comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rarum. pro cęteris huius uitȩ necessarus
dñm petere. si tam̃ hȩc non nume petant᷑.
& si obid solũmodo petant᷑. ut habundantes
uiatico in prȩsenti liberius ad futura dona
tendant. Sed quia sunt qͥ temporalẽ quie¬
tẽ & ꝓsperitatẽ a suo creatore requirunt.
non quidẽ ut cidem creatori deuotiorib
animis obędiant. sed ut habundantius
comessationib & ebrietatibus deseruiant.
& securius ac liberius suis c̃cupiscentus. suę
carnis seruiant in lecebris: merito male
petere dicunt᷑. Uerũ quia om̃s huiꝰ modi
petitiones eo qđ male petant᷑ accipi non
merent᷑ : studeamꝰ nos dilectissimi & bene
petere. & digni ad optinenda quȩ petimꝰ
existere. Quod ita fit. si & ea quȩ d̾s̃ iussit
orando quęrimꝰ. & quales ipse nos sieri do¬
cuit tales ad orandũ ꝓcedimꝰ. & intenti
precib donec impetrem insistimus. Si autẽ
scire cupimꝰ quȩ ipse nos petere uelit: audi

Expanded text:
rarum, pro caeteris vitae hujus necessariis rarum, pro caeteris vitae hujus necessariis Dominum petere, si tantum haec minime petantur, et si ob hoc solummodo petantur, ut, abundante viatico in praesenti, liberius ad futura dona tendatur: sed quia sunt qui temporalem quietem et prosperitatem a suo Creatore requirunt, non quidem ut eidem devotioribus animis obediant, sed ut abundantius commessationibus et ebrietatibus vacent, ut securius et licentius suis concupiscentiis, suae carnis serviant illecebris, merito tales male petere dicuntur. Verum quod omnes hujusmodi petitiones, eo quod male petunt, accipere non merentur, studeamus nos, dilectissimi, et bene petere, et digni ad obtinenda quae petimus existere: quod ita fit, si ea quae Dominus jussit orando quaerimus, et quales nos ipse fieri docuit, tales ad orandum procedimus, et intenti in precibus donec impetremus insistimus. Si autem scire cupimus quae ipse nos petere velit, audiamus
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ ur̃ȩ sanguine plenȩ sunt. Quibus
adhuc consulendo. qua ratione possent
impetrare quȩ poscerent ostendit cũ subdi¬
dit. Lauamini. mundi estote. auferte
malũ cogitationũ ur̃arum ab oculis meis
obtẽperando contẽpnunt. & nihilominus
dñm suã uocẽ supplicantiũ exaudire.
miserando deposcunt. Quos ipse repellens in
in ꝓuerbis qui declinat inquit aurẽ suam
ne audiat legẽ: oratio eius erit erecrabilis
Male petunt. qui non ad suꝑnȩ mercedis intu¬
itũ. sed ad exemplũ phariseoꝵ humanȩ grã
laudis longis incubant precibus. De quib
illi. qͥ terrena magis in oratione quã cęles
tia requirunt. Quorũ preces apł̃s in ipsa
de qua loquimͣ epła specialiter rep̃hendit
Cũ enim dixisset petitis & non accipitis.
ut in concupiscentus ur̃is insumatis. Neq
autẽ ꝓhibent᷑ ciues patriȩ cęlestis in terra
peregrinantes. pro pace tempoꝵ. ꝓ salute
corporũ. ꝓ ubertate frugũ. ꝓserenitate au¬

Expanded text:
m vestrae sanguine plenae sunt . Quibus adhuc consulendo qua oratione possent impetrare quae poscerent ostendit cum subdidit: Lavemini, mundi estote, auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis obtemperando contemnunt; et nihilominus Dominum suam vocem supplicantium exaudire miserando deposcunt: quos ipse repellens in in Proverbiis: Qui declinat, inquit, aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Male petunt, quia non supernae mercedis intuitu, sed ad exemplum Pharisaeorum humanae gratia laudis longis incubant precibus, de quibus ipsi qui terrena magis in oratione quam coelestia bona requirunt, quorum preces Apostolus in ipsa, de qua loquimur sententia, specialiter reprehendit. Cum enim dixisset: Petitis, et non accipitis, ut in concupiscentiis vestris insumatis . Neque autem prohibentur cives patriae coelestis in terra peregrinantes pro pace temporum, pro salute corporum, pro ubertate frugum, pro serenitate au
Abbreviated transcription (Latin):
iterũ modicũ erat futurũ quo uiderent eũ
illi uidelicet dies quadraginta in quib eis
post passionẽ suã sepius usq ad tempꝰ ascen¬
sionis apparuit. Qđ autẽ subiunxit quia
uado ad patrẽ. iuxta hunc sensũ ad illud spe¬
cialit̾ respicit qđ prȩmisit. & iterũ modicũ
& uidebitis me Acsi aꝑte diceret. Propterea
me resuscitatũ a mortuis modico tempore
uidebitis. quia non semꝑ in t̾ra corporalit᷑
mansurꝰ. sed ꝑ humanitatẽ quã assũpsi iã
sũ ascensurus ad celũ. Hec quidẽ uerba dñi

Expanded text:
iterum modicum erat futurum quo viderent eum, iterum modicum erat futurum quo viderent eum, illi, videlicet, dies quadraginta, in quibus eis post passionem suam saepius usque ad tempus ascensionis apparuit. Quod autem subjunxit: Quia vado ad Patrem. Juxta hunc sensum, ad illud specialiter respicit quod praemisit: Et iterum modicum, et videbitis me. Ac si aperte diceret: Propterea me resuscitatum a mortuis modico tempore videbitis, quia non semper in terra corporaliter mansurus, sed per humanitatem quam assumpsi jam su
Abbreviated transcription (Latin):
modicũ erat. id est eiusdẽ noctis & diei sequen¬
tis tempꝰ. usq ad horã qua illũ non udere in¬
ciperent. Tentꝰ enĩ nocte illa a iudȩis & in
crastinũ crucisirus. cũ sero factũ esset depo¬
sitꝰ est de cruce. & intra septa sepulchri ab
humanis seclusus obtutibus. Et iterũ modicũ
erat usq dũ illũ uderent. Resurrerit enim
a mortuis tertia die. & apparint eis in multiᷤᷤ
argum̃tis ꝑ dies quadragnita. Quare autem
modicũ esset ut non uiderent eñ. & iterum
modicũ & iiderent eũ. adnectit causã dicenᷤᷤ.
quia uado ad patrẽ Acsi patent̃ dicat ldõ
post modicũ a ur̃is aspectib in monumenti
clanstris abscondor. & iterũ post modicum
destructo mortis imperio uobis intuendus
appareo. quia tempꝰ est ut expleta dispensa
reuertar ad patrẽ. Potest & aliter intelligi
qđ ait. modicũ & iam non uidebitis me. et
iterũ modicũ & uidebitis me Modicũ qͥppe
tempꝰ erat suturũ quo eũ non uiderent. illud

Expanded text:
modicum erat, id est, ejusdem noctis et diei sequentis tempus, usque ad horam qua illum non videre inciperent. Tentus enim nocte illa a Judaeis, et in crastinum crucifixus, cum sero factum esset depositus est de cruce, et intra septa sepulcri ab humanis seclusus obtutibus. Et iterum modicum erat, usque dum illum viderent; resurrexit enim a mortuis die tertia, et apparuit eis in multis argumentis per dies quadraginta. Quare autem modicum esset et non viderent eum, et iterum modicum et viderent, annectit causam, dicens: Quia vado ad Patrem. Ac si aperte dicat: Ideo post modicum a vestris aspectibus in monumenti claustris abscondor, et iterum post modicum, destructo mortis imperio, vobis intuendus appareo, quia tempus est ut, expleta dispensatiumpho, jam revertar ad Patrem. Potest et aliter intelligi quod ait: Modicum et jam non videbitis me, et iterum modicum et videbitis me. Modicum quippe tempus futurum erat, quo eum non viderent, illud,
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit᷑. De iudicio autẽ. quia pͥnceps mun¬
di huiꝰ iudicatꝰ est. Principẽ mundi diabo¬
lum dicit. qͥa principat᷑ eis qͥ ordine per¬
uerso mundũ potius quã mundi conditorẽ
diligunt. Qui iudicat᷑ est a dño cũ ait. ui¬
debam satanam sicut sulgur cadentẽ de
cęlo ludicat᷑ est ab eo. cũ & ipse dęmonia
eiceret. & discipulis daret potestatẽ cal¬
candi supra omẽm uirtutẽ inimici. Argu
it᷑ itaq mundꝰ de indicio quo diabolus est
iudicatꝰ. quando homines ne dĩ uoluntati
resistere p̃sumant. exẽplo dãpnati ꝓpter
suꝑbiã terrent᷑ archangeli Argunt mundũ
sp̃s sc̃s de iudicio quo princeps mundi iudi¬
qͥ non seruauert̃ suũ principatũ sed derelique¬
runt suũ domiciliũ. in iudiciũ magni diei¬

Expanded text:
Sequitur: De judicio autem, quia princeps munSequitur: De judicio autem, quia princeps mundi hujus judicatus est. Principem mundi diabolum dicit, quia principatur eis qui ordine perverso mundum potius quam mundi Conditorem diligunt. Qui judicatdebam Satanam sicut fulgur cadentem de coelo. Judicatus est ab eo cum et ipse daemonia ejiceret, et discipulis daret potestatem calcandi supra omnem virtutem itur itaque mundus de judicio, quo diabolus est judicatus, quando homines ne Dei voluntati resistere praesumant, exemplo damnati propter superbiam terrentur archangeli. Arguit mundum Spiritus sanctus de judicio, quo princeps mundi judiqui non servaverunt suum principatum, sed reliquerunt suum domicilium, in
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ amore colebant lustitia cęterorum
sideliũ idest eorũ qui dñm in carne non
uiderunt hȩc est: qđ eũ quem corporali
intuitu numquã uiderunt. dm̃ & homi¬
nẽ uerũ corde credunt ac diligunt. De
qua ꝓfecto iustitia fidei arguunt᷑ insideleᷤᷤ.
cur ipsi uidelicet cũ similiter uerbũ uitę
audirent. noluert̃ credere ad iustitiam
quã sit dãpnanda monstrat᷑ Hinc etenim
Arguit ergo mundũ sp̃s sc̃s de peccato suo.
quia non crediderit in xp̃m Arguit & de
iustitia credentiũ. quia exemplũ eoꝵ sequi
noluerint. qͥ hunc ad patrẽ ascendisse neq
ultra corporalit̾ in terris conuersaturum
esse sciebant. nec tamen ab eius dilectione
poterant. ulla ratione separari. Hoc est enĩ
qđ ait. quia ad patrẽ uado. & iã non ui¬
debitis me: Non uidebitis me postquam
ascendero qualẽ nunc uidere soletis. carue
mortali & corruptibili circiundatũ. sed
in maiestate ad iudiciũ uenientẽ. & ꝑacto
iudicio in maiore gła scĩs apparentem

Expanded text:
nt. Justitia caeterorum fidelium, id est, eorum qui Dominum in carne non viderunt, haec est: quod eum, quem corporali intuitu nunquam viderunt, Deum et hominem verum corde credunt ac diligunt. De qua profecto justitia fidei arguuntur infideles, cur ipsi videlicet, cum similiter verbum vitae audirent, noluerunt ei credere ad justitiam. quam sit damnanda monstratur. Hinc eteni. Arguit ergo mundum Spiritus sanctus de peccato suo, quia non crediderit in Christum; arguit et de justitia credentium, quia exemplum eorum sequi noluerint, qui hunc ad Patrem ascendisse, neque ultra corporaliter in terris conversaturum esse, sciebant, nec tamen ab ejus dilectione poterant ulla ratione separari; hoc est enim quod ait: Quia ad Patrem vado, et jam non videbitis me. Non videbitis me postquam ascendero, qualem nunc videre soletis, carne mortali et corruptibili circumdatum, sed in majestate ad judicium venientem, et peracto judicio in majore gloria sanctis apparentem.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ de muliere ꝓposuit. Et uos igit᷑ nc̃ quidẽ
tristitiam habetis. Iterũ autẽ uidebo uos. &
gaudebit cor ur̃m & gaudiũ urm̃ nemo tol¬
let a nobis. Quod de ipsis quidẽ discipulis
facile intelligit᷑. qͥ tristitiã habuerunt pas¬
so ac sepulto dño. sed ꝑacta ascensionis gła

Expanded text:
em tristitiam habetis; iterum autem videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a vobis. Quod de ipsis quidem discipulis facile intelligitur, quia tristitiam habuerunt passo ac sepulto Domino; sed peracta resurrectionis gloria,
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ualet deprecatio iusti assidua. & sicut idẽ
ait. oratio fidei saluabit infirmũ. & alleuabit
eũ dñs. & si in peccatis sit dimittent᷑ ei Quia
non ualemꝰ: has in quantũ possumꝰ immissi¬
one bonarũ cogitationũ. & maxime frequent
scripturarũ meditatione sugemꝰ. iuxta quod¬

Expanded text:
enim valet deprecatio assidua, et sicut idem enim valet deprecatio assidua, et sicut idem praemisit: « Oratio fidei salvabit infirmum, et allevabit eum Dominus; et si in peccatis sit, dimittentur ei . » non valemus. Has in quantum possumus, intercessione bonarum cogitationum, et maxime frequenti Scripturarum meditatione fugemu
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti est cũ fantasma ͭ rerũ quȩ aliquando
suꝑuacue gesta uel dicta nouimꝰ. ad memo¬
riam reducimꝰ. Quarũ crebra retracatio quasi
importuna muscarũ imꝑbitas oculos cordis
circũ uolare. ac spũalem eius aciẽ inquietare
magis quã excecare c̃sueuit A cunctis antẽ
his cogitationũ nequã generib castigari monu¬
it salomon cũ dicit. Om̃i custodia serua cor
tuũ. qm̃ ex ipso uita ꝓcedit. Cunis monita
sequentes agamꝰ solliciti. ut si quid consensu
ꝑpetrandi facinoris in animo deliquimꝰ: cita
hoc c̃fessione & dignis pęnitentiȩ fructibus
abstergamꝰ. Si delectatione peccandi nos tẽp¬
tari senserimꝰ: noxiã delectationẽ debris pre¬
cib ac lacrimis crebra amaritudinis ꝑpetuae
recordatione pellamꝰ. Et si nos solos ad hanc
ꝓpulsandã sufficere non posse uiderimꝰ: sr̃m
quęramꝰ auxilia. ut qđ nr̃is uirib nequimꝰ:
illoꝵ consilio & int̾cessione sumamꝰ Multum

Expanded text:
veluti est cum phantasmata rerum, quae aliquando veluti est cum phantasmata rerum, quae aliquando supervacue gesta vel dicta novimus, ad memoriam reducimus, quarum crebra retractatio, quasi importuna muscarum improbitas, oculos cordis circumvolare ac spiritalem ejus aciem inquietare magis quam excaecare consuevit. A cunctis autem his cogitationum nequam generibus castigari monuit Salomon, cum dicit: « Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit , » cujus monita sequentes agamus solliciti, ut si quid consensu perpetrandi facinoris in animo deliquimus, cita hoc confessione et dignis poenitentiae fructibus abstergamus; si delectatione peccandi nos tentari senserimus, noxiam delectationem crebris precibus ac lacrymis, crebra amaritudinis perpetuae recordatione pellamus; et si nos solos ad hanc propulsandam sufficere non viderimus, fratrum quaeramus auxilia, ut quod nostris viribus nequimus, illorum consilio et intercessione sumamus. Multum
Abbreviated transcription (Latin):
lerter inuigilandũ est fr̃s mei. ut non tantũ
uerba & opera nr̃a sed ipsa quoq cordium
secreta diuinis aspectib digna reddamus
rubigo resideat. non inde turpis uel otiosi
sermonis radix oriat᷑. non ibi meditatio
facti nocentis innascat᷑. Memores simꝰ dñicȩ
cõminationis qua dicitur. ego enĩ opera eꝙ¬
& cogitationes uenio ut congregẽ. & expul¬
sis uitioꝵ. ruderib talẽ cordis nr̃i prȩparem᷑¬
mansionẽ. cuiꝰ ipse dignet᷑ inesse mansor. qui
eius est ineuitabilis inspector & iudex. Scien¬
dũ autem. quia triplex est modus cogitationũ
nequã. Unus earũ quȩ deliberatione & ꝓpo¬
sito peccandi mentẽ contaminant. alius ea¬
peccati mentẽ ꝑturbant. nec tam̃ hanc ad
peccandi consensũ ꝑtrahunt. tertius earũ
quȩ naturali motu mentẽ ꝑcurrentes. non
tam hanc ad patranda uitia inliciunt. quã
a bonis quę cogitare debuit impediunt.

Expanded text:
lerter invigilandum est, fratres mei, ut non verba tantum, lerter invigilandum est, fratres mei, ut non verba tantum, et opera nostra, sed ipsa quoque cordium secreta divinis aspectibus digna reddamus. rubigo resideat, non inde turpis vel contumeliosi sermonis radix oriatur, non ibi meditatio facti nocentis innascatur: memores simus dominicae comminationis, qua dicitur: Ego enim opera et cogitationes eorum venio ut congregem . Et expulsis vitiorum ruderibus, talem cordis nostri paremansionem, » cujus ipse dignetur inesse mansor qui ejus inevitabilis inspector et judex edum autem quia triplex est modus cogitationum nequam: unus earum quae deliberatione et proposito peccandi mentem contaminant; alius eapeccati mentem perturbant, nec tamen hanc ad peccandi consensum pertrahunt; tertius earum, quae naturali motu mentem percurrentes non tam hanc ad patranda vitia illiciunt, quam a nobis, quae cogitare debuit, impediunt;
Abbreviated transcription (Latin):
erant Unde c̃tinuo responderunt. Ecce nunc
palã loqueris. & ꝓuerbiũ nullũ dicis. Palam
igit᷑ eũ loqui autumabant. cuiꝰ mysteria
dictorũ necdũ comprehendere ualebant. Qđ
autẽ adiungunt nunc scimꝰ quia scis om̃a. &
non opꝰ est ⁊ͥ ut quis te interroget. in hoc cre¬
dimꝰ quia a dõ existi: aꝑte ostendunt quia¬
loquens ad eos dñs de his maxime disputabat
quȩ illos delectabat audire. & quȩ illi inter¬
rogare uolebant. hȩc ipse p̃ueniens eis ultro
ꝓferebat. Unde merito illũ scire om̃a quasi
dm̃. & quasi dĩ filium a dõ uenisse credunt &
confitent᷑. Apertũ namq diuinitatis inditiũ
est cogitata nosse secreta. salomone affirman¬
te qui dõ supplicans ait Tnenĩ solus nosti
cor om̃ium filioꝵ hominũ. Unde etiã hie¬
remias ait. Tn autẽ dñe sabaoth qͥ iudicas
iuste & ꝓbas renes & cor Neq hȩc transeun¬
ter aut negligenter cõmemoranda. sed sol¬

Expanded text:
erant. Unde continuo responderunt: Ecce nunc erant. Unde continuo responderunt: Ecce nunc palam loqueris, et proverbium nullum dicis. Palam igitur eum loqui autumabant, cujus mdictorum necdum comprehendere valebant. Quod autem adjungunt: Nunc scimus, quia scis omnia, et non opus est tibi ut quis te interroget. In hoc credimus, quia a Deo exiisti: apeloquens ad eos Dominus de his maxime disputabat quae illos delectabat audire; et quae illi interrogare volebant, haec ipse praeveniens, eis ultro proferebat; unde merito illum scire omnia quasi Deum, et quasi Dei Filium a Deo venisse credunt et confitentur. Apertum namque divinitatis indicium est, cogitationum nosse secreta, Salomone affirmante, qui Deo supplicans ait: Tu enim solus nosti corda omnium filiorum hominum . Unde etiam Hieremias ait: Tu autem, Domine Sabaoth, qui judicas juste, et probas renes et cor . Neque haec transeunter aut negligenter commemoranda, sed so
Abbreviated transcription (Latin):
nit in mundũ. quia uisibilis mundo appa¬
ruit in humanitate. qͥ erat inuisibiliᷤᷤ apud
patrẽ in diuinitate. Exiuit a patre. quia
non in ea forma qua ȩ̨qualis est patri. sed in
assũpta creatura minor apparuit Et uenit
inmundũ. quia in forma serui quã accepit.
etiã mundi huiꝰ amatorib se uidendũ prę¬
buit lterũ reliquit mundũ & redut ad pa¬
trem. quia ab aspectu amatorũ mundi qđ
uiderant abstulit. & se amatorib suis ȩqua¬
lẽ patri eẽ credendũ docuit. Reliquit mun¬
dũ & redut ad patrẽ. quia humanitatem
quã induit. ꝑ ascensionẽ ad imusibilia per¬
duxit. Hȩc quidẽ uerba dm̃i mystica. et
sicut ipse testat᷑ in ꝓuerbus sunt dicta. Sed
discipuli quib dicebant᷑ adeo erant adhuc
carnales ut corũ ꝓfunditatẽ minime caperent.
& non solũ archana dictoꝵ sed nec ipsã ignoran¬
tiã suã intelligerent. putantes simpliciter &
dilucide ꝓlata: quȩ non intelligentib ꝓuerbia

Expanded text:
lis mundo apparuit in humanitate, qui erat invisibilis apud patrem in divinitate. Exivit a patre, quia non in ea forma qua aequalis est patri, sed in assumpta creatura minor apparuit. Et venit in mundum, quia in ea forma servi quam accepit, etiam mundi hujus amatoribus se videndum praebuit. Iterum reliquit mundum, et rediit ad Patrem, quia ab aspectu amatorum mundi quod viderant abstulit, et se amatoribus suis aequalem Patri esse credendum docuit. Reliquit mundum, et rediit ad Patrem, quia humanitatem quam induit per ascensionem ad invisibilia perduxit. Haec quidem verba Domini mystica, et sicut ipse testatur, in proverbiis sunt dicta; sed discipuli quibus dicebantur adeo carnales adhuc erant, ut eorum profunditatem minime caperent, et non solum arcana dictorum, sed nec ipsam ignorantiam suam intelligerent, putantes simpliciter et dilucide prolata, quae non intelligentibus proverbia
Abbreviated transcription (Latin):
bit cor ur̃m quasi diceret. iterũ uobis
hortam̃ta apłi spe gaudentes in tribulatione
existimꝰ patientes. si nr̃a errata. si miserias
ꝓximorũ debita lam̃tatione deflemꝰ: uide¬
bit nos iterũ dñs id est uidendũ se nobis
ostendet in futuro. qͥ quondã nos uidere
sidei suȩ nobis agnitionẽ largiendo dignat᷑
est. Uidebit ut coronet. qͥ quondã uidit
ut uocaret. Uidebit & gaudebit cor nr̃m.
& gaudiũ nr̃m nemo tollet a nobis. quia
hȩc est uera & unica merces eoꝵ qͥ scđm dm̃
ait Beati mundo corde. qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃
Quã desiderabat ardent̃ ꝓpheta cũ dicebat
Sitiuit anima mea ad dđm uiuũ. quando ue

Expanded text:
bo vos, quasi diceret: Iterum vobis bo vos, quasi diceret: Iterum vobis hortamenta Apostoli: spe gaudentes, in tribulatione existimus patientes , si nostra errata, si miserias proximorum debita lamentatione deflemus, videbit nos iterum Dominus, id est, videndum se nobis ostendet in futuro, qui quondam vos videre, idem fidei suae nobis agnitionem largiri dignatus est. Videbit ut coronet, qui quondam vidit ut vocaret. Videbit et gaudebit cor nostrum, et gaudium nostrum nemo tollet a nobis, quia haec est vera et unica merces eorum, qui secunait: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Quam desiderabat ardenter Psalmista cum dicebat: Siti
Abbreviated transcription (Latin):
attestante apło. qͥa ꝑ multas tribulationes
oportet nos intrare in regnũ dĩ. Quod autẽ
ait iterũ uidebo uos & gaudebit cor ur̃m:
nidebo uos dixit eripiã uos ab aduersarus.
coronabo uos uictores. me uos decertantes
semꝑ uidisse ꝓbabo. Quando enĩ non uider&
suos maxime pressuris circũuentos. cũ quibuᷤᷤ
se ipse om̃ibus dieb scł̃i manere ꝓmisit: Sed
morientib in tormento fidelibus. arbitra¬
bant᷑ eos tortores diumo carere prȩsidio
dicentes. Ubi est ds eoꝵ: Unde quidã ex his
circũ septꝰ erũnis aiebat. Uide dñe afflicti¬
onẽ meã. qm̃ erectus est inimicꝰ m̃s. Qđ est
aꝑte dicere. Qm̃ inmicꝰ insequens ceruicẽ
suꝑbiȩ contra tuos humiles attollit : tuonos
auxilio c̃ditor omp̃s subleua. deuictis ac
repulsis hostib nros semꝑ agones uidisse. tͥ
hos placuisse comꝓba. Uidet itaq electos
post tristitiã dñs. cũ eoꝵ patientiã dãpna¬
to impugnatore remunerat. Potest & ita

Expanded text:
es oportet nos intrare in regnum Dei . Quod autem ait: Iterum videbo vos, et gaudebit cor vestrum. Videbo vos, dixit: eripiam vos ab adversariis, coronabo vos victores, me vos decertantes semper vidisse probabo. Quando enim non videret suos maxime pressuris circumventos, cum quibus se ipse omnibus diebus saeculi manere promisit? Sed morientibus inter tormenta fidelibus, arbitrabantur eos tortores divino carere praesidio, dicentes: Ubi est Deus eorum ? Unde quidam ex his circumseptus aerumnis aiebat: Vide, Domine, afflictionem meam, quoniam erectus est inimicus meus . Quod est aperte dicere: Quoniam inimicus insequens cervicem superbiae contra tuos humiles attollit, tuo nos auxilio, Conditor omnipotens, subleva, te victis ac repulsis hostibus nostros semper agones vidisse, tibi hos placuisse, comproba. Videt itaque electos post tristitiam Dominus, cum eorum patientiam damnato impugnatore remunerat. Potest et ita
Abbreviated transcription (Latin):
mis. in gaudio metent. Flentib autẽ & con¬
tristatis sidelib mundꝰ gaudet. quia iure
in p̃sentib qualecũq gaudiũ habent. qͥ alteriꝰ
uitȩ uel nulla eẽ gandia sperant. uel se ad hȩc
ꝑtingere posse desperant. Qđ tam̃ specialiter
de ꝑsecutorib sidei xp̃ianȩ potest intelligi. qͥ
crutiatis occisisq martyrib ad tempꝰ se prȩna¬
luisse gaudebant. Sed non postmultũ illis in
occulto coronatis. ipsi pęnas ꝑfidiȩ simu̾l et
homicidii subibunt ęternas: Quib diuina
increpatione recte dicit᷑ ꝑ ꝓphetã. Ecce serui
mei lȩtabunt᷑. uos autẽ consundemini. Ecce
serui mei erultabunt in lȩtitia. uosautẽ cla¬
mabitis prȩ dolore cordis ur̃i. & prȩ c̃tritione
sp̃s ululabitis. Sequit᷑ Mulier cũ parit tris¬
titiã habet. quia uenit hora eiꝰ. Mulierẽ dicit

Expanded text:
mis, in gaudio metent . Flentibus autem et conmis, in gaudio metent . Flentibus autem et contristatis fidelibus, mundus gaudet, quia jure in praesentibus qualecunque gaudium habent, qui alterius vitae, vel nulla esse gaudia sperant, vel se ad haec pertingere posse desperant. Quod tamen specialiter de persecutoribus fidei Christianae potest intelligi, quia cruciatis occisisque martyribus, ad tempus se praevaluisse gaudebant. Sed non post multum illis in occulto coronatis, ipsi poenas perfidiae suae simul et homicidii subibant aeternas. Quibus divina increpatione recte dicitur per prophetam: Ecce servi mei laetabuntur, vos autem confundemini. Ecce servi mei exsultabunt in laetitia, vos autem clamabitis prae dolore cordis vestri, et prae contritione spiritus ululabitis . Sequitur: Mulier cum parit, tristitiam habet, quia venit hora ejus. Mulierem dicit
Abbreviated transcription (Latin):
dus autẽ gaudebit. uos autẽ contristabiim
sed tristitia ur̃a uertet᷑ in gaudiũ: & ipsorũ
& totius aecclȩ statui c̃uenit. Plorabant qͥppe
& flebant amatores xp̃i. cũ illum cõprehendi
ab hostib ligari & ad conciliũ duci. dãpnari.
fagellari. derisui haberi. ad ultimũ crucisigi
lanceari. & sepeliri uiderent Gandebant
mundi amatores. quos ob infirmas cogitati¬
ones mundũ uocat dns. cũ morte turpissima
condẽpnarent illũ. qui grauis erat eis etiam ad
uidendũ. Contristabant᷑ discipuli in morte dño¬
posito. sed agnita cins resurrectione tristitia
illoꝵ uersa est ingaudiũ. Uisa ascensionis po¬
tentia iã maiori gaudio sublenati landabant
gaudia ȩterna ꝑuenire c̃tendunt. Qui merito
regno cognoscunt. quia ꝑ labores & certamina
ad coronã sibi ꝑueniendũ eẽ non dubitant
Quorũ tristitia uertetur ingaudiũ. cũ sinito
agone uitȩ huiꝰ brauiũ uitȩ ꝑennis accipiunt
De quo dicit᷑ in psalmo. Quiseminant in lacri¬

Expanded text:
s autem contristabimini, sed tristitia vestra vertetur in gaudium. Et ipsorum, et totius Ecclesiae statui congruit. Plorabant quippe et flebant amatores Christi cum illum comprehendi ab hostibus, ligari, ad concilium duci, damnari, flagellari, derisui haberi, ad ultimum crucifigi, lanceari, et sepeliri viderent. Gaudebant mundi amatores, quos ob infimas cogitationes mundum vocat Dominus, cum morte turpissima condemnarent illum, qui gravis erat eis etiam ad videndum. Contristabantur discipuli posito in morte Domino, sed, agnita ejus resurrectione, tristitia illorum versa est in gaudium: visa ascensionis potentia, jam majori gaudio sublevati laudabant gaudia aeterna pervenire contendunt. Qui merito regno cognoscunt, quia per labores et certamina ad coronam sibi perveniendum esse non dubitant. Quorum tristitia vertetur in gaudium, cum finito agone vitae hujus bravium vitae perennis accipiunt, de quo dicitur in psalmo: Qui seminant in lacry
Abbreviated transcription (Latin):
In boo e robur uirtutis exprimit᷑ sicut dit.
om̃a traham admeipsũ. In raab latitudo
eccłae imperii designat᷑. In obed seruiens
quia non uenit ministrari sed ministrare.
sicut apłs dicit formã serui accipiens. In
ruth festinans ad salutẽ nrãm. In iesse incen¬
diũ qui ait. ignẽ ueni mittere in terrã ft
scõ & igni In dauid desiderabilis. quia dictũ
est. speciosus forma prȩ silus hominũ. Item
bellator fortis dũ diabolũ uicit. & humili¬
auit calũpniatorem nr̃m. In salomone pa¬
cificus sicut ipse dixit. pacẽ meã do uobis.
nr̃a. qui fecit utraq unũ: In bethsabee filia
uiramenti de quo dictũ est. iurauit dñs et

Expanded text:
In Booz, robur virtutis exprimitur, sicut ait: Omnia traham ad me ipsum . In Rahab, latitudo Ecclesiae designatur. In Oded, serviens, quia non venit ministrari, sed ministrare , sicut Apostolus dicit: Formam servi accipiens . In Ruth, festinans ad salutem nostram. In Jesse, incendium, quod ait: Ignem veni mittere in terram; et o et igne . In David, desiderabilis, quia dictum est: Speciosus forma prae filiis hominum . Item bellator fortis, dum diabolum devicit et humiliavit calumniatorem nostrum. In Salomone, pacificus, sicut inostra, qui facit utraque unum . In Bethsabee filius juramenti, de quo dictum est: Juravit Dominus, et
Abbreviated transcription (Latin):
ffrom sagitã uidens. T hamar palma. Ara
electus. Aminadab popłs nĩs spontaneus.
Naason dugui fortis. Salmon sensibilis. Boo ⁊
in ipso fortitudo. Raab lata. Obed seruiens.
Uriã lux mea dĩ. Betdisabee filia iuramenti.
minat ix siue stella mraris. Iñc saluator.¬

Expanded text:
Esron sagittam videns, Thamar palma dicitur; Aram electus, Aminadab populus spontaneus, Naason augur fortis, Salmon sensibilis accipitur; Boos in ipso fortitudo, Raab lata, Obeth serviens, Urias lux mea Deus, Bethsabee filia juramenti sminatrix, sive stella maris, Jesus salvator
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s qui dixit. ego & pat̃ unum sumꝰ. & qͥ est
pater & om̃ium credentiũ caput. In eliachĩ
dñi resurrectio qui ait. qͥ credit in me non
moriet᷑ in ęternũ. & ego resuscitabo eũ in
nonissimo die In aror adintꝰ qͥ ait. non sũ
solus quia pater mecũ est. & ipse est adiu¬
tor om̃ium sperantiũ in se. In sadoch iustꝰ
sicut scriptũ est. ut sit ipse iustisicans eos
qui in side abrahȩ sunt. In ioachĩ frater m̃s
ut ait. siquis fecerit uoluntatẽ patris mei
ipse est fr̃ m̃s. mater mea & soror mea In
eliuth ds m̃s. Hoc ex nr̃a infirmitate
dixit ad patrẽ. ds ds m̃s ad te de luce ui¬
gilo. id est ad te resurgã. In eleazar ds̃
quia ꝑ ipsũ pater ds om̃a dona ꝑdonauit.
dedit potestatẽ calcandi supra serpentes
& scorpiones. & supra om̃em uirtutem ini¬
mici : In ioseph auctus idest augnientum

Expanded text:
meus, qui dixit: Ego et pater unum sumus , et qui est meus, qui dixit: Ego et pater unum sumus , et qui est pater omnium credentium et caput. In Eliachim, Domini resurrectio qui ait: Qui credit in me, non morietur in aeternum . Et ego resuscitabo eum in novissimo die . In Azor, adjutus, qui ait: Non solus sum, quia Pater mecum est , et ipse adjutor omnium sperantium in se. In Sadoch, justus, sicut scriptum est: Ut sit ipse justus, justificans eos qui ex fide Abrahae sunt . In Joachim frater meus, ut ait: Si quis fecerit voluntatem Patripse est frater meus, et mater mea, et soror mea . In Eliuth Deus meus, qui ex nostra infidixit ad Patrem: Deus Deus meus, ad te de luce vigilo , id est, ad te resurgo. In Eleazar, Deuquia per ipsum Pater omnia donavit . dedit potestatem calcandi super serpentes, et scorpiones, et super omnem virtutem inimici . In Joseph auctus
Abbreviated transcription (Latin):
dit suꝑ om̃s cęlos. In amasia popłs electus.
quia ꝑ eũ eccła dĩ eleuata et electa est.
cui dedit potestatẽ ligandi atq soluendi
n otia robustꝰ dñi. quia captiuã humani
celoꝵ dedurit. In ioathan ꝑfectus. sicut in
euangłio dixit. nos enĩ decet implere omẽm
iustitiam. In achat apprehendens. qui cȩlũ
palmo ponderauit. & terrã pugillo c̃dusit
ego uici mundũ. In manasse. oblimosus iniqͥ¬
tatis nr̃ȩ. sicut in hie rechele legit᷑. in qua
die conuersus fuerit peccator ab iniquitate
sua: om̃s iniquitates eiꝰ. obliuioni tradentur
In amon fidelis qͥ ait. petite & dabit᷑ uobis
tem paulꝰ. ut misericors fieret & fidelis ponti¬
fer ad đm. In iosia salus d̃ni. quia omis¬
quicũq inuocauerit nom̃ dñi. saluꝰ erit
In iechonia prȩparatio dñi qui ait. si abnero
& preparauero uobis locũ. In salatiel peti¬
magister peccatoꝵ & publicanoꝵ. ut eos ab
errore uiȩ suȩ reuocaret. In abiuth pat᷑

Expanded text:
ia ejus . In Amasia populus elevatus, quia per eum Ecclesia Dei elevata est, cui dedit potestatem ligandi 452 solvendique. In Ozia robustus Domini, quia captivum humanum coelorum deduxit. In Joathan, perfectus, sicut in Evangelio dicit: Nos enim decet implere omnem justitiam . In Achaz, apprehendens, qui coelum palmo ponderavit , et terram pugillo concludit ego vici mundum . In Manasse, obliviosus iniquitatis nostrae, sicut in Ezechiele legitur: In qua die conversus fuerit peccator ab iniquitate sua, omnes iniquitates ejus oblivioni tradentur . In Amon, fidelis, quia ait: Petite, et dabitur vobis . Item Paulus: Ut misericors fieret, et fidelis pontifex ad Deum . In Josia, salus Domini, quia quicunque invocaverit nomen Domini, salvus erit . In Jechonia, praeparatio Domini, qui ait: Si abiero, et praeparavero vobis locum . In Salathiel, petimagister peccatorum et publicanorum, ut eos ab errore viae suae revocaret. In Abiud, pater
Abbreviated transcription (Latin):
interpretatione. nominũ nr̃am designare
uoluit salutẽ In abrahã ille. pater est
omiiũ credentiũ. & om̃ib clamare lici¬
tum est & dicere abba pater. In isadc
gaudiũ omniũ fideliũ. de quo angelus
cecunit. ecce adnuntio gdudiũ magnum
qđ erit om̃i popło in iacob supplantator
quiad ipse subneruauit & contriuit diabolũ
uastatorẽ humani generis. & uasa eiꝰ diripuit
n uda confessio sicut ipse dixit. confiteor
tib pater dñe cęli & terre. In phares diuisio
quia segregat oues ab hedis. In tara ori¬
ens ad nr̃am salutẽ. sicua dictũ est. timen¬
tib nomer dñi arietur soliustitiȩ In efrõ¬
aminadab popłs spontancus. qui sponte po
idest ꝓpheta fortis. qui dicit. cũ uenerit¬
filius hominis in maiestate sua: tunc sedebit
in sede. inaiestatis suȩ ut iudicet orbẽ in ȩqui¬
tate In salmon sensibilis id est intellectualiᷤ.¬

Expanded text:
interpretatione nominum nostram designare voluit salutem. In Abraham ille pater est omnium credentium, ad quem omnibus clamare licitum est, et dicere: Abba Pater ! In Isaac gaudium omnium fidelium, de quo angelus cecinit: Ecce annuntio vobis gaudium magnum, quod erit omni populo . In Jacob supplantator, quia ipse subnervavit vastatorem humani generis, et vasa ejus distribuit. In Juda, confessio, sicut ipse dixit: Confiteor tibi, Domine, Pater coeli et terrae . In Phares, divisio, quia ipse segregat oves ab haedis . In Zara, oriens ad nostram salutem, sicut dictum est: Timentibus nomen Domini, orietur sol justitiae . In Aminadab populus spontaneus, qui sponte posid est Filius hominis in majestate sua; tunc sedebit in sede majestatis suae , ut judicet orbem in aequitate. In Salmone sensibilis, id est intellectuali
Abbreviated transcription (Latin):
& insuper seipsã dño uirginitatẽ uouisse
quã num̃quã cum uiro aliquo cõmixei¬
onis more cognito uiolare posset Conti
fer in angustia constitutꝰ. cum neq c̃tia
seriptura quę dicit uouete & ꝑddite
uotũ infringendũ putaret. neq morẽ
genti insuetũ introducere audere
pręcepit ut ad festiuitatũ quę imiurib
om̃s hierusolimis ex uicinis locis primos
adessent. quorũ consilio scire posset quid
in tam dubia re faciendũ esset. Quod cũ
fieret. omnib incõmune placuit dñm
suꝑ hac re esse consulendũ. Et cȩteri quidẽ
orationi incubuere. pontifex autẽ ad consu¬
lendũ ex more accessit. Nec mora. cunctiᷤ
audientib de oraculo & ꝓpitiatorii loco

Expanded text:
et insuper se ipsam Domino virginitatem vovisse: et insuper se ipsam Domino virginitatem vovisse: quam numquam viro aliquo, commixtionis more cognito, violare vellet. Pontifex vero in angustia constitutus aScripturam, quae dicit: Vovete et reddite , votum infringendum putaret: neque morem genti insuetum introducere auderet, praecepit, ut ad festivitatem quae imminebat, omnes ex Jeresolymis et vicinis locis primores adessent: quorum consilio scire posset, quid de tam dubia re faciendum esset. Quod cum fieret, omnibus in commune placuit Dominum super hac re esse consulendum. Et cunctis quidem orationi incumbentibus, pontifex ad consulendum Deum, ex more accessit. Nec mora cunctis audientibus, de oraculo, et de propitiatorii loco,
Abbreviated transcription (Latin):
strabat Igit᷑ sacrificio scđm consuetudinẽ
legis celebrato & uoto suo ꝑfecto: uirginẽ
intra septa templi cum aliis uirginibus ibidẽ
educandis dimiserunt. ipsiq domũ reuersi
sunt  irgo autẽ dñi cum ętatis ꝓcessu
ab angłis frequentabat᷑. cotidie diuina
uisione fruebat᷑. quȩ eã & amalis om̃ib
custodiebat. & bonis om̃ib redundare.
faciebat Ita quartũ decimũ usq ad annũ
ꝑuenit. ut non solũ mali nihil de ea re
preheusione. dignũ confingere possent. sed
& boni om̃s qui eã nouerant. uitam et
conuersationem eius admiratione dignã
iudicarent Iunc pontifex publice de¬
nuntiabat. ut uirgines quȩ in templo
instituebant᷑ & hoc ȩtatis tempꝰ implessent
gentis & etatis maturitatẽ operã darent
ii mandato cũ cęterȩ uirgines pue paru¬
issent: sola uirgo dñi mania hoc se facere
non posse respondit. Siquidẽ aiebat et
parentes suos se dñi seruitio mancipasse

Expanded text:
strabat. Igitur sacrificio secundum consuetudinem strabat. Igitur sacrificio secundum consuetudinem legis celebrato, et voto suo perfecto, Virginem intra septa Templi, cum aliis virginibus ibidem educandam dimiserunt: ipsi vero domum regressi sunt. VIII. Virgo autem Domini, cum aetaab angelis frequentabatur: quotidie divina visione fruebatur; quae eam a malis omnibus custodiebat, et bonis omnibus redundare faciebat. Itaque ad quartum decimum annum usque pervenit, ut non solum nihil de ea mali reprehensione dignum et boni omnes qui eam noverant, vitam et conversationem ejus admiratione dignam judicarent. Tunc pontifex publice denuntiabat, ut virgines quae in Templo constituebantur, et hoc aetatis tempus implessent,gentis, et aetatis maturitatem, operam darent. Cui mandato cum caeterae pronae paruissent: sola virgo Domini Maria hoc se facere non posse respondit, dicens: Se quidem et parentes suos Domini servitio mancipasse,
Abbreviated transcription (Latin):
ceptum uterq de loco in quo erant ꝓmo¬
ibi sibi inuicẽ obuiauerunt lunc de mu
tua uisione sua leti & prolis ꝓmisse cer¬
titudine sccuri. debitas dño humilium
exaltatori gr̃as egerunt. Itaq adoratit
dño domũ rebressi diuinũ pronuissum
certi & hilares expectabant. Concepit
ergo anna & peperit filiã. & iuxta angłi¬
cum mandatũ parentes uocabant nomen
uolueret᷑ & ablactationis tempꝰ completũ
esset ad templũ dñi uirginẽ cum oblati¬
onibus adduxerunt Crant autẽ airca
templũ iuxta quindeci graduũ psalmos
quindecĩ ascensionis gradus. Namquia tẽ
gradibus non ualdat. In horũ itaq imo
iurginem constituerunt. Eumq ꝙs uesti¬
menta que inictuere hab bant exuerene¬
uantis solamine ita ascendit. ut ꝑfectae
etati in hac dumtarat causa nichil deesse
putares. Iam quippe dñs in uitginis suae
infantia magnũ quid operabat᷑. & quanta
futura esset huius miraculi inditio pręmon¬

Expanded text:
ceptum, uterque de loco in quo erant, promoceptum, uterque de loco in quo erant, promoibi sibi invicem obiaverunt. Tunc de mutua sua visione laeti, et promissae prolis certitudine securi debitas Domino, humilium exaltatori , gratias egerunt. Itaque adorato Domino, domum regressi, divinum promissum certi et hilares expectabant. Concepit ergo Anna, et peperit filiam; et juxta mandatum angelicum, parentes vocabant nomen volveretur, et ablactationis tempus completum esset, ad Templum Domini virginem cum oblationibus adduxerunt. Erant autem circa Templum, juxta quindecim graduum psalmos, quindecim ascensionis gradus. Nam quia Temgradibus valebat. In horum itaque unoparentes constituerunt. Cumque ipsi vestimenta quae in itinere habuerant, exuerentvantis manu ita ascendit, ut perfectae aetati in hac dumtaxat causa nihil deesse putares. Jam quippe Dominus in virginis suae infantia magnum quid operabatur: et quanta futura esset, hujus miraculi indicio praemon
Abbreviated transcription (Latin):
tu tuo gaudebit. his dictis. discessit angłs¬
ab eo Decide apparuitꝰ annȩ uxori eius
Et nunc missus sũ ad uos ut adnuntiẽ nase¬
turam uobis filiam. quȩ maria uoca
ta suꝑ onĩs mulieres benedicta erit. Hȩc
in natiuitate statĩ sua dñi gr̃a pleua.
tribus ablactationis suȩ anis in domo
paterua manebit. Postea dũi seruitio man¬
cipata. a templo usq ad intelligibiles anno
nocte ac die dño seruiens. ab om̃i im¬
mundo se abstinebit Uirũ nuniquam
cognoscet. sed sola sine exemplo sine ma¬
culatione. sine corruptione. sine. uirili
cõmixtione uirgo filium famula dñm no¬
tãq surgens ascende. Inerusalẽ: & cũ ꝑue¬
teris ad portã quȩ. aurea eoqđ de aurata
est uocatur. ibi ꝓ siguo uirũ tuũ ꝓ cuiuͤ
incolumitatis statu sollicita es obu̾ium
habebis. Cum ergo hec ita euenerint.
scito qđ ea quȩ adnuntio sine dubio com¬
plenda erunt Igitꝰ iurta angłicum prȩ¬

Expanded text:
ctu tuo gaudebit. His dictus angelus discessit ab ectu tuo gaudebit. His dictus angelus discessit ab eo. V. Deinde apparuit Annae uxori ejus et nunc missus sum ad uos nuntiare nascituram uobis filiam que Maria uocata, super omnes mulieres erit benedicta. Haec a nativitate sua statim Domini gratia plena, tribus ablactationis suae annis in domo paterna permanebit. Postea servitio Domini mancipata, a Templo usque ad intelligibiles annos nocte ac die Deo serviens, ab omni immundo se abstinebit. Virum numquam cognoscet: sed sola sine exemplo, sine macula, sine corruptione, sine virili commixtione, virgo filium, ancilla Domintaque surge, ascende Jerusalem: et cum perveneris ad portam, quae Aurea, pro eo quod deaurata est, vocatur: ibi pro signo, virum tuum, pro cujus incolumitatis statu sollicita es, obvium habebis. Cum haec igitur ita venerint, scito quod quae annuntio, sine dubio complenda sunt. VI. Igitur juxta angeli pr
Abbreviated transcription (Latin):
sara nonne ad octogesimũ annũ infecunda
fuit: Et tam̃ in ultima senectute genuit
isaac. cui repmissa erat benedictio omniũ
gentiũ. Rachel quoq tantũ dño grata
egypti sed & plurimarũ gentiũ fame peri¬
turarũ liberatorẽ. Quis in ducibus uel
fortior samsone. uel sanctior samuhele:
Et tam̃ hi ambo steriles matres habuere Si
uel exemplis crede. dilatos diu conceptus et
steriles partꝰ mirabiliores esse solere. Pronade
anna uxor tua pariet tͥ filiã. & uocabis
nomen eiꝰ mariaor. Hȩc erit ut uouistis
ab infantia sua statĩ dño conseerata. & sp̃u¬
m̃e immundũ uon manducabit neq biba
neq int̾ populares forinsecus sed in tẽplo
dñi eius conuersatio erit nequid de ea
sinstrũ uel suspicari saltẽ possit uel dici
Ita ꝓcedente ȩtate sicut ipsã mirabiliter ex
sterili nascet᷑: ita incõparabiliter uirgo
uꝰxorẽ tuam. que de tuȩ regressionio
retardatione modo sollicita tunc in conspa¬

Expanded text:
a mater, nonne usque ad octogesimum annum infecunda a mater, nonne usque ad octogesimum annum infecunda fuit? et tamen in ultima senectutis aetate genuit Isaac, cui repromissa erat benedictio omnium gentium. Rachel quoque tantum Domino grata, minum Aegypti, sed plurimarum gentium fame periturarum liberatorem. Quis in ducibus vel fortior Samsone, vel sanctior Samuele? Et tamen hi ambo steriles matres habuere. Si uel exemplis crede, dilatos diu conceptus et steriles partus mirabiliores esse solere. Proinde Anna uxor tua pariet tibi filiam et uocabis nomen eius Mariam. Hec erit ut nouisti ab infantia sua statim domino consecrata mne immundum neque manducabit neque bibet: neque inter populares forinsecus turbas, sed in Templo Domini conversatio ejus erit: ne quid de ea sinistrum vel suspicari saltem possit vel dici. Itaque aetate procedente, sicut ipsa mirabiliter ex sterili nascetur: ita incomparabiliter virgo uxorem tuam, quae de tuae regressionis tardatione modo sollicita, tunc in aspe
Abbreviated transcription (Latin):
cundus Adstare presunieret. dicens munera
sua dõ indigna posse uideri. quem ipse ꝓli
indignũ iudicasset. scripturã dicere affir¬
dore magno suffusus ioacħi. ad pastores qͥ
cum peccoribus suis in pasciuis erant secessit.
neq doniũ repedare uoluit ne forte a c̃tri¬
bulibus suis qui simul aderant & hoc a sa¬
cerdote Audierant. eode oppbrii elogio
notaret᷑ Uerum cũ ibi aliquanidiu esset
turbare dir angłs qui ei apparuit. timorẽ
eius cõpescuit dicens Noli timere ioachim.
nẽq in uisione mea turberis. Ego enim sum
angls dñi missus ab ipso ad te ut adnuntiẽ
tibi preces tuas esse erauditas. & lemosinas
tuas ascendisse. in conspectu eius Uidens qͥppe
uidit pudere tuũ & audiuit sterilitatis¬
obprobrium non recte tibi obiectum
Peccati quidem non naturȩ ultor est ds̃.
&e ideo cum alicuiuis uterũ daudit ad hoc
facit ut mirabilius dendo aperiat. &e non
libidinis esse quod nascitur. sed diuini mu

Expanded text:
cundus ipse stare praesumeret; dicens: munera cundus ipse stare praesumeret; dicens: munera nequaquam Deo digna posse videri: quem ipse prole indignum judicasset, Scriptura dicedore magno suffusus Joachim, ad pastores, qui cum pecudibus erant, in pascuis suis secessit. Neque enim domum repetere voluit: ne forte a contribulibus suis, qui simul aderant, et hoc a sacerdote audierunt, eodem opprobrii elogio notaretur. IV. Verum cum ibi aliquamdiu esset,turbaretur, angelus qui ei apparuerat, timorem ejus compescuit, dicens: Noli timere, Joachim, neque in visione mea turberis. Ego enim sum angelus Domini, missus ab ipso ad te, ut annuntiem tibi preces tuas esse exauditas, et eleemosynas tuas ascendisse in conspectum ejus. Videns quippe vidit pudorem tuum, et audivit sterilitatisopprobrium non recte tibi objectum. Peccati namque, non naturae ultor est Deus: et ideo cum alicujus uterum claudit, ad hoc facit, ut mirabilius denuo aperiat: et non libidinis esse quod nascitur, sed divini mun
Abbreviated transcription (Latin):
Pex regia stirpe & familia daiid oriunda
in ciuitate natareth nata. hierusolimis
galilea & ciuitate natareth. maternũ
Igenꝰ ex bethlcem erat uita eoꝵ simpler
& recta ante dm. apud homines in repre¬
hensibilis & pia erat Nlam om̃em substan¬
tiam suã trfarię diuiserunt. Unã partẽ
templo & templi seruitorib impendebant
aliam peregrinis & pauperibus erogabant.
citer uiginci castũ domi coniugium sine
liberorũ ꝓcreatione exercebant. Uouert̃
tam̃ si łs forte donaret sobolem eis. se dni
obsequio eã mancipaturos. Cuius rei gr̃a
& templũ dm̃i singulis ꝑ annũ festis frequen¬
tare solebant. Factũ est autẽ ut enceniꝙ
festiuitas apppinquaret. unde cũ non nulli
contribulibus suis hierusolimã & ioachim
ascendit. Ca quoq tempestate. An isachar
pontifer erat. Cumq inter cęteros c̃ciues
suos etiã ioachim cũ oblatione. stantem
conspiceret: desperit eum & munera spre¬
uit int̾rogans cur int̾ fecundos ipse infe¬

Expanded text:
pe regia et familia David oriunda: in civitate Nazareth nata, Jerosolymis Galilaea et civitate Nazareth. Maternum autem genus ex Bethlehem erat. Vita eorum simplex et recta apud Dominum, apud homines irreprehensibilis erat et pia. Nam omnem substantiam suam trifariam diviserunt. Unam partem Templo et Templi servitoribus impendebant; aliam peregrinis et pauperibus erogabant; circiter viginti, castum domi conjugium sine liberorum procreatione exercebant. Voverunt tamen si forte Deus donaret eis sobolem, eam se Domini servitio mancipaturos: cujus rei gratia, et Templum Domini singulis per annum festis frequentare solebant. III. Factum est autem ut Encaeniorum festivitas appropinquaret: unde cum nonnullis contribulibus suis Jerosolymam et Joachim ascendit. Ea vero tempestate Isachar ibi pontifex erat. Cumque inter caeteros concives suos etiam Joachim cum oblatione sua videret, despexit eum, et munera ejus sprevit: interrogans cur inter fecundos infe
Abbreviated transcription (Latin):
cõplacuit. qui uenit inmundũ ꝑ electos
patres & circũcisos. Nam electio in dđ
circũcisio in abrahã demonstrat᷑. Etiã¬
tent bellator nr̃ fortissimus xp̃e solus cũ
diabolo hoste. atrocissimo certauit. eũq
superauit & dãpnauit. Et post hanc tic¬
toriã multoꝵ pater effectus est. quia abra

Expanded text:
us, qui venit in mundum per electos patres et circumcisos. Nam electio in David, et circumcisio in Abraham demonstratur. t bellator noster fortissimus, qui solus cum diabolo, hoste fortissimo pugnavit, eumque superavit et damnavit, et post hanc victoriam multorum effectus
Abbreviated transcription (Latin):
germinasset. & in cacumine eiꝰ coluba dȩ celo
uenienᷤ c̃sedisset. liquido om̃ib patuit. ipsi
uirginẽ desponsandã fore. Igit᷑ nuptiarum
iure de more celebrato. ipse quidẽ in bethleẽ¬
tus necessaria ꝓcuraturꝰ. Uirgo uero dñi
oraxia cũ aluis septẽ uirginib coeuis & col¬
lectareis suis quas a sacerdote acceperat ad
domũ parentũ in galilea reuersa ẽ. His fere
ceptum dnicum narraret. & c̃ceptionis uel
ordinẽ uel modũ exponeret. Deniq ingressuᷤ
ad eã cubiculũ quidẽ ubi manebat̃ ingenti
lumine ꝑsudit. ipsã uͦ gratissime salutans ait
A ue mania uirgo dño gratissima. urgo gr̃a
plena. dñs tecũ. benedicta tu pre om̃ib muli¬
eribus. benedicta prȩ om̃ib hactenꝰ natis
hominibus. Uirgo quȩ iam bene Angłicos
nouerat uultꝰ. & lumen cȩleste. non insuetum
habebat. neq angłi uisione territa est. neq
luminis magnitudine obstupefacta. sed in solo
sermone eiꝰ turbata est. & cogitare cȩpit qualiᷤᷤ

Expanded text:
isset, et in cacumine ejus, columba de coelo veniens consedisset, liquido omnibus patuit ei virginem desponsandam fore. Igitur nuptiarum jure de more celebrato, ipse quidem in Bethles necessaria procuraturus. Virgo autem Domini Maria, cum aliis septem virginibus coaevis et collactaneis, quas a sacerdote acceperat, ad domum parentum suorum in Galilaeam reversa est. X. His vero ceptum Dominicum narraret et conceptionis, vel modum, vel ordinem exponeret. Denique ingressus ad eam cubiculum quidem ubi manebat, ingenti lumine perfudit: ipsa vero gratantissime salutans, dixit: Ave, Maria, virgo Domini gratissima: virgo gratia plena, Dominus tecum, benedicta tu prae omnibus mulieribus: benedicta prae omnibus hactenus natis hominibus. Virgo autem quae jam angelicos bene noverat vultus, et lumen coeleste insuetum non habebat: neque angelica visione territa, neque luminis magnitudine stupefacta, sed in solo ejus sermone turbata est: et cogitare coepit qualis