comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
idiuigñ quam adponendum aliqua.
mus. ut dictorum intelligentiam capiamus:
magis uidetur horum ũboꝵ usus introductꝰ
ratione remouendi atq excludendi asimpli-¬
citate ditatis que ibi non sunt: quamponen¬
dialiqua.

Expanded text:
in Deo, quam ad ponendum aliqua. mus, ut dictorum intelligentiam capiamus, magis videtur horum verborum usus introductus ratione removendi atque excludendi a simplicitate deitatis quae ibi non sunt, quam ponendi aliqua. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
monstrate: &e om̃s: ñ unus ꝓ omnib.
Non alium statuatis nuntium qͥ ꝓ uob̃
offerat munꝰ ad moysen. statutũ. Sed
qui ꝑ uos peccastis. ꝑ uos erubescatis.
E rubescentia enim ipsa: partẽ habet
remissionis. Ex miscłia enim hoc p̃cep̃
dñs: ut nemo peniteret in occutto. In
hoc enim qd ꝑ seipsum dic̃ sac̃doti. &
erubescentiã iuncit timore offensi: fit
uenia criminis. fit enim ꝑ confessionẽ
uemiale. qd̃ criminale erat inoꝑatione:
& si ñ statim purgatur. fit enĩ ueniale:
qd̃ commiserat mortale. Multum enim
satisfactionis obtulit: qui erubescentie
dominans. nicħ eoꝵ que commisit nuntio

Expanded text:
monstrate; et omnes, non unus pro omnibus. monstrate; et omnes, non unus pro omnibus. Non alium statuatis nuntium, qui pro vobis offerat munus a Moyse statutum : sed qui per vos peccastis, per vos erubescatis. Erubescentia enim ipsa partem habet remissionis: ex misericordia enim hoc praecepit Dominus, ut neminem poeniteret in occulto. In hoc enim quod per se ipsum dicit sacerdoti, et erubescentiam vincit timore Dei offensi, fit venia criminis: fit enim per confessionem veniale, quod criminale erat in operatione; et si non statim purgatur, fit tamen veniale, quod commiserat mortale. Multum enim satisfactionis obtulit, qui erubescentiae dominans, nihil eorum quae commisit, nuntio
Abbreviated transcription (Latin):
ad salutẽ. s etiam cetĩs adexemplum:
ut si peccatum eius ñ modo ingraui eiꝰ
malo. s etiam in tanto scandalo alioꝵ¬
ẽ atq hoc expedire utilitati eccłie uidet᷑
antistite. in noticiam multoꝵ uł totius¬
plebis agere penitentiã ñ recuset ne le¬
tali plage. ꝑ pudorẽ addat tumorem. Cũ
tanta est plaga peccati et impetus mor¬
bi. ut medicam̃ta corꝑis &e sanguinis
domini deserenda sint: auctoritate an¬
tistitis debet se quis remouere ab al¬
diuine uoluntatis p̾sidiis ordinatis.
ut indulgentiam d̃i nisi supplicationib
sac̃dotum nequeant obtinere. xp̃c enĩ
hanc p̃positis eccłie tradidit potestatẽ
ut confitentib penitentie satisfactionẽ
darent.: & eosdem salubri satisfactione
purgatos ad communionẽ sacram̃toꝵ
ꝑ ianuam reconciliationis admittereñt.
sentet uitã suam dõ. ꝑ sacerdotem. P re¬
ueniat iudicium di: ꝑ confessionẽ. Pre¬
cipit enim dominus mundandis. ut
ostenderent ora sacerdotib: docens

Expanded text:
am salutem, sed etiam caeteris ad exemplum, ut, si peccatum ejus non solum in gravi ejus malo, sed etiam in tanto scandalo est aliorum, atque hoc expedire utilitati ecclesiae videtur antistiti, in notitia multoruplebis agere poenitentiam non recuset, ne lethali plagae per pudorem addat tumorem. Cum tanta est plaga peccati et impetus morbi, ut medicamenta corporis et sanguinis Domini differenda sint, auctoritate antistitis, debet se quisque removere ab aldivinae voluntatis praesidiis ordinatis, ut indulgentiam Dei nisi supplicationibus sacerdotum nequeant obtinere. Christus enim hanc praepositis Ecclesiae tradidit potestatem, ut confitentibus poenitentiae satisfactionem darent, et eosdem salubri satisfactione purgatos, ad communionem sacramentorum per januam reconciliationis admitterent. Iaesentet vitam suam Deo per sacerdotem, praeveniat judicium Dei per confessionem. Praecepit enim Doostenderent ora sacerdotibus : docen
Abbreviated transcription (Latin):
oc autem dicunt intrasse inmundum:
ñ traductione originis. s similitudine
p̃uaricationis. Omnesq in illo uno peccasse
dicunt: quia omnib ille unus peccandi ex¬
emplum extitit. hoc male senserunt quidã
heretici qui dicti sunt pelagiam: de quib
auoꝰ. in li. de baptismo paruuloꝵ commemo.
rat.&. Sciendum ẽ inquit hereticos qͦscłã
qui nominati sunt pelagiani. dixisse pecca¬
tum prime transgressionis in alios homineᷤ
non ꝓpagatione s mutatione transsisse. Un¬
de etiam in paruulis nolui credere ꝑbaptis.¬
mum solui originale peccatum: quod inna¬
scentib nullum ẽẽ contendunt. S eis dicit᷑
quia si apłs peccatum imitationis ñ ꝓpaga¬
tionis intelligi uoluisset: eius pͥncipem non
adams. diabolum dicetet. De quo in libro
sapientie dicitur. In iudia diaboli mors in¬
trauit inorbem t̾rarũ. Et quia ñ uult intel¬
ligi hoc ẽẽ factum ꝓpagatione s imitatiõe.

Expanded text:
oc autem dicunt intrasse in mundum, non traductione originis, sed similitudine praevaricationis; omnesque in illo uno peccasse dicunt, quia omnibus ille unus peccandi exemplum extitit. Hoc male senserunt quidam haeretici, qui dicti sunt Pelagiani; de quibus Aug., in libro de Baptismo parvulorum, commemorat dicens: Sciendum est, inquit, haereticos quosdam qui nominati sunt Pelagiani, dixisse peccatum primae transgressionis in alios homines non propagatione, sed imitatione transisse. Unde etiam in parvulis nolunt credere per baptismum solvi originale peccatum, quod in nascentibus nullum esse omnino contendunt. Sed eis dicitur, quia si Apostolus peccatum imitationis, non propagationis, intelligi voluisset, ejus principem non Adam, sed diabolum diceret, de quo in libro Sap. 2 dicitur: Invidia diaboli mors intravit in orbem terrarum. Et quia non vult intell
Abbreviated transcription (Latin):
eum: qui st̃ ex parte ipsuis. Imitantur quid̾e
adam: quotqͦt ꝑ inobedientiam tians grediun¬
t᷑ mandatum di. S aliud est quod exemplũ
ẽ. uoluntate peccantib aliud qd̃ origo ẽ cũ
peccato nascentib. Non est igit᷑ accipiendũ
peccatum ade transsisse inom̃s. imitationis
tantũ exemplo: s. ꝓpagationis ce originis uitio.

Expanded text:
arte ipsius. Imitantur quidem Adam, quotquot per inobedientiam transgrediuntur mandatum Dei. Sed aliud est quod exemplum est voluntate peccantibus, aliud quod origo est cum peccato nascentibus. Non est igitur accipiendum peccatum Adae transisse in omnes imitationis tantum exemplo, sed propaga
Abbreviated transcription (Latin):
unc de .Uͣii. donis sp̃c scĩ agendum est.
ubi prius considandũ ẽ. an hec dona
uirtutes sint. Scd̃o: aninfuturo desitura
sint. ut omma. ut horum aliqua. Deinde:
anin xp̃o fuerint cuncta hec dona. Od septẽde
desitura. ambiꝵ ostendit. ea septẽ &e sint ur¬
fore uututes. dicens e in angl̃is ha tutes.¬
celestis. ñ meatu alicuius fluuii terrestris ablu-¬
uur:s ex uite fonte ꝓcedens sp̃c sc̃s. cuius
nos breui satiamur haustu. inillis celestib
sꝑitib redundantius uidetur effluere: ple-¬
no septem uirtutum sp̃ualium feruens meatu.
creaturam. Cum nr̃e m̃tis archana tamquam
inferiora ꝑstringat. celestem iuliam angłorum
naturã. effusiore quadam sc̃ĩficationum ub̃¬
tate letificat̃: Demnde scĩficationes exponen:
subdit. h̃is autẽ scĩficationib significatur pie¬
nitudo. uuͣ. spũalium uitutum. quas enume¬
rat ysaias: dicens. Sp̃c sapientie ce intellectus

Expanded text:
unc de septem donis Spiritus sancti agendum est; ubi prius considerandum est an haec dona virtutes sint; secundo, an in futuro desitura sint, vel omnia, vel horum aliqua; deinde, an in Christo fuerint cuncta haec dona. Haec desitura Ambrosius ostendit, ea septem fore virtutes dicens, et in angelis acoelestis, non meatu alicujus fluvii terrestris abluitur; sed ex vitae fonte procedens Spiritus sancti, cujus nos brevi satiamur haustu, in illis coelestibus spiritibus redundantius videtur effluere, pleno septem virtutum spiritualium fervens meatu. creaturam, cum nostrae mentis arcana tanquam inferiora perstringat, coelestem illam angelorum naturam effusiore quadam sanctificationum ubetate laetificat. Deinde sanctificationes exponens, subdit: His sanctificationibus, signatur plenitudo septem spiritualium virtutum, quas enumerat Isaias , dicens: Spiritus sapientiae, etc. S
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ di sp̃c. sue libertatis arbit̃: omnia ꝓ auc¬
tortate uoluntatis diuidens singulis. Hic
exp̃sse traditũ ẽ. uͭii. dona & uirtutes cẽ scĩ¬
ficationesq fidelium m̃tiũ. & infuttiro non
desitura: cum sint & in angłis. Od̃ ĩ xͦ fum̃nt¬

Expanded text:
 12, suae libertatis arbiter, omnia pro auctoritate voluntatis dividens singulis. Hic expresse traditum est septem dona et virtutes esse sanctificationesque fidelium mentium, et in futuro non desitura, cum sint et in angelis. 2. Quod i
Abbreviated transcription (Latin):
queri cum sine uitio eẽt natura bomimᷤ
unde consensus mali ꝓcesserit. Ad quod res-¬
ponderi pot̾. quia ex libero arbitrio uolunta¬
tis fuit. & impso enim &e mnalo causa extitit.
ut fieret det̾ior. In alio: quia indiabolo qui
suasit. In ipso: qͥa uoluntate liberi arbi¬
trii consensit. & cum liberum arbitrium sit
bonum. ex re utiq bona malus ille consensus
ꝓuenit: ce ita ex bono malum manauit. De
hoc autem insequenti plemus tractabimus.
cum origo mali ce inqua re coalescat inues¬
digabitur. An uoluntas p̃cesseri¬
n uoluntas p̃cesserit illud pec

Expanded text:
quaeri, cum sine vitio esset natura hominis, unde consensus mali processerit. Ad quod responderi potest quia ex libero arbitrio propriae voluntatis fuit. In ipso enim et in alio causa extitit ut fieret deterior. In alio, quia in diabolo qui suasit; in ipso, quia voluntate liberi arbitrii consensit, et cum liberum arbitrium sit bonum, ex re utique bona malus ille consensus provenit, et ita ex bono malum manavit. De hoc autem in sequenti plenius tractabimus, cum origo mali, et in qua re coalescat, investigabitur. 12. An voluntas praecesserit illud pec
Abbreviated transcription (Latin):
gͣ adult̾ium. homicidiũ. et similia. in qnͣtũ st̃
bona st̃. & nature st̃ ce do uolente fuint. Od̾
si est tunc illi qui faciunt illa. bona agunt
quod penitus absurdum ẽ. hĩs uͦ sic illi res¬
pondent. Dicunt equidem. adult̾̃ium. ho¬
micidium. & huiusmodi. ñ simplicit̃ actus
denotare. s & actuum uitia. actusq ipsos
adult̾̃ii. & homicidii. inquantũ st̃. uł inqnͣ¬
tum actus sunt. adõ eẽ &e bonas naturas ẽẽ
s ñ inquantum adult̾ĩum &e homicidium
sunt. Et ido ñ sequi dicunt. si actus qui homi¬
cidia ꝙ adultĩa sunt adeosunt: qd̾ homicidi¬
a. & adultĩa adeo sint

Expanded text:
 adulterium, et homicidium, et similia, in quantum sunt, bona sunt, et naturae sunt, et Deo volente fiunt. Quod si est, tunc illi qui faciunt illa, bona agunt; quod penitus absurdum est. His vero sic illi respondent: dicunt equidem adulterium, homicidium, et hujusmodi, non simpliciter actus denotare, sed actuum vitia; actusque ipsos adulterii et homicidii, in quantum sunt, vel in quantum actus sunt a Deo esse, et bonas naturas esse, sed non in quantum adulterium et homicidium sunt. Et ideo non sequi dicunt, si actus qui homicidia et adulteria sunt, a Deo sunt, quod homicidia et adulteria a Deo sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad alteram dicitur. nec est ipsa. Nam utiq
trem. nec tam̃ est ipse pater. in quo uero
ad semetipsum dicitur non ad alterum. Hoc
est quod habet: sicut ad semetipsum dicit᷑.
uiuus habendo uitam. et eadem uita ipse est:
ꝓpter hoc itaq natura hec dicitur simplex.
quod non sit aliuid habens. & aliud id quod
habet.: sicut & inceteris rebus est. Non enim
habens liquorem. liquor est. nec corpus color¬
est. nec anima est sapientiã. Ecce quanta est
identitas. quanta est unitas. immutabili¬
tas. simplicitas. puritas diuine substantiȩ:
uxta nr̃e infirmitatis ualitudinem assigna¬

Expanded text:
ad alteram dicitur, nec est ipsa. Nam utique ad alteram dicitur, nec est ipsa. Nam utique trem, nec tamen ipse est Pater. In quo vero ad semetipsum dicitur, non ad alterum, hoc est quod habet; sicut ad semetipsum dicitur vivus habendo vitam, et eadem vita est ipse. Propter hoc utique natura haec dicitur simplex, quod non sit aliud habens, et aliud id quod habet, sicut in caeteris rebus est. Non enim habens liquorem liquor est, nec corpus color, nec anima est sapientia. Ecce quanta est identitas, quanta est unitas, immutabilitas, simplicitas, puritas divinae substantiae, juxta infirmitatis nostrae valetudinem assigna
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ accidat substantie. S quicquid ibi pot̃¬
intelligi substantia est. Uerum hec dicipos-¬
sunt facile. et credi. Uideri autem nisi puro
corde: omnino non possunt. Idem in libro
quintodecimo de trinitate: sic habetur in
natura uniuscuiusq trium. ut qui habet
hoc sit quod habet: sicut immutabilis sim
simplex dicitur siue non admittendo quod
habet: seu quod aliud non est ipse. & aliud
quod inipso est: c cum tante simplicitatis at¬
q sinceritatis sit natura diuina: est tamen
in ea ꝑsonarum trinit᷑as. Unde augustinus
in libro undecimo de ciuitate dei ait. Noñ
ꝓpt̾ hoc naturam summi boni simplicem
dicimus. quia est pat̾ in ea solus. aut filius
inea solus. aut sp̃c sc̃s inea solus: idest quia
sola est ista nominum trinitas sine subsiffñ
tia ꝑsonarum. sicut sabelliam putauerunt:
s ideo simplex dicitur. quia est hoc quod
habet. excepto quod relatiue queq ꝑsona

Expanded text:
quod accidat substantiae; sed quidquid ibi quod accidat substantiae; sed quidquid ibi intelligi potest, substantia est. Verum haec dici possunt facile, et credi, videri autem nisi puro corde omnino non possunt. Idem in libro quinto decimo De Trinitate ait: Sic habetur in natura uniuscujusque trium personarum, ut qui habet, hoc sit quod habet, sicut immutabilis simpsimplex dicitur, sive non amittendo quod habet, sive quod aliud non est ipse, et aliud quod in ipso est: et cum tantae simplicitatis atque sanctitatis sit divina natura, est tamen in ea personarum Trinitas. Unde Augustinus in libro De Trinitate Dei ait: Non enim propter hoc naturam summi boni simplicem dicimus, quia est Pater in ea solus, aut Filius in ea solus, aut Spiritus sanctus in ea solus, quia sola est istia personarum, sicut Sabelliani putaverunt. Sed ideo simplex dicitur, quia est hoc quod habet; excepto quod relative quaeque persona
Abbreviated transcription (Latin):
uius autem eẽntie simplicitas ac sin¬
ceritas tanta est. quod non est mnea
aliquid quod non sit ipsa: s idem ẽ. habens
de trinitate ait. Nõn ex compositis d̃s qui
uita est subsistit. neq qui untus est ex infir¬
mis continetur: neq qui lux est. exobscu¬
ris coaptatur: nec qui sp̃c est. ex disparibus
formalis ẽ. Totum quod in eo est uiuum ẽst.
Idem in .uiͦii. libro detrinitate. Non hu
mano modo est d̃s excompositis: Ut in eo
aliud sit qd̃ ab eo habetur & aliud sit ipse
quihabeat s. totum uita est natura scilicet
ꝑfecta et infinita. et non exdispatib con¬
stituta: sed uiuens ipsa ꝑ totum. De hoc eodẽ
boetius inpͥmo libro de trinitate ate. Quo¬
circa hoc uere unum in quo nullus numerꝰ.
nullum meo aliud pret̃ id quod est. Neq
enim subiectum fieri potest. Augustinus¬
quoq in libro de fide ad petrum dicit. In
dei substantia non est aliquid qd̃ ñ sit sub¬
stantia: quasi aliud ibisit substantia. aliud

Expanded text:
ujus autem essentiae simplicitas ac sinceritas tanta est, quod non est in ea aliquid quod non sit ipsa; sed idem est habens, imo libro De Trinitate ait: Non ex compositis Deus, qui vita est, subsistit; neque qui virtus est, ex infirmis continetur; neque qui lux est, ex obscuris coaptatur; neque qui spiritus est, ex disparibus formalis est: totum quod in eo est, unum est. Idem in octavo libro De Trinitate: Nomano modo ex compositis Deus est, ut in eo aliud sit qqui habeat; sed totum una est natura, scilicet perfecta et infinita, et non ex disparibus constituta, sed vivens per totum ipsa. De hoc eodem Boetius in primo lib. de Trin. ait: Quocirca hoc vere unum est, in quo nullus numerus, nullum in eo aliud praeter id quod in eo est; neque enim subjectum fieri potest. Augquoque in libro De fide ad Petrum dicit: In Dei substantia aliquid non est quod non sit substantia, quasi aliud ibi sit substantia, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
queri solet utrum in eodem homie &e cirea ean¬
dem rem. hec duo unum sint peccatum uł di¬
ũsa. ut siquis uoluntate furatur uoluntatẽ
habuit maiam que peccatum ẽ. & actũ malũ
qui item peccatum est. hec autem duo diũsa
st̃. scił uoluntas ce actio. S numqu̾id diũsa
st̃ peccata. anunum: Duidam dicunt unũ
quia cum constet becduo eẽ diuersa: aut
diũsa duo peccata dicuntur. aut duo diũsa
ñ parata. Ouib alii respondent. hec duo diũ¬
sa cẽ non peccata. Non enimpeccata st̃ s pec¬
catum unum: quia una p̾uaricatio uł mobe¬
dientia mutroq admittitur. siue qͣndo uult.
siue qñdo agit &e unusest ibi contemptꝰ s mi¬
nor. cum inuoluntate solum peccatũ conti¬
netur. Maior uero cum uoluntati & opatio
additurꝰ & idõ mauis fit peccatum. s ñ plura:
uoluntas oꝑi mancipatur. Ala contra

Expanded text:
quaeri solet, utrum in eodem homine et circa eamdem rem haec duo unum sint peccatum, vel diversa: ut si quis voluntate furatur, voluntatem habeat malam, quae peccatum est, et actum malum qui item peccatum est. Haec autem duo diversa sunt, scilicet voluntas, et actio. Sed numquid diversa sunt peccata, an unum? Quidam dicunt unum quia cum constet haec duo esse diversa, aut diversa duo peccata dicuntur, aut duo diversa non peccata. Quibus alii respondent haec duo diversa esse, non peccata. Non enim peccata sunt, sed peccatum unum; quia una praevaricatio vel inobedientia in utroque admittitur, sive quando vult, sive quando agit: et unus est ibi contemptus, sed minor cum in voluntate solum peccatum continetur, major vero cum voluntati etiam operatio additur; et ideo majus fit peccatum, sed non plura, cum voluntas operi mancipatur. 2. Alia contra
Abbreviated transcription (Latin):
bonis quib & hic liberant᷑. & infuturo
coronabuit᷑. Predestinauit enu ds̃ ab et̾no
homines ad bona eligendo: & p̃destinauit
eis bona p̃parando. Od̃ homines pdestinaue¬
rit: apłs ostendit dicens. Predestinauit hs¬

Expanded text:
bonis, qui et hic liberantur, et in futuro coronabuntur. Praedestinavit enim Deus ab aeterno homines, ad bona eligendo; et praedestinavit, eis bona praeparando. Quod homines praedestinavit, Apostolus ostendit dicens, R
Abbreviated transcription (Latin):
ic aquibdam queri solet utrũ anima ta-
lis sit ante baptismũ: qualis a dõ creatur.
Quod ñ ẽẽ ꝓbart conantur: hoc mͦ. Anima in
corpore creatur: incuiꝰ coniunctione peccato
maculatur. Quam citogͥ est peccatum habet
nec prius fuit quam peccatum habuit. Non est
igit᷑ talis. qualis adeo citat᷑. Citat᷑ enim adõ
innocens. & sine uitio: & numquam talis est.
Ad quod dici potest: quia ñ omnino talis ẽ. qua¬
lem eam d̃s fecit. D̃s enimbonam eam fecit. et
bonitatem ei sine corruptione indidit. & dicit᷑
iua naturalis bonitas. quam increatione acon¬
ditore. suscepit: quam bonitatẽ ꝑ peccatũ peni¬
tus ñ amisit. s uitiatam habuit: quam deus
tam̃ sine uitio fecit. Si enim res bona ñ eẽt ani¬
ma.: mea malum ẽẽ nequiret: cum ñ possit ma¬
lum ẽẽ nisi inbono. ut post dicetur: ñ gͥ om¬
nino talis ẽ. anima: qualis adõ ẽ creata. Sic̃
quis pollutas habens manꝰ. ñ tale habuit po-¬
mum: quale ego dedi mundis manib. Ego

Expanded text:
ic a quibusdam quaeri solet utrum anima sit talis ante baptismum qualis a Deo creatur? Quod non esse probare conantur hoc modo; anima in corpore creatur, in cujus conjunctione peccato maculatur. Quam cito ergo est, peccatum habet; nec prius fuit, quam peccatum habuit; non est ergo talis, qualis a Deo creatur. Creatur enim a Deo innocens, et sine vitio; et nunquam talis est. Ad quod dici potest, quia non omnino talis est qualem eam Deus fecit. Deus enim bonam eam fecit, et bonitatem ei sine corruptione indidit. Et dicitur illa naturalis bonitas, quam in creatione a conditore suscepit; quam bonitatem propter peccatum penitus non amisit, sed vitiatam habuit; quam Deus tamen sine vitio fecit. Si enim res bona non esset anima, in ea malum esse nequiret, cum non possit malum esse nisi in bono, ut post dicetur. Non ergo omnino talis est anima, qualis a Deo creata. Sicut quis pollutas habens manus, non tale habuit pomum quale ego dedi mundis manibus. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
afideli cedat: an liceat fideli aliã ducere.
Uidetur auctoritas testari: qd̃ uiuente illa¬
alitrã ducẽ ñ ualeat. amb̃r enĩ ũba apłi expo¬
nens ait. Aliõquin si disceditis abinuicẽ &¬
uolentes cohabitare dimittitis. & aliis uos
copulatis. adultĩ estis: &e fuii ur̃i qͥ de hac¬
copula nascuntur. ummundi ioẽ. spurii st̃.

Expanded text:
a fideli discedat, an liceat fideli aliam ducere. Videtur auctoritas testari quod illa vivente alteram ducere non valeat. Ambros. enim verba Apostoli exponens ait, volentes cohabitare dimittitis, et aliis vos copulatis, adulteri estis; et filii vestri qui de copula nascuntur, immundi, id est, spurii sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ri uł tres. consanguinitatẽ uireuiran¬
do firmauerint. uł ip̃si forte confessi fiint
coniugia dissoluant᷑. Si uero neutrum con
palam fateantur. si sese recognoscunt consan¬
guieos. Si se uiditio ep̃oꝵ segregauerint.
alia matrimonia contraħe ñ ꝓhibeantur.¬
uł duo ex antiquiorib genuensib quib
hec ꝓpinquitas ẽ nota. qui bone fame & ue¬
racis testimonii sint. remoto amore. timore.
uerint: sine mora coniugia dissoluant᷑. Con
consanguinitatem in synodo computet:
s ꝓpinqui ad quoꝵ noticiã ꝑtinet. Si aut̃
ꝓgemes tota defecĩt. ab antiquiorib uera¬
ciorib quib ꝓpinquitas tota nota sit. ep̃c

Expanded text:
ri vel tres consanguinitatem jurejurando firmaverint, vel ipsi forte confessi fuerint, conjugia dissolvantur. Si vero neutrum contpalam fateantur, si se recognoscunt consanguineos. Si se judicio episcoporum segregaverint, alta matrimonia non prohibeanturaut duo ex antiquioribus Genuensibus, quibus haec propinquitas nota est, qui bonae famae et veracis testimonii sint, remoto amore, timore, verint, sine mora conjugia dissolvantur. Con vel consanguinitatem in synodo computet; sed propinqui ad quorum notitiam pertinet. Si autem progenies tota defecerit, ab antiquioribus et veracioribus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
nosse. Beatissimi autẽ sunt iuui quib hoc ẽ¬
dm̃ habere: quod nossẽ. hic aliquatenus
aꝑit ausꝰ. quomͦ d̾s habitet in aliqͦ. idẽ. ha¬
beatur: cumuidelicet ita ẽ inaliquo. ut ab

Expanded text:
nosse. Beatissimi autem sunt illi quibus est Deum habere, quod nosse. Hic aliquatenus aperit Aug. quomodo Deus habitet in aliquo, id est, habeatur, cum videlicet ita est in aliquo, ut ab
Abbreviated transcription (Latin):
eterum hec uelut nimis ꝓfunda atq
obscura reliquentes. illud indubitant̃
teneamus. qd̾ ds inspecie eẽntie sue numqũa
mortalib apparuit. sic̃ famulo suo moysi dic̃
Nisibile enim qͥcqu̾a non est. qd̾ ñ sit mutabile.
Ideo substantia suie eẽntia di. qm̃ nullomodo
mutabilis est. nullomodo ꝑ se pot. ipsa esse
uisibilis. ẜ inde illa omna que patrib uisa
sunt cũ d̃s̃ illis p̃sentaretur ꝑ creaturam
facta eẽ manifestum est. Et si nos latet qͥ m̾
ea ministris angłis fecit as. ꝑ angłos tam̃ eẽ
facta dicimus. dudeo gͥ fiducialit aicẽ nec
unus ds. ꝑ id qd̾ est atq id ipsum ẽ. ullom̾

Expanded text:
eterum haec velut nimis profunda atque obscura relinquentes, illud indubitanter teneamus: quod Deus in specie essentiae suae nunquam mortalibus apparuit; sicut famulo suo Moysi dicitVisibile enim quidquam non est quod non sit mutabile. Ideo substantia sive essentia Dei, quoniam nullo modo mutabilis est, nullo modo per seipsam visibilis est. Proinde illa omnia quae patribus visa sunt, cum Deus illis praesentaretur, per creaturam facta esse manifestum est. Etsi nos latet quomodo ea ministris angelis fecerit Deus per angelos, tamen facta esse dicimus. Audeo ergo fiducialiter dicere necunus Deus, per id quod est, atque id ipsum est, nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
ret dm̃. ideo illud lignum tangere ꝓhibuis¬
se: qm̃ si tangerent fierent sicut dii. Herũpta¬
mortuam: esca illa ꝑcepta. Unde auoꝰ suꝑ señ
dat dicens. Insimilitudinẽ p̃uaricationis ade:
seductum tam̃ negat. ubi ait. adam ñ est se

Expanded text:
ret Deum illud lignum ideo tangere prohibuisse, quoniam si tangerent fierent sicut dii. Verumtamortuam esca illa percepta. Unde Augustinus supdat, dicens: In similitudinem praevaricationis Adae , seductum tamen negat, ubi ait: Adam non est se
Abbreviated transcription (Latin):
unc suꝑ est inuestigare qualit̃ illud
peccatum apatrib traducatur infilios:
scił: an scdm solam animam. anscđm carnẽ.

Expanded text:
unc superest investigare qualiter peccatum a patribus traducatur in filios, scilicet, an secundum solam animam, an secundum carnem,
Abbreviated transcription (Latin):
ercius ẽ ordo: exorcistarum. Exorci¬
ste autem: ex g̃co inlatinum. ad iu¬
rantes uł increpantes uocantur. Inuo¬
cant enim suꝑ cathecuminos. & suꝑ
eos qui habent sp̃m immundum no¬
men domini adiurantes ꝑ eum ut egre¬
diatur ab eis: ad exorcistam ꝑtinet ex¬
orcismos memoriter retinere: manusq
suꝑ ierguminos & cathecuminos in
exorcizandom imponere: debet autẽ
sp̃m mundum habere. qͥ spitib imꝑat¬
di manus suꝑ mnerguminos. et cathe¬
cuminos. hoc officio usus ẽ dñs qndo
saluia sua tetigit aures & linguam
sc̃s uas suum recipiat. hoc etiam offia
nauit. Hic ordo asalomone uidetur de¬
scendisse: qui quend̾a modum exorcizan¬
di inuenit: quo demones adiurati ex
obsessis corꝑib pellebant᷑. Hiuc offitio
mancipati. exorciste uocati sunt de qͥb
xp̃c in euangłio. Si ego inbeelrebub ei¬

Expanded text:
ertius est ordo exorcistarum. Exorcistae autem ex Graeco in Latinum adjurantes vel increpantes vocantur. Invocant enim super catechumenos, et super eos qui habent spiritum immundum, nomen Domini, adjurantes per eum ut egrediatur ab eis. Ad exorcistam pertinet exorcismos memoritesuper ernerguminos et kathecuminos in exorzizando imponere. Debet autem spiritum mundum habere, qui spiritibus imdi manus super energumenos, vel catechumenos. Hoc officio usus est Dominus, quando saliva sua tetigit aures et linguam ritus sanctum vas suum recipiat. Hoc etiam officinavit. Hic ordo a Salomone videtur descendisse, qui quemdadi invenit, quo daemones adjurati ex obsessis corporibus pellebantur; huic officio mancipati exorcistae vocati sunt, de quibus Dominus in evangelio: Si ego in Beelzebub eji
Abbreviated transcription (Latin):
matͥmonii ẽ. consensus: ñ quilibet s ꝑ
uba exp̃ssus: nec de futuro s de p̃senti. Si
enim consentiunt infuturum dicente&. do¬
cipiam te inuirum et ego te inuxorem: ñ ẽ.
iste consensus efficax matrimonii. Itẽ si con¬
sentiant m̃te & ñ expͥmant u̾bis uł aluis cer¬
tis signis: nec talis consensus efficit mat̾¬
monium. Si autẽ u̾bis explicant quod ta¬
m̃ corde ñ uolunt: si ñ coactio ibi uł dolusẽ.
obligatio illa u̾borum quib consentiunt di¬
centes. accipio te inuirum. & ego te inuxorẽ.
matͥmonium facit.
Auctoritatib ꝓbat qd̾

Expanded text:
Matrimonii est consensus, non quilibet, sed per verba expressus, nec de futuro, sed de praesenti. Si enim consentiunt in futurum, dicentes: Accipiam te in virum, et: Ego te in uxorem, non est iste consensus efficax Matrimonii. Item si consentiant mente, et non exprimant verbis vel aliis certis signis; nec talis consensus efficit matrimonium. Si autem verbis explicant quod tamen corde non volunt, si non sit coactio ibi vel dolus, obligatio illa verborum quibus consentiunt dicentes: Accipio te invirum, et ego te in uxorem, Matrimonium facit. 4. Auctoritatibus probat quod
Abbreviated transcription (Latin):
ue tantum ad eum qui genuit᷑ e ideo noster
filius ñ pot̃ dici s. patris tantum. In eo autẽ
tum est: nusquam tam̃ inscriptura occur¬
ñ hoĩs Ita ce filiꝰ sub hac appellatione ñ potest
reficit. nobis datus: iste nr̃ sp̃c. quia nobis
inspiratur apatre. &e afilio. & innobis spirat
de trinitate ait. Od̃ dẽ patre natum est. ad
patrem solum refertur. cum dicit᷑ filus: ae¬
ideo fuius patris ẽ. & ñ nr̃: dic amus tamen¬
& panem nr̃m cla nobis: sicut dicimus spi¬

Expanded text:
ve ad eum qui genuit. Et ideo noster filius non potest dici, sed Patris tantum. In eo autem tum est, nusquam tamen in Scriptura occurnon hominis; ita et Filius sub hac appellatione non potest reficit nobis datus; iste noster spiritus, quia nobis inspiratur a Patre et Filio, et in nobis spirat tinus ait: Quod de Patre natum est, ad Patrem solum refertur, cum dicitur Filius. Ideoque Filius Patris est, et non noster. Dicimus tamen panem nostrum da nobis, sicut Spi
Abbreviated transcription (Latin):
ypostasim significam᷑ ut sit in est filius. uel d̾s¬
c̃ẽntia ẽ pat̃ id est ille quigenuit. scilicet y¬
postasis quł habust filium. Similit̃ ds̃ ẽ filiꝰ
idẽ. ypostasis genita. uł habens patrẽ. Itaeti.
troq siue ilie qui ꝓcedit. Cumuͦ nomina rela-¬
tionum ponimus inp̃dicatis: notiones ipsas
tantum significamus. ñ ypostases. Ut cũ
dr. d̃s genuit. idest habet filium.
subiectis ypostases tantum. non genitus est.

Expanded text:
ypostasim significamus; ut sit intelentia est Pater, id est, ille qui genuit, id est, hypostasis quae habet Filium. Similiter, Deus est Filius, id est, hypostasis genita vel habens Patrem. Ita etiatroque, sive ille qui procedit. Cum vero nomina relationum ponimus in praedicatis, notiones ipsas tantum significamus, non hypostases; ut cum dicimus: Deus genuit, id est, habet Filium, subjectis hypostases tantum, non essent
Abbreviated transcription (Latin):
sona ẜ tresꝑsone. hocg̾ nom̃ ercipit᷑ ap̃dicta
regula uł p̃scripta nominum que scdđ̃m sub¬
stantiam de deo dicuntur. quia cum hocad
se dicatur ce scdm substantiam. piuralit̃ tam̃
ñ singulatit̾ insumma accipitur. Auctoritas.

Expanded text:
ersona, sed tres personae. Hoc ergo nomen excipitur a praedicta regula nominum, quae secundum substantiam de Deo dicuntur; quia cum hoc ad se dicatur, et secundum substantiam, pluraliter tamen, non singulariter, in summa accipitur. 2. Auctoritas
Abbreviated transcription (Latin):
tatem siue notionem qua genitor est. ce fi¬
lium auam qua genitus est: uerus est in¬
ter qua pater est: auam fiuus: qua filiꝰ est.
Quomodo sit intelligendum. filius habet
uel non habet uł ñ habet potentiã gnãndi.

Expanded text:
tatem sive notionem, qua genitor est; et Fitatem sive notionem, qua genitor est; et Filium aliam, qua genitus est, verus est inatem, qua Pater est, aliam Filius, qua Filius est. 7. Quomodo intelligendum sit, Filius habet vel non habet potentiam generandi.
Abbreviated transcription (Latin):
si p̃otens sit pater natura gignere filium:
ce an hec sit aliqua potentia que sie infilio.
Ad quod dicimus quia pater non ẽ. potens:
nisi natura. Euis enimpotentia: natura ẽ
uł eẽntia. at inquiunt illi. Si potens
est gignere: habet ergo potentiamgig¬
nendi. filius autem non habet potentiam
gignendr. si non potest gignere. Habet er¬
go pater potentiam aliquam: quam non
habet filius. Non sequitur. Eandem enim
potentiam penitus habet filius. quam et
pater: qua pater potuit gignere. & filius
potiuit gigni. Cadem enim potentia ẽ. infilio
qua potuit gigni: que est & inpatre qua
potuit pater gignere. Sed contra hoc oppo¬
nitur. Aliud est posse gignere: aluidẽ posse
gigni: quia auud est gignere. auud ẽ gigni.
hic distinguendum est. Si enim cum dicit᷑
auud est posse gignere. et aluid est possegig¬
ni. aliam significes potentiam. qua pater po¬
tens est gignere. et alam qua filius potens
est gigni: faisus est intellectus. Si autẽ
dicas patrem posse habere auam proprie¬

Expanded text:
 potens sit natura gignere Filium, et an hoc sit aliqua potentia quae sit in Filio? Ad quod dicimus quia Pater non est potens nisi natura; ejus enim potentia natura est vel essentia. At, inquiunt illi, si potens est gignere, habet ergo potentiam gignendi. Filius autem non habet potentiam gignendi, si non potest gignere; habet ergo aliquam potentiam Pater quam non habet Filius. Non sequitur; eamdem enim potentiam habet penitus Filius, quam et Pater, qua Pater potuit gignere, et Filius gigni potuit. Eadem enim potentia est in Filio, qua potuit gigni, quae est in Patre, qua potuit gignere. Sed contra hoc opponitur: Aliud est posse gignere, aliud est posse gigni, quia aliud est gignere, et aliud gigni. Hic distinguendum est: Si enim cum dicitur: Aliud est posse gignere, aliud posse gigni, aliam significas potentiam, qua Pater potens est gignere, et aliam, qua Filius potens est gigni, falsus est intellectus. Si autem dicas Patrem posse habere aliam proprie
Abbreviated transcription (Latin):
Nillo autem igne purgatorio. alii tar¬
dius alii citius purgantur: scđm qđ
dibile ñ est ñ nullos fideles ꝑ ignẽ
quendã purgatorium qnͣtomagis mi¬
nus ue bona peuntia dilexerunt. tan-¬
to tardius citiꝰq saluari

Expanded text:
illo autem igne purgatorio alii tardius, alii citius purgantur, secundum quod dibile non est nonnullos fideles per ignem quemdam purgatorium, quanto magis minusve bona pereuntia dilexerunt, tanto tardius citiusque salvari
Abbreviated transcription (Latin):
is adiciendum ẽ. quedam etiam ẽẽ noĩa
tempore do conueniunt. & relatiue ad crea¬
turam dicunt᷑. quorum quedam de om̃ib
dñr ꝑsonis: ut dominꝰ. creator. refugium:
quedam autẽ ñ de omnid uit donatus. datꝰ
missus. Dehoc noĩe t̾uitatiꝰ addit. sap̃.lxxxix.

Expanded text:
am esse nomina, tempore Deo conveniunt, et relative ad creaturam dicuntur; quorum quaedam de omnibus dicuntur personis, ut Dominus, Creator, refugium; quaedam autem non de omnibus, ut donatus, datus, missus. 3. De hoc nomine Trinitas addit. P
Abbreviated transcription (Latin):
ui autem omnes angłos mitti asserunt
p̃missas auctoritates. danelis. scilicet e
dionisii. ita det̾minant. Dicuntur suꝑiora ag¬
mina deo assistere. & ab intimis numquam
recedere. non quin aliquando mittantur. s
quia rarissime ad exteriora ꝓdeunt: neq tẽ
abintimis recedunt. s di p̃sentie & contempla¬
tiom semꝑ assistunt: quod etiam fatiunt qͥ
frequent̃ mituntur.
.Quos alii dicant mito
ce qͥs dicant ñ mittr̃ cũ detĩmnatione auelo

Expanded text:
ui autem omnes angelos mitti asserunt, praedictas auctoritates, Danielis scilicet et Dionysii, ita determinant. Dicuntur superiora agmina Deo assistere, et ab intimis nunquam recedere; non quin aliquando mittantur, sed quia rarissime ad exteriora prodeunt; neque tunc ab intimis recedunt, sed Dei praesentiae et contemplationi semper assistunt, quod etiam faciunt qui frequenter mittuntur. 6. Quos alii dicant mitti, et quos dicant non mitti, cum determinatio
Abbreviated transcription (Latin):
ic oritur questio ñ transilien cclxi.¬
da silentio. Dictum ẽ enim supͣ. quod
potestas peccandi ce nocendi. ñ ẽ homini
qui potestati resistit. di ordinationi resistit
Cum gͦ diabolo sit potestas mali. dei odina¬
tione.: eius potestati non eẽ resistendũ udet᷑
riscił. intributis. & huiusmodi. Si uͭ pͥncepꝰ
aliquis uł diabolus aliquid usserit uel
suaserit contra dm̃: tunc resistendum est.
Unde aus̃ dettninans quando sit resisten¬
dum potestati in libro de naturaboni ait
Sullud iubeat potestas. qd̾ ñ debeas facẽ
hic sane contemne potestatẽ: timendo po¬
testatemmaiorem. Ipsos humanarũ rerũ
gradus aduerte. Siquid iusserit curator
numquid faciendũ est. si contra ꝓ consulem
iubeat: Rursum. Siquid ipse ꝓ consul ui¬
beat. & aliud iubeat imꝑator num quid
dubitatur illo contempto illi ẽẽ seruien-¬
dum: Eigo si aliud imꝑator. aliud d̃s iube¬
at: contempto illo est obtemꝑandum deo.
Potestatigͦ diaboli uł hominis tc̃ resistamꝰ.

Expanded text:
ic oritur quaestio, non transilienda silentio. Dictum est supra quod potestas peccandi vel nocendi non est homini qui potestati resistit, Dei ordinationi resistit. Cum ergo diabolo sit potestas mali Dei ordinatione, ejus potestati non esse resistendum videtur. ri, scilicet in tributis, et hujusmodi. Si vero princeps aliquis, vel diabolus, aliquid jusserit vel suaserit contra Deum, tunc resistendum est. Unde August., determinans quando resistendum sit potestati, in lib. de Natura boni ait: Si aliquid jubeat potestas quod non debeas facere, hic sane contemne potestatem, timendo majorem potestatem. Ipsos humanarum rerum gradus adverte. Si quid jusserit procurator, numquid faciendum est, si contra proconsulem jubeat? Rursus si quid ipse proconsul jubeat, et aliud jubeat imperator, numquid dubitatur illo contempto illi esse serviendum? Ergo si aliud imperator, aliud jubeat Deus, contempto illo obtemperandum est Deo. Potestati ergo diaboli vel hominis tunc resistamus,
Abbreviated transcription (Latin):
ane dici potest. & libere tradi de hie.¬
bet peccatum eẽ actum malum intĩorem.
de extiorem scit malam cogitationẽ locutione
& oꝑationem. Precipue tam̃ inuoluntate
consistit peccatum: exqua tamqua exarbo¬
re mala. ꝓcedunt oꝑa mala: tamqũafruet᷑
mali. Traditio quoꝵdam qui dñt uoluntatem
malã ceactũ. inquantũ sunt ẽẽ naturas & ideo

Expanded text:
ane dici potest, et libere tradi debet, peccatum esse actum malum interiorem et exteriorem, scilicet, malam cogitationem, locutionem, et operationem; praecipue tamen in voluntate consistit peccatum, ex qua, tanquam ex arbore mala, procedunt opera mala tanquam fructus mali. 4. Traditio quorumdam qui dicunt voluntatem malam et actum, in quantum sunt, esse naturas, et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
ed cum ait crimina crimini penã peccati.¬
br undicari. uidet᷑ insinuare eaipsa q̃ pec¬
cata sunt ẽntialit̃ e penas peccati idẽ pund
ones peccati. Ad hoc autem inquiunt illi. hoc &
similia dicta eẽ scd̃m rationẽ p̃dictã. ꝙ ideo in¬
telligenda fore scd̃m p̃missam expositionẽ. In¬
telligentia enim dictorum: ex causis ẽ. assum̃da
dicendi
idi. Qd̃ ñ obuiat ueritati siqͥs dicat ipsa
pecc̃a eẽ penas peccati essentialit̃. Cap̃. ccxxxui.¬
n nullo tam̃ p̃uiditium fieri ueritati putatur
siqͥs dicat ipsa eadem que peccata sunt eẽnti¬
alit̃ ut itadicam ẽẽ penas &e punitiones pecc̃oꝵ
p̃cedentium que iuste sunt & adeo st̃. nec ta¬
m̃ inquantũ peccata ado ft̃. nec inquantum
pecrata sunt. pene peccati sunt. & tam̃ inqñ¬
tum peccata sunt. pͥuationes bonisunt. s ut
supradictum ẽ. causalit̃ et acliue dicuntur
priuationes
Aꝑte ostñdit pecc̃a qued̾a ẽẽ penam¬

Expanded text:
ed cum ait crimina criminibus vindicari, videtur insinuare ea ipsa quae peccata sunt, essentialiter esse poenas peccati, id est, ones peccati. Ad hoc autem inquiunt illi haec et similia dicta esse secundum rationem praedictam: et ideo intelligenda fore secundum praemissam expositionem. Intelligentia enim dictorum ex causis est assumenda dicendi. . 5. Quod nobis obviat veritati si quis dicat ipsa peccata esse poenas peccati essentialiter. In nullo tamen praejudicium factum veritati putatur, si quis dicat ipsa eadem quae peccata essentialiter, ut ita dicam, esse poenas, id est, punitiones peccatorum praecedentium, quae justae sunt et a Deo sunt. Nec tamen in quantum peccata, a Deo sunt; nec in quantum peccata sunt, poenae peccati sunt: et tamen in quantum peccata sunt, privationes boni sunt, sed, ut supra dictum est, causaliter et active dicuntur privationes. 6. Aperte ostendit peccata quaedam esse p
Abbreviated transcription (Latin):
& pudice uiuentib uincunt᷑ potestas
istos incentores & iuncentes minuãt ercitũ demo¬
nũuelut ꝙͣ plurimos eoꝵ int̃mant ne ultra fas
sit uuspĩ qui ab auquo sc̃o caste &r pudice
uiuendo uictus est. impugnare iterum aliũ
hominem. Hocautẽ quid̃a putant intelugodũ
tantum de uio uitio inquo suꝑatus ẽ ut si
de supbia aliquemuirum sc̃m̃ temptat ꝙ uin
ut bene uiuere nequeant. Cap̃. xxxiii.

Expanded text:
 pudice viventibus vincuntur, potestas istos incentores et vincentes minuant exercitum daemonum, velut quam plurimos eorum interimant: nec ultra fas sit illi spiritui qui ab aliquo sancto caste et pudice vivendo victus est, impugnare iterum alium hominem. Hoc autem putant quidam intelligendum tantum de illo vitio in quo superatus est, ut si de superbia aliquem virum sanctum tentat, et vincUT BENE VIVERE NEQUEANT. 1.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam filium eius designasti: quia ne-¬
mo ipse sibi pater est. Cum filium nominas
etiam patrem fateris: quia nemo ipse sibi
filius est. Itaq nec filius sine patre: nec pat̾
potest ẽe sine filio. Semꝑ igitur. pater:. semꝑ
est filius. Inuectio ambr contͣ hereticum.
tem dic inquam michi heretice. fuit ne qͣnͣ¬
do omp̃s ds pater non erat. et deus erat: Nã
a pater factus est. Qu̾o gͥ ĩmutabilis ẽdsͣ Si
enĩ ante ds postea pater fuit: utiq genera¬
tionis accessione mutatus est s auertat d̃s

Expanded text:
etiam Filium designasti, quia nemo ipse Pater est sibi; cum Filium nominas, etiam Patrem fateris, quia nemo ipse sibi Filius est. Itaque nec Filius sine Patre, nec Pater potest esse sine Filio; semper ergo Pater, semper et Filius est. 7. Invectio Ambrosii contra haereticum . Item dic, inquam, mihi, haeretice, fuitne quando omnipotens Deus Pater non erat, et Deus erat? Nam a Pater factus est. Quomodo ergo immutabilis Deus est? Si enim ante Deus, postea Pater fuit, utique generationis accessione mutatus est; sed avertat Deus
Abbreviated transcription (Latin):
spacium diuime longitu dinis inseno iet
pautes sub eunte factum est ues pert. sicut
ñẽ usitato cursu sous fieri solet. factumest
autem mane eadem suꝑ tram telerutt es
auum diem inchoantẽ. & dies expleuise e
uus uigen quatuor horarum fuitꝙ nor
alo teiduo omnino tenebiosas le poster¬
ata sydera aliqua luce claruit. Qe post e
tautẽ sorsi lux illa sufficiłoa

Expanded text:
spatium diurnae longitudinis inferiores partes subeunte, factum est vespere, sicut nunc usitato cursu solis fieri solet. Factum est autem mane eadem super terram redeunte, et alium diem inchoante, et dies expletus est unus viginti quatuor horarum. Fuitque nox illo triduo omnino tenebrosa, quae post creata sidera aliqua luce claruit. 6. Cur sol factus est, si lux illa sufficieba
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ ñẽ. maior filio. nec pat̾ uł fuius
maior spu scõ. nec maius aliquid due ꝑsone st̃
simul. quam una:. nec tres simul maius aliqͥd
quam due nec maior est eẽntia intrib qũa
induabus: nec induab quam in una. quia¬

Expanded text:
Pater non est major Filio, nec Pater vel Filius major Spiritu sancto, nec majus aliquid duae personae sunt simul quam una, nec tres simul majus aliquid quam duae, nec major est essentia in tribus quam in duabus, nec in duabus quam in una
Abbreviated transcription (Latin):
ordo distinctionis dierum: ut distingũa¬
tur adꝑ computentur dies amane usq ad¬
mane. Postea uero in myftĩo factum est. ut
dies computentur auespero muespm. & ad¬
ningatur dies p̃cedenti nocł in computatio¬
ne cum urta naturalem ordinem p̃cedens
dies sequenti noct adiuingi debeat: qua
hoimo alice ꝑ peccatum cortuit intenebras
iguorantie de peccatorum. deinde inte nbia
teneboris aduicem tedut iinde e ꝓnipir

Expanded text:
ordo distinccionis dierum, ut distiguantur atque computentur dies a mane usqmane. Postea vero in mysterio factum est ut dies computentur a vespera in vesperam, et adjungatur dies praecedenti nocti in computatione, cum juxta naturalem ordinem praecedens dies sequenti nocti adjungi debeat, quia homo a luce per peccatum corruit in tenebras ignorantiae et peccatorum, deinde per Christum a tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
des. siuie enim accipiatur fides ꝓ eoquod cre¬
ditur. siue ꝓ eo quo creditur: recte diettur. si¬
des una: sipeo quod credit᷑ accipiatur ł x
hac intelligentia dicitur una fides. quia ide
iubemur crede: c unum idemq ẽ. qđ credit᷑
acunctis fidelib. Vnde fides catholica dicf
idest uniu̾salis. Si uͦ accipitur fides ꝓeo quo
creditur ea ranone dicitur. una eẽ fides ñ ia
les uocantur: & qui ñ babent infideles. con¬
munis ẽ. omnib fidelib. sicut plurib hõb
facies communis ẽẽ dicitur: cum tam̃ singłi.
suas babeant. Non enim fides numero ẽ una.
s gñe: que cum sit in uno. ẽ & inaliis. ñ ipsa
s similis: & ꝓpt̾ similitudinem. magis unam
dicimus eẽ. quã multas. Sic̃ idem uolentiũ
dicitur uoluntas una. cum ciuiq sit una uo-¬
luntas: & duoꝵ simillimoꝵ dicit᷑ facies uĩa.

Expanded text:
quod creditur, sive pro eo quo creditur, recte dicitur fides una. Si enim pro eo quod creditur accipiatur, ex hac intelligentia dicitur una fides, quia idem jubemur credere, et unum idemque est quod creditur a cunctis fidelibus. Unde fides catholica dicitur, id est, universalis. Si vero accipiatur fides pro eo quo creditur, ea ratione una dicitur esse fides, non quia les vocantur, et qui non habent, infideles communis est omnibus fidelibus; sicut pluribus hominibus facies communis esse dicitur, cum tamen singuli suas habeant. Non enim fides numero est una, sed genere; quae cum sit in uno, est et in aliis, non ipsa, sed similis; et propter similitudinem magis unam dicimus esse, quam multas. Sicut idem volentium dicitur una voluntas, cum tamen cuique sit sua volunt
Abbreviated transcription (Latin):
onenim scdm p̃missam expositionẽ
distinguntur hic tres ille ꝓprietates
suꝑius assignate: s ipse ypostases distinc¬
te ab inuicem monstrantur. Eter. Qd̾noĩe¬
nitatis tam̃ nomine eadem uidet᷑ et̃nitatis.
designata ꝓprietas: quam notat. ibi sig̃cat᷑¬
hoc nom̃ ingenitus. S uideamꝰ illa notio:¬
quid sit quod ait. Imago si ꝑfecte ꝙͣ. notat ĩ

Expanded text:
on enim secundum praemissam expositionem distinguuntur hic tres illae proprietates superius assignatae, sed ipsae hypostases distinctae ab invicem monstrantur; aeternitatis tamen nomine eadem videtur designata proprietas, quam notat hoc nomen ingenitus. Sed videamus quid sit quod ait. Imago si perfecte
Abbreviated transcription (Latin):
lica respuit: &e tamquam ueritati adũsũ
damnat: que non animas. s carnem solam
sicut suꝑius diximus. extraduce ẽẽ admittit.
Nonigitur scd̾m animam s scđdm carnẽ solã.
peccatum originale trahitur aparentibus.
Est enim peccatum originale ut supradiximꝰ
concupiscentia. non quidem actꝰ s uitium. Nñ¬
ausꝰ adualerium. Ipsa concupiscentia ẽ. lexm̃¬
brorum uł carnis: que ẽ morbidꝰ quidam affrclꝰ
uł languor qui commouet illicitum desidiũ:
idest carnalem concupiscentiam. que lex pec¬
cati dr que dicitur manere incarner̃ quin
inanima sit: s quia ꝑ corruptionẽ carnis in
anima fit. Causam corruptionis carnis osten¬

Expanded text:
lica respuit, et tanquam veritati adversum damnat; quae non animas, sed carnem solam, sicut superius diximus, ex traduce esse admittit. Non ergo secundum animam, sed secundum carnem solam, peccatum originale trahitur a parentibus. Est enim peccatum originale, ut supra diximus, concupiscentia, non quidem actus, sed vitium; unde Aug.: Ipsa concupiscentia est lex membrorum vel carnis, quae est morbidus quidam affectus, vel languor qui commovet illicitum desiderium, id est, carnalem concupiscentiam, quae lex peccati dicitur. Quae dicitur manere in carne, non quia in anima fit, sed quia per corruptionem carnis in anima fit.
Abbreviated transcription (Latin):
quod indĩ cognitione siue p̃sentia sunt
ommia. scilicet bona et mala. s ñ omni mͦ
sunt ibi mala quo bona: et quod indeo bo¬
natantum sunt sicut exipso. & ꝑ ipsum
ñ mala: et exquo sensu hec accipienda sint
assignatum est. & quod de ipso non dicit᷑
ẽẽ ꝓprie. quod aliud ẽ abipso. Exipso autẽ
ẽẽ dicunt᷑ omnia: que eo auctore sunt. Oui

Expanded text:
quod in Dei cognitione sive praescientia sunt, omnia scilicet bona et mala; sed non omni modo sunt ibi mala, quo bona; et quod in Deo bona tantum sunt, sicut ex ipso, et per ipsum, non mala. Et ex quo sensu haec accipienda sint assignatum est. Et quod de ipso non dicitur esse proprie, quod aliud est ab ipso. Ex ipso autem esse dicuntur omnia, quae eo auctore sunt. DI
Abbreviated transcription (Latin):
am nunc his inteuigendis atq ꝑtractandiᷤ
que ad ũbi incarnati mystĩũ ꝑtinent integra
m̃tis consideratione intendamꝰ: ut de ineffa

Expanded text:
am nunc his intelligendis atque pertractandis, quae ad Verbi incarnati mysterium pertinent, integra mentis consideratione intendamus, ut de ineffa
Abbreviated transcription (Latin):
pen̾a uł głe derogationẽ: s ad grãrum actionẽ
Siuͦ querit᷑ utrũ pecc̾a que feceit electi ꝓdeans
it uinoticiam omniũ. sic̃ mala damnandorũ oĩb
er̃t nota: ñ legi hoc exp̃ssum inscͥpt᷑a. Nñ ñ ir¬
rationabilit̾ putari pot̃. peccata hic ꝑ peni¬
tentiam tecta. & deleta. illic etiam tegi aliis: alia
uͦ cunctis ꝓpalari
De his qͥuiui reppientur.

Expanded text:
 ad gratiarum actionem. Si vero quaeritur utrum peccata quae fecerunt electi, prodeant tunc in notitiam omnium, sicut mala damnandorum omnibus erunt nota, non legi hoc expressum in Scriptura. Unde non irrationabiliter putari potest peccata hic per poenitentiam tecta et deleta, illic etiam tegi aliis, alia vero cunctis propalari. 5. De his qui vivi reperientur.
Abbreviated transcription (Latin):
utrum electis tt̃ assit memoria p̃cedentiũ
maloꝵ: sic̃ bonoꝵ. Quedam auctoritates ui¬
dent᷑ tradere bonos ñ habituros tc̃ memoriam
p̃cedentiũ maloꝵ idẽ peccatoꝵ. uł torm̃torum.
ait enĩ ysaias. Ego creo nouos celos. & nouã t̾rã¬

Expanded text:
utrum electis tunc adsit memoria praecedentium malorum, sicut bonorum. Quaedam auctoritates videntur tradere bonos non habituros tunc memoriam praecedentium malorum, id est, peccatorum vel tormentorum. Ait enim Isaias, c. 65: Ego creo coelos novos, et ter