comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mã. Testes aũ st̃ rursus hoꝵ tp̃ra. nec ñ & leges qͣs ꝓ religione sanexit.
NUt aũ facile concedamꝰ potuisse pͥncipẽ loqͥ sõpatro. aut ꝑ ȩpłam suam
c̃suluisse ꝓ qͥb uellet: ñ ẽ tam̃ ueri simile ignorasse philosophum. qͥa her¬
cules alem̃enȩ purgatꝰ. athenis ẽ pꝰ filii necem. in cerͤis sacris. & ꝙ post
hyphit necem ꝑegrinũ & amicũ in iuste ꝑemit. Cũ gͥ greci ĩ huiꝰmodi
delictis pͣgationes anniuitient. sufficiant qͦͤ dicta st̃: & accusent de m̃da¬
tio eos qͥ sopatrũ cẽtraria ꝯstantino respondisse fuxert. Non enĩ credo
hec ignorasse tẽ nobilissimũ apud grecos eruditione litteraꝵt:uII.

Expanded text:
tempora, nec non et leges quas pro religione sanxit. Ut autem concedamus facile potuisse principem loqui Sopatro, aut per epistolam suam consuluisse pro quibus vellet, non est tamen verisimile ignorasse philosophum quia Hercules Alcmenae purgatus Athenis est post filii necem in Cereris sacris; et quia post Hyphiti necem peregrinum et amicum injuste peremit. Cum igitur Graeci in hujusmodi delictis purgationem annuntient, sufficiant quae dicta sunt, et accusent de mendacio eos qui Sopatrum contraria Constantino respondisse finxerunt. Non enim credo haec ignorasse tunc nobilissimum apud Graecos eruditione litterarum.
Abbreviated transcription (Latin):
pontificatũ sumens. &. reliqͣ edificii suꝑ addidit: & ⁊ ełu pietatis liei¬
nii tẽꝑib demonstraũ. Hierosolimis aũ pꝰ hermonẽ machariꝰ ordi¬
natꝰ e uir nomine suo dignꝰ. &. omnib bonis ornatꝰ. Fodẽ qͦꝙ tp̃re.
ꝯstantinõpoli alexander pontificatũ sac̾ ministerii possidebat: apłi¬
eis ordinationib ualde clarus. Tẽ gͥ alerander alexandriuꝰ uidens
Carriũ amoris iudiciari aculeo stimulari & multos ad blasphemia
catholice eccłe cõministris alexand̾ ĩ dño sał. Cũ unũ catho¬
uce sit corpꝰ eccłȩ. mandato existente ĩ diuinis scͥpturis. ut ser¬
uet᷑ uinełm unanimitatis & pacis. c̃sequens ẽ deb̾e nos scͥbere.

Expanded text:
 zelum pietatis Licinii temporibus demonstravit . In Hierosolymis autem post Hermonem Macarius ordinatus est, vir nomine suo dignus, et omnibus bonis ornatus. Eodemque tempore Constantinopoli Alexander pontificatum sacri ministerii possidebat, apostolicis donationibus valde clarus. Tunc igitur Alexander Alexandrinus, videns Arium amoris judiciarii aculeo stimulari, et multos ad blasphemiasholicae Ecclesiae comministris, Alexander in Domino salutem. Dum unum catholicae sit corpus Ecclesiae, mandato existente in sacris Scripturis ut servetur vinculum unanimitatis et pacis , consequens est debere nos scribere,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ exander aũ apłicoꝵ dogmatũ p̃dicator: pͥus qͥdẽ eũ reuocare
ammonitionib ⁊ c̃siliis nitebat᷑. Cũ uͦ eũ suꝑbire uidisset. & aꝑte
ĩpietatis facinora p̃dicare. ex ordine sac̾dotali remouit. Audierat enĩ
clamante diuina lege. Si oculus tuus dexter scandalizat te . abscide
eũ &. ꝓice abs te. Hoc itaq tp̃re romane qͥdẽ ȩcclȩ siluestriuis retina¬
cula gubnabat. melchiadi succedens. qͥ pꝰ marcellinũ clarificatũ ĩ ꝑse¬
cutione gentiliũ susceꝑat iura pontificatꝰ. Antiochiȩ uͦ pꝰ tẏrannũ¬

Expanded text:
exander autem apostolicorum dogmatum praedicator, prius quidem eum revocare admonitionibus et consiliis nitebatur. Cum vero eum superbire vidisset, et aperte impietatis facinora praedicare, ex ordine sacerdotali removit. Audierat enim clamantem divinam legem: Si oculus tuus dexter scandalizat te, erue eum, et projice abs te . Hoc itaque tempore Romanae quidem Ecclesiae Sylvestrius retinacula gubernabat, Melchiadi succedens, qui post Marcellinum clarificatum in persecutione gentilium susceperat jura pontificatus. Antiochiae
Abbreviated transcription (Latin):
quens eloqͥa: equi honoris cũ patre. & eandẽ substantiã hab̾e cũ
d̾o genitore. filiũ p̃dicabat. Arriꝰ aũ ediu̾so ueritati repugnas. cre¬
aturã filiũ facturãq dicebat: adicienᷤ. erat aliqͣndo qͣndo ñ erat. ꝙ alia

Expanded text:
quens eloquia, aequi honoris cum Patre, et eamdem substantiam habere cum quens eloquia, aequi honoris cum Patre, et eamdem substantiam habere cum Deo Genitore Filium praedicabat. Arius autem e diverso veritati repugnans, creaturam Filium, facturamque dicebat, adjiciens:
Abbreviated transcription (Latin):
b martyrii coronã susceꝑat: successit achillas. Is enĩ sub illo egre¬
gio petro arriũ ordinatũ diaconũ: captũq ĩ meletii nouitatib
& ab eccła pulsũ: rogatꝰ a fidelib. & denuo suscipiens. ministra¬
re p̃cep̃. Post achilła uͦ alexander fortissimꝰ eyͣngelici dogmatiᷤ
p̃dicator ordinat᷑ ep̃c. Hoc tp̃re arrius ĩ ordine qͥdẽ pbror erat.¬
expositionẽ diuinaꝵ scͥpturaꝵ uidebat᷑ hab̾e cõmissã Hidens aũ
alexandrũ potificatꝰ gub nacła suscepisse. euentũ tp̃ris ñ porta¬
uit: s & mordacitate cõpulsus. litis querebat ĩicũ. Porro lauda¬
bilem indens uiri c̃u̾sationẽ: neqͣquã calũpnias c̃texere puale¬
bat. Uerũtam̃ qͥesc̾e ilłu ĩuidia ꝓhibebat. Nunc gͥ ĩueniens ĩmic̃¬
alexandri doctrinis. ĩ stabat aꝑte resistere. Et ille qͥdẽ diuina se¬

Expanded text:
bus, martyrii coronam susceperat , successit Achillas. Is enim sub illo egrebus, martyrii coronam susceperat , successit Achillas. Is enim sub illo egregio Petro Arium ordinatum diaconum, captumque in Meletii novitatibus, et ab Ecclesia pulsum, rogatus a fidelibus, et denuo suscipiens, ministrare praecepit. Post Achillam vero Alexander fortissimus evangelici dogmatis praedicator ordinatur episcopus. Hoc tempore Arius in ordine quidem preommissam. Videns autem Alexandrum pontificatus gubernacula suscepisse, eventum temporis non portavit; sed et mordacitate compulsus, litis quaerebat initium. Porro laudabilem videns viri conversationem, nequaquam calumnias contexere praevalebat; verumtamen quiescere illuAlexandri doctrinis instabat aperte resistere. Et ille quidem divina se
Abbreviated transcription (Latin):
uidebat itaq paganoꝵ errorẽ fuisse nudatũ. captaq uaria demonũ
machinam̃ta. & creaturã iã a plurib ñ adorari. s creatori ymnos de¬
belłu. s uiros ĩueniens xp̃iano qͥdẽ se uocabulo ꝓfitentes. s amore
honoris & uane głȩ reductos ad suã seruitutẽ: organũ eos suę ma¬
chinationis habuit. ꝑ qͦs plurimos ad pͥstinũ reduxit errorẽ: ñ qͥdẽ
creaturã rursus adorari p̃cipiensꝰ s ip̃m creatorẽ &. mundi opificẽ.
coeqͣtũ astruens creaturȩᷤ. Ubi aũ hoc pͥncipiũ. & quẽ admodũ hec
ũmicus zizania seminau̾it enarrabo. Alexandria ciuitas ẽ maxi¬
ma: & hominũ multitudine po pułosa: ñ egiptioꝵ solum s etiã
tatis p̃sulatu. pꝰ petrũ ilłu inclitũ ꝓpugnatorẽ. qͥ sub ĩpus tyran¬
nis diocletiano & maximiano nouissime ĩꝑiũ sponte deponenti¬

Expanded text:
Videbat itaque paganorum errore se fuisse nudatum, captaque varia daemonum Videbat itaque paganorum errore se fuisse nudatum, captaque varia daemonum machinamenta, et creaturam a plurimis jam non adorari, sed Creatori hymnos debellum; sed viros inveniens Christianos quidem se vocabulo profitentes, sed amore honoris et vanae gloriae reductos ad servitutem, organum eos suae machinationis habuit, per quos plurimos ad pristinum reduxit errorem: non quidem creaturam rursus adorari praecipiens, sed ipsum Creatorem et mundi opificem, coaequatum astruens creaturae. Ubi autem hoc principium, et quemadmodum haec inimicus zizania seminaverit, enarrabo. Alexandria civitas est maxima et hominum multitudine copiosa, non Aegyptiorum solummodo, sed etiam tatis praesulatu, post Petrum illum inclytum propugnatorem, qui sub impiis tyrannis Diocletiano et Maximiano novissime imperium sponte deponenti
Abbreviated transcription (Latin):
hensus ẽ. Rogantib aũ necessariis eiꝰ euticiamĩ. ut ꝓ eo aput pͥn¬
cipẽ legatione funget᷑: prius ĩqͥt ꝓuidendũ ẽ ut is homo lib̾etur
se custodes: rogans ut eũ ab huiꝰmodi necessitate releuarẽt. Sui cũ
hoc face noluissent: sponte ianuȩ clausȩ reseratȩ. & uincti. cathe¬
nȩ st̃ repente diruptȩ. Postea uͦ ad pͥncipẽ ueniens birantio tẽ
degente. paratissime beneficiũ ꝓmeruit. qͦd poposcit. Non enĩ po¬
t̾at ꝯstantinꝰ eiꝰ peticionib denegare: cũ ei sũmi honoris cumułu
ex hiberet. Hec itaq breuit̾ a nob̾ dicta de monachis qͥ tc̃ clare st̃¬
hilosophati. sifficiant. Cui uͦ dehis subtilior cura fuerit. querefis
iueniet plurimor uitas hic ñ esse conscͥptas: ł neodose c ix ii
t lic& ita ꝑ oĩa florer&e eccła. ñ tam̃ ꝑtulit ĩmicus eleuã¬
tamꝰ simul atq splendentẽ ualde respiciens. s maliuola cepit
mou̾e̾ c̃silia. c̃tendens gub̾natã a dño. & uniu̾soꝵ creatorẽ subm̃gere.

Expanded text:
autem necessariis ejus Eutychianum, ut pro eo apud principem legatione fungeretur: Prius, inquit, providendum est ut is homo liberetur um custodes direxisse: rogans ut eum ab hujusmodi necessitate relevarent. Qui cum hoc facere noluissent, sponte januae clausae reseratrepente sunt disruptae. Postea vero ad 214 principem veniens Byzantii tunc degentem, paratissime beneficium promeruit quod poposcit. Non enim poterat Constantinus ejus petitionibus denegare, cum ei summi honoris cumulum exhiberet. Haec itaque breviter a nobis dicta de monachis, qui tunc clare philosophati sunt, sufficiant. Cui vero de his subtilior cura fuerit, quaerens inveniet plurimorum vitas hic non esse scriptas. SOZOMEN., lit licet ita per omnia floreret Ecclesia, non tamen pertulit inimicus, elevatam simul atque splendentem valde respiciens; sed malevola coepit tractare consilia, contendens gubernatam a Domino et universorum Creatore submergere.
Abbreviated transcription (Latin):
Qua ꝓpt̾ & qͥ honorat patrẽ. honorat ⁊ filiũ. Et qͥ honorat filiũ. ho¬
norat patrẽ. Et recte. Om̃is nãq uox ĩpia qͦ ĩ filio dici p̃fumit᷑. ad
patrẽ qͦq refert᷑. S mixũ ñ ẽ qd̾ scͥpiurus sũ o lim̃i. si falsas adusũ me
derogationes ⁊ c̃tra pussimũ nr̃m ppłm delatas ĩsimio. Hii enĩ qͥ cont᷑ di¬
tatẽ filii dĩ castra ꝯstituunt. c̃tra neq nos ingͣtas całupnias exercere

Expanded text:
rem, honorat et Filium; et qui honorat Filium, honorat et Patrem, et recte. Omnis namque vox impia quae in Filio dici praesumitur, ad Patrem quoque refertur. Sed mirum non est quod scripturus sum, o charissimi, si falsas adversum me derogationes, et contra piissimum nostrum populum delatas insinuo. Hi enim qui contra deitatem Filii Dei castra constitu
Abbreviated transcription (Latin):
iurando firmasse. nũquã se cũ ea ẽẽ miscendũ. Tẽ ad adulterũ habe inqͥt
eã. &. repente discessit ad heremũ. apud antoniũ. Dict enĩ eũ mansueti¬
ssimũ &. patientẽ ualde fuisse. Deniq cũ iã senex eẽt. ⁊ ad uitã mona
chicȩ ꝑfectionis ĩsuetꝰ. omnib eũ autoniꝰ exꝑim̃tis exercens. ĩ nullo in¬
uenit ĩferiorẽ. ꝑfecteq eũ philosophiȩ ẽẽ testatus. seorsũ p̃cep̃ habitare
tanqͣ. ñ egentẽ docꝰtore. Confirmabat aũ ds̃ antonis testimoniũ. & oꝑib
osfendenat uirũ ẽẽ głosũ. ipsoq doctore suꝑiorẽ. atq ad affligendos &

Expanded text:
jurando firmasse nunquam se cum ea esse miscendum. Tum ad adulterum: Habe, inquit, jurando firmasse nunquam se cum ea esse miscendum. Tum ad adulterum: Habe, inquit, eam; et repente discessit ad eremum apud Antonium. Dicunt enim eum mansuetissimum et patientem valde fuisse. Denique cum jam senex esset, et ad vitam monachicae perdurationis insuetus, omnibus eum Antonius experimentis exercens, in nullo invenit eum inferiorem, perfectaeque eum philosophiae esse testatus, seorsum praecepit habitare, tanquam non egentem doctore. Confirmabat autem Deus Antonii testimonium, et operibus ostendebat virum esse gloriosum, ipsoque doctore superiorem, atque ad a
Abbreviated transcription (Latin):
to &. lẏbia: alii uͦ ĩ palestina & sẏria. ⁊ arabia claruert̃. Et imꝰ quis
eoꝵ ñ minꝰ se qͣm docꝰtor apud qͦs ẽ cõmoratus exercuit. Multosq
docuit. & ad similem uͥtutẽ philosophiãq ꝑduxit: ita ut quoꝵdã
hic labor eẽt circiure ꝑ quitates & ꝓuincias uł ꝑ agͥs. ⁊ diligent
antonii discpłos eoꝵq requirere successores. S qͣm pot̾ant ĩuenir
facile. qͥb erat studiũ diligentissimũ sua uita late̾re. & ñ sic̃ plu¬
rimi. nc̃ liominũ elati ꝑ głam. semetipsos exponpant. & cunctis ĩsimi.¬
ant : Fuert̃ itaq ꝓbatissimi discpłi qͦs ꝑcepimꝰ antonii. alii qͥdẽ multi. nec
ñ & paulꝰ appellatione simplex. Nc̃ arunt cũ rusticꝰ eẽt bona specie ẽiugẽ
habuisse. & ea ĩ ipso facinore adulterii dep̾hensa. tacite subrisisse: ⁊ iure¬

Expanded text:
to et Libya, alii vero in Palaestina, et Syria, et Arabia claruerunt; et unusquisque to et Libya, alii vero in Palaestina, et Syria, et Arabia claruerunt; et unusquisque eorum non minus se quam doctor, apud quos est commoratus, exercuit; multosque docuit, et ad similem virtutem philosophiamque perduxit; ita ut quorumdam hic labor esset circuire per civitates et provincias, vel per agros, et diligenter Antonii discipulos, eorumque requirere successores. Sed quomodo poterant inveniri facile, quibus erat studium diligentissimum suam vitam latere, et non sicrimi hominum elati per gloriam, semetipsos expompant, et cunctis insinuant? Fuerunt itaque probatissimi discipuli, quos percepimus, Antonii, alii quidem multi, nec non et Paulus appellatione Simplex. Hunc aiunt, cum rusticus esset, bona specie conjugem habuisse, et eam in ipso facinore adulterii deprehensam tacite subrisisse, et jure
Abbreviated transcription (Latin):
Plurimi nãq ui cõpellente. cogebant eũ legatione fungi apud iudi¬
ces & magistratus. quoꝵ singuli uł uid̾e eũ iudicabant nimis egregiu
loquentẽ audire. ⁊ p̃cipienti parẽre głosũ. Iui cũ talis eẽt. studebat
tam̃ ignorari ⁊ late̾re ꝑ heremũ. Si uͦ necessitate faciente uenisset
ĩ ciuitatẽ. disposito negotio ꝓ qͦ uen̾at. ad desertũ c̃tinuo reu̾tebat᷑.
Pisces nãq dicebat ꝑhumectum nutͥri substantiã. monachis aũ or¬
natũ ferre solitariam uitã. Et sic̃ illi t̾rȩ tactu tabesiunt: sic gła
monachoꝵ ad urbes accedendo fedat᷑. Obȩdientẽ uͦ se. gͣtũq ẽspi¬
cientib exhibebat. studebatq ut neq hab̾et tum̃tem suꝑbãq na¬
turã. nec putaret᷑ huiꝰ modi. S hec qͥdem pauca uͥtutũ antonii di¬
cẽ sũ cõpulsus: ut tanti uiri ꝑ hec exempla c̃sid̾emꝰ philosophiam

Expanded text:
Plurimi namque vi compellente cogebant 213 eum legatione fungi apud judiPlurimi namque vi compellente cogebant 213 eum legatione fungi apud judices et magistratus; quorum singuli vel videre eum judicabant nimis egregium, loquentem audire, et praecipienti parere gloriosum. Qui cum talis esset, studebat tamen ignorari et latere per eremum. Si vero necessitate faciente venisset in civitatem, disposito negotio pro quo venerat, ad desertum continuo revertebatur. Pisces namque dicebat per humectam nutriri substantiam; monachis autem ornatum fmonachorum ad urbes accedendo foedatur. Obedientem vero se gratumque conspicientibus exhibebat. Studebatque ut neque haberet tumentem superbamque naturam, nec putaretur hujusmodi. Sed haec quidem pauca virtutum Antonii dicere sum compulsus, ut tanti viri per haec exempla consideremus philosophiam.
Abbreviated transcription (Latin):
nec laborandũ ĩ anit̃ cirea talia suadebat. qͣndo nec ignorantem
futura penȩ succũbere: nec scientẽ ꝓpt̾ea scm̃ ẽẽ declarabat᷑. Uerã
nãq beatitudinẽ ĩ cult᷑a dĩ ⁊ legũ eiꝰ obseruatione dicebat. Si eui
futuroꝵ noticiã possidere. deo uidelicet p̃scientiã declarante. Haca
iũ hec eẽt cura. docebat ut purgaret animã. qͦ posset ĩspicere. &
re aũ nec ipse patiebat᷑. & bene uicturũ semꝑ operari p̃cipiebat
ac semetip̃m discutere: ⁊ secũ pon̾e eoꝵ rationẽ que gessit die no¬
ctuq. Si qͥd aũ ĩdecens ager&. escriberet ut de cet̾o parcerq ĩ de¬
licto. semetip̃m scilicet erubescens. si plurima sui delicta cõꝑisset
simul etiã metuens. ne ꝑ c̃scͥptionis ĩdiciũ fieret aliis mantfestus.
Frat enĩ laboriosus. & maxime ꝓ solatus opp̃ssoꝵ. Iuis ⁊ eiũ alt sic
feruentissime fuit studiosus: E. uoꝵi gr̾a sepe ueniebat ad ciuitates

Expanded text:
nec laborandum inaniter circa talia suadebat: quando nec ignorantem futura poenae succumbere, nec scientem propterea sanctum esse declarabat. Veram namque beatitudinem in cultura Dei et legum ejus observatioec laborandum inaniter circa talia suadebat: quando nec ignorantem futura poenae succumbere, nec scientem propterea sanctum esse declarabat. Veram namque beatitudinem in cultura Dei et legum ejus observationere autem nec ipse patiebatur, et bene victurum semper operari praecipiebat, ac semetipsum discutere, et secum ponere rationem eorum quae gessit die noctuque; si quid autem indecens ageret, conscriberet, ut de caetero parceret in delicto, semetipsum scilicet erubescens, si plurima sui delicta comperisset: simul etiam metuens ne per conscriptionis indicium fieret aliis manifestus. Erat enim laboriosus, et maxime pro solatiis oppressorum. Quis etenim alter sic ferventissime fuit studiosus, quorum gratia saepe veniebat ad civitates?
Abbreviated transcription (Latin):
b q eis qͥ circa eũ erãt. causã huiꝰ miracłi ñ abscondit. Sciebãt enĩ
qm aerẽ ĩtento obtutu respiciens cũ stupore miracłi. cuiꝰ piã respi¬
ceros uisionẽ. Cũq uenientes postea qͥdã de scithi. nunciasset ho¬
rã uisionis antonii. & c̃uenisset cũ tͣnsitu eiꝰdẽ uiri: beatificaueri
amibos. Ilłu qͥdẽ qr ad manifesta bona tͣnssisset. ilłu uͦ qͥa tantã
a longe meruisset cern̾e uisionẽ. Multoꝵ enĩ dierũ it ẽ locor
medio positoꝵ: qͦ degebat alt̾uter. Et hec qͥdẽ ita relata st̃. In hoc
itaq p̃sulatu audiui ꝓbatissime philosophatũ euticianũ. qͥ ĩ bytinia
circa olimphũ morabat᷑. Erat qͥppe gr̃a diuina repletꝰ ad curationes

Expanded text:
busque eis qui circa eum erant, causam hujus miraculi non abscondit. Sciebant enim busque eis qui circa eum erant, causam hujus miraculi non abscondit. Sciebant enim quoniam aerem intento obtutu respiciens, cum stupore miraculi cujuspiam respiceret visionem. Cumque venientes postea quidam de Scyti nuntiassent horam visionis Antonii, et convenisset cum transitu illius viri, beatificaverunt ambos: illum quidem, quia ad manifesta bona transiisset; illum vero, quia tantam a longe meruisset cernere visionem. Multorum enim dierum iter est locorum medio positorum quo degebat alteruter. Et haec quidem ita relata sunt. In hoc itaque praesulatu audivi probatissime philosophatum Eutychianum, qui in Bithynia circa Olympum morabatur. Erat quippe divina gratia repletus, ad cu
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tute tͣns latꝰ ẽ ĩ ult̾iorẽ ripã. Transiens uͦ theodorꝰ aqͣm. ⁊ uidens
nec uestẽ eiꝰ nec pedes ĩfusos: supplicabat seni. ut ei causã rei depro¬
merẽ. Cũq ille dic̾e refutaret. ille uͦ ũ alit se ꝓperaturairũ nͥ cognosce¬
ret: ꝓmittente theodoro nulli se eo uiuo referre dicturũ. c̃fessus ẽ qd̾
euẽnit.Pximũ uͦ miracłm huic qͦq rei c̃tigit. qͦd narrabo. Iiusti parentes
alicuiꝰ a cane rabido ꝑcussũ filiũ. ⁊ pene mortuũ optulert̃ ei. Et eiu¬
lantes dep̃cabant᷑. ut curaret᷑. Tẽ ille ad eos. ñ eget ĩqͥt a me curatioẽ.
S uos si uultis redd̾e bouem quẽ rapuistis dñis suis. egrotꝰ repen¬
te sanabit᷑. Id̾ etiã c̃tigit. Nã ut restitutꝰ ẽ bos. passio mox recessit a
puero. Quando gͥ amus iste moriebat᷑. dicit᷑ antoniũ uidisse animã eiꝰ
ĩcełu ferri: diuinis potestatib cũ psalmodĩa p̾cedentib eã. Consulenti¬

Expanded text:
te translatus est ad ulteriorem ripam. Transiens vero Theodorus aquam, et videns nec vestem ejus nec pedes infusos, supplicabat seni ut ei causam rei depromeret. Cumque ille dicere refutaret, ille vero non aliter se properaturum nisi cognosceret, promittente Theodoro nulli se eo vivente rem fore dicturum, confessus est quod evenit. Proximum vero miraculum huic quoque rei contigit quod narrabo. Injusti parentes alicujus a cane rabido percussum filium et pene mortuum obtulerunt ei, et ejulantes deprecabantur ut sanaretur. Tum ille ad eos: Non eget, inquit, mea curatione; sed vos si vultis reddere bovem quem rapuistis dominis suis, aegrotus repente sanabitur; quod etiam contigit. Nam ut restitutus est bos, passio mox recessit a puero. Quando igitur Ammonius iste moriebatur, dicitur Antonium vidisse animam ejus in coelum ferri, divinis potestatibus cum psalmodia praecedentibus eam; consulenti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑman̾e. ⁊ sacͥs lut̾is edocebat. ac seorsũ solus man̾e temptabat. S qm̃
de uͥginitate qͥdẽ sermones laudauerat. uirgo. diuidi aũ ab eo gͣue iu¬
dicabat. in alio cubili dormiens annis decẽ ⁊ octo cũ ea mansit. neq
tẽ a monastica abstinentia se suspendens. Int̾ea mulier uixi relata ĩ¬
stituto. estimauit ñ ẽẽ ei iustũ. tantũ uixũ domi zelari ꝓpt̾ se: s opor¬
t̾ere potiꝰ seorsũ utrũq philosophari. Et ob hoc supplicauit uiro. At ille
gr̃as agens do ꝓ huiꝰ modi cogitatione mulieris: tu qͥdẽ hãc habedo
ueniens. circa locũ scithi ad monte qͥ dr nitrie. duob & uiguiti anniᷤ
ibi philosophatꝰ. annis singulis uisitans scd̾o mulierẽ. Huiꝰ itaq sacͣ

Expanded text:
us manere tentabat. Sed quoniam de virginitate quidem sermones virgo laudaverat, dividi autem ab eo grave judicabat, in alio cubili dormiens, annis decem et octo cum ea mansit, neque tunc a monachica abstinentia se suspendens. Interea mulier viri zelata virtutem, aestimavit non esse justum tantum virum domi celari propter se, sed oportere potius seorsum utrumque philosophari, et ob hoc supplicavit viro. At ille gratias agens Deo pro hujusmodi cogitatione mulieris: Tu quidem, inquit, haveniens circa locum Scyti ad montem qui dicitur Nitriae, duobus et viginti annis ibi philosophatus es
Abbreviated transcription (Latin):
pͣnduꝰ tempꝰ solis occasus. Frequent̾ eñ duos ⁊ ãplius dies sine cibo mane¬
batꝰ. Uigilabat ut ita dicat᷑ semꝑ qͥdẽ iugi nocte. ⁊ orationib c̃tingebat
atq similiũ usum. modis om̃ib euitabat: qr humectatione sua ĩ mol¬
litt̾aꝵ. quarũ tam̃ ĩuentorẽ iure laudabat. fuit aũ p̃cipue clem̃ti¬
ssimꝰ. castus. fortis. gͣtus collo quentib sine ulla tͥsticia. Et lic& qͥ
cũ eo disputarẽt. certatiue questiones ĩferrent. tam̃ more solito sa¬
pient̾ ⁊ disciplinabilit̾ erescentẽ sedabat. Sepe c̃tentionẽ. & ad mñsu¬
rã debitã ꝓtinꝰ tͣnsferebat. loquentiũq sibi strepitũ temꝑabat. eoꝵ

Expanded text:
prandiique tempus solis occasus. Frequenter enim duos et amplius dies sine cibo maneprandiique tempus solis occasus. Frequenter enim duos et amplius dies sine cibo manebat. Vigilabat, ut ita dicatur, semper quidem jugi nocte, et orationibus contingebat atque similium usum modis omnibus devitabat: ne humectatione sua in mollitterarum: quarum tamen inventorem jure laudabat. Fuit autem praecipue clementissimus, castus, fortis, gratus colloquentibus, sine ulla tristitia. Et licet qui cum illo disputarent certative quaestiones inferrent, tamen more solito sapienter et disciplinabiliter crescentem sedabat saepe contentionem, et ad mensuram debitam protinus transferebat, loquentiumque sibi strepitum temperabat, eo
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s c̃stat. qͥa ad sũmã reu̾entiã. atq ꝑfectionẽ. morib exercitatio¬
nibq decentib: hanc c̃ũsationẽ usq ꝑduxit antoniꝰ maxuꝰ mona¬
expetebat. Euit aũ iste uir egiptiꝰ gen̾e. ortus ĩ signi uico ĩ loco era¬
c̃ui caneis suis. Aliã uͦ substantiã disponens. p̃ciũ pauꝑib erogauit.
studiosi estimãs eẽ philosophi. ñ solũ semetip̃m spoliare. pecuniis.
s eas dispensare ꝓficue. Iunctꝰ aũ studiosis scdm̃ se uiris:. uirtutes
relabat᷑ uniu̾soꝵ ꝓbans bonã uitã suauẽ fieri ipsa c̃suetudine. lic&
fuerit pͥmo difficilis. modos ad ĩueniebat abstinentiȩ potioris. ⁊ coti¬
die erercitatione crescebat. tanꝗͣ semꝑ ĩcipiens aliqͥd ĩnouabat. affli¬
ctionib̾ corꝑis puniendo libidinẽ: sacrȩ uͦ sapientiȩ uoluptate. passi¬
onib anime repugnando. Erat enĩ eiꝰ esca solus panis & sal: potus aqua.

Expanded text:
ad summam reverentiam atque perfectionem, moribus exercitationibusque decentibus, hanc in conversationem usque perduxit Antonius maximus monaexpetebat. Fuit autem iste vir Aegyptius genere, ortus in insigni vico, in loco Heraos convicaneis suis; aliam vero substantiam disponens, pretium pauperibus erogavit: studiosi existimans esse philosophi, non solum ficue. Junctus autem studiosis secundum se viris, virtutes zelabatur universorum: probans bonam vitam suavem fieri ipsa consuetudine, licet fuerit primo difficilis. Modos adinveniebat abstinentiae potioris, et quotidie exercitatione crescebat. Tanquam semper incipiens aliquid innovabat, afflictionibus corporis puniendo libidinem, sacrae vero sapientiae voluntate passionibus animae repugnando. Erat enim ejus esca solus panis, et sal, potus aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
depositũ sub t̾rã recondidit. uͥ caute credidit custodiri. Contigit
ĩt̾ea mori puelła: nicħ c̃fessã patͥ. Henit homo depositũ repetens. igno¬
rante spiridione qͥd loqueret᷑. Cũq ĩ tota domo reqͥsisset nec ĩueniret.
flebat. capillosq euellebat: & morii uicmiꝰ eẽ udebat᷑ ille qͥ deposuera
Hec spiridio udens fieri. &. cursim ueniens ad sepulchrũ uiogauiit
nomine puelła . Q. ua respondente. de causa depositi reqͥsum:Eta
dũ ab ea aidicisset:. reu̾sus. & ĩueniens uͥ puella significauerat r edili¬
dit homins qd̾ petebat. Suõ qͥdẽ ad hẽ ueni sermonẽ. ͥũ ẽ ĩcongriem
etiã istud adicere. Hos erat huic spiridioni. ex fructib qͥ uascebarit᷑ ei
alios qͥdẽ pauꝑib erogare: alios aũ gratis mutuari uolentib ⁊ ne e¬

Expanded text:
depositum, sub terra recondidit, ubi caute credidit custodiri. Contigit depositum, sub terra recondidit, ubi caute credidit custodiri. Contigit interea mori puellam nihil confessam patri. Venit homo depositum repetens, ignorante Spiridione quid loqueretur. Cumque in tota domo requisisset, nec invenisset, flebat capillosque vellebat, et morti vicinus esse videbatur ille qui deposuerat. Haec Spiridion fieri videns, et cursim veniens ad sepulcrum, vocavit ex nomine puellam. Qua respondente, de causa depositi requisivit. Et dum ab ea didicisset, reversus, et inveniens ubi puella significaverat, reddidit homini quod petebat. Quoniam quidem ad hunc veni sermonem, non est incongruum etiam istud adducere. Mos erat huic Spiridioni ex fructibus qui nascebantur ei, alios quidem pauperibus erogare, alios autem gratis mutuare volentibus. Se
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ex illis ẽfessorib qͦs maximꝰ ĩꝑator ĩ metallis oꝑa exercere dampnaun.
oculos eoꝵ ddextros euellens. ⁊ sinistras suras ĩcidens. Seam eos aũ fuisse
frandã suffice̾ pito qͥ hactenꝰ de eo seruat᷑ opinio. qͣnta ꝑ eñ diuino p̃si¬
dio gesta st̃. Plura qͥdẽ nouere ꝓuintiales. Ego aũ que ad nos ualuert
ꝑuenire : ñ taceã. F uit enĩ iste rusticꝰ. habens uxorẽ & filios. s ñ ꝓpt̾ea ĩ
reb aminis imor. diunt aũ aliqͣndo ꝑ noctẽ uenisse malignos uiros ad
caulas ouiũ eiꝰ. &. cũ raꝑe niterent᷑. subito uinctos nullo ligante fures
łc̃ ałii die facta uenientẽ: ĩuenisse ligatos eos. ⁊ soluisse qͥdẽ ab ĩuusibilib
uinicłis. culpasse tam̃ & dixisse: Cur frs dũ licuisset qͣ desid̾abatis accipe.
elegistis potiꝰ ea raꝑe. &. noctẽ duc̃e iugit̾ ĩfelice: łũ misertꝰ eori. magi
aũi ad meliora eos erudiens. ait. abite. hc̃ suim̃ es arietẽ.: laborastis qͥ ppe

Expanded text:
fuerunt quos Maximinus imperator in metallis ad opera exercenda damnavit, oculos eorum dextros evellens, et sinistras suras incidens. SOZOMEN., lib. I, castrandam sufficere puto quae hactenus de eo servatur opinio. Quanta per eum divino praesidio gesta sint, plura quidem novere provinciales; ego autem quae ad nos valuerunt pervenire non tacebo. Fuit enim iste rusticus habens uxorem et filios, sed non propterea in rebus divinis minor. Aiunt autem aliquando per noctem venisse malignos viros ad caulas ovium ejus, et cum rapere niterentur, subito vinctos nullo ligante fures. Tunc illum die facta venientem invenisse ligatos eos, et solvisse quidem ab invisibilibus vinculis, culpasse tamen et dixisse: Cur, fratres, dum licuisset quae desiderabatis accipere, elegistis potius ea rapere, et noctem ducere jugiter infelicem? Tum miseratus eorum, magis autem ad meliora eos erudiens, ait: Abite hinc sumentes arietem; laborastis quippe
Abbreviated transcription (Latin):
ne quempiã res indistuicta turbaret. ꝑ uniu̾sum textũ huiꝰ oꝑis. utulo
agnoscat appositos. ut suis locis ex ig̾e possit. qͦd sub numo cõpetemi p̃¬

Expanded text:
ne quempiam res indistincta turbaret, per universum textum hujus operis titulos ne quempiam res indistincta turbaret, per universum textum hujus operis titulos cognoscat appositos; ut suis locis exigere possit quod sub numero competenti pr
Abbreviated transcription (Latin):
tliter niiis in capite libri p̃fatio ponit᷑. ubi futuri opis qͣlitas indica¬
t᷑. Suid enĩ cõmodius. qͣm pͥis ꝑ eã aliqͥd discere. ne dictio possit ĩ opi¬
nata c̃fund̾e: Hec gͥ hystoria eccłastica que cunctis xpianis ualde
necessaria cõꝓbat᷑. a trib grecis auctorib mirabilit̾ ꝯstat ẽẽ ẽscͥptaᷤ. Uno scili
cet theodorito uen̾abili ep̃o. & qduob disertissimis uiris soromeno &. socra¬
te. qͦs nos ꝑ epiphaniũ scolasticũ latino condentes eloqͥo. necessariũ aͥuximꝰ
sii uunioris. que st̃ gesta digesseruit. Nos aũ eoꝵ relictis oꝑib: & unũ¬
quemiq cauta m̃te tͣctantes: cognouimꝰ ñ eqͣlit̾ om̃s de una quaq re. lu¬
culent ac subtilit̾ explanasse. s mͦ ħc. mͦ alterũ alia ĩ parte meliꝰ expe¬
disse. E t ideo iudicauimꝰ de singulis dictatorib deflorata colligere. ꝙ cũ¬
auctoris sui nomine ĩ ordinẽ collocare. Legat gͦ intrepidus qͥ ad hec opu

Expanded text:
liter nimis in capite libri praefatio ponitur, ubi, futuri operis qualitas indicatur. Quid enim commodius quam prius per eam aliquid discere, ne dictio possit inopinata confundere? Haec igitur Historia ecclesiastica, quae cunctis Christianis valde necessaria coerabili episcopo et duobus disertissimis viris, Sozomeno et Socrate; quos nos per Epiphanium Scholasticum Latino condentes eloquio, necessarium duximus sii Junioris, quae sunt gesta digesserint. Nos autem eorum relectis operibus, et unumquemque cauta mente tractantes, cognovimus, non aequaliter omnes de unaquaque re luculenter ac subtiliter explanasse; sed modo hunc, modo alterum aliam partem melius expediisse. Et ideo judicavimus de singulis doctoribauctoris sui nomine in ordinem collocare. Legat ergo intrepidus, qui ad haec
Abbreviated transcription (Latin):
ex ornabant. ut fuit osius cordubȩ pontifex. ⁊ amphion epyphaniȩ
ciliciȩ: maximꝰ: qͥ pꝰ machariũ ierosolimoꝵ tenuit p̃sulatũ. ⁊ pafnutis

Expanded text:
exornabant; ut fuit Osius Cordubae pontifex, et Amphion Epiphaneiae exornabant; ut fuit Osius Cordubae pontifex, et Amphion Epiphaneiae Ciliciae, et Maximus, qui post Macarium Hierosolymorum ten
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ uellent cuules iudices refutare. Firmã uͦ illoꝵ sententiã iudicanꝰ. pot
litate sancitũ ẽ. eoꝵ qͥ ĩ eccłus manu mittunt᷑: cũ ꝓpt̾ subtilitatẽ legũ
etiã ĩ uiti possessores difficultatẽ paterent᷑ circa dationẽ melioris li¬
b̾tatis. qͣm ciuilitatẽ romanã uocant. Tres posuit leges. decernẽs om̃
ĩ excłiis manu missos sub testimonio sac̾dotũ: ꝑ hanc piã adi̾uentio¬
nẽ romana ciuilitate frui. Cuiꝰ indiciũ: p̃sens eriã tẽpꝰ seruat. Nã mo¬
ris erat. de lib̾tate leges scͥptas ĩ manumissionib ante poni. Constantin¬
gͥ hãc sane studens ĩ om̃ib honorare religionẽ. E rat qͥppe ⁊ ꝑ semet¬
ipsam głosa propt̾ uirtutẽ plurimoꝵ. tc̃ in ea pollentiuo: S.x.¬
t aq ꝑsecutionib iã cessantib ad huc multi c̃fessori suꝑstites ȩccłas

Expanded text:
potipotiro utilitate sancitum est eorum qui in Ecclesiis manumittuntur. Cum propter subtilitatem legum etiam inviti possessores difficultatem paterentur circa dationem melioris libertatis, quam civilitatem Romanam vocant, tres posuit leges: decernens omnes in ecclesiis manumissos sub testimonio sacerdotum, per hanc piam adinventionem Romana civilitate frui; cujus indicium praesens etiam tempus servat. Nam moris erat de libertate leges scriptas in manumissionibus anteponi. Constantinus igitur hanc studens sane in omnibus honorabat religionem; erat quippe et per semetipsam gloriosa propter virtutem plurimorum tunc in ea pollentium. S persecutionibus jam cessantibus, adhuc multi confessorum superstites Ecclesias
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓposuit uniu̾so. qͣtinꝰ eqͣ̃lib pͥuileguis fruerent᷑. qͥ sine c̃iugib ⁊ lib̾is eãt.¬
quib illi qͥ hec se habe gaudebant. S etiã ãpliꝰ hab̾e sanci̾uit eos qͥĩ
ẽtinentiş uirginitate degebant: licentiã eis p̃bens. masculis. femnus¬
q. licet etate minorib testam̃tũ face̾ ẽtra cõmunẽ legẽ. Om̃s enĩ bene
cogitare iudicauit. quoꝵ opꝰ eẽt đo plac̾e semꝑ. ⁊ philosophiȩ ueraci¬
uacare. Huiꝰ enĩ rei causa ⁊ antiqͥ romanoꝵ licent̃ testari uirgines ues¬
tales: etiã sexto etatis curriculo decreuert̃. Indiciũ itaq maximũ reue¬
rentiȩ pii pͥncipis circa religionẽ fuit.: qr ubiq ãministrantiũ sententi¬
as ĩꝑfectas eẽ uoluit. & ad ep̃os ꝑappellationẽ refugiendũ ẽẽ sanciuit. si¬

Expanded text:
proposuit universo, quatenus aequalibus privilegiis fruerentproposuit universo, quatenus aequalibus privilegiis fruerentquibus illi qui haec se habere gaudebant. Sed etiam amplius habere sancivit eos qui in continentiae virginitate degebant, licentiam eis praebens masculis feminisque, licet aetate minoribus, testamentum facere contra communem legem. Omnes enim bene cogitare judicavit, quorum opus esset Deum placvacare. Hujus enim rei causa et antiqui Romanorum licenter testati virgines Vestales etiam sexto aetatis curriculo decreverunt. Judicium itaque maximum reverentiae pii principis circa religionem fuit: quia ubique administrantium sententias imperfectas esse voluit, et ad episcopos per appellatione
Abbreviated transcription (Latin):
eũ ñ ꝓhiditas. tc̃ suisse correctas. sic̃ ex ipsis qͣs posuit legib ĩuenitur
S nc̃ que ad honore & statũ religionis ab eo sancita st̃. pandere ne¬
cessariũ ẽ: cũ partes ec̃ eccłasticȩ uideant᷑ hystorie. Apud romatos.
auau fuit lex. a uicesimo qͥnto anno ñ habentes uxores. ꝓhibens apͥui¬
legus habentiũ ẽiuges. S ⁊ alia multa iubens. ut nichil de testamñto
medietatẽ relictoꝵ sibimet amittebant. Posuer̃t̃ aũ has leges antiqui
legges plurimos ĩ eiulib bellis amiserãt. Uidens gͥ ĩꝑator id circo ma¬
le t̾ctari eos qͥ apt̾ dm̃ uirginitati & sine lib̾is eẽ studebant: fatuũ uidi¬
eauit. diligentia ⁊ studio hominũ uid̾i eoꝵ augeri genꝰ. cũ natura sem¬
ꝑ suꝑna distributione diminutionẽ suscipiat ⁊ augm̃tũ. Et legem ppło

Expanded text:
eum non prohibitas, tunc fuisse correctas, sicut ex ipsis quas posuit legibus invenitur. eum non prohibitas, tunc fuisse correctas, sicut ex ipsis quas posuit legibus invenitur. Sed nunc quae ad honorem et statum religionis ab eo sancita sunt pandere necessarium est, cum partes esse ecclesiasticae videantur historiae. SOZOMEN.nto anno non habentes uxores prohibens a privilegiis habentium conjuges; sed et alia multa jubens, ut nihil de testamento medietatem relictorum sibimet amittebant. Posuerunt autem has leges antiqui,  has leges plurimos in civilibus bellis amiserant. Videns igitur imperator idcirco male tractari eos qui propter Deum virginitati et sine liberis esse studebant, fatuum judicavit diligentia et studio hominum videri eorum augeri genus; cum natura semper superna distributione diminutionem suscipiat et augmentum. Et legem populo
Abbreviated transcription (Latin):
habebant. Diem uͦ qͥ dñicus uocitat᷑. quẽ hebrei pͥmũ uocãt. greci
sos hab̾e uacationẽ. ⁊ ĩ eo tantũ occupari orationib. Houorabat
aũ dñicũ diẽ. qr ĩ eo xp̃c resurrexit a mortuis. Aliĩ uͦ. qr ĩ eo fuerat
crucifixus. Maximã nãq culturã sacratissimȩ crucis habebat. tã
ꝓhis qͦ ei ꝓspere ꝓuenerãt eiꝰ auxilio ĩ plus ẽtra adu̾sarios ĩstitutiᷤ.
qͣm ꝓ indicio qͦd ei diuinitꝰ ꝑ eã uidebat᷑ ostensũ. Deniq supplicium
crucis qͦd pͥmitꝰ apud romanos erat ĩ usu lege ꝓhibuit. In figu¬
rationib aũ solidoꝵ. ⁊ ĩ imaginib hoc signũ uissit ĩscribi semꝑ
& figurari. & testant᷑ hactenꝰ eiꝰ imagines. hoc scemate decorate:
In omnib siqͥdẽ reb. p̃cipue tam̃ ĩ legis lationib studebat placere
diuinitati. Apparet enĩ luxuriosas & ualde fatuas ꝑmixtiones. aute

Expanded text:
habebant. Die vero qui dominicus vocatur, quem Hebraei primum vocant, Graeci habebant. Die vero qui dominicus vocatur, quem Hebraei primum vocant, Graeci rsos habere vacationem, et in eo tantum orationibus occupari. Honorabat autem dominicum diem, quia in eo Christus resurrexit a mortuis; alium vero, quia in eo fuerat crucifixus. Maximam namque culturam sacratissimae crucis habebat, tam pro iis quae ei prospere provenerant ejus auxilio in praeliis contra adversarios institutis, quam pro indicio quod ei divinitus pro ea videbatur ostensum. Denique supplicium crucis, quod primitus apud Romanos erat in usu, lege prohibuit. In figurationibus autem solidorum et in imaginibus hoc signum jussit inscribi semper et figurari, ut testantur hactenus ejus imagines hoc schemate decoratae. In omnibus siquidem rebus, praecipue tamen in legislationibus, studebat placare Divinitatem. Apparet enim luxuriosas et valde fatuas permixtiones ante
Abbreviated transcription (Latin):
bellis ꝓna & multitudine atq magnitudine corpoꝵ armis semꝑ exer¬
citata. aliis qͥdẽ barbaris p̃ualebat. solos aũ romanos habebat sibimet
repugnantes. Fert᷑ enĩ etiã & hoc p̃lio demonstratũ ꝯstantino ꝑ signa
uł somnia. qͣnta dĩ ꝓuidentia regeret᷑. Qui cũ suꝑasset om̃ĩa bella qͦ
sub eo st̃ gesta. ueluti repensans xp̃o ĩ eiꝰ religionis studio magis ma
gal. eccłis ꝓuncialib cleroq distribuit. ⁊ donationẽ ualidã ĩ ꝑpetuum
ẽẽ sanciuit. Assuescens aũ milites. ut sic̃ ipse dm̃ colerent. signo erucis
eoꝵ arma signabat. In regalib qͦq oratoriũ fabricatꝰ. etiã tabernacłm
ad instar eccłȩ circũferebat. dũ adu̾sus hostes castra metaret᷑. qͣtinꝰ nec
ĩitinere degens ipse uł exercitus sacro lumine pͥuarent᷑. qͦ deceret
plebant. Ex illo aũ romanoꝵ cohortes. que nc̃ numeri nuncupant᷑.
singuli fecert̃ tab̾nacłm ꝓpͥum. & sac̾dotes atq diaconos distributoᷤᷤ

Expanded text:
bellis prona, et multitudine atque magnitudine corporum armis semper exercitata, aliis quidem barbaris praevalebat; solos autem habebat Romanos sibimet repugnantes. Fertur enim etiam et hoc praelio demonstratum Constantino per signa atque somnia quanta Dei providentia regeretur. Qui cum superasset omnia bella quae sub eo sunt gesta , veluti repensans Christo, in ejus religionis studio magis maggal ecclesiis provincialibus cleroque distribuit, et donationem validam in perpetuum esse sancivit. Assuescens autem milites, ut, sicut ipse, Deum colerent, signo crucis eorum arma signabat. In regalibus quoque oratorium fabricatus, etiam tabernaculum ad instar ecclesiae circumferebat dum adversus hostes castrametaretur; quatenus nec in itinere degens ipse, vel exercitus sacro lumine privarentur, quo deceret plebant. Ex illo autem Romanorum cohortes, quae nunc Numeri nuncupantur, singulae fecerunt tabernaculum proprium, et sacerdotes atque diaconos distributos
Abbreviated transcription (Latin):
redaiturns Iue du scãm ẽ suetudine iussiss repone ĩcubie ibsr idi oue¬
erat exinde mutuat᷑. adĩ iusticiã ale eũsus. ⁊ credens latere spiridionĩ¬
ñret dian q nebebat: s auferes debitũ. qͣsi reddidisset abscessts .l b ene
longo apre Neret ignorandũ. Post certũ nãq tepꝰ uente rirsus etẽs
abeo mutuũ. At ille eũ misit ad horreũ. data potestate ut ipse sibr sibi
metiret qͣntũ opͫ habͥer. Uacuũ ũ eimd̾e locũ ĩueniens. &. hoc oecus¬
tata fide coguoscens: spuridiom ñeiauit. Ine respondit ei. Wirã f.
S homo qͦd loqͥris. Quomͦ tͥ soli uisum ẽ horreũ necessariis defecisse:¬

Expanded text:
redditurus. Quem dum secundum consuetudinem jussisset reponere in cubiculo quod fuerat exinde mutuatus, ad injustitiam ille conversus, et credens latere Spiridionn reddidit quod debebat; sed auferens debitum, quasi reddidisset, abscessit. Quod tamen longo tempore non erat ignorandum. Post certum namque tempus venit, rursum petens ab eo mutuum. At ille misit eum ad horreum, data potestate ut ipse sibi metiretur quantum opus haberet. Vacuum vero eumdem inveniens locum, et hoc oculata fide cognoscens, Spiridioni nuntiavit. Ille respondit ei: Mirum est, o homo, quod loqueris. Quomodo tibi soli visum e
Abbreviated transcription (Latin):
cendit uniu̾sa unigeniti filii ĩ effabilis substantia. Non gͦ reor
qͥa de pietate cogitantes. de hac aliqͥd ĩt̾rogare p̃sumãt. ꝓpt̾
qd̾ dictũ ẽ. altiora te. ne qͦsieris. & difficiliora te. noli examinare.
Nã sic̃ aliaꝵ plurunaꝵ. ⁊ huiꝰ noticia humane ꝑceptione celat
ẽ: qͣle ẽ apud paułu. qͦ oculꝰ ñ uidit. nec auris audiũ. nec ĩ cor¬
hominis ascendit. qͣ p̾paraũ ds̃ diligentib se. S etiã stellas ĩ qͥt
ds̃ ad abrahã ñ potes dinum̾are. neq arepã maris. Et guitas
tentiã dei u̾bi: nͥ forte uesanus sit ͦ De qͣ ꝓpheticꝰ sp̃c dic̃. genãti¬
oũẽ aũ eiꝰ qͥs enarrabit: Nã & ipse saluator nr̃ p̃stare uolens õib n

Expanded text:
cendit universa unigeniti Filii ineffabilis substantia. Non ergo reor quia de pietate cogitantes de hac aliquid interrogare praesumant, propter quod dictum est: Altiora te ne quaesieris, et difficiliora te noli examinare . Nam sicut aliarum plurimarum, et hujus notitia humanae perceptioni celata est, quale est apud Paulum: . Sed etiam stellas, inquit Deus ad Abraham, non potes enumerare, neque arenam maris: et guttas tentiam Verbi Dei, nisi forte vesanus sit? De qua propheticus spiritus dicit: Generationem ejus quis enarrabit ? Nam et ipse Salvator noster praestare vole
Abbreviated transcription (Latin):
duxisse subiectos. Dichi aũ uident᷑ hec dicta ab his. qͥstudent religioni
xp̃iane det̾here. Crispus ⁊ enĩ ꝓpt̾ quẽ dict ꝯstantinũ eguisse pͣgatione:
uicesimo anno ĩꝑii patͥns defunctus ẽ. Sui cũ ad huc uiu̾et: multas cũ
eo ꝓ xp̃ianis posuit leges. Scao qͥppe loco honoratus ĩꝑii & cesar exis¬
tens. sic̃ etiã nẽ pͥncipũ nomina. &. tp̃ra legib subiecta testant᷑. Sopa¬
trũ uͦ ñ ẽ credibile ad eolloqͥũ ꝯstantini uenire potuisse: ĩ sola oceam circa

Expanded text:
duxisse subjectos. Mihi autem videntur haec ficta ab eis qui student religioni duxisse subjectos. Mihi autem videntur haec ficta ab eis qui student religioni Christianae detrahere. Crispus etenim, propter quem dicunt Constantinum eguisse purgatione, anno 20 imperii paterni defunctus est . Qui cum adhuc viveret, multas cum eo pro Christianis posuit leges; secundo quippe loco honoratus imperii, et Caesar existens; sicut etiam nunc principum nomina et tempora legibus subjecta testantur. Sopatrum vero non est credibile
Abbreviated transcription (Latin):
sagntȩ hostiũ figebant᷑ in signo. A signifero aũ: int̾ pericula ꝓtinꝰ euola-¬
bant. Dicit᷑ aũ neq aliũ unqͣm huiꝰ signi ministrũ ut solet ĩ bello uulu̾e
enĩ aunꝰ septimꝰ ĩꝑii c̃stantini. Int̾ hec diocletianꝰ salone defuncts es ł¬
Ion aũ ignoro ꝙ greci refert̃ ꝯstantinũ eo qd̾ aliqͦs gen̾e ꝓximos occidi.¬
sset. & cooꝑator extitisset ĩ nece filii sui crispi. penitentia ductũ. de
purificatione c̃suluisse philosopħu sopatrũ. qͥ tp̃re illo p̃erat ĩ sede plo¬
tini: ilłuq respondisse. nulła ẽẽ ĩ huiꝰmodi delictis pͦgationẽ. Constantinũ
uͦ hac int̾dictione tͦbatũ. ĩuenisse epõs. qͥ penitentia seu baptismate ꝓmit¬
terent eũ ab uniu̾so posse pͣgari delicto. łc̃ gauisũ in eis qͥ dixerãt qd̾ uole¬
bat. ãmiratũq dogma: factũ deide xp̃ianũ. ⁊ ad sui similitudinẽ de¬

Expanded text:
sagittae hostium figebantur in signo; a signifero autem inter pericula protinus evolasagittae hostium figebantur in signo; a signifero autem inter pericula protinus evolabant. Dicitur autem neque alium unquam hujus signi ministrum, ut solet, in bello vulnere enim annus septimus imperii Constantini. Inter haec Diocletianus Salonae defunctus eson autem ignoro quia Graeci referunt Constantinum, eo quod aliquos genere proximos occidisset , et cooperator exstitisset in nece filii sui Crispi, poenitentia ductum, de purificatione consuluisse philosophum Sopatrum, qui tempore illo praeerat in sede Plotini; illumque respondisse nullam esse in hujusmodi delictis purgationem; Constantinum vero hac interdictione turbatum, invenisse episcopos qui poenitentia seu baptismate promitterent eum ab universo posse purgari delicto: tunc gavisum in illis qui dixerant quod volebat, admiratumque dogma, factum deinde Christianum, et ad sui similitudinem de
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd labarũ uocabat᷑. Hoc enĩ signũ bellicũ int̾ alia p̾ciosus erat. eo qđ ĩꝑa¬
torẽ p̃cede & adorari eũ a militib moris eẽt. Unde p̃cipue c̃stantinũ reor. no¬
bilissimũ detꝰ ĩꝑii romani ĩ signũ mutasse crucis: ut frequenti uisione
atq cura desuescerẽt ã pͥori more subiecti. & eũ sołu arbitͣrent᷑ dm. quẽ coleret
ĩꝑator: uł qͦ duce atq auxiliatore uteret᷑ adu̾sus hostes. Semꝑ em̃ hoc signũ
p̃ponebat᷑ ante ordines uniu̾sos. qđ maxime laborantib atieb ĩ p̃liis ad eẽ
dedissetq illud alteri deuehendu. Cũq se de p̃lio subtͣxisset. ⁊ iacula de¬
clinasset. subito ꝑcussus int̾iit. Ille uͦ qͥ sacrũ suscepit tropheũ. multis
se iaculantib ꝑmansit illesus. Mirabilit̾ enĩ diuina regente uirtute.

Expanded text:
quod Labarum vocabatur. Hoc enim signum bellicum inter alia pretiosius erat, eo quod imperaquod Labarum vocabatur. Hoc enim signum bellicum inter alia pretiosius erat, eo quod imperatorem praecedere, et adorari id a militibus moris esset. Unde praecipue Constantinum reor nobilissimum decus imperii Romani in signum mutasse crucis; ut frequenti visione atque cura desuescerent a priori more subjecti; et eum solum arbitrarentur Deum quem coleret imperator, vel quo duce atque auxiliatore uteretur adversus hostes. Semper enim hoc signum proponebatur ante ordines universos, quod maxime laborantibus aciebus in praeliis adesse dedissetque illud alteri devehendum; cumque se de praelio subtraxisset et jacula declinasset, subito percussus interiit; ille vero qui sacrum suscepit tropaeum, multis se jaculantibus permansit illaesus. Mirabiliter enim divina regente virtute,
Abbreviated transcription (Latin):
du eẽ dixcert̃. ꝙ pꝰ huiꝰ uite tͥminũ cirea finẽ scłi p̃sentis om̃s homuinies
resurgant.: & ĩmortales existunt. Ali qͥdẽ ad p̾mia rerũ qͥb bene uixert̃
abii ad fupplicia eo qd̾ ab eis mala sint gesta. Esse tam̃ etiã ĩ delictit qͣ
cõmittunt hic occasionẽ salutis. purificationẽ qͦq fecam peccati ñ dum
iniciatis qͥdẽ baptismatis ad eptionẽ. scđm ȩccłasticã legẽ.: iniciatis aũ. custodiã
ne delinqͣnt. S qͥa hoc ag̾e ommino paucoꝵ scõꝵq uiroꝵ ẽ.: docebantq puri
ficationẽ qͦq scd̃am. ex penitentia c̃stitutã. C lem̃tem enĩ eẽ d̾m & ueniam
tͥbuere delinquentib. si penitentiã agentes. studeant eã oꝑib roborare.
Hec sac̾dotib explanantib. ãmiratꝰ ĩꝑator ꝓphetias de xp̃o ita p̃missas: ussit
uiros eruditos exauro ⁊ lapidib p̃ciosis. ĩ uexilłu crucis tͣnsformare signũ:

Expanded text:
s homines resurgant, et immortales existant: alii quidem ad praemia rerum, quibus bene vixerunt; alii ad supplicia, eo quod ab eis mala sint gesta. Esse tamen etiam in delictis quae committuntur hic occasionem salutis purificationemque peccati: nondum initiatis quidem baptismatis adeptionem secundum ecclesiasticam legem, 208 initiatis autem custodiam, ne delinquant. Sed quia hoc agere omnino pauficationem secundam ex poenitentia constitutam; clementem enim esse Deum, et veniam tribuere delinquentibus, si poenitentiam agentes studeant eam operibus roborare. Haec sacerdotibus explanantibus, admiratus imperator prophetias de Christo ita promissas, jussit viros eruditos ex auro et lapidibus pretiosis in vexillum crucis transformare signum
Abbreviated transcription (Latin):
cũpriꝰ sectator fuisset dognatis xp̃iani. mutata uoluntate: plurimoᷤ
sacerdotũ ĩ suȩ partis afflixit ĩꝑio. Alultos qͥdẽ & alioꝵ. p̃cipue tam̃
de collegio militari. Nimis enĩ xp̃ianis erat ĩfestus. ꝓpt̾ ꝯstantini bel¬
łu. estimans eũ posse c̃tristari ꝓpt̾ calamitatẽ suȩ religionis. Simul ẽñ
arbitratꝰ qͥa orarent. & studerent redigi sub illiꝰ soliꝰ ĩperio. Suꝑ hec aũ pug¬
naturus denuo ẽtra ꝯstantinũ: spem uictoris habebat. ꝑ diuinationes &
sacͥficia. Et seductus ab aliqͥb ꝓmittentib ꝙ bello uincer& ꝯstantinũ ĩ
paganitate c̃ũsus ẽ. Demiq etiã greci dicunt tc eũ exꝑtũ diuinatione
mileri. gemini ꝙ apollinis. eiq c̃sulem de bello. respond̾isse demoniũ per
hos homeri u̾sus. O senex ualde te nuienes pugnatores obseruant. Tuaꝙ
uita soluta ẽ: seuaq te senectus excipiet. Ex plurimis gͦ reb uisũ me

Expanded text:
cum prius sectator fuisset dogmatis Christiani, mutata voluntate, plurimos sacerdotum in suae partis afflixit imperio, multos quidem et aliorum, praecipue tamen de collegio militari. Nimis enim Christianis erat infensus propter Constantini bellum, aestimans eum posse contristari propter calamitatem suae religionis: simul etiam arbitratus, quia orarent et studerent redigi sub illius solius imperio. Super haec autem pugnaturus denuo contra Constantinum, spem victoriae habebat per divinationes et sacrificia, et seductus ab aliquibus promittentibus quia bello vinceret Constantinum, in paganitatem conversus est . Denique etiam Graeci dicunt tunc eum expertum divinationem Mileti Geminique Apollinis, eique consulenti de bello, respondisse daemonium per hos Homeri versus: O senex, valde te juvenes pugnatores observant, Tuaque vita soluta est, saevaque te senectus excipiet. Ex plurimis ergo rebus visum