comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tem frequentiores per tota castra fieri iussit. Sa
deinde uigilia preter ipsa castra hostium agmẽ
eduxit.
Aperator Cesar Domitianus augustus ge̾maĩ¬
tus cum germanos qui in aris erant uellet
opprimere nec in gnoraret maior̃ bellum mo¬
litiõe inituros si aduentum tanti ducis presen¬
sissẽt profectionem suam sensu obtexuit gallia¬
rum. sub quibus inopinato bello affusus contusa
ĩmanium ferocia nationũ prouinciis consuluit.
piasq eius anteqͣm flanibali fratri iungerẽt᷑
exciti id circoq festinaret se liuio. sal. college̾ suo
cui bellum manclatum fuerat parum fidens ui¬
ribus que sub ip̃o erant acdiungere neq tamen
discessum suum ab Hanibale cui oppolitus erat
sentirir uellet decem milia fortissimoꝵẜ militu
elegit precepitq legatis quos relinquebat ut hee¬
dem stationes uigilieq agerentur tontem ignel
arderent. eademq faties castrorum seruaretur.
ne quid hanibal suspicatus auderet aduersus

Expanded text:
iam frequentiores per tota castra fieri iussit; secunda iam frequentiores per tota castra fieri iussit; secunda deinde vigilia praeter ipsa hostium castra agmen eduxit. Imperator Caesar Domitianus Augustus Germanicus, cum Germanos, qui in armis erant, vellet opprimere nec ignoraret maiore bellum molitione inituros, si adventum tanti ducis praesensissent, profectionis suae census obtexuit Galliarum; sub quibus inopinato bello affusus contusa immanium ferocia nationum provinciis consuluit. piasque eius, antequam Hannibali fratri iungerentur, excidi idcircoque festinaret se Livio Salinatori collegae suo, cui bellum mandatum fuerat, parum fidenti viribus quae sub ipso erant, adiungere neque tamen discessum suum ab Hannibale, cui oppositus erat, sentiri vellet, decem milia fortissimorum militum elegit praecepitque legatis, quos relinquebat, ut eaedem stationes vigiliaeque agerentur, totidem ignes arderent, eadem facies castrorum servaretur, ne quid Hannibal suspicatus auderet adversus
Abbreviated transcription (Latin):
q maxime fieri cupiebat ea uereri ne accide̾nt.
quac timebat ea ut euenirent optare simulabat.
Sollicitus itaq ne ꝑthi ante transirent Eufratẽ qͣm̃
sibi superuenirent legiones quas in Capadocia trãs
taurum habebat studiose cum proctitore egit uti
sollemni perfictia ꝑthis suaderet per gimbam trai¬
terẽt exercitum qua & breuissimum interest. & ob¬
misso alueo Euphrates decurrit. Nam si illac uenirẽt
asseuabat se oportunitate colur̃ / Usurum ad eludẽ¬
pos proiecissent. Inducti hac affirmatõe barbari in¬
Feriore itinere per circuitum adduxerunt exerti¬
tum.dumq fusiores ripas & ob hoc operiosiores pon¬
dies impenderunt. quo spatio Uentidius ad contrabẽ¬
das usus est copias
ximam diem molienis huius consili obscurã¬
di causa lacus & usq ad applicitas hosti ual¬
les pabulatus colloquia quoq cum pluribus auertẽde
suspitionis causa in posterum constituit. Ignes au¬

Expanded text:
quae maxime fieri cupiebat, ea vereri se ne acciderent, quae maxime fieri cupiebat, ea vereri se ne acciderent, quae timebat, ea ut evenirent optare simulabat. Sollicitus itaque, ne Parthi ante transirent Euphraten, quam sibi supervenirent legiones, quas in Cappadocia trans Taurum habebat, studiose cum proditore egit, uti sollemni perfidia Parthis suaderet, per Zeugma traicerent exercitum, qua et brevissimum iter est et demisso alveo Euphrates decurrit; namque si illa venirent, asseverabat se opportunitate collium usurum ad eludenpos proiecissent. Inducti hac affirmatione barbari inferiore itinere per circuitum adduxerunt exercitum dumque fusiores ripas et ob hoc operosiores pondies impenderunt. Quo spatio Ventidius ad contrahendas usus est copiasximum diem moliens, huius consilii obscurandi causa latius et usque ad applicitas hosti valles pabulatus, colloquia quoque cum pluribus avertendae suspicionis causa in posterum constituit, ignes et
Abbreviated transcription (Latin):
onis eius causa. baculo ut seruum castigauit.
Arquinus superbus pater principes Gabino¬
rum interfitiendos arbitratus quia hoc neĩ
uolebat cõmissum nił nuncio. Respondit ꝗ
ad eum a filio erat missus. tamen uirga eminentia
papauerum capita cum forte in orto deambiiaret
decussit. Nuncius sine responso reuersus & enunci¬
auit adolescanti sarquino quid agentem patrem
uidisse. Ille intellexit idera esse eminentibus fa
per spͥetiem securitatis inspectione urbis atq
operum ac simul licentioribus conuiuiis de¬
ditus iuderi uoluit captum sese erga locorum ut¬
ad mores Alexandrinos uitamq deficeret. Atq in¬
ter eam dissimudationem preparatis subsidiis occu¬
pauit egiptum.
Entidius ꝑthico hello aduersus ꝑthorum re¬
gem ut igͥnarus farnau quẽdam natioẽ
tirnichesten ex hiis qui locii uidebantur
omnia quae apud ip̃os agerentur nunciare ꝑthis
perfidiam barbari ad utilitates suas conuertit. Nã

Expanded text:
onis eius causa baculo ut servum castigavit. onis eius causa baculo ut servum castigavit. Tarquinius Superbus pater, principes Gabinorum interficiendos arbitratus, quia hoc nemini volebat commissum, nihil nuntio respondit, qui ad eum a filio erat missus; tantum virga eminentia papaverum capita, cum forte in horto ambularet, decussit. Nuntius sine responso reversus renuntiavit adulescenti Tarquinio, quid agentem patrem vidisset; ille intellexit idem esse eminentibus facrum fidem, per speciem securitatis inspectioni urbis atque operum ac simul licentioribus conviviis deditus, videri voluit captum se gratia locorum ad mores Alexandrinos vitamque deficere; atque inter eam dissimulationem praeparatis subsidiis occupavit Aegyptum. entidius Parthico bello adversus Pacorum regem, non ignarus Pharnaeum quendam, natione Cyrrhestem, ex his qui socii videbantur, omnia quae apud ipsos agerentur nuntiare Parthis, perfidiam barbari ad utilitates suas convertit. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
Orcius Cato deuictas a se Ciui¬
tates Hi spanie existimabat in
tempore rebellaturas fictutia m¬
urorum scripsit itaq singulis ut
dirumperent munimenta mi¬
natus bellum nisi confestim obtemperassent. E.¬
pistolasq uniuersis Ciuitatibus eadem die iubsit
reddi. Unaqq urbium sibi soli credidit impera¬
tum. Contumaces conspiratio potuit facere si oĩ¬
bus iddem denunciari notum fuisset.
Milco tux penorum ut in sciłiam ino¬
pinatus appellaretur classem non pronũ¬
ciauit ꝙ proficisceretur. sed tabellas in ꝗ¬
bus scriptum erat quam partem uellent petere
Uniuersis gubernator ibus dedit signatas. pcepitq
ne quis legeret nisi in tempestatis accursu preto¬
rie nauis abductus.
Anis Lelius ad Siphacem profectus legatos
quosdam ex tribunis & Centurionibus per
spetiem seruitutis ac ministerii explorato¬
res secum duxit Ex quibus.L statorium quia le¬
pius in eisdem castris fuerat. quem quidam ex
hostibus uidebantur agnostere occultãde & conditi¬

Expanded text:
orcius Cato devictas a se Hispaniae civitates existimabat in tempore rebellaturas fiducia murorum. Scripsit itaque singulis, ut diruerent munimenta, minatus bellum, nisi confestim obtemperassent, epistulasque universis civitatibus eodem die reddi iussit. Unaquaeque urbium sibi soli credidit imperatum; contumaces conspiratio potuit facere, si omnibus idem denuntiari notum fuisset. Himilco dux Poenorum, ut in Siciliam inopinatus appelleret classem, non pronuntiavit, quo proficisceretur, sed tabellas, in quibus scriptum erat, quam partem peti vellet, universis gubernatoribus dedit signatas praecepitque, ne quis legeret nisi vi tempestatis a cursu praetoriae navis abductus. C. Laelius, ad Syphacem profectus legatus, quosdam ex tribunis et centurionibus per speciem servitutis ac ministerii exploratores secum duxit. Ex quibus L. Statorium, quem, quia saepius in isdem castris fuerat, quidam ex hostibus videbantur agnoscere, occultandae condici
Abbreviated transcription (Latin):
cacleret Qł animaduertens legati eius ab yna parte
remota statõe exitum etruscs cdederũt. & effusos per¬
secuti occ̾rente altẽo consule fabio ceciderũt.
Hemistodes uicto xerse uolentes suos põtem : rũ¬
pere prohibuit cũ decreuisset aptius esse eum expel¬
li ex furopa ꝗͣ cogi ex desperatione pugnãẽ. Idem mĩ¬
sit ad eũ qui indicaret in qͦ picło ess& nꝰ fugã maturaret.
Yrhus epyrhota ꝵ rex cum quandam ciuitatem ce¬
pisset clausisq põt̾is ex ultĩa necessitate fortit᷑ dimi¬
cantes eos ꝗ clausi erãt aĩadũtiss& locũ illis ad fugã dedit.
Dem inter cetẽa precepta imꝑatoi̾a memoĩe tradi¬
dit non esse ꝑtinaciter in stadium hosti fugiẽti ne¬
non solum a se fortius ex necessitate resisteret. sed ut
fugientibus instaturos uic tores.
Ne dissimulandis aduersis. Capłm deptimum.

Expanded text:
caderet. Quod ut animadverterunt legati eius, ab una porta remota statione exitum Etruscis dederunt et effusos persecuti, occurrente altero consule Fabio, ceciderunt. Themistocles victo Xerxe volentes suos pontem rumpere prohibuit, cum docuisset aptius esse eum expelli Europa, quam cogi ex desperatione pugnare. Idem misit ad eum, qui indicaret, in quo periculo esset, nisi fugam maturaret. Pyrrhus, Epirotarum rex, cum quandam civitatem cepisset clausisque portis ex ultima necessitate fortiter dimicantes eos, qui inclusi erant, animadvertisset, locum illis ad fugam dedit. Idem inter praecepta imperatoria memoriae tradidit, non esse pertinaciter instandum hosti fugienti, nenon solum ea re fortius ex necessitate resisteret, sed ut fugientibus instaturos victores. VII De Dissimulandis Adversis Tullus Hosti
Abbreviated transcription (Latin):
tione fcã cõmori uiam fuge̾ dedit atq ita fracto mi¬
petu eoꝵ insecutus ad uersos cecidit
Gesilaus lacedemoniꝰ ad u̾sus thebanos cum atie cõ¬
fligeret intellexissetq hostes condicõe locoꝵ clau¬
sos ob desperatõnem fortius dimicae̾ lassatis suor or¬
dimibus aꝑtaq thebanis ad euadendum uia rursus
in abeuntes contraxit aciem Et sine iactura suorum
cecidit aduersos
inclusos hostes in eam rabiem efferauit ut ip̃e in p̃lio

Expanded text:
tione facta commori, viam fugae dedit; atque ita infracto impetu eorum insecutus aversos cecidit. Agesilaus Lacedaemonius adversus Thebanos, cum acie confligeret intellexissetque hostes locorum condicione clausos ob desperationem fortius dimicare, laxatis suorum ordinibus apertaque Thebanis ad evadendum via, rursus in abeuntis contraxit aciem et sine iactura suorum cecidit aversos. inclusos hostes in eam rabiem efferavit, ut ipse in pro
Abbreviated transcription (Latin):
Allos eo prelio qđ camilli ductu gestum
est desiderantes nauigia quibus tyb̃im
transirent. senatus censuit transeundos
& cõmeatibus quoq prosequendos eiusd
generis homĩbus postea per ꝓntinũ ages
fugientibus uia data est. quȩ gallica appellatur.
Marcius eques romanus cui d uobus Scipionibꝰ
occisis exercitus imperium detulit cum circum¬
uenti ab eo peni ne inulti morerentur acrius pugna¬
rent laxatis maniphis & concesso fuge spatio dissĩpa¬
tos sine ꝑiculo suoꝵ trucidtauitͦ
acerrime pugnarent deductis ordinibus fecit
eis abeundi potestatem i cuntesq sme suorum san¬
guine strauit.

Expanded text:
allos eo proelio, quod Camilli ductu gestum est, desiderantes navigia, quibus Tiberim transirent, senatus censuit transvehendos et commeatibus quoque prosequendos. Eiusdem generis hominibus postea per Pomptinum agrum fugientibus via data est, quae Gallica appellatur. T. Marcius, eques Romanus, cui duobus Scipionibus occisis exercitus imperium detulit, cum circumventi ab eo Poeni, ne inulti morerentur, acrius pugnarent, laxatis manipulis et concesso fugae spatio dissipatos sine periculo suorum trucidavit. acerrime pugnarent, diductis ordinibus fecit eis abeundi potestatem euntesque sine suorum sanguine stravit.
Abbreviated transcription (Latin):
profugam misit. qui persuaderet appropinquantibꝰ
captũ iam pisonem Qua rͦne dete̾ritis eis reliqͣ uic
Itiabiads insci ta mensibus apud quos tũ ex̾citũ cõtineba
qm̃dã exploraẽ soleret̾ sũmisit ad syracusanos.
Is in publicũ consiliũ introductus suasit infestissĩos
esse catanieses athemensibus & si aduuiarent᷑ a syra¬
cusams futurs ut opp̾merent eos & Altiabiadẽ Qͣ
re adducti siracusani uniuersis uiribꝰ catinã petitui
ꝓcesserũt relicta ip̃oꝵ urbe quã at̾go adortꝰ alciabi¬
des desolatã ut sꝑauãt afflixit.
leominꝰ athemensis trecenos qui p̃sidiũ crat̾um
fenebãt aggressus tela q̃da in quibꝰ scpͥtum erat
Uenisẜ se ad libeandã eoꝵ rem pub ͣ intra muros ie¬
cit & eotem temꝑe captiuos quosclam contiliatos sibi
remisit qui cratum detractaret᷑ ħ consiliũ seditione
intestina apud obsessos ꝯtitata ad moto ex̾citũ potitꝰ est
ciuitate

Expanded text:
perfugam misit, qui persuaderet appropinquantibus perfugam misit, qui persuaderet appropinquantibus captum iam Pisonem; qua ratione deterritis eis reliqua victiniensibus, apud quos tum exercitum continebat, quendam exploratae sollertiae submisit ad Syracusanos. Is in publicum consilium introductus persuasit infestissimos esse Catinienses Atheniensibus et, si adiuvarentur a Syracusanis, futurum, ut opprimerent eos et Alcibiadem; qua re adducti Syracusani universis viribus Catinam petituri processerunt, relicta ipsorum urbe, quam a tergo adortus Alcibiades ac desolatam, ut speraverat, afflixit. Cleonymus Atheniensis Troezenios, qui praesidio Crateri tenebantur, adgressus tela quaedam, in quibus scriptum erat venisse se ad liberandam eorum rem publicam, intra muros iecit et eodem tempore captivos quosdam conciliatos sibi remisit, qui Craterum detractarent. Per hoc consilium seditione intestina apud obsessos concitata admoto exercitu potitus est civitate.
Abbreviated transcription (Latin):
Scipio qđ petierat᷑ nudatas propugnatoribus urbes ꝑ
defendebatur aggredi aha oppida coepit ⁊euocati
Irrhus epyrhotaꝵ ꝰ rex aduersus ylliricoł cũ ciutta¬
tem que caput gentis erat rediger̃ ĩpotãtem suam
uellet eius desperatõne ceteras urbes petẽ cepit. consetu¬
tusq est ut hostes fiducia uelud satis minute uib eius
ad tutelam aliaꝵs dibilabent᷑. Quo facto reuotatis ip̃e
rursul omĩbul suis uatuã eam defensoribus coepit.
tra obsedisset quod mexpugnable faciebat assuiptã
in presidiũ lucanors manu silauit se tepto desistẽ. Cap¬
tiuũ deinde magno p̃mio sollicitaurmisit crotonã qui
tamqͣm ex custodia effugisset persuasit discessisẜ rꝰ  ia
uõ crotonienses arbitratĩ dimiẜe auxꝰ destitutiq propugꝰ¬
toibus mopinati & mualidi capti sũt.
Ago dux cartaginensiũ uicto gn pisone & in qͦdã
turre circũ septo conspicatus uentura ei subsidia

Expanded text:
Scipio, quod petierat, nudatas propugnatoribus urbis peScipio, quod petierat, nudatas propugnatoribus urbis pedefendebatur, adgredi alia oppida coepit et evocatirrhus, Epirotarum rex, adversus Illyrios, cum civitatem, quae caput gentis erat, redigere in potestatem suam vellet, eius desperatione ceteras urbes petere coepit consecutusque est, ut hostes fiducia velut satis munitae urbis eius ad tutelam aliarum dilaberentur; quo facto revocatis ipse rursus omnibus suis vacuam eam defensoribus cepit. Ctra obsedisset, quod inexpugnabile faciebat assumpta in praesidium Lucanorum manus, simulavit se coepto desistere. Captivum deinde magno praemio sollicitatum misit Crotona, qui tamquam ex custodia effugisset, persuasit discessisse Romanos. Id verum Crotonienses arbitrati dimisere auxilia destitutique propugnatoribus inopinati et invalidi capti sunt. Mago, dux Carthaginiensium, victo Cn. Pisone et in quadam turre circumsesso, suspicatus ventura ei subsidia
Abbreviated transcription (Latin):
instrabant quos ille tamꝙͣ ex captura liuio offer̾et
Idq tũ sepus factũ esset & ideo minꝰ obseruaretꝰ
quadam nocte hambal uenatorf hĩtu penos comi¬
fibus eius ĩmiscuit. qui cũ onusti uenatione qua
ferebant recepti a custodibus essent protinꝰ eos ador¬
ti occilerunt. Tũc fracta porta admissus tum exex¬
citii hambal omnes romanos interfe̾cit exceptis hiis
qui in arce profugerant.
ysimacius rex macedonũ cũ ephesios oppugͥret.¬
SCIPIO HANEBALE IN. AFFCaS
reu̾so cum plura opida que illi in potestatẽ¬
rõ redigenda dictabat firmis presidi¬
is diuerse partes obtinerent᷑ subinde a¬
liqͣm manũ sũmittebat ad infestanda
ea hlouissime autẽ tamꝗͣ directurus
acies aderat deide siłato metu refugiebat. H anbalra¬
tus uãm esse trepidacoẽm deductis un̾diq presidis rãq
de sũma rers dectaturus insequi cepit. Ita consequutꝰ

Expanded text:
nistrabant, quos ille tamquam ex captura Livio offerret; nistrabant, quos ille tamquam ex captura Livio offerret; idque cum saepius factum esset et ideo minus observaretur, quadam nocte Hannibal venatorum habitu Poenos comitibus eius immiscuit. Qui cum onusti venatione, quam ferebant, recepti essent a custodibus, protinus eos adorti occiderunt. Tum fracta porta admissus cum exercitu Hannibal omnes Romanos interfecit, exceptis his, qui in arcem profugerant. Lysimachus, rex Macedonum, cum Ephesios oppugnaretScipio, Hannibale in Africam reverso, cum plura oppida, quae ratio illi in potestatem redigenda dictabat, firmis praesidiis diversae partis obtinerentur, subinde aliquam manum submittebat ad infestanda ea. Novissime etiam tamquam direpturus civitates aderat, deinde simulato metu refugiebat. Hannibal, ratus veram esse eius trepidationem, deductis undique praesidiis, tamquam de summa rerum decertaturus insequi coepit. Ita consecutus
Abbreviated transcription (Latin):
Yrus ꝑsa ꝵs rex comitem suũ sophirũ explorata eiꝰ
fides trũcata de industria facie ad hostem di¬
misit. Illo asserente miuriaꝵs fidẽ creditꝰ mimicił¬
smiꝰ cyro cũ hanc ꝑsuasionẽ ad iuuaret ꝓcͣrendo ꝓ¬
pius quociens aciem̃ decertarent᷑ & in eũ tela diri¬
gendo cõmissam sibi babilonioꝵ urbem tradidit
t̾ro lippus oppido samioꝵ exclusus apolloio pre¬
Hi fecto eoꝵs ad prodicõem corrupto persuasit
ut plaust ⁊ẜ lapid quachrato ornatũ in ip̃o addi¬
ni porte poneret confestim signo cato Insecutꝰ oꝑi¬
danos circa impedita põte claust᷑ t̾pidantes opp̃ssit.
Ambal apud areri q̃ a presidio romano duce li¬
uio tenebat᷑ coneũ qm̃tam tarentinũ quẽ ad
prodicõem sollicitau̾ãt eiusmoĩ fallatia instruxit ut
ille per cam uenandi noctu procedẽt. qͣi id perhos¬
tem int̾clui non liceret. Egresso ip̃i apros sibi submi¬

Expanded text:
rsarum rex, comitem suum Zopyrum, explorata eius rsarum rex, comitem suum Zopyrum, explorata eius fide, truncata de industria facie, ad hostes dimisit. Ille assentante iniuriarum fide, creditus inimicissimus Cyro, cum hanc persuasionem adiuvaret procurrendo propius, quotiens acie decertaretur, et in eum tela dirigendo, commissam sibi Babyloniorum urbem tradidit Cyro. Philippus, oppido Saniorum exclusus, Apollonidi praefecto eorum ad proditionem corrupto persuasit, ut plaustrum lapide quadrato oneratum in ipso aditu portae poneret. Confestim deinde signo dato insecutus oppidanos circa impedita portae claustra trepidantis oppressit. Hannibal apud Tarentum, quae a praesidio Romano duce Livio tenebatur, Cononeum quendam Tarentinum, quem ad proditionem sollicitaverat, eiusmodi fallacia instruxit, ut ille per causam venandi noctu procederet, quasi id per hostem interdiu non liceret. Egresso ipsi apros submi
Abbreviated transcription (Latin):
APPRIS. CRSOR UONSUI
apud tarñtum. Nuloni quicum p̃sidio
Epyrhotare urbem obtinebat salutem
ip̃i & popularibus si per illum opido
potiretur pollicitus est. Quibus p̃miis¬
Qu CQille corruptus suasit tarentins ut se le¬
ganan ad consulem mitterent a quo plena promissa
ete pacto referens i securitatem opidanos resolut. ilq
ita incustoditam urbem cursori tradiddit.
Harcellus cũ syracusanũ qm̃dam sofistratũ act
proditionem sollicitasset ex eo cogͦuit remissiores
custodias fore die festo qͦ ophycids prchit irus esset Ui¬
ni epularũq copiam isidatꝰ gͥ hilaritati & que cã
se quebatur socordie munimenta conscendit uigili¬
busq cesis aꝑuit ex̾citui rõno urbẽ noblibꝰ uictoñs claram
Arquus supbus cũ gabĩos m dechicoem accipe non
Iposset filiũ suũ tarqniũ celum uirgis ad hostẽ misit
I incusata prĩs seuitia ꝑsuasit gabinis ut odio suo adũsus
regẽ utẽnt. eciã dux ad bellũ electꝰ tradidit patiꝰ gabios.

Expanded text:
apirius Cursor consul apud Tarentum Miloni, qui cum praesidio Epirotarum urbem obtinebat, salutem ipsi et popularibus, si per illum oppido poteretur, pollicitus est. Quibus praemiis ille corruptus persuasit Tarentinis, ut se legatum ad consulem mitterent, a quo plena promissa ex pacto referens in securitatem oppidanos resolvit atque ita incustoditam urbem Cursori tradidit. M. Marcellus, cum Syracusanum quendam Sosistratum ad proditionem sollicitasset, ex eo cognovit remissiores custodias fore die festo, quo Epicydes praebiturus esset vini epularumque copiam. Insidiatus igitur hilaritati et, quae eam sequebatur, socordiae munimenta conscendit vigilibusque caesis aperuit exercitui Romano urbem nobilibus victoriis claram. Tarquinius Superbus, cum Gabiosium suum Sextum Tarquinium caesum virgis ad hostem misit. Is incusata patris saevitia persuasit Gabinis, odio suo adversus regem uterentur, et dux ad bellum electus tradidit patri Gabios.
Abbreviated transcription (Latin):
testatem luam possent. nauẽ uigentem armatis ĩ¬
pleuerũt exposita suꝑ merce ut neg̾otiatoꝵ spẽ fallent
ab ea deinde parte muror que longissime erat remota
apparere paucos hisposuerũt. cũ quibus e naue quider
egressi mermes silata rissa concurrerẽt syciõis ad diri¬
mendũ id iurgiũ ad uocatis thebane naues & portum &ͥ¬
Nibem uacantem occupauerunt.
onatus etholus occiso cãmade ptholomei regis p̃¬
ferto lamide interempti & galcõ ad macedom¬
cũ ounatus est habitũ per hũc criorem procarmade

Expanded text:
testatem suam possent, navem ingentem armatis cotestatem suam possent, navem ingentem armatis compleverunt, exposita super merce, ut negotiatorum specie fallerent. Ab ea deinde parte murorum, quae longissime remota erat a mari, paucos disposuerunt, cum quibus e nave quidam egressi inermes simulata rixa concurrerent. Sicyoniis ad dirimendum id iurgium advocatis, Thebanae naves et portum vacantem et urbem occupaverunt. Timarchus Aetolus, occiso Charmade Ptolomaei regis praefecto, clamide interempti et galeari ad Macedonicum ornatus habitum; per
Abbreviated transcription (Latin):
ses quos ad id p̃ꝑaucãt in custoditam urbem. ceperũt.
Paminũdas thebanꝰ in archadia die festo effuse exͣ
menia uagantibus hostiũ femiis pluresq ex mili¬
tibus siuis mulieb̾ ornatu ĩmiscuit. Q silatione illi int̾
portas sub nocte recepti ceperũt opitũ & sius aperuerũt
Ristippus latedemoniꝰ festo die togeatar qͦ om̃is
młtitudo ad celebrandum minerue sacͫ urbe egͦs¬
sa erat. Iumenta sactis frumentariis palea refertis oͦ¬
mista tegeam misit agentibus ea militibus qui negotia¬
toꝵ spẽ ⁊ obseruati portas aperuerũt siuis
Ntiochus in capadocia ex castello suẽcta qđ obside¬
bat frumentatũ iumenta egssa intercepit. occisisq
colombus eorũdem uestitu milites suos tamꝙ frumentũ
reportantes sumisit. Qͦ errore illis custodibus deceptis
castellũ intrauerũt admiẜũtq milites inthioci.
Heban cũ portũ sycioniors nlła ui redigere in po¬

Expanded text:
ses, quos ad id praeparaverat, incustoditam urbem ceperunt. ses, quos ad id praeparaverat, incustoditam urbem ceperunt. Epaminondas Thebanus in Arcadia die festo effuse extra moenia vagantibus hostium feminis plerosque ex militibus suis muliebri ornatu immiscuit. Qua simulatione illi intra portas sub noctem recepti ceperunt oppidum et suis aperuerunt. Aristippus Lacedaemonius festo die Tegeatarum, quo omnis multitudo ad celebrandum Minervae sacrum urbe egressa erat, iumenta saccis frumentariis palea refertis onusta Tegeam misit, agentibus ea militibus, qui negotiatorum specie inobservati portas aperuerunt suis. Antiochus in Cappadocia ex castello Suenda, quod obsidebat, iumenta frumentatum egressa intercepit occisisque calonibus eorundem vestitu milites suos tamquam frumentum reportantis summisit. Quo errore illi custodibus deceptis castellum intraverunt admiseruntque milites Antiochi. Thebani, cum portum Sicyoniorum nulla vi redigere in po
Abbreviated transcription (Latin):
ANIBAL IN. ITALLA. HAUITAS:
urbes cepit cum romanors habitu qͦs¬
dam suors ex longo belli usu latine
quoq loquentes p̾mitteͬt.
Rchałs messenior castellum
obsidentes factis quibusdam
armis ad similitudinem hostilium eo tempoͬe quo
successuã alia presidia hil explorauerunt instructi
eor qui expectabant᷑ ornatu ad missiq ꝑ hũc erro¬
rem ut socii possessionẽ loci cũ strage hostiũ adepti sũt.
Ymon dux athemiensiũ in caia insidiatꝰ cuicta
tiuitati religiosum incolis templum dyane lucũ¬
q qui ex̃ muros erat noctu inprouiso incendit effu¬
sisq opidanis ad opẽ aduersus ignem ferñdam uacuã
defensoribus cepit urbem.
Ltiabids dux atheniensium cũ ciuitatẽ agͥgẽtmnoꝵ
egregie munitam obsideret petito ab eis consilio
diu tamqͣm de rebus ad cõmune pertinentibus disẜuit
in theatꝰ ubi ex more grecoꝵ locus consultationi prebe¬
batur. dũq consilii spe multitudinem tenet ãthenien¬

Expanded text:
nibal in Italia multas urbes cepit, cum Romanorum habitu quosdam suorum, ex longo belli usu latine quoque loquentis, praemitteret. Arcades Messeniorum castellum obsidentes, factis quibusdam armis ad similitudinem hostilium, eo tempore quo successura alia praesidia his exploraverant, instructi eorum, qui exspectabantur, ornatu admissique per hunc errorem ut socii, possessionem loci cum strage hostium adepti sunt. Cimon, dux Atheniensium, in Caria insidiatus cuidam civitati religiosum incolis templum Dianae lucumque, qui extra muros erat, noctu improvisus incendit; effusisque oppidanis ad opem adversus ignes ferendam vacuam defensoribus cepit urbem. lcibiades, dux Atheniensium, cum civitatem Agrigentinorum egregie munitam obsideret, petito ab eis consilio diu tamquam de rebus ad commune pertinentibus disseruit in theatro, ubi ex more Graecorum locus consultationi praebebatur; dumque consilii specie tenet multitudinem, Athenien
Abbreviated transcription (Latin):
sunt si res prosꝑe cesfit¬
& de confirmandis re¬
liquiis belli. AIIIł.
de retinendis..XI.
¶Que facienda sunt pro
castris si satis ficducie in
prelentibus copiis non ha¬
bemus.

Expanded text:
 Si res prospere cesserit, de consummandis reliquiis belli. X. Si rfide retinendis. XII. Quae facienda sint pro castris, si satis fiduciae in praesentibus copiis non habemus.
Abbreviated transcription (Latin):
actalo aurs omne & argentum certis
custodibus tradiderunt quibus si a¬
cie fugissent ꝑceret᷑. quo facilius col¬
ligenda preda hostem impeditum
effugerent.
Ripon Syrie rex uictus per totum iter fugiens pe

Expanded text:
Attalo aurum omne et argentum certis custodibus tradiderunt, a quibus, si acie fusi essent, spargeretur, quo facilius colligenda praeda hostem impeditum effugerent. ryphon Syriae rex victus per totum iter fugiens pe
Abbreviated transcription (Latin):
rͦm premerent indutias ad sepeliendos qui cesi
erant impetrauit & ob id remissi oĩb custodibus euasit.
cl̾. nauali prelio suꝑatus a penis cũ ꝑ hostiũ p̃sidia
ncce hrẽt erumꝑe rehquas uiginti naues tamꝗͣ
uictrices iubsit ornari atq ita penis existimãtibꝰ suꝑior
Fuisẜ acie nostros teͬribilis excessit.
ni classe superati qr instantem auerter̃ rꝰnum
studebant simulauerũt in uada naues suas incidisẜ
hentesq mutari effecerunt: ut uictor eorf timens ca¬
sum spacium ad euadendum daret.
Ominus atrabas cũ uictus a diuo iulio ex gallia¬
Inbritaniam fugeret & forte ad occeanum secũdo
uento quidem sed estũ recedente uenisset ꝙͣuis naues
in siccis littoribus haberet. pandi nichilominꝰ uela iub¬
sit. q̃ cum persequens eum cesar ex longinquo tumen¬
cia & plena flatu uidisset ratꝰ prosperõ sibi eum erepi
cursu recessit.

Expanded text:
Romani premerent, indutias ad sepeliendos qui caesi Romani premerent, indutias ad sepeliendos qui caesi erant impetravit et ob id remissioribus custodibus evasit. P. Claudius, navali proelio superatus a Poenis, cum per hostium praesidia necesse haberet erumpere, reliquas viginti naves tamquam victrices iussit ornari; atque ita Poenis existimantibus superiores fuisse acie nostros terribilis excessit. Poeni classe superati, quia instantem avertere Romanum studebant, simulaverunt in vada naves suas incidisse haerentisque imitati effecerunt, ut victor eorum timens casum spatium ad evadendum daret. Commius Atrabas, cum victus a Divo Iulio ex Galliain Brittanniam fugeret et forte ad Oceanum vento quidem secundo, sed aestu recedente venisset, quamvis naves in siccis litoribus haererent, pandi nihilominus vela iussit. Quae cum persequens eum Caesar ex longinquo tumentia et flatu plena vidisset, ratus prospero sibi eripi cursu recessit.
Abbreviated transcription (Latin):
quidem sibi tutam arbitratus milites dispersos
tates euasit eadem qua sertorius ip̃e sꝑso ex̾citu.
deincte collecto.
Oracius cotles urgenti porsenẽ ex̾citu iubsit suos
per põtem redire m urbem eũq ne caũ sequeret᷑
hostis int̾tidere Qđdum efficit᷑ in capite eius propug¬
tor ip̃e insequentes detinuit. Audito deniq frago e põ¬
tis abrupti deiecit se in alueũ Eumq nõ armis sed uul¬
neribus oneratus tranauit.
Fframus i hispania ad hiłdam cum cesarem fugeret
mstante eo castra posuit cũ idem cesar fecisset & pa¬
bulatum suos misisset ille signũ repente itiͣm dedit
Nlthoniul cum expertis sũme instantibus recꝑet
excitum & quotiens prima lute mouerẽt totiens
urgentibus barbaroꝵ sagittis infestaretur abeũtiu
agmen in quintam horam continuit suisq fidem¬
constantiorem fecit.  persuasione digressis inde ꝑ¬
this nistum alias institutum iter reliquo die sine
inter pellatione confecit.
lilippus in epyrtho ueritus ne fugientem eum

Expanded text:
quidem sibi tutam arbitratus, abire dispersos muitatem evasit eadem qua Sertorius ratione, sparso exercitu, dein recollecto. Horatius Cocles,o urguente Porsennae exercitu, iussit suos per pontem redire in urbem eumque, ne eos insequeretur hostis, intercidere. Quod dum efficitur, in capite eius propugnator ipse insequentes detinuit. Audito deinde fragore pontis abrupti, deiecit se in alveum eumque et armis et vulneribus oneratus tranavit. Afranius in Hispania ad Ilerdam, cum Caesarem fugeret, instante eo castra posuit; cum idem Caesar fecisset et pabulatum suos dimisisset, ille signum repente itineri dedit. Antonius, cum ex Parthis instantibus reciperet exercitum et, quotiens prima luce moveret, totiens urguentibus barbarorum sagittis infestaretur abeuntium agmen, in quintam horam continuit suos fidemque stativorum fecit. Qua persuasione digressis inde Parthis, iustum iter reliquo die sine interpellatione confecit. Philippus in Epiro victus, ne fugientem eum
Abbreviated transcription (Latin):
secutiq sunt ut exercitus lacedemonioꝵs qui de¬
telie erat reuocaretur.
Aperator cesar Domitianus augustus cũ ger¬
mam more suo esaltibus & obscũris latebris
subinde impugnarent nostros tutumq regressum
passuum actis non mutauit.tãn. statum belli
sed subiecit ditioni suȩ hostes quorum refugia nu¬
clauerat.

Expanded text:
secutique sunt, ut exercitus Lacedaemoniorum, qui Desecutique sunt, ut exercitus Lacedaemoniorum, qui Deceliae erat, revocaretur. Imperator Caesar Domitianus Augustus, cum Germani more suo e saltibus et obscuris latebris subinde impugnarent nostros tutumque regressum tum viginti milia passuum actis non mutavit tantum statum belli, sed et subiecit dicioni suae hostes, quorum refugia nudaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
Lexander macedo cum haber& uehemẽ¬
tem ex̾citum semꝑ eũ statum belli elegit
ut acie confligeret.
Esar bello ciuili cum ueteranum exercitum
constituit cunctatoriisq nomen et per ħ sumi
ducis meruit:
Icançii aduersus philippum omne preliandi
tiq sunt ut philippus. obsidionalis more impati¬
ens recederet.
Asctrubal gisgonis filius secundo punico bello
in hispanĩa uictum exercitum cum. P Scipio
ret i hibia suos reduceret.
Hemistodes aduẽtatem per se quia neq pe¬
coniuges in trogena & alias urbes eminãdi relicto¬
q oppido statum belli ad nauał plium transferẽdi.
Dem fecit in eadem ciuitate ꝑicles aduersus
lacedemonios:¬
Cipio manente in ytalia hanibale transmisso
in affrica exercitu necessitatem cartaginen¬
sibus imposuit reuocandi hanibalem. sic a domes¬
ticis finibus hostile transtulit bellum
Thẽmenses cum deteliã castellum ipõrs lacede¬
monii cõmunissent & frequentius uexarent.
classem qua pelopenses infestarent miserunt. Con¬

Expanded text:
lexander Macedo, cum haberet vehementem exercitum, semper eum statum belli elegit, ut acie confligeret. Caesar bello civili, cum veteranum exercitum constituit Cunctatorisque nomen et per hoc summi ducis meruit. Byzantii adversus Philippum omne proeliandi sunt, ut Philippus obsidionalis morae impatiens recederet. Hasdrubal, Gisgonis filius, secundo Punico bello in Hispania victum exercitum, cum P. Scipio retur, in hiberna suos reduceret. Themistocles adventante Xerxe, quia neque proniuges in Troezena et in alias amendandi relictoque oppido statum belli ad navale proelium transferendi. Idem fecit in eadem civitate Pericles adversum Lacedaemonios. Scipio, manente in Italia Hannibale, transmisso in Africam exercitu necessitatem Carthaginiensibus imposuit revocandi Hannibalem. Sic a domesticis finibus in hostiles transtulit bellum. Athenienses, cum Deceliam castellum ipsorum Lacedaemonii communissent et frequentius vexarentur, classem, quae Peloponensum infestarent, miserunt con
Abbreviated transcription (Latin):
ut uideret ex suspecto iugo magnam uim auium
simul euolasse neq animo residere arbitratus est¬
latere illic agmen hostium. Itaq cirtumducto ex̾¬
citu elusit insidiatores.
Asdrubal frater Hamibalis tunc Liuii & Ne¬
roms ex̾citum qm̃ꝗͣ ħ illi non cduplicatis tast̾s
dissiłarũt intellexit quod ab itmere strigosiores
notabat equos & coloratiora hoĩu ut ex uia corꝰ¬

Expanded text:
ubi vidit ex suspecto iugo magnam vim avium ubi vidit ex suspecto iugo magnam vim avium simul evolasse neque omnino residere, arbitratus latere illic agmen hostium. Itaque circumducto exercitu elusit insidiatores. Hasdrubal, frater Hannibalis, iunctum Livii et Neronis exercitum, quamquam hoc illi non duplicatis castris dissimularent, intellexit, quod ab itinere strigosiores notabat equos et coloratiora hominum, ut ex via, cor
Abbreviated transcription (Latin):
Idem Cartaginenses miserunt qui per spetiem¬
Cato in hispania quia ad hostiun cõnstiꝰ aia
raptumq unum ex hiis in castra perferre incolumẽ
tortusq ille omnia suors archana confessus est.
Marius Consul bello Cybrico & Theutonico ad
quae signate erant ante certum tempus aperirent᷑.
reꝑit intellexit hostilia agitari.
St & alius modus explorandi quo ip̃i ctuces nlło
Consul bello Etruscho apud opidum Coloniam di¬
missurus exercitum in planitiem procul contem¬
platus est auium multitudinem citatiori uolatu
tere & ꝙ turbate aues & plures euolauerunt.pre¬
missis ergo exploratoribus comperit decem milia
boicorum excipiendo ibi romanorum agmini in¬
itinere. Eaq alio qͣm expectabatur latere missis
legionibus circum fudit.
Imiliter tbyaẽnus horestis filius cũ audiuis¬
set iugum ab hostibus naͣ munitum teneri.
premisit scissitatores quid rei foret. ac referentibꝰ
eis non esse uerum quod opmaretur ingressus iter

Expanded text:
Idem Carthaginienses miserunt, qui per speciemIdem Carthaginienses miserunt, qui per speciemCato in Hispania, quia ad hostium consilia aliamque unum ex his in castra perferre incolumem. Tortus ille omnia suorum arcana confessus est. C. Marius consul bello Cimbrico et Teutonico ad aesignatae erant, ante certum tempus aperirentur.reppererat, intellexit hostilia agitari. st et aliud explorandi genus, quo ipsi duces nullo lius Paulus consul, bello Etrusco apud oppidum Vetuloniam demissurus exercitum in planitiem, contemplatus procul avium multitudinem citatiore volatu tere, quod et turbatae aves et plures simul evolaverant. Praemissis igitur exploratoribus comperit decem milia Boiorum excipiendo ibi Romanorum agmini imminere, eaque alio quam exspectabatur latere missis legionibus circumfudit. Similiter Tisamenus Orestis filius, cum audisset iugum ab hostibus natura munitum teneri, praemisit sciscitaturos, quid rei foret; ac referentibus eis non esse verum, quod opinaretur, ingressus iter,
Abbreviated transcription (Latin):
Cipio affricamis capta occasioẽ mit¬
tenł ad Siphacen legationis cũ Lelio
seruorum habitu trĩbunos & centuri¬
ones electissimos ire iussit quibus cu¬
pe eslet prospitere regias uires. Hii cum liberius castro¬
rum potionem scrutarentur equum de industria
dimissum tamqͣm fugientem persecuti maximam
partem munimentorum circuierunt. quae cũ nũ¬
tiassent incendio confectum est bellum.
Fabius maximus bello Etruscho cũ adhuc in cogͥte
forent romanis ducibus sagatiores explorandi
uie. fratrem fabium cesonem peritum lingue etrus¬
che iussit Etruscho habitu penetrare uicinam silua
intentatam añ militi nͦ. Quo is adeo prudenteratq
industrie fẽcit ut transgressus siluam uinbros carmentes¬
tes cum ammaduertisset non alicnos. noĩ romano
ad societatem compulit.
Artaginenses cum animaduertissent Allexan
rhodium iusserunt siłato exͦi ire ad regem omniq
studio in amicitiam euis peruenire. Quã potitus con¬
silia enis nota ciuibis suis fatiebat.

Expanded text:
cipio Africanus, capta occasione mittendae ad Syphacem legationis, cum Laelio servorum habitu tribunos et centuriones electissimos ire iussit, quibus curae esset perspicere regias vires. Hi, quo liberius castrorum positionem scrutarentur, equum de industria dimissum tamquam fugientem persectati maximam partem munimentorum circumierunt. Quae cum nuntiassent, incendio confectum bellum est. Q. Fabius Maximus bello Etrusco, cum adhuc incognitae forent Romanis ducibus sagaciores explorandi viae, fratrem Fabium Caesonem, peritum linguae Etruscae, iussit Tusco habitu penetrare Ciminiam silvam, intemptatam ante militi nostro. Quod is adeo prudenter atque industrie fecit, ut transgressus silvam Umbros Camertes, cum animadvertisset non alienos nomini Romano, ad societatem compulerit. Carthaginienses, cum animadvertissent Alexandrum, iusserunt simulato exsilio ire ad regem omnique studio in amicitiam eius pervenire. Qua is potitus consilia eius nota civibus suis faciebat.
Abbreviated transcription (Latin):
UI PRIORES LPERI. RS¬
ponderunt titulis suis & lecto¬
rem hucusq cum attentione ꝑ¬
duxerunt quedam nũc circa
oppugnationes urbium defen¬
bor ulla prelocutione prius traditurus que oppugnã¬
dis urbibus usui sunt. tũc que oppressos insttuer̃ pos¬
sit depositis aut oꝑibus & machinamentis quor exple¬
ta iam pridem  muentioẽ nullam uideo ultra arciũ

Expanded text:
i priores libri responderunt titulis suis et lectorem hucusque cum attentione perduxerunt, edam nunc circa oppugnationes urbium defenbor ulla praelocutione, prius traditurus quae oppugnandis urbibus usui sunt, tum quae obsessos instruere possint. Depositis autem operibus et machinamentis, quorum expleta iam pridem inventione nullam video ultra artium
Abbreviated transcription (Latin):
in colle poĩta pecierũt. Unde in eos titurius i nuerfas
ĩmisit copias młtisq galloꝵ tesis płios in declicõe accepit.
Xculani oppugnaturi opidũ pompeii cũ ꝑpaucos
senes egͦs in muris ostendissent ob id securos rͦ e
ut popilio lenati fidutia fieret scalis opidũ aggre¬
diendi. Qͦ demũ suspicante insidias. ꝗa ne tum qui¬
dem obsistebatur ac suos reuocãte erupcõe facta au̾sos
& descendẽtes adorti sũt.
.XIII
De Constantia obsessorum. Capituhu¬

Expanded text:
in colle posita petiverunt. Unde in eos Titurius universas in colle posita petiverunt. Unde in eos Titurius universas immisit copias multisque Gallorum caesis plurimos in deditionem accepit. Asculani, oppugnaturo oppidum Pompeio cum paucos senes et aegros in muris ostendissent, ob id securos Romanos ut Popilio Laenati fiducia fieret scalis oppidum adgrediendi; quo deinde suspicante insidias, quia ne tunc quidem obsistebatur, ac suos revocante, eruptione facta aversos et descendentis adorti sunt. XVIII De Constantia Obsessorum
Abbreviated transcription (Latin):
donec hostilis equitatus i trarẽt angustias mummẽ¬
Esar in gallia deletis ab Anbrio rege titurii sabmi
R cocte legators copiis cũ a R. Cicẽone qui & ip̃e
oppugnabatur certior factus cũ duabus legiombꝰ aduẽ¬
taret. conuersis hostibus metum siłauit. militesq in
castris que amplioͬa solito inchust̾a fecerat tenuit. galli
presũpta iam uictoĩa uelud ad predam castror tendẽ¬
tes fossas implere & uallum detrahere ceperũt. quare
prelio aptatos cesar emisso undiq repente milite tru¬
cidauit. sabinus aduersus galloꝵ amplũ ex̾citum¬
Ituriꝰ continencto militem intra munimenta
Iprestitit eiᷤ suspicõnem metuentis cuiꝰ augencte
cã profugam misit qui affirmaret ex̾citũ rom̾anum
in desperacõne esse ac de fuga cogitae harbari oblata
uictoi̾e spe congitati ligͥs sarmentisq se onẽauerũt
quibus fossas implerent ingentiq cursu castra nr̃a

Expanded text:
donec hostilis equitatus intraret angustias munimendonec hostilis equitatus intraret angustias munimenecidit. C. Caesar in Gallia, deletis ab Ambiorige Titurii Sabini et Cottae legatorum copiis, cum a Q. Cicerone, qui et ipse oppugnabatur, certior factus cum duabus legionibus adventaret, conversis hostibus metum simulavit militesque in castris, quae artiora solito industria fecerat, tenuit. Galli praesumpta iam victoria velut ad praedam castrorum tendentes fossas implere et vallum detrahere coeperunt; qua re proelio non aptatos Caesar emisso repente undique milite trucidavit. Titurius Sabinus adversus Gallorum amplum exercitum continendo militem intra munimenta praestitit eis suspicionem metuentis. Cuius augendae causa perfugam misit, qui affirmaret exercitum Romanum in desperatione esse ac de fuga cogitare. Barbari oblata victoriae spe concitati lignis sarmentisque se oneraverunt, quibus fossas complerent, ingentique cursu castra nostra
Abbreviated transcription (Latin):
GRIANI. GUI. PRESIDIO
panormitanors erant ueniente ad obsi¬
dionem hasctrubale raros ex industria.
posuerũt difensores quoꝵ paucitate contẽpta cum in¬
cautus muris succederet hasdrubal erupcõne facta cre¬
didexunt eum.
Milius paulus Uniu̾sis liguribus in ꝓuiso adortis
fatigato iam hoste a iiiꝰ põtis eruptõe facta strauit cepit
q ligurs.fectus romanoꝵ arcem tharentinors tenẽs¬
Elius pie misit ad hasdrubalem legatos ut abiresi
bi in coluis licẽt. ea simłatione ad securitatem per¬
ductum hostem erupcõne facta cecidit.
timo loco & tempe fece̾at cesarem ad castellũ qđ dupli¬
ci municõne instructum eãt auide irrũpentẽ exteior
ip̃e circũfusus corona obligauit. ut ille int̾ eos quos ob¬
sidebat & eos qui extra cirtũuenerant mediui nõ leue
ꝑicłm & det̾mentum senserit.
Uluius finbria in asia apud tidiatũ aduersum
filium mitridatis brachiis a late̾ ductis. deide fos¬
sa inftonte percussa quietem in uallo militem tenuit.

Expanded text:
ani, qui in praesidio Panhormitanorum erant, veniente ad obsidionem Hasdrubale raros ex industria in muris posuerunt defensores; quorum paucitate contempta cum incautus muris succederet Hasdrubal, eruptione facta ceciderunt eum. Aemilius Paulus, universis Liguribus improviso adortis fatigato iam hoste quattuor portis eruptione facta stravit cepitque Ligures. Livius praefectus Romanorum arcem Tarentinorum tenens misit ad Hasdrubalem legatos, abire uti sibi incolumi liceret; ea simulatione ad securitatem perductum hostem eruptione facta cecidit. tuno et loco et tempore fecerat, Caesarem ad castellum, quod duplici munitione instructum erat, avide irrumpentem exterior ipse circumfusus corona obligavit, ut ille inter eos, quos obsidebat, et eos, qui extra circumvenerant, medius non leve periculum et detrimentum senserit. Flavius Fimbria in Asia apud Rhyndacum adversum filium Mithridatis, brachiis ab latere ductis, deinde fossa in fronte percussa, quietum in vallo militem tenuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Coriolo dux cdacorum cum stiret. dissociatũ
arbitraretur quia esterno bello posset toncordia
in ciues coalestere duos tanes in conspectu po¬
pularium cõmisit. hisq acerrime inter ipłos
pugnantibus lupum ostendit. quem protinul
can̾eł omissa inter se ira aggressi sunt. quo ex¬
emplo prohibuit barbaros ab impetu romanil
profuturo¬
Quemadmodũ incitantꝰ sit ad prelium ex̾cituł.

Expanded text:
corylo, dux Dacorum, cum sciret dissociatum asibi temptandum arbitraretur, quia externo bello posset concordia inter cives coalescere, duos canes in conspectu popularium commisit iisque acerrime inter ipsos pugnantibus lupum ostendit, quem protinus canes omissa inter se ira adgressi sunt. Quo exemplo prohibuit barbaros ab impetu Romanis profuturoQuemadmodum Incitandus Sit ad Proelium Exercitu
Abbreviated transcription (Latin):
muros t̾ram egessit silauitq agi cu¬
nicłis castellaĩ quia subrutos se exti¬
marent tradiderunt
Flopidas thebanꝰ magͣ tũ duo opida simul oppu¬
gnaturus nõ tamẽ longinqͦ spatio distantia q
fp̃re ad alteis eoꝵ excitũ acdmonebat p̃cepitait ex
compoĩto ab aliis castrs. quatuor equites coronati nota¬
błi alac̾tate uelut uictoĩam nũciantes uenirent. Ad
cuiꝰ siłacõẽm curauit ut silua que in medio eãt incẽ¬
deret᷑ prebituͬã spẽm urbis ardentis. prete̾a quosdam
captiuoꝵ hĩtu eodem iubsit ꝑduci. Qua asseuẽatione
ꝑtẽriti qui obsidebant᷑ dum in ꝑte iam se suꝑatos exis¬
timant defecerunt.
Yrus rex persaꝵ incluso sardibus creso qua p̃ruptꝰ
mõs nlłm additũ p̃stabat ad meĩa malos exequã¬
tes altitud mẽ iugi subtexit quibꝰ silacra hoĩ  armata
ꝑsici hĩtus imposuc̾at noctuq eos mõti ad mouit. tũ pͣ
luce ex altẽa ꝑte muros aggressus est. ubi orto iam sole

Expanded text:
muros egessit simulavitque agi cuniculum; castellani, quia subrutos se existimarant, dediderunt. Pelopidas Thebanus Magnetum duo oppida simul oppugnaturus non ita longo spatio distantia, quo tempore ad alterum eorum exercitum admovebat, praecepit, ut ex composito ab aliis castris quattuor equites coronati notabili alacritate velut victoriam nuntiantes venirent. Ad cuius simulationem curavit, ut silva, quae in medio erat, incenderetur, praebitura speciem urbis ardentis; praeterea quosdam captivorum habitu eodem iussit perduci. Qua asseveratione perterriti qui obsidebantur, dum in parte iam se superatos existimant, defecerunt. Cyrus, Persarum rex, incluso Sardibus Croeso, qua praeruptus mons nullum aditum praestabat ad moenia, malos exaequantis altitudinem iugi subrexit, quibus simulacra hominum armata Persici habitus imposuerat, noctuque eos monti admovit. Tum prima luce ex altera parte muros adgressus. Ubi orto sole
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte ĩmisit & subita inyndatiõe t̾batos ꝑ dispoĩ¬
fossam pariter & agge̾m instituit. ut in usũ eiꝰ
existimarent hostes eg̾i tram atq ita subito fluĩe
adu̾so per alueũ ueterẽ qui siccatus ingͤssũ p̾bebat
Ysones syciomꝰ ductũs aquaꝵs in opidũ crileoꝵ fe¬
rentẽ rupit mox affcĩs siti restituit aqͣm elleboro
corruptã qua usos ꝓfluuis uentris decipiens cepit.
De miciendo obsessis ꝑauore. Capłm

Expanded text:
sit et subita inundatione turbatos per disposirate dividebatur, fossam pariter et aggerem instituit, ut in usum eius existimarent hostes egeri terram; atque ita subito flumine averso per alveum veterem, qui siccatus ingressum praebebat, Clisthenes Sicyonius ductum aquarum in oppidum Crisaeorum ferentem rupit; mox adfectis siti restituit aquam elleboro corruptam, qua usos profluvio ventris deficientes cepit. De Iniciendo Obsessis Pavore
Abbreviated transcription (Latin):
opidũ flumine ex quo hostes au̾so aqͦ¬
bantur au̾so ad deditionem siti com¬
pulit.
Cesar in gallia caduceoꝵ ciuitatẽ amne cinc¬
tam & fontibus habundantẽ ad inopia aque
redegit cũ fontes cũnicłis auertisset & flumĩs usũ

Expanded text:
oppidum, flumine ex quo hostes aquabantur averso, ad deditionem siti compulit. Caesar in Gallia Cadurcorum civitatem amne cinctam et fontibus abundantem ad inopiam aquae redegit, cum fontes cuniculis avertisset et fluminis usum