comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pacis inimico cõfirmant. fitq cõ¬
muius utͥq ppło urb̃ ing̾ssus. Tandẽ¬
baptismate mergit᷑. honio u̾siitus.
et exit rapacissimꝰ lupus. Qlũẽ ad sui
ꝑniciem a fonte excipiunt ep̃e ⁊ eo
mes. hincq bauiloꝵ manib refert᷑
ad nauim. cͥsmate delibutꝰ. Posthee
in tempeste noctis medio loricatus
locat᷑ in feretro inuiens cet̃is ut su¬
as induerent loricas sub tunicis.
Sinde fit intolerabilis luctus ꝑ exer¬
citum: hastingum obisse neophitũ.
resonat maris litus. tantiducis ex¬
cessu. Dehinc naui effert᷑. et ad ec¬
cłiam baiulat᷑. Sacra uestit᷑ antisteᷤ
mndum̃ta. sacroscãm ꝓ defuncto mac¬
taturꝰ hostiam. fit cõmendatio aĩe
ut corpus scelerũ & ꝑditionis inba¬
ratro iam sepultum tradat᷑ sepult̾ẽ
tẽ obtruncat gladio. Dehinc lupina
rabie: cũ sius grassat᷑ in plebe.
is a funesto ꝑpetratis theatrũ
effĩcit᷑ domꝰ d. Iugulant᷑ iuiuenes.

Expanded text:
pacis inimico firmant, fitque compacis inimico firmant, fitque communis utrique populo urbis ingressus. baptismo mergitur homo versutus et exit rapacissimus lupus. Quem ad sui perniciem a fonte excipiunt episcopus et comes, hincque bajulorum manibus refertur ad navim chrismate delibutus. Post hoc, intempesto noctis medio, loricatus locatur in feretro: innuens caeteris ut suas induerent loricas sub tunicis. Proinde Fit intolerabilis luctus per exercitum, Hastingum obisse neophitum. Resonat maris littus tanti ducis excessu. Dehinc navi effertur, ad Ecclesiam bajulatus. Sacra vestitur antistes indumenta, sacrosanctam pro defuncto mactaturus hostiam. Fit commendatio animae, ut corpus scelerum et perditionis in barathro jam sepultum tradatur sepulturae.  et comitem obtruncat gladio. Dehinc lupina rabie cum suis grassatur in plebe. His a funesto perpetratis, theatrum efficitur Dei domus, jugulantur juvenes,
Abbreviated transcription (Latin):
suũ ad altiora cupiens ꝓuehere. de
imꝑiali diademate cũ agmine com¬
plicũ cepit attentius tractare. Postͤ¬
mũ inito consiliu ueliuolũ transe¬
untes mare romani delib̾ant. clam¬
sestina irruptione obtin̾e. S nimia
exorta tempestate ad urbẽ lumᷤᷤ de¬
uoliunt᷑ uento impellente: que
ꝓ suo decore hoc uocabat᷑ nomine.
Porro ciues tanta atroniti classe. ei¬
uitatis repagula portis inducunt.
ꝓpugnacula elipeis et iaculis mu¬
niunt. atq semetipsos hortant᷑ ad
resistendum. Quoꝵ audatiã hastin¬
gus ut comꝑit. ratꝰ hanc fore romã
omni conatu cepit ad temptare.
qͦ pacto posset eam dolo inuadere.
Deniq ep̃o et conuiti sue ꝑfidie mi¬
iust̾s dirigit. mandans ñ sua sponte
illuc appulisse. s suam repet̾e pat᷑¬
am uoluisse. pacificos se esse. pacẽ
deinceps quer̾e & se letali pressũ
langore ab eis rͥanũ fieri sipplies
prece deposcere.
is ep̃c & comes auditis gaudio
exhilarati. pacẽ cũ nefandissimo

Expanded text:
suum ad altiora cupiens provehere de imperiali diademate cum agmine complicum coepit attentius tractare. Postremo, inito consilio velivolum permeantes mare, Romam deliberant clandestina irruptione obtinere. Sed nimia exorta tempestate, ad urbem Lunis devolvuntur, vento impellente, quae pro sui decore hoc vocabatur nomine. Porro cives tanta attoniti classe, civitatis repagula portis inducunt, propugnacula et jaculis muniunt, atque semetipsos hortantur ad resistendum. Quorum audaciam Hastingus ut comperit, ratus hanc Romam fore, omni conatu coepit attentare quo pacto possit eam dolo invadere. Denique episcopo et comiti suae perfidiae ministros dirigit, mandans non sua sponte illuc appulisse, sed suam repetere patriam voluisse: pacificos se esse, pacem deinceps quaerere, et se lethali pressum langore, ab eis Christianum fieri supplici prece deposcere. His episcopus et comes auditis, gaudio exhilarati, pacem cum nefandissimo
Abbreviated transcription (Latin):
cum petiit. et iiloco eius agobardus
tes dixert. eund̾e uenerabilẽ agobardũ
a trib ep̃is in sede lugdunensi iuben¬
te leidrado fuisse ordinatũ s canonica
auctoritas ÷ in una ciuitate. duos ep̃os
ñ esse. necuiuente ep̃o successorem ÷ de¬
bere eligere. Ac idcͥco ulla quacũq cau¬
sa regłe eccħe p̃teriri in tauto ordine
firi non debent.
udonuicꝰ puis karoli magni filiuᷤ¬
imꝑatoris pꝰpat̾s obitũ romanũ obtinẽs
imꝑiuni anno dñice incarnationis.
publicam disponeret. tulit finẽ mul¬
tis aduersitatib plenũ. tã a lib̾is quã
a regni ꝓcerib crudelit̃ impugnat᷑.
fuit tam̃ p̃ceptoꝵ dñi semꝑ feruentis¬
simꝰ ȩrecutor: et legis scẽ strenuissimꝰ
ꝓagator. Cong̾gatis nempe epĩs ⁊ no¬
bilissimis uiris fecit cõponi et ordina
& clericis. baltei gemineis crutͥs onera¬
serenissimꝰ imꝑator filios .iii. ex hermen¬
garde pͥma urore sua. sciliez lothariũ
pipinũ & ludouincũ. Et exuxore sua¬

Expanded text:
cum petiit, et in loco ejus Agobardus tes, dixerunt eumdem venerabilem Agobardum a tribus episcopis in sede Lugdunensi, jubente Leidrado, fuisse ordinatum. Sed canonica auctoritas est, in una civitate duos episcopos non esse, nec vivente episcopo successorem sibi debere eligere. Ac idcirco illa quacunque causa regulae Ecclesiae praeteriri in tanto ordine fixae non debent.denique Pius, Karoli Magni filius, post patris obitum Romanum obtinens imperium anno divinae incarnationis em morum rem publicam disponeret, tulit finem multis adversitatibus plenum, tam a liberis quam a regni proceribus crudeliter impugnatus. Fuit tamsimus executor et legis sanctae strenuissimus propagator. Congregatis nempe episcopis et nobilissimis viris, fecit componi et ordinaret clericis baltei gemmeis cultris honeraserenissimus imperator filios tres ex Hermengarde prima uxore sua, scilicet Lotharium, Pipinum atque Ludovicum. Et ex sua uxore sec
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑator int̾ alia mirifica ⁊ nimis ho¬
noranda oꝑa sua in onũi imꝑio suo siue
in gallias siue ing̾manias siuemitaliã
legatos deait. qͥ pauꝑum & oppressoꝵ
iusticias diligent̃ quererent. et singu¬
loꝵ necessitates ad plenũ audirent.
Ep̃ales etiã synodos ꝓpt̃ redintegranda

Expanded text:
 alia mirifica et nimis honoranda opera sua in omni imperio suo, sive in Gallia, sive in Germania, sive in Italia, legatos dedit, qui pauperum et oppressorum justitias diligenter quaererent, et singulorum necessitates ad plenum audirent. Episcopales etiam synodos propter reintegranda
Abbreviated transcription (Latin):
ssirioꝵ rex potentissimꝰ
fuit olim ninuᷤ: qui
bellũ finitimis infe¬
rens regib õs asie
ppłos pret̃ indos sibi subiugauit. et
annis in ea qͥnquaginta regnauit. Qͥb¬
eractis: decessit relicto adhuc inpubere
filio nina noĩe & uxore semiramide. qͦ
nec mimaturo puero imꝑium ausa tra
dere. nec ipsa palã tractare: tot ac tan
ne parituris. simulat se ꝓuxore nini
filiũ ꝓfemina puerũ. Nã & statura
ut̾q mediocris. et uox eque gracilis. et
limamentoꝵ. qualitas matri. ac filio
similis erat. brachiaq & crura uestis¬
uirilis. caput uͦ thiara tegebat. Et ne
forre habitu nouo aliquid occultare
uideret᷑. eodẽ ornatu & ppłm uestiri
iubet. Quẽ morem uestis ex indegenᷤ
illa uiuersa tenet. Sed pͥmis iitiis
sexum m̃tita:. pueresse credita ẽst.
Magnas deniq res gessit. Quarũ am¬
sit fatet᷑ quẽ ue simulasset. Sed hoc ill
dignitatẽ regni ñ ademit: s ammira¬

Expanded text:
igitur rex potentissimus fuit olim Ninus, qui bellum finitimis inferens regibus, omnes Asiae populos preter Indos sibi subjugavit, et annis in ea 50 regnavit. Qet ipse decessit, relicto adhuc impubere filio Ninia et uxore Semiramide. Haec neque inmaturo puero ausa tradere imperium nec ipsa palam tractare, tot ac tantnae parituris, simulat se pro uxore Nini filium, pro femina puerum. Nam et statura utrique mediocris et vox pariter gracilis et liniamentorum qualitas matri ac filio similis. Igitur bracchia et crura calciamentis, caput tiara tegit; et ne novo habitu aliquid occultare videretur, eodem ornatu et populum vestiri iubet, quem morem vestis exinde gens universa tenet. Sic primis initiis sexum mentita puer esse credita est. Magnas deinde res gessit; quarum amsit fatetur quemve simulasset. Nec hoc illi dignitate
Abbreviated transcription (Latin):
simam uet̾i tempestate aqͥtanie
urbem. nulla lib̾tatẽ retinere ua¬
luit regio. ñ oppidũ aut uicꝰ ñ de¬
niq ciuitas. qͣ ñ strage ferali cecidi̾t
hoꝵ paganoꝵ. ẽ estar᷑ id pictauis fe¬
cundissima uro saqͥtanie hoc sc̃onũ.
hoc ango lisina. hoc petragoricũ. hoc
lemouicas. hoc eerte aͣuernꝰ. ipsũq

Expanded text:
simam veteri tempore Aquitaniae simam veteri tempore Aquitaniae urbem, nullam libertatem retinere valuit regio, non oppidum aut vicus, non denique civitas, quae non strage ferali conciderit horum paganorum. Testatur id Pictavis fecundissima urbs Aquitaniae, hoc Sanctonum, hoc Engolisma, hoc Petragoricum, hoc Lemovicas, hoc certe Arvernus, ipsumque
Abbreviated transcription (Latin):
tentes. aurelianis ꝑueniunt. captãq
urbem auro distrahunt. sicq ad n¬
pus recedentes scdo aduentu canae
combustione dissipant. Qd deniꝙ
soliꝰ neustrie clades memorando sti¬
lũ ꝓtrahani: Aut sole qͥnq supͣnie¬
morate urbes. excidii dampua sen¬
sere. Qtͥd luteria parisioꝵ nobileca¬
pud resplendens qͦndã gła habui¬
dansq opib fertilitate soli incolap
quitissima pace. quã non in men
sime urbes. Honne et ipse eoꝵ de bar¬
baroꝵ irruptionib. atq hostili gla¬
dio concidere : Piget referre nobi¬
lissimoꝵ cenobioꝵ tam uiroꝵ qͣm
feminaꝵ d̾o deuote seruientium
excidia stragesq non ignobilium
plebium captiuitates matronarũ.
feram affuctionẽ que olim belloꝵ
dext̾am : Et enum ipsa optimos qͦsq
genitalͥs soli insese elidens. t̾c pa¬
tuit p̃da gentib alienis. Ad ip̃o
quippe ut ita loqͣr occeans litore
u̾sus orientẽ usq aru̾nam claris¬

Expanded text:
tentes, Aurelianis perveniunt, captamque tentes, Aurelianis perveniunt, captamque urbem auro distrahunt; sicque ad tempus recedentes, secundo adventu eamdem combustione dissipant. Quid denique solius Neustriae clades memorando, stylum protraham? aut solae quinque supra memoratae urbes excidii damna sensere. Quid Lutetia Parisiorum nobile caput, resplendens quondam gloria, opibus, fertilitate soli, incolarum quietissima pace, quam non immeritsimae urbes? Num et ipsae eorumdem barbarorum irruptionibus atque hostili gladio concidere? Piget referre nobilissimorum coenobiorum, tam vivorum quam feminarum Deo devote servientium excidia, stragesque non ignobilium plebium, captivitates matronarum, feram afflictionem, quae olim bellorum dextram? Etenim ipsa optimos quosque genitalis soli in sese elidens, tunc patuit praeda gentibus alienis. Ab ipso quippe, ut ita loquar, Oceani littore versus orientem usque Arvernum claris
Abbreviated transcription (Latin):
demiq sequane sulcantes alueum¬
horrendũ de rͥano ppło exercentes
lucetiam usq parisioꝵ ꝑtingit op¬
Irruptionib namq creberrimis
cuncta uastando cͥcũeuntes: pͥmo
suaꝵ acsi asilum om̃ium ꝑicłoꝵ in
nsula quada cenobio scĩ florentis
subposita cõponentes. magalia ĩstar
ꝓ temꝑe corꝑa a labore reficerent:
expeditions ilico seruitura. Ex qua
inopinatos discursus agitantes. mͦ
nauib mͦ eqͥs delati. torã cͥcũcirca
deleuere ꝓuintiã. & pͥmo qͥdẽ ad¬
uentu ui bẽ magneticã meendio
cremauere. De hinc ande gauensẽ
ꝑcurrentes regionẽ ipsam qͥdẽ cius¬
tatẽ concremant. Sictauoꝵ uͦ castel¬
la atq uicos. omnẽq patͥam a mari
usq ad eaud̃e pictauensem urbem
nauigio turonũ adeunt ciuitatem
eaniq: de more stragib cõplentes.
ad postremũ ignib tradt̃ ppłata om̃i
cͥcũ quaq regione. Haut longo post
suꝑiora ligeris amiuis nauib expe¬

Expanded text:
denique Sequanae sulcantes alveumdenique Sequanae sulcantes alveumhorrendum de Christiano populo exercentes Lutetiam usque Parisiorum pertingit opIrruptionibus namque creberrimis cuncta vastando circumeuntes, primo ac si asylum omnium periculorum, in insula quadam coenobio Sancti Florentii supposita componentes, magalia instar pro tempore corpora a labore reficerent expeditioni illico servitura. Ex qua inopinatos discursus agitantes, modo navibus, modo equis delati, totam circumcirca delevere provinciam. Et primo quidem adventu urbem Nanneticam incendio cremavere. Dein Andegavensem percurrentes regionem, ipsam quidem civitatem concremant. Pictavorum vero castella atque vicos, omnemque patriam a mari usque ad eamdem Pictavensem urbem pore, navigio Turonum adeunt civitatem, eamque de more stragibus opplentes, ad postremum ignibus tradunt, populata omni circumquaque regione. Haud longo post, superiora Ligeris amnis navibus expe
Abbreviated transcription (Latin):
Dehiinc sequaniea ora agg̃diunt᷑. et
apd̃ genuneticum classica statione
obsidionẽ componiuit. Qui locuᷤ ni¬
re gẽmeticꝰ uocat᷑. quia ꝓsius offen¬
sis illic gemunt qͥ in flamis ultͥcib
gemituri ñ erunt. Qd̃a uͦ agemina
illũ fore uocatũ arbitrant᷑. qͥa ut
gẽma manulo rutilat. ita locꝰ ille¬
situ & ubertate fructuum.
temꝑe. ab eato philib̾to opitulante
regina balthilde construetꝰ. ĩ tan¬
to merem̃to adoleuit. ut in uongen¬
toꝵ monachoꝵ numero eiꝰ quanti
collecta xp̃o regimilitat. ꝓpria col¬
la saluberrimo subegit iugo. Cuiꝰ
loci monachi siue incole paganoꝵ
asportantes dõ adiuuante euaser̃t̃.
Pagaui locum uaciuim reppientes
monast̾ium sc̃ẽ marie scĩq pet̾ et
cuncta edificia igne coniecto adu¬
runt. in solitudiue omĩa redigen¬
cus qui tanto honoris splendore diu
uiguerat. exturbatis om̃ib atq sub
cuũ. maceriis in sua soliditate i
ricula ubiq et̾ra ꝓductis. Ab hinc

Expanded text:
Dehinc Sequanica ora aggrediuntur et apud Gemmeticum classica statione obsidionem componunt. Qui locus jure Gemmeticus vocatur, quia pro suis offensis illuc gemunt, qui in flammis ultricibus gemituri non erunt. Quidam vero a gemma illum vocatum arbitrantur, quia, ut gemma in annulo, rutilat situ et ubertate fructuum. s tempore, a beato Philiberto, opitulante regina Baltilde constructus, in tanto incremento adolevit, ut in nongentorum monachorum numero ejus quantitcollecta, Christo regi militatura, propria colla saluberrimo jugo subegit. Cujus loci monachi sive incolae, paganorum  juvante, evaserunt. Pagani, locum vacuum reperientes, monasterium Sanctae Mariae Sanctique Petri et cuncta aedificia igne injecto adurunt, in solitudinem omnia redigencus qui tanto honoris splendore diu viguerat, exturbatis omnibus ac subverum et volucrum: maceriis in sua soliditate inricula ubique e terra productis. C
Abbreviated transcription (Latin):
lothrocꝰ rex deqͦ supͣ p̃libauimꝰ patͥ in
regno successit. Is &̃ rex patrũ legib
excitus. cũ ingenti iuuenũ agmine
sorte cogente filiũ nomine byer co¬
stȩ ferree a suo abdicat regno. cun
eiꝰ pedagogo hastingo ꝑ omĩa frau¬
dulentissimo ut ꝑegͥna regna petenꝰ.
exteras sͥ arnus acqͥreret sedes. Qui
ido costa ferrea uocabat᷑: qͥa lie ely¬
peus ei obiceret᷑. inermis in acie stars
armoꝵium quãciunq sꝑner& illesꝰ.¬
Pastingꝰ uͦ a pat̾ria cũ suo
adolescente exul pse̾ͥptus. missa le¬
gatione milites definitimis ꝓuin¬
tiis animo leues belliq cupidoᷤᷤ ad
hanc expeditionẽ inuitans. innume¬
rabilẽ pugnantiũ tironũ cong̾ga¬
uit ȩxercitũ. Qͥd plura: fabricant᷑
naues. innouant᷑ scuta resarciunt᷑
toraces. poliunt᷑ lorice. & galee acu¬
unt. enses & lancee: omĩꝙ teloꝵ ap¬
paratu accurate munit᷑ exercitꝰ
ude uͦ statuto die pelago impellun
naues ad eas ꝓpere festinant mili¬

Expanded text:
de quo supra praelibavimus, patri in regno successit. Is etiam rex patrum legibus excitus, cum ingenti juvenum agmine sorte cogente filium, nomine Bier Costae Ferreae, a suo abdicat regno, cum ejus paedagogo Hastingo per omnia fraudulentissimo; ut, peregrina regna petens, exteras sibi armis acquireret sedes. Qui ideo Costa Ferrea vocabatur, quia non ei clypeus objiceretur, sed inermis in acie stans, armorum vim quamcunque sperneret illaesHastingus vero a patria cum suo adolescente exsul proscriptus, missa legatione milites de finitimis provinciis animo leves, bellique cupidos, ad hanc expeditionem invitans, innumerabilem pugnantium tironum congregavit exercitum. Quid plura? fabricantur naves, innovantur scuta, resarciuntur thoraces, poliuntur loricae et galeae, acuuntur enses et lanceae, omnique telorum apparatu accurate munitur exercitus. Inde vero statuto die pelago impelluntur naves, ad eas propere festinant mili
Abbreviated transcription (Latin):
omense t̾ritorium ita penit᷑ attͥue¬
rt. ut & scĩ qͥntini mrĩs monasteri¬
uni flaminis exurerẽt. et nichil ex¬
illesum & incontaminatũ reliq̃rt̃.¬
deiͥano ppło uefariũ exercentes lu¬
dibrium. Nouiom̃sis nanq emmo
ep̃c cũ sius diaconib eoꝵ gladio
obtruncat᷑. fitq cedes in plebe ꝓpͥo¬

Expanded text:
omense territorium ita penitus attriverunt, ut et sancti Quintini martyris monasterium flammis exurerent et nichil exillesum et incontaminatum reliiano populo nefarium exercentes ludibrium. Noviomensis quoque Emmo episcopus cum suis diaconibus eorum gladio obtruncatur; fitque caedes in plebe pro
Abbreviated transcription (Latin):
cidunt uuln̾b. Non armis dissimi¬
les: non habitu gentis distincti. solũ
cast̾s obũsi. Francoꝵ inumerꝰ ppłs acie
gladii ferit᷑. & olim cet̾is geutib for¬
midabilis in uulii̾e suo baecat᷑. ECru¬
enta uictoria duob tñ frĩb inseri¬
bit᷑. Tereiꝰ elabit᷑: atq aqͥsgram ĩ regia
tande se recepit.
łosus deinde rex atq inclytꝰ ui
uenis rarolus. ñ longe post impig᷑
una cũ fr̃e ludouuico rem cepti ae¬
celerat. atq lotharium frẽm imꝑa¬
torem ab aqͥsgram t̾rent. Qͥ uimia
celeritate una cũ uxore ac filiis
usq lugdunũ aciuennam ꝓg̃dit᷑.
Ibi receptis copiis aliqͣntulũ subsis¬
tit. et discurrentib legatis ad collo¬
quiũ tres fr̃s in insula quadã sequa¬
ne conueniunt. ubi sub qͦda pacto
imꝑium inter se diuidẽ statuunt.

Expanded text:
conferunt. Non armis dissimiles, non habitu gentis distincti, solum castris obversi. Francorum innumerus populus acie gladii feritur, et olim gentibus caeteris formidabilis, in vulnere suo bacchatur. Cruenta victoria duobus tamen fratribus inscribitur. Tertius elabitur, atque Aquisgrani in regiam tandem se recepit. Gloriosus deinde rex atque inclytus juvenis Carolus, non longe post, impigre una cum fratre Ludovico rem coeptam accelerat: atque Lotharium fratrem imperatorem ab Aquisgranis terrent. Qui nimia celeritate una cum uxore ac filiis usque Lugdunum ac Viennam progreditur. Ibi receptis copiis, aliquantulum substitit. Et discurrentibus legatis ad colloquium, tres fratres in insulam quamdam Sequanae veniunt: ibi sub quodam pacto imperium inter se divid
Abbreviated transcription (Latin):
ob milib militũ. & qͥngentiꝰ uiris.
ob ꝓditionẽ illiꝰ ab eo ꝑpetratã euasis¬
se ac ꝑ multimodos ponti anfractꝰ
g̾maniã appulisse: atq postinodum
in datia regnasse. eamq a qͦda danao
suȩstirpis rege danamarcã nuncu¬
rit. originẽ tam̃ a gothis noscunt᷑ du¬
cere dani. Quitantis pꝰ hoc ad oleuert
increm̃tis: ut dũ replete eẽnt homini¬
bꝰ insule quãplures. sancita a regib
lege cogerent᷑ de ꝓpriis sedib migͣre
uegens iccireo sic multiplica
tos filios eunctos a se pellebat. p̃ter
unũ quẽ heredẽ sui iuris reluique

Expanded text:
obus millibus militum et quingentis viris, obus millibus militum et quingentis viris, ob proditionem illius ab eo perpetratam, evasisse; ac per multimodos ponti anfractus Germaniam appulisse, atque postmodum in Dacia regnasse, eamque a quodam Danao suae stirpis rege Danamarcham nuncurit, originem tamen a Gothis noscuntur ducere Dani. Qui tantis post hoc adoleverunt incrementis, ut, dum repletae essent hominibus insulae, quamplures sancita a regibus lege cogerentur de propriis sedibus migrare. Quae igitur idcirco sic multiplicabtos filios cunctos a se pellebat, praeter unum, quem haeredem sui juris relinque
Abbreviated transcription (Latin):
sime dñationis uigo eam domuert̃.
S de his hucusq. Qͥ uͦ scire cuncta
desidãt. gothoꝵ gesta ꝑcurrat. et sti¬
git᷑ alt̃ gothoꝵ cuneus exsc̃are in su¬
la qͣerat quasi officina gentiũ aut
uelut uagina nationũ cũ rege suo
noĩe berith eg̾̃ssus. moxut e nauib
exeuntes t̾ras attigerunt nom̃ loco
dedert̃. et scanzam ob illiꝰ memoriã
de qͦ eruperant illũ uocauer̃t. Inde
deniq ꝓlixiꝰ tendentes intͣg̃manico᷑
siniis meotidas occupauert palu¬
des. plurimas regiones diffuse metan¬
tes. Quaꝵ in scda sede datia qͦ& da
namarca sistens. reges habuit mul¬
tos mire philosophie eruditione ue¬
hement̃ imbutos. rentam scilier atq
ditineũ. neoñ talmoxẽ. aliosq plureᷤ
Inde & pene omĩb barbaris gothi
semꝑ extitert sapientiores g̃cisq fer¬
me ꝯsimiles. Nam martẽ dm apd̾ se
enĩ troianos ex sua stirpe ꝓcessisse. au¬
tenoremq ab urbis ext̃minio cũ du¬

Expanded text:
simae dominationis jugo eam domuerunt. simae dominationis jugo eam domuerunt. Sed de his hucusque. Qui vero scire cuncta desiderat, Gothorum gesta percurrat, et gitur alter Gothorum cuneus ex Scanza insula, quae erat quasi officina gentium, aut velut vagina nationum, cum rege suo nomine Berig egressus, mox ut e navibus exeuntes terras attigerunt, nomen loco dederunt, Scanzamque ob illius memoriam, de quo eruperant, illum vocaverunt. Inde denique prolixius tendentes intra Germanicos sinus, Meotidas occupaverunt paludes, plurimas regiones diffuse metantes. Quarum in secunda sede Dacia, quae et Danamarcha, sistens, reges habuit multos, mirae philosophiae eruditione vehementer imbutos, Zeutan scilicet, atque Dicineum, necnon Zalmoxem, aliosque plures. Unde et pene omnibus barbaris Gothi semper exstiterunt sapientiores, Graecisque ferme consimiles. Nam Martem deum apud se aenim Trojanos ex sua stirpe processisse, Antenoremque ab urbis exterminio cum du
Abbreviated transcription (Latin):
res etenim noe filios habuisse.
sacre ad liquidũ testant᷑ pagine.
Quoꝵ iunior noĩe iaphethfiliũ ge¬
nuit. quẽ ꝓprio uocabulo magog
nominauit. Cuiꝰ gotiea soboles de
similitudine ultime sillabe pat̃ne
noĩs uocabulũ trahens: ad eo pullu¬
lauit. ut ꝑ diuersa t̾rarũ int̾ sticia
semultimode di latar&. et quandã¬
frctũ ͥ uendicaret. In qͣ ꝑ succeden¬
tia tempoꝵ curricula ad modum
nultiplicata. duos exsem armis ro
de uagina sua eg̾ssus. ult̾iorem scythy¬
am inuasit. et sͥ usurpauit. iulto
post adũsum uesonem egyptioꝵ re¬
gem contra se bella attemptantẽ
cdiutissime se armis & p̾liis exten¬
dens. Quoꝵ uxores postmodũ uo¬
cate a mazones. diut᷑nam moleste
eoꝵ morã ferentes repudiata uiroꝵ
copula arma capessunt. duas regi¬
nas lampeto scilic atq marpessam
cet̾is audatiores pͥncipatui subrogan¬
tes. Que dertͥs in anullis ob telorũ
iactus adustis: totam asyã agg̾sse ꝑ
centũ fere annoꝵ uolunina grauis¬

Expanded text:
res etenim Noe filios habuisse, sacrae ad liquidum testantur paginae. Quarum junior nomine Japhet filium genuit, quem proprio vocabulo Magog nominavit. Cujus Gothica soboles de similitudine ultimae syllabae paterni nominis vocabulum trahens adeo pullulavit, ut per diversa terrarum interstitia multimode se dilataret, praedicfretum sibi vindicaret. In qua per succedentia temporum curricula admodum multiplicata, duos ex se in armis robnause de vagina sua egressus, ulteriorem Scythiam invasit, sibique usurpavit: multum post adversum Vesosem Aegyptiorum regem contra se bella attentantem, diutissime se armis et praeliis extendens. Quorum uxores postmodum vocatae Amazones, diuturnam eorum ram moleste ferentes, repudiata virorum copula arma capessunt: duas reginas Lampeto scilicet atque Marpessam caeteris audaciores principatui subrogantes. Quae dextris mamillis ob telorum jactus adustis, totam Asiam aggressae, per centum fere annorum volumina gravis
Abbreviated transcription (Latin):
o temꝑe pagani cũ lothro e regis
filio noiẽ byercoste quidẽ ferree ꝓcu¬
rante eiꝰ expeditionẽ hastingo omini¬
um paganoꝵ neqͥssimo a noricis seu
danicis finib eructuantes. mariti¬
ma litora incolentes continuis cladibꝰ
uerauer̃t. ciuitates diruentes. atq
abbatiaᷤᷤ ꝯcͤin aute̾. Quis uͦ iste lothro¬
cus uł excuiꝰ stirpe oriundꝰ extin̾it. l¬

Expanded text:
o tempore pagani, cum Lothroci regis filio, nomine Bier, costae quidem ferreae, procurante ejus expeditionem Hastingo omnium paganorum nequissimo, a Noricis seu Danicis finibus eructantes, maritima littora incolentes continuis cladibus vexaverunt, civitates diruentes, atque abbatias concremantes. Quis vero iste Lothrocus, vel ex cujus stirpe oriundus exstiterit,
Abbreviated transcription (Latin):
pa substituitur. S ic leo presidens apłicȩ sedi fecit ordinationeᷤᷤ
& alia quȩ erant apłica. Nec longum romani alternata fide apud
aliis in mosam dimersis. aliis occisis. inter quos etiam Bruno eo¬
mes occisus est. Sic filius contra patrem ueniens: rediit ingloriosus.
imperatoris contra patrem suum animante. colonia obsessa op¬
pugnatur. nec tamen expugnatur.
contra patrem suum consilio suo armauit. & a filio ad parrem re¬
diens. partes filii debellauit. mortuo imꝑatore se ut reum maiesta¬
tis filio regis dedidit. et ab eo captus eustodiȩ traditur. de qua ipse
uaniensi.
enricus exdur affectans repetere ducatum: occupar oppidum
aquis grani. contra sodefridum ducem. s hoc non ferens dux¬
Godefridus. oppidum aquense uiosenter irrupit. oppidanos a
auore heirici ęxterruit. aliquos comites et multos potentes et¬
no biles cȩpit. ipse heinricus cum filiis suis uix fuga euasit: ux orẽ

Expanded text:
pa substituitur. Sic Leo presidens apostolicae sedi, fecit ordinationes pa substituitur. Sic Leo presidens apostolicae sedi, fecit ordinationes et alia quae erant apostolica. Nec longum, Romani alterata fide apud aliis in Mosam demersis, aliis occisis. Inter quos etiam Bruno comes occisus est. Sicque filius contra patrem veniens rediit inglorius. imperatoris contra patrem animante, Colonia obsessa oppugnatur, sed non expugnatur. contra patrem suum consilio suo animaverat, et a filio ad patrem rediens partes filii debellaverat, mortuo imperatore, se ut reum majestatis filio regis reddidit; et ab eo captus custodiae traditus est; de qua tvaniensium. Henricus exdux affectans repetere ducatum, occupat oppidum Aquisgrani contra Godefridum ducem. Quod non ferens Godefridus, oppidum violenter irrupit; oppidanos a favore Henrici exterruit; aliquos potentes, comites, et multos nobiles cepit. Ipse Henricus cum filiis suis vix fuga evasit. Uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
ungaris iterum regnum ottonis imperatoris ductu conra¬
di duci deppłantibus. imperator eos bello excepit. conra¬
do abhungaris ad eum penitendo refugiente. & orante
dm̃ ut ꝓ pena ꝑfidiȩ suȩ in ipso bello ab hungaris ꝑimeret᷑.
Quo bello in tantum sunt hungari uicti & attenuati. ut ultra iã
nec mutire ausi fuerint. In tantum quippe contriti sunt. ut nul-¬
lus aut rarus eorum euaderet. Conradus tamen scdm uotum su-¬
um ibi occubuit. Tres reguli hungaroꝵ in bello capti. suspen
rodigiosa res multos terret. & a iuiciycoher s dio ꝑierunt.¬
cet. notis crucis in ueste plurimoꝵ apparentibus: quorum¬
dam autem uestibus quasi sepra sordentibus:¬
ollecta a tota italia ep̃oꝵ concilio: iohannes de nefariis
causis infamatur. qui tercio euocatus. dum se excusatum
uenire cunctatur. ꝑ ost multa tandem eo a cunctis p̃iudi¬
cato. Leo adhuc laicꝰ. electione omuium & consensu imꝑatoris pa-¬

Expanded text:
Ungaris iterum regnum Ottonis imperatoris ductu ConraUngaris iterum regnum Ottonis imperatoris ductu Conradi ducis depopulantibus, imperator eos bello excepit, Conrado ab Ungaris ad eum penitendo refugiente et orante Deum, ut pro poena perfidiae suae in ipso bello ab Ungaris perimeretur. Quo bello in tantum sunt Ungari victi et attenuati, ut ultra jam nec muttire ausi fuerint. In tantum quippe contriti sunt, ut nullus aut rarus eorum evaderet. Conradus tamen secundum votum suum ibi occubuit. Tres reguli Ungarorum in bello capti, suspenrodigiosa res multos terret, et a vitiis coercet, notis crucis in veste plurimorum apparentibus; quorumdam autem vestibus quasi lepra sordentibusollecto in tota Italia episcoporum concilio, Johannes de nefariis causis infamatur. Qui tertio evocatus, dum se excusatum venire cunctatur, post multa tandem eo a cunctis prejudicato, Leo adhuc laicus, electione omnium et consensu imperatoris pa
Abbreviated transcription (Latin):
stantino polim cum mille &e eo amplius nauibus uenit. a dõ de
uictoria iam securus. ut grecos non occidi sed capi precipẽret.
Q uibus imꝑator Romanus. cum paucis uiriliter occurrens.
circumcirca greco igni iniecto.pene omnes cum nauibus exussit.
Noc anno prodigia apparuere. Sol sereno cęlo obscuratur.
ꝑ fenestras uero domorum in dios quasi sanguineos emite
ons ubi postea rex henricus sepultus est. flaminas ẜ bat.¬
multis in locis euomebat.
ominis cuiusdam sinistra manus ferro amputata. post an-¬
num pene ad integrum ei dormienti restituta est. qui ꝓ
signo miraculi linea quasi sanguinea loco coniunctionis no
N italia lapis mire magnitudinis tonitru ac tempestate. Stabatur.¬
turbulenta de cȩlo iactus ingens miraculum uidentibus p̾buit¬
empla plerisq in locis ualida tempestate concussa sunt.
utriusq ordinis sacerdotes ictu fulminis interierunt.
et plura horrenda dictu portenta monstrata sunt.

Expanded text:
stantinopolim cum mille et eo amplius navibus venit, adeo de stantinopolim cum mille et eo amplius navibus venit, adeo de victoria jam securus, ut Grecos non occidi, sed capi preciperet. Quibus imperator Romanus cum paucis viriliter occurrens, circumcirca Greco igni injecto pene omnes cum navibus exussit, t. 937. 18. 9. 32. Hoc anno prodigia apparuere. Sol sereno caelo obscuratur; per fenestras vero domorum radios quasi sanguineos emittebat. Mons, ubi postea rex Henricus sepultus est, flammas multis in locis evomebat. Hominis cujusdam sinistra manus ferro amputata, post annum paene integrum ei dormienti restituta est; qui pro signo miraculi linea quasi sanguinea loco conjunctionis non Italia lapis mirae magnitudinis tonitru ac tempestate turbulenta de caelo jactus, ingens miraculum videntibus prebuit. Templa plerisque in locis valida tempestate concussa sunt. Utriusque ordinis sacerdotes ictu fulminis interierunt, et plura horrenda dictu portenta monstrata sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nus uero in urbe terciam partem omnium frugum illoꝵ
reseruaret in edibus a se ad hoc extructis. ut in bello ni¬
chis alicui eoꝵ de esset. urbesq rebus & uiris plenȩ ẽẽnt.
anceam mirandi oꝑił & clauis inũ xp̃i crucifiri scĩfi¬
catam. quȩ dicitur primi & magni constantini imperatoris
fuisse donatam rodulfo regi burgundionum & italiȩ a san¬
sone comite. rex henricus. precibus. minis. muneribus. ad¬
dita etiam parte prouinciȩ sueuorũ a Rodulfo comite extor¬
quet. & hanc ad insigne & tutamen imꝑii posteris reliquit.
N genuensi urbe fons sanguinis largissime effluxit. porten¬
dens forte urbis ipsius imminentem ruinam. quȩ eodem anno
ab africanis cum classe illuc uenientibus capta. cunctis ciuib
exceptis paruulis &e mulieribus captis aut occisis. etiam thesauris
suis est uacuara.
racenos. & ad insularum eustodias disꝑsos. ad expugnandam con¬

Expanded text:
nus vero in urbe tertiam partem omnium frugum illorum nus vero in urbe tertiam partem omnium frugum illorum reservaret in edibus a se ad hoc extructis; ut in bello nihil alicui eorum deesset, urbesque rebus et viris plenae essent. anceam mirandi operis et clavis Jesu Christi crucifixi sanctificatam, quae dicitur primi et magni Constantini imperatoris fuisse, donatam Rodulfo regi Burgundionum et Italiae a Samsone comite, rex Henricus precibus, minis, muneribus, addita etiam parte provintiae Suevorum, a Rodulfo comite extorquet; et hanc ad insigne et tutamen imperii posteris reliquit. In Genuensi urbe fons sanguinis largissime effluxit, portendens forte urbis ipsius imminentem ruinam, quae eodem anno ab Africanis, cum classe illuc venientibus, capta, cunctis civibus exceptis parvulis et mulieribus captis aut occisis, etiam thesauris suis est evacuata. racenos et ad insularum custodias dispersos, ad expugnandam Con
Abbreviated transcription (Latin):
ungaris franciam. alsaciam. alemanniam. Paxomamq de¬
populantibus. heuricus rex iuxta urbem meres burch con-¬
gressus. uouens deo ꝓ adipiscenda uictoria se heresim symo-¬
niacam de regno suo eradicaturum. in estimabili cede eos usq
ad internicionem pene deleuit.
ex henricus quoscũq fures aut latrones aut sicarios ma¬
nu fortes et bellis aptos esse uidebat. indulta eis uenia:
agros & arma dabat. & legionem ex eis faciens. ad debel-¬
landos barbaros exponebat. edicens omnino ut ciuibus tantũ-¬
fricani qui ꝑ munitionem galeriani montis. ẜ modo parc̾eł¬
totam italiam laniabant. ꝑ miliciam iohanis pape. & per
auxiliũ Romam grecoꝵ imꝑatoris. conserta cum eis pug¬
na ita arteruntur. ut ne unus quidem suꝑfuerit qui non
aut trucidaretur aut caperetur. multis testantibus apłos
łĩ petrum & paulum in illo bello iusos fuisse ad auxiliũ
edixit ut octo eorum in agris nonꝰ uero in urbe mo¬
raretur. ut octo sibi & nono in agris laborarent. no¬

Expanded text:
ungaris Franciam, Alsatiam, Alemaniam, Saxoniamque depopulantibus, Henricus rex juxta urbem Meresburch congressus, vovens Deo pro adipiscenda victoria se haeresin Simoniacam de regno suo eradicaturum, eos pene usque ad internecionem delevit. Idem rex Henricus quoscunque fures, aut latrones, aut sicarios manu fortes, et bellis aptos viagros et arma dabat, et legionem ex eis faciens ad debellandos barbaros exponebat, edicens omnino, ut civibus tantufricani, qui per munitionem Gareliani montis totam Italiam laniabant, per militiam Johannis papae et per auxilium Romani Grecorum imperatoris conserta cum eis pugna ita atteruntur, ut ne unus quidem superfuerit, qui non aut trucidaretur aut caperetur; multis testantibus, apostolos Dei Petrum et Paulum in illo bello visos fuisse ad auxilium edixit ut octo eorum in agris, nonus vero in urbe moraretur; ut octo et sibi et nono in agris laborarent, no
Abbreviated transcription (Latin):
et pacto pacis magis utrunq simulato quam composito pe-¬
ne in efficay redit.
oiamundus dux apuliȩ contracto undecumq ex ercitu. accingi¬
tur ad inuadendum constantino politanum imperium.
parrochia legiensi porca enixa est porcellum habentem faciẽ hominis.
arus est etiam pullus Gallinȩ quadrupes.
mꝑator hemricꝰ contra hungaros uadit. s facto pacto redit.
hilippus rex francoꝵ obit. ludouuicus filiꝰ eiꝰ post eum regnat.
biit etiam anselmus archieꝑe cantuariȩ. &. hugo albas eluniacensis.
cui suecessit pontius.
oc etiam anno seldiunus quarto loco a quicineti abb̃. fastidiẽs
onus regiminis. potiꝰq eligens ocium olim actȩ reclusionis.
siquit curam anmarum. et iterum effectus est reclusus apel
sem̃ bertinum. Qui suecessit in eura pastorali. robertus eiusdem ce¬

Expanded text:
t pacto pacis utrimque magis simulato, quam composito, inefficax redit. Boamundus dux Apuliae, contracto undecunque exercitu, accingitur ad invadendum Constantinopolitanum imperium. In parochia Legiensi porca enixa est porcellum habentem faciem hominis. Natus est etiam pullus gallinae quadrupes. Imperator Henricus contra Hungaros vadit; sed pacto facto, redit. Philippus rex Frannselmus archiepiscopus Cantuariae; et Hugo abbas Cluniacensis; cui successit Pontius. Hoc etiam anno Gelduinus, quarto loco Aquicincti abbas, fastidiens onus regiminis, potiusque eligens ocium olim actae reclusionis, reliquit curam animarum, et iterum effectus est reclusus apud Sanctum Bertinum . Cui successit in cura pastorali Rotbertus, ejusdem c
Abbreviated transcription (Latin):
quuita angloꝵ. in sexta langobariloꝵ. in septima Wis
n octaua ostrogo tharum. in nona hunoryN.
e regno romanoꝵ non alud dicendũ puto. nisi quod ꝓpł
t. domat & conterit ominia. sic ab origine sui tutuderit. de
t contrͥiuerit omnia pene mũdi regna. nouissimo uero ten
ium illud quod in tibiis suis ferreis diutissime & firmissime sine al

Expanded text:
quinta Anglorum, in sexta Langobardorum, in septima Wisigotharum, in octava Ostrogotharum, in nona Hunorum. De regno Romanorum non aliud dicendum puto, nisi quod Dani comminuit, domat et conterit omnia, sic ab origine sui tutuderit, domuerit et contriverit omnia paene mundi regna; novissimo vero tempore regnum illud, quod in tibiis suis ferreis diutissime et firmissime sine al
Abbreviated transcription (Latin):
icturi aliquid uiuante deo de contẽporalitate reg¬
noꝵ. pͥmum pauca dicamus de origine singula¬
rum gentium : quatinus sequi poterimus uestigia
maioꝵ. directi ꝑ semitas historiarum. Ponemus
in prima linea regnũ romanoꝵ. in secunda ꝑsã¬
rum. in tercia francoꝵ. in quarta uuandaloꝵ. ĩ¬

Expanded text:
icturi aliquid juvante Deo de contemporalitate regnorum, primum pauca dicamus de origine singularum gentium; quatenus sequi poterimus vestigia majorum, directi per semitas historiarum. Ponemus in prima linea regnum Romanorum. in secunda Persarum, in tertia Francorum, in quarta Wandalo
Abbreviated transcription (Latin):
citarũ gͥ gens antiqͥssima sub
septentrione posita. ab u¬
no latere ponto. ab alt̃o uͦ monti
buere: nec uiroꝵ magis quã fen
uͥtutib claruere. Quippe cũ uir

Expanded text:
itur gens antiquissima, sub septentrione posita, ab uno latere Ponto, ab altero vero monhabuerunt, nec virorum magis quam feminarum virtutibus claruere; quippe cum vir
Abbreviated transcription (Latin):
luxuria. Tria hominẽ despoliant.
Quartũ despoliatũ flagellat. Quin¬
tum flagellatũ eicit. Sextum eiectũ
seducit. Septimũ seductũ seruituti
seipsum: Tristicia flagellat nudatũ.
Auaricia flagellatum eicit. Qula
eiectum seducit. Luxuria seductũ

Expanded text:
x his tria hominem exspoliant, quartum exspoliatum flagellat, quintum flagellatum ejicit, sextum ejectum seducit, septimum seductum servituti seipsum. Tristitia spoliatum flagellat. Avaritia flagellatum ejicit. Gula ejectum seducit. Luxuria seductum
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente iudice iã secure ꝓ eis in et̃¬
na claritate głabunt᷑. Uñ & ĩ alio
psalmo dr̃. Uanũ ẽ uob̾ ante lucem
surgere.i. añ uenturi iudicii clarita¬
tẽ exaltari: s surgite pꝰtqͣ. sederitis.
qr tc̃ fructuosa ibi erit ur̃a exaltatio
si priꝰ uos ĩ huiꝰ uite exilio spontẽ

Expanded text:
dice jam secure pro eis in aeterna claritate gloriabuntur. Unde et in alio psalmo dicitur: Vanum est vobis ante lucem surgere , id est ante futuri judicii claritatem exaltari; sed surgite postquam sederitis , quia tunc fructuosa ibi erit vestra exaltatio, si prius in hujus vitae exsilio sponte
Abbreviated transcription (Latin):
Una est anima hominis. quȩ dũ otem¬
platur sp̃c ẽ. dum sentit: sensꝰ ẽ. dum
sapit: animꝰ ẽ. dũ intelligit: mens ẽ.
dum discernit: ratio ẽ. dum consenut.
uobantas est.¬
Cor ẽ in pectore. anima in corde. mens
in anima. fides in mente. xp̃c in fide:¬

Expanded text:
Una est anima quae, dum contemplatur, spiritus est; dum sentit, sensus est; dum sapit, anima est; dum intelligit, mens est; dum discernit, ratio est; dum consentit, voluntas estCor est in pectore, anima in corde, mens in anima, fides in mente, Christus in fide
Abbreviated transcription (Latin):
dñi eͦ. eccłia catholica. in qua fideles
aborant: & in ꝓcinctu cuiꝰ dã sp̃alis
mlicie contͣ aereas potestates pugna¬
turi excubant. In hoc aut̃ tab̾naculo
illos ds abscondit qͥb amorẽ qͥetis
inspirando astrepitu huiꝰ mundi se¬
cȩtũ expet̾e facit. S in abscondito tab̃¬
naculi ꝓtecti ñ st̃. qͥ in loco quietis
quiete uiu̾e nolt̾¬

Expanded text:
Dei est Ecclesia catholica, in qua fideles laborant; et in procinctu cujusdam spiritalis militiae contra aeras potestates pugnaturi excubant. In hoc autem tabernaculo illos Deus abscondit, quibus amorem quietis inspirando, eos a strepitu hujus mundi secretum expetere facit. Sed in abscondito tabernaculi protecti non sunt qui, in loco quietis, quiete vivere nol
Abbreviated transcription (Latin):
Contemplatio est. uiuacitas illa intelli¬
gentiȩ. quȩ cuncta in palam habeus¬
manifesta uisione ꝯprehendit. c̃s.¬
Lubilũ d̃r. quando ineffabile gaudiũ
mente xipit᷑. qđ nec abscondi possit
nec sermonib aperiri: & tam̃ qͥb dã
motib ꝓditur. quamuis nullis ꝓpͥeta¬
tib exprimatur.
Similitudo eͤ. oratio traducens ad rẽ
quampiã. aliqͥd ex re dispari simile.

Expanded text:
Contemplatio est vivacitas illa intelligentiae, quae cuncta in palam habensmanifesta visione comprehendit, ubilum dicitur, quando ineffabile gaudium mente concipitur, quod nec abscondi possit, nec sermonibus aperiri, et tamen quibusdam motibus proditur, quamvis nullis proprietatibus exprimatur.Similitudo est oratio traducens ad rem quampiam aliquid ex re dispari simile.
Abbreviated transcription (Latin):
rmis pugnamꝰ scuto tegimur.
Mundꝰ enĩ ꝯtͣ electos duob mo¬
dis pugnat: uerbo ⁊ gladio. Uerbũ
falsitatis expugnamꝰ ꝑ sapientiã: gla¬
dio adu̾sitatis resistimꝰ ꝑ pacientiam.
In sapĩa gͥ accipimꝰ arma: & scutum
in pacientia. S cur dõ dr. app̃hende ar¬
ma & scutũ: nͥ qr ille in nob̾ dimicans
adu̾sarios armat. qr sic̃ ab ipso dona eiꝰ
accipimꝰ: ita sine ipso donis eiꝰ uti ad
salutẽ ñ ualemꝰ. d¬

Expanded text:
rmis pugnamus; scuto tegimur. Mundus enim contra electos duobus modis pugnat, verbo et gladio. Verbum falsitatis expugnamus per sapientiam; gladio adversitatis resistimus per patientiam. In sapientia igitur accipimus arma, et scutum in patientia. Sed cur Deo dicitur: Apprehende arma, et scutum, nisi quia ille in nobis dimicans, adversarios armat? Quia sicut ab ipso dona ejus accepimus, ita sine ipso donis ejus uti ad salutem non valeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
st̃: qͥ uoto malignitatis insidiant᷑.
expugnantes st̃ qͥ aꝑte ꝑsequunt᷑. Iustꝰ
gͦ occultos inimicos suos iudicaritm̃
id est ad futurũ iudiciũ seruari. ma¬
nifestos expugnari .i. in hac uita etiã
puniri postulat: ut eoꝵ pena mani¬
festa alios ab iniqͥtate retrahat. quos
priꝰ eoꝵ malicia ꝑ exemplũ ad iniqͥta¬
festas iniurias seruoꝵ suoꝵ sepiꝰ etiã
in hac uita ulciscit᷑: ut qͣnti m̾iti ap̃
hoc alios ad amorẽ iusticie accendãt.
qd̃ ipse auctor iusticiȩ se etiã eã dilig̾e
manifestat.

Expanded text:
sunt qui voto malignitatis insidiantur. Impugnantes sunt qui aperte persequuntur. Justus ergo occultos inimicos suos judicari tantum, id est ad futurum judicium servari, manifestos expugnari, id est in hac vita etiam puniri postulat ut eorum poena manifesta alios ab iniquitate retrahat; quos prius eorum malitia per exemplum ad iniquitafestas injurias servorum suorum saepius etiam in hac vita ulciscitur, ut quanti meriti sit hoc alios ad amorem justitiae accendat: quod ipse auctor justitiae se eam tantum diligere manifestat.
Abbreviated transcription (Latin):
achitofel gilont
srai de
carmelo.
arai de
gaal filius na¬
than de sãba.
onni de
gaddi.
elech de
ammoni
Gareb itẽ ihethritẽ
rias cetheus.

Expanded text:
Ahitofel Gelonites Esrai de Carmelo Farai de gaal filius Nathan de Soba Bonni de Gaddi Selech de Ammoni Gareb et ipse Hiethrites Urias Hettheus
Abbreviated transcription (Latin):
nitentes ab indulgentia ñ repellit:
ꝑ ueritatẽ peccata p̾uniens causam
nͨ ꝑsonã respicit. Quisqͥs gͦ ad salutẽ
ꝑuenire desid̾at: ħ duo necesse ẽ medi¬
cinȩ di remedia ñ contemnat. Sine
miscdia enĩ ueniã ñ conseqͥt᷑. sine
dum culpas suas ꝑ miscđiam teme¬
raria quada p̃sumptiõe ado relaxari
expetunt: diuinȩ correctionis flagel¬
la pacient̃ sustinere nolunt. & si for¬
tassis aliqͣ se ꝓ peccatis suis aduersa

Expanded text:
nitentes ab indulgentia non repellit; per veritatem peccata puniens, causam, non personam respicit. Quisquis ergo ad salutem pervenire desiderat, haec duo necesse est medicinae Dei remedia non contemnat. Sine misericordia enim veniam non consequitur; sine dum culpas suas per misericordiam temeraria quadam praesumptione a Deo relaxari expetunt, divinae correctionis flagella patienter sustinere nolunt. Et si fortassis aliqua se pro peccatis suis a
Abbreviated transcription (Latin):
Ac si diceret. Miscd̃iã tuã uͥq mͥ ne¬
cessariã esse uideo: & tam̃ correctio¬
nis tuȩ u̾b̃a qͥb peccata mea districte
punis nͨ solũ ñ repello s & gaudens
suscipio: ĩmo &̾ ĩ ipsis miscłiam tuã
ñ deesse cognosco. Cõplacui inqͥt in
ueritate tua. Clegant̃ dictũ. lauda¬
bilit̾ dictũ. dictũ imitatiõe dignis¬
simũ: complacui in ueritate tua.
letificas me amore correctioĩs. Cur
enĩ mͥ ĩ tua u̾itate ñ placeã: qͥ ĩ mea pͥꝰ
falsitate mͥ male cõplacebã. Cur salu¬

Expanded text:
si diceret: Misericordiam tuam ubique mihi necessariam esse video; et tamen correctionis tuae verbera, quibus peccata mea districte punis, non solum non repello, sed et gaudens suscipio, imo etiam in ipsis misericordiam tuam non deesse cognosco. Complacui, inquit, in veritate tua . Eleganter dictum, laudabiliter dictum, dictum imitatione dignissimum, complacui in veritate tua. llando, laetificas me amore correctionis. Cur enim mihi in tua veritate non placeam, qui in mea prius falsitate male mihi complacebam? Qu
Abbreviated transcription (Latin):
meis erue me. meis erue me.
Alulte st̃ necessitates bonoꝵ in qͥb
ꝑiclitant᷑: qͣs fortassis meliꝰ agnosci¬
mus si eas distinguendo ꝓponamꝰ.
Alt̾a aꝓrimis: altera a semet ipsis.
Quãdiu enĩ ĩ hac corruptibili carne
uiuunt: molestias & tẽptationes q̃
ex carne corruptibili oriunt᷑ õĩo
declinare ñ posst̃. In qͥb tantũ cum
labore periculũ ẽ. ut eas cotidie senti¬
re necesse sit: & tñ consentire eis ne¬
mo umꝗͣ. sine graui detrim̃to possit.
Alt̾a necessitas ẽ bonoꝵ: qr cũ inter
malos qͦs declinare ñ posst̃ ꝯu̾santur.
ex illoꝵ praua conu̾satiõe cotidiana
quada ꝑsecutiõe uita eoꝵ affligitur.
Quos ita tolerare necesse ẽ: ut nec ꝓꝑ
iniqͥtatẽ eoꝵ odio habeamꝰ hoĩes. nec
ꝓpt̾ amorẽ hõium iniqͥtatis efficia¬
mur ꝯsortes. S ħ sine humilitate

Expanded text:
meis erue me . Multae sunt necessitates bonorum in quibus periclitantur; quas fortassis melius cognoscemus, si eas distinguendo proponamuAltera a proximis; altera a semetipsis. Quandiu enim in hac corruptibili carne vivunt, molestias et tentationes, quae ex carne corruptibili oriuntur, omnino declinare non possunt. In quibus tantum cum labore periculum est, ut eas quotidie sentire necesse sit; et tamen consentire eis nemo unquam sine gravi detrimento possit. Altera necessitas est bonorum, quia cum inter malos quos declinare non possunt, conversantur, ex illorum prava conversatione quotidiana quadam persecutione vita eorum affligitur. Quos ita tolerare necesse est, ut nec propter iniquitatem eorum odio habeamus homines, nec propter amorem hominum, iniquitatis efficiamur
Abbreviated transcription (Latin):
uiciũ tumens. totũ qđ cont᷑ uolun¬
tatẽ suã agr̃: ad in uiriã suã fieri
arbitrat᷑. & qr eos ñ ratione s odio
potiꝰ aut inuidia ad contemptũ
suũ exeitatos credit: iam omnino
uitpote a maliuolis suũ colloquiũ
subtrahere disponit. Cumq se im¬
moderate lingua a locutione strui
tet gͦ ut dũ nos loquentes uł ꝯsu¬
lentes minꝰ audiri. & exinde cor
tangi senserimꝰ impetũ aĩ nr̃i
refrenemꝰ: & hc̃ dolorẽ qͣsi mimi¬
cum a latere de insidiis ꝓsilientẽ
instant̃ ꝑsequam᷑. & latebrã eiꝰ

Expanded text:
voluntatem suam agitur, ad injuriam suam fieri arbitratur. Et quia eos non ratione, sed odio potius aut invidia ad contemptum sui excitatos credit, jam omnino utpote a malevolis suum colloquium subtrahere disponit. Cumque se immoderate lingua a locutione stringtet ergo ut, dum nos vel loquentes, vel consulentes minus audiri, et exinde cor ore tangi senserimus, impetum animi nostri refrenemus, et hunc dolorem quasi inimicum a latere de insidiis prosilientem instanter persequamur, et latebram ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Hii st̃ carnales motꝰ qͥ in corde
nr̃o oriunt᷑: & qr de latentib desi¬
deriis ꝓdeunt. in cautos sepe sub
sp̃e uirtutũ fallunt. Quos tẽ nimi¬
rũ ꝑseqͥm᷑. q̃ndo ipsã originis eoꝵ
radicẽ subtilit̾ inuestigamꝰ. qͣtinꝰ
dum nos illicito motu oriente pul¬
sari senserimꝰ. statim de qua affec̃
tendat ꝑspicere studeamus. Hoc
fortassis qͣlit̾ ficri possit citiꝰ cognos
ens occulta suꝑbia laborat. Hic gͦ
si forte int̾ cet̾os ad colloquendũ siue
ad ꝯsulendũ consederit. qr se singu¬
larit̃ sapientẽ existimat: se singula¬
rit̃ debere audiri putat. Si uͦ alios
ad uerbum suũ minꝰ intentos ui

Expanded text:
 qui in corde nostro oriuntur, et quia de latentibus desideriis prodeunt, incautos saepe sub specie virtututum fallunt. Quos tunc nimirum persequimur, quando ipsam originis eorum radicem subtiliter investigamus, quatenus, dum illos illicito motu oriente pulsare senserimus: statim de qua affectitendat, perspicere studeamus. Hoc fortassis qualiter fieri possit citius agnoscens, occulta superbia laborat. Hic ergo si forte inter caeteros, vel ad colloquendum, sive ad consulendum consederit, quia se singulariter sapientem existimat, singulariter se audiri debere putat. Si vero alios ad verbum
Abbreviated transcription (Latin):
Belus.
Ninus.
Semiramis.
Tameis qͥ & ninias.
Arius.
Aralius.
Serses qͥ & baleus.
Armanuitres.
Belochus.
Baleus.
Ascatades.
Amintes.¬
Selochus.
Bellepares.
Lamprides.¬

Expanded text:
Belus, Ninus, Semiramis, Zameis qui et Ninias, Arius, Aralius, Xerxes qui et Baleus, Armamitres, Belochus, Balens, Ascatades, Amintes,Belochus, Bellopares, Lamprides