comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nuã reconciliationis admitterent. Cui
utiq oꝑi ipse saluator int̾uenitꝰ nec
umqͣm ab his ab est q̃ ministris suis exe¬
quenda cõmisit: dicens. ecce ego uobiscũ
sũ om̃ib dieb usq ad consumationẽ
scłi: ut si qͥd ꝑ seruitutẽ nr̃am bono or¬
dine & gratulando implet᷑ effectu: ñ
dulgentie p̃sentis exciderit: & pͥusqͣm
ad constituta remedia ꝑueniret. tẽpo¬
ralẽ uitã humana conditione finierit.
qđ manens in corpore ñ recepit: con¬
sequi exutus carne ñ poterit. Nec neces¬
se ẽ nos eorũ qͥ sic obieruit. merita actusq
queunt cõp̾hendi qđ sacerdotale mi¬
nistertũ implere ũ potuit sue iustitiȩ
reserua uerit: ita potestatẽ suã timeri
uolens: ut hic error om̃ib ꝓsit. Et qđ
qͥbꝰdã tepidis aut negligentib accidit.
nemo ñ metuat. Multũ enĩ utile ac ne¬
cessariũ ẽ ut peccatorũ reatus ante ul¬
tuũ diẽ sacerdotali supplicatione sol

Expanded text:
nuam reconciliationis admitterent. Cui nuam reconciliationis admitterent. Cui utique operi ipse Salvator intervenit, nec unquam ab his abest quae ministris suis exsequenda commisit, dicens: « Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi : ut si quid per servitutem nostram bono ordine et gratulando impletur effectu; nodulgentiae praesentis exciderit, et priusquam ad constituta remedia perveniat, temporalem vitam humana conditione finierit, quod manens in corpore non recepit, consequi exutus carne non poterit. Nec necesse est nos eorum qui sic obierint merita actusquequeunt comprehendi, quod sacerdotale ministerium implere non potuit, suae justitiae reservaverit: ita potestatem suam timeri volens, ut hic terror omnibus prosit, et quod quibusdam tepidis aut negligentibus accidit, nemo non metuat. Multum enim utile ac necessarium est ut peccatorum reatus ante ultimum diem sacerdotali supplicatione sol
Abbreviated transcription (Latin):
cũ metropolitano tuo pͥmitꝰ de
eo qđ querendũ iuudebat᷑ e̾e con¬
ferres ⁊ ac si id qđ ignorabat dilectio tua.
etiã ipse nesciret. instrui uos parit̾ pos¬
ceretis: qͥa in causis q̃ ad generalẽ obser¬
ne pͥmatib oportet inqͥri. S: ut qͦ quomͦ
instruat᷑ ambiguitas consulentis: qͥd de
penitentiũ statu eccłi astica habeat re¬
gła ñ tacebo. Multiplex miscdĩa di ita
lapsib subuenit humanis. ut ñ solũ ꝑ bap¬
tisii grãm s etiã ꝑ penitentiȩ medicinã
spes uite reparet᷑ et̾ne: & qͥ regeneratio¬
nis dona uiolassent. ꝓpͥose iudicio condẽp¬
nantes ad remissionẽ criminũ ꝑueni¬
rent: sic diuinȩ bonitatis p̃sidiis or¬
dinatis. ut indulgentia di nͥ supplicati¬
one sacerdotũ uequeat obtineri. Me¬
diator enĩ dĩ & hominũ homo iħ̾e xp̾e.
hane p̃positis eccłie tradidit potestatẽ.
ut & confitentib actionẽ penitentie¬
darent. & salubri satiffactione pur¬
gatos ad cõmunionẽ sacram̃torũ ꝑ ia¬

Expanded text:
cum metropolitano tuo primitus de eo quod quaerendum esse videbatur conferres, ac si id quod ignorabat dilectio tua etiam ipse nesciret, instrui vos pariter posceretis: quia in causis quae ad generalem 116 obserne primatibus oportet inquiri. Sed qinstruatur ambiguitas consulentis, quid de poenitentium statu ecclesiastica habeat regula non tacebo. Multiplex misericordia Dei ita lapsibus subvenit humanis, ut non solum per baptismi gratiam, sed etiam per poenitentiae medicinam spes vitae reparetur aeternae, ut qui regenerationis dona violassent, proprio se judicio condemnantes, ad remissionem criminum pervenirent: sic divinae bonitatis praesidiis ordinatis, ut indulgentia Dei nisi supplicationibus sacerdotum nequeat obtineri. Mediator enim Dei et hominum homo Christus Jesus hanc praepositis Ecclesiae tradidit potestatem, ut et confitentibarent, et salubri satisfactione purgatos communionem sacramentorum per ja
Abbreviated transcription (Latin):
iustitia cõmotionis. ut ñ mꝰ reme
factis docet᷑. Si quidem pene om̃s qui in
consensum p̃sidentiũ aut traducti fue¬
rant aut coacti: resistendo qđ statutũ
fuerat abillis. & condẽpnando qđ scrip¬
serant. ꝑpetuã culpe a bolitionem &

Expanded text:
justitia commotionis, ut non amittamfactis docetur. Siquidem pene omnes qconsensum praesidentium aut traducti fuerant, aut coacti resistendo, quod statutum fuerat ab illis, et condemnando quod scripserant perpetuam culpae abolitionem et
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ maximas largitates sterilissimil erit.
nisi de sci sp̾c rigatione processerit. Cũ
enĩ dicat apłs. nullas sibi uirtutes sine ca¬
ritate ꝓdesse. idẽq dicat caritatẽ d̃i dif
facere sine bonitate ñ possumus. elatio¬
ne ꝑdamus. Nã omĩ se merito laude des¬
poliat. qui de studiis industriȩ suȩ in se
magis qͣm in dũo głatur: cũ beatus da¬
uid doceat in scorum oꝑib dm̃ ẽe lau¬
dandũ dicens. Mirabilis ds̃ in sc̾is suis:

Expanded text:
inter maximas largitates sterilissimum erit, inter maximas largitates sterilissimum erit, nisi de sancti Spiritus rigatione processerit. Cum enim dicat Apostolus nullas sibi virtutes sine charitate prodesse , idemque dicat charitatem Dei diffne bona quae facere sine bonitate non possumus, elatione perdamus. NAM OMNI se merito laude dispoliat qui 318 de studiis industriae suae in se magis quam in Domino gloriatur : cum beatus David doceat in sanctorum operibus Deum esse laudandum, dicens: Mirabilis
Abbreviated transcription (Latin):
ne sat fuit concu
hoc ał miire ñ ido segniores esse debe¬
tntis. quia & iudei & heretici sepe ab eden¬
dilibertate se continent: & apud ipsospa¬
ganos st̾queda uana ieuinia. aliud
autẽ agit sub uerita te ratio. aliud sub
falsitatt deceptio. apud nos fides sc̾ifi¬
cat etiã manducantẽ. apud illos infide¬
lidas polluit leuinantẽ. Unde quia ex¬
tra eccłiam catholicã nichil ẽ integrũ.
nichis castũ dicente apło. om̃e qd̾ non
ẽ ex fids peccatum ẽ: cũ diuisis ab uni-¬
tate corporis xp̃i. nulla similitudine cõ¬
paramͣ. nulla cõmunione miscem᷑: qđ i
tiq nobis saluberrimũ maximũq ieui¬
nium ẽ. Ad iurtutẽ enĩ continentis nicħ
prius ꝑtinet qͣm ab errorib abstinere.
quia tunc demũ bene ambulat᷑. cũ ꝑuiã
ueritatis inceditur. Nã quia angusta &
ardua declinantes. ꝓcliua & lata sectan¬
do. cito in ꝑditionẽ deueniunt. Melior ẽ
gradus lentior ꝑ iter rectũ. qͣm uelocitas

Expanded text:
t fuit concuphoc Dei munere, non ideo segniores esse debemus, quia et Judaei et haeretici saepe ab edendi libertate se continent, et apud ipsos paganos sunt quaedam vana jejunia. Aliud enim agit sub veritate ratio, aliud sub falsitate deceptio. Apud nos fides sanctificat etiam manducantem; apud illos infidelitas polluit jejunantem. Unde quia extra Ecclesiam catholicam nihil est integrum, nihil castum, dicente Apostolo: Omne quod non est ex fide, peccatum est : cum divisis ab unitate corporis Christi nulla similitudine comparamur, nulla communione miscemur: quod utique nobis saluberrimum maximumque jejunium est. Ad virtutem enim continentiae nihil prius pertinet quam ab erroribus abstinere, quia tunc demum bene ambulatur, cum per viam veritatis inceditur. Nam quia angusta et ardua declinantes, proclivia et lata sectando, cito in perditionem deveniunt, MELIOR est gradus lentior per iter rectum, quam velocitas
Abbreviated transcription (Latin):
et̾norũ unus uolui ẽe mortalũ qđ u
sibilẽ me inuisibilis p̃bur qđ formã
serui. in forma dĩ sempit̾nus accepi:
gauderetis. quia uado ad patrẽ. Uobis
enĩ hȩc p̃statur a scensio: & suꝑ om̃s os¬
los ad patris dexterã collocanda. nr̃a in
me humilitas eleuatur. Ego autẽ qͥ
hoc sũ cũ patre qđ pat̾ ẽ. indiuiduus
cũ genitore ꝑmaneo: & sic ab illo aduos
ueniens ñ recedo. quẽadmodũ E uos
ad illũ rediens ñ relinquo. Gandett gͦ
quia uado ad patrẽ: quia pat̃ maior
me est. Uniui enĩ uos mͥ. & factus sũ
filius hominis ut uos filii dĩ ẽe possĩ¬
tis. Unde licet unus in utroq sim. ta¬
men quo uobis conformor patre sũ mt¬
nor: quo autẽ a patre ñ diuidor: etiã
me ipso sũ maior. Natura itaq que
minor ẽ patre. uadat ad patre:. & ibi
sit caro. ubi semꝑ ẽ uerbũ & una eccłie
catholicȩ fides. quẽ scđ̃m humauitatẽ
ñ diffit et᷑ minorẽ. scd̾m ditatẽ credat¬

Expanded text:
orum, unus volui esse mortalium, quod visibilem me invisibilis praebui, quod formam servi in forma Dei sempiternus accepi: Gauderetis, quia vado ad Patrem. Vobis enim haec praestatur ascensio, et super omnes coelos ad Patris dexteram collocanda vestra in me humilitas elevatur. Ego autem; qui hoc sum cum Patre quod Pater est, individuus cum genitore permaneo, et sic ab illo ad vos veniens non recedo, quemadmodum et vos ad illum rediens non relinquo. Gaudete ergo, quia vado ad Patrem, quia Pater major me est. Univi enim vos mihi, et factus sum filius hominis, ut vos filii Dei esse possitis. Unde 312 licet unus in utroque sim, tamen quo vobis conformor, Patre sum minor; quo autem a Patre non dividor, etiam meipso sum major. Natura itaque quae minor est Patre, vadat ad Patrem, ut ibi sit caro ubi semper est Verbum; et una Ecclesiae catholicae fides, quem secundum humanitatem non diffitetur minorem, secundum D
Abbreviated transcription (Latin):
contra sp̃m sc̃m: ñ remitcetur ei neq in
hoc scło. neq in futuro. Hnde manifestũ
ẽ. peccatorũ remissionẽ sine sc̃i sp̾e aduo¬
catione ñ fieri.: nec qũequã sine illosiẽ
expedit ingemiscere. aut sic̃ oportet oia¬
re. dicente apło. Quid enĩ oremꝰ sic̃ oportet
nescimꝰ: sed ipse sp̃c postulat pronobis gemi¬
exiciabile ẽ. nimisq mortiferũ: quia num¬
quã ueniã meretur qui ab int̾cessore dese¬
ritur. Om̃s gͦ dilectissimi qui in dñm iħm
credidant. infusum sibi habebant sp̃m scm

Expanded text:
in hoc saeculo, neque in futuro . Unde manifestum est peccatorum remissionem sine Spiritus sancti advocatione non fieri, nec quemquam sine illo, sicut expedit, ingemiscere, aut sicut oportet, orare, dicente Apostolo: Quid enim oremus sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemiexitiabile est nimisque mortiferum, quia numquam veniam meretur, qui ab intercessore deseritur. Omnes igitur, dilectissimi, qui in Dominum Jesum crediderant, infusum sibi habebant Spiritum
Abbreviated transcription (Latin):
bis. adhuc inquit multa habeo uobis dicere
sed ñ potestis portare mͦ cũ autẽ uenerit
ille sp̾c ueritatis. ille uos diriget in om¬
nẽ ueritatẽ. Nũquid se se d̾ns inferioris
piet. qm̃ qđ accipit sp̃c. patre dante dat
filius. Non itaq alia erat insinuianda
ueritas. nec alia p̃dicanda doctrina: sed
oportebat capacitatẽ eorũ qui docebant᷑
augeri & multiplicari constantiã illiꝰ
caritatis quȩ omũe formidinẽ fenases.¬
teret. & furorẽ ꝑsequentiã ñ tim

Expanded text:
it, multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo. Cum autem venerit Spiritus ille veritatis, ille vos diriget in omnem veritatem? Numquid sese Dominus inferioris iam quod accipit Spiritus, Patre dante, dat Filius. Non itaque alia insinuanda erat veritas, nec alia praedicanda doctrina; sed oportebat capacitatem eorum qui docebantur augeri, et multiplicari constantiam illius charitatis quae omnem formidinem foras mitteret, et furorem persequentium non tim
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ dilectissimi omnẽ obseruan¬
tiã xp̃ianã eruditionis ẽe diuine
& quicqͥd ab eccłia in consuetudi¬
nẽ ẽ deuotionis receptum. de traditione
nẽ quoq cordib fideliũ suis p̃sidet iustitu¬
tis. ut ea om̃s & obedienter eustodiant. ł
sapient᷑ intelligant. Nã cũ in die pente¬
costes quẽ apascha dñi quinquagesim

Expanded text:
nem observantiam Christianam eruditionis esse divinae, et quidquid ab Ecclesia in consuetudinem est devotionis receptum, de traditione nunc 317 quoque cordibus fidelium suis praesidet institutis, ut ea omnes et obedienter custodiant et sapienter intelligant. Nam cum in die Pentecostes, quem a Pascha Domini quinquagesimum
Abbreviated transcription (Latin):
ligunt. Imn scmpit̾nam cũ patre & eiusdẽ
Dat᷑ gͥ ctrã sc̾is apłis in in carnatione uer¬
bi dnci humana ꝓuectio: & qui de¬
to sibi dm̃i turbabant᷑ abscessu
Oerna gandia honoris sui incitant᷑
ig̃to. Si diligeretis me inquit: gau¬
Quetis utiq quia uado ad patr̃s. hoc
T̃ si ꝑfecta seientia uideretis qͥd uobis

Expanded text:
m sempiternam cum Patre et ejusdem ndatur ergo etiam sanctis apostolis in incarnatione Verbi humana provectio, et qui denuntiato sibi Domini turbabantur abscessu, ad aeterna gaudia honoris sui incitantur augmento: Si diligeretis me, inquit, gauderetis utique, quia vado ad Patrem ; hoc est, si perfecta scientia videretis quid vobis
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. quȩ sibi huiꝰ sententiȩ seua int̾¬
tatione blandit᷑ ac dicente adño omĩa
ue habet pat᷑ mea st̃ ñ intelligit se pat
semere qcquid audet filio denegare: & ita
eie qus humana st̃ desipit. ut putet qđ
douingenito pat̾na defuerint. quia nr̃a
suscopit Honminuit in do misccłia pote¬
acte. nec delata reconciliatio ereature.
sempit̾ne defectus ẽ głe. Que habet pat̃.
habet & spͥo sc̃s: quia tota simul trinitas
eunus ds. hanc autẽ fidẽ ñ terrena sa¬
plentia rẽpperit. nec opinio humana ꝑsu¬
asit. sed ipse unigenitus filius docuit.
ipse sp̃s sẽs instituit. de quo nichil ẽ alit̾
ñ sit pat᷑. ñ sit filius: ñ tam ẽ a patre filioq
Aunstis Et sicut ꝓpriã in trinitate habet¬
ꝑsonã. ita unã habet in patris & filii di¬
tate substantiã: omĩa implentẽ. omĩa
continentẽ. & cũ patre & filio uniuer¬

Expanded text:
 sententiae scaeva inttatione blanditur: ac dicente Domino: Omnia quae habet Pater mea sunt , non intelligit se Patri demere quidquid Filio audet denegare, et ita in his quae humana sunt desipit, ut putet quod ideo Unigenito paterna defuerint, quia nostra suscepit. Non minuit in Deo misericordia potestatem, nec dilectae reconciliatio creaturae, sempitsanctus, quia tota simul Trinitas est unus Deus. Hanc autem fidem non terrena sapientia reperit, nec opinio humana asit; sed ipse unigenitus Filius docuit, ipse Spiritus sanctus instituit: de quo nihil est aliternon sit Pater, non sit Filius, non tamen est a Patre, Filioque divisus. Et sicut propriam habet in Trinitate personam, ita unam habet in Patris, et Filii Deitate substantiam, omnia implentem, omnia continentem, et cum Patre, et Filio univer
Abbreviated transcription (Latin):
sime ipsorũ sint confessione patefacta.
qđ tantȩ impietatis au torẽ. sp̾e sẽs ali¬
qua ex parte dignatus sit. Hichil
adistũ prorsus de illa uirtute ꝑuenit.
uerat clarificatus. dm̾ ascensio dandisp̾c
fuit ratio. Qũe ille necesse ẽ. ut neget datũ.
qui ad consessum patͥne dextere. uerũ in
xp̃o hominẽ negat ẽe ꝓuectũ. Hos atit̃e di¬
lectissimi ad beatam̃ et̾nitatẽ & anime
& carnis. ꝑ regenerationẽ sc̃ĩ sp̾c adoptati.
sacratissimi festi istius diẽ ratignabili obse¬
quio & castaleticia celebremꝰ confitentes
eũbeato paulo apło qđ dñs iħc xp̾c ascen

Expanded text:
sime ipsorum sint confessione patefacta. sime ipsorum sint confessione patefacta. quod tantae impietatis auctorem Spiritus sanctus aliqua ex parte dignatus sit. Nihil ad istum prorsus de illa virtute perveniterat clarificatus : Domini ascensio, dandi Spiritus fuit ratio, quem ille necesse est ut neget datum, qui ad consessum paternae dexterae verum in Christo hominem negat esse provectum. Nos autem, dilectissimi, ad beatam 308 aeternitatem et animae et carnis per regenerationem sancti Spiritus adoptati, sacratissimum diei istius festum rationabili obsequio et casta laetitia celebremus, confitentes cum beato Paul
Abbreviated transcription (Latin):
ipo dĩ timore fraudãret. donec ꝓdigiosus
tu piũ mndaciorũ signifer nasceretur. cͥui
Nde hoc qͥdẽ tribui potest. qđ uel exiguã
Quiine inspirationis acceꝑit portionẽ:
qm̃ & hic de illa mundi extitit parte quȩ
ñ potest sp̾m ueritatis acciꝑe. Repletus enĩ
sp̃u diaboli sp̃ui restitit xp̃i. Et cũ sc̃is dĩ
hoc paraclyti doctrina contulerit. ut fu¬
tura p̃dicerent̾. hic ne falsitates eiꝰ ipsere¬
rũ processus argueret. ridendarũ impuden¬
tiã fabularũ inpreteritas recorsit etates
e quasi nichil nos de sẽpit̾nitate creato¬
ris. nichil de ordine creature. inuniu̾sũ¬
ta ꝓpħia docusset: in contumeliã dĩ &
Quib tandẽ suas insinuaturus insam¬
as. nͥ multũ incestis & nimiũ a lumine
pietatis auersis: qui siue ꝑ ignorantie
cecitatẽ. siue ꝑ turpitudinis appetitũ.
ad illa ñ sacra sed execram̃ta ꝑueniunt.
Quȩ propt̾ cõmunẽ nerecundiã ñ st̃
nr̃o sermone ꝓmenda: cũ ĩa abutdantis¬

Expanded text:
piratione fraudaret, donec prodigiosus turpium mendaciorum signifer nasceretur  cui nec 307 hoc quidem tribui potest, quod vel exiguam divinae inspirationis acceperit portionem: quoniam et hic de illa mundi exstitit parte, quae non potest Spiritum veritatis accipere. Repletus enim spiritu diaboli, Spiritui restitit Christi; et cum sanctis Dei hoc Paracleti doctrina contulerit, ut futura praedicerent, hic ne falsitates ejus ipse rerum processus argueret, sacrilegarum impudentiam fabularum in praeteritas retorsit aetates. Et quasi nihil nos de sempiternitate Creatoris, nihil de ordine creaturae lex sta prophetia docuisset, in contumeliam Dei etQuibus tandem suas insinuaturus erat insanias, nisi multum insipientibus et nimium a lumine veritatis aversis, qui sive per ignorantiae caecitatem, sive per turpitudinis appetitum, ad illa non sacra, sed exsecramenta perveniunt, quae propter communem verecundiam non sunt nostro sermone promenda, cum jam abundantis
Abbreviated transcription (Latin):
positio redẽptionis. nr̃e salutis ẽ ratio.
Si enĩ homo ad imaginẽ & similitudinẽ
dĩ factus. in sue honore nature mansisset
nec diabolica fraude deceptus. alege sibi
posita pꝰ concupiscentias deuiasset. cre¬
ator mundi ereatura ñ fieret. neq aut
sempit̾nus tẽporalitatẽ subiret. aut e¬
qualis dõ patri filius ds̃ formã serui
& similitudinẽ carns peccati assume¬
ret. Quia uͦ inuidia diaboli mors intro¬
iuit in orbẽ terrarũ. & alit̾ solui capti¬
uitas humana ñ potuit. nͥ causã nrãm
ipse susciperet qͥ sine maiestatis suȩ dã¬
no & uerus homofieret. & solus contagi
ũ peccati ñ haberet. diuisit sibi opꝰ nr̃ȩ re¬
parationis. miscd̾ia trinitatis ut pater
ꝓpiciaret᷑ filiꝰ ꝓpiciaret. sp̾c sc̾s igniret.
cordibus. ab immiei dñatione dsscisce¬

Expanded text:
positio, nostrae salutis est ratio. Si enim homo ad imaginem et similitudinem Dei factus in suae honore naturae mansisset, nec diabolica fraude deceptus a lege sibi posita per concupiscentiam deviasset. Creator mundi creatura non fieret; neque aut sempiternus 310 temporalitatem subiret, aut aequalis Deo Patri Filius Deus formam servi et similitudinem carnis peccati assumeret. Sed quia invidia diaboli mors introivit in orbem terrarum , et aliter solvi captivitas humana non potuit, nisi causam nostram ille susciperet, qui sine majestatis suae damno et verus homo fieret, et solus peccati contagium non haberet; divisit sibi opus nostrae reparationis misericordia Trinitatis; ut Pater propitiaretur, Filius propitiaret, Spiritus sanctus igniret. cordibus, ab inimici dominatione discede
Abbreviated transcription (Latin):
quib om̃s tẽptationes dõ adiuuante uin¬
camꝰ. Quarta gͥ & sexta feria ieiunem: sab¬
bato apud beatũ fecrũ apłm. uigilias cele¬
bremꝰ: patrocinante eodẽ orationibus
nr̃is ut in om̃ib misediã dĩ obtinere me¬

Expanded text:
incamus. Quarta igitur et sexta feria jejunemus; sabbato autem apud beatum Petrum apostolum vigilias celebremus, patrocinante eodem orationibus nostris, ut in omnibus misericordiam Dei obtinere me
Abbreviated transcription (Latin):
falsitatis diabolice &t conditor suꝑstiti¬
onis obscenȩ. eo tẽpore dãs nandus inno¬
tuit. quo pꝰ resurrectionẽ dñi ducente¬
simꝰ & sexagesimus annus impletus est.
ꝓbo imꝑatore. paulinoq consule cũ ata¬
innumera martyrũ milia ipsis suisiu¬
ctoriis probauissent impletũ ẽe qd añs¬

Expanded text:
falsitatis diabolicae, et conditor superstitionis obscenae, eo tempore damnandus innotuit, quo post resurrectionem Domini ducentesimus et sexagesimus annus impletus est, Probo imperatore Paulinoque consulibus, cum octa306 innumera martyrum millia ipsis suis victoriis probavissent impletum esse q
Abbreviated transcription (Latin):
scientia ad tolerantiã passionurit sub
nulla ĩa tempestate trepidante¶ Luctus
scłi & elationes mundi fide supgorhente
calcarent. & morte contepta. omib Qef¬
tib eugłium ueritatis inferregt.u¬
addidit᷑ dñs dicens. quecũq audierit. ¶e¬
quetur & futura annuntiabit uobis.
ñ segni intellectu dilectissimi. nec tran¬
sitorio accipiamꝰ auditu. Preter aliasem̃
ueritatis locutiones. quib manicheorũ
confutat᷑ impietas: hac aꝑtissime senten¬
tia. totũ sacrilegȩ falsitatis dogma ꝓster¬
nitur. Nã ut magnũ quenda atq subli¬
mem sequi uiderent᷑ au torẽ. in magistro
suo manicheo apparuisse sp̃m scm credi¬
dert̃. ꝓmissũq a dño paraclytum. ñ prius
uenisse. qͣm hic infeliciũ deceptor oriret᷑.
in quo ita sp̃c sc̃s manserit. ut ñ aliud fu
in omñe induceret ueritatẽ: & nũquã
cognita preteritorũ scłorũ secreta rese¬

Expanded text:
scientia ad tolerantiam passionum: ut sub nulla jam tempestate trepidantes, fluctus saeculi et elationes mundi fide supergrediente calcarent, et morte contempta, omnibus gentibus Evangelium veritatis inferrent.addidit Dominus, dicens: Quaecumque audierit loquetur, et futura annuntiabit vobis , non segni intellectu, dilectissimi, nec transitorio accipiamus auditu. Praeter alias enim veritatis locutiones quibus Manichaeorum confutatur impietas, hac apertissime sententia totum sacrilegae falsitatis dogma prosternitur. Nam ut magnum quemdam atque sublimem sequi viderentur auctorem, in magistro suo Mane sanctum apparuisse Spiritum crediderunt, promissumque a Domino Paracletum non prius venisse quam hic infelicium 305 deceptor oriretur: in quo ita Spiritus Dei manserit, ut non aliud fuein omnem induceret veritatem, et numquam cognita praeteritorum secreta saeculorum rese
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ remiseritis peccata. remittentur eis
& quorũ retinueritis retinebunt᷑. Sed illi ꝑ¬
fectioni quȩ erat discipłis conferenda. ma¬
ior gr̃a & abundantior inspiratioserua¬
batur. ꝑ quã & quȩ ñdũ acceꝑant. sume¬
rent. & excellentius possent habere que
sũpserant. Propter qđ dñs dicebat. adhu
multa habeo uobis dicere: sed ñ potestis
portare mͦ. Cũ autẽ uenerit sp̾c ueritatis.

Expanded text:
quorum remiseritis peccata, remittentur eis; et quorum retinueritis, retinebuntur . Sed illi perfectioni, quae erat discipulis conferenda, major gratia et abundantior inspiratio servabatur, per quam et quae nondum acceperant sumerent, et excellentius possent habere quae sumpserant. Propter quod Dominus dicebat: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo. Cum autem venerit
Abbreviated transcription (Latin):
gaudia. negligens libertas & licentia in¬
ordinata presũpsit. hoc religiosȩ absti¬
nentiȩ censura castiget. Quȩ ob hoc qͦq
studiosius exequenda est: ut illa in no¬
bis quȩ hac die ȩccłiȩ diuiuitus st̃ colla¬
ta ꝑmaneant. Templũ enĩ facti sp̾e sc̃i
bos pauꝑum. incurationes debiliũ in p̃¬
cia captiuorũ. & inquelibet oꝑa piecatis
impendit᷑: ñ minuitur. sed auget᷑. Hes
umquã apud dm̃ ꝑire poterit. qđ fide¬
lis benignitas erogarit. dũ qđ cũq tribu.
it. id sibi recondit ad p̃miũ. Beati enĩ
misericordes: qm̃ ipsorũ miserebit᷑ ds̃.
Nec delictorũ memoria erit ubi testi¬
moniũ pietatis affuerit. Quarta gͥ & sex¬
ta feria ieuinemꝰ. sabbato autẽ uigilias¬
apud beatissimũ petrũ apłm celebremus.

Expanded text:
gaudia negligens libertas et licentia ingaudia negligens libertas et licentia inordinata praesumpsit, hoc religiosae abstinentiae censura castiget: quae ob hoc quoque studiosius exsequenda est, ut illa in nobis quae hac die Ecclesiae divinitus sunt collata permaneant. Templum enim facti Spiritus scibos pauperum, in curationes debilium, in pretia captivorum, et in quaelibet opera pietatis impenditur, non minuitur, sed augetur, nec umquam apud Deum perire poterit quod fidelis benignitas erogarit, dum quodcumque tribuit ad subsidium, id sibi recondit ad praemium. Beati enim misericordes, quoniam ipsorum miserebitur Deus ; neque delictorum memoria erit ubi 316 testimonium pietatis affuerit. Quarta igitur et sexta feria jejunemus; sabbato autem apud beatissimum Petrum apostolum
Abbreviated transcription (Latin):
abstinentie arma rãperent. quib uitio¬
rũ incentiua truncarent. Inuisibiles enĩ
aduersarii & incorporales hostes ñ er̃t
contra nos ualidi: si nullis carnalib de¬
sideriis fuerimus iminersi. Cupiditas
quidẽ nocendi in tẽptatore ꝑpetua ẽ.
sed iuermis atq in efficax erit. si nichil
in nobis unde contra nos pugnet inue¬
nerit. Quis autẽ hac fragili carne ur-¬
cũdatus & in isto mortis corpore consti.¬
tutus. etiã qui multũ ualdeq ꝓfecerit.
ita ĩa de sua salute securus sit. ut ab
omĩum se illecebrarũ ꝑiculo credat ali¬
enũ. Donet licet sc̃is suis cotidianã gra
diuina uictoriã. ñ aufert tam̃ dimican¬
di materiã: quia & hoc ipsum de miscdia
ꝓtegentis est. qui naturȩ mutabili ne
de confecto p̃lio suꝑbiret. semꝑ uoluit
quos in honorẽ dm̃ amortius resurgentis
ac deinde in celos ascendentis exegimus.
nii: ut si quid forte int̾ ipsa festiuitatũ

Expanded text:
abstinentiae arma caperent, quibus vitioabstinentiae arma caperent, quibus vitiorum incentiva truncarent. Invisibiles enim adversarii et incorporales hostes non erunt contra nos validi, si nullis carnalibus desideriis fuerimus immersi. Cupiditas quidem nocendi in tentatore perpetua est, sed inermis atque inefficax erit, si nihil in nobis unde contra nos pugnet invenerit. Quis autem hac fragili carne circumdatus, et in isto mortis corpore constitutus, etiam qui multum valideque profecerit, ita jam de sua salute securus sit, ut ab omnium se illecebrarum periculo credat alienum? Donet licet sanctis suis quotidianam gratia divina victoriam, non aufert tamen dimicandi materiam: quia et hoc ipsum de misericordia protegentis est, qui naturae mutabili, 315 ne de confecto praelio superbiret, semper voluit quos in honorem Domini a mortuis resurgentis, ac deinde in coelos ascendentis, exegimus, nii: ut si quid forte inter ipsa festivitatum
Abbreviated transcription (Latin):
tã. sequit᷑ ut nostis sollẽt ne ieuinium.
qđ animis corporibusq curandis sa¬
lubrit̃ institutũ. deuota nobis ẽ obser¬
uantia celebrandũ. Repletis nãq apłis
uirtute ꝓmissa. & incorda eorũ spiri¬
tu ueritatis ingresso: ñ ambigimus int̃
cetera celestis sacram̃ta doctrine. hanc
spiritalis continentie disciplinã de
paraclyti magisterio pͥmitus fuisse con¬
ceptã: ut sc̃ificate ieuimo m̃tes confe¬
rendis sibi carismatib fierent aptiores
Aderat qͥppe xp̃i discipłis protectio
omĩpotentis auxilii: & pͥncipib nascen¬
tis ȩccłiȩ. tota patris filiiq diuinitas
instantes impetus ꝑsequentiũ contra
minaces fremitus impiorũ. ñ corporisfor¬
titudine. nec carnis erat saturitate cer¬
tandũ: cũ hoc maxime hominis interio¬
ra corrũpat. qđ exteriora delectat. & tan¬
tofiat rationalis anima purgatior. qͦnto
fuerit substantia carnis afflictior. hi
b suis om̃s eccłie filios imbuert̃. tẏrocini

Expanded text:
m, quod animis corporibusque curandis salubriter institutum, devota nobis est observantia celebrandum. Repletis namque apostolis virtute promissa, et in corda eorum Spiritu veritatis ingresso, non ambigimus inter caetera coelestis sacramenta doctrinae, hanc spiritalis continentiae disciplinam de Paracleti magisterio primitus fuisse conceptam: ut sanctificatae jejunio mentes conferendis sibi charismatibus fierent aptiores. Aderat quidem Christi discipulis protectio 314 omnipotentis auxilii, et principibus nascentis Ecclesiae tota Patris Filiique Divinitas instantes impetus persequentium, contra minaces fremitus impiorum, non corporis fortitudine, nec carnis erat saturitate certandum; cum hoc maxime hominis interiora corrumpat, quod exteriora delectat; et tanto fiat rationalis anima purgatior, quanto fuerit substantia carnis afflictior. CAPbus suis omnes Ecclesiae filios imbuerunt, tirociniu
Abbreviated transcription (Latin):
coliata st̃. suscipiamꝰ alacri fide sollẽpne.
ieimiũ. & in mandatis quȩ potuerimꝰ
efficere. contineamꝰ nos ab inflatione ia¬
otantie. ad dĩ głam cuncta referentes.
qui & bonarũ inspirator ẽ uoluntatũ.

Expanded text:
collata sunt dona, suscipiamus alacri fide solemne jejunium: et in mandatis, quae poterimus efficere, contineamus nos ab inflatione jactantiae, ad Dei gloriam cuncta referentes, qui et bonarum est inspirator volunta
Abbreviated transcription (Latin):
bodierne. diuinorũ eloquiorũ textus o¬
stendit. quo sc̃m sp̃m quinquagesimo pꝰ
dñi resurrectionẽ die qui ab ascensione
sus sꝑabatur agnouimꝰ: sed ad nouos ex¬
clesie filios instruendos. addendũ ẽ etĩã
nr̃i sermonis obsequiũ. Non enĩ time¬
mus ut spiritales & eruditi nota fasti¬
diant: ad quorũ fructũ ꝑtinet. ut quã
plurimis insinuati uelint qđ ipsi cũ
magna utilitate didicer̃t. fi̾at gͦ ꝑq
daomĩum. dispensatio munerum dr¬
uinorũ. & seruitutẽ oris nr̃i docti in¬
doctiq ñ sꝑnant. Illi ut ꝓbent se ama¬
re qđ norunt: isti ut ostendant se
uesidare qł nescunt. huic eñĩ prepa

Expanded text:
ernae divinorum eloquiorum textus ostendit, quo sanctum Spiritum quinquagesimo post Domini resurrectionem die, 301 qui ab ascensione sus sperabatur, agnovimus. Sed ad novos Ecclesiae filios instruendos, addendum est etiam nostri sermonis obsequium. Non enim timemus ne spirituales et eruditi nota fastidiant, ad quorum fructum pertinet ut quam plurimis insinuari velint quod ipsi cum magna sui utilitate didicerunt. Fiat ergo per corda omnium dispensatio munerum divinorum, et servitutem oris nostri docti indoctique non spernant: illi ut probent se amare quod norunt, isti ut ostendant se desiderare quod nesciunt. Huic enim praepa
Abbreviated transcription (Latin):
nichil ꝑgradus querat. Ac si qͥd dignum
de dõ senserit: nulli hocibi audeat ne¬
gare ꝑsone. tanqũa honorificentius pa¬
t̾ri a. Tcribat qđ filio sp̃uiq ñ tribuat
Non ẽ pietas. unigenito p̃ferre genitor̾
filii contumelia: patris est iniuria. Qđ
uni demit᷑. utriq detrabitur. Nã & cũ
illis & sempit̾nitas sit cõmunis. & ditas.
nec omĩpotens pat̾. nec in cõmutabilis
estimat᷑. si aut minorẽ se genuit. aut quẽ
ar ñ habuit habendo ꝓfecit Hicit qdẽ¬

Expanded text:
nihil per gradus quaerat: ac si quid dignum nihil per gradus quaerat: ac si quid dignum de Deo senserit, nulli hoc ibi audeat negare personae, tamquam honorificentius Patri ascribat, quod Filio Spirituique non tribuat. Non est pietas Unigenito praeferre Genitorem; Filii contumelia Patris injuria est; quod uni demitur utrique detrahitur. Nam cum illis et sempiternitas sit communis et Deitas, nec omnipotens Pater, nec incommutabilis aestimatur, si aut minorem se genuit, aut quem non habuit, habendo profecit.
Abbreviated transcription (Latin):
gesta st̃. ita ꝓculdubio suscipiemꝰ. ut iucõ
indignũ de una atq eadẽ trinitatis gła
sentiamꝰ. Qũauis enĩ nulla mens ad dogi¬
tandũ dedo. nulla ad loquendũ lingirã
sufficiat: tam̃ quantũcũq illudẽ quo
humano intellectu de essentia patͥus dĩ¬
tatis attingitur. nͥ unũ atq idẽ est eũ uel
de unigenito eiꝰ uel de sp̃u sc̾o cogitatur.
ñ pie sapit᷑ sed nimis carnalit̾ caligat᷑. &
ipsũ qđ de patre congruent̾ sentiri inde¬
bat᷑ amtititur: quia a tota trinitate re¬
ceditur. sunea unitas ñ tenet᷑. Nulla au¬
tẽ ratione uere ẽ unũ: qđ aliqua ẽ in.¬
equalitate diu̾sum. Cũ gͥ ad confitendũ
dimus: pcul ab animo formas uisibiliũ
rerũ. & etates tẽporaliũ naturarũ. ꝓcuil
corpora locorũ. & loca corporũ repellamꝰ.
Discedat a corde qđ spatio tenditur. qđ
fine concludit᷑. & qͥcqͥd nec semꝑ ubiq
nec totũ ẽ. Cogitatio de ditate trinita¬
tis concepta. nichil ꝑ distantiã intelligat.

Expanded text:
gesta sunt, ita proculdubio suscipiemus, ut nihil indignum de una atque eadem Trinitatis gloria sentiamus. Quamvis enim nulla mens ad cogitandum de Deo, nulla ad loquendum lingua sufficiat, tamen quantumcumque illud est quod humano intellectu de essentia paternae Deitatis attingitur, nisi unum atque idem est, cum vel de Unigenito ejus, vel de Spiritu sancto cogitatur, non pie sapitur, sed nimis carnaliter caligatur, et ipsum quod de Patre congruenter sentiri videbatur, amittitur: quia de tota Trinitate receditur, si in ea unitas non tenetur. Nulla autem ratione vere est unum, quod aliqua est inaequalitate diversum. Cum ergo ad confitdimus, procul ab animo formas visibilium rerum et aetates temporalium naturarum, procul corpora locorum et loca corporum repellamus. Discedat a corde quod spatio extenditur, quod fine concluditur, et quidquid nec semper ubique, nec totum est. Cogitatio de Deitate Trinitatis concepta nihil per distantiam intelligat, 311
Abbreviated transcription (Latin):
toto terrarũ orbe uenerabilẽ
ille sc̃i sp̃c consecrauit aduentꝰ:
qui pꝰ resurrectionẽ dñi quinquagesi-¬
mo die in apłos popłmq eredentiũ sic̃
ut sacrata sibi pectora & feruentius accen¬
deret & copiosius mnundaret:cumulans
sua dona non inchoans. hec idõ nouusoꝑe.
quia ditior largitate. Nũquã enĩ ab
omĩpotentia patris. & filii. sci sp̾c ẽ diseit
ta maiestas: & quicqͥd in dispositione om̃¬
ũ agit rerũ diuina moderatio. ex totius
uenit ꝓuidentia trinitatis. Una ẽ ibi
benignitas miscd̾iȩ. una censura iustitis
nec aliqͥd ẽ in actione diuisũ. ubi nichil
ẽ in uoluntate diu̾sum. Quȩ gͦ illumi¬
nat pat̾: illuminat filius. illuminat sp̾e
tis. alia promittentis. simul nobis & unitas
manifestatur & trinitas: ut essentia ha¬
bens equalitatẽ & ñ recipiens solitudinẽ.
& euisdẽ substantie. & ñ eiꝰdẽ intelligat᷑¬

Expanded text:
o terrarum orbe venerabilem, ille sancti Spiritus consecravit adventus, qui post resurrectionem Domini quinquagesimo die in apostolos populumque credentium, sicut ut sacrata sibi pectora et ferventius accenderet, et copiosius inundaret; cumulans sua dona, non inchoans, nec ideo novus opere, quia ditior largitate. Numquam enim ab omnipotentia Patris, et Filii, Spiritta majestas. Et quidquid in dispositione omnium rerum agit divina moderatio ex totius venit providentia Trinitatis. Una est ibi benignitas misericordiae, una censura justitiae; nec aliquid est in actione divisum, ubi nihil est in voluntate diversum. Quae ergo illuminat Pater, illuminat Filius, illuminat Spiritis, alia promittentis, simul nobis et unitas manifestatur et Trinitas; ut essentia habens aequalitatem, et non recipiens solitudinem, et ejusdem substantiae et non ejusdem intelligat
Abbreviated transcription (Latin):
scificatione uegetati: & sine hac gr̃a.
nulla umqũa instituta sacram̃ta. nulla
st̾ celebrata mysteriã ut eadẽ semꝑ fu¬
erit iuitus carismatũ. quãuis ñ ead̾e fuerit
potentia huiꝰ uirtutis aberat ab oꝑibus
saluators Et cũ discipłis daret infir¬
mitatũ curationẽ. & eiciendorũ demo¬
nũ pocestatẽ. eius utiq sp̾c largiebatur
ułestũ in quo iptã immundis spĩritib im

Expanded text:
sanctificatione vegetati; et sine hac gratia sanctificatione vegetati; et sine hac gratia nulla umquam instituta sacramenta, nulla sunt celebrata mysteria: ut eadem semper fuerit virtus charismatum, quamvis non eadem fuerit potentia hujus virtutis aberat ab operibus Salvatoris. Et cum discipulis daret infirmitatum curationem, et ejiciendorum daemonum potestatem, ejus utique Spiritus largiebatur effectus, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
trahit. & ꝑinfirmitatẽ nr̃am cȩlestis do¬
ctrina nos adiuuat: ut quia ind̾itate
patris & filii & sp̾c sci nec singularitas ẽ
nec diu̾sitas cogitanda: uera unitas & ue̾¬
ra trinitas possit quidẽ aliquãtenus m̃¬
te sentiri: sed ñ possit simul ore ꝓferri
fundata gͥ dilectissimi in cordib nr̃is fi
tas una uirtus ẽ. una maiestas una substan¬
tia in discreta oꝑe. in separabilis dilectione.
indifferens potestate. simul implens omĩa.
sunul continens uniuersa: qdđ enĩ pat̾ est.
intiullo ee aut maior aut minor potest.
que sic in trib ẽ confitenda ꝑsonis. ut &
solitudiũe ñ recipiat trinitas. & unita¬
dẽ seruet equalitas. Ihac inqũa dilectis¬
simi fide firmit̾ apprehensa. ñ ambiga¬
mus qđ cũ in die pentecostes discipłos dñi
ris sed adiectio largitatis ⁊ qm̃ & patriar
che & ꝓphȩ & saceraotes om̃sq sc̃i qui
priorib fuere tẽporibus eiꝰdẽ st̃ sẽi sp̾c

Expanded text:
trahit, et per infirmitatem nostram coelestis dotrahit, et per infirmitatem nostram coelestis doctrina nos adjuvat: ut quia in deitate Patris, Filii et Spiritus sancti nec singularitas est nec diversitas cogitanda, vera unitas et vera Trinitas possit quidem mente simul sentiri, sed non possit simul ore proferri. Fundata igitur, dilectissimi, in cordibus nostris itas una virtus est, una majestas, una substantia, indiscreta operatio, inseparabilis dilectio, indifferens potestas, simul implens omnia, simul continens universa. Quod enim est Pater, in nullo esse aut major aut minor potest, quae sic in tribus est confitenda personis, ut et solitudinem non recipiat Trinitas, et unitatem servet aequalitas. Hac, inquam, dilectissimi, fide firmiter apprehensa, non ambigamus quod cum in die Pentecostes discipulos Domiris, sed adjectio largitatis: quoniam et patriaromnesque sancti qui prioribus fuere temporibus, ejusdem sunt Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃m e̾e̾ patris & filii: ut nũqũã pat̾ sine
spũ sc̃o. & om̃ib eristentie gradib exclusis.
nulla ibi ꝑsona sit anterior. nulla poste.¬
rior. Huiꝰ enĩ beate trinitatis & incõmu.¬
tabilis di̾tatis. una ẽ substantia: indiuisa
moꝑe. concors in uoluntate. par inomĩpo¬
tentia. equalis in gła. De qua cũ sc̃a scrip¬
tura sic loquitur ut aut in factis. aut in
uerbis aliquid assignet qđ singłis indea¬
tur conueniꝵe ꝑsonis ñ ꝑturbat᷑ fides
catholica sed aocet᷑. ut ꝑ proprictatẽ
aut uocis aut oꝑis. insinuet̾ nobis uetitas
trinitatis. & ñ diuidat intellectus.
stinguit auditus. Obhoc quedã siue sub
patris siue sub filii siue sub sc̃i sp̃c appel¬
latione ꝓmuntur: ut confessio credentũr.
in trinitate ñerret: que cũ sit inseparabi¬
lis. nũquã intelligeretur ẽẽ trinitas. si sẽp
inseparabilit̃ diceretur. Bene gͦ ipsa diff̃i¬
cultas loquendi. cor nr̃m ad intelligentiã

Expanded text:
itum esse Patris et Filii: ut numquam Pater sine Spiritu sancto; et omnibus existentiae gradibus exclusis, nulla ibi persona sit anterior, nulla posterior. Hujus enim beatae Trinitatis incommutabilis Deitas una est in substantia, indivisa in opere, concors in voluntate, par in potentia, aequalis in gloria. De qua cum sancta Scriptura sic loquitur, ut aut in factis aut in verbis aliquid assignet quod singulis videatur convenire personis, non perturbatur fides catholica, sed docetur: ut per proprietatem aut vocis aut operis insinuetur nobis veritas Trinitatis, et non dividat intellectus quod distinguit auditus. Ob hoc enim quaedam sive sub Patris, sive sub Filii, sive sub Spiritus sancti appellatione promuntur, ut confessio fidelium in Trinitate non erret. Quae cum sit inseparabilis, numquam intelligeretur Trinitas esse, si semper inseparabiliter diceretur. Bene ergo ipsa difficultas loquendi cor nostrum 396 ad intelligentiam
Abbreviated transcription (Latin):
liud quidẽ ẽ debita iusta reposce
s ñ omĩa expediunt. Unde si penitens
habet causa qũa negligere ñ debeat.
meliꝰ exigit eccłiasticũ. qm forense uidl¬
ciũ. Qd̾ penitenti nulla lucra negociati¬
onis exercere conueniat.

Expanded text:
liud quidem est debita juste reposcersed non omnia expediunt . » Unde si poenitens habet causam quam negligere non debeat, melius exigit ecclesiasticum quam forense judicium. Quod poenitenti nulla lucra negotiationis exercere conveniat.
Abbreviated transcription (Latin):
mentiũ species detegit actionũ. Nã st̃
quidã sicut ait apłs. qͥ dm̃ profitentur
sescire: factis autẽ negant. Uere enĩ re.¬
atus negationis incurrit᷑. quando bonũ
qđ in sono uocis audit᷑. in conscientia ñ
manȩ. facse in delicta prolabit᷑. & qͥa
nullũ sine delectatione peccatum est.
cito acquieseitur d eceptoriȩ uoluptati
Sed a carnalib desideriis recurrat᷑ ad spi¬
ritale presidium: & mens habens noticiã
dĩ sui. a consilus se male suadi hostis au¬
tat. Prosit illi patientia di. nec ido de¬
linquendi ꝑtinatia nutriat᷑ quia uum¬
dicta differt᷑. Hon sit peccator de impu¬
nitate securus: quia si tempꝰ penitentiȩ
amiserit. locũ indulgentiȩ ñ habebitꝰ
reparationẽ experit᷑ ẽẽ difficilẽ: con¬
fugiat adauxiliantis dĩ clementiã: &
uincsa malȩ consuetudins ab illo pos¬
cat abrĩpi. qui alleuat om̃s qͥ corruunt.
& erigit om̃s elisos. Non erit. ulacua

Expanded text:
mentium species detegit actionum. Nam sunt mentium species detegit actionum. Nam sunt quidam, sicut ait Apostolus, qui Deum profitentur se scire, factis autem negant . Vere enim reatus negationis incurritur, quando bonum quod in sono vocis auditur, in confacile in delicta prolabitur; et quia nullum sine delectatione peccatum est, cito acquiescitur deceptoriae voluptati. Sed a carnalibus desideriis recurratur ad spiritale praesidium; et mens habens notitiam Dei sui, a consiliis se male suadentis hostis avertat. Prosit illi patientia Dei, nec ideo delinquendi pertinacia nutriatur, quia vindicta differtur. Non sit peccator de impunitate securus, quia si tempus poenitentiae amiserit, locum indulgentiae non habebit,reparationem experitur esse difficilem, confugiat ad auxiliantis Dei clementiam, et vincula malae consuetudinis ab illo poscat abrumpi, qui allevat omnes qui corruunt, et erigit omnes elisos . Non erit vacua
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatis. Uidens itaq resistere sibi¬
principũ fidem. & unius ditatis insepa¬
rabilẽ trinitatẽ ñ segnius in palaciis qͣm
mȩceliis a dorari: int̾dictam dolet xp̃ia
proscriptionũ in auaritiȩ mutat in een¬
diũ: & quos dãpnis ñ fregit. cupiditate
corrũpit. Malignitas eñim longo usu ꝓ¬
pria imbuta nequitia. ñ deposuit odiũ
sed uertit ingenium: quo sibi mentes
fideliũ blandius subdat: inflammat
concupiscentiis. quos ñ potest uexare
tormentis. Serit discordias. accendit
iras: incitat linguas. Et ne ab illicitis
dolis cauciora corda se reuocent. consũ¬
mandorũ scelerũ ingerit facultates. qͥa
illi tocius fraudis hic fructus ẽ: ut qͥ
immolatione pecudũ & thuris incensi¬
one ñ colitur: quibꝰlibet ei criminibꝰ ser
cula sua: & frustra de fidei libertate
securi sunt. qui uitiorũ desideriis ñ re¬
stunt. Corhominũ de oꝑum
ostendit᷑qualitate: & formas

Expanded text:
voluptatis. Videns itaque sibi resistere voluptatis. Videns itaque sibi resistere principum fidem, et unius Deitatis inseparabilem Trinitatem non segnius in palatiis quam in Ecclesiis adorari, interdictam dolet sanguiproscriptionum in avaritiae mutat incendium, et quos damnis non fregit, cupiditate corrumpit. Malignitas enim longo usu propriae imbuta nequitiae, non deposuit odium, sed vertit ingenium, quo sibi mentes fidelium blanditiis subdat. Inflammat concupiscentiis, quos non potest 135 vexare tormentis; serit discordias, accendit iras, incitat linguas, et ne ab illicitis dolis cautiora corda se revocent, consummandorum scelerum ingerit facultates: quia illi totius fraudis hic fructus est, ut qui immolatione pecudum et arietum, et thuris incensione non colitur, quibuslibet ei criminibus sercula sua; et frustra de fidei libertate securi sunt qui vitiorum desideriis non resistunt. COR HOMINUM de operum ostenditur qualitate, et formas
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Hanc fortitudinẽ dilectissimi. ñ il¬
lis tantũ temporib necessariã fuisse cre¬
dimus. quibꝰ reges mundi & om̃s scłi pote¬
states cruenta impietate indĩ popłm se.¬
uiebant: cũ admaximã ꝑtinere głam
suã ducerent si de terris nom̃ xpianum
auferrent: nescientes eccłiam di ꝑ furo¬
rem suȩ crudelitatis augeri: qm insup¬
plicus & mortib beatorp martyrũ. qͥ
putabant᷑ minui numero: multiplica¬
bantur exemplo. Deniq tantũ fideinre¬
nichil magis ornet regiũ principatũ
quã qđ dñi mundi m̃bra sunt xp̃i: nec
tã glantur qđ in imꝑio geniti. quã gau¬
dent qd in baptismate sunt renati. Sed
quia tempestas priorũ turbinũ conqͥe¬
uit. & dudũ cessantib prelus quedã
uidetur arridere tranquillitas uigi¬
nlanter cauenda sunt illa discrimina q̃
de ocio ipsius pacis oriuntur. ad uersari
em̃ qui in aꝑtis in efficax ꝑsecutionibus
fuit tecta nocendi arte deseuit: ut quos
ñ ꝑculit ictu afflictionis. lapsu deioiat

Expanded text:
. Hanc fortitudinem, dilectissimi, non illis tantum temporibus necessariam fuisse credimus, quibus reges mundi et omnes saeculi potestates cruenta impietate in Dei populum saeviebant, cum ad maximam pertinere gloriam suam ducerent, si de terris nomen Christianum auferrent; nescientes Ecclesiam Dei per furorem suae crudelitatis augeri: quoniam in suppliciis et mortibus beatorum martyrum, qui putabantur minui numero, multiplicabantur exemplo. Denique tantum nihil magis regium ornet principatum, quam quod domini mundi membra sunt Christi: nec tam gloriantur quod in imperio geniti, quam gaudent quod in baptismate sunt renati. Sed quia tempestas priorum turbinum conquievit, et dudum cessantibus praeliis quaedam videtur arridere tranquillitas, vigilanter cavenda sunt illa discrimina quae de otio ipsius pacis oriuntur. Adversarius enim, qui in apertis inefficax persecutionibus fuit, tecta nocendi arte desaevit: ut quos non perculit ictu afflictionis, lapsu dejiciat
Abbreviated transcription (Latin):
prudent̃ inspectis. inuenimꝰ etiã hero¬
dis ñ deesse ꝑsonã: euius ipse diabolus
sicut tunc fuit oceultuis incentor. ita
nunc quoq indefessus ẽ imitator. Cru
ana potestatis sue destructione tor¬
quetur: dolens ubiq se deseri. & uerũ
regem in omĩb locis ãdorari. Parat frau¬
des. fingit consensiones: erũpit in cedes
Et ut reliquiis eorism quos ad huc fal¬
lit utatur: inuidia tiritur inuideis. simu¬
latione insidiat᷑ in hereticis: seuitia ac¬
cendit᷑ in paganis. Uidet em̃ insuꝑabilẽ.
eẽ potentiam regis ȩt̾m. euiꝰ mors. ipsuis
uim mortis extinxerit. E ido totã nocen¬
diartẽ. ineos qui uero regi famulantur
armauit: alios ꝑ inflãmationẽ scientis
legalis obdurans alios ꝑ falsȩ fidei cõm̃ta
deprauans. alios uero in furors ꝓsecutiõis
instigans. Sed banc herodis istius ⁊abem
ille uincit & destruit. qͥ etia paruulꝯs ñ¬
martyrii gła coronauit: & fidelib sius ̃

Expanded text:
prudenter inspectis, invenimus etiam Heroprudenter inspectis, invenimus etiam Herodis non deesse personam, cujus ipse diabolus, sicut tunc fuit occultus incentor, ita nunc quoque indefessus est imitator. Crucana potestatis suae destructione torquetur, dolens ubique se deseri, et verum Regem in locis omnibus adorari. Parat fraudes, fingit consensiones, erumpit in caedes, et ut reliquiis eorum quos adhuc fallit utatur, invidia uritur in Judaeis, simulatione insidiatur in haereticis, saevitia accenditur in paganis. Videt enim insuperabilem esse potentiam Regis aeterni, cujus mors ipsius vim mortis exstinxerit; et ideo totam nocendi artem in eos qui vero regi famulantur, armavit; alios per inflationem scientiae legalis obdurans, alios per falsae fidei commenta depravans, alios vero in furorem persecutionis instigans. Sed hanc Herodis, istius rabiem ille vincit et destruit, qui etiam parvulos martyrii 134 gloria coronavit: et f
Abbreviated transcription (Latin):
rt̃. intelligent. Unde cũ homines mun¬
dane sapientiȩ deditos & a ihũ. xp̃i con¬
fessione longinquos. de profundo sui¬
erroris educi & ad cognitionẽ uerilu¬
minis cernimꝰ aduocari: diuine ꝓcul.
dubio gr̾ȩ splendor oꝑatur. & quicqͥd
in cordib tenebrosis nouȩ lucis apparet.
de eiusdẽ stellȩ radiis micat: ut m̃tes
quas suo fulgore contigerit. & miracło
moueat: & ad dm̃ adoiandũ peundo
ꝑducat. Si autẽ sollicito intellectu ue¬
limus aspicere. quomͦ etiã triplexilla
species munerũ ab om̃ib qͥ ad xp̃m
gressu fi dei ueniunt offeratur: non¬
ne in cordib recte credentiũ eadẽ cele¬
bratur oblatio  Aurũ enĩ de thesau¬
ro animi sui promit: qui xp̃m regem
uniuersitatis agnoscit. Myrram of¬
fert: qui unigenitum dĩ eredit uerã
sibi hominis unisse naturã. Et quodã
eũ thure ueneratut: qui innullo ip¬
sum pat̾ne maiestatis imparem confi¬
tetur. His cõparationib dilectissimi

Expanded text:
runt intelligent . Unde cum homines munrunt intelligent . Unde cum homines mundanae sapientiae deditos, et a Jesu Christi confessione longinquos, de profundo erroris sui educi, et ad agnitionem veri luminis cernimus advocari, divinae procul dubio gratiae splendor operatur; et quidquid in cordibus tenebrosis novae lucis apparet, de ejusdem stellae radiis micat: ut mentes quas suo fulgore contigerit, et miraculo moveat, et ad Deum adorandum praeeundo perducat. Si autem sollicito intellectu velimus aspicere, quomodo etiam triplex illa species munerum ab omnibus qui ad Christum gressu fidei veniunt offeratur, nonne in cordibus recte credentium eadem celebratur oblatio? Aurum etenim de thesauro animi sui promit, qui Christum regem universitatis agnoscit; myrrham offert, qui Unigenitum Dei credit veram sibi hominis uniisse naturam; et quodam eum thure veneratur, qui in nullo ipsum paternae majestati imparem confitetur. CAP. II. His comparationibus, dilectissimi,