comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tali adhuc incarne uiuentib. funditꝰ
cura carnis absciditur: s ut discrete
animo seruiat temꝑat᷑. Nam quia sol¬
licitos nos ueritas eẽ. in crastinum ꝓhi¬
bet: haberi ut cunq curam in p̃senti¬
b ñ negat: qͣm tendi ad temptis qd̃
sequitur uetat. Ꝙ nimirum paulus
cum curam carnis fieri in concupiscen
cedit. Discretione gͦ magni moderai-¬
minis. carnis cura refrenanda ẽ. ut ser¬
uiat. et minime pͥncipetur: nequafi
dñti animũ uincat: s subacta mentis
dominio. quasi ancilla famuletur.
Ut iussa adsit: atq ad nutum cordis
repulsa dissiliat. ut uix a tergo scẽ
cogitationis apparecte: et nunqͣm contͣ
faciem recta cogitantis obsistat. Quod
bene nob̾ hẏstoria sacrȩ lectionis in¬
nuitur. cum abraham trib angłis
occurrisse memoratur. Ipse quippe ue¬
nientib extra ostium occurrit: sara
delicet ut uir ac dominus domus sp̃u¬
alis. nr̃ scilicet intellectus. debet in

Expanded text:
tali adhuc in carne viventibus funditus tali adhuc in carne viventibus funditus cura carnis absciditur, sed ut discrete animo serviat temperatur. Nam quia sollicitos nos esse Veritas in crastinum prohibet, habere utcunque curam in praesentibus non negat, quam tendi ad tempus quod sequitur vetat. Et nimirum Paulus cum carnis curam fieri in concupiscentcedit. Discretione ergo magni moderaminis carnis cura frenanda est, ut serviat et minime principetur, ne quasi domina animum vincat, sed, subacta mentis dominio, quasi ancilla famuletur, ut jussa adsit, atque ad nutum cordis repulsa dissiliat, ut vix a tergo sanctae cogitationis appareat, et nunquam contra faciem recta cogitantis obsistat. Quod bene nobis historia sacrae lectionis innuitur, cum Abraham tribus angelis occurrisse memoratur . Ipse quippe venientibus extra ostium occurrit, Sara delicet ut vir ac dominus domus spiritalis, noster scilicet intellectus, debet in
Abbreviated transcription (Latin):
runq se animus aduiam rectitudinis
accingit: torporem discutit. tantoq
in cęlestib desidio rapitur: ut pene
nil ex eo inferius remainsisse uideat᷑.
Et tamen cum ad carins curam redii¬
citur: sine qua p̾sentis uite uia nullom̃
expletur: ita hunc inferiꝰ dep̾ssum
tenet: ac si adhuc de summis nulla
cogitass. Auditis uerbis celestis ora¬
culi. in amorem patriȩ cȩlestis erigit᷑:
s resurgente p̾sentis uite studio. sub
terrenȩ curȩ aggere sepelitur. Ato
in terra cordis neqͣquai suꝑnȩ spei
semen ꝓficit: quia cogitationis infĩ¬
mȩ spina densescit. Quam uidelicet
spinani. ꝑ semet ipsam ueritas in anu
sc̃e exhortationis eradicat: dicens. Nolite
solliciti eẽ. in crastinum. Contra hanc
quoq ꝑ paulum dr̃. Carnis curam
ne feceritis. in concupiscentiis. S inhi ᷤ
nimirum ducis ac militis uerb̾ agnos¬
cumis: quia tunc ab ea mortifero uul¬
nere animus pungit᷑: cum in ea men-¬
surȩ equitas ñ tenetur. Neq em in mor

Expanded text:
rumque se ad viam rectitudinis animus accendit, torporem discutit, tantoque in coelestibus desiderio rapitur, ut pene nil ex eo inferius remansisse videatur. Et tamen cum ad carnis curam reducitur, sine qua praesentis vitae via nullomodo expletur, ita hunc inferius depressum tenet, ac si adhuc de summis nulla contigisset. Auditis verbis coelestis oraculi in amorem patriae coelestis erigitur, sed resurgente praesentis vitae studio, sub terrenae curae aggere sepelitur; atque in terra cordis nequaquam supernae spei semen proficit, quia cogitationis infimae spina densescit. Quam videlicet spinam per semetipsam Veritas manu sanctae exhortationis eradicat, dicens: Nolite solliciti esse in crastinum . Contra hanc quoque per Paulum dicitur: Carnis curam ne feceritis in concupiscentiis . Sed in his nimirum ducis et militis verbis agnoscimus, quia tunc ab ea mortifero vulnere animus pungitur, cum in ea mensura aequitatis non tenetur. Neque mor
Abbreviated transcription (Latin):
conster qd̃ ad t̾minum cicius morta¬
lis uita ꝑcurrat. d̃ sepe ocłis contem.¬
plationis nr̃e confunditur: dum
dolor nr̃ flagellis crebrescentib ag¬
grauatur: Libet p̾sentis uitȩ exili¬
um gemere: s ꝓ ipsa afflictione meis
non ualet dampna sue cecitatis estimare.

Expanded text:
constet quod ad terminum citius mortaconstet quod ad terminum citius mortalis vita percurrat. Sed saepe oculus contemplationis nostrae confunditur dum dolor noster flagellis crebrescentibus aggravatur. Libet praesentis vitae exsilium gemere, sed prae ipsa afflictione mens non valet damna suae caecitatis aestimare.
Abbreviated transcription (Latin):
nã confumptꝰ eẽm. ne ocułꝰ me uideret :
Qd̾minirũ pͥma oratione iam ꝓtulit di¬
cens. Quare ñ in uulua mortuus sum:
Qui hoc quoq quod hic adicit dicens. fu¬
issem quasi qui ñ eẽm de utero tns latus
ad tumulum illiꝰ u̾bis aliis ñ alit̾ adiun¬
git dicens. Sicut ab ortiuum abscondi¬
tum ñ subsisterem: uel qͥ concepti non
digessimꝰ: ꝓ ut tando lectoris fastidio.
ostendit: qui breuitatem p̾sentis uit e
consid̾ans. non eiꝰ usum s t̾minum
conspicit: ut ex fine colligat. nicħ
eẽ qd̾ transiens delectat. hinc nanq ꝑ
homo. et in his omib letus factus: me¬
minisse debet tenebrosi temporis et di¬
erum multorum: qui cum uenerint.
uanitatis arguunt᷑ p̾teritȩ. Hinc rur-¬
sum scͥptum ẽ. In omĩb oꝑib tuis me¬
morare nouissima tua: et inet̾num ñ
pettabis. Igͥ cum culpa animũ temp¬
tat: mens necesse est ut breuitatem
suȩ delectationis aspiciat: ne ad ui¬
uacem in ortem iniquitas rapiat: cũ

Expanded text:
nsumptus essem, ne oculus me videret! - Qui nimirum prima oratione jam protulit dicens: « Quare non in vulva mortuus sum , » qui hoc quoque quod hic adjicit subdens: Fuissem quasi non essem, de utero translatus ad tumulum. - Illic verbis aliis non aliter adjungit dicens: « Sicut abortivum absconditum non subsisterem, vel qui concepti non digessimus, pro vitando lectoris fastidio ostendit, qui brevitatem praesentis vitae considerans, non ejus usum, sed terminum conspicit, ut ex fine colligat nihil esse quod transiens delectat. Hinc namque phomo, et in his omnibus laetatus fuerit, meminisse debet tenebrosi temporis, et dierum multorum, qui cum venerint, vanitatis arguentur praeteritae . » sum scriptum est: In omnibus operibus tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis . Igitur cum culpa animum tentat, mens necesse est ut brevitatem suae delectationis aspiciat, ne ad vivacem mortem iniquitas rapiat, cum
Abbreviated transcription (Latin):
loie supponis: S tamen hec eadem
nr̃a dignitas fulget ꝑ imaginẽ: et
longe distat a beatitudinis ꝑfectione
ꝑ carnem. Quia dum sp̃s miscet᷑ pul¬
ueri: quodammͦ conectit᷑ infirmitati.
Quam scilicet infirmitatẽ beatus iob
pietati iudicis obicit: cum subiungit.¬

Expanded text:
lore supponis? Sed tamen haec eadem lore supponis? Sed tamen haec eadem nostra dignitas fulget per imaginem, et longe distat a beatitudinis perfectione per carnem, quia dum spiritus miscetur pulveri, quodam modo connectitur infirmitati. Quam scilicet infirmitatem beatus Job pietati judicis objicit, cum subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
tum reb cȩlestib. s tamen insensibi¬
lib homo p̾ferat᷑. Ttncta quippe dix̃.
et facta sunt. Cum uͦ facere hominẽ
ẽ. fiat. ex factum ẽ: ñ ut aquȩ uolati¬
lia. sic terra homnẽ ꝓtulit: s pͥusqͣm
fieret. faciamꝰ dr̃. Ut indelicet quia
rationalis creatura condebat᷑: quasi
cum consilio facta uideret᷑. Qutisi ꝑ
studium de terra plasmat᷑. eet inspi¬
ratione conditoris. inuirtitte sp̃s inta¬
liserigit᷑. ut scilicet ñ ꝑ uissionis uocẽ.
s ꝑ dignitatem oꝑationis existeret: qui
ad conditoris imaginẽ fiebat. Quod gͥ
ꝑ conditionẽ homo elegantiꝰ intra cre¬
aturas ceteras accepit: hoc in flagello
positus. pietati sui opificis opponte di¬
cens. Manus cuȩ plasmauerunt me.
et fecerunt me totum incircuitu: et
sic repente p̾cipitas mer acsi aꝑte dicat.
Cur tanta uilitate despicis: quẽ cum
tanta dignitate condidistir Q quẽ
ratione reb ceteris prefers.⁊ cur ex do¬

Expanded text:
tum rebus vel coelestibus, sed tamen insensibitum rebus vel coelestibus, sed tamen insensibilibus, homo praeferatur. Cuncta quippe dixit et facta sunt . Cum vero facere hominem est, Fiat, et factum est ; neque ut aquae volatilia, sic terra hominem protulit; sed prius quam fieret faciamus dicitur, ut videlicet quia rationalis creatura condebatur, quasi cum consilio facta videretur. Quasi per studium de terra plasmatur, et inspiratione conditoris in virtute spiritus vitalis erigitur, ut scilicet non per jussionis vocem, sed per dignitatem operationis existeret, qui ad conditoris imaginem fiebat. Quod igitur per conditionem homo elegantius in terra creaturis caeteris accepit, hoc in flagello positus pietati sui opificis opponit, dicens: Manus tuae plasmaverunt me, et fecerunt me totum in circuitu, et sic repente praecipitas me? Ac si aperte dicat: Cur tanta vilitate despicis, quem cum tanta dignitate condidisti? Et quem ratione rebus caeteris praefers, cur ex do
Abbreviated transcription (Latin):
Quia sub iusto examine dignum ñ ẽ.
tuȩ plasmationi quod feci: pensa mi¬
sericorditer ne ꝑeat quod fecisti. Quib
etiam uerb̃. ꝑu̾sum manes dogma
destruitur. qui duo eẽ pͥncipia men¬
tiens. adeo sp̃m. asathana uͦ carnem
conditam asserere conarar. Sc̃s etenĩ uir
uentura considerat: et errorum ge¬
nimina p̾uidens calcat. dicens. Ma-¬
nus tuȩ plasiauerunt me. et fece¬
runt me totum incirtuitu. Q enim
⁊ plasmatum se et factum totum¬
a deo in circuitu asserit: tenebraruĩ
genti. nec in sp̃u suo aliquid nec in
carne derelinquit. Nam plasmatũ
se ꝓpt̾ int̾nam imaginẽ retulit: factũ
uͦ totum in circuitu. in eo qͦd excar¬
nis constat indumento memorauit.
Notandum uͦ ẽ. qiia ꝑ hoc qd̾ se plas¬
matum dei manib asserit: miscłiȩ¬
iudicis. dignitatẽ suȩ conditionis
opponit. Quanuis enim ꝑ coȩt̾num
patri u̾bum cuncta creata sint: in
ipsa tamen relatione creationis osten¬
dit᷑: qͣntum cunctis animalib. qͣn¬

Expanded text:
Quia sub justo examine dignum non est tua placatione quod feci, pensa misericorditer, ne pereat quod fecisti. Quibus etiam verbis perversum Manichaei dogma destruitur, qui duo esse principia mentiens, a Deo spiritum, a Satana vero carnem conditam asserere conatur. Sanctus etenim v, longe post ventura considerat, et errorum genimina praevidens calcat, dicens: Manus tuae plasmaverunt me, et fecerunt me totum in circuitu. Qui enim et plasmatum se, et factum totum in circuitu a Deo asserit, tenebrarum genti 322 nec in spiritu suo aliquid nec in carne derelinquit. Nam plasmatum se propter internam imaginem retulit; factum vero totum in circuitu, in eo qnis constat indumento memoravit. Notandum vero est, quia per hoc plasmatum Dei manibjudicis dignitatem suae conditionis opponit. Quamvis enim per coaeternum Patri Verbum cuncta creata sunt, in ipsa tamen relatione creationis ostenditur quantum cunctis animalibus, quan
Abbreviated transcription (Latin):
cum subiungit. Cum sit nemo qui de
manu tua possit eruere. Ae si aꝑte di¬
eat. Quid tͥ restat nͥ parcere: cuius uir¬
tuti millus ualet obuiare: Quo enĩ
nemo est qui anmadu̾sionem triam
ex merito fue uirtutis retineat: eose
facilius tua pietas excitet ut partat.
Quia antem nos in delicto concepti. ini¬
niquitatib editi. aut noxie praua ꝑ¬
petramus: aut incante etia recta a¬
gendo delinquimus: districtus iuidex
unde nod̾ fiat placabilis non habemꝰ.
S cum nr̃m opus eius obtitib dignum
exhibere non possumus: restat ut ad
placationem illius. suum ei opus of¬
feramus. Unde et subditur. Manus¬

Expanded text:
 Sequitur: Cum sit nemo qui de manu tua possit eruere? - Ac si aperte dicat: Quid tibi restat, nisi parcere, cujus virtuti nullus valet obviare? Quo enim nemo est, qui animadversionem tuam ex merito suae virtutis retineat, eo a se facilius tua pietas exigat ut parcat. Quia autem nos in delicto concepti, in iniquitatibus editi, aut noxie prava perpetramus, aut incaute etiam recta agendo delinquimus, districtus judex unde nobis fiat placabilis, non habemus. Sed cum nostrum opus ejus obtutibus dignum exhibere non possumus, restat ut ad placationem illius suum ei opus offeramus. Unde et subditur: CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nͥ intempore agnoscunt. Quia et
ipsi ad uidendum cum tempore ꝓ¬
deunt: et cum tempore claclunt᷑: et
humanuf. uisus quodlibet opus
sequit᷑ ñ precurrit. Quia uixexi¬
Quia uita nr̃a quȩ tempore incipi¬
tur: tempore finitur: dum intra
sinus sui latitudinem. formata et̾¬
nitas deuorat. Cuius inmirum im¬
mensitas. quia ultra citraq suꝑ nos.
tenditur: sine inchoatione et t̾mino.
eius ȩt̾num ẽẽ dilatat᷑. Eiq nec transa¬
cta p̾tereunt: nec adhuc uentura qͣsi
quȩ non appareant desunt: quia is qͥ
semꝑ ẽẽ habet. cuncta sͥ p̾sentia con¬
spicit. Cumq aspiciendo post et an¬
te nĩ tenditur: nulla intuitus mu¬
tatione uanatur. Dicat gͦ. Nunqͥd
ut queras iniqͥtatem meam et pec¬
catum meum scrutens: et scias quia
nichil impium fecerim: Ae si hu¬
inliter requirens diceret. Cur me in tem¬
pore ꝑflagella examinas: quem apiit
te ꝑfecte et ante tempora fecisti: scisti:¬
sur culpas meas uerb̃ib interrogas :

Expanded text:
non nisi in tempore agnoscunt, quia et ipsi ad videndum cum tempore prodeunt, cum tempore clauduntur; et humanus visus quodlibet opus sequitur, non praecurrit, quia vix exiquia vitam nostram, quae tempore incipitur, tempore finitur; dum intra sinus sui latitudinem format, aeternitas devorat. Cujus nimirum immensitas, quia ultra citraque super nos tenditur, sine inchoatione et termino ejus aeternum esse dilatatur; eique nec transacta praetereunt, nec adhuc ventura, quasi quae non appareant, desunt, quia is qui semper esse habet, cuncta sibi praesentia conspicit; cumque aspiciendo post et ante non tenditur, nulla intuitus mutatione variatur. Dicat ergo: Nunquid ut quaeras iniquitatem meam et peccatum meum scruteris, et scias quia nihil impium fecerim? - Ac si humiliter requirens diceret: Cur me in tempore per flagella examinas, quem apud te perfecte et ante tempora scisti? Cur culpas meas verberibus interrogas,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ agnoscre. Unde et subdit᷑. Neq e¬
nim uiro qui sumlis mei est respon¬
debo: nec qui mecum iniudicio ex
equo possit audiri. Dum cum quo¬
libet inuidicio exȩquo contenlimꝰ:
et quid contra nos dicatur agnosci¬
muis: et in his quȩ dicimus audim᷑:
ẽt quo obiecta patent̾ app̾hendimꝰ:
eo aud acter ad ꝓposita respondemus.
Qnia gͦ inusibilis uidex. quȩ facimꝰ
uidet: quasi audit quȩ dicimus. S
quia id quod ei displicet. nequaqͣm
plene cognoscimus: quasi quid ipse
dicit ignoramus. Hir gͥ sc̃s uestimento¬
rum suoꝵ abominationẽ considerans:
eo ampliꝰ timet. quo audiri ex ȩquo
inudicio ñ ualet. Quia quousq
corruptionis suȩ pondere p̃mitur:
hoc inpena sua grauius tolerat: qͦd
senstim sui rep̾hensoris ignorat. Qe
si aꝑte dicat. In hoc ex ȩquo ñ audior:
quia et patent cuncta que facio:⁊
tomen ipse nescio ꝑ qͣnta rep̃hendor.

Expanded text:
non agnoscit. Unde et subditur: « Neque enon agnoscit. Unde et subditur: « Neque enim viro qui similis mei est, respondebo; nec qui mecum in judicio ex aequo possit audiri . » Dum cum quolibet in judicio ex aequo contendimus, et quid contra nos dicatur agnoscimus, et in his quae dicimus audimur, et quo objecta patenter apprehendimus, eo audacter ad proposita respondemus. Quia ergo invisibilis judex quae facimus videt, quasi audit quae dicimus. Sed quia id quod ei displicet nequaquam plene cognoscimus; quasi quid ipse dicit ignoramus. Vir igitur sanctus vestimentorum suorum abominationem considerans, eo amplius timet, quo audiri ex aequo in judicio non valet, quia quousque corruptionis suae pondere premitur, hoc in poena sua gravius tolerat, quod et sensum reprehensoris sui ignorat. Ac si aperte dicat: In hoc ex aequo non audior quia et patent cuncta quae facio, et tamen ipse nescio pro quibus reprehendor.
Abbreviated transcription (Latin):
tionis inquinat᷑. Hanc uestunento¬
rum abominationem senserat: qui
dicebat. Uideo aliam legem in mẽ-¬
bris meis. repugnantẽ legi mentis
meȩ: et captiuum me ducentẽ uile-¬
ge peccati. quȩ est in membris meis.
hec etiam uestimenta in quibꝰ ꝑfe-¬
cte placere non poterat: qndoq
meliꝰ resumenila deponere festine
cupiebat. dicens. Infelix ego homo:
si aquis nuis. ex fulserint uelut
mundissimȩ ianus meȩ: tamen
sordib intinges me. et abhomui¬
nabunt᷑ me uestinenta mea. Quia
qͣntumlibet ad summa ex compun¬
ctione contemplationis ascendit ÷
qͣntumlibet in ope se ꝑ exercitium
labons accuixerit: indignum tam̃
adhuc aliquid de corpore mortis
sentit: et abhominabilem se esse
considat. in multis quȩ depondẽ
corruptionis portat. Cui hoc quoq
fte grauius: quod sepe neq hoc in¬
telligit. unde delinquit. Nagella
suscipte: ẜ districto iudici. quid in
se manis. quid ue minus displiceat

Expanded text:
tionis inquinatur. Hanc vestimentotionis inquinatur. Hanc vestimentorum abominationem senserat qui dicebat: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Haec etiam vestimenta, in quibus perfecte placere non poterat, quandoque melius resumenda, deponere festine cupiebat, dicens: Infelix ego homo, asi aquis nivis, et fulserint velut mundissimae manus meae; tamen sordibus intinges me, et abominabuntur me vestimenta mea, quia quantumlibet ad summa ex compunctione contemplationis ascenderit, quantumlibet in opere se per exercitium laboris accinxerit, indignum tamen adhuc aliquid de corpore mortis sentit, et abominabilem se esse considerat in multis, quae de pondere corrufit gravius, quod saepe neque hoc intelligit, unde delinquit. Flagella suscipit, sed districto judici quid in se majus, quidve minus displiceat,
Abbreviated transcription (Latin):
rat: cum dicebat. Libera me de
sanguinib ds̃ ds salutis meȩ.
Hinc uoce angłi ad ioħem dr̃. Ha-¬
bes pauca nomina in sardis: qui
ñ inquinauerunt uestimentasua.
More autem sacri eloquii. uestim̃¬
ta nr̃a nos ab hominari referunt᷑.
quia abhominabiles reddunt. Sic̃
ꝑpetrum quoq de iuda dr̃. Hic pꝰ¬
sedit agrum de mercede iniqͥtatis.
lleq enim emptum p̾ciosanguinis
agrum figuli. possidere iidas po¬
tute: qui relatis triginta argenteis.
traditionis crimen criminosiori in
septinus morte multaui. Ti a
possedit dictum ẽ: possideri fecte. Ita
hoc loco abhominabunt᷑ me uesti m̃¬
ta mea dr̃. abominabilem facient.
Quia nimirum dum contra mentẽ
membra suꝑbiuint: dum scĩ desiderii
studia. temptationũ sudirũ tumul¬
tib int̾rumpunt: in ipsosuo certa¬
mine posita anua. agnoscit qͣntũ
adhuc a diuinitate despictt᷑: quȩ cor-¬
ruptionem suam plene cippetens tͣn-¬
sire s ñ ualens. fedȩ puluere togita¬

Expanded text:
rat, cum dicebat: Libera me de rat, cum dicebat: Libera me de sanguinibus Deus, Deus salutis meae . Hinc voce angeli ad Joannem dicitur: Habes pauca nomina in Sardis, quae non inquinaverunt vestimenta sua . More autem sacri eloquii vestimenta nostra nos abominari referuntur, quia abominabiles reddunt; sicut per Petrum quoque de Juda dicitur: Hic possedit agrum de mercede iniquitatis . Neque enim emptum pretio sanguinis agrum Judas possidere figuli potuit, qui, relatis triginta argenteis, traditionis crimen criminosiori in se protinus morte mulctavit; sed possedit dictum est possidere fecit. Ita hoc loco: Abominabuntur me vestimenta mea dicitur abominabilem facient, quia nimirum dum contra mentem membra superbiunt, dum sancti desiderii studia tentationum suarum tumultibus interrumpunt, in ipso suo certamine posita anima agnoscit quantum adhuc a divinitate despicitur, quae correptionem suam plene appetens transire, sed non valens, foedae pulvere cogita
Abbreviated transcription (Latin):
discordamus. Qit gͦ. Si lotus fue¬
ro quasi aquis niuis. et fulserint
uelut mundissimȩ manus meȩ:
tamen sordib intinges me. Ac si
aꝑtius dicat. Quanuis lamentis
suꝑnȩ compunctionis infundar: qͣn¬
uis ꝑstudia rectȩ oꝑationis exercear.
intua tam̃ mundicia uideo quia
mundus ñ sum. Intentam qͥppe do
ammã. ipsa adhuc corruptibilis
caro diu̾berat: eiusq amoris pul-¬
chrĩdinem. obscenis et illicitis co-¬
gitationum motib fedat. Unde
et subditur. Et abhominabunt᷑
me uestimenta mea. Quid enim
uestimenti nomine. nͥ hoc terrenũ
corpus expͥmitur.: quo induta ani¬
mategitur. ne insubtilitate sue sub¬
stantiȩ nuda uideat᷑: Hinc et enĩ
salomon atc. Omni temꝑe sint
uestimenta tua candida. Idẽ mẽ¬
bra corporis a sordidis actib mun¬
da. Hinc ysaias dicit. U estimentũ
nuxtum sanguine: erit incombu¬
stionem. Sanguine qͥppe uestim̃¬
tum miscere est: desidiis carnalib
carons inquiari. Quib minirũ
se polliu psalmista torminaie¬

Expanded text:
 « Si lotus fuero quasi aquis nivium, et fulserint velut mundissimae manus meae; tamen sordibus intinges me. » Ac si apertius dicat: Quamvis lamentis pernae compunctionis infundar, quamvis per studia rectae operationis exercear; in tua tamen munditia video, quia mundus non sum. Intentum quippe Deo animum ipsa adhuc corruptibilis caro diverberat, ejusque amoris pulchritudinem obscenis et illicitis cogitationum motibus foedat. Unde et subditur: « Et abominabuntur me vestimenta mea. » Quid enim vestimenti nomine nisi hoc terrenum corpus exprimitur, quo induta anima tegitur, ne in subtilitate suae substantiae nuda videatur? Hinc etenim Salomon ait: Omni tempore sint vestimenta tua candida ; id est, membra corporis a sordidis actibus munda. Hinc Isaias ait: Vestimentum mistum sanguine erit in combustionem . Sanguine quippe vestimentum miscere est desideriis carnalibus corpus inquinare. Quibus nimirum se pollui Psalmista formidave
Abbreviated transcription (Latin):
derio minime deserit: trubescit confite¬
ri quod facit. Cum uͦ toto tam iulicio.
carnis delectationem p̾uit: audaci uo¬
ce in accusationis suȩ confessionem se
erigit. Unde recte nunc dr. Dmmittã
aduersum meeloqͥum meum. Quia
fortis mens relgxare contra se uerba
detestationis inchoat: que apuc semet¬
ipsam pͥus infirme uerecõndata re-¬
tinebat. S sunt ñ nulli qui aꝑtis
uocib culpas fatent᷑. s tamen in con¬
sessione gemere nesciunt: et lugenda
gaudentes dicunt. Unde adhuc apte
stans loquit᷑: restat necẽẽ est ut in a¬
maritudiue anime has loquatur:
ut hec ipsa amaritudo puniat. quic¬
quid lingua ꝑ mentis iuditirm ac-¬
tusat. Sciendum uͦ est. qͥa expeniten¬
tie pena quam sͥ mens irrogat. ali¬
quatenus securitatem ꝑcipit: atq
al interrogationem suꝑni iudicis
sidentioi exurgit: ut semet ipsam
stibtilius inueniat: et erga se quȩ
quomodo disponant᷑ agnoscat. Ilñ

Expanded text:
derio minime deserit, erubescit confitederio minime deserit, erubescit confiteri quod fecit. Cum vero toto jam judicio carnis delectationem premit, audaci voce in accusationis suae confessionem se erigit. Unde recte nunc dicitur: Dimittam adversum me eloquium meum, quia fortis mens relaxare contra se verba detestationis inchoat, quae apud semetipsam prius infirme verecundata retinebat. Sed sunt nonnulli qui apertis vocibus culpas fatentur, sed tamen in confessione gemere nesciunt, et lugenda gaudentes dicunt. Unde adhuc apte stans loquitur, restat necesse est ut has in amaritudine animae loquatur, ut haec ipsa amaritudo puniat quidquid lingua per mentis judicium accusat. Sciendum vero est quia ex poena poenitentiae, quam sibi mens irrogat, aliquatenus securitatem percipit, atque ad interrogationem superni judicis fidentior exsurgit, ut semetipsam subtilius inveniat, et erga se quaeque quomodo disponantur agnoscat. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
prauitatis desuderio liber non ẽ. Be¬
ne itaq cłr: Neq enimpossum meuieis
respondere. Quia uera obsequia deo
non reiddimus: si ex timore manda¬
tis illius. et non potius ex amore ser-¬
uimus. S cum menti nr̃ȩ eius aulce¬
dinis amor accenditur. omne desi¬
dium p̾sentis uitȩ leugat᷑. In tedium
delectatio u̾titur: atq hanc cum merore
mens tolerat: tui coniuncta pͥus reꝓbo
amore seruiebat. Unde et apte subdit᷑.¬
presens uita uilestere. cum conditoris
amor dulcescere ceꝑit: sese contra se a¬
nimus accendit: ut accusare se de cul¬
pis debeat: inquib se ante suꝑnorũ
nescius defendebat. Unde adhuc re
quio suo utitur: qͥ praua que gessit
defendere excusationib conat᷑. d adu̾¬
sum se eloqͥum dimittit: qͥ accusare
hoc in se incipit. quod errauit. Sepe
uͦ et cum delinquiimis: Ea quoq q̃
agiius diudicamus. Accusat meis
ipsa quod ꝑpetrat: s quia hoc exdesi¬

Expanded text:
pravitatis desiderio liber non est. Bepravitatis desiderio liber non est. Bene itaque dicitur: Neque enim possum metuens respondere, quia vera obsequia Deo non reddimus, si ex timore mandatis illius, et non potius ex amore servimus. Sed cum menti nostrae ejus dulcedinis amor accenditur, omne desiderium praesentis vitae levigatur, in taedium dilectio vertitur, atque hanc cum moerore mens tolerat, cui victa prius reprobo amore serviebat. Unde et apte subditpraesens vita vilescere, cum conditoris amor dulcescere coeperit, sese contra se animus accendit, ut accusare se de culpis debeat, in quibus se ante supernorum nescius defendebat. Unde adhuc recquio suo utitur, qui prava quae gessit defendere excusationibus conatur. Sed adversum se eloquium dimittit, qui accusare in se hoc incipit quod erravit. Saepe vero et cum delinquimus 319 ea quoque quae agimus dijudicamus. Accusat mens ipsa quod perpetrat; sed quia hoc ex desi
Abbreviated transcription (Latin):
ens respondere. Respondere quippe cui¬
libet dicimur: cum factis illiꝰ digna
oꝑa repensamus. Deo gͦ respondere ẽ:
donis eius p̃cedentib. nr̃a obsequia red¬
dere. Unde et psalmi quidam. in qͥb
sc̾a oꝑatio imitanda ꝓponitur: ad res¬
pondendum scͥpti p̾notant᷑. Rectum
itaq ds̃ homi nẽ condidit: eum̃q ad
ꝑuersa defluentem cum longanimita¬
te tolerauit. Cotidie culpas aspicte: et
tamen uiuendi spatia ñ cicus absci¬
dit. Dona largitur: benignitate sua
mo tot beneficiis debet: s tamen res¬
pondere metuens non ualet:qui a
humani generis conditorem. qͥsquis
adhuc seruilit̾ formidat: ꝓtuldubio¬
ñ amat. Nam tunc solum deo uera
obsequia reddimus: cum eum ꝓpter
amoris fidutiam ũ timemꝰ: cum nos
ad bona oꝑa affectus ñ metus drig̃:
cum malum nr̃e menti iam ñ pla-¬
cet. etiam si licet. Nam qͥ aꝑu̾sita¬
tis oꝑe extimore restringitur: ꝑu̾sa
libenter ageret. si liceret. Nequaqͣm
gͦ ueratiter rectus est: qui adhui a

Expanded text:
n reddit. --Respondere quippe cuilibet dicimur cum factis illius digna opera repensamus. Deo ergo respondere est donis ejus praecedentibus nostra obsequia reddere. Unde et psalmi quidam, in quibus sancta operatio imitanda proponitur, ad respondendum scripti praenotantur. Rectum itaque Deus hominem condidit, eumque ad perversa defluentem cum longanimitate toleravit. Quotidie culpam aspicit, et tamen vivendi spatia non citius abscidit; dona largitur benignitate sua, mo tot beneficiis debet; sed tamen respondere metuens non valet, quia humani generis conditorem qui adhuc serviliter formidat, procul dubio non amat. Nam tunc solum Deo vera obsequia reddimus, cum eum propter amoris fiduciam non timemus; cum nos ad bona opera affectus, non metus dirigit; cum malum nostrae menti jam non placet, etiam si licet. Nam qui a perversitatis opere ex timore restringitur, perversa libenter ageret, si liceret. Nequaquam ergo veraciter rectus est, qui adhuc a
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc indesinent̾ contra bonos consi¬
lium maligni sp̃s miunt: ut hi qͦs
seruire deo innocue intranqͥllitate
conspiciunt: uexati adu̾sitatib ad
uoraginem culpȩ rapiant᷑. S eorũ
consilii acumen destruit᷑. quia piꝰ
conditor cum uirib flagella mode¬
rat᷑. ne uirtutem pena transeat: et
ꝑ astutiam fortium. humana infir-¬
dr̃ fidelis autem ds. qui ñ patiet᷑
uos temptari supra qͣm potestis. s
faciet cum temptatione etram pro¬
uentum. ut possitis sustinere. Nisi
enum misericors ds cum inrib tem¬
ptamenta modificet: nullus ꝓfecto
est qͥ malignoꝵ sp̃uum insidias.
ñ corruens porter. Quia si mensu¬
ram iudex temptationibꝰ ñ p̾bet:¬
eo ipso ꝓtinus stantem deicit: qͦ ultiai
uires onera imponit. Sic autem beatꝰ
iob negando requisiuit ista que ꝓ¬
tulit: sicut et requirendo negat ea
quȩ ilico subiungit.dicens. Nunqͥd¬

Expanded text:
Hoc indesinenter contra bonos consiHoc indesinenter contra bonos consilium maligni spiritus ineunt, ut hi quos servire Deo innocue in tranquillitate conspiciunt vexati adversitatibus ad voraginem culpae rapiantur. Sed eorum consilii acumen destruitur, quia pius conditor cum viribus flagella moderatur, ne virtutem poena transeat, et per astutiam fortium humana infirmulum dicitur: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra quam potestis, sed faciet cum tentatione etiam proventum, ut possitis sustinere . Nisi enim misericors Deus cum viribus tentamenta modificet, nullus profecto est qui malignorum spirituum insidias non corruens portet, quia si mensuram judex tentationibus non praeeo ipso protinus stantem dejicit, quo ultra vires onera imponit. Sic autem beatus Job negando 321 requisivit ista quae protulit, sicut et requirendo negat ea quae illico subjungit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
aidiuues: Hoc nimirum sic ꝑ int̾¬
rogationem dĩ: ut neget᷑. Ac si aꝑte
diceret᷑. Tu qͥ sumnie bonus es. noui
quia bonum ñ estimas: ut pau
eo magis doleo. quo causas tusticiȩ
ignoro. Notandũ uͦ qđ ñ ait. ut oppͥ¬
mas innotentem: s pauꝑem. Qui
enim districtioni iudicis. neqͣ qͣm
innocentiam. s pauꝑtatem suam
obitit: ñ iam de uita audatiam ar-¬
ripit: s quam se infirmum conspi¬
tiat ostendit. Ubi et congrue subiun¬
git: opus manuum tuarum. Ae si
aꝑte dicat. Impie oppͥmere ñ potes:
quemte fecisse gratiuto recordaris.
piorum adinues. Quos nanq hoclo¬
co impios. nͥ malignos sp̃s uotat: Ni
cum redire ipsi ad intam nequeunt:
crudelit̾ socios admortem querunt.
Quoium nimirum consiliũ fuit:
ut beatum iob diuina correptio tan¬
geret: et qui intranquillitate istꝰ
extiterat. saltim ꝑ flagella peccaret.
S impiorum consilium dñs ñ adui¬
uit: quia eorum temptationib car-¬
nem iusti ꝓdidit. animã negauit.

Expanded text:
anxietas. --Hoc nimirum sic per interrogationem dicitur, ut negetur. Ac si aperte diceretur. Tu qui summe bonus es, novi quia bonum non aestimas, ut paupeo magis doleo quo causas justitiae ignoro. Notandum vero quod non ait Ut opprimas innocentem, sed pauperem. Qui enim districtioni judicis nequaquam innocentiam, sed paupertatem suam objicit, non jam de vita audaciam arripit, sed quam se infirmum conspiciat ostendit. Ubi et congrue subjungit: Opus manaperte dicat: Impie opprimere non potes, quem te fecisse gratuito recordaris. piorum adjuves? - Quos namque hoc in loco impios, nisi malignos spiritus vocat? Qui cum redire ipsi ad vitam nequeunt, crudeliter socios ad mortem quaerunt. Quorum nimirum consilium fuit ut beatum Job divina correptio tangeret, et qui in tranquillitate justus exstiterat, saltem per flagella peccaret. Sed impiorum consilium Dominus non adjuvit, quia eorum tentationibus carnem justi prodidit, animam negavit.
Abbreviated transcription (Latin):
la ad ꝓbationem ꝑtipit: et uitã suã
subtilissima inquisitione discitiens.
quanuis se peccatorem et sentiat. &
fateat᷑: ꝓ qua tamen specialit̾ culpa
ꝑtutitur. minime cognoscit. Atq
eõ magis in ꝑcussione trepidat: qͦ
causam suȩ ꝑcussionis ignorat. Petit
ut semet ipsum sͥ uidex indicet: qͣ¬
tinus quod ille animadũtendo ꝑtu¬
tit. hoc in se flendo et ipse castiget.
Scit enim quod eqͥssimus uidex in¬
er magno metu concutit᷑. quia et
dolet mu̾bere: et deprehendere in
se ꝑfecte non ualer. quod deploret.

Expanded text:
la ad probationem percipit, et vitam suam la ad probationem percipit, et vitam suam subtilissima inquisitione discutiens, quamvis se peccatorem et sentiat et fateatur, pro qua tamen specialiter culpa percutitur, minime cognoscit; atque eo magis in percussione trepidat, quo causas suae percussionis ignorat. Petit ut semetipsum sibi judex indicet, quatenus quod ille animadvertendo percutit, hoc in se flendo et ipse castiget. Scit namque quod aequissimus vindex inaffligit, et magno metu concutitur, quia et dolet in verbere, et deprehendere in se perfecte non valet quod deploret.
Abbreviated transcription (Latin):
lus minime dixisset. Cum iudita-¬
mura dño corripimur: ut ñ cum
hoc mundo damnem᷑. hinc uoce
angłica ad ioħem dr. Ego quos amo:
redarguo. et castigo. Hinc etiam scͥp¬
tum ẽ. Quem diligit dñs castigat:
flagellat autem omnẽ filium qͦm
secura sit. altius trepidat: ee cum
flagellis cingitur: suꝑni iudicii in¬
certitudine turbatur. Pauet nemi¬
cium sequentis dam nationis sit.
omne quod patitur: et ꝑ cogitati¬
onem interrogat iudicem. quia
de uitȩ suȩ meritis ambigit. in
ꝑcussione. S cum uitȩ uirtus ad
ocłos mentis reducitur: quasi conso¬
latio auidice respondetur: Quia neqͣ¬
qͣm ad ꝑdendum p̃cutit: quem i acti¬
onis innocentia feriendo custodit. Be¬
ne itaq nunc dr̃. Indica mͥ: cur me
ita iudices. e si aꝑte diceret᷑. Quia
flagellando me iudicas: ostende qd̵
ad uidicium ꝑ flagella securum ied¬
das. Qđ tamen intelligi et alit̾ po¬
test. Namplerunq uir iustus flagel¬

Expanded text:
lus minime dixisset: Cum judicalus minime dixisset: Cum judicamur, a Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur . Hinc voce angelica ad Joannem dicitur: Ego quos amo redarguo et castigo . Hinc etiam scriptum est: Quem diligit Dominus castigat, flagellat omnem filium quem secura sit, altius trepidat; et cum flagellis cingitur, superni judicii incertitudine turbatur. Pavet ne initium sequentis damnationis sit omne quod patitur; et per cogitationem interrogat judicem, quia de vitae suae meritis ambigit in percussione. Sed cum vitae virtus ad oculos mentis reducitur, quasi consolatio a judice respondetur, quia nequaquam ad perdendum percutit quem in actionis innocentia feriendo 320 custodit. Bene itaque nunc dicitur: Indica mihi cur me ita judices. Ac si aperte diceretur: Quia flagellando me judicas, ostende quod ad judicium per flagella securum reddas. Quod tamen intelligi et aliter potest. Nam plerumque vir justus flagel
Abbreviated transcription (Latin):
indices. Qui peccatorem se in amari¬
tudine animȩ asserit: quid deo aliud
qͣm ne condempnet᷑ dicte: Quia ama¬
titudo p̾sentis penitentie: extinguit
supplicia sequentis irȩ. Quob autem
modis. in hac uita hominẽ iudicat ds̾:
Quia aut ꝑ mala presentia irrogare
iam tormenta sequentia incipit: aut
tormenta seqͣntia flagellis p̾sentibꝰ ex¬
tinguit. Nisi enun delictis exigentib.
iustus udex et nunc et postmodum
quosdam ꝑtuteret: iudas minime
dixisset. Secundo eos qui ñ credidert̃
ꝑdidit. Q de iniqͥs psalmista ñ diceret.
Induant̾ sicut diploide confusione sua.
Diploidem quippe: duplum uestimen¬
tum diciius. Confusione gͦ sicut di¬
ploide induti sunt: qui uixta reatus
sui meritum. et temporali et ꝑpecua
ammadu̾sione feriunt᷑. Solos qͥppe
pena asupplicio lib̾at: quos imiu¬
tat. Nam quos p̾sentia mala non cor-¬
rigunt. ad sequentia ꝑducunt. Si
autem nequaquam quosdam pena
p̃sens asupplicio et̾no defenderet: pau¬

Expanded text:
dis. --Quia peccatorem se in amaritudine animae asserit, quid Deo aliud quam ne condemnetur dicit? quia amaritudo praesentis poenitentiae exstinguit supplicia sequentis irae. Duobus autem modis in hac vita hominem Deus judicat, quia aut per mala praesentia irrogare jam tormenta sequentia incipit, aut tormenta sequentia flagellis praesentibus exstinguit. Nisi enim delictis exigentibus justus judex et nunc et postmodum quosdam percuteret, Judas minime dixisset, Secundo eos qui non crediderunt perdidit ; et de iniquis Psalmista non diceret: Induantur sicut diploide confusione sua . Diploidem quippe duplum vestimentum dicimus. Confusione ergo sicut diploide induti sunt qui juxta reatus sui meritum et temporali et perpetua animadversione feriuntur. Solos quippe poena a supplicio liberat quos immutat. Nam quos praesentia mala non corrigunt, ad sequentia perducunt. Si autem nequaquam quosdam poena praesens a supplicio aeterno defenderet, Pau
Abbreviated transcription (Latin):
stulit: quia uias uitȩ ꝑ mansue-¬
tudinem ostendit. Unde et ei ꝑ psal¬
regna: ꝓpter ueritat᷑em ex mansue¬
tudinem et iusticiam. Timeri qͥppe
quasi ds noluit: s quasi pat̾ ut a¬
maretur inspirauit. Quod liqͥdo
paulus dicit. Non enim accepistis
sp̾m seruitutis iterum intimore:
s accepistis sp̃m adoptionis filioꝵ.
in quo clamamus abba pat̾. Unde

Expanded text:
stulit, quia vias vitae per mansuetudinem ostendit. Unde et ei per Psalregna, propter veritatem et mansuetudinem et justitiam . » Timeri quippe quasi Deus noluit, sed quasi Pater ut amaretur inspiravit. Quod liquido Paulus dicit: « Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed accepistis spiritum adoptionis filiorum, in
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝑ moy sen terrorem legis ꝓtulit:
quasi ꝑ puerum uirgam misit. ded
puer tum batulo mortuum suscita¬
re non ualuit: quia paulo attestan¬
te. nicħ ad ꝑfectum adduxit lex. Iy¬
se autem ꝑsemet ipsum ueniens.
et suꝑ cadauer se humilit̾ sternens:
ad exequanda sͥ mortui membra se
collegit: quia cum in forma di eẽt.
ñ rapinam arbitratus ẽ. eẽ. se eqͣlem
deo: s semet ipsum exinaniuit for¬
mam serui accipiens: in similitudi¬
nem hominum factus. et habitu
inuentus ut homo. Huc illucq de¬
ambulat: quia et iudeam iuxta. et
longe positas gentes uocat. Suꝑ mor¬
tium septies o scitat: quia ꝑ aꝑtionẽ
diuini muneris. gr̾am septiformis
sp̃s. in peccati morte iacentib aspi¬
rat. Mox uiuens enigit᷑: quia is quem
terroris uirga suscitare non potuit:ꝑ

Expanded text:
quia per Moysen terrorem legis protulit, quia per Moysen terrorem legis protulit, quasi 318 per puerum virgam misit. Sed puer cum baculo mortuum suscitare non valuit, quia, Paulo attestante: Nihil ad perfectum adduxit lex . Ipse autem per semetipsum veniens, et super cadaver se humilitad exaequanda sibi mortui membra se collegit: « Quia cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est se esse aequalem Deo, sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo . Huc illucque deambulabat, quia et Judam juxta et longe positas gentes vocat. Super mortuum septies inspirat, quia per apertionem divini numinis gratia septiformis Spiritus in peccati morte jacentibus aspirat; moxque vivens agitatur, quia is quem terroris virga suscitare non potuit, per
Abbreviated transcription (Latin):
nite et arguite me. Ei nanq qͤm
argiumus. rationis actoritate
at. qͣntam bonis actib fidutiam p̾star:
de si patent̾ dicat. Recta agite: et ani¬
madu̾sionis meȩ motib ñ iam ꝑ dep̾¬
eationis gemitum. s ꝑfidutiam aͥcto¬
ritatis obuiate. hinc etenim ioħ̾s dli¬
tit. Si cor nr̃m non rep̾hendit nost sidy¬
tiam habemus ad dm̃. Hinc ẽ qd moy¬
ses quia placet seruiens. audit᷑ tacens:
cum silenti dr̃. Quid clamas ad me.:
hinc est qđ̃ irascentem retinet. cũ au¬
dit. Dimitte me: ut irascat᷑ suror ms.
contra popłm istum. Hine ẽ qđ argu
terponeret sepem. et staret oppositus
contra me. ne dissiparem ecim: et ñ
deplorat dicens. Ommnes nos tecidimꝰ

Expanded text:
nite, et arguite me. Ei namque quem arguimus, rationis auctoritate at quantam bonis actibus fiduciam praestet? Ac si patenter dicat: Recta agite, et animadversionis meae motibus, non jam per deprecationis gemitum, sed per fiduciam auctoritatis obviate. Hinc enim Joannes dicit: Si cor nostrum non reprehenderit nos, fiduciam habemus ad Deum . Hinc est quod Moyses, quia placet serviens, auditur tacens, cum silenti dicitur: Quid clamas ad me ? Hinc est quod irascentem retinet, cum audit: Dimitte me, ut irascatur furor meus contra populum istum . Hinc est quod argueivi virum qui interponeret sepem, et staret oppositus codeplorat, dicens: Iniquitates nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
do corripuit: et iram iudicis mori¬
endo temperauit. Atq inutrisq
manum posuit: qui et exempla
hominib quȩ unitarent᷑ pͣbuit:
et deo in se oꝑa quib erga homines
placaret᷑ ostendit. Nullus quippe
ante hunc extitit: qui sic ꝓ alienis
erratib intercederet: ut ꝓpͥa non
haberet. Eternȩ gͥ morti tanto qͥs
inalre abuiare ñ poterat: qͣnto
hunc reatus de ꝓpͥis astringẽbat.
Nenit itaq nouus homo adhomi¬
nes: contradictor adculpam: ami¬
cus adpenam. Mira monstrauit:
crudelia ꝑtulit. Mantm gͦ suã
in ambob posuit: quiaunde re¬
um rectadocirit: inde iratum iu-¬
dicem placauit. Qui hoc quoq
ipsis sins miraculis mirabilius
p̾buit: qua corda delinqntium
mansuetudine potius qͣm t̾rore
torrexit. Unde et subditur. ufe¬

Expanded text:
do, corripuit, et iram judicis morido, corripuit, et iram judicis moriendo temperavit; atque in utrisque manum posuit, quia et exempla hominibus quae imitarentur praebuit, et Deo in se opera, quibus erga homines placaretur, ostendit. Nullus quippe ante hunc exstitit, qui sic pro alienis reatibus intercederet, ut proprios non haberet. Aeternae igitur morti tanto quis in aliis obviare non poterat, quanto hunc reatus de propriis astringebat. Venit itaque novus homo ad homines, contradictor ad culpam, amicus ad poenam; mira monstravit, crudelia pertulit. Manum ergo suam in ambobus posuit, quia unde reum recta docuit, inde iratum judicem placavit. Qui hoc quoque ipsis suis miraculis mirabilius praebuit, quia corda delinquentium mansuetudine potius quam terrore correxit. Unde et subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
uet ꝑ accepte innocentiȩ meritũ. ali¬
quando p̾sentis motib acumadu̾si¬
onis obuiare: ñ autem ualent uir¬
tute ꝓpͥa. abhumano genere suppli¬
ciasecuturȩ mortis expellere. Hir gͥ
sc̃s humanum genus considet quo
defluxit: ȩternȩ mortis dampna s¬
spiciat: cui nimirum constat. quia
nequaqͣm iusticia humana contra¬
dicat. Uideat quam ꝑuei se homo
deliquerit: uideat quam districte
et mediatorem dei et hominis dm̃
et hominem reqͥrtrat. Quem quia
longe post uenturum consilerat:
deplorans dicat. Non est qͥ utrunq
ualeat at guere: et ponere manum
suam in ambob. Redemptor qͥppe
humani generis. mediator dĩ et ho¬
minum. ꝑ carnem factus. Iͥoiustus
inhominib solus apparuit: et ta¬
menad penam culpȩ etiam sine
culpa ꝑuenit: et hominẽ arguit
ne delinqueret: et deo obstitit ne
feriret. Exempla innocentiȩ p̾buit:
penam maliciȩ suscepit. Patiendo
enim utrunq arguit: qui et cul¬
pam hominis. iusticiam aspiran-¬

Expanded text:
bet per acceptae innocentiae meritum aliquando praesentis motibus animadversionis obviare, non autem valent virtute propria ab humano genere supplicia secuturae mortis expellere. Vir igitur sanctus humanum genus consideret quo defluxit; aeternae mortis damna conspiciat; cui nimirum constat quia nequaquam justitia humana contradicat, videat quam perverse homo deliquerit; videat quam districte et mediatorem Dei et hominis, Deum et hominem, requirat.  longe post venturum considerat, deplorans 317 dicat: Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. Redemptor quippe humani generis, mediator Dei et hominis per carnem factus, quia justus in hominibus solus apparuit, et tamen ad poenam culpae etiam sine culpa pervenit, et hominem arguit ne delinqueret, et Deo obstitit ne feriret, exempla innocentiae praebuit, poenam malitiae suscepit. Patiendo ergo utrumque arguit, qui et culpam hominis, justitiam aspiran
Abbreviated transcription (Latin):
crudelitate. Notandum uͦ qd̾ uir sc̃s
ñ att. fulsertut mundissimȩ manus
meȩ: s uelut mundissime manus
meȩ. Quia quousq peno nr̃e corrap¬
tionis astringimur: quamlibet re¬
nequaquam apphendimus. s imi¬
tamur. Unde apte subuingitur.
Tamen sordib intinges me. Ds̃ nos
dib demonstrare. Quia qͣnto d̾o

Expanded text:
Notandum vero quod vir sanctus non ait: Fulserunt mundissimae manus meae; sed, velut mundissimae manus meae, quia quousque poena corruptionis astringimur, quamlibet renequaquam apprehendimus, sed imitamur. Unde et apte subjungitur: Tamen sordibus 315 intinges me. Deus nosdibus demonstrare, quia quanto ad
Abbreviated transcription (Latin):
mantur. Q utrobiq pęnam sentiant:
qui dum hic uiuerent. prauis suis
delectationib ex utroq seruiebant.
quippe peccantrum sunt. memdra
corꝑis: quib ꝑt̾sa desidia quȩ con¬
cipiunt execuntur. Inde recte ꝑ pau¬
lum dĩ. Neq exhibeatis membra ura:

Expanded text:
niantur; et utrobique poenam sentiant, niantur; et utrobique poenam sentiant, qui, dum hic viverent, pravis suis delectationibus ex utroque serviebant. quippe peccatorum sunt membra corporis, quibus perversa desideria, quae concipiunt, exsequuntur. Unde recte per Paulum dicitur: « Neque exhibe
Abbreviated transcription (Latin):
est: ut ex se ipso et lucem ex hibeat et con¬
cremationem. S transactoꝵ illa ultͥe
flamma uiciorum. concremationem
habet: et lucem non ht̃. Hinc ẽ. enim
quod reꝓbis ueritas dicit. Discedite a
me maledicti in ignem ȩt̾num: qͥ pa¬
ratus est diabolo et angelis eiꝰ. Quoꝵ
rursus omniũ corpus. inunius ꝑsona
significans. dicit. Ligate ei manus et
pedes: et mittite eum in tenebras exteri-¬
ores. Si itaq ignis qui reꝓbos cruciat.
lumen habere potuisset: is qui repellit᷑.
nequaquam mitti in tenebras diceret᷑.
hinc etiam psalinista ait. Suꝑ eos
cecidit ignis: et non uiderunt solem.
Ignis enim suꝑ impios cadit: s sol
igne cadente non cernitur: quia qͦ
illos gehenne flamina deuorat: eo
auisione ueri luminis cecat: ut et
foras eos dolor combustionis cruciet:
et intus pęna cȩtitatis obscuret: qua¬
timis quia auctori suo corpore et corde
deliquerunt: simul corꝑe ⁊ corde pu¬

Expanded text:
est, ut ex seipso et lucem exhibeat, et conest, ut ex seipso et lucem exhibeat, et concremationem, sed transactorum illa ultrix flamma vitiorum concremationem habet et lucem non habet. Hinc est enim quod reprobis Veritas dicit: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus ; quorum rursus omnium corpus in unius persona significans, dicit: Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores . Si itaque ignis qui reprobos cruciat, lumen habere potuisset, is qui repellitur, nequaquam mitti in tenebras diceretur. Hinc etiam Psalmista ait: Super eos cecidit ignis, et non viderunt solem : ignis enim super impios cadit, sed sol igne cadente non cernitur; quia quo illos gehennae flamma devorat, a visione veri luminis caecat, ut et foris eos dolor combustionis cruciet, et intus poena caecitatis obscuret. Quatenus qui auctori suo corpodeliquerunt, simul corpore et corde pu
Abbreviated transcription (Latin):
a conspectu districti iudicis expulsos te¬
net. miseriȩ et tenebrarum terra ꝑhibe¬
t᷑ quia foris dolor cruciat: quos diuisos
auero lumine. initus oetitas obscurat.
Quanuis miseriȩ et tenebrarum terra:
intelligi et alit̾ potest. Nam hec qͦq
terra inqua nascimur. est quidem
miseriȩ. s tenebrarum ñ est. qͥa intil¬
ta hic corruptionis nr̃e mala patim᷑:
s tam̃ adhuc in ea ꝑ conu̾sionis gra̾m
ad lucem redimus: ueritate suadente
quȩ ait. Ambulate dum lucem habetis:
ne uos tenebre comp̾hendant. Illa uͦ si¬
mul miseriȩ ⁊ tenebrarum terra ẽ: quia
quisqͥs ad toleranda eius mala descen
derit: nequaquam ulteriꝰ ad lucem re¬
dit. Incuius adhuc descͥptione subiungi¬
t᷑. Ubi umbra moitis. et nullus ordo.
Sicut mors exterior ab anima diuidit
carnem: ita mors interior adeo separae
animam. Umbra gͦ mortis est obscuri
cum eterno igne suecenditur: ab iuter¬
no lumine tenebrat᷑. Natura uͦ ignis

Expanded text:
a conspectu districti judicis expulsos tea conspectu districti judicis expulsos tenet, miseriae et tenebrarum terra perhibetur. Quia foris dolor cruciat, quos divisos a vero lumine intus caecitas obscurat. Quamvis miseriae et tenebrarum terra intelligi et aliter potest. Nam haec quoque terra in qua nascimur, est quidem miseriae, sed tenebrarum est. Quia multa hic corruptionis nostrae mala patimur, sed tamen in ea per conversionis gratiam ad lucem redimus, Veritate suadente, quae ait: Ambulate dum lucem habetis, ne vos tenebrae comprehendant . Illa vero simul miseriae et tenebrarum terra est, quia quisquis ad toleranda ejus mala descderit, nequaquam ulterius ad lucem redit. In cujus adhuc descriptione subjungitur: Ubi umbra mortis, et nullus ordo : Sicut mors exterior ab anima dividit carnem, ita mors interior a Deo separat animam. Umbra ergo mortis est obscuritcum aeterno igne succenditur, ab interno lumine tenebratur. Natura vero ignis