comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ponendũ intra Fnct lodi deuaduestes uł pecuniã custodienoa : Vnde et ꝑdiminutionse ralauoicia
quasi modica : Vnde r modiũ Mtepid sicut solent itali dicere otie ꝓhodier sacrinia ds̃t hacuicia
asio diet᷑ qđ eo consito. esfi ciat quasi fusis is il so ar suũ Tutulus nummoꝵ que goi marsi ppa¬
nautarũ iunt. ab eo qđ sute s: Nnuoluerũ dictũ : qđ aliqiđ in seteneat muio eto quiit is cos succeli
est publicus. uinde ex fiscellȩ ⁊ fiscies dñm hunc habent ex actores ⁊ in eomlitunt Esust sacculi

Expanded text:
ponendum in terra factus locus, seu ad vestes vel pecuniam custodiendam; unde et per diminutionem dicitur. Mozicia, quasi modicia, unde et modicum; Z pro D, sicut solent Itali dicere ozie pro hodie. Scrinia. Saccus a sago dictus, quod eo consuto efficiatur quasi sagus. Marsunautarum sunt, ab eo quod sutae sunt. Involucrum dictum, quod aliquid in se teneat involutum. 7. Fiscus, sacculus est publicus, unde et fiscellae, et fiscinae dicuntur: hunc habent exactores, et in eo mittunt debitum publi
Abbreviated transcription (Latin):
nbant ⁊ ꝑeant: Inde est ꝙ apud uet̾es romanos feminȩ ñ utebant᷑ uino: nisi sacroꝵ causa cer

Expanded text:
bibant et pereant. Inde est, quod apud veteres Romanos feminae non utebantur vino, nisi sacrorum causa cerbibant et pereant. Inde est, quod apud veteres Romanos feminae non utebantur vino, nisi sacrorum causa cer
Abbreviated transcription (Latin):
Precipueq galienus in libris quoꝵ titulus ost. uCΡICIΕ INCO: pueroꝵ ⁊ iuuenũ aoꝑfectȩ aetatis
uiroꝵ mulierũq corpora. insito calore feruere : ⁊ noxios eẽ bis aetatib cibos qui calorẽ augeant. San¬
utiq conducere frigida quaeq: mesu sumere : Sic̃ e contrario senib qͥpituita laborent ⁊ frigore.¬
ealidos cibos ⁊ uina uet̾a ꝓdesse:DE PO TU
Potio ag̃ca diriuatione uocata: hanc enĩ illi potos dicunt: Ia qua generalit̃ uocata: qđ su ꝑficies
eiꝰ ae qualissit: hine⁊ aequora : Quã inde recentẽ dicimꝰ: qr ñ est ut ilis uetusta ut uinũ. Sedstatim
sublata de fluminȩ fonte iđ puteo: Fetescet enĩ uetusta: sumũ indedictũ : qđ eiꝰ potꝰ uenas sanguine
nuentꝰ ÷ uirꝰ letiferi surus : hoc uinũ uocatũ : illud uenenũ : Vnde ⁊ ieronimꝰ in libro quẽ de
conseruanda scribit : adulescentulas inqͥt ita uinũ debe fugere ut uenenũ neꝓaetatis calore feruenti

Expanded text:
praecipueque Galenus in libris, quorum titulus est irepi ὑγεινω̃ν, puerorum et iuuenum ac perfectae aetatis uirorum mulierumque corpora insito calore feruere et noxios esse his aetatibus cibos, qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esu et potu sumere, sicut e contrario senibcalidos cibos et vina vetera prodesse. De potu . Potio a Graeca derivatione vocata; hanc enim illi πότος dicunt. Aqua generaliter vocata, quod superficies eius aequalis sit: hinc et aequora. Quam inde recentem dicimus quia non est utilis vetusta, ut vinum, sed statim sublata de flumine et fonte vel puteo; fetescit enim vetusta. Vinum inde dictum quod eius potus venas sanguine stquam inventus est virus letiferi sucus, hoc vinum vocatum, illud venenum. Unde et Hieronymus in libro quem deconservanda scripsit, adolescentulas inquit ita vinum debere fugere, ut venenum: ne pro aetatis calore ferventi
Abbreviated transcription (Latin):
a letne: Auoniũ : alendicura : IAffluentia nuncupata : quasi rei nimiũ exuberantis efsis
traquã satis est. mođ̾q ñ est: POpulentia : ab opedicta est Quã si discutias: inuenias eã ten
modũ: Nã quomͦ opitulat᷑ qđ nimiũ est. cũ in cõmodius sit sepe quã parũ: Epulȩ: ab opulera
ũ dictȩ: Epulȩ aut̃ simplices: in duoneressaria diuidunt᷑. panẽ ⁊ iunũ. & induo suꝑ flen
q̃ t̾ra ⁊ mari uescendi causa exquirunt. Idapes aut̃ : regũs̃: Epulȩ: pͥuatoꝵ. Idelimar nuaaine¬
ratũ conpositũ: sCrapula est: in moðata uoracitas quasi cruda epula. Ci ius cruditate grauar᷑ car
nia lantaculis leuibus polluimꝰ :Prandiũ: ab apparatu edendi dictũ ÷ dpͥe aut̃ ueges p̾ndiũ u¬
bant om̃iũ militũ cibũ ante pugnã : Vnde et est illud ducis alloqͥ ũ: Prandeamꝰ: tamquã aͦzinferoscen
Aerenda est cibus: quidellinante die sumit᷑ : Quasi post meridiem edenda: & ꝓorimo cȩne :

Expanded text:
alimur, alimonium alendi cura. 3. Affluentia nuncupata, quasi rei nimium exuberantis effusio, ultra quam satis est, modusque non est. 4. Opulentia ab ope dicta est, quam si discutias, invenies eam tenere modum. Nam quomodo opitulatur quod nimium est, cum incommodius sit saepe quam parum? 5. Epulae ab opulentia rerum dictae. Epulae autem simplices in duo necessaria dividuntur, panem et vinum, et in duo superflua, quae terra et mari vescendi causa exquiruntur. 485 6. Dapes autem regum sunt, epulae privatorum. Deliciae nunimentorum adparatu conpositum. Crapula est inmoderata voracitas, quasi cruda epula, cuius cruditate gravatur cors109: 'Nos ipsi ieiunia iantaculis levibus polluimus.' Prandium ab apparatu edendi dictum. Proprie autem veteres prandium vocabant omnium militum cibum ante pugnam; unde est illud ducis adloquium: 'Prandeamus tamquam ad inferos cenaturi.' Merenda est cibus qui declinante die sumitur, quasi postmeridie edenda et proximo cenae: unde
Abbreviated transcription (Latin):
meridie eo tẽpore id ÷ soli ac seꝑatĩ Niut in pndio ⁊ incena adunã m̃sã: Inde credimꝰ & iã illud tẽpus qđ
os ł mediũ diẽ est meridiem appellari : qđ purũ sit: Mustũ est: uinũ elacu statĩ sublatũ : dict
uasa quãuis grandia exeoplena. absq spiramine repleca :̃ ilico disrũpat : s Roseũ umũ: id ÷cũ rubore
Rosa enĩ rubet: Amineũ uͦ: quasisine sminio id sine rubore. Nã albũ÷⁊Suciaciũ : sucane gẽniȩ
simileest. Id ÷ fului coloris : PLimpidũ uinũ : id÷ ꝑsp aiũ ab. quȩ spetiȩ dictũ quasi lim enidũ. Limpha eni.
pariȩ. uln optima uina nascunt᷑ sColatũ: lias ꝓpͥũ nuncupauit in qͦ deportat᷑ s Gatetũ uͦ: regio unde
ñ licet. Aut aui aqua ad mixta ÷: quasi spuriũ hoc÷ inmundũ honorariũ uinũ : qđ regib ⁊ potentib
honoris gr̃a qfer÷ :Cato de in nocentia sua: sũ ẽem in puincia legatꝰ: quã plures ad p̃tnes: consa¬

Expanded text:
meridient eo tempore, id est soli ac separatim, non, ut in prandio aut in cena, ad unam mensam. Inde credimus etiam illud tempus, quod post medium diem est, meridiem appellari, quod purum sit. Mustum est vinum e lacu statim sublatum. Dictuvasa quamvis grandia ex eo repleta absque spiramine ilico disrumpat. Roseum vinum, id est cum rubore; rosa enim rubet. Amineum vero quasi sine mineo, id est sine rubore; nam album est. Sucinacium sucinae gemmae simile est, id est fulvi coloris. Limpidum vinum, id est perspicuum, ab aquae specie dictum, quasi lymphidum; lymphapaniae, ubi optima vitia nascuntur. Colatum vas proprium nuncupavit in quo deportatur: Gazeum vero regio, unde non licet, aut cui aqua admixta est, quasi spurium, hoc est inmundum. Honorarium vinum, quod regibus et potentibus honoris gratia offertur. Cato de innocentia sua 1: 'Quum essem in provincia legatus, quamplures ad praetores et cons
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ uocatũ : uł quia sternit᷑ in agris. uł qr ext̃gioportet quieqiđ sordidũ incuitate redundat : siue aꝗ
ueriꝰ est abstercen qͥ ⁊ stercutꝰ dictꝰ: Idẽ ⁊ fimusꝰ est : qui ꝑ agrosciacit: & dictꝰ fimi : qđ̃ fiat mus idi stere¬
ꝓ uulgo laetam̃ uocat᷑ eo qđ suo nutrim̃to lȩta faciat germina reddat arua pinguia ⁊ fecunda : ccitio
esti ũrusticisatione facta. bobus dimissis : grandes glebas cedunt. acligonib: frangunt : & dicta occatio :
qsi obcetatio. qđ opiat semina : Occare igit: est oꝑire tra semina uites uł arbores : PRuncatio est atra
herbas uellere: Nã rus t̾ra est : Idulcus: a sole uocatꝰ. qđ ꝓscissus sole caput : sueractũ ditt q
dicta qđ iacimꝰ. siue a sectione:
TDE ERUMENITIS

Expanded text:
autem vocatum vel quia sternitur in agris, vel quia extergi oporteat quod sordidum in civitate redundat sive, quod autem vocatum vel quia sternitur in agris, vel quia extergi oporteat quod sordidum in civitate redundat sive, quod verius est, ab Sterce qui et Sterculus dictus. Idem et fimus est, qui per agros iacitur. Et dictus fimus quod fiat mus, id e vulgo laetamen vocatur, eo quod suo nutrimento laeta faciat germina, reddatque arva pinguia et fecunda. Occatio est, cum rustici, satione facta, bobus dimissis, grandes glebas caedunt ac ligonibus frangunt: et dicta occatio, quasi obcaecatio, quod operiat semina: occare igitur est operire terra semina, vites, vel arbores. Runcatio est a terra herbas vellere: nam rus terra est: sulcus a sole vocatus, quod proscissus solem capiat. Veruactum dictumdicta quod iacimus, sive a sectione. De frumentis
Abbreviated transcription (Latin):
tra instituit. d ferro qͣlicũq ñ spetialit̃ uorere aut aritro : ISt corandi agri rationẽ : pͥmꝰ qͥ dã
nõe stercutꝰ initalia. Cuiꝰ ara apico dedicata est romȩ: hicplura instrumta agriculturae reppit
pniq e gaos fimauit: eundẽ qͥdã saturnũ putauert̃: ut maiorẽ illi nobilitatẽ facerent ħ nõe. Quo spleni¬
dide sonaret : ⁊ dignitatẽ tituli comparar& : DECITTURA AGRORVM
Cułtura agriest: q̃ frum̃ta uł una magno labore q̧̃runt᷑. ab in colendo uocata : diuitiae enĩ antiquoꝵ in
ter huis duob erant: benepascere ⁊ bene arare : Culta agri : cinis aratio int̃ misuio. incensiostipulai
stercoratio occatio runcatio: sCinis÷ incendiũ : ꝑquẽ ager inutilẽ humorẽ exsudat: saratio dicta ꝙ
de ere pͥus trae culturã excercebant. antequã ferri fuisset usus reꝑtꝰ: Duplex est aratio: uernalis ⁊ autũn ał
Inter missio est: qua alt̾nis anis uacuus ager uires recipit: IStercoratio est : Letaminis asꝑsio Stitus

Expanded text:
ram instituit, sed ferro qualicumque, non specialiter vomere aut aratro. Stercorandi agri rationem primus induxit quidam nomine Stercutus in Italia, cuius ara a Pico dedicata est Romae: hic plura instrumenta agriculturae repperit, primusque agros firmavit. Eundem quidam Saturnum putaverunt ut maiorem illi nobilitatem facerent hoc nomine, quo splendide sonaret et dignitatem tituli conpararet. De cultura agrorum . Cultura est qua frumenta vel vina magno labore quaeruntur, ab incolendo vocata. Divitiae enim antiquorum in his duobus erant, bene pascere et bene arare. Cultura agri cinis, aratio, intermissio, incensio stipularum, stercoratio, occatio, runcatio. Cinis est incendium per quod ager inutilem humorem exudat. Aratio dicta quia de aere prius terrae culturam exercebant, antequam ferri fuisset usus repertus. Duplex est autem aratio: vernalis et autumnalis. Intermissio est, qua alternis annis vacuus ager vires recipit. Stercoratio est laetaminis adsparsio. Stercus
Abbreviated transcription (Latin):
st liquidoꝵ : Cuius ⁊ remsimul & nom̃ aromanis inpositũ inuenimꝰ :Metrũ est : m̃sura
liquidoꝵ : haec am̃sura accepit nom̃: Metron enĩ : mensurã dicunt g̃ci . & inde appellata metreta:¬
ꝑfectione accepit:Metrũ: ad omnẽ mensurã ꝑtinet : Metrũ enĩ g̃ce: latine m̃sura dr̃: Nam¬
ciatũ m̃ suraest:⁊ anfora mensura est. ⁊ quicqiđ plus minus ue capit mensura est : S ideo l
causa in detracta est : eo qđ in pͥncipio ds̃ uiginti duo oꝑa fecerit: Nã pͥma die septẽ oꝑafecit:
id ÷ matiã in formẽ. angłos. lucẽ cȩlos suꝑiores terrã . aquã . atq aerem : Scđa die : firmam̃tũ¬
solũ : Tertia die : quattuor. maria. semina. sationes atq plantaria: Quarta die : tria Solẽ . lunã
hominẽ ⁊ factas om̃ia uiginti duogenera indieb sex : & ugintiduae generationes sunt ab adã

Expanded text:
est liquidorum, cuius et rem simul et nomen a Romanis inpositum invenimus. Metrum est mensura est liquidorum, cuius et rem simul et nomen a Romanis inpositum invenimus. Metrum est mensura liquidorum: haec a mensura accepit nom numeri perfectione accepit. Metrum ad omnem mensuram pertinet. Metreta enim Graece, Latine mensura diet cyatum mensura est, et amphora mensura est, et quidquid plus minusve capit mensura est. Sed ideo ho. Cuius numeri causa inde tracta est, eo quod in principio Deus viginti duo opera fecerit. Nam prima die septem opera fecit: id est materiam informem, angelos, lucem, caelos superiores, terram, aquam solum: tertia die quatuor, maria, semina, sationes atque plantaria: quarta die tria, solem et lunam hominem, et facta sunt omnia viginti duo genera in diebus sex, et duo et viginti generationes sunt ab Adam
Abbreviated transcription (Latin):
uo Siuenoo latinũ h abuerit adiunctũ.: eminã demonstrat quã greci cotilẽ uocant
Q grecũ si acceꝑit iunctũ .e. latinũ: significat sextariũ:¬
ħo latinũ adiunctũ: Indicat acitabulũ. quã greci oxiphalon uocant
⁊ t latinũ. in fine habens lapda g̃cũ: significat talentũ:
&alfa g̃cũ indextro brachio suꝑiori .o. littã coniuncta: cenix est:

Expanded text:
iunctum, eminam demonstrat, quam Graeci cotylen vocant. ξε. Xi Graecum si acceperit iunctum E Latinam, significat sextariuO Latinum adiunctum, indicat acitabulum, quod Graeci oxifalon vocant.. T Latinum in fine habens Labda Graecum significat talentum. Xo. Chi Graecum in dextro brachio superiori O littera coniuncta cenix est.
Abbreviated transcription (Latin):
Hic apud gregtos grãma uocat᷑: Scripulus aut̃ dictꝰ ꝑ diminutionẽ alapillo breui : qͥ scrupus uocit᷑
Dragma: octaua pars unciae est & demarii pondus. argenti tribus constans scripulis id est decẽ & octo
siliquis: Idenarium aut̃ dictũ dictũ quia ꝓdecẽ cõmunis inputat᷑: I dolidum ñ cupitũ . qi inhil allato
de eẽ uidet᷑: Solidũ enĩ uetes integrũ dicebant & tatũ : Ipse quoq ñ misma uocat᷑ ꝓ eo ꝗđ nominib
pͥncipũ effigiisq signet᷑: abinitio enim: unum nomisma unus argenteus erat : hõe en i
apud latinos alio nõe sextula dr̃: qđ is sexx uncis conpleatur: hunc ut diximꝰ ui¬

Expanded text:
Hic apud Graecos gramma vocatur. Scripulus autem dictus per diminutionem a lapillo brevi qui scrupus vocatur. Hic apud Graecos gramma vocatur. Scripulus autem dictus per diminutionem a lapillo brevi qui scrupus vocatur. Dragma octava pars unciae est et denarii pondus argenti, tribus constans scripulis, id est decem et octo siliquis. Denarium autem dictum quia pro decem nummis inputatur. Solidum nuncut totum. Ipse quoque nomisma vocatur pro eo quod nominibus principum effigiisque signetur. Ab initio vero unum nomisma unus argenteus erat; hoc enim ab  formam. Solidum apud Latinos alio nomine sextula dicitur, quod his sex uncia conpleatur. Hunc, ut diximu
Abbreviated transcription (Latin):
aregione italiae nom̃ accepit. ubi pͥmũ eiꝰ usus reꝑtꝰ est: haecduas lances ñ hab et: s uirga est signata
s ⁊ unciis. ⁊ uago ponde m̃surata: Ex amen: est filiũ mediũ quo trutinȩ statera regitꝰ
lances aequant᷑: Vnde ⁊ in lanceis am̃tũ dr̃: Vnicuiq aut̃ ponderi certus est modus : nominibus ꝓpͥis
signatꝰ: ¶ Calcus: minima pars ponderis. quasta pars soboliest. Constans lentis geminis gran
Appellat᷑ aut̃ calcus : qđ sit paruulus sicut ⁊ lapis calculus. qui adeo minimꝰ est ut sine molestia calcetur:¬
ua : uicesima quarta pars solidi est ab abore cuius sem̃ est uocabulũ tenens : Ceratim obolipa
media est. habens siliqũa unã semis: hunc latinitas semi obolũ uocat. Ceratin aut̃ g̃ce: latine siliqua
uũ int̾p̃tat᷑¶ Obolus: siliqͥs tribus appendit᷑. habens ceratĩ duos: calcosquattuor: fiebat e

Expanded text:
a regione Italiae nomen accepit, ubi primum ejus usus repertus est. Haec duas lances non habet; sed virga est signata a regione Italiae nomen accepit, ubi primum ejus usus repertus est. Haec duas lances non habet; sed virga est signata  librata, equaliter stet. Examen est filum medium, quo trutine statera regitur et lances equantur: unde et in lanceis amentum dicitur. Unicuique autem ponderi certus est modus, nominibus propriis designatus. Calcus minima pars ponderis, quarta pars oboli est, constans lentis geminis granis; appellatur autem calcus, quod sit parvulus sicut et lapis calculus, qui adeo minimSiliqua vicesima quarta pars solidi est, ab arbore, cuius semen est, vocabulum tenens. Ceratin oboli pars media est, habens siliquam unam semis. Hunc Latinitas semiobolum vocat; ceratin autem Graece, Latine siliqua cornulum interpretatur. Obolus siliquis tribus adpenditur, habens ceratin duos, calcos quattuor. Fiebat enim
Abbreviated transcription (Latin):
natura dedit: Suũ quoq regit omia pondus: Primus moyses qͥ om̃s ante cedit gentiliũ philosophos
tempore : nob̾ ⁊ num̃os ⁊ m̃suras ponderis diũsis inscripturae suae locis narrauitꝰ : Primus fidon
argiuus: ponderũ rationẽ ingretia constituit. & licet alii antiqͥ ores extiterint: s iste hacarte ex¬
perientior fuit: Pondus dictũ: eo qđ instatera libratũ pendeat. hinc ⁊ pensũ : abusiue aut̃ : pondis
libra una est: Vnde & iã dipondius dictũ est : quasi duo pondera . Quod nom̃ adhuc Itiusu retinet᷑
Trutina est: gemina ponderũ lancis. aequali examine pendens. facta ꝓpt̃ talenta ⁊centenariã
appendenda sic̃ momentana ꝓparua modicaq: pecuniaq haec ⁊ monẽta uocata : Eadẽ ⁊statera
nom̃ ex num̃o habens. qđ duob lancis ⁊ uno in medio stilo librata equalit̃ est& Cã pana

Expanded text:
natura dedit. Suum quoque regit omnia pondus. Primus Moyses, qui omnes antecedit gentilium philosophos natura dedit. Suum quoque regit omnia pondus. Primus Moyses, qui omnes antecedit gentilium philosophos tempore, nobis et numeros et mensuras et pondus diversis scripturae suae locis narravit. Deinde Phidon argivus ponderum rationem in Graecia constituit, et licet alii antiquiores exstiterint, sed iste hac arte experientior fuit. Pondus dictum eo, quod in statera libratum pendeat: hinc et pensum. Abusive autem pondus libra una est. Unde etiam dipondium dictum est, quasi duo pondera: quod nomen adhuc in usu retinetur. Trutina est gemina ponderum lances aequali examine pendens, facta propter talenta et centenaria appendenda, sicut momentana pro parva modicaque pecunia. Haec et moneta vocata, eadem et statera, nomen ex numero habens, quod duabus lancibus et uno in medio stylo librata aequaliter stet.
Abbreviated transcription (Latin):
in bitũ ȩris uasis: saporem facit gratiorẽ. ⁊ conpescit uirꝰ eruginis: Specula et iã : ex eo tẽꝑant᷑ : Cerussa
alterũ metallũ qđ naturalit̃ inuenit᷑ & in p̃tio habet᷑. Tertiũ qđ fit detrib partib auri ⁊ argenti¬
ias partes & iam sinaturale soluas inuenies. Vnde suhilint̃ esse natũ anfactũ : utrũq enĩ eu
naturae est: Electrũ qđ est naturale : eius modi naturae est. ut in conuiuio ⁊ ad lumina darius cunctis
metallis fulgeat. & uenenũ ꝓdat : Nã si eo uenenũ infundas: stridorẽ edit ⁊ colores uarios in modũ¬
arcus cȩlestis emittit :DEPONDERI BUS
Ponderibus acmensurarũ uiuat cognoscere modũ : Nã om̃ia corporalia : sicut scriptũ est . a sumis
Fusq adima . inm̃sura ⁊ num̃o ⁊ pondere disposita s̃ atq formata: Cunctis enĩ corporeis rebus. pondis

Expanded text:
 Stannum illitum aereis vasis saporem facit gratiorem, et compescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa  Stannum illitum aereis vasis saporem facit gratiorem, et compescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa alterum metallum, quod naturaliter invenitur, et in pretio habetur; tertium, quod fit una; quas partes, etiamsi naturale solvas, invenies inde nihil interesse natum an factum: utrumque enim ejusdem naturae est. Electrum, quod est naturale, ejusmodi naturae est, ut in convivio et ad lumina clarius cunctis metallis fulgeat, et venenum prodat. Nam si eo infundas venenum, stridorem edit, et colores varios in moduarcus caelestis emittit. De ponderibus . Ponderum ac mensurarum iuvat cognoscere modum. Nam omnia corporalia, sicut scriptum est, a summis usque ad ima in mensura et numero et pondere disposita sunt atque formata; cunctis enim cor
Abbreviated transcription (Latin):
Lauant ets arenas. &e qđ subsidit quoquunt infornacibs. Inueniunt᷑ & in aurari is metallis aqͣmissa calculi
nigri ⁊ graues. & dũ aurũ colligit᷑ cũ eo remanent. postea seꝑiti conflant᷑: & inplũbũ albũ resoluunt
Indeeteadẽ grauitas plũbi: quae auri ¶Nigrũ plũ: circa cantabriã abundat Cuiꝰ origo dupleae:
nĩ solus ea sua uena ꝓdit: aut cũ argento nascit᷑ miatisq: uenis c̃flatur : huiꝰ pͥmꝰ infornacũ
liquor stagnũ÷: Scd̾s argentũ: Qđ remanet suꝑ addita uena rursusq conflata: fit nigrũ plũbũ¬
neq es. neq plũbũ habet. Gẽmis tantũ ⁊ margaritis ħ ꝑmutat : PNugro plũbo ꝑfistulas
minasq utimur: Laboriosius in hispania ⁊ gallia eruit᷑ plũbũ : Nã inbritannia : sumo t̃rae corio
cnixta enĩ ⁊ adult̾ata int̾se ꝑ ignẽ metalla dissociat: & ab auro ⁊ argento ȩsplubũq secernit. aliadq

Expanded text:
lavant eas arenas, et quod subsidit, quoquunt in fornacibus. Inveniuntur et in aurariis metallis aqua missa calculi nigri et graves, et dum aurum colligitur, cum eo remanent; postea separati conflantur et in plumbum album resolvuntur. Inde et eadem gravitas plumbi quae auro. Nigrum plumbum circa Cantabria abundat. Cuius origo duplex est; aut enim solus ex sua vena prodit, aut cum argento nascitur mixtisque venis conflatur. Huius primus in fornacibus liquor stagnum est, secundus argentum; quod remanet, superaddita vena rursusque conflata, fit nigrum plumbuneque aes habet, gemmis tantum et margaritis haec permutat. Nigro plumbo ad fistulas laminasque utimur. Laboriosius in Hispania et Gallia eruitur plumbum. Nam in Britannia summo terrae corio.enim et adulterata inter se per ignem metalla dissociat, et ab auro et argento aes plumbumque secernit; alia quo
Abbreviated transcription (Latin):
qualitass ud figra: Desubiesto uit genera et speties : in subiecto accidentus: Exhis noue accis¬
dentbus: trĩa intrausiã st Quantitas & qualitas & situs haec enim sine usia ee nposstꝰ cata
usiam uͦ st̃. locus tempus & habitus: Intra & extra usiam relatio facere & patirappella
tasaut rathegorius constat : qr ñ posit̃ nisi ea subiestis agnosci : Quis enĩ qiđ sit homo posst
gnoscere nͥ aliquẽ hõem sibiponit ante oculos quasi sub iectũ hõi : hoc opus ari¬
ptteret & legendũ est: quando sicut dictũ ÷ quic qiđ homo loqͥt᷑ int̃ detẽ ista p̃dicimta habet:
ficiet & ũ ad libros intelligerdos: qui si uerethorib siue dialecticis appliant᷑ ꝓ dioi¬

Expanded text:
qualitas, vel figura. De subiecto igitur genera et species, in subiecto accidentia sunt. Ex his novem acciqualitas, vel figura. De subiecto igitur genera et species, in subiecto accidentia sunt. Ex his novem accidentibus tria intra usiam sunt, quantitas et, qualitas et situs. Haec enim sine usia esse non possunt. Extra usiam vero sunt locus, tempus et htas autem categorias constat, quia non possunt nisi ex subjectis agnosci. Quis enim quid sit homo possit agnoscere, nisi aliquem hominem sibi ponat ante oculos, quasi subjectum homini? 15. Hoc opus Aristotelis intente legendum est, quoniam, sicut dictum est, quidquid homo loquitur, inter decem praedicamenta habeficit etiam ad libros intellegendos, qui siue rethoribus siue dialecticis applicantur. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
dũ exequit᷑ solis. & lunȩ cursus uł stellarũ certas tempoꝵ stationes: Suꝑstitiosa u̾est illa quã matemat
secunt᷑.: qͥ inftellis augurint᷑ quiq &iã duodecĩ caeli signa ꝑ singła animȩ uł corporis menbra dis
onunt : Siđdumq cursu. natiuitates hominũ ⁊ mores p̃dicare conant᷑ a recii¬
su. Astro nomiae ratio : modis plurimis constat: definit enĩ qiđ sit mundus. qiđ caelũ qiđ sperae
situs & cursus. qiđ axis caeli &poli. q̃ sint climata caeli. quicursus solis ⁊ lunȩ. atq astra¬
.iu. semꝑ in motu est: Nulla enim requies eius elem̃tis concessaest ⁊ Eforma muNdi¬
ia mundi : Ita de monstrat᷑ : Nã quẽ ad modũ erigit᷑ mundus inseptentriaomalẽ plagã
⁊declinatur maustrale: caput aut̃ eius & quasi facies: orientalis regio est. ultima pars septentrio

Expanded text:
dum exequitur solis et lunae cursus, vel stellarum certas temporum stationes. Superstitiosa vero est illa quam mathematici dum exequitur solis et lunae cursus, vel stellarum certas temporum stationes. Superstitiosa vero est illa quam mathematici sequuntur, qui in stellis auguriantur, quique etiam duodecim ponunt, siderumque cursu natiuitates moresque hominum praedicare conanturne. Astronomiae ratio modis plurimis constat. Definit enim quid sit mundus, quid sit caelum, quid sphaerae situs et cursus, quid axis caeli et poli, quae sint climata caeli, qui cursus solis et lunae atque astrquia semper in motu est; nulla enim requies eius elementis concessa est. § 30 De forma mundi. Forma mundi ita demonstratur. Nam quemadmodum erigitur mundus in septentrionalem plagam, ita declinatur in australem. Caput autem eius et quasi facies orientalis regio est, ultima pars septentrio
Abbreviated transcription (Latin):
t ronomia est astroꝵ lex : qua cursus siđum ⁊ fig̃ras. habitudines. stellarũ circase & circatrã : indiga¬
uit̃ instituisse ȩgiptios astrologiã : losephus auctor ad seuerat: Greci aut̃ dicunth
artem abathlante prius excogitatã. Ideoq dictus: sustinuisse caelũ : Quis qͥs aut̃ ille fuit: motuceli
inimi excitatꝰ ꝑtempoꝵ uices. ꝑ astroꝵ ratos definitosq cursus. ꝑ int̃ ualloꝵ spatia mo
considauit dim̃siones qͣsdã ⁊ num̃os q̃ definiendos ac se cernendo in ordinẽ nectens astrologiã reppit:
al exandriae apud g̾cos p̃cipuus habet᷑: hic etiã & canones instituit: qͥbuscursus astroꝵ inueniatur :
DISTANTIA INT̃ ASTRONOMIA ETASTRO LOGIAM.¬
uii Int̃ astronomiã aut̃ ⁊ astrologiã aliqiđ differt : Nã astronomia caeli c̃ũsionẽ ortꝰ. obitꝰ motꝰq
siderũ continet : uł qua ex causa itauocent᷑: Astrologia uͦ : partĩ naturalis. partĩ suꝑ stitio sa est: Nat᷑alis

Expanded text:
tronomia est astrorum lex, quae cursus siderum et figuras, habitudinesque stellarum circa se, et circa terram indagautem instituisse Aegyptios Astrologiam Iosephus auctor adseverat. Graeci autem dicunt hanc artem ab Atlante prius excogitatam, ideoque dictus est sustinuisse caelum. Quisquis autem ille fuit, motu caeli et ratione animi excitatus per temporum vices, per astrorum ratos definitosque cursus, per intervallorum spatia moderata, consideravit dimensiones quasdam et numeros, quae definiendo ac secernendo in ordinem nectens Astrologiam repperitAlexandriae apud Graecos praecipuus habetur: hic etiam et canones instituit, quibus cursus astrorum inveniatur. § 27 De differentia Astronomiae et Astrologiae. Inter Astronomiam autem et Astrologiam aliquid differt. Nam Astronomia caeli conversionem, ortus, obitus motusque siderum continet, vel qua ex causa ita vocentur. Astrologia vero partim naturalis, partim superstitiosa est. Naturalis,
Abbreviated transcription (Latin):
fingunt ⁊ merã triformen bestiam : oreleo postremis partib dr̃aco: media. caprea est.
dã fisiologi ñ animal s ciliciae montem ẽẽ aiunt: quibusdã locis leones ⁊ cap̃as nutri¬
entẽ. Quibdã ardentẽ. qͥbusdã plenũ serpentib: hunc belloro fontis babitabilẽ fecit. unde
fuisse equites tessaloꝵ dicunt. Sed ꝓeo qđ discurrentes in bello uelud unũ corpus equoꝵ ⁊ hõum
uide t᷑. in de centauros fictos ad seuerunt : Porromonocentaurũ nom̃ sũpsisse ex tauro et hõ
qualẽ bestiã decumt fabulosȩ in laberinto incdusã fuisse : Dequa ouidius: semibouẽq uirũ semiurũ¬

Expanded text:
Fingunt et Chimaeram triformem bestiam: ore leo, postremis partibus draco, media caprea. Quam Fingunt et Chimaeram triformem bestiam: ore leo, postremis partibus draco, media caprea. Quam quidam Physiologi non animal, sed Ciliciae montem esse aiunt, quibusdam locis leones et capreas nutrientem, quibusdam ardentem, quibusdam plenum serpentibus. Hunc Bellorophontes habitabilem fecit, unde  quidam fuisse equites Thessalorum dicunt; 37 sed quod discurrentes in bello, velut unum corpus equorum et hominum viderentur, inde Centauros fictos asseruerunt. 38. Porro Minotaurum nomen sumpsisse ex tauro et homine, qualem bestiam dicunt fabulose in Labyrintho inclusam fuisse. De qua Ovidius: Semibovemque virum, semiviru
Abbreviated transcription (Latin):
quoq fer̃ feminã capitib succinctã caninis cũ latratib magnis: ꝓpt̃ fretũ siculimaris. in quo nauigan.
ib inse concurrentiũ undarũ ext̾riti: latrati estiment undas. Quas sorbentes aestusuor¬
go conlidit: ¶Fingunt ⁊ monstra q̃dã inrationabiliũ animantiũ : Vt cerberũ inferoꝵ canem
a habentem : Significantes ꝑ eũ tres aetates. ꝑ quas mors hominẽ deuorat. id est in fant
uuentutẽ. & senectutẽ ÷ Quem quidã idõ dictũ cerberũ putant : quasicreoboros id ÷ carnẽ uorans:¬
Sed constat hidrã locũ fuisse uomentẽ aquas. Uastantẽ icinã ciuitatẽ. In quo uno meatu clauso
mpebant: Qđ hercules uidens. loca ipsa exussit. et sic aquȩ clausit meatꝰ : Nã ydra: ab acͦ
ũ uulneribus suis creuit : & dũ sȩpe recidr̃ pullulauit. Igni debita: incendioq periti

Expanded text:
quoque ferunt feminam capitibus succinctam caninis, cum latratibus magnis, propter fretum Siculi maris, in quo navigantequoque ferunt feminam capitibus succinctam caninis, cum latratibus magnis, propter fretum Siculi maris, in quo navigantes verticibus in se concurrentium undarum exterriti latrari aestimant undas, quas sorbentis aestus vorago conlidit. Fingunt et monstra quaedam inrationabilium animantium, ut Cerberum inferorum canema habentem: significantes per eum tres aetates, per quas mors hominem devorat, id est, infantiam, juventutem, senectutem; quem quidem ideo dictum Cerberum putant, quasi creovorum, id est, carnem voransSed constat Ydram fuisse locum evomentem aquas vastantes vicinas civitates, in quo uno meatu clauso multi erumpebant. Quod Hercules videns loca ipsa exussit et sic aque clausit meatus. Nam Ydra ab aqua um vulneribus suis crevit; et dum saepe reciditur, pullulavit igni debita incendioque peritura.'
Abbreviated transcription (Latin):
ir̃ enĩtres fratres tantȩ concordiȩ iut intribus corporibo quasi una anima esset : IGorgone
meretrices crinitas serpentib. quȩ aspicientes conuertebant in lapides. Habentes unũ oculũ. quẽ
icẽ utebant᷑ : fuer̃ aut̃ tres sorores uniꝰ pulchritudinis. quasi uniꝰ oculi: quȩ ita spectatores suos
cere faciebant. ut uertere eos putarent᷑ in lapides: FSirenas tres fingunt fuisse. exparte uirgines : ex
te uolucres. habentes alas ⁊ungulas. Quarũ una uoce : altãtibiis. Tertialira canebat: qua
il lectos nauigantes suo cantu. in naufraugia trah ebant: Scđ̾m ueritatẽ aut̃ meretrices fuer̃ : quȩ transe¬
untes qm̃ deducebant adegestatẽ : his fictȩ s̃ inferre naufraugia: Alas aut̃ habuisse ⁊ ungulas: quia
amor ⁊ uolat ⁊ uulnerat: Quae inde in fluctib cõmorasse dñr : qr fluctꝰ uenerẽ rreauer̃: Scillã

Expanded text:
uerunt enim tres fratres tantae concordiae ut in tribus corporibus quasi una anima esset. Gorgones quoque uerunt enim tres fratres tantae concordiae ut in tribus corporibus quasi una anima esset. Gorgones quoque meretrices crinitas serpentibus, quae aspicientes convertebant in lapides, habentes unum oculum quem invicem utebantur. Fuerunt autem tres sorores unius pulchritudinis, quasi unius oculi, quae ita spectatores suos stupescere faciebant ut vertere eos putarentur in lapides. Sirenas tres fingunt fuisse ex parte virgines, ex parte volucres, habentes alas et ungulas: quarum una voce, altera tibiis, tertia lyra canebant. Quae inlectos navigantes sub cantu in naufragium trahebant. Secundum veritatem autem meretrices fuerunt, quae transeuntes quoniam deducebant ad egestatem, his fictae sunt inferre naufragia. Alas autem habuisse et ungulas, quia amor et volat et vulnerat. Quae inde in fluctibus conmorasse dicuntur, quia fluctus Venerem creaverunt. Scyllam
Abbreviated transcription (Latin):
ut peccora ambulare dñr. qua pragesimũ aeui annũ. nullus suꝑ egredit᷑. Pastiri : homuntiones s̃ ad uncis
naribus. Cornua acinfrora bs ⁊ caprarũ pedibus similes : Qualẽ in solitudine antonius sc̃s uidit: Quieti ĩ
delusa errore gentilitas: faunos satirosq colit: dñr quidã ⁊ siluestres hões: quos ñ nulli faunos
podes in libia . plantas uersas habent postgura totonos digitos in plantis : ppopodes in scitia s̃. hu¬
manã formã ⁊ equinos pedes habentes: IIn india fer̃ eẽ gentẽ : q̃ macrobii nuncupant᷑ : duo decim
taturã habentes: s̃ st ⁊ gens ibi statura cubitalis: quos g̃ci acubito pigmeos uocant. deq̃ su
diximꝰ : hu montana indie tenent : quib ÷ uicn ocean : Phibent ⁊ in eadẽ india esse gentem
portenta q̃ ñ s̃: sed ficta. in causis rerũ int̃ p̃tant᷑. Vt gerionẽ ispaniae regẽ : tripliciforma ꝓditũ :¬

Expanded text:
ut pecora, ambulare dicuntur: quadragesimum aevi annum nullus supergreditur. Satyri homunciones sunt aduncis naribus; cornua in frontibus, et caprarum pedibus similes, qualem in solitudine Antonius sanctus vidit. Qui etidelusa errore gentilitas Faunos Satyrosque colit.' Dicuntur quidam et silvestres homines, quos nonnulli Faunos podes in Libya plantas versas habent post crura et octonos digitos in plantis. Hippopodes in Scythia sunt, humanam formam et equinos pedes habentes. In India ferunt esse gentem quae μακρόβιοι nuncupantur, duodecim pedum staturam habentes. Est et gens ibi statura cubitalis, quos Graeci a cubito pygmaeos vocant, de qua supra diximus, § 7. Hi montana Indiae tenent, quibus est vicinus oceanus. Perhibent et in eadem India esse gentem portenta, quae non sunt, sed ficta in causis rerum interpretantur, ut Geryonem Hispaniae regem triplici forma proditum. F
Abbreviated transcription (Latin):
uaciãte : quasi ualua id÷ ianuauentris. uUł qđ sem̃ recipiat uł qđ ex ea foetus procedat: Nuesica di

Expanded text:
vocata quasi valva, id est ianua ventris, vel quod semen recipiat, vel quod ex ea foetus procedat. Vesica dicta, vocata quasi valva, id est ianua ventris, vel quod semen recipiat, vel quod ex ea foetus procedat. Vesica dicta,
Abbreviated transcription (Latin):
Uent̃ est: qui acceptos cibos digerit. ⁊ apparet extrinsetus ꝑtinetq apectore usq ad ingiunẽ: &dictꝰ¬
quod ꝑtotũ corpus uitȩ alim̃ta transmitat: Aluus est: quicibũ recipit ⁊ purgari solet. Sal
simulans sibi aliũi purgari: & uocataaleus ÷ : quod abluat᷑. id÷ purget᷑ : Exipso enĩ : sordes stercoꝵ
uint  Nterũ : solȩ mulieres habent. in quo concipiunt. ad similitudinẽ cauliculi: Tam̃ auet
quod duplex sit. & abutraq induas sediuidat partes. quae indiũsũ diffusȩ acre flexȩ : circũ plicant᷑
modũ cornuarietis. uł ꝙ interius inpleat᷑ fȩtu: hinc et ut̃: quo aliqiđ intrinsetus habuerit ut m̃bra
ineo generet᷑ Sem̃ enĩ receptũ fouet : confotũ corporat. corporatũ inm̃bra distinguit :I Vulu

Expanded text:
differunt. Venter est qui acceptos cibos digerit, et apparet extrinsecus, tenditque a pectore usque ad inguem, etdifferunt. Venter est qui acceptos cibos digerit, et apparet extrinsecus, tenditque a pectore usque ad inguem, etquod per totum corpus vitae alimenta transmittat. Alvus est qui cibum recipit, et purgari solet. Sallustius Hist. I, frag. 52: 'Simulans sibi alvum purgari.' Et vocatum alvum quod abluatur, id est purgetur: ex ipso enim sordes stercorum defluunt. Uterum solae mulieres habent, in quo concipiunt, ad similitudinem cauliculi. Tamen auctutem uterus, quod duplex sit et ab utraque in duas se dividat partes, quae in diversum diffusae ac replexae circumplicantur in modum cornu arietis; vel quod interius inpleatur foetu. Hinc et uter, quod aliquid intrinsecus habuerit, membra foetus in eo generetur: semen enim receptum confovet, confotum corporat, corporatum in membra distinguit. Vulva
Abbreviated transcription (Latin):
folioꝵ intibiis. siue quasi linguȩ eminentes: dictas aut̃ fibras: quod apud gentiles insacris ad foebia
ferebant᷑ ab ariolis. quibus oblatis atq succensis: responsa acciperent : Splen dictũ: a suplem̃to ex
parte iecoris neuacua existeret. quẽ quidã etiam risus causa factũ. ẽẽ. existimant: Nam sp¬
ne rideus. felle irascimur cordesapimꝰ iecore amamus: Quibus quattuor elem̃tis constantib: integrũ ẽ. ani-
el appellatũ: qđ sit folliculũ gestans hnimorem quiuocat᷑ bilis: IStomachus: grecce: osuoc
nteriore parte cohibent᷑ : Quae idcirco longis nexib in circuloꝵ ordmata s̃ mͦ: ut susceptas
i Matm digerant. & suꝑ ad ditis cibis non inpediant᷑: TOm̃tũ: menbranũ qđ continet intestinoꝵ
uorẽ partẽ qđ ei ⁊nuoin. greca uocant.  Disseptũ intestinũ quod discernit uentrem ⁊

Expanded text:
foliorum in intibis, sive quasi linguae eminentes. Dictas autem fibras quod apud gentiles in sacris ad Phoebi aras foliorum in intibis, sive quasi linguae eminentes. Dictas autem fibras quod apud gentiles in sacris ad Phoebi aras ferebantur ab ariolis, quibus oblatis atque subcensis responsa acciperent. Splen dictum a supplemento ex contraria parte iecoris, ne vacua existeret: quem quidam etiam risus causa factum existimant. Nam splene ridemus, felle irascimur, corde sapimus, iecore amamus. Quibus quattuor elementis constantibus integrum est animal. Fel appellatum, quod sit folliculum gestans humorem, qui vocatur bilis. Stomachus Graece os vocat corporis interiore parte cohibentur; quae idcirco longis nexibus in circulorum ordinata sunt modo, ut susceptas escas paulatim digerant, et superadditis cibis non inpediantur. Omentum membranum, quod continet intestinorum maiorem partem, quod ἐπίπλουν Graeci vocant. Disseptum intestinum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ : quod suauissit : Sanguis aut̃: integer nisi iniuuenib: Nãdicunt fisici minui sanguinẽ ꝑaetatem
in senib tremor est : &pͥȩ aut̃ : sanguisanimȩ portio ẽ: Indegenas lacerare mulieres inl¬
tu solent : inde x purpureae uestes. & flores purpurei mortuis prebent᷑:  Pulmo : ex grecco eloquio trahit
ilũ : Greccienĩ: pulmonẽ pleumon uocant. eo qđ cordis flauellũ sit. in quo pneuma id ÷ sp̃s in est .ꝑ.¬
subuolat. Inde ad oculos cȩtosque sensus et menbra diffundit᷑ : & calore suo ad sesucũ ex cibo tractũ uertit¬
in sangunem: quẽ adusum pascendi nutriendiq singulis menbris p̾bet: Iniecore aut̃: consistit uoluptas et
concupiscentia. iuxta eos quidefisicis disputant: Ifibra: iecorissunt extremitates. sic̃ ⁊ extremȩ partes

Expanded text:
guinem quod suavis sit. Sanguis autem non est integer, nisi in iuvenibus. Nam dicunt physici minui sanguinem per aetatguinem quod suavis sit. Sanguis autem non est integer, nisi in iuvenibus. Nam dicunt physici minui sanguinem per aetatem; unde et in senibus tremor est. Proprie autem sanguis animae possessio est: inde genas lacerare mulieres in luctu solent; inde et purpureae vestes et flores purpurei mortuis praebenulum. Graeci enim pulmonem pneumon vocant eo, quod flabellum cordis, in quo pneuma, id estsubin sanguinem, quem ad usum pascendi nutriendique singulis membris praebet. In iecore autem consistit voluptas et concupiscentia iuxta eos qui de physicis disputant. Fibrae iecoris sunt extremitates, sicut et extremae partes
Abbreviated transcription (Latin):
uicinũ est: utcũ ira accendit᷑. pulmonis humore tẽperet᷑: Huiꝰ duae arteriaes : equib sinistra plussangui¬
n habet. Dextra plus sp̃m : Vnde et indextro brachio pulsũ inspicimꝰ:Precordia: sunt
cat᷑ : qđ palpitet. Cuiꝰ inditio aut infirmitatẽ intelligimꝰ aut salutẽ: flui duplex est m
plex. et compositꝰ : Simplex : qui ex uno saltu constat: Conpositus est: qui ex plurib motib in ordi¬
tus ⁊ inaequalis existit: Quimotus. certa habent spatia dactilicũ ꝑassũ quã diusine ui
aiae sint natantis sanguinis atq riui ꝑ corpus om̃e diuisi. quib uniũsa m̃bra inrigant᷑: ¶San
Saut̃ : dũ incorpore est: Effusus uͦ: cruor dr̃: Nã cruor uocatꝰ: ab eo qđ effusus decurrit. uł ab eo qđ cur
corruat Alii : cruorem int p̃tant᷑ sanguinẽ corruptũ. qui emittit᷑: Alii aiunt uocatũ sal¬

Expanded text:
vicinus est ut, cum ira accenditur, pulmonis humore temperetur. Huius duae arteriae sunt, e quibus sinistra plus sanguivicinus est ut, cum ira accenditur, pulmonis humore temperetur. Huius duae arteriae sunt, e quibus sinistra plus sanguinem habet, dextra plus spiritum: unde et in dextro brachio pulsum inspicimus. Praecordia sunt lvocatus, quod palpitet; cuius indicio aut infirmitatem intellegimus aut salutem. Huius duplex est mplex, aut conpositus. Simplex, qui ex uno saltu constat; conpositus, qui ex pluribus motibus inordinatus et inaequalis existit. Qui motus certa habent spatia; dactylicum percussum, quamdiu sinae, eo quod viae sint natantis sanguinis, atque rivi per corpus omne divisi, quibus universa membra inrigantur. Sanst dum in corpore est, effusus vero cruor dicitur. Nam cruor vocatus ab eo quod effusus decurrit, vel ab eo quod currendo corruat. Alii cruorem interpretantur sanguinem corruptum qui emittitur. Alii aiunt vocatum san
Abbreviated transcription (Latin):
ones femot imn grur iu asedieta genua. eo qd imut̃o sint genis obposita: C oherent en lhioniac. gesmis
cospomi atet genua sursũ sint quib oculi formantur ut caui acretondoti uanta gnissr marigenuia¬
petura uterũ matnum rememorare : ubi quasi intenebris consedebant. antequã uenirent adlucem
sruradicta q hiscurramꝰ et egressum facimꝰ⁊ Sunt aut̃ sub genibse usguatisurts n uenureort ialnem¬
et himnolag a nom̃ sortitis : hos enĩ gretcipodos dicunt qr altnis motib solofixi incedunt : Ppsante
planitiae nincupatȩ. qr ñrotundȩ ut inquadrupedib nestare ñ possit bipes homo sedplane ut que
ongiores fermaite sunt utstabile corpus efficerent: Sunt aut̃ plantȩ anteriores partes qetia demultis
sora: eo qđ ibi uita id: anima continet᷑: Item uiscera capita neruor et sanguns et
quod illi cordian dicunt. siue acura Ineo enĩ. om̃is sollicitudo ⁊ scientiae causa manet: Qđ ideo pulmoni

Expanded text:
ones femorum et crurum; et dicta genua eo quod in utero sint genis opposita. Cohaerent enim ibi sibi, et cohominem, ita ut genua sursum sint, quibus oculi formantur, ut cavi ac reconditi fiant. Ennius innatura uterum maternum rememorare, ubi quasi in tenebris consedebant antequam venirent ad lucem. Crura dicta, quia in his currimus et gressum facimus. Sunt autem sub genibus usque ad suras. Tibiae vocaetymologia nomen sortiti sunt. Hos enim Graeci πόδας dicunt, qui alternis motibus solo fixi incedunt. Plantae a planitie nuncupatae, quia non rotundae, ut in quadrupedibus, ne stare non possit bipes homo, sed planae atque longiores formatae sunt, ut stabile corpus efficerent. Sunt autem plantae anteriores partes, quae etiam de multis ora, quia ibi vita, idest anima, contineatur; item viscera capita nervorum ex sanguine quod illi καρδίαν dicunt, sive a cura. In eo enim omnis sollicitudo et scientiae causa manet. Qui ideo pulmoni
Abbreviated transcription (Latin):
sgenitalia. barba ꝓlixa. pectus amplũ. inmulieribus lenes genȩ & angustũ pectus : Ad concipiend
aut̃ ⁊ portandos foetus: renes ⁊ latera  dilatata: qđ ad hões & partes adtinet corporis: et partedictũ÷ nc̃ȩtatis
eius subiungã¬

Expanded text:
ut in viris genitalia, barba promissa, pectus amplum; in mulieribus leves genae, et angustum pectus; ad concipiendos ut in viris genitalia, barba promissa, pectus amplum; in mulieribus leves genae, et angustum pectus; ad concipiendos autem et portandos foetus renes et latera dilatata. Quod ad hominem et ad partes attinet corporis ex parte dictum est, nunc aetates eius subiunga
Abbreviated transcription (Latin):
corpus expleri. qđ ex abortionib: ut fert̃ collectũ ÷: Alii: fȩtꝰ acapite sumere dicunt exordiũ : Vinde
folliculus: quisimul cũ infante nascit᷑. Continet que eũ dictꝰ quia ⁊cum edit᷑. Sequit᷑ Masci aut̃ patrib
similes auint : si pat̃nũ sem̃ ualidius sit: Matribus: simatris: hacratione : similes expͥmi uultꝰ Quiait̃
similes fieriqi sic̃ int̾ra multa semina occulta : sic et in nob̵ semina celant᷑ nob figuras parentũ redditura
Ex pat̃ nose mine puellas nasci. ⁊ ex mat̾no pueros : qr om̃is partꝰ constat duplicisemine: Cuiꝰ parsmaic
Quaedã utilitatis & decoris: ut sens infacie & incorpore. manus acpedes : quoꝵ menbroꝵ & utilitas magna ẽ e
speties decentissima: Quaedã tantũ decoris: ut mamillȩ inuiris. & inutroq sexu umbilicus: quaedã discretionis.

Expanded text:
opus expleri; quod ex abortionibus, ut ferunt, collecta sunt. Alii foetus a capite sumere dicunt exordium. Unde opus expleri; quod ex abortionibus, ut ferunt, collecta sunt. Alii foetus a capite sumere dicunt exordium. Unde folliculus, qui simul cum infante nascitur continetque eum; dictus, quia et cum editur sequitur. Nasci autem patribus similes aiunt, si paternum semen validius sit; matribus, si matris; hac ratione similes exprimi vultus: qui autem oavorumque similes fieri, quia sicut in terra multa semina occulta, sic et in nobis semina celantur figuras parentum redditura. Ex paterno autem semine puellas nasci et ex materno pueros, quia omnis partus constat duplici semine, cuius pars maior quaedam et utilitatis et decoris, ut sensus in facie, et in corpore manus ac pedes: quorum membrorum et utilitas magna est, et species decentissima. Quaedam tantum decoris, ut mamillae in viris, et in utroque sexu umbilicus. Quaedam discretionis,
Abbreviated transcription (Latin):
quo soleo hoc uenire ꝓfluuũ: Luna enĩ grecce mene dr̃ : Hec ti muliebria nuncupant᷑ : Nãmulier :¬
solum animal menstruale est : Cuiꝰ eruoris contactu: fruges ñ germinant. Accescunt inusta. moruint᷑
bȩ amittunt arbores fetus. ferrũ rubigo corripit. nigrescunt aera sicanes inde ederint.: in
efferunt᷑: Glutinũ as falti. qđ nec ferro nec aqͥs dis soluitur : cruore ipso pollutũ sponte dispgt̃.
Post plurimos aut̃ dies menstruos. idec sem non eẽ. generabile: qr iam ñ est menstrualis singius a quo
ꝑfusus inriget᷑ : Tenue sem: Iocis muliebribus non aðheret: Labitur nec habet uimadherendi: Similit
⁊ ium ñ habet gignendi : qr muliebri sanguini miscere se non potest: ꝓpt̃ nimiã sui spissituoi
uit̃ aiunt cor hõis fingi qđ in eosit et uita hõis ⁊ sapientia : deinde quadragesimo die: totun

Expanded text:
quo solet hoc venire profluvium; luna enim Graece μήνη dicitur. Haec et muliebria nuncupantur; nam mulier solum animal menstruale est. Cuius cruoris contactu fruges non germinant, acescunt musta, moriuntur herbae, amittunt arbores fetus, ferrum rubigo corripit, nigrescunt aera. Si qui canes inde ederint, in rabiem efferuntur. Glutinum asphalti, quod nec ferro nec aquis dissolvitur, cruore ipso pollutum sponte dispergitur. Post plurimos autem dies menstruos ideo semen non esse germinabile, quia iam non est menstrualis sanguis, a quo perfusum inrigetur. Tenue semen locis muliebribus non adhaerere; labitur enim nec habet vim adhaerendi. Similiter et crassum vim non habet gignendi, quia muliebri sanguini miscere se non potest propter nimiam sui spissitudinem. aritatem. Primum autem aiunt cor hominis fingi, quod in eo sit et vita omnis et sapientia; deinde quadragesimo die totum
Abbreviated transcription (Latin):
uminare dñr : Sub linguiũ uł oꝑculũ gurgulionis : quasi parua lingua : q̃ foram̃ lingi
recludit. oꝑit ue: Collũ dictum: qđ sit rigidũ & teres ut columna. bauilans capiit et sustes
quasi capitoliũ: Cuius anterior pars: gula uocatur. poterior ceriux : Ceruix autẽ
uocata: qđ ꝑeam partẽ cerebrũ ad medullã spinȩ dirigit᷑ quasi cerebri uia  Uetes aut : plurali
ũ numero ceruices dicebant: pͥus ortensius : ceruicem singularit̃ dixittes auc.
Teruix aut̃ num̃io singulari : menbrũ ipsũ significat : Nã pluralit̃ : contumaciã sepe
trat Eicero inuerrinis: Praetorẽ tu accuses frangere ceruices : FAmeri dicti qua
addistinctionẽ hõis apecudib mutis: ut hi humeros illi armos habȩ dñ ieciq̃ꝓpei¬

Expanded text:
ruminare dicuntur. Sublinguium operculum gurgulionis, quasi parva lingua quae foramen linguae ruminare dicuntur. Sublinguium operculum gurgulionis, quasi parva lingua quae foramen linguae recludit operitve. Collum dictum, quod sit rigidum et teres ut columna, baiulans caput et sustentans quasi capitolium: cuius anterior pars gula vocatur, posterior cervix. Cervix autem vocata, quod per eam partem cerebrum ad medullam spinae dirigtantum numero cervices dicebant. Primus Ostensius cervicem singulariter dixit. Cervix autem numero singulari membrum ipsum significat. Nam pluraliter contumro in Verrinis: « Praetorem tu acccusas frangere cervices. » Humeri dicti quasi armi, ad distinctionem hominis a pecudib