comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dnm eẽ putauert̃.: s catholicȩ eccłiȩ recta fides
imꝑꝓbat tale comm̃tum. & diabolicã doctrinã
ẽẽ cognoscit. nec solum cognoscit credendo. s in
quib potest conuincit etiam disputando. Imꝓ¬
hemus itaq huiusmodi errorem. quẽ scã ab
inttio anathematizauit ȩccłia. Non arbitrem᷑
oriri ab oriente. occidere in occidente. cuus
cursui nox succedit. cuius radii nube obum-¬
brantur. qͥ certo de loco in locũ motione cõmigͣt.
quẽ sol factus ẽ. Omĩa enim ꝑ ipsum facta st̃.
&e sine ipso factum ẽ nichil. Est gͦ lux quȩ fa¬
uit hanc lucẽ. hanc amemus. hanc intelligere
cupiamus. ipsam sitiamus. ut ad ipsam ipsa
duce aliqͣndo ueniamus. & in illa ita uiuamus.
ut nunqͣm omnino moriamur. Ista enim lux ẽ.
de qua ꝓphetia olim p̃missa. ita in psalmo ceci¬
nit. homines & ium̃ta saluos facies dñe. sicut
multiplicata ẽ miscdia tua cbs. ꝑsalmi scĩ ista
uerba sunt. aduertite qͥd de taliluce antiquus

Expanded text:
m esse putaverunt. Sed catholicae Ecclesiae recta fides improbat tale commentum, et diabolicam doctrinam esse cognoscit: nec solum agnoscit credendo, sed in quibus potest convincit etiam disputando. Improbemus itaque hujusmodi errorem, quem sancta ab initio anathematizavit Ecclesia. Non arbitremuroriri ab oriente, occidere in occidente; cujus cursui nox succedit, cujus radii nube obumbrantur, qui certa de loco in locum motione commigrat: uem sol factus est. Omnia enim per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . 3. Est ergo lux quae fecit hanc lucem: hanc amemus, hanc intelligere cupiamus, ipsam sitiamus; ut ad ipsam duce ipsa aliquando veniamus, et in illa ita vivamus, ut nunquam omnino moriamur. Ista enim lux est, de qua prophetia olim praemissa ita in Psalmo cecinit: Homines et jumenta salvos facies, Domine; sicut multiplicata est misericordia tua, Deus. Psalmi sancti ista verba sun
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ. Ec̃ce tu ipse es. ecce tu solus es. ecce tecũ es.
ecce aliũ nullum hominẽ pateris. s uides aliam
legem in m̃bris tuis repugnantẽ legi m̃tis tuȩ.
& captiuantẽ te in lege peccati. quȩ ẽ in menbris
tus. Exclama gͦ. & a rixa interiore clama adcłm.
ut tͥ pacificet te Miser ego homo. qͥs me lib̃abit
de corpore mortis huius: Gr̃ã dei ꝑ ihm xp̃m¬
dñm nr̃m. quia qͥ me inqͥt sequitur. ñ ambula¬
bit in tenebris. s habebit lum̃ uitȩ. finita tota
rixa immortalitas consequetur. qͥa nouissima
inimica destruetur mors. Et qualis paxerit :
Oportet corruptibile hoc induere incorruptionem.
& mortale hoc induere immortalitatẽ. Quo ut
ueniamus qͥa tunc erit in re. nunc sequamur

Expanded text:
versus carnem . Ecce tu ipse es, ecce tu solus es, ecce tecum es, versus carnem . Ecce tu ipse es, ecce tu solus es, ecce tecum es, ecce alium nullum hominem pateris: sed vides aliam legem in membris tuis, repugnantem legi mentis tuae, et captivantem te in lege peccati, quae est in membris tuis. Exclama ergo, et a rixa interiore clama ad Deum, ut tibi pacificet te: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? Gratia Dei pnostrum . Quia qui me, inquit, sequitur, non ambulabit in tenebris; sed habebit lumen vitae. Finita tota rixa, immortalitas consequetur, quia novissima inimica destruetur mors. Et qualis pax erit? Oportet corruptibile hoc induere incorruptionem, et mortale hoc induere immortalitatem . Quo ut veniamus
Abbreviated transcription (Latin):
uolumus. Ille errat. tu uis ducere ad uiã. Re¬
sistit tͥ litigans. resistit paganus. disputas contra
errores idoloꝵ & demonioꝵ. Resistit tͥ hereticus.
dispitas contra alias doctrinas demonioꝵ. Alalus
catholicus ñ uult bene uiuere. corripis etiã inte¬
riorem frẽm tuum. tecũ manet in domo. & ꝑ¬
ditas uias querit. estuas quomͦ corrigas. ut de
illo bonã rationem dño amboꝵ reddas. Quante
undiq rixarũ necessitates. Plerũq homo tedio
affectus. dicit apud seipsum. quid mͥ est pati con¬
tradictores. pati eos qͥ reddunt mala ꝓ bonis.
Ego uolo consulere. illi uolunt ꝑire. consumo uitã
meã litigando. pacem ñ habeo. inimicos insuꝑ
facio. qͦs amicos habere deberẽ. si beniuolentiã
consulentis attenderent. Quid mͥ est ista ꝑpeti:
Redeam ad me. mecũ ero. dm meum inuocabo.
Redi ad teipsum. ibi inuenis rixã. si cepisti dm seqͥ
ibi inuenis rixam. Quã rixam inqͥs inuenio :

Expanded text:
volumus. Ille errat, tu vis ducere ad viam; revolumus. Ille errat, tu vis ducere ad viam; resistit tibi, litigas: resistit paganus, disputas contra errores idolorum et daemoniorum: resistit haereticus, disputas contra alias doctrinas daemoniorum: malus catholicus non vult bene vivere, corripis etiam interiorem fratrem tuum: tecum manet in domo, et perditas vias quaerit; aestuas quomodo corrigas, ut de illo bonam rationem Domino amborum reddas. Quantae undique rixarum necessitates? Plerumque homo taedio affectus, dicit apud semetipsum: Quid mihi est pati contradictores, pati eos qui reddunt mala pro bonis? Ego volo consulere, illi volunt perire: consumo vitam meam litigando; pacem non habeo: inimicos insuper facio, quos amicos habere deberem, si benevolentiam consulentis attenderent: quid mihi est ista perpeti? redeam ad me, mecum ero, Deum meum invocabo. Redi ad teipsum, ibi invenis rixam: si coepisti Deum sequi, ibi invenis rixam. Quam rixam, inquis, invenio? C
Abbreviated transcription (Latin):
factus ẽ uia. Non tͥ dicitur. labora querendo uiã.
ut puenias ad ueritatẽ ce uitam. ñ hoc tͥ dicitur.
Piger surge. uia ipsa ad te uenit. & te de somno
dormientẽ excitauit. si tam̃ excitauit surge am¬
bula. forte conaris ambulare & ñ potis. qͥa dolent
pedes. Unde dolent peles: An iubente auaricia
ꝑ aspera cucurrerunt. S dei uerbum sanauit
o claudas. Ecce inqͥs sanos habed pedes. s ipsam
uiam ñ uideo. illuminauit &e cecos. Hoc totum
ꝑ fidem qͣm diu ꝑegrinanur a dño. manentes
in corpore. cum aut̃ ꝑ ambulauerimus uiam.
& ad ipsam patriã uenerimus. qͥd erit nob̃ letius:
qͥd erit nobis beatius: Quia nichil pacatius. ti¬
chil enĩ aduersus hominẽ rebellabit. Nunc uͦ
fr̃s difficile sine rixa sumus. ad concordiã uocati
sumus. iubemur pacẽ habere int̾ nos. ad hoc
quando ueniamus ad ꝑfectissimam pacẽ. modo
aũt litigamus plerũq cum eis quib consulere

Expanded text:
factus est via. Non tibi dicitur, Labora quaerendo viam, factus est via. Non tibi dicitur, Labora quaerendo viam, ut pervenias ad veritatem et vitam; non hoc tibi dicitur. Piger, surge; via ipsa ad te venit, et te de somno dormientem excitavit, si tamen excitavit: surge, et ambula. Forte conaris ambulare, et non potes, quia dolent pedes. Unde dolent pedes? an jubente avaritia per aspera cucurrerunt? Sed Dei Verbum sanavit et claudos. Ecce, inquis, sanos habeo pedes, sed ipsam viam non video. Illuminavit et caecos. 10. Hoc totum per fidem, quamdiu peregrinamur a Domino, manentes in corpore: cum autem perambulaverimus viam, et ad ipsam patriam venerimus, quid erit nobis laetius? quid erit nobis beatius? Quia nihil pacatius: nihil enim adversus hominem rebellabit. Nunc vero, fratres, difficile sine rixa sumus. Ad concordiam quidem vocati sumus, jubemur pacem habere inter nos; ad hoc quando veniamus ad perfectissimam pacem: modo autem litigamus plerumque cum eis quibus consulere
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. Nam qͥs auderet sꝑare. quod ds ñ digna¬
tus eẽt polliceri uel dare: Uidebimus facie ad
faciem. Apłs dicit. Nunc scio ex parte. nunc in
eniginate ꝑ speculum. tunc aut̃ facie ad faciem.
os ñdum apparuit qͥd erimus. Scimus qm̃ cũ
apparuerit similes ei erimus. qm̃ uidebimus eũ
sicuti ẽ. Hȩc ẽ magna ꝓmissio. si amas sequere.
Amo inqͥs. s quo sequor: Si dixisset tͥ dñs deus
tuus. ego sum ueritas ꝙ uita. desiderans ueritatẽ
concupiscens uitã. uiam qua acd hȩc ꝑuenire pos¬
ses ꝓfecto quereres. & diceres tͥ. magna res ueri¬
tas. magna res uita. si eẽt quomͦ illuc ꝑueniret
anima mea. Queris qua. audi eum dicentẽ pͥmo.
ego sum uia. Anteqͣm diceret tͥ quo. p̃misit qua
Ego sum inqͥt uia. Quo: uia. ueritas. & uita.
Primo dixi qua uenias. postea dixi qͦ uenias. Ego
sum ina. ego sum ueritas. ego sum uita apud pa¬
trem manens. Ueritas & utta. induens se carne.

Expanded text:
nobis. Nam quis auderet sperare quod Deus non dignanobis. Nam quis auderet sperare quod Deus non dignatus esset vel polliceri vel dare? Videbimus facie ad faciem. Apostolus dicit: Nunc scio ex parte, nunc in aenigmate per speculum, tunc autem facie ad faciem . d erimus: scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est . Haec est magna promissio; si amas, sequere. Amo, inquis; sed qua sequor? Si dixisset tibi Dominus Deus tuus, Ego sum veritas et vita; desiderans veritatem, concupiscens vitam, viam qua ad haec pervenire posses profecto quaereres, et diceres tibi: Magna res veritas, magna res vita; si esset quomodo illuc perveniret anima mea! Quaeris qua? audi eum dicentem primo, Ego sum via. Antequam diceret tibi quo, praemisit qua: Ego sum, inquit, via. Quo via? Et veritas et vita. Primo dixit qua venias, postea dixit quo venias. Ego sum via, ego sum veritas, ego vita. Manens apud Patrem, veritas et vita: induens se carnem,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qui laboratis & onerati estis & ego uos resiciã.
tollite uigũ meum suꝑ uos. & discite a me quia
mitis sum & humilis corde. qͣm multi fecerunt
audito ȩugl̃io. quod ex ore ipsuis auditũ. diues
ille ñ fecit. Ergo mͦ faciamus. sequamur dñm.
soluamus cõpedes quib impedimur sequi. Et
qͥs idoneus soluere tales nodos nͥ ille acdiuuet
cui dictum ẽ. dirupisti uincula mea. de quo
alius psalmus dicit. dñs soluet compeditos. dñs
erigit elisos: Et qͥd secuntur soluti & erecti. nͥ lum̃
a quo audiunt. ego sum lum̃ mundi. qui me
sequitur ñ ambulabit in tenebris. quia dñs illu¬
minat cecos: Illuminamur gͦ modo fr̃s haben¬
tes colliriũ fidei. p̃cessit enim eius saliua cũ terta.
unde inungueretur qͥ cecus natus ẽ. & nos de-
adam cȩci nati sumus. illo illuminante opus ha¬
ẽ. ueritas de terra orta ẽ. Ipse aũt dixit. ego
sum uia. ueritas. & uita. ueritate ꝑfruemur.
cũ uiderimus facie ad faciem. qͥa & hoc ꝓmittit᷑

Expanded text:
is, et ego vos reficiam; tollite jugum meum super vos, et discite a me quia mitis sum et humilis corde : quam multi fecerunt audito Evangelio, quod ex ore ipsius auditum dives ille non fecit? Ergo modo faciamus, sequamur Dominum; solvamus compedes quibus impedimur sequi. Et quis idoneus solvere tales nodos, nisi ille adjuvet cui dictum est, Disrupisti vincula mea ? De quo alius psalmus dicit, Dominus solvit compeditos, Dominus erigit elisos . 9. Et quid sequuntur soluti et erecti, nisi lumen a quo audiunt, Ego sum lumen mundi: qui me sequitur, non ambulabit in tenebris? quia Dominus illuminat caecos. Illuminamur ergo modo, fratres, habentes collyrium fidei. Praecessit enim ejus saliva cum terra, unde inungeretur qui caecus est natus . Et nos de Adam caeci nati sumus, et illo illuminante opus haest, Veritas de terra orta est : ipse autem dixit, Ego sum via, veritas et vita . Veritate permittitur
Abbreviated transcription (Latin):
concupisci potest. suspirari in illud potest. digne
qͥ me sequitur ñ ambulabit in tenebris. s habe¬
bit lum̃ uitȩ. quib uerbis aliud ẽ quod nussit. ali¬
ud qͦd ꝓmisit faciamus qͦd iussit. ne impuden¬
ii fronte desideremus quod ꝓmisit. ne dicat nobͣ
m uidicio suo. ñ fecisti enim qͦd iussi. ut expetas
Ut sequereris me. consilium uitȩ petisti. Cuius
tutȩ. nͥ de qua dictum ẽ. qm̃ apud te ẽ fons uitȩ:
Audiuit quidam. uade uende omnia quȩ habes
& da pauꝑibus. & habebis thesaurũ in cȩlo . & ue¬
i sequere me. Tristis abscessit. ñ est secutus. quȩ¬
siuit magistrum bonũ. int̾pellauit doctorem. q
contempsit docentẽ. Tristis abscessit. ligatus cupi¬
ditatib suis. tristis abscessit. habens grandem
sarcinã auariciȩ suꝑ humeros suos. Laborabat.
estuabat. ꝙ qui ab illo sarcinã deponere uoluit.
ñ est putandus sequendus. s desiderandus. Postea

Expanded text:
concupisci potest, suspirari in illud potest: digne concupisci potest, suspirari in illud potest: digne qui me sequitur, non ambulabit in tenebris; sed habebit lumen vitae: quibus verbis aliud est quod jussit, aliud quod promisit: faciamus quod jussit, ne impudenti fronte desideremus, quod promisit; ne dicat nobis in judicio suo, Fecisti enim quod jussi, ut expetas r? Dicit tibi, Ut sequereris me. Consilium vitae petiisti. Cujus vitae, nisi de qua dictum est, Apud te fons vitae? Audivit quidam, Vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo; et veni, sequere me. Tristis abscessit, non est secutus: quaesivit magistrum bonum, interpellavit doctorem, et contempsit docentem: tristis abscessit, ligatus cupiditatibus suis; tristis abscessit, habens grandem sarcinam avaritiae super humeros suos . Laborabat, aestuabat; et qui ab illo sarcinam deponere voluit, non est sequendus putatus, sed deserendus. Postea
Abbreviated transcription (Latin):
huic tempori. nͥ quod rursus in psalmo dicit᷑
lauabo ꝑ singulas noctes lectum meũ. lacri¬
mis meis stratũ meum rigabo: ꝑ singulas
noctes inqͥt flebo. desiderio lucis ardebo.
Uidet dñs desiderium meum. qm̃ dicit illi
alter psalmus. ante te ẽ omne desiderium
meũ. & gemitus m̃s a te non ẽ absconditus.
Desideras aurũ. uideri potest. querens enĩ aurũ.
manifestus eris hominib. Desideras frum̃tum
int̾rogas qui habeat. & cupiens ꝑuenire ad id
quod desideras. Indicas te desiderasse dm̃. qͥs
uidet nͥ ds̃. A quo enĩ petis dm̃ sicut panẽ. sicut
aquam. sicut aurũ & argentum. sicut frumen¬
tum : a quo petis dm̃. nisi a deo: Ipse petitur
a seipso. qui ꝓmittit seiꝑsum. Extendat anima
cupiditatẽ suam. & sinu capaciore querat com¬
prehendere qͦd oculus ñ uidit. nec auris audiit.
nec in cor hominis ascendit. Desiderari potest.

Expanded text:
huic tempori congruere, nisi quod rursus in Psalmo dicitur, huic tempori congruere, nisi quod rursus in Psalmo dicitur, Lavabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo ? Per singulas noctes, inquit, flebo: desiderio lucis ardebo. Videt Dominus desiderium meum; quoniam dicit illi alter psalmus, Ante te est omne desiderium meum, et gemitus meus a te non est absconditus . Desideras aurum? videri potes; quaerens enim aurum manifestus eris hominibus. Desideras frumentum? interrogas qui habeat; cui et cupiens pervenire ad id quod desideras, indicas. Desideras Deum? quis videt, nisi Deus? A quo enim petis Deum, sicut panem, sicut aquam, sicut aurum, sicut argentum, sicut frumentum? A quo petis Deum, nisi a Deo? Ipse petitur a seipso, qui promittit seipsum. Extendat anima cupiditatem suam; et sinu capaciore quaerat comprehendere quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Desiderari potest,
Abbreviated transcription (Latin):
lo facias casum. nunquã a te ipse facit occasum
Q ui gͦ me inquit seqͥtur ñ ambulabit in tenebris.
s habebit lum̃ uite. Quod ꝓmisit. futuri tem¬
poris uerbo posuit. ñ enim ait habet s habebit.
inquit lum̃ uite. nec ait tam̃ qui me sequetur.
s qui me sequitur. In eo qͦd facere debemus
prȩsens tempus posuit. quod aut̃ ꝓmisit faci¬
entib. suturi temporis uerbo significauit.
Qui sequitur habebit. Modo sequitur. post
habebit. mͦ sequitur ꝑ fidem. post habebit ꝑ
spetiem. Quam diu enĩ sumus in corpore ait
apłs. ꝑegrinamur a dnõ. ꝑ sidem enĩ ambula¬
mus. ñ ꝑ spetiem. Quando ꝑ speciem: Cum
habuerimus lum̃ uitȩ. cũ ad illam uisionẽ
uenerimus. quando nox ista transierit. De
illo quippe die qͥ exorturus ẽ. dictum ẽ. mane
astabo ł & contemplabor. Quid ẽ mane: Craus¬
acta nocte scłi huius. transactis t̾rorib tempta¬
tionũ. suꝑato illo leone. qͥ nocte rugiens cirtu¬
contemplabor. Nunc uͦ quid putamus fr̃s ꝯs

Expanded text:
ipse facit occasum. 7. Qui ergo me, inquit, sequitur, non ambulabit in tenebris; sed habebit lumen vitae. Quod promisit, futuri temporis verbo posuit: non enim ait, habet; sed, habebit, inquit, lumen vitae. Nec ait tamen, qui sequetur me; sed, qui sequitur me. In eo quod facere debemus, praesens tempus posuit: quod autem promisit facientibus, futuri temporis verbo significavit. Qui sequitur habebit. Modo sequitur, post habebit: modo sequitur per fidem, post habebit per speciem. Quamdiu enim sumus in corpore, ait Apostolus, peregrinamur a Domino: per fidem enim ambulamus, non per speciem . Quando per speciem? Cum habuerimus lumen vitae, cum ad illam visionem venerimus, quando nox ista transierit. De illo quippe die qui exorturus est, dictum est, Mane astabo tibi, et contemplabor . Quid est, mane? Transacta nocte saeculi hujus, transactis tertoribus tentationum, superato illo leone qui nocte rugiens circucontemplabor. Nunc vero quid putamus, fratres
Abbreviated transcription (Latin):
dOO modo
audiuimus
o intenti accepimus cum
& euisq nr̃m de re
tam magna que lecta¬
lo cepit quod potuit. & posito pane uerbi
nemo ẽ qui se queratur nichil gustasse. s
iterum ñ dubito. quia difficile ẽ quisqͣm qui
intelligat. toleret ministerium nr̃m. quousq
si possimus illo adiuuante tractando faciamuls
ut uel om̃s uł multi intelligant. qͦd se pauci

Expanded text:
d modo audivimus et intenti accepimus, cumet quisque nostrum de re tam magna quae lectlo cepit quod potuit; et posito pane verbi, nemo est qui se queratur nihil gustasse. Sed iterum non dubito, quia difficile quisquam est qui intelligat; toleret ministerium nostrum, quousque, si possimus, illo adjuvante tractando faciamus ut vel omnes vel multi intelligant, quod se pauci
Abbreviated transcription (Latin):
intellexisse lȩtantur quod ait dominus.
ago sum lux mundi. Clarũ puto eẽ eis qui
habent oculos unde hunis lucis participes
fiant. qui aũt non habent oculos nͥ in sola carne
o occasu ꝑagit diem: Non enĩ defuerunt he¬
retici. qͥ ista sensert̃. A Alanichei solem istum ocu¬

Expanded text:
intellexisse laetantur. 2. Quod ait Dominus, Ego sum lux mundi, clarum puto esse eis qui habent oculos, unde hujus lucis participes fiant: qui autem non habent oculos nisi in sola carne,et occasu peragit diem? Non enim defuerunt haeretici qui ista senserunt. Manichaei solem istum ocu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ cum fonte uitȩ. q a dño dictum ẽ lumen
uitȩ. In istis aũt usib corporalib aliud ẽ lum̃.
aliud fons. fontẽ fauces querunt. lum̃ oculi.
Quando sitimus quęruus fontẽ quando in te¬
nebris sumus querimus lucẽ. q si forte nocte
siciamus. lum̃ accendimus ut ad fontẽ uenia¬
mus. Non ẽ sic apud d̃m. Quod lum̃ est. hoc ẽ
fons. Qui tͥ lucet ut uideas. ipse tͥ manat
iudetis. quale hoc lum̃ est de quo dñs dicit.
qui sequitur me non ambulabit in tenebris.
Sequere istum solem. uideamus si ñ ambulabis
in tenebris. Ecce orundo exit ad te ille. cur¬
su suo ad occidentem ꝑgit. tͥ forte ad orientẽ
ꝓfectio ẽ. nisi tu in contrariã partem pergas
ñ qua ille tendit. sequendo cũ ꝓfecto errabis.
& ꝓ oriente occidentẽ tenebis. Tu eũ in t̾ra
si sequaris errabis. nau ta si eũ in mari se¬
quatur errabit. Postre mo uidetur tͥ sequen¬
dum eẽ solem. & tendis etiã ipse ad occidentẽ.
quo os ille tendit. uide amis cũ occiderit.

Expanded text:
est cum fonte vitae, et a Domino dictum est lumen vitae. In istis autem usibus corporalibus aliud est lumen, aliud fons: fontem fauces quaerunt, lumen oculi: quando sitimus quaerimus fontem; quando in tenebris sumus, quaerimus lumen; et si forte nocte sitiamus, lumen accendimus ut ad fontem veniamus. Non sic apud Deum: quod lumen est, hoc est fons; qui tibi lucet ut videas, ipse tibi manat videtis, quale hoc lumen est de quo Dominus dicit, quitur, non ambulabit in tenebris. Sequere istum solem, videamus si non ambulabis in tenebris. Ecce oriundo exit ad te: ille cursu suo ad occidentem pergit; tibi forte ad orientem profectio est: nisi tu in contrariam partem pergas, non qua ille tendit, sequendo eum profecto errabis, et pro oriente occidentem tenebis. Tu eum in terra si sequaris, errabis: nauta si eum in mari sequatur, errabit. Postremo videtur tibi sequendum esse solem, et tendis etiam ipse ad occidentem, quo et ille tendit: videamus cum occiderit,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ delectaris. Parum aliqͥd uidetur fides creden¬
tium. ñ habes staterã unde appendas. Audi gͦ
quo ꝑueniat. & uide qͣnta sit sicut & ipse dñs
alio loco dicit. si habueritis fidem sicut granũ
sẏnapis. Quid humilius. qͥd uehem̃tius.: Qͥd
minutius. qͥd feruentius: Ergo & uos ait si man¬
seritis in uerbo meo. in qͦ credidistis qͦ ꝑducemini
Lere discipuli mei eritis

Expanded text:
non delectaris. Parum aliquid videtur fides credennon delectaris. Parum aliquid videtur fides credentium, non habes stateram unde appendas. Audi ergo quo perveniat, et vide quanta sit: sicut et ipse Dominus alio loco dicit, Si habueritis fidem sicut granum sinapis . Quid humilius, quid vehementius? quid minutius, quid ferventius? Ergo et vos, ait, si manseritis in verbo meo, in quo credidistis, quo perducemini? Vere discipuli mei eritis
Abbreviated transcription (Latin):
deos. Si uos manseritis in uerbomeo. ideo m¬
deo man¬
seritis qͥa initrati estis. qͥa & ibi eẽ cepistis. si man¬
seritis hoc ẽ in fide quȩ in uob̃ credentib eẽ cȩꝑit.
quo ꝑuenietis: uide quale initiũ. Quo ꝑducit:
Amasti fundam̃tum. culm̃ attencde: & ex ista humi¬
litate. aliam celsitudinẽ quere. fides enĩ hum illta¬
tem habet. cognitio & immortalitas os et̾nitas ñ
habet humilitatẽ. s celsitudinẽ. erectionem. nul¬
lam defectionẽ. eternam stabilitatẽ. nullam ab
inimico expugnationẽ. nullum deficiendi ti¬
morẽ. Mlagnum ẽ quod incipit a fide. s con¬
contempni. fossa fit grandis. lapides quoq mͦ
passim mittuntur. nulla ibi expolitio. nulla
pulchritudo apparet. quomͦ nec in arboris radi¬
ce ñ apparet aliqua pulchritudo. totum tam̃
qͥoquid te delectat in arbore. de radice surrexit.
Sed uides radicem & ñ delectaris. uides arborem
q tniraris. Sulte. qͦd miraris. inde surrexit qͦ

Expanded text:
eos: Si vos manseritis in verbo meo. Ideo manseritis, quia initiati estis, quia et ibi esse coepistis. Si manseritis, hoc est in fide quae in vobis esse credentibus coepit; quo pervenietis? Vide quale initium, quo perducit. Amasti fundamentum, culmen attende, et ex ista humilitate aliam celsitudinem quaere. Fides enim humilitatem habet: cognitio et immortalitas et aeternitas non habet humilitatem, sed celsitudinem; erectionem, nullam defectionem, aeternam stabilitatem, nullam ab inimico expugnationem, nullum deficiendi timorem. Magnum est quod incipit a fide; sed con ab imperitis contemni. Fossa fit grandis, lapides quoquo modo passim mittuntur; nulla ibi expolitio, nulla pulchritudo apparet: quomodo nec in arboris radice, non apparet aliqua pulchritudo; totum tamen quidquid te delectat in arbore, de radice surrexit. Sed vides radicem, et non delectaris; vides arborem et miraris. Stulte, quod miraris, inde surrexit quo
Abbreviated transcription (Latin):
tiadocuit. Cȩterũ omĩa quȩ sunt in corpore ex
tno eodemq luto formata usibus tantum &
officiis naturalibꝰ distingunt᷑. s ne illud qͥdẽ
absolutione uacare huius questionis omittam.
qd̃ substantia dĩ quȩ ꝑ omiã incorporea ẽ uise¬
ri corꝑibus uel capi ab eis principalit̾ non po
dicamus lux omĩa quidem menbra corporis
principaliter soli carni sociatus. s anma int̾
carnem ocłmq meditantem generatus. hac gͦ
media & insecreta rationabilis spc̃ arce uer-¬
bum di capiente. absq ulla qua suspicaris
inuiria ds̃ est. natus ex uirgine. ꝙ ido nicħ
erat uirtus altissimi. Nichil de humana fra-¬
gilitate cogites. ubi plenitudo inerat ditatis.
Nucifixus sub pontio pilato.q. sepultus

Expanded text:
tia docuit. Caeterum omnia quae sunt in corpore, ex tia docuit. Caeterum omnia quae sunt in corpore, ex uno eodemque luto 76 formata, usibus tantum et officiis naturalibus distinguuntur. Sed nec illud quidem absolutione vacare hujus quaestionis omittamus, quod substantia Dei, quae omnino est incorporea, inseri corporibus, vel capi ab eis principaliter non podicamus, lux omnia quidem membra corporis principaliter soli carni sociatus, sed anima inter carnem Deumque media generatus. Anima ergo media, et in secreta rationabilis spiritus arce Verbum Dei capiente, absque ulla quam suspicaris injuria, Deus est natus ex Virgine. Et ideo nihil erat virtus altissimi. Nihil de humana fragilitate cogites, ubi plenitudo inerat divinitatis. 14. CRUCIFIXUS SUB PONTIO PILATO, ET SEPULTUS
Abbreviated transcription (Latin):
tas natura solis illo inferior ẽ. quantũ creatura
sine dubio creatore: Intuere nunc solis radios. si¬
in ceni alicuius uoraginem demittat᷑ numquid¬
nam aliquid inde pollutionis acquirit. aut ob¬
cenorum illustratio solis ducetur iniuria Ignis
quoq natura quando ẽ inferior his de quibꝰ ser¬
moest. & nulla materia uel obscena uel turpis ad¬
hibita ei ignem polluisse credetur. Cũ gͦ ita in¬
rebꝰ materialibꝰ hȩc eẽ constet. tu m illa suꝑeminen¬
ti ꝙ incorporea natura. quȩ supͣ omnẽ ignem &.
supͣ omẽ lum̃ est pollutionis aliquid putes. aut
Nos hominem ado creatũ de terrȩ limo dicimus.
Qd si obscenitas deputaret᷑ opus suũ requiren¬
ti multomagis ei reputabit᷑ opus istud ab inicio
fabricanti. & suꝑfluũ est dicere. cur ꝑ obscena
transierit. cum possis dicere cur obscena c̃diderit
ꝙ ideo obscena hȩc eẽ non natura. s obseruan-¬

Expanded text:
tas natura solis illo inferior est? quantum creatura tas natura solis illo inferior est? quantum creatura sine dubio creatore. Intuere nunc, si solis radius in coeni alicujus voraginem demittatur, nunquidnam aliquid inde pollutionis acquirit? aut obscoenorum illustratio, solis ducitur in injuriam? Ignis quoque quanto natura est inferior his de quibus sermo est? Et nulla materia, vel obscoena, vel turpis adhibita ei, ignem polluisse creditur. Cum Al. rebus materialibus constet, tu in illa supereminenti et incorporea natura, quae super omnem ignem, et super omne lumen est, pollutionis aliquid putas ac Al. aut Nos hominem a Deo creatum de terrae limo dicimus. Quod si obscoenitas Deo reputatur opus suum requirenti, multo magis ei reputabitur opus istud ab initio fabricanti. Et superfluum est dicere, cur per obscoena transierit, cum non possis dicere, cur obscoena condiderit. Et ideo obscoena haec esse, non natura, sed observan
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ceperit. Qui utiq si ad credendũ difficiles sunt.
illis tot e tam turpibus monstris fidem neqͣquã
cõmendare debuerant. faciles sunt ad credendũ.
multo ꝓincus hȩc nrã tamhonesta. & tamscã reciꝑe
quã illa tam indigna. & tam fȩda credere debuisset.
ret. s indignum uideri ut tanta illa maiestas.
ꝑ genitales feminȩ transiret excessus. Ubi quam¬
ius nulla fuerit ex uirili admixtione contagio. fu¬
it tamen ipsuis puerperii obscenȩ obtrectationis
in uiria. ꝓ quo paulisꝑ eis scdm sensũ suũ respon¬
cdeamus. Si quif ruideat paruulũ in ꝓfundo cȩni
necari. & ipse cum sit ur magnus & potens extre¬
mis ut ita dixerim plantis ingrediatur cȩnũ ut
paruulum lib̾et morientem. pollutus a te accusa¬
bitur. hic uir qđ paululũ calcauerit luti an mise¬
ricors laudabitur qđ uitã contulerit morituro.
nunc ad naturam eius qui natus ẽ. Quantũ pu¬

Expanded text:
conceperit. Qui utique si ad credendum difficiles sunt, conceperit. Qui utique si ad credendum difficiles sunt, illis tot et tam turpibus monstris fidem nequaquam commendare debuerant. Si vero faciles sunt ad credendum, multo promptius haec nostra tam honesta et tam sancta recipere, quam illa tam indigna et tam foeda credere debuissent. 12. ret: sed indignum eis videri, ut tanta illa majestas per genitales feminae transiret egressus: ubi quamvis nulla fuerit ex viri commistione contagio, fuit tamen 75 ipsius puerperii obscoenae attrectationis injuria. Pro quo paulisper eis secundum sensum suum respondeamus. Si quis videat parvulum in profundo coeni necari, et ipse cum sit vir magnus et potens, extremum ut ita dixerim ingrediatur coenum, ut parvulum liberet morientem, pollutusne a te accusabitur hic vir, qui paululum calcaverit luti, an ut misericors laudabitur, quod vitam contulerit morituro? nunc ad naturam ejus, qui natus est. Quantum pu
Abbreviated transcription (Latin):
redintegrationẽ factum. cuius exempla etiã
in animaliũ natiuitate cernunt᷑ : & tamen
mirandum ẽ cur hoc gentibus impossibile
uideatur qui credunt mineruam suã de
cerebro iouis natam. Quid ad credendum
difficilius. aut quid magis contra naturam ẽ.
Nic femina ẽ. hic naturȩ ordo seruatur. hic
conceptus & partus temporibus suis editus
ibi nusquã serus femineus s uir solus & part̾
Qui illa credit: cur ista miretur. S & cre
ditur. uenerẽ quoq quã affrodite uocant
de spuma maris sic̃ & iam nominis ipsiꝰ copo¬
sicio ostendit. credunt ⁊̃ ꝓgenitam de ouo
natos castorem. pollucẽq confirma. ex formi
rerum naturam uenientia ipsis tam̃ uisa
sunt credibilia: ut deucalionis  pirre lapi¬
des iactos ꝙ hominũ ex his segetem natura. Ecũ
hȩc ꝙ talia figm̃ta crediderunt. unum eis im¬
possibile uidetur. quod adolescens femina diui-¬
num geriũ non hominis uicio s dõ inspirante

Expanded text:
reintegrationem factum, cujus exempla etiam reintegrationem factum, cujus exempla etiam in animalium nativitate cernuntur? Et tamen mirandum est Al. tacetur est, cur hoc Gentilibus impossibile videatur, qui credunt Minervam suam de cerebro Jovis natam. Quid ad credendum difficilius, aut quid magis contra naturam est? Hic femina est, hic naturae ordo servatur, hic conceptus, hic Al. et partus temporibus suis editur: ibi nusquam femineus sexus, sed vir solus et partus. Qui illa credit, cur ista miratur Al. mireditur. Venerem quoque, quam Aphroditen vocant, de spuma maris, sicut et omnis ejus compositio ostendit, credunt esse progenitam. De ovo natum Castorem Pollucemque confirmant, et ex formira naturam rerum venientia, ipsis tamen sunt visa credibilia, ut Deucalionis et Pyrrhae lapides jactos, et hominum ex his segetem natam. Et cum haec tot et alia figmenta crediderint, unum eis impossibile videtur, quod adolescens femina, divinum germen, non hominis vitio, sed Deo spirante
Abbreviated transcription (Latin):
ut qr c̃ceptꝰ uirginis scĩficet᷑ & partus. ue
rum quia hec ex scripturis ꝓpheticis asserũ¬
tur. possunt fortasse iudeos quãuis sint in¬
fideles & increduli c̃futare. S pagani solẽt
ridere nos cum audiunt predicare nos
uirginis partum ꝓpt̾ quod paucis eoꝵq
obtrectationibꝰ respondendum est. Omĩs
partus extribus ut opinor c̃stat. s adultȩ
etatis sit femina si uirum adeat. si ñ sit uicio
sterilitatis obclausa. Erhis tribus in hoc par
partem quia qui nascebatur non erat ter¬
renus homo s cȩlestis ꝑspm̃ scm̃ cȩlestẽ dici¬
mus salua uirgus incorruptione cõplerã.
ꝙ tam̃ quid mirũ iuderetur si uirgo con¬
ceperit. cum orientis aut̃ quemfenicẽ uocãt
in tantũ sine c̃iuge nasci: uel renasci constet
uł renascendo succedat. Apes certe nescire
c̃uigia nec fetus neribus edere om̃ibꝰ palam
ẽ.S & alia non nulla dephentlunt᷑ uti hui¬
cemodi sorte nascendi. Hoc gͦ incredibile
uidebitur diuina uirtute ad tocius mundi

Expanded text:
ut et conceptus Virginis sanctificetur, et partus. 11. Verum haec quia ex Scripturis propheticis asseruntur, possunt forte Judaeos, quamvis sint infideles et increduli, confutare. Sed pagani solent irridere nos, cum audiunt praedicari a nobis Virginis partum: propter quod paucis eorum obtrectationibus respondendum est. Omnis partus ex tribus ut opinor constat: si adultae aetatis sit femina, si virum adeat, si non sit illius vulva vitio sterilitatis occlusa. Ex his tribus in hoc partpartem quia qui nascebatur non erat terrenus homo, sed caelestis per spiritum caelestem dicimus, salva Virginis incorruptione, completam. Et tamen quid mirum videtur, si virgo conceperit, cum Orientis avem, quam Phoenicem vocant, in tantum sine conjuge nasci, vel renasci constet,vel renascendo succedat? Apes certe nescire conjugia, nec foetus nixibus edere, omnibus palam est. Sed et alia nonnulla deprehenduntur sub hujusmodi sorte nascendi. Hoc ergo incredibile videbitur divina virtute ad totius mundi
Abbreviated transcription (Latin):
ne. Nec iam inter homines dispensationis
natiuitas est illa diuinȩ substantiȩ hecdig¬
nationis ẽ. illa naturȩ de spũ scõ ex uirgine
nascitur & iam hoc in loco mundior auditꝰ
requiritur & purior sensus. huic enĩ quemd
dudum de patre natũ ineffabilit̾ didicisti.
nunc a scõ spũ templũ fabricatũ intra secre¬
ta uteri uirginalis intellige. ꝙ sic̃ in scĩficati¬
one spc̃ scĩ nulla sentͥentla ẽ fragilitas. ita &
partu uirginis. nulla intelligenda ẽ corrup¬
tio. Nouus enim hic scło datus ẽ partͦ. nec in¬
merito. Qui enim in cȩlis unicus filius ẽ. con¬
sequent᷑ & in terra unicus ẽ. ⁊ unice nascitur.
Nota sunt om̃ibus. ꝙ in ȩiũgliis decantata. de
bilem modũ eechiel ꝓpħa ante formauerat.
Mariam figuralit portã dnĩ nominans. per
quam scilicet dñs ingressus ẽ mundũ: dicit gͦ
mundo. Porta aut̃ quȩ respic̃ ad orientẽ dausa
erit . & non apietur. ꝙ nemo transibit ꝑ eam¬

Expanded text:
NE. Haec jam inter homines dispensationis nativitas est, illa divinae substantiae: haec dignationis est, illa naturae. De Spiritu Sancto ex Virgine nascitur: et jam in hoc loco mundior auditus requiritur et purior sensus. Huic enim, quem dudum de Patre natum ineffabiliter didicisti, nunc a Spiritu Sancto templum fabricatum intra secreta uteri virginalis intellige: et sicut in sanctificatione Sancti Spiritus nulla sentienda est fragilitas, ita et in partu Virginis nulla intelligenda est corruptio. Novus enim huic saeculo datus est hic partus, nec immerito. Qui enim in caelis unicus Filius est, consequenter et in terra unicus est, et unice nascitur. Nota sunt omnibus et in Evangeliis decantata de hbilem modum Ezechiel Propheta ante formaverat, Mariam figuraliter portam Domini nominans, per quam scilicet Dominus ingressus est mundum. Dicit ergo hoc modo: Porta autem quae respicit ad Orientem clausa erit, et non aperietur, et nemo transibit per eam
Abbreviated transcription (Latin):
uirginis ꝓcessit. & in ȩt̃num porta uirginisser
tor dnicȩ carnis & templi eiusereator. Incipe
statur enim & euungłicus sermo de ipso quod
paries filium & uocab̃ nomen eus iħm. hic enĩ
saluum faciet ppłm suum a peccatis eorum.
Illa respondiss Quomͦ fiet istud quia uirum¬

Expanded text:
ta virginitate, tur dominicae carnis, et templi ejus creator. Incipe statur enim et Evangelicus sermo de ipso, quodparies filium, et vocabis nomen ejus Jesum: hic enim salvum faciet populum a peccatis suis , illa respondiss
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ unigenitus filius quiẽ in sinu patris ipse nar¬
rauit. q patrem ñ cognoscit nͥ filius. o cui uo¬
luerit filius reuelare. Deniq cũ dixisset. s ẽ
uerus qͥ misit me quẽ uos nescitis. ut ostende¬
ret unde possent scire quod nesciebant. subiecit.
Ergo a me querite. ut sciatis eum.

Expanded text:
ius qui est in sinu Patris, et ipse narravit: et Patrem nemo cognovit, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare. « Denique cum dixisset: sed est verus, qui misit me, quem vos nescitis, ut ostenderet eis, unde possint scire quod nesciebant, subjecit: Ergo a me quaerite, ut sciatis eum.
Abbreviated transcription (Latin):
me scitis & unde sim scitis. ꝙ a meipso ñ ueni
s est uerus qui me misit quẽ uos nescitis.
Hoc ẽ dicere. ꝙ me scitis. ꝙ me nescitis. hoc ẽ dicere
& unde sim scitis. & unde sum nescitis. Unde
sim seitis iħs a nazareth. cinus etiam parentes
nostis. Solus enĩ in hac causa lacebat uirginis
partus. cuius tam̃ testis erat maritus. Ipse enim
hoc poterat fidelit̾ indicare. qͥ posset & maritalit̃.
celare. Hoc gͦ excepto uirginis partu totũ noue¬
rant in ihũ. quod ad hominẽ ꝑtinet. facies ipsius
nota erat. Patria ipsius nota erat. genus ipsius
notũ erat. ubi natus ẽ sciebatur. Recte gͦ dixit.
os me nostis. ꝙ unde sim nostis. scđm carnem &
effigiem hominis quã gerebat. scdm̃ diuinitatẽ

Expanded text:
tis; et a meipso non veni, sed est verus qui me misit, quem vos nescitis. » Hoc est dicere, Et me scitis, et me nescitis: hoc est dicere, Et unde sim scitis, et unde sim nescitis. Unde sim scitis, Jesus a Nazareth, cujus etiam parentes nostis. Solus enim in hac causa latebat virginis partus, cui tamen testis erat maritus: ipse enim hoc poterit fideliter indicare, qui posset maritaliter et zelare. Hoc ergo excepto virginis partu, totum noverant in Jesu quod ad hominem pertinet: facies ipsius nota erat, patria ipsius nota erat, genus ipsius notum erat, ubi natus est sciebatur. Recte ergo dixit, Et me nostis, et unde sim scitis, secundum carnem et effigiem hominis quam gerebat: secund
Abbreviated transcription (Latin):
uerbo dei ꝓphetat: Cum ꝓpħis uerbum dĩ. & ꝓpħa
uerbum di Meruerunt pͥora tempora ꝓphas af¬
flatos & implecos uerbo dĩ: meruimus nos ꝓph̃am.
ens faciet eos. id ẽ ad saluos faciendos eos. ñ mittet
legatum. ñ mittet angl̃m: s ueniet ipse: Quis
ueniet: Et ipse angłs certe ñ ꝑ angl̃m. nisi quia
diceretur: Exhortatus ẽ nos ad fidem: & ad ca¬
pessendam uitam ȩt̃nam: Aliquid p̃sens annun¬
tiauit. aliqͥd futurum p̃dixit. Ex eo qͦd p̃sens
annuntiauit. angłs erat: ex eo qͦd futurum p̃dixit.
ꝓpħa erat. Ex eo quod uerbum dĩ caro factum ẽ.
& angelorum & ꝓphetarum dominus erat:

Expanded text:
verbo Dei prophetat. Cum prophetis Verbum Dei, et propheta Verbum Dei. Meruerunt priora tempora prophetas afflatos et impletos Verbo Dei. Meruimus nos prophetaens salvos faciet eos, id est, ad salvos faciendos eos non mittet legatum, non mittet angelum, sed veniet ipse. Quis veniet? Ipse angelus. Certe non per angelum, nisi quia , propheta non diceretur. Exhortatus est nos ad fidem, et ad capessendam vitam aeternam. Aliquid praesens annuntiavit, aliquid futurum praedixit. Ex eo quod praesens annuntiavit, angelus erat. Ex eo quod futurum praedixit, propheta erat. Ex eo quod Verbum Dei caro factum est, et angelorum et prophetarum Dominus erat.
Abbreviated transcription (Latin):
Hazarus uͦ. unus erat ex discumbentib. Ne pu¬
Ne pu¬
tarent homines phantasma eẽ factũ. qͥa mortiuis
resurrexit: unus erat ex discũbentib uiuebat.
loquebat᷑. epulabatur. ueritas ostendebatur. in¬
fidelitas udeoꝵ confundebat᷑. Discũbebat gͦ dñs
cum lazaro & cȩteris. ministrabat martha. una
ex sororib lazari
Caria uͦ altera soror lazari
accepit libram unguenti nardi pistici p̃tiosi.

Expanded text:
azarus vero unus erat ex discumbentibus. Ne putarent homines phantasma esse factum, quia mortuus resurrexit, unus erat ex recumbentibus; vivebat, loquebatur, epulabatur: veritas ostendebatur, infidelitas Judaeorum confundebatur. Discumbebat ergo Dominus cum Lazaro et caeteris, ministrabat Martha una ex sororibus Lazari. 6. Maria vero, altera soror Lazari, accepit libram unguenti nardi pistici pretiosi
Abbreviated transcription (Latin):
non cum lintheaminib positum. s separatĩ
inuolucum in unũ locum.
Putamiis ne ni¬
chil ista significant: Nequaqͣm id putauerim.
s ad alia festinamus. in quib immorari que¬
stionis uł obscuritatis necessitate alicuitis com¬
pellimur. Nam ista quȩ ꝑ seipsa manifesta sint

Expanded text:
non cum linteaminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. Putamusne nihil ista significant? Nequaquam id putaverim, sed ad alia festinamus, in quibus immorari quaestionis vel obscuritatis alicujus necessitate compellimur. Nam ista quae per seipsa manifesta sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ in ipso eẽ ceꝑimus.  Hon utiq. quia ipse
existendo uita habet uitã. & ipse ẽ quod ha¬
bet. & quod uita ẽ in ipso. ipse ẽ in seipso. Hos
aut̃ non ipsa uita. s ipsuis uitȩ participes
sumus. atq ibi ita erimus. ut in nobͣ ipsis
ñ quod ipse est eẽ possimus. s nos ipsi ñ uita
ipsum habemus uitam. qͥ seipsum habet uitã.
eo quod ipse sit uita. Deniq ipse in seipso est
immutabiliter. & in p̾atre inseparabiliter.
Hos uero cum in nobis ipsis esse uoluissemus.
ad nos ipsos turbati sumus. unde illa uox ẽ.
potuimus. Cum aut̃ ꝑ ipsum uenimus ad
patrẽ sicut ait. nemo uenit ad patrem nͥ ꝑ
me. manentes in illo nec a patre nos quisqͣm
poterit separare nec ab illo. Cõnectens itaq
consequentia p̃cedentib.¬

Expanded text:
est in ipso esse coeperimus? Non utique, quia ipse est in ipso esse coeperimus? Non utique, quia ipse existendo vita habet vitam, et ipse est quod habet, et quod vita est in ipso, ipse est in seipso: nos autem non sumus; atque ita ibi erimus, ut in nobis ipsis non quod ipse est, esse possimus, sed nos ipsi non vita, ipsum habeamus vitam, qui seipsum habet vitam, eo quod ipse sit vita. Denique ipse et in seipso est immutabiliter, et in Patre inseparabiliter: nos vero cum in nobis ipsis esse voluissemus, ad nos ipsos turbati sumus; unde illa vox est,potuimus. Cum autem per ipsum venimus ad Patrem, sicut ait, Nemo venit ad Patrem nisi per me; manentes in illo, nec a Patre nos quis quam poterit separare, nec ab illo. 2. Connectens itaque consequentia praecedentib
Abbreviated transcription (Latin):
locum. iterũ uenio. o accipiam uos ad me¬
ipsum. ut ubi ego sum & uos sitis. Beinde
addidẽrat. &. quo ego uado scitis. q uiã scitis.
Nichilq aliud ostendit ẽẽ quod dixit. nͥ quia
ipsum sciebatit. Quid gͦ esset ire ad seipsum
ꝑ seipsum. qͦd etiam discipłis prestat ut
eant ad ipsum ꝑ ipsum. ut potiumus pristi¬
no sermone iam chximus. Quod itaq ait
ut ubi ego sum & uos fitis. ubi erant futuri
nͥ in ipso : de ꝑ hoc̃ etiam ipse in seipso. &
idõubi ille ibi & ipsi: hoc ẽ in ipso. Ipse ẽ
gͥ uita ȩterna in qua futuri sumus. cum ac¬
ceꝑit nos ad se. Et ipsa uita ȩt̃na quod ipse
ẽ.: in ipso ẽ:  libi ẽ ipse. ꝙ nos simus. hoc ẽ
in ipso. Sicut enim pat̾ habet uitam in semet¬
ipso ꝙ utiq ñ aliud est uita quã habet nisi
quod ẽ ipse qui hanc habet. sic dedit filio uitã
habere in semetipso. cũ ipse sit eadem uita.
quã habet in semetipso. Nunquid aũt nos uita
quod ẽ ipse. hoc erimus cum in illa uita hoc

Expanded text:
locum; iterum venio, et accipiam vos ad meipsum, ut ubi ego sum, et vos sitis: » deinde addiderat, « Et quo ego vado scitis, et viam scitis; » nihilque aliud ostendit esse quod dixit, nisi quia ipsum sciebant. Quid ergo esset ire ad seipsum per seipsum, quod etiam discipulis praestat ut eant ad ipsum per ipsum, ut potuimus pristino sermone jam diximus. Quod itaque ait, Ut ubi ego sum, et vos sitis, ubi erant futuri nisi in ipso? Ac per hoc est etiam ipse in seipso, et ideo ibi illi ubi et ipse, id est, in ipso. Ipse est igitur vita aeterna in qua futuri sumus, cum acceperit nos ad se: et ipsa vita aeterna quod ipse est in ipso est, ut ubi est ipse, et nos simus, hoc est, in ipso. Sicut enim habet Pater vitam in semetipso, et utique non aliud est vita quam habet, nisi quod est ipse qui hanc habet: sic dedit Filio habere vitam in semetipso , cum ipse sit eadem vita quam habet in semetipso. Numquid autem nos vita quod est ipse, hoc erimus, cum in illa vita, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
interna. &s in nobis non transitoria mansio
s ȩt̾na. Sic mundo ñ se filius manifestat.
Mundus enim ẽ dictus hoc loco. de quibus
q sp̃m scm̃ nunquam uiclent. filium autẽ
ñ ut beatificentur. s ut iudicentur ad mo¬
dicum uident. nec ipsum in forma dĩ ubi ẽ
cum patre & spũ scõ pariter in uisibilis. s in
forma hominis. ubi eẽ in mundo uoluit
patiendo contemptibilis: iudicando uidetur¬
terribilis. Quod uͦ adiunxit. ꝙ sermo q
audistis non ẽ meus. sed eius qui misit

Expanded text:
interna, et in nobis non transitoria mansio, interna, et in nobis non transitoria mansio, sed aeterna. Sic mundo non se Filius manifestat. Mundus enim est dictus hoc loco, de quibus et Spiritum sanctum nunquam vident, Filium autem, non ut beatificentur, sed ut judicentur, ad modicum vident: nec ipsum in forma Dei, ubi est cum Patre et Spiritu sancto invisibilis, sed in forma hominis, ubi esse in mundo voluit patiendo contemptibilis, judicando terribilis. Quod vero adjunxit: Et sermo quem audistis, non est meus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
sunt a regno eius aliem: ac ꝑ hoc longe me¬
lius intelligitur illud iam tempꝰ significare
uoluisse in eo qͦd ait adhuc modicum. &
mundus iam ñ uidet me: quando infine
scłi auferetur ab oculis dampnatoꝵ: ut illi
eum de cȩtero uideant. apud qͦs diligentes eũ
facit pat̾ atq ipse mansionẽ. Modicum
aũt dixit. quia & id qͦd ꝓlixum uidetur ho¬
minib. breuissimum ẽ ante oculos dĩ. De qͦ
qͥppe modico iste ipse ioħes eugłista. filioli inqͥt.
nouissima hora ẽ. Ne quis porro existimet pa¬
trem tantummͦ & filium sine spũ sco apud
dilectores suos facere mansionẽ. recolat quod
suꝑius de spũ scõ dictum ẽ. quem mundus
ñ potest acciꝑe. quia ñ uidet eum nec scit et̃.
uos aũt cognoscetis eum. quia apud uos ma¬
mus ad eos. ueniunt subueniendo: uenimus
obediendo. Ueniunt illuminando: uenimus
intuendo. Ueniunt implendo: uenimus cu¬
piendo. ut sit nobis eoꝵ ñ extraria uisio. serl

Expanded text:
sunt a regno ejus alieni. Ac per hoc longe mesunt a regno ejus alieni. Ac per hoc longe melius intelligitur aliud jam tempus significare voluisse in eo quod ait, Adhuc modicum, et mundus me jam non videt, quando in fine saeculi auferetur ab oculis damnatorum, ut illi eum de caetero videant apud quos diligentes eum facit Pater atque ipse mansionem. Modicum autem dixit, quia et id quod prolixum videtur hominibus, brevissimum est ante oculos Dei: de hoc quippe modico iste ipse Joannes evangelista, Filioli, inquit, novissima hora est . 4. Ne quis porro existimet Patrem tantummodo et Filium sine Spiritu sancto apud dilectores suos facere mansionem, recolat quod superius de Spiritu sancto dictum est, Quem mundus non potest accipere, quia non videt eum, nec scit eum: vos aumus ad eos. Veniunt subveniendo, venimus obediendo. Veniunt illuminando, venimus intuendo. Veniunt implendo, venimus capiendo: ut sit nobis eorum non extraria visio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ os eius. s etiam nos ꝑ eugłm cius hoc nosse
possimus. Quesierat enim de xp̃i manifesta¬
tione.: & audiuit de dilectione ꝙ manifestati¬
one. Est gͦ quȩlam dĩ manifestatio interior.
quam ꝓrsus impii non nouerunt. quib
dĩ patris ꝙ sp̃s scĩ manifestatio nulla ẽ. filii
uͦ esse potuit s in carne. quȩ nec talis ẽ qua¬
lis illa. ñ semꝑ illis adesse potest qualiscunq
sit. si ad modicum tempus. & hoc ad iudiciũ
ñ ad gaudium: ad supplicium. ñ ad p̾mium.
Nunc est gͦ ut intelligamus quanitũ aꝑire
ipse dignatur. quomodo dictum sit uos autẽ
lulum etiã corpus suum. in quo eum poterat
& impii uidere. oculis eoꝵ fuerat subtractu¬
rus: quandoqͥdem post resurrectionẽ nemo¬
euntem in cȩlum: nec aliud credimus quam
illum in eodem corpore ad iudicium uiuoꝵ
q mortuoꝵ eẽ uenturum: ꝓcul dubio tunc
uidebit mundus. quo nomine significati

Expanded text:
per os ejus, sed etiam nos per Evangelium ejus hoc nosse per os ejus, sed etiam nos per Evangelium ejus hoc nosse possemus. Quaesierat enim de Christi manifestatione, et audivit de dilectione atque mansione. Est ergo quaedam Dei manifestatio interior, quam prorsus impii non noverunt, quibus Dei Patris et Spiritus sancti manifestatio nulla est: Filii vero potuit esse, sed in carne; quae nec talis est qualis illa, nec semper illis adesse potest qualiscumque sit, sed ad modicum tempus; et hoc ad judicium, non ad gaudium; ad supplicium, non ad praemium. 3. Nunc est ergo ut intelligamus, quantum aperire ipse dignatur, quomodo dictum sit, Adhuc modlulum etiam corpus suum in quo poterant eum et impii videre, oculis eorum fuerat subtracturus; quandoquidem post resurrectionem nemoeuntem in coelum : nec aliud credimus quam illum in eodem corpore ad judicium vivorum et mortuorum esse venturum: procul dubio tunc eum videbit mundus, quo nomine significati