comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sio.cu anima ase ipsa desciscit. Et
rursus cũ dñm cogitat. tremit atq
turbatur. Tunc cũ iste antixp̃s te¬
net: donec demedio fiat. iustitia
exulat. inquitas regnat. Tunc fi¬
des rara. ut ipse quasi ad dubitanᷤᷤ
dñs dixit. Tunc ueniens filius ho¬
minis. numquid inueniet pacẽ
respexit super filios hominũ. siẽ
intellegens. aut requirens deũ.
Non quia dubitet ds̃. sed qũiaita
erat rara in hominib fides. ut se¬
cundũ opinionẽ hominũ uidere¬
tur eẽ dubitandũ. Ergo quando
in medio tẽpli. ẽ. diabolus.: de¬
solationis abhominatio ẽ. scđm
danihelẽ ꝓpħam. Cũ autẽ unicu¬
iq laboranti xp̃i presentia spũ aliᷤs
illuxerit. tollitur iniquus e medi¬
o. et incipit regnare iustitia. quȩ
omẽm fideliũ mentib euacuat.
principatũ. Est etiã tertius anti¬
xp̃s. ut arrius. aut sabellius: im¬
mo om̃s sunt antixp̃i. qui praua
nos in terpretatione seducunt. Et

Expanded text:
sio, cum anima a se ipsa desciscit et sio, cum anima a se ipsa desciscit et rursus, cum dominum cogitat, tremit atque turbatur. tunc cum iste antichristus tenet, donec de medio fiat, iustitia exulat, iniquitas regnat, tunc fides rara, ut ipse quasi addubitans dominus dixit: tunc u ueniens filius hominis numquid inueniet fidem respexit super filios hominum si est intellegens aut requirens deum, non quia dubitet deus, sed quia ita F rara erat in hominibus fides, ut secundum opinionem hominum uideretur esse dubitandum. ergo quando in medio templi est diabolus, -desolatio abominationis est secundum Danihel prophetam, cum autem unicuique laboranti Christi praesentia spiritalis inluxerit, tollitur iniquus e medio, et incipit regnare iustitia, quae omnem fidelium mentibus euacuat principatum. est etiam tertius antichristus aut Arrius aut Sabellius, immo omnes sunt antichristi qui praua nos interpretatione seducunt. et
Abbreviated transcription (Latin):
sedebit in tẽplo iudeorũ. et intẽ¬
ptele obnoxio: quod aut perfidie
in uoluat ruma. aut iracundie ui
subruat. aut cupiditatũ ignis ex¬
urat. Et bene tunc ueniet dies dñ.
et breuiabuntur dies ꝓpter electoᷤ
Qm̃sicut primus aduentus dm̃
propter redimenda peccata. ita
et secundus propter reprimenda
delicta. ne plures ꝑfidie errore la¬
bantur. Tunc pseudo ꝓpħe. tunc
fames. Repete michi helie tp̃a.
et in uenies tunc ꝓpħas confusio¬
nis. tunt iegabel: tunc fam̃e. tẽ
ariditatẽ terre. Qua ratione:
Quia abundauerat iniquitas. re¬
frixerat caritas. Deniq iustus in
deserto. iniquus in regno. Est et
alius antixp̃s auctor huius. dia¬
bolus scilicet. qui meã ierłm. meã
amimã. certe anim̃a dĩ. anim̃a pa¬
cificã. obsidere nitatur sue legis
exercitu. Non ẽ enĩ colluctatio no¬
bis aduersus carñẽ et sangumnẽ. sed̃
aduersus principatus. et potesta¬
tes. aduersus mundi huilis recto¬
res tenebrarũ harũ. Tunc ẽ. disces¬

Expanded text:
sedebit in templo, et in temptelae obnoxio, quod aut perfidiae inuoluat ruina aut iracundiae uis subruat aut cupiditatum ignis exurat. et bene tunc ueniet dies domini et breuiabuntur dies propter electos, quoniam sicut primus aduentus domini propter redimenda peccata ita et secundus propter reprimenda delicta, ne plures perfidiae errore labantur. tunc pseudoprophetae, tunc fames. lepete mihi Heliae tempora, et inuenies tunc prophetas confusionis, tunc Zezabel, tunc famem, tunc ariditatem terrae. qua ratione? quia abundauerat iniquitas, refrixerat caritas. denique iustus in deserto, iniquus in regno. Est et alius antichristus auctor huius, diabolus scilicet. qui meam Hierusalem, meam animam, certe animam dei, animam pacificam obsidere nitatur suae legionis exercitu. non est enim conluctatio nobis aduersus carnem et sanguinem, sed aduersus principatus et potestates, aduersus mundi huius rectores, tenebrarum harum. tunc est disces
Abbreviated transcription (Latin):
disti iniquitatẽ. propterea unx̃
te ds̃ ds̃ tuus. Sed unus ds̃. in quo
et noui et ueteris testamentido.¬
ctrina concordat. Nã in ueterite.¬
stam̃to scriptũ ẽ. Diliges dñmdc̃
tuũ. Et dñm dm̃ tuũ adorabis.
et ipsi soliseruies. Innouo unꝰ ds̃.¬
et pat̾ om̃iũ. Sic et pat̾ dñs. sic:
filius dñs. sed unꝰ dñs. Deniq sen¬
ptũ ẽ. Nolite duob dñĩs seruire.
Hoc in nouo. In ueteri autẽ scri-
płs ne duos deos diceret. aut du¬
os dominos nominaret. aut de¬
rogaret ł filio uel patri. unus in¬
quit ds̃ pater. ex quo omia : et u¬
nus dñs iħs. per qũe omĩa. Nã
qui ds̃ et dñs. et qui dñs ds̃. De-

Expanded text:
disti iniquitatem; propterea unxit disti iniquitatem; propterea unxit te deus, deus tuus - sed unus deus, in quo et noui et ueteris testamenti doctrina concordat. nam et in ueteri testamento scriptum est: diliges dominum deum tuum et dominum deum tuum adorabis et ipsi soliet pater omnium. sic et pater dominus et filius dominus, sed unus dominus. denique scriptum est: nolite duobus dominis seruire. hoc in nouo, in ueteri autem scriptpostolus, ne duos deos diceret, duos dominos nominaret aut derogaret uel filio uel patri, unus inquit deus pater, ex quo omnia, et unus dominus Iesus, per quem omnia. nam qui deus et dominus et
Abbreviated transcription (Latin):
et hunc crucifixũ. nunc tamen
ut pote iudicio ꝓximi. crucifixũ
ĩa non nouimus xp̃m. sed uem¬
entẽ in nubib opperim. Incre¬
dulus uulnera aspicit. fideliᷤ ob¬
uiã xp̃o inaera raptus occurrit.
Ergo et dm̃ xp̃m et homine ẽẽ¬
credamus. unũ in utroq. non al-¬
terũ. cui apatre subiciunt᷑ inimi¬
ci. non per infirmitatẽ potesta¬
tis sue. sed per unitatẽ nature.
quia in altero alter operat᷑. Nam
et filius subicit inimicos patri.
quia patre clarificat super terra
et dedit pater filio nom̃. quod ẽ
patri dicit. Nom̃ tuũ manifesta¬
ui hominib: quos dedistimͥ.
Dando autẽ nom̃ quod ẽ super
om̃e nomen. nonplus dedit qũa
habuit. sed totũ quod habuit de¬
singula. Pater subicit filio. filiuᷤ
subicit patri. Pater suscita filiũ.
filius se suscitat. Unde ait. Sol-¬
uite tẽplũ hoc. et in triduo illud
resuscitabo. Et pater dñs: et filiꝰ
gni tin. Dilexisti iustitiã. et o¬

Expanded text:
et hunc crucifixum, nunc tamen et hunc crucifixum, nunc tamen utpote iudicio proximi crucifixum iam non nouimus Christum, sed uenientem in nubibus opperimur. incredulus uulnera aspicit, fidelis obuiam Christo in aera raptus occurrit. ergo et deum Christum et hominem esscredamus, unum in utroque, non alterum, cui a patre subiciuntur inimici, non per infirmitatem potestatis suae, sed per unitatem naturae, quia in altero alter operatur. nam et filius subicit inimicos patri, qui patrem clarificat super terram et dedit pater filio nomen, quod est patri dicit: nomen tuum manifestaui hominibus, quos dedisti mihi. dando autem nomen quod est super omne nomen non plus dedit quam habuit, sed totum quod habuit desingula. pater subicit filio, filius subicit patri; pater suscitat filium, filius ipse se suscitat. unde ait: soluite hoc templum et in triduo illud resuscitabo. et pater dominus et filigni tui. dilexisti iustitiam et o
Abbreviated transcription (Latin):
in substantia dĩ. Quia una unrtꝰ.
una maiestas. Ipse ergo inpatre.
et in ipso pater. quia uerbũ indo
ds̃ in ũbo. Ipse inpatre. ipse ad
dexterã patris. quia patri consors
nulli secundus. Ipse missus apa¬
tre. quia descendit de celo. pater¬
nũ impleturus arbitriũ. Tolle
hinc perfidiã questionis. et ple¬
na religio ẽ. Nec p̃fert᷑ quia ad
dexterã sedet. nec in iuriã patit᷑.
quia mittit᷑. Gradus ñ queritur
dignitatis. ubi plenitudo ẽ diui¬
nitatis. Illud quoq: considerandũ.
quia rep̃hendit eos. qui xp̃mdã
filiũ dicunt. Et quomodo cecuᷤ
ille d auid filiũ confitendo me¬
ruit sanitatẽ: Qm̃o pueri dic̃t̃¬
tes: osanna filio dauid. p̃celsȩ
predicationis dõ głam deferebãt.
Sed nonrep̃hendunt᷑ hoc locoꝗa
dauid filiũ confitent᷑. sed quia
non credunt filiũ dĩ. Non eñĩ
alterũ. sed alterutrũ infide uera
ẽ. Nã et si inprincipio iudicaui¬
mus nos nichil scire nisi xp̃miħm.

Expanded text:
in substantia dei, quia una uirtus, in substantia dei, quia una uirtus, una maiestas. ipse ergo in patre et in ipso pater, quia uerbum in deo, deus in uerbo; ipse in patre, ipse ad dexteram patris, quia patri consors, nulli secundus; ipse missus a patre, quia descendit de caelo paternum inpleturus arbitrium. tolle hinc perfidiae quaestiones, et plena religio est. nec praefertur, quia ad dexteram sedet, nec iniuriam patitur, quia mittitur. gradus non quaeritur dignitatis, ubi plenitudo est diuinitatis. illud quoque considerandum, quia reprehendit eos qui Christum Dauid filium dicunt, et quomodo caecus ille Dauid filium confitendo meruit sanitatem? quomodo pueri dicentes osanna filio Dauid praecelsae praedicationis deo gloriam deferebant? sed non reprehenduntur hoc loco, quia Dauid filium confitentur, sed quia non credunt filium dei. non enim alterum, sed alterutrum in fide uera est; nam etsi in principio iudicauimus nihil scire nisi Christum legum
Abbreviated transcription (Latin):
scerent inuxorẽ. atq exea sem̃in
apłis suscitaret. qui quasi defin¬
ctorũ reliquie uideorũ. in formeᷤᷤ
adhuc insinagoge utero derelicti.
scđm electionẽ gre reseruari noui
seminis ad mixtionẽ meruerũt.
Sinagoga autẽ frequenter stolã
accepit. quod ẽ insigne conuigu
quasi auctor fideliũ. Repudiata
quoq frequenter in ducitur. ꝗa
mater ẽ. perfidorũ. cuilex occidit
corporalis. ut spũalis resurgeret.
Ergo sc̃a plebs dĩ si sept̃e libros le¬
gis quadã coniugu karitate dile¬
xerit. et quasi maritalib obsecũ.¬
dauerit imperiis.habebit in re¬
surrectione consortiũ. non corpo¬
reȩ colluinonis pudore confusa
sed diuine gr̃ae ditata munerib.¬
ONSUMATURUS PRE¬
cepta dñs: etiã p̃uiã pa̾sioni
fidẽ ac mĩam: testamenti
sui fine concludit. Fidẽ in eo. ut
rã di sedere credamus. Non quod
corporaliter sedeat. qui ubiq p̃
sens . ẽ. Deniq ipse inpatre ẽ. qa

Expanded text:
sceret in uxorem, atque ex ea semen in sceret in uxorem, atque ex ea semen in apostolis excitaret, qui quasi defunctorum reliquiae Iudaeorum informes adhuc in synagogae utero derelicti secundum electionem gratiae reseruari noui seminis admixtione meruerunt. synagoga autem frequenter stolam accipit, quod est insigne coniugii, quasi auctor fidelium, repudiata quoque frequenter inducitur, quia mater est perfidorum. cui lex occidit corporalis, ut spiritalis resurgeret. ergo sancta plebs dei, si septem libros legis quadam coniugii caritate dilexerit et quasi maritalibus obsecundarit inperiis, habebit in resurrectione caeleste consortium non corporeae conluuionis pudore confusa, sed diuinae gratiae ditata muneribconsummaturus praecepta dominus etiam praeuiam passioni fidem ac misericordiam testamenti sui fine concludit, fidem in eo ut Cram dei sedere credamus, non quod corporaliter sedeat qui ubique est. denique ipse in patre, quia
Abbreviated transcription (Latin):
i fr̃ alicuiꝰ mortuus fuerit.i. pꝰpt.¬
aducei. hoc ẽ derastabilior portio
Quorũ aperte stultitia rep̃hen¬
ditur. mistice autẽ sententia re¬
torquet᷑. Quale de suo dederũt
castitatis exẽplũ. dũ scđm lute¬
ra nubere cogit᷑ et inuita: ut de¬
functi semen exciter fr̃. Ergolit
tera occidit. quasi lena uitiorũ
sp̃s autẽ magister ẽ. castitatis.
Itaq uideamus ne haec mulier si¬
nagoga sit: que.uiͭ. uiros habu¬
it. sicut samaritane dicit᷑. Quĩq
enĩ uiros habiusti. Quia samari¬
tana quinꝙ tantũ libro moysi.
sinagoga.ułi. sequitur principa.¬
liter. et de nullo ꝓpter perfidiã
suã hereditarie potestatis sem̃ ac¬
cipit. Et idõ partẽ cũ uiris suis
in resurrectione habere ñ potent.
quia spũale p̃ceptũ. scđm sensũ
carnis in uertit. Non eñĩ frater car¬
nalis aliquis denuntiatus ẽ: qui
semenfrĩs suscitaret defuncti. sed
ille quide mortuo ppło iudeoꝵ
sapientiã sibi diini cultus a sci¬

Expanded text:
r alicuius mortuus fuerit. Sadducaei, hoc est detestabilior portio quorum aperte stultitia reprehenditur, mystice autem sententia retorquetur, quale de suo dederunt castitatis exemplum, dum secundum litteram nubere cogitur et inuita, ut defuncti semen excitet ftera occidit quasi lena vitiorum: spiritus autem magister est castitatis . 38. Videamus itaque ne haec mulier Synagoga sit, quae septem viros habuit, sicut Samaritanae dicitur: Quinque enim viros habuisti ; quia Samaritani quinque tantum libros Moysi: Synagoga septem sequitur principaliter, et de nullo propter 1504 perfidiam suam hereditariae posteritatis semen accepit. Et ideo partem cum viris suis in resurrectione habere non poterit, quia spiritale praeceptum secundum sensum carnis invertit ; non enim frater carnalis aliquis denuntiatus est qui semen fratris suscitaret defuncti: sed ille qui demortuo populo Judaeorum sapientiamsibi divini cultus adsci
Abbreviated transcription (Latin):
scripturis disputans ẽẽ se xp̃m.
Tunc appropinquabit desolatio.
qm̃ auera religione pleriq: lapsi
desciscent. Tunc erit dñi dies.
quod etiã apłs euidenter exposu¬
it dicens obseruandũ ẽẽ nobis. qua¬
siinstet dies dñi. Nequis uos sedu¬
cat ullomodo. Qm̃nisi uenerit di¬
scenssio primũ. et reuelatus fuerit

Expanded text:
scripturis disputans esse se Christum. scripturis disputans esse se Christum. tunc adpropinquabit desolatio, quoniam a uera religione plerique lapsi errore desciscent. tunc erit domini dies, quod etiam apostolus euidenter exposuit dicens obseruandum esse nobis, quasi instet dies domini, ne quis nos seducat ullo modo, quoniam nisi uenerit discessio primum etreuelatus fu
Abbreviated transcription (Latin):
ctus ei qui sibi subiecit omĩa. ut
sit ds̃ omĩa in om̃ib. Et predica¬
bitur eugłm per om̃s ciuitates. i.
ciuitates uideȩ. Notus enĩ in iude¬
a ds̃. Tunc enĩ ciuitates iudeȩ aedi-
ficantur. quando uirtutũ funda¬
menta ponuntur. Cũ uideritis cir¬
cũ dari ab exercitu ierłm. Uere
ierłm ab exercitu obsessa. ẽ: et ex¬
pugnata romano. Unde iudĩ pu¬
tauerunt. tunc factã abhominati¬
onẽ desolationis. eo quod caput
porci in tẽplũ iniecerunt. illuden¬
tes romani uidaice ritũ obseruan¬
tie. Quod ego nec furens dixerĩ.
Abhominatio enĩ desolationis.
execrabilis aduentus antixp̃i. ẽ:
eo quod sa crilegus infaustis m̃tiũ
in teriora contaminet. sedens uix¬
ta istoriã in tẽplo. ut sibi diuine
uendicet soliũ potestatis. Iuxta
in terpretationẽ autẽ spũalẽ. pul¬
chre inducitur stare: eo quod in
affectib singulorũ uestigiũ perfi.¬
die suȩ confirmare desideret. ex

Expanded text:
ctus ei qui sibi subiecit omnia, ut ctus ei qui sibi subiecit omnia, ut sit deus omnia in omnibus. et praedicabitur euangelium per omnes ciuitates, id est ciuitates Iudaeae; notus enim in Iudaea deus. tunc enim ciuitates aedificantur Iudaeae, quando uirtutum fundamenta ponuntur. Cum uideritis circumdari ab exercitu Hierusalem. uere Hierusalem ab exercitu obsessa est et expugnata Romano unde et Iudaei putauerunt tunc factam abominationem desolationis, eo quod caput porci in templum iecerint inludentes Romani Iudaeicae ritum obseruantiae. quod ego nec furens dixerim. abominatio enim desolationis exsecrabilis aduentus antichristi est, eo quod sacrilegiis infaustis mentium interiora contaminet sedens iuxta historiam in templo, ut sibi diuinae uindicet solium potestatis. iuxta interpretationem autem spiritalem pulchre inducitur stare, eo quod in affectibus singulorum uestigium perfidiae suae confirmare desideret, ex
Abbreviated transcription (Latin):
pture celestis ubertate satiatus.
quiuanis hereticũ uocib personan¬
tẽ. lacessere non reformidet. Tẽ
qui ẽ infirmus expectet. ne p̃iu¬
diciũ ceteris faciat congressu im pa.¬
ri: ueniat dauid. cui xp̃s os aperiat.
ad loquenda mysteria. Uemat ille
nacareus. cuius capillus non cadit
uel nichil habens super fuũ quod
cađe possit. uel nichil desuperiori¬
b uirtutib amissurus: integer so.¬
brietatẽ: fortis in pace. qui sensus
om̃s usq infinẽ. et uerba custodiat.
Predicatur eugł̃m. ut sc łm destru¬
atur. Sicut enĩ precessit in orbẽ t̃re
eugłii predicatio. cui etiã et gothi
et armeni crediderunt. et idõ mun¬
di finẽ uidemus. ita et auiro sp̃uali
eugłm predicatur. quando om̃s sa¬
pientie progressus. et om̃s uirtuteᷤᷤ
exequit᷑: psallentimente et spũ.
nouissimã destruens mortẽ. Tunc
enĩ finis cũ tradiderit in eo xp̃s re¬
gnũ deo patri. et fuerit iste subie¬

Expanded text:
pturae caelestis ubertate satiatus, pturae caelestis ubertate satiatus, qui uanis haereticum uocibus personantem lacessere non reformidet. tunc qui est infirmus exspectet, ne praeiudicium ceteris faciat congressu inpari. ueniat Dauid, cui Christus os aperiat ad eloquenda mysteria, ueniat ille Nazaraeus, cuius capillus non cadat, uel nihil habens superfluum quod cadere possit uel nihil de superioribus uirtutibus amissurus, integer sobrietate, fortis in pace, qui sensus omnes usque in finem et uerba custodiat. praedicetur euangelium, ut saeculum destruatur. sicut enim praecessit in orbem terrae euangelii praedicatio, cui iam et Gothi et Armenii crediderunt, et ideo mundi finem uidemus, ita et a uiro spiritali euangelium praedicatur, quando omnes sapientiae processus et omnes uirtutes exsequitur psallenti mente et spiritu, nouissimam destruens mortem. tunc enim finis, cum tradiderit in eo Christus regnum deo et patri et fuerit iste subie
Abbreviated transcription (Latin):
quens. per secutoris uulnerat im¬
pudentiã. contẽptor minarum.
neglegens potestatũ. etiã idoneu.
in quo xp̃s loquat᷑. Alibi xp̃s. ali¬
bi pater. alibi sp̃s loquitur patriᷤ
Nondiscordant ista. sed congru¬
unt. Quod unus loquitur. tres
locuntur. quia uox una ẽ trinita¬
tis. huic uitori. qui suo goliã gla¬
dio peremit dũ mortẽ pro xp̃o
excipit. fugatis alophilis occurr᷑
iuuencule. ille scilicet sicut aqui¬
le dicentes. Percussit saul in mi¬
lib: et dauid in decẽ milibus.
Quod inditio ẽ. uictores scłi prin¬
cibib ante ferri. Deniq mortuis
regibus. in per petuũ mrs regnũ
celestis gr̃e honore succedunt.
Et illi fiunt supplices. hi patroni.
Et. ẽ. alius golie gladius. aliud
diaboli telũ. sermo scilicet hercti¬
corũ: quẽ uir psallere sciens arri¬
pit. ut aduersariũ uincat: audi¬
ens hic bella. non patiens. nec ali¬¬
quo uento doctrine mobilis inꝗ¬
etus. nesciens famen uerbi. et scri¬

Expanded text:
queus persecutoris uulnerat inqueus persecutoris uulnerat inpudentiam, contemtor minarum, neglegens potestatum. etiam idoneus in quo Christus loquatur. alibi Christus, alibi pater, alibi spiritus loquitur patris. non discordant ista, sed congruunt. quod unus loquitur tres loquuntur, quia uox una est trinitatis. huic uictori, qui suo Golian gladio peremerit, dum mortem pro Christo excipit, fugatis allophylis occurrunt iuuenculae, illae scilicet sicut aquilae, dicentes: percussit Saul in milibus, Dauid in decem milibus. quod indicio est uictores saeculi principibus anteferri. denique mortuis regibus in perpetuum martyres regnum caelestis gratiae honore succedunt et illi fiunt supplices, hi patroni. Est et alius Goliae gladius, aliud diaboli telum, sermo scilicet haereticorum, quem uir psallere sciens adripit, ut aduersarium uincat, audiens hic bella, non patiens nec alicuius uento doctrinae mobilis inquietus, nesciens famem uerbi et scri
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ pestilentia. egritudo mundi. ẽ.
per secutio. Sunt autẽ et alia bel¬
la. que uir sustinet xp̃ianus. di¬
uersarũ quoq prelia cupiditatũ:
studiorũq c̃flictus. Multoq gra¬
uiores domesticihostes. quã ex¬
tranei. N unc auaritia stimulat.
nunc accendit libido. Nunc me¬
tus terret. nunc iracundia exa¬
gitat. Nunc ambitio mouet: nc̃
terrere tẽptant sp̃ualia nequitie.
que sunt in celestibus. Itaq qua¬
si quib dã urget̾ prelus: et quib¬
dã terre motib quatitur mobiliᷤ
animi nutantis affectus. Sed for¬
tior dicit. Si consistant adu̾sũ me
castra. non timebit cor meũ. Si
exurgat adu̾sũme proeliũ: in
hoc ego sperabo. Sta inacie. in¬
ferens hosti obuũ pectus. Etrã si
quis golias exurgat immitis.
atq precelsus. timentib tamen
ceteris exurgit humilis quasi dd
regis abiciens arma terreni. sum̃s
fidĩ tela leuiora. et triplicisparto
iaculũ pure confessionis intor¬

Expanded text:
est pestilentia, aegritudo mundi est est pestilentia, aegritudo mundi est persecutio. sunt autem et alia bella, quaA uir sustinet Christianus, diuersarum quoque proelia cupiditatum studiorumque conflictus multoque grauiores domestici hostes quam extranei. nunc auaritia stimulat, nunc accendit libido, nunc metus terret, nunc iracundia exagitat, nunc ambitio mouet, nunc terrere temtant spiritalia nequitiae, quae sunt in caelestibus. itaque quasi quibusdam urgetur proeliis et quibusdam terrae motibus quatitur mobilis animi nutantis adfectus. sed fortior dicit: si consistant aduersus me castra, non timebit cor meum; si exsurgat in me proelium, in hoc ego sperabo. stat in acie fer ens hosti obuium pectus; etiamsi quis Golias exsurgat inmitis atque praecelsus, timentibus tamen ceteris exsurgit humilis quasi Dauid regis abiciens arma terreni, sumens fidei tela leuiora et triplici sparto iaculum purae confessionis intor
Abbreviated transcription (Latin):
ũ autẽ audieritis prelia et opi¬
In terrogatus dñs quando tẽpli
futura destructio. et quod signũ
eẽt aduentus eius: designis do.¬
cet. de tẽpore non putat in timan¬
dũ. Sed matħs in terrogationẽ
tertiã addidit. ut et tẽpli tẽpori
destruendi. et signũ aduentus:
et consumatio scłi. adiscipłis que¬
reretur. Lucassatis putauit de
consumatione scłi cognitũ. si de
aduentudm̃ diceretur. Uerboꝵ
autẽ cȩlestiũ nulli magis quam
nos testes sumus.quos mundi
finis inuenit. Quanta em̃ p̃lia.
et quas opimones accepim̃ p̃lioꝵ
Hunni in alanos. alam ingothoᷤ.
gothi inthaiphalos. et sarmataᷤ
in surrexerunt. Nos quoq in illi¬
rico exules patriȩ gothorũ exilia
fecerunt: et nondũ ẽ finis. Que
om̃ium fames. lues pariter boũ
atq hominũ. cęteriq pecoris:
ut etiã qui bellũ non pertulimꝰ.
de bellatis tamen pares nos fece¬
rit pestilentia. Ergo quia in oc
egritudines mundi. Egritudo¬
mundi ẽ fames. egritudo mundi

Expanded text:
um autem audieritis proelia et opinterrogatus dominus quando templi futura destructio et quod signum esset aduentus, de signis docet, de tempore non putat intimandum. sed Matthaeus interrogationem tertiam addidit, ut et templi tempora destruendi et signum aduentus et consummatio saeculi a discipulis quaereretur, Lucas satis putauit de consummatione saeculi cognitum, si de aduentu domini disceretur. uerborum autem caelestium nulli magis quam nos testes sumus, quos mundi finis inuenit. quanta enim proelia et quas opiniones accepimus proeliorum! Chuni in Halanos, Halani in Gothos, Gothi in Taifalos et Sarmatas insurrexerunt, nos quoque in Illyrico exules patriae Gothorum exilia fecerunt et nondum est finis. quae omnium fames, lues pariter boum atque hominum ceterique pecoris, ut etiam, qui bellum non pertulimus, debellatis tamen pares nos fecerit pestilentia! ergo egritudines mundi, qumundi est fames, aegritudo mundi
Abbreviated transcription (Latin):
conuersatio huius incelis sit: tc̃
destruetur tẽplũ corporale atq
uisibile: lex corporalis. pascha
corporale. et pascha uisibile. a¬
gima corporalia. et acima uisi¬
deo dicere. xp̃s tẽporalis. ut fu¬
it paulo ante quã crederet. ꝗa
in eo cui mundus deficit. xp̃s
aeternus ẽ. huic spũale tẽplũ.
lex sp̃ualis. pascha etiã spũale.
tur açima. non exfruge terrena.
sed et fruge iustitiȩ. fit ergohu¬
ic presentia sapientie. p̃sentia
uirtutis atq iustitiȩ: p̃sentia
redẽptionis. Xp̃s enĩ semel quidẽ

Expanded text:
conuersatio huius in caelis sit, tunc conuersatio huius in caelis sit, tunc destruetur templum corporale atque uisibile, lex corporalis, pascha corporale et pascha uisibile, azyma corporalia et azyma udeo dicere, Christus temporalis, ut fuit Paulo, antequam crederet, quia in eo cui mundus deficit Christus aeternus est. huic spiritale templum, lex spiritalis, pascha etiam spiritaletur azyma non ex fruge terrena, sed ex fruge iustitiae. fit ergo huic praesentia sapientiae, praesentia uirtutis atque iustitiae, praesentia redemtionis; Christus enim seme
Abbreviated transcription (Latin):
non aut uetustas conficiat. aut
uis subruat. aut ignis exurat.
Tam̃ ẽ et aliud tẽplũ. c̃structũ
exp̃tiosis lapidib : et ornatũ
donis. cuius expressionẽ dñs si¬
gnificare uidet᷑. S nagoga scili¬
cet iudeorũ. cuius structura uetꝰ.
aeccła surgente dissoluit̃. Est etiã
tẽplũ in uno quoq: qđ de ficien¬
te fide labit᷑: et maxime siquiᷤᷤ
falsoxp̃i nom̃ obtendat. quom
teriorẽ expugnet affectũ. Potest
etiã ea ẽẽ expositio. que michi
plus prosit. Quid em̃ michi ꝓd¬¬
ẽ. diẽ scire uidicii: Quid michi
pd ẽ. tantorũ c̃scio peccatorũ. si
dñs ueniat. nisi ueniat in meũ
animũ. redeat in meã m̃tẽ. nisi
nire. michi debet aduentus in¬
eius fieri. Fit autẽ dm̃i secundus
aduentus in defectione mun¬
di: quando possumus dicere.
Michi aut̃ẽ mundus crucifixuᷤᷤ
ẽ: et ego mundo. Sed hunc ui¬
rũ talis mundi de fectus. si insu¬
periorib domus inuemiat: ut

Expanded text:
non aut uetustas conficiat aut non aut uetustas conficiat aut uis subruat aut ignis exurat. tamen est et aliud templum constructum ex speciosis lapidibus et ornatum donis, cuius euersionem dominus significare uideatur, synagogam scilicet Iudaeorum, cuius structura uetus ecclesia surgente dissoluitur. est etiam templum in unoquoque, quod deficiente fide labitur et maxime, si quis falso Christi nomen obtendat, quo interiorem expugnet affectum. potest etiam ea esse expositio, quae mihi plus prosit. quid enim mihi prodest diem scire iudicii? quid mihi prodest tantorum conscio peccatorum, si dominus ueniat, nisi ueniat in meum animum, redeat in meam mentem, nisi nire, mihi debet aduentus eius fieri. fit autem domini secundus aduentus in defectione mundi, quando possumus dicere: mihi autem mundus crucifixus est et ego mundo. sed hunc uirum talis mundi defectus si in superioribus domus inueniat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ẽ. ds̃ nr̃. O mĩa ergo que pat̾
habet. et filius habet. Ds̃ pater
scđm generationis rationẽ. ds̃ fi¬
lius. scđmimaginis unitatẽ. Dñs
filius. quia omia sibi cũ potesta¬
te posset. ratione subiecit. Dñs
pater. quia radix filu ẽ. Sic nob̃
pater infilio per sonarũ definiti.¬
one distinguit᷑. potestatis unita¬
te connectit᷑. Itaq alter in altero.
et unũ in alterutro. Nã et patris
gła ẽ: si non degñauit in filio.
et filu gr̃a: sipater uidet̾ in xp̃o.
Ergonondegener. in quo unitatis
sũma maiestas. Non alienus.inquo
ꝓpͥietas gñationis. exp̃ssio ueritatiᷤᷤ
ẽ. Non relinquet᷑ lapis suꝑlapidẽ.zi..
qui ñ destruat᷑. Sequebat᷑ de uidua¬
locus. qũa qm̃ in lbro que de in¬
dius scripsimꝰ p̃dicauimꝰ: nc̃ seq̃stramꝰ¬
Uerũ autẽ dictũ ẽ. uixta propo¬
sita. de tẽploquod salomon c̃¬
didit. idq primũ aboste iudi¬
cueẽ tẽpore subũtendũ. Nichil
t̃ enĩ opere et manui factũ. qđ

Expanded text:
Omnia ergo quae Pater habet, et Filius habet. Deus Pater secundum generationis rationem: Deus Filius secundum imaginis unitatem. Dominus Filius, quia omnia sibi cum potestate posset, ratione subjecit; Dominus Pater, quia radix est Filii. Sic nobis Pater in Filio personarum definitione distinguitur, potestatis unitate connectitur. Itaque alter in altero, et unus in alterutro. Nam et Patris gloria est, si non degenerauit in filio, et filii gratia, si pater uidetur in Christo. ergo non degener, in quo unitatis summa maiestas, non alienus, in quo proprietas generationis expressio ueritatis est. Non relinquetur lapis super lapidem qui non destruat iam in libro quem de uiduis scripsimus praedicauimus, nunc sequestramuuerum autem dictum est iuxta proposita de templo, quod Salomon condidit, idque primum ab hoste iudicii esse tempore subuertendum; nihil est enim opere et manu factum quod
Abbreviated transcription (Latin):
olere uestigiis. iuxta quod scͥp¬
tum ẽ. quis infirmatur et ego
non infirmor:ita siqua est
eccła que fidem respuat. nec
apłice predicationis fundam̃¬
ta possideat. nequam labem
ꝑfidie possit asꝑgere. deseren¬
da ẽ. Quod apłs quoꝙ euiden¬
ter asseruit dicens. Hereticũ
hominem.post unam: corre
ionem deuita.Dome. in

Expanded text:
olere vestigiis, juxta quod scripolere vestigiis, juxta quod scriptum est: Quis infirmatur, et ego non infirmor ? Ita si qua est Ecclesia quae fidem respuat, nec apostolicae praedicationis fundamenta possideat; ne quam labem perfidiae possit aspergere, deserenda est. Quod Apostolus quoque evidenter asseruit dicens: Hoereticum hominem post unam . . . . ionem devita .
Abbreviated transcription (Latin):
pollutis non patiatur habi¬
tare uestigiis. sed maculosos
licet uite prioris. in relicum
tamen dignetur mundare
processus: Hic ẽ igit᷑ solus.
quẽ nemo deserere debet.
nemo mutare. Cui bene dicit᷑.
Dñe ad quẽ ibimus: Uerba
uite ȩterne habes. et nos credi¬
mus. Uides executorẽ cęle¬
stium preceptorum : qui qm̃
nonmutauit hospitium: cȩ¬
lestis consortium consecratio¬
nis emeruit. Fides igitur in
primis eccłȩ querenda man-¬
datur: in qua si xp̃s habitator
sit. aud dubie sit legenda. Sin
uero ꝑfidus ppłs. aut precep¬
tor hereticus deformet habi¬
taculum. uitanda hereticoꝵ
cõmumo. fugienda synagoga
censetur: excutiendus pedum
puluis. nefatiscentib ꝑfidiȩ
sterilis siccitatib. tanquam
hum aride arenoseq mentis
tue uestigium polluat᷑. Nam
sicut corporeas infirmitates
ppłi fidelis susciꝑe in se deb
euangłn predicator. et tãquã
ꝓpriis in ania gesta pulueri.
comparanda alleuare atq ab¬

Expanded text:
pollutis non patiatur habipollutis non patiatur habitare uestigiis, sed maculosos licet uitae prioris in reliquum tamen dignetur mundare processus? hic est igitur solus quem nemo deserere debet, nemo mutare, cui bene dicitur: domine, ad quem ibimus? uerba uitae aeternae habes, et nos credimus. uides exsecutorem caelestium praeceptorum, qui quoniam non mutauit hospitium, caelestis consortium consecrationis emeruit. fiprimis Ecclesiae quaerenda mandatur, in qua si Christus habitator sit, haud dubie sit legenda. Sin vero perfidus populus, aut praeceptor haereticus deformet habitaculum, vitanda haereticorum communio, fugienda Synagoga censetur. Excutiendus pedum pulvis, ne fatiscentibus perfidiae sterilis siccitatibus, tamquam humi arido arenosoque mentis tuae vestigium polluatur. Nam sicut corporeas infirmitates populi fidelis suscipere in se debet Evangelii praedicator, et tamquam propriis inania gesta pulveri comparanda, allevare atque ab
Abbreviated transcription (Latin):
de ciuitate mandatur. Quod
non mediocris bom remune.¬
ratio docetur hospitii: ut non
solum pacemtribuamꝰ hospi.¬
tib.: uerũ etiã siqua eos trenȩ
obumbrant delicta leuitatis.:
receptis apłicȩ predicationis
uestigiis auferantur. Net otio¬
se secundum matħm domus
quã in grediantur apłi legen¬
da decernatur. ut mutandi
hospitii. necessitu dinisq uio¬
lande cause non suppetant.
Nontamen eadem cautio re.¬
ceptori mandatur hospitu.
nedũ hospes eligitur. hospi¬
talitas ipsa minuatur. Sed
hec ut scđm̃ litterã de hospi¬
tn religione uenerabilis est
forma precepti. ita etiam
de mysterio sententiȩ cȩle¬
stis arridet. Et enim cũ domꝰ
eligitur: dignus hospes inꝗ¬
ritur: uideamus ne forte ȩccła
preferenda : designetur et xp̃s.
Que enm dignior domꝰ apłi¬
cȩ predicationis in gressu:
quam sca eccła : Aut quis pre¬
ferendus magis om̃ib uidet᷑
sueuit lauare hospitib: ut
quoscũꝙ sua receꝑit domo.

Expanded text:
de ciuitate mandatur. quo de ciuitate mandatur. quo non mediocris boni remuneratio docetur hospitii, ut non solum pacem tribuamus hospitibus, uerum etiam si qua eos terrenae obumbrant delicta leuitatis, receptis apostolicae praedicationis uestigiis auferantur. nec otiose secundum Matthaeum domus quam ingrediantur apostoli legenda decernitur, ut mutandi hospitii necessitudinisque uiolandae causa non suppetat. non tamen eadem cautio receptori mandatur hospitii, ne dum hospes eligitur, hospitalitas ipsa minuatur. Sed haec ut secundum litteram de hospitii religione uenerabilis est forma praecepti, ita etiam de mysterio sententia caelestis adridet. etenim cum domus eligitur, dignus hospes inquiritur. uideamus ne forte ecclesia praeferenda designetur et Christus. quae enim dignior domus apostolicae praedicationis ingressu quam sancta ecclesia? aut quis praeferendus magis omnibus uidetur consueuit hospitibus et quoscumque sua receperit domo
Abbreviated transcription (Latin):
de pedib urĩs excunte inte¬
Ualis debeat ẽẽ qui euagłiat.
regnum dĩ. preceptis euanq¬
licis designatur: ut sine uirga.
sine petra: sine calciamento
sine pane: sine pecuma. hoc ẽ
sub sidii scł̃aris amminicula ñ
requirens. fideiq tantũ impu¬
tet sibi. quominus ea requirat
magis posse suppetere. Que
possunt qui uolunt ad eum
deriuare tractatũ. ut sp̃alem
tantũmodo locus iste indeat᷑
formare affectũ. qui uelut in¬
dum̃tum quoddã uideatu
corporis exuisse . non solum
potestate reiecta. contẽptisq
diuitus. sed etiam carms ipsuꝰ
illecebris abdicatis. Quib pͥmo
om̃ñum datur pacis atq con¬
stantiȩ gñale mandatũ. ut
pacem ferant. constantiam
seruent. hospitalis necessitu¬
dins uira custodiant. aliemũ
apredicatore regni cȩlestis
asserens: cursitare ꝑ domos.
et minol abilis hospitu iuira
mutare. Sed ut hospitn gr̃ãm
deferendam censetur. ita etã
si non recipiantur. excutien¬¬
dum puluerem. egrediendũ

Expanded text:
ris excutite in teualis debeat esse qui euangelizat regnum dei praeceptis euangelicis designatur, ut sine uirga, sine pera, sine calciamento, sine pane, sine pecunia, hoc est subsidii saecularis amminicula non requirens fideique tutus putet sibi quo minus ea requirat magis posse subpetere. quae possunt qui uolunt ad eum deriuare tractatum, ut spiritalem tantummodo locus iste formare uideatur adfectum, qui uelut indumentum quoddam uideatur corporis exuisse non solum potestate reiecta contemtisque diuitiis, sed etiam carnis ipsius inlecebris abdicatis. quibus primo omnium datur pacis atque constantiae generale mandatum, ut pacem ferant, constantiam seruent, hospitalis necessitudinis iura custodiant, alienum a praedicatore regni caelestis adstruens cursitare per domos et inuiolabilis hospitii iura mutare. sed ut hospitii gratia deferenda censetur, ita etiam si non recipiantur, excutiendum puluerem, egrediendum
Abbreviated transcription (Latin):
manȩ.Nam sicut peccatum
amulieribꝰ cepit. ita etiã bona
amulieribꝰ inchoantur. Ut
femine q̃q̃ muliebria oꝑa
deponentes. infirmitati renũ¬
tient. et amma quȩ non hab
sexũ ut maria. quȩ nescit er-¬
rorẽ. religiosu imitetur studi¬
o castitatem. Mansit aũt ma
et mysticũ numerũ custodis¬
se. Non enĩ sola familiaritati
ẽ causa quod diu mansit. sed
etiã tanti uatis ꝓfectus. Nã
siprimo ingressu tantus ꝓcessus
extitit : ut ad salutationẽ ma¬
riȩ exultaret infãs mut̃o. reple¬
retur spũ scõ mat̾ infantis.
quantũ putamus usu tanti
tp̃is sc̃ȩ mariȩ addidisse p̃sen¬
tia: Mansit aũt maria cũ illa
m̃sibus tribꝰ. Ungebatur
itaq. et quasi bonus athleta
exercebatur inutero matris
ꝓpħa. Amplissimo eñĩ uirtꝰ
eius certamini parabatur
Deniq tandu mansit maria
quandiu hȩlisabeth pariendi
tẽpus impleret. Qđ si diligent̃
aduertas. inuenies hoc nus¬
quã positũ. nisi ingn̾ͣatiõe

Expanded text:
manae. Nam sicut peccatum manae. Nam sicut peccatum a mulieribus coepit: ita etiam bona a mulieribus inchoantur; ut feminae quoque muliebria opera deponentes, infirmitati renuntient: et anima quae non habet sexum, ut Maria quae nescit errorem, religioso imitetur studio castitatem. Mansit autem Maet mysticum numerum custodisse. Non enim sola familiaritatis est causa quod diu mansit, sed etiam tanti vatis profectus. Nam si primo ingressu tantus processus extitit; ut ad salutationem Mariae exsultaret infans in utero, repleretur Spiritu sancto mater infantis: quantum putamus usu tanti temporis sanctae Mariae addidisse praesentiam? Mansit autem Maria cum illa mensibus tribus. Ungebatur itaque, et quasi bonus athleta exercebatur in utero matris propheta; amplissimo enim virtus ejus certamini parabatur. Denique tamdiu mansit Maria, quamdiu Elizabeth pariendi tempus impleret. Quod si diligenter advertas, invenies hoc nusquam positum, nisi in generatione
Abbreviated transcription (Latin):
poterit anima. magnificat
dñm. sicut aĩa marię magnifica¬
uit dnm. exultauit sp̃s eiꝰ in
dõ salutari. Magnificatur
enĩ dñs. sicut alibi legisti.
Magnificate dñm mecum.
Non quod dño aliquid huma¬
na uoce possit adiungi: Sed
ꝗa magnificatur innobis.
Imago enĩ dĩ xp̃s ẽ. Et idõ si
quid iustũ religiosumq fecerit
aiã. illã imaginẽ dĩ. ad cuius
ẽ similitudinẽ creata magnifi¬
cat. Et idõ dum magnificat
eã: magnitudinis eiꝰ quadam
participatione sublimior fit.
ut illã imaginẽ splendido
bonoꝵ colore factoꝵ. et qͣ¬
dã emulatione uirtutis. inse
uideat᷑ expͥmere. Magnificat
aut aĩa mariȩ dñm. et exul¬
tat sp̃s eiꝰ indõ. eo quod et
aia et spũ patrifilioq deuota
unũ dm̃ ex quo omia et u¬
neneratur affectu. Seꝗtur
dñm. quo ꝑsona melior. eo
ꝓpħia plenior. Nec otiosũ
sabeth ꝓpħat. et maria ãn
dñi gn̾ationẽ. Serpunt eñi
iam tẽptamenta salutis hu¬

Expanded text:
potuerit anima magnificat potuerit anima magnificat dominum, sicut anima Mariae magnificauit dominum et exsultauit spiritus eius in deo salutari. magnificatur enim dominus, sicut et alibi legisti: magnificate dominum mecum, non quod domino aliquid humana uoce possit adiungi, sed quia magnificatur in nobis: imago enim dei Christus est et ideo si quid iustum religiosumque fecerit anima illam imaginem dei. ad cuius est similitudinem creata, magnificat et ideo, dum magnificat eam, magnitudi nis eius quadam participatione sublimior fit, ut illam imaginem splendido bonorum colore factorum et quadam aemulatione uirtutis in se uideatur exprimere. magnificat autem anima Mariae dominum, et exsultat spiritus eius in deo, eo quod et anima et spiritu patri filioque deuota unum deum, ex quo omnia, et uuenereturriae, quo persona melior, eo prophetia plenior. Nec otiosum zabeth prophetat, et Maria ante Domini generationem; serpunt enim jam tentamenta salutis hu
Abbreviated transcription (Latin):
cognosco meũ. Vnde hoc mͥ:
Quia nistitia: Quib factis.
ꝓquib meritis: Non usita¬
ta hȩc officia feminaꝵ sũt:
ut ueniat mat̾ dñi mei adme.
Miraculũ sentio. cognosco my¬
steriũ. Mat̾ dñi uerbo feta.
dõplena ẽ. Ecce em̃ ut facta
ẽ uox salutationis tuȩ mau¬
ribꝰ meis: exultauit ingaudi¬
o infans inutero meo. Et be¬
ata quȩ credidisti. Uides non
dubitasse mariã. sed credidi¬
se. et idõ fructũ fidĩ consecu¬
tã. Beata inquit quȩ credidi.¬
sti. Sed et uos beati. quiaudm
et creditis. Que cũq eñ credi¬
derit aĩa. et concip̃ et gen᷑at.
dĩ uerbũ. et oꝑa eius agnosci.
Sit in singulis mariȩ amma
ut magnificet dnm̃. Sit insin¬
gulis sp̃s mariȩ : ut exultet in
dño. Si scđm carnẽ una mat̾¬
fructus ẽ xp̃s. Om̃is enĩ aĩa
accipit dĩ uerbũ: sitam̃ im¬
maculata et immunis auiti is:
intemerato castimoniã pudore
custodiat. Quecũq gͥ talis eẽ

Expanded text:
cognosco meum. unde hoc mihi? cognosco meum. unde hoc mihi? qua iustitia, quibus factis, pro quibus meritis? non usitata haec officia feminarum sunt, ut ueniat mater domini mei ad me. miraculum sentio. cognosco mysterium: mater domini uerbo feta, deo plena est. Ecce enim ut facta est uox salutationis tuae in auribus meis, exsultauit gaudio infans in utero meo. et beata quae credidisti. uides non dubitasse Mariam. sed credidisse et ideo fructum fidei consecutam. beata inquit quae credidisti. sed et uos beati, qui audistis et credidistis; quaecumque enim crediderit anima et concipit et generat dei uerbum et opera eius agnoscit. sit in singulis Mariae anima, ut magnificet dominum, sit in singulis spiritus Mariae, ut exsultet in deo, si secundum carnem una matfructus est Christus; omnis enim anima accipit dei uerbum, si tamen inmaculata et inmunis a uitiis intemerato castimoniam pudore custodiat. quaecumque igitur talis esse
Abbreviated transcription (Latin):
a non solũ rerũ cõpletur mi-¬
raculis. sed etiã ꝓprietate uer-¬
boꝵ. Quis ẽ iste uentris fruc¬
tus. isi ille deqͦ dictũ ẽ: ecce
hereditas dni filii merces fruc¬
tus uentris: Hoc ẽ heredita
drũ filii sunt. quimerces sunt
fructus illius. qui de mariȩ uen¬
tre ꝓcessit. Ipse fructus uen¬
tris ẽ flos radicis. De quo bene
ꝓpħauit esayas dicens. Exi
uirga deradice iesse: et flos
deradice eiꝰ ascendet. Radix
em̃ ẽ familia iudeoꝵ. Uirga.
maria. Elos marię xp̃s. Qui
ueluti bone arboris fluctꝰ
ꝓnr̃e uirtuti ꝓcessu. nũc floret
nunc fructificat innobis. nc̃
redi uiua corporis resurrectioẽ
reparatur. Et ũn hoc michi.
ut uemat mat̃ dñi mei ad me:
Non quasi ignorans dicit. Scit
ad ꝓfectũ sui pignoris salute¬
tur : Sed quasi hoc ñ humani
meriti sed diuinȩ gr̃ȩ munus
ẽẽ cognoscat. ita dicit. Unde
hoc michi. hoc ẽ: quantum
bonũ michi accidit. ut mat̃
dñi mei ueniat adme: Non

Expanded text:
ia non solum rerum conpletur miia non solum rerum conpletur miraculis, sed etiam proprietate uerborum. quis est iste fructus nisi ille de quo dictum est: ecce hereditas domini fili, mercis fructus uentris? hoc est: hereditas domini fili sunt, qui mercis sunt fructus illius, qui de Mariae uentre processit. ipse fructus uentris est, flos radicis, de quo bene prophetauit Esaias dicens: exiet uirga ex radice Iessae et flos ex radice ascendet; radix enim est familia Iudaeorum, uirga Maria, flos Mariae Christus, qui ueluti bonae arboris fructus pro nostrae uirtutis processu nunc floret, nunc fructificat in nobis, nunc rediuiua corporis resurrectione reparatur. et unde hoc mihi, ut ueniat mater domini mei ad me? non quasi ignorans dicit — scit ad profectum sui pignoris salutetur — sed quasi non humani hoc meriti, sed diuinae gratiae munus esse cognoscat, ita dicit: unde hoc mihi? hoc est: quantum bonum mihi accidit, ut mater domini mei ueniat ad me? non
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃ admariã. Uide distinctio¬
etates. Uocẽ prior telisabeth
sit. Illa nature ordinẽ audiũ.
iste exultauit ratione mysterii.
aduentũ. Femina mulieri : et
pignus pignori. Iste grãm lo¬
cuntur: illi intus oꝑantur.pi¬
etatisq misteriũ. mat̾nis adori¬
untur ꝑfectib, Duppliciq
miraculo ꝓphant matresspũ
paruulorũ. Ecultauit infans
repleta mater ẽ. Non prius ma¬
ter repleta quã filius. Sed cũ
filius eẽt repletus sp̃ũscõ. reple¬
uit et matrẽ. Exultaũ ioħs.
exultauit et mariȩ sp̃s. Exul¬
tante ioħe. repletur helisabeth.
Mariã tamen non repleri sp̃ũ:
sed sp̃m eiꝰ exultare cognoui¬
mus. In comp̃hensibilis eñi.
in cõp̃hensibilit̃ oꝑabatur
inmatre. Et illa post concep¬¬
tũ repletur : ista ante concep¬
tũ. Benedicta tu intermulie¬
res. et benedictus fructus uen¬
tris tui. Et un hoc michi. ut
ueniat mat̃ dñi mei adme :
Nouit sermonẽ suũ spũ sc̃s.
nec ũquã obliuiscit᷑. Et ꝓpħi.¬

Expanded text:
itu sancto. uide distinctioetates. uocem prior Elisabet ausit: illa naturae ordine audiuit, iste exsultauit ratione mysterii, aduentum, femina mulieris et pignus pignoris, istae gratiam loquuntur, illi intus operantur pietatisque mysterium maternis adoriuntur profectibus duplicique miraculo prophetant matres spiritu paruulorum. exsultauit infans, repleta mater est. non prius mater repleta quam filius, sed cum filius esset repletus spiritu sancto, repleuit et matrem. exsultauit Iohannes, exsultauit et Mariae spiritus. exsultante Iohanne repletur Elisabet, Mariam tamen non repleri spiritu, sed spiritum eius exsultare cognouimus — inconprehensibilis enim inconprehensibiliter operabatur in matre — et illa post conceptum repletur, ista ante conceptum. Benedicta tu inter mulieres et benedictus fructus uentris tui. et unde hoc mihi ut ueniat mater domini mei ad me? nouit sermonem suum spiritus sanctus nec umquam obliuiscitur, et prophet
Abbreviated transcription (Latin):
dixeris ĩcorde tuo. ꝗs ascen¬¬
dit incelũ. Idẽ xp̃m dedu¬
quicelestia. inferna. trena
compleuit: Bene gͦ magnꝰ.
cuius uirtus mundũ repleũ
qui ubiq ẽ. et erit semꝑ : ꝗa
regna eiꝰ non erĩ finis. Non eadẽ¬

Expanded text:
dixeris in corde tuo: quis ascendixeris in corde tuo: quis ascendit in caelum? id est qui coelestia, inferna, et terrena complevit? Bene ergo magnus, cujus virtus mundum replevit, qui ubique est, et erit semper; quia regni ejus non erit finis. D
Abbreviated transcription (Latin):
substantiȩ magnitudo por¬
rigitur. Nichil p̃seriptum.
nichil crrcũ scriptũ. mchil
em̃sũ. nichil dem̃sũ trinitas
habet. Non loco clauditur.
non oppimone cõp̃hendit᷑.
ñ estimatione c̃ cludit᷑. non
ȩtate uariatur. Dedit ꝗd ẽ
dñs iħs hõibꝰ magnitudi¬
nẽ. In omẽm terrã exit
sonus eoꝵ et infines orb t̃re
uerba eoꝵ. Non infines tam̃
mundi. non infines cȩli. non
ultra cęlo. At uero indño
Iħ̾u omĩa condita sunt inceł
et interra. uisibilia et in uisibi¬
lia. et ipse ẽ ãn om̃s. et om̃ia
impso constant. Celũ aspi-¬
ce. iħs illic ẽ: Terrã intuere.
iħ̾s ad ẽ. Ascende uerbom
celũ : descende uerbo min
fernũ. iħs ad est. Et enĩ sia¬
scenderis incelũ: iħs illic ẽ:
sidescenderis minfernũ ad ẽ.
Hodie cũloquor mecũ ẽ:
intra hoc puctũ intra hoc
mom̃tũ. Et si in armenia nẽ
penetres: illic qq̃ iħm uideb.
oꝑari. Scriptũ ẽ enĩ. Ne

Expanded text:
substantiae magnitudo porsubstantiae magnitudo porrigitur. nihil praescriptum, nihil circumscriptum, nihil emensum, nihil dimensum trinitas habet. non loco clauditur, non opinione conprehenditur, non aestimatione concluditur, non aetate uariatur. dedit quidem dominus Iesus hominibus magnitudinem; in omnem enim terram exiuit sonus eorum et in fines orbis terrae uerba eorum, non in fines tamen mundi, non in fines caeli, non ultra caelos. at uero in domino Iesu omnia condita sunt in caelis et in terra, uisibilia et inuisibilia, et ipse est ante omnis et omnia in ipso constant. caelum aspice, Iesus illic est; terram intuere, Iesus adest; ascende uerbo in caelum, descende uerbo in infernum, Iesus adest. etenim si ascenderis in caelum, Iesus illic est; si descenderis in infernum. adest. hodie cum loquor, mecum est, intra hoc punctum, intra hoc momentum et, si in Armenia nuncpenetres, illic quoque Iesum uidebis operari; scriptum est enim: ne
Abbreviated transcription (Latin):
fit plerũq. ut ȩtas impediat
naturã. Nonẽ tamen inratio.¬
nabile. ut minor cȩdat causa
maiori: et potior p̃rogatiua
nature. usũ inferioris excludat
etatis. Huc accedit quod a¬
braham et sara filiũ insenectute
susceꝑant. Et ioseph filius se¬¬
nectutis ẽ. Quod siꝗa risit sara
rep̃henditur. iustͥus condẽnat᷑
quinec oraculo credidit. nec e¬
xemplo. maria aũt cũ dicit
quomͦ fiet istud qm̃ uirũ ñ co-¬
gnoui. nonuidetur dubitasse
defacto. sed defacti qualitate
quesisse. Liquet enĩ quia faci¬
endũ ẽẽ crediderat. quȩ quomͦ
fieret in terrogauit. Unde et
meruit audire. Beata quȩ
credidisti. Et uere beata. quȩ
sacerdote p̃stantior. Cũ sacer¬
dos negauit. uirgo correx̃ er¬
rorẽ. Nec mirũ si dñs redẽpturꝰ
mundũ : oꝑationẽ suã incho¬
auit amaria. Ut ꝑquã salus
om̃iũ parabatur. eadẽ pͥma
fructũ salutis hauriret expi¬
gnore. Et bene quȩsunt qͦmͦ

Expanded text:
fit plerumque ut aetas inpediat fit plerumque ut aetas inpediat naturam; non est tamen inrationabile ut minor cedat causa maiori et potior praerogatiua naturae usum inferioris excludat aetatis. huc accedit quod Abraham et Sarra filium in senectute susceperant et Ioseph filius senectutis est. quodsi quia risit Sarra reprehenditur, iustius condemnatur qui nec oraculo credidit nec exemplo; Maria autem cum dicit: quomodo fiet istud, quoniam uirum non cognoui? non uidetur dubitasse de facto, sed de facti qualitate quaesisse. liquet enim quia faciendum esse crediderat, quae quomodo fieret interrogauit. unde et meruit audire: beata quae credidisti. et uere beata, quae sacerdote praestantior. cum sacerdos negasset, uirgo correxit errorem. nec mirum si dominus redemturus mundum operationem suam inchoauit a Maria, ut per quam salus omnibus parabatur eadem prima fructum salutis hauriret ex pignere. et bene quaesiuit quomodo