comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ꝑboues. Nisi cogitacionis
imocencia : quid ꝑ oues rusi
bonorum cordium mundicia
desurnatur: Caelum uero
aereum dici Paulo ante iam
diximur Unde & aues caeli
mominamus: & scunus quođ
uie qae medio uagantur:
Quitanto magis corda hominũ
ascendere adcael estia in ui¬
lent: uiantose acaelestibus
ꝑ elationis suae in mundiciã
p iectis uident Quia ergo
ab ae res potestatibus contra
coguncionum nr̃arum muta¬
dĩciam flamina liuoris iti¬
ruit : decaelo ignis adoues ue¬
nit Saepe enum mundas medi
ts nre cogitacionis ardore li¬
bidinis accendunt: & quasi
ignis oues concremant. dum cas¬
tos motus animi. luxbriȩ temp¬
tacione ꝑ turbant: Qiu ignis
dei dicitur: quia & si non faci-¬
ente deo ttimen ꝑ mittente ge¬
neratur. Et quia in pulsu sũbi¬
to ipscs Non numquam circũ¬
spectiones mentis obruunt:
quasi custodes pueros occid uns:
Sedtamen unus in columis fu-¬
git : dum omne quodmens pa-¬
titur. ꝑ seuerans discrecio sub¬¬

Expanded text:
Quid per oves, nisi cogitationum innocentia, quid per oves, nisi bonorum cordium munditia designatur? Coelum vero aerium dici paulo ante jam diximus: unde et aves coeli nominamus. Et scimus quod raeque medio vagantur, qui tanto magis corda hominum ascendere ad coelestia invident, quanto se a coelestibus per elationis suae immunditiam projectos vident. Quia ergo ab aereis potestatibus contra cogitationum nostrarum munditiam flamma livoris irruit, de coelo ignis ad oves venit. Saepe enim mundas mentis nostrae cogitationes ardore libidinis accendunt; et quasi igne oves concremant, dum castos motus animi, luxuriae tentatione perturbant. Qui ignis Dei dicitur, quia etsi non faciente Deo, tamen permittente, generatur. Et quia impulsu subito ipsas nonnunquam circumspectiones mentis obruunt, quasi custodes pueros gladio occidunt. Sed tamen unus incolumis fugit, dum omne quod mens patitur, perseverans discretio sub
Abbreviated transcription (Latin):
hostis ꝑcutit: quia ȩternitatis
disperacione trans figit: Quid est¬
autem quod nuncius uenit qui
diceret. euasi ego solus. Nuis est
iste nuncius qui aliis pereunti¬
biis solus euadit. Nusi ꝓpheticꝰ
sermo. qui dum fiunt mala om¬
nia quae prȩdixit. quasi sanꝰ
ad dñm solus redit. Dum enĩ
uera dixisse deꝑditorum casu
cognoscitur. quasi inter mor¬
tuos uixisse monstratur Hinc
est enim qđ ad rebeccam inisaac
coniugio deducendã: puermit¬
titur : Quia uidelicet ad spon-¬
scindam ecclesiam dño. in ter¬
posita ꝓphetia famulatur
Sabaeis gͦ in ruentibus solus pu-¬
er qui nunciaret euasit : qͥ a
malignis spiritibus in firmoꝵ
mentes in captiuitatem du¬
centibus sentencia ꝓphetae
con uciluit. quae eandem cap¬
tiuitatem praenuncians dicit:
Propterea captuus ductus ẽ
populus meus : qui non habu¬
it scienciam Prophetia ergo
quasi saluatur: dum captiuitas
quam praedixit ostenditur:

Expanded text:
hostis percutit, quia aeternitatis hostis percutit, quia aeternitatis desperatione transfigit. REautem hoc quod nuntius venit, qui diceret: Evasi ego solus? Quis est iste nuntius, qui, aliis pereuntibus, solus evadit, nisi propheticus sermo, qui, dum fiunt omnia mala quae praedixit, quasi sanus ad Dominum solus redit? Dum enim vera dixisse de perditorum casu cognoscitur, quasi inter mortuos vixisse monstratur. Hinc est, quod ad Rebeccam in Isaac conjugio deducendam puer mittitur , quia videlicet ad desponsandam Ecclesiam Domino, interposita prophetia famulatur. Sabaeis ergo irruentibus, solus puer qui nuntiaret evasit, quia malignis spiritibus infirmorum mentes in captivitatem ducentibus, sententia prophetiae convaluit; 58 quae eamdem captivitatem praenuntians dicit: Propterea captivus ductus est populus meus, quia non habuit scientiam . Prophetia ergo quasi salvatur, dum captivitas, quam praedixit, ostenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aliud ꝑ figuram boues
quambene operanter. Quid
aliud asinas quam quos dam
simpliter uiuentes accipimur:
quaebene uixta boues pasear
referuntur : quia menter sim¬
plicium etiam cum alta capere
Non possunt : eo magis uicinae
sunt. quo & fra terna bona sua
percaritatẽ credunt Cumq
in uidere alienis sensibus nes¬
ciunt: quasi in pastu seminime
diuidunt Simul ergo seasi¬
nae cumbubus reficiunt: qͥ a
prudentibus con iuncti. tar¬
diores eoꝵ in tellegencia pas¬
cuntur Sabaei autem cap-¬
tiuantes interprȩtantur:
Et quid aliud captiuancium
nomine. Nisi in mundi sp̃s
de signantur. qui cunctos qͦs
sibi subicunt. in in fidelitatẽ
captiuos ducunt: Qui & pu¬
eros gladio feriunt. quia eos
temptacionis suae grauiter
iaculis uulnerant: Quos nec¬
dum iuuenalis constancia
liberos. uel robustos seruat:
Quibene quidem bona incipi¬
unt. sed in ipsa adhuc in coa-¬
tionis suae teneritudine. cap¬
tiuantibur in mundis sp̃itib
sub sternuntur Quoã gladio

Expanded text:
Quid aliud per figuram boves, quam bene operantes; quid aliud asinas, quam quosdam simpliciter viventes accipimus? Quae bene juxta boves pasci referuntur; quia mentes simplicium etiam cum alta capere non possunt, eo magis vicinae sunt, quo et fraterna bona, sua per charitatem credunt; cumque invidere alienis sensibus nesciunt, quasi in pastu se minime dividunt. Simul ergo se asinae cum bobus reficiunt, quia prudentibus conjuncti tardiores, eorum intelligentia pascuntur. Sabaei autem captivantes interpretantur. Et qui alii captivantium nomine, nisi immundi spiritus designantur, qui cunctos quos sibi subjiciunt in infidelitatem captivos ducunt? Qui et pueros gladio feriunt, quia eos tentationis suae graviter jaculis vulnerant, quos necdum juvenilis constantia liberos vel robustos servat. Qui bene quidem bona incipiunt, sed in ipsa adhuc inchoationis suae teneritudine captivantibus immundis spiritibus substernuntur. Quos gladio
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte dicat Electi unus cui¬
usque bona sic tibi temptati¬
do exterius tribuo: ut tamen
ipse noueris. quia ꝑseuerantẽ
mihi illum in mentis radice
conseruo Ubi & bene subdit᷑¬

Expanded text:
te dicat: Electi uniuscujusque bona sic tibi tentanda exterius tribuo, ut tamen ipse noveris, quia perseverantem mihi illum in mentis radice conservo. Ubi et bene subdit
Abbreviated transcription (Latin):
Quur laudas. quẽ ꝓtegendo ro¬
boras: Despecto enim medig¬
nus tuis laudibus homo eẽt:
si suis contrame uiribus staret:
Unde mox & malicios ie de homi¬
ne expetit: quod taimen ꝓtec¬
tor hominis benigne concę¬
dit: Nam cum subditur Sed¬

Expanded text:
Cur laudas quem protegendo roboras? Despecto enim me, dignus tuis laudibus homo esset, si suis contra me viribus staret. Unde mox et malitiose de homine expetit, quod tamen protector hominis benigne concedit. Nam subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
rit tibi Plerumq enim dum
uirtutum fructus fecundae
reddimus. Dum continua ꝓs¬
peritate pollemus: aliquantu¬
lum mens erigitur. ut ase m&¬
ipsa sibi existere bona quae
habet arbitretur Quae nimirũ
bona antiquus hostis maliciose
ad trectare appetit: sed haec tẽp¬
tari ds̃ non nisi benigne ꝑmit¬
tit Ut dum mens temptacione
pulsante in bonis dequibus gau-¬
debat con cutitur: in becillita-¬
tis suae debilitate cognita iti
spe diuinaͥ ad uitorii robustius
solidetur Fit que mira dispen-¬
sacione pietatis. utunde malig¬
nus hostis cortemptat. ut inter¬
imat: in de misericors conditor
hoc erudiat. ut uiuat. Vnde
& bene sub uingitur ecce uni-

Expanded text:
iunt. --Plerumque enim, dum virtutum fructus fecunde reddimus, dum continua prosperitate pollemus, aliquantulum mens erigitur, ut a semetipsa sibi existere bona quae habet, arbitretur. Quae nimirum bona antiquus hostis malitiose attrectare appetit; sed haec tentari Deus nonnisi benigne permittit, ut dum mens tentatione pulsante, in bonis de quibus gaudebat concutitur, imbecillitatis suae debilitate cognita, in spe divini adjutorii robustius solidetur. Fitque mira dispensatione pietatis, ut unde malignus hostis cor tentat, ut interimat, inde misericors conditor hoc erudiat, ut vivat. Unde et bene subjungitur: CAPUT XLIV.
Abbreviated transcription (Latin):
tacio deb& intellegi. Uniuer
sa que hab&e in maniu tem ptan¬
nis inanus extendi prelubetur:
Quod tamen fieri suostancia a.¬
missa conceditur: Quonimi¬
rum priuis uidea que possessio
eiur fuerat. in fidelitate subla¬
tu est: Et post eius caro. patibu:¬
lo crucis ad fixa Qui igitur
prius uideam ad uersantem ꝑ¬
tilit. & post modum usque
adricem uenit: Quasi prius
ata amisit. & post insem&¬
nso aduersantis mequitiam

Expanded text:
tatio debet intelligi. Universa itaque quae habet, in manum tentannis manus extendi prohibetur, quod tamen fieri substantia amissa conceditur: quia nimirum prius Judaea, quae possessio ejus fuerat, in infidelitate sublata est, et post ejus caro patibulo crucis affixa. Qui igitur prius Judaeam adversantem pertulit, et postmodum usque ad crucem venit, quasi prius habita amisit, et post in semetipso adversantis nequitiam
Abbreviated transcription (Latin):
ro matris nudus exiure Sed
Num quid hanc om̃i modo
deserit: & ubi est quod ꝑ pro¬
phetam dicitur. si fuerit nu¬
merus filiorũ isrł quasi arena
maris reliquiae saluę fient:
U bi qđ scriptum ẽ. Donec plenitu¬
do gencium introieret. et Ne õmis
isrł saluus fieret: Erit ergo qua¬
ndo comspicuus etiam sinagogae
appareat Erit in fine munđi ꝓ¬
cul dubio: quando gentis suȩ reli¬
quiis semec ipsum sicut est ds̃
innotescat Onde bene hic dicit᷑
nudus reuertar illuc Hudus¬
quippe ad uterum macris reuer¬
titur: cum in mundi huius ter¬
mino. his qui in saeculo factus
homo despicitur. sinagaͦ gae suȩ
oculis ds̃ ante sȩcula declaratur:¬

Expanded text:
ro matris nudus exivit. Sed ro matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris, reliquiae salvae fient ? Ubi quod scriptum est: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret ? Erit ergo quando conspicuus etiam Synagogae appareat. Erit in fine mundi procul dubio, quando gentis suae reliquiis semetipsum, sicut est Deus, innotescat. Unde et bene hic dicitur: Nudus revertar illuc. quippe ad uterum matris revertitur, cum in mundi hujus termino is qui in saeculo factus homo despicitur, Synagogae suae oculis Deus ante saecula declaratur
Abbreviated transcription (Latin):
ado ꝑtłm tenuit: dum adspir¬
ttlem eius in tellegenciam
mentis oculos aperire negle¬
xit: Hunc quia inbumani cor¬
poris latentem uidere deum
Noluit: quasi indiuinitatem
Nudum considerare contẽp¬
sit sed nudus deutero matris
exut̃. quia asina gogae cardie
prodiens. conspicuus ad geti¬
tes uenit Quod bene ioseph
relicto pallio figiente signatũ
est: Dum mulier ad ultera ma¬
le illo uti uoluisset Relicto
pallio fugit foras: quia dum
sincigoga dñm purum ho¬
minem credens. quasi ad ulte¬
ri nocomplexu constringere
uoluit: ipse tegnen litterae
eius oculis reliquid. & cognos¬
cendam diuinitatis suae po¬
tenciam conspicuum segenti.¬
bus prae bute Unde paulus
dicit: Usque hodie dumle¬
gitur moyses: uelamen est suꝑ
cor eorume Quia uidelic&
ad ultera mulier apud sema&¬
ipsam pallium retinuit: &¬
quem male tenebat udũ
amisit Quia ergo asina go¬
ga ueniens fidei gencium
conspicuus apparuit: exute¬

Expanded text:
adopertum tenuit, dum ad spiradopertum tenuit, dum ad spiritalem ejus intelligentiam mentis oculos aperire neglexit. Hunc quia in carne humani corporis latentem videre Deum noluit, quasi in divinitate nudum considerare contempsit. Sed nudus de utero matris exiit: quia a Synagogae carne prodiens conspicuus ad gentes venit. Quod bene Joseph relicto pallio fugiente signatum est . Dum enim mulier adultera male illo uti voluisset, relicto pallio fugit foras, quia dum Synagoga Dominum purum hominem credens, quasi adulterino complexu constringere voluit, ipse tegmen litterae ejus oculis reliquit, et ad cognoscendam divinitatis suae potentiam conspicuum se gentibus praebuit. Unde et Paulus dixit: Usque hodie, dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum , quia videlicet adultera mulier apud semetipsam pallium retinuit, et quem male tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex ute
Abbreviated transcription (Latin):
cadere dicitur: ut inopinatꝰ
eius aduentur exprimatur:
Q uod enim ruit uelcadit: ad
ima repente euenit Media¬
tori ergo in terrã quasi cor¬
ruisse est: nullis signis praecur¬
rentibus in opinate ad gentes
uenisse. Bene autem dicitur.
Quod corruens adorauit equia
dum ipse humilitate carnis
suscepit: in se credentibus uota
humilitatis in fundit: Fecit enĩ:
quia fie ni docuit: Sicut &
de euis spu: dicitur Ipse sp̃s
postulat ꝓnobis. gemitibus in¬
enarrabilibus Neque enim pe-¬
tiit. quia equalis est sed postu¬
lare dicitur: quia nimirum
quos re pleuerit: postulanter
facit Quam uis hoc & insemet¬
ipso redemptor nr̃ ostendit qͥ
patrem etiam dum passionu
ꝓpinquaret ex orauit Quid
enim mirum sunforma serui
ex orando se patri subdidit. iti
qua etiam manus peccanciũ
usque ad mortis extremai to¬
lerauit : Sequitur Nudus¬
Redemptoris mater. iuxta car¬
nem sina goga extitit. Ex qͣ
adnos ꝑ corpus uisibilis ꝓcessit:
Sed hũc intrase tegmine litterae

Expanded text:
adere dicitur, ut inopinatus ejus adventus exprimatur. Quod enim ruit vel cadit, ad ima repente venit. Mediatori ergo in terram quasi corruisse est, nullis signis praecurrentibus inopinate ad gentes venisse. Bene autem dicitur quod corruens adoravit, quia dum ipse humilitatem carnis suscepit, in se credentibus vota humilitatis infudit. Fecit enim, quia fieri docuit; sicut et de ejus Spiritu dicitur: Ipse Spiritus postulat 62 pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Neque enim petit, qui aequalis est, sed postulare dicitur; quia nimirum quos repleverit, postulantes facit: quamvis hoc et in semetipso Redemptor noster ostendit, qui Patrem etiam, dum passioni propinquaret, exoravit. Quid enim mirum, si in forma servi exorando so Patri subdidit, in qua etiam manus peccantium usque ad mortis extrema toleravit? Sequitur: CAPURedemptoris mater juxta carnem Synagoga exstitit, ex qua ad nos per corpus visibilis processit. Sed hunc intra se tegmine litterae
Abbreviated transcription (Latin):
ciençiam penetrare Non pota¬
t: Substanciam eius uallatam¬
isserit: quia electus eius in ua¬
dere Non praesumit Operib
nanuum eius benedixisse dm̃
& possessionem eius excresce¬
re in terra quaeritur: quia
scilicet tabescens uidec quod
fides eus innoticiam hominũ
maedi cantibus apłis multi¬
plicatur Posessio quippeecrer¬
cere dicitur : dum laboran¬
tibus praedicatoribus fide¬
um cotidie numerus auget᷑
Hȩc itaq satan dño dicisser
est: tolia inuidendo sensiss
Haec satan año drxise eitce
ins tabescendo doluisse:

Expanded text:
cientiam penetrare non potuit; substantiam ejus vallatam, quia electos ejus invadere non praesumit. Operibus manuum ejus benedixisse Deum et possessionem ejus excrescere in terra queritur, quia scilicet tabescens videt, quod fides ejus in notitiam hominum, praedicantibus apostolis, multiplicatur. Possessio quippe ejus crescere dicitur, dum laborantibus praedicatoribus, fidelium quotidie numerus augetur. Haec itaque Satan Deo dixisse est, talia invidendo sensisse. Haec Satan Deo dixisse est, de his tabescendo, doluisse.
Abbreviated transcription (Latin):
ram circuire est. carnalia cor¬
da ꝑscrutari: Et unde occas-¬
sionem accusacionis inuenire
possit. exquirere Terrã cir¬
cuit: quia humana corda cir-¬
cum uenit. ut bonci tollat. ut
mulet. ut cumulata ꝑficiat.
& ꝑ fectos iniquitatibus.
ad poenam socios ad quirat Et
Notundum quod nontrans uo-¬
lasse. sed ꝑ ambulasse seasserit :
Quia nimirum nequaquam
quae temptat. uelociter de se¬
rit: Sed ubi molle cor inue¬
nit: ibi pedem mise rae ꝑsua¬
sionis figit: Ut in morando
actionis prauȩ uestigia impͥ¬
mat: & exsuae iniquitatis
similitudine quos ualet reꝓbos
reddat. Sed contra hunc beatꝰ
iob laudatur: & dicitur: Nũ¬

Expanded text:
ram circuire, est carnalia corda perscrutari, et unde occasionem accusationis invenire possit, exquirere. Terram circuit, quia humana corda circumvenit, ut bona tollat, ut mulet, ut cumulata perficiat, ut perfectos in iniquitatibus ad poenam socios acquirat. Et notandum quod non transvolasse, sed perambulasse se asserit, quia nimirum nequaquam quem tentat velociter deserit; sed ubi molle cor invenit, ibi pedem miserae persuasionis figit, ut immorando actionis pravae vestigia imprimat, et ex suae iniquitatis similitudine, quos valet, reprobos reddat. Sed contra hunc beatus Job laudatur, et dicitur: CA
Abbreviated transcription (Latin):
ea moraliter tractando repli¬
cemus Ut quod actum foris
narratur in opere: sciamus
quo modo in tus agatur it
mente Nam cum filii dei
ad sistunt coram. inter eos
quoq. adsistit & satan Quia
plerumq bonis nr̃is cogtacioni¬
bus quac in corde nr̃o aduen¬
tu scꝗ̃ sp̃s operante seminant᷑.
antiquus ille callidȩ se inten¬
serit & sub iungit inimicus. ut
bene incoata perturbet. ma¬
le ꝑ turbata di laniet: Sed
Niequaquam nos intemptacio¬
ne deserit: quicreauit. Namhos¬
tem nr̃m quise contra nos in sidi-¬
is contegit. in lustracione sui lumi-¬
nis Niõbis deprae hensibilem red¬
dit Propter quod ei moxdicit:
Unde uenis: Callidum namq.
hostẽ requirere est: eius riobis
in sidias declarare Ut quo
eum sub intrare corcernimus:
forti contra illum circũ spec¬

Expanded text:
ea moraliter tractanda repliea moraliter tractanda replicemus, ut quod actum foris narratur in opere, sciamus quomodo intus agatur in mente. Nam cum filii Dei assistunt coram Deo, inter eos quoque assistit et Satan, quia plerumque bonis nostris cogitationibus, quae in corde nostro, adventu sancti Spiritus operante, seminantur, antiquus ille callide se interserit et subjungit inimicus, ut bene cogitata perturbet, maleque perturbata dilaniet. Sed nequaquam nos in tentatione deserit, qui creavit. Nam hostem nostrum, qui se contra nos in insidiis contegit, illustratione sui luminis nobis deprehensibilem reddit; propter quod ei mox dicit:unde venis? --Callidum namque hostem requirere, est ejus nobis insidias declarare, ut quo eum subintrare cor cernimus, forti contra illum circumspec
Abbreviated transcription (Latin):
tus est. Quod nec peccasse. nec
stultum aliquid contra deum
loquutus asseritur. Hoc de illo
petrus sicut etiam praediximꝰ.
aperte testatur dicens Qui
peccatum Non fecit: nec do¬
lus in uentus est inore eius
Dolus quippe in ore quanto a¬
pud homines prudencius cal¬
lec: tanto apud deum stulti¬
us dissipatur: Paulo at testan-¬
te quiait: Sapiencia huius
mundi stulticia est apud dm̃:
Quia ergo dolus in ore eius nion
fuit: Sultum ꝓcul dubio xii¬
hil dixit: Hunc contra deum
sacerdotes et principes loquutum
stulte crediderunt: Cũ in terroga¬
tus pasionis tẽpore. dĩ se filium tes¬
taretur Unde et conquerentes.
dicunt. Quid adhuc egemus tes¬
tibus: ec ce ipsi audiuimus blasphe¬
mias sed contra deum stulteni-¬
hil dixit. quia uera loquens hoc
dese in fidelibus etiam morien¬
do in tulit: Quod paulo pꝰ re¬
demptis om̃ibus resurgen¬
do monstrauit. Haec insigni
ficacione Nr̃i capitis breuit᷑
tractata trcinscurrimus: nunc
in aedificacionem cius corporis

Expanded text:
tia est. --Quod nec peccasse, nec stultum aliquid contra Deum locutus asseritur; hoc de illo Petrus, sicut jam praediximus, aperte testatur, dicens: Qui peccatum non fecit, nec dolus inventus est in ore ejus . Dolus quippe in ore, quanto apud homines prudentius callet, tanto apud Deum stultius desipit, Paulo attestante, qui ait: Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum . Quia ergo dolus in ore ejus non fuit, stultum proculdubio nihil dixit. Hunc contra Deum sacerdotes et principes locutum stulte crediderunt, cum interrogatus passionis tempore, Dei se Filium testaretur. Unde et conquirentes dicunt: Quid adhuc egemus testibus? ecce ipsi audivimus blasphemiam . Sed contra Deum stulte nihil dixit: quia vera loquens, hoc de se infidelibus etiam moriendo intulit, quod paulo post redemptis omnibus resurgendo monstravit. ficationem nostri capitis breviter tractata transcurrimus: nunc in aedificationem ejus corporis,
Abbreviated transcription (Latin):
paciencia strauit Nec credamꝰ
quod bellator nr̃ accepit uul¬
nera: & non inflixit Quo enĩ
uoces pacienciae in laude dei¬
ꝑ cussus reddidit. quasi tot iti
aduersarii pectore iacula ues¬
torsit: & acriora ualde quam
susgenuit infixit Afflictꝰ enĩ
terrena ꝑ didit. sed afflictionẽ hu¬
militer sustinens. caelestia multipli¬

Expanded text:
patientia stravit. Nec credamus, patientia stravit. Nec credamus, quod bellator noster accepit vulnera, et non inflixit. Quot enim voces patientiae in Dei laudem percussus reddidit, quasi tot in adversarii pectore jacula intorsit, et acriora valde quam sustinuit infixit. Afflictus enim terrena perdidit, sed afflictionem humiliter sustinens coelestia multipli
Abbreviated transcription (Latin):
euncta quae patimur. & ualde ii¬
ustum est side iuste pasione munis¬
quomodo assertionem partissuȩ
contras ad uerscirium alligauiti
audiuimus: Niuinc quo modo inora¬
auionis suae termino iudicem be¬
nedicendo lauaet audiamus.
S equitur: Sit nomen dñi benecti¬
dictum. Ecce omne quod rectũ
sensit. dñi benedictione conclu¬
sit. Ut hinc ad uersarius inspici
at & ad poenam suam uictus
erubescat: quia ipse dõ contu¬
max etiaim in beatitudine con¬
ditus excitit. cui homo hrmnũ
gloriȩ etiam ꝑcussus dicit:¬
Intuendum uero est quia hostis
nr̃ tot nos iaiculis ꝑcutit: quot
temptacionibus affligit Cotidie
namque in aci& sttimus. cotidie¬
tela temptacionum eius excipi¬
mus Sed & nos contra illum ia¬
cula mittimus: si confossi tri
quia uim doloris uercit in lau¬
de conditoris dicens: Dñs dedit
dñs abstulit sicut dño placuit
ita factum est sit nomen dtu
benedictum: Suꝑbum hostem
humilitate ꝑtulit. crudelem

Expanded text:
cuncta quae patimur, et valde incuncta quae patimur, et valde injustum est, si de justa passione murquomodo assertionem partis suae contra adversarium allegavit, audivimus; nunc quomodo in orationis suae termino judicem benedicendo laudet audiamus. Sequitur: Sit nomen Domini benedictum. Ecce omne quod rectum sensit, Domini benedictione conclusit; ut hinc adversarius inspiciat, et ad poenam suam victus erubescat, quia ipse Domino contumax etiam in beatitudine conditus exstitit, cui homo hymnum gloriae etiam percussus dicitIntuendum vero est, quia hostis noster tot nos jaculis percutit, quot tentationibus affligit. Quotidie namque in acie stamus, quotidie tentationum ejus tela excipimus. Sed et nos contra illum jacula mittimus, si confossi tribquia vim doloris vertit in laudem conditoris, 52 dicens: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini benedictum; superbum hostem humilitate perculit, crudelem
Abbreviated transcription (Latin):
S ẽs uirꝰ temptante aduersario
cuncta ꝑ diderat: sed ttimeti
diabolus abstulit: seddñs dedit
dñs abstulit. Forttisse enĩ fue¬
rat dolendum si quđ conditor
dederat: hostis abstulisset At
posquam non abstulit nisi ip¬
se quidedit: suci recepit. Not i¬
nr̃a abstulit Si enim ab illo ac¬
cepimus quibus in hac uita uti.¬
mur: Curdoleat quod ipso iu¬
dicante exigimur quo largien¬
te feneramur. Mec aliquan¬
do in iustus est creditor. quidũ
prae fixo reddendi tempore non
constringitur. quando uult
exigit quod feneratur Ubi &
bene sub uingitur Sicut dt̃io
placuit. ita factum est Cũ enĩ
in hac uita eaque nolumus pa¬
timur. Necesse est ut ad eum
qui in iustum uelle nil potest.
studici nr̃e uoluntatis inclinemꝰ:
Magna quippe est consolacio ineo
quođd displicit: quod illo ordinan¬
te erga nos agitur. Cui non¬
nisi iustum placet Si igitur
iusta placere dño scimus. pati
autem nulla nisi quaedño pla¬
cuerint possumus. Iusta sunt

Expanded text:
s vir, tentante adversario, cuncta perdiderat; sed tamen diabolus abstulit; sed: Dominus dedit, Dominus abstulit; fortasse enim fuerat dolendum, si quod conditor dederat hostis abstulisset: at postquam non abstulit nisi ipse qui dedit, sua recepit, non nostra abstulit. Si enim ab illo accipimus, quibus in hac vita utimur, cur doleat quod ipso judicante exigimur, quo largiente feneramur? Nec aliquando injustus est creditor, qui dum praefixo reddendi tempore non constrigitur; quando vult, exigit quod feneratur. Ubi et bene subjungitur: Sicut Domino placuit, ita factum est. Cum enim in hac vita ea quae nolumus, patimur, necesse est ut ad eum qui injustum velle nil potest, studia nostrae voluntatis inclinemus. Magna quippe est consolatio in eo quod displicet, quod illo ordinante erga nos agitur, cui nonnisi justum placet. Si igitur justa placere Domino scimus, pati autem nulla, nisi quae Domino placuerint, possumus; justa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ret: Beatus itaque iob trati¬
quillitatis tempore capillos
seruas se ostenditur: Cum ad
doloris usum capue tetondis¬
se memoratur: quattenus dũ
incunctis eum rebus manus
suꝑnci ꝑcuteret: etiam spon¬
te illũ pęnitenciae specier di¬
uersa fuscaret. Sed iste exutus
rebus. filus orbatus. qui uestimen¬
ta scidit. quica put tondit. qui
in terra corruit: quid dicat au¬

Expanded text:
ret. Beatus itaque Job tranret. Beatus itaque Job tranquillitatis tempore capillos servasse ostenditur, cum ad doloris usum caput totondisse memoratur; quatenus cum in cunctis eum rebus manus superna percuteret, etiam sponte illum poenitentiae species diversa fuscaret. Sed iste exutus rebus, filiis orbatus, qui vestimenta scidit, qui caput totondit, qui in terram corruit, quid dicat, au
Abbreviated transcription (Latin):
te conteneret.: Nec rursũ omino
motus est nenimis dolendo pecca¬
ret: Sedquia duosunt praecepta
caritatis dei uidelicet amor & ꝓ
ximi : ut dilectionem ꝓxuni ex¬
solueret. in pendit filuis luctum.
Nedilectionem dei desereret. ex¬
pleuit. Inter gemitus ãoracio¬
nem: Solent Nion nulli in ꝓsperis
dm diligere. in aduersis autem
positi flagel lantem minus ama¬
re. Beatus autẽ iob ꝑ hoc quod
motus exterius exhibuit: osten¬
dit quia flagellapuros agnouit:
Perhoc autem quod adorando
humilis mansit: ostendit quia
aniorem patris Nec indolore de¬
seruit: Ne igitur suꝑbus eẽt
Non senciens: in ꝑ cussione cor¬
ruit. Me autẽ seferienti extra-¬
Neum faceret : ad hoc corruit
ut adoraret Mos autem uete¬
rum fuit: ut quisquis speciem
sui corporis capillos nutrieni¬
dos seruaret. Per eos tempo.¬
re afflictionis abscideret & rur¬
sum qui tranquillitatis tempo¬
re capillos abscideret: eos in
ostensione afflictionis enutri¬

Expanded text:
te contemnete contemnemotus est, ne nimis dolendo peccaret. Sed quia duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor, et proximi; ut dilectionem proximi exsolveret, impendit filiis luctum; ne dilectionem Dei desereret, explevit inter gemitus orationem. Solent nonnulli in prosperis Deum diligere, in adversis autem positi flagellantem minus amare. Beatus autem Job per hoc, quod motus exterius exhibuit, ostendit quia flagella patris agnovit; per hoc autem, quod adorando humilis mansit, ostendit quia amorem patris nec in dolore deseruit. Ne igitur superbus esset non sentiens, in percussione corruit; ne autem se ferienti extraneum faceret, ad hoc corruit ut adoraret. Mos autem veterum fuit, ut quisquis speciem sui corporis capillos nutriendo servaret, eos tempore afflictionis abscideret; et rursum qui tranquillitatis tempore capillos abscideret, eos in ostensione afflictionis enutri
Abbreviated transcription (Latin):
mitatẽ ꝑ cussorum: Per psalmis¬
cum dicitur. Iti miseris rion
subsistent: In miserus ramque
ub sisterent: si aequa nimiter ad¬
uersa tolerarent. At post quam
mente inter flagella corriuit
qucisi inter in latas miseriar. sub¬
sistendi constanciam ꝑdunt¬
Deatus itaque iob quia uere philo¬
sophiae regulam tenuit: conitra.
utraque mirase aequitatis arte
seruauit. ut nec dolorem xon
senciens flagella sꝑnerent: nec
rursum ultra modum dolorem
senciens contra uidicium fla¬
gellaritis in saniret Cunctis
enim rebus ꝑditis cunctis liłis
amissis rrgt : Surrexit. sci¬¬
dit uestimenta. & conso capite
corruens in terrã ad orauit:
Quod uestimenta scidit: quod ton¬
so capite in terrã corruit: mors¬
trat quia nimirum flagelli
dolorem sentit Quod uero
idicitur ad orauit: aꝑte osten¬
ditur. quici & indolore positus
contra flagellantis iudicium
Non excessit Nec omnino aigo ñ
motus est Nedm̃ ipsa in sensibalita¬

Expanded text:
mitatem percussorum per Psalmismitatem percussorum per Psalmistam dicitur: In miseriis non subsistent . In miseriis namque subsisterent, si aequanimiter adversa tolerarent. At postquam mente inter flagella corruunt, quasi inter illatas miserias subsistendi constantiam perdunteatus itaque Job, quia verae philosophiae regulam tenuit, contra utraque mira se aequitatis arte servavit; ut nec dolorem non sentiens, flagella sperneret; nec rursum ultra modum dolorem sentiens, contra judicium flagellantis insaniret. Cunctis enim rebus perditis, cunctis liberis amissis, surrexit, scidit vestimenta sua, et tonso capite corruens in terram, adoravit. Quod vestimenta scidit, quod tonso capite in terram corruit, monstrat nimirum quia flagelli dolorem sensit. Quod vero adjicitur, adoravit, aperte ostenditur, quia et in dolore positus contra flagellantis judicium non excessit. Nec omnino ergo non motus est, ne Deum ipsa insensibilita
Abbreviated transcription (Latin):
Non nulli magnae constanciae phi¬
losophiã puttint. sidisciplinae
asperitate correpti: ictus uerbe¬
rum doloresque non senciant:
Non nulli uero tam nimis ꝑ cussio.¬
num flagella senciunt: ut in¬
moderato dolore commoti. etiã
i excessu linguae de labantur:
sed quis quis ueram tenere philo¬
sophicim nititur necesse est ut
inter utraq gradiatur Doniẽ
enim pondus uere uirtutis iN¬
sensibilictis cordis Quia & ual¬
dȩ in sanci ꝑstuporem menbra.
sunt: quae & incisa dolere ne¬
qua quam possunt: Rursus uir¬
tutis custodiam deserit: quidolo¬
rẽ uerberum ultra quam necisse
est sentit Quia dumninia afflie¬
tione cortangitur. usq ad in paci¬
enciae contumelias excitatur
Et qui ꝑflagella corrigere male¬
facta debuerat: agitͣ ne quicia ꝑ
flagellum crescat Contra nnisen¬
sibilitatem quippe ꝑcussorum
ꝑ ꝑphectim dicitur: Percus sisti
eos Nec doluerunt Acruusti
eos & rennuerunt accipere dis¬
ciplinam Contra pus illa ni¬

Expanded text:
Nonnulli magnae constantiae philosophiam putant, si disciplinae asperitate correpti, ictus verberum doloresque non sentiant. Nonnulli vero tam nimis percussionum flagella sentiunt, ut immoderato dolore commoti, etiam in excessum linguae dilabantur. Sed quisquis veram tenere philosophiam 50 nititur, necesse est ut inter utraque gradiatur. Non est enim pondus verae virtutis, insensibilitas cordis: quia et valde insana per stuporem membra sunt, quae et incisa dolore nequaquam possunt. Rursus virtutis custodiam deserit, qui dolorem verberum ultra quam necesse est sentit; quia dum nimia afflictione cor tangitur, usque ad impatientiae contumelias excitatur, et qui per flagella corrigere malefacta debuerat, agit ut nequitia per flagellum crescat. Contra insensibilitatem quippe percussorum per prophetam dicitur: Percussisti eos, nec doluerunt; attrivisti eos, et renuerunt accipere disciplinam . Contra pusillani
Abbreviated transcription (Latin):
uident caeci siant Hinc & co¬
lumna nubis quȩ in heremum po¬
pulum prachibat. splendore ignis
non in die set in nocte radiabat:
quenaibus prestans: de iusticia sua
confidentibus nulla luce claruit
Pecca torũ uero suorũ tenebras ag¬
nocentibus. igne sui amoris infulsit
N ec quod corruere iob dicitur: in¬
dignum mens hoc significacioni
redemptoris arbicretur Scriptũ
namq ẽ Uerbum misit dñs in
iacob et cecidit in isrł. Ia cob quip¬
pe supplancator. Isrł uero uidens
dm̃ dicitur. Et quid ꝑ iacob.
nisi uidaicus. quid per isrł nisi
gentilis populus designatur.:
Q uia quem iacob per carnis mortẽ
subplantare studuit. Hinc nimirũ
per oculos fidei gentilitas dm̃ uidit
Ad ia cob ergo missum inissł ceci¬
dit. quia eum quem ad seue¬
nientem uidaicus respuit.
hunc repente confitens popri-¬
lus gentilis inuenit De sc̃o¬

Expanded text:
vident caeci fiant . Hinc et covident caeci fiant . Hinc et columna nubis, quae in eremo populum praeibat , splendore ignis non in die, sed in nocte radiabat, quentibus praestans, de justitia sua confidentibus nulla luce claruit; peccatorum vero suorum tenebras agnoscentibus, igne sui amoris infulsit. Nec quod corruere Job dicitur, indignum mens hoc significatione Redemptoris arbitretur. Scriptum namque est: Verbum misit Dominus in Jacob, et cecidit in Israel . Jacob quippe supplantator, Israël vero videns Deum dicitur. Et quid per Jacob, nisi Judaicus populus; quid per Israël nisi gentilis populus desigQuia quem Jacob per carnis mortem supplantare studuit, hunc nimirum per oculos fidei gentilitas Deum vidit. Ad Jacob ergo verbum missum in Israel cecidit, quia quem ad se venientem Judaicus respuit, hunc repente confitens populus gentilis invenit. C
Abbreviated transcription (Latin):
deserens : decorem uirtutis eius
amputaure Quid uero hoc loco
ꝑ terrã. nisi homo peccator ex¬
primitur .: Primo quippe pec¬
canti homini dictum est: ter¬
raes. & in terram ibis Terrȩ
ergo Nomine: peccatrix genti¬
litas designatur Nam cum
iustam iudȩa secrederet: cons¬
tat quam reꝓba degentilita.¬
te sentiret. aulo a testante
quiait Nos natura iudei: &
non exgentibus peccatores
Mediator igitur noster quasi de¬
tonso capite in terram corruit.
quia uidȩam deserens. dumsa¬
cramenta sua abeius sacerdo¬
cio abstulit. ad noticiam gen¬
tilium uenit Capillos enim
capite rasit: qui sacramenta
legis ab illo primo suo sacer¬
dote sustulit Et in terram
corruit: quia saluandis sepec¬
catoribus dedit Dum que
eos quisibi iusti uide bantur
de seruit : hos quise in iustos
& nõuerant & fatebantur
ad sumpsit: Hine & ipse in eucin¬
gelio dicit: Sigo oniudicum
ueni in hunc mundum. utqui
Ronuident udeant. Et qua

Expanded text:
ddamputavit. Quid vero hoc loco per terram, nisi peccator exprimitur? Primo quippe peccanti homini dictum est: « Terra es, et in terram ibis. » Terrae ergo nomine peccatrix gentilitas designatur? Nam cum justam Judaea se crederet, constat quam rete sentiret, Paulo attestante, qui ait: Nos natura Judaei, et non ex gentibus peccatores . Mediator igitur noster quasi detonso capite in terram corruit, quia Judaeam deserens, dum sacramenta sua ab ejus sacerdotio abstulit, ad notitiam gentium venit. Capillos enim a capite rasit, quia sacramenta legis ab illo primo suo sacerdotio sustulit; et in terram corruit, quia salvandis se peccatoribus dedit; dumque eos qui sibi justi videbantur deseruit, hos qui se injustos et noverant, et fatebantur, assumpsit. Hinc et ipse in Evangelio dicit: Ego in judicium veni in hunc mundum, ut qui non vident videant, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
fidelitate sustulit: alios in infideli¬
tate dereliquit Quid ẽ igitur
uestis scĩsa nisi uidea in contrari¬
is sentenciis diuisa: Si enĩ uestis
eius scissa non eet̃: euangelista non
diceret. quod p̃dicante dnõ con¬
tencio oriebatur in populo. Ot
alii dicerent bonus ẽ. alii autẽ
non set seducit turbas. quasi sci¬
sa uestis alius fuit. quę diuisa
ꝑ sentencias unitatẽ concordiȩ ꝑ¬
didit Sequitur. Et tonso ea
pite: corruens in terra adorauit:
Quid ꝑscisos capillos. nisi sacra.¬
mentorũ subtilitas: Quid per
caput nisi summitas sacerdotii de¬
signatur. Unde ade zechielem ꝓ
phetam dicitur Tufili homitus
su me tibi gladium accutum.
radentem capillos: & ad sumes
eum & duces ꝑ caput tuum &
facto uidicium redemptoris ex¬
primatur: Qui in carne. appa¬
rens capud rasit. quia iudaico
sacerdocio praeceptorum suoꝵ
scieramenta abstulit Barbam
rasit quia regnum israhe liticũ

Expanded text:
fidelitate sustulit, alios in infidelifidelitate sustulit, alios in infidelitate dereliquit. Quid est igitur vestis scissa, nisi Judaea in contrariis sententiis divisa? Si enim vestis ejus scissa non esset, evangelista non diceret quod praedicante Domino contentio oriebatur in populo, Ut alii dicerent, Bonus est; alii autem, Non, sed seducit turbas . Quasi scissa vestis illius fuit quae divisa 61 per sententias unitatem concordiae perdidit. Sequpite corruens in terra adoravit . » Quid per decisos capillos, nisi sacramentorum subtilitas? Quid per caput nisi summa sacerdotii designarophetam dicitur: « Tu, fili hominis, sume tibi gladium acutum radentem capillos, et assumes et duces per caput tuum et facto judicium Redemptoris exprimitur, qui in carne apparens caput rasit, quia a Judaico sacerdotio praeceptorum suorum sacramenta abstulit. Barbam rasit, quia regnum Israeliticum
Abbreviated transcription (Latin):
Quente domo. extinctis filus iob
surrexit : quia iudaea in infi-¬
delitate ꝑ dita. praedicatorib
in pauore mortiꝰ cadentibus.
redemptor humani generis
de sere ret: demonstrauit:
Surgere quippe eiꝰ est. qua destrue¬
tione peccatores derelinquat.
tra repbos uidicium iusticiae
exerit Unde & recte uestim̃ta
sein disse ꝑ hibitur. Quid enim
uestimentum dñi nsina goga
extitit. quae prophetis praedi¬
cantibus expectacioni in carna¬
cionis illius adhesit. Sicut enĩ
his: nunc ues titur a quibus diligit᷑.
paulo at cestante qui ait.: Ot ex¬
hiberet sibi gło sã ȩcclesiam non
habentẽ maculam aut rugam
Quę enim maculam aut rugam
non habere dicitur: profecto ues¬
tis racionalis et per accionem mun
da iꝑ spẽ tensa monstratur. Ita
cũ in carnandũ eũ iudea credidit.
ad herendo n chil ominus uestis
ueniens noua docuit. docens mira
exercuit. mira faciens praua tolera.¬
uit: Uestẽ quam indutus suerat
scindit. dum in iudea alios ab in¬

Expanded text:
uente domo exstinctis filiis, Job surrexit, quia Judaea in infidelitate perdita, praedicatoribus in pavoris morte cadentibus, Redemptor humani generis ae Surgere quippe ejus est qua districtione peccatores derelinquat otra reprobos judicium justitiae exerit. Unde et recte vestimenta scidisse perhibetur. Quid enim vestimentum Domini nisi Synagoga exstitit, quae prophetis praedicantibus expectationi incarnationis illius adhaesit? Sicut enim his nunc vestitur, a quibus diligitur, Paulo attestante qui ait: Ut exhiberet sibi gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam aut rugam . Quae enim maculam aut rugam non habere dicitur, profecto vestis rationalis et per actionem munda, et per spem tensa monstratur. Ita cum incarnandum eum Judaea credidit, adhaerendo nihilominus vestis veniens nova docuit, docens mira exercuit, mira faciens prava toleravit; vestem quam indutus fuerat scidit, dum in Judaea alios ab in
Abbreviated transcription (Latin):
& quat tuor domus angulos
concutit: Ab inmundis spiri-¬
tibus temptacio in ruit. &¬
mentes quattuor ordinum
in maliciam ꝑ secucionis ex¬
cittiuit Quae domus corru¬
ens oppressit liperos. qua dum
uidea ĩ incredulitatem demist¬
lorum fiem aepercionis for
miaine obruita t enene uide
ttutur modo nagistruna uide¬
sa fugiebant  iqua muis
in terna manus eorum sp̃m
in praesciencia ad uitam tenu¬
it. auita tamen fidei eos interĩ
carnalis cumor extinxit: Qui
ergo auctorem suum iudaea
saeuienterelui querunt: quasi
concussis angulis domoeuer¬
sc neg̾atisunt Quid autẽ
illo tempore grege fide liũ
factum credimus. quo fugisse
ipsos etiam arietes scimus :
sed inter haec unus quinunci&
euadit: Quia conualuisse ser¬
mo ꝓpheticus quihaec denun¬
ciauerat ostendit: Dicens ꝑ secu¬
tore populo. Dilectus meus
indomo mea fecit scelera mul-¬
tti Dicens debonis predicato¬
ribus: sed tamen in passionie
fugientibus proximanalonge

Expanded text:
et quatuor domus angulos et quatuor domus angulos concutit, quia ab immundis spiritibus tentatio irruit, et mentes quatuor ordinum, in malitiam persecutionis excitavit. Quae domus corruens, oppressit liberos, quia dum Judaea in crudelitatem Dominilorum fmidine obruit. Teneri enim tantummodo magistrum videsa fugiebant. Et quamvis interna manus eorum spiritum in praescientia ad vitam tenuit, a vita tamen fidei eos interim carnalis timor exstinxit. Qui ergo auctorem suum, Judae saeviente, reliquerunt, quasi concussis angulis domo eversa necati sunt. Quid autem illo tempore de grege fidelium factum credimus, quo fugisse ipsos etiam arietes scimus? Sed inter haec unus qui nuntiet evadit, quia convaluisse se sermo propheticus, qui haec denuntiaverat, ostendit, dicens de persecutore populo: Dilectus meus in domo mea fecit scelera multa ; dicens de bonis praedicatoribus, sed tamen in passione fugientibus: Proximi mei a longe
Abbreviated transcription (Latin):
Paulo ante iamdiximus: quod
filios & filias praedicantes a¬
postolos. acpleber subditas
senciamus: Qui indomo fratris
primogeniti conuiuari referun¬
tur: quia in habitacione adhuc
uid aici populi saere praedica¬
cionis delicus uescebantur:
in ruit aregione deserti Re¬
gio deserti est. cor in fidelium:
Quoddum creator deserit. nullus
in habitttor colit Uentus au¬
mens aregione deserti in ruit.
quia in passione redemptoris
nr̃i contra fideles eius fortis
temptacio a cordibus uidaeoꝵ
uenit Potest etiam deserti re¬
gio: derelicta in mundorum
spirituum multitudo Non in¬
conuenienter intellegi: aqua
uentus uenit. Domum concu¬
tit : Qudabeis temptacio produit.
Et ꝑsecutorum corda commouit:
Sed haec domus in qua conui¬
uantur filii: in quattuor an¬
gulis stabant Tres enim
gencium ordines: in sina goga
cognouimus. Sacerdotum sci¬
licet. scribarum atque senioꝵ
populoᷤ quibus e pharisaeos uin¬
gimus. Quat tuor in hac domo
angulos inuenimus. Aregio¬

Expanded text:
Paulo ante jam diximus quod filios et filias, praedicantes apostolos et plebes subditas sentiamus: qui in domo fratris primogeniti convivari referuntur, quia in habitatione adhuc Judaici populi sacrae praedicationis deliciis vescebantur. irruit a regione deserti. Regio deserti est cor infidelium, quod dum Creator deserit, nullus inhabitator colit. Ventus aumens a regione deserti irruit; quia in passione Redemptoris nostri contra fideles ejus, fortis tentatio a cordibus Judaeorum venit. Potest etiam deserti regio, derelicta immundorum spirituum multitudo non inconvenienter intelligi. A qua ventus venit, et domum concutit, quia ab 60 eis tentatio prodiit, et persecutorum corda commovit. Sed haec domus, in qua convivabantur filii, in quatuor angulis stabat. Tres enim regentium ordines in synagoga cognovimus, sacerdotum scilicet, scribarum atque seniorum populi. Quibus si et Pharisaeos jungimus, quatuor in hac domo angulos invenimus. A regio
Abbreviated transcription (Latin):
sub uingitur: Cui dixit dñs:
Unde uenis.: Tunc enim sata-¬
ne uias requirendo arguit:
cum ꝑ mediatoris aduentum.
ꝑ suasionis eius Nequicias re¬
primens in crepauit Nem.¬
merito in hoc filii dei coram
dño ad stitisse referuntur:
quia uidelicet ad aeternae
patriae uocacionem electi
om̃s luce sapienci& se in lus¬
trante collecti sunt Quos
quam uis in carnata sapientia
ad gregare effectu operis ue¬
Nerat: diuinitati tameti
illius iam ꝑ eius prȩ senciam
in trinsecus adsistebant:
Sed quia deuiis suis antiquus
hostis redemptore uenit᷑e
discutitur: quid dicat audi¬

Expanded text:
subjungitur: Cui dixit Dominus: subjungitur: Cui dixit Dominus: Unde venis? Tunc enim Satanae vias requirendo arguit, cum per Mediatoris adventum persuasionis ejus nequitias reprimens increpavit. Nec immerito in hoc die filii Dei coram Domino astitisse referuntur; quia videlicet ad aeternae patriae vocationem electi omnes, luce sapientiae se illustrante, collecti sunt. Quos quamvis incarnata Sapientia aggregare effectu operis venerat, divinitati tamen illius jam per ejus praescientiam intrinsecus assistebant. Sed quia de viis suis antiquus hostis Redemptore veniente discutitur, quid dicat audi
Abbreviated transcription (Latin):
saepe uolens ceciderat incul.¬
pa. quando quenolens cape¬
retur ad poenam: occulta
iusticia licencia malignis
spiritibus datur: ut quos uo¬
lentes in peccati laqueo feran¬
gulant. in peccati poena etiã
Nolentes trahant Quod gͦ
illic adextris atq si nistris dei
exercitus caeli adstitisse de¬
scribitur: hoc hic inter filios
dei sathan ad fuisse ꝑ hibet᷑
Ecce ad extris steterunt ange¬
li: quia nominantur filii dei
Eece a sinistris stant angeli:
digare decreuimus. Non incon¬
uenienter accipimus. quod in
die dñs satan uidit. quia uias
eius in sapienciae suę in carna-¬
cionem corripuit Quasi eũ
Non uidisse fuerit: tam diu
prauitatem illius in humani
generis ꝑ dicione tolerasse:
Unde & ei diuina uoce moxdi¬
satan deuiis suis requiritur.
quia in luce manifeste sapien¬
ciae: occulti hostis insidiae
deteguntur Quia ergo in¬
carnato dño diabolus incre¬
patur. & asua pestifera effre¬
natione corripitur : Recte

Expanded text:
saepe volens ceciderat in culsaepe volens ceciderat in culpam, quandoque nolens caperetur ad poenam. Occulta justitiae licentia malignis spiritibus datur, ut quos volentes in peccatis laqueo strangulant, in peccati poenam etiam nolentes trahant. Quod ergo illic a dextris et sinistris Dei exercitus coeli astitisse describitur, hoc hic inter filios Dei Satan adfuisse perhibetur. Ecce a dextris Dei steterunt angeli, quia nominantur filii Dei; ecce a sinistris stant angeli, dagare decrevimus, non inconvenienter accipimus quod in die Dominus Satan vidit, quia vias ejus in Sapientiae suae incarnatione corripuit; quasi eum non vidisse fuerit, tandiu pravitatem illius in humani generis perditione tolerasse. Unde et ei divina voce mox diSatan de viis suis requiritur, quia in luce manifestatae sapientiae occulti hostis insidiae deteguntur. Quia ergo incarnato Domino diabolus increpatur, et a sua pestifera effrenatione corripitur, recte
Abbreviated transcription (Latin):
am qui redire Niolenter gra
uent Nec quod caeli exerci¬
tus dicitur: angelorum pars
re proba in eo in tellegi posse
ꝑ hibetur: Quas enim sus pen¬
di inaere Nouimus. aues cȩli
Nominamus & derisdem spi¬
ritibus Paulus dicit: Contra
spiritalia nequitiae in caeler¬
tibus: quorum caput enunci¬
ans ait: secundum principem
potestatis aeris huius Adex¬
tras ergo dei & sinistras angeloꝵ
exercitus stat: quia & uolun¬
tas electorum spirituum
diuinae piȩtati concordat. &
reꝓborum sensus suae malicię
seruiens iudicio destrictionis
eius optemperat Unde mox
fallax sp̃s in medium ꝓsi lir¬
se describitur i ꝑ quem ahab
rex exigentibus suis meritir
decipiatur: Neque enim fas
est credere bonum spm̃ falla¬
ciae de seruire uoluisse ut di¬
ceret. egrediar & ero mendax
sp̃s in ore om̃ium prophetarũ
eius: sed quia ahab rexpecca¬
tis praecedentibus dignus
erat ut tali debuisset decep¬
cione dam nari: quatenus qͥ

Expanded text:
am qui redire nolentes graam qui redire nolentes gravent. Nec quod coeli exercitus dicitur, angelorum pars reproba in eo intelligi posse prohibetur. Quas enim suspendi in aere novimus, aves coeli nominamus. Et de iisdem spiritibus Paulus dicit: Contra spiritualia nequitiae in coelestibus . Quorum caput enuntians ait: Secundum principem potestatis aeris hujus . A dextera ergo Dei et sinistra angelorum exercitus stat, quia et voluntas electorum spirituum divinae pietati concordat, et reproborum sensus suae malitiae serviens, judicio districtionis ejus obtemperat. Unde et mox fallax spiritus in medium prositiisse describitur, per quem Achab rex exigentibus suis meritis decipiatur. Neque enim fas est credere bonum spiritum fallaciae deservire voluisse, ut diceret: Egrediar et ero mendax spiritus in ore omnium prophetarum ejus . Sed quia Achab rex peccatis praecedentibus dignus erat ut tali debuisset deceptione damnari, quatenus qui