comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sit uita nr̃: quã uia lubrica. quã mors incerta.
Cogitemꝰ qd̾ lugentes in hant uitam ĩtrauimꝰ
cũ dolore ꝑtransimꝰ. cũ luctu exituri sumꝰ
gitemꝰ quantis amaritudinib admixtũ sit. si qͥd
etiam dulce aut iocundũ in uia huiꝰ uite occur¬
su suo nobis alludit. Quã fallax. quã suspectum
quã instabile. quã trãsitoriũ est. quicqͥd huiꝰ mũ¬
di amor parturit. quie qͥd species ⁊ pulchitudo
tẽporalis ꝓmittit. Alia st̃ mala cũ quib nascim᷑.
et ꝓcessu temporis siune occulta dei gr̃a. siue mani¬
fest᷑a industria lib̾am᷑. Alia uͦ in hanc uitã nob̾.¬
cum ueniũt: et a nobis aute mortẽ nõ recedunt
alia itẽ sũt mala que ex tẽpore nobis accrescunt:
et rursum decursu temporis abeunt. Alia autͣ post
natiuitatẽ cõtͣhimꝰ. et aute mortẽ nõ euacuanius
Et quis om̃a mala uite huiꝰ enumerare possit: Ut

Expanded text:
sit vita nostra, quam lubrica, via quam mors incerta. sit vita nostra, quam lubrica, via quam mors incerta. Cogitemus quod lugentes in hanc vitam intravimus, cum dolore pertransimus, cum luctu exituri sumus. Cogitemus quantis amaritudinibus admistum sit, si quid etiam dulce aut jucundum in via hujus vitae occursu suo nobis alludit; quam fallax, quam suspectum, quam instabile, quam transitorium est quidquid hujus mundi amor parturit, quidquid species et pulchritudo temporalis promittit. Alia sunt mala, cum quibus nascimur, et processu temporis sive occulta Dei gratia, sive manifesta industria, liberamur. Alia vero in hanc vitam nobiscum veniunt, et a nobis ante mortem non recedunt. Alia item sunt mala quae ex tempore nobis accrescunt, et rursum decursu temporis abeunt. Alia autem post nativitatem contrahimus, et ante mortem non evacuamus. Et quis omnia mala vitae hujus enumerare possit? Ut
Abbreviated transcription (Latin):
auͣt trepida et deffidens oret. illinc pietate dei ꝓuocat᷑
Istis duab alis miseria sciliced hominis. et miscdi̾a cõ
ditoris oratio subleuatur. qr dũ mens alt̾na hoꝵ con¬
sideratione se ad deuotionẽ incessant̾ excitat. quodã
spũalis desiderii ĩpetu sursũ leuata uolat. Sic gͥ ora¬
tiom scã meditatio necessaria ẽ. ut om̃mo ꝑfecta ẽẽ
oratio nequeat. si eã meditatio aut nõ comitetur.
aut p̾cedat. Nam et hii qui mala sua cõsiderare ne¬
gligũt. aut nĩcħ petendo. aut aliud quã oportet pe¬
tendo. facile ꝑ ignorantiã fassunt᷑i aut certe minus
quã oportet digne petendo. ꝑ desidiam tepescunt.
Primũ gͥ necesse ẽ ut si prudent̾ ⁊ utilit̾ deum
orare uolumꝰ. iugi meditatione. animũ nr̃m exerce¬
amꝰ. et in cõsidenatione miserie nr̃e discauiꝰ quid no¬
quo desiderio debeaniꝰ postulare. Cogitemꝰ quã breuis

Expanded text:
autem trepida et diffidens oret, illinc pietate Dei provocatur. autem trepida et diffidens oret, illinc pietate Dei provocatur. Istis duabus alis, miseria scilicet hominis et misericordia Redemptoris, oratio sublevatur, quia dum mens alterna horum consideratione se ad devotionem incessanter excitat, quodam spiritualis desiderii impetu sursum levata volat. Sic ergo orationi sancta meditatio necessaria est, ut omnino perfecta esse oratio nequeat, si eam meditatio non comitetur aut praecedat. Nam et ii qui mala sua considerare negligunt, aut nihil petendo, aut aliud quam oportet petendo, facile per ignorantiam falluntur, aut certe minus quam oportet digne petendo per desidiam tepescunt. Primum igitur necesse est, ut si prudenter et utiliter Dominum orare volumus, jugi meditatione animum nostrum exerceamus, et in consideratione miseriae nostrae discamus, quid noquo desiderio debeamus postulare. Cogitemus quam brevis
Abbreviated transcription (Latin):
Onno et patͥ theomaro. h. Mumisculũ hoc dilecti¬
oms mee ea uos precor benignitate suscipite. qua
me islud scio deuotione obtulisse. dictatũ breuem de uirtu¬
te orationis. Inelimato sermone conscͥptũ. mͥ karitatiure
in quo distinctũ habetis qͥb modis orantis animꝰ int̾ pre¬
cum u̾ba ꝑ cõpinctionẽ accendit᷑. demonstratũ etiã cur
ille a nobis scripture que petitionis formã nõ habent
pro nr̃a siue alioꝵ salute postulantib int̾ orandũ profe¬
uo studio et quo affectu a nobis orandus sit d̾s.
ex nr̃a miseria. simul et ex eiꝰ miscd̾ia cõsidera¬
re possumꝰ Quid em̃ efficatius hominẽ ad orandi
studiũ excitaret. quaui miseria ⁊ calamitas. tantoꝵ
maloꝵ quib addictꝰ premitur. et quid iocundius ad af¬
fectum orandi craheret. quã miscd̾i̾a cõditoris sui. quã
int̾ mala sua tociens exꝑit᷑  Ne gͦ mens humana
ad orandũ pigra fit: hinc sua necessitate cõpellit᷑. ne

Expanded text:
no et Patri charissimo H. Munusculum hoc dilectionis meae ea vos precor benignitate suscipite, qua me illud scio devotione obtulisse. Dictatum brevem de virtute orationis inelimato licet sermone conscriptum misi charitati vestrae, in quo distinctum habetis quibus modis orantis animus inter precum verba per compunctionem accenditur; demonstratum etiam cur illae a nobis Scripturae, quae petitionis formam non habent, pro nostra sive aliorum salute postulantibus inter orandum profeuo studio et quo affectu a nobis orandus sit Deus, ex nostra miseria simul et ejus misericordia considerare possumus. Quid enim efficacius hominem ad orandi studium excitaret quam miseria et calamitas tantorum malorum, quibus addictus premitur? Et quid jucundius ad effectum orandi traheret quam misericordia Conditoris sui, quam inter mala sua toties experitur? Ne ergo mens humana ad orandum pigra sit, hinc sua necessitate compellitur; ne
Abbreviated transcription (Latin):
significamꝰ. ut nr̃a caritate uicissim eiꝰ dilectionẽ
merram᷑. Tẽrciꝰ modus captationis ẽ. quando aliqͥd
dicimꝰ ꝑ qd̾ ap̃ animũ auditoris causa adu̾sarii nr̃i
siue ꝑsona depͥmit᷑. ut odio potiꝰ quã amore digna
iudeat᷑. Istis trib modis fit captatio. Hoc aũt agi
mus: et om̃no quicquid dei aurib digim̃. et nr̃e
neccessitati cõgruum ante petitionis ꝓnũtiationem
eloqͥm᷑. Exactio ẽ qd̾ fieri solet post factam postula¬
tionẽ quando auditorẽ ne petitio nr̃a apud eũ ĩ obli¬
uionem ueniat. quadã ut ita dicã importunita¬
te atq instantia frequent̾ memorẽ facimꝰ. Que

Expanded text:
issim ejus dilectionem mereamur. Tertius modus captationis est, quando aliquid dicimus, per quod apud animum auditoris causa adversarii nostri sive persona deprimitur, ut odio potius quam amore digna videatur. Istis tribus modis fit captatio. Hoc autem genmus. Et omnino quidquid Dei auribus dignum, et nostrae necessitati congruum ante petitionis pronuntiationem eloquimur. Exactio est id quod fieri solet post factam postulationem, quando auditorem ne petitio nostra apud eum in oblivionem veniat quadam ut ita dicam importunitate atque instantia frequenter memorem facimus. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
di ꝙͣ apud homines ĩportunũ uidet᷑. tã apud
desim gratũ atq laudabile ẽ. Pum oratio est
quando ex habundantia deuotionis mens ita ac¬
cendit᷑. ut cũ se ad dm̃ postulatura cõu̾tent. pre
amoris eiꝰ magnitudine. etiam petitionis sue
obliuiscat᷑. et dũ amore eꝰ quẽ uidet ꝑfrui uehe¬
ment̾ concupiscit totaq iam illi uacare deside¬
rat. eiꝰ etiam ꝓ quo uenit curã libentꝰ postponat
Hoc genꝰ orandi unformeẽ. et quã pre ceteris õĩb¬
preciosum. S int̾ hec tria supplicationũ genera.
infirmũ locũ captatio. mediũ exactio supp̾mnũ
et excellentissimũ prira oratio obtinet. qr capta¬
tio timorẽ. exactio fiduciã. puna oratio ꝑfectum

Expanded text:
importunum videtur, tam apud Deum gratum atque laudabile est. Pura oratio est, quando ex abundantia devotionis mens ita accenditur, ut cum se ad Deum postulatura converterit, prae amoris ejus magnitudine etiam petitionis suae obliviscatur; et dum amore ejus, quem videt, perfrui vehementer concupiscit totaque jam illi vacare desiderat, ejus etiam, pro quo venit, curam libenter postponat. Hoc genus orandi in forma est, et quam prae caeteris omnibpretiosum. Sed inter haec tria supplicationum genera, infimum locum captatio, medium exactio, supremum et excellentissimum pura oratio obtinet, quia captatio timorem, exactio fiduciam, pura oratio perfectum
Abbreviated transcription (Latin):
Que uestim̃ta nr̃a lauari scd̾ni arbi¬
trium p̾poniti iusĩt ip̃e idem causam
supponit ne iudelic frater sordes in
aĩa contrahat si uitra modũ uestes
mũdas habere contupiscat Tanco enĩ
quisq incus polluitus quanto ad in¬
anem głam foris mũdatur. Cura¬
re gͦ debent prelari ne per incorem ue¬
stiũ delinquent subdici. Non em̃ ucor
uestuum s morima qrna cłicum. Un

Expanded text:
e vestimenta lavari secundum arbitrium praepositi jusserit, ipse idem causam exponit: ne videlicet frater sordes in animo contrahat, si ultra modum vestes mundas habere concupiscit; tanto enim quisque polluitur intus, quanto ad inanem gloriam foris mundatur. Curare ergo debent praelati ne per nitorem vestium delinquant subjecti. Non enim nitor vestium, sed morum hon
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾ior piacritudo plus diligitur cãto
int̾ior minus amatur. Hec est aucẽ
uera ⁊ spiritalis mũdicia: qmͣ requi¬
rit in nobis deus dicens. Dauamini
mũdi estote: auferte malũ cogitatõ¬
nũ ur̃arñ ab ecculis meis. Non enm
aic beati mũdo corꝑe s beati mũdo.
corde. qm̃ ip̃i deũ mͣdebunc. Et ne quis
pucaret curã cͦrnis similic᷑ ẽẽ resecãdam
ad uingit. Lalulachrum etiã.
corporis cuins in firmita¬
cis necessitas cogit mint¬
me degetur:. s fiat sine.
m᷑umure deconcilio medi¬
cine ita ut etiam si uolit
iubence prepocito faciat
quod faciendũi est pro.

Expanded text:
ritudo diligitur, tanto interior minus curatur. Haec est autem vera, et spiritualis munditia quam requirit in nobis Deus, dicens: Lavamini, mundi estote; auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis . Non enim ait: Beati mundo corpore, sed: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Et ne quis putaret curam carnis similiter esse resecandam, adjungit: Lavacrum etiam corporis cum infirmitatis necessitas cogit minime denegetur. Fiat autem sine murmure de consilio medicinae; ita etiam si nolit jubente praeposito faciat, quod faciendum est pro
Abbreviated transcription (Latin):
pluis hbere. Melurs est aliquid.
egestatis ꝓpter dñm sutmere. qmͦ superha¬
bundare. Nlam egestas que ꝓpter d̾m est ge¬
nerat himulicatem que est iniciã õnim.¬
bonoꝵ. Serinis gͦ dei ut uolupcatem acq
appetitum caris possit senper reprimere
semper debet ad minus tendere ut ip̃orum
alm̃torum ⁊ uestimentorum minus uent
habere eciam qmͣ necesse sit. Adiuitorem qͥppe
habemus int̾ne intentõnis hunc hominem quẽ
exterius gestamus ⁊ si pp̃i insinit motus.¬
lacinẽ ip̃i effectus suppetunt oꝑationis.
bone. Unde necesse est ut int̾ior homo noster
equus quidere arbiter presiteat mcer se ⁊
eum quem excerurs gestat qͣtinus ei homo
cuus ext̾ior ⁊ semper debicũ mimst̾mm ser¬

Expanded text:
plus habere. Melius est aliquid egestatis propter Dominum sustinere., quam superabundare. Nam egestas quae propter Dominum est, generat humilitatem; quae est initium omnimalorum. Servus ergo Dei ut voluntatem atque appetitum carnis possit reprimere, semper debet ad minus tendere ut ipsorum alimentorum et vestimentorum minus velit habere etiam quam necesse sit. Adjutorem quippe habemus internae intentionis hunc hominem quem exterius gestamus, et si ipsi insunt lasciviae, ipsi tamen affectus suppetunt operationis bonae. Unde necesse est ut interior homo noster aequus quidem arbiter praesideat inter se et eum quem exterius gestavit, quatenus ei homo suus exterior et semper ad debi
Abbreviated transcription (Latin):
luxurie Plares decipit plures coꝵpit. Nõ
partit cleritis non parcit monachis ⁊ quod
latis geniendum est ip̃os religiosos prostͥ¬
uit Necesse est gͦ sũma ingilancia muicẽ
nrãm pudititiam custodire. Nam sieã
perdimus totũ perdimus eciã nostaeq¬
ipõs Qui perdit pudicitiam perdit aiãm
mus inuitem corrigamus in nicem erudi¬
Amus ut quod quisq non potest perse.¬
ip̃m possit per alnm. Et quia nostra cu¬
sctodia non a nobis s adeo bene subdicur.
D̾s enim qui habitat in no¬
bis etiam isto modo custodi

Expanded text:
e, plures corrumpit, non parcit clericis, non indulget monachis, et quod magis gemendum est, ipsos etiam religiosos prosternit. Necesse est ergo summa vigilantia invicem nostram pudicitiam custodire. Nam, si eam perdimus, totuin perdimus, etiam nosmetipsos. Qui perdit pudicitiam perdit animammus, invicem corrigamus, invicem erudiamur, ut quod quisque non potest per seipsum, possit per alium. Et quia nostra custodia non a nobis est, sed a Deo, bene subditur. Deus enim, qui habitat in vobis, etiam isto modo custodi
Abbreviated transcription (Latin):
Magna est pudicicie uirtus ⁊ multũ cõ¬
mendata inscripturis diunis. Hec uircus
celestis ⁊ spiricalis est. Nam homimem a t̾ra
subleuat angłis sociat deo cõm̃git: de t̾reno
celestem de carnali spiricalem facit. Nec uir¬
tus eciam humanam naturam cranscendit
Nam quod homo puditus est quod castus nõ
tam uitus humana facit qm diuina. Nõ
pridica. Nam si ĩnũdicie ⁊ luxurie desermi
ab hominabilis est ei ⁊ reproba puidicie uir¬
tus acceptabilis est deo ⁊ hõib. Hanc nobis
inuidet hanc in pugnare non cessat antiqu

Expanded text:
Magna est pudicitiae virtus et multum commendata in Scripturis divinis. Haec virtus coelestis et spiritualis est. Nam hominem a terra sublevat, angelis sociat, Deo conjungit, de terreno coelestem, de carnali spiritualem facit. Haec virtus etiam humanam naturam transcendit. Nam quod homo pudicus est, quod castus, non tam virtus humana facit quam divina. Pepudica. Nam si immunditiae et luxuriae deservit, abominabilis est ei et reproba. Pudicitiae virtus acceptabilis est Deo et hominibus. Hanc nobis invidet, hanc impugnare non cessat antiqu
Abbreviated transcription (Latin):
ri dũi cimeret secari: non¬
ne crudeliter a te silereturr
et misexicorditer indicare¬
tur. Qnto potus debes ma¬

Expanded text:
ri, dum timeret secari, nonne crudeliter a te sileretur, et misericorditer indicaretur? Quanto ergo potius debes ma
Abbreviated transcription (Latin):
or oꝑis hic beatus in facto suo erit. Et
bene hunc libellũ dicit specumũ quia ĩ
eo canqi in speculo inspicere possumꝰ.
quales cumꝰ siue pulchri siue feditine¬
utrũ profitiat andeficiat utrũ deopla¬
ceat an displiceat. Scriptura qͥppe sacͭ
nobis nrãm int̾iorem rep̾sentat ima¬
ginem. Ostendit quid formos ũ quid de¬
forme sit in aĩa qualiter pulcritudo
nisticiẽ debeat obseruari qualiter de¬
beat nircutũ decor cõpomi qͦmͦ uitiorũ
maculas oporteat abstergi. Prquor¬
usus est maia semper cegere ⁊ q̃ ege¬
rinc nũꝙͣ recctare. quicquid faciũtr. ca¬
cam̃ta ꝑ tnͣsomnt. At contra scĩ uĩrĩ
in scripturis sficris coctidie ñ cesãt
in spite uitam suam moresq euos ui¬
gilanter pensare ⁊ si aliqu̾o deforme
uel in cõpositũ nei in ordinatũ in ue¬
nerint mox ꝯd̾ ecd̃m scriptũ uident
reformare ⁊ cõponere se studeant:
quatinus sci ⁊ in maculati coeara dũo
deo tam in corpore in ueniantur i aĩa

Expanded text:
or operis; hic beatus in facto suo erit . Et bene hunc libellum dicit speculum; quia in eo tanquam in speculo inspicere possumus quales sumus, sive pulchri, sive foediutrum proficiat, an deficiat; utrum Deo placeat an displiceat. Scriptura quippe nobis sacra nostram interiorem repraesentat imaginem; ostendit quid formosum, quid deforme sit in anima, et qualiter pulchritudo justitiae debeat observari, qualiter debeat virtutum decor componi; quomodo vitiorum macula emper tegere, et quae egerint nunquam retractare. Quidquid faciunt caeca mente pertranseunt. At contra sancti viri in Scripturis sacris quotidie non cessant inspicere vitam suam, moresque suos vigilanter pensare. Et si quid deforme vel incompositum aut inordinatum invenerint, mox quod secundum scriptum vident, reformare et componere se student: quatenus sancti et immaculati coram Deo tam in corpore inveniantur quam in anima.
Abbreviated transcription (Latin):
cencia feminax. Ac si aperte.
dicat non solum tatita uoluntace intͦ
concupiscencia oritur s etiam per ex¬
teriorem aspectũ generatur. Nisi em̃
cecidiss Huic por ꝓph̾am dicitur. Ascen¬
dit mors per fenestras nrãs. Mors aĩe
est concupiscencia. Domus inc̾ior mẽs
nr̃a est Fenestre hunis domus sunt qͥu¬
que corporis sensus. Mors gͦ perfene̾¬
stram ascendit acque domõs ingre¬
ditur qsido concupiscencie ucumi
per sensus prorumpit ad int̾iora mẽtis
Qua ꝓpter ne nicalis sensus per exc̾iorem
appetitum intus incereat opris est ut

Expanded text:
centia feminarum. Ac si aperte dicat: Non solum tacita voluntate intus concupiscentia oritur, sed etiam per exteriorem aspectum generatur. Nisi enim incidisset. Hinc per prophetam dicitur: Ascendit mors per fenestras nostras . Mors animae est concupiscentia, domus interior mens nostra est, fenestrae hujus domus sunt quinque corporis sensus. Mors ergo per fenestram ascendit atque domos ingreditur, quando concupiscentiae vitium per sensus prorumpit ad interiora mentis. Quapropter ne vitalis sensus per exteriorem appetitum intus intereat, opus est ut
Abbreviated transcription (Latin):
hoc magns doccoribris contingit ut
correctionis exagerent ⁊ linga ali¬
quid quod non debet dicat quia m̃cẽ
duectio qͣntũ debet inflãmat. Unde¬
bene per moysen dñs precipit dicens
Siquis abierit cũ amico suo simpl¬
citer in siluam adcedenda lingna.¬

Expanded text:
isque contingit, ut correptionis exaggerent, et lingua aliquid quod non debet dicat, quia mentem dilectio quantum debet inflabene per Moysem Dominus praecepit, dicens: Si quis abierit cum amico suo simpliciter in silvam ad ligna
Abbreviated transcription (Latin):
ferunq lapsum de mamibrio ami¬
cũ oeus percusserit ⁊ occid̾it hic.
ad uniam supradictarim urbum
fugiet ⁊ inuet ne forte proximus
ens cinus esfusus est sangras.
doloris stimulo persequatui. ⁊ app̾¬
hendat eũ ⁊ percuciat aiam eius.
Ad siluam ꝯmppe cũ amico nins.¬
securis manũ fugit. cũ sesse int̾¬
patio plusqm necesse est an asper¬
itatem procrahit. Fermiq de ma¬
nubrio labitur: cñ de correctione.
sermo durior excedit. ⁊ amicum.
percuciens occidit quia audicorem
suum prolaca contumelia ab spñ diles¬
tionis incerficit. Correcti namq mens.
incautekngnũ percucit ⁊ proxiniũ ex¬
tagnit ad cͤs necesse est urbes fugiat
ut᷑ inuna defensus inuat. Qana si ad
penitentie lañta conu̾sus in iuicate
satramenti sub spe fide ⁊ aaritate abscõ¬
dicur: rens perpetiati horacidii ñ tene¬
tur. Eunq extincti poeius ⁊ cum
uidee qui sese nobis per nature sie cõ¬
sortium cr̃imeit ab eo proculdribio
uĩcdiccam de culpe roatu non expetitr

Expanded text:
m de manubrio amicum ejus percusserit et occiderit, hic ad unam supra dictarum urbium fugiet et vivet, ne forte proximus ejus cujus effusus est sanguis, doloris stimulo persequatur, et apprhendat eum, et percutiat animam ejus? Ad silvam quippe cum amico securis manum fugit, cum sese increpatio plusquam necesse est in asperitatem pertrahit, ferrumque de manubrio prosilit, cum de correptione sermo durior excedit. Et amicum percutiens occidit, quia auditorem suum prolata contumelia a spiritu dilectionis interficit. Correpti namque mens incaute lignum percutit, et proximum exstinguit, ad tres necesse est urbes fugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sacramenti sub spe, fide ac charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; eumque exstincti proximus et cum judex qui se pro nobis per naturae suae consortium conjunxit, ab eo procul dubio vindictam de culpae reatu non expetit,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Et si banc de qua loquor pe¬
tulanciam suli in aliquo
ur̃m adu̾c̾icis statim ad mo¬
nete ne cepta ꝓgrediantur
S de proximo corrigantiree
id ip̃m eũ facere ind̾itis iã
ueluc uuln̾atum sanandũ

Expanded text:
Et si hanc de qua loquor oculi petulanciam in aliquo vestrum adverteritis statim admonete ne cepta progrediantur set de idipsum eum facere videritis, jam velut vulneratum sanandu
Abbreviated transcription (Latin):
dnt rengiose uinimus si ilicicos ino¬
tus sub disciplina cohercemus si mbrs
⁊ sensus nostros studeamus restring̃e
uͥ non possint lascune et leuicati deseruire
Ut aspectus nr̃ sit simplex ⁊ humilis nec.¬
respiceat occulus quod illicite auimus concu
ea que superflua sunt ⁊ uana respuens ea q̃
dei sunt gracenter suscipiens. Ut sermo.
noster sit sale conditus cciosa ⁊ norma tece¬
stans bona ⁊ utilia cõmendans. ¶t sit m
corde mũdicia ut in uultu pudicic̾ia inces¬
sus cũ grauitate stacus cũ reu̾encia motꝰ
cum maturitate. habicus cum regioote
quatinus ubique resplendeat sc̃itas emi¬
neat honestas seruetur humilicas in oĩ¬
bus motibus nestris nichil fint auobis.¬
quod cinꝰqͣm otfẽbat aspettũ s qd̾ m̃ã deceat scĩ¬

Expanded text:
Tunc enim religiose vivimus, si illicitos moTunc enim religiose vivimus, si illicitos motus sub disciplina coercemus, si membra et sensus nostros studeamus restringere, ut non possint lasciviae et levitati deservire, ut aspectus noster sit simplex et humilis, ne fixe aspiciat oculus quod illicite concupiscat aea quae superflua sunt et vana respuens, ea quae Dei sunt gratanter suscipiens, ut sermo noster sit sale conditus, otiosa et nocua detestans, bona et vilia commendans, ut sit in corde munditia, in vultu pudicitia, in incessu gravitas, status cum reverentia, motus cum maturitate, habitus cum religione, quatenus ubique resplendeat sanctitas, superemineat honestas, servetur humilitas, in omnibus motibus vestris nihil fiat quod cujusquam offendat aspectu
Abbreviated transcription (Latin):
uestram deceas santiorntẽ
Sic ninere debent canonici ut anemine e¬
iste uaieant reprelendi. Ualde enim icõ¬
gruũ est ut ip̃i reprehensibiliter uuant
quorum ordo exigit uͥ cet̾is formam sancu¬
catis ostendant Nam ad eos proprie hec sen¬
tencia pertin qua dicitur. Estoce canctesatn
⁊ ego sc̃o smñ dicit dñs. ¶ere scĩ este debens
qui nomen ⁊ habicum religionis sanctita¬
tis suscipimus qui diino cultui sumus mã¬
cipati sacrisque altaribus xp̃i consecracra
diminis misteriis oromaci. Ergo nos exi¬
stimet homo uͥ ministtos xp̃i ⁊ dispensaco
mo. Non emĩ susficit nobis uita nostra m
sisit ⁊ fama bona. Nam uita nobis neces¬
saria est propter nos fafama bona propt̾
anios. Onde rurenin ait apłs. Oport nos
ab his qu foris sinit halere bomũ cestimo¬
mum. Dic gͦ debenns amuere ut uita
contordet cũ nomine ⁊ professio tene¬
atur in opere ut sisensus est ordo sc̃a.
sit com̾isacio ⁊ si bene de nobis dicitur.
cestimomo bene accõnis conprobetaro

Expanded text:
estram deceat sanctitatem, Sic vivere debent canonici ut a nemine juste valeant reprehendi. Valde enim incongruum est, ut ipsi reprehensibiliter vivant; quorum ordo exigit ut caeteris formam sanctitatis ostendant. Nam ad eos haec sententia pertinet, qua dicitur: Estote sancti sicut et ego sanctus sum, dicit Dominus Vere sancti esse debemus qui nomen et habitum religionis et sanctitatis suscepimus, qui divino cultui sumus mancipati, sacrisque altaribus Christi consecrati, et divinis mysteriis ordinati. Ergo sic nos existimet homo ut ministros Christi et dispensamo. Non enim sufficit nobis vita sancta, nisi sit et fama bona. Nam vita bona nobis necessaria, propter nos, fama vero bona propter alios. Unde rursus ait Apostolus: Oportet nos ab his, qui foris sunt habere bonum testimonium . Sic ergo debemus vivere ut vita concordet cum nomine, et professio teneatur in opere, ut si sanctus est ordo, sancta sit conversatio, et sicut bene de nobis dicitur, testimonio bonae actionis comprobetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ces uictũ ⁊ uestimencũ hiis concenci ẽẽ
debenius. Non de cerminat qutũ uł quale
s cũniea nommat que sufficiant mate
Nam inperfectis plus senper uoluptas
apecis qmͣ necessicas sicut ait beatus.
ileronimus. humana nacura modico
concenca eit. Sed consuerudo multa ad¬
didit : uolñtas ⁊ noluptas multa ⁊copu¬
lauit. Si quis d̾m perfecte dilig̾et᷑ si qͦ.¬
nalibus desidiis om̃mo remĩciaret mł¬
ta resecaret superflua que tenet mod¬
gͦ d̾m toto corde diligerẽ quatims per
ip̃ius amorem studeamus contenti ne
requiratur. Caritas non querit que
sua sunt caritas cõmunia ꝓpͥis ance¬
ponis caricas facit ẽẽ ab iectũ in domo
dei hanc si quisqm ꝑfcẽ possed̾it ecian
ex eo qd̃ opꝰ erit sibimet ip̃i resecabit.
Si anc huis int̾ uos contẽ¬
tiones et nͣmuracõnes Oi¬
uncur et conqueritur.Alqͥs
se deterius accepite qm pri¬
us habuerat et indigium
se esse quod non ita uestis¬
tur sicut alius frater eiꝰ
uestiebatur hinic uos pro¬

Expanded text:
contenti esse debemus . Non determinat quantum vel quale, sed tantum ea notat quae sufficiant naturae. Nam in imperfectis plus semper voluptas appetit, quam necessitas. Sicut autem ait beatus Augustinus, Humana natura modico contenta est, sed consuetudo multa addidit: voluntas atque voluptas plura copulavit. Si quis Deum perfecte diligeret, si carnalibus desideriis omnino renuntiaret, multa resecaret superflua, quae modo tenet quago Deum toto corde diligere, quatenus per ipsius amorem studeamus, et contentirequiratur. Charitas non quaerit quae sua sunt; charitas communia anteponit; charitas facit esse abjectum in domo Dei. Hanc si quisquam perfecte possedit, etiam ex eo quod opus erit, sibimetipsi resecabit. Si autem hinc inter vos contentiones, et murmura oriuntur, cum quaeritur aliquis se deterius accepisse quam prius habuerat, et indignum se esse qui non ita vestiatur sicut alius frater ejus vestiebatur; hinc vos pro
Abbreviated transcription (Latin):
cuiq qd̃ opus c̃ ñ negetur
Ideo ait fiers pocest ut si cui uidẽatur dis¬
ficile liceat ip̃m quod deposuerat necti¬
mentum suscipere ad maiorem enĩ per¬
fectionem pertieret si ad cancũ cõtẽptũ

Expanded text:
cuique opus est non negetur. Ideo ait si fieri potest, ut si cui videatur difficile, liceat ipsum, quod deposuerat vestimentum suscipere. Ad majorem enim perfectionem pertineret si ad tantum contemptum
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃t ad u̾sus carnem. Sed ne caro possit
preualere spũales uiri per uircutem.
sp̃t eandam concupiscenciam debent re¬
primere. Qnͣto caro domatur. sp̃t robo¬
ratur. Sed cũ ad iungitur quantum.
ualitudo permiccit: uirtus discrecõnis con¬
mendatur. Peremnt eram ip̃a bona insi
cran distretione fiant. Tanto gͦ dedet quisq
ca̾nem suam domare per abstinentiam qͦn¬
tum ualicudo permitit nacure. Qui carnem
suam supra modũ affligit ciuem suũ occidit
Si plus qmͣ oport alimentĩ reficit hostem.
nucric Sic gͦ ntrienda est ut seruiat: sic
dornanda ut non superbiat. In om̃i ab stinẽ¬
cia hoc sẽꝑ accẽdẽd̾ ẽ ut uitia extigãtur noncaro
Quando ancem aliquis.
non pocest ieumnare non
tamem extra horam prã¬
dii aliquid alimentorum

Expanded text:
s adversus carnem; sed, ne caro possit praevalere, spirituales viri per virtutem spiritus eamdem concupiscentiam debent reprimere; quia, quando caro domatur, spiritus roboratur. Sed cum adjungitur quantum valetudo permittit, virtus discretionis commendatur. Pereunt enim ipsa bona nisi cum discretione fiant. Tantum ergo debet quisquae carnem suam domare per abstinentiam, quantum valetudo permittit naturae. Qui carnem suam supra modum affligit, civem suum occidit. Si plus quam oportet alimentis reficit, hostem nutrit. Sic ergo nutrienda est ut serviat; sic domanda ut non superbiat. In omni abstinentia hoc semper attendendum est ut vitia exstinguantur, non caro. Quando autem aliquis non potest jejunare: non tamen extra horam prandii aliquid alimentorum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aec excollantur si cõmiñ
uite aliquid de surs facul¬
tacibus contulerunt nec.
de sius dauiciis magis su¬
perbiant qr eas monacr̾io

Expanded text:
ollantur, si communi vitae aliquid de suis facultatibus contulerunt; ne de suis divitiis magis superbiant, quia eas in mo
Abbreviated transcription (Latin):
kmm̃ sic̾ credimꝰ considerare ⁊ cũ grandi solli¬
citudine deo donante obsernare uolumꝰ: nos
de pectato paruo cũ dei adiutorio liberabinuir
¶axima em̃ pars generis huinam indiscreto
iudicio ad rep̃hendendũ prompta ⁊ parata eẽ
probat᷑. cũ tamẽ se nõ ita uelit ab aliis iudica
dicens. Priusquã int̾roges ne uituperes ꝙ¬
quã: ⁊ cum int̾roganeris corripis te. Qnicqͥd¬
gͦ nob̾ uolumꝰ ficri ab aliis: iustũ ẽ ut hoc ĩ ali¬
is studeamꝰ ĩ plere. Prius cũ patientia int̾ro¬
geniꝰ ⁊ solliciti simꝰ: ut cũ aliquid certiꝰ agno¬
uerimꝰ tuncaut si mala sũt rep̃hendere. aut
si bona defensare ualeamꝰ. ꝓpt̾ illud qd̾ sc̾iptũ ẽ.
Om̃ia quecũq uultis ut faciant uob̾ homi¬
prius se uult int̾rogari: ⁊ postea si rens ẽ pati¬

Expanded text:
 sicut credimus, considerare, et cum grandi sollicitudine, Deo donante, observare volumus, non de parvo peccato cum Dei adjutorio liberamur. Maxima enim pars generis humani indiscreto judicio ad reprehendum prompta et parata esse probatur; cum tamen non ita se velit ab aliis judicardicens: Priusquam interroges, ne vituperes quemquam; et cum interrogaveris, corripe  nobis volumus ab aliis fieri, justum est ut hoc in aliis studeamus implere. Prius cum patientia interrogemus, et solliciti simus; et cum aliquid certius agnoverimus, tunc aut si mala sunt, reprehendere, aut si bona, defensare velimus: propter illud quod scriptum est, Omnia quaecumqprius se vult interrogari; et postea, si reus est, pati
Abbreviated transcription (Latin):
englica lectione andiuimꝰ. Quid em̃ uides festu¬
cani in oculo frĩs tui ⁊ trabẽ in oculo tuo nõ
nides: Uidisti hominẽ cito irascinoli conti¬
nuo uidicare: s expecta paululũ. forsitan
quã uelocit̾ nascit᷑. tam celerius mitigatur
Quidtamẽ festuca. quid trabes significat ni¬
deamꝰ. Subitanea iracundia festuca ẽ: illa uͦ q̃¬
mueterata conu̾titur in trabe̾. Et qua fron¬
te ille qui odiũ seruat in corde illũ presimmiat
cognoscit : Nam cordis oculum festucatur¬
bat: trabes excecat. Quod dixi frẽs kim. ex¬
scriptiaꝵ deheo testimomiis qpꝓpbare. Quomͦ
ira cordis ocłm turbat. Audi psalmistã dicẽtẽ
Turbatus est pre ira oculus m̃s. Quomͦ añt
odium cordis oculũ excecat. iohannes engłi

Expanded text:
 Quid enim vides festucam in oculo fratris tui, et trabem in oculo tuo non vides? Vidisti enim hominem subito irasci; noli continuo judicare, sed exspecta paululum: forsitan quam velociter irascitur, tam celeriter mitigatur. Quid tamen festuca, quid trabes significet videamus. Subita enim iracundia festuca est: illa veterata convertitur in trabem. Et qua fronte ille qui odium servat in corde, illum judicare psse cognoscit? Nam cordis oculum festuca turbat, trabes excaecat. Quod dixi, fratres, Scripturarum debeo testimoniis approbare. Quomodo ira cordis oculum turbat, audi Psalmistam dicentem, Turbatus est prae ira oculus meus . Quomodo autem odium oculum cordis excaecat, Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
Si dixerit se ꝓ stomachi lassitudine ieiunare
nõ posse. crede ⁊ noli iudicare: qr utrũq po¬
cest fieri. ut ꝑ gulani uł luxuriã prandereue¬
lit. ⁊ ꝓ infirmitate ieiunare nõ possit. Uidi¬
sti alium subditis suis cũ seueritate disciplinã
imponere ⁊ indulgentiã tardiꝰ dare noli iudi¬
care crudelẽ: qr forsitan nõ hoc facit morbo
iracũdie. s zelo discipline ⁊ amore iusticie ꝓpt̾
illud ꝙ scriptũ est. zelus domꝰ tue comedit me
Forte aliqͥs uiemus aut amicꝰ tuus dũ aminũ
suum habet in reb sibi necessariis occupatũ
li malignũ credere: s magis hoc aut ꝑ obliui¬
onẽ aut ꝑ negligentiam quã ꝑ despectũ uł ꝑ
suꝑbiã factũ crede: qr forte ⁊ t̾ hoc ut ẽ huma¬
na fragilitas frequent̾ euenit. ut irrebus
mũ declinemꝰ: qr tolerabilius ẽ nos in hoc pre¬
uenire. ut eos qui malist̃ bonos ẽẽ credamꝰ.
quã er sonsuetudine iuidicandi etiã de bonis

Expanded text:
Si dixerit se pro stomachi lassitudine jejunare non posse, crede et noli judicare: quia utrumque potest fieri, ut pro gula vel luxuria prandere velit, et prae infirmitate jejunare non possit. Vidisti alterum subditis suis cum severitate disciplinam imponere, et indulgentiam tardius dare; noli judicare crudelem: quia forsitan non hoc facit morbo iracundiae, sed zelo disciplinae et amore justitiae; propter illud quod scriptum est, Zelus domus tuae comedit me . Forte aliquis vicinus aut amicus tuus, dum animum suum habet in rebus satis sibi necessariis occupatum, li malignum credere, sed magis hoc aut per oblivionem aut per negligentiam, quam per despectum vel superbiam factum crede: quia forte et tibi hoc, ut est humana fragilitas, frequenter evenit, ut rebus mum declinemus: quia tolerabilius est nos in hoc praevenire, ut eos qui mali sunt, bonos esse credamus, quam ut consuetudine judicandi, etiam de bonis
Abbreviated transcription (Latin):
mentuisi. Sic enm dominus uo¬
luit ordiuari eccłias suas uͥ alii uacarent.
spnalibus alii ois umporalia minstrarent
Et ideo alios noluit̾ esse p̾ponicos alios sub¬
dicos. Preposicoꝵ officumi ect subdicis cor¬
poralia ministrare. Subditorũ octiciũ eat.
spiritalibus scuduis insistere. Lectõm orõm
cditemplacõni uacare ia psalmis yͥmurs ⁊ canti¬
cis̃ spñalibud celesti domino deseriuune. Tanco gͦ
opus estr ut crica se solucicius unuant qnͣto eos.
aliena cura nõ nuplicat. Consticucĩ esti adn̾o ut
qui aldari sermũt de altari iunant. Dignis.
eit em̃ oꝑaruus situc ip̃e m̾cede cua. Et ideosi
ininmus de annona xp̃i ⁊ iustũ ect ut labore¬
mus in sernicio xp̃i. Et cunc digne m̾cedem:
accipimus siprnis̃ oꝑarii bon fuerimꝰ. Dicit.

Expanded text:
. Sic enim Dominus voluit ordinari Ecclesias suas, ut alii vacarent spiritualibus, alii eis temporalia ministrarent. Et ideo alios voluit esse praepositos, alios subditos. Praepositorum officium est subditis corporalia ministrare. Subditorum ministerium est spiritualibus studiis insistere: lectioni, orationi, contemplationi vacare, in psalmis, hymnis et canticis spiritualibus coelesti Domino deservire. Tanto ergo opus est ut circa se sollicitius vivant, quanto eos aliena cura non implicat. Constitutum est a Domino, ut qui altari serviunt, de altari vivant: Dignus est operarius, sicut ipse ait, mercede sua . Et ideo si vivimus de annona Christi, et justum est ut laboremus in servitio Christi: et tunc digne mercedem accipimus, si prius boni operarii fuerimus. Dicit
Abbreviated transcription (Latin):
re medicanienca unde
fecta sunt uuluera.
Primũ quidem sũmopere cauere debem᷑
ne duris uerbis aliquem conturbem᷑
Quod si in hec aliqñ peccamus ex fra¬
gilitate oport cõtimo ad satisfacoem
uenire ⁊ conra sermonem durũ.
proferre dulcem acq placabilem: ut
mlnus cõmotõnis sanet meditina
humilis confess ionis. Sed sicuc pre¬
diximus melius est autẽ cauere in¬
tium: qm pohea emendare cõmist̃
Ideo serus dei semper debet pone.
custodiam ori suo. si non delinquat
in linga sua ⁊ tunt maxime qñ.
ad uersus eñ consistit peccatqr inde¬
lc aliquis calñmosus ⁊ iniuriõ¬
stis sicut scriptũ est. Dunt młti
superbi ⁊ iiudi: qui non cessant
irritare famulos dei. Ergo si esrt̃
intellectus responde proximo trio.
sin aũt sit manus cua fr̃ os cnũ
ne capiaris u̾bo ĩ disciplinato. ⁊ ꝯfũdaris
¶Quando aũt necessit

Expanded text:
re medicamenta, unde facta sint vulnera. Primum quidem summopere caveamus ne duris verbis aliquem conturbemus, quod si aliquando peccamus ex fragilitate, oportet continuo ad satisfactionem venire, et contra sermonem durum proferre dulcem atque placabilem, ut vulnus commotionis sanet medicina humilis confessionis. Sed sicut praediximus: Melius est ante cavere vitium quam postea emendare commissum. Ideo servus Dei debet semper ponere custodiam ori suo, ut non delinquat in lingua sua, et tunc maxime quando adversus eum consistit peccator, videlicet aliquis calumniosus ac injuriosus, sicut scriptum est: Sunt multi superbi et invidi qui non cessant irritare famulos Dei . Ergo si est tibi intellectus, responde proximo tuo: Sin autem, sit manus tua super os tuum ne capiaris verbo indisciplinato et confundaris . Quando autem necessit
Abbreviated transcription (Latin):
pe decestabue est ut ibi fiat pauper delicat᷑
ubi fieri appetit dines laboriosis ĩd est ab.
ores fu̾int in scło canco post mod̾ũ abiectuis
et districtius unuant in monasterio: ⁊ ꝑle¬
rique qnͣto ad iectiores ⁊ pauperiores fu̾nt
tanco plus derde in monas̾io extollencias
⁊ delicaciones querunt. Sed sicut diximus
uate decestabile ⁊ peruersũ ubi est pmper¬
em delicias querere ubi diues pro amore
dei abstiuendo intitur laborare. Ille seruit
uentri. iste spiritin. Ille perlatem ⁊ spacio¬
cam iam tendic ad penam iste per artã
⁊ augustã uam cendit ad glam. Sequicur.

Expanded text:
pe detestabile est, ut ibi fiat pauper delicatus, ubi fieri appetit dives laboriosus, id est abstores fuerint in saeculo, tanto postmodum abjectius et districtius vivunt in monasterio. Et plerique quanto abjectores et pauperioris fuerunt, tanto plus deinde in monasterio extollentiam et delicationes quaerunt. Sed, sicut diximus, valde detestabile et perversum est, ibi pauperem delicias quaerere, ubi dives pro amore Dei abstinendo nititur laborare. Ille servit ventri, iste spiritui; ille per latam et spatiosam viam tendit ad poenam, site per arctam et angustam viam tendit ad gloriam. CAPUT V.
Abbreviated transcription (Latin):
Qina si gramor competit disciplina. Mra¬
niter quipꝑe ⁊ morcalicer offendic. qui
malũ quod agit etiam abscondit. De oetul¬
tis licteris ⁊ mumisculis beatus ihero¬
minus ita scriptit. Dulces inquit lut̾¬
as in sudario ⁊ crebra munuscula sc̃s
amor non habet. Quisquis talibr de¬
lectatur magna namtate sedutitur
Et quo plus delectatur in ĩfimis eo.
amplius deicitur a supernis. Et hu¬
insmodi aũt mala grania soient.
generari. Sed qui per fc̃e uicia caue¬
re desiderat non solũ studet uͭ ea que
perse sunt mala caueat s etiam.
illa refugit unde etiam uł praua accõ

Expanded text:
culpa, gravior competit disciplina. Graviter quippe et mortaliter offendit, qui malum quod agit etiam abscondit. De occultis litteris et munusculis beatus Hieronymus ita scribit: Occultas, inquit, litteras et sudariola et crebra munuscula sanctus amor non habet. Quisquis talibus delectatur, magna vanitate seducitur. Et quo plus delectatur infimis, eo amplius ejicitur a supernis. Ex hujusmodi autem mala gravia solent generari. Sed qui perfecte vitia cavere desiderat, non solum studet ut ea quae per se mala sunt caveat, sed etiam illa refugit, unde etiam vel prava ac
Abbreviated transcription (Latin):
net caritas. Trmaicura quip¬
pe necessicas utitur temporalibus reb
temporalibus studiis in quibus debetꝰ
semper caricas eminere qr nichil porest
placere deo sine caricate. In cunctis gͥ
que aguinis necesse est uc seraper e¬
mineat caritas quia ip̃a est mater ur¬
tucã ip̃a est radie õm̃ uonorũ hec est.
lus sublimor qua cendicur ad celum.
de qua paulus ait. Ad huc excellẽciorẽ
uiam uob̾ de monstro. Mulcum profi¬
cit in hac caricate que pro amore dei.
cuncta que huius mũdi sũt despicit
Nichil cibi recinere appetis quicquid.
haben in cõnume dnudit. Nere por ex¬
celsam uiam gradicur: qui caicacis.

Expanded text:
net, charitas. Transitura quippe necessitas utitur temporalibus rebus, temporalibus studiis, in quibus debet semper charitas eminere, quia nullus potest placere Deo sine charitate. In cunctis ergo quae agimus necesse est ut semper emineat charitas, quia ipsa est mater virtutum, ipsa est radix omnium bonorum. Haec est via sublimior qua tenditur ad coelum, de qua Paulus apostolus ait: Adhuc excellentiorem vobis viam demonstro . Multum proficit in hac charitate qui pro amore Dei cuncta quae hujus mundi sunt despicit, nihil sibi retinere appetit, quidquid habet in commune dividit. Vere per excelsam viam graditur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃m. In dilectione pronim duo
seruanda sunt uͭ qd cibi non ius ficri
aliis ne feceris. Et que mltis uͥfa
uobis hoĩes ⁊ uos facite ilris. Ex hac
gemina uirtute diectõnis in proxi¬
aut ucinter que sunt appecenda cu¬
mus Ex duobus hiis articulis.
congrue diligitur proximus dum
⁊ beneficiis fõuetur ⁊ nulla malitia
ledicur. In õibus gͦ quibus uticu
cransicum necessicas : debet semper
eminere cricas qr quicquid agimꝰ
añc loquimur aut dei caritatem de¬
bet respicere aut proxim: ut in õi
nra cõnersatione nr̃e in cencõnis
sũma uersecur sẽper ĩ caricate In hus
aut duobꝰ p̾ceptis cocilex pẽdet ⁊ ꝓphe.¬
qui suis filiis aut aliqͣ.
necessitate ad sepertinen¬
tibus in monast̾io con¬
sticucis aliqͣ contulerit
uestem sine qd̃ libet a¬
liud incer necessaria de¬
putandum non ccculce
accipiatur S sit in po¬
cestate p̾poniti ut inrẽ
cõmunem redactum cu

Expanded text:
ad Deum. In dilectione proximi duo servanda sunt. Ut quod tibi non vis fieri aliis ne feceris . Et quae vultis ut faciant vobis homines, et vos facite illis . Ex hac gemina virtute dilectionis in proxiaut utiliter quae sunt appetenda cumus. Ex his duobus articulis congrue diligitur proximus, dum et beneficiis fovetur et nulla malitia laeditur. In omnibus ergo quibus utitur transitura necessitas, debet semper eminere charitas. Quia quidquid agimus aut loquimur ad Dei charitatem debet respicere aut proximi, ut in omni nostra conversatione, nostrae intentionis summa versetur semper in charitate. In his autem duobquis suis filiis aut aliqua necessitate ad se pertinentibus in monasterio constitutis aliquam contulerit vestem sive quodlibet aliud inter necessaria deputandum, non occulte accipiatur, sed sit in potestate praepositi, ut in rem communem redactum, cui
Abbreviated transcription (Latin):
xuria non exercetur uisi in malis oꝑibus
bonis operibus in sidiatur ut pereant. Ideo.
quidam quidam qui de contemptu uane cũ
uanius głantur similicer sñt plerique
qui de contemptu diniciaꝵ uanius ex¬
toneuncur. Dequibus subiungitur.
Et quid prodest disperg¬
endo dare pauperibiiset
pauꝑem fieri cũ aĩami

Expanded text:
im non exercetur nisi in malis operibubonis operibus insidiatur ut pereant. Ideo Pidam qui de contemptu vanae gloriae vanius gloriantur. Similiter sunt plerique qui de contemptu divitiarum vanius extolluntur, de quibus subjungitur: Et quid prodest dispergendo dare pauperibus et pauperem fieri, cum anima mi
Abbreviated transcription (Latin):
cis. Magis quippe inno¬
centes non estis sifres ue¬
stros quos indicando cor¬
rigere pocestis tacendo per¬
ure periuccitis. si em̃ frat
tuus uulnus haberet in
corpore qd̃ uellet occulta

Expanded text:
is. Magis quippe, innocentes non estis, si fratres vestros quos indicando corrigere potestis, tacendo perire permittitis. Si enim, frater tuus vulnus haberet in corpore quod vellet occulta
Abbreviated transcription (Latin):
dñ sua uicia quasi cante ⁊ lacenter
agere estimant ip̃i se ipõs dñ nesce¬
unt de monstrant ⁊ culpa q̃ octult esse
creditur ab aliis manifeste cognoscitin
¶Sed ecce lateat et anemi¬
ne hominũ uideatur quid
faciet de illo superno ĩspec¬
core quem latere nichil
pocest an idõ putandus est
non uidere quia tanco in

Expanded text:
si caute et latenter agere existimant, ipsi seipsos dum nesciunt demonstrant, et culpa quae occulta esse creditur, ab aliis manifeste cognoscitur. Sed ecce lateat et a nemine hominum videatur, quid faciet de illo desuper inspectore, quem latere nihil potest? An ideo putandus est non videre, quia tanto
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in portime argne. Oportue dicebaat:
propter eos qui ibenter andiebant uerbũ
predicatõnis: in portime propter eos qui iitu¬
ci audiebant. Similicer eos qui culpas reda¬
guunt aliqn̾ oport esse imporcunos. Sed
uta importumcas non est ex ia: sed ex cari¬
tate. Et cepe id qui contirbatur qr corri¬
picur cũ cogiture ceperit qnͣto eũ amore
frater suiis reprehenderit gandet de repre¬
hensione ⁊ qd̾ deliquic studet emũdare..i.
Nec uos iudicetis esse m¬
aluiolos: qnͣdo bot indica

Expanded text:
cebat propter eos qui libenter audiebant verbum praedicationis. Importune propter eos qui inviti audiebant. Similiter eos qui culpas redarguunt, quandoque oportet esse importunos, sed ista importunitas non est ex ira, sed ex charitate, et saepe is qui conturbatur quia corripitur, cum cogitare coeperit, quanto eum amore frater suus reprehenderit, gaudet de reprehensione, et quod deliquit studet emendare. Nec vos judicetis esse malevolos quando hoc indica
Abbreviated transcription (Latin):
tenci ceuericate solerter
Nec sentencia: nerois aplicis concordat.
et enu̾głic Lit enim leatus paulus. Si
emnt honio poccupatus in aliquo delieto eroe
it mie ⁊rater tuno: corripe eñ iter terio

Expanded text:
tenti severitate coerceri. Haec sententia verbis apostolicis concordat et evangelicis. Ait enim beatus Paulus: Si fuerit homo praeoccupatus in aliquo delicto, vos is
Abbreviated transcription (Latin):
ripiant. Neq dictimulent pcc̃a delinqͥ¬
nẽciũ sed mox ut ceperint orrri radici¬
tus uͭ prenalent ampucent: memores.
periculi heli sac̾dons de fanis suis. Iyne¬
stiores atq incelligibũes: prima ⁊ scd̃a
ãmonicione corripiant. Imprrobos ⁊ du
ros corde superbos ⁊ in obedientes uerbe

Expanded text:
ripiant, neque dissimulent peccata delinqripiant, neque dissimulent peccata delinquentium, sed mox ut coeperint oriri, radicitus ut praevalent amputent, memores periculi Heli sacerdotis de Silo, et honestiores quidem atque intelligibiles prima et secunda admonitione verbis corripiant; improbos autem ac duros corde ac superbos vel inobedientes verbe
Abbreviated transcription (Latin):
miuus fueris oport ut cito em̃detur. Nõ
enim possinnus aliquid precerire negłi¬
genter sine periculo aĩe nre. Ea enim
uommus spũaliter tenere ⁊ scdm̃ eauiu̾e
reus. Pertinebit. gͦ ad p̾ponitũ idest adeũ
qui custos est ordinis uͭ ad presbicerũ
cui maior est auctoritas referat idest.
ad abb̾em quicquid per se scd̾m canoni¬
cam regulam non potest disfnire. Quod
si in congregatõne ubi est qrdo canoni¬
cas non ect abbas sed episcopus ip̃e p̾s
biceri nomine designãtur. Ad hec eni
prelaci sunt constituti in ecclesia ut
bene ordinata custodiant errata corri¬
gant uicam ⁊ mores subdic̃os uerbo.
⁊ eremplo custodiant apłi formam sec¬
cantes qui ait Argue obsecu increpa
Inmiscentes cempqribus tempora t̾iori¬
bris blarduñca. Indisciplinatos ⁊ mn.¬
quietos debent durius argure. Sbediences¬
⁊ mutes ⁊ patiences uc in melius profi¬
ciens obletrare. Negligentes ⁊ contemp¬
uentes ⁊ superbos ant iocrepant aut cor¬

Expanded text:
m fuerit, oportet ut cito emendetur. Non enim possumus aliquid praeterire negligenter sine periculo animae nostrae. Etenim vovimus specialiter tenere, et secundum ea vivere reus . Pertinebit ergo ad praepositum et ad eum qui custos est ordinis, ut ad presbyterum cui major est auctoritas, id est ad abbatem referat quidquid per se secundum canonicam regulam non potest definire. Quod si in congregatione ubi est ordo canonicus non est abbas sed episcopus, ipse episcopus presbyteri nomine designatur. Ad hoc enim praelati constituti sunt in Ecclesia ut bene ordinata custodiant, errata corrigant, vitam et mores subditorum verbo et exemplo componant, Apostoli formam sectantes qui ait: Argue, obsecra, increpa . Immiscentes temporibus tempora, terroribus blandimenta, indisciplinatos et inquietos debent durius arguere, obedientes, mites et patientes ut in melius proficiant, obsecrare, negligentes et contemnentes et superbos ut increpent et cor
Abbreviated transcription (Latin):
CxIX.Melius est res suas insetulo ceñe.
qũ eas uda n monast̾io destribiere. ut ne¬
linc se unte extollere Nam si extollũtur deiciut
Qursquid enim in eo quod bñ agit intinnes¬
cit eo ip̃o cramite quo proficit cadit Dna:
quippe actio cũ elacione non eleuat: s gra¬
nas Reaoi est gͦ illa aĩa que pocest dic̾e cum
ꝓpla. Dinine non est exaltacũ cormeum
neqͥue elaci sunt oculi mei. Neque ambrilam
e magurs neque in imabilibus suporme
Gelix plane est qui non hc̃ occultam super¬
bram in corde nͨ aꝑtam incorpore. nec᷑
n uultu noc̃ in habitu neque in sermone
neque in opere nec in ceterrs motibus sindost
si non ambulat in magnis idest sice non
repucat inter magnos quod nobłis fuis.
aut pocens aut quod diuicias suas cõmu¬
in uice contulit aut quod in aliquo officiõ
sit ucilis. Et si non ambulat in mirabi¬
libus superse uc de regione ⁊ sancticate.
re canqm᷑ ad mirabilis acque landidiis.
superbia gen̾a possic suꝑat̾e seruus dei semper.

Expanded text:
Melius est res suas in saeculo tenere, quam eas ita in monasterio distribuere, ut velint se inde extollere. Nam si extolluntur, dejiciuntur. Quisquis enim in eo quod bene agit intumescit, eo ipso tramite quo proficit cadit. Bona quippe actio cum elatione non elevat, sed gravat. Beata est ergo illa anima quae potest dicere cum Propheta: Domine, non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculi mei, neque ambulavi in magnis, neque in mirabilibus super me . Felix plane est qui non habet occultam superbiam in corde, nec apertam corpore, nec in vultu, nec in habitu, neque in sermone, neque in opere, neque in caeteris motibus suis. Et si non ambulat in magnis, id est si se non reputat inter magnos, quod nobilis fuerit aut potens, aut quod divitias suas communi vitae contulerit, aut quod in aliquo officio sit utilis. Et si non ambulat in mirabilibus super se, ut de religione et sanctitate re tanquam admirabilis atque laudabilis.superbiae genera possit servus Dei superare, semper