comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rursus inclinent. Regredientib ab al¬
tari. sacrista stans in capite sinistri chori
nouitioꝵ uinũ ꝓpinet: inclinans singłis
sicut & ipsi inclinat᷑ a singłis. & ante
& post susceptionẽ. Quod ñ solum hic:
s etiã ubiq quotiens aut dant aut
riscipiunt aliquid. faciendũ ẽ. Quib
actis: inclinantes ad altare ascendant
ad stalla sua. Hic ordo de pace & cõmu¬
nione: ad utramq missam tenebit᷑. Qd̃
siquis aliquando solus cõmunicare uolue¬
rit: sumpta pace a ministro. confiteat᷑
aut abbati si affuerit: aut illi quem
primũ in dextro choro stantẽ inuen̾it.
Hicta cõmunione : si conuentus cõmunicat
leant interĩ qui uolueruit. usq ad
ñs uobiscũ. Qui uͦ steterint. reducant
cies suas ad altare. donec dicatur a sa¬
dore dñs uobiscũ: & t̾̃c resideant suꝑ
misccłias usq ad ultimũ dñs uobiscũ
tunc uͭ surgant cont᷑ altareͥ & responso
đo gr̃as. inclmnent & recedant. Si alitẽ
dmicus dies fuerit: non inelment nec re¬

Expanded text:
rursus inclinent. Regredientibus ab altari, sacrista stans in capite sinistri chori novitiorum vinum propinet inclinans singulis, sicut et ipsi inclinatur a singulis ante et post susceptionem. Quod non solum hic, sed etiam ubique quoties vel dant vel suscipiunt aliquid faciendum est. Quibus peractis, inclinantes ad altare ascendant ad stalla sua. Hic ordo de pace et communione ad utramque missam tenebitur. Quod si quis aliquando solus communicare voluerit, sumpta pace a ministro confiteatur aut abbati si adfuerit, aut illi quem primum in dextro choro stantem invenerit. Dicta communione si conventus communicat, sedeant interim qui voluerint usque ad Dominus vobiscum: qui vero steterint, reducant facies suas ad altare donec dicatur a sacerdote Dominus vobiscum: et tunc resideant super misericordias usque ad ultimum Dominus vobiscum. Tunc vero surgant contra altare, et responso Deo gratias, inclinent et recedant. Si autem Dominicus dies fuerit, non inclinent nec re
Abbreviated transcription (Latin):
collectas ꝓ qualibet necessitate: ita tam̃
ut nui ierũ triũ collectarũ ñ excedat.
nisi uissu abbatis quartã adiunxerit.
Collectȩ uͦ ͥ sc̃a trinitate ł de spũ sc̃õ
uel de sc̃ĩs. non dicant᷑. S & ad ceteras

Expanded text:
Collectas pro qualibet necessitate, ita tamen Collectas pro qualibet necessitate, ita tamen ut numerum trium Collectarum non excedat, nisi jussu abbatis quartam adjunxerit. Collectae vero de sancta Trinitate vel de Spiritu sancto vel de Sanctis non dicantur. Sed et ad caeteras
Abbreviated transcription (Latin):
cat terciã. ds cui ꝓpriũ ẽ. Ad uirãq uero
missã in conuentii: ꝗͣ dui p̃sins suerit.
dicat᷑ collecta ꝓ eo. Qui cantant priua¬
tu. collectã tantũ dicant ꝓ eo. tam ante
sepulturã ꝗͣ postea : poterit tam̃ cautare
ꝓ eo qui uoluerit. Qui aut̃ cantant pͥua¬
tas missas: moderent᷑ ita uoces suas tam
ipsi ꝗͣ auditores eoꝵ. ne alii impedim̃tũ
patiant᷑. Siquis uͦ uiderit tersoriũ altari
suꝑpositũ: non p̃sumat suꝑ illud cantare
nisi ad nutũ illius qui ipsũ t̾soriũ ibi
posuit: neq faciat apparatũ circa altare
in qͦ debet cantare postꝗͣ missa generalis
incepta fuerit. donec offerenda sit canta¬
ta: nisi ad missã matutinalẽ. quando sa¬
cerdotes possunt cantare post primam.
Sacerdos aut̃ indutꝰ & asꝑsis digitis aqua.
dicat confessionẽ ante gradũ altaris. me¬
dius int̾ adiutores suos: ita ut clericꝰ sit
ad dexterã. laicꝰ ad sinistrã. Qui canta¬
uerit ꝓ defunctis. potest int̾miscere alias

Expanded text:
iam Deus cui proprium. Ad utramque vero missam in conventu quandiu praesens fuerit, dicatur Collecta pro eo. Qui cantant privatim, Collectam tantum dicant pro eo tam ante sepulturam quam postea: poterit tamen cantare pro eo qui voluerit. Qui autem cantant privatas missas, moderentur ita voces suas tam ipsi quam adjutores eorum, ut alii impedimentum non patiantur. Si quis vero viderit tersorium altari superpositum, non praesumat super illud cantare, nisi ad nutum illius qui ipsum tersorium ibi posuit, neque faciat apparatum circa altare in quo debet cantare, postquam missa generalis incoepta fuerit donec Offerenda sit cantata: nisi ad missam matutinalem quando sacerdotes possunt cantare post Primam. Sacerdos autem indutus et aspersis digitis aqua, dicat confessionem ante gradum altaris, medius inter adjutores suos, ita quod clericus sit ad dexteram, laicus ad sinistram. Qui cantaverit pro defunctis, potest intermiscere alias
Abbreviated transcription (Latin):
ti: dimittens ibi crucem. ⁊ aquam bñdic¬
tam recleant eo ordine quo uenerunt. Quo¬
ym hospes modo hospes sepeliat᷑. en
nuntiatus fu̾it obisse : ꝓuideat pͥor
qualiter anma commendetur hospitis:
quomͦ apte p̃paretur. Prior uͦ quando uid̾it
competere: mirtat sacerdotem cum colłaneo
et stola. ⁊ duos frẽs cum eruce ⁊ aqua be¬
nedicta. ⁊ lurune in absconsa. ⁊ thuribulo.
et quot uolu̾it ad deferendum eum in eccle¬
Prior uͦ ÷ i.deat: ne corpus solum uł siue
lumine remaueat. Si int̾im officium ꝓ de¬
oco dicatur. Ad auam nͦ missam eo loco di¬
catur quo sole.⁊ dici colłe ꝓ defunctis. Qͣcũ¬
ꝙ hora sepuꝰ chrum para. in fu̾it: potest
sepe.x. eciai post refectionem. Cun: signo
pulsato: ordinent᷑ frẽs cirea defunctum. Qñ

Expanded text:
rti, dimittentes ibi crucem et aquam benedictam, redeant eo ordine quo venerunt. CAPUT CII. Quomodo hospes sepeliatur. Cum nuntiatus fuerit obiisse, provideat prior qualiter anima commendetur, hospitalis qualiter apte praeparetur. Prior vero quando viderit competere, mittat sacerdotem cum collectaneo et stola et duos fratres cum cruce et aqua benedicta et lumine in absconsa, et thuribulo, et quod voluerit ad deferendum eum in ecclero provideat, ne corpus solum vel sine lumine remaneat. Si interim Officium pro deloco dicatur. Ad aliam vero missam eo loco dicatur, quo solent dici Collectae pro defunctis. Quacunque nora sepulcrum paratum fuerit, potest sepeliri, etiam post refectionem. Tunc signo pulsato, ordinentur fratres circa defunctum. Q
Abbreviated transcription (Latin):
ter nr̃. ⁊ postea a sacercdote dicto. et ne
nos. ⁊ responso ab omĩb. s libera nos
a malo: subsequatur sine dñs uob̾cum.
dote. ⁊ ne nos. responsoq s libera nos a
malo. subsequantur hi quinq uersus:
sacerdote pͥmam u̾sus dicente: et conuen¬
tu. ultimani respondente. scil. disꝑsit.

Expanded text:
ter, et postea a sacerdote dicto, Et ne nos, et responso ab omnibus Sed libera nos a malo, subsequatur sine Dominus vobiscum, ote, Et ne nos inducas, responsoque Sed libera nos a malo, subsequantur ii quinque versus, sacerdote primam partem dicente, et conventu ultimam respondente, scilicet Disper
Abbreviated transcription (Latin):
n carta caritatis inter eysteium.¬
cetera continetur. quod singulis annis¬
semel conueniant om̃s abbates cenobio¬
rum. que di grã in diu̾sis sunt ordina¬
ta ꝓuinciis. ad eisterciensem eccłiam. ⁊
quod ibi de obseruatione soẽ regule.⁊ or¬
dine totius uite suȩ. ac indissolubili int̾
se pace custodienda. diligentissime tra¬
ctent: ut tenor uiuendi sepius replicat᷑:
ac diuinarum seripturarum auctorita¬
te coroboratus. ñ facile tepere: s ꝑ diu¬
turna plurimoꝵ anuorum spacia possit

Expanded text:
n Charta Charitatis inter caetera continetur, quod singulis annis conveniant omnes abbates coenobiorum, quae Dei gratia in diversis sunt ordinata provinciis, ad Cisterciensem ecclesiam, et quod ibi de observatione sanctae Regulae et ordine totius vitae suae ac indissolubili inter se pace custodienda, diligentissime tractent: ut tenor vivendi saepius replicatus ac divinarum Scripturarum auctoritate corroboratus, non facile tepere, sed per diuturna plurimorum annorum spatia possit
Abbreviated transcription (Latin):
tu respondente. arĩ. ⁊ clo grãs. nte
cenam uͦ dicitur. Edent pauꝑes. totus uer¬
sus.⁊ benedictio suꝑ lectorem. Ad cenam
do uͦ semel reficimur: dicitur ante refecli¬
onem. Edent pauꝑes. ⁊ post: Memoriam.
Cȩtera: sicut ad prandium diximus.

Expanded text:
respondente Amen et Deo gratias. Ante coenam vero dicatur, Edent pauperes totus versus, et benedictio super lectorem, Ad coenammus. Quando vero semel reficimur, dicitur ante refectionem, Edent pauperes, et post Memoriam. Caetera sicut ad prandium diximus.
Abbreviated transcription (Latin):
nato cantori psalmo ubi dimiserant. ad le¬
cta redeant dormituri. Si uͦ ad conscriben¬
dum uigilaturos cantori spacium defc̾ut.
manu designet in choro. qui pͥmi iugilare
debent÷ sełos conseribat. ⁊ conseriptos ali¬
ruii de pͥmis ostendat qui eos excitet: et
ab utrisq sic agatur ut dictum ẽ. Si ꝓpe
uigilias conuentus ad defunctum surre¬
xerit: ingilet usꝙ ad uigilias. Hora uͦ prau¬
dii qui ad corpiis remanserant. conuentu
ueniente ad gr̃as. denuntient intrantibus
psalmum ub. dimiserant: ⁊ excuntes ꝑ re¬
trochorum eont in refectorium cum seruits
gilai̾unt. post nonam dormiant. Nullus
dirigatur in uia. ex quo frater mortuus fu¬
erit. usq post reconditum corpus. nisi gra¬
ins necessitas urgeat: quod ⁊ ipsum sine ab¬
batis licentia ñ fiat. Qui officiis deputati sũt
assistant defuncto: qnͣtum ratio dictauerit.
In conuentu si fieri potest. missa ꝓ eo sollẽp¬

Expanded text:
nato cantori psalmo ubi dimiserant, ad lenato cantori psalmo ubi dimiserant, ad lecta redeant dormituri. Si vero ad conscribendum vigilaturos cantori spatium defuerit: manu designet in choro qui primi vigilare debent: secundos conscribat, et conscriptos alicui de primis ostendat qui eos excitet: et ab utrisque sic agatur ut dictum est. Si prope vigilias conventus ad defunctum surrexerit: vigilet usque ad vigilias. Hora vero prandii qui ad corpus remanserant, conventu veniente ad gratias, denuntient intrantibus psalmus ubi dimiserant, et exeuntes per retro chorum eant in refectorium cum servitorgilaverint post Nonam dormiant. Nullus dirigatur in via ex quo frater mortuus fuerit usque post reconditum corpus, nisi gravis necessitas urgeat, quod et ipsum sine abbatis licentia non fiat. Qui officiis deputati sunt, assistant defuncto quantum ratio dictaverit. In conventu, si fieri potest, missa pro eo solem
Abbreviated transcription (Latin):
atur. Si uͦ a signo sexte hore. usq ad refecti¬
onem hore ⁊ missa celerius dicant᷑. ⁊ post
missam reficiant frẽs: post nonam uͦ mor¬
tuus sepeliatur. Si duo mortui liu̾sis ho¬
ris sepeliendi suꝑuen̾int. ⁊ missam simul
habere ñ potuerint: hora qua scds sepeli¬
um agende sunt uigilie .lxxxx
circa defunctum. si spacium suppenit.
cantor designet in tabula qui ugnaturi sc̃.
Quib in duas partes clurisis. pars pͥma
uigilet dimidium spacrua quod ẽ a com¬
pletorio usq ad noc:aruos s iitim dor¬
mientib. ⁊ scłm quod oportunum uidĩt.
agat sibi matutinos. Circa pͥmi spacii
finem. eat cui a pͥore inuinctum ẽ. ⁊ inspe¬
cta hora in horologio. scđm quod sacrista
indicauũt. si tempus ẽ eat ad lecta singłoꝵ
qui uigilare debent: ⁊ excitet eos. Quibus
chorum ingressis. pͥmi recedant: ⁊ ipsi ma¬
tutinos agant sibi. ⁊ sic uigilent usq ad
nocturnos. Et ueniente conuentu: desig¬

Expanded text:
atur. Si vero a signo Sextae horae usque ad refectiatur. Si vero a signo Sextae horae usque ad refectionem, hora et missa celerius dicantur, et post missam reficiant fratres; post Nonam vero mortuus sepeliatur. Si duo mortui diversis horis sepeliendi supervenerint, et missam simul habere potuerint, hora qua secundus sepeliCum agendae sunt vigiliae circa defunctum, si spatium suppetit, cantor designet in tabula qui vigilaturi sunt. Quibus in duas partes divisis, pars prima vigilet dimidium spatium quod est a Completorio usque ad Nocturnos, aliis interim dormientibus: et secundum quod opportunum viderit agat sibi matutinas. Circa primi spatii finem eat cui a priore injunctum est: et inspecta hora in horologio secundum quod sacrista indicaverit, si tempus est, eat ad lecta singulorum qui vigilare debent et excitet eos. Quibus chorum ingressis primi recedant: et ipsi matutinas agant sibi, et sic vigilent usque ad Nocturnos. Et veniente conventu, desig
Abbreviated transcription (Latin):
ieuinamus. tam estate qm hyeme. si ab
untio none usq ad pͥncipium laudum obie¬
rit aliquis: dicta missa post pͥmam sepeliat᷑.
Si ab̃ iuitio laudum usq ad finem pͥme tͣnsi¬
erit: post t̾ciam tumuletur. Si inde usq ad
t̾riam mortus fu̾it: post sextam sepeliat᷑.
Si ab iitio t̾cie usq ad sextam. ita ut ante
sexram missam habere possit: ante nonam
sepeliatur. Si ante sextam missam habere
nou potest: post sextam labeat. ⁊ int̾ nonã
et uesꝑas sepeliatur. Si int̃ sextam ⁊ nonã:
dicatur missa aute nonam.⁊ nona si necẽe
est difserauir. ⁊ post soc̾am refectionem sepe¬
liatur. Temp̃re quadragesime post nonam
onem sepelietur. Temp̃r aut̃ quo ñ ieiunamͦ
si a pranlio usq ad laudes sequentis diei o¬
bierit: pꝰ pͥmã dicta missa sepulture mande¬
tur. Si a laudib usq ad finem pͥme: dicta
t̾cia pꝰ. miissam tumuletur. Si inde usq
ad t̾ciam: ante sextam sepeliat᷑. Si a t̾cia usqꝙ
ad sextam: dicta missa. post nonam sepeli¬

Expanded text:
unamus tam aestate quam hieme si ab initio Nonae usque ad principium Laudum obierit aliquis, dicta missa post Primam sepeliatur. Si ab initio Laudum usque ad finem Primae transierit, post Tertiam tumuletur. Si inde usque ad Tertiam mortuus fuerit, post Sextam sepeliatur. Si ab initio Tertiae usque ad Sextam, ita ut ante Sextam missam habere possit, ante Nonam sepeliatur. Si ante Sextam missam habere non potest, post Sextam eam habeat, et inter Nonam et Vesperas sepeliatur. Si inter Sextam et Nonam, dicatur missa ante Nonam, et Nona si necesse est, differatur, et post secundam refectionem sepeliatur. Tempore Quadragesimae post Nonam am refectionem sepelietur. Tempore autem quo non jejunamus, si a prandio usque ad Laudes sequentis diei obierit, post Primam dicta missa sepulturae mandetur. Si a Laudibus usque ad finem Primae, dicta missa post Tertiam tumuletur. Si inde usque ad Tertiam, ante Sextam sepeliatur. Si a Tertia usque ad Sextam, dicta missa post Nonam sepeli
Abbreviated transcription (Latin):
et dnĩcis dieb a.lxxͫ. usq ad pascha. ⁊ in
octauo die pasche. ⁊ in aduentu chm̃i. euin
sollempnitas duodecim lectiorũ. ra qua
laborare solemus. in lñica eue
iinica quando dicitur dum medium si¬

Expanded text:
sque ad Pascha, et in octavo die Paschae: et in Adventu Domini cum solemnitas duodecim Lectionum, in qua laborare solemus, in Dominica evinica fuerit: et Dominica quando dicitur Dum medium si
Abbreviated transcription (Latin):
fũit. Parce mͥ scił. ⁊ cet̾a. Si uͦ nox fu̾it: legat
eas cui cantor innuerit. Quo ꝑcantato: inci¬
piant it̾m psalt̾ium. Quod si ⁊ ipsum fi¬
merint: eodem mͦ scdm officium id est do¬
minus regit me. ꝑsoluant. Quod si adhuc
defunctus suꝑerit: t̃m incipiant pslu̾un.
Quo finito: eodem mͦ tercium officiu n com¬
pleant. Hec aut̃ officia omĩa cantando di

Expanded text:
fuerit legat eas cui cantor injunxerit: quo percantato iterum incipiant psalterium: quod si et ipsum finierint, eodem modo secundum officium, id est Dominus regit me, persolvant: quod si adhuc defunctus supererit, iterum incipiant psalterium, quo finito eodem modo tertium officium compleant. Haec autem officia omnia cantando dic
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur pͥma colła ꝓ eo. ⁊ deinde consuete n¬
si fu̾it sollempne officium defunctorum. In
quo sollempni officio. post pͥmam colłam.
hec tantum debet sequi. tam ad uesꝑas et
laudes qm ad missam. Si uͦ missa fu̾it ꝓ eo
in conuentu: dicat᷑ eius colła pͥma. id ẽ. in¬

Expanded text:
dicatur prima Collecta pro eo: deinde consuetae, nisi fuerit solemne officium defunctorum, in quo solemni officio post primam Collectam haec tantum debet sequi tam ad Vesperas et ad Laudes, quam ad missam. Si vero missa fuerit pro eo, in conventu dicatur ejus Collecta prima, id e
Abbreviated transcription (Latin):
sunt exercitia apito grangias.⁊ per
mercenarios. quos utiq conuersos. epi¬
scoporum licentia tanqmͣ necessarios. et
coadiitores nr̃os. sub cura nr̃a sicut et
monachos suscipimus: frẽs ⁊ partierpes
nrõrum tam spũalium qmͣ temporaliũ
bonorum: eque ut monachos habemus.
sepulturas. decimas alieni laboris.
uel nutrim̃ti. uillas. uillanos. t̃rarum
census. furnoꝵ ⁊ molendinoꝵ reditus.
et cetera his similia monastice puritati
aduersantia. nr̃i ⁊ nominis ⁊ ordinis
ltarium de aure. argento. gẽmis ⁊ serieo.x.¬
linteamina. ministroꝵ indum̃ta.
sine serico sint: pret̾ stolam ⁊ manipu¬
lum. Casula uͦ non nisi unicolor habea¬
tur. Omĩa monasterii ornam̃ta. uasa.
utensilia. sine auro ⁊ argento: gemiis.¬
preter ealitem ⁊ fistusam. que quidem
mio. sola argenrea ⁊ deaurata. s aurea
ne quaqͣm h abere ꝑmittimur. Ut nemo

Expanded text:
sunt exercitia apud grangias et per mercenarios, quos utique conversos episcoporum licentia tanquam necessarios et coadjutores nostros, sub cura nostra sicut et monachos suscipimus; fratresque et participes nostrorum tam spiritualium quam temporalium bonorum aeque ut monachos habemus. s, decimas alieni laboris vel nutrimenti; villas, villanos, terrarum census, furnorum, molendinorum redditus, et caetera his similia monasticae puritati adversantia, nostri et nominis et ordinis re de auro, argento, gemmis et serico. Alinteamina, ministrorum indumenta, sine serico sint, praeter stolam et manipulum. Casula vero nonnisi unicolor habeatur. Omnia monasterii ornamenta, vasa utensilia, sine auro et argento, praeter calicem et fistulam: quae quidem duo sola argentea et deaurata, sed aurea nequaquam habere permittimus. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
in u̾sib. Sciendũ etiã quia quotiens
unũ solũ alleliua. siue dicat᷑ responsori¬
um siue non. ad missã dicit᷑: primum
neuma de alleluia int̾mittatur: s post
u̾sum in repetitione idem alleluia cũ
suo neumate integre canat᷑. Cũ uͦ duo
uł plura alleliuia in una missa dicunt᷑:
cũ suis neumatib integre sine repetiti¬
one canant᷑ : excepto eo qͦd ꝓximum est
eugło: quia repetit᷑. E notandũ quod
in uigilia pasche & pentecostes. unum
solũ alleluia dicit᷑: s non repetit᷑. Ad
inẽ uͦ cantus ante engłm reducaat fr̃s
facies suas altare: & signent se cũ dixe

Expanded text:
ndas. Sciendum etiam quia quoties unum solum Alleluia, sive dicatur Responsorium sive non, ad missam dicitur: primum neuma de Alleluia intermittatur, sed post versum in repetitione idem Alleluia cum suo neumate integro cantatur. Cum vero duo vel plura Alleluia in una missa dicuntur, cum suis neumatibus integre sine repetitione canantur, excepto eo quod proximum est Evangelio, quia repetitur. Et notandum quod in Vigilia Paschae et Pentecostes, unum solum Alleluia dicitur sed non repetitur. Ad finem vero cantus ante Evangelium, reducant fratres facies suas ad altare, et signent se cum dixe
Abbreviated transcription (Latin):
rint: illumq locum alicui ce nobiorum
nrõrum quatinus ad abbatiam ꝓficiat
concẽdere uolu̾int: abbasq illius ce nobii
a quo consultum flagitant. locum babi¬
lem ꝑspexerit: suscipiat illum si uolu̾it.
Ipsi uͦ clerici uł iaiei si sc̃e regulȩ iugo
se subdere uolium. aut in loco illo ab¬
banam faciendam prestolentur: aut cel¬
lam nouicioꝵ intrent ra cenobio preno¬
tati abbatis: ut regłariter ꝓbentur. Ed
si ad aliquam aliam eccłiarum ur̃arũ
elegerint ecedeie: uł aliud quid ꝓprio
arbitrio facere. licenter agant. Illud tam̃

Expanded text:
rint, illumque locum alicui coenobiorum nostrorum quatenus ad abbatiam proficiat concedere voluerint, abbasque illius loci a quo consilium flagitant, locum habilem perspexerit, suscipiat illum si voluerit. Ipsi vero clerici vel laici si sanctae Regulae jugo se subdere voluerint, aut in loco illo abbatiam faciendam praestolentur, aut cellam novitiorum intrent in coenobio praenotati abbatis ut regulariter probentur. Quod si ad aliquam aliam Ecclesiarum nostrarum secedere elegerint, vel aliud quid pro arbitrio facere, licenter agant; illud tam
Abbreviated transcription (Latin):
& absconsã cum lumime suꝑ altare si
necesse fuerit p̃paret. Alter uͦ deseruiat
sacerdoti: in induenda casula. Postea
infundat ei aquã in manib. Diaconꝰ uͦ
sumat stolã: & asꝑgat manus. aqua da¬
ta sibi a ministro: & subdiaconꝰ similit̾.
Quas t̾gant sacerdos & diaconꝰ ad t̾soriũ
sibi deputatũ: subdiaconꝰ uͦ ad alterũ.
E pulsato signo a ministro. exeant de
uestiario: & ordinent᷑ ante altare qͦd ẽ
in pͥma statione. habentes uultꝰ ad ingreᷤᷤ¬
sũ chori: ita ut subdiaconꝰ prior sit &
diaconꝰ posterior. ⁊ sacerdos nouissimꝰ:
÷ sic maneant usq ad gła patͥ. Q cum
inde se mouerint: mclinent ante ipsũ
altare. Deinde ingredientes. inclinent
rursus ad gradũ p̃sbiterii: & uc acced̾en¬
res. diu̾rat diacomis ad dex cerã: subdia¬
con ad sinistrã. Sacerdos uero: int̾ illos
transeat ad altare & dñ transit inch¬
nent ei. Tunc sac̾dos incuruus ante me¬
liũ altaris. faciat orationẽ: & diaconꝰ

Expanded text:
 absconsam cum lumine super altare si necesse fuerit praeparet. Alter vero deserviat sacerdoti in induenda casula. Postea infundat ei aquam in manibus. Diaconus vero sumat stolam et aspergat manus aqua data sibi a ministro, et subdiaconus similiter. Quas tergant sacerdos et diaconus ad tersorium sibi deputatum: subdiaconus vero ad alterum. Et pulsato signo a ministro exeant de vestiario et ordinentur ante altare quod est in prima statione, habentes vultum ad ingressum chori; ita ut subdiaconus prior sit, et diaconus posterior et sacerdos novissimus, et sic maneant usque ad Gloria Patri. Et cum inde se moverint, inclinent ante ipsum altare. Deinde ingredientes inclinent rursus ad gradum presbyterii, et sic ascendentes, divertat diaconus ad dexteram, et subdiaconus ad sinistram. Sacerdos vero inter illos transeat ad altare, et dum transit inclinent ei. Tunc sacerdos incurvus ante medium altaris faciat orationem, et diacon
Abbreviated transcription (Latin):
usq coquine. ⁊ mittere sal in pulmer¬
tis generalib. ⁊ hec ꝑscutellas quudere
communem cibum uł potum mutare:
uel ei aliquid addere debet sine iussir
pͥoris. Q tam̃ pͥor in hoc ipso. sient ⁊ iui
omnib ꝓ uoluntate abbatis. ut supra
dictum est: se agat. Excipiunt᷑ etiam ho¬
spites ordinis nr̃i: quib pͥma clie targtũ
potest pitantiam facere cellerarius. Et
quando secerit: ipsemet debet portare.
banem ⁊ unum uł siceram: hora com¬
petenti. in refectoris ad distribuen ouu
preparare Illis qui ad prandurm. uꝰꝙ
as trimiũ partem panis comectiuat
A enam oe grossiori pane. ubi habetur.
pranclium qͣm ad cenam semel ad min̾
iuisere. De dormitorio quotiens uolũit:
et cum seruitorib comeclens. de refecto¬
rio potest exire. De reliquiis ciborum. si

Expanded text:
usque coquinae, et mittere sal in pulmenusque coquinae, et mittere sal in pulmentis generalibus, et haec per scutellas dividere, communem cibum vel potum mutare, vel ei aliquid addere debet, nisi jussu prioris. Qui tamen prior in hoc ipso, sicut et in omnibus pro voluntate abbatis, ut supra dictum est, se agat. Excipiuntur etiam hospites ordinis nostri, quibus prima die tantum potest pitantiam facere cellerarius. Et quando fecerit, ipsemet debet portare. Panem et vinum vel siceram hora competenti in Refectorio ad distribuendum praeparare. Illis qui ad prandium usque ad tertiam partem panis comedunt, ad coenam de grossiori pane ubi habetur sprandium quam ad coenam, semel ad minus invisere. De dormitorio quoties voluerit, et cum servitoribus comedens, de refectorio potest exire. De reliquiis ciborum, si
Abbreviated transcription (Latin):
rum redierint: que detulerat in refectoriũ
et in dormitoriũ referat. Cum uͦ morti pem¬
tus ꝓpinquau̾int. ad t̾ram suꝑ sagum po¬
nat: ⁊ mox tabulam crebris ictib ante o¬
strum in claustro feriat: Aquam ad lauan¬
dum corpus calefaciat. feretrum p̃paret:
de fossa reportet ⁊ custodiat. Ad ipsum etiã
ꝑtinet. nisi alii imunctum fu̾it. minutoꝵ
sanguinem condere. uasa ab ipso sangui¬
ne mundare: ignem in calefactorio ꝑ hye¬
mem post uigilias uł post matutinos. uł
pͥmam: facere. Et sciendum quod infirma¬
rius ex quo ire ceperit ad refectionem ñ
reuertetur. qͣmius ante uersum non pos¬
sit occurrere. s u̾sum perdet. nisi forte cau¬
sa suꝑuemientiũ hospitum redire cogat᷑.
nis. extra conuentum post complecorũ
in conuentu cantato possunt bibere aqm¬
in refectorio. uł aute refectorium. De cellera
loqui omĩb: precer monachos. et
nouieios nr̃i ordinis. Ad ipsum etiam
ꝑtinet preparare pulmenta. cocis urri¬

Expanded text:
rum redierint, quae detulerat in refectorium et in domitorium referat. Cum vero morti penitus propinquaverit, ad terram super sogum ponat, et mox tabulam crebris ictibus ante ostium in claustro feriat. Aquam ad lavandum corpus calefaciat, feretrum praeparet, de fossa reportet et custodiat. Ad ipsum etiam pertinet, nisi alii injunctum fuerit, minutorum sanguinem condere: vasa ab ipso sanguine mundare: ignem in calefactorio per hiemen post vigilias vel post matutinas vel Primam facere. Et sciendum quod infirmarius ex quo ire coeperit ad refectionem non revertetur, quamvis ante versum non possit occurrere, sed versum perdet, nisi forte causa supervenientium hospitum redire cogatur. nis, extra conventum post completorium in conventu cantatum, possunt bibere aqin refectorio vel ante refectorium. CAi omnibus praeter monachos et novitios nostri ordinis. Ad ipsum etiam pertinet, praeparare pulmenta cocis utri
Abbreviated transcription (Latin):
uigere. Hac gͥ ratione. in loco preclicto coi¬
gregati. hec capitula instituerunt: ⁊ ꝑ
uniu̾sam congregationũ nrãrum frater¬
nitatem. tenenda decreuerunt.
cenobia.

Expanded text:
igere. Hac ergo ratione in loco praedicto congregati, haec capitula instituerunt, et per universam congregationum nostrarum fraternitatem tenenda decreverunt: coenobia.
Abbreviated transcription (Latin):
lectionis. & ad omnia int̾ualla: ubi ñ
sedeant. nec caputia in capitib habeant:
nec legant uł librũ teneant. Similit̾
cũ opis d̃i in eccłia celebrat᷑. nec capu¬
tia habeant in capitib nec legant: p̃t
illos qui psalteriũ nesciunt: & qui ad
p̃sens opus p̃uidere. legere aut cantare
aliqͥd necesse habuerint. Qui uͦ in clau¬
stro sederint. religiose se beantͥ sin¬
guli in singłis libris legei tes: exceptis
illis qui in antiphonariis. hymnariis
gradalib cantauerint: & illis qui lecti¬
ones suas p̃uiderint: quos auscultet cantor
uł quilibet frat̾ ad hoc idoneus. ab ipso cantore¬
p̃monitus. Neq inquietent inuicẽ in
questionib faciendis: nisi de ꝓductis
&̃ correptis accentib. & de dictione quã
legere ignorauerint: & de pͥncipii. edi¬
onũ ad mensã & ad collationẽ & ad
uigilias. cũ necesse fuerit. Quȩ breuis¬
sime fiant. Siquis hahuerri canuitiũ
in capite dũ legerit: taliter hãbert

Expanded text:
lectionis, et ad omnia intervalla ubi non sedeant, nec caputia in capitibus habeant, nec legant, nec librum teneant. Similiter cum opus Dei in ecclesia celebratur, nec caputia habeant in capitibus, nec legant praeter illos qui Psalterium nesciunt, et qui ad praesens opus praevidere, legere aut cantare aliquid necesse habuerint. Qui vero in claustro sederint, religiose se habeant, singuli in singulis libris legentes, exceptis illis qui in Antiphonariis, Hymnariis, Gradualibus cantaverint, et illis qui lectiones suas praeviderint, quas auscultet cantor vel quilibet frater ad hoc idoneus ab ipso monitus. Neque inquietent se invicem in quaestionibus faciendis, nisi de productis et correptis accentibus, et de dictione quam legere ignoraverint, et de principiis lectionum ad mensam, et collationem, et ad Vigilias cum necesse fuerit, quae brevissime fiant. Si quis habuerit caputium in capite dum legerit, taliter habeat se
Abbreviated transcription (Latin):
a patre suo abbate domus unde exiuit
non fũit uisitata. uł ꝑ se uł ꝑ alrum: in cõ¬
muni capitulo cisterciensi. abbas eius hoc
notificet: interrogante id communiter
eo. qui presidet in capitulo. Queratur etiã
siquis deest abbatum: ⁊ auditis excusatio
orum qui eo anno uenire debuerant ab¬
esse cognou̾it: nec si ne graui animaduer¬
sione id pretereatur. Qualit̾ t̾minari debe¬
i forte aliqua controuersia inter aliqͦs
abbates ordinis nr̃i orta fuerit: conuo¬
cent uicinos abbates nr̃uordinis ⁊ eorum

Expanded text:
a patre suo abbate domus unde exivit non fuerit visitata vel per se vel per alium, in communi capitulo Cisterciensi abbas ejus hoc notificet interrogante id communiter eo qui praesidet in capitulo. Quaeratur etiam si quis deest abbatum, et auditis excusationorum qui eo anno venire debuerant abesse cognoverit, nec sine gravi animadversione id praetereatur. CAP. LXVIII. i forte aliqua controversia inter aliquos abbates ordinis nostri orta fuerit, convocent vicinos abbates ordinis no
Abbreviated transcription (Latin):
magnoꝑe nobis omĩb est cauendum.
ne isti aut abii aliqui sine regłari ꝓbatione
aliquo modo nr̃o collegio socientur. excep

Expanded text:
magnopere nobis est cavendum ne isti aut alii aliqui sine regulari probatione aliquo modo nostro collegio socientur, excep
Abbreviated transcription (Latin):
iudicet᷑. & de iudicio dimittat᷑: nisi for¬
te abbas eũ ibi remanere fecerit. ł quẽ¬
libet ex ipsis. cet̾is dimissis: ut maiꝰ nicu¬
ciũ sustineat. si maiorẽ ꝗͣ ceteri culpã
habear. Similit̾ iudicentur cet̾i singłar¬
ter. & singłarit̃ duaitraut᷑: aisi eandẽ
causã om̃s habuerint. ut simul dimit¬
tant᷑. Dimissi uͦ de iudicio: ꝑ post stan¬
tes redeant ad sedes suas. Nemo etiam

Expanded text:
judicetur, et de judicio dimittatur: nisi forjudicetur, et de judicio dimittatur: nisi forte abbas eum ibi remanere fecerit vel quemlibet ex ipsis, caeteris dimissis, ut majus judicium sustineat, si majorem quam caeteri culpam habeat. Similiter judicentur caeteri singulariter, et singulariter dimittantur, nisi eamdem causam omnes habuerint ut simul dimittantur. Dimissi vero de judicio, per post stantes redeant ad sedes suas. Nemo etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tat nisi int̾rogatꝰ. Alius tam̃ si nouit qd
culpabilis sit : potest illud dicere. Q sci¬
indũ qid qui clamatꝰ fuerit: non faciar
clamorẽ ip̃sa die suꝑ illũ qui eũ clamauit.
Quando aut̃ aliquis surgit in iudicium
ciamatꝰ ab alio: quotiens clamabitur in
ipso uidicio. totiens satiffaciat. Qui dũ
m t̾ra iacuerit: nemo loquat᷑. At poste
erectꝰ fuerit: dicat᷑ de eo in ipso uidicio
qͦa dicendũ ẽ : nec compellat᷑ surgere
postꝗͣ resederit: nisi aliqua rationabilis
causa in ipso capitulo contͣ eum postea
succreuerit. Siquis sponte sua in uidi¬
ciũ uenerit: sub una uenia confiteat᷑
om̃s negligentias quas confessurus est.
Qd si alius eũ clamando surg̾e cõpulerit:
illo clamore ꝑtractato. si de seipso aliqͥd
dicere uoluerit. iterũ petat ueniam.
Porro si plures insimul fuerint in uidicio:
qui prior fuerit. stet in medio. & prius
loquat᷑. Ꝙ cũ locutus fuerit: statim

Expanded text:
tat, nisi interrogatus: alius tamen si novit quod tat, nisi interrogatus: alius tamen si novit quod culpabilis sit, potest illud dicere. Et sciendum quod qui clamatus fuerit, non faciat clamationem ipsa die super illum qui eum clamavit: quando autem aliquis surgit in judicium clamatus ab alio, quoties clamabitur in ipso judicio toties satisfaciat. Qui dum in terra jacuerit, nemo loquatur. Sed postquam erectus fuerit dicatur de eo in ipso judicio quod dicendum est, ne compellatur surgere postquam resederit, nisi aliqua rationabilis causa in capitulo contra eum postea succreverit. Si quis sponte sua in judicium venerit, sub una venia confiteatur omnes negligentias quas confessurus est: quod si alius eum clamando surgere compulerit, illo clamore pertractato si de seipso aliquid dicere voluerit, iterum petat veniam. Porro si plures insimul fuerint in judicio, qui prior fuerit stet in medio et prius loquatur. Et cum locutus fuerit statim
Abbreviated transcription (Latin):
ultimꝰ tricenarii cõmemorandꝰ fuerit:
cantor eũ cõmemoret. Deniq si aliquod
breue ꝓ defuncto legendũ fuerit. legat᷑
a cantore: ipso tam̃ iubente qͥ capitulũ
tenet. Quo ꝓnuntiato. dicat abbas reqͥ¬
escat in ꝑace: & dicto amen ab om̃ib: in¬
stituat qđ ei uisũ fuerit ꝓ anima eius.
Postea uͦ petat ueniã: qui se in aliqͦ reum
nou̾it. Deinde fiant clamationes: si faci¬
endȩ st̃. Qui aut̃ clamau̾it. ñ querat
circuitiones in clamatione sua: s aꝑte
dicat. ille fecit hoc. S qui clamatꝰ fuerit:
mox ut audierit nom̃ suũ. ñ respondens
in sede sua. petat ueniã. Tenenti capi¬
tulũ eum q int̾roganti qͥd dicitis: respon¬
deat ꝓstratus. mea culpa: & ad iussũ illiꝰ
erectus. si reus fuerit humilit̾ culpã suã
confiteat᷑: & de reliquo em̃dationem ꝓ¬
mittat. Si aut̃ culpabilẽ se ñ intelligit:
qui eũ clamauit ipsã clamationẽ ñ rẽpe¬

Expanded text:
ultimus Tricenarii commemorandus fuerit, ultimus Tricenarii commemorandus fuerit, cantor eum commemoret. Deinde si aliquod breve pro defuncto legendum fuerit, legatur a cantore, ipso tamen jubente qui capitulum tenet. Quo pronuntiato dicat abbas Requiescat in pace. Et dicto Amen ab omnibus, instituat quod ei visum fuerit pro anima ejus. Postea vero petat veniam qui se in aliquo reum noverit. Deinde fiant clamationes si faciendae sunt. Qui autem clamaverit, non quaerat circuitiones in clamatione sua, sed aperte dicat: ille fecit hoc. Sed qui clamatus fuerit, mox ut audierit nomen suum, non respondens, in sede sua petat veniam. Tenenti capitulum eumque interroganti, Quid dicitis? Respondeat prostratus Mea culpa: et ad jussum illius erectus, si reus fuerit humiliter culpam suam confiteatur, et de reliquo emendationem promittat. Si autem culpabilem se non intelligit, qui eum clamaverit ipsam clamationem non repe
Abbreviated transcription (Latin):
inclinet ante sedẽ : s postꝗͣ resederit. hu¬
miliet se sicut & alii fecerunt qͣndo pͥmo
consederunt. Qd̃ si a sinistra parte ad
dextrã. uel a dextra in sinistrã transitu¬
rus ẽ: cũ uen̾it ante analogiũ humili¬
et se ad orientẽ:ͥ & tc̃ transeat ad locũ
suũ: & dicto bñdicite ab illo qͥ capitulũ
tenet. exponat᷑ sententia. etiã in para¬
sceue. Qd̾ si aliqͥs aduenerit ante ꝗͣ bñdi¬
cite dicat᷑ : humiliet se ante sedem suã.
Q cũ resederit: inclinet sicut faceret si
pͥmȩ consessioni int̾esset. Si aut̃ post
occurrerit. dũ assidens inclinau̾it. dicat
bndicite sũmissa uoce: ita ut illi possint
respondere dñs. qui circa eũ sedent. Ex¬
posita uͦ sententia: neq loqui p̃sumãt
neq ueniã petãt. donec ille qͥ capitłn
tenet dicat. Loquam᷑ de ordine nr̃o. Et
t̃c si absoluendꝰ ẽ defunctꝰ: ad admoni¬
tionẽ cantoris absoluat᷑. Postea si dies

Expanded text:
inclinet ante sedem, sed postquam resederit, huinclinet ante sedem, sed postquam resederit, humiliet se sicut alii fecerunt quando primo consederunt. Quod si a sinistra parte ad dexteram, vel a dextra ad sinistram transiturus est, cum venerit ante analogium humiliet se ad orientem, et tunc transeat ad locum suum. Et dicto Benedicite ab illo qui capitulum tenet, exponatur sententia etiam in Parasceve. Quod si aliquis advenerit antequam Benedicite dicatur, humiliet se ante sedem suam. Et cum resederit, inclinet sicut faceret si primae confessioni interesset: si autem post occurrerit dum assidens inclinaverit, dicat Benedicite submissa voce, ita ut illi possint respondere Dominus qui circa eum sedent. Exposita vero sententia nemo loqui praesumat, neque veniam petat, donec ille qui capitulum tenet dicat Loquamur de ordine nostro. Et tunc si absolvendus est defunctus, ad admonitionem cantoris absolvatur. Postea si dies
Abbreviated transcription (Latin):
so die legendũ fuerit. Qd̃ si supprior
capitulũ tenet. & qͥ legit prior ipsiꝰ fue¬
rit si eũ ꝓnuntiau̾it. fratrẽ eũ nominet:
& sic etiã se ipsũ nominet. Ꝙ dũ breue
recitat᷑ : qui nom̃ suũ intellexerit inclinet
Cui aut̃ ebdomada aliqͣ ascripta fuerit:
si intelligit se illã ꝓpter quãlibet infir¬
potest inde nuscdiam in p̃senti capitulo
querere: nã extra ñ debet. Qͦd tam̃ si
ꝓ graui necessitate fieri contigerit: seq̃n¬
ti capitulo ueniã petat. & necessitatem
intimet. Lecta itaq tabula: ꝓnun iet᷑
cõmemoratio fratrũ hoc modo. Cõmemo¬
ratio omniũ fratrũ & familiariũ defun¬
ctoꝵ. ordinis nr̃i. Deinde dicat qͥ tenet
capitulũ: requiescant in pace. E dicto
amen: melinet lector. & offerat librũ
abbati. Abbas uͦ uel accipiat & exponat:
ł alii innuat deferendũ. Cui lector osten¬
dat sententiã quã exponere debet : & sic
eat in locũ suũ. Ybi cũ aduenerit. non

Expanded text:
so die legendum fuerit. Quod si subprior capitulum tenet, et qui legit prior ipsius fuerit, si eum pronuntiaverit, fratrem cum nominet: et sic etiam seipsum nominet. Et dum breve recitatur, qui nomen suum intellexerit, inclinet. Cui autem hebdomada aliqua ascripta fuerit, si intelligit se illam propter quamlibet incopotest inde misericordiam in praesenti Capitulo quaerere, nam extra non licet: quod tamen si pro gravi necessitate fieri contigerit, sequenti capitulo veniam petat, et necessitatem intimet. Lecta itaque tabula pronuntietur commemoratio fratrum hoc modo: Commemoratio omnium fratrum et familiarium defunctorum ordinis nostri. Deinde disat qui tenet capitulum, Requiescant in pace: et dicto Amen, inclinet lector et offerat librum abbati. Abbas vero vel accipiat et exponat, vel alii innuat deferendum. Cui lector ostendat sententiam quam exponere debet, et sic eat in locum suum. Ubi cum advenerit, non
Abbreviated transcription (Latin):
ao lectionem mense. ad faciendam coquinã.
ad faciendum mandatum hospitũ. frẽs
in tabula designabit. Qui si ꝑ quatuoe aui¬
es fecerint offitia sua: ꝓ ebdomad a repr¬
tabitur. Si minus: it᷑m faciant ebdoma¬
dam. In cena quoꝙ dñi. ad mandat uin
monachoꝵ. ad lectiones legendas in gcełia
et responsoria canenda. ad missas in elie
natiuitatis dñi. ⁊ in uigilia pasche. ⁊ pent᷑.
et ad illa. que ad ipsas missas se eantur:
in tabula scribere deber. Quod siquaci
horum postquam in capitiuo recitatũ
breue fu̾it. mutare opus fe̾t: et illi quẽ
delet. ⁊ illi quem scribit debet indicare
Horum negligentias. excepto de coqebe¬

Expanded text:
ad lectionem mensae: ad faciendam coquinam: ad faciendum mandatum hosptium, fratres in tabula designabit. Qui super quatuor dies fecerint officia sua, pro Hebdomada reputabitur: si minus, iterum faciant Hebdomadam. In Coena quoque Domini ad mandatum monachorum: ad lectiones legendas in Ecclesia et Responsoria canenda: ad missas in die Natalis Domini: in Vigilia Paschae et Pentecostes: et ad illa quae ad ipsas missas dicuntur, in tabula scribere debet. Quod si quid horum, postquam in capitulo recitatum breve fuerit, mutare opus sit: et illi quem delet, et illi quem scribit debet indicare. Horum negligentias excepto de coqui
Abbreviated transcription (Latin):
tenere.Ad aquam bñdictam. ad mandatũ.
ne espite ieuinii. ⁊ ad om̃is ꝓcessiones. om̃e
sersus. ⁊ antipħas inciꝑe ÷ excepto quod
si abbas affuerit: postquam q̃ arrexit: ipse
ge sime dnĩca dum missa matuere alis
canitiur: libros in capitulo ponerei buer
haiugilia pasche. annos cn. epastryocor¬
eurrentes inclictiones. in carnila semptaõ
et quinꝙ grana incensi. cereo affigere ato
communicandum uł mungendum no¬
firmum quis aqm̃. qͥs ignem. qͥs ceuẽe¬
deferre debeat: ꝓuidere.Si abbas eefue¬
rit. infirmum inungat. mortuũ seppelior
aut eui iniunxerit. Ad officiũ defunctoꝵ
Cum abbas ebdomad̾ã de missis fecerit:
in refectorio. u̾sus. ⁊ bñdictiones ꝓ codi¬
cere. Dd bñclictiones. ⁊ infirmoꝵ inunctio

Expanded text:
tenere. Ad aquam benedictam: ad mandatum: tenere. Ad aquam benedictam: ad mandatum: in Capite Jejunii: ad omnes processiones: omnes versus et Antiphonas incipere, excepto quod si agesimae, dum missa matutinalis canitur, libros in capitulo ponere, et ad Vigilia Paschae annos Domini, epactas concurrentes, indictiones in chartula scripta, et quinque grana incensi cereo affigere. Ad communicandum vel inungendum infirmum, quis aquam, quis ignem, quis crucem ferre debet, providere. Si abbas defuerit, infirmum inungat, mortuum sepeliat, aut cui injunxerit. Ad officium defunctoruCum abbas hebdomadam de missis fecerit, in refectorio versus et benedictiones pro eo dicere. Ad benedictiones et infirmorum inunctio
Abbreviated transcription (Latin):
siemitorio fiunt: ex toto p̾uidere pret
quiam  ui a iteqm̃ in uiam drci¬
gantur. uł in infirmitorium ingrediant᷑.
siquid babent officii pͥori debent suggere¬
re: ⁊ ille cantori. Lectiones in claustro termi¬
nare legentib monstrare: ⁊ ꝑ se aut ꝑ aliũ
auscultare. Professiones de manu abbatis
recipe: ⁊ seruare. De cartis uł libris facien¬
dis. ⁊ eustodiendis. ꝓuideat albas: eui banc
curam inzungat. Pr̃o libris dancdis ⁊ acci¬
pienlis. usq ad ostia seriptoriorum ire. s
non introire. Similiter ꝓ cõmunib libris.
scilicet antipħariis. hymnariis. gradalibs
lectionario. colłaneo. kalend̾. ⁊ illis qui in
refectorio.⁊ ad collationem legunt᷑: potest
uisq ad ostium nouitioꝵ. ⁊ infirmoꝵ. ⁊ scͥp¬
toriorum ire. ⁊ illic signo querere. s ñ uti
procedere: nisi ei ab abbate uissum fuerit.
Post cotlonem armarium debet firmare.
et tempore laboris. dormitionis. ⁊ refectio¬
nis. ⁊ dum uesꝑe cantantur obseratum

Expanded text:
idere, praeter coquinam. Qui antequam in viam digantur vel in infirmitorium ingrediantur, si quid habent officii, priori debent suggerere, et ille cantori. Lectiones in claustro terminare: legentibus monstrare, et per se aut per alium auscultare. Professiones de manu abbatis recipere et servare. De chartis et libris faciendis et custodiendis provideat abbas, cui hanc curam injungat. Pro libris dandis et accipiendis usque ad ostia scriptorum ire, sed non introire. Similiter pro communibus libris, scilicet Antiphonariis, Hymnariis, Gradualibus, Lectionario, Collectaneo, Kalendario, et illis qui in refectorio et ad collationem leguntur, potest usque ad ostium novitiorum et infirmorum et scriptorum ire, et illic signo quaerere, sed non ultra procedere, nisi ei ab abbate jussum fuerit. Post Collationem armarium debet firmare, et tempore laboris, dormitionis et refectionis, et dum Vesperae cantantur obseratum
Abbreviated transcription (Latin):
psalmos ant̃. inciꝑe. libros in eccłia pro¬
uit oportuerit distribuere: legenti duode¬
cumam lectionem quod diei conueniat. ad
legendum p̾parare. Antipb̾as ad benedict̃.
et ad magnificat imponere: ⁊ abbati qnͣ
incepturus ẽ cantando ꝓnuntiare: ⁊ tune
canticum inciꝑe. Ad missas introitum.R̾.
incipe. Ad gła in excelsis do. et ad credo
Pm̃s qͥui m ȩccłia fallunt᷑. exceptis illis qͥ
lectiones suꝑ analogium ad nocturnos
quam p̾siniat: nisi in capitulo lunam
et breue ꝓnuntiantes nisi uissus. Lecti¬
suin cantant letonias. ills qui dicturi

Expanded text:
Psalmos Antiphonas, incipere. Libros in ecclesia, prout oportuerit, distribuere: legenti duodecimam lectionem, quod dici conveniat ad legendum, praeparare: Antiphonam ad Benedictus et ad Magnificat imponere et abbati quam incoepturus est, cantando pronuntiare. et nunc canticum incipere. Ad Missas Introitum, Resincipere. Ad Gloria in excelsis Deo, et ad Credo Omnes qui in ecclesia falluntur, exceptis illis qui lectione super analogium ad nocturnos quam praesumat, nisi in capitulo lunam et breve pronuntiantes, nisi jussus. Lectibini cantant, litanias illos qui dicturi
Abbreviated transcription (Latin):
sacram cõmunionẽ. ad sepulturã.
neminem extraneum pret̾ hofpites.
et mercennarios nrõs. intra monaftĩ¬
um. uidelicet morientes recipimus:
uentu nisi in purificatione sc̃e marie.
Ad sepulturam aut̃. duos tantumm
⁊ añ qm in capłin uenint. morte p̃uenti
respuens monachatum desiclera¬
uit ⁊ ueniens ad aliquem de abbati¬
bus nr̃is. desid̾ium suum intimau̾it:
ac se etiam ei. uł alicuꝰ illius eecłis mo¬
naco reddiderit: hic talis si ante
petitionom suam in eapitulo regu¬
lariter factam obierit: non ꝓ nouitio

Expanded text:
sepulturam neminem extraneum, praeter hospites et mercenarios nostros, in monasterio videlicet morientes recipimus; d missam, nisi in Purificatione sanctae Mariae, ad sepulturam autem duos tantummodo et antequam in capitulum venerint, morte praeventi respuens monachatum desideraverit, et veniens ad aliquem de abbatibus nostris desiderium suum ei intimaverit, ac se etiam ei vel alicui illius Ecclesiae monacho reddiderit, hic talis si ante petitionem suam in capitulo regulariter factam obierit, non pro noviti
Abbreviated transcription (Latin):
in pͥmo menbro stet. donec conuentus in¬
grediatur chorum: ⁊ tunc resicdens ꝑsol¬
uat quod restat de gr̃arum actione. Eto
si eccłia unius altaris tm̃ fu̾it: ⁊ nunc
et ad horas diei diu̾tat in capitłm. Si es¬
tas fũit: post nonam precedat fr̃es eun¬
tes in refectorium ad biberes. ⁊ intͣnte pͥ¬
ore. stet donec ille resideat. Post collationẽ
uͦ intrantib fr̃ib chorum in loco solico di¬
uertens secleat: ⁊ signans se post orationẽ
igͣliatur si uolu̾it in capitulum canta¬
re completorum. Quo cantato ⁊ oratio¬
ne sinita. signans se ⁊ asꝑgens aqua be¬
uecticta. reu̾tauir ad lectum uł ad orato¬
riura si uoluit. ante alios tim̃ ingͥdia¬

Expanded text:
in primo membro stet, donec conventus inin primo membro stet, donec conventus ingrediatur chorum, et tunc residens persolvat quod restat de gratiarum actione: quod si ecclesia unius altaris tantum fuerit, et tunc et ad horas diei divertat in capitulum. Si aestas fuerit, post Nonam praecedat fratres euntes in refectorium ad biberes, et intrante priore stet, donec ille resideat. Post collationem vero intrantibus fratribus in chorum in loco solito, divertens statim sedeat, et signans se post orationem egrediatur si voluerit in capitulum cantare Completorium: quo cantato et oratione finita, signans se et aspergens aqua benedicta, revertatur ad lectum vel ad oratorium si voluerit: ante eos tamen ingredia
Abbreviated transcription (Latin):
minuti ⁊ infirmi qui extra chorum sunt
pͥuatas uenias ñ petunt in eccłia donec
chorum intrau̾int. excepta oratione quad¬
gesine. Minuti aut̃ in estate qñ conuent᷑
ieiunat: post eugłm comedunt. similiter
in hyeme festis quib conuent᷑ uacat le
ctioni. In refectorio uͦ sicut ceteri se agat: de
cibo suo nichil distribuat. Nam in hyeme
dabitur ei pͥma die dimidia libra panis
albi: pret̾ communẽ panem cum una pi¬
ciam. dabitur ei una pitantia ci. m iuteg̃
nia. In quarta aut̃ die. tam hyeme qm
estate: una cum pulm̃tis detur ei puanta.
In estate uͦ ꝑ tres dies. dabunt᷑ ei ad prari¬
dium pulm̃ta cõmunia. ⁊ libra panis al¬
bi. pret̾ communẽ panem cum una pi¬
tantia. Ad cenam uͦ: ꝑ tres dies qualiscũ¬
q dabitur ei pitantia. Cu panẽ incidere
et alia ministrare seruitor. ul̃ qui iuxta
eum sedet potest si necesse fũit: ⁊ hoc tm̃
pͥma clie. Post refectionem uͦ cum ceteris
ꝑgat ad eccłiam. ⁊ diũtens sicut dixim̃

Expanded text:
minuti et infirmi qui extra chorum sunt, privatas venias non petunt in Ecclesia donec chorum intraverint: excepta oratione Quadragesimae. Minuti autem in aestate, quando conventus jejunat post Evangelium comedant. Similiter in hieme festis conventut. In refectorio vero sicut caeteri se agat minutus: de cibo suo nihil distribuat. Nam in hieme prima die dabitur ei dimidia libra panis albi praeter communem panem cum una pim integra ni. In quarta autem die tam hieme quam aestate una cum pulmentis detur ei pitantia. In aestate vero per tres dies dabuntur ei ad prandium pulmenta communia et libra panis albi, praeter communem panem cum una pitantia. Ad coenam vero per tres dies qualiscunque dabitur ei pitantia. Cui panem incidere et alia ministrare servitor vel qui juxta eum sedet potest si necesse fuerit, et hoc tantum prima die. Post refectionem vero cum caeteris pergat ad ecclesiam: et divertens sicut diximus
Abbreviated transcription (Latin):
habuerit infirmitatẽ. ut uidi uł intelligi
euident̾ possit. quod nee conuentum teue¬
re. nec in infirmitorio ꝓficere ualeat: euis
infirnritas in capitulo manifistet᷑ : ⁊ ex¬
cantesc legat. ⁊ opetur ꝓut infiriuitas eius
ꝑmmiserit. ⁊ abbas constituerit. Ceterũ qui
certam n habent infirmitatẽ. si pos unũ
uł duos dies ñ conualu̾it: ꝓ arbito abbatis in¬
grediatur infirmitoriũ. Et sciendum quod
qui de uia redierit. si coram omib eiciatur.
in capttło ueniam inde petere ñ debet. Q
aut̃ de uia ueniunt unde bñdictionem ac

Expanded text:
habuerit, ut videri vel intelligi habuerit, ut videri vel intelligi evidenter possit, quod nec conventum tenere, nec in infirmitorio valeat proficere, ejus infirmitas in capitulo manifestetur, et excantet, legat et operetur, prout infirmitas ejus permiserit, et abbas constituerit. Caeterum qui certam non habet infirmitatem, si post unum aut duos dies non convaluerit, ad arbitrium abbatis ingrediatur infirmitorium. Et sciendum quod qui de via redierit, si coram omnibus ejiciatur: in capitulo inde veniam petere non debet. Qui autem de via veniunt, inde benedictionem ac