comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hominib bonȩ uoluntatĩ. facit enini dc
angelos suos sp̃s : & ministros suos ignẽ
urentẽ. Et ut sciamꝰ semꝑ aos qͥ excolunt
idola. licet in tempore hostias uident᷑¬
offerre. ñ deo eas obtulisse s angelis: ꝑ iete¬
chiei plenĩ discimꝰ. Dedi eis iustificationẽs & p̃
rt̾ sẏdus rempha. de qͦ in ꝓpħa amos pleniꝰ
dissertumꝰ. adorauert̾ figuras qͣs ipsi fecert̃.
& tradidit eos ut seruirent militiȩ cęli. quȩ¬
nc̃ ab apło religio ar̃ angeloor. Ero humilita¬
militas siue sensus. Here erim hunuł sensus
&̾ miseranda suspicio dm̃ crede hẏrcoꝵ atq
tauror sanguine delectari. & nidore thẏmi¬
amatis: quẽ sepe homines declinamꝰ. Qd autꝰ
seqͥt᷑. si mortui estis cũ xp̃o ab elem̃tis mundi.
qͥd adhuc tanqͦ uiuentes in mundo decerniti:

Expanded text:
. facit enim deus angelos suos spiritus et ministros suos ignem mentem. et ut sciamus semper eos, qui colebant idola, licet in templo hostias uiderofferre, non deo eas obtulisse, sed angelis, per Hiezechihel plenius discimus: dedi eis iustificationes non borunt sidus dei Rempham, de quo in propheta Amos plenius disseruimus, adorauerunt figuras, quas ipsi fecerunt, et tradidit eos deus, ut seruirent militiae caeli, qunc ab apostolo religio dicitur angelorum. pro \'humilitamilitas mentis siue sensus. uere enim humilis sensus et miseranda suspicio deum credere hircorum atque taurorum sanguine delectari et nidore thymiamatis, quem saepe homines declinamus. quod autem sequitur: si mortui estis cum Christo ab elementis mundi, quid adhuc tamquam uiuentes in mundo de
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudo. & pleraq tam turpia st̾: ut erubes¬
cam dicere. Dico aut̾ unũ in ignominia gen¬
tis inunicȩ. Prepositos habent sy nagogis sa¬
pientissimos qͦsq fedo oꝑi delogatos. ut san¬
guinẽ uirginis si eͥ menstruate mundũ uł
ĩmundũ si ocłis discernere ñ potuerint: gu¬
stu ꝓbent. Pret̾ea qͥb iussũ est ut in dieb sab¬
batoꝵ sedeat unꝰqͥsq in domo sua. & ñ egre¬
cuiat᷑ nec ambulet de loco in qͦ habitat. si
q̃nd eos uixta lterã ceꝑimꝰ arotare ut
ñ ambulent. ñ iaceant. ñ stent s tantũ se¬
deant. si ueluit p̾cepta seruare: solent res¬
ponde & dicere. Barrachibas & symeon &
helles magistri nr̃i. tradidert̃ nob^ duo milia
pedes ambulemꝰ in salbato: &e cetera istimodi
doctrinas hominũ p̾ferentes doctrinȩ dei.

Expanded text:
nequeo. Pleraque tam turpia sunt, ut erubescam dicere. Dicam autem unum in ignominia gentis inimicae. Praepositos habent synagogis sapientissimos, quosque foedo operi delegatos, ut sanguinem virginis sive menstruatae, mundum vel immundum, si oculis discernere non potuerint, gustu probent. Praeterea, quibus jussum est ut diebus sabbatorum sedeat unusquisque in domo sua, et non egrediatur, nec ambulet de loco in quo habitat; si quando ea juxta litteram coeperimus arctare ut non ambulent, non jaceant, non stent, sed tantum sedeant, si velint praecepta servare; solent respondere et dicere, Rab Achibas et Simeon et Hillel magistri nostri tradiderunt nobis ut duo millia pedes ambulemus in sabbato, et caetera hujusmodi, doctrinas hominum praeferentes doctrinae Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
labiis me honorat. cor aut̃ eore longe ẽ.a
me. frustra aut̃ colunt me: docentes doctu
corripit dicens. Irritũ fecistis mandatũ dei.
ut traditiones ur̃as statuerłtiᷤ. Ds enim dix.
Honora patrẽ & matrẽ. Q qͥ maledixerit pa¬
tri & matri morte moriet᷑. Uos aut̾ dicitis.¬

Expanded text:
labiis me honorat, cor uero eius longe est a me. frustra autem colunt me docentes doctriisaeos corripit dicens: irritum fecistis mandatum dei, ut traditiones uestras statueretis. deus enim dixit: honora patrem et matrem et: qui maledixerit patri et matri, morte morietur. uos aut
Abbreviated transcription (Latin):
uens hẏstoriã ueterẽ : sic locutꝰ ẽ. Et uitu¬
ũ fecert̾ in dieb illis. & obtulert̃ hostias
idolo. & letabant᷑ in oꝑib manuuĩ suarũ.
Conu̾sus est aut̃ ds̃. & tradidit eos ut cole¬
rent militiã celi. sic̃ scriptũ ẽ. in libro ꝓ¬
pħarii. Militia aut̃ cęli ñ tantũ sol appel¬

Expanded text:
uens historiam ueterem sic locutus est: etuituuens historiam ueterem sic locutus est: etuitulum fecerunt in diebus illis et obtulerunt hostias idolo et laetabantur in operibus manuum suarum. conuersus autem est deus et tradidit eos, ut colerent militiam caeli, sicut scriptum est in libro prophetarum. militia autem caeli non tantum sol appel
Abbreviated transcription (Latin):
in terra: nos uixta sp̃m transeamꝰ ad xp̃m. qͥ
ad distinctionẽ umbrarũ nc̃ corp̃ appellat᷑.
Qͦmͦ enim in corpore ueritas ẽ: & in corpori
umbra mendaciũ : sic in sp̃uali intelligenti
mundꝰ om̃is & cẏb & potꝰ. & tota festiuitã
& ꝑpetue is alende & eterna reqͥes expectan¬
da ẽ. Querimꝰ qͥd dicere uoluerit. in humi¬
litate & religione angeloꝵ aut quẽ sensũ
habeat. Ex qͦ dñs locutꝰ est ad iscipłos. sur¬
gite abeamꝰ hinc & relinquet᷑ uob̾ domꝰ
nr̃a deserta. & locꝰ in qͦ crucifirus ẽ. dñs¬
duicarũ obseruationũ cultura destructa est.
& qͥscunq offert̾ uictimas ñ deo offert᷑. s an¬
gelis refugis & spiritib ĩmundis. Nec mi¬
mas obtulistis mͥ qͣdraginta annis in deser¬
to domꝰ isrł : Et assũpsistis tabernacłm mo¬
loc. & sydus dei rempha: figuras qͣs fecistiͦ.
ut adoraretis eas. Qđ pleniꝰ in contione
indaica stephanꝰ martẏr exponenꝰ. & reuol¬

Expanded text:
 nos iuxta spiritum transeamus ad Christum, qui ad distinctionem umbrarum nunc corpus appellatur. quomodo enim in corpore ueritas est et in corporis umbra mendacium, sic in spiritali intellegentia mundus omnis cibus et potus et tota festiuitas et perpetuae kalendae et aeterna requies expectanda est. quaerimus, quid dicere uoluerit: in humilitate et religione angelorum aut quem sensum habeat. ex quo dominus locutus est ad discipulos: surgite, abeamus hinc et: relinquetur uobis domus uestra deserta, et: locus, in quo crucifiximus est ddaicarum obseruationum cultura destructa est et, quascumque offerunt uictimas, non deo offerunt, sed angelis refugis et spiritibus inmundis. nec miias et uictimas obtulistis mihi quadraginta annis in deserto, domus Israhel, et adsumpsistis tabernaculum Moloch et sidus dei Rempham, figuras, quas fecistis, ut adoretis eas? quod plenius in contione Iudaica Stephanus martyr exponens et reuol
Abbreviated transcription (Latin):
ns textura succrescat. Nemo uos suꝑet.
nemo aduersũ uos braitiũ accipiat. hoc
mã sibi debitam ꝑdit. Multaq ftͥ uerta
miliari᷑ apłs utat᷑. Ex qͥb exemnpli gr̃ã
pauca ponenda st̃. Michi aut̾ parũ ẽ u¬
dicari ab humana die. hoc ẽ. aͣ noͦ a iͥͣ¬

Expanded text:
nis textura subcrescat. nemo uos superet: nis textura subcrescat. nemo uos superet: \'nemo aduersum uos brauium accipiat\'. hoc multaque sunt uerba, miliarius apostolus utitur. e quibus exempli gratia pauca ponenda sunt: mihi autem parum est iudicari ab humana die, hoc est ἀπὸ
Abbreviated transcription (Latin):
gñitũ dei. & Rła. Illud qđ crebro diximꝰ.
& si imꝑttiꝰ sermone ñ tam̃ scientia. neqͣqͣ
paulũ de humilitate s de conscientiȩ ueri¬
tate dixisse. etiã nc̃ apꝓbamꝰ. ꝓ fundos enĩ
&̃ reconditos senfus lingua ñ explicat. & cũ
ipse sentiat qđ loqͥt᷑. in alienas aures puro
ñ pot̾ transferre sermone. Quẽ cũ in u̾na¬
cła. lingua habeat disertissimũ. qͥppe ut¬
ut hebreus ex hebreis. & cruditꝰ ad pedes
gamaliel. uiri in lege doctissimi: se ipsũ
interp̃tari cupiens inuoluit᷑. Si aut̃ in
greca lingua hoc ei accidit ꝗͣ nutrit᷑ in
tharso cilitiȩ a parua etate inbiberat. qͥd
de latinis dicenctũ ẽ. qui u̾bũ de uerbo ex¬
pͥmere conantes. obscuriores faciunt eiꝰ
sententias. & ueluti herb̾ crescentib fru¬
gũ transgulant ubertatẽ.  Conabim᷑ taq
tritam simplicitatẽ eloqͥ suo ordini redłe
atq uint᷑ȩ ut simplici stamine u̾bori fila
decurrant. puroq subtemine apłici serni¬

Expanded text:
iximus: etsi inperitus sermone, non tamen scientia, nequaquam Paulum de humilitate, sed de conscientiae, ueritate dixisse etiam nunc adprobamus. profundos enim et reconditos sensus lingua non explicat et, cum ipse sentiat, quod loquatur, in alienas aures puro non potest transferre sermone. quem cum in uernacula lingua habeat disertissimum — quippe ut Hebraeus ex Hebraeis et eruditus ad pedes Gamalielis, uiri in lege doctissimi — se ipsum interpretari cupiens inuoluitur. sin autem in Graeca lingua hoc ei accidit, quam nutritus in Tarso Ciliciae a parua aetate inbiberat, quid de Latinis dicendum est, qui uerbum de uerbo exprimere conantes obscuriores faciunt eius sententias, ueluti herbis crescentibus frugum strangulant ubertatem? conabimur tricas inplicati eloquii suo ordini reddere atque iuncturae, ut simplici stamine uerborum fila decurrant puroque subtegmine apostolici sermo
Abbreviated transcription (Latin):
niꝰ diximꝰ. Loqͥt᷑ aut̃ uniuersa contra eoᷤᷤ
qͥ credentes ex iudeis in dñm saluatorẽ
uidaicas cerimonias obseruare cupiebant
lia munda st̃ alia ĩmunda. Aut in parte
diei festi. ut alios dies festos putent. alioᷤ¬
in parte neomeniȩ hoc ẽ. ł alendarũ &
m̃sis noui qͣndo decrescens luna finit᷑. &¬
noctis umbra tegit᷑. Y pianoa enim lum
ecernũ ẽꝰ : & semꝑ solis iusticie radus illi¬
strant᷑. Aut in parte sabbataꝵ. ut ñ fa

Expanded text:
nius. loquitur autem uniuersa contra eos, qui credentes ex Iudaeis in dominum saluatorem Iudaicas caerimonias obseruare cupiebant.lia munda sint, alia inmunda, aut in parte diei festi, ut alios dies festos putent, alios noin parte neomeniae, hoc est kalendarum et mensis noui, quando decrescens luna finitur et noctis umbris tegitur — Christianorum enim lumen aeternum est et semper solis iustitiae radiis inlustratur — aut in pa
Abbreviated transcription (Latin):
fons iniqͥtatis quẽ dñs iħs interficiet spũo¬
ris sui. diuma uidelicet potestate. & sue mar¬
statis imꝑio. cuiꝰ uississe focisse ẽ. Non in exer¬
eitꝰ multitudine ñ in robore nulitũ nͣ in an¬
głoꝵ auxilio sed statim ut ille aduenerit. nt̾¬
ficiet᷑ antixp̃s. Et qͦmͦ tenebix soł fugant᷑ al¬
uentu. sic illustratione aduentꝰ sui eũ dns de¬
struet atq delebit. cuiꝰ oꝑa. sathanȩ st̃ oꝑi
Ex sic̾ in xp̃o plenitudo diumnitatis fuit cor¬
poraliter. ita in antixp̃o om̃s erunt fortitu¬
dines. & signa atq ꝓdigia: s uniuersa m̾a¬
tia. Qomͦ signis dei que oꝑabat᷑ ꝑ moyea
magi sius restitere m̃datus & uirga moysi
deuorauit uirgas coꝵ. ita indatium anti¬
xp̃i. xp̃i ueritas deuorabit. Seducunt᷑ aut̾
eiꝰ m̃datio. qͥ ꝑditioni st̾ p̾ꝑati. Et qi tocta
questio poterat cõmoueri. cur emini concessit
ds om̃em eũ hab̾e uirtutẽ. signa atq ꝓdiga

Expanded text:
fons iniquitatis, quem Dominus Jesus interficiet spiritu ofons iniquitatis, quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui; divina videlicet potestate, et suae majestatis 889 imperio, cujus jussisse, fecisse est; non in exercitus multitudine, non in robore militum, non in Angelorum auxilio: sed statim ut ille advenerit, interficietur Antichristus. Et quomodo tenebrae solis fugantur adventu: sic illustratione adventus sui, eum Dominus destruet atque delebit. Cujus opera, Satanae sunt opera. Et sicut in Christo plenitudo divinitatis fuit corporaliter , ita et in Antichristo omnes erunt fortitudines, et signa, et prodigia, sed universa mendaim signis dei, quae operabatur per Moysen, magi suis resistebant mendaciis et uirga Moysi deuorauit uirgas eorum, ita mendacium antichristi Christi ueritas deuorabit; seducentur autem eius mendacio, qui perditioni sunt praeparati. et quia tacita quaestio poterat commoueri: cur enim concessit deus omnem eum habere uirtutem et signa atque prodigia,
Abbreviated transcription (Latin):
rit romanũ imꝑium ante desolatũ. & antxxp̃s
ipsa quȩ nc̃ scribo ꝑ epłam cum apud uos
eẽm p̃senti sermone narrabã & dicebã uobis
qͥd detineat scitis: ut reuelet᷑ in suo tempore.
Hoc ẽ. quȩ causa sit ut antixp̾s in p̾senti¬
arum ñ ueniat optime nostis. Nec uuit a ꝑ¬
te dicere romanũ imꝑium destruendũ qđ
ipsi qͥ imꝑant et̾nũ putant. Et scđm apoca¬
lpsin iobis in fronte purpurate meretͥcis.
scriptũ ẽ. nom̃ blasphemiȩ. idẽ. romȩ ȩternȩ
causa seditionis in oriente tẽ aclia consurgere
riũ miqͥtatis oꝑat᷑. tantũ ut qui tenet nẽ tenat.
donec de medio fiat. & cc̃ reuelabit᷑ ille iniquis.
hunc habec sensum. Multis mał atq peciati
qͥb nero impurissimꝰ cesarũ mundũ p̾uit. in¬
postea. in isto ex parte cõplet᷑. tantũ ut ro¬
manũ imꝑium. qł nc̃ uniuersas gentes tenet
receiat. & ae medio fiat. & c̾c antixp̃s ueniet.

Expanded text:
rit Romanum imperium ante desolatum, et Antichririt Romanum imperium ante desolatum, et Antichriipsa, quae nunc scribo per Epistolam, cum apud vos essem, praesenti sermone narrabam: et dicebam vobisquid detineat, scitis: ut reveletur in suo tempore: hoc est, quae causa sit, ut Antichristus in praesentiarum non veniat, optime nostis. Nec vult aperte dicere Romanum imperium destruendum, quod ipsi, qui imperant, aeternum putant. unde secundum Apocalypsin Iohannis in fronte purpuratae meretricis scriptum est nomen blasphemiae, id est \'Romae aeternae\'. causa persecutionis in orientem tunc ecclesiam consurgere eriudonec de medio fiat, et tunc revelabitur ille iniquus, hunc habet sensum: Multis malis atque peccatis, quibus Nero impurissimus Caesarum mundum premit, Anpostea, in isto ex parte completur, tantum ut Romanum imperium, quod nunc universas gentes tenet, recedat, et de medio fiat, et tunc Antichristus veniet,
Abbreviated transcription (Latin):
& congregabunt electos eiꝰ a quattuor uentis.
a sũmo cȩlori usq ad tesminos eoꝵ. Rursũq
de antixp̃o loqͥtꝰ ad uideos. Ego ueni in uoĩe
parris mei. & ñ credidisti mͥ. Si aliuᷤ uenerit in
nomine io: illum suscipietis. Igͥ tessalonicensi¬
um animos uł occasio ñ intellecte epłe. uł ficta
reuelatio quȩ ꝑ somniũ deceꝑat dormientẽ.
uł aliqͦrũ comectura ysaiȩ & danieł euange¬
liorq uerba de antixp̾o p̾nunciantia in illud
tempꝰ interp̾tantiũ mouerat atq t᷑batierat
ante aduentũ antirpi debeant p̾stolari.
ut cũ illa uiderint facta tc̃ sciant antixp̾m
Nisi inqͥt uenerit discessio pͥmũ qđ grece
no imꝑio subiacent recedant ab eis. & reuela¬
cunctarũ gentium deos siue om̃em ꝓbatã
& ueram religionẽ suo caliet pede. Et in tẽ¬
plo dei uł ierusolimis ut qͥlã putant. uł in
eccłia ut ueriꝰ arbitram᷑ sederit. ostendens se
eẽ. tanꝗͣ ipse sit xp̃s & filiꝰ dei. Nlisi inqͥt fue¬

Expanded text:
ctos eius a quattuor uentis a summo caelorum usque ad terminos eorum. rursumque de antichristo loquitur ad Iudaeos: ego ueni in nomine patris mei et non credidistis mihi. si alius uenerit in nomine suo, illum suscipietis. igitur Thessalonicensium animos uel occasio non intellectae epistulae uel ficta reuelatio, quae per somnium deceperat dormientes, uel aliquorum coniectura Esaiae et Danihelis euangeliorumque uerba de antichristo praenuntiantia in illud tempus interpretantium mouerat atque turbaueratante aduentum antichristi debeant praestolari, ut, cum illa facta uiderint, tunc sciant antichrisn i s i, inquit, uenerit discessio primum — quod Graece no imperio subiacent, recedant ab eis — et reuelacunctarum geet veram religionem suo calcet pede: et in Templo Dei, vel Jerosolymis ut quidam putant vel in Ecclesia ut verius arbitramur sederit, ostendens se tanquam ipse sit Christus, et Filius Dei. Nisi, inquit, fue
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nqͣginta denarii dimutunt᷑. Fadͥm aitͥ¬
tꝰ erat. & debebat ei centenariũ nuineri
& coegit ut dde centũ octoginta faceret
idẽ crecdet. in dñi resurrectionẽ quȩ oc.¬
ue diei numero cortinet᷑. & de octo cõplaiꝰ
de cadib ut de sabbeco transeret ad pͥma
sabbati. Ob hanc causã a dnõ p̃dicat. qᵈ
clem̃tiã de legis austeritate mutatꝰ su
dem offerebat s ñ bene diuidebat. credens in
saulus apłs in transgressione iegis filiis qͥnda
lucis. qͥ in legis obseruatione uersati: xp̃m qͥ de
patͥs uerũ lirm e ꝑdidert᷑. Ambrosul mediola
nensis ep̃s. qͥd de hoc loco senserit. in cõm̃tari¬
is eiꝰ legere poteris. Origenis & didimi in hac
parabola explanationẽ inuenire ñ potui. &
utrũ abolita sit temporis uetustate. an ipsi
n seripserint: incercum habeo. Michi uixta
pͥore interp̃tationẽ hoc uidet᷑. qđ de iniqͦ
mamona debeamꝰ nobis ameos facere. ñ qͦslibet

Expanded text:
quinquaginta denarii dimittuntur. secundum autquinquaginta denarii dimittuntur. secundum auttus erat et debebat ei centenarium numerum, et coegit, ut de centum octoginta faceret, id est crederet in domini resurrectionem, quae octauae diei numero continetur, et de octo conpleretur decadis, ut de sabbato transiret ad primam sabbati. ob hanc causam a domino praedicatuclementiam de legis austeritate mutatus sidem offerebat, sed non bene diuidebat credens in Paulus apostolus in transgressione legis filiis quondam lucis, qui in legis obseruatione uersati Christum, qui dei patris uerum lumen est, perdiderunt. Ambrosius, Mednensis Episcopus quid de hoc loco senserit, in Commentariis ejus legere poteris. Origenis et Didymi in hanc parabolam explanationem invenire non potui; et utrum abolita sit temporum vetustate, an ipsi non scripserint, incertum habeo. Mihi juxta priorem interpretationem hoc videtur, quod de iniquo mamona debeamus nobis amicos facere, non quoslibet
Abbreviated transcription (Latin):
& hab̾e dolorẽ in corde. non qͥ ad horã pun¬
gat. & transeat. s qͥ iugit̾ in corde ꝑmaneat.¬
Quo tendit ista tristicia : Ad qͥd ꝓficit inces
re ut alii salui fiant. D. & si considemꝰ moi¬
si uocẽ rogantis dm̃ ꝓ popło iudeor atq di¬
centis. si dimittis eis peccatũ suũ dimitte. sin
aut̾ ñ uis deie me de libro tuo quẽ scripsisti.
ꝑspiciem̃ eundẽ moysi &̃ pauli erga sibi cre

Expanded text:
d horam pungat et transeat, sed qui iugiter in corde pequo tendit ista tristitia ? ad quid proficit incessre, ut alii salui fiant. sed si consideremus Moysi uocem rogantis deum pro populo Iudaeorum atque dicentis: si dimittis eis peccatum suum, dimitte; sin autem non uis, dele me de libro tuo, quem scripsisti, perspiciemus eundem et Moysi et
Abbreviated transcription (Latin):
sub ligno inte. Pharao qͦ anteꝗͣ iex daret᷑
ꝑ moysen stimulatꝰ lege naturȩ sua cͥmina
confitet᷑ & dicit. Dñs iustꝰ. ego aut̃ & popłs
m̃s impii. Legẽ nescit hanc pueritia. igno¬
rat infantia. & peccans absq mandato ñ
tenct᷑ lege peccati. maledicit patͥ. & paren¬
entiȩ. mortuũ in eo ẽ. peccatũ. Cũ aut̾ man
datũ uenerit. hoc ẽ tempꝰ intelligentiȩ.
appetentiᷤ bona & uitantis mala: tc̃ inci¬
pit peccatũ reuiuiscere. & ille mori. reu̾¬
q et̃. peccati. Atq ita fit ut tempꝰ intelli¬
gentiȩ qͦ dei mandata cognoscimꝰ. ut ꝑue¬
niamꝰ ad uitã: oꝑet᷑ in nob̾ mortẽ si agamꝰ
neglegentiꝰ. & occasio sapientiȩ seducat noꝰ
atq subplantet & ducat ad mortẽ. Non
qͦ intelligentia peccatũ sit: lex enĩ intesli¬
gentiȩ scã & iusta & bona ẽ : s ꝑ intelligen¬

Expanded text:
sub ligno uitae. Pharao quoque, antequam lex daretur sub ligno uitae. Pharao quoque, antequam lex daretur per Moysen, stimulatus lege naturae sua crimina confitetur et dicit: dominus iustus, ego autem et populus meus mpii. hanc legem nescit pueritia, ignorat infantia et peccans absque mandato non tenetur lege peccati. maledicit patri et parenentiae, mortuum est in eo peccatum.datum venerit, hoc est, tempus intelligentiae appetentis bona et vitantis mala, tunc incipit ei peccatum reviviscere, et ille mori reusque esse peccati. Atque ita fit ut tempus intelligentiae, quo Dei mandata cognoscimus ut perveniamus ad uitam, operetur in nobis mortem, si agamus neglegentius et occasio sapientiae: seducat nos atque subplantet et ducat ad mortem, non quo intellegentia peccatum sit — lex enim intellegentiae sancta et i usta et bona est
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾um de lib̾a. S. qͥ ex ancilla. scđ̾m carne
natꝰ ẽ. Qui aut̃ de lib̾a: ꝑ reꝑmissionẽ.
lex spũał ẽ. Et extra hec om̃ia nat᷑alẽ lege̾
ñ habentes ipsi sibi st̃̾ lex: qͥ indicant
opꝰ logis scriptũ in cordib suis. testimoniũ
ullis p̃bente conscientia. Ista lex quȩ in
corde sc̃ibit᷑. om̃s continet nationes. &
nullus hominũ ẽ. qͥ hanc legẽ nesciat. Un¬
de omis mundꝰ sub peccato. & uniu̾si hões
p̃uaricatores legis st̃. & iccirco iustũ iudiciũ
deiẽ. scribentis in corde humani generis qd̃
tͥ fieri nolueris. alteri ne feceriꝰ. Quis enim
ignoret homicidiũ. adult̾iũ. furca. & om̃em
concupiscentiã ẽẽ. malũ. ex eo qd sibi nolit fi¬
eri ͦ Si enim mala e̾ẽ. nesciret: nuinꝗͣ sibi do¬
leret illata. ꝑ hanc naturalẽ legẽ. & cam co¬
gnouit paccatũ suum. dicenꝰ. maior ẽ. iniqͥ
tas mea. ꝗͣ ut dimiitar. & adã & euã cogno¬
uert̾ peccatũ suũ. & ꝓpterea absconditi st̃

Expanded text:
alterum de libera. Sed qui ex ancilla, secundum carnem natus est; qui autem de libera, per repromissionem . et aliis labiis loquar populo huic et nec sic ipsi sibi sunt lex, qui iudicant opus Legis scriptum in cordibus suis, testimonium perhibente illis conscientia. Ista lex quae in corde scribitur, omnes continet nationes, et nullus hominum est, qui hanc legem nesciat. Unde omnis mundus sub peccato, et universi homines praevaricatores Legis sunt: et idcirco iustum iudicium Dei est, scribentis in corde humani generis, Quod tibi fieri nolueris, alteri ne feceris. Quis enim ignoret, homicidium, adulterium, furtum; et omnem concupiscentiam esse malam, ex eo, quod sibi eam nolit fieri? Si enim mala eleret inlata. per hanc naturalem legem et Cain cognouit peccatum suum dicens: maior causa m e a, quam u t dimittar. et Adam et Eua cognouerunt peccatum suum et propterea absconditi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
apud contẽptores & legũ p̃cepta calcant
qͥ pͥus absq lege pecantes. ñ tenebant᷑ lill¬
nib: Hec dicimꝰ. iegẽ quȩ ꝑ moysen oes
ẽ inteligentes. Uerũ qͥa in conseqͥntib ssi¬
ptum÷. lex dei & lex carnał atq mebius
quȩ pugnat aduersũ legẽ mñtis ñr̃e. &
ptiuos nos ctuc̃ in legem peccati. suntuqe
tuor ieges contra sc̃ dimicantes in uno leꝰ
scriptas eẽ. cognosco: ñ absq re arbitror
si reqͥram quot genera legis. in scriptis
sc̃ĩs eẽ memorent᷑. Dicit᷑ lex quȩ ꝑ mor sei
aea ẽ: sccłm ilud qđ scriptũ ẽ ad galathã¬

Expanded text:
apud contemptores et legum praecepta calcantes apud contemptores et legum praecepta calcantes qui prius absque lege peccantes non tenebantur criminibus. haec diximus legem, quae per Moysen data est, intellegentes. uerum, quia in consequentibus scriptum est: \'lex dei et lex carnis atque membrorum, quae pugnat aduersum legem mentis nostrae et captiuos nos ducit in lege peccati\', simulque quattuor leges contra se dimiscriptas esse cognosco, non absque re arbitror, si quaeram quot genera legis in Scripturis sanctis esse memorentur; dicitur lex quae per Moysen data est, secundum illud quod scriptum est ad Galata
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m. Qͦ modo medicina non ẽ. causa mortis
si ostendat uenena mortifera. licet his mali
homines ab utantur ad mortẽ & uel se inter¬
ficiant. uel insidientur inimicis. sic lex data:
male libertate sua abutentẽ qͥpͥus ferebat᷑
inprouidus. et preceps labebatur. freno le¬
gis retineat & compositis doceat in cedere
gressibus: ita ut seruiamus in nouitate sp̃c̃
et non inuetustate litterȩ. id est uiuamus
sub precepto. qͥprius in modũ brutorum
animaliũ dicebamus. M anducemus et bi¬
bamus. ctas enim moriemur. Q d si sub in¬
non facere debeamus. uitio nr̃o & inconti¬
nentia feramur contra scita legalia: uidet᷑
lex causa ẽẽ peccati. quȩ dum ꝓhibet conce¬
piscentiã qͦdãmodo cam inflammare cogno¬
scitur. Scłaris apud grecos sententia est.
Qͥcqͥad licet minꝰ defid̾at᷑: e contrario qͥe¬
qͥd ñ licet fomĩtũ accipit desicłu. Unde
& tulliꝰ de parricidarũ suppliciis Apud
athenienses salonõ scripsisse negat. ni

Expanded text:
rum. quomodo medicina non est causa mortis, si ostendat uenena mortifera, licet his mali homines abutantur ad mortem et uel se interficiant uel insidientur inimicis, sic lex data enem male libertate sua abutentem, qui prius ferebatur inprouidus et praecipiti uia labebatur, freno legis retineat et conpositis doceat incedere gressibus, itaut seruiamus in nouitate spiritus et non in uetustate litterae, id est uiuamus sub praecepto, qui prius in modum brutorum animalium dicebamus: manducemus et bibamus; cras enim moriemur. quodsi subinnon facere debeamus, uitio nostro et incontinentia feramur contra scita legalia, uidetur lex causa esse peccati, quae, dum prohibet concupiscentiam, quodam modo eam inflammare cognoscitur. saecularis apud Graecos sententia est: quicquid licet, minus desideratur. ergo e contrario, quicquid non licet, fomentum accipit desiderii. unde et Tullius de parricidarum suppliciis apud Athenienses Solonem scripsisse negat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ sp̃ualis: ex capite corpꝰ eccłiȩ ꝑ suas cõꝑa¬
ges atq iuncturas uitalẽ doctrinȩ cȩlestis
accipit succũ ut omĩa paulatĩ mebra uege¬
tent᷑. & ꝑ occultos uenarũ meatꝰ fundat᷑ de¬
fecritꝰ sanguis cyborr. & ministret᷑ atq suc
crescat i̾ino teneat᷑ temꝑantia corporis. ut
de fonte capitis rigati artꝰ crescant in ꝑfec¬
tionẽ dei . & impleat᷑ saluatoris oratio. Pat̾.
uolo ut sic̃ ego & tu unũ sumꝰ. sic & isti in
nob̾ uũ sint. Ut postꝗͣ rp̃c nos tradidit

Expanded text:
tiae spiritalis. ex quo capite corpus ecclesiae per suas conpages atque iuncturas iuncturas doctrinae caelestis accipit sucum, ut omnia paulatim membra uegetentur et per occultos uenarum meatus fundatur defaecatus sanguis ciborum et ministretur atque screscat, imo teneatur temperantia corporis, ut de fonte capitis, rigati artus crescant in perfectionem Dei, et impleatur Salvatoris oratio: Pater volo, ut sicut ego, et tu unum sumus; sic et isti in nobis unum sint : ut postquam nos Christ
Abbreviated transcription (Latin):
dñs loquebat᷑. filiꝰ pͥmogenitꝰ m̃s isrł. a fi¬
lios genui & exaltaui: nc̃ dic̃ filii alieni
m̃titi ft̃ mͥ. Et qͦrũ gła ut de cunctis eli
gerent᷑ in pecculiarẽ popłm dei. Q qͦrii
testam̃ta. unũ in littera. alt̾um in spũ. ut
qͥ pͥus in carne seruierant cerimoniis
logis abolite. postea seruirent in spũ man¬
datis euangelui sempit̾ni. Et legis latio.
Ad utrunq respondet. & noui & uet̾is tes¬
tam̃ti. a cuitꝰ idẽ. re uera religio. Et ꝓmiꝰ¬

Expanded text:
imogenitus meus Israhel et: filios genui et exaltaui, nunc dicit: filii alieni mentiti sunt mihi. et quorum gloria, utde cunctis gentibus eligerentur in peculiarem populum dei. et quorum testamenta, unum in littera, alterum in spiritu, ut, qui prius in carne seruierant caerimoniis legis abolitae, postea seruirent in spiritu mandatis euangelii sempiterni. et legislatio ad utrumque respondet: et noui et ueteris testamenti. et cultus, id est uera religio. et
Abbreviated transcription (Latin):
fuimꝰ ba babilonẽ lege peccati. qd̃ in mebrĩ
nr̃is morabat᷑. Cunq uidet᷑ extrema desꝑa¬
tio. imo desꝑasta confessio. om̃em homine
diaboli laqueis irretiri: conuersus in sea¬
t᷑: agit grͥas saluatori qđ redẽptꝰ sit san¬
guine eiꝰ. & sondes in baptismo deposuent.
& nouũ xp̃i assumpserit uestim̃tũ. & mor¬
tuo uetere hoĩe natꝰ sit homo nouus qͥ dicat.
Miser ego homo. qͥs me lib̾abit de corpont
nr̃m. qͥ me de corpore mortis lib̾auit.
Qđ sicui ñ uidet᷑ sub ꝑsona sua hoc apłm
de aliis dicere. exponat qͦmͦ d anel que
iustũ fuisse nouimꝰ. qͥsi de se dicat. cu ꝓ

Expanded text:
Babylonem lege peccati, quod in membris nostris morabatur. cumque uideretur extrema desperatio, immo aperta confessio omnem hominem diaboli laqueis inretiri, conuersus in se aur, agit gratias saluatori, quod redemptus sit sanguine eius et sordes in baptismate deposuerit et nouum Christi adsumpserit uestimentum et mortuo uetere homine natus sit homo nouus, qui dicat: miser ego homo, quis me liberabit de corpore u m, qui me de corpore mortis liberauit. quodsi cui non uidetur sub persona sua hoc apostolum de aliis dicere, exponat, quomodo Danihel, quem iustum fuisse nouimus, quasi de se dicat, cum pro
Abbreviated transcription (Latin):
iuentis ȩtatis transitũ ad correptionẽ atq uir¬
tutes. Iusticiã qͦ qđ in zacharia & helisabech
p̃dicat᷑ foris &̾ concupiscentiã uͦ quȩ nc̃ ha¬
bitare in mẽbris nr̃is dr̃ uersari intrinsecꝰ.
S. & apłis ñ pueris p̾cipit᷑. uerũ iã ęcatis ro¬
buste. ut assumant ꝑfectionẽ quã & nos
confitem᷑ ẽẽ. in ȩtate ꝑfecta. Nec hec dicenteᷤ
adulam᷑ uitũs. s auctoritatẽ seqͥm᷑ scrip¬
turarũ. qđ nullus homo absq peccato. &
conclusit ds̃ om̃s sub peccato. ut om̃ibus
misereatur absq eo solo qͥ peccatũ non fecit. nec dol
inuentus est more eiꝰ. Unde & ꝑ salomonẽ dr̃
quod serpentis uestigia ñ inueniant᷑ in petra
Et ipse de se dñs. Eoce inqͥt uenit pͥnceps mun¬
di huiꝰ & nichil in me inuenit. idẽ. sui opiꝰ
suiq uestigu. Ob hanc causam iubet᷑ noħ
ne exꝓbremꝰ homini reu̾tenti a peccatis suiꝰ

Expanded text:
uientis aetatis transitum ad correctionem atque uiruientis aetatis transitum ad correctionem atque uirtutes, iustitiam quoque, quae in Zacharia et Elisabeth praedicatur, foris esse, concupiscentiam uero, quae nunc habitare in membris nostris dicitur, uersari intrinsecus. sed apostolis non pueris praecipitur, uerum iam aetatis robustae, ut adsumant perfectionem, quam et nos cadulamur uitiis, sed auctoritatem sequimur scripturarum, quod nullus homo absque peccato et conclusit deus omnes sub peccato, ut omnibus misereatur, absque eo solo, qui peccatum non fecit, nec dolus inuentus est in ore eius. unde et per Salomonem dicitur, quod serpentis uestigia non inueniantur in petra. et ipse de se dominus: ecce, inquit, uenit princeps mundi istius et nihil in me inuenit, id est sui operis suique uestigii. ob hanc causam iubetur nobis, ne exprobremus homini reuertenti a peccatis suis
Abbreviated transcription (Latin):
tendit bonũ eẽ mandatũ. & ñ se oꝑari qđ ẽ.
malũ. s habitans in sua carne peccatũ. hoc ẽ.
uitia corporis & desidia uoluptatis quȩ ꝓpt̾
posteros te sobolem insita÷ humanis corporib
& si fines fuerit egressa: uertit᷑ in peccatũ. Se
unꝰ qͥsq consudet. & accusator sui tractet in
corporis sepe loqͣt᷑ & cogitet & patiat᷑ qd̾ ñ
uult: uolo dicere faciat. ne scõs uiros uidear
accusare. de qͥd scriptũ ẽ. Erat ille homo ue¬
rus. ĩmacłatꝰ. uisf̃. dei cultor. recedens ab om̃i
oꝑe malo. Et de tacharia & helisabeth. Erant
iusti ambo in conspectu dei. ambulantes in oĩb
mandatis & iustificationib dñi absq querela.
Et p̃ceptũ ẽ. aptis. Estote ꝑfecti. sic̃ pat̾ ur̾¬
qelestis ꝑfectꝰ ẽ. Nunꝗͣ aut̃ hoc apłis imꝑaret.
nͥ sciret hominẽ eẽ ꝑfectum. Nisi forte hoc
dicamꝰ. qđ recedens ab om̃i malo emĩdatiorẽ
significet de errorib pueritiȩ & uicus lasci¬

Expanded text:
tendit bonum esse mandatum, et non se operari quod est malum; sed habitans in sua carne peccatum: hoc est vitia corporis, et desideria voluptatis, quae propter posteros et sobolem insita est humanis corporibus: et si fines fuerit egressa, vertitur in peccatum. Se unusquisque consideret, et accusator sui, tractet inccorporis saepe loquatur, et cogitet, et patiatur, quod non vult: nolo dicere, faciat, ne sanctos viros videar accusare, de quibus scriptum est: Erat ille homo verus et immaculatus, justus Dei cultor, recedens ab omni opere malo . Et de Zacharia, et Elizabeth: Erant justi ambro in conspectu Dei, ambulantes in omnibus mandatis et justificationibus Domini absque querela . Et praeceptum est Apostolis: Estote perfecti, sicut Paterelestis perfectus est. numquam autem hoc apostolis imperaret, nisi sciret hominem posse esse perfectum. nisi forte hoc dicamus, quod \'recedens ab o m n i m a 10° emendationem significet et de erroribus pueritiae et uitiis lasci
Abbreviated transcription (Latin):
ioqͣr ꝓpħe cuiꝰ uerba narrant᷑. s peccatori
gere te faciã. & docebo te in uia hac qͣ am¬
bulad̾. confirmabo suꝑte ocłos meos. In tͥce¬
suo qͦ: septimo psalmo cuiꝰ titulus ẽ. in cõ¬
memorationẽ. ut doceat nos semꝑ peccatoꝵ
nostroꝵ memores ee. deb̾e. & agere peniten¬
tiã. tale qͥd legimꝰ. Non ẽ. pax ossib meis a

Expanded text:
ophetae, cuius uerba narrantur, sed peccatori ntellegere te faciam et docebo te in uia hac, in qua ambulabis; confirmabo super te oculos meos. in tricesimo quoque septimo psalmo, cuius titulus est: in commemorationem, ut doceat nos semper peccatorum nostrorum memores esse debere et agere paenitentiam, tale quid legimus: non est pax ossibus me
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ. de terra uita eiꝰ. & ꝓ iniqͥtatib popli
duct᷑ ẽ. ad mortẽ. & porcauit peccata nr̃a
& tradita ẽ. in morte anima illiꝰ. & cum in¬
iqͥs reputatꝰ ẽ. ut nos impios & infirmos. &
peccatores. pios & robustos & iustos faceret.
Nlon nulli ita interp̾tant᷑. Si ille ꝓ nob̾ im¬
piis mortuus ẽ & peccatorib. qͥnto magiꝰ
debemꝰ occumbere: Iustũ aut̃ & bonũ ñ pu¬
temꝰ eẽ. diu̾sum. nec aliqͣ ꝓpͥe significare ꝑ¬
sonã: s absolute uistã re & bonã ꝓ qͦ difti¬
culter interdũ aliqͥs inueniri pet̾ qͥ suũ san¬
guinẽ fandat. Quid sibi uelit qd̃
ad romanos scribit apłs. occasione accepta¬

Expanded text:
erra vita ejus, et pro iniquitatibus populi ductus est ad mortem, et portavit peccata nostra, et tradita est in morte anima illius, et cum iniquis reputata est, ut nos impios et infirmos et peccatores, pios et robustos, et justos faceret. Nonnulli ita interpretantur, si ille pro nobis impiis mortuus est, et peccatoribus, quanto magis debemus occumbere! iustum autem et bonum non putemus esse diuersum nec aliquam proprie significare personam, sed absolute iustam rem et bonam, pro qua difficulter interdum aliquis inueniri potest, qui suum sanguinem fundat. Quid sibi uelit, quod ad Romanos scribit apostolus: accept
Abbreviated transcription (Latin):
meo uitio mutet᷑ in malum. & ut yꝑbo¬
lice dicam. nouoq uerbo utar ad explican¬
ista concupiscentia. de qͦ iex dic̃. Non concu¬
pisces. Alii pitant illud eẽ manclatũ. qđ
in decalogo scriptũ ẽ ñ concupisces. rẽ ꝓ¬
rimi tui. Nos aut̾ ꝑ concupiscentiã om̃s
ꝑturbationes animȩ significatas putamꝰ. qͥb
meremꝰ & gaudem̃. timemꝰ. & concupiscimꝰ. Et
hoc apłs uas electionis cuiꝰ corpꝰ tẽplũ erat sp̃s

Expanded text:
meo uitio mutetur in malum et — ut hyperbolice dicam nouoque uerbo utar ad explicanista concupiscentia, de qua Lex dicit: Non concupisces. Alii putant illud esse mandatum, quod in Decalogo scriptum est: Non concupisces rem proximi tui . Nos autem per concupiscentiam omnes perturbationes animae significatas putamus, quibus moeremus et gaudemus, timemus et concupiscimus. Et hoc Apostolus vas electionis, cujus corpus templum era
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ accepta peccatũ ꝑ mandatũ oꝑatũ ẽ in
me omem concupiscentiã. Sine lege enim
peccatũ mortuũ erat Ego autem uiuebã sine
lege aliqͣndo. S ubi uenit mandatũ: pecca¬
tum reuixit. Ego autẽ mortuus sum. & in¬
uentũ ÷ mͥ mandatũ qͦd erat ad uitã hoc

Expanded text:
pta peccatum per mandatum operatum est in me omnem concupiscentiam. sine lege enim peccatum mortuum erat, ego autem uiuebam sine lege aliquando, sed, ubi uenit mandatum, peccatum reuixit. ego autem mortuus sum et inuentum est mihi mandatum, quod erat ad uitam, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
nator ẽ. Unde & a uilla uillici nom̃ accepit.¬
& om̃ium quȩ dñs possidet dispensator ẽ.
Unde &. oricono more. xenofontis pulcherrimꝰ
lib̾ ẽ. qͥ ñ gubernationẽ uillȩ s dispensati¬
onẽ uniuerse domꝰ tullio interp̾tante signi¬
ficat. Iste gͥ dispensator accusat᷑ ẽ. ad dñm
suũ. qd dissiparet substantiã eiꝰ. Qͦ uocato.
dixͦ. Qͥd hoc audio de te: redde rationẽ uilli¬
cationis tuȩ. Neq enim mea ultra pot̾is dis¬
pensare. Qui dix̃ in semet ipso. Quid faciã.
qr añs m̃s aufert a me dispensationẽ: Fod̾e
ñ ualeo. m̃dicare erubesco. Scio qͥd faciam.
ut qͣndo sublata mͥ fuerit dispensatio. sus¬
cipiant me in domos suas. Uocauit ttaq
singulos debitoꝵ dñi sui: & dix̃ pͥmo. Qn¬
tum debes dño meo: Qui dix̃ ei. Centũ ba cados¬
tos olei. Ait illi. tolle cautionẽ tuã. & sedenꝰ
cito scribe qͥnqͥginta. Dernde ad aliũ locutꝰ
est. Tu uͦ qͣntum debes: At ille respondit.

Expanded text:
nde et a villa villicus nomen accepit.et omnium quae dominus possidet, dispensator est. Unde, et οἰκονομικὸς Xenophontis pulcherrimus liber est, qui non gubernationem villae, sed dispensationem universae domus Tullio interpretante significat. Iste igitur dispensator accusatus est ad dominum suum, quod dissiparet substantiam ejus. Quo vocato dixit: quid hoc audio de t e ? redde rationem dispensationis; neque enim ultra mea poteris dispensare. qui dixit in semet ipso: quid faciam, quia dominus meus aufert a me dispensationem? fodere non ualeo, mendicare erubesco. scio, quid faciam, ut, qcipiant me in domos suas. Vocavit itaque singulos debitores domini sui, et dixit primo: Quantum debes Domino meo? Qui dixit ei: Centum batos olei. Ait illi: Tolle cautionem tuam, et sedens cito, scribe quinquaginta. Deinde ad alium locutus est: Tu autem quantum debes? At ille respondit:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ det fr̃ib utendũ qdͥ a deo ꝓ om̃ib ẽ. cre¬
atũ. iste & in spũali peccunia diudenda ꝓlus¬
iniquiᷤ erit. ut ñ ꝓ necessitate s ꝓ ꝑsonis
tias quȩ labunt᷑ ñ bene dispensatis ueras ȩt¬
nasq diuitias doctrinȩ dei qͥs det uob: Et si
in his quȩ aliena sc̃ alienũ aut̃ ẽ. a nob̾ om̃e
peccuniã. dm̃ amare ñ posse. Igͥ & apłis si
uelint amare dm̃. ẽẽ. peccunias contẽnen¬
das. Unde scribȩ & pharisei qͥ erant auari.
aduersũ se dictã intelligentes ꝑabolã: sub¬
sannabant eũ carnalia & certa & p̾sentia
sp̃ualib ac fut᷑is & qͦsi incercis p̃ponente.
Trophilus antiochenȩ ȩccłiȩ septimꝰ pꝰ petrũ¬

Expanded text:
ibus est creatum, iste et in spiritali pecunia diuidenda iniquus erit, ut non pro necessitate, sed pro personis tias, quae labuntur, non bene dispensetis, ueras aeternasque diuitias doctrinae dei quis credet uobis ? et si in his, quae aliena sunt — alienum est autem nobis omne, pecuniam, deum amare non posse. igitur et apostolis, si uelint amare deum, esse pecunias contemnendas. unde scribae et pharisaei, qui erant auari, aduersum se dictam intellegentes parabolam subsannabant eum carnalia et certa et praesentia spiritalibus ac futuris et quasi incertis praeponentes. Theophilus, Anti- . ochenae ecclesiae septimus post Petru
Abbreviated transcription (Latin):
sermo efficientiã habeat uoluntatis e dn̾i
Nisi enim ille iusserit frustra cticunt apłi.
ut ignis descendat eos. suꝑ. Et qͦdã mͦ ucrb
alus hoc loquint᷑. Si ad serui heliȩ inuiri¬
am ignis descendit e olo. & nͣ samaritas
s uideos consũpsit incendiũ. qͣnto magi
ad contẽptũ fitii dei in impios samaria
debet fla̾ma seuire : E regione dñs qͥñ ad
iudicandũ uenerat s ad saluandũ. ñ in po¬
testate s in hunlitate. ñ in patͥs gła s

Expanded text:
sermo efficientiam habeat, uoluntatis est domini. sermo efficientiam habeat, uoluntatis est domini. nisi enim ille iusserit, frustra dicunt apostoli, ut ignis descendat super eos, et quodam modo uerbis aliis hoc loquuntur: \'si ad serui Heliae iniuriam ignis descendit de caelo et non Samaritas, sed ludaeos consumpsit incendium, quanto magis ad contemptum filii dei in inpios Samaritas debet flamma saeuire!\' e regione dominus, qui non ad iudicandum uenerat, sed ad saluandum, non in potestate, sed in humilitate, non in patris g
Abbreviated transcription (Latin):
geret susciꝑe noluert. Quanꝗͣ & alia nob̾
subiciat᷑ intelligentia. qđ uolunta̾s dñi fu¬
erit ñ suscipi a samaritiᷤᷤ qr festinabat ire
ierłm: ibiq pati & sanguinẽ fund̾e. ne oc¬
cupatꝰ susceptione samaritica. & doctrina
genitis uũ passionis differret diẽ. ad quã
uenerat sustinendã. Unde dic̃ & in alio
trabitis. uolens tollere occasionẽ ꝑ secutionᷤ
iudaice. ne postea dicerent crucifiximꝰ cũ
qr se inimicis nr̃is & hostib iuinxerat. fa
qͥa festinabat ingredi ierłm. ut aut̃ ñ reti¬
ꝑent fuit duice uoluntatiᷤ. Deniq apłi in
lege uersati. in qͣ tantũ iusticia nouerant.
ocłm ꝓocło. dentẽ ꝓ dente. ulcisci nittnt᷑ in¬
uariã. & imitari heliã ad cuiꝰ uocẽ auas pen¬
tecontadas militum ignis assitpserat. dicuntq
ad drim. Ulis dicimꝰ ut ignis descendat de ȩlo
& confumat eos. Puichre uis inqͥunt dicimꝰ.
Nam & heuas dixerat. si homo dei sum igni
descendat de celo suꝑ uos. Ergo ut aptor

Expanded text:
geret, suscipere noluerunt. quamquam et alia nobis subiciatur intellegentia, quod uoluntatis domini fuerit non suscipi a Samaritis, quia festinabat ire Hierusalem ibique pati et sanguinem fundere, ne occupatus susceptione Samaritica et doctrina gentis illius passionis differret diem, ad quam uenerat sustinendam. unde dicit et in alio trabitis, uolens tollere omnem occasionem persecutionis Iudaicae, ne postea dicerent: \'crucifiximus eum, quia se inimicis nostris et hostibus iunxerat'. faquia festinabat ingredi Hierusalem. ut autem non reciperent, fuit dominicae uoluntatis. denique apostoli in lege uersati, in qua tantum iustitiam nouerant oculum pro oculo, dentem pro dente, ulcisci nituntur iniuriam et imitari Heliam, ad cuius uocem duos pentecontarchas militum ignis absumpserat, dicuntque ad dominum: uis dicimus, ut ignis descendat de caelo et consumat eos? pulchre uis, inquiunt, dicimus; nam et Helias dixerat: si homo dei sum, ignis descendat de caelo super uos. ergo, ut apostolorum
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ꝓ impiis & infirmis peccatorib mori uoluerit¬
& mori opportuno tempore. de qͦ ipse dicit.
tempore opportuno exaudute: & in die salu¬
tis auxiliatꝰ sũ tui. Et rursũ. Ecoe tempꝰ accepta¬
bile. ece dies sauitis. qͣndo om̃s peccauert̃: si¬
mul inutiles facti ft̃: ñ fuit qͥ faceret bonũ.
ñ fuit usq ad unũ. Incretibił gͦ bonitas & cle¬
m̃tia inaudita mori ꝓ impĩis. Uix enim ꝓ iu¬
sto auquẽ & bono suũ sangumẽ fund̾e contin¬
audeat mori. Caritas aut̾ dei que in uob̾¬

Expanded text:
 impiis, et peccatoribus mori voluerit, et mori opportuno tempore, de quo ipse dicit: Tempore opportuno exaudivi te, et in die salutis auxiliatus sum tui ; et rursum: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis ; quando omnes peccaverunt, simul inutiles facti sunnon fuit usque ad unum . Incredibilis ergo bonitas, et clementia inaudita, mori pro impiis, vix enim pro justo aliquem, et bono suum sanguinem fundeaudeat mori. Caritas autem Dei, quam hab
Abbreviated transcription (Latin):
pra nonaginta nouẽ iustis. qͥ ñ habent
opꝰ pęnitentia. Aliã qͦ partibolã decem
dragmarũ uniꝰq ꝑdite & reꝑte cũ ꝓpo¬
suisset: simili eam fine cõpleuit. Sic dico
uob̾ gaudiũ erit corã angelis dei. suꝑ uno
peccatore penitentiã agente. Terciã qͦ para¬
bolã ꝓposuit hoĩs habentis duos filios. & di
uidentis int̾ eos substantiã. Cunq minor
facultatib ꝑditis egere cepisset. & comedẽ
siliqͥs porceꝵ eẏbu: reuersus ad patrẽ suᷤ¬
ceptꝰ ab eo ẽ. fratꝰ qͦ inuidens senior pa¬

Expanded text:
super nonaginta nouem iustis, qui non habent opus paenitentiam. aliam quoque parabo!am decem dragmarum uniusque perditae et repertae cum proposuisset, simili eam fine conpleuit: sic dico uobis: gaudium erit coram angelis dei super uno peccatore paenitentiam agente. tertiam quoque parabolam videntis inter eos substantiam. Cumque minor facultatibus perditis, egere coepisset, et comedere siliquas, porcorum cibum, reversus ad patrem, susceptus ab eo e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑditꝰ & inuentꝰ ẽ. Has tres parabolas con¬
tra phariseos & scribas iocutꝰ ẽ. qui nolebant
recixe pęnitentiã peccatoꝵ & publicanoꝵ
salutẽ. Dicebat aut̃ inqͥt & ad disciplos
suos. haut dubiũ qͥn ꝑabolã sicut pͥus ad
scribas et phariseos. quia parabola addclem̃tiam
discipłos hortaretur. & aliis uerbis diceret.
dimitate & dimittet᷑ uobis ut ioratione.

Expanded text:
t inventus est. Has tres parabolas contra Pharisaeos, et Scribas locutus est, qui nolebant recipere poenitentiam peccatorum, et Publicanorum salutem. Dicebat autem, inquit, et ad discipulos suos , haud dubium, quin parabolam, sicut prius ad Scribas, et Pharisaeos: qua parabola ad clementiam discipulos hortaretur, et aliis diceret verbis: Dimitte, et di
Abbreviated transcription (Latin):
mamona ñ hebreoꝵ s syrorũ lingua diui¬
tiȩ nuncupant᷑. qđ de iniqͥtate collecte sint.
Di gͦ iniqͥtas bene dispensata u̾tit᷑ in iusti¬
pensatꝰ. dispensatores suos leuabit in cȩlũ:
Quã obrẽ seqͥt᷑. Qui fideł ẽ. in minumo.
hoc ẽ. in carnalib & in multis fideł erit id.

Expanded text:
mamona non Hebraeorum, sed Syrorum lingua diuitiae nuncupantur, quod de iniquitate collectae sint. si ergo iniquitas bene dispensata uertitur in iustipensatus, dispensatores suos leuabit in caelum! quam ob rem sequitur: qui fidelis est in minimo, hoc est in carnalibus, et multis fidelis erit, i
Abbreviated transcription (Latin):
dies assũptionis eiꝰ ut pascha celebraret de quo
dixerat desidio desidaui hoc pascha comedẽ
pat̾ ñ bibã illũ om̃emq doctrinam suã pati¬
bulo roboraret uixta illud qđ scriptũ ẽ. cũ ex¬
altatꝰ fuero a terra om̾ia trabam a me obfir
titudine opꝰ est ad passionẽ sponte ꝓpanti.
Un de & erethieli cui dixerat d̃s. fili hominiꝰ
in medio scorpionũ tu habitas. & ne timeas
eos. obfirma inqͥt faciẽ tuam. & dedi faciẽ
tuã ęxeam. & frontẽ tuã ferrea. ut si forsi¬
tan surrexisset contra eum malleus imiu̾sȩ
terrȩ. qͣsi in cudo durissima resisteret. mal¬
leũq cont̾eret de qͦ scriptũ ẽ. Qmͦ confractꝰ
ẽ. & contͥtꝰ ẽ. malleus unauerse terrȩ: Et mi¬
sit mintios idẽ angłos ante faciẽ suã. Iustũ
enim erat. ut dei filio angeli ministrarent.
tucũ samarie ut p̾ꝑarent ei ñ susceꝑuit
illũ. qr facies eiꝰ erat uadens in ierłm. Hosti
li int̾ se samaritani atq udei discordans

Expanded text:
dies assumptionis ejus, et Pascha celebraret, de quo dixerat: Desiderio desideravi hoc Pascha comedere am i 11 u m ? omnemque doctrinam suam patibulo roboraret iuxta illud, quod scriptum est: cum exaltatus fuero, omnia traham ad me, obfirmtitudine opus est ad passionem sponte properantis; unde et Ezechiheli, cui dixerat deus: fili hominis, in medio scorpionum tu habitas et ne timeas eos: obfirmaui, inquit, faciem tuam et dedi faciem tuam aeneam et frontem tuam ferream, ut, si forsitan surrexisset contra eum malleus uniuersae terrae, quasi incude durissima resisteret malleumque contereret, de quo scriptum est: quomodo confractus est et contritus malleus uniuersae terrae? etmisit nuntios, id est angelos, ante faciem suam. iustum enim erat, ut dei filio angeli ministrarent; uicum Samariae, ut praepararent ei, non susceperunt illum, quia facies eius eratli inter se Samaritani atque Judaei discordant
Abbreviated transcription (Latin):
tes mͥ graue eẽ. si iubeas. habeo aliinos. qͥ an¬
tiquȩ artis me erudiunt. Neq uͦ benefigui
ꝓ eo qđ postulo polliceor. Heliodorꝰ fr̾ mͥfin¬
dicauit de te multa de scripturis querere.
nec sic inuenire. Aut si omia habes. incipi¬
et sibi caritas uindicare. plus pecere. Ma¬
gistrti aut̃ pueri tui de qͦ dignatꝰ es rescri¬
bere. que plagiatorẽ ee̾. eiꝰ ñ dubiũ ẽ. sepe
euagri prbr dum adhuc antioibie eẽm.
me p̾sente corriput. Cui ille respondit. Ego
nichil timeo. Dic̾ se a dño suo fuisse dimissũ
It si uołi ꝑlacet ecce hic ẽ. transmitte eũ quo
uultis. In hec arbitror me ñ peccate. si hoĩen
uagũ ñ sinã uongi fugert. Qua ꝓpt̾ q ego
in hac solitutene constitut. nͥ possũ agere
qͥ uissisti: rogaui caressimii mͥ euagͥu̾. ut tãti¬

Expanded text:
tes mihi graue esse, si iubeas: habeo alumnos, qui antes mihi graue esse, si iubeas: habeo alumnos, qui antiquariae arti seruiant. neque uero beneficium pro eo, quod postulo, polliceor. Heliodorus frater mihi indicauit te multa de scripturis quaerere nec sic inuenire; aut si omnia habes, incipiet sibi caritas uindicare plus petere. Magistrum autem pueri tui, de quo dignatus es rescribere, quem plagiatorem esse eius non dubium est, saepe Euagrius presbyter, dum adhuc Antiochiae essem, me praesente corripuit. cui ille respondit: \'ego nihil timeo\'. dicit se a domino suo fuisse dimissum et, si uobis placet, ecce hic est; transmittite eum, quo unltis. arbitror me non peccare, si hominem uagum non sinam longius fugire. quapropter quia ego in hac solitudine constitutus non possum agere quod iussisti, rogaui carissimum mihi Euagrium, ut ta