comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patͥs ꝑimunt᷑. Deiecto
aũ originali ꝑecc̃o: ex
patͥs pena multat᷑
In semecipso enĩ ꝑcu¬
tit᷑ pat̃ iquus. ⁊ o¬
filiis. ut ampliꝰ urat᷑.
puniat᷑. Cũ uͦ ñ par¬
uuli s iã ꝓuectiores
filiĩ ex parentũ culpa
quartã ꝓgeniẽ eã

Expanded text:
perimuntur. Dejecto autem originali peccato ex ppatris poena multatur. In semetipso enim percutitur pater iniquus, filiis, ut acrius uratur;puniatur. Cum vero non parvuli, sed jam provectiores filii ex parentum culpa quartam progeniem.
Abbreviated transcription (Latin):
Duȩ bases sub una tabula
ponebant᷑: ex utraq anguloꝵ parte. nͥ
incastraturȩ laterũ in angulis t̾minanͤ.
Ad plagam quoq tab̾naculi quȩ fespi-¬
cit ad aquilonem. fecit .xx. tabulas. cũ
las tabulas. Contͣ occidentem uͦ. id est
ad eam partẽ tab̾naculi quȩ mare res.¬
picit. fecit sex tabulas ⁊ et duas alias ꝑ
sĩgulos angulos tabnaculi retro quȩ um¬
cte erant a deorsum usq sursum: ⁊ in
unam compagẽ parit̃ ferebantur. Ita
fecit ex utraq parte ꝑ angulos. ut .ui.
eẽnt sumul tabule ⁊ et hab̾ent bases ar-¬
genteas sedecim: binas scilicet bases. sub
singulis tabulis. fĩcit ⁊ uectes de lignis
sethim qͥnq ad continendas tabulas.
umiꝰ lateris tab̾naculi ⁊ et .u. alios ad al

Expanded text:
es sub una tabula ponebantur ex utraque angulorum parte ubi incastraturae laterum in angulis terminantur ad plagam quoque tabernaculi quae respicit ad aquilonem fecit viginti tabulas cum las tabulas. Contra Occidentem vero, id est, ad eam partem tabernaculi, quae mare respicit, fecit sex tabulas, et duas alias per singulos angulos tabernaculi retro: quae junctae erant a deorsum usque sursum, et in unam compagem pariter ferebantur. Ita fecit ex utraque parte per angulos; ut octo essent simul tabulae, et haberent bases argenteas sedecim, binas scilicet bases sub singulis tabulis. Fecit et vectes de lignis settim, quinque ad continendas tabulas unius lateris tab
Abbreviated transcription (Latin):
.S. Aloyses tenet figurã legis.
Aloysi gͦ t̾gũ ppłs udaicꝰ aspicie¬
bat. qr nichil mysticũ nicħ sp̃ale
ĩ lege uoluit intellig̾e̾. s suꝑficiẽ
tm̃ litt̾ȩ. Ideo ei facies abscondit.
erat .i. uera & mera cognitio. In¬
gresso illo tab̾nacłm. descendebai
columna nubis. ⁊ stabat ad ostiũ.
Alia tͣnslatio dic̃. qͥ moyse uolent
ingredi tab̾nacłm. opponebat

Expanded text:
. Moyses tenet figuram legis. Moysi ergo tergum populus Judaicus aspiciebat, quia nihil mysticum, nihil spirituale in lege voluit intelligere, sed superficiem tantum litterae. Ideo ejus facies abscondita erat, id est, vera et mera cognitio. Ingresso illo tabernaculum, descendebat columna nubis, et stabat ad ostium. Alia translatio dicit quod Moysi volenti ingred
Abbreviated transcription (Latin):
ñ quȩ adhuc subtiliori intellecto
minime cognoscunt. alii ꝑbyssũ
incorruptionẽ carnis offerunt.
aliĩ ꝑ caprarũ pilos deplorant
asꝑe qͥd libent̃ admisert̃: qͣsi ex
uno figm̃to opificis coadunat ta

Expanded text:
etiam quae adhuc per subtiliorem intellectum minime cognoscunt; alii per byssum incorruptionem carnis offerunt, alii per caprarum pilos deplorant aspere quod libenter commiserunt, quasi ex uno figmento opificis coadunata
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾cat. nisi forte ideo
se non ee̾ eũ eis qͥ tam
dura ceruice st̃. quia
ñ eũ ꝓpiciũ & salubrẽ
nͥ humilitas & ꝑietas
capit Esse ãu ddeum
cũ dure ceruicis hõib
faciẽ tuã a peccatis
meis. quia si au̾tit.
euertit. Sicut enim
fluit cera a facie dei.
sic pereant pecẽores

Expanded text:
significat, nisi forte ideo se non esse cum eis qui dura cervice sunt, quia non eum propitium et salubrem, nisi humilitas et pietas capit. Esse autem Deum cum durae cervicis hominibus, faciem tuam a peccatis meis : quia si advertit, evertit. Sicut enim fluit cera a facie ignis, sic pereunt peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ st̃. quȩ cũ ipsis mane
nouũ testam̃tũ sig̾cat.
Illud aũ. uetꝰ sig̾cabat.
Uñ ꝯfractũ &e abolitũ ẽ
maxime. qr cũ scdo lex
dat᷑ nullo t̾rore datur
sic̃ illa ia streꝑitu igniũ
nubiũ & tubarũ. Unde
tremefactꝰ ppłs dicit.
Non loq̃t᷑ ds ad nos. ne
dilectio. Qͦmͦ gͥ hec sol¬

Expanded text:
t, quae cum ipsis manernonum testamentum significat; illud autem uetus significabat; unde confractum et abolitum est. maxime cum secundo lex datur, nullo terrore datur, sicut illa in tanto strepitu ignium, nubium et tubarum, unde tremefactus populus dixit: non loquatur deus ad nos, ne dilectio. quomodo igitur sol
Abbreviated transcription (Latin):
nͦ passum sẽ
g̾e & ꝯterã eos. qr ne idd
faciã. dilectio tua int̾ce
dicenti noli eos dilig̾e.
si ħ mbendo dixiss ⁊ ñ
potiꝰ adimonendo. expͥm̃do
ꝙͥ illũ ab eoꝵ supplicio re¬
uotaret. slec t̃ti ⁊̃ illo ĩt¬
cet̾iente su flagello disci

Expanded text:
um est" gere, et conteram eos, quia ne id faciam dilectio tua in illodicenti: "noli eos diligere", si hoc iubendo dixisset et non potius admonendo et exprimendo quid illum ab eorum supplicio reuocaret. nec tamen etiam illo intercedente sine flagello disci
Abbreviated transcription (Latin):
is ꝑ angłos loquit᷑ d̾s si¬
eut hic eũ ignem rubũq
sociauit. atq aliud su¬
ꝑiꝰ aliud inferiꝰ iunxit.
Qđ t̾c solum agit᷑. eũ ali¬
quid magnũ ex ꝯnincti¬
one signat᷑. Nã ꝑ suecen¬
sum rubũ moysen allo¬
quens. ostendit qr do
uł qđ ex illo ppło exiret
qͥ igne d̃itatis carnis nr̃e
peccata quasi rubi spuiã
acciꝑet. & inconsumptã
humanitatis substantiam
in ipsa diuinitatis flamina
seraRet
& ẽ. Sparsis foris m̃tib ad
semetipsũ redire eiuꝗͣ dif¬
ficile ÷ qr praua itinera¬
seme semel captos tan¬
to delectabiliter

Expanded text:
os loquitur Deus: sicut hic cum ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit. Quod tunc solum agitur, cum aliquod magnum ex conjunctione signatur. Nam per succensum rubum Mosen alloquens, ostendit quia dut quod ex illo populo exiret, qui igne deitatis carnis nostrae peccata quasi rubi spinam acciperet, et inconsumptam humanitatis substantiam in ipsa divinitatis flamma servaret, etc. Sparsis foris mentibus ad seipsum redire cuique difficile est: quia prava itinera semel captos tanto delectabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
i morat᷑. Angłs. qr exte¬
ĩriꝰ loquendo seruit.
dñs. qr interiꝰ presi¬
dens lo quendi efficaci¬
am tribuit. Cumet lo¬
quens ab interiore regi¬
& ꝑ inspirationẽ dñs me¬
moratUR¬
¶ GR. uocauit eũ de .m.¬
r. & ẽ. Sepe simul in t̃

Expanded text:
moratur: angelus, quia exterius loquendo servit; Dominus, quia interius praesidens loquendi efficaciam tribuit. Cum enim loquens ab interiore regiet per inspirationem Dominus memoratur. Vocavit eum de medio, etc. Saepe sim
Abbreviated transcription (Latin):
se dño ñ cremat᷑. Qđ
dñs moysi in rubo ap¬
paruit. ostendit qr
in eccłia apparet fide¬
lib nec alibi.

Expanded text:
 non crematur. Quod Dominus Mosi in rubo apparuit, ostendit quia in Ecclesia apparet fidelibus, nec alibi.
Abbreviated transcription (Latin):
loco sic̃ in aliis płib
figurã tenet nidaici ppłi
Aoy ses gͦ nube obstante
Nubes enĩ dñi ꝑ diẽ
incubabat tabnacło
⁊ ignis in nocte. Ignis¬

Expanded text:
loco, sicut in aliis pluribus, figuram tenet Judaici populi. Moyses ergo, nube obstante,Nubes enim Domini per diem incubabat tabernaculo, et ignis in nocte:
Abbreviated transcription (Latin):
suas ⁊ pedes. cũ ingredentur tectum fecłis.
et accecł̾ent ad altare: sicut p̃ceꝑat dñs.
Erexit ⁊ atriũ ꝑ girum tab̾naculi ⁊ alta¬
ris: ducto in introitu eius tentorio. Postꝙͣ
cuncta ꝑfecta sunt. oꝑuit nubes tab̾nacłm
testimonii⁊ et gła dñi impleant. alud: nec
pot̾at moyses ingredi tectũ fecłis. ¶s. L¬

Expanded text:
um foederis et accederent ad altare sicut praeceperat Dominus erexit et atrium per gyrum tabernaculi et altaris ducto in introitu eius tentorio postquam cuncta perfecta sunt operuit nubes tabernaculum testimonii et gloria Domini implevit illud nec poterat Moses ingredi tectum foederis
Abbreviated transcription (Latin):
bͥ mense pͥmo anni sccłi. in pͥma die m̃¬
sis: collocatum ẽ tab̾naculum. Erexitq
illud moyses. ⁊ posinit tabulas ⁊ bases ac
uectes⁊ statuitq columnas. ⁊ expandit
tectum suꝑ tab̾naculum. imposito de-¬
suꝑ oꝑim̃ito: sicut dñs imꝑarat. Posuit
et testimoniũ in archa. subditis infra
uectib: ⁊ oraculum desuꝑ. Cumq intu¬
lisset archam in tab̾naculum: appendit
ante eã uelum ut expleret dñ iussionẽ.
Posuit ⁊ mensã in tab̾naculo testimonii.
ad plagã septẽtonalem extͣ uelumr⁊ ordi.

Expanded text:
 mense primo anni secundi, in prima die mensis, collocatum est tabernaculum. Erexitque illud Moses, et posuit tabulas ac bases et vectes, statuitque columnas, et expandit tectum super tabernaculum, imposito desuper operimento, sicut Dominus imperaverat. Posuit et testimonium in arca, subditis infra vectibus, et oraculum desuper. Cumque intulisset arcam in tabernaculum, appendit ante eam velum, ut expleret Domini jussionem. Posuit et mensam in tabernaculo testimonii ad plagam septentrionalem extra velum, or
Abbreviated transcription (Latin):
q ẽ .i. Subducuntur aque que inter celum & terrã uni¬
uersa compleuerant. ⁊ unũ congregantur in locum.
ut lux que prec̃ito biduo aquas clara lustrabat: clari¬
or puro in aere splendesceret.⁊ terra que latebat appa¬
rerre. queq contecta aquis limosa manebat: haꝵ abs¬
cessu redderetur arida. ⁊ suscipiendis apta germinib
Si qui uͦ quesierint ubi congregate sunt aque que õs
terrȩ partes ad celum uiq cooꝑuerant: sciat fieri potu¬
uas quib instuentes aque reciperent᷑. ut appareret ari¬
da ex his partib unde lumor abscederet. Potest ⁊̃ nõ
nebula terras tegerent. congregatone autẽ spissatas ẽẽ
que datis sibi locis capi possent apparente arida in re¬
liquis. Bene autẽ cũ multa constet ẽe maxia inunũ tͣn

Expanded text:
 ita. Subducuntur aquae quae inter coelum et terram universa compleverant, et unum congregantur in locum, ut et lux quae praeterito biduo aquas clara lustrabat, clarior puro in aere splendesceret; et terra quae latebat appareret, quaeque contecta aquis limosa manebat et invalida, harum abscessu, redderetur arida, et suscipiendis apta germinibus. Si quis vero quaesierit ubi congregatae sint aquae quae omnes terrae partes ad coelum usque cooperuerant, sciat fieri potuvas, quibus confluentes aquae reciperentur, ut appareret arida ex his partibus, unde humor abscesserat. Potest etiam non nebulae terras tegerent; congregatione autem esse spissatas, quae datis sibi locis capi possent, apparente arida in reliquis. Bene autem cum multa constet esse maria, in locum
Abbreviated transcription (Latin):
ctiones aquaꝵ totam hanc solidiorem mu̾di par¬
formari iam mundus incipit. ⁊ aquis suum in
locum recedentib terrȩ facies apparos ad distincti¬
onem partis eius que adhuc aqͥs p̃mebatur: dec̃a
portio quia eam aridam ẽẽ licebat terre nomen
accepit. Inde dictum lacine terra. quod aĩantiũ
pedib teratur. Cong̃gationes uero aquaꝵ appel¬
cong̾gationes. siie salse siue dulces sint: apellari
dicunt maria. l apte quiprius ꝓꝑter continuati¬
onem om̃ium que in terris sunt a quaꝵ. in locũ
unu eas dixit congregatas: nũe ⁊ eaꝵ cong̃gati¬

Expanded text:
nctionem aquarum, totam hanc solidiorem mundi parformari jam mundus incipit, et, aquis suum in locum recedentibus, terrae facies apparet, ad distinctionem partis ejus quae adhuc aquis premebatur, caetera portio quam aridam esse licebat terrae nomen accepit; inde dicta Latine, quod animantium pedibus teratur. Congregationes vero aquarum appelcongregationes sive salsae, seu sint dulces, appellari dicunt maria. Et apte qui prius propter continuationem omnium quae in terris sunt aquarum in locum unum eas dixit congregatas, nunc et earum congregati
Abbreviated transcription (Latin):
est firmamentũ int̾ aqua ⁊ aquã. qr archa inqua erat
noe cum filiis sius. sirmamͣtum erat inter aquas infe¬
riores in quib natabat: ⁊ suꝑiores quib complueba¬
tur. hec etas non diliuiuo deletur. qr ⁊ puericia na nõ
obluuone tergitur de memoria. Meminimꝰ enĩ nos
pueros fuisse. infantes aut̃e non meminimꝰ. huius
uesꝑa est confusio linguaꝵ in eis qui turrim faciebãt.
⁊ sit mane ab abraham. S nec ista etas scd̃a gn̾auit

Expanded text:
est firmamentum inter aquam et aquam; quia et arca in qua erat Noe cum suis, firmamentum erat inter aquas inferiores in quibus natabat, et superiores quibus compluebatur. Haec aetas non diluvio deletur, quia et pueritia nostra non oblivione tergitur de memoria. Meminimus enim nos fuisse pueros, infantes autem non meminimus. Hujus vespera est confusio linguarum in eis qui turrem faciebant, et fit mane ab Abraham. Sed nec ista aetas secunda generavit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe ⁊ m. dies unꝰ. Factũ ẽ uesꝑe occidnte pau¬
lat᷑i luce. pꝰ expletu spacii diutne longitu¬
dinis. atq inferiores mũdi partes subeunte
qd nc̃ usitato solis circuitu agi solet. noctib¬
factũ ẽ et mane redeunte ead̃ paulatͣi suꝑ
t̃ras. atq aliũ diẽ iniciante. ⁊ usq huc dies
ce ꝑfundit᷑. Decebat ⁊ͣ ut dies aluce incipi¬
ens: in mane seqͣtis dici eẽt ꝓtelatus ut ĩ¬

Expanded text:
 dies unus. Factumque est vespere occidente paulatim luce post expletum spatium diurnae longitudinis, atque inferiores mundi partes subeunte, quod nunc usitato solis circuitu noctibus agi solet; factum et mane redeunte eadem paulatim super terras, atque alium diem initiante; et huc usque dies ce claruit: decebat etiam ut dies a luce inciperent, et in mane sequentis diei tenderent, ut
Abbreviated transcription (Latin):
his dei uerbis quod uerno temꝑore mundi est
ꝑfectus ornatus. In hoc enĩ solent herbe uiren¬
tes in terra apprere. ⁊ ligna pomis honustari.
Simulq notandum quod ũ prima herbaꝵ arbo¬
rumq germina de semine ꝓdierunt side t̾ra.
Nam ad unam uissionem conditoris terra que
arida apparebat. repente herbis compta. ⁊ nemo¬
rib est uestita fiorentib. atꝙ hec continuo sui
queq gñis poma ex sese ac semina ꝓduxerunt.
Oportebat enĩ ut formaqueq rerũ ad imꝑium

Expanded text:
his Dei verbis quod verno tempore mundi est perfectus ornatus. In hoc enim solent herbae virentes apparere in terra et ligna pomis onustari; simulque notandum quod non prima herbarum arborumque germina de semine, sed prodiere de terra; nam ad unam Conditoris jussionem terra, quae arida parebat, repente herbis compta, et nemoribus est vestita florentibus, atque haec continuo sui quaeque generis poma ex sese ac semina produxerunt. Oportebat enim ut forma quaeque rerum ad imperium
Abbreviated transcription (Latin):
dierũ ex informi queq formata num̃ant᷑. ⁊ ex ista corporali mat̾i¬
a iã factũ celũ auctor iste narraũat. cuiꝰ sp̃es multũ distat a terre¬
nis. iã qͥd ex ea formandũ in rerũ insima parte restabat noluit so¬
licis ũb in rerũ creandaꝵ ordinẽ inserere. ut dr̃etur fiat. ñ acceptu¬
ra ista ieiferiori informitate talem sp̃ẽm qualẽ acceꝑat celũ. s inar¬
mobuem. t̃tam ĩmobilem. ĩo de illa dictũ ẽ congregentur: de hac
appareat. Aqͣ eni ẽ labilit̾ flura. t̾ra stabilit̾̃ sxa. ⁊ dixit deus.

Expanded text:
dierum iam ex informi quaeque formata numerantur et ex ista corporali materia iam factum caelum narrauerat, cuius multum distat species a terrenis, iam, quod ex ea formandum in rerum infima parte restabat, noluit sub his uerbis in rerum creatarum ordinem inserere, ut diceretur: fiat, non acceptura ista residua informitate talem speciem, qualem acceperat caelum, sed iamobilem, terra immobilem: et ideo de illa dictum est, congregetur; de hac autem, appareat: aqua enim est labiliter fluxa, terra stabiliter fixa. CAPUT XII.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Rebecca aũ ec̾ in
⁊domo patris sui lo¬
cũ spaciosũ ad ma¬
nendum ꝑhibuit.
quia a priore iam
ppło nature legem
scã eccłia se scisse mon¬
strauit. & predicati¬
onis u̾ba in amplo
caritatis gremio fu¬
sceꝑit. Doctori enĩ
toris corde latitudo
bonitatis. Uñ & qͥbꝰd̃a
dicit᷑. Caꝑite nos.
neminẽ lesimꝰ: ne¬
minẽ corrũpimus:
ñ angustiamim in
nobis: angustiami
endã doctrinã spaci¬
osum locũ mentis
facite: s ad cogitan¬
da carnalia angusti
remanete. Qd̃ palea¬
rũ & fem plurimũ
haberet indicauit:
quia sc̃a eccłia. u̾ba
uitȩ audiens. t̾rena
stipendia predicato¬
rib reddit. Quȩ
dum paulus ꝓ nichi¬
lo acciꝑet:dixit. Si
nos uobis spũalia se¬
minauimꝰ. magnũ
est si a uobis carna¬
lia metamus
nachor. Et addidit dicens. Palearum qͦ¬
et feni plurimum ẽ apud nos: ⁊ locus spaci¬
osus ad manendum. Inclinauit se homo:¬

Expanded text:
Rebecca autem esse in domo patris sui locum spatiosum ad manendum perhibuit, quia a priori jam populo naturae legem sancta Ecclesia se scisse monstravit, et praedicatoris verba in amplo charitatis gremio suscepit. Doctori enim toris corde latitudo bonitatis. Unde et quibusdam dicitur: Capite nos: neminem laesimus, neminem corrupimus; non angustiamini in nendam doctrinam spatiosum locum mentis facite, sed ad cogitanda carnalia angusti remanete. Quod palearum ac feni plurimum haberet, indicavit, quia sancta Ecclesia verba vitae audiens, terrena stipendia praedicatoribus reddidit, quae dum Paulus quasi pro nihilo acciperet, dixit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si a vobis carnalia metamusNahor. Et addidit, dicens: Palearum qet feni plurimum est apud nos, et locus spasus ad manendum. Inclinavit se homo,
Abbreviated transcription (Latin):
seruo tuo ysaac. et ꝑ hoc intelligam quod
facies misccłiam cum dño meo. Necdum
intra se u̾ba compleuerat. et ecce rebecca e¬
grediebatur filia batuhel filii melchi ux¬
oris nachor fr̃is abraham. habens hẏdrian¬

Expanded text:
servo tuo Isaac: et per hoc intelligam quod feceris misericordiam cum domino meo. Necdum intra se verba compleverat, et ecce Rebecca egrediebatur, filia Bathuel, filii Melchae, uxoris Nahor, fratris Abraham, habens hydria
Abbreviated transcription (Latin):
sitit. S rebecoa potũ tribu¬
dicatoꝵ suoꝵ desiderio ex
uirtute suȩ fidei satis facit.
Quȩ enĩ dm̃ quẽ audiuit
confessa ẽ: p̃dicatori suo a¬
quã refectionis obtulit: eiꝰ¬
q animã refrigerauit. E
notandũ qͥ hẏdriã ab hu¬
mero in ulnas deposuit:
qr illa est placita ꝯ fessio
quȩ a bono oꝑe procedit.
U̾el certe aquã p̃buit: qr
in eo qͦd credidit uacuia ñ
remansit. Nam mox p̃di¬
care studuit qͦd audiuit:¬
& docendo. multos ex se p̾¬
dicatores ꝓtulit. Aqua
quippe in hẏdria ẽ scĩa p̃¬
dicationis. in m̾sura: quia
sc̃a eccłia studet ñ plus

Expanded text:
sitit. Sed Rebecca potum praebudicatorum suorum desiderio ex virtute suae fidei satisfecit, quae enim Deum quem audivit confessa est, praedicatori suo aquam refectionis obtulit, ejusque animum refrigeravit. Et notandum quod hydriam ab humero in ulnas posuit, quia illa est placita confessio, quae a bono opere procedit. Vel certe aquam praebuit, quia in eo quod credidit, vacua non remansit. Nam mox praedicare studuit quod audivit, et docendo multos ex se praedicatores protulit. Aqua quippe in hydria est scientia praedicationis in mensura, quia sancta Ecclesia studet non plus
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd uiciose fit
cum fit. Ab
hoc aũ discer¬
nit᷑ qͦd gedeon
fecit: pugnȩ
imminente ꝑi¬
culo. Conculca¬
tio quippe illa
magis ꝗͣ temp¬
tatio di fuit.
Uñ & achar
apud ysaiam
timet signũ
deatur. cũ hoo
mans qͥ ab illo
ꝓpħa explora¬
retur utrũ
p̃ceꝑti memor
eẽt quo temp¬
tare dm̃ prohi¬
bemiur.

Expanded text:
d uitiose fit, cum fit. ab hoc autem discernitur quod Gedeon fecit pugnae imminente periculo. consultatio quippe illa magis quam temtatio dei fuit. unde et Achas apud Esaiam timet signum deatur, cum hoc mans quod ab ipso propheta exploraretur utrum praecepti memor esset, quo temtare deum prohiberemur.
Abbreviated transcription (Latin):
b. s potũ etiã camelis ꝑre¬
prudentib s etiã stultis
p̃dicat. iuxta pauli uocẽ
dicentis. Sapientib & in¬
sipientib debitor sũ. Uel
certe aqua etiã iumentis
dat᷑: q̃n cura carnis qͦmͦ sit
babenda disponit᷑: ut &
uoluptati impendi non
debeat. & tam̃ in necessi¬
tatib ñ negetur : sic̃ scrip¬
tũ ẽ. Carnis curã ne feceri¬
tis in defideriis. Qui enĩ
hanc indesideriis fieri ꝓ¬
hibuit. ꝓcul dubio in ne¬
cessitate concedit: uixta
hoc qͣd rursũ dp̃. Nemo
ac reuertebatur. Occurritq ei seruis.⁊ ait.¬
Pauxillum michi ad sorbendum prebe aquȩ¬

Expanded text:
 camelis praeprudentibus, sed etiam stultis praedicat, juxta Pauli vocem dicentis: Sapientibus et insipientibus debitor sum . Vel certe aqua etiam jumentis datur quando cura carnis quomodo sit habenda, disponitur; ut ex voluptate impendi non debeat, et tamen in necessitatibus non negetur, sicut scriptum est: Carnis curam ne feceritis in desideriis vestris . Qui enim hanc in desideriis fieri prohibet, procul dubio in necessitate concedit, juxta hoc quod rursum dicitur: Nemo ac revertebatur. Occurritque ei servus, ae mihi ad sorbendum praebe de
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Ille autem contemplabat᷑ eam tacitus:
cameli ꝓtulit uir maures aureas appen¬
dentes siclos duos. ⁊ armillas totidem pon¬
do sicloꝵ decem. Dixitq ad eam. Quiuses
filia: Indicamͥ. Est in domo patris tui
locus ad manendum: Quȩ respondit.
filia batuhelis sum filii melche. qũe peꝑit¬

Expanded text:
dit. Ille autem contemplabatur eam tacitus, cameli, protulit vir inaures aureas, appendentes siclos duos, et armillas totidem pondo siclorum decem. Dixitque ad eam: Cujus es filia? indica mihi: est in domo patris tui locus ad manendum? Quae respondit: Filia Bathuelis sum filii Melchae, quem pe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ femur s sub
femore manũ pon̾e
iubetur: qr ex illo
femore ille lescensurꝰ
erat. qui hõ quidẽ
s suꝑ om̃s homines
ueniret. Uñ dignũ
ñ fuit ut manũ suꝑ
femur poneret: qr
nulla caro suꝑ illã
carnẽ ẽ quã in redẽp¬
tione nr̃a sibi patris
unigenitꝰ uniuit.
Quid ẽ qđ ysaac filio
dilecto uxor de filia¬
bus chananeoꝵ duci
anume ouinguntur e
De cognatione aut̃
uxorẽ filio deduc̾e
seruus precipit᷑: qr
sola sc̃a electoꝵ eccłia
unigenito filio co¬
pulanda erat. quã
ipse ungenitus ex
p̃destinatione iã &
p̃scientia extraneã
ñ habebat. Quis uͦ
ẽ puer qͥ ad adducen¬
dam uxorẽ mittit᷑:
nisi ꝓpħarũ ordo
q doctoꝵ : Qui dũ
uerbũ p̃dicationis
bonis mentib faci¬
unt: ad unãquãq
animã unigenitõ
filio ꝯungendam
quasi ꝓuisores sunt:
re mecum in terram hanc. num reducere de
qui loquutus ẽ mͥ ⁊ iurauit dicens. semini

Expanded text:
 femur, sed sub femore manum ponere jubetur, quia ex illo femore ille descensurus erat qui homo quidem, sed super omnes homines veniret. Unde dignum non fuit ut manum super femur poneret, quia nulla caro super illam carnem est quam in redemptione nostra sibi Patris Unigenitus univit. Quid est quod Isaac dilecto filio uxor de filiabus Chananaeorum duci animae conjunguntur? De cognatione autem uxorem filio deducere servus praecipitur, quia sola sancta electorum Ecclesia unigenito Filio copulanda erat, quam ipse Unigenitus ex praedestinatione jam et praescientia extraneam non habebit. Quis vero est puer qui ad deducendam uxorem mittitur, nisi prophetarum ordo que doctorum, qui dum verbum praedicationis bonis mentibus faciunt, ad unamquamque animam unigenito Filio conjungendam quasi provisores fiunt? re mecum in terram hanc, num reducere debbeo filium tuum ad locum de quo egressus e
Abbreviated transcription (Latin):
piciens mambre: tam ipse qũa spelunca. et
oñis arbores eus in cunctis tͥminis ꝑ circui¬
tum abrahe in possessionem uidentib filiis
heth. et cunctis qui intrabant portam ciuuii-¬
tatis illius. Atq ita sepeliuit abraham satã
uxorem suam in spelunca agri duplici. quȩ
respiciebat mambre. hȩc ẽ ebron in t̾ra chana¬
an. Et confirmatus ẽ ager. et antrum quod
erat in eo abrahe in possessionẽ monumenti
nex dierumq multoꝵ: et dñs in cunctis be¬
nedixerat ei. Dixitq ad seruum seniorem do

Expanded text:
piciens Mamre, tam ipse quam spelunca, et omnes arbores ejus in cunctis terminis per circuitum, Abrahae in possessionem, videntibus filiis Heth et cunctis qui intrabant portam civitatis illius. Atque ita sepelivit Abraham Saram uxorem suam in spelunca agri duplici, quae respiciebat Mamre. Haec est Hebron in terra Chanaan. Et confirmatus est ager, et antrum quod erat in eo, Abrahae in possessionem monumenti nex, dierumque multorum: et Dominus in cunctis benedixerat ei. Dixitque ad servum seniorem do
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ p̃cepi tͥ facies suꝑ aaron ⁊ filiss eiꝰ.¬
Septe chieb consecrabis manus eorir:
et uitulum ꝓ peccato offeres ꝑ singlos
dies ad expiandum. Mundabisq al¬
tare cum immolat̾us expiationis hosti¬
am: ⁊ unges illud insc̃ificatione. Sept̃e
chieb expiabis altare ⁊ sc̃ificabis: ⁊ erit

Expanded text:
cepi tibi facies super Aaron et filiis eis consecrabis manus eorum et vitulum pro peccato offeres per singulos dies ad expiandum mundabisque altare cum immolaris expiationis hostiam et ungues illud in sanctificationem septem diebus expiab
Abbreviated transcription (Latin):
ium fecoeis ac duos ienes. ⁊ adipem qui suꝑ eos est:
et offeres incensum suꝑ altare. Carnes uͦ uituli ⁊¬
corium. ⁊ fimĩi. combures foris extra castra: eo qd¬
ꝓ peccato sit. Unum qͦ arietem sumes: suꝑ cuiꝰ¬
caput ponent aaron ⁊ filii euis manꝰ. Qu̾e cũ ma-¬
ctaueris: tolles de sanguine eiꝰ ⁊ fundes cirea altare.
ipsum aut̃ arietẽ secabis in frusta.
Lotaq intestina eius ac pedes. pones
suꝑ concisas carnes. ⁊ suꝑ caput illiꝰ:
et offeres totũ arietem in incensum

Expanded text:
um jecoris ac duos renes, et adipem qui super eos est, et offeres incensum super altare: carnes vero vituli corium et fimum combures foris extra castra, eo qu peccatis sit. Unum quoque arietem sumes, sucaput ponent Aaron et filii ejus manus. Quem cum mactaveris, tolles de sanguine ejus, et fundes circa altare Ipsum autem arietem secabis in frusta, lotaque intestina ejus ac pedes pones super concisas carnes, et super caput illius. Et offeres totum arietem in incensum
Abbreviated transcription (Latin):
uiña quȩ oꝑit uitalia. ac reticulũ iamo¬
ris. ⁊ duos renes atq adipem qui suꝑ
eosẽ: armumq dextr̃u. eo qd̾ sit aries
consecrationis: tort̾a panis unuis. cris¬
tulum consꝑsum oleo. laganũ de ca¬
nistro a amoꝵ. qd̃ positum ẽ in conspes¬
tu dñ: ponesq om̃ĩa suꝑ manꝰ aaron
et filioꝵ enis. ⁊ scificabis eos eleuans coñ

Expanded text:
it vitalia ac reticulum jecoris, et duos renes atque adipem, qui super eos est, armumque dextrum eo quod sit aries consecrationum, tortamque panis unius, crustulum conspersum oleo, laganum de canistro azymorum, quod positum est in conspectu Domini: ponesque omnia super manus Aaron, et filio
Abbreviated transcription (Latin):
bone uite. quã qͥ uere
ꝑfecte ꝙ non significa¬
tione s u̾itate sac̾dos
habet. solus potest aufer¬
re peccata.

Expanded text:
bonae vitae, quam qui vere perfecteque, non significatione, sed veritate sacerdos habet, solus potest auferre peccata.
Abbreviated transcription (Latin):
In qua re uł metallo po
talia dicit fieri in ueste
sac̾dotis quȩ corporalit̾
fiunt. inuenire difficile ẽ.¬
udei tam̃ fabulantur

Expanded text:
in quali re uel metallo ponas, quoniam talia dicit fieri in ueste sacerdotis, quae corporaliter fiunt, inuenire difficile est. fabulantur
Abbreviated transcription (Latin):
tur qua ꝓpiciꝰ fit eoꝵ pec.¬
catis qͥ legẽ ñ implent
Hoc mͥ uidet᷑ etiã in ipsa
ueste sac̾dotis significari
in pectore sacerdotis ꝑo¬
fito. iudicia constituit.
In lammina uͦ sanctifica¬
tionẽ & ablationem
pecc̃oꝵ tanꝗͣ rationale
sit in pectore simile ar¬
chȩ in qua erat lex. ⁊ lã¬
mina in fronte similis ꝓ¬
ꝑiciatorio qͦd suꝑ archã
erat. & ut utͦbiq serua¬
retur quod scriptum ẽ.¬

Expanded text:
t, qua propitius fit eorum peccatis qui Legem non implent; hoc mihi videtur etiam in ipsa veste sacerdotis significari:in pectore sacerdotis posito judicia constituit, in lamina vero sanctificationem et ablationem peccatorum: tanquam rationale sit in pectore simile arcae in qua Lex erat, et lamina illa in fronte, similis propitiatorio quod super arcam erat, et ut utrobique servaretur quod scriptum e
Abbreviated transcription (Latin):
m̃a parte sinule consꝑse oleo tuso ⁊ qd̾ habeat mensurã quart̃a partẽ
hin: ⁊ umũ ad libandũ eiusde mensurȩ inagno uno. Altum uͦ agñn
offeres ad uesꝑam. iuxta ritum matutine oblationis ⁊ et uixta ea quȩ¬
chrimꝰ in odorem suauitatis. Sacnificium dño ẽ. oblatione ꝑpetua in
gñationes ur̃as ad ostium tab̾naculi testimonii cor̃a cdño: ubi consti-¬
tuam ut loquar ad te. Ibiq p̃cipiam filis isr: ⁊ sc̃ificabitur altare
in gła mea. Sc̃ificabo ⁊ tab̃nałm testimonii cum altari. ⁊ aaror

Expanded text:
mam partem similae conspersae oleo tuso, quod habeat mensuram quartam partem hin, et vinum ad libandum ejusdem mensurae in agno uno. Alterum vero agnum offeres ad vesperam, juxta ritum matutinae oblationis . » Hoc agediximus in odorem suavitatis: sacrificium Domino, oblatione perpetua in generationes vestras, ad ostium tabernaculi testimonii coram Domino, ubi constituam ut loquar ad te. Ibique praecipiam filiis Israel, et sanctificabitur altare in gloria mea. Sanctificabo et tabernaculum testimonii cum al
Abbreviated transcription (Latin):
Uincunt ⁊ sennaar regem adame .i. terrene: cum eos qui
carnalia tãtum sapiunt. ⁊ decelestib non cogitant ut in
qui adcertum easum tendens uerb̃ dolosis sensum fetidũ
euomit. Arioch qui interp̾tatur ebrius. uł ebrietas.¬

Expanded text:
Vincunt et Sennaar regem Adamae, hoc est terrae, cum eos qui Vincunt et Sennaar regem Adamae, hoc est terrae, cum eos qui carnalia tantum sapiunt, et de coelestibus non cogitant, ut inquae ad certum casum tendens, verbis dolosis sensum fetidum evomit. Arioth autem, qui interpretatur ebrius, vel ebrietas
Abbreviated transcription (Latin):
stulticiam. qui iniqͥtate
debͥati ceco corde cͤaturã
procͤatore uenerantur
ꝙ seculi illecebris in uol
corum manipulum ⁊ rex
est elam hoc ẽ. scłi uel
orb̃: hypocͥsim non in¬
conuenient̾ expͥmit:
que licet uana fit ⁊ꝑniti¬
osa: tam̃ decora suꝑficie
imꝑito uulgo in presenti
cẽ iudetur: s infuturo
peraduentum ueri lu¬
minis quał fuerit ap¬
parebit. Porro thadal. qͥ
sciens ugum siue explo¬
rator dr̃. ⁊ rex ẽ gentiũ:
apte ad significationem
auaritie transferri pot̃:
quȩ sagax atq uersuta
multos suos subuigat
imperio. Tales gͦ reges
maliciã sonat. siue cͤat᷑ñ.
⁊ rexẽ sodomoꝵ hoc est
ciuitatis. siue pecudis
silentis: cum eis qui in
maliciȩ uetustate ꝑse¬
uerant. quatinꝰ
more pecudum cecitatẽ
libidinis sequantur. ꝑ¬
suadet. Uincunt ⁊ bersa
hoc ẽ inangustia consti¬
acseditiosi: cum cos qui
p̾sentium rerum curis
angꝰtiantur. ac nefas rapi¬
ne agere nonformidant. obruunt ac prostertuił.

Expanded text:
stultitiam, qui iniquitate ebrii, caeco corde creaturam pro Creatore venerantur, et saeculi illecebris per omncorus manipulus, et rex est Elam, hoc est, saeculi, vel orbis, hypocrisin non inconvenienter exprimit, quae licet vana sit et perniciosa, tamen decora superficie imperito vulgo in praesenti esse videtur, sed in futuro per adventum veri luminis qualis fuerit apparebit. Porro Thadal, qui sciens jugum, sive explorator dicitur, et rex est gentium, apte ad significationem avaritiae transferri potest, quae sagax atque versuta, multos suo subjugat imperio. Tales ergo reges malitiam sonat, sive creaturam, et rex est Sodomorum, hoc est caecitatis, sive pecudis silentis, cum eos qui in malitia vetusta perseverant, quatenus more pecudum caecitatem libidinis sequantur, persuadet. Vincunt et Bersa, hoc est, in angustia constiac seditiosi, cum eos, qui praesentium curis angustantur rerum, ac nefas rapinae agere non formidant, obruunt ac prosternunt.
Abbreviated transcription (Latin):
aũt locũ apud petrã: qui foi
iudicii nominatur. qr ibi ds̃
populũ iudicarit. & ꝑcusser̃
omnẽ regionẽ a malechitaꝵ
⁊ amorreũ. sedentem inasa¬
son thamar. ħ oppidũ est
qd̾ ñcupat᷑ engaddi. balsam
⁊ palmarum fertile. Porro
a sason thamar. in lingua
nr̃a urbs palmarũ dr̃.
Thamar quippe palma dr̃
eos aciẽ ad bellũ inualle sali
naꝵ. in hebͤo habet᷑ in ualli
seddim: q aqͥla ⁊ theodotion
amosna .i. nemora int̾ pri¬

Expanded text:
locum apud petram, qui fons Judicii nominatur quia ibi Deus populum judicarit. Et percusserunt omnem regionem Amalecitarum, et Amorrhaeum sedentem in Asasonthamar. Hoc oppidum est quod nunc vocatur Engaddi, balsami et palmarum fertile Porro Asasonthamar in lingua nostra urbs palmarum resonat. Thamar quippe palma dicieos aciem ad bellum in valle Sali narum, in Hebraeo habetur, In valle Siddim, quod Aquila et Theodotion amaena nemora interpre
Abbreviated transcription (Latin):
missi seilieet ad pre¬
dieandum .¶Aliter.
Septuaginta anime
egyptũ ingresse. mnysti¬
ce innumero remissio
cata detͣ remissio pecc̃oꝵ¬

Expanded text:
missi scilicet ad praedicandum. Aliter, septuaginta animae Aegyptum ingressae, mystice in numero remissioncata detur remissio pecc
Abbreviated transcription (Latin):
Ioseph gͥ qui sic̃ ꝑat̾ eiꝰ iacob terrã reꝓmissionis tota
mente desiderabat incolatũ q egypti detestabatur:
centenariꝰ numerꝰ designat. ꝑuenire. Conditꝰ qͦ ẽ¬
aromatib ioseph: ⁊ repositꝰ in loculo in egẏꝑto. Lo¬
culus ẽ uas reꝑositoriũ: ubi aliqͥd ad conseruandũ
cõmendat᷑. O felix anima: quȩ aromatib uirtutũ
condita in ħ corpuscło degens cotidie ꝓficiendo ꝑ¬
henni uitȩ reseruat᷑. Sine dubio si tali condimento¬

Expanded text:
oseph igitur, qui sicut pater ejus Jacob terram repromissionis tota mente desiderabat, incolatumque Aegypti detestabatur, centenarius numerus designat, perveniamus. Conditus earomatibus, et repositus in loculo in Aegypto. Loculus est vas repositorium, ubi aliquid ad conservandum commendatur. O felix anima, quae aromatibus virtutum condita, in hoc corpusculo degens, quotidie proficiendo perenni vitae reservat
Abbreviated transcription (Latin):
simũ ⁊ sex tũ fere etatis annũ agentẽ reliqͥt. Unde
constat certi mysti̾ causa illũ numerũ .i. septuage¬
nariũ ⁊ qͥntũ. scripturã cõm̃dare uoluisse. Si autẽ
qͦ uenit eiꝰ ing̾ssum oportet intelligi᷑ s qr in filiis
suis plerũ q appellat᷑ iacob. hoc ẽ in posteris suis.
⁊ ꝑ ioseph eũ constat in egyptũ in trasse : intͦitus
eius accipiendꝰ est qͣndui uixit ioseph. ꝑ quem
factũ ẽ ut intraret. Toto qͥppe illo tẽpore nasci ⁊
iuu̾e ꝑotuerunt om̃s qͥ cõmemorantur : ut.lxxu.¬
animȩ cõpleant᷑ usq ad nepotes beniamin. Sicut
enĩ dic̃. Hi filii lye. quos peꝑit ipsi iacob in mesoꝑo¬
tamia sẏriȩ. loqñs etiã de his qͥ non erant nati. qr
illic ꝑarentes eoꝵ ex qͥb nati st̃ peꝑerat: ibi eos
ꝑ hibens natos. qm̃ causa qua nascerent᷑ ibi nata ẽ.
.i. parentes eoꝵ quos lẏa ibi ꝑeꝑit: ita q̃m causã in¬
trandi in egyptũ iacob in ioseph habuit : totũ tẽp

Expanded text:
simum et sextum fere aetatis annum agentem reliquit? unde constat certi mysterii causa illum numerum, id est septuagenarium et quintum scripturam commendare uoluisse. si autem quo uenit eius ■ ingressum oportet intellegi; sed quia in filiis suis plerumque appellatur Iacob, hoc est in posteris suis, et per Ioseph eum constat in Aegyptum intrasse, introitus eius accipiendus est quamdiu uixit Ioseph, per quem factum est, ut intraret. toto quippe illo tempore nasci et uiuere potuerunt omnes qui commemorantur, utanimae compleantur usque ad nepotes Beniamin. sicut enim dicit: hi filii Liae. quos peperit ipsi Iacob in Mesopotamia Syriae, loquens etiam de his qui non erant nati, quia illic parentes eorum ex quibus nati sunt pepererat, ibi nos perhibens natos, qest, parentes eorum quos Lia ibi pepererit. Ita quoniam causa intrandi in Aegyptum
Abbreviated transcription (Latin):
ad monuit dicens. Nolite frauda¬
ri inuicẽ. nͥ forte ex consensu: ut
nisi fetor carnis: & qͥd ꝑ ignẽ nͥ
ardor defid̾ii carnalis exprimit᷑:
Cũ gͦ habitantiũ sodomis ł gomorrȩ
carnis scelera dñs ulcisci decreuisset.
in ipsa qͣlitate ultionis in notuit
maculã criminis. Sulphur qͥppe
fetorẽ ht̃  ignis ardorẽ. Qui it̃aq¬

Expanded text:
admonet, dicens: Nolite fraudaadmonet, dicens: Nolite fraudare invicem, nisi forte ex consensu ad nisi fetor carnis, et quid per ignem nisi ardor desiderii carnalis exprimitur? Cum ergo habitantium Sodomis vel Gomorrhae carnis scelera punire Dominus decrevisset, in ipsa qualitate ultionis innotuit maculam criminis. Sulphur quippe fetorem habet, ignis ardorem. Qui itaq
Abbreviated transcription (Latin):
paginis fructũ in carne ñ querere.
In monte stare ẽ: carni carnalit̾ ñ
adherere. S qr multi st̃ qͥ scelera
quide carnis desert. nec tñ in con¬
iugio positi usus solummͦ debiti
iura oseruant: exiit quidẽ loth¬
de sodoma. s tñ mox ad montana
ñ ꝑuenit. qr iã damnabilis uita
relinquit᷑. s adhuc celsitudo oui¬
galis otinentie subtilit̾ ñ tenet᷑.
Est in medio segor ciuitas. que fugi¬
entẽ saluet. ⁊ infirmũ: qr uidelic&
cũ sibi ꝑ incontinentiã miscent᷑
ꝯiuges: ⁊ lapsus scelerosos fuguis
⁊ t̃ñ uenia saluant᷑. Quasi paruã
qͥppe ciuitatẽ inueniunt. in qua
Uñ ide loth ad angłm dic̃. Est ciui¬
ad salutẽ tuta ꝑhibet᷑: qr coniu¬
galis uita nͨ a mundo longe di¬
uisa ẽ. nec tñ a gaudio salutis
aliena. S tẽ in actione hac uitã
suã ꝯuiges quasi in parua ciuita¬
te custodiunt: qñ ꝓ se assiduis
nequaꝗͣ talis conuigũ uita dam¬
natur. De qua p̃catione qͦ ꝑatilꝰ

Expanded text:
paginis in carne non quaerere. In monte stare, est carni carnaliter non adhaerere. Sed quia multi sunt qui scelera quidem carnis deserunt, nec tamen in conjugio positi usus solummedo debiti jura conservant, exiit quidem Loth Sodomam, sed tnon pervenit, quia jam damnabilis vita relinquitur, sed adhuc celsitudo conjugalis continentiae subtiliter non tenetur. Est vero in medio Segor civitas quae fugientem salvet et infirmum, quia videlicet cum sibi per incontinentiam miscentur conjuges, lapsus scelerum fugiunt, et tamen venia salvantur. Quasi parvam quippe civitatem inveniunt, in qua Unde idem Loth ad angelum dicit: Est civiad salutem tuta perhibetur, quia conjugalis vita nec a mundo longe divisa est, nec tamen a gaudio salutis aliena. Sed tunc in actione hac vitam suam conjuges, quasi in parva civitate custodiunt: quando pro se assiduis nequaquam talis conjugum vita damnatur. De qua deprecatione Paulus quoque
Abbreviated transcription (Latin):
gor et mansit in monte: duȩ quoq filiȩ eiꝰ
cum eo. Timuerat enim manere in segor
et mansit inspelunca ipse. ⁊ duȩ filiȩ eius.
Dixitq maior adminorem. Pat̃ ñr senex ẽ.
et nullus uiroꝵ remansit in t̾ra qui possit
ingredi ad nos iuxta morem uniu̾se terrȩ.
Ueni inebriemus eum uino. dormiamusq
cum eo. ut seruare possimus ex patre nr̃o
semen. Dederunt itaq patri suo bib̾e ui¬
num nocte illa. ⁊ ingressa ẽ maior. dormi¬
uitq cum patre. At ille ñ sensit nec qͣn
accubuit filia: nec qͣn surrexit: Att̾a quoq
die: dixit maior ad minorem. Ecce dormi

Expanded text:
gor et mansit in monte duae quoque filiae eius cum eo timuerat enim manere in Segor et mansit in spelunca ipse et duae filiae eius dixitque maior ad minorem pater noster senex est et nullus virorum remansit in terra qui possit ingredi ad nos iuxta morem universae terrae veni inebriemus eum vino dormiamusque cum eo ut servare possimus ex patre nostro semen dederunt itaque patri suo bibere vinum nocte illa et ingressa est maior dormivitque cum patre at ille non sensit nec quando accubuit filia nec quando surrexit altera quoque die dixit maior ad minorem ecce dormi
Abbreviated transcription (Latin):
sordidati acidia ac pusillam¬
mitate tanquã pulueru¬
lentis sqͣlorib emundet᷑.
unde ⁊⁊ in monasteriis ꝓ¬
celebrat ur.
cunq peccatorum. ut uos
us grauius malũ faciat.
an potiꝰ perturbationi loth
non consillo tribuendum
sit. quod hoc dixerit: m̾ito
queritur. ꝓnimirũ peri¬
culosissime ad mutitur ħ
compensatio. Si autem
perturbationi humanȩ
tribitur ⁊m̃ti tanto
malo permote: nullo mͦ
imitanda est.
ni eis sicut uob̃ placuerit. dum mͦ uiris is.¬
tis uichil faciatismali. quia ingressi sunt¬
sub umbra culminis mei. Et illi dixer̃t̃.
Recede illuc. Et rursum. Ingressus es in¬

Expanded text:
sordidati, et acedia, et pusillanimitate, tanquam pulverulentis squaloribus, emundentur. Unde in monasteriis celebratur.ue peccatorum, ut nos us grauius malum faciat, an potius perturbationi Loth, non consilio- tribuendum sit quia hoc di- xerit, merito quaeritur. et nimirum periculosissime admittitur haec compensatio. si autem perturbationi humanae tribuitur et menti tanto malo permotae, nullo modo imitanda est.ni eis sicut placuerit vobis, dummodo viris istis nihil faciatis mali, quia ingressi suntculum culminis mei. At illi dixerunt: Recede illuc. Et rursus: ingressus es, in
Abbreviated transcription (Latin):
tuam ⁊ duas filias quas habes. ne ⁊ tu parit̃
ꝑeas in scelere ciuitatis. Dissimulante illo.
app̃henderunt manum eius ⁊ manũ ipxoris¬
eius. ac duarum filiarĩi eius. eo qd̃ parceret
illi dñs. et eduxerunt eum. posueruntq extͣ
ciuitatem. ibi loquutisunt ad eum. Salua
animamtuam. Noli respicere post tergum

Expanded text:
uam et duas filias quas habes, ne et tu pariter pereas cum scelere civitatis. Dissimulante illo, apprehenderunt manum eius et manum uxoris ac duarum filiarum eius, eo quod parceret Dominus illi, et eduxerunt eum posueruntque extra civitatem. Ibi loquuti sunt ad eum: Salva animam tuam. Noli respicere post tergum
Abbreviated transcription (Latin):
ecce perangłos ad eognoscen¬
ua mala descendit. ⁊intanto
cͥmine inuolutos in uoniens
quasi patientiã int̾misit: ⁊ eos
igne iudicii ante uidicii diẽ

Expanded text:
ecce per angelos ad cognoscenda mala descendit, et tanto crimine involutos inveniens, quasi patientiam praetermisit, et eos igne judicii ante judicii diem
Abbreviated transcription (Latin):
uidisset eos. surrexit. ⁊ iuit obuiam eis. et¬
adorauit ꝓnus in terra ⁊ dixit. Obsecro do¬
mini. declinate in domum pueri ur̃i. ⁊ ma-¬
nete ibi. Lauate pedes ur̃os: ⁊ mane ꝓficisce¬
mini in uiam ur̃ãm. Qui dixer̃. Minime.
oppido. ut diuert̾ent ad eum. Ingressisq
domum illius. fecit conuiuium. Cexit a

Expanded text:
idisset eos, surrexit, et ivit obviam eis: pronus in terra, et dixit: Obsecro, Domini, declinate in domum pueri vestri, et manete ibi: lavate pedes vestros, et mane proficiscemini in viam vestram. Qui dixerunt: Minime, oppido ut diverterent ad eum: ingressisque domum illius fecit convivium, coxit a
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ teu̾tem᷑ ad uos. No¬
tandũ qͥ de geraris usq
ad montẽ moria .i. sedem
cum inde ad montem
moria uix unius diei
iter plenum sit:¬

Expanded text:
ertemur ad vos. Notandum quod de Geraris usque ad montem Moria, id est, sedem cum inde usque ad montem Moria vix unius diei iter plenum sit
Abbreviated transcription (Latin):
uestrib stirpib latusse. nec
filiũ siti deficientẽ uidet. Ille
aũ etiã illa ȩtate. qͥd mirũ si
matre diutiꝰ ñ iuisa ⁊ tanqͣ ꝑ
dita eo loco uͥ solus remanserat
puerũ. ñ ut eũ de t̾ra uelut
iacentẽ tolleret. s ut ei ꝯun
ceps comitẽ sic̃ erat. qͦd plerũ¬
q faciunt simul ãbulantes.
cuiꝰ libet ȩtatis
git᷑ q̃rendũ ẽ cur antea sara
uoluit maritũ de ancilla susci¬
ꝑe filiũ: aut cur nc̃ cũ matre
iubet expelli de domo. Qͦd ñ
qͦͣd apłs ait. in seruitutẽ genuit
carnalẽ ppłm: sara uͦ lib̾a geni¬
lib̾tate uocatꝰ ẽ. qua lib̾tate li

Expanded text:
uestribus stirpibus latuisse, ne filium siti deficientem uideret. ille autem etiam illa aetate quid mirum, si matre diutius non uisa et tamquam perdita eo loco, ubi solus remanserat,puerum, non ut eum de terra uelut iacentem tolleret, dictum ceps comitem sicut erat, quod plerumque faciunt simul ambulantes cujuslibet aetatis. Igitur quaerendum est cur antea Sara voluit maritum de ancilla suscipere filium; aut cur nunc cum matre jubet expelli domo, quod non ndum Apostolum , in servitutem genuit carnalem populum; Sara vero libera genulibertate vocatus est, qua libertate li
Abbreviated transcription (Latin):
usq & adorauit .p.¬
Querit᷑ quomͦ scrip¬
tum sit. dñm deum
tuũ ador abis & illi
soli seruies: cum
abraham sic hono¬
rauit ppłm quendã
gentium ut etiam
adoraret. S etiam
arimadu̾tendũ ẽ in
eodec̃ p̃cepto ñ dictũ
adorabis. sicut dictũ
est & illi soli seruies.
quod est grece
enim seruitus.non¬
nisi deo debet᷑. Uñ
cdamnant᷑ ydolatrȩ :
id÷ eiꝰ modi seruitutẽ
exhibentes ydolis
quȩ debetur deo.
Nec moueat quod
alio loco in quadã
scriptura ꝓhibet se¬
angł bominem
ad orare : & admonet
ut dñs potiꝰ adoret᷑.
Talis apꝑaruerat
angłs ut pro deo
posset adorari: &
ideo fuerat corri¬
gendꝰ adorator.

Expanded text:
orauit pquaeritur quomodo scriptum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies, cum Abraham sic honorauerit populum quendam gentium, ut etiam adoraret. sed animaduertendum est in eodem praecepto non dictum: adorabis", sicut dictum est: et illi soli seruies, quod est graece enim seruitus nonnisi deo debetur. unde damnantur idolatrae, id est eius modi seruitutem exhibentes idolis, quae debetur deo. nec moueat quod alio loco in quadam scriptura prohibet angelus hominem adorare se et admonet, ut dominus potius adoretur; talis enim adparuerat angelus, ut pro deo posset adorari. et ideo fuerat corrigendus adorator.
Abbreviated transcription (Latin):
Uenitq abraham ut plangeret ⁊ fleret eã.
Cumq surrexisset ab officio funeris: lo.¬
quittus ẽ ad filios heth dicens. Aduena sũ
et ꝑegrinus apud uos: date mͥius sepulch
uob̾cum. ut sepeliam mortuum meũ. Res.
sepeli mortuum tuũ. Nullusq ꝓhibere te¬
pot̾it: quin in monum̃to eius sepelias
mortuum tuũ. Surrexit abraham. ⁊ ado¬
rauit popłm t̾rȩ filios uidelicet heth: dr̃q
ad eos. Si placet animȩ ur̃e ut sepeliã mor¬
Pecunia digna tradat mͥ eam coram uobis.
in possessionem sepulchti. Habitabat aũ
ephron in medio filioꝵ heth. Respondites

Expanded text:
enitque Abraham ut plangeret et fleret eam. Cumque surrexisset ab officio funeris, locutus est ad filios Heth, dicens: Advena sum et peregrinus apud vos: date mihi jus sepulcri vobiscum, ut sepeliam mortuum meum. Resposepeli mortuum tuum: nullusque te prohibere poterit quin in monumento ejus sepelias mortuum tuum. Surrexit Abraham, et adoravit populum terrae, filios videlicet Heth: dixitque ad eos: Si placet animae vestrae ut sepeliam morpecunia digna tradat mihi eam coram vobis in possessionem sepulcri. Habitabat autem Ephron in medio fili
Abbreviated transcription (Latin):
iurationis: qͣmͦ congruat
ueritati. Agar enim
de abrabȩ domo expul¬
sa cũ filio suo iuxta pu¬
teũ sicut dictũ ẽ iurati¬
onis errabat. qui ualde
postea dr̃ factꝰ ab abrahã

Expanded text:
iurationis , quomodo congruat ueritati. Agar enim de Abrahae domo expulsa cum filio iuxta puteum, sicut dictum est, iurationis errabat, qui ualde postea dicitur factus ab Abraham;
Abbreviated transcription (Latin):
desideriis animã suã
sub bonȩ oꝑationis teg¬
mine & ꝯtemplatiõis
abscondit: ut a carna¬
lib ꝯcupiscentiĩs sub
actiua ꝯtemplatiua q
uita quasi insensibilis
lateat qui priꝰ mundi
desideria sentiens. mor¬
talit̾ uiuebat  Unde
& ꝑ egregiũ p̃dicatorẽ
dr. Mortui enĩ estis :⁊
uita ur̃a abscondita ẽ
quippe uita sepulchrũ
tuos tegit. S otempla¬
tiua ꝑfectiꝰ sepelit: q̃
a cunctis actionibus
funditꝰ diuidit. Qͥsqͥs
gͦ iã inse ꝯtumelias
carnis edomuit: suꝑest
tat: suꝑest ut hanc
usq ad secreta intimȩ
otemplationis exten¬
dat. Neq enĩ ꝑfectus
otẽplationis studiũ
oꝑanda negligit: ł ꝑꝑ¬
oꝑationis instantiã con¬
tẽplanda postponit.
plex & circa eã ager ar¬
borosis ad sepeliendã
sarã qͣdringentis siclis
argenti ꝑ scm patriar¬
cham a dominis t̾re
tuosis arborib non

Expanded text:
desideriis animam suam sub bonae operationis tegmine et contemplationis abscondit, ut a carnali concupiscentia sub activa contemplativaque vita quasi insensibilis lateat, quae prius mundi desideria sentiens mortaliter vivebat. Unde et per egregium praedicatorem dicitur: Mortui enim estis, et vita vestra absconditaquippe vita sepulcrum tuos tegit; sed contemplativa perfectius sepelit, quae a cunctis actionibus funditus dividit. Quisquis ergo jam in se contumelias carnis edomuit, superestat, superest ut hanc usque ad secreta intimae contemplationis extendat. Neque enim perfectus contemplationis studium operanda negligit, ationis instantiam contemplanda postponit. » Et circa eam ager arborosus ad sepeliendam Saram quadringentis siclis argenti per patriarcham a dominis terratuosis arboribus, non