comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omuiũ bonoꝵ destructarem. Qui
docet manꝰ meas ad preliũ: ad debel¬
landa facinora. Et posuit ut arcum
ereum brachia mea. Arcũereũ.i. in¬
tentio. brachia. fortitudo. hoc ẽ ut
ñdeficiant bene agere. Dedisti mꝑte
Dñi est salus. Dedisti mͥ ꝑtectionẽ salu¬
tis tuȩ : ne opprimara malis. & dexte¬
ra tua suscepit me. Dextera patriᷤ xp̃c
est. Suscepit me eccłam ꝑ incarnatio¬
nẽ. Disciplina tua correxit me in fiñe
Quẽ enĩ diligit dñs corripit. Erigimͣ
ergo quipriꝰ corrueramꝰ. eũ cesi a dño
fuerimꝰ. Et doctrina tua ipsa medo¬
cebit. Necesse ẽ dumsuimꝰ hic. subdo¬
ctna nos eẽ. Dnde paulus. Omĩs ui¬
quit doctruia in presenti ñ rudet᷑ͣ
esse gaudii s meroris: s postea uu
frturũ reddit fructum plurimũ.
Uilatasti gressris in eos subtus me.
Sensus eccłȩ. Sub me. sub potestate
eccłȩ. Dilatasti gressus meos sub tus
me. in amplitudine caritatis. & ñ

Expanded text:
m destructorem. Qui m destructorem. Qui docet manus meas ad praelium, ad debellanda facinora. Et posuit ut arcum aereum brachia mea. Arcum aereum: id est, intentio, brachia, fortitudo: hoc est, ut non deficiant bene agere. Dedisti mihi Domini est salus. Dedisti mihi protectionem salutis tuae: ne opprimar a malis. Et dextera tua suscepit me. Dextera Patris Christus est. Suscepit me, Ecclesiam per incarnationem. Disciplina tua correxit me in finem. Quem enim diligit Dominus, corripit. Erigimur ergo qui prius corrueramus, cum caesi a Domino fuerimus. Et doctrina tua ipsa me docebit. Necesse est dum sumus hic, sub doctrina esse. Unde Paulus ait: Omnis, inquit, doctrina in praesenti non videtur esse gaudii, sed moeroris, sed postea in futurum reddit fructum plurimum . Dilatasti gressus meos subtus me. Sensus Ecclesiae: sub me, sub potestate Ecclesiae. Dilatasti gressus meos subtus me, in amplitudine charitatis tuae. Et non
Abbreviated transcription (Latin):
stim̃ta sua ut ñ noceant pedib qui st̃
sensus. & manib q̃ sunt oꝑa. Precin¬
git. hoc est restrit igit sinus eupi¬
ditatis ut supra dixi. ne impediant᷑
nos armat aduersus potestates ini
heretici. aspicientes hic trinitatem
expressam. ut cognoseant filiũ quẽ
minorem ꝑatre dicunt. primũ a ꝓphas
esse ꝓnuntiatũ. ñ quasi priorẽ. s
nichił inferiorẽ. & posuit immacula¬
tam uiã in eã. hoc est fidem meã. Imma
me uiolarem.Qui ꝑfecit pedes ine¬
os tamquã ceruoꝵ. Sicut cerui cal¬
cant pedib spinas & transiluint sil¬
uas. ita scĩ calcant spinas .i. peccata.
transilrunt siluas .i. infidelitates. et
subeunt usq addm̃. hoo ẽ usq ad
altitudrnẽ caritatis. Qui ꝑfecit pe¬
des meos tamquã ceruoꝵ: ad transi¬
lienda huiꝰ scłi impeduñta. Et super
excelsa statuit me. Excelsa scã eccła
sa statuit me: spem meã in celestibus
collocauit. Qui docet manꝰ meas ad
preliũ:. oꝑa mea aduersus diabolũ.¬

Expanded text:
edibus, qui sunt sensus: et manibus, quae sunt opera. Praecinxit: hoc est, ut restringant sinus cupiditatis, ut supra dixi, ne impedianturnos armat adversus potestates iniqhaeretici aspicientes hic Trinitatem expressam, et cognoscant Filium quem minorem Patre dicunt, primum a propheta praenuntiatum, non quasi priorem, sed nihil inferiorem. Et posuit immaculatam viam meam. Hoc est, fidem meam, ne aa violarer. Qui perfecit pedes meos tamquam cervorum. Sicut cervi calcant pedibus spinas, et transiliunt silvas: ita sancti calcant spinas, id est, peccata; transiliunt silvas, id est, infidelitatem: et subeunt usque ad Deum, hoc est, usque ad altitudinem charitatis. Qui perfecit pedes meos tamquam cervorum, ad transilienda saeculi hujus impedimenta. Et super excelsa statuit me. Excelsa, sancta Eccsa statuit me, spem meam in coelestibus collocavit. Qui docet manus meas ad praelium. Opera mea adversus diabolu
Abbreviated transcription (Latin):
na ecclesie.
E li enarrant głam di. Ex
creat᷑is consequenter creatoꝵ.
agnoscit᷑. Aliter. Celi en arrant glo¬
riã đi. Terrañ potest enarrare.
Seđm historiam celum & terra
cũ ceteris creat᷑is suis głam d̃i nar¬
rant. ut ait paulus. Per eaque

Expanded text:
na Ecclesiae. Coeli enarrant gloriam Dei, etc. Ex creaturis consequenter Creator agnoscitur. Aliter: Coeli enarrant gloriam Dei: Terra non potest enarrare. Secundum historiam coelum et terra cum caeteris creaturis suis gloriam Dei narrant, ut ait Paulus: P
Abbreviated transcription (Latin):
drim purificatũ ꝑ ignẽ. Protector
omniũ est sꝑantium inse. Qui in eũ
eredunt ds illos ꝑtegit. qui scõ timo¬
re illũ timent. Qm̃quis d̾s preter
dñm: aut qͥs ds preter dm̃ nr̃m:
Hic truitas intelligit᷑. Preter dñm

Expanded text:
dum, purificatum per ignem. Protector dum, purificatum per ignem. Protector est omnium sperantium in se. Qui in eum credunt. Deus illos protegit, qui sancto timore illum timent. Quoniam quis Deus praeter Dominum: aut quis Deus praeter Deum nostrum? Hic Trinitas intelligitur. Praeter
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ẽ a xꝑo. ñ uridet. sicut in egłio
dicit. Erat lum̃ uerũ: qđ illumi¬
nat omnẽ hominẽ uenientẽ in hẽ
iundũ. Dñe ds m̃s illumina te¬
nebras meas: hoc ẽ ignorantiã cor¬
dis. Unde seriptũ est. Si lrum̃ qđ in
te ẽ tenebre sunt. ipse tenebre qͣntȩ
brȩ : nẽ autẽ lux indño. Qm̃ ĩ te e¬
ripiar a temptõne. Uox eccłȩ. Nisi
a do eripiar : ꝑ me nequaꝗͣ. possum
& in do meo transgrediar murum.
Murũ dicit eccła peocata nr̃a: quẽ
edificamꝰ peccatis peccata augendo.
Nisi a dõ destruant᷑ illa peccata: nos
possumꝰ ꝑ nos transmeare addm̃. Ds̃
m̃s impolluta ula eiꝰ. Impolluta ui¬
ex iurili semine s de sp̃uscõ conc̾e ptꝰ.
Et aliter. fides ꝑfecta eccse impollu
Eloquia dñi igne examinata. E lo¬
quia dñi sua mandata. in hoe dõ st̃
placita. ñ qđ ipsa sint examinata ab
igne aut ꝗd fuissent inquinata. s qͥ
illa acceꝑint faciãt eos ut aurũ mun¬

Expanded text:
hoc est a Christo, non videt: sicut in Evangelio hoc est a Christo, non videt: sicut in Evangelio dicit: Erat lumen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Domine Deus meus, illumina tenebras meas. Hoc est ignorantiam cordis. Unde scriptum est: Si lumen quod in te est, tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae  te eripiar a tentatione. Vox Ecclesiae. Nisi a Deo eripiar, per me nequaquam possum. Et in Deo transgrediar murum. Murum dicit Ecclesia peccata nostra; quem aedificamus, peccatis peccata augendo. Nisi a Deo destruantur illa peccata, non possumus per nos transire ad Deum. Deus meus, impolluta via ejus. Impolluta viex virili semine, sed de Spiritu sancto conceptus. Et aliter: Fides perfecta Ecclesiae, impolluEloquia Domini igne examinata. Eloquia Domini, sua mandata, in hoc Deo sunt placita: non quod ipsa sint examinata ab igne, aut quod fuissent inquinata; sed qui illa acceperit, faciant eum ut aurum mun
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑm. Quẽ tu innocentẽ feceris: ab il¬
lo cognoseeris qđ tu innocens es. Qͥa
nulli noces : ido innocens. Quẽ tu ele¬
geris ut sit electus: ab illo cognosee¬
ris qm̃ tu electus es. ut parilus dixit.
Comprehendam autẽ a quo xõpre¬
hensus sum. Peruersi dicunt᷑ qui
de rectitudine declinant ad ꝑuersi¬
latem. ut diabolus. ut iudas. ut
hereticl. & om̃s suꝑbi. Quotiens as
facit iustam uindictam: reprehen¬
dunt illi. Cũ eligit pauꝑes & repro¬
bat potentes. eũ eligit piscatores si¬
eut petrũ & relinquit nobiles. hoc
ꝑuersum uidetur esse apud ꝑuer¬
sos. ut ꝓpħa ait. Uiȩ dñi recte: sed
milem saluum facies. penitentiam
agentẽ. & ocłos suꝑboꝵe huimili abiᷤ
rr elati suꝑbia penitentiã agere de¬
dignant᷑. Qm̃ tu illuminas lucer¬
nam meã. Quid est lucerna: nͥ intel¬
lectus animȩ : Sicut ocłi corporis
si de lucerna exteriori ñ habent lum̃
in tenebris ñ uident. Ita & intelle¬
ctus animȩ nͥ illum inet᷑ ab altero

Expanded text:
m: Quem tu innocentem feceris, ab illo cognosceris, quod tu innocens es: quia nulli noces, ideo innocens. Quem tu elegeris, ut sit electus: ab illo cognosceris quod electus es, ut Paulus dixit: Comprehendam autem a quo comprehensus sum . Perversi dicuntur, qui de rectitudine declinant ad perversitatem, ut diabolus, et Judas, et haeretici, et omnes superbi. Quoties Deus facit justam vindictam, reprehendunt illum, cum eligit pauperes, et reprobat potentes, cum elegit piscatores, sicut Petrum, et reliquit nobiles. Hoc perversum videtur esse apud perversos, ut propheta ait: Viae Domini rectae , sed milem salvum facies, poenitentiam agentem, et oculos superborum humiliabis: quia elati superbia, poenitentiam agere dedignantur. Quoniam tu illuminas lucernam meam. Quid est lucerna nisi intellectus animae? Sicut oculi corporis, si de lucerna exteriori non habent lumen, in tenebris non vident: ita et intellectus animae nisi illuminetur ab altero,
Abbreviated transcription (Latin):
ille. Penitentiã inquit agite: & ba¬
ptizet᷑ unusquisq ur̃m. & appa¬
ruerunt fontes aquaꝵ. Fontes
apłi quasi aquas de uno fonte po¬
tati sunt. De uno fonte qui ẽ.rꝑe
satiati fuerunt apłi: sicut in egłio¬
dñs dicit. Qui biberit aquã quã
ego dabo ei: ñ sitiet ineternum.
& alibi fontes a quaze. illi qui ꝑ ba¬

Expanded text:
tiam, inquit, agite: et baptizetur unusquisque vestrum . Et apparuerunt fontes aquarum. Fontes apostoli, quasi aquis de uno fonte potati sunt. De uno fonte qui est Christus, satiati fuerunt apostoli, sicut in Evangelio dixit. Qui biberit aquam quam ego dabo ei non sitiet in aeternum . Et ali
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑm. Bedit ds potestatem eccłe
ligandi & soluendi. & disciplinã fa¬
eiendi ut habuit potestatem petruᷤᷤ
Ecce dedi uobis potestatem calcare
suꝑ serpentes & seorpiones: & super
omnẽ uirtutẽ inumiei. & subdidi¬
sti popłos srib me. Sub potestate eccłȩ
ad regendũ gentes incredulas. Libera¬
tor m̃s dñs de gentib iracundis. Xp̃m
inpassione a uideis clamantib. eruoi¬
sige. erucifige eũ: & ecclam ab hereti¬
cis. & animã ab uniuersis uitiis. quȩ
appellauit gentes. & ab usurgentib
in me exaltabis me: i. aꝑsecutoribus.
Auiro iniquo eripies me .i. adiabolo.
ut dictum est. Inimicus homo hoc fecit.
ꝓꝑterea confitebor tͥ inpopłis dñe. Eccła
dicit. Laudabo te uieredentib. Psalmũ

Expanded text:
m. Dedit Deus potestatem Ecclesiae ligandi et solvendi, et disciplinam faciendi; ut habuit potestatem Petrus eEcce dedi vobis potestatem calcare super serpentes, et scorpiones, et super omnem virtutem inimici . Et subdidisti populos sub me, sub potestate Ecclesiae, ad regendum gentes incredulas. Liberator meus Dominus de gentibus iracundis: Christus in passione a Judaeis clamantibus: Crucifige, crucifige eum, et Ecclesia ab haereticis, et anima ab universis vitiis, quae appellavit gentes. Et ab insurgentibus in me exaltabis me, id est, a persecutoribus. A viro iniquo eripies me, id est, a diabolo, ut dictum est inimicus homo hoc fecit. Propterea confitebor tibi in populis, Domine. Ecclesia dicit: Laudabo te in credentibus. Psalmum
Abbreviated transcription (Latin):
meo sunt semꝑ: & iusticias eiꝰ ñ rep¬
spuli ame. s amplexatꝰ sum eas. Et
Sero immacłatuscum eo: & obserua¬
Sbo me ab iniquitate mea. Perseuera¬
bo in illa innocentia in qua uocatus
sum. & obseruabo me ab iniqͥtate mea
id est ñ conuertar ad illam iniqiitatẽ
ubi priꝰfui in infidelitate. & retribuet
eiꝰ. Per ocłos aspectus diuinitatis intel¬
ligit᷑. qr ipse aspicit quicqͥd oꝑat᷑
homo inmandatis di. In retributi¬
one beatoꝵ: quia eã ꝑ altitudinẽ
spei considero. Cumseõ sẽs eris: eũ
eo qui a te seĩficat᷑. & cũ uiro in nocens¬
te innocens eris: eñ eo quiñcorruꝑit
intus untã sriam. Et cum electo ele¬
Cum heretico. qui male intelligendo
ꝑuertit diuina eloquia. Sic & alibi
iudeis ipse dñs loquit᷑. Si incesseri¬
tis ꝑuersi corã me: incedam &rego per¬
uersus uobis. Cum scõ sẽs eris. & cum¬

Expanded text:
ias ejus non repuli a me. Sed amplexus sum eas. Et ero immaculatus cum eo, et observabo me ab iniquitate mea. Perseverabo in illa innocentia, in qua vocatus sum. Et observabo me ab iniquitate mea: id est, non convertar ad illam iniquitatem ubi prius fui in infidelitate. Et retribuet ejus. Per oculos, aspectus divinitatis intelligitur: quia ipse aspicit quidquid operatur homo in mandatis Dei. In retributione beatorum, qui eam per altitudinem spei considero. Cum sancto sanctus eris, cum eo qui a te sanctificatur. Et cum viro innocente, innocens eris, cum eo qui non corruperit vitiis vitam suam. Et cum electo,cum haeretico, qui male intelligendo pervertit divina eloquia: sicut alibi Judaeis ipse Dominus loquitur: Si incesseritis perverse coram me, incedam et ego perversus vobis. Cum sancto sanctus eris. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
in monte resplenduit facies eiꝰ sic̃ sol.
& uestim̃ta eius facta sunt alba sient
nix. Qm̃ dabis eũ in bñdictionẽ in se¬
cłm scł̃i. qr om̃is creat᷑a bñdicrt eum
Letificabis eũ ingaudio eũ uultutuo
hoc ẽ er it tecũ semꝑ incilis. Letificab
cũ ingaudio eũ uultu tuo. Tunc le¬

Expanded text:
in monte resplenduit facies ejus sicut sol, in monte resplenduit facies ejus sicut sol, et vestimenta ejus facta sunt alba sicut nix . Quoniam dabis ei benedictionem in saeculum saeculi: quia omnis creatura benedicit eum. Laetificabis eum in gaudio cum vultu tuo: hoc est, erit tecum semper in coelis. Laetificabis eum in gaudio cum vultu tuo. Tunc l
Abbreviated transcription (Latin):
s dictionib. hoc ẽ antea p̃uenit eũ
in bñdietione dulcedinis. anteqrĩa a
iudeis fel por rectum gustasset. Et¬
qr antea euum iste bñdictiones p̃uene¬
runt. gustauit & noluit bibere. Gu¬
stauit: qr de morte nr̃a suscepit.
Noluit bibere : qr tercia die resurre¬
xit. Noluit bibere : hoc ẽ ñ ꝑmansit
Sin morte. Posuisti suꝑ caput eiꝰ coro¬
nã de lapide p̃cioso. Corona di: eccłȩ
ex uariis gentib congregatio est
De qua paulus sub ꝑsona credentiũ
Sait. Gaudiũ meũ &corona mea. Ui¬
Stam petiit. & dedisti ei. Ut homo mor¬
tuus ẽ: ut d̾s resurrexit. Ds̃ quip¬
pe uitã postulare ñ potuit. Longitu¬
dinẽ dierũ inscłm scl̃i. Impia synago¬
ga conticeat. Quis hommũ uiuit
gnauerunt. Magna gła eiꝰ in salu¬
s tari tus. Acsi dicat. Magna ẽ gła¬
etꝰ. Magnũ est hominẽ assum ꝑtũ
esse ad dexterã dĩ patris. Gł̾am et
iagnũ decorem impones suꝑ eu.
błam resur rectionis: decorẽ quando

Expanded text:
sti eum: hoc est ante praevenit eum in benedictionibus dulcedinis, quam a Judaeis fel porrectum gustasset: quia antea eum istae benedictiones venerunt. Gustavit et noluit bibere . Gustavit, quia de morte nostra suscepit. Noluit bibere: quia die tertia resurrexit. Noluit bibere: hoc est, non permansit in morte. Posuisti super caput ejus coronam de lapide pretioso. Corona Dei: Ecclesia ex variis gentibus congregatio est. De qua Paulus sub persona credentium ait: Gaudium et corona mea . Vitam petiit, et dedisti ei. Ut homo mortuus est, ut homo resurrexit: Deus quippe vitam postulare non potuit. Longitudinem dierum in saeculum saeculi. Impia synagoga conticeat. Quis hominum vivitgnaverunt. Magna est gloria ejus in salutari tuo. ejus: magnum est hominem assumptum esse ad dexteram Dei Patris. Gloriam et magnum decorem impones super eum; gloriam resurrectionis; decorem, quando
Abbreviated transcription (Latin):
di & soluendi. & disciplinã facien¬
di. & dñs. Ecce dedi riobis potesta¬
tem calcare suꝑ serpentes & uir¬
tutes om̃s inmici. Unde pari¬
lus dicit. Quid uultis: in iur¬
ga ueniam aduos. an incaritate :
In potentatib salus dex terȩ eiꝰ.i.
in illa potentia qua uictor ab infe¬
ris resurrexit. Hi ineurrib & hi
in equis. Currus & equi semꝑ in
egiptiis arguunt᷑. Alii eredunt¬
in idolis atq demoniis: nos confi¬
rib & hi inequis. Per currus uolu¬
ptas mundi. siue mundanoꝵ om¬
niũ cupiditas designat᷑. qr quasi
rotȩ que instabiles sunt. sic ipsi in
mente huc illucq discurrunt.
cupidi. Nos autẽ in nominedñi
di nr̃i inuocabimꝰ. Non in his su¬
mine dñi. Ipsi obligati sunt &e
ceciderunt. Qui uitioꝵ. suoꝵ
funib ligati sunt. in suꝑiora
ñ ualent ascendere s cadunt.
ut illud. & abierunt retrorsũ
& ceciderunt. Nos uͦsurreximꝰ ꝙ
erecti sumꝰ. Resurreximꝰ ab in¬
fidelitate. erecti sumꝰ ꝑ fidem. qr

Expanded text:
isciplinam faciendi. Et Dominus: Ecce dedi vobis potestatem calcare super serpentes, et virtutes omnes inimici . Unde Paulus dicit: Quid vultis? In virga veniam ad vos, an in charitate ? In potentatibus salus dexterae ejus. In illa potentia qua victor ab inferis resurrexit. Hi in curribus, et hi in equis. Currus et equus semper in Egyptiis arguuntur. Alii credant idolis atque daemoniis; nos confiribus, et hi in equis. Per currus, voluptas mundi, sive mundanorum omnium cupiditas designatur; quia quasi rotae, quae instabiles sunt, sic ipsi in mente huc illucque discurrunt. cupidi. Nos autem in nomine Domini Dei nostri invocabimus: non in his sumine Domini. Ipsi obligati sunt, et ceciderunt: qui vitiorum funibus ligati sunt et in superiora non valent ascendere, sed cadent ut illud: Et abierunt retrorsum, et ceciderunt . Nos vero resurreximus et erecti sumus. Resurreximus ab infidelitate: erecti sumus per fidem: quia
Abbreviated transcription (Latin):
x ꝑm a uideis. & eccłam ab hereti¬
eis. & ab his qui oderunt me. qr
confortati sunt suꝑ me. Oderunt
iudei xp̃m: & heretici ȩccłam. Quia
conforfati sunt suꝑ me:quasi uin¬
ł uincere
dicare possent. Preuenerunt me. ut
suꝑiꝰ diximꝰ ante uindictam erucis.
& factis ẽ dñs ꝑtector m̃s. Us̃ pater fi¬
liũ suũ ꝓtexit: & filiꝰ eccłam suam. E¬
duxit me inlatitudiñe. E duxit eccle¬
siam de tribulatione quasi de angu¬
stia. In latitudine. quȩ ẽ spes futuri¬
scłi : uel remuneratio uitȩ eternȩ. Sal¬
Suum me fecit. qm̃ uoluit me. Uox
eccłȩ. Qui me uoluit. ut exhiberet sͥ

Expanded text:
ereticis. Et ab iis qui oderunt me, quia confortati sunt super me. Oderunt Judaei Dominum, et haeretici Ecclesiam. Quia confortati sunt super me, quasi vincere potuissent. Praevenerunt me. Ut superius diximus, ante vindictam crucis. Et factus est Dominus protector meus. Deus Pater Filium suum protexit, et Filius Ecclesiam suam. Eduxit me in latitudine. Eduxit Ecclesiam de tribulatione, quasi de angustia: In latitudine: quae est spes futuri, vel remuneratio vitae aeternae. Salvum me fecit, quoniam voluit me. Vox Ecclesiae, qui me voluit, ut exhiberet sibi
Abbreviated transcription (Latin):
stlam mnanuũ meaꝵ retribuet michi.
Que autẽ sit uisticia & innocentia
manuũ eiꝰ. audi qͥd sequit᷑. Qͥa in¬
custodiant᷑. & nichil impie de eo cũ
Sgessi a dõ meo. ut ad idolum conuer¬
terem laudem eiꝰ. Qm̃ omĩa iudi¬
cia eiꝰ inconspectumeo sunt semꝑ
Quatuor sunt udiciaFota. iiiͦiͬ¬

Expanded text:
m manuum mearum retribuet mihi. Quae autem sit justitia, et innocentia manuum ejus: audi quid sequitur: Quia, incustodiantur, et nihil impie de eo cum gessi a Deo meo. Ut ad idolum converterem laudem. Quoniam omnia judicia ejus in conspectu meo sunt semper. Quatuor sunt judicia
Abbreviated transcription (Latin):
te. Unde scriptũ ẽ. Quia abscon¬
disti hec a sapientib & prudentib.
& reuelasti ea paruulis. Iusticie
dñi recte. letificantes corda. Iusti¬
cte iudicat ds. & arectis recta
ceptũ dñi lucidum. nouũ testa¬
mentũ. illum inans ocłos. hoe est
ocłos cordis. Timor dñi sc̃s ꝑma¬
net in scłm scłi.i. timor cũcarita¬
te. Unde dixit. Perfecta caritas
foras mutit timorẽ. Time ñtimo¬
re gehennȩ aut timore penȩ:sti¬
more scõ. Sic time: ut quẽ amas
ñꝑdas ꝑ negligentiã. Iudicia dñi
uera iristificata insemet ipsa. Q¬
ab ab alio: s in semetipsis. Neminẽ
enĩ fallit ds. Desiderabilia suꝑ au¬
rum & lapidem p̃ciosum multum
suꝑ om̃s thesauros mundales delectoᷤ
& duleiora suꝑ mel & fauũ. qr nul¬
lum metallũ preciosũ iudiciis aut
sapientiȩ đi comparari potest. Au
rum & lapis preciosus ad ornamen¬

Expanded text:
te. Unde scriptum est: Quia absconte. Unde scriptum est: Quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis . Justitiae Domini rectae, laetificantes corda. Justicte judicat Deus, et a rectis recta ceptum Domini lucidum, novum Testamentum. Illuminans oculos, hoc est, oculos cordis. Timor Domini sanctus permanet in saeculum saeculi. Timor cum charitate: Unde dixit: Perfecta charitas foras mittit timorem . Timeat non timore gehennae, aut timore poenae, sed timore sancto: sic timeat, ut quem amat non perdat per negligentiam. Judicia Domini vera justificata in semetipsa, non ab alio, sed a semetipsis. Neminem enim fallit Deus. Desiderabilia super aurum et lapidem pretiosum multum, super omnes thesauros mundiales dilecta. Et dulciora super mel et favum, quia nullum metallum pretiosum judiciis aut sapientiae Dei comparari potest: neque aurum aut lapis pretiosus, ne
Abbreviated transcription (Latin):
summũ eiꝰ. Asrimo celo .i. a patre
qđ est principale nom̃. ñ ido qđ ia¬
sus eiꝰ. usq ad summũ eiꝰ. Occur sus
eiꝰ inequalitate eternitatis: uͥ an
se abscondat acalore eiꝰ. Nullus
qͥppe ẽ qui ñ habeat semina intelłs
dei. Nec est qui se abscondat a calo¬
re eiꝰ. Nullus ẽ qui de calore suo
ñ habeat aliqͥd qđ ei ñ dedisset ex mul¬
tis diuisionib grãꝵ actionũ. sicut
dixit paulus. Alii datͣ sermo sapien¬
tie : alii sermo scientiȩ. Lex dñi ir
Irrep̃hensibilis: qr ñ habuit peccm̃.
mas. Qui ꝑ creat᷑as dm̃ ante lauda¬
uerat: nc̃ eum ꝑ dationẽ legis incipit
p̃dicare. Conuertens animas de ca¬
ptiuitate in lib̃tatem. Testimoni¬
um dñi fidele. Quale testimoniũ:
nͥqr dñs dixit. discite a me qr mitis
sum & humilis corde. & inuenietis
requiem animab ur̃is: fidele. qr
ñmentit᷑. Sapientiã prãns pariu¬
lis. Paruulis non sensu s humilua¬

Expanded text:
summum ejus. A summo coelo, id est, a Patre, summum ejus. A summo coelo, id est, a Patre, quod est principale nomen: non ideo quod masus ejus usque ad summum ejus. Occursus ejus, in coaequalitate aeternitatis. Quia se abscondat a calore ejus. Nullus quippe est, qui non habeat semina intellectus Dei. Nec est qui se abscondat a calore ejus. Nullus est qui de calore suo non habeat aliquid quod ei non dedisset ex multis divisionibus gratiarum actionum; sicut dixit Paulus: Alii datur sermo sapientiae: alii sermo scientiae . Lex Domini irre. Irreprehensibilis: quia non habuit peccatum.  per creaturas Deum ante laudaverat: nunc eum per donationem legis incipit praedicare. Convertens animas, de captivitate in libertatem. Testimonium Domini fidele. Quale testimonium? nisi quia dixit: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris ? Fidele, quia non mentitur. Sapientiam praestans parvulis, parvulis non sensu, sed humilita
Abbreviated transcription (Latin):
Ds in sole posuit tab̃nacłm suũ. &
ipse tamquã sponsus ꝓcedens de thas¬
lamo suo. In sole. in utero sc̃e marie
uirginis. Maria interp̃tat᷑ stella
maris. Lumen solis magis lucet qͣm
stellaꝵ. Sol iusticie dñs. ut ait ꝓ¬
pħa. Orietͣ uobis sol iusticiȩ. qͦd est
xꝑe. Illum inauit sol iste stellam .i.
mariam. ut esset sicut sol. Ido posu
sit corpus de utero suo. & ipse tam¬
quã sponsus ꝓcedens de thalamo
suo. Sponsus uerbũ patris. sponsa
caro humana. cũ qua de thalamo
ꝓcessit .i. de utero uirginis. Exul¬
tauit ut gigas adcurrendã uiam.s
Psolem mystice de xp̃o intelligit᷑. Exul¬
tauit ut gigas ad currendam uiam
Hic gigas ꝓfortitudine xp̃i ponit᷑
eo qđ ip̃se alligauit fortem.i. dia¬
bolum. & uasa eiꝰ qđ nos fuimꝰ di¬
ripuit. Ad currendam uiã presen
tis uitȩ. Qñ habuit hic moras. Q¬
modo: Natus uenit in passionem.
resurrex it & ascendit. Asũmo ce¬
Lo egressio eiꝰ: & occursus eiꝰ usq ad

Expanded text:
Deus in sole posuit tabernaculum suum, et ipse tamquam sponsus procedens de thalamo suo. In sole, in utero sanctae Mariae virginis. Maria interpretatur stella maris. Lumen solis magis lucet quam stellarum. Sol justitiae Dominus, ut ait propheta: Orietur vobis sol justitiae : quod est Christus. Illuminavit sol iste stellam, id est, Mariam, ut esset sicut sol. Ideo posuipus assumpsit de utero suo. Et ipse tamquam sponsus procedens de thalamo suo. Sponsus, verbum Patris, sponsa caro humana: cum qua de thalamo processit, id est, de utero Virginis. Exsultavit ut gigas ad currendam viam. Per solem mystice Christus intelligitur. Exsultavit ut gigas ad currendam viam. Hic gigas pro fortitudine Christi ponitur, eo quod ipse alligavit fortem diabolum, et vasa ejus quae nos fuimus diripuit. Ad currendam viam: quia non habuit hic moras. Quomodo? Hic natus venit in passionem, resurrexit et ascendit. A summo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
dine aquax. Us̃ pater misit fili¬
um suum sicut dictũ est. Herbũ
caro factum ẽ: & habitauit innob.
Misit sponsus ad sponsam. uerbũ
sponsum iunxit sponse. hoc est
Carne in utero rurginis marie. As¬
sumꝑsit me de multitudine aqua¬
rũ .i. de multitudine ꝑopłi eccła

Expanded text:
ine aquarum. Deus Pater misit Filium suum, sicut dictum est: Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Misit sponsus ad sponsam: verum sponsum junxit sponsae: hoc est, carnem in utero virginis Mariae. Assumpsit me de multitudine aquarum: id est, de multitudine
Abbreviated transcription (Latin):
fundamenta locant᷑. Reuelata
sunt fundam̃ta orbis terrȩ. Scđm
h ystoriam qũ inpassione uelum
templi scissum ẽ de sursum usq de¬
orsum. & illa que in templo erant
apparuerunt. & ad sensrim de litte¬
ra sensus sp̃ualis. qr qđ ibidem la¬
tebat infigura. omĩb p atet ꝑ my¬
steria. Ab increpatione tua dñe:
ab inspiratione sꝑs ire tue. Ab in¬
crepatione tua dñe. eũ diceres.
nisi uos filiꝰ lib̃auerit. moriemini
quare regnũ di. Misit de sum¬
mo & accepit me. uocando me
& assumpsit me de multitudine
aquaꝵc. aduersantiũ popłorum.

Expanded text:
cantur. Revelata sunt fundamenta orbis terrae, secundum historiam, quando in passione velum templi scissum est desursum usque deorsum, et illa quae in templo erant apparuerunt. Et ad sensum de littera sensus spiritualis, quia quod ibidem latebat in figura, omnibus patuit per mysteria. Ab increpatione tua, Domine, ab inspiratione spiritus irae tuae. Ab increpatione tua, Domine, cum diceres: Nisi vos filius liberaverit, moriemini quare regnum Dei. Misit de summo et accepit me. Vocando me. Et assumpsit me de multitudine aquarum. Adversantium p
Abbreviated transcription (Latin):
nete eũ. Aliter. Nox .i. ꝓfunditas
tiare ꝓfunditatem ueteris testa¬
menti. Non sunt loquelȩ neq ser¬
mones: quoꝵ ñ audiant᷑ uerba eoꝵ
Non sunt loquele. Aesi dicat. Lin¬
gue. Neq sermones. qr in lingua
multi sermonessunt. Siue diuersi¬
lates uerboꝵ intelligunt᷑ ꝑ sermo¬
nes. Acsidicat. Non fuerunt ulle
locutiones quas apl̃i in uarietate
linguaꝵ ñ acceꝑint: & ido ñ fuert̃
ulle lingue q̃ sermones apł̃oꝵe ñ au

Expanded text:
nete eum . Aliter: Nox, profunditas nete eum . Aliter: Nox, profunditas tiat profunditatem veteris Testamenti. Non sunt loquelae, neque sermones, quorum non audiantur verba eorum. Non sunt loquelae: ac si dicat, linguae: neque sermones, quia linguae multi sermones sunt. Sive diversitates verborum intelliguntur per sermones: ac si dicat: Non fuerunt ullae locutiones quas apostoli in varietate linguarum non acceperint, et ideo non fuerunt ullae linguae q
Abbreviated transcription (Latin):
.l.ab intelligentib intellecta eon¬
spiciunt᷑. Celum hoc ẽ firmam̃¬
tum. Unde dixit. Et posuit d̃s
firmamentũ inter medium aquã
nuntiant. qr p̃dicant głam dei.
& ut seiamꝰ quia hoc ẽ firmamentũ
qd & celum : dicit in genesi. Et ap¬
pellauit ds firmamentũ celum.
Anuntiant. Unde & dñs ad disci¬
płos. Omĩa quecũq audiui a pa¬
s fre meo. annuntiaui uobis. Dies di¬
sei eructat uerbũ: & nox nocti indi¬
cat scientiam. Paria parib retulit
qđ ex ordine tẽpoꝵ ad di magis no¬
titiam ꝑuiemamꝰ. Bies diei eructat
uerbum: & nox nocti indicat scienti¬
am. Dies hesterna diem hodiernam
annuntiauit : & hodierna dies erã¬
stinã diem. Sedm sensum dies.xꝑc
ẽ sicrit dixit. ego sum lux mundi.
ita & apłi dies sunt sicut ait. uosesti
lux mundi. Et unꝰ dies duodecĩ horas
habet. Unde ipse dñs in egło dixit.
Nonne duodecim horȩ sunt dieis
Nox nocti. Nox iudas. nocti iide
Quem osculatus fuero ipse ẽ: te¬

Expanded text:
ab intelligentibus intellecta conspiciuntur. Coelum hoc, est firmamentum. Unde dixit: Et posuit Deus firmamentum inter medium aquarum, nuntiant: quia praedicant gloriam Dei. Et ut sciamus quia hoc est firmamentum quod et coelum dicit in Genesi: Et appellavit Deus firmamentum coelum. Annuntiant. Unde et Dominus ad discipulos: Omnia quaecumque audivi a Patre meo, annuntiavi vobis . Dies diei eructat verbum, et nox nocti indicat scientiam. Paria paribus retulit, quod ex ordine temporum ad Dei magis notitiam perveniamus. Dies diei eructat verbum, et nox nocti indicat scientiam. Dies hesternus diem hodiernum annuntiavit, et hodiernus dies crastinum diem. Secundum sensum: dies, Cest, sicut dicit: Ego sum lux mundi : sic et apostoli dies sunt, sicut ait: Vos estis lux mundi . Et unus dies, duodecim horas habet. Unde ipse Dominus in Evangelio dixit: Nonne duodecim horae sunt diei ?Nox nocti. Nox Judas; nocti JudaeQuem osculatus fuero, ipse est, te
Abbreviated transcription (Latin):
historiam qđ prius ẽ uolauit su¬
ꝑ pennas uentoꝵ. qr uelocior est
uentus omĩb creat᷑is. & dñs ueloci¬
or est uento. qr penetrat usq in
fines terrȩ. & omĩa suaiter
disponit. qr ultra uentos ipse
est. ido uelocior. & admor¬
lem sensum aniiã significare uo¬
luit auento. Sient uentus iste
anuma mouet eor pꝰ similiter. S
eur uentũ appellaiit animam ÷ͣ
Hoc ẽ qr ds insufflauit in adam
Per̾ hec intelligimꝰ om̃s animas a
ło esse creatas. Et uolauit. uolauit
suꝑ pennas uentoꝵ. hoc ẽ iuir tutes
uento. & leuior quã anima. & p̃celsi¬
Qr angłis &̃ seĩs. Posuit tenebras
nacłm eiꝰ. Latibulũ se ipsum dixit
ria quasi sp̃onsus int̾alamo. & corpꝰ
mariȩ quasi tabernacłm. Tenebras
dicit. eo qđ nobis obseura ẽ incarna¬
tio uel natiuitas eiꝰ. Tenebrosa aqua
innubib aeris. Iubes ꝓpħȩ sunt. &

Expanded text:
olavit super pennas ventorum: quia velocior est ventus omnibus creaturis, et Dominus velocior est vento, quia penetrat usque ad fines terrae, et omnia suaviter disponit. Quia ultra ventum ipse est, ideo velocior. Et ad moralem sensum: animam significare voluit vento. Sicut ventus iste anima movet corpus similiter. Sed cur ventum appellavit animam? Hoc est, quia Deus insufflavit in Adam. Per haec intelligimus omnes animas a Deo esse creatas. Et volavit: volavit super pennas ventorum: hoc est, virtutes lsior angelis et sanctis. Posuit tenebras c. Latibulum seipsum dixit ria quasi sponsus in thalamo, et corpus Mariae quasi tabernaculum. Tenebras dicit: eo quod nobis obscura est Incarnatio, vel Nativitas ejus. Tenebrosa aqua in nubibus aeris. Nubes prophetae sun
Abbreviated transcription (Latin):
cor eoꝵ inerassatũ erat. Unde dixit
in cantico deuteronomii. Propt̃ea re
rat de malicia. Et recalcitrauit: qr
nolebat mandata dĩ obseruare. Bile¬
ctus fuit a do popłs uudaicus: quia
manna diunrũ pluit illis. qđ ad nos
ꝑtinet qui manducamꝰ xꝑ̃m. Sed
uidei contẽpserunt semet ipsos :
hoc ẽ obligauerunt se in malicia.
Os eoꝵ locutũ est suꝑbiã. Os impii¬

Expanded text:
cor eorum incrassatum erat. Unde dixit cor eorum incrassatum erat. Unde dixit in Cantico Deuteronomii: Incrassatus rat de malitia, et recalcitravit: quia nolebat mandata Dei observare. Dilectus a Deo fuit populus Judaicus: quia manna divinum pluit illis: quod ad nos pertinet, quia manducamus Christum. Sed Judaei contempserunt semetipsos: hoc est, obligaverunt se in malitia. Os eorum locutum est superbiam. Os impi
Abbreviated transcription (Latin):
custodiat sensus ꝓ redicatoris qui
ẽ ocłs. ne rapiat᷑ infidelitate he¬
reticoꝵ. Sub umbra alaꝵ tu¬
arũ ꝑ tegeme. Umbra duabis
reb constat: lum ine & corpore.
umbra ꝓtege me : ut mne ñrapiat
miliuis. Et subdriab testam̃toꝵ. a¬
custodit᷑ ac tegit᷑ sieut gallina. Qͥ a
ꝑ gallinã intelligit᷑ sapientia d̃i patͥs
qr sieut gallina sub alis pullos suos ab¬
scondit ꝓpter miluos. sic & sapientia
diuina & duȩ alȩ quȩ st̃ duo testam̃ta.
ꝓtegũt eccłam a miluo. hoc ẽ diabolo.
A facie impioꝵ qui me afflixerunt.s
Iudei xꝑ̃m inpassione: & heretiei ee¬
clesiam. Inimici mei animã meã eir
nima utͥnsecus ueseit qͥd eogitat ho¬
mo : nͥ ꝑexteriores motus intelligat.
& in quo umĩquẽq delectari uidet:
diuersas suggestiones infert. Istud
ad eccłam ꝑtinet. Adipemsuũ eonelu¬
serunt. Quid ꝑ adipem: nͥ malicia ui¬
deoꝵ designatur : Qiuia inueteri te¬
stam̃to adeps manducari ꝓhibet᷑ : qr

Expanded text:
diatur sensus praedicatorum, qui est oculus: ne rapiatur in infidelitate haereticorum. Sub umbra alarum tuarum protege me. Umbra duabus rebus constat: lumine et corpore. umbra protege me, ut me non rapiat milvus. Et sub duabus Testamentorum acustoditur, ac tegitur sicut gallina: quia per gallinam intelligitur sapientia Dei Patris. Quia sicut gallina sub alis pullos suos abscondit propter milvos: sic et sapientia divina, et duae alae, quae sunt duo testamenta, protegunt Ecclesiam a milvo: hoc est, a diabolo. A facie impiorum qui me afflixerunt. Judaei Christum in passione, et haeretici Ecclesiam. Inimici mei animam meam circnima intrinsecus nescit quid cogitet homo, nisi per exteriores motus intelligat, et in quo unumquemque delectari videt, diversas suggestiones infert. Istud ad Ecclesiam pertinet, Adipem suum concluserunt. Quid per adipem, nisi malitia Judaeorum designatur? Quae in veteri Testamento adipem manducare prohibetur: quia
Abbreviated transcription (Latin):
dis intelligitur. Grando & carbo¬
nes ignis. In grandine uerba: in
igne caritatis accensio ostenditur
quib hominũ eorda mouent᷑ ad
eognoscendum dm̃. Et intonuit
de celo dñs. Per seõs suos intonut
quasi de celo: ꝑ rristoꝵ corda euan¬
gelizauit. & altissimꝰ dedit uoeẽ
suã. Per euanglistas maliciã huma¬
nã disꝑdidit. Altissimꝰ uocem suã
dedit hoc ẽ p̃dicationẽ: ut ait ꝓpħa
Uox tonitrui tui mnrota: id ÷ p̃di¬
catio eoꝵe. in toto mundo. Misit sa¬

Expanded text:
dis intelligitur. Grando, et carbones ignis. In grandine, verbera: in igne, charitatis accensio ostenditur: quibus fidelium corda moventur ad cognoscendum Deum. Et intonuit de coelo Dominus. Per sanctos suos intonuit: quasi de coelo per justorum corda evangelizavit. Et Altissimus dedit vocem suam. Per evangelistas malitiam humanam disperdidit. Altissimus vocem suam dedit: hoc est, praedicationem, ut ait propheta: Vox tonitrui tui in rota , id est, praedicatio eo
Abbreviated transcription (Latin):
giũ meũ. Uox xpi: & uox eccłȩ. Refu¬
giũ xpi in patre : & refugisi eccłȩ in
xꝑo. & liberator m̃s intribulatione.
Us̃ m̃s quime creasti. Ad iutor m̃s
de necessitatib meis. Sꝑabo in eum.
In iꝑsum totam sꝑem ponã. Prote¬
ctor nĩs. qui me ꝑtegis uel defen¬
dis. & cornu salrtis mee. Cormui sa¬
lutis: qr infirmitatẽ nr̃am confor¬
tauit: quia ante aduentũ xꝑi ec
elesia infirma erat ꝑpeccatũ : s post
illud. Et fecit nos regnum do ⁊ patͥ
suo. Non gͦ incornu illud suꝑbie:
s in cornu salutis tuȩ adiutor iũ habe¬
re confido. Susceptor m̃s. Susceptꝰ
est xꝑc apatre ꝓhumanitate : & ec¬
clesia suscipit᷑ infide. Laudans inuo¬
cabo dnm. Iusti laudant. qr de omi¬
bus malis liberauit eos. ꝓ eo qđ seqr
Et ab inunicis meis saluns ero. Inuo¬

Expanded text:
e. Refugium Christi in Patre, et refugium Ecclesiae in hristo. Et liberator meus, in tribulatione. Deus meus, qui me creasti. Adjutor meus, de necessitatibus. Sperabo in eum, in ipsum totam spem ponam. Protector meus, qui me protegis, vel defendis. Et cornu salutis meae. Cornu salutis: quia infirmitatem nostram confortavit. Quia ante adventum Christi Ecclesia infirmata erat per peccatum, sed posteillud: Et fecit nos regnum Deo Patri suo . Non ergo in cornu illud superbiae, sed in cornu salutis tuae, adjutorium habere confido. Susceptor meus. Susceptus est Christus a Patre in humanitate, et Ecclesia suscipitur in fide. Laudans invocabo Dominum. Justi laudant: quia de omnibus malis liberavit eos, pro eo quod sequitur: Et ab inimicis meis salvus ero. Invo
Abbreviated transcription (Latin):
ex audurit de templo scõ suo uocẽ ine¬
am. Tem plũ corpus dñicum: ubi
exandita est humanitas a dnunnita¬
te: & eccła similiter axꝑo. In templo
in scã eccła. & aluid. In corde meo qđ
se ĩficauit: in quo templũ sem inha¬
bitat. & clamor m̃s in conspecti eiꝰ
intro iuit in aures eiꝰ: Aures etꝰ. hoc
ẽ uiis auditionis. Uisfortitudo ẽ.
quia scĩfortiter dep̃cant᷑. qr dictũ
est. Regnũ celoꝵ um ꝑatit᷑: & ui¬
olenti diripiunt illud. Commnota
est & contremuit terra. Seđm hy¬
storiam factũ fuit : qñ moyses acce¬
pit legem in monte syna. Terra tre
qñ de infidelitate ad fidem uenerunt:¬
& de credentib terrenis factũ est celũ
fundam̃ta montiũ conturbata suit
& cõmota sunt. Montessuꝑbi hic in¬
telligunt᷑. fuindam̃ta eoꝵ demones

Expanded text:
exaudivit de templo sancto suo vocem meexaudivit de templo sancto suo vocem meam. Templum corpus dominicum, ubi exaudita est humanitas a divinitate, et Ecclesia similiter a Christo. In templo, in sancta Ecclesia. Et aliud. In corde meo quod sanctificavit: in quo templo sancto inhabitat. Et clamor meus in conspectu ejus introivit in aures ejus. Aures ejus: hoc est, vis auditionis. Vis fortitudo est, qua sancti fortiter deprecantur, quia dictum est, Regnum coelorum vim patitur, et violenti diripiunt illud. Commota est, et contremuit terra. Secundum historiam factum fuit: quando Moyses accipit legem in monte Sina. Terra tremquando de infidelitate ad fidem venerunt, et credentibus terrenis, factum est coelum. Fundamenta montium conturbata sunt, et commota sunt. Hic montes superbi intelliguntur. Funda
Abbreviated transcription (Latin):
& eocła ab hereticis. Circundedert̃
me gemitus mortis. Uoxxꝑi: & uor
ecclesie. Circundederunt. xꝑ̃m illi
qui in infer no gemebant. qui in ui¬
ferno erant: & eccłam similiteR
Et torrentes iniquitatis conturba¬
uerunt me. Torrentes aquas dieit
que ꝑtranseunt. Torrens dicit᷑ qui
non de fonte neq de uiua aqua:
s a pluuiis uel de montib in ualles
descendit. & in mare ladit. Quid
ꝑ torrentes. nͥ uniuersas gentes signi¬
ficat: que ꝑ mortẽ carnis in mare
Unde seriptũ est. Generatio uadit:
&̾ generõ uenit. & aliud. Et torren.¬
tes iniquitatis conturbauer̃t ine.
Turbe iniquoꝵ q̃ sicut torrentes
in hieme intumescunt: ꝓtuiꝰ de flu¬
entes. Bolores inferm circundede¬
runt me: inuidiȩ detrahentiũ q̃
mortem infernalem oꝑant᷑. Prerie¬
nerunt me laquei mortis. Pre ue¬
ner t̃.xꝑm iuimici in ꝑassione: Ante
uindictam crucis. Laquei mortis.
quos mͥ aduersarii intendebant.
cordis. Et Ad dm̃ meũ elamaui: &

Expanded text:
esia ab haereticis. Circumdederunt me gemitus mortis. Vox Christi, et vox Ecclesiae. Circumdederunt Christum illi qui in inferno gemebant, qui in inferno erant, et Ecclesia similiter. Et torrentes iniquitatis conturbaverunt me. Torrentes aquas dicit quae pertranseunt. Torrens dicitur qui non de fonte neque de viva aqua, sed a pluviis, vel de montibus in valles descendit, et in mare vadit. Quid per torrentes, nisi universas gentes significat, quae per montem carnis in mare Unde scriptum est: Generatio vadit et generatio venit : Et aliter. Et torrentes iniquitatis conturbaverunt me. Turbae iniquorum, quae sicut torrentes in hyeme intumescunt, protinus defluentes. Dolores inferni circumdederunt me. In die detrahentium, quae mortem infernalem operantur. Praevenerunt me laquei mortis. Praevenerunt Christum inimici in passione ante vindictam crucis, laqueis mortis, quos mihi adversarii intendebant. cordis. Et ad Deum meum clamavi, et
Abbreviated transcription (Latin):
sẽs. Inclinauit celos & descendit.
Hoc est qd in alio ꝑsalmo ait. de¬
scendit sicut pluiua in uellus. Q
humilem se nobis & informa serui
occultũ prebuit & latentẽ. Uel a¬
liud. Celi angłi inclinati sunt. q̃n
gabrihel ad mariam uenit. & de¬

Expanded text:
s. Inclinavit coelos et descendit. Hoc est, quod in alio psalmo ait: Descendit sicut pluvia in vellus : quia humilem se nobis, et in forma servi occultum praebuit, et latentem. Vel aliud: Coeli, angeli inclinati sunt, quando Gabri
Abbreviated transcription (Latin):
conterit si audiunt & ñ faciunt. Un¬
dem sumꝰ odor iutȩ in uitã: & a¬
lis odor mortis in mortem. Odor
uitȩ sunt his qui audiunt & faci¬
ut: & odor mortis sunt his qͥ au¬
diunt & ñ faciunt. Qinia p̃diea¬
tores nesciunt qui sunt p̃destina¬
ti: tñ fiduc ialiter p̃dicant. & ful¬
gura multiplicauit & conturba¬
uit eos. Fulgura miracła atqela¬
ritates uirtritis sunt. Conturba¬

Expanded text:
n faciunt. Undem sumus odor vitae in vitam, et alii odor mortis in mortem . Odor vitae sunt his, qui audiunt et faciunt; et odor mortis sunt his qui audiunt et non faciunt. Quia praedicatores nesciunt qui sunt praedestinati; tamen fiducialiter praedicant. Et fulgura multiplicavit, et conturbavit eos. Fulgura, miracula, atque claritas virtutis suae. Conturba
Abbreviated transcription (Latin):
bant: & de celestib ñ meditabantur.
Suisceꝑunt me sicut leo paratꝰ ad p̃¬
in abditis. Sicut leo paratus ẽ ad pre¬
ud. Leo diabolus: & filii eiꝰ uidei. In
absconditis. in eoꝵ eordib quasi in
nitatem. ut p̃ueniat anime suȩ ne ra¬
piat᷑ a principe diabolo. qđ ita & fe¬
eit. Preuent eũ & alligauit: & ad
infernũ deduxit. Ueniebat diabo¬
lus aliqͥd de suo requirere inxꝑo:
s in eo nichil inuenit. Unde dixit
inegło. Uenit princeps mundi hu¬
uis : & in me ñinuenit quicquam.
Et scã eccła rogat antequã supplan¬
tetͣ a diabolo & eiꝰ insidiis q̃ sunt
heretiei. ut ueniat catholieus nr̃
uimici .i. supplantet. Eripe ani¬
mã meã ab impio : gladiũ tuum
ab inimnicis manꝰ tuȩ. Oro gladi¬
um manꝰ tuȩ erue ab urimicis tu¬
is. Inimieus enĩ accepit potestatem
ut ꝓꝑter peccata nos puniat. & qͦs
tradidi sathanȩ ut discant ñblas¬
phemare. ait apłs. Erue animam
meã ab impio. Uoxxꝑi ad dm̃ pa¬

Expanded text:
tur. Susceperunt me sicut leo paratus ad pm, etc. Sicut leo paratus est ad praeud. Leo, diabolus: et filii ejus, Judaei. In absconditis, in eorum cordibus, quasi in initatem, ut praeveniat animae suae, ne rapiatur a principe diabolo, quod ita et fecit. Praevenit eum, et alligavit, et ad infernum deduxit. Veniebat diabolus aliquid de suo requirere in Christo, sed in eo nihil invenit, ut dixit in Evangelio: Venit princeps hujus mundi, et in me non invenit quidquam . Et sancta Ecclesia rogat antequam supplantetur a diabolo, et in ejus insidiis, qui sunt haeretici: ut veniat catholicus nostinimici, id est, supplantet. Erue animam meam ab impio, gladium tuum ab inimicis manus tuae. Oro, gladium manus tuae erue ab inimicis tuis, inimicus enim accepit potestatem ut propter peccata nos puniat. Quos tradidi Satanae, ut discant non blasphemare, ait Apostolo . Erue animam meam ab impio. Vox Christi ad Deum Pa
Abbreviated transcription (Latin):
tici huiꝰ. Et dauid scdm hystori¬
am cantauit istud canticũ cum ꝑse¬
queret᷑ ab in imicis: & xꝑe qui est
caput omniũ nr̃m ad patrem can¬
tauit in ꝑassione ⁊ eccła in ꝑsecut¬
one. Er ipuit eũ dñs. hoc est & da¬
& de manu saul. Saul appetitio in¬
terp̃tat᷑ : qr contra uoluntatẽ di ex¬
petierunt eum regem. Iste saul tipũ
diaboli gessit. Isti inimici membra di¬
aboli sunt. id est iudei qui ꝑsecuti
sunt xꝑm. & demones uel membra eo¬
rũ qui ꝑsecunt᷑ eccłam.
iligam te dñe uirtus mea
Alii dicunt fortitudo : s u¬
nũ est uirtus & fortitudo.
Diligam te dñe uirtusmea. Uox. xͥ.
Uirtus mea. hoc ẽ diuinitas uirtus
hominis assumpti. & eccle uirtus
si uoxrp̃i est. cũ sint unũ & una fub¬
stantia diuinitatis. qr dictum ẽ una
potestas. una uoluntas. uina maiestas
beat filiũ. & filiꝰ dicit᷑ eoqđ habeat
patrem. Sꝑs sẽs nec pater ẽ nec fil iꝰ.
s dilectio quã habet pater infilio.

Expanded text:
m historiam cantavit istud canticum cum persequeretur ab inimicis, et Christus, qui est caput nostrum, et ad Patrem cantavit in passione: Ecclesia in persecutione. Eripuit eum Dominus: hoc est, et DaJudaeorum, et de manu Saul. Saul appetitio interpretatur, quia contra voluntatem Dei expetierunt eum regem. Iste Saul typum diaboli gessit. Isti inimici membra diaboli sunt: id est, Judaei qui persecuti sunt Christum, et daemones, vel membra eorum qui persequuntur Ecclesiam. Diligam te, Domine, virtus mea. Alii dicunt, fortitudo mea, sed unum est virtus, et fortitudo. Diligam te, virtus mea. Vox Christi. Virtus mea: hoc est, divinitas: virtus hominis assumpti. Et Ecclesia virtus Si vox Christi est, cum sint unum, una et substantia divinitatis, quia dictum est: Una potestas, una voluntas, una majestas bet filium, et Filius dicitur eo quod habeat patrem. Spiritus sanctus nec Pater est, nec Filius, sed dilectio quam habet Pater in Filio,
Abbreviated transcription (Latin):
ascendens. cũ apparuerit gła tua seĩs &
electis tiuis qui ꝑ me credidert̃. qr meũ
est qđ illis p̃stiti. Nam ego in illissum.
& ipsi in me tecũ. nos uero a te redem¬
pti. Dñe uui tantam potentiã pieta¬
tem q cernentes. supplices exoramꝰ. ut
ex aminati diuino igne ñsimꝰ humano¬
rũ oꝑum detractores. s in te stabiles fixi
tuam głam uigiter extollamꝰ. in oꝑe. ꝑ
feramꝰ infide. laudemꝰ in uoce. xuii.

Expanded text:
ns. Cum apparuerit gloria tua, sanctis et electis tuis qui per me crediderunt: quia meum est quod illis est praestitum. Nam ego in illis sum, et ipsi in me tecum. Nos vero a te redempti, Domine Jesu, tantam potentiam pietatemque cernentes, supplices exoramus, ut examinati divino igne, non simus humanorum operum detractores, sed in te stabiles fixique tuam gloriam jugiter extollamus in opere, proferamus in fide, laudemus in voce. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. Inclinauit ab altitudine hoc
ẽ de contem platione. ut doceant
brutos & infirmos in eccła. ꝓpter cõ¬
passionẽ ꝓximoꝵe. uel coniugatos.
ut sẽs ꝑaulus. Uir reddat debitũ
uxori &r uxor similiter iuro. & ca¬
ligo sub pedib eiꝰ. In iusibilem sub¬
stantiam di: & iudicioꝵe occulta si¬
gnificat. Uel aliud. Et caligo sub
pedib eiꝰ. Caligo hoc ẽ ꝓfunditas
seripturaꝵ quã dedit ds pedib su¬

Expanded text:
eorum. Inclinaverunt ab altitudine: hoc est, de contemplatione, ut doceant brutos, infirmos in Ecclesia propter compassionem proximorum. Vel ad conjugatos, ut sanctus Paulus ait: Vir reddat debitum uxori, et uxor similiter viro . Et caligo sub pedibus ejus. Invisibilem substantiam Dei, et judiciorum occulta significat. Vel aliud: Et caligo sub pedibus ejus. Caligo: hoc est, profunditas Scripturarum: quam dedit Deus pedibu
Abbreviated transcription (Latin):
filiis : & reliquert̃ residua par¬
uulis sirs. Propt̃ ambiguitatem
uerbi quidã ꝓ filiis poreinã scriptã
arbitrant᷑ : qͣd simmachus hebraicã
exprimens ueritatem. transtulit. satͣa¬
bunt᷑ filiis & relinq̃nt residua par uu¬
sermonũ tuoꝵs. Et dimiserunt reliqͥas su¬
as paruulis suis: clamantes. sanguis eiꝰ¬
s suꝑ nos &esuꝑfilios nr̃os. Ego autẽ cũ iu¬
sticia apparebo in eonspectu tuo. Uox
eccłe. Cum iusticia. hoc ẽ mandata tua
adimplendo. apparebo in conspectu tuo¬

Expanded text:
idua parvulis suis. Propter ambiguitatem verbi, quidam pro filiis, porcinam scriptum arbitrantur, quod Symmachus, Hebraeam exprimens veritatem, transtulit, saturabuntur filiis, et relinquent residua parvusermonum tuorum. Et dimiserunt reliquias suas parvulis suis, clamantes: Sanguis ejus super nos et super filios nostros. Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo. Vox Ecclesiae. Cum justitia: hoc est, mandata tua adimple
Abbreviated transcription (Latin):
adxꝑmꝑtinet. Dauid xꝑi tipũ
tenet. qui ẽ manufortis. de
ero dñi. hoc ẽ di patris. sicut ait ꝓpħa.
Mlagnificũ est tͥ uocari filiũ meum
Et item. Ecce ego & pueri mei: quos
dedit michi deu. Eꝓpħa isaias.

Expanded text:
tinet. David Christi typum tenet, qui est manu fortis, de ero Domini, hoc est, Dei Patris, sicut ait propheta. Magnum est tibi vocari filium meum. Etenim ecce ego, et pueri mei quos dedit mihi Deu
Abbreviated transcription (Latin):
at medicus. & sanet infirmitates eius.
Sic &genꝰ hrimanũ infirmũ erat. qr
iacebat in lecto .i. in pecc̃õ. Rogabat
ut ueniret uerus medicus qui ẽ xꝑe¬
S in carne. & sanarit languores suos. Mi¬
sꝑantes in te. Numqͥd antea ñ fuer̃t miri
tes curabat. A refistentib dexterȩ
tue. Saluos facis a resistentib dextere

Expanded text:
at medicus, et sanet infirmitates suas. at medicus, et sanet infirmitates suas. Sic et genus humanum infirmum erat: quando jacebat in lecto: id est in peccato. Rogabat ut veniret verus medicus, qui est Christus in carne, et sanaret languores suos. Mine, etc. Numquid antea non fuerant miriftes curabat. A resistentibus dexterae tuae. Salvos facis a resistentibus dexterae