comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se arcta ⁊ ardua ẽ tantuꝰ
Sp̃ualum latronum ĩsidi
obscidetur. tantos nos scor¬
ulos. tantosq fluctus trasi
necesse est ⁊ uidere quid ell¬
mat añqͣ ernchoram opta
to littore cosloçemus ⁊ pua
transiens suꝑ alicrit s ꝑfũ¬
dum fratunis ꝑ arctissiu
pontis angustias. ⁊̃ si maio¬
rem ꝑtẽ in offenso transitu¬
serit pede. iam ꝑiculum eua¬
sisse se credat. cum multum
poritis spacio. si paululum ti¬
tubauerit casum ꝙ̃ in medio
spatio timebat inturrit. Sic¬
⁊ nos ⁊̃ si magna ꝑs uite isti
ꝓspere iudeatur fuisse transa¬
cta: ñ idõfidutiam p̾sumam
cum ad huc ꝑiculum ꝑs extre¬
ma miretur. Grius ĩ acie po¬
situs añ finem certattans
⁊ ante iustorie securitatem
arma deponat. Nemo ergose¬
turum se ẽe debere iidicet. añ¬
qͣm ad fiuem felici ꝯsũmatoe
ꝑueniat. Nec hec rob̾ suffit̾e¬
putemus ad plenã salutem
qd̃ inter seruos dei uł h̾itati¬
one censemur. uł nomine
computamur. qd iĩsuba

Expanded text:
 se arcta atque ardua est, tantis spiritalium latronum insidiis obsidetur, tantos nos scopulos tantosque fluctus transire necesse est et videre, antequam anchoram optato in littore collocemus, et putamtransiens super alicujus profunda fluminis per arctissimi pontis angustius, etiamsi majorem partem inoffenso transmiserit pede, jam periculum evasisse se credat, cum in ultimi pontis spatio, si paululum titubaverit casum quem in medio spatio timebat incurrit? Sic nos etiamsi magna pars vitae istius prospere videatur fuisse transacta, non ideo fiduciam praesumamus, cum adhuc periculum pars extrema minetur. Quis in acie positus, ante finem certaminis, aut ante victoriae securitatem arma deponat? Nemo ergo securum debere esse se judicet, antequam ad finem felici consummatione perveniat. Nec hoc nobis suffiputemus ad plenam salutem, quod inter servos Dei vel habitatione censemur, vel nomine computamur, quod in sa
Abbreviated transcription (Latin):
pit̃orib clamat. Nori est dẽ
inconspestu eius auferrrctꝰ
iuditia tua a facie erpl. Ex¬
erim qñ surrepit peccandi
dele stactio: statim futi iudi¬
cii diem abscoadit obliuio
circa se sollititior fuerit. ta¬
to plus itietuit situt art scͥp¬
tura. Saꝑiens tundo dediat
amalo. Sapiens d semꝑ
ꝑiculis ꝑ iugili sollicitudrae
contremascit. qui de p̾t̾itis
auxius ẽ: ac secum ceg¬
tat ac reuoluit. ne forte pa¬
nera. ⁊ ne suꝑ antiquas con¬
scientie maculas recentia :¬
ad huc crimina ĩpͥsserit re

Expanded text:
toribus clamat: Non est Deus in conspectu ejus, auferuntur judicia tua a facie ejus . Etenim quando subrepit peccandi delectatio, statim futuri judicii diem abscondit oblivio. uisque sollicitior circa se fuerit, tanto plus metuit, sicut ait Scriptura: Sapiens timendo declinat a malo. Sapiens ergo sepericulis pervigili sollicitudine contremiscit. Qui de praeteritis anxius est, et secum cogitat ac revolvit, ne forte panera, ne super antiquas conscientiae maculas recentia adhuc crimina impresserit, et
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it diabolus ut dampnetur
metu concutiendi st̃: iidentes
t̾rore purgandi st̃: qr siꝙ eis
excorꝑe ad huc pc̃ci rem auser᷑
metu ip̃o quo dłabolũ dãpnari
conspituint ꝑurgabunt᷑. ¶ine
ẽ qd̾ ait iob. Cum sublatꝰ filit ñ¬
mebt angłi: ⁊ ext̾riti purgabũ¬
tur. Multos ꝑire ꝑse posse exeis

Expanded text:
fuerit diabolus ut damnetur,metu concutiendi sunt, videntes terrore purgandi sunt, quia si quid eis ex corpore adhuc metu ipso quo diabolum damnari conspiciunt, purgabuntur. Hinc est quod ait Job: Cum sublatus fuerit timebunt angeli, et territi purgabuntur . Multos perire posse ex eis
Abbreviated transcription (Latin):
ligantur: ita ĩuiditii diẽ siles
culpe reos siuis similib iũg̾e. ut
ex equo pena constrĩgat qͣi ĩ fas¬
ciculũ: quos actio siłes fec̃ ĩ ma¬
lum. Sic̃ unisqͥsq sc̃s ĩ futuro
ioitio ꝓ qnͣtitate uir tutũ głifi¬
cabitur: ita ⁊ unꝰquisq ĩpius
Nec de erit ĩ supplicio futurus
dampnatõis ordo: si uixta qua¬
litatem crimiñ discretõ erit
penaꝵ: ꝓpħa firmãte. De caro¬
rũ quoq suoꝵ supplituis: addit᷑
⁊ pena defunctis. sic̃ apd̾ ĩ fers
diuitis sermo p̾dicat euͣngłitꝰ
sic ꝓ augẽdo uide supplicio dic̃
⁊̃ psalmus. Commoti admo¬
ueant᷑ filii eius ⁊ m̃dicẽt. Im¬
pii ex ħ durius ĩinditõ pum¬
endi st̃ m̃tis dolore: ex quo ui¬
suri st̃ iustos głe b̾itudinem
m̾uisse. Curictis uidentib est
p̃cipitandꝰ diabolus: qtiss̾ as

Expanded text:
dicii die similis culpae reos suis similibus jungere, ut ex aequo poena constringat quasi in fasciculum, quos actio similes fecit in malum. Sicut unusquisque sanctus in futuro judicio pro quantitate virtutum glorificabitur, ita unusquisque impius abitur. Nec deerit in supplicio futurus damnationis ordo, sed juxta qualitatem criminum discretio erit poenarum, propheta firmante: De charorum quoque suorum suppliciis, additur etiam poena defunctis. Sicut apud inferos diviti sermo praedicat evangelicus: sic pro augendo Judae supplicio, dicit etiam Psalmus: Commoti moveantur filii ejus, et mendicent. Impii ex hoc durius in judicio puniendi sunt mentis dolore, ex quo visuri sunt justos gloriae beatitudinem meruisse. Cunctis videntibus est praecipitandus diabolus, qua
Abbreviated transcription (Latin):
ta pc̃ca qd̾ reius ẽ aut non atten¬
ditnus. aut cerce ꝓ nichilo com¬
putamus. Sisinul omnia con¬
dantia illis p̃ponderare sufficiat. Co¬
gitemus ex quo saꝑe cepimus.
quid ꝓiuram̃tis. quid ꝓ ꝑ iuriis
quid ꝓ maledc̃is. quid ꝓ detracti

Expanded text:
ta, quae, quod pejus est, aut non attendimus, aut certe pro nihilo computamus, si simul omnia conperum abundantia illis praeponderare sufficiat. Cogitemus ex quo sapere coepimus quid pro juramentis, quid pro perjuriis, quid pro maledictis, quid pro detracti
Abbreviated transcription (Latin):
enim malagina uł fibula cali¬
dis ad huc uuln̾ib apponitur
⁊cito uulnus ad sanitatem re¬
ducitur: qd̾ putrescere diutur¬
na abustione non sinitur. S di¬
cit aliquis. Cum ad senectam
uenero: tunc ad pñie medicam̃¬
ta confugo. Quare hoc desehu
longo tp̃r uiuere. ⁊ ita illos mois
repentina subtraxit: ut nec ad
illam mom̃taneam possent pe¬
itentiam ꝑuenire. Erubescimꝰ
ua supplicia sustine. O infelye
homo de ip̃o uuln̾e ñ erubescis
⁊ deligatura nulueris erubes¬
cis. Poc̃m̃ enim uulnus estͥ
pñia ligatura uulneris ẽ. Tu
qui pĩuami ñ uis egere. sñ dubio
dissimulas medicam̃ta tius
uulnerib ad hib̾e ⁊ tĩ agnostis
qr plus fedum ẽ.⁊ maiorem hor¬
rorem gn̾at uulaus cleoꝑtum
qrͣ si e̾et medicam̃tis appositis

Expanded text:
enim malagma vel fibula calidis adhuc vulneribus apponitur: et cito vulnus ad sanitatem reducitur, quod putrescere diuturna abusione non sinitur. Sed dicit aliquis: Cum ad senectam venero, tunc ad poenitentiae medicamenta confugiam. Quare hoc de longo tempore victuros, et ita illos mors repentina subtraxit, ut nec ad illam momentaneam possint poenitentiam pervenire. Erubescimusna supplicia sustinere. O infelix homo, de ipso vulnere non erubescis; et de ligatura vulneris erubescis! Peccatum enim vulnus est, poenitentia ligatura vulneris est: tu qui poenitentiam non vis agere, sine dubio dissimulas medicamenta tuis vulneribus adhibere; et non agnoscis quia plus foedum est, et majorem horrorem generat vulnus deopertum, quam si esset medicamentis appositis
Abbreviated transcription (Latin):
Et qui suꝑb erat sit humił. qui
uacondus: studeat ẽẽ mansue¬
tus. Nanisi ita quisq renũtiet
quib possidet omib ut suis nõ
renumtiet morib ñ ẽ xͥ discipłs

Expanded text:
Ut qui superbus erat sit humilis; qui iracundus esse studeat mansuetus. Nam si ita quisque renuntiet quae possidet omnibus, et suis non renuntiet moribus, non est Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tia ẽ. ardẽtis d̾itis intendant
supplicĩr. cuiꝰ tãta ĩ inferno ĩt̾
ignes erat ĩ opia. qͣnta ħ epłaꝵ
mas sitiẽs stillam aq̃ q̃sirt nͥ
arguant᷑ comessatio ⁊ sump¬

Expanded text:
arum, ardentis divitis intendat supplicium, cujus tanta in inferno inter ignes erat inopia, quanta hic epularum mas sitiens, stillam aquae quaesivit, nec arguatur comessatio, et sump
Abbreviated transcription (Latin):
ciu seruit᷑ acocis uͥtutes aĩe
strinxerit. Nec qͥsqu̾ã facile po
qule concupiscia degrstant᷑.⁊ae
pe abiesta ⁊ uilia edendi cipidi¬
tate simmũt᷑. Sicꝙ fit uoñ siñ

Expanded text:
cui servitur a coquis, virtutes animae em ventris restrinxerit. Nec quisquam facile potgulae concupiscentia degustantur, et saepe abjecta et vilia edendi cupiditate sumuntur. Sicque fit ut non
Abbreviated transcription (Latin):
te ĩmod̾ate siuũtes: inturpitu¬
dines deflur̾e flagitõꝵ atq inde
merunt comitãte sr̃bia celesti¬
b aduri ĩcendiis: exqͣ mod̾ non
tenuerunt edacitatis. Utile ẽ.
Quid eĩ tã noxiũ. qͣm ut aĩntꝰ
seruat uentri ⁊ esce. q̃ st̃ destru¬
enda testante apło atq dicẽte.
Dens a ⁊ hunc ⁊ hãc destruet
pxima ẽ uentri libido: sic̃ loco. S
iutõ. uͥ eĩ uentris cura. ibi ⁊ eoꝵ
q̃ circa uentrẽ st̃ ꝓxĩa. In ordine
guntur:. dũ q unũ exhis ĩmode¬
rate reficit᷑. aliud ad luxiã exti
epulis ẽ uterid̾. Nã ut philoso¬
phi dissert̃ cibos muẽtos ẽeut
continearit aĩam: ñ ut corrũ¬
pant. Qui nimiñ cibis utunt᷑¬

Expanded text:
tae immoderate sumentes, in turpitudinem defluxere flagitiorum, atque inde meruerunt, comitante superbia, coelestibus aduri incendiis, ex quo modum non tenuerunt edacitatis. 3. Utile est Quid enim tam noxium quam ut animus serviat ventri et escae, quae sunt destruenda, testante Apostolo, ac dicente: Deus autem et hunc, et hanc destruet ? 4. Proxima est ventri libido, sicut loco, ita vitio. Ubi enim ventris cura, ibi et eorum quae circa ventrem sunt proxima. In ordine guntur. Dumque unum ex his immoderate reficitur, aliud ad luxuriam excepulis est utendum. Nam, ut philosophi disserunt, cibos inventos esse ut contineant animam, non ut corrumpant.
Abbreviated transcription (Latin):
tas iumia: sensũ iutis obtũdit. m¬
absciñtia frangit: tẽptatõ ñ ex¬
urit. uñ ⁊tres pueros abstiñtes
fsãna babilonii nicendii ⁊ si
tetigit ñ ꝯbussit: qr nimir̃ et¬
si desid̾ioꝵ carnalũ ignas abst¬
uentiũ m̃et ĩ flãmet usq ad
sensum tñ cõtupĩe uł oꝑis nõ¬

Expanded text:
is obtundit, iabstinentia frangit, tentatio non exurit. Unde et tres pueros abstinentes flamma Babylonii incendii, etsi tetigit, non combussit, quia nimirum etsi desideriorum carnalium ignis abstinentium mentes inflammat, usque ad consensum t
Abbreviated transcription (Latin):
tur desiderat. ⁊ ex optat ⁊̃ si su¬
pra uires uideatur. ẽe ꝙ facit.
Nec aliqñ securus ẽ. tanquã
õꝑe expleto s econtrario sollici¬
tus esti ⁊ anxius tanqͣm qͥ nu¬
cis p̃ceptis memor illius dñi d
monis dicentis. Cum fec̾itis ode

Expanded text:
tur, desiderat et exoptat, etiamsi supra vires videatur esse quod facit. Nec aliquando securus est, tanquam opere expleto; sed e contrario sollicitus est et anxius, tanquam qui nicis egerit: memor illius Dominici sermonis dicentis: Cum autem fe
Abbreviated transcription (Latin):
ei tͥnitas sibi integoe notae
chumanitas axp̃o suscepta q̃
ttia ẽ int̾nitate ꝑsona intiłi¬
gibiłr quodam nro medo det
essentia sciripot dũ ee credit᷑.
opus nͦo eius qd̾ utiq equari
ei ñ pot̾ atq inditia a ulło ꝑe¬
nitus scutur. Deiquid̃ secͥe¬
ta iuditia ñ post̃ sensupenet᷑
rari ea opꝰ ẽ ⁊ tim̾e: ñ discutere
quis fuit euis consiliarius Qd¬

Expanded text:
enim Trinitas sibi integre nota est, et humanitas a Christo suscepta, quae tertia est in Trinitate persona: 2. Intelligibiliter quodam miro modo Dei essentia sciri potest, dum esse creditur. Opus vero ejus, quod utique aequari ei non potest, atque judicia a nullo penitus sciuntur. Dei secreta judicia non posse sensu penetrrari ea opus est, et timere, non discutere, Quis
Abbreviated transcription (Latin):
am̾ crimine aliquis
ut se h̃t humana ⁊¬
fragilitas cadat: uec qr d̃s ius¬
tus est desperare. nec qr miseri¬
tors ẽ d niuria seturitate con¬
fidere: ẜ sic timeat iustitiam ut
dat ut tñ iustitiam ꝯtremiscat
Quia qnͣto nos deus diutiꝰ
expectat ut corrigamur: tãto
grauius uindicat. Si de ꝯu̾sõne
tardius cegitamus. Optune

Expanded text:
am crimine aliquis, ut se habet humana fragilitas, cadat; nec quia Deus justus est, desperare, nec quia misericors est, debet nimia securitate confidere: sed sic timeat justitiam, utdat, ut tamen justitiam contremiscat: quia quantum nos Deus diutius exspectat ut corrigamur, tantum gravius vindicat, si de conversione tardius cogitemus. Optime
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ ppłi delictũ ẽ. qñ pͥncipes mali
ĩi qui existunt. Donꝰ index sic̃ no¬
cere ciuib nescit: ita ꝓdesse oĩb
nouit. Aliis a p̾stat censura rꝰtici¬
e: alus bonitate. Indicia sũ ꝑ̾ꝵ ac¬

Expanded text:
sicut populi delictum est quando principes mali dices iniqui existunt. 2. Bonus judex sicut nocere civibus nescit, ita prodesse omnibus debet. Aliis enim praestat censuram justitiae, aliis bonitatem. Judicia sine
Abbreviated transcription (Latin):
quid ditam ⁊ quid loquar. ⁊ sci
se quicqmi lcqui aut cogitare
dueritins indigemus sp̃u seẽ.
utipe nos muiam dirigat u̾ita
degit. omis qui ẽ absq sole iusti¬
is illumiraniur.andatũ

Expanded text:
Quid dicam, aut quid loquar et scio, se quidquam vel loqui, vel cogitare? duce itineris indigemus Spiritu sancto, ut ipse nos in viam dirigat veritadegit omnis qui est absque sole justiis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ rursum dũs ait. Qui uult ĩ
uobis maior ẽẽ. fiat õium no¬
uissimus ⁊ oĩm seruus. Qd̾ uti¬
ꝙ qui uult implere: sñ dubio i¬
ꝓprias sibi amputabit uoluti¬
tates. sccł̃m imitatõm ip̃ius do¬
nuni dicentis. Descendi de celo
nonut faciam uoluntatẽ me¬
am: s uoluntatem eius qͥ misit
me pris. Et it̾m p̾cepir dñs. Si

Expanded text:
in vobis major esse, fiat omnium novissimus, et omnium servus . Quod utique qui implere vult, sine dubio proprias sibi amputat voluntates, secundum imitationem ipsius Domini dicentis: Descendi de coelo, non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui me misit, Patris . Et iterum praecepit D
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Et custodi u̾bum hoc: qued
ego mando tͥ hodie. onadities
et illus i auferes ab eo. S ⁊ tri¬
bilis qdam ẽ expestatio iuditiyee
igniqtenus. qui consim ꝑturus
estasuersarios ⁊ eosqui ausi st̃
tale aliquid oꝑari. Dehus uero
qͣle tptura reticiut. requlamno¬
bis apłs posuit euidentẽ licenis.
Ommalicent. s non om̃ia expe¬
diunt. Omiua licent. s ñ om̃ia
edificant.¶Lemo qł snũ ẽ q̃rat

Expanded text:
cens: Et custodi verbum hoc, quod ego tibi mando hodie: non adjicies ad illud, neque auferes ab eo . Sed et terribilis quaedam exspectatio est judicii et ignis zelus, qui consumpturus est adversarios, et eos qui ausi sunt tale aliquid operari. De his vero quae Scriptura reticuit, regulam nobis Apostolus posuit evidenter dicens: Omnia licent, sed non omnia expediunt; omnia licent, sed non omnia aedific
Abbreviated transcription (Latin):
ud sinctͣitas poscat. ⁊ is qui
P est requirat ab aliquo eoꝵ
uas ł ferramentum ⁊ contradi¬
ui seip̃m ⁊ m̃bra sua tradi¬
didit malt̾ius pot̃tatem.
pp mandatum dñi quomodo li¬
cebit deutensilib contradicere
huic non p̃cipue cui curã tõ¬
missa est.
Int̾rogatio N

Expanded text:
d si necessitas poscat ut is qui praeest requirat ab aliquo eorum vas vel ferramentum, et contradiQui seipsum et membra sua tradidit in alterius potestatem propter mandatum Domini, quomodo licebit ei de utensilibus contradicere, huic praecipue cui cura commissa est. INTERROGATIO
Abbreviated transcription (Latin):
dm. inchoatõis cũ oul¬
cedine medietatis ꝯlabore. ꝑfec¬
tionis ꝯrequie. S tñ plerũq
alii inciprunt adulcedine: alii
derimi sr̃noꝵ Prius eĩ lacͥmi
purganda st̃ ultia q̃ gessimus
atunc m̃datam̃tis ałie id qd̃¬
q̃rimus ꝯtemplemur. ut dũ añ
flendo. pccͣi a nob̾ caligo detergi¬
tur: m̃datis cordis oculis libefe
futuraꝵ penaꝵ carnales illeceb
deuincantur. deinde o abiecta
timore: ad amorem uite et̾ne.

Expanded text:
m, inchoationis cum dulcedine, medietatis cum labore, perfectionis cum requie. Sed tamen plerumque alii incipiunt a dulcedine, alii derium supernorum. Prius enim lacrymis purganda sunt vitia quae gessimus, et tunc munda mentis acie id qrimus contemplemur, ut dum antea flendo peccati a nobis caligo detergitur, mundatis cordis oculis libere futurarum poenarum carnales illecebrae devincantur. Deinde oportet, abjecto timore, ad amorem vitae aeternae
Abbreviated transcription (Latin):
dimus. si dm̃uit prẽm diligimꝰ
ꝙ̃ pͥus seruili m̃te. uere ut dm̃m
blandis refouenda st̃ modis: ne
si ab asꝑitate ĩcipiant ext̾riti
ad pͥores lapsus recurrant. G
aspare potiꝰ qmͣ corrig̾e̾ nouit.
dus est. ⁊ postea a cogitatoe ut

Expanded text:
dimus, si denuo ut patrem diligimus, quem prius servili mente vere ut Dominum nversorum blandis refovenda sunt modis, ne si ab asperitate incipiant, exterriti ad priores lapsus recurrant. Quasperare potius quam corrigere novit. dus est, postea vero a cogitatione, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ crmm̃r. qui d̃i cegnitõm hñtes ti¬
morem eius negligunt. ⁊ ꝙ̃ no¬
nerant᷑. Ideoq cecant᷑ diuino in¬
ditio pimienda ꝯmitt̾e. ⁊ inpe¬
nã commussi facinoris fatinus
fĩ sol nastilibidinem ex nimia
q pcc̃i d̾o deserente ĩ aliud pocm
itur det̾ius. de quo ampluis qui
admiserit sordidatur. Ergo p̾ce¬
dens pc̃cm cã ẽ seq̃ntis peccati:
seq̃ns u̾o pcc̃m. pena ẽ. p̾cedentis
delicti. Precedentia itaq pcc̃a. Se¬
ꝙ̃tium st̃ cͥmiũ cã: nt illa que
sequuntur sint p̾cedentiũ pena
Precedentiũ pct̃oꝵ pena ip̃a uo¬
c̃atur induratio: ueniens de di¬
uina iustitia. Hinc ẽ ꝙ ait ꝓ¬
pheca Indurasti cor nrm neti¬
mieremus te: Neq eĩ dũ quicũq
iustisunt a d̾o impelbantur ut
mali fiant: ẜ dũmaliiam sunt
indurantur ut det̾iores existant.

Expanded text:
in crimen, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt, et quem nonerantur. Ideoque caecantur divino judicio punienda committere, et in poenam commissi facinoris facinus fieri solet, nasci libidinem ex nimia  peccati Deo deserente, in aliud peccatum itur deterius, de quo amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati, sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa, ut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. Praecedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio veniens de divina justitia; hinc est quod ait propheta: Indurasti cor nostrum, ne timeremus ; neque enim dum quicunque justi sunt a Deo impelluntur ut mali fiant, sed dum mali jam sunt indurantur ut deteriores existant.
Abbreviated transcription (Latin):
te inqͥt tiuratꝰ es: ⁊ nos pecca¬
qͣm si dic̾e̾t. Quie semꝑ ĩ pocĩs
fumius: iratus es ut det̾uis
peccaremus. Quid ei sit nam
dei mereri quid u̾o ꝓuccare:
prudens lector d scire. Graui¬
ea q̃ meretur. Iam m̾emin.
qũ ignorando peccamus. Pno¬
caurus qͣ̃n scunus boñ fãcere
nec uolumus. Nunc irã d̾i dũ
uuumus: uitare possumus
Timeamus ergo. ne ueniente
illo t̾rore iudicii sentiri possit:
uitari non possit.

Expanded text:
 iratus es, et nos peccaquam si diceret: Quia semper in peccatis fuimus, iratus es, ut deterius peccaremus. 7. Quid enim sit iram Dei mereri, quid vero provocare, prudens lector scire ea quae meretur. Nam meremur, quando ignorando peccamus; provocamus, quando scimus bonum facere, nec volumus. 8. Nunc iram Dei, dum vivimus, vitare possumus. Timeamus ergo ne, veniente illo terrore judicii, sentiri possit, vitari non possit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad exemplũ ignis gehenne. Nã
situt ille ignus ñ acͤsit ad tñ pu¬
eroꝵ suppłiciũ ⁊ arsit ad ꝯburẽ¬
da ligamima iũculoꝵ: itaignis
geheiie ⁊ lucebit miseris ad
augm̃tum penaꝵ ut uideãt uͣ
doleant .⁊ ñ lucebit ad ꝯsołom:¬

Expanded text:
e. Nam sicut ille ignis non arsit ad trium puerorum supplicium, et arsit ad comburenda ligamina vinculorum, ita ignis gehennae et lucebit miseris ad augmentum poenarum, ut videant unde doleant, et non lucebit ad conso
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑximi conseruarida
unũne malũ quis m¬
ferat.alfin ut bonum ĩpenidat
Drimũ ut caueat ledere. se¬
qñr ut discat p̾stare. ⁊ luncicia
est. animoꝵ societas. ħ quippe
a duob incipit. Iam mraꝰ qͣm
int̾ duos dilectio ee. ñ poterit
Antiqui dixerunt desocietate
duoꝵ unam ee aĩam in duo
in accibi apłorum legimus. ert
illis cor iuiũ ⁊ amma una. sĩ qr
mlta corpora unã haut aminã.
sine dissensione sapiebant.Ami¬
cicia ⁊ ꝑsperas res dultiores fa¬
cit ⁊ ad u̾sas ꝯmunione tẽꝑait
leuiores reddit. qr dum intribu¬
latõne amici consolatio ad um¬
gitur. nec frangitur aĩmꝰ: nec
cadere patitur. Turc uͥe anueus
amatur:si ñ ꝓse s pro deo amet᷑
piertꝰ eum amplectitur. Młtũ
ĩt̾ra demersus est. qui carna¬
liter hoĩem moritur plus dilig̃
qm oportet. Quienim intemꝑ¬
gis illum ũ ꝓ do amat. Qnͣtã

Expanded text:
ximi conservanda; unum, ne 317 malum quis inferat; alterum, ut bonum impendat. Primum, ut caveat laedere; sequenter, ut discat praestare. 2. Amicitia est animorum societas. Haec quippe a duobus incipit. Nam minus quam inter duos dilectio esse non poterit. 3. Antiqui dixerunt de societate duorum, unam esse animam in duoin Actibus apostolorum legimus: Erat illis cor unum, et anima una. Non quia multa corpora unam habebant animsine dissensione sapiebant. 4. Amicitia et prosperas res dulciores facit, et adversas communione temperat levioresque reddit. Quia dum in tribulatione amici consolatio adjungitur, nec frangitur animus, nec cadere patitur. 5. Tunc vero amicus amatur, si non pro se, sed pro Deo ameturpienter eum amplectitur. Multum in terra demersus est, qui carnaliter hominem moriturum plus diligit quam oportet. Qui enim intempgis illum quam pro Deo amat. Quantum
Abbreviated transcription (Latin):
qr non est huiuscemodi dispẽ¬
sationes implere fidełr. illis of¬
ferri conuenit. qui apud ho¬
mines in hec offitio ꝓbati ha¬
bentur. Uerumptri ⁊ de hus
pbabit ille qui pͥ ẽ ꝑ quem
debeant dispensari. Introgat

Expanded text:
 omnium hujuscemodi dispensationes explere fideliter, illis offerri convenit, qui apud omnes in hoc officio probati habentur. Verumtamen etiam de his probabit ille qui praeest, per quem debeant dispensari. INTERROGA
Abbreviated transcription (Latin):
oĩo elc̾oꝵ ĩ p̾ssuris eoꝵ diff̾tur ut
iusti tp̃rałr audiunt᷑: ꝑ eor fit sa¬
lute qͥeos affugñt. ut dũ ilł tp̃ra¬
li remedio sb̃uenit᷑ pͣuoꝵ oculi
frigidꝰ ignis fuit. nt nabugedono¬
sor dm̃ uer̾ agnosc̾et: sic̃ ⁊ ꝓph̾a ñ
psalmis ait ꝓpt̾ ĩimicos meos e¬
ripe me. ꝓͥinde tardiꝰ exaudiuntur
qͦxdã or̃oes: ut dum differuntur
fortiꝰ extitate maiorib p̾miis tu¬
mulent᷑ exẽplo pruiaꝵ ⁊ rep̾ssi¬
one messiũ: ĩquib qͣnto tardiꝰ seĩa
exeunt tanto cumulatiꝰ ad frugẽ¬

Expanded text:
oratio electorum in pressuris eorum differtur, ut justi temporaliter audiuntur, pro eorum fit salute qui eos affligunt, ut dum illis temporali remedio subvenitur, pravorum oculifrigidus ignis fuit , ut 286 Nabuchodonosor Deum verum agnosceret. Sicut et propheta in Psalmis ait: Propter inimicos meos eripe me . 23. Proinde tardius exaudiuntur quorumdam orationes, ut dum differuntur, fortius excitatae majoribus praemiis cumulentur: exemplo pruinarum, et repressione messium, in quibus quanto tardius sata semina exeunt, tanto ad fruge
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Melius ẽ ã ꝯsilentio orare
corde sũ sono uocis. qͣ soł u̾bis
sine intuitu m̃tis. Nlonqͣ ẽ sñ
gemitu orand̾. Nlam pcc̃oꝵ re¬
cordatõ: merorẽ gignit. Dum
enim oramꝰ ad memoriam cłpã
geniere ⁊ flere debemꝰ: renini

Expanded text:
est. Melius est cum silentio orare corde sine sono vocis, quam solis verbis, sine intuitu mentis. Nunquam est sine gemitu orandum, nam peccatorum recordatio moerorem gignit; dum enim oramus, ad memoriam culpam gemere et fl
Abbreviated transcription (Latin):
cantantes ĩcordib u̾ris dño: hoc
E ñ solũ uoce: s corde psallentes
Uñ ⁊ alibi. psallam sp̃u. psallã
⁊ mñte. Sic̃ or̃oib regim᷑: ita psal¬
moꝵ sfudiis delectamur: pͥsallendi
eĩ utilitas tristia corda ꝯsolat. gͣtõ¬
res m̃tes facit: studiosos oblectat
mertes exsuscitat: pct̃ores ad la¬
m̃ta ĩuitat. Nã ꝙͣ uis dura sit
carnaliũ corda: stãtim ut dłtero
aim eoꝵ ĩflectit. Dũ xͥañ ñ uocis

Expanded text:
cantantes in cordibus vestris Deo . Hoc est, non solum voce, sed corde psallentes. Unde et alibi: Psallam spiritu, psallam et mente . Sicut orationibus regimur, ita psalmorum studiis delectamur. Psallendi enim utilitas tristia corda consolatur, gratiores mentes facit, fastidiosos delectat, inertes exsuscitat, peccatores ad lamenta invitat. Nam quamvis dura sint carnalium corda, statim ut psalmi animum eorum inflectit. Dum enim Chris
Abbreviated transcription (Latin):
pplitia q̃ timemꝰ. Mens qualẽ
de moratione ĩfert. talẽ de ꝑͦ
oratõm conseruet. Nam nicħ
ꝓfic̃ or̃o. si denuo cõmutit᷑. uñ
iam uenia postulat᷑. Ille eĩ p̾cis
desideratum effcm̃ sñ dribio ꝑ¬
cipit: qui qd̾ orando ablu post¬
ulat delinqͣndo ñ it̾at. Mens¬

Expanded text:
plicia, quae timemus. Mens qualem se in oratione offert, talem post orationem conservet. Nam nihil proficit oratio, si denuo committitur, unde jam venia postulatur. Ille enim precis desideratum effectum sine dubio percipit, qui quod orando ablui postulat, delinquendo non iterat. Tun
Abbreviated transcription (Latin):
or̃ois intentõ: dũ se ꝑ ĩcuriã
orantis aĩo. Tunc ã magis diabo¬
lus cogitatõnes curaꝵ scłarium
hũais m̃tib ĩgerit. qñ orantem
hoc est. si ant quisq ad huc ma¬
la conu̾tit: aut si deluq̃nti s̃
debita nõ dimittat. Qd̾ gemiñ
malũ dũ qͥsq a sem ip̃o abstłerit.¬

Expanded text:
is intentio, dum se per incuriam orantis animo. Tunc autem magis diabolus cogitationes curarum saecularium humanis mentibus ingerit, quando orantem hoc est, si aut quisque adhuc mala committit, aut si delinquenti sibi debita non dimittit. Quod geminum malum, dum quisque a semetipso abster
Abbreviated transcription (Latin):
ec est remedium eiꝰ qͥ
estuat. ut quotiensꝯ
ens ad mom se subdat: qr freꝙ̃s
oratio. uitoꝵ impugnatõm ex¬
psallendo qͦusq ĩportimas desi¬
derioꝵ tarnaliũ suggestiones q̃
nr̃is obstrepunt sensib fortissi¬
ma intentõne suꝑemꝰ. ac tã dui
uisist̾e quousq ꝑsistendo uinca¬
mus. Nam negligentes or̃oes:
necabipo honimie inpetrare
ualent qd̃ uolunt. Qmñ quisq

Expanded text:
c est remedium animae estuat, ut quoties es ad orationem se subdat, quia frequens oratio vitiorum impugnationem exspulsando, quousque importunas desideriorum carnalium suggestiones, quae nostris obstrepunt sensibus, fortissima intentione superemus: ac tandiu insistere, quousque persistendo vincamus. Nam negligentes orationes nec ab ipso homine impetrare valent quod volunt. Quando quis
Abbreviated transcription (Latin):
affc̃s: ut nõ desꝑet p̾cis esfcm̃. In¬
anit̾ ã orauiꝰ. si spei fidutiã nõ
hẽmus. Petat gͦ ut apłs ait unꝰ¬
quisq ĩ fide nicħ dubitans. Nam
qui dubitat: siłis ẽ unde maris q̃
uento fertur atq disꝑgit᷑. Diffidẽ¬
tia nascit᷑ impetrandi oratori: Si
adhuc aĩuiꝰ se sentiat circa p̾candi

Expanded text:
affectus, ut non desperet precis effectum. Inaniter autem oramus, si spei fiduciam non habemus. Petat ergo, ut Apostolus ait, unusquisque in fide nihil dubitans ; nam qui dubitat similis est undae maris, quae a vento fertur, atque dispergitur. 16. Diffidentia nascitur impetrandi orata, si se adhuc animus sentiat circa peccandi
Abbreviated transcription (Latin):
impleuit oĩa q̃c̃q pͥcepta sũt:
pquod ei tatur apberie sonici¬
bocitt. qr supra meritum. su
quis iratus nolit suscipere
anquio eorum que adusus

Expanded text:
ia quaecunque praecepta sunt: ipso, quod ei datur, erit sollicitus. quia supra meritum suumtem . Si quis iratus nolit suscipere aliquid eorum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
dispensatõm ecc̃astici ordis si
ex dei uoluntate ꝓuen̾it: no¬
lens quid̃ s humilis ꝯub̾nãdã
suscipiat. Multis int̾ercipit sa¬
thanas fraudib eos qui iũte
nirunt: consultus arbitrantes
argim̃tũ diabolifallentis ebs
ꝑ sp̃em boni: ut dĩ illos apasto
strui potant. Sc̃i iuri neqͣqͣti de¬
cupatioñ scłariũ curas appetũt.
s ceculto ordine fr̃ ĩpõitas s̾ ge¬
munt. ⁊ꝙͣiuis illas ꝑ meliorem
intentõm fugiãt: tñ ꝑ sb̾ ditam

Expanded text:
dispensationem ecclesiastici ordinis, si ex Dei voluntate provenerit, nolens quidem, sed humilis, gubernandam suscipiat. Multis intercipit Satanas fraudibus eos qui vitae ltius arbitrantes argumentum diaboli fallentis eos per speciem boni, ut dum illos a pastostrui poterant. 3. Sancti viri nequaquam occupationum saecularium curas appetunt, sed occulto ordine sibi superimpositas gemunt. Et quamvis illas per meliorem intentionem fugiant, tamen per subditam
Abbreviated transcription (Latin):
Multis modis t̾ret d̾s hoĩes
ut uelsero ꝯu̾tantur: atq ex
in de maris erubescant qd̾ tã¬
diu expestatist̾ ut redirent.
Nam nc̃ nimis. ne plagis
nc̃ reuelat̃õib quosdã ꝯcutit
ut qui uoluntate ꝯu̾ti despi¬
cuuit: ꝯmoti t̾rorib corrigã¬

Expanded text:
dis terret Deus homines, ut vel sero convertantur, atque inde magis erubescant quod tandiu exspectati sint ut redirent. Nam nunc minis, nunc plagis, nunc revelationibus quosdam concutit, ut qui voluntate converti despiciunt, commoti terroribus corrigan
Abbreviated transcription (Latin):
spe sẽs ꝓbatur. Dies por fcͥs an¬
geli sunt: quoꝵ p̃punitatẽ ĩ si¬
uuandã ñ dies pͥmus. s dies dẽo
ẽ uinis. Et id circo ip̃e reppetitur
semꝑ: inexetutõne creature.
Qui dies hoc ẽ natura angłoꝵ
qñ creaturam ip̃am ꝯtẽplabat᷑:
quodam mꝰ uespascebut. Non aũt
ꝑmanendo ĩ eius creature ĩ tui
tu. s laudem eiꝰ ad dm̃ referens.
eamq melius in diuina rõne
ꝯspiciens: ꝯtinuomane fiebat.
Si u̾o ꝑman̾et neglecto treatore
increature aspectu: iã ñ uesꝑa
s nox utiq fieret. Surase crea¬
tura melius ind̾o qm ĩ seip̃a no¬
uerit: ip̃a sin cogrutio q̃ maior
in deo ẽ.dies ⁊ lux dr̃. ¶ognitõ uo
sui ĩ seip̃a ad compensatõm cogni

Expanded text:
s probatur. 13. Dies prior factus angeli sunt, quorum propter unitatem insinuandam non dies primus, sed dies dictus est unus; et idcirco ipse repetitur semper in exsecutione creaturae. Qui dies, hoc est, natura angelorum, quando creaturam ipsam contemplabantur, quodammodo vesperascebat; non autem permanendo in ejussed laudem ejus ad Deum referens; eamque melius in divinam rationem conspiciens, continuo mane fiebat. Si vero permaneret neglecto Creatore, in creaturae aspectu, jam non vespera, sed nox utique fieret. » Dum se creatura melius in Deum, quam in seipsam noverit, ipsa sui cognitio, quae major in Deo est, dies et lux dicitur. Cognitio vero sua in
Abbreviated transcription (Latin):
esti suieuere nc̃citatem pa¬
titur. siue fallit. ł siquid aliud
ẽ. semel dc̃m ẽ. qr dare raccipe
non ẽ õium: s illius solius cui
commissum ẽ. istud offm̃. Qi
utiq cum om̃i ꝓuidentia et
cautela hdemodi dispensatio¬

Expanded text:
tatem patiatur, sive fallit, vel si quid aliud est, semel dictum est quia dare vel accipere non est omnium, sed illius solius cui commissum est istud officium. Qui utique cum omni providentia et cautela hujuscemodi dispensatio
Abbreviated transcription (Latin):
hõres.qͥ dum ip̃i a malo negli¬
falsa tͥminafõe detrectant. ⁊¬
ad sui sceleris solatiũ: usurpãt
am bonoꝵ obitiant sic̃ ẽ illuo
ex salomone. Bona ĩ malum
renuunt uitã torrig̾e ⁊ bonoꝵ
ñ desiuũt decrectareꝰ. Pleriq
mali sises sͥ ĩ malũ defenduit.
riem bonoꝵ susciprãt. ne unde
displicent eindent᷑. aditiẽtes
ĩ se aliena delita ut ñ tm̃r de
sius malis s ⁊̃ de alioꝵ facino¬
rib priniant᷑: qͦꝵ pẽca defend̃t.

Expanded text:
homines, qui dum ipsi a malo corrigi neglifalsa criminatione detrectant; et ad sui sceleris solatium usurpant, am bonorum objiciant, sicut est illud ex Salomone: Bona in malum uit vitam corrigere, et bonorum non desinit detrectare. 12. Plerique mali similes sibi in malum defendunt, onem bonorum suscipiunt, ne, unde displicent emendentur: adjicientes in se aliena delicta, ut non tantum de suis malis, sed etiam de aliorum facinoribus puniantur, quorum peccata defendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑitias: ⁊ si ñ p̾cuniã. saltẽ uł gr̃am
p̾benda: ne comitãte tͥstitia m̾ces ꝑe¬
tuend̾ ẽ itaq ne pauꝑ aut ꝯtedio
nĩa oblata suscipiat: ant oĩo p̾ter¬
nissus merens t̾stisq recedat.
De rapĩs alienis elemosinaꝵ fac̾e
ñ ẽ offm̃ miseratõis s emolum̃t̃
sceleris. uñ ⁊ seilomon. Q offert
ĩqͥt sacͥficiũ de rapina pauꝑum:
tanꝙͣ si qͥs iustimet filiũ ĩ ꝯsp̾tu
pr̃is sui. Qͥ eĩ ĩ iuste tollit. iuste
ꝙ ab alio male extorq̃t. Magnũ
scelus ẽ. res pauꝑum p̾stare di¬
uitib. ⁊ de sumptib in opũ adqͥ¬
rere fauores potentũ: arẽti t̾re

Expanded text:
ertias, etsi non pecuniam, saltem gratiam. praebenda, ne, comitante tristitia, merces petuendum est itaque ne pauper aut cum taedio nostra oblata suscipiat, aut ne omnino praetermissus moerens tristisque recedat. 17. De rapinis alienis eleemosynam facere non est officium miserationis, sed emolumentum sceleris. Unde et Salomon: Qui offert, inquit, sacrifictanquam si quis victimet filium in conspectu patris sui . » Qui enim injuste tollit, juste raebet quod ab alio male extorquet. Magnum scelus est res pauperum praestare divitibus, et de sumptibus inopum acquirere favores potentu
Abbreviated transcription (Latin):
ficatõm decent audiẽtiũ. s adsue
gle ex agerand̾ coturũ. Rep̾hen¬
sibił ẽ. Sr̃ flua effusio largitatis
om̃ib largus Dispensator ñ d
ram susfitiat płimis.

Expanded text:
ficationem docent audientium, sed ad suae gloriae exaggerandum cumulum. Reprehensibilis est superflua effusio largitatis. omnibus; largus dispensator non deram sufficiat plurimis.
Abbreviated transcription (Latin):
pietatis fructũ ñ ĩuẽit: exẽplo
ardentis diuitis qͥ ĩ infu̾o terrais¬
sima pet̾e ꝯpulsus ẽ: qͥ hic tenuis¬
sima negare studuit. ad retͥbiu
subtiliꝰ quid disc̾ctiꝰ pot̾at. Guitã
aq̃ ardens ꝑetit: qͥmicas panis
negauit. Sero diues ocłos aꝑuit

Expanded text:
pietatis fructum non invenit: exemplo ardentis divitis, qui in inferno ad tenuissima petenda compulsus est, qui hic tenuissima negare studuit. Quid retribui subtilius, quid districtius poterat? Guttam aquae ardens petiit, qui micas panis negavit Sero
Abbreviated transcription (Latin):
aufert cor. fornicatõ a̾ sic̃ ait
salomon ĩ fatuat sapiẽtẽ. eb̾e
ne cũ biberint obliuiscant᷑ sa¬
pĩam. Plerisq laus ẽ młtũ bibe̾.
⁊ ñ inebriari⁊ludiant hii adu̾sũ
stis ad bibend̾ uinũ ⁊ urci fortes
admisceridã ebetatẽ. Uino mułto
deditos ⁊ luxͣiose uiuẽtes: ysa¬
ias sic arguit dicẽs. Ne qui con¬
surgitis mane ad ebrietatẽ sec¬
tandam: ⁊ potand̾ ust ad uesꝑ¬
um. ut uino estuetis. Detalib
comedt. Młti eĩ amane usq ad
sol occubitum ẽhuetati ⁊ gule ⁊
noluptatib su̾iũt nͨ ĩ tesligũt
cur natist̃: s ꝯsuetudmne bel¬
uina deterti. luxͣle tm̃i totadie
epulisq deseruunt. slamat io¬
nit  dicens. Exꝑgiscimini ebi¬

Expanded text:
auferret cor. Fornicatio enim, sicut ait Salomon, infatuat sapientem. Ebriene, cum biberint, obliviscantur sapientiam. Plerisque laus est multum bibere, et non inebriari. Audiant hi adversum stis ad bibendum vinum. et viri fortes ad miscendam ebrietatem. Vino multo deditos, et luxuriose viventes, Esaias sic arguit, dicens: Vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam, et potandum usque ad vesperam, ut vino aestuetis. De talibus, comedent. Multi enim a mane usque ad solis occubitum, ebrietati et gulae voluptatibus serviunt, nec intelligunt cur nati sunt: sed consuetudine beluina detenti, luxuriae tantum tota die, epulisque inserviunt. Clamat Jont, dicens: Expergiscimini, eb
Abbreviated transcription (Latin):
dignoscitm cuius saporis sit.
uerbo disceruit. Si quis ergoi
auimo suo intendat ĩ singula
u̾la psalmoꝵ. sic̃ gustus incent᷑
ẽ. ad discretõm saporis ciboꝵ: iste
ẽ. qui complet hec ꝗd d̾r. psalli¬
te. sapienter.
Int̾rogatio

Expanded text:
dignoscere, cujus saporis sit, verba discernit . Si quis autem animam suam intendat in singula verba psalmorum, sicut gustus intentus est ad discretionem saporis ciborum, iste est qui compleat hoc quod dicitur: Psallite sapienter. INTERROGATIO
Abbreviated transcription (Latin):
Discat humaria miseria ꝙ ea
cã cicius ꝓuocet᷑ d̾s p̾stare ueni¬
ant: dum infirmo ꝯpatitur hõi.
qr ip̃e homo traxit ex ꝑte infiori
infirmitatẽ peccandi. hoc ẽ. ex
carne qua ĩclusa anima detinẽ.
postate angłi ideo ueniam ñ
hũt: qr carnalis fragilitatis ulła
infirmitate grauati sunt ut pͦ¬
tarent. homines a post pccm id¬
cirto reutuntur ad ueniã. Pẜ
ꝙ ex lutea mat̾iapondus traxer̃t
infirmitatis. Id̾eq ꝓ infirma
carnis condifone. reditꝰ patet ho¬
nrini adsałm. sicut ⁊ psalmus dic̃
Ip̃e scit figm̃tum nr̃m mer̃ito

Expanded text:
scat humana miseria quod ea causa citius permovetur Deus praestare veniam, dum infirmo compatitur homini: quia ipse homo traxit ex parte inferiori infirmitatem peccandi, hoc est ex carne, qua exclusa anima detinetur. Apostatae angeli ideo veniam non habent, quia carnalis fragilitatis nulla infirmitate gravati sunt, ut peccarent: homines autem post peccatum idcirco revertuntur ad venia ex lutea materia pondus traxerunt infirmitatis: ideoque pro infirma carnis conditione reditus patet homini ad salutem, sicut et Psalmus dicit: Ipse scit figmentum nostrum. Memento
Abbreviated transcription (Latin):
berillus. saphirus. carbunculus
⁊ smaragdus. Ouo nu̾o lapid̃.
ip̃i ordines designati st̃ angłoꝵ.
quos apostata angłs añ lapsim
qͣi ĩ uestim̃to ornam̃tisu affixos
clariorẽ cũctis aspexit: ꝯfestĩ ĩ tu¬
muit. ⁊ cor suũ adsuꝑbiã eleua

Expanded text:
beryllus, sapphirus, et carbunculus, et smaragdus. Quo numero lapidum ipsi ordines designati sunt angelorum, quos apostata angelus ante lapsum, quasi in vestimento ornamenti sui, affixos clariorem cunctis aspexit, confestim intumuit, et cor suum ad superbiam eleva
Abbreviated transcription (Latin):
Cedei nonfu̾nt altiores illo mꝑa¬
dyso der: abietes ñ ad equaiit
sumitatẽ illuis. Om̃e ligñ pa¬
dysi ñ ẽ ad similatum illi:. q̃m spe¬
ciosiorem fecit eũ deus. Distat ꝯ¬
ditio angłi:. a conditõne hoĩs.
Nomo enum ad d̾i similitudinẽ
conditus ẽ: archangelus u̾o qui
lapsus ẽ signaculũ dei simlitudi¬
nis appellatus ẽ: testante dño ꝑ
exechielem. Tu signatulum siłi¬
tudinis eius plenꝰ sapĩa ꝑfectus
decore. indelitiis ꝑadysi d̾ fuisti.
Quanto eĩ subtilis ẽ. eiꝰ natura.
celo cecidisse diabolum. qͣmħo cõ¬
deretur. Nami mox ut fc̃s ẽ: in sr̃¬
bian erupit. ⁊ p̾crpitatus de celo
ẽ. Nam uxxta ueritatis testimo¬
iũ: abiutio mndxx fuit ⁊ iueri¬
tate nonstetit: qr statim ut fc̃s ẽ
cecidit. fuit quid̾ in u̾itate ꝯditus:
s non stando ꝯfestim a u̾itate est
lapsus. uno suꝑbie lapsudũ deo
ꝑtumorem se conferunt. ⁊ homo
S et homo reu̾sus ad pñiam:
deo semferiorem sẽe ocgnouit.

Expanded text:
altiores illo in paradiso Dei, abietes non adaequaverunt summitatem illius. Omne lignum paradisi non est assimilatum illi, quomodo speciosiorem fecit eum Deus. Distat conditio angeli a conditione hominis: homo enim ad similitudinem Dei conditus est; archangelus vero qui lapsus est, signaculum Dei similitudinis appellatus est, testante Domino per Ezechielem: Tu signaculum similitudinis, plenus sapientia, perfectus decore, in deliciis paradisi Dei fuisti. Quanto enim subtilior est ejus natura, coelo cecidisse diabolum, quam homo conderetur. Nam mox ut factus est, in superbiam erupit, et praecipitatus de coelo est. Nam, juxta Veritatis estimonium, ab initio mendax fuit, et in veritate non stetit, quia statim ut factus est, cecidit: fuit quidem in veritate conditus, sed, non stando, confestim a veritate est lapsus. Uno superbiae lapsu, dum Deo per tumorem se conferunt, et hoc Sed homo reversus ad poenitentiam, dum se inferiorem esse cognoscit:
Abbreviated transcription (Latin):
splendere potest si non fu̾it nͭ pla¬
cere. si non resplenduerit. Ingre¬
dere. gͦ nunc in secretũ cordis tui.
⁊ fac habitaculum deo. fac tem¬
plum. fac domum. fac hĩtacłm.
fac archam testamenti. fac ar¬
cham diliiii. uł quocũq noĩe
appelles una est domus dei In tẽ¬
pło adoret plasma creatorem.in
domo ueneretur filius patrem.
m tab̾naculo honoret miles re¬
gem. in testamento auscultet

Expanded text:
splendere potest si non fuerit, nec placere si non splenduerit. Ingredere ergo nunc si secretum cordis tui, et fac habitaculum Deo, fac templum, fac domum, fac tabernaculum, fac arcam testamenti, fac arcam diluvii, vel quocunque nomine appelles, una est domus Dei. In templo adoret psalma Creatorem, in domo veneretur filius patrem, in tabernaculo honoret miles regem, in testamento auscultet
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑm enoscatur. ñ tñ parilita¬
te ꝯsmuli: s ex qͣdam subdita.
⁊creataspetie boni. Sic̃ ars in
artifice retorq̃t laudẽ. ita res
creator ꝑ creaturã suã laudat᷑.
⁊ qnͣtum sit excellentior ex ipsa
opis conditõe monstratur. Ex
pulcritudine cirtũ scͥpte creature
pulcritudinẽ suã q̃ cirꝯscribi ne

Expanded text:
m agnoscatur, non tamen parilitate consimili, sed ex quadam subdita et creata specie boni. 2. Sicut ars in artificem retorquet laudem, ita rerum Creator per creaturam suam laudatur; et quanto sit excellentior, ex ipsa operis conditione monstratur. Ex pulchritudine circumscriptae creaturae pulchritudinem suam, quae circumscrib
Abbreviated transcription (Latin):
nice p̾munt nõ regunt: quiq
runt. N Dultist qui ĩ u̾bo do¬
armne non humiles s Arregã¬
tes existunt: qͥq ip̃a recta que
p̾dicant. ñ studio correctõnis.
s uitio elatõis anminitiant.
¶Nulti st̃ qui ñ ex consulto
edificandi. s extumore suꝑbi¬
endi dicent: nec ut ꝓsint sa¬
pientes fuuit. s ut sapiẽtes
uideant᷑ doc̾e student. Est mu¬
tatio pͣua arrogantiũ sacer¬
dotum ꝑ qͣm imitant᷑ sc̃os
rigore discipline: ⁊ sequi ne¬
głigunt caritatis affestõne
uideri uolunt rigidi seu̾itate
⁊ formam humilitatis prare
neq̃unt: ut magis terribilis
ctores uuln̾are potius qͣme
mendare nou̾nt: salomone te¬
⁊ compati humiłr nesciũt. Bñ
alieni pc̃ti curanda uitia susci¬
pit qui hoc extordis dilcone ⁊
humili conscĩa facit. St̾m qui
delinq̃ntẽ suꝑbo uł odioso am
corripit: ñ emndat s ꝑ tutit. Q

Expanded text:
nice premunt, non regunt, quique igunt. 3. Multi sunt qui in verbo doctrinae non humiles, sed arrogantes existunt, quique et ipsa recta quae praedicant, non studio correctionis, sed vitio elationis annuntiant. 4. Multi sunt qui non ex consulto aedificandi, sed ex tumore superbiendi docent; nec ut prosint sapientes sunt, sed ut sapientes videantur docere student. 5. Est imitatio prava arrogantium sacerdotum, per quam imitantur sanctos rigore disciplinae, et sequi negligunt charitatis affectione: videri volunt rigidi severitate, et formam humilitatis praestare nequeunt, ut magis terribiles ctores vulnerare potius quam emendare norunt, 329 Salomone atte compati humiliter nesciunt. 7. Bene alieni peccati curanda vitia suscipit, qui hoc ex cordis dilectione et humili conscientia facit. Caeterum qui delinquentem superbo vel odioso animo corripit, non emendat, sed percutit. Q
Abbreviated transcription (Latin):
A que sclĩ amatorib ca¬
ra sunt: Sc̃i uelut adu̾¬
sa refugiunt: plusq ad¬
u̾sitatib m̃di gaudent
qui ꝓsꝑitatib delectantur. alie¬

Expanded text:
a quae saeculi amatoribus chara sunt, sancti velut advesa refugiunt, plusque adversitatibus mundi gaudent, quam prosperitatibus delectentur. Alie
Abbreviated transcription (Latin):
ut ual idiores ad uitã illam de ħꝰ ui
te mortificatõne ꝯsurgant. Cun¬
cta quippe tp̃ralia qͣi ħbe uirentes
seruus ꝯtempuit: qr in eis stabłi¬
tatem ñ aspitit. Qͥ post reñtiati¬
ouem m̃di ad suꝑnam pẽram scĩs
desideruis in hiat: ab hac t̾rena
intentõne qͣi quib dam penuis
reu̾tatur. ꝓtinꝰ in gemiscit: qͣntum¬
q fu̾int tranquilla q̃ ꝑdidit ⁊ quã
confusa suit iri quib cecidit: exip̃a
laboris sui difficultate cognoscit. Qd
ẽĩ in hac uita laboriosius. qͣm t̾remꝰ
desidiis estriare. Aut quid hic secu¬
rius qͣm huiꝰ scłi uich̾ appet̾e: Qrui
eĩ hunc mndum diligt: turbulẽtis
eiꝰ curis ⁊ sollicitudinĩb ꝯturbant᷑¬
Qui ã odiunt nec sequut᷑: int̾ne
quietis tranqͥllitate fruentes fu¬
ture patis reqͥẽ qͣm illuc expectant

Expanded text:
ut validiores ad vitam illam de hujus vitae mortificatione consurgant. Cuncta quippe temporalia, quasi herbae virentes,servus contemnit, quia in eis stabilitatem non aspicit. 304 7. Qui post renuntiationem mundi ad supernam patriam sanctis desideriis inhiat, ab hac terrena intentione, quasi quibusdam pinnis, revertatur, protinus ingemiscit; quantumque fuerint tranquilla quae perdidit, et quam confusa sint in quibus cecidit, ex ipsa laboris sui difficultate cognoscit. Quid enim in hac vita laboriosius quam terrenis desideriis aestuare? Aut quid hic securius quam hujus saeculi nihil appetere? Qui enim hunc mundum diligunt, turbulentis ejus curis et sollicitudinibum odiunt, nec sequuntur, internae quietis tranquillitate fruentes, futurae pacis requiem, quam illi exspectant,
Abbreviated transcription (Latin):
eum qui ad hec se muitect ⁊ su¬
scitas dormientem: tanqͣ sũ
ꝑquem diuinalucca ⁊ celestia
tona consequitur. siue his ad
oratõm: suie ad aliud qd̾curq
mandatum dei. inuitat et ꝓ

Expanded text:
eum qui ad hoc se invitat et suscitat dormientem, tanquam eum per quem divina lucra et coelestia dona consequitur; sive is ad orationem, sive ad aliud quodcunqueormientem, tanquam eum per quem divina lucra et coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
recte agentib iuidet. huic sti¬
licet ꝑ quem uidetur ip̃e mrss
quis g semelnotatus fuert
mindie ł contentionis uitio.
⁊ ritrsum in he ip̃m inciderit
scicit se pͥmam illam cãm deo
rcontentio nascitur: mintis¬
rib medullis hr̃ereconditan
Dportet ergo eum ⁊ ꝑcontia¬
ria aq aduersa curari. id est
ꝑ humilitatis ex̾citium. Erer¬
ticia uio humilitatis sunt.si
arrogantie ⁊ humane glore
ultra iam non incidat iarro¬
gaantie ⁊ uane głe delictum. Sͦ
⁊ singulis huiuscemodi uiti¬
is tura simlis ad hibebitr

Expanded text:
recte agentibus invidet: huic scilicet, per quem videtur ipse minus quis ergo semel notatus fuerit invidiae vel contentionis vitio, et rursus in hoc ipsum inciderit, sciat se primam illam causam, dvel contentio nascitur, in interioribus medullis habere reconditam. Oportet ergo eum et per contraria atque adversa curari; id est, per humilitatis exercitium. Exercitia vero humilitatis sunt, siarrogantiae et humanae gloriae s, ultra jam non incidat in arrogantiae et vanae gloriae delictum. Sed et in singulis hujuscemodi vitiis cura similis adhibeatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ui penituerunt ꝓ aliquo p¬
cato ⁊ eursum in hoc ipsum
peti intidunt. quid facient.
Squi semel deliquit ⁊¬
⁊ it̾m in idip̃m pccm̃ incurrit:
inclitare de se uidetur hec pri¬
suerit expurgatus. ex quoue¬
lut aradice quadam pessima
eadem q̃ antea pullulau̾nt
Sicut enim quis arboris ramos
extidens si radicem relmquat
ulta denuo eiuidem seminis g¬
terdum pcc̃i occasio nascetur: Nle¬
cessarium ergo eiz qui nult õi
mcdo purgare se a pocõ: pͥmas
ip̃as sansas culꝑe succidere. xbi
gr̃a si excontentione ł exim¬
dia fueri:non a se simpsit ex¬
ordium. s radicem ht̃ exarro¬
geaitia ⁊ cupiditate humane

Expanded text:
ui poenituerit pro aliquo peccato, et rursus in hoc ipsum peccatum inciderit, quid faciet? Is qui semel deliquit et iterum in peccatum incurrit, indicare de se videtur hoc prifuerit expurgatus: ex quo velut a radice quadam pessima, eadem quae antea pullularunt. Sicut enim quis ramos arborum excidens, si radicem relinquat, ulta denuo ejusdem seminis gerterdum delicti occasio nascitur. Necessarium ergo ei est, qui vult omni modo purgare se a peccato primas ipsius causas culpae succidere. Verbi gratia, si ex contentione vel ex invidia fuerit, non a se sumit exordium, sed radicem habet ex arrogantia, et cupiditate human
Abbreviated transcription (Latin):
tate du̾tunt. Sunt eĩ qͥ ignerã¬
tes pectant. ⁊st̃ qui scientes. St
scre nõbunt. ut minꝰ culpabiles
hantrar. qui tri se ip̃os ñ nurm
me smiagis decipiunt. Ne scire
simpłr adͦ ignorantiã ꝑtinet.
nolle n̾oscrre ad contimatem
supbiam. uoluntatem qͥẜfe ꝓpͥ
domua uelle nestire q̃d̃ ẽ ab¬

Expanded text:
ignorantes peccant, et sunt qui scientes. Sunt scire nolunt, ut minus culpabiles habeantur. Qui tamen seipsos non muniunt sed magis decipiunt. Nescire simpliciter ad ignorantiam pertinet; noluisse vero scire ad contumacem superbiam. Voluntatem quippe propriam Deum velle nescire, q
Abbreviated transcription (Latin):
i puaritatone fuit. Ergo eua
rectauit igoorantia. ada indu¬
tria: qr nõ ẽ seductus s prudẽs
ducitur: quid tonsentiat euidẽ¬
ter ignorat. De infirmitate a
petrus deliqͥt. qñ ad metũ in¬
terregantis ancille xp̃m nega¬
it̃tis malũ agit. In firmitate ã.
qui casu uł pͣcipitafoe delicͥt.
Nequius a ⁊de ĩ dustria foaãt
qui nonsolũ bñ uiu̾nt: s ad

Expanded text:
in praevaricatione fuit . » Ergo Eva peccavit ignorantia, Adam industria, quia non seductus sed sciens ducitur quod consentiat, evidenter ignorat. De infirmitate autem Petrus deliquit, quoniam ad metum interrogantis ancillae Christum negamentis malum agit, infirmitate autem qui casu vel praecipitatione delinquit. Nequius autem et industria peccant, qui non solum non