comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ũtitur: qd̾ erat contͣ separatum edi¬
ficrum. Qd̾ autẽ .lxx. edidere ꝓgaro¬
philatio exẽdrãs.u. inhebraico non
habet᷑. Qd̃ garophilatium erat contͣ
separatũ edificium de quo supra
diximꝰ garera: separatum autẽ. eos
suscipiens qui abaquilone uenie¬
bant: & erat contra edem uergente
adaquilonẽ. id ẽ respicientẽ quide
aquilonis partes. s ñ in aquilone
positum: ut facilior eẽt tͣnfitus hns
qui aquilonis frigora relinquebãt.
a quo exardescunt mala suꝑt̾ram.
Legimus innumeroꝵ libro. tͥbus
dan &neptalim & aser filiorũ ba-¬
lac & zelphȩ ancillarũ rachel & lye.
ad aquilonis plagam castra temi¬
isse: nunc quoq infacie longitu¬
dinis ostii aquilonis .c. fuisse cu
decadis quadrangulus numerus
atq ꝑfectus. & ex septẽ ebdomadi¬
bus qui remissionis ẽ numerꝰ. &
inpͥncipiũ unionis id ẽ ogdoadis
erumpit. sac̾dotalia intemplo dĩ
spacia monstrarent᷑. Illudq quod
nixta hebraicum iungit᷑. contra

Expanded text:
dificium. Quod autem LXX addidere pro gazophylacio, exedras quinque, in Hebraico non habetur. Quod gazophylacium erat contra separatum aedificium, de quo supra jam diximus. GAZERA. Separatum autem erat, eos suscipiens qui ab Aquilone veniebant, et erat contra aedem vergentem ad Aquilonem, id est, respicientem quidem Aquilonis partes, sed non in Aquilone positum, ut facilior esset transitus his, qui Aquilonis frigora relinquebant, a quo exardescunt mala super terram . Legimus in Numerorum libro, tribus Dan et Nephtalim, et Aser filiorum Balae et Zelphae ancillarum Rachelis et Liae, ad Aquilonis plagas castra tenuisse. Nunc quoque in facie longitudinis ostii Aquilonis centum fuisse cubdecadis, quadrangulus numerus atque perfectus, et ex septem hebdomadibus, qui remissionis est numerus, et in principium unionis, id est, ogdoadis erumpit, sacerdotalia in templo Dei spatia monstrarentur. Illudque quod 511 juxta Hebraicum jungitur, contra
Abbreviated transcription (Latin):
insecꝰ adm̃surã: & fabrefacta cheru¬
bin & palme: & palma int̾ cherub
& cherub. Duasq facies habebat che-¬
rub. faciem hominis iuxta palmam
ex hac parte: & faciem leonis iuxta
palinam ex alia ꝑ arte. exp̃ssam ꝑ
omnẽ domũ incͥcuitu. De t̾ra usq
ad suꝑiora portȩ: cherubin & pal

Expanded text:
suram et fabrefacta cherubin et palmae et palma inter cherub et cherub duasque facies habebat cherub faciem hominis iuxta palmam ex hac parte et faciem leonis iuxta palmam ex alia parte expressam per omnem domum in circuitu de terra usque ad superiora portae cher
Abbreviated transcription (Latin):
dinem seꝑantis contra faciẽ reliquoꝵ
quȩ erant post t̾gum domꝰ illiꝰ. & re¬
liqua hinc & inde cubitoꝵ .c. lou¬
gitudiẽ & tẽplũ & auguli & aẽlam
ext̾ius strata ligno. & fenestre mino¬
dũ retis facte tres adlucendũ. ut ꝓ¬
spiceret᷑ ꝑ eas. & domꝰ & ea quȩ ꝓxima
erant. strata ligno ꝑcͥcuitum. & paui

Expanded text:
nem separantis contra faciem reliquorum, quae erant post tergum domus illius, et reliqua hinc et inde cubitorum centum longitudinem. Et templum et anguli, et Aelam exterius strata ligno, et fenestrae in modum retis factae tres, ad lucendum, ut prospiceretur per eas. Et domus, et ea quae proxima erant, strata ligno per circuitum: Et pavi
Abbreviated transcription (Latin):
eñi qd̃ diximꝰ ibi lauabunt holo¬
caustum. & inuestibulo porte
duȩ m̃sȩ hinc. & rursum. ut im¬
molet᷑ suꝑ eas holocaustũ & pro
peccato: in .lxx. non habet᷑. s in
plerisq codicibꝰ. de theodotione

Expanded text:
enim quod diximus: Ibi lavabunt holocaustum, et in vestibulo portae duae mensae hinc, et rursum: Ut immoletur super eas holocaustum et pro peccato, in Septuaginta non habetur: sed in plerisque codicibus de Theodotion
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑ exedrarũ siue ga zophilatioꝵ
de quibꝰ supra sermo fuit.: que ga¬
zophilatia erant insuꝑioribꝰ idẽ
incenaculis humiliora. Quȩ cena¬
tutũ suarũ merito suscitata est.
Ista sunt cenacula: de quibꝰ & m
psalmo scͥptum ẽ. Qui rigat mon
mons fuerit effectus. & adaltiora
surrex̾it. pluuiis dñi ñrigabit᷑
cundoq & t̾cio irrigatur cenacło.
Ipsa quoq gãrõphilatiã. hoc ẽthes¬
auri gãrarum dñi insuꝑiorib
humiliora sunt. Qnͣto enim qͥs
excelsior fuerit: tanto cum apło
humilitate deicitur dicens. Qui
non sum dignus uocari apłs. qr¬

Expanded text:
ditur exedrarum sive gazophylaciorum, de quibus supra sermo fuit. Quae gazophylacia erant in superioribus, id est in coenaculis humiliora. Quae coenavirtutum suarum merito suscitata est . Ista sunt coenacula, de quibus in psalmo scriptum est: « Qui rigat montfons fuerit effectus, et ad altiora surrexerit, pluviis Domini non rigabitur, cundo et tertio irrigatur coenaculo. Ipsa quoque gazophylacia, hoc est, thesauri gazarum Domini in superioribus humiliora sunt. Quanto enim quis excelsior fuerit, tanto cum Apostolo humilitate dejicitur, dicens: « Qui non sum dignus vocari apos
Abbreviated transcription (Latin):
ris. contra portam aqͥlonis & ori¬
entalem. Et m̃sus ẽ aporta usꝙ
ad portam centum cubitos.
Et introduxit me ad aqͥlouẽ. &
ecce porta respiciens atͥum ext̾ius:
a mensus ẽ eam in longitudine
& mlatitudine. & thẽe eiꝰ tres hinc
& tres inde. & ẽleũ & ãelãmoth.
&e qd̾ inhebraico ñ habet᷑. & palmas

Expanded text:
s contra portam Aquilonis, et Orientalem. Et mensus est a porta usque ad portam centum cubitos. LXX: Et introduxit me ad Aquilonem, et ecce porta respiciens atrium exterius. Et mensus est eam in longitudine, et in latitudine, et thee ejus tres hinc, et tres inde, et elau, et elamoth quod in Hebraico
Abbreviated transcription (Latin):
indomo altitudinẽ ꝑcircuitũ. fun-¬
data latera. adm̃sitram calami sex
cubitoꝵ spatio : & latitudinẽ ꝑ pa-¬
rietem lateris forisecus qͥnq cu¬
bitoꝵ: & int̾ior domꝰ in lateribꝰ domꝰ.
Et int̾garõphilatĩa latitudinẽ .xx.
cubitoꝵ incircuitu domꝰ undiq
aqͥlonis. & ostiũ unũ ad uiã austra¬
lem: & latitudine loci adorationẽ.

Expanded text:
in domo altitudinem per circuitum, fundata latera ad mensuram calami sex cubitorum spatio: Et latitudinem per parietem lateris forinsecus quinque cubitorum: et interior domus in lateribus domus. et inter gazophylacia latitudine viginti cubitorum in circuitu domus undique. Aquilonis, et ostium unum ad viam Australem, 497 et latitudinem loci ad orationem »
Abbreviated transcription (Latin):
isrł uexatur & ꝓbat᷑ insolitudine.
& post multos labores t̾ram reꝑmis¬
sionis ing̾dit᷑: & dñs atq saluator
ministrent ei. Cum autẽ post tͥbu¬
lationẽ & angustias potuerimꝰ dic̾e̾
illud apłicũ. in oĩbꝰ tͥbulati s ñ co¬

Expanded text:
robatur in solitudine, et per multos labores terram repromissionis ingreditur: et Dominus atque Salvator ministrent ei : Cum autem per tribulationes, et angustias poterimus dicere illud Apostolicum: In omnibus tribulati, sed non co
Abbreviated transcription (Latin):
interiꝰ atͥũ: in cuiꝰ fronte siue ẽl. ꝓ
quo syminachꝰ. circa porta. theodo¬
tio. aelãm hebraicũ. aquila. osti¬
um. nos frontẽ int̾p̃tati sumꝰ. duo
erant cubiti: ut iuxta suꝑiorẽ sen
porta sex cubitoꝵ erat. ꝑ quos in¬
gͥssi et̾nam requiem possidemꝰ: q̃
inseptenario numero demonstͣ¬

Expanded text:
interius atrium, in cujus fronte, sive AEL, pro quo Symmachus, circa portam, Theodotio AELAM, Hebraicum UL  , Aquila ostium, nos frontem interpretati sumus, duo erant cubiti: ut juxta superiorem seporta sex cubitorum erat, per quam ingressi, aeternam requiem possidemus, quae in septenario numero demonstr
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ dixerat. Qd̃ autẽ uicies .xl. octin
gentesimũ numerũ faciant. qui
uicinis ẽ octonario. nilli dubiũ
ẽ. Un & in eccłiaste p̾cipitur. date
noui. Siue quia ꝑtribulationes
& angustias huiꝰ scłi. intramꝰ ad
sc̃uariũ dñi. iccirco longitudo porte

Expanded text:
ejus dixerat. Quod autem vicies quadraginejus dixerat. Quod autem vicies quadragingentesimum numerum faciat, qui vicinus est octonario, nulli dubium est. Unde et in Ecclesiaste praecipitur: « Datnovi. Sive quia per tribulationes et angustias hujus saeculi intramus ad sanctum atrium Domini, idcirco longitudo portae
Abbreviated transcription (Latin):
agmus assumit᷑. Septimo gͥ m̃se
decimȩ offerunt᷑ indĩ horrea. siue
ut scͥptura appellare consueuit
torcularia. unde dic̃ & apłs. dilata¬
mini & uos: ut postqͣm ꝑdecem
portȩ cubitos templũ quis fuerit
ingͥssus: exutiaq parte porte ipsiꝰ
latera. sineut ꝓpͥe inhebraico dr.
humeri m̃surent᷑. qui semꝑ refe¬
runt᷑ adoꝑa. Unde & isachar de¬
siderauit bonũ. requiescens int̃
medios cleros: uidensq reqͥem qr
bonaẽ. & t̾ram qr pinguis. suppo¬
suit humerũ adlaborandũ. & fac̃¬
tus ẽ uir agͥcola. Et mueste ponti¬
ficis humerale cũ rationali strin¬
git᷑. ut rationi oꝑa copulent᷑ : &
possit dicere uir eccłiasticus. aman¬
datis tuis intellexi. Qui humeri
porte exutraq parte qui nos habe¬
bant cubitos: ut ꝑt̾renos sensus
atq diuinos suꝑ quoꝵ differentia
sepe scͥpsimꝰ. ingͥdiam᷑ adita tem¬
pli.cuiꝰ m̃sus ẽ uir ille qui ductor
tudinẽ ac latitudinẽ. quia supͣ
tantum de latitudine & humeris

Expanded text:
us assumitur. Septimo igitur mense, decimae offeruntur in Dei horrea, sive, ut Scriptura appellare consuevit, torcularia. Unde dicit et Apostolus: Difatamini et vos ; ut postquam per decem portae cubitos templum quis fueritportae ipsius latera, sive ut proprie in Hebraico dicitur, humeri mensurentur qui semper referuntur ad opera. Unde et Isachar desideravit bonum , requiescens inter medios cleros, vidensque requiem, quia bona est, et terram, quia pinguis, supposuit humerum ad laborandum, et factus est vir agricola. Et in veste pontificis, humerale cum rationale stringitur, ut rationi opera copulentur, et possit dicere vir Ecclesiasticus: A mandatis tuis intellexi . Qui humeri portae, ex utraque parte, quinas habebant porticus, ut per terrenos sensus atque divinos, super quorum differentia saepe scripsimus, ingrediamur adyta templi, cujus mensus est vir ille, qui ductor tudinem ac latitudinem: quia supra tantum de latitudine, et humeris
Abbreviated transcription (Latin):
iungi:. ut maior introitus nequa¬
qm duobꝰ & ingentibꝰ s quatuor
minoribꝰ claudat᷑ uł aꝑiatur fori¬
bus: in quibꝰ ostiis templi siue sc̃i
scoꝵ. celata erant cherubin. de
quibꝰ supͣdiximꝰ. & sculpture pal¬
marũ: ut post scientiȩ multitudi¬
nem. uictoria intrantibꝰ p̾beretur:
quȩ sculptiuȩ palmarũ inom̃ibꝰ
quoq parietibꝰ templi erant. Red¬
ditq causas quare celata fuerint¬

Expanded text:
jungi, ut major introitus nequajungi, ut major introitus nequaquam duobus et ingentibus, sed quatuor minoribus claudatur bus. In quibus ostiis templi, sive sancti sanctorum caelata erant Cherubim, de quibus supra diximus, et sculpturae palmarum, ut post scientiae multitudinem, victoria intrantibus praeberetur. Quae sculptura palmarum in omnibus quoque parietibus Templi erat. Redditque causas quare caelatae
Abbreviated transcription (Latin):
ñã. ꝓquibꝰ equi ponderis uertere.
Uirgͥ ille qui ꝓpħam inadita tẽpli
introduxerat. & int̾ cȩt̾a ostendãt
ei altare ligneũ. ꝗ d̾ & angulos & cornua
iuxta .lxx. & parietes habebat ligne¬
os: dixit ei. hoc altare qd̃ respicis.
ipsa ẽ m̃sa coram dño. quȩ insimili¬
tudinem rubi ardet & ñ c̾oburit᷑:
dequa sc̃s loquit᷑ ad dm̃. Parasti in
conspectu meo mnsam. adu̾sus eos qͥ
tribulant me. Duo quoq ostia erãt
intemplo & inipso scũario ꝑ quȩ
utͥusq instrum̃ti sacram̃ta mon¬
strant᷑. Et induobꝰ ostiis exutraq
parte bina erant ostiola. quȩ inse
inuicem plicabant᷑: ut & inhistoria
sp̾alem habeas intelligentiam. &
intropologia historie uitatẽ: quoꝵ
utrũq altero indiget: & si unum
de fuerit. ꝑfecta caret scientia. Qd̾
autẽ sequit᷑. bina ostia erant exutra¬
q parte ostioꝵ iuxta litt̾am ꝑspicu¬
umẽ. Solent eñi inmaioribꝰ tricli¬
niis bina sibi herere ostia atq con¬

Expanded text:
aequi ponderis vertere. Vir ergo ille qui prophetam in abdita templi introduxerat, et inter caetera ostenderat ei altare ligneum, quod et angulos et cornua juxta LXX, et parietes habebat ligneos, dixit ei: Hoc altare quod respicis, ipsa est mensa coram Domino, quae in similitudine rubi ardet, et non comburitur; de qua sanctus loquitur ad Deum: Parasti in conspectu meo mensam, adversus eos qui tribulant me . Duo quoque ostia erant in templo et in ipso sanctuario, per quae utriusque instrumenti sacramenta monstrantur, et in duobus ostiis ex utraque parte bina erant ostiola, quae in se invicem plicabantur: ut et in historia spiritualem habeas intelligentiam, et in tropologia historiae veritatem, quorum utrumque altero indigdefuerit, perfecta caret scientia. Quod autem sequitur: « Bina ostia erant ex utraque parte ostiorum, » juxta litteram perspicuum est. Solent enim in majoribus tricliniis bina sibi haerere atque con
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ: ut suꝑatis mundi certamini¬
bus atq t̾renis. qui & ipse dualis ẽ
numerꝰ. ing̾diam᷑ templi penetralia.
& audiamꝰ imꝑantẽ discipłis diim.
confidite ego uici mundũ.Et
introgressus intrinsecus.siue ina¬
tͥum interiꝰ. m̃sus ẽ infronte siue

Expanded text:
dinem, ut superatis mundi certaminibus atque terrenis, qui et ipse dualis est numerus, ingrediamur templi penetralia, et audiamus imperantem discipulis Dominum: Confidite: ego vici mundum . « Et ingressus intrinsecus  sive in atrium interius mensus est in fronte  sive
Abbreviated transcription (Latin):
qui introductꝰ ẽ. diuinis sensibus
fuerat eruditus. & nec dexteram
nouerat nec sinistram. s uia regia
ingrediebat᷑. Latitudo aut̃e ipsiꝰ por
te ꝑquã introitus erat aduestibulũ
templi: habebat t̾nos cubitos hinc
& inde. Inquo scͥpture sc̃e obseruan¬
da elegantia. qd̾ non dixerit adextͣ
& simstra. ne uideret᷑ insc̃is sc̃oꝵ si¬
nistrum aliquid nominare: s hinc
& inde adẽ exutraq parte. Statĩq
prudens lector intelligit tͥum nu¬
merũ adtͥnitatis mmist̾iũ ꝑtinere.
quȩ porta ẽ ingͥdientiũ addm̃. dũ

Expanded text:
qui introductus est, divinis sensibus qui introductus est, divinis sensibus fuerat eruditus: et nec dextram noverat nec sinistram, sed via regia ingrediebatur. Latitudo autem ipsius portae, per quam introitus erat ad vestibulum templi, habebat ternos cubitos hinc et inde. In quo Scripturae sanctae observanda elegantia, quod non dixerit a dextra et sinistra: ne videretur in sanctis sanctorum sinistrum aliquid nominare, sed hinc et inde, id est, ex utraque parte. Statimque prudens lector intelligit, trinum numerum ad Trinitatis mysterium pertinere, quae porta est ingredient
Abbreviated transcription (Latin):
uidit uultus eiꝰ. Iusti autẽ filii sa¬
doch de filiis leui qui int̾ptat᷑ as¬
sũptus. & ipsi assumunt᷑ a dño. ut
accedant ad eum. & nequaqͣm de
solo dicatur moyse. moyses acce¬
d ebat ad dñm. alii uero ñ accede¬
bant: s om̃s qui seruiunt ei & mi¬
nistrant. dño appropinquare di-¬
cant᷑. Iste autẽ uir qui introduxit
ierechiel matͥum ext̾rus. & ut ita
loquar. ad sc̃a scõꝵ: mensus ẽ ipsũ
atͥum inquo erant due exedre siue
garophilatia. custodum templi
siue altaris habitaculis delegata:
& repꝑit longitudinis & latitudi¬
nis ꝑquadrũ centenos cubitos:
ut sac̾dotes dĩ minist̾io seruientes.
qui partam & angustam uiam
iutrauerant. habeant de ambulacͣ
latissima. & inꝑfecto consummatoq
uirtutum numero c̾omorent᷑. Et
in ipso atrio erat altare ante faciem
templi: ut m̃iqͣm scoꝵ ad dñm ces¬
set oratio. Supͣ dictus quoq uir in¬
troduxit ierethiel & inuestibulũ
cubitis hinc & qͥnq cubitis inde: qm̃

Expanded text:
vultus ejus . Isti autem filii Sadoc de filiis Levi, qui interpretatur assumptus: et ipsi assumuntur a Domino, ut accedant ad eum, et nequaquam de solo dicatur Moyse: Moyses accedebat ad Dominum; alii vero non accedebant ; sed et omnes qui serviunt ei, et ministrant, Domino appropinquare dicuntur. Iste autem vir qui introduxit Ezechielem in atrium interius, et ut ita loquar, ad Sancta sanctorum, mensus est ipsum atrium, in quo erant duae exedrae sive gazophylacia custodum templi, sive altaris habitaculis delegata, et reperit longitudinis, et latitudinis per quadrum centenos cubitos: ut Sacerdotes Dei ministerio servientes, qui per arctam, et angustam viam intraverant, habeant deambulacra latissima, et in perfecto consummatoque virtutum numero commorentur. Et in ipso atrio erat altare ante faciem templi: ut numquam sanctorum ad Deum cesset oratio. Supradictus quoque vir introduxit Ezechielem in vestibulum, cubitis hinc, et quinque cu
Abbreviated transcription (Latin):
monstrant᷑: ita & altaris ligna que
de lignis paradysi sunt. ñcremant᷑
igne uicino. s puriora redduntur.
Nec mirũ hoc descũario & int̾iorib
templi. & altari thymiamatis crede
Ẽli ni habens similitudinẽ ut
qͣnto plus arserit. tanto inundius
iuueniat᷑. Ignosce lector difficulta
ti: & ueniã tͥbue pauꝑi intelligen¬
tiȩ. ꝑfenestras eñĩ obliquas. in modũ
retis factas. & quȩ semꝑ clausȩ sunt.
uix usq adint̾iorem domũ. cor¬
dis nr̃i ocłm possumꝰ intromitte¬
re: ut omĩa quȩ cernimꝰ iumbra
uideamiꝰ & imagine. & cũ apło cla¬

Expanded text:
monstrantur: ita et altaris ligna, quae de lignis paradisi sunt, non cremantur igne vicino, sed puriora redduntur. Nec mirum hoc de sanctuario et interioribus templi, et altari thymiamatis crederus est vel lini habens similitudinem, quanto plus arserit, tanto mundius inveniti, et veniam tribue pauperi intelligentiae. Per fenestras enim obliquas et in modum retis factas, et quae semper clausae sunt, vix usque ad interiorem domum cordis nostri oculum possumus intromittere, ut omnia quae cernimus in umbra videamus et imagine, et cum Apo
Abbreviated transcription (Latin):
& adorientem. ut semꝑmemineriĩ
cantores dñi. & qui angeloꝵ officio
detinent᷑. ꝑ quos gradus ad sũma
ꝑuenerint: & mystia singłoꝵ locoꝵ
diligent̾ agnoscant. Deniq uir
ille cuiꝰ calamꝰ & funiculus erat
nimanu. introducto ꝓpħa inatͥũ
int̾ius qd respiciebat uia meridi¬
anã. hec locutus ẽ. Hoc ẽ garophi¬
latium siue exedrã. & ut theodo¬
tio posuit thalamꝰ qui habitatio¬
ni sacerdotũ seꝑatus ẽ obseruan¬
tiũ inexcubiis templi: porro ga¬
rophilatiũ qd̾ respicit aduiã aq¬
lonis sac̾dotum erit qui excu¬
bant administ̾iũ altaris. Inqͦ
notandum. qd̾ sac̾dotes quibꝰ cus¬
todiȩ templi delegatȩ st̃. habitaĩ
ingarophilatĩo quod respicit ad
uiam meridiana inqua lux ple¬
nissima ẽ. hi autẽ qui excubant
adͥmimst̾iũ altaris in quo offerun¬
tur uictimȩ ꝓpeccato. ingarophi¬
latio sunt qd̾ respicit uiam aqͥlo¬
is. eos qui ab aquilone ueniunt

Expanded text:
et ad Orientem; ut semper meminerint et ad Orientem; ut semper meminerint cantores Domini, et qui angelorum officio detinentur, per quos gradus ad summa pervenerint; et mysteria singulorum locorum diligenter agnoscant. Denique vir ille cujus calamus, et funiculus erat in manu, introducto propheta in atrium interius quod respiciebat viam meridianam, haec locutus est, Hoc est gazophylacium sive exedra; et ut Theodotio posuit, thalamus, qui habitationi sacerdotum separatus est, observantium in excubiis templi. Porro gazophylacium quod respicit ad viam Aquilonis, sacerdotum erit, qui excubant ad ministerium altaris. In quo notandum, quod sacerdotes quibus custodiae templi delegatae sunt, habitant 491 in gazophylacio, quod respicit ad viam meridianam, in qua lux plenissima est. Hi autem qui excubant ad ministerium altaris, in quo offeruntur victimae pro peccato, in gazophylacio sint quod respicit viam Aquilonis, eos qui ab Aquilone veniunt,
Abbreviated transcription (Latin):
pħilatia cantoꝵ ab eis p̾t̾ims sũ ẽ.
Rursumq post mñsuram uestibuli
inde. addidere de suo. & latitudo
tantum positũ sit. & latitudo portȩ
tͥum cubitorũ hinc & tͥum cubitoꝵ
inde. Hȩc lectorẽ admonũ. ne trans¬
lationũ diu̾sitate turbet᷑. s ut inp̾¬
senti loco & maxue inm̃suris tem¬
pli. hebraica ueritate contentus sit.
tu. introductũ ꝓph̃am leginꝰ in
atriũ int̾ius. & deinde ad aqͥlonẽ
& ad austrum. & adportã orien¬
talem. & rursum ad aquilouẽ. de
quibꝰ ut potiumꝰ diximꝰ: ut inqͣ
rarũ quid nob̃ uideret᷑ p̾teritꝰ
sermo narrauit. Quoꝵ sensum.
gredit᷑ templũ. Hoc ẽ scã scõꝵ: de¬
gazophilatia siue exedix̧ cantorũ:
ad quos illud imꝑiũ ẽ. Cantate
dño canticum nouũ: qui cũ an¬
gelis clamitant. gła in excelsis dđo.
& suꝑ t̾ram pax in hominibꝰ bonȩ
uoluntatis. Qd̃ atͥum int̾iuis erat
situm in latere porte qd̃ respicie¬
bat adaquilonẽ. & ad austrum.

Expanded text:
cantorum, ab eis praetermissum est. Rursumque post mensuram vestibuli inde, addidere de suo, et latitudotantum positum sit, et latitudo portae trium cubitorum hinc, et trium cubitorum inde. Haec lectorem admonui, ne translationum diversitate turbetur, sed ut in praesenti loco, et maxime in mensuris templi, Hebraica veritate contentus sit. tu, introductum prophetam legimus in atrium interius, et deinde ad Aquilonem, et ad Austrum, et ad portam Orientalem, et rursum ad Aquilonem: de quibus, ut potuimus, diximus, et in quorum rarum, quid nobis videretur, praeteritus sermo monstravit: quorum sensum tgreditur templum, hoc est, Sancta gazophylacia, sive exedrae cantorum. Ad quos illud imperium est. Cantate Domino canticum novum . Qui cum Angelis clamitant: Gloria in excelsis Deo, et super terram pax in hominibus bonae voluntatis . Quod atrium interius erat situm in latere portae, quae respiciebat ad Aquilonem, et ad Austrum,
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ: & eoꝵ uictimȩ qui continentia
& corꝑis scĩtate animas suas im¬
molant dño. Mensaꝵq istarum
ꝑcircuitũ margines ambiebat:
ut holocausta contineret intͥnsecꝰ.
&ñpaisim fluere ꝑmitteret. tene¬
retq carnes oblationis. Siueut
.lxx. tͣnstuler̃t. & ipse m̃sȩ tecte e
ut carnes desuꝑ positȩ possint di-
nos neq luna ꝑ noctẽ: quoꝵ alt̾ũ
nimiis pluuiis & tempestati¬
bus tribulationũ dissolure obla¬
tiones: alt̾um uehem̃ti estu ꝑse¬
ẽ. Ignosce lector difficultati locoꝵ:
aut si melius quid inuenire po-¬
tes docelibent̾ discimꝰ quod nesci¬
mus. Et extra portã int̾iorem
gazophilatia cantoꝵ inatͥo interi-¬
ori. qd̃ erat in latere porte respici¬
entis aquilonẽ. & facies eoꝵ contͣ
uiam australem. una exlatere
porte orientalis. quȩ respiciebat
aduiam aquilonis. Et dixit adme.
Hoc gazophilatiũ quod respicit uiã

Expanded text:
et eorum victimae, qui continentia et corporis sanctitate animas suas immolant Domino. Mensarumque istarum per circuitum margines ambiebat, ut holocausta contineret intrinsecus, et non passim fluere permitteret, teneretque carnes oblationis, sive ut LXX transtulerunt, « Et ipsae mensae tectae erut carnes desuper positae possint dicenos, neque luna per noctem ; » quorum alterum nimiis pluviis et tempestatibus tribulationum dissolvit oblationes; alterum vehementi aestu perseest. Ignosce, lector, difficultati locorum: aut si melius quid invenire potes, doce: libenter discimus quod nescimus. « Et extra portam anteriorem gazophylacia cantorum in atrio interiori, quod erat in latere portae respicientis Aquilonem, et facies eorum contra viam Australem: una ex latere portae Orientalis, quae respiciebat ad viam Aquilonis. Et dixit ad me: Hoc est gazophylacium quod
Abbreviated transcription (Latin):
lateris adorationẽ contͣ uiam aqͥlo¬
nis a quo exardescunt mala suꝑ
omnẽ t̾ram: & quẽ dñs abacturũ
se ã nob̃ pollicet᷑ dicens. Et eum qͥ
abaquilone ẽ abigam a uobis.
Pulchreq in ostio contͣ aquilonẽ
cũ iheremia. ñ sileat pupilla ocłĩ
mei: uł p̾sentia mala uitare cupi¬
entes. uel agentes gr̃as ꝓp̾teritis.
Qͣdiu eñi intab̾nacło corꝑis huiꝰ
sumꝰ: ingemiscimꝰ diciinꝰq. Miser
ego homo: quis me liberabit de
corꝑe mortis huiꝰ: S & aduiam
australem erat ostium. & ipsum
ruxta hebraicũ. hñs locum oratio¬
nis: & qͥnq tendens cubitis ꝑcircui¬
tum. Post frigus eñi aquilonis ad
australem transimꝰ calorem: & tam̃
rursum orationis querimꝰ locum:
inaqͥlonis ostio. ut euadamꝰ ꝑicula:
in austaali. ut agamus gr̃as ꝓp̾teri¬
tis. & sit nob̾ uictoriȩ secura posses¬
sio. Quinq autẽ cubiti & in hoc
loco diuinos indicant sensus: ꝑ qͦs
det̾renis ad altiora conscendimis.

Expanded text:
 viam Aquilonis , a quo exardescunt mala super omnem terram, et quem Dominus abacturum se a nobis pollicetur, dicens: Et eum qui ab Aquilone est, abigam a vobis . Pulchreque in ostio contra Aquilonemcum Jeremia: Non sileat pupilla oculi mei , vel praesentia mala vitare cupientes, vel agentes gratias pro praeteritis. Quamdiu enim in tabernaculo corporis hujus sumus, ingemiscimus, dicimusque: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus ? Sed et ad viam Australem erat ostium, et ipsum juxta Hebraicum habens locum orationis et quinque tendens cubitis per circuitum. Post frigus enim Aquilonis ad Australem transimus calorem, et tamen rursum orationis quaerimus locum, in Aquilonis ostio, ut evadamus pericula: in Australi, ut agamus gratias pro praeteritis, et sit nobis victoriae secura possessio. Quinque autem cubiti, et in hoc loco divinos indicant sensus, per quos de terrenis ad altiora conscendimus.
Abbreviated transcription (Latin):
erat templũ insuꝑioribꝰ. re sic de in¬
ferioribꝰ ascendebat᷑ ad suꝑiora &
mediũ. puto ꝑspicuũ ẽẽ lectori.
semꝑ angustiora ẽẽ quȩ deorsũ sc̃.
continentia: paulatĩq dũ ad sũma
conscendimꝰ. latiorẽ nob̃ aꝑiriuiã.
enpleri qd̃ scͥptũ ẽ. intͥbulatiõe
dilatasti mͥ. Per rotundũ aut̃e &
cocleam asceudimꝰ templi cenacłm.
que figura int̾ omĩa scemata a
philosop his quoq huiꝰ scłi pul¬
luna & astra cȩt̾a. & punctũ t̾re.¬
incorꝑibꝰ qͦ humanis ocłi qͣsi alt̾a
sydera. & figura capitis oͣmiũ sen¬
suũ receptacłm ẽ. teretesq digiti
& femina & brachia hanc p̃fer̃t
rotunditatẽ. Porro cenacłm tẽpli
ad qd̃ de angustioribꝰ ad altiora
conscendimꝰ. illud puto ẽẽ quod
inregum uolumine helyas ha¬
& incognita pͥus scło eccłie sacͣm̃ta
cognouit. Saluator quoq generis
humani pascha fac̃ in cenacło &
magno latoq cenacło. atq omni
sorde purgato. stratoq & fd sp̃uale

Expanded text:
rat templum in superioribus, et sic de inferioribus ascendebatur ad superiora, et medium: puto perspicuum esse lectori, semper angustiora esse quae deorsum sunt ctus continentia, paulatimque dum ad summa conscendimus, latiorem nobis aperiri viam, et impleri quod scriptum est: in tribulatione dilcochleam ascendimus templi coenaculum, quae figura inter omnia schemata a philosophis quoque hujus saeculi pulluna, et astra caetera, et punctum teoculi, quasi altera sidera, et figura capitis, quod omnium sensuum receptaculum est, teretesque digiti, et femina, et brachia hanc praeferunt rotunditatem. Porro coenaculum templi, ad quod de angustioribus ad altiora conscendimus, illud puto esse, quod in regum volumine Elias haet incognita prius saeculo Ecclesiae sacramenta cognovit. Salvator quoque generis humani pascha fecit in coenaculo, et magno latoque coenaculo, atque omni sorde purgato stratoque, et ad spirituale
Abbreviated transcription (Latin):
apłs loquebat᷑. Dei agricultura
dei ȩdificatio sumꝰ. Qd̃q sequitur.
& calamus ĩñsurȩ inianu eiꝰ. de¬
signat gr̃am ꝓpħalem. de qua scͥp¬
tum ẽ inquadragesimo psalmo.
lingua mea calamus scribȩ uelo
baptista. quid existis indesertũui
uidere. calamum auento agitari.
Quem calamũ imitari cupiunt. qͥ
scribentes scͥbunt iniquitatẽ: &
quibꝰ ĩprecatur ꝓpħa dicens. incre¬
pa feras calaimi.Stabat autẽ in
porta. quia ꝑipsum ad patrem in¬
gredimͣ. & sine ipso eiuitatem di
intrare ñ possumꝰ: ut dignos sus¬
cipiat. indignos abiciat. In porta
oderunt arguentes inporta. & in
alio loco. ñ confundetur cũ loquet᷑
inimicis suis inporta. Hic uirlo¬
cutus ẽ ad ꝓpħam incuiꝰ manu
erat funiculus. & cuiꝰ erat species
quasi exis. & qui calamii tenebat¬
in manu. locutus adierechielem
uerus architectus. quẽ imitaba¬
tur & paulus apłs dicens. quasi
sapiens architectus fundam̃tũ
posui. sapientem aut̃ẽ uocat ar¬

Expanded text:
s loquebatur: Dei agricultura, Dei aedificatio sumus . Quodque sequitur: 466 Et calamus mensurae in manu ejus, designat gratiam prophetalem, de qua scriptum est in quadragesimo quarto psalmo: Lingua mea calamus scribae, veloeta atque baptista: Quid existis in desertum videre, calamum vento agitari ? Quem calamum imitari cupiunt, qui scribentes scribunt iniquitatem, et quibus imprecatur propheta: Increpa feras calami . Stabat autem in porta; quia per ipsum ad Patrem ingredimur, et sine ipso civitatem Dei intrare non possumus, ut dignos suscipiat, indignos abjiciat. In porta Oderunt arguentes in porta . Et in alio loco: Non confundetur cum loquetur inimicis suis in porta . Hic cutus est ad prophetam, in cujus manu erat funiculus, et cujus erat species quasi aeris, et qui calamum tenebat manu locutus ad Ezechielem verus architectus quem imitabatur et Paulus apostolus dicens: « Quasi sapiens architectus fundamentum posui , » sapientem autem vocat ar
Abbreviated transcription (Latin):
ad tristegã id ẽ t̾cia cenacła &̃ tͣhel:
uidet᷑ mͥ obȩlo p̾notandũ. Qd em̃
necesse ẽ dubia & ñ scͥpta disserere:
cũ inea quȩ hebreoꝵ tenent᷑ libris.
debeamꝰ incũbere: Sequit᷑. Et ui¬
di indomo altitudinẽ ꝑ circuitũ.
fundata latera. adm̃surã calami
sex cubitoꝵ spatio. & latitudñe ꝑ
parietẽ lateris forinseciis. qͥnq cu¬
bitoꝵ: & int̾ gadophilatia que sym¬
do hoc & det̾renis sensibꝰ. & deduali
duarũ decadarũ numero qui re
quod ꝑ sex dies conditionis ñe.
templi: & t̾renã humilitatẽ scn¬
sumq litterȩ relinquentes. tnͣsie¬
rimꝰ ad sũmitatẽ eccłie. sp̃cq sc̃i con

Expanded text:
ristega, id est, tertia coenacula et Thrael, videtur mihi obelo praenotandum. Quid enim necesse est dubia, et non scripta disserere: cum in ea quae Hebraeorum tenentur libris debeamus incumbere? Sequitur: « Et vidi in domo altitudinem per circuitum fundata 499 latera ad mensuram calami, separietem lateris forinsecus quinque cubitorum, et inter gazophylacia » quae Symdo hoc, et de terrenis sensibus, et de duali duarum decadarum numero, qui requod per sex dies conditionis nostrtempli, et terrenam humilitatem, sensumque litterae relinquentes, transierimus ad summi
Abbreviated transcription (Latin):
.xx. cubitoꝵ. ꝓ quo in plerisq co
latitudinẽ quoq .xx. cubitoꝵ
ante faciem templi. illud sig̾cat
qd̃ ante templi faciem & in intro¬
itu eiꝰ. p̾teriti laboris atq certami¬
nis nob̾ m̃sura semꝑ occurrat. Qm
eñi rationẽ insingulis nimeris
duplex numerꝰ possidet: eandem
duȩ hñt decades. Et hoc conside¬
randũ. qd̃ ingͥssus intͥnsecus ꝑpor¬
tam duoꝵ infronte cubitoꝵ. &
sex hntem cubitos. septemq in
latitudine exut᷑q parte. & .xx.
cubitos in longitudine. totideq
in ipsis templi foribꝰ.: doceatur
ꝓpħa. qui sit ille locꝰ. uł quo appel¬
ante faciem templi scõ sc̃orũ ẽ. qͣn¬
ta beatitudinẽ templi aditis &
inint̾ioribꝰ eiꝰ estimare debemꝰ:¬

Expanded text:
 cubitorum, pro quo in plerisque colatitudinem quoque viginti cubitorum ante faciem templi, illud significat, quod ante templi faciem, et introitum ejus, praeteriti laboris atque certaminis nobis mensura semper occurrat. Quam enim rationem in singulis numeris duplex numerus possidet, eamdem duae habent decades. Et hoc considerandum, quod ingressus intrinsecus per portam duorum in fronte cubitorum, et sex habentem cubitos, septemque in latitudine ex utraque parte, et viginti cubitos in longitudine, 496 totidemque in ipsis templi foribus, doceatur propheta qui sit ille locus, vel quo appelante faciem templi Sanctum sanctorum est, quantam beatitudinem in templi adytis, et in interioribus ejus existimare debem
Abbreviated transcription (Latin):
inscũariũ di & intelligam in no¬
uissimis eoꝵ. S & hoc notandũ.
qd̾ indescͥptione tab̾nacłi dicunt᷑
sc̃a scõꝵ. plurali numero. hic aũt
ta cantica ꝑuenimꝰ ad canticum
canticoꝵ. qd̾ omniũ carminũ car¬
mñ ẽ. & qd̃ canentes. sponsi copula¬
mͦ amplexibꝰ. Et m̃sus ẽ parie¬
tem domus. sex cubitoꝵ. & lati¬
tudine lateris .iiͦiiͬ. cubitoꝵ undi
q ꝑcircuitũ domꝰ: latera autẽ
latus ad latus.bis triginta tͥum.
Et erant eminentia quȩ ingͥde¬
rent᷑ ꝑ parietem domus uilateri¬
bus ꝑcircuitũ: ut continerent
& attingerent parietẽ templi.

Expanded text:
telligam in novissimis eorum . » Sed et hoc notandum, quod in descriptione tabernaculi dicuntur sancta sanctorum plurali numero: hic autemta cantica pervenimus ad Canticum canticorum, quod omnium carminum carmen est, et quod canentes sponsi copulamur amplexibus. « Et mensus est parietem domus sex cubitorum, et latitudinem lateris quatuor cubitorum undique per circuitum domus. Latera autem latus ad latus bis triginta trium; et erant eminentia, quae ingrederentur per parietem domus in lateribus per circuitum, ut continerent et non attingerent pa
Abbreviated transcription (Latin):
gła filie regis intͥnsecus: s dicipłis
cũ xpo domi cõmorantib. myst̾ĩa
eiꝰ audire ñ possunt: & foras ad se
cupiunt di exire sermonẽ. Et ꝓptea
qͥnq cubitoꝵ m̃sura in eis ponitur:
ut ad sensus qͥnq omĩa referre do¬
ceant᷑. Lim̃ quoq alt̾ius porte. siue
Post qd uestibulum eiꝰ hoc ẽ lim̃ et
porte introitũ. octo ponunt᷑ cubita:
ut interiora uestibuli neqͣqͣm sep¬
tenariũ numerũ. & sex cubita &
palmum unũ. s octonariũ tene¬
ant: qui ad resurrectionis & diei
dñicȩ ꝑtinent sacram̃tum. Et in
sronte inqͥt eiꝰdẽ uestibuli duo e¬
rant cubita: quȩ uł adutrumq ꝑ¬
y saia dealtari carbo cõp̾henditur.
& defertur ad ꝓpħȩ labia purgan¬
da. Et ut sciamꝰ qd̾ sit hoc uestibulũ
qd̾ octo & duobꝰ cubitis t̃minat᷑. po¬
nit manifestius. Uestibulũ autẽ¬

Expanded text:
a filiae regis intrinsecus . Sed discipulis cum Christo domi commorantibus, mysteria ejus audire non possunt, et foras ad se cupiunt Dei exire sermonem, et propterea quinque cubitorum mensura in eis ponitur, ut ad sensus quinque omnia referre doceantur. Limen quoque alterius portae, sive Post quod vestibulum ejus, hoc est, limen portae, in introitu octo ponuntur cubita, ut interiora vestibuli nequaquam septenarium numerum, et sex cubita, et palmum unum, sed octonarium teneant, qui ad resurrectionis et diei Dominicae pertinent sacramentum. Et in fronte, inquit, ejusdem vestibuli duo erant cubita, quae vel ad utrumque pIsaia de altari carbo comprehenditur, et defertur ad prophetae labia purganda. Et ut sciamus, quod sit hoc vestibulum, quod octo et duobus cubitis terminatur, ponit manifestius: Vestibulum aute
Abbreviated transcription (Latin):
lxx meadem u̾ba consentiunt.
pret̾ theẽ & ãelau & aẽlam̃moth.
& ãelam̃: ꝓ quo in hebreo positu
ẽ ũlam̃. Thẽe autẽ int̾pretat᷑ li¬
men siue frons: ȩlaũ circa eã. siue
sustentacła: aelamiotħ ꝓpylã. siue ues¬
tibula. aela ꝓp̃yloñ. id ẽ an fores. Illud autẽ
qͦdiuxta hebraicũ posiumꝰ. & uestibulũ si

Expanded text:
 eadem verba consentiunt, praeter thee , et elau , et elamoth , et elam , pro quo in Hebraeo positum est ulam. Thee autem interpretatur limen, sive frons; elau, circa eum, sive sustentacula; elamoth, propyla, sive vestibula; ulam πρόπυλον, id est, ante fores. Illud autem quod juxta Hebraicum posuimus: Et vestibulum, si
Abbreviated transcription (Latin):
cuitu sic̃ fenestras cet̾as .l. cubi¬
ascendebatur ad eam. Et uestibu¬
lum ante fores eiꝰ: & celatȩ palmȩ
erant una hinc & altera inde
infronte eiꝰ. Et porta atͥii int̾io¬
ris in uia australi: & m̃sus ẽ a
porta usq adportam inuia aus¬
trali. centum cubitos. Et int̾

Expanded text:
 cubiascendebatur ad eam, et vestibulum ante fores ejus, et caelatae palmae erant, una hinc, et altera inde in fronte ejus. Et porta atrii interioris in via Australi, et mensus est a porta usque ad portam in via Austr
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. aẽlammnoch tͣnstulerunt. qd̾
uestibulum ante portã ẽ. siue
int̾uis. Nec solum una porta ẽ
a qͥlonis quȩ supͣ porta appellat᷑
ext̾ior. s & alt̾a int̾ior quȩ habet
similitudinẽ portȩ orientał ut
nis. sic̃ erat porta quȩ respiciebat
adorientem. Mensusq ẽ aporta
ext̾iori aquilonis usq ad portã
eiꝰdem aquilonis int̾iorem centũ
recedentes aporta ext̾iori ad interi¬
orem ꝑuenire ualeamꝰ: de cuius
numeri sacͣmento supͣ dictum ẽ.
Et duxit me aduiam austrałe.¬

Expanded text:
 elamoth transtulerunt. Quod vestibulum ante portam est, sive interius. Nec solum una porta est Aquilonis, quae supra porta appellatur exterior: sed et altera interior, quae habet similitudinem portae Orientalis, ut nis, sicut erat porta quae respiciebat ad Orientem. Mensusque est a porta exteriori Aquilonis usque ad portam ejusdem Aquilonis interiorem centum recedentes a porta exteriori, ad interiorem pervenire valeamus, de cujus numeri sacramento supra dictum est. « Et eduxit me ad viam Australem
Abbreviated transcription (Latin):
ebdomadas. et̾na requies demon¬
stret᷑. tendens ꝑ diem resurrectio¬
nis ad regna cȩloꝵ inquibꝰ uera
guli insura seruet᷑. Quoꝵ alt̾um
longitudini. alt̾um latitudim co¬
aptatur: ut inlongitudine reqͥes
& delectatio sacratioris scientie: in
latitudine p̾sentiũ quȩ ad sensus
paline. erant iuxta iñsurã porte
que respiciebat adorientem: hoc
subtilit̾ indicat᷑. qd̾ quicũq in
introitu uirtutũ positus. tres &
tres thalamos fuerit ingressus.
frontẽq & uestibulũ m̃surȩ por¬
de pͥoris agnouerit. ad ea ꝑueni¬
at illaq conspiciat quȩ inporta
orientali plenissime suscepturꝰ
ẽ. Porro qd sequit᷑. & sept̾e gradu
um ascensus eiꝰ & uestibulum
ante eam siue int̾iuis. hc̃ habet
sensum. qd ꝑ septe gradus ebdo¬
inadis & ollę quȩ afacie aquilonis
accendit᷑. & cerimonias iudeoꝵ

Expanded text:
hebdomadas aeterna requies demonstretur: tendens per diem resurrectionis ad regna coelorum, in quibus vera guli mensura servetur, quorum alterum longitudini, alterum latitudini coaptatur: ut in longitudine requies et delectatio sacratioris scientiae: in latitudine praesentium quae ad sensus palmae erant juxta mensuram portae quae respiciebat ad orientem, » hoc subtiliter indicatur, quod quicunque in introitu virtutum positus, tres et tres thalamos fuerit ifrontemque et vestibulum mensurae portae prioris agnoverit, ad ea parveniat, illaque 482 conspiciat, quae et in porta Orientali plenissime suscepturus est. Porro quod sequitur: Et septem graduum erat ascensus ejus, et vestibulum ante eam, sive interius, hunc habet sensum, quod per septem gradus hebdomadis, et ollae quae a facie Aquilonis accend
Abbreviated transcription (Latin):
par te eiꝰdem psalmi dicit᷑. Can¬
tate dõ. psallite dño qui ascen¬
dit suꝑ celum cęli adorientem.
Qd̃ autẽ dicunt᷑ thalami tres
hinc & tres inde: hoc docet qd̾
tam littera qͣm sp̃c. & utraq
intelligentia. & hystoriȩ & tro¬
p̃olõgie. ad trinitatis sacͣm enta
tem eiꝰ & uestibulũ scđm m̃surã
porte pͥoris. orientalem portam

Expanded text:
lmi dicitur: Cantate Deo, psallite Domino, qui ascendit super coelum coeli ad Orientem . Quod autem dicuntur thalami tres hinc, et tres inde, hoc docet, quod tam littera quam spiritus, et utraque intelligentia, et historiae et tropologiae, ad Trinitatis sacramenta tem ejus, et vestibulum secundum mensuram portae pri
Abbreviated transcription (Latin):
fidei resti ngunt᷑. Et ad aqͥlonẽ
ext̾ius atͥum nominat᷑: ad meri¬
diem uͦ hoc ẽ ad austrum. ñ ext̾iꝰ
s int̾ius. Dic̃ eñi scͥptura. Et intͦ¬
duxit me ad atͥum int̾us ad por¬
tam austrałe: qd̃ & inorientali atͥo
scͥptum similit̾ inuenit᷑. Primꝰ
eñ ad untutẽ ingressus ẽ. aqͥlo¬
nẽ calcare pedib. & ꝑ qͥnqͣgenari

Expanded text:
lonem exterius atrium nominatur: ad meridiem vero, hoc est, ad Austrum, non exterius, sed interius. Dicit enim Scriptura: Et introduxit me ad atrium interius ad portam Australem, quod et in Orientali atrio scriptum similiter invenitur. Primus enim ad virtutem ingressus est, Aquilonem calcare pedibus, et per quinquagenari
Abbreviated transcription (Latin):
pellere. tẽ ad ꝑfectam uenire uir¬
tutẽ id ẽ ad portã orientałe. in qͣ
oritur sol iusticie. & ꝑqͣm solus
ingredit᷑ pontifex. Et hoc obser¬
uandum quod cũ quatuor. pla¬
ge sint. de occidentali porta taceat᷑.
de qua inpͥncipio .lx.uii. psalmi

Expanded text:
pellere: et tunc ad perfectam venire virtutem, id est, ad portam Orientalem, in qua oritur sol justitiae, et per quam solus ingreditur pontifex. Et hoc observandum, quod cum quatuor plagae sint, de Occidentali porta taceatur de qua in principio sexagesimi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habet᷑. sic̃ porta quȩ respicit ad
orientẽ. Et mnsus ẽ atͥum deporta
Quid significent u̾ba hebraica.
plenius diximꝰ: s & inp̾sentiarũ
collatione sui docebit nr̃a tͣnsla¬
tio. Mensus ẽ autẽ uir cuiꝰ funi¬
culus inmanu erat portã quoq
aquilonis atͥii ext̾ioris: siue in¬
troduxit ꝓpħam ꝑ portã aqͥlonis
ad atͥum ext̾ius. In quo conside¬
tam aqͥlonis. scdo ꝑportam aus¬
tri: t̾cio ꝑportã orientalem. Ab
aquilone eĩn exardescunt ma¬
la suꝑ habitatores t̃re. Pulchre¬
q qui habitator t̾re ẽ & ñ adue¬
na atq ꝑ egͥnus. patet iaculis

Expanded text:
quae respicit ad Orientem. Et mensus est atrium a porta Quid significent verba Hebraica plenius diximus: sed et in praesentiarum collatione sui docebit nostra translatio. Mensus est autem vir cujus funiculus in manu erat, portam quoque Aquilonis atrii exterioris, sive introduxit prophetam per portam Aquilonis ad atrium exterius. In quo considetam Aquilonis; secundo, per portam Austri; tertio, per portam Orientalem. Ab Aquilone enim exardescunt mala super habitatores terrae . Pulchreque qui habitator terrae est, et non advena
Abbreviated transcription (Latin):
uirgilianũ. Prmcipio cęlum ac
tias. camposq liquentes. lucentẽ¬
q globum lunȩ tycanlaq astra.
Sp̃e uitus alit: totamq infusa ꝑartꝰ
niens agitat molem. & magno se
adexcris & sinistris. ꝑ gł̾am & igno¬
mimiã. ꝑ bouam & malam fam̃ã.
ꝑlaudes & uituꝑationes uictoriam
de isto scło ceꝑimus. tunc palmȩ
nobis dant᷑ exutroq latere: quos
nec gaudia mouere nec meror. nec
ga. nec ꝑseptem & octo sic̃ inmeri¬
die continetur. s ꝑ octo tantum gͣ¬
dus adsũia conscendimꝰ: eo qd̾ suf¬
ficiat nob̃ octonarii numeri idẽ
euangłicũ sacramentũ. & possimꝰ
uixta apłm dicere. Et si noueramꝰ¬

Expanded text:
in VI°: Principio celum ac terras camposque liquentes / lucentemue globum lune Titanaque astra / spiritus intus alit, totamque infusa per artus / mens agitat molem et magno se a dextris et sinistris, per gloriam et ignominiam, per bonam et malam famam, per laudes et vituperationes, victoriam de isto saeculo ceperimus : tunc palmae nobis dantur ex utroque latere, quos nec gaudia mutavere, nec moeror, nec ga, nec per septem et octo, sicut in meridie continetur: sed per octo tantum gradus ad summa conscendimus: eo quod sufficiat nobis octonarii numeri, id est, Evangelicum sacramentum; ut possimus juxta Apostolum dicere: Et si noveram
Abbreviated transcription (Latin):
philaciis atq cellarus ut int̃pre¬
tatus ẽ aquila. symmachꝰ po. suit
exedras. Et ꝓcentũ cubitis ext̾ioris
spacii qui tendebant usq ad port̾a
orientalem. in hebraico idem cubi
tum ẽ. Uir gͦ ille qui habebat fu¬
niculũ cem̃tarioꝵ in manu & cala¬
inum insurȩ. & stabat inporta: int̾
cet̾a quȩ ꝓpħe monstrabat aspec̃¬
ext̾ius. siue ut in .lxx. continetur.
introduxit ad atͥum int̾ius. Satis¬
q miror iuxta litt̾am & lxx. qͦmͦ¬

Expanded text:
 cellariis, ut interpretatus est Aquila, Symmachus posuit ἐξέδρας. Et pro centum cubitis exterioris spatii, qui tendebant usque ad portam Orientalem, in Hebraico idem cubittum est. Vir ergo ille qui habebat funiculum caementariorum in manu, et calamum mensurae, et stabat in porta, inter caetera quae prophetae monstrabat aspecexterius, sive ut in Septuaginta continetur, introduxit ad atrium interius. Satisque miror juxta litteram et
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝑ circuitũ. Similit̾ autẽ erant
tͥnsecus: & ante frontes pictura
palmarũ celata. Lxx. Et sub
diuo ã elam̃ portȩ. sexaginta cubi¬
tis & theim̃ atrii porte ꝑcircuitũ:
& sub diuo atrii extrinsecus aelam
portȩ interioris quinqͣginta cubi¬
tis: & fenestre absconditȩ suꝑ theim
& suꝑ ãelam intra portam atrii
ꝑcircuitũ. Et similit̾ ã elamoth
& fenestras incircuitu in tͥnsecus:
& suꝑ ãelam̃ palmȩ hinc & inde.
Symiachus hunc locum ita
quas nos circumstantias possumꝰ
dicere. ꝓ quibꝰ in hebraico habet
ulim.: quȩ aquila int̃pretatus ẽ
Rriam̃a. & nos infrontes uertimꝰ.
Rursũ ubi .lxx. posuere therm̃ atͥni.
inhebraico habet ulim nimero
singłari: quod symmachus ꝓpt̃ a¬
triũ. aquila kriãmã. idẽ frontem
atrii tͣnstulert. Sub diuo quoq
aelãm̃ porte. aquila ante faciem
postiũ porte. syminachꝰ contͣ faciem
uestibuli porte int̃pretati st̃. fenes¬
trasq absconditas quȩ hebraice ap

Expanded text:
 autem erant trinsecus: et ante frontes pictura palmarum. LXX: Et sub divo aelam portae sexaginta cubitis, et theim atrii portae per circuitum. Et sub divo atrii extrinsecus aelam portae interioris quinquaginta cubitis: et fenestrae absconditae super theim, et super aelam intra portam atrii per circuitum. Et similiter elamoth, et fenestrae in circuitu intrinsecus, et super aelam palmae hinc et inde. » Symmachus hunc locum ita quas nos circumstantias possumus dicere: pro quibus in Hebraico habet ELIM  , quae Aquila interpretatus est, κρίωμα, et nos in frontes vertimus. Rursum ubi Septuaginta posuere theim atrii, in Hebraico habet EL   numero singulari, quod Symmachus prope atrium, Aquila κρίωμα, id est frontem atrii, transtulerunt. Sub divo quoque aelam portae, Aquila, ante faciem postium portae: Symmachus, contra faciem vestibuli portae, interpretati sunt. Fenestras absconditus quae Hebr
Abbreviated transcription (Latin):
uł tħee. uertentes atq mutantes
ꝑ singła loca ut uoluer̃t. hebraica
nomina. sex cubitoꝵ erant exͥutra¬
q: parte. qd̃ d̃r hinc & inde & ne¬
quaqmͣ habebant palmũ. nec rati¬
onẽ desuꝑ additam. quȩ p̃sentem
conu̾sationẽ ad futurã beatitudi¬
nẽ ꝓuocaret. s tantũ sex cubita.
Uñ sequit᷑. Et m̃sus ẽ portã atecto
thalami usq ad tectũ siue parietẽ
eiꝰ. & inuienit latitudinis. iuginti
& quinq cubita: qui & ipse nuine¬
rus licet quadrus sit. tam̃ refert᷑
adsensus. Si em̃ qui nos cubitos
contra se qͥnquies ordinaueris.
uicesimĩi quintũ mimerũ effi¬
cies: qui ẽ int̾ tectum thalamoꝵ
& tectum. & t̾n utrũq ẽregione
sin positũ. a sũmis partibꝰ ht̃ osti¬
um contra ostium. Hȩc nonfruio¬
ia udeant᷑ ẽẽ lectori. licet & mͥ ip¬
si qui dicto displiceant. sentiens
me clausam pulsare ianuam:s
legenda cũ uenia st̃. Alioqͥn potui
simplicit ignorantiã confiteri: et

Expanded text:
vel thee, vertentes atque mutantes per singula loca, ut voluerunt Hebraica nomina, sex cubitorum erant ex utraque parte, quod dicitur, hinc et inde, et nequaquam habebant palmum nec rationem desuper additam, quae praesentem conversationem ad futuram beatitudinem provocaret, sed tUnde sequitur: Et mensus est portam a tecto thalami usque ad tectum, sive parietem ejus: et invenit latitudinis viginti et quinque cubita; qui et ipse numerus, licet quadrus sit, tamen refertur ad sensus. Si enim quinos cubitos contra se quinquies ordinaveris, vicesimum et quintum numerum efficies: qui est inter tectum thalamorum et tectum; et tamen utrumque e regione sui positum, 475 a summis partibus habet ostium contra ostium. Haec non frivola videantur esse lectori, licet et mihi ipsi qui dico displiceant, sentiens me clausam pulsare januam; sed legenda cum venia sunt: alioquin potui simpliciter ignorantiam confiteri, et
Abbreviated transcription (Latin):
tonariũ mimerũ. libroꝵ mossi
continent sacram̃tũ: qui & in
qͥnq monstrant᷑ panibꝰ & insa¬
maritana euagłii quȩ argutur
qͥd qͥnq habuerit uiros. & sextũ
quẽ seputabat hr̃e ñ habeat. Et
tam̃ & octonariꝰ & qͥnariꝰ numerꝰ

Expanded text:
tonarium numerum librorum Moysi tonarium numerum librorum Moysi continent sacramentum, qui et in quinque monstrantur panibus, et in Samaritana Evangelii , quae arguitur quod quinque habuerit viros et sextum quem putabat habere non habeat. Et tamen et octonarius et quinarius numerus