comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
regnum eius: hoc dicens. ex ip̃oꝵ
confessione uolebat intelligi:. qd̾
in eum nõ credendo. in regno di¬
aboli eẽ delegissent: qd̾ utiq ad¬
u̾sum se diuisum state nõ posset:
Eligant gͦ phatisei : qd̾ uoluerit
Si sathanas sachanã nõ potest
eicere: nichil contra dñm quod
dicerẽt inuenite potuerũt Si
aut̃ potest: multo magis sibi
ꝓspiciant ⁊ recedant de regno eiꝰ ÷
qd̃ adn̾sum se diuisum: stare ñ
principem existiment: attendãt
beclzebub eicio demones: filii
urĩ in quo eiciunt: Ideo ip̃i iu¬
dices uri erunt. Bixit hoc utiq
de discipulis suis. illius ppłi fili¬
is: qui certe discipuli dñi iħ̾u xͥ.
malarũ artium abono magil
didicisse: ut in principe den
eicerent demones: Ideo mno
ipĩ iudices etunt uestti: Ip̃¬

Expanded text:
emonia? Hoc dicens ex ipsorum confessione volebat intelligi, quod in eum non credendo in regno diaboli esse elegissent, quod utique adversum se divisum stare non posset. Eligant ergo Pharisaei quod voluerint: si Satanas Satanam non potest ejicere, nihil contra Dominum quod dicerent invenire potuerunt; si autem potest, multo magis sibi prospiciant, et recedant de regno ejus, quod adversum se divisum stare non daemoniorum principem existiment, attendant Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt. Dixit hoc utique de discipulis suis illius populi filiis, qui certe discipuli Domini Jesu Chmalarum artium a bono magistro didicisse, ut in principe daemoniorum ejicerent daemones. Ideo, inquit, ipsi judices erunt vestri. Ip
Abbreviated transcription (Latin):
quia tñ dc̃m est. si nõ uenissẽ
pcc̃m nõ habetent : unde nece¬
sse est etiã si nõ omẽ. aliqd̾ tñ
eos ex aduentu dm̃ qd̾ nõ habe¬
bant contraxisse pcm̃: illud
sibiq loquẽtem nõ credidetu
eumq inimicũ depictantes
uera dicebat: in suꝑ occider
Hoc pccm tam magnũ ꝙh
rendum. si non uenisset es
cutus eis fuiss utiq nõ ha¬
rent. Sicut ergo ibi eun
tione cũ audimꝰ sp̃s blasph¬
mia nõ remutetur: nõ on
blasphemiã sed ꝙͣdam: ꝙi

Expanded text:
uia dictum est: si non uenissem, peccatum non haberent. unde necesse est, etiam si non omne, aliquod tamen eos ex aduentu domini quod non habebant contraxisse peccatum. illud sibique loquentem non crediderunt eumque inimicum deputantes, quoniam uera dicebat, insuper occiderunt. hoc peccatum tam magnum et horrendum, si non uenisset et locutus eis fuisset, utique non haberent. sicut ergo ibi cum lectione cum audiuimus: spiritus blasphemia non remittetur, non omnem blasphemiam, sed quandam; et
Abbreviated transcription (Latin):
mutetut ei neq in hoc scło ne¬
q in funuro: Quid ergo fios
de his. quos lucrari cupit eccła:
Nunqͥd nã cortectis. ꝙ ad eam
ex quoq errore uementibus.
spes falsa ꝓmutitur in temis¬
sione om̃iuͣ p᷑tatorumͦ. Quis
enĩ nõ comũcitur dixisse u̾bũ
si qui pagani appellant᷑. mis¬
toꝵ deoꝵ falsoꝵq cultores
⁊ prĩcipo demonioꝵ eiecisse
sc̃ificatõnẽ Blasphemãt: ꝗd
liud blasphemãt qmͣ sp̃m
sermo : nõne usq ad huc .ii¬

Expanded text:
mittetur ei, neque in hoc saeculo, neque in futuro . Quid ergo fiet de his quos lucrari cupit Ecclesia? Numquidnam correctis et ad eam ex quocumque errore venientibus spes falsa promittitur in remissione omnium peccatorum? Quis enim non convincitur dixisse verbumsi qui Pagani appellantur, multorum deorum falsorumque cultores in principe daemoniorum ejecisse sanctificationem blasphemant, quid aliud blasphemant quam Spirsermo? nonne usque adhuc ver
Abbreviated transcription (Latin):
ius nõ habeat regnum dei sedni¬
de quod sequitut Qui aut̃ in¬
credulus est filio: nõ habet ui¬
tam: sed ira dei manet super eũ
Ubi ponis paniulos baptizatos
ꝓfecto innumeto credentiu
Nam iõ. ⁊ consuetudie eccłie anti¬
qua catholita. fundatissima. par¬
iuili baptizati fideles uocantur
q sic dehĩs querimus Iste insãs
xp̃ianꝰ est : respondetur: Ep̃ia¬
nus: Cantecuminus anfideł:
fidelis. uriq afide Fides. acre¬
dendo. Inter credentes igitur bap¬
tizatos paruulos numerabis.
nec iudicare ullo modo aliter
audebis: si nõ uis eẽ apertus he¬
reticus: Ergo iõ habent uitamet¬
nam: quia qui credit in filium.
ne ista fide ⁊ sine sacramẽto hu¬
ius fidei ꝓmitere uitam et̾nam

Expanded text:
vis non habeat regnum Dei. Sed vivis non habeat regnum Dei. Sed vide quod sequitur: Qui autem incredulus est Filio, non habet vitam; sed ira Dei manet super eum . Ubi ponis parvulos baptizatos? Profecto in numero credentium. Nam ideo et consuetudine Ecclesiae antiqua, canonica, fundatissima, parvuli baptizati fideles vocantur. Et sic de his quaerimus: Iste infans christianus est? Respondetur: Christianus. Catechumenus, an fidelis? Fidelis; utique a fide, fides a credendo. Inter credentes igitur baptizatos parvulos numerabis: nec judicare ullo modo aliter audebis, si non vis esse apertus haereticus. Ergo ideo habent vitam aeternam: quia qui credit in Filium, ne ista fide, et sine isto sacramento hujus fidei, promittere vitam aeternam
Abbreviated transcription (Latin):
tur ᷤ qui credit menm: nõ iudi¬
catur: Qui aut̃ nõ crediderit:
iam iudicatus est ꝙͣ hic queris
medium homo medio: ꝙ dis¬
putas.⁊ aitend̾et̾is. nec aitendis
qui credit in eum nõ iudicatur:
qui aut̃ nõ crediderit iam iudi¬
catus est : quid est iam iudica¬
tus est : dãnatus est. Nam iudi¬
cium ꝓdampnanone plerum¬
q ꝑomi nostis: Scripnre ss
testes sunt. maxime uno illo
testimonio aꝑtissimo: cui nemo
est qui contradicat: De resuirecli¬
one cum agerq dñs: qui bene se¬
cerunt inquit inresurrectionẽ
uite. qui male egerunt inrefur¬
rectionẽ iudicii: Unq iudicium ꝑ
dãnatione posunt: ꝙ tu aliter᷑au.¬
des disserere aut credete. qui nõ
credit iam iudicatus est.: Alio
loco. qui credit inquit infiliũ
habet uitam et̾nam: qmͣ tu par¬
uulis ꝓmittebas nõ baptizatis.
Qui d̾cedit in filium: habet ui¬
tam et̾nam: sed habet inqnit ⁊
qui nõ credit parnulus: quã¬

Expanded text:
tur? Qui credit in eum, non juditur? Qui credit in eum, non judicatur; qui autem non crediderit, jam judicatus est . Et hic quaeris medium homo de medio, et disputas, et attenderis, nec attendis: Qui credit in eum, non judicatur; qui autem non crediderit, jam judicatus est. Quid est autem, Jam judicatus est? Damnatus est. Nam judicium pro damnatione plerumque poni nostis: Scripturae testes sunt; maxime illo uno testimonio apertissimo, cui nemo est qui contradicat. De resurrectione cum ageret Dominus, Qui bene fecerunt, inquit, in resurrectionem vitae; qui male egerunt, in resurrectionem judicii : utique judicium pro damnatione posuit. Et tu aliter audes disserere aut credere? Qui non credit, jam judicatus est. Alio loco: Qui credit in Filium, habet vitam aeternam: quam tu parvulis promittebas non baptizatis. Qui credit in Filium, habet vitam aeternam. Sed habet, inquit, et qui non credit parvulus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
exaltatus serpens. sed ereus.
xaltata est similitudo carms p᷑¬
cani. ut sanaretur origo peccatiꝰ
quia mifit deus filium sinm
in summlitudinem carnis pcã:
ñ in similitudinem carius Ilam
uera caro est. sed insimilitudĩem
carnis ꝓccĩ  quia mortalis caro si¬
dinẽ dãnarq pcc̃mꝰ in catne: ꝓpt̾
ueram iniquitatẽ. Neras inĩqui¬
tas inxͦ nõ fuit: sed mortalitas
in illo fuit: Peccatum nõ susce¬
pit. sed penam ptĩ suscepit: Sus¬
cipiendo sine culpar penam: ⁊
culpam sanauit ⁊ penam. Ecce qͦ¬
mͦ fuint ista: quod admiratus
nichodemus dixerat Quomodo
possunt ista fieri᷑ sic cũ sanam:
nõ quia mereremur Etce quo¬
miͦ fiunt ista Modo uͥ michi ꝑ¬
uulos ponis : iam dicis stullo
ueneno sauciati sunt: aufer eos
a conspectu exaltati serpentis: Si
ant̃ ñ aufers: sanandos dicis.
uenenatos confiteris. Dem̃ ip̃ẽ¬
dñs in eodem sermone ad incħo¬
deiũ nõ audistis quid dixerit:
cumeaclem lectio hodie legere-¬

Expanded text:
exaltatus serpens, sed aereus; exaltata est similitudo carnis peccati, ut sanaretur origo peccati. Quia misit Deus Filium suum in similitudine carnis peccati. Non in similitudine carnis; nam vera caro est, sed in similitudine carnis peccati; quia mortalis caro sidinem, damnaret peccatum in carne, propter veram iniquitatem. Vera iniquitas in Christo non fuit: sed mortalitas in illo fuit. Peccatum non suscepit, sed poenam peccati suscepit. Suscipiendo sine culpa poenam, et poenam sanavit et culpam. Ecce quomodo fiunt ista. Quod admiratus Nicodemus dixerat, Quomodo possunt ista fieri? Sic enim sanamur, non quia meremur. Ecce quomodo fiunt ista. Modo ubi mihi parvulos ponis? Jam dicis, Nullo veneno sauciati sunt. Aufer eos a conspectu exaltati serpentis. Si autem non aufers, sanandos dicis, venenatos confiteris. CAPDominus in eodem sermone ad Nicodemum non audistis quid dixerit, cum eadem lectio hodie legere
Abbreviated transcription (Latin):
S qd̾ dicit illi. diuinũ respon¬
sum: Reliqui michi septem mi¬
lia uiroꝵ: qui nõ curuauerunt
genua ante baal. Solum te
putas eẽ setuũ bene laboran¬
temr; Sunt et alii me timen¬
tes: et nõ panci: Nam septẽ
milia ibi habeo sẜ ad iimxit.
Sic ergo: et̾ hoc tẽpr᷑. Credi¬
derunt enĩ aliqui iugei: ꝙ mł¬
ti fuerant reꝓbati: sicut et il¬
le. qui uulpiũ foueas gesta¬
bat in animo: Sic et̾go inqͥt.
et in hoc tẽpr reliquie ꝑ electi¬
onẽ grẽ. salue fcẽ sunt: Id est.
idem xp̃c est. qui tunt et modo:
qui et illit tunc elie dixit re¬
liqui mͥ Quid est reliquimͥ:
Ego illos elegi: qui iudi men¬
tes eoꝵ de me p̃sumentes : ñ
de se. net de baal nõ sut mu¬
tati Sic sunt: ut a me facti
sunt: E tu qui loqueris : nisi
de me presume tes ubi esses:
Nisi gr̃a mea plenus esses᷑: nõ¬
ne añ baal ꝙ iam ipse genu
floctetes: Hrã aut̃ mẽa pleuꝰ
es: quia nichil de tua uirtute.

Expanded text:
Sed quid dicit illi divinum responSed quid dicit illi divinum responsum? Reliqui mihi septem millia virorum, qui non curvaverunt genua putas esse servum bene laborantem: sunt et alli me timentes, et non pauci. Nam septem millia ibi habeo. Et adjunxit: Sic ergo et in hoc tempore. Crediderunt enim aliqui Judaei, et multi fuerunt reprobati: sicut et ille qui vulpium foveas gestabat in animo. Sic ergo, inquit, et in hoc tempore, reliquiae per electionem gratiae salvae factae sunt: id est, idem Christus est qui tunc, et modo, qui et illi tunc Eliae dixit, Reliqui mihi. Quid est, Reliqui mihi? Ego illos elegi, quia vidi mentes illorum de me praesumentes, non de se, nec de Baal. Non sunt mutati, sic sunt ut a me facti sunt. Et tu qui loqueris, nisi de me praesumeres, ubi esses? Nisi gratia mea plenus esses, nonne ante Baal etiam ipse genu flecteres? Gratia autem mea plenus es; quia nihil de tua virtute,
Abbreviated transcription (Latin):
Qrdinate in me caritatẽ: ¶
est. ordinate in me caritat̃
Facite gradus: et qd cuicĩ
debetur: restituite. Nolite ã¬
tetiora posteriorib subdere A¬
mate parentes: s p̃pomite dm
parentib: Attende matrem ma¬
chabeoꝵ: Filii inquit: nescio
quomodo apparuistis in uen¬
tre Concipete uos potui: pa¬
te te uos potui. formare non
potui. Illum ergo audite: illũ
michi p̃p̃onite: Nolite attende¬
re: nt sine uobis remanea:
Precepit: et secuti sunt Qd̾
docuit mater filios: hoc doce
medio. cui nemo aliquid dix̃.
Prosequar te duẽ ait: sed
uado pͥmũ tenunciare his qͥ ĩ
domo sunt: Credo hic sensus
est. Nunciem meis. ne forte
quomͦ fieri solet. querant me:
Q dñs: Nemo ponẽs manũ sr̃
aratrũ. q respiciens retro: aptꝰ
est regno celoꝵ: Uocat te ori¬
ens: q tu aitendis occidentẽ:
In hoc capitulo et hoc discumnꝰ.
qm̃ quos noluit dñs. hos ele¬
os occiderunt: altatia tua eu̾te¬
runt: et ego relictus sum so¬
lus: et querunt aiãm meã:

Expanded text:
Ordinate in me charitatem . Quid est, Ordinate in me charitatem? Facite gradus, et cuique quod debetur, restituite. Nolite anteriora posterioribus subdere. Amate parentes, sed praeponite Deum parentibus. Attendite matrem Machabaeorum: Filii, inquit, nescio quomodo apparuistis in ventre. Concipere vos potui, parere vos potui; formare non potui: illum ergo audite, illum mihi praeponite; nolite attendere, ne sine vobis remaneam. Praecepit, et secuti sunt . Quod docuit mater filios, hoc docebmedio, cui nemo aliquid dixit: Prosequar te, Domine, ait; sed vado primum renuntiare his qui in domo sunt. Credo hic sensus est: Nuntiem meis, ne forte quomodo fieri solet, quaerant me. Et Dominus: Nemo ponens manum super aratrum, et respiciens retro, aptus est regno coelorum. Vocat te Oriens, et tu attendis Occidentem. In hoc capitulo hoc discimus, quoniam quos voluit Dominus, hos eleos occiderunt, altaria tua suffoderunt: et ego relictus sum solus, et quaerunt animam meam.
Abbreviated transcription (Latin):
lis huius tẽporalisq pietatis
bet dei᷑ et ip̃e dñs arguit iude¬
os: quia destruebant ipm mã
est mandatũ primũ in reꝑii¬
sione: Quid: honora patrẽ
tuum: ꝙ matrẽ tuam Ben loꝰ
utiq dixit: Nolebat ergo is
uuicns obtempetare deo: et
sepelire patrẽ suum: S est
locus. et est tempus. Sẽ t
que huic rei. huic tempor
huic loco seriuat: Honori
deo: Nlmandus est generato
sed p̃ponendꝰ est creator Es
inquit: ad euangeliũ te uo
Ad aliud opus: michi neces¬
rius es: Maius est hoc: quã
uis facere: Sine mortuos se¬
pelire mortuos suos: Patt
tuus mortuus est: sut̃ alii
tur qui sepeliant mortuos
tui sepeliantes mortuos. que
sunt: Potest ne mortuus
mortuis sepeliri: Quomod
inuoluunt. si mortui suns
Quomͦ portant. si mortu sin
Nͦmꝰ plangunt. si mortui s

Expanded text:
lis hujus temporalisque pietatis. lis hujus temporalisque pietatis. bet, et ipse Dominus arguit Judaeos, quia destruebant ipsum maest mandatum primum in repromissione. Quod? Honora patrem tuum, et matrem tuam . Deus utique dixit. Volebat ergo iste juvenis obtemperare Deo, et sepelire patrem suum: sed est locus, et est tempus, et est res, quae huic rei, huic tempori, huic loco serviat. Honoran est Deo. Amandus est generator, sed praeponendus est Creator. Ego, inquit, ad Evangelium te voco, ad aliud opus mihi necessarius es: majus est hoc, quam quod vis facere. Sine mortuos sepelire mortuos suos. Pater tuus mortuus est: sunt alii mortui qui sepeliant mortuos. Mortui sepelientes mortuos qui sunt? Potestne mortuus a mortuis sepeliri? Quomodo involvunt, si mortui sunt? quomodo portant, si mortui sunt? quomodo plangunt, si mortui s
Abbreviated transcription (Latin):
Quid gͦ respondit; Uulpes fo¬
ueas habent: ꝙ uolatilia celi ni¬
dos: fluis aut̃ hominis ñ habe.
ubi capiit suum tedinet. Sed
ubi nõ habet: Infide tuaz. Nul¬
pes enĩ habent foueas incorde
tuo: dolosus es: Nolatilia celi
habent nidos in corde tuo: elatꝰ
es: Dolosus et elatus: nõ me
tur simplicitatẽ. Q ad alterum
continuo. tacentẽ et nichil di
centẽ. nichil ꝓmittẽtẽ: dixit. Se¬
quere me: quantũ mali in illo:
tantũ boni uidebat in isto. Seq̃¬
re me dicis nolenti Etce homi¬
nẽ habes paratum. sequor te¬
inquiens quocũq ieris: et
tu dicis nolenti sequere me :
Istum inquit declino: qͥa uideo
ibi foueas: in deo nidos Qid
gͦ molestus es huit. quẽ ꝓuo¬
cas. et extusat: Etce ⁊̃ com-¬
pellis et nõ uenit: hortaris q
non sequitur: Quid enim dit̃:
Ibo prius sepelire patrem me¬
iun: Fides cordis eius dnõ se
ostendebat: sed pietas diffe
rat homines euangelio:. nullã
excusationẽ ult int̾poni carna¬

Expanded text:
dit? Vulpes foveas habent, et volatilia coeli nidos: Filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinet. Sed ubi non habet? In fide tua. Vulpes enim habent foveas in corde tuo, dolosus es: volatilia coeli habent nidos in corde tuo, elatus es. Dolosus et elatus, non me sus simplicitatem? 2. Alter a Ccentem, nihil promittentem dicit, Sequere me. Quantum mali in illo, tantum boni videbat in isto. Sequere me, dicis nolenti. Ecce habes hominem paratum. Sequar te quocumque ieris: et tu dicis nolenti, Sequere me? Istum, inquit, declino; quia video ibi foveas, video nidos. Quid ergo molestus est huic, quem provocas et excusat? Ecce etiam compellis, et non venit; hortaris, et non sequitur. Quid enim dicit? Ibo prius sepelire patrem meum. Fides cordis ejus Domino se ostendebat: sed pietas differrat homines Evangelio, nullam excusationem vult interponi carna
Abbreviated transcription (Latin):
lii: qd̾ dominus donauit audite:
Bectum est emim dum̃ h̾̃m dis¬
fetent̾ egisse: cũ obtulit se uaris
ut eum sequeretur. et repbatui
est: alius nõ audebat: suscitatus
est: t̾cius differebat ⁊ culpatus
est Qd̃ enĩ dixit. dñe sequar te
quocq̃ ietis: qͥd tam ꝓmptũ: quid
tam impigrũ: quid tã patatũ:
q quid ad tantũ bonũ aptissimũ:
sequi dnm̃ quoc̃q ierit: Miraris
hodie quid est hoc qd̃ magistro
bono dño ihu xp̃o inuitanti dis¬
cipłos quib daret regnũ celoꝵ
displicuit tã paratum: S quia
talis magister erat qui futura p̃¬
uideret ⁊ intelligimus frẽs. istum
se ipẽ nouerat: quomodo medi¬
cus inspiciebat: Nam si iam fic¬
tum se eẽ sperabat: siiam do¬
losum. q in sidiosũ se nouerat:
cui loqueretur nõ nouerat: Ipẽ est
enim: de quo ait ennͣgłista Nõ
habebat opus: ut quĩsqmͣ ei tes¬
timonũ ꝓhiberet de homine

Expanded text:
lii, quod Dominus donavit, audite. Lectum est enim, Dominum Jesum differenter egisse, cum obtulit se unus, ut eum sequeretur, et reprobatus est; alius non audebat, et excitatus est; tertius differebat, et culpatus est. Quod enim dixit, Domine, sequar te quocumque ieris; quid tam promptum, quid tam impigrum, quid tam paratum, et quid ad tantum bonum aptissimum, sequi Dominum quocumque ierit? Miraris hoc, dicens: Quid est hoc, quod magistro bono Domino Jesu Christo invitanti discipulos, quibus daret regnum coelorum, displicuit tam paratus? Sed quia talis magister erat, qui futura praevideret, intelligimus, fratres, istum se ipso noverat, quomodo medicus inspiciebat. Nam si jam se fictum esse spectabat, si jam dolosum et insidiosum se noverat, cui loqueretur non noverat. Ipse est enim de quo ait evangelista: Non opus habebat ut quisquam ei testimo
Abbreviated transcription (Latin):
mare. hoc scl̃m Quando aliqͥl
impie uoluntatis maxime p¬
testatis ꝑsecutionẽ indic̃ eccle
conatur extinguere: suꝑ nau¬
culam xͥ grandis unda cont¬
git Sed in his temptationi¬
b erigatur antẽna. ut suspp̃¬
sa arbori crucem figuret.
at: quia sicut dicit apłs per¬
xp̃s ꝓ nobis aiãm posuit.s
et nos debemus ꝓ fratrib am̃
ponere: Huic ergo antẽne id
est cruci xp̃i. simplex comu̾sa¬
tio. et pura confessio tanꝙͣ
candentia uela religentur.ꝙ
hec uela nr̃ã fluctib abluant
uestisq tendatur: ut sine ma¬
ciula ꝙruga inuematur. Qr̃¬
ail ibet mare seiat̃ uenie
ista turbetur: tantum nõ mer¬
esuantium uolumina undaꝵ
et furentiũ flabra uentoꝵ. dũ
eam huc atq illuc circũferũ.
om̃iũ gentiũ litorib appuler.
peregrinas merces quacũq ue¬
nit aduexit: Quid enĩ tam ꝑe¬

Expanded text:
mare, hoc saeculum. Quando aliquis mare, hoc saeculum. Quando aliquis impiae voluntatis, maximae potestatis, persecutionem indicit Ecclesiae, conatur exstinguere, super naviculam Christi grandis unda consurgit. Sed in his tentationibus erigatur antenna, ut suspensa arbori crucem Christi fat: quia sicut dicit apostolpro nobis animam suam posuit, sic et nos debemus pro fratribus animas ponere . Huic ergo antennae, id est, cruci Christi, simplex conversatio et pura confessio tanquam candentia vela religentur. Et haec vela nostra fluctibus abluantur, vestisque tendatur, ut sine macula et ruga inveniatur. Quantumlibet mare saeviat, ventus ista turbetur: tantum non meraestuantium volumina undarum, et furentiam flabra ventorum, dum eam huc atque illuc circumferunt, omnium gentium littoribus appulerunt, peregrinas merces quocumque venit, advexit. Quid enim tam pe
Abbreviated transcription (Latin):
cuius mistice significatõnis ex¬
culpere: quasi de abstrusis fauo¬
rum cellis mella ꝓducrinus. uł
xpĩ discipłos inuitantes. spicas
manib confricamus. ut ad laten¬
cia grana ꝑueniamus: et ineis
uitam ĩuemiamꝰ: Ascendit ergo doꝰ¬
tẽ solus ora rez¶ons alti¬
tudo ẽz: Quid eñ in hoc
mundo altius celo. Quis u̾o̾
in celum ascendit: Nouit obti¬
me fides ur̃az Cur aut̃ solus
ascendit: Quia nemo ascendit
in celum. nisi qui de celo descendit.
filius hominis qui est in celo: Qr¬
uis et infine cũ uenerit. ꝙ nos
om̃s sua menbra collegerit acle¬
uauerit in celum: et iam tunc so¬
lus ascendet. quia caꝑut cũ cor¬
pore suo unus est xp̃s: Nunc ã
solum caput ascendit: mediat
ascendit ad prẽm ꝓ nobis int¬
ille orat in excelso. nauiculas
batur fluctib in ꝓfundo. qu¬
a insurgunt fluctus: Potest
ista nauicula turbarĩ. s qui
xp̃c orat: nõ potest mergi i¬
uicellam quippe istam frẽs.e
clesiam cogitate: turbulentu

Expanded text:
cujus mysticae significationis exsculpere, quasi de abstrusis favorum cellis mella producimus: vel Christi discipulos imitantes, spicas manibus confricamus ; ut ad latentia grana perveniamus, et in eis vitam inveniamus. Ascendit ergo Dotem solus orare. Mons altitudo est: quid enim in hoc mundo altius coelo? Quis vero in coelum ascendit, novit optime fides vestra. Cur autem solus ascendit? Quia nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius hominis, qui est in coelo . Quamvis et in fine cum venerit, et nos omnes sua membra collegerit, ac levaverit in coelum, etiam tunc solus ascendet: quia caput cum corpore suo unus est Christus. Nunc autem solum caput ascendit, mediatoascendit ad Patrem pro nobis intdum ille orat in excelso, navicula turbatur fluctibus in profundo. Quia insurgunt fluctus, potest ipsa navicula turbari: sed quia Christus orat, non potest mergi. Navicellam quippe istam, fratres, Ecclesiam cogitate; turbulentum
Abbreviated transcription (Latin):
itaq ꝯmunis om̃iũ atm cõ-¬
sideranda conditio est: ut si nos
in aliquo temptationis uentꝰ
conatur subu̾tere. uł unda sb̾¬
est. clamemꝰ ͦ Oremus. Por¬
riget il le mamĩ: q q eruq
de ꝓfundo ꝙ enim manus
euis deducet nos. et continebit
nos dextera eius: donet nos
ad sempit̾na sua ꝓmissa ꝑ¬
ducat

Expanded text:
itaque communis omnium nostrum conitaque communis omnium nostrum consideranda conditio est: ut si nos in aliquo tentationum ventus conatur subvertere, vel unda subest, clamemus? Oremus. Porriget ille manum; et eruet de profundo. Etenim manus ejus deducet nos, et continebit nos dextera ejus, donec nos ad sempiterna sua promissa perducat
Abbreviated transcription (Latin):
liꝙͣtis elemẽti terga suspendis
Quid eñ mirũ. si conditori su¬
o creatura famulatur: Noc gͦ
nõ miror fac qd̾ mirer. ambu
nature lege nõ sinitur influc¬
tib liquidis habere fixa nestigi¬
a: sed accedat donuĩ grẽ et pau¬
lusum cesset lex ista natiuier
Si tu es uibe me uenire adte sẽ
aquas : Cu deus es. ego homo mñz
Noliusti de mõ habere infitmi¬
tatẽ in carne qmͣ̃ portas. habeã¬
et ego de tuo ꝓpteitate ut ñ¬
uame portet: Dñe si tu es ui¬
be me uenire ad te suꝑ aquas
Quomͦ enĩ mͥ ĩ mari nõ erit ui¬
a si tu uisseris: qui ꝓpt̾ nos
Nec dubitauit petrus: Aoduł
dñi u̾bum: q mox cucurrit ad
u̾bum: Cito credidit: quia fide¬
lis homo erat . Sed cũ surrexis¬
set uentus ualidus. tituban᷑ꝰ
quia homo erat: Hitubatio is¬
ta sres: quasi mors fidei fuit.
Sed ubi exclamauit: fidesi¬
tetũ resurrexit: Non ambula¬
ret. nisi crederet. sed net mer¬

Expanded text:
liquentis elementi terga suspendis. liquentis elementi terga suspendis. Quid enim mirum, si Conditori suo creatura famulatur? Hoc ego non miror: fac quod mirer, ambulnaturae lege non sinitur in fluctibus liquidis habere fixa vestigia; sed accedat donum grotiae, et paululum cesset lex ista naturae: Si tu es, jube me venire ad te super aquas. Tu Deus es; ego homo sum: voluisti de meo habere infirmitatem in carne quam portas; habeaet ego de tuo potestatem, ut unda me portet. Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas. Quomodo enim mihi in mari non erit via, si tu jusseris, qui propter nos Nec dubitavit Petrus; audivit Domini verbum, et mox cucurrit ad Verbum: cito credidit, quia fidelis homo erat. Sed cum surrexisset ventus validus, titubavit; quia homo erat. Titubatio ista, fratres, quasi mors fidei fuit: sed ubi exclamavit, fides iterum resurrexit. Non titubaret, nisi crederet: sed nec cla
Abbreviated transcription (Latin):
noctis: extrema pars noctis:
Nigilia una tres horas habet.
at ꝑhoc. nox quatuor uigilias
habet: t̾ms horis ꝑ singnlas ui¬
gilias distributis: Quarta ergo
ingilia noctis. hoc est pene iã
nocte finita. sic ueniet in finẽ se¬
culi. iniquitatis nocte transata.
adiudicandos uiuos q mortuos
Henit enĩ mĩt sicut audistis ual¬
de mirabiliter ambulans suꝑ
aquas: Surgebant fluctus.
sed calcabantur: Eremens pela¬
gus. sub dm̃ uestigiis murii¬
rabat: s tamen eum uolens no¬
lensq portabat. Quantũ liber
tumores scħi potestates ꝙ cõsur¬
gant. p̃mit eoꝵ caput. curm̃
caput Cum u̾o ad ꝓpinquare
nauicłe. turbati sun̾t p̃tunore
discipłi. q exclamauerũt. puiã¬
tes phantasma eẽ: Quib dñs
ait. Habete fiduciam: Ego sũ
lolite timere: Quid est ego sũ
Non sum phantasma qd̾ puta¬
tis Agnoscite. quẽ uidetis: No
hant uocem exilii petrus:. et an:
Dnẽ situes. iube me uenire
ad te suꝑ aquas. Si tues. non
iiror qd̾ solidam carne super

Expanded text:
noctis, extrema pars noctis est. Vigilia una tres horas habet, ac per hoc nox quatuor vigilias habet, ternis horis per singulas vigilias distributis. Quarta ergo vigilia noctis, hoc est pene jam nocte finita. Sic veniet in fine saeculi, iniquitatis nocte transacta, ad judicandos vivos et mortuos. Venit enim nunc, sicut audistis, valde mirabiliter ambulans super aquas. Surgebant fluctus; sed calcabantur: fremens pelagus sub Domini vestigiis murmurabat; sed tamen eum volens nolens portabat. Quantumlibet tumores saeculi potestatesque consurgant, premit eorum caput, nostrum Caput. Cum vero appropinquaret naviculae, turbati sunt prae timore discipuli, et exclamaverunt, putantes phantasma esse. Quibus Dominus ait: Habete fiduciam; ego sum, nolite timere. Quid est, Ego sum? Non sum phantasma quod putatis, agnoscite quem videtis. Ad hanc vocem exsiliit Petrus et ait: Domine, si tu es, jube me venire ad te super aquas. Si tu es, non miror quod solidam carnem super
Abbreviated transcription (Latin):
sti ; He me p̃sumpsisti. de me
dubitasti. Eia fratres. sermo¬
cõdudendus est: attendite se¬
culum quasi mare: Nentus ua¬
lidus et magna tempestas.
imicuiq sua cupioitas tempe¬
stas est Amas dm̃. ambulas
suꝑ mare. sub pedib tuis. est¬
scłi timnor Amas scłm ab sor¬
bet tez amatores suos uora¬
re nouit. nõ porta
tuat cu pidita¬
te cor tuum ut uintas tuã
cupiditatẽ: in uoca xpĩ diui¬
nitatẽ Putatis tunt. eẽ uẽ¬
tũ contrariũ ꝙͣdo est hiuus
scłi adu̾sitas: Quando enĩ bel¬
la ꝙͣdo tumultus ꝙͣdo fames.
qͣn pestilentia. qñ cuiq hominũ
etiam singło euenit priuata
calamitãs. tunt̾ putatus uẽ¬
tus adu̾sus ibi putatur ĩ uocã¬
dus d̃s Quando aut̃ temꝑo¬
tali felicitate scłm arritq. qͣiͣ ũ
est uentus contrarius: Noli hĩt
int̾roggare temporis tranquisli¬
tatẽ: int̾roga s tuã cupidita¬
tẽ Lide si tranquillitas est in
te uide si nõ te subu̾tit uentus

Expanded text:
sti? De me praesumpsisti, de me sti? De me praesumpsisti, de me dubitasti. concludendus est. Attendite saeculum quasi mare, ventus validus, et magna tempestas. Unicuique sua cupiditas, tempestas est. Amas Dsuper mare, sub pedibus tuis saeculi tumor. Amas saeculum, absorbet te: amatores enim suos vorare novit, non portatuat cupiditate cor tuum, ut vincas tuam cupiditatem, invoca Christi divinitatem. Putatis tunc esse ventum contrarium, quando est hujus saeculi adversitas? Quando enim bella, quando tumultus, quando fames, quando pestilentia, quando cuique hominum, etiam singulo evenit privata calamitas, tunc putatur ventus adversus, ibi putatur invocandus Deus. Quando autem temporali felicitate saeculum arridet, quasi non est ventus contrarius. Noli hinc interrogare temporis tranquillitatem: interroga, sed tuam cupiditatem. Vide si tranquite: vide si non te subvertat ventus
Abbreviated transcription (Latin):
be inquit me uenire ad te si
aquas: Nomo audio. sed nõhy¬
minẽ rogo: Iubeat deus homo
ut possit qd nõ potest homo
Nem inquit Et descendit. et
corpit ambulare suꝑ aquas
E potuit petrus: qr iufserat
ꝑetta Ette quit petrus ĩ dño
Quid in se Uitens uentũ ua¬
lidum timuit: ꝙ cũ tepisset
mergi exclamauit: Dñe ꝑe
libera me Hresumpsit de do¬
mmo. potuit de dño. ti tubauit
ut homo: rediit ad dnm Si
dicebam motus est spes m̃s:
psalnꝰ loquit᷑. sc̃i cantici uox est:
et si agnoscamus et nr̃a: ĩ mo
si uelimus et nr̃a est: Si dice¬
bam motus est spes meus Qrͣ¬
te motus. nisi quia mñdͦ sẜ qͥd
mĩa tua/ Nũquid enĩ dñs de¬
seruit titubantẽ. quẽ audiuit
suocantẽ.  Ibi est illud quis
inuocauit dñ q desertus ẽ
ab eo: Ubi et illud ⁊ et omĩs
qui iuocauerit nomẽ dni sal¬
nus erit Continuo porrigẽs
adiutoriũ dextere sue. leuauit
mergentẽ. increpauit diffitẽ¬
tẽ: Modice fidei quare dubita¬

Expanded text:
d te super aquas. Homo audeo, sed non hominem rogo. Jubeat Deus homo, ut possit quod non potest homo. Veni, inquit. Et descendit, et coepit ambulare super aquas: et potuit Petrus, quia jusserat petra. Ecce quid Petrus in Domino; quid in se? Videns ventum validum, timuit; et cum coepisset mergi, exclamavit: Domine, pereo, libera me. Praesumpsit de Domino, potuit de Domino: titubavit ut homo, rediit ad Dominum. Si dicebam, Motus est pes meus. Psalmus loquitur, sancti cantici vox est; et si agnoscamus, et nostra: imo si velimus, et nostra est. Si dicebam, motus est pes meus, Quare motus, nisi quia meus? Et quidmisericordia tua. Numquid enim Dominus deseruit titubantem, quem audivit invocantem? Ubi est illud, Quis invocavit Deum, et desertus est ab eo ? Ubi et illud, Et omnis qui invocaverit nomen Domini, salvus erit ? Continuo porrigens adjutorium dexterae suae, levavit mergentem, increpavit diffidentem: Modicae fidei, quare dubita
Abbreviated transcription (Latin):
b illis laboraui: quasi tibie¬
pisti tribuere: quod paulo añ
deo dederas Agnosce: q seque¬
te Non ego autem. sed gr̃a d̾i
mecũ. Uene infirme. firmifsiu
eris exaltatus: quia nõ es n¬
gratus Tues idem ipẽ paula
in te paruis: in dño magnis
Qdribi dc̃m est: Qͥd audisti qͣ¬
do hoc petisti: Sufficit tͥ grã m̃
nã uirtus in inairmitate ꝑfice

Expanded text:
mnibus laboravi: quasi tibi coepisti tribuere, quod paulo ante Deo dederas. Agnosce, et sequere: Non ego autem, sed gratia Dei mecum . Bene, infirme: firmissime eris exaltatus, quia non es ingratus. Tu es idem ipse Paulus in te parvus, in Domino magnus.Quid tibi dictum est? quid audisti quando hoc petisti? Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate pe
Abbreviated transcription (Latin):
tus est spes trius. si titubas. si
aquam nõ superas. si mergi in¬
cꝑis. dic Hnẽ pereo: libera te
Nic. pereo: ne pereas Solus eĩ
amorte carnis liberar te qui
mortuus est in carue ꝑ te: Cõ¬
uersi ad dominũ

Expanded text:
us est pes tuus, si titubas, si aliqua non superas, si mergi incipis, dic: Domine, pereo, libera me. Dic, Pereo; ne pereas. Solus enim a morte carnis liberat te, qui mortuus est in carne pro te. Conversi ad Dominum,
Abbreviated transcription (Latin):
dehaptismo paruuloꝵ: ĩ mꝰ quis
semꝑ ecclłam sensisse monstraue¬
rit. paululũ accipite. Parum
est enim. quia isti cusserunt ꝙͥ
disputant nescio quas impias
uanitates: et uos conantur ar¬
guere qd̃ aliquid nouum dicamꝰ
Ad hoc ego lego scm̃ cyprianũ.
ut uideatis quomͦ sit intellectus
cauonicus ⁊ catholicus sensus.
in his uerbis que paulo ante
tractani Interrogatus est utrum
infans baptizari debeat ante ot¬
tauũ diem: quia uetere lege ñ
licebat cirtũcidi infantem. nil
octauo die Questio inde erat
nata: de die baptizandi: Nam de
origine pcc̃ĩ nulla erat questio¬

Expanded text:
de Baptismo parvulorum, imo quid semper Ecclesiam sensisse monstraverit paululum accipite. Parum est enim quia isti disserunt, et disputant nescio quas impias novitates; et nos conantur arguere, quod aliquid novum dicamus. Ad hoc ergo lego sanctum Cyprianum, ut videatis quomodo sit intellectus canonicus, et catholicus sensus in his verbis quae paulo ante tractavi. Interrogatus est utrum infans baptizari debeat ante octavum diem, quia vetere Lege non licebat circumcidi infantem, nisi octavo die. Quaestio inde erat nata, de die baptizandi: nam de origine peccati nulla erat quaestio
Abbreviated transcription (Latin):
rum si homines impedite aliod
ad consecutionẽ gr̃e possit: ma¬
gis adultos et ꝓuectos ⁊ ma¬
iores natu possent im pedire p̾¬
cata grauiora Porto ant̃ sien¬
ami grauissimis delictorib et
in dnõ multe añ peccantib ẽ
postea crediderunt temissiꝰ pca¬
toꝵ datut. ⁊ abaptismo atq gra

Expanded text:
rum si hominesinquit, inpedire aliquid ad consecutionem gratiae possetmagis adultos et prouectos et maiores natu possent inpedire peccata grauiora. porro autem si etiam grauissimis delictoribus et in deum multum ante peccantibus, eum postea crediderint, remissa peceatorum datur et a baptismo atque gra
Abbreviated transcription (Latin):
neminẽ putamus ad grãm cõ¬
sequẽdam impediendum eẽ a
lege que iam statuta est: net
spiritalem cirtũtisionẽ impedi¬
ri carnali circuntisione debere.

Expanded text:
neminem putamus a gratia consequenda impediendum esse ea lege quae jam statuta est, nec spiritalem circumcisionem impediri carnali circumcisione debere,
Abbreviated transcription (Latin):
enute domino in timore & exł¬
r ei cum tremore. nequando rras¬
aur dñs ꝙ peteatis de uia iista
sme. ne cum tͥ arrogas quia inuẽ
est a te uia iusta: ipsa arroganti
ereas de uia iusta Ego inquit
em. arbitrio mõ uemĩ. uolunta
mea ueni Quid turgescis: qͥd
mescis: ins nosse quia ⁊ hoc p̃¬

Expanded text:
no in timore, et exsultate ei cum tremore; ne quando irascatur Dominus, et pereatis de via justa . Time, ne cum tibi arrogas quia inventa est a te via justa, ipsa arrogantia pereas de via justa. Ego, inquit, veni, arbitrio meo veni, voluntate mea veni. Quid turgescis? quid tumescis? Vis nosse quia et hoc p
Abbreviated transcription (Latin):
c̃nꝰ tritici. qr teneri qui in scã etcłia sunt.
stimonii: multitudo scõꝵ mr̃m ut in¬
laad .i. aceruus testimoni quia ĩ sc̃a
ecelia multitudo martyꝵ honorat.
t̾uus lapidum in crepatio ultimi

Expanded text:
 tritici, » quod teneri, qui in sancta Ecclesia sunt, stimonii, multitudo sanctorum laad, id est, acervum testimonii, » quod in sancta Ecclesia multitudo martyrum honoratur. Acervus lapidum est increpatio ultimi
Abbreviated transcription (Latin):
aliquem ad honorem eccłiasticũ. priehit.
quodãmͦ cłpam infideliratis cõmittit.
tria ut in ctͦ. dum eẽt rex ĩ uii.¬
dendo telum ꝓote̾t scĩtatis suauita¬
tẽ eccłia emaiauit. Aci¬
cgude adolescentule aĩe scõꝵ sunt ut ĩ¬

Expanded text:
aliquem ad honorem ecclesiasticum provehit, quodammodo culpam infidelitatis committit. tria, ut in Cantico: « Dum esset rex in accudendo coelum peteret, sanctitatis suavitatem Ecclesia emanavit. Accruce. Adolescentulae animae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
apitulum enuã¬
gelii quod lectũ
dis inquirit :
ihm xp̃m accẽpimꝰ scd̾m diuim¬
tatẽ ad cõdendã unu̾sam crea¬
turam: scd̾m humanitatẽ adre-¬
parandam lapsam creaturã en¬
uangelizante iohãne In ip̃o aũt
euangłio qualis et quãtus uir
iohãnes fuerit inuenimꝰ: ut ex
dignitate dispensatoris. intellega¬
tur quãti p̃cui sit uerbũ qd̾ per
talem dici potuit: ĩmo quã uł¬
lius p̃cii sit qd̾ suꝑat om̃ia pre¬
cio etũ aut̃ cõꝑatur res uenał.
aut subicitur: aut excedit eam:
Quãdo tanto quisq ꝯparat
quãto ualet. equatur precium
ret que ꝯparat᷑ : quãdo uilius.
subiciꝰ er qñ cariũs suꝑat eam:
U̾bo aut̃ dĩ net equari aliqͥd
potest. nec admutationẽ subi¬
ci: slec suꝑ poni aliquid Subi¬
ciem̃ om̃ia possũt uerbo dĩ. qr
omĩa ꝑ ip̃m fc̃a sunt Nõ tam̃
subiciuntur qiͣ p̃ciũ sint u̾bi e
ut quisq det aliquid. ut ald̾
accipiat: Tamẽ si dici potest q

Expanded text:
apitulum Evangelii quod lectum dis inquirit. istum accepimus secundum divinitatem ad condendam universam creaturam, secundum humanitatem ad reparandam lapsam creaturam, evangelizante Joanne. In ipso autem Evangelio qualis et quantus vir Joannes fuerit, invenimus, ut ex dignitate dispensatoris intelligatur quanti pretii sit Verbum, quod per talem dici potuit: imo quam nullius pretii sit quod superat omnia. Pretio enim aut comparatur res venalis, aut subjicitur, aut excedit eam. Quando tanto quisque comparat quanto valet, aequatur pretium rei quae comparatur: quando vilius, subjicitur ei: quando carius, superat eam. Verbo autem Dei nec aequari aliquid potest, nec ad mutationem subjici, nec superponi aliquid. Subjici enim omnia possunt Verbo Dei, quia omnia per ipsum facta sunt: non tamen subjiciuntur, quasi pretium sint Verbi, ut quisque det aliquid, ut illud accipiat. Tamen si dici potest, et
Abbreviated transcription (Latin):
quo modo petro dictũ est oues mãs
Petro dicitur oues meas: scisma¬
ticis dicitur hedos tuos: Hic oues.
ibi hedi Hic meas. ibi tuos: Reco¬
lite dextram et sinistram. iudicis
nr̃i: Recolite ubi stabunt hedi. et
ubi oues ꝙ apparebit uobis ubi dex¬
tra. ubi sinistra. candida et igra.

Expanded text:
quomodo Petro dictum est, oves meas. quomodo Petro dictum est, oves meas. Petro dicitur, oves meas; schismaticis dicitur, haedos tuos. Hic oves, ibi haedos: hic meas, ibi tuos. Recolite dexteram et sinistram judicis nostri: recolite ubi stabunt haedi, et ubi oves : et apparebit vobis ubi dextera, ubi sinistra, candida et nigra,
Abbreviated transcription (Latin):
tulum illius posuetunt: ut p̃de ip¬
soruin. quasi defenderentur ꝑ titulũ
potentis: Quid facit xp̃s quãdo
tales conuertuntur qui foris ab
eccła titulum eius baptismatis ac¬
ceperunt. Eiecerunt p̃datorẽ: titu¬
lum nõ deponit. et possidet domũ.
quia inuenit ibi titulum suum
Quid opus est ut imutet nomẽ
suumꝰ Nunqͥd attendunt qd̾ ait doꝰ
petro. paste agnos meos pasce oues
meas: Nunqͥd dixit ei pasce agnos
tuos. aut pasce ouies tuas: Exclu-¬
sis aut̃ quid dicit incanticis canti¬
corumꝰ Ad ecclam loquẽs sponsus:
ad sponsam ait: Nisi cognoueris temz¬
iꝑãm ꝓulchrã int̾ mulietes exitu
Tamꝙͣ dicens. nõ ego te eicio Exitu
speculo scripture diuine: nͥ adten¬
deris omulier pulchra speculum
qd̾ te falso nitore nõ fallit: nisi cog¬
noueris quia dete dc̃m est suꝑ om¬
redem te nõ potes facere Eigo exi
tu inuestigiis gregum. nõ in soçieta¬
te gregis. ꝙ pasce hedos tuos. Non

Expanded text:
tulum illius posuerunt, ut praedae iptulum illius posuerunt, ut praedae ipsorum quasi defenderentur per titulum potentis. Quid facit Christus quando tales convertuntur, qui foris ab Ecclesia titulum ejus Baptismatis acceperunt? Ejicit praedatorem, titulum non deponit, et possidet domum: quia invenit ibi titulum suum. Quid opus est ut mutet nomen suum? Numquid attendunt quod ait Dominus Petro, Pasce agnos meos, pasce oves meas? Numquid dixit ei, Pasce agnos tuos: aut, Pasce oves tuas? Exclusis autem, quid dixit in Canticis canticorum ad Ecclesiam? Loquens sponsus ad sponsam ait, Nisi cognoveris temetipsam, pulchra inter mulieres, exi tu. Tanquam dicens, Non ego te ejicio, exi tuspeculo Scripturae divinae; nisi attenderis, o mulier pulchra, speculum quod te falso nitore non fallit: nisi cognoveris quia de te dictum est, Super omredem te non potes facere. Ergo, exi tu in vestigiis gregum, non in societate gregis: et pasce haedos tuos , non
Abbreviated transcription (Latin):
tatem patris nisi mortui. Nos
uiuo patre nr̃o possidebimis qd̃
donauit: quia pat̾ nr̃ mori nõ po¬
terit. Plus addo. plus dico ⁊ uer̃
dico. Ipẽ pat̾: erit hereditas nr̃a Cõ¬
gruenter uiuite. miagxune uos can¬
didati xp̃i. recens batizati: modo re¬
generati Sicut uos ante adino¬
nui ꝙ modo dico: et sollicitudiem
meam ꝓnũtio: quia timorẽ michi
maiorem ingessit p̃sens euangeli¬
ca lectio: Obseruate uos: Nolite i¬
mittati malos xp̃ranos: Nolite di¬
cere faciam hoc. quia multi fide¬
les hoc faciunt: Hoc nõ est defẽ¬
sionem parare anime. s comites
ad gehennã inquitere Crescite: in
hat area dominica In hac inueni¬
etis bonos. qui et uobis placeant:
si & uos bon fueritis. Hunquid eĩ
pecułum nr̃m estis. Heretici ꝙ scis¬
matici de furtis dm̃cis. pecuła sibi fe¬
cerunt: et greges nõ xp̃i s suos.
contra xp̃m pascere uoluerunt:
Plane in ipsis dep̃dationib sius ti¬

Expanded text:
tatem patris, nisi mortui. Nos tatem patris, nisi mortui. Nos vivo Patre nostro possidebimus quod donabit: quia Pater noster mori non poterit. Plus addo, plus dico, et verum dico: ipse Pater erit haereditas nogruenter vivite, maxime vos, candidati Christi, recens baptizati, modo regenerati, sicut vos ante admonui, et modo dico, et sollicitudinem meam pronuntio; quia timorem mihi majorem ingessit praesens evangelica lectio: observate vos, nolite imitari malos christianos. Nolite dicere: Faciam hoc, quia multi fideles hoc faciunt. Hoc non est defensionem parare animae, sed comites ad gehennam inquirere. Crescite in hac area dominica: in hac invenietis bonos, qui et vobis placeant, si et vos boni fueritis. Numquid enim peculium nostrum estis? Haeretici et schismatici de furtis dominicis peculia sibi fecerunt, et greges non Christi, sed suos contra Christum pascere voluerunt. Plane in ipsis depraedationibus suis ti
Abbreviated transcription (Latin):
nem diligis mez Cui redomine qui¬
sondebat ille : Scis dñea amo te
quia amote: Hoc scd̾o hoc ttio Ꝙ
iosingula uetba respondentis dicebat
dñs. pasce agnos mõs: Com̃dabat pe
n xp̃s agnos suos pascendos: qui
iscebat et petruumn: Quid enĩ petrus
pittat p̃stare dño maxime iam ĩ mor¬
tae corpus gerenti et in celo ascenfu¬
ẽ xp̃i: quia et nos cũ timore audi¬
umus. pasce oues meas: Si nos ẽ
sliat gͦ ad nos cura. aduos obedi¬
eitia: Ad nos iugilantia pastoralis:
Duos humilitas gregis: Quãꝙͣ
Aduos qui uobis uidemur loqui de¬
superiore loco. cũ timore sub pedib
ur̃is sumus: qm̃ nouimus quam
periculosa tatio de ista quasi sublimi
sede reddatur: Proinde kiñi. catho
put habeatis: silii dei: cogitate qͣlẽ
prẽm inueneritis. Xp̃iani cogitate.
que uobis hereditas ꝓmittatur:
Non talis qualis int̾ra. que posside¬
ti afiliis non potest: niłi cũ mor¬
tui fuerint parentes eorum: Nul¬
lus enim in terra possidet leredi¬

Expanded text:
nem: Diligis me? Cui respondebat ille: Scis, Domine, quia amo te. Hoc secundo, hoc tertio; et ad singula verba respondentis dicebat Dominus, Pasce agnos meos. Commendabat Petro Christus agnos suos pascendos, qui pascebat et Petrum. Quid enim Petrus poterat praestare Domino, maxime jam immortale corpus gerenti, et in coelum ascensuesse Christi: quia et nos cum timore audimus, Pasce oves meas. Si nos cum Pertineat ergo ad nos cura, ad vos obedientia; ad nos vigilantia pastoralis, ad vos humilitas gregis. Quanquam et nos qui vobis videmur loqui duperiore loco, cum timore sub pedibus vestris sumus; quoniam novimus quam periculosa ratio de ista quasi sublimi sede reddatur. Proinde, charissimi, put habeatis. Filii Dei, cogitate qualem Patrem inveneritis. Christiani, cogitate quae vobis haereditas promittatur. Non talis qualis in terra possideri a filiis non potest, nisi cum mortui fuerint parentes eorum. Nullus enim in terra possidet haeredi
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Dit mͥ. sulli dictutꝰ sũ. ꝑde a¬
liqͥd ut sis otiosus. tͥ nõ sũ dicturꝰ.
calũniose ꝑdite. filii dẏaboli. qua¬
re tes alienas auferre moliris. Tau¬
sã ñ hẽs.⁊ calũnia plenꝰ es: sigͦ
illi dixero: illida aliquid ut recedat
a calũnia tu ubi eris qui habebis
pecuniã de calũna . Ille qui ꝓpt̾ ui¬
tandã calũ mã tẽpͦ ate redimit. hͥ
toletat dies malos: Tu aut̃ quide
calũniis pasceris hic habebis di¬
es malos. ⁊ post istos habitutꝰ es
in die iudicii peiores: S hoc forte
rides: quia pecumã tepis Ride.
ride ꝙ conte̾ne. ego erogẽ. ueniet
qͥ exigat:¬

Expanded text:
vit. Dic mihi, si illi dicturus sum, Perde avit. Dic mihi, si illi dicturus sum, Perde aliquid, ut sis otiosus; tibi non sum dicturus, Calumniose, perdite fili diaboli, quare res alienas auferre moliris? Causam non habes, et calumnia plenus es. Si ergo illi dixero, Illi da aliquid, ut recedat a calumnia; tu ubi eris, qui habebis de calumnia pecuniam? Ille qui propter vitandam calumniam tempus a te redimit, hic tolerat dies malos: tu autem qui de calumniis pasceris, hic habebis dies malos, et post istos habiturus es in die judicii pejores. Sed hoc forte rides, quia pecuniam rapis. Ride, ride, et contemne: ego erogem, veniet qui exiga
Abbreviated transcription (Latin):
qũu: Nũmũ querit pestilentia Du¬
tũ: Nãquid aliud dixit deus ꝙͣ
redim̃tes tẽpꝰ qñ ait. siqͥs uult iu¬
dicio tecũ cõtẽdete ⁊ tumcã tuã.¬
uult tollere. dimite illi ⁊ palli
ñ: Iudicio uult̾ tecũ c̾tẽdere ⁊ tu¬
nca tuã uult tollere. auocare
ce habet litib adeo tuo Nõ habe¬
bis quictũ cor. nõ habebis tran¬
qͥllum aĩmũ. eu̾teris cogitatõib
tus: irritatis adu̾sus ipm adu̾¬
sariũ tuũ. Ecce tẽpꝰ ꝑdidisti. ¶ͣ
urĩs & in negotiis ut̃is. qñ aduos
iudicãda ueniũt. si homini xpĩ¬
ano dito ut ꝓtẽꝑe redim̃do per¬
dat aliquid suũ. quãto maiore
cura ⁊ fiducia de heo dicere ut
reddat alienũ: Embos enĩ xͥanos
audio: Iam ille calũniosus qͥuult
face̾ alteri causã. & tollẽ ab illo
uel ꝑ ꝯpositione gaudoꝵ ad ista u̾ba
es mali st̃ Facio gͦ calũmã xͥa
no illi uelit uolit dat mͥ aliqͥd
ut tẽpꝰ redimat. quia epm audi¬

Expanded text:
: Nummum quaerit pestilentia, duse; quid aliud dixit Deus, quam redimentes tempus, quando ait: Si quis vult judicio tecum contendere, et tunicam tuam tollere, dium ? Judicio vult tecum contendere, et tunicam tuam tollere? Avocare te habet litibus a Deo tuo; non habebis quietum cor, non habebis tranquillum animum. Everteris cogitationibus tuis, irritaris adversus ipsum adversarium tuum? Ecce tempus perdidisvestris, in negotiis vestris, quando ad nos dijudicandi veniunt, si homini christiano dico, ut pro tempore redimendo perdat aliquid suum; quanto majore cura et fiducia debeo illi dicere, ut reddat alienum? Ambos enim christianos audio. Ille calumniosus qui vult facere alteri causam, et tollere ab illo, velut pro compositione gaudet ad ista verba, es mali sunt: faciam calumniano illi, velit nolit, dat mihi aliquid ut tempus redimat, quia episcopum audi
Abbreviated transcription (Latin):
tis. nõ ut insipiẽtes sed
ut sapiẽtes: Redim̃tes tẽpꝰ: qm̃
dies mali st̃. Dies malos fr̃s. due
res faciũt: malicia ⁊miseria: ꝑ
maliciã hominũ ⁊ miseriã hõm
dicũtur dies mali Ceterũ. dies isti
qmͣtũ ꝑtinq̾ ad spatia horaꝵ: or¬
dinati st̃: Ducũt uices agũt tẽꝑa.
orit᷑ sol occidit sol. tnͣseũt tẽꝑa Cui
molesta st̃ tẽꝑa. si hoĩes sibiñ st̾ mo¬
lesti. Ergo dies malos sic̃ dixidu¬
e tes facuĩt. miseria hominũ ⁊
malicia hoĩm S miseria hoĩm
ꝯmunis ẽ: ñ debꝙ malicia eẽ con¬
munis: Exqͦ eĩ lapsus est adã.
dies nͥ mali Istos pueros qͥ nas¬
cũtut ĩt̾rogemus: qͣre e ploratu
ĩcipiũt qͥ ⁊ tidere posst̾: Nascit᷑
⁊ statĩ plorat: Post uescio qͦt di¬
es. ridet Qñ plorabat nascens:¬
ꝓpħa sue calamitatis erat: Lacͥ
Q sibene uixerit ⁊ iustus fu̾it:
certe ĩmediis positus tẽptatõib

Expanded text:
tis; non ut insipientes, sed ut sapientes; redimentes tempus, quoniam dies mali sunt. Dies malos, fratres, duae res faciunt, malitia et miseria. Per malitiam hominum et miseriam hominum ducuntur dies mali. Caeterum dies isti, quantum pertinet ad spatia horarum, ordinati sunt: ducunt vices, agunt tempora; oritur sol, occidit sol, transeunt tempora. Cui molesta sunt tempora, si homines sibi non sunt molesti? Ergo dies malos, sicut dixi, duae res faciunt, miseria hominum et malitia hominum. Sed miseria hominum communis est: non debet malitia esse communis. Ex quo enim ldies nisi mali. Istos pueros qui nascuntur interrogemus, quare a ploratu incipiunt, qui et ridere possunt. Nascitur, et statim plorat: post nescio quot dies ridet. Qpropheta suae calamitatis erat: lacryEt si bene vixerit et justus fuerit, certe in mediis positus tentationibus
Abbreviated transcription (Latin):
ũ utꝰ. ¶ nĩs mali ꝑsegutꝰ bonos.
ñ fr̾o ⁊ lapidib sed uita ⁊ morib.
Nũqͥd aliquis scd̃m loth ꝑseq̃bat᷑
in sodomis. Nemo illi molestus
int̾ ĩmũdos. suꝑbos. blasphemos.
ꝑsecutionẽ paciebatur. nõ na¬
pulando. sed malos uidendo Qb
aibas quod dico: Deniq apłs cũ¬

Expanded text:
nes mali persequuntur bonos, non ferro et lapidibus, sed vita et moribus. Numquid aliquis sanctum Lot persequebatur in Sodomis? Nemo illi molestus inter immundos, superbos, blasphemos, persecutionem patiebatur, non vapulando, sed malos videndo. Quiprobas quod dico. Denique Apos