comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bea flere salubriter quod deflẽda
iocunditate cõmissum est. Licet
enim cũ scientia dudum sit pol¬
luta: lachrymis tamen baptisata
renouatur. Hinc scriptum est
Dominus iudicabit fines terre.
Quia nimirũ ante acta dominus
non iudicat: quãto posteriora pecca¬
toris opera respectu superne pietatis
illustrat. Hinc moises. Primoge¬
nita asini mutabis oue. Idem
tie simplicitatem conuerte. H inc
rursus dicatur. Et lumen eius su¬
per terminos terre: Quia uidelicet
peccator qui merito terra appellatur.
si post parua opera yel iusta conuer¬
titur ab actionũ suarũ tenebris di¬
uino lumine eripitur. Hinc dñs
ad aflictum iob Nunquid in no¬
uissimis abyssi deambulasti. Abys¬
sus enim humana mẽs fluctibus
uitiorũ tenebrosa: que dum semet.¬
ipsam conprehendere non ualet: sese
uelut obscura abyssus latet. In no¬
uissimis autem abyssi deãbulare
est nequissimorũ hominũ mentes
mnira misericordia iuxta terminũ

Expanded text:
beat flere salubriter quod deflenda beat flere salubriter quod deflenda jucunditate commissum est. Licet enim conscientia dudum sit polluta, lacrymis tamen baptizata renovatur. Hinc scriptum est: Dominus judicabit fines terrae , quia nimirum anteactam vitam Dominus non judicat, quando posteriora peccatoris opera respectu supernae pietatis illustrat. Hinc Moyses: Primogenita asini mutabis ove , id etiae simplicitatem converte. Hinc rursus dicitur: Et lumen ejus super terminos terrae , quia videlicet peccator, qui merito terra appellatur, si post prava opera ad justa convertitur, ab actionum suarum tenebris divino lumine separatur. Hinc Dominus ad afflictum Job: Nunquid in novissimis abyssi deambulasti? Abyssus est humana mens fluctibus vitiorum tenebrosa, quae dum semetipsam comprehendere non valet, sese velut obscura abyssus latet. In novissimis abyssi deambulare, est nequissimorum hominum mentes mira misericordia juxta terminum
Abbreviated transcription (Latin):
mala proprii operis: & contra hec ex¬
agerent bona illius largitatis. Con¬
siderent ꝙͣ districte mala ꝙͣ subtili¬
ter discutiat bona.ꝙͣ. districtus con¬
tra hec uterq ueniat. Uersetur in
mentẽ quantus ille sit tanti iudicis
aduentus: que tune illa sit hoĩmĩ
angelorumq frequẽtia. quanta illa
sit uerecinndia in conspectu totius
humani generis: omniũq an geloꝵ
& archangelorum confundi: quã ta
ui contra reprobos ardentia pugnẽt
elemẽta . & ipse iudex cui superne
uirtutes obsequũtur. Quanta ui
ii mẽse magnitudinis cordium
secreta illuminet: cum omnium.
culpas ante oculos omniũ reduxe¬
rit. Postremo ꝙͣ terribilis illa sẽ¬
tentia predeat qua reprobi dãna¬
bumtur. Et que sint gehẽne pene
cum graui amaritudinis obscuri¬
tate: pensetur qui post cõfusionẽ
cruciatus maneat: cum reatus a¬
niniũ immortaliter morientem
& geheninã carnem indeficientẽ
consũmauerit. Decedentem li

Expanded text:
mala proprii operis, et contra hoc exmala proprii operis, et contra hoc exaggerent bona illius largitatis. Considerent quam districte mala, quam subtiliter bona discutiat, quam districtus contra haec utraque veniet. Versetur in mente quantus ille sit tanti judicii adventus, quae tunc illa sit hominum angelorumque frequentia, quanta illa sit verecundia in conspectu totius humani generis, omniumque angelorum et archangelorum confundi; quanta vi contra reprobos ardentia pugnent elementa, et ipse judex, cui supernae virtutes obsequuntur, quanta vi universae magnitudinis cordium secreta illuminet, et omnes culpas ante omnium oculos reduxerit. Postremo quam terribilis illa sententia prodeat, qua reprobi damnabuntur, et quae sint gehennae poenae cum gravi amaritudinis obscuritate pensent, qui post confusionem cruciatus maneat, cum reatus animum immortaliter morientem et gehenna carnem indeficientem consummaverit deficientem. I
Abbreviated transcription (Latin):
a conspectu christi foras eici cũ uide¬
rimus alios cum quibus hanc uitã
duximus intromitti. Crede inihi
ut mere passiue lapsi dicitur. hoc est
quod geheninã superat: quod oĩbus
penis grauius torquet. Demus si
placet ad fruendũ delitiis centum
annos. & si mauis decies centũ: sed
que erit ex hiis conpensatio ad eter¬
nitatem. Sed in eis passibiliter in¬
herẽtes delirare nos credũt. At tamẽ
ignorare non possunt ꝙ delitie qͥdẽ
uelut ymbra pertranseunt: & ueloci¬
ter fugiunt. pene uero perpetuo &¬
ter amittant. & mercedem quam
oportet eterualiter incurrãt. Non
igitur eligamus inter fallaces uolu¬
ptates quasi unius noctis delectabi¬
le somniũ uidere: ne nos cõtingat
inter ueras miserias eternos crucia¬
tus subire.
Nsimiandum igitur eis
est ut caute considerent
quid sit homo: & ante qualẽ iudicẽ
stabunt. Intueantur eorũ potentiã
pensent suã infirmitatẽ: enumerẽt

Expanded text:
a conspectu Christi foras ejici, cum videa conspectu Christi foras ejici, cum viderimus alios etiam, cum quibus hanc vitam ducimus, intromitti. Crede mihi, ut in increpatione lapsi dicitur, hoc est quod gehennam superat, quod omnibus poenis gravius torquet. Demus, si placet, ad fruendum deliciis centum annos, et si mavis, decies tantum. Sed quae erit ex his compensatio ad aeternitatem? Sed qui in eis passibiliter inhaerent delirare nos credunt. Attamen ignorare non possunt, quia deliciae quidem velut umbra pertranseunt, et velociter fugiunt, poenae vero perpetuo ter amittant, et mercedem, quam oportet, aeternaliter incurrant. Non igitur eligamus inter fallaces voluptates quasi unius horae delectabile somnium videre, ne nos contingat inter veras miserias aeternos cruciatus subire. XXXII. Insinuandum igitur eis est ut caute considerent quid sit homo, et ante qualem judicem stabit. Intueantur illius potentiam, pensent suam infirmitatem, enumerent
Abbreviated transcription (Latin):
rum esse quod de ipsis dicitur.
Transiet sicut nocturna uisio. Ut
enim qui in pena qualibet positi
prosperitatem quã uigilãtes deside¬
rant: forte somniantes habere se
uident cum expergefacti fuerint
xanũ fuisse quod sommauerunt.
nec sibi prodesse cognoscunt. Sic
amator & conquisitor huius uite
cum abeo discedit nihil fuisse qͦd
transiret licet delectando potuit
nudatus desertus & amillatus ad¬
discit. Sed utinam omnris põpa
mortalium usq ad cineres & uer¬
mes solũmodo uenisset. Sed cogi¬
temus horrendum iudicii tribu¬
nal. ardentẽ fluuiũ uermes qui
non moriũtur: ignes ꝯehenne: fle¬
tus: stridores dentium: & preoculis
habeamus quasi iam adhuc uẽtũ
si tardet: futurũ tamen est. Adhuc
autem super his que diximus est
multo grauius malum excludi a
peremmbus honis que preparata
sunt sanctis. Omnes enim superat
cruciatus remoueri ab illa gloria quã
habueris in potestate fruẽdi maxime

Expanded text:
rum esse quod de impiis dicitur: rum esse quod de impiis dicitur: Transiet ut nocturna visio . Ut enim qui in poena qualibet positi prosperitatem, quam vigilantes desiderant, forte somniantes habere se vident, cum expergefacti fuerunt, vanum fuisse quod somniaverunt, nec sibi prodesse cognoscunt: sic amator et conquisitor hujus vitae, cum ab ea discedit. nihil fuisse quod transire licet delectando potuit, et nudatus, et desertus, et annullatus addiscit. Sed utinam omnis pompa mortalium usque ad cineres et vermes solummodo evenisset! sed cogitemus horrendum judicis tribunal, ardentem fluvium, vermes qui non morientur, ignes gehennae, fletus et stridorem dentium, et prae oculis habeamus quasi jam ad haec ventum sens, quod etsi tardet, futurum est tamen. Adhuc autem super his quae diximus est multo gravius malum excludi a perennibus bonis, quae praeparata sunt sanctis. Omnes enim superat cruciatus, removeri ab illa gloria, quam habueris in potestate fruendi, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
Unde ieronymus. Offendere ti¬
met odore proprio qui placere que¬
rit alieno. Sed hi qui amplexan¬
tur uentos & confiduĩ in ihili
meminisse debent: quia iuxra iob
Diuitias quas deuorauerũt romẽt:
& de uentre eorum extrahet eas
deus: & si duxerint in bonũ dies
suos: in pũctum ad inferna descen¬
dunt. In puncto uidelicet quia
sicut stillus dum ponitur eleuatur:
sic iniquus diues presẽs gaudium
dum tangit amutit. Nam quantis¬
libet annis feliciter uixerit cum ad
finem renerit ita lon gum tempus
illud consumitur ac si breue fuisset.
Tautem
interim de sequentibus
penis taceamus: Nonne pro ipso
defectu contẽnenda fuerat magis
presentis uite gloria. Fuerũt ante
nos & potentes & superbi & roluptu¬
osi: sed quid illis profuit inmode¬
rata leticia: restes & odoramenta.
diuerse uoluptates & eorũ opulẽtia:
ubi mĩc̃ sunt illa: uel ubi ipsi: Acce¬
damus ad eorum sepulchra. &
quid ibi uidebimus: fetidas uer¬
mium reliquias: probabimus ue¬

Expanded text:
Unde Hieronymus: Offendere tiUnde Hieronymus: Offendere timet odore proprio qui placere quaerit alieno. Sed hi qui amplexantur ventos, et confidunt in nihili, meminisse debent quia, juxta Job, divitias quas devoraverunt evoment, et de ventre eorum extrahet eas Deus, et si duxerint in bonis dies suos, in puncto ad inferna descendent. In puncto videlicet, quia sicut stylus dum ponitur elevatur, sic iniquus dives praesens gaudium dum tangit amittit. Nam quantislibet annis feliciter vixerit, cum ad finem venerit, ita tempus illud longum consumitur, ac si breve fuisset. XXXI. Ut autem interim de sequentibus poenis taceamus, nonne pro ipso defectu contemnenda magis fuerat praesentis vitae gloria? fuerunt ante nos et potentes, et superbi, et voluptuosi. Sed quid illis profuit immoderata laetitia, vestes et odoramenta diversae voluptatis, et rerum opulentia? ubi illa nunc sunt, vel ubi ipsi? accedamus ad eorum sepulcra, et quid ibi videbimus? fetidas vermium reliquias. Probabimus ve
Abbreviated transcription (Latin):
sum: illa in paradiso. Unde scri¬
ptum est. Nemo ex regibus ali
ronymus. Omnes per diuinam
gratiam equaies efficnnur quos
natiuitas secunda regenerauit per
celestis glorie obymbratur. ⁊ob¬
equalitatem pensabat qui nõ cõ¬
tempsit subire iudiciũ cũ seruo
suo.licet esset rex. Et dõnus mar¬
tinus qui ita seruo suo uersa uice
seruiebat ut eius calciamẽta deter¬
geret. E sau quẽ dominus odio
habuit: cum qua dringẽtis uiris
gradiebatur. La cob quẽ dilexit
in baculo suo iordanem transrit.
Omnes libros antiquitatũ consi¬
dera: potentiores semper inuenies
peiores. nam ut hoc inferam. fudo¬
ribus pauperũ preparatur unde
potentiores sagmantur uestes ille
& istrita tentoria. Sed exotici cibi
nuc pauperioribus manibus pre¬
parantur. Si qua uero pulchritu
laudandi sunt: ut boetius dicit.¬
& non hi qui eis utũtur: qui cum
emendicata ab exteriobus rebus
uenustate decorari gestiunt pro¬
priam sibi non sufficere produnt

Expanded text:
sum, illa in paradisum. Unde scrisum, illa in paradisum. Unde scriptum est: Nemo ex regibus aliuronymus, omnes per divinam gratiam aequales efficimur, quos nativitas secunda regeneravit: percoelestis gloriae obumbratur. equalitatem pensabat, qui non contempsit subire judicium cum servo suo, licet esset rex. Et domnus Martinus, qui ita servo suo versa vice serviebat, ut ejus calceamenta detergeret. Esau, quem Dominus odio habuit, cum quadringentis viris gradiebatur. Jacob, quem elegit, in baculo suo Jordanem transiit. Omnes libros antiquitatum considera, potentiores semper invenies pejores. Nam, ut hoc inferam, sudoribus pauperum praeparatur unde potentiores saginantur. Vestes illae, et histriata tentoria, sed et exotici cibi num pauperiorum manibus preparantur? Si qua vero pulchritudlaudandi sunt, ut Boetius dicit, et non hi qui eis utuntur: qui cum emendicata ab exterioribus rebus veritate decorari gestiunt, propriam sibi non sufficere produnt.
Abbreviated transcription (Latin):
quendum uel ad frigus arcendũ
probatur ac cõmodus. Raptores
igitur qui pauperes in rebus tem¬
poralibus affligunt uidentur sibi
stulte uestigium eligere: illos uero
licet nolentes adquerenda celestia
salubriter implere:
Ua uero dementia pro
transitoribus rebus &
deum offendere & proximũ gra¬
uare & mensurã bonã perdere nõ
trepidant. Ea quoq dementia
tanto se meliores putant quanto
in eis rebus per quas peiores sũt
bonis & piis fratribus excellere
uidentur: & putant tanto plus se¬
habere quãto plus uiderint posse.
Et ipsi multorum uitiorum sunt
serui: gaudent quibusq fratribꝰ
se posse dominari. Sed ipsi adeo
sunt animales ut inhil iuxta a¬
postolum spiritaliter intelligere
possint: uel equalitatem nature
considerare deberent: nobilita tẽ
quippe mũdanam non natura
sed ambitio prestitit. Ad unta¬
tem nanq cõmendandam eua
de ipso adam formata est. & adã
licet maior: tamen extra paradi¬

Expanded text:
quendum, vel ad frigus arcendum quendum, vel ad frigus arcendum probatur accommodus? Raptores igitur, qui pauperes in rebus temporaliter affligunt, videntur sibi stultitiae vestigium eligere, illos vero, licet nolentes, ad quaerenda coelestia salubriter impellere. XXX. Qua vero dementia pro transitoriis rebus et Deum offendere, et proximum gravare, et mensuram bonam perdere non trepidant, ea quoque dementia tanto se meliores putant, quanto in eisdem rebus, per quas pejores sunt, bonis et piis fratribus excellere videntur; et putant se tanto plus habere, quanto plus viderint posse, et cum ipsi multorum vitiorum sint servi, gaudent quibusque fratribus se posse dominari. Sed si adeo sunt animales, ut nihil, juxta Apostolum, spiritaliter intelligere possint, vel aequalitatem naturae considerare deberent. Nobilitatem quippe mundanam non natura, sed ambitio praestitit. Ad unitatem quippe commendandam, Eva de ipso Adam formata est, et Adam licet major, tamen extra paradi
Abbreviated transcription (Latin):
genti rerum mũdialiũ species
narrare uoluerit: ille qui nihil nisi
tenebras uidit audire quidem po¬
test que mater dixerat. sed tamen¬
ipsas ut sunt species intelligere sine
ergo nostra cecitas nos ab intellec¬
tii principali omnimode excludat
placuit diuine prudentie quedã
lore: quedam odore: quedam sapo¬
re: quedam sono. quedã leni tactu:
ut sicut uenatores uiso uestigio bes¬
tie: nam qualis illa bestia sit experi¬
mẽto uestigii cognoscunt. Eta nos
qui in mũdo clelectantes uidẽtes
intelliginius quãta sut celestia.
Si tanien tanti momenti uideãtur
esse terrestria: & illa uelut iam nota
concupiscentes: ista retro faciamus.
sicut uenatores uestigiũ post bestiã
quedam sunt celestium bonorum
Non igitur istis iheremus. sed¬
ad experimentũ illorũ bonorũ
quibus merito inhiandum est.
Nunquid iccirco se debet quis in
aquam mittere quia siti indiguit:
ex ea refocillari. aut ob hoc est ignis
amplexandus: uel quia ad quo¬

Expanded text:
genti rerum mundalium species genti rerum mundalium species narrare voluerit, ille qui nihil nisi tenebras vidit, audire quidem potest quae mater dixerit, sed ipsas ut sunt species sine ergo nostra caecitas nos ab intellectu principali omnimodis excludat, placuit divinae providentiae quaedam lore, quaedam odore, quaedam sapore, quaedam sono, quaedam levi tactu: ut sicut venatores viso vestigio bestiae jam qualis illa bestia sit experimento vestigii cognoscunt, ita nos quae in hoc mundo delectant videntes, intelligamus quanta sint coelestia, si tanti momenti videntur esse terrestria, et illa velut jam nota concupiscentes, ista retro faciamus sicut venatores vestigium post bestiam quaedam sunt coelestium bonorum. Non ergo istis inhiemus, sed experimento illorum bonorum, quibus merito inhiandum est. Nunquid idcirco se debet in aquam quis mittere, quia sitim indiguit ex ea refocillare? Aut ob hoc ignis est amplexandus, quia vel ad co
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Et item. Qui festinat ditari
non erit in nocens. quod in esau
expressum est. Qui lentis eduliũ
preoccupare gestiens: primogenita
que erat suo tempore percepturus
amisit. Hec ergo & multa huiis¬
modi sufficere debent: qui a non
potest solui scriptura. Si tamen
hoc humano metitur exemplo:
Sciendum. quia prius ꝙa para di¬
si gradus decidinus. spiritualia
ut sunt cogitare millatenus ualemnꝰ
Unde factũ est ut carnales quiq mil¬
la iam nouerint nisi ea que corpo¬
reis oculis palpando ut ita dixeri
cognoscunt: nec se iam ad sũma
curant erigere: sed in infimis li¬
mẽtis obcecatio intantũ dempsata
sibilia per experinientũ nõ ualeant:
iam dubitent utrum ne fit aliquid
quod oculis corporeis non uidetur:
inuisibilia quodãmodo mõstrarẽ¬
tur. Tuxta illud exemplũ quod
beatus gregorius in dialoço porrit.
de matre que forte pregnans ceco
carcere daninata sit. & ĩbi pariat
& initriat: que si filio iam in telli¬

Expanded text:
tur. Et item. Qui festinat ditari, tur. Et item. Qui festinat ditari, non erit innocens. Quod in Esau expressum est, qui lentis eduliū præoccupare gestiens, primogenita quæ erat suo tēpore percepturus amisit. Hæc ergo, & multa huiusmodi sufficere deberent, quia non potest solui scriptura, si tamē hoc humano metitur exemplo, sciendū quia postquam a Paradisi gaudiis decidimus, spiritualia, vt sunt, cogitare nullo modo valemus. Vnde factū est, vt carnales quiq. nulla iam nouerint, nisi ea quæ corporeis oculis palpādo, vt ita dixerim, cognosci valent: nec se iā ad sūma curam erigere, sed in infimis comentis excæcatio in tantū dēsata sibilia sentire per experimentū non valent, iam dubitent vtrumne sit aliquid quod oculis covisibilia quodammodo monstrarentur, juxta illud exemplum quod beatus Gregorius in Dialogo ponit de matre, quae forte praegnans caeco carcere damnata sit, et ibi pariat, et nutriat: quae si filio jam intelli
Abbreviated transcription (Latin):
celeste donũ: & illuminati sumus:
habentes quoq tantam impositam
nubem testium: uidelicet yniuersã.
reteris ac noui testamẽti istituta
cum deberemus deponere onine
pondus & circumstans nos peccatũ.
per patientiam & propositũ currere
certamen. & rursusad egena elemẽ¬
ta deuoluimur: & uentos utait pro¬
pheta quasi dracones attraximus.¬
Dicendum est huiusmodi illud iob
Scitote esse iudiciũ. Et item stati
ut se cõmouerit turbabit nos: & ter¬
ror illius irruet super nos. Et itẽ
Quid facietis cum se mouerit ad
iudicandum deus.
propheta dicit. Manducemus &
bibamus: eras enim moriemur:
dicere solent: Cur deus diuitias
huius uite creauit:si eis ad libitũ
uti non debemus : Sed sufficere de¬
beret illa uis eloquii quo dicitur.
Nolite diligere mũdum: nec ea
que in mũdosunt. Quia siquis
diligit mũdum: non est charitas
patris in eo. Et si quis amicus eius
uoluerit esse: mimicus dei cõstĩtuĩ/¬

Expanded text:
coeleste donum, et illuminati sumus, coeleste donum, et illuminati sumus, habentes quoque tantam impositam nubem testium, videlicet universa Veteris ac Novi Testamenti instituta, cum deberemus deponere omne pondus et circumstans nos peccatum, et per patientiam ad propositum currere certamen, rursus ad egena elementa devolvimur, et ventos, ut ait propheta, quasi dracones attraximusDicendum est hujusmodi illud Job: Scitote esse judicium . Et item: Statim ut se moverit, turbabit vos, et terror illius irruet super vos . Et item: Quid facietis cum se moverit ad judicandum Deus? propheta dicit: Manducemus et bibamus, cras enim moriemur , dicere solent: Cur Deus divitias hujus vitae creavit, si eis ad libitum uti non debemus? Sed sufficere deberet illa vis eloquii, quo dicitur: Nolite diligere mundum, neque ea quae in mundo sunt: quia si quis diligit mundum, non est charitas Patris in eo , et si qvoluerit esse, inimicus Dei constitui
Abbreviated transcription (Latin):
hucũsq mundus omnis miratur:
caput uituli adorauerunt. P ost¬
ca habentes templum & illa quibus
quotidiana sacrificia consũ inabãtur.
habentes etiam prophietas alios des¬
tinatos alios su perstites qui eos & de
actibus presentibus informarent.
& antiquis dei beneficiis cõmonerẽt
que in eꝯypto fecerat: cum eis que in
deserto que etiam cu in terram
promissionis ingressi sunt. tamen.
in hiis omnibis nihil non solum
profecerunt sed etiam in ipso tẽplo
idola coluerunt. Et nunc de gente
ingentẽ & de regno ad populinn
alterum transimgrantes sine deo
sine lege: sine sacrificio relicti sunt.
Nos quoq genus electum regale sacer¬
dotium gens sancta populus acqui¬
sitionis quibus manifestum est na¬
gmuĩ illud pietatis sacramẽtum quod
mamfestum est in carne: iustifica¬
tum est in spiritu apparuit angelis
predĩcatũ gentibus creditum est
mũdo assumptum est in gloria. qui
gustauimus ut ait idem ãpostolus

Expanded text:
hucusque mundus omnis miratur, hucusque mundus omnis miratur, caput vituli adoraverunt, postea habentes templum, et illa quibus quotidiana sacrificia consummabant, habentes etiam prophetas alios defunctos, alios superstites, qui eos et de actibus praesentibus informarent, et de antiquis Dei beneficiis commonerent, quae in Aegypto fecerat cum eis, quae in deserto, quae etiam in terra repromissionis, cum ingressi sunt: tamen in his omnibus nihil non solum non profecerunt, sed etiam in ipso templo idola coluerunt, et nunc de gente in gentem, nunc de regno ad populum alterum transmigrantes sine lege, sine Deo, sine sacrificio relicti sunt. Nos quoque genus electum, regale sacerdotium, gens sancta, populus acquisitionis, quibus manifestatum est magnum illud pietatis sacramentum, quod manifestatum est in carne, justificatum in spiritu, apparuit angelis, praedicatum est gentibus, creditum est mundo, assumptum in gloria: qui gustavimus, ut ait idem Apostolus,
Abbreviated transcription (Latin):
Non cõdenmatur q aliena rapue¬
rit: sed ꝙ in multitu dine diuitia¬
rũ suarum gloriatus sit. Sed neq
ille purpuratus propter rapinam
interiit. sed quia elemosina non
fecit. Quales ergo christiani raps¬
tores uel quid merentur qui frẽs
quoniã non solum qui rapit: sed
qui mercẽnariũ defraudat par ho
micide perhibetur.
suasum est tamen hominibus ti¬
mere dominũ. & non solum non
diligera mũdum sed etiam con¬
temnere: ut pro amore sequentis
rum pertinẽt: & Uerbis & exẽplis
dilucidata sint: tamẽ istã simul
omiinia cõtemnũ tur ut iudeorũ
peruersi tatem nostris moribus
in esse demõstremus: nam erga
eos adeo diuine prouidentie cura
intendit ut pre ceteris morta libus
noua quedam eis & magnifica
uite instituta procurata sint. Om¬
m̃s qui ppe ut ita dicam natura
ad iniisteriũ eruditionis eorũ
seruiuit. qui uidelicet post omnia
diuine seruitutis insignia post tã¬
tam gloriam sibi datam quan

Expanded text:
non condemnatus quod aliena rapuenon condemnatus quod aliena rapuerit, sed quod in multitudine divitiarum suarum gloriatus sit. Sed neque ille purpuratus propter rapinam interiit, sed quia eleemosynam non fecit. Quales ergo sunt Christiani raptores, vel quid merentur qui fratres quoniam non solum qui rapit, sed qui mercenarium defraudat, par homicidae perhibetur. suasum est tamen hominibus timere Deum, et non solum non diligere mundum, sed et contemnere, ut pro amore sequentis rum pertinent et verbis et exemplis dilucidata sunt, tamen ista simul omnia contemnuntur, ut Judaeorum perversitatem nostris moribus inesse demonstremus. Nam erga illos adeo divinae providentiae cura intendit, ut prae caeteris mortalibus nova quaedam et magnifica vitae instituta procurata sint. Omnis quippe, ut ita dicam, natura ad ministerium eruditionis eorum servit, qui videlicet post omnia divinae virtutis insignia, post tantam gloriam sibi datam, quam
Abbreviated transcription (Latin):
deo non uideri puter: aut hanc ei
non displicere credit. Unde & eã¬
dem nequitiam corrigere negligit:
pro qua non statim ultionem in¬
currit. Sed superiore uerbo de deo
subiugitur. O culi eius super uias
hominũ. & ommnes gressus eorum
con siderat. Tunc enim deus nõ
considerare nequitiam credebat᷑
quãdo uiolentus iste omne malũ
quod poterat in ulte perpetrabat:
& magna eius patientia quasi que¬
dam megligentia putabatur. Sed
erat nunc & ad quãlibet uiolentiã
presumẽdo prerumpat uolũtatũ
suarum nequitias impleat. Tuc¬
clausos: tunc considerasse ominia
uerum iudicem sentit. quãdo mas¬
lorum suorum meritum iam euas¬
dere sentiendo non possit. Talem
bene silurus ille piscis significat
qui cum iugiter alios pisc̾es deuos¬
ret: ipse tanien capitur &uoratur.
Sed raptores utinam que eos suppli¬
cia maneant uel utrum addicerẽt
Nomo ille cui dictum est. Stulte
hac nocte repetunt animamtuam
abste qui parati sunt cuius erit.

Expanded text:
Deo videri non putet, aut hanc et Deo videri non putet, aut hanc et non displicere credat. Unde et eamdem nequitiam corrigere negligit, pro qua non statim ultionem incurrit. Sed superiori verbo de Deo subjungitur: Oculi ejus super vias hominum, et omnes vias eorum considerat . Tunc enim Deus non considerare nequitiam credebatur, quando violentus iste omne malum quod poterat inulte perpetrabat, et magna ejus patientia quasi quaedam negligentia putabatur. Sed eat nunc, et ad quamlibet violentiam praesumendo prorumpat, voluntatum suarum nequitias impleat, aliclausos in culpa. Tunc considerare omnia verum iudicem sentit, quādo malorum suorum meritum iā euadere sentiendo non possit. Tamen bene silurus ille piscis significat, qui cum iugiter alios pisces deuoret, ipse tamē capitur & voratur. Sed raptores vtinam quæ eos supplicia maneant, vel vtcunque addiscerent. Homo ille cui dictu, nocte repetent animam tuam abs te: quae praeparasti cujus erunt?
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce serui mei comecdent. & uos e¬
surietis. Ecce serui mei bibent. &
uos sitietis. ecce serui mei letabim¬
tur. & uos confundemini. Et que
multa omnis totius scripture cõ¬
minatio iaculatur in eos insi re¬
sipuerint.
On ergo letentur cum
diuidunt spolia. remor¬
deantur illius uerbi memoria quo
dicitur. Ue qui predaris: nonne
ipse predaberis. Et quod in iob
perhibetur. Auserant uiolentum
absq manu. Uidet enim raptor
quos rapit sed eos qui illum in
morte rapturi sunt. non uidet
Aufertur itaq absq manu qui uio¬
lentus manu fuit: quia subito exi¬
tu urgente inuisibiliter rapitur qui
uisi biliter rapiehat: & raptores suos
non uidet. & tamen ad exitum im¬
pellitur. Hunc enim dum quisq
uiolentus quos ueluerit opprintit
dum omne quod nequiter concu¬
piscit exercere permittitur. Fit se¬
pe ut in maiore cordis cecitate pro¬
siliat. Et quia non statim percus¬
titur quia pena eius in posterum
differtur: nequitiam suam aut a

Expanded text:
Ecce servi mei comedent, et vos eEcce servi mei comedent, et vos esurietis, ecce servi mei bibent, et vos sitietis, ecce servi mei laetabuntur, et vos confundemini , et quid multa? omnis totius Scripturae comminatio jaculatur in eos, nisi resipuerint. XXVII. Non ergo laetentur, et dividant spolia, remordeantur illius verbi memoria, quo dicitur: Vae qui praedaris, nonne et ipse praedaberis? et quod in Job perhibetur, aufertur violentus absque manu . Videt enim raptor quos rapit, sed eos qui in morte illum rapturi sunt non videt, aufertur itaque absque manu qui violentus manu fuit, quia subito exitu urgente, invisibiliter rapitur, qui visibiliter rapiebat, et raptores suos non videt, et tamen ad exitum impellitur. Nunc enim dum quisque violentus quos voluerit opprimit, dum omne quod nequiter concupiscit, exercere permittitur, fit saepe ut in majore cordis caecitate prosiliat, et quia non statim percutitur, quia poena ejus in posterum differtur, nequitiam suam aut a
Abbreviated transcription (Latin):
Uiduas eiecistis de domo: & a par.¬
uulis tulistis laudem meam. Et
item. Audite principes qui abho¬
recta peruertitis. Abscondam fa¬
ciem meam a uobis. Siciui male
egistis. & ut ostenderet se esse qui
in seruis sius omnia aduersa pate¬
retur: ad beatum iobait. N ũquid
impetus aquarum operiet te: sub¬
auditis ut me: quoniam iniqui
ommes predicantes sanctos. Lo¬
quẽtem quidem audiunt: sed nõ
audiunt: et per afflictos patienter
uident sed non considerant. Qua¬
propter audiant consiliũ beati ia¬
cohi dicentis. Agite nunc diui¬
tes plorantes ululantes in mise¬
rñs. Que superuement uobis.
diuitie uestre putrefacte sinit &
uestimenta uestra a tineis comesta
sunt. Aurum & argentum uestrũ
eruginauit. & erugc̃ eorũ yobis in
testimoniũ erit. & manducabit car¬
nes uestras sicut ignis. alioquin cũ
hec illorum umbratilis delectatio
& transitoria pauperum peruolaue¬
rit afflictio. Fiet utrisq illud ysaie

Expanded text:
Viduas ejecistis de domo, et a parvViduas ejecistis de domo, et a parvulis tulistis laudem meam . Et item: Audite, principes, qui aborecta pervertitis, abscondam faciem meam a vobis, sicut male egistis . Et ut ostenderet se esse qui in servis suis omnia adversa pateretur, ad beatum Job ait: Nunquid impetus aquarum operiet te? Subaudi, ut me, quoniam iniqui per praedicationem sanctorum loquentem quidem audiunt, sed non intelligunt, et per afflictos patientem vident, sed non considerant. Quapropter audiant consilium sancti Jacobi dicentis: Agite nunc, divites, plorate ululantes in miseriis, quae aduenient uobis: diuitiae uestrae putrefactae sunt et uestimenta uestra a tineis comesta sunt, aurum et argentum uestrum aeruginauit, et aerugo eorum in testimonium uobis erit et manducabit carnes ueshaec illorum umbratilis delectatio et transitoria pauperum pervolaverit afflictio, fiet utrisque illud Isaiae:
Abbreviated transcription (Latin):
testatur dicens. Saule. saule
quid me persequeris. Celũ iam
ascenderat: & adhuc sauli perse¬
cutio hunc per mẽbra sua tãgebat.
Sicut enim per bonos loquitur
dicente eodem apostolo. An ex¬
perimentũ queritis eius: in me
loquitur christus. Sic ipse in af¬
flictione humilium lacerat dicente
Malachia. Si affliget homo qui a
qui affligunt: sed etiam si nimis
sua si ditiores sumt uendiderunt
utiq peccant. Unde & amos. Au¬
dite qui conteritis pauperem:qui
dicitis. Possideamus egenos. &
quisquilias frumenti uendamꝰ
ti estis oꝑtimates capita populorũ
ioredientes ponpatrice qui dor¬
mitis in iectis eburneis & lasciui¬
tis in stratis uestris: bibentes uinũ
in fialis: quia uidelicet dedignan¬
tur bibere in rusticanis uasis. Et
quid sequitur. Turauit domimiꝰ
in mami sua. Detestor ego super¬
biam. Et michea. Nonne uerba
mea bona cum eo qui recte gra¬
ditur. Et econtrario. Populus
meus in aduersarium cõsurrexit.

Expanded text:
testatur dicens: Saule, Saule, testatur dicens: Saule, Saule, quid me persequeris? Coelum jam ascenderat, et adhuc Sauli persecutio hic sua membra tangebat. Sicut enim per bonos loquitur, dicente eodem Paulo: An experimentum quaeritis ejus qui in me loquitur Christus? Sic ipse in afflictione humilium laceratur, dicente Malachia: Si affliget homo Deum, qui affligunt, sed etiam si nimis sua qui ditiores sunt vendiderunt, utique peccant. Unde et Amos: Audite qui conteritis pauperem, qui dicitis: possideamus egenos, et quisquilias frumenti vendamus. ti estis optimates, capita populorum, ingredientes pompatice, qui dormitis in lectis eburneis, et lascivitis in stratis vestris, bibentes vinum in phialis , quia videlicet dedignantur bibere in rusticanis vasis, et quod sequitur: Juravit Dominus in manu sua, detestor ego superbiam . Et Micheas: Nonne verba mea bona sunt, et cum eo qui recte graditur, et e contrario populus meus in adversarium consurrexit?
Abbreviated transcription (Latin):
& cinis. Contra temporale gudiũ
erit cupidus. Quando uidelicet cu¬
piditatem sanctus apostolus etiam
idolis comparat dicens. Auaritia
que est idolorum seruitus. Et
sanctus gregorius de hac disputãs
perhibei. Quisquis auaritie sub¬
iectus est: a cultura idolorũ adhuc
liber non est. Iubentur quoq nõ
sperare in incerto diuitiarũ. secũ
dum deum benefacere facile tri¬
buere. & ut suis tantũ & nõ alienis
utantur: dicit eis ĩoannes baptista
pauperum pascuntur
seuerius obuiandũ est. Nam &¬
quidem qui pauperes nõ affligũt
sed tamen afflictorihus eoruin
resistere non curant. uehemẽter
utĩq peccant. Isti ergo nouerint
quia solatium sui adiutornĩ deo
subtrahunt dum pauperes eius
non defendunt. Sicut enim in
suis grauatur: ita & in ipsis refoue¬
tur. Unde scriptum est. In serui
sius consolabitur & ipse:qui non
est mecum aduersu me est.
Cum ergo affligunt pauperes.
utiq deum affligunt. Sicut iple

Expanded text:
et cinis? Contra temporale gaudiumet cinis? Contra temporale gaudiumerit cupidus, quoniam videlicet cupiditatem Apostolus sanctus etiam idolis comparat, dicens: Avaritia, quae est idolorum servitus ; et sanctus Gregorius de hac disputans perhibet, quia quisquis avaritiae subjectus est, a cultu idolorum adhuc liber non est? Jubentur quoque non sperare in incerto divitiarum, sed in Deum bene facere, facile tribuere. Et ut suis tantum, et non alienis utantur, dicit eis Joannes Baptista:pauperum pascuntur severius obviandum est. Nam et illi qui pauperes quidem non affligunt, sed tamen afflictoribus eorum resistere non curant, vehementer utique peccant. Isti ergo noverint quia solatium sui adjutorii Deo subtrahunt, dum pauperes ejus non defendunt. Sicut enim in suis gravatur, ita et in ipsis refovetur. Unde scriptum est: Et in servis suis consolabitur ; et ipse qui non est mecum adversum me est Cum ergo affligunt pauperes, utique Deum affligunt, sicut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ceat. & oppressores humiliũ quasi
glebas refrenet. Sed quied fiet: nã
iuxta esaiam. Qui a malo recedit
prede patet. Principes socii furum
diligunt munera: pupillo & uidue
non iudicant. Quibus per sapien¬
tiam dicitur. O uos qui placetis
est uobis potestas adeo qui in terro¬
gabit opera & cogitationes uestras
quonia cum essetis ministri regni
illius non recte iudicastis: neq secũ¬
dum uoluntatem dei ambulastis.
Horrende & cito apparebit uobis
quoniam iudiciũ durum in his
qui presunt fiet. Exiguo enim cõ¬
ceditur misericordiã. & fortibus
fortior instat cruciatus.
Re igitur o principes
coniminationes nos
cõmoneant. Si potentes estis hu¬
miliamini sub potenti manu dei
mementote qualia uitia uicinius
comitentur potentiam. Solẽt em̃
potentes superbire: de tempora libus
Saudere: & ut sit quod habundã¬
ter expediant uel habeant. solẽt alia
concupiscere contra superbiã nãq
scriptura dicit. Quid superbit terra

Expanded text:
ceat, oppressoresque humilium quasi ceat, oppressoresque humilium quasi glebas refrenet. Sed quid fiet? Nam juxta Isaiam, qui a malo recedit praedae patet. Principes socii furum diligunt munera, pupillo et viduae non judicant, quibus per Sapientiam dicitur: O vos qui placetis est vobis potestas a Deo, qui interrogabit opera et cogitationes vestras, quoniam cum essetis ministri regni illius, non recte judicastis, neque secundum voluntatem Dei ambulastis. Horrende et cito apparebit vobis quoniam judicium durissimum in his qui praesunt fiet . Exiguo enim conceditur misericordia, et fortioribus fortior instat cruciatus. XXV. Ne igitur, o principes, comminationes istae vos maneant, si potentes estis humiliamini sub potenti manu Dei; mementote qualia vitia vicinius potentiam comitentur. Solent enim potentes superbire, de temporalibus gaudere, et ut sit quod abundanter expendant, vel habeant, solent aliena concupiscere. Contra superbiam namque Scriptura dicit: Quid superbit terra
Abbreviated transcription (Latin):
lumus. in equales quosdam uideri:
ut abiectos uidelicet doceamus & im
potentie cedamus: aut erga illos & nõ
erga nos utamur li bertate quã chri¬
illis potius consulere: nos uero despi'¬
cere ac negligere uideremur. Quarũ
rum perniciem pertinet. Tu o ho
men tibi natura est cum illis. Memẽ¬
to igitur quãtum debitorsis: qui tibi
super equales tribuit potestatem. Noli
attendere quid potes: a ge quicqui d
debes. Ipsius enim dispositione gla¬
dium portas. non ut ferias: sed ut cõ¬
mineris quem utinam impollutũ
restituas commerdatori christo.
Quid iccirco potestatem diuinitus
tribuit. ut quos sancte ecclesie aue¬
toritas per propriam uirtutẽ ab op¬
pressione pauperum frenare non
sufficit: per istorum opitulationẽ
cõminuat. Hinc deus ad iob. Nũ¬
quid uolet rinoceros seruire tibi: aut
confringet glebas uallium post te:
Subaudis. Sicut post me: quia non
hominũ sed dei uirtus est: ut potẽs
quiliber ad celestis discipline pro¬

Expanded text:
lumus inæquales quidem videri, lumus inæquales quidem videri, vt abiectos videlicet doceamus, & vestræ potentiæ credamus, aut erga illos & non erga vos vtamur libertate, quā nobiillis potius consulere, vos vero despicere ac negligere videremur. Quorum rum perniciem pertinet, si quid men natura tibi est cum illis; memento igitur quantum Deo debitor sis, qui tibi super aequales tribuit potestatem. Noli attendere quid potes agere, sed quid debes. Ipsius enim dispositione gladium portas, non ut ferias, sed ut commineris, quem utinam impollutum restituas commendatori Christo, qui idcirco potestatem divinitus tribuit, ut quos sanctae Ecclesiae auctoritas propter propriam virtutem ab oppressione pauperum frenare non sufficit, per istorum opitulationem comminuat. Hinc Deus ad Job: Nunquid valet rhinoceros servire tibi, aut confringet glebas vallium post te? Subaudi: sicut post me, quia non hominis, sed Dei virtus est, ut potens quilibet ad coelestis disciplinae pro
Abbreviated transcription (Latin):
quã eos totiẽs plecti conspexerunt
otentiores
quidem tanto cautius allo¬
quendi sunt quanto & latiorẽ uitam
ducere permittuntur.& ipsi sua potẽ¬
tia ueluti quadam superbiendi ma¬
teria ne se humilient incitãtur. His
ergo uerba gregorii naz aureni que in
Teremia loquitur ita proferantur.
Ad uos mihi sermo conuertitur. Quid
ergo dicetis.putatis ne patiemini: nõ
secundũ personam sed ueraciter agã
uobiscum. An ne libenter accipietis
q lex christi sacerdotali non subici¬
tur potestati. Dedit enim nobis po¬
testatem multo perfectiorem tribu¬
nalibus nostris. An nũquid quod¬
iustum est. ut a terreno celestia supe¬
rentur. Ergo patiẽter accipite liber¬
tatem nostram. Scitore quisquis ouis
Uult esse gregis mei a christo mihi sũ¬
mo pastore cõmuneratã. & a sancto
spiritu designatam. Scitote inter sa¬
cra altaria cum ueneratione subici
manibus sacerdotum. Sci tote:hea te
trimtatis cultum fidemq debere uo¬

Expanded text:
quam eos toties plecti conspexerunt. quam eos toties plecti conspexerunt. Potentiores quidem tanto cautius alloquendi sunt, quanto et laxiorem vitam ducere permittuntur, et ipsi sua potentia veluti quadam superbiendi materia ne se humilient incitentur. His ergo verba Gregorii Nazianzeni, quae in Jeremia loquitur ita proferantur. Ad vos mihi sermo convertitur. Quid ergo dicetis? putasne patiemini, ut non secundum personam, sed veraciter agam vobiscum? An libenter accipietis quod lex Christi sacerdotali vos subjicit potestati? Dedit enim nobis potestatem multo perfectiorem tribunalibus vestris. Aut nunquid justum est, ut a terreno coelestia superentur? ergo patienter quaeso, accipite, libertatem nostram. Scito te, quisquis es, ouē gregis esse mei a Christo mihi summo pastore annumeratā, & a sancto Spiritu consignatam. Scito te inter sacra altaria cū veneratione subiici manibus sacerdotis. Scito beatæ Trinitati cultum fidemq. debere. No
Abbreviated transcription (Latin):
bum deus sermoni suo interserit:
ut paucos esse signi ficet qui correc¬
tione correcturi sunt. Sed & pre¬
dicatores suos consolatur & exhor¬
tatur: ut cum ipse deus in suis ser¬
monibus se conteminendum in¬
sinuet. tamen ad contemptores
loqui non cessat. Non cõtristẽtur
sed nec omnino a correctionis os¬
ficio nullatenus cessent. Nam &
hoc quod additur. uel ipsi: mag¬
nũ pondus habet: eis nimirũ con¬
gruit qui predecessores suos reco¬
lunt punitos: qui tamen eos imi¬
tari non desinunt. & euestigio tri¬
bulationes sicut illi patiuntur. uel
ipsi inquit illi qui predecessorum
suorũ exemplum in adiutorio cor¬
rectionis habere poterant: qui &
afflicti: obsessi: conclusi: omĩa que
in hoc mũdo habuerunt bona per¬
diderunt. Urbes erutas. euersa ca¬
stra depopulatos agros suffossas
ecclesias uident: & tamen eo q pre¬
decessores suos ad iniquitates se¬
quũ tur. nec ab eorum elatione
mutãtur aut recedunt: propter

Expanded text:
bum Dei idcirco sermoni suo interserit, bum Dei idcirco sermoni suo interserit, ut paucos esse significet qui correptionem ejus recepturi sunt. Sed et praedicatores suos consolatur, et exhortatur; ut cum meminerint quod ipse Deus in suis sermonibus se contemnendum insinuet, et tamen ad contemptores suos loqui non cessat, non contristentur sed nec omnino a correptionis officio ullatenus cessent. Nam et hoc quod addit vel ipse, magnum pondus habet, eisque nimirum congruit qui praedecessores suos recolunt punitos: qui tamen eos imitari non desinunt, et evestigio tribulationes sicut ipsi patiuntur, vel ipsi, inquit, id est qui praedecessorum suorum exemplum in adjutorium correptionis habere poterant, qui et afflicti, obsessi, conclusi, omnia quae in hoc mundo habuerunt bona perdiderunt, urbes erutas, eversa castra, depopulatos agros, suffossas ecclesias vident: et tamen eosdem praedecessores suos ad iniquitates sequuntur, nec ab eorum elatione mutantur, aut recedunt, propter
Abbreviated transcription (Latin):
& herodis qui in yeste fulgenti ab
angelo ꝑercussus legitur interiisse.
Ccasione
illius uerbi quo deus ad
prophetam loquens filios israel apo
statrices gentes uocat occasionẽ sum¬
psimus: qua contra nos miseros.
non monachos ut falso nomina/¬
muri sed sarabaitas.i. toniutas qui
iugum regularis discipline renui¬
mus ista diceremus. Sed quid fi
et: nec patriarcha exem pla: nec pro¬
phetarum mysteria: nec apostolorũ
spicula: nec quorũ libet sanctorum
patrũ uerba: quinetiam nec sancti
euangelii tontrua: cordis nostri
mnidiciam emollire ualent:ita¬
ut omnis religio in contemptu est.
ita cuiq libitus dominatur affect
Ut illud poeticũ nobis conuenire
uideatur. Cetera sunt cure: deus
est obliuio solus. Hoc tamen ꝙ
prophete post illud uerbũ superius
dictum: deus subiugit. Si forte. &
deinde.uel ipsi audiant:magnope¬
re pensandum est quãtam uim
habeat: si forte. & enim. Dubitati¬
uũ uerbum est:. quod uidelicet uer¬

Expanded text:
& Herodis qui in veste fulgenti ab & Herodis qui in veste fulgenti ab Angelo legitur percussus interiisse. Occasione illius verbi, quo Deus ad propstatrices gentes vocat, occasionem sumpsimus, qua contra nos miseros, non monachos ut falso nominamur, sed sarabaitas, id est renuitas, qui jugum regularis disciplinae renuimus ista diceremus. Sed quid fiet cum jam nec patriarcharum exempla, nec prophetarum mysteria, nec apostolorum spicula, nec quorumlibet sanctorum Patrum verba, quin etiam nec sancti Evangelii tonitrua cordis nostri duritiem emollire valeant? Ita omnis religio in contemptu est, ita cuique libitus dominatur, ut illud poeticum nobis convenire videatur: Caetera sunt curae, Deus est oblivio solus. Hoc tamen quod prophetae post illud verbum superius dictum Deus subjunxit, si forte et deinde vel ipsi audiant, magnopere pensandum est quantam vim habeat. Si forte etenim dubitativum adverbium est, quod id videlicet ver
Abbreviated transcription (Latin):
pungantur. Nam quisquis absq
metũ audiat quia demon per unã
acum & unum filũ puellule obitũ
calumniabatur. nisi forte cui pro¬
phieta dicit. Columba seducta non
habens cor. Et inde dicitur. Qui
non timuerũt nec homines fuerũt.
Si enim ananias & saphira propter
auariciam percussi sunt. cũ itaq
persecutiones & innumere necessi¬
tates nouellam christianitatẽ cinge¬
bant: qua pena plectendi sunt:qui
dicta & exempla antiquorũ noue¬
runt. & absq ingenti necessitate
plus ꝙͣ constitutum sit usurpant.
nãtur. & quia semper illa superbia
de testabilior est que sibi se ostẽtat
ubi maior humilitas regnare de¬
buerat. Eis igitur qui in humili¬
tatis habitu iactantiam coloris
querunt. illud propheticum con¬
gruit. Frons meretricis facta es tibi
Quibus nimirũ satius fuerat in uo¬
luntatẽ dei magis ꝙͣ facientes helie
& ioannis imitarentur exemplum
potius ꝙͣ diuitis: qui purpura & bys¬
so indutus a christo redarguitur.

Expanded text:
pungantur. Nam quis absque pungantur. Nam quis absque metu audiat quod daemon per unam acum et unum filum puellae obitum calumniabatur, nisi forte is cui propheta dicit: Columba seducta, non habens cor? Et unde dicitur, quia non timuerunt, nec homines fuerunt? Si enim Ananias et Saphira propter avaritiam percussi sunt, cum ita persecutiones et innumerae necessitates novellam Christianitatem cingebant, qua poena plectendi sunt, qui dicta et exempla antiquorum noverunt, et absque ingenti neceplusquam constitutum est vsurpauere? nantur, quia semper illa superbia detestabilior est, quæ ibi se ostēdit, vbi maior humilitas regnare debuerat. Eis igitur, qui in humilitatis habitu iactantiam coloris quærunt, illud Propheticum congruit, Frons mulieris meretricis facta est tibi. Quibus nimirum satius fuerat, vt voluntatē Dei magis quam suam facientes, Heliæ & Ioannis imitarētur exemplum, potius quam diuitis, qui purpura indutus & bysso a Christo redarguitur,
Abbreviated transcription (Latin):
hatur ante quemdam abbatem ue¬
nerande caniciei prostratum cõ¬
spiceret ueniam postulantẽ. sed
predictus abbas dedignabatur
propter blauineam cucullã qua
indutus erat dicens: quia non
cognosceret eum: nec ueni ã esset¬
cundem guidonẽ tremẽs & ual¬
de confusus cucurrit: Nec nos
discredimus. nam ipse gaulinꝰ
ad fratres celle dolensis nuper fue¬
rat: a quibus ea uoluntate rediit
ut uestem protinus mutaret. ni hil¬
dum est igitur ꝙ deus qui iudicat
fines terre: idest ultima hominis
opera: hunc pro bona uoluntate
in qua obiit ad indulgentiam re¬
cepisset. taliq iudicio ad incitan¬
dum alios mõstrare uoluifset. Is¬
ta uero de proximo retulimus ut
qui prisca non formidant uel re¬
centia pertimescant. Nam illi qͦs
per carnem strãgulatos & hii quos
per luxuriam demoniis traditos
diximus: obhoc in presenti puni¬
tisunt: ut qui penam que eos se¬
quitur considerare negligunt:
uel de ea qua perempti su̾nt con¬

Expanded text:
batur, ante quemdam abbatem vebatur, ante quemdam abbatem veneranda canitie prostratum conspiceret veniam postulantem; sed praedictus abbas dedignabatur propter blavineam cucullam, qua indutus erat, dicens, quia non cognosceret eum, nec veniam illi essett ad eumdem Guidonem tremens et valde confusus cucurrit. Nec nos discredimus. Nam ipse Ganzlinus cum fratribus cellae Dolensis nuper fuerat, a quibus ea voluntate rediit, ut vestem protinus mutaret, nihildum est igitur, quia Deus, qui judicat fines terrae, id est ultima hominis opera, hunc pro bona voluntate in qua obiit, ad indulgentiam recepisset, talique indicio ad incitandum alios monstrare voluisset. Ista vero signa de proximo retulimus, ut qui prisca non formidant, vel recentia pertimescant. Nam illi quos per carnem strangulatos, et hi quos per luxuriam daemoni traditos diximus, ob hoc in praesenti puniti sunt, ut qui poenam, quae eos sequitur, considerare negligunt, vel de ea qua perempti sunt com
Abbreviated transcription (Latin):
tereundum ꝗ in predicto cenobio
cuidam puelle morienti malignus
hostis apparuit quem uehe mẽter
intremiscens recordata est ꝙ unã
aculam sine licentia haberet quã
de loco ubi hanc esse dixit sorores
detulerunt. sed demon nõ reces¬
sit. illa uero aliquid proprium se
adhuc habere agnoscens pro quo
malignus hostis instaret tanꝙͣ re¬
cordãtaunũ ait filum sericum
ad spondam habeo quod ut uix re¬
pertum est & allatum mox diabo.¬
lus recessit. & puella quasi subridẽs
migrauit. Ista forsitan parua &
indigna relatu iudicabuntur. sed
si deus qui ut dictum est facit ma-¬
gna & inscrutabilia. ista nostro tẽ¬
pore facere dignatus est:que mag'¬
nipendimus: qui nec talibus qui¬
dem dioni fueramus.
Isomno fides acdhibẽda
est: uisionem quã guido
monachus de solemniaco uidit:
non piget referre. Uidebatur nãq¬
illi q gaulinũ qui paulo ante mi¬
grauerat in ecclesia blauinea: cu¬
cula uestitus in pheretro custodie¬

Expanded text:
tereundum est, quod in praedito coenobio tereundum est, quod in praedito coenobio cuidam puellae morienti malignus hostis apparuit, quae vehementer intremiscens, recordata est quod unam aculam sine licentia haberet, quam de loco, ubi hanc esse dixit, sorores detulerunt, sed daemon non recessit. Illa vero aliquid proprium se adhuc habere cognoscens pro quo malignus hostis instaret, tandem recordata. Tum, ait, filum sericum ad spondam habeo, quo vix reperto et allato, mox diabolus recessit, et puella quasi subridens migravit. Ista forsitan parva et indigna relatu judicabuntur; sed si Deus, qui, ut dictum est, facit magna et inscrutabilia, ista nostro tempore facere dignatus est, quam magnipendimus, quia nec talibus digni fueramus? XXII. Si somnio fides adhibenda est, visionem quam Guido monachus de Solemniaco vidit non piget referre. Namque videbatur illi quod Ganzlinum, qui paulo ante migraverat in ecclesia, et blavinea cuculla vestitus in feretro custodie