comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
teneat actus: teneat manum
iustitia. teneat dĩ uerbũ. in¬
ducat in penetralia sua: sp̃m
auertat erroris. conuertat
salutis. dari michi iubeat
manducare. Parns enĩ est cȩ¬
lestis. dĩ uerbum. Inde et illa
sapientia. quȩ diuini corporiᷤ
et sanguims sacroscã altaria
repleuit alim̃tis: Uenite in¬
quit edite panes meos. et bi¬
bite uinum: quod miscuiuo¬
bis. Que tam̃ tante diuersi¬
tatis est causa: Supra pub¬
lice uiduȩ filius suscitatur.
Hic remouentur plures arbi¬
tri. Sed puto. quod ineo quoq
pietas dm̃ ibi declaratur. quia
uidua mater unici ñ patiebat᷑
moras. et idõ ne amplius affi¬
ceretur. maturitas additur. Est
enim forma sapientiȩ ĩuidue
filio: cito ecłam credituram.
Inarchisynagoge filia. creditu¬
ros quidem uideos. sed explu¬
rib pauciores. Ir X. tel¬

Expanded text:
teneat actus, teneat manum teneat actus, teneat manum iustitia, teneat dei uerbum, inducat in penetralia sua, spiritum auertat erroris, conuertat salutis, dari mihi iubeat manducare! panis enim caelestis est dei uerbum. inde et illa sapientia, quae diuini corporis et sanguinis sacrosancta altaria repleuit alimentis, uenite inquit edite panes meos et bibite uinum, quod miscui uobis. quae tamen tantae diuersitatis est causa? supra publice uiduae filius suscitatur, hic remouentur plures arbitri. sed puto quod in eo quoque pietas ibi domini declaretur, quia uidua mater unici non patiebatur moras, et ideo ne amplius adficeretur maturitas additur. est etiam forma sapientiae in uiduae filio cito ecclesiam credituram, in archisynagogae filia credituros quidem Iudaeos, sed ex pluribus pauciores. Et
Abbreviated transcription (Latin):
dicentes prmcipi. Noli uexare
illum. Ad huc et hi increduli
ad resurrettionem. quã iħs ĩ
lege predixit: in euangłio cõ¬
pleuit. Itaq cũ uenisset indo¬
mum. paucos futurȩ resurre.¬
ctionis arbitros asciuit. Non
enim amultis continuo est
credita resurrectio.Deniq
bant inquit eũ. Quicunq
enim non credit. irridet.
Fleant igitur mortuos suoᷤ.
qui putant mortuos. Ubi re¬
surrectionis fides ẽ: ñ mortis
species. sed quietis ẽ. Nec illud
abhorret mathei. quod ait.
Tibicines fuisse indomo prm¬
cipis. et turbam tumultuantẽ
Uel quia more ueteri:tibicineᷤᷤ
adincendendos excitandosꝙ
luctus ferebantur adhiberi :¬
uel quia ꝑlegis et luterȩ can¬
ti lelam. exultationem Fyna¬
goga non poterat capere sp̃a¬
lem. Tenens ergo manũ puel¬
le iħs sanauit eam: et iussit
illi dare manducare. Qđ est
testimonium uite. ut non fan¬
tasma. sed ueritas crederetur.
Beatus ille. cuius manũ sapi¬
entia tenet.Utmam meos qq̃

Expanded text:
dicentes principi: noli uexare dicentes principi: noli uexare illum. adhuc et hi increduli ad resurrectionem, quam Iesus in lege praedixit, in euangelio conpleuit. itaque cum uenisset in domum, paucos futurae resurrectionis arbitros adsciuit; non enim a multis ccredita resurrectio. Deniqubant, inquit, eum. . 62. Quicumque enim non credit, irridet. Fleant igitur mortuos suos, qui putant mortuos: ubi resurrectionis fides est, non mortis species, sed quietis est. nec illud abhorret Matthaei, quod ait tubicines fuisse in domo - principis et turbam tumultuantem, uel Quia more ueteri tubicines ad incendendos excitandosque luctus ferebantur adhiberi uel quia per legis et litterae cantilenam exsultationem synagoga non poterat capere spiritalem. tenens ergo manum puellae Iesus sanauit eam et iussit dari ei manducare. quod est testimonium uitae, ut non phantasma, sed ueritas crederetur. beatus ille cui manum sapientia tenet. utinam meos quoque
Abbreviated transcription (Latin):
Non latet eum quicũq fim¬
briam tengerit. qui tengerit
ad uersum. Neꝙ erm deus
indiget oculis ut uideat. neꝙ
corporaliter sentit: sed inse
habet cognitionẽ om̃num.
Beatus ergo : qui uel extremã
partem uerbi contigerit. Nã
totum quis potest compre¬
hendere : Uerũ ut ad illam
que adhuc egra ẽ reuertam᷑.
ne ꝑnos magis quã ꝑ suã mo¬
ram mortua ẽt̃ credatur : ue¬
nerunt in quit serui. dicentes
principi. Noli uexare ill um:
filia tua mortua ẽ. Et primũ
illud consideremus. qđ suscita¬
turus mortuã. ad faciendam
fidem.emoiro usã ante cura.¬
uit. Et ut scias exẽpli gr̃a
stetisse sanguims fluxum.
dum illa petitur. ista curat᷑
Sic et resurrectio tẽporalis ĩ
dm̃ passione cȩlebratur : ut
et ꝑpetua illa credatur. Sic ⁊
mariȩ paritura sterilis ĩdicat᷑:
ut conceptura uirgo credatur.
Deniq audiuit pariturã helisa¬
beth: nec de sua gñatione du¬
bitauit. Uenerunt inquit serui

Expanded text:
non latet eum quicumque fimnon latet eum quicumque fimbriam tetigerit, qui tetigerit auersum: neque enim deus indiget oculis ut uideat neque corporaliter sentit, sed in se habet cognitionem omnium. beatus ergo qui uel extremam partem uerbi contigerit; nam totum quis potest conprehendere? Uerum ut ad illam quae adhuc aegra est reuertamur, ne per nos magis quam per suam moram mortua esse credatur, uenerunt inquit serui dicentes principi: noli uexare illum; filia tua mortua est. et primum illud consideremus quod suscitaturus mortuam ad faciendam fidem aemorrousam ante curauit. et ut scias exempli gratia stetisse sanguinis fluxum, dum illa petitur, ista curatur. sic et resurrectio temporalis in domini passione celebratur, ut et perpetua illa credatur. sic et Mariae paritura sterilis indicatur, ut conceptura uirgo credatur. denique audiuit parituram Elisabet nec de sua generatione dubitauit. uenerunt inquit serui
Abbreviated transcription (Latin):
non oculis cõprehenditun.Neq
emm uidet. qui uidens non ui¬
det.Neꝙ audit. qui ea que
audit non intellegit. Neq tan¬
git. qui ñ fideliter tangit. De¬
mꝙ ut fidem tangentis expͥ¬
meret. ait:Tetigit me aliquis.
Nam et ego cognoui uirtutẽ
exisse deme. Quod ẽ euiden¬
tius indicium: quia non intra
possibilitatẽ conditionis hu¬
manȩ : atq intra corporis
claustrum in clusa sapientia.
dumnitas co artata: non capit.
angustus corporalib ñ tenet᷑
sedultra fines nr̃e mediocrita¬
tis. uirtus exundat ȩterna
Non enim humanẽ ope plebs
gentium liberat᷑. sed dĩ mimꝰẽ
congregatio nationum: quȩ
etiam breui fide mĩam inclinat
eternã. Nunc si consideremus
quanta sit fides nr̃a. et intelle¬
gamus quantus sit dĩfilius. ui¬
demus quia cõparatione eius
fimbriam tantũmodo tangi¬
mus. superiora uero uestim̃ti
eius nequimus attingere. Si
igitur et nos curari uolumus.
fide tangamus fimbriã xp̃i.

Expanded text:
non oculis conprehenditur; neque non oculis conprehenditur; neque enim uidet qui uidens non uidet neque audit qui ea quae audit non intellegit neque tangit qui non fideliter tangit. denique ut fidem tangentis exprimeret, ait: tetigit me aliquis; nam ego cogrioui de me uirtntem exisse. quod est euidentis indicii quia non intra possibilitatem condicionis humanae atque intra corporis claustrum inclusa sapientia, diuinitas coartata est, non capitur angustiis corporalibus, non tenetur, sed ultra fines nostrae mediocritatis uirtus exundat aeterna. non enim humana ope plebs gentium liberatur, sed dei munus est congregatio nationum, quae etiam breui fide misericordiam inclinat aeternam. nunc si consideremus quanta sit fides nostra et intellegamus quantus sit dei filius, uidemus quia conparatione eius fimbriam tantummodo tangimus, superiorem uero uestimenti eius partem nequimus adtingere. si igitur et nos curari uolumus, fide tangamus fimbriam Christi.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam sibi uult : quod et prin¬
cipis filia annorũ duodecim
moriebatur : et mulier ista
fluxu sanguims ab annis .xiͦiͦ.
laborabat. insi ut intellegat᷑
quia quandiu synagoga ingu¬
it. laborauit eccła : Defectus
illius. huius est uirtus. Quia
illorum delicto. salus gentiũ
et consumatio illius. huius
exordium ẽ. Nonnature exor¬
dium: sed salutis. Qui a cecitaᷤᷤ
exparte in isrł contigit: donec
plenitudo gentim intraret.
Non igitur tp̃r. sed specie sa¬
nitatis. antiquior synagoga qũ
ȩccła. Quia quandiu illa cre¬
debat. ista non credidit: et ꝑ
uarias corporis atq animȩ
passiones. in medicabili reme¬
dio egra languebat. auduit
egrotare populũ iudeorum.
sperare cȩpit salutis suȩ reme¬
dium: tẽpus uenisse cognouit
quo medicus ad eẽt ecelo. sur¬
rexit ut occurreret uerbo. Vi¬
dit quia cõprimebatur aturbiꝰ
Non enim credunt qui cõpri¬
munt. credunt qui tangunt.
uidetur. Non corpore tangit᷑.

Expanded text:
etiam sibi vult quod et prinetiam sibi vult quod et principis filia annorum duodecim moriebatur, et mulier ista fluxu sanguinis ab annis XII laborabat nisi ut intellegatur quia quamdiu synagoga uiguit laborauit ecclesia? defectus illius huius est uirtus, quia illorum delicto salus gentibus, et consummatio illius huius exordium, non naturae exordium, sed salutis, quia caecitas ex parte Israhel contigit, donec plenitudo gentium intraret. non igitur tempore, sed specie sanitatis antiquior synagoga quam ecclesia, quia quamdiu illa credebat ista non credidit et per uarias corporis atque animae passiones inmedicabili remedio aegra languebat. audiuit aegrotare populum Iudaeorum, sperare coepit salutis suae remedium, tempus uenisse cognouit, quo medicus adesset e caelo, surrexit ut occurreret uerbo, uidit quia conprimebatur a turbis; non enim credunt qui conprimunt, credunt qui tangunt. hristus uidetur, non corpore tangitur,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt retractamus : sed mystica
breui uolumꝰ sermone prestrĩ¬
gere. Annon ita factum est ut
nsset asscissceretur agentibꝰ.
et prius ab illis qui inlegem
non crediderant: in grãm cre¬
deretur : Namsicut illa quȩ
inmedicis erogauerat omnẽ
substantiam suam: ita etiã
congregatio gentium amise¬
rat onña dona naturȩ. et pa¬
trimonium uitale ꝓdegerat.
sc̃a. ueretunda. religiosa. Fide
promptior: pudore constari¬
tior. hoc est emm pudoris et
fidei agnoscere infirmitatem
non desperare uemã. Uerecun¬
da ergo fimbriam tetigit. fi¬
delis accessit. religiosa credidit.
sapiens sanatam se ẽẽ cognouit
Sic sc̃a plebs gentium quȩ dõ
credidit : peccatũ erubuit. ut
desereret.fidem detulit: ut cre¬
deret. deuotionem exhibuit.
ut rogaret. sapientiam ĩduit.
ut sanitatem suam et ipsa sen¬
tiret. fiduciã sũpsit: ut fateret᷑
autem retro tangitur xp̃s : An
quia scriptũ est: post dñm
dm̃ tuum ambulabis: Quid

Expanded text:
sunt retractamus, sed mystica sunt retractamus, sed mystica brevi voluimus sermone perstringere. An non ita factum est, ut Judaeos, adscisceretur a gentibus, et prius ab illis qui in Lege non crediderant, in gratia crederetur?. 56. Nam sicut illa quae in medicis erogaverat omnem substantiam suam, ita etiam congregatio gentium amiserat omnia dona naturae, et patrimonium vitale prodegerat, sancta, verecunda, religiosa, fide promptior, pudore cunctatior; hoc est enim pudoris et fidei agnoscere infirmitatem, non desperare veniam. Verecunda ergo fimbriam tetigit, fidelis accessit, religiosa credidit, sapiens sanatam se esse cognovit. Sic sancta plebs gentium quae Deo credidit, peccatum erubuit, ut desereret: fidem detulit, ut crederet; devotionem exhibuit, ut rogaret; sapientiam induit, ut sanitatem suam et ipsa sentiret; fiduciam sumpsit, ut fateretur autem retro tangitur Christus? An quia scriptum est: Post Dominum Deum tuum ambulabis ? Quid
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ecce uenit uir ad iħm. cui
nom̃ hiarus. et ipse pͥnceps
synagoge erat. Et cecidit ad
pedes tħu: rogans eũ ut intra¬
ret indomum suam: quia filia
unica erat illi fere annorum
duodecim. et hȩc moriebatur.
Reliquerat gerasenis synagogã
xp̃s ut diximꝰ. et quem sui ñ
receꝑant. excepimus aliem.
Excepimus quẽ expectabamꝰ.
Net nobis igitur aquib expe¬
ctabatur dui defuit. nec ad illoᷤ
sirogetur redire fastidit. Uir
enimiste princeps synagoge.
cui filia umca erat. ꝓsynago¬
ge pereuntis remedio preca¬
batur. quȩ urguebatur inmor¬
tem. quia deserebatur a xp̃o.
Quem putamꝰ synagoge pͥn¬
cipem ẽẽ iisi legem: cuius cõ¬
tẽplatione. dñs synagogam
non penitus dereliquit. me
dicinam salutis credentibus
reserauit. adhanc ergo prin¬
cipis filiam dum properat
dĩ uerbum. ut saluos faceret
lapsu criminum deperibat .
paratam aluis. fide preripuit
santatem. Moraliter hunc
locum satis putaumꝰ ex prim̃¬
dum: et idõ non illa que dicta

Expanded text:
 ecce venit vir cui nomen Jairus, et ipse princeps Synagogae erat; et cecidit ante pedes Jesu, rogans eum ut intraret domum suam; quia filia unica erat illi fere annorum duodecim, et haec moriebatur. 54. Reliquerat in Gerasenis Synagogam Christus, ut diximus; et quem sui non receperat, excepimus alieni, excepimus quem exspectabamus. Nec nobis igitur a quibus exspectabatur, diu defuit; nec ad illos, si rogetur, redire fastidit. Vir enim iste princeps Synagogae, cui filia erat unica, pro Synagogae pereuntis remedio precabatur, quae urgebatur in mortem; quia deserebatur a Christo. Quem putamus Synagogae principem esse, nisi Legem, cujus contemplatione Dominus Synagogam non penitus dereliquit, sed medicinam salutis credentibus reservavit? Ad hanc ergo principis filiam dum properat Dei Verbum, ut salvos faceret lapsu criminum deperibat, paratam aliis fide praeripuit sanitatem. 55. Moraliter hunc locum satis putavimus exprimendum; et ideo non illa quae dicta
Abbreviated transcription (Latin):
mea p̃clara ẽ michi. funes enĩdi¬
cunt᷑. quib agrim̃sores metando¬
rũ limites partiunt᷑ agrorũ. Et
ido tanquã bonus agri menssor.
sinagoge terminos distinguebat.
et aeccłȩ sacrilegos. de tẽplo u¬
bebat exire. Nouus enĩ uenerat
feratiũ metator animarũ. qui agro¬
rũ gnã. ñ spatia metiret᷑. Pulchre
tamen ñ extentis funib modus
aliqui possessionis includit᷑. nec
quasi definitȩ rei limites fidei
terminant᷑. sed flagello in ĩm̃sũ
libero. fines eccłȩ porriguntur.
Eliminant᷑ iudei: ñ p̃scripto ali¬
quo exilio. sed intermimo. ut
nusquã sinagoge locus in orbe
remaneret.

Expanded text:
praeclara est mihi; funes enim dipraeclara est mihi; funes enim dicuntur,, quibus agrimensores metandorum limites partiuntur agrorum. et ideo tamquam bonus agrimensor synagogae terminos distinguebat et ecclesiae sacrilegos de templo iubebat exire; nouus enim uenerat feracium metator animarum, qui agrorum genera, non spatia metaretur. pulchre tamen non extentis funibus modus aliqui possessionis includitur nec quasi definitae rei limites fidei terminantur, sed flagello in inmensum libero fines ecclesiae porriguntur, eliminantur Iudaei, non praescripto aliquo exilio, sed intermino, ut nusquam synagogae locus in orbe remaneret.
Abbreviated transcription (Latin):
citate fedi auctionatores. quadã
nundinas aucupent᷑. aut quia
oues eiciunt᷑ et boues. et colũbȩ
iubent᷑ auferri: ppłs uidet᷑ uids̃
excludi. efrẽ enĩ sicut colũba. ꝙ¬
labores. Aes effundit᷑. ut gr̃a col¬
ligat᷑. Mensa nũ mularioꝵ eũtit᷑.:
ut dni subroget᷑. Ara dĩcit᷑. ut
erigant᷑ altaria. Atq hoc ñ aliqͥ
succinctus manu diuitusq faci¬
ebat. sed flagello de restib cede¬
bat turbas. et resistere nullus
audiebat. Et nunc uirga utit᷑.
nunc flagello. Uirga eni recta
ẽ: uirga regnitui. Uirga ut cor¬
rigat. Flagello ut suadeat. Di¬
recta illie. hic moralis. quasi in¬
flexa p̃ceptio: qua peecatoris c̃¬
scientia. uelut lento uerbere fla¬
gellat᷑. Alii sunt enĩ terrores ꝓ¬
pħici. aliȩ apłicȩ suasiones. In
utroq tam̃. unius ũbi ẽ discipli¬
na. Et ido flagellũ de restibus
fecit. quia funes cecider̃ inquit
michi inp̃claris. et enĩ hereditaᷤᷤ

Expanded text:
citate foedi auctionatores quasdam citate foedi auctionatores quasdam nundinas aucupentur aut quia oues eiciuntur et boues, columbae iubentur auferri, populus uidetur Iudaeus excludi; Ephraem enim sicut columba, qlabores. aes effunditur, ut gratia colligatur, mensa nummulariorum euertitur, ut domini subrogetur, ara deicitur, ut erigantur altaria. atque hoc non aliqua succinctus manu diuitiisque faciebat, sed flagello de restibus caedebat turbas et resistere nullus audebat. et nunc uirga utitur, nunc flagello — uirga enim recta est, uirga regni tui — uirga, ut corrigat, flagello, ut suadeat. directa illic, hic moralis quasi inflexa praeceptio, qua peccatoris conscientia uelut lento uerbere flagellatur. alii sunt enim terrores prophetici, aliae apostolicae suasiones: in utroque tamen unius uerbi est disciplina. et ideo flagellum de restibus fecit, quia funes ceciderunt inquit mihi in praeclaris; etenim mea
Abbreviated transcription (Latin):
religiosarũ audientiũ scriptura¬
rũ tinnitus aeris excludat. uel
religionis affectib habendi cu¬
piditas in serat̃. Non ergo omneᷤᷤ
excludant̃ nũ mularu. sũt eñĩ
et boni. Deniq si pecumã in ꝗt¬
meã dedisses nũmularus. et ego
ueniens cũ usuris recepisse eam.
Quod si nũmus ẽ scriptura: et u¬
sura est scripturarũ. Cathedras
autẽ uendentiũ colũbas cur eũ¬
terit. scđm litterã non in tellego.
Neq enĩ nundinatores ainum.
uindicare sibi poterant honorati
alicuius innundinis solu dignita.¬
tẽ. Nã quȩ p̃rogatiua dignitatis
ẽ. incolũbis: ammonet tamen
dñici forma baptismatis. quan¬
do descendit sp̃s sc̃s incolũbe ty.¬
po. et eiectoꝵ de tẽplo huius mo
quit accepistis. gratis date . De¬
niq: smoni. qui scĩficandi munꝰ
p̃tio in se putauit posse conferri.
pars neq: sors in hac fide. Uendi¬
tores quoq ouiũ et boũ eos puto.
quidelabore alieno. uel insimpli¬

Expanded text:
religiosarum audientiam scripturareligiosarum audientiam scripturarum tinnitus aeris excludat uel religiosis adfectibus habendi cupiditas inseratur. non ergo omnes excludantur nummularii; sunt enim et boni. denique pecuniam meam inquit dedisses nummulariis, et ego ueniens cum usuris recepissem eam. quodsi nummus est scripturarum, et usura est scripturarum. cathedras autem uendentium columbas cur euerterit secundum litteram non intellego; neque enim nundinatores auium uindicare sibi poterant honorati alicuius in nundinis solii dignitatem. nam quae praerogatiua dignitatis est in columbis? admonet tamen dominici forma baptismatis, quando descendit sanctus spiritus in columba, typo eiectorum de templo huiusmodquit accepistis, gratis date. denique Simoni, qui sanctificandi munus pretio in se putauit posse conferri, pars neque sors in hac fide. uenditores quoque ouium et boum eos puto qui de labore alieno uel simpli
Abbreviated transcription (Latin):
lis informat. Considera igitur.
quꝯ̃d tibi ad exẽplũ uiuendi do
cathedras uendentiũ colũ bas
Gñaliter itaq supra docuit.
scłares adĩ tẽplo abeẽ debere c̃¬
tractus. Specialiter autẽ nũmu¬
larios reppulit. Qui sũt nũmu¬
larii. nisi quide pecunia dr̃ai lu¬
crũ querũt. nec bona malaq di¬
scernunt: Pecuma enĩ dñi scri¬
ptura diuina. ẽ. Nã et denarios
seruis distribuit profecturus. et
talenta diuisit. et ꝓsanitate ho¬
minis uulnerati. duo aera stabu¬
lario dereliquit. Dob enĩ testa¬
mentis. uulnera nr̃a curantur.
Sed tuquasi bonus nũmulariuᷤ
eloquia dñi aeloquia casta. ar¬
gentũ igne examinatũ reconde
purgatũ spũ septi formi. nec ad¬
ulterã imaginẽ regis. quia et sa¬
thanas trans figurat se in angłm
lucis. impia cõmutatione suscipi¬
as. Nec imminutã principis tiufi¬
gurã arrianȩ fraude perfidie.
thesauro tuo misceas. nec pecunie
sono aures tẽptas fideliũ. aut

Expanded text:
lis informat. considera igitur lis informat. considera igitur quid tibi ad exemplum uiuendi domcathedras uendentium columbas. generaliter itaque supra docuit saeculares a dei templo abesse debere contractus, specialiter autem nummularios pepulit. qui sunt nummularii nisi qui de pecunia domini lucrum quaerunt nec bona malaque discernunt? pecunia enim domini scriptura diuina est. nam et denarios seruis distribuit profecturus et talenta diuisit et pro sanitate hominis uulnerati duo aera stabulario dereliquit; duobus enim testamentis uulnera nostra curantur. sed tu quasi bonus nummularius eloquia domini, eloquia casta, argentum igne examinatum reconde, purgatum spiritu septiformi nec adulteram imaginem regis, quia et Satanas transfigurat se in angelum lucis, inpia conmutatione suscipias nec inminutam principis tui figuram Arrianae fraude perfidiae thesauro tuo misceas nec pecuniae sono aurem temtes fidelium, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tit. osanna filio dauid. hoc ẽ re¬
dẽptorẽ domus dđ. expectatũ
quoq scđm carnẽ. dauid filiũ
uenisse declarat. Et hoc turba il¬
la. post exiguũ crucifixura mo¬
mentũ. Uere memorabile diuinȩ
operatioras in signe. ut adũsum
se testimonũ extorqueat᷑ inuitiꝰ
cũ dnm̃ negant affectib. quem
uocib confitent᷑. Uñ et dñicũ
illud. Si tacuerint hi: lapides
clamabunt. Neq: enĩ mirũ sila.¬
udes dñi contra naturã suã saxa
respondeant. quẽ scopulis durio.¬
res p̃dicant ꝑemptores. Aut for¬
tasse quia obmutescentib iuid eis
post dñi passionẽ. uiui erãt scđm
petrũ lapides clamaturi. Ergo cõ¬
pugnantib licet affectib suis.
turba tam̃ dm̃ ad tẽplũ suũ cũ
laude deducit. Sed ds tẽplũ suũ.
ñ mereatoris uult ẽẽ diu̾soriũ.
sed domiciliũ scĩtatis. Nec uendi¬
bili religionis officio. sed obsequio
gratuito. usũ ministerũ sac̃dota¬

Expanded text:
tit: osanna filio Dauid, hoc est retit: osanna filio Dauid, hoc est redemtorem domus Dauid exspectatum quoque secundum carnem Dauid filium uenisse declarat, et hoc turba illa post exiguum crucifixura momentum. uere memorabile diuinae operationis insigne, ut aduersum se testimonium extorqueatur inuitis, cum deum negant affectibus, quem uocibus confitentur. unde et dominicum illud: si hi tacuerint, lapides clamabunt. neque enim mirum, si laudes domini contra naturam suam saxa respondeant, quem scopulis duriores praedicant peremtores, aut fortasse quia obmutescentibus Iudaeis post domini passionem uiui erant secundum Petrum lapides clamaturi. ergo conpugnantibus licet adfectibus suis turba deum tamen ad templum suum cum laude deducit. sed deus templum suum non mercatoris uult esse deuorsorium, sed domicilium sanctitatis nec uendibili religionis officio, sed obsequio gratuito usum ministerii sacerdota
Abbreviated transcription (Latin):
ad figura hominũ ꝑtinere. sc̃s ioħᷤ
euidentius declarauit addendo.
quia acceperũt sibi medullas pal¬
marũ. Iustus enĩ ut palma floret.
Et idõ aduentante xp̃o. erige¬
bant᷑ iã supra humeros hominũ
uexilla iustitiȩ. et insignia triũ¬
phoꝵ. Quid mirat᷑ tͣba. quod o¬
perat᷑ misteriũ : Et sine sciat qđ
miretur. mirat̃ tam̃. quia in illo
pullo sapientia sedet. uirtus ma-
net. et heret iustitia. Nedespici¬
as asinã quoq istã. quȩ quondã
angłm dĩ uidit. quẽ hõ uidere
non potuit. Et uidit et detulit.
et locuta ẽ: ut agnosceres posteri¬
orib tẽporib. sub aduentu magni
angli digentiles ulos ante asinos
locuturos. Pulchre autẽ secũdũ
lucã. turbas laudantes dm̃ ad de¬
scensionẽ montis occurrisse legit᷑
ut operatorẽ mundi mysterus
spũalib significarent sibi uenis¬
se decęlo. Turba igitur agnoscit
dm̃. regẽ appellat. ꝓpħiã repe¬

Expanded text:
ad figuram hominum pertinere sanctus Iohannes ad figuram hominum pertinere sanctus Iohannes euidentius declarauit addendo quia acceperumarum: justus enim ut palma floret. Et ideo adventante Christo, erigebantur jam supra humeros hominum vexilla justitiae, et insigna triumphorum. Quid miratur turba quod operatur mysterium? Etsi nesciat quid miretur; miratur tamen quia in illo pullo sapienet, haeret iustitia. ne despicias asinam quoque istam, quae quondam angelum dei uidit, quem homo uidere non potuit. et uidit et detulit et locuta est, ut agnosceres posterioribus temporibus sub aduentu magni angeli dei gentiles illos ante asinos locuturos. Pulchre autem secundum Lucan turbas laudantes deum ad descensum montis occurrisse legimus, ut operatorem mysterii spiritalis significarent sibi uenisse de caelo. turba igitur agnoscit deum, regem appellat, prophetiam repe
Abbreviated transcription (Latin):
Discipłi enĩ dni amictu se ꝓpͥi
corporis exuentes. interadũsa
t̾barũ. uiã tibi suo strauere mar¬
tirio. Siquis tam̃ uult uita acci¬
pere. non renitim. quod pullus
iste iã supra iudeoꝵ uestimenta
graderet᷑. Quid autẽ sibi uelint
ramorũ fragmina. quȩ utiq in¬
cedentiũ gressus implicare con¬
sueuerint. dubitarẽ ꝓfecto nisi
me insuperiorib bonus mundi
totius dociusset agricola. quia
iã securis ad radices arborũ posita
ẽ : que sub aduentu dñi saluatoriꝰ
infecunda succidat. et infructuo.¬
sarũ in anẽ głam gentiũ soloster¬
nat. fideliũ pedib ꝓterendam:
Ut renouatȩ m̃tis spũ nationes.
uelut nouellarũ arborũ stirpes.
caudicib. Ne ergo despicias hũc
a sellũ. Nã sicut in uestitu ouium
sũt lupirapaces. ita contra in est
hõ cordis absconditꝰ subspecie be¬
stiali. Quia sub exuuus corporiᷤ
quod nobis. ẽ. cõmune cũ belius.
mens deoplena uegetat᷑. Quod

Expanded text:
discipuli domini amictu se proprii discipuli domini amictu se proprii corporis exuentes inter aduersa turbarum uiam tibi suo strauere martyrio. si quis tamen ita uult accipere, non renitimur, quod pullus iste iam supra ludaeorum uestimenta graderetur. quid autem sibi uelint ramorum fragmina, quae utique incedentium gressus inplicare consuerunt, dubitarem profecto, nisi me in superioribus bonus mundi totius docuisset agricola, quia iam securis ad radices arborum posita est, quae sub aduentu domini salutaris infecunda succidat et infructuosarum inanem gloriam gentium solo sternat fidelium pedibus proterendam, ut renouatae mentis spiritu nationes uelut nouellarum arborum stirpes caudicibus. ne ergo despicias hunc asellum; nam sicut in uestitu ouium sunt lupi rapaces, ita contra inest homo cordis absconditus sub specie bestiali. quia sub exuuiis corporis, quod nobis est conmune cum beluis, mens deo plena uegetatur. quod
Abbreviated transcription (Latin):
iugũ ducere. Doceat et alios lin¬
guȩ retinacula pati. Rarior em̃
tacendi uistus.ẽ. qũa loquendi.
Doceat plane ille. qui uelut mu.¬
tus adu̾sus dolũ ñ aperuit ossuũ
parat᷑ in flagella. et u̾bera non re¬
cusans. ut eẽt pia sessio dñi. Di¬
qm̃ priuste ille gestauit. cum
pastor errantẽ reduceret ouẽ.
disce sedula m̃tis tuȩ dorsa sub¬
sternere: disce ẽẽ subxp̃o. ut
possis eẽ supra mundũ. Nonenĩ
quicũq facile uebit xp̃m. sed
ille quipotest dicere. In curuat᷑
et humiliatꝰ sũnimis. rugiebã a
gemitu cordis mei. Quod side¬
sideras ñ moueri. super illa ue¬
fige uestigiũ. Caue eñi lutulen¬
tis pedib ne incedas. caue tran¬
ũsarus gressib. nep̃strata tibi
ꝓpħicarũ uiarũ itinera derelin.¬
quas. Nãq ut tutior uenturis
gentib ẽẽt incessus. ꝓpris in¬
dum̃tis usq ad dm̃ tẽplũ. qui
p̃hibant iħmsemitã mumierũt
ut tusine offensione gradiatis.

Expanded text:
iugum ducere. doceat et alius liniugum ducere. doceat et alius linguae retinacula pati; rarior enim tacendi uirtus est quam loquendi. doceat plane ille qui uelut mutus aduersus dolum non aperuit os suum paratus in flagella et uerbera non recusans, ut esset pia sessio deo. Dium, quoniam prius te ille gestauit, cum pastor errantem reduceret ouem, disce sedula mentis tuae dorsa substernere, disce esse sub Christo, ut possis esse supra mundum. non quicumque facile uehit Christum sed ille qui potest dicere: incuruatus et humiliatus sum nimis, rugiebam a gemitu cordis mei. quodsi desideras non moueri, super illa uefige uestigium.\' caue enim ne lutulentis pedibus incedas, caue transuersariis gressibus ne perstrata tibi propheticarum uiarum itinera derelinquas. namque ut tutior uenturis gentibus esset incessus, propriis indumentis usque ad dei templum qui praeibant Iesum semitam munierunt. ut tu sine offensione gradiaris,
Abbreviated transcription (Latin):
re felicis obsequia. sedulis affe¬
ctib exhiberent. Non enĩ mũ¬
di dñm forensi specie gestaridor¬
soasinȩ delectauit : sed ut latẽ¬
te misterio penetralia nr̃ȩ m̃tis
in sterneret. et in secretis animoꝵ
interiore consessu misticus uector
insideret: quasi quodã corpore
diuinitatis in fusus. regens m̃tis
uestigia. lasciuiã carnis infrenanꝰ.
ut ductupietatis. assuetũ populi
gentilis edomaret affectũ. Feliceᷤ
illos. qui talẽ in ternis renib re¬
cepere uectorẽ. Felices plane il¬
los. quoꝵ ora ne multiloquiosol¬
uerent᷑. ũbi celestis habena re¬
strinxit. Que ẽ ista habena fr̃s:
Quis medoceat. que admodũ
ora hominũ. aut restringat. aut
resoluat: Monstrauit michi a-¬
benã ille quidixit. Ut detur mͥ
sermo. ad apertionẽ oris mei.Ser¬
mo ergo habena. ẽ: sermostimu¬
lus. ẽ. et idõ durũ tibi. ẽ. aduͣsum
stimulũ calcitrare. Docuit igit᷑
hic nos aperire cor.stimulũ ꝑpeti

Expanded text:
ae felicis obsequia sedulis adfeae felicis obsequia sedulis adfectibus exhiberent. non enim mundi dominum forensi specie gestari dorso asinae delectauit, sed ut latente mysterio penetralia nostrae mentis insterneret et in secretis animorum interiore consessu mysticus uector insideret quasi quodam corpore diuinitatis infusus, regens mentis uestigia, lasciuias carnis infrenans, ut ductu pietatis adsuetum populi gentilis edomaret adfectum. felices illos, qui talem internis renibus recepere uectorem, felices plane illos, quorum ora ne multiloquio soluerentur, uerbi caelestis habena restrinxit! quae est ista habena, fratres? quis me doceat quemadmodum ora hominum aut restringat aut soluat? monstrauit mihi habenam ille qui dixit: ut detur mihi sermo in apertionem oris mei. sermo ergo habena est, sermo stimulus est, et ideo durum tibi est aduersus stimulum calcitrare. docuit igitur hic nos aperire cor, stimulum perpeti,
Abbreviated transcription (Latin):
designauit. sed numerũ definũ.
Tam̃ siquis ẽ qui personas exigat.
potest estimare de philippo.quẽ
sp̃s misit ingazã. quando candaciᷤᷤ
reginȩ bapti: auit eunuchũ. et ab
ar oto in cessereã per om̃s ciuitateᷤ.
u̾bũ dñi seminauit. Nec illud p̃¬
tertundũ. quod mox remittendoᷤᷤ
asserit. quia diligendi erant. qui
dñm iħminfinib gentiũ p̃dica¬
rent. Illiergo directi. cũ soluerent
pullũ: nũquid suis u̾bis usisunt :
Mimmne. Sed dixerunt sicut di-¬
xerat illis iħs. ut agnoscas quod
ñ suo sermone. sed ũbo dĩ. nec ꝓ.¬
prio.sed xp̃i nõe fidẽ ppłis infũ¬
derent gentilib. atq adu̾sariȩ
potestates. quȩ sibinationumob¬
sequia uindicabant. mandatoce.
facti głam euglica predicatione
deferrent: inscripturis enĩ diui¬
nis. plerũq uestim̃ta uirtutes
sunt. quȩ gentiũ duritiã. in ali¬
quantulũ ꝓpria quoq uirtute
mollirent. ut in offensa uectu-¬

Expanded text:
designauit, sed numerum definiuit; designauit, sed numerum definiuit; tamen si quis est qui personas exigat, potest aestimare de Philippo, quem spiritus misit in Gazam, quando Candacis reginae baptizauit eunuchum et ab Azoto in Caesaream per omnes ciuitates uerbum domini seminauit. nec illud praetereundum quod mox remittendos adserit, quia dirigendi erant qui dominum Iesum in finibus gentium praedicarent. Illi ergo directi cum soluerent pullum, numquid suis uerbis usi sunt? minime, sed dixerunt, sicut dixerat illis Iesus, ut agnoscas quod non suo sermone, sed dei uerbo nec proprio, sed Christi nomine fidem populis infudere gentilibus atque aduersariae potestates, quae sibi nationum obsequia uindicabant, mandato cesfacti gloriam euangelica praedicatione praeferrent; in scripturis enim diuinis plerumque uestimenta uirtutes sunt, quae gentium duritiam in aliquantulum propria quoque uirtute mollirent, ut inoffensa uectur
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ perfidie uinculis tenebat᷑.
iniquo ad dictus dño. errore fa¬
mulatus: sed dñatũ usndicare
sibi ñ poterat. que dm̃ feterat
ñ natura sed culpa. Et idõ cum
dñs dicit᷑. unus agnoscitur. Nã
et multi dui. et multi dñi: sed
gñaliter unus ds̃. et unus dñs.
Itaq si ñ ex primit̾ dñs. definit̃.
non iã per adiunctionẽ persoe.
sed puniũ sitatẽ nature. Martus
aut̾ẽ in duxit ligatũ añ ianuã.
quia extra xp̃m quicũꝙ ẽ: foris
ẽ in uia. Qui autẽ in xp̃o ẽ. foris
non ẽ. In transitu addidit. ubi nul-¬
lius certa possessio. non p̃sepe. nõ
alimenta. non stabulũ. Misera
seruitus. cui uagũ uis ẽ. Plures
enĩ dños habet : qui unũ ñ habet.
Alieni alligant ut possideant.
iste soluit ut teneat. Uehem̃tiora
enĩ dona noũ ẽẽ quã uincula. Nec
illud otiosũ. quod duo discipłi di¬
rigunt᷑. Petrus ad corneliũ. paulu
ad reliquos. Et ido non personas

Expanded text:
autem perfidiae uinculis tenebatur, autem perfidiae uinculis tenebatur, iniquo addictus domino errore famulatus, sed dominatum sibi uindicare non poterat quem dominum fecerat non natura, sed culpa. et ideo cum dominus dicitur, unus agnoscitur — nam et multi dii et multi domini, sed generaliter — unus deus et unus dominus. itaque si non exprimitur dominus, definitur non iam per adiunctionem personae, sed per uniuersitatem naturae. Marcus autem induxit ligatum ante ianuam, quia extra Christum quicumque est foris est in uia, qui autem in Christo est foris non est. in transitu addidit, ubi nullius certa possessio, non praesepe, non alimenta, non stabulum. misera seruitus, cui uagum ius est; plures enim dominos habet qui unum non habet. alieni adligant ut possideant, iste soluit ut teneat; uehementiora enim dona nouit esse quam uincula. Nec illud otiosum quod duo discipuli diriguntur, Petrus ad Cornelium, Paulus ad reliquos. et ideo non personas
Abbreviated transcription (Latin):
darũ : Ipse ẽ per que ascendim.
et adquẽ ascendimus. Ipse ẽ uia.
ipse. ẽ ianua. qui aperitur. et qui
aperit. qui pulsat̃ ab ingredien¬
tib. et abemeritis ad orat̃. Ergo
in castello erat. et ligatus erat pul¬
lus cũ asina. Non poterat solui.
nisi iussu dñi. Soluit eũ manus
aplica. Talis actus. talis uite. taliꝰ
uere. Nunc c̃sideremus. qui fue¬
rint illi. qui crrore detecto. depa¬
radiso eiecti. castello sint relegati.
Et uides que ad modũ quosmors ex¬
pulerat. uita reuocauerit. Et idõscđm¬
matħm ⁊ asmã ⁊ pullũ legimꝰ. ut ꝗa ĩ duo¬
h hoĩb uterq fuerat sexus ex¬
quasi matr̃e figurauit erroris:
hic autẽ inpullo. gnãlitatẽ po¬
puli gentilis expressit. Et ideo
pullus sedetur asine. Et bene
in quo nemosedit. quia nullus
ante quã xp̃s nationũ ppłos uo¬
cauit ad accłam. Deniq scđm
marcũ sic habes. Quẽ nemo ad¬
huc sedit hominũ. Alligatus

Expanded text:
darum? Ipse est per quem ascendimus, darum? Ipse est per quem ascendimus, et ad quem ascendimus. Ipse est janua, ipse est via, qui aperitur, et qui aperit, qui pulsatur ab ingredientibus, et ab emeritis adoratur. 3. Ergo in castello erat, et ligatus erat pullus cum asina: non ponisi iussu domini. soluit eum manus apostolica: talis actus, talis uita, talis uere. Nunc consideremus qui fuerint illi qui errore detecto de paradiso eiecti in castello sint religati. et uides quemadmodum quos mors expulerat uita reuocauit. et ideo saeum et asinam et pullum legimus, ut, quia in duobus hominibus uterque fuerat sexus exquasi Euam figurauit erroris, hic autem in pullo generalitatem populi gentilis expressit. et ideo pullus sedetur asinae. et bene: in quo nemo sedit, quia nullus antequam Christus nationum populos uocauit ad ecclesiam. denique secundum Marcum sic habes: quem nemo adhuc sedit hominum. adligatus
Abbreviated transcription (Latin):
et bethaniã ad montẽ quiuo¬
catur oliueti. misit duos discipłoᷤ
dicens. Ite in castellũ quod con¬
trauos. ẽ. in quo introeuntes in¬
uenietis pullũ asine alligatum.
in quo nemo sedit . Et cetera.¬
Iulchre relictis uideis habitatu¬
rus in affectib gentiũ. tẽplũ dñs
ascendit. hoc enĩ tẽplũ ẽ uerũ.
inquonon in littera. sed in spũ
dñs adoratur. hoc dĩ tẽplũ. ẽ.
quod fidĩ series. ñ lapidũ stuctu.¬
ra fundauit. Deseruntur ergo
quioderant. eliguntur quia ma¬
turi erant. Et idõ ad montem
uenit oliueti. ut nouellas oleas
insublimi uirtute plantaret.
quorũ mater ẽ illa que sursum
ẽ ierłm. In hoc monte ẽ ille ce¬
lestis agricola. ut plantati om̃s
indomodei. possint inueritate
dicere. Ego autẽ sicut oliua fru¬
ctifera. indomo dĩ. Et fortasse
ipse mons xp̃s. ẽ. Quis enĩ ali.¬
us tales fructus ferret olearũ.
ñcuruescentiũ ubertate bacarũ.
sed sp̃s plenitudine gentiũ fecũ¬

Expanded text:
ad montem qui uocatur oliueti, misit duos discipulos dicens: ite in castellum quod contra est, in quo introeuntes inuenietis pullum asinae adligatum, in quo nemo sedit. pulchre relictis Iudaeis habitaturus in affectibus gentium templum dominus ascendit; hoc enim templum est uerum, in quo non in littera, sed in spiritu dominus adoratur, hoc dei templum est, quod fidei series, non lapidum structura fundauit. deseruntur ergo qui oderant, eliguntur qui amaturi erant. et ideo ad montem uenit oliueti, ut nouellas oleas in sublimi uirtute plantaret. quorum mater est illa quae sursum est Hierusalem. in hoc monte est ille caelestis agricola, ut plantati omnes in domo dei possint uiritim dicere: ego autem sicut oliua fructifera in domo domini. et fortasse ipse mons Christus est. quis enim alius tales fructus ferret olearum non curuescentium sed spiritus plenitudine gentium fecun
Abbreviated transcription (Latin):
liquorẽ mentis inuenit. Purũ
enĩ ppło fluunt bom mores.
et bonitas ipsa ppłaris. habun¬
dat aliis. sibi restrictior. Tertiu
puteus nram̃ti. Hoc ẽ sapien¬
tiȩ naturał. quȩ ea que supͣ na-¬
turã uel nature sunt. comp̃hen¬
dat. Quod enĩ affixmat et
quasi dõ teste iuratur. etiã diui¬
na complectitur. cũ dñs nat᷑ȩ
fidĩ testis adhibeti .r. Quid
etiã tres libri salomonis unus
deꝓuerbiis. alius eccłiastes: t̃¬
tius decanticis canticorum.
nisitrinȩ huius ostendunt nob
sapientię scm̃ salomonẽ fuisse
sollertẽ: Quid derationabili¬
bꝯ et eticis inꝓuerbiis scripsit.
Derationabilibꝰ inȩccłiaste.
Quia uanitas uanitantiũ. et
om̃ia uanitas quȩ inhoc mun¬
do sunt ẽ stituta. Uanitati enĩ
creatura subiectaẽ. ñ uolens.
lib incanticis cantiquoꝵ.
eo quod cũ aĩe nr̃e amor uerbi
celestis infunditur. et rationi
mens scã. quadã societate in¬
nectitur. ad miranda misteria

Expanded text:
liquorem mentis inuenit — purum liquorem mentis inuenit — purum enim profluunt boni mores et bonitas ipsa popularis abundat aliis sibi restrictior — tertius puteus iuramenti, hoc est sapientiae naturalis, quae ea quae supra naturam uel naturae sunt conprehendat; quod enim adfirmatur et quasi deo teste iuratur etiam diuina conplectitur, cum dominus naturae fidei testis adhibetur. quid etiam tres libri Salomonis, unus de Prouerbiis, alius Ecclesiastes. tertius de Canticis canticorum, nisi trinae huius ostendunt nobis sapientiae sanctum Salomonem fuisse sollertem? qui de rationabilibus et ethicis in Prouerbiis scripsit, de naturalibus in Ecclesiaste, quia uanitas uanitatum et omnia uanitas quae in hoc mundo sunt constituta; uanitati enim creatura subiecta est, bilibus in Canticis canticorum, eo quod cum animae nostrae amor uerbi caelestis infunditur et rationali mens sancta quadam societate conectitur, admiranda mysteria
Abbreviated transcription (Latin):
ore quodã modo
rerũ dm̃carũ distin¬
ctione digressit. stilũ
ipsũ prius exponen¬¬
dum putamus. Est eñ historicꝰ.
Nã licet scriptura diuina. mundane
euacuet sapientiȩ disciplinã. quod
maiore fueata uerborũ ambitu.
quã rerũ ratione subnixa sit.
Tam̃ siꝗs inscricpturis diuinis e¬
tiã illa quemiranda illi putãt
querit inueniet. Tria sunt eñi
que phylosophy mundi istius
p̾cellentissima putauerunt:
triplicẽ scilicet ẽẽ sapientiam.
quod aut naturał sit. aut mo-¬
rał. aut rationalis: hec tria
iam et inueteri testam̃to potu-¬
imus aduertere. Quid em̃i aliud
significat tres illi putei. quoꝵ
unus ẽ. uisiomis. alius habun¬
dantiȩ. et t̃tius iuramẽnti. nisi tri¬
plicẽ istã in patri archis fuisse
uirtutẽ: Rationalis puteu
uisionis. eo quod ratio uisũ m̃tiꝰ
acuat. et animi purget obtii.¬
tũ. Et hic puteus habundan¬
tiȩ. eo quod cedentibꝰ allo-¬
phylis quoꝵ speciȩ uitia cor¬
poris figurant̃. unuȩ ysa ac

Expanded text:
 quodam modo rerum dominicarum distinctione digessit, stilum ipsum prius exponendum putamus; est enim historicus. nam licet scriptura diuina mundanae euacuet sapientiae disciplinam, quod maiore fucata uerborum ambitu quam rerum ratione subnixa sit, tamen si quis in scripturis diuinis etiam illa quae miranda illi putant quaerit, inueniet. tria sunt enim quae philosophi mundi istius praecellentissima putauerunt, triplicem scilicet esse sapientiam, quod aut naturalis sit aut moralis aut rationalis. haec tria iam et in uetere testamento potuimus aduertere. quid enim aliud significant tres illi putei, quorum unus est uisionis, alius abundantiae, tertius iuramenti, nisi triplicem istam in patriarchis fuisse uirtutem? rationalis puteus uisionis eo quod ratio uisum mentis acuat et animi purget optutum, ethicus puteus abundantiae eo quod cedentibus allophylis, quorum specie uitia corporis figurantur, uiuae Isaac
Abbreviated transcription (Latin):
bus filius hominis. et uidebit
cũ om̃is oculis. et quieũ com¬
punxerunt. Est etiã corpus. de
quodictũ. ẽ. Caro mea uere. ẽ.
cibus. et sanguis m̃s uere. ẽ. po-¬
tus. Cirea hoc corpus uere aqui¬
le sunt. que alis circũ uolant spũ¬
alib. Sunt et circa corpus aꝗlȩ.
quae credunt iħm xp̃m in carne

Expanded text:
bus filius hominis, et uidebit bus filius hominis, et uidebit eum omnis oculus et qui eum conpunxerunt? est etiam corpus, de quo dictum est: caro mea uere est esca et sanguis meus uere est potus. circa hoc corpus aquilae sunt, quae alis circumuolant spiritalibus. sunt et circa corpus aquilae, quae credunt Iesum in carne
Abbreviated transcription (Latin):
uel laudẽ eẽ ł culpã: Et respõ¬
dentes dixerunt.Ubi dñe: Hoc
discipuli dixerunt. Dñs autẽ
ubi premonuit. et quo fugien¬
dum. et ubi cõmorandũ. et qđ
eẽt cauendum. complexus est
sũmã definitione generali di¬
cens. Ubi fuerit corpus. ibi con¬
gregabuntur et aquile. Itaq
prius que sint aquilȩ conicia¬
mus. ut quid sit corpus defim¬
amus. Iustorũ enĩ anime aqui¬
lis comparantur. quod alta pe¬
tant. humilia derelinquant.
longeuã ducere ferantur aeta¬
tẽ. Unde et dauid animȩ suȩ
dicit. Renouabitur sicut aqui¬
le iuuentus tua. Si igitur in tel¬
leximus aquilas. de corpore iã
dubitare non possumus. maxi¬
me simeminerimus. quod apy¬¬
lato ioseph corpus acceperit.
Non ne tibi uidentur aquile
circa corpus. maria cleophe.
et maria magdalene et maria
mater dñi. apłorũq conuentꝰ.
cirea dñi sepulturã: Nonne tͥ
uidentur aꝗle circa corpuᷤ. qñ
ueni cũ in telligibilib nubi¬

Expanded text:
uel laudem esse uel culpam? Et responuel laudem esse uel culpam? Et respondentes dixerunt: ubi domine? hoc discipuli locuti sunt, dominus autem. ubi praemonuit et quo fugiendum et ubi conmorandum et quid esset cauendum, conplexus est summam definitione generali dicens: ubi fuerit corpus, ibi congregabuntur aquilae. itaque prius quae sint aquilae coniciamus. ut quid sit corpus definiamus. iustorum enim animae aquilis conparantur, quod alta petant, humilia derelinquant, longaeuam ducere ferantur aetatem. unde et Dauid animae suae dicit: renouabitur sicut aquilae iuuentus tua. si igitur intelleximus aquilas, de corpore iam dubitare non possumus, maxime si meminerimus quod a Pilato Ioseph corpus acceperit. nonne tibi uidentur aquilae circa corpus Maria Cleopae et Maria Magdalene et Maria mater domini apostolorumque conuentus circa domini sepulturam? nonne tibi uidentur aquilae circa corpus, quando ueniet cum intellegibilibus nubi
Abbreviated transcription (Latin):
uel eccła dei. excolunt et molt̃
uere legis similaginẽ spũalẽ.
unde etiã panes propositiong̃s
fiunt. quos soli sacerdotes edũt.
quib puriorẽ pane manduca¬
re prescriptũ. ẽ. illũ utiq qui
descendit e celo. Om̃s autẽ su¬
mus simerita nr̃a patiantur ui¬
stitie sacerdotes. qui unctione
letitie in regnũ et sacerdotiũ
consecramur. Ergo ita exercea¬
mus et colamus agrũ nr̃m. ini¬¬
stius culture munere constitu¬
ti. ut in illa superiore ierłm. u
bi custodia uera celebratur. ha¬
beamus similaginẽ de mampu¬
lis nr̃is. Quos beati qui potu¬
erint congregare: ut uenienteᷤᷤ
ueniant in exultatione. tollẽ.¬
tes mamipulos suos. Sic igitur
istifructus sunt spũales . et fe¬
lices ueri prouentus laboris. ꝗ
nullo inutili Imbre madefiũt.
Fructus autẽ carnis. corruptele
obnoxius. Et ideo qui carnalia
seminauerit. carnalia metet.
De agro uero quid dicã: cum
manifestũ sit inopere cultoris.

Expanded text:
vel Ecclesia Dei, excolunt et molunt vel Ecclesia Dei, excolunt et molunt verae 1484 legis similaginem spiritalem; unde etiam panes propositionis fiunt, quos soli sacerdotes edunt, quibus puriorem panem manducare praescriptum est, illum utique qui descendit e caelo. omnes autem sumus, si merita nostra patiantur, iustitiae sacerdotes, qui unctione laetitiae in regnum et sacerdotium consecramur. ergo ita exerceamus et colamus agrum nostrum in istius culturae munere constituti, ut in illa superiore Hierusalem, ubi legis custodia uera celebratur, habeamus similaginem de manipulis nostris, quos beati qui potuerint congregare, ut uenientes ueniant in exsultatione tollentes manipulos suos. isti igitur fructus sunt spiritales et felices ueri prouentus laboris, qui nullo inutili imbre madefiant: fructus autem carnis corruptelae obnoxius, et ideo qui carnalia seminauerit, carnalia metet. de agro uero quid dicam, cum manifestum sit in opere cultoris
Abbreviated transcription (Latin):
cunditate ieiunus. propositum
pietatis auertat. dicens ad illã
anima. quã nudã pomorũ rep¬
perit. et sanguine cruentã. Nũ¬
quã ex te fructus nascatur in sẽ¬
piternũ. Est ergo anima carnis
om̃is sangius cius. ẽ. etiã presta.¬
bilior anima. de qua ds̃ dixit.
lud pretereat. ut duos populoᷤ
in terpretemur.i. quod in hoc
mundo qui agro frequentis sime
comparatur: duo populi sunt.
unus credentiũ: alter qui non
credidit. relaturi meritorũ uicẽ
suoꝵ. Et ideo alter qui fidelis. ẽ.
assumatur. alter qui in fidelis ẽ.
relinquat᷑. Due autẽ ille mo¬
lentes. due anime. uel certe ac¬
da atq sy nagoga. Non enĩ una
tantũ figura. sed multiplex in
diuinis scripturis eẽ consucuit
ut unus sermo plures speciescõ¬
prehendat. Itaq mens carnis.
et anima carnis. et sinagoga.i¬
similaginẽ. molunt. quȩ offer¬
tur in uanũ. Mens autẽ que
coniuncta: ẽ. anime. et anima
quȩ receptrix salutaris uerbi.

Expanded text:
cunditate ieiunus propositum cunditate ieiunus propositum pietatis auertat dicens ad illam animam, quam nudam pomorum reppererit et sanguine cruentatam: numquam ex te fructus nascatur in sempiternum. est ergo anima carnis omnis sanguis eius. est etiam praestabilior anima, de qua deus dixit:lud praeterit ut duos populos interpretemur, id est quod in hoc mundo, qui agro frequentissime conparatur, duo populi sint, unus credentium. alter qui non credit, relaturi meritorum uicem suorum, et ideo alter qui fidelis est adsumatur, alter qui infidelis est relinquatur. duae autem illae molentes duae animae uel certe ecclesia atque synagoga; non enim una tantum figura, sed multiplex in diuinis scripturis esse consueuit, ut unus sermo plures species conprehendat. itaque mens carnis et anima carnis et synagoga isimilaginem molunt, quae offertur in vanum: mens autem quae juncta est animae, et anima quae receptrix est salutaris verbi,
Abbreviated transcription (Latin):
et quasi in nomen propietatẽq
uictricis uicta succedit. Natura
autẽ. aduersa carnis . ẽ. Deniq
mente deo seruimus: carne pec¬¬
cato. Melior autẽ mens erit.
si eo operaria scõ sp̃i. religiosũ
non intermittat officiũ. Iste
sunt igitur operantes in agro
nr̃o. quarũ altera bonũ fructũ
diligencia dat. altera amittit
in curia. Quã sanguinẽ legis la¬
tor appellat dicens: Anima oĩs
carnis. sanguis eius. Quod ple¬
riq referunt etiã ad illud quod
scriptũ ẽ. Non manducabis car¬
nẽ in sanguine. Ne uult nerib
anime cruentatas corporis uo¬
luptates. refectionis potus loco.
quã reatũ sanguinis estimemus
quos oportet dei uerbo refici.
Est ergo cibus refectionis. est
cibus sanguinis. Sicut enĩ caro
dñi uere. ẽ. cibus. ita sangus
uere nr̃. ẽ. potus. Bonã ergode
nr̃is operibus escã dño sugge¬
ramus. ne rursum cũ uenerit.
et sicut in illa ficupomũ non in¬
uenerit: nr̃orũ meritorũ in fe¬

Expanded text:
et quasi in nomen proprietatemque et quasi in nomen proprietatemque uictricis uicta succedit; natura autem aduersa carnis est. denique mente deo seruimus, carne peccato. melior autem mens erit, si cooperaria sancto spiritui religiosum non intermittat officium. Istae sunt igitur operantes in agro nostro, quarum altera bonum fructum diligentia dat, altera amittit incuria, quam sanguinem legis lator adpellat dicens: anima omnis carnis sanguis eius. quo plerique referunt etiam illud quod scriptumest:non manducabis carnem in sanguine, ne uulneribus animae cruentatas corporis uoluptates refectionis potius loco quam reatum sanguinis aestimemus, quos oportet refici dei uerbo. est ergo cibus refectionis, est cibus sanguinis; sicut enim caro domini uere est cibus, ita sanguis uere noster est potus. bonam ergo de nostris operibus escam domino suggeramus, ne rursus cum uenerit et sicut in illa ficu pomum non inuenerit, nostrorum meritorum infe