comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
crepentur principes hereticoꝵ diu̾sa
idola de suo corde fingentes: uel eloqͥi
uenustate qđ interpretat᷑ argentũ : uel
splendore auri qđ refertur ad sensũ: uel
ligno imputribili q̃ uiliora sunt dogma¬
ta. & ꝑpetua putant᷑ a fingentib: & di¬
alectica arte firmant᷑ ne moueant᷑ & cor¬
ruant: s solida radice consistant. N um¬
qͥd ñ scietis:Numqͥd ñ audietis: Nũqͥd
ñ annuntiatũ est ab initio uobis: Num¬
quid ñ intellexistis fundam̃ta terrȩ. Qi
sedet suꝑ girum terre: & habitatores¬
eiꝰ sunt quasi locuste. Qextendit uelut
nichili celos: & expandit eos sic̃ tab̾nacłm
ad inhabitandũ. Qͥdat secretoꝵ seruta¬
tores quasi ñ sint: iudices terre uelut
inane fecit. & quidem neq plantatꝰ ne¬
q satus neq radicatus in terra truncus
eoꝵ. Repente flauit in eos & aruerunt:¬
& turbo quasi stipulã auferet eos. & cu¬
i assimi lastis me & adequastis dicit sc̃s

Expanded text:
crepentur principes haereticorum, diversa crepentur principes haereticorum, diversa idola de suo corde fingentes; vel eloquii venustate, quod interpretatur argentum; vel splendore auri, quod refertur ad sensum; vel ligno imputribili, quae viliora sunt dogmata: et perpetua putentur a fingentibus, et dialectica arte firmentur, ne moveantur et corruant, sed solida radice consistant. Numquid non scietis? numquid non audietis? numquid non annuntiatum est ab initio vobis? numquid non intellexistis fundamenta terrae? Qui sedet sulut nihilum caelos et expandit eos sicut tabernaculum ad inhabitandum qui dat secretorum scrutatores quasi non sint iudices terrae velut inane fecit et quidem neque plantatos neque satos neque radicato in terra trunco eorum repente flavit in eos et aruerunt et turbo quasi stipulam auferet eos et cui adsimilastis me et adaequastis dicit Sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
gentib quoq insulisq quasi stilla situ¬
lȩ. & mom̃to statere repticatis ac pul¬
uere. & hostiaꝵ cerimoniis refutatis :
cur om̃s gentes quasi nichili sint incon¬
spectu euis. & quasi mane reputentur.
sequentib docet. Cui similem fecistis dm̃:
Aut quã imaginẽ ponetis ei qͥ sꝑs ẽ &
ram quasi pugillo continet: Simulq
deridet stulticiam nationũ. qđ artifex
siue faber erariꝰ aut aurifex & argenta¬
rius dm̃ sibi faciant : & lamminis cla¬
uisq compingant. ac fortiter statuant.
ne uentoꝵ flatib detrudat᷑. Qđq in¬
tulit intulit. forte lignũ & imputri¬
bile elegit artifex sapiens: in hebraico
dr am̃s uccam̃. Qđ genus ligni ẽ impu.¬
tribile: quo uel maxime idola funt.
Hec autẽ dicunt᷑ ut idolis reꝓbatis eu¬
angłice doctrine uiam paret᷑. & omnia
praua dirigant᷑ in rectum .: exaltentur
ualles & colles humilient᷑: & reuelet᷑¬
gła dñi & om̃is caro uideat salutare dĩ.
Uxta tropologiam possumꝰ dicere qđ in¬

Expanded text:
ntibus quoque insulisque quasi stilla situlae, et momento staterae reputatis, ac pulvere, et hostiarum caeremoniis refutatis, cur omnes gentes quasi nihili sint in conspectu ejus, et quasi inane reputentur, sequentibus docet: Cui similem fecistis Deum: aut quam imaginem ponetis ei, qui spiriturit, et terram quasi pugillo continet? Simulque irridet stultitiam nationum, quod artifex sive faber aerarius, aut aurifex aut argentarius Deum sibi faciant, et laminis clavisque compingant ac fortiter statuant, ne ventorum flatibus detrudatur. Quodque intulit: forte lignum et imputribile elegit artifex sapiens, in Hebraico dicitur AMSUCHAN ; quod genus ligni est imputribile, quo vel maxime idola fiunt. Haec autem dicit, ut idolis reprobatis, Evangelicae doctrinae paret viam, et omnia prava dirigantur in rectum; exaltentur valles, et colles humilientur; et revelet ut omnis caro videat salutare Dei. Juxta tropologiam possumus dicere, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
indie qua iudicabit ds̃ abscondita
hominũ. It cogitationes nr̃e om̃s
uno tepore congregate iustũ uidice
ꝓbent. dñ aut accusat nos nr̃a cot¬
scientia. aut satis facit ꝓditio utrũ
plura fint peccata an bona oꝑa ⁊
utrũ uet̾a an noua. utrũ deleta
penitentia. an noitis sceleribꝰ in stau¬
rata: qͣndo dicit dñs uias eos dedi
incaptta cors. ⁊ cogitation es eorp red¬
dã eis Q finxit fingillatim corda

Expanded text:
t Deus abscondita hominum : ut cogitationes nostrae omnes uno tempore congregatae justo judice probentur, dum aut accusat nos nostra conscientia, aut satisfacit pro delicto, utrum plura sint peccata, an bona opera: et utrum vetera, an nova: utrum deleta poenitentia, an novis sceleribus instaurata, quando dicit Dominus: Vias eorum dedi in capita eorum: et cogitationes eorum reddam eis . Qui finxit sigillat
Abbreviated transcription (Latin):
ã: illis conuenit de quibꝰ supͣle¬
gimꝰ. Quibꝰ ñ ẽ annuntiatũde
eo iudebunt: ⁊ qͥ ñ audiert̃ intel¬
ligent. Et iterũ. Apparui his
qͣ me ñ int̾rogabant inuentus
sum his qui me ñ querebant: di¬
xiq ecce assum. his qͥñ inuocabans
nom̃ meũ. Insulas autẽ significari.
uł tociꝰ orbis gentes. uł eccłias in
toto orbe disꝑsas: crebro diximꝰ.
Et annuntiabt̃ głam meã gen¬
tibꝰ ⁊ adducent om̃s fr̾s ur̃os de
Scunctis gentibꝰ donum dño in eqͥs¬

Expanded text:
 illis convenit, de quibus supra legimus: Quibus non est nuntiatum de eo, videbunt: et qui non audierunt, intelligent . Et iterum: Apparui his qui me non interrogabant: inventus sum ab his qui me non quaerebant . Dixi: Ecce adsum, his qui non invocabant nomen meum. Insulas autem significari, vel totius orbis gentes, vel Ecclesias in toto orbe dispersas crebro diximus. Et annuntiabunt gloriam meam in gentibus, et adducent omnes fratres vestros de cunctis gentibus donum Do
Abbreviated transcription (Latin):
gulor. Ex quo discimꝰ ñ solum oꝑa.
s ⁊ cogitationes ẽẽ in die iudieii iri¬
dicandas. Qͥ eni uid̾it mulier̃e ad
concupiscendñ: mechatus ẽ ẽa in cor¬
de suo. de quibꝰ dr̃. ne circũ deder̃t
eos cogitationes suȩ: qͣndo iudicabit ds̾
abscondita hominũ scdm eugłium

Expanded text:
gulorum. Ex quo discimus non solum opera, gulorum. Ex quo discimus non solum opera, sed et cogitationes esse in die judicii judicandas. Qui enim viderit mulierem ad concupiscendum, jam moechatus est eam in corde suo . De quibus dicitur: Nunc circumdederunt eos cogitationes suae: quando judicabit Dominus abscondita hominum secundum
Abbreviated transcription (Latin):
runt tendentes areũ : & septuaguita po¬
Qd si accipiat᷑. eqpadoces significat.
oerũ metropolis maracha: q̃ pꝰea a
cesare augusto cesarea tom̃ accepit.
Qͥ nescio quid uolentes. etiã inge¬
nesi ultimũ filium aram id ẽ fy¬
roꝵ damasci. qͥ appellat᷑ mẽs. int̃¬
nos meonas tͣnfferimꝰ. Tubal autẽ
Nue tͥobel:. aut italia int̃pretat᷑: ant
hyberia hoc ẽ hispania ab hybero
flumine. Unde & hodie hispania¬
rũ regio appellat᷑ celtiberia: de qͥb
pulchre lucantis. Galloꝵ celtȩ mis¬
centes nom̃ hiberis. Quos nos pos¬
sumꝰ gallos panos dicere. Greci autẽ
sermone hebraico appellant᷑ ĩauan
ionas significantes: uñ⁊ greciiõnẽs
n mare Ionium. Et hoc consicłandũ
qͦd maxime orientales de iafech
posuere nationes uno filioꝵ noe.
Licet in tharsis & fu̾th. sem quoq
& cham. id ẽ indiȩ & affricȩ nomi¬
nibus fuerint recordati: ut totũ
orbem ostendent. Henit gͦ dñs ut
oꝑa et cogitationes congreget sin¬

Expanded text:
ptuaginta poQuod si accipiatur, Cappadocas significat: quorum metropolis Mazaca, quae postea a Caesare Augusto, Caesarea nomen accepit. Qui nescio quid volentes, etiam in Genesi ultimum filium Aram, id est, Syrorum Damasci, qui appellatur Mes, inteMoeonas transferimus. Thubal autem sive Thobel, aut Italia interpretatur, aut Iberia, hoc est, Hispania, ab Ibero flumine, unde et hodie Hispaniarum regio appellatur Celtiberia. De quibus pulchre Lucanus : Gallorum Celtae miscentes nomen Iberis: quos nos possumus Gallohispanos dicere. Graeci autem, qui sermone Hebraico appellantur Javan, Jonas significant: unde et Graeci Jones, et mare Jonium. Et hoc considerandum, quod maxime Orientales de Japhet posuerit nationes, uno filiorum Noe: licet in Tharsis et Phud, Sem quoque et Cham id est, Indiae et Africae nominum fuerit recordatus, ut totum orbem ostenderet. Venit ergo Dominus, ut opera et cogitationes congreget sin
Abbreviated transcription (Latin):
docete om̃s gentes baptirantes e¬
os in nomine patris ⁊ filii ⁊ sp̃s
scĩ Qͦ d ita soluit᷑. Iudicui p̃di¬
qͥ ante mittendi sunt. Pulchre
autẽ dixit: ⁊ mittã ex eis qͥ salua¬
sunt. Isti mittunt᷑ ad gentes in
⁊ tͥohel. ⁊ greciã ⁊ insulas pluri¬
mas q̃ longe sc̃. ⁊ q̃ ñ audiert̃ no¬
de quibꝰ uxta historiam fupra
diximꝰ Nunc stringenda ẽ ana¬
goge. Tharsis int̃pretatur explo¬
ratio gaudii: ut consideremꝰ ñ ea
re meream᷑. Qia in paucis fuistis fi¬
deles: ingredimini in gaudiũ dñi
ũti. De quo ⁊ petrus apłs scribit.
Exultate in gaudio in effabili ⁊
glorioso: ut laudemꝰ dm̃ dicentes.
Impletum ẽ gaudio os nr̃m. et
lingua nr̃a exultatione. Qͦdq se¬
quitur. futh. int̃pretat᷑ oris exelu

Expanded text:
te omnes gentes, baptizantes eas in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti Quod ita solvitur: Judicii praedielium, qui ante mittendi sunt. Pulchre autem dixit: Et mittam ex eis qui salvasunt . Isti mittuntur ad gentes in et Thobel, et Graeciam, et insulas plurimas quae longe sunt, et quae non audierunt noDe quibus juxta historiam supra diximus . Nunc stringenda est anagoge. Tharsis interpretatur, exploratio gaudii: ut consideremus non ea re mereamur: Quia in paucis fuistis fideles, ingrediemini in gaudium Domini vestri . De quo et Petrus apostolus scribit: Exultate gaudio ineffabili et glorioso ; ut laudemus Deum dicentes: Impletum est gaudio os nostrum, et lingua nostra exultatione . Quodque sequitur, Phud in
Abbreviated transcription (Latin):
mabat heliseus. Pat̃mi pat̃mr cyr¬
rus isrł & auriga eiꝰ. Hec aut̃ẽ
uniu̾sa narrant᷑. ñ quo ds aut
currus hãt aut quadrigas. aut e¬
quoꝵ uelocitate portet᷑ de quoa¬
libi scriptum ẽ. qͥ ambulat suꝑ pen¬
nas uentoꝵ: s quom in solio sede
dr̃ qͣndo assumit habitũ iudican¬
tis. sic qͣndo ad uindicta uenit.
ut debellet adu̾sarios suos. in ha¬
bitu uictoris & trium phantis o¬
stendit᷑. de furore crebro diximꝰ¬
dñi. qͦd sic accipi debeat. quomͦ ob¬
liuio eiꝰ & pęnitentia:⁊ contrista¬
tio. & affectus eȩteri. qͥ dĩ ñ conue¬
niunt maiestati. Et in hoc gͥ igne
& furore. in his curribꝰ ⁊ in fłam¬
ma ignis iudicabit᷑ om̃ĩs caro: si¬
ue ip̃se dñs cũ creaturis suis. ut
ñ potentia. s uidicii ueritate ui¬
deat᷑ ferre sententiã: iuxta illud
qͦd in michea ꝓlixiꝰ & in quinqͣge¬

Expanded text:
mabat Elisaeus: Pater mi, Pater mi, curmabat Elisaeus: Pater mi, Pater mi, currus Israel et auriga ejus . Haec autem universa narrantur, non quo Deus aut currus habeat, aut quadrigas, aut equorum velocitate portetur; de quo alibi scriptum est: Qui ambulat super pennas ventorum ; sed quomodo in solio sedere dicitur, quando assumit habitum judicantis; sic quando ad vindictam venit, ut debellet adversarios suos, in habitu victoris et triumphantis ostenditur. De furore Domini crebro diximus, quod sic accipi debeat quomodo oblivio ejus, et poenitentia, et contristatio, et affectus caeteri, qui Dei non conveniunt majestati. Et in hoc igitur igne et furore, in his curribus et in flamma ignis judicabitur omnis caro, sive ipse Dominus cum creaturis suis, ut non potentia, sed judicii veritate videatur ferre sententiam juxta illud quod in Michaea prolixius,
Abbreviated transcription (Latin):
zania q̃ inimicus homo fuꝑsemina¬
uit dormiente patrefamilias: de qͦ
⁊ in epła iacobi scribit᷑. Paruus ignis
quã grandẽ suecendit materiã. Et
in ꝓuerbiis. In multis lignis uiget
ignis. Qũaquã in eo qͦd ꝓu̾bium ẽ. a¬
siud possit intelligi. hunc puto sedis
se ignẽ suꝑ lingu̾as apłorũ om̃iũq
credentiũ. qͣndo linguis uariis loq̃¬
bant᷑. ⁊ om̃s erroris fugabant tene¬
bras: ⁊ illuminabant corda eors qͥ
recipiebant sermonẽ dñi. Qͦd au¬
t̃ẽ sequit᷑. quasi tempestas currus
siue quadrige eiꝰ: psalmoꝵ dissere¬
Ignis ante ipsum ardebit: et in
cireuitu eiꝰ tempestas ualida. Et
alibi Currus dĩ decẽ milibꝰ inulti¬
plex: milia letantium: Hiscurribꝰ
& equis heliseus erat cireũdatus.
quos puer eiꝰ tuide ñ poterat: unde
ait. dñe. aꝑi ocłos pueri huiꝰ ut uideat.
& aꝑtis inqͥt ocłis uidit currus & qͣdrigas.
& equos ꝑ cireuitũ. Hoc curru igneo & beli¬
as raptus est ad cȩlum: quando cla¬

Expanded text:
izania, quae inimicus homo superseminavit, dormiente patrefamilias . De quo et in Epistola Jacobi scribitur: Parvus ignis quam grandem succendit materiam ! Et in Proverbiis: In multis lignis viget ignis . Quamquam in eo quod Proverbium est, aliud possit intelligi . Hunc puto ignem sedisse super linguas Apostolorum omniumque credentium, quando linguis variis loquebantur, et omnes erroris fugabat tenebras, et illuminabat corda eorum, qui recipiebant sermonem Domini . Quod autem sequitur: Quasi tempestas currus, sive quadrigae ejus, Psalmorum edissereIgnis ante eum ardebit: et in circuitu ejus tempestas valida . Et alibi: Currus Dei decem millibus multiplex millia laetantium . His curribus et equis Elisaeus erat circumdatus, quos puer ejus videre non poterat. Unde ait: Domine, aperi oculos pueri hujus ut videat. Et apertis, inquit, oculis, vidit currus, et quadrigas, et equos per circuitum . Hoc curru igneo et Elias raptus ad coelum est, quando cla
Abbreviated transcription (Latin):
dinũ turpitudinẽ simplicibꝰ aquis
abluere se putantes Quibꝰ rectisfi¬
me illud aptabit᷑. Et noctẽ flummi¬
ne purgant. Nec alicui uideat᷑ in¬
congruũ. siquȩ gerunt᷑ turptt̾. ma¬
nifestiꝰ explicentur in correctionẽ
eorũ qͥ talia cõmittere ñ erubeset
q̃ turpe ẽ dicere: dũ scortis herent
in modũ canũ. ⁊ masculi in mascu¬
los exercent turpitudinẽ: recri¬
butionẽ peccati in semet ipsos re¬
cipientes qui uacua oꝑa faciunt.
uoluptate & sceleribꝰ: cũ his ft̃ qui
carnẽ suillã comedunt. ⁊ omĩa q̃ le

Expanded text:
dinum turpitudinem, simplicibus aquis dinum turpitudinem, simplicibus aquis abluere se putantes, quibus rectissime illud aptabitur: Et noctem flumine purgant . Nec alicui videatur incongruum, si quae geruntur turpiter, manifestius explicentur in correctionem eorum, qui talia committere non erubescunt, quae turpe est et dicere, dum scortis adhaerent in modum canum, et masculi in masculos exercent turpitudinem, retributionem peccati in semetipsos recipientes. Qui haec opera faciunt, voluntate et sceleribus cum his sunt, qui carnem s
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm qͦd in hominibꝰ excelsum ẽ a
bominatio ẽ ante dm̃. Unde incre¬
pabat eos atq dicebat. He uobis
scribȩ & pharisei hy pochritȩ. qͥ
mundatis qͦd foris ẽ salicis. et pa¬
rapsidis: ⁊ intus plem estis ĩmun¬
diciȩ. Et iterum. Qͥ estis sepulchra
dealbata: intus autẽ pleni estis
ossibꝰ mortuors. ⁊ om̃i spurcicia.
Qͥ ore suo benedicebant. ⁊ corde
ma ledicebant. Qͥ dño loquebant᷑
pacifica. ⁊ molliebant sermones
suos suꝑ oleũ: ipsi autẽ erant la¬
cula. de quo rectissime dicebat᷑.
Popls hic labiis me honorat: cor
ii corꝑ longe ẽ a me. Preceꝑat
autem ꝑ moysen ds̃: ut siquis p̃¬
uentus fuisset in peccato. uaccȩ ru¬
fe asꝑsꝰ cinere. ⁊ aliis expiationũ
modis ꝑ sacrificia & uctimas re-¬
diret ad templũ. Qͦd illi negligentes:
in locis deliciarũ &̃ uoluptatũ hoc
ẽ in horti amenissimis. uł baptisteria
extruebant. uł piscinas ad areolas
irrigandas: ad ulteria & omñe libi¬

Expanded text:
m quod in hominibus excelsum est, abominatio est apud Deum . Unde increpabat eos atque dicebat: Vae, vobis, Scribae et Pharisaei hypocritae, qui mundatis quod foris est calicis et paropsidis, et intus pleni estis immunditia . Et iterum: Qui estis sepulcra dealbata: intus autem pleni estis ossibus mortuorum, et omni spurcitia : qui ore suo benedicebant, et corde suo maledicebant : qui Domino loquebantur pacifica, et molliebant verba sua super oleum, ipsi autem erant jacula, de quibus rectissime dicebatur: Populus hic labiis me honorat: cor vero ejus longe est a me . Praeceperat autem per Moysen Deus , ut si quis praeventus fuisset in peccato; vaccae rufae aspersus cinere, et aliis expiationis modis, per sacrificia et victimas rediret ad Templum, quod illi negligentes, in locis deliciarum et voluptatum, hoc est, in hortis amoenissimis, vel baptisteria exstruebant, vel piscinas ad areolas irrigandas: adulteria et omnem libi
Abbreviated transcription (Latin):
& inerepationẽ suã in fłama ignis.
In igne enĩ dñi iudicabit᷑ om̃is t̾ra. &
fiet seritis eiꝰ. ⁊ timentibꝰ eũ cõmina¬
t᷑ ipsa incredulis. sie inimicis eiꝰ ut
si ñ egerint pęnitentiã. sustineant
q̃ sequunt᷑. Ecce enĩ inquit dñs in ig¬
ne ueniet. & quasi turbosirie dem¬
pestas currus eiꝰ: quȩ debemꝰ in¬
telligere angłicas potestates. qͣndo
uenturus ẽ dñs in gła patris cũ an¬
gelis siis iudicare tuiuos & mortu¬
osi non quo dñs ignis sit sed quo su¬
stinentibꝰ penas ignis ẽẽ uideatur.
Et licet moy ses dixit. idipsũ apło
confirmante. ds̃ ignis consumens
ẽ: attam̃ saluator expͥmens duuimi¬
tatis substantiã ait : Sp̃s ẽ ds. Int̾

Expanded text:
et increpationem in flamma ignis. et increpationem in flamma ignis. In igne enim Domini judicabitur omnis terra: et fiet servis ejus, et timentibus eum, ipsa comminatur incredulis, sive inimicis ejus, ut si non egerint poenitentiam, sustineant quae sequuntur: Ecce enim, inquit, Dominus in igne veniet, et quasi turbo sive tempestas currus ejus. Quas debemus intelligere Angelicas potestates, quando venturus est Dominus in gloria Patris cum Angelis suis, judicare vivos et mortuos: non quo Dominus ignis sit, sed quo sustinentibus poenas, esse ignis videatur. Et licet Moyses dixerit , idipsum Apostolo confirmante : Deus ignis consumens est. Attamen Salvator, exprimens divinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
mittit iuxta illud qͦd ex ꝑsona dĩ
moyses loquit᷑ ad pharaonẽ. u̾c mit¬
t̃a manũ ⁊ ꝑcutiã te. E popłm tuũ in¬
t̃ficiã. E deleberis d et̾ra. & rursũ ip¬
se ad eundẽ tẏrannũ. ecce manꝰ dm̃i
Manus mea fecit hec omĩa. Quia no¬
t̃a faciet dñs seruis sins. ⁊ colentibꝰ
se: & cõminabit᷑ incredulis & inimi
cis sis. ut aliis ꝓmittat p̃mia. aliis
supplicia cõminet᷑ In quo conside¬
randa u̾boꝵ ꝓprictas. quodñ dixe¬
rit. infert immicis suis. s cõminabit᷑.
ut cõminatione det̾riti. & ipsi ad dñi
transeant seruitutẽ. Quia ecce dñs
migne ueniet: & quasi turbo qua¬
drige eiꝰ reddere in indignatione fu-¬
rorem suũ. & increpationẽ fuã in
fłama ignis. Qa in igne dñs diui¬
carnẽ:⁊ multiplicabunt᷑ int̃fecti a
dño. xx. Ecce enĩ dñs quasi ig¬
nis ueniet. et quasi tempestas cu̾r¬
rus eiꝰ reddere in furore ulcionẽ suã.

Expanded text:
promittit, juxta illud quod ex persona Dei promittit, juxta illud quod ex persona Dei Moyses loquitur ad Pharaonem: Nunc mittam manum, et percutiam te, et populum tuum interficiam, et deleberis de terra . Et rursum ipse ad eumdem tyrannum: Ecce manus Domini Manus mea fecit haec omnia. Quam notam faciet Dominus servis suis et timentibus se, et comminabitur incredulis is, ut aliis promittat praemia, aliis supplicia comminetur. In quo consideranda verborum proprietas, quod non dixerit: Inferet inimicis suis; sed comminabitur, ut per comminationem deterriti, et ipsi ad Domini transeant servitutem. Quia ecce Dominus in igne veniet: et quasi turbo quadrigae ejus, reddere in indignatione furorem suum, et increpationem suam in flamma ignis. Quia in igne Dominus dijucarnem: et multiplicabuntur interfecti a Domino. LXX: Ecce Dominus quasi ignis veniet, et quasi tempestas currus ejus, reddere in furore ultionem suam:
Abbreviated transcription (Latin):
Cunꝰ consolationis lacte saturatus:
consolabat᷑ cet̾os. qͥ eiꝰ sermonibꝰ indige¬
bant. dicens. Benedictus ds̃. pater
miscdiarum. ⁊ ds̃ om̃is consolatio¬
nis qͥ consolat᷑ nos in omi tribulatio¬
ne nr̃a: ut ⁊ nos possimꝰ consolari eos.
qui in om̃i fc̃ tribulatione ꝑ consola¬
tionẽ qua ipsi consolam᷑ a do. Qͥ pꝰqͣm
quasi herba germinabt̃. siue orient᷑.
aut iuxta siminachũ florebt̃. Uide¬
bt̃ autẽ haud dubium qͥn dm̃ quȩ ue¬
ra leticia ẽ: de quibꝰ dñsloq̃batur. Be¬
ati mundo corde q̃m ipsi dm̃ udebt̃.
Cuiꝰ tiisio ꝑfectum est gaudium: Qͦd in
plene. fidĩ corde u̾satur. Et ossium
germinatio subsequit᷑. de quibꝰ iam
aute diximꝰ. Quoꝵ si lector oblitꝰ
ẽ: recurrat ad explanationẽ pͥstinã.
Meliꝰ ẽ enĩ illũ seripta relegere. ꝗͣ nos
dicta replicare. Et nota inquit erit
cõminabit᷑ immicis siue increduił
suis. Mamꝰ aute uł ꝑ potentia acci¬
pitur. qͦd possit ds̃ omĩa facere q̃ ꝓ

Expanded text:
Cujus consolationis lacte saturatus, consolabatur caeteros, qui ejus sermonibus indigebant, dicens: Benedictus Deus, Pater misericordiarum, et Deus omnis consolationis, qui consolatur nos in omni tribulationequi in omni sunt tribulatione, per consolationem, qua ipsi consolamur a Deo . Qui postquam quasi herba germinabunt, sive orientur, aut juxta Symmachum, florebunt . Videbunt autem, haud dubium quin Deum, quae vera laetitia est. De quibus Dominus loquebatur: Beati mundo corde; quoniam ipsi Deum videbunt . Cujus visio perfectum est gaudium, quod in plenae fidei corde versatur: et ossium germinatio subsequitur, de quibus ante jam diximus. Quorum si lector oblitus est, recurrat ad explanationem pristinam. Melius est enim illum scripta relegere, quam nos dicta replicare. Et nota, inquit, erit comminabitur inimicis, sive incredulis suis. Manus autem vel pro potentia accipitur, quod possit Deus omnia facere, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. de quo ⁊ priꝰ diximꝰ. ñc dicem
ex parte: Nrifi conũsi fueritis. gla¬
dium suũ ubrabit. Hunc gladiũ
punitorẽ carnis peccatricis omĩuq
uicioꝵ ifrłite inmami pharaonis
datũ querunt᷑: dieuntq moysi
a aron. Hideat dñs uos ⁊ iudicet:
qr abominabilẽ fecistis odore nr̃m
coram pharaone. ut daret᷑ gladius
in manꝰ eiꝰ ⁊ int̾ficeret nos. Et de
hoc gladio in amos scriptũ ẽ.: gla¬
dio interibt̃ om̃s peocatores popł
cũ utiq ⁊ alia sint genera pena
scĩs gladiꝰ appellat᷑. Quo gladio
uulnerabunt᷑ siue int̃ficient᷑. qͥ
dĩ ñ fecerint uoluntat̃ẽ: ⁊omiso
lumine ueritatis. tenebris se er¬
roris in uoluerint. De quibꝰ scͥptũ
ẽ in ieremia. Si mutabit ethiops
pellẽ suã. Et in sophonia. Et uos
ethiopes uulnerati sue int̃fecti
gladio meo eritis. Omnẽ loei istiꝰ
continentiã quo sensu accipienda
sit. apłs ꝓlixius disputat. scribens
ad romanos. Iuxta duriciã aut̃ẽ tu¬
am. et impenitens cor thesaurizas

Expanded text:
nc dicemus ex parte: Nisi conversi fueritis, gladium suum vibrabit . Hunc gladium punitorem carnis peccatricis omniumque vitiorum, Israelitae in manus Pharaonis datum queruntur; dicuntque Moysi et Aaron: Videat Deus vos et judicet: quia abominabilem fecistis odorem nostrum coram Pharaone: ut daretur gladius in manu ejus, et interficeret nos . De hoc gladio et in Amos scriptum est: Gladio interibunt omnes peccatores populi : cum utique et alia sint genera poenasanctis gladius appellatur, quo gladio vulnerabuntur sive interficientur, qui Dei non fecerint voluntatem; et omisso lumine veritatis, tenebris se erroris involverint. De quibus scriptum est in Jeremia: Si mutabit Aethiops pellem suam . Et in Sophonia: Et vos Aethiopes vulnerati, sive interfecti gladio meo eritis . Omnem loci istius continentiam, quo sensu accipienda sit, Apostolus prolixius edisserit, scribens ad Romanos: Juxta duritiam autem tuam et impoenitens cor, thesauri
Abbreviated transcription (Latin):
nationẽ & murẽ. simul consum̃tur
dicit dñs. Lxx. Qui scĩficantur
⁊ purificantur inortis ⁊ in liminibꝰ.¬
bꝰ comedentes carnẽ porcinã. ⁊ abo¬
minationẽ ⁊ mur̃e simul consu¬
m̃tur dicit dñs. Simmachus ⁊
theodocio hunc locũ ita int̃preta¬
ti sc̃. Qͥ scĩficamini ⁊ lustramini
in ortis alt̃ pꝰ alterũ. int eos qͥ come¬
dunt carnẽ suillã.⁊ abominatio¬
uẽ. ⁊ murẽ. simul deficient dicit
dñs: uolentes ostende. ñ ipsos co¬
med̾e carnẽ fuillã ⁊ abominatio¬
ñe et murẽ qͥ scificant᷑ in ortis alt̃
pꝰ alt̾um: s eos qͥ lustrant᷑ u̾sari cũ

Expanded text:
urem, simul consumentur, dicit Dominus. LXX: Qui sanctificantur et purificantur in hortis et liminibus: comedentes carnem porcinam, et abominationes, et murem: simul consumentur, dicit Dominus. Symmachus et Theodotio hunc locum ita interpretati sunt. Qui sanctificamini et lustramini in hortis alter post alterum, inter eos qui comedunt carnem suillam, et abominationem, et murem, simul deficient, dicit Dominus, volentes ostendere, non ipsos comedere carnem suillam, et abominationem, et murem, qui sanctificantur in hortis alter post alterum; sed eos qui lustra
Abbreviated transcription (Latin):
larũ. q̃ in excelsis ⁊⁊ in accessis locis
nidos eollocant. ne coluber fetus in¬
olet: a metiste quoq int pullos lapi¬
dẽ reperiri. quo omĩa uenena suꝑent᷑
Si hoc uerum ẽ: recte affectus d̾i in
suas ereaturas aquilis cõparatus sit.
qͥ om̃i custodia ꝓtegit liberos suos.
ne dracho et coluber antiquus dia¬
bolus & sathanas obiepat nouel¬
lis fetibꝰ. ut ad nom̃ lapidis qͥ poni¬
t᷑ in fundam̃tis sion. om̃s adu̾satio¬

Expanded text:
ilarum, quae in excelsis et inaccessis locis ilarum, quae in excelsis et inaccessis locis nidos collocant, ne coluber fetus violet. Amethisten quoque inter pullos ejus lapidem reperiri, quo omnia venena superentur. Si hoc verum est, recte affectus Dei in suas creaturas aquilis comparatus est, qui omni custodia protegit liberos suos, ne draco et coluber antiquus, diabolus et Satanas obrepat novellis fetibus, ut ad nomen lapidis, qui ponitur in fundamentis Sion, omnes ad
Abbreviated transcription (Latin):
cet᷑ manꝰ dñi a seruis eiꝰ ÷ indignabit᷑
posuert̃ timentes: ꝓ inimicis incre¬
dulos: ⁊ cet̾a similit᷑. ¶iscdiam crea¬
toris in creaturas suas exemplo ma¬
trum discimꝰ. q̃ liberos amore in sinu
nutrientes omnẽ suꝑant caritatẽ.
demiq uolens ds̃ ostendere. quomͦ di¬
ligat quos ereauit: nũquid obliuisei¬
tur ait mulier. ut ñ misereat᷑ soboł
uteri sui. S ⁊ si illa oblita fuerit:
ego tam̃ ñ obliuiscar tui. Quẽ sensũ
⁊ illud ht̃ euangłicum. in quo dñs
loquit᷑ ad ierłm. Quociens uolui con¬
gregare filios tuos sic̃ gallina con¬
gregat pullos subalas suas: & nolui¬
sti Et deut̃onomiũ: in quo tale qͥd re¬
sonat. Sic̃ aquila ꝓtegit nidũ suũ et
pullos suos desidariit: expandens alas¬
suas suscepit eos. ⁊ portauit in hume¬
ris siuis. Aint qͥ de animantium scͥp¬
sere naturis. om̃ium quidẽ bestia¬
ingenitũ ẽẽ infilios pullosq suos
affectũ: s maximum ẽe amorẽ aqͥ¬

Expanded text:
cetur manus Domini servis ejus, et indignabitur posuerunt timentes; pro inimicis, incredulos: caetera similiter. Misericordiam Creatoris in creaturas suas, exemplo matrum discimus, quae liberos amore in sinu nutrientes, omnem superant charitatem. Denique volens Deus ostendere, quomodo diligat quos creavit: Numquid obliviscetur, ait, mulier, ut misereatur sobolis uteri sui? sed et si illa fuerit oblita, ego tamen non obliviscar tui . Quem sensum et illud habet Evangelicum, in quo Dominus loquitur ad Jerusalem: Quoties volui congregare filios tuos, sicut gallina congregat pullos suos sub alas suas, et noluisti ? Et Deuteronomium, in quo tale quid resonat: Sicut aquila protegit nidum suum, et pullos suos desideravit: expandens alas, suscepit eos, et portavit in humeris suis . Aiunt qui de animantium scripsere naturis, omnium quidem bestiaingenitum esse in filios pullosque suos affectum, sed maximum esse amorem aqu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ instaurata in priorẽ statum. pꝰ¬
quam filii ⁊ habitatores eiꝰ ub̃ibꝰ fue¬
rint consolati. et lactis abundantia
ad delicias ꝑuenerint u̾itatis. ꝑ qͣs
bit suꝑ eam fluuiũ pacis de qͦ crebri
diximꝰ flum̃ dĩ repletum ẽ aquis.
.n. fluminis impetuis letificat eiui¬
tat̾e dĩ: ut pace omĩa possidente.
⁊ nationũ cessantibꝰ bellis. de quibꝰ
scriptura dicit. dissipa gentes q̃ bel¬
la uolunt. torrens doctrinarũ dĩ ri¬
get arua credentiũ. Tc̃ filii eiꝰ siue par¬
tabunt᷑. ⁊ suꝑ genua consolationẽ
accipient. In hum̾is de quibꝰ⁊ in pͥori
ꝓphetia dictum ẽ:⁊ quos iacob imp̃¬
catur filio suo isachar. qr supposuit
humerũ suũ ad laborandũ ⁊ uocatꝰ
ẽ uir agricola. Sudore enĩ ac labore
ligat. dñm imitans eũ de quo scͥptũ
est. iħs cepit facere ⁊ docere: ut ñ oci¬
osa sit fides. s ꝑ oꝑa eurrat ad p̃mi¬
um. Genua autẽ ⁊ sinꝰ qͥd significent.
⁊ supͣ breuit exposui: ⁊ nẽ abraham

Expanded text:
 instaurata in priorem statum, postquam filii et habitatores ejus uberibus fuerint consolati, et lactis abundantia ad delicias pervenerint veritatis, per quas bit super eam fluvium pacis, de quo crebro diximus: Flumen Dei repletum est aquis . Et: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei ; ut pace omnia possidente, et nationum cessantibus bellis, de quibus Scriptura dicit: Dissipa gentes quae bella volunt , torrens doctrinarum Dei irriget arva credentium. Tunc filii ejus, sive partabuntur, et super genua consolationem accipient. In humeris, de quibus et in priori prophetia dictum est, et quos Jacob imprecatur filio suo Issachar: Quia supposuit humerum suum ad laborandum , et vocatus est vir agricola. Sudore enim et labore ligat Dominum, imitans eum, de quo scriptum est: Jesus coepit facere et docere , ut non otiosa sit fides, sed per opera currat ad praemium. Genua autem et sinus quid significent, et supra breviter exposui, et nunc Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ głosus eccłie ille intelligendꝰ
ẽ: de quo seribit ioħes apłs. Et in du¬
odeẽi portis duodec̃i margarite:⁊
platee ciuitatis auro mundo. fic̃¬
tiitrum ꝑspicuũ. Istas margaritas
ꝓhibet dñs mitti ante porcos. Quas
negoqator bonus eñ in ꝓphis inue¬
nerit .i apłis: ꝑgit ad unum p̃ciosis¬
simum margaritũ ñ priores abici¬
ens. s ꝑ illas querens preciosius.
Quia hec dic̃ dñs. Ecce ego declina¬
bo suꝑ eã quasi fluuiũ pacis. ⁊ qͣsi
torrentẽ inundantẽ głam gentiũ

Expanded text:
autem gloriosus Ecclesiae ille intelligendus autem gloriosus Ecclesiae ille intelligendus est, de quo scribit Joannes apostolus: Et in duodecim portis erant duodecim margaritae, et plateae civitatis auro mundo sicut vitrum perspicuum . Istas margaritas prohibet Dominus mitti ante porcos , quas negotiator bonus cum in Prophetis invenerit et Apostolis, pergit ad unum pretiosissimum margaritum, non priores abjiciens, sed per illas quaerens pretiosius . Quia haec dicit Dominus: Ecce ego declino super eam quasi fluvium pacis, et quasi torrentem inundantem g
Abbreviated transcription (Latin):
teris ao nom instrum̃ti. ad p̃ben¬
dũ rationale lac. de quibꝰ sponsꝰ
ad eã loquit᷑. Bona ub̃a tua suꝑ
uinũ. Isti erant de quibꝰ specialit̃
dicebat᷑. Beati lugendes qͣm ipsi co¬
solabunt᷑. Et hoc notandũ qͦd qui
paruili st̃. consolationis indigent
lacte: ⁊ adhue in mortali u̾santur
loco. Q uͦ pꝰ lac consolationis ad so¬
lidũ ꝓfecerint cibũ: deliciis affluent
ueritatis. ⁊ scientia omĩmodȩ glȩ
q̃ hebraice dr̃.ziz. ꝓ qua.lxx. intro¬
icum. simmnachꝰ pinguediũẽ. theo¬
docio multitudin̾e int̃pretati fc̃.
hoc diximꝰ. ut psalmi septuage¬
sum noni n̾bum panderemꝰ am̃¬
biguũ: in quo scͥptum ẽ. Hastauit
eam aꝑ de silua: & singłaris ferus
depastus ẽ eam. Ero eõ enĩ ubi in
Rios id ẽ singłaris ferus: in hebrai¬
co scͥptum ẽ. Tx sadai qͦd aquila
ñ solũ a romanis. s a cunctis gen¬
tibꝰ isrłem ẽe uastatũ. Introitus

Expanded text:
teris ac novi Instrumenti, ad praebenteris ac novi Instrumenti, ad praebendum rationale lac. De quibus sponsus ad eam loquitur: Bona ubera tua super vinum . Isti erant, de quibus specialiter dicebant: Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur . Et hoc notandum, quod qui parvuli sunt, consolationis indigent lacte, et adhuc in mortali versantur loco. Qui vero post lac consolationis ad solidum profecerint cibum, deliciis affluent veritatis, et scientia omnimodae gloriae, quae Hebraice dicitur ZIZ . Pro qua LXX introitum; Symmachus pinguedinem; Theodotio, multitudinem interpretati sunt. Hoc diximus, ut psalmi septuagesimi noni verbum panderemus ambiguum, in quo scriptum est: Vastavit eam aper de silva, et singularis ferus depastus est eam . Pro eo enim, ubi in γριος id est: singularis ferus, in Hebraico scriptum est ZIZ SADAI : quod Aquila non solum a Romanis, sed a cunctis gentibus Israelem esse vastatum. Introitus
Abbreviated transcription (Latin):
umu̾si qͥ lugetis suꝑ eã: ut sugatis ⁊
repleamini ab ubere consolationis
lugentibꝰ. ⁊ illã q̃ surrectura ẽ om̃i
desidio p̃stolantibꝰ. ut gaudeant
cũ ea ⁊ in ea: qr edificata sit uiuis la¬
pidibꝰ qͥ uoluunt᷑ suꝑ t̃rã. ⁊ in rota¬
rũ cherubui similitudinẽ sequunt᷑
res dissoluti st̃ de quibꝰ dñs loq̃bat᷑.
am̃ am̃ dico uob̃. ñ ꝑmanebit la¬
pis suꝑ lapidẽ: donee cõpleantur
omĩa hȩc. Gaudete inquit cũ ea gau¬
dio umu̾si qͥ lugetis eã. quales supra.
petrũ ⁊ paulũ apłos dociumꝰ: ⁊ om̃s
qui expectabant redẽptionẽ isrł.
Yt sugant ⁊ repleant᷑ uberibꝰ conso¬
lationis eiꝰ. Neq enĩ poterat fierb
ut q̃ genuit masculũ. ⁊ erat pu¬
erꝑa. careret lactis abundantia.
in educationẽ eiꝰ gentis. ⁊ paruu¬
lor qͥ simul nati fuerant: ut p̃be.¬
ret eis duo ub̃a. nequaqͣm ut priꝰ
in egipto fracta ⁊ iacentia. s inte¬
gra ⁊ uirginali decore stantia. ue¬

Expanded text:
omnes qui lugetis super eam, ut sugatis et impleamini ab ubere consolationis lugentibus, et illam quae surrectura est omni desiderio praestolantibus, ut gaudeant cum ea et in ea, quae aedificata sit vivis lapidibus, qui volvuntur super terram, et in rotarum Cherubim similires dissoluti sunt. De quibus Dominus loquebatur: Amen, amen dico vobis, non permanebit lapis super lapidem, donec compleantur omnia haec . Gaudete, inquit, cum ea gaudio, universi qui lugetis eam. Quales supra Petrum et Paulum apostolos docuimus, et omnes qui exspectabant redemptionem Israel, ut sugant et repleantur uberibus consolationis ejus. Neque enim poterat fieri, ut quae genuit masculum, et erat puerpera, careret lactis abundantia in educationem ejus gentis et parvulorum, qui simul nati fuerant, ut praeberet eis duo ubera, nequaquam ut prius in Aegypto, fracta et jacentia, sed integra et virginali decore stantia, ve
Abbreviated transcription (Latin):
in mauuis: s adeuglicam p̃dicationẽ
statim om̃is mundꝰ concepit ⁊ partu¬
riuit. & peꝑit masculũ: que pharao
& herodes conabant᷑ occidere. qui ⁊
in moy se ⁊ in xp̃o saluatꝰ in egẏpto
ẽ. Deniq abraham ⁊ isaac masculos
habuere libos: ⁊ iacob multorũ filio¬
rũ pat̾. unã genuit filiã ꝓ qua du¬
ra ꝑpessus ẽ. Qd si filiȩ salphaath ad¬
di sententiã recipiunt hereditatẽ
patris hoc considandũ ẽ. qͦd pat̃ earũ
in peccato suo mortuus sit. qͥ nullũ
filiũ genuit: & moy ses nichil suꝑ e
is auisꝰ sit iudicare. s retulit ad dñm:
Qͥ eas ne in opes ꝑmanerent. iussit
fr̃ibꝰ copulari. Geneseos quoq nar¬
rat liber. qͦd pꝰquã cȩper̃t homines
multi fieri qui numerus semꝑ in
eas ñ angłi s filii dr̃ de quibꝰ orti

Expanded text:
elicam praedicationem statim omnis mundus concepit, et parturivit, et peperit masculum, quem Pharao et Herodes conabantur occidere, qui et in Moyse, et in Christo salvatus in Aegypto est. Denique Abraham et Isaac masculos habuere liberos, et Jacob multorum filiorum pater, unam genuit filiam, pro qua dura perpessus est . Quod si filiae Salphaad Dei sententia recipiunt haereditatem patris , hoc considerandum est, quod pater earum in peccato suo mortuus sit, qui nullum filium genuit, et Moyses nihil super eis ausus fuerit judicare, sed retulit ad Dominum, qui eas ne inopes permanerent, jussit fratribus copulari. Geneseos quoque narrat liber , quod postquam coeperunt homines multi fieri, qui numerus semper in eas, non Angeli, sed filii Dei, de quibus orti
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ regẽ susciꝑe noluer̃t. recipien¬
tibꝰ ꝓ impietate sua atq blasphe¬
miis et̃na supplicia: eccłia in noĩe
dñi cong̃gata. de qua in psalmo dr̃.
homo natus ẽ in ea & ipse funda¬
uit eã altissimꝰ. antequã parturiret
peꝑit. anteqͣm ueniret partus eiꝰ ge

Expanded text:
Deum regem suscipere noluerunt, recipienDeum regem suscipere noluerunt, recipientibus pro impietate sua atque blasphemiis aeterna supplicia, Ecclesia in nomine Domini congregata, de qua in psalmo dicitur: Homo natus in ea: et ipse fundavit eam altissimus , antequam parturiret, peperit, anteq
Abbreviated transcription (Latin):
uidi iniquitatẽ. ⁊ contradictionẽ in
ciuita te. q̃ circũdedit muros eiꝰ tota
die ⁊ tota nocte: ita ut subu̾teretur
casula in cucumerario relinquet᷑. Anteꝗͣ
parturiret peperit: anteqͣm ueni¬
ret partus eiꝰ peꝑit masculũ. Quis
Sau diuit uiqͣm tale: aut qͥs uidit huie
simile.: Nũquid parturiet t̾ra in
die una. aut parturiet᷑ gens simul:
qr parturiuit ⁊ peꝑit sẏon filios su¬
ipse ñ parĩa dic̃ dñs ͦ Si ego qui ge¬
nerationẽ cet̾is tribuo: sterilis ero.
ait dñs ds̃ tuusͦ Lxx. Antequã
parturiens pariat: anteqͣm ueniat
dolor parturientui: effugiet ⁊ pari¬
et masculũ. Qͥs auduiit tale: aut qͥs
uidit simile.: Si parturniit t̃ra in
die una. aut si nata ẽ genssimul:
qr parturiuit ⁊⁊ peꝑit sion filios
suos. Ego autẽ dedi dixit dñs. ex¬
pectationẽ hane: ⁊ ñ recordatus
ẽ mei. dic̃ dñs. Nonne ego parientẽ
⁊ sterilẽ feci dixit dñs ds tiuis. Uamore
resonante de ierłm ⁊ tẽplo eiꝰ qͣndo

Expanded text:
idi iniquitatem et contradictionem in civitate , quae circumdedit muros ejus tota die et tota nocte, ita ut subvertereturcasula in cucumerario relinquetur . Antequam parturiret, peperit: antequam veniret partus ejus, peperit masculum. Quis audivit unq« Nunquid parturiet terra in die una, aut pariet gens simul, quia parturivit et peperit Sion filios suipse non pariam, dicit Dominus? Si ego qui generationem caeteris tribuo, sterilis ero, ait Dominus Deus tuus. LXX: Antequam parturiens pariat: antequam veniat dolor parturientium, effugiat, et peperit masculum. Quis audivit tale, et quis vidit simile? Si parturivit terra in die una; aut si nata est gens simul, quia parturivit et peperit Sion parvulos suos. Ego autem dedi exspectationem hanc, et non recordata es mei, dicit Dominus. Nonne ego parientem et sterilem feci, dicit Deus tuus? Clamore resonante de Jerusalem et Templo ejus, quando
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ a facie tua qͦ fugiã. Si ascendo
in cȩlũ tu iluo es. si ad inferna descen¬
dero ades. Cui ⁊ ieremias ex ꝑsona
dĩ congruit dicens. Ds̃ appropin¬
quans ego: ⁊ ñ ds̃ de longe. Nũqͥd
late̾re quis poterit in absconditis:
⁊ ego ñ iudebo eũ.: Non ne celũ
⁊ terrã ego impleo. In ipso enĩ
om̃s sumꝰ ⁊ mouem᷑. Hoc autẽ di¬
cit. ut iudaicũ conuncat errorẽ:
qͥdẽ & ipse salomon extructor tẽ¬
pli in oratione sua ad dñm ꝓlixi
confitet᷑. ac ne arbitrarem᷑ celo qͦq
& t̾ra di magnitudinẽ metiendam.
in alio loco de eo legimꝰ. Qi tenet celũ
palmo: ⁊ t̃ram pugillo. ꝑ q̃ oftendit᷑
ds̃. ⁊ foruisecꝰ. ⁊ intrinsecꝰ. ⁊ infusꝰ et¬

Expanded text:
t a facie tua quo fugiam? Si ascendero in coelum, illic es: si ad inferna descendero, ades . Cui et Jeremias ex persona Dei congruit, dicens: Deus appropinquans ego: et non de longe Deus. Numquid latere quis poterit in absconditis, et ego non videbo eum? Nonne coelum et terram ego impleo ? In ipso enim omnes sumus et movemur . Hoc autem dicit, ut Judaicum convincat errorem, quidem et ipse Salomon, exstructor Templi, in oratione sua ad Dominum prolixius confitetur . Ac ne arbitremur coelo quoque et terra Dei magnitudinem metiendam, in alio loco de eo legimus: Qui tenet coelum palmo, et terram pugillo . Per quae ostenditur Deus et forinsecus, et intrinsecus, et infus
Abbreviated transcription (Latin):
dus es. Qͥd gͦ ẽ qͦd eos dixisse cõme¬
morat. Glorificet᷑ dñs. ⁊ uidebimꝰ
Qͥ d nobis humilẽ introducitis dm̃
Qͥd crucifixũ ⁊ uirũ dolorũ. ⁊ scien¬
t̃e ferre infirmitates.: Holumꝰ eũ¬
Regnantẽ suscipimꝰ ⁊ in sua gła tri¬
umphantẽ. humilẽ atq deiectum
uidere ñ possumꝰ. Scãtiq unfert. ip¬
si autẽ confundent᷑: subaudit᷑ qͥ lo¬
cunt᷑ talia : qui non intelligt myste¬
ria scͥpturarũ: malisq suis sentient
ei potentiã. quẽ ꝓ humilitate con¬

Expanded text:
dus es. Quid ergo est quod eos dixisse commedus es. Quid ergo est quod eos dixisse commemorat: Glorificetur Dominus, et videbimus Quid nobis humilem introducitis Deum? quid crucifixum et virum dolorum, et scientem ferre infirmitates? volumregnantem: suspiciemus et in sua gloria triumphantem, humilem atque dejectum videre non possumus. Statimque infert: Ipsi autem confundentur, subauditur, qui loquuntur talia, qui non intelligunt mysteria Scripturarum, malisque suis sentient ejus potentiam, quem pro humilitate con
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ negant. de quibꝰ ⁊ dñs loq̃batur.
bit in regnum celorũ: s qͥ facit uo¬
luntatẽ patris mei qui ẽ in cȩlis. Sicq
stare potest ista sententia. Nemo dicit dñs
iãm. & multi in resurrectione dicturi sint.
a me: nescio uos oꝑarii iniquitatis.
Ergo dicere. ñ sermone qͥ facilis
ẽ. s affectu ⁊ oꝑibꝰ cõpbatur. Ex qͥbꝰ
discimus eundẽ ẽe utriusq testam̃¬
ti dm̃: qui p̃cepit ut si uiderimꝰ
iumtum inimici nr̃i cadere sub o¬
nere suo. ñ transeamꝰ. s leuemꝰ cñ eo.
Et si bouẽ aut asinũ inuenerimꝰ er¬
rantẽ: reddamꝰ ei. Hec iuxta septua¬
ginta. Porro iuxta hebraicũ hic
michi sensꝰ uidetur. Audite apłi au¬
dite discipli mei . qͥ tremitis ubum
dñi. Narrabo qͥd dixerint frẽs ur̃i
qͥ oder̃t ⁊ seꝑant uos. ⁊ arbitͣntur
nom̃ meũ: qui immundoᷤ existimañ
cunctos de sua in me gente creden¬
tes. ⁊ dicunt. Recede ame: q ĩmun¬

Expanded text:
autem negant . De quibus et Dominus loquebatur: autem negant . De quibus et Dominus loquebatur: in regnum coelorum: sed qui facit voluntatem Patris mei qui in coelis est . Sicque stare potest illa sententia: Nemo dicit, DomiJesum, et multi in resurrectione dicturi sunt: a me, nescio vos, operarii iniquitatis. Ergo dicere, non sermone, qui facilis est, sed affectu et operibus comprobatur. Ex quibus discimus, eumdem esse utriusque Testamenti Dominum qui praecipit, ut si viderimus jumentum inimici nostri cadere sub onere suo, non transeamus, sed levemus cum eo, et si bovem aut asinum invenerimus errantem, reddamus ei . Haec juxta LXX. Porro juxta Hebraicum, hic mihi sensus videtur: Audite, Apostoli, audite, discipuli mei, qui tremitis verbum Domini, narrabo quid dixerint fratres vestri qui oderunt, et separant vos, et arbitrantur nomen meum, qui immundos existimant cunctos de sua in me gente credentes, et dicunt: Recede a me, quia immun
Abbreviated transcription (Latin):
⁊apłicis uiris: ut diligant iudeos ꝑ¬
secutores suos. ⁊ eos qui se abominan¬
tur in loco frum habeant dicentes
cũ petro. Hiri fres ⁊ patres audite.
dolor cordi meo. ꝑfr̾ibꝰ meis qͥst̃ isrłitȩ
Glorificatur autẽ nom̃ dñi qͣndo u¬
derint homines ꝑsecutors seuiciã
nr̃a frangi patientia: et uerberan¬
tẽ manum malã. alteriꝰ maxillȩ
coniisione confundi. Qͥbꝰ in eugłio p̃¬
cipit᷑. Luceat lum̃ ur̃m coram hõib
cent patrẽ ur̃m qͥ in celis ẽ. Et in
apocalipsi ioħis. tmete dnm̃. ⁊ da¬
te ei głam. Paułꝰ quoq seribit ad co¬
rinthios: ꝓuocans eos ad continen¬
tiã. Ut glorificetis dm̃ in corpore ur̃o.
Et rursũ. Siue comeditis siie bibi¬
tis: omĩa in gła di̾ facite. Un ⁊ dñs
maledicentibꝰ ñ remaledicẽbat: ⁊ ꝓ
ꝑsecutoribꝰ p̃cabat᷑. Qd autẽ p̃cipit̃.
⁊ in corde ñ retinent caritate. De qͥbꝰ
scribit apłs. dm̃ confitent᷑ se seire: oꝑibꝰ

Expanded text:
icis viris, ut diligant Judaeos persecutores suos, et eos qui se abominantur, in loco fratrum habeant, dicentes cum Petro: Viri fratres et patres, audite; dolor cordGlorificatur autem nomen Domini, quando viderint homines persecutorum ferociam nostra frangi patientia, et verberantem manum, alterius malae obversione confundi. Quibus in Evangelio praecipitur: Luceat lumen vestrum coram hominibus, cent PatApocalypsi Joannis: Timete Deum, et date ei gloriam . Paulus quoque scribit ad Corinthios, provocans eos ad continentiam: Ut glorificetis Deum in corpore vestro . Et rursum: Sive comeditis, sive bibitis, omnia in gloriam Dei facite . Unde et Dominus maledicentibus non remaledicebat : et pro persecutoribus precabatur. Quod autem praecipit: Det in corde non retinent charitatem, de quibus scribit Apostolus: Deum confitentur se scire, operibus
Abbreviated transcription (Latin):
eo peccator maledictus erit. qͦd in¬
corrupto corpore penas patietur ȩ¬
t̃nas. Illud quoq qͦd in apocalipsi io¬
hannis legimꝰ. pꝰ resurrectionẽ exhi¬
beri p̾sentie iudicis paruos ⁊⁊ magnos:
ñ etatũ s meritors significat diffe¬
rentias. Qi enĩ paruuis ẽ iuxta sen¬
tentiã salomonis: dignꝰ ẽ miscđia.
Potentes autẽ potent᷑ torm̃ta pa¬
tient᷑. In que sensum ⁊ dñi u̾ba co¬
sentiunt. Seruꝰ qͥ scit uoluntatẽ dñi
sui. ⁊ ñ facit eã: uapulabit multis.
Qͥ uͦ nescit. ⁊ fecerit digna plagis:
uapulabit paueis. Beatus apłs pau
chã. ñ solũ circũcisionis s & p̃pticii
asserit patrẽ. Hoc ẽ duos ex eo popłos
ẽẽ generatos & eũ qͥ iuxta carneor
iacere ꝑpetuȩ. Hanc figurã docent

Expanded text:
eo peccator maledictus erit, quod ineo peccator maledictus erit, quod incorrupto corpore poenas patietur aeternas. Illud quoque quod in Apocalypsi Joannis legimus , post resurrectionem exhiberi praesentiae judicis parvos et magnos, non aetatum, sed meritorum significat differentias. Qui enim parvus est juxta sententiam Salomonis, dignus est misericordia: Potentes autem potenter tormenta patientur . In quem sensum et Domini verba consentiunt: Servus qui scit voluntatem Domini sui, et non facit eam, vapulabit multis . Qui vero nescit, et fecerit digna plagis, vapulabit paucis. Beatus apostoluscham non solum circumcisionis, sed praeputii asserit patrem , hoc est, duos ex eo populos esse generatos, et eum qui juxta carnem petuae subjacere. Hanc figuram docent
Abbreviated transcription (Latin):
s qͣsi filii resurrectionis om̃s ꝑueni¬
ent in uirũ ꝑfectũ. in m̃surã etatis
plenitudinis xp̃i ut nec desint ali¬
cui annoꝵ spacia. nec suꝑfint. ⁊ alio
nec dũ solidas habente uires. alius
desinat ẽẽ qͦd fuerit. ⁊ decrepita ȩtate
marcescat: ꝑuenientq om̃s ad cente¬
nariũ numerũ qͣlis fuit abrahã. qͥ
ꝓmissionẽ filii ysaac. hac etate sus¬
cepit: de cuiꝰ numeri laudibꝰ. ñ ne¬
cesse ẽ plura memorare. ne suꝑflua
sit disputatio. hoc tantũ dicimus
qͦd dec̃ẽ decades. eqͣlia habeant la¬
tera. & quadriformẽ possideant
firmitatẽ. In reꝓmissionibꝰ quoq
ꝓ his q̃ contẽpsimꝰ. multiplicata no.
mȩ frugis numerũ centenarium.
deniq ⁊ isaac haneunã sem̃tẽ ia¬
eiens fidi. hoc num̃o laboris sui oꝑa mul¬
tiplicata suscepit. In illo gͥ t̃epore. qͣn
nec int̾ se uariabt̃ t̃epora: s aliꝰ ad
p̃mia. aliꝰ ad supplicia ꝑtrahet᷑. ⁊ in

Expanded text:
sed quasi filii resurrectionis, omnes pervenised quasi filii resurrectionis, omnes pervenient in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi, ut nec desint alicui annorum spatia, nec supersint, et alio necdum solidas habente vires, alius desinat esse quod fuerit, et decrepita aetate marcescat; pervenientque omnes ad centenarium numerum, qualis fuit Abraham, qui promissionem filii Isaac, hac aetate suscepit . De cujus numeri laudibus, non necesse est plurima memorare, ne superflua sit disputatio. Hoc tantum dicimus, quod decem decades aequalia habent latera, et quadrae formae possident firmitatem. In r Al. contempsimus, multiplicata nobimae frugis numerum centenarium. Denique et Isaac unam sementem jaciens fidei, hoc numero laboris sui opera multiplicata suscepit. In illo igitur tempore, nec inter se variabunt tempore; sed alius ad praemia, alius ad supplicia pertrahetur: et in
Abbreviated transcription (Latin):
rum: & senex. qui ñ impleat dies
suos. Qm̃ puercentũ annors mori¬
et᷑: & peccator centũ annoꝵ maledi¬
ctus erit. Lxx Et ñ audiet᷑ in¬
ea ultra uox fletus. ⁊ uox clamoris:
neq fiet ibi ultra immaturꝰ. ⁊ seuex.
fans centũ annoꝵi. ⁊ qͥ morit᷑ peccator
centenariꝰ. maledictus erit. Deq e¬
nĩ congruũ erit. in ciuitate ierłm ⁊
popło dĩ qui exultationis & gaudii
ẽt̾nam suscipiet creaturã. ut audi¬
at᷑ ultra uox fletꝰ & clamoris: qͣndo
abierit dolor. meror ⁊ gemitus. Cor¬
traria quippe simul ẽe ñ possunt.
Et ubi exultatio ẽ ⁊ gaudiũ. qͥ fru¬
ctus ẽ sp̃s sci ibi fletus. ⁊ planctus
ñ pot̃ cõmorari. qͥ aptus ẽ lam̃tan¬
tibꝰ atq lugentibꝰ ÷⁊ p̃cipue elamor
que deeccłia credentium apłs expel¬
lit. ne in similitudinẽ iudeorũ. ꝓ ui¬
dicio faciamꝰ clamorẽ. In tali urbe
diu̾se ętates ñ ert̃. infans ⁊ senex par¬
uus & magnꝰ qͥ ñ impleat dies suos:

Expanded text:
um, et senex qui non impleat dies suos. Quoniam puer centum annorum morietur, et peccator centum annorum maledictus erit. LXX: Et non audietur ultra in ea vox fletus, et vox clamoris: neque fiet ibi ultra immaturus et senex, fans centum annorum, et qui moritur peccator centenarius, maledictus erit. Neque enim congruum erit, ut in civitate Jerusalem et populo Dei, qui exsultationis et gaudii aeternam suscipiet creaturam, audiatur ultra vox fletus et clamoris; quando abierint dolor, moeror et gemitus. Contraria quippe simul esse non possunt. Et ubi exsultatio est, et gaudium, qui fructus est Spiritus sancti, ibi fletus et planctus non potest commorari, qui aptus est lamentantibus atque lugentibus, et praecipue clamor, quem de Ecclesia credentium Paulus expellit, ne in similitudinem Judaeorum, pro judicio faciamus clamorem . In tali urbe diversae aetates non erunt: infans et senex, parvus et magnus, qui non impleat dies suos;