comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃parat. Uoce aut᷑ redẽptoris dicit᷑: regnũ meũ ñ ẽ de hoc
mundo. Oms gͦ qui spe cȩlestiũ p̃diti. exercio uitȩ p̃sentis
atterim᷑: in alieno laboramꝰ. Nã sepe & reꝓbis seruire co¬
gim᷑. mundo quȩ mundi sunt. reddere coartam᷑: ⁊ in alieno qͥ¬
dẽ labore fatigam᷑. s tam̃ p̃mua nr̃a ꝑcipimus: & ꝑ hoc ꝑueni¬
mus ad ꝓpͥa. qd̾ pure ministramus aliena. Quo contra quibusdã
ueritas dicit. Si m alieno fideles ñ fuistis. qd̃ ur̃m ẽ quis dabit
uob. sciendũ qͦq ẽ qd̾ mercennarius sollicite curat inspicere
ne umꝗͣ. dies uacuus labat᷑. ab opere: & expectatus finis tempo¬
ris manis ueniat ad remunerationẽ. In laboris nãq studio
conspicit: quid ꝑcipere intẽpore retributionis possit. Nam cũ
opus crescit: p̃mii fiducia ꝓficit. Cũ uͦ opus torpuerit: spes a
remuneratione lassescit. Unde & electus qͥsq uitã suã quasi
mercennaris dies pensans. tanto fidentius spe tendit ad p̃mi¬

Expanded text:
parat. Voce autem Redemptoris nostri dicitur: Regnum meum non est de hoc mundo . Omnes ergo qui, spe coelestium praediti, exercitio vitae praesentis atterimur, in alieno laboramus. Nam saepe et reprobis servire cogimur, mundo quae mundi sunt reddere coarctamur; et alieno quidem labore fatigamur, sed tamen praemia nostra percipimus; et per hoc pervenimus ad propria, quod pure ministramus aliena. Quo contra quibusdam Veritas dicit: Si in alieno fideles non fuistis, quod vestrum est quis dabit Sciendum quoque est quod mercenarius sollicite curat inspicere ne unquam dies vacuus labatur ab opere, et exspectatus finis temporis ne inanis veniat ad remunerationem. In laboris namque studio conspicit quid percipere in tempore remunerationis possit. Nam cum opus crescit, praemii fiducia proficit; cum vero opus torpuerit, spes a remuneratione 247 lassescit. Unde et electus quisque vitam suam quasi mercenarii dies pensans, tanto fidentius spe tendit ad praemi
Abbreviated transcription (Latin):
urge a mortuis: ⁊ illuminabit te xp̃c. Et rursũ. Hora ẽ iã
nos de somno surgere: Unde & salomon peccantẽ merepat
dicens. Usqͦq piger dormis: electꝰ gͥ quisq cũ peccati somno
p̃mit᷑: ad iustitiȩ uigilias exurgere conat᷑. S sepe cũ surre¬
xerit: ipsa se extolli magnitudine uirtutũ sentit. Unde &
tẽptari p̃sentis uitȩ aduersitatib p̃ost uirtutes desiderat:
ne peuis ex confidentia uirtutũ cadat. Si enĩ seruari se. me¬
luis ꝑ tẽptationẽ ñ cognosceret: neq̃ꝗͣ psalmista dyxisset.
đ ba me dnẽ & tempta me: Bene gͦ nc̃ dicit᷑. si dormiero dicã qͣn¬

Expanded text:
surge a mortuis, et illuminabit te Christus . Et rursum: Hora est jam surge a mortuis, et illuminabit te Christus . Et rursum: Hora est jam nos de somno surgere . Unde et Salomon peccantem increpat, dicens: Usquequo, piger, dormis ? Electus igitur quisque cum peccati somno premitur, ad justitiae vigilias exsurgere conatur. Sed saepe cum surrexerit, ipsa se extolli magnitudine virtutum sentit. Unde et tentari se praesentis vitae adversitatibus post virtutes desiderat, ne pejus ex confidentia virtutum cadat. Si enim servari se melius per tentationem non cognosceret, nequaquam Psalmista diceret: me, Domine, et tenta me . Bene ergo nunc dicitur: Si dormiero, dicam: Q
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾nantis semꝑ desiderii motu uariat᷑: ut & quietꝰ actionẽ de¬
sideret. & occupatꝰ ad ociũ anhelet. Quia & enĩ fixa mens sta¬
re cũ potuit noluit: stare iã ñ ualet etiã cũ uolet. Condito¬
ris sui qͥppe contẽplationẽ deserens. salutis suȩ fortitudinẽ ꝑ¬
didit: & quo libet posita semꝑ aliũ locũ quęrit. Uarietatẽ gͦ
humanȩ mentis expͥmens dicat. Si dormiero dicã quando sur¬
gã.: & rursus expectabo uesꝑam. acsi aꝑte diceret. Hil ꝑceptũ
menti sufficit. qr ipsũ qui uere sufficere potuit amisit. In sõ¬
no nãq surrectionẽ desidero. in surrectione uesꝑam expecto:
qr. ꝙ quietꝰ exercitiũ actionis appeto. & exercitatꝰ ociũ qͥetis
catis iacere. Si enĩ somnii appellatio culpa ñ eẽt: neqͣꝗͣ. pau¬
lus discipulis diceret. Puigilate iusti. & nolite peccare. Un¬
de & auditorẽ suũ amonet dicens. Surge qui dormis. & ex¬

Expanded text:
alternantis semper desiderii motu variatur, ut et quietus actionem dealternantis semper desiderii motu variatur, ut et quietus actionem desideret, et occupatus ad otium anhelet. Quia enim fixa mens stare cum potuit noluit, stare jam non valet etiam cum volet. Conditoris quippe sui contemplationem deserens, salutis suae fortitudinem perdidit, et quolibet posita, semper aegra alium locum quaerit. Varietatem ergo humanae mentis exprimens, dicat: Si dormiero, dicam: Quando surgam? et rursum exspectabo vesperam. Ac si aperte diceret: Nihil perceptum menti sufficit, quia ipsum qui vere sufficere potuit amisit. In somno namque surrectionem desidero, in surrectione vesperam exspecto, quia et quietus exercitium actionis appeto, et exercitatus otium quietis catis jacere. Si enim somni appellatio culpa non esset, nequaquam Paulus discipulis diceret: Evigilate, justi, et nolite peccare . Unde et auditorem suum admonet, dicens: Surge qui dormis, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
trecta ẽ. S hȩc subtilius congruentiꝰq disserimꝰ. si ad p̃missũ
expositionis ordinẽ redeamꝰ. Somno nãq torpor ocii: surrecti¬
one aut᷑ exercitatio actionis expͥmit᷑. Hespere qͦq noĩe quia
somno congruit: rursus ocii desideriũ figurat᷑. Scã uͦ ȩccłia qͦ¬
usq uitã corruptionis ducit. flere mutabilitatis sue damp¬
na ñ desinit. Ad hoc nãq homo conditꝰ fuerat. ut stante
mente in arcẽ se contẽplationis erigeret. & nulla hunc
corruptio a conditoris sui amore declinaret: s in eo qd̵ ab ingeni¬
ta stanti soliditate uoluntatis pedẽ ad culpã mouit. a dilectione
conditoris in semetipso ꝓtinꝰ cecidit. Amorẽ uͦ dĩ. uerã scilicet sta¬
tionis arcẽ deserens. nec in se consistere potuit: qr lubrice mu¬
tabilitatis impulsu infra se ꝑ corruptionẽ ꝓruens etiã a se¬
metipso dissentit. Qui nc̃ qr. conditionis suę soliditate ñ figit᷑

Expanded text:
tas. --Sed haec subtilius congruentiusque disserimus, si ad praemissae expositionis ordinem redeamus. Somno namque torpor otii, surrectione autem exercitatio actionis exprimitur. Vesperae quoque nomine, quia somno congruit, rursus otii desiderium figuratur. Sancta vero Ecclesia quousque vitam corruptionis ducit, flere mutabilitatis suae damna non desinit. Ad hoc namque homo conditus fuerat, ut, stante mente, in arcem se contemplationis erigeret, et nulla hunc corruptio a conditoris sui amore declinaret. Sed in eo quod ab ingenita standi soliditate voluntatis pedem ad culpam movit, a dilectione conditoris in semetipsum protinus cecidit. Amorem vero Dei, veram scilicet stationis arcem deserens, nec in se consistere potuit, quia, lubricae mutabilitatis impulsu, infra se per corruptionem proruens, etiam a semetipso dissensit. Qui nunc, quia conditionis suae soliditate non figitur,
Abbreviated transcription (Latin):
uertst᷑ ocłs m̃s ut uideat bona. Ad uidenda bona extincti ocłs
ñ redit : qr. ad exhibenda recta oꝑa exuta carne aĩa ñ recur¬
rit. hinc ẽ qd̃ diues quẽ inferni flamina cruciabat.qr. semet¬
ipsũ reparare oꝑando ñ posse cognouerat. neqͣꝗͣ sibi s fr̃ib¬
relictis. ꝓdesse satagebat dicens. Rogote pat̾ abrahã ut mit

Expanded text:
vertatur oculus meus, ut videat bona. - Ad videnda bona exstinctus oculus non redit, quia ad exhibenda recta orit. Hinc est quod dives quem inferni flamma cruciabat, quia semetipsum reparare operando non posset agnoverat; nam nequaquam sibi, sed relictis
Abbreviated transcription (Latin):
Reee deNe iam libello tractauimꝰ: qd̾ beatꝰ iob uĩ¬
suȩ nobis humilitatis innotescit dicens. Suꝑ pupil¬
lum irruitis : & subuertere nitimini amieũ urm
Quantȩ nãq infirmitatis se ꝑpendat insinuat :¬
quẽ pupillũ uocat. Quia uͦ ab amore rececdere etiã
lesa caritas nescit : & subuerti uelle se quęrit᷑. & tam̃ amicũ se
eẽ testat᷑. Cuiꝰ uerba ut sepe iã diximꝰ. sic eidẽ specialit᷑ con¬
gruunt. ut tam̃ ꝑ hȩc ex ꝓpħ̃ico spũ etiã sententiȩ fidelis popłi
ex uoce ȩccłiȩ uniuersalis expͥmant᷑: qui hereticoꝵ contrari

Expanded text:
ecedenti jam libello tractavimus, quod beatus Job vim nobis humilitatis suae innotescit, dicens: CAPlum irruistis, et subvertere nitimini amicum vestrum. - Quantae namque infirmitatis superpendat, insinuat quem pupillum vocat, quia vero ab amore recedere etiam laesa charitas nescit, et subverti velle se queritur, et tamen amicum se esse testatur. Cujus verba, ut saepe jam diximus, sic eidem specialiter congruunt, ut tamen per haec ex prophetico spiritu etiam sententia fidelis populi, ex voce Ecclesiae universalis, exprimatur, q
Abbreviated transcription (Latin):
lum̃ iustitiȩ quęrit᷑. & cũ uirtutũ ꝓsꝑa mentẽ eleuant. ad iu¬
trix aduersitas desiderat᷑: ut ꝓfecto animus cũ uirtutũ suaꝵ
gatdio plus quã debet attollit᷑. ꝑ contrarietatẽ p̃sentis uitȩ
edito merore. solidet᷑ Unde ⁊ nequaꝗͣ. formidabo uesꝑam di¬
cit᷑ s expectabo. Expectamꝰ & enĩ ꝓspera: formidamꝰ aduersa
Uir gͥ iustꝰ uesꝑam expectat: quia cũ exerceri hunc tribula¬
tione necesse ẽ: ipsa eifit aduersitas ꝓspera. Potest uesꝑe¬
eu̾ehit. Neqͣꝗͣ namq sic in hac uita ꝑ exercitationẽ iustitię
peecatum deserit᷑. ut in eadẽ iustitia anconcusse. maneat᷑: qr
& si iã ã cordis habitaculo culpã rectitudo elimiat. ipsa tam̃
culpa quȩ reppellit᷑ cogitationis nr̃ȩ forib assidens. ut sibi
aꝑiat᷑ pulsat. Qd̃ moyses qͦq spũalit̾ innuit. cũ facta corpo¬
ralit᷑ tempoꝵ mom̃ta narrauit dicens. Factũ ẽ mane: atq su

Expanded text:
lumen justitiae quaeritur; et cum virtutum prospera mentem elevant, adjutrix adversitas desideratur, ut profecto animus, cum virtutum suarum gaudio plus quam debet attollitur, per contrarietatem praesentis vitae edito moerore solidetur. Unde et nequaquam Formidabo vesperam dicitur, sed Exspectabo. Exspectamus etenim prospera, formidamus adversa. Vir igitur justus vesperam exspectat, quia cum exerceri hunc tribulatione necesse est, ipsa ei fit adversitas prospera. 21. Teere. --Nequaquam sic in hac vita per exercitationem justitiae peccatum deseritur, ut in eadem justitia inconcusse maneantur, quia etsi jam a cordis habitaculo culpam rectitudo eliminat, ipsa tamen culpa quae repellitur, cogitationis nostrae foribus assidens, ut sibi aperiatur, pulsat. Quod Moyses spiritualiter innuit cum facta corporaliter temporum momenta narravit, di
Abbreviated transcription (Latin):
tio benigne ꝑmittit. ne in electoꝵ cordibus ipse saltẽ a passi¬
onis pmio somnꝰ uacet. bene gͦ dicit᷑ rectori om̃iũ. si dixero con¬
solabit᷑ me lectulus ms. & releuabor. loquens mecũ in stratu
meo. terrebis me ꝑ somnia & ꝑ uisiones horrore concuties:
qr nimirũ ds̃ mirabilit̾ cuncta dispensat & ipse facit qđ̃ ma¬
lignus sp̃c inuste facere appetit: qui hoc fieriñ nͥ iuste ꝑ¬
mittit. S qr. iustoꝵ uita & ꝑ uigilias temptatione quatit᷑.
& ꝑ somniũ illusione fatigat᷑: foris corruptionis suȩ moles¬
tias tolerat. intꝰ apud semetipsã grauit᷑ illicitas cogitatione
portat: quid ẽ qd̃ faciat: ut pedẽ cordis a tot scandaloꝵ laquȩ¬
is euellat. ecce beate uir quanta undiq p̃meris ꝑturbatione
agnouimꝰ: s qđ consiliũ contra hanc inuenias audiamꝰ. Sequit᷑¬

Expanded text:
tio benigne permittit, ne in electorum cordibus ipse saltem a passitio benigne permittit, ne in electorum cordibus ipse saltem a passionis praemio somnus vacet. Bene ergo rectori omnium dicitur: Si dixero Consolabitur me lectulus meus, et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per somnia, et per visiones horrore concuties, quia nimirum 263 Deus mirabiliter cuncta dispensat, et ipse facit quod malignus spiritus injuste facere appetit, qui hoc fieri nonnisi juste permittit. Sed quia justorum vita et per vigilias tentatione quatitur, et per somnium illusione fatigatur, foris corruptionis suae molestias tolerat, intus apud semetipsam graviter illicitas cogitationes portat, quid est quod faciat, ut pedem cordis a tot scandalorum laqueis evellat? Ecce, beate vir, quanta undique premeris perturbatione cognovimus, sed quod consilium contra hanc invenias audiamus. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
tra te. & cet̾a. Daniel itaq dũ somniũ & implendũ reue¬
rent᷑ insinuat. & ex qͣ ortu sit cogitatione manifes¬
tat. patent᷑ ostendit᷑. qr plerũq hoc ex cogitatione
simul & reuelatione generet᷑ S imnirũ cũ somnna tot rerũ
qualitatib alt̾nent: tanto eis credi difficilius debet. quanto
qͦs amore uite p̾sentis uigilant᷑ intc̃ipit. ꝓspera etiã dormien¬
tib ꝓmittit. & qͦs formidare aduersa conside¬
rat. eis hȩc durius somnii imaginib intentat : quatinu
indiseretã mentẽ diuersa qualitate afficiat. eamq aut spe fub¬
leuans. aut depͥmens timore confundat Sepe aut̃ etiã scõ
corda afficere somniis nitit᷑ ut ab intentione cogitatio¬
nus animũ ab illusionis imaginatione discutiunt S hostis in¬
sidians quo eos iugilantes minme suꝑat. eo dormientes gra¬
uius impugnat: quẽ tam̃ hȩc maligne agere suꝑna despensa¬

Expanded text:
tra te, et caetera. Daniel itaque dum somnium et implendum revetra te, et caetera. Daniel itaque dum somnium et implendum reverenter insinuat, et ex qua ortum sit cogitatione manifestat, patenter ostendit quia hoc plerumque ex cogitatione simul et revelatione generetur. Cum somnia tot rerum qualitatibus alternent, tanto eis credi difficilius debet, quanto gilantes intercipit prospera etiam dormienpromittit; et quos formidare adversa considerat, eis haec durius somnii imaginibus intentat, quatenus indiscretam mentem diversa qualitate afficiat, eamque aut spe sublevans, aut deprimens timore, confundat. Saepe autem eiiam sanctorum corda afficere somniis nititur, ut ab intentione cogitationus animum ab illusionis imaginatione discutiant. Sed hostis insidians quo eos vigilantes minime superat, eo dormientes gravius impugnat. Quem tamen haec maligne agere superna dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
auguriabimini. nec obseruabitis somnia. Quib ꝓfecto uerbis
cuius sint destestationis ostendit᷑: quȩ auguriis coniungunt᷑. Rur¬
sũ nͥ aliquando ex cogitatione simul ⁊ illusionẽ ꝓcederent: salo¬
mon minine dixisset. Multas curas sequunt᷑ somnia. E nͥ aliquã¬
do somnia ex misterio reuelationis orirent᷑. ioseph p̾ferendũ se
frĩb ꝑ somniũ non uideret. nec mariȩ sponsc̃i ut ablato pue¬
reo in egyptũ fugeret ꝑ somniũ ueritas admoneret. Rursũ nͥ
aliquando somnia cogitatione simul & reuelatione ꝓcederent.
neqͣꝗͣ danihel ꝓpħa nabucodonosor uisionẽ disserens. a radice o¬
gitationis inchoasset dicens. Tu rex cogitare cȩpisti instratu
tuo quid eet futurũ post hȩc : & qui reuelat mysteria ostendit
tͥ quȩ uentura st̃. & paulopost. Uidebas & ecce quasi statua u¬
na grandis. statua illa magna : & statura sublimis stabat cõ¬

Expanded text:
augurabimini, nec observabitis somnia . Quibus profecto verbis, augurabimini, nec observabitis somnia . Quibus profecto verbis, cujus sint detestationis ostenditur quae auguriis conjunguntur . 2. Rursum, nisi aliquando ex cogitatione simul et illusione procederent, Salomon minime dixisset: Multas curas sequuntur somnia . Nisi aliquando somnia ex mysterio revelationis orirentur, Joseph praeferendum se fratribus per somnium non videret , nec Mariae sponsum, ut ablato puero, in Aegyptum fugeret, per somnium Veritas admoneret . Rursum, nisi aliquando somnia cogitatione simul et revelatione procederent, nequaquam Daniel propheta Nabuchodonosor visionem disserens, a radice cogitationis inchoasset, dicens: Tu rex cogitare coepisti in stratu tuo quid esset futurum post haec . Quare qui revelat mysteria ostendit tibi quae ventura sunt. 3. Quare paulo post: Videbas, et ecce quasi statua una grandis; statua illa magna, et statura sublimis stabat con
Abbreviated transcription (Latin):
plationi subicis. uehement᷑ me ꝑ ipsas meȩ ꝓuidentiȩ imagi-¬
nationes tres. Bene aut̃ dicit᷑. & releuabor. loquen᷑
mecũ in sł ratti meo : qr nimirũ cũ ad mentis nr̃ȩ sulentium
fessi reuertim᷑. qͣsi in stratu colloquentes occulta intͣ nos
cogitationũ uerba uersamꝰ. S hȩc ipsa nr̃a colloquutio in pa¬
uorẽ uertit᷑ qr ex illa uehementiꝰ intellectꝰ nobis qͥ t̾rorẽ distͥc¬
erutari. exquirendũ magnopere ẽ. quot modis tangant animũ
imagines somnioꝵ. Aliquando nãq somnia uentris plenitudi¬
ne uł inanitate. aliquando illusione: aliquando cogitatione
simul ⁊ illusione. aliquando reuelatione: aliquando aut̃ cogi¬
tatione simul & reuelatione generant᷑. S duo quȩ pͥma dixi¬
mꝰ. om̃s exꝑim̃to didicimꝰ. Subiuncta aut̃ quatuor. in sacrȩ scͥt¬
turȩ paginis inuenimꝰ. Somnia & enĩ nͥ plerũq ab occulto hos¬

Expanded text:
plationi objicis, vehementer per ipsas meae providentiae imagiplationi objicis, vehementer per ipsas meae providentiae imaginatmecum in stratu meo, 262 quia nimir um cum ad mentis nostrae silentium fessi revertimur, quasi in stratu colloquentes, occulta intra nos cogitationum verba versamus. Sed haec ipsa nostra collocutio in pavorem vertitur, quia ex illa crutari, exquirendum magnopere est quot modis tangant animum imagines somniorum. Aliquando namque somnia ventris plenitudine, vel inanitate, aliquando vero illusione, aliquando cogitatione simul et illusione, aliquando revelatione, aliquando autne simul et revelatione generantur. Sed duo quae prima diximus, omnes experimento cognoscimus. Subjuncta autem quatuor in sacrae Scripturae paginis invenimus. Somnia etenim si plerumque ab occulto hos
Abbreviated transcription (Latin):
m ipsa strati sui requie somnis uisione turbant᷑. Contẽplantur
enĩ ꝙͣ districtꝰ uidex ueniat. qui dũ ui immensȩ magnitudinis
cordiũ secreta illuminat. om̃s ante ocłos culpas reuocat Pensaĩs
quanta illa sit uerecundia in conspectu totuis humani generi
angłoꝵ omĩum archangłoꝵq confundi. ꝑpendunt qui post con¬
fusionẽ cruciatus maneant. cũ & reatus animũ immortalit᷑ mo¬
rientẽ. & indesinent᷑ deficientẽ carnẽ gehenna consumat. Cũ
itaq tã pauida indignatione mens quatit᷑. quid aliud ꝙͣ. in st̃¬
tũ triste somniũ uidet᷑. dicat gͦ. Si dixero consolabit᷑ me lec¬
tulus m̃s. & releuabor loquens mecũ in stratu meo. t̾rebis me
ꝑ somnia. & ꝑ uisiones horrore concuties. Acsi aꝑte fateat᷑
dicens. Si exteriora fugiens introrsus redeo. & uttũq requies¬
cere. in cordis eubili concupisco. ibi mͥ dũ districtionis tuȩ cõtẽ¬

Expanded text:
in ipsa strati sui requie somnii visione turbantur. Contemplantur in ipsa strati sui requie somnii visione turbantur. Contemplantur enim quam districtus judex veniat, qui, dum vi immensae magnitudinis cordium secreta illuminat, omnes ante oculos culpas reducat. Pensant quanta illa sit verecundia, in conspectu tunc totius humani generis, angelorum omnium, archangelorumque confundi. Perpendunt qui post confusionem cruciatus maneat, cum et reatus animum immortaliter morientem et indeficienter deficientem carnem gehenna consumat. Cum itaque tam pavida imaginatione mens quatitur, quid aliud quam in stratu triste somnium videtur? Dicat ergo: Si dixero Consolabitur me lectulus meus, et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per somnia, et per visiones horrore concuties. Ac si aperte fateatur, dicens: Si, exteriora fugiens, introrsus redeo, et utcunque requiescere in cordis cubili concupisco, ibi me, dum districtionis tuae contem
Abbreviated transcription (Latin):
erit: cũ carnis exterius pugna ñ fuerit. Nã qͦusq caro illi¬
cita agit. qr qͣsi domꝰ nr̃e paries quatit᷑. etiã cubili cubile t
bat᷑. U̾nde. recte. & ꝑ eunde̾ psalmistã dicit᷑. Uniuersũ. stra¬
tũ eius uersasti in infirmitate eiꝰ : qr dũ nos tẽptatio carnis con¬
cutit. tremefacta nr̃a infirmitas. etiã mentis cubile confundit.
Quid uͦ hoc loco somnia uł uisiones accipimꝰ. nͥ imagines ultimi
districtiq examinis. qd̾ iã ut cũq ꝑ timorẽ cernimꝰ. s tam̃ ut
ẽ ueracit᷑ ñ uidemꝰ. Scĩ itaq uiri ut diximꝰ. ad cordis semꝑ se¬
creta redeunt. cũ ab hoc mundo uł ultra uotũ ꝓspera. uł ul¬
tra uires aduersa paciunt᷑ atq ext̾nis laboribus fessi. quasi
stratũ uł lectũ cubilia mentis petunt. S dũ quibusdã imagi¬
nationib cogitationũ. ꝙͣ. sint subtilia uidicia conspiciunt. qͣsi

Expanded text:
perfecta cum carnis exterius pugna non fuerit. Nam quousque caro illiperfecta cum carnis exterius pugna non fuerit. Nam quousque caro illicit, quia quasi domus nostrae paries quatitur, etiam cubile tem Psalmistam dicitur: Universum stratum ejus versasti in infirmitate ejus , quia dum nos tentatio carnis concutit, tremefacta nostra infirmitas etiam mentis cubile confundit. Quid vero hoc loco somnia vel visiones accipimus, nisi imaginationes ultimi districtique examinis? quod jam utcunque per timorem cernimus, sed tamen ut est veraciter non videmus. Sancti itaque viri, ut diximus, ad cordis semper secreta redeunt, cum ab hoc mundo vel ultra votum prospera, vel ultra vires adversa patiuntur; atque, externis laboribus fessi, quasi stratum vel lectulum, cubilia mentis petunt. Sed dum quibusdam imaginationibus cogitationum quam sint subtilia divina judicia conspiciunt, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
In sacro nãq eloquio lectus. cubile ł stratũ. secretũ solet cordis
intellegi. Hinc ẽ enĩ qd sub unuiscuiꝰq aĩȩ specie. sponsa occultiᷤᷤ
stimulis scĩ amoris excitata. in canticis canticoꝵ dicit. In lectu¬
lo meo ꝑ noctes quȩsiui quẽ diligit aĩa mea. In lectulo quippe
& ꝑ noctes dilectus querit᷑. qr nimirũ iniusibilis conditoris spe¬
cies rep̃ssa omĩ corporeȩ uisionis imagine in cubili cordis inue¬
nit᷑. Unde & eisdẽ suis dilectorib ueritas dicit. Regnũ dĩ intͣ
uos. Et rursũ. Si ego ñ abiero. paraclytus ñ ueniet ad uos. Acsi
aꝑte diceret. Si ab intentionis ur̃ȩ ocłis corpus ñ subtraho:
ad intellectũ uos inuisibilẽ ꝑ consolatorẽ spm̃ ñ ꝑduco. hinc de
iustis ꝑ psalmistã dicit᷑. Exultabunt scĩ in gła. letabunt᷑ in
cubilib suis: qr. scilicet cũ mala ab exteriorib fugiunt. se¬
curi int᷑ mentiũ secreta głant᷑. S tẽ lȩtitia cordiũ ꝑfecta

Expanded text:
In sacro namque eloquio lectulus, cubile, vel stratum, secretum solet cordis intelligi. Hinc est enim quod sub uniuscujusque animae specie sponsa, occultis stimulis sancti amoris excitata, in Canticis canticorum dicit: In lectulo meo per noctes quaesivi quem diligit anima mea . In lectulo quippe et per noctem dilectus quaeritur, quia nimirum invisibilis conditoris species, repressa omni corporeae visionis imagine, in cubili cordis invenitur. Unde et eisdem suis dilectoribus Veritas dicit: Regnum Dei intra vos est . Et rursum: Si ego non abiero, Paraclitus non veniet . Ac si aperte diceret: Si ab intentionis vestrae oculis corpus non subtraho, ad intellectum vos invisibilem per consolatorem Spiritum non perduco. Hinc de justis per Psalmistam dicitur: Exsultabunt sancti in gloria, laetabuntur in cubilibus suis , quia scilicet cum mala ab exterioribus fugiunt, securi intra mentium secreta gloriantur. Sed tunc laetitia cordium erit
Abbreviated transcription (Latin):
sto: qd ñ uultũ iosaphat regis uidȩ erubescerẽ. nec attendissẽ
qͥdẽ te. nec respexissẽ. Hinc ẽ qd̃ isdẽ uir. naaman ad se cũ eqͥs
⁊ currib uenientẽ ante ostiũ domꝰ fixit. & talentoꝵ copia ac
uestiũ fulto ñ occurrit ñ ianuã domꝰ aperuit. s ut lauare sep¬
ties in iordane debuisset. ꝑ nuntiũ uissit. Inde & isdẽ naaman
iratꝰ recedebat dicens. Putabã qd egrederet᷑ ad me. Hinc ẽ qd̃ petrꝰ
cũ eũ sacerdotes ac pͥncipes etiã ꝑ flagella seuientẽs in iħu noĩe

Expanded text:
tum Josaphat regis Judae erubescerem, nec attendissem quidem te, nec respexissem . Hinc est quod isdem vir Naaman ad se cum equis et curribus venientem ante ostium domus fixit, et talentorum copia ac vestium fulto non occurrit; non januam domus aperuit, sed ut lavari septies in Jordane debuisset per nuntium jussit . Unde et isdem Naaman iratus recedebat dicens: Putabam quod egrederetur ad me . Hinc est quod Petrus, cum eum sacerdotes ac principes e
Abbreviated transcription (Latin):
fundor. Scio enĩ tui credidi & certꝰ sũ: qr. potens ẽ depositum
meũ seruare. in illũ diẽ. Scĩ gͥ niri quot labores nẽ ueritati
cõmendantes exhibent: tot iã remunerationis suȩ pignora
iit᷑ spei cubiculũ clausa tenent. S grauis nẽ sentit᷑ estus in
opere: ut quandoq refrigeriũ ꝑcipiat᷑ ex quiete. Unde & ap

Expanded text:
r; scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem . Sancti igitur viri quot labores nunc veritati commendantes exhibent, tot jam remunerationis suae pignora intra spei cubiculum clausa tenent. Sed gravis nunc sentitur aestus in opere, ut quandoque refrigerium percipiatur ex quiete. Unde et ap
Abbreviated transcription (Latin):
cu̾stantiȩ labiis meis. Ostuĩ qͥppe aꝑit᷑: ⁊ claudit᷑. Q gͦ ori
suo neqd qͣ poni obstaculũ s ostiũ petiit. aꝑte edocuit. qd̃ &
ꝑ disciplinã retineri lingua debeat. & exnecessitate. relaxari: qua¬
tinꝰ os distͥctũ & congruo tẽpore uox aꝑiat. & rursũ congruota¬

Expanded text:
cumstantiae labiis meis . Ostium namque aperitur et clauditur. Qui ergo ori cumstantiae labiis meis . Ostium namque aperitur et clauditur. Qui ergo ori suo nequaquam poni obstaculum, sed ostium petiit, aperte docuit quod r disciplinam retineri lingua debeat, et ex necessitate laxari, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo ta
Abbreviated transcription (Latin):
minis subtraht̃: & eo mortis auctores funt. quõ uirꝰ qd̾ pote¬
rant eicere loquendo noluert̃. Unde ⁊ immnoderatũ silentiũ si
nͥ studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenã¬
da ẽ. ñ insolubilit᷑ obliganda : ne aut laxata in uitiũ deflua
aut restͥcta etiã ab utilitate. torpescat. hinc nãq ꝑ quendã sa¬
pientẽ dicit᷑. Sapiens tacebit usq ad tempꝰ: ut nimirũ cũ opor¬
tunũ considerat. postposita censura silentii. loquendo quȩ
ẽgruunt in usu se utilitatis impendat. Hinc salomon ait.
Tempus tacendi. ⁊ tẽpꝰ loquendi. Discrete qͥppe uicissitudinum
pensanda st̃. tẽpora: ne. aut cũ restͥngi lingua debet. ꝑ uerba
se inutilit᷑ spargat: aut cũ loqͥ utilit potest. semetipsã pigͤ
restͥngat. Qd bene psalmista considerans. breui postulatio¬
ne cõplexus ẽ dicens. Pone dñe custodiã ori meo. ⁊ ostiũ cir¬

Expanded text:
minis subtrahunt. Eo enim mortis auctores fiunt, quo virus quod poteminis subtrahunt. Eo enim mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant ejicere loquendo noluerunt. Unde et immoderatum silentium si nisi studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitium defluat, aut restricta etiam ab utilitate torpescat? Hinc namque per quemdam dicitur: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. Hinc Salomon ait: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi 242 lingua debet, per verba se inutiliter solvat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista considerans brevi postulatione complexus est dicens: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium cir
Abbreviated transcription (Latin):
in corde toleramꝰ: ut eo plus cogitationes in m̃te. ferueant. c
illas iuolenta custodia indiscreti silentii angustat. & plerũq
ris a resphensorib ñ uident᷑. Unde mens ñnũꝙͣ. in suꝑbiã attol¬
lit᷑ : eosq qͦs loquentes audit. quasi infirmos conspicit Cũq os
corporis claudit quantũ se intiisuꝑbiendo aperiat ñ agnoscit
Linguã & enĩ p̃mit. cogitationẽ erigit. & cũ se ꝑ neglegentiã
minime considerat: tanto apud se cunctos liberius. quantõ &
ciunt᷑. eõ in acriorẽ dolorẽ ꝓdeunt. quõ ea quȩ sustinent ñ lo¬
quunt᷑. Iam si illatas. molestias lingua tranquille: diceret.
ã conscientia dolor. emanaret. Uulnera enĩ clausa plus cruciag̃.
qr. eũ putredo quȩ intrinsecus feruet eicit᷑. ad salutẽ dolor a¬
ꝑit᷑. Plerũq nimis taciti dũ quoꝵdã mala respiciunt. & tam̃
in silentio linguã p̾munt. quasi cõpectis uulnerib usũ medica¬

Expanded text:
ium tolerant. Ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii angustat. Plerumque nris a reprehensoribus non videntur. Unde mens nonnunquam in superbiam tollitur, eosque quos loquentes audit quasi infirmos conspicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, cogitationem erigit; et cum se per negligentiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et atiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias lingua tranquille diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant, quia cum putredo, quae intrinsecus fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Plerumque nimis taciti dum quorumdam mala respiciunt, et tamen in silentio 241 linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medica
Abbreviated transcription (Latin):
sum pacientiȩ benignitas suffraget᷑: ut magnũ qddã in corde¬
nr̃o ȩdificiũ construens. & benignitatis arcẽ pacientia solidet.
& pacientiȩ fundata ȩdificia benignitas exornet. Beatꝰ gͥ iob
pmptꝰ ad pacientiã dicat : uerũtamen qd̵ cȩpistis explete. Beng¬
nitate p̾ditꝰ adiungat: p̃bete aurẽ. ⁊ uidete an mentiar. q.
uͦ scã ȩccłia ex magisterio humilitatis instituta. recta quȩ
errantib dicit. ñ quasi ex auctoritate p̾cipit. s ex ratioẽ
ꝑsuadet. bene nc̃ dicit᷑. uidete an mentiar. Acsi aꝑte dicat.
Ea quȩ assero neqͣꝗͣ mͥ ex auctoritate credite: s an uera
sint ex ratione pensate. Quȩ & si quando dicit. qd̵ ratioẽ
cõp̾hendi ñ ualet : ne de occultis humana ratio quęri debeat. rati¬
mabilit᷑ suadet. S sepe heretici dũ occasionẽ rationis accipiunt.
ad iurgia contentionis effrenant᷑ Unde ⁊ apte mox subdit᷑. R

Expanded text:
sum patientisum patientinostro aedificium construens, et benignitatis arcem patientia solidet, et patientiae fundata aedificia benignitas exornet. Beatus igitur Job promptus ad patientiam dicat: Verumtamen quod coepistis, explete; benignitate praeditus adjungat: Praebete aurem, et videte an mentiar. 3.sancta Ecclesia ex magisterio humilitatis instituta recta quae errantibus dicit, quasi ex auctoritate praecipit, sed ex ratione persuadet, bene nunc dicitur: Videte, an mentiar. Ac si aperte dicat: Ea quae assero nequaquam mihi ex auctoritate credite, sed an vera sint ex ratione pensate. Quae et si quando dicit quod ratione comprehendi non valet, ne de occultis humana ratio quaeri debeat, rationabiliter suadet. Sed saepe haeretici, dum occasionem ratiocinationis accipiunt, ad jurgia contentionis effrenantur. Unde et apte mox subditur
Abbreviated transcription (Latin):
torib benigne impensus cresco. Mlens quippe scõꝵ in hoc tẽp¬
tationũ p̃lio ⁊ munita pacientiȩ clipeo. ⁊ gladiis amoris acci¬
ta. ad ꝑferenda mala sumit fortitudinẽ. & ad rependenda bo
na exerit benignitatẽ: quatinꝰ & odioꝵ tela potent᷑ excipiat &
amoris iacula ualent᷑ reddat. Neꝗͣꝗͣ quippe ad bella armatꝰ per¬
git qͥ aut clẏpeũ sumens. gladiis ñ utit᷑. aut utens gladiis ch̃¬
peo munit᷑. Unde & miles dĩ aduersitatis bello dep̃hensus. & scutũ
pacientiȩ. debet anteferre ne pereat: & ad p̃dicandũ ꝓmptꝰ amo¬
lus insinuat dicens. Caritas patiens ẽ: benigna ẽ. Cũ uͦ unũ ex
utroq defuerit. caritas ñ ẽ : si uidelicet malos aut absq be¬
nignitate tolerans ñ amat. aut rursũ sese sine pacientia
ex hibens. neglegit tolerare quos amat. Ut gͦ a nobis caritas
uera teneat᷑. necesse ẽ quatinꝰ & benignitati pacientia. & rur¬

Expanded text:
toribus 242 benigne impensus cresco. Mens quippe sanctorum in hoc tentoribus 242 benigne impensus cresco. Mens quippe sanctorum in hoc tentationum praelio et munita patientiae clypeo, et gladiis amoris accincta, ad perferenda malna erigit unitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Non enim ad bella armatus pergit, qui aut clypeum sumens gladiis non utitur, aut utens gladiis clypeo non communitur. Unde et miles Dei adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, et ad praedicandum promptus amoinuat, dicens: Charitas patiens est, benigna est . Cum vero unum ex utroque defuerit, charitas non est, si, videlicet, malos aut absque benignitate tolerans, non amat, aut rursum, sese sine patientia exhibens, negligit tolerare quos amat. Ut ergo a nobis charitas vera teneatur, necesse est quatenus et benignitati patientia, et rur
Abbreviated transcription (Latin):
e dicit᷑. Cuiꝰ resurgentis iuitã iã quidẽ ꝑ fidẽ sequit᷑᷑ s necdũ
ꝑ speciẽ contẽplat᷑. Suꝑ pupillum uͦ heretici irruunt. cum
humilitatẽ fidelis popłi importunis falsisq allegationib af¬
fligunt: & tam̃ amicus ẽ quẽ nitunt᷑ euertere. qr fidelis dĩ
popłs. ipsos qͦq qͦs ꝑsequentes tolerat. amando ñ desinit ad
ueritatẽ uocare. S int̾ hȩc sciendũ ẽ qr scĩ uiri nec sustine¬
re falsa ꝑ infirmitatẽ metuunt: nec lȩsi umquã a ueritate
conticescunt. Unde ⁊ subdit᷑. Ueruntam̃ qd cȩpistis explete:¬
peti ñ timet dicat: ueru̾tam̃ qd̵ cȩpistis explete. Quia uͦ ip¬
sis suis ꝑsequutionib ueritatis p̃dicam̃ta ñ subtrahit. adiungat.:
p̃bete aurẽ. ⁊ uidete. an mentiar. Acsi aꝑte diceret. Hec ante illa¬
tas molestias trepido. nec ingratis auditorib correptionis adui¬
toria abscondo : q & malis p̾ssus exerceor. & ipsis meis ꝑsequu¬

Expanded text:
 resurgentis vitam jam quidem per fidem sequitur, sed necdum per speciem contemplatur. Super pupillum vero haeretici irruunt, cum humilitatem fidelis populi importunis falsisque allegationibus affligunt. Tamen amicus est quem nituntur evertere, quia fidelis Dei populus ipsos quoque quos persequentes tolerat amando non desinit ad veritatem vocare. Sed inter haec sciendum est quia sancti viri nec sustinere falsa per infirmitatem metuunt, nec laesi unquam a veritate conticescunt. Unde subditur: Cerpeti non timet, dicat: Verumtamen quod coepistis, explete. Quia vero ipsis suis persecutoribus veritatis praedicamenta non subtrahit, adjungat: Praebete aurem, et videte an mentiar. Ac si aperte diceret: Nec ante illatas molestias trepido, nec ingratis auditoribus correptionis adjutoria abscondo, quia et malis pressus exerceor, et ipsis meis persecu
Abbreviated transcription (Latin):
me in int̾imis cognoscunt: ibiq eos pudor cooꝑit: uͥ me stantẽ
fortit᷑ exterior iactura ñ tangit. Sunt uͦ ñnulli qͥ timere dm̃
nesciunt. nͥ cũ ł in se exꝑta uł in aliis cognita
aduersitate trent᷑. Quos ꝓsꝑa ꝑ au datiã
eleuant: contraria ꝑ infirmitatẽ turbant. Ex quͣ
scilicet mimero amicos suos eẽ beatꝰ iob redarguit: eũ ꝓtinus
acsi aꝑte. dicat. Ego tc̃ dm̃ timui. cũ fultus ꝓsꝑis flagelloꝵ detͥ¬
m̃ta ñ sensi. Uos aut̃ qr ex amore dm̃ ñ metuitis : ex sola eum
uerberis ꝑcussione formidatis. Seqͥt᷑. Nomquid dixi afferte. mͥ¬

Expanded text:
me in intimis cognoscunt; ibique eos pudor cooperit, ubi me stantem me in intimis cognoscunt; ibique eos pudor cooperit, ubi me stantem fortiter exterior jactura non tangit. Sunt vero nonnulli qui timere Deum nesciunt, nisi cum vel in se experta, vel in aliis cognita adversitate terrentur, quos prospera per audaciam elevant, contraria per infirmitatem turbant. Ex quorum scilicet numero amicos suos esse beatus Job redarguit, cum protinus Ego tunc Deum timui, cum, fultus prosperis, flagellorum detrimenta non sensi. Vos autem qui ex amore Deum non metuistis, ex sola eum verberis percussione formidatis. Sequitur: CAPUT XXXIV. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
merita obscurant: s tẽ cognitio re¬
atꝰ illuminat : & mͦ
sequenda ñ uideant. & tẽ ea postꝗͣ amiserint cernant. Hune
quippe ȩt̾na intellegere neglegunt. uł appetere. intellecta
contẽpnunt: s tẽ ea intellegentes ꝓculdubio desiderantesq c̃s¬
piciunt. c̃siderata assequi neqͣꝗqͣ possunt. Quȩ et iã beati iob
onib ab spe intima scĩ uiri animũ labefactare conabant᷑.
dit enĩ. Confusi st̃ qm̃ sꝑaui. Acsi aꝑte diceret. Dũ me stul¬
tis increpationib ad desꝑationẽ flectere nequeunt. ipsi
temeritatis suȩ insania confundunt᷑ Henert̃ qͦq usq ad me
& pudore cooꝑti st̃. Acsi aꝑtedicat. Uidentes corporis uulno¬
ra. s m̃tis constantiã nescientes. dũ me. de iniustitia in¬
crepare. ausi sunt. usq ad me necdũ uenert̃: s dura me
inuectione pulsantes dũ stare animũ int̾ aduersa dep̾hend̃t.
quasi ad me uenientes erubescunt. Eõ enĩ ad me ueniunt. qͦ

Expanded text:
merita obscurant, sed tunc cognitio reatus illuminat, ut et modo sequenda non videant, et tunc ea postquam amiserint cernant. Nunc quippe aeterna intelligere negligunt, vel appetere intellecta contemnunt; sed tunc ea intelligentes procul dubio desiderantesque conspiciunt, cum desiderata assequi nequaquam possunt.  Vet. XXI. 48. onibus sancti viri animum labefactare conabantur. Ait enim: Confusi sunt, quia speravi. Ac si aperte diceret: Dum me stultis increpationibus ad desperationem flectere nequeunt, ipsi temeritatis suae insania confunduntur. Venerunt quoque usque ad me, et pudore cooperti sunt. Ac si dicat: Videntes corporis vulnera, sed mentis constantiam nescientes, dum me de injustitia increpare ausi sunt, usque ad me necdum venerunt; sed dura me invectione 235 pulsantes, dum stare animum inter adversa deprehendunt, quasi ad me venientes erubescunt. Eo enim ad me veniunt quo
Abbreviated transcription (Latin):
humane breuitatis consideratio. auctori nr̃o magne uirtu¬
tis oblatio ẽ. Inde recte nẽ cũ dep̃catione mimolatio. eiusdẽ uir¬
tutis offert᷑. cũ dicit᷑ Alem̃to qr uentꝰ ẽ uita mea. Acsi aꝑte. di¬
ceret᷑ : Transeuntẽ uelocit᷑ benignꝰ respice: qr & tanto ate iui¬
deri miscđius debeo. qͣnto ipse a consideratione breuitatis me

Expanded text:
humanae brevitatis consideratio auctori nostro magnae virtuhumanae brevitatis consideratio auctori nostro magnae virtutis oblatio est. Unde recte nunc cum deprecatione immolatio ejusdem virtutis offertur, cum dicitur: Memento quia ventus est vita mea. Ac si aperte diceretur: Transeuntem velociter benignus respice, quia et tanto a te videri misericordius debeo, q
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis ñ considerant ex iliũ patriã. tenebras lucẽ. cursũ sta¬
tionẽ putant : qr qui maiora nesciunt. udicare de mini¬
mis neqͣꝗͣ posst̃. Ordo quippe iudicii erigit: ut qd exami¬
nare nitim᷑ transcendamꝰ. Si enĩ p̾eẽ reb animꝰ ñ ualet.¬
ne qͣꝗͣ de his certa ã quib uincit᷑ uidet. Iccirco itaq mens reꝓba
p̃sentis uitȩ cursũ ęstimare. ñ sufficit : qr admirationi illiꝰ ex a¬
more succumbit. Scĩ aut̃ uiri cũ ad ęt̾na cor eleuant. quã bre¬
ue sit. qd fine claudit᷑ pensant : & eõ eoꝵ sensib uilescit qd p̃te¬
rit. quo intellectu radiante int̾lucet qd̃ acceptũ nũꝙͣ. recedit.
Cũq infinitatẽ ꝑhennitatis aspiciunt. neqͣꝗͣ iã ꝓ magno desi¬
derant. quicqͥd finis angustat: s subleuata mens extͣ tempoꝵ tͣ¬
minos ducit᷑. etiã cũ carne in tempore tenet᷑: & tantõ altiꝰ
finienda despicit. quanto ueriꝰ infinita cognoscit. S hȩc ipsa

Expanded text:
nitatis non considerant, exsilium patriam, tenebras lumen, cursum stationem putant, quia qui majora nesciunt, judicare de minimis nequaquam possunt. Ordo quippe judicii exigit ut quod examinare nitimur transcendamus. Si enim praeesse rebus omnibu quibus vincitur videt. Idcirco itaque mens reproba praesentis vitae curcum aestimare non sufficit, quia admirationi illius ex amore succumbit. Sancti autem viri, quo ad aeterna cor elevant, quam breve sit quod fine clauditur pensant; et eo eorum sensibus vilescit quod praeterit, quo intellectu radiante interlucet quod acceptum nunquam recedit; cumque infinitatem perennitatis aspiciunt, nequaquam jam pro magno desiderant quidquid finis angustat. Sed sublevata mens extra temporum terminos ducitur, etiam cum carne in tempore tenetur; et tanto altius finienda despicit, quanto verius infinita cognoscit. Sed haec ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
one cireũclud̾. Vnde scriptũ ẽ. Irbs patens ⁊ absq muroꝵ
ambitu: ita uir qͥ ñ potest in loquendo cohibere. spm suum.
Quia enĩ murũ silentii ñ habet. patet inimici iaculis eiutaᷤᷤ
mentis: & cũ se ꝑ uerba extra semet ipsã eicit. aꝑta se. aduersa¬
rio ostendit. Quam tantõ ille sine labore suꝑat: quantõ &
hȩc eadẽ quȩ iuincit᷑. cont̾ semetipsã ꝑ multiloqũ pugnat. S¬

Expanded text:
Unde scriptum est: Sicut urbs patens, et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum . Quia enim murum silentii non habet, patet inimici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit, apertam se adversario ostendit, quam tanto ille sine labore superat, quanto et haec eadem quae vincitur contra semetipsam per multiloquium pugnat.
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑. Tempore quo fuerint dissipati.peribunt. Quos enim
p̃sentis uitȩ sollicitudo ordinat: amissio dissipat. Etͣ tunc
etiã exterius ꝑeunt : qui intꝰ dudũ ȩt̾na neglegendo ꝑie¬
runt. De. quib recte addit᷑. E ut incaluerint soluent᷑
de loco suo. Iniquus & enĩ quisq cũ incaluerit de loco su
soluit᷑ : qr uiditio intimȩ districtionis apꝓpinquans. eũ
iã ꝑ cognitionẽ penȩ feruere ceperpt ab ea dudũ cui in

Expanded text:
dit: « Tempore quo fuerint dissipati peribunt. » Quos enim dit: « Tempore quo fuerint dissipati peribunt. » Quos enim praesentis vitae sollicitudo ornat, omissio dissipat, et tunc etiam exterius pereunt, qui intus dudum aeterna negligendo perierunt. Sequitur: Et cum incaluerint, solventur de loco suo. - Iniquus enim quisque cum incaluerit, de loco suo solvitur, quia in judicio intimae districtionis appropinquans cum jam per cognitionem poenae fervere coep
Abbreviated transcription (Latin):
potestatis humanȩ ꝑtimescit. Cũq in t̾ra hominẽ contra
ueritatẽ pauet: eiusdẽ ueritatis irã cęlitus sustinet. Ille pe
catoꝵ suoꝵ conscius ea quȩ possidet indigentib iã largiri
desiderat. s tam̃ ne datis reb egeat ipse formidat. Cũq
carnis subsidia reseruatido trepidus p̾parat. ab alim̾tis
miscđiȩ animã necat. & cũ pati in t̾ra inopiam metuit.
t᷑nam sibi habundantiã suꝑnȩ refectionis abscidit. Re¬
te gͦ dicit᷑. Quitiment pruinã irruet suꝑ eos nix: qr qͥ
conculcanda in infimus metuunt. a sũmis metuenda pati¬
unt᷑. & cũ transire uolunt qd calcare poterant : iudiciũ
de suꝑnis excipiunt. qd̃ tolerare neqͣꝗͣ posst̃. S hec agen¬
tes mundi głam tẽporalit᷑ obtinent. Quid aut̃ tempore
uocationis suȩ facturi st̃. cũ cuncta simul pauidi desert᷑.
quȩ hic cũ graui timore seruauert̃. unde & apte sub¬

Expanded text:
potestatis humanae pertimescit, cumque in terra hominem contra potestatis humanae pertimescit, cumque in terra hominem contra ueritatem pauet, eiusdem ueritatis iram coelitus susccatorum suorum conscius, ea quae possidet indigentibus jam largiri desiderat, sed tamen ne datis rebus egeat, ipse formidat. Cumque carnis subsidia reservando trepidus praeparat, ab alimentis misericordiae animam necat. Et cum pati in terra inopiam metuit, aeternam sibi abundantiam supernae refectionis abscindit. cte ergo dicitur: « Qui timent pruinam, irruet super eos nix. » Quia qui conculcanda in infimis metuunt, a summis metuenda patiuntur. Et cum transire nolunt quod calcare poterant, judicium de supernis excipiunt, quod tolerare nequaquam possunt. Sed haec agentes mundi gloriam temporaliter obtinent. Quid autem tempore vocationis suae facturi sunt, qui cuncta simul pavidi deserent, quae hic cum gravi timore servaverunt? Unde apte sub
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ: ex fine miseri colligt̃. breue fuisse qd̃ amittendo tenue¬
runt: Unde bene & ꝑ salomonẽ dicit᷑. Si multis annis uixe¬
rit homo & in his omĩb lȩtus factꝰ. meminisse debet tene¬
brosi temporis. & dierũ multoꝵ qui cũ uenerint uanitatis
arguunt᷑ p̃terita. Stulta & enĩ mens cũ malũ repente. m¬
uenerit. qd nequaꝗͣ. p̃terit: ȩt̾nitatẽ eius tolerando intelle¬
git. qr qd p̃terire potuit. uanũ fuit Sciendũ uͦ ẽ qd plerũ¬
q agere recta desiderant: s st̃ ñnulla quȩ infirmis eoꝵ m̃¬
tib ex p̃senti uita contradicunt. Cũq aduersa minfimis ꝑpe¬
ti metuunt: in suꝑni iudicis rectitudinẽ offendunt. Unde
De quib bene ꝑsalmistã dicit᷑. Illic trepidauerunt timore.
uͥ ñ erat timor. Iste nãq ueritatẽ iã libere. defendere. ap
petit. s tam̃ in ipso suo appetitu trepidus. indignationẽ

Expanded text:
non est; ex fine miseri colligunt breve fuisse quod amittendo tenuenon est; ex fine miseri colligunt breve fuisse quod amittendo tenuerunt. Unde bene et per Salomonem dicitur: Si multis annis vixerit homo, et in his omnibus laetatus fuerit, meminisse debet tenebrosi temporis, et dierum multorum, qui cum venerint, vanitatis arguentur praeterita . Stulta etenim mens cum malum repente invenerit, quod nequaquam praeterit, aeternitatem ejus tolerando intelligit, quia quod praeterire potuit vanum fuit. Sciendum vero est quod plerique agere recta desiderant, sed sunt nonnulla quae infirmis eorum mentibus ex praesenti vita contradicant; cumque adversa in infimis perpeti metuunt, in superni judicii rectitudinem offendunt. Unde De quibus bene per psalmistam dicitur: « Illic trepidaverunt timore, ubi non erat timor petit, sed tamen in ipso suo appetitu trepidus indignationem
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͥ ascensus in labore. ẽ. descensus in uoluptatei rec¬
te nc̃ dicit᷑ fr̃s mei p̾terierunt me. sic̃ torrens qui raptĩ
transit in conuallib. Qd̃ tam̃ sentiri & alit̾ potest. Si e¬
nĩ conualles. ima pęnaꝵ loca intellegimꝰ. iniusti quiq sicut
torrens raptim ad conualles transeunt: qr in hac uita ꝗͣ
totis desideriis appetunt. dui stare nequaꝗͣ. possunt. Nam
qͦt dies accipiunt ȩtatis: quasi tot cottidie gressib ad fmẽ
tendunt. Augeri sibi optant tempora: s qr concessa subsis¬
tere nequeunt. qͦt ad augm̃ta uiuendi ꝑcipiunt. diu iuuen¬
di spacio totidẽ ꝑdunt. Momenta gͦ tẽpoꝵ quo sequunt᷑. fu¬
giunt. quo accipiunt. amittunt. Raptĩ itaq ad conualles
transeunt : qui in longũ quidẽ uoluptatũ desideria ꝑtrahũs
s ad inferni claustra repente deducunt᷑. Quia enĩ etiã hoc
qd̵ qualibet longeuitate extensũ sine. fine claudit᷑. longũ

Expanded text:
Quia igitur ascensus in labore eQuia igitur ascensus in labore e qui raptim transit in convallibus. Quod tamen sentiri et aliter potest. 225 31. Si enim convalles ima poenarum loca intelligimus, injusti quique sicut torrens raptim ad convalles transeunt, quia in hac vita, quam totis desideriis appetunt, diu stare nequaquam possunt. Nam quot dies aetatis accipiunt, quasi tot quotidie gressibus ad finem tendunt. Augeri sibi optant tempora, sed quia concessa subsistere nequeunt, quot augmenta vivendi percipiunt, de vivendi spatio totidem perdunt. Momenta ergo temporum quo sequuntur fugiunt, quo accipiunt amittunt. Raptim itaque ad convalles transeunt, qui in longum quidem voluptatum desideria pertrahunt, sed ad inferni claustra repente deducuntur. Quia enim hoc etiam tempus, quod qualibet longaevitate extensum est, si fine clauditur, longum
Abbreviated transcription (Latin):
lȩtitiã in ariditatẽ uertit. b̾ene aut̃ dicit᷑. raptim transit
in conuallib. Torrenti quippe ad conualles raptĩ transire
ẽ : prauoꝵ mentes ad ima desideria sine ullo obstaculo ac dif¬
ficultate descendere. Omĩs nãq ascensus in labore. ẽ. descen¬
sus in uoluptate : qr ꝑ annisũ gressus ad suꝑiora tendit᷑. ꝑ
remissionẽ uͦ ad inferiora declinat᷑. Ad montis enĩ uerticẽ
saxũ subuehere. magni laboris ẽ: eũq a sũmis ad mia dimi¬
ttere laboris ñ ẽ. Sine mora uidelicet ꝓruit: qui magnis
conatib ad sũma ꝑuenit. Longo studio seges serit᷑. sole. at¬
q ymbre duitino nutrit᷑ s tam̃ una & subita se intilla con¬
sumit᷑. Paulisꝑ ȩdificia alta ꝓficiunt: s repentinis casib
trã petunt. Robusta arbor in aera ꝑ tarda increm̃ta se
erigit: s quiequid du ad alta ꝓtulit. femel & simul cadit.

Expanded text:
etitiam in ariditatem vertet. Bene est autem dicere, raptim transit etitiam in ariditatem vertet. Bene est autem dicere, raptim transit in convallibus. Torrentem quippe ad convalles raptim transire, est pravorum mentes ad ima desideria sine ullo obstaculo ac difficultate descendere. Omnis namque ascensus in labore est, descensus in voluptate, quia per adnisum gressus ad superremissionem vero ad inferiora declinatur. Ad montis enim verticem saxum subvehere magni laboris est, idemque a summis ad ima dimittere labor non est. Sine mora videlicet proruit, qui magnis conatibus ad summa pervenit. Longo studio seges seritur, sole atque imbre diutino nutritur, sed tamen una et subita scintilla consumitur. Paulisper aedificia ad alta proficiunt, sed repentinis casibus terram petunt. Robusta arbor in aera per tarda incrementa se erigit; sed quidquid diu ad alta protulit, semel et simul cadit.