comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
contaminantur sid̾a cũ uident᷑. quos dõs
om̃s uisibiles dicit nec demones hominum
contaminantur aspeccu quanus de ꝓximo
uideant᷑. An forte uocib humanis c̃tamina¬
rent᷑ quiacie ñ contaminant᷑ ocłorũ et ideo
demones mediosbabent ꝑ quos eis uoces ho.¬
minum nuncient᷑ a quib longe absunt ut
incontaminatissimi ꝑseuerent: Quid iani
de cȩteris sensib dicam: Non enĩ olfacien¬
do contaminari uł dii possent si adeẽnt. uł
cum ad sunt dȩmones possunt uiuorũ corpo¬
rũ uaporib humanorũ: si tantis sacrifi¬
ciorũ cadauerinis non c̃taminantur nido¬
rib. Ingustandi autẽ sensu nulla necessita.¬
te reficiendȩ mortalitatis urgentur ut fame
adacti cibos abhominib querant. Cactus u̾
in potestate ẽ. Nam licet potissimum sensu con¬
trectatio dicta uideatur. hactenꝰ tm̃ si uellent
miscerentur hominib ut uid ent et uident᷑.
audirent et audirent᷑. Tangendi autem quȩ

Expanded text:
contaminantur sidera, cum uidentur, quos deos contaminantur sidera, cum uidentur, quos deos omnes uisibiles dicit: nec daemones hominum contaminantur aspectu, quamuis de proximo uideantur. An forte uocibus humanis contaminarentur, qui acie non contaminantur oculorum, et ideo daemones medios habent, per quos eis uoces hominum nuntientur, a quibus longe absunt, ut incontaminatissimi perseuerent? Quid iam de ceteris sensibus dicam? Non enim olfaciendo contaminari uel di possent, si adessent, uel cum adsunt daemones possunt uiuorum corporum uaporibus humanorum, si tantis sacrificiorum cadauerinis non contaminantur nidoribus. In gustandi autem sensu nulla necessitate reficiendae mortalitatis urgentur, ut fame adacti cibos ab hominibus quaerant. Tactus uero in potestate est. Nam licet ab eo potissimum sensu contrectatio dicta uideatur, hactenus tamen, si uellent, miscerentur hominibus, ut uiderent et uiderentur, audirent et audirentur. Tangendi autem quae
Abbreviated transcription (Latin):
atorẽ quem nos uerũ dm̃ dicimꝰ sic aplato¬
ne p̃dicari asseuerat: qđ ipse sit solus qͥ
non possit penuria sermonis humani qua¬
uis oratione uł modice comp̃hendi uix
autem sapientib uiris. cum se uigore ani¬
mi quantum licuit a corꝑe remouerunt:
intellectum buꝰ modi et id qđq int̃dum
uelut in altissimis tenebris rapidissimo cho¬
ruscamine lum̃ candidum int̃̾micare. Si
gͦ supͣ om̃ia uere summꝰ dc̃. intelligibili ae
ineffabili quadam p̃sentia. et sunt̃dum et¬
si tanquam rapidissimo choruscamine lu.¬
ñ candidum int̾iicans. adẽ. tm̃ sapientiũ
mentib cum se quantum licuit a corpe re-¬
mouerunt. nec abeis contaminari potest qͥd
est qđ isti dii ꝓpt̃ea constituunt᷑ longe in
sublimi loco ne contrectatione contaminent᷑
humana: Quasi uero aliquid corpora illa
etherea quisqͣm uidere sufficiat: quoꝵ luce
tr̃a quantũ sufficit illustratur. Porro si non

Expanded text:
atorem, quem nos uerum Deum dicimus, sic a Platoatorem, quem nos uerum Deum dicimus, sic a Platone praedicari adseuerat, quod ipse sit solus qui non possit penuria sermonis humani quauis oratione uel modice conprehendi; uix autem sapientibus uiris, cum se uigore animi quantum licuit a corpore remouerunt, intellectum huius Dei, id quoque interdum uelut in altissimis tenebris rapidissimo coruscamine lumen candidum intermicare. Si ergo supra omnia uere summus Deus intellegibili et ineffabili quadam praesentia, etsi interdum, etsi tamquam rapidissimo coruscamine lumen candidum intermicans, adest tamen sapientium mentibus, cum se quantum licuit a corpore remouerunt, nec ab eis contaminari potest: quid est quod isti di propterea constituuntur longe in sublimi loco, ne contrectatione contaminentur humana? Quasi uero aliud corpora illa aetheria quam uidere sufficiat, quorum luce terra, quantum sufficit, inlustratur. Porro si non
Abbreviated transcription (Latin):
un mortales beatosq ita ꝑducit ut eorũ par¬
ticipatione etiam nos immortales et beati si¬
mus: s ad illam trinitatem cuiꝰ et angłi par¬
ticipatione beati sunt. Ideo quando informa
serui ut mediator eẽt infra angłos eẽ. uoluit.
informa dĩ supͣ angłos mansit: idẽ. in inferi¬
otib uitȩ uia qui in suꝑiorib uita. Non
enim uerũ ẽ. qđ idem platonicꝰ ait platonẽ
dixisse. nullus dĩ miscet᷑ homini et hoc p̃ci¬
puum eorũ sublimitatis ait eẽ specim̃. qđ nul¬
la attrectatione hominum contaminantur.
Ergo demones contaminari fatet᷑. & ideo
eos aquib contaminant᷑ mundare ñ possunt.
om̃sq unnundi parit̃ fiunt et dȩnones cõ¬
trectacione hominum et homines cultu
demonum. Aut et contrectari misceriq
hominib nec tm̃ contamunari demones
possunt: diis ꝓfecco meliores sunt. quia
ratos humana contrectatio contanunare
non possit. Dm̃ quidẽ summũ om̃ium cre¬

Expanded text:
immortales beatosque ita perducit, ut eorum parimmortales beatosque ita perducit, ut eorum participatione etiam nos immortales atque beati simus, sed ad illam trinitatem, cuius et angeli participatione beati sunt. ideo quando in forma serui ut mediator esset infra angelos esse uoluit, in forma dei supra angelos mansit: idem in inferioribus uia uitae qui in superioribus uita. non enim uerum est quod idem Platonicus ait Platonem dixisse: nullus deus miscetur homini; et hoc praecipuum eorum sublimitatis ait esse specimen quod nulla attrectatione hominum contaminantur. ergo daemones contaminari fatetur, et ideo eos a quibus contaminantur mundare non possunt omnesque inmundi pariter fiunt, et daemones contrectatione hominum et homines cultu daemonum. Aut si et contrectari miscerique hominibus, nec tamen contaminari daemones possunt, dis profecto meliores sunt, quia ratos humana contrectatio contaminare non possit. Deum quidem summum omnium cre
Abbreviated transcription (Latin):
participationis pͥuatione misera multitudo
malorũ angłorum quȩ se potiꝰ opponit ad
impedim̃tum quã int̾ponit adbeatitudinis
ad uitoruim etiã ipsa multitudine obstrepit
qͦdanimͦ. ne possit ad illud unum beatificũ
ꝑueniri. ad qđ ut ꝑduceremur ñ multis s u¬
no mediatore opꝰ erat. et hoc eo ipso cuiꝰ partici¬
patione simꝰ beati: hocẽ ũbo dĩ non facto ꝑ qđ
facta sunt om̃ia. Nec tm̃ obhoc mediator ẽ. qͥa
ũbum maxime quippe ĩmortale et maxime
beatum ũbum longe ẽ. amortalib miseris: s
mediator ꝑ qđ homo. eo ipso utiq ostendens
ad illud ñ solum beatũ. uerumetiã beatificũ
bonum non oportere queri alios mediators.
ꝑ quos arbitremus nob ꝑuentionis gradus
eẽ. moliendos: quia beatus et beatificꝰ ds̃ factꝰ
particeps humanitatis nĩe comp endiũ p̃buit
participandȩ diuinitatis suȩ. Neq enim nos
a mortalitate et miseria lib̾ans ad angłos

Expanded text:
participationis priuatione misera multitudo participationis priuatione misera multitudo malorum angelorum. quae se obponit potius ad inpedimentum, quam interponit ad beatitudinis adiutorium, etiam ipsa multitudine obstrepit quodam modo, ne possit ad illud unum beatificum perueniri, ad quod ut perduceremur, non multis, sed uno mediatore opus erat, et hoc eo ipso, cuius participatione simus beati, hoc est Verbo Dei non facto, per quod facta sunt omnia. Nec tamen ob hoc mediator est, quia Verbum; maxime quippe inmortale et maxime beatum Verbum longe est a mortalibus miseris; sed mediator, per quod homo, eo ipso utique ostendens ad illud bonum non oportere quaeri alios mediatores, per quos arbitremur nobis peruentionis gradus esse moliendos, quia beatus et beatificus deus factus particeps humanitatis nostrae compendium praebuit participandae diuinitatis suae. neque enim nos a mortalitate et miseria liberans ad angelos
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ corda ꝑsuam fidem mundans ab il¬
llorũ immundissima damnarione libauit
Homo itaq mortalis et miser longe se uinctꝰ
ab ĩmortalib et beatis. quid eligat mediũ
ꝑ qđ immortalitati et beatitudini copulet᷑:
Qđ possit delectare in dȩmonum immorta¬
litate: miserumẽ. Qđ possit offende in
xp̃i mortalitate: iam nonẽ. Ibi gͦ cauenda
ẽ. miseria sempit̃na: hic mors timenda᷑ e.
quȩ ñ eẽ. potuit sempit̾na. et beatitudo aman¬
da ẽ. sempit̃na. Adhoc se quippe int̾ponit
medius immortał & miser ut ad immor¬
int̃posuit mortał et beatus: ut mortalitate
transacta. et ex mortuis faceret immortales
qđ inse resurgendo monstrauit. et ex mi¬
seris beatos unde nunqͣm ipse discessit. Aluis
gͦ medus malus qui separat amicos: alius
bonꝰ qui reconciliat inimicos. Et id eo multis
medii separatores. quia multitudo quȩ bea.¬
ta ẽ: unius dĩ participatione fit beata. Cuiꝰ

Expanded text:
quorum corda per suam fidem mundans ab iquorum corda per suam fidem mundans ab illorum inmundissima dominatione liberauit. Homo itaque mortalis et miser longe seiunctus ab inmortalibus et beatis quid eligat medium, per quod inmortalitati et beatitudini copuletur? Quod possit delectare in daemonum in mortalitate , miserum est; quod posset offendere in Christi mortalitate, iam non est. Ibi ergo cauenda est miseria sempiterna; hic mors timenda non est, quae non esse potuit sempiterna, et beatitudo amanda est sempiterna. Ad hoc se quippe interponit medius inmortalis et miser, ut ad inmorinterposuit mortalis et beatus, ut mortalitate transacta et ex mortuis faceret inmortales, quod in se resurgendo monstrauit, et ex miseris beatos, unde numquam ipse discessit. Alius est ergo medius malus, qui separat amicos; alius bonus, qui reconciliat inimicos. Et ideo multi sunt medii separatores, quia multitudo. quae beata est, unius Dei participatione fit beata; cuius
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ẽ fructus mediationis eiꝰ. ut nec ipsi ꝓpt̃
quos liberandos mediator effectus ẽ. in ꝑpe¬
tua uł carnis morte remanerent. & inde me¬
diatorem int̃ nos et dm̃ et mortalitatẽ hab̾e
oportuit transeuntẽ. et beatitudinẽ ꝑ ma¬
nenceni: ut pid qđ transit congrueret mo¬
ncuris. et adid qđ ꝑmanet tranferrt ex
mortius. Boni gͥ angłi int̃ miseros morta¬
les et beatos immortales medii eẽ non pos¬
sunt quia ipsi qͦq et beati et immortales st̃.
Possunt aucẽ medii cẽ angłi mali. quia im¬
mortales sunt cum illis. miseri cum istis.
his contrariꝰ mediator bonꝰ qͥ ad u̾sus eorũ
immortalieatẽ et miseriã et mortał ee ad tempꝰ
uoluit et beatus inȩt̾nitate ꝑsistere potutt
ac si eos et inmortales suꝑbos et miseros no¬
xios ne immortalitatis iactantia seducerent
ad miseriam. et suȩ mortis humilitate et suȩ
beatitudinis benignitate destrixit. in eis

Expanded text:
ipse est fructus mediationis eius, ut nec ipsi, propter ipse est fructus mediationis eius, ut nec ipsi, propter quos liberandos mediator effectus est, in perpetua uel carnis morte remanerent. Proinde mediatorem inter nos et Deum et mortalitatem habere oportuit transeuntem et beatitudinem permanentem, ut per id, quod transit, congrueret morituris, et ad id, quod permanet, transferret ex mortuis. Boni igitur angeli inter miseros mortales et beatos inmortales medii esse non possunt, quia ipsi quoque et beati et inmortales sunt; possunt autem medii esse angeli mali, quia inmortales sunt cum illis, miseri cum istis. His contrarius est mediator bonus, qui aduersus eorum inmortalitatem et miseriam et mortalis esse ad tempus uoluit, et beatus in aeternitate persistere potuit; ac sic eos et inmortales superbos et miseros noxios, ne inmortalitatis iactantia seducerent ad miseriam, et suae mortis humilitate et suae beatitudinis benignitate destruxit in eis,
Abbreviated transcription (Latin):
poteseẽ. mortales. Qđsi ita ẽ: cur non pociꝰ ipsi
medii constituunt᷑ int̾ mortales miseros et
immortales beatos. beatitudinẽ habentes cũ
ĩmortalib beatis. mortalitatẽ cũ mortalib mi¬
seris: ꝓfecto enim si beati sunt: inuident ne¬
mini. Nam quid miseriꝰ inuidentia : Et ideo
mortalib miseris quantũ possunt ad conse-¬
quendam beatitudinẽ consulunt: ut etiam
immortales ualeant eẽ pꝰ morteni. et angłis im¬
mortalib bedtisq coniungi. Si autẽ qđ mul
ẽ. non querendus ẽ. medius qui ñ solum hõ
uerũetiam ds̃ sit. ut homines ex mortali mi
seria ad beatam immortalitatẽ huiꝰ mediĩ be¬
ata mortaliras int̾ueniendo ꝑducat. Quẽ
neq non fieri mortalẽ op ortebat: neq ꝑma¬
nere mortalẽ. Mortalis quippe factus ẽ: ñ
infirmata ũbi diuinitate. s carnis infirmi¬
tate suscepta. Non autẽ ꝑmansit in ipsa car¬
ne mortalis quã resuscitauit amortius qm

Expanded text:
posse mortales. Quod si ita est, quur non ipsi potius posse mortales. Quod si ita est, quur non ipsi potius medii constituuntur inter mortales miseros et inmortales beatos, beatitudinem habentes cum inmortalibus beatis; mortalitatem cum mortalibus miseris? Profecto enim, si beati sunt, inuident nemini nam quid miserius inuidentia? et ideo mortalibus miseris, quantum possunt, ad consequendam beatitudinem consulunt, ut etiam inmortales ualeant esse post mortem et angelis inmortalibus beatisque coniungi. CAPUT est, quaerendus est medius, qui non solum homo, verum etiam Deus sit; ut seria ad beatam inmortalitatem huius medii beata mortalitas interueniendo perducat; quem neque non fieri mortalem oportebat. neque permanere mortalem. Mortalis quippe factus est non infirmata Verbi diuinitate, sed carnis infirmitate suscepta; non autem permansit in ipsa carne mortalis, quam resuscitauit a mortuis; quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ mͦ ñ potiꝰ remoti sunt ab hominib diisq
coniuncti qͣm int̾ utrosq medii constituti:
Tunc enin medii eẽnt si haberent et ipsi duo
quȩdã sua ñcum binis alt̃ utrorum s cum su¬
glis utioxũq comiunia. sicut homo meclium
quiddã ẽ s int̾ pecora et angłos. ut quia pec
ẽ. animal irrationale atq mortale. angłs
autẽ animal rationale et immortale. mediꝰ
homo eẽt inferior angłis suꝑior pecorib ha¬
bens cum peccorib mortalitatẽ. rationẽ cũ
angłis: animal rationale mortale. Ita gͦ
cum querimꝰ medium int̾beatos immortales
miserosq mortales: hoc inuenire debemꝰ qd
aur mortale sit beatum aut immortale sit
possit. Magna ẽ. int̾ homines questio. Qur¬
dam enim conditionẽ suam humiliꝰ inspexe¬
runt: negaueruntq hominẽ capacem. ẽt̃ pos¬
se beatudinis qͣm du mortalit̃ uiuit. Quidã
uͦ extulerunt se. et ausi st̃ dicere sapientie cõ.¬

Expanded text:
quomodo non potius remoti sunt ab hominibus, diisque quomodo non potius remoti sunt ab hominibus, diisque conjuncti, quam inter utrosque medii constituti? Tunc enim medii essent, si haberent et ipsi duo quaedam sua, non cum binis alterutrorum, sed cum singulis utrorumque communia: sicut homo medium quiddam est, sed inter pecora et Angelos; ut, quia pecus est animal irrationale atque mortale, angelus autem rationale et immortale, medius homo esset, inferior Angelis, superior pecoribus, habens cum pecoribus mortalitatem, rationem cum Angelis, animal rationale mortale. Ita ergo cum quaerimus medium inter beatos immortales miserosque mortales, hoc invenire debemus, quod aut mortale sit beatum, aut immortale sit possit, magna est inter homines quaestio. Quidam enim conditionem suam humilius inspexerunt, negaveruntque hominem capacem esse posse beatitudinis, quamdiu mortaliter vivit: quidam vero extulerunt se, et ausi sunt dicere, sapientiae com
Abbreviated transcription (Latin):
Porro quia ꝓuidentia summi dĩ. sic̃ etiam
ipsi fatent᷑. non fortuita temeritate regit᷑ mun-¬
dus: nusqͣm eẽt istoũ et̃na miseria: nͥ eẽt. mag¬
na malitia. Si gͥ beati recte dicuntur eudȩmo¬
nes. ñ sunt eudemones. demones quos int̃
homines et dõs isti in medio locauerunt. Quis
gͦ ẽ. locus bonorũ dȩmonum. qui supͣhoĩes
infra dõs. istis p̃beant ad uitorium. illis mi¬
nisterium: Si enim boni ȩt̃niq sunt: ꝓfecto
et beati sunt. E t̾na autem beatitudo medi.¬
os eos eẽ ñ sinit. quia multum diis compa¬
rat. multumꝙab hominib separat. Unde fru¬
stra isti conabuntur ostendere: quo mͦ dę¬
mones boni si et immortales sunt et beati.
medii constreuant᷑ int̃ dõs immortales ac
beatos. et homines mortales ac miseros. Cum
enim utrũq habeant cum diis. et beatitudi¬
nem scilicet et immortalitatem. nichil autẽ
horũ cum hominib et miseris et mortalib

Expanded text:
Porro quia prouidentia summi Dei, sicut etiam Porro quia prouidentia summi Dei, sicut etiam ipsi fatentur, non fortuita temeritate regitur mundus, numquam esset istorum aeterna miseria, nisi esset magna malitia. Si igitur beati recte dicuntur eudaemones, non sunt eudaemones daemones, quos inter homines et dergo est locus bonorum daemonum, qui supra homines, infra deos, istis praebeant adjutorium, illis ministerium? Si enim boni aeternique sunt, profecto et beati sunt. Aeterna autem beatitudo medios eos esse non sinit, quia multum diis comparat, multumque ab hominibus separat. Unde frustra isti conabuntur ostendere, quomodo daemones boni, si et immortales sunt et beati, recte medii constituantur inter deos immortales ac beatos et homines mortales ac miseros. Cum enim utrumque habeant cum diis, et beatitudinem scilicet et immortalitatem, nihil autem horum cum hominibus et miseris et mortalibus;
Abbreviated transcription (Latin):
eos habere nob̾cum. qđ genere animalia. qđ
m̃te rationalia. qđ animo passiua sunt. cum
unum habent cum summis. tria cũ infimis:
Quis ñ uideat relicta medietate quantũ incli-¬
nentur et declinant᷑ in infima : S plane eciã¬
ibi medii possunt inueniri: ut unum habe¬
ant ꝓpͥum. qđ ẽ. corpꝰ acreum. sicut et de illis
summis atq infimis singła ꝓpͥa. dii corpus
echereum. hominesq t̃renum: duouͦ cõmu¬
nia sint om̃ib : qđ genere sunt animalia. et
mente rationalia. Nlam et ipse cum de diis et
hominib loqueret᷑: habetis inquit bina
animalia: et ñ solent isti dõs nͥ rationalem
mentẽ ꝑhib̾e. Duo sunt residua. qđ sunt ani
nali ratione librata medietas. Neq substol¬
latur insumma neq in infima depͥmat᷑. Ip.¬
sa ẽ. autem illa demonũ misera ȩt̃nitas. uł et̃¬
na miseria. Qui enim ait animo passiua eẽiã
misera dixisset: nͥ eorum cultorib erubuiss

Expanded text:
eos habere nobiscum, quod genere animalia, quod eos habere nobiscum, quod genere animalia, quod mente rationalia, quod animo passiva sunt; cum unum habent cum summis, tria cum infimis? Quis non videat, relicta medietate, quantum inclinentur et deprimantur ad infima? Sed plane ibi etiam medii possunt ita inveniri, ut unum habeant proprium, quod est corpus aerium, sicut et illi de summis atque infimis singula propria, dii corpus aetherium, hominesque terrenum; duo vero communia sint omnibus, quod genere sunt animalia, et mente rationalia. Nam et ipse cum de diis et hominibus loqueretur, « Habetis » inquit, « bina animalia. » Et non solent isti deos nisi rationales mente perhibere. Duo sunt residua, quod sunt animnali ratione librata medietas neque sustollatur in summa, neque in infima deprimatur. Ipsa est autem illa daemonum misera aeternitas uel aeterna miseria. Qui enim ait animo passiua\', etiam \'misera\' dixisset, nisi eorum cultoribus erubuisset.
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̃nos dȩmones dixit. Quid gͥ restat nͥ ut hi
medii deduob summis unumhabeant. et
de duob infimis alterũ: Nam si ut᷑q de
imis habebunt. aut utraq de sũmis. medii
non erunt s malterutrã parcem uł resili¬
unt uł recombunt. Quia gͦ his binis sicut
sicut demonstratũ ẽ. carere utrisq ñ possunt.
acceptis ex utraq parte singłis mediabunt᷑.
Acꝑ hoc quia de infimis habere ñ possunt
aet̾nitatemquȩ ibi non ẽ. unum hoc de
summis habent. et ideo ñ ẽ. alterũ ad cõ¬
plendam medietatẽ suam qđ de infimis
habeant. nͥ miseria. Est itaq scđm platoni¬
cos sublimium dõrũ uł beata ęc̃nitas ut
ȩt̃na beatitudo. hominum uͦ infł̾moꝵs ut
miseria mortał uł morcalitas misera. de¬
monum autẽ mediorũ uł misera ȩ̨t̾̃nitas.
uł ȩtna miseria. Nam et quinq illis quȩ
indiffinitione dȩmonum posuit. non eos
medios sicut ꝓmitebat ostendit: q̃m tͥa dix̃¬

Expanded text:
aeternos daemones dixit. Quid igitur restat, nisi ut hi aeternos daemones dixit. Quid igitur restat, nisi ut hi medii de duobus summis unum habeant et de duobus infimis alterum? Nam si utraque de imis habebunt aut utraque de summis, medii non erunt, sed in alterutram partem uel resiliunt uel recumbunt. Quia ergo his binis, sicut demonstratum est, carere utrisque non possunt, acceptis ex utraque parte singulis mediabuntur. Ac per hoc quia de infimis habere non possunt aeternitatem, quae ibi non est, unum hoc de summis habent; et ideo non est alterum ad conplendam medietatem suam, quod de infimis habeant, nisi miseriam. Est itaque secundum Platonicos sublimium deorum uel beata aeternitas uel aeterna beatitudo; hominum uero infimorum uel miseria mortalis uel mortalitas misera; daemonum autem mediorum uel misera aeternitas uel aeterna miseria. Nam et quinque illis, quae in definitione dmedios, sicut promittebat, ostendit; quoniam tria dix
Abbreviated transcription (Latin):
id est locus. infirmus. mortalitas. miseria. Inter¬
haec terna deorum et hominum q̃m demones
medios posuit: de loco nulla est controuersia: Int̃
sublimem quippe et infirmum. medi locus aptis-¬
sime habetur et dicitur. Ceterabina restant: quib
cura attentior adhibenda ẽ. quemadmodum uł
aliena ẽẽ ademonib ostendantur. uł sic eis dis¬
tribuantur. ut medietas uidetur exposcere:
S abeis aliena eẽ. non possunt. Non eium sicut
dicimus locum medium nec summũ ẽe. nec
infimum: ita demones cum sint animalia
rationalia nec beatos eẽ nec miseros. sicuti st̃
arbusta uł peccora quȩ sunt sensus uł ra¬
tionis exꝑitia. recte possumꝰ dicere. Quoꝵ gͦ
ratio m̃tib inẽ aut miseros eẽ. Aut beatos ne¬
cesse ẽ. Item non possumꝰ recte dicere nec mor¬
tales eẽ. demones nec ȩt̃nos. O m̃ĩa namq
uiuentia. aut in et̃num uiuunt: aite fini¬
unt morte qđ uiuunt. Iam uͦ iste tempore

Expanded text:
id est locus infimus, mortalitas, miseria. id est locus infimus, mortalitas, miseria. haec terna deorum et hominum, quoniam daemones medios posuit, de loco nulla est controversia: inter sublimem quippe et infimum, medius locus aptissime habetur et dicitur. Caetera bina restant, quibus cura attentior adhibenda est, quemadmodum vel aliena esse a daemonibus ostendantur, vel sic eis distribuantur, ut medietas uidetur exposcere. Sed ab eis aliena esse non possunt. Non enim sicut dicimus locum medium nec summum esse nec infimum, ita daemones, cum sint animalia rationalia, nec beatos esse nec miseros, sicuti sunt arbusta uel pecora, quae sunt sensus uel rationis expertia, recte possumus dicere. Quorum ergo ratio mentibus inest, aut miseros esse aut beatos necesse est. Item non possumus recte dicere nec mortales esse daemones nec aeternos. Omnia namque uiuentia aut in aeternum uiuunt, aut finiunt morte quod uiuunt. Iam uero iste tempore
Abbreviated transcription (Latin):
et subsiciua. et ingenia illa inbeatitudinẽ
sublimata. hȩc ad miserias infimata. hic t̾na
iudeo cominemorata contraria: de duab
naturȩ partib ultimis. idẽ suminis atq in¬
fimis. Nam tria quȩ ꝓposuit dediis lauda¬
bilia. eadem repecuut aliis quidem uerb.
ut eis adũsa alia tria ex hominib reddec.
Tria dõrum hȩc sunt. Loci sublimitas. uitę
ꝑpecuitas. ꝑ fectio natuiꝵ. Hȩc aliis uerb a
repetiuit: ut eis tria contͣria humanpe con¬
ditionis opponeret. Cum et habitacła in qͥt
sumia ab infimis tanta int̾ capedo fastigii
dispescat. quia dixerat loci sublimitate: et
uiuacitas inquit illic ęt̃na. et indefecta sꝑ
hic caduca et subsiciua. quia dixeras
uite ꝑpecuitate: et ingenia illa in auit
ad beatitudinem sublimata. hȩc ad miseri¬
as infimata. quia dixerat naturȩ ꝑfectione.
Tria gͥ ab eo posita sunt dõrum. idẽ locus sublimis.
aeternitas. beatitudo: et his contraria. hominũ

Expanded text:
et subsiciua, et ingenia illa ad beatitudinem et subsiciua, et ingenia illa ad beatitudinem sublimata, haec ad miserias infimata..\' Hic terna uideo commemorata contraria de duabus naturae partibus ultimis, id est summis adque infimis. Nam tria quae proposuit de dis laudabilia, eadem repetiuit, aliis quidem uerbis, ut eis aduersa alia tria ex hominibus redderet. Tria deorum haec sunt: loci sublimitas, uitae perpetuitas. perfectio naturae. Haec aliis uerbis ita repetiuit, ut eis tria contraria hnmanae condicionis obponeret. \'Cum et habitacula, inquit, summa ab infimis tanta intercapedo fastigii dispescat\', quia dixerat loci sublimitatem; et uiuacitas, inquit, illic aeterna et indefecta sit, hic caduca et subsiciua, quia dixerat uitae perpetuitatem; et ingenia illa, inquit, ad beatitudinem sublimata, haec ad miserias infimata\', quia dixerat naturae perfectionem. Tria igitur ab eo posita sunt deorum, id est locus sublimis, aeternitas, beatitudo; et his contraria tria hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
stunt quanto sunt nocendi cupidiores. ut
etiam quib dam sacrificiis canqͣm diuunus
honorib pꝰ mortem se inuitari opilentut
ut uoceant : Laruas quippe dicit eẽ toxios
Iude auedem ꝑhibet appellari g̃ce beatos eu¬
demones qđ boni sint animi hocẽ honide¬
moues: animas quoq hominum dȩmones d
confirmans. S nunc de his agunus quos in
natura ꝓpͥa confirmans descripsit intꝰ dos et
homines genere animalia m̃te rationalia.
amimo passiua. corꝑe aerea. tẽꝑe ecñia. Nem¬
pe cumpͥus dõs in sublimi glo homines autẽ
int̾ra infima disiunctos locis et natuir dig¬
nitate secerneret: ita conclusit. habetis uiqͦt int̃im
bina animalia: dõs ab hominib plurinũ
differentes locis sublimitate uitȩ ꝓpetunta¬
te. naturȩ ꝑ fectione. Nullo int̃ se ꝓpinquo
cõmunicatu. cum et habitacła summa ab infi¬
mis tanta int̾capedo fastigii dispescat. et ur¬
uacitas illic et̃na. et indefecta sit hic caduca

Expanded text:
fiunt, quanto sunt nocendi cupidiores: ut fiunt, quanto sunt nocendi cupidiores: ut etiam quibusdam sacrificiis tanquam divinis honoribus post mortem se invitari opinentur, ut noceant: Larvas quippe dicit esse noxiosInde autem perhibet appellari graece beatos εὐδαίμονας, quod boni sint animi, hoc est boni daemones; animos quoque hominum daemones esse r. Sed nunc de his agimus, quos in natura propria descripsit inter deos et homines genere animalia, mente rationalia, animo passiua, corpore aeria, tempore aeterna. Nempe cum prius deos in sublimi caelo, homines autem in terra infima disiunctos locis et naturae dignitate secerneret, ita conclusit: \'Habetis. inquit, interim bina animalia: deos ab hominibus plurimum differentes loci sublimitate, uitae perpetuitate, naturae perfectione, nullo inter se propinquo communicatu, cum et habitacula summa ab infimis tanta intercapedo fastigii dispescat, et uiuacitas illic aeterna et indefecta sit, hic caduca
Abbreviated transcription (Latin):
non mortale sicut homines. s et̃num corpus
accepit. Essent quippe feliciores hominib :
si mortale cum eis haberent corpꝰ et cumdus
animum beatum. Essent autem pares homi¬
nib sicum animo misero corpꝰ saltem morta.¬
le cum eis habere meruissent: si tm̃ adqͥ este¬
rent aliquid pietatis. ut ab erumnis uł in
morte requiescerent. Nunc uͦ ñ solum felicio¬
res hominib non sunt animo misero: s etiã
miseriores sunt ꝑpecuo corꝑis uincło. Non
enem aliqua pietatis et sapientię disciplina
ꝓficientes intelligi uoluit. ex demonib fi.¬
eri deos: cum aꝑcissime dixerit dęmones
demones eẽ et ex hominib fieri lares sime
riti boni sunt. lemures si mali. seu laruas:
manes autẽ dõs dici. si incertum ẽ bonorũ
eos seu malorum eẽ meritorũ. Inqua opinio¬
ne quantã uoraginem apiant sectanap pe¬
tes morib quis ñ uideat siuł paudulũ at¬
se fieri. uł dum manes dõs caneo pelores

Expanded text:
non mortale, sicut homines, sed aeternum corpus non mortale, sicut homines, sed aeternum corpus accepit. Essent quippe feliciores hominibus, si mortale cum eis haberent corpus, et cum diis beatum animum. Essent autem pares hominibus, si cum animo misero corpus saltem mortale cum eis habere meruissent; si tamen acquirerent aliquid pietatis, ut ab aerumnis vel in morte requiescerent. Nunc vero non solum feliciores hominibus non sunt animo misero, sed etiam miseriores sunt perpetuo corporis vinculo. Non enim aliqua pietatis et sapientiae disciplina proficientes, intelligi voluit ex daemonibus fieri deos, cum apertissime dixerit daemones daemones esse, et ex hominibus fieri Lares, si boni meriti sunt; Lemures, si mali, seu Larvas: Manes autem deos dici, si incertum est bonorum eos, seu malorum esse meritorum. In qua opinione, quantam voraginem aperiant sectandis perditis moribus, quis non videat, si vel paululum at vel dum Manes deos; tanto pejores
Abbreviated transcription (Latin):
ille: alterum nob eum diis. alterũ cum beluis.
commune ẽ: qm̃ de hominib loquebatur. qͥb
sicut beluis mortale corpꝰ ẽ. Isti autẽ quos int̃
nos et dos mediatores nob philosophi ꝓdider̃.
possunt quidẽ dicere de animoet corꝑe alt̾m
nobis cum diis. alt̾m cum hominib comiune
ẽ. s sicut dixi tanqͣm in ꝑũsum ligati atq sus¬
pensi. habentes seruum corpꝰ cum diis beatis.
feriore ȩxaltati suꝑ iore deiecti. Unde etiamsi
quisqͣm ꝓpt̃ hoc eos putauerit ȩt̃nitatẽ habe
cum diis. quia nulla morte sicut anun alium
Crestrium animi eorum soliuint᷑ a corꝑe nec
sic existimandũ ẽ eorũ corpꝰ canqͣm honoratoꝵ
ȩtñum uehiculũ. s ec̃num uincłm damna¬
temꝑib platonem oȩt̃is excellentius intelle¬
xisse laudatur. Is cum de humanis animis
uincla faciebat. Ita hoc ipsum qđ mortalesst
tur. hac miscłia mdigna uidicataẽ iniqͥ¬
tas deminum. quȩ in animi passira miseria.

Expanded text:
ille, Alterum nobis cum diis, alterum cum belluis ille, Alterum nobis cum diis, alterum cum belluis commune est : quoniam de hominibus loquebatur, quibus, sicut belluis, mortale corpus est. Isti autem, quos inter nos et deos mediatores nobis philosophi providerunt, possunt quidem dicere de animo et corpore, Alterum nobis cum diis, alterum cum hominibus commune est: sed, sicut dixi, tanquam in perversum ligati atque suspensi, servum corpus cum diis beatis, feriore exaltati, superiore deiecti. Unde etiamsi quisquam propter hoc eos putauerit aeternitatem habere cum dis, quia nulla morte, sicut animalium terrestrium, animi eorum soluuntur a corpore: nec sic existimandum est eorum corpus tamquam honoratorum aeternum uehiculum, sed aeternum uinculum damnatemporibus Platonem ceteris excellentius intellexisse laudatur. Is cum de humanis animis uincla faciebat.\' Ita hoc ipsum, quod mortales sunt tur. Hac misericordia indigna judicata est iniquitas daemonum, quae in animi passivi miseria,
Abbreviated transcription (Latin):
etiam sauissimo atq firmissimo. q̃m natura
eiꝰ excellentior nec labe uiciorum post ponit᷑
corpori. sicut aurum etiam sordidũ argento.
seu plumbo licet purissimo cariꝰ estimatur:
isti mediatores dõrũ et hominum ꝑ quos int̃¬
positos diuinis humana uingunt᷑ cum dus
habent corpꝰ ȩt̃num. uitiosũ autem cũ ho¬
minib animum: quasi religio qua uolunt
diis homines ꝑ dȩmones uingi. in corpore sit
non in aninio constituta Quȩ nã tandem
istos mediatores falsos atq fallaces quasi ca¬
pite deorsum nequitia uł pęna suspendit.
ut inferiorem animał partẽ idẽ. corpꝰ. cum
suꝑiorib. suꝑiorem uͦ idẽ animum. cũ in¬
feriorib habeant. et cum diĩs celestib in parte
seruiente conuincꝰti. eum hominib autẽ t̾re¬
stribꝰ in parte dominante sint miseri: Corpꝰ qͥppe
seruum ẽ. sicut eciam salustiꝰ ait. Animi imꝑio.
corꝑis seruitio magis utimur. Adiunxit autem

Expanded text:
etiam sanissimo atque firmissimo; quoniam ejuetiam sanissimo atque firmissimo; quoniam ejus natura excellentior nec labe vitiorum postponitur corpori; sicut aurum etiam sordidum argento seu plumbo, licet purissimo, carius aestimatur: isti mediatores deorum et hominum, per quos interpositos divinis humana junguntur, cum diis habent corpus aeternum, vitiosum autem cum hominibus animum; quasi religio, qua volunt diis homines per daemones jungi, in corpore sit, non in animo, constituta. Quaenam tandem istos mediatores falsos atque fallaces quasi capite deorsum nequitia vel poena suspendit, ut inferiorem animalis partem, id est corpus, cum superioribus, superiorem vero, id est animum, cum inferioribus habeant, et cum diis coelestibus in parte serviente conjuncti, cum hominibus autem terrestribus in parte dominante sint miseri? Corpus quippe servum est, sicut etiam Sallustius ait: Animi imperio, corporis servitio magis utimur. Adjunxit autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut malinit eam non habere qͣm uincere. Nan
sinon corꝑum s animorũ ȩc̃nitatem cũ dus
hab̾e demones uellet intelligi: non utiq ho¬
mines ab huiꝰ rei consorcio separaret: quia et
hominib ȩt̃nos eẽ. animos ꝓculdubio siẽ
platonicus sentit. Ideo cumi hoc genus ani¬
mantium describeret: iminorcalib auimis.
moribundis m̃bris dixit eẽ. homines. Acꝑ
hoc si ꝓpterea communẽ cum dũs et̃nitatẽ
non habent homines quia corꝑe sunt mor¬
tales: ꝓptea gͦ dȩmones habent quia cor¬
sunt int̾ homines et dõs ꝑ quos ad dõrũ ami¬
citias homines ambiant qui hoc cuni homi¬
nib habent deterius qđ ẽ. in animante meliꝰ
idẽ. animum. hoc autem habent cum dũs meliꝰ
qđ ẽ. in animance deceriꝰ idẽ. corpꝰ: Cum enĩ
animans idẽ. animal ex anima constet et cor¬
pore. quorũ duorũ anima ẽ. utiq corꝑe meli¬
or. et si uitiosa & infirma. melior certe corꝑe

Expanded text:
ut malint eam non habere quam uincere. Nam ut malint eam non habere quam uincere. Nam si non corporum, sed animorum aeternitatem cum dis habere daemones uellet intellegi, non utique homines ab huius rei consortio separaret, quia et hominibus aeternos esse animos procul dubio sicut Platonicus sentit. Ideo cum hoc genus animantum describeret, inmortalibus animis, moribundis membris dixit esse homines. Ac per hoc si propterea communem cum dis aeternitatem non habent homines, quia corpore sunt mortales: propterea ergo daemones habent, quia corsunt inter homines et deos, per quos ad deorum amicitias homines ambiant, qui hoc cum hominibus habent deterius, quod est in animante melius, id est animum; hoc autem habent cum dis melius, quod est in animante deterius, id est corpus? Cum enim animans, id est animal, ex anima constet et corpore, quorum duorum anima est utique coror; etsi vitiosa et infirma, melior certe corpore
Abbreviated transcription (Latin):
bonos uellet intelligi. aliquideciam in ipso¬
rum descriptione poneret. unde uł cumdiis
aliquã beatitudinis partem. uł cũ hominib
qualemcũq sapientiam putarent᷑ habere
communẽ. Nunc uͦ nullum bonũ eorũ com¬
Nemorauit. quo boni discernuntur a malis:
quanius et eorũ maliciȩ liberiꝰ expͥmendȩ pe¬
ꝑcerit. ñ tam ne ipsos qͣm ne cultores eorũ
apud quos loquebatur offendet. Signi fica¬
Uut cm̃ prudentib quid de illis sentire debe¬
Uit: quando qͥdem dõs quos oñs bonos bea¬
q credi uoluit ab eorũ passionib atq ut
anapse turbelis. om̃imͦ separauit. sola illos¬
sola illos corꝑum ȩternitate coniungens. ani¬
mo autẽ nondiis s hominib similes dȩmo¬
nes aꝑtissime inculcans. et hoc non sapientiȩ
bono cuiꝰ et homines possunt eẽ participes. s
ꝑturbatione passionum. quȩ stultis malisq
dominatur. a sapientib uͦ et bonis ita regit᷑

Expanded text:
bonos uellet intellegi, aliquid etiam in ipsobonos uellet intellegi, aliquid etiam in ipsorum descriptione poneret, unde uel cum dis aliquam beatitudinis partem, uel cum hominibus qualemcumque sapientiam putarentur habere communem. Nunc uero nullum bonum eorum commemorauit, quo boni discernuntur a malis. Quamuis et eorum malitiae liberius exprimendae pepercerit, non tam ne ipsos, quam ne cultores eorum, aput quos loquebatur, offenderet: significauit tamen prudentibus, quid de illis sentire deberent, quando quidem deos, quos omnes bonos beatosque credi uoluit, ab eonim passionibus adque, ut ait ipse, turbelis omni modo separauit, sola illos corporum aeternitate coniungens. animo autem non dis, sed hominibus similes daemones apertissime inculcans; et hoc non sapientiae bono, cuius et homines possunt esse participes, sed perturbatione passionum, quae stultis malisque dominatur, a sapientibus uero et bonis ita regitur,
Abbreviated transcription (Latin):
payib ex sumino et infimo ultimis. t̃ciolo.¬
co de mediis demonib loqueretur: gͥ homi¬
nes inquit ratione plaudentes. oratione
pollentes. immortalib animis. moribundis
membris. leuib et anxiis mentib. brutis et
obnoxiis corꝑib. dissimilib morib. simili¬
b errorib. ꝑ uicaci audatia ꝑtinaci spe
casso labore. fortuna caduca. singłatimmor¬
tales. cuncti cm̃ uniũso genere ꝑpetui. uici¬
ssim sufficienda ꝓle mutabiles. uolucri tem¬
pore.tarda sapientia. cita morte. querula
uita. t̾ras in colunt. Cum hinc tam multa
dicerent quȩ ad plurimos homines ꝑtin¬
ent. Nunquid etiam illud tacuit qđ noue¬
rat eẽ. paucorũ ubi ait. tarda sapientia:
recte descriptionis huiꝰ tam intenta diligen¬
tia t̾minass. Cum uͦ dõrũ excellentiam cõ¬
mendaret: ipsam beatitudinẽ quo uolunt
homines ꝑ sapientiã ꝑuenire. in eis affir.¬
mauit excelłe. Pinde si aliquos demones

Expanded text:
partibus ex summo et infimo ultimis tertio lopartibus ex summo et infimo ultimis tertio loco de mediis daemonibus loqueretur: \'Igitur homines, inquit, ratione cluentes, oratione pollentes, inmortalibus animis, moribundis membris, leuibus et anxiis mentibus, brutis et obnoxiis corporibus, dissimilibus moribus, similibus erroribus, peruicaci audacia, pertinaci spe, casso labore, fortuna caduca, singillatim mortales, cuncti tamen uniuerso genere perpetui, uicissim sufficienda prole mutabiles, uolucri tempore, tarda sapientia, cita morte, querula uita terras incolunt.\' Cum hic tam multa diceret, quae ad plurimos homines pertinent, numquid etiam illud tacuit, quod nouerat esse paucorum, ubi ait \'tarda sapientia\'? anum descriptionis huius tam intenta diligentia terminasset. Cum uero deorum excellentiam commendaret, ipsam beatitudinem, quo uolunt homines per sapientiam peruenire, in eis adfirmauit excellere. Proinde si aliquos daemones
Abbreviated transcription (Latin):
b simili motu cordis et salo m̃tis ꝑ onĩs
cogitationum ȩstus fluctuare testatur. ut
possent amores et odia. non ꝓuisticia. s
sicut popłs similis eorum inuenatorib et
nicus: ne cum hȩc a poecis canerent᷑. non a
demonib mediis s abipsis diis quorũ no-
mina poetȩ fingendo ponunt fieri crede¬
rentur. Quid illa ipsa diffinitio demonum.
parũne intuenda ẽ: Ubi certe om̃s aet̾mi¬
nando complexꝰ ẽ. qđ ait demon eẽ. gen̾e
animalia. animo passua. inente rationalia.
corꝑe aerea. temꝑe ȩt̃na. Inquib quinq com.¬
memoratis. nichil dixit om̃ino: qđ demoues
cum bonis saltem hominib id uiderent᷑ ha¬
here commune qđ non eẽt. in malis namip¬
sos homines cum aliquanto latuis describen¬¬
do complaceret᷑. suo loco de illis dicens.
tanqͣm Ae infimis atq t̃renis. cum pͥus dixi¬
ss decelestib diis. ut commnendatis duab

Expanded text:
bus simili motu cordis et salo mentis per omnes bus simili motu cordis et salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare testatur, ut possint amores et odia non pro iustitia, sed sicut populus similis eorum in uenatoribus et nicus, ne, cum haec a poetis canerentur, non a daemonibus mediis, mina poetae fingendo ponunt, fieri crederentur. parumne intuenda est ubi certe omnes determinando complexus est, quod ait daemones esse genere animalia, animo passiua, mente rationalia, corpore aeria, tempore aeterna? In quibus quinque commemoratis nihil dixit omnino, quod daemones cum bonis saltem hominibus id uiderentur habere commune, quod non esset in I malis. Nam ipsos homines cum aliquanto latius describendo conplecteretur, suo loco de illis dicens tamquam de infimis adque terrenis, cum prius dixisset de caelestibus dis, ut commendatis duabus
Abbreviated transcription (Latin):
tium diligunt uł oder̃. Non ꝓcul arẽ
a ueritate dicit hanc eẽ. fictionem: qm̃ iõ
rum appellati uocabulis qui dũ ñ siuit.
tales tm̃ describuntur dęmones quales siumm
Deniq hinc ẽẽ. dicit homericã mineruam:
quȩ mediis gtib grauim cohibendo achilli
int̾ueuit. Qđ gͦ in inerua illa fuerit poecicũ
uult eẽ. figm̃tum: eo qđ in ineruã deã pu¬
tant. eamq int̾ dõs quos om̃s bouos beatos¬
q credit in alta etherea sede collocat ꝓcul
a conũsatione mortalium. Qđ autẽ aliqͥs
demon fuerit grecis faue̾s troianisq con¬
tͣrius. sicut alus adũsus grecos troianorũ
opitulator. quẽ ueneris seu martis nomine
adem poeta commemorat quos dõs iste talia
non agentes in habitationib &lestib pouit.
hiq dȩmones ꝓeis quos amabant contra
eos quos od̾ant int̾ se decerta ueri̾t. hoc ñ
ꝓcul aueritate poetas dixisse confessus ẽ.
De his quippe ista dixerunt. quos homini¬

Expanded text:
tium diligunt uel oderunt. Non procul autem tium diligunt uel oderunt. Non procul autem a ueritate dicit hanc esse fictionem, quoniam deorum appellati uocabulis, qui di non sunt, tales tamen describuntur daemones, quales sunt. Denique hinc esse dicit Homericam illam Mineruam, quae mediis coetibus Graium cohibendo Achilli interuenit.\' Quod ergo Minerua illa fuerit, poeticum uult esse figmentum. eo quod Mineruam deam putat eamque inter deos, quos omnes bonos beatosque credit, in alta aetheria sede conlocat, procul a conuersatione mortalium; quod autem aliquis daemon fuerit Graecis fauens Troianisque contrarius, sicut alius aduersus Graecos Troianorum opitulator, quem Veneris seu Martis nomine idem poeta commemorat, quos deos iste talia non agentes in habitationibus caelestibus ponit, et hi daemones pro eis, quos amabant, contra eos, quos oderant, inter se decertauerint, hoc non procul a ueritate poetas dixisse confessus est. De his quippe ista dixerunt, quos homini
Abbreviated transcription (Latin):
magis possidet nocendi cupiditas: Quodsi¬
quisqͣm dicit non ex om̃ium s ex malorum
demonum numero eẽ. quos poecȩ quorũdam
hominum osores et amatores dõs non ꝓcul
a ueritate confingunt hos enim dixit apu¬
leius salo m̃tis ꝑ om̃s cogitationum ȩstus
fluctuare: quomͦ gͥ istud intelligere poceri¬
mus. quando cũ hoc diceret non quorũdam
idẽ. malorũ s om̃ium demonum medietatẽ
ꝓpt̾ aerea corpora int̃ dõs et homines desca¬
bebat : hoc enim fingere poetas: qđ ex isto¬
rum dȩmonum numero dõs facuint. et eis
eorũ nomina imponunt et quib uolueruit
hominib ex his amicos inimicosq distribu¬
unt ficti carminis ĩmpunita licentia. cum dõs
ab his dȩmonum morib et cȩlesti loco et be¬
atirudinis opulentia remotos eẽ. ꝑhibeant
Hec ẽ. gͦ fictio poetarũ: dos dicere qui ddũ
non sunt. eosq sub deorũ nominib int̾se
decertare ꝓpt̃ homines. quos ꝓstudio par¬

Expanded text:
magis possidet nocendi cupiditas? magis possidet nocendi cupiditas? quisquam dicit, non ex omnium, sed ex malorum daemonum numero esse, quos poetae quorundam hominum os ores et amatores deos non procul a ueritate confingunt hos enim dixit Apuleius salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare: quo modo istud intellegere poterimus, quando, cum hoc diceret, non quorundam, id est malorum, sed omnium daemonum medietatem propter aeria corpora inter deos et homines describebat? Hoc enim ait fingere poetas, quod ex istorum daemonum numero deos faciunt et eis deorum nomina inponunt et quibus uoluerint hominibus ex his amicos inimicosque distribuunt ficti carminis inpunita licentia, cum deos ab his daemonum moribus et caelesti loco et beatitudinis opulentia remotos esse perhibeat. Haec est ergo fictio poetarum deos dicere, qui di non sunt, eosque sub deorum nominibus inter se decertare propter homines, quos pro studio par
Abbreviated transcription (Latin):
ctus. Qua interim desc̃ĩs angłis questione dila-¬
ra : uideamus quemadmodũ dicant placonici
medios demones int̃ dõs et homines constitu¬
tos istis passionum ȩstio fluctuare. Si enim
mente abhis libera eisq dominante. motus
huiꝰcemo di paterentur. Non eos diceret
apuleiꝰ simili motu cordis et salo m̃tis ꝑom̃s
cogitationũ ęstus fluctudare. Ipsa gͥ m̃s eorũ
idͥpars animi suꝑior qua rationales sunc.¬
in qua uirtꝰ et sapientia si ulla eis eẽt. passio¬
nib curbulentis inferiorum animi partium
regendis moderandisq dominaret᷑: ipsa in¬
quam m̃s eorũ. sicut iste platonicus conficet᷑:
salo ꝑturbationum fluctuat. Subiecta ẽ. gͦ m̃s
demonum passionib libidinum formidinũ.
irarũ. atq huiꝰ modi cȩceris. Quȩ gͥ pars in eis
liba ẽ: composq sapientiȩ: qua placeant diis
ssionum uicũs subiugata et opp̃ssa. quicquid
rationis naturalit᷑ habet ad fallendũ et deci¬
piendum tanto acrius intendat. quanto eã

Expanded text:
. Qua interim de sanctis angelis quaestione dilata uideamus quem ad modum dicant Platonici medios daemones inter deos et homines constitutos istis passionum aestibus fluctuare. Si enim mente ab his libera eisque dominante motus huiusce modi paterentur, non eos diceret Apuleius simili motu cordis et salo mentis per omnes cogitationum aestus fluctuare. Ipsa igitur mens eorum, idin qua uirtus et sapientia, si ulla eis esset, passionibus turbulentis inferiorum animi partium regendis moderandisque dominaretur, — ipsa, inquam, mens eorum, sicut iste Platonicus confitetur, salo perturbationum fluctuat. Subiecta est ergo mens daemonum passionibus libidinum formidinum irarum adque huiusce modi ceteris. Quae igitur pars in eis libera est composque sapientiae, qua placeant dis essionum uitiis subiugata et obpressa, quidquid rationis naturaliter habet, ad fallendum et decipiendum tanto acrius intendat, quanto eam
Abbreviated transcription (Latin):
medios ñ eẽ. ad immortalem beatitudinẽ ꝑdu¬
cendis mortalib miseris: aquib utraq differen.¬
cia separantur. Qui autem medii sunt com¬
munẽ babendo immortalitatẽ cum suꝑio¬
rib miseriã cum inferiorib. qm merito ma¬
liciȩ miseri sunt: beatitudinẽ qͣm ñ habent
inuidere nob possunt potiꝰ qͣm p̃bere. Unde
nichil habent amici demonum qđ nob di¬
gnũ afferant cur eos tanqͣm ad iutores colere
debeamus. quos potiꝰ ut deceptores uitare de¬
bemꝰ. Quos autem bonos et ideo ñ solum im¬
mortales. uerumetiam beatos. dõrum nomi¬
ne sacris et sacrificiis ꝓpt̃ uitam beatam pꝰ
niortem adipiscendam colendos putant.
qualescumq illi sint et quolibet uocabulo
digni sint: non eos uelle ꝑ cale religionis
obsequium nisi unum dm̃ coli a quo cre¬
ati et cuius participatione beati sunt
adiuuante ipso in sequenti libro dili¬
gentus disseremu:¬

Expanded text:
medios non esse ad inmortalem beatitudinem perdumedios non esse ad inmortalem beatitudinem perducendis mortalibus miseris, a quibus utraque differentia separantur. Qui autem medii sunt communem habendo inmortalitatem cum superioribus, miseriam cum inferioribus, quoniam merito malitiae miseri sunt, beatitudinem, quam non habent, inuidere nobis possunt potius quam praebere. Unde nihil habent amici daemonum quod nobis dignum adferant, quur eos tamquam adiutores colere debeamus, quos potius ut deceptores uitare debemus. Quos autem bonos et ideo non solum inmortales, uerum etiam beatos deorum nomine sacris et sacrificiis propter uitam beatam post mortem adipiscendam colendos putant, qualescumque illi sint et quolibet uocabulo digni sint, non eos uelle per tale religionis obsequium nisi unum Deum coli, a quo creati et cuius participatione beati sunt, adiuuante ipso in sequenti libro diligentius disseremu
Abbreviated transcription (Latin):
qui incelis sunt nontm̃ dictisunt dii dorum.¬
incȩlo siue int̾ra. sicuti sunt dii multi ce dñi
multi: nobis tm̃ unus ds̃ pat̾ ex quo om̃ia et
tandum ẽ. cum resipsa ita clareat ut abscru.¬
pulo dubitationis aliena sit. Illud uͦ qđ nos
ex eorũ immortalium beatorũ numero missos
eẽ. angłos dicimꝰ qui dĩ uoluntatẽ homini¬
b annuntiarent. illis aurẽ ñ placet quia hoc
ministeruum ñ ꝑ illos qͦs dõs appellant idẽ.¬
s ꝑ democere. aut certe ita unmortales et beatos ut tm̃¬
nes fieri dȩmones bonos nundum sublimiter colloca¬
credunttos et ab humana contrectatione semotos. qͣm¬
qͦsinmoltis nominis controũsia uideat᷑. tam̃ ita detesta¬
itales bile ẽ. nom̃ demonum: ut hoc modis om̃ib
ascĩs angłis nos remouere debeamꝰ. Nunc gͦ ita
lib̾ iste claudatur: ut sciamꝰ immortales et
beatos. qđ libet uocent᷑. qui tm̃ facti et creati st̃.

Expanded text:
qui in coelis sunt, non tamen dicti sunt dii deorumqui in coelis sunt, non tamen dicti sunt dii deorumin caelo siue in terra, sicuti sunt di multi et domini multi: nobis tamen unus Deus Pater, ex quo omnia et tandum est, cum res ipsa ita clareat, ut ab scrupulo dubitationis aliena sit. Illud uero, quod nos ex eorum inmortalium beatorum numero missos esse angelos dicimus, qui Dei uoluntatem hominibus adnuntiarent, illis autem non placet, quia hoc ministerium non per illos, quos deos appellant, idcere, aut certe ita inmortales et beatos, ut tamen daemones bonos, non deos sublimiter conlocatos et ab humana contrectatione semotos, quamuis nominis controuersia uideatur, tamen ita detestabile est nomen daemonum, ut hoc modis omnibus sanctis angelis nos remouere debeamus. Nunc ergo ita liber iste claudatur, ut sciamus inmortales et beatos, quodlibet uocentur, qui tamen facti et creati sunt,