comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uos autem non sic: std fiat sicut minor qui est maior
in uobis & sit practessor uelut ministrator. Disce igit
a igio officium. quudl ubi iniungitur. ne tuo uicati atui
potestaus traditat limites excedas. Non efficeris certe do¬
mina sed ministra. Unus est enim dominus. Et si tibi te¬
liqua sotores: ut christi ad ministratrici & u̾iceria obedi¬
unt: Poopierta non est: tradita tibi potestas ut inter soro¬
tes & filias hane eleues: hanc uero deprimas sicut uelis.
Sed quid tibi iniungatur ab institutort regiminis diligẽ¬
ter inuestiga. Rerum etenim omnium monastert & sõ¬
rorum sollicitudo: in ad ministratione & protudenua ti.¬
bi traditur. ut iam cacteris dormirntib sobotib te detrai
noctes crebras insompnes ducere. et senem uinioris animũ
sumere:pro utilibus & necessariis domui prouidendis.
Itaq non tantum tibi honor: quantum onus imponitꝰ.
Et si sic feceris ficut decet premium multo mauis ꝯscq̃tis:

Expanded text:
Vos autem non sic, sed fiat sicut minor qui est major Vos autem non sic, sed fiat sicut minor qui est major in vobis: et sit praecessor sicut ministrator . Disce igitur a magistro officium quod tibi injungitur, ne tuo vicariatu, potestatis traditae limites excedas. Non efficieris certe domina, sed ministra: unus est enim Dominus. Et si tibi reliquae sorores ut Christi administratici et vicariae obediunt: propterea non est tradita tibi potestas, ut inter sorores et filias hanc eleves, hanc vero deprimas sicut velis. Sed quid tibi injungatur ab institutore regiminis, diligenter investiga. Rerum enim omnium monasterii, et sororum sollicitudo in administratione et providentia tibi traditur: ut jam caeteris dormientibus, te doceat noctes crebras insomnes ducere: et senem junioris animum sumere, pro utilibus et necessariis domui providendis. Itaque non tantum tibi honor, quantum onus imponitur. Et si sic feceris sicut decet, praemium multo majus consequeri
Abbreviated transcription (Latin):
lefactoribus: ex operibus uesttis bonis glorificent deum. Haec
pratemies:ne ex officio regendi eleueris ad alta.
tectis. ne. tibi ille propheticus sermo comurniat. Quid est ista¬
hel quod in terra mnimicorum es: inueterasti in terra alitã:
comquinata es cum mortuis: depuaia es cum his ꝗ sũt
in inferno: dereliquisti fontem sapientiat. Nati si in uia di
ambulasses: habitasses utiq in pace siper terram.Non enim
in uia dei ambulant qui in administratione regiminis
honotes & utilitates proprias exposcunt. Reuolue sipius
iti mentis archano. & stillo ferrto scribe in silice cordis: qͥ
dominus. cuiuis uices geris ad subditas: contendentes apłos
quis maior elset corum instruxit sequeni dit rtessurus
ab cis & si stiperius dictum: tamen itetum narratum for¬
tius teunctur in corde. Reges in quit gentuim dominat
corum & qui potestatem habent super tos benefici uocãt.

Expanded text:
lefactricibus, ex operibus vestris bonis glorificent Deum. Haec lefactricibus, ex operibus vestris bonis glorificent Deum. Haec praeemines, ne ex officio regendi eleveris in altum, ia, et inquieta subjectis: ne tibi ille propheticus sermo conveniat: Quid est, Israel, quod in terra inimicorum es? inveterasti in terra aliena: coinquinata es cum mortuis: deputata es cum his qui in inferno sunt? Dereliquisti fontem sapientiae: nam si in via Dei ambulasses, habitasses utique in pace super terram . Non enim ambulant in via Dei, qui in administratione regiminis, honores et utilitates proprias exposcunt. Revolve saepius in mentis arcano, et stylo ferreo scribe in silice cordis, quid Dominus, cujus vices geris ad subditas, contendentes apostolos quis major esset eorum instruxerit, sequenti die recessurus ab eis: et si in superioribus dictum, tamen iterum narratum fortius teneatur in corde: Reges gentium dominantur eorum: et qui potestatem habent super illos, benefici vocantur.
Abbreviated transcription (Latin):
sanctis. caettrisq labotibus fatigatum corpus. itquiem &
refoullationem ton uoluptatem exquirãt. Sed cauete po¬
tissime: nt quid operis uanitatis uestris uersetur manib
Immundus reputatur qui immundum quid tengerit uel
morticintum Non deaurata matsupia: non cingulas: non et̃
chirotecas. quae omnia lascuiat & superbae mentes exoptãt
Horreat deo dicatum cor talia setre. Sed aut sacri codices uel
legendo uel scribendo genua praemant.Aut ortulorum cul¬
tus mxerceatur: aut aliud sanctum opus & utile: ut ex relaxa¬
tione quadam refocillatus spiritus. ad diuinum ardorem for¬
tius gelaxatur accendatur.Sanctorum gesta quae legitis emu
cupitis. Uestram inter gentes conuersationem bonam habea¬
tis: ut ex cdore bonȩ famae uestrae sanctitatis: etiam malo¬
tum corda ad sancta desideria accensa moueantur.Et in to
quod deprauatt gentes detractant deuobis tanqm̃ de ma¬

Expanded text:
sanctis, caeterisque laboribus fatigatum corpus, requiem et sanctis, caeterisque laboribus fatigatum corpus, requiem et refocillationem, non voluptatem exquirat. Sed cavete potissime ne quid operis vanitatis vestris versetur in manibus: immundus reputatur, qui immundum quidquam tetigerit, vel morticinum. Non deaurata marsupia, non cingulos, non etiam chirothecas, quae omnia lascivae et superbae mentes exoptant. Horreat Deo dicatum cor talia scire: sed aut sacri codices, vel legendo, vel scribendo genua premant: aut hortulorum cultus exerceatur, aut aliud sanctum opus et utile: ut ex relaxatione quadam refocillatus spiritus, ad divinum ardorem fortius accendatur. Sanctorum gesta quae legitis vestcupitis. Vestram inter gentes conversationem bonam habeatis, ut ex odore famae vestrae sanctitatis, etiam malorum corda ad sancta desideria moveantur. Et in eo quod depravatae gentes detrectant de vobis tamquam de ma
Abbreviated transcription (Latin):
ercctur a monachis. Hoc unum apud omnes obseruatiois̃
praruipuum est: & cel ebre per aegiptum: ut nullum nisi
obedientem & humilem ad omnes labores perficiendos. et
opera suscipiant. quatenus domita caro es gtauedine co¬
gltationib uanis & uoluptatib non uacet & ocio. Tenea¬
uis firmissime quod omnis concupiscentia & immũditia
ANC SANCAM STUIILIN¬
stultamq sapientiam cottidie im monasterio disci¬
te filiae: quam sancti uos docent in heremo tustici
Subtilia & alta nolite sapere. sed superbis & tumidis scculi
ea telinquite. ut post peractum incipiant noscete: quod lrã
occidit: & spiritus uiuificat. & quod deus saepe infirma &¬
abiecta eligit. Hanc saepe scolam intrate. quocunq dit qͣcũ¬
q nocte ex his nouam lectionem discut. non otiuim. non
torpor & ignauia uos ad dei sertutia tipidas & frigidas
teddat. Semper aut officiis. aut orationib: aut manuũ oꝑib

Expanded text:
xercetur a monachis. Hoc unum apxercetur a monachis. Hoc unum appręcipuum est et celebre per Aegyptum, ut neminem nisi obedientem et humilem ad omnes labores perficiendos et opera suscipiant, quatenus domita caro, ex grauedine, cogitationibus uanis et uoluptatibus non uacet ex ocio. Teneatis firmissime, quod omnis concupiscentię et immunditięHanc sanctam stultitiastultamque sapientiam, quotidie in monasteriis discite, filiae, quam sancti in eremo vos docent rustici. Subtilia et alta nolite sapere: sed superbis et tumidis saeculi ea relinquite, ut post peractum incipiant noscere quod littera occidit, spiritus vivificat: et quod Deus elegit abjecta et infirma. Hanc saepe scholam intrate: quocumque die et quacumque nocte ex his novam discite lectionem. Non otium, non torpor, et ignavia vos ad Dei servitia tepidas et frigidas reddat. Semper aut officiis, aut orationibus, aut manuum operibus
Abbreviated transcription (Latin):
meris hominum proculdubio gratem: bis quolibet die
tria miliaria gestabat inscapulis. nulla alia necessitate
coactus. quod iam per octo annos ptaeredentes iffecerat.
Quod si forte queratur: quid in eius menit uoluebatur. ex
hoc qđ forte nostrae superbe mentir quat nondum ad
huuis sanctȩ fatuitatis perfectionem aduenit uideretur tx̃¬
neum: puerorumq ludus &. ociositatis opus: testor deũ
quod mihi sollicitt ab todem pertuntatiti tanta simplici¬
tas & humilitas est reperta: quod ex tunc corpi discere mo¬
nasticam uitam. Nam sic deuote:sic affectanter: sic hylari¬
ter continius explibat. diebus tam insolitũ opus: ut sibi
uideretur post expletonem captate gloriam ome. Quin¬
ĩmo in huius faugationis opere minime contentus. pene
molestabat prem̃ ut medio tempore nouos indice̾t labores:
& opera perficienda per eum. Quid igitur uagor per singła
Non est opus exponete quicquiđ in similib continue e¬

Expanded text:
meris hominum procul dubio gravem, bis quolibet die per meris hominum procul dubio gravem, bis quolibet die per tria milliaria gestabat in scapulis: nulla alia necessitate coactus, quod jam per octo annos effecerat. Sed si forte quaerebatur quid in ejus mente volvebatur: ex hoc quod forte nostrae superbae menti, quae nondum ad hujus sanctae fatuitatis perfectionem advenit, videtur extraneum puerorumque ludus, et otiositatis opus. Testor Deum quod mihi ab eo sollicite percunctanti, tanta simplicitas et humilitas est reperta, quod ex tunc incepi ducere monasticam vitam. Nam sic devote, sic affectanter, sic hilariter continuis diebus explebat tam insolitum opus, ut sibi videretur post expletionem captare omnem gloriam. Quinimmo in hujus operis fatigatione, minime contentus, pene molestabat patrem: ut medio tempore novos induceret labores, et opera perficienda per eum. Quid ego vagor per singula? non est opus exponere, quidquid in similibus continue e
Abbreviated transcription (Latin):
ceps aristotles: & si fueris absq dubitatione prodigium
grandeq miraculum in tota natura cui pene uidetur in¬
fusum quicquid naturaliter capax est hominum genus
quoniam sapientia huiis mundi stultitia est apud deũ:
si caritas non informat: si intellectus non captiuatur
ad fidem: si cor ad christi seruitutẽ non inclinatut: qui
uideis est scandalum. paganis stultitia. nobis autem cre¬
dentibus honor & gloria in quo solum gloriatur apłus:
De promptitudine implendi mandata imposita.i¬
IH II HO NORABILIUS.
nihil ue gloriosius catissimt qm̃ setuitus christi
Haet sanc praeferenda imperatorum fastigio. Haec
dignitati tegiat. Hate cuicunq seculi glotiae. Huuis ser¬
uitcius chriti quidam inter cacteros quos uidi in heceino
doctus ex monachis: ad uissum pris senioris suat carita¬
tis & humilitatis fructum cupientis augere:& obediendi
aliis uiuenibus tradere normam per grandem lapides hu¬

Expanded text:
ceps, Aristoteles: etsi fueris, absque dubitatione, prodigium ceps, Aristoteles: etsi fueris, absque dubitatione, prodigium grandeque miraculum in tota natura: cui pene videtur infusum, quidquid naturaliter est capax humanum genus: quoniam sapientia mundi, stultitia est apud Deum , si charitas non informat: si intellectus non captivatur ad fidem: si cor ad Christi servitutem non inclinatur, qui Judaeis est scandalum, paganis stultitia: nobis vero credentibus honor et gloria: in quo solum gloriatur Apostolus: . CAPUT XII. De promptitudine adimplendi mandata. Nihil honorabilius, nihilve gloriosius, charissimae, quam servitus Christi. Haec sane praeferenda imperatorum fastigio, haec dignitati regiae, haec cuicumque saeculi gloriae. Hujus servitutis Christi, quidam inter caeteros quos vidi in eremo doctus ex monachis, ex jussu patris senioris, suae charitatis et humilitatis fructum cupiens augere, et obediendi aliis juvenibus tradere normam, pergrandem lapidem hu
Abbreviated transcription (Latin):
anteꝗ sancta uecba. luetem: Qm̃qͣ ut meas miserias detegas
me anteqm̃ ugesimum annum actatis attingetem urbs
romana in summum pracelegerat ingcm̃ in omnib porne
liberalibus artibus: & nondum spiritus sancti scolas intra¬
ueram. nondum caecutiens peruenut ad sanctae ueritatis
poteram disciplinam. Non achademiae: non certe tomae hu¬
uis doctae fatuitatis resonauere gĩnasia: quat sancta. retin&
herenius. Uere non sine labore didicisti tuam sapientiã fa¬
tuam plato:quem mundus retinere non poterat: mundi sa¬
pientiam instquentem. per diuersarum hationum & gen¬
tuim: regionumq partes: infinitis erumpnis: innumerisq:
peragtando laborib. nec tamen fatuissimȩ sapientia finem
quiꝰ est summum & optimum bonum: ad quod te natu¬
tat motrebat intento in orbe uniuerso reperire seiuisti.
quem hi sancti rustici hanc fugientes inuenerunt in he¬
remis latitantes. Attende & tu fatuorum sapientũ prin¬

Expanded text:
antequam sancta verbera luerem. Quamquam ut meas miserias detegam, antequam sancta verbera luerem. Quamquam ut meas miserias detegam, me antequam vicesimum annum aetatis attingerem, urbs Roma in summum praeelegerat magistrum in omnibus pene liberalibus artibus. Nondum sancti Spiritus scholas intraveram: nondum caecutiens pervenire ad sanctae veritatis poteram disciplinam. Non Academiae, non certe Romae hujus doctae fatuitatis resonavere gymnasia, quae sancta retinet eremus. Verum non sine labore didicisti tuam sapientiam fatuam, Plato: quem mundus retinere non poterat, mundi sapientiam insequentem, per diversarum nationum, et gentium, regionumque partes, infinitis aerumnis innumerisque peragrando laboribus. Nec tamen fatuissimae sapientiae finem, qui est summum bonum, ad quod te naturae movebat intentio, in orbe universo reperire scivisti: quem sancti hi rustici hanc fugientes invenerunt in eremis latitantes. Attende et tu, fatuorum sapientium prin
Abbreviated transcription (Latin):
mnis laboris & grauedinis oblitus itineris:hetemos huãt
naturat tam ditestabiles & ingeatos in paradisos cogitarẽ
esse conuersos. Mitum auditu: seod fdelix ohtentu. sic sanctos
hominum corda caruas iransformauerat in traturas drifi¬
cas ut caro pent essit nescia carnis. licet per lohannem dicat
quod quicquid est in mundo: aut est concupiscentia carnis.
ma corda obedientiat & humilitatis ĩnitrbantur uestigiis:
ui quasi quorundam phõrum utderitur in eis utrificari opĩo:
qui imam pouunt in hominib uniuecsis animam solam. Nã
abbates & prẽs nihil omnino uelle stiebant:uisi quud subiliti.
emissa. & quibusdam quod ammodo indiciis nitebantur
Sancta fatuitas: quat natos ad labores homines
de poenis.Non hanc fatiutatem doctissimam athe¬
nis plato didicit. non Aristoteles. non anaxagoras. nõ cat¬
terorum stultorum mundi sapientum turba percepit. Non
certe ego miser hieronymus fatuorum sapientum imitator

Expanded text:
mnis laboris et gravedinis oblitus itineris, eremos humanae mnis laboris et gravedinis oblitus itineris, eremos humanae naturae tam detestabiles et ingratas, in paradisos putarem pene conversas. Mirum auditu, sed felix obtentu: sic sanctorum hominum corda charitas transformaverat in creaturas deificas, ut caro pene esset nescia carnis. Licet per Joannem dicatur: quod quidquid est in mundo, aut est concupiscentia oculoruma corda, obedientiae et humilitatis innitebantur vestigiis, ut quasi quorumdam philosophorum videretur in eis verificari opinio: qui unam ponunt in hominibus universis animam solam. Nam abbates et patres nihil omnino velle sciebant, nisi illud quod subditi: emissa: quibusdam quodammodo indiciis nitebantur sancta fatuitas, quae natos ad labores homines de poenis! Non hanc fatuitatem doctissimam Athenis Plato didicit, non Aristoteles, non Anaxagoras, non caeterorum stultorum mundi sapientium turba percepit. Non certe miser ego Hieronymus fatuorum sapientium imitator,
Abbreviated transcription (Latin):
uobis quaedam minus imitan¬
da per opera. quam audienda de aliuꝗb sanctissimis
uiris.: ut bonorum exempla obedientia humiluattn qua catẽ¬
te in ardificii spiritualis structura in fundamento uituiũ
quicquid aedificatur est uanum uestras mentes doirant: &
debra memoria gestorum sanctorum uitat teligionem instru¬
ant & uirtutem. Bum igitur per heremorum anita: septẽ ãuis
sanctos prẽs degentes ibidem in t̾tis uelut in catlis angelos con¬
fistentes: assiduo labore itintis ardiusq uiuendi in cõmodis: ce¬
terisq innumeris calamitaubus peragrando uisitarem: de quoR
uitis moribusq mirificis: quae luculenter ipse conspexi. libellũ
composui: qui uobis ut lucerna sit in candelabro ad meditatio¬
nem religionis & uita. nihil ita carum ita studiosum appeleba¬
tur a monachis:qm̃ quod in cis qui iuberet posset inuemti.
Profecto non tactam. tantam caritatem: tantamq. humilita¬
tem quam sanctae illae mentes habebant. ut hoc cernens o¬

Expanded text:
obis quaedam non minus imitanda per opera, quam audienda de aliquibus sanctissimis viris, ut bonorum exempla, obedientiae humilitatem: qua carente, in aedificii spiritualis structura, fundamento virtutum quidquid aedificatur, est vanum: vestras mentes doceant, et crebra memoria sanctorum gestorum vitae religionem instruant et virtutem. Dum igitur per eremorum antra septem annis sanctos Patres degentes, ibidem in terris velut in coelis angelos assistentes assiduo labore itineris, arduisque vivendi incommodis, caeterisque innumeris calamitatibus peragrando visitarem: de quorum vita moribusque mirificis, quae luculenter ipse perspexi, libellum compegi, qui vobis sit ut lucerna in candelabro ad meditationem religionis et vitae. Nihil ita carum, ita studiosum appetebatur a monachis, quam quod in eis qui juberet, posset inveniri. Profecto non taceam tantam charitatem, tantamque humilitatem, quam sanctae illae mentes habebant: ut haec cernens, o
Abbreviated transcription (Latin):
lunt: ut quicunq mitantur: & prophetę sint ꝑiter & apłi
ad quos uero mutentis sermo non ponitur: tantũ ꝓpħtę
sint: quoid ego superfluum puto: Et quia semel ad tractatũ
istius uocabuli uenimus: sciendum sileam collegã pauli
lingua hebraa apłm dici qui cum eo nonnullas tpłas se¬
bitꝰ et uitiost siluanus legitur pto silea: cum siluanum in
a postolorum actibus non legamus:¬

Expanded text:
lunt: ut quicumque mittantur, et Prophetae sint pariter et Apostoli: lunt: ut quicumque mittantur, et Prophetae sint pariter et Apostoli: ad quos vero mittentis sermo non ponitur, tantum Prophetae sint: quod ego superfluum puto. Et quia semel ad tractatum istius vocabuli venimus: sciendum, Silam collegam Pauli lingua Hebraea Apostolum dici: qui cum eo nonnullas Epistolas scribit. Et vitiose Silvanus legitur pro Sila, quum Silvanum in Apostolorum Actis non legamus
Abbreviated transcription (Latin):
litatem dominus aduertens: quod se secundis putaret in¬
dignum: imperauit. stquentia dicens. Uade. Septuaginta.
Ecce ego sum: mute me. Aquila & theodotion: Ecce adsum
mute me. Sỹmachus. Ecce mute me. Deus qui uocat ea q̃
non sunt quasi sint: et qui dixit: ego sum qui sum. et a¬
libi qui est misit me: quoscunq uocauerit statim facit sub¬
sistere. quod satis claret exemplis in uiuente mathio euiã
gelista & in lazaro quadriduano iam mortuo qui statim
tit sunt uocati adomino & ille sepulchtum auaritiae reliꝗt
& ille suete moͣrtis: quoniam ominia quat absq eo suntł
non funt. Unde propheta purgatus a uitiis. ausus est dicẽ
ecce ego sum. licet in latinis codicib ptopuer interpretum
uarietãtem sum. non sit appositum. Quidam obseruandum
putant: ad quos prophetas mutentis aut missi sermo dica¬
tur: quod graete est apostolus. & hanc esse differentiã uo¬

Expanded text:
litatem dominus aduertens, quod se secundis putaret inlitatem dominus aduertens, quod se secundis putaret indignum, imperauit sequentia dicens: uade. 21. Septuaginta: et dixi: ecce ego sum, mitte me; Aquila et Theodotion: ecce adsum, mitte me; Symmachus: ecce, mitte me. deus, qui uocauit ea, quae non sunt, quasi sint, et qui dixit: ego sum, qui sum, et alibi: qui est, misit me, quoscumque uocauerit, statim facit subsigelista, et in Lazaro quatriduano jam mortuo: qui statim ut sunt vocati a Domino, et ille sepulcrum avaritiae reliquit, quit, et iste suae mortis . QUONIAM OMNIA quae absque eo sunt, non sunt. Unde Propheta purgatus a vitiis ausus est dicere: Ecce ego sum: licet in Latinis codicibus propter Interpretum varietatem, sum, non sit appositum. Quidam observandum putant, ad quos Prophetas mittentis, aut missi sermo dicatur, quod est Graece Apostolus. 64 Et hanc esse differentiam vo
Abbreviated transcription (Latin):
timandum est: nisi patri & filio & spirittu santo: quibus
uadit: quicunq eorum obsequitur uoluntati. Et inco quidc̃
qued unius loquentio persona proponitur: diumitaus est u¬
nitas: in eo uero quod dicitur nobis: petsonarum diuersitas indi¬
catur. Legimus in cantius canticorum uocem sponsi dlicentis
ad sponsam. Surge ueni proxima mea: speciosa mea: columba me.
a. quia ecce hiemp̾s transiit: pluuia abiit sibi. Quando enim
in cogitationũ anima iranquillitate consedit: quando supra
petram fundata est: & fides cius alta radice fixa est: uniuersi
temptationum fluctus sibi pertranseunt: & ei non ꝑtranse¬
unt qui temptatur. Notandum aũt quomodo ad id quod
dominus dixerat: quem mutam & quis ibit nobis: piophe¬
ta ex ꝑte responderit: ecce ego mute me. & de sequenti tacue¬
rit: intelligens nullum homͦinum dignum esse. ꝗ do ꝑgerei.:¬
& omne iter suumreius faceret esse qui miterit. Quã humi¬

Expanded text:
timandum est, nisi patri et filio et spiritui sancto, quibus timandum est, nisi patri et filio et spiritui sancto, quibus uadit, quicumque eorum obsequitur uoluntati? et in eo quidem, quod unius loquentis persona proponitur, diuinitatis est unitas; in eo uero, quod dicitur \'nobis\', personarum diuersitas indicatur. legimus in Canticis Canticorum uocem sponsi dicentis ad sponsaa. quoniam ecce hiemps pertransiuit, pluuia in cogitationum tranquillitate consedit, quando supra petram fundata est et fides eius alta radice fixa est, uniuersi temptationum fluctus sibi pertranseunt et ei non peatranseunt, qui temptatur. notandum autem, quomodo ad ld, quod dominus dixerat: quem mittam et quis ibit nobis? propheta ex parte responderit: ecce ego, mitte me et sequenti tacuerit intellegens nullum hominum dignum esse, qui deo pergeret et omne iter suum eius faceret esse, qui mitteret. quam humi
Abbreviated transcription (Latin):
secundum apostolum ipẽ est propiciatio pro peccatis nr̃is.
Purgatis autem peccatis nostris:audiemus uocem domĩ
dicentis: quem mutam: et tespondebimus: ecce mite me
Septuaginta. Et audui uoermi domini dicentis. Quem m¬
mittam. et quĩs ibit ad populum istum: Aquila theodotiõ
A Sỹmachus. Et audiui docem domini dicentis.Quem mit¬
tam: & quis ibit nobis: De compatatione isaiae & moysi:
quomodo alius ministerium recusarit: alius ultro se offe¬
rens dura perpessus sit:in alio loco disputatumus.Sed ne
uidea mur aliquid practerisse eoͣrum quoͬs uidei deuteron¬
uocant: uel deuterosis et in quibus uniuersam scientiã pont̃:
nunc breuiter illud attingimus: quare in hebrȩo sit positum:
& quis ibit nobis. Sicut enim in genesi dicitur: faciamus ho.¬
minem ad imaginem & similitudinem nostram: ita & hic
puto dictum:  quis ibit nobis. Nobis autem quib aliis ex¬

Expanded text:
secundum Apostolum: Ipse est propitiatio pro peccatis nostris. secundum Apostolum: Ipse est propitiatio pro peccatis nostris. Purgatis autem peccatis nostris, audiemus vocem Domini dicentis: Quem mittam? Et respondebimus: Ecce ego, mitte me. 20. Septuaginta: Et audivi vocem Domini 62 dicentis, quem mittam, et quis ibit ad populum istum? Aquila, Theodotion et Symmachus: Et audivivocem Domini dicentis: quem mittam? et quis ibit nobis? De comparatione Isaiae et Moysi, quomodo alius ministerium recusarit, alius ultro se offerens dura perpessus sit, in alio loco disputavimus. Sed ne videamur aliquid prauocant δευτερώσεις et in quibus uniuersam scientiam ponunt, nunc breuiter illud adtingimus, quare in Hebraeo sit positum: et quis ibit nobis? sicut enim in Genesi dicitur: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, ita et hic puto dictum: quis ibit nobis? «nobis\' autem quibus aliis aes
Abbreviated transcription (Latin):
examinatum probatumter purgatum septulum Et ali¬
bi. Mandatum domini lucidum illum inãs oculos. Qđ
autem ait in mani habebat carbonem: manũ intelligam
operationem.ut ibi. In manu lĩguȩ mors & uita. Et in põ ꝰ.
Cadent in manu gladii. Aut certe uere manus apparuit:
at per similitudinem humanae format:dum manus cer¬
nitur porrigentis: propheta non timeat. Iuxta quod & ipm̃
deum & angelos se in humanas uidemus mufasst se for¬
mas: ut metus tudentibus demetetur. Septuaginta
Et dixit. Ecce tetigit hic labia tua: & auferit iniquitas tuas.
& peccata ⁊ tua n purgat. Aquila. Ecce tetigit hiͦc labia tua:
& recedet iniquitas tua. & peccatum tuum propiciabitia
Caeteri interptetes in aquilae uerba consentiunt. Primit
necesse estiut labia nostra tangantur: deinde cum tacta fu¬
erint: fugetur iniquitas. & cum iniquitas fuerit effugata
piopicietur dominus. quia apud ipsum est propiciatio. et

Expanded text:
probatum terrae, purgatum septuplum et aliprobatum terrae, purgatum septuplum et alibi: mandatum domini lucidum, inluminans oculos. quod autem ait: in manu habebat carbonem, manum intellegamus operationem, ut ibi: in manu linguae mors et uita et in psalmo: cadent in manu gladii. aut certe uere manus apparuit, ut per similitudinem humanae formae, dum manus cernitur porrigentis, propheta non timeat; iuxta quod et ipsum deum et angelos in humanas uidimus mutasse formas, ut metus uidentibus demeretur. 19. Septuaginta: et dixit: ecce tetigit hoc labia tua et auferet iniquitates tuas et peccata tua circumpurgabit; Aquila: ecce tetigit hoc labia tua et recedet iniquitas tua et peccatum tuum propitiabitur; ceteri interpretes in Aquilae uerba consnecesse est, ut labia nostra tangantur: Deinde cum tacta fuerint, fugetur iniquitas; et cum iniquitas fuerit effugata, propitietur Dominus: quia apud ipsum est propitiatio: et
Abbreviated transcription (Latin):
multisq modis olun deus patribus nostris locutus est in
prophetis. Quia in hebito pio carhone calculus legitur: ca¬
teris q super hoc consonantib:uidetur mihi sermoꝰ diin
calculi appellatione signari. Situt enim calculus genus ẽ
lapidis durissimi & totuudi &omni puritate lenissimi
culo sephora filium suum circuncidit :& hiesus populum
purgat a uitiis. Et in apocalipsi dominus pollicetur uin¬
centiꝰdus: ut accipiant talculum: & scribatut super tum
nomen nouum. Uidetur autt̃ mihi & septuaginta in eo q
antea transtulerunt: sensisse quod cacteri. apopa
quippe quem nos carbunculum interpretamur.:genus la¬
pidis fulgidi atq lucentis: quem etiam in duodecim la¬
pidib inuenimus. Siue igitur calculum siut carbuntłm
lapidem accipimus: in calculo diuini sermonis ueritas
& rigor: in carbunculo lucens doctrina & manifesta mõ¬
stratur. Eloquia enim domini eloquia casta. argentũ igne

Expanded text:
multis modis olim deus patribus nostris locutus est in multis modis olim deus patribus nostris locutus est in prophetis. quia in Hebraeo pro \'carbone\' \'calculus\' legitur ceteris quoque super hoc consonantibus, uidetur mihi sermo diuinus calculi appellatione signari. sicut enim calculus genus est lapidis durissimi et rotundi et omni puritate leuissimi, cnlo Sephora filium circumcidit et Iesus populum purgat a uitiis; et in Apocalypsi dominus pollicetur uincentibus, ut accipiant calculum et scribatur super eum nomen nouum. uidetur autem mihi et Septuaginta in eo, quod SvOpaxa transtulerunt, idem sensisse, quod ceteri; ἂνθραξ quippe, quem nos carbunculum interpretamur, genus lapidis fulgidi atque lucentis, quem etiam in duodecim lapidibus inuenimus. siue igitur calculum siue carbunculum lapidem accipimus, in calculo diuini sermonis ueritas et rigor, in carbunculo lucens doctrina et manifestamonstratur; eloquia enim domini eloquia casta, argentum igne
Abbreviated transcription (Latin):
deum stantia: excepto in pñti loco in scriptutis omnibus
inuenimus. depiuaginta. It in mauu habebat cathonem
tari. & tetigit os mneum. Sỹmatͥus. & in manu euis cal¬
culus in forcipib quem tulerat de altati & detulit ad os
meũ Thcedotion Et in manu euis calculus in forcipe quẽ
acceperat de altan Et tetigit os meum. Quantum ad hy¬
stotiam pertinet. uidetur deuo sedere in tẽplo hienis ale:
& ante eum de altari secundum septuaginta ad isaiam catho
deferri: de altari uero incensi sue holocaustorum. Quantum at
ad misticos intellectus ille ei ignis mittitur: quem hicremi¬
as ferre non poterat. Qui cum animae nostra archana pent¬
trarit: ita nos dissoluit:ita a ueteri homine in nouum excoqt:
ut in illam uocem possimus erumpere. Uuto autem iã non
ego: sed gratia dei quae in me est.Forcipes quoq secundũ
interpretes cacteros: licet in sacerdotali supellectile sc̃mpru¬
fucrint: diuersas grãs debemus acciirre. quibus multifale et

Expanded text:
 excepto praesenti loco, Scripturis sanctis omnibus invenimus. 18. Septuaginta: « Et in manu habebat carbonem, tari, et tetigit os meum. » Symmachus: « Et in manu ejus calculus in forcipibus, quem sumpserat de altari, et detulit ad osmeum; Symmachus: et in manu eius calculus in forcipibus, quem sumpserat de altari, et detulit ad os meum. quantum ad historiam pertinet, uidetur deus sedere in templo Hierusalem et ante eum de altari secundum Septuaginta ad Esaiam carbo deferri, de altari uero incensi siue holocaustorum. quantum autem ad mysticos intellectus, ille eis ignis mittitur, quem Hieremias ferre non poterat, qui, cum animae nostrae arcana penetrarit, ita nos dissoluit, ita a ueteri homine in nouum excoquit, ut in illam uocem possimus erumpere: uiuo autem iam non ego, sed gratia dei, quae in me est. forcipes quoque secundum interpretes ceteros, licet in sacerdotali semper suppellectile fuerint, diuersas gratias debemus accipere, quibus niultifarie et
Abbreviated transcription (Latin):
pene linguis ꝑtofertur genere masculino &cum in tũ non
cadat secus.Alorum quoq pius licet attamen coarguen¬
dus error est qui in orationib & oblationib sus audĩt
dicete: ꝗui sedeo super cherubin & seraphin. Nam & suꝑ

Expanded text:
paene linguis profertur genere masculino, et cum in eum non paene linguis profertur genere masculino, et cum in eum non cadat sexus. illorum quoque, pius licet, attamen coarguendus error, qui in orationibus et oblationibus suis audent dicere: \'qui sedes super cherubim et sera
Abbreviated transcription (Latin):
missum est unum ad me de straphin. Aquila
A theodotion. Et uolauit unum ad me de sera
die ingemiscentium atq dicentium oh mistr ego quoniam
compunctus sum ora purgantur. et cum a piccatis fuerit
liberati. pixparant se in minuisterio dei Quod aũt cacteri i¬
ttipteus pro mi slum esst uolasse dixerũt. intellige uelocẽ
diuni sermonis aduentum supt eos qui digni illius soci¬
etate udicantur. In genete quoq diuersitas eͦst Septuagi¬
ta aquila & thecdotior setaphir neutro genere transtu¬
lerunt: sẏmachus in masculino. Necputandum ltcũ esse
in uittutib dec cum itim ipse spiritus sanctu secundũ
ptoptietatẽs linguae hebratat foeminino genete proferat
ruh graete neutro to npẽoualatine masculino genere¬
spũs Ex quo in telligendum est quando de superiorib
disputatur & aliquid masculinura seu foemininũ poni¬
tur non tam sexum significari: qm̃ idioma sonate lingua
Siquidem ipse deus inuisibilis & incorruptibilis om̃ib

Expanded text:
missum est ad me unum de seraphim; Aquila et Theodotion: et uolauit ad me unum de serapdie ingemescentium atque dicentium: o miser ego, quoniam conpunctus sum, ora purgantur et, cum a peccatis fuerint liberati, praeparant se ministerio dei. quod autem ceteri interpretes pro \'missum esse\' \'uolasse\' dixerunt, intellege uelocem diuini sermonis aduentum super eos, qui digni societate illius iudicantur. in genere quoque diuersitas est. Septuaginta, Aquila et Theodotion seraphim neutro genere transtulerunt, Symmachus masculino. nec putandum sexum esse in uirtutibus dei, cum etiam ipse spiritus sanctus secundum proprietates linguae Hebraeae feminino genere proferatur \'ruach\', Graece neutro xo πνεύμα, Latine masculino \'spiritus\'. ex quo intellegendum est, quando de superioribus disputatur et masculinum aliquid\' seu femininum ponitur, non tam sexum significari, quam idioma sonare linguae; siquidem ipse deus inuisibilis et incorruptibilis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
mis oculi mei. Effusa est in tetram glotia mea. quando re
quod puluis sum: uide humilitaiem turam & laborem
plius non ero:¬
quen suo esse fidelem. ad te increpatio mea fe¬
stinat: quem sentio esse superbum. Penitete te
assetis: qui ioius inseculo conuersaris. Poeni¬
tere asseris qui opeta dyaholi stqueris: & deum pretermit¬

Expanded text:
acrymas oculi mei, effusa est in terram gloria mea . Quando reacrymas oculi mei, effusa est in terram gloria mea . Quando requod pulvis sum: vide humilitatem meam, 320 et laborem plius non eroquem scio esse fidelem. Ad te increpatio mea festinat, quem sentio esse superbum. Poenitere te asseris, qui totus in saeculo conversaris. Poenitere te asseris, qui ea quae vomer
Abbreviated transcription (Latin):
suntꝰ super me. Computtuerunt & deteriorauerunt cica¬
itices ieat a facie insipientie mea. Miseriis afflicta sum
& curuata sum usq in finem: rugiebam a gemitu cordis
mea & lumen oculorum intorum & ipsum non est mecũ.
Deus repulisti me & destruxisti me: ostendisti mibi dura:
potionasti me uino compunctionis. Expulsa sum ab ocuł
tus. lam non adiiciam & respiciam ad templum sanctum
tuum. facta sum in extermitiuin. Quat utiluas in satug¬
tune meodum descendero in corruptionem. Nunquid mor
ad it deus conuersio mea: qui solus potes nouare ottinia
Tu ab infetis animas reuocas: & soluis compeditos. Tu irus
erigis elisos: caetos illuminas: mortuos tesuscitas. Etraui
ficuꝰt oius perdita quaere famulam tuam ne lupus crutt¬
lis glutiat me. Multi dicunt animȩ ineae: non est salus ipĩ
in deo eius. Sed & tuum consilium tecum est: Quot ftnt
dies famulȩ tuae: quando facies de mir unliciũ.Sed ne intr

Expanded text:
sunt super me. Computruerunt et deterioraverunt cicasunt super me. Computruerunt et deterioraverunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae. Miseriis afflicta sum, et curvata usque in finem, rugio a gemitu cordis mea, et lumen oculorum meorum et ipsum non est mecum . Deus, repulisti me, et destruxisti me, ostendisti mihi dura, potasti me vino compunctionis . Expulsa sum ab oculis tuis, jam non adjiciam ut resurgam ad templum sanctum tuum, et facta sum in exterminio . Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem? . Nunquid moAd te, Deus, mea conversio, qui solus potes novare omnia: et ab inferis animas revocas. Tu solvis compeditos: tu, Deus, allisos erigis, caecos illuminas, mortuos suscitas. 51. Erravi sicut ovis perdita : require famulam tuam, ne lupus crudelis glutiat me. Multi dicunt animae meae: Non est salus illi in Deo ejus . Sed tuum consilium tecum est. . Quot sunt dies famulae tuae, quando facies mecum judicium? Sed ne intre
Abbreviated transcription (Latin):
beate ferę & uoluctes:quibus nullus metus de inferis est:
noq postmodum rediturȩ estis rationem. Nobis manet poe¬
na irudelis thartari: qui halentes sensim delinquimus.Ideo
non est pax peccatorib. Meum pectatum mea iniquitas nõ
sunt similia offensis hominum: quia horribilis est hacc im¬
Mentita sum in dominum altissimum. idco non est mihi
fidutia inuocandi dominum altissimum quia obstruetũ
est os loquentuim iniqua Nam malum ineum propheta ce¬
cinit: quod qui eleongant se a domino peribunt.Disperdu
ad dominum. Adhuc tempus est dum datur spatũ uiuẽdi
quia in morte non erit memoria. in inferno non est cõfes¬
sio. Domine ne in ira tua arquas me:neq infurore tuo ton¬
ripias me. Quoniam sagutae tuȩ infixȩ sunt mihi: nec ẽ
sanitas in carne mea a uultu ue tuae non est pax ossibus
meis a facie peccatorum meorum.Quoniam iniquitates meȩ
supergressę sunt caput meum & sicut onus graue grauata

Expanded text:
beatae, ferae et volucres, quibus nullus metus de inferis, beatae, ferae et volucres, quibus nullus metus de inferis, neque post mortem reddenda est ratio: in nos manet poena crudelis tartari, quia habentes sensum, delinquimus; ideo non est pax peccatoribus. Meum peccatum, mea iniquitas, non sunt similia offensis hominum; quia impietas mentita sum Domino; ideo non est mihi fiducia invocandi Dominum altissimum, quia obstructum est os delinquentium. Nam meum malum Propheta cecinit, quod qui elongant se a Deo, peribunt: disperdit ad Dominum, cum adhuc tempus est, dum datur spatium; quia in morte non est memoria, et in inferno non est confessio: Domine, ne in ira tua arguas me, neque in furore tuo corripias me. Quoniam sagittae tuae infixae sunt mihi, nec est sanitas in carne mea a vultu irae tuae: non est pax ossibus meis a facie peccatorum meorum. Quoniam iniquitates meae superposuerunt caput meum, et sicut onus grave gravatae
Abbreviated transcription (Latin):
put meum: & in uertice meo iniquitas mea desiendit. Immũ¬
ditia mea ante pedes mtos:non fui memor nouissimorũ. Et
crcidi mistrabiliter:nit est qui consoletur me.O quam acerbo
fruclus lixuriar. amatior felle: crudelior gladio. Quomodo
facta sum iui desolattonem:scibito defeci Peru propter iniꝗta¬
tem inram:uelut somnium surgentis. Ideo in ctuitate domin
nullificata esl imago mea: Desetum est de libro uita nomẽ
intum. Facta sum fietit noͥcticorax in domicilio: sicut passer
a me. & non est qui requirat animam meam. Facta sum fi¬
cut uas perditum: qm̃ audui uituperationem timniũ citũ
habit antium. Ue diet illi in quo infoelicem me genuit uterꝰ.
& lux ista crudelis accepit. Oportuerat me fuisse non natam
quam sic in gentibus fabula fierem. Propter me confufio &¬
tibus. Lugete me montes & colles: lugete me fontes & fluia
quia fletus filia ego sum. lugete me bestiae filuat. tepti¬

Expanded text:
put meum, et in verticem meum iniquitas mea descendit. Immunput meum, et in verticem meum iniquitas mea descendit. Immunditia mea ante pedes meos: non fui memor novissimorum, et cecidi miserabiliter . 46. Non est qui consoletur me. O quam acerbus fructus luxuriae! Amarior felle, crudelior gladio. Quomodo facta sum in desolationem? Subito defeci, perii propter iniquitatem meam velut e somno exsurgens; ideo in civitate Domini nullificata est imago mea . Deletum est de libro vitae nomen meum, facta sum sicut nectua in domicilio, sicut passer a me, et non est qui requirat animam meam . Facta sum sicut vas perditum, audivi vituperationem omnium circa me habitantium. Vae diei illi in quo me infelix genuit mater, et lux ista crudelis excepit! Oportuerat me non fuisse natam, quam sic in gentibus fabula fierem . Propter me confusio tibus . 47. Lugete me, montes et colles; lugete me, fontes et flumina; quia fletus filia ego sum. Lugete me, bestiae silvarum, repti
Abbreviated transcription (Latin):
tolle ad eum manus tuas pro remedio peccatorum tuorum.
Accipe igitur lamentum. & primo qued nullo die quinquage¬
iationem nin sine compunctione cordis in conspectu dei iui¬
diuis funde. Quis dabit capiti meo aquam & oculis meis fontẽ
lachrimarum: it defleam uulnera animae mea: Conuersi
suni dies festi m luctum: cantica mea in lamentationem.
Recessit sonus hymnorum & laetitia psalmorum. & successit
dentuum strlor & fletus oculorum. Obmutui &humiliata
bitur. Concaliut cor meum intra me: & contexerunt me tene
bra. Abissus circundedit me: extremo dimersit int caput meũ
in scissura inferi. Heu me quia facta sum sit̃ Sodoma: & combu¬
sta sicut gomorra. Quis miserebitur cineri meo: Duruis offen¬
di quam Sodoma: quia legem nesciens illa deliquetar. Ego ac
cepta gratia peccaui. Si homo peccet in hominem trit quiꝰ inter¬
ueniatꝰ. Ego peccaui in domino: quem propiciatotẽ inueniam
foueam quam opetata sum. Ideo conuersus est dolor in ca¬

Expanded text:
tolle ad eum manus tuas pro remedio peccatorum tuorum. Accipe igitur lamentum. Et primum quidem nullo die quinquagetiam hanc lamentationem non sine compunctione cordis in conspectu Dei judicis funde: Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum , ut defleam vulnera animae meae? Conversi sunt dies festi mei in luctum, et cantica in lamentationem : recessit sonus hymnorum, et laetitia psalmorum, et successit stridor dentium et fletus oculorum. Obmutui et humiliata st. Concaluit cor meum intra me, et inbrae . Abyssus circumdedit me, postremo demersit caput meum in scissuras montium . 45. Heu me, quia facta sum sicut Sodoma, et combusta sicut Gomorrha , quis miserabitur cineres meos? Durius offendi quam Sodoma; quia illa legem nesciens deliquerat, ego autem, accepta gratia, peccavi Domino. Si homo peccet in hominem, erit qui interveniat: ego peccavi in Dominum, quem propitiatorem inveniam foveam quam operata sum. Ideo conversus est dolor meus in ca
Abbreviated transcription (Latin):
mum terrae prostrata. Quae sit tua poenitentia non inue¬
nio. Ambulaiu in locis poenitentiae. & non inueni pñtia.
tuam Tu qui seculum destruxeras. ibidem inuenirio. Et¬
qui carnis superbiam diposueras. submutis hum etũ ut
iterum portes. Qui auaritię cesseras: uerum reuerteris ad¬

Expanded text:
mum terrae postrata. Quae sit tua poenitentia, non invenio. Ambulavi in locum poenitentiae et non inveni poenitentiam tuam. Tu qui saeculum deserueras, iterum ibidem inveniris. Qui carnis superbiam deposueras, submittis humerum, ut iterum portes. Qui avaritiae dederas dorsum, denuo illi
Abbreviated transcription (Latin):
omni pompa iniquitatis.Apprehende fidem quam ante p̃
sacrificium: miserebitur tibi dominus  hoc cum legeris fa¬
uas. ut per obedientiam consequaris ueniam. Si omissa
dinem tuam super illum miseris.tune gaudebunt & exulta¬
bunt in domino:quia uicisti malignum. tunc erit tua copio¬
sa in caelo merces: quia taliter in opere domini laborasti. &

Expanded text:
de omni pompa iniquitatis. Apprehende fidem quam ante persacrificium . Miserebitur tibi Dominus: si haec cum legeris, facias, et per obedientiam poenitentiam sequaris. dinem tuam super illum miseris; tunc gaudebis et exsultabis in Domino, qui vicisti malignum. Tunc erit merces tua copiosa in coelis, quia taliter in opera Domini laborasti: tu
Abbreviated transcription (Latin):
quidem sicut in regnorum & paralippomenõ libris legimus:
fuit uir iustus. & fecit rectum in conspectu domini: atdi¬
ficans templum: & aquarductum fabritans: offerẽs uasa.
&pro hoc merito aduersatios stiperans: quod q maximum
pietatis indicium est: habens multos in suo impetio prophe¬
tas. Hic qmͣ diu uixit zacharias saterdos cognomento intel¬
ligens: platuit deo: & cum omni ueneratione templam de
lubrum ingressus est. Postqmͣ uero ⁊ acharias obiit: uolens
pro se donaria offerre. sacerdotalem ordinem non tam pie ꝗͣ
audacter inuasit: & redamantib leuitis & sacerdotibus cãe¬
itris: nonne tu es orias rex & non sacerdos: audire noluit

Expanded text:
quidem, sicut in Regnorum et Praeteritorum libris legimus, quidem, sicut in Regnorum et Praeteritorum libris legimus, fuit uir iustus et fecit rectum in conspectu domini aedificans templumaquaeductum fabricans, offerens uasa et pro hoc merito aduersarios superans, quodque maximum pietatis indicium est, habens multos in suo imperio prophetas. hic, quamdiu uixit Zacharias sacerdos cognomento Intellegens, placuit deo et cum omni ueneratione delubrum eius ingressus est. postquam uero Zacharias obiit, uolens per se offerre donaria sacerdotalem ordinem non tam pie quam audacter inuasit et reclamantibus leuitis et ceteris sacerdotibus: nonne tu es Ozias rex et non sacerdos?\' audire noluit
Abbreviated transcription (Latin):
deus sabaoth. plena est uniuersa terra maiestate eius. Et eleua¬
tum est supeliminart a uoce qua clamabant. & domus im¬
pleta est fumo. Et dixi obmiser ego. quoniam compunctus sũ.
Quia cum sim homo: & immunda labia habeam: in medio¬
quoq popult immunda labia habentis habitem: regem domi¬
num sabaoth ego uidi oculis meis. Et missum estꝰ ad meu¬
num de seraphin. & in manu sua habebat carbonem: quem
fortipe tulerat de altari. & tetigitos ineum &dixit. Eoce tetigit¬
hoc labia tua: & abstulit iniquitates tuas: & peccata tua titꝰ¬
purgauit. Et audiui uocẽ domimi dicentis. Quem miitam
& quis ibit ad populum istum. Et dixi. Ecce ego mute me.
Et ait. Uade & dic populo huic. Aure audietis & non intelli¬
quo mortuus est. Orias rͥex iudi dominũ sedentem super
thronum excelsum & cleuatum &c. Anteqm̃ de uisione di¬
camus: pertractandum uidetur: quis sit orias: quot annis
regnauerit: qui et in catteris gentib sint coȩui. Et de persona

Expanded text:
Deus Sabaoth; plena est omnis terra gloria ejus, et levatum est limen ex voce qua clamabant, et domus impleta est fumo. Et dixi: O miser ego, quoniam compunctus sum: quia cum sim homo, et immunda labia habeam, et in medio populi immunda labia habentis ego habitem, regem Dominum Sabaoth ego vidi oculis meis. Et missus est ad me unus de seraphim, qui in manu habebat carbonem, quem forcipe tulerat de altari, et tetigit os meum, dicens: Ecce hoc tetigit labia tua, et abstulit iniquitates, et peccata circumuit Isaias, vocem Domini, dicentem: Quem mittam, et quis ibit ad populum istum? Et dixi: Ecce ego, mitte me. Vade, inquit, et dic populo huic: Aure audietis . Et post aliortuus us estrex Ozias: uidi dominum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. antequam de uisione dicamus, pertractandum uidetur, qui sit Ozias, quot annis regnauerit, qui ei in ceteris gentibus sint coaeui. et de persona
Abbreviated transcription (Latin):
ad satra:nisi in xpõ nout homines renascantur. Uinum enun
nouum in nouis utribus mittitur. Quod autem moysts laua
legis indicium est. Habẽt moysen & ꝓtophetas ipõs audiant.
Et ah adam usq ad moysen omnes peccauetunt. Preceptis
dei lauandi sumus. & cum parati ad indumentum apĩ
tunicas pelliceas deposuerimus: tunc induemur ueste linta
nihil in se mortis habente. sed tota candida. ut de baptismo
consurgentes: cingamus lumbos in teritate. & tota pristino¬
rum peccatorum turpitudo celetur. Undeͣ dauid. Beati quor
remissae sunt iniquitates: & quorum tecta sunt peccata
Post foeminalia & lincami tunicam indiumur iacinctino ues¬
& incipimus de terrenis ad alta conscendere. Hact ipa iacir¬
stina tunicaia siptuaginta UOAoΡ idest subucula
nonunatur.& proprie pontificis est. significat q rationem
sublimnium non patert omnib sed mauotibus att perfectis.

Expanded text:
ad sacra nisi in Christo noui homines renascantur; uinum enim ad sacra nisi in Christo noui homines renascantur; uinum enim nonum in nouis utribus mittitur. quod autem Moyses lauat, legis indicium est: habent Moysen et prophetas, ipsos au d iant, et ab Adam usque ad Moysen omnes peccauerunt. praeceptis dei lauaudi sumus et, cum parati ad indumentum Christi tunicas pellicias deposuerimus, tunc induemur ueste linea nihil in se mortis habente, sed tota candida, ut de baptismo consurgentes cingamus lumbos in ueritate et tota pristinorum peccatorum turpitudo celetur. unde et Dauid: beati, quorfim remissae sunt iniquitates et quorum tecta sunt peccata. Post feminalia et lineam tunicam induimur hyacinthino ueset incipimus de terrenis ad alta conscendere. haec ipsa hyacinthina tunica — a Septuaginta όποδύτης, id est subucula, nominatur — est proprie pontificis, significans rationem sublimium non patere omnibus, sed maioribus
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta indigere miseruotdia dei. & cum sacrificaret ei. ex¬
piaretur uniuersalis conditio. ut non pro liberis ac parentibus
& propinquis: srd pro cuncta creatura uoce & habitu pretatit᷑
Ictigimus etpositionem hebraicam. & infinitam sensuum sil¬
uam alteri tempori restruantes: quaedam futurac domus stra¬
uimus fundamenta. De foeminalib lintis solent hoc dicẽ
Ratio seminum & generationis ad carnem pertinens: tertae
pet tam deputatur. Unde & ad  loquitur dius. Terra es &
in terram ibis. Causasq huitis rei: quomodo de paruulo semiẽ
& fedissimis initiis tanta uel hominum uel diuersarum recũ
pulchritudo nascatut: esse obuolutas: & humanis sẽnsibus
non patere. Legimus in leuitito uixta praeceptũ dñi moysẽ
lauisse aaron & filios rus.lam tunc purgationem mundi
&omnium terum sanctitatem baptismi sactamenta signa¬
bant. Non accipiunt uestes: nisi prus loͥtis sordib. nec or̾nat

Expanded text:
CUNCTA indigere misericordia Dei: et cum sacrificaret ei, exCUNCTA indigere misericordia Dei: et cum sacrificaret ei, expiaretur universalis conditio, ut non pro liberis ac parentibus et propinquis, sed pro cuncta creatura et uoce et habitu precaretur. Tetigimus expositionem Hebraicam et infinitam sensuum siluam alteri tempori reseruantes quaedam futurae domus strauimus fundamenta. de feminalibus lineis hoc solent dicere: ratio seminum et generationis ad carnem pertinens terrae per eam deputatur — unde ad Adam loquitur deus: terra es et in terram ibis — causasque huius rei, quomodo de paruulo semine et foedissimis initiis tanta uel hominum uel diuersarum rerum pulchritudo nascatur, esse obuolutas et humanis oculis non patere. legimus in Leuitico iuxta praeceptum dei Moysen lauisse Aaron et filios eius: iam tunc purgationem mundi et rerum omnium sanctitatem baptismi sacramenta signabant. non accipiunt uestes nisi lotis prius sordibus nec ornantur