comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
excelsas arbores habens & nom̃ ipsũ int̃.¬
ptat᷑ candidatio. Quidgͦ mirũ. si suꝑ huiꝰ¬
sełi pclarũ om̃e fastigiũ fructꝰ suꝑ ex¬
tollitur xp̃i cuiꝰ fructꝰ dilectores om̃ia
sclaria culmmna c̃tẽpsert̃: Si aut̃ in bono
accipimꝰ libanũ ꝓpt̃ cedros libani quas
plantauit: quis alius fructꝰ intelligendus
÷ qui suꝑ hunc libanũ excollit᷑. nͥdequo apłs¬
& in pͥmo ꝓponitur munerũ diuinoꝵ ubi¬
ait. fructus aut̃ sp̃s ÷ caritas. atq inde
cȩtera utiq c̃sequentia contexunt᷑: ł ⁊ flo¬
ResUNT Deciuitate sicUt FeRΩ TRe
Om̃ abigue posita ÷ ciuitas. nec adiunctũ :
eius aut dĩ. ñ eñi dictũ ÷ deciuitate eius
uł deciuitate dĩ. s tantũ deciuitate: in
bono intelligit᷑. ut deciuitate dĩ hoc est
ȩccła floreant sicut fenũ. s fenũ fructiferũ
sicuti est frum̃ti. Nã & hoc fenũ appellat᷑
in scã scriptura. sicut ingenesi iussũ est
ꝓducere t̾rã omne lignũ & omne fenũ.

Expanded text:
excelsas arbores habens, et nomen ipsum interpretatur Candidatio. Quid enim mirum, si super hueclarum omne fastigium fructus superextollitur Christi, cujus fructus dilectores omnia saecularia culmina contempserunt? Si autem in bono accipimus Libanum, propter cedros Libani quas plantavit: quis alius fructus intelligendus est, qui super Libanum exto litur, nisi de quo Aposet in primo ponitur munerum divinoait. Fructus autem spiritus est charitas; atque inde caetera utique consequentia contexuntur Et florebunt de civitate sicut fenum tenec adjunctum est ejus, aut Dei; non enim dictum est, de civitate ejus, vel de civitate Dei, sed tantum de civitate; in bono intelligitur, ut de civitate Dei, hoc est, de Ecclesia floreant sicut fenum; sed fenum fructiferum, sicuti est frumenti: nam et hoc fenum appellatur in sancta Scriptura; sicut in Genesi jussum est producere terram omne lignum et omne fenum ,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ demonstrabat᷑ quȩ fuerat eligenda &
p̃ponenda felicitas : flos feni ꝓmagno
habebat᷑. nec solũ minime contenebatur.
s etiã maxime appetebat᷑. Quasi gͦ tunc
ita eẽ ceꝑit. quando anim aduersum :
atq conteptũ quicqͥd florebat in scło. ita
dictu: suꝑ extolletur suꝑ libanũ fructꝰ
eiꝰ. & florebunt deciuitat̾e sicut fenum
quid ꝓmagno habetur inscło. Sit gͦ noes¬
eios deirepictoo inscła. ante soleoꝑ
mauet Noñ rios. ꝑ solẽ tẽpora significata
enim ante cedit cẽpora. nec clauditur tẽpore
It ueqe uicent᷑ in ipso ooõs trieus teuee.
Inipso quippe impletur qͦd ꝓmistũ : abrahe.
Non eñi dicit inseminib tãquã incoultis.
stanquant inuno. in semine tuo qͦd est

Expanded text:
igenda et praeponenda felicitas, flos feni pro magno habebatur; nec solum minime contemnebatur, sed etiam maxime appetebatur. Quasi ergo tunc ita esse coeperit, quando aversum est atque contemptum quidquid florebat in saeculo, ita dictum est, Superextolletur super Libanum fructus ejus, et florebunt de civitate sicut fenum idquid pro magno habetur in saea: ante solem permanet nomen ejus. Per solem tempora significata enim antecedit tempora, nec clauditur tempore. Et benedicentur in ipso omnes tribus terrae. In ipso quippe impletur quod promissum est Abrahae. « Non » enim « dicit, In seminibus, tanquam in multis; sed tanquam in uno, Et semini tuo
Abbreviated transcription (Latin):
oent ei hiopes. et urionci tius teanã
higorit. E et hiopes aparte totũ om̃sg̃s
significauit. eã eligens gentẽ quã potis¬
simu nominaret. quȩ ufinib t̾rę est.
Gorã illo ꝓcident dictũ ÷ adorabunt
eu tt qͥm scismata futura erant ꝑ diuersa
terrarũ loca quȩ in uiderent ȩccłȩ catho¬
lice toto t̾rarũ orbe ddiffusȩ. eadẽ porro
sismata ꝑ hominũ nomina se fuerant
diuusura & homines amando qͥb auctorib
tura: ideo cum dixisset. corã illo decident
ethopes adiunxꝰ. & inimici eiꝰ t̾rã lingent.
la: homines amabunt. ut inuideant głȩ¬
xp̃i cui dictũ: exaltare suꝑ cęlos ds. &
suꝑ omnẽ t̾ram gła tua. homo qͥppe audiri
meruit. t̾ra es. & in t̾rã ibis. Hanc terrana
lingendo id ÷ taliũ auctoritate uaniloqͦ
delectati. eos amando & suauissimos ha¬
bendo: contͣ dicunt diuinis eloqͥis. qͥbus
catholica eccła p̾nuntiata ÷ ñ in aliqua
parte terrarũ futura sicut quȩlibet scis¬

Expanded text:
dent Aethiopes, et inimici ejus terram lingent. Per Aethiopes, a parte totum, omnes gentes significavit; eam eligens gentem, quam potissimum nominaret, quae in finibus terrae est. Coram illo procident, dictum est, adorabunt eum. Et quia schismata futura erant per diversa terrarum loca, quae inviderent Ecclesiae catholicae toto terrarum orbe diffusae; eadem porro schismata per hominum nomina se fuerant divisura, et, homines amando quibus auctoribus tura: ideo cum dixisset, Coram illo decident Aethiopes; adjunxit, et inimici ejus terram lingent; id est, homines amabunt, ut invideant g Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua . Homo quippe audire meruit: Terra es, et in terram ibis . Hanc terram lingendo, id est, talium auctoritate vaniloqua delectati, eos amando, et in suavissimos habendo, contradicunt divinis eloquiis, quibus catholica Ecclesia praenuntiata est, non in aliqua parte terrarum futura, sicut quaelibet schis
Abbreviated transcription (Latin):
cernat. quib donat salutẽ paratã
reuelari intẽpore nouissimo.  talibus
quippe illi dr̃. Ne cõꝑdas cũ impus ann.
meam. &. Iudica me ds̃ & discerne suiꝰ
meam agente ñ scã. Consideranduĩ eũ¬

Expanded text:
cernat, quibus donat salutem paratam cernat, quibus donat salutem paratam revelari in tempore novissimo . A talibus quippe illi dieitur, Ne comperdas cum impiis animam meam ; et, Judica me, Deus, et discerne causam meam de gente non sancta . Consi
Abbreviated transcription (Latin):
& colles iustitiã: ut hoc mͦ ut risq con¬
cordantib. fiat qͦd scriptũ ÷ iustitia &
pax osculatȩ sunt se. Qđ uͦ alii codices
habent suscipiant montes pacẽ popło
& colles. utrosq p̃dicatores euangelice
pacis intelligendos puto. siue p̾cellenteᷤ.
siue subsequentes. In his aũt codicib
illud sequitur. Iustitia iudicabit pau¬
ꝑes popłi. S illi magis codices approbant᷑
qui habent qͦd supͣ exposuimꝰ suscipiant
montes pacẽ popło. & colles iustitiam.
Aliqui aut̃ habent popło tuo. aliqui
ñ habent tuo: sed tantũmͦ popło.
filii pauꝑum. idem ipsi uidentur. sic̃
eadem ÷ ciuitas syon. & filia syon.
Si autem distinctius intelligendũ ÷:
pauꝑes accipiamꝰ montes. filios aut̃
pauꝑum colles. Uelut ꝓpħas & apłos
auctoritate ꝓficiunt. filios pauꝑum.
dictum ÷ saluos faciet: quȩdam
uelut expositio ÷ quomͦ iudicabit.
Ad hoc eñĩ iudicabit ut saluos fa¬
cie̾t id ÷ aꝑdendis dãnandisq dis¬

Expanded text:
utrisque concordantibus, fiat quod scriptum est, Justitia et pax osculatae sunt se . Quod vero alii codices habent, Suscipiant montes pacem populo, et colles: utrosque praedicatores evangelicae pacis intelligendos puto; sive praecedentes, sive subsequentes. In his autem codicibus illud sequitur: In justitia judicabit pauperes populi. Sed illi magis codices approbantur, qui habent quod supra exposuimus, Suscipiant montes pacem populo, et colles justitiam. Aliqui autem habent, populo tuo; aliqui non habent tuo, sed tantummodo populfilii pauperum iidem ipsi mihi videntur; sicut eadem civitas est Sion et filia Sion. Si autem distinctius intelligendum est; pauperes accipimus, montes; filios autem pauperum, colles: velut Prophetas auctoritate proficiunt, filios pauperum. postea, salvos faciet, quaedam velut expositio est quomodo judicabit. Ad hoc enim judicabit, ut salvos faciat, id est, a perdendis damnandisque dis
Abbreviated transcription (Latin):
ino uerbo dici posset: cõꝑmanebit dicen¬
dusi essec. Ideo qr uerbũ latine ñ potest
dici ut saltẽ sententia ex pͥmeret᷑. dictũ:
per manebit cũ solȩ. Nichil ÷ eñi aliud co¬
pmnanebit soli: quã ꝑmanebit cũ sole. Quid
ant magnũ ÷ ꝑmanere cũ sole ei ꝑ quẽ facta
suit omĩa & sine qͦ factũ ÷ nichil. nͥ qͥa hȩc

Expanded text:
uno verbo dici posset, compermanebit dicendum esset: ideo quia latine verbum non potest dici; ut saltem sententia exprimeretur, dictum est, permanebit cum sole. Nihil est enim aliud compermanebit soli, quam permanebit cum sole. Quid autem magnum est permanere cum sole ei per quem facta sunt omnia, et sine quo fact
Abbreviated transcription (Latin):
Notest & sic conuenientissime intelligi
suscipiant montes pacẽ popło: ut pacẽ
intelligamꝰ in reconciliatione. qua dõ
reconciliam̃. Montes qͥppe eã suscipiunt
popło eiꝰ. hoc apłs ita testatur. Uetera
transierunt ecce facta sunt nona.
Omĩa aut̃ ex dõ qͥ rec̃ciliauit nossibi
pacẽ popło eiꝰ. Ds̃ eñi erat in xp̃omun¬
dum reconcilians sibi. non reputans
illis delicta eoꝵ & ponens in nob uerbũ
reconciliationis. Inqͥb nͥ inmontibus
qui suscipiunt pacẽ popło eius : Quo¬
circa legati ꝑacis subsequent̾ adiun¬
fungim̃. tanquã dõ ex hortante ꝑnos

Expanded text:
Potest et sic convenientissime intelligi, Potest et sic convenientissime intelligi, Suscipiant montes pacem populo, ut pacem intelligamus in reconciliatione qua Deo reconciliamur: montes quippe . Hoc Apostolus ita testatur: Vetera transierunt; ecce facta sunt nova: omnia autem ex Deo, qui reconciliavit nos sibipacem populo ejus. Deus enim erat in Christo, mundum reconcilians sibi; non reputans illis delicta eorum, et ponens in nobis verbum reconciliationis. In quibus, nisi in montibus qui suscipiunt pacem populo ejus? Quocirca legati pacis subsequenter adjunfungimur, tanquam Deo exhortante per
Abbreviated transcription (Latin):
mȩccła paci debent uigilanti intentione
consulere : ne ꝓpt̃ suos honores suꝑbe
agendo scismata faciant. unitatis cõpage
dirupta. Colles aũt ita eos imitando &
obediendo subsequant᷑. ut eis xp̃m ante¬
ponant: ne maiorũ montiũ qm̃ uident᷑
excellere uana auctoritate seducti se
axp̃i unitate dirũpant. Ideo dictũ est.
suscipiant montes pacẽ popło. Dicant
autꝰ arigłs decelo uob̾ annuntiauerit
p̾ter quã qđ accepistis: anathena sit.
Dicant etiam. Numquid paulus ꝓuobiꝰ
crucifixus ÷ aut in nomine pauli bapti¬
⁊ati estis: Ita suscipiant pacẽ popło dĩ
id ÷ pauꝑib dĩ ñ illis sed cũ illis regnare
cupientes. Illi quoq ñdicant egoꝰ sum
pauli ego aut apollo. ego uͦ cephȩ. sed
om̃s dicant. ego sum xp̃i. hȩc ÷ iustitia.
non ante ponere seruos dño nec ȩquare.
ita leuare oculos imonteᷤ unde ueniat
amontibus. s adño qͥfecit cȩlũ & terrã.

Expanded text:
in Ecclesia, paci debent vigilanti intentione in Ecclesia, paci debent vigilanti intentione consulere; ne propter suos honores superbe agendo schismata faciant, unitatis compage disrupta. Colles autem ita eos imitando et obediendo subsequantur, ut eis Christum anteponant; ne malorum montium, quoniam videntur excellere, vana auctoritate seducti, se a Christi unitate disrumpant. Ideo dictum est: Suscipiant montes pacem populo. Dicant aut angelus de coelo vobis annuntiaverit praeterquam quod accepistis. anathema sit . Dicant etiam: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est, aut in nomine Pauli baptizati estis ? Ita suscipiant pacem populo Dei, id est, pauperibus Dei; non illis, sed cum illis regnare cupientes. Illi quoque non dicant, Ego sum Pauli, ego sum Apollo, ego vero Cephae; sed omnes dicant: Ego sum Christi . Haec est justitia: non anteponere servos Domino, nec aequare; ita levare oculos in montes unde veniat a montibus, sed a Domino qui fecit coelum et terram . 6.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦs alius habet psalmꝰ. pusillos cum magniꝰ.
Isti quippe montes exultauerunt sicut
arietes. &isti colles sicut agni ouium. in exi¬
tu isrł exegipto id ÷ mpopuli dĩ lib̾atione
ab huius seculi seruitute. Excellenti gͦ
scitate eminentes mȩccła montes suntꝰ qͥ
idonei sunt & alios docere sic loquendo
ut fidelit̃ instruant᷑. sic uiuendo ut salu¬¬
briter imitentur. Colles aũt sunt. illoꝵ
ex cellentiã sua obedientia subsequentes.
Quare gͦ montes pacẽ. & colles iustitiam:
An forte nichil inter esset etiam si ita
diceret᷑. suscipiant montes iustitiã po-¬
pulo & colles pacẽ: Utrisq eñi iustitia.
& utrisq pax necessaria ÷. Et fieri potest
ut alio nomine pax appellata sit ipsa
iustitia. Hȩc ÷ eñi uera pax. ñ qualẽ iniusti
int̾ se faciunt. An potius cũ distinctione
ñ contẽnenda. intelligendũ ÷ qđ ait montẽ
pacẽ. & colles iustitiã: Excellentes qͥppe

Expanded text:
quos alius habet psalmus: Pusillos cum magnis. quos alius habet psalmus: Pusillos cum magnis. Isti quippe montes exsultaverunt sicut arietes, et isti colles sicut agni ovium, in exitu Israel ex Aegypto , id est in populi Dei liberatione ab hujus saeculi servitute. Excellenti ergo sanctitate eminentes in Ecclesia, montes sunt; qui idonei sunt et alios docere , sic loquendo ut fideliter instruantur, sic vivendo ut salubriter imitentur: colles autem sunt illorum excellentiam sua obedientia subsequentes. Quare ergo montes pacem, et colles justitiam? An forte nihil interesset, etiamsi ita diceretur: Suscipiant montes justitiam populo, et colles pacem? Utrisque enim justitia, et utrisque pax necessaria est: et fieri potest ut alio nomine pax ap pellata sit ipsa justitia; haec est enim vera pax, non qualem injusti inter se faciunt. An potius cum distinctione non contemnenda intelligendum est quod ait, Montes pacem, et colles justitiam? Excellentes quippe
Abbreviated transcription (Latin):
qici iudiciũ prauũ qͦd inuistũ ÷. iustitĩã
diniqua uł iniustã dicere ñ solemus.
Sienim p̃raua & iniusta erit. nec iustitia
uendicenda÷ Pro inde ponendo iudiciũ
a d iustitiȩ nomine repetendo uł po¬
nendo iustitiam & eam uidicu nomine
repctendͥo: satis edocet ꝓpͥe se appellassẽ
udiciũ qͥd ꝓiustitia poni solet id÷ qd ini
malenu dicando in telligi ñ potest obieni
qusdicit nolite iudicare ꝑsonalit s rectũ
uidiciu iudicate: ostendit. eẽ. posse prauũ
udicium cum dicit rectum iudiciũ ne¬
dicate. Deniq illud uetat. hoc p̃cipit. sũ
asine ulla adiectione dicit iudiciũ con¬
tauo iustum uult intelligi sicut ⁊ qͦdait.
Temnquitis grauiora legis miscłiam c
uidiciũ Et ilud qͦd ieremias dicit. facienᷤ
duitias suas non cum iudicio. Non ait
faciens diuitias suas prauo iniusto ue iu¬
dicio uł ñ cum iudicio recto aut iusto: s
iores sunt. colles minores. Nimirũ hi sunt.

Expanded text:
i judicium pravum quod injustum est; justitiam vero iniquam vel injustam dicere non solemus. Si enim prava, et injusta erit; nec justitia jam dicenda est. Proinde ponendo judicium, atque justitiae nomine repetendo; vel ponendo justitiam, et eam judicii nomine repetendo, satis edocet proprie se appellare judicium quod pro justitia poni solet, id est, quod in male judicando intelligi non potest. Ubi enim Dominus dicit, Nolite judicare personaliter, sed rectum judicium judicate , ostendit esse posse pravum judicium, cum dicit, Rectum judicium judicate: denique illud vetat; hoc praecipit. Cum vero sine ulla adjectione dicit judicium, continuo justum vult intelligi; sicut est quod ait Relinquitis graviora Legis, misericordiam, et judicium . Et illud quod Jeremias dicit: Faciens divitias suas non cum judicio . Non ait, Faciens divitias suas pravo injustove judicio, vel non cum judicio recto aut justo; sedjores sunt, colles minores. Nimirum ergo hi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
iustitiam hoc ÷ obȩdientiam qͦd ÷ in ho¬
minibus & in om̃i rationali creatura om̃is
iustitiȩ origo atq ꝑfectio: ita ut duoꝵ
hominũ. id ÷ adam̃ qͥfuit caput mortt
m̃detur magna distinctio qr sicut ꝑm
obȩdientiam unius hominis peccatores
constituti sunt multi: ita & ꝑ obȩdien¬
tiam unius hominis iusti constituuntur

Expanded text:
iam; hoc est obedientiam, quod est in hominibus et in omni rationali creatura omnis justitiae origo atque perfectio; ita ut duorum hominum, id est, Adam qui fuit caput mortismendetur magna distinctio: quia sicut per inobedientiam unius hominis, peccatores constituti sunt multi; ita et per obedient
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ regi filio ad quã rẽ dedit iudiciũ
suum & iustitiã suam. satis ostenditur
cũ dicit. Iudicare populũ tuum in iustitia
Id÷ adiudicandũ popłm tuũ. Talis lo¬
cutio. ẽ. apud salomonẽ. Pro uerbia salo¬
monis filii dd. scire sapientiã & disciplinã.
hoc ÷ ꝓuerbia salomonis ad sciendã sa¬
pientiam & disciplinã. Ita & iudiciũ tuũ
da iudicare popłm tuũ id ÷ udicium
tuũ da adiudicandũ popłm tuũ. Qđ
aut̃ ait pͥus popłm tuum. hoc ait po¬
sterius pauꝑes tuos & qͦd ait pͥus iniu-¬
stitia. hoc p̃osteriꝰ iniudicio: more illo
repetitionis. Ubi sane de monstrat
tate etiamꝰ sc̃s i ob pauꝑ fuit: & ante¬
quam magnas illas terrenas diuitias
amisisĩt. Qđ ideo cõmemorandum pu¬
taui: qm̃ sunt quidam qui faciliꝰ omĩa
sua pauꝑib distribuunt. quã ipsi pauꝑes
dĩ fiunt. Inflati sunt enim iact antia

Expanded text:
Pater regi Filio ad quam rem dedit judicium Pater regi Filio ad quam rem dedit judicium suum et justitiam suam satis ostenditur, cum dicit, Judicare populum tuum in justitia, id est, ad judicandum populum tuum. Talis locutio est apud Salomonem: Proverbia Salomonis, filii David, scire sapientiam et disciplinam ; hoc est, Proverbia Salomonis, ad sciendam sapientiam et disciplinam. Ita, judicium tuum da, judicare populum tuum; id est, judicium tuum da, ad judicandum populum tuum. Quod autem ait prius, populum tuum; hoc ait posterius, pauperes tuos: et quod ait prius, in justitia; hoc posterius, in judicio; more illo repetitionis. Ubi sane demonstrat tate etiam beatus Job pauper fuit, et antequam magnas illas terrenas divitias amisisset. Quod ideo commemorandum putavi, quoniam sunt quidam qui facilius omnia sua pauperibus distribuunt, quam ipsi pauperes Dei fiant. Inflati sunt enim jactantia
Abbreviated transcription (Latin):
SIDICIUM TOUM REGIDA ET
iustitiam toam filio Recis.
Dñs ipse ineuangłio dicit. Pat̾
non iudicat quẽquã: s om̃e iudicium
dedit filio. hoc ÷ gͦ. ds̃ iudiciũ tuum
regida. Qui rex etiam filiꝰ÷ regis: qr
est. quod rex fecit nuptias filio suo.
More aut̃ scripture idem repetitur.
Nam qͦd dixit iudiciũ tuũ: hoc aliter
dixit iustitiã tuã. Et qͦd dixit regi. hoc
alit̾ dixit filio regis Sicut ÷ illud Qui
habitat in cȩlis irridebit eos & dñs sub¬
subsannabit eos. Etcęli enarrant głam
dei. &oꝑa manuũ eiꝰ annuntiat firmam̃tũ.
Cȩli repetiti sunt in nomine firmam̃ti.
manuũ ens. Et qđ dictũ ÷ enarrant. re.¬
petitum ÷ annuntiant. Iste aut̃ repetiti¬
ones multũ eloquia diuina cõm̃dant.
siue eadẽ uerba. siue aliis uerbis eadẽ
sententia repetat. Etmaxime reꝑiunt᷑
in psalmis. & in eo genere sermonis quo
animi ÷ mouendus affectꝰ. De inde se.¬
quitur. IUDICARE POPUL̃ TUUOO INIU¬
StITIa. eT ƿauꝑes tuos iN IDiciO. Rex

Expanded text:
dicium tuum regi da, et justitiam tuam filio regis. Dominus ipse in Evangelio dicit, Pater non judicat quemquam; sed omne judicium dedit Filio : hoc est ergo, Deus, judicium tuum regi da. Qui rex etiam filius est regis, scriptum est, quod rex fecit nuptias filio suo . More autem Scripturae idem repetitur. Nam quod dixit, judicium tuum; hoc aliter dixit: justitiam tuam: et quod dixit, regi; hoc aliter dixit, filio regis; sicut est illud. Qui habitat in coelis, irridebit eos, et Dominus subsubsannabit eos. Et, Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum . Coeli repetiti sunt nomine firmamenti: manuum ejus: et quod dictum est, enarrant; repetitum est, annuntiat. Istae autem repetitiones multum eloquia divina commendant; sive eadem verba, sive aliis verbis eadem sententia repetatur: et maxime reperiuntur in Psalmis; et in eo genere sermonis quo animi est movendus affectus. 3. Deinde sequitur: Judicare populum tuum in justitia, et pauperes tuos in judicio. Rex
Abbreviated transcription (Latin):
ram ꝑtinentes. Quia uͦ in hoc scło sinũ
dextri sinistriq pascunt᷑ qͥuelut agna
hedi infine separandi sunt : totu que
cõmixtus ÷ nomine popłi nuncupait.
Et quia iudiciũ etiam hic in bono uit
id÷ ad saluos faciendos: ideo ait. ludes¬
bit pauꝑes popłi. id÷ eos adsalutẽ dso¬
net. qui sunt in popło pauꝑes lã quid
sint pauꝑes supͣ exposuimꝰ. hos & egens
intelligimꝰ. Et humliauit calũia toui
Nullus meliꝰ quã diabolus hic calinut
agnoscitur. Calũna eiꝰ ÷. nunqͥd gratis
ihc̃ grã sua suos ad iuuans. ut gratis dm
tanquã uasis suis. oꝑans infiliis diffiden¬
tiȩ. Humiliatꝰ ẽ eñi qr ille quẽ occideras̃
resurrexit. & regnũ abstulit mortis.
Cuiꝰ ille potestatem ita gerebat: ut ex
uno homine quẽ deceꝑat. om̃s ꝑmortẽ
traheret ad condẽnationẽ. S humiliatꝰ
÷. qm̃ si ob unius delictũ mors regnauit
ꝑunũ: multo magis qͥ habundantiam
gr̃ȩ & iustitiȩ accipiunt. inuitã regna¬

Expanded text:
rtinentes. Quia vero in hoc saeculo simul dextri sinistrique pascuntur, qui velut agni et haedi in fine separandi sunt ; totum sicut commixtus est, nomine populi nuncupavit. Et quia judicium etiam hic in bono ponit, id est, ad salvos faciendos; ideo ait, Judicabit pauperes populi: id est, eos ad salutem discernet, qui sunt in populo pauperes. Jam qui sint pauperes supra exposuimus: hos et egenos intelligamus. Et humiliabit calumniatorem. Nullus melius quam diabolus hic calumniator agnoscitur. Calumnia ejus est: Numquid gratis inus Jesus, gratia sua suos adjuvans, ut gratis Deutanquam vasis suis, operans in filiis diffidentiae . Humiliatus est enim, quia ille quem occiderant resurrexit, et regnum abstulit mortis; cujus ille potestatem ita gerebat, ut ex uno homine quem deceperat, omnes per mortem traheret ad condemnationem. Sed humiliatus est: quoniam si ob unius delictum mors regnavit per unum, multo magis qui abundantiam gratiae et justitiae accipiunt, in vita regna
Abbreviated transcription (Latin):
meum. indiluculis meditabar inte.
quia factus es adiutor m̃s. Et iiiuela¬
MeNTO PENNARUM TUARU EXULTABO
Hylaresco inbonis oꝑib qͥa suꝑ me ÷
uelamen pennarũ tuarũ. Sim̾e ñꝑte¬
gas: quia pullus sum miluus me rapiet.
Dicit enim quodam loco ipse dñs nr̃
Paruili sumꝰ gͦ protegat nos ds̃ subumbra¬
culo alarũ suarum. Quid cũ maiores facti
suerimus : Bonum ÷ nobis ut & tunc ꝓte¬
aat nos. ut sub illo maiore semꝑ nos pulli
smus. Sẽꝑ eñ ille maior ÷. quantũ cũq
creuerimus. Nemo dicat ꝓtegat me cum

Expanded text:
meum, in diluculis meditabar in te; meum, in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. 16. Et in velamento pennarum tuarum exsultabo. Hilaresco in bonis operibus, quia super me est velamen pennarum tuarum. Si me non protegas quia pullus sum, milvus me rapiet. Dicit enim quodam loco ipse Dominus nParvuli sumus: ergo protegat nos Deus sub umbraculo alarum suarum. Quid cum majores facti fuerimus? Bonum est nobis ut et tunc protegat nos, ut sub illo majore semper nos pulli simus. Semper enim ille major est, quantumcumque creverimus. Nemo dicat, Protegat
Abbreviated transcription (Latin):
id ÷ tãquam in luce: quando xp̃o de¬
monstrante. oꝑamur. Ouicũq oꝑatur
mala: in nocte oꝑatur non indilũculo.
apło dicente. Qui in ebriantur: nocte
in ebriantur. & qui dormiunt: nocte
dormiunt. Nos qui diei sumus: sobrii
simus. hortatur nos. ut scđm diem am¬
bulemus honeste. Sicut indie inquit.
honeste ambulemus. Et iterũ. Uos in¬
quit filii lucis estis & filii diei. non sumꝰ
noctis neq tenebrarum. Qui sunt filui
noctis & filii tenebrarum : Qui om̃ia
mala oꝑantur. Usq adeo filii noctis
sunt: ut timeant uideri quȩ oꝑant᷑.
Et quȩ publice oꝑant᷑ mala. ideo pub¬
lice oꝑantur : quia multi illa oꝑant᷑.
quidem in luce solis. seđ in tenebris cor¬
dis. Nemo gͦ indiluculo oꝑatur. nisi
qui in xp̃o oꝑatur. Sed qui ociosus me¬
mor ÷ xp̃i: in ipso meditatur in om̃ib
actionibus suis. & ÷ illi adiutor inbo¬
no oꝑe. ne ꝑinfirmitatẽ suã deficiat.
Si memoratus sum tui suꝑ stratum

Expanded text:
id est tanquam in luce, quando Christo deid est tanquam in luce, quando Christo demonstrante operamur. Quicumque operatur mala, in nocte operatur, non in diluculo, Apostolo dicente: Qui inebriantur, nocte inebriantur; et qui dormiunt, nocte dormiunt: nos qui diei sumus, sobrii simus. Hortatur nos ut secundum diem ambulemus honeste: Sicut in die, inquit, honeste ambulemus . Et iterum: Vos, inquit, filii lucis estis, et filii diei; non sumus noctis neque tenebrarum . Qui sunt filii noctis, et filii tenebrarum? Qui omnia mala operantur. Usque adeo filii noctis sunt, ut timeant videri quae operantur: et quae publice operantur mala, ideo publice operantur, quia multi illa operantur; erantur, sunt quidem in luce solis, sed in tenebris cordis. Nemo ergo in diluculo operatur, nisi qui in Christo operatur. Sed qui otiosus memor est Christi, in ipso meditatur in omnibus actionibus suis; et est illi adjutor in bono opere, ne per infirmitatem suam deficiat. Si memoratus sum tui super stratum
Abbreviated transcription (Latin):
ma mea tamquam ad ipe & pinguedine.
& labia exultationis laudabunt nomen
tuum. Modo enim oratio. quam du sitiꝰ.
Cum sitis transierit: transiet oratio & suc¬
cedet laudatio. & labia exultationis lau¬
dabunt nomen tuum. Si memꝯoratos
SUM TUI SUPER SIRATOM MEŨ INDILUCOLIꝰ
meprtarar iiite. ouia factos es adio-¬
tor meos. Stratum suum. quietẽ suã
dicit. Quando aliquis quietus est memor
quia omnis homo diluculo incipit ali-¬
quid agere. Quid gͦ dixit: Simemor
fui tui instratu meo. & indiluculis me-¬
ditabar inte. Sigͦ non memor fui suꝑ
stratum meum : & indiluculo non me¬
ditabar inte. Qui quando. ociosus : non
cogitat dm̃: in actionib suis cogitare
quando quietus ÷ : in ipso meditatur cũ
agit. ne in actionib deficiat. Ideo qͥd
adiecit : Et indiluculis meditabar in
te. quia factꝰ es adiutor m̃s. Et eñi nͥ dõ
adiuuet bona oꝑa nr̃a: impleri a nob̾
non possunt. Et digna debemꝰ oꝑari.

Expanded text:
ma mea tanquam adipe et pinguedine; ma mea tanquam adipe et pinguedine; et labia exsultationis laudabunt nomen tuum. Modo enim oratio, quamdiu sitis; cum sitis transierit, transit oratio, et succedit laudatio: Et labia exsultationis laudabunt nomen tuum. 15. verssum tui super stratum meum, in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. Stratum suum quietem suam dicit. Quando aliquis quietus est, memorquia omnis homo diluculo incipit aliquid agere. Quid ergo dixit? Si memor fui tui in strato meo, et in diluculis meditabar in te. Si ergo non fui memor in strato meo, et in diluculo non meditabar in te. Qui quando otiosus est non cogitat Deum, in actionibus suis cogitare quando quietus est, in ipso meditatur cum agit, ne in actione deficiat. Ideo quid adjecit? Et in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. Etenim nisi Deus adjuvet bona opera nostra, impleri a nobis non possunt. Et digna debemus operari;
Abbreviated transcription (Latin):
quiequid hic ꝓmagno amamꝰ. Iam pa¬
tres nr̃i mortui sunt. ds aut̃ uiuit.
Non hic potuimus semper hab̾e patrem.
ibi aut̃ semper habebimus uiuum patrẽ.
habentes patriam nr̃am. Quȩ cunq t̾rena
est. semꝑ ibi ẽẽ ñ possumus. & necesse est ut
alii nascantur. & ad hoc nascant᷑ filii ciuiũ
illorum. ut excludant in de parentes suoᷤ.
Adhoc enim nascitur puer. ut dicat maiori.
Quid hic facis: Necesse ÷ ut qͥ succedunt &
qui nascuntur: excludant eos qui se p̃ces¬
serunt. Ibi om̃s pariter uiuimus. Non ibi
erit successor quia nullus decessor. Qualtꝰ
illa patria. Sed diuitias hic amas. Ip̃se ds̃
tͥ erit diuitiȩ tuȩ. Sed amas fontem bo-¬
num. Quid preclariꝰ illa sapientia: Quid
lucidius: Quic quid hic potesamare. ꝓ
om̃ibus tͥ erit quifecit om̃ia. Tamquam
ad ipe & pinguedine repleatur anima
mea. ET LABIA EXULTATIONIS LAODABUN
NO MEN ToUM. In hac heremo in nomine
tuo leuabo manus meas. impleatur ani-¬

Expanded text:
quidquid hic pro magno amamus. Jam paquidquid hic pro magno amamus. Jam patres nostri mortui sunt; Deus autem vivit: non hic potuimus semper habere patres; ibi autem semper habebimus vivum unum Patrem, habentes patriam nostram: quaecumque terrena est, semper ibi esse non possumus; et necesse est ut alii nascantur, et ad hoc nascantur filii civium illorum ut excludant inde parentes suos. Ad hoc enim nascitur puer, ut dicat majori: Quid hic agis? Necesse est ut qui succedunt, et qui nascuntur, excludant eos qui se praecesserunt. Ibi omnes pariter vivemus; non ibi erit successor quia nullus decessor. Qualis illa patria? Sed divitias hic amas? Ipse Deus tibi erit divitiae tuae. Sed amas fontem bonum? Quid praeclarius illa sapientia? quid lucidius? Quidquid hic potest amari, pro omnibus tibi erit qui fecit omnia. Tanquam adipe et pinguedine repleatur anima mea; et labia exsultationis laudabunt nomen tuum. In hac eremo, in nomine tuo levabo manus meas: impleatur ani
Abbreviated transcription (Latin):
amus. Ergo aliquid spirituale debemus
intelligere. habet quandam pinguedinẽ¬
suam anima nr̃a. ÷ quędam saturitas pin-¬
guis sapientiȩ. Sapientia enim ista animȩ
que carent marcescunt. & om̃ino ita exileᷤᷤ
fiunt. ut in bonis om̃ib oꝑib cito defici¬
ant. Ouare cito deficiunt mom̃ib bonis
oꝑib c Quia non habent pinguedinem
saturitatis suȩ. Audi apłm de pingui
anima precipientẽ. ut quisq bene oꝑet᷑.
Quid ait : Hilare datorẽ diligit deus.
Pinguis anima unde esset pinguis. nͥ
adño saturaretur: Et tam̃ quantũlibet
hic sit pinguis. quid erit in illo futuro
scło. quo nos pascit ds̃ interim in hac
pegrinatione : Quid erimus t̾ẽ: Nec
dici potest. Et fõrtasse ipsam saturita¬
tem optamꝰ hic quando leuamꝰ manꝰ
nr̃as. ubi pinguedine sic saturabimur:
ut omnino omnis indigentia nr̃a in-¬
tereat & nichil desideremus. quia totum
presto nob̾ erit quicquid hic desideramꝰ.

Expanded text:
amus. Ergo aliquid spirituale debemus amus. Ergo aliquid spirituale debemus intelligere. Habet quamdam pinguedinem anima nostra. Est quaedam saturitas pinguis sapientiae. Sapientia enim ista animae quae carent, marcescunt; et omnino ita exiles fiunt, ut in omnibus bonis operibus cito deficiant. Quare cito deficiunt in omnibus bonis operibus? Quia non habent pinguedinem saturitatis suae. Audi Apostolum dicentem de pingui anima, praecipientem ut quisque bene operetur. Quid ait? Hilarem datorem diligit Deus . Pinguis anima unde esset pinguis, nisi a Domino saturaretur? Et tamen quantumlibet hic sit pinguis, quid erit in illo futuro saeculo, quo nos pascet Deus? Interim in hac peregrinatione, quid erimus tunc nec dici potest. Et fortasse ipsam saturitatem optamus hic, quando levamus manus nostras, ubi pinguedine sic saturabimur, ut omnino omnis indigentia nostra intereat, et nihil desideremus: quia totum praesto nobis erit quidquid hic desideramus,
Abbreviated transcription (Latin):
facit super bonos & malos. & pluit super
iustos & iniustos. Dona gͦ ista quȩ nascunt᷑
uel de pluuia uel desole. adño quidem nr̃o
petere debemus cum necessaria sunt. sed
non ipsa sola . qr ista dantur & bonis & maliᷤ.
Quid gͦ debenius petere. quando leuamus
manus: Quomodo potuit dixit illud psalmꝰ.
quidest qͦd dixi. quomͦ potuit : Quomͦ potuit
os humanun aurib humanis. qͥa per ora
humana ista dicta sunt. & perquasdã simili-¬
tudini̾s dicta sunt. qͦmͦ capere possent om̃s
infirmi. om̃s paruuli. Quid dixit : Quid
petiuit : In nomine inquit tuo leuabo
manus meas. Quid accepturꝰ: Tam oyaco
adipe et ƿinogeore Repleator anioga
mꝯea. Eutatis aliquam pinguedine̾ carnis
desiderasse animã istã fr̃s meic. Non enim
hoc ꝓmagno desiderauit ut pingues arieteᷤᷤ
autꝰ pingues porci illi mactarentur. aut
ueniret ad aliquam popinã: ubi inueniret
obsonia pinguia. unde saturaretur. Si hoc
crediderimus: digni sumus. qui ista audi¬

Expanded text:
cit super bonos et malos; et pluit super justos et injustos . Dona ergo ista quae nascuntur, vel de pluvia, vel de sole, a Domino quidem nostro petere debemus, cum sint necessaria; sed non ista sola, quia ista dantur et bonis et malis. Quid ergo debemus petere, quando levamus manus? Quia quomodo potuit dixit illud Psalmus. Quid est quod dixi, quomodo potuit? Quomodo potuit os humanum auribus humanis. Quia per ora humana ista dicta sunt, et per quasdam similitudines dicta sunt, quomodo capere possent omnes infirmi, omnes parvuli. Quid dixit? quid petivit? In nomine, inquit, tuo levabo manus meas. Quid accepturus? Tanquam adipe et pinguedine repleatur anima mea. Putatis aliquam pinguedinem carnis desiderasse animam istam, fratres mei? Non enim hoc pro magno desideravit, ut pingues arietes, ut pingues porci illi mactaremur; aut veniret ad aliquam popinam, ubi inveniret obsonia pinguia, unde saturaretur. Si hoc crediderimus, digni sumus qui ista audi
Abbreviated transcription (Latin):
humana. & putant illum talem fuisse.
quales sunt & cęteri homines. Audistis
autem modo cum euangelium legeretur:
quomͦ cõmendauit maiestatẽ suani. Ego
& pater unum sumus. Eece quanta ma¬
iestas & quanta ȩqualitas patris. de scendit
ad carnem ꝓpt̾ infirmitatem nr̃am. fece
quantum dilecti sumus. antequã dm̃ di¬
ligeremus. Si antequã dm̃ diligeremus
tantum ab illo dilecti sumꝰ. ut equalem
sibi filium suum hominẽ faceret ꝓpter
nos: quid nob̾ seruat ia diligentib se :
Ergo multi nescio quid minimum putañ
apparuisse in terra filium dĩ. Quia ñ st̃
in sc̃o. non eis apparet potentia ipsius
& gła ipsius. id ÷ quia nondum scificatũ
has̾ent cor. unde intelligant eminentiã
uirtutis illiꝰ. & gr̃as agant dõ. quia ꝓpter
ipsos tantꝰ quo uenit ad quã natiuitatẽ.
adquam passionẽ : Non possunt uidere
głam ipsius. & potentiã ipsius. Qõꝰ oꝯelior

Expanded text:
humana: et putant illum talem fuisse, humana: et putant illum talem fuisse, quales sunt caeteri homines. Audistis autem modo cum Evangelium legeretur, quomodo commendavit majestatem suam: Ego et Pater unum sumus . Ecce quanta majestas, et quanta aequalitas Patris descendit ad carnem propter infirmitatem nostram! Ecce quantum dilecti sumus, antequam Deum diligeremus! Si antequam Deum diligeremus, tantum ab illo dilecti sumus, ut aequalem sibi Filium suum hominem faceret propter nos; quid nobis servat jam diligentibus se? Ergo multi nescio quid minimum putant apparuisse in terra Filium Dei; quia non sunt in sancto, non eis apparet potentia ipsius, et gloria ipsius: id est, quia nondum sanctificatum habent cor, unde intelligant eminentiam virtutis illius, et gratias agant Deo quia propter ipsos tantus quo venit, ad quam nativitatem, ad quam passionem; non possunt videre gloriam ipsius et potentiam ipsius. 12. ver
Abbreviated transcription (Latin):
gellans. Preparat enim nos cuidam
hereditatĩ in corruptibili & magnę.
Si unam cuppam aut unam sellam
tuam. aut siquid habes indomo tua.
cogitas dimittere filio tuo & neꝑdat
illud erudis eum & flagellis eum ad
disciplinam corrigis. nep̃dat nihil tuũ
qđ & ipse dimissurus ÷ sicut &tu: non
uis ut nos erudiat pater nr in flagelliꝰ
etiam necessitatum aut tribulationũ.
qui nobis talem hereditatẽ daturus
est. quȩ transire non possit: heredi¬
tatem enim nob̾ dabit se ipsum ds¬
ut ipsum possideamus. & ab ipso posside:¬
amur ineternum. Ergo in scõ appareamꝰ
dõ: ut appareat nobis. Appareanus illi
in scõ desiderio: ut appareat nobis in po¬
tentia & gła filii dei. Multis non appa¬
ruit. sint i sc̃o ut appareat & illis. Nam
multi putant illum tantũmͦ hominem
fuisse. quia p̾dicat᷑ nat᷑ ex homine. cruci-¬
fixus & mortuus. ambulasse in terra. man¬
ducasse & bibisse. &cetera egisse quȩ sunt

Expanded text:
gellans. Praeparat enim nos cuidam gellans. Praeparat enim nos cuidam haereditati incorruptibili et magnae. Si unam cuppam, aut unam cellam tuam, aut si quid habes in domo tua, cogitas dimittere filio tuo, et ne perdat illud, erudis eum, et flagellis eum ad disciplinam corrigis, ne perdat nihil tuum, quod et ipse hic dimissurus est, sicut et tu; non vis ut nos erudiat Pater noster in flagellis etiam necessitatum aut tribulationum, qui nobis talem haereditatem daturus est, quae transire non possit? Haereditatem enim nobis dabit seipsum Dut ipsum possideamus, et ab ipso possideamur in aeternum. 11. Ergo in sancto appareamus Deo, ut appareat nobis; appareamus illi in sancto desiderio, ut appareat nobis in potentia et gloria Flii Dei. Multis enim non apparuit; sint in sancto, ut appareat et illis. Nam multi putant illum tantummodo hominem fuisse, quia praedicatur natus ex homine, crucifixus et mortuus, ambulasse in terra, manducasse et bibisse, et caetera egisse, quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
panẽ. aquã. fructus. uiũ oleum. ista
om̃ia solatia & subsidia sinos deserant.
utiq durare non possumus. quant uis
nondum receꝑit caro ista sanitatem
illam ꝑfectam̃ ubi nullam patiatur
angustiam. nullam indigentiam: sic
&anima nr̃a cum hic ÷ inista carne.
inter tẽptationes & ꝑicula scłi huus.
adhuc infirma. habet ȩtiam ipsa solatia
uerbi. solatia orationis. solatia disputati¬
onis. Sic sunt ista animȩ nr̃ȩ. qͦmͦ illa car¬
nis nr̃e. Cum aut̃ resurrexerit caro nr̃a.
ut iam istis non indigeamus: habebit locũ
quendam & statũ incorruptionis suȩ
Sic & anima nr̃a habebit cibum suũ.
ipsum uerbum dĩ ꝑ qđ facta sunt
om̃ia. Tamen gr̃as illi. quia mͦ in hac
heremo non nos deserit. siue dando nob̾
aliquib necessitatib erudit: uult ut illũ
amplius diligamus. neforte ꝑsaginam
corrumpamur & obliuis camur eum.
Subtrahit nob̾ aliqͣndo quȩ necessaria
sunt. & atterit nos ut sciamus quia pat̾

Expanded text:
panem, aquam, fructus, vinum, oleum ista panem, aquam, fructus, vinum, oleum ista omnia solatia et subsidia si nos deserant, utique durare non possumus quamvis nondum receperit caro ista sanitatem illam perfectam, ubi nullam patietur angustiam, nullam indigentiam: sic et anima nostra cum hic est in ista carne, inter tentationes et pericula saeculi hujus, adhuc est infirma; habet etiam ipsa solatia verbi, solatia orationis, solatia disputationis: sic sunt ista animae nostrae, quomodo illa carnis nostrae. Cum autem resurrexerit caro nostra, ut jam istis non indigeamus, habebit locum quemdam et statum incorruptionis suae: sic et anima nostra habebit cibum suum, ipsum Verbum Dei, per quod facta sunt omnia . Tamen gratias Deo, qui modo in hac eremo non nos deserit; sive dando nobisaliquibus necessitatibus erudit, vult ut amplius illum diligamus; ne forte per saginam corrumpamur, et obliviscamur eum. Subtrahit nobis aliquando quae necessaria sunt, et atterit nos; ut sciamus quia Pater
Abbreviated transcription (Latin):
÷: numquam ꝑuenit adbonum qđ ds̃
est. Apparui aut̃ tͥ inquit in sc̃o. Iam in
scõ ÷ magna consolatio. Apparui tͥ quid
derem. Nondixit apparui tͥ ut uideres:
sed apparui tͥ ut uiderẽ potentiã tuam
&głam tuam. Unde apłs. Nunc autem
inquit cognoscentes dm̃. immo cogniti
adeo. Primo enim apparuistis dõ: ut
posset uob̾ apparere ds̃. Ut uiderẽ poten¬
tiam tuam & głam tuam. Reuera i
isto de serto. aid ÷ inista hermo. sitãquã
ab heremo exigat homo quod sibi sa¬
luti ÷: nuniquam uidebit potentiam
moriturus. nec uiam inueni & nec
consolatorẽ. nec aquã ꝑ quã duret
inheremo. Cum aut̃ erexerit se ad
dm̃. ut dicat illi ex medullis om̃ibus
& caro mea ne forte uel neces saria
desideret illam resurrectionẽ carnis.
quam nobis ꝓmitat ds cum gͦ se erex¬
erit: habebit non paruas congolationeᷤ.
Ecce fr̃s. quomͦ caro nr̃a quã diu mortaliᷤᷤ
÷. quam diu fragilis ÷. ante illã resurrecti¬
onem habet solatia ista. quib uiuimus.

Expanded text:
est, nunquam pervenit ad bonum quod est Deus. Apparui autem tibi, inquit, in sancto. Jam in sancto est magna consolatio. Apparui tibi, quderem. Non dixit. Apparui tibi, ut videres; sed, Apparui tibi, ut viderem potentiam tuam, et gloriam tuam. Unde et Apostolus: Nunc autem, inquit, cognoscentes Deum, imo cogniti a Deo . Prius enim apparuistis Deo, ut possit vobis apparere Deus. Ut viderem potentiam tuam, et gloriam tuam. Revera in isto deserto, id est in ista eremo, si tanquam ab eremo exigat homo quod sibi saluti est, nunquam videbit potentiam moriturus; nec viam inveniet, nec consolationem, nec aquam per quam duret in eremo. Cum autem erexerit se ad Deum, ut dicat illi ex medullis omnibus, caro mea; ne forte vel necessaria desideret illam resurrectionem carnis quam nobis promittit Deus: cum ergo se erexerit, habebit non parvas consolationes. 10. Ecce, fratres, quomodo caro nostra quamdiu mortalis est, quamdiu fragilis est, ante illam resurrectionem habet solatia ista quibus vivimus,
Abbreviated transcription (Latin):
miniam ipsorũ iudeoꝵ. qui reicientes ue¬
rum regem. elegerunt uulpe̾ cȩsarem
Rexuero IꝑTABΙTUR I o Illi facti sint
partes uulpium: rex uͦ lȩtabitur in dõ
Quem sibi uisi sunt quasi suꝑassẽ cũ cruai¬
figerent: tunc crucifixus fudit p̃cium qͦ
emit orbem terrarum. Rex uͦlȩtabitur
indõ. lLAVDABITUR OONIS OUTIURAT INPSO
Quare laudabitur omnis quiiurat in ipso
Quia sibi elegit xp̾̃m. non uulpem. quia qͣn¬
do illi iudei insultauerunt : tunc dedit ille
unde redimeremur. Ad ipsum gͦ ꝑtinemꝰ
qui nos redemit. qui pronobis mundum
uicit. non armato milite sed irrisa cruce.
Rex uͦ letabitur indõ. laudabitur omnis
qui iurat in ipso. Quiiurat in eo : Qui polli¬
cetur ei uitã suam. qui uouet illi & redde.
qui fit xp̃ianus. Noc÷ qͦd ait. laudabitur
omnis qui urat ineo. dõo oppilatom est
OS LOQUENTIUM INIꝯUA. Quanta iniqua
locuti sunt iudei. quanta maledixerunt

Expanded text:
miniam ipsorum Judaeorum, qui rejicientes veminiam ipsorum Judaeorum, qui rejicientes verum regem, elegerunt vulpem Caesarem. Rex vero laetabitur in Deo. Illi facti sunt partes vulpium: Rex vero laetabitur in Deo. Quem sibi visi sunt quasi superasse cum crucifigerent, tunc crucifixus fudit pretium quo emit orbem terrarum. Rex vero laetabitur in Deo: laudabitur omnis qui jurat in ipso. Quare, laudabitur omnis qui jurat in ipso? Quia sibi elegit Christum, non vulpem; quia quando illi Judaei insultaverunt, tunc dedit ille unde redimeremur. Ad ipsum ergo pertinemus qui nos redemit, qui pro nobis mundum vicit, non armato milite, sed irrisa cruce. Rex vero laetabitur in Deo: laudabitur omnis qui jurat in ipso. Quis jurat in eo? Qui pollicetur ei vitam suam, qui vovet illi et reddit, qui fit christianus: hoc est quod ait, Laudabitur omnis qui jurat in ipso. Quoniam oppilatum est os loquentium iniqua. Quanta iniqua locuti sunt Judaei? Quanta mala dixerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
occiderunt. qui propterea occiderunt. ne
locum a romanis ꝑdent. Ergo introibunt
Expugnati sunt irruentibus hostibus
partes uulpiom eruiit. Uulpes dicit
reges scłi. qui tunc fuerinit. quando de¬
bessata ÷ iudea. Audite. ut noueritis & in-¬
telligatis quia ipsos dicit uulpes: regem
herodem ipse dñs uulpem appellauit᷑.
Quando enim pilatus preses iniudea le¬
gatus occidit xp̃m ex uocib iudeoꝵ dy
erat ipsis iudeis. Regẽ ur̃m crucifigam
Quia dicebatur rex iudeoꝵ & uerus re
ipse. Et illi repellentes xp̃m. dixert̃ Nss
non habemus regem. nͥ cȩsarem. Reiecert
agnum . elegerunt uulpẽ. merito parts̃
positum est: quia illi uulpem elegerunt.
regem uerm noluert̃. Rex uero id est
uerus rex. cui titulus inscrip̾tus ÷: quando
passus ÷. Nam pilatus hunc titulum fup
caput ens scriptum posuit rex iudeorũ.
hebraica lingua. greca. latina. Ut om̃s qͥ
transirent legerent głam regis. & igno¬

Expanded text:
occiderunt, qui propterea occiderunt ne occiderunt, qui propterea occiderunt ne locum a Romanis perderent. Ergo, introibuntexpugnati sunt irruentibus hostibus. Partes vulpium erunt. Vulpes dicit reges saeculi, qui tunc fuerunt quando debellata est Judaea. Audite, ut noveritis et intelligatis quia ipsos dicit vulpes. Herodem regem ipse Dominus vulpem appellavit: Im facti sunt. Quando enim Pilatus praeses, in Judaea legatus, occidit Christum ex vocibus Judaeorum, dixit ipsis Judaeis: Regem vestrum crucifigam? Quia dicebatur rex Judaeorum, et verus rex ipse. Et illi repellentes Christum, dixerunt: Nos non habemus regem nisi Caesarem . Rejecerunt agnum; elegerunt vulpem; merito partes positum est quia illi vulpem elegerunt, regem vero noluerunt. Rex vero: id est verus rex, cui titulus inscriptus est, quando passus est. Nam Pilatus hunc titulum super caput ejus inscriptum posuit, Rex Judaeorum, hebraea lingua, graeca, et latina: ut omnes qui transirent legerent gloriam regis, et igno
Abbreviated transcription (Latin):
figerent xp̃m inferiora terrȩ ierunt.
Quȩ sunt inferiora terrȩ : Terrenȩ cupi¬
ditates. Melius ÷ carne ambulare suꝑ terrã.
quam cupiditate ire subterram. Om̃is em̃i
qui contra salutẽ suam cupit terrena. sub
terra ÷ quia terram sibi p̃posuit. Terram
super se posuit. & se subter fecit :Illi ergo
timentes terram ꝑdere. quid dixerunt de
ire pꝰ illum. quia mirabilia faciebat: Si illũ
dimiserimus uiuum: uenient romani. &
tollent nobis & locum & gentẽ. Tuuert̃
ꝑdere terrã. & ierunt subterram. decidit
eis & quod timuerunt. Nam ideo uoluert᷑
xp̃m occidere : ne terram ꝑderent. & ideo
terram ꝑdidert̃: quia xp̃m occiderunt.
calamitates ꝑsecutionum. Uicerunt illos
imꝑatores romani. & reges gentiun. Exclusi
sunt de ipso loco : ubi crucifixerunt xp̃m.
Et mͦ locus ille plenus ÷ laudatorib xp̃i¬
anis. nullum udeum habet. Caruit in¬
micis xp̃i. impletus est laudatoribus xp̃i.
Ecce ꝑdiderunt aromanis locũ. quia xpm̃

Expanded text:
nt. Quae sunt inferiora terrae? Terrenae cupiditates. Melius est carne ambulare super terram, quam cupiditate ire sub terram. Omnis enim qui contra salutem suam cupit terrena, sub terra est: quia terram sibi praeposuit, terram super se posuit, et se subter fecit. Illi ergo timentes terram perdere, quid dixerunt de ire post illum, quia mirabilia faciebat? Si illum dimiserimus vivum, venient Romani, et tollent nobis et locum, et gentem . Timuerunt perdere terram, et ierunt sub terram: accidit eis et quod timuerunt. Nam ideo voluerunt Christum occidere, ne terram perderent; et ideo terram perdiderunt, quia Christum occiderunt. calamitates persecutionum. Vicerunt illos imperatores Romani, et reges gentium: exclusi sunt de ipso loco ubi crucifixerunt Christum; et modo locus ille plenus est laudatoribus christianis, nullum Judaeum habet; caruit inimicis Christi, impletus est laudatoribus Christi. Ecce perdiderunt a Romanis locum, quia Christum
Abbreviated transcription (Latin):
& angłos eiꝰ. sednon timeamꝰ. Sic sunt dia-¬
bolus & angłi eiꝰ. quasi milui. Sub illius
gallinȩ alis simus & non nos potest con¬
tngere. Gallina enim quȩ nos ꝓtegit.
fortis ÷. Infirma ÷ ꝓpter nos. sed fortis
quesierunt animam meam ꝑdere: Utinã
quȩxerent animam meam. ut crederent
mecum. Sed quęsierunt animam meam.
ut ꝑderent me. Quid facturi: Neq enim
rapturi erant gluten. qͦ adhesit anima
mea post te. Quis enim nos separabit a
ten. & propter potentiss imam dex terã
tuam. inuanum quęsierunt animam.
Duot quot ꝑsecuti sunt uel ꝑseqͥ cupiuN
ẽccłam potest de his hoc intelligi. maxime
tam̃ hoc accipiamus de iudeis qui quesiert̃
animam xp̃i ꝑdere. & inipso capite nr̃o
quod crucifixerunt. & indiscipulis suis
quos postea ꝑsecuti sunt. Quȩsierunt
aniam meam. INTROIBUNT ININFERIOrA

Expanded text:
et angelos ejus: sed non timeamus. Sic sunt diaet angelos ejus: sed non timeamus. Sic sunt diabolus et angeli ejus, quasi milvi: sub illius gallinae alis sumus, et non nos potest contingere; gallina enim quae nos protegit, fortis est. Infirma est propter nos; sed fortis quaesierunt animam meam perdere? Utinam quaererent animam meam, ut crederent mecum! Sed quaesierunt animam meam ut perderent me. Quid facturi? Non enim rapturi erant gluten, quo adhaesit anima mea post te. Quis enim nos separabit a ten et propter potentissimam dexteram tuam, in vanum quaesierunt animam meam. Quotquot persecuti sunt, vel persequi cupiunt Ecclesiam, potest de his hoc intelligi: maxime tamen accipiamus de Judaeis, qui quaesierunt animam Christi perdere, et in ipso capite nostro quod crucifixerunt, et in discipulis ejus quos postea persecuti sunt. Quaesierunt animam meam. Introibunt in inferiora