comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut intus uitia ur̃a uincatis. fat par priniem aimene &
cordis. cum precepto dĩ: ut aduersus consuetudinem eo:¬
poris atq tragilitatem. duo sint uictoresͥ precepta di
& consensu s tuus. Causa talisest: medicus. ȩgrotus. & ȩ¬
gritudo. Siiste egrotus se cũȩgritudine dederit: uincitur
medicus : efficiuntur duo aduersus unum: atq suꝑatur me¬
dicus. Si ergo ȩgrotus cũ medico se dederit: uincitur infir¬
mitas. Medicus xp̃c est: ȩgroti nos sumus: ȩgritudinis mor.¬
b ꝯsue tudo peccati est. Iam qui exparte renuntiat scło. ꝙͣ llł¬
bene uuat inscło. attendat cui debeat adherere: utrũ morbo
an medico. Si medico ñ in heserit: laborat medicus. Idõ uo¬
bis euuangłium in scło clamat: & dicit. Esto consentiens
aduersario tuo: dũ es cũ illo in uia. Nonnos docet ut simus
consentientes aduersario nrͣo diabolo: s docet ut ꝯsentien¬

Expanded text:
ut intus vitia vestra vincatis. Fiat pax primo animae et ut intus vitia vestra vincatis. Fiat pax primo animae et cordis cum praecepto Dei; ut adversus consuetudinem corporis atque fragilitatem duo sint victores, praeceptum Dei, et consensus tuus. Casus enim talis est, medicus, aegrotus et aegritudo. Si iste aegrotus se cum aegritudine dederit, vincitur medicus, efficiuntur duo adversus unum, atque superatur medicus. Si ergo aegrotus cum medico se dederit, vincitur infirmitas. Medicus Christus est; aegroti nos sumus; aegritudinis morbus, consuetudo peccati est. Jam qui ex parte renunciavit saeculo, quamvis vivat in saeculo, attendat ubi debeat inhaerere; utrum morbo an medico. Si medico non inhaeserit, laborat medicus. Ideo nobis Evangelium in saeculo clamat et dicit: Esto consentiens adversario tuo cito, dum es cum illo in via . Non nos docet, ut simus consentientes adversario diabolo; sed docet, ut consentien
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit frͣi tuo quia ficta est humilitas tua. Prima ergo
uia salutis est humilitatem tenẽreͥ simplicẽ esse ꝓptͣ dm̃.
non ꝓꝓter hominem: non placere inde hominib. s placere
inde dõ humilitatẽ sequiturꝰ obȩdientia: ut obcempere.¬
tis uobis ipsis. sicut sibi obtemperant menbra: & ñ natu
totum corpus labatur ut cadat: sicut ait apłs. Sipatit᷑
unum menbrũ: compatiuntur om̃ia menbra. Unde ergo.
nisi excaritate: Siergo dilexeritis uos inuicem. nulla erit
conturbatio: scandala nemo patitur: non ꝓpt̾ cibum nͣ
inucem dilexeritis. siquis aliquid faciat qd nͣ debet ieari¬
cas illa non ꝑmittit ut offendaris. habete gͥ fr̃s humili¬
catem. & obȩdientiam. quã sequitur pax. at sit̾fila paci:
qua caritas sicͥ ait apłs. uinculum est ꝑfectionis. Eum
quis habuerit humilitatẽ. xpͣm imitatur: quibumins
xp̃m imitatur quia dẽ est caritasi S prius ela borate.

Expanded text:
ostendit Deus fratri tuo, quia ficta est humilitas tua. Prima ergo ostendit Deus fratri tuo, quia ficta est humilitas tua. Prima ergo via salutis haec est: humilitatem tenere simplicem propter Deum, non propter hominem: non placere inde hominibus, sed placere inde Deo. Humilitatem sequatur obedientia, et obtemperetis vobis ipsis, sicut sibi obtemperant membra. Numquid cutotum corpus laedatur, ut cadat. Sicut ait Apostolus: Si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra . Unde ergo, nisi ex charitate? Si ergo dilexeritis vos invicem, nulla erit conturbatio. Scandala nemo patiatur; non propter cibum, non invicem dilexeritis, si quis aliquid faciat, quod non debet; charitas illa non permittit ut offendatis. Habete ergo, fratres, humilitatem et obedientiam, quam sequitur pax, ut sitis filii pacis: Quia charitas, sicut ait Apostolus, vinculum est perfectionis . Cum quis habuerit humilitatem, Christum imitatur, qui humilis Christum imitatur: quia Deus charitas est . Sed prius elaborate,
Abbreviated transcription (Latin):
tes fr̃s patriarchȩ sunt. & quicumq alius est inter uos qͥ
forte bonam habet uitam. meliorem continentiam: melio¬
rẽ uigiliã. meliorẽ corporis custodiam: & ipse ꝓpter imitati¬
onem pater est. Hȩc gͦ agite inter uos ut primum humilita¬
tẽ custodiatis: non ut hominib humiles uideamini. s deo.
Illa uera est humilitas: quȩ dõ non hominib demonstratur.
Nam humilitas quȩ hominib monstratur. fictio est non humi¬
utas: qd̾ aserius dĩ om̃ino alienum esse debet. Non quidem
arbitror quia sunt tales in uobis: s ne surrepat talis morbus
ammoneo. Homines enim sumus: & hominib loquimur.
Iccirco primum humilitatem fr̃ib ur̃is monstrare debetis
ꝓpter imitationẽ: ut fundata sit ipsa humilitas intus incorde.
scđm dm̃. Cum fuerit enim humilitas fundata ꝓpter dm:
humilitatem tuam. Nã si non fuerit fundata in corde tuo:

Expanded text:
tes fratres Patriarchae sunt. Et quicumque est alius inter vos, qui tes fratres Patriarchae sunt. Et quicumque est alius inter vos, qui forte bonam habet vitam, meliorem continentiam, meliores vigilias, meliorem custodiam corporis, et ipse propter imitationem Pater est. Haec ergo agite inter vos, ut primum humilitatem custodiatis, non ut hominibus humiles videamini, sed Deo. Illa est vera humilitas, quae Deo, non hominibus, demonstratur. Nam humilitas quae hominibus monstratur, fictio est, non humilitas, quod a servis Dei omnino alienum esse debet. Non quidem arbitror, quia sint tales in vobis; sed ne surrepat talis morbus, admoneo. Homines enim sumus, et hominibus loquimur. Idcirco primum humilitatem fratribus vestris monstrare debetis propter imitationem; ut fundata sit ipsa humilitas intus in corde secundum Deum. Cum fuerit enim humilitas fundata in corde thumilitatem tuam. Nam si non fuerit humilitas fundata in corde tuo;
Abbreviated transcription (Latin):
ritate: quia & ipse dñis nrͣ iħc xpͣc diabolum nonuiciss
nisi humiliat᷑ fuisset: humiliatus audem non necessi¬
tate. s caritate. Si enim nos non amass. humilitus non
fuiss. Amore nr̃o factus est humilis. Si ergo qui fecit cȩ¬
lum & terram mare & om̃a que ineis sunt. dnͣs angłoꝵ
om̃ium qui creauit om̃ia. ꝓpter nos humilis est factus :
quare nos ꝓpter nos met ĩpsos recusamus humilitatem:
Uia ergo falutis. non est nobis prima: nisi humilitas. Cum
ceperis humilitatẽ: quere eam ꝓpt̾ dm̃. & ꝓpter ipsam
congirgationẽ sustinere. & in ip̃sa congregatione quãuis
ȩquales sitis ͥ unusquisq alterum suꝑiorẽ se estimare deb&
tam & si non sit suꝑior. Non illud facit: nisi qui humilitatẽ
habuerit. Non est necessarium serus dĩ aliquid primum
nisi humilitas: quia humilitas si fuerit inhomine. obȩdien¬
obaudit s dõ. Sic enim dñs ait. Qui uos audit: me audit.
Qui me audit: audit eũ qui me misit. Ab bas pater est: seqͥn¬

Expanded text:
ristus diabolum non vicisset, nisi humiliatus fuisset; humiliatus autem non necessitate, sed charitate. Si enim non amasset, humilis factus non fuisset. Amore nostri factus est humilis. Si ergo qui fecit coelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt , Dominus angelorum omnium, qui creavit omnia, propter nos humilis factus est; quare nos propter nosmetipsos recusamus humilitatem? Via ergo salutis non est nobis pervia, nisi humiliatis. Cum coeperis humilitatem, quaere eam propter Deum et propter ipsam congregationem sustine. Et in ipsa congregatione quamvis aequales sitis, unusquisque alterum superiorem sibi existimare debet, tametsi non sit superior. Non illud facit, nisi qui humilitatem habuerit. Non est necessarium servis Dei aliud praemium, nisi humilitas: quia humilitas, si fuerit in homine, obedit, sed Deo. Sic enim Dominus ait: Qui vos audit me audit: qui me audit, audit eum qui me misit . Abbas Pater est, sequen
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. S qm̃ iactauit illud insuꝑbia: totũ quod fecit suꝑbia fuit.
ꝓpterea dauid dic̃. Non ueniat mͥ pes suꝑbie: & manus peccatoris
non moueat me. Ibi cetidunt om̃s: qui oꝑantur iniquitatẽ: ubi¬
cecidunt. In lapsu suꝑbie: Inde enĩ cecidit diabolus qui ꝑ suꝑbiam
lapsus est Omnino gͦ non admitat᷑ ad seruos di. suꝑbia. Quigͦ iam
alit̾ uiuit: uitãq suam melius instituit: ñsit quemadmodũ ille
phariseus: Pulicanus aũ humiliatus. ñ audet nec ocłos ad celũ leua¬
re: & sentencia dñi collaudatus. redit ad domũ suam iustificatus.
magis qͣm ille phariseus Exꝑtum namq habem. ⁊ inscripturis scĩs¬

Expanded text:
tum est: sed quoniam jactavit illud in superbiam, totum quod fecit, superbia fuit tum est: sed quoniam jactavit illud in superbiam, totum quod fecit, superbia fuit Propterea David dicit: Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatoris non moveat me. Ibi cececiderunt? In lapsu superbiae. Inde enim cecidit diabolus, per superbiam lapsus est. Omnino ergo non admittatur ad servos Dei superbia. Qui ergo jam aliter vivit, vitamque suam melius instituit, non sit quemadmodum ille Pharisaeus. Publicanus autem humiliatus non audet nec oculos ad coelum levare, et sententia Domini collaudatus redit ad domum suam justificatus magis quam ille Pharisaeus. Expertum namque habemus, et in ipsis s
Abbreviated transcription (Latin):
caritas. Ipse est uia. ueritas & uita. Nã cruciari. ieuinare biduo.
triduo quatriduo. septimanas facere frequenter: inde suꝑbiunt
fr̃s. putantes quia qd ipsi faciunt. alius facere nonpossit. Infinit ũ
putãt. esse: qd̾ alius non potest facere. Aut ambulat nudo pede.
& arbitratur qd̾ ipse solus hoc potest facere: aut forte necbibit
nec ipsam aquã mixtam. Exercitaciotemporalis est. quia semꝑ illud fa¬
cere non pot̃. S cogitet magis humilitatẽ: cogitet pietatem: caritatẽ.
obedientiam. Pp̃t enim frangendas uires corꝑis. ꝓpt̃ edomandam
carnem et sanguinẽ. debet arripere ista: quasi bonus atleta. S non
inde głietur:ne ꝑdat quod fecit. Nam phariseus ille qui ascendit
intemplũ orare: numquid oꝑa sua que numerabat modica erant:
Inmensa erant: Ieuinare bis insabbato: decimas omniũ rerum sua¬
rũ pauꝑib dare: nonface fraudem: adulteriũ non cõmittere: infini¬

Expanded text:
charitas. Ipse est via, veritas, et vita. Nam cruciari, jejunare biduo, charitas. Ipse est via, veritas, et vita. Nam cruciari, jejunare biduo, triduo, quatriduo, septimanas facere frequenter, inde superbiunt fratres, putantes quia quod ipsi faciunt, alius facere non potest: infinitum putant esse quod alius non potest facere: aut ambulat nudo pede, et arbitratur quoniam ipse solus hoc potest facere: aut forte nec bibit nec ipsam aquam mixtam; exercitatio temporalis est, quia semper illud facere non potest. Sed cogitet magis humilitatem, cogitet pietatem, charitatem, obedientiam. Propter enim frangendas vires corporis, propter domandum sanguinem et carnem debet arripere ista quasi bonus athleta; sed non inde glorietur, ne perdat quod fecit. Nam Pharisaeus ille qui ascendit in templum orare, numquid opera, quae numerabat, modica erant? Immensa erant; jejunare bis in Sabbato; decimas omnium rerum suarum pauperibus dare; non facere fraudem; adulterium non committere, infini
Abbreviated transcription (Latin):
statĩ cohibete illũ : statim dicite. Noli facere : noli fr̃: peccas. De¬
betis enim ꝓpt᷑ qd̾ in unũ estis. & abbatẽ unũ habetis: & uos uobis
abbates ẽẽ. Nũquid unus quia duos ocłos & duas aures habet abbã.
pocest om̃s audire. aut om̃s uidere: aut non habet necessitatem
alicubi exire. & aliquid ꝓuidere : Uos uobis abbates estote : & quo¬
modo metuitis abbatẽ p̃sentẽ. metuite & absentẽ: quia p̃sens est
ds̃. Omino hoc timete : hoc metuite: quia ds̃ sẽꝑ p̃sens est. & si
unus fert curã tantis. quantomagis uos om̃s ferre debetis: ne
inueniat unde irascatur: unde doleat. unde offendat᷑. unde in¬
gemiscat. unde putet quia ꝑibit labor eiꝰ tanti tẽporis. Hȩc eni
tunc nobis possunt ꝓdesse: sihabuerimꝰ humilitatẽ: obȩdientiaͣ
& caritatẽ. Uia alia ad cñi non ẽ: nisi humilitas. obedientia. &

Expanded text:
statim cohibete illum: statim dicite: Noli facere, noli, frater, peccas. Destatim cohibete illum: statim dicite: Noli facere, noli, frater, peccas. Debetis enim, propter quod in unum estis, et abbatem unum habetis, e vos vobis abbates esse. Numquid unus, quia duos oculos et duas aures habet, abbas potest omnes audire, aut omnes videre? aut non habet necessitatem alicubi exire et aliquid providere? Vos vobis abbates estote; et quomodo metuistis abbatem praesentem, metuite et absentem, quia praesens est Deus. Omnino hoc timete, hoc metuite, quia Deus semper praesens est. Et si unus curam fert tantis: quanto magis vos omnes ferre debetis; ne inveniat unde irascatur, unde doleat, unde offendatur, unde ingemiscat, unde putet quia peribit labor ejus tanti temporis? Haec enim tunc nobis poterunt prodesse, si habuerimus humilitatem, obedientiam et charitatem. Via alia ad Deum non est, nisi humilitas, obedientia et
Abbreviated transcription (Latin):
ra. quẽ admodũ qui aliquid habent in hoc mundo. timent ne
rapiantur ÷ quomodo timent ne qd̾ acquisierint perdant:
quib modis torquentur quasi sub grauissimo pondere sollici¬
tudinẽ habendo. Uos aut̾ẽ non aliud laboratis: nisi ut hoc
faciatis qd̾ abbas precipit. Iã sub iugo es: non cogites unde
uiuas ÷ quia ñ debes cogitare. Est qui regat: est qui curam
ferat. Om̃ino ad uos cogitatio cibi & uestimenti. ñ ꝑtinere
debet. Quod dederit abbas: sic piita quasi ds̃ dederit. Ipsa
est eniͣ. uera humilitas. S forte unus plus habet: & alius minꝰ.
& hoc: tanquã adõ factũ habete. S unus sed& ad alterã mensã.
Si sic iusserit abbas: si sic ꝓbauit : sic habete quasi ds̃ iꝰserit. Nolo m
intͣroges: ut dicas cras. ego ibi sessurus sũ. Nolo facias consue¬
tudinem: ne tibides illã necessitatẽ. Si forte non est qd̾ detur
aut non uidetur ut detur: sic habe. aut quia ñ est qd̾ det᷑.
uerbis. Si forte aliquis infirmꝰ cadit. ut loquatur ꝑuers a

Expanded text:
ra quemadmodum qui aliquid habent in hoc mundo timent ne rapiatur. Quomodo timent ne quod acquisierunt perdant? Quibus modis torquentur, quasi sub gravissimo pondere sollicitudinem habendo? Vos autem non aliud laboratis, nisi ut hoc faciatis quod abbas praecipit. Jam sub jugo es: non cogitas ubi vivas; quia nec debes cogitare. Est qui te regat: est qui tibi curam ferat. Omnino ad vos cogitatio cibi et vestimenti nec pertinere debet. Quod dederit abbas, sic puta quasi Deus dederit: ipsa est enim vera humilitas. Sed forte unus plus habet, et alter minus; et hoc tamquam a Deo factum habete. Sed unus sedet ad alteram mensam; si sic jubet abbas, si sic probaverit, sic habete quasi Deus jusserit. Nolo inde interroges, ut dicas; cras ego ibi sessurus sum. Nolo ut facias consuetudinem ut tibi des illam necessitatem. Si forte non est quod detur, aut non videtur ut detur; sic habe, aut quia non est quod detur, is agi. Si forte aliquis infirmus cadit, ut loquatur perversa;
Abbreviated transcription (Latin):
merita ꝓsuis oꝑib : & frustra tunc peccatores & impii pe¬
nitebunt ͥ fornicatores & adulteri ululabunt. nec ullam re¬
quiem poterunt inuenire: rapaces & auari flebunt ama¬
riter: nec inaloꝵ suoꝵ ueniam consequentur. Inluctu mar-¬
imo detinebuntur om̃s qui carnis suȩ uoluntates consecu

Expanded text:
merita pro suis operibus. Sed frustra tunc peccatores et impii poemerita pro suis operibus. Sed frustra tunc peccatores et impii poenitebunt, fornicatores et adulteri ululabunt, nec ullam requiem poterunt invenire. Rapaces et avari flebunt amariter, nec malorum suorum veniam consequentur. In luctu maximo detinebuntur omnes qui carnis suae volunt
Abbreviated transcription (Latin):
sum tuum angeloꝵ chorus occurret. Om̃e scoꝵ agmen in
tuis miscebitur amplexib: & te ad adorandum uerum iudi¬
cem ꝑducent. Tunc tibi fit pax ꝑ gyrum & summa securitas:
nec timebis ultra iacula ignita diaboli. Non tibi terrorem
incuti& barbaroꝵ immanitas ͥ nec formidabis hostes fero¬
cissimos. qui cupiunt animas iaculari non corpora: non
ferrum. non ignem. non faciem truculentam tortoꝵ. non
famem. non siti. non ullam egritudinem carnis: nec
metues inuidiam hominum. nec insidias malignoꝵ. nec uer¬
ba uenenata mulierum luparum: nec ultra aduersabitur
caro contra spͣm tuum. Non timebis periculũ maris. nec
ullos casus aduersos: s hȩc om̃ia sedabuntur. Cum anima
tua abiecerit sarcinam caris. tunc spͣs sc̃s tribuet tibi
in celestib mansionem: cui paulo ante intra corporis tui
hospitium feceras mansionem÷ & lȩtus gaudensq expec¬
tabis diem iudicii futuri. in quo singłoꝵ animȩ recipient

Expanded text:
sum tuum angelorum chorus occurret, omne sanctorum agmen in sum tuum angelorum chorus occurret, omne sanctorum agmen in tuis miscebitur complexibus, et te ad adorandum verum judicem perducent. Tunc tibi fiet pax per girum et summa securitas, nec timebis ultra jacula ignita diaboli. Non tibi terrorem incutiet barbarorum immanitas, nec formidabis hostes ferocissimos, qui cupiunt animas jugulare, non corpora, non ferrum, non ignem, non faciem truculentam tortorum, non famem, non sitim, nec ultam aegritudinem carnis; nec metues invidiam hominum, nec insidias malignorum, verba venenata mulierum luparum; nec ultro adversabitur caro contra spiritum tuum: non timebis periculum maris, nec ullos casus adversos, sed haec omnia sedabuntur. Cum anima tua abjecerit sarcinam carnis, tunc Spiritus sanctus tribuet tibi in coelestibus mansionem, cui paulo ante intra corporis tui hospitium feceras mansionem; et laetus gaudensque exspectabis diem judicii futuri, in quo singulorum animae recipient
Abbreviated transcription (Latin):
sis. Quis enim nouit hominum diem exitus sui : Non
enim om̃s insenectute priuabuntur hac luce. s in
diuersis ȩtatib de hoc mundo migrabunt: & in qͥb
actib uocabitur homo. in hisdem eum necesse est redde¬
re rationem. Neno enim uinferno confitebitur dño. Sed
ad uesꝑum te ambigas ꝑuenire: & cum in lectulum ad quies¬
cendum menbra tua posueris. noli confidere de lucis aduen¬
tu÷ ut facilius te possis refrenare ab om̃ib uitiis.
emꝑ cor tuum ꝓmissa celestia meditetur: ut ipsa te ad uir¬
tutis uiam ꝓuocent. Esto nunc talis in operib bonis: qͣlis
es futurus postmodum. Om̃ia terrena quȩ possides incelestes
mansiones transfer: ut cum ibi fueris ꝓfectus. fruaris boms
celestibus. Bonoꝵ oꝑum suptus. tibi initinere prepara: ut in¬
cunctanter libenterq cum uocatus fueris ꝑgas ad dñm. Tunc
cum carnis uinculo anima tua absoluta fuerit: mor inoccur¬

Expanded text:
sis. Quis enim novit hominum diem exitus sui? non sis. Quis enim novit hominum diem exitus sui? non enim omnes in senectute privabuntur hac luce, sed in diversis aetatibus in hoc mundo migrabunt; et in quibus actibus vocabitur homo, in iisdem necesse est redere rationem. Nemo enim in inferno confitebitur Domino , sed ad vesperum te ambigas pervenire; et cum in lectulum ad quiescendum membra tua posueris, noli confidere de lucis adventu, ut facilius te possis refrenare ab omnibus vitiis. Semper cor tuum promissa coelestia meditetur, ut ipsa te ad virtutis viam provocent. Esto nunc talis in operibus bonis qualem te vis futurum postmodum. Omnia terrena quae possides in coelestes mansiones transfer, ut cum illuc fueris profectus, fruaris bonis coelestibus. Bonorum operum sumptus tibi in itinere praepara, ut incunctanter libenterque, cum vocatus fueris, pergas ad Dominum. Tunc cum a carnis vinculo anima tua absoluta fuerit, mox in occur
Abbreviated transcription (Latin):
iquis tibi obtulerit mala. ne uelis irasci ei. aut retri
bitur: qui autem intulerit mala. indie mala ut reus dãp¬
nabitur. Nec ꝓcarnalib dampnis frangatur animus tu¬
us: nec uigorem patientiȩ tuȩ res emolliant caducȩ:
s time potius dampnum. si aproposito tuo retardaue¬
ris. N quando te peccatis obnoxium senseris: adpeniten¬
tiam cito conuerti non confundaris. Qui enim hic peni¬
tuerit. inuouissimo non penitebit: clementer enim dñs ad
penitentiam confugientes suscipit. Ene in miscdia dñi fre¬
tus: peccatis peccata adicias. Ne uelis dicere. Donec uig&
ȩtas mea. carnis concupiscentiam exercebo: & postremo
insenectute maloꝵ meoꝵ penicentiam geram: pius nãq
est dñs & multum misericors: nec ultra facinoꝵ meoꝵ
memorabitur. Noli taliter fili cogitare: quia sũma stul¬
ticia est hoc inmente apud dm̃ concipere ⁊ cum & impi¬
um sit talem licentiam adõ expectare quempiam. No¬
li inquam sic cogitare : cum nescis qua die moriturus

Expanded text:
quis tibi intulerit mala, ne velis irasci ei aut retribubitur; qui vero intulerit mala, in die mala ut reus damnabitur. Ne pro carnalibus damnis frangatur animus tuus, nec vigorem patientiae tuae res emolliant caducae, sed time potius damnum, si a proposito tuo retardaveris. Et quando te peccatis obnoxium senseris, ad poenitentiam cito converti ne confundaris; qui enim hic poenituerit, in novissimo non poenitebit, clementer enim Dominus ad poenitentiam confugientes suscipit. Et ne misericordia Domini fretus peccatis peccata adjicias, neque velis dicere: Donec viget aetas mea, carnis concupiscentiam exercebo, et postremo in senectute malorum meorum poenitentiam geram: pius namque est Dominus et multum misericors, nec ultra facinorum meorum memorabitur. Noli taliter, fili, cogitare, quia summa stultitia est haec mente apud Dominum concipere; cum et impium sit talem licentiam a Deo exspectare quempiam. Noli, inquam, sic cogitare, cum nescias qua die moriturus
Abbreviated transcription (Latin):
num arescit. Ergo si in hac pelle uisa fuerit lepra. in mun¬
da erit: & nisi fuerit iacgntina aut rubra pura. ad orna¬
aliter uobis loqui debemus. Illis loquimur aliquãdo res
quȩ sonũ habent. & uirtutẽ ñ habent. Delectant᷑ enĩ tan quam infirmi
sonis uerboꝵ: non uirtute dei. Uos autem in nomine xp̃i
non in hoc delectamini s uultis audire salutis uerbuͣ.
in quo uocati estis: & as uestes lugubres inmundo induistĩ.
expectantes meliores apud dm̃. Nostis iam & sapitis: iã
multum hic tempus habetis: aduersus quem uobis est
colluctatio. Aduersariꝰ uester non est foris ͥ s intus est in
uiscerib : & in ipsis membris nrͣis habemus obluctationẽ.
Si enim caro concupiscit aduersus sp̃m. & sp̃c aduersꝰ¬

Expanded text:
num arescit. Ergo si in hac pelle visa fuerit lepra, immunnum arescit. Ergo si in hac pelle visa fuerit lepra, immunda erit, et nisi fuerit jacintina aut rubra pura, ad ornaaliter vobis loqui debemus. Illis loquimur aliquando res quae sonum habent, et virtutem non habent, delectantur enim tamquam infirmi sonis verborum, non virtute Dei. Vos autem in nomine Christi, non in hoc delectamini; sed vultis audire salutis verbum, in quo vocati estis; et has vestes lugubres in mundo induistis exspectantes meliores apud Deum. Nostis jam et sapitis. Jam multum tempus hic habetis adversus quem vobis est colluctatio, adversarius vester non est foris, sed intus est in visceribus: et in ipsis membris nostris habemus obluctatorem. Si enim caro concupiscit adversus spiritum, e
Abbreviated transcription (Latin):
phum de quo se monachus debitum ex tota fide ꝓmiserit
implere ⁊ & si fidelis factus peccauit in scło. post abrenuntia¬
tionem iterum factam. dñicum corpus non dubitet acci¬
pere: ne occasione humilitatis miniȩ. ꝓlongetur a corpore
eius & sanguine. cui se iunxit ut unum corpus efficeretur.
Communicare ergo non desinat. qui peccare quieuit: tan¬
tum dereliquo non peccet. Nam sic̃ ignis iste uisibilis duas
in se quasdam efficatias habet. id est comburere fragilia
& illuminare tenebrosa: ita ignitum illud dñicum corpus.
quando cummetu& reuerentia grandi fuerit sunttum
corporis quidem delicta consumit. animȩ uero sensum
debet. Si uero fuerit sicut scriptum est lepta inpelle. im¬
munda erit. id est peccatum in monacho: quia pellem esse
monachum scriptura significat. mortificantẽ membra
sua suꝑterram. Cuius ossib adhesit caro quȩ inmutat᷑
ꝓpter oleum. & aieiunio infirmatur: & ieiuna uelut fe¬

Expanded text:
phum de quo se monachus debitum ex tota fide promiserit phum de quo se monachus debitum ex tota fide promiserit implere, etsi fidelis factus peccaverit in saeculo, post abrenuntiationem iterum factam dominicum corpus non dubitet accipere, ne occasione humilitatis nimiae prolongetur a corpore et sanguine cui se junxit ut unum corpus efficeretur. Communicare ergo non desinat qui peccare quievit, tantum de reliquo non peccet. Nam sicut ignis iste visibilis duas in se quasdam efficantias habet, id est comburere fragilia et illuminare tenebrosa; ita ignitum illud dominicum corpus, quando cum metu et reverentia grandi fuerit sumptum, corporis quidem delicta consumit, animae vero sensum e debet. Si vero fuerit, sicut scriptum est, lepra in pelle, immunda erit, id est peccatum in monacho, quia pellem esse monachum Scriptura pronuntiat, mortificantem membra sua super terram, cujus ossibus adhaesit caro, quae immutatur propter oleum, et a jejunio infirmatur, et jejuna velut fe
Abbreviated transcription (Latin):
Etur pęnitentia seculari. cuius ad huc ceruix sub
iugo dependet scłi: & huic ꝓimmanitate peccati si¬
ue delicti terminetur tempus. qui ad huc temꝑi seruet.
Ceterum abrenunrians scło & eius militiȩ. & spondens se
cunctis dieb seruiturum dõ cur pęnitentiam meretur:
qui liber effectus uelut õnager sectatur heremi uastitatẽ:
Sicut ait iob. Quis dimisit onagrũ liberum indeserto :
Aleone fortiter caueat: & arentib herbis & poculo eriguo¬
alatur inheremo. Erigat in aera caput ÷ & flagrantẽ ni¬
mium sitis ardorem. sc̃i spͣc aura restinguat : ne dum ual¬
de desiderat amẽna uirentia. nimiis deliciis pͣpeditiss. ꝑi¬
culum salutis incurrat Igitur ab renununtianti. peniten¬
tia publica non est necessaria: quia conuersus ingemuit:
& cnͣ dõ ȩternum pactum iniuit. Ex illo igitur die non
memorantur eius delicta quȩ iessit inscło: in quo facturͣ
se iusticiam de reliquo ꝓmiserit dõ. Ergo post cyrogra¬

Expanded text:
etur poenitentia saeculari, cujus adhuc cervix sub jugo dependet saeculi, et huic pro immanitate peccati sive delicti terminetur tempus, qui adhuc tempori servit. Caeterum abrenuntians saeculo et ejus militiae, spondensque se cunctis diebus serviturum Deo; cur poenitentiam moretur, quilibet effectus velut onager sectatur eremi vastitatem? sicut ait Job: Quis dimisit onagrum liberum in deserto? a leone fortiter caveat, et arentibus herbis poculo ealatur in eremo. Erigat in aera caput, et flagrantem nimium sitis ardorem Spiritus sancti aura restinguat, ne, dum valde desiderat amoena virentia, nimiis deliciis praepeditus periculum salutis incurrat. Igitur abrenuntianti publica poenitentia non est necessaria, quia conversus ingemuit, et cum Deo aeternum pactum inivit. Ex illo igitur die non memorantur ejus delicta quae gessit in saeculo, in quo facturum se justitiam de reliquo promiserit Deo. Ergo post chirogra
Abbreviated transcription (Latin):
arguant᷑ quasi impatientes: s quasi humiles. Nemo dicat de
uobis: ecce ille quimnheremo sedet. qui non patitur uenit. Prop¬
facere. Et siquid facere non possum & loquor. ideo loquor
ut qui potest facere faciat. Qͥ habet aures andien di audiat

Expanded text:
arguantur quasi impatientes, sed quasi humiles. Nemo dicat de arguantur quasi impatientes, sed quasi humiles. Nemo dicat de vobis, Ecce ille qui in eremo sedet, quia non patitur, venit. Propfacere. Sed quod ego facere non possum et loquor, ideo loquor ut qui potest facere, faciat; qui habet aures audiendi audiat
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃es ueneris in ciuitatem. Si necessitatem haberes uidere mu¬
ores estis fr̃ib qui sunt in cȩnobiss. aut peiores. Si melior. es:
ueni. ut eis exemplum uite tuȩ tribuas. Si autẽ deterior. es.
ueni. ut discas quȩ nescis. Suꝑbia nascitur: quando aliquis dic̃
se. secretum sedere. fr̃s non dignatur uidere & uisitare: insuꝑ¬
biam erigitur Hoc ꝓpterea loquor presente sc̃õ fr̃e qui hoc
oꝑe facit: ut hoc qd̾ ego loquor. hunc sciatis oꝑe facere.
Deniq multi sc̃ĩ patres qui uere patres sunt. qui reguͣt ani¬
mas scoꝵ. quando aliquos uiderint uuenes ire ad deserta. &
ad cenobium non uenire. & insuꝑbia esse: uadunt & ium eis
faciunt ÷ & adducunt eos. non ut noceantur. s ut tollatur eis
suꝑbia. Hoc ꝓpt̾ea dico. ut magis hi qui manent in secretis. & ue¬
niunt ad cȩnobiun & fr̃es uisitant. abhis qui sunt incȩnobuis nͣ

Expanded text:
fratres veneris in civitatem. Si necessitatemfratres veneris in civitatem. Si necessitatemor es fratribus qui sunt in coenobiis, aut pejor es. Si melior es, veni ut eis exemplum vitae tuae tribuas: si autem deterior es, veni ut discas quae nescis. Superbia nascitur, quando aliquis dicit se secretum sedere, et fratres non dignatur videre et visitare, et in superbiam erigitur. Haec propterea loquor praesente sancto fratre, qui hoc opere facit, ut hoc quod ego loquor, hunc sciatis opere facere. Denique multi sancti patres, qui vere patres sunt, qui regunt animas sanctorum, quando aliquos viderint juvenes ire ad deserta, et ad coenobium non venire, et in superbia esse, vadunt et vim eis faciunt, et adducunt eos: non ut noceant, sed ut tollatur eis superbia. Hoc propterea dico, ut illi qui manent in secretis, et veniunt ad coenobium, et fratres visitant, ab his qui sunt in coenobiis non
Abbreviated transcription (Latin):
tũ melius ei erat. siuxorẽ duceret. Ego simpliciter dico: &
libera fronte dico. Hoc dico. quia quicumq suꝑbus est. meliꝰ
ret: quia ex malis suis inclinaretur ad pęnitentiam: & non
om̃s despiceret. Si autẽ post peccata ageret pęnitentiã:
utiq dĩ miscdiam mereretur. Q autem suꝑb est. om̃ium
maloꝵ habet principiũ : & non agit pęnitentiam. quasi
iustus sit. Propterea suꝑbia contraria est deo: quia deo
non subicitur. Sic enim se habet quasi iustus suꝑbus: non
agit pęnitentiam ꝓmalis suis: & głatur quasi ꝓbono. Noc
quare dixerim. & uos ipsi intelligitis: & alioꝵ ruina nr̃a de¬
bent eẽ exempla. Propterea uenimus inmonasterium: scłi
ista de fr̃ibus loquor. qui solent sedere longuis amonasteri¬
is: noͣn eis debetͣ nasci suꝑbia de exemplo. Incenobio uixisti.
placuit tibi ut maneres in decimo miliario: non debes sinax¬
im scoꝵ fr̃m contempnere. Non te idõ uiliorem putes: si ad

Expanded text:
to melius ei erat si uxorem duceret. Ego simpliciter dico, et libera fronte dico, quia quicumque superbus est, meliusret, quia ex malis suis inclinaretur ad poenitentiam, et non omnes despiceret. Si autem post peccata ageret poenitentiam, utique Dei misericordiam mereretur. Qui autem superbus est, omnium malorum habet principium, et non agit poenitentiam, quasi justus sit. Propterea superbia contraria est Deo, quia Deo non subjicitur. Sic enim se habet quasi justus. Superbus non agit poenitentiam pro malis suis, et gloriatur quasi pro bonis. Haec quare dixerim, et vos ipsi intelligitis, et aliorum ruinae nostra debent esse exempla. Propterea venimus in monasterium, libeista de fratribus loquor, qui solent sedere longius a monasterio, ne eis debeat nasci superbia de exemplo. In coenobio vixisti: placuit tibi ut maneres in decimo milliario? Non debes synaxim sanctorum fratrum contemnere. Non te ergo viliorem putes, si ad
Abbreviated transcription (Latin):
entiorem se putat quam illum qui ei dat consiliũ.
& quid dicit in corde suo ÷ Ego mͥ sapientiorͥ ego gͦ
nͣ habeo consiliũ : Aũqͥd tu sapientior es me : licet non dicat: tam̃ ex
eo qd̃ contepnit consiliũ fr̃is in corde suo loqͥt᷑. Ergo hoc dico. qͥ suꝑbiã
Qui enim hoc habet qd̃ dõ contrarium est. quomͦ potest aliqͥd
habere. qd̃ dõ amicũ sit : Suꝑbia ĩmonasterio quare fiet : Su eiuna
erigimur. Aliquis ieiunat: & ꝓpeccatis suis pęnitentiam¬

Expanded text:
sapientem putat quam illum qui dat consilium. sapientem putat quam illum qui dat consilium. Et quid dicit in corde suo? Ego mihi sapientior: ego ergo non habeo consilium? Numquid tu es sapientior me, licet non dicat; tamen ex eo quod contemnit consilium fratris, in corde suo loquitur. Ergo hoc dico, Qui superbiam ed videtur habere. Qui enim hoc habet quod Deo contrarium est, quomodo potest aliquid habere quod Deo amicum sit? Superbia in monasterio fit. Si jejunamrbiam erigimur. Aliquis jejunat pro peccatis suis, et
Abbreviated transcription (Latin):
ds: s in comparationẽ mali dico. quicumq aliud peccatũ
fecerit: uerbi causa. si furtum fecerit. excusare se potest.
Quid enim dicit: Propterea furtum feci qr algebam÷ quia
fame moriebar: quia ȩgrotabam. Suꝑbus quid dicere po¬
test : Idõ suꝑbia uide quantum malum sit: qd̾ excusatio¬
nem non habet. Cetera uitia ei nocent. qui ea cõmittit
ceterũ superbia plus om̃ib nocet. Hoc ergo dico:
ne cogitetis modicum esse peccatum superbiam. Nẽpe
quid dicit apłs:. Ne quis inquit incidat in tudicium
draboli. Uides gͦ: qm̃ quicumq inflatur. in uclie rum
diaboli ineicdit Hoc ergo dico scđm qd̾ scriptũ est deus
superbis resistit. humilibus autem dat grãm: unt ouiia
quidem peccata fugiamus : maxime autem supbiam.
Dico uobis. ae supbo: semꝑ sibi sapiens udetur. ani quis
de fr̃ib dederit ei consilium. & dixerit ei fr non de¬
bes sic agere non eum dignatur audire: quia sapi

Expanded text:
Deus: sed in comparatione mali dico, Quicumque aliud peccatum Deus: sed in comparatione mali dico, Quicumque aliud peccatum fecerit, verbi causa, si furtum fecerit, excusare potest. Quid enim dicit, Propterea furtum feci, quia egebam, quia fame moriebar, quia aegrotabam. Superbus quid dicere potest? Ideo superbia vide quantum malum sit, quod excusationem non habet. Caetera vitia eis nocent, qui ea committunt: caeterum superbia plus omnibus nocet. Hoc ergo dico, ne cogitetis peccatum modicum esse superbiam. Nempe quid dicit Apostolus? Ne quis, inquit, incidat in judicium diaboli . Vide ergo quoniam quicumque inflatur, in judicium diaboli incidit. Hoc ergo dico secundum quod scriptum est, Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam , ut omnia quidem peccata fugiamus, maxime autem superbiam. Dico vobis de superbia, semper sibi sapiens videtur. Si quis de fratribus dederit ei consilium, et dixerit ei, Frater, non debes sic agere; non eum dignatur audire, quia se magis
Abbreviated transcription (Latin):
& tibi fueris quasi sapiens. & obȩdiens patri non fueris: om̃s
uirtutes tuas ꝑdidisti. Una obȩdientia: plus ualet quam
om̃s uirtutes. Ieuinium uel continentia nisi diligenter
attenderis: suꝑbiam tibi facit. Suꝑbia autem: inimica ẽ.
dõ. Nichil sic odio habet ds̃: quomodo suꝑbiã. Quicumq
non obȩdit: non facit de scĩtate s de suꝑbia. Idõ enim nͣ
obȩdit: quiꝰ se meliorem putat illo. cui non obȩdit. Sim¬
pli citer dico uobis. Bm̃ia peccata odio habet ds. ꝑ urium.
mendacium. furtum. latrocinium. adulterium. fornica¬
tionem: in quib siquis deprehensus fuessit. quia non pote¬
rat oculos leuare. sic eum haberemus execrabilem: s siquis
suꝑbus est multopeius peccatum facit quam adulterium:
& tamen loquimur cum eo. Qui fornicatur: potest aliquid
dicere: Uicit me caro mea: suꝑauit me ad olescentia . Non
dico quod seꝑ facere debeat: siquidem & hoc odio habet

Expanded text:
et tibi fueris quasi sapiens, et obediens patri non fueris, omnes et tibi fueris quasi sapiens, et obediens patri non fueris, omnes virtutes disperdidisti. Una obedientia plus valet, quam omnes virtutes aliae. Jejunium vel continentia, nisi te diligenter attenderis, superbiam tibi facit: superbia autem inimica est Deo. Nihil sic odit Deus, quomodo superbiam. Quicumque non obedit, non facit de sanctitate, sed de superbia. Ideo enim non obedit, quia meliorem se putat illo cui non obedit. pliciter dico vobis: Omnia peccata odio habet Deus, mendacium, perjurium, furtum, latrocinium, adulterium, fornicationem, in quibus si quis deprehensus fuisset, non posset oculos levare, sed sic eum haberemus quasi exsecrabilem: si quis superbus est, multo pejus peccatum facit quam adulterium; et tamen loquimur cum eo. Qui fornicatur, potest aliquid dicere: Vicit me caro mea, superavit me adolescentia mea. Non dico quod facere debeas, siquidem et hoc odio habet
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo obȩdientia. Cham maledictus fuit. & post
sem qui obsequutus est patri: benedictionem habuit in
om̃ia scła. Hoc itaq dico: qr non est filioꝵ iudicare de pat̾¬
bus. Nemo uadit ad magistrum: & docet magistrũ suum.
Uenisti adme: ut docerem te litteras. Sitibi scripsero.
& dixero tibi. scribe. quomodo & ego scribo: utiq imita¬
ri debes. quem magistrum elegisti. Aliquid doctus es : ua
de adꝑitiorem magistrum. Hoc totum quare dico ͦ Ut
obedientiam exibeamus in patres nr̃os. Qui patribus ñ
obsequitur : dõ ñ obsequitur. Dicit enim dnͣs. Qui uos
contep nit: me contẽp nit. Qui ergo contempnit apłos:
contempiit xp̃m. Qui contempnit patres: contẽpnit
xp̃m. qui in patribus est. Hoc enim dico: ꝙ in nobis sũ¬
ma & sola est uirtus obȩdientie. Si ieuinaueris diebus
ac noctib. orationẽq fecerisͥ si in sacco fueris ł cinere:
si nichil aliud feceris. nisi qd̾ cumq preceptum est inlege

Expanded text:
quomodo obedientia. Cham maledictus fuit , et post Sem, qui est obsecutus patri, benedictionem habuit in omnia saecula. Hoc itaque dico, non est filiorum judicare de patribus. Nemo vadit ad magistrum, et docet magistrum suum. Venisti ad me, ut docerem te litteras: si tibi scripsero, et dixero tibi, Scribe quomodo et ego scribo, utique imitari debes quem magistrum elegisti. Aliquis doctus est? Et vadit ad peritiorem magistrum. Hoc totum quare dico? Ut obedientiam exhibeamus in patres nostros. Qui patribus non obsequitur, Deo non obsequitur. Dicit enim Dominus, Qui vos contemnit, me contemnit . Qui ergo contemnit Apostolos, contemnit Christum: qui contemnit patres contemnit Christum qui in patribus est. Hoc dico, quia hic in nobis summa et sola est virtus obedientiae. Si jejunaveris diebus ac noctibus, orationemque feceris, si in sacco fueris vel in cinere, si aliud nihil feceris, nisi quodcumque praeceptum est in lege,
Abbreviated transcription (Latin):
atis: quia quelibet bona seruus dĩ habere contenderitͥ om̃ia
ꝑniciter ꝑdit. si in illo humilitas & caritas uera non fuerit.
Nolite murmurare frͣs. Scriptum est enim qd̾ murmurantes
a serpentib perierunt. Nolite de traere fr̃i: quia scriptum ẽ.
Qͥ dẽtrahit fr̃i: eradicabitur. Nolite iracundiam in corde
seruare: qr scriptum est. Ira uiri iusticiam diͣ non oꝑatur.
Nolite uos inuicem odiom habere : ꝓpter illud qd scriptum est.
Qͥ odit frẽm suum: homicida est. S non est opus. ut diutius
aliter petimus: ut quia uos ds̃ in locum quietis & tran¬
quillitatis collocare dignatus est. ꝓ nobis quos scłi istus
tempestatis & inͣmerabiles fuctus affligunt. abundantius
dño supplicetis: ut si nobis qr non meremur. gła non dabi¬
tur ͥ saltem uobis orantib peccatoꝵ uenia tribuatur. ã¬

Expanded text:
atis, quia, quaelibet bona seruus dei habere contenderit, omnia atis, quia, quaelibet bona seruus dei habere contenderit, omnia perniciter perdit, si in illo humilitas et caritas uera non fuerit. nolite murmurare, fratres, scriptum est enim, quod murmurantes a serpentibus perierunt. nolite detrahere, fratres, quia scriptum est: qui detrahit fratri, erudicabitur. nolite iracundiam in corde seruare, quia scriptum est: ira enim uiri iustitiam dei non operatur. nolite uos inuicem odio habere propter illud, quod scriptum est: qui odit fratrem suum, homicida est. Sed non opus est, ut diutius aliter petimus, ut, quia uos deus in locum quietis et tranquillitatis collocare dignatus est, pro nobis, quos saeculi istius tempestates et innumerabiles fluctus affligunt, abundantius domino supplicetis, ut, si nobis, quia non meremur, gloria non dabitur, saltem uobis orantibus peccatorum uenia tribuatur. A
Abbreviated transcription (Latin):
miscd̾ia desꝑare: s & illi cum humilitatẽ dĩ dona custodiañ:
& illi cum grandi oͣ punctione celerius ad penitentiȩ
correctionis medicamenta confugiant: quia qui bonũ
est si suꝑbire ceꝑit humiabitur ͥ & qui suꝑbus est. si se
se non ꝑmittat amplius durissimo iugo premi nec ni¬
mia eꝑicłosa dissimulatione in peccatis ꝑseuerando¬
co
diutius obdurari: s tam cito confugiat ad pietatem dei. ut
in se peccati uestigium non relinquat. Optime calidis adhuc
uulnerib malagina uel fibula apponiturͥ qr si uelox fue¬
rit ad celestem medicum intentio resurgendi. uestigium
peccati non poterit remanere cum lapso: quia sub manu
omĩpotentis medici dĩ. & cito ꝑit morbus. & uelociter sa¬
natur ȩgrotos. Iterum atq iterum rogo & ad moneo frͣs.
ut obedientiam & humilitatem & caritatem. non solum se¬
morib & coequalib. s etiam iunioribus exͥibere iugider stude¬

Expanded text:
misericordia desperare, sed et illi cum humilitate dei dona custodiant misericordia desperare, sed et illi cum humilitate dei dona custodiant et illi cum grandi compunctione celerius ad paenitentiam uel correptionis medicamenta confugiant, quia, qui bonus est, si superbire coeperit, humiliabitur et, qui superbus est, si se se non permittat amplius durissimo iugo premi nec nimia et periculosa dissimulatione in peccatis perseuerando diutius obdurari, sed tam cito confugiat ad pietatem dei, ut in se peccati uestigium non relinquat. optime calidis adhuc uulneribus malagma uel fibula. apponitur, quia, si uelox fuerit ad caelestem medicum intentio resurgendi, uestigium peccati non poterit remanere cum lapso, quia sub manu omnipotentis medici dei et cito perit morbus et uelociter sanatur aegrotus. Iterum atque iterum rogo et admoneo, fratres, ut oboedientiam et humilitatem et caritatem non solum senioribus et coaequalibus, sed etiam iunioribus exhibere iugiter stude
Abbreviated transcription (Latin):
tum suum: & sus lota inuolutabro luti. S nec dstalib
desꝑandum est fr̃s: qr potens est ds orantibus uobis scintillã
compunctionis accendereͥ & omneᷤ scłi uolupͥtate̾m. uelut
spinas & tribulos nequitiȩ salubri igne consumere: illo utiq
igne. de quo dñs ait. Ignem ueni mitere in terram. &
quid uolo nisi ut ardeat : Orate ergo fr̃s dilectissimi. non
solum ut uobis ds̃ ꝑseuerantiam bonam dignetur tribuere:
s & ut illi. qui negligentes sunt: tandem debeant de fouea
suꝑbiȩ se subleuare:: & de laqueis eruere. Si enim uobis oran¬
tibus. & cum caritate consilium dantibus. quicumq sunt
tepidi. negligentes. fuerint emendati. duplicatum uobis
premnium dñs. & de ur̃a & de illoꝵ correctione recompensa¬
re dignabitur. Nam nec illi qui boni sunt. se debent quasi
de suis meritis extollere  nec illi qui negligentes sunt. de d̃i

Expanded text:
tum suum et sus lota in uolutabro luti. sed nec de talibus tum suum et sus lota in uolutabro luti. sed nec de talibus desperandum est, fratres, quia potens est deus orantibus uobis scintillam compunctionis accendere et omnem saeculi uoluptatem uelut spinas et tribulos nequitiae salubri igne consumere, illo utique igne, de quo dominus ait: ignem ueni mittere in terram et quid uolo, nisi ut ardeat? Orate ergo, fratres dilectissimi, non solum ut uobis deus perseuerantiam bonam dignetur tribuere, sed et ut illi, qui neglegentes sunt, tandem debeant de fouea superbiae se subleuare et de laqueis eruere. si enim uobis orantibus et cum caritate consilium dantibus, quicumque sunt tepidi et neglegentes, fuerint emendati, duplicatum uobis praemium dominus et de uestra et de illorum correptione recompensare dignabitur. nam nec illi, qui boni sunt, se debent quasi de suis meritis extollere, nec illi, qui neglegentes sunt, de dei
Abbreviated transcription (Latin):
quia tepidus es: inci piamte euomere ex ore meo. Qd
est qd̃ dixit. utinam calidus esses aut frigidus : Hoc
uult dicere. Melius tibi fuerat ut inscło remansisses
frigidus: aut inmonasterio fuisses feriudus. Nunc auͣ
negligentiam tuam apprehendere noluisti. tepidꝰ
effectus es: ex ore dñi uix iterum recipiendus euomẽ¬
ris. Idõq frͣs karissimi. cum dĩ ad iutorio sententiã
diuinȩ scripturȩ diligenter attendite : qua dicit᷑.
Om̃i custodia serua cõr tuum. Sicut enim gauden¬
dinem. obȩdientiam. patientiam. uoluerit mitis &
humilis exhibere: ita econtrario lugendum est de¬
illo. qui corpore tantum de scło ȩxisse uidetur: corde
tamen inmundo. aut remansisse infideliter. aut re
dit uenenum. Talibus conuenit. illa beati petri uera &
multum timenda sententia. Melius inquit illis fuerat
non cognoscere uiam iusticiȩ: quam post cognitionẽ
retrorsum conuerti. E iterum. Ganis reuersus ad uomi¬

Expanded text:
quia tepidus es, incipiam te euomere ex ore meo. quid quia tepidus es, incipiam te euomere ex ore meo. quid est, quod dixit: utinam calidus esses aut frigidus? hoc uult dicere: melius tibi fuerat, ut in saeculo remansisses frigidus aut in monasterio fuisses feruidus, nunc autem, neglegentiam tuam appreeffectus ex ore Domini vix iterum recipiendus evomeris. Et ideo, fratres charissimi, cum Dei adjutorio sententiam divinae Scripturae diligenter attendite, qua dicitur: Omni custodia serva cor tuum . Sicut enim gaudendinem, obedientiam et patientiam voluerit mitis et humilis exhibere: ita et econtrario lugendus est ille qui corpore tantum de saeculo exisse videtur, corde tamen in mundo aut remansisse infideliter, aut infndit venenum. Talibus convenit illa beati Petri vera et multum timenda sententia: Melius, innon cognoscere uiam iustitiae, quam post cognitionem retrorsum conuerti, et iterum: canis reuersus ad uomi
Abbreviated transcription (Latin):
qr dñs ait. Sidimiseritis hõib peccata eoꝵ: dimittet uob̃ pat̃
ur cȩlestis peccata ur̃a. Quando uͦ in dm̃ aliqͥs peccatũ presu-¬
mit admictere: distͥctionẽ deb& monasterialẽ sustinere. Et̃
hoc bono & pioanimo deb& fieri: ut spiritali castigatiõe ita
corrigat᷑ in hoc scł̃o ut ñ peat infutͣo: q om̃e peccatũ qđ in hoc
mundo non corrigitur. in futuro scło pumetur. Sic enim
de filio. de seruo. diuina scriptura cõmemorat. Tu in quit
uirga eum cedis: & animam illius de inferno liberabis. &
idõ sicut supra suggessi. non solum capitalia crimina caue¬
amus: s etiam paruas negligentias. cotidie quasi uenena
diaboli respuamus. Sunt enim non nulli qui post religio¬
nis ꝓfessionem. quia uidentur de scło exisse. nimia securi¬
tate soluuntur: & impletur in illis illa sententia dñi. qua
dicitur. Utinam calidus esses: aut frigidus. Nunc autẽ

Expanded text:
quia dominus ait: si dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet nobis pater quia dominus ait: si dimiseritis hominibus peccata eorum, dimittet nobis pater uester caelestis peccata uestra. Quando uero in deum aliquis peccatum praesumit admittere, districtionem debet monasterialem sustinere. et hoc bono et pio animo debet fieri, ut spiritali castigatione ita corrigatur in hoc saeculo, ut non pereat in futuro, quia omne peccatum, quod in hoc mundo non corrigitur, in futuro saeculo punietur. sic enim de filio, de seruo diuina scriptura commemorat: tu, inquit, uirga. eum caedis et animam illius de inferno liberabis. et ideo, sicut supra suggessi, non solum capitalia crimina caueamus, sed etiam paruas neglegentias cotidie quasi uenena diaboli respuamus. sunt enim nonnulli, qui post religionis professionem, quia uidentur exisse de saeculo, nimia securitate soluuntur, et impletur in illis sententia domini, qua dicitur: utinam frigidus esses aut calidus. nunc autem,
Abbreviated transcription (Latin):
ram caritatem. & ueram humilitatem. & ueram obȩdienti¬
am exhibendo. Attendite fr̃s queso. Quomodo nauis sen¬
sicut & nos dimittimus debitorib nr̃is. Qui enim om̃ib
in se peccantib clementer indulserit: nullius peccati uesti¬
gium in illius anima remanebit. Attendite fr̃s: & conside¬
rate qd̾ dixi. qui in se peccanti indulserit. Nonͣ dixi qd̾ qui
in dõpeccauerit. ipsi debeas indulgere: s qui in te peccauĩt
ipsi debeas ueniã dare Qd̾peius ÷ aliquotiens qͥ in nob pecca¬
uerit aut tarde aut difficile ueniã damus: qui in dõ deliq̃¬
rit celerit indulgemꝰ. S: si uolumꝰ iuste agere. illi qͥ in dõpec¬
cauerit sine seuerissima districtioẽ non debemiꝰ penitꝰ indul¬
gere: ne dũ illi ꝑindiscretã pietatẽ remittit᷑ exempłu ꝑditi¬
onis aliis p̃beatur. In suogͦ se unꝰ quisq ostendat ẽẽ clem̃tem:

Expanded text:
ram caritatem et ueram humilitatem et ueram oboedientiram caritatem et ueram humilitatem et ueram oboedientiam exhibendo. attendite, fratres, quaeso. quomodo nauis sensicut et nos dimittimus debitoribus nostris. qui enim omnibus in se peccantibus clementer indulserit, nullius peccati uestigium in illius anima remanebit. attendite, fratres, et considerate, quod dixi, qui in se peccanti indulserit, non dixi, quod, qui in deo peccauerit, ipsi debeas indulgere, sed si quia in te peccauerit, ipsi debeas ueniam dare. quod peius est, aliquotiens, qui in nobis peccauerit, aut tarde aut difficile ueniam damus, qui in deo deliquerit, celeriter indulgemus. sed si uolumus iuste agere, illi, qui in deo peccauerit, sine seuerissima districtione non debemus penitus indulgere, ne, dum illi per indiscretam pietatem remittitur, exemplum perditionis aliis praebeatur. in suo ergo se unusquisque ostendat clementem,