comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. & hc̃ crucifixũ. Ubera
gͦ sponsi meliora sunt uino:
qr rudimenta noui testam̃¬
regenerant. mox uite cȩlestĩ
introitu aptos reddunt: qͦd
longa legis obseruatio neqͣꝗͣ
facere ualebat. ne in his qͥdp̃
bante apło qui dieit. Nichil
Si aũ ubera xp̃i. ul est pͥmor¬
dia dñicȩ fidei meliora sunt
uino legis. qͣntomagis innũ
xp̃i. id est ꝑfectio doctrinȩ
eugłicȩ. cunctis legalibus
cerimoniis prestat: Si sacra¬
menta incarnationis eiꝰ ad
uitã mittunt: quantum
diuinitatis eiꝰ agnitio. qͣntũ
uisio głificat: Nã & ipse
sponsus ñ solũ lac. s & uiinui
se hr̃e significat: cũ in seqͤn¬
tib dicit. Bibi uinũ meũ eũ
lacte meo. Quantũ uino legiꝰ
uunũ p̃celleret suũ. mystice
in eugłio significat: uͥ defici¬
ente in nuptiis eccłiȩ typiciˢ
uino uet̾e. nouũ ipse de aqͣ
fecit uinũ maiore prorsus
laude dignissimũ. E iure
ubera sponsi nominat. qđ
mulieris ẽ membrũ corpo¬
ris: ut in ipso carminis ini¬

Expanded text:
 hunc crucifixum . Ubera ergo sponsi meliora sunt vino, quia rudimenta Novi Testameregenerant, mox vitae coelestis introitu aptos reddunt, quod longa legis observatio nequaquam facere valebat, ne in his quidem bante Apostolo, qui dicit: Nihil Si autem ubera Christi, id est, primordia Dominicae fidei meliora sunt vino legis, quanto magis vinum Christi, id est, perfectio doctrinae evangelicae, cunctis legalibus caeremoniis praestat! Si sacramenta incarnationis ejus ad vitam mittunt, quantum divinitatis ejus agnitio, quantum visio glorificat? Nam et ipse sponsus non solum lac, sed vinum se habere significat, cum in sequentibus dicit: Bibi vinum meum cum lacte meo. Quantum vino legis vinum praecelleret suum, mystice in Evangelio significat, ubi, deficiente in nuptiis Ecclesiae typicis vino vetere, novum ipse de aqua fecit vinum, majore prorsus laude dignissimum. Et jure ubera sponsi nominat, quod mulieris est membrum corporis, ut in ipso carminis ini
Abbreviated transcription (Latin):
meredulã. Quotiens uolui
congregare filios tuos quem¬
admodũ gallina congregat
pullos suos sub alas. & nolu¬
isti. Fraglantia unguentis
optimis. Unguenta optima
st̃ dona sp̃s sc̃i. Quib ubera
xp̃i fraglant. quia doctores
scĩ. ministri indelie& lactis
euglici ꝑ unctionẽ sp̃s in
uirtutũ amorẽ ꝓficiunt:
Q quidẽ bona erant unguenta
quib ait paulus. E qͥ unx̃
nos ds & qui signauit nos.
& dedit ꝑignꝰ sp̃s incordib¬

Expanded text:
dulam: Quoties volui congregare filios tuos, quemadmodum gallina congregat pullos suos sub alas, et noluisti ? Fragrantia unguentis optimis. Unguenta optima sunt dona Spiritus sancti, quibus ubera Christi fragrant, quia doctores sancti, ministri videlicet lactis evangelici, per unctionem Spiritus in virtutum amorem proficiunt. Et quidquibus ait Paulus: « Et qui unxit nos Deus, et qui signavit nos, et dedit pignus spiritus in cordib
Abbreviated transcription (Latin):
suũ scło polliceret aduentũ
Dostqͣ autẽ sinagoga dñm
uenire desiderans predi¬
cantib eũ ꝓphis ait. osei¬
let᷑ me osculo oris sui. id est
ipse mͥ dona suȩ doctrinȩ
imꝑtiat: repente ad ipsũ
cuiꝰ desiderio flagrabat. u̾ba
conu̾tens subdit. Quia me¬
liora st̃ ubera tua m̃no.
Ac si patent̃ diceret. Ideo te
aduenire. tuis osculis recre¬
ari eupio: quia tue dulcedo
p̾sentiȩ cunctis incõparabi¬
lit̾ eis quȩ ꝑ precones aduen¬
tus tui misisti muneribus
antecellit. Uinũ quippe
feruorẽ scientie legalis: uhe¬
ra uͦ dicit rudimenta engłi¬
cȩ fidei. De quib ait patilꝰ.
Lac uob̾ potum dedi. ñ escam.

Expanded text:
dventum. Postquam autem sinagoga dominum venire desiderans, praedicantibus eum prophetis ait: Osculetur me osculo oris sui, id est ipse mihi dona suae doctrinae impertiat. Repente ad ipsum, cuius desiderio flagrabat, verba convertens subdit: Quia meliora sunt ubera tua vino, ac si patenter diceret: ideo te advenire, tuis osculis recreari cupio, quia tuae dulcedo praesentiae cunctis incomparabiliter eis, quae praecones adventus tui misisti, muneribus antecellit. Vinum quippe fervorem scientiae legalis, ubera vero dicit rudimenta evangelicae fidei, de quibus ait Paulus: Lac vobis potum dedi non escam.
Abbreviated transcription (Latin):
plis. uigilantiꝰ in reliqͣ eius
lectione que non minꝰ noxia
sepe salutarib dicta int̾se¬
rit. circũspiciant. Nam et
aliis opusculis eandẽ suã
heresim ꝗͣuis multũ recla¬
mante scĩssimo ac doctissi¬
mo antistite augustino. ñ
tiȩ scripsit: bonũ nature
libertatẽ q nr̃i arbitrii. uit
ipse autumat contͣ ꝑfidiã
manichei magna instantia
defendit. Ut aũ ueritas
ꝓbat: magna ꝑuicatia con-¬
tra fide celestis gr̃ȩ durat.
Hec namq ẽ inquit idem
constantia. q̃ maxime asse¬
rit arbitrii potestatẽ ac
bonũ. iusq nature. & hu¬
mani animi mot᷑ liberos:
dũ ostendit omne mentis
bonũ uoluntarrũ. nec ulli
unqͣ casui obnoxiũ. Motꝰ
aũ me ñ solũ carnis. s nec
animi hr̃e liberos docent
ut de ceteris cauieã. fixa

Expanded text:
plis, vigilantius in reliqua ejus lectione, quae non minus noxia saepe salutaribus dicta interserit, circumspiciant. Nam et in aliis opusculis eamdem suam haeresim, quamvis multum reclamante sanctissimo ac doctissimo antistite Augustino, afftantiae scripsit, bonum naturae libertatemque nostri arbitrii, ut ipse autumat, contra perfidiam Manichaei magna instantia defendit. Ut autem veritas probat, magna pervicacia contra fidem coelestis gratiae durat. « Haec namque est, inquit idem, constantia, quae maxime asserit arbitrii potestatem, ac bonum, ejusque naturae et humani animi motus liberos, dum ostendit omne mentis bonum voluntarium, nec ulli unquam casui obnoxium. Motus autem me non solum carnis, sed nec animi habere liberos docent,ut de caeteris taceam, fixa
Abbreviated transcription (Latin):
stat ꝓfecto qͦd eccłia quoq
non ꝓpt̾ peccata uł peccatoꝵ
uicia s ꝓpt̃ temptationes
passionesq suas quib inde¬
sinenter exercet᷑. ingram se
ẽe ꝑhibet. Qui sensus seqͤntib
etiã uerbis affirmat᷑: cũ dr.¬
me sol. Quod ẽ aꝑte dicere.
Nolite me o filiȩ ierłm. iol est
anime deo deuotȩ qͦd hõib
sim despecta mirari. quia
temptationũ estus quas ꝓ
int̃na mea pulchritudine
sustinere ñ cesso. foris me
reddidit obseurã. quam tñ
gr̃a cȩlestis. interiꝰ uenustã
ẽẽ donauit. Cui simile est¬

Expanded text:
d Ecclesia quoque non propter peccata vel peccatorum vitia, sed propter tentationes passionesque suas, quibus indesinenter exercetur, nigram se esse perhibet. Quis sensus sequentibus etiam verbis affirmatur, cum dicm, etc. Quod est aperte dicere: Nolite me, o filiae Jerusalem, id est, animae Deo devotae, quod hominibus sim despecta mirari, quia tentationum aestus, quas pro interna mea pulchritudine sustinere non cesso, foris me reddidit obscuram, quam tamen gratia coelestis interius venustam esse donavit. Cui est simile apost
Abbreviated transcription (Latin):
temptationẽ uob̃ fit. quasi
noui aliquid nob̃ contingat.
s cõmunicantes. xp̃i passio¬
nib gaudete. E quidem
solis noĩe aliquando dñs
ipse signat᷑. sicut de ascensio¬
ne eiꝰ dictũ est. Eleuatꝰ ÷ sol.
& luna stetit in ordine suq.
Aliquando electi eiꝰ. sient ipse
dicit. iusti fulgebunt sieut
sol. in regno patͥs eoꝵ. Sed
hoc loco melius tͥbulationũ
ardor. solis appellationẽ si¬
gurat᷑. uixta hoc qͦd ipse.
de iactis in petra seminib

Expanded text:
ationem vobis fit, quasi novi aliquid vobis contingat, sed communicantes Christi passionibus gaudete . Et quidem solis nomine aliquando Dominus ipse signatur, sicut de ascensione ejus dictum est: Elevatus est sol, et luna stetit in ordine suo, aliquando electi ejus, sicut ipse dicit, Justi fulgebunt sicut sol in regno Patris mei . Sed hoc loco melius tribulationum ardor solis appellatione figuratur, juxta hoc quod ipse de jactis in petram seminib
Abbreviated transcription (Latin):
nis appellatͣ: sicut. ꝓuerita¬
te exempli ponit᷑. quia sic̃
salomon tentoria sibi de
mortuoꝵ pellib animaliũ
facere solebat. ita dñs ecele¬
siã s de talibus congregat
animalib qui desideriis
nouerunt renuntiare car¬
nalib. Uñ dicebat ad om̃s.
Siqͥs uult post me uenire
abneget semet ipsũ. & tollat
crucẽ suã & sequat᷑ me. Et
apłs mortificate inqͥt mem¬
Quidã hanc sententiam ita
legentes. nigra sũ & formosa.
dicunt qđ eccł̃ia nigra sit
in carnalib suis uł falsis
frĩb suis. sicut tabernacła
cedar. formosa aũ in sp̃alib
sieut pelles salomonis. Uerũ
si attendamꝰ qͦd de dño scͥꝑ¬

Expanded text:
nis appellatur, sicut pro veritate exempli ponitur, quia, sicut Salomon tentoria sibi de mortuorum pellibus animalium facere solebat, ita Dominus Ecclesiam sibi de illis congregat animalibus, quae desideriis noverunt renuntiare carnalibus. Unde dicebat ad omnes: Si quis vult post me venire, abneget semetipsum, et tollat crucem suam, et sequatur me . Et Apostolus, Mortificate, inquit, mem. Quidam hanc sententiam ita legentes, Nigra sum, sed formosa, dicunt quod Ecclesia nigra sit in carnalibus suis, vel falsis fratribus suis, sicut tabernacula Cedar; formosa autem in spiritualibus, sicut pelles Salomonis. Verum si attendamus quod de Domino scri
Abbreviated transcription (Latin):
uita uindictã capimus: quia
isdẽ suis pannis quib nebulã
pulueris luminib nr̃is inici¬
unt: ad complanandã uiam
pedib nr̃is. lutũ platearũ ab¬
stergunt. Qͥd ampliꝰ dicam:
Tedet me omnia uanitatis ocil¬
la numerare. in quib stulti
& uecordes mulierib immo
meretricib studia sua aufer̾̃t.¬
& tanto dedecore qͣnta suꝑsti¬
tione. cũ habitu pene sexum
mut auerunt. Alii st̃ mille
modi: quib homines uanissimi
& suꝑstitiosissimi spectacłm
de se intuentib p̃bere concu¬
piscunt. S hec omnia seruus
cdi magna debet constantia
despicere: cũ uideat nullos
nisi stultos & irrisione dignis¬
simos studiis talib deseruire.
Hec enĩ omnia uerȩ religioni
& studiũ his addhibent. qͣntũ
a religione alieni sint paten¬
ter ostendunt. S gr̃a dei
om̃s qui mͦ in religione con¬
stituti. talib student. & per
hec hominib placere cuꝑiunt:
omnib bominib magis uiles
& contemptibiles fuint. E e

Expanded text:
vita vindictam capimus, quia vita vindictam capimus, quia iisdem suis pannis quibus nebulam pulveris luminibus nostris injiciunt, ad complanandam viam pedibus nostris, lutum platearum abstergunt. Quid amplius dicam? Taedet me omnia vanitatis ostentamenta numerare, in quibus stulti et vecordes, mulieribus, imo meretricibus studia sua auferunt, et tanto dedecore quanta superstitione cum habitu pene sexum mutaverunt. Alii sunt mille modi quibus homines vanissimi et superstitiosissimi spectaculum de se intuentibus praebere concupiscunt. Sed haec omnia servus Dei magna debet constantia despicere, cum videat nullos nisi stultos et irrisione dignissimos studiis talibus deservire. Haec enim omnia verae religioni m et curam his adhibeant, quantum a religione alieni sint, patenter ostendunt. Sed gratia Dei omnes qui modo in religione constituti talibus student, et per haec hominibus placere cupiunt, omnibus hominibus magis viles et contemptibiles fiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
inuoluunt. Alii toto conami¬
ne stringentes & fudentes ea:
omnia corporis sui liniam̃ta
inuerecundissima quadam
turpitudine aspicientibus
numeranda exponunt. Alii
lactando & uientilando pan-¬
nos suos: leuitatẽ m̃tis sue
ex ipsa habitus sui mobilita¬
te ostendunt. Alii incedenteᷤ
sinuoso syrmate terrã uer¬
tunt: & limbis dependentib
unmo retro consequentib
caudis. in similitudinẽ uul¬
piũ uestigia sua obducunt.
Bene ꝓfecto: ut postꝗͣ transie¬
rint pereat memoria eoꝵ.
ne sint ampliꝰ in recordatiõe
in terra uuentiũ. Qui ut
ostendant de numero illoꝵ
se e̾eͥ d̾e quib psalmista dic̃.
non sic imꝑii ñ sic. s tanquã
puluis quẽ ꝓicit uentꝰ a facie
terrȩ: quacumq prexerint
quasi tẽpestatis turbo pul¬
uerẽ concitant: & ipsi filii te¬
nebrarũ. illud lum̃ foris ocłis
hominũ subtrahunt. qͦd intꝰ
cecata mente ꝑdiderunt. Est
tam̃ in quo de bis etiã in p̃senti

Expanded text:
involvunt. Alii toto conamiinvolvunt. Alii toto conamine stringentes et findentes ea, omnia corporis sui lineamenta, inverecundissima quadam turpitudine aspicientibus numeranda exponunt. Alii jactando et ventilando pannos suos, levitatem mentis suae ex ipsa habitus sui mobilitate ostendunt. Alii incedentes sinuoso syrmate terram verrunt et limbis dependentibus, imo retro consequentibus caudis in similitudinem vulpium vestigia sua obducunt. Bene profecto, ut postquam pertransierint, pereat memoria illorum, ne sint amplius in recordatione in terra viventium. Qui ut ostendant de numero illorum se esse, de quibus Psalmista dicit: Non sic impii non sic, sed tanquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae , quacunque perrexerint, quasi turbo tempestatis pulverem concitant, et ipsi filii tenebrarum illud lumen foris oculis hominum subtrahunt, quod intus caecata mente perdiderunt. Est tamen in quo de eis etiam in praesenti
Abbreviated transcription (Latin):
in gestu. in locutione. in ñisa.
disciplina custodit᷑: in genere
& qualitate. in colore & for¬
matione. & coaptatione uesti¬
mentoꝵ. In genere scilicet ne
sint uestim̃ta nr̃a nimis preci¬
osal in qualitate. ne nimis sint
subtilia uł mollia. in colore.
ne nuis sint nitida. siue alio
na & ꝓpositũ religiose conu̾¬
sationis expetit fucataͥ. infor¬
matione. ut sint decenter &
religiose cõposita. & humili¬
tatis signũ habentia. id est
ñ nimis magna aut depen¬
dentia aut fluxa. nec nimis
stricta: siue quolibet alio mo¬
do scđm scłi uanitatẽ ddetorta.
Coaptatio ad modũ portandi
ꝑtinet. Nam st̃ quidã stułti:
qui stultis placere cupientes.
quodã artificio uestim̃ta sua
circa se cõponunt. Alii uero
maiori scurrilitate ridiculose
transu̾tunt. Alii autẽ ut
pompã de se faciant. expli-¬
cant ea: & qͣntum possunt
latiꝰ distendunt. Alii tenere
corrugata in unũ colligunt:
alii ꝯtorq̃ntes & cõplectentes

Expanded text:
in gestu, in locutione, in mensa, in gestu, in locutione, in mensa, disciplina custoditur, in genere et qualitate, in colore et formatione et coaptatione vestimentorum. In genere, scilicet ne sint vestimenta nostra nimis pretiosa. In qualitate, ne nimis sint subtilia vel mollia. In colore, ne nimis sint nitida, sive quolibet roposito religiosae conversationis expetit fuscata. In formatione, ut sint decenter et religiose composita, et humilitatis signum habentia, id est non nimis magna aut dependentia, aut fluxa, nec nimis stricta, sive quolibet alio modo secundum saeculi vanitatem detorta. Coaptatio ad modum portandi pertinet, nam sunt quidam stulti qui stultis placere cupientes, quodam artificio vestimenta sua circa se componunt. Alii vero majori scurrilitate ridiculose transvertunt, alii autem ut pompam de se faciant, explicant ea, et quantum possunt, latius distendunt. Alii temere corrugata in unum colligunt, alii contorquentes et complectentes
Abbreviated transcription (Latin):
talẽ quẽ de indisciplina & di¬
scordia parit̾ notare uoluit
priꝰ apostatã nominauit: qr
nisi priꝰ intus a conspectu con¬
ditoris au̾sione mentis caderet.
foris postmodũ ad inconstantiã
& seminanda uirgia ñ ueniret.
Liganda st̃ gͦ foris ꝑ disciplinã
m̃bra corporis. ut intrinsecus
solidet᷑ status mentis: quatinꝰ
dũ undiq ext̾ior custodia inte¬
riori mobilitati cohercende
opponit᷑: tandẽ mens ad pacẽ¬
stabilẽ in semet ipsa colligat᷑.
Omniũ namq uicioꝵ motus di¬
sciplina cohercet: & quantũ
mala desideria foris cohercen¬
do compͥmit: tantũ ꝑ eã bonũ
desideriũ interiꝰ conualescit:
haulatim ꝙ eadẽ uirtutis for¬
ma ꝑ consuetudinẽ menti im¬
primit᷑. quȩ foris ꝑ disciplinã¬
in habitu corporis conseruat᷑.
Ecce uidimꝰ quantũ ualeat di¬
sciplina: nc̃ qualit̾ custodiri
debeat consideremꝰ. Quatuor
sunt precipue. in quib conser¬
uanda ẽ disciplina: in habitu.

Expanded text:
talem quem de indisciplina et discordia pariter notare voluit prius apostatam nominavit, quia nisi prius intus a conspectu Conditoris aversione mentis caderet, foris postmodum ad inconstantiam et seminanda jurgia non veniret. Liganda ergo sunt foris per disciplinam membra corporis, ut intrinsecus solidetur status mentis, quatenus dum undique exterior custodia interiori mobilitati coercendae opponitur, tandem mens ad pacem in semetipsa colligatur. Omnium namque vitiorum motus disciplina coercet, et quantum mala desideria foris coercendo comprimit, tantum per eam bonum desiderium interius convalescit. Paulatimque eadem virtutis forma per consuetudinem menti imprimitur, quae foris per disciplinain habitu corporis conservatur. Ecce vidimus quantum valeat disciplina, nunc qualiter custodiri debeat consideremus. Quatuor sunt praecipue in quibus servanda est disciplina, in habitu,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾mes: bestias. serpentes. Qntũ¬
cumq excolatur & orneturͥ
gͥ ꝓdest in habitu qui foris
ad tempꝰ adheret. głam quere¬
reͥ & corruptionis putredinẽ
bent amatores religionis oꝑe
demonstrare quantũ ipsi ter¬
rena despiciant: nec carnem
quȩ moritura ẽ cultu fuꝑsti¬
tioso excolere. s pompȩ indu¬
mentoꝵ moꝵ ornam̃ta ante¬
ferreͥ. uestim̃ta plus uilia ꝗͣ
p̃ciosa. plus grossa qͣ subtilia.
plus asꝑa ꝗͣ mollia. plꝰ fusca
ꝗͣ nitida. plus neglecte quã
accurate cõposita uel adapta¬
ta amare: quatinꝰ si ñ posst̃
in uestimentis sus ꝑ omnia
cõmoditatẽ abscidereͥ nunꝗͣ
tam̃ p̃sumant eis uti ad osten¬
tationẽ. Poterant hec fortas¬
sis beniuolentib ad eruditi¬
onẽ modestiȩ & humilitatis
sufficere: s scio duros & rebel¬
les animos nisi adhuc morda¬
ciorib lupatis frenati fuerint.
ñ facile auia pristim erroris
declinare. Quos quidẽ oportet
in cunctis obseruantiis usq acd

Expanded text:
vermes, bestias, serpentes . Quantumcunque excolatur et ornetur, uid igitur prodest in habitu qui foris ad tempus adhaeret, gloriam quaerere, et corruptionis putredinem,bent amatores religionis opere demonstrare quantum ipsi terrena despiciant, nec carnem quae moritura est cultu superstitioso excolere, sed pompae indumentorum, morum ornamenta anteferre. Vestimenta plus vilia quam pretiosa, plus grossa quam subtilia, plus aspera quam mollia, plus fusca quam nitida, plus neglecte quam accurate composita vel adaptata amare, quatenus si non possint in vestimentis suis per omnia commoditatem abscindere, nunquam tamen praesumant eis uti ad ostentationem. Poterant haec fortassis benevolis ad eruditionem modestiae et humilitatis sufficere, sed scio duros et rebelles animos, nisi ad haec mordacioribus lupatis frenati fuerint, non facile a via pristini erroris declinare. Quos quidem oportet in cunctis observationibus usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
in his quȩ possidebat tẽꝑan¬
tiam seruare noluit. post illi¬
citũ uisum rerũ tẽporaliũ ad
penã sempit̾nam ꝑuenit. Si
gͦ ille quia ꝓpriis abusus est
tantã damnationẽ meruit.
qͥd putamꝰ isti faciunt qͥ ꝓpria
ñ habentes. alienã elemosinã
cultui sue elationis impend̾e
ñ ꝑtimescunt: Ue eis: quia
qͦd alii ꝓ redemptione pec̃coꝵ
suoꝵ offerunt:. hoc ipsi accipi¬
entes ꝑ illicitũ usum ad dam¬
nationẽ animarũ suarũ con¬
u̾tunt. Ue coronȩ suꝑbiȩ ephra¬
im. & flori decidenti: qr om̃is
caro fenũ. & omnis gła eius
tanꝗͣ flos fem. Exiccatum est
senũ & cecidit flos: quia sp̃s¬

Expanded text:
in iis quae possidebat temperanin iis quae possidebat temperantiam servare noluit, post illicitum usum rerum temporalium ad poenam sempiternam pervenit. Si igitur ille quia propriis abusus est tantam damnationem meruit, quid putamus isti facient, qui propria non habentes alienam eleemosynam cultui suae elationis impendere non pertimescunt? Vae eis quia quod alii pro redemptione animarum suarum offerunt, hoc ipsi accipientes per illicitum usum ad damnationem animarum suarum convertunt. Vae coronae superbiae Ephraim et flori decidenti , quia omnis caro fenum et omnis gloria ejus quasi flos agri. Exsiccatum est fenum et cecidit flos, quia sp
Abbreviated transcription (Latin):
spiciunt: ñ solum corã do sed
etiã corã hominib cariores &
honorabiliores existunt. Fant
gͦ nunc miseri & stulti ac oĩs
honestatis ignari. eant & co¬
mant pannos suos: qui non
intelligunt ꝗͣ iuiste inuiris
religiosã uitam ꝓfessis cultus
p̃ciosa. Uideant gͦ quanta ũ
dico rep̃hensione s confusione.
immo potiꝰ damnatione digni
st̃. qui in ꝓposito religionis
cultui p̃ciosarũ uestiũ studeñ.
quia diues ille qͥ in eugłio
purpura & bysso induitur
postea in tormentis inferni
et̾nalit̾ crucianddus sepelitur.
Quid aũ in purpura nisi color
& preciũ. & quid in bysso insi
mollicies rep̃henditur: Cũ gͦ
carni sue & in purpura decorẽ
& in bysso molliciẽ adhibuis¬
se dr: ꝓcul aubio suꝑbꝰ simul
& luxuriosus fuisse cõꝓbatur.
Qui gͦ corpori suo priꝰ illicite
fomenta uicioꝵ exhibuit: iure
postmnodũ hunc cruciandũ
flamina tormentoꝵ accepit.
Ꝙtam̃ diues iste nondũ ꝓprii
reb abrenuntiau̾at: s quia

Expanded text:
sed etiam coram hominibus chariores et honorabiliores existunt. Eant ergo nunc miseri et stulti ac omnis honestatis ignari, eant et comant pannos suos, qui non intelligunt quam juste in viris religiosam vitam professis cultus pretiosa . Videant ergo quanta non dico reprehensione sed confusione, imo potius quanta damnatione digni sunt, qui in propositio religionis, cultui pretiosarum vestium student, quia dives ille qui in Evangelio purpura et bysso induitur, postea in tormentis inferni aeternaliter cruciandus sepelitur . Quid autem in purpura nisi color et pretium, et. quid in bysso nisi mollities reprehenditur? Cum ergo carni suae et in purpura decorem, et in bysso mollitiem adhibuisse dicitur, procul dubio superbus simul et luxuriosus fuisse comprobatur. Qui ergo corpori suo prius illicite fomenta vitiorum exhibuit, jure postmodum hoc cruciandum flamma tormentorum accepit. Et tamen dives iste nondum propriis rebus abrenuntiaverat, sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
corporis membra. S qui statũ
mentis ꝑdit. subsequenter
foras in inconstantiã motions̃
defluit: atq exteriori mobili¬
tate indicat qđ nulla interiꝰ
radice subsistat. Unde ꝑ salo¬
monẽ dr Homo apostata. uir
inutilis. gradit᷑ ore ꝑu̾so. innu¬
it oculis: terit pede: digito loqͥ

Expanded text:
corporis membra. Sed qui statum corporis membra. Sed qui statum mentis perdit, subsequenter foras in inconstantiam motionis defluit, atque exteriori mobilitate indicat quod nulla interius radice subsistat. Unde per Salomonem dicitur: Homo apostata, vir inutilis, graditur ore perverso, annuit oculis, terit pede, dig
Abbreviated transcription (Latin):
etiã in his que bene agit per
cuncta irrep̃hensibilis apparere.
tem disciplina ẽ membroꝵ om¬
nium motus ordinatꝰ : & dis¬
positio decens in om̃i habitu
& actione. Audistis quid sit
disciplina. ñe attendite quã
utilis & quã necessaria sit. Di¬
sciplina ẽ compes cupiditatis:
maloꝵ desiderioꝵ carcerͥ fre¬
nũ lasciuiȩ: elationis iugumꝰ
uincłm iracundiȩ: quȩ domat
intemꝑantiã : leuitatẽ ligat:
& om̃s mordinatos motus m̃tis
atq illicitos appetitꝰ suffocat.
Sicut enĩ de inconstantia m̃ntis
nascit᷑ in ordinata motio corpo¬
ris: ita qͦq dũ corpus ꝑ disci¬
plinã stringit᷑. animus ad con¬
stantiã solidat᷑. E paulatim
intrinsecꝰ mens ad quietẽ com¬
ponit᷑: cum ꝑ discipline custo¬
diam mali motꝰ eiꝰ foras fluere
ñ sinunt᷑. Integritas gͦ uirtutiᷤᷤ
est: qͣndo ꝑ internã mentis cu¬
stodiã ordinate regunt᷑ m̃bra
corporis. Int̾ior namq ẽ custo¬
dia: quȩ ordinata seruat ext̾iꝰ

Expanded text:
etiam in iis quae bene agit per cuncta irreprehensibilis apparere. Item disciplina est membrorum omnium motus ordinatus, et dispositio decens in omni habitu et actione. Audistis quid sit disciplina, nunc attendite quam utilis et quam necessaria sit. Disciplina est compes cupiditatis, malorum desideriorum carcer, frenum lasciviae, elationis jugum, vinculum iracundiae, quae domat intemperantiam, levitatem ligat, et omnes inordinatos motus mentis atque illicitos appetitus suffocat. Sicut enim de inconstantia mentis nascitur inordinata motio corporis, ita quoque dum corpus per disciplinam stringitur, animus ad constantiam solidatur. Et paulatim intrinsecus mens ad quietem componitur, cum per disciplinae custodiam mali motus ejus foras fluere non sinuntur. Integritas ergo virtutis est, quando per internam mentis custodiam ordinate reguntur membra corporis. Interior namque est custodia, quae ordinata servat exterius
Abbreviated transcription (Latin):
uidelic& consuetudinis ipsius
qͣ se in medio sepe sermone re¬
linquens. transierit ac declina¬
uerit. ita ut ñ nisi sollerti ac
longo quesitu posset inueniri.
memor etiã suȩ conditionis
qr illũ in huiꝰ tẽpore uel loco
ꝑegrinationis continue uidere
ñ possit. Qd̃ uͦ adiunxit. assi¬
milare capreȩ humulo q cer¬
uoꝵ suꝑ montes aromatum.
multũ oꝑtando ac supplican¬
do ꝓsequit᷑. sciens hanc sibi
maximã in p̾senti uita ẽẽ fẽli¬
citatẽ. ut quia continua uisi¬
one ñ ual&. saltĩ crebra eius
uisitatione consolet᷑. Quȩ ni¬
mirũ felicitas illis solũ conce¬
dit᷑. qui contẽptu terrestriũ
& gaudioꝵ appetitu cȩlestiũ
appellari spualium merent᷑

Expanded text:
idelicet consuetudinis ipsius, qua se in medio saepe sermone relinquens, transierit ac declinaverit ita ut non nisi sollerti ac longo quaesitu possit inveniri, memor etiam suae conditionis quia illum in huius tempore vel loco peregrinationis continuo videre non possit. Qmilare capreae hinnuloque cervorum super montes aromatum; multum optando ac supplicando prosequitur sciens hanc sibi maximam in praesenti vita esse felicitatem, ut quia continua visione non valet, saltim crebra eius visitatione consoletur. Quae nimirum felicitas illis solum conceditur qui contemptum terrestrium et gaudiorum appetitu caelestium appellari spiritalium merentur
Abbreviated transcription (Latin):
largiente
uana con¬
u̾satione
desideriũ sc̃m
conu̾si estis: & ad ipsum qͥ
fecit uos tota mentis inten¬
tione ac uoto redire dispo¬
nitis: oportet uos nẽ ipsã
uiam discere. ꝑ quã possitis

Expanded text:
argiente vana conversatione desiderium sanctum conversi estis, et ad ipsum qui fecit vos tota mentis intentione ac voto redire disponitis, oportet vos nunc ipsam viam discere per quam possitis
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑna in can¬
tica canticoꝵ
pͥmo admo¬
nendũ puta¬
ui lectorem
ut opuscula
uiliani cela¬
nensis ep̃i de campania. qͣ
in eundẽ librũ confecit.
cautissime legat: ne per
cnq̃ eloquentie hlanchen

Expanded text:
na, in Cantica Canticorum, primo admonendum putavi lectorem, ut opuscula Juliani Celanensis episcopi a Campania, quae in eumdem librum confecit, cautissime legat: ne per copiam eloquentiae blandien
Abbreviated transcription (Latin):
ti enĩ st̃ uocati : pauci uͦ electi.
Et decem cornua quȩ uidisti. & be¬
piam mundi quã nc̃ lasciuo com¬
plectunt᷑ amore. maximo ãu
ei pient odio decestari: cũ se aguo
uincente iuiderint in fine dan¬
nandos. Poc̾ & altter intelligi ÷ si¬
ue qđ int̾ suꝑbos semꝑ iurgusix

Expanded text:
ti enim sunt vocati, pauci vero electi. ti enim sunt vocati, pauci vero electi. Et decem cornua quae vidisti, eriam mundi, quam nunc lascivo complectuntur amore, maximo tunc incipient odio detestari, cum se Agno vincente viderint in fine damnandos. Potest et aliter intelligi, sive quod int
Abbreviated transcription (Latin):
SYꝑti regem & affricȩ & ethy opi¬
e suꝑaturum. Qͥb interfectis: e¬
tiam .uii. alii reges uictori colla
submutant. Aliĩ aut̃ ad preuari¬
cationẽ significandam. in unde¬
nario numero positũ dicunt anti¬
xꝑm. Undecim enĩ denariȩ ꝑfec¬
tionis transgͥssionẽ designant. Secd¬
sꝰ potestatem tanꝗͣ reges una hora
accipient pꝰ bestiam. Tanꝗͣ reges
dixit : quia uelut in somnis reg¬
nant. qui xꝑi regno aduersant᷑.¬
III Hi unũ consiliũ hñt:¬
tradent. Id ÷ pari consensu tota
intentione diabolo militant. hoc
est enĩ pꝰ bestiã acciꝑe regnum :
diabolum imitando. adu̾sari xꝑo.¬
cet illos. Ne sẽiitiam hostis antiqͥ
humana timeret infirmitas: seꝑ¬
ticipitẽ describit bestiã. scłaris re¬
gni cornib armata. xꝑotriũ¬
phante deuinci. Quẽ in suis tri¬
umphare designans adiecit. &
qui cũ illo st̃ uocati ȩlecti & fi¬
deles. Premisit bene ȩlecti. Mul¬

Expanded text:
gypti regem et Africae et Aethiopigypti regem et Africae et Aethiopiae superaturum, quibus interfectis, etiam septem alii reges victori colla submittant. Alii autem ad praevaricationem significandam in undenario numero positum dicunt Antichristum. Undecim enim denariae perfectionis transgressionem designant. Sed potestatem tanquam reges una hora accipient post bestiam. Tanquam reges dixit, quia velut in somnis regnant, qui Christi regno adversantur. Hi unum consilium hest pari consensu tota intentione diabolo militant, hoc est enim post bestiam accipere regnum, diabolum imitando, Christo advet, etc. Ne saevitiam hostis antiqui humana timeret infirmitas, septicipitem describit bestiam saecularis regni cornibus armatam, Christo triumphante devinci, quem in suis triumphare designans adjecit: Et qui cum illo sunt, vocati, electi, et fideles. Praemisit bene electi, mul
Abbreviated transcription (Latin):
atos dicit: ꝓfecto ut & suꝑbiã ter¬
reat de aduersitate temporis: & u¬
firmitatem refoueat de breuitate:.
Antrxꝑc qui in fine seeuli regnatu¬
rus est. ꝓpter eiusdẽ qͥde
corporis impioꝵ. quoꝵ caput et
unitatem. ad regnoꝵ mundi ꝑtinet
numerũ: s ꝓpter singłarem nequi¬
tiȩ potestatem. sui etiam lociꝓpen
continetur ordine. E decem cornua
mundi in ꝑsequendo ȩccłam: suam
plene potentiam demonstraritut
Quia sieet nẽ quoꝙ plurint is clomi¬
nentur: acrior tamen erit glatiois
in sane potentia. cũ etlam signis de¬
ceꝑint᷑ plurimos. Quidã ꝑiecratõe
nouissima ꝓpinquante. decem reges
futuros qui orbem inter se dĩ¬
cant iuxta danihelis quoq apħa¬
am interpretantur: qui de bestia
quarta dixerit. & habebat cornii
a.m. & ecce cornu aliud paruulũ
ortum ÷ de medio eoꝵ. & tria de
cornib primis euulsa st̃ a facie eꝰ
& antixꝑm de baby lone natũ. e¬

Expanded text:
atos dicit. Profecto ut et superbiam teratos dicit. Profecto ut et superbiam terreat de adversitate corporis, et infirmitatem refoveat de brevitate.s qui in fine saeculi regnaturus est, propter ejusdem quidem corporis impiorum, cui caput est, unitatem, ad regnorum mundi pertinet numerum; sed propter singularem nequitiae potentiam, sui etiam loci proprii continetur ordine. Et decem cornua mundi in persequendo Ecclesiam, suam plene potentiam demonstrarunt: quae licet nunc quoque plurimis dominentur, acrior tamen erat gloriationis insanae potentia, cum etiam signis deceperint plurimos. Quidam, persecutione novissima propinquante, decem reges futuros, qui orbem inter se dividant, juxta Danielis quoque prophetiam, interpretantur, qui de bestia quarta dixit: Et habebat cornua decem; et ecce cornu aliud parvulum ortum est de medio eorum; et tria de cornibus prtum, de Babylone natum, Ae
Abbreviated transcription (Latin):
interitũ ibit. Id ÷ diabolus quon¬
dam in mundo principabatur: ꝗͥ
año erucifixo eiectus est foras. In fi¬
ne aut̃ mundi de carceris sui laxa¬
tus ergastulo: sꝑu oris dñi ꝑibit
in eternũ. Ty. chonius bestiã ad
corpus om̃e diaboli refert᷑. qđ de¬
cedentiũ & sifccedentium sibi ge¬
uerationũ ꝓcursu suppleat᷑: maxi¬
me qr mulierem quã suꝑ aquas
multas id ÷ ppłos sedentem oste nde¬
re ꝓmiserat. suꝑ bestiam ostendit
seddentem. Septem capita .uii. mos¬
bestiȩ reges mundi st̃: ob tumorẽ
suꝑbie. montib adequati precel¬
sis. In quib lascuua requieseit
impietatis: ut & ui premant &
fraude decipiant. Quinq oec ide¬
runt: unus ÷. & alius nondum de¬
nit̃. Cum in septenario numero ple¬
nitudiñe mundani descripsisset tm¬
A. reges precerisse. sextũ adesse. seꝑ¬
timum esse uenturũ testatur. E cũ
uenerit: oportet eũ breui t̃pre ma
dñs conspicit: dies quos singłariter
malos intulit. misericorditer breui¬

Expanded text:
iraris? etc. Id est, diabolus quondam in mundo principabatur, qui, Domino crucifixo, ejectus est foras; in fine autem mundi, de carceris sui laxatur ergastulo, spiritu oris Domini peribit in aeternum . Tychonius bestiam ad omne corpus diaboli refert, quod decedentium et succedentium sibi generationum pro cursu suppleatur. Maxime, quia mulierem, quam super aquas multas, id est, populos sedentem ostendere promiserat, super bestiam ostendit sedentem. Septem capita, sbestiae, reges mundi sunt, ob tumorem superbiae montibus adaequati praecelsis. In quibus lasciva requiescit impietas, ut et vi premant et fraude decipiant. Quinque ceciderunt, unus est, et alius nondum venit. Cum in septenario numero plenitudinem mundani descripsisset imquinque reges praeteriisse, sextum adesse, septimum venturum esse testatur. Et cum veneritDominus conspicit, dies quos singulariter malos intulit, misericorditer brevi
Abbreviated transcription (Latin):
t uidi aliud signũ
incęlo: magnũ & mi¬
rabile. Instaurato rur¬
sus ordine easđe pla¬
gas ꝑsecutionis nouis¬
simȩ narraturus: intentũ fieri
uoluit auditorẽ. dicendo signum
magnũ & mirabile. Angłos.uiłʳ.
plenã. Habentes plagas.uii. no¬
ẽ ira dĩ. Nouissimas dixit: qr
semꝑ ira dei ꝑcutit ꝑplm̃ contu¬
macẽ. Seꝑtem plagas: id ÷ ꝑfe¬
cte. sicut frequenter in leuitico.

Expanded text:
Et vidi aliud signum in coelo magnum et mirabile. Instaurato rursus ordine, easdem plagas persecutionis novissimae narraturus, intentum fieri voluit auditorem dicendo: Signum magnum et mirabile: angelos septem: am. Habentes plagas septem noest ira Dei: novissimas dixit, quia semper ira Dei percutit populum contumacem septem plagis, id est, perfecte; sicut ipse Deus in Levitic
Abbreviated transcription (Latin):
& ue. Cuncta enĩ series ueteris no
uiq testam̃ti penitentiã ꝓ pecca¬
tis agendam: regnũ cęleste quȩ¬
rendum: & fletus infernales pre¬
monet ẽẽ fugiendos. & nemo po¬
lus. neq ullus ustoꝵ etiã carnis
uincło absolutus: my steria diui¬
nȩ legis reuelare łinuestigare po¬
tuerunt. Neq respicere illum:
id ÷ contemplari splendorẽ gr̃e
noui testam̃ti: sicut filii isrt in
faciẽ latoris ueteris testam̃ti. no¬
uum continentis. aspicere ñ pote¬
rant. Et ego flebam multũ. Cõ

Expanded text:
et vae . » Cuncta enim series et Veteris et et vae . » Cuncta enim series et Veteris et Novi Testamenti, poenitentiam pro peccatis agendam, regnum coeleste quaerendum, et fletus infernales praemonet esse fugiendos. Et nemo polus, neque ullus justorum etiam carnis vinculo absolutus, mysteria divinae legis revelare vel investigare potuerunt, neque respicere illum, id est, contemplari splendorem gratiae Novi Testamenti. Sicut filii Israel in faciem latoris Veteris Testamenti, Novum continentis, non poterant aspicere. Et ego fl
Abbreviated transcription (Latin):
a nobis sc̃e scripture ꝑ incarnati¬
onẽ dñi patefacta demonstrat. Cu¬
ius unitas concors: uetus testam̃¬
tum quasi exteriꝰ. & nouũ conti¬
net interius. Signatũ sigillis .uii.
plenitudine tectũ. ł sꝑs septifor¬
mis dispositione conscriptum.
& audiui anglm fortem predican¬
tem uoce magna. Qis ÷ dignus
aꝑire librum: Predicatĩonẽ le¬
gĩs insinuat. Multi enĩ ꝓpħe
ut petrus ait: exquisiert̾ atq.
scrutati st̾ ꝓpħe. Hic ÷ enĩ liber
qui in ysaia & scienti litteras & ne¬
scienti irreserabilis est: Cuius tñ
etiã illic ita p̃dicatur aꝑtio. In die
illa audient surdi uerbã libri. De
qͦ & ihezechyel. & uidi inquit:
& ecce manꝰ missa ad me. in qua e¬
rat liber inuolutus. & expandic
illũ coram me : qͥ erat scriptus in¬
tus & foris. Ubi & hoc qđ ioħs ta¬
cuit. qͥd uidelicet in libro scriptũ
esset: adiunxit dicens. Et scripta
erant in eo lam̃tationes & carmen:

Expanded text:
a nobis sanctae Scripturae per Incarnatia nobis sanctae Scripturae per Incarnationem Domini patefacta demonstrat. Cujus unitas concors Vetus Testamentum quasi exterius, et Novum continet interius. Signatum sigillis septemplenitudine tectum, vel Spiritus septiformis dispositione conscriptum. Et audivi angelum fortem praedicantem voce magna: Quis est dignus aperire librum? Praedicationem legis insinuat. Multi enim prophut Petrus ait, exquisierunt atque scrutati sunt prophetae . Hic est liber qui in Isaia et scienti litteras et nescienti irreserabilis est. Cujus tamen etiam illic ita praedicatur apertio: In die illa audient surdi, verba libri . De quo et Ezechiel: Et vidi, inquit, et ecce manus missa ad me, in qua erat liber involutus, et expandit illum coram me, qui erat scriptus intus et foris . Ubi et hoc quod Joannes tacuit, qesset, adjunxit dicens: « Et scriptae erant in eo lamentationes, et carmen,
Abbreviated transcription (Latin):
am queras: lucẽ semꝑ in euange¬
lio re peris. Alia trans latio sic
habet. Plena ocłis ante se & retro.
do fulgur infundit. & requiem
ñ habebant die ac nocte dicentia.
nimalia cuncto tp̃re scłi unã
dñationem ditatis. omĩ potentiam
& et̾nitatem sc̃ȩ trinitatis affir¬
mant: manent̾e intellectualis cre¬
ature ꝑpetua in cę̧lestib laude.
Procidebant. xͥ .uiii. seniores ante
sedentẽ in throno : & adorabant ui¬
uentem in scła scłoꝵ. Animalib¬
stis predicantib xꝑi dispensationẽ:
oĩs eccła q̃ in prepositis constat &
ꝓpłis. hoc enim geminatꝰ duodena¬
rius numerus significat : statim
cadens in faciem adorat uiuentem
in scła scłoꝵ. Et mittebant coro¬
nas suas ante thronũDeo uideli¬
cet assignantes qͥqͥd uirtutis qͥc¬
quid hãbebant dignitatis: qͥppe
qui ex nichilo euncta creauerit.
t uidi indextera sedentis su¬
per thronũ librum scriptũ
intus & foris. Hec uisio. my steri¬

Expanded text:
am quaeras, lucem semper in Evangeam quaeras, lucem semper in Evangelio reperis. Alia translatio sic habet: Plena oculis ante se et retro, do fulgur infundit. Et requiem non habebant die ac nocte dicentia: nimalia cuncto tempore saeculi unam dominationem deitatis, omnipotentiam et aeternitatem Sanctae Trinitatis affirmant, manente intellectualis creaturae perpetua in coelestibus laude. Procidebant viginti quatuor seniores ante sedentem in throno, et adorabant viventem in saecula saeculorum. Animalibstis praedicantibus Christi dispensationem, omnis Ecclesia, quae in praepositis constat et populis hoc enim geminatus duodenarius numerus significat, statim cadens in faciem, adorat viventem in saecula saeculorum. Et mittebant coronas suas ante thronum. Duo videlicet assignantes quidquid virtutis, quidquid habebant dignitatis. Quippe qui ex nihilo cuncta creaverit.t vidi in dextera sedentis super thronum, librum scriptum intus et foris. Haec visio mysteri
Abbreviated transcription (Latin):
& bñdicentes dm̃. Facies uͦ hõis
marcũ significat : qͥ nichil de re¬
gali ł de sac̾dotali dñi potentia
locutus. tm̃ hominis xꝑi gesta
simpliciter narrat. Aquila aut̃
lut ortum solem ꝑspicaciter as¬
pectat. Animalia aut̾. nc̃ euan
Cuiꝰ fortitudo in leone: uictimatio
inuitulo : humilitas in homine
sublimitas in aquila uolante
monstratur. Singła eoꝵ habebait
alas senas. Perfectione sue doctii¬
ne eccłam ad alta subleuant. Sena¬
num qͥppe quod ÷ sexta senarii
ẽ dimidiũ : eundẽ senarium faci¬
ant : quib euangłistarũ & fulci¬
tur auctoritas. & ueritas cõpro¬
batur. E in circuitu & intus pl¬
na st̃ ocłis. Sc̃a eccła & corã deo
& corã hõib se uigilanter attendit.
uiꝰ interiores ocłos aspexerat psal¬
mista cũ dicebat: Omĩs gła eius
filie regũ ab intus. Exterioresu:
cũ continuo subdidit. In fimbriis
aureis circũ amicta uarietate. Alr̃
Siue litterã attendas siue allegori¬

Expanded text:
et benedicenteset benedicentesMarcus significat, qui nihil de regali, vel sacerdotali Domini potentia locutus, tantum hominis Christi gesta simpliciter narrat. Aquila autemlut ortum solis perspicaciter aspectat. Animalia autem nunc evanant, cujus fortitudo in leone, victimatio in vitulo, humilitas in homine, sublimitas in aquila volante monstratur. Singula eorum habebant alas senas. Perfectione suae doctrinae, Ecclesiam ad alta sublevant. Senaunum quippe, quod est sexta senarii est dimidium, eumdem senarium faciant, quibus evangelistarum et fulcitur auctoritas, et veritas probatur. Et in circuitu et intus plena sunt oculis. Sancta Ecclesia, et coram Deo, et coram hominibus se vigilanter attendit, cujus interiores oculos aspexerat Psalmista, cum diceret: Omnis gloria ejus filii regis ab intus. Exteriores vero, cum continuo subdit: In fimbreis aureis, circumamicta varietate. Aliter, sive litteram attendas, sive allegori
Abbreviated transcription (Latin):
Cristallo quoq quod de aqua in gla¬
tiem & lapidem p̃ciosum effici¬
tur: baptismi gratia figuratur
Et in medio sedis & incireuitu se¬
dis.iiͦiͦi. animalia plena ocłis as¬
de & retro. Cunctas throni di id
ẽ eccłe partes: lum̃ euangłii de
preteritoꝵ futurorũq scientia
replet. & animal primũ simile
leoni. & cȩtera. Hec animalia myl¬
tifarie interp̃tantur. Beatꝰ autẽ
augustinꝰ uixta ordinẽ libri is¬
tius matħm in leone dicit intel¬
ligi: qͥ regie dignitatis in xꝑo ꝓ
sapiã narrat. qui uicit leo de tͥ¬
bu uida. Catulus enĩ leonis ui¬
da: & in quo ut rex a rege time¬
tur: a magis adoratur: ubi e¬
tiã rex cũ seruis rõnem ponit
rex nuptias filio facit: & ad ulti¬
mũ rex segregat oues ab edis.
Lucam inuitulo: qͥ hostia magna
fuit in lege. Eius enĩ ñ solum
pͥncipia circa templũ & sacrifi¬
cia diuersant᷑ : sed & ita ꝯcludit᷑.
& erant semꝑ in templo laudantes

Expanded text:
Crystallo quoque, quod de aqua in glaCrystallo quoque, quod de aqua in glaciem et lapidem pretiosum efficitur, baptismi gratia figuratur. Et in medio sedis et in circuitu sedis, quatuor animalia plena oculis ante et retro. Cunctas throni Dei, id est, Ecclesiae partes, lumen Evangelii de praeteritorum futurorumque scientia replet. Et animal primum simile leoni, etc. Haec animalia multifarie, interpretantur. Beatus autem Augustinus juxta ordinem libri istius Matthaeum in leone dicit intelligi, qui regiae dignitatis in Christo prosapiam narrat, qui et vicit Leo de tribu Juda. Catulus enim leonis Juda . Et in quo ut rex a rege timetur, a magis adoratur. Ubi etiam rex cum servis rationem ponit, rex nuptias filio facit, et ad ultimum rex segregat oves ab haedis. Lucam in vitulo, qui hostia magna fuit in lege. Ejus enim non solum principia circa templum et sacrificia diversantur, sed et ita concluditur: Et erant semper in templo laudantes
Abbreviated transcription (Latin):
res in illis intelligi: qui ꝑfectionẽ
oꝑis q̃ senario numero comendat᷑
clara euangłii predicatione consũ¬
mant. Ham quater seni: xx .iiii.
faciunt. Circum amictos uestimen¬
tis albis. & incapitib eoꝵ coronas
aureas: id ÷ bonis oꝑib indutos.
ꝑenni mentis memoria gaudia su¬
ꝑna querentes. Sepe enĩ capitis no¬
mine mens solet intelligi. & de
throno ꝓcedunt fulgurã & uoces &
tonitrua. hoc ÷ qd̾ marcꝰ ait. Illi
aut̃ ꝓfecti predicauert᷑ ubiq: dño
cooꝑante & sermonẽ confirmante se¬
quentib signis. Et septẽ lampades
ardentes ante thronum: qui st̃
formem. Unus ÷ enĩ sꝑs: Septi¬
formitas aut̃. ꝑfectio est & ꝑleni¬
tudo. Commemorato uͦ sꝑu sc̃o.
in qua ide sꝑs ꝑcipi creditur. E¬
in conspectu sedis tanꝗͣ mare uitre¬
um simile christallo. Propter fi¬
dem ueri baptismatis refertur
ad uitrũ: in quo ñ aliud uidet᷑
exterius. quã qđ gestat interiꝰ.

Expanded text:
res in illis intelligi, qui perfectionem res in illis intelligi, qui perfectionem operis, quae senario numero commendatur, clara Evangelii praedicatione consumant. Nam quater seni XXIV faciunt. Circumamictos vestimentis albis et in capitibus eorum coronas aureas. Id est, bonis operibus indutos perenni mentis memoria gaudia superna quaerentes. Saepe enim capitis nomine, mens solet intelligi. Et de throno processerunt fulgura, et voces, et tonitrua. Hoc est quod Marcus ait, illi autem profecti praedicaverunt ubique, Domino cooperante et sermonem confirmante, sequentibus signis. Et septem lampades ardentes ante thronum, qui suntformem, unus est enim Spiritus, septiformitas autem perfectio est et plenitudo. Commemorato vero Spiritu in qua idem in conspectu sedis, tanquam mare vitreum, simile crystallo. Propter fidem veri baptismi refertur ad vitrum, in quo non aliud videtur exterius quam quod gestat interius.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ significat: quib duobus uidici¬
um nouimꝰ celebrari. Sicut enĩ in¬
quit in dieb noe : ita erit & aduen¬
tus filii hominis. Et yris erat in
circutu sedis : similis uisioni sina¬
ragdine. Yris qͥ fit sole nubes irra¬
diante. & pꝰ diliuiũ primo ꝓpitia¬
tionis indicio factus ÷ : intercessu
scõꝵ quos dñs illustrat. eccłam mu¬
niri designat. Q bene smaraglo. la¬
pidi nimie uiriditatis cõparantur.
Quo enĩ hereditatem inmarcescibilem
fide ꝑfectiore expectant: eo potentiꝰ
etiam cȩteros orando ꝓtegunt. Et
in circuitu sedis sedilia.xͥx.iͬͫi. &¬
tes. Ec̃cłam quã ꝓpter societatẽ fi¬
dei in una sede uiderat: eande ꝑ
geminũ testamentũ de patriar¬
sedilib cernit. Sedentem aut̃. ꝓꝑ¬
ter uidiciariã eius in xꝑo dignita¬
tem. Sedebt̾ enĩ & iudicabunt u¬
niu̾sa membra : s in uno & ꝑ unũ
caput. slam quomͦ potert̾ sc̃i in
uidicio sedere stantes ad dexterã iu¬

Expanded text:
nem significat, quibus duobus judicinem significat, quibus duobus judicium novimus celebrari. Sicut enim, inquit, in diebus Noe, ita erit et adventus Filii hominis . Et iris in circuitu sedis, similis visioni smaragdinae. Iris, qui fit sole nubes irradiante, et post diluvium primo propitiationis indicio factus est, intercessu sanctorum quos Dominus illustrat Ecclesiam muniri designat. Qui bene smaragdo lapidi nimiae viriditatis comparantur; quo enim haereditatem immarcessibilem fide perfectiori exspectant, eo potentius etiam caeteros orando protegunt. Et in circuitu sedis sedilia viginti lesiam quam propter societatem fidei in una sede viderat, eamdem per geminum testamentum de patriarsedilibus cernit, sedentem autem propter judiciariam ejus in Christo dignitatem. Sedebunt enim et judicabunt universa membra, sed in uno et per unum caput. Nam quomodo poterunt sancti in judicio sedere, stantes ad dexteram Ju
Abbreviated transcription (Latin):
& ecce ostiũ aꝑtum incelo.
Descriptis ȩccłe oꝑib. q̃ esset¬
& qualis futura esset: recapitu¬
lat᷑ a xp̃i natiuitate. eadem a¬
liter dicturus. Totum enĩ tem¬
pus eccłe uariis in hoc libro figu¬
ris repecit. Ecce inqͥt uidi ostiũ
aꝑtum in cȩlo. Conuenienter o¬
stium cȩleste ascensurus aspicit.
cui celsa mẏsteria pandi ꝓmittun
erediderit natũ uel passum. conscen¬
dit celi id ÷ eccłe altitudinẽ: & ui¬
det futura sꝑualis effectus. sicut dicit:
statĩ fui in sꝑu: & uex pͥma quã audi¬
ui. Similis utiq pͥori uoci: quȩ dixe¬
rat. qđ uides scribe in libro. & ecce
sedes posita erat in celo: & supra sedem
sedens. Eccłam in cȩlesti ꝯuersatione
positam dñs inhabitat. Gregor iꝰ papa.
soliũ dei in uisione michee angłicas
potestates interp̃tatur: Quarum
mentib altiꝰ presidens. inferiꝰ cun¬
cta disponit. Et qͥ sedebat similis e¬
rat aspectui lapidis iaspidis & sardi¬
ni. Iaspidis color aquam. sardi ig¬

Expanded text:
 ecce ostium apertum in coelo. Descriptis Ecclesiae operibus, quae et qualis futura esset, recapitulat a Christi nativitate, eadem aliter dicturus. Totum enim tempus Ecclesiae variis in hoc libro figuris repetit. Ecce, inquit, ostium apertum in coelo. Convenienter ostium coeleste ascensurus aspicit, cui celsa mysteria pandi promittuui illum crediderit natum et passum, conscendit coelum, id est, Ecclesiae altitudinem, et videt futura spiritualis effectus sicut dicit. Et statim fui in Spiritu. Et vox prima quam audivi. Similis utique priori voci, quae dixerat: Quod vides, scribe in libro . Et ecce sedes posita erat in coelo, et supra sesedens. Ecclesiam in coelesti conversatione positam Dominus habitat. Gregorius papa solium Dei in visione Micheae angelicas potestates interpretatur, quarum mentibus altius praesidens, inferius cuncta disponit. Et qui sedebat similis erat aspectui lapidis jaspidis et sardini. Jaspidis color aquam, sardini ig
Abbreviated transcription (Latin):
eiuis accola in t̾ra aliena. & seruitu¬
ti eos subicient. & male tractabt̾
eos annis quadringentis. Non ita
intelligendũ quasi male tractandũ
ł seruituti subiciendũ dixerit hoc
sem̃ annis qͣdringentis: s ꝑ i ꝑba¬
ton legendũ. qr ꝑegrinum erit se¬
men eiꝰ quadringentis. in cuiꝰ par¬
te tẽporis etiã seruitꝰ accidit. Qͥa
enĩ scriptum ẽ. in ysaac uocabitur
tͥ semen: ex anno natiuitatis ysa ae

Expanded text:
eius accola in terra aliena et servituti eos subicient et male tractabunt eos annis quadrinintelligendum est quasi male tractandum, vel servituti subjiciendum dixerit hoc semen annis quadringentis, sed per hyperbaton legendum, quia peregrinum erit seejus annis quadringentis, in cujus parte temporis etiam servitus accidit. Quia enim scriptum est: In Isaac vocabitur tibi semen , et a