comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et quod auclistis meo qui fecit eum:
Reges aut̃ unguebant᷑ & sacerdotes.
Ille uͦ unctꝰ ÷ & rex & sacerdos. Rex
pugnauit ꝓnob̾. sacerdos obtulit ꝓnob̾.
Quando ꝓnoͣb̾ pugnauit: quasi uictus
est uere aut̃ uicit. Erucifixus est
enĩ. & decruce sua inqua erat fixus.
diabolũ occidit. & inde rex nr̃. Unde
aut̃ sacerdos : Quid ꝓ nob̾ obtulit :
Date sacerdoti qđ offerat. Quid in¬
Quicqͥd attuleris immundũ ÷. & al¬
quid mundũ ꝓte offerendũ ÷. Quȩre
apud te qa offeras: non inuenies. Quere
exte qđ offeras: ñ delectat᷑ arietib
& hẏrcis. nec tauris. Om̃a ipsius st̃.¬
& si non offeras. Offer gͦ ei mundum
sacrificiũ. Sed peccator es. impiꝰ es. sed
inqumatã conscientiã habes. Poteri
forte aliqͥd miandũ offerre purgatꝰ.
sed ut purgeris aliqͥd ꝓte offerendũ
est. Quid gͣ ꝓte oblaturꝰ es ut mun¬
deris : Si mundatꝰ es: poteris offerre
Se ipsum obtulit munda uietima.
felix uictima. uera uictima. hostia

Expanded text:
et quod audistis, «in eo qui fecit eum;» Reges autem ungebantur et sacerdotes : ille vero unctus est et Rex et Sacerdos. Rex pugnavit pro nobis, Sacerdos obtulit se pro nobis. Quando pro nobis pugnavit, quasi victus est; vere autem vicit. Crucifixus est enim, et de cruce sua, in qua erat fixus, diabolum occidit: et inde Rex noster. Unde autem Sacerdos? Quia se pro nobis obtulit. Date Sacerdoti quod offerat. Quid inquidquid attuleris immundum est, et aliquid mundum pro te offerendum est. Quaere apud te quid offeras; non invenies. Quaere ex te quod offeras; non delectatur arietibus, nec hircis, nec tauris. Omnia ipsius sunt, etsi non offeras. Offer ergo illi mundum sacrificium. Sed peccator es, impius es, sed inquinatam conscientiam habes. Poteris forte aliquid mundum offerre, purgatus; sed ut purgeris, aliquid pro te offerendum est. Quid ergo pro te oblaturus es, ut munderis? Si mundatus es, poteris offerre seipsum obtulit mundam victimam. Felix victima, vera victima, hostia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊yzanioꝵ. Et ipse exponit orsbut
nullus homo cordisuo tribui ql
intellexerit: sed nagistro cu as
ti. Nemo dicat. exposinit sibiqua
uoluit. Si parabolam ꝓpħȩ ape

Expanded text:
zizaniorum.» Et ipse exponit omnia, ut nullus homo cordi suo tribuat quod ibi intellexerit, sed Magistro coeli exponenti. Nemo dicat: Exposuit sibi quomodo voluit. Si parabolam prophetae
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. fidamꝰ. erigunt nos aggeus & za¬
charias. cantant futurã liberationẽ
non implebit᷑ : Securi estote. tantũ¬
mͦ inista ꝑegrinatione uitȩ. qͦmͦ a
gatis uidetẽ. Non uob̾ placeat amor
babyloniȩ. ne obliuiscamini ciuitatẽ
ierłm. Et si corpꝰ ur̃m ad huc mnbabi¬
tatur. Laudat gͦ tota creatura dñm:
qͥa hoc ibi facturi sumꝰ. qđ hic p̃me¬
ditam᷑. Laudate dñm de cęlis. Lavda¬
te eum IN excelsis. Primo decelis
dicit. postea det̾ra. Laudat᷑ eñi ds̃
qui fecit cȩlũ & t̾rã. Celestia tͣnqͥlla
sunt. pacata sunt. Ibi sẽꝑ gaudiũ.
nulla mors. nulla egritudo. nulla
molestia. Laudent dm̃ beati. nos
autem adhuc iusum sumꝰ. Sedcũ
cogitamꝰ qͦmͦ ibi laudet᷑ ds̃: cor ibi
hãbeamꝰ. & non sine causa audiamꝰ
sursũ cor. Leuemꝰ cor sursũ ne putre¬
scamꝰ int̾ra: qm̃ placent nob̾ qđibi
agunt angłi. Modo nos spe. postea
re : sed cum illuc uenerimꝰ. Laudate

Expanded text:
mus, fidamus, erigunt nos Aggaeus et Zamus, fidamus, erigunt nos Aggaeus et Zacharias; cantant futuram liberationem non implebitur? Securi estote: tantummodo in ista peregrinatione vitae quomodo agatis, videte. Non vobis placeat amor Babyloniae, ne obliviscamini civitatem Jerusalem. Etsi corpus vestrum adhuc in Babytatur. Laudet ergo tota creatura Dominum; quia hoc ibi facturi sumus, quod hic praemeditamur. 5. «Laudate Dominum de coelis; laudate eum in excelsis.» Primo de coelis dicit, postea de terra: laudatur enim Deus qui fecit coelum et terram. Coelestia tranquilla sunt, pacata sunt; ibi semper gaudium, nulla mors, nulla aegritudo, nulla molestia; semper laudant Deum beati: nos autem adhuc jusum sumus, sed cum cogitamus quomodo ibi laudetur Deus, cor ibi habeamus, et non sine causa audiamus, Sursum corda. Levemus cor sursum, ne putrescat in terra; quoniam placet nobis quod ibi agunt Angeli. Modo nos spe; postea re, cum illuc venerimus. «Laudate»
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾ationis acaptiuitate. instauratio¬
nis ierłm. Sed illa om̃a infigurage¬
sta sunt. habent ueritatẽ suã. Figira¬
ta st̃ ab antiqͥs. p̃sentia ostenduntur
in nob̾. Modo gͦ quid dic̃ apłs: Qud̃
diu sumꝰ in corpore ꝑegrinam᷑ adño.
Nondũ sumꝰ inpatria. Quando erimis
inpatria : Quando triũ phabimus de¬
uicto mimico diabolo. quando mors
no uissima mimica destruet᷑. tẽ fet
sermo qui scriptꝰ ÷. Absorta ÷ mors
inuictoria Ubi ÷ mors c̃tentio tuas
Ubi ÷ mors aculeus tuus : Quandomull
nos gemere exdefectu & mutabiltes
rerum. ex fragilitate carnis huma
Contendunt nob cũ cotidie tẽptato¬
nes c̃tendunt qͦq cotidie delectal¬
ones. Et sin consentiamꝰ : tam̃ mal¬
stiam patim᷑. & c̾tendimꝰ. & magnum
ꝑiculũ ÷: neqͥ c̃tendit uincat᷑. Siaut̃
non consentiendo uincamꝰ: molestiã
tam̃ patimur. resistendo delectati¬
onib. Non cessat & ñ morit᷑ hostis: nͥ
in resurrectione mortuoꝵ. S p̾suma¬

Expanded text:
liberationis a captivitate, instaurationis Jerusalem. Sed illa omnia in figura gesta sunt ; habent veritatem suam: figurata sunt in antiquis, praesentia ostenduntur in nobis. Modo ergo quid dicit Apostolus? «Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino» . Nondum sumus in patria: quando erimus in patria? Quando triumphabimus devicto inimico diabolo, quando «mors novissima inimica destruetur: tunc fiet sermo qui scriptus est, Absorpta est mors in victoriam. Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus» ? Quando ergo nulla t facit nos gemere ex defectu et mutabilitate rerum, ex fragilitate carnis humanae? Contendunt nobiscum quotidie tentationes, contendunt quotidie delectationes: etsi non consentiamus, tamen molestiam patimur, et contendimus, et magnum periculum est ne qui contendit vincatur; si autem non consentiendo vincamus, molestidelectationibus. Non cessat, et non moritur hostis, nisi in resurrectione mortuorum. Sed praesuma
Abbreviated transcription (Latin):
Quicqͥd sempit̾nũ: ad altera parte
gladii ꝑtinet. Habes spẽ futur
habes consolationẽ p̃sentiũ. noli
trahi ab illo qͥuult retrahere. at
mat᷑. soros. uxor sit. amicꝰ sit. aon
de retrahat. & utilis tͥ erit glacdus
bis acutus. Utilit̃ te ille separat mule
te tu c̃glutinas. Uenit gͦ dñs nir fe¬
rens gladiũ bis acutũ ꝓmittense¬
terna implens tẽporałia. ldeo
& duo testam̃ta dicunt᷑. Quȩ eiant
gͦ frameȩ bis acutȩ inmanib copꝰ
Duo testam̃ta adgladiũ bis acutum¬

Expanded text:
quid in sempiternum, ad alteram partem gladii pertinet. Habes spem futurarum rerum, habes consolationem praesentium; noli retrahi ab eo qui vult retrahere: pater, mater, soror, uxor sit, amicus sit, non te retrahat; et utilis tibi erit gladius bis acutus. Utiliter te ille separat, male te tu conglutinas. Venit ergo Dominus noster ferens gladium bis acutum, promittens aeterna, implens temporalia. Nam ideo et duo Testamenta dicuntur. Quae erant ergo «frameae bis acutae in manibus eorum?» Duo Testam
Abbreviated transcription (Latin):
Audeo dicere fr̃s mei. illi ñ sunt & nͦ
sumꝰ. Audite quare. Quia maior: natꝰ
Unde isrł : Ex abrahã. quia isaae
ex abraham. isrł exisaae. Qmͦ placuit
dõ ab rahã : C redidit aut̃ abrahã
dõ. & deputatũ ÷ illi adiusticiam
Quis qͥs imitatꝰ fuerit abraliã filiꝰ:
abraham. Quisqͥs de generauit fidẽ
abraham : ꝑdidit ꝓgeniem abrahã
Iudei de generauerunt. ꝑdiderunt.
Imitati sumꝰ nos. inuenimꝰ. Audi
quia illi ꝑdidert̃. Quid illis dicit
dñs dicentib filii sumꝰ abraham:
Ausi sunt ostentare se & erigere
uicem de nobilitate generis iusti.
ut filii simꝰ abrahȩ. Credendo qͥp
inuenimꝰ. qđ illi ñcredendo amiser̾:
credidit abraham dõ. & deputa
m ÷ illi adiusticiam. Et sem̃ abrahã¬

Expanded text:
 dicere, fratres mei; illi non sunt, et nos sumus. Audite quare: quia major est naUnde Israel? Ex Abraham; quia Isaac ex Abraham, Israel ex Isaac. Quomodo placuit Deo Abraham? «Credidit autem Abraham Deo, et deputatum est illi ad justitiam» . Quisquis imitatus fuerit Abraham, filius est Abrahae: quisquis degeneraverit a fide Abraham, perdidit progeniem Abrahae. Judaei degeneraverunt; perdiderunt: imitati sumus nos; invenimus. Audi quia illi perdiderunt: quid illis dicit Dominus dicentibus, «Filii sumus Abrahae?» Ausi sunt ostentare se, et erigere cervicem de nobilitate generis justi; ut filii simus Abrahae. Credendo quippe invenimus quod illi non credendo amiserunt: quia «credidit Abraham Deo, et deputatum est illi ad justitiam.» Et semen Abraha
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cantas: ñ dicis hẏmnũ. Sicantas
& ñ laudas dm̃ : ñ dicis ymnũ. Silai¬
das aliud qđ ñ ꝑtinet ad laudẽ de
& si cantando laudes: ñ dicis yͥmnu̾
Umnꝰ gͦ tria ista habet. Et cantun
& laudẽ. & dĩ. Laus gͦ dĩ incantico

Expanded text:
is hymnum: si cantas, et non laudas Deum, non dicis hymnum: si laudas aliud quod non pertinet ad laudem Dei, etsi cantando laudes, non dicis hymnum. Hymnus ergo tria ista habet, et cantum, et laudem, et Dei. Laus ergo Dei in cantico
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. cõpago sp̃ualis. ędificiũ delapidib
uiuis. Ubĩ ẽ hoc : Non mumo loco. sed
ꝑ uniuersũ orbẽ t̾rarũ. Audi hoc de alio
psalmo. Sic dicit. Cantate dño canticũ
nouum. cantate dño om̃is terra. Ex
hoc intelligitur. quia qͥ non cũ om̃it̾ra
cantat: uetus canticũ cantat. quȩ libet
uerba de ore eiꝰ ꝓcedant. Quid enĩ at¬
tendo qͥd sonet. cũ undeo quid cogitet :
Et tu inquis uides qͥd cogitet : ꝑacta
indicant. Nam oculus in conscientiã
ñ penetrat attendo qͥd agat. & ibi in¬
telligo qͥd̾ cogitet. Meq eñĩ siqͥsq uerbi
grã cõp̃henderit infurto hominẽ.
ipsius incorde uidet: sed in factis. St̃¬
quedam quȩ intꝰ latent. s sunt &
multa quȩ ꝓcedunt in oꝑa & mani¬
festa fiuntꝰ etiã hominib. Cũ gͦ eẽnt

Expanded text:
ualis, aedificium de lapidibus vivis. Ubi est hoc? Non in uno loco, sed per universum orbem terrarum. Audi hoc de alio psalmo: sic dicit, «Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra» . Ex hoc intelligitur quia qui non cum omni terra cantat, canticum vetus cantat, quaelibet verba de ore ejus procedant. Quid enim attendo quid sonet, cum video quid cogitet? Et tu, inquis, vides quid cogitet? Facta indicant. Nam oculus in conscientiam non penetrat. Attendo quid agat, et ibi intelligo quid cogitet. Neque enim si quisque, verbi gratia, comprehenderit hominem  cogitationes ipsius in corde videt, sed in factis. Squaedam quae intus latent; sed sunt et multa quae procedunt in opera, et manifesta fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nouum:. Quȩ dicturus est in ipsõ psal¬
mo. uidete quomꝰ fiant. & ubi fiant
ut rum ꝑ om̃s gentes fiant ista. an
mnuna aliqua parte terrarũ. & hinc
plenius intelligetis adquẽ ꝑtineat
cantieũ nouũ. Iam quidẽ manifestũ :
illud qđ de alio psalmo cõmemoraui.
cantate dño canticũ nouũ. & ut o¬
stenderet incantico nouo ẽẽ fruetũ
caritatis & unitatis: addidit. can¬
tate dño om̃is terra. Nemo seseparet
nemo se distuiigat. Triticũ es ferto

Expanded text:
novum? Quae dicturus est in ipso Psalnovum? Quae dicturus est in ipso Psalmo, videte quomodo fiant, et ubi fiant; utrum per omnes gentes fiant ista, an in una aliqua parte terrarum: et hinc plenius intelligetis ad quem pertineat canticum novum. Jam quidem manifestum est illud quod de alio psalmo commemoravi, «Cantate Domino canticum novum:» Et ut ostenderet in cantico novo esse fructum charitatis et unitatis, addidit, «Cantate Domino, omnis terra.» Nemo se separet, nemo se disjungat: triticum es, ferto
Abbreviated transcription (Latin):
apud se: ñ nouerat nͥds̃. Uenit tẽ¬
ptatio separauit illos. & pate fecit
hominib qđ nouerat ds̃. Non enim
fructꝰ ostendit᷑. nͥ in factis. Unde di¬
ctũ ÷. exfructib eoꝵ cognoscetis eo ᷤ.
Dix̃ enĩ dñs deqͥb dã qͥ ouiũ uestitu
se induunt. intꝰ aut̃ sunt lupi rapacẽ.
Et ne forte fragilitas humana dino¬
scere ñ posset lupũ sub ouina pelle :
ait. Ex fructib eorum cognos cetis
eos. Queruꝰ fructꝰ caritatis. inuenimꝰ
spinas dissensionis. Ex fructib eoꝵ co¬
fr̃s. om̃is terra cantat canticũ nouũ.
Quicũ om̃i terra n̾cantat canticũ no¬
uũ: dicat qđ uult. linguis sonet alła.
dicat tota die dicat tota nocte. Non
ualde aures meȩ inclinant᷑ ad uocem
cantantis. sed quęro mores oꝑantis. In¬
terrogo enĩ & dico. Quid ÷ qđ cantas:
laudas clm̃ & ego laudo dm̃. quare
indiscordia sumus :. Caritas laudat
dm̃. discordia blasphemat dm̃. Et
uultis iã nosse. ubi cantetis canticũ

Expanded text:
apud se, non noverat nisi Deus. Venit tentatio; separavit illos, et patefecit hominibus quod noverat Deus. Non enim fructus ostenditur nisi in factis. Unde dictum est: «Ex fructibus eorum cognoscetis eos» . Dixit enim Dominus ad quosdam, qui ovium vestitu se induunt, intus autem sunt lupi rapaces; et ne forte fragilitas humana dignoscere non posset lupum sub ovina pelle, ait: «Ex fructibus eorum cognoscetis eos.» Quaerimus fructus charitatis, invenimus spinas dissensionis. «Ex fructibus eorum cofratres, omnis terra cantat canticum novum. Qui cum omni terra non cantat canticum novum, dicat quod vult, linguis sonet Alleluia, dicat tota die, dicat tota nocte; non valde aures meae inclinantur ad vocem cantantis, sed quaero mores operantis. Interrogo enim, et dico: Quid est quod cantas? laudas Dominum et ego laudo Dominum; quare in discordia sumus? Charitas laudat Dominum, discordia blasphemat Dominum. 3. Et vultis jam nosse ubi cantetis canticum
Abbreviated transcription (Latin):
gno & siccet᷑ a concupiscentia carnis.
Nerui quanto plus fuerint extenti. tan¬
to acutiꝰ sonant. Ut gͦ acute sonaret
pauli apłi psalteriũ qͥd dixit: Quȩ
retro oblit̾. in ea quȩ ante st̃ extentꝰ.
sequor ad palinã suꝑne uocationis.¬

Expanded text:
gno, et siccetur a concupiscentia carnis. gno, et siccetur a concupiscentia carnis. Nervi quanto plus fuerint extenti, tanto acutius sonant. Ut ergo acute sonaret Pauli apostoli psalterium, quid dixit? «Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, sequor ad palmam supe
Abbreviated transcription (Latin):
cidente consonat. Uideamꝰ. sitanũ
extendit᷑ chorus xp̃i. Dicit psalnꝰ
alius. asolis ortii usq ad occasũ lali¬
date nom̃ dñi. Laudent nom̃ eus
inchoro. uii ⁊ ycopano et esalterosal¬
lant ei. Quare assumit timpanĩ
& psalteriũ : Ut non sola uox laude
sed & oꝑa. Quando assumitur gpa
uox sonat : sed & manꝰ consonat. qͥa
uerb facta concordant. Assum psisti
organũ. & consentiunt cligiti linguȩ
Et ipsũ ministeriũ timpani & psalteris
non ÷ tacendũ. In tẏmpano corium
extendit᷑. inpsalterio cordȩ exten¬
duntur. in utroq organo caro cruci¬
fixa ÷. Quam bene psallebat intĩ¬
pano & psalterio qͥ dicebat. mundus¬
mͥ crucifixus ÷ & ego mundo Ipsum
psalteriũ uelut tẏmpanũ teuult
tollere qui amat canticũ nouum.
qͥte docet quando tͥ dicit. Quiuult
eẽ m̃s discipłs. ab neget semẽt ppsũ.
& tollat crucẽ suã & sequat᷑ me.
Non dimittat psalteriũ suũ non
dimittat ty panũex  tendat᷑ inli¬

Expanded text:
cidentem consonat. Videamus si tantum extenditur chorus Christi. Dicit psalmus alius: «A solis ortu usque ad occasum laudate nomen Domini» . «Laudent nomen ejus in choro.» 8. «In tympano et psalterio psallant ei.» Quare assumit tympanum et psalterium? Ut non sola vox laudet, sed et opera. Quando assumitur tymp non sola vox sonat, sed et manus consonat, quia verbis facta concordant. Assumpsisti organum, et consentiunt digiti linguae. Et ipsum mysterium tympani et psalterii non est lacendum. In tympano corium extenditur, in psalterio chordae extenduntur: in utroque organo caro crucifigitur. Quam bene psallebat in tympano et psalterio, qui dicebat: «Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo» ! Ipsum psalterium, velut tympanum tollere te vult, qui amat canticum novum, qui te docet quando tibi dicit: «Qui vult esse meus discipulus, abneget semetipsum, et tollat crucem suam, et sequatur me» . Non dimittat psalterium suum, non dimittat tympanum: extendatur in li
Abbreviated transcription (Latin):
blasphemamꝰ. Cũ ceꝑimꝰ eñi dispu-¬
tare de oꝑib dĩ. quare hoc qͣre illud.
& non debuit sie facere. male fecit
hoc ubi ÷ laus dĩe ꝑdichisti alła.
Oma sic c̃sidera qͦmͦ placeas dõ. & lau¬
das artificẽ. Quia si intͣres forte in
officmam fabri ferrarii: ñ audereᷤ
rep̃hendere folles. incudes. malleoᷤ.
Et da imꝑitũ hominẽ nescientẽ qͥd
quare sit: & om̃a rep̾hendit. Sed
si ñ habeat ꝑitiã artificis. & habeat
saltẽ c̃siderationẽ hominis. qͥd sibi
dicit : Non sine causa hoc loco folleᷤ
positi sunt. artifex nouit quare.
& si ego ñ noui. In officina ñ audet

Expanded text:
blasphemabimus. Cum enim coeperimus dispublasphemabimus. Cum enim coeperimus disputare de operibus Dei, Quare hoc, quare illud; et, Non debuit sic facere, male fecit hoc: ubi est laus Dei? Perdidisti Alleluia. Omnia sic considera, quomodo placeas Deo, et laudes artificem. Quia si intrares forte in officinam fabri ferrarii, non auderes reprehendere folles, incudes, malleos. Et da imperitum hominem nescientem quid quare sit, et omnia reprehendit. Sed si non habeat peritiam artificis, et habeat saltem considerationem hominis, quid sibi dicit? Non sine causa hoc loco folles positi sunt; artifex novit quare, etsi ego non novi. In officina non audet
Abbreviated transcription (Latin):
capilli nr̃i numerati sunt. Et qͣndo
uoluit tres pueros ab igne lib̾auit.
nunqͥd idõ machabeos inigne de¬
seruit : Illos aꝑte lib̾auit. illos oc¬
culte coronauit. Nouit gͦ ds̃ quid
agat. tutime. & bonꝰ esto. Unde cũq
uoluerit ut exeas hinc: paratũ te
inueniat. Inquilinꝰ enĩ es: ñ possessor
domꝰ. Locata ẽ enĩ tͥ domꝰ. Domꝰ ista
tͥ locata ÷ ñ donata. & si nolis migrab̾.
& ñ eã tali c̃ditione accepisti. ut quasi
tẽpora tͥ certa sint. Quid dix̃ dñs
tuus : Quando uoluero cũ dixero
migra. p̾aratꝰ esto. Ex pello tẽ de
hõspitio. sed dabo domũ. Inqͥlinus
es in terra. eris possessor incȩlo. Qc
quid gͦ hic accidit contͣ uoluntatẽ
nr̃am. noueritis ñ accidere nͥ de uo¬
luntate dĩ. de ꝓuidentia ipsius.
de ordine ipsius. de nutu ipsius. de
legib ipsiꝰ. Et si nos ñ intelligimus
quid quare fiat : demꝰ hoc pruden¬
tiȩ ipsius. qͥa ñfit sine causa & non

Expanded text:
capilli nostri numerati sunt . Et quando capilli nostri numerati sunt . Et quando voluit, tres pueros ab igne liberavit : numquid ideo Machabaeos in igne deseruit ? Illos aperte liberavit, istos occulte coronavit. Novit igitur Deus quid agat. Tu time, et bonus esto. Undecumque voluerit ut excas hinc, paratum te inveniat. Inquilinus enim es , non possessor domus. Locata est enim tibi domus; domus ista tibi locata est, non donata; etsi nolis, migrabis: et non eam tali conditione, accepisti, ut quasi tempora certa tibi sint. Quid dixit Dominus tuus? Quando voluero, cum dixero, Migra; paratus esto. Expello te de hospitio, sed dabo domum: inquilinus es in terra, eris possessor in coelo. 12. Quidquid ergo hic accidit contra voluntatem nostram, noveritis non accidere, nisi de voluntate Dei, de providentia ipsius, de ordine ipsius, de nutu ipsius, de legibus ipsius: et si nos non intelligimus quid quare fiat, demus hoc providentiae ipsius, quia non fit sine causa, et non
Abbreviated transcription (Latin):
Aliq̃ndo & tucũ das disciplinã terran
feris ut infans ex pauescat. Et alqͣi¬
do ferit & quẽ uult hominẽ. Sed¬
quẽ dicis mͥ: Ecce ferit innocentore
& dimittit sceleratiorẽ. Noli mirari
aut̃ scis illi sceleratiori. si se mutare
noluerit quid pęnarũ in occultoser¬
uat᷑ : Non ne mallent fulmine in¬
cendi quib infine dicet᷑. ite muignẽ
ȩt̾nũ : Opꝰ ÷ ut in nocens sis. Quideñia
Malũ ÷ mori innaufragio. & botum
÷ mori febre :: Siue inde siue inde
moriat᷑. quere qualis sit qͥ moritur.
quo pꝰ mortẽ iturꝰ : ñ unde de uita
exiturꝰ ÷. Quacunq occasione. hinc
exituri sumꝰ. Quib exitib martireᷤ
exire meruert᷑ :: Munquid febrib
quomͦ multi optant ut febre solum¬
tur : Alii uno ietu gladii. alii ignib
alii bestiis. Et deuorauer̃ bestię
corpora martẏrũ. & ñ timuerunt
neꝑirent corpora ipsoꝵ. Undiq eñi
ds reducet corpora sc̃oꝵ suoꝵ eui

Expanded text:
Aliquando et tu, cum das disciplinam, terram Aliquando et tu, cum das disciplinam, terram feris, ut infans expavescat. Et aliquando ferit et quem vult hominem. Sed dicis mihi: Ecce ferit innocentiorem, et dimittit sceleratiorem. Noli mirari: autem scis illi sceleratiori, si se mutare noluerit, quid poenarum in occulto servetur? Nonne mallent fulmine incendi, quibus in fine dicetur: «Ite in ignem aeternum» ? Opus est ut innocens sis. Quid enim? malum est mori naufragio, et bonum est mori febre? Sive inde, sive inde moriatur, quaere qualis sit qui moritur; quo post mortem iturus est, non unde de vita exiturus. Quacumque occasione, hinc exituri sumus, Quibus exitibus martyres exire meruerunt? numquid febribus, quomodo multi optant ut febre solvantur? Alii uno ictu gladii, alii ignibus, alii bestiis. Et devoraverunt bestiae corpora martyrum, et non timuerunt ne perirent corpora ipsorum. Undique enim Deus reducet corpora sanctorum suorum, cui
Abbreviated transcription (Latin):
Tam̃ qͥ oculos habent multa ibi ui¬
dent. cũ uiderint placent. cũ placu¬
erint laudant᷑. ñ tanꝙͣ ipsa. sedille
qͥfecit. Ita om̃a laudabt̃ dm̃. hec
ignis. grando nix. glaties sp̃s tẽ¬
pestatis. quȩ om̃a turbata uidentur
qͥbusdã stultis quasi casib agitari
adlidit. Oue faciunt uerbũ eꝰ lon
tibi gͦ uideant᷑ casib moueri: que
uerbo dĩ inom̃i motu suo deserun
Quo uult ds̃ illuc lucet ignis. ile
fertur nubes. siue pluuias siue mus
siue grandinẽ portet. Et quare s¬
quando ꝑcutiunt montẽ fulmina
sũ dicere ꝓcaptu m̃tis meȩ̃. quantis
ds̃ donare digat᷑ : maiores maiora
nouerint & ampliꝰ intelligant. &udt
uob̾ ds̃ plus saꝑe quã dico. tam̃ cun
tẽperantia sine suꝑbia. Possũ ergo
ꝓmodulo meo dicere. quare ꝑcuti¬
ant montẽ & ñ ꝑcutiant latronens
qͥa forte ad huc latronis conuersoni
querit. & icdõ ꝑcutitur mons qui ñ
timet. ut mutetur homo quitimet

Expanded text:
Tamen qui oculos habent, multa ibi viTamen qui oculos habent, multa ibi vident: cum viderint, placent; cum placuerint, laudantur, non tanquam ipsa, sed ille qui fecit: ita omnia laudabunt Deum. 11. Haec «Ignis, grando, nix, glacies, spiritus tempestatis,» quae omnia turbata videntur quibusdam stultis, et quasi casibus agitari, addidit, «Quae faciunt verbum ejus.» Non tibi ergo videantur casibus moveri, quae verbo Dei in omni motu suo deserviunt. Quo vult Deus, illuc ignis, illuc fertur nubes, sive pluviam, sive nivem, sive grandinem portet. Et quare aliquando percutiunt montem fulmina, ssum dicere pro captu mentis meae, quantum Deus donare dignatur: majores majora noverint, et amplius intelligant; et det vobis Deus plus sapere quam dico, tamen cum temperantia, sine superbia: possum ergo pro modulo meo dicere quare percutiant montem, et non percutiant latronem: quia forte adhuc latronis conversionem quaerit; et ideo percutitur mons qui non timet, ut mutetur homo qui timet.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi non ibi fecit animalia. At¬
tendite quomͦ currunt pisces ad
aquamt dulcẽ. Et quare inqͥt pisci
pluit. & michi aliquando ñ pluit:
Ut cogites te in regione ẽẽ de serti.
& inꝑegrinationẽ uitȩ. & a marescat
tͥ uita p̾resens ut futurã de sideres.
aut ut flagelleris & corripiaris &
corrigaris. Quomͦ aut̃ distribuit
ꝓpͥa regionũ : Ecce quia de getulia
dat frum̃tũ. Seruari hic frum̃tũ
ñ potest. cito corrũpitur. qͥa om̃i
anno datur. Ibi quia raro: & mul¬
tũ dat᷑. & diu seruat᷑. S forte putas
qͥa ibi deserit ds̃ homines. aut ñibi
scđm iocunditatẽ suã & laudant
& głi ficant dñm. App̃hende inde
getulum . pone int̾istas arbores
amenas. fugere hinc uult. & redire
ad nidã getuliã. Om̃ib gͦ ds̃ locis:
regionib. tẽporib. sua quęq distri¬
buit & ordinauit. Et longũ ÷ cõme¬
morare diligentiorẽ considerationẽ
om̃iũ rerũ. Quis illã explicat :

Expanded text:
quasi non ibi fecit animalia. Atquasi non ibi fecit animalia. Attendite quomodo currunt pisces ad aquam dulcem. Et quare, inquit, pisci pluit, et mihi aliquando non pluit? Ut cogites te in regione esse deserti, et in peregrinatione vitae; et amarescat tibi vita praesens, ut futuram desideres; aut ut flagelleris, et corripiaris, et corrigaris. Quomodo autem distribuit propria regionum? Ecce, quia de Getulia dat frumentum: servari hic frumentum non potest, cito corrumpitur; quia omni anno datur: ibi, quia raro, et multum datur, et diu servatur. Sed forte putas quia ibi deserit Deus homines, aut non ibi secundum jucunditatem suam et laudant et glorificant Deum? Apprehende inde Getulum, pone inter istas arbores amoenas; fugere hinc vult, et redire ad nudam Getuliam. Omnibus ergo Deus locis, regionibus, temporibus, sua quaeque distribuit et ordinavit. Et longum est commemorare diligentiorem considerationem omnium rerum. Quis illam explicat?
Abbreviated transcription (Latin):
mationẽ uitȩ qͣ mouet᷑. ut ꝓse fugiat
mortẽ : amat uitã. appetitꝰ uoluptatt᷑.
deuitat molestias. exerit sensus di¬
uersos. uget in motu c̃gruo sibi
Quis dedit aculeũ culici. qͦ sanguinẽ
sugat : Quã tenuis fistula ÷ qua sorb&
Quis disposuit ista. qͥs fecit ista᷑. Ex¬
pauescis inminimis. lauda magnũ
Hoc itaq tenete fr̃s mei. nemo uob
de fide excutiat sanã doctrinam.
Oui fecit incęlo angłm: ipse fecit ĩ t̾ra
uermiculũ. Sed angłm in cęlo pro
habitatione cęlesti. uermiculũ ĩ t̾ra
ꝓhabitatione terrestri. Nunqͥd an¬
gelũ fec̾ rẽpere inceno. & uermicu¬
lum incelo : Distribuit sedib habita-¬
tores. in corruptionẽ in corruptis de¬
dit sedib corruptibilia corruptibilib
locis. Totũ attende totũ lauda. Qui
gͦ disposuit mẽbra uermiculi. non
gub̾nat nubes : Et quare in mare
pluit : Quasi ñ sint in mari quȩ a¬
lant᷑ pluuia. quasi ñ ibi fecit pisces.

Expanded text:
mationem vitae qua movetur; ut pro se fugit mationem vitae qua movetur; ut pro se fugit mortem, amat vitam, appetit voluptates, devitat molestias, exserit sensus diversos, viget in motu congruo sibi! Quis dedit aculeum culici, quo sanguinem sugat? Quam tenuis fistula est qua sorbet! Quis disposuit ista? quis fecit ista? Expavescis in minimis; lauda magnum. Hoc itaque tenete, fratres mei; nemo vos de fide excutiat, et de sana doctrina. Qui fecit in coelo angelum, ipse fecit in terra vermiculum: sed angelum in coelo pro habitatione coelesti, vermiculum in terra pro habitatione terrestri. Numquid angelum fecit repere in coeno, et vermiculum in coelo? Distribuit sedibus habitatores; incorruptionem incorruptis sedibus dedit, corruptibilia corruptibilibus locis. Totum attende, totum lauda. Qui ergo disposuit membra vermiculi, non gubernat nubes? Et quare in mare pluit? Quasi non sint in mari, quae alantur pluvia; quasi non ibi fecit pisces,
Abbreviated transcription (Latin):
nec regat. s casib regant᷑ qͦ modo poᷤᷤ¬
sunt. qͣ posst. & mouet illos qđ dict̃
Qualis inqͥunt ꝓuidentia. Getulia sitit.
& mare cõpluitur. Acute sibi uident᷑
tractare. Quib hoc dicendũ ẽ. Getulia
uł sitit. tunec sitis. Bonũ eñi erat ut
diceres dõ. anima mea uelut terra
sine aquatͥ. Qđ alio loco aꝑte dr̃.
qͥesuriunt & sitiunt iusticiam. qm̃
ipsi saturabunt᷑. Iste enĩ iã saturatꝰ
t quitalia disputat. quasi doctꝰ sibi
suidetur. nec uult discere. idõ ñsitit.
Nã si sitiret uellet discere. & inueniret
quia totũ dĩ ꝓuidentia fit interra.
& miraret᷑ dis posita etiã mẽbra pulicis.
Attendat caritas ur̃a qͥs disposuit inẽ¬
bra pulicis & culicis. ut habeant or¬
dinẽ suũ. habeant uitã suã. habeant
motũ suũ. Unã bestiolã breuẽ. mi¬
nutissimã. c̃sidera. quã uolueris. Si
c̃ sideres ordinẽ mẽbroꝵ ipsius. & ani¬

Expanded text:
nec regat: sed casibus regantur, quomodo posnec regat: sed casibus regantur, quomodo possunt, qua possunt: et movent illos quae dicunt Qualis, inquiunt, providentia? Getulia sitit, et mare compluitur. Acute sibi videntur tractare: quibus dicendum est hoc, Getulia vel sitit; tu, nec sitis. Bonum enim erat ut diceres Deo: «Anima mea velut terra sine aqua tibi» . Quod alio loco aperte qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur» . Iste enim jam saturatus est, qui talia disputat; quasi sibi doctus videtur, nec vult discere, ideo non sitit. Nam si sitiret, vellet discere; et inveniret quia totum Dei providentia fit in terra; et miraretur disposita etiam membra pulicis. Attendat Charitas vestra. Quis disposuit membra pulicis et culicis, ut habeant ordinem suum, habeant vitam suam, habeant motum suum? Unam bestiolam brevem, minutissimam consideripsius, et ani
Abbreviated transcription (Latin):
inde cȩpit . dracones & om̃s abyssi. St̃
aut̃ speluncȩ aquarũ latentiũ. unde
fontes. unde flumina ꝓcedunt. & alia
ꝓcedunt ut fluant suꝑ terrã. alia oc¬
culte subt eunt. & tot̾ũ hoc atq om̃is
ista humida natura aquarũ simul
cũ mari & isto infimo aere. abyssus
uł abẏssi uocant᷑. ubi uiuunt draco¬
nes & laudant dm̃. Quid putamus
quia choros faciunt dracones. & lau¬
dant dñm :. Absit. Sed uos c̾side¬
rantes dracones. attendite artificẽ
draconũ. creatorẽ draconũ. & cũmira¬
mini dracones & dicitis. magnꝰ ds̃
qͥfecit hȩc : dracones laudant dm̃
de uocib ur̃is. Pracones & om̃s abyssi.
pestatis gue facΙUNt UeRBo eios
Quare hic addidit quȩ faciunt ũbũ eiꝰ:
Multi stulti nͣuolentes c̾tẽplari & di¬
scernere creaturã locis suis & ordine
suo sub nutu & iussu dĩ agentẽ motꝰ
suos: uisũ ÷ illis qͥa suꝑiora om̃a ds̃ gu-¬
abicit. ut nec curet ista. nec gub̾net.

Expanded text:
inde coepit dicere, «Dracones et omnes abyssi.» Sunt inde coepit dicere, «Dracones et omnes abyssi.» Sunt autem speluncae aquarum latentium, unde fontes, unde flumina procedunt; et alia procedunt, ut fluant super terram, alia occulte subter eunt: et totum hoc, atque omnis ista humida natura aquarum, simul cum mari et isto infimo aere, abyssus vel abyssi vocantur, ubi vivunt dracones et laudant Deum. Quid? putamus quia choros faciunt dracones, et laudant Deum? Absit. Sed vos considerantes dracones, attendite artificem draconum, creatorem draconum; et cum miramini dracones, et dicitis, Magnus Deus qui haec fecit, dracones laudant Deum de vocibus vestris: «Dracones et omnes abyssi.pestatis, quae faciunt verbum ejus.» Quare hic addidit, «quae faciunt verbum ejus?» Multi stulti non valentes contemplari et discernere creaturam locis suis et ordine suo, sub nutu et jussu Dei agentem motus suos, visum est illis quia superiora omnia Deus guit, ut nec curet ista, nec gubernet,
Abbreviated transcription (Latin):
infiliis diffidentię. Et alius apłs dicit.
Si enĩ angłis peccantib ds̃ ñ peꝑcit. sed
carcerib caliginis inferi retrudens.
tradidit in iudicio puniendos seruari.
Inferum hoc appellans qđ inferior pars
mundi sit. Noli enĩ cogitare quid acce¬
pit diabolus. sed quid ꝑdidit. Om̃a gͦ
ista uidetis qualia st̃. mutabilia: t̾bata.
terribilia. corruptibilia. Tam̃ habent
locũ suum. habent ordinẽ suũ. implent
& ipsa uniuersi pulchritudinẽ ꝓmͦ
suo. & idõ laudant dm̃ Conuersus gͦ
ad illa tanꝙͣ ex hortans & ipsa. ĩ mo ex¬
hortans nos ut eoꝵ consideratione
laudemus dm̃ sic̃ en̾i laudant dm̃
cũ c̃ siderata parunt laudẽ dĩ.ce¬
pit dicere Laudate dnm de terra dra¬
cones & om̃s abẏssi. Oracones circaa.¬
quã uersant᷑. Despeluncis ꝓcedunt.
feruntur inaere. concitatur ꝓpt̾ eos
aer. Magna quȩdã sunt animantia
dracones. maiora ñ st̃ suꝑterrã. ꝓpt̾ea

Expanded text:
in filiis diffidentiae» . Et alius apostolus dicit, in filiis diffidentiae» . Et alius apostolus dicit, «Si enim Deus angelis peccantibus non pepercit, sed carceribus caliginis inferni retrudens, tradidit in judicio puniendos servari» : infernum hoc appellans, quod inferior pars mundi sit. Noli enim cogitare quid accepit diabolus, sed quid perdidit. Omnia ergo ista videtis qualia sunt, mutabilia, turbata, terribilia, corruptibilia: tamen habent locum suum, habent ordinem suum, implent et ipsa universi pulchritudinem pro modo suo, et ideo laudant Dominum. Conversus ergo ad illa, tanquam exhortans et ipsa; imo exhortans nos, ut eorum consideratione laudemus Dominum sic enim laudant Deum, cum considerata pariunt laudem Dei, coepit dicere, «Laudate Dominum de terra, dracones et omnes abyssi.» Dracones circa aquam versantur, de speluncis procedunt, feruntur in aera; concitatur propter eos aer: magna quaedam sunt animantia dracones, majora non sunt super terram. Propterea
Abbreviated transcription (Latin):
Enarrauit cęlestia. mͦ audi t̾restru
Dracones e⁊ ooq̃s asissi. Abysi
ꝓfunditates aquarũ sunt. Maria
om̃a. nubilosus iste aer ad abissũ
ꝑtinent. ubi nubes. ubi uenti ubi
tempestates. ubi pluuie. co¬
ruscationes tontrua. grandines.
de isto humido & caliginoso aere.
totũ hoc terrę nomine appellauit.
qͥa nimis mutabile ÷ atq mortale.
Nisi forte putatis qͥa pluit sursĩ stel¬
las. Om̃a ista hic fiunt ꝓpe adt̾ra.
Et aliqͣndo sunt homines in cacumi¬
nib montiũ. & nubes subse uiden
& fiunt plerũq pluuiȩ. & appa¬
rent bene intentis om̃a ista quę
ꝑturbato aere concitant᷑ hic fieri
in ista mundi parte infima Pro¬
pterea ad ista caliginosa id ÷ ad
hunc aerem tanquã ad carcerẽ
damnatꝰ ÷ diabolus. de apparatu su¬
ꝑioꝵ angłoꝵ lapsus cũ angłis sius.
Nam apłs hoc de illo dicit. Scd̾m pͥner¬
pẽ potestatis aeris huiꝰ. qui nc̃ oꝑat᷑

Expanded text:
et enarravit coelestia: modo audi terrestria. et enarravit coelestia: modo audi terrestria. «Dracones et omnes abyssi.» Abyssi, profunditates aquarum sunt: maria omnia, nubilosus iste aer ad abyssum pertinet. Ubi nubes, ubi venti, ubi tempestates, ubi pluviae, coruscationes, tonitrua, grandines,  terras de isto humido et caliginoso aere, totum hoc terrae nomine appellavit, quia nimis mutabile est atque mortale: nisi forte putatis quia sursum pluit stellis. Omnia ista hic fiunt prope ad terram. Et aliquando sunt homines in cacuminibus montium, et nubes sub se vident, et fiunt plerumque pluviae: et apparent bene intentis omnia ista, quae perturbato aere concitantur, hic fieri in ista mundi parte infima. Propterea ad ista caliginosa, id est ad hunc aerem, tanquam ad carcerem, damnatus est diabolus, de apparatu superiorum Angelorum lapsus cum angelis suis: nam Apostolus hoc de illo dicit, «Secundum principem potestatis aeris hujus, qui nunc operatur
Abbreviated transcription (Latin):
fuit nob̾cum. ubi ipse ÷: erimꝰ cũ illo.¬
Quidtͥ ꝓmisit ds̃ ohomo mortalis e
Quia uicturꝰ es inęt̾nũ. Non credis:
Quid fecit : Mlortuꝰ ÷ ꝓte. Quid ꝓmisit :
Ut uiuas cũ illo. Incredibiliꝰ ÷ qđ
uat mortalis. Iã quod incredibilius
est tenemus. Si ꝓpter hominẽ mortuꝰ
⁊ dẽ non ÷ uicturꝰ homo cũ deoc
ds : Et potest mori ds̃ : deceptꝰ
induet te ubi cũ ilło uiuas uhie
induit morte : Inuirginitaten
tris. Ubi te induet uita ÷ Me¬
tate patris. Elegit his sibi thlls
castũ. ubi coniungeret᷑ sponsusti¬
sȩ. Uerbũ caro factũ ÷ ut fieretu
put eccłȩ. Uerbũ enĩ ipsũ ñ: par¬
ȩccłȩ. sed ut eẽt caput ȩccłȩ: canꝰ
assumpsit. Quiddã nr̃m ia surs
crucifixus ÷ iã quȩdã pͥmitiȩ tur
p̾cesserunt. dubitas quia secusus
quia ĩa dix̾ laudes cȩlestiũ. Hauui¬
te onso oe terra. Suꝑius en imn
unde cępit : Laudate dñm decelis

Expanded text:
fuit nobfuit nobQuid tibi promisit Deus, o homo mortalis? Quia victurus es in aeternum. Non credis? Quid fecit? Mortuus est pro te. Quid promisit? Ut vivas cum illo. Incredibilius est quod vat mortalis. Jam quod incredibilius est tenemus. Si propter hominem mortuus est Deus, non est victurus homo cum Deo? s? et potest mori Deus? Accepit induet te ubi cum illo vivas. Ubi se induit morte? In virginitate matris. Ubi te induet vita? In aequalitate Patris. Elegit sibi hic thalamum castum, ubi conjungeretur sponsus sponsae. Verbum caro factum est , ut fieret caput EccEcclesiae; sed ut esset caput Ecclesiae, carnem assumpsit. Quiddam nostrum jam scrucifixus est: jam quaedam primitiae tuae praecesserunt, et dubitas quia secuturuquia jam dixit laudes coelestium. «Laudate Dominum de terra.» Superius enim unde coepit? «Laudate Dominum de coelis;»
Abbreviated transcription (Latin):
tales arras accepimus. Tenemꝰ mortẽ
xp̃i. tenemnꝰ singuinẽ xp̃i. Quis mortuꝰ
est : Unicus. ꝓ quib mortuꝰ ÷ : Utinã
ꝓhonis utinam ꝓiustis. Sed quid ÷ e
quid seruat iustis nͥuitã suam : Eri¬
gat se gͦ humana fragilitas. ñ despet.
non se collidat ñ se auertat. ñ dicat
non ero. Qui ꝓmisit ds̃ ÷ & uenit ut
ꝓmitteret. apparuit hominib Uenit
susciꝑe mortẽ nr̃am ꝓmittere uitã suã
Uenit᷑ ad regionẽ ꝑegrinationis nr̃ę.
acciꝑe hic qđ hic abundat opꝓbria.
in ligno. crucẽ. mortẽ. Hȩc abundant
in regione nr̃a. ad talia cõmertia
uenit. Quid hic dedit : Quidacce¬
pit : Dedit ex hortationẽ. dedit do¬
ctrinã. dedit remissonẽ peccatoꝵ.
accepit contumelias. miortẽ. crucem
Attulit nobis de illa regione bona.
& in regione nr̃a ꝑtulit mala. Pro¬
misit nob̾ tam̃ quod ibi futuri sumꝰ
unde uenit & ait. Pat̾ uolo ut ubi
ego sum: & ipsi sint mecũ. Tanta pͥ¬
cessit dilectio. quia ubi noseramus

Expanded text:
 tenemus mortem Christi, tenemus sanguinem Christi. Quis mortuus est? Unicus. Pro quibus mortuus est? Utinam pro bonis, utinam pro justis. Sed quid? «Etquid servat justis, nisi vitam suam? Erigat ergo se humana fragilitas, non desperet, non se collidat, non se avertat, non dicat, Non ero. Qui promisit, Deus est: et venit, ut promitteret; apparuit hominibus, venit suscipere mortem nostram, promittere vitam suam. Venit ad regionem peregrinationis nostrae, accipere hic quod hic abundat, opprobria, em in ligno, crucem, mortem. Haec abundant in regione nostra; ad talia commercia venit. Quid hic dedit, quid accepit? Dedit exhortationem, dedit doctrinam, dedit remissionem peccatorum; accepit contumelias, mortem, crucem. Attulit nobis de illa regione bona, et in regione nmisit nobis tamen, quod ibi futuri sumus, unde venit, et ait: Pater, volo, ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum . Tanta praecessit dilectio, quia, ubi nos eramus,
Abbreviated transcription (Latin):
ligitis ipsius fecit : Quid÷ inmanu
ipsius factꝰ÷: In potestate illidatib
pdicare sermonẽ di. Postremo pos¬
funꝰ etiam & has manꝰ alit intelligere
Nam qui locuti sunt in lingua: habu¬
erunt sermonẽ dĩ. qͥscripsert̃ inma¬
nib Et frameȩ bis acutȩ inmanibus
tendite strages. attendite p̾liagłosa
stis Sibellũ: & uictoria. Quid fecert̃
isti. habentes inmanib frameas bis
dicta ingentib Cotidie ipsa fit. hoc

Expanded text:
digitis ipsius fecit? Quid est, «in manu» ipsius «factus est?» In potestate illi datum est praedicare sermonem Domini. Postremo possumus etiam has manus aliter intelligere. Nam qui locuti sunt, in lingua habuerunt sermonem Dei; qui scripserunt, in manibus: «Et frameae bis acutae in manibustendite strages, attendite gloriosa prstis; si bellum, et victoria. Quid fecerunt isti habentes in manibus frameas bis dicta
Abbreviated transcription (Latin):
in caritate. Quis quis habet caritatẽ.
ut quid illum mittimꝰ longe ut ui-¬
deat dñi ÷ Conscientiã suã attendat
& ibi uideat dm̃. Si caritas ibi ñ habi
tat : non ibi habitat ds̃. Si aut̃ caritaᷤ
ibi habitat: ibi habitat ds̃. Uult
illũ forte uidere sedentẽ in cęlo.
Habeat caritatẽ & in illo habitat sic̃
uicelo. Ergo simus isrł. & lȩtemur
ieo qui fecit nos. Letet᷑ isrł in eoqͥ
fecit eũ. In eo qͥfecit eũ lȩtet᷑. ñ in arrio
nꝰ indonato. ñ inceciliano. ñ in ꝓculi

Expanded text:
itas est . Quisquis habet charitatem, ut quid illum mittimus longe, ut videat Deum? Conscientiam suam attendat, et ibi videt Deum. Si charitas ibi tat, non ibi habitat Deus: si autem charitas ibi habitat, Deus ibi habitat. Vult illum forte videre sedentem in coelo; habeat charitatem, et in eo habitat sicut in coelo. Ergo simus Israel, et laetemur in eo qui fecit nos: «Laetetur Israel in eo qui fecit eum.» In eo qui fecit eum laetetur, non in Ario, non in Donato, non in Caeciliano
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ꝑquẽ facta sunt : Quid nͥ et̾nus
& pat̾ri coȩt̾nus : S nos delapsi in pecca¬
tũ. ꝑ uenimꝰ aduetustatẽ. Nr̃a eñi uox
÷ in illo psalmo. ubi dr̃ cũ gemitu. in¬
ueteraui in om̃ib inimicis meis. In¬
ueterauit homo perpeccatũ. in nouat᷑
ad uitam ęt̾nam incipiant ꝑtinere.
canticũ nouum cantant. & hoc canticũ
pacis ÷ canticũ hoc caritatis ÷. Quis qͥs
se ac̃ iunctione scõꝵ separat: ñ cantat¬

Expanded text:
per quem facta sunt? Quid, nisi aeternus, et Patri coaeternus? Sed nos delapsi in peccatum, pervenimus ad vetustatem. Nostra enim vox est in illo psalmo ubi dicitur cum gemitu: «Inveteravi in omnibus inimicis meis» . Inveteravit homo per peccatum, innovatur ad vitam aeternam incipiant pertinere, canticum novum cantant. 2. Et hoc canticum pacis est, canticum hoc charitatis est. Quisquis se a conjunctione s
Abbreviated transcription (Latin):
& illumin et abscondita tenebrarum.
& tẽ laus erit unicuiq acłõ. Sed dicis
michi. Ubi ÷ radix mea. ubi ÷ fructꝰ
m̃s : Si credis. nosti ubi ÷ radixtua.
Ubi ẽ eñi : Ubi & fides tua. ubi spes
& caritas tua dudi apłm. Mortur
enĩ estis. Quasi ꝑ hiemem. mortuian¬
parebant. Audi qͥa uuiunt. Et ura
ubi habes radicẽ. Quando gͦ ornabs
Audi illũ sequentẽ. Cũ xp̃s apparlert
uita ur̃a. tc̃ & uos apparebitis cullos¬

Expanded text:
ondita tenebrarum; et tunc laus erit unicuique a Deo» . Sed dicis mihi: Ubi est radix mea? ubi est fructus meus? Si credis, nosti ubi est radix tua. Ibi est enim, ubi est fides tua, ubi spes est et charitas tua. Audi Apostolum: «Mortui enim estis.» Quasi per hiemem mortui apparebant; audi quia vivunt: «Et vita ubi habes radicem. Quando ergo honorAudi illum sequentem: «Cum Christus apparuerit, vita vestra, tunc et vos apparebitis cu
Abbreviated transcription (Latin):
Montes e⁊ oõõs colles. lionia frue ti¬
fera et oõs crori. sestiȩ etomũsa
pecora. repnilia e⁊ uolatilia perpata.
De inde ad homines. Reoes teRRe
et oones popłi. p̾ncipes et õnes io¬
diees terre. iuuenes etououses.
seisiores cũ inioris: lauoriit Nom̃
ꝯq̃i. Explicata ÷ laus de cęlo. explicata
rat exaltare nom̃ suũ. Uis exaltari :
Illi te subde. qͥ ñ potest humiliari.
Non. sed qua illũ om̃a confitent᷑. Om̃a
clamant. om̃ũi pulchritudo qͦdãmͣ
tu me c̃didisti: ñego. Quomͦ clamant
ista :: Quomͦ c̃ siderantur & hoc inue¬
nit᷑: extua c̃sideratione clamant.
ex uoce tua clamant. Con fessĩo eiꝰ
÷ attende t̾rã. pulchra ÷ utrunq
simul ualde pulchrũ ÷. Ipse fecit.
ipse regit. ipsius nutu gub̾nantur:
ipse traccit tẽpora. mom̃ta ipse in
dant illũ. siue in stati. siue in motu
siue det̾ra deorsũ. siue decelo sur sũ.
siue uetustate. siue renouatione. Cũ

Expanded text:
«Montes et omnes colles, ligna fructifera et omnes cedri; bestiae et omnia pecora, reptilia et volatilia pennata.» Deinde ad homines: «Reges terrae et omnes populi, principes et omnes judices terrae; juvenes et virgines, seniores cum junioribus laudent nomen Domini.» Explicata est laus de coelo, explicata num quaerat exaltare nomen suum. Vis exaltari? Illi te subde, qui non potest humiliari: Non; sed qua illum omnia confitentur, omnia clamant: omnium pulchritudo quodam mTu me condidisti, non ego. Quomodo clamant ista? Quando considerantur, et hoc invenitur; ex tua consideratione clamant, ex voce tua clamant. «Confessio ejus est; attende terram, pulchra est: utrumque simul valde pulchrum est. Ipse fecit, ipse regit, ipsius nutu gubernantur, ipse trajicit tempora, momenta ipse insdant illum, sive in statu, sive in motu, sive de terra deorsum, sive de coelo sursum, sive in vetustate, s
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam nos ꝑtinere scõꝵ : Nunquid
ia uidemꝰ deũ : Quomͦ sumꝰ isrł. si ñ
uidemꝰ: Est quȩdã uisio huiꝰ tẽporis.
erit alt̾a uisio futuri tẽporis. Tlisio
si amanꝰ uidemꝰ. Quid uidemꝰ : Dm̃.
Ubi ÷ ipse ds̃ : In terroga ioħem.
Ds caritas ÷. Benedicamus nom̃ eius¬

Expanded text:
tinere sanctorum, numquid jam videmus Deum? Quomodo sumus Israel, si non videmus? Est quaedam visio hujus temporis; erit altera visio futuri temporis: visio qsi amamus, videmus. Quid videmus? Deum. Ubi est ipse Deus? Interroga Joannem: «Deus charitas
Abbreviated transcription (Latin):
scłm scłi. Omã cȩlestia om̃a suꝑiora.
uirtutes om̃s atq angłos. ciuitatem
quandã suꝑnã. bonã. scam. beatam.
unde qm̃ ꝑegrinam᷑. miseri adhuc
sumus. & quo redituri in spe beati&
quo cũ redierimꝰ in re beati. Statuit
pos uit e⁊ Non preterisii. Ouale
p̾ceptũ putatis habere cęlestĩa &
ditꝰ ds̃: Quale. nisi ut laudent illũ :
Beati quoꝵ hoc negotiũ ÷ laudare
dm̃. Non arant. non seminant. ñ
molunt. ñ coquunt. Oꝑa enĩ st̃ ista
necessitatis. ibi necessitas ñ est. Ron
furant᷑. ñ dep̃dantur. ñ adulterant᷑
Oꝑa enĩ sunt ista iniquitatis. ibi iniqͥtaᷤᷤ
non ÷. Non frangunt panẽ esurienti.
ñ uestiunt nudũm. non suscipiunt
ꝑegrinũ. non uisitant egrotum.
ñ con cordant litigiosũ. non sepeliunt
mortuũ. Oꝑa enĩ sunt ista miscđȩ:
ibi nulla miseria ÷ inqua fiat mi¬
sericordia. Obeati. Putamꝰ erimus
& nos sic ÷ Sia suspiremꝰ. de suspirio
gemamꝰ. Et quid sumus. & illic simꝰ e

Expanded text:
iora, virtutes omnes atque Angelos, civitatem quamdam supernam, bonam, sanctam, beatam: unde quoniam peregrinamur, miseri adhuc sumus; et quo redituri, in spe beati; et quo cum redierimus, in re beati. «Statuit praeteribit.» Quale praeceptum putatis habere coelestia et lis Deus? Quale, nisi ut laudent illum? Beati quorum hoc est negotium, laudare Deum. Non arant, non seminant, non molunt, no coquunt: opera enim sunt ista necessitatis; ibi necessitas non est. Non furantur, non depraedantur, non adulterantur: opera enim sunt ista iniquitatis; ibi iniquitas non est. Non frangunt panem esurienti, non vestiunt nudum, non suscipiunt peregrinum, non visitant aegrotum, non concordant litigiosum, non sepeliunt mortuum: opera enim sung ista misericordiae; ibi nulla miseria est in qua fiat misericordia. O beati! Putamus, erimus et nos sic? Eia, suspiremus, de suspirio gemamus. Et quid sumus, ut ibi simus?
Abbreviated transcription (Latin):
ut surgant & laudent. Nunquã cęlestia
laudes conditoris sui tacuert᷑. nunqͣm
terrestria dm̃ laudare cessart. Sed
plane st̃ quedã que habent spm lau¬
dandi dm̃. in eo affectu qͦ eis placet ds̃.
Nemo enĩ laudat nͥ qđ ei placet. St̃ aut̃
alia quȩ sp̃m uitȩ & intellectũ ad lau¬
dandũ dm̃ ñ habent. sed qͥa & ipsa bona
st̃ & mordine suo integre disposita.
& ad pulchritudinẽ unuersitatis refe¬
runtur quam condidit ds̃ ipsa qͥdem
ꝑse uoce sua & corde suo ñlaudant dm̃
s cũ ab intelligentib considerat᷑ ꝑipsa
laudatur ds̃. & cũ ꝑipsa laudatur ds̃ :
quodã mͦ & ipsa laudant dñi. Uerbi

Expanded text:
ut surgant et laudent Nunquam coelestia ut surgant et laudent Nunquam coelestia laudes Conditoris sui tacuerunt, nunquam terrestria Deum laudare cessarunt. Sed plane sunt quaedam quae habent spiritum laudandi Deum in eo affectu quo eis placet Deus. Nemo enim laudat, nisi quod ei placet. Sunt autem alia quae spiritum vitae et intellectum ad laudandum Deum non habent, sed quia et ipsa bona sunt, et in ordine suo integre disposita, et ad pulchritudinem universitatis referuntur, quam condidit Deus; ipsa quidem per se voce sua et corde suo non laudant Deum; sed cum ab intelligentibus considerantur, per ipsa laudadatur Deus; et cum per ipsa laudatur Deus, quodam
Abbreviated transcription (Latin):
Quantus motꝰ fit ad unã iussionem im¬
ꝑatoris intꝰ sedentis : Mouet solũ ille
labia cum loqͥtur & mouet᷑ om̃is ꝓuintia
cũ fit qđ loquit᷑. Sic & in uno quoq
hominũ intꝰ ÷ imꝑator incorde sedet.
Sibonꝰ: bona iubet & bona fiunt. Simalꝰ.
mala iubet & mala fiunt. Cũ ibi sedet
xp̃s . quid potest iubere nͥ bona : Cũ
possidet diabolus. quid potest iube nͥ
mala: In tuo aut̃ arbitrio ds̃ eẽ uo-¬
luit. cui pares locũ. dõ andiabolo. Cũ
paraueris : qui possidebit ipse imꝑabit.
Ergo fr̃s. nͨ tantũ ad sonũ attendite cũ
laudatis dm̃. toti laudate cantet uox
cantet & uita. cant̾et facta. & si ẽ ad huc
gemitꝰ. tribulatio. tẽptatio. sꝑa transitura
om̃a. & illũ uenturũ diẽ qͦsine de fectu
creaturã laudantẽ dm̃. & tanquã hor¬
tatur ut laudet. quasi inuenerit tacentẽ.
Saudate oñoo oecȩlis. Quasi inuene¬
rit tacentes in cęlis laudẽ dñi: exhortat᷑

Expanded text:
Quantus motus fit ad unam jussionem ImQuantus motus fit ad unam jussionem Imperatoris intus sedentis? Movet solum ille labia, cum loquitur; et movetur omnis provincia, cum fit quod loquitur. Sic et in unoquoque hominum intus est imperator, in corde sedet: si bonus bona jubet, bona fiunt; si malus mala jubet, mala fiunt. Cum ibi sedet Christus, quid potest jubere, nisi bona? Cum possidet diabolus, quid potest jubere, nisi mala? In tuo autem arbitrio Deus esse voluit, cui pares locum, Deo, an diabolo: cum paraveris, qui possidebit, ipse imperabit. Ergo, fratres, non tantum ad sonum attendite: cum laudatis Deum, toti laudate; cantet vox, cantet vita, cantent facta. Etsi est adhuc gemitus, tribulatio, tentatio; sperate transitura omnia, et illum venturum diem quo sine defectu creaturam laudantem Deum, et tanquam hortatur ut laudet, quasi invenerit tacentem. 3. «Laudate Dominum de coelis.» Quasi invenerit tacentes in coelis laudem Domini, exhortatur