comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inimici tui: o dñe cui iubilat om̃ĩs t̃ra.
in multitudine. potentie tue. m̃tient᷑ tibi
inimici tui. Dicunt soluã: cũ tu dixeris
soluite. Quare te dixerunt dixisse soluã:
& ñ dixerunt qđ dixisti. soluite: Ut qͣsi
ipsi se a cͥmine soluti templi defendent s
m̃daces: ipse soluit templũ. Dictũ ẽ ab a
dit: iudas qͥd fecit: Pat̃ tradendo filium
seipsũ ꝓ nob̾ fecit bene: tradendo iudas
magistrũ suum ꝓ auariciasua. fecit ma¬
le. Non enĩ quod nob̃ p̃stitum ẽ de passio¬
le mercedẽ malicie: xp̃c laudem gr̃e. ꝓrsꝰ
ipse soluerit tẽplũ: ipsum soluit qͥ dixit.
Potestatẽ habeo ponendi aiãm meam. ꝙ
potestatẽ habeo iterũ sum̃di eam. Nemo
tollet eam a me. s ego pono eam ipse a
me. & iterũ sumo eam. Ipse soluit tẽplũ¬
suum gr̃ã sua: ñ malicia ur̃a. In multitu¬
dine potentie: tue. m̃tient᷑ tibi inimici
tui. Ecce m̃tunt᷑. ecce credit᷑ eis. ecce oppͥ¬
meris. ecce crucifigeris. ecce insultat᷑ tibi.

Expanded text:
inimici tui, o Domine, cui jubilat omnis terra? In multitudine potentiae tuae mentientur tibi inimici tui. Dicent, Solvam; cum tu dixeris, Solvite. Quare te dixerunt dixisse, Solvam; et non dixerunt quod tu dixisti, Solvite? Ut quasi ipsi se a crimine soluti templi defenderent smendaces; ipse solvit templum. Dictum est enimdit; Judas quid fecit? Pater tradendo Filium seipsum pro nobis, fecit bene: tradendo Judas magistrum pro avaritia sua, fecit male. Non enim quod nobis praestitum est de passiole mercedem malitiae; Christus laudem gratiae. Prorsus ipse solverit templum; ipse solverit qui dixit: Potestatem habepotestatem habeo iterum sumendi eam: nemo tollit eam a me; sed ego ipse pono eam a me, et iterum sumo eam . Ipse solverit templum gratia sua, malitia vestra. In multitudine potentiae tuae mentientur tibi inimici tui. Ecce mentiuntur, ecce creditur eis, ecce opprimeris, ecce crucifigeris, ecce insultatur tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
laudetis: s ipsũ laudetis. Que ẽ uox lau¬
dis eiꝰ : qr grã ipsiꝰ sumꝰ. qͥcqͥd boni sumus.
Qͥ posuit animã meã in uitã. Ecce uox
laudis ciꝰ : qui posuit aiãm meam in uitam.
Ergo in morte erat. In morte erat: qr erat
inte. Inde ẽ qd̾ non debuistis exaltari in
uobis ipsis. Ecce in morte. erat in te. Ubi
erat in uita. nͥ in illo qͥ dix̃. ego sũ uia. ue¬
ritas & uita. quomodo qͥbusdam creden¬
tib ait apłs: fuistis aliquando tenebre.
nẽ autẽ. lux in dño: tenebre gͦ in uob̃:
lux in dño. Sic mors in uob̾: uita in dño.
Qͥ posuit aiãm meã in uitam. Ecce posuit

Expanded text:
laudetis; sed ipsum laudetis. Quae est vox laulaudetis; sed ipsum laudetis. Quae est vox laudis ejus? Quia gratia ipsius sumus, quidquid boni sumus. Qui posuit animam meam in vitam. Ecce vox laudis ejus: Qui posuit animam meam in vitam. Ergo in morte erat; in morte erat in te. Inde est quod non debuistis exaltari in vobis ipsis. Ecce in morte erat in te: ubi erit in vita, nisi in illo qui dixit, Ego sum via, veritas, et vita ? Quomodo quibusdam credentibus ait Apostolus: Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino . Tenebrae ergo in vobis; lux in Domino: sic mors in vobis; vita in Domino. Qui posuit animam meam in vitam. Ecce posuit
Abbreviated transcription (Latin):
qd nos legem accepimꝰ. & in iustificatiõib
legis uiximꝰ. & tenuimꝰ p̃cepta patrũ. nicħ
ualebit hoc nob̃. nisi quod illis: non liti¬
gent:non contendant. Qͥ ex asꝑant. non
exaltent᷑ in semetipsis. O caro misera. &
tabescens: nonne peccatrix es: qͥd clamat
lingua tua: attendat᷑ conscientia. Om̃s enĩ
peccauer̃t: & egent gła dei. Agnoscat se
infirmitas humana. Accepisti legem. ut &
p̃uaricatrix legis sis. Non enĩ tenuisti. et
implesti: qͦd accepisti. Accessit tͥ ex lege. ñ
iustificatio quã lex iubet. s p̃uaricatio ꝗͣ
tu fecisti. Si gͦ abundauit peccatũ. quid
inuides suꝑabundanti gr̃e: Noli amari
tentur: s ñ in seipsis. humilient᷑. in seipsi.
ex altent᷑ in xp̃o. Qͥ enĩ se humiliat exalta¬
bit᷑: ꝙ qͥ se exaltat humiliabit᷑. Ꝙ amari
gentes dm nr̃m. Ecce repuls sunt qͥ a¬
maricant: reddita ẽ illis ratio. aliqͥ con
dicimini. Benedicite gentes dm̃ nr̃m. et
audite uocem laudis eiꝰ. Nec uosipsos

Expanded text:
. et in justificationibus Legis viximus, et tenuimus praecepta patrum: nihil valebit hoc; illis quod nobis! Non litigent, non contendant. Qui amaricant, non exaltentur in semetipsis. O caro misera et tabescens, nonne peccatrix es? Quid clamat lingua tua? Attendatur conscientia. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei . Agnosce te, infirmitas humana. Accepisti Legem, ut et praevaricatrix Legis esses; non enim tenuisti et implesti quod accepisti. Accessit tibi ex Lege, non justificatio quam Lex jubet, sed praevaricatio quam tu fecisti. Si ergo abundavit peccatum, quid invides superabundanti gratiae ? Noli amarictentur, sed non in seipsis. Humilientur in seipsis; exaltentur in Christo. Qui enim se humiliat, exaltabitur; et qui se exaltat, humiliabitur Gentes, Deum nostrum. Ecce repulsi sunt qui amaricant; reddita est illis ratio: aliqui condicimini; Benedicite, Gentes, Deum nostrum: et audite vocem laudis ejus. Ne vos ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
seueremꝰ usq in finẽ. ꝙ hoc qͥs dabit. n¬
si de qͦ consequent̃ dictũ ẽ. ꝙ ñ dedit in
motũ pedes meos: ipse ponit aiãm me¬
am in uitam. ipse regit & pedes. ne nu¬
tent. ne moueant᷑ & dentur in motum.
dixisti: & ñ dedit in motũ pedes meos:
Qͥd enĩ passus es. aut qͥd pati potuist:
ut mouerent᷑ pedes tui: quid: Auch q̃se
quunt᷑. Quare. dixi. ñ dedit in motum
pedes meos: qr multa pass sumꝰ. qͥb moue¬
rent᷑ de uia pedes nr̃i. nisi ipse regeret.¬
& eos in motum ñ cdaret. Que sunt ista :
Qm̃ ꝓbasti nos d̾s. ignisti nos sicut ig¬
nitur argentũ. Non ignisti sicut fenũ.
s sicut argentũ. Adhibendo nob̃ ignem.
non in cinerẽ conu̾tisti. s sordes abluis¬
ti. Ignisti nos. sicut ignit᷑ argentũ. E uide
quomodo seuit ds in illos: quoꝵ aĩam po¬
suit in uitã. Inluxisti nos in muscipłam.

Expanded text:
severemus usque in finem? Et hoc quis dabit, nisi de quo consequenter dictum est, Et non dedit in motum pedes meos? Ipse posuit animam in vitam, ipse regit pedes, ne nutent, ne moveantur, et dentur in motum; dixisti, Et non dedit in motum pedes meos? Quid enim passus es, aut quid pati potuisti, ut moverentur pedes tui? Quid? audi quae sequantur. Quare dixi, non dedit in motum pedes meos? Quia multa passi sumus, de quibus moverentur de via pedes nostri, nisi ipse regeret, et eos in motum non daret. Quae sunt ista? Quoniam probasti nos Deus; ignisti nos, sicut ignitur argentum. Non ignisti sicut fenum, sed sicut argentum: adhibendo nobis ignem, non in cinerem convertisti, sed sordes abluisti. Ignisti nos, sicut ignitur argentum. Et vide quomodo saevit Deus in illos, quorum animam posuit in vitam. Induxist
Abbreviated transcription (Latin):
miracła fecerunt. nullus ipsoꝵ mortuus
resurrex̃. qr & qui ab eis resuscitati sunt.
morituri resuscitatist̃. Intendat caritas
urã. Cõmendans dñs oꝑa sua. dĩx. Oꝑib
credite: si mͥ non uultis credere. & comm̃¬
uit dñs suꝑ mare. uissit & petrum. Nũqͥd
non ibi erat ipse dñs. qͣndo se diuisit ma¬
re: ut moyses cũ popło isrł transiret. s
dem dñs illa faciebat. Q fecit ista ꝑ carnẽ
suam. ipse faciebat illa ꝑ carnẽ seruoꝵ¬

Expanded text:
miracula fecerunt; nullus ipsorum mortuus miracula fecerunt; nullus ipsorum mortuus resurrexit: quia et qui ab eis resuscitati sunt, morituri resuscitati sunt. Intendat Charitas Vestra. Commendans Dominus opera sua dixit: Operibus credite, si mihi non vultis credere . Et commevit Dominus super mare, jussit et Petrum . Numquid non ibi erat ipse Dominus, quando se divisit mare, ut Moyses cum populo Israel transiret ? Idem Dominus illa faciebat. Qui fecit ista per carnem suam, ipse illa faciebat
Abbreviated transcription (Latin):
nũ delictum. fusus dñi sanguis. donatꝰ est
homicidis. ut ñ dicam deicidis: qr si cogno
homicidis donatus est fusus sanguis inno¬
centis: & ipsum sangͥnẽ quẽ ꝑ insaniam fu¬
dunt. ꝑ grãm bib̾unt. Dicite gͦ dõ ꝗͣ. metu¬
enda sunt oꝑa tua. Unde metuenda: qr
cecitas ex parte isrł facta est: ut plenitudo
gentium intͣret. O gentium plenitudo. dic
deo. ꝗͣ. tũda sunt oꝑa tua ꝙ sic gaude. ut
contremiscas. Noli extolli. supͣ ramos p̃cisoᷤᷤ.
Dicite deo. quã metuenda sunt oꝑa tua.
In multitudine potentie tue mentien¬
tur tibi inimici tui. Ad hoc inqͥt ÷ m̃ti
ent᷑ tͥ inimici tui. ut multa sit potentia
surrectione: unde p̃s iste. titulũ accepit.
& resurgens apparuit discipłis suis. Non ap¬
paruit inimicis suis: s discipłis suis. Eruci¬
fixus apparuit om̃ib. resurgens fidelib: ut
etiam postea qui uellet crederet: & creden¬
ti resur rectio ꝓmitteret᷑. Multi scĩ multa

Expanded text:
num delictum. Fusus Domini sanguis donatus est num delictum. Fusus Domini sanguis donatus est homicidis, ut non dicam deicidis; quia si cognhomicidis donatus est fusus sanguis innocentis; et ipsum sanguinem quem per insaniam fuderunt, per gratiam biberunt. Dicite ergo Deo: Quam timenda sunt opera tua! Unde timenda? Quia caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret . O Gentium plenitudo, dic Deo, Quam timenda sunt opera tua! et sic gaude ut contremiscas; noli extolli super ramos praecisos. Dicite Deo: Quam timenda sunt opera tua! 6. In multitudine potentiae tuae mentientur tibi inimici tui. Ad hoc tibi, inquit, mentientur inimici tui, ut multa sit potentia surrectione, unde psalmus iste titulum accepit. Et resurgens apparuit discipulis suis. Non apparuit inimicis suis, sed discipulis suis . Crucifixus apparuit omnibus; resurgens fidelibus: ut etiam postea qui vellet crederet, et credenti resurrectio promitteretur. Multi sancti multa
Abbreviated transcription (Latin):
magis dicito dõ. Quã metuenda st̃ opera
tua. Frẽs. s adu̾sus udeos olim p̃cisos de radi¬
ce patarchaꝵ extollere nos non debemus.
s timere potiꝰ & dicere dõ. ꝗͣ metuenda
sunt oꝑa tua dñe. qͣntominus ñ nos debe¬
mꝰ extollere: adu̾sus recentia uulnera p̾̃ci¬
sionũ: Precis st̃ ante udex. inserte st̃ gͣs.
De ipsa insertione. p̃cisi st̃ heretici. S neq
contra illos nos extollere debemꝰ: ne forte
p̃cidi meream᷑. Quẽ delectat insultare p̃¬
cisis: fr̃es mei qualiscũq epi uox sonat uo¬
bis: rogamꝰ uos ut caueatis qͥcũq in eccła
estis. Nolite insultare eis qͥ non sunt intꝰ.
s orate potiꝰ ut & ipsi intus sint. Potens
est enĩ d̃s iterũ inserere illos. De ipsis ui¬
deis dic̃ hoc apłs: & factum ẽ in eis. Resu¬
rrȩx̃ dñs: & multi credidunt. Non intel¬
lexerunt cũ crucifig̾ent: tam̃ postea cre¬
didunt in eum. & donatum ẽ eis tã mag¬

Expanded text:
magis dicito Deo, Quam metuenda sunt opera magis dicito Deo, Quam metuenda sunt opera tua! Fratres, si adversus Judaeos olim praecisos de radice Patriarcharum extollere nos non debemus, sed timere potius, et dicere Deo, Quam timenda sunt opera tua! quanto minus non nos debemus extollere adversus recentia vulnera praecisionum? Praecisi sunt ante Judaei, insertae sunt Gentes; de ipsa insertione praecisi sunt haeretici; sed neque contra illos nos extollere debemus, ne forte praecidi mereatur, quem delectat insultare praecisis. Fratres mei, qualiscumque episcopi vox sonuit vobis, rogamus vos ut caveatis: quicumque in Ecclesia estis, nolite insultare eis qui non sunt intus; sed orate potius ut et ipsi intus sint. Potens est enim Deus iterum inserere illos. De ipsis Judaeis dixit hoc Apostolus; et factum est in eis. Resurrexit Dominus, et multi crediderunt: non intellexerunt cum crucifigerent; tamen postea crediderunt in eum, et donatum est eis tam mag
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑas: non uidebant qđ eras. Uidebant for¬
mã serui. & ñ uidebant formã dei. formã
serui. qua maior est pater: ñ formã dei
ꝓpter quã mͦ audistis. ego & pat̃ unũ sumꝰ.
Tenuerunt qd̾ uidebant: crucifixerunt
qd̃ uidebant. Insultauerunt ei quẽ uide¬
bant: ñ agnouer̃t qd̃ latebat. Audi apł̃m
dicentẽ. Si enĩ cognouissent: nũquã dñm
głe crucifixissent. Ergo gentes que uoca¬
te estis. attendite ramos p̾cisos ꝓpter seueri¬
tatem. uos autẽ insertos ꝓpt̾ bonitatẽ. et
participes factos pinguedinis oleȩ. ñ altũ
sapientes. id ẽ non suꝑbientes. Non enim
tu radicem portas ait: s radix te. Magis
t̃reamini qr uidetis amputatos ramosna
dicis. Frac̾ti sunt rami. ut ego inserar. Bene.
Ppter infidelitatẽ fracti sunt. tu aũ inquit
fide stas. Noli altum saꝑe: s time. Si enim
naturalib ramis ds non peꝑcit: neq tibi
parcet. Attende gͦ ramos fractos. & te in¬
sertum. Noli extolli suꝑ ramos fractoᷤᷤ. sed

Expanded text:
et non videbant quod eras: videbant formam servi, non videbant formam Dei ; formam servi, qua major est Pater ; non formam Dei, propter quam modo audistis, Ego et Pater unum sumus . Tenuerunt quod videbant, cruxifixerunt quod videbant; insultaverunt ei quem videbant, non agnoverunt qui latebat. Audi Apostolum dicentem: Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Ergo Gentes quae vocatae estis, attendite ramos praecisos propter severitatem; vos autem insertos propter bonitatem, et participes factos pinguedinis oleae, non altum sapientes; id est non superbientes. Non enim tu radicem portas, ait; sed radix te. Magis terreamini, quia videtis amputatos ramos nait Apostolus? Sed dicis: Fracti sunt rami, ut ego inserar. Bene; propter infidelitatem fracti sunt. Tu autem, inquit, fide stas; noli altum sapere, sed time: si enim naturalibus ramis Deus non pepercit, neque tibi parcet. Attende ergo ramos fractos, et te insertum: noli extolli super ramos fractos; sed
Abbreviated transcription (Latin):
ad faciem. Ibi iocundabim᷑ in ipso. In quo:
Qͥ dominatur in uirtute sua in eter¬
nũ. Nam nos quã uirtutem habemꝰ: num
qͥd eternã: Si eterna ẽẽt uirtus nr̃a. non
lapsi ẽẽmꝰ. non cecidissemꝰ in peccatum. ñ
meruissemꝰ penalem mortalitatẽ: Ille uo¬
luntate suscepit: qr meritũ nrm nos deie¬
cit. Qͥ dominatur in uirtute sua in et̃nũ.
Cius participes efficiamͣ. in cuiꝰ uirtute noᷤ
erimꝰ fortes: ille autẽ in sua. Nos illuminati.
ille. autẽ lum̃ illuminans. Nos auersi abeo
contebram᷑. ille au̾ti a se ñ pot̃. Calore ipsiꝰ
accendim᷑: unde recedentes frigueramus.
iocundabim᷑ qui dñat᷑ in uͥtute sua in et̃nũ.¬

Expanded text:
 7. Ibi jucundabimur in ipso. In quo? Qui dominatur in virtute sua in aeternum. Nam nos quam virtutem habemus? et num quid aeternam? Si aeterna esset virtus nostra, non lapsi essemus, non cecidissemus in peccatum, non meruissemus mortalitatem poenalem. Ille voluntate suscepit, quo nos meritum nostrum dejecit, Qui dominatur in virtute sua in aeternum. Ejus participes efficiamur, in cujus virtute nos erimus fortes; ille autem in sua. Nos illuminati; ille lumen illuminans: nos aversi ab illo, contenebramur; ille averti a se non potest. Calore ipsius accendimur; unde recedentes frigueramus, jucundabimur qui dominatur in virtute sua in aet
Abbreviated transcription (Latin):
dunt: nos autẽ. surreximus. & erectisu¬
mꝰ. Audi ipsũ dnm nr̃m. hoc idem dicen¬
uideant. & qͥ uident. cecifiant. Hideo
in una parte bonitatẽ: in alia quas
maliciam. S qͥd illo meliꝰ : quid illo mise¬
ricordiꝰ : quid iustiꝰ: quare gͦ qui ñ uident
uideant:: ꝓpter bonitatẽ. Quare & qͥ ui
dent cęci fiant: ẜpt̃ elationẽ. ꝙ uere ui¬
debant. & facti sunt cęci: ñ uidebant. s ui¬
dere sibi uidebant᷑. Nam ecce uidete fr̃ẽs.
Cum dicerent ipsi iudȩi ñ sumꝰ ceci. ait ilł
dñs. Si cęci essetis: peccatũ ñ haberetis. M
Cessabunt colliria: semꝑ cecus remanebis.
Confitere te cecũ: ut illuminari merearis.
Attende iudeos: attende gentes. Qͥ ñ uident

Expanded text:
derunt; nos autem surreximus, et erecti suderunt; nos autem surreximus, et erecti sumus . Audi ipsum Dominum nostrum hoc idem dicenvideant; et qui vident, caeci fiant. Vide in una parte bonitatem; in alia quasi malitiam. Sed quid illo melius? quid misericordius? quid justius? Quare ergo, qui non vident, videnem. Et vere videbant, et facti sunt caeci? Non videbant, sed videre sibi videbantur. Nam ecce videte, fratres: cum dicerent ipsi Judaei, Num sumus caeci? ait illis Dominus; Si caeci essetis, peccatum non haberetis: moCessabunt collyria; semper caecus remanebis: confitere te caecum, ut illuminari mercaris. Attende Judaeos; attende Gentes. Qui non viden
Abbreviated transcription (Latin):
tes. & cũ adhuc egroti eẽnt. sanos se pu
tabant. & inde ꝑicłosiꝰ egrotabant. Nam
si uel mitꝰ egrotarent: non frenetici me
re timenda. & ñ amanda: audi aliam
uocem psalmi. Seruite dño in timore:
& exultate ei cũ tremore. Quid sibi hoc
uult: Audi uocem apłi. Cum timore in¬
quit & tremore. urãm ipsoꝵ salutẽ oꝑa¬
mini. Quare. cũ timore & tremore: sub¬
iecit causam. Hs̃ ẽ enim qͥ oꝑatur in uob̃.
tius. Ergo si gaudes: & time: ne forte qđ
datum est humili. auferatur suꝑbo. Nã
ut noueritis hoc ẽẽ factum de ipsa suꝑbi¬
a iudȩoꝵ. qͣsi se ex oꝑib legis iustific an¬
tium .&. ideo cadentium: dicit aliꝰ p̃s.
hii in currib. & hii in equis. quasi in suiᷤ
qͥb dam passib & instrum̃tis ad erectio¬
nem suam: nos aute in qͥt in noĩe dñi
illi extollebantur in se: uide quẽ ad modũ
isti glorificabant᷑ in deo. ꝓpterea qͥd secu¬
tus est: illis obligati sunt pedes & ceci¬

Expanded text:
tes. Et cum adhuc aegroti essent, sanos se esse tes. Et cum adhuc aegroti essent, sanos se esse putabant, et inde periculosius aegrotabant. Nam si vel mitius aegrotassent, non quasi phrenetici medre timenda, et non amanda? Audi aliam vocem psalmi: Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore . Quid sibi hoc vult? Audi vocem Apostoli: Cum timore, inquit, et tremore vestram ipsorum salutem operamini. Quare, cum timore et tremore? Subjecit causam: Deus est enim qui operatur in vobis, tuis. Ergo si gaudes, et time; ne forte quod datum est humili, auferatur superbo. Nam, ut noveritis hoc esse factum de ipsa superbia Judaeorum, quasi se ex operibus Legis justificantium, et ideo cadentium, dicit alius psalmus: Hi in curribus, et hi in equis, quasi in suis quibusdam passibus et instrumentis ad erectionem suam; nos autem, inquit, in nomine Domini illi extollebantur in se; vide quemadmodum isti gloriabantur in Deo. Propterea quid secutum est? Illis obligati sunt pedes, et ceci
Abbreviated transcription (Latin):
tes: s dicerent merito diuitiaꝵ se electos
ẽẽ. nͥ prius elegisset pauꝑes. Elegit imꝑa¬
tores postea: s melius est. ut romã cũ ue¬
nerit imꝑator. deposito diademate plo¬
ret ad memoriam piscatoris: quã pisca¬
tor ploret ad memoriam imꝑatoris. Infir¬
ma enim mundi elegit ds̃: ut confundat
fortia. Innobilia mundi elegit. & ea que
abstulit nr̃am. ut daret suam. Abstulit
mnanẽ. ut daret plenã. Abstulit nutan¬
tem: ut daret solidam. Tanto gͦ gła nr̃a
fortior ẽ & firmior. qr in deo ẽ. Non gͦ in
te debes głari. qͦd ꝓhibuit ueritas: s qd̾ ait
apłs. hoc precepit ueritas. Qͥ głatur. in
dño głetur. Date gͦ glam laudi eiꝰ. Nolite
imitari uidȩos: qui quasi meritis suis uo¬
lebant tribuere. iustificatioes suaᷤᷤ. ꝙ inui
grãm. ut peccata omĩa donarentur eis:
quasi illi non haberent qd̾ sibi donaret᷑.
iam qͣsi boni oꝑarii. mercedem expectan¬

Expanded text:
tes; sed dicerent merito divitiarum suarum se electos tes; sed dicerent merito divitiarum suarum se electos esse, nisi primo elegisset pauperes: elegit imperatores postea; sed melius est ut Romam cum venerit imperator, deposito diademate, ploret ad memoriam piscatoris, quam ut piscator ploret ad memoriam imperatoris. Infirma enim mundi elegit Deus, ut confundat fortia; et ignobilia mundi elegit, et ea quaabstulit nostram, ut daret suam; abstulit inanem, ut daret plenam; abstulit nutantem, ut daret solidam. Quanto ergo gloria nostra fortior et firmior, quia in Deo est! Non ergo in te debes gloriari; prohibuit veritas: sed quod ait Apostolus, hoc praecepit veritas, Qui gloriatur, in Domino glorietur . Date ergo gloriam laudi ejus. Nolite imitari Judaeos, qui quasi meritis suis volebant tribuere justificationes suas, et invidngelicam, ut peccata omnia donarentur eis; quasi illi non haberent quod sibi donaretur; jam, quasi boni operarii, mercedem exspectan
Abbreviated transcription (Latin):
reth potest aliqͥd boni esse. ꝑitus erat legiꝰ.
& bene ꝓpħam inspexerat. Noui ẽẽ in illis
uerbis aliam ꝓnunciationẽ:. s a pruden¬
tiorib ñ est apꝓbata. ut quasi desꝑasse ui¬
dẽtur ille. cum᷑ audiens dixisset. a nazareth
potest aliqͥd boni eẽ: id ẽ. nũqͥd potest:
Si dicas quasi non credens. a nazareth pot̃
aliqͥd boni eẽ. respondetur. ueni & uide.
qͦd non credis. Rursum si dicas confirmais.
a nazareth pot̃ aliqͥd boni ẽẽ. respondet᷑.
ueni & uide. quã uere sit bonũ. qͦd ñcio
a nazareth. quã recte credas. ueni exꝑi¬
re. E hinc tam̃ existimat᷑ doctus in lege
ille fuisse. qr ñ est electus inter discipłos
ab illo. qͥ prius stulta mundi elegit: cum
tam̃ ei ꝑhibuerit testimonium dicens. Ee¬
ce uere isrłita. in qͦ dolꝰ non ẽ. dlegit gͦ
dñs postea & oratores: s illi suꝑbirent. si
ñ prius eligeret piscatores. Plegit diui¬

Expanded text:
Nazareth potest aliquid boni esse, peritus erat Legis, Nazareth potest aliquid boni esse, peritus erat Legis, et bene Prophetas inspexerat. Novi esse in illis verbis aliam pronuntiationem; sed a prudentioribus non est approbata: ut quasi desperasse videretur ille, cum audiens dixisset, A Nazareth potest aliquid boni esse? id est, numquid potest? ntiationem sequi. Si dicas, quasi non credens, A Nazareth potest aliquid boni esse? respondetur, Veni, et vide quod non credis. Rursus si dicas confirmans, A Nazareth potest aliquid boni esse; respondetur, Veni, et vide quam vere sit bonum quod nuntio a Nazareth; et quam recte credas, veni, et experire. Hinc tamen existimatur doctus ille in Lege fuisse, quia non est electus inter discipulos ab illo qui stulta mundi prius elegit; cum tantum el perhibuerit testimonium Dominus dicens: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est. Elegit ergo Dominus postea et oratores; sed illi superbirent, si non prius eligeret piscatores: elegit divi
Abbreviated transcription (Latin):
confundat fortiora: & innobilia mundi
elegit ds. & ea que: ñ sunt tamꝗͣ. ea que
sunt: ut ea que sunt euacuentur. Quid
uoluit dicere: qͥd uoluit ostendẽ: descen¬
nus humanũ. & dare grãm suam om̃ib
intelligentib. qr grã illiꝰ est. ñ merita il¬
loꝵ. & ne quelibet ꝑsona głiet᷑. in carne.
infirmos elegit. Nam inde ñ ẽ electꝰ etiã
ille nathanael. Qͥd eñĩ tͥ uidet᷑. ut pub¬
licanũ in theloneo sedentẽ eligeret ma¬
theum. & ñ eligeret nathanaelẽ. cui
ꝑhibuit testimonium ipse dicens. ecceue
qr doctos ñ erat electurus: s si ipsos pͥmo
elegisset. doct᷑ne suȩ merito se electos pu¬
tarent. & ita scientia illoꝵ laudaretur.
intelligimus quod ille erat ꝑitus legis:
Quando audiuit ab uno ex eis qͥ secutie¬
rant dñm dicentẽ. inuenimꝰ messiam qd
interp̃tatur. xp̃c: quesiut unde. E dictũ
est. a nazareth. E ille. A nazareth potest aliqͥd
boni ẽẽ. Proculdubio qͥ intellexit anar a

Expanded text:
undat fortia; et ignobilia mundi elegit Deus, et ea quae non sunt, tanquam quae sunt, ut ea quae sunt evacuentur . Quid voluit dicere? quid voluit ostendere? Descennus humanum, et dare gratiam suam omnibus intelligentibus quia gratia illius est, non merita eorum; et ne quaelibet persona gloriaretur in carne, infirmos elegit. Nam inde non est electus etiam ille Nathanael. Quid enim tibi videtur, ut publicanum in telonio sedentem eligeret Matthaeum , et non eligeret Nathanael cui perhibuit testimonium ipse Dominus, dicensquia doctos non erat electurus: sed si ipsos primo elegisset, doctrinae suae merito se electos putarent; ita illorum scientia laudaretur, intelligimus quod ille peritus erat Legis? Quando audivit ab uno ex eis qui secuti erant Dominum, dicente, Invenimus Messiam, quod interpretatur Christus, quaesivit unde; et dictum est, A Nazareth: et ille, A Nazareth potest aliquid boni esse. Procul dubio, qui intellexit quia a
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt. qd̾ signũ ostendis nob̾ qr ista facis. ex¬
cepto eo qd̃ dixerat de iona ꝑ aliam simi¬
litudinẽ hoc ipsum item dixit: ut noueri¬
tis hoc ꝓpͥum signũ maxime cõm̃datũ. Sol¬
excitabo illud. Ꝙ illi dixerunt. Quadragi¬
nta & .ui. annis edificatũ est templũ hoc:
& tu in triduo excitabis illud: & eugłista
qͥd illud eẽt exposuit. Hoc aut̃ẽ inqͥt dice¬
bat iħc de templo corporis sui. Ecce hãc
potentiam suam hominib se demonst᷑¬
turũ dicebat. unde similitudinẽ de tem¬
plo dederat. ꝓpter carnẽ suam qd erat tẽ¬
plũ latentis intus diuitͣatis. Uñ & iudei
templũ foris uidebant: lum̃ inhabitans
non uidebant. Ex istis uerbis dñi con¬
cinnauert fals testes m̃dacium. qd̾ contͣ
eum dic̾ent: ex ipsis uñ cõmendauit re¬
surrectionẽ suam futurã. loquens de tẽ¬
plo. Dixerunt enĩ fals testes adu̾sus eum.
cũ quereret᷑ ab eis qͥd illum audissent dixif.¬
sent dixisse. Audiuimꝰ eum dicentẽ. Sol¬

Expanded text:
esset, Quod signum ostendis nobis, quia ista facis? excepto eo quod dixerat de Jona, per aliam similitudinem hoc ipsum item dixit, ut noveritis hoc proprium signum maxime commendatum: Solexcitabo illud. Et illi dixerunt: Quadraginta et sex annis aedificatum est templum hoc; et tu in triduo excitabis illud? Et evangelista, quid illud esset exponens: Hoc autem, inquit, dicebat Jesus de templo corporis sui . Ecce hanc potentiam suam hominibus se demonstraturum dicebat, unde similitudinem de templo dederat, propter carnem suam quae erat templum latentis intus divinitatis. Unde Judaei templum foris videbant; numen intus habitans non videbant. Ex istis verbis Domini concinnaverunt falsi testes mendacium, quod contra eum dicerent, ex his ipsis ubi commendavit resurrectionem suam futuram, loquens de templo. Dixerunt enim falsi testes adversus eum, cum quaereretur ab eis quid illum audissent dixisse: Audivimus eum dicentem, Sol
Abbreviated transcription (Latin):
dieb & tͥb noctib. sic erit & filiꝰ hominiᷤᷤ
fuit ionas in uentre ceti: nonne ut post¬
ea uiuus euomeret᷑ hoc fuit infernꝰ dño:
quod ione cetus. Hoc signũ ꝓprium cõm̃¬
dauit. hoc ẽ potentissimum. Potentiꝰ est
reuixisse mortuum: quã non fuisse mor¬
tuum. Magnitudo potentie dñi. scd̃m
qͥd homo factus ẽ: in uirtute. resurrec¬
tionis apparet. Hanc cõmendat ꝙ apłs.
cũ dicit. Non habens eam iusticiam quȩ. ex

Expanded text:
 noctibus; sic erit et filius hominis fuit Jonas in ventre ceti? Nonne ut postea vivus evomeretur? Hoc fuit infernus Domino, quod Jonae cetus. Hoc signum proprium commendavit; hoc est potentissimum. Potentius est revixisse mortuum, quam non fuisse mortuum. Magnitudo potentiae Domini secundum quod homo factus est, in virtute resurrectionis apparet. Hanc commendat Apostolus, cum dicit: Non habens meam justitiam quae ex
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt. & qͥdam eoꝵ credidunt : s ñ suf¬
ficit xp̃o. Multũ ẽ quod dedit: magnũ p̃¬
cium dedit. Non ꝓ solis uideis debuit uale¬
re qd̃ dedit. Oculi eiꝰ suꝑ gentes respici
iudei. Quod nob̾. hoc & illis. Nob̃ eugłm.¬

Expanded text:
, et quidam eorum crediderunt: sed non sufficit Christo; multum est quod dedit, magnum pretium dedit, non pro solis Judaeis debuit valere quod dedit. Oculi ejus super Gentes respiciuJudaei: Quod nobis, hoc et illis; nobis E
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa :ͤ ͣt ͤ aliqͥs ipsoꝵ mortuus eẽt & resur¬
geret in uitam eternã. Qͥa gͦ possent iu¬
dei dicere cũ miracula faceret dñs. fecit
hoc & moyses. fec̃ helyas. fec̃ helyseus. pos¬
sent sibi ista dicere. qr & illi mortuos re¬
suscitauerunt: & multa miracła fecer̃t.
ꝓpt̾ea cũ ab illo signũ peteret᷑. ꝓpͥum signũ
cõmendans qd̃ in se solo futurũ erat: ait.

Expanded text:
aliquis ipsorum mortuus esset, et resurgeret in vitam aeternam. Quia ergo possent dicere Judaei, cum miracula faceret Dominus, Fecit haec et Moyses, fecit Elias, fecit Elisaeus: possent sibi ista dicere, quia et illi mortuos resuscitaverunt, et multa miracula fecerunt: propterea cum ab illo signum peteretur; proprium signum commend
Abbreviated transcription (Latin):
unde titulũ p̃s iste accepit. qͥd sibi uult. in
multitudine potentiȩ tue mentient᷑ tibi
immici tui: nisi ut sic intelligas. ⁊deo tͥ m̃¬
tientur inimici tui ut crucifigaris: ideo
crucifigeris ut resurgas: mendacium gͦ
illoꝵ. ad cõmendandã multã potentiã
tuam ualebat. Quare solent mnimici m̃ti¬
ri: Ut potentiam cuiꝰquã minuant. de

Expanded text:
unde titulum psalmus iste accepit; quid sibi vult, In multitudine potentiae tuae mentientur tibi inimici tui, nisi ut sic intelligas: Ideo tibi mentientur inimici tui ut crucifigaris; ideo crucifigeris ut resurgas? Mendacium ergo illorum ad commendandam multam potentiam tuam valebit. Quare solent inimici mentiri? Ut potentiam cujusque minuant de
Abbreviated transcription (Latin):
te autẽ. nomini eiꝰ. Qd dix̃: Ssallentib
uobis: benedicat᷑ nom̃ eius. Oi d sit autẽ
psallere. heri dixi: & credo meminisse ca¬
ritatẽ urãm. ẜsallere. ẽ. organũ etiam
assumere qd̃ psalteruim dr. & pulsu atq
oꝑt manuinn uocib concordare. Si gͦ
iubilatis qd̾ ds audiet. psallite. ctiã qd̾

Expanded text:
te autem nomini ejus. Quid dixit? Psallentibus te autem nomini ejus. Quid dixit? Psallentibus vobis benedicatur nomen ejus. Quid sit autem psallere, heri dixi, et credo meminisse Charitatem Vestram. Psallere, est organum etiam assumere quod psalterium dicitur, et pulsu atque opere manuum vocibus concordare. Si ergo jubilatis quod Deus audiat, psall
Abbreviated transcription (Latin):
dat intentio. hinc nos cogitatio nulla¬
os ħ abituros. s om̃s qͥ in eum credidissen.
id̾ est om̃s gentes. Inde cepit.
Ubilate deo. Qui : omnis terra.
Non gͦ sola uidea. Uidete fr̃es quẽ¬
admodũ cõmendet᷑ uniu̾sitas ex¬
cłe. toto orbe diffuse: & ñ solũ do¬
lete iudeos qui grãm istam gentib
inuidebant: s plus hereticos plan¬
gite. Si enĩ dolendi sunt qͥ collecti
non st̃. quanto ampliꝰ. qͥ collectidi¬
uisi st̃: Iubilate deo omĩs t̃ra. Qd
est iubilate: In uocẽ erũpite gau¬
dioꝵ. si ñ potestis u̾boꝵ. Non enĩ uerbis
ibilatur. s solus gaudentium sonitꝰ red¬
ditur. quasi parturientis. & parturientiᷤ
explicari ñ possit. Iubilate deo om̃ĩs t̃ra.
Nemo iubilet in parte: nemo inquã iubi¬
let in parte. Om̃is t̃ra iubilet. catholica
iubilet. catholica totum tenet. Qͥ cũq par¬
tem tenet. & a toto p̃cisus ẽ. ululare uult
ñ iubilare. Iubilate do omis t̃ra. psalli¬

Expanded text:
datur intentio; hinc vos nulla cogitatio adatur intentio; hinc vos nulla cogitatio aos habiturus, sed omnes qui in eum credidissent, id est omnes gentes. Inde coepit: Jubilate Deo. Qui? Omnis terra. Non ergo sola Judaea. Videte, fratres, quemadmodum commendetur universitas Ecclesiae toto orbe diffusae; et non solum dolete Judaeos qui gratiam istam Gentibus invidebant, sed plus haereticos plangite. Si enim dolendi sunt qui collecti non sunt, quanto amplius qui collecti divisi sunt? Jubilate Deo, omnis terra. Quid est, Jubilate? In voce erumpite gaudiorum si non potestis verborum. Non enim verbum jubilatur, sed solus gaudentium sonitus redditur, quasi parturientis et parientis explicari non possit. Jubilate Deo, omnis terra: nemo jubilet in parte. Nemo, inquam, jubilet in parte: omnis terra jubilet, Catholica jubilet. Catholica totum tenet: quicumque partem tenet, et a toto praecisus est, ululare vult, non jubilare. Jubilate Deo, omnis terra.
Abbreviated transcription (Latin):
decessio Ibi qr decessores ñ erunt: nec suc¬
cesores querunt᷑. Ad hoc enĩ subiecit: ñ
enĩ incipient mori. Uer untam̃ qr iude¬
i tenebant. et si carnalit̾ spem resurrec¬
tionis future. gauis sunt responsũ ẽẽ
saduceis. cũ quib illis erat de hac anti¬
piti & obscura questione certam̃ Tene¬
bant gͦ udei spem resurrectionis mor¬
tuoꝵ. & soli se ad beatam uitam resur¬
recturos putabant. ꝓpt̃ opus legis. ꝓpter
iistificationes serip̾turaꝵ. quas habebãt
sol iudei. & gentes ñ habebant. Crucifixꝰ
est xp̃c. cęcitas ex parte in isrł facta est.
ut plenitudo gentium intraret. hoc a¬
postolo dicente. & cepit etiam gentibus
pmutti resurrectio mortuoꝵ. credentib
iste ẽ aduersus p̃sũptionẽ. & suꝑbiã iude¬
oꝵ. ꝑ fide gentium. ad eandem spem re¬
sur rectionis uocataꝵ. Quodãmodo frẽs
mei. animã psalmi audisti̾. In hoc quod
dixi. in hoc quod ꝓposui. tota ur̃a suspen¬

Expanded text:
decessio: ibi quia decessores non erunt, nec sucdecessio: ibi quia decessores non erunt, nec successores quaerentur. Ad hoc enim subjecit: Non enim incipient mori. Verumtamen quia Judaei tenebant, etsi carnaliter, spem resurrectionis futurae, gavisi sunt responsum esse Sadducaeis, cum quibus illis erat de hac ancipiti et obscura quaestione certamen. Tenebant ergo Judaei spem resurrectionis mortuorum; et solos se ad beatam vitam resurrecturos sperabant propter opus Legis, et propter justificationes Scripturarum, quas habebant soli Judaei, et Gentes non habebant. Crucifixus est Christus; caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret : hoc Apostolo dicente. Coepit etiam Gentibus promitti resurrectio mortuorum, credentibiste est adversus praesumptionem et superbiam Judaeorum, pro fide Gentium ad eamdem spem resurrectionis vocatarum. 2. Quodammodo, fratres mei, animum Psalmi audistis. In hoc quod dixi, in hoc quod proposui, tota vestra suspen
Abbreviated transcription (Latin):
ñ potuisse : qr soluente. dño mirati sunt.
Pponebant gͦ saducei questionẽ de qua¬
dam muliere que habuit septẽ uiros
ñ simul. s succedentes sibi. Eratꝰ enͣĩ legis
ad ꝓpagandũ popłm. ut qͥ forte sine li¬
beris defungeretur. fr̃ eiꝰ si haberet. acci¬
ꝑet uxoreni eiꝰ. ad resuscitandũ semen
frĩ suo. ẜposita gͦ illa muliere que ha¬
buit septẽ uiros om̃s mortuos sine lib̾is.
& ad hoc officium implendũ. ducentes
frĩs uxorem. dixerunt querentes. in re
o iudei ñ fatigarent᷑. non deficerent in
ista questione. s ñ talia sibi in resurrec¬
tione sꝑarent. qualia agebant in hac
uita. Dñs aũ eq̃litatẽ angłoꝵ ꝓmittens
ñ humanã carnis corruptionem: ait illł.
Fratis. nescientes scͥpturas. neq uirtutẽ dĩ.
In resurrectione enim neq nubent. neq
uxores ducent. neq enĩ incipient mori.
serunt equales angłis di. Demonstrauit
quod ibi ñ sit necessaria successio: uͥ tollet᷑

Expanded text:
unt. Proponebant ergo Sadducaei quaestionem de quadam muliere, quae habuit septem viros; non simul, sed succedentes sibi. Erat enim hoc legis ad populum propagandum, ut qui forte sine liberis defungeretur, frater ejus, si haberet, acciperet uxorem ejus, ad suscitandum semen fratri suo . Proposita ergo illa muliere, quae habuit septem viros omnes mortuos sine liberis, et ad hoc officium implendum ducentes fratris uxorem, dixerunt quaerentes: In resdubio Judaei non fatigarentur, non deficerent in ista quaestione, si non talia sibi in resurrectione sperarent, qualia agebant in hac vita. Dominus autem aequalitatem Angelorum promittens, non humanam carnis corruptionem, ait illis: Erratis, nescientes Scripturas, neque virtutem Dei. In resurrectione enim neque nubent, neque uxores ducent: neque enim incipient mori, sed erunt aequales Angelis Dei . Demonstravit quod ibi sit necessaria successio, ubi doletur
Abbreviated transcription (Latin):
mercedẽ suam. & iterũ. Alioqͥti merce¬
dem ñ habebitis apud patrẽ ur̃m qui
in celis est.Ergo inquies debeo abscon¬
de oꝑa mea. ne faciam coram ho̾ib: si.
S qͥd ait: luceant oꝑa ur̃a coram hõib.
in finẽ canta: quo fine facias uide. Si ĩo
facis. ut tu glorificeris: hoc ꝓhibui. Si aũ
ideo ut d̾s glorificet᷑: hoc uissi. Ps allite. gͦ
psallite: ille laudetur. Nos bene inuite.
ille glorificet᷑. Unde enim habetis ipsũ be¬

Expanded text:
mercedem suam. Et iterum: Alioquin mercedem non habebitis apud Patrem vestrum qui in coelis est . Ergo, inquies, debeo abscondere opera mea, ne faciam coram hominibus? Non. Sed quid ait? Luceant opera vestra coram hominibus. in finem canta; quo fine facias, vide. Si ideo facis ut tu glorificeris, hoc prohibui; si autem ideo ut Deus glorificetur, hoc jussi. Psallite ergo, psallite; ille laudetur: vos bene vivite; ille glorificetur. Unde enim habetis ipsum be
Abbreviated transcription (Latin):
sanauit dextera eiꝰ s sanauit ei.
M ulti enĩ sanant᷑ sibi. ñ ei. Eoce quam
multi cupiunt sanitatẽ istã corpo¬
erant: sanati adulteri fiunt. Qͥ cũ egro¬
tarent neminẽ ledebant: receptis uiribꝰ
inuadunt ⁊ oppͥmunt in nocentes. Sana¬
ti st̃. s ñ ei. Qͥs ẽ qui sanat᷑ ei : Qͥ intus
sanat᷑. Quis ẽ qui intꝰ sanat᷑: Qͥ credit
in eũ. ⁊ cũ interiꝰ fuerit sanatꝰ. in nouũ¬

Expanded text:
arum dextera ejus; sed, «Sanavit ei.» Multi enim sanantur sibi, non ei. Ecce quam multi cupiunt sanitatem istam corpoerant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis viribus invadunt et opprimunt innocentes: sanati sunt, sed non ei. Quis est qui sanatur ei? Qui intus sanatur. Quis est qui intus sanatur? Qui credit in eu
Abbreviated transcription (Latin):
ad solatiũ mariti. suggerit blasphemi¬
as: ñ obtemꝑat ille. Obtemꝑauit adam
eue in paraddyso: repellit adam ȩuam
in stͣcore. In stercore enĩ sedebat iob.
cũ flueret ⁊ putresceret uermibꝰ. Ille¬
lior iob putris in stercore: quã inte
ger ille in parachyso.S adhue illa eua
erat. iã ille. adam ñ erat. Respondit
eue pͣparatȩ ad istã supplantationẽ &
tẽptatione̾. &. ait. illi. Loquuta es sicͣ¬
diuimꝰ quomͦ tu̾ndit᷑ tuba ista. Pcus¬
sit eũ diabolus a capite usq ad pe¬
⁊ des graui iulnere: ⁊ putrescens u̾¬
mibꝰ sedebat in stercore. Audiuimꝰ qͣm¬

Expanded text:
ad solatium mariti, suggerit blasphemiad solatium mariti, suggerit blasphemiam; non obtemperat ille. Obtemperavit Adam Evae in paradiso ; repellit Adam Evam in stercore. In stercore enim sedebat Job, cum flueret et putresceret vermibus. Melior Job putris in stercore, quam ille integer in paradiso. Sed adhuc illa Eva erat, jam ille Adam non erat. Respondit Evae praeparatae ad istam supplantationem et tentationem, et ait illi: «Locuta esdivimus quomodo tunditur tuba ista. Percussit eum diabolus a capite usque ad pedes gravi vulnere, et putrescens vermibus sedebat in stercore. Audivimus quem
Abbreviated transcription (Latin):
mi. Non uoce sola. Assumite oꝑa. ut ñ
tͣm cantetis s ⁊ oꝑemini. Qͥ cantat &
similitudinib. In tubis ductilibꝰ ⁊ uoce
tube cornee. Qͥ d sibi uolunt tube duc¬
tiles. ⁊ tubȩ corneȩ: Ducꝰtiles tube e¬
rex̧ st̃. tundendo ꝓducunt᷑. Si tunden¬
do. ergo uapulando eritis tubȩ ducti¬
les ad laudẽ dĩ ꝓducꝰtȩ. Si cũ tribula¬
mini ꝓficiatis. tribulatio tunsio. pro¬
fectꝰ ꝓducꝰtio ẽ. Tuba ductilis erat iob
quando repente ꝑcussus tantis dãpnis
⁊ orbitate filioꝵ: tunsione illa tante
tͥbulationis factꝰ tuba ductilis. sonuit.
Dñs dedit. dñs abstulit. sic̃ dño placuit
ita facꝰtũ ẽ. sit nom̃ dñiͣ bnͣdictũ. Quo¬
mͦ sonuit. qͣm suauẽ sonũ dedit ista
ductił tuba: Adhuc tundit᷑. Datus est
in potestate. ut & caro eiꝰ ꝑcuteret᷑
ꝑcussa ẽ. cepit putrescere. scatere uer¬
mibꝰ. Subposita eua d seducꝰtionẽ. u¬
xor eiꝰ seruata ad minist̾iũ diaboli nͣ

Expanded text:
lite, non voce sola; assumite opera, ut non tantum cantetis, sed et operemini. Qui cantat et similitudinibus: «In tubis ductilibus et voce tubae corneae.» Quid sibi volunt tubae ductiles et tubae corneae? Ductiles tubae aereae sunt, tundendo producuntur. Si tundendo, ergo vapulando. Eritis tubae ductiles, ad laudem Dei productae, si cum tribulamini proficiatis: tribulatio tunsio, profectus productio est. Tuba ductilis erat Job, quando repente percussus tantis damnis et orbitate filiorum, tunsione illa tantae tribulationis factus tuba ductilis, sonuit: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum.» Quomodo sonuit! quam suavem sonum dedit! Ista ductilis tuba adhuc tunditur: datus est in potestatem, ut et caro ejus percuteretur; percussa est, coepit putrescere, scatere vermibus. Supposita Eva ad seductionem, uxor ejus servata ad ministerium diaboli, non
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sumus. ⁊ nͣdũ apparuit qͥd erimꝰ. Sci¬
mꝰ qr cũ apparuerit similes ei erimꝰ: qm̃
uidebimꝰ eũ sicuti ẽ. Ad hanc uisionem
parate corda ur̃a. ad hoc gaudiũ para¬
te animas ur̃as : quomͦ si solẽ uellet ds̃
ostendere moneret ut ocłos pararetis
carnis. S qr sapientie sue speciẽ dignatꝰ¬
e uob̃ ostendere: parate ocłos cordis.
Seati mundicordes. qmͣ ipsi dm̃ͣ uidebtͣ.
Alemor fuit miscđie sue iacob. ⁊ u̾itatis
suȩ domꝰ isrł. Quis ẽ iste isrł.Ne for

Expanded text:
aruit quid erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est» . Ad hanc visionem parate corda vestra, ad hoc gaudium parate animas vestras: quomodo si solem vellet Deus ostendere, moneret ut oculos pararetis carnis; sed quia sapientiae suae speciem vobis dignatur ostendere, parate oculos cordis. Beati mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt . «Memor fuit misericordiae suae Jacob, et veritatis s
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. fortior eͣ omĩ forti: suꝑior eͣ omĩ ex¬
celso. filiꝰ dĩ ꝓ nob̾ mortuus eͣ. Securus
esto te accepturũ uitã ipsiis. qͥ pignꝰ
habes mortẽ ipsus. ẜ quibꝰ enĩ mortuuis
ũ: Q diligitis dñm. odite malignum.
lemo timeat. custodit dñs animas ser¬
uoꝵ suoꝵ. De manu peccatoris eruet

Expanded text:
 fortior est omni forti, superior est omni excelso. Filius Dei pro nobis mortuus est; securus esto accepturum te vitam ipsius, qui pignus habes mortem ipsius. Pro quibus enim mortuus um? «Qui diligitis Dominum, odite malignum.» Nemo timeat: «Custodit Dominus animas servorum suorum, de manu peccatoris eruet
Abbreviated transcription (Latin):
fert uenire: ut cũ uen̾it nͣ te damnce.
Eoce ñdũ uenit ille: in celo ẽ. tu in tͣra.
Ille differt aduentũ. tu noli differre cõ¬
siliũ. Aduentus ipsiꝰ durus ẽ duris: mi¬
tis ẽ piis. Hide gͦ tu quis sis. Si durus.
licet tͥ mitescere: si mitis. iã gaude uẽ¬
turũ. Xpĩanꝰ enĩ es. Ita inquis credo.
qd oras ⁊ dicis. adueniat regnũ tuum.
Optas ut ueniat quẽ times ne ueniat.
corrige te ut nͣ ores contra te. Ex¬

Expanded text:
fert venire, ut cum venerit non te damnet. fert venire, ut cum venerit non te damnet. Ecce nondum venit, ille in coelo est, tu in terra: ille differt adventum, tu noli differre consilium. Adventus ipsius durus est duris, mitis est piis. Vide ergo modo tu qui sis: si durus, licet tibi mitescere; si mitis, jam gaude venturum. Christianus enimes. Ita, inquis. Credo quod oras, et dicis: «Adveniat regnum tuum» . Optas ut veniat, quem times ne veniat. Corrige te, ut non ores contra te.
Abbreviated transcription (Latin):
montes. uenit ds̃ iudicare t̾rã ⁊ gaudeñ.
S tͣ enĩ montes qui uenturo dño iudica¬
re t̾rã contremiscunt. frgo stͣ montes
boni. st̃ montes mali. Nontes boni. mag¬
nitudo spitalis: montes mali. tumor
suꝑbie: Montes exultabt᷑ a facie dñi¬
iudicare tͣram. Iudicabit orbẽ t̾rȩ iii
iustitia: ⁊ ppłos in equitate. Gaudeañ
gͦ montes. ille enĩ ñ inuiste iudicabit.
U enturo forte aliquo iudice homine cui
nͣ potest patere conscientia contremis¬
cunt hoĩes etiã in nocentes. Si ab ipso
expecꝰtant pͣmiũ laudis. ł timent pe¬
nã dampnationis. qͣn ille ueniet qui
falli ñ potest gaudeant montes. securi
gaudeant. illuminabunt᷑. ab eo ñ dam¬
nabunt᷑. Gaudeant qr uenice dñs idi¬
care orbẽ t̃rarũ in ȩquitate. At si mon
tes gaudent. iniqui contremiscunt. S
ecce ñdũ uenit. Eͥdopus ẽ ut tremañ:
Corrigant᷑. ⁊ gaudeant. In potestate tua
eͣ: quomͦ expecꝰtes uenturũ. xp̃m. Idõ dif¬

Expanded text:
udicare terram, et gaudent. Sunt enim montes, qui venturo Domino judicare terram, contremiscent. Ergo sunt montes boni, sunt montes mali: montes boni, magnitudo spiritualis; montes mali, tumor superbiae. «Montes exsultabunt a facie Domijudicare terram. Judicabit orbem terrae in justitia, et populos in aequitate.» Gaudeant ergo montes; ille enim non injuste judicabit. Venturo forte aliquo judice homine, cui non potest patere conscientia, contremiscant homines etiam innocentes, si ab ipso exspectant praemium laudis, vel timent poenam damnationis: quando ille veniet qui falli non potest, gaudeant montes, securi gaudeant; illuminabuntur ab eo, non damnabuntur; gaudeant, quia veniet Dominus judicare orbem terrarum in aequitate; ac si montes justi gaudent, iniqui contremiscant. Sed ecce nondum venit, quid opus est ut tremant? Corrigantur, et gaudeant. In potestate tua est quomodo exspectes venturum Christum. Ideo dif
Abbreviated transcription (Latin):
deant. Semꝑ te ueluit possidere. sẽꝑ
talẽ facẽ. qualẽ possent secũ tra:¬
here. Esst enĩ insita maliuolentia que¬
dã ⁊ ꝑnities nocendi istis malis spiri¬
tibꝰ. Gaudent de malo hominũ. ⁊ de
fallacia nr̃a. Sinos fefellerint pascun¬
t᷑. & quid quert̃: Non cũ quibꝰ in etͣ¬
nũ dominent᷑: s cũ quibꝰ in etͣnum
dampnent᷑. Quomͦ solet maliuolus la¬
tro nominare innocentẽ. Nũquid si
fuerit uiuus moensus minꝰ ardet si
duo ardeant: minꝰ morit᷑. si duo mori¬
ant᷑  Pena illi ñ minuit᷑. s maliuo¬
lentia. pascit᷑. Alecũ moriat᷑. ñ se mi¬
nꝰ moriturũ dicens. s solatiũ habet
malũ alt̾ius. Talis ẽ diabolus. Seducẽ
uult illos. qͥ cũ illo puniant᷑. Et qͥa
ñ potest fallere pidicẽ dm̃. ñ enĩ no¬
minat apud illũ in nocentẽ uera cri¬
mina uolens hab̾e quȩ obiciat. pecca¬
ta ꝑsuadet Eece quales dños sibi fa

Expanded text:
dere, semper dere, semper talem facere, qualem possint secum trahere. Est enim insita malevolentia quaedam et pernicies nocendi istis malis spiritibus: gaudent de malo hominum; et de fallacia nostra, si nos fefellerint, pascuntur. Et quid quaerunt? Non quibus in aeternum dominentur, sed cum quibus in aeternum damnentur; quomodo solet malevolus latro nominare innocentem. Numquid si fuerit vivus incensus, minus ardet, si duo ardeant? minus moritur, si duo moriantur? Poena illi non minuitur, sed malevolentia pascitur. Mecum moriatur, non se minus moriturum dicens, sed solatium habet malum alterius. Talis est diabolus; seducere vult illos qui cum illo puniantur: et quia non potest fallere judicem Deum non enim nominat apud illum innocentem, vera crimina volens habere quae objiciat, peccata persuadet. Ecce quales dominos sibi fa
Abbreviated transcription (Latin):
potuit nosse qr oculos habent᷑ ⁊ ñ ui¬
dent. ⁊ ego nescio qr illud simulachru
nec animã habet. nec uidet ocuł. nec¬
auribꝰ audit. Non gͦ illud colo. s adoro
qd̃ uideo. ⁊ seruio ei quẽ ñ uideo. Qͥs
ẽ iste. Num̃ qͦddã inquit inuisibile.
qd̃ p̃sidet illi si mulachro. Hloc mͦ red¬
dendo rationẽ de simulachris suis
deserti sͥ uident᷑: qr ñ coltͣ idola. &
colunt dȩmonia. Et enĩ frẽs sic̃ dicit
apłs quȩ unmolant gentes demoniis
ĩmolant ⁊ ñ dõ. Nolo uos inqͥt socios
idolũ. s quȩ unmolant gtͣs demoni¬
is ĩmolant. ⁊ ñ dõ. dixit nolo uos fi¬
eri socios demonioꝵ. Non gͦ hinc se
excusent qr quasi idolis insensatis de¬
diti ñ sunt. demoniis magis dediti s̃.
sic̃ eos ñ aduiuarent. ita illis nicħ
nocerent. di aũ adoras ⁊ seruias de¬
monibꝰ ertͣ dñi tui. Et qͥ ertͣ dñi tui
inuidi: lib̃tati tuȩ necesse eͣ inui

Expanded text:
potuit nosse quia oculos habent et non vipotuit nosse quia oculos habent et non vident , et ego nescio quia illud simulacrum nec animam habet, nec videt ocuo; sed adoro quod video, et servio ei quem non video. Quis est iste? Numen quoddam, inquit, invisibile quod praesidet illi simulacro. Hoc modo reddendo rationem de simulacris suis, diserti sibi videntur, quia non colunt idola, et colunt daemonia. Etenim, fratres, sicut dicit Apostolus, «Quae immolant Gentes, daemoniis immolant, et non Deo. Nolo vos,» inquit, «socios idolum, sed quae immolant Gentes, daemoniis immolant, et non Deo:» dixit, «Nolo vos fieri socios daemoniorum.» Non ergo hinc se excusent, quia quasi idolis insensatis dediti non sunt; daemoniis magis dediti suntsicut eos non adjuvarent, ita illis nihil nocerent; si autem adores et servias daemonibus, erunt domini tui. Et qui erunt domini tui? Invidi tui: libertati