comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Corripe sapientem &amabit te.
scio quia sapientes a mantie :¬
In hoc a communione se cohibean
quisciunt quia noui peccatie
ipsorum : nedecancellis proi-¬
ciantur: quorum aut̃ nescio :
hõscoram dño comuenio:
agant &iam ipsi penitentiã :¬
fornieationum suarum : Paeni-
tentibus dico: quid est quod agi¬
tũ scitote nihilagitis. quid prodẽ
quia humiliamini : si non mutamĩni :
Cathecuminis dico: exar descite uo¬
luntate ad percipiendam gratiã
sed elegite uobis in ecclesadĩquos sui¬
imitemini : Si non in ueneritis :
heume dĩ meus quid est quod
dico si non inuene ritis : ergo in
populo fidelium nemo est quem
inueniatĩs : pertot annos tot
homines sine causa baptiz auimũs:
Nonibi sunt qui seruent quod ac¬
ceperunt : qui custodiant quod
audierunt᷑: absit ame. ut hoc
credam: Melius non uobis essem
ep̃s : si hocita est. sed spero esse
credo eẽ: Inde est autem misera
condicio mec quia plerumq.
cogor adulteros nosse : castos nosse

Expanded text:
Corripe sapientem, et amabit te; Corripe sapientem, et amabit te; scio quia sapientes amant me in hoc. A communione se cohibeant, qui sciunt quia novi peccata ipsorum; ne de cancellis projiciantur. Quorum autem nescio, hos coram Deo convenio. Agant etiam ipsi poenitentiam, efornicationum stentibus dico: quid est quod agitis? Scitote, nihil agitis. Quid prodest quia humiliamini, si non mutamini? Catechumenis dico: exardescite voluntate ad percipiendam gratiam. Sed eligite vobis in Ecclesia Dei quos imitemini. Si non inveneritis: heu mihi, Deus meus! quid est quod dico, Si non inveneritis? Ergo in populo fidelium non est quem inveniatis? Per tot annos, tot homines sine causa baptizavimus, si non ibi sunt qui servent quod acceperunt, qui custodiant quod audierunt. Absit a me ut hoc credam. Melius non vobis essem episcopus, si hoc ita est. Sed spero esse, credo esse. Inde est autem misera conditio mea, quia plerumque cogor adulteros nosse, castos nosse
Abbreviated transcription (Latin):
noui: quis ferat adulteram uxorẽm:
& imperatur seminȩ ut ferat adul-¬
terum uirum : oiustitia. quare
rogote: quarẽ : quia ego uirsum
uires infortitudin &ua probem
quia uir es uir es: uincelibidinem
quomodouir: quo uxor est fortior
rectic est domus: caput mulieris
sequatur illa caput suum: seduide
qua eccs: noli irequononuis ut se¬
quatur: noliire quatimes pedĩ se
Mecum tufacis: doceas quod facii.
dolact tibianima: si in foueam
adulterũ amboruatis. doleat tibi
situ solus ruas : Telo nonuis utruat
illa ÷ timore noli ruere . tu: Nolite
autem pudicissimȩ fȩminȩ imita
aut uobiscum uiuant: aut soli
pereant: Inpudico marito: non
deb& mulierpudicitiam : sed dõ
illam deb& : xp̃o illam deb& :
non propter illum faciat qui non
ciat: pr&ium suum adtendat.
tabulas legat: postremo quod
lib& sentiat. qui forte indigna¬
tur quia talia disputem : nam
s. cio qui sapiunt amant inde me
quia non sine causa scriptum est:

Expanded text:
novi. Quis ferat uxorem adulteram? novi. Quis ferat uxorem adulteram? Et imperatur feminae ut ferat adulterum virum! O justitia! Quare, rogo te? quare? Quia ego sum vir. Vir es? in fortitudine tua probemus, quia vir es. Vir es? vince libidinem. Quomodo vir, quo uxor est fortior? recta est domus, caput mulieris sequatur illa caput suum. Sed vide quo eas. Noli ire quo non vis ut sequatur: noli ire quo times pedissequ ruatis: ne cum tu facis, doceas quod facis. Dolet tibi anima, si in foveam adulterii ambo simul ruatis: doleat tibi, si tu solus ruas. Zelas, non vis ut ruat illa: time, tu noli ruere. Nolite autem, pudicissaut vobiscum vivant aut sine vobis pereant. inpudico marito non debet mulier pudicitiam, sed Deo illam debet, Christo illam debet. Non propter illum faciat, qui non ciat. Pretium suum attendat, tabulas suas legat. Postremo quod libet sentiat, qui forte indignatur, quia talia disputo: nam scio, qui sapiunt, amant inde me; quia non sine causa scriptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
ille in cuius conspectu ard& corieũ.
re fornicari. interpellate contra
illos ecclesiam: Nondico iudices publi¬
cos. non proconsulem. non uicariũ.
non comite .n. non imperatorem :
sed xp̃m: Inc&eris omnib ancillae
estote uirorum ur̃orum subditȩ
obsequimini : Nulla sit in uobis pro¬
teruitas : nulla superbia : Non con-¬
tumeliosa ceruix: non aliqua ino-¬
boedientia : prorsus tamquam an-¬
cillae seruitae: Sedubiuentum
fuerit ad illud negotium ubi uos
beatus apłs aequauit dicens: uxori
corporissui seduir: Quid teextollis:
tum. clamate proreuestra :n
ferto ancilla: Noli litigecre. noli
contradicere : Contemptus auri
tui: dilectio est uiritui : Siuillam
quȩ nonsit tua : si est caritas inte
quȩ deb& eẽ in uxore : ferto pacien¬
ter & si dubitat : tu offer: contem¬
ne omnia proamore uiritui.
Sed castum optie: procastitate
litigec patienter: pereat uillatua:
nonanima ipsius tepatiente pere-
telent uxores suas Scio quia faciuN

Expanded text:
ille in cujus conspectu ardet cor meumille in cujus conspectu ardet cor meumre fornicari. Interpellate contra illos Ecclesiam. Non dico, judices publicos, non proconsulem, non vicarium, non comitem, non imperatorem; sed Christum. In caeteris omnibus ancillae estote virorum vestrorum, subditae ad obsequium. Nulla sit in vobis protervitas, nulla superbia, non contumeliosa cervix, non aliqua inobedientia: prorsus tanquam ancillae servite. Sed ubi ventum fuerit ad illud negotium, ubi vos beatus Apostolus aequavit, dicens, Uxori corporis sui, sed vir. Quid te extollis? rit, clamate pro re vestra. ferto, ancilla; noli litigare, noli contradicere. Contemptus auri tui, dilectio est viri tui. Si villam quae non sit tua, si est charitas in te, quae debet esse in uxore, ferto patienter; et si dubitat, tu offer: contemne omnia propter amorem viri tui. Sed castum opta, pro castitate litiga. Patienter pereat villa tua, non anima ipsius te patiente pereatzelent uxores suas. Scio quia faciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
quia peccatum eius celari nonpo¬
tuit: & erubes senator quod non
erubuit imperator: Quȩ ista su-¬
perbia est : Nonne sola sufficit
gehenne : &iam si adulterium
mei : audiunt me uiri. audiunt
me feminȩ : quid ad me irasci¬
minis Vtinam faciatis quod
scriptum est: Irascimini & noli¬
te peccare : Timere debeo ne
contingat mihi. quod contigit
tanto apło paulo quod modo
cum leger &ur si intenti fuistis
audistis Ergo inimicus factus
sum uobis uerum praedicañs:
Etsi ita est. fiat si nec esse est : ut
diendos &iam uxoribus ur̃is:
Filiae meae sunt. sicut &uosfiliĩ
mei estis: Audiant mezelent
uiros suos: Non sibi seruent uanã
gloriam qua solent a maritis im¬
pudicis matronae laudare : quia
inpudicitiam uirorum suorum
a equo animo ferunt : Nolo talem
patientiam habeant xp̃ianae muli:¬
eres prorsus telent uiros suos non
propter carnem suam : sed propter
animos illorum : Omnino ego moneo¬
ego commoneo. ego prȩcipio. ego iu

Expanded text:
quia peccatum ejus celari non poquia peccatum ejus celari non potuit; et erubescit senator, quod non erubuit imperator? perbia est? Nonne sola sufficeret gehennae, etiamsi adulterium mei, audiunt me viri, audiunt me feminae, quid ad me irascimini? Utinam faciatis quod scriptum est, Irascimini, et nolite peccare . Timere debeo, ne contingat mihi quod contigit apostolo Paulo, quod modo cum legeretur, si intenti fuistis, audistis: Ergo inimicus factus sum vobis verum praedicans ? Et si ita est, fiat. Si necesse est ut diendos etiam uxoribus vestris. Filiae meae sunt, sicut et vos filii mei estis. Audiant me: zelent viros suos; non sibi servent vanam gloriam, qua solent a maritis impudicis matronae laudari, quia impudicitiam virorum suorum aequo animo ferunt. Nolo talem patientiam habeant christianae mulieres: prorsus zelent viros suos; non propter carnem suam, sed propter animas illorum. Omnino ego moneo, ego praecipio, ego jub
Abbreviated transcription (Latin):
usdico: Nemodicat : non intel¬
lexi qui post uxores urãs uos
inlicito concubitũ maculastis:
si pr&̧er uxores cum aliqua
concubuistis : agite pȩnitenti¬
am qualis agitur inecclesia :
ut or& prouobis ecclesia : Nemo
sibi dicat: oculte ago. apuddm̃
ago. Nouit ds̃ quimihi ignos¬
cat : quia incorde meo ago:
ergo sine causa dictum est : quȩ
solueritis interrif soluta
erunt & incelo: ergo sine
causa sunt date claues ecclesie
dĩ frustramus euangeliũ : frus¬
tramus uerba xp̃i. Promitti¬
mus nobis quod ille negat :
Non ne nos decipimũs: Iob dicit
Sierubui in conspectu populi con-¬
fiteri pec cata mea : Talisius¬
tus thȩs auri diuini obrita :
tali camino probatus. istadicit
exiftit mihi filius pestilentiae :¬
& erubescit genufigere subbene¬
dictione dĩ: Superba ceruix: mens
tor tuosa fortassis immo quod
non dubitatur. propter ea ds̃ uo¬
luit ut theudosius maior impe¬
rator a ger& penitentiam publi-¬

Expanded text:
us dico: nemo dicat, Non intelus dico: nemo dicat, Non intellexi. Qui post uxores vestras vos illicito concubitu maculastis, si praeter uxores vestras cum aliqua concubuistis; agite poenitentiam, qualis agitur in Ecclesia, ut oret pro vobis Ecclesia. Nemo sibi dicat, Occulte ago, apud Deum ago: novit Deus qui mihi ignoscat, quia in corde meo ago. Ergo sine causa dictum est, Quae solveritis in terra, soluta erunt in coelo ? Ergo sine causa sunt claves datae Ecclesiae Dei? frustramus Evangelium, frustramus verba Christi? Promittimus vobis quod ille negat? Nonne vos decipimus? Job dicit, Si erubui in conspectu populi confiteri peccata mea . Talis justus, thesauri divini obryzum, tali camino probatus ista dicit; et resistit mihi filius pestilentiae, et erubescit genu figere sub benedictione Dei superba cervix, mens tortuosa? Fortassis, imo quod non dubitatur, propterea Deus voluit ut Theodosius imperator ageret poenitentiam publi
Abbreviated transcription (Latin):
nis causa: lic& uxorem adulterã
dimietere Sed illa uiuente. non
lic& alteram ducere &uos femine.
nec illos uiros a quibus perredium
discesserunt uxores corum mari¬
tos uobis habere conceditur: Non
lic& adulteria sunt non coniu¬
gia : Contemnatur augustinus
timeatur uel xp̃s: Nolite imitari
ad interitum ducit : Quibaptiza-¬
tusfuerit aut continentiam dõuo ÷¬
ueact : aut permaneat cumuxo
re aut si non bab& ducatuxorẽ:
ti quare morimini lamrenati:
Quando baptizati peruias tortuo:¬
sas & lubricas & inmundasitis nes¬
citis quia peritis : peritis filii mci
cradite hon uultis credere . quid
uobis facio : Quifideles estis &audi-¬
tisme : si forte talia comisistis
nolite addere : a dñs ut uobis
ignoscat orate : Si non potuistis
habere uel noliustis pudicitiã
coniugalem : siue continentiã:
& deuiastis a proposito uel uin¬
culis coniugalis uel deuote conti:¬
nentie sit in uobis dolor &hu¬
milites pęnitentiae A perti¬

Expanded text:
nis causa licet uxorem adulteram nis causa licet uxorem adulteram dimittere: sed illa vivente non licet alteram ducere. Et vobis, feminae, nec illos viros a quibus per repudium discesserunt uxores eorum, maritos habere conceditur; non licet: adulteria sunt, non conjugia. Contemnitur Augustinus, timeatur vel Christus. Nolite imitari ad interitum ducit. Qui baptizatus fuerit, aut continentiam Deo voveat, aut permaneat cum uxore sua, aut si non habet, ducat uxorem. ti. Quare moriemini jam renati? Quando baptizati per vias tortuosas et lubricas et immundas itis, nescitis quia peritis? Peritis, filii mei, credite. Non vultis credere? Quid vobis facio? Qui fideles estis, et auditis me, si forte talia commisistis, nolite addere; et ut vobis Deus ignoscat, orate. Si non potuistis habere, vel noluistis, pudicitiam conjugalem seu continentiam, et deviastis a proposito vel vinculi conjugalis vel devotae continentiae, sit in vobis dolor et humilitas poenitentiae. Aperti
Abbreviated transcription (Latin):
audiant comp&entes : Suoddico
conp&entibus & fidelibus : audiaq̃
paenitentes: quod dico fidelibus
& conp&entibis & paenitentibus :
audiant catechumini Audiant
omnes. omnes timeant. nemo
contemnat Sit mihun conso¬
latione uester auditus: nesit
uobis intestimonium dolorm eus:
Conp&entibus dico: fornicari
uobis non licebit: sufficiant uob
aut uxores: aut nec uxores:
Concubinas uobis habere non lic&
audiat ds̃ siuos surdiefas: Audiañ
angelieius: siuos contemnitis
concubinas uob haber e non lic&
& si non hab&is uxores : non lic&
uobis habere concubinas. quas
postea dimittatis. ut ducatis
uxores : quanto maiordam nati¬
o uobis erit: si habere uolueritis
& concubinas &uxores : Non uobis
lic& habereuxores : quarum
priores maritiuiuunt: Nec uobis
fȩmine habere iuros lic& : quorũ
priores uxores uiuunt: Adulte¬
rina sunt ista coniugia. Noniure
fori sediure caeli. Nec eam femi¬
nan quȩ perrepudium discesserit
amarito nonlic& uobis ducere
uiuo marito: Solius fornicatio¬

Expanded text:
co competentibus et fidelibus, audiant poenitentes; quod dico fidelibus et competentibus et poenitentibus, audiant catechumeni, audiant omnes: omnes timeant, nemo contemnat. Sit mihi in consolationem vester auditus, ne sit vobis in testimonium dolor meus. Competentibus dico, Fornicari vobis non licet. Sufficiant vobis aut uxores aut nec uxores: concubinas vobis habere non licet. Audiat Deus, si vos surdi estis; audiant Angeli ejus, si vos contemnitis. Concubinas vobis habere non licet. Et si non habetis uxores, non licet vobis habere concubinas, quas postea dimittatis, ut ducatis uxores ; quanto magis damnatio vobis erit, si habere volueritis et concubinas et uxores ? Non vobis licet habere uxores, quarum priores mariti vivunt: nec vobis, feminae, habere viros licet, quorum priores uxores vivunt. Adulterina sunt ista conjugia, non jure fori, sed jure coeli. Nec eam feminam quae per repudium discessit a marito, licet vobis ducere vivo marito. Solius fornicatio
Abbreviated transcription (Latin):
cił faccile credenda sunt : nisi cer¬
tis indicuis demonstrentur : Nos
uero ã communione quẽ quam
uis hȩc prohibitio non dum sit
mortalis sed medicinalis: nisi
aut sponte confessum : in aliquo
siue seculari siue eclesiastico iu-¬
dicio nominatum atq conuietũ:
Quis enim sibi utrumq aud& ad¬
sumere : ut cuiquam ipsesit &
accusator & uidex : cuius modi
regulam. &iam paulus apłs
in eadem adcorinthios epistala
breuiter insinuasse intelligi¬
tur : cum quib dam talibus
commemoratis criminib eccle¬
si astici iudicũ formam adom̃nia
similia exquib dam dar&: dit
enim: scripsi uobis inepistala :¬
non commiscers fornicarus
Nonutiq fornicarũs huius mundi
aut auaris: autraptorib aut
idolis seruientibus : Alioquin: de¬
bueratis de hoc mundo exire
non enim possunt homines in hoc
mundo uiuentes : nisi cũ talibus
uiuere Nec eos lucri possunt fa-
cerexp̃o: si conum conloquiõ
conuiuiumq: uitauerint : Vnde

Expanded text:
ci facile credenda sunt, nisi cerci facile credenda sunt, nisi certis indiciis demonstrentur. Nos vero a communione prohibere vis haec prohibitio nondum sit mortalis, sed medicinalis, nisi aut sponte confessum, aut in aliquo sive saeculari, sive ecclesiastico judicio nominatum atque convictum. Quis enim sibi utrumque audeat assumere, ut cuiquam ipse sit et accusator et judex? Cujusmodi regulam etiam Paulus apostolus in eadem ad Corinthios Epistola breviter insinuasse intelligitur, cum quibusdam talibus commemoratis criminibus, ecclesiastici judicii formam ad omnia similia ex quibusdam daret. Ait enim: Scripsi vobis in epistola non commisceri fornicariis: non utique fornicariis hujus mundi, aut avaris, aut raptoribus, aut idolis servientibus; alioquin debueratis de hoc mundo exire. Non enmundo viventes, nisi cum talibus vivere, nec eos lucri possunt facere Christo, si eorum colloquium conviviumque vitaverint. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
rȩ plage perpudorem ad dattu¬
morem : Meminerit semꝑ : quia¬
ds̃ superbis resistit : humi libus aũt̃
dat gratiam: Quidenim est infeli¬
cius : quid peruersius : quam de ipso
uulnere quod latere non potest non
erubescere : & deligatura eius cru¬
bescerẽ : Nemo arbitr&ur fratres
propter e& seconsilium salubren
huius penitentiae debere contem
nere : quia multos forte aduertit
& nouit ad sacramentec altarisac.¬
cedere : quorum talia crimina non
ignorat : Multi enim corrigunt᷑
ut parus : multi tolerantur ut iu-¬
das: multinesciuntur donec ueni¬
at dñs & inlumin& abscondita te¬
nebrarum: & manifestabit cogita¬
tiones cordis: Nam plerq ꝓpte¬
rea uolunt accusare : dumseper
illos cupiunt ex cusare: pleriq aũ
bonixp̃iani propterea tacenta
sufferunt aliorum percatic quae
nouerunt : quia documentis sepe
deseruntur : & a quȩ ipsisciunt:
iudicibus ecclesiasticis probare
non possunt: quamuis enim
uera sint quȩdam non tam̃ iudi¬

Expanded text:
rae plagae per pudorem addat turae plagae per pudorem addat tumorem. Meminerit semper, quod superbis Deus resistit, humilibus autem dat gratiam . Quid enim est infelicius, quid perversivulnere, quod latere non potest, non erubescere, et de ligatura plus erubescere? Nemo arbitretur propterea se consilium salubre hujus poenitentiae debere contnere, quia multos forte advertit et novit ad Sacramenta altaris accedere, quorum talia crimina non ignorat. Multi enim corriguntur, ut Petrus: multi tolerantur, ut Judas: multi nesciuntur, donec veniat Dominus, qui illuminet abscondita tenebrarum, et manifestet cogitationes cordis . Nam plerique propterea nolunt alios accusare, dum se per illos cupiunt excusare. Plerique autem boni christiani propterea tacent, et sufferunt aliorum peccata quae noverunt, quia documentis saepe deseruntur, et ea quae ipsi sciunt, judicibus ecclesiasticis probare non possunt. Quamvis enim vera sint quaedam; non tamen judi
Abbreviated transcription (Latin):
similia quȩ prȩdico uobis sicut
prȩdixi : qm̃ quitalia agunt
regnum dĩ non consequentur:
Iudic& ergo seipsum homo in istis
uoluntate dum potest: & mores
conuertat inmelius. necum iam
non poterit: &iam pr&eruolun¬
tatem ad nõ iudic&ur : & cum in se
protulerit seuerissime medicinȩ
sed tamen medicinae sententiam.
ueniat ad antistites ꝑ quos illiinȩo¬
clesia claues ministrantur: & tã¬
quambonus iam incipiens eẽfilius.
maternorum membrorum ordi¬
ne custodito: a prȩpositis sacra¬
mentorum: accipiat satis factio¬
nis suae modum. ut in offerendo
sacrificio contribulaticordis.
deuotus & supplex: id tamen agect
quod non solum ipsi prosit ad reci:¬
piendam salutem: sed &iam e&e¬
ris ad exemplum : uts̃ peccatũ eiꝰ
non solum in graui eius malo: sed
&iam intanto scandalo alio rume:
atq ex hoc ex pedire utilitati
eccłȩ uid&ur antestit in notitiam
multorum. uel &iam totius plebis
agere paenitentiam non recus&.
non resistat: non l&ali & mortife¬

Expanded text:
similia; quae praedico vobis, sicut praedixi, quoniam qui talia agunt, regnum Dei non possidebunt . Judicet ergo se ipsum homo in istis voluntate, dum potest, et mores convertat in melius: ne cum jam non poterit, etiam praeter voluntatem a Domino judicetur. Et cum ipse in se protulerit severissimae medicinae, sed tamen medicinae sententiam, veniat ad antistites, per quos illi in Ecclesia claves ministrantur: et tanquam bonus jam incipiens esse filius, maternorum membrorum ordine custodito, a praepositis Sacramentorum accipiat satisfactionis suae modum; ut in offerendo sacrificio cordis contribulati devotus et supplex, id tamen agat quod non solum ipsi prosit ad recipiendam salutem, sed etiam caeteris ad exemplum. Ut si peccatum ejus, non solum in gravi ejus malo, sed etiam in tanto scandalo aliorum est, atque hoc expedire utilitati Ecclesiae videtur antistiti, in notitia multorum, vel etiam totius plebis agere poenitentiam non recuset, non resistat, non lethali et mortife
Abbreviated transcription (Latin):
talia enumerans codem fine con¬
cludit: minifesta in quitꝰ sunt
opera carnis: Quȩsunt fornica¬
tiones : inmunditiae : luxuriae
idolorum seruitus : ueneficia :
inimicitiae : contentiones: emu¬
lationes : animositates : dissen¬
siones: hereses: inuidiae. ebri¬

Expanded text:
talia enumerans eodem fine contalia enumerans eodem fine concludit? Manifesta sunt, inquit, opera carnis, quae sunt fornicationes, immunditiae, luxuriae, idolorum servitus, veneficia, inimicitiae, contentiones, aemulationes, animositates, dissensiones, h
Abbreviated transcription (Latin):
commiserunt : & hȩc quidem in¬
quit fuistis: sed abluti estis. sed
scĩ ficati estis in nomine dñi nr̃i
ergo postbaptismum aliquorũ
pristinorum malorum opere
obligatus ten&ur : usq adea ne
sibi inimicus ẽut adhucdu¬
bit& uitam mutare dum tem :¬
pus est : cumita peccat & uiuit̃:
Nam utiq: quod ita perseueran¬
ter peccat: thes aurizat sibi
irã indie irae & reuelationis
iustiiudicũ dĩ: Quod aũt adhuc
uiuite pacientia dĩ ad peniten¬
tiam eum adducit: Implicatus
igitur tam mortiferum uin¬
culis peccatorum: d&rectat aut
differł aut dubitat confugere ad
ipsasclaues ecclesiae: quib solua.¬
tur interra. ut sit solutus incȩlõ
&aud & sibi posthanc. uitam quia
tantum xp̃ianus dicitur salutẽ
aliquam pollicer̃i. nec ueridico
contremescit: Non omnis qui
regnũ cȩlorum : sed qui facit
uoluntatem patris mei qui incȩlis
est. ipse in trabit in regnũ celoꝵ:
Quid ad galictas idem apłs Non ne

Expanded text:
commiserunt. Et haec quidem, incommiserunt. Et haec quidem, inquit, fuistis, sed abluti estis, sed sanctificati estis in nomine Dominiergo post Baptismum aliquorum pristinorum malorum opere obligatus tenetur, usque adeone sibi inimicus est, ut adhuc dubitet vitam mutare, cum tempus est, cum ita peccat et vivit? Nam utique quod ita perseveranter peccat, thesaurizat sibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei. Quod autem adhuc vivit, patientia Dei ad poenitentiam eum adducit. Implicatus igitur tam mortiferorum vinculis peccatorum detrectat, aut differt, aut dubitat confugere ad ipsas claves Ecclesiae, quibus solvatur in terra, ut sit solutus in coelo; et audet sibi post hanc vitam, quia tantum christianus dicitur, salutem aliquam polliceri; nec veridico contremiscit, Non omnis qui it voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse intrabit in regnum coelorum ? Quid, ad Galatas idem apostolus, nonne
Abbreviated transcription (Latin):
ad dexteram : dedos ad sinistram:
& dic&ur ouib: idestiustis: uenite
benedicti patris mei: ꝑcipite
regnum quod uob̃ paratum est
a constitutione mundi: Dehoc
utiq regno dix̃apłs: cumenu¬
merar& operamala : qm̃ qui
talia agunt regnũ dĩ non possi.¬
omni oboedientia & timore
audiat apłm dicentẽim Hoc
enim scitote cognoscentes. qm
omnis fornicator. aut inmun-¬
dus. aut auarus quod est idolo¬
rum seruitus: non hab& heredi¬
tatem in regno dĩ & xp̃i Nemo
uos seducatinanib uerbis:
propterea enim uenit iradĩ in
filios diffidentiae Nolite itecq
effici participes eorum: latius
aũt adcorinthios hȩc dicit:
Nolite errare: neq forhicatores
neq idolis seruientes: neq ad¬
ulteri: neq molles. neq mascu¬
lorum concubitores : neq fu
res: neq auari. neq ebriosi.
neq maledici. neq rapaces : rag¬
num dĩ possidebunt: Sed uide¬
te quem ad modum timorem
& dds perationem salutis abstu¬
lerit eis. qui hȩc inuita u&ere

Expanded text:
sinistram: et dicetur ovibus, id est justis, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est a constitutione mundi. De hoc utique regno dixit Apostolus, cum enumeraret opera mala, Quoniam qui talia agunt, regnum Dei non possiomni obedientia et timore audiat Apostolum dicentem, Hoc enim scitote, cognoscentes quoniam omnis fornicator, aut immundus, aut avarus, quod est idolorum servitus, non habet haereditatem in regno Christi et Dei? Nemo vos seducat inanibus verbis: propter haec enim venit ira Dei in filios diffidentiae. Nolite itaque effici participes eorum . Latius autem ad Corinthios haec dicit: Nolite errare; neque fornicatores, neque idolis servientes, neque adulteri, neque molles, neque masculoes, neque avari, neque ebriosi, neque maledici, neque rapaces, regnum Dei possidebunt. Sed videte quemadmodum timorem et desperationem salutis abstulerit eis, qui haec in vita veteri
Abbreviated transcription (Latin):
significationem ut fugianta facie
arcus: exceptis enim eis quicum illo
&iam iudicabunt : quib: & promi¬
sit dicens: Sedebitis suꝑduo decĩ
thronos: iudicantes e duo decĩ
tribus isrł : Innumero iudicanti¬
um. om̃s intelleguntur : qui ꝑpt̃
euangelium omnia suadimi ser̃
& secuti sunt dnm̃ : Duodenarius
quippe numerus : adquandam
uniuersi tatem refertur : Non tñĩ
paulus apłs ibinonerit : quia inter
illos duodecim non fuit: Exceptis
ergo illis quos &iam nominean¬
gelorum significauit . quando ait.
cumuenerit filius hominis cum
angelis suis iudicare : angelienĩ
utiq nuntiĩ sunt: Nuntios autem
rectissime accipimus. om̃s quisa¬
lutem cȩlestem hominib: nuntia¬
uerunt Vnde &iam euangelistȩ :¬
boninuntũ possunt interpr&ari:
& de iohanne baptistedictum est

Expanded text:
significationem, ut fugiant a facie significationem, ut fugiant a facie arcus . Exceptis enim eis qui cum illo etiam judicabunt, quibus et promisit, dicens: Sedebitis super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel . In quo numero judicantium omnes intelliguntur, qui propter Evangelium omnia sua dimiserunt, et secuti sunt Dominum. Duodenarius quippe numerus ad quamdam universitatem refertur. Non enim Paulus apostolus ibi non erit, quia inter illos duodecim non fuit. Exceptis ergo illis, quos etiam nomine Angelorum significavit, quando ait, Cum venerit Filius hominis judicare cum Angelis suis. Angeli enim utique nuntii sunt. Nuntios autem rectissime accipimus omnes qui salutem coelestem hominibus nuntiant. Unde etiam Evangelistae boni nuntii possunt interpretari: et de Joanne Baptista dict
Abbreviated transcription (Latin):
hic saluus erit: Salutem utique
promisit ꝑscuerantib incaritate
noñ mniquitate: ubi aũt caritas est
opera illa mala aregno dĩ sepa¬
rantia esse non possunt : Omĩs enĩ
lex in uno sermone impl&a est
incoquod scriptum est: Diliges
proximũ tuũ tam quam te ipsum:
Deinde si est aliqua differentia in¬
ter regnantes & non regnantes
oport& tamen ut unoregno sint
om̃s : ne in hostium aut alienorũ
numero deputentur: Om̃s enim
romani romanũ regnũ possident
quam uis non om̃s rcgnent sed
regnabunt cum dõ: sed regnũ
dĩ non possidebunt: quod &iam
de carne & sanguine dictũ est
caro & sanguis regnũdĩ non pos¬
sidebit: quia corruptibi lehoe
indu& in corruptionẽ: & morta¬
le hoc indu& inmortalitatem
utia ñ caro & sanguis. sedexani¬
mali corpore sp̃italis corporis
habitum naturamq mereatur
uel illa eos terreat ultima sentia
iudicis nr̃i : quam ꝑptereanune
aperire uoluit. ut ab eiis fidelib
precaueatur : dans m&uentib se

Expanded text:
hic salvus erit : salutem utique promisit perseverantibus in charitate, non in iniquitate. Ubi autem charitas est, opera illa mala a regno Dei separantia esse non possunt. Omnis enim lex in uno sermone impleta est, in eo quod scriptum est, Diliges proximum tuum tanquam te ipsum . Deinde si est aliqua differentia inter regnantes et non regnantes; oportet tamen ut in uno regno sint omnes, ne in hostium aut alienorum numero deputentur. Omnes enim Romani Romanum regnum possident; quamvis non omnes in eo regnent, sed regnabunt cum Deo; sed regnum Dei non possidebunt. Quod etiam de carne et sanguine dictum est, Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt: quia corruptibile hoc induet incorruptionem, et mortale hoc induet immortalitatem ; ut jam non caro et sanguis, sed ex animali corpore spiritualis corporis habitum naturamque mereatur. Vel illa eos terreat ultima sententia judicis nostri, quam propterea nunc aperiri voluit, ut ab ejus fidelibus praecaveatur; dans metuentibus se
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ in conspectũ dĩ. nec in¬
fantem cuius est unius diei uitar
superterram: exceptis erigo talib.
dequorum ordine acmerito in
futura illa que promitatur
sorte scõrum uelle amplius quȩ¬
dit: pi& ate creditur eis prodesse
ad sp̃italẽ salutem : quod ecclesias¬
tiçe auctoritatis ꝑ totum orbem
terrarum tam firmo robore
custoditur c&erorũ hominũ
nullus transit ad xpm ut incipiat
esse quod non erat: nisicũ pȩni-¬
teat fuisse quoderat hȩc pri¬
ma pęnitentia prȩcipitur iudȩis
dicente apło p&ro: pęnitentiã
agite : & baptir &ur unus quisq

Expanded text:
mundum in conspectu Dei, nec inmundum in conspectu Dei, nec infantem, cujus est vita diei unius super terram . Exceptis ergo talibus, de quorum ordine ac merito in futura illa, quae promittitur, sorte sanctorum, velle amplius quaedit; pie tamen creditur eis prodesse ad spiritualem salutem, quod ecclesiasticae auctoritatis per totum orbem terrarum tam firmo robore custoditur: caeterorum hominum nullus transit ad Christum, ut incipiat esse quod non erat, nisi eum poeniteat fuisse quod erat. Haec prima poenitentia praecipitur Judaeis, dicente apostolo Petro, poenitentiam agite, et bapt
Abbreviated transcription (Latin):
Tressunt aũt actiones pęniten¬
tiae : quas mecum ur̃a eruditio
recognoscit: Sunt enim usitatȩ
in ecclȩsia. & diligenter ad tenden¬
tibus notae una estquȩ nouum
hominem parturit. done pera
baptis mum salutere amnium
pr&eritorum fiat obliuio peccato¬
rum: ut tam quam pueronato
dolores transecent quib: uiscera
urguebantur ad partũ : & tristi¬
tiam l&itiã consequatur : Om̃is
enim quiiam suȩ uoluntatis arbi¬
ter constitutus est. cum accedit
ad sacramenta fidelium : nisita¬
enim eum pęniteat uitae u&e¬
ris. nouã non potest inchoare
Ab hac pęnitentia cum baptitan¬
tur soli paruuli in munessunt.
nondum eñĩ uti possunt liberole
arbitrio quibus tamen ad con¬
secrationem remissionemq:
originalis peccati. prodesteorum
fides a quibus offeruntur : ut quas.¬
cumq maculas delictorum. per
alios ex quib nati sunt contraxer̃
aliorum &iam interrogatione
in iniquitate conceptus sum. & in
peccatis mater mea ine inutero
aluit : Item scriptum est. non eẽ

Expanded text:
Tres sunt autem actiones poenitentiae, quas mecum vestra Eruditio recognoscit. Sunt enim usitatae in Ecclesia Dei, et diligenter attendentibus notae. Una est quae novum hominem parturit, donec per Baptismum salutare omnium praeteritorum fiat ablutio peccatorum: ut tanquam puero nato dolores transeant, quibus viscera urgebantur ad partum, et tristitiam laetitia consequatur. Omnis enim qui jam arbiter voluntatis suae constitutus est, cum accedit ad Sacramenta fidelium, nisi eum poeniteat vitae veteris, novam non potest inchoare. Ab hac poenitentia, cum baptizantur, soli parvuli sunt immunes: nondum enim uti possunt libero arbitrio. Quibus tamen ad consecrationem remissionemque originalis peccati prodest eorum fides, a quibus offeruntur; ut quascumque maculas delictorum per alios, ex quibus nati sunt, contraxerunt, aliorum etiam interrogatione in iniquitate conceptus sum, et in peccatis mater mea me in utero aluit . Item quod scriptum est, non esse
Abbreviated transcription (Latin):
& conualles plorationis Sicut enĩ
comes penitentiȩ dolor est : Itar.
lacrimae testes doloris: Optime
aũt sequitur & dicit. & enimbene¬
dictionẽ dabit. quilegem dedit:
adhoc enimlex datx est. ut uulnera
ostender & peccatorum que gratia
benedictione sanar&: adhoclex
data est. ut superbo infirmitatem
suam notam facer&: Infirmo peni¬
tentiam suam dar&: ad hoclex
date est ut diceremus in con¬
ualle plorationis: Video aliam
legem in mem bris meis repugnantẽ
legimentis meae. &captiuantẽ me
in lege peccati. quae est in menbris
meis: & cum ipso ploratuelama¬
remus Infelix ego homoquis
mel pberabit de corpore mortis
huius & succurrer& nobis exau¬
diente illo qui erig& elisos. soluit

Expanded text:
et convallis plorationes. Sicut enim et convallis plorationes. Sicut enim comes poenitentiae dolor est; ita lacrymae sunt testes doloris. Optime autem sequitur, et dicit: Etenim benedictionem dabit, qui legem dedit . Ad hoc enim lex data est, ut vulnera ostenderet peccatorum, quae gratiae benedictio sanaret. Ad hoc lex data est, ut superbo infirmitatem suam notam faceret, infirmo poenitentiam suaderet. Ad hoc lex data est, ut diceremus in convalle plorationis, Vibris meis repugnantem legi mentis meae, et captivantem me in lege peccati, quae est in membris meis: et cum ipso ploratu clamaremus, Infelix ego homo! quis me liberabi de corpore mortis hujus? et succurreret nobis, exaudiente illo qui erigit elisos, solvit
Abbreviated transcription (Latin):
alia est in anitas inflationis: qui
foris tumescit. intus tabescit : qui
eligit abiciindomodũ magir
quam habitare intabernaculis
peccatorum: elegit illum dẽ ut
in habit& inatrus eius & nihil sibi
dsum entẽ. ille in sedemaiesi tatis
ad sumit. undeinpsal mis suauissi¬
me &uerissime canitur. hertusuir
cuiur est subsceptio ei abstedñe. ne
patescum qui humiliat sempiacere
cum dictum sit exaltibitur: & ne
opineris eius exaltationem in ocu¬
bu hominum persublimitates fieri
corporales : cum enim dixiss&be
atus uir cuius est suscepuo ei abste
dñe: consequenter adnexuit. &os¬
tendit eiusdem susceptionis celsi¬
tudinem sp̃italem: ascensus inquit
incorde eius disposuit in conualle
plorationis in locum quemdis posuit:
ubi ergo disposuit ascensus incorde
in conualle scilic& plorationis:
hoc est qui humiliat exaltabitur
Sicut enim ascensus exaltationem
indicat ita conualles humilitatẽ

Expanded text:
alia est inanitas inflationis. Qui alia est inanitas inflationis. Qui foris tumescit, intus tabescit. Qui eligit abjici in domo Dei, magis quam habitare in tabernaculis peccatorum; eligit illum Deus, ut inhabitet in atriis ejus; et nihil sibi assumentem ille in sedem beatitatis assumit. Unde in Psalmo suavissime et verissime canitur, Beatus vir cujus est susceptio ejus abs te, Domine. Ne putes eum qui se humiliat semper jacere; cum dictum sit, Exaltabitur. Et ne opineris ejus exaltationem in oculis hominum per sublimitates fieri corporales; cum enim dixisset, Beatus vir, cujus est susceptio ejus abs te, Domine; consequenter annexuit et ostendit ejusdem susceptionis celsitudinem spiritualem: Ascensus, inquit, in corde ejus disposuit in convalle plorationis, in locum quem disposuit. Ubi ergo disposuit ascensus? In corde, in convalle scilicet plorationis. Hoc est, Qui se humiliat, exaltabitur. Sicut enim ascensus exaltationem indicat; ita vallis humilitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
cellentissimus non elatione sed
humilitate contingeur: Vnde
proph&adicit: prope est dñs his
qui oberiuerunt cor &iterum:
excelsus est dñs & humilia respicit
& excelsa a longe cognoscit excel.¬
sa ipsa posuit prosuꝑbis : illaergo
respicit ut at tollat: illa cognoscit
ut deiciat. cum enimait quod
a longe excelsa cognoscit. satiscũ
ostendit humilia de proximo ad ten¬
dere : ipsum tamen dñm excelsũ
eẽ prȩdixit: solus enim ds̃ adro.¬
gans non est. quanta cumq prȩdi¬
catione laudauerit: nonigitur se
arbitr&ur ab oculisdĩ abscondi
superbia : d̃ enim excelsa cognos¬
cit neserursus dõ coniunctam
put& excelsa enim a longe cog¬
noscit quisquis itaq pęnitentiae
recus at hũmilitatem : dõ propin¬
quare non cogitat: Aliudẽ eñĩ
leuarese addm̃ aliud leuarese
contradm̃ : qui ante illum se proi¬
cit. ab illo erigitur qui aduersus
illum seerigit. ab illo proicitur:
alia est soliditas magnitudinis:

Expanded text:
cellentissimus, non elatione, sed cellentissimus, non elatione, sed humilitate contingitur. Unde propheta dicit: Prope est Dominus his qui obtriverunt cor . Et iterum: Excelsus Dominus, et humilia respicit, et excelsa a longe cognoscit . Excelsa ipsa posuit pro superbis. Illa ergo respicit, ut attollat; ista cognoscit, ut dejiciat. Cum enim ait, quod a longe excelsa cognoscit, satis eum ostendit humilia de proximo attendere: ipsum tamen Dominum excelsum esse praedixit. Solus enim Deus arrogans non est, quantacumque se praedicatione laudaverit. Non ergo se arbitretur ab oculis Dei abscondit superbia: Deus enim excelsa cognoscit. Nec se rursus Deo conjunctam putet: excelsa enim a longe cognoscit. Quisquis itaque poenitentiae recusat humilitatem, Deo propinquare non cogitat. Aliud est enim levare se ad Deum; aliud est levare se contra Deum. Qui ante illum se projicit, ab illo erigitur: qui adversus illum se erigit, ab illo projicitur. Alia est enim soliditas magnitudinis,
Abbreviated transcription (Latin):
uam sit utilis & necessaria
pȩnitentiae me¬
a dicina facillime homines
intellegunt qui sehomines esse
meminerunt: Scriptum ẽ enĩ:
catus descenđ&emplopublica¬
nus ille peccatorũ confessione
sollicitus. quam phariseus meritoꝵ
enumeratione securus : queem uis
&iam &ipsegratias egit dõdicens¬
dr̃ gratias tibi ago qm̃ non sũ sicut
c&eri homines: iniusti raptores
adulteri quomodo & publicanus
iste: Ieiunobis insabbato. decimas
do omnium quȩcumq. possideo:
ginquo stabat. neq oculos adcȩlum
audebat leuare. sed ꝑcutiebat pec¬
tus suum dicens: Dñe propetius
esto mihi peccatori. Non enimta
illȩ phariseus sanitate quam mor¬
borum alienorum comparatione
gaudebat: utilius aut iui erat
qm̃ ad medicum uenerat ec dequib
egrotabat confitendo monstrare
quam dissimulare auulnerib sits
magis curatus abscessit quem pon
puduit ostendere quod dolebat:
Inreb quippe uisibilibus ut excela
quisq contingat in excelsum eri¬
g&ur dr̃ aut̃ cum omnium sit ex¬

Expanded text:
uam sit utilis et necessaria poenitentiae medicina, facillime homines intelligunt, qui se homines esse meminerunt. Scriptum est enim,catus descendit de templo Publicanus ille peccatorum confessione sollicitus, quam Pharisaeus meritorum enumeratione securus. Quamvis enim et ipse gratias egerit Deo, dicens inquit, tibi ago, quia non sum sicut ceteri homines, iniusti, raptores, adulteri, sicut et publicanus iste. ieiuno bis in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. ginquo stabat nec oculos ad caelum audebat leuare, sed percutiebat pectus suum dicens: propitius esto mihi pecille pharisaeus tam sua sanitate, quam morborum alienorum comparatione gaudebat. Utilius autem illi erat, quoniam ad medicum venerat, ea de quibus aegrotabat, confitendo monstrare, quam dissimulare a vulneribus suis, magis curatus abscessit, quem non puduit ostendere quod dolebat. In rebus quippe visibilibus, ut excelsa quisque contingat, in excelsum erigitur: Deus autem cum sit omnium ex
Abbreviated transcription (Latin):
uerus solhortus est mundo
hodie in tenebris scłi. lumen
egressum est: ds̃ factus est
homo: ut homo dsfier& :
formam serui dñs accipit
ut seruus uerter&ur in dñm
caelorum habitator & con¬
ditor habitauit in tenebris
ut homo colonus terrae:
migrar& ad caelum : Odiesom¬
ni solelucidior : otempus cunc¬
tis saeculis ex spectatius quod
prȩstulabantur angeli quod
ministeria nesciebant. hoc in
nostro intemporȩ reuelatum
est. quod illiui debant perspe¬
culum: & per imaginem noscer¬
nimus inueritate quilo queba¬
tur. is rabelitico populo peresa¬
iam hieremiam & c&eros pro¬
ph&as : nunc nobis ꝑfilium lo¬
quitur : Vid&e quidsit interue¬
tus testamentum & nouum:
Inillolo quebatur ꝑ nubilium
nob̵ loquitur ꝑserenũ: Ibi d s̃ui¬
debatur inrubo: hic de uirgine
đs nascitur: Ibiignis erat populi
peccata consummens hohomo
est populi peccata dimit tens:
Homo dñs ignoscens dñs seruissuis
nemo enĩ potest. pec cata dimit¬
tere nisi solus ds: Siue hodiestel¬

Expanded text:
erus sol ortus est mundo; hodie in tenebris saeculi lumen egressum est: Deus factus est homo, ut homo Deus fieret; formam servi Dominus excepit, ut servus verteretur in Dominum. Coelorum et habitator et conditor habitavit in terris, ut homo colonus terrae migraret ad coelos. O dies omni sole lucidior! O tempus cunctis saeculis expetitum! Quod praestolabantur angeli, quodorum mysteria nescierunt, hoc in nostro tempore revelatum est. Quod illi videbant per speculum, et per imaginem, nos cernimus in veritate. Qui loquebatur Israelitico populo per Isaiam, Jeremiam et caeteros prophetas, nunc nobis per Filium loquitur. Videte quid intersit inter Vetus Testamentum et Novum. In illo loquebatur per nubilum; nobis loquitur per serenum. Ibi Deus videbatur in rubo; hic de virgine Deus nascitur. Ibi ignis erat populi peccata consumens; hic homo est populi peccata dimittens; imo Deus ignoscens servis suis. Nemo enim potest peccata dimittere, nisi solus Deus. Sive hodie
Abbreviated transcription (Latin):
publi canos & mer& rices & pecca¬
tores ad lauacrum uenit : & sanc¬
tior est baptizatoresuo. lauatur
aioanne in carne sed ipse iohan¬
nem insp̃u lauat. aquae quȩ ce¬
tera mundicre consueuerant
dño nostrolauant. e mundac¬
tae sunt iordanis fluuius quieo
nis induxit. fuerat ex sic catus :
Nunc totis si potuiss& undis in
unum locum uoluerat congre¬
gare ut dñi corpus at tinger&:¬
crucis simili tudinem scãs in caelo
leuemus manus : Cumsic nos
daemones armatos uiderint

Expanded text:
publicanos, et meretrices, et peccatores ad lavacrum venit; et sanctior est baptizatore suo. Baptizatur a Joanne in carne; sed ipse Joannem in spiritu lavat. Aquae quae caetera mundare consueverant, Domino nostro lavante, mundatae sunt. Jordanis fluvius, qui eo ram repromissionis induxit, fuerat exsiccatus: nunc totis, si potuisset, undis in unum locum voluit congregari, ut Domini corpus attingercrucis similitudinem sanctas ad coelum levemus manus. Cum sic nos daemones armatos viderint,
Abbreviated transcription (Latin):
tunt orabat moyses tunc ex ten¬
debat manus &ubi deponebat
manus conuallescebat amalech :
ubi & tendebat manus ex ten¬
saesint defici& amalech. temp¬
tator & huius itineris inpedi¬
tor estouigil& subrius in oratio
xp̃i crux fuit. In illa ex tenditur
apłs cum dicit. mundus mihicru¬
cifixus est & egomundo ergode¬
ficiat amalech. uincatur nonin
pediat transitum populidi sed
sidimit tismanus a bono opere
acrucexp̃i : praeualebit amaloch:
tamen noliomn modo aut
continuo forte futurum putare
aut paenitus desperando defice¬
re : Alternaad enĩ illa defectus
& fortitudinis inmanibus serui
dĩ moyse forte alternatiotua fuit.
aliquando enim intemptationib:
deficis sed ño n omno suc cumbis
deponebat paululum manus non
omnino ruebat: Si dicebam mo¬
tus est spesmeus . ec cemisericor¬
dicctucc dñe adiuuabatme: Noli
ergo timere ad est in terra : Auxi¬
liator quiin ȩgypto non defuit li¬
berator. Noli timere ad grede¬
re uiam praesume securus. ali¬
quandoille deponebat manus

Expanded text:
Tunc orabat Moyses, tunc extendebat manus: et ubi deponebat manus, convalesebat Amalech; ubi extendebat manus, detae sint, deficiat Amalech tentator et hujus itineris impeditor: esto vigil et sobrius in orationChristi crux fuit. In illa extenditur Apostolus, cum dicit: Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo . Ergo deficiat Amalech, vincatur, et non impediat transitum populi Dei. Si dimittis manus a bono opere, a cruce Christi; praevalebit Amalech. Tamen noli omni modo aut continuo te fortem futurum putare, aut penitus desperando deficere. Alternatio enim illa defectus et fortitudinis in manibus servi Dei Moysi, forte alternatio tua fuit. Aliquando enim in tentationibus deficis, sed non succumbis. Deponebat ille paulum manus, non omnino ruebat. Si dicebam, Motus est pes meus; ecce misericordia tua, Domine, adjuvabat me . Noli ergo timere: adest in itinere auxiliator, qui in Aegypto non defuit liberator. Noli timere, aggredere viam, praesume securus. Aliquando ille deponebat manus,
Abbreviated transcription (Latin):
baptizatus est diuersa quippe
opinio fertur inmundo & pro
tracditionum uacri &a te senten¬
tia est. nob illud constat liquidũ
quod siue hodiem agos ducestella¬
renatus in baptismo utrumque
nobis ꝓficit utrumque mysteriũ
nostrũ est utraque utilitas nr̃a
est: Dĩ filius non habebat neces¬
sarium ut nas cer&ur ut bapti¬
⁊ar&ur : Neque enim peccatũ
fecerat quodei remit ter& ur
in baptismo: Sedillius humili¬
tas nostra sublimitas est. illius
crux nostra uictoriaest: Illius
patibulum est noster triumphũ :
Caudentes leuemus hoc signum
inumeris nr̃is : Vic toriarum ue¬
xilla portemus in mortalem
lauacrum portemus infrontib
cum hoc signum in postib nr̃is dia¬
bolus aspexerit contremescit.
qui auratoc capitolice nontiment
crucem timent. qui contempnunt
sceptra regalia & purporas cęsarum
& dapes xpiani sordes & ieiunia
pertimescunt: Denique inez ec¬
hielem ꝓph&c cumom̃s quimis¬
sus fuerat angelus occidiss& & in¬
terfectio coepiss& a sc̃is illi tan¬

Expanded text:
baptizatus est: diversa quippe opinio fertur in mundo, et pro traditionum varietate sententia est nobis, illud constat ad liquidum, quod sive hodie natus estrenatus in baptismo, enobis proficit. Utrumque mysterium meum est; utraque utilitas mea est. Dei Filius non habebat necessarium ut nasceretur, ut baptizaretur, neque enim peccatum fecerat quod ei remitteretur in baptismo; sed illius humilitas nostra sublimitas est. Illius crux nostra victoria est; illius patibulum est noster triumphus. Gaudentes levemus hoc signum in humeris nostris, victoriarum vexilla portemus, immortale lavacrum portemus in frontibus. Cum hoc signum in postibus diabolus aspexerit, contremiscet; et qui aurata Capitolia non timent, crucem timent; qui contemnunt sceptra regalia; et purpuras Caesarum, et dapes, Christi sordes et jejunia pertimescunt. Denique in Ezechiel propheta , cum omnes qui missus fuerat angelus occidisset, et interfectio coepisset a sanctis, illi tan
Abbreviated transcription (Latin):
ad sit plac&ur: habesenim sacer¬
tuum : & ipse cum patredĩ estadte.
qui homo est propterte. Ita iubi¬
las in psalmis praeueniens faciẽ
eius in confessione. Iubila in psal-¬
mo. praeueniens faciem ei : in
confessione: Ac cusatẽ iubila in
psalmo. lauda illum accusando
te. & laudando eum qui fecit te:
Veni& qui mortuus est prote. &
uiuificabitte. hoc ten&e. in hoc¬
persistite nemouari& nelepro¬
sussit: Doctrina in constans. non
habens unum colorem mentis. leprã
significat & istam xp̃s mundat:
Forte in aliquo uariasti. & in spe¬
xisti. & in melius sententiam com-¬
mu tasti & quod uarium erat unius
coloris effectum est: Noli tibi tri-¬
buere nesis inter nouem quigra.¬
tias non eger̃ Vnus egit gratias:
erat. gentes alienigenas significa-¬
bat. Numerus ille xp̃o decimas
dedit. illiergo debemus quod sumꝰ.
quod uiuimus. quod intelligimus
quod homines sumus. quod bene
uiuimus. quod recte intelligi¬¬
mus. illidebemus. nrm̃ nihil nisi
peccatum habemus: quid enim

Expanded text:
adsit, placetur. Habes enim sacertuum, et ipse cum Patre Deus est ad te, qui homo est propter te. Ita jubilabis in Psalmis, praeveniens faciem ejus in confessione. Jubila in Psalmo: praeveniens faciem ejus in confessione, accusa te; jubilans in Psalmo, lauda illum. Accusando te, et laudando eum qui fecit te; veniet qui mortuus est pro te, et vivificabit te. Cpersistite. Nemo variet, nemo leprosus sit. Doctrina inconstans, non habens unum colorem, mentis lepram significat: et istam Christus mundat. Forte in aliquo variasti, et inspexisti, et in melius sententiam commutasti; et quod varium erat, unius coloris effectum est. Noli tibi tribuere, ne sis inter novem qui gratias non egerunt. Unus egit gratias: erat, gentes alienigenas significabat, numerus ille Christo decimas dedit. Illi ergo debemus quod sumus, quod vivimus, quod intelligimus: quod homines sumus, quod bene viximus, quod recte intelleximus, illi debemus. Nostrum nihil, nisi peccatum quod habemus. Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
uangelica lectio proposuit
nobis undeloquamurad
caritatem urãm : tam quã
dñi imperio: & uere dñi im¬
perio: ab illo enim ex pecta-¬
uit cormeum tam quam iussionẽ
proferendi sermonis. ut hinceũ
intellegerem loquine uelle quod
recitare ipre uoluiss&: Audiat
borem meum: Videmus enim & tam¬
quam proposito diuino spectaculo¬
intrinitate: Cum enim uenir&
ihs̃ & baptazatus ess& aiohanne.
dñra seruo suo. quod fecit adhu¬
militatis exemplum: in ipia quippe
humilitate ostendit impleri ius¬
titiam. quando dicente sibi iohanne
ego atedebeo baptizari. & tuuenis
adme respondit: sine modo : im¬

Expanded text:
angelica lectio proposuit nobis unde loquamur ad Charitatem vestram, tanquam Domini imperio, et vere Domini imperio. Ab illo enim exspectavit cor meum tanquam jussionem proferendi sermonis, ut hinc eum intelligerem loqui me velle, quod recitari ipse voluisset. Audiat m nostrum laborem meum. Videmus enim et tanquam proposito diin Trinitate. Cum enim veniret Jesus, et baptizatus esset a Joanne, Dominus a servo quod fecit ad humilitatis exemplum; in ipsa quippe humilitate ostendit impleri justitiam, quando dicente sibi JoannEgo a te debeo baptizari, et tu venis ad me? respondit: Sine modo dit: Sine modo , i