comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
onsrmralatis quȩ diei solem¬
nitas exigebat: & ȩccłȩ congre¬
gatione dimissa reuersi ad cel¬
lã senis refecti pͥmũ lautissime
sumꝰ. Nam ꝓ amurca quȩ suꝑiecta olei
gutta cotidianȩ refectioni solebat ap¬
poni. modicũ liquanunis miscuit. & o¬
lei qͥddã solito ꝓpensius suꝑfudit. Nã
illã olei guitã ob hoc unusquisq cotidi¬
e refecturiis instillat: non ut eiꝰ ex
hoc gustu quandã ꝑcipiat suauitatẽ.
quippe cuiꝰ tantus est modus. ut uix
ipsuis guituris ac fauciũ meatus. ñ di¬
cã lenire. s ꝑtransire sufficiat: s ut
hoc usu iactantiã cordis. quȩ ꝓ absti¬
uentia districtiori blande solet ac la¬
tent̾ irrepere: & stimulos elationis ob
tundat: qͥa quanto abstinentia ipsa
occultiꝰ exercet᷑: nulloq hominũ teste
ꝑficit᷑. tanto subtilius occultatorẽ suũ
tẽptare ñ desinit. Deinde apposuit sa¬
le frictas oliuas ternas. Quib post hȩc
suꝑ intulit canistrũ habens cicer fri¬

Expanded text:
onsummatis quae diei sollemnitas exigebat et ecclesiae congregatione dimissa reuersi ad cellam senis refecti primum lautissime sumus. nam pro muria, quae superiecta olei gutta cotidianae refectioni solebat adponi, modicum liquaminis miscuit et olei quiddam solito propensius superfudit. nam illam olei guttam ob hoc unusquisque cotidie refecturus instillat, non ut eius ex hoc gustu quandam percipiat suauitatem quippe cuius tantus est modus, ut uix ipsius gutturis ac faucium meatus non dicam linire, sed pertransire sufficiat, sed ut hoc usu iactantiam cordis, quae pro abstinentia districtiore blande solet ac latenter inrepere, tundat: quia quanto abstinentia ipsa occultius exercetur, nulloque hominum teste perficitur, tanto subtilius occultatorem suum tentare non desinit. Deinde apposuit salem frictum, olivas ternas, quibus post haec superintulit canistrum habens cicer fri
Abbreviated transcription (Latin):
as. easq ugiter humeris circũ ferentes:
ñ edificationẽ. s risum cunctis uden¬
tib intulerunt. Nonnulla uͦ ad utrãꝙ
ꝑceptionẽ. id ẽ tam hystoricã. quã alle¬
goricã. ita cõmode. ac necessarie capiun¬
tur: ut utraq explanatio. uitales su¬
cos animȩ subministrent: ut ẽ illud.
Si qͥs te ꝑcusserit in dexterã maxillã pre¬
be ei & alterã. Et cũ ꝑsequunt᷑ uos in

Expanded text:
as easque iugiter umeris circumferentes as easque iugiter umeris circumferentes non aedificationem, sed risum cunctis uidentibus intulerunt. nonnulla uero ad utramque perceptionem, id est tam historicam quam allegoricam ita conmode ac necessarie capiuntur, ut utraque explanatio uitales sucos animae subministret, ut est illud : si quis te percusserit in dextera maxilla tua, praebe illi et alteram, et: c
Abbreviated transcription (Latin):
lenta resplendent: ut cũ sublimiore in¬
t̾pretatione ñ egeant. simplici tantum
ltterȩ sono abunde pascant ac nutri¬
ant audientes: ut ẽ illud. Audi isrł. dĩs
ds tuus. ds unꝰ est. Et diliges dñm dm̃
tuũ. ex toto corde tuo. & ex tota anima
tua. & ex tota uirtute tua. Quȩdã aũt
si allegorica explanatione extenuata
ñ fuerut: & spiritalis ignis examinatio¬
ne mollita: nullomͦ ad salutarẽ unteri¬
oris hominis cibũ. sine corruptionis la¬
be ꝑuenient: magisq ex eoꝵ ꝑceptione
lȩsio. quã atisitas subsequetur: ut ẽ il¬
lud. Sut lumbi ur̃i precincti. & lu¬
cernȩ ardentes: & qͥ ñ habet gladium.
uendat tunicã suã: & emat sibi gladiũ.
Et qͥ non accipit crucẽ suã. & sequitur
me: non ẽ me dignus. Quod qͥdã di¬
strictissimi monachoꝵ. habentes qͥ dem
relũ di. s ñ scłm scientiã. simplicit᷑ in¬
telligentes: fȩcerunt sibi cruces ligne¬

Expanded text:
lenta resplendent, ut cum sublimiore inlenta resplendent, ut cum sublimiore interpretatione non egeant, simplici tantum litterae sono abunde pascant ac nutriant audientes, ut est illud: Audi, Israel, Dominus Deus tuus Deus unus est . Et, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota virtute tua . Quaedam autem si allegorica explanatione extenuata non fuerint, et spiritalis ignis examinatione mollita, nullo modo ad salutarem interioris hominis cibum sine corruptionis clade pervenient, magisque ex eorum perceptione laesio quam utilitas aliqua subsequetur, ut est illud: sint lumbi uestri praecincti et lucernae ardentes, et: qui non habet gladium, uendat tunicam suam et emat sibi gladium, et: qui non accipit crucem suam et sequitur me, non est me dignus. quod quidam districtissimi monachorum, habentes quidem zelum dei, sed non secundum scientiam, simpliciter intellegentes fecerunt sibi cruces ligne
Abbreviated transcription (Latin):
nauia & studiosoꝵ alacritas atq in¬
dustria ꝓbaret᷑. Id̾oq satis ꝓprie scͥpͥs¬
ra diuina. agro opimo. ac fertili cõp¬
t᷑. Qui cũ multa gignat & ꝓferat.
ad hominũ uictũ sine aliqua codiał
re mtigata atq mollita. om̃em asꝑita
nt deposuerint cruditatis. uł incon¬
nia usib humanis. uł noxia sentiant
Sonnuilla ũ ita itiq usui apta nascurtt¬
t nec incocta sua cruditate displiceant:
ł offendant. & tam̃ ignus calore deco¬
cta salubriora reddantur. Piura qͦq ad
escam tantũ mͦ irracionabiliũ uim̃toꝵ
& animaliũ uł feraꝵ. ac uolucrũ ꝓferun¬
t cibis hominũ minime ꝓfittura: quȩ
etiã in sua asꝑitate manentia. absq ulla
ignis ꝯfectione uitalẽ iumentis ꝯferunt
saturitatẽ. Quã rationẽ satis eiudenter
aspicimꝰ in hoc uberrimo spiritaliũ scͥpͥ¬
turaꝵ paradyso contineri: in qͦ ita quȩ¬
dã significatione litterȩ plana ac lucu¬

Expanded text:
navia, et studiosorum alacritas atque innavia, et studiosorum alacritas atque industria probaretur. Ideoque satis proprie Scriptura divina agro opimo ac fertili comparatur, qui cum multa gignat ac proferat quae ad hominum victum sine aliqua ignis ore mitigata atque mollita omnem asperitatem suae deposuerint cruditatis, uel incongrua usibus humanis uel noxia sentientur. nonnulla uero ita utrique usui apta nascuntut nec incocta sua cruditate displiceant, vel offendant, et tamen ignis calore decocta salubriora reddantur. Plura quoque ad escam tantummodo irrationabilium jumentorum et animalium, vel ferarum ac volucrum proferuntur, cibis hominum minime profutura, quae etiam in sua asperitate manentia absque ulla ignis confectione vitalem jumentis conferunt saturitatem. Quam rationem satis evidenter aspicimus in hoc uberrimo spiritalium Scripturarum paradiso contineri, in quo ita quaedam significatione litterae plana ac lucu
Abbreviated transcription (Latin):
Diuinaꝵ scripturaꝵ auctoritas
de his in quib nos uoluit erudire. quȩ¬
dã etiã his qͥ acumine ingenis carent. tã
lucide & euident̾ effata ẽ : ut ñ solũ nul¬
la occultioris sensus obscuritate uelen¬
tur: s ne ullo qͥdẽ patrocinio int̾pre:¬
tationis indigeant : & in suꝑficie uocis
ac litterȩ suos intellectus ac sententias
ꝓferant : quȩdã uͦ ita contecta. & qͥb ũ
sunt obscurata mysteriis: ut in eoꝵ
discussione & intellectu. ĩmensũ nobis
exercitii campũ ac solitudinis reseruent.
Quã rem. multas ob causas đm disptdis¬
se manifestũ ẽ. Primũ ne sacrañtta
diuina nullũ habentia spirctalis uttel
lectus uelam̃ obductũ: cunctis homi¬
nib id ẽ tam fidelib quã ꝓphanis. e¬
quali scientia. & noticia panderent᷑:
& ꝑ hoc uit̾ iertes ac studiosos. nulla
e̾et uirtutis prudentięq distantia. tũ
ut etiã int̾ ipsos domesticos fidei. dũ
intellectuũ spatia corã eis ĩmensa tendum¬

Expanded text:
Diuinarum scripturarum auctoritas de his in quibus nos uoluit erudire quaedam etiam his qui acumine ingenii carent tam lucide et euidenter effata est, ut non solum nulla occultioris sensus obscuritate uelentur, sed ne ullo quidem patrocinio interpretationis indigeant et in superficie uocis ac litterae suos intellectus ac sententias praeferant: quaedam uero ita contecta et quibusdam sunt obscurata mysteriis, ut in eorum discussione et intellectu inmensum nobis exercitii \'campum ac sollicitudinis reseruaret. quam rem multas ob causas deum dispensasse manifestum est: primum ne saoramenta diuina nullum lectus velamen obductum, cunctis hominibus, id est, tam fidelibus quam profanis, aequali scientia et notitia panderentur, et per hoc inter inertes ac studiosos nulla esset virtutis prudentiaeque distantia; tum ut etiam inter ipsos domesticos fidei, dum intellectuum spatia coram eis immensa tendun
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fenũ uim̃tis. quib pabulis om̃es scͥpͥtu¬
raꝵ repleti sunt campiꝰ simplicẽ scili¬
onis: qua simplices quiq ac minꝰ capa¬
ces. ꝑfectȩ & integrȩ rationis. de qͥb di¬
scđ̾m statũ ac m̃surę suȩ conditionẽ. ad
opus tantũ. & laborẽ actualis uitȩ. ue¬
getatiores. robustioresq reddant᷑. De

Expanded text:
et fenum jumentis, quibus pabulis omnes Scripturarum repleti sunt campi, simplicem sciliionis, qua simpliciores quique ac minus capaces perfectae et integrae rationis, et quibus disecundum status ac mensurae suae conditionem, ad opus tantum et laborem actualis vitae vegetiores robustioresque reddantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Unde quesumꝰ tanta uarietas ad
u̾sariaꝵ potestatũ contra hominẽ. ac
diu̾sitas ista ꝓcessit: quã apłs beatus
ita dinumerat : non ẽ nob̾ colluctatio
adu̾sus carnẽ & sanguinẽ s adu̾sus
principatus. ad u̾sus potestates: adusus

Expanded text:
nde, quaesumus, tanta uarietas aduer- . sariarum potestatum contra hominem ac diuersitas ista processit, quam beatus apostolus ita dinumerat: non est nobis conluctatio aduersus carnem et sanguinem, sed aduersus principatus, aduersus potesta
Abbreviated transcription (Latin):
ue serpentes. quȩd̃a excellentia mali
tiȩ ᷤ confert. illos quoq eoꝵ uocabulis
nuncupari: ut scilicet alius qͥdẽ ob
uehem̃tiã furoris. & rabiẽ ferocita
suȩ. leonis appellationẽ: alius basihel
ob illud mortiferũ uirus. qđ prusꝙͦ
sentiat᷑ interimit: alus uͦ ob teporẽ
malitiȩ nocentauri. aut erici nom̃

Expanded text:
ve serpentes quaedam excellentia malitiae ve serpentes quaedam excellentia malitiae suae confert, illos quoque eorum vocabulis nuncupari: ut scilicet alius quidem, ob vehementiam furoris et rabiem ferocitatis suae, leonis appellationem; alius basilisci, ob illud mortiferum virus quod priusquam sentiatur interimit; alius vero, ob teporem malitiae suae, onocentauri, aut ericii nomen
Abbreviated transcription (Latin):
surdoꝵ eugłistȩ testant᷑. Incentores ett¬
tionis decepit eos: & fornicati sunt a
ło suo. Nocturnos qͦq siue diurnos. ac
meridianos demones: similit̾ script̃a
auctoritas docet. De quoꝵ diũsitate ꝑ¬
longũ ẽ si uolumꝰ om̃ia scripturaꝵ uo¬
lumina ꝑscrutantes singillatĩ ꝑcurre¬
re: qͥ ꝑ ꝓpħam onocentauri. qui pilo¬
si. qͣ sirenȩ. quȩ lamiȩ. qͥ ululȩ. qui
structiones. qͥ eritii designent᷑ qͥ aspil
qͥ basiliscus in ꝑsalmo : qͥ leo qͥ draco.
quiue scorpiꝰ in ȩugłio nuncupet᷑. qͥ¬
⁊ princeps mundi huiꝰ: qͥ rectores tere
braꝵ haꝵ: quȩ ue spiritalia neqͥtiȩ ãd
apło nominent᷑. Quȩ uocabula. ñ casu.
nec fortuitu indita illis debemꝰ acciꝑe.¬
s significatione istaꝵ feraꝵ qͦ ap̃ nos ⁊
minꝰ noxiȩ. uł magis ꝑniciosȩ sunt: il¬
loꝵ ferocitates rabiemq distingui. &
ex similitudine nequitiȩ uirulentȩ. seu
pͥncipatus. quẽ istis int̾ ceteras feras. si¬

Expanded text:
surdorum, euangelia testantur. incentores etitionis decepit eos, et fornicati sunt a deo suo. nocturnos quoque siue diurnos ac meridianos daemonas similiter scripturarum auctoritas docet. de quorum diuersitate perlongum est si uolumus omnia scripturarum uolumina perscrutantes singillatim percurrere, qui per prophetam onocentauri, qui pilosi, quae sirenae, quae lamiae, quae ululae, qui strathiones, qui hericii designentur, qui aspis, qui basiliscus in psalmo, qui leo, qui draco, quiue scorpios in euangelio nuncupetur, qui princeps mundi huius, qui rectores harum tenebrarum quaeue spiritalia nequitiae ab apostolo nominentur. quae uooabula non casn neo fortuito indita illis debemus accipesed significatione istarum ferarum quae apud nos vel minus noxiae vel magis perniciosae sunt, illorum ferocitates rabiesque distingui, et ex similitudine nequitiae virulentae seu principatus quem istis inter caeteras feras si
Abbreviated transcription (Latin):
appellat : ut semetipsos ultra ꝓcerita¬
tem sui corꝑis erigentes: nunc qͥdẽ
se in quosdã fastus gestusq sustolle¬
rent: nunc uͦ uelut adclines ad quen¬
dã se tranqͥllitatis & affabilitatis sta¬
tũ cõmunes blandosq submitterent:
seseq uelut illustres. & circũ expecta¬
biles om̃ib estimantes. nunc quidẽ
ad orare se potestates sublimiores cor¬
ꝑis inflecione monstrarent. nunc uͦ
ab aliis se crederent adorari: & om̃es
motus qͥb uera officia aut suꝑbe. aut
humilit̾ ꝑagunt᷑ explerent. alios rep¬
perimꝰ ñ solũ studere m̃daciis: s etiã
blasphemias hominib inspirare: cu¬
iuis rei etiã nos testes sumꝰ. qui audiui¬
mꝰ aꝑtissime demonẽ ꝯfitentẽ ꝑ ar¬
riũ. & eunomiũ sẽ impietatẽ sacri¬
tegi ido gnuaitis edidisst̃.: qđ etiã in quar̃o
regnoꝵ libro unũ ex eisde ipsis manite¬
te legimꝰ pdicantẽ: egrediar ust te¬

Expanded text:
appellat, ut semet ipsos ultra proceritaappellat, ut semet ipsos ultra proceritatem sui corporis erigentes nunc quidem se in quosdam fastus gestusque sustollerent, nunc uero uelut adclines ad quendam se tranquillitatis et adfabilitatis statum communes blandosque submitterent, seseque uelut inlustres et circumspectabiles omnibus aestimantes nunc quidem adorare se potestates sublimiores corporis inflexione monstrarent, nunc uero ab aliis se crederent adorari et omnes motus, quibus uera officia aut superbe aut humiliter peraguntur, explerent. alios repperimus non solum studere mendaciis, sed etiam blasphemias hominibus inspirare. cuius rei etiam nos testes sumus, qui audiuimus apertissime daemonem confitentem per Arrium et Eunomium se impietatem sacrilegi dogmatis edidisse. quod etiam in quarto Regnorum libro unum ex isdem ipsis manifeste legimus praedicantem: egrediar,
Abbreviated transcription (Latin):
in hominib studia: ñ dubie cõpba¬
t᷑. Nã nonnullos eoꝵ qͦs etiã faunos
uulgus appellat: ita seductores & iocu¬
lares ce̾ manifestũ ẽ: ut certa quȩꝙ lo¬
ca. seu uias iuigit̾ obsidentes. nequaꝗͣ
torm̃tis eoꝵ quos p̾tereuntes potuerint
deciꝑe. delectent᷑: s derisu tan tũ¬
mͦ & illusione ꝯtenti: fatigare e os
potus studeant quã nocere. Quosdã
solũmͦ in nocius uicubationib homi¬
nũ ꝑnoctare: alios ita eẽ furori ac tru¬
culentię deditos: ut ñ sint contenti
illoꝵ tantũmͦ corpora quos suppleue¬
rint atroci dilaceratione uęxare. s
etiã irruere suꝑ eminꝰ transeuntes:
atq afficere illos seuissima cede festi¬
nent: quales illi in eugłio describun¬
re iã nullus audebat. Quos. eoꝵq si¬
miles. bellis& sanguinis effusione: ꝓ
insaciabili ferocitate gaudere ñ du¬
biũ est. Alios ita eoꝵ corda quos cȩpe¬
rant inani tumore quodã uidimus
infecisse : quos etiã bacuceos uulgus

Expanded text:
in hominibus studia, non dubie comprobatur. Nam nonnullos eorum, quos etiam Faunos vulgus appellat, ita seductores et joculatores esse manifestum est, ut certa quaeque loca seu vias jugiter obsidentes, nequaquam tormentis eorum quos praetereuntes potuerint decipere delectentur, sed de risu tantummodo et illusione contenti, fatigari eos potius studeant quam nocere; quosdam solummodo innocuis incubationibus hominum pernoctare; alios ita esse furori ac truculentiae deditos, ut non sint contenti illorum tantummodo corpora quos suppleverint atroci dilaceratione vexare, sed etiam irruere super eminus transeuntes, atque afficere illos saevissima caede festinent, quales illi in Evangelio describunre jam nullus audebat, quos eorumque consimiles bellis quoque et sanguinis effusione pro insatiabili ferocitate gaudere non dubium est. Alios ita eorum corda quos ceperant inani quodam tumore uidemus infecisse, quos etiam Bacuceos uulgus
Abbreviated transcription (Latin):
Ui. De eo qđ nichil ad̾o malũ creatũ sit.¬
UII. De initio pͥncipatĩ seu potestatuo.¬
UIII. De lapsu diaboli & angłoꝵ.¬
Ix.Obiectio qđ ruina diaboli a deceptione auẽ¬
XResponsio de inttio lapsus diaboli.¬
XI. De eiꝰ qͥ decępit siue qͥ decipit᷑ pena¬
xiiiᵒ xIi. De ostipatione demonũ ⁊ ĩqͥetudine quã
in hoc aere semꝑ exercent. s potestatet¬
xiii. De eo qđ ĩpugnationẽ quã erga homines
ũ nomina spiritales neqͥtiȩ sortirent᷑.¬
xU. De eo qđ ñ sine causa scĩs gelestib ꝙ uir¬
tutib angłoꝵ siue archangłoꝵ noĩa sint indita:

Expanded text:
i. De eo quod nihil a deo malum creatum sit. De initio principatuum seu potestatum. De lapsu diaboli et angelorum. Obiectio, quod ruina diaboli a deceptione EuResponsio de initio lapsus diaboli. De eius qui decipit sine qui decipitur poena. De constipatione daemonum et inquietudine quam in hoc aere semper exercent. De eo quod inpugnationem, quam erga homines principatuum nomina spiritales nequitiae sortirentur. De eo quod non sine causa sanctis caelestibusque uirtutibus angelorum siue arc
Abbreviated transcription (Latin):
tes discutiamꝰ obrepentẽ oculis nr̃is ui¬
cina iã luce torporẽ: ac deinceps parit̾
ad eccłiam ꝓcedentes: qm̃i nos noc face¬
re dñici diei sollemnitas cõmonet: re¬
u̾si post sinarin. ea quȩ dñs ad instru¬
ctionẽ cõniunẽ ꝓ desiderio ur̃o largitus
fuerit. duplicato gaudio conferemus:

Expanded text:
tes discutiamus obrepentem oculis nostris uites discutiamus obrepentem oculis nostris uicina iam luce torporem, ac deinceps pariter ad ecclesiam procedentes, quoniam nos hoc facere dominici diei sollemnitas commonet, reuersi post synaxin ea, quae dominus ad instructionem communem pro desiderio ufuerit, duplicato gaudio conferamus.
Abbreviated transcription (Latin):
ne᷑ s ad u̾sus principatus. & potestats:
adu̾sus niundi rectores tenebraꝵ haꝵ.
contra sp̃ualia neqͥtię in cęlestib Nolu¬
mꝰ tam̃ nosse. unde hȩc sit tanta intter
tos differentia: uł quẽ admodũ tantȩ
neqͥtiȩ extiterint gradus: an ad hoc
creati sint. ut hos ordines malicię sor¬
tirent᷑ & quodamͦ huic neqͥtiȩ mili¬
ne quietis. ita nr̃is furent᷑ obtutib ut
appropinquantis aurorȩ nequaꝙͣ uici¬
niã sentiamꝰ : & usq ad ortũ solis insa¬
tiabilit̾ collationis huiꝰ u̾ba contexere
quȩstionis cũ ceꝑit indagari. in qͦddã
amplissimũ ac ꝓfundissimũ nos educet
pelagus questionũ: qđ presentis horȩ bre¬
uitas ñ sinit transmeari: cõmodius reor
ut eã futurȩ noctis indagini reseruemꝰ:
quo & mͥ sub huiꝰ quęstionis occasione
de ur̃o ꝓpensiore colloqͥo. lȩticia spirita¬
lis. ac fructus uberior conferat᷑: & ꝓpo
sumus. Quã obrẽ soporis modicũ degustan¬

Expanded text:
otestates, aduersus mundi rectores tenebrarum harum, contra spiritalia nequitiae in caelestibus. uolumus tamen nosse unde haec sit tanta inter eos differentia, uel quemadmodum tanti nequitiae extiterint gradus? an ad hoc creati sint, ut hos ordines malitiae sortirentur et quodammodo huic nequitiae milirnae quietis ita nostris furentur obtutibus, ut adpropinquantis aurorae nequaquam uiciniam sentiamus et usque ad ortum solis insatiabiliter conlationis huius uerba contexere quaestionis, cum coeperit indagari, in quoddam amplissimum ac profundissimum nos educit pelagus quaestionum, quod praesentis horae breuitas non sinit transmeari, commodius reor ut eam futurae noctis indagini reseruemus, quo et mihi sub huius quaestionis occasione de uestro propensiore conloquio laetitia spiritalis ac fructus uberior conferatur, et prsimus. quamobrem soporis modi- cum degustan
Abbreviated transcription (Latin):
colło eiusde de principatib.
... De humanitate abb̃is sereni:¬
.i. ꝓpositio de diu̾sitate neqͥtiaꝵ glestiũ¬
III. Responsio de multiplici esca s̃qͥt᷑aꝵ scãꝵ
IIII De gemina sententia suꝑ intellectꝰ scptuaꝵ¬

Expanded text:
PRINCIPATIBVS. CAPITVLA. De humanitate abbatis Sereni. Propositio de diuersitate nequitiarum caelestium. Responsio de multiplici esca scripturarum sanctarum De gemina sententia super intellectu scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
patientiȩ ac humilitatis uirtute sectat᷑. Iuiiꝰ
immundis sp̃ib imꝑare. aut languentib sa¬
nitatum dona conferre. aut aliquod signum
mirabile ppłis. gestit ostendere. quamuis in
ñ sequitur. Nam etiã cum ad patrem remens
qd̾dã ut ita dixerim conderet testam̃tũ. he
discipulis dereliquit. M antlatũ inquit noua
do uobis. ut cdiligatis inuicẽ. sicut dilexi uis

Expanded text:
patientiae atque humilitatis uirtute sectatur. qui uero patientiae atque humilitatis uirtute sectatur. qui uero inmundis spiritibus imperare aut languentibus sanitatum dona conferre aut aliquod signum mirabile populis gestit ostendere, quamuis in m superba mente non sequitur. nam etiam cum ad patrem remeans quoddam ut ita dixerim conderet testamentum, hoc discipulis dereliquit: mandatum, inquit, nouum do uobis ut diligatis inuicem, sicut dilexi uos
Abbreviated transcription (Latin):
rium discipulos aduocaret. quid ad es ues
et dilectissimi sectatores peculiarit᷑ ciscen
deberent. eiuident᷑ ostendit. Uenite inqur
et discite a me non utiq ut demones cele.
potestate pellatis. non ut leꝓsos mundetis ũ
ut cecos iluminetis. ñ ut mortuos suscicets.
hec eium etiã si ꝑ quosdam seruos meosoꝑoi
nou potest se inserere laudib cl̃i humana
conditio. nec ullã sͥ in hoc minister ⁊ famt
decerꝑe portionẽ ubi solius diuintans ẽ glai
uos autẽ inquit hoc discite a me quia mtas
sum et humilis corde. Hoc enim ẽ qd̾ eumets
generalit discere ⁊ exercere possibie ẽ. Oꝑa
autẽ signorum atq uirtutum. nec semꝑ ne¬
cessaria: nec om̃ib cominoda sunt: nec om̃ib
concedunt᷑. Humilitas gͦ ẽ om̃ium magistra
uirtutum. ipsa e cȩlestis ȩdificii firmissimũ
fundamtum: ipsa ẽ donum ꝓpͥum ranis.
cet: qui mitẽ dñm. ñ sublimitate sigriorum.s

Expanded text:
rium discipulos aduocaret, quid ab eo ueri rium discipulos aduocaret, quid ab eo ueri atque lectissimi sectatores peculiariter discere deberent euidenter ostendit: uenite, inquit, et discite a me, non utique ut daemonas caelesti potestate pellatis, non ut leprosos emundetis, non ut caecos inluminetis, non ut mortuos suscitetis: haec enim etiamsi per quosdam seruos meos operor, non potest se inserere laudibus dei humana condicio nec ullam sibi in hoc minister et famulus decerpere portionem, ubi solius diuinitatis estgloria: uos autem, inquit, hoc discite a me quia mitis sum et humilis corde. hoc enim est quod cunctis generaliter discere et exercere possibile est, opera autem signorum atque uirtutum nec semper necessaria nec omnibus conmoda sunt nec omnibus conceduntur. humilitas ergo est omnium magistra uirtutum, ipsa est caelestis aedificii firmissimum fundamentum, ipsa est donum proprium atque cet, qui mitem dominum non sublimitate signorum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
fructib p̃dicandum ẽẽ cẽssebant: qui indu¬
siria m̃tis. ⁊ oꝑum uirtute generantur.
Plẽrumq enim ut supra iam dictum est
homines. mñte corrupti. repbi. circa fidem:
in nomine dm̃. et demonia expellunt: et
uirtutes maximas oꝑantur. Te quib cum
nos. cum licet eisdẽ ad p̾sens responderit
xp̃e. nolite ꝓhibere. qui enim non ẽ adusus
uos. pro uobis est. tam̃ illis in fine dicenti
b dñe dñe. nonne in tuo nomine demonia
eiecimus. et in tuo nomine uirtutes multas
fecimus. responsurum se ẽẽ testatur nũqͣm
noui uos. discedite a me oꝑarti iniquitatis:
Et idcirco etiã istos. quib hanc głam sig¬
norum. atq uir tutum ꝓ merito sc̃itatis.
ipse concessit: ne in bis extollant᷑ ad monet
licens. Nolite gaudere quia demonia uode
libicunit. gaudete aũ quia nominautses
ta sunt inoelis.
emꝙ ipse auctor signorũ om̃iim atqne
uirdatum. cum ad doctrinȩ sue magste¬

Expanded text:
fructibus praedicandum esse censebant, qui indufructibus praedicandum esse censebant, qui industria mentis et operum uirtute generantur. plerumque enim, ut supra iam dictum est, homines mente corrupti, reprobi circa fidem, in nomine domini et daemonia expellunt et uirtutes maximas operantur. de quibus cum nobiscum, licet eisdem ad praesens responderit Christus: nolite prohibere: qui enim non est aduersus uos, pro uobis est, tamen eis in fine dicentibus: Domine, nonne in tuo nomine daemonia ejecimus? et in tuo nomine virtutes multfecimus? responsurum se esse testatur: quia numquam noui uos: discedite a me, operarii iniquitatis. et idcirco etiam istos, quibus hanc gloriam signorum atque uirtutum pro merito sanctitatis ipse concessit, ne in his extollantur admonet dicens : nolite gaudere quia daemonia uobis subiciuntur, gaudete autem quia nomina uestra scripta sunt in caelis. Denique ipse auctor signorum omnium atque uirtutum, cum ad doctrinae suae magiste
Abbreviated transcription (Latin):
datus est illudentium turbis. qui
subsannantes ostendebant ei quendã ho¬
minem contracto genu multis iam annis gres¬
sus officio destitutum. ⁊ antiqua debilitate
reptantẽ. ac temptantes eum ostende aie¬
bant abba abraham. si es seruus dĩ. ⁊ restitue
hunc pͥstine sanitati. ut nom̃. xp̃i quem
colis uanum non ẽẽ credamus. Tum ille in
uocato confestim xp̃i nomine inclinans se
⁊ apphendens aridum hominis pecdẽ trax̃.
cuius tactu continuo siccum genu incuruũ¬
q directum est. ac recepto usu gressuum.
que obliuioni iam tradicłat annosa debili¬
ii itaq uiri nichil sͥ ꝓ talium mirabi¬
lium uirtute donabant. quia hȩc ñ
apłicis u̾bis in admiratione signorum hu¬
manã głam refutantes. Uiri fr̃s quid ad¬
miramini in hoc. aut nos quid intuemini
quasi nr̃a uirtute. aut pietate fecerimꝰ hc̃
ambulare: Nec quemqͣm in clomis aut mi¬
rabilib di. s potius ipsum ex ꝓpͥis uirtutũ

Expanded text:
datus est inludentium turbis, qui datus est inludentium turbis, qui subsannantes ostendebant ei quendam hominem contracto genu multis iam annis gressus officio destitutum et antiqua debilitate reptantem, ac temptantes eum, ostende, aiebant, abba Abraham, si seruus es dei, et restitue hunc pristinae sanitati, ut nomen Christi quem colis uanum non esse credamus. tum ille confestim inuocato Christi nomine inclinans se et adprehendens aridum pedem hominis traxit. cuius taCtu continuo siccum genu incuruumque directum est ac recepto ueu gressuum, quem obliuioni iam tradiderat annosa debiliHi itaque uiri nihil sibi pro talium mirabilium uirtute donabant, quia non haec apostolicis uerbis in admiratione signorum humanam gloriam refutantes: uiri fratres, quid miramini in hoc, aut nos quid intuemini, quasi nostra uirtute aut pietate fecerimus hunc ambulare? nec quemquam in donis ac mirabilibus dei, sed potius ex propriis uirtutum
Abbreviated transcription (Latin):
eum necessitas totius ꝓuinciȩ ꝑiclitantis.
et erga xp̃m plena deuotio amorq sincerꝰ
istud exeroere miraculum compulisset.
Qd̾ utiq ab eofieri non ostentatio głe. s
caritas xp̃i et totius plebis extorsit utilitaᷤ:
ut beatum quoq helyam fecisse regnorũ
lectio manifestat. qui iguẽ de cȩlo suꝑ ho¬
stias impositas pyre idcirco descendere
postulauit. ut ꝑiclitantẽ pseudo ꝓpħarũ
p̃stigiis fidem totius populi liberaret.i
tate morum ⁊ innocentia cognominatur⁊
Iui cum metendi grã ad egiptum de bere¬
mo dieb quinquagesimȩ ꝑrexisset. et a
muliere quatdã paruulum suum lactis
inopia iam tabidum. atq seminecẽ p̃feren¬
te lacrimosis uocib fuisset obstrictus. calioe
ei aquȩ potandum imp̃sso ei crucis signacu¬
lo dedit. Cuius haustu confestim mirum
inmocdum arida iam penttꝰ ubera lactis co¬
pia redundante fluxerunt
el cum idem ipse ꝑgens ad uicũ circũ.¬

Expanded text:
eum necessitas totius prouinciae periclitantis eum necessitas totius prouinciae periclitantis et erga Christum plena deuotio amorque sincerus istud exercere miraculum conpulisset. quod utique ut ab eo fieret non ostentatio gloriae, sed caritas Christi et totius plebis extorsit utilitas: ut beatum quoque Heliam fecisse Regnorum lectio manifestat, qui ignem de caelo super hostias inpositas pyrae idcirco descendere postulauit, ut periclitantem pseudoprophetarum praestigiis fidem totius populi liberaret. Qtate morum et innocentia cognominatur? qui cum metendi gratia ad Aegyptum de heremo diebus Quinquagensimae perrexisset et a muliere quadam paruulum suum lactis inopia iam tabidum atque seminecem praeferente lacrimosis precibus fuisset obstrictus, calicem ei aquae potandum inpresso crucis signaculo dedit, cuius haustu confestim mirum in modum arida iam penitus ubara lactis copia redundante fluxerunt. Vel cum idem ipse pergens ad uicum circum
Abbreviated transcription (Latin):
catlauera defossa sissorꝑit. euomere ad suꝑfi¬
ciem suam inundationum nimietate cõpellit᷑.
Sum gͥ antiquissimo cuidã. caclaii beatus
Oracharius astitisset. o homo inquit si uenis¬
set huo mecum hereticus iulefilius ꝑditior̃
et astante ipso nom̃ xp̃i cłi mei inuocans
exclamassẽ. utrũne coram his qui pene fuc
rant eius fraude subu̾si. resurrecturꝰ fuis¬
ses edicito. Tum ille consurgens. anmienti
uoce respondit. uem int̾rogans abbas
Macharius quid nam fuisset aliquando
cum frueret᷑ hac uita. uł qua hominum
fiuisset etate. utł si nom̃ xp̃i tunc temporis
cognouisset. ille sub antiquissimis regib se
uixisse respondit xp̃iq nom̃ asseruit ulis
se nec audisse temporib Cui rursus beatꝰ
Macharius. dormi inquit in pace. cum &e¬
teris in tuo ordine axp̃o in fine temporũ
suscitandius. Hȩc gͥ eius uirtus ⁊ gr̃a qͣn¬
tum in ipso fuit semꝑ fortasse latuisset. nͥ

Expanded text:
cadauera defossa susceperit, euomere ad sucadauera defossa susceperit, euomere ad suciem suam inundationum nimietate compellitur. Cum igitur antiquissimo cuidam cadaveri beatus Macarius astitisset, ait: O homo, si venisset huc mecum haereticus ille filius perditionis, et astante ipso nomen Christi Dei mei invocans exclamassem, utrumne coram his, qui pene ejus fuerant fraude subversi, surrecturus fuisses, edicito. Tum ille consurgens, annuentis voce respondit. Quem interrogans abbas Macarius quidnam fuisset alicum frueretur hac uita, uel qua hominum fuisset aetate aut si nomen Christi tunc temporis cognouisset, ille sub antiquissimis regibus se uixisse respondit Christique nomen adseruit illis se nec audisse temporibus. oui rursus abbas Maoarius, dormi, inquit, in pace cum ceteris in tuo ordine, a Christo in fine temporum suscitandus. haec igitur eius uirtus et gratia quantum in ipso fuit semper fortasse latuisset, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ino quod ñ pot̾ falli uidicio comꝓbemus.
Im auclico hereticus coram circum stande ple¬
de pucdore constrictus. eum ad psens p̃bere
⁊ conditioni ꝓ posite simulasset assensum.
sꝙ affuturum in erastinum ꝓmisisset. poste
ndie expectantib uniu̾sis qͣui studiosius ad
undictum locum spectaculi huius cupiditate
ineluxerant. ext̾ritus conscientiȩ suȩ infidẽ¬
tate aufugit. ac ꝓtinus ab unit̾isa egipto
hͥisenigrauit. Quem cum beatꝰ macbarius usq
uera que ab illo fuerat depͣuata: ad conclicta
sepaliedra prexit. Hunc autẽ egiptiis morẽ
latitudo instar imm̃si pelagi non paruo an¬
nitempore solita aquarum eruptione c̃tegit᷑.
itaut nulla tunc eiuicf̃am uianddi copia nͥ
lemborum tͣnsuectione tribuatur. corpora
mortuorũ sale uł pigm̃tis condita redolen¬
tib meditiorib cellulis reconcdant᷑. Nam
madens ebrietate continua t̾rȩ illius solũ
humanda aret officium. Si qua enim terra¬

Expanded text:
illo quod non potest falli iudicio conprobemus. illo quod non potest falli iudicio conprobemus. quo audito haereticus coram circumstanti plebe pudore constrictus cum ad praesens praebere se condicioni propositae simulasset adsensum seque adfuturum in crastinum promisisset, postero die expectantibus uniuersis, qui studiosius ad condictum locum spectaculi huius cupiditate confluxerant, exterritus conscientia suae infidelitatis aufugit ac protinus ab uniuersa Aegypto transmigrauit. quem cum beatus Macarius usque ns plebem, quae ab illo fuerat deprauata, ad condicta sepulchra perrexit. hunc autem Aegyptiis morem sa terrae illius latitudo instar inmensi pelagi non paruo anni tempore solita aquarum eruptione contegitur, ita ut nulla tunc cuiquam uiandi copia nisi lemborum transuectione tribuatur, corpora mortuorum pigmentis condita redolentibus in editioribus cellulis recondantur. nam madens ebrietate continua terrae illius solum humandi arcet officium. si qua enim
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mansura. Ideoq a patrib nr̃is oꝑa ipsorum
signorum. nequaqͣm uidimus affectata. qͥnima
cere uoluerunt: nisi forte extrema illos et
ine uitabilis necessitas ooartasset.
Sicut ab abbate machario qui habitatiorẽ
Iscithiotice solitulinis pͥmus iuenit.
mortuum resuscitatum ẽẽ reminiscimur. N
cum bereticus quidã qui eunomii ꝑfichas
sectabatur. sinceritatẽ catholice fiai
arte cia leᷤtica subu̾tere conareas.
magnãq iam hominũ multl¬
linẽ decepisset. rogatus a catho
uiris qui riuna tantȩ subu̾sionis grauille
mouebantur. batus macbarius in sinqdãda¬
Sspinas ignorantẽ uellet abtlucere. beatͦ
sulehra ⁊ nom̃ dm̃ suꝑ mortuum qui pͥmͦ
nentꝰ suerit inuocemus. ac sicut scͥptunẽ
ofendumts ex oꝑib fidem nr̃am. ut manife¬
tisuima rectȩ fidei docum̃ta eius testimonio
alaurentur. ⁊ ꝑspicuam u̾itatem non inani
aiptatione ũborum. s uirtute signorum.

Expanded text:
etuo permansura. ideoque a patribus nostris opera ista etuo permansura. ideoque a patribus nostris opera ista signorum nequaquam uidimus adfectata: quin imcere uoluerunt, nisi forte extrema illos et ineuitabilis necessitas coartasset. Sicut et ab abbate Macario, qui habitationem Scitioticae solitudinis primus inuenit, mortuum suscitatum esse reminiscimur. nam cum haereticus quidam, qui Eunomii perfidiam sectabatur, sinceritatem catholicae fidei arte dialectica subuertere conaretur magnamque iam hominum multitudinem decepisset, rogatus a catholicis uiris, qui ruina tantae subuersionis grauissime mouebantur, beatus Macarius, ut simplicitalicas ignorantem spinas uellet abducere, beatus sepulchra et nomen domini super mortuum qui primus inuentus fuerit inuocemus ac sicut scriptum est ostendamus ex operibus fidem nostram, ut manifestissima rectae fidei documenta eius testimonio declarentur et perspicuam ueritatem non inani disputatione uerborum, sed uirtute signorum et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcligia. itaut mnerrorem indłt antur
si fieri pot̾ etiã electi.
⁊uappt̃ nunq̃m debens eos qui hȩs affea¬
tant in his uirtutib addmirari. s potur
intueri. utrum uitiorũ om̃ium expulsione
i morum em̃datione ꝑfecti sint. Id utiqñ ꝑ
alt̾ius fide. aut diu̾sitate causar᷑. s ꝓ unins¬
euiusq studio dĩ gr̃a dispensante concelltar
Hec namq est actualis scientia. quȩ alo uis¬
cabulo caritas ab apło nuncupat᷑. ⁊ imusis
lingus hominũ et angelorum ⁊ plentudua¬
ni fidei. quȩ etiã montes tͣnsferat. ⁊ om̃isa
tum. ipsiq postremo glorioso martyrio apłi¬
ca auctoritate p̾fert᷑. Nam cum dinumerasst
ctis p̾tulerit carismatib paueis adũtite. Et ac¬
huc inquit supra modum excellentiorẽ uidis
uiam demonstro. ꝑ quod euident᷑ ostentitur
ꝑfectionis ac beatitudinis summã ñ in iloꝵ
mirabilium oꝑatione. s in caritatis puritate
consistere. Nec inmerito. Omĩa enim wa eua¬

Expanded text:
a, ita ut in errorem inducantur etiam, si fieri potest, electi. Quapropter numquam debemus eos qui haec adfectant in his uirtutibus admirari, sed potius intueri utrum uitiorum omnium expulsione et morum emendatione perfecti sint, quod utique non pro alterius fide aut diuersitate causarum, sed pro uniuscuinsque studio dei gratia dispensante conceditur. haec namque est actaalis scientia, quae alio uocabulo caritas ab apostolo nuncupatur et uniuersis linguis hominum et angelorum et plenitudini fidei, quae etiam montes transfertum, ipsique postremo glorioso martyrio apostolica auctoritate praefertur. Nam cum dinumerasset ctis praetulerit charismatibus, paucis advertite: Et adhuc, inquit, supra modum excellentiorem vobis viam demonstro . Per quod evidenter ostenditur perfectionis ac beatitmirabilium operatione, sed in caritatis puritate consistere. nec inmerito. omnia enim illa eua
Abbreviated transcription (Latin):
absolute in carne peccati uenisse dicit᷑.
s in similitudine carnis peccati. Qͥa cũ
ẽẽt in eo uera caro. manducans scilicet &
bibens. & dormiens. clauoꝵ qͦq confixio¬
nẽ in ueritate suscipiens. peccatũ eiꝰ quod
p̾uaricatione contraxit uerũ ñ habuit.

Expanded text:
absolute in carne peccati uenisse dicitur, absolute in carne peccati uenisse dicitur, sed in similitudine carnis peccati, quia, cum esset in eo uera caro, manducans scilicet et bibens et dormiens, clauorum quoque confixionem in ueritate suscipiens, peccatum eius quod praeuaricatione contraxit uerum non hab
Abbreviated transcription (Latin):
margia. cũ dicit᷑ ei a diabolo. dic ut lapi¬
desisti panes fiant. Eenodoxia. si filius dei
es mitte te deorsum. Suꝑbia. cũ oitendens
bo: si cadens adorauerisme. Utlsdẽ qͥb ille
tẽptationũ lineis appetitꝰ est. nos quoq qͣm¬
adinodũ tẽptatorẽ uincere deberemꝰ. suo
doceret exemplo. Ideoq & ille adam dici
t᷑. & iste adam. Ille pͥmus ad ruinã. & mor¬
tẽ : hic pͥmꝰ ad resurrectionẽ & uitã. ꝑ il¬
lũ eiũ om̃e genꝰ hominũ condẽpnat᷑: per
istũ om̃e genꝰ hominũ liberat᷑. Ille de ru¬
diatq uitacta fingit᷑ t̾ra: hic de maria
uͥgine ꝓcreat᷑. Hui  gͦ ut susciꝑe eũ tẽp¬
tationes oportuit : ita excedere necessari¬
ũ ñ fuit. Nec enuĩ qͥ castrimargiã uicerat
poterat fornicatione tẽptari: quȩ illius
abundantia & radice ꝓcedit. Qua nec
ille quidẽ pͥmꝰ adã fuisset elisus : nͥ ante.
genitͥcem eiꝰ passionẽ. deceptꝰ illecebris
diaboli recepisset. Et ob hoc filius di ñ

Expanded text:
rsuasum est ei a diabolo, Dic ut lapides isti panes fiant; cenodoxia, Si Filius Dei es, mitte te deorsum; superbia, cum ostendens bo, si cadens adoraueris me, ut isdem quibus ille temptationum lineis adpetitus nos quoque quemadmodum temptatorem uincere deberemus suo doceret exemplo. ideoque et ille Adam dicitur et iste Adam, ille primus ad ruinam et mortem, hic primus ad resurrectionem et uitam. per illum omne genus hominum condemnatur, peristum omne genus hominum liberatur. Ille de rudi atque intacta fingitur terra, hic de Maria virgine procreatur. Hujus ergo ut suscipere eum tentationes oportuit, ita excedere necessarium non fuit. Nec enim qui gastrimargiam vicerat, poterat fornicatione tentari, quae ex illius abundantia ac radice procedit, qua ne ille quidem primus Adam fuisset elisus, nisi ante generatricem eius passionem deceptus inlecebris diaboli recepisset. et ob hoc filius dei non
Abbreviated transcription (Latin):
re. Scđ̾o: qđ ñnũꝗͣ euenit. ut ad horã
desit illa species quȩ postulat᷑ a nob̾: &
uerecundiã necessitati. uł frugalitati.
suscipientis incitimꝰ: publicantes scilicet
pauꝑtatẽ eiꝰ. quã soli do cognitã ẽẽ ma¬
luerat. Tercio: qđ int̾dũ solet sapor ille
qͦm nos adici poscimꝰ aliis displicere: & in¬
uenimͣ in uiriã multis irrogare. dũ nr̃ȩ
gulȩ desiderio cupimꝰ satisfacere. Propt̾

Expanded text:
re. secundo quod nonnumquam euenit, ut ad horam re. secundo quod nonnumquam euenit, ut ad horam desit illa species quae postulatur a nobis et uerecundiam necessitati uel frugalitati suscipientis incutimus, publicantes scilicet paupertatem eius quam soli deo cognitam esse maluerat. tertio quod interdum solet sapor ille quem nos adici poscimus aliis displicere, et inuenimur iniuriam multis, dum nostrae gulae ac desiderio satisfa
Abbreviated transcription (Latin):
aua sine dubio. mox discessio. ac fuga ue¬
locissima subsequit᷑. de scd̃a: igniti luxuri¬
eac libidinis aculei suscitant᷑. Tercia etiã
inextricabiles phylargiriȩ laqueos nectit
ceruicib captiuoꝵ: nec aliqͣndo mona¬
chũ sut ꝑfecta xp̃i nuditate fundari.
Cuiꝰ nobis passionis in eẽ uestigia isto quoq
dep̾hendimꝰ inditio: cũ forte ad refectio¬
neꝰ detenti ab aliqͦ fratrũ. contenti ñ sumꝰ
eo sapore cibos sumere quo ab exhibente
conditi sunt. s qͥddã suꝑfundi eis uł adi¬
ei importuna atq effrenata poscimꝰ lib̃¬
tate. Quod fieri penitꝰ ñ oportet. tͥb de
causis. Primo: qͥa mens monachi semꝑ de¬
bet in om̃i tolerantia. ac parcitatis exer
in qͥb ẽ sufficiens eẽ. Nullatenꝰ enĩ pote¬
rit uł occulta uł matora corꝑis desideri¬
a refrenare: quisqͥs degustatione modice
insuauitatis offensus. ne ad mon̾̃itum qͥ¬
de delicias gutturis sui ualuerit castiga¬

Expanded text:
quam sine dubio mox discessio ac fuga uequam sine dubio mox discessio ac fuga uelocissima subsequetur. de secunda igniti luxuriae ac libidinis aculei suscitantur. tertia etiam inextricabiles filargyriae laqueos nectit ceruicibus captiuorum nec aliquando monachum sinit perfecta Christi nuditate fundari. cuius nobis passionis inesse uestigia isto quoque deprehendimus indicio, cum forte ad refectionem detenti ab aliquo fratrum contenti non sumus eo sapore cibos sumere quo ab exhibente conditi sunt, sed quiddam superfundi eis uel adici inportuna atque effrenata poscimus libertate. quod fieri penitas non oportet tribus de causis. primo quia mens monachi semper debet in omni tolerantiae ac parcitatis exercin quibus est sufficiens esse. nullatenus enim poterit uel occulta uel maiora corporis desideria refrenare, quisque degustatione modicae insuauitatis offensus ne ad momentum quidem delicias gutturis sui ualuerit castiga
Abbreviated transcription (Latin):
residuȩ passiones absq labore marcesceft
licet hȩc quȩ p̾diximꝰ octo uttia illa qͣ
cõmeniorauimꝰ ratione inuicẽ sibi con¬
nexa atq ꝑmixta sint. specialius tañ
in quatuor conuigationes. & copulis
diuidunt᷑. Castrimargiȩ nãq fornicati¬
o peculiari consortio fęderat᷑: philargi¬
riȩ ira. tristiciȩ accidia. cenodoxiȩ suꝑ¬
de uniuscuiꝰq uitii generib dispu¬
temꝰ: castrimargiȩ genera sunt tria. Pt¬
Scđm qđ expletione uentris. & quarũlibs
escaꝵ uoracitate lȩtat᷑. Terciũ. qđ accu¬
ratiores ac delicatissimos desiderat cibos.
Quȩ tria. ñ leui dispendio monachũ feri¬
unt: nisi ab om̃ib istis pari studio atq
obseruantia. semetipsum expedire cont¬
derit. Nam qͤmadmodũ absolutio iei¬
paratio similit̾ amputanda. Ex hol
gib causis. diu̾sȩ ac pessimȩ ualitudine
l aris Sianct᷑. atq ex inde horror & in¬
olerantia eiusdem concrescit habitaculi.

Expanded text:
residuresidulicet haec, quae praediximus, octo vitia illa quam commemoravimus ratione invicem sibi connexa atque permixta sint, specialius tamen in quatuor conjugationes et copulas dividuntur; gastrimargiae namque fornicatio peculiari commercio foederatur, philargyriae ira, tristitiae acedia, cenodoxiae superujusque vitii generibus disputemus. Gastrimargiae genera sunt tria: Psecundum quod expletione ventris et quarumlibet escarum voracitate laetatur, tertium, quod accuratiores ac delicatissimos desiderat cibos. Quae tria non levi dispendio Christianum feriunt, nisi ab omnibus istis pari studio atque observantia semetipsum expedire contenderit. Nam quemadmodum absolutio jejupraeparatio similiter amputanda, ex his enim tribus causis diversae ac pessimae valetudines i odium gignitur atque exinde horror et intolerantia eiusdem concrescit habitaculi,
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ ratione uingunt᷑ : ita ut ucrem̃¬
tũ prioris. ortus efficiat᷑ alteriꝰ. Cenodoxiȩ
enĩ exuberantia: suꝑbiȩ fomitẽ parit.
S ab illis sex pͥorib uitus penitꝰ dissident:
nec simili cũ eis societate fȩderant᷑. Siqͥ¬
dẽ ñ solũ nullã ex illis occasionẽ suȩ ge¬
nerationis accipiunt: s etiã contͣrio mo¬
do att ordine suscitant᷑ Nam illis euo¬
sis hȩc uehem̃tiꝰ fructificant: & illoꝵ ne¬
te iuiuatius pullulant atq suc cresono
Unde etiã diu̾so modo. ab his duob
tioꝵ cunc incidimꝰ: cũ a p̾cedentib eo
fuerimꝰ superati. In hȩc uͦ duo uictore
& uł maxime post triumphos peris¬
mͦ incurrere. Om̃ia gͥ uitia qͣmadi.
increm̃to p̾cedentiũ generant᷑. ita illo
deminutione purgant᷑. Et hac ratio
ut suꝑbia possit explodi cenodoria ẽ ꝑ¬
focanda. & ita semꝑ pͥorib suꝑatis. sequa¬
tia conqͥescent: & extinctione p̾cedenũ

Expanded text:
diximus ratione iunguntur, ita ut incremediximus ratione iunguntur, ita ut incrementum prioris ortus efficiatur alterius cenodoxiae enim exuberantia superbiae fomitem parit, sed ab illis sex prioribus uitiis penitus dissident nec simili cum eis societate foederantur, siquidem non solum nullam ex illis occasionem suae generationis accipiant, sed etiam contrario modo atque ordine suscitentur. nam illis euulsis haec uehementius fruticant et illorum morte uiuacius pullulant atque subcrescunt. unde etiam diuerso modo ab his duobus itiorum tunc incidimus, cum a praecedentibus eorum fuerimus elisi, in haec uero duo aictorea et uel maxime post triumphos periclitamur incurrere. omnia igitur uitia, quemadmodum incremento praecedentium generantur, ita illorum deminutione purgantur. et hac ratione ut superbia possit explodi, cenodoxia est praefocanda, et ita semper prioribus superatis sequentia conquiescent et eztinctione praecedentium
Abbreviated transcription (Latin):
de philargiria. iram. de ira tristiciã: de
tristicia accidiã necesse ẽ pullulare. Ido¬
ꝙ simili contra hȩc mͦ. atq eadem ratio¬
ne pugnandũ ẽ: & a p̾cedentib semꝑ
aduersus sequentes oportet nosinire cer¬
tamina Faciliꝰ enĩ cuiꝰ libet arboris nor¬
ia latitudo ac ꝓceritas exarescit: si antea
radices eiꝰ qͥb innitit᷑. uł nudate fuerint
uł succisȩ : & infestantes humores aqua¬
rũ continuio exsiccabuntt᷑. cũ generator
edꝵ fons ac ꝓfluentes uenȩ. sollerti indu¬
stria fuerint obturatł. Quã ob rẽ ut ac¬
cidia uincat᷑ ante suꝑanda ẽ tristicia.
Ut tristicia ꝓpellat᷑: ira prius ẽ extruden¬
da. it extinguat᷑ ira.: philargiria calcan¬
da ẽ. Ut euellat᷑ philargiria: fornicatio
cõpescenda ẽ.Ut fornicatio subruat:
castrimargiȩ ẽ uitiũ castigandũ. Residu¬
a uero duo. id ẽ cenodoxia & suꝑbia. sibi
qͥdẽ similit̾ illa qua de suꝑiorib uitiis

Expanded text:
de filargyria iram, de ira tristitiam, de de filargyria iram, de ira tristitiam, de tristitia acediam necesse est pullulare. ideoque simili contra haec modo atque eadem ratione pugnandum est et a praecedentibus semper aduersus sequentes oportet nos inire certamina. facilius enim cuiuslibet arboris noxia latitudo ac proceritas exarescet, si antea radices eius quibus innititur uel nudatae fuerint uel succisae, et infestantes umores aquarum continuo siccabuntur, cum generator earum fons ac profluentes uenae sollerti industria fuerint obturatae. quamobrem ut Media uincatur, ante superanda tristitia est: ut tristitia propellatur, ira prius est extrudenda: ut extinguatur ira, filargyria calcanda est: ut euellatur filargyria, fornicatio conpescenda est ut fornicatio subruatur, gastrimargiae est uitium castigandum. residua uero duo, id est cenodoxia et superbia sibi quidem similiter illa qua de superioribus uitiis
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ: ut ne tenuit᷑ quidẽ ab ea pul¬
sent᷑ ulteriꝰ. nichilominꝰ om̃i tempore
contͣ castrimargiã pugnantes. nͥ ingen
ti cͥcunspectione cordis. & abstinentia
corꝑis dimicauerint. securi ẽẽ ñ possint.
iii. & accidia. nulla quẽ admodũ suꝑiora
diximꝰ accedente extrinsecus ꝓuocatio¬
ne generari solent. Nam solitarios qͦsq
& in heremo cõstitutos nulliq huma¬
no cõmixtos ꝯsortio. frequent̾ atty a¬
marissime uexare noscunt᷑. Qđ eẽ ueris¬
simũ quisqs fuerit in solitudine cõmora¬
Iec qͥ octo uitia licet diu̾sos ortus ac disnatiõe¬
similes efficientias habeant: sex tam̃
priora. id ẽ castrunargia. fornicatio. fi¬
largyria. ira. tristicia. accidia: quadã in¬
ter se cognatione. & ut ita dixerim con¬
catenatione cõnexa sunt: ita ut pͥoris
ȩxuberantia. sequentis efficiat᷑ exordiũ.
Nam de habundantia castrimargiȩ. for¬
nicationẽ. de fornicatione philargyriã

Expanded text:
sionem, ut IDe tenuiter quidem ab ea pulsionem, ut IDe tenuiter quidem ab ea pulsentur ulterius, nihilominus Omni tempore contra gafitrimargiam pti circumspectione cordis et abstinentia corporis dimicaverint, securi esse non possunt. itia et acedia nulla quemadmodum superiora diximus accedente extrinsecus prouocatione generari solent. nam solitarios quoque et in heremo constitutos nullique humano conmixtos consortio frequenter atque amarissime uexare noscuntur. quod esse uerissimum, quisque fuerit in solitudine conmoraitur octo uitia licet diuersos ortus ac dissimiles efficientias habeant, sex tamen priora, id est gastrimargia, . fornicatio, filargyria, ira, tristitia, acedia quadam inter se cognatione et ut ita dixerim concatenatione conexa sunt, ita ut prioris exuberantia sequenti efficiatur exordium. nam de abundantia gastrimargiae fornicationem, de fornicatione filargyriam,