comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nebat. S st̃ ñnulli qͥ aꝑtis uocib culpas fatent᷑. s tam̃ in confessi¬
one gemere. nesciunt: ꝙ lugenda gaudentes dict̃. Unde ad hue sub¬
uigit᷑. Loqͣr in amaritudine. aĩȩ meȩ. Qͥ culpas suas detestans
loquit᷑. restat necesse ẽ ut has in amaritudine aĩȩ loqͣt᷑ ut hȩc
ipsa amaritudo. puniat. qͥeqͥd lingua ꝑ m̃tis uidiciũ accusat. Sei¬
endũ ũ ẽ. qr ex pęna pęnitentiȩ qͣ sibi mens irrogat aliqͣtinus
securitatẽ ꝑcipit. atq ad int̾rogationẽ conditoris fidentior. ex urgit
ut semet ipsam subtilius inueniat. & erga se quȩ qͦmͦ disponantur
serit. qͥd aliud dõ ꝗͣ. ne condempnet᷑ dicit :qr a maritudo p̾sentis
penitentiȩ: extinguit supplicia sequentis irȩ. Duob nãq modis.
in hac uita hominẽ uidicat ds̃: ꝙ aut ꝑ mala p̾sentia irrogare

Expanded text:
nebat. Sed sunt nonnulli qui apertis vocibus culpas fatentur, sed tamen in confessinebat. Sed sunt nonnulli qui apertis vocibus culpas fatentur, sed tamen in confessione gemere nesciunt, et lugenda gaudentes dicunt. Unde adhuc fiat in amaritudine animae. --Qui culpas suas detestans loquitur, restat necesse est ut has in amaritudine animae loquatur, ut haec ipsa amaritudo puniat quidquid lingua per mentis judicium accusat. Sciendum vero est quia ex poena poenitentiae, quam sibi mens irrogat, aliquatenus securitatem percipit, atque ad interrogationem superni judicis fidentior exsurgit, ut semetipsam subtilius inveniat, et erga se quaeque quomodo disponantur serit, quid Deo aliud quam ne condemnetur dicit? quia amaritudo praesentis poenitentiae exstinguit supplicia sequentis irae. Duobus autem modis in hac vita hominem Deus judicat, quia aut per mala praesentia irrogare
Abbreviated transcription (Latin):
Tedet animã meã uitȩ meȩ: S cũ p̃sens uita uilescere. cũ conditoris
amor dulcescere &ȩperit. sese c̃tra se animꝰ accendit: ut accusare. se de
culpis debeat: in qͥb se ante. suꝑnoꝵ nesciꝰ defendebat. Unde recte ad
utit᷑: qͥ pͣua quȩ gessit defendere excusationib conat᷑. s aduersũ se.
eloquiũ dimittit. qͥ acctisare. se in hoc incipit qd̾ errauit. Sepe uͦ &
cũ delinqͥmꝰ: ea qͦq quȩ agimꝰ diuidicamꝰ. Accusat mala mens ipsa quȩ
ꝑpetrat: s qr hoc ex desiderio mimme deserit. erubescit confiteri qd̃
facit. Cũ uͦ iã toto tudicio. carnis delectationẽ p̾mit: audaei uoce. in ac¬
cusationis suȩ c̃fessione se erigit. Unde recte nc̃ dicit᷑. dimittã adu̾¬
sũ me eloquiũ meũ: qr fortis mens relaxare contͣ se uerba destesta¬
tionis inchoat. quȩ apud semetipsã pͥus infirme uerecundata reti¬

Expanded text:
essionem adducit. --Sed cum praesens vita vilescere, cum conditoris essionem adducit. --Sed cum praesens vita vilescere, cum conditoris amor dulcescere coeperit, sese contra se animus accendit, ut accusare se de culpis debeat, in quibus se ante supernorum nescius defendebat. Unde ado utitur, qui prava quae gessit defendere excusationibus conatur. Sed adversum se eloquium dimittit, qui accusare in se hoc incipit quod erravit. Saepe vero et cum delinquimus 319 ea quoque quae agimus dijudicamus. Accusat mens ipsa quod perpetrat; sed quia hoc ex desiderio minime deserit, erubescit confiteri quod fecit. Cum vero toto jam judicio carnis delectationem premit, audaci voce in accusationis suae confessionem se erigit. Unde recte nunc dicitur: Dimittam adversum me eloquium meum, quia fortis mens relaxare contra se verba detestationis inchoat, quae apud semetipsam prius infirme verecundata reti
Abbreviated transcription (Latin):
dit. euq ad puersa defluentẽ cũ longanimitate. tolerainit condi¬
die eulpas aspicit: & cam̃ unuendi spacia ñ citiꝰ abscidit dona
largit᷑ benignitate. sua & erga malos utit᷑. Respondere. homo tot benefi¬
ciis debet. s tam̃ respondere metuens ñ ualet qr humani generĩs c̃di¬
torẽ. qͥ adhuc seruilit᷑ formidat. ꝓculdubio ñ amat. Nã tẽ solũ dõ uera
obseqͥa reddimꝰ. cũ eũ ꝓpt̾ amoris fidutiã ñ timenꝰ. eũ nos ad bona opa
affectꝰ ñ metꝰ dirigit. cũ malũ nr̃ȩ menti iã ñ placet etiã silicet. Nã
qͥ a ꝑuersitatis oꝑe ex timore restͥngit᷑ ꝑuersa libent᷑ ageret si li¬
ceret. Heq̃ꝗ gͦ ueracit᷑ rectus ẽ: qͥ adhuc a prauitatis desiderio liber ñẽ.
b̾ene itaq dicit᷑. neq eni possũ metuens respondere: Qa obsequia dõ
uigat᷑. In tediu̾ delectatio uertit᷑: atq hanc cũ merore mens tole¬
r̃at cui uicta pͥus reꝑbo amore seruiebat. Unde & apte subditur.¬

Expanded text:
dit, eumque ad perversa defluentem cum longanimitate toleravit. Quotidie culpam aspicit, et tamen vivendi spatia non citius abscidit; dona largitur benignitate sua, et erga malos utitur patientia sua. Respondere homo tot beneficiis debet; sed tamen respondere metuens non valet, quia humani generis conditorem qui adhuc serviliter formidat, procul dubio non amat. Nam tunc solum Deo vera obsequia reddimus, cum eum propter amoris fiduciam non timemus; cum nos ad bona opera affectus, non metus dirigit; cum malum nostrae menti jam non placet, etiam si licet. Nam qui a perversitatis opere ex timore restringitur, perversa libenter ageret, si liceret. Nequaquam ergo veraciter rectus est, qui adhuc a pravitatis desiderio liber non est. Bene itaque dicitur: Neque enim possum metuens respondere, quia vera obsequia Deo vigatur, in taedium dilectio vertitur, atque hanc cum moerore mens tolerat, cui victa prius reprobo amore serviebat. Unde et apte subditur
Abbreviated transcription (Latin):
Iã qͥdẽ eã in ꝗͣ ceciderat dãpnationis foueã euasit: q sequuturȩ.
mortis suppliciũ manu redemptionis aduita. ad ueniã redeundo
suꝑauit. S tam̃ coartata caueã tolerat: qr suꝑnȩ qͦq disciplins ne¬
tib eingit᷑ ne ꝑ carnis desideria uaget᷑. Quȩ gͦ sponte sua in fo¬
ueã cȩcidit. ad auras liberas clansa redit: qr & ꝑ lib̾tatẽ arbitrii
in culpã corruit. & tam̃ hanc a suis motib c̃ditoris gr̃a coactam
nolentẽq constringit. Post foueã itaq caueã patit᷑. qr erepta ex ȩt̃¬
no supplicio a pͣuȩ lib̾tatis motib sub cȩlestis artificis dispensa¬

Expanded text:
Jam quidem eam in quam ceciderat damnationis foveam evasit, quia secuturae Jam quidem eam in quam ceciderat damnationis foveam evasit, quia secuturae mortis supplicium, manu redemptionis adjuta, ad veniam redeundo superavit. Sed tamen coarctata caveam tolerat, quia supernae quoque disciplinae nexibus cingitur, ne per carnis desideria vagetur. Quae ergo sponte sua in foveam cecidit, ad auras liberas clausa redit, quia et per libertatem arbitrii in culpam corruit, et tamen hanc a suis motibus, conditoris gratia coactam nolentemque constringit. Post foveam itaque caveam patitur, quae, erepta ex aeterno supplicio, a pravae libertatis motibus, et sub coelestis artificis dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
ponit᷑ ut leena corruens. qr desuꝑ t̾rorib urget᷑. cũ qͣsi in secretio¬
ri parte foueȩ occultare se appetit. caueã uolens intret: cuiꝰ iam
seuitia neq̃qͣ ꝑtimescit᷑. qr clausa in caueã leuat᷑. Quȩ enĩ fua sponte
in foueã corruit ad suꝑiores partes circũ septa uectib redit. Sic sic
nimirũ humana mens capta ẽ quȩ in lib̃tate arbitrii condita dum
nutre desideria carnis appetiit. qͣsi leena catulis ȩscam quȩsiuit: at¬
ꝙ in deceptionis suȩ foueã decidit quȩ suadente hoste ad cibũ ꝓhibi¬
tũ manũ tetendit. S in fouea ꝓtinꝰ caueã inuenit: qr sponte ad
mortẽ ueniens. corruptionis suȩ mex carcerẽ ꝑtulit. atq ad quraᷤ
liberas grã intueniente reducit᷑. s cũ multa agere conat᷑ q ñ
ualet. euisdẽ corruptionis suȩ obstaculis qͣsi caueȩ uectib ligatur.

Expanded text:
ponitur, ut leaena corruens, quia desuper terroribus urgetur, cum quasi in secretioponitur, ut leaena corruens, quia desuper terroribus urgetur, cum quasi in secretiori parte foveae occultare, se appetit, caveam volens intret; cujus jam saevitia nequaquam pertimescitur, quia clausa in cavea levatur. Quae enim sua sponte in foveam corruit, ad superiores partes circumsepta vectibus redit. Sic sic nimirum humana mens capta est, quae in libertate arbitrii condita, dum nutrire desideria carnis appetivit, quasi leaena catulis escam quaesivit, atque in deceptionis suae foveam cecidit, quae, suadente hoste, ad cibum prohibitum manum tetendit. Sed in fovea protinus caveam invenit, quia sponte ad mortem veniens corruptionis suae mox carcerem pertulit; atque ad auras liberas, gratia interveniente, reducitur. Sed cum multa agere conatur, et non valet, ejusdem corruptionis suae obstaculis quasi caveae vectibus ligatur.
Abbreviated transcription (Latin):
senti crutior: qr a labore certaminis liber ñ sũ. S suꝑna dispẽ¬
satio iccirco nos tota sibi intentione seruientes carnis nr̃ȩ ꝑmit¬
tit tẽptationib concuti. ne mens nr̃a insuꝑbiã audeat p̃sũp¬
tione suȩ securitatis eleuari: ut dũ pulsata trepidat. in solo arc¬
toris aduitorio spei pedẽ robustius figat. Unde & adhuc ap¬
cũ escã catulis exquirit:mbiant̾ infoueã captionis reut. Sicut
enĩ ex quibꝰdã regionib fert᷑. fit i eiꝰ itinere fouea in qͣ pecus
deponit᷑: ut illic se eiꝰ appetitu ꝓicere leena ꝓuocet᷑. Quȩ angusta simui
&e alta ẜ̃parat᷑ uit in eam ruere ambiendo ualeat. s hanc saliendo nullo
mͦ euadat: alia qͦq fouea quȩ pͥori cohereat effodit᷑: quȩ tam̃ ei n qua
pecus ẽ. extremȩ partis aꝑtione conuingit᷑. In qua nimirũ fouea

Expanded text:
aesenti crucior, quia a labore certaminis liber non sum. Sed superna dispenaesenti crucior, quia a labore certaminis liber non sum. Sed superna dispensatio idcirco nos tota sibi intentione servientes carnis nostrae permittit impugnationibus concuti, ne mens nostra in superbiam audeat praesumptione suae securitatis elevari, ut dum pulsata trepidat, in solo auctoris adjutorio spei pedem robustius figat. Unde et adhuc apcum escam catulis exquirit, inhianter in foveam captionis ruit. Sicut enim ex quibusdam regionibus fertur, fit in ejus itinere fovea, in qua pecus deponitur, ut illuc se ejus appetitu projicere leaena provocetur: quae angusta simul et alta praeparatur, ut in eam ruere ambiendo valeat, sed hanc saliendo nullo modo evadat. Alia quoque fovea, quae priori cohaereat, effoditur, quae tamen ei, in qua pecus est, extremae partis apertione conjungitur. In qua nimirum cavea
Abbreviated transcription (Latin):
miseriã: qr & ȩt̾na dampnatio reꝓbũ sequit᷑. & electꝰ qͥsq doloribus
transitoriȩ. aduersitatis expiat᷑. Impius caput leuat. s eleuatꝰ eua¬
dere uȩ qd sequit᷑ ñ ualet: iustꝰ labore sui certaminis afflictꝰ. cap̃
leuare. si sinit᷑. s p̃ssus a ꝑpetua afflictione lib̾atur. Iile se in uolup¬
tatib erigit. s supplicuis sequentib mergit: iste se in dolore. de¬
pͥmit. s tam̃ a pondere et̃nȩ animaduersionis abscondit: Consi¬
deret gͦ uir sc̃s qd̾ aut renitens homo uiciis p̃senti labore. afficitꝰ
aut succũbens ꝑpetua afflictione mancipat᷑. & dicat. Et si impius
fuero uȩ mͥ ẽ. & si iustꝰ ñ leuabo caput saturatus afflictione &
miseria. Acsi aꝑte. deploret dicens. aut substratꝰ carnis desideruꝰ
supplicio ȩt̾no subicior. aut repugnans illicitis motib pęna p̃¬

Expanded text:
miseriam, quia et aeterna damnatio reprobum sequitur, et electus quisque doloribus miseriam, quia et aeterna damnatio reprobum sequitur, et electus quisque doloribus transitoriae adversitatis expiatur. Impius caput levat, sed elatus evadere vae quod sequitur non valet. Justus, labore sui certaminis afflictus, caput levare non sinitur, sed pressus a perpetua afflictione liberatur. Ille se in voluptatibus erigit, sed suppliciis sequentibus mergit. Iste se in dolore deprimit, sed tamen a pondere aeternae animadversionis abscondit. Consideret ergo vir sanctus quod aut renitens homo vitiis praesenti labore afficitur, aut succumbens perpetuae afflictioni mancipatur, et dicat: Et si impius fuero, vae mihi est; et si justus, non levabo caput, saturatus afflictione et miseria. Ac si aperte deploret, 327 dicens: Aut substratus carnis desideriis, supplicio aeterno subjicior; aut repugnans illicitis motibus poena pr
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. Cũq cogitationes nr̃a mmunda tẽptatio inqͥnat. qͥd aliud ꝙͣ.
intestina hostiȩ stercꝰ portant. s ut cõburi debeant lauent᷑.
qr miirũ necesse ẽ ut immundas cogitationes timoris fletꝰ di¬
lauet᷑ ut tanto suauiꝰ in conspectu su spectatoris ardeat. qͣnto cũ
ei assistere. cȩperit:. nl t̾renũ secũ nil lubricũ in ara suȩ oratio¬
nis imponat. Uir gͥ scs̃ humanȩ mentis dãpna conspiciat. qd̵ plerũq se
cogitatione. ilieita inqͥnat. & postꝗͣ reatũ oꝑis uidex relaxat. & sua
plorans nr̃a quȩ ploremꝰ aꝑiat dicens. Si peccani & ad horã pꝑcistimͥ.
cur ab miqͥtate mea mundũ me eẽ ñ pateris.: acsi aꝑte. dicat. Sicul¬
pã uenia abstulit: cur bane & a memoria ñ tgit: sepe aut᷑ ita meiss¬
in eulpe recordatione. c̃cutit᷑. ut ad ꝑpetͤtionẽ illius longe grauit
sistens hoc ipsũ qd̾ longo labore certaminis affligit᷑ ꝑhorrescit.

Expanded text:
ogitationes nostras immunda tentatio inquinat, quid aliud quam intestina hostiae stercus portant? Sed ut comburi debeant, laventur, quia nimirum necesse est, ut immundas cogitationes timoris fletus dilavetur, ut tanto suavius in conspectu sui spectatoris ardeat, quanto cum ei assistere coeperit nil terrenum secum, nil lubricum in ara suae orationis imponit. Vir igitur sanctus humanae mentis damna conspiciat, quod plerumque se cogitatione illicita inquinat; et postquam reatum operis judex relaxat, et, sua plorans, nostra quae ploremus aperiat, dicens: Si peccavi, et ad horam pepercisti mihi, cur ab iniquitate mea mundum me esse non pateris? Ac si aperte dicat: Si culpam venia abstulit, cur hanc et a memoria non detergit?  Vein culpae recordatione concutitur, ut ad perpetrationem illius longe gravius sed resistens hoc ipsum quod longo labore certaminis affligitur perhorrescit.
Abbreviated transcription (Latin):
& hominiiꝰ ꝑ carnẽ factꝰ qr iustꝰ in hominib solus apparuie. & ta¬
m̃ ad penã culpe. etiã sine culpa ꝑuenit: & hominẽ arguit ne delin¬
queret & dõ obstitit ne feriret. Exempla innocentis p̾buit. pe¬
na malitis suscepit. Patientio gͦ utrũq arguit. qui c& eulpa he¬
minis uistitiã aspirando corripuit & irã uidicis moriendo tem¬
ꝑdint: atq in utrisq manũ posuit. qr & exempla holinib quȩ
mitarent᷑ pbuit. & dõ in se oꝑa quib gͣ homines placaret os¬
tendit. Nullus qͥppe ante hc̃ extitit. qͥ uͦc ꝓ alienis erratib bit¬
cederet: ut ꝓpͥa ñ haberet. et̾ne gͥ morti tanto ͥs ralliit aebin¬
are n poterat qͣnto hc̃ reatꝰ de ꝓpriis astͥngebat. Uenit etaq no¬
iuis homo ad homines. contlictor ad eulpã. amicus ad pena: mi¬
ra monstrauit. crudelia ꝑtulit. Alanũ gͦ suã in ambob posuet
qr imide reũ recta docuit inde iratũ iudicẽ placanit. q hoc qͦq. ip¬

Expanded text:
tus in hominibus solus apparuit, et tamen ad poenam culpae etiam sine culpa pervenit, et hominem arguit ne delinqueret, et Deo obstitit ne feriret, exempla innocentiae praebuit, poenam malitiae suscepit. Patiendo ergo utrumque arguit, qui et culpam hominis, justitiam aspirando, corripuit, et iram judicis moriendo temperavit; atque in utrisque manum posuit, quia et exempla hominibus quae imitarentur praebuit, et Deo in se oNullus quippe ante hunc exstitit, qui sic pro alienis reatibus intercederet, ut proprios non haberet. Aeternae igitur morti tanto quis in aliis obviare non poterat, quanto hunc reatus de propriis astringebat. Venit itaque novus homo ad homines, contradictor ad culpam, amicus ad poenam; mira monstravit, crudelia pertulit. Manum ergo suam in ambobus posuit, quia unde reum recta docuit, inde iratum judicem placavit. Qui hoc quoque ip
Abbreviated transcription (Latin):
conditȩ fortitudinis amisit. Cũq ad suꝑna repetenda se erigit: fla¬
grat qͥdẽ odore memoriȩ. s digne ñ exerit pondus uite. Pomoꝵ gͦ o
dorib replet᷑. & tañ huc illucq leuit mentis nr̃ȩ nauis impellit᷑
qr & paraclysi celsitudinẽ cũ ardoris recordatione meminimꝰ. & mi¬
portunos tẽptationũ fluctꝰ ex carne toleramꝰ. Unde & apte subuin
& annisu p̃peti ad ȩthera librat᷑: s ꝑ appetitũ uentris t̾ras expetit.
seseq a sublimib repente deorsũ fundit. Sicsic ninurũ genꝰ huma¬
nũ in parente pͥmo ad mia de sublimib corruit : qd nimirũ suę¬
corruptionis dignitas in rationis celsitudinẽ qͣsi in aeris libtate
suspenderat. S qr c̾tͣ p̃ceptũ cibũ c̃tigit. ꝑ uentris c̾cupiscentiã ad
t᷑ras uenit: & qͣsi post uolatũ carnib pascit᷑ qr illa libera ẽtẽpl

Expanded text:
conditae fortitudinis amisit; cumque ad superna repetenda se erigit, fraconditae fortitudinis amisit; cumque ad superna repetenda se erigit, fragrat quidem odore memoriae, sed digne non exerit pondus vitae. Pomorum ergo odoribus repletur, et tamen huc illucque leviter mentis nostrae navis impellitur, quia et paradisi celsitudinem cum odoris recordatione meminimus, et importunos tentationum fluctus ex carne toleramus. Unde et apte subjuet adnisu praepeti ad aethera libratur; sed per appetitum ventris terras expetit, seseque a sublimibus repente deorsum fundit. Sic sic humanum genus in parente primo ad ima de sublimibus corruit, quod nimirum conditionis suspenderat, sed quia contra praeceptum cibum contigit, per ventris concupiscentiam ad terras venit, et quasi post volatum car
Abbreviated transcription (Latin):
dẏsus extitit: quȩ hc̃ inconcussũ tenere potuit. si ꝑ innocentiã stare
uoluisset. S qr ad mutabili undas ꝑ culpã cȩcidit: ad p̾sentis uitȩ
maria post t̾rã uenit. Poma etiã t̾rȩ huiꝰ fuert̃ mandati sermones.
concessa possibilitas oꝑis. natura m̃dita intellegentiȩ conditoris. S
hȩc poma edere in t̾ra remumꝰ. ꝑ maria iã portamus: ꝙr concessa bo¬
na tot munerũ inconcussi custodire in paradẏso noluimꝰ. & serua¬
re nc̃ in tẽptationib conam᷑. Tendentes ad tminũ aura uitȩ p̾sentis
impellim᷑. mutabilitatis nr̃ȩ fluctu fatigam̃. S qr ꝑ erueis mys¬
teriũ ad ingenita naturȩ bona restͥngim᷑. q̃si ꝑ lignũ poma portamꝰ.
Qd̃ tam̃ intellegi & alit̾ potest. Haues &enĩ cũ poma portant: suaui¬
tatẽ odoris habent. s grauedinẽ ponderis ñ habent. & humanũ ge¬
nꝰ a paradysi gaudiis expulsũ. uĩ contẽ plationis ꝑdidit. robur

Expanded text:
potuit, si per innocentiam stare voluisset. Sed quia ad mutabilitatis undas per culpam cecidit, ad praesentis vitae maria post terram venit. Poma etiam terrae hujus fuerunt mandati sermo, concessa possibilitas operis, naturae indita intelligentia conditoris. Sed haec poma quae edere in terra renuimus, per maria portamus, quia concessa bona tot munerum inconcussi custodire in paradiso noluimus, et servare nunc in tentationibus conamur. Tendentes ad terminum, aura vitae praesentis impellimur, mutabilitatis nostrae fluctu fatigamur. Sed quia per crucis mysterium ad ingenita naturae bona restringimur, quasi per lignum poma portamus. Quod tamen intelligi et aliter potest. Naves etenim cum poma portant, suavitatem odoris habent, sed gravitatem ponderis 311 non habent. Et humanum genus paradisi gaudiis expulsum vim contemplationis perdidit, robur
Abbreviated transcription (Latin):
Testes enĩ dĩ sunt qui ꝑ exercitiũ scĩ oꝑis testant᷑. quȩ electos se¬
quitura sint p̃mia ueritatis. Inde hos qͦq qͦs ꝓueritate. passos
sus ẽ apud uos. d testes suos cont᷑ nos dñs instaurat. eiĩ electoꝵ
uitã prauitati nr̃ę cont̾riã ad arguendos nos instruendosq mul¬
tiplicat. Cont̾ nos gͦ testes illiuis instaurant᷑ qr cuncta quȩ agt̃
studiis nr̃ȩ pͣuitatis aduersa sunt. Unde & sermo ueritatis a

Expanded text:
 quae electos secutura sint 329 praemia veritatis. Unde hos quoque quos pro veritate passos sus est apud vos . Sed testes suos contra nos Dominus instaurat, cum electorum vitam pravitati nostrae contrariam ad arguendos nos instruendosque multiplicat. Contra nos ergo testes illius instaurantur, quia cuncta quae agunt studiis nostrae pravitatis adversa sunt. Unde et sermo veritatis a
Abbreviated transcription (Latin):
lationis studiũ afflictionis nr̃e nob̾ conam᷑ mala leuigare: S qͥs qͥs
iã subtilit̾ pͥmi parentis dãpnatione. ꝓpagata. humani generis dãp¬
na considerat: suꝑẽ. ut his adiungere ꝓpͥa metuat unde sc̃s uir
postꝗͣ cõmunia intulit. repente specialia subiungit dicens. Uerebar¬
ercuit. sacrȩ huiꝰ hystoriȩ texus ostendit. holocaustis qͥppe mul¬
tiplicib auctorẽ placare studuit qͥ uixta filioꝵ nimerũ ut
scriptũ ẽ. c̃surgens diluculo offerebat holocausta ꝑ singłos: eosq ñ
solũ ab immundis actib. s a pͣua qͦq cogitatione mundabat. De
qͦ scriptura teste ꝑhibet᷑ Dicebat enĩ. Ne forte peccauerint filii
mei. & benedixerint dõ in cordib suis. Affectũ cõpassionis exercuit:

Expanded text:
 afflictionis nostrae nobis conamur mala levigare. Sed quisquis, jam subtiliter parentis primi damnatione propagata, humani generis damna considerat, superest ut his adjungere propria metuat. Unde vir sanctus postquam communia intulit, repente specialia subjungit, dicens: 312 CAercuit, sacrae hujus historiae textus ostendit. Holocaustis quippe multiplicibus auctorem placare studuit, quia juxta filiorum numerum, ut scriptum est, consurgens diluculo, offerebat holocausta per singulos; eosque non solum ab immundis actibus, sed a prava quoque cogitatione mundabat. De quo, Scriptura teste, perhibetur: Dicebat enim: Ne forte peccaverint filii mei, et benedixerint Deo in cor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ semetipsił resecat. etiã eũ relaxat. Ab electis enĩ suis miquitatũ ma¬
culas studet tẽporali afflictione t̾gere: qͣs in eis in ꝑpetiũ ñ uult iu¬

Expanded text:
per semetipsum resecat etiam, quum relaxat. Ab electis enim suis iniquitatum maper semetipsum resecat etiam, quum relaxat. Ab electis enim suis iniquitatum maculas studet temporali afflictione tergere, quas in perpetuum non vult i
Abbreviated transcription (Latin):
qd ñ parceris delinquenti. Si enĩ delinquenti ñ parcit᷑. qͥs ab ȩt̃¬
na morte liberat᷑ cũ a delicto mundus nemo repperit᷑. an pe¬
nitenti parcit: & delinquenti ñ parcit: qr cũ delicta plangimꝰ:
redemptoris negati respectu ad lacrimas uocat᷑. qͥd qd paulus cũ
redemptoris nom̃ in t̾ra conaret᷑ extinguere : eiꝰ uerba de gȩlo meru¬
cauit. ueritas dicit. ego ostendã illi qͣnta eu᷑ oporteat ꝓ noĩe meo
cũ homine uindicans ꝑcutit. Neqͣꝗͣ gͥ peccatũ parcit᷑: qr nullate¬
nꝰ sine uindicta laxat᷑. Sic dauid audire post confessionẽ meru¬
it. Dñs tͦnstalit peccatum tuũ. & tam̃ multis post cruciatib
afflictus. ac fugiens reatũ culpȩ ã ꝑpetrauerat. exoluit. Sic nõ
salutis unda a culpa pͥmi parentis ab soluim᷑: s tam̃ reatũ eiꝰ¬
dẽ culpȩ diluentes. absoluti qͦq adhuc carnalit᷑ obim̃. Bene gͥ¬

Expanded text:
quod non parceres delinquenti. Si enim delinquenti non parcitur, quis ab aetequod non parceres delinquenti. Si enim delinquenti non parcitur, quis ab aeterna morte eripitur, cum a delicto mundus nemo reperitur? An poenitenti parcit et delinquenti non parcit? Quia cum delicta plangimus, Redemptoris negati respectu ad lacrymas vocatur? Quid quod Paulus cum Redemptoris nomen in terra conaretur exstinguere, ejus verba de coelo meruc vocavit Veritas dicit: Ego ostendam ei quanta eum oporteat pro nomine meo cum homine vindicans percutit. Nequaquam igitur peccato parcitur quia nullatenus sine vindicta laxatur. CAit, Dominus transtulit peccatum tuum; et tamen post cruciatibus afflictus ac fugiens, reatum culpae quod perpetraverat exsolvit. Sic nos salutis unda a culpa primi parentis absolvit, sed tamen reatum ejusdem culpae diluentes, absoluti quoque adhuc carnaliter obimus,
Abbreviated transcription (Latin):
de inanẽ gram. nec ab ore laudẽ. nec a manũ recipere dationem
quęrit. Solus gͦ in dĩ oꝑe fraudẽ ñ facit: qui cũ ad studia bonȩ actio¬
nis inuigilat. nec a corporalis rei p̾mia. nec ad laudis uerba. nec ad hu¬
mani iudicii gram anhelat. Ipsa gͥ bona nr̃a qr insidiantis culpe e¬
uadere gladiũ nequeunt. nͥ sollicito corde: timore muniantur. ꝑ
diceret᷑. Quȩ aꝑte egerim uideo: s qͥd in his latent᷑ ꝑtulerĩ igno¬
ro. Sepe & enĩ ñnulla bona nr̃a latrocinanti fraude depereunt:
qr rectis nr̃is se actib c̾cupiscentiȩ t̾renȩ subuingunt. Sepe desidia
int̾ueniente deficiunt : qr a feruore qͦ cepta st̃ frigescente amore
tabefiunt. Qͥa gͦ culpe subregtio ł in ipso uirtutis actu uix uincit᷑
qͥd ad securitatẽ suꝑ ẽ. nͥ ut studiose sẽꝑ & in uirtute tuneat᷑.¬
S post hȩc ualde scrupulosũ cordi se obicit. qd subiungit. Sciens

Expanded text:
de inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere dationem de inanem gloriam, nec ab ore laudem, nec a manu recipere dationem quaerit. Solus in Dei opere fraudem non facit: qui cum ad studia bonae actionis invigilat, nec ad corporalis rei praemia, nec ad laudis verba, nec ad humani judicii gratiam anhelat. Ipsa igitur bona nostra, quia insinuantis culpae evadere gladium nequeunt, nisi sollicito quotidie timore muniantur, pediceretur: quae aperte egerim video, sed quid in his latenter pertulerim ignoro. Saepe etenim bona nostra latrocinante fraude depereunt: quia rectis se nostris actibus concupiscentiae terrenae subjungunt. Saepe desidia interveniente deficiunt, quia a fervore quo coepta sunt, frigescente amore tabefiunt. Quia ergo culpae subreptio, vel in ipso virtutis actu vix vincitur: quid ad securitatem superest, nisi ut studiose semper et in virtute timeat post haec valde scrupulosum cordi se objicit quod subjungit: Sciens
Abbreviated transcription (Latin):
dulent᷑ & desidi̾e. S sciendũ magnoꝑe ẽ. qr desidia ꝑ torporẽ nascit᷑. fraus
ꝑ pͥuatã dilectionẽ. Illã nãq minor dĩ amor exaggerat. hanc aut̃ ma¬
le mentẽ possidens ꝓpͥus amor creat. fraudẽ quippe in dĩ oꝑe ꝑpe¬
trat qͥs qͥs semetipsũ mordinate diligens. ꝑ hoc qd recte egerit. ad
remunerationis tͣnsitoriȩ bona festinat. Sciendũ qͦq ẽ qd trib mo¬
dis fraus ipsa committit᷑: qr ꝑ hanc ꝓculdubio aut tacita cordis
humani gr̃a. aut fauoris aura. aut res quęlibet exterior desidera
t᷑. Qͦ contͣ recte de iusto ꝑ ꝓpħam dicit᷑. Qͥ excutit manꝰ suas ab
ꝓculdubio unũ ñ ẽ. Tres uͦ st̃ acceptationes muuerũ. ad qͣs ex frau¬
de festinat᷑ alimꝰ nãq ã corde ẽ: optata gr̃a acogitatione. Alimnꝰ ab
ore ẽ: gła ꝑ fauorẽ. Alunͦ ex manu ẽ: p̃miũ ꝑ dationẽ. S iustꝰ qͥs ꝙ ab
oĩ munere manꝰ excutit: qr in eo qd recte agit. nec humano oor¬

Expanded text:
sciendum magnopere est, quia desidia per torporem nascitur, fraus per privatam dilectionem: illamque minor Dei amor exaggerat: hanc autem male mentem possidens proprius amor creat. Fraudem quippe in Dei amore perpetrat, quisquis semetipsum inordinate diligens, per hoc quod recte egerit ad remunerationis transitoriae bona festinat. Sciendum quoque est, quod tribus modis fraus ipsa committitur, quia per hanc proculdubio, aut tacita cordis humani gratia, aut favortur. Quo contra recte de iusto per prophetam dicitur: Qui excutit manus suas ab proculdubio unum non est. Tres vero sunt acceptiones munerum, ad quas ex fraude festinatur. Munus namque est a corde captata gratia a cogitatione. Munus ab ore est, gloria per favorem. Munus ex manu est, praemium per dationem. Sed justus quisque ab omni munere manus excutit, quia in eo quod recte agit, nec ab humano cor
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i significatione ab hinc moralit̾ transcurrimꝰ: nẽ moralit᷑
& ñ uiderunt bonũ. Sic̃ sepe iã diximꝰ. sic pͥmus homo conditꝰ fu¬
it: ut ꝑ augmenta tẽpoꝵ tendi posset eiꝰ uita tautũmͦ ñ euolui.
S qr sponte ad culpã decidit. qͦ attigit uetitũ. ꝑtulit decursũ
Quẽ nc̃ homo p̾sentis uitȩ defiderio opp̾ssus: indesinent᷑ tolerat¬
& optat. Ne. enĩ finiat᷑ uiuere appetit. s ꝑ. augmenta uitȩ co¬
tidie ad finẽ tendit: nec dep̃hendit ualde tempoꝵ incremen¬
ta ꝗͣ nulla sint. nͥ eũ cũ repente transacta fiunt. quȩ uenier
cens. Dies mei uelociores fuert̃ cursore: fugert̃ & ñ uider̃t
bonũ. Acsi aꝑte dicat. Ad hoc homo conditꝰ fuit ut bonũ qđ
ds̃ ẽ uidere potuisset. S qr stare ad lucẽ noluit. fugiendo ocłos
amisit : qr qͦ ꝑ culpã cȩpit ad ima decurrere. eo scecitate ꝑculit.

Expanded text:
nostri significatione transcurrimus, nunc moraliter nostri significatione transcurrimus, nunc moraliter noxius. --Sicut saepe jam diximus, sic primus homo conditus fuit, ut per augmenta temporum tendi posset ejus vita tantummodo, non evolvi. Sed quia sponte ad culpam decidit, quo attigit vetitum, pertulit decursum, quem nunc homo praesentis vitae desiderio oppressus indesinenter et tolerat et optat. Ne enim finiatur, vivere appetit, sed per augmenta vitae quotidie ad finem tendit. Nec deprehendit valde temporum incrementa quam nulla sint, nisi cum repente transacta fiunt quae venienticens: Dies mei velociores fuerunt cursore; fugerunt, et non viderunt bonum. Ac si aperte dicat: Ad hoc homo conditus fuit, ut bonum, quod Deus est, videre potuisset; sed qui stare ad lucem noluit, fugiendo oculos amisit, quia quo per culpam coepit ad ima decurrere, eo caecitatem pertulit,
Abbreviated transcription (Latin):
sanati sumꝰ. Erursũ. E homo ẽ & qͥ cognoscit eũ. subleuatagͦ in diui¬
nitate mens usti. cũ dispensationis gr̃am ex eiꝰ carne considerat. qͣ¬
tiã negando reppulit. ꝗͣ cunctis se sequentib p̃nuntiando decla¬
rauit. Unde & aꝑte ꝓtinꝰ ꝑ cõpassionẽ ad eoꝵ qͦq duritiã sermo con¬
uertit᷑ atq ab eis qͦmͦ ꝓphetiȩ gr̃a subtͣhat᷑. indicat᷑. Nã subdit᷑¬
cũq dixero neqͣꝗͣ ita ioquar: commuto faciẽ meã & dolore torque¬
o. Plebs qͥppe uidaica loqͥ ut pͥus noluit: quȩ eũ ꝙͣ p̃dixerat nega
pectũ qͦ agnosci a conditore poterat. fęditate ꝑfidiȩ polluit. a
p̃sentib malis incipiens. sub et̾na se ultione dãpnauit. Quasi enĩ
cõmutata facie ab auctore ñ cognoscit᷑ quȩ ꝑdita bonȩ conscien¬
tiȩ fide reꝓbat᷑ S nimirũ restat ut supplicioꝵ dolor torqueat.
ꝗͣ suus ñ cõgnoscens conditor. ignorat. Quia gͥ hȩc sub redẽptoris

Expanded text:
homo est, et quis cognoscet eum ? Sublevata ergo in divinitatem mens justi, cum dispensationis gratiam ex ejus carne considerat, qutiam negando repulit, quam cunctis se sequentibus praenuntiando declaravit. Unde et apte protinus per compassionem ad eorum quoque duritiam sermo convertitur, atque ab eis qCum dixero: Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor. - Plebs quippe Judaica loqui ut prius noluit, quaecunque praedixerat, nega aspectum, quo agnosci a Conditore potuerat, foeditate perfidipraesentibus malis incipiens, sub aeterna se ultione damnavit. Quasi enim commutata facie, ab auctore non cognoscitur, quae perdita bonae conscientiae fide reprobatur. Sed nimirum restat ut suppliciorum dolor torqueat, quam suus non cognoscens conditor ignorat. Quia igitur haec sub Redemptoris
Abbreviated transcription (Latin):
indicio ex ęquo possit audiri. Dũ cũ qͦlibet inuidicio ex equo con¬
tendimꝰ & qͥd cont᷑ nos dicat᷑ agnoscimꝰ. & in his quȩ dicimꝰ andi¬
mͦ & qͦ obiecta patent᷑ app̃hendimꝰ. eõ audent᷑ ad ꝓposita respon¬
demꝰ. Qiia gͦ iuisibilis uidex quȩ facimꝰ uidet. quasi audit quȩ
dicimꝰ: s qr id qd ei displicet neq̃ꝙ̃. plene cognosemiꝰ. qͣsi ipse
quid dicit ignoramus. Uir gͥ sc̃s uestim̃toꝵ suoꝵ ab hominationẽ con¬
siderans. es amplius timet. qͦ audiri ex ȩqͦ in indicio ñ ualet: qr qͦusq
corruptionis suȩ pondere p̃mit᷑ hoc in pęna sua gͣuiꝰ tolerat. qb a
sensũ su rep̃hensoris ignorat. aesi aꝑte dicat. In hoc ex ęquo ñ au¬
dior : qr & patent cuncta quȩ facio. & tam̃ ipse nescio ꝑ qͣnta
suã in ambob. Durũ sonat ut quęrat᷑ qͥ dm̃ arguat s durũ ñe¬
rit. si recurrit ad memoriã qd̾ ipse ꝑ aliũ ꝓpħam dic̃. Eysaiã aͥppe

Expanded text:
udicio ex aequo contendimus, et quid contra nos dicatur agnoscimus, et in his quae dicimus audimur, et quo objecta patenter apprehendimus, eo audacter ad proposita respondemus. Quia ergo invisibilis judex quae facimus videt, quasi audit quae dicimus. Sed quia id quod ei displicet nequaquam plene cognoscimus; quasi quid ipse dicit ignoramus. Vir igitur sanctus vestimentorum suorum abominationem considerans, eo amplius timet, quo audiri ex aequo in judicio non valet, quia quousque corruptionis suae pondere premitur, hoc in poena sua gravius tolerat, quod et sensum sui reprehensoris ignorat. Ac si aperte dicat: In hoc ex aequo non audior, quia et patent cuncta quae facio, et tamen ipse nescio per quanta quid sit. --Durum sonat ut quaeratur qui Deum arguat; sed durum non erit, si recurrat ad memoriam quod ipse per alium prophetam dicit. Per Isaiam quippe
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib rectis uerã munditiã neqͣꝗͣ app̃hendimꝰ. s imitam᷑. Unde ap
te subiungit᷑. Tam̃ sordib intinges me. Ds̃ nos intingere sordib¬
dicit᷑ intinctos sordib demonstrare: qr qͣnto ad illũ ueriꝰ ꝑ bona
oꝑa surgimꝰ. tanto subtiliꝰ uitȩ nr̃e sordes agnoscimꝰ: quib ab eiuis
munditia discordamus. Ait gͦ. Si lotꝰ fuero qͣsi aqͥs niuiis. & fulse¬
rint uelut mundissimȩ manꝰ meȩ: tam̃ sordib intinges me. acsi
aꝑtiꝰ dicat. Quãuis lãmentis suꝑnȩ cõpunctionis infundar. ꝗͣnis
ꝑ studia recte oꝑationis exercear: in tua tam̃ munditia uideo qr
mundus ñ sũ. Intentã qͥppe dõ aĩam ipsa adhuc corruptibilis caro
diuerberat: eiꝰq amoris pulchritudinẽ obscenis & illicitis cogitati¬
onũ motib fędat. Inde & subdit᷑. E ab hominabunt᷑ me uestim̃ta

Expanded text:
operibus, veram munditiam nequaquam apprehendimus, sed imitamur. Unde et apte subjungitur: Tamen sordibus 315 intinges me. Deus nos sordibus intingere dicitur, intinctos sordibus demonstrare, quia quanto ad illum verius per bona opera surgimus, tanto subtilius vitae nostrae sordes agnoscimus, quibus ab ejus munditia discordamus. Ait ergo: Si lotus fuero quasi aquis nivis, et fulserint velut mundissimae manus meae, tamen sordibus inapertius dicat: Quamvis lamentis supernae compunctionis infundar, quamvis per studia rectae operationis exercear; in tua tamen munditia video, quia mundus non sum. Intentum quippe Deo animum ipsa adhuc corruptibilis caro diverberat, ejusque amoris pulchritudinem obscenis et illicitis cogitationum motibus foedat. Unde et subditur: « Et abominabuntur me ves
Abbreviated transcription (Latin):
ras iniqͥtatẽ meã. & peccatũ meũ scruteris: ut scias qr nicħ impi¬
um fecerĩ. acsi humilit̾ requirens diceret. Curme in tẽpore ꝑfla¬
gella examias. ꝗͣ apud te ꝑfecte & ante tẽpora scisti: cur culpas
meas uerberib int̾rogas: quẽ ꝑ ęt̾nitatis tuȩ potentiã nec pͥusqͣm
conderes ignoras: cuiꝰ nimirũ potentiȩ mox pondꝰ expͥmit. cũ sub¬
cat. Qd tͥ restat. nͥ parcere. cuiꝰ uirtuti nullus ualet obuiare.
Q enĩ nemo ẽ qui animaduersionẽ tuã ex merito suȩ uirtutis re¬
tineat: eo se faciliꝰ tua pietas exigat. ut parcas. Qͥa aut̾ nos in
delicto c̃cepti. in iniquitatib editi. aut noxie pͣua ꝑpet᷑mꝰ. aut incaute etiã
recta agendo delinqͥmꝰ: distͥctꝰ uidex unde nob fiat placabilis ñ habemꝰ.
me totũ incireuitu: & sic repente p̃cipitas me:ꝰ acsi humilit᷑ dicat. Qͥ¬
a sub iusto examine dignũ ñ ẽ tuȩ placationi qd feci: pensa miscđi

Expanded text:
ras iniquitatem meam, et peccatum meum scruteris? et scias quia nihil impium fecerim. Ac si humiliter requirens, diceret: Cur me in tempore per flagella examinas, quem apud te perfecte et ante tempora scisti? Cur culpas meas verberibus interrogas, quem per aeternitatis tuae potentiam nec prius quam conderes ignoras? Cujus nimirum potentiae mox pondus exprimit, cum subcat: Quid tibi restat, nisi parcere, cujus virtuti nullus valet obviare? Quo enim nemo est qui animadversionem tuam ex merito suae virtutis retineat, eo a se facilius tua pietas exigat ut parcat. Quia autem nos in delicto concepti, in iniquitatibus editi, aut noxie prava perpetramus, aut incaute etiam recta agendo delinquimus, districtus judex unde nobis fiat placabilis, non habemume totum in circuitu, et sic repente praecipitas me? - Ac si humiliter dicat. Quia sub justo examine dignum non est tuae placationi quod feci, pensa miseri
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. ad iaginẽ & similitudinẽ nr̃am. Neq enĩ de  sic̃ de reb ceteris scrip¬
tũ ẽ. fiat & factũ ẽ : neq ut aquȩ uolatilia. sic tra hominẽ ꝓtulit. s pͥ
usꝗͣ fieret. faciamꝰ dicit᷑. ut uidelicet qr rationalis creatura condebat᷑.
qͣsi cũ c̃silio facta uideret᷑: qͣsi ꝑstudiũ de t̾ra plasmat᷑: & inspiratione
c̃ditoris in uirtute spc̃ uitalis erigit᷑ ut scilicet ñ ꝑ ussionis uocem.

Expanded text:
I, 26. Neque enim de eo sicut de rebus caeteris scriptum est, Fiat, et factum est ; neque ut aquae volatilia, sic terra hominem protulit; sed prius quam fieret faciamus dicitur, ut videlicet quia rationalis creatura condebatur, quasi cum consilio facta videretur. Quasi per studium de terra plasmatur, et inspiratione conditoris in vir
Abbreviated transcription (Latin):
quare frustͣ laboraui. si enĩ remota pietate discutim᷑: opꝰ nr̃m pe¬
dicia trepidans dicit. Si aut̃ & sic impiꝰ sũ. qͣre frust᷑ laboram.
ñ qͦ hc̃ laborasse se penitet: s qͦ incertꝰ eẽxte p̃miis & int̾ labores¬
ẽfidt̃. ut tanĩ ex securitate ñ torpeant. Quia gͦ plerũq mens &
int᷑ pietatis actꝰ trepidat. restat ut postꝗͣ bonũ opꝰ agit᷑. lacrimę

Expanded text:
ut non torpeant. --Si enim remota pietate discutimur, opus nostrum poedicia trepidans, dicit: Si autem et sic impius sum, quare frustra laboravi? non quo hunc laborasse poenitet, sed quo incertus esse confidunt ut tamen ex securitate non torpeant. Quia ergo plerumque mens et impensa rectis actibus trepidat, restat ut postquam bonum opus agitur lacrymae
Abbreviated transcription (Latin):
pore incipit᷑ tẽpore finit᷑. dũ int᷑ sinꝰ sui latitudinẽ format. et̾¬
nitas deuorat. Cuiꝰ nimirũ imm̃sitas qr ult᷑ citraq suꝑ nos tendit᷑.
sine inchoatione. & t̾mino eiꝰ ȩt̾nũ eẽ dilatat᷑. eiq nec transacta
p̃tereunt. nec adhuc uentura qͣsi quȩ ñ appareant dest̃. qr is qͥ
sẽꝑ eẽ habet. euncta sibi p̃sentia conspicit. Cũq aspiciendo post
e ante ñ tendit᷑: nulla intuitꝰ mutatione uariat᷑. Dicat gͦ. Nũqui

Expanded text:
sui latitudinem format, aeternitas devorat. Cujus nimirum immensitas, quia ultra citraque super nos tenditur, sine inchoatione et termino ejus aeternum esse dilatatur; eique nec transacta praetereunt, nec adhuc ventura, quasi quae non appareant, desunt, quia is qui semper esse habet, cuncta sibi praesentia conspicit; cumque aspiciendo post et ante non tendit
Abbreviated transcription (Latin):
temorẽ. Nlnie Aacharias dic̃. Ut sine timore de manu inimicoꝵ nr̃oꝵ si¬
berata serluamꝰ Mi. A peccati gͥ morte. timor nos suseitare M I alaꝵl
sinostatũ uitȩ aspirata mansuetudims gra rerit. Es bene helyseo
sinanitis filiũ suscitante signat᷑. qͥ cũ baculo puerũ mittense ex fen¬
clo filio uitã minime reddidit ꝑ semetipsũ ũ ueniens seq. sup mor¬
tuũ stnens atq ad eiꝰ m̃bra se colligens. huc aliteq dea morlan ior
rore mortui sopties aspirans. hõ ad rectuunuã lucẽ ꝓtanꝰ ꝑ imniste¬
riũ cõpassionis animauit Auctor qͥppe huimani generis sx qi mde¬

Expanded text:
. Hinc Zacharias dicit: Ut sine timore de manu inimicorum nostrorum liberati serviamus illi . A peccati igitur morte timor nos suscitare non valuit, sed ad statum vitae aspirata mansuetudinis gratia erexit. Quod bene Elisaeo Sunamitis filium suscitante signatur , qui cum baculo puerum mittens, exstincto filio vitam minime reddidit; per semetipsum vero veniens, seque super mortuum sternens, atque ad ejus membra se colligens, huc illucque deambulans, et in ore mortui septies aspirans, hunc ad redivivam lucem protinus per ministerium compassionis animavit. Auctor quippe humani generis
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptationib carnẽ iusti ꝓdidit. animã negauit. Hoc indesie¬
t᷑ cont᷑ bonos consiliũ maligni sp̃c ineunt᷑: ut hi qͦs seruire. inocue¬
dõ in tranquillitate conspieiunt: uexati aduersitatib ad uora¬
gmẽ eulpe rapiant᷑ s eoꝵ consilis acum̃ destruit᷑: qr pius concli

Expanded text:
tentationibus carnem justi prodidit, animam negavit. Hoc indesinetentationibus carnem justi prodidit, animam negavit. Hoc indesinenter contra bonos consilium maligni spiritus ineunt, ut hi quos servire Deo innocue in tranquillitate conspiciunt vexati adversitatibus ad voraginem culpae r
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nimirũ sic ꝑ infrogationẽ dicit᷑: ut negetꝰ Acsi aꝑte. diceret᷑
Tuqui sũme bonꝰ es: noui qr bonũ ñ ȩstimas ut pauꝑem ꝑ calũp¬
niã p̃mas. ꝙ scio gͦ qr ñ ẽ iniustũ qd patior. & eo magis doleo.
quo causã tustitiȩ ignoro. Notandũ uͦ ẽ qd̾ ñ ait. ut oppͥmas
innocentẽ s pauꝑem. Qͥ enĩ distctioni uidicis neq̃ꝗͣ innocent
se infirmũ conspiciat ostendit. Y & congruȩ subuinga.o¬
pus manuũ tuaꝵ. Acsi aꝑte dicat Impie oppͥmere. noͣn po¬
tes: quẽ te fecisse g̾tuito rec̃daris. bene aut̃ subcłrt. & con¬
siliũ impioꝵ adinues. Qͦs nãꝙ hoc loco impios nͥ malignos spẽ
uocat. qͥ eũ redire ipsi ad uitã nequeunt. erudelit. socios ad
mortẽ quęrt̃. Quoꝵ nimirũ consiliũ fuit. ut beatũ iob ducina
correptio tangeret: & qui intranqͥllitate ustꝰ extiterat saltẽ
ꝑ flagella peccaret. S impioꝵ consiliũ dñs ñ adiu̾iut adefore

Expanded text:
rum sic per interrogationem dicitur, ut negetur. Ac si aperte diceretur. Tu qui summe bonus es, novi quia bonum non aestimas, ut pauperem per calumniam premas. Et scio ergo quia non est injustum quod patior, et eo magis doleo quo causas justitiae ignoro. Notandum vero quod non ait Ut opprimas innocentem, sed pauperem. Qui enim districtioni judicis nequaquam innocentse infirmum conspiciat ostendit. Sequitur: Opus manuum tuarum. - Ac si aperte dicat: Impie opprimere non potes, quem te fecisse gratuito recordaris. Sequitur: Et consilium impiorum adjuves? - Quos namque hoc in loco impios, nisi malignos spiritus vocat? Qui cum redire ipsi ad vitam nequeunt, crudeliter socios ad mortem quaerunt. Quorum nimirum consilium fuit, ut beatum Job divina correptio tangeret, et qui in tranquillitate justus exstiterat, saltem per flagella peccaret. Sed impiorum consilium Dominus non audivit, quia eorum
Abbreviated transcription (Latin):
pecoandũ guttur meũ: ut expeterẽ maledicens aĩam eiꝰ. Quȩ gͦ uir sc̃s
sua oꝑa uerebat᷑: qͥ illa sẽꝑ exhibuit. ex qͥb placari ds & erga iniqͥtates
solet. Qͥd gͦ ẽ qd & mira oꝑa faciens. hec ipsa etiã ueret᷑ pauens eũ dic̃.
uerebar oĩa oꝑa mea: nͥ qđ in scĩ uiri actib uerbisq colligimꝰ. ut si
placere dõ ueracit᷑ cupimus. postꝗͣ ꝑuersa subigimꝰ. ipsa in nobis

Expanded text:
um guttur meum, ut expeterem maledicens animam ejus . Quid ergo vir sanctus sua opera verebatur, qui illa semper exhibuit, ex quibus placari Deus erga iniquitates solet? Quid ergo est quod, mira opera faciens, haec ipsa etiam veretur pavens, cum dicit: Verebar omnia opera mea, nisi quod in sancti viri actibus verbisque colligimus, ut si placere Deo veraciter cupimus, postquam perversa subigimus, ipsa in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
inte arguite me: nͥ qd aꝑte. insinuat. quantã bonis actib fidut¬
am p̃stat.s acsi aꝑte. dicat. Recte agire & animaduersionis meȩ
motib ñ iã ꝑ dep̃cationis gemitũ. s ꝑ fidittiã auctoritatis obu¬
ate: hine &enĩ ioħes diẽ. ditor nr̃m ñ rep̾henderit nos: fiduciaᷤ
habemꝰ ad dm̃. hinc ẽ qd moyses qr placet seruiens. audit᷑ tacens
cũ silenti dicit᷑. Qͥd clamas ad me  hinc ẽ qd̾ irascentẽ retinet.
cũ duqͥit Dimitte me ut irascat᷑ furor meus e̾t᷑ popłm istũ. Hu
siparẽ eani. ⁊ ñ inueni. Hlinc ẽ qd ysaias grauit᷑ deplorat diceis
Om̃s nos cecidimꝰ quasi foliũ. & miquitates nr̃e qͣsi uentꝰ abstu¬
lert̃ nos. Nonẽ qͥ inuocet nonĩ tuũ: qͥ consurgat & teneat te. S

Expanded text:
t arguite me, nisi quod aperte insinuat, quantam bonis actibus fiduciam praestat? Ac si aperte dicat: Recte agite, et animadversionis meae motibus non jam per deprecationis gemitum, sed per fiduciam auctoritatis ob reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum . Hinc est quod Moyses, quia placet serviens, auditur tacens, cum silenti dicitur: Quid clamas ad me ? Hinc est quod irascentem retinet, cum audit: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra populum istum . Hinc siparem eam, et non inveni . Hinc est quod graviter Isaias deplorat, dicens: Omnes nos cecidimus quasi folium, et iniquitates nostrae quasi ventus abstulerunt nos; non est qui invocet nomen tuum, qui consu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ afflictꝰ erat. Alinisteriũ pietis impendit qͥ ait. Oełs fui cȩco: &
pes claudo. Castitatis munditiã & in corde custodiuit: qͥ obtestan¬
tando se aꝑit dicens. Si deceptũ ẽ cor meũ suꝑ muliere. humilitatis eulmen
medullitꝰ tenuit. qͥ dic̃. Si c̃tẽpsi iudiciũ subire cũ seruo meo. & ancilla me¬
a. cũ disceptarent aduersũ me. Beneficia largitatis impendit. qͥ ait. Si co¬
medi bucellã meã solus: &e ñ comedit pupillus ex ea. Et̃ rursũ. di ñ benedi¬
xert̃ mͥ latera eiꝰ: & de uellerib ouiũ meaꝵ calefactꝰ ẽ. Grãm hospitalitatis

Expanded text:
 erat . Ministerium pietatis impendit, qui ait: Oculus fui caeco, et pes claudo . Castitatis munditiam in corde custodivit, qui obtestando se aperit, dicens: Si deceptum est cor meum super mulierem . Humilitatis culmen medullitus tenuit, qui dicit: Si contempsi judicium subire cum servo meo et ancilla mea, cum disceptarent adversum me . Beneficia largitatis impendit, qui ait: Si comedi buccellam meam solus, et non comedit pupillus ex ea . Et rursum: Si non benedixerunt mihi latera ejus, et de velleribus ovium mearum calefactus est . Gratiam hospitalitat
Abbreviated transcription (Latin):
mea dicit᷑ ab hominabilẽ faciunt: qr inmirũ dũ cont᷑ m̃tẽ m̃bra su¬
ꝑbiunt. eũ scĩ desiderii studia tẽptationũ suaꝵ tumultib int̾ rupt̃.
in ipso suo certamine posita aĩa agnoscit. qͣntũ adhuc a duiita¬
te eonspicit᷑: quȩ corruptionẽ suã plene appetens tͣnsire . s ñ uales
fede puiluere cogitationis inqͥnat᷑. hanc uestim̃toꝵ abhominationẽ
senserat qͥ dicebat. Uideo aliã legẽ in menbris meis. repugnantem
legi m̃tis mee: & captutũ me ducentẽ in lege peccati. que. ẽ mmi
bris meis. Hec etiã uestim̃ta in qͥb ꝑfecte placere ñ poterat: q̃ndoq
meliꝰ refumenda deponere festine cupielat dicens. Infelix ego homo
qͥ me liberabit de corpore mortis huiꝰ ᷤ dicat itaꝙ uir uist. silotꝰ¬

Expanded text:
mea dicitur abominabilem facient, quia nimirum dum contra mentem membra sumea dicitur abominabilem facient, quia nimirum dum contra mentem membra superbiunt, dum sancti desiderii studia tentationum suarum tumultibus interrumpunt, in ipso suo certamine posita anima agnoscit quantum adhuc a divinitate despicitur, quae correptionem suam plene appetens transire, sed non valens, foedae pulvere cogitationis inquinatur. Hanc vestimentorum abominationem senserat is meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Haec etiam vestimenta, in quibus perfecte placere non poterat, quandoque melius resumenda, deponere festine cupiebat, dicens: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus ? Dicat ergo vir justus: Si lot
Abbreviated transcription (Latin):
tegit᷑: ne in subtilitate suȩ substantiȩ mda uideat᷑. hinc & enĩ sa¬
lomon ait Omĩ tẽpore sint uestim̃ta tua candida. id ẽ m̃bra corporis
a sordidis actib munda. hinc ysaias ait Uestim̃tũ mixtũ sanguine
erit in cõbustionẽ. Sangumi qͥppe uestim̃tũ miscere ẽ: desideriis
carnalib corpꝰ inqͥnare: Qͥb nimirũ se pollui psalmista formida¬
uerat. cũ dicebat Liba me de sanguinib ds̃ ds̃ salutis meȩ. Hinc¬
uoce angłi ad iohem dicit᷑ habes pauca noĩa in sardis: quȩ ñ
comqͥnauert᷑ uestim̃ta sua. More ant̾ sacri eloqͥi nr̃a uestim̃ta nos ab¬
hominari referunt᷑. qr abhominabiles reddt̃. sic̃ ꝑ petrũ qͦq de uida
dicit᷑ hic possedit agrũ de mercede iniqͥtatis. Neq eniꝰ emptũ p̃cio san¬
gumis agrũ figuli. possidere uidas potuit. qͥ relatis tͥginta argente¬
is. eiꝰ tͣctitionis crim̃. criminosiori inse ꝓtinꝰ morte cumulauit᷑ S pos¬

Expanded text:
instabilitate suae substantiae nuda videatur? Hinc enim Salomon ait: « Omni tempore sint vestimenta tua candida , » id est a sordidis actibus munda. Hinc Isaias dicit: « Vestimentum mistum sanguine erit in combustione . » Sanguine quippe vestimentum miscere, est desideriis carnalibus corpus inquinare. Quibus nimirum se pollui Psalmista formidaverat, cum dicebat: « Libera me de sanguinibus, Deus Deus salutis meae . voce angeli ad Joannem dicitur: Habes pauca nomina in Sardis, quae non inquinaverunt vestimenta sua . More autem sacri eloquii vestimenta nostra nos abominari referuntur, quia abominabiles reddunt; sicut per Petrum quoque de Juda dicitguinis, agrum figuli possidere Judas potuit, qui relatis triginta argenteis traditionis crimen criminosiori in se protinus morte mulctavit: sed pos