comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitati tredentes. ad conciliũ sẽ occurrisse dicebant. Quoꝵ studio herebant ursacu
& ualens. qui abmitio quidẽ arrianũ dogina tenuericut. Inmedio autẽ homousi a¬
nis consensertent. dato libello romano pontifici. sicuti iã dictũ ÷ Istinãq semper
ad partes ꝓtẽpore ualentiũ declinabant. quoꝵ ad iutores erant germanus. auxen¬
tius. dimophilus & gauis. Dũ ergo in concilio p̃sentiũ alter aliud ꝓponere conar&ur
tunc ursacius & ualens dicebant. Omã quȩ defide dicta sunt deberesuspendi. &
suscipiendã nouellã expositionẽ. quã paulo ante syrmio conuenientes ediderent
ȩc dicentes. & cartulã p̃manib habentes legifecer̃. scđm expositionẽ fidei syrmio

Expanded text:
nitati tradentes, ad concilium se occurrisse dicebant. Quorum studio cohaerebant Ursacius nitati tradentes, ad concilium se occurrisse dicebant. Quorum studio cohaerebant Ursacius et Valens, qui ab initio quidem Arianorum dogma tenuerant; in medio autem Homousianis consenserant, dato libello Romano pontifici, sicuti jam dictum est. Isti namque semper ad partes pro tempore valentium declinabant. Quorum adjutores erant Germinius, Auxentius, Demophilus et Gaius. Dum ergo in concilio praesentium alter aliud proponere conaretur, tunc Ursacius et Valens dicebant omnia quae de fide dicta sunt debere suspendi, et suscipiendam novellam expositionem, quam paulo ante Sirmio convenientes ediderant. Haec dicentes, et chartulam prae manibus habentes legi fecerunt secundum expositionem fidei Sirmio
Abbreviated transcription (Latin):
simus quidẽ liberius ÷ reuersus. felix autẽ recedens. habitauit aliã ciuitatem.
uerat. eudoxius germaniciȩ ep̃s quȩ est ciuitas syriȩ. cũ ess& tunc romȩ p̃sens.
finxit sibi causã necessitatis incũ bere. & imperttori callide locutus. quasi ciuitas ger¬
manicioꝵ eius ꝓuidentia atq custodia indiger&. p&ut ut remear& ad ꝓpria. Quẽ
princeps nihil ꝓspiciens. abire dimisit: Atille cubicularios cooperxtores habens.
relicta ciuitate sua. antiochenũ usurpauit episcopatum. Fouere nãq studebat
a&ium. Obquã rem. nisus ÷ conciliũ facere sacerdotum. & ordinationẽ ei restaure¬
rediaconatus. Qđ nequa quã gestum ÷ : eo quod magis ualer& odiũ contrte &iũ.
quã eudoxii desiderium. Et ilehis quidẽ tantum nosse sufficiat.
orũ igitur qui arimino conuener̃ orientales. eaquȩ deathanasio gesta sunt tacitur¬

Expanded text:
simus quidem Liberius est reversus. Felix autem recedens habitavit aliam civitatem.simus quidem Liberius est reversus. Felix autem recedens habitavit aliam civitatem.verat, Eudoxius Germaniciae episcopus, quae est civitas Syriae, cum esset tunc Romae praesens, finxit sibi causam necessitatis incumbere, et imperatori callide locutus, quasi civitas Germanicianorum ejus providentia atque custodia indigeret, petiit ut remearet ad propria. Quem princeps nihil prospiciens, abire dimisit. At ille cubicularios cooperatores habens, relicta civitate sua Antiochenum usurpavit episcopatum. Fovere namque studebat Aetium. Ob quam rem nisus est concilium facere sacerdotum, et ordinationem ei restaurare diaconatus. Quod nequaquam gestum est, eo quod magis valeret odium contra Aetium quam Eudoxii desiderium. Et de his quidem tantum nosse sufficiat.Eorum igitur qui Arimino convenerunt, Orientales ea quae de Athanasio gesta sunt, tacitur
Abbreviated transcription (Latin):
respondit. nonegere pastore alio cuntatẽ. esse nãq pontificẽ. quieoꝵ curt̃ haber
Post magnũ nãq liberiũ. quidã diaconoꝵ eius felix nomine fueritordinatus. Isexpo¬
sitã mincea fidẽ in concusse seruauit. sed corruptorib eius sine discr&ione cõmu¬
nicabat. Nullus tamen habitantiũ romȩ. inbasilicã ingressus ÷. cũ ille intus astare
Hoc autẽ &iã matronȩ illȩ. imperatori dixerunt. Qua grrtia flexus. p̃cepit illũ in¬
ter om̃s egregiũ reuocari. & ut uterq ecclesiã guberna r& cõmuniter . His ergolit¬
teris in cirtensi spectaculo relactis. populus clamabat iustã principis esse sententiã
Vt sic̃ duplicit̃ colorib diuisi sunt spectatores. sic oporter& alterũ his. alterũ aliis p̃¬
sidere. Cũ ergo primitus principis litteris sic fauissent. postea cõmoti. cõmuniuo

Expanded text:
respondit: Non egere pastore alio civitatem; esse namque pontificem qui eorum curam haberet. respondit: Non egere pastore alio civitatem; esse namque pontificem qui eorum curam haberet. Post magnum namque Liberium quidam diaconorum ejus, Felix nomine, fuerat ordinatus. Is expositam in Nicaea fidem inconcusse servavit, sed corruptoribus ejus sine discretione communicabat. Nullus tamen Romae habitantium in basilicam ingressus est, cum ille intus astaret. Hoc autem etiam matronae illae imperatori dixerunt: Qua gratia flexus, praecepit illum inter omnes egregium revocari, et utrumque Ecclesiam gubernare communiter. His ergo litteris in circensi spectaculo relectis, populus clamabat justam principis esse sententiam, ut sicut dupliciter coloribus divisi sunt spectatores, sic oporteret alterum his, alterum aliis praesidere. Cum ergo primitus principis litteris sic favissent, postea commoti, communi vo
Abbreviated transcription (Latin):
eritatis itaq ꝓpugnator & uictor. thrtcciã sicut iussus fuerit usq ꝑuenit Duobq.
uirossuos ut constantio supplicarent. quatenus pastorẽ gregib restituer&: Aiebant
enĩ. quia nisi flecterent animũ principis. eos ipsȩ relinquerent. & ad pastorẽ illum
maximũ ꝓperoerent: Atilli dixer̃. Nosfurorẽ principis formidamus. Ne forte
aliquã ueniã ꝓmeremur. Sed uobis inquiunt magis rogantib forsitan parc&.
& unũ alterius fice. aut p̃ces suscipit. aut siflecti nequiuerit. sine aliqua in iuria uos
dimitt&. Hoc consiliũ mulieres illȩ laudibus maximis p̃ferendȩ ꝑcipientes. cũ ornatusolito
adierunt imperartorẽ. quatenus ex ueste sublimi insignes eas & nobiles arbitractus. reue¬
rentiã eis haber& & parcer&. Ad euntes enĩ principẽ. taliuoce clamabant. Misere¬
re tantȩ ciuitatis pastoris ꝓuidentiã non habentis. quȩ lupoꝵ pat& insidis. Atille

Expanded text:
eritatis itaque propugnator et victor Thraciam, sicut jussum fuerat, usque pervenit. Duobusque viros suos ut Constantio supplicarent, quatenus pastorem gregibus restitueret. Aiebant enim quia nisi flecterent animum principis, eos ipsae relinquerent, et ad pastorem illum maximum properarent. At illi dixerunt: Nos furorem principis formidamus, nec forte aliquam veniam promeremur. Sed vobis, inquiunt, magis rogantibus forsitan parcet, et unum alterius fiet; aut preces suscipiet, aut si flecti nequiverit, sine aliqua injuria vos dimittet. Hoc consilium mulieres illae, laudibus maximis proferendae, percipientes, cum ornatu solito adierunt imperatorem; quatenus ex veste sublimi insignes eas et nobiles arbitratus, reverentiam eis haberet et parceret. Adeuntes enim principem tali voce clamabant: Miserere tantae civitatis, pastoris providentiam non habentis, quae luporum patet insidiis. At ille
Abbreviated transcription (Latin):
locũ. Liberuis dixit. Spatiũ triũ dierũ. rationẽ nequaquã mutare potest. Qua¬
ꝓpt̃. ubiuis dirige me. Imperator autẽ postduos dies examinato liberio. & nequaquã
asuo ꝓposito reuocato. iussit eũ inberia queciȩ exilio deportari. Egredienti liberio.
impr̃ ad expensas quingentos solidos destmauit. Tunc liberius. defereñti dix̃. Vade.
da eos impertor. opus enĩ hab& suis militib erogare. Similit̃ & augusta. tantosei
direxit Liberius dixit: Redde hȩc imperrtori. opus enĩ hab& hȩc ad expensas militũ
suorũ. Siautẽ imperitor hȩc non hab& opis. d& eos auxentio & epicteto. Illienim.
opus hȩc habent. Dũq ab eis nihil accepiss&&. eusebius eunuchus optulit ei aliossolidos
Cui liberius ait. Totius orbis ecclesias desolasti. & tãquã dap̃nato mihi hȩc affers. &¬

Expanded text:
locum. Liberius dixit: Spatium trium dierum rationem nequaquam mutare potest. Qualocum. Liberius dixit: Spatium trium dierum rationem nequaquam mutare potest. Quapropter ubi vis dirige me. Imperator autem post duos dies examinato Liberio, et nequaquam a suo proposito revocato, jussit eum in Beroeam Thraciae exsilio deportari. Egredienti Liberio, imperator ad expensas quingentos solidos destinavit. Tunc Liberius deferenti dixit: Vade, da eos imperatori; opus enim habet suis militibus erogare. Similiter 266 et Augusta tantos ei direxit. Liberius dixit: Redde haec imperatori; opus enim habet his ad expensas militum suorum. Si autem imperator his non habet opus, det eos Auxentio et Epicteto; illi enim opus his habent. Dumque ab eis nihil accepisset, Eusebius eunuchus obtulit ei alios solidos. Cui Liberius dixit: Totius orbis Ecclesias desolasti, et tanquam damnato mihi haec affers?
Abbreviated transcription (Latin):
uidicare tuas inimicitias. Manus enĩ ecclesiasticarũ. ad sanctificandũ uacare debent
uaꝓpt̃ sitibi uid&ur. iube uocari ad loca ꝓpria sacerdotes. Ꝙ si concordes apparuerint
ei quẽ nos in p̃senti defendimus. scđm fide orthodoxam innicȩa synodo constitutã. tuno
conuenientes ꝓ uidebunt ꝓmundi pace. & homo qui non peccauit. Non reꝓb&ur iniuste¬
mpr̃ dixit. Unũ ÷ quod quȩritur Uolo enĩtẽ amplectentẽ ecclesiasticã cõmunionẽ.
romȩ denuo destinare & ꝓpt̾ea concorda paci. & sub scribens romã reuertere Li¬
berius dixit. Romȩ iam fr̃ib ualedixi. Maiores enĩ sunt eclesiasticȩ sanctiones.
quã romanȩ habitatio ciuitatis. Impr̃ dix̃. Ergo triũ dierũ spatiũ ad deliberrti¬
onẽ habes. Siuis subscribere. romã reuertere . aut certe cogita inquẽ uis depostari

Expanded text:
iscopos tuas vindicare inimicitias; manus enim ecclesiasticorum ad sanctificandum vacare debent. iscopos tuas vindicare inimicitias; manus enim ecclesiasticorum ad sanctificandum vacare debent. Quapropter si tibi videtur, jube vocari ad loca propria sacerdotes; et si concordes apparuerint ei quem nos in praesenti defendimus secundum fidem orthodoxam in Nicaena synodo constitutam, tunc convenientes providebunt pro mundi pace, ut homo qui non peccavit non requod quaeritur: volo enim te amplectentem ecclesiasticam communionem Romae denuo destinare; et propterea concorda paci, et subscribens, Romae revertere. Liberius dixit: Romae jam fratribus valedixi; majores enim sunt ecclesiasticae sanctiones quam Romanae habitatio civitatis. Imperator dixit: Ergo trium dierum spatium ad deliberationem habes: Si vis subscribere, Romae revertere, aut certe cogita in quem vis deportari
Abbreviated transcription (Latin):
suron egent. Ecdȩ̃ nãq sufficiunt usq ad mare ꝓducere suos epõs. Impr̃ dixit
uȩ dudũ susceperunt formã solui non possunt: Plurimoꝵ nãq epoꝵ deb& ualere sen¬
tentia: Iusolus es qui amicitias illius scelereti defendis. Liberius dixit. Imperator
nũ quã audiuimus abs ente accusatore. iudicẽ eiusscelerit ꝓferentẽ. nisiquia ꝓpria
uidentur hȩc odia. Impr̃ dix̃. Omnib: equidẽ nocuit in cõmunione. Nullitam̃ ita. sic̃
mihi. Cuidũ non sufficer& interitus fris mei maioris. Neq beatȩ memoriȩ constantẽ.
cessauit in meis in imicitus frequent̃ impellere nisi nos maiori mansu& udine decenti.
impellentis momenta tẽperessemus. Nulla itaq mihi uictoria ÷. neq c̃qie magnentiũ
uel siluanũ. nisi illũ scelestũ ab ecclesiasticis rebus expulero. Liberius dix̃. Noli pepõs

Expanded text:
su non egent. Ecclesiae namque sufficiunt usque ad mare perducere suos episcopos. Imperator dixit: su non egent. Ecclesiae namque sufficiunt usque ad mare perducere suos episcopos. Imperator dixit: Quae dudum susceperunt formam solvi non possunt; plurimorum namque episcoporum debet valere sententia. Tu solus es qui amicitias illius scelerati defendis. Liberius dixit: Imperator, nunquam audivimus, absente accusato, judicem ejus scelera proferentem, nisi quia propria videntur haec odia. Imperator dixit: Omnibus quidem nocuit in communione, nulli tamen ita sicuti mihi. Cui cum non sufficeret interitus fratris mei majoris, neque beatae memoriae Constantem cessavit in meis inimicitiis frequenter impellere, nisi nos majori mansuetudine detenti, impellentis momenta temperassemus. Nulla itaque mihi victoria est, neque contra Magnentium vel Sylvanum, nisi illum scelestum ab ecclesiasticis rebus expulero. Liberius dixit: Noli per ep
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ tusolus hominẽ umdicas nefandissimũ. & orbis terierũ pacẽ ecdesiȩq dissoluis:
Liberius dix̃. Non eo qđ egosum solus. fidei causa minuitur. Nã & antiquitus tres
soli reꝑtisunt. resistentes p̃cepto regis. Eusebius eunuchus dixit: Impr̃em nrm.
nabuchodonosor fecisti: Liberius dix̃ Non. Sedita inrrtio nabilit̃ adiudicandus
tionẽ. confirmantẽ fidẽ nicȩna ꝓlatã. ut ita reuocatis ab exilio fribus nris. & in locis
ꝓpris restitutis sihi qui turbas pariunt ecdesus. uisi fuerint apostolicȩ fidei consentire
T unc apud alexandriã conuenientes om̃s. ubi & accusatus & accusatores sunt & defensor
eoꝵ ex aminata causa possimus ꝓferre sententiã. Epictetus ep̃s dixit. Sed cursus
publicus. Non sufficit sub uectui ep̃oꝵ. Liberius dixit. Eclesiasticȩ causȩ. publicocur¬

Expanded text:
quoniam tu solus hominem vindicas nefandissimum, ut orbis terrarum pacem Ecclesiaeque dissolvas? quoniam tu solus hominem vindicas nefandissimum, ut orbis terrarum pacem Ecclesiaeque dissolvas? Liberius dixit: Non eo quod ego sum solus, fidei causa minuitur. Nam et antiquitus tres soli reperti sunt resistentes praecepto regis. Eusebius eunuchus dixit: Imperatorem nostrum Nabuchodonosor fecisti? Liberius dixit: Non. Sed ita irrationabiliter adjudicandustionem, confirmantem fidem in Nicaea prolatam; ut ita revocatis ab exsilio fratribus nostris, et in locis opriis restitutis, si hi qui turbas pariunt Ecclesiis, visi fuerint apostolicae fidei consentire, tunc apud Alexandriam convenientes omnes, ubi et accusatores sunt et defensor eorum, examinata causa possimus proferre sententiam. Epictetus episcopus dixit: Sed cursus publicus non sufficit subvectui episcoporum. Liberius dixit: Ecclesiasticae causae publico cur
Abbreviated transcription (Latin):
his quicũ eo nauigio uener̃ in mareote. quos miser̾ ad accusationẽ eius. ut c̃qit eũ gesta
conficerent. Horũ itaq qui destinati sunt. duo sunt mortui theognius & theodorus.
reliqui uero tresuiuunt. hoc ÷ maris. ualens & ursacius. abhis quimissi sunt sardicȩ
pt̃ hanc causã. synodus celebrirta est. Quimsynodo libellos optuler̃ ueniã postulan¬
tes. qm̃ in mareote ꝑ calusmã ex una parte controe athanasium gesta c̃fecerunt. libel¬
los eoꝵ nunc p̃manib habemus. Cui horũ pos credere & cõmunicare conuenit impe¬
rator. His qui primitus dã pnauer̃. & ueniã postea poposcer̃.Aneis quiadhuc
hȩc accusare contendunt. Epictetus ep̃s dixit. Oimpr̃. nonfidei causa hodie.
ri&ur. quasi superruerit principẽ. Impr̃ adliberiũ dix̃. Quota parses totius oibis.

Expanded text:
his qui cum eo navigio venerunt in Mareoten, quos miserunt ad accusationem ejus, ut contra eum gesta his qui cum eo navigio venerunt in Mareoten, quos miserunt ad accusationem ejus, ut contra eum gesta conficerent. Horum itaque qui destinati sunt, duo sunt mortui, Theogonius et Theodorus; reliqui vero tres vivunt, hoc est Maris, Valens et Ursacius. Ab his qui missi sunt Sardicae, propter hanc causam synodus celebrata est; qui in synodo libellos obtulerunt, veniam postulantes, quoniam in Mareote per calumniam ex una parte contra Athanasium gesta confecerunt. Libellos eorum nunc prae manibus habemus. Cui horum nos credere et communicare convenit, imperator; his qui primitus damnaverunt et veniam postea poposcerunt, an eis qui adhuc haec accusare contendunt? Epictetus episcopus dixit: O imperator, non fidei causa hodie, rietur, quasi superavit principem. Imperator ad Liberium dixit: Quota pars es totius orbis,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃sequentiȩ formã. ꝓfertetur in eũ digna sententia. Non eñ possibile ẽ. condẽpnare uirũ.
de quomhil examinatũ ÷ Constantius impr̃ dix̃. Vniuersus mundus adiudicauit ciuis
facmnora. sedille sicut abimtio tempus illudit. Liberius dix̃. Quicũq subscripser̃. non ipsi
mpr̃ dix̃. Quid ÷ gloria & timor & contumeliȩ  Iiberius dix̃. Quicũq. gloriã dĩ non
diligunt. tua magis dona p̃ponunt. Quẽ ergo isti ñ uider̃. ñ exami nantes ad iudicauer̃
cilio contrr eũ parit̃ decreuer̃ om̃s totius orbis epĩ. Liberius dixit. Nũquã in p̃sen¬
tia sui. homo ille adiudicatus est. Quicũq enĩ tunc g̃uenientes condẽpnauer̃ eũ. disce¬
dente athanasio aiudicio. sententiã ꝓtulerunt. Eusebius eunuchus dix̃. Innicȩno ẽ¬
cilio. alienus catholica fide ꝓbatus est. Liberius dixit. Qumnq soli iudicauer̃ ex

Expanded text:
consequentiae formam proferatur in eum digna sententia. Non enim possibile est condemnari virum consequentiae formam proferatur in eum digna sententia. Non enim possibile est condemnari virum de quo nihil examinatum est. Constantius imperator dixit: Universus mundus adjudicavit ejus facinora; sed ille, sicut ab initio, tempus illudit. Liberius episcopus dixit: Imperator dixit: Quid est gloria, et timor, et contumeliae? Liberius dixit: Quicunque gloriam Dei non diligunt, tua magis dona praeponunt. Quem ergo isti non viderunt, non examinantes adjudicaverunt cilio contra eum pariter decreverunt omnes totius orbis episcopi. Liberius dixit: Nunquam in praesentia sui homo ille adjudicatus est. Quicunque enim tunc convenientes condemnaverunt eum, discedente Athanasio a judicio, sententiam protulerunt. Eusebius eunuchus dixit: In Nicaeno concilio alienus catholicae fidei probatus est. Liberius dixit: Quinque soli judicaverunt ex
Abbreviated transcription (Latin):
Iã neq arimino conuenientes. alterutris int̾se c̃sonare potuer̃. & orientales inselentia
is auriȩ c̃gregati aliud scisma sunt passi. quod suo loco nartebitur. TUEOORITUS.¬
gosiquidẽ liberii ꝑ om̃ã famosissimi. habitũ ꝓueritate dialogum contrre constantium
uolo referre. qm̃ afidelib illius tẽporis ÷ conscriptus. Is enĩ postiuliũ siluestri successorẽ
ut euocantes tẽ moneremus. quatenus cõmunionẽ scelestissimi athanasu ieffabilisuꝑbia
dorenti. abnegare non differtes. Hocenĩ terterũ orbis benefieri cõꝓbauit : & synodalis
sententia alienũ ecdesiastica cõmunione decreuit. Laberius ep̃s dix̃. Oimpr̃ uidicia
ec de siastica. dec& cũ maxima ꝓferriiustitia. Qua ꝓpt̃ siuid &ur pi&atituȩ. disceptatio¬
nẽ iube c̃stitui. Et si apparuerit athanasius c̃dep̃natione dignus. tunc scđm ecclesiasticȩ

Expanded text:
Nam neque Arimino convenientes alterutris inter se consonare potuerunt, et Orientales in Seleucia Nam neque Arimino convenientes alterutris inter se consonare potuerunt, et Orientales in Seleucia Isauriae congregati, aliud schisma sunt passi; quod suo loco narrabitur. SOCRATESgo quidem Liberii per omnia famosissimi habitum pro veritate dialogum contra Constantium volo referre, quoniam a fidelibus illius temporis est conscriptus. Is enim post Julium Sylvestri successorem, ut, evocantes te, moneremus quatenus communionem scelestissimi Athanasii et ineffabili superbia detenti abnegare non differas. Hoc enim terrarum orbis bene fieri comprobavit, et synodali sententia alienum ab ecclesiastica communione decrevit. Liberius episcopus dixit: O imperator, judicia ecclesiastica decet cum maxima proferri justitia. Quapropter si videtur pietati tuae, disceptationem jube constitui, et si apparuerit Athanasius condemnatione dignus, tunc secundum ecclesiasticae
Abbreviated transcription (Latin):
N on enĩ ignobilis. sed cunctis noscitur eẽ. notissimus. Cuinãq non p̃fuit synodo. aut
recte loquens non satis fecit umuersis: Quȩ ecclesia. huius patrociniĩ memoriã
non hab& Quis aliquando dolens cũ uenir& apud eum. ponremeauit sanus.
Quis indigens cũ p&e iss&. non meruit qđ poposcit.  & tam̃ &iã contrahunctalia p̃¬
sũpserunt quia impi&atis eorũ molimina cognoscens. noluit ꝓpͥa subscriptione fir
lũ fieri cogitabat. quatenus om̃s orientales epõs uenientes ad occidentẽ. si poss&
concordes efficere. Qđ cũ ꝓpt̃ itineris spatia difficile uiderur. duplicẽ tritcta¬
uit sy nodũ celebreri. ut inarimino quidẽ itali quitunc ad eraent conuenirent:
orientales autẽ micomedia bydiniȩ ciuitate. Hocergo imperatore qrectante. effect̾
Noneuent ut uoluit. Neutrũ enĩ conciliũ. sibim& concordabat. sedutrũq diuisũ est.

Expanded text:
Non enim ignobilis, sed cunctis noscitur esse notissimus. Cui namque non praefuit synodo, aut Non enim ignobilis, sed cunctis noscitur esse notissimus. Cui namque non praefuit synodo, aut recte loquens non satisfecit universis? Quae Ecclesia hujus patrocinii memoriam non habet? Quis aliquando dolens cum veniret apud eum, non remeavit sanus? Quis indigens cum petisset, non meruit quod poposcit? Et tamen etiam contra hunc talia praesumpserunt, quia impia eorum molimina cognoscens, noluit propria subscriptione flium fieri cogitabat, quatenus omnes Orientales episcopos venientes ad Occidentem, si posset, concordes efficeret. Quod cum propter itineris spatia difficile videretur, duplicem tractavit synodum celebrari: ut in Arimino quidem Itali qui tunc aderant convenirent, Orientales autem in Nicomedia Bithyniae civitate. Hoc ergo imperatore tractante, effectus non evenit ut voluit. Neutrum enim concilium sibimet concordavit, sed utrumque divisum est.
Abbreviated transcription (Latin):
epositos quidem athanasio. aliã hereici fidei exponere sunt nisi doctrinã. Sedneu¬
trũ horũ ꝑduci potuit adeffectum. cũ p̃sente principe clamar&ur. quia in iuste age¬
batur & impie. Quofacto & ipsi sunt ecclesus expulsi. & multimus terre finib ha¬
bitare p̃cepti. Qđ rursus minebilis athanasius. hoc modo in illa satis factione c̃scribit
Quis tantũ poterit memorere. quantũ illigesserunt: Tunc enĩ ecclesiis pacẽ habentibu
& populis ꝑ collectas orentibus. pontifex quidẽ romanȩ liberius. & paulinus galliarx
m& ropolitanus ep̃s. & dionisius italus. lucifer mae ropolitanus insularũ sardimaȩ.
ilio Nullã habentes culpam. nisiquia marrianã noluer̃ consentire uȩsaniã. neq in
calũmiis scripserunt nr̃is. Demaximo autẽ & optimosene. & uere confessore osio
&iã loqui credo suꝑfluũ. omnib enĩ notum ÷: quia &iã hunc exilio deportari fecer.

Expanded text:
eposito siquidem Athanasio, aliam haeretici fidei exponere sunt nisi doctrinam. Sed neutrum horum perduci potuit ad effectum, cum praesente principe clamaretur quia injuste agebatur et impie. Quo facto et ipsi Ecclesiis sunt expulsi et in ultimis terrae finibus habitare praecepti. Quod rursus mirabilis Athanasius hoc modo in illa satisfactione conscribit. Quis tantum poterit memorare quantum illi gesserunt? Tunc enim Ecclesiis pacem habentibus , et populis per collectas orantibus, pontifex quidem Romanae urbis Liberius, et Paulinus Galliarum metropolitanus episcopus, et Dionysius Italus, Lucifer metropolitanus insularum Sardiniae, silio, nullam habentes culpam, nisi quia in Arianam noluerunt consentire vesaniam, neque in calumniis subscripserunt nostris. De maximo autem et optimo sene, et vere confessore Osio, etiam loqui superfluum credo. Omnibus enim notum est quod etiam hunc exsilio deportari fecerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ simpliciter apatrib positũ apopulis ignor&ur. & scandalũ faciat. & quia nec
scripturȩ continent. placuit abrogari. & omnino nullã memoriã substantiȩ indõ. eẽ
detceero eoqđ diuinȩ scripture esdicunt acdocent. Hisitaq lectis c̃ surgentes quib:¬
hȩc displicebant. aiunt. Nonfide egentes hicuenimus. Integre nãq seruamus quae
ꝑcepimus abinitio. sed magis ut siqua circahȩc nouitassit. omnino ꝓhibeamus. Si
ergo hȩc quȩ lecta sunt nullã faciunt nouitatem. aꝑteiã anathematixate heresimarr¬
anã. sicut & alias hereses regula ȩccłȩ tãquã blasphemas abiecit. Quia enĩ blasphe¬
mũ arrii dogma. turbas eccłȩ quȩ &iã nunc fiunt excitauit. atq seditiones totoor¬
bitererũ. ualde notissimũ ẽ: Hȩc ergo ꝓpositio dũ abursacio & ualente. & reliquis
senserunt. Aliiuero nicenã denuo robortuerunt fidem. Deriser̃ autẽ conscriptio¬

Expanded text:
quod simpliciter a Patribus positum, a populis ignoretur, et scandalum faciat, et quia nec quod simpliciter a Patribus positum, a populis ignoretur, et scandalum faciat, et quia nec Scripturae hoc continent, placuit abrogari, et omnino nullam memoriam substantiae in Deo esse de caetero; eo quod divinae Scripturaehaec displicebant, aiunt: Non fide egentes huc venimus integram namque servamus, quam percepimus ab initio, sed magis ut si qua circa haec novitas sit, omnino prohibeamus. Si ergo haec quae lecta sunt nullam faciunt novitatem, aperte jam anathematizate haeresim Arianam, sicut et alias haereses regula Ecclesiae tanquam blasphemas abjecit. Quia enim blasphemum Arii dogma turbas Ecclesiae, quae etiam nunc fiunt, excitavit, atque seditiones, toto orbi terrarum valde notissimum est. Haec ergo propositio, dum ab Ursacio, et Valente, et reliquis senserunt, alii vero Nicaenam denuo roboraverunt fidem. Deriserunt autem conscriptio
Abbreviated transcription (Latin):
dõ ꝑ quẽ & scła ꝑfecta & om̃a facta sunt. Natũ autẽ unigenitũ solũ exsolo dõ.¬
depatre dm̃ exdõ. similem genertenti patri scđm scriptuites. cuius generationẽ nullus
rouit. nisisolus qui genuit eũ pater. Hunc nouimus ungenitũ eius filiũ. putu pat̾no
uenisse decęlis ad destructionẽ peccati. & natũ ex maria uirgine. & cũ discipulis con¬
uersatum. & omnẽ cõplesse dispensationẽ scđm paternã uoluntatem. crucifixum
& mortuũ. & ad inferos desendisse. & quȩ ibi erant dispensasse. quẽ latrones inferni
diebus expl&is incȩlos ascendisse. & sedere ad extris patris. & uenturũ nouissima die
ingloria patris. ad reddendũ unicuiq scđm operit sua: & in spm̃ sc̃m. quẽ ipse unige¬
lado ad patrẽ meum. & rogabo patrẽmeũ. & aliũ consolatorẽ mitt& uobis. spm̃ ueritatis
Ille ex meo accipi&. & docebit & cõmemorebit uobis omã. Nom̃ uero substantiȩ eo

Expanded text:
perfecta et omnia facta sunt. Natum autem Unigenitum solum ex solo Paex Deo, similem generanti Patri secundum Scripturas: cujus generationem nullus novit, nisi solus, qui genuit eum, Pater. Hunc novimus unigenitum ejus Filium nutu paterno venisse de coelis ad destructionem peccati, et natum 267 ex Maria Virgine, et cum discipulis conversatum, et omnem complesse dispensationem secundum paternam voluntatem; crucifixum et mortuum, et ad inferos descendisse, et quae ibi erant dispensasse: quem janitores inferni draginta diebus expletis, in coelos ascendisse, et sedere a dextris Patris; et venturum novissima die in gloria Patris, ad reddendum unicuique secundum opera sua. Et in Spiritum sanctum, quem ipse unigeVado ad Patrem meum, et rogabo Patrem meum, et alium consolatorem mittet vobis, Spiritum veritatis; ille ex meo accipiet, et docebit, et commemorabit vobis omnia . Nomen vero substantiae, eo
Abbreviated transcription (Latin):
undite cordã p̃ces lacrimosas mittite uoces
ece pater patriȩ conditus in silie.
egia ꝓgenies Terras memorayda ꝑ omnes
Rano pacificus Vis bonus atque puis
rehos antistesi clara coloni i sedes
isuis erat cuoctis carus ubique bor .s.
ffendit en ebras lux uigacissima tetras
nuida linga. tac& laus modo uera pla cor
onfut hic i nꝰdus ła raro i aiaere slggnas
aptus ab hoc neuosam fruitur dor̃
dus octobris quingo Presul duo dennis

Expanded text:
undite, corda, preces, lacrimosas mittite voces: Ecce pater patrie conditus in silice, Regia progenies, terras memoranda per omnes, Bruno pacificus, vir bonus atque pius. Archos antistes, cui clara Colonia sedes, Visus erat cunctis karus ubique bonis. Offendit tenebras lux vivacissima tetras. Invida lingua tacet, laus modo vera placet. Non fuit hic mundus tam raro munere dignus, Raptus ab hoc nevo iam fruitur Domino. Idus Octobris quinto presul duodennis V
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃orũ & sequentiũ eos clericorũ scientes disputare. huius modi elocutionũ aste
excitati claruerunt. & imperirtori atq his qui circa eũ erent notisunt facti. Ex
illo enĩ & athanasius tunc diaconus existens. dũ cum alexandro. e&̃. ep̃o. huiusstu¬
dii pars esse maxima uidebatur. Nec non & quidã grecorũ & philosophorũ. opor¬
tune harũ disputationũ quȩstione participati sunt: alii quidem quale. e&̃ꝵ hoc
dogia studentes agnoscere. alnuero nuꝑ inchoante grecoꝵ religione deperire.
xpĩanis infensi dogmatis sacrementa ad uerborũ certamina ꝓtrochebant. itaut
contrasẽ seditiones exererent certaminaq sibim& inferrent. & sepius exad¬
uerso contenderent.
umq plurimi disputationis delectatione qicherentur. unus quidã ex confesso¬
rib laicis simplicẽ habens sensũ. dialecticis obuiauit dicens. Audite igitur

Expanded text:
episcoporum et sequentium eos clericorum, scientes disputare, hujusmodi elocutionum arte episcoporum et sequentium eos clericorum, scientes disputare, hujusmodi elocutionum arte exercitati claruerunt, et imperatori atque his qui circa eum erant noti sunt facti. Ex illis enim et Athanasius tunc diaconus existens, dum cum Alexandro esset episcopo, hujus studii pars esse maxima videbatur, nec non et quidam Graecorum philosophorum opportune harum disputationum quaestione participati sunt: alii quidem quale esset hoc dogma studentes agnoscere; alii vero nuper inchoante Graecorum religione deperire, Christianis infensi, dogmatis sacramenta ad verborum certamina protrahebant, ita ut contra se seditiones exercerent, certaminaque sibimet inferrent, et saepius ex adverso contenderent. umque plurimi disputationis delectatione traherentur, unus quidam ex confessoribus laicis simplicem habens sensum, dialecticis obviavit, dicens: Audite igitur
Abbreviated transcription (Latin):
cent̾ ab alus: Agenunc. imitantes diuinã dem̃tiã in alterutrorũ ueniã accusati¬
ones ab oleamus alterutras. & dehis quȩ ad fidẽ ꝑtinent agere studeamus. cuius
huc gratia uenimus. Hȩc siquidẽ imperactor dicens. unius cuiusq scripturtẽ uaca¬
re. & libellos iussit ardere. diemq definiuit qua solui quȩ erant dubia conuenir&
Ante constitutũ uero conuenientes apud sem& ipsos ep̃i. euocauer̃ arriũ. & ꝓposi¬
tis in cõmune sus opinionib disputabant. Cũq ut assol& ad diuersas quaesti¬
ones causa trocher&ur. alii quidem suadebant Nihil innouandũ circa antiquam
fidei treditionẽ. & maxime quando moꝵ simplicitas sine ꝑscrutatione quede¬
batur. accedentib ad fidei sacre nt̃tũ. Aluiuero respondebant. non oportere
sine examinatione sequi sententias antiquorũ. Plurimi uero tunc conuenientiũ

Expanded text:
centur ab aliis. Age nunc imitantes divinam clementiam in alterutrorum veniam condonantes, accusaticentur ab aliis. Age nunc imitantes divinam clementiam in alterutrorum veniam condonantes, accusationes aboleamus alterutras; et de his quae ad fidem pertinent agere studeamus, cujus huc gratia convenimus. » Haec siquidem imperator dicens, uniuscujusque scripturam vacare, et libellos jussit ardere; diemque definivit qua solvi quae erant dubia conveniret. Ante constitutum vero convenientes apud semetipsos episcopi evocaverunt Arium, et propositis in commune suis opinionibus disputabant. Cumque, ut assolet, ad diversas quaestiones causa traheretur, alii quidem suadebant nihil innovandum circa antiquam fidei traditionem, et maxime quando morum simplicitas sine perscrutatione tradebatur, accedentibus ad fidei sacramentum. Alii vero respondebant non oportere sine examinatione sequi sententias antiquorum. Plurimi vero tunc convenientium
Abbreviated transcription (Latin):
derant itaq cũ epis uiridisputationis exꝑti. uerbis studentes ꝓdesse concilio
it autẽ assol& fieri. plurimi sacerdotũ tãquã ꝓ causis ꝓpriis decertari collecti. tẽ¬
pus se muenisse putanerunt. quo corriger& ur qđ contristabat eos. & de quibus
aliũ unus quis forte culpabat. libellũ offerens principi. quȩ ineo fuertent cõmissa
nasferbat. Cũq hoc cotidie facile ꝓuenir&. p̃cepit imperator cestodie singa¬
los dequib aliũ culparent facere manifestũ. Cũq dies constituta ueniss&.¬
libellos oblatos suscipiens. hȩ quidem accusationes inquit tempus habebunt ꝓpriũ.
id est diem magni iudicii. iudicẽ uero illũ quitunc futurus ÷ omnib iudicare. Mihiergͦ
homini constituto. dehuius modi rebus ñ lic& habere auditoriũ sacerdotũ scilic& accu¬
santiũ & simul accusatoꝵ. quos minime conuenit tales debere monstrueri. qui iudi¬

Expanded text:
derant itaque cum episcopis viri disputationis experti verbis, studentes prodesse concilio. derant itaque cum episcopis viri disputationis experti verbis, studentes prodesse concilio. Ut autem assolet fieri, plurimi sacerdotum tanquam pro causis propriis decertare collecti, tempus se invenisse putarunt quo corrigeretur quod contristabat eos; et de quibus alium unusquisque forte culpabat, libellum offerens principi, quae in eo fuerant commissa narrabat. Cumque hoc quotidie facile proveniret, praecepit imperator certo die singulos de quibus alium culparent facere manifestum. Cumque dies constituta venisslibellos oblatos suscipiens, « Hae quidem accusationes, inquit, tempus habebunt proprium, id est, diem magni judhomini constituto de huiusmodi rebus non licet habere auditorium, sacerdotum scilicet accusantium et simul accusato
Abbreviated transcription (Latin):
choro multitudo erat ep̃orũ. numerũ trecentorum excedens. sequentibus eos
pbris acdiaconib: & a colitis. quoꝵ numerus nonpoterat cõp̃bendi. Ministroꝵ
uero dĩ. alii sapientiȩ sermone fulgebant. alii continentiȩ uita & pacientiae
coruscabant. Aliiuero medio modo. horum ustutibus ornabantur. Erent igit̾
inter eos alii temporis honoreti longinquitate. alii iuuentute & animi robore p̃mican¬
tes. quinuꝑ ueneraent adhuius ministerii cursum. Quib uidelic& omnib:. imperrtor
diebus cotidianis cibaria largissime ordinarat expendi. Hȩc itaq dehis quiibi collec¬
tisunt. pãphili recitauit eusebius. Cũq celebitess& imperator uictricẽ contuelici¬
niũ festiuitatẽ. & ipse occurrit adniceã. Clarebant autẽ int̾ epõs. pasnutius ex
superiori thebaida. & spiridio crprius. Cuius autẽ reicausa horũ memini postea
sum dicturus. SOTOMENUS.

Expanded text:
choro multitudo erat episcoporum, numerum trecentorum excedens, sequentibus eos choro multitudo erat episcoporum, numerum trecentorum excedens, sequentibus eos presbyteris, ac diaconibus, et acolythis, quorum numerus non poterat comprehendi. Ministrorum vero Dei alii sapientiae sermone fulgebant, alii continentia vitae et patientia coruscabant; alii vero medio modo horum virtutibus ornabantur. Erant igitur inter eos alii temporis honorati longinquitate, alii juventute, et animi robore praemicantes, qui nuper venerant ad hujus ministerii cursum. Quibus videlicet omnibus imperator diebus quotidianis cibaria largissime ordinarat expendi. Haec itaque de his qui ibi collecti sunt Pamphili recitavit Eusebius. Cumque celebrasset imperator victricem contra Licinium festivitatem, et ipse occurrit ad Nicaeam. Clarebant autem inter episcopos Paphnutius ex superiori Thebaide, et Spiridion Cyprius. Cujus autem rei causa horum memini, postea sum dicturus. SOCRATES,
Abbreviated transcription (Latin):
defuit ex eorũ choro. pontusq & asia phyrgia & pamphylia. uiros ꝓbatissimos
p̃buerunt. Ad eroent thrcces & macedones. achiui & epirotȩ. & horũ quoque
interius habitantes. Ipse autẽ hispanorum ualde famosus osius unus erat. & si
mul plurimis assidebat. Deregia uero ciuitate. p̃sul alexander ꝓpt̃ senec tu¬
scđm nos apostolica plausione constituens. Tunc igitur ille sermo cõpl&us ẽ.:
collectos ex omnibus gentib quȩ subcȩlo sunt uiros religiosos. In terquos erant
parthi & medi & helamitȩ. & qui habitant mesopotamiam. iudȩã & cappado¬
ciã. pontũ & asiam. frigiamq & pãphiliã. aegyptũ & partes libiȩ secus crre¬
nen. & aduenȩ romani. udȩi & ꝓseliti cr&es & arabes. Uerũ tam̃ illis hoc de¬
erat. qđ non sicut isti om̃s ex dĩ ministris undiq consistebant. Inp̃senti siquidẽ

Expanded text:
defuit ex eorum defuit ex eorum praebuerunt. Aderant Thraces, et Macedones, Achivi, et Epirotae, et his quoque interius hamul plurimis assidebat. De regia vero civitate praesul Alexander propter senectusecundum nos apostolica plausione constituens. Tunc igitur ille sermo completus est: Collectos ex omnibus gentibus, quae sub coelo sunt, viros religiosos, inter quos erant Parthi, et Medi, et Elamitae, et qui habitant Mesopotamiam, Judaeam et Cappadociam, Pontum nen, et advenae Romani, Judaei et proselyti, Cretes et Arabes . Verumtamen hoc illis deerat, quod non, sicut isti, omnes ex Dei ministris utique consistebant. In praesenti siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ manus ligatas habuerit. ignitoq ferro cõbustas. quofueraent nerui articulorũ eiuis
asua mobilitate siccati atq mortificati Alii uero. dextros oculos effossos habuerunt.
alii dextras suroes abscisas. Unus horũ. erit pafnutius ȩgrptius. Et absolute ui¬
debatur ibi populus athl&arũ xp̃i & martrrũ muno loco congregatorum. De quib
& eusebius pamphili . tertio libro inconstantiniuita. hȩc ita dicit. SOCRATES EX¬
eustsio. Cunctarũ igitur ecclesiarũ. quȩ totã europã libiamq & asiam re¬
plebant. simul erent ministrorũ dĩ congesta cacumina. unaq orationis domus
tam quã adõ dilatata intrinsetus ferebat : Om̃s midem syrossimul & cilicas.
phoenicasq & arabas atq palestinos. interhos & aegyptios. thebros. libi as. nec ñ
& qui ex mesopotamia oriuntur. sed &iã ꝑsa ad conciliũ uenit ep̃s. uerũ nec scrha

Expanded text:
enim manus ligatas habuerat ignitoque ferro combustas, quo fuerant nervi articulorum ejus enim manus ligatas habuerat ignitoque ferro combustas, quo fuerant nervi articulorum ejus a sua mobilitate siccati atque mortificati. Alii vero dextros oculos effossos habuerunt, alii dextras suras abscissas. Unus horum erat Paphnutius Aegyptius. Et absolute videbatur ibi populus athletarum Christi et martyrum in uno loco congregatorum. De quibus et Eusebius Pamphyli tertio libro in Constantini Vita haec ita dicit. THEp. 24. Cunctarum igitur Ecclesiarum quae totam Europam, Libyamque, et Asiam replebant, simul erant ministrorum Dei congesta cacumina; unaque orationis domus tanquam a Deo dilatata intrinsecus ferebat omnes in idem, Syros simul, et Cilicas, Phoenicasque, et Arabes, atque Palaestinos, inter hos et Aegyptios, Thebaeos, Libyas, nec non et qui ex Mesopotamia oriuntur, sed etiam Persa ad concilium venit episcopus. Verum nec Scytha
Abbreviated transcription (Latin):
ONNUNICABANT ICITUR
Niceno concilio exapostolicis aurdem
sedibus macharius hiero soly mitanus. eustathius iã
p̃sidens antiochenȩ apud orontẽ ecclesiȩ. & alexan¬
der alex andriȩ. quȩ est apud stagnũ mariam. Iulius
autẽ romanus ep̃s. ꝓpt̃ senec tutem defuit. errntq pro
eo p̃sentes. uitus & uincentius prbi eiusdẽ ȩcclesiȩ. Suꝑ
hos autẽ. & alii plurimiboni & optimi. exdiuersis gentib
conuener̃. Alii quidem ad intellegendũ & dicendũ nimis
idonei. scientiaq sacrorũ librorũ & alia eruditione disciplinati. uitȩq uirtute pre¬
dari. aliiuero in utroq ꝓbatissimi uiri. Quorũ utile iudico. &iã nomina memo
bin appellant. quimortuos resuscitauit. uiuos curtuit. & alia innumera ꝓ¬
batur operatus esse mintccula: Sedhȩc suꝑfluũ arbitror huic operi rurfas in¬
serere. quȩ in dõ amabili historia latius enarirui. Paulus neo cȩsariȩ. qđ ẽ
castrũ positum iuxta ripas eufrate. Isenĩ. licinii rabie demolitus est: Ambas¬

Expanded text:
nicabant igitur Nicaeno concilio ex apostolicis quidem sedibus Macarius Hierosolymitanus, Eustathius jam praesidens Antiochenae apud Orontem Ecclesiae, et Alexander Alexandriae, quae est apud stagnum Mariam. Julius autem Romanus episcopus propter senectutem defuit; erantque pro eo praesentes Vitus et Vincentius presbyteri ejusdem Ecclesiae. Super hos autem et alii plurimi boni et optimi ex diversis gentibus convenerunt. Alii quidem ad intelligendum et dicendum nimis idonei, scientiaque sacrorum librorum, et alia eruditione disciplinati, vitaeque virtute praeclari. Alii vero in utroque probatissimi viri, quorum utile judicobin appellant, qui mortuos resuscitavit, vivos curavit, et alia innumera probatur operatus esse miracula. Sed haec superfluum arbitror huic operi rursus inserere, quae in Deo amabili historia latius enarravi. Paulus Neocaesareae, quod est castrum positum juxta ripas Euphratis. Is enim Licinii rabie demolitus est. Ambas
Abbreviated transcription (Latin):
in primis neloquaris. & una cũ eius sermone. opus impl&um.ẽ. Repente nãq
ille homo ut sermonẽ audiuit. obligato oreconticuit. Putasne iustũ fuit conside¬
itore. utrũ mauis hoc nuraculũ uider& ur. ut homo & hoc philosophus sic facile
officiũ loqutionis ãmitter&. ancerte ut lapis uiolentia uerbi manu iudere¬
tur: Qđ quibusdã aiunt iulianũ fecisse chaldeum & hȩc quidẽ sic acta referu

Expanded text:
imprimis ne loquaris. Et una cum ejus sermone opus impletum est. Repente namque imprimis ne loquaris. Et una cum ejus sermone opus impletum est. Repente namque ille homo, ut sermonem audivit, obligato ore conticuit. Putasne justum fuit considerare utrum majus hoc miraculum videretur, ut homo, et quidem philosophus, sic facile officium locutionis amitteret, an certe ut lapis violentia verbi manu divideretur, quod quidam aiunt Julianum fecisse Chaldaeum? Et haec quidem sic
Abbreviated transcription (Latin):
nouitates exercer&. Nouã inre publica introducendo culturẽ prac&er quȩ eius
maiorib: uisa sunt. & grecorũ romanorũq principib: quos habuerunt quensacta
sȩcula placuerunt. Uolebantq cũ alex andro ep̃o disputare dedogmate: Ille
uero huius modi exercitatione uerborũ in exꝑtus erat. deuitȩ qualitate considers
Fuit enĩ uirmagnus. & conuersatione mirandus. Cũq certam̃ imperatore
precipiente suscepiss&. conuenissentq philosophi. omnib loqui uolentib. ut
unũ ex se quẽ uellent eligerent. postulauit sc̃ȩ memoriȩ pat̾ nr̃ alexander.
&eros uero quicũq essent. silentiũ tenere p̃cepit. & tantũ modo his quȩ ab utro
dicerentur intendere. Suscipiente siquidem uno eoꝵ disputationis uniuersae
negotium. adphylosophũ sc̃s alexander : In nomine inquit ibũ xp̃i. imperotibi

Expanded text:
novitates exerceret, novam in republica introducendo culturam, praeter quae ejus novitates exerceret, novam in republica introducendo culturam, praeter quae ejus majoribus visa sunt, et Graecorum Romanorumque principibus, quos habuerunt transacta saecula, placuerunt; volebantque cum Alexandro episcopo disputare de dogmate. Ille vero hujusmodi exercitatione verborum inexpertus erat, de vitae qualitate confidens. Fuit enim vir magnus, et conversatione mirandus. Cumque certamen imperatore praecipiente suscepisset, convenissentque philosophi, omnibus loqui volentibus, ut unum ex se quem vellent eligerent, postulavit sanctae memoriae pater noster Alexander: caeteros vero, quicunque essent, silentium tenere; praecepitque ut tantummodo his quae ab utroque dicerentur, intenderent. Suscipiente siquidem uno eorum disputationis universae negotium, ad philosophum sanctus Alexander: In nomine, inquit, Jesu Christi impero tibi
Abbreviated transcription (Latin):
& sp̃s suiscĩtate firmauit. Hoc itaq uerbũ qđ nos inquit filiũ dĩ nominamus.
habita misericordia suꝑ homines. ab errore eos & fereli religione liberruit. pas¬
sus ex muliere nasci. & cũ hominib: conuersari. & ꝓris mori. Veni&q denuo
iudicaturus singulorum uitã: hȩc ita sẽ habere . sine ꝑscrutatione credimus. Noli
igitur in aniter laborare. quȩrens destruere ea quȩ fide ꝑcepimus. Noli inuesti¬
gare modũ. quofierihȩc aut nonfieri potuerunt. Sienĩ credis consulenti mihi adi¬
ta responde. Obstupefactus uero philosophus. credo inquit. Tunc gres ꝓdeuic¬
nimes sibim& essent ꝑsuadebat. non in ꝓuide mutatũ sẽ iurens. sed messabili qua¬
icitur autẽ proximũ huic miraculo quiddã gestum. ꝑ alexandrũ constantino po¬
litanȩ ciuitatis epm̃. Cũ enĩ ueniss& imperitor constantinus brzantiũ. ad eun¬
tes eũ quidã philosophi quȩrebantur quasi nondm̃ coler& ut decer&. & circa sacroe

Expanded text:
 sui sanctitate firmavit. Hoc itaque Verbum quod nos Filium Dei nominamus, habita misericordia super homines, ab errore eos et ferali religione liberavit, passus ex muliere nasci, et cum hominibus conversari, et mori pro eis, venietque denuo judicaturus singulorum vitam. Haec ita se habere sine perscrutatione credimus. Noli igitur inaniter laborare, quaerens destruere ea quae fide percepimus. Noli investigare modum quo fieri haec aut non fieri potuerunt. Si enim credis consulenti mihi, ad ista responde. Obstupefactus vero philosophus: Credo, inquit. Tunc gratias pro devicnimes sibimet essent, persuadebat: non improvide mutatum se jurans, sed 226 ineffabili qualexandrum Constantinopolitanae civitatis episcopum. Cum enim venisset imperator Constantinus Byzantium, adeuntes eum quidam philosophi querebantur quasi non Deum coleret ut deceret, et circa sacra
Abbreviated transcription (Latin):
lexandro siquidem & arrio. nunc culpando nunc admonendo. hȩc scripsisse dinos¬
citur. Enxuit̃ autẽ ferebat. audiens aliquos conqie omniũ statutũ agere paschȩ
festiuitatẽ: Iunc &enĩ inurbib orientis discordantes quidã obhoc. alterutire
quidem soci& ate diuisi non erant. udaicȩ tam̃ festiuitatẽ dominicã cȩlebraebanł
& ut assol& splendorẽ collecte tali discruione fedabant. Propt̾ utrecq igitur
quicã eẽ ecclesiã festinabat princeps: Seq putans hoc malũ posse p̃occupare.
ante quã ad plurimos ꝑ uenir&. misit uirũ circasẽ fide && uita simul in signẽ. &
dogma tumultu antes. & orientales ꝓpt̃ pascha discordes. Fuit autẽ osius cor
dubȩ ciuitatis ep̃s. Cũq p̃ter spem causa ꝓcedere. & heresis potius quã pax
sperata ualuiss&&. nihil imp&& nens remeauit. qui fuerat ꝓpace directus ecclesiarũ
Tunc illud famo sissimũ innicẽa conciliũ feruor principis excitauit. publicis

Expanded text:
lexandro siquidem et Ario, nunc culpando, nunc admonendo, haec scripsisse dignoscitur. Graviter autem ferebat, audiens aliquos contra omnium statutum agere Paschae festivitatem. Tunc etenim in urbibus Orientis discordantes quidam ob hoc, alterutra quidem societate divisi non erant, Judaico tamen more festivitatem dominicam celebrabant, et, ut assolet, splendorem collectae tali discretione foedabant. Propter utraque igitur quietam esse Ecclesiam festinabat princeps; seque putans hoc malum posse praeoccupare antequam ad plurimos perveniret, misit virum circa se fide et vita simul insignem, et dogma tumultuantes, et Orientales propter Pascha discordes. Fuit autem Osius, Cordubae civitatis episcopus. Cumque praeter spem causa procederet, et haeresis potius quam pax sperata valuisset, nihil impetrans remeavit qui fuerat pro pace directus Ecclesiarum. Tunc illud famosissimum i
Abbreviated transcription (Latin):
entiã fide & bonis operibus obseruandã. Hȩc dicente uiuene. & animo fene.
p̃sentes quidẽ mirctisunt. dictũq ꝓbauerunt. Dia lecticiuero. satis factione
suscepta cessarunt. rrtionẽ quippe simplicẽ ueritatis audientes. SOZO MENIS
estur eiũ & aliud: dũ quidã eorũ magnificentia sermonũ extoller&ur. & illude
simus confessorũ. sed accessit aduersus eũ ꝓferre sermonẽ. Hoc itaq factũ. petu¬
lantib quidem & simplicẽ scientib confessorẽ risũmouit. maturiorib uero for¬
midinẽ. ꝓuidentib nea uiro uerbis artifice deducer&ur ad risum. Uerũ tamen
cedentib ut qđ uell& edicer&. resistere nãq ei cũ talis ess& nimiũ uerebant᷑. In
no mine inquit ihũ xp̃i ophilosophe audi dogma ueritatis. Vnus est ds̃ cęli&¬

Expanded text:
s bonis observandam. Haec dicente juvene et animo sene, praesentes quidem mirati sunt, dictumque probaverunt. Dialectici vero satisfactione suscepta cessarunt, rationem quippe simplicem veritatis audientes. SOCRATESertur enim et aliud: dum quidam eorum magnificentia sermonum extolleretur, et illudsimus confessorum; sed accessit adversus eum proferre sermonem. Hoc itaque factum petulantibus quidem et simplicem scientibus confessorem risum movit, maturioribus vero formidinem: providentibus ne a viro verbis artifice deduceretur ad risum; verumtamen cedentibus, ut quod vellet ediceret; resistere namque ei cum talis esset, nimium verebantur. In nomine, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
locũ munitũ cautelȩ suę p̾utabat. cũ utiq aut uiuũ eum deduci. aut mortuũ de col¬
lari. & caput eius imperrtor sibi iussiss& afferri. ꝑ quarẽ p̃miũ maximũ cõꝓmisit

Expanded text:
locum munitum cautelae suae putabat, cum utique aut vivum eum deduci, aut mortuum decollocum munitum cautelae suae putabat, cum utique aut vivum eum deduci, aut mortuum decollari, et caput ejus imperator sibi jussisset afferri. Pro qua re etiam praemium