comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc est ut decorporalibus temporalib que rebus acerna &espirttalia
eademq trinitas : una quaedam summares communisq: omnib
fruentib: ea: Si tamenres & nonrerum omnium causa sit : si tamen
et causa : non enim s acile nomen quod tantae excellentiae conueniat
et singulusquisq horum plena subtantia: et simulomne sun a substanias
Pater nec filius est nec sp̃r sc̃s: filius necpat̃ ẽ nec sp̃ssẽs : Sp̃ssẽs necpat ẽ necfi¬
eadem tribus acernitas eadem in commut abilitas : eadem maiestas
eadem potestas : In patreunitas : In filio ae qualitas . In spũ scõ unitatis
aequalitatisq concordia: Et tria haec : Vnumomnia ꝓpter patrem
Aequalia omnia propterfilium : Conex aomnia propter spm scm:
Diximus ne aliquid & sonuimus aliquid dignumdõ : Immouero
nibilme aliud quam dicere uoluis sesentio: si autem dixinon hoc est
quod dicere uolui : Hoc undescionisi quiadsineffabilis est:
Quod autem amedictum est : si in effabile esset dictũ non ess& :

Expanded text:
hoc est, ut de corporalibus temporalibusque rebus aeterna et spiritualia s sanctus, eademque Trinitas, una quaedam summa res, communisque omnibus fruentibus ea; si tamen res et non rerum omnium causa sit, si tamen et causa. Non enim facile nomen quod tantae excellentiae conveniat et singulus quisque horum plena substantia, et simul omnes una substantia. Pater nec Filius est nec Spiritus sanctus, Filius nec Pater est nec Spiritus sanctus, Spiritus sancteadem tribus aeternitas, eadem incommutabilitas, eadem maiestas, eadem potestas. in patre unitas, in filio aequalitas, in spiritu sancto unitatis aequalitatisque concordia, et tria haec unum omnia propter patrem, aequalia omnia propter filium, conexa omnia propter spiritum sanctum. Diximusne aliquid et sonuimus aliquid dignum deo ? immo uero nihil me aliud quam dicere uoluisse sentio. si autem dixi, non est quod dicere uolui. hoc unde scio, nisi quia deus ineffabilis est ? quod autem a me dictum est si ineffabile esset, dictum non esset.
Abbreviated transcription (Latin):
mus ut nullo modo spes nostroc fallatur: Proptere a dereb: continentib fidem
quantũ protempore satis esse arbitratus sumdicere uolui : quia in aliis uoluminus
si ue peralios siue pernos multai amdicta sunt : Modusitaq: sit istelibrihuius:
E&era de signis quantum dñs dederit disseremus: aaiteliauxistra¬

Expanded text:
amus, ut nullo modo spes nostra fallatur. Propterea de rebus continentibus fidem, amus, ut nullo modo spes nostra fallatur. Propterea de rebus continentibus fidem, quantum pro tempore satis esse arbitratus sum, dicere volui, quia in aliis voluminibus, sive per alios sive per nos multa jam dicta sunt. Modus itaque sit iste libri hujus. Caetera de signis, quantum Dominus dederit, disseremus. LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
perfectum sane. quantumin hacuita potest : Nam in comparatione futura eut
nullius iusti& sc̃i est uita istaperfecta: Ideomanentinquit. fides spes caritas
tria haecinaior autemhorum est caritas : Quia & cumquisq ad acerna peria¬
nerit : duob istis decentib: caritas austior & cestior permanebit : Qua proptir
bona & fide non ficta: Omnem intellectũ diuinarũ scripturarũ adistatria
relaturus ad tractationemillorũ librorũ securus accedat: Cum enim dicere
caritas. addidit de cordepuro: ut nihil aliud quamid quod diligendum est
diligatur: Conscientiã ergobonam coniũxit: propterspem : Illeenim se
adid quod credit & diligit peruenturumes sedesperat : Cuimalae conscient
scrupulus in est : Tertio& fide inquit non ficta: si enimfides nostracmenda ci
caruerit : tunc & nondiligimus quod non ẽ. diligendũ : Et rec te uiuendo id spen¬

Expanded text:
perfectum sane, quantum in hac vita potest; nam in comparatione futurae vitae, perfectum sane, quantum in hac vita potest; nam in comparatione futurae vitae, nullius justi et sancti est vita ista perfecta; ideo manent, inquit, fides, spes, charitas, tria haec, major autem horum charitas, quia et cum quisque ad aeterna pervenerit, duobus istis decedentibus charitas auctior et certior permanebit. CAPUT XL.-- Qbona, et fide non ficta , omnem intellectum divinarum Scripturarum ad ista tria relaturus, ad tractationem illorum Librorum securus accedat. Cum enim diceret, charitas, addidit, de corde puro, ut nihil aliud quam id quod diligendum est, diligatur. Conscientiam vero bonam conjunxit propter spem: ille enim se ad id quod credit et diligit perventurum esse desperat, cui malae conscientiae scrupulus inest. Tertio, et fide, inquit, non ficta. Si enim fides nostra mendacio caruerit, tunc et non diligimus quod non est diligendum, et recte vivendo id sper
Abbreviated transcription (Latin):
et acerna hoc inter est : quod temporale aliquid plus diligitur ante quam habeatir:
uilescit autẽ cum aduenerit : non enim satiat animã : cuiuera est &cestas edes a&errt
&ernũ autẽ ardentius diligitur ad eptũ quam desideratum : Nullienim de sideranti
conceditur plusde illo existimarequam sehab& . ut eiuilescat cum minus inuenerit:
sed quantum quisq ueniens existimare potuerit : plus perueniens inuenturus est :
Homoltaq fide & spe. & caritate subnixus eaq in concus sesttinens. non inchȩo
scripturis nisi ad alios instruendos : Itaq multi perhaectna &rm insolitudine
sinecodicib uiuunt: Tinde in illis arbitror iamimpleium esse quod dictum est
Siues  proph&iae euacuabuntur: siue linguaeces sibunt. siuescientiaeua ciu
bitur : Quib tamen quasi machinis. tanta fidei. & spei & caritatis in eis surrexit in¬
structio ut ꝑfectum aliquid tenentes ea quae sunt ex pastenonquaerant

Expanded text:
atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur antequam habeatur, atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur antequam habeatur, vilescit autem cum advenerit; non enim satiat animam, cui vera est et certa sedes aeternitas: aeternum autem ardentius diligitur adeptum, quam desideratum: nulli enim desideranti conceditur plus de illo existimare quam se habet, ut ei vilescat cum minus invenerit; sed quantum quisque veniens existHomo itaque 45 fide, spe, et charitate subnixus, eaque inconcusse retinens, non indiget Scripturis, nisi ad alios instruendos: itaque multi per haec tria etiam in solitudine sine codicibus vivunt; unde in illis arbitror jam impletum esse quod dictum est, sive prophetiae evacuabuntur, sive linguae cessabunt, sive scientia evacuabitur destruetur: quibus tamen quasi machinis, tanta fidei, et spei, et charitatis in eis surrexit instructio, ut perfectum aliquid tenentes, ea quae sunt ex parte non quaerant:
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo : ut amando sententiam suam scriptura e incapiat offensior esse . quam
ibi quodmalum si serperesi uerit ẽ uest&us exeo : Perfidemenim ambulamus non ꝑspeci
itubabitautem fides : sidiuinarum scripturarum uacillat auctoritas : Porro
fide titubante. caritas &iam ipsalanguescit : Namsia fide quis quececiderit :
caritate &iam necesse ẽ. cadat : Non enim potest diligere quod esse noncredit :
porro si & credit& diligit benea gendo & prȩceptis morũ bonorũ optemperando :¬
fficit ut & iamsper& seadid quod diligit es senenturum ¶ Itaq triahaec sunt :
pecies quã uidebimis : et spei succedit beatitudo ipsa ad quã peruenturi sumus:
aritas autem &iamistis decentib: augebitur potius : si enim credendo diligimus
quod nondumuidemus quanto magiscum uiderecoeperimus : et sisperando diligimis
q uonon dum peruenimus quanto magiscum ꝑ uerimus Iner temporalia quippee

Expanded text:
quomodo, ut amando sententiam suam, Scripturae incipiat offensior esse quam quomodo, ut amando sententiam suam, Scripturae incipiat offensior esse quam sibi. Quod malum si serpere siverit, evertetur ex eo. Per fidem enim ambulamus, non per speciem ; titubabit autem fides, si divinarum Scripturarum vacillat auctoritas: porro fide titubante, charitas etiam ipsa languescit. Nam si a fide quisque ceciderit, a charitate etiam necesse est cadat; non enim potest diligere quod esse non credit: porro si et credit et diligit, bene agendo et praeceptis morum bonorum obtemperando efficit, ut etiam speret se ad id quod diligit esse venturum. Itaque tria haec sunt, species, quam videbimus; et spei succedit beatitudo ipsa, ad quam perventuri sumus: charitas autem etiam istis decedentibus augebitur potius. Si enim credendo diligimus quod nondum videmus, quanto magis cum videre coeperimus? et si sperando diligimus quo nondum pervenimus, quanto magis cum pervenerimus? Inter temporalia quippe
Abbreviated transcription (Latin):
ut cuimentitur fidem sibihabeat : quam tamen eimentiendo non seruat:
Omnis autem fideiuio lator iniquus est : autigitur in iquitas aliquando es
utilis quod fierinon potest: aut mendaciũ semꝑ inutile est
ed quis quis in scripturis aliud sentit quam illequis cripsit. illis nonmentientib:
allitur: sed tamen ut dicere coeperam si ea sententia fallitur qua aedific& caritate
quae finis precepti est : Ita fallitur acsiquis quã errore de serensuiam : eo tamen
pagrum pergat quo &iamuia illa ꝑducit: corrigendus est tamen : et quam situt ilius
uiiã non deserere demonstrandum ẽ : ne consu&udined euandi &iam intioensuersum
aut peruersum irecogatursas serendo enim temere quodille non sensit quemlegit :
plerumq: incurrit in alia qua e illis ententia e contexerenequeat : Quaesi uera
a cesta es seconsentit : illud nonpossit uerũ eẽ quod senserat : Fitq: in eonescio

Expanded text:
ut cui mentitur fidem sibi habeat, quam tamen ei mentiendo non seruat. ut cui mentitur fidem sibi habeat, quam tamen ei mentiendo non seruat. omnis autem fidei uiolator iniquus est. aut igitur iniquitas aliquando est utilis, quod fieri non potest, aut mendacium semper inutile est. sed quisquis in scripturis aliud sentit quam ille qui scripsit, illis non mentientibus fallitur, sed tamen, ut dicere coeperam, si ea sententia fallitur, qua aedificet caritatem, quae finis praecepti est, ita fallitur, ac si quisquam errore deserens uiam eo tamen per agrum pergat, quo etiam uia illa perducit. corrigendus est tamen et quam sit utilius uiam non deserere demonstrandum est, ne consuetudine deuiandi etiam in transuersum aut peruersum ire cogatur. Asserendo enim temere quod ille non sensit quem legit, plerumque incurrit in alia quae illi sentenet certa esse consentit, illud non possit verum esse quod senserat; fitque in eo, nescio
Abbreviated transcription (Latin):
tellexisseuid&ur : ita ut eo intellectu non aedific& istam geminã caritatẽ đi
& ꝓximinondum intellexit : Quis quis uero talem in desententiamd ixerit.
ut huic aedificã dae caritatisitutils. nec tamen hoc dixerit quod ille quemlegi
eolo cosensis se probabitur: noni erniciosefallitur ne comninomentitur :
In est quippe inmentiente uoluntas falsadicendi : Et ideo multos in uenimus
quimentiriuelint : quiautem fallineminem : Cumigitur hocsciens homofaciat
illud nesciens patiatur. Satis appar& in una eademq re illumqui fallitur
eo quimentitur essemeliorem : Quando quidem patimelius est iniquitatẽ
quam facere : Omnis autem quimentitur: iniquefacit : et sicuiquam uid &is¬
utile aliquando es semendacium: potest uideri utilemaliquando esseiniquita
Nemo enim mentiens in eo quodmentitur seruat fidem : Nam hoc utiq uult

Expanded text:
tellexisse sibi uidetur, ita ut eo intellectu non aedificet istam geminam caritatem dei tellexisse sibi uidetur, ita ut eo intellectu non aedificet istam geminam caritatem dei et proximi, nondum intellexit. quisquis uero talem inde sententiam duxerit, ut huic aedificandae caritati sit utilis, nec tamen hoc dixerit quod ille quem legit eo loco sensisse probabitur, non perniciose fallitur nec omnino mentitur. inest quippe in mentiente uoluntas falsa dicendi, et ideo multos inuenimus, qui mentiri uelint, qui autem falli, neminem. cum igitur hoc sciens homo faciat, illud nesciens patiatur, satis apparet in una eademque re illum qui fallitur eo qui mentitur esse meliorem, quando quidem pati melius est iniquitatem quam facere. omnis autem, qui mentitur, inique facit, et si cuiquam uidetur aliquando utile esse mendacium, potest uideri utilem aliquando esse iniquitatem. nemo enim mentiens in eo quod mentitur seruat fidem; nam hoc utique uult,
Abbreviated transcription (Latin):
cumrmus alacriter : ut ad eum ipsum qũ in ostramnaturam
ã temporalib: liberauit. et collocauit ad dexteram patris. prouehiatq ꝑuen
mereamur Omniũigitur quaedicta sunt ex quo dereb: tractamus:
Haec summa est ut intellegatur legis &omnium diuinarũ scripturarum
plenitudo & finis essedilectio rei qua fruendũ ẽ : et reiqua en obiscum
eare frui potest quia ut sequisq diligat. prȩceptononopus ẽ : Hocergo
ut nos senus atq possenus facta est tota ꝓnostrac salute. Perdiuinam ꝓindo¬
tiã dispensatio temporalis quad ebemus uti : non quas inansoria quadam
dilectione et delectatione : sed transi toria potius tamquamuia e : tam quã
uehiculorũ uelaliorum quorum lib& instrumentorum : Aut si quid congri¬
entius dici potest ut ea quib: ferimur propter illud ad quod ferimur dili¬
mus  Quis quisigitur scripturas diuinas uelquam lib& earum pastem in¬

Expanded text:
curramus alacriter, ut ad eum ipsum, qui nostram naturam curramus alacriter, ut ad eum ipsum, qui nostram naturam a temporalibus liberauit et collocauit ad dexteram patris, prouehi atque peruehi mereamur. Omnium igitur, quae dicta sunt, ex quo de rebus tractamus, haec summa est, ut intellegatur legis et omnium diuinarum scripturarum plenitudo et finis esse dilectio rei, qua fruendum est, et rei, quae nobiscum ea re frui potest, quia, ut se quisque diligat, praecepto non opus est. hoc ergo ut nossemus atque possemus, facta est tota pro nostra salute per diuinam prouidentiam dispensatio temporalis, qua debemus uti, non quasi mansoria quadam dilectione et delectatione, sed transitoria potius tamquam uiae, tamquam uehiculorum uel aliorum quorumlibet instrumentorum aut si quid congruentius dici potest, ut ea quibus ferimur propter illud ad quod ferimur diligamus. Quisquis igitur scripturas diuinas uel quamlibet earum partem in
Abbreviated transcription (Latin):
nuia & ad palmã suꝑ nae uocationis sequereur uocantẽ dm̃ : tamen ea quaer&ro
unt obliuiscens: et in eaquae ante sunt extentus iam principiumuiarũ transierat
hoc est eonon in digebat: a quo tamen aggrediendum et exordiendũ iter est
omnib: qui ad ueritatem peruenire & inuita a&ernapermanere desiderant : sicenim. ait :
gosumuia & ueritas & uita : Hoc est permeuenitur admeꝑuenitur. in me ꝑman&is :
Cumenim adipsumꝑ uenitur. &iam ad patrem peruenitur : quia peraequalem
ille cui est aequalis agnoscitur : uincente & tamquam ad glutinante nos scõspũ :¬
quo in summoatq: in commutabili bo no ꝑmanere possiimus : ex quo intellegitur
quã nullares inuia tenerenos debeat : quando nec ipsedñs inquantum uia nostroc
essedignatus est tenerenos uoluerit sed transire: nereb: temporalib: quamuis
abillo ꝓsalute nostra susceptis & gestis haereamus infirmiter sed ꝑ easpotius

Expanded text:
in via, et ad palmam supernae vocationis sequeretur vocantem Deum, tamen ea quae retro in via, et ad palmam supernae vocationis sequeretur vocantem Deum, tamen ea quae retro sunt obliviscens, et in ea quae ante sunt extentus , jam principium viarum transierat; hoc est, eo non indigebat, a quo tamen aggrediendum et exordiendum iter est omnibus qui ad veritatem pervenire, et in vita aeterna permanere desiego sum uia et ueritas et uita, hoc est "per me peruenitur, ad me peruenitur, in me permanetur". cum enim ad ipsum peruenitur, ad patrem peruenitur, quia per aequalem ille cui est aequalis agnoscitur uinciente et tamquam agglutinante nos sancto spiritu, quo in summo atque incommutabili bono permanere possimus. ex quo intellegitur, quia nulla res in uia tenere nos debeat, quando nec ipse dominus, in quantum uia nostra esse dignatus est, tenere nos uoluerit, sed transire, ne rebus temporalibus, quamuis ab illo pro salute nostra susceptis et gestis haereamus infirmiter, sed per eas potius
Abbreviated transcription (Latin):
et adeum teperuenis sela &aberis in quos pemponis. Vt uenias Inde ad phileo
aulus : Ita frater inquit ego te fruar in dño: Quod sinonaddidiss& in dño et te fruar
antum dixiss& in eo constituis s& spembeatitudinis su&e : Quan quam&iam uicinissime
dicitur frui. cumdelectationeuti : Cum enim adest quod diligitur : &iam delectationẽ
secum necesse est gerat: Perquamsi transieris eamq ad illud ubi permanendũ est¬
& uleris : uteris ex & abusiue non propriediceris frui: Siuero in haeris atq ꝑmanseris
finem in eaponens la&itiae tuae : Tunc uere & propriefruidicendus es : quod non
faciendum est nisi in illa trinitate : id. est summo & in commutabilibono Nide
factũ ess& ut habitar& in nobis : Tamenait apostolus : et sinoueramus xp̃m secundũ
it in de inciperent : qui uellent uenire : A postolus igitur quamuis ad hucambulare

Expanded text:
et ad eum te pervenisse laetaberis, in quo spem ponis ut venias. Inde ad Philemonem et ad eum te pervenisse laetaberis, in quo spem ponis ut venias. Inde ad Philemonem Paulus: Ita, frater, inquit, ego te fruar in Domino . Quod si non addidisset, in Domino, et te fruar tantum dixisset, in eo constituisset spem beatitudinis suae. Quanquam etiam vicinissime dicitur frui, cum delectatione uti. Cum enim adest quod diligitur, etiam delectationem secum necesse est gerat: per quam si transieris, eamque ad illud ubi permanendum est, retuleris; uteris ea, et abusive, non proprie, diceris frui. Si vero inhaeseris atque permanseris, finem in ea ponens laetitiae tuae, tunc vere et proprie frui dicendus es: quod non faciendum est nisi in illa Trinitate, id est summo et incommutabili bono. CAPUfactum esset, ut habitaret in nobis , tamen ait Apostolus: Et si noveramus Christum secundum ut inde inciperent, qui vellent venire. Apostolus igitur quamvis adhuc ambularet
Abbreviated transcription (Latin):
eamq: intuemur : Sed nescio quomodo &iam nostra fit consequens cum eam
miseri cordiam quam inpendimus egenti sinemercedenon relinquit ds̃:
Haec autem merces summa est : ut ipso perfruamur : et omnesquieo fruimus:
inuia : et spembeatitudinis nostraoce in homine aut in angelo collocamus:
quod & homo superbus et angelus superbus arro gantsibi : atq: in se aliorum
spemgaudent constitu i: Sc̃ sautem homo & sc̃s angelus: &iam fessos nos
xtq in se ac quiescere & remanerecupientes reficiunt potius. aut eo sumptu
quem propternos. aut illo &iam quem propterse acceperunt tamenatq
itare fectos in illum ire cõnpellunt : quo fruentes pari terbeatisimus:
Nam & a postolusclamat : Num quid paulus crucifixus est prouobis. aut in nomine
ador& sub quo ei dño &iam ipse conseruus est : Cum autem homin einđõ fueris
dõ potius quam homine frueris: Illo en imfrueris quo efficeris beatus:

Expanded text:
eamque intuemur; sed nescio quomodo etiam nostra fit consequens, cum eam eamque intuemur; sed nescio quomodo etiam nostra fit consequens, cum eam misericordiam quam impendimus egenti, sine mercede non relinquit Deus. Haec autem merces summa est ut ipso perfruamur, et omnes qui eo fruimur, in via, et spem beatitudinis nostrae in homine vel in angelo collocamus. Quod et homo superbus et angelus superbus arrogant sibi, atque in se aliorum spem gaudent constitui. Sanctus autem homo et sanctus angelus etiam fessos nos atque in se acquiescere et remanere cupientes, reficiunt potius, aut eo sumptu quem propter nos, aut illo etiam quem propter se acceperunt, acceperunt tamen; atque ita refectos in illum ire compellunt, quo fruentes pariter beati sumus. Nam et Apostolus clamat: Numquid Paulus crucifixus est pro vobis? aut in nomine adoret, sub quo ei Domino etiam ipse conservus est . 37. Cum autem homine in Deo frueris, Deo potius quam homine frueris. Illo enim frueris quo efficeris beatus;
Abbreviated transcription (Latin):
Dixidño dsmeus estu qñmbonorũ meorũ non indiges : non ergo fruitur nobis:
sedutitur : Namsineque fruitur nequeutitur non inuenioquem ad modum
utđi bonitateper fruamur: Ds̃uero adsuam bonitatem usum nostrum refert :
Quia enimbonus est sumus : & inquantum sumus bonisumus : Porro &iamquia
iustus est : non in punem alisumus : et inquantum mali sumus : intantũ &iãmini
sumus : Ille enim sum me acprimitus est: qui omnino incommutabilis est.
Et qui plenissi me dicere potuit egosum qui sum : et dices eis. qui est misit meadu
Et c&era quae sunt : & nisi abillo es senon possunt : &in tantum bona sint : in quantir
acceperunt ut sintsilleigitrusus quidiciturđi quo nobis utitur : non ad eius sed
ad nostracmutilitatem refestur : ad eius autem tantum modobonitatem : Cuius
autem nos miseremur &cui consulemus ad eius quid peutilitatem id facimus:

Expanded text:
Dixi Domino, Deus meus es tu, quoniam bonorum meorum non eges . Non ergo fruitur nobis, Dixi Domino, Deus meus es tu, quoniam bonorum meorum non eges . Non ergo fruitur nobis, sed utitur. Nam si neque fruitur neque utitur, non invenio quemadmodum ut Dei bonitate perfruamur; Deus vero ad suam bonitatem usum nostrum refert. Quia enimjustus est, non impune mali sumus; et in qusumus. Ille enim summe ac primitus est, qui omnino incommutabilis est, et qui plenissime dicere potuit: Ego sum qui sum; et, Dices eis, Qui est, misit me ad vos . Ut caetera quae sunt, et nisi ab illo esse non possint, et in tantum bona sint, in quantum acceperunt ut sint. Ille igitur usus qui dicitur Dei, quo nobis utitur, non ad ejus, sed ad nostram utilitatem refertur, ad ejus autem tantummodo bonitatem. Cujus autem nos miseremur, et cui consulimus, ad ejus quidem utilitatem id facimus,
Abbreviated transcription (Latin):
sicut proximum sicut fyoctremnostrum ita cõnplacebam: sed qm̃ excellentios
ac supranr̃annaturã est diuina substantia : prȩceptum quo diligamus dm̃
A proximi dilectionedistinctum est : Ille enim nobis prȩb&misericordiam
propter suambonitatem : Nos autem nobis inuicem propter illius idest.
uenostrimis eretur ut seperfruamur : nos uero inuicemnostrimis eremur
eare nos perfrui quam diligimus propterse ipsam : et eare nobs fruendum
es setantum quaefficimurbeati : C&eris ueroutendum : Diligit enim nos ds̃:
et multum nobis dilectionem eius erganos diuina scriptura conmendat :
quomodo ergodiligit ut nobisutatur AN. ut fruatur : fed si fruitur eg&
bononostro: quod nemosanus dixerit : Omne enimbonum nostrum uelipse
uelapso est : Cui autem obscurum uel dubiumest non egereluce rerum
harumnitore quas ipsa illus trauerit : Dicit apestissime &iam proph&a :

Expanded text:
Sicut proximum, sicut fratrem nostrum, ita complacebam . Sed quoniam excellentior Sicut proximum, sicut fratrem nostrum, ita complacebam . Sed quoniam excellentior ac supra nostram naturam est divina substantia, praeceptum quo diligamus Deum, a proximi dilectione distinctum est. Ille enim nobis praebet misericordiam propter suam bonitatem, nos autem nobis invicem propter illius: id est, ille nostri miseretur, ut se perfruamur; nos vero invicem nostri miseremur, ea re nos perfrui, quam diligimus propter seipsam, et ea re nobis fruendum esse tantum, qua efficimur beati, caeteris vero utendum. Diligit enim nos Deus, et multum nobis dilectionem ejus erga nos divina Scriptura commendat: quomodo ergo diligit? ut nobis utatur, an ut fruatur? Sed si fruitur, eget bono nostro, quod nemo sanus dixerit. Omne enim bonum nostrum vel ipse, vel ab ipso est: cui autem obscurum vel dubium est, non egere lucem rerum harum nitore quas ipsa illustraverit? Dicit etiam apertissime propheta:
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcepissecog&ur fateri quod absurdissimum & scelestissimum est
uisum fuis se a postolunones sepeccatum : Siquis aut non xp̃iani aut
in imiciadultera uerit uxorem : aut eumocciderit: aut eius uxorem concupi¬
erit : quod sidementis est diceremanifestum est omnem hominem proximũ
esse deputandum qͣuia ergonemin i operandum estmalum. Iamuero
si uelcui p̃bendum uela quo nobis pbendum est officiummis eri cordia e
fecte proximus dicitur : Manifestum est hoc prȩceptũ quo ÷ iubemur
diligere proximum &iam scõs angelos contineri : A quibus tanta nobis
miseri cordiae inpendsturofficia : quanta multis scripturarum diuinarũ
locis animad uestere facile est : Ex quo & ipseđs & dñs noster ꝓximum se
nostrum diciuolunt : Nam & seipsum significat dñs ihs̃ xp̃s opitulatum esse
semiuiuolacenti inuia aꝗflicto & relicto a latronib: : Et proph& ain oratione a it :

Expanded text:
praecepisse, cogitur fateri, quod absurdissimum et sceleratissimum est, praecepisse, cogitur fateri, quod absurdissimum et sceleratissimum est, fuisse visum Apostolo non esse peccatum si quis aut non christiani, aut inimici adulteraverit uxorem, aut eum occiderit, aut ejus rem concupierit: quod si dementis est dicere, manifestum est omnem hominem proximum esse deputandum, quia erga neminem operandum est malusi uel cui praebendum, uel a quo nobis praebendum officium misericordiae, recte proximus dicitur, manifestum est hoc praeceptum quo iubemur diligere proximum, etiam sanctos amisericordiae impenduntur officia, quanta multis divinarum Scripturarum locis animadvertere facile est. Ex quo et ipse Deus et Dominus noster proximum se nostrum dici voluit. Nam et seipsum significat Dominus Jesus Christus opitulatum esse semivivo jacenti in via afflicto et relicto a latronibus. Et propheta in oratione ait:
Abbreviated transcription (Latin):
extitit : Itaut hoc quiinterrogatus ipse fater&ur : Cuidñs ait : uade & fac
similiter : ut uid elic& es se eum proximum intellegamus. cui uel exhibendum
est officium miseri cordiaesiindig& : uelexhibendum ess& siindiger& :
Ex quo estiam consequens ut &iam ille a quo nobis hocuicis sim exhiben¬
dum est proximus sit noster : Proximienim nomenadaliquid est :
Nec quis quam es seproximus nisi proximopotest : Nullum autem excepi
esse cuimisericordiae deneg&urofficium quis non uid eat quandousq
adinimicos &iam porrectum est eodemdñodicente. Diligite inimicos
uestros benefacite eis quiuos oderunt: Ita quoq paulus apostolus docs
cumdicit : N amnon adulterabis. Non homicidium facies. Non furabieris
non concupisces : Et si quod est aliudmandatum in hoc sermonerecapitula
Diliges proximum tuum tam quam teipsum : Dilectio proximi: malum
non operatur : Quis quisergo arbi tratur non deomni homine a postolum

Expanded text:
exstitit, ita ut hoc qui interrogaverat, interrogatus ipse fateretur. Cui Dominus ait, Vade, et tu fac similiter ; ut videlicet eum esse proximum intelligamus, cui vel exhibendum est officium misericordiae, si indiget, vel exhibendum esset, si indigeret. Ex quo est jam consequens ut etiam ille a quo nobis hoc vicissim exhibendum est, proximus sit noster. Proximi enim nomen ad aliquid est, nec quisquam esse proximus nisi proximo potest. Nullum autem exceptum esse cui misericordiae denegetur officium, quis non videat, quando usque ad inimicos etiam porrectum est, eodem Domino dicente: Diligite inimicos vestros, benefacite iis qui oderunt vos ? 32. Ita quoque Paulus apostolus docet, cum dicit: Nam non adulterabis, non homicidium facies, non furaberis, non concupisces, et si quod est aliud mandatum, in hoc sermone recapitulatur: Diliges proximum tuum tanquam teipsum. Dilectio proximi malum non operatur . Quisquis ergo arbitratur non de omni homine Apostolum
Abbreviated transcription (Latin):
hocao peia ut delestor quocholum apudahios prosit&ur uerum& iant
uelres puendis uult uuq oboedienter audira: si autem non auditur.
inellegenter: neclibenter potest: Proinde illatria u intelle¬
gant quiaudiunt ut delectentur. ut oboediant : &iam in hoc genere :¬
agendum est ubiten& delectitio principatum : Iamuero ubimo¬
neue & flestere grandi genere opus est auditorem quodtunc estꝰ
opus quando & ueraciter dicit & suauuiter consaecur & tameni non
uul facerẽ quod dicitur : dcendum est procul dubio granditer:
sed quis mouetur sine seit quod dicitur. aut quis tenetur ir audat
sinon delectatur : unde &isto genere ubi ad oboedientiam cordu rũ
dict ionis granditate flectendum est : nisi & intellegenter &liben¬
ter quidicit audiatur : non potest oboedienter audiri: ab et autẽ¬
maius poridus uitadicentis:Niam quisa pienter & cloquenter dict

Expanded text:
hoc appetit ut delectet, quod solum apud alios profitetur; verum etiam hoc appetit ut delectet, quod solum apud alios profitetur; verum etiam vel respuendis, vult utique obedienter audiri. Si autem non auditur intelligenter, nec libenter potest. Proinde illa tria, ut intelligant qui audiunt, ut delectentur, ut obediant, etiam in hoc genere agendum est, ubi tenet delectatio principatum. 58. Jam vero ubi movere et flectere grandi genere opus est auditorem quod tunc est opus, quando et veraciter dici et suaviter confitetur, et tamen non vult facere quod dicitur, dicendum est procul dubio granditer. Sed quis movetur, si nescit quod dicitur? aut quis tenetur ut audiat, si non delectatur? Unde et in isto genere, ubi ad obedientiam cor durum dictionis granditate flectendum est, nisi et intelligenter et libenter qui dicit audiatur, non potest obedienter audiri. CAPUT XXVIImajus pondus vita dicentis. Nam qui sapienter et eloquenter dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Inuictum maximte quando acdest eius quo d damdecus: non-
app&citum s ed quod ammodo naturale: t& qđñ nulla noniastantica
sed qua s̃ necessaria  & utita dicam ipss rebus: extorta numerostia
claurł rumi tantas acclamationes ex citat: ut ux intellegatur es
summissa : non enim quia neq inceditor nata neque arinata sod
tam quam nada congreditur Ideo non aduer sarium neruis lacertis
collidit : & obsistentem subruit ac destruit membris fortis q̃mis falstas
unde autem crebro & multum acclamatur itadicentibu. nisi quia ueri¬
tas sicdemonstrata. sic defensa. sic inuica delectat:  in hoc igitus
tenere s um mirso iste noster: doctor & dictor idageredeb&. urt no
olum intellegenter uerumoiam libenter &oboedenter aucdhiarus
ill&e quo que :eloquentia generis temperati : apud eloquentem̃ ec̃de¬
suesticumn nec inornata relinquitur nec indecenter ornatur necsole

Expanded text:
tur invictum; maxime quando adest ei quoddam decus non tur invictum; maxime quando adest ei quoddam decus non appetitum, sed quodammodo naturale, et nonnulla, non jactanticula, sed quasi necessaria, atque, ut ita dicam, ipsis rebus extorta numerositas clausularum; tantas acclamationes excitat, ut vix intelligatur esse submissa. Non enim quia neque incedit ornata, neque armata, sed tanquam nuda congreditur, ideo non adversarium nervis lacertisque collidit; et obsistentem subruit ac destruit membris fortissimis falsitatem. Unde autem crebro et multum acclamatur ita dicentibus, nisi quia veritas sic demonstrata, sic defensa, sic invicta delectat? Et in hoc igitur genere submisso iste noster doctor et dictor id agere debet, ut non solum intelligenter, verum etiam libenter et obedienter audiatur. 57. Illa quoque eloquentia generis temperati apud eloquentem ecclesiasticum, nec inornata relinquitur, nec indecenter ornatur: nec solum
Abbreviated transcription (Latin):
ut haec tria semper intendat: & quantum potest agat &iam e umln
illorum singulo quoque uersatur Nolumus enim fastidiri &ia
quod summiss edicimui  acperhoc uolumus non solimintellegenten
uerass &iam libenter audire: Quidantem agimus diuinis cestimonis
docendo quod dicimus. nisi ut obedionter audamit : idest ⁊ utcreda¬
tur eis opitulante illo cuigntam est testimoniatua credibiha feco
sunt cialde : Quid &iam cupit diitredi quialiquid licetsummis so
eloquio discentibus narat: quis eum uelitudire nisi auditorem non¬
nullio &iam suauitate decenead namsinon intelligitur: quis nesci¬
at: Neclibenter eum posse. nece boe dienier aucdra ÷ plerumq autẽ
dictio ipsa summisra dift soluit difficilimas quaestidi r & mopinad
marifestatione demonstrat: Dum sententias acutis simas. deneicio
quib: quasicauernis ande nons perabatur. eruit & ostendit dum a duer¬
saru conuincit errorem: & doc& falsum esse quod abillo dieundeba¬

Expanded text:
ut haec tria semper intendat, et quantum potest agat, etiam cum in illorum singulo quoque versatur. Nolumus enim fastidiri, etiam quod submisse dicimus; ac per hoc volumus non solum intelligenter, verum etiam libenter audiri. Quid autem agimus, divinis testimoniis docendo quod dicimus, nisi ut obedienter audiamur, id est ut credatur eis, opitulante illo cui dictum est, Testimonia tua credita facta sunt valde ? Quid etiam cupit nisi credi, qui aliquid, licet submisso eloquio, discentibus narrat? et quis eum velit audire, nisi auditorem nonnulla etiam suavitate detineat? Nam si non intelligatur, quis nesciat nec libenter eum posse, nec obedienter audiri? Plerumque autem dictio ipsa submissa, dum solvit difficillimas quaestiones, et inopinata manifestatione demonstrat; dum sententias acutissimas de nescio quibus quasi cavernis, unde non sperabatur, eruit, et ostendit; dum adversarii convincit errorem, et docet falsum esse quod ab illo dici videba
Abbreviated transcription (Latin):
nemeius quidelimo est : sic portemus imagine m eius quidecaelo est:
hane imaginem iuirginitas portat : portat integritas : sc̃itar portat
& ueritas portant disciplinae cdĩ memores : iustitiam cum relegione
petinentes. stabiles infide : humiles intimo ͤ a domnem tolerantian¬

Expanded text:
nem ejus qui de limo est, sic portemus et imaginem ejus qui de coelo est . nem ejus qui de limo est, sic portemus et imaginem ejus qui de coelo est . Hanc imaginem virginitas portat, portat integritas, sanctitas portat et veritas; portant disciplinae Dei memores, justitiam cum religione retinentes, stabiles in fide, humiles in timore, ad omnem tolerantia
Abbreviated transcription (Latin):
as animorum: caro enim haed adculpam refertur : iur adil lecebras
cupiditatum: sicut scriptum est: quia concupiuit populus cupide¬
tem pessimam: & dxerunt : quis nos cibabit carne : quodigitur
ntendit anģelus urgam & tetigit p&ram dequa ignis exut iostendit
quodearo dñi spu repl&a diuino peccata omnia humanȩ conditionis
exurer& unde & ch̃sait: ignem uenimittere superterram : &e
era : in cuius rei docendȩ ac probundae : maxim e incumbit: Dege¬
nene temperato: Est aput erprianum uirginitatis illa laudatio
nune nobis adurgines sermo est : quarum quo sublmior gloria es:
maior & cura: flos est ille ecclesi astici germinis. decus atquẽ orna¬
mentum gratiae spiritalis: laeta indoles laudis & honoris opus inte¬
trum atque incorruptum dĩ imago respondens ad scimoniam
gescit: & alioloco infine epistalae: quomo doportauimus inquit imagi¬

Expanded text:
tes animorum. Caro enim haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras tes animorum. Caro enim haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras cupiditatum, sicut scriptum est, « Quia concupivit populus cupiditatem pessimam, et dixerunt, Quis nos cibabit carne » ? Quod igitur extendit angelus virgam, et tetigit petram, de qua ignis exiit, ostendit quod caro Domini Spiritu repleta divino, peccata omnia humanae conditionis exureret. Unde et Dominus ait, « Ignem veni mittere in terram » ; et caetera, in quibus rei docendae ac probandae maxime incumbit . 47. De genere temperato est apud Cyprianum virginitatis illa laudatio: Nunc nobis ad virgines sermo est, quarum quo sublimior gloria est, major et cura. Flos est ille ecclesiastici germinis, decus atque ornamentum gratiae spiritualis, laeta indoles laudis et honoris, opus integrum atque incorruptum, Dei imago respondens ad sanctimoniatris augescit. Et alio loco in fine epistolae: Quomodo portavimus, inquit, imagi
Abbreviated transcription (Latin):
dicendi genere utitur : qñ m ress uscepta non ornam enta uerborum. aut
ad flectendos animos commotionis affectum sed rerum documeita
desiderat : ergo interc&era in principio huius operis cat: quo moci
oraculo gedeon: cumaudrs& quod deficientibus lic& populorum mili¬
bus in uno uiro h̃s plebemsuam abhostibus liberar & : obtulit hedum ca¬
prarum: cuius carnem secundum prȩcepta angeli & atrma suprape¬
tram posuit : & ea iure perfudit: quae simul ut uirgae cacumine quam
gerebat angelus d̃ contigit: dep&ra ignis erupit : atqueita sacrificiui
quod offerebatur absũ ptum est : quo indicio declarctum uidetur
quod p&era illa trpum habuerit corporis xp̃i: quia scriptum. est: bibe¬
bant decons equenti p&ra p&ra autem erat xp̃s: quod utique non ad
utatem eius sed adcarnem relatum est: quaesitientium cordu popu
crucifixus aboler& : nec solum delicta factorum sed &iam cupidita¬

Expanded text:
dicendi genere utitur; quoniam res suscepta non ornamenta verborum, aut dicendi genere utitur; quoniam res suscepta non ornamenta verborum, aut ad flectendos animos commotionis affectum, sed rerum documenta desiderat. Ergo inter caetera, in principio hujus operis ait: Commotus oraculo Gedeon, cum audisset quod deficientibus licet populorum millibus, in uno viro Dominus plebem suam ab hostibus liberaret, obtulit haedum caprarum, cujus carnem secundum praeceptum angeli, et azyma supra petram posuit, et ea jure perfudit: quae simul ut virgae cacumine, quam gerebat, angelus Dei contigit, de petra ignis erupit, atque ita sacrificium quod offerebatur absumptum est . Quo indicio declaratum videtur, quod petra illa typum habuerit corporis Christi; quia scriptum est, « Bibebant de consequenti petra, petra autem erat Christus » . Quod utique non ad tatem ejus, sed ad carnem relatum est, quae sitientium corda populcrucifixus aboleret, nec solum delicta factorum, sed etiam cupidita
Abbreviated transcription (Latin):
quod nuditas illa patris amedio filio denotata est: amaiore
satis sit hoc sum completi quod noe trpum futurae ueritatis¬
Costendens son aquam seduinum biberit: & sic imaginem domin¬
cae passior ex praesserit : Item in sacerdote melchi sedech.
dominicie sacramenti praefiguratum uidenus mrsterium: sec un¬
dum qbd scriptura diuina testatur & dicit: & melchi sedech
rex odem protulit panem & uinum : fuit autem sacerdosi
sumr: & benedixit abraham: Quod autem melchi sedech
trpis ixp̃i portar& : declarat in psalmis sp̃s sc̃s expersona patri
ad mumdicens: Anteluceferum genuite : tues sacerdos in a&ernu
stundum ordinem melchis sedech: Haec alia quac sequntur
uius epistulae : summis sȩdictionis modum seruant: quod facile est
explora relegentibus: sc̃s quoque ambrosius cumagat rem̃ magnam
despũsc̃o ut eum patri & fiho demonstret aequalem : summirsota men

Expanded text:
quod nuditas illa patris a medio filio denotata est sed et foquod nuditas illa patris a medio filio denotata est sed et fosatis sit hoc solum conplecti quod Noe tostendamus, non aquam sed vinum biberit, et sic imaginem Dominicae passionis expresserit. Item in sacerdote Melchisedech, hoc Dominici sacramenti praefiguratum videmus mysterium, secundum quod Scriptura divina testatur, et dicit: « Et Melchisedech rex Salem protulit panem et vinum. Fuit autem sacerdos Dei summi, et benedixit Abraham » . Quod autem Melchisedech typum Christi portaret, declarat in Psalmis Spiritus sanctus, ex persona Patris ad Filium dicens: « Ante Luciferum genui te. Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech » . Haec et alia quae sequuntur hujus epistolae , submissae dictionis modum servant, quod facile est explorare legentibus. 46. Sanctus quoque Ambrosius cum agat rem magnam de Spiritu sancto, ut eum Patri et Filio demonstret aequalem, submisso tamen
Abbreviated transcription (Latin):
utrum calix dominicus a quam solam an eam uino mixtam deeat
habere : sed exempli gratia: aliquid indeponendum eft Nostorn¬
cipium ergo epistolae iamsoluere incipiens propositam quaestione:
ad monitas autemnosscias inquit᷑ in calice offerendo dominica
traditio seruetur : neque alsud fict anobis quam quod pronobis dñs pri¬
orfecit : utcalix quiin commanoratione eius offertur: mixtus uino
offeratur : nam  cumdicat xp̃s egosum uitis uera: sanguis xp̃i
nona Oqua est utique seduinum: nec potest uidere sanguis eius quo
redempti & uicuficatisumus esse incalice. quandouinum desit calici.
quo xp̃i sanguis ostenditur: quiscripturarum omnium sacramento
actestimonio praedic&ur: Inuenimus enim in genesi circa sacramen
tum noe. hocidem praecucurrisse. & figuram dominicae passionis
illic extitisse : quoduinum bibit. quod in ebriatus est: quod indomo
sua nudatus est quod fuit recubans nudis & patentibus femoribus

Expanded text:
utrum calix dominicus aquam solam, an eam vino mixtam debeat utrum calix dominicus aquam solam, an eam vino mixtam debeat habere. Sed exempli gratia aliquid inde ponendum est. Post principium ergo epistolae, jam solvere incipiens propositam quaestionem: Admonitos autem nos scias, inquit, ut in calice offerendo dominica traditio servetur, neque aliud fiat a nobis, quam quod pro nobis Dominus prior fecit, ut calix qui in commemorationem ejus offertur, vino mixtus offeratur. Nam cum dicat Christus, « Ego sum vitis vera » ; sanguis Christi, non aqua est utique, sed vinum; nec potest videri sanguis ejus, quo redempti et vivificati sumus, esse in calice, quando vinum desit calici, quo Christi sanguis ostenditur; qui Scripturarum omnium sacramento ac testimonio praedicatur. Invenimus enim tum Noe hoc idem praecucurrisse et figuram dominicae passionis illic extitisse quod uinum bibit, quod inebriatus est, quod in domo sua nudatus est, quod fuit recubans nudis et patentibus femoribus,
Abbreviated transcription (Latin):
monum aohis perlib co: enũm sisieriposs& oculos uestros terue¬
sitis de decdis seis iibi: er golnimicur factus uendus bie sllef uerui
denonsolum cum prȩs ens sum apod uos filiolimen quo scent
psse apuduor aiuita rem uocem meam : quia confundor Nnu
bsidra iui quidhic aut contraria contrarias ufba sortn
redilia eut abqua gradatione sibi sub nexas unt Mirdac rara
membra. cireuitus ue sonuerunt : & tamen Non ideo tepuit
grandis affectus quo eloquium ferueres entimus : s postolica ista
sic clara sunt ut & profunda sint : atque ita conscripane moriae¬
que mandata: ut non solum lectore uelauditore uera &iam
expositore opus habeant: siquis in eis non super ficie Otentus alii¬
cudinem quaerat : Qua propter uideamus ista genera Adicendi
ineis. quiistorum lectione adrerum diuinarum atquesalu rium
scientiam profecerunt: eaque ecclesiae ministrarunt: Pgatus
cyprianus sum misro dicendi genere utitur: In eo libro ubidecra¬
mento calicis disputat: soluntur quippe ibiquȩstio : inquaquȩriur

Expanded text:
culos vestros eruissetis et dedissetis mihi. Ergo inimicus factus sum vobis verum  semper, et non solum cum praesens sum apud vos. Filioli mei, quos iterum adesse apud vos, et mutare vocem meam, quia confundor in vobis. Numquid hîc aut contraria contrariis verba sunt reddita, aut aliqua gradatione sibi subnexa sunt, aut caesa et membra circuitusve sonuerunt? Et tamen non ideo tepuit grandis affectus, quod eloquium fervere sentimus: sed Apostolica ista sic clara sunt, ut et profunda sint: atque ita conscripta, memoriaeque mandata, ut non solum lectore vel auditore, verum etiam expositore opus habeant, si quis in eis non superficie contentus altitudinem quaerat. Quapropter videamus ista genera dicendi, in eis qui istorum lectione ad rerum divinarum atque salubrium scientCyprianus submisso dicendi genere utitur in eo libro ubi de Sacramento calicis disputat. Solvitur quippe ibi quaestio, in qua quaeritur
Abbreviated transcription (Latin):
facultate non dubit&: ut orando prose acpro illis quos est allocũ¬
furus : sit orator antequam dictor : ipsa bora iamut deat a euena¬
dens prius quam exerat proferentem lin guam ad dm̃ leuet anina
senenten uttuct& quod biberit: uel quo dimpleuerit. fundat
Fumenim deunaquaquere quȩ secundum fidem deletationen¬
que eractandusut multasint quaedicantur. & multimo di
quibus dicantur abeis quihaec sciunt. quis nouit quidad prȩsens
tempus uel nobis dicere. uelpernos expediat audire . nisiquicor¬
da omnium uid& : & quis facit ut quod oport& & que mad¬
modum oport& dicatur anobis nisi incuius manu sunt denos
sermnones nostri: Acperhoc discat quidem omnia quaedo¬
cendas unt qui& nos seuult & docere : facultatem que dicen¬
di ut dec& uirum ecdesiasticum compar&: ad oram uero ipsius
ditionis : illud potius bongnenti cogit& conuenire. Quod ehĩ
ut÷ nolite cogitariẽ quomodo aut quieb lo quarini dabitur enun¬

Expanded text:
facultate non dubitet; ut orando pro se, ac pro illis quos est allocutfacultate non dubitet; ut orando pro se, ac pro illis quos est allocuturus, sit orator antequam dictor. Ipsa hora jam ut dicat accedens, priusquam exserat proferentem linquam, ad Deum levet animam sitientem, ut eructet quod biberit, vel quod impleverit fundat. Cum enim de unaquaque re, quae secundum fidem dilectionemque tractanda sunt, multa sint quae dicantur, quibus dicantur ab eis qui haec sciunt, quis novit quid ad praesens tempus vel nobis dicere, vel per nos expediat audiri, nisi qui corda omnium videt? et quis facit ut quod oportet et quemadmodum oportet dicatur nobis, nisi in cujus manu sunt et nos et sermones nostri? Ac per hoc discat qui docet omnia quae docenda sunt, qui et nosse vult et docere facultatem dicendi, quae ut decet virum ecclesiasticum, comparet. Ad horam vero ipsius dictionis illud potius bonae menti cogitet convenire, quod Dominus ait: Nolite cogitare quomodo aut quid loquamini: dabitur en
Abbreviated transcription (Latin):
consequentibus litteris secure amatur religiose appetitur : sed
difficilli me impletur : Aitergo quodam loco: petamus hancse¬
dem : dant secessum incina secr&a: ubi dumerratici palm̃itum
labsus. pendulis nexibus perharundines baiulas repunte uitã
porticum frondea tecta fecerunt: Nondicuntur ista mi
mirabiliter affluentissima fecunditate facundiae :
Sed profusone nimia grauitate displicent. quiuero haec amant.
profecto eos quinonita dicunt sed castigatius eloquinreaquia
nonposiena eloqui yexistimant : Non iud ciosta uitarequa¬
propter iste uir sẽs. & porsese ostenda sic dcere quua dixit ali¬
sto eloquens eumiusta & sc̃a & bonadicit. neque enim alsadebar
dcere: Ag&ergo quantum potest cumistadient: ut intellegenter
utlibenter. ut oboedienter audiatur: & haeo seporse si potuerit
& inquantum potuerit pi&ate magis orationum qua moratorulo

Expanded text:
consequentibus litteris secure amatur, religiose appetitur, sed consequentibus litteris secure amatur, religiose appetitur, sed difficillime impletur. Ait ergo quodam loco: Petamus hanc sedem: dant secessum vicina secreta; ubi dum erratici palmitum lapsus pendulis nexibus per arundines bajulas repunt, viteam porticum frondea tecta fecerunt . Non dicuntur ista nisi mirabiliter affluentissima fecunditate facundiae, sed profusione nimia gravitati displicent. Qui vero haec amant, profecto eos qui non ita dicunt, sed castigatius eloquuntur, non posse ita eloqui existimant, non judicio ista devitare. Quapropter iste vir sanctus et posse se ostendit sic dicere, quia dixit aliiste eloquens, cum et justa et sancta et bona dicit, neque enim alia debet dicere; agit ergo quantum potest cum ista dicit, ut intelligenter, ut libenter, ut obedienter audiatur: et haec se posse, si potuerit, et in quantum potuerit, pietate magis orationum, quam oratorum
Abbreviated transcription (Latin):
ut sacerdotes plaudant iniqua dicentibus : Et plerdi diligat sic :
absit a nobis inquam tanta dementia : nam quid faciemus infutu¬
rum: & certe minus intellegantur . minus placeant. minus mo¬
ueant quae dicuntur : Uera tamendicantur & iusta non in¬
iqua libenter audiantur: quodutique non fier& : nisisua uiter
dicerentur : Inpopulo autem graui de quo diitum est dõ. inpo¬
pulo graui laudabote: nec illa suauitas delectabilis est. quanon
quidem iniqua diliguntur: sedexigua & fragilabona spumeo
uerborum ambitu ornantur : quali nec magna atque stabilia
decenter & grauiter orientur: Est tale aliquid in epistola
beatissimi cypriani: quo dideoꝑuto uelaccidisse uel consue¬
te factum esse: Vt sciretur aposteris quam linguam docori¬
nae xp̃ianȩ sanitas abistare dundantia reuocauerit & adeloquer¬
tiam grauiorem modestiorem que restrinxerit: Qualis in eius

Expanded text:
ut sacerdotes plaudant iniqua dicentibus, et plebs Dei diligat sic. ut sacerdotes plaudant iniqua dicentibus, et plebs Dei diligat sic. Absit a nobis, inquam, tanta dementia: nam quid faciemus in futurum? Et certe minus intelligantur, minus placeant, minus moveant quae dicuntur; verumtamen dicantur; et justa, non iniqua libenter audiantur: quod utique non fieret, nisi suaviter dicerentur. 31. In populo autem gravi, de quo dictum est Deo, In populo gravi laudabo te , nec illa suavitas delectabilis est, qua non quidem iniqua dicuntur, sed exigua et fragilia bona spumeo verborum ambitu ornantur, quali nec magna atque stabilia decenter et graviter ornarentur. Est tale aliquid in epistola beatissimi Cypriani, quod ideo puto vel accidisse, vel consulto factum esse, ut sciretur a posteris, quam linguam doctrinae christianae sanitas ab ista redundantia revocaverit, et ad eloquentiam graviorem modestioremque restrinxerit; qualis in ejus