comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lȩ grabbatũ cuũ: & uade in domũ tuam.
P orta carnẽ cuam: & intra ad sanatã conscien¬
ciam cuã. Im̃ repleti st̾ qui obscurati ft̃ tr̃ȩ do¬
moꝵ mi quoꝵ. Obscurati st̃: repleti sunt tr̃a.
Illi obscurati qui st̃: Qui corda iniqͣ habent.
E Genꝰ & mobs laudabunt nom̃ tuũ. Hidetis
fr̃s ꝗͣ debeat dulcis. eẽ. pauꝑtas: uidete pauꝑes
les. trementes uerba dĩ. confitentes peccata sua
ñ desiis meritis nec desua iusticia p̃sum̃tes.
Qui st̃ pauꝑes sp̃u : Qui qnͣdo faciunt aliquid
boni dm̃ laudant. qnͣdo mali se accusant.
Suꝑ quẽ requiesc& sp̃c meus ait ꝓph̃a. nͥ suꝑ hu-¬
milẽ & quiecũ & trementẽ uerba mea Iamgͦ
a sapħ intellexit. iam tr̃ȩ ñ her&. iam ꝓmissa tr̃e.¬
na exueteri testam̃to ñ expetit. Mendicus tuus
siccati sunt. Quia gͦ talis factus :: ñ fraudet᷑ spe.
Q uesiuuit manib nocte corãte: ñ decipiat᷑. Ne

Expanded text:
le grabatum tuum, et vade in domum tuam : le grabatum tuum, et vade in domum tuam : porta carnem tuam, et intra ad sanatam conscientiam tuam. Quoniam repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum: obscurati sunt, repleti sunt terra. Illi obscurati, qui sunt? Qui corda iniqua habent: Egenus et inops laudabunt nomen tuum. Videtis, fratres, quam debeat dulcis esse paupertas: videtis pauperes les, trementes verba Dei, confitentes peccata sua; non de suis meritis, nec de sua justitia praesumentes. Qui sunt pauperes spiritu? Qui quando faciunt aliquid boni, Deum laudant; quando mali, se accusant. Super quem requiescet Spiritus meus, ait propheta, nisi super humilem, et quietum, et trementem verba mea ? Jam ergo Asaph intellexit; jam terrae non haeret, jam promissa terrena ex Veteri Testamento non expetit: mendicus tuus siccati sunt. Quia ergo talis factus est, non fraudetur spe: quaesivit manibus nocte coram te; non decipiatur . Ne
Abbreviated transcription (Latin):
Quia repleti sunt qui obscurati stͥ tr̃ȩ domib mi¬
quitatũ. Quia corda habebant tniqͣ. Domꝰ nr̃ȩ
corda nr̃a: ibi libent̃ habitant. Beati mundo
corde. Respice gͦ intestam̃tũ cuũ. & reliquiȩ
salue fiant: qi multi qui adtendunt adtr̾am.
obscurati sunt : & repletist̾ tr̃a. Intrauit mocłis¬
eoꝵ puluis. & excecauit eos: & facti st̃ puluis.
quẽ ꝓicit uentꝰ afaciȩ tr̃e. Repleti st̃ qui obscu¬
rati sunt tr̃ę domoꝵ miquoꝵ. Adtendendo
enĩ tr̃am obscurati ft̾: dequib dictũ ÷ in alio
psalmo. Obscurent᷑ ocłi eoꝵ ne uideant. & dor-¬
sũ eoꝵ semꝑ incurua. Terra gͦ repleti ft̃: qui
obscurati st̃ cr̃ȩ domoꝵ iniquoꝵ. qr corda ha¬
bent iniqua. Domꝰ erĩ nr̃e sicut supͣ diximꝰ: corda
nrã st̃. Ibi libent̃ habitamꝰ: si ea ab iniquitate
mundem. Ibi ÷ mala conscientia: quȩ inde re¬
pellit hominẽ. qui uibet᷑ ire portans grabbatũ
suũ: cui peccata dimissa funt dicente dnõ. Lol¬

Expanded text:
pleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum: » quia corda habebant iniqua. Domus nostrae, corda nostra: ibi libenter habitant beati mundo corde . Respice ergo in testamentum tuum; et reliquiae salvae fiant : quia multi qui attendunt ad terram, obscurati sunt, ti sunt pulvis quem projicit ventus a facie terrae . Repleti sunt qui obscurati sunt terrae domorum iniquarum. Attendendo enim terram obscurati sunt, de quibus dictum est in alio psalmo: Obscurentur oculi eorum ne videant et dorsum eorum semper incurva . Terra ergo repleti sunt qui obscurati sunt tebebant iniqua. Domus enim nostrae, sicut supra diximus, corda nostra sunt: ibi libenter habitamus, si ea ab iniquitate mundemus. Ibi est mala conscientia, quae inde repellit hominem quo jubetur ire portans grabatum suum, cui peccata dimissa sunt, dicente Domino, Tol
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat: beati mundo corde. qm̃ ipsi dm̃ iude¬
bunt. Inmundũ aut̃ cor: nec ad fidẽ idoneum.
qł ñ potest uidere uł credat. Non udeo inqͥt.
qui crediturꝰ sum: Anima enĩ tua uidet᷑:
Ut opinor stultȩ corp tuũ uidet᷑: animã tuam
quis ind&: Cũ enĩ corpꝰ tuũ solũ uideat᷑. qͣre
Unde scio: Respondebis. Quia loqͦr qrambulo.
qr operor. Sculte exoꝑib corꝑis agnosco ui¬
uentẽ: exoꝑib creatinȩ ñ potes agnoscere cre¬
atorẽ : Et forte qͥdicit cũ mortuus fuero p ea
nicħ ero. & ltiteras didicit. & abepicurõ didi¬
cit hoc: nescio qͦđ dettro philosopho. uł potiꝰ
amatore uerͥitatis ñ sapientiȩ. quẽ ipsi etiam
philosophi porcũ nominauert̾: qͥ uoluptatem
corpis sũmũ bonũ dixit. hunc philosophũ
porcũ nominauert̃. uolutantẽ inceno carnali. Ab illo
forte didicit istȩ litteratꝰ dicere: ñ ero pea ꝗͣ mortuus

Expanded text:
dicebat: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videdicebat: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Immundum autem cor nec ad fidem idoneum, ut quod non potest videre vel credat. Non video, inquit: quid crediturus sum? Anima enim tua videtur, ut opinor! Stulte! corpus tuum videtur; animam tuam quis videt? Cum ergo corpus tuum solum videatur, quare unde scio? Respondebis: Quia loquor, quia ambulo, quia operor. Stulte! ex operibus corporis agnosco viventem; ex operibus creaturae non potes agnoscere Creatorem! Et forte qui dicit, Cum mortuus fuero, postea nihil ero: et litteras didicit, et ab Epicuro didicit hoc, nescio quo deliro philosopho, vel potius amatore vanitatis, non sapientiae; quem ipsi etiam philosophi porcum nominaverunt: qui voluptatem corporis summum bonum dixit, hunc philosophum porcum nominaverunt, voluntatem se in coeno carnali. Ab illo forte didicit iste litteratus dicere, Non ero posteaquam mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
tidiȩ ubi: ds̃ tiuis. Et qi ñ possimi ostendere
dm̃ meũ. quasi mnane seqt insultat᷑ mͥ. Hec
pagan tantũ uł uudeis. uł herticꝰ. s aliqͣndo
fr̃ ipse catholic̃ torquet os. qͣndo d̃ĩ ꝓmissa p̃
dicant᷑. qͣndo futura resurratio p̾nuntiat᷑.
& adhuc & ipse quãus iam tinctus exaqͣ salu.
cis gñe. portans sacram̃tũ ap̃i: forsitan dicit.
Et qͥs huc suriꝑxit: & ñ audio patrẽ meũ. desepul¬
cio loquentẽ extͦ eum sepeliui. ds̃ dedit legem
adtẽp serius suis: acdꝗͣ se auocent. Nam quis
redit abiferis: Et qͥd faciam talibꝰ: Ostendã
qł ñ uident: Nonpossũ. Non enĩ ꝓpt̃ illos: ds̃
uisibilis deb& fieri. Iam id agant si plac&. ita
faciant. ita conent᷑. Qi ipsi nolunt conuerti m
meli: dm̃ conuertant impeiꝰ. Uideat qui potest.
credat qͥ ñ potest. eẽ. dm̃. Et si uid& qui pot̃.
nũquid ocłis uid&: Intellectu iud&: corde ui¬
a&. Non enĩ solẽ & lunã uolebat oftendere qͥ

Expanded text:
ere Deum meum; quasi inane sequar, insultatur mihi. Nec paganus tantum, vel Judaeus, vel haereticus; sed aliquando frater ipse catholicus torquet os, quando promissa Dei praedicantur, quando futura resurrectio praenuntiatur. Et adhuc et ipse, quamvis jam tinctus aqua salutis aeternae, portans sacramentum Christi, forsitan dicit, Et quis huc resurrexit? et, Non audivi patrem meum de sepulcro loquentem, ex quo eum sepelivi. Deus dedit legem ad tempus servis suis, ad quod se avocent: nam quis redit ab inferis? Et quid faciam talibus? ostendam quod non vident? Non possum: non enim propter illos Deus visibilis debet fieri. Jam id agant, si placet; ita faciant, ita conentur: quia ipsi nolunt converti in melius, Deum convertant in pejus. Videat qui potest, credat qui non potest, esse Deum. Etsi videt qui potest, numquid oculis videt? Intellectu videt, corde videt. Non enim solem et lunam volebat ostendere, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Quare confitente̾ tibi: Qi conuersus sũ in
erũpna mea. dũ constgit᷑ spina. Cõpuncti st̾ corde
& factift̾ erũpnosi penitendo: qui fuert̾ głosi seui¬
endo. Ne tradideris bestiis animas confitentes tibi.
Quib besttis. nͥ quarũ capita contrita sunt suꝑ aꝗͣ:
Quia dictꝰ ÷ bestia leo. & draco tpsȩ diabolus. Noli
inqͥt dare diabolo & angłis eiꝰ animã conficente̾
tͥ. Deuor& serpens. si adhuc t̾rena sapio: si trena
desidero. si ad huc in ꝓmissis ueteris testam̃ti. no¬
uo reuelato remaneo. Cum aut̃ iam deposuerim
suꝑbiam. & uisticiã meã ñ agnoscã s grãm tuã:
ñ habeant in me suꝑbȩ bestiȩ potestatẽ. Hetracli¬
deris bestuis animas confitentes tͥ E ⁊ animas
panpum tuoꝵ ne obliuiscaris infinẽ. Diuites eramꝰ
fortes eramꝰ. s siccasti flitiuos ȩchan. Iam mͦ ñ con¬
sticumꝰ usticiam nr̃am. s agnoscimꝰ grãm tuam.
Paupes sumꝰ: exaudi menticos tuos. lam occłos ñ

Expanded text:
 Quia conversus sum in aerumna, dum configitur spina . Compuncti sunt corde; et facti sunt aerumnosi poenitendo, qui fuerant gloriosi saeviendo. Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Quibus bestiis, nisi quarum capita contrita sunt super aquam? Quia dictus est bestia, leo, et draco, ipse diabolus. Noli, inquit, dare diabolo et angelis ejus animam confitentem tibi. Devoret serpens, si adhuc terrena sapio, si terrena desidero, si adhuc in promissis Veteris Testamenti, Novo revelato, remaneo. Cum autem jam deposuerim superbiam, et justitiam meam non agnoscam, sed gratiam tuam; non habeant in me superbae bestiae potestatem. Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Animas pauperum tuorum ne obliviscaris in finem. Divites eramus, fortes eramus; sed siccasti fluvios Etham: jam modo non constituimus justitiam nostram, sed agnoscimus gratiam tuam; pauperes sumus, exaudi mendicos tuos. Jam non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsum facta ft̃ & ꝑ ipsũ facti ft̾. & qui uerba
faciunt. Quale gͦ illud uerbũ ÷÷ Capis ocarna.¬
lis: capis: Responde. Non capis adhuc. Ad
noctẽ ꝑtines: luma tͥ necessaria ÷: ne intene¬
bris moriaris. Et enĩ quidã peccatores inten¬
deit̾ areũ. ut sagittarent mobscitra luna re¬
ctos corcle. Obsciata ÷ enĩ caro apĩ detruce
deposita. & insepulcro posita. ⁊t illi qui occi¬
dert̾ insultauert̾: & nondũ resurrexerat. et
sagitati st̃ discipłi recti corde: s mobscura
luna. T rgo ait ñ solũ dies diei ertict& uerbũ:
us ÷ dies & tua÷ nox. dignare descendere. ma¬
nere apł eum a quo descerdis. & uenire ad qͦs
descendis. Dignare descendere: qui in hoc muim¬
do eraf. & mundus ꝑte factꝰ ÷ & mundꝰ te ñ
cognouit. Habeat & nox consolationẽ suã: habeat
inqͥt. uerbũ caro factum÷: & habitauit in nob̾.
⁊ uis÷ dies &e cua ÷ nox. Tu fecisti solẽ & lunam.

Expanded text:
r ipsum facta sunt: et per ipsum facti sunt et qui verba faciunt. Quale ergo illud Verbum est? Capis, o carnalis? responde; capis? Non capis, adhuc ad noctem pertines; luna tibi necessaria est, ne in tenebris moriaris. Etenim quidam peccatores intenderunt arcum, ut sagittarent in obscura luna rectos corde . Obscurata est enim caro Christi de cruce deposita, et in sepulcro posita: et illi qui occiderunt insultaverunt; et nondum resurrexerat, et sagittati sunt discipuli recti corde, sed in obscura luna. Ergo ut non solum dies diei eructet verbum, us est dies, et tua est nox; dignare descendere, manere apud eum a quo descendis, sed venire ad quos descendis. Dignare descendere qui in hoc mundo eras, et mundus per te factus est, et mundus te non cognovit. Habeat et nox consolationem suam; habeat, inquit, Verbum caro factum est, et habitavit in nobis : Tuus est dies, et tua est nox. Tu pe
Abbreviated transcription (Latin):
osuert̾ signa sua signa. & ñ cognouert᷑. habelis
signa sua que ibi ponerent uexilla sua aqͥlas
suas. dracones suos. signa romana aitt etiam fto¬
tuas suas. qͣs pͥmo intẽplo posuert̾: aut forte sig¬
na sua q̃ audier̾t abactib demonũ suoꝵ &eñ
cognouert᷑. Quid ñ cognouert: qe ñ haba miue

Expanded text:
osuerunt signa sua, signa; et non cognoverunt. Habebant signa quae ibi ponerent, vexilla sua, aquilas suas, dracones suos, signa Romana; aut etiam statuas suas, quas primo in templo posuerunt; aut forte signa sua, quae audierant a vatibus daemonum suorum. Et non cognoverunt. Quid non cognoverunt? Quia non habe
Abbreviated transcription (Latin):
quȩrentes constituere: tãꝗͣ fortes. iusticie dei
non st̾ subiecti. Nidete hominẽ digesfise for¬
titudmẽ suam: & remansisse infirmũ. inopẽ.
longe stantẽ. nac ocłes suos adcelũ leuare
audentẽ: s ꝑcutientẽ petꝰ fuum & dicentem
Oñẽ ꝓpitiꝰ esto mͥ peccatori. Iam inftrmꝰ÷: iam
infirmitatẽ consicet᷑. ñ ÷ fortis. Anda t̃ra est:
riget᷑ fontib & corientib. Ini adhuc fortes ft̃:
qͥ deiurtrite sua p̾sumunt. Siccent᷑ flitinma eoꝵ
ñ ꝓficiant doctrmȩ gentiũ aruspicũ: matemati¬
coꝵ magice artes. qm̃ ficcati ft̃ fluitii fortes tu
siccasti fluuios echan. Arescat illa doccrina. m̃
qui oꝑatꝰ: salutẽ in medio tr̃ȩ. illi dr̃ tutis: die¬

Expanded text:
uere, tanquam fortes, justitiae Dei non sunt subjecti . Videte hominem digessisse fortitudinem suam, et remansisse infirmum, inopem, longe stantem, nec oculos ad coelum levare audentem; sed percutientem pectus suum, et dicentem: Domine, propitius esto mihi peccatori . Jam infirmus est, jam infirmitatem confitetur; non est fortis: arida terra est; rigetur fontibus et torrentibus. Illi adhuc fortes sunt, qui de virtute sua praesumunt. Siccentur flumina eorum: non proficiant doctrinae gentium, haruspiscum, mathematicorum, magicae artes; quoniam siccati sunt fluvii Fortis: Tu siccasti fluvios Etham. Arescat illa doctrina; inuqui operatus est salutem in medio te
Abbreviated transcription (Latin):
accepit maledictũ. ut semen eue obseruar& capd̃
serpentis. Ammonita ÷ enĩ ȩccłia: miciũ peccati
deuitare. Quid÷ micium peccati: Tamꝗͣ capd̃
serpentis. Inicium omĩs peccati suꝑbia. Confractũ:
gͦ capł cdhraconis: confracta ÷ suꝑbia diabolica
Et quid deillo fecit. qui oꝑatꝰ ÷ salutẽ inmedio tĩe:
D eclisti eum in escam ppłis echiopib. Quid ÷ hoc:
tes: Et bene ꝑnigros. ethiopes enĩ: nigri sunt. Ipsi¬
enũ uocant᷑ acfidem qui negri fuert̾: ipsi prorsus
ut dicat᷑ eis. fiustis enĩ aliqͣndo tenebre. nunc ait
lux in dño. Ipsi ꝓrsus uocant᷑ nigri: s ne remar¬
ant nagri. Dehis enĩ fit ȩccłia: cui dr̃. Que ÷ isti
quȩ ascenit dealbata : quid enĩ denigra facir
diabolum quẽ consumerent. Nam inde &utti¬
lus ille quẽ adorauit ppłs infidelis apostata.
q̃rens deos egiptioꝵ. dmittens eum qͥ lib̾aut ali
seruititte egiptioꝵ: unde agitatũ÷ illud mas¬

Expanded text:
accepit maledictum, ut semen Evae observaret caput accepit maledictum, ut semen Evae observaret caput serpentis . Admonita est enim Ecclesia initium peccati devitare. Quod est initium peccati, tanquam caput serpentis? Initium omnis peccati superbia . Confractum est ergo caput draconis; confracta est superbia diabolica. Et quid de illo fecit, qui operatus est salutem in medio terrae? Dedisti eum in escam populis Aethiopibus. Quid est hoc? tes? Et bene per nigros; Aethiopes enim nigri sunt. Ipsi vocantur ad fidem, qui nigri fuerunt; ipsi prorsus, ut dicatur eis: Fuistis enim aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino . Ipsi prorsus vocantur nigri; sed ne remaneant nigri: de his enim fit Ecclesia, cui dicitur, Quae est ista quae ascendit dealbata ? Quid enim de nigra factudiabolum quem consumerent. Nam inde et vitulus ille quem adoravit populus infidelis, apostata, quaerens deos Aegyptiorum, dimittens eum qui liberavit de servitute Aegyptiorum; unde agitatum est illud mag
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ in medio t̾̃rȩ: & nos dormimꝰ. Iam uigilant
gentes. & nos stertimꝰ: & tamꝙͣ nos ds̃ deseruerit
confirmasti murtute tua mare. Tamꝗͣ gentẽ
uideoꝵ uł ut aridã afluctib seꝑatã. Mare ina.¬
marttudme sua gentes erant. t̾ramq illã undi¬
q circũ fluebant. Et ecce confirmasti inuitute.
tua mare. & remansit tr̃a siciens hymbrẽ tuũ.
Iu confirmasti muntute tua mare. Contri.
iusti capita draconũ inaqͥs. Oraconũ capita: demo¬
nioꝵ suꝑbias. aquib gertes possidebant᷑. contriui¬
dracones habent pͥncipẽ siũ. & ipse primꝰ ÷ magnꝰ
draco. łt deillo quid̃ fecit. qui opatus: salutẽ in me¬
dio tre: Aridi. T u confregesti capita draconis.
Cuiꝰ draconis: Intelligimꝰ dracones onuĩa demonia.
subdiaboso militantia. Quẽ gͦ singłarem draconẽ
cuiꝰ capłꝰ confractum ÷. nͥ ipsũ diabolum intellige¬
re debemꝰ: Qͥa deillo fecit: Tu confregisti capd̾
draconis. Ilud ÷ mitrum peccati. capd illud ÷ qd̃

Expanded text:
tem in medio terrae; et nos dormimus. Jam vigilant Gentes; et nos stertimus, et tanquam nos Deus deseruerit,confirmasti in virtute tua mare. Tanquam gente Judaeorum velut arida a fluctibus separata, mare in amaritudine sua Gentes erant, terramque illam undique circumluebant: ecce confirmasti in virtute tua mare, et remansit terra sitiens imbrem tuum. Tu confirmasti in virtute tua mare: conaconum capita, daemoniorum superbias, a quibus Gentes possidebantur, contrividracones habent principem suum, et ipse primus est magnus draco. Et de illo quid fecit qui operatus est salutem in medio terrae? Audi: Tu confregisti caput draconis. Cujus draconis? Intelligimus dracones omnia daemonia sub diabolo militantia: quem ergo singularem draconem cujus caput confractum est, nisi ipsum diabolum intelligere debemus? Quid de illo fecit? Tu confregisti caput draconis. Illud est initium peccati. Caput illud est quod
Abbreviated transcription (Latin):
dedit ds alterũ signũ. Mtte inqͥt manũ tuã:
infinũ tuũ. Et misit. dduc eam. Et ꝓdigxit: &
muenta ÷ alba. id ÷ inmunda. Albor enĩ incutȩ:
lepra ÷ ñ candor. Ipsa enĩ hereditas dĩ: id ÷ ppłs
eiꝰ. foras ab eo missus ÷: in mundꝰ factꝰ ÷ S qͥd
ait illi : Reuoca eam: insiũ tuĩ. Reuocauit.
& reuersa : ad colorẽ suum. Quando hoc facis
ait a saph istȩ: Quousq dexcerã tuã alienas
asm tuo. ut foris imunda remaneat: Reuo.¬
ca eam. releat adcolorẽ. agnoscat saluatorẽ. Utgͥt
auertis manũ tuam & dexterã tuam. demedio si¬
mi tuo infinẽ: he clamat cecus ñ intelligens. &

Expanded text:
ignum: Mitte, inquit, manum tuam in sinum tuum, et misit: Produc eam, et produxit; et inventa est alba, id est immunda. Albor enim in cute, lepra est, non candor . Ipsa enim haereditas Dei, id est, populus ejus foras ab eo missus, immundus factus est. Sed quid illi ait? Revoca eam in sinum tuum: revocavit, et reversa est ad colorem suum . Quando hoc facis, ait Asaph iste? Quousque dexteram tuam alienas a sinu tuo, ut foris immunda remaneat? Revoca eam; redeat ad colorem, agnoscat salvatorem. Utquid avertis manum tuam et dexteram tuam de medio sinu tuo in finem? Haec cl
Abbreviated transcription (Latin):
piat: nͥ priꝰ alligauerit fortẽ. Ipse ÷ fortis de uir¬
tute sua presumens: & dm̃ deserens. Ipsȩ ÷ fortis
qui ait. ponã sedẽ meam adaquilonẽ: & ero
similis altissimo. De ipso calice ꝑuersȩ fortitu¬
diis: homini ꝓpinauit. fortes. eẽ uoluert̾: qui
se deos futuros de cibo uetito errdideit᷑. factꝰ :
adam fortis: cũ ei insultaret᷑. Ecce factꝰ ÷ adam
tãꝗͣ imꝰ exnob̾. fortes & uidei: de uisticia p̃sim̃¬

Expanded text:
iat, nisi prius alligaverit fortem . Ipse est fortis, de virtute sua praesumens, et Deum deserens; ipse est fortis, qui ait: Ponam sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo . De ipso calice perversae fortitudinis homini propinavit. Fortes esse voluerunt, qui se deos futuros de cibo vetito crediderunt. Factus est Adam fortis cui insultaretur: Ecce factus est Adam tanquam unus ex nobis . Fortes et Judaei de justitia s
Abbreviated transcription (Latin):
cui ꝓmittit᷑: & ñ expectando moriat᷑. Oport& gͦ
ut expect&e. ut cũ uenerit accipiat. ideo ñ deb&
deserere. ꝓmissionẽ. dpt̃ hoc ñ deserebant᷑ fige:
ut ueniente die umbre tollerent᷑ mons syoN
iste quẽ inhabitasti inipso. Eleua manũ tuam in¬

Expanded text:
cui promittitur, et non exspectando moriatur. Oportet ergo cui promittitur, et non exspectando moriatur. Oportet ergo ut exspectet, ut cum venerit accipiat: ideo non debet deserere promissionem. Propter hoc non deserebantur figurae, ut veniente die, umbrae tollerentur: Montem Sion istum quem inhabitasti in ipso. 6. vers.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ futi sunt ut credant. uł eoꝵ qui eo tẽꝑe cre¬
didert̾ qͣndo misso sp̃ũ scõ discipłi omĩum
gentiũ lingus locuti ft̃. Tc̃ enĩ aliqͦt milia
de uideis. ipsis xp̃i crucifixorib credidert̃.
It qi ꝓpe inuenti erant ita credidert̾: ut omĩa
quȩ habebant uenderent & precia rerũ suarũ
ante pecdes apłoꝵ ponerent. Qi gͦ occultũ erat
hoc: magisq recdẽptio uirge dei clara furira
erat ingentib: exprimat unde dicat qđ orx̃.
redemisti ungã hereditatis tuȩ. Hoc dix̃: ñ de.
gentib in quib manifestum ÷. S unde :
Mons syon. Adhec & mons srdi pot̾ alit̃ intelli¬
gi. istũ Inquẽ habitasti. In ipso. Ubi erat
ppłs antea. ubi institutũ tẽplum. ubi cęlebra¬
ta sacrificia. ubi omĩa inuillo tẽꝑe necessaria.
apm ꝓmittentia. cłmisfio cũ res reddit᷑. iã fit
suꝑflua. Nam anteꝗͣ recddat᷑ qđ ꝑmittit᷑: neces¬
saria ÷ ipsa ꝓmissio. ne ꝓmissum sibi obliuis eat᷑

Expanded text:
 futuri sunt ut credant, vel eorum qui eo tempore crediderunt, quando misso Spiritu sancto, discipuli omnium gentium linguis locuti sunt . Tunc enim aliquot millia de Judaeis ipsis Chr ut omnia quae habebant venderent, et pretia rerum suarum ante pedes Apostolorum ponerent . Quia ergo occultum erat hoc, magisque redemptio virgae Dei clara futura erat in Gentibus; explanat unde dicat quod dixit: Redemisti virgam haereditatis tuae. Hoc dixit non de Gentibus, in quibus manifestum est. Sed unde? Montem Sion. Adhuc et mons Sion potest aliter intelligi. Istum quem inhabitasti in ipso: ubi erat populus ante, ubi institutum templum, ubi celebrata sacrificia, ubi omnia illo tempore necessaria, Christum promittentia. Promissio, cum res redditur, jam fit superflua. Nam antequam reddatur quod promittitur, necessaria est ipsa promissio, ne promissum sibi obliviscatur
Abbreviated transcription (Latin):
lexit asaph: qi intituło psulmi intellect᷑ asaph.
Et quid ait: Ps aut̃ rex nr̃ ante scła: oꝑatꝰ ÷¬
salutẽ i medio tr̃e. Hac nos clamamꝰ. iã non ÷
Qinia ipsȩ÷ in pͥncipio uerbũ. ꝑ qd facta sunt
scła: opatꝰ ẽ. salutẽ in medio tr̃e. Ds̃ aut̃ rex
nr̃ ante scła quid fecit : Oꝑatꝰ ÷ salutẽ in me.¬
dio tr̃e. Et ego adhuc clamo. qͣsi desertꝰ: Ille
opat᷑ salitẽ in medio t̃tȩ. & ego remansi tra: In¬
tellexit asaph bene. qr intellectꝰ as aph. Quare

Expanded text:
lexit Asaph, quia in titulo Psalmi, Intellectus Asaph. Et quid ait? Deus autem rex noster ante saecula, salutem in medio terrae. Hac nos clamamus, Jam non equia ipse est in principio Verbum,  est salutem in medio terrae. Deus ergo rex noster ante saecula, quid fecit? Operatus est salutem in medio terrae; et ego adhuc clamo quasi desertus. Ille operatur salutem in medio terrae; et ego remansi terra. Intellexit Asaph bene, quia Intellectus Asaph. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
te gͦ nc̃: in his morsib consumi diabolũ. Quis ñ
natꝰ seruo suo etiam paganꝰ dicat illi sathanas :
cit paganꝰ. hoc dic̃ uideus. Ipsũ adorat: & deipso
Cũ pagana uoluptate audunt᷑: qi audita etiam
morbe tr̃arũ cognoscunt᷑. Hec qͣndo dicebant᷑ ñ fue¬
rt̃: qi tunc ꝓmittebant̃ ñ reddebant᷑. Hunc uͦ qua
pleri uidem᷑ inmundo: Uideamꝰ quid fecerit quẽ
iam intelligit asaph: qđ oꝑatꝰ ÷ salutẽ in metio
tr̃e. Tu disiupisti fontes. &torrentes. Ut mana¬
rent liquorẽ sapientiȩ. it manarent duutias fi¬
dei. ut irrigarent salsitatẽ gentium. ut omĩs in¬
fideles infidei dulaclinẽ sua rrtgatione conuerte¬
rent: difrupisti fontes & torrentes. forte discietũ ÷.
forte unũ ÷: qi fontes tam sargi fueit᷑ ut flumina
faerent. ti disrupisti fontes & torientes. Si aut̃ ad

Expanded text:
te ergo nunc his morsibus consumi diabolum. Quis non te ergo nunc his morsibus consumi diabolum. Quis non iratus servo suo, etiam paganus, dicat illi: Satanas? Vcit Paganus; ipsum adorat, et de ipso cum magna voluptate audiuntur, quia audita etiam in orbe terrarum cognoscuntur. Haec quando dicebantur, non fuerunt; quia tunc promittebantur, non reddebantur: nunc vero qua pleri videmus in mundo! Videamus quid fecerit, quem jam intelligit Asaph, quod operatus est salutem in medio terrae. Tu disrupisti fontes et torrentes: ut manarent liquorem sapientiae, ut manarent divitias fidei, ut irrigarent salsitatem Gentium, ut omnes infideles in fide dulcedinem sua irrigatione converterent. Disrupisti fontes et torrentes. Forte discretum est; forte unum est, quia fontes tam largi fuerunt ut flumina facerent. Tu disrupisti fontes
Abbreviated transcription (Latin):
& fac qđ es: ac macta & manduca. ac cõminue & bi¬
bȩ. Utrũq cam̃ ieodẽ sacram̃to. qi oportebat utiq
& sine dubitatione oportebat. ut corp qd erat dia¬
boli crodendo transir& in corp ap̃i. Sic diabolus con¬
sumit᷑: amissis siuis m̾e̾bris. Hoc figuratũ ÷. & inser¬
pente moysi. Nam fecert̾ magi similit̃: ꝓiectisq uir¬
gis sius exibuert̃ dracones. s draco moysi omĩũ illoꝵ
magoꝵ uirgas obsorbuit. Intelligat᷑ gͦ & mͦ. corp
diaboli. Hoc fit: deuorat᷑ agentib. quȩ crediderunt.
factꝰ ÷ ȩsca ppłis ethiopib. Illud qͦ intelligi pot̃.
dedisti eum escã ppłis ethiopib: qr nunc eum om̃s
mordent. Quid ÷ mordent: Reprehendendo. cul¬
pando. accusando. Quomͦ dictum÷ inphibitione
quidẽ: s tam̃ exp̃ssum. Si aut̃ mordetis ⁊ comedi¬
tis inuicẽ: iudece ne abinuicẽ consumanitni. Qđ ÷
moitlecis. ⁊ comeditis inuicẽ: litigatis cũ muticem.
detraitis inuicẽ. obꝓbria obicitis inuicẽ. Attendi¬

Expanded text:
 fac quod es. Hac, Macta et manduca; hac, Comminue et bibe: utrumque tamen in eodem sacramento; quia oportebat utique, et sine dubitatione oportebat, ut corpus quod erat diaboli, credendo transiret in corpus Christi. Sic diabolus consumitur amissis membris suis. Hoc figuratum est et in serpente Moysi. Nam fecerunt magi similiter, projectisque virgis suis exhibuerunt dracones; sed draco Moysi omnium illorum magorum virgas absorbuit . Intelligatur ergo et modo corpus diaboli: hoc fit; devoratur a Gentibus quae crediderunt, factus est esca populis Aethiopibus. Illud quoque intelligi potest, dedisti eum escam populis Aethiopibus: quia nunc eum omnes mordent. Quid est mordent? Reprehendendo, culpando, accusando. Quomodo dictum est, in prohibitione quidem, sed tamen expressum: Si autem mordetis et comeditis invicem; videte ne ab invicem consumamini . Quid est, mordetis et comeditis invicem? Litigatis cum invicem, detrahitis invicem, opprobria objicitis invicem. Attendi
Abbreviated transcription (Latin):
ri aserpente: magnũ sacram̃tũ. Quid÷ initi¬
endo serpentẽ sanari aserpente: Credendo in
mortuum: saluari amorte. Et tam̃ expauit &
fugit moyses. Quid ÷ ab illo serpente firgisse mo¬
inqua fuerant recessert᷑. S qͥd dictums: Ap¬
prehende caudam eiꝰ. Quid÷ caudã: Posterio¬
ra cõprehende. hoc significauit & illud: po¬
steriora mea iudebis. Prino factꝰ serperis: s cau¬
da retenta facta iuga. Primo oceisus: postea
resurrexit. Est etiam ncauda serpentis finis
scłi: qr sic mͦ mortalitas ecłiȩ ambtilat. Arii
tãqͣ cauda redimꝰ admanũ dĩ: & efficim᷑ sta¬
bilitũ regnũ cdĩ. ut impleat᷑ in nob̃ redemisti
ungã hereditatis tuȩ. S qi sinagoge uoxẽ:

Expanded text:
ri a serpente, magnum sacramentum! Quid est, inturi a serpente, magnum sacramentum! Quid est, intuendo serpentem sanari a serpente? Credendo in mortuum salvari a morte. Et tamen expavit et fugit Moyses. Quid est, ab illo serpente fin qua fuerant recesserunt? Sed quod dictum est, apprehende caudam ejus. Quid est, caudam? Posteriora comprehende. Hoc significavit et illud: Posteriora mea videbis . Primo factus serpens, sed cauda retenta facta virga; primo occisus, postea resurrexit. Est etiam in cauda serpentis finis saeculi; quia sic modo mortalitas Ecclesiae ambulat: alii tanquam cauda, redimus ad manum Dei, et efficimur stabilitum regnum Dei, ut impleatur in nobis, Redemisti virgam haereditatis
Abbreviated transcription (Latin):
possidere tpsã congregationẽ. lib̾ans illã deegip¬
to qđ signũ dedit moysi: cũ dicer& ei moyses.
Qđ signũ dabo ut credant mͥ. qr tume misisti :
Et ds̃ adillum. Quid in manu tua portas: Uir¬
gã. dice illã int̾ram. Et dimisit uirgã intr̃am:
& facta ÷ serpens. & expauit moyses: & fugit abeo.
Tt ait illi dñs. Apprehende caudã eiꝰ. Et apprehen¬
dit. & reuersa ÷ instatũ suũ unga facta. sicut
antea uirga fuerat. Quid significat : ñ entm
frustra factũ ÷. Intr̃ogemꝰ litteras cdĩ. qͥd serpens
ꝑsuasit homini: mortẽ. Trgo mors aserpente.
Si mors aserpente. uirga inserpente. xp̃c̃ imotte.
Idõ etiã cũ aserpentib in deserto morderent᷑. &
necarent᷑. p̃cepit dñs moysi ut serpentẽ ȩneum
exaltarce in heremo: & ammoner& ppłm. ut
qͥsqͥs aserpente morsus. eẽt. illũ intueret᷑ & sana¬
ret᷑. Sic & fiebat. sic & homines auenenis morsi a
serpentib sanabant᷑: intiiendo serpentẽ. S ana¬

Expanded text:
psam congregationem, liberans illam de Aegypto, quod signum dederit Moysi, cum diceret Moyses ei: Quod signum dabo, ut credant mihi quia tu me misisti? Et Deus ait ad illum: Quid in manu tua portas? Virgam. Projice illum in terram. Et dimisit virgam in terram, et facta est serpens; et expavit Moyses, et fEt ait illi Dominus: Apprehende caudam ejus. Et apprehendit; et reversa est in statum suum, virga facta, sicut antea virga erat . Quid significat? non enim frustra factum est. Interrogemus Litteras Dei. Quid serpens persuasit homini? Mortem . Ergo mors a serpente. Si mors a serpente, virga in serpente, Christus in morte. Ideo etiam cum a serpentibus in deserto morderentur et necarentur, praecepit Dominus Moysi, ut serpentem aeneum exaltaret in eremo, et admoneret populum, ut quisquis a serpente morsus esset, illum intueretur, et sanaretur . Sic et fiebat; sic et homines a venenis, morsi a serpentibus, sanabantur intuendo serpentem. Sana
Abbreviated transcription (Latin):
inflatũ cãꝗͣ uesicam reflandam pungens. Nonha¬
beres inqͥt in ime potestatẽ. nͥ data cibi. eẽt. desitꝑ.
S & hnic: posuert̾ signa sua signa. & ñ cognouerunt.¬
Quomͦ ñ cognouert̾ : Sicut megressum desuꝑ. qͦmͦ
egressus factꝰ fuerat desuꝑ. ut hoc impleret᷑ : Nũ¬
siluã lignoꝵ securib concidert̃ ianuas eiꝰ micdip.¬
sũ: idolabro & fãctorio deiecert᷑ eam. Id ÷ cons.¬

Expanded text:
inflatum, tanquam vesicam reflandam pungens: Non hainflatum, tanquam vesicam reflandam pungens: Non haberes, inquit, in me potestatem, nisi data tibi esset desuper . Sic et hic, Posuerunt signa sua, signa: Quomodo non cognoverunt? Sicut in egressum desuper. Quomodo egressus factus fuerat desuper, ut hoc impleretur, numsilva lignorum securibus conciderunt januas ejus in idipsum; in dolabro et fractorio dejecer
Abbreviated transcription (Latin):
ut capent. uł euerterent eiuitatẽ: s impical
facit & hõ. Aliqͣndo iratꝰ hõ apprebendit un qũ
cedit filium suũ. Ac denide ꝓicit sarmentũ mignẽ:
& filio seruat hereditatẽ. Sic aliqͣndo ds ꝑmalos eru¬
dit bonos. & ꝑ tẽꝑalem potentiam dãpnandoꝵ exer-¬
c& disciplinã liberandoꝵ. Quid enĩ putatis fr̃s. qr
uere sic cdata ÷ disciplina illi genti. ut omĩno pern& :
Quanti inde postea credidert̾. qͣnti adhuc credituri
st̾: Alud ÷ palea. alud frumentũ. suꝑ utrumq
tam̃ intra tritura. s subuna tritura aliud cominu¬
ꝑcussus. Sic gͦ & isti forte adiuinis suis audierant.
factum sit. Posuert̾ signa fua signa. & ñ cognouert̃.
Quid ñ cognouert̾: Sicut megressum desuꝑ. Quia
nͥ desuꝑ egrederet᷑ iuissio: nũꝗͣ seiuentibꝰ gentibꝰ in
dicit daniel aprincipio orationis suȩ. egressuis ÷ ser¬
mo. Hoc & dñs ipsi pilato inflanti se: & ponenti
di te. & potestate̾ habeo dimittendite: Et dñs ad

Expanded text:
rent civitatem; sed impietas facit et homo. Aliquando iratus homo apprehendit virgam inde filium suum; ac deinde projicit sarmentum in ignem, et filio servat haereditatem: sic aliquando Deus per malos erudit bonos, et per temporalem potentiam damnandorum exercet disciplinam liberandorum. Quid enim? putatis, fratres, quia vere sic data est disciplina illi genti, ut omnino periret? Quanti inde postea crediderunt! quanti adhuc credituri sunt! Alia est palea, aliud frumentum; super utrumque tamen intrat tribula: sed sub una tribula aliud comminupercussus . Sic ergo et isti forte a divinis suis audierant, factum sit: Posuerunt signa sua, signa; et non cognoverunt. Quid non cognoverunt? Sicut in egressum desuper. Quia nisi desuper egrederetur jussio, nunquam saevientibus Gentibus in dicit Daniel: A principio orationis tuae egressus est sermo . Hoc et Dominus ipsi Pilato inflanti se, et ponenti di te, et potestatem habeo dimittendi te? Et Dominus ad
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fecisti: Quid fecisti: Reppulisti nos infinẽ.
Quid ÷ infinẽ: fo̾rte usq infinẽ sclĩ. An reppulisti
oues gregis tui. Quare iratꝰ es suꝑ oues gregis tiu
nͥ qr tr̃enis inherebamꝰ ⁊ pastorem ñ agnoscebamꝰ :¬
Memento congregatiõis tuȩ: ꝗͣ possedisti abinicio.
Nũquidista pot̾̃. cẽ. uox gentutm: Nũqͥd gentes
nos filui facti sumꝰ ñ ueniendo decarne: s imitan¬
do fidẽ. Illi aut̃ adeo possestĩ abinicio. quid eis
contigit: Mem̃to congregationis tuȩ: ꝗͣ posselisti

Expanded text:
nos in finem. Quid est, in finem? Forte usque in finem saeculi. An repulisti tuus super oves gregis tui. Quare iratus es super oves gregis tui; nisi quia terrenis inhaerebamus, et pastorem non agnoscebamMemento congregationis tuae, quam possedisti ab initio. Numquid ista potest esse vox Gentium? numquid Gentes nos filii facti sumus, non veniendo de carne, sed imitando fidem. Illi autem a Deo possessi ab initio, quid eis contigit? Memento congregationis tu
Abbreviated transcription (Latin):
salientis muttã ȩtñam : Aliꝰ aut̃ acctpit uerbũ.
p̃dicat. ñ tac&. currit. S estas ꝓbat. fonte̾ aut
torrentẽ. Iam̃ exutroq rigat᷑ tr̃a. abeo qͥ oꝑatꝰ:
salutẽ inmedio tr̃ȩ. Exundent fontes. currant
torrentes. cu difrupisti fontes & torrentes. Tu
siccasti fluuios ȩchan. Ac rũpit fontes & torren¬
tes. ac siccat flitiuos. ut inde currant aque. &

Expanded text:
alientis in vitam aeternam? Alius autem accipit verbum; praedicat, non tacet, currit: sed aestas probat fontem aut torrentem. Tamen ex utroque rigetur terra, ab eo qui operatus est salutem in medio terrae; exundent fontes, currant torrentes: Tu disrupisti fontes et torrentes. 18. Tu siccasti fluvios Etham. Hac rumpit fontes et torrentes,
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa: quȩ pͥmo erant. Nusꝗͣ saccitlos. nusqͣ altare
iudeoꝵ. nusꝗͣ uictima. nusꝗͣ tẽplum. E rgo nichil
ñ agnosci adhuc: id ÷ incaptiuitate adhuc. eẽ.
nondũ se lib̾ari: expectant adhuc ap̃m. Uen
pꝰea discretor. Ueni& qui iã uenit: ⁊ eũ uenturũ
eẽ. manifestum ÷ s iã desuꝑ ueni&. Ante ce
erat o isrł: qͣssatus es qr offendisti iiacentem:¬

Expanded text:
omnia quae primo erant: nusquam sacerdos, nusquam altare Judaeorum, nusquam victima, nusquam templum. Ergo nihil non agnosci adhuc, id est, in captivitate adhuc se esse, nondum se liberari, exspectant adhuc Christum.  vocator, postea discretor. Veniet, quia venit, et eum venturum esse manifestum est; sed jam desuper veniet. Ante te erat, o Isr
Abbreviated transcription (Latin):
Conqͣssat pariis: conter& magnꝰ. Iam signa tria
ñ uides: iã non ÷ ꝓpħa. & dicis & nos non cognosc&
adhuc: qi uos ñ agnoscitis adhuc. Iam non : ꝓpħa:
Clama tãꝗͣ eger: qui medicum cedere ꝗͣ curari ma¬
nunciatũ de eo uideb̾t: & qui ñ audiert̾ intelligent.¬
& tu adhuc clamas iam non ÷ ꝓpħa. & nos non cognos-¬
c& adhuo : Ubi ÷ intellectꝰ tuus : rritat aduer¬
sariꝰ nomen tuũ infinẽ. Adhoc irritat aduersariꝰ
nomen tuũ infinẽ: ut natꝰ corripias. corripiens
cognoscas infinẽ. Aut certe infmẽ: usq adsinẽ.
Usq adquẽ finẽ: Quousq cognoscas. qͦusq clames.
quousq apprehensa cauda redeat᷑ adregnum.

Expanded text:
nteret magnus. Jam signa tua non vides, jam non est propheta; et dicis, Et nos non agnoscet adhuc: quia vos non agnoscitis adhuc. Jam non est propclama tanquam aeger qui medicum caedere quam curari maannuntiatum de eo, videbunt; et qui non audierunt, intelligent : et tu adhuc clamas, Jam non est propheta et nos non cognoscet adhuc. Ubi est intellectus tuus? Irritat adversarius nomen tuum in finem. Ad hoc irritat adversarius nomen tuum in finem, ut iratus corripias, corripiens cognoscas in finem; aut certe in finem, usque ad finem. Usque ad quem finem? Quousque cognoscas, quousque clames, quousque apprehensa cauda redeatur ad regnum.
Abbreviated transcription (Latin):
dat decruce. S quid tu asapħ iã in intellectu: Ne
tradideris bestiis animas confitentes tibi. Agnosco
inqͥt asaph: qr sic̃ inalio psalmo dr̃. peccatũ meũ cog¬
nouti: & facmꝰ meũ non oꝑui. Quare: Quia locutꝰ
puncti st̾ coile: & dixert̃ ad apłos. Quid gͦ faciemꝰ :
Dicite nob̾. Et apłi. Agite penitentiã: & baptuetur

Expanded text:
 Sed quid tu, Asaph, jam in intellectu? Ne tradideris bestiis animam confitentem tibi. Agnosco, inquit Asaph; quia, sicut in alio psalmo dicitur, Peccatum meum cognovi, et facinus meum non operui . Quare? Quia locutus puncti sunt corde, et dixerunt ad Apostolos, Quid ergo faciemus? dicite nobis. Et Apostoli: Agite poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
pullos suos: & nolusti. Pariuuili stimꝰ. ergo
ꝓtegat nos ds̃: subumbracło alarũ suarũ.
Q uid cũ maiores facti fuerimꝰ: Bonũ ẽ. nob̾
ut & tunc ꝓtegat nos: ut subillo maiore.
sẽꝑ nos pulli sim᷑. Sẽꝑ eĩ illȩ maior ẽ. qͣn¬
tũ cũq creuerimꝰ. Nemo dicat ꝓtegat me
cũ paruulꝰ sũ: quasi aliqndo adtantã mag

Expanded text:
pullos suos, et noluisti ! Parvuli sumus: ergo protegat nos Deus sub umbraculo alarum suarum. Quid cum majores facti fuerimus? Bonum est nobis ut et tunc protegat nos, ut sub illo majore semper nos pulli simus. Semper enim ille major est, quantumcumque creverimus. Nemo dicat, Protegat me, cum parvulus sum: quasi a
Abbreviated transcription (Latin):
inscriptꝰ ẽ. qͣndo crucifixꝰ ẽ. Nam pilatꝰ hunc
titulũ suꝑ capd ciꝰ scriptũ posuit. rex nu¬
deoꝵ hebrea lingua. greca. & latina. ut
om̃is qui transirent legerent głam regis &e
ignominiam ipsoꝵ iudeorũ qui reicien¬
tes uerũ regẽ: elegert̾ uulpẽ cesare᷑. Rex
uͦ letabit᷑ indeo. Illi facti sunt partes uulpi¬
um: iex aute letabit᷑ indño. Quẽ sibi ui¬
si sunt suꝑasse. cũ eum crucifigerent: tunc
crucifixꝰ fudit pcium quo emit orbẽ trarũ.
Rex uͦ letabit᷑ indeo. Laudabit᷑ omĩs qui
nirat in ipso. Quare laudabit᷑ omĩs qui
iurat in ipso: qr sibi eligit xp̃m: ñ uul¬
pẽ. Quia qͣndo illi uidei insuttauerunt:
tunc dedit illȩ unde redimereo Adipsum
gͦ ꝑtinemꝰ qui nos redemit. qui ꝓ nob̾ mun¬
dũ uicit. ñ armato milite s mrisa cruce.
Rex uͦ letabit᷑ indeo. laudabit᷑ om̃is qͥ uirat
in ipso. Qui iurat meo: quti pollicet᷑ ei in¬
tã suã. qui uou& illi & reddit. qui fit

Expanded text:
riptus est, quando passus est. Nam Pilatus hunc titulum super caput ejus inscriptum posuit, Rex Judaeorum, hebraea lingua, graeca, et latina: ut omnes qui transirent legerent gloriam regis, et ignominiam ipsorum Judaeorum, qui rejicientes verum regem, elegerunt vulpem Caesarem. Rex vero laetabitur in Deo. Illi facti sunt partes vulpium: Rex vero laetabitur in Deo. Quem sibi visi sunt quasi superasse cum crucifigerent, tunc crucifixus fudit pretium quo emit orbem terrarum. Rex vero laetabitur in Deo: laudabitur omnis qui jurat in ipso. Quare, laudabitur omnis qui jurat in ipso? Quia sibi elegit Christum, non vulpem; quia quando illi Judaei insultaverunt, tunc dedit ille unde redimeremur. Ad ipsum ergo pertinemus qui nos redemit, qui pro nobis mundum vicit, non armato milite, sed irrisa cruce. Rex vero laetabitur in Deo: laudabitur omnis qui jurat in ipso. Quis jurat in eo? Qui pollicetur ei vitam sua
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ inuanũ quesierunt animã meã. Quid
mͥ fecerunt qui quęsierunt animã meam
ꝑdere: Utinã quererent animã meã: ut
crederent mecũ. S quęsierunt animã
meã: ut ꝑderent me. Quid facturi: Non
enĩ rapturi erant gluten quo hesit ani¬
ma mea pste. Quis enĩ nos separabit a ca¬
ritate xp̾̃i : lribulatio anangustia. an

Expanded text:
 in vanum quaesierunt animam meam. Quid mihi fecerunt qui quaesierunt animam meam perdere? Utinam quaererent animam meam, ut crederent mecum! Sed quaesierunt animam meam ut perderent me. Quid facturi? Non enim rapturi erant gluten, quo adhaesit anima mea post te. Quis enim nos separabit a charitate Christi? tribulatio, an angustia, an
Abbreviated transcription (Latin):
qͣnta mala dixert̾. ñ solũ iudei s & om̃s
qui ꝓpt̾ idola ap̾ianos ꝑsequiti sunte
Qnͣdo sciebant in xpi̾anos. putabant qđ̃ pos
sunt. Oppilatũ ẽ. os loquentiĩ inqua.
Nemo aud& modo publice loqui contra

Expanded text:
 mala dixerunt, non solum Judaei, sed et omnes qui propter idola Christianos persecuti sunt? Quando saeviebant in Christianos, putabant quod possunt. Oppilatum est os loquentium iniqua. Nemo audet modo publice loqui contra
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ ꝓpt̾ infirmitatẽ nr̃ãm. Ecce qͣntũ dile¬
cti sumꝰ: anteꝗͣ dm̃ diligeremꝰ. Si anteꝙͣ
dm̃ diligeremꝰ tantũ ab eo dilecti sumꝰ:
ut aqualẽ sibi filium suũ hominem
facere ꝓpt̾ nos quid nob̃ seruat iã di¬
ligentib se : Ergo multi nescio quid
minimũ putant apparuisse intr̃a fili
eminentiã uirtutis illiꝰ & gras agant
deo qr ꝓpt̾ ipsos tantꝰ quomͦ uenit. ad
quã natiuitatẽ. ad quã passionẽ. nos
possunt uidere glam ipsiꝰ ⁊ potentiam

Expanded text:
tatem nostram! Ecce quantum dilecti sumus, antequam Deum diligeremus! Si antequam Deum diligeremus, tantum ab illo dilecti sumus, ut aequalem sibi Filium suum hominem faceret propter nos; quid nobis servat jam diligentibus se? Ergo multi nescio quid minimum putant apparuisse in terra Filiumeminentiam virtutis illius, et gratias agant Deo quia propter ipsos tantus quo venit, ad quam nativitatem, ad quam passionem; non possunt videre glori
Abbreviated transcription (Latin):
qͦsp ea ꝑ sequuti st̃. Quęsierunt animã
meã: introibunt in inferiora t᷑rȩ. Terram
ꝑdere noluerunt: ut crucifigerent xp̃m̃
mninferiora t̾re. ierunt. Que sunt inferi¬
ora tr̃ȩ: Terrene cupiditates. Meliꝰ c̃. carne.
ambissare suꝑ tram: quã cupiditate ire
subt̾ra. Om̃s enĩ qui contͣ salutẽ suã cu¬
pit c̃rena: subtra ẽ. qr t̾rã sibi pp̃osuit t̾rã

Expanded text:
stea persecuti sunt. Quaesierunt animam meam. Introibunt in inferiora terrae. Terram perdere noluerunt, ut crucifigerent Christum: in inferiora terrae ierunt. Quae sunt inferiora terrae? Terrenae cupiditates. Melius est carne ambulare super terram, quam cupiditate ire sub terram. Omnis enim qui contra salutem suam cupit terrena, sub terra est: quia terram sibi praeposuit, terram
Abbreviated transcription (Latin):
estis & filii diei. Non sumꝰ noctas: nq tene¬
brarũ. Qui sunt filii noctis. & flii tene¬
brarũ : Qui omĩa mala oꝑant᷑. Iisq adeo
filii noccis funt: ut timeant uideri quȩ
opant᷑. Et quȩ publice oꝑant᷑ mala: icdeo
publice oꝑant᷑: sunt quidẽ inluce soti.s
itenebris coittis. Plemo gͦ indituculo opa¬
t: nͥ qui in xp̃o oꝑat᷑. S qui ociosus me¬
mor ẽ .xp̃i: in ipso meditat᷑ in omib sius
actionib. & ẽ. illi aduitor mbono opere.
ne ꝑ ifirmitatẽ suam deficiat. Si memo¬
ratꝰ sũ tui fuꝑ stratũ meũ. indilucłis me¬
ditabar inte: qr factꝰ es adiutor ins̃. E¬

Expanded text:
estis, et filii diei; non sumus noctis neque teneestis, et filii diei; non sumus noctis neque tenebrarum . Qui sunt filii noctis, et filii tenebrarum? Qui omnia mala operantur. Usque adeo filii noctis sunt, ut timeant videri quae operantur: et quae publice operantur mala, ideo publice operantur, sunt quidem in luce solis, sed in tenebris cordis. Nemo ergo in diluculo operatur, nisi qui in Christo operatur. Sed qui otiosus memor est Christi, in ipso meditatur in omnibus actionibus suis; et est illi adjutor in bono opere, ne per infirmitatem suam deficiat. Si memoratus sum tui super stratum meum, in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus.
Abbreviated transcription (Latin):
meditat᷑. Diluiculo enĩ dixit actiones. quia
omĩs homo diluculo aliquid incipit age¬
re. Quid gͦ dixit: Si menor fui tui instra¬
tu meo: ⁊ indilucłis meditabar inte. Sigͦ
ñ fui memor instratu meo. ⁊ in dilucłõ ñ
meditabar inte: Qui qͣndo occͦisus ẽ. noi
cozitat dm̃. in actib suis cogitare potest
dm̃: Qui aut̃ memor eiꝰ ẽ. qndo quietꝰ ẽ.
in ipso meditat᷑ cũ agit ne in actione defi¬
ciat. Ideo qͥd adiccit: Et in diludõ medi¬
tabar inte: qr factꝰ es aduitor ms. Et enĩ
nͥ ds adiuu& bona oꝑa nr̃a: impleri a
nob̃ ñ possunt. Et digna debemꝰ oꝑari.
id ÷ taꝗͣ in lucẽ qndo xpõ demonstrante
oꝑemnͣ. Quicũq oꝑat᷑ mala in nocte oꝑa¬
tͣ: ñ indilucło apło dicente. Qui m ebri¬
ant᷑ nocte in ȩbriant᷑. & qui dormiunt:
nocte dormitint. Nos qui diei sumꝰ: sobri¬
i sumꝰ. Hortatͦt᷑ nos: ut scđm diem ambu¬
lemꝰ honeste. Sicut indie inqͥt: honestȩ
ambulemꝰ. Et iterũ. Uos in qͥt filũ lucis

Expanded text:
iluculum enim dixit actiones, quia omnis homo diluculo incipit aliquid agere. Quid ergo dixit? Si memor fui tui in strato meo, et in diluculis meditabar in te. Si ergo non fui memor in strato meo, et in diluculo non meditabar in te. Qui quando otiosus est non cogitat Deum, in actionibus suis cogitare potest Deum? Qui autem memor ejus est quando quietus est, in ipso meditatur cum agit, ne in actione deficiat. Ideo quid adjecit? Et in diluculis meditabar in te; quia factus es adjutor meus. Etenim nisi Deus adjuvet bona opera nostra, impleri a nobis non possunt. Et digna debemus operari; id est tanquam in luce, quando Christo demonstrante operamur. Quicumque operatur mala, in nocte operatur, non in diluculo, Apostolo dicente: Qui inebriantur, nocte inebriantur; et qui dormiunt, nocte dormiunt: nos qui diei sumus, sobrii simus. Hortatur nos ut secundum diem ambulemus honeste: Sicut in die, inquit, honeste ambulemus . Et iterum: Vos, inquit, filii lucis
Abbreviated transcription (Latin):
e qͣlib& cupiditate: qͣlib& suggestione.
alicuĩꝰ potentis mimicicus. aut aliciiꝰ
potentis amiciciis. Om̃ib modis instat
diaboł: quẽ admodũ deiciat. Et in ꝑse¬
quitionib uiimꝰ: & habemꝰ ꝑpetuos mi¬
micos diabolũ & angłos eiꝰ. s nontuea¬
mꝰ. Sic sunt diabolus & angłi clꝰ: quasi mil¬
ui. Sub illiꝰ galline alis stmꝰ: & ñ nos pot̃
contingere. Gallina enĩ quȩ nos ꝓtegit:
fortis ẽ. infirma ẽ ꝓpt̾ nos. s fortis ẽ. in se

Expanded text:
 qualibet cupiditate, qualibet suggestione, alicujus potentis inimicitiis, aut alicujus potentis amicitiis? Omnibus modis instat diabolus, quemadmodum dejiciat; et in persecutionibus vivimus, et habemus perpetuos inimicos, diabolum et angelos ejus: sed non timeamus. Sic sunt diabolus et angeli ejus, quasi milvi: sub illius gallinae alis sumus, et non nos potest contingere; gallina enim quae nos protegit, fortis est. Infirma est propter nos; sed fortis est in se
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. anima mea pꝰte. Uidece desiderantẽ. ui¬
dete sitiente̾. uidete qͦmͦ hereat deo. Nascat᷑
in uob̃ istȩ affectꝰ. si iam germinat: cõptu¬
at᷑ & crescat. ꝑueniat adtale robur ut & nos
dicatis toto corde. Ad glutinata ẽ. anima
mea pꝰce. Ubi ẽ. ipsit̾ glitene Ipsũ gluten:
caritas ẽ. Caritatẽ habȩ: quo glutine ad¬
glutinet᷑ anima tua p dm̃. Non cũ deo s
pꝰ dm̃: ut illȩ pͣcedat. tu sequaris. Qui enĩ
uoluerit dm̃ antecedere: consilio suo uuit
uiuere. & ñ uult sequi p̃cepta dĩ. dpterea
& petrꝰ repulsus ẽ: qͣndo uoluit consilium
dare xp̃o passiro ꝓnob̃. Adhuc enĩ infirmꝰ
erat petrꝰ. & qnͣta utilitas eẽt. generis hu¬
mani in sanguine xpi non nouerat. Dns
autẽ qui uenerat redimere nos ⁊ dare p̃ctũ
ꝓnob sanguinẽ suũ: cepit p̃dicare passio¬
nẽ suã. Expauit petrꝰ quasi dnm moritu
rũ. quẽ uolebat hic semꝑ uuiere. Quomͦ
carnali affectii cira dnm̃ tenebat᷑: Et ait

Expanded text:
est anima mea post te. Videte desirantem, videte sitientem, videte quomodo haeret Deo. Nascatur in vobis iste affectus. Si jam germinat, compluatur, et crescat: perveniat ad tale robur ut et vos dicatis ex toto corde, Agglutinata est anima mea post te. Ubi est ipsum gluten? Ipsum gluten charitas est. Charitatem habe, quo glutine agglutinetur anima tua post Deum. Non cum Deo, sed post Deum; ut ille praecedat, tu sequaris. Qui enim voluerit Deum antecedere, consilio suo vult vivere, et non vult sequi praecepta Dei. Propterea et Petrus repulsus est, quando voluit consilium dare Christo passuro pro nobis. Adhuc enim infirmus erat Petrus, et quanta utilitas esset generis humani in sanguine Christi non noverat: Dominus autem qui venerat redimere nos, et dare pretium pro nobis sanguinem suum, coepit praedicare passionem suam. Expavit Petrus quasi moriturum Dominum, quem volebat hic semper vivere quomodo carnali affectu circa Dominum tenebatur; et