comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ante. mentis oculos reuocatis. qđ templum re¬
dẽptor nr̃ ingressus cathedras uendentium
columbas euertit. & nũmulariq effudit aes:
Qui nã sunt in tẽplo dĩ hodie qui columbas
uendunt. nisi qui in ȩccła pretiũ de impo¬
sitione mañ accipiunt. per quam nidelicet
impositionem sp̃s sc̃s celit̾ dat: Columba
igitur uendit᷑. quia manꝰ impositio ꝑ quam

Expanded text:
ante mentis oculos revocatis quod templum Reante mentis oculos revocatis quod templum Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes? Qui namque sunt in templo Dei hodie qui columbas vendunt, nisi qui in Ecclesia pretium de impositione manus accipiunt? Per quam videlicet impositionem Spiritus sanctus coelitus datur. Columba ergo venditur, quia manus impositio, per quam
Abbreviated transcription (Latin):
In basib igit᷑ cherubin exprimit᷑. quia dec&
nmirũ ut sacerdotũ pectora plenitudine. sci¬
entiae. suit referta Per leones autẽ. terror
seueritatis. ꝑ boues uero patientia mansuetu¬
dinis figurat᷑ Itaq in basibus nec leones sine
bobus nec bones sine leonib exprimuntur.
quia semꝑ in sacerdotali pectore cũ terrore
seueritatis custodiri debet uirtꝰ mansuetudi¬
nis. ut & irã mansuetudo condiat. & eandẽ
mansuetudinẽ ne fortasse dissoluta sit. zelus
districtionis accendat. Sed ista cur loquim᷑
cũ adhuc plerosq grauari factis atrociorib
uideamus: Cobis enĩ sacerdotib lugens lo¬
quor. quia nonnullos ur̃m cũ pręnus facere
ordinationes agnouimꝰ. sp̃ualem grãm uendere.
& de alienis iniquitatib cũ peccati dampno
tẽporalia lucra cumulare. Cur ergo ad me¬
moriam non redit qđ uax dnica precipiens
dicit. gratis accepistis gratis date : Cur non

Expanded text:
In basibus ergo cherubim exprimuntur, quia decet In basibus ergo cherubim exprimuntur, quia decet nimirum ut sacerdotum pectora plenitudine scientiae sint referta. Per leones autem terror severitatis, per boves vero patientia mansuetudinis figuratur. Itaque in basibus nec leones sine bobus, nec boves sine leonibus exprimuntur, quia semper in sacerdotali pectore cum terrore severitatis custodiri debet virtus mansuetudinis, ut et iram mansuetudo condiat, 1502, et eamdem mansuetudinem, ne fortasse dissoluta sit, zelus districtionis accendat. 13. Sed ista cur loquimur, cum adhuc plerosque gravari factis atrocioribus videamus? Vobis enim sacerdotibus lugens loquor, quia nonnullos vestrum cum praemiis facere ordinationes agnovimus spiritalem gratiam vendere, et de alienis iniquitatibus cum peccati damno temporalia lucra cumulare. Cur ergo ad memoriam vestram non redit quod vox Dominica praecipiens dicit: Gratis accepistis, gratis date . Cur non
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis anim̾ inflamiat᷑. Sed inter huec
sciendum est. ut sic exerceat᷑ relus rectitu
dinis contra prauitatẽ ꝓximox. quatinus in
feruore districtionis nullomͦ relinquat᷑ uiiꝰ
mansuetudinis. Ira &e enĩ sacerdotis nequaqua
debet esse preceps & ꝑturbata. sed magis ei
c̃silii grauitate metuenda. Et poꝵ tare
igit᷑ debemꝰ quos corrigimꝰ. & cor rigere
quos portamꝰ. ne. si ex utroq unũ defuerit:
uel inferuore uel in mansuetudine. actio sa¬
cerdotalis ñ sit. Hoc nãq est qđ in tẽpli minis¬
terio inbasib t̾ẽpli sculptorio opere. leones
& boues & cherubin expressa sunt. Cherubin
quippe est pleuitudo scientiȩ. Sed quid est
qđ in basibus nec leones sine. bobus. nec boueᷤ
sine leouib sunt: Quid enĩ aliud designant
bases in templo. nisi sacerdotes in aecdesia:
Qui dũ sollicitudinẽ regiminis tolerant: quasi
more basiũ super impositum omis portant

Expanded text:
veritatis animus inflammatur. 12. Sed inter haec veritatis animus inflammatur. 12. Sed inter haec sciendum nobis est ut sic exerceatur zelus redinis contra prava acta proximorum quatenus in fervore districtionis nullo modo relinquatur virtus mansuetudinis. Ira etenim sacerdotis nequaquam debet esse praeceps et perturbata, sed magis ex consilii gravitate mitiganda. Et portare ergo debemus quos corrigimus, et corrigere quos portamus, ne si ex utroque unum defuerit, vel in fervore, vel in mansuetudine actio sacerdotalis non sit. Hinc namque est quod in templi ministerio in basibus templi sculptorio opere leones et boves et cherubim expressa sunt. Cherubim quippe est plenitudo scientiae. Sed quid est quod in basibus nec leones sine bobus, nec boves sinc leonibus fiunt? Quid enim aliud, designant bases in templo, nisi sacerdotes in Ecclesia? Qui dum sollicitudinem regiminis tolerant, quasi more basium superimpositum onus portant.
Abbreviated transcription (Latin):
yses ergo labrũ sacerdotib de speculis mu¬
lierũ fecit. quia lex dĩ lauadrũ cõpunc¬
tionis peccatoꝵ. nr̃oꝵ maculis exhibet. dũ
ea ꝑ quȩ scẽ anime suꝑno sponso placuert̃.
intuenda nobis cȩlestia prȩcepta prębet
Quib si diligent̃ intendimus: internȩ nr̃e
c̃õpungimur. Compuncti uero quasi in
labro de speculis mulierũ lauamur. Est au¬
tem ualde necessariũ. ut cũ de nobis in com¬
punctione afficimn: etiam cõmissox nobis uitã
tamen a ꝓximoꝵ custodia non auertat
Quid enĩ prodest. si amantes nosietipsos relin¬
quamus ꝓrimos : Uel quid rursũ prodest
si amantes uel ⁊elantes ꝓximos relinquamiᷤᷤ
nosmetipsos: In ornamento quippe taber¬
naculi bistinctus coccus offerri precipitur
ut ante dĩ oculos caritas nr̃a dĩ & pxrimi
amore coloret᷑. Ille. autẽ uere se diligit
qui pure diligit auctorẽ Tunc ergo cocenᷤ
bistinguit᷑. quando erga se & ꝓximũ amore

Expanded text:
yses ergo labrum sacerdotibus de speculis muyses ergo labrum sacerdotibus de speculis mulierum fecit, quia lex Dei lavacrum compunctionis peccatorum nostrorum maculis exhibet, dum ea per quae sanctae animae superno sponso placuerunt intuenda nobis coelestia praecepta praebet. Quibus si diligenter intendimus, internae nostrae compungimur; compuncti vero, quasi in labro de speculis mulierum lavamur. 11. Est autem valde necessarium ut cum de nobis in compunctione afficimur, etiam commissorum nobis vitam tamen a proximorum custodia non avertat. Quid enim prodest, si, amantes nosmetipsos, relinquamus proximos? Vel quid rursum prodest, si, amantes vel zelantes proximos, relinquamus nosmetipsos? In ornamento quippe tabernaculi bis tinctus coccus offerri praecipitur , ut ante Dei oculos charitas nostra Dei et proximi amore coloretur. Ille autem vere se diligit, qui pure diligit auctorem. Tunc ergo coccus bis tingitur, quando erga se et proximum ex amore
Abbreviated transcription (Latin):
in quo sacerdotes lauari debeant & sc̃ã sc̃ꝵe
ingredi. quia lex dĩ priusnos lauari per¬
compunctionẽ prȩcipit. ut nr̃a immunditia
ad penetrandam secretoꝵ. dĩ munditiã non
sit indigna. Quod labrũ de speculis muli¬
erum ꝑhibet factum. quȩ ad tab̃naculi ostiũ
indesinent̃ excubabant. Specula quippe¬
st̃ mulierũ prȩcepta dĩ. in quib se scẽ animȩ
feditatis deprehendunt. cogitationũ uitia
corrigunt & quasi renitentes uultꝰ uelut
ex reddita imagine cõponunt. quia dum
prȩceptis dnicis sollerter intendunt: in eis
ꝓculdubio uel quid in se celesti uiro placeat
uel quid displeceat agnoscunt. Quȩ quã¬
diu in hac uita sunt. ęternũ tabernaculũ
ingredi nequaquã possunt: sed tamen ad
ostium tab̾naculi mulieres excubant. quia
sc̃ȩ animȩ etiã cum infirmitate. adhuc
carnis grauant᷑. amore tamen continuo
ingressum ȩterni introitꝰ obseruant. Mo¬

Expanded text:
in quo sacerdotes lavari debeant et sancta sanctorum in quo sacerdotes lavari debeant et sancta sanctorum ingredi, quia lex Dei prius nos lacompunctionem praecipit, ut nostra immunditia ad penetrandam secretorum Dei munditiam non sit indigna. Quod bene labrum de speculis mulierum perhibet factum, quae ad tabernaculi ostium indesinenter excubant. Specula quippe mulierum sunt praecepta Dei in quibus sanctae animae oeditatis maculae, deprehendunt. Cogitationum vitia corrigunt, et quasi renitentes vultus velut ex reddita imagine componunt, quia dum praeceptis dominicis solerter intendunt, in eis procul dubio vel quid in se coelesti viro placeat, vel quid displiceat agnoscunt. Quae quandiu in hac vita sunt, aeternum tabernaculum ingredi nequaquam possunt. Sed tamen ad ostium tabernaculi mulieres excubant, quia sanctae animae etiam cum infirmitate adhuc carnis gravantur, amore tamen continuo ingressum aeterni introitus observant. Mo
Abbreviated transcription (Latin):
libus ponit᷑. ut eandẽ salis petrã lambere
debeant & meliorari. Quasi ergo inter
bruta animalia petra salis debet esse sa¬
cerdos in popłis. Curare namq sacerdotẽ
necesse est. quȩ singulis dicat. unũ quemq
qualiter moneat. nt quisquis sacerdoti
ningit᷑. quasi ex salis tactu aeternȩ uitȩ
sapore condiat᷑ Sal ce enim terrȩ non su¬
mus si corda audientiũ non condimus.
Quod ꝓfecto condimentũ ille ueracit᷑ pri¬
mo impendit. qui prȩdicationiᷤᷤ uerbum
non subtrahit. Sed tunc uere aliis prȩdi¬
camꝰ si dicta rebus ostendimꝰ. si nos ipsi di
ose patrũ prȩcedentiũ facta pensemus
ut ex conspecta illoꝵ gła in nr̃is nobis ocu¬
lis nr̃a uita sordescat. Lunc uere cõpun¬
iam ꝓfecisse nouimꝰ quos ueneramur. Huic
est quod de moyse scriptũ est. Posuit & la
culis mulierũ quę excubabant in ostio tab̾¬
naculi. Labrũ inquit eneum moyses ponit

Expanded text:
libus ponitur, ut eamdem salis petram lambere libus ponitur, ut eamdem salis petram lambere debeant, et meliorari. Quasi ergo inter bruta animalia petra salis debet esse sacerdos in populis. Curare namque sacerdotem necesse est, quae singulis dicat, unumquemque qualiter admoneat, ut quisquis sacerdoti jungitur, quasi ex salis tactu, aeternae vitae sapore condiatur. Sal etenim terrae non sumus, si corda audientium non condimus. Quod profecto condimentum ille veraciter proximo impendit qui praedicationis verbum non subtrahit. 10. Sed tunc vere aliis recta praedicamus, si dicta rebus ostendimus, si nosipsi divose patrum praecedentium facta pensamus, ut ex conspecta illorum gloria, in nostris nobis oculis nostra vita sordescat. Tunc vere compunjam profecisse novimus quos veneramur. Hinc est enim quod de Moyse scriptum est: Posuit et laculis mulierum quae excubabant in ostio tabernaculi . Labrum quippe aeneum Moyses ponit,
Abbreviated transcription (Latin):
terra nr̃a cum pecuna fructus comedimꝰ
quando sumentes eccłastica subsidia in
predicatione. laboramꝰ. Precones namq uen¬
turi iudicis sumus. Quis ergo secuturum
idicẽ nuntiet. si preco tacet:Ainde con¬
siderandũ est ut in quantũ ualet quisq in
quantũ sufficit. & terrorẽ uenturi iudicn
&e dulcedinem regni susceptȩ aecłȩ insinu¬
are contendat. Et qui una eademq exhor¬
tationis uoce non sufficit simul cunctos
admonere: debet singulos inquantũ ualet
instruere. priuatis locutionibus ȩdificare.
exhortatione simplici fructum infilioꝵ. suo
cordibus quęrere. Debemꝰ namq pensare.
Uos estis sal terrȩ. Si igit᷑ sal sumꝰ: condire
mentes fideliũ debenus. Uos igit᷑ qui pas¬
tores estis pensate. quia dĩ aninalia pascitis
De. quib ꝓfecto animalibus dõ ꝑ psalmistam
dicit᷑. Animalia tua habitabunt in ea
Et sepe uidemꝰ qđ petra salis brutis anima¬

Expanded text:
terra nostra cum pecunia fructus comedimus, terra nostra cum pecunia fructus comedimus, quando sumentes ecclesiastica subsidia in praedicatione laboramus. Praecones namque venturi judicis sumus. Quis ergo venturum judicem nuntiet, si praeco tacet? 9. Proinde considerandum nobis est ut, in quantum valet quisque, in quantum sufficit, et terrorem venturi judicii, et dulcedinem regni, susceptae Ecclesiae insinuare contendat. Et qui una eademque exhortationis voce non sufficit simul cunctos admonere, debet singulos, in quantum valet, instruere, privatis locutionibus aedificare, exhortatione simplici fructum in filiorum suorum cordibus quaerere. Debemus namque pensare Vos estis sal terrae . Si ergo sal sumus, condire mentes fidelium debemus. Vos igitur, qui pastores estis, pensate quia Dei animalia pascitis. De quibus profecto animalibus Deo per Psalmistam dicitur: Animalia tua habitabunt in ea . Et saepe videmus quod petra salis brutis anima
Abbreviated transcription (Latin):
quentiũ fouent ne tẽporalia stipendia
amittant. ed & nos qui ex oblationib
fideliũ uiuimus quas illi ꝓsius peccatis obtu
lerunt si comedimus & tacemꝰ: eoꝵ ꝓculdu¬
bio peccata manducamus. Pensenius ergo
cuius sit apud dm̃ criminis peccatoꝵ pre¬
tium manducare. & nihil contra peccata
predicando agere Audiamꝰ quid beati
iob uoce. dicit᷑. Si aduersum me terra
clamat. & cũ ipsa sulci eius deflent. si
fructus eius comedi absq pecuma. Terra
etenĩ contra possessorẽ clamat. quando
contra pastorẽ suũ iuste eccła murmurat
Cuius etiam sulci deflent. si corda audien¬
tium quȩ a prȩcedentibus sunt patribus
predicationis uoce & uigore. inuectioniᷤᷤ
exarata. uident aliquid qđ lugeant de
uita pastoris. Cuins uidelicet t̃rȩ fructus
possessor bonꝰ sine pecunia non manducat
quia discretꝰ pastor prerogat talentum
uerbi ne ad dãpnationẽ suam de eccła
stipendiũ alimenti sumat. Tunc enĩ de

Expanded text:
quentium fovent, ne temporalia stipendia quentium fovent, ne temporalia stipendia amittant. Sed et nos qui ex oblationibus fidelium vivimus, quas illi pro suis peccatis obtulerunt, si comedimus et tacemus, eorum procul dubio peccata manducamus. Pensemus ergo cujus sit apud Deum criminis peccatorum pretium manducare, et nihil contra peccata praedicando agere. Audiamus quid beati Job voce dicitur: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent, si fructus ejus comedi absque pecunia . 1500 Terra enim contra possessorem suum clamat quando contra pastorem suum juste Ecclesia murmurat. Cujus etiam sulci deflent, si corda audientium, quae a praecedentibus sunt patribus praedicationis voce et vigore invectionis exarata, vident aliquid quod lugeant de vita pastoris. Cujus videlicet terrae fructus possessor bonus sine pecunia non manducat, quia discretus pastor praerogat talentum verbi, ne ad damnationem suam de Ecclesia stipendium sumat alimenti. Tunc enim de
Abbreviated transcription (Latin):
uel idcirco terrena stipendia in prędicatio¬
ne consequit᷑ .ne. a predicationis uoce. per
indigentiã lasset̾: huic ꝓculdubio ad re¬
cipiendã mercedem nihił obstat in patiia.
quia sũptus supsit in uia. Sed quid uos
qđ tanien dicere sine dolore non possum
quid nos o pastores agimꝰ. qui & mercedẽ
consequimur. & tamen operarii nequaquã
Pensemꝰ cuius dãpnationis sit sine labore hic
ꝑcipere mercedem laboris. Ecce ex oblati¬
one fideliũ uiuimus. sed nunquid ꝓ animab¬
fidelium laboramus: Illa in nr̃m stipen
suis fideles obtulerunt. nec tamen contra
peccata eadem uel orationis studio uel
prȩdicationis ut dignũ est insudamꝰ. Uix
ꝓculpa sua quempiã aꝑta uoce reprehen¬
dimus. & adhuc qđ est grauius aliquando
si ꝑsona in hoc mundo potens sit eius for¬
sitan errata laudant᷑. ne si aduersetur
ꝑ iracundiã munus subtrahat qđ impen¬
comedere. dicunt᷑. nisi quia peccata delin¬

Expanded text:
vel idcirco terrena stipendia in praedicatiovel idcirco terrena stipendia in praedicatione consequitur, ne a praedicationis voce per indigentiam lassetur, huic procul dubio ad recipiendam mercedem nil obstat in patria, quia sumptus sumpsit in via. 8. Sed quid nos quod tamen sine dolore dicere non possum quid nos, o Pastores, agimus, qui et mercedem consequimur, et tamen operarii nequaquam Pensemus cujus damnationis sit sine labore hic percipere mercedem laboris. Ecce ex oblatione fidelium vivimus, sed quid pro animabfidelium labsuis fideles obtulerunt; nec tamen contra eadem peccata vel orationis studio, vel praedicationis, ut dignum est, insudamus. Vix pro culpa sua quempiam aperta voce reprehendimus, et adhuc quod est gravius, aliquando si persona in hoc mundo potens sit, ejus forsitan acta laudamus, ne si adversetur per iracundiam, munus subtrahat quod impencomedere dicuntur, nisi quia peccata delin
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ quod subdit̾ dignus est operarius
mercede sua. quia iã de mercede operis¬
sunt ipsa alimenta sustentationis. ut hic
merces de labore predicationis inchoetur
que illic de ueritatis uisione ꝑficit᷑. Qua
uire considerandũ est. qđ nr̃o operi dude
mercedes debent᷑. Una in uia. altera in pa¬
tria. Una quȩ nos in labore sustentat. alia
quȩ nos in resur rectione remunerat Meirceᷤ
itaq quȩ in pręsenti recipit̾ hoc in nob deb&
lgere. ut ad sequentẽ mercedẽ robustius
tendat Uerus ergo quisq predicator non
ideo prędicare debet itt in hoc tẽpore mer¬
cedẽ recipiat. sed ideo mercedẽ recipere
ut prȩdicare sufficiat. Quisquis naq ideo
prȩdicat ut hic uel laudis uel muneris mer¬
cedem recipiat. Aeterna ꝓculdubio mercede
se priuat. Quisquis uͦ ꝑ ea que dicit ideo
placere hominib appetit. ut dũ placet qđ
dicit̾ per eadẽ dicta non ipse feddns amietꝰ

Expanded text:
tandum quod subditur: Dignus est operarius tandum quod subditur: Dignus est operarius mercede sua, quia jam de mercede sunt operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficitur. Qua in re considerandum est quod uni nostro operi duae mercedes debentur, una in via, altera in patria; una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Merces itaque quae in praesenti accipitur: hoc in nobis debet agere, ut ad sequentem mercedem robustius tendatur. Vetus ergo quisque praedicator non ideo praedicare debet, ut in hoc tempore mercedem recipiat, sed ideo mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo praedicat ut hic vel laudis vel muneris mercedem recipiat, aeterna procul dubio mercede se privat. Quisquis vero vel ea quae dicit, ideo placere hominibus appetit, ut, dum placet quod dicitur, per eadem dicta non ipse, sed Dominus ametur,
Abbreviated transcription (Latin):
In quancũq domũ intraueritis primũ dicite
Pax hiuc domui. Et si ibi fuerit filius pacis:
requiescet suꝑ illam pax ur̃a Sin autem ad
uos reuertetur Pax quȩ abore prȩdicato¬
ris offert᷑ aut requiescit in domo si in ea fi¬
lius pacis fuerit. aut ad eundẽ prȩdicato¬
rem reuertit᷑. quia aut erit quisq prȩdes¬
tinatꝰ ad uitam & cęleste uerbũ sequitur
qđ audit. Aut si nullus audire uoluerit
ipse predicator sine fructu non erit. quia
ad eum pax reuertet᷑ quȩ ei a dño ꝓ labore
sui operis recõpensabitur. Ecce autem qui
peram & sacculũ portare ꝓhibuit. sũptus
& alimenta ex eadem predicatione concedit
aia sequit᷑. In eadẽ autem domo manete.
edeutes & bibentes quȩ apud illos sunt:
Dignus est enim operarius mercede. sua
Si pax nr̃a recipit᷑. dignum est ut in cade¬
domo mancam edentes & bibentes qui apud
illos sunt. ut ab eis terrena stipendia conse.
magnũ est si ur̃a carualia metamꝰ: Et no¬

Expanded text:
te: Pax huic domui. Et si ibic fuerit filius pacis, requiescet super illum pax vestra; sin autem, ad vos revertetur. Pax quae ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit in domo, si in ea filius pacis fuerit, aut ad eumdem praedicatorem revertitur; quia aut erit quisque praedestinatus ad vitam, et coeleste verbum sequitur quod audit; aut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fructu non erit, quia ad eum pax revertitur, quoniam ei a Domino pro abore sui operis merces recompensatur. 7. Ecce autem qui peram et sacculum portare prohibuit sumptus et alimenta ex eadem praedicatione 1499 concedit. Nam subditur: In eadem autem domo manete, edentes et bibentes quae apud illos sunt. Dignus est enim operarius mercede sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadedomo maneamus edentes et bibentes quae apud illos sunt, ut magnum est si vestra carnalia metamus? Et no
Abbreviated transcription (Latin):
ut onus scłarium negotiorũ portet. ne
dum hoc eiꝰ colla deprimit: ad predicanda
cęlestia non ad surgat. Nec debet stultꝙꝵ
operum exempla conspicere. ne sua opera
quasi ex mortuis pellibus credat̾ munire
unt & enim multi. qui prauitatẽ. suã ex
alienis pranitatibus tuent᷑. Quia enĩ alios
talia fecisse considerant: fe hec facere li¬
center putant. Hi quid aliud faciunt nͥ
pedes suos ex mortuoꝵ Animaliũ munire
pellib conant᷑: Onũs uero qui salutat
in uia. ex occasione salutat itineris. non
ex studio optandę ciusdem salutis. Qui
igit᷑ non amore ęterne patriȩ sed prȩmi¬
orũ ambitu salutẽ. audientib pręditat qͣsi
in itinere salutat. quia ex occasione non ex

Expanded text:
ut onus saecularium negotiorum portet, ne ut onus saecularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex mortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, non ex studio optandae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu salutem audientibus praedicat, quasi in itinere
Abbreviated transcription (Latin):
calciamenta. & neminẽ. ꝑ uiã salutauerta
redicatori eni tanta debet in dõ esse
fidutia. at pręsentis uitȩ sũptus quãuis
non puideat. tamen sibi hos non deesse¬
sciat certissime. ne dũ mens eius occu¬
patꝰ᷑ ad temporalia. minꝰ alus prouideat
ȩcerna. Cui etiam neminẽ salutare
conceditur. ut sub quanta festinatione
iter prȩdicationis ꝑgere debeat ostendat᷑
Quȩ siquis uerba etiam ꝑ allegoriã uelit
intelligi: in sacculo pecunia clausa est
pecunia uͦ dausa est sapicatia oegiłt d
Qui igitur sapientiȩ uerbum habet. sed hoc uiii¬
erogare ꝓximo negligit: quasi pecunã in
sacculo ligatam tenet Unde scriptum est¬
ꝑ salonionem Sapientia abscondita & thes¬
aurus absconditus. quȩ utilitas in utroq
Quid uero per peram nisi onera scł̃i. & quid
hoc loco per calciamenta nisi mortuorum
operum exempla signant᷑ : Qui ergo offi¬
cium prȩdicationis suscipit dignum non est

Expanded text:
calceamenta, et neminem per viam salutaveritis. calceamenta, et neminem per viam salutaveritis. Praedicatori etenim tanta debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus quamvis non provideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporalia, minus aliis provideat aeterna. Cui etiam per viam neminem salutare conceditur, ut sub quanta festinatione iter praedicationis pergere debeat ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intelligi, in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Unde scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus occultus, quae utilitas in utrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est
Abbreviated transcription (Latin):
blandiuntur: intrinsecus seuiunt.
quib alias ueritas dicit: Uentunt ad
uos in uestimentis ouium. intrinsecus
Autem sunt lupi rapaces. Contra quẽ
om̃a considerandũ nobis est. quia sicut
agni inter lupos mittimꝰ. ut sensum ser¬
uantes in nocentię. morsum malitiȩ non
habeamꝰ. Qui enĩ locũ predicatioitiᷤᷤ susce¬
pit mala inferre non debet sed tolerare.
ut ex ipsa sua mansuetudine. iram seuien¬
tium mitiget. & peccatoꝵ uulnera in
aliis ipse afflictionib uulneratus sanet
Quẽ & siquando zelus rectitudinis exigit
ut erga subiectos seuiat furor ipse de
amore sit non de crudelitate. quatinus
paterna pietate diligat. quos foris
quasi insequendo castigat. Quod tunc
rector bene exlbet cum se ipse dili¬
gere ꝑ amorem priuatũ nescit. cum
nulla quȩ mundi sunt appetit. cũ ter¬
renȩ cupiditatis onerib nequaquã m̃ti
colla submittit Unde & subditur
Iolite portare sacculũ neq perã neq

Expanded text:
blandiuntur, intrinsecus saeviunt. De blandiuntur, intrinsecus saeviunt. De quibus alias Veritas dicit: Veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Contra quae, omnia considerandum nobis est quia sicut agni 1498 inter lupos mittimur, ut, sensum servantes innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Quem et si quando zelus rectitudinis exigit ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore sit, non de crudelitate, quatenus paterna pietate diligat, quos foris quasi insequendo castigat. Quod tunc bene Rector exhibet, cum seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mundi sunt appetit, cum terrenae cupiditatis oneribus nequaquam mentis colla supponit. 5. Unde et subditur: Nolite portare sacculum, neque peram, neque
Abbreviated transcription (Latin):
dns dicitꝰ Lingua tuam adherere faciã
palato tuo & eris mutꝰ. nec quasi uir ob¬
iuigans. quia domͦ exasperans est Acsiaꝑte
dicat. Idcirco tibi predicationis sermo
tollitur. quia dui me in suis actib plebs
xasperat. non est digna cui exhortatio
ueritatis fiat. Ex cuiꝰ ergo uitio predi¬
catoris sermo subtrahat᷑ non facile agno¬
scit᷑. quia uero pastoris taciturnitas ali¬
quando sibi semꝑ autem subiectis noceat
certissime scit᷑  Sed utinã si ad prȩdica¬
cionis uirtutẽ non sufficimꝰ. loci nr̃i offi¬
cium innocentia uitȩ teneamꝰ. Nã suboit᷑
Ecce ego mitto uos sicut agnos inter lupos
Multi autẽ cum regiminis iura suscipiunt
ad lacerandos subaltos in ar descunt. ter¬
roreni potestatis exhibent. & quibus
prodesse debuerant nocent. Et quia cari¬
tatis uiscera non habent domini iuderi ap¬
pecunt. patres se esse minime recognoscunt
humilitatis locum in elatione: dominati¬
onis inimutant. Et siquanđo extrinsecuᷤ

Expanded text:
dicit: Linguam tuam adhaerescere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Ac si aperte dicat: Idcirco tibi praedicationis sermo tollitur, quia dum me in suis actibus plebs exasperat, non est digna cui exhortatio veritatis fiat. Ex cujus ergo vitio praedicatori sermo subtrahatur, non facile cognoscitur. Quia vero Pastoris taciturnitas aliquando sibi, semper autem subjectis noceat, certissime scitur. 4. Sed utinam si ad praedicationis virtutem non sufficimus, loci nostri officium in innocentia vitae teneamus. Nam subditur: Ecce ego mitto vos sicut agnos inter lupos. Multi autem cum regiminis jura suscipiunt, ad lacerandos subditos inardescunt, terrorem potestatis exhibent, et quibus prodesse debuerant, nocent. Et quia charitatis viscera non habent, domini videri appetunt, patres se esse minime recognoscunt, humilitatis locum in elationem dominationis immutant, et si quando extrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
quippe curȩ. terrenȩ. a celesti desiderio ob¬
durescit animus. & dũ ipso suo usu durꝰ effi
cit᷑ ꝑ actionẽ scłi: ad ea emolliri non ualet
quȩ ꝑtinent ad caritatẽ dĩ Unde sc̃a dec¬
desia bene de menbris suis infirmantibus
dicit. Posuerunt me custodẽ in uineis. uineã
meã non custodiui. Cineae quippe nrãe
actiones sunt. quas usu cotidiani laboris
excolim̾. Sed custodes in umeis positi nr̃am
uineã minime. custodimꝰ. quia dũ extraneiᷤᷤ
actionib implicam᷑: ministeriũ actioniᷤᷤ nr̃e¬

Expanded text:
quippe curae terrenae, a coelesti desiderio obquippe curae terrenae, a coelesti desiderio obdurescit animus, et dum citur per actionem saeculi, ad ea emolliri non valet quae pertinent ad charitatem Dei. Unde bene sancta Ecclesia de membris suis infirmantibus dicit: Posuerunt me custodem in vineis, vineam meam non custodivi . Vineae quippe nostrae actiones sunt, quas usu quotidiani laboris excolimus. Sed custodes in vineis positi, nostram vineam minime custodimus, quia dum extraneis actionibus implicamur, ministerium actionis n
Abbreviated transcription (Latin):
latent̃ agit᷑ Ille. certe. iudex uenturus est
cui tacendo quisq se non potest celare. quẽ
negando non potest fallere. Est aliud fr̃s¬
km̃i. qđ me de uita pastox uehement̃ affligit
Sed ne cui hoc iniuriosũ uideat᷑ fortasse qđ
assero: me quoq parit̃ accuso. quã uis barba¬
sumꝰ & aliud ex honore suscipimꝰ. atq aliud
officio actionis ex hibemꝰ. Ministeriũ prȩdicati¬
onis relinquimꝰ. & ad penã nrãm ut uideo ep̃i
uocam᷑. qui honoris nom̃ non nirtutẽ tenemꝰ
Relinquunt nãq dm̃ hi qui nob̾ cõmissi sunt
& tacemꝰ. In prauis actib iacent. & correpti¬
onis manũ non tendimꝰ Cotidie ꝑ multas
nequitias pereunt. & eos ad ifernũ tendere
negligenter indemus. Sed quando nos
uitam corrigere ualeamꝰ alienã. qui negligi¬
mus nr̃am Curis enĩ scłarib intenti tan¬
to insensibiliores intꝰ efficimur. quanto ad
ea quȩ foris sunt studiosiores udem᷑ Usu

Expanded text:
latenter agitur. Ille certe judex venturus est, latenter agitur. Ille certe judex venturus est, cui tacendo quisque se non potest celare, quem negando non potest fallere. 14. Est et aliud, frmi, quod me de vita Pastorum vehementer affligit; sed ne cui hoc injuriosum videatur fortasse quod assero, me quoque pariter accuso, quamvissumus, et aliud ex honore suscepimus, atque aliud officio actionis exhibemus. Ministerium praedicationis relinquimus, et ad poenam nostram, ut video, episcopi vocamur, qui honoris nomen non virtutem tenemus. Relinquunt namque Deum hi qui nobis commissi sunt, et tacemus: in pravis actibus jacent, et correctionis manum non tendnequitias pereunt, et eos ad infernum tendere negligenter videmus. Sed quomodo nos vitam corrigere valeamus alienam, qui negligimus nostram? Curis enim saecularibus intenti, tanto insensibiliores intus efficimur, quanto ad ea quae foris sunt studiosiores videmur. Usu
Abbreviated transcription (Latin):
cipiunt qͥ de largiendis ordinib pretium
quęrunt. Cathedra gͦ uendentiũ columbas
eucrtit᷑. quando hi qui spũalem gr̃am uenun¬
dant. uel ante humanos uel ante dĩ oculos
sacer dotio priuant᷑. Et quidẽ multa st̃ alia
prȩpositoꝵ mala. quȩ humanos mͦ oculos la¬
tent. & plerũq se pastores scõs hominib
exhibent. atq in occubas suis uideri turpes
ante int̃ni arbitri oculos non erubescunt
Ueniet ꝓfecto ille dies nec longe est in qua
pastorũ pastor appareat. & uniusciuusq
facta in publicũ deducat. Et qͥ mͦ subditex
culpã ꝑ prepositos ulciscit᷑: tunc p̃positorun
mala ꝑ semetipsum seuiens dãpnat Unde
& ingressus in templũ ꝑ se quasi flagellum¬
de funiculis fecit. & de domo dĩ prauos ne¬
gotiatores eiciens cathedras uendentiũ colũ¬
bas euertit. quia subditoꝵ. quidẽ culpas per
pastores ꝑcutit. sed pastorũ uitia ꝑ semecipsũ
ferit. Cece modo homunib negari potest. qđ

Expanded text:
cipiunt, qui de largiendis ordinibus pretium quaerunt. Cathedra ergo vendentium columbas evertitur quando hi qui spiritalem gratiam venundant, vel ante humanos, vel ante Dei oculos, sacerdotio privantur. Et quidem multa sunt alia praepositorum mala quae humanos modo oculos latent. Et plerumque se pastores sanctos hominibus exhibent, atque in occultis suis videri turpes ante interni arbitri oculos non crubescunt. Veniet, veniet profecto ille dies, nec longe est, in quo pastorum pastor appareat, et uniuscujusque facta in publicum deducat, et qui modo subditorum culpas per praepositos ulciscitur, tunc praepositorum mala per semetipsum saeviens damnat. Unde et ingressus in templum, per de funiculis fecit, et de domo Dei pravos negotiatores ejiciens, cathedras vendentium columbas evertit; quia subditorum quidem culpas per pastores percutit, sed pastorum vitia per semetipsum ferit. Ecce modo hominibus negari potest quod
Abbreviated transcription (Latin):
habeat lucernam ut exIbeat menbra sua
licȩ fidei uera sanaq doctrina. hȩc est
mensura tritici. de qua nr̃i redẽptoris est
pascenda familia. Ex hac uobis quant uni¬
đns tribuit damus. ipsumq dñm iugiter
exoramus. ut & nos & uos in timore gr̃ȩ
suȩ pascere dignet᷑ auxilio Auferat a nobis
dominationẽ. prauȩ cupiditatis. donet om̃ib:
ꝓfectum & ꝑseuerantiã caritatis. Lumbos
nr̃os precingat. lucernas nr̃as ipse. ardere
faciat ardentesq custodiat. ut nec refriges¬
cat nr̃a caritas. nec aliqua nobis dominetur
iniquitas. sed dñs ac redẽptor nr̃ om̃ibus
grãm tribuat. uniuersis donum sc̃ȩ illu¬
minationis ac uirtutis infundat. Nob̾ donet
ut qđ ab illo audnumꝰ recte intelligamꝰ. &
sicut oportet faciamus. uobisq faciendum
uobis quoq donet ut qđ ab illo ꝑ seruos eius
auditis. & corde intelligatis. & opere: faciatiᷤᷤ
Hoc ergo diuina miscđa operet᷑ in om̃ib boniꝰ.
ut nos quos uoluit esse. dispensatores faciat

Expanded text:
eat membra sua licae fidei vera sanaque doctrina. Haec est mensura tritici de qua Domini redemptoris est pascenda familia. Ex hac vobis , quantum Dominus tribuit, damus; ipsumque Dominum jugiter exoramus, ut et nos et vos in timore gratiae suo pascere dignetur auxilio. Auferat a nobis dominationem pravae cupiditatis, donet omnibus profectum et perseverantiam caritatis. Lumbos nostros ipse praecingat, lucernas nostras ipse ardere faciat ardentesque custodiat: ut nec refrigescat nostra caritas, nec aliqua nobis dominetur iniquitas. Sed Dominus ac Redemptor noster omnibus gratiam tribuat, universis donum sanctae illuminationis ac virtutis infundat. Nobis donet ut quod ab illo audimus recte intelligamus et sicut oportet faciamus, vobisque faciendum Vobis quoque donet ut quod ab illo per servos ejus auditis, et corde intelligatis, et opere faciatis. Hoc ergo divina misericordia operetur in omnibus nobis, ut nos, quos voluit esse dispensatores, fideles
Abbreviated transcription (Latin):
dicatoribus isaias dicit. Parate uiam dñi
in passione occubuit: inde mnaiorem suam
glam resurgendo manifestauit. Suꝑ occasũ
uidelicet ascendit. quia mortẽ quam ꝑtulit
resurgendo calcauit. Ci ergo qui ascendit
suꝑ occasum iter facimꝰ. cum nos eiꝰ głam
ur̃is mentibus prȩdicamus. ut eas & ipse. post
ueneas ꝑ amoris sui presentiam illustret
Missis duticm predicatorib qͥd dicat audiamꝰ
Messis quidem multa. operarii autem panci

Expanded text:
dicatoribus Isaias dicit: Parate viam Domindicatoribus Isaias dicit: Parate viam Dominin passione occubuit, inde majorem suam gloriam resurgendo manifestavit. Super occasum videlicet ascendit, quia mortem quam pertulit resurgendo calcavit. Ei ergo qui ascendit super occasum iter facimus cum nos ejus gloriam vestris mentibus praedicamus, ut eas et ipse post veniens per amoris sui praesentiam illustret. 3. Missis autem praedicatoribus, quid dicat audiamus: Messis quidem multa, operarii aut
Abbreviated transcription (Latin):
nos sermonib aliquando operibus
admonet Ipsa & enĩ pręcepta eius
facta sunt. quia dum aliquid taçitus facit:
quid agere debeamꝰ innotescit. Ecce enim
binos in prȩdicationẽ discipulos mittit. qͥd
duo sunt prȩcepta caritatis. dĩ uidelicet
amor & ꝓximi. & minus quã inter duos
caritas haberi non potest. Nemo enim
ppriȩ Ad semetipsum habere caritaten
dicit᷑ sed dilectione se in alterũ tendit. ut
esse caritas possit. Binos ad prȩdicandum
discipulos dñs mittit. quatinus hoc nobis
innuat. quia qui caritatẽ erga alterum
non habet: prȩdicationis officiũ suscipere
nullatenus debet. Bene autem dicitur
quia misit eos ante faciem suã in omnem
ciuitatem & locũ quo erat ipse uenturus
Predicatores enim suos dñs sequit᷑. quia p̃di¬
catio pręuenit. Et tunc ad mentis nostrȩ
habitaculum dñs uenit. quando uerba exhor¬
tationis prȩcurrunt atq per hȩc ueritas
inmente. suscipit᷑. Hinc namq eisdem prȩ¬

Expanded text:
nos sermonibus, aliquando vero operibus admonet. Ipsa etenim facta ejus praecepta sunt, quia dum aliquid tacitus facit, quid agere debeamus innotescit. Ecce enim binos in praedicationem discipulos mittit, quia duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor, et proximi, et minus quam inter duos charitas haberi non potest. Nemo enim proprie ad semetipsum habere charitatem dicitur, sed dilectio in alterum tendit, ut charitas esse possit. Binos ad praedicandum discipulos Dominus mittit, quatenus hoc nobis tacitus innuat, quia qui charitatem erga alterum non habet, praedicationis officium suscipere nullatenus debet. 2. Bene autem dicitur quia misit eos ante faciem suam in omnem civitatem et locum quo erat ipse venturus. Praedicatores enim suos Dominus sequitur, quia praedicatio praevenit, et tunc ad mentis nostrae habitaculum Dominus venit, quando verba exhortationis praecurrunt, atque per haec veritas in mente suscipitur. Hinc namque eisdem prae
Abbreviated transcription (Latin):
in messem fuam. Iam messis multa sed opera¬
torii pauci. Quod sine gratti merore. Ioqui
non possumꝰ. quia & si sunt qui bona audi¬
unt: desunt qui dicant Ecce mundus
sacerdotibis plemis est sed tamen in messe
dĩ rarus ualde inuenitur operator quia
officium quidem sacerdotale suscipimꝰ sed
opus officui non implemus Sedi pensate
messis ut mittat operarios in messem suam
Uos ꝓ nobis petite ut digna uobis operari ua¬
leamus ne ab exhortacione lingua torpeat.
ne postquã predicationis locũ suscipimus.
apud iustum iudicem nr̃a nos taciturnntaᷤ
addicat. Sepe enĩ ꝓ sua nequitia prę¬
dicantiũ restringiꝰ lingua. Sepe uero
ex subnectorũ calpa agit᷑. ut eis qui preft̃
predicationis sermo subtrahat᷑. Ex sua
quippe nequitia predicantis lingua restrin¬
gitur. sicut psalmista ait leccatori autẽ
dixit ds̃. quare tu en arras iastixas meas

Expanded text:
am. Ad messem multam operarii pauci sunt, quod sine gravi moerore loqui non possumus, quia etsi sunt qui bona audiant, desunt qui dicant. Ecce mundus sacerdotibus plenus est, 1497 sed tamen in messe Dei rarus valde invenitur operator, quia officium quidem sacerdotale suscepimus, sed opus officii non implemus. Sed pensate,messis, ut mittat operarios in messem suam. Vos pro nobis petite, ut digna vobis operari valeamus, ne ab exhortatione lingua torpeat, ne postquam praedicationis locum suscepimus apud justum judicem nostra nos taciturnitas addicat. Saepe enim pro sua nequitia praedicantium lingua restringitur: saepe vero ex subjectorum culpa agitur ut eis qui praesunt, praedicationis sermo subtrahatur. Ex sua quippe nequitia praedicantium lingua restringitur, sicut Psalmista ait: Peccatori autem dixit Deus: Quare tu enarras
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃nalia sc̃ȩ uirtutis accipiat incrementa
bi prorsus ad salutẽ consulit᷑ uniuersis.
quos dñs saluare dignat᷑ Ibi est qđ om̃i
aetati congruat. ibi qđ om̃i professioni
conueniat Ibi audimus prȩcepta quae
faciamꝰ. ibi cognoscuꝰ prȩmia quȩ. sꝑemuᷤ
bi est iussio quȩ nos ꝑ litterã doceat &
instruat ad scientiam. ibi ꝓmissio quȩ
ꝑ grãm trabat & ꝑducat ad głam¬

Expanded text:
spiritalia sanctae virtutis accipiat incrementa. spiritalia sanctae virtutis accipiat incrementa. Ibi prorsus ad salutem consulitur universis quos Dominus salvare dignatur; ibi est quod omni aetati congruat, ibi quod omni professioni conveniat; ibi audimus praecepta quae faciamus, ibi cognoscimus praemia quae speremus; ibi est jussio quae nos per litteram doceat et instruat ad scientiam; ibi promissio quae per gratiam trahat et perducat ad g
Abbreviated transcription (Latin):
SeRmõ QUEo
Am̃i nonsolum studiose
uerũ etiam sapient̃ om̃s¬
lire. cui nos oportet humi¬
liter ac delectabiliter obȩdire : moderationiᷤᷤ
suȩ. tenens ubiq temperiẽ. ut nec oiuib defint
pabula nec pastoribus alimenta. quȩdã spe¬
cialiter solis precipit nobis pastoribus. quȩdã
uero generaliter & nobis & uobis gregibus
N obis namq id est seruis quos ille. pat̃ familiaᷤᷤ
rerũ omniũ dñs adhoc in sua magna domo
constituit ut popło eius uerbũ gre minis¬
tremus.specialiter iniungit᷑ sc̃ȩ prȩdica¬
tionis officium. generaliter uero & nobis
& uobis salutaris indicit᷑ obȩdientia man¬
datorũ In quib denuo mandatis tamquã
ditissimis ferculis sic cęlestiũ deliciarum
copia sp̃ualis exuberat. ut sit illi qͥ uerbo
d̃i habundat qđ ꝑfectus comedat. sit
etiam qđ paruulus aliquis sugat Ibi est
enim simul & lactens potus quo tenera
fidelium nutriat᷑ infantia. & solidus
cibus quo robusta ꝑfectorũ iuuentus

Expanded text:
rmo, quem nes, non solum studiose, verum etiam sapienter audire, cui nos oportet humiliter ac delectabiliter obedire, moderationis suae tenens ubique temperiem, ut nec ovibus desint pabula, nec pastoribus alimenta, quaedam specialiter solis praecipit nobis, quaedam vero generaliter et nobis et vobis. Nobis namque, id est servis quos pater ille familias, rerum omnium dominus, ad hoc in sua magna domo constituit, ut populo ejus verbum gratiae ministremus, specialiter injungitur sanctae praedicationis officium: generaliter vero nobis et vobis, salutaris indicitur obedientia mandatorum. In quibus denuo mandatis, tanquam ditissimis ferculis, sic coelestium deliciarum copia spiritalis exuberat, ut in verbo Dei abundet quod perfectus comedat, abundet etiam quod parvulus sugat. Ibi est enim simul et lacteus potus, quo tenera fidelium nutriatur infantia, et solidus cibus, quo robusta perfectorum juventus
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ȩ aeccłae morẽ esse contraditum. ut
pontificali benedictione consecrato oleo
ꝑungant᷑ egroti Predicabant autem ut
pęnitentiã agerent. Et supra. misit illos
inquit euangelizare regnum dĩ. qui a
uidelicet utrũq iuxta iohannis baptiste
uel ipsius saluatoris exemplũ prȩdicabant
pęnitentiã agite. apꝓpinquabit enm
ꝓpinquare est. de his quẽq quibus ab eo

Expanded text:
sanctae Ecclesiae morem esse contraditum, ut sanctae Ecclesiae morem esse contraditum, ut pontificali benedictione consecrato oleo, perungantur aegroti. Praedicabant autem, ut poenitentiam agerent; et supra, Misit illos, inquit, evangelizare regnum Dei . Quia videlicet utrumque, juxta Joannis Baptistae, vel ipsius Salvatoris exemplum praedicabant: Poenitentiam agite, appropinquavit enim propinquare est, de his quinque, quibus ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
tadinẽ attesfaret᷑ etiã magni¬
tudo factorũ. fidemq uerbis daret uirt᷑
ostensa. & noua facerent qͥ noua p̾dicarent
Unde nunc quoq cũ sideliũ numerositas
excreuit. uitra scãm ęcłam multi sunt qͥ
uitã uirtutũ tenent. & signa uirtutiun¬
non habent. quia frustra miraculumꝰ foris
ostendit᷑. si deest qđ intus operetur Nam
iuxta magistri gentiũ uocẽ. linguae in
signũ sunt non fidelib sed infidelibus
Et ait ad illos. Hibil tuleritis in uia neq
uirgã neq perã neq panẽ neq pecuniã.
neq duas tunicas habeatis Solet quęri

Expanded text:
tudini, attestaretur etiam magnitudo factorum, fidemque verbis daret virtus ostensa, et nova facerent qui nova praedicarent. Unde nunc quoque cum fidelium numerositas excrevit, intra sanctam Ecclesiam multi sunt, qui viam virtutum tenentnon habent. Quia frustra miraculum foras ostenditur, si deest quod intus operetur. Nam juxta Magistri gentium vocem: « Linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus . » « Et ait ad illos: Nihil tuleritis in via, neque virgam, neque peram, neque panem, neque pecuniam, neque duas tunicas
Abbreviated transcription (Latin):
matheũ & lucã non est ferenda. sicut
sub alia significatione intelligit᷑ tẽptatio
de qua dictũ est ds̃ neminẽ temptat.
& sub alia dequa dictũ est. tẽptat uos
dĩ ur̃ ut sciat si diligitis eũ Illa seduc¬
tionis est. hȩc ꝓbationis. Utrũq ergo¬

Expanded text:
Matthaeum et Lucam non est ferenda, sicut sub alia significatione intelligitur tentatio, de qua dictum est: Deus neminem tentat , sub alia de qua dicitur: Tentat vos Dominus , ut sciat, si diligatis eum. Illa seductionis est, ista probationis. It
Abbreviated transcription (Latin):
Absit Non solum tenebre erunt. non eis
sola tollit᷑ species qua gaudebant. sed
dat᷑ etiam qđ in eternũ gemant. Ne
contẽpneres enĩ tenebras oquisquis es flagi¬
tiosus. qui soles proptertua mala facta &e
ppter lasciuã & adulteria non solum te¬
nebras non horrere sed quȩrere. qui soles
plus gaudere quando lucerna extinguit᷑
non tales tenebras habebis ubi gaudeas.
ubi lȩteris. ubi te uoluptatib carus
oblectes. Non sic erunt ipsȩ tenebrae
Sed quomodo erunt: Ibi erit fletus &
stridor dentium. tortor sine defectu
N ec qui terquet fatigat᷑ nec qui torquet᷑
moritur. Crunt ergo ȩternae. lacrimȩ
illis qui sic uixerunt runt ȩterna gau

Expanded text:
Absit. Non solae tenebrae erunt, non eis Absit. Non solae tenebrae erunt, non eis sola tollitur species qua gaudebant, sed datur etiam quod in aeternum gemant. Ne contemneres enim tenebras, o quisquis es flagitiosus, qui soles propter tua mala facta, et propter lasciva adulteria non solum tenebras non horrere, sed quaerere, qui soles plus gaudere quando lucerna exstinguitur: non tales tenebras habebis ubi gaudeas, ubi laeteris, ubi te voluptatibus carnis oblectes, non sic erunt ipsae tenebrae. Sed quomodo erunt? Ibi erit fletus et stridor dentium . Tortor sine defectu, tortus sine defectu. Nec qui torquet, fatigatur; nec qui torquetur, moritur. Erunt ergo aeternae lacrymae illis qui sic vixerunt, erunt aeterna gau
Abbreviated transcription (Latin):
tantes mampulos suos. Felicitas uenit
Nunquid lacrima redit: Porro autẽ illi
qui hic inanit̾ plorant. in aniter rident:
cupiditatib suis dissipati quondo fraudant᷑
gemunt. quando fraudant erultant
Plorant & ipsi in uia ista. plorant & ipsi
dnm in cxultatione. Uenientes autem
uenient cũ exultatione. portantes mani¬
pulos suos. Quid colligent. si nhil senii¬
nauerunt: Imno colligent. sed quod
seminauerunt. Quia spinas seminauert̃:
ignem colligent Et eunt non de fletu
id risum sicut scĩ cuntes ibant & flebant.
mittentes semina sua. Uenientes autem
uenient cũ exultatione. illi a flecu ad
flecũ Ad fletũ cum risu ad fletũ sine
risu. Quid enĩ illis fiet: Quo eunt.
quando resurrexerint : Quo. nisi quo
dns dicit. ligate. illos manib & pedibuis.
& picite. illos in tenebras exteriores:
Age. quid postȩa: Tenebrȩ erunt & dolor
non erit; Forte. palpabunt & uon dole¬
bunt. Non uidebunt. sed non cruciabuntꝰ

Expanded text:
tantes manipulos suos. Felicitas venit, tantes manipulos suos. Felicitas venit, numquid lacryma redit? Porro autem illi qui hic inaniter plorant, inaniter rident, cupiditatibus suis dissipati, quando fraudantur gemunt, quando fraudant exsultant: plorant et ipsi in via ista, plorant et ipsi; sed non in exsultatione. Venientes autem venient in exsultatione, portantes manipulos suos. Quid colligunt, qui nihil seminaverunt? Imo colligunt, sed quod seminaverunt: quia spinas seminaverunt, ignem colligunt; et eunt non de fletu ad risum, sicut sancti, Euntes ibant et flebant, mittentes semina sua, venientes autem venient in exsultatione: illi a fletu ad fletum, a fletu cum risu ad fletum sine risu. Quid enim illis fiet? Quo eunt quando resurrexerint? Quo, nisi quo Dominus dixit, Ligate illi manus et pedes, et projicite illum in tenebras exteriores? Age, quid postea? Tenebrae erunt, et dolor non erit? Forte palpabunt, sed non dolebunt? non videbunt, sed non cruciabuntur?
Abbreviated transcription (Latin):
late sunt esurientẽ. pauerunt gementẽ
Facte sunt mͥ lacrimȩ meȩ panes die ac
nocte Unde : Dum dicit᷑ mibi cotidie
ubi est ds tuus. Quis iustus non habuit
istas lacrimas: Qui non habuit: pere¬
grinũ se esse non doluit. Qua fronte
ad patriã uenit: qui non absens suspirauit:
Nonne cotidie nobis dicitur. ubi est dstuis:
Discite. fr̃s mei. discite de paucis esse. Bene.
uiuite. dinbulate uã dĩ Et uidete quia
auditis ubi est ds̃ tuus Felices eritis cũ hoc
nobis. ecce predicat᷑ ubiq nomen ap̃i. quare
habundant mala : quid aliud dicitur nisi
ubi est ds tuus: Qui audit. gemit. quia
eorũ. Bene operat᷑ & hilaris est. Et plorit
ut bene operet᷑ Plorat qui bene operat᷑
est. Plorando erit bonũ opłis. plorando
commendat bonũ opus qđ fecit. Crebre
ergo sunt lacrinię iusto. sed in ista uita
Numquid in patria: Quare non in patria:
Quia uenientes uenient cũ exultatione. por¬

Expanded text:
latae sunt gementem, paverunt esurientem. latae sunt gementem, paverunt esurientem. Factae sunt mihi lacrymae meae panis die ac nocte. Unde? Dum dicitur mihi quotidie, Ubi est Deus tuus ? Quis justus non habuit istas lacrymas? Qui non habuit, peregrinum se esse non doluit. Qua fronte ad patriam venit, qui non absens suspiravit? Nonne quotidie nobis dicitur, Ubi est Deus tuus? Discite, fratres mei, discite de paucis esse. Bene vivite, ambulate viam Dei; et videte quia auditis, Ubi est Deus tuus? Felices eritis, cum hoc detur nobis, Ecce praedicatur ubique nomen Christi, quare abundant mala? quid aliud dicitur, nisi, Ubi est Deus tuus? Qui audit, gemit; quia eorum. Bene operatur, et hilaris est: et plorat ut bene operetur: plorat quia bene operatus est. Plorando exigit bonum opus, plorando commendat bonum opus quod fecit. Crebrae ergo sunt lacrymae justorum, sed in ista via: numquid in patria? Quare non in patria? Quia venientes venient in exsultatione, por