comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nere frigem: moribꝰ crudelio¬
rem eo ipso a quo constitutus
est. In gazarim aut̃ androni¬
cum ⁊ menelaum : qͥ grauius
quã ceteri imminebant ciuibꝰ.
¶Cumq appositus ẽẽt contra
iudeos: misit odiosum princi¬
pem appolloniũ. cum exercitu
uiginti ⁊ duobꝰ milibꝰ: precipi¬
ens ei om̃s ꝑfecte etatis inter¬
ficere: mulieres ac iuenes
uendere. Qui cum uenisset ie¬
rusolimã : pacem simulans qͥ¬
euit usq ad sc̃m diem salbati.
Et tunc feriatis iudeis arma
capere suis precepit: om̃sq qͥ
ad spectaculum ꝓcesserant tru¬
cidauit. Et ciuitatẽ cum ar-¬
matis discurrens: ingentem
multitudin̾ẽ ꝑemit.xix¬
udas aut̃ machabeus qui de¬
cimus fuerat: secesserat in
desertum locũ. Ibiq int̾ feras
uitã in montibꝰ cum sius age¬
bat : et feni cibo uescentes de¬
morabant᷑ : ne participes ẽẽnt
coinquinationis. Sed ñ post
multũ temporis. misit rex se¬
nem quendã antiochenum:

Expanded text:
nere Frigem moribus crudelionere Frigem moribus crudeliorem eo ipso a quo constitutus est in Garizin autem Andronicum et Menelaum qui gravius quam ceteri inminebant civibus cumque adpositus esset contra Iudaeos misit odiosum principem Apollonium cum exercitu viginti et duobus milibus praecipiens ei omnes perfectae aetatis interficere mulieres ac iuvenes vendere qui cum venisset Hierosolymam pacem simulans quievit usque ad sanctum diem sabbati et tunc feriatis Iudaeis arma capere suis praecepit omnesque qui ad spectaculum processerant trucidavit et civitatem cum armatis discurrens ingentem multitudinem peremit Iudas autem Macchabeus qui decimus fuerat secesserat in desertum locum ibique inter feras vitam in montibus cum suis agebat et faeni cibo vescentes demorabantur ne participes essent coinquinationis sed non post multum temporis misit rex senem quendam antiochenum
Abbreviated transcription (Latin):
natus mente antiochus: nõ
considerabat quod ꝓpt̃ peccata
habitantiũ ciuitatem. modicũ
et accidit circa locum despectio:
Alioquin nisi contigisset eos
multis peccatis ẽẽ inuolutos:
sic̃ heliodorus qͥ missus est a
seleucho rege ad expoliandum
erarium: etrã hic statim ad¬
ueniens flagellatus ⁊ repulsus
utiq fuisset ab audacra. Ue¬
rum non ꝓpt̾ locum gentem:
sed ꝓp̃t gentem locum dñs ele¬
git. Ideoq ⁊ ipse locus particepꝰ
factus est ppli̾ maloꝵ: postea
aut̃ fiet socius ⁊ bonoꝵ. Et qͥ
derelictus est in ira dei omni¬
potentis: iterũ in magni dei
reconciliatione cum summa
gła exaltabitur. xxti¬
gitur antiochus mille ⁊ oct¬
ingentis ablatis de templo
talentis. uelocit̃ antiochiam
regressus est: existimans se p̃
suꝑbia terrã ad nauigandũ:
pelagus uero ad iter agendũ
deducturũ: ꝓpter mentis ela¬
tionem. Reliquit aut̃ ⁊ p̃posi¬
tos ad afflgendã gentem. Ieru¬
solunis quidẽ philippum ge¬

Expanded text:
natus mente Antiochus non natus mente Antiochus non considerabat quod propter peccata habitantium civitatem modicum Det accidit circa locum despectio alioquin nisi contigisset eos multis peccatis esse involutos sicut Heliodorus qui missus est a Seleuco rege ad expoliandum aerarium etiam hic statim adveniens flagellatus et repulsus utique fuisset ab audacia verum non propter locum gentem sed propter gentem locum Dominus elegit ideoque et ipse locus particeps factus est populi malorum postea autem fiet socius et bonorum et qui derelictus in ira Dei omnipotentis iterum in magni Domini reconciliatione cum summa gloria exaltabitur igitur Antiochus mille et octingentis ablatis de templo talentis velociter Antiochiam regressus est existimans se prae superbia terram ad navigandum pelagus vero ad iter agendum deducturum propter mentis elationem reliquit autem et praepositos ad adfligendam gentem Hierosolymis quidem Philippum ge
Abbreviated transcription (Latin):
monas ꝓfectus: quasi ꝓ cog̃¬
natione ibi refugiũ habiturꝰ.
Et qui insepultos abiecerat
multos: ipse ⁊ illamentatus
et insepultus abicit᷑: sepultu¬
ra neq ꝑegrina usus. neq pa-¬
trio sepulchro participans.xui¬
is ita gestis: suspicatus est
rex societatem deserturos
iudeos. Et obhoc ꝓfectus ex
egypto efferatis animis: ciui¬
tatem quidẽ armis cepit. Iussit
aut̃ militibꝰ interficere. nec par¬
cere occursantibꝰ: ⁊ ꝑ domos
ascendentes trucidare. Fiebant
ergo cedes iuuenũ ac senioꝵ:¬
et mulierũ ⁊ natoꝵ exterminia:
uirginũq ⁊ paruuloꝵ neces:
Erant aut̃ toto triduo octo¬
guta milia int̾fecti: quadra¬
sufficiunt. Ausus ẽ intrare
templum uniuerse t̾re sanctius.
menelao ductore: qui legum
et patrie fuit ꝓditor. E scelestis
manibꝰ sumens sancta uasa.
que ab aliis regibꝰ ⁊ ciuitatibꝰ
erant posita ad ornatum loci
et głam: contrectabat indigne
et contaminabat. ¶ Ita alie¬

Expanded text:
monas profectus quasi pro cogmonas profectus quasi pro cognatione ibi refugium habiturus et qui insepultos abiecerat multos ipse et inlamentatus et insepultus abicitur sepultura neque peregrina usus neque patrio sepulchro participans his ita gestis suspicatus est rex societatem deserturos Iudaeos et ob hoc profectus ex Aegypto efferatis animis civitatem quidem armis cepit iussit autem militibus interficere nec parcere occursantibus et per domos ascendentes trucidare fiebant ergo caedes iuvenum ac seniorum mulierum et natorum exterminia virginumque et parvulorum neces erant autem toto triduo octoginta milia interfecti quadrasufficiunt ausus est intrare templum universa terra sanctius Menelao ductore qui legum et patriae fuit proditor et scelestis manibus sumens sancta vasa quae ab aliis regibus et civitatibus erant posita ad ornatum loci et gloriam contrectabat indigne et contaminabat ita alie
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ordines digestos. ⁊ congres¬
siones fieri cominus: ⁊ scu¬
toꝵ motus. ⁊ galeatoꝵ mul¬
titudinẽ gladiis districtis
et teloꝵ iactus. ⁊ aureoꝵ ar¬
moꝵ splendorem: omnisq ge¬
neris loricaꝵ. Quaꝓpt̃. om̃s
rogabant in bonũ monstra
conuerti. Sed cũ falsus ru-¬
mor exisset. tanquã uita ex¬
cessisset antiochus: assumptis
lason non minus mille uiris.
¶Iason uero non parcebat in ..¬
cede ciuibus sus: nec cogi¬
tabat ꝓsperitat̾ẽ aduersus co¬
gnatos : malum ẽẽ maximũ
arbitrans. hostium ⁊ ñ ciuiũ
se trophea capturũ. Et prm¬
cipatum quidẽ non obtinuit:
finem uero insidraꝵ fuaꝵ con¬
fusionem cepit: ⁊ ꝓfugus
iterum abiit in ammaniten:
Ad ultimum in exitium sui
conclusus ab areta arabum
tyranno. fugiens de ciuitate
in ciuitatẽ  omnibꝰ odiosus
ut refuga legum. ⁊ exsecrabi¬
lis ut patrie ⁊ ciuium hostis:
in egyptum extrusus ẽ. Et
qui multos de patria sua ex¬
pulerat. ꝑegre periit. lacedẽ¬

Expanded text:
ines digestos et congressiones fieri comminus et scutorum motus et galeatorum multitudinem gladiis destrictis et telorum iactus et aureorum armorum splendorem omnisque generis loricarum quapropter omnes rogabant in bonum monstra converti sed cum falsus rumor exisset tamquam vita excessisset Antiochus adsumptis Iason non minus mille viris rIason vero non parcebat in caede civibus suis nec cogitabat prosperitatem adversus cognatos malum esse maximum arbitrans hostium et non civium se tropea capturum et principatum quidem non obtinuit finem vero insidiarum suarum confusione cepit et profugus iterum abiit in Ammaniten ad ultimum in exitum sui conclusus ab Areta Arabum tyrannum fugiens de civitate in civitatem omnibus odiosus ut refuga legum et execrabilis ut patriae et civium hostis in Aegyptum extrusus est et qui multos de patria expulerat peregre periit Lacede
Abbreviated transcription (Latin):
mento affirmabat diuitem se
et beatũ facturũr. ⁊ translatũ
a patriis legibꝰ amicũ habitu¬
rum: ⁊ res necessarias p̃biturũ
Sed ad ista cum adolescens ne¬
quaquã inclinaret᷑ : uocauit
rex matrẽ: ⁊ suadebat ut ad¬
olescenti fieret in salutẽ. Cum

Expanded text:
mento adfirmabat divitem se mento adfirmabat divitem se et beatum facturum et translatum a patriis legibus amicum habiturum et res necessarias praebiturum sed ad ista cum adulescens nequaquam inclinaretur vocavit rex matrem et suadebat ut adulescenti fieret in s
Abbreviated transcription (Latin):
ne facta sunt in nob̾. Tu aut̃
ne existimes tibi impiine futu¬
rum: quod contra d̃m pugnare
temptaueris. ¶ Supra modum
aut̃ mater mirabilis. ⁊ bonoꝵ
memoria digna: que pereun¬
tes sept̾e filios sub unius diei
tempore conspiciens. bono ani¬
mo ferebat ꝓpter spem quã in
d̾m habebat: singulos illoꝵ
hortabat᷑ patria uoce fortiter.
repleta fapientia. Et feminee
cogitationi masculinũ animũ
inserens: dixit ad eos. Nescio
qualit̾ in utero meo apparustis:
Neq enĩ ego sp̃m ⁊ animam¬
donaui uob̾ ⁊ uitã: ⁊ singuloꝵ
membra ñ ego ipsa compegi:
Sed eĩ mundi creator qui for¬
mauit hõminis natiuitatẽ. qui¬
q omniũ inuenit origuẽ : et¬
sp̃m uob̃ iterum cũ mised̾ia red¬
det ⁊ uitã: sic̃ nunc uosmet
ipsos despicitis ꝓp̃t leges eius:
¶Antiochus aut̃ contemni se
arbitratus. simul ⁊ exꝓbran¬
tis uoce suscepta:: cũ adhuc
adolescentior suꝑẽet: ñ solum
uerbis hortabatur. sed ⁊ iura¬

Expanded text:
ne facta sunt in nobis tu autem ne facta sunt in nobis tu autem ne existimes tibi inpune futurum quod contra Deum pugnare temptaveris supra modum autem mater mirabilis et bonorum memoria digna quae pereuntes septem filios sub unius diei tempore conspiciens bono animo ferebat propter spem quam in Deum habebat singulos illorum hortabatur patria voce fortiter repleta sapientia et femineae cogitationi masculinum animum inserens dixit ad eos nescio qualiter in utero meo apparuistis neque enim ego spdonavi vobis et vitam, et singulorum membra non ego ipsa compegi, sed mundi rector, qui formavit hominis nativitatem quique omnium invenit originespiritum vobis iterum cum misericordia reddet et vitam sicut nunc vosmet ipsos despicitis propter leges eius Antiochus autem contemni se arbitratus simul et exprobrantis voce despecta cum adhuc adulescentior superesset non solum verbis hortabatur sed et iura
Abbreviated transcription (Latin):
uariciam. ꝑmanebat in po¬
testate: crescens in malicia. ⁊
ad insidias ciuium.xr¬
odem tempore antiochus
secũdam ꝓfectionẽ para¬
uit in egyptum. Contigit au¬
tem ꝑ uniuersam ierusolimoꝵ
ciuitatẽ uideri diebꝰ quadra¬
ginta. ꝑ aera equites discur¬
rentes: auratas stolas ha

Expanded text:
varitiam permanebat in povaritiam permanebat in potestate crescens in malitia et ad insidias civium eodem tempore Antiochus secundam profectionem paravit in Aegyptum contigit autem per universam Hierosolymorum civitatem videri diebus quadraginta per aera equites discurrente
Abbreviated transcription (Latin):
cere. Et multi quidẽ uulne¬
rati:: quidã aut̃ ꝓstrati: om̃s
uero in fugam uersi sunt. Ip¬
sum etiã sacrilegũ. secus era¬
rium int̾fecerunt. De his ergo
cepit iudiciũ aduersus mene¬
laum agitari. Et cum ueni¬
sset rex tyrum : ad ipsũ ne-¬
gotium detulerunt missi ui¬
ri tres a senioribꝰ. Et cũ supe¬
raret᷑ menelaus: ꝓmisit pto¬
lomeo multas pecunias ad
suadendũ regi. ¶Itaq ptolo¬
meus in quodã atrio posi¬
tum quasi refrigerandi gr̃a
regẽ adiit: ⁊ a sententia de¬
duxit. Et menelaum quidẽ
uniuerse malicie reum cri¬
minibꝰ absoluit: miseros au¬
tem qui etiã si apud scitas
causam dixissẽt innocentes
iudicarent᷑ : morte damnauit.
Cito ergo iniustam penã de¬
derunt : qui ꝓ ciuitate et
pplõ ⁊ sacris uasis causam
ꝓsequuti sunt. Quã obrem
tyrii quoq indignati: erga
sepulturã eoꝵ liberalissim ex¬
titerunt. Menelaus aut̃ ꝓpt̃
eoꝵ qui in potentia erant a¬

Expanded text:
cere et multi quidem vulnecere et multi quidem vulnerati quidam autem et prostrati omnes vero in fugam versi sunt ipsum etiam sacrilegum secus aerarium interfecerunt de his ergo coepit iudicium adversus Menelaum agitari et cum venisset rex Tyrum ad ipsum negotium detulerunt missi viri tres a senioribus et cum superaretur Menelaus promisit Ptolomeo multas pecunias ad suadendum regi itaque Ptolomeus in quodam atrio positum quasi refrigerandi gratia regem adiit et a sententia deduxit et Menelaum quidem universae malitiae reum criminibus absolvit miseros autem qui etiam si apud Scytas causam dixissent innocentes iudicarentur morte damnavit cito ergo iniustam poenam dederunt qui pro civitate et populo et sacris vasis causam prosecuti sunt quam ob rem Tyri quoque indignati erga sepulturam eorum liberalissimi extiterunt Menelaus autem propter eorum qui in potentia erant a
Abbreviated transcription (Latin):
ed regressum regẽ de cylicie
locis. adierunt iudei apud
antiochiam simul ⁊ greci: con¬
querentes de iniqua nece onie:
Contristatus itaq usq ad ani¬
mam antiochus: ⁊ flexus
ad mĩam lacrimas fudit.
recordatus defuncti sobrieta¬
tem ⁊ modestiam. Accensusq
animis: andronichũ purpu¬
ra exutum circumduci ꝑ to¬
tam ciuitatẽ iubet: ⁊ eodẽ
loco quo in oniam impieta¬
tem commiserat. sacrilegum
uita priuari: dño illi dignã
penam retribuente.
ultis aut̃ sacrilegiis in
templo a lẏsimacho cõmis¬
sis menelai consilio: ⁊ diuul¬
gata fama congregata ẽ mul¬
titudo aduersus lisimachum:
multo iam auro exportato:
¶Turbis aut̃ insurgentibꝰ et
aninus ira repletis: lisima¬
chus armatis fere tribꝰ milibꝰ
iniquis manibꝰ itti cepit: du¬
ce quodã tẏranno: etate pa¬
riter ⁊ dementia ꝓuecto. Sed
ut intellexerunt conatum lisi¬
machi: alii lapides. alii fu¬
stes ualidos arriꝑe: quidam
uero cinerẽ in lisimachũ ia¬

Expanded text:
ed regressum regem de Ciliciae locis adierunt Iudaei apud Antiochiam simul et Graeci conquerentes de iniqua nece Oniae contristatus itaque ad animam Antiochus et flexus ad misericordiam lacrimas fudit recordatus defuncti sobrietatem et modestiam accensusque animis Andronicum purpura exutum circumduci per totam civitatem iubet et eodem loco quo in Onian impietatem commiserat sacrilegum vita privari Domino illi dignam poenam tribuente multis autem sacrilegiis in templo a Lysimacho commissis Menelai consilio et divulgata fama congregata est multitudo adversus Lysimachum multo iam auro exportato turbis autem insurgentibus et animis ira repletis Lysimachus armatis fere tribus milibus iniquis manibus uti coepit duce quodam Tyranno aetate pariter et dementia provecto sed ut intellexerunt conatum Lysimachi alii lapides alii fustes validos arripere quidam vero cinerem in Lysimachum ia
Abbreviated transcription (Latin):
di ⁊ alu: ⁊ in etatem istam
ꝑduxi. Peto nate. ut aspicias
in celum ⁊ t̾ram. ⁊ ad omiua
que in eis sunt: ⁊ intelligas
quia ex nichilo fecit illa d̃s.
et hominũ genus. Ita fiet ut
non timeas carnificẽ istum:
sed dignus fratribꝰ tius effectꝰ.
suscipe mort̾e: ut in illa mise¬
ratione cũ fratribꝰ tus te reci¬
piam. ¶ Cum hec illa ad huc
diceret: ait adolescens. Quem
sustinetis: Non obedio p̃cepto
regis: sed p̃cepto legis. que da¬
ta est nob̃ ꝑ moysen. Tu uero
qui inuentor omĩs malicie fa¬
ctus es in hebreos: ñ effugies
manũ dei. Nos enĩ ꝓ peccatis
nr̃is hec patim᷑. Et si nob̾ pp̃t
increpationẽ ⁊ correctionẽ dñs¬

Expanded text:
n aetatem istam perduxi peto nate aspicias in caelum et terram et ad omnia quae in eis sunt et intellegas quia ex nihilo fecit illa Deus et hominum genus ita fit ut non timeas carnificem istum sed dignus fratribus tuis effectus suscipe mortem ut in illa miseratione cum fratribus tuis te recipiam cum haec illa adhuc diceret ait adulescens quem sustinetis non oboedio praecepto regis sed praecepto legis quae data est nobis per Mosen tu vero qui inventor omnis malitiae factus es in Hebraeos non effugies manum Dei nos enim pro peccatis nostris haec patimur et si nobis propter increpationem
Abbreviated transcription (Latin):
ñ concludes reliquos eiꝰ in die
tribulationis: q̃m nixta ẽ dies
dñi suꝑ om̃s gentes. ¶ Sicut fe¬
cisti: fiet tibi. Retributionẽ tu¬
am conuertet in caput tuũ.ͤ suo¬
meũ: bibent om̃s gentes iugit᷑:
et bibent ⁊ absorbebunt: ⁊ eruis
quasi ñ sint. Et in monte syon
erit saluatio: ⁊ erit sc̃s. Et pos¬
sidebit domꝰ iacob eos qͥ se posse¬
derant. Et erit domꝰ iacob ignis:
et domꝰ ioseph flamina: et domꝰ

Expanded text:
n concludes reliquos ejus in die tribulationis. Quoniam juxta est dies Domini super omnes gentes, sicut fecisti, fiet tibi: retributionem tuam convertet in caput tuum. Quomeum, bibent omnes jugiter; et bibent et absorbebunt, et erunt, quasi non sint; et in monte Sion erit salvatio, et erit sanctus; et possidebit domus Jacob eos, qui se possederant: et erit domus Jacob ignis, et domus Joseph flamma, et domus
Abbreviated transcription (Latin):
Hec dicit dñs d̃s
ad edom. Etuditũ
et legatum ad gentes misit. Sur¬
gite:÷ consurgamꝰ aduersus eũ
in prelium. Ecce paruulũ te dedi
in gentibꝰ: contemptibilis tu es
ualde. Suꝑbia cordis tui extulit
te habitantẽ in scisfuris petre.¬
in corde tuo. us detrahet me
in terrã: Si exaltatus fueris it
aquila: et si iit sydera posuer
nidum tuũ: inde det raham te
dicit dñs. Si fures introissent ad
te. si latrones ꝑ noctem: quomͦ

Expanded text:
ec dicit Dominus Deus ad Edom: Auditum et legatum ad gentes misit: Surgite, et consurgamus adversus eum in praelium. Ecce parvulum te dedi in gentibus: contemptibilis tu es valde. Superbia cordis tui extulit te habitantem in scissuris petrin corde tuo: Quis detrahet me in terram? Si exaltatus fueris ut aquila, et si inter sidera posueris nidum tuum: inde detraham te, dicit Dominus. Si fures introissent ad te, si latron
Abbreviated transcription (Latin):
t̃minos emiser̃ te om̃s uiri fede¬
ris tui. Illuser̃ tibi. Inualuer̾ ad¬
uersum te uiri pacis tue. Quo¬
medunt tecũ: ponent infidias
subt̃ te. Non ẽ prudentia in en
Nunqͥd ñ in die illa dicit dñs
ꝑdam sapientes de idumea: et
prudentiã de monte esau: Et
timebunt fortes tui a meridie:
ut intereat uir de montẽ esau.
aduersus. eũ quando capiebant
alieni exercitũ eiꝰ . ⁊ extranei u¬
grediebant᷑ portas eiꝰ. ⁊ suꝑ ierłm¬
mittebant sortẽ: tu quoq eras
quasi unꝰ ex eis. Et ñ despicies
in die frĩs tui: in die ꝑegrina¬
tionis eius. Et ñ letaberis suꝑ
filios iuda: in die ꝑditionis
eoꝵ. Et ñ magnificabis os tu¬
um in die angustie: neq ingre¬
dieris portam ppłi mei in die
ruine eoꝵ: neq despicies ⁊ tu
in malis eiꝰ in die uastitatis il

Expanded text:
terminos emiserunt te omnes viri foederis tui, illuserunt tibi, invaluerunt adversum te viri pacis tuae, qui comedunt tecum, ponent insidias subter te non est prudentia in eo numquid non in die illa dicit Dominus perdam sapientes de Idumea et prudentiam de monte Esau et timebunt fortes tui a meridie ut intereat vir de monte Esau padversus quando capiebant alieni exercitum eius et extranei ingrediebantur portas eius et superttebant sortem tu quoque eras quasi unus ex eis et non despicies in die fratris tui in die peregrinationis eius et non laetaberis super filios Iuda in die perditionis eorum et non magnificabis os tuum in die angustiae neque ingredieris portam populi mei in die ruinae eorum neque despicies et tu in malis eius in die
Abbreviated transcription (Latin):
ad austrũ montẽ esaii. ⁊ qͥ in
campestribꝰ philistiim: ⁊ posfide¬
bunt regionẽ effraym.⁊ regionẽ
samarie. Et beniamin posside¬
bit galaad. Et transiigratio ex¬
ercitus huiꝰ filioꝵ isrł: omnia
chananeoꝵ usq ad sareptã. Et
transmigratio ierłm que in bof¬
foro ẽ: possidebit ciuitates austri:
Et ascendent saluatores in mon

Expanded text:
in campestribus Philisthim et possidebunt regionem Ephraim et regionem Samariae et Beniamin possidebit Galaad et transmigratio exercitus huius filiorum Israhel omnia Chananeorum usque ad Saraptham et transmigratio Hierusalem quae in Bosforo est possidebit civitates austri et asc
Abbreviated transcription (Latin):
pationibꝰ. possessor est cordis. Ci¬
mor dñi disciplina sapientie:
et glãm p̃cedit humilitas. Mo
minis est animũ p̃parare: et
deĩ gubernare linguã. Omnes
uie hominum patent oculis eiꝰ:
spirituũ ponderator est dñs Re-¬
uela dño oꝑa tua: ⁊ dirigent᷑
cogitationes tue. Uni uersa ꝓpt̾
semet ipsum oꝑatus ẽ dñs.
impium quoq adducet ad diẽ
malum. ¶ Abominatio dñi ẽ. ¶¬
omĩs arrogans: etiã si manus
ad manum fuerit. non erit

Expanded text:
sor est cordis. Timor Domini, disciplina sapientiae; et gloriam praecedit humilitas. XVI.: Hominis est animum praeparare, et Dei gubernare linguam. Omnes viae hominum patent oculis ejus: spirituum ponderator est Dominus. Revela Domino opera tua, et dirigentur cogitationes tuae. Univesemetipsum operatus est Dominus; impium quidem ad diem malum. Abominatio Domini omnis arrogans: etiam si manus ad manum fuerit, non erit
Abbreviated transcription (Latin):
usticia eleuat gentẽ:
miseros facit pplõs peccatum:
Acceptus est regi minister in¬
telligens: iracundiam eiꝰ inuti
citat furorem. Lingua sapienti¬
um ornat scientiam: os fatuoꝵ
ebullit stulticiam. In om̃i loco
oculi dñi contemplant᷑ bonos et

Expanded text:
at gentem: miseros facit populos peccatum. Acceptus est regi minister intelligens: iracundiam ejus inutildurus suscitat furorem. Lingua sapientium ornat scientiam: os fatuorum ebullit stultitiam. In omni loco oculi Domini contemplantur malo
Abbreviated transcription (Latin):
patiens oꝑabit᷑ stulticiam: ⁊ uir
uersiitus odiosus est. Posside¬
bunt paruuli stulticiam: ⁊ astu¬
ti expectabunt scientiam. Iace¬
bunt mali ante bonos: ⁊ impii
ante portas iustoꝵ. Etiã ꝓximo
suo pauꝑ odiosus erit: amici uͦ
diuitum multi. Qui despicit ꝓ¬
ximum suũ peccat: qui autem
miseret᷑ pauꝑi beatus erit. Qui¬
ricordia ⁊ ueritas p̃parant bona:
In omi oꝑe bono erit abundan¬
tia: ubi aut̃ uerba sunt pluri¬
ma. ibi frequent egestas. ¶ Coro¬
na sapientium diuitie eoꝵ: fa¬
tutas stultoꝵ imprudentia. Ui¬
berat animas testis fidelis: ⁊ ꝓ¬
fert mendacia uersipellis. In ti¬
more dñi fiducia fortitudinis:
et filiis eius erit spes. Timor dñi
fons uite: ut declinet a ruina
mortis. In multitudine ppłi di¬
gnitas regis: ⁊ in paucitate ple
bis ignominia pͥncipis. Qui pa¬
tiens est multa gubernat᷑ pru¬
dentia: qui aut̃ impatiens. exal¬
tat stulticiam suã. Uita carniũ

Expanded text:
patiens operabitur stultitiam: et vir patiens operabitur stultitiam: et vir versutus odiosus est. Possidebunt parvuli stultitiam. et astuti exspectabunt scientiam: Jacebuut mali ante bonos: et impii ante portas justorum. Etiam proximo suo pauper odiosus erit: amici vero divitum multi. Qui despicit proximum suum, peccat: Qui autem miseretur pauperis, beatus erit. ricordia et veritas praeparant bona. In omni opere erit abundantia: ubi autem verba sunt plurima, ibi frequenter egestas. Corona sapientium, divitiae eorum: fatuitas stultorum, imprudentia. Liberat animas testis fidelis: et profert mendacia versipellis. In timore Domini fiducia fortitudinis, et filiis ejus erit spes. Timor Domini fons vitae, ut declinent a ruina mortis. In multitudine populi dignitas regis: et in paucibis ignominia principis. Qui patiens est, multa gubernatur prudentia: qui autem impatiens, exaltat stultitiam suam. Vita carnium,
Abbreviated transcription (Latin):
In ore stulti uirga suꝑbie: labia
sapientium custodiunt eos. ̾bi
manifesta fortitudo bouisn. Tes¬
tis fidelis ñ mentiet᷑: ꝓfert men-¬
dacium testis dolosus. Querit de¬
risor sapientiam ⁊ non inuenit:
doctrina prudentiũ facilis. Ua¬
de contra uirum stultum: et nes-¬
cit labia prudentie. Sapientia
callidi est intelligere uiã suam:
et imprudentia stultoꝵ errans:
Stultis illudit peccatum: inter
iustos morabit gr̃a. Cor quod no¬
uit amaritudinẽ anime sue: in
gaudio eius non miscebit᷑ extra-¬
neus. Domus impioꝵ delebit᷑:
tab̾nacula iustoꝵ germinabunt.
st uia que uidetur
homini iusta: nouissima
autẽ eius deducunt ad mortẽ:
Risus dolore miscebit᷑ : ⁊ ex¬
trema gaudii luctus occupat.
Uiis suis replebit᷑ stultus: et
suꝑ eum erit uir bonus. Inno¬
cens credit omĩ uerbo: astiitus
considerat gressus suos. Sapi-¬
ens timet ⁊ declinat a malo:¬
stultus transilit ⁊ confidit. Im¬

Expanded text:
In ore stulti virga superbie: labia In ore stulti virga superbie: labia sapientium custodiunt eos. Ubi manifesta fortitudo bovis. Testis fidelis non mentietur: profert mendacium testis dolosus. Querit derisor sapientiam: et non inveniet: doctrina prudentium facilis. Vade contra virum stultum: et nescit labia prudentie. Sapientia callidi: est intelligere viam suam: et imprudentia stultorstultis inludet peccatum inter iustos morabitur gratia cor quod novit amaritudinem animae suae in gaudio eius non miscebitur extraneus domus impiorum delebitur tabernacula iustorum germinabunt est via quae videtur homini iusta novissima autem eius deducunt ad mortem risus dolore miscebitur et extrema gaudii luctus occupat viis suis replebitur stultus et super eum erit vir bonus innocens credit omni verbo astutus considerat gressus suos sapiens timet et declinat malstultus transilit, et confidit. Im
Abbreviated transcription (Latin):
Lex sapienti fons uite: ut de¬
clinet a ruina mortis. Doctrina
bona dabit gr̃am : in itinere
contemptoꝵ uorago. ¶ Estutus
omnia agit cum consilio: qui
aut̃ fatuus est aꝑiet stulticiã:
Nuncius impii cadet in malũ:
legatus fidelis sanitas. E gestas
et ignominia ei qui deserit dis¬
ciplinam : qui aut̃ adquieseit
arguenti multiplicabit᷑. Deside¬
rium si compleat᷑ delectat ami¬
mam: detestant᷑ stulti eos qui
fugiunt mala Qui cũ sapientibꝰ
gradit᷑ sapiens erit: amicus stul¬
toꝵ. efficit᷑ similis. Peccatores ꝑ¬
sequent᷑ mala: ⁊ iustis retribu¬
entur bona. Bonus relinquet
heredes filios ⁊ nepotes: ⁊custo¬
ditur iusto substantia peccatoris:
Multi cibi in nouialibꝰ patrum:
et aliis congregant᷑ absq iudicio:
Qui parcit uirge odit filiũ suũ:
qui aut̃ diligit eũ. instanter eru-¬
dit. Iustus comedit ⁊ replet ani-
destruet manibꝰ. Ambulans rec-¬
to itinere ⁊ timens d̃m: despi¬
cit᷑ ab eo qui infami gradit᷑ uia:

Expanded text:
ons vitae, ut declinet a ruina mortis. Doctrina bona dabit gratiam: in itinere contemptorum vorago. Astutus omnia agit cum consilio: qui autem fatuus est, aperit stultitiam. Nuntius impii cadet in malum. legatus fidelis sanitas. Egestas et ignominia ei qui deserit disciplinam: qui acquiescit arguenti, glorificabitur. Desiderium si compleatur, delectat animam: detestantur stulti eos, qui fugiunt mala. Qui cum sapientibus graditur, sapiens erit: amicus stultorum efficietur similis. Peccatores persequitur malum, et justis retribuentur bona. Bonus relinquit haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo substantia peccatoris. Multi cibi in novalibus patrum: et aliis congregantur absque judicio. Qui parcit virgae, odit filium suum: qui autem diligit illum, instanter erudit. Justus comedit, et replet animadestruet manibus. Ambulans recto itinere, et timens Deum, despicitur ab eo, qui infami graditur via
Abbreviated transcription (Latin):
eum. Expͤdit magis urse occur-¬
rere raptis fetibus: quã fatuo
confidenti sibi in stulticia sua:
Qui reddit mala ꝓ bonis: non
recedet malum de domo eiꝰ. Qui
dimittit aquã caput ẽ iurgioꝵ:
et ante quã patiat᷑ contumeliã.
iudicium deserit. Et qͥ iustifi-¬
cat impium ⁊ qͥ condemnat
iustum : abominabilis ẽ uterq

Expanded text:
eum. expedit magis ursae occureum. expedit magis ursae occurrere raptis fetibus quam fatuo confidenti sibi in stultitia sua. qui reddit mala pro bonis, non recedet malum de domo eius. qui dimittit aquam, caput est iurgiorum, et antequam patiatur contumeliam, iudicium deserit. et qui iustificat impium, et qui condemnat iustum, abominabilis est uterque
Abbreviated transcription (Latin):
mittunt᷑ in sinum: sed a dño tẽ¬
perant. Melior est bucella sicca
cum gaudio: quã domus plena
uictimis cum iuirgio. Seruus sa-¬
piens dñabit᷑ filiis stultis: ⁊ int
fratres hereditatẽ diuidet. Sic̃
igne ꝓbatur argentum. ⁊ aurum
camino: ita corda ꝓbat dñs:
Malus obedit lingue inique:
et fallax obtemꝑat labiis men¬
dacibus. Qui despicit pauꝑem ex¬
ꝓbrat factori eius: ⁊ qͥ in ruina
letatur alterius. ñ erit impunitꝰ.
¶Corona senum filii filioꝵ: ⁊ glã
filioꝵ patres eoꝵ. Non decent stul-¬
tum uerba composita: nec princi-¬
pem labium mentax. Gemma gra-¬
tissima expectatio prestolantis: qͦ-¬
cumq se uerterit. prudent̃ intel¬
ligit. Qui celat delictum. querit
amicitias: qui altero sermone re¬
petit. separat federatos. Plus ꝓfi-¬
cit correptio apud prudentem:
quã centum plage apud stultũ:
Semꝑ iurgia querit malus: an-¬
gelus aut̃ crudelis mittet᷑ contra

Expanded text:
mittuntur in sinu, sed a domino temmittuntur in sinu, sed a domino temperantur. Melior est bucella sicca cum gaudio quam domus plena uictimis cum iurgio. seruus sapiens dominabitur filiis stultis et inter fratres hereditatem diuidet. sicut igne probatur argentum et aurum camino, ita corda probat dominus. malus oboedit linguae iniquae, et fallax obtemperat labiis mendacibus. qui despicit pauperem, exprobrat factori eius: et qui in ruina laetatur alterius, non erit inpunitus. corona senum filii filiorum, et gloria filiorum patres sui. non decent stultum uerba conposita, nec principem labium mentiens. gemma gratissima expectatio praestolantis: quocumque se uerterit, prudenter intelleget. qui celat delictum, quaerit amicitias: qui altero sermone repetit, separat foederatos. plus proficit correptio apud prudentem, quam centum plagae apud stultum. semper iurgia quaerit malus: angelus autem crudelis mittetur contra
Abbreviated transcription (Latin):
lius ẽ humiliari cum mitibus:
quã diuidere spolia cũ suꝑbis:
Eruditus in uerbis reꝑiet bona:
et qui sperat in dũo beatus est:
Qui sapiens est corde appellabit᷑
prudens: et qͥ dulcis eloquio.
maiora ꝑcipiet. Fons uite eru¬
ditio possidentis: doctrina stul-¬
toꝵ fatuitas. Cor sapientis eru-¬
diet os eus: ⁊ labiis illiꝰ addẽt
gr̃am. Fauus mellis uerba com¬
posita: dulcedo anime  sanitas
ossium. Est uia que uidet᷑ homi¬
ni recta: et nouissima eiꝰ ducuis
ad mortem. ilnima laborantis
laborat sibi: quia compulit eũ
os suum. Uir impius fodit ma¬
omo puersus suscitat.x
lites: et uerbosus separat
principes. Uir iniquus lactat
amicum suũ: et ducit eũ ꝑ uiam
non bonam. Qui attonitis ocłis
cogitat praua : mordens labia
sua ꝑficit malum. Corona digni¬
tatis senectus: que in uiis iusti¬
cie reꝑiet᷑. Melior est patiens ui-¬
ro forti: et qui dñatur animo¬
suo expugnatore urbiũ. Sortes

Expanded text:
lius est humiliari cum mitibus lius est humiliari cum mitibus quam dividere spolia cum superbis eruditus in verbo repperiet bona et qui in Domino sperat beatus est qui sapiens corde est appellabitur prudens et qui dulcis eloquio maiora percipiet fons vitae eruditio possidentis doctrina stultorum fatuitas cor sapientis erudiet os eius et labiisgratiam. Favus mellis, verba composita: dulcedo animae, sanitas ossium. Est via quae videtur homini recta: et novissima ejus ducunt ad mortem. Anima laborantis laborat sibi, quia compulit eum os suum. Vir impius fodit maomo perversus suscitat lites: et verbosus separat principes. Vir iniquus lactat amicum suum: et ducit eum per viam non bonam. Qui attonitis oculis cogitat prava, mordens labia sua perficit malum. Corona dignitatis senectus, quae in viis justitiae reperietur. Melior est patiens viro forti: et qui dsuae, expugnatore urbium. sortes
Abbreviated transcription (Latin):
hostias. Misericordia et uertrate
redimit᷑ iniquitas: et in timore
dm̃i declinat᷑ a malo. Cum pla-¬
cuertnt dño uie hominis: ii¬
micos quoq eius conuertet ad
pacem. Melius est parum cum
iusticia: quã multi fructus cũ
miquitate. Cor hominis disponit
uiam suam: sed dñi est dirigere
gressus eius. Diuinatio in labiis
regis: in uidicio ñ errabit os eiꝰ:
Pondus et statera iudicia dñi
sunt: et oꝑa eius om̃s lapides
H. scłi. ¶Abominabiles regi qui
agunt impie: q̃m iusticia fir-¬
matur solium. Uoluntas regũ
labia iusta: qͥ recta loquit᷑ diri¬
getur. Indignatio regis nuncii
mortis: ⁊ uir sapiens placabit
eum. In hylaritate uultus re¬
gis uita: ⁊ clementia eius quasi
ymber serotinus. Posside sapi¬
entiam. quia melior est auro:
et adquire prudentiã: quia me¬
p̃ciosior est argento. Semita iu¬
stoꝵ declinat a malo: custos
anime sue seruat uiam suam
Contritionẽ precedit suꝑbia: et
ante ruinam exaltabit᷑ sp̃s. Me¬

Expanded text:
ocens. misericordia et ueritate redimitur iniquitas, et in timore domini declinatur a malo. cum placuerint domino uiae hominis, inimicos quoque eius conuertet ad pacem. melius est parum cum iustitia quam multi fructus cum iniquitate. cor hominis disponit uiam suam, sed domini est dirigere gressus eius. diuinatio in labiis regis: in iudicio non errabit os eius. pondus et statera iudicia domini sunt, et opera eius omnes lapides saeculi. abominabiles regi qui agunt impie, quoniam iustitia firmatur solium. uoluntas regum labia iusta: qui recta loquitur, dirigetur. indignatio regis nuntius mortis, et uir sapiens peum. In hylaritate vultus regis vita, et clementia eius quasi ymber serotinus. Introdentiam, quia auro melior est: et adquire prudentiam, quia pretiosior est argento. semita iustorum declinat mala: custos Animae suae seruat uiam scontritionem praecedit superbia et ante ruinam exaltatur spiritus me
Abbreviated transcription (Latin):
mos faciet t̾minos uidue. xxiiit¬
bominatio dñi cogitationes
male: et purus sermo pulcher¬
bat domum suã qui sectatur
auariciam: qui aut̃ odit mu-¬
nera uiuet. ꝑmĩam ⁊ fidem
iusti meditat᷑ obedientiam: os
impioꝵ redundat malis. Longe
est dñs ab impiis: ⁊ orationes
iustoꝵ exaudiet. Lux oculoꝵ
letificat animã: fama bona
impingat ossa. Auris que au¬
dit inerepationes uite: in me-¬
dio sapientiũ commorabit᷑. Qui
abicit disciplinã. despicit aĩam

Expanded text:
mos facit terminos viduae amos facit terminos viduae abominatio Domini cogitationes malae et purus sermo pulcherbat domum suam qui sectatur avaritiam qui autem odit munjusti meditabitur obedientiam: os impiorum redundat malis. Longe est Dominus ab impiis; et orationes justorum exaudiet. Lux oculorum laetificat animam: fama bona impinguat ossa. Auris quae audit increpationes vitae, in medio sapientium commorabitur. Qui abjicit disciplinam, despicit
Abbreviated transcription (Latin):
hominum: Non amat pestilens
eum qui se corripit: nec ad sa¬
pientes gradit᷑. Cor gaudens ex¬
hilarat faciem: in merore ani¬
mi deicitur sp̃s. Cor sapientis
querit doctrinam: ⁊ os stultoꝵ
pascit᷑ imꝑitia. Omnes dies pau¬
ꝑis mali : secura mens quasi iu¬
ge conuiuium. Melius ẽ parũ
cum timore dñi: quã thesauri
magni ⁊ infaciabiles.xxxx¬
elius est uocari ad holera
cum caritate: quã ad uitu¬
lum saginatum cũ odio. Uir
iracundus ꝓuocat rixas: qui
patiens est mittigat suscitatas:
Iter pigroꝵ quasi sepis spinaꝵ:
uia ustoꝵ absq offendiculo. fi¬
lius sapiens letificat patrem: et
stultus homo despicit matrẽ ma¬
trem suam. Stulticia gaudium
stulto: et uir prudens diriget
gressus suos. Dissipant᷑ cogitatio¬
nes ubi non est consilium: ubi
uero plures sunt consiliarii con¬
firmant᷑. Letatur homo in sen-¬
tentia oris sui: ⁊ sermo opor¬
tunus est optimus. Semita ui-¬
te suꝑ eruditum: ut declinet
de inferno nouissimo. Domum

Expanded text:
pestilens eum qui se corripit nec ad sapientes graditur cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus cor sapientis quaerit doctrinam et os stultorum pascetur inperitia omnes dies pauperis mali secura mens quasi iuge convivium melius est parum cum timore Domini quam thesauri magni et insatiabiles melius est vocare ad holera cum caritate quam ad vitulum saginatum cum odio vir iracundus provocat rixas qui patiens est mitigat suscitatas iter pigrorum quasi sepes spinarum via iustorum absque offendiculo filius sapiens laetificat patrem et stultus homo despicit matrem suam stultitia gaudium stulto et vir prudens dirigit gressus dissipantur cogitationes ubi non est consilium ubi vero plures sunt consiliarii confirmantur laetatur homo in sententia oris sui et sermo oportunus est optimus semita vitae super eruditum ut declinet de inferno novissimo domum
Abbreviated transcription (Latin):
et heliodoro ep̃is:
ieronimus presbi¬
ter in dño salutẽ:
Mirari non desino: exactionis ur̃e
instantiam. Exigitis enim: ut
librum chaldeo sermone conscri¬
ptum. ad latinum stilum traham:
Librum utiq tobie: quẽ hebrei
de cathalogo diuinaꝵ scripturaꝵ
secantes. his que apocripha me-¬
morant manciparunt. Feci sa¬
tis desiderio ur̃o: nõ utam̃ meo
studio. Arguunt enim nos he-¬
breoꝵ studia: ⁊ imputant nob̃
contra suum canonem tranfferre
re iudicio: et episcopoꝵ iussiom¬
bus deseruire: institi ut potui:
Et quia uicina est chaldeoꝵ lin¬
gua sermoni hebraico: utriusq
lingue ꝑitissimum loquacẽ re¬
periens. unius diei laborem ar¬
ripui: ⁊ quicquid ille michi he¬
braicis uerbis expressit: hoc
ego accito notario sermonibus¬
latinis exposui. Orationibꝰ ur̃is
mercedem huius oꝑis compensa-¬
bo: cum gratum uob̃ didicero. me
qͦd iubere estis dignati cõplesse.

Expanded text:
et Heliodoro episcopis, Hieronymus presbyter in Domino salutem. Mirari non desino exactionis vestrae instantiam: exigitis enim, ut librum Chaldaeo sermone conscriptum, ad Latinum stylum traham, librum utique Tobiae, quem Hebraei de Catalogo divinarum Scripturarum secantes, his, quae apocrypha memorant, manciparunt. Feci satis desiderio vestro, non tamen meo studio. Arguunt enim nos Hebraeorum studia, et imputant nobis, contra suum Canonem Latinis auricere judicio, et episcoporum jussionibus deservire, institi ut potui. Et quia vicina est Chaldaeorum lingua sermoni Hebraico, utriusque linguae peritissimum loquacem reperiens, unius diei laborem arripui: et quidquid ille mihi Hebraicis verbis expressit, hoc ego accito notario, sermonibusLatinis exposui. Orationibus vestris mercedem hujus operis compensabo, cum gratum vobis didicero, me, quod jubere estis dignati, complesse.
Abbreviated transcription (Latin):
enuis: et labores quos laborauer̃:
et ait. Nunqͥd inueniemꝰ aliquẽ
uirum talem: Et nunc faciamꝰ
eũ amicũ ⁊ socrum nr̃m. Et seri-¬
psit epistolam: ⁊ misit ei secundũ
hec uerba dicens. Rex alexander:
fr̃i ionathe salutem. Fudiuimꝰ
de te quod uir potens uiribꝰ. et
aptus es: ut sis amicus nr. Et
nunc constitiumus te hodie sum-¬
m̃um sacerdotẽ gentis tue: ⁊ ut
amicus regis uoceris.  misi ti
bi purpuram ⁊ coronã auream:.
ut que nr̃a sunt sentias: ⁊ con¬
serues amiciciã ad nos. Et in¬
duit se ionathas stola scã septimo
mense. anno centesimo sexagesi¬
mo. in die sollemni scenophegie:
et congregauit exercitum: ⁊ fecit
arma copiosa.

Expanded text:
eius, et labores, quos laboraverunt, eius, et labores, quos laboraverunt, et ait: 'Numquid inveniemus aliquem virum talem? Et nunc faciemus eum amicum et socium nostrum'. Et scripsit epistolam et misit ei secundum haec verba dicens rex Alexander fratri Ionathae salutem audivimus de te quod vir potens viribus et aptus es ut sis amicus noster et nunc constituimus te hodie summum sacerdotem gentis tuae et ut amicus regis voceris et misit ei purpuram et coronam auream ut quae nostra sunt sentias et conserves amicitias ad nos et induit se Ionathas stolam sanctam septimo mense anno centesimo sexagesimo in die sollemni scenophegiae et congregavit exercitum et fecit arma copiosa
Abbreviated transcription (Latin):
erant in arce iussit tradi ei. xxxxit¬
t uenit ionathas in ierłm:. ⁊
legit epistolas in auditu om¬
nis ppłi. ⁊ eoꝵ qui in arce erans.
et timuerunt timore magno:
qͣm audierunt quod dedit ei rex
potestatẽ congregandi exercitum:
Et traditi funt ionathe obsides:
et reddidit eos parentibꝰ suis. Et
habitauit ionathas in ierłm: et
cepit edificare. ⁊ innouare ciui¬
tatem.  dixit facientibꝰ oꝑa. ut
extruerent muros ⁊ montem
syon in circuitu lapidibꝰ quadra¬
tis ad munitionẽ: ⁊ ita fecerunt:
Et fugerunt alienigene qͥ erant
in munitionibꝰ quas edificaue¬
rat bachides: et reliquit unus¬
quisq locum suũ: ⁊ abiit in ter¬
ram suam. Tantũ in bethsura re¬
manserant aliqui ex his qui re¬
liquerant legem: ⁊ p̃cepta dei. E¬
rat enim hec eis ad refugiũ.x¬
t audiuit alexander rex ꝓ¬
missa que ꝓmisit demẽtrius
ionathe: et narrauerunt ei p̃lia
et uirtutes quas ipse fecit ⁊ fr̃es

Expanded text:
erant in arce iussit tradi ei eerant in arce iussit tradi ei et venit Ionathas in Hierusalem et legit epistulas in auditu omnis populi et eorum qui in arce erant et timuerunt timore magno quoniam audierunt quod dedit ei rex in potestatem congregandi exercitum et traditi sunt Ionathae obsides et reddidit eos parentibus suis et habitavit Ionathas in Hierusalem et coepit aedificare et innovare civitatem et dixit facientibus opera ut struerent muros et montem Sion in circuitu lapidibus quadratis ad munitionem et ita fecerunt et fugerunt alienigenae qui erant in munitionibus quas aedificaverat Bacchides et reliquit unusquisque locum suum et abiit in terram suam tantum in Bethsuram remanserant aliqui ex his qui reliquerant legem et praecepta Dei erat enim haec eis ad refugium et audivit Alexander rex promissa quae promisit Demetrius Ionathae et narraverunt ei proelia et
Abbreviated transcription (Latin):
eius.  reddidit ei captiuitatẽ:
quã prius erat predatus de
terra uida. Et conuersus abiit
in terrã suam: ⁊ non apposuit
amplius uenire in fines eiꝰ. Et
cessauit gladius ex ifrl̃. Et habi¬
tauit ionathas in magmas. Et
cepit ionathas ibi iudicare ppłm
et exterminauit impios ex isrł.
t anno centesimo  xyau¬
sexagesimo ascendit alexan¬
der antiochi filius qui cognomi¬
natus est nobilis. ⁊ occupauit
ptolomaidem: ⁊ receꝑunt eum:
et regnauit illic. Q audiuit de¬
metrius rex. ⁊ congregauit exer¬
citum ualde copiosum: ⁊ exiuit
obuiam illi in preliũ. Et misit
demetrius ad ionathan epistolã.
uerbis pacificis: ut magnificaret
eum. Dixit enĩ. Anticipemꝰ
pacem facere cum eo: priusquã
faciat cũ alexandro aduersum
nos. Recordabit᷑ enim omnium¬
maloꝵ que fecimus in eũ. ⁊ in
fres eius. ⁊ in gentẽ eius. Et
dedit ei potestatem congregandi
exercitum ⁊ fabricare arma: et
ẽe ipsum socium eiꝰ ⁊ obsides qͥ

Expanded text:
eius et reddidit ei captivitatem eius et reddidit ei captivitatem quam prius erat praedatus de terra Iuda et conversus abiit in terram suam et non adposuit amplius venire in fines eius et cessavit gladius ex Israhel et habitavit Ionathas in Machemas et coepit Ionathas ibi iudicare populum et exterminavit impios ex Israhel et anno centesimo sexagesimo ascendit Alexander Antiochi filius qui cognominatus est Nobilis et occupavit Ptolomaidam et receperunt eum et regnavit illic et audivit Demetrius rex et congregavit exercitum valde copiosum et exivit obviam illi in proelium et misit Demetrius ad Ionathan epistulam verbis pacificis ut magnificaret eum dixit enim anticipemus pacem facere cum eo priusquam faciat cum Alexandro adversus nos recordabitur enim omnium quae fecimus in eum et in fratrem eius et in gentem eius et dedit ei potestatem congregandi exercitum et fabricare arma et esse ipsum socium eius et obsides qui
Abbreviated transcription (Latin):
multitudinẽ suam. Et his qui de
se. et oppugnauit eam dies mul¬
tos: ⁊ fecit machinas.x¬
t reliquit ionathas symonẽ
frẽm suum in ciuitate: et
exiuit in regionem: ⁊ uenit cũ
numero ⁊ ꝑcussit odaren ⁊ frẽs
eius: ⁊ filios phaseron in taber¬
nacula ipsoꝵ: ⁊ cepit cedere et
crescere in uirtutibꝰ. Symon ue¬
ro ⁊ qui cum ipso erant exieruĩs
de ciuitate: ⁊ succenderunt ma¬
chinas. Et pugnauerunt contͣ
bachidem: ⁊ contritus ẽ ab eis:
Et afflxerunt eum ualde: q̃m
consilium eiꝰ ⁊ congressus eius
erat inanis. Qiratus contra ui¬
ros iniquos qui ei consilium de¬
derant ut ueniret in regionem
ipsoꝵ: multos ex eis occidit. Ip¬
se aut̃ cogitauit cum reliquis
abire in regionem suã Et cognouit
ionathas. ⁊ misit ad eum legatus
componere cum ipso pacẽ: et
reddere ei captiuitatem: ⁊ liben¬
ter accepit. Et fecit secundũ uer¬
ba eius: ⁊ iurauit nichil se ei
facturum mali. om̃ibꝰ diebꝰ uite

Expanded text:
multitudinem suam et his qui de multitudinem suam et his qui de se et obpugnavit eam dies multos et fecit machinas et reliquit Ionathas Simonem fratrem suum in civitate et exiit in regionem et venit cum numero et percussit Odaren et fratres eius et filios Phaseron in tabernaculo ipsorum et coepit caedere et crescere in virtutibus Simon vero et qui cum ipso erant exierunt de civitate et succenderunt machinas et pugnaverunt contra Bacchidem et contritus est ab eis et adflixerunt eum valde quoniam consilium eius et congressus eius erat inanis et iratus contra viros iniquos qui ei consilium dederant ut veniret in regionem ipsorum multos ex eis occidit ipse autem cogitavit cum reliquis abire in regionem suam et cognovit Ionathas et misit ad eum legatos conponere cum ipso pacem et reddere ei captivitatem et libenter accepit et fecit secundum verba eius et iuravit nihil se ei facturum mali omnibus diebus vitae
Abbreviated transcription (Latin):
est os enus: ⁊ dissolutus ẽ para-¬
lisi : nec ultra potuit loqui uer¬
bum. ⁊ mandare de domo sua. Et
mortuus ẽ alchimus in tp̃re illo:
cum torm̃to magno. Et uidit ba¬
chides q̃m mortuus ẽ alchimus:
et reuersus est ad regẽ. ꝙͣ siluit
runt om̃s iniqui. dicentes. E cce
ionathas ⁊ qui cũ eo sunt: in
silentio habitant confident̃. Nũc
ergo adducamꝰ bachidem: ⁊ com¬
prehendet eos om̃s in una nocte:
Et abierunt: ⁊ consilium ei de¬
derunt. Q surrexit. uit ueniret
cum exercitu magno. E misit
occulte epistolas sociis suis qui
erant in iudea: ut cõprehenderens
ionathan ⁊ eos qui cũ eo erant:
Sed non potuerunt: quia innotuit
eis consilium eoꝵ. Et app̃hendit
de uiris regionis qui principes
erant malitie quinqͣginta uiros:
et occidit eos. Et secessit iona¬
thas ⁊ symon ⁊ qui cũ eo erant
in bethbessi. que est in deserto:
et extruxit diruta eius: ⁊ fir¬
mauerunt eam. Q cognouit ba-¬
chides: ⁊ congregauit uniuersã

Expanded text:
 dissolutus est paralysin nec ultra loqui potuit verbum et mandare de domo sua et mortuus est Alchimus in tempore illo cum tormento magno et vidit Bacchides quoniam mortuus est Alchimus et reversus est ad regem et siluit runt omnes iniqui dicentes ecce Ionathas et qui cum eo sunt in silentio habitant confidentes nunc ergo adducamus Bacchidem et conprehendet eos omnes in una nocte et abierunt et consilium ei dederunt et surrexit ut veniret cum exercitu multo et misit occulte epistulas sociis suis qui erant in Iudaea ut conprehenderent Ionathan et eos qui cum eo erant sed non potuerunt quia innotuit eis consilium eorum et adprehendit de viris regionis qui principes erant malitiae quinquaginta viros et occidit eos et secessit Ionathas et Simon et qui cum eo erant in Bethbessi quae est in deserto et struxit diruta eius et firmaverunt eam et agnovit Bacchides et congregavit universam
Abbreviated transcription (Latin):
ut destrueret illud. ne forte eẽt
illis in opprobriũ: quia contami¬
nauerant illud gentes. Et demo¬
liti sunt illud: et reposuerunt la¬
pides in monte domus in loco
apto: quoadusq ueniret ꝓph̃a et
responderet de eis. E acceꝑunt la¬

Expanded text:
ut destruerent illud, ne forte esset ut destruerent illud, ne forte esset illis in opprobrium, quia contaminaverant illud gentes; et demoliti sunt illud, et reposuerunt lapides in monte domus in loco apto quoadusque veniret propheta et responderet de eis. Et
Abbreviated transcription (Latin):
roꝵ. ¶Lidens aut̃ lysias suoꝵ fu¬
gam. ⁊ iudeoꝵ audaciam: ⁊ quod
parati sunt aut uiuere aut mori
fortiter: abiit antiochiam. Et ele¬
git mulites: ut multiplicati rur-¬
sus uenirent in iudeam.x¬
ixit aut̃ iudas ⁊ frẽs eius. Ecce
contriti sunt mimici nr̃i. Ils¬
cendamus nunc mundare scã. et
renouare. E congregatus ẽ omĩs
exercitus: ⁊ ascenderunt in mon¬
tem syon. Et ut uider̃ scĩficationẽ¬
portas exustas: ⁊ in atriis uir¬
gulta nata sicut in saltu uel
montibꝰ: ⁊ pastoforia diruta.
sciderunt uestimenta sua: et
planxerunt planctu magno. Et
Tunc ordinauit iudas uiros ut
pugnarent aduersus eos qͥ erant
in arce : donec mundarent scã:
Et elegit sacerdotes sine macu¬
la uoluntatẽ habentes in lege
dei: ⁊ emundauerunt scã. Et
tulerunt lapides contaminationiꝰ
in locum immundũ. Et cogitauit
de altari holocaustoꝵ quod ꝓfa¬
natum erat: quid de eo faceret:
Et incidit illi consilium bonum

Expanded text:
rorum videns autem Lysias suorum furorum videns autem Lysias suorum fugam et Iudaeorum audaciam et quod parati sunt aut vivere aut mori fortiter abiit Antiochiam et elegit milites ut multiplicatus rursus veniret in Iudaeam dixit autem Iudas et fratres eius ecce contriti sunt inimici nostri ascendamus nunc mundare sancta et renovare et congregatus est omnis exercitus et ascenderunt in montem Sion et viderportas exustas et in atriis virgulta nata sicut in saltu vel montibus et pastoforia diruta sciderunt vestimenta sua et planxerunt planctu magno et tunc ordinavit Iudas viros ut pugnarent adversus eos qui erant in arce donec emundarent sancta et elegit sacerdotes sine macula voluntatem habentes in lege Dei et mundaverutulerunt lapides contaminationis in locum immundum. Et cogitavit de altari holocaustorum, quod prophanatum erat, quid de eo faceret. Et incidit illis consilium bonum,