comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intrat sapientia. hoc etiã loquebat᷑ ꝓditoris
affectui: & carius estimabat dñici corporis pass¬
one: ut om̃s a fide precii enormitate reuocaret.
Ideoq dñs gratis se obtulit: ne quẽ reuocaret a
xp̃o pauꝑtatis necessitas. Patͥarchȩ eũ uili uen¬
diderunt: ut om̃s em̾ent Isayas dixit. Quicunq
ñ habetis argentũ. ite ⁊ emite. & bibite ⁊ man¬
ducate sine argento.: ut eum acquireret ⁊ qui
ñ habebat argentũ. O uida ꝓditor. Anguentũ
passionis eius trecentis denariis estimas : & pas¬
sionẽ eius tͥginta denariis uendis: Diues in e¬
stimatione : egens in scelere. Ergo ñ om̃s eodem
p̃cio emunt xp̃m. Alio emit fotinꝰ. qui ad mor¬
tem emit alio arrianꝰ qui emit ad iniuriam.
alio catholicꝰ qui emit ad głam. S emit sine pȩ¬
cunia: scdm quod scͥptum ẽ. Qui ñ habet pęcu¬
multi se nominent xp̃ianos. nom̃ usurpant.:
ñ om̃s mercedẽ habent. Et cain obtulit sacͥfi¬

Expanded text:
hoc loquebatur proditoris affectus, charius aestimabat Dominici corporis passionem; ut omnes a fide pretii enormitate revocaret. Ideoque Dominus gratis se obtulit, ne quem revocaret a Christo paupertatis necessitas. Patriarchae eum vili vendiderunt, ut omnes emerent. Esaias dixit: Quicumque non habetis argentum, ite, emite, et bibite: manducate sine argento ; ut eum acquireret, qui non habebat argentum. O Juda proditor, unguentum passionis ejus trecentis denariis aestimas, et passionem ejus tstimatione, vilis in scelere. 129. Ergo non omnes eodem pretio emunt Christum. Alio emit Photinus, qui ad mortem emit: alio Arianus, qui emit ad injuriam: alio catholicus, qui emit ad gloriam. Sed emit sine pecunia, secundum quod scriptum est: Qui non habet pecumulti se nominent christianos, nomen usurpant, non tamen omnes mercedem habent. Et Cain obtulit sacrifi
Abbreviated transcription (Latin):
clarare. Unde ⁊ dñs ait. hec enĩ mutens hoc
unguentũ in corpus meũ: ad sepeliendũ me
fecit. Cur gͥ uidas hoc cariꝰ estimauit. Qiua
peccatorib plurib constat remissio pecc̃oꝵ: &
indulgentia uidetur ẽẽ p̃ciosior. Deniq habes

Expanded text:
clarare. Unde et Dominus ait: Haec enim mittens hoc clarare. Unde et Dominus ait: Haec enim mittens hoc unguentum in corpus meum, ad sepeliendum me fecit . Cur igitur Judas hoc charius aestimavit? Quia peccatoribus pluris constat remissio peccatorum, et indulgentia videtur esse pretiosior. Denique habes
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hendi: cuiꝰ ñ potest m̾itum de finiriꝰ Errat᷑¬
in p̃cio: quia errat᷑ in studio. Uiginti argentes
In uet̾i testam̃to uendit᷑. triginta in eugłio. Pre¬
ciosior enĩ typo u̾tas: largior gr̃a quã disci¬
plina. opimior lege. p̃sentia.: quia lex ꝓmisit
aduentum : legem aduentꝰ impleuit. Uigin
ti arͣgenteis emunt ismahelitȩ: triginta ui¬
dei. Nec hic figura mediocris: ad sacrilegiũ ꝑfidi
largiores: quã ad salutẽ fideles. Utriusq tam̃
contractus considerare conuienit qualitatẽ. Uigin¬
ti aurei. p̃cium seruitutis. tͥginta aurei crucis
sunt. Quãuis enĩ simili modo assũptionis ⁊ pas¬
sionis sint admiranda myst̾ia: plenitudo tñ fi¬
dei in sacram̃to est passionis. N minoris qͥdem
estimo sc̃ȩ uirginis partũ: s gratiꝰ sumo bene¬
illud trerentis denariis estimauit: quod utiq
ipsius p̃cii definitione crucẽ dñi uidetur de¬

Expanded text:
prehendi, cujus non potest meritum definiri? Erratprehendi, cujus non potest meritum definiri? Erratin pretio, quia erratur in studio. Viginti aureis in veteri Testamento venditur, triginta in Evangelio; pretiosior enim typo veritas, largior gratia, quam disciplina: opimior Lege praesentia; quia Lex promisit adventum, Legem adventus implevit. 126. ti aureis emunt Ismaelitae, triginta Judaei. Nec hic figura mediocris. Ad sacrilegium perfidi largiores, quam ad salutem fideles sunt. Utriusque tamen contractus considerare convenit qualitatem. Viginti aurei pretium servitutis, triginta aurei crucis sunt. Quamvis enim simili modo assumptionis et passionis sint admiranda mysteria; plenitudo tamen fidei in sacramento est passionis. Non minoris quidem aestimo sanctae Virginis partum: sed gratius sumo beneillud trecentis denariis aestimavit : quod utique ipsius pretii definitione crucem videretur Domini de
Abbreviated transcription (Latin):
arrianoꝵ impietate lapidatur. qui ȩccłȩ pie
uo p̃ceptum tuũ: unũ te cum patre ẽẽ ipse
dixisti. Quia hoc credidit petriis claues acce
pit: & sui securus peccata donauit. quia hoc ñ
credidit iudas impietatis suȩ se laqueo strangui¬
lauit. O dura infidelium saxa u̾boꝵ: o info¬
mẽ laqueũ ꝓditoris: s deformiꝰ p̃cium uide¬
ad seruitutẽ. alter ad mortẽ. De testabilis aucto¬
ritas. feralis auctio: quȩ aut frẽm uendit iniuri¬
e. aut dñm lucratur exitio. salutis om̃iũ redem
iuolauit: fidem atq pietatẽ : s in utroq xp̃m
fidei ⁊ pietatis auctorem. Nam ⁊ in patͥarcha
ioseph typus xp̃i fuit. & in u̾itate sin corporis
xp̃c. qui ñ rapinã arbitratus ẽ eẽ se ȩqualem
deo: s formã serui accepit ꝓpter lapsus uide¬
licet nr̃os suscipiens ser uitutẽ : nec refugiens
passionẽ. Alibi uiginti argenteis emit᷑: alibi tri¬
ginta. Quomͦ enĩ poterat uerũ eius p̃cium cõ¬

Expanded text:
Arianorum impietate lapidatur, qui Ecclesiae pivo praeceptum tuum. Unum te esse cum Patre ipse dixisti. Quia hoc credidit Petrus, claves regni coelorum accepit , et sui securus peccata donavit; quia hoc non credidit Judas, impietatis suae se laqueo strangulavit . O dura infidelium saxa verborum! O informem laqueum proditoris, sed deformius pretium Judaead servitutem, alter ad mortem. Detestabilis haereditas, feralis auctio, quae aut fratrem vendit injuriae, aut Dominum licitatur exitio, salutis omnium redempviolavit, fidem atque pietatem; sed in utroque Christum fidei et pietatis auctorem. Nam et in patriarcha Joseph typus Christi fuit, et in veritate sui corporis Christus: Qui non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed formam servi accepit ; propter lapsus videlicet nostros suscipiens servitutem, nec refugiens passionem. 125. Alibi viginti aureis emitur, alibi triginta. Quomodo enim poterat verum ejus pretium com
Abbreviated transcription (Latin):
ssumã tam̃. ut in fine quȩ disꝑse dicta st̃.
exp̃ssus colligamꝰ. Cum ex cet̾is: tũ ex qua¬
cato ẽ. aut quia peccata condonat: aut quia
ereat᷑a ñ est quia creator ẽ : aut quia ñ adorat
s adorat᷑. Sine peccato itaq nemo ẽ nisi unus
deus: quia nemo sine pecc̃o nisi unꝰ d̾s. Pecc̃a
quoq nemo condonat nͥ solus d̾s: quia eque
scͥptum ẽ. Quis potest pecc̃a donare: nͥ unꝰ¬

Expanded text:
summam tamen, ut in fine quae disperse dicta sunt, expressius colligamus; cum ex caeteris, tum ex quacato est, aut quia peccata condonat: aut quia creatura non est, sed creator est: aut quia non adorat, sed adoratur. 133. Sine peccato itaque nemo est, nisi unus Deus; quia nemo sine peccato, nisi unus Deus. Peccata quoque nemo condonat, nisi unus Deus; quia aeque scriptum est: Quis potest peccata donare, n
Abbreviated transcription (Latin):
peccata dimittunt. Isti rogant: diuinitas donat.
quis potest dimittere peccata nisi unus d̾s. utiq
qui ñ potest ab unitate naturalis nominis se¬
parari: ñ potest etiã adi potestate secerni. Si

Expanded text:
peccata dimittunt. Isti rogant, divinitas donat; peccata dimittunt. Isti rogant, divinitas donat; Quis potest dimittere peccata, nisi unus Deus ; utique qui non potest ab unitate naturalis nominis separari, non potest etiam a Dei potestate secerni. Si
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ testimoniũ afferant diuinitatis. Primu̾ ͥ
de eo tractemꝰ quia nemo sine pecc̃o nͥ unus d̃s
lectione doceamꝰ quia ñ peccauit sp̃s sc̃s : sicut
de filio lectum ẽ qr pecc̃m ñ fecit. E hoc accipi
culatũ dicit scͥptura. Nunqͥd mentita ẽ de filio.
ut de sp̃u sc̃o credas ẽẽ mentita : Dixit enĩ ꝓpħa
u eodẽ loco de sapientia. quia nichil macłosum
in illam occurrit. Ipsa ĩmaculata ẽ : & ĩmacula¬
peccata: Ergo pect̾m ñ fecit. E ideo quia sine
peccato ẽ: creatura ñ est. Om̃is enĩ creatura pec¬
catoꝵ ẽ capacitati obnoxia: sola autẽ ẽ a pecca¬
to ĩmunis ⁊ ĩmaculata sempit̾na diuinitas.
Nunc uideamꝰ: utrum peocata donet sp̃s. S
hinc dubitari ñ potest: cũ ipse dñs dixerit. Acci¬
pite sp̃m sc̃m: quoꝵ remiseritis peccata: remis¬
homines autẽ in remissione pecc̃oꝵ minist̾ium
suũ exhibent: ñ ius alicuiꝰ potestatis exercent
Neq enĩ in suo: s in patris ⁊ filii & sp̃s scĩ nomine

Expanded text:
quae testimonium afferant divinitatis. Primum igitur de eo tractemus, quia nemo sine peccato nisi unus Deus: lectione doceamus, quia non peccavit Spiritus sanctus, sicut de Filio lectum est, quia peccatum non fecit . Et hoc accipiaculatum dicit Scriptura: numquid mentita est de Filio, ut de Spiritu credas esse mentitam? Dixit enim propheta in eodem loco de Sapientia, quia nihil maculosum in illam incurrit. Ipsa immaculata est, et immaculaui donat ipse peccata? Ergo peccatum non fecit: et quia sine peccato est, creatura non est. Omnis enim creatura peccatorum capacitati obnoxia est: sola autem est a peccato immunis et immaculata sempiterna divinitas. 137. Nunc videamus utrum peccata donet Spiritus. Sed hic dubitari non potest, cum ipse Dominus dixerit: Accipite Spiritum sanctum: quorum remiseritis peccata, remisHomines autem in remissionem peccatorum ministerium suum exhibent, non jus alicujus 694 potestatis exercent. Neque enim in suo, sed in Patris et Filii et Spiritus sancti nomine
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m dñm dixit. s etiam addidit. Ubi autẽ sp
głam dñi speculantes. ad eandem imaginẽ
reformamur.a gła in głam sicut a dñi sp̃u
hoc est qui ad dñm sumus ante conu̾si. ut
sp̃ali intellectu quasi in quodam speculo scͥptu
nos conu̾tit ad dñm in illam cȩlestem głam
reformamur. Ergo cum dñs sit ad quẽ conu̾ti¬
mur. dñi autẽ sp̃s sit a quo reformam᷑ qui
signatus. Ipse enĩ conu̾sos suscipit: qui refor¬
mat. Nam quomͦ quos ñ susceꝑat reformaret:
Quamquã quid exp̃ssionẽ querimꝰ uocis: ubi
exp̃ssionẽ cernimus unitatis: Nam ⁊ si dñm
sp̃m q diftinguas: negare tñ ñ potes quia u¬

Expanded text:
minum dixit, sed etiam addidit: Ubi autem Spigloriam Domini speculantes, ad eamdem imaginem reformamur a gloria in gloriam, sicut a Domini Spiritu , hoc est, qui ad Dominum sumus ante conversi, ut spiritali intellectu quasi in quodam speculo Scriptunos convertit ad Dominum, in illam coelestem gloriam reformamur. Ergo cum Dominus sit ad quem convertimur, Dominus autem Spiritus sit a quo reformamur, qus sanctus est designatus; ipse enim conversos suscipit, qui reformat. Nam quomodo quos non susceperat, reformaret? 103. Quamquam quid expressionem quaerimus vocis, ubi expressionem cernimus unitatis? Nam etsi Dominum Spiritumque distinguas; negare tamen non potes quia u
Abbreviated transcription (Latin):
sec ideo patrẽ. suũ dñm negauit. quia filiũ
dñm suũ ẽẽ memorauit: s ideo filium suum
dñm dixit. ne crederes filium ꝓpħȩ fuisse. s
dñm: quod in eugłio ipse dñs manifestauit
dicens. Si enĩ dauid in sp̃u uocat eum d̃nm. quo

Expanded text:
. Nec ideo Patrem suum Dominum denegavit, quia Filium . Nec ideo Patrem suum Dominum denegavit, quia Filium Dominum suum esse memoravit: sed ideo Filium Dominum suum dixit, ne crederes Filium prophetae fuisse, sed Dominum: quod in Evangelio ipse Dominus manifestavit dicens: Si enim David in spiritu vocat
Abbreviated transcription (Latin):
ed fortasse it̾um dicas. Si dñm sp̃m dixx¬
ro: tres dños declarabo. Nunqͥd cum dñm
filiũ dicis: aut filiũ negas aut duos dnos con¬
siteris: Absit. Ipse enim filius dixit. Nolite
duob dñis seruire. S ñ utiq aut se aut pa¬
trem. dñm denegauit. Nam ⁊ patrẽ dñm di¬
xit: sicut habes. Confiteor tibi pater. dñe çeli ⁊
t̾rȩ. & se memorauit dñm: sicut in exigłio le¬
gimus. uocatis me dñm ⁊ magistrũ: & bene fa¬
citis. Sum uenĩ. S ñ duos dños dixit: ĩmo o¬
stendit se duos dños ñ dixisse.: cũ p̃monet. no¬
lite duob dñis seruire. Non sunt enĩ duo d̃m
patre: & ideo dñs unus: Sic & lex docuit. Au¬
idem. nulla accessione. nulla diminutione mu¬
tatus. Unum dixit moyses. Et idem tam̃. dñm
sericordiam a dño. Dñs nec ibi discernit᷑ ubi plu¬
it a dño: nec hic separatur ubi miseret᷑ a dño
S utroq in loco: unitas dñationis expͥmitur.
In psalmis quoq habes. Dixit d̃ns dño meo

Expanded text:
ed fortassis iterum dicas: Si Dominum Spiritum dixero, tres Dominos declarabo. Numquid cum Dominum Filium dicis, aut Filium negas, aut duos Dominos confiteris? Absit; ipse enim Filius dixit: Nolite duobus dominis servire . Sed non utique aut se aut Patrem Dominum denegavit; nam et Patrem Dominum dixit, sicut habes: Confiteor tibi, Pater, Domine coeli et terrae . Et se memoravit Dominum, sicut in Evangelio legimus: Vocatis me Dominum et magistrum, et bene facitis; sum etenim . Sed non duos Dominos dixit; immo ostendit se non duos Dominos dixisse, cum praemonet: Nolite duobus dominis servire. Non sunt enim duo domiPatre; et ideo Dominus unus. 105. Sic et Lex docuit: Auidem, nulla accessione, nulla diminutione mutatur. Ergo unum dixit Moyses, et idem tamen Dominum sericordiam init a Domino; nec hic separatur, ubi miseretur a Domino, sed utroque in loco unitas dominationis exprimitur. 106. In psalmis quoque habes: Dixit Dominus Domino meo
Abbreviated transcription (Latin):
tur: cum patre ⁊ filio habitat in scĩs. Infundit᷑
iustis: inspirat᷑ ꝓphis. Unde ⁊ scriptura diuina
SEITAI Ne YC Toc. dicitur. qd̃ dm̃ spiret. quã lo¬
cutus eẽt spiritus. Aut si nolunt om̃ia habere
quȩ dĩ sunt ⁊ posse om̃ia sp̃m sc̃m: dicant qͥd
ñ habeat. quid ue ñ possit. Nam sicut om̃ia
habet filius. nec inuidit pater quo minꝰ oñia
naturaliter daret filio. cui dedit quod maius
ẽ om̃ib quẽadmodũ scriptura testatur di

Expanded text:
tur cum Patre et Filio habitat in sanctis, infunditur tur cum Patre et Filio habitat in sanctis, infunditur justis, inspiratur prophetis. Unde et in Scriptura divinas ex hoc dicitur, quod Deus inspiret quae locutus est Spiritus . 113. Aut si nolunt omnia habere quae Dei sunt, et posse omnia Spiritum sanctum, dicant quid non habeat, quidve non possit. Nam sicut omnia habet Filius, nec invidet Pater quominus omnia naturaliter det Filio, qui dedit 689 quod majus est omnibus, quemadmodum Scriptura testatur di
Abbreviated transcription (Latin):
unus est dñs. Una est enim uera sc̃itas. sicut
una uera est diuinitas. una illa scĩtas natura¬
lis. & ideo om̃ia hec quȩ sunt sc̃a nos credimꝰ.
llam solam p̃dicantes sc̃itatem. cherubun se
singłaritatem credas. Non semel dicunt: ne sp̃m
excludas. Non scõs dicunt: ne pluralitatẽ esti¬
mes: s ter repetunt ⁊ idem dicunt: ut etiam in
hymno distinctionem tͥnitatis. et diuinitatis in¬
telligas unitatem. hoc cum dicunt. dm p̃dicats.
care possimus nisi ut sc̃m appellemus. Quodli¬
bet aliud: inferius deo. inferiꝰ dño est. Ergo
hinc quoq consid̾ate. utrũ aliquid sco sp̃ui dero¬
gandum sit: cuiꝰ nomen dĩ laus est. Sic enĩ lau¬
datur pater. sic laudatur ⁊ filius. quẽ ad modu
sp̃s nominatur. E laudait seraphim: laudat
om̃is beatoꝵ chorus: ut scm̃ dm̃ dicat. scm̃ filiũ.¬
qui cum patre ⁊ filio a sacerdotib. ⁊ in baptis¬
mate nominat᷑ & in oblationib inuocatur.
sum patre ac filio a seraphim in celestib p̃dica¬

Expanded text:
unus est Dominus. Una est enim vera sanctitas, sicut una est vera divinitas, una illa vera sanctitas naturalis. 110. Ideo omnia haec quae sancta nos credimus, illam solam praedicant sanctitatem. Cherubim et singularitatem credas: non bis dicunt, ne Spiritum excludas: non sanctos dicunt, ne pluralitatem aestimes: sed ter repetunt, et idem dicunt, ut etiam in hymno distinctionem Trinitatis, et divinitatis intelligas unitatem: hoc cum dicunt, Deum praedicao Deum praedicare possimus, nisi ut sanctum appellemus. Quodlibet aliud inferius Deo, inferius est Domino. Ergo hinc quoque considerate utrum aliquid sancto Spiritui derogandum sit, cujus nomen Dei laus est. Sic enim laudatur Pater, sic laudatur et Filius, quemadmodum et Spiritus nominatur et laudatur. Seraphim laudat, omnis beatorum chorus qui cum Patre et Filio a sacerdotibus in baptismate nominatur et in oblationibus invocatur cum Patre et Filio a Seraphim in coelestibus praedica
Abbreviated transcription (Latin):
dñica resultau̾it. Filius dei uenit: & quia
nondũ infuderat sp̃m: paruulos quosdam noᷤᷤ
degere sine sp̃u declarauit. Sp̃m̃ dixit ẽẽ uen¬
turũ qui faceret ex paruulis fortiores: incre¬
m̃to uidelicet sp̃alis ȩtatis. Quod ideo posuit.
ñ quo uirtutem sp̃s anteferret: s ut in cogni¬
tione tͥnitatis. ostenderet plenitudinẽ ẽẽ uir¬
tutis. Necesse est gͥ aut quartũ aliquẽ dicatis.
quẽ sentire p̃ter sp̃m debeatis: aut certe ñ aliũ
dm̃ udicetis nisi sp̃m designatum. Quod si eui¬
dentẽ conceptionẽ uerboꝵ. exigitis. quib dñm
sp̃m scriptura memorauerit: nec id latere uos
potuit: quia scriptum est. Dñs autẽ sp̃s est.
Quod utiq dictum de sp̃u sc̃õ: totius series lectio

Expanded text:
 vox Dominica resultaverit. Filius Dei venit, et quia nondum infuderat Spiritum, parvulos quosdam nos degere sine Spiritu declaravit. Spiritum dixit esse venturum, qui faceret ex parvulis fortiores, incremento videlicet spiritalis aetatis. Quod ideo posuit, non quo virtutem Spiritus anteferret, sed ut in cognitione Trinitatis ostenderet plenitudinem esse virtutis. 100. Necesse est igitur aut quartum aliquem dicatis, quem sentire praeter Spiritum debeatis: aut certe non alium Dominum judicetis, nisi Spiritum designatum. 101. Quod si evidentem conceptionem verborum exigitis, quibus Dominum Spiritum Scriptura memoraverit, nec id latere vos potuit; 686 quia scriptum est: Dominus autem Spiritus est . Quod utique dictum de Spiritu sancto totius serie
Abbreviated transcription (Latin):
aut deos dicere: ita etiam hoc plenũ sacrilegii
ẽ duos dños aut deos dicere: quia unus ds u¬
legisti patrem. Dñe ds meus clamaui ad te exa¬
di me. &c dñm ⁊ dm̃ habes filium: sicut legi¬
sti in eugłio.: quia cum tetigisset thomas latus
tur pia significatio. ñ alt̾natur diuina natura
s ĩmutabilis manet gr̃a Non enĩ largitatis
collatiua. s naturalis placita caritatis sunt: qr
r unitas ꝓpͥetatem habet.⁊ ꝓpͥetas unitatem¬

Expanded text:
tres Dominos aut Deos dicere, ita etiam hoc plenum sacrilegii est duos Dominos aut Deos dicere; quia unus Deus, ulegisti Patrem: Domine Deus meus, clamabo ad te, exaudi me . Et Dominum et Deum habes Filium, sicut in Evangelio legisti, quia cum tetigisset Thomas latus tur pia significatio, non alternatur divina natura, sed immutabilis manet gratia. Non enim largitatis collativa, sed naturalis placita charitatis sunt, quia et unitas proprietatem habet, et proprietas unitatem
Abbreviated transcription (Latin):
illa &. hora nemo scit. neq angłi cȩloꝵ. exepit sp̃m̃
sc̃m. Si autẽ exceptus ẽ sp̃s sanctꝰ ab ignorantia:
ũ: s ñ annum̾auit ⁊ sp̃m. Aut fatere gͥ potiorẽ¬
ẽẽ sp̃m cdi filio. ut ñ solum iã quasi arrianus. s etiã
quasi fotinianꝰ loquaris. aut agnosce quo refer¬
re debeas qd̃ nescire filiũ dĩ dixit. Eenĩ quasi ho¬
mo annumari creaturis potuit: qui creatus ẽ.
Quod si uis discere qr nouit om̃ia ⁊ p̃scientiã habet
dei filiꝰ futuroꝵ õm̃ium: que filio incognita putaᷤᷤ

Expanded text:
la et hora nemo novit, neque Angeli coelorum ; excepit Spiritum sanctum. Si autem exceptus est Spiritus sanctus ab ignorantia, um, sed non annumeravit et Spiritum. Aut fatere igitur potioresanctum Dei Filio, ut jam non solum quasi Arianus, sed etiam quasi Photinianus loquaris: aut agnosce quo referre debeas, quod nescire Filium dixit. Etenim quasi homo annumerari creaturis potuit, qui creatus est. 118. Quod si vis discere quia novit omnia, et praescientiam habet omnium Dei Filius futurorum, quae Fil
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatũ ẽ gͥ quia sicut ds nobis quȩ sua sunt: ita ⁊
filius quȩ dei sunt. ita etrã sp̃s reuelauit. Ex uno
enĩ sp̃u ꝑ unũ filiũ in unũ patrẽ cognitio nr̃a ꝓce¬
dit: & ex uno patre ꝑ unũ filiũ in unũ sp̃m sc̃m
bonitas ⁊ sc̃ificatio ⁊ imꝑiale ius ȩt̾ne tradit᷑ pote¬
statis. Ubigͦ ostensio ẽ spiritꝰ: ibi dei uirtꝰ ẽ. Nec
potest ẽẽ discretio: ubi opus unũ ẽ. E ideo qd̾ loqui¬
tur filius loquitur & pater. & quod loquit᷑ pater.

Expanded text:
batum est igitur quia sicut Deus nobis quae sua sunt, ita et Filius quae Dei sunt, ita etiam Spiritus revelavit. Ex uno enim Spiritu per unum Filium in unum Patrem cognitio nostra procedit: et ex uno Patre per unum Filium in unum Spiritum sanctum bonitas et sanctificatio et imperiale jus aeternae traditur potestatis. Ubi ergo ostensio Spiritus, ibi Dei virtus: nec potest esse discretio, ubi opus unum est. Et ideo quod loquitur Filius, loquitur 659 et Pater: et quod Pater
Abbreviated transcription (Latin):
ex feris. nos similes futuros ẽẽ cȩlestiũ: increpa
inqͥt feras siluȩ : siluã uidelicet significaus. ñ
ferarũ fragosam cursib. nec bestiaꝵ gemitib
inhorrentẽ. s illam siluã de qua scriptũ ẽ. inne¬
niemꝰ ea in campis siluȩ. in qua sicut dixit ꝓpha
iustꝰ ut palma florebit . & uelut cȩdrus quȩ in
libano ẽ multiplicabit᷑. Multiplicabit᷑ illa silua
quȩ uerbi cȩlestis alimoniã ꝓpħicarũ u̾ticib ar¬
boꝵ concussa defluxit. Illa silua ad quã paulꝰ
lupꝰ qͥdem raptor intrauit. s pastor exiuit. In
om̃em enĩ t̾ram exiuit sonꝰ eoꝵ. Eramꝰ gͦ fere.

Expanded text:
ex feris nos similes futuros esse coelestium: Increpa, inquit, feras silvae , silvam videlicet significans non ferarum fragosam cursibus, nec bestiarum gemitibus inhorrentem, sed illam silvam de qua scriptum est: Invenimus eam in campis silvae . In qua, sicut dixit Propheta: justus ut palma florebit, et velut cedrus quae in Libano est, multiplicabitur . Illa silva, quae Verbi coelestis alimoniam propheticarum verticibus arborum concussa defluxit. Illa silva, ad quam Paulus lupus quidem raptor intravit, sed pastor exivit: In omnem enim terram exivit sonus eorum .
Abbreviated transcription (Latin):
ore meo audire nationes u̾bum euangłii. Etce gͥ
in petro d̾s gr̃am p̃dicationis oꝑatus ẽ. In quo utiq
putetis qui negatis eiusdem erga apłos oꝑis unita¬
tem ideo oꝑatum patrẽ. ideo oꝑatum sp̃m in petro
in quo filius oꝑatus fuerat. quasi ei filii oꝑatio mi¬
nime redundaret ad gr̃am: & ideo nȩ uelut ad¬
iuinctis atq collatis uirib patris ⁊ filii & sp̃s sc̃ĩ o¬
ꝑationẽ fuisse multiplicem. ne ad confirmandũ
dam suꝑnȩ ꝯstitutionis autoritas. Oꝑatio enim
diuina habet imꝑium: ñ habet minist̾ium. Neq e¬
nĩ cum oꝑatur d̃s. aut labore aliquid extendit
aut arte: s dixit & facta sunt. Dixit fiat lux: s.
facta ẽ lux. In p̃cepto enĩ dei oꝑationis effectus.¬

Expanded text:
ore meo audire nationes verbum Evangelii . Ecce igitur ore meo audire nationes verbum Evangelii . Ecce igitur in Petro Deus gratiam praedicationis operatus est. In quo utique putetis, qui negatis ejusdem erga apostolos operis unitatem, ideo operatum Patrem, ideo operatum Spiritum in Petro, in quo Filius operatus fuerat, quasi ei Filii operatio minime redundaret ad gratiam. Et ideo velut adjunctis atque collatis viribus Patris et Filii et Spiationem fuisse multiplicem, ne ad confirmandum dam supernae constitutionis auctoritas. Operatio enim divina habet imperium, non habet ministerium; neque enim cum operatur Deus, aut labore aliquid extundit, aut arte: sed dixit, et facta sunt . Dixit, Fiat lux, et facta est lux ; in praecepto enim Dei operationis effectus
Abbreviated transcription (Latin):
Uisum ẽ sp̃ui scõ ⁊ nobis. E cũ dicunt uisũ ñ soh̃
oꝑatorẽ gr̃e : s etiã autorẽ imꝑatȩ exsecutionis
ostendunt. Sicut enĩ de deo legimꝰ placuit đo. ta
mandat ⁊ filius. Sicut enĩ audiuit paulꝰ uocem
dicentẽ sibi. ego sũ inqͥt iħc quẽ tu ꝑsequeris: ita
etiã sp̃s paulũ ⁊ silam uetuit ire inbichiniã ¶ͦ
gabunt eũ in ierłm. Et sicut misit sapientia apłos
opus qd̃ uocaui eos. Itaq p̾missi ab sp̃m scõ qd̾ infra
scriptura indicat. nullã discretionem inter cet̾os
habuer̾t apłos.: quasi aliter a patre deo. aliter
sp̃u: & uas electionis erat xp̃i: et dm in se oꝑatũ
c̃ẽ cõmemorat dicens. Qui enĩ oꝑatus ẽ petro in
apłatũ circuncisionis: oꝑatus ẽ ⁊ mͥ ad gentes. Cũ
gͥ idem sit oꝑatus in paulo. qui ẽ oꝑatus in petro.
oꝑatũ in se petrus ipse testatur. sicut ẽ in actib
apłoꝵ: quia surgens petrꝰ dixit ad eos. Uiri fr̃s
uos scitis q a dieb antiquis in nobis d̃s elegit ex

Expanded text:
um dicunt, visum, non solum operatorem gratiae, sed etiam auctorem imperatae exsecutionis ostendunt. Sicut enim de Deo legimus: Placuit Deo; mandat et Filius? Sicut enim audivit Paulus 662 vocem dicentem sibi: Ego sum, inquit, Jesus, quem tu persequeris ; ita etiam Spiritus Paulum et Silam vetuit ire in Bithyniam. Et gabunt eum in Hierusalem . Et sicut misit Sapientia apostoopus, quo vocavi eos . Itaque praemissi a Spiritu sancto, quod infra Scriptura indicat, nullam discretionem inter caeteros habuerunt apostolos, quasi aliter a Patre Deo, aliter Spiritu, et vas electionis erat Christi, et Deum in se operatum esse commemorat, dicens: Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi ad gentes . Cum igitur idem si operatus in in se operatum Petrus ipse testatur, sicut est in Actibus apostolorum, quia surgens Petrus dixit ad eos: Viri fratres, vos scitis quia a diebus antiquis in nobis Deus elegit ex
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcepto sicut qui corporaliter audit oꝑatur. s ut ex
uoluntate qui sui est liber arbitrii: ñ alienȩ famu¬
luis potestatis. Non enĩ quasi iussus optemꝑat: s
quasi largitor suȩ moderator ẽ largitatis. Uide uero
ĩc int̾im utrũ om̃ia oꝑari dicas sp̃m quȩ oꝑatur &

Expanded text:
praecepto, sicut qui corporaliter audit, operatur: sed ex voluntate, qui sui est liber arbitrii, non alienae famulus potestatis. Non enim quasi jussus obtemperat, sed quasi largitor suae moderator est largitatis. 141. Vide nunc interim utrum omnia operari dieas Spiritum, quae operatur et
Abbreviated transcription (Latin):
tiat. Dicit enĩ paulus. Attendite uobis ⁊ om̃i gregi
Nam si constitutionẽ separes ⁊ potestatẽ. quȩ erat cau¬
et sp̃s sc̃s: nͥ forte ut homines tanquã in consortio
homines angusta sunt ⁊ minuta: qui plerũq tamen
etiãsi oꝑatione ñ congrunt. congruunt uoluntate
Unde quidã int̾rogatus qͥd amicus ẽẽt: alter inqͥt ego
in patre ⁊ filio & sp̃u sc̃o unitatẽ maiestatis estima¬
re debemꝰ. cũ ꝑ eandẽ oꝑationẽ ac diuinitatẽ. uel
unitas. uł certe id qd̾ ampliꝰ ẽ tautotis. sicut gre¬
ce dicit᷑ expͥmatur: Tauton. enĩ idem significat.
idem uelle et idem posse ñ ex affectione sit uolun¬
tatis. s in substantia tͥnitatis. Hec ẽ apłicȩ fidei:¬

Expanded text:
tuat; dixit enim Paulus: Attendite vobis, et omni gregi,tuat; dixit enim Paulus: Attendite vobis, et omni gregi,Nam si constitutionem separes et potestatem, quae erat cauet Spiritus sanctus; nisi forte ut homines tamquam in consortio homines angusta sunt et minuta, qui plerumque tamen etiamsi operatione non congruunt, congruunt voluntate. Unde quidam interrogatus quid amicus esset: Alter, inquit, egin Patre et Filio et Spiritu sancto unitatem majestatis aestimare debemus, cum per eamdem operationem ac divinitatem  certe id quod amplius est, ταυτότης sicut Graece dicitur, exprimatur? ταυτὸ enim idem significat; ctus; ut idem velle, et idem posse non ex affectione sit voluntatis, sed in substantia Trinitatis. 155. Haec e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħȩ. ñ om̃s doctores  ñ om̃s inqͥt habent gr̃ãm cu¬
rationũ: neq om̃s inquit linguis locunt᷑. In singlis
enĩ hõib. uniu̾sa dona diuina ẽẽ ñ possunt. Pro
captu unusqͥsq id accipit. qd̾ aut desid̾at aut me¬
retur. S ñ huiꝰ infirmitatis similis potentia tri¬
nitatis. que om̃ium munifica gr̃aꝵ ẽ. Deniq po¬
orbẽ uniu̾sum ⁊ p̃dicate euangłium uniu̾sȩ crea¬
turȩ. & qui credid̾it ⁊ qui baptizatus fuerit hic
saluus erit: qui uͦ ñ credid̾it. damnabit᷑. Signa aũ
credentes ista sequent᷑. In nomine meo demonia
acient: linguis loquentur nouis: serpentes tollerł
N si mortiferũ quid bib̾int. ñ illos nocebit. Supra
gros manꝰ imponent . & bene habebunt̃. Deniq
doctores posuit pater: posuit etiã xp̃c in ȩccłus
Ec sicut pater dat gr̃am curationũ. ita dat ⁊ filius
Sicut pater dat dona linguaꝵ: ita largitur ⁊ filius.
filius etiã sp̃s sc̃s mandet officium: eosdem ꝙ consti¬

Expanded text:
e, non omnes doctores. Non omnes, inquit , habent gratiam curationum, neque omnes, inquit, linguis loquuntur. In singulis enim hominibus universa dona divina esse non possunt: pro captu unusquisque id accipit, quod aut desiderat, aut meretur. Sed non hujus infirmitatis similis potentia Trinitatis, quae omnium munifica gratiarum eorbem universum, et praedicate Evangelium universae creaturae. Qui crediderit, et baptizatus fuerit, hic salvus erit: qui vero non crediderit, damnabitur. Signa autem credentes ista sequentur: in nomine meo daemonia ejicient, linguis loquentur novis, serpentes tollent; et si mortiferum quid biberint, non eis nocebit: super aegros manus imponent, et bene habebunt . Ecce doctores posuit Pater, posuit etiam Christus in Ecclesiis; et sicut Pater dat gratiam curationum, ita dat et Filius; sicut Pater dat dona linguarum, ita largitus est et FilFilius, etiam Spiritus sanctus mandet officium, eosdemque consti
Abbreviated transcription (Latin):
consid̾are actib. Paruerunt gͦ paulus ⁊ barnabas
eos quos separari uisserat sp̃s ordinauer̃t. Separa¬
te inqͥt mͥ paulũ ⁊ Barnabã. Uidetis iubentis im¬
ꝑium: expectate m̾ita seruientiũ. Credidit paulꝰ.
& quia credidit studia ꝑsecutoris abiecit: & coro¬
nã iusticiȩ reportauit. Credidit ille qui eccłias deua¬
stabat: s conu̾sus ad fidẽ p̃dicabat in sp̃u. qd̾ sp̃s
imꝑabat. Ungebat athletã suũ sp̃s ⁊ puluere imn¬
pietatis excusso. debellatorẽ infideliũ meluctabilẽ
uariis impioꝵ congressib efferebat: atq ad brauñ
suꝑnȩ uocationis in xp̃o iħu diu̾sis passionib eru¬
diebat. Barnabas quoq credidit: q. quia credidit
paruit. Itaq sc̃i sp̃s electus imꝑio. qd̾ ei ad om̃e redun¬
dat insigne mĩtoꝵ: ñ fuit tanto indignꝰ collegio
Una enĩ gr̃a fulgebat in his: quos sp̃s unus elegerat.
ee paulus infi̾or petro quãuis ille ecclie fundam̃tũ
s hic sapiens architectus sciens uestigia credentiũ

Expanded text:
aruerunt ergo Paulus et Barnabas eos quos separari jusserat Spiritus, ordinaverunt: Separate, inquit, mihi Paulum et Barnabam . Videtis jubentis imperium? Spectate merita servientium? 156. Credidit Paulus; et quia credidit, studia persecutoris abjecit, coronam justitiae reportavit. Credidit ille qui Ecclesias devastabat: sed conversus ad fidem, praedicabat in Spiritu, quod Spiritus imperabat. Ungebat athletam suum Spiritus, et pulvere impietatis excusso, debellatorem infidelium ineluctabilem variis impiorum congressionibus offerebat, atque ad bravium supernae vocationis in Christo Jesu diversis passionibus erudiebat . 157. Barnabas quoque credidit, et quia credidit, paruit. Itaque sancti Spiritus electus imperio, quod ei ad omne redundat insigne meritorum, non fuit tanto indignus collegio. Una enim gratia fulgebat in his, quos Spiritus unus elegerat. 158. Nec Paulus inferior Petro, quamvis ille Ecclesiae fundamentum, et hic sapiens architectus sciens vestigia credentium
Abbreviated transcription (Latin):
te sira diuidat: necesse ẽ id quod diuidit sp̃s. aut
inuito deo patre dicas eũ ex sua uoluntate diuide¬
necesse ẽ ut unitatẽ uoluntatis oꝑationis q diuinȩ
uel inuitus ⁊ si ñ corde. saltem ore confitearis. Quod
siuniꝰ uoluntatis ⁊oꝑationis ẽ cũ deo patre sp̃s sc̃s.¬

Expanded text:
e sua dividat, necesse est id quod dividit Spiritus, aut invito Patre Deo, dicas eum ex sua voluntate dividenecesse est ut unitatem voluntatis operationisque divinae vel invitus, et si non corde, saltem ore fatearis. 142. Quod si unius et voluntatis et operationis est cum Patre Deo S
Abbreviated transcription (Latin):
societatẽ quandã & cõmunionẽ patris ⁊ filii & sp̃s
sc̃ĩ designare iudeant᷑. S quis separet: quod ñ po¬
test separariꝰ Quis diuidat societatẽ: quã indius¬
duã xp̃c ostendit. Ite inquit baptizate gentes in
uel filium uel sp̃m scm aut uerbũ mutauit ant¬
sillabamꝰ: Non utiq S in nomine inquit patris
& filii et sp̃s sc̃ĩ. Idem de sp̃u qd̾ d̾ patre: et de
se sonat. Unde nullũ scĩ sp̃s minist̾uim: s consor¬
tiũ magis honoris aut oꝑis cũ in sp̃u dicit᷑. esti¬
mat᷑. Considera ⁊ hic quia ad patrẽ ⁊ filiũ hoc o¬
pinionis nr̃e iudiciũ deriuatur. qr hic ñ dixit
cũ patris ⁊ filii & sp̃s scĩ nomine. s in nomine.
Etam̃ ñ minist̾ium aliquod tͥnitatis hac sillaba
expͥmitur: s potestas. Deniq ut scias quia fidei
ñ p̃iudicat sillaba. s cõmendat fides sillabam: &
paulus locutus in xp̃o est: sicut habes. Coram d̾o

Expanded text:
societatem quamdam et communionem Patris et Filii et Spiritus sancti designare videantur. 71. Sed quis separet, quod non potest separari? quis dividat societatem, quam, individuam Christus ostendit? Ite, inquit, baptizate omnes gentes in vel Filium vel Spiritum syllabam? Non utique: sed In nomine, inquit, 648 Patris et Filii et Spiritus sancti. Idem de Spiritu quod de Patre et de se sonat. Unde nullum Spiritus sancti ministerium, sed consortium magis honoris aut operis, cum in Spiritu dicitur, aestimatur. 72. Considera et hic quia ad Patrem et Filium hoc opinionis vestrae praejudicium derivatur; quia hic non dixit: Cum Patris et Filii et Spiritus sancti nomine; sed in nomine: et tamen non ministerium aliquod Trinitatis hac syllaba exprimitur, sed potestas. 73. Denique ut scias quia fidei non praejudicat syllaba, sed commendat fides syllabam, etPaulus locutus in Christo est, sicut habes: Coram Deo
Abbreviated transcription (Latin):
de filio dei habes ad hebreos : quia scrutator ẽ ani¬
mi ⁊ cogitationis. Unde liquet quia nemo infe¬
rior suꝑioris scrutat᷑ int̾na. Diuine enĩ soluis ẽ
potestatis. occulta nosse. Similiter gͦ scrutat᷑ sp̃s
sauctꝰ ut pater. similiter scrutatur ut filius.
cuiꝰ ꝓpͥetate sermonis id expͥmitur ut uideat᷑ nich
ẽẽ quod nesciat. quẽ nichil p̃terit. Beniq ille ele¬
ctus a xp̃o: instructus a sp̃u ẽ. Nam sicut ip̃se

Expanded text:
de Filio Dei habes ad Hebraeos: Qui scrutator est anide Filio Dei habes ad Hebraeos: Qui scrutator est animi et cogitationis . Unde liquet quia nemo inferior superioris scrutatur interna; divinae enim solius est potestatis occulta novisse. Similiter ergo scrutator essanctus ut Pater, similiter scrutator et Filius: cujus proprietate sermonis id exprimitur; ut videatur nihil esse quod nesciat, quem nihil praeterit. 129. Denique ille electus a Christo, instru
Abbreviated transcription (Latin):
tur Nunqͥd plenitudine diuinitatis infi̾or ẽ
qui eiusdẽ cũ patre substantiȩ etiã hoc exemplo ꝓ¬
batur: aut aliquid ignorat qui nouit consilia di
⁊ myst̾ia eius ab initio abscondita ͦ Quid ẽ qd̾ ne¬
sciat: qui nouit om̃ia quȩ dĩ suntꝰ Sp̃s enĩ etrã
alta dei scrutatur. Ac ne putes qd̵ scrutetur incog¬
p̃misit quia reuelauit nobis ds ꝑ sp̃m suũ. Simul
ut disceres quia nouit sp̃s quȩ nob̃ ꝑ ipsum sp̃m
reuelant᷑: in post̾iorib ait. Quis enĩ scit hoĩum
quȩ hominis sunt. nͥ sp̃s hominis qui in ipso ẽꝰ
Sic & quȩ dei sunt nemo cognouit: nsi sp̃s dei. Er¬
go si hominis sp̃s nouit quȩ hominis sunt. &.
ante quã scrutetur nouit. potest ne aliquid dei
scientia diuinoꝵ. s cognitio naturalis sitͦ Uerũ
si te mouet quia dixit scrutatur. accipe qr id qͦ
de deo scͥptũ ẽ. eo quod sit scrutator cordis ⁊ renis.
pse enĩ dixit. Ego sum scrutans corda ⁊ renes. Itiã

Expanded text:
tur. Numquid plenitudine divinitatis inferior est, qui ejusdem cum Patre substantiae etiam hoc exemplo probatur? Aut aliquid ignorat, qui novit consilia Dei, et mysteria ejus ab initio abscondita? Quid est quod nesciat, qui novit omnia quae Dei sunt? Spiritus enim etiam alta Dei scrutatur . 127. Ac ne putes quod scrutetur incog658 ante praemisit quia revelavit nobis Deus per Spiritum suum: simul ut disceres quia novit Spiritus quae nobis per ipsum Spiritum revelantur, in posterioribus ait: Quis enim scit hominum quae hominis sunt, nisi spiritus hominis qui in ipso est: sic et quae Dei sunt, nemo cognovit, nisi Spiritus Dei. Ergo si hominis spiritus novit quae hominis sunt, et antequam scrutetur novit, potestne aliquid Dei scientia divinorum, sed cognitio naturalis sit. 128. Verum si te movet quia dixit, scrutatur, accipe quia id quoque de Deo scriptum est, eo quod sit scrutator cordis et renum. Ipse enim dixit: Ego sum scrutans corda et renes . Etiam
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓpͥetatẽ scientiȩ. Neq enĩ foraminib aliquib cor¬
poralib recipit auditũ. & quibd̾a diuina modu¬
lis carnalib uox resultat. uel audit id quod igno¬
rat : qm̃ in reb humanis scientiã plerũq auditus
oꝑat᷑. ꝙ tam̃ nec in ipsis hominib semꝑ alloqͥum
corporale aut carnalis auditus ẽ. Qui enĩ loquit᷑
linguis. ñ hominib inquit loquit᷑ s deo. Nemo
enĩ audit. sp̃s autẽ loquit᷑ mysteria. Ergo si in
hominib ñ semꝑ auditus ẽ corporalis: in deo tu
infirmitatis humanȩ sonitꝰ ⁊ quedã exigis orga¬
na carnalis auditus cũ ideo audire dicatur ut sci¬
re credatur: Nos enĩ discimꝰ qd̾ audierimꝰ. & ante
audimꝰ ut scire possimꝰ. In deo aũ quia nouit om̃ia
antequã fiant: scientia p̃cedit auditũ. Itaq ut qd

Expanded text:
etatem scientiae. Neque enim foraminibus aliquibus corporalibus recipit auditum, et quibusdam divina modulis carnalibus vox resultat, vel audit id quid ignorat; quoniam in rebus humanis scientiam plerumque auditus operatur, et tamen nec in ipsis hominibus semper alloquium corporale, aut carnalis auditus est: Qui enim loquitur linguis, non hominibus, inquit, loquitur, sed Deo. Nemo enim audit, Spiritu autem loquitur mysteria . 132. Ergo si in hominibus non semper auditus est corporalis; in Deo tu infirmitatis humanae sonitus, et quaedam organa exigis carnalis auditus; cum ideo audire dicatur, ut scire credatur? Nos enim id scimus quod audierimus, et ante audimus, ut scire possimus: in Deo autem qui novit omnia antequam fi
Abbreviated transcription (Latin):
uobis. Om̃ia quecunq habet pater mea sunt: ꝓpte¬
rea dixi de meo accipiet ⁊ annuntiabit uobis. Qͥ
gͥ hac euidentiꝰ unitateꝰ Que habet pater filii st̃.
dñs ds meus ⁊ om̃s scĩ eius cũ eo. In illa die ñ erit
nota dño. hec gͥ dies nota dño: qua ueniet cũ sc̃is
suis. scd̃o nos illuminaturꝰ aduentu. S qd̾ orsi sumꝰ
de sp̃u ꝑsequamur. Habes enĩ in eo qd̵ ꝓtulimꝰ
exẽplo qr filius dicit de sp̃u ille me clarificabit.
Clarificat gͦ ⁊ sp̃s filiũ: sicut clarificat ⁊ pater. S¬
& sp̃m sc̃m clarificat di filiꝰ.: sicut supra diximꝰ.
Non ẽ gͦ infirmꝰ qui redimet mutuã claritatem
ꝑunitatẽ lucis ȩt̾nȩ. nec infi̾or scõ sp̃u. cuiꝰ hoc
ipsũ ẽ quod clarificatur a sp̃u. Assumeris gͦ & tu
si creclas quia hoc locutꝰ est sp̃s quod locutus ẽ
pater. qd locutus ẽ filuis. Deniq paulus ideo as¬
sũptus ẽ: quia sic credidit. sic docuit. qr quod ocdłs

Expanded text:
ater, mea sunt; propterea dixi, de meo accipiet, et annuntiabit vobis . Quid igitur hac evidentius unitate? Quae habet Pater, Filii sunt: Dominus Deus meus, et omnes sancti cum eo. In illa die non erit nota Domino . Haec igitur dies nota Domino, qui veniet cum sanctis suis, secundo nos illuminaturus adventu. 121. Sed quod orsi sumus de Spiritu, persequamur. 657 Habes enim in eo quod praetulimus exemplo quia Filius dicit de Spiritu: Ille me clarificabit. Clarificat ergo Spiritus Filium, sicut clarificat et Pater: sed etiam Spiritum clarificat Dei Filius, sicut supra diximus. Non est ergo infirmus, qui reddit mutuam claritatem per unitatem lucis aeternae: nec inferior sancto Spiritu, cujus hoc ipsum est, quod clarificatur ab Spiritu. 122. Assumeris ergo et tu, si credas quia hoc locutus est Spiritus, quod locutus est Pater, quod locutus est Filius. Denique Paulus ideo assumptus est, quia sic credidit, sic docuit, quia quod oculus
Abbreviated transcription (Latin):
Er tu abdomelech hoc ẽ assũptus a dño: si de ꝓ¬
fundo gentilis imprudentiȩ eleuau̾is dĩ u̾bum
si credid̾is qi ñ fallitur. ñ p̃teritur dĩ filius: ñ igno¬
rat que futura sunt. Non fallitur etiã sp̃s sc̃s: de

Expanded text:
et tu Abdemelech, hoc est, assumptus a Domino, si de proet tu Abdemelech, hoc est, assumptus a Domino, si de profundo gentilis imprudentiae levaveris Dei Verbum: si credideris quia non fallitur; non praeteritur Dei Filius, non ignorat quae futura sunt; non fallitur etiam Spiritus sanctus, de
Abbreviated transcription (Latin):
mine p̾ulcherrima ẽ figura. quia sermonẽ ꝓpħi¬
cũ quẽ uidei uelut in cenũ suȩ m̃tis carnis q de¬
truserant: nos uidelicet ex gentib pecc̃ores. nigri
ante delictis. et quondã infructuosi. eleuauimꝰ de
ꝓfundo. E ideo scͥptũ ẽ. Ethyopia p̃leuabit manus
suas deo. In quo sc̃ȩ eccliȩ species significat᷑. que a¬
it i canticis canticoꝵ. Nigra sum ⁊ decora: fi¬
lia ierl̃m. Nigra ꝑ culpam. decora ꝑ gr̃am. Ni¬
gra ꝑ conditionẽ: decora ꝑ redẽptionem. Aut
forte nigra exercitiis. p̃miis decora. Nigra gͦ dũ
p̃liatur. decora dũ uictoriȩ suȩ insignib corona¬
tur. Es bene funib leuat᷑ ꝓpħa. ficdelis enim dixit.
Funes ceciderunt mͥ in p̃claris. Bene pannis. qr
ipse dñs excusantib his qui pͥmo ad nuptias uo¬
cati fuerant. ad exitus uiarũ misit. ut quotqͦt in¬
uenirent᷑ & boni ⁊ mali ad nuptias uocarentur.
His itaq pannis ꝓpħicũ uerbũ leuauit ẽ cȩno. Eris¬

Expanded text:
mine figura pulcherrima est, quia sermonem propheticum, quem Judaei velut in coenum suae mentis carnisque detruserant, nos videlicet ex gentibus peccatores, nigri ante delictis, et quondam infructuosi elevavimus de profundo . Et ideo scriptum est: Aethiopia praelevabit manus suas Deo . In quo sanctae Ecclesiae species significatur, quae ait in Canticis canticorum: Nigra sum et decora, filiae Hierusalem ; nigra per culpam, decora per gratiam: nigra per conditionem, decora per redemptionem: aut certe nigra exercitii sui pulvere. Nigra ergo, dum praeliatur: decora est, dum victoriae suae insignibus coronatur. 113. Et bene funibus levatur propheta; fidelis enim dixit: Funes ceciderunt mihi in praeclaris . Bene pannis; quia ipse Dominus, excusantibus his qui primo ad nuptias vocati fuerant, ad exitus viarum misit, ut quotquot invenirentur et boni et mali, ad nuptias vocarentur . His itaque pannis propheticum verbum levavit coeno.
Abbreviated transcription (Latin):
sitas gͥ ẽ scientiȩ. quando sicut pater reuelat
qui dat sp̃m reuelationis. sic reuelat ⁊ filius
quia scͥptum ẽ. Nemo nouit filiũ nisi pater. neq
patrẽ quis nouit nisi filius. aut cui uolu̾it filiꝰ re¬
uelare. Plus dixit de filio ñ quo plus habeat quã
pater: s ne minꝰ habere credatur. Nec ĩmerito sic
reuelat ut pater.: qui sic nouit patrẽ quẽ admodũ

Expanded text:
itur est scientiae, quando sicut Pater revelat, qui dat Spiritum revelationis, sic revelat et Filius; quia scriptum est: Nemo novit Filium, nisi Pater; neque Patrem quis novit, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare . Plus dixit de Filio, non quod plus habeat quam Pater, sed ne minus habere credatur. Nec immerito sic revelatur Pater a Filio; quia sic novit Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
qui nos ab illa gentili colluuione mundauit. In
illis enĩ gen̾ib quadrupedũ .&. ferarũ uolucrũ
figura erat condicionis humane. quȩ feraꝵ mͦ
bestialem uidet᷑ induta seuitiã: nisi sp̃s scĩfica¬
tione mitescat. Bona gͦ gr̃a. quȩ ferinã rabiem
sp̃uali simplicitate cõmutat. Er̾amꝰ enĩ ⁊ nos a¬
liquando insipientes. increduli. errantes. serui¬
entes desideriis & uoluptatib uariis: nunc aũ

Expanded text:
qui nos ab illa gentili colluvione mundavit. In illis enim generibus quadrupedum, et ferarum, et volucrum figura erat conditionis humanae, quae ferarum modo bestialem videtur induta saevitiam, nisi Spiritus sanctificatione mitescat. Bona ergo gratia, quae ferinam rabiem spirituali simplicitate commutat: Eramus enim et nos aliquando insipientes, increduli, errantes, servientes desider
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ant ex potestate eius. Ex substantia: sicut filiꝰ
qui ait. ex ore altissimi ꝓdiui: sicut sp̃s qui a patit
ꝓcedit: de quo dicit filus. Ille me cdarificabit. q
de meo accipiet. Ex potestate autẽ: sicut illud est.
carnẽ & ossa conu̾sus est : Non utiq Si quasi ex o¬
ꝑatione et potestate eius uirgo concepit: quis neget
sp̃m creatoremꝰ Quid. quod etiã iob. creatorẽ suũ
sp̃m euidenter ostendit dicens: sp̃s diuinꝰ qui fecit
meꝰ N̾ diuinũ utiq ⁊ creatorẽ. uno uersiculo de
monstrauit. Sigͥ creator ẽ sp̃s. ñ est utiq creatura
Crraturã utiq apłs creatorẽ q diuisit dicens. Serui¬
erunt creaturȩ: potuis quã creatori. Simul creator
admonet seruiendũ. dãnando eos qui seruiunt cre¬
aturȩ. cũ creatori seruitiũ debemys ui. Qͥa sicut patͥ¬

Expanded text:
est, aut ex potestate ejus. Ex substantia, sicut Filius, qui ait: Ex ore Altissimi prodivi, sicut Spiritus, qui a Patre procedit ; de quo dicit Filius: Ille me clarificabit; quia de meo accipiet . Ex potestate autem, sicut illud est: carnem et ossa conversus est? Non utique. Si quasi ex operatione et potestate ejus Virgo concepit; quis neget Spiritum creatorem? 44. Quid quod etiam Job creatorem suum Spiritum evidenter ostendit dicens: Spiritus divinus, qui fecit me ? Et divinum utique et creatorem unoura; creaturam enim Apostolus creatoremque divisit dicens: Servierunt creaturae potius quam creatori . 45. Simul creatori admonet serviendum, damnando eos qui serviunt creaturae, cum creatori servitium debeamus. Et quonia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uoluntatẽ dei . & alibi. Unde iam ñ seruus s
filius. Si aut̃ filius: ꝙ heres ꝑ dm̃. Et alibi. Sicut
Multa reꝑies alia si queras ꝑ patrẽ facta. Nunquid
pleraq sicut habes. Nobis aut̃ reuelauit d̃s ꝑ
sp̃m sc̃m. Et alibi. Bonũ depositũ custodi ꝑ sp̃m scm̃
thios. Alii enĩ datur ꝑ sp̃m sermo sapientiȩ. Es
alibi. Si aut̃ ꝑ sp̃m facta carnis mortificauitis.
uiuetis. Et supra. Qui suscitauit xp̃m ex mortu¬
is. iuuificabit ⁊ mortalia corpora ur̃a ꝑ inhabi¬
tantẽ sp̃m eius in uobis. S fortasse dicat. Osten¬
de mͥ specialiter lectũ. quia ex filio om̃ia. uel ex
sp̃u om̃ia. At ego refero ut ⁊ illi mͥ lectum ẽẽ oster¬
dant: quia ꝑ patrem om̃ia. S cum hec ꝓbau̾imꝰ

Expanded text:
per voluntatem Dei ; et alibi: Unde jam non est servus, sed per voluntatem Dei ; et alibi: Unde jam non est servus, sed filius: si autem filius, et haeres per Deum ; et alibi: Sicut  me . 98. Multa reperies alia, si quaeras per Patrem facta. Numquid pleraque, sicut habes: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum ; et alibi: Bonum depositum custodi per Spiritumthios: Alii enim datur per Spiritum sermo sapientiae ; et alibi: Si autem per Spiritum facta carnis mortificaveritis, vivetis ; et supra: Qui suscitavit Christum ex mortuis, vivificabit et mortalia corpora vestra per inhabitantem Spiritum ejus in vobis . 100. Sed fortasse dicat: Ostende mihi specialiter lectum, quia ex Filio omnia, vel ex Spiritu omnia. At ego refero, ut et illi mihi lectum esse ostendant quia per Patrem omnia. Sed cum haec
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia qui ẽ caput xp̃c : ex quo totũ inquit corpus
cõpactum ⁊ conexum ꝑ om̃em ꝑ om̃em iuncturã
ministrationis in m̃surã unuiscuiꝰq partis. aug¬
mentũ corporis facit. in edificationẽ sui. in carita¬
te. E iterũ ad colossenses de his qui ñ haberent
ognitionẽ unigeniti filii dĩ. Quia ñ tenent inqͥt
capiit. ex quo om̃e corpus ꝑ compagines ⁊ colliga¬
tiones sũministratũ & copulatum. crescit in in
E alibi habes. Quia de plenitudine eius nos om̃s
accepimꝰ. E ipse dñs dixit. De meo accipiet: ꝙ
annuntiabit uobis. Et supra ait. Cognoui uirtu¬
tẽ exisse de me. Similiter ut cognoscas unitatẽ.
etiam de sp̃u dicitur. Quia qui seminat in sp̃n
de sp̃u metit uitã ȩt̾nam. & ioħes ait. Ex hoc
ita ex filio posse dici om̃ia ꝑ quẽ om̃ia sunt: s
ex sp̃u ẽẽ om̃ia in quo om̃ia sunt: testimoniis edo¬
cetur. Hunc consideremꝰ. utrũ ꝑ patrẽ ẽẽ aliqͥd.

Expanded text:
omnia, qui est caput Christus, ex quo totum, inquit, corpus omnia, qui est caput Christus, ex quo totum, inquit, corpus compactum et connexum per omnem juncturam ministrationis in mensuram uniuscujusque partis, augmentum corporis facit in aedificationem sui in charitate . Et iterum ad Colossenses de his qui non haberent cognitionem unigeniti Filii Dei: Quia non tenent, inquit, caput, ex quo omne corpus per compaginationes et colligationes subministratum et copulatum crescit in incdiximus . Et alibi habes quia de plenitudine ejus nos omnes accepimus . Et ipse Dominus dixit: De meo accipiet, et annuntiabit vobis . Et supra ait: Cognovi virtutem exisse de me . 95. Similiter ut agnoscas unitatem, etiam de Spiritu dicitur: Quia qui seminat in Spiritu, de Spiritu metet vitam aeternam . Et Joannes ait: Ex hocita et ex Filio posse dici omnia, per quem omnia sunt: et ex Spiritu esse omnia, in quo omnia sunt, testimoniis edocemur. 97. Nunc conside