comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
micmi iluminatam noctem. Nox enim est: quam¬
dui ista uita agitur. Quomodo est nox illumma¬
ta: Qua xp̃c descendit in noctem. accepit car¬
nem ap̃c de isto scło: et illummauit nobis noccẽ.
Perdiderat enim draginam mulier illa: accendit
lucernam. Sapientia dĩ ꝑdiderat draginam. Qd
est dragina: Nummnus: in quo nummo unago
erat ip̃sius imꝑatoris nr̃i. factus est enim homo
ad imnaginem dĩ: et ꝑierat. Et quid fecit mu¬
uer sapiens: accendit lucernam. Lucerna de
luto est: s habet lucem qua inueniatur dãgnia
Lucerna ergo sapientiȩ caro xp̃i de luto facta ẽ.
s uerbo suo lucet: inuenit ꝑditos. Et nox
illimunatio mea in deliciis ineis. facta est michi
admodum de illo modo gaudeamus. Clamores
isti ur̃i. gaudia ista ur̃a unde sunt. nisi de de¬
liciis : Unde aut̃ iste deliciȩ nisi quia nox illu¬
minata est. nisi quia nobis xp̃c dñs predicatur
qui quesiuit uos ut quereretis eum: et inue¬

Expanded text:
mihi illuminatam noctem. Nox est enim quammihi illuminatam noctem. Nox est enim quamdiu ista vita agitur. Quomodo est nox illuminata? Quia Christus descendit in noctem. Accepit Christus carnem de isto saeculo, et illuminavit nobis noctem. Perdiderat enim drachmam mulier illa; accendit lucernam . Sapientia Dei perdiderat drachmam. Quid est drachma? Nummus, in quo nummo imago erat ipsius Imperatoris nostri. Factus est enim homo ad imaginem Dei , et perierat. Et quid fecit mulier sapiens? Accendit lucernam. Lucerna de luto est, sed habet lucem qua inveniatur drachma. Lucerna ergo sapientiae, caro Christi, de luto facta est; sed Verbo suo lucet, invenit perditos. «Et nox illuminatio in deliciis meis:» facta est mihi te quemadmodum de illo modo gaudeamus. Clamores isti vestri, gaudia ista vestra unde sunt, nisi de deliciis? Unde autem istae deliciae, nisi quia nox illuminata est, nisi quia nobis Christus Dominus praedicatur? Quia quaesivit vos antequam quaereretis eum, et inve
Abbreviated transcription (Latin):
me. Ecce enim iam credidi in xp̃m⁊ iam en¬
gor duab alis gemine bearitatis: et habundat
iniquitas huuis scłi. Et qm̃ habundauit inqͥ¬
tas: refrigescet karitas multoꝵ. Sic dixit dns.¬
multa peccata. inter tantas turbas quotidia¬
narum temptationum. quotidianarum sug¬
gestionum malarum: quid facio inquit: Quo¬
modo ꝑueniam ad eatrema maris: dudio
terribilicer a dño : qm̃ habundauit iniquitas
refrigescet hearitas multorum. Demde subiecit.
Q ui ꝑseuerauerit usq in finem: hic saluus erit.
Attendens longitudinem uie: dixi michi. For¬
tasse tenebre conculcabunt me: et nox illu¬
minatio mea in deliciis meis facta est michi
nox illuminatio: quia in nocte me desꝑaue¬
ram posse transire tantum mare. et tantam
uiam suꝑare: et uenire ad eatremum ꝑseue¬
rando usq infinem. Gras illi qui me quesunt
sugitiuum: qui terga mea flagelli plaga ꝑcusst.
qui me uocando ab interitu reuocauit : qui fecit

Expanded text:
me.» Ecce enim jam credidi in Christum, jam erme.» Ecce enim jam credidi in Christum, jam erigor duabus alis geminae charitatis, et abundat iniquitas hujus saeculi; et quoniam abundavit iniquitas, refrigescit charitas multorum. Sic dixit Dommulta peccata, inter tantas turbas quotidianarum tentationum, quotidianarum suggestionum malarum, quid facio, inquit? quomodo perveniam ad extrema maris? Audio terribiliter a Domino, «Quoniam abundabit iniquirefrigescet charitas multorum:» deinde subjecit, «Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit» . Attendens longitudinem viae, dixi mihi, «Fortasse tenebrae conculcabunt me. Et nox illuminatio» «in deliciis meis.» Facta est mihi nox illuminatio: quia in nocte me desperaveram posse transire tantum mare, et tantam viam superare, et venire ad extremum perseverando usque in finem. Gratias illi qui me quaesivit fugitivum, qui terga mea flagelli plaga percussit, qui me vocando, ab interitu revocavit, qui fecit
Abbreviated transcription (Latin):
Recipiamus pennas ꝑ learitatem: quas amsera¬
mus ꝑ cupidicatem. Cupitas enim iuscum fac¬
ta est pennarum nr̃arum: elisit nos de liberti¬
te aeris nr̃i: id est aurarum illarum liberarum
sps dei. inde elisi ꝑdidinus pennas: et fuimus
quodaminodo captiuati maucupis potestate:
unde nos sangune suo redemit. Quem fuginꝰ
ut caꝑemur: nutrit pennas nobis de precepts
suis. E rigimus eas iam sine iusco: non amemus
mare. s uolemus in eatrema maris. Nemo trepi¬
det: s nemo de pennuis sius p̃̾sumat: quia et p̾e¬
natos nisi ipse erigat. nisi ipse deducat. p̾cipita¬
bimur in ꝓfundo maris lassati et fatigati. quasi
presumentes de uribus nr̃is. Opus est ergo ut
habeamus pennas: et opus est ut ipse deducit
A dutor eiuim nr̃ est. Habemus liberum arbitrũ.
aduuet ille qui iubet: Et enim illuc manus
tua deducet me: et adducet me dextera tua.
⁊ dixit: Et dixci. Fortasse tenebre conculcabit

Expanded text:
Recipiamus pennas per charitatem, quas amisiRecipiamus pennas per charitatem, quas amisimus per cupiditatem. Cupiditas enim viscum facta est pennarum nostrarum; elisit nos de libertate aeris nostri, id est aurarum illarum liberarum Spiritus Dei. Inde elisi perdidimus pennas, et fuimus quodammodo captivati in aucupis potestate: inde nos sanguine suo redemit, quem fugimus ut caperemur. Nutrit nobis pennas de praeceptis suis; erigimus eas jam sine visco. Non amemus mare, sed volemus in extrema maris. Nemo trepidet; sed nemo de pennis suis praesumat: quia et pennatos nisi ipse erigat, nisi ipse deducat, praecipitabimur in profunda maris, lassati et fatigati, quasi praesumentes de viribus nostris. Opus ergo est ut habeamus pennas, et opus est ut ipse deducat; adjutor enim noster est. Habemus liberum arbitrium;adjuvet ille qui jubet? «Etenim illuc manus tua deducet me, et adducet me dextera tua.» dixit? «Et dixi, Fortasse tenebrae conculcabunt
Abbreviated transcription (Latin):
pennas uult assumere nisi duas alas. duo
precepta karitatis: in quib duobus pre¬
ceptis tota lex pendet et ꝓpħȩ : Has in qt
alas. has pennas si recipiam sic. et habita¬
bo in eatrema maris : possum fugere a facie
tua ad faciem tuam: a facie irati ad faciẽ
placati. Quid enim est extrema maris:
nsi finis scłi: Illuc iam uolemus spe et de¬
siderio : habentes alas gemine learitatis:
N on sit nobis requies: nisi in eatremo maris.
N am si alibi requiem uoluerimus : in mare
precipitabimur Uolemus usq quo finatur
mare: suspendamus nos ponnis geminę dilec¬
tionis. Ad dm̃ interim spe uolemus : et illũ
finem maris spe fideli premeditemur. Quis
faciem irati uolumus fugere. Quid enim
sequitur: Si descendero in infernum ades
si recipiam pennas meas indirectum. Reci¬
piam inquit. Ergo amiserat. Si recipiam
pennas indirectum: et habitabo in nouissima
maris. Et enim illuc manus tua deducet me.

Expanded text:
pennas vult assumere, nisi duas alas, duo pennas vult assumere, nisi duas alas, duo praecepta charitatis? In quibus duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Has, inquit, alas, has pennas si recipiam sic, et habitabo in extrema maris, possum fugere a facie tua ad faciem tuam, a facie irati ad faciem placati. Quid enim est extremum maris, nisi finis saeculi? Illuc jam volemus spe et desiderio, habentes alas geminae charitatis: non sit nobis requies, nisi in extremo maris. Nam si alibi requiem voluerimus, in mare praecipitabimur. Volemus quo usque finiatur mare, suspendamus nos pennis geminae dilectionis: ad Deum interim spe volemus, et illum finem maris spe fideli praemeditemur. 13. faciem irati volumus fugere. Quid enim sequitur? «Si descendero in infernum, ades.» «Si recipiam pennas meas in directum. Recipiam,» inquit: ergo amiserat. «Si recipiam pennas meas in directum, et habitabo in novissima maris. Etenim illuc manus tua deducet me,
Abbreviated transcription (Latin):
torem. Et non inquisitorem tantum: s et
inuestigatorem. Si enim suꝑbiero de iusticia
mea: tu ibi es cuius uera iusticia. Si peccã¬
do uenero in ꝓfundum malorum. et con¬
fiteri contempsero dicens. quis me uidet: in
inferno enim quis confitebitur tibi: etiã
illic ades ut uindices. Quo ergo iturus sum
ut a facie tua fugiam: id est iratum te sen
inquit a facie tua: sic fugiam a spũ tuo
ab ul tore sp̃u. a undice facie: sic fu¬
giam Quomodo: Si recipiam pennas me¬
as indirectum. et habitabo in eatrema ma¬
ris: sic possum fugere a facie tua. Si in ex¬
trema maris uult fugere a facie dei. ibi
non erit ille a quo fugit: de quo diaoit. si
ascendero in infernum ades: Mirum si in
extremis maris non est: qui nec apud in¬
feros de est. S noui inquit: quomodo fu¬
giam ab ira tua. Recipiende sunt pennȩ
meȩ non in prauum s indirectum: ut
nec in suꝑbiam erigar prosumptionem
nec inꝑditam mergar desꝑationem. Quas

Expanded text:
torem; et non inquisitorem tantum, sed et torem; et non inquisitorem tantum, sed et investigatorem. Si enim superbiero de justitia mea, tu ibi es, cujus est vera justitia. Si peccando venero in profundum malorum, et confiteri contempsero , dicens, «Quis me videt» ? «inferno» enim «quis confitebitur tibi» ? etiam illic ades, ut vindices. Quo ergo iturus sum, ut a facie tua fugiam, id est, iratum te noninquit, a facie tua, sic fugiam a Spiritu tuo; ab ultore Spiritu, a vindice facie, sic fugiam. Quomodo? «Si recipiam pennas meas in directum, et habitabo in extrema maris»: sic possum fugere a facie tua. Si in extrema maris vult fugere a facie Dei, ibi non erit ille a quo fugit, de quo dixit, «Si descendero in infernum, ades?» Mirum si in extremis maris non est, qui nec apud inferos deest. Sed novi, inquit, quomodo fugiam ab ira tua. Recipiendae sunt pennae meae non in pravum, sed in directum, ut nec in superbam erigar praesumptionem, nec in perditam mergar desperationem. Quas
Abbreviated transcription (Latin):
nus est mundus: Quo ab ibo a sp̃u tuo: et
quo a facie tua fugiam: Locum querit: quo
fugiat ab ira dĩ. Quis est loous recepturus fu¬
gitiuum dĩ: Homines qui susoipiunt fugiti¬
uos. querunt ab eis a quo fugerint: et quem
seruum inuenerint alicuuis dñi minus potẽ¬
tis. tanquam sine ullo timore suscipiunt dicen¬
tes in corde suo: non habet iste talem dñi
a quo possit inuestigari. Cum aut̃ audierint
diim potentem : aut non suscipiunt. aut cũ
magno timore suscipiunt. S homo potens
falli potest. Ubi ds̃ non est: Quis fallit dm̃
Q uem non uidet ds̃: A quo fugitiuum suũ
non repetit ds̃: Quo ergo ibit fugitiuus
iste a facie dei: uertit se hac atq illac. quasi
in cęlum tu ibi es. si descendero in infernum
ades. Tandem cognonisti male fugitiue. nul¬
lo pacto te posse longe fieri: ab es a quo lon¬
gniquare uoliusti. Eoce ille ubiq est. tu quo
rem. Si me abscondero: te inuenio inquisi¬

Expanded text:
nus est mundus? «Quo ibo a Spiritu tuo? et nus est mundus? «Quo ibo a Spiritu tuo? et quo a facie tua fugiam?» Locum quaerit quo fugiat ab ira Dei. Quis est locus recepturus fugitivum Dei? Homines qui susciptum fugitivos, quaerunt ab eis, a quo fugerint; et quem servum invenerint alicujus domini minus potentis, tanquam sine ullo timore suscipiunt, dicentes in corde suo: Non habet iste talem dominum a quo possit investigari. Cum autem audierint dominum potentem, aut non suscipiunt, aut cum magno timore suscipiunt: quia et homo potens falli potest. Ubi non est Deus? quis fallit Deum? quem non videt Deus? a quo fugitivum suum non repetit Deus? Quo ergo ibit fugitivus iste a facie Dei? Vertit se hac atque illac, quasi «in coelum, tu ibi es; si descendero in infernum, ades.» Tandem cognovisti, male fugitive, nullo pacto te posse fieri longe ab eo, a quo longinquare voluisti. Ecce ille ubique est: tu, quo rem; si me abscondero, te invenio inquisi
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s in infidelitate: ut om̃ium misereatur.
Tu finxisti me: et posusti suꝑ me manum tuã
Mirficata est seientia tua ex me : inualuit non
potero ad illam. Ueluti posuisti suꝑ me manum
tuam. mirus michi factus es: non te compre¬
hendo cum quo eram. Quam facilis michi erat¬
uultus patris: quando dixi. da michi substã¬
tiam meam que me contingit. Ecce ꝓfecto
in regione longinqua. et fame contrito mul¬
tum michi est. et labor est ante me: non pos¬
sum ꝑcipere quod dimisi. Mirificata est e¬
nim inquit: scientia tua ex me. Ex peccato
meo factum est ut mirificata michi eẽt: et
incomprehensibilis michi existeret. Nam erat
michi facilitas contemplandi te: quando in
suꝑbia reliqueram te. Mirificata est sci¬
entia tua ex me: inualuit. non potero
ad illam. S subaudis ex me: non pte potero
ad illam ex me. Cum ergo potero: non pot̾o
quo iturus est. iam cuius lunes inuestigatus¬
potest fugere in mundo: ab illo sp̃u quo ple¬

Expanded text:
omnes in infidelitate, ut omnium misereatur» . omnes in infidelitate, ut omnium misereatur» . «Tu finxisti me, et posuisti super me manum tuam. Mirificata est scientia tua ex me: invaluit; non potero ad illam.» Veluti posuisti super me manum tuam: mirus mihi factus es; non te comprehendo cum quo eram. Quam facilis mihi eravultus patris, quando dixi, «Da mihi substantiam meam, quae me contingit.» Ecce profecto in regionem longinquam et fame contrito , multum mihi est, et labor est ante me; non possum percipere quod dimisi. «Mirificata est» enim, inquit, «scientia tua ex me.» Ex peccato meo factum est ut mirificata mihi esset, et incomprehensibilis mihi existeret. Nam erat mihi facilitas contemplandi te, quando non superbia reliqueram te. «Mirificata est scientia tua ex me: invaluit; non potero ad illam:» sed subaudis, «ex me. Non potero ad illum ex me.» Cum ergo potero, non poteroquo iturus est jam, cujus limes est investigatupotest fugere in mundo ab illo Spiritu, quo ple
Abbreviated transcription (Latin):
lem irriserant. cui ꝓpterea insultabant quia de
cruce non descendebat: cum utiq multomaiꝰ
fuerit quod fecit. de sepulchro resurgere quã
de cruce descendere: annuntiato ergo sibi xp̃o
diaerunt. Quid faciemus: Illi qui seuierunt
in dñm quem uidebant: iam consilium pe¬
tunt salutis. Et dictum est eis. agite peniten¬
tiam. et baptizetur unusquisq ur̃m in nomi
no dm̃ nr̃i iħu xp̃i: et dimittuntur uobis om¬
na peccata ur̃a. Ecce uiderunt posteriora eius:
cuius faciem uidere non potuerunt. Manus
enim eius erat suꝑ ocłos eorum: non semꝑ. s
donec transiret. Postea quam transiit: abstu¬
lit manum ab oculis eoꝵ. Ablata manu ab ocłis
suis : dicunt discipulis. Quid faciemus: Primo
seui: postea pii. Primo irati: postea tundi.
P rimo duri: postea flexi. Primo ceci: postea illu¬
minati. Puto quod agnoscamus et in hoc psal¬
mo: uoces huiusmodi etiam gentium recordã¬
tium infidelitatem suam. Conclusit enim ds̃

Expanded text:
em irriserant; cui propterea insultabant, quia de em irriserant; cui propterea insultabant, quia de cruce non descendebat, cum utique majus multo fuerit quod fecit, de sepulcro resurgere, quam de cruce descendere: annuntiato ergo sibi Christo dixerunt, «Quid faciemus?» Illi qui saevierunt in Dominum, quem videbant, jam consilium petunt salutis; et dictum est eis: «Agite poenitentiam, et baptizetur unusquisque vestrum in nomidimittentur vobis peccata vestra» . Ecce viderunt posteriora ejus, cujus faciem videre non potuerunt. Manus enim ejus erat super oculos eorum; non semper, sed donec transiret. Posteaquam transiit, abstulit manum ab oculis eorum: ablata manu ab oculis suis, dicunt discipulis, «Quid faciemus?» Primo saevi, postea pii; primo irati, postea timidi; primo duri, postea flexi; primo caeci, postea illuminati. 9. Puto quod agnoscamus et in hoc psalmo voces hujusmodi etiam Gentium recordantium infidelitatem suam. «Conclusit enim Deus
Abbreviated transcription (Latin):
ex parte isł facta est. ut plenitudo gena¬
um intraret : et sic om̃is isrł saluus fieret.
E acecati sunt ergo ex parte iudex merico
suꝑbiȩ sue. quia se ustos dicebant: et eusẽ¬
citi crucifixerunt dñm. Posuit suꝑ eos
imanum suam ne iuderent eum done
transiret: scilicet de hoc mundo ad patrem.
U ideamus si postea quam transi it: uiderunt pos¬
tenoꝵa eus. Resurrexit dñs. apparuit discipulis
suss et om̃ib qui iam in eum crediderant:
non eis a quibus crucifixus erat: quia suꝑ illos
manum posuerat donec transiret. Ascendit aũ
in una nati erant. et unam solam didicerant:
expauerunt et exhorruerunt tantum miracu¬
lum milia eoꝵ qui crucifixerant dñm: conpũc¬
⁊ corde de tanto miraculo quesierunt consiliũ
do apł̃is quid facerent: postea quam eis predi¬
catis est xp̃c mirantib unde idiote homines
inguis omnibus loquerentur. Per potrum igit᷑
apłm annuntiato eis xp̃o quem in cruce con¬
tempserant. quem tanquam hominem morta¬

Expanded text:
x parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret» . Excaecati sunt ergo ex parte Judaei, merito superbiae suae, quia se justos dicebant; et excaecati crucifixerunt Dominum. Posuit super eos manum suam, ne viderent eum, donec transiret, scilicet de hoc mundo ad Patrem. Videamus si posteaquam transiit, viderunt posteriora ejus. Resurrexit Dominus, apparuit discipulis suis et omnibus qui in eum jam crediderant; non eis a quibus crucifixus erat, quia super illos manum posuerat, donec transiret. Ascendit autein una nati erant, et unam solam didicerant. Expaverunt, et exhorruerunt tantum miraculum, millia eorum qui crucifixerant Dominum: compuncti corde de tanto miraculo, quaesierunt consilium ab Apostolis, quid facerent, posteaquam eis praedicatus est Christus, mirantibus unde idiotae homines linguis omnibus loquerentur. Per Petrum igitur apostolum annuntiato eis Christo, quem in cruce contempserant, quem tanquam mortalem homin
Abbreviated transcription (Latin):
capilli capitis ur̃i. dinumerabo eos et suꝑ
harenam multiplicabuntur: ex surrexxi
et adhuc sum tecum. Ea surrexi et adhuc
sum tecum. quid est: lam passus sum in¬
quit. sepultus sum. ecce resurreri: et adhuc
me non intelligunt secum. Adhuc tecum
sum: id est nondum cum ipsis. quia nondũ
agnoscunt. Sic enim legitur in euangłio:
Est et alius sensus. Exurrexi et adhuc tecũ
sum. ut hoc tempus significare uoluerit
quo adhuc in occulto est ad dexteram pa¬
tris: antequam reueletur in claritate qua
uenturus est ad uidicandum de uiuis et mor
tus. Et deuide dicit quid interea ꝑ totum
hoc tempus dum iam resurreait et adhuc
cum patre est. patiatur hic ꝑ comnuatio¬
nem peccatorum in corpore suo quod est aec¬
cłia: et ꝑ separationem hereticoꝵ. Sequit᷑¬

Expanded text:
capilli capitis nostri . «Dinumerabo eos, et super capilli capitis nostri . «Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur.» 25. «Exsurrexi, et adhuc sum tecum. Exsurrexi, et» «adhuc sum tecum,» quid est? Jam passus sum, inquit, sepultus sum; ecce surrexi, et adhuc me non intelligunt secum. «Adhuc tecum sum,» id est, nondum cum ipsis; quia nondum agnoscunt. Sic enim legitur in Evangelio, Est et alius sensus, «Exsurrexi, et adhuc sum tecum:» ut hoc tempus significare voluerit, quo adhuc in occulto est ad dexteram Patris, antequam reveletur in claritate qua venturus est ad judicandum de vivis et mor Et deinde dicit quid interea per totum hoc tempus, dum jam resurrexit et adhuc cum Patre est, patiatur hic per commixtionem peccatorum in corpore suo, quod est Ecclesia, et per separationem haereticorum. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
Et quid sequitur: Michi aut̃ ualde hono¬
rificati sunt: amici tui ds̃. Idem ipsi gui
ꝑdiem errabunt. et nemo fuit in eis.
amici tui facti sunt: et ualde michi hono¬
rificati sunt. factum est in eis os illud post
resurrectionem dm̃ in abscondito: et pro
eus nomine passi sunt. in ouius passione
trepidauerunt. Michi aut̃ ualde honorifi¬
cati sunt amici tui ds̃: ualde confortati sũt
prinoipatus eorum. Facti apłi. facti duces
aeccłiȩ. facti arietes ducentes greges: ual¬
de confortati. sunt principatus eorum.
E numerabo eos: et suꝑ harenam multiplica¬
buntur. Per illos qui ꝑ diem errauerunt
et nemo erat in eis. ecce nata est tanta mul¬
titudo: que iam sicut harena numerari
non potest nisi dõ. Diant enm. suꝑ hare¬
nam multiplicabuntur: et tamen dixerat
dinumerabo eos. Illi ipsi numerati: super
harenam multiplicabuntur. Ei quippe ha¬
rena numerata est: cui numerati sunt

Expanded text:
Et quid sequitur? «Mihi autem valde honoEt quid sequitur? «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus.» Iidem ipsi qui per diem erraverunt, et nemo fuit in eis, amici tui facti sunt, et valde mihi honorificati sunt. Factum est in eis os illud post resurrectionem Domini in abscondito, et pro ejus nomine passi sunt, in cujus passione trepidaverunt. «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus; valde confortati sunt principatus eorum.» Facti Apostoli, facti duces Ecclesiae, facti arietes ducentes greges, «valde confortati sunt principatus eorum.numerabo eos, et super arenam multiplicabuntur.» Per illos qui per diem erraverunt, et nemo erat in eis, ecce nata est tanta ista multitudo, quae jam sicut arena numerari non potest, nisi Deo. Dixit enim, «Super arenam multiplicabuntur;» et tamen dixerat, «Dinumerabo eos.» Illi ipsi numerati, «super arenam multiplicabuntur.» Ei quippe arena numerata est, cui numerati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Iamdudum quia dixerat tu es xp̃c filius dei
Modo aut̃ quia non ex patris reuelatione. sed
ex carnis infirmitate responderat: sathanas
ipsorum quatriduanum mortuum susoita¬
uerat: ante oculos ipsoꝵ tanta miracula
fecerat: et tamen crepidauerunt in passione
euis. quasi amnsissent eum de quo frustra
presumpserãt. S ꝑ diem errabunt: et
nemo in els. Nemo prorsus: nec ipse qui di¬
xrerat. terum ero usq ad mortem. Diccerat
enim illis. Ueniet hora ut me relinquatis
solum: et eat imusquisq in uam suam.
S non sum solus: quia pater mecum est. Cũ
illo erat pater: et ipse cum patre. Et in
illo pater: et ipse in patre. St ipse ᷤ pater:
unum. Et illi timuerunt: cum moreretur.
Q uare. nisi quia ꝑ diem errauerunt: et nemo
ꝑibunt: Et ubi est imꝑfectum meum u¬
derunt oculi tui: et in libro tuo om̃s sori¬
bentur: Ergo quando ꝑ diem orrauerunt:
Cum hic positum dũm non intellexerunt.

Expanded text:
Jamdudum quia dixerat, «Tu es Christus Filius Dei Jamdudum quia dixerat, «Tu es Christus Filius Dei Modo autem quia non ex Patris revelatione, sed ex carnis infirmitate responderat, satanas ipsorum quatriduanum mortuum suscitaverat , ante oculos ipsorum tanta miracula fecerat; et tamen trepidaverunt in passione ejus, quasi amisissent eum de quo frustra praesumpserant. Sed «per diem errabunt» «et nemo in eis.» Nemo prorsus, nec ipse qui dixerat, «Tecum usque ad mortem.» Dixerat enim illis: «Veniet hora, ut me relinquatis solum, et eat unusquisque in viam suam: sed non sum solus, quia mecum est Pater» . Cum illo erat Pater, et ipse cum Patre; et in illo Pater, et ipse in Patre; et ipse et Pater unum ; et illi timuerunt cum moreretur. Quare, nisi quia per diem erraverunt, et nemo peribunt? Et ubi est, «Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur?» Ergo quando per diem erraverunt? Cum hic positum Dominum non intellexerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
hominem ẽẽ: non habere in se occultam diui¬
nitatem. non ẽẽ occulte dm̃: s hoc solum eẽ
quod uidebatur. Hoc et ipsi putauerunt. Nã
et ipse petrus. de illo enim potissimum loqui¬
mur. in quo etiam nobis non desꝑate firma¬
tatis exemplum ꝓpositum est: dixerat dño
idem petrus cum interrogasset quid illum
filium dĩ. Ibi paulopost eodem loco in ipsa
conteatione uerborum: cepit dñs de passione
sua futura dicere. Ille aut̃ petrus qui iam
illum confessus fuerat filium dei : timiit ne
sicut filius hominis moreretur. Erat filius
di: erat᷑ filius hominis. Filius dei in forma dĩ
equalis patri: filius hominis in forma serui
qua patre minor est. Uenturus erat ad passio¬
nem: utiq a forma serui. Quid timuit poerus&
Ne in forma serui ꝑiret forma dĩ: et non poti¬
us presumpsit quia ex forma dei reuiisceret
forma serui. Ait illi. Absit a te dñe: ꝓpitius
tibi esto. Et dñs qui illum beatum dicerat

Expanded text:
hominem esse; non habere in se occultam divihominem esse; non habere in se occultam divinitatem, non esse occulte Deum, sed hoc solum esse quod videbatur: hoc et ipsi putaverunt. Nam et ipse Petrus de illo enim potissimum loquimur, in quo nobis etiam non desperatae infirmitatis exemplum propositum est: dixerat Domino idem Petrus, cum interrogasset quid illum Filium Dei. Ibi paulo post, eodem loco, in ipsa contextione verborum, coepit Dominus de passione sua futura dicere. Ille autem Petrus, qui jam illum confessus fuerat Filium Dei, timuit ne sicut filius hominis moreretur. Erat Filius Dei, erat et filius hominis: Filius Dei, in forma Dei, aequalis Patri; filius hominis, in forma servi , qua minor sit Patre . Venturus erat ad passionem utique ex forma servi; quid timuit Petrus ne in forma servi periret forma Dei, et non potius praesumpsit quia ex forma Dei revivisceret forma servi? Ait illi: «Absit a te, Domine; propitius tibi esto.» Et Dominus, qui illum beatum dixerat
Abbreviated transcription (Latin):
ret: s uiderunt eum oculi tui. Non solum
ipsum: s et om̃s qui inꝑfecti fuerunt donec
xp̃i resurrectione firmarentur. Apparuit emi
ocłis eorum non ꝑisse in dño quod mortuum
erat: et factum est illud os in abscondito eoꝵ
ut nec ipsi iam timerent mori. Inꝑfectum
meum uiderunt oculi tui: et in libro tuo
om̃s scribentur. Non soli ꝑfecti: s etiam im¬
ꝑfecti non timeant imꝑfecti tantum ꝓfici¬
ant. Nec quia diani non timeant. ament in¬
ꝑfectionem : et ibi remaneant ubi inuenti
sunt. T antum ꝓficiant: quantum in ipsisẽ.
Q uotidie addant : quotidie accedant. Tamen
a corpore dñi non recedant: ut in uno corpo¬
re. et in his monbris compaginati possint me¬
reri. de se dictam eẽ istam uocem: imꝑfectũ
neum uiderunt oculi tui: et in lbro tuo om̃s
scribentur. Per diem errabunt: et nemo in eis
cebat. ambulate dum lucem habetis. S per
diem errabunt: inꝑfecti ipsius. Putauerunt

Expanded text:
ret: sed viderunt eum oculi tui; non solum ret: sed viderunt eum oculi tui; non solum ipsum, sed et omnes qui imperfecti fuerunt, donec Christi resurrectione firmarentur. Apparuit enim oculis eorum non perisse in Domino quod mortuum erat; et factum est os illud in abscondito eorum, ut nec ipsi jam timerent mori. «Imperfectum meum viderunt oculi tui; et in libro tuo omnes scribentur:» non solum perfecti, sed etiam imperfecti. Non timeant imperfecti, tantum proficiant. Nec quia dixi, Non timeant, ament imperfectionem, et ibi remaneant ubi inventi sunt. Tantum proficiant, quantum in ipsis est. Quotidie addant, quotidie accedant: tamen a corpore Domini non recedant; ut in uno corpore, et in his membris compaginati possint mereri de se dictam esse vocem istam, «Imperfectum meum viderunt oculi tui; et in libro tuo omnes scribentur.» 22. «Per diem errabunt, et nemo in eis.» cebat, «Ambulate, dum diem habetis» . Sed «per diem errabunt» imperfecti ipsius. Putaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
condito: in quib est ipsum os firmatum in¬
trinsecus: et maxune robur passionis. ab ipso
dño deo nr̃o et saluatore iħu xp̃o: qui cum
uoluit sedit. Cum uoluit surrexit: eum uo¬
luit dormiuit. cum uoluit eiugilauit: quia
potestatem inquit habeo ponendi animam
meam: et potestatem habeo iterum sumen¬
di eam. Quid de illis in quib non erat fortitu¬
do illa formata : atq firmata : Quid de illis
dicat: Uide quid dicat. patri deo. Inꝑfectum
meum uiderunt oculi tui. Inꝑfectum meum.
petrum in eum pollicentem et negantem. pre¬
sumentem et deficientem: uiderunt tam̃ eũ
ocłi tui. Nam quod eum et ipse dñs respexit
sicut scriptum est in euangłio: iam post ter¬
tiam negationem commonitus quid ei predixe.¬
rit dñs. exi it foras et fleuit amare. fletus ille
de respectione dĩ fuit : quia inꝑfectum meũ
inquit uiderunt ocłi tui. Nam ille inꝑfectꝰ
titubans in dm̃ passione proculdubio peri¬

Expanded text:
condito:» in quibus est ipsum os firmatum incondito:» in quibus est ipsum os firmatum intrinsecus, et maxime robur passionis in ipso Domino nostro et Salvatore Jesu Christo, qui cum voluit, sedit; cum voluit, surrexit; cum voluit, dormivit; cum voluit, evigilavit; quia, «Potestatem,» inquit, «habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam» . Quid de illis in quibus non erat fortitudo illa formata atque firmata? quid de illis dicit? Vide quid dicat Patri Deo: «Imperfectum meum viderunt oculi tui. Imperfectum meum,» Petrum meum pollicentem et negantem, praesumentem et deficientem: viderunt tamen eum oculi tui. Nam quod eum et ipse Dominus respexit, sicut scriptum est in Evangelio, jam post tertiam negationem commonitus quid ei praedixerit Dominus, «exiit foras, et flevit amare» : fletus ille de respectione Dei fuit; quia, «Imperfectum meum,» inquit, «viderunt oculi tui.» Nam ille imperfectus titubans in Domini passione, procul dubio peri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutionibus inferioris huius regionis: ubi
est adhuc substantia mea. Quid enim mag¬
num est si fortis est angłs: Magnum est
ut fortis sit caro. Et unde fortis caro: un¬
de forte uas fictile. nisi quia factum ẽ. ibi
firmi sunt: Loquitur enim ut iam com¬
mendaui xp̃c : s multa dicta sunt ea ꝑ¬
sona corporis. Audi et ex ꝑsona capitis: et
non quasi distinguit ut inducat ipsas per¬
sonas: modo caput. modo corpus. Si enim
una. Si aut̃ duo sunt in carne una: noli
mirari si duo sunt in uoce una. Quando
habebant illud ossum interius. Hondum illis
erat firmatum robur patientie: et latebant
se: nesciebant uires suas. Et ausus est petrus
ꝓmitere societatem mortis cum dñi passione
et non se nouerat egrotus: medicus aut̃ noue¬
rat egrotum. Quid aut̃ factum est: tecum
inquit ero usq ad mortem. Amen dico tibi:
egroti presumptio. De his ergo dicit. Non est
absconditum os meum ate quod fecisti in abs¬

Expanded text:
persecutionibus inferioris hujus regionis, ubi persecutionibus inferioris hujus regionis, ubi est adhuc substantia mea. Quid enim magnum est si fortis est angelus? Magnum est si fortis est caro. Et unde fortis caro, unde forte vas fictile, nisi quia factum est ibi firmi sunt? Loquitur enim, ut jam commendavi, Christus. Sed multa dicta sunt ex persona corporis; audi et ex persona capitis: et non quasi distinguit, ut inducat ipsas personas, modo caput, modo corpus. Si enim m duo sunt in carne una ; noli mirari si duo sunt in voce una. Quando habebant illud ossum interius; nondum illis erat firmatum robur patientiae: et latebant se, nesciebant vires suas; et ausus est Petrus promittere societatem mortis cum Domini passione, et non se noverat aegrotus; medicus autem noverat aegrotum. Quid autem factum est? «Tecum,» inquit, «usque ad mortem. Amen dico tibi; aegroti praesumptio. De his ergo dicit, «Non est absconditum os meum a te, quod fecisti in abs
Abbreviated transcription (Latin):
Sufficiat tibi tristem non eẽ. Parum est in¬
quam xp̃ianis. Tale ossum michi fecit in abs¬
condito: ut parum sit non frangi nisi etiam
glorier. Unde głaris: In tribulationib : scien¬
tes quia tribulatio patientiam oꝑatur. Uide
quomodo formata sit illa firmitas: intus
in corde. Scientes qm̃ tribulatio patientiã
oꝑatur: patientia ꝓbationem: ꝓbatio sp̃e
S pes aut̃ non confundit : qm̃ hearitas dei¬
datus est nobis. Sic formatum atq firma¬
tum est ossum illud absconditum : ut fa¬
ciat nos etiam głari in tribulationibus.
S uidentur hominibus miseri: quia abscon¬
ditum est eis quod habemus intrinsecus
N on est absconditum os meum a te quod
fecisti in abscondito: et substantia mea in
inferiorib terre Ecce in carne est substã¬
cia mea: in inferioribus terrȩ est substantia
mea: et habeo tamen ossum intrinsecus quod
formasti. quod faciat me non cedere omib

Expanded text:
Sufficiat tibi tristem non esse. Parum est, inSufficiat tibi tristem non esse. Parum est, inquit, Christianis: tale ossum mihi fecit in abscondito, ut parum sit non frangi, nisi etiam glorier. Unde gloriaris? «In tribulationibus, scientes quia tribulatio patientiam operatur.» Vide quomodo formata sit illa firmitas intus in corde: «Scientes quoniam tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem; spes autem non confundit: qdatus est nobis» . Sic formatum atque firmatum est ossum illud absconditum, ut faciat nos etiam gloriari in tribulationibus. Sed videmur hominibus miseri, quia absconditum est eis quod habemus intrinsecus. «Non est absconditum os meum a te, quod fecisti in abscondito: et substantia mea, in inferioribus terrae.» Ecce in carne est substantia mea, in inferioribus terrae est substantia mea; et habeo tamen ossum intrinsecus, quod formasti, quod faciat me non cedere omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
psalio. Ueruntamen dõ subicietur amina
mea : qm̃ ab ipso est patientia mea. Et at¬
tende apłm paulum: habentem intus hoc
genus firmitatis. Quasi tristes inquit: semꝑ
aut̃ gaudentes. Unde quasi tristes: Contume¬
li is opprobri is. ꝑsecutionib. flagellis: pla¬
gis. lapidationib. lapidib. carcerib. cathe¬
nis. Quis non eos tunc miseros estimaret:
N ec illi ipsi ꝑsecutores seiurent in eos : nisi pu¬
tarent eos miseros fieri persecutionib suis.
lli enim eos ex sua infirmitate coniciebant:
qui non habebant ossum absconditum
interius. Illi uero qui habebant. hominib
foris cristes uidebantur: initus aut̃ gaude¬
bant dõ. oui non erat absconditum os ipso¬
rum: quod fecerat in abscondito. Aꝑit aut̃
hoc ussum in abscondito factum a dño. idẽ
apłs paulis: his uerbis. hon solum autem
inquit: s etiam głamur in tribulationibus.
Parum est quia non es tristis s et głaris:

Expanded text:
psalmo: «Verumtamen Deo subjicietur» «anima psalmo: «Verumtamen Deo subjicietur» «anima mea; quoniam ab ipso patientia mea» . Et attende apostolum Paulum, habentem intus hoc genus firmitatis: «Quasi tristes,» inquit; «semper autem gaudentes» . Unde «quasi tristes?» Contumeliis, opprobriis, persecutionibus, flagellis, plagis, lapidationibus, carceribus, catenis. Quis non eos miseros tunc existimaret? Nec illi ipsi persecutores saevirent in eos, nisi putarent eos miseros fieri persecutionibus suis. Illi enim eos ex sua infirmitate conjiciebant, qui non habebant ossum absconditum interius: illi vero qui habebant, hominibus foris tristes videbantur, intus autem gaudebant Deo; cui non erat absconditum ossum ipsorum, quod fecerat in abscondito. Aperit autem hoc ossum in abscondito factum a Deo idem apostolus Paulus, his verbis: «Non solum autem,» inquit, «sed etiam gloriamur in tribulationibus.» Parum est quia non es tristis, sed et gloriaris?
Abbreviated transcription (Latin):
O in abscondito: quoddam ossum. Sic enumm
pocius loquaniur: Melius est reprehendant
nos gramatici: quan non intelligant popłi xp̃iam.
in abscondito: et non est absconditum a te.
In abscondito enim fecisti: s nunquid et tibi
hoc abseondisti: hoc ossum meum factum
a te in abscondito: homuies non uident. ho¬
mines non nouerunt: tu aut̃ nosti qui fe¬
cisti. Quod ergo os dicit fr̃s: Queramus
illud: in abscondito est. S quia xp̃iani in
nomine dñi xp̃ianis loquimur: modo inue¬
ninus quod sit ossum. huiusmodi firmitas
quedam est interior: quia in ossib firiutas
et fortitudo intelligitur. Est ergo animę
quedam in terior firmitas ubi non frangit᷑.
Q uelibet tormenta. quelibet tribulationes.
quelibet huius scłi aduersitates. undiq se¬
uiant: illud quod ds in abscondito fecit
firmum in nobis. frangi non potest. non
oedit. A dño enim facta est quedam firmi¬
tas patientiȩ nr̃e: de qua dicitur in alio

Expanded text:
o in abscondito quoddam ossum. Sic enim o in abscondito quoddam ossum. Sic enim potius loquamur: melius est reprehendant nos grammatici, quam non intelligant populi. Ergo ein abscondito, et non est absconditum a te. In abscondito enim fecisti; sed numquid et tibi hoc abscondisti? Hoc ossum meum factum a te in abscondito homines non vident, homines non noverunt; tu autem nosti, qui fecisti. Quod ergo os dicit, fratres? Quaeramus illud; in abscondito est. Sed quia christiani in nomine Domini christianis loquimur, modo invenimus quod sit ossum hujusmodi. Firmitas quaedam est interior; quia in ossibus firmitas et fortitudo intelligitur. Est ergo quaedam animae interior firmitas, ubi non frangitur. Quaelibet tormenta, quaelibet tribulationes, quaelibet hujus saeculi adversitates undique saeviant; illud quod Deus in abscondito fecit firmum, in nobis frangi non potest, non cedit. A Domino enim facta est quaedam firmitas patientiae nostrae, de qua dicitur in alio
Abbreviated transcription (Latin):
Terribiliter mirificatus es. Eo ipso quod te
miramur: terribilis es. Cum tremore gaude¬
mus. Timemus eiim ne de donis tiuis nos ex¬
tollentes ꝑ suꝑbiam: mereamur amittere
quod humilitate ꝑcepimus. Conficebor tibi
dñe: qm̃ terribiliter mirificatus es. Mira oꝑa
tua ds̃ : et amina mea cognoscit ualde. lam
cognoscit anima mea ualde: qm̃ suscepisti me
ex utero matris meȩ. Antea uero mirificata
est scientia tua ex me: inualuerat. nec pote¬
ram ad illam. Ergo ex me inualuerat: neo
poteram ad illam. Unde modo anima mea
cognoscit ualde: nisi quia noa illuminatio
in deliciis meis est: nisi quia uenit michi gr̃a
tua. et illuminauit tenebras meas: nisi quiã
tu possedisti renes meos: nisi quia tu me sus
O ssuum dicit. Quod uulgo dicunt ossum:
latine os dicitur. Hoc in greco uiuenitur.
Ham possemus hic putare os eẽ ab eo quod
sunt ora: non os correpte ab eo quod sunt
ossa. Non est ergo absconditum inquit os
meum a te: quod fecisti in abscondito. Habe¬

Expanded text:
Terribiliter mirificatus es:» eo ipso quod te miramur, tu terribilis es; cum tremore gaudemus. Timemus enim ne de donis tuis nos extollentes per superbiam, mereamur amittere quod humilitate percepimus. «Confitebor tibi, Domine, quoniam terribiliter mirificatus es: mirabilia opera tua, et anima mea cognoscit valde.» Jam cognoscit anima mea valde; quoniam suscepisti me ex utero matris meae: antea vero mirificata est scientia tua ex me; invaluerat, nec poteram ad illam. Ergo ex me invaluerat, nec poteram ad illam. Unde modo anima mea cognoscit valde, nisi quia nox illuminatio in deliciis meis est? nisi quia venit mihi gratia tua, et illuminavit tenebras meas? nisi quia tu possedisti renes meos? nisi quia tu suscepiOs suum dicit: quod vulgo dicitur ossum, latine os dicitur. Hoc in graeco invenitur . Nam possemus hic putare os esse, ab eo quod sunt ora; non os correpte, ab eo quod sunt ossa. «Non est» ergo «absconditum,» inquit, «os meum a te, quod fecisti in abscondito.» Habe
Abbreviated transcription (Latin):
cognouerunt. E orum ꝑsonam gerebat moy¬
ses: quando ei dicebatur faciem meam non
potes uidere. Unde aut̃ non uiderunt dm̃
in carne positum: Quia grauata erat suꝑ
eos manus dñi. De illis enim dixxerat ysaias
I n crassa cor popłi euis: et ocłos eorum graua.
Et eorum uox est in alio psalmo. Qm̃ graua¬
ta est suꝑ me manus tua. Ut ergo non cog¬
noscerent tunc diuuitatem xp̃i: grauati
sunt. Si enim cognoussent: nunquam dñm
głe crucifixissent. Non crucifixo aut̃ dño.¬

Expanded text:
cognoverunt. Eorum personam gerebat Moycognoverunt. Eorum personam gerebat Moyses, quando ei dicebatur, «Faciem meam non potes videre.» Unde autem non viderunt Deum in carne positum. Quia gravata erat super eos manus Domini. De illis enim dixerat Isaias, «Incrassa cor populi hujus, et oculos ejus grava» : et eorum vox est in alio psalmo, «Quoniam gravata est super me manus tua» . Ut ergo non cognoscerent tunc divinitatem Christi si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent I Cor. II,
Abbreviated transcription (Latin):
is oculis potest: S quia erat dñs oportu¬
no tempore carnalem suscepturus. ut ocłis
etiam carneis propter salubritatem cu¬
rande intus montis appareret. quando ita
apparere opus ẽẽt: hoc predicens moysi
figurate. ait faciem meam uidere non
potes: posteriora mea uidebis: s cum tran¬
siero. Ut aut̃ non uideas faciem meam: ma¬
nus mea erit suꝑ te. Transire quid fuit dño
nisi quod dicit euangłista: cum aut̃ uenis¬
set ora ut transiret iħc de hoc mundo ad
patrem: ham ipsum transitum: significat
pascha. Quod enim hebraico uerbo dicitur
pascha: latine transitus interpretatur. Quid
est faciem meam non uidebis: s posteriora
mea uidebis: Cuius porsonam gerebat ille
moyses quando ei dictum est faciem ineã
non uidebis. s posteriora mea uidebis: et
hoc cum transiero: Ut aut̃ non uideas faci¬
em meam: ponam suꝑ te manum moam.
Faciem suam dixxit prima sua: et ex quodam

Expanded text:
is carneis potest? Sed quia erat Dominus opportuis carneis potest? Sed quia erat Dominus opportuno tempore carnem suscepturus, ut oculis etiam carneis propter salubritatem curandae intus mentis appareret, quando ita apparere opus esset; hoc praedicens Moysi figurate ait, «Faciem meam videre non potes; posteriora mea videbis,» sed «cum transiero:» ut autem non videas faciem meam, manus mea erit super te. Transire quid fuit Domino, nisi quod evangelista dicit, «Cum autem venisset hora, ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem» ? Nam ipsum transitum significat Pascha. Quod enim hebraico verbo dicitur Pascha, latine Transitus interpretatur. Quid est, «Faciem meam non videbis,» sed «posteriora mea videbis?» Cujus personam gerebat ille Moyses, quando ei dictum est, «Faciem meam non videbis,» sed «posteriora mea videbis,» et hoc «cum transiero:» ut autem non videas faciem meam, «ponam super te manum meam?» Faciem suam dixit, prima sua? et quodam
Abbreviated transcription (Latin):
facies dei: ait illi. Non potes uidere faciem
meam. Nemo enim uidit faciem meam:
et uixit. S ponam te in spelunca petre
et transibo: et ponam suꝑ te manum meã.
Cum aut̃ transiero: posteriora mea uidebis.¬
Et ca his uerbis natum est alterum enigina:
id est obscura quedam figura rerum. cũ
transiero posteriora mea uidebis dicit ds̃:
quasi ea alia parte habeat faciem. ex alia
dorsum. Absit a nobis tale aliquid de illa
maiestate sentire. Nam qui hoc sentit de
deo: quid ei ꝓdest quia templa clausa sunt:
I dolum in corde suo fabricat. Sunt ergo
in illis uerbis magna misteria. Loquebat᷑
dñs ut dixi ꝑ creaturam quomodo uellet
famulo suo: intellecta est illic ꝑsona dm̃¬
ot saluatoris nr̃i iħu xp̃i. Qui quidem scd̾m
formam dĩ qua ęqualis est patri: similit̾
oculis humanis ininsibilis est ficut et pat̾
Si enim sapientia humana uideri oculis nõ
potest: uirtus et sapientia dĩ uideri carne¬

Expanded text:
facies Dei; ait illi: «Non potes videre faciem facies Dei; ait illi: «Non potes videre faciem meam: nemo enim vidit faciem meam, et vixit. Sed ponam te in spelunca petrae, et transibo, et ponam super te manum meam; cum autem transiero, posterriora mea videbisEt ex his verbis natum est alterum aenigma, id est obscura quaedam figura rerum. «Cum transiero, posteriora mea videbis,» dicit Deus; quasi ex alia parte habeat faciem, ex alia dorsum. Absit a nobis tale aliquid de illa Majestate sentire. Nam qui hoc sentit de Deo, quid ei prodest quod templa clausa sunt? Idolum in corde suo fabricat. Sunt ergo in illis verbis magna mysteria. Loquebatur Dominus, ut dixi, per creaturam, quomodo vellet famulo suo. Intellecta est illic persona t Salvatoris nostri Jesu Christi. Qui quidem secundum formam Dei, qua aequalis est Patri, similiter oculis humanis invisibilis est, sicut et Pater. Si enim sapientia humana videri oculis non potest, Virtus et Sapientia Dei videri ocul
Abbreviated transcription (Latin):
ret : in se ipsa manens ait. inmouat omna
Illa ergo sapientia stans si dici debeat. stans
ꝓpter immobilitatem: et eodem modo se
semꝑ habens. nullo loco. nullo tempore ua¬
riata: nusquam aliter quam hic aut ibi.
nunquam aliter quam nune aut antea:
ipsa est lacutio dĩ. Locucio uero illa que
fiebat ad moysen: ad hominem fiebat per
sillabas. ꝑtranseuntes sonos. Non aut̃ fierent
ista: nisi ds assumeret talem creaturam. ꝑ
quam huiusmodi sermonem et uoces emit¬
teret. Moyses sc̃snou̾at istã locutionẽ dĩ as¬
sumptis quibdam corporeis creaturis fieri:
et sic desiderauit et concupiuit uidere ipsã
spetiem dĩ: et loquenti secum dõ dixit.
Si inuemi grãm ante te: ostende uuchi te¬
met ipsum. Cum hoc uehenienter concu¬
pisceret ÷ et hoc quadam si dicendum est
amica familaritate qu a ipse dignatus ẽ.
eatorquere uellet dõ ut uideret eius ma¬
iestatem et faciem. quomodo uidĩ potest

Expanded text:
ret: «In seipsa manens,» ait, «innovat omnia» ret: «In seipsa manens,» ait, «innovat omnia» . Illa ergo Sapientia stans si dici debet vel stanatem, non propter immobilitatem et eodem modo se semper habens, nullo loco, nullo tempore variata, nusquam aliter quam hic aut ibi, nunquam aliter quam nunc aut antea, ipsa est locutio Dei. Locutio vero illa quae fiebat ad Moysen, ad hominem fiebat per syllabas, per transeuntes sonos. Non autem fierent ista, nisi Deus assumeret talem creaturam, per quam hujusmodi sermonem et voces emitteret: Moyses sanctus noverat istam locutionem Dei assumptis quibusdam corporeis creaturis fieri; et desideravit et concupivit videre ipsam speciem Dei, et loquenti secum Deo dixit: «Si inveni gratiam ante te, ostende mihi temetipsum.» Cum hoc vehementer concupisceret, et hoc quadam, si dicendum est, amica familiaritate, qua ipse dignatus est, extorquere vellet Deo, ut videret ejus majestatem et faciem, quomodo dici potest
Abbreviated transcription (Latin):
creatura est. cuius non est ille plasinator.
S finaisti me in isto labore: et posiusti suꝑ
tua ex me: inualuit. non potero ad illam
Aliquid quod obscurum quidem est. s cum
non parua dulcedine intelligitur: ad uer¬
tentes audite. Moyses sc̃s dĩ famulus noue¬
ds̃ ꝑ nubem. quia temporariter loquens
utiq ꝑ assumptam creaturam loquebatut
seruo suo: id est non per substantiam suã
s ꝑ assumptam aliquam corporalem crea¬
turam ꝑ quam uoces ille fierent: et huma¬
nis atq mortalib aurib ꝑsonarent. Sic e¬
nim loquebatur tunc ds: non quomodo
loquitur in substantia sua. Quomodo eñi
loquitur in substantia sua : Locutio deiꝰ
uerbum dĩ est. Uerbum dĩ: ap̃c est. uer¬
bum dĩ illud non sonat et transit : sed
semꝑ incominutabiliter manet uerbum.
ipsa est enim et sapientia dĩ: mutabis
ea. et mutabuntur: tu aut̃ idem ipse es
Et alio loco de sapientia cum scriptura dice¬

Expanded text:
creatura est cujus non est ille plasmator. creatura est cujus non est ille plasmator. Sed «finxisti me» in isto labore: «et posuisti super tua ex me: invaluit; non potero ad illam.» Aliquid quod obscurum quidem est, sed cum non parva dulcedine intelligitur, advertentes audite. Moyses sanctus Dei famuluDeus per nubem, quia temporaliter loquens utique per assumptam creaturam loquebatur servo suo; id est, non per substantiam suam, sed per assumptam aliquam corporalem creaturam, per qnam voces illae fierent, et humanis atque mortalibus auribus personarent Sic enim loquebatur tunc Deus, non quomodo loquitur in substantia sua. Quomodo enim loquitur in substantia sua? Locutio Dei, Verbum Dei est; Verbum Dei Christus est: Verbum illud non sonat et transit, sed semper incommutabiliter manet Verbum, icitur ipsa est enim et Sapientia Dei; «Mutabis ea, et mutabuntur; tu autem idem ipse es» : et alio loco de Sapientia cum Scriptura dice
Abbreviated transcription (Latin):
nouissimoꝵ malorum: antiquum peccatum
quando lapsi sumus: nouissima pena. quan¬
do in istam mortalitatem laboriosam ꝑicu¬
losamq ꝑuenimus. Atq utinam nobis ista
st nouissima.Erit ista nouissima. si iam
redire uoluerimus. Est enim alia quib dã
impis noiuissima: quib dicitur. ite in igñe
ȩternum qui preparatus est diabolo et an¬
głis euis. Nos aut̃ fr̃s huc usq deseruimus
dm̃: usq ad huius uite mortalitatem suffi¬
ciat labor nr̃. Recordemur panem patris
nr̃i : recolamus beatitudinem domus pa¬
tris nr̃i. Non nos delectent siliquę porcoꝵ.
doctrine demoniorum. Ecce tu dĩe cogno¬
iusti omĩa nouissima mea: et antiqua. No¬
uissima quo ꝑueni: antiqua ubi te offendi.
Tu finxisti me: et posiusti suꝑ me manum
tuam. Fincisti me. Ubi: In istam mortalita¬
tem iam ad labores: ad quos om̃s nati sumus.
Non enim quisquam nascitur. iusi quem
ds̃ funxerit in utero matris suę : aut ulla

Expanded text:
novissimorum. Antiquum peccatum, novissimorum. Antiquum peccatum, quando lapsi sumus; novissima poena, quando in istam mortalitatem laboriosam periculosamque pervenimus. Atque utinam nobis ista sit novissima! Erit ista novissima, si jam redire voluerimus. Est enim alia quibusdam impiis novissima, quibus dicetur: «Ite in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelis ejus» . Nos autem, fratres huc usque deseruimus Deum: usque ad hujus vitae mortalitatem sufficiat labor noster. Recordemur panem Patris nostri, recolamus beatitudinem domus patris nostri; non nos delectent siliquae porcorum, doctrinae daemoniorum. «Ecce tu, Domine, cognovisti omnia novissima et antiqua: novissima,» quo perveni; «antiqua,» ubi te offendi. «Tu finxisti me, et posuisti super me manum tuam. Finxisti me:» ubi? In ista mortalitate; jam ad labores, ad quos omnes nati sumus. Non enim quisquam nascitur, nisi quem Deus finxerit in utero matris suae; aut ulla