comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quente populo et usque a deln¬
onem mortis in precibus ftraut
et usque ad in terfectionem popu¬
li ꝑrelistudiũ erexit. ut eopi
pereunte plebe sese mora obice¬
ret. et contra peccantem protin
uice dñi irascentis sxuiret. Haee
finees brachiũ in ultione peccin¬
tium erexit : ut arepto gladio
coeuntes transfigeret. & iram
dñi iratus placaret: Haec hiesia
exploratorem docuit. ut et pri¬
us contra falsi loquos ciues ueri¬
tatem uerbo defenderet: & hane
postmodũ gladio contra hostes
alligaret Haec samu̾el et in prin¬
cipatu humilem prebuit: et in¬
tegrũ in de iectione serua uit.
Qui cũ persequentem se plebem di¬
ligeret : ipse sibi testimonio exti¬
tit. quia culmen ex quo de iec.¬
tus est ñamauit: Haec dauid
ante iniquũ regem et humili.¬
tate commouit ad fugam. & pi¬
etate repleuit ad ueniam Qui
ꝑ secutorem suum et tim endo
fugit ut dñm: et tamen cum
potestatem feriendo rep perit
non agnouit inimicũ Haec

Expanded text:
quente populo, et usque ad petiquente populo, et usque ad petitionem suae mortis in precibus prostravit , et usque ad interfectionem populi per zeli studium erexit, et ut pro pereunte plebe sese morti objiceret, et contra peccantem protinus vice Domini irascentis saeviret : haec Phinees brachium in ultionem peccantium erexit, ut arrepto gladio coeuntes transfigeret, et iram Domini iratus placaret . Haec Jesu exploratorem docuit , ut et prius contra falsiloquos cives veritatem verbo defenderet, et hanc postmodum gladio contra hostes allegaret. Haec Samuel et in principatu humilem praebuit, et integrum in dejectione servavit, qui cum persequentem se plebem diligeret, ipse sibi testimonium exstitit, quia culmen ex quo dejectus est non amavit . Haec David ante iniquum regem et humilitate commovit ad fugam, et pietate replevit ad veniam, qui persecutorem suum et timendo fugit ut Dominum, et tamen cum potestatem feriendi reperit non agnovit inimicum . Haec
Abbreviated transcription (Latin):
uit Haec enoch et inter homines
uiuere spiritaliter docuit. & ad
sublimem uitam ab hominibus
etiam corporaliter abstraxit Haec
noe despectis omnibus solum dõ
placabilem ostendit. atque in ar¬
cae fabricam studio longe laboris
exercuit : et mundo suppr stitẽ:
pio opere exercendo superauit:
Haec ꝑsem et iaphet humiliter ue¬
recunda patris erubuit : et super¬
iecto dorsis pallio quae non uide¬
bat abscondit. Haec abrahe dex¬
teram qui ad mortem filii oboe¬
diendo extulit. hunc prolis innu¬
mere gentiũ patrem fecit Haec
isaac mentem quia semꝑ ad mun¬
ditiam tenuit. caligantibus aetate
oculis. ad uidenda longe post uen.¬
tura dilatauit. Haec iacob compu¬
lit et amissum bonũ filium medul¬
litus gemere: & prauorũ fili orum
praesentiam sub aequanimitate to.¬
lerare: Haec ioseph docuit a fratri¬
bus uenunditũ et libertate animi
infracta seruitium ꝓpeti. et¬
post fritribus ment ondi esde
principari: ELaec mossge aelr¬

Expanded text:
vit . Haec Enoch et inter homines vit . Haec Enoch et inter homines vivere spiritaliter docuit, sublimem vitam ab hominibus etiam corporaliter abstraxit. Haec Noe despectis omnibus solum Deo placabilem ostendit, atque in arcae fabrica studio longi laboris exercuit, et mundo superstitem pio opere exercendo servavit . Haec per Sem et Japhet humiliter verecunda patris erubuit, et superjecto dorsis pallio, quae non videbat abscondit . Haec Abrahae dextram qui ad mortem filii obediendo extulit, hunc prolis innumerae gentium patrem fecit . Haec Isaac mentem quia semper ad munditiam tenuit, caligantibus aetate oculis, ad videnda longe post ventura dilatavit . Haec Jacob compulit, et amissum bonum filium medullitus gemere et pravorum filiorum praesentiam sub aequanimitate tolerare . Haec Joseph docuit a fratribus venundatum, et libertate animi infracta servitium perpetpost fratribus mente non elata principari . Haec Moysen delin
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ consensum eẽ ꝑtimescat. ut
sic ea quae tacet toleret. ne tam̃
in animae uirus doloris occultet
Ut sic maliuolis munus benignita.¬
tis exhibeat. Ne tamen ꝑ grãm
aiure rectitudinis excedat: ut
cuncta proximis quae praeualet
im pendat. Sed haec impenden.¬
do non tumeat : ut sic in bonis
quae ex hibet tumoris pracipiti¬
um paueat. Netamen aboni exer¬
titio torpescat Ut sic quae pos.¬
sidet tribuat. quatenus quanta
sit largitas remunerintis adtendat:
N ecũ terrena largitus: suam plus.
quã necesse est inopiam et in obla.¬
tione muneris hlaritatis lumen
dĩ multiplex dicitur: quia nimi¬
rum cũ una eadem que sit caritas.
si mentẽ plene coeperit. hanc ad
innumera opera multiformiter
accendit Cuius diuersitatẽ bre.¬
uiter exprimimus: si in electis sin.¬
gulis bona illius ꝑ stringendo nu¬
meremus: Haec namque ꝑ abel et
electa dõ munera obtulit: et fra¬
tris gladiũ Non reluctando tolera¬

Expanded text:
tium consensum esse pertimescat; ut tium consensum esse pertimescat; ut sic ea quae tacet toleret, ne tamen in anima virus doloris occultet; ut sic malevolis munus benignitatis exhibeat, ne tamen per gratiam a jure rectitudinis excedat; ut cuncta proximis quae praevalet impendat, sed haec impendendo non tumeat; ut sic in bonis quae exhibet tumoris praecipitium paveat, ne tamen a boni exercitio torpescat; ut sic quae possidet tribuat, quatenus quanta sit largitas remunerantis attendat; ne cum terrena largitur, suam plus quam necesse est inopiam cogitet, et in oblatione muneris hilaritatis lumen Dei multiplex dicitur, quia nimirum cum una eademque sit charitas, si mentem plene coeperit, hanc ad innumera opera multiformiter accendit. Cujus diversitatem breviter exprimimus, si in electis singulis bona illius perstringendo numeremus. Haec namque per Abel et electa Deo munera, obtulit, et fratris gladium non reluctando tolera
Abbreviated transcription (Latin):
mitatis exhibeat: ut malitia e
peste languentibus grãm benigni¬
tatis in pendat. ut dis cordes pace
uniat. ut con cordes ad con cupis¬
aentiam uere pacis acein gati t
in digentibus necessaria tribuus
nt etrantibus uam rectitudinis
ostendat: ut afflictos uerbo es
conpassione mulcent. ut accensos
in huius mundi desideriis nal cre.¬
patione restringat: ut minas po¬
tentiũ ratiocinatione mitiget.
ut oppressorũ angustias quanta
preualet ope leuet: ut foris resis.¬
tentibus. opponat pacientiam. ut
in tus suꝑbientibus exhibeat cum
pacientia disciplinã. ut erga errata
sub ditorũ sic mansuetudo xelum
tem peret : quatenus a iustitiae
studio non eneruet Sic ad ultio.¬
nem zelus ferueat: Ne. tamen pi.¬
etatis limitem feruendo transcen¬
dat. ut in gratos beneficiis ad a¬
morem prouocet: ut gratos quis¬
que ministeriis in amorem seruet:
Ut proximorũ mala cum corrigere
non ualet. taceat. Ut que cum
corrigi loquendo possunt. silen.¬

Expanded text:
mitatis exhibeat; ut malitiae mitatis exhibeat; ut malitiae peste languentibus gratiam benignitatis impendat; ut discordes pace uniat, et concordes ad concupiscentiam verae pacis accingat; ut indigentibus necessaria tribuat; ut errantibus viam rectitudinostendat; ut afflictos verbo et compassione mulceat; ut accensos in hujus mundi desideriis, increpatione restringat; ut minas potentium ratiocinatione mitiget; ut oppressorum angustias quanta praevalet ope, levet; ut foris resistentibus opponat patientiam; ut intus superbientibus exhibeat cum patientia disciplinam; ut erga errata subditorum sic mansuetudo zelum temperet, quatenus a justitiae studio non enervet; sic ad ultionem zelus ferveat, ne tamen pietatis limitem fervendo transcendat; ut ingratos beneficiis ad amorem provocet; ut gratos quosque ministeriis in amore servet; ut proximorum mala cum corrigere non valet, taceat, utque cum corrigi loquendo possunt, silen
Abbreviated transcription (Latin):
ueat᷑ ud erga ex hibenda quae
debec otio resoluta torpescat .
N an cũ cauet alteri facere quod
nequaquã uult ab altero ipsa
tolerare. sollicita se intentione
circũ spicit ne suꝑbia eleuet: ẽt
usque ad despectũ proximi ani¬
mũ deitiens ex altet Ne ambitio
cogitationem laniet: Cum que
hanc ad appetenda aliena dila¬
tat. an gustet Ne cor luxuria pol¬
luat: & subiectũ desideriis per
in licita corrumpat Heira exas¬
peret. et usque ad proferendam
contumeliam in flãmet. He in ui.¬
dia mordeat: et alienis felicitati¬
bus xmula sua se face consumat.
N eurmo derate lin guã loquacitas
ꝑtrahat: eam que usque ad lasci¬
uiam obtrectationis extendat
Neodium malitia excitet: et os
usque ad iaculum maledictio.¬
nis inn tet Rursum cũ cogitat
ut ea al teri faciat. quae ipsa sibi
fieri ab altero expectat. pensat
nimirũ ut malis bona ut bonis
meliora respondeat Ut erga
procaces mansuetudinẽ longani¬

Expanded text:
veat, vel erga exhibenda quae veat, vel erga exhibenda quae debet otio resoluta torpescat. Nam cum cavet alteri facere quod nequaquam vult ab altero ipsa tolerare, sollicita se intentione circumspicit, ne superbia elevet, et usque ad despectum proximi animum dejiciens exaltet; ne ambitio cogitationem laniet, cumque hanc ad appetenda aliena dilatat, angustet; ne cor luxuria polluat, et subjectum desideriis per illicita corrumpat; ne ira exasperet, et usque ad proferendam contumeliam inflammet; ne invidia mordeat, et alienis felicitatibus aemula, sua se face consumat; ne immoderate linguam loquacitas pertrahat, eamque usque ad lasciviam obtrectationis extendat; ne odium malitia excitet, et os usque ad jaculum maledictionis irritet. Rursum cum cogitat ut ea alteri faciat quae ipsa sibi fieri ab altero exspectat, pensat nimirum ut malis bona, et bonis meliora respondeat; ut erga procaces mansuetudinem longani
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ est ac dilectio proximi Sed
dĩ dilectio pertria distinguitur:
quia extoto corde extota anima
et extota fortitudine diligi cori¬
ditor iubetur Qua in re notan.¬
dũ est qđ diuinus sermo cũ dm̃
diligi pracipit : Non solũ narrat
ex quo. sed etiam informat ex quati¬
to: cũ subiungit. ex toto Ut uide¬
licet qui ꝑfecte dõ placere deside¬
rat. sibi dese nichil relinquat
Proximi aut̃ dilectio ad duo praȩ¬
cepta deriuatur. cũ et ꝑquendã
iustũ dicitur Quod ab alio ribi
odis fieri : uide netu alteri facias¬
Et persemet ipsam ueritas dicit:
Quaeuultis ut faciant uobis homi¬
nes : ita et uos facite illis Quibus
duobus scilicet utriusque testa¬
menti mandatis. ꝑ unũ malitia
conpescitur: per aliud benignitis
numirumn dus dum sollictta unten.¬
tioner ios antiur: ce ad innume.¬
rio uirtiti ninistria tenaoture
ne uoraud in ferenda quae non de¬
bet aesieris in quieta mens fer.¬

Expanded text:
Dei est, ac dilectio proximi. Sed Dei est, ac dilectio proximi. Sed Dei dilectio per tria distinguitur, quia ex toto corde, tota anima, et ex tota fortitudine diligi Conditor jubetur . Qua in re notandum est, quod divinus sermo cum Deum diligi praecipit, non solum narrat ex quo, sed etiam informat ex quanto, cum subjungit, ex toto: ut videlicet qui perfecte Deo placere desiderat, sibi de se nihil relinquat. Proximi autem dilectio ad duo praecepta derivatur, cum et per quemdam justum dicitur: Quod ab alio tibi odis fieri, Et per semetipsam Veritas dicit: Quae vultis, ut faciant vobis homines, ita et vos facite illis ; quibus duobus, scilicet utriusque Testamenti mandatis, per unum malitia compescitur, per aliud benignitas um sollicita intentione cogitantur, cor ad innumera virtutum ministeria tenditur, ne vel ad inferenda quae non debet desideriis inquieta mens fer
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ loqueretur tecũ et aperiret labic
sua tibi: ut ostenderet tibi secreta sa¬
pientiae: Qui eam quoque quasi
suꝑ amicũ pollere aestimat. obtan¬
do sapientiam ostendat: cũ protinꝰ
subdit Et quod multiplex sit lex
aꝰ. Quid hoc loco dĩ lex accipi tusi
caritas debet. perdua semo in
mente legitur pratplanp in
qualiter in actione endistae
De hac et erum lege uertiesitur
dicitur. Hoc est praeceptis nocu
ut diligatis in uicem Dehucntũ¬
lus ait: Plenitudo legis diletio
De hac iterũ dieit: In uicem onoa ur
portate : et sic ad implebitis legeni
xp̃i: Lex et enim xp̃i quid congri¬
entius in tellegi. quã caritaspotest
Quã tunc uere ꝑficimus cũ fraterna
onera ex amore toleramus: Sed
haec eadem lex multiplex dicitur
quia studiosa sollicitudine caritas
ad cuncta uirtutũ facta dilatatur
Quae aduobus quidem pracceptis iti¬
cipit: sed se ad innumera extendit.
Huius namque legis initiũ : dilectio

Expanded text:
Deus loqueretur tecum, et aperiret labia Deus loqueretur tecum, et aperiret labia sua tibi, ut ostenderet tibi secreta sapientiae! Qui eam quoque, qua se super amicum pollere aestimat, optando sapientiam ostentat, cum protinus subdit: Et quod multiplex sit lex ejus. Quid hoc loco Dei lex accipi nisi charitas debet, per quam semper in mente legitur praecepta vitae qualiter in actione teneantur? De hac etenim lege Veritatis voce dicitur: Hoc est praeceptum meum ut diligatis invicem . De hac Paulus ait: Plenitudo legis, dilectio . De hac iterum dicit: Invicem onera vestra portate, et sic adimplebitis legem Christi . Lex etenim Christi quid congruentius intelligi quam charitas potest, quam tunc vere perficimus cum fraterna onera ex amore toleramus. haec eadem lex multiplex dicitur, quia studiose per sollicitudinem charitas ad cuncta virtutum facta dilatatur quae a duobus quidem praeceptis incipit, sed se ad innumera extendit. Hujus namque legis initium dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
conprahensibilia sunt iudicia eius
et in uestigabiles uiae eius Quis
enim cognouit sensum dñi. uelquis
corisiliarius eius fuit. Qui supe¬
rius etiam exipsa in quisione
lassescens. sed tamen ad cognitio¬
nẽ infirmitatis propriae lasesceri¬
do proficiens: praemittit dicens
C homo tu quis es qui respondeas dõꝰ
Numquid dicit figmentũ ei quise
fuyxit. quare me fecisti sic: Qui
igitur occulta dĩ ꝑtingere non
ualens ad infirmitatis suae cog¬
nitionẽ rediit. atque ad erudi¬
tionẽ se propriam deficiendo re¬
uocauit. Ut ita dicã secreta sapi.¬
entiae non inueniens inuenit.
quia cum ad suꝑna consilia requi¬
renda lasesceret: didicit ut humi¬
lius timeret & quẽ sua in firmi.¬
tas acognitionẽ in tima reppulit.
hunc ei uerius humilitas iunxit
Sophar itaque et ꝑ scientiae studiũ
peritus. & ꝑ audatiam tumide lo¬
cutionis ignarus : quia ipse graui¬
tatem non habet. meliori optat
quod habet dicens Atque utinã

Expanded text:
udicia ejus, et investigabiles viae ejus. Quis enim cognovit sensus Domini? vel quis consiliarius ejus fuit ? Qui superius etiam ex ipsa inquisitione lassescens, sed tamen ad cognitionem infirmitatis propriae lassescendo proficiens, praemittit dicens: O homo, tu quis es qui respondeas Deo? Nunquid dicit figmentum ei qui se finxit: Quare me fecisti sic ? Qui igitur ad occulta Dei pertingere non valens ad infirmitatis suae cognitionem rediit, atque ad eruditionem se propriam deficiendo revocavit, ut ita dicam, secreta sapientiae non inveniens invenit, quia cum ad superna consilia requirenda lassesceret, didicit ut humilius timeret; et quem sua infirmitas a cognitione intima repulit, hunc ei verius humilitas junxit. Sophar itaque et per scientiae studium peritus, et per audaciam tumidae locutionis ignarus, quia ipse gravitatem non habet, meliori optat quod habet, dicens: Atque utinam
Abbreviated transcription (Latin):
ta sibimet ipsa contradicit biunũ
ergo terra mareque coartatur. cum
unam eã demque mentem et certi.¬
tudo fideis  roborat : et tamen ex
aliquantula mutabilitate perfidiae
aura dubietatis uersat: Annon in
suo pectore coartari terram mareq

Expanded text:
ta, sibimet ipsa contradicit.  Vet. ta, sibimet ipsa contradicit.  Vet. XIII.  In unum ergo terra mareque coarctatur cum unam eamdemque mentem, et certitudo solidae fidei roborat, et tamen ex aliquantula 348 mutabilitate perfidiae aura dubietatis versat. An non in suo pectore coarctari terram mareque
Abbreviated transcription (Latin):
rat.iam paradisi seereta ẽo gnouor
et tamen ad huc carnis belluondre¬
rans gemebat dicens. Qideo allon
legem in membris meis repug anto
legi mentis mene : et captiũ me
ducentem in lege peccati quie est
in membris meis : Quid ergo iei
huius tanti predicatoris pectore
nisi caelum ds̃ infernum que cor¬
tauerat. qui et uisionis in time
iam lumen acceperat. et tamen ad¬
huc tenebras de carne tolerabat.
Suꝑse uiderat quod laetus appete¬
ret : In se cernebat. quod metuens
doleret : Lam caelestis patriae lux
in radiauerat .: ad huc temptationis
obscuritas animũ confundebat.
Cum caelo ergo infernũ ꝑtulit: quia
et in luminatum securitas erexit.
et temptatũ gemitus strauit Q
iam uigeat. sed tamen ex parte
aliquantula indubietate contabes¬
cat : quatenus et certa se a uisibilibus
eleuet. et ex quibusdam sese in cer.¬
ta ꝑ turbet Nam plerumque ad &.¬
terna appetenda se erigit: et sub¬
hortis cogitationum stimulis agita¬

Expanded text:
erat, jam paradisi secreta cognoverat, erat, jam paradisi secreta cognoverat, et tamen adhuc carnis bella tolerans gemebat, dicens: Vimbris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Quid ergo in hujus tanti praedicatoris pectore nisi coelum Deus infernumque coarctaverat, qui et visionis intimae jam lumen acceperat, et tamen adhuc tenebras de carne tolerabat? Super se viderat quod laetus appeteret, in se cernebat quod metuens doleret. Jam coelestis patriae lux irradiaverat, sed adhuc tentationis obscuritas animum confundebat. Cum coelo ergo infernum pertulit, quia et illuminatum securitas erexit, et tentatum gemitus stravit. 18jam vigeat, sed tamen ex parte aliquantula in dubietate contabescat; quatenus et certa se a visibilibus elevet, et ex quibusdam sese incerta perturbet. Nam plerumque ad aeterna appetenda se erigit, et subortis cogitationum stimulis agita
Abbreviated transcription (Latin):
trepidatio considerato eius iudicii ter
re sub uertitur. Breuiter diximus:
niunc aliquantulũ laboriosius restat
ut haec qualiter in unum çoartari
ualeant de monstremus: Sae penã.¬
in portunis caro temptationibus in
pugnet Cum que ad contemplandã
caelestia animus ducitur: obiectis ac¬
tionis in licitae imaginibus reuerbe.¬
ratur Nam carnis repente hunc
stimulus sauciat: quem extra carnẽ
contemplatio scã rapiebat Caelum
ergo simul infernus quae coartatur:
cum unã eãdem que mentem et sub¬
leuatio contemplationis in luminat.
et in portunitas temptationis obseurat:
Ut et uideat intendendo quod appe.¬
tat. et sub cumbendo in cogitatione
toleret qđ erubescat Pecaclo quippe
lux oritur : Infernus autem tenebris
possidetur: I unũ ergo calũ infer¬
lucem patriae sugonl en siuleeian
etiam decarnis bello ⁊ ensidlerat.¬
tȩ temptationis portat: oras occus
paulus tertii caeli culmen acen:¬

Expanded text:
trepidatio, considerato ejus judicii terrtrepidatio, considerato ejus judicii terrre, subvertitur breviter diximus, nunc aliquantulum laboriosius restat ut haec qualiter in unum coarctari valeant, demonstremus. 17. Coeis pugnet. Cumque ad contemplanda coelestia animus ducitur, objectis actionis illicitae imaginibus reverberatur. Nam carnis repente hunc stimulus sauciat quem extra carnem contemplatio sancta rapiebat. Coelum ergo simul infernusque coarctatur cum unam eamdemque mentem et sublevatio contemplationis illuminat, et importunitas tentationis obscurat; ut et videat intendendo quod appetat, et succumbendo in cogitatione toleret quod erubescat. De coelo quippe lux oritur, infernus autem tenebris possidetur. In unum ergo coelum inferlucem patriae supernae considerat, etiam de carnis bello tenebras occultae tentationis portat. Certe jam Paulus tertii coeli culmen ascend
Abbreviated transcription (Latin):
s ato iob dicitur. Excelsior caelo¬
s est et quid facies Profundior¬
s inferno. et unde cognoscis
Acsi aperte despecto diceretur: Pro
funditatem eiꝰ atque ex cellentiã
quando tu cognoscere sufficis qui
uel uirtute ad summa euehi uel
temet ipsum repraehendere intẽp¬
tationibus nescis. Sequitur Si
coartauerit. quis contradicet ei.
Uel quis dicere ei potest. curita facisꝰ
Subuertit dñs caelum : cum terribili
et occulta dispensitone humane cori¬
templationis celstadinem destruit:
Subuertit infernum: cũ cuius libet
mentem in suis temptationibus pa¬
uidam. cidere etiam ad deteriora
ꝑmittit Subuertit terram: cum
fructificationem boni operis ad uer¬
sis in ruentibus in tercidit: Subuer¬
tit mare: cum fluctuationem nr̃ae
titubationis. emergente subito pa¬
uore confundit Dubietate quippe
sua: cor anxium hoc ipsum quia ti¬
tubat ualde formidat. Et quasi
mare subuertitur: cum ipsa in dm̃ nr̃a

Expanded text:
ato Job dicitur: Excelsior coeloato Job dicitur: Excelsior coelo est, et quid facies? profundior inferno, et unde cognosces? Ac si ei aperto funditatem ejus atque excellentiam quanto tu cognoscere sufficis, qui vel virtute ad summa evehi, vel temetipsum reprehendere in tentationibus nescis. Sequitur: VERcoarctaverit, quis contradicet ei? vel quis dicere ei potest. Cur ita facis? - Subvertit Dominus coelum cum terribili et occulta dispensatione humanae contemplationis celsitudinem destruit. Subvertit infernum cum cujuslibet mentem in suis tentationibus pavidam cadere etiam ad deteriora permittit. Subvertit terram cum fructificationem boni operis adversis irruentibus intercidit. Subvertit mare cum fluctuationem nostrae titubationis emergente subito pavore confundit. Dubietate quippe sua cor anxium hoc ipsum quia titubat valde formidat, et quasi mare subvertitur cum ipsa in Deum nostra
Abbreviated transcription (Latin):
quippe ds latitudinem.. quia dilec¬
tinem suam usque ad collectionem
ꝑ sequentium tendit: Habet long¬
tudinem: quia ad uitae patriani
nos lon ganimiter tolerando ꝑdueit:
H abet sublimitatem: quia ipsorum
quodue in telligentiam qui recep¬
ti insuꝑnam fuerint congreguti¬
onem transcendit: H abet profun.¬
aum. quia damnatis inferius dis¬
trictionis suae iudicium in conprae¬
hensibiliter exerit Que scilicet
quattior nobis in hac uita positis
singulis exercet : quia et latitu¬
dinem amando. et longitudinẽ
tolerando et celsitudinem non so¬
lum nrãm intelligentiam: sed
etiam uota suꝑando. Et profun¬
ditatem suam exhibet. occultis
et inlicitos cogitationũ motus
districte iudicando: Sed eius
celsitudo et profunditas quã sit
in uestigabilis nullus agnoscit.
nisi qui uel contẽplatione adsũ.¬
ma prouehi. uel occultis motibus
resistens temptationũ coeperit in¬
portunitate turbari Vnde et be¬

Expanded text:
quippe Deus latitudinem, quia dilecquippe Deus latitudinem, quia dilectionem suam usque ad collectionem persequentium tendit. Habet longitudinem, quia ad vitae patriam nos longanimiter tolerando perducit. Habet sublimitatem, quia ipsorum quoque intelligentiam qui recepti in supernam fuerint congregationem transcendit. Habet profundum, quia damnatis inferius districtionis suae judicium incomprehensibiliter exerit. Quae scilicet quatuor nobis in hac vita positis singulis exercet, quia et latitudinem amando, et longitudinem tolerando, et celsitudinem, non solum nostram intelligentiam, sed etiam vota superando, et profunditatem suam exhibet, occultos et illicitos cogitationum motus districte judicando. Sed ejus celsitudo et profunditas quam sit investigabilis nullus agnoscit, nisi qui vel contemplatione ad summa provehi, vel, occultis motibus resistens, tentationum coeperit importunitate turbari. Unde et be
Abbreviated transcription (Latin):
coghoset Excelsior igitur cae¬
lofit: cum ipsa in eum nr̃a con¬
secum contigisse sen tiebat dicens
Mirabilis facta est scientia tua ex
me: confortata est nec potero ad
uerat: qui semet ipsum discutiens
sed eius subtiliora iudicia ꝑtimes¬
cens dicebat Nichil michi cons¬
tiussum: sed non in hoc iustifica¬
tussum. Qui autem iudicat me:
dĩs est Longiorem terrae uiderat.
cũ minora ei eẽ humane mentis
uota pensabat dicens Qui potens
est omnia facere. suꝑ habundanter
quã petimus aut in telligimus
Latiorem mari conspexerat. qui
timendo pensabat. quia nequa¬
quã mens humana in mensitatẽ
districtionis eꝰiꝰ agnosceret. quan¬
tũ libet in quirendo fluctuaret
dicens Quis nouit potestatem irae
tuae. et praetimore iram tuam
dinumerare. Cuius bene poten¬
tiam egregius nobis doctor insi¬
nuat: cũ breuiter narrat Vt
possitis conpraehendere cũ om̃ib
sc̃s. quaesit latitudo longitudo
sublimitas et profundũ: Habet

Expanded text:
 Excelsior igitur coelo fit cum ipsa in eum nostra conse eum contigisse sentiebat, dicens: Mirabilis facta est scientia tua ex me, confortata est, nec potero ad verat, qui semetipsum discutiens, sed ejus subtiliora judicia pertimescens, dicebat: Nihil mihi conscius sum, sed non in hoc justificatus sum; qui autem judicat me, Dominus est . Longiorem terra viderat, cum minora ei esse humanae mentis vota pensabat, dicens: Qui potens est omnia facere superabundanter quam petimus aut intelligimus . Latiorem mari conspexerat, qui timendo pensabat quia nequaquam mens humana immensitatem districtionis ejus agnosceret, quantumlibet inquirendo fluctuaret, dicens: Quis novit potestatem irae tuae, aut prae timore iram tuam dinumerare ? Cujus bene potentiam egregius nobis doctor insinuat, cum breviter narrat: Ut possitis comprehendere cum omnibus sanctis, quae sit latitudo, longitudo, sublimitas et profundum . Habet
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad iustitiam: et demonstrat
quã nulla iusti oculis uideatur
poena. Acsi aperte dicat: Si de¬
gustas gaudium quod intus ꝑma¬
net  leue fit protinus omne qđ
foris dolet Bene autem praesentis
uitx miserias aquis pratereuntib
conparat: quia calamitas tran¬
siens ȩlectimentem nequaquã
ui con cussionis subruit. sed tam̃
tactũ erroris infundit Nam madet
qui dem ꝑ cruorem uulneris et sic
a suæe certitudinem non frangitur
salutis: Sxepe autem non solum
flagella ad terunt: sed in unius¬
cuius que iusti animo maligno¬
rum quoque spirituum testamer¬
ta crassantur. Vt ex terius exper¬
cussione doleat : et intus aliquã¬
tenus extemptatione frigescat
Sed nequaquã gr̃a deserit. quȩ
quo nos durius ex dispensatione
ꝑcutit : eo amplius et expieta¬
te custodit. Nam cum tenebresce¬
re per temptationem coeperit :
sese iterum lux in terna succendit:
Unde et subditur Et quasi meridi

Expanded text:
tur ad justitiam, et demonstrat tur ad justitiam, et demonstrat quam nulla justi oculis videatur poena. Ac si aperte dicat: Si degustas gaudium quod intus permanet, leve fit protinus omne quod foris dolet. Bene autem praesentis vitae miserias aquis praetereuntibus comparat, quia calamitas transiens, electi mentem nequaquam vi concussionis obruit, sed tamen tactu moeroris infundit. Nam madet quidem per cruorem vulneris, etsi a suae certitudine non frangitur salutis.  Vet. XX.  Saepe autem non solum flagella atterunt, sed in uniuscujusque justi animo malignorum quoque spirituum tentamenta grassantur, ut exterius ex percussione doleat, et intus aliquatenus ex tentatione frigescat. Sed nequaquam gratia deserit, quae quo nos durius ex dispensatione percutit, eo amplius ex pietate custodit. Nam cum tenebrescere per tentationem coeperit, sese iterum lux interna succendit. Unde et subditur: CAPUT XVII
Abbreviated transcription (Latin):
iterum continuis conatibus repa¬
rata conprehendit: nec stabilita¬
tem suam in ea ꝑdidisse dicendaẽ:
Aqua et si semꝑ deficit. hanc et cũ
perdiderit semꝑ in quirit Sequi
ceris : et quasi aquarum quae
animus sentit: quanto pensare
bonũ quod sequitur neglegit
Quoque non uult premia conside¬
rare quae restant : grauia aes.¬
timant esse quae tolerant: Un¬
de et contra flagelli ictum cogi¬
tatio caeca conquiritur : et quasi
infinita calamitas creditur. quae
diebus cursu labentibus cotidie
finitur: At si semel quisque ad
aeterna se erigat. atque in his
quae u in cõmutabiliter perma¬
nent oculum cordis figat: p̃rope
nil esse hic conspicit. quicquia
ad finem currit Praxsentis uitae
aduersa tolerat : sed quasi nihil
esse omne quod labitur pensat:
Quo enumse internis guiduis
robustius in serit: eo minus ex¬
terius dolores sentit. Unde so.¬
phar nequaquã ueritus auso te¬
merario docere meliorem ex orta¬

Expanded text:
iterum continuis conatibus repaiterum continuis conatibus reparata comprehendit. Nec stabilitatem suam in ea perdidisse dicenda est, a qua etsi semper deficit, hanc et cum perdiderit semper inquirit. Sequitceris, et quasi aquarum quae animus sentit, quanto pensare bonum quod sequitur, negligit; et quo non vult praemia considerare quae restant, gravia aestimat esse quae tolerat. Unde et contra flagelli ictum cogitatio caeca conqueritur, et quasi infinita calamitas creditur, quae diebus cursu labentibus quotidie finitur. At si semel quisque ad aeterna se erigat, atque in his quae incommutabiliter permanent oculum cordis figat, prope nihil esse hic conspicit quidquid ad finem currit. Praesentis vitae adversa tolerat, sed quasi nihil esse omne quod labitur pensat. Quo enim se internis gaudiis robustius inserit, eo minus exterius dolores sentit. Unde Sophar nequaquam veritus ausu temerario docere meliorem, exhorta
Abbreviated transcription (Latin):
tit : ad se citius fessa descendit:
derat motus animalium narrat
dicens: Non reuertebantur: cum
in cederent: Ac paulo post subi¬
cit ad iungens Et animalia
ibant : et reuerbantur: Scã quip¬
pe animalia aliquando uadunt
et minime redeunt. aliquando
uadunt et protinus reuertunt᷑.
quia electorũ mentes. cũ ꝑ col¬
latum sibi actiux uitae grãm
erroris uias deserunt : redire
ad mala mundi nesciunt quae
reliquerunt: Cum uero ꝑ con¬
templationis aciem et ab haec
se eadem actiua uita suspendunt.
eunt et redeunt: quia ꝑ hoc
quod diu ꝑsistere minime in con¬
templatione sufficiunt. sese ite¬
rũ ad operationem fundunt : ut
in his quae sibi iuxta sunt se ex¬
ercendo refoueant. et super se
sursum surgere contemplando cori¬
ualescarat: Sed dum haec eadem
con templatio more debito pertem¬
porum in ter ualla repetitur. in¬
deficiendo procul dubio et in eius
soliditate per sistitur: quia et si
in firmitatis suae pondere supe¬
rata mens deficit. hanc tamex

Expanded text:
tit, ad se citius fessa descendit. derat motus animalium narrat, dicens: Non revertebantur cum incederent. Et paulo post subjicit, adjungens: Et animalia ibant, et revertebantur . Sancta quippe animalia aliquando vadunt, et minime redeunt; aliquando vadunt, et protinus revertuntur, quia electorum mentes cum per collatam sibi activae vitae gratiam erroris vias deserunt, redire ad mala mundi nesciunt quae reliquerunt; cum vero per contemplationis aciem ab hac se eadem activa vita suspendunt, eunt et redeunt, quia per hoc quod diu persistere minime in contemplatione sufficiunt, sese iterum ad operationem fundunt; ut in his quae sibi juxta sunt se exercendo refoveant, et super se rursum surgere contemplando convalescant. Sed dum haec eadem contemplatio more debito per temporum intervalla repetitur, indeficienter procul dubio et in ejus soliditate persistitur, quia etsi infirmitatis suae pondere superata mens deficit, hanc tamen
Abbreviated transcription (Latin):
perum: Fulgor quippe meridianꝰ
in uespere łꝰ uirtutis renouatio in
tẽptatione: ut repentino carita¬
tis feruore mens uigeat : quae iam¬
iamque lumen sibi gr̃ae occubuisse
formidabat: Quod adhuc sophar
subtilius aperit: cum subiungit r.

Expanded text:
e. --Fulgor quippe meridianus in vespere est virtutis renovatio in tentatione, ut repentino charitatis fervore mens vigeat, quae jamjamque lumen sibi gratiae occubuisse formidabat. Quod adhuc Sophar subtilius aperit, cum subjungit: CA
Abbreviated transcription (Latin):
re mala rennuit: fingat aliena.
Nam quasi solatio facinoris utitur.
si falsis uocibus et uita corripien.
nus bona optant: ut mala ẽẽ
quae in praesentibus habentur
ostendant Et quasi fauenter
prospera ex petunt: ut benigni
uideantur Unde et sophar
protinus subicit dicens Atque¬

Expanded text:
re mala renuit, fingat aliena. re mala renuit, fingat aliena. Nam quasi solatio facinoris utitur, si falsis vocibus et vita corripientinus bona optant, ut mala esse quae in praesentibus habentur ostendant; et quasi faventes prospera expetunt, ut benigni videantur. Unde et Sophar protinus subjicit, dicens: CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
opinio foedatur Hinc quip.¬
pe in laude iusti: ꝑ salomonem ue.¬
ritas dicit: Doce iustum: & festina.¬
bit accipere Hinc prauorũ contui.¬
matiam: despicit dicens Qui eru.¬
dit derisorem: ipse sibi facit in¬
iuriam: Nam fit plerumque ut
cum correpta in se mala defendere
nequeunt. ex uerecunda pelori
fiant: Acsic in sua defeisonor
suꝑbiant: ut quaedam uitlone¬
tra uitam corripientis ex qur.
et eos criminosos non estimant at
crimina et aliis inponant. Quae
cum uera in uenire nequeunt
fingunt: ut ipsi quoque habeant
quod non impari iustitia in cre.¬
pare uideantur Unde et sophur
quia quasi in ridi se ꝑincrepatio¬
nem doluit: protinus mentiendo
est sermo m̃s: et mundussum in
torũ meminit: quã falso hoc uo.¬
ce illius in pingatur agnoscit.
Quomodo enim mundũ se dicere
potuit. qui ait. Si iustificare
me uoluero. os meum condemp.¬
nabit me. Sed habet hoc praua¬
rũ malitia. ut cũ uera insefle.¬

Expanded text:
opinio foedatur. Hinc quipopinio foedatur. Hinc quippe in laude justi per Salomonem dicit Veritas: Doce justum, et festinabit accipere . Hinc pravorum contumaciam despicit, dicens: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . Nam fit plerumque ut cum correpta in se mala defendere nequeunt, ex verecundia pejores fiant; ac sic in sua defensione superbiant, ut quaedam vitia contra vitam corripientis exquirant; et eo se criminosos non aestimant, si crimina et aliis imponant. Quae cum vera invenire nequeunt, fingunt, ut ipsi quoque habeant quod non impari justitia increpare videantur. Unde et Sophar, quia quasi irrideri se per increpationem doluit, protinus mentiendo est sermo meus, et mundus sum intorum meminit, quam falso hoc voci illius impingatur agnoscit. Quomodo enim mundum se dicere potuit, qui ait: Si justificare me voluero, os meum condemnabit me ? Sed habet hoc pravorum malitia, ut cum vera in se 339 fle
Abbreviated transcription (Latin):
intus cognitione mens tangitur:
foras ad studium contradictionis
ex citatur: Ferre uocem non ualet:
quia tacta in uulnere sui reatus
dolet: & ꝑ hoc quod generaliter
contra peruersos dicitur : se impe.¬
ti specialiter suspicatur Quod
enim intus egisse se meminit:
audire foras erubescit Unde
mox se ad defensionem praeparat:
ut reatus sui uerecundiã. ꝑ uerba
praue refutationis tegat Sicut
enim rects dequibusdam quae ab
eis non recte gestasunt correpti.¬
onis uocem ministerium caritatis
aestimant. sic ꝑuersi contumeliam
derisionis putant: Illi se protinus
ad oboedientiam sternunt: isti ad
in saniam suae defensionis ieriꝰ¬
guntur Illi correptionis ad uito.¬
rium uitae suae patrotinium de¬
putant. ꝑ quod dum praesentis
uitae cul pa corripitur. uenturi
iudicis ira temperdtur Isti cũ se
impeti redargutione conspitiunt.
gladium ꝑcussionis credunt: qr
dum ꝑ correptionis uocem culpa
dete gitur praxesentis gloriae

Expanded text:
intus cognitione mens tangitur, intus cognitione mens tangitur, foras ad studium contradictionis excitatur. Ferre vocem non valet, quia tacta in vulnere sui reatus dolet, et per hoc quod generaliter contra perversos dicitur, se impeti specialiter suspicatur. Quod enim intus egisse se meminit, audire foris erubescit. Unde mox se ad defensionem praeparat, ut reatus sui verecundiam per verba pravae refutationis tegat. Sicut enim recti de quibusdam quae ab eis non recte gesta sunt correptionis vocem, ministerium charitatis aestimant, sic perversi contumeliam derisionis putant. Illi se protinus ad obedientiam sternunt, isti ad insaniam suae defensionis eriguntur. Illi correptionis adjutorium vitae suae patrocinium deputant, per quod dum praesentis vitae culpa corripitur, venturi judicis ira temperatur; isti cum se impeti redargutione conspiciunt, gladium percussionis credunt, quia dum per correptionis vocem culpa detegitur, praesentis gloriae
Abbreviated transcription (Latin):
mon ait Sicut urbs patens et abs-¬
que murorũ ambitu: ita uir quinꝰ
potest in loquendo cohibere sp̃m suũ:
H incrursum dicit In multiloquio: pec.¬
catũ non deerit Hinc psalmista testa.¬
tur dicens: Uir uerbosus: non diri.¬
getur suꝑ terram: Sed uirtus uere
scietiae ꝑditur : quae sub discretionis
custodia non profertur. Certũ itaque
est: qđ uerbosus iustificari uir ne.¬
queat: sed bonũ bene non dicitur:
quia non intenditur cui dicatur.
Uera quippe contra malos sententia
si bonorũ rectitudinẽ im petit suã
ꝑ dit : et eo retonsa desilit. quo
queunt. et cũ uitae emendationẽ
neglegunt. ad uerba se responsio.¬
nis accingunt. A perte sophar
perita mens ut diximus ueritatis
sententias grauiter tolerat : et si¬
lentiũ poenã putat. Atque om̃e
quod rectũ dicitur. dedecus suae
in risionis arbitratur: Quia cum
uera uox prauorum se auribus
ad mouet. memoriam culpa mor.
det: in redargutione uitiorũ. Quo

Expanded text:
mon ait: Sicut urbs patens et absmon ait: Sicut urbs patens et absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere spiritum suum . Hinc rursum dicit: In multiloquio peccatum non deerit . Hinc Psalmista testatur, dicens: Vir verbosus non dirigetur super terram . Sed virtus verae sententiae perditur, quae sub discretionis custodia non profertur. Certum itaque est quod verbosus justificari vir nequeat. Sed bonum bene non dicitur, quia non intenditur cui dicatur. Vera quippe contra malos 338 sententia, si bonorum rectitudinem impetit, suam perdit, et eo retusa resilit, quo queunt, et cum vitae emendationem negligunt, ad verba se responsionis accingunt, aperte Sophar perita mens, ut diximus, veritatis sententias graviter tolerat, et silentium poenam putat atque omne quod rectum dicitur dedecus suae irrisionis arbitratur, quia cum vera vox pravorum se auribus admovet, memoriam culpa mordet, et in redargutione vitiorum quo
Abbreviated transcription (Latin):
et ip̃se audi et : Et uir uerbosus.
solet ut recte dictis semꝑ ediuer¬
so respondeant: nesi ad prolata con.¬
sentiunt. inferiores esse uideantur.
Quibus iustorũ uerba quã libet pauꝰ¬
ca sonuerint multa sunt : quia quo
eorũ uitia resecant auditũ grauãt.
VInde et ad crimen trahitur. hoc quod
recta praedicatione contra crimina
profertur: Ipsum quippe qui ex-
ueritate fortes sententias di xeriat.
sophar redarguens uerbosum uo.¬
cit. quia cum abore iustorum
sapientia culpas in crepat. stultorum
auribus suꝑfluas loquacitates sonat:
Praui namque nil rectũ nisi qđ̃ ipsi
senserint putant : et iustorũ uerba
otiosa aestimant. quod suis haec sen.¬
sibus in ueniunt diuersa Nec fal.¬
lacem quidem sophar sententiam
protulit: quod uir uerbosus iusti.¬
ficari tequaquã possit : quitt dum
quisque ꝑ uerba diffluit. prodita
grauitate silentii mentis custodiam
amittit. Hinc quippe seriptum est:
Cultus iustitiae. silentium: Hinc salo¬

Expanded text:
et ipse audiet? aut vir verbosus et ipse audiet? aut vir verbosus solet ut recte dictis semper e diverso respondeant, ne si ad prolata consentiant, inferiores esse videantur. Quibus justorum verba quamlibet pauca sonuerint multa sunt, quia quo eorum vitia resecant, auditum gravant. Unde et ad crimen trahitur hoc quod recta praedicatione contra crimina profertur. Ipsum quippe qui ex veritate fortes sententias dixerat Sophar redarguens, verbosum vocat, quia cum ab ore justorum sapientia culpas increpat, stultorum auribus superfluitas loquacitatis sonat. Pravi namque nil rectum, nisi quod ipsi senserint, putant; et justorum verba eo otiosa aestimant, quo suis haec sensibus inveniunt diversa. Nec fallacem quidem Sophar sententiam protulit, quod vir verbosus justificari nequaquam possit, quia dum quisque per verba diffluit, perdita gravitate silentii, mentis custodiam amittit. Hinc quippe scriptum est: Cultus justitiae, silentium . Hinc Salo
Abbreviated transcription (Latin):
hoc subacto alius sub rogatur.
It luctantis uires quando que
molliores inueniant: quas ipsa sua
er dbrescens uictoria fitigat: Quate.¬
nus cũ nouus quisquȩ congreditur:
i qui uinci uirium qualitate non ua.
l ꝑsonarum saltim mutatione supe.¬
retur: Iri hoc hominum angłorum¬
que spec taculo: beatus iob fortis
Atlata produit. Quantũ que con.¬
tra mutationes aduersantium uale.¬
nt acontinuatione in defessi robo.¬
ris ostendit Cui primus se aelifar.
secudus. autẽ baldach obicit. At.¬
que ad extremĩt se sophar in
cus expugnatione sub ponit: qͥ
ad inferendos ictus totis se cona.¬
tibus erigunt: sed tamen ad feri-¬
encdam Altitudinem robusti pecto¬
ris non ꝑtingunt: Ipsa quippe eorũ
uerba patenter in sinuant. quo dic¬
tus in auras tactant. quia cũ scm̃
urum non recte redarguunt. expres.¬
sa in uacuum uerbera ꝑ cussionis ꝑ.¬
dunt. Quo liquido ostenditur:
cum sophar naamatiti f responsio.
a contumeliis in coatur. quiait.

Expanded text:
hoc subacto, alius subrogatur; ut luctantis vires quandoque molliores inveniant quas ipsa sua crebrescens victoria fatigat; quatenus cum novus quisque congreditur, is qui vinci virium qualitate non valet, personarum saltem mutatione superetur. Sic sic in hoc hominum angelorumque spectaculo beatus Job fortis athleta prodiit, quantumque contra mutationes adversantium valeat continuatione indefessi roboris ostendit. Cui primus se Eliphaz, secundus autem Baldad objicit, atque ad extremum se Sophar in ejus expugnatione supponit: qui ad inferendos ictus totis se conatibus erigunt, sed tamen ad feriendam altitudinem robusti pectoris non pertingunt. Ipsa quippe eorum verba patenter insinuant quod ictus in auras jactant, quia cum sanctum virum non recte redarguunt, expressa in vacuum verba percussionis perdunt. Quod liquido ostenditur, cum Sophar Naamathitis responsio a contumeliis inchoatur, qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
quippe sibi homo loquitur. cũ
ꝑ hoc qđ sentit: nequaquam
diuinitatis spũ a carnalis pru.¬
dentiae in tellectu se paratur:
Cũ caro sensum exerit: et mentẽ
quasi adintelligengo prouo.¬
qus forasinitit: Undenti ad.¬
hus peteo terrena spi sitis ae

Expanded text:
quippe sibi homo loquitur, cum per hoc quod sentit nequaquam divinitatis spiritu a carnalis prudentiae intellectu separatur: cum caro sensum exerit, et mentem quasi ad intelligentiam provocans foras mittit. Unde et adhuc Petro terrena sapienti Ve
Abbreviated transcription (Latin):
te prostrauit. Post quã occasiu go.¬
ximũ ad alciora caelispatia silem
reduxit. Postquã uitã ꝓpinquante
iã termino. coartatã in tẽpora lon.¬
giora ꝓteluut ꝓtelauit. suscepts
babil lonicaͥe regis nuntiis bona
om̃ia quae possidebat ostendit Sed
ꝓpha&dae uocaẽ ꝓtinus audiuit : Ece
dies ueniunt & auferentur omnia
quae indomo tua sunt in babilonẽ.
non relinquaetur quicquã dicit
dñs Sicsic Nimirũ hẏpochritae
posttiuã magnis uirtutib ex crescunt.
quia cauere malignorũ spirituũ in¬
sidias negligunt: & celari in eisdem
uirtutibus nolunt: bona sua osten
dendo hostiũ faciunt. & ꝑdentes
subito amittunt. quiequid duitius
studenites oꝑantur Hinc ꝑpsalisus.¬
tã dicitur Inadidit in captiuita.¬
tẽ uirtutes eorũ. & pulcritudiNies

Expanded text:
te prostravit, postquam occasui prote prostravit, postquam occasui proximum ad altiora coeli spatia solem reduxit, postquam vitam propinquante jam termino coarctatam in tempora longiora protelavit, susceptis Babylonici regis nuntiis, bona omnia quae possidebat ostendit; sed prophetae voce protinus audivit: Ecce dies venient, et auferentur omnia quae in domo tua sunt, in Babylonem; non relinquetur quidquam, dicit Dominus . Sic sic nimirum hypocritae, postquam magnis virtutibus excrescunt, quia cavere malignorum spirituum insidias negligunt, et celari in eisdem virdendo, hostium faciunt, et prodentes subito amittunt quidquid diutius studentes operantur. Hinc per Psalmistam dicitur: Tradidit in captivitatem vi
Abbreviated transcription (Latin):
oe sauoqs anoouis : Nnde et subditur
In tintũ lt priora tua fuerint parua:
& faoussona tua multiplicentiuo
nimis . Sed quia eorũ uerbis non
facile creditur. qm̃ sacpe uita com tẽp¬
tibilis demonstratur: antiquorũ patrũ
sententias proferunt. earũq recti.¬
tudinẽ in argumento sui erroris in¬
roga enĩ generationẽ pristinã : et.
diligenter in uestiga. patrũ memo.¬
memoriam nequaquã uideri sed in ues.¬
tigare ammonẽt: quia hoc in ea uo.¬
lunt conspici qđ liquido cunctis patet:
Non numquã uero more boxorũ quȩdã
moralit̃ docent. et qualiter ex praete.¬
ritis presentia colligantur insinuant:
sub tracta sunt. quã nulla sunt quae
uidentur. de moxistrant Unde Ad huc
subditur Hesterni quippe sumus
et ignoramus : qm̃ sicut ombra dies
nr̃i sunt suꝑ terrã Generatio itaq
pristina in terroganda proponitur.
ut transire tempus uitae praesentis
sicut umbra monstretur: quia uide¬
Ad memoriam reducimus. patenter

Expanded text:
spondent. Unde et subditur: In tantum, ut si priora tua fuerunt parva, et novissima tua multiplicentur nimis. Sed quia eorum verbis non facile creditur, quoniam saepe vita contemptibilis demonstratur, antiquorum patrum sententias proferunt, earumque rectitudinem in argumentum sui erroris inroga enim generationem pristinam, et diligenter investiga patrum memomemoriam nequaquam videri, sed investigari admonent: quia hoc in ea nolunt conspici, quod liquido cunctis patet. Nonnunquam vero, more bonorum, quaedam moraliter docent, et qualiter ex praeteritis praesentia colligantur insinuant, subtracta sunt quam nulla sint quae videntur demonstrant. Unde et adhuc subditur: et ignoramus quomodo sicut umbra dies nostri sunt super terram. - Generatio itaque pristina interroganda proponitur, ut transire tempus vitae praesentis sicut umbra monstretur, quia videad memoriam reducimus, patenter
Abbreviated transcription (Latin):
non surgit. Hoc nãq quod ꝑse stare ñ
ualet fulcitur ut st&: quia cũ uitam
suam hy pochrita labefactari in iudicio
conspieit. hane fultiendo statuere opũ
enumeratione cortend it Annon
laudis suȩ habitaculum hinc inde
fulciunt. qui facta sua ut praefati su.¬
mus in uiditio enumerantes dicunt:
Dñe. dñe. nonne in nomine tuo ꝓphae.¬
tauimus. & in tuo nomine daemonia
eietimus. et intuo nomine uirtutes
multas fecimus . Sed domus lau.¬
dis tot alligationib fulta minime
coni surgit: quia ꝓtinus iudex dicit
Nũ quã noui uos: dis ocedite ame qui
oꝑamini iniquitatẽ Et sciendum est.
quia hoc qđ surgit ab infimis. ad su.¬
ꝑiora se erigit: Domͦ ergo hẏpochritae
surgere nonualet: quia ꝑ omne qđ iux¬
ta praecepta cuelestia agere potuit.
a terra animũ nũ quã leuauit Iurȩ
igitur tunc nequaquã ad praemium
retributionis erigitur : qui ꝑ hoc qđ
in iuditio reꝓbetur audiuimus: prus

Expanded text:
non surget. Hoc namque, quod per se stare non non surget. Hoc namque, quod per se stare non valet, fulcitur ut stet, quia cum vitam suam hypocrita labefactari in judicio conspicit, hanc fulciendo statuere operum enumeratione contendit. An non laudis suae habitaculum hinc inde fulciunt, qui facta sua, ut praefati sumus, in judicio enumerantes, dicunt: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus ? Sed domus laudis tot allegationibus fulta minime consurgit, quia protinus judex dicit, Nunquam novi vos, discedite a me qui operamini iniquitatem . Et sciendum est quia hoc quod surgit ab infimis ad superiora se erigit. Domus ergo hypocritae surgere non valet, quia per omne quod juxta praecepta coelestia agere potuit, a terra animum nunquam levavit. Jure igitur tunc nequaquam ad praemium retributionis erigitur, qui per hoc quod in judicio reprobetur audivimus, prius