comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
faciat & parere. Apłs dicit. Nos aut̃ ñ spm
huiꝰ mundi acceptmꝰ. sed sp̃m qͥ exdeo est:
gͦ sp̃ii quo cognoscimꝰ quȩ adeo donata st̃
nob discernimꝰ int̾ nos & eos quib hȩc do¬
nata ñ sunt. Et ex nob̃ illos cognoscimꝰ.
qi si nos aliqđ bonũ habere ñ potiusse.
intelligimꝰ. nisi illo donante & largiente.
aquo st̃ omĩci bona simul uidemꝰ nichil
tale habere posse eos quib hȩc ds̃ ñ dona.¬
uit. Ista dinoscentia nob ex sp̾u dĩ÷. Et
ipsiꝰ tu facis. illȩ face̾ dr̃: qr sine illo non tu
faceres. Ergo ds̃ face dr̃: cũ tufacis. De do¬
no fp̃s filioꝵ quib datꝰ ẽ. sp̾c dĩ. respiciunt

Expanded text:
faciat et parere. Apostolus dicit: Nos autem non spiritum faciat et parere. Apostolus dicit: Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est, go quo cognoscimus quae a Deo donata sunt nobis, discernimus inter nos et eos quibus haec donata non sunt, et ex nobis illos cognoscimus. Quia si nos aliquod bonum habere non potuisse intelligimus, nisi illo donante et largiente a quo sunt omnia bona; simul videmus nihil tale posse habere eos quibus haec Deus non donavit. Ista dignoscentia nobis ex Spiritu Dei ipsius tu facis, ille facere dicitur; quia sine illo tu non faceres. Ergo Deus facere dicitur, cum tu facis. De dono Spiritus filiorum, quibus datus est Spiritus Dei, respiciunt
Abbreviated transcription (Latin):
uert̾ simul inutiles factisunt. non÷ qui
faciat bonũ. non ÷ usq adunũ. Due
questiones oriunt᷑ aliqnͣtulũ difficiles.
Si eñ respicit ds de cȩlo ut uideat si ẽ. intel¬
ligens aut requirens dm̃. subintrat cogita¬
tio inprudenti. qr nonomĩa nouit đi.
Nec una questio. ẽ. Quȩ ẽ. altera: Sinon ẽ
qui faciat bonũ non ÷ usq adimũ. qͥs ẽ.
illȩ qui parturit int̾ malos: Illa gͦ sic
solutt᷑ questio. Quic plerũq ita loquit᷑
scriptura. ut qđ dono dĩ creatura facit.
ds̃ facere dicat᷑. Ut uerbi gr̾a cũ misereris
pauꝑis. qr de do no dĩ facis: ds̃ miseret᷑.
Cũ cognoscis quisis qͥa illo allucente facis.
unde ẽ. tẽptat uos dñs ds̃ ur̃. ut sciat si
diligitis eumꝰ. Quid ÷ ut sciat: It dono
suo scire uos faciat. Si gͦ & hic ds̃ decȩlo
ꝓspexit suꝑfilios hominũ. ut uidere si ẽ.
intelligens aut requirens dm̃. ad sit ipsȩ
& don& nob̃ ut qđ cor nr̃mfecit conciꝑe.

Expanded text:
inutiles facti sunt: non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Duae quaestiones oriuntur aliquantum difficiles. Si enim respicit de coelo Deus, ut videat si est intelligens aut requirens Deum; subintrat cogitatio imprudenti, quia non omnia novit Deus. Haec una quaestio est: quae est altera? Si non est qui faciat bonum, non est usque ad unum, quis est ille qui parturit inter malos? Illa ergo sic solvitur quaestio, quia plerumque ita loquitur Scriptura, ut quod dono Dei creatura facit, Deus facere dicatur: ut, verbi gratia, cum misereris pauperis, quia dono Dei facis, Deus misereatur: cum cognoscis qui sis, quia illo allucente facis, unde est, Tentat vos Dominus Deus vester ut sciat si diligatis illum ? Quid est, ut sciat? Ut dono suo scire vos faciat. Sic ergo et hic, Deus de coelo prospexit super filios hominum, ut videret si est intelligens aut requirens Deum. Adsit ipse, et donet nobis ut quod cor nostrum fecit concipere,
Abbreviated transcription (Latin):
bat dm̃ tales. eẽ. factos: Aut uͦ nob eoꝵ iN¬
terior cogitatio aꝑiret᷑. nͥ ab illo diceret᷑:
Si gͦ nouerat. sisciebat. qͥd ẽ. qđ dictũ ẽ. qđ
decȩlo ꝓspexit suꝑ filios hominũ. ut ui¬
deat si ẽ. intelligens aut requirens deum:

Expanded text:
bat Deum, tales esse factos? aut vero nobis eorum inbat Deum, tales esse factos? aut vero nobis eorum interior cogitatio aperiretur, nisi ab illo diceretur? Si ergo noverat, si sciebat, quid est hoc quod dictum est, quod de coelo prospexit super filios hominum, ut videret si est intelligens aut requ
Abbreviated transcription (Latin):
ad dexterã. Iustis dicet᷑ uenite benedicti
patris mei. ꝑcipite regnũ qđ uob̃ paratũ
ẽ. aborigine mundi. Iniquis dicet᷑ ite re
ignẽ et̃nũ qui ꝑatꝰ ẽ. diabolo & angłis eiꝰ.
Quomͦ gͦ om̃ib dabit indulgentiam: quomͦ
neminẽ dãpnabit: Ergo mentit᷑: hoc ẽ. di¬
cere non ÷ ds̃. Uide gͦ. ne forte tum̃tiaris.
Tu enĩ homo es: illȩ ds̃. Ds̃ eni uerax: omis
autẽ homo mendax. Sed qͥd: deistis ocor-
p xp̃i. Separa te interim corde & uita nec
imiteris nec ad suescas. nec annuas Nec ad¬
ꝓbes. Magis autẽ & redargue. Quid enĩ
attendis adistos qui hȩc dicunt: Corrup¬
ti sunt & abhominabiles facti sunt in ini¬
quitatib siis non ẽ. qui faciat bonũ. noi¬
ẽ. usq aditũ. Dnĩs decelo ꝓspexit suꝑ
filios hominũ. ut uideat si ẽ. intelligers
aut requirens dm̃. Quidẽ. hoc : Corrup¬
tisunt & ab hominabiles faccisunt isti
om̃s qui dicunt ñ ÷ ds̃. Et qͥd : hoc late¬

Expanded text:
ad dexteram; justis dicet, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod paratum est vobis ab origine mundi; iniquis dicet, Ite in ignem aeternum qui paratus est diabolo et angelis ejus . Quomodo ergo omnibus dabit indulgentiam? Quomodo neminem damnabit? Ergo mentitur. Hoc est dicere: Non est Deus. Vide ergo ne forte tu mentiaris. Tu enim homo es, ille Deus: Deus enim verax, omnis autem homo mendax . Sed quid de istis, o corpus Christi? Separa te interim corde et vita, nec imiteris, nec assuescas, nec annuas, nec approbes: magis autem et redargue. Quid enim attendis ad istos qui haec dicunt? Corrupti sunt, et abominabiles facti sunt in iniquitatibusnus de coelo prospexit super filios hominum, ut videret si est intelligens aut requirens Deum. Quid est hoc, Corrupti sunt, et abominabiles facti sunt isti omnes qui dicunt: Non est Deus? Et quid? hoc late
Abbreviated transcription (Latin):
giss& et pre destinassa ad regnũ: noluit
& ipsum dd̃ ante regnũ tenere. quã pri¬
mo aꝑsequentib lib̾ar&: ut ctiam in hoc
ipso pͥfigitrar& nos id ÷ corpus eiꝰ: cuiꝰ corpis
caput xp̃c. Porro enĩ si ipsũ capd nr̃msine
orsum accepit. nͥ ꝑ tribulationis uiam:
quid audent mẽbra sꝑare capite suo ma¬
gis se posse. cẽ. felicia: Si patrẽ familias
bceltebub uocauerunt: qntomagis dome¬

Expanded text:
gisset, et praedestinasset ad regnum, noluit gisset, et praedestinasset ad regnum, noluit et ipsum David ante regnum tenere, quam primo a persequentibus liberaret; ut etiam in hoc ipso figuraret nos, id est corpus ejus, cujus corporis caput Christus . Porro enim si ipsum caput nostrum sine orsum accepit, nisi per tribulationis viam; quid audent membra sperare, capite suo magis se posse esse felicia? Si patremfamilias Beelzebub vocaverunt, quanto magis dome
Abbreviated transcription (Latin):
salmus
breuis est. dequo loquendũ sus¬
cepimꝰ caritati uestre
sed titulum hab& aliqͣntulum
nego ciosum. Pacienter gͦ sustincte
nos: donec illum enodemꝰ ut possu¬
nꝰ qͣnͣtũ adiuuerit dĩs. Neq enĩ
ꝓassim p̃tereunda sunt hȩc: Quan¬
doquidem placuit fr̃ib nontan.¬
tũ aure & corde sed gstilo excipi¬
enda quȩ dictmꝰ: ut non audito¬
rem tantũ. sed & lectorem etiam
cogitare debeamꝰ. Nata est qui¬
dem occasio psalmo huic ex re qua¬
dam gesta: quã uobis cciam feci¬
mͦ recitare de libro regnorum.
Satil er̃ rex ñ adꝑmanendum
electꝰ adño. sed scđm ppłi cor du¬
rũ & malũ. dat᷑ adeorũ correp¬
tionẽ non adutilitatẽ: scđ̾m
qllam sententiam scripturarũ
que ait de deo: qui regnare fac̃¬
hominem hypocritã ꝓpt̃ ꝑuersitatẽ ppłi. Cũ
p̃figurabat. regnũ salutis ȩt̃ne: & quẽ ds̃
elegerat ꝑmansurũ insemine suo: Quan:
scđm carnẽ. Cũ gͦ dd ds̃ elegiss&. et p̃ele¬

Expanded text:
salmus brevis est, de quo loquendum suscepimus Charitati Vestrae: sed titulum habet aliquantulum negotiosum. Patienter ergo sustinete nos, donec illum enodemus, ut possumus, quantum adjuverit Dominus. Neque enim passim praetereunda sunt haec; quandoquidem placuit fratribus, non tantum aure et corde, sed et stylo excipienda quae dicimus: ut non auditorem tantum, sed et lectorem etiam cogitare debeamus. Nata est quidem occasio psalmo huic ex re quadam gesta, quam vobis etiam fecimus recitari de libro Regnorum. Saül enim rex non ad permanendum electus a Domino, sed secundum populi cor durum et malum datus ad eorum correptionem, non ad utilitatem , secundum illaquae ait de Deo, Qui regnare fachominem hypocritam, propter perversitatem populi : cum praefigurabat regnum salutis aeternae, et quem Deus elegerat permansurum in semine suo; quandom carnem . Cum ergo David Deus elegisset, et praeele
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ipsaul: regnũ bonũ in dauid. Mors
nisaul: uita in dauid. Et enĩ nos ñ ꝑse-¬
quit̃ nͥ mors: dequa infine triumpha¬
bimꝰ dicentes. Ubi ẽ. mors contentio tua:
ubi ẽ mors aculeus tuiis: Quid ÷ hoc qđ
dico. non nos ꝑsequit᷑ nͥ mors: Quia nisi
morta les. eẽmꝰ: ñ. eẽt. qđ nobis facer& ini¬
micus. Nũqͥd enĩ angłis qͥcquã facit:
łrgo ettam ipsa mors aqua maxime ha¬
bem̾ ꝑsequutionẽ. cuiꝰ finit᷑ infine conten¬
tio: cũ resurreximꝰ amortuis. sicut finita
ẽ. in capite nr̃o. sic finet᷑ & in nobis. si tusti
fuerimꝰ inuenti. Nã mortuus illȩ: mortis
interfector fuit. Et magis millo mors mor¬
tua ẽ: ꝗ ipse i morte. Deniq etiam ipsũ
nom̃ si attendamꝰ: non ẽ. sine misterio. Nã
saul int̃pretat᷑ peticio: hoc ÷ appeticio.¬

Expanded text:
malum in Saül, regnum bonum in David: mors in Saül, et vita in David. Etenim nos non persequitur nisi mors, de qua in fine triumphabimus, dicentes: Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Quid est quod dico, non nos persequitur nisi mors? Quia nisi mortales essemus, non esset quod nobis faceret inimicus. Numquid enim Angelis quidquam facit? Ergo etiam ipsa mors, a qua maxime habemus persecutionem, cujus finitur in fine contentio cum resurrexerimus a mortuis, sicut finita est in capite nostro, sic finietur et in nobis, si justi fuerimus inventi. Nam mortuus ille mortis interfector fuit, et magis in illo mors mortua est, quam ipse in morte. 2. Denique etiam nomen ipsum si attendamus, non est sine mysterio. Nam Saül int
Abbreviated transcription (Latin):
iudicare traͦ: & gaudent:. St̾ enĩ montes qͥ uen¬
turo dnõ uidicare trã: contremiscent. frgo
st̾ montes bomi: st̾ montes mali. Montes bo¬
m: magnitudo spũalis. Al ontes mali: tumor
suꝑbie. Montes exultabunt a facie dni qmͣ ue¬
orbẽ t̃rȩ in i̾ticia: & ppsos mȩqͥtate. Gaudeant.
gͦ montes: illȩ enĩ ñ in stȩ iudicabit. Uentu¬
ro aliqͦ forte uidice homine: cui ñ pot̃ patẽ¬
re conscientia. contremiscant homines etiam
mnocentes: si abipsõ expectant p̃miũ lau¬
dis. uł timent penã dãpnationis. Qͣndo illȩ
ueni& qͥ fali ñ potest. gaudeant montes. secu¬
rigaudeant. Illummabunt᷑ abeo: ñ dap̃na¬
bunt᷑: Gaudeant qr ueni& dñs uidicare or¬
bẽ tr̃arũ: ineqͥtate. Hac simontes iusti gaũ¬
dentt: miqͥ contremiscant. S ecce nondũ
uenit. qͥd opꝰ÷ ut tremant  Corrigant᷑ & gau¬
deant. Inpotestate tua ÷: qͦmͦ expectes uentu¬

Expanded text:
 gaudent. Sunt enim montes, qui venturo Domino judicare terram, contremiscent. Ergo sunt montes boni, sunt montes mali: montes boni, magnitudo spiritualis; montes mali, tumor superbiae. «Montes exsultabunt a facie Domiorbem terrae in justitia, et populos in aequitate.» Gaudeant ergo montes; ille enim non injuste judicabit. Venturo forte aliquo judice homine, cui non potest patere conscientia, contremiscant homines etiam innocentes, si ab ipso exspectant praemium laudis, vel timent poenam damnationis: quando ille veniet qui falli non potest, gaudeant montes, securi gaudeant; illuminabuntur ab eo, non damnabuntur; gaudeant, quia veniet Dominus judicare orbem terrarum in aequitate; ac si montes justi gaudent, iniqui contremiscant. Sed ecce nondum venit, quid opus est ut tremant? Corrigantur, et gaudeant. In potestate tua est quomodo exspectes ventu
Abbreviated transcription (Latin):
flumina plaudent manib in idipsũ. fu̾int
ꝑsecutiones: & gaudent: scĩ indno. Unde flu¬
mina plaudent manibꝰ: Quid ÷ plaudere
manibꝰ: Gaudere oꝑib. Plaudere. gaudere
est. manib. oꝑibꝰ. Quȩ flumina : Quos ds
fecit flumina: dando illis illã aquã sp̃m¬

Expanded text:
manibus in idipsum: fiunt persecutiones, et gaudent sancti in Deum. Unde flumina plaudent manibus? quid est, plaudere manibus? Gaudere operibus. Plaudere, gaudere est; manibus, operibus. Quae flumina? Quos Deus fecit flumina, dando illis illam aquam Sp
Abbreviated transcription (Latin):
erimꝰ. Scimꝰ qr cũ apparuerit: similes ei eri¬
mꝰ: qm̃ uidebimꝰ eũ sicuti ÷. Adhanc itisio¬
nẽ parate corla ur̃a: adhoc gaudiũ parate.
animas ur̃as. Quomͦ sisolẽ uell& ds̃ osten¬
dere monene ut ocłos pararetis carnis: s
qr sapientie suȩ speciem uob̾ dignat᷑ osten¬
dere. pate ocłos conlis: Beati mundi cordes:
qm̃ ipsi dm̃ itidebunt. Memor fuit miscłie
suȩ iacob: & ueritatis suȩ domꝰ isrł. Iuis est:
unitas xp̃i. Totũ emit: qͥ tantũ p̃ciũ dedit.
U idert̾ om̃s fines t̾rȩ: salutare dĩ nr̃i. Quia¬
gͦ uidert̾: iubilate do untuersa tira. Iam
nostis qͥd sit mbilare: gaudete & loqͥmini.
S qđ gaudetis: loqui ñ potestis. Iubilate.
Gaudium urm̃ expͥmat iubilatio: siñpot᷑
locittio. Nonsit cam̃ mutũ gaudiũ. Cor ñ
taceat dĩ fũ: ñ taceat munera eiꝰ. Si tͥ loquers.
tͥ sanatꝰ es. Siei te sananit dextera eiꝰ: ei loquer
cuti sanatꝰ es. Uidert̾ om̃s fines t̾re. salutare cti

Expanded text:
 cum apparuerit, similes ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est» . Ad hanc visionem parate corda vestra, ad hoc gaudium parate animas vestras: quomodo si solem vellet Deus ostendere, moneret ut oculos pararetis carnis; sed quia sapientiae suae speciem vobis dignatur ostendere, parate oculos cordis. Beati mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt . «Memor fuit misericordiae suae Jacob, et veritatis suae domui Israel.» Quis est iunitas Christi. Totum emit, qui tantum pretium dedit: «Viderunt omnes fines terrae salutare Dei ngo viderunt, «Jubilate Deo, universa terra.» Jam nostis quid sit jubilare. Gaudete et loquimini. Si quod gaudetis loqui non potestis, jubilate; gaudium vestrum exprimat jubilatio, si non potest locutio: non sit tamen mutum gaudium; cor non taceat Deum suum, non taceat munera ejus. Si tibi loqueris, tibi sanatus es; si ei te sanavit dextera ejus, ei loquere cui sanatus es. «Viderunt omnes fines terrae salutare Dei
Abbreviated transcription (Latin):
erat: iã adã illȩ ñ erat. Respondit eue p̃p̃arate
adistã supplantationẽ ⁊ tẽptationẽ. & ait illi.¬
Ecce auduumꝰ qͦmͦ tundit᷑ cuba ista: Ecussit euꝰ
diabolus acapite usq adpedes graui uulner.
& putrescens urrntibꝰ sedebat instercore. Aud¬
tuba huiꝰ ductilis. dilcẽ uocẽ siplacie aucdiail¬

Expanded text:
erat, jam ille Adam non erat. Respondit Evae praeparatae erat, jam ille Adam non erat. Respondit Evae praeparatae ad istam supplantationem et tentationem, et ait illiEcce audivimus quomodo tunditur tuba ista. Percussit eum diabolus a capite usque ad pedes gravi vulnere, et putrescens vermibus sedebat in stercore. Audtubae hujus ductilis vocem dulcem, si placet, audia
Abbreviated transcription (Latin):
mertham: & uoce psalmi psallite. Nonuoce sola
assumite oꝑa. ut ñ tantũ cantetis: s &oꝑe¬
t insimilitudinibꝰ. In tubis ductilibꝰ: Eu
tube cornee. Qdsibi uolunt tube ductiles. stu¬
be cornee: Ducdiles tubȩ ereẽ sunt: tundendo ꝓ¬
ducunt᷑. Sicundendo: gͦ uapulando. fritis tu-¬
be ductiles adlaudẽ cdi ꝓducte: sicũ tribulami¬
ni ꝓficiatis. Tribulatio. tunsio. ꝓfectꝰ ꝓductio ÷.¬
⁊ tiba ductibis erat iob: qͣndo repente ꝑcussus tan¬
tis capͥnis & orbitate filioꝵ. Tunsione illa tan¬
ta tribulationis factꝰ tuba ductitis sonuit. dns̃
dedit. dnis abstulit. sicut dnõ placuit ita fac¬
tuꝰ ⁊: sit nomen dm̃ benedictũ. Quomͦ sonuit.
quã suauẽ sonũ dedit ista ductilis tuba : Ad
Subposita ena asecductionẽ: ipcor eiꝰ seruata ad
ministeriũ diaboli. ñ adsolattũ mariti. Sugge¬
prtrescer& uermib. Melior iob putris infterore.
quã illȩ integer inꝑadiso. S adhuc illa eua

Expanded text:
thara et voce psalmi.» Psallite, non voce sola; assumite opera, ut non tantum cantetis, sed et operetur in similitudinibus: «In tubis ductilibus et voce tubae corneae.» Quid sibi volunt tubae ductiles et tubae corneae? Ductiles tubae aereae sunt, tundendo producuntur. Si tundendo, ergo vapulando. Eritis tubae ductiles, ad laudem Dei productae, si cum tribulamini proficiatis: tribulatio tunsio, profectus productio est. Tuba ductilis erat Job, quando repente percussus tantis damnis et orbitate filiorum, tunsione illa tantae tribulationis factus tuba ductilis, sonuit: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est: sit nomen Domini benedictum.» Quomodo sonuit! quam suavem sonum dedit! Ista ductilis tuba adhSupposita Eva ad seductionem, uxor ejus servata ad ministerium diaboli, non ad solatium mariti, suggeputresceret vermibus. Melior Job putris in stercore, quam ille integer in paradiso. Sed adhuc illa Eva
Abbreviated transcription (Latin):
tilib & uoce tubȩ corneȩ̃. qͥd sequit᷑. Cõmo¬
uect᷑ mare & plenitudo eiꝰ. fr̾s. p̾dicantib
ueritate̾ apłis tãꝗͣ tubis ductilib & tubis
corneis cõmotũ ÷ mare. furrexert̾ fluctꝰ. cre¬
uert̾ tẽpestates. facdȩ sunt ꝑsecutiones ȩccłiȩ.
Unde cõmotũ: mare : Cũ iubilabat᷑dõ. cum
psallebat᷑ dõ. Dĩ aures delectabant᷑: maris
fluctꝰ exxitabant᷑. Cõmoueat᷑ mare & plenitu¬
do eiꝰ: Orbis tĩȩ & om̃is habitantes mea. Cõ

Expanded text:
equitur? «Commoveatur mare et plenitudo ejus.» Fratres, praedicantibus veritatem Apostolis, tanquam tubis ductilibus et tubis corneis, commotum est mare, surrexerunt finctus, creverunt tempestates, factae sunt persecutiones Ecclesiae. Unde commotum est mare? Cum jubilabatur, cum psallebatur Deo; Dei aures delectabantur, maris fluctus excitabantur. «Commoveatur mare et plenitudo ejus, orbis terrae et omnes habitantes
Abbreviated transcription (Latin):
quã apłs herens xp̃o. herens illi dexitre dequa
tenet᷑ malleus: ut ꝓducat tubã. in illa dextera
positꝰ fecit & ipse. Deillo malleo dicit dequibꝰdã
qs tradidit sathane. ut discant nͣ blasphemare.
Tradidit malleo tundendos: malesonabant: an¬
teꝗͣ ꝓducerent᷑. fo̾rte ꝓducti & facti tube ducti-¬
les: amissa blasphemia laudes drã sonuert̾. Hee
st̾ tubȩ ductiles. Uox tube cornẽȩ qͥd ÷: sornui
excedit carne̾ necesse ÷ ut carne̾ fuꝑando sit fir¬
de hoc : Quia carne̾ suꝑabit. Qui uult. eẽ. tuba
cornea: super& carnẽ. Qͥd ÷ suꝑ& carnẽ: łrans¬
cendat carnales affectꝰ. uincat carnales libidi¬
nes. Audi tubas corneas. Si autẽ surrexistis

Expanded text:
us haerens Christo, haerens illi dexterae de qua tenetur malleus ut producat tubam, in illa dextera positus facit et ipse de ipso malleo; dicit de quibusdam, «Quos tradidi satanae, ut discant non blasphemare» . Tradidit malleo tundendos. Male sonabant antequam producerentur; forte producti et facti tubae ductiles, amissa blasphemia, laudes Domini sonuerunt. Hae sunt tubae ductiles. 7. Vox tubae corneae quid est? Cornu excedit carnem: necesse est ut carnem superando sit firde hoc? Quia carnem superavit. Qui vult esse tuba cornea, superet carnem. Quid est, superet carnem? Transcendat carnales affectus, vincat carnales libidines. Audi tubas corneas: «Si autem resurrexistis
Abbreviated transcription (Latin):
uit ei. Multi enĩ sanant᷑ sibi: ñ ei. Ecce quã
multi cupiunt: sanitatẽ ista corꝑalẽ & abil¬
lo accipunt. & ab illo sanant᷑ & ñ illi sanan¬
tͣ. Quomͦ ab illo sanant᷑ & ñ illi sanant᷑
Accepta sanitate lasciuiunt: qi egroti casti
erant. sanati adulteri fiunt. Quicũ egrota¬
rent neminẽ ledebant: receptis utrib iua-¬
dunt & opprimunt innocentes. Sanati ft̾:
s ñei. Quis ÷ qͥ sanat᷑ ei: Qui intꝰ sanatur.
Quis ÷ qͥ intꝰ sanat᷑: Qui credit ineu. & cũ in¬
teriꝰ fuerit sanatꝰ: innouũ hominẽ reforma¬
tͣ. Postea & hoc qł largu& adtepꝰ caro ista mor

Expanded text:
vit ei.» Multi enim sanantur sibi, non ei. Ecce quam multi cupiunt sanitatem istam corporalem, et ab illo accipiunt; ab illo sanantur, et non illi sanantur? Quomodo ab illo sanantur, et non illi sanantur? Accepta sanitate lasciviunt: qui aegroti casti erant, sanati adulteri fiunt; qui cum aegrotarent, neminem laedebant, receptis viribus invadunt et opprimunt innocentes: sanati sunt, sed non ei. Quis est qui sanatur ei? Qui intus sanatur. Quis est qui intus sanatur? Qui credit in eum ut cum interius fuerit sanatus, in novum hominem reformatus, post
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbat: qr ettam ipse tinidit. Non enĩ facere ul¬
leũ dese ipso. Deisliꝰ ent᷑ diaboli pena futua
ꝓpħa cõmemorans ait. Contritꝰ ÷ malleus itil¬
nerse tire. Malleũ innuerse tĩȩ: diabolũ iiit in¬
teltigi. Deipso malle imanii diĩ posito. id: inpo-¬
testate dĩ tundint᷑ ductiles ttibe: ut resonent
laudes di Uidete quẽ acdmocdũ audeo dioere fr̾s
mrei. Deito malleo: etiã apls tundebat᷑. Ne mag¬
nituidine inqͥt reuelationuᷤ extollar: datꝰ : mͥ
stmmuilus cariris meȩ argłs sathane qͥ me colafirae.

Expanded text:
a ipse etiam tundit; non enim faceret malleus de seipso. De illius enim diaboli poena futura propheta commemorans ait: «Contritus est malleus uniae» . Malleum universae terrae, diabolum voluit intelligi. De ipso malleo in manu Dei posito, id est in potestate Dei, tunduntur ductiles tubae, ut resonent laudes Dei. Videte quemadmodum audeo dicere, fratres mei, de isto malleo etiam Apostolus tundebatur: «In magnitudine,» inquit, «revelationum ne extollar, datus est mihi stimulus carnis meae a
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nouuͦ. Nã aꝑtiꝰ alibi sic dr̃ Cantate dnoͣ can¬
ticũ noutũ: amntate dnõ omĩs tr̾a. Ut intelli¬
gant qui se p̃cidunt a cõminione tociꝰ orb̃ t̾ra¬
rũ: nͨ se posse cantare catiticũ notui. qr canticuꝰ
nouuͦ in toto orbe tr̃arũ ñ inparte cautat᷑. Et
hic adtendite. & itidete hoc dici. Et cũ dr uni¬
uerso orbi tr̃arũ ut cant& cantict᷑ nouũ: hoc
intelligit᷑ qe pax cantat canticũ nouũ. Can¬
cate chõ cantict̃ nouuĩ. Qna mirabilia fec̃
dñs. Que mirabilia: Etre mͦ legebat᷑ aigliũ:
& audiuimꝰ mirabilia dnĩ. Efferebat᷑ morturis
unicꝰ matris fuȩ: quȩ erat iudua. Misertꝰ
cepit loqͥ. & reddidit illũ matri suȩ. fece mi¬
rabilia fecit dñs. S multo maiora mirabi

Expanded text:
cum novum. Nam apertius alibi sic dicitur, «Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra» ; ut intelligant qui se praecidunt a communione totius orbis terrarum, non se posse cantare canticum novum, quia canticum novum in toto, non in parte cantatur. Et hic attendite et videte hoc dici. Et cum dicitur universo orbi terrarum ut cantet canticum novum, hoc intelligitur, quia pax cantat canticum novum. «Cantate Domino canticum novum; quoniam mirabilia fecit Dominus.» Quae mirabilia? Ecce modo legebatur Evangelium, et audivimus mirabilia Domini. Efferebatur mortuus unicus matris suae, quae erat vidua: misertus coepit loqui, et reddidit illum matri suae . Ecce mirabilia fecit Dominus; sed multo ma
Abbreviated transcription (Latin):
ba ñ÷ illa quȩ delectat aures dĩ: insultatiõis
tuba. infructuosũ bellũ facit. Tuba cornea te
ergat actuersus diabolũ: ñ tuba cornea ad¬
uersus frẽm tuũ. Intubis ducdilib & uoce.
tubȩ corneȩ. Iubilate inconspeti regis diũ.

Expanded text:
ba non est illa quae delectat aures Dei: insultationis ba non est illa quae delectat aures Dei: insultationis tuba infructuosum bellum facit. Tuba cornea te erigat adversus diabolum, non tuba carnea adversus fratrem tuum. «In tubis ductilibus et voce tubae corne
Abbreviated transcription (Latin):
Id ÷ carnẽ excedite. nolite carnalia cogitare. Hon¬
dũ erant tubȩ corneẽ: qͥb adhuc ita loquebat᷑.
F rs. ñ pottu nob̾ loqui quasi spũalib s quasi car¬
nałib: tãꝗͣ paruulis inxp̃o. lac uob̃ potũ dedi
ñ escã. Neq enĩ poteratis: s nec adhue quidẽ
potestis. estis emꝰ adhuc carnales. Ergo ñerant
tube corneȩ̃: qr nͨ excesserant: carue̾. Cornu & car¬
ni her& et carnẽ excedit. & quãꝗͣ decarne oriat᷑
suꝑat carnẽ. Fies gͦ excarnali spualis. Adhuc
carne calcas tr̃ã. & spũ erũpis inceluĩ. In carne
illis ait. unde ꝓbar& illos carnales carnalia sa¬
ego spephe. nonne carnales estis. & scł̃m homi¬
regauit. s ds incrementũ dedit. Nult illos
gͦ erigi abspe: quã in honine posuerant. et.
contirgere sp̃ualia xp̃i: ut possent. ẽ tubȩ
cornee. si suꝑarent: carnẽ. fr̾s nolite insultare.
frĩb qͦs nondũ conuertit miscdia xp̃i. Noue.¬
ritis qi quãdui hoc facitis: carneᷤ sapitis. lu¬

Expanded text:
Id est, carnem excedite, nolite carnalia cogitare. Nondum erant tubae corneae, quibus adhuc ita loquebatur: «Fratres, non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus. Tanquam parvulis in Christo, lac vobis potum dedi, non escam; neque enim poteratis: sed nec adhuc quidem potestis; estis enim adhuc carnales.» Ergo non erant tubae corneae, quia non excesserant carnem. Cornu et carni haeret, et carnem excedit; et quanquam de carne oriatur, superat carnem. Si es ergo ex carnali spiritualis; adhuc carne calcas terram, et spiritu erumpis in coelum: «In carne illis ait, unde probaret illos carnales carnalia saEgo Cephae: nonne carnales estis, et secundum homirigavit; sed Deus in crementum dedit» . Vult illos ergo erigi ab spe quam in homine posuerant, et contingere spiritualia Christi; ut possent esse tubae corneae, si superarent carnem. Fratres, nolite insultare fratribus quos nondum convertit misericordia Dei; noveritis quia quamdiu hoc facitis, carnem sapitis. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
ocłi mei salutare. tuũ Notũ fec̃ dñs saluta¬
re fitũ. Cui notũ fecit : Parti. anuntuerso:
Nonparti aliciti. Nemo fallat. nemo decipiat.
nemo dicat ecce hic ÷ xpc̃: ecce illic. Qui dic̃
ecce hic ÷ ecce illic: partes ostendit. Cui notu᷑
fecit dñs salutare sitũ : Audi qͥd sequit᷑.
Atłe conspectũ genttũ reuelauit iusticiã
fuam. Dextera di brachiũ di salutare d̃ĩ

Expanded text:
oculi mei salutare tuum . Notum fecit Dommus salutare suum.» Cui notum fecit? parti, an universo? Non parti alicui. Nemo fallat, nemo decipiat, nemo dicat, «Ecce hic est Christus, ecce illic» : qui dicit, «Ecce hic est, ecce illic,» partes ostendit. Cui «notum fecit Dominus salutare suum?» Audi quid sequitur: «Ante conspectum gentium revelavit justitiam suam.
Abbreviated transcription (Latin):
icui sol& scriptura psalmoꝵ misteria
intitulis ponere: & frontẽ psalmi sublimita¬
te sacram̃ti decorare. ut sciamꝰ qui intraturi
sumꝰ. cũ tã ꝗͣ suꝑ postẽ qͥd intꝰ agat᷑ legerimꝰ
uł ciiꝰ domꝰ sit. uł qͥsnã fit illiꝰ pretii possessor.
ita & in hoc psalmo seriptꝰ ẽ. titulus de titulo.
H ab& enĩ infinẽ necorrĩtpas. ipsi dauid intitu.¬
li inscriptionẽ. Hocẽ. qđ dixit: titulus deti¬
tulo. Quenã enĩ sit cituli huiꝰ inscriptio quã
corrũpi uetat: ȩuangłiũ nob̾ indicat. Nã cũ¬
dñs erucifigeret᷑. titulus inscriptꝰ ẽ. apilato.
&e positꝰ rex iudeoꝵ trib linguis. hebraica.
greca. latina. Quȩ linguȩ. toto orbe maxime
excellunt. Igit᷑ rexsi iudeoꝵ crucifixus & itidĩ
regẽ suũ crucifixert̃: crucifigendo eũ etiã regẽ
gentũ fuent magis qua ocideit ⁊̃ quidẽ
Et mortuus ẽ. ille ꝓ nob̾: & sanguine suorede¬
mit nos. Et mͦ non ÷ corruptꝰ titulus: qi illȩ

Expanded text:
icut solet Scriptura Psalmorum mysteria in titulis ponere, et frontem Psalmi sublimitate sacramenti decorare, ut sciamus qui intraturi sumus, cum tanquam super postem quid intus agatur legerimus, vel cujus domus sit, vel quisnam sit illius praedii possessor: ita et in hoc psalmo scriptus est titulus de titulo. Habet enim, In finem, ne corrumpas ipsi David in tituli inscriptionem. Hoc est quod dixi, titulus de titulo. Quaenam enim sit tituli hujus inscriptio quam corrumpi vetat, Evangelium nobis indicat. Nam cuDominus crucifigeretur, titulus inscriptus est a Pilato, et positus, Rex Judaeorum , tribus linguis Hebraea, Graeca, et Latina: quae linguae toto orbe maxime excellunt. Igitur si Rex Judaeorum crucifixus est, et Judaei regem suum crucifixerunt, crucifigendo eum etiam regem gentium fecerunt magis quam occiderunt. Et quidem et mortuus est ille pro nobis, et sanguine suo redemit nos. Et modo non est corruptus titulus: quia ille
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑi: & xp̃c tam̃ loquit᷑. Ibi timendũ ẽ: ne
erre qͥsq. Cito enĩ ꝑgit ut capiti aptae quod
uid& corꝑi ñ conuenire. Ipse deniq in cruce
sic adnos uenit. ut illũ deserer&: aut sic illũ
misit. ut abillo discecleret. S: qͥa homo deseitꝰ
ẽ. adeo adã ille peccans qui cũ soler& ad faci¬
em dei gaudere. conscientia peccati det̾ritꝰ:
fugit agaudio suo. Et uere dereliqͥt illum
ds̃. qͥa ipse deseruit dm̃. Exquo adam xp̃c
cũ carnẽ accepiss&. hoc exꝑsona ipsiꝰ carnis ait.

Expanded text:
Christus tamen loquitur. Ibi non timendum est ne erret quisque; cito enim pergit ut capiti aptet quod videt corpori non convenire. Ipse denique in cruce sic ad nos venit, ut illum desereret; aut sic illum misit, ut ab illo discederet? Sed quia homo desertus est a Deo, Adam ille peccans, qui cum soleret gaudere ad faciem Dei, conscientia peccati deterritus fugit a gaudio suo ; et vere dereliquit illum Deus, quia ipse deseruit Deum: ex quo Adam Christus cum carnem accepisset, hoc ex persona ipsius carnis ait,
Abbreviated transcription (Latin):
ert uenert discipłi eiꝰ & abstulert eũ. Hocẽ uere
xp̃m uelle int̾ficere. nom̃ refurrectionis eiꝰ
extinguere. ut m̃datiũ ęu̾głio p̃ferretur.
S quomͦ illud ñ effecit saul ut int̾ficer& dđ̃:
sic& hoc ñ potuit regnũ udeoꝵ efficere ut
plus ualer& testimoniũ custoduꝰ dormien¬
tiũ: quã apłoꝵ uigilantiũ. Quid eni edo¬
cti sunt custodes ut dicerent: Damꝰ inqui¬
unt uob̾ qͣntũ uultis pectinie & dicite. qͥa
cũ dormistis uenert̾ discipłi eiꝰ & abstulert̾ euꝰ.
Ecce quales testes mendatiĩ contra ueritatẽ &
resurrectionẽ xp̃i inimici eiꝰ ꝑsaul figurati
ꝓ dixert̾. Int̾roga infidelitas testes dormien¬
tes: respondeant tibi. qͥd actũ sit in sepulcro
Qui si dormiebant. unde sciert̾ : Si uigilabant.
fures quare ñ tenuert̾: Dicat gͦ: qđ sequit᷑¬

Expanded text:
 venerunt discipuli ejus, et abstulerunt eum . Hoc est vere Christum velle interficere, nomen resurrectionis ejus exstinguere, ut mendacium Evangelio praeferretur. Sed quomodo illud non effecit Saül, ut interficeret David; sic hoc nec potuit regnum Judaeorum efficere, ut plus valeret testimonium custodum dormientium, quam Apostolorum vigilantium. Quid enim edocti sunt custodes ut dicerent? Damuunt, quantum vultis pecuniae; et dicite quia cum dormiretis, venerunt discipuli ejus, et abstulerunt eum. Ecce quales testes mendacii contra veritatem et resurrectionem Christi inimici ejus per Saül figurati produxerunt. Interroga, infidelitas, testes dormientes; respondeant tibi quid actum sit in sepulcro. Qui si dormiebant, unde scierunt? Si vigilabant, fures quare non tenuerunt? Dicat ergo quod sequit
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ tuã terminos tre. Reges eos inuiga ferrea:
& tãquã uas figuli confringes eos. Quos regit
qͦs conterit: Regit obedientes: conterit resisten¬
tes. Ergo ne corrũpas: obtime & ꝓpħice. Qnͣdo¬
quidẽ & illi iudei suggessert̾ tunc pilato &
dixert̾. noli scribere rex uideoꝵ. s scribe qͥa
ipse dixit se regẽ uideoꝵ. Nã & istȩ titulus
inquiunt. confirmauit illũ regẽ nob̾. eẽ. Et
pilatꝰ. Qđ scripsi. scripsi. Et impletũ ẽ. ne cor¬
rũpas. Nec iste solus psalmꝰ hab & huiꝰ modi m¬
scriptionẽ: ut titulus ñ corrũpat᷑. Aliqui psal¬
mi sic p̃notati ft̾: sed tam̃ inomĩb passio drĩ
p̃nuntiat᷑. Ergo & hic intelligamꝰ passionẽ dñĩ.¬

Expanded text:
errea, et tanquam vas figuli conteres eos . Quos reget? quos conteret? Reget obedientes, conteret resistentes. Ergo, Ne corrumpas, optime et prophetice: quandoquidem et illi Judaei suggesserunt tunc Pilato, et dixerunt, Noli scribere rex Judaeorum, sed scribe, quia ipse se dixit regem Judaeorum; nam iste titulus, inquiunt, confirmavit illum regem nobis. Et Pilatus: Quod scripsi, scripsi . Et impletum est, Ne corrumpas. 2. Nec iste solus psalmus habet hujusmodi inscriptionem, ut titulus non corrumpatur. Aliquot psalmi sic praenotati sunt , sed tamen in omnibus passio Domini praenuntiatur. Ergo et hic intelligamus Domini
Abbreviated transcription (Latin):
n&. Crucifixus enĩ xp̃c: & mortitus & sepultꝰ
ẽ. Erat gͦ illa sepultura tãquã domꝰ ad quã
custo diendã misit regnũ iudeoꝵ: qͣndo cu¬
stodes adhibiti sut sepulchro xp̃i. Est quȩ¬
dam historia inscriptura regnoꝵ: qͣndo
misit saul ad custodiendã domu. ut int̾si¬
cer& dauid. S & qͣntũ indefũpsit qͥ psalmũ
scripsit: tantũ debemꝰ discitere cũ titult̃
psalmi tractamꝰ. Hoc nob̃ significare cantũ
uoluit: qͥa missũ ẽ. ad domũ tit custodiret᷑.¬
& illȩ int̾ficeret᷑. Quomͦ gͦ adhoc custo dienda

Expanded text:
pultus est. Erat ergo illa sepultura tanquam domus: ad quam custodiendam misit regnum Judaeorum, quando custodes adhibiti sunt sepulcro Christi . Est quidem historia in Scriptura Regnorum, quando misit Saül ad custodiendam domum, ut interficeret David : sed quantum inde sumpsit qui Psalmum scripsit, tantum debemus discutere cum titulum Psalmi tractamus. Hoc nobis significare tantum voluit, quia missum est ad domum ut custodiretur, et ille interficeretur? Quomodo ergo ad hoc custodita
Abbreviated transcription (Latin):
imprudentiȩ quã cũ haber& inpotestate una
uoce ꝑsequutores suos ꝓsternere pateret᷑ se teneri.
flagellari. conspui. colaphitari. spinis coronari.
ligno asfigi: Imprudentie simile est. Stultum
uidit᷑ s sttiltũ hoc suꝑat om̃s sapientes. Stultũ
quidem ẽ. S & granũ qͣndo cadit int̾ram. si
nemo sciat consuetudinẽ agricolarum stul¬
tũ uidet᷑. labore magno mecit᷑ portat᷑ adare¬
am triturat᷑. uentilatur. pꝰ tanta ꝑicula cębi
& tepestatũ. & labores rusticanoꝵ. curamq
dnoꝵ: mutit᷑ mitit᷑ in horreum frumentum
imprudentia. spes facit. Nongͦ illȩ peꝑcit sibi.
qr & pater illi ñ peꝑcit: s ꝓ nob̾ omĩb tra¬
didit illum. Et de ipso. Qui dilexit me
inqͥt apłs: & tradidit se ipsum ꝓme. Quia
fructum inqͥt ñ redd&e. Hȩc ẽ. imprudentia:

Expanded text:
imprudentiae, quam cum haberet in potestate, una imprudentiae, quam cum haberet in potestate, una voce suos persecutores prosternere, ut pateretur se teneri, flagellari, conspui, colaphizari, spinis coronari, ligno affigi? Imprudentiae simile est; stultum videtur: sed stultum hoc superat omnes sapientes. Stultum quidem est: sed et granum quando cadit in terram, si nemo sciat consuetudinem agricolarum, stultum videtur. Labore magno metitur, portatur ad aream, trituratur, ventilatur: post tanta pericula coeli et tempestatum, et labores rusticanorum curamque dominorum, mittitur in horreum frumentum imprudentia, spes facit. Non ergo ille pepercit sibi; quia et Pater illi non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . Et de ipso, Qui dilexit me, inquit Apostolus, et tradidit seipsum pro me : quia fructum, inquit, n
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ inqͥt: que ñ rapiu tunc exsoluebã. Ipse
dñs ꝓpmquans passioni: in euanglio sic loquit᷑
Tee uenit pͥnceps huiꝰ mindi il÷ Aabolus. et
ime nicħ inueni&. id ÷ quare me occidat
tris mei facio: sungite eam̃. Et ut adpassionẽ¬
qđ non rapuit. Quid ÷ enĩ inme nichil iuenia. e
Iullam culpam. An aliquid ꝑdidit iste diabolus¬
me inueni&. Et camen nichil rapiusse se dicit:
peccatum attendens. nichil usurpasse qđ eiꝰ
non. eẽt. Hoc ẽ. enĩ rapine: hoc iniquitatis. Nam
abipso diabolo extorsit: qͦs ipse rapuerat. Ne
respond& tibi. Uasa ista de domo mea magna
Iam quȩ imprudentia in xp̃o: Nonne ipsȩ ÷
dei uirtꝰ. & dei sapientia: An illam dicit im¬
prudentiam suam de qua dicit apłs stultũ
dei sapientiꝰ ÷ hominibꝰ: Inprudentiam meam
hoc ipsum qđ inme irriserunt. qui sibi uiden¬
tur eẽ. sapientes tuscisti. quare fier&. łu scisti
imprudentiam meam. Quideiuĩ tam simile.

Expanded text:
autem, inquit, quae non rapui, tunc exsolvebam. Ipse autem, inquit, quae non rapui, tunc exsolvebam. Ipse Dominus propinquans passioni, in Evangelio sic loquitur: Ecce venit princeps hujus mundi, id est diabolus, et in me nihil inveniet, id est, quare me occidat tris mei facio, surgite, eamus : et iit ad passione non rapuit. Quid est enim, in me nihil inveniet? Nullam culpam. An aliquid perdidit dme inveniet. Tamen nihil rapuisse se dicit, peccatum attendens, nihil usurpasse quod ejus non esset; hoc est enim rapinae, hoc iniquitatis: nam ab ipso diabolo extorsit quos ipse rapuerat. Nemrespondet tibi: Vasa ista de domo magna mea Nam quae imprudentia in Christo? Nonne ipse est Dei Virtus et Dei Sapientia? An illam dicit imprudentiam suam, de qua dicit Apostolus: Stultum Dei sapientius est hominibus ? Imprudentiam meam: hoc ipsum quod in me irriserunt qui sibi videntur esse sapientes. Tu scisti quare fieret: tu scisti imprudentiam meam. Quid enim tam simile
Abbreviated transcription (Latin):
ruit ea. Ecce ibi duo latrones: ibi & dñs. Et
illi crucifixi: & ille crucifixus. Et illos bdio ha¬
buit mundꝰ s nꝰ gratis: & illũ odio habuit. sed
gratis. Que ñ raptu tunc exsoluebam. Hoc ÷
gratis. Non rapui: & exsoluebam. Non peccaui:
& penas dabam. Solus enũ ipse talis: ipse uere
nichil rapuit. Non solũ nichil rapuit: s etiam
qđ ñ derapina habebat. hoc se eua euauit ut ad
nos uenir&. Non enũ rapinã arbitratꝰ ẽ. eẽ. se
equalem deo: & tam̃ sem& ipsum exmaniuit
fornã serui accipiens. Oñmo ñ rapuit. S quis
raput ÷ Adam. uis rapuut primo: Illȩ ipsȩ:
qui seduxit adam. Quomͦ rapuit diabolus e
Ponã sedem meam adaquilonẽ: & ero similis al¬
tissimo. Usurpauit sibi qđ ñ acceꝑat: ecce rapi
pe uolebat ꝓpmauit. Gustate inqͥt: & eritis siẽ
adi. R apere uoluerunt diumitatẽ: ꝑdiderunt
felicitatẽ. Iuȩ gͦ ñ rapuit : & ideo exsoluit. łgo

Expanded text:
ruit ea. Ecce ibi duo latrones, ibi et Dominus; et ruit ea. Ecce ibi duo latrones, ibi et Dominus; et illi crucifixi, et ille crucifixus: et illos odio habuit mundus, sed non gratis; et illum odio habuit, sed gratis. Quae non rapui, tunc exsolvebam. Hoc est gratis. Non rapui, et exsolvebam; non peccavi, et poenas dabam. Solus enim ipse talis, ipse vere nihil rapuit. Non solum nihil rapuit, sed etiam quod non de rapina habebat, hoc se evacuavit, ut ad nos veniret. Non enim rapinam arbitratus est esse aequalis Deo; et tamen semetipsum exinanivit, formam servi accipiens . Omnino non rapuit. Sed quis rapuit? Adam. Quis rapuit primo? Ille ipse qui seduxit Adam. Quomodo rapuit diabolus? Ponam sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo . Usurpavit sibi quod non acceperat: ecce rapinpere volebat propinavit: Gustate, inquit, et eritis sicut dii . Rapere voluerunt divinitatem, perdiderunt felicitatem. Ille ergo rapuit, et ideo exsolvit. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
s habendo causam bonã ista pati. hȩc laus est.
Laus enĩ ÷ in cause bonitate: ñ in pene acerbitate.
Nam qͣntacũq fueruit supplicia martrrũ: nũ¬
qͥd eqͣnt᷑ supplicus omĩum lationũ. onũum
sacrilegoꝵ. omĩum sceleratoꝵ: quid euĩ. & hos
odit mundꝰ: Odit plane. Exredunt enĩ mun¬
di medietatẽ amplitudine malitiȩ: & ab ipsa
mundanoꝵ qͦdãmodo hominũ societate alie¬
ni sut: infestantes pacẽ etiam t̾renã ut pati¬
unt᷑ multa mala: s ñ gratis. Deniq uide uo¬
cẽ ipsiꝰ latronis cũ dnõ incruce pendentis. cũ
insultar& exalia parte unꝰ duoꝵ latronũ dũo
crueifixo. & dicer& si filiꝰ dei es libera te: cõpes¬
cuit illũ alter & dixit. Tuñ tues dm̃. uł quia
in eadẽ dãpnatione positus es: & nos quidem
iecte ꝓfactis nr̃is. Ecce ñ gratis s confessione ef.¬
fudit exse sanguinẽ: & factꝰ est aptus cibo dnĩ
Txxlusit iniquitatẽ suam: accusauit eam & ca¬

Expanded text:
sed habendo causam bonam, ista pati, haec laus est. Laus enim est in causae bonitate, non in poenae acerbitate. Nam quantacumque fuerint supplicia martyrum, numquid aequantur suppliciis omnium latronum, omnium sacrilegorum, omnium sceleratorum? Quid enim, et hos odit mundus? Odit plane. Excedunt enim mundi medietatem amplitudine malitiae, et ab ipsa mundanorum quodammodo hominum societate alieni sunt, infestantes pacem etiam terrenam; et patiuntur multa mala, sed non gratis. Denique vide vocem illius latronis cum Domino in cruce pendentis, cum insultaret ex alia parte unus duorum latronum Domino crucifixo, et diceret, Si Filius Dei es, libera te: compescuit illum alter, et dixit, Tu non times Deum, vel quia in eadem damnatione positus es? Et nos quidem recte pro factis nostris . Ecce non gratis: sed confessione effudit ex se saniem, et factus est aptus cibo Domini. Exclusit iniquitatem suam, accusavit eam, et ca
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ contingit. Qnͣdo forte necesse erit seruo dei pro¬
hibere abriecates & luxurias maliquo uł fundo
uł oppido. ubi ñ auditũ fuerit. ũbum dei pa¬
rũ ÷ qr cantant. in suꝑ & mipstim incipunt can¬
tare. qui ꝓ hib& illos cantare. Cõparate nunc ilꝰ
ieuinum: & illoꝵ uinũ. Et mine psallebant
qui bibebant unuꝰ. Uinu̾ erroris. uinũ impie¬
tatis. unũ suꝑbiȩ. Ego autẽ orationẽ meam
adte dnẽ. Ego autẽ adte eram. S qͦmͦ adte:
Arando. Quando autẽ maleticeris. & quid agas
nꝰ habes qͣndo tibi iactant᷑ obprobria. & quomͦ
corrigas eum aquo iactant᷑ ñ muenis: nichil tͥ
restat nͥ orare. s mem̃to & ꝓipso orare. Ego autẽ
orationẽ meam adte dnẽ : Temp beneplaciti
ds̃. Ecce enĩ sepelit᷑ granũ. exsingit frucdꝰ. tẽp¬

Expanded text:
ejus contingit: quando forte necesse erit servo Dei proejus contingit: quando forte necesse erit servo Dei prohibere ebrietates et luxurias in aliquo vel fundo vel oppido, ubi non auditum fuerit verbum Dei, parum est quia cantant, insuper et in ipsum incipiunt cantare, a quo prohibentur cantare. Comparate nunc illius jejunium, et illorum vinum. Et in me psallebant qui bibebant vinum: vinum erroris, vinum impietatis, ad te, Domine. Ego autem ad te eram. Sed quomodo? Ad te orando. Quando enim malediceris, et quid agas non habes; quando tibi jactantur opprobria, et quomodo corrigas eum a quo jactantur non invenis, nihil tibi restat nisi orare. Sed memento et pro ipso orare. Ego autem oratione mea ad te, Domine. Tempus beneplaciti, Deus. Ecce enim sepelitur granum; exsurget fruc
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ipsum mͥ mobprobrium factum ÷: qi ñ illis
consensi. hoc ÷ abillis ieuinaui. Qui enĩ ñ con¬
sentit male suadentibꝰ: ieiunat abipsis. & ꝑhoc
ieumium meret᷑ obprobrium. ut ideo illi in¬
diximꝰ: unde illud ÷. Ego autẽ cũ mͥ molesti
eẽnt. induebam me cilicio: & humiliabã mieui.¬
nio animã meam. Posui uestimentũ meu̾ saccuꝰ
id ÷ opposui illis in quã seiurent carne̾ meam:¬
& occultaui diuinitatẽ meam. Sacco. qr caro mor¬
talis erat. ut depeccato condẽpnar& peccatum in
carne. Et posui uestimentu᷑ meum saccũ. Et
factus sum illis in parabolam. id ÷ mirrisionẽ.
arabola autẽ dr̃. qͣndo dat᷑ similitudo de aliquo:
qͣndo de illo male dr᷑. Sic illȩ uerbi grã pereat:
quomͦ illȩ. Parabola ÷ id ÷ cõꝑatio. E similitudo:
uersũ me insultabant qui sedebant mporta. In
porta nichil aliud: quã inpublico. Et in me
psallebant qui bibebant uinuͦ. Putatis hoc fr̃s.
xp̃o tantuᷤ mͦ contigisse: Cotidie illi in mẽbris

Expanded text:
Hoc ipsum mihi in opprobrium factum est, quia non illis consensi, hoc est, ab illis jejunavi. Qui enim non consentit male suadentibus, jejunat ab ipsis; et per hoc jejunium meretur opprobrium, ut ideo illi indiximus, unde illud est, Ego autem cum mihi molesti essent, induebam me cilicio, et humiliabam in jejunio animam meam. Posui vestimentum meum saccum: id est, opposui illis, in quam saevirent, carnem meam; occultavi divinitatem meam. Saccum, quia mortalis caro erat, ut de peccato condemnaret peccatum in carne . Et posui vestimentum meum saccum; et factus sum illis in parabolam; id est in irrisionem. Parabola dicitur, quando datur similitudo de aliquo, quando de illo male dicitur. Sic ille, verbi gratia, pereat quomodo ille, parabola est; id est comparatio et similitudo vers. 13. Adversus me insultabant qui sedebant in porta. In porta, nihil aliud quam in publico. Et in me psallebant qui bibebant vinum. Putatis hoc, fratres, Christo tantummodo contigisse? Quotidie illi in membris
Abbreviated transcription (Latin):
diuitie nonerunt. nͥ qndo ec̃nitatis participes
effecti fuerimꝰ: Timo sunt enĩ uere. diuitie: qͣndo
nichil nobis deerit. Potest. etiam scdm huiꝰ ũbi
intellectum accipi sensus istȩ. id ÷ ut diceret᷑
infixus sum in limo ꝓfundi & non ÷ substantia
id ÷ ad pauꝑtatẽ ꝑueni. Flam hic dicit. Pauꝑ

Expanded text:
nt, nisi quando aeternitatis participes effecti fuerimus? Tunc sunt enim verae divitiae, quando nobis nihil deerit. Potest etiam secundum hujus verbi intellectum accipi sensus iste, ut diceretur, Infixus sum in limo profundi, et non est substantia, id est, ad paupertatem perveni.
Abbreviated transcription (Latin):
nouimꝰ. Ds̃ ms̃. ds̃ ms̃. ut qͥd me dereliquisti:
S qͣnta illa uor fuit. aut quã duiturna. ut
inea raucȩ facte ẽnt. fauces eiꝰ: Diui clamauit
uȩ uob̾ scribȩ & pharisei. diu clamauit ue
mundo abscandalis. Et reuera quomͦ raucꝰ
clamabat & ideo non intelligebat᷑. qͣndo dice¬
bant iudei quid÷ hoc qđ dicit: Durꝰ.ẽ. hic
sermo. quis potest illum audire: Non scimꝰ qͥd
dicat. Iua omĩa uerba dicebat. s illis rauce factȩ.
fuerunt fauces eiꝰ. qui uoces eiꝰ ñ intelligebant.
Laboraui clamans: raucȩ facte sunt fauces meȩ.
Defecerunt ocłi mer: ab sꝑando in dm̃ meũ. Absit
hoc ut aꝑsona capitis accipiat᷑: absit ut defe-¬
cerit ocłi eiꝰ ab sꝑando indm̃ eiꝰ. in quo magis
ds̃ erat mundũ reconcilians sibi. & qui uerbũ
caro factum ÷: & habitauit in nob̾. ut ñ solum

Expanded text:
novimus: Deus, Deus meus, utquid me dereliquisti ? novimus: Deus, Deus meus, utquid me dereliquisti ? Sed quanta illa vox fuit, aut quam diuturna, ut in ea raucae factae essent fauces ejus? Diu clamavit, Vae vobis scribae, et Pharisaei : diu clamavit, Vae mundo ab scandalis . Et revera quomodo raucus clamabat, et ideo non intelligebatur, quando dicebant Judaei: Quid est quod dicit? Durus est hic sermo; quis potest illum audire? Non scimus quid dicat . Ille omnia verba dicebat; sed illis raucae fuerunt fauces ejus, qui voces ejus non intelligebant. Laboravi clamans; raucae factae sunt fauces meae. 8. Defecerunt oculi mei ab sperando in Deum meum. hoc ut de persona capitis accipiamus! Absit ut defecerint oculi ejus ab sperando in Deum ejus, in quo magis Deus erat mundum reconcilians sibi, et quia Verbum caro factum est et habitavit in nobis, ut non solum
Abbreviated transcription (Latin):
aboraui clamans: rauce factȩ sunt fauces meę.
oc ubi. hoc qͣndo: Int̾rogemꝰ euangłium. Pasli¬
onẽ quippe drũ nr̃i: in hoc psalmo cognoseimꝰ
Equidẽ passum eũ nouumꝰ. intrasse aquas usq
Legimꝰ. credimꝰ tẽpestate illum demersim. ẽ. qr pre.¬
ualuit seditio adoccidenctim eum. Agnoscimꝰ.
uerũ ÷: eum laborasse clamando. Et raucas factas
fauces ipsi᷑ ñ solum leginꝰ: s etiam cont᷑ legiꝰ q
ñ respondebat eis uerbum. Ut adimpleret᷑ qđ in
alio psalmo dictum ÷ fãctꝰ sum sicut homo non
audiens: & ñ habens more suo redargutiones.
Et qađ̃ mesaia ꝓphatũ ÷: Sicut ouis adimmolan¬
dum ductꝰ ẽ: & sicut agnꝰ coram condente se
sic non aꝑuit os siumm. Si factꝰ ẽ. sicut homo
ñ audiens & ñ habens more suo redargutiões.
qͣmͦ laborauit clamans. & raucȩ factȩ sunt.
fauces eiꝰ: An ideo iam tunc tacebat. qi rau¬
cus erat qui sine cauisa tantũ clamauerat:
Et illam quidẽ eiꝰ uocẽ depsalmo qͦdã incruce.

Expanded text:
ns; raucae factae sunt fauces meae. Hoc ubi? hoc quando? Interrogemus Evangelium. Passionem quippe Domini nostri in hoc psalmo cognoscimus. Et quidem passum eum novimus; intrasse aquas usquelegimus, credimus; tempestate illum demersum esse, quia praevaluit seditio ad eum occidendum, agnoscimus: verum et laborasse eum clamando, et raucas factas esse fauces illius, non solum non legimus, sed etiam contra legimus, quia non respondebat eis verbum, ut impleretur quod in alio psalmo dictum est, Factus sum quasi homo non audiens, et non habens in ore suo redargutiones ; et quod in Isaia prophetatum est, Sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente se, sic non aperuit os suum . Si factus est sicut homo non audiens, et non habens in ore suo redargutiones, quomodo laboravit clamans, et raucae factae sunt fauces ejus? An ideo jam tunc tacebat, quia raucus erat, qui sine causa tantum clamaverat? Et illam quidem ejus vocem de psalmo quodam in cruce
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: qui tunc credidit qͣndo illi defecerus.
Uide mẽbra eiꝰ desꝑantia. Attende duos illos
qͦs p resurrectionẽ iuenit inuia colloquen¬
tes sectĩ. quoꝵ imꝰ erat cleopas qͣndo detine¬
bant᷑ ocłi eoꝵ ne agnoscerent eum. Quomͦ enum
ocłi agnoscerent. a quo mente titubarant: Factũ
erat aliquid inocłis ipsoꝵ: simile mentis ipsoꝵ
Lo quebant᷑ eñ ut̾ se. Et cũ ab eo cõpellerent᷑ unde
loquerent᷑: responderunt. lu solus peregrtnaris

Expanded text:
sunt, qui tunc credidit, quando illi defecerunt . Vide membra ejus desperantia; attende duos illos quos post resurrectionem invenit in via colloquentes secum, quorum unus erat Cleophas, quando detinebantur oculi eorum ne eum agnoscerent. Quomodo enim oculis agnoscerent, a quo mente titubarant? Factum erat aliquid in oculis eorum simile mentis ipsorum. Loquebantur enim inter se, et cum ab eo compellarentur unde loquerentur, responderunt: Tu solus pe