comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uiribus potest: siinnocentes suerunt . nihileis
tam quam frumentis oberit uentos itas tua: sino¬
centes fuerunt non debuerunt propter illa ⁊1Ta¬
nia frumenta descri quibus nihiloffuerunt: accusa
quantum potest uinco sinon probas uinco sipro¬
bas uinco inquam si non probas iudiceteipso uinco
siꝑbas teste erpriano: quideos uis fuisse si in nocen¬
tes: curfrumentis dominicis: cumsitis ⁊iama
calum namini: si nocentes curafrumentis domi¬
nicis. propterzizania sepani mini existat̃ ecde¬
sia cunctis laur atque conspicua: quippeciuitas
quaeabscondi non potest supermontem consti¬
tuta per quam dominatur xp̃s amariusque
adinare & ad flumine usque ad terminos orbis terra :
tam quam semen abrirhȩ: multiplicatum sicut
staellȩ cȩli & sicut arenamaris. in quobenedicuntur
omnesgentes: hanc &iam beatus ciprianus ita cõ¬
mendat ut eam dicat domini luce perfusam ra¬
diosisuos perorbem terrarum porrigere : ramos

Expanded text:
uiribus potes. si innocentes fuerunt, nihil eis uiribus potes. si innocentes fuerunt, nihil eis tamquam frumentis oberit uentositas tua; si nocentes fuerunt, non debuerunt propter illa zizania frumenta deseri, quibus nihil offuerunt. accusa quantum potes. uinco si non probas, uinco si probas; uinco, inquam, si non probas iudice te ipso, uinco si probas teste Cypriano. quid eos uis fuisse? si innocentes, cur frumentis dominicis, cum sitis zizania, calumniamini? si nocentes, cur a frumentis dominicis propter zizania separamini? exstat ecclesia cunctis clara atque conspicua, quippe ciuitas quae abscondi non potest super montem constituta, per quam dominatur Christus a mari usque ad mare et a flumine usque ad terminos orbis terrae, tamquam semen Abrahae, multiplicatum sicut stellae caeli et sicut arena maris, in quo benedicuntur omnes gentes. hanc etiam beatus Cyprianus ita commendat, ut eam dicat domini luce perfusam radios suos per orbem terrarum porrigere, ramos
Abbreviated transcription (Latin):
nita Zizinia tolenentur frumenta non maculant
filius malus ipse seiustum dicit exitum aut̃ suum
nonabluit: quia quia de ecdesia propter malos
exire non debuit iterum dico: ecce ab hac inuictis¬
sima ratione dissimulare nonsinos ñ commucintes
peccatis malorum: propter ipsam tantum communi¬
onem saciirmentorum mali perdunt bonos quando
mpr&eritum ex hȩresi ad ecdesiam uenientes sine
baptismo amissisunt contagione sua bonos utique
perdiderunt iam tunc ergononenrt eclesia quam
ciprianus tener& predicar& nec unde postea dona¬
tus exir&: siautem bonos contagio illa non perdidit
nec eorum quos accusatis contagio xp̃ĩanum orbẽ
perdere potuit: nolite calumniari separirti. & ad ec¬
desiam redire correcti: cacilianum & socios eius
contrir quos tunc secundus tigisitanus contrirxit
condidit que concilium necesse tibiest accusare
mihi non estnecesse defendere accus a eos quantis

Expanded text:
nita zizania tolerantur, frumenta non maculant, nita zizania tolerantur, frumenta non maculant, filius malus ipse se iustum dicit, exitum autem suum non abluit, quia de ecclesia propter malos exire non debuit. Iterum dico, ecce ab hac inuictissima ratione dissimulare non sino: si non communicantes peccatis malorum propter ipsam tantum communionem sacramentorum mali perdunt bonos, quando in praeteritum ex haeresi ad ecclesiam uenientes sine baptismo admissi sunt, contagione sua bonos utique perdiderunt. iam tunc ergo non erat ecclesia, quam Cyprianus teneret praedicaret nec unde postea Donatus exiret. si autem bonos contagio illa non perdidit, nec eorum quos accusatis contagio christianum orbem perdere potuit. nolite calumniari separati et ad ecclesiam redite correcti. Caecilianum et socios eius, contra quos tunc Secundus Tigisitanus contraxit condiditque concilium, necesse tibi est accusare, mihi non est necesse defendere. accusa eos quantis
Abbreviated transcription (Latin):
eundem erprianum propter meritum ipsius uni¬
tatis indulgentiam dĩ merentur nec abecclesia mu¬
neribus sepanentur & quicum que illos secundum
morem anteriorem de quo non tacuit crprianus
simpliciter admittunt & recte ac pacifice uiunt
inter eadem frumenta horreo dedistinata depu¬
tantur: quiaut̃ uel scientes contrir ueritatem meis
recipiendis contentiose dimicant uel prruis atque
peruersis moribus uiunt inzzaniis & palea flam¬
mis debita tolenentur: propter eos tamenecdesia
quae pertotum orbem ternerum copiosis successib:
aduentilationem pariter tritunentur nonesse
deserenda: imperat ds̃ testis est erprianus: hac per
hoc si communione sacnmentorum mali macu¬
lane bonos quando temporibus cipriani uelante
crprianum sine baptis mosicut putatis her&ici
suscipiebantur ecdesiam perisse dicite & uos unde
natiflieritis ostendite: siaut̃ quodueritas &iam per
ciprianum doc& cum pro ecclesiae pace&iam cos¬

Expanded text:
eundem Cyprianum propter meritum ipsius unieundem Cyprianum propter meritum ipsius unitatis indulgentiam dei merentur nec ab ecclesiae muneribus separantur. et quicumque illos secundum morem anteriorem, de quo non tacuit Cyprianus, simpliciter admittunt et recte ac pacifice uiuunt, inter eadem frumenta horreo destinata deputantur; qui autem uel scientes contra ueritatem in eis recipiendis contentiose dimicant uel prauis atque peruersis moribus uiuunt, in zizaniis et palea flammis debita tolerantur. propter eos tamen ecclesiam, quae per totum orbem terrarum copiosis successibus ad uenti. lationem pariter triturantur —, non esse deserendam imperat deus, testis est Cyprianus. ac per hoc si in communione sacramentorum mali maculant bonos, quando temporibus Cypriani uel ante Cyprianum sine baptismo, sicut putatis, haeretici suscipiebantur, ecclesiam perisse dicite et uos unde nati fueritis ostendite. si autem, quod ueritas etiam per Cyprianum docet, cum pro ecclesiae pace etiam cog
Abbreviated transcription (Latin):
clesia uidentur esse permixti usquȩ indiem iudi¬
cii quo &iam corponrliter debitas se panrbuntur
ad poenas. non esse ecclesiam deserendam: tam quã
frumenta propter paleam uelzizania tamquam
domum magnam propter uasa in hononrta :
uides audis sentis capis. intellezis quanto scelere:
proptereos qui uobis siuerecte. siue cum fallimine
displicentse paremini ab eclesia que toto orbe
diffunditur: cu secundum scribtunrs diuinas
etam magnum. tam firmum tam darum atque
iuculentum testimonium perhib& erprianus:
quam obrem attende diligenter de tota ista ques¬
tione breuemratio cinationem meam si recte
meclesiam recipiuntur exher&icis uenientes
ut in eis error proprius corrigatur diuinum aut̃
sacuirmentum non restindatur bene illic uiuen¬
tib tamquam frumentis dominicis grrcula¬
mur: siaut̃ sicut putatis & erprianum uobis in hac
sententia fauere iactatis. non habent baptimum
certe ad missi simpliciter ad ecclesiam secundum

Expanded text:
clesia uidentur esse permixti usque in diem iudiclesia uidentur esse permixti usque in diem iudicii, quo etiam corporaliter debitas separabuntur ad poenas, non esse ecclesiam deserendam tamquam frumenta propter paleam uel zizania, tamquam domum magnam propter uasa inhonorata. uides audis sentis capis intellegis, quanto scelere propter eos, qui uobis siue recte siue cum fallimini displicent, separemini ab ecclesia quae toto orbe diffunditur, cui secundum scripturas diuinas tam magnum, tam firmum, tam clarum atque luculentum testimonium perhibet Cyprianus. Quamobrem attende diligenter de tota ista quaestione breuem ratiocinationem meam. si recte in ecclesiam recipiuntur ex haereticis uenientes, ut in eis error proprius corrigatur, diuinum autem sacramentum non rescindatur, bene illic uiuentibus tamquam frumentis dominicis gratulamur. si autem, sicut putatis et Cyprianum uobis in hac sententia fauere iactatis, non habent baptismum, certe admissi simpliciter ad ecclesiam secundum
Abbreviated transcription (Latin):
&argentea sed& lignea &ficcilia & quedam quidem
honorirta quedam in hon onrta nos o penrm dem
& quantum possumus laboremus utuas aurcum
&argenteum simus c&erum fictilia uasa confrin¬
gere dño soli conces sum est: cui uirga ferreadata :
esse non potert maior dom inosuo seruus. nec
quis quam sibi quod soli filio pater tribuit uindi¬
car& iit seput& aut adaream uentlandam & pur¬
gandam paleam uel uenti labrum iamferre pos¬
se: iut a frumento uni uersa zizania humano
iudicio sepanrre: superba est ista obstinatio. & sa¬
crilega presumptio quam sibi furor prauus.¬
id sumit: & dum sibi semper quidam plus quam mitis
iustitia deposcit adsumune deecdenia pereunt: &dũ
se insolenter extollunt ipso suo tumore caecati ueri¬
tatis lumen amittant: uides frater secundum scrib¬
tuncs diuinas hoc praecpisse erprunum &iam prop¬
ter malos quicum sint abonis. uita morib: qua
spiritaliter sepanti corponrliter tameneis mec¬

Expanded text:
et argentea, sed et lignea et fictilia, et quaedam quidem et argentea, sed et lignea et fictilia, et quaedam quidem honorata, quuas aureum et argenteum simus. ceterum fictilia uasa confringere domino soli licitum est, cui et uirga ferrea data est. esse non potest maior domino suo seruus nec quisquam sibi, quod soli filio pater tribuit, uindicarit, ut se putet aut ad aream uentilandam et purgandam palam et uentilabrum etiam ferre posse aut a frumento uniuersa zizania humano iudicio separare. superba est ista praesumptio et sacrilega obstinatio, quam sibi furor prauus sibi semper aliquid amplius, quam mitis iustitia deposcit, adsumunt, de ecclesia pereunt et, dum se insolenter extollunt, ipso suo tumore caecati ueritatis lumen amittturas diuinas hoc praecepisse Cyprianum etiam propter malos, qui cum sint a bonis uita moribusque spiritaliter separati, corporaliter tamen eis in ec
Abbreviated transcription (Latin):
copiosa: hancecdesiam erprianus inscribturis
scĩs promissam: inuiuerso mundo redditã
dilexit tenuit. commendauit quam per diti
schis matici uel haer&ici uelut malis sediscer¬
nere acsepanrre cupientes seditionib impus
reliquerunt : quines uos exitus impios uanis
excusationib abluere conarentur: stã scribtura
pradixit filius inalus ipse seiustum dicit: exitum
autem sium non abliut. quia nec propter malos
qui uidentur esse in tus deserendis int boni: quiuere
sunt in tus hinc beatus erprianus quidsenserit accipe
exepistula quam scribsit ad presbiterum maxi¬
inum &c&eros quibus deschis matico & her&ico er¬
rore ad ecclesiam redeuntibus grictulatur: nam
& siuidentur inquit inecclesia esse Erzania non ta
ien impediri deb& auefides. auctaritas nostrio.
dominicis horreis condifruccum prooperenro
& labore capiamus apostolus inepistulas ua dicit :
in domo aut̃ magna nonsolum uas a sunt aurea

Expanded text:
copiosa. hanc ecclesiam Cyprianus in scripturis copiosa. hanc ecclesiam Cyprianus in scripturis sanctis promissam, in uniuerso mundo redditam dilexit tenuit commendauit, quam perditi schismatici uel haeretici, uelut a malis se discernere ac separare cupientes. seditionibus impiis reliquerunt. qui ne suos exitus impios uanis excusationibus abluere conarentur, sancta scriptura praedixit: filius malus ipse se iustum dicit, exitum autem suum non abluit, quia nec propter malos, qui uidentur esse intus, deserendi sunt boni, qui uere sunt intus. Hinc beatus Cyprianus quid senserit, accipe ex epistula, quam scripsit ad presbyterum Maximum et ceteros, quibus de schismatico et haeretico errore ad ecclesiam redeuntibus gratulatur: nam etsi uidentumen impediri debet aut fides aut charitas nostra, ominicis horreis condi, fructum pro opere nostro et labore capiamus. apostolus in epistula sua dicit: in domo autem magna non solum uasa sunt aurea
Abbreviated transcription (Latin):
af. onte paecideriuum praecisus arescit: inhis
non capere diuisionem nisi in scĩs regnodĩ praedes¬
tinatis quid diuidi ab ecclesia nullo modo possunt¬
& nongerminare ramum fructum ralutis a&ernȩ
germinȩ accipimuss ariditatem uero ribi a forite
praecisi in eo quo d scõ spũ uacuantur quiabuni¬
tate sepanrntur anoscimus non in sacrirmen¬
to baptismi quod & bomi habere possunt & mali
ita foris a perte quem ad modum in tus occultae
abecclesie sanctitate sepanrti: sedunde nemo
dubitat quid de ipsius ecclesiae fecunditate
toto ternirri orbediffuse senserit cipria¬
nus attende in his quae subiunit: sic inquid
& ecclesia dñi luce per fusa per orbem totum
radios suos porregit unum tamen lumen ÷
quodubique diffunditur nec unitas corporis
sepanrtur: ramos suos muniuersam ternem
copia ubertatis extendit: profluentes lariter
riuos latius expandit unum tamen caput est
&orio una & una mater fecunditatis suc cessib

Expanded text:
a fonte praecide riuum, praecisus arescit. in hisa fonte praecide riuum, praecisus arescit. in hisnon capere diuisionem nisi in sanctis regno dei praedestinatis, qui diuidi ab ecclesia nullo modo possunt, et non germinare ramum fractum salutis aeternae germine accipimus, ariditatem uero riui a fonte praecisi in eo, quod sancto spiritu uacuantur qui ab unitate separantur, agnoscimus, non in sacramento baptismi, quod et boni habere possunt et mali, ita foris aperte quemadmodum intus occulte ab ecclesiae sanctitate separati. sed, unde nemo dubitat, quid de ipsius ecclesiae fecunditate toto terrarum orbe diffusae senserit Cyprianus, attende in his quae subiungit: sic, inquit, et ecclesia domini luradios suos porrigit; unum tamen lumen est, quod ubique diffunditur, nec unitas corporis separatur. Ramos suos in universam terram copia ubertatis extendit, profluentes larriuos latius expandit: unum tamen caput est et origo una et una mater fecunditatis successibus
Abbreviated transcription (Latin):
gens esse unitatem corporis xp̃i utmn eam simpli¬
citer admissos. &iam illos quos esse sinebaptis mo
arbi tiirbatur dediuina misericordia merere
indulgentiam: & abecclesie imunerib ponsepa¬
rari: pia cogitatione praesumer& haec consu&ii¬
do erclesiefuie ante concilium ciprianhae
supenrri &auferri non potiue nec concilio or¬
priani ut ex hȩresi uenientes non quidem sine
baptismosicut dicit: quia idem baptis mmus &iã
foris eis menit. sed non prodenrt: uerum cam̃
simpliciter sicut item dicit ad iissi dedĩmi¬
sericordia indulgentiam mererentur: & amu¬
nerib non sepanrrentur ecclesiae: haec simpli¬
citas magis quam duplicitas. ecclesiae placuit
uniuerse. toto ternrum orbediffusa cui
crprianus ipse quale testimonium perhibeat.
audi exepistula quam deunitate conscribsit
auelle inquidradium solis acorpore diuisio¬
nem lucis unitas non capit: ab arbore frange
nrmum firccus germinare non poterio

Expanded text:
gens esse unitatem corporis Christi, ut in eam simpligens esse unitatem corporis Christi, ut in eam simpliciter admissos etiam illos, quos esse sine baptismo arbitrabatur, de diuina misericordia merere indulgentiam et ab ecclesiae muneribus non separari pia cogitatione praesumeret. haec consuetudo ecclesiae fuit ante concilium Cypriani, haec superari et auferri non potuit nec concilio Cypriani, ut ex haeresi uenientes non quidem sine baptismo, sicut dicit, quia idem baptismus etiam foris eis inerat, sed non proderat, uerumtamen simpliciter, sicut item dicit, admissi de dei misericordia indulgentiam mererentur et a muneribus non separarentur ecclesiae. haec simplicitas magis quam duplicitas ecclesiae placuit uniuersae toto terrarum orbe diffusae. Cui Cyprianus ipse quale testimonium perhibeat, audi ex epistula quam de unitate conscripsit: auelle, inquit, radium solis a corpore, diuisionem lucis unitas non capit: ab arbore frange ramum, fractus germinare non poterit:
Abbreviated transcription (Latin):
uos proferre potuerimus necesseest cedatis
& iustumest ut uicti taceatis. ac uos aliquando
aberrore pernicios issime dissensionis. ad imi¬
tatem catholicam conuertatis unde nelo ngum
aaciam exhacipsa epistula adiubaianum ad¬
tende quidingerirm: quodur̃m euertat & absu¬
mat errorem cum enim persuadere cona¬
r&iir. uel st̃s erprianus uel quicumque illam
scribiit epistulam haer&icos ad eccleriam
uenientes baptizari oportere.: quoduidelic&
baptisius nullus deputandus ess& quem fo¬
ris apud haer&acos accepissent opposuit sibi
questionem &ait: sed dic& aliquis: quidergona
dehis quim praderitum deliaeresi ad ecclesiã
uenientes sinebaptismo ad missisunt: potest
dñs miseri cordia sua indulgentiam dare.
& eos quiad ec clesiam simpliciter admissimecclesia
dormierunt abecclesia suae munerib: non separa¬
re ista nobis simplicitas sufacit cuit estimonium
perhib& ipse crprianus. tantum bonum intelle¬

Expanded text:
uos proferre potuerimus, necesse est cedatis uos proferre potuerimus, necesse est cedatis et iustum est ut uicti taceatis ac uos aliquando ab errore perniciosissimae dissensionis ad unitatem catholicam conuertatis. Unde, ne longum faciam, ex hac ipsa epistula ad lubaianum adtende quid ingeram, quod uestrum euertat et absumat errorem. cum enim persuadere conaretur uel sanctus Cyprianus uel quicumque illam scripsit epistulam haereticos ad ecclesiam uenientes baptizari oportere, quod uidelicet baptismus nullus deputandus esset, quem foris apud haereticos accepissent, opposuit sibi quaestionem et ait: sed dicet aliquis: quid ergo fiet de his qui in praeteritum de haeresi ad ecclesiam uenientes sine baptismo admissi sunt? potest dominus misericordia sua indulgentiam dare et eos qui ad ecclesiam simpliciter admissi in ecclesia dormierunt ab ecclesiae suae muneribus non separare. ista nobis simplicitas sufficit, cui testimonium perhibet ipse Cyprianus, tantum bonum intelle
Abbreviated transcription (Latin):
tor cuius caritatem miror cuius martirium
ueneror: hoc quod aliter sapuitꝰ accipio in quã
quod debapti⁊ andis haer&icis & schis maticis
beatus crprianus sensit. quia hoc ecclesia non
accipit proquabeatus crprianus saruinem
fdit sed quia dicitis eum prohac sententia le¬
galia documenta firmasse quam quan non
ille documenta legalia firmare pocuit. sedeis
potius quecum que recte sensit ipse firmauit:
relinque ergo stribta crprim & eaipsa legalia docum̃ta
quibus eum dicis usumesse comine mora sinonea
demonsturuero uestrirm cantisam. nihil adiuua¬
re uicisti qua propter ita hoc erpriani non accipio
quam uis inferior inconpanrbiliter erpriano:
sicut illud a postoli p&ri quod gentes iudaizare coge¬
bat. nec accipio nec facio quamuis inferior in con¬
panrbiliter p&rouos aut̃ quids cribta crpriani
nobis tamquam firmamenta canonice aucto¬
ritatis opponitis quidquid deerpriano contrir

Expanded text:
tor, cuius caritatem miror, cuius martyrium tor, cuius caritatem miror, cuius martyrium ueneror, hoc quod aliter sapuit non accipio. non accipio, inquam, quod de baptizandis haereticis et schismaticis beatus Cyprianus sensit, quia hoc ecclesia non accipit, pro qua beatus Cyprianus sanguinem fudit. sed quia dicitis eum pro hac sententia legalia documenta firmasse, quamquam non ille documenta legalia firmare potuit. sed eis potius quaecumque recte sensit ipse firmauit. relinque ergo scripta Cypriani et ea ipsa legalia documenta, quibus eum dicis usum esse, commemora. si non ea demonstrauero uestram causam nihil adiuuare, uicisti. quapropter ita hoc Cypriani non accipio, quamuis inferior inconparabiliter Cypriano, sicut illud apostoli Petri, quod gentes iudaizare cogebat, nec accipio nec facio, quamuis inferior inconparabiliter Petro. uos autem, qui scripta Cypriani nobis tamquam firmamenta canonicae auctoritatis opponitis, quidquid de Cypriano contra
Abbreviated transcription (Latin):
bili laude caritatis unitatem pacemque catholi¬
cam &iam cum collegissuis aquib aliter sapuit
non relinquit uerba eius exepistula ad iubainum
inseriusti lit teristuis. quib eis placuisse monstrares.
baptizandos eos esre mecclenia catholica qui fuerint
inhȩresi uel schis mate baptizati: ego huius epistulȩ
auctoritate nonteneor: quia lit teras erpriam
nonut canonicas habeo sedeas excanonicis consi¬
dero: & quod meis diuinarum scribtunrrum
auctoritate corruit . cum laude eius accipio: quod
aut̃ non congruit: cum pace eius respuo: ac per
hoc siea que commemorrsti abillo adiubaianũ
scribta dealiquo libro apostolorum uel prophe¬
tarum canonico recitares: quod omnino contrir¬
dicerem non haberem: nuncuero quõ canonicũ
nonest quodrecita se alibertate ad quam nos
uocauit dñs eius uiri. cuius laudem ad requi non
ualeo ciuus multis litteris mea scribta non
conparo cuius ingenium diligo. cuius ore delec¬

Expanded text:
bili laude caritatis unitatem pacemque catholibili laude caritatis unitatem pacemque catholicam etiam cum collegis suis, a quibus aliter sapuit, non reliquit. Uerba eius ex epistula ad Iubaianum inseruisti litteris tuis, quibus ei placuisse monstrares baptizandos eos esse in ecclesia catholica, qui fuerint in haeresi uel schismate baptizati. ego huius epistulae auctoritate non teneor, quia litteras Cypriani non ut canonicas habeo, sed eas ex canonicis considero, et quod in eis diuinarum scripturarum auctoritati congruit cum laude eius accipio, quod autem non congruit cum pace eius respuo. ac per hoc si ea. quae commemorasti ab illo ad Iubaianum scripta, de aliquo libro apostolorum uel prophetarum canonico recitares, quod omnino contradicerem non haberem. nunc uero quoniam canonicum non est quod recitas, ea libertate, ad quam nos uocauit dominus, eius uiri, cuius laudem adsequi non ualeo, cuius multis litteris mea scripta non conparo, cuius ingenium diligo, cuius ore delec
Abbreviated transcription (Latin):
crprianum : & tunc aude uelut auctorem senten temi
tuȩ nominare erprianum: primonnitare pi&atẽ
humilitatem quecr priani & tunc profer conciliũ
erpriani nos enim nullam erpriano facimus
in iuriam cumeius quas lib& litteras a cononica diui¬
narum scribtunrum auctoritatem distinguim:
nequeenim sine causa tamsa lubri uigilantia. canon
eccles iasticus constitus. ad quem certi proph&ai
&a postolorum libripertineant. quos omnino iu¬
dicare non audeamus & secundum quos dec&eris
litteris uel fidelium uel infidelium libere iudicem
promde cumdicat a posto lus. cuius epistulae in auc¬
toritate canonica uigent quot quot ergo perferti
hoc rapiamus & siquid aliter sapitis id quoque uob
ds̃ reuelabit: quam diualiter sapit rprianus
siscribta eius esse constat que pro uobis proferen¬
da arbituirmini: quam diuergo dehacre aliter
sapuit quam ueritas diligentius considenrta
pate fecit : donec ei ds̃ id quoque reuelar &. ineffa¬

Expanded text:
Cyprianum, et tunc aude uelut auctorem sententiae Cyprianum, et tunc aude uelut auctorem sententiae tuae nominare Cyprianum. primo. imitare pietatem humilitatemque Cypriani, et tunc profer concilium Cypriani. nos enim nullam Cypriano facimus iniuriam, cum eius quaslibet litteras a canonica diuinarum scripturarum auctoritate distinguimus. neque enim sine causa tam salubri uigilantia est canon ecclesiasticus constitutus, ad quem certi prophetarum et apostolorum libri pertineant, quos omnino iudicare non audeamus et secundum quos de ceteris litteris uel fidelium uel infidelium libere iudicemus. proinde cum dicat apostolus, cuius epistulae in auctoritate canonica uigent: quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus; et si quid aliter sapitis, id quoque uobis deus reuelabit, quamdiu aliter sapuit Cyprianus, si scripta eius esse constat quae pro uobis proferenda arbitramini, quamdiu ergo de hac re aliter sapuit quam ueritas diligentius considerata patefecit, donec ei deus id quoque reuelaret, ineffa
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum testamentum negamus aut scindimus :
necideo nos peccauisse confitemur: quia d inpec¬
catore quod est ipsius in probamus. quod aut̃ dĩ ÷
honoramus. quiamdm̃ credentem non ex oc¬
cultis humanis pendere uolumus. sed in dño glo¬
riari de quo certus est admonemus: neque enim
&a postolus malesuȩ conscientia diffidebat :
sed spem credentis poninolebat in homine.
& indõ stabiliter conlocabat cum dicer& : neque
quplantat estaliquid neque quiriat. sed qui i¬
crementum dat ds̃: nomtaquenos dicentes quod
scribtum est non nobis dñe non nobis sed nomi¬
nituo dagloriam. accusamus ñirm conscientiã :
sed uos in hominum morib eorum spem qui
bapti ⁊ antur poniuolentes nonanoscitis uñrm
superbiam: quid quod&iam beati crpriani menti¬
onem facere aud&is uelut ille auctors it ur̃ae diuisi¬
onis tantus defensor catholicae unitatis & pacis: primo
esto ineclesia quam constat tenuisse acpraedicasse

Expanded text:
ipsum testamentum negamus aut scindimus. ipsum testamentum negamus aut scindimus. nec ideo nos peccauisse confitemur, quia et in peccatore quod est ipsius inprobamus, quod autem dei est honoremus, quia in deum credentem non ex occultis humanis pendere uolumus, sed in domino gloriari de quo certus est admonemus. neque enim et apostolus malae suae conscientiae diffidebat, sed spem credentis poni nolebat in homine et in deo stabiliter conlocabat, cum diceret: neque qui plantat est aliquid neque qui rigat, sed qui incrementum dat deus. non itaque nos dicentes quod scriptum est: non nobis, domine, non nobis, sed nomini tuo da gloriam accusamus nostram conscientiam, sed uos in hominum moribus eorum spem, qui baptizantur, poni uolentes non agnoscitis uestram superbiam. Quid, quod etiam beati Cypriani mentionem facere audetis, uelut ille auctor sit uestrae diuisionis, tantus defensor catholicae unitatis et pacis? primo esto in ecclesia, quam constat tenuisse ac praedicasse
Abbreviated transcription (Latin):
praedicat prodest: itaille qui ius baptis matis
sibi usurpare non debuit sibi noc& quibonũ male
us urpauit non ei quibonum bene percepit: uides
non solumte nom pocuisse refellere quodego
contrir p&ilianum dixi sed quanta luce uerita¬
tis modis omnib refellatꝰ quod contrame ipse
dixisti: & ad huc pergis & dicis quod caasam nnr̃m
non probam faciamus. & quodam modo peccato res
nosesse fateamur quemadmodum nobis obicit ur
ius baptis matis: quanobis licentia uindicem ur. non
demerito actuum non de innocentia uite trrctam:
sedcuicumq: licere dicimus: attende certe ex his
quae dicta sunt non cui cumque licerenos dicere:
sedeipoenam esse quiscm tractat inlicite: & eum
esse corrigendum non scm quod in licite tractat:
inlicite rescindendum: sicut homines non legitime
lege utentes corrige uolumus. nompsam legero
mritam ducimus: sicut dĩ testamentum in licite
per ossuum adsumentem reprehendim us. non

Expanded text:
raedicat prodest, ita et ille, qui ius baptismatis raedicat prodest, ita et ille, qui ius baptismatis sibi usurpare non debuit, sibi nocet qui bonum male usurpauit, non ei qui bonum bene percepit. Uides non solum te non potuisse refellere, quod ego contra Petilianum dixi, sed quanta luce ueritatis modis omnibus refellatur, quod contra me ipse dixisti. et adhuc pergis et dicis, quod causam nostram non probam faciamus et quodammodo peccatores nos esse fateamur, quoniam, dum nobis obicitur ius baptismatis qua nobis licentia uindicemus, non de merito actuum, non de innocentia uitae tractamus, sed cuicumque licere dicimus. attende certe ex his, quae dicta sunt, non cuicumque licere nos dicere. sed ei poenam esse, qui sanctum tractat inlicite, et eum esse corrigendum. non sanctum quod inlicite tractat inlicite rescindendum, sicut homines non legitime lege utentes corrigi uolomus, non ipsam legem inritam ducimus, sicut dei testamentum inlicite per os suum adsumentem reprehendimus. non
Abbreviated transcription (Latin):
portionem tuam ponebas sedens aduersus ftatrã
tuum detrahebas: & aduersus silium matristua
ponebas scandalum: taliergo peccatori dicit ut quid
tuerarras iustificationes ineas & id sumis testam̃tũ
ineum perostuum: tam quam dicer& frustrio hoc
facis q̃ uantum adte adan& non tibi prodest. hoctibi
acliuditium damnationis non ad meritum ralutis
ualebit: uerum tamen si&iam tali peccatore nar¬
rante iustificationes dĩ & ad sumente testamentũ
eius perossuum ill qui ex eius ore audiunt. credant
faciant proficiant non neillo reprobato lauda¬
buntur illo culpato iustificabuntur. illo damnato
coronabuntur quõ cunruerunt oboedire dnõ
dicenti: quaedicunt facite quae autem faciunt
facere nolite dicunt enim & non faciunt: sicut
ergo is te peccator siuis sibi praedicandi testa¬
menti diuini us urpauerit. sibi nhil prodest :
audientib aut̃ & facientib non ipse sed quod prȩ¬

Expanded text:
portionem tuam ponebas. sedens aduersus fratrem portionem tuam ponebas. sedens aduersus fratrem tuum detrahebas et aduersus filium matris tuae ponebas scandalum. tali ergo peccatori dicit: ut quid tu enarras iustificationes meas et adsumis testamentum meum per os tuum?, tamquam diceret: \'frustra hoc facis; quantum ad te adtinet, non tibi prodest; hoc tibi ad iudicium damnationis, non ad meritum salutis ualebit\'. uerumtamen si etiam tali peccatore narrante iustificationes dei et adsumente testamentum eius per os suum illi, qui ex eius ore audiunt, credant faciant proficiant, nonne illo reprobato laudabuntur, illo culpato iustificabuntur, illo damnato coronabuntur, quoniam curauerunt oboedire domino dicenti: quae dicunt facite, quae autem faciunt facere nolite. dicunt enim et non faciunt? sicut ergo iste peccator, si ius sibi praedicandi testamenti diuini usurpauerit, sibi nihil prodest, audientibus autem et facientibus non ipse sed quod p
Abbreviated transcription (Latin):
ab impio pernitio sum erit dantinonaccipienti:
illud quippe scm̃ inaleutentem iudicat bene
utem temscĩficat: siaut̃ & ille quiaccepit iniquae
accepit nec nc rescisum sed agnitum quod perse:
obernt. correcto proderit sacririnentum: sicenĩ
teputabo dixisse: noniam quis quis peccator quia
nisi fallor iaicernis quam temere dictumsit
sed peccator qualem nr̃i describunt: quis quis
interomnes homines ruerit ius sibi baptis matis
non usurp& que mad modum scribtum est: pec¬
catori autem dic it dĩ. ut quid tuenarnrs iustifica
tiones ineas & ad sumis testamentum meum per
ostuum: & ut ostender& quali peccatori hoc dice¬
r& ne omnes homines aprtedicando uerbo eius
sese abstinerent qui nec sentire audent necdi¬
cere sepeccatores non este sequitur eum quae
describit : Tuuero odisti disciplinam: & adiecisti
serme nes meos poste : ostuum habundauit
malitia & lingua amplexa est do lositatem:
siuidebas strem concurrebas ei &cum adulteris

Expanded text:
ab impio, perniciosum erit danti, non accipienti. ab impio, perniciosum erit danti, non accipienti. illud quippe sanctum male utentem iudicat, bene utentem sanctificat. si autem et ille qui accepit inique accepit, nec sic rescissum, sed agnitum, quod peruerso oberat, correcto proderit sacramentum. Sic enim te putabo dixisse non iam \'quisquis peccator\', quia nisi fallor iam cernis quam temere dictum sit, sed: \'peccator, qualem nostri describunt, quisquis inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis non usurpet\', quemadmodum scriptum est: peccatori autem ditias meas et adsumis testamentum meum per os tuum ? et ut ostenderet, quali peccatori hoc diceret, ne omnes homines a praedicando uerbo eius sese abstinerent, qui nec sentire audent nec dicere se peccatores non esse, sequitur eumque describit: tu uero odisti disciplinam et abiecisti sermones meos post te. os tuum abundauit malitia- et lingua tua amplexa est dolositatem. uidebas furem, concurrebas ei et cum adulteris
Abbreviated transcription (Latin):
qui conti iohannem a postolum dicer& percatũ
non habeo sienim talem quem quam reperire
pociusti: quomodo baptiz atus est ab eo.quis eips ũ
decipiebat & in quo ueritas non erat: sia ut̃ qualis¬
cum que humilitatis non in memor peccatorẽ
seesse dicebat: quo modo sibi secundum tuam
sententiam ius baptis matis usurpabat : tuenim
dixisti tu&iam scribere minime cimiusti: ut
quis quis peccator interomnes homines fueru
ius sibi baptis matis nonusur p& : siaut̃ nondum
baptizatus est aut hanc uanisrimam sententiã
corrige auta quibus baptizeris angelos quaere
sedarbitremur te conuitum correxisse : quis quis eo
crimine qđ nri obiciunt percator interomnes
homines fueritius sibi baptis matis nonusur p& neq
hioc contiirnos est quia si&iam talis usur pauerit
& dederit non eum sibi us urpare debuisse dico non
autem de disse nondico: ille uero quiaccenit : si homo
bonus ab homine malo sifidelis aperfido sipius

Expanded text:
qui contra Iohannem apostolum diceret: \'peccatum qui contra Iohannem apostolum diceret: \'peccatum non habeo\'. si enim talem quemquam repperire potuisti. quomodo baptizatus es ab eo, qui se ipsum decipiebat et in quo ueritas non erat? si autem qualiscumque humilitatis non inmemor peccatorem se esse dicebat, quomodo sibi secundum tuam sententiam ius baptismatis usurpabat? tu enim dixisti, tu etiam scribere minime timuisti, ut, quisquis peccator inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis non usurpet. si autem nondum baptizatus es, aut hanc uanissimam sententiam corrige aut a quibus baptizeris angelos quaere. Sed arbitremur te conuictum correxisse: quisquis eo crimine quod nostri obiciunt peccator inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis non usurpet\'. neque hoc contra nos est, quia, si etiam talis usurpauerit et dederit, non eum sibi usurpare debuisse dico, non autem dedisse non dico. ille uero qui accepit si homo bonus ab homine malo, si fidelis a perfido, si pius
Abbreviated transcription (Latin):
possit qui aud eat dicere. audeat cogitare: nescio
utrum quis quam tanto arregantiae tumore
cȩc&ur ut nondicam uoce profiteatur sed uel
apud reipsum tacitus arbi tr&ur. nonsibies se
necessariam depraecationem in quadicimus
dõ dnnit te nobis debita nñ: neque enim proeist
debitis dimittendis rogamus que semel in baptis mo
dimissa esse considimus. sed proeis utique sine quib
humana fragilitas non est quantum cum que mi
obseruandis praeceptis dominicis uigilemus: postre¬
mo suscipiat quiuoluerit huuis inpudentia frontẽ
& dicat non sum nec cator: ex quo mihi mbaptis mo
ucuneta dimissas unt nullum in me peccatu po¬
terit inueniri magis ego io hanni credo & multo
fidentius respondeo . teipsum decipis & ueritas. ito¬
intenonest : neque hocagit prȩceps & fallax ista
professio ut intepeccata non inueniantur : sedut
quae inueniuntur non dimit cantur: siergo iam
baptizatus eit: uellem scire quem repereris

Expanded text:
possit qui audeat dicere, audeat cogitare; nescio possit qui audeat dicere, audeat cogitare; nescio utrum quisquam tanto arrogantiae tumore caecetur, ut non dicam uoce profiteatur, sed uel apud se ipsum tacitus arbitretur non sibi esse necessariam deprecationem, in qua dicimus eo: dimitte nobis debita nostra. neque enim pro eis debitis dimittendis rogamus, quae semel in baptismo dimissa esse confidimus, sed pro eis utique, sine quibus humana fragilitas non est, quantumcumque in obseruandis praeceptis dominicis uigilemus. postremo suscipiat qui uoluerit huius inpudentiae frontem et dicat: non sum peccator; e quo mihi in baptismo cuncta dimissa sunt, nullum in me peccatum poterit inueniri\'. magis ego Iohanni credo et multo fidentius respondeo: \'te ipsum decipis et ueritas in te non est.\' neque hoc agit praeceps et fallax ista professio, ut in te peccata non inueniantur, sed ut quae inueniuntur non dimittantur. si ergo iam baptizatus es, uellem scire quem reppereris,
Abbreviated transcription (Latin):
cum enensit ad corpus xpĩ quod est eccles iadĩ uiui:
Tuncenim sub eodem baptismo quod&foris xpĩ
erat sed soris posito nihil prodenit mundato pro¬
derit : non abeo cuius manib tinctus est. sedabeo
cuius membris msertus est: nec illam cuam nimi¬
um seueram sentententiam formidabo quadixisti.
qiur auis peccator inter omnes homines fuerit ius.
sibi baptis matis nonusur p&. nisi quia non inuenis.
quis ueracier dicat inontione dominica dimit¬
tenobis debitanñt sicut &nos demittimus debi¬
torib nr̃s. nisi peccatorem seesse fateatur: uellem
singulos interrogare quibaptizant apuduos utif
peccatores omnino non sint: potestenim mihi
quilib& eorum respondere. non sum tiiditor
non sum turificator non adulter non homicida
non idolorum cultor non postremo haer&icus
nonschis maticus : non sum aut̃ peccator: nescio
utrum auis quam uel hȩr&ica superbia reperiri

Expanded text:
cum transit ad corpus Christi, quod est ecclesia dei uiui. cum transit ad corpus Christi, quod est ecclesia dei uiui. tunc enim sub eodem baptismo, quod et foris Christi erat, sed foris posito nihil proderat, mundatio proderit non ab eo, cuius manibus tinctus est, sed ab eo, cuius membris insertus est. Nec illam tuam nimium seueram sententiam formidabo, qua dixisti: quisquis peccator inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis non usurpet, nisi quia non inuenis, quis ueraciter dicat in oratione dominica: dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris, nisi peccatorem se esse fateatur. uellem singulos interrogare, qui baptizant apud uos, utrum peccatores omnino non sint. potest enim mihi quilibet eorum respondere: non sum traditor, non sum turificator, non adulter, non homicida, non idolorum cultor, non postremo haereticus, non schismaticus\'; non sum\' autem \'peccator nescio utrum quisquam uel haeretica superbia repperiri
Abbreviated transcription (Latin):
secredit esse mundatum: itaenim &illic nullus
excipitur nullus quippe mortius ds̃ paganorũ
mundarepotest credentes inse:siaut̃ hoc loco
omnem hominem pecatorem mntellexeris mor¬
tuum tanta quȩ nonuis. tesecuntur : ut ipse quem¬
ad modum uiuas inuenire non possis. dicente¬
dicente iohanne: sidixerimus quia peccatum non
habemus nosipsos decipimus & ueritas in nobis
non est: ut omnino non inuenias hominem
aquo baptizeris siomnem peccatorem deuitare
uolueris: quam quam si prorsus mortuum non
intellegeris nisihaereticum uel schismaticum
ut qui quis apud eos baptizitur amortuo. quid
cepti praesumptione sic accipiatur ac sidictũ
sit quibaptizatur abhaeretico uel schis matico
nec ne conturnos esr& quifatemur nihil prod¬
erre hominibaptismum xpĩ siapudher&i cos uel
sc hismaticos bapti ⁊ &ur eis ipns tribuens baptis¬
mum quoba patizatur: sed tunc ei prodesse incipere

Expanded text:
se credit esse mundatum. ita enim et illic nullus se credit esse mundatum. ita enim et illic nullus excipitur; nullus quippe mortuus deus paganorum mundare potest credentes in se. si autem hoc loco omnem hominem peccatorem intellexeris mortuum. tanta quae non uis te secuntur, ut ipse quemadmodum uiuas inuenire non possis, dicente Iohanne: si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus et ueritas in nobis non est, ut omnino non inuenias hominem a quo baptizeris, si omnem peccatorem deuitare uolueris. Quamquam si prorsus mortuum non intellegeres nisi haereticum uel schismaticum, ut, quisquis apud eos baptizatur, a mortuo bapcipiti praesumptione sic accipiatur, ac si dictum sit: qui baptizatur ab haeretico uel schismatico —, nec sic contra nos esset, qui fatemur nihil prodesse homini baptismum Christi, si apud haereticos uel schismaticos baptizetur eis ipsis tribuens baptismum quo baptizatur, sed tunc ei prodesse incipere,
Abbreviated transcription (Latin):
non us urp&: audiergo teipsum quisquis peccator
dixisti nec manisestum nec occultum excepisti.
proinde quafronte cogunt baptizari postmani¬
festum. quinolunt post occultum ubi adserunt
neminem exceptum fugegitur stater ab insano
intellectu ad ranum ut mn hoc testimonio deoleo
peccatoris sicut superiora eius dem psalmi uerba
prescribunt : blandam lenitudinem fallaciam
adolatoris intellegas: itaenim & nullus erit excep¬
cus & non in puigit mangustias insupentbiler¬
malus baptizatur occultus: sic &ialio testimonio
ubi dictum est : quibaptiz at ur amortuo quidei
prodest labatio eius aut inspice diligenter codices
antiquos & iaxime graecos neforte ipra uerba
aliter conscripta ex pracedenti & consequenti con¬
textione sermonis. alium sensum intiment: aut
certe mortuos intellegamus sicut dixi. inquorum
nomine baptizintur idolorum cultores. utab illo
quem que intellegas baptizatum in cuius nomine

Expanded text:
non usurpet. audi ergo te ipsum. \'quisquis peccator\' non usurpet. audi ergo te ipsum. \'quisquis peccator\' dixisti, nec manifestum nec occultum excepisti. proinde qua fronte cogunt baptizari post manifestum qui nolunt post occultum, ubi adserunt neminem exceptum? fuge igitur, frater. ab insano intellectu ad sanum, ut in hoc testimonio de oleo peccatoris, sicut superiora eiusdem psalmi uerba praescribunt, blandam lenitudinem fallacis iam adulatoris intellegas. ita enim et nullus erit exceptus et non inpinget in angustias insuperabilemalus baptizator occultus. sic et in alio testimonio, ubi dictum est: qui baptizatur a mortuo quid ei prodest lauatio eius?, aut inspice diligenter codices antiquos et maxime Graecos, ne forte ipsa uerba aliter conscripta ex praecedenti et consequenti contextione sermonis alium sensum intiment, aut certe mortuos intellegamus, sicut dixi, in quorum nomine baptizantur idolorum cultores, ut ab illo quemque intellegas baptizatum, in cuius nomine
Abbreviated transcription (Latin):
cator illesolus : quiidolum colit: anquis quis qđ
non lic& mittit : quodsi & peccatorem cantum
cultorem idoliputas : xp̃ĩanus ergo siquid contralegẽ
gesserit peccane nondicitur quod nũnihil dicistul¬
tius nec absurdius potest a perte praedictum est
ut nonsolus idoli cultor: sed quis quis petcator int̃
omnes homines fuerit.ius sibi baptis matis non
ut surp& : haeccerte quae inserui uerbatua sunt: ego
cultorem idoli non excepi sedipsos deoseorum mor¬
tuos esse dixi quorum anullo baptizari aliquid ꝓdest.
ab ipũs enim dus sibi baptizari uidentur in quonꝰ
nomine semundari arbitrientur tuaut em nullũ
peccatorem excepisti: quod sihoc loco peccator
& mortalis homo quibaptizat intellegendus est
nullum peccatorem excipiens. proculdubio nec
occultum excepisti: aperte inquis praedictum est
ut non solus idolicultor sedquis quis peccaton
interomnes homines fuerit. ius sibi baptis matis

Expanded text:
cator ille solus est, qui idolum colit, an quisquis quod cator ille solus est, qui idolum colit, an quisquis quod non licet admittit? Quod si et peccatorem tantum cultorem idoli putas, christianus ergo si quid contra legem gesserit, peccasse non dicitur? Quod si nihil dici stultius nec absurdius potest, aperte praedictum est, ut non solus idoli cultor, sed quisquis peccator inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis non usurpet. haec certe quae inserui uerba tua sunt. ego cultorem idoli non excepi, sed ipsos deos eorum mortuos esse dixi, quorum a nullo baptizari aliquid prodest; ab ipsis enim diis sibi baptizari uidentur, in quorum nomine se mundari arbitrantur. tu autem nullum peccatorem excepisti. quodsi hoc loco peccator et mortalis homo qui baptizat intellegendus est, nullum peccatorem excipiens procul dubio nec occultum excepisti: aperte, inquis, praedictum est, ut non solus idoli cultor, sed quisquis peccator inter omnes homines fuerit, ius sibi baptismatis
Abbreviated transcription (Latin):
quoligatus es reniendo constringere: hoc enimnago ho
instohincuos admutandam uanam peruersam¬
ques ententiam urgenter inpiguo. ut moleo pec¬
catoris & mortiu baptis mo nullus mortuus nulliuus
peccator &ceptus sit. sicut prome uelut contrir me
loqueris: ita enim nec occultus excipitur quoe uertii
omne quodloqueris. acsic rebaptizare coguntur
quite talia docuerunt: omnes quos ab oc cultis malis
baptiz atos inhacuita reperire potuerint: quid
azis quote conuertis uerbatua tibi recitantur
nonsolum enim mea cum dicerem non refellisti
sednesciens quid meum elegeris: alus uerbis tãquã
tuum hoc idem ipse dixisti & ut diligentius audi
ri & considerri poss&: scribsisti ut cibi quotiens
libuerit recit&ur audiergo uerbatua nempe ista
quod siidoli cultorem in quis tantum tibi plac&
excipere quidillud de quodicitur. nolo oleum pec¬
catoris ungat caput in meum: utrum ne& hic pec¬

Expanded text:
quo ligatus es renitendo constringere. hoc enim ago, hoc quo ligatus es renitendo constringere. hoc enim ago, hoc insto, hinc uos ad mutandam nanam peruersamque sententiam urgenter inpingo, ut in oleo peccatoris et mortui baptismo nullus mortuus, nullus peccator exceptus sit, sicut tu pro me uelut contra me loqueris. ita enim nec occultus excipitur, quo euertitur omne quod loqueris, ac sic rebaptizare coguntur, qui te talia docuerunt, omnes quos ab occultis malis baptizatos in hac uita repperire potuerint. Quid agis, quo te conuertis? uerba tua tibi recitantur. non solum enim mea cum dicerem non refellisti, sed nesciens quid meum legeris aliis uerbis tamquam tuum hoc idem ipse dixisti et, ut diligenri et considerari posset, scripsisti, ut tibi quoties libuerit recitetur. Audi ergo verba tua; nempe ista sunt: Quod si idoli cultorem, inquis, tantum tibi placet excipere, quid illud de quo dicitur, « Nolo oleum peccatoris ungat caput meum: » utrumne et hic pec
Abbreviated transcription (Latin):
constientia propter ea ledi nom potuit quia nesciuit.
nunꝰ incipie ladi quia sciuit: uelut sit umica dela troci¬
nio nesciens uestir&ur. exillo fit iniquitatis uestis
illa ex quoco nouerit &ipse iniquus nisi a diecerit:
& quinesciens uxorem duxerit alienam ex illo fit
adulter ex quo didicerit : nisi discesserit: abiciat ergo
& iste baptismum quem se amortuo percepisse
cognouie hab& enim quod faciat adhuc baptizari
cerum potest postremo scierit nescierit. imortuo
baptizacus quid ei prodest labatio eius stricta sen¬
centia : Ncut &tuipse clamas neminem excepit:
imortuo in quam baptizatus: nihilei prodest lauatio eiꝰ:
mundate hominem bapti zando quiuiuitis. aut uos
ipids potius ab hoc errore mundate nealia sentiendo
pereatis: contendis enim uelut aduersus me ut nullum
exceptum dicas meo quod scribtum est oleum pecca¬
toris & qui baptizatur amortuo. necte sentis nodum

Expanded text:
conscientia propterea laedi non potuit, quia nesciuit, conscientia propterea laedi non potuit, quia nesciuit, nunc incipit laedi, quia sciuit; uelut si tunica de latrocinio nesciens uestiretur, ex illo fit iniquitatis uestis illa, ex quo cognouerit, et ipse iniquus, nisi abiecerit, et qui nesciens uxorem duxerit alienam, ex illo fit adulter, ex quo didicerit, nisi discesserit. abiciat ergo et iste baptismum, quem se a mortuo percepisse cognouit. habet enim quod faciat, adhuc baptizari iterum potest. postremo scierit nescierit a mortuo baptizatus, quid ei prodest lauatio eius? stricta sententia est, sicut et tu ipse clamas, neminem excepit. mortuo, inquam, baptizatus est, nihil ei prodest lauatio eius. mundate hominem baptizando, qui uiuitis, aut uos ipsos potius ab hoc errore mundate, ne talia sentiendo pereatis. contendis enim uelut aduersus me, ut nullum exceptum dicas in eo quod scriptum est: oleum peccatoris et: qui baptizatur a mortuo, nec te sentis nodum
Abbreviated transcription (Latin):
ditate demerso. quos baptizatos esseclaruerit non
rebaptiz atis & ab eis baptiatos qui mnultimis terris.
nec ceciliani Nec mai prini. nec donati nomen
audierunt rebaptizare sipossitis mimime dubitatis.
obicientes eis. qui baptizatur a mortuo quidei prodest
lauatio eius mortuos dicentes ad quos afrorum cada¬
uerum quorum lib& illa fuerint. nec aura potuit per¬
uenire: & morcuum non putantes qui proprium potest
occultare flagitium cumscriptura clam& amortuo
uelut qui nonsit perit confessiorita nequia Netus est
mortuus non est cum magis propter ipsam fictio¬
nem carendo spũ uitae penitus expinr uerit: iterũ
fictum: idhuc defendite istos mortuos & uiuere
dicite ut &uos peus ipsa falia defensione moriamini:
mortiu s unt inquis sed quid facer& quibaptiz andus
ad eos ignarus accessit. nunc ergo faciat quando illo
prodito segnouit amortuo baptiz atum: sienim

Expanded text:
ditate demerso quos baptizatos esse claruerit, non ditate demerso quos baptizatos esse claruerit, non rebaptizatis, et ab eis baptizatos, qui in ultimis terris nec Caeciliani nec Maiorini nec Donati nomen audierunt, rebaptizare, si possitis, minime dubitatis, obicientes eis: qui baptizatur a mortuo quid ei prodest lauatio eius?,mortuos dicentes ad quos Afrorum cadauerum, quorumlibet illa fuerint, nec aura potuit peruenire, et mortuum non putantes qui proprium potest occultare flagitium, cum scriptura clamet: a mortuo, uelut qui non sit, perit confessio. itane, quia fictus est, mortuus non est, cum magis propter ipsam fictionem carendo spiritu uitae penitus expirauerit, iterum d fugiet fictum? adhuc defendite istos mortuos et uiuere dicite, ut et uos peius ipsa falsa defensione moriamini.. Mortui sunt, inquis. sed quid faceret, qui baptizandus ad eos ignarus accessit? nunc ergo faciat, quando illo prodito se agnouit a mortuo baptizatum. si enim