comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
milabitur: Timnor dei. initui di¬
loonis eiꝰ. fidei aũt initium. ad gl̾¬
utinandũ ẽ ei. Om̃is plaga tristi¬
cia cordis est. et oĩs malitia neqͥ¬
tia młeris.⁊ om̃em plagã ⁊ ñ pla¬
gam uidebit cordis ⁊ omnẽ necͥ¬
tiam ⁊ nõ nequitiã młeris. ⁊ õem
obductum ⁊ nõ obductum odiẽtiũ.
et omnẽ uindictã ⁊ nõ uindicta
sinimicoꝵ. No̾ ẽ caput nequiꝰ sr̃
caput colubri. ⁊ nõ ẽ tra sr̃ tram
mulieris. Comorari leoni ⁊ dra¬
choni placebit. qm ħ̾itare ẽ młere
neqͣm. Nequitia młeris ĩmutat
fatiem eiꝰ. et obcecauit uultũ suũ
tanqͣm ursꝯ. ⁊ qͣi saccum ostendet
ĩ medio proxi̾oꝵ. Ingemuit uir eiꝰ.
et audiens suspiriuit modicum.¬
Bteuis oĩs malitia. sr̃ malitia
młeris. sors pcc̃oꝵ. cadat sr̾ illam.
Ascensꝯ arenosꝰ in pedibꝰ uet̾am.
sic młer lingata hõi quieto. Ne
respiciaᷤᷤ młeris sp̃em. et nõ du¬
piscas młerem in specie. Młeris

Expanded text:
milabitur timor Dei initium dimilabitur timor Dei initium dilectionis eius fidei autem initium adglutinandum est ei omnis plaga tristitia cordis est et omnis malitia nequitia mulieris est et omnem plagam et non plagam videbit cordis et omnem nequitiam et non nobductum, et non obductum odientium: et omnem vindictam, et non vindictam inimicorum. Non est caput nequius super caput colubri: et non est ira super iram inimici. Commorari leoni et draconi placebit, quam habitare cum muliere neqfaciem ejus, et obcaecabit vultum suum tanquam ursus, et quasi saccum ostendet in medio proximorum. Ingemuit vir ejus, et audiens suspirbrevis malitia super malitiam mulieris sors peccatorum cadat super illam ascensus harenosus in pedibus veterani sic mulier linguata homini quieto ne respicias in mulieris speciem et non concupiscas mulierem in specie mulieris
Abbreviated transcription (Latin):
et młer sͥ consentiẽtes. Tres sp̃es¬
cdiuit aĩa m̃a. et aggrauor ual¬
de aĩe illoꝵ. Pauperẽ superbum.
et diuitem mendacẽ. ⁊ senem fa¬
tuum et insensatum. Que in iu¬
uentute tua nõ ꝯgregasti. quomͦ
inuenies ĩ senectute tua: Qua
speciosum canicie iuditiũ. ⁊ p̾bris
cognosc̾e ꝯsilium. Qͣm speciosa ue¬
teranis sapĩa. et głosꝰ intellectꝰ
et osilium. Corona senum ĩ mul¬
ta peritia. et gła eoꝵ timor dei. No¬
uem insuspicabilia cordis magni¬
ficaui. et decimũ dicam ĩ lĩguã ho¬
minibꝰ. Homo qui iocundatur ĩ
filiis. uuens. ⁊ uidens subusiõe
inimicoꝵ suoꝵ. Beatꝯ qui ħitat
cũ młere sensata.⁊ qui ligua sua
nõ ẽ lapsꝰ. et qui nõ seruĩuit in¬
dignis se. B̾s qui inueĩt amicu
uerum: ⁊ q̃ enarrat iusticiam auri
audienti. Qͣm magnꝯ qui ĩuenit
sapiam ⁊ scĩam. s nõ ẽ srͣ timente
posuit. Bs cui donatum ẽ habete
timorẽ dei. Qͥ ten illum. cui assi¬

Expanded text:
et mulier sibi consentientes tres specodivit anima mea et adgravor valde animae illorum pauperem superbum et divitem mendacem et senem fatuum et insensatum in iuventute tua non congregasti et quomodo invenies eam in senectute tua quam speciosum canitiae iudicium et presbyteris cognoscere consilium quam speciosa veteranis sapientia et gloriosis intellectus et consilium corona senum multa peritia et gloria illorum timor Dei novem insuspicabilia cordis magnificavi et decimum dicam in lingua hominibus homo qui iucundatur in filiis vivens et videns subversionem inimicorum beatus qui inhabitat cum muliere sensata et qui in lingua sua non est lapsus et qui non servivit indignis se beatus qui invenit amicum verum et qui enarrat iustitiam auri audienti quam magnus qui invenit sapientiam et scientiam sed non est super timentem posuit beatus cui donatum est habere timorem Dei qui tenet illum cui adsi
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rogatꝰ assidue. a liuore nõ mi¬
nuitur: sic om̃is iurans ⁊ nomi¬
nans ĩ toto a põco nõ purgabit᷑.
uir multum iurans repleb ini¬
quitate. ⁊ nõ discedet a domo illiꝰ
plaga. Et si frustrau̾it fre̾m. de¬
lictum ip̃iꝰ sr̃ ip̃m erit. ⁊ si dissi¬
mulau̾it. delinquet dupliciter.
et si ĩ uacuum uiriu̾it. nõ iusti¬
ficabitur. Repleb̾r eĩ retribut̾oe.
domꝰ illiꝯ. Est et alia loquela e
contrario ĩ mortẽ. nõ inue̾iatur ĩ
heditate iacob. Etem a misericor¬
dib om̃ia hec auferẽtur. ⁊ in de
se loquele nõ assuescat os tuũ: ẽ
eĩ in illa uerbum pcc̃i. Mem̾to pa¬
tris ⁊ matris tue. In mdio eĩ mag¬
natoꝵ ꝯsistis. no forte obliuiscatur
te de in cõspectũ illoꝵ. et assiduita¬
te tua infattat. improꝑiũ paciariᷤᷤ
⁊ maluisses noꝰ nasci. ⁊ diẽ natĩta
tis tue maledicas. H̾o assueto in
u̾bis impropui: ĩ om̃ib diebus
suis nõ erudietur. Duo gn̾a ha¬

Expanded text:
ogatus adsidue a livore non minuetur sic omnis iurans et nominans in toto a peccato non purgabitur vir multum iurans implebitur iniquitate et non discedet a domo illius plaga et si frustraverit delictum ipsius super ipsum erit et si dissimulaverit delinquet dupliciter et si in vacuum iuraverit non iustificabitur replebitur enim retributione domus illius est et alia loquella contraria morti non inveniatur in hereditate Iacob etenim a misericordibus omnia haec aufationi non adsuescat os tuum: est enim in illa uerbum peccati. memento patris et matris tuae: in medio enim magnatorum consistis: ne forte obliuiscatur te deus in conspectu illorum, et adsiduitate tua infatuatus inproperium patiaris et maluisses non nasci tis tuae maledicas. Homo assuetus in verbis improperii, in omnibus diebus suis non erudietur. Duo genera a
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi. et agnitio u̾itatis. Lege
mandauit moyses ĩ p̾ceptis uisti¬
promissioes. Posuit dauid puero
suo. excitare regẽ ex ip̃o fortissim̃.
in throno honoris sedentẽ in sõ¬
pit̾num. Qui implet qͣi phison
sapĩam. et sicut tigris ĩ diebus
nouoꝵ. Qͥ adimpiet qͣi euphrateᷤ
sensum: qui multiplicat qͣi iorda¬
nis ĩ tempore messis. Q mitrit diͤ¬
cipliriam sicut lucẽ. et assistens
quasi gyon ĩ die uindemie. Qͥ per¬
ficit primus scire ip̃am. ⁊ infir¬
mior nõ inuestigabit eã. Amari
enĩ h̾ndabit cogitat̾o eiꝰ. et ꝯfili¬
um illiꝯ ĩ abysso magͣ. Ego sapia
effudi flum̾ia: ego quasi trames
aque inmese defliuno. Ego qͣi
fluuiꝰ dorix. et sicut aquecluctꝰ
exiui de paradiso. Dixi. rigabo
ortum meum plantationum: et
mebriabo partꝰ mei fructũ. Et
ecre facti ẽ mͥ trames habundãs.
⁊ fluiuꝰ m̃s ꝓpinqͣuit ad mare.

Expanded text:
legem mandavit Moses in praeceptis iustipromissionis posuit David puero suo excitare regem ex ipso fortissimum in throno honoris sedentem in sempiternum qui implet quasi Phison sapientiam et sicut Tigris in diebus novorum qui adimplet quasi Eufrates sensum qui multiplicat quasi Iordanis in tempore messis qui mittit disciplinam sicut lucem et adsistens quasi Geon in die vindemiae qui perficit primus scire ipsam et infirmior non investigavit eam a mari enim abundavit cogitatio eius et consilium illius aeffudi flumina, ego quasi trames aquae immensae de fluvio. Ego quasi fluvius Dorix, et sicut aquaeductus exivi de paradiso. Dixi: Iortum meum plantacionum et inebriabo patri mei fructum. et ecce factus michi trames habundans et fluvius meus appropinquavit ad mare.
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatu meo flagella. ⁊ ĩ corde mo
doct̾nam sapĩe. ut ignoratõibꝰ eoꝵ
nõ parcat michi. ⁊ nõ appareant
delicta illoꝵ. ne adincresca̾t igno¬
rantie mee ⁊ multiplicent᷑ delic¬
ta mea.⁊ pc̃ca m̾a habundẽt. ⁊ in¬
cidam ĩ conspectu adu̾sarioꝵ moꝵ
et gaudeat inimicꝰ m̃s. Dñe p̾r

Expanded text:
 in corde meo doctrinam sapientiae, ut ignorationibus eorum non parcant mihi, et non appareant delicta illorum; ne adincrescant ignorantiae meae, et multiplicentur delicta mea, et peccata mea abundent, et incidam in conspectu adversariorum, et gaudeat inimicus meus:
Abbreviated transcription (Latin):
app̾hendant me: et aĩo iryeuente
⁊ infrunito ne tradas me. Dact̾nã
oris audite filii. et qui custodierit
ilłam nõ periet labiis sius. nec scã¬
dali ab̃r in operib nequissimis.
in uanitate sua app̾hend̾r poc̃or.⁊
superbꝰ ⁊ maledicꝰ scandalizab̾r

Expanded text:
apprehendant me; et animae irreverenti et infrunitae ne tradas me. Doctrinam oris audite, filii; et qui custodierit illam, non periet labiis suis, nec scandalizabitur in operibus nequissimis. In vanitate sua apprehenditur peccator, et superbus et ma
Abbreviated transcription (Latin):
sato ne abieris. Serua te ab illo.
ut nõ molestiam habeas. ⁊ nõ co¬
inquinaberis ĩ poc̃o illiꝯ Reflecte
ab illo.⁊ inuenies requie̾. et non
actidiaberis ĩ stulticia ilłiꝯ Sup
plumbum quid gͣuatur: Et quos
et salem.⁊ massam ferri. facilis e
fenr. qͣm homine̾ inprudenite. et

Expanded text:
sato ne abieris serva te ab illo sato ne abieris serva te ab illo ut non molestiam habeas et non coinquinaberis in inpactu illius deflecte ab illo et invenies requiem et non acediaberis in stultitiam illius super plumbet salem, et massam ferri facilius est portare quam hominem imprudentem et
Abbreviated transcription (Latin):
et õs loq̃ntur sr̃ asꝑnatõnẽ illiꝯ.
De sterrore boum lapidatꝰ ẽ pig̾.
et om̃is qui tetig̾it eũ extutiet ma¬
nus. Confusio prĩs ẽ de filio ĩdisci¬
plinato. filia aut fatua ĩ deminora¬
tione fiet. filia prudens heditas
uiro suo: nã que ꝯfundit. ĩ contu¬
meliam fit genitoris. Prem ⁊ iuꝵ
ꝯfundit audax. ⁊ ab impiis ñ mi¬
norab̾r. ab utrisq aũt inhonora¬
bitur. Musica ĩ luctu ĩportuna nar¬
ratio. flagella. ⁊ dotrina. ĩ oĩ tpre
sap̾ie. Q docet fatuum. qͣi qui cõ¬
glutinat testam. qui narrat u̾bũ
nõ audienti. qͣi qui excitat dormiẽ¬
loquitur qui narrat stulto sapĩa.¬
hic: Supra mortuũ plora. defecit
eĩ lux eiꝰ. ⁊ sr̃ fatuum plora. defec̃
enĩ sensu. modicum plora sr̃ mor¬
tuum. qm̃ requieuit. Nequissĩ eĩ
nequissĩa uita. sr̃ morte fatui. Lu¬
ctus mortui septẽ dies. fatui ãt ⁊
impii om̃s dies uite illoꝵ. Cum
stulto nõ multũ loqͣris: et cu ĩsen¬

Expanded text:
s loquentur super aspernationem illius de stercore boum lapidatus est piger et omnis qui tetigerit eum excutiet manus confusio patris est de filio indisciplinato in filia autem in deminoratione fiet filia prudens hereditas viro suo nam quae confundit in contumeliam fit genitoris patrem et virum confundit audax et ab impiis non minorabitur ab utrisque autem inhonorabitur musica in luctu inportuna narratio flagella et doctrina in omni tempore sapientia qui docet fatuum quasi qui conglutinet testam qui narrat verbum non adtendenti quasi qui excitat dormienloquitur, qui enarrat stulto; ehic? Super mortuum plora; deficit enim lux ejus: et super fatuum plora; deficit enim sensu, modicum plora super mortuum quoniam requieuit, nequissimi nequissima uita super mortem fatui, luctus mortui septem dies fatui autem et impii omnes dies vitae illorum cum stulto non multum loquaris et cum insen
Abbreviated transcription (Latin):
Compedes in pedibꝰ stulto doctna.
et qͣi uincula manuũ sr̃ manu
dext̾am.Fatuꝰ ĩ risu inaltat uar
suam. uir aũt sapiens uix tacte
ridebit. Oinamentũ aureũ pudẽ¬
ti doct̾na. et qͣi brachiale ĩ brachio
dextro. Pes fatui facił in domͥ pro

Expanded text:
Conpedes in pedibus stulto doctrina et quasi uincula manuum super manum dexteram. fatuus in risu exaltat uocem suam: uir autem sapiens uix tacite ridebit. ornamentum aureum prudenti doctrina et quasi brachiale in brachio dext
Abbreviated transcription (Latin):
re us ad aures ꝑueniet. ⁊ iudi¬
tium festinato adueniet illi. Qi
odit correptionẽ. uestigiũ ẽ pec¬
catoris: et qui tim dm. ꝯu̾tetur
ad cor suum. Notꝰ alonge. potẽs
lingua audaci. ⁊ sensatꝰ scit labi
se ab ip̃o. Qͥ edificat dom̃ suam
impendiis alienis: qͣi qui collig̃
la pides suos ĩ hyeme. S tupa col

Expanded text:
e usque ad aures eius veniet et iudicium festinato adveniet illi qui odit correptionem vestigium est peccatoris et qui timet Deum convertet ad cor suum notus a longe potens lingua audaci et sensatus scit labi se ab ipso qui aedificat domum inpendiis alienis quasi qui colligat lapides suos in hieme stuppa col
Abbreviated transcription (Latin):
te. Si habes conuiuet tocũ. ⁊ eua¬
cuabit to. et ip̃e nõ dolebit sr̃ te
Si necessariꝰ illi fũis. supplanta¬
bit te. ⁊ subridens spẽ dabit. nar¬
rans t̾ om̃ia bona ⁊ dicet. Quid
ops ẽ tͥ: Et ofund te ĩ cĩbis siue
donec te exinaniat bis et ter
in nouissimo deridebit te. Post¬
ea uidens d̾elinquet te. ⁊ caput
suum mouebit ad te. Humiliar
deo. et expecta manꝯ eiꝰ. Attende
ne seductꝰ ĩ stulticia humilieris.
Noli ẽẽ humilis ĩ sapĩa tua. et¬
ne humiliatꝯ ĩ stulticiam seĩlu

Expanded text:
te. Si habes, convivet tecum, et evate. Si habes, convivet tecum, et evacuabit te, et ipse non dolebit super te. Si necessarius illi fueris, supplantabit te, et subridens spem dabit, narrans tibi bona, et dicet: Quid opus est tibi? Et confundet te in cibis suis, donec te exinaniat bis et ter; et in novissimo deridebit te. Postea videns, derelinquet te, et caput suum movebit ad te. Humiliare Deo. et expecta manus ejus. Attende, ne seductus in stultitia humilieris. Noli esse humilis in sapientia tua, ne, humilia
Abbreviated transcription (Latin):
cas uerba m̾a.⁊ ĩ sermoĩbꝰ meis
stimuleris. Qs misereb̾r incan¬
tatori a serpente percusso. ⁊ o̾ibꝰ
qui apropiant bestiis: Et qͥ co¬
mitatur cum uiro iniquo. ⁊ ob¬
uolutꝰ ẽ in peccatis eiꝯ: Una ho¬
ra tecum manebit. si aũt declin¬
aĩus. nõ supportabit In labus suiᷤ
indulcat mimicꝰ. ⁊ ĩ corde suo in
In oculis suis lacrimat᷑ inimicꝰ.¬
mes eum illic p̾orem. In ccłis su
is lacrimab̾r inimicꝰ. ⁊ qͣi adiu¬
uans suffoliet plantas tuas. Ca¬
put suũ mouebit. ⁊ plaudebit.
manu. ⁊ multa susurrãs cõmu¬
tabit uultum siũ¬
ui terig̾it pice̾ inq̾nab̾r ab
ea. et qui comunicau̾it supbo. ĩ¬
duet suꝑbiam. Pondꝰ sỹ se tollit.
qui honestiori se comu̾icat. ⁊ di¬
tiori te: ne sociꝰ fu̾is. Qͣd comu¬
nicabit cacabo ad ollam: Qͣndo¬
cĩ se colliserĩt. ꝯfringet᷑. Diues:
iuste egit. ⁊ fremebit: pauꝑ at
lesꝯ tacebit. Silargitꝰ fu̾is assu¬
met te: et si nõ habius derełiqͥt

Expanded text:
rba mea et in sermonibus meis stimuleris. quis miserebitur incantatori a serpente percusso et omnibus qui adpropiant bestiis? et qui comitatur cum uiro iniquo et obuolutus est in peccatis eius. una hora tecum permanebit: si autem declinaueris, non subportabit in labiis suis indulcat inimicus et in corde suo inIn oculis suis lacrimatur inimicnies eum illic priorem. Sed is lacrimatur inimicus et quasi adiuuans suffodiet plantas tuas. caput suum mouebit et plaudebit manu, et multa. susurrans commutabit uultum suui tetigerit picem, inquinabitur ab ea. Et qui communicaverit superbo induetur superbia, pondus super se tollit qui honestiori se communicat, ditiori te ne fueris socius. Quid communicabit cacabus ad ollam? Quando se colliserint, confringetur. Dives injuste aget et fremet, pauper autem laesus tacebit. Si largitus ei fueris, assumet te, et si non habueris, derelinquet
Abbreviated transcription (Latin):
tior te sit. Nam duplitia mala in¬
po̾ores. ⁊ impiis reddet iundictã.
Nõ agnoscetur in bonis amicꝰ.
et nõ abscondetur in malis mni¬
micꝰ. In bonis iuiri inimici illiꝰ.
in tristicia ⁊ ĩ malitia illiꝯ anricꝰ
agnitus ẽ. Hõ creclas inimico tuo
in et̾num. Sicut eĩ eram̃tum. eru
ginat nequitia illiꝰ. Et si h̾uili¬
atus uadat curuꝰ. abice aĩm tuũ.
et custodi te ab illo. Nõ statuas il¬
lum penes te. nec sedeat ad dext̾a
tuã. nec ou̾sꝯ stet ĩ loco tuo. ne for¬
te ou̾sꝰ in locum tiuł inquirat ca

Expanded text:
tior te sit nam duplicia mala intior te sit nam duplicia mala inpeccatores et impiis reddet vindictam non agnoscetur in bonis amicus et non abscondetur in malis inimicus in bonis viri inimici illius in tristitia et in malitia illius amicus agnitus est non credas inimico tuo in aeternum sicut eginat nequitia illius. Et si humiliatus vadat curvus, abice animum tuum et custodi te ab illo. Non statuas illum penes te, nec sedeat ad dexteram tuam, ne conversus stet in loco tuo, ne forte conversus in locum tuum inquirat ca
Abbreviated transcription (Latin):
inducitur in caueã. ⁊ ut caprea
ĩ laqueum. sic ⁊ cor suꝑboꝵ. ⁊ sic̃
prospector uidens casum prox̾i
sui Bona eĩ in mala ou̾tens. ⁊̃¬
sidiatur. et ĩ electis impo̾it macu¬
lam. Ab scintilla una auget᷑ ig¬
nis. ⁊ ab uno doloso auget᷑ sãguiᷤᷤ
homo eĩ po̾or. sangũi insidiatur.
Attende tibi a pestĩfero. fabricat
eĩ mala. ne forte inducat suꝑ te
subsãnationẽ ĩ ꝑpetuũ. Admute
ad te aliemgenam. ⁊ subu̾tet te
scito cui bnfec̾is: et erit gr̾a
in bonis tuis multa. Bñfac iusto
⁊ inuenies retribut̾onẽ magnã.
et si nõ ab ip̃o. certe a dominõ. Nlõ
ẽ ei bñ qui assiduꝰ ẽ ĩ malis. ⁊ he¬
Tosinam nõ danti. qm̃ ⁊ altissimo
tentibꝰ. Da misericordi. et ne sus¬
cipias pcr̃orẽ. Et impiis ⁊ poco¬
ribus reddet uindictam. custodi¬
ens eos in die uindicte.Da bono.
et nõ receperis pocorẽ. Bñfac hu¬
mili.⁊ nõ dederis impio. Phibe
panes illi dare. ne in ip̃is poten¬

Expanded text:
inducitur in foveam, et ut caprea in laqueum, sic et cor superborum; et sicut prospector videns casum proximi sui. Bona enim in mala convertens insidiatur, et in electis imponet maculam. Ab scintilla una augetur ignis, et ab uno doloso augetur sanguis. Homo vero peccator sanguini insidiatur. Attende tibi a pestifero; fabricat enim mala: ne forte inducat super te subsannationem in perpetuum. Admitte ad te alienigenamscito cui feceris et erit gratia in bonis tuis multa benefac iusto et invenies retributionem magnam et si non ab ipso certe a Domino non est ei bene qui adsiduus est malis et elemosynam non danti quoniam et Altissimus itentibus da misericordi et ne suscipias peccatorem et impiis et peccribus reddet vindictam custodiens eos in die vindictae da bono et non receperis peccatorem benefac humili et non dederis impio prohibe panes illi dare ne in ipsis poten
Abbreviated transcription (Latin):
p̾catio illiꝯ. Exaudiet at eũ. qͥ feõ
illum. Congͥgationi paupoꝵ af¬
fabilem te facito. ⁊ presbro ħuilia
aĩam tuã: et magnato humilia
caput tuũ. Declina pauꝑi sino
tristicia aurẽ tuã.⁊ redde debitum
tuũ. et responde illi pacifica ĩ mã¬
suetudie. Libera eu qui iniuriam
patitur de maũ superbi. ⁊ nõ asci¬
de feras in aĩa tua. In iudicando¬
⁊ pro uiro mat̾ illoꝵ. Et eris tu.¬
uelut filiꝯ altissimi obediens: et
misereb̾r tui magͥ quã mat̾. Sa¬
pĩa filiis sius uitam inspirat. ⁊
suscipit exquirentes se. ⁊ p̾ibit
ĩ uita iusticie. Et qui illa dilig̃.
diligit uitam. ⁊ qui uigilau̾int
ad illam. cõplectentur placorẽ eiꝰ.
Qͥ tenu̾int illam. uitam ħeditab¬
unt: et quo introibit b̾ndic d̾s.
Qͥ seruiunt ei. obseq̾ntes ert̃ sc̃õ.
et eos qui diligunt illã dilig̃. d̾s.
Qͥ audit illã iudicat g̾s: ⁊ qui
intuetur illam ꝑmanẽbit confi¬
dens. Si credideris ei ꝑmanebit¬

Expanded text:
udiet autem eum, qui fecit illum. Congregationi pauperum affabilem te facito, et presbytero humilia animam tuam, et magnato humilia caput tuum. Declina pauperi sine tristitia aurem tuam, et redde debitum tuum, et responde illi pacifica in mansuetudine. Libera eum qui injuriam patitur, de manu superbi; et non acide feras in a pro uiro matri illorum: et eris uelut filius altissimi obaudiens, et miserebitur tui magis quam mater. sapientia filiis suis uitam inspirauit, et suscipit exquirentes se et praeibit in viam iustitiae et qui illam diligit diligit vitam et qui vigilaverint ad illam conplectebuntur placorem eius qui tenuerint illam vitam hereditabunt et quo introibit benedicit Deus qui serviunt ei obsequentes erunt Sancto et eos qui diligunt illam diligit Deus qui audit illam iudicat gentes et qui intuetur illam permanebit confidens si crediderit ei
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitates. ne forte extimescas
fatiem potentis. ⁊ ponas scandalũ
ĩ agilitate tua. Nõ pecces ĩ młtitu¬
dine ciuitatis. nec te i̾mittas in
ppłm. Neq alliges duplicia poc̾a.
nec eĩ in uno eris ĩmunis. Noli eẽ
pufillammis ĩ aĩo tuo. exorare ⁊
fac̾e helosinam. ne despitias.Me
dicas. In multitudie muneꝵ moꝵ
respiciet d̾s. ⁊ offerentẽ me deo altiᷤ¬
deas hoĩem in amaritudĩe aĩe: ẽ
enĩ qui huiliat et exaltat circum¬

Expanded text:
rte extremiscas faciem potentis, et ponas scandalum in agilitate tua. Non pecces in multitudinem civitatis, nec te immittas in populum: neque alliges duplicia peccata; nec enim in uno eris immunis. Noli esse pusillanimis in anima tua. Exorare, et facere eleemosynam non despicias. Ne dicas, In mulrespicies Deus, et offerente me Deo altisdeas hominem in amaritudine animae, est enim qui humiliat et exaltat circum
Abbreviated transcription (Latin):
o. Qͥa ecce dominꝰ egredictur
de loco suo. et descendet et calcab
suꝑ excelsa t̾re. Et ꝯsumenta
montes subtꝰ eum: et uallessiẽ¬
cera scindentur a fatie ignis sic̃
aque que decurrunt ĩ ỹccps.

Expanded text:
 Ecce Dominus egredietur de loco suo et descendet et calcabit super excelsa terrę. Et consumentur montes subtus eum et ualles scindentur sicut cera a facie ignis, sicut aquę, quę decurrunt in pręceps.
Abbreviated transcription (Latin):
mansit in spelunca. Et ecce sermo
dm̃ ad eum. ixitq illi. Quid hic
agis helya: At ille respõdit. zelo
zelatus sum pro dño d̾o ex̾cituũ. qi
deliq̾runt pactum dñi filii ifrł.
Altaria tua destruxert̃. et ꝓph̾as tuos
ariderunt gladio. ⁊ relictꝰ sũ ego solꝰ.
et q̃runt aĩam m̾am ut auferãt eã.
Et ait ei. Egrede et stai monte
coram domino. Et ecce dñs transit.
et sp̃s grandis ⁊ fortis subu̾tens
montes et conterens pecras. ante
dñm. Hõ in sp̃u dñs. Et post sp̃m

Expanded text:
mansit in spelunca, et ecce sermo Domini ad eum, dixitque illi: Quid hic agis, Elia? At ille respondit, Zelo zelatus sum pro Domino Deo exercituum, quia dereliquerunt pactum Domini filii Israel. Altaria tua destruxerunt, et prophetas tuos occiderunt gladio et derelictus sum ego solus et quaerunt animam meam ut auferant eam et ait ei egredere et sta in monte coram Domino et ecce Dominus transit et spiritus grandis et fortis subvertens montes et conterens petras ante Dominum non in spiritu Dominus et post sp
Abbreviated transcription (Latin):
et sicut anni antiqui. Et acceda
ad uos in iuditio. ⁊ ero testis ue¬
lox. maleficis. ⁊ adulteris. ⁊ per¬
uiris et qui calumpniantur mer¬
cedem mncennarii ⁊ humiliant
iuduas ⁊ pupillos. et opprimũt
peregrinum: nec tunuerut me
dicit dris excituum. Ego ei dñs.
et nõ mutor. et uoᷤ filii iacob.:⁊
nõ estis consumpti. A dieb eĩ pa¬
trum ur̃oꝵ recessistis a legittimis
meis: et nõ custodistis. Reutimu
ad me et reu̾tar ad uos.: dicit dix
ex̾cituum Et dixistis. In quo tuꝰ¬
temur: Si affligit homo deu
qr uos configitis me: Et dixstis
In quo confiximꝰ te: In decms.
in primitiis. ⁊ ĩ penuria. uos ma¬
et configitis gens tota. Inferte

Expanded text:
nni antiqui. Et accedam ad vos in judicio, et ero testis velox maleficis, et adulteris, et perjuris, et qui calumniabantur mercedem mercenarii et humiliabant viduas et pupillos, et opprimunt peregrinum, nec timuerunt me, dicit Dominus exercituum. Ego enim Dominus, et non mutor: et vos filii Jacob non estis consumpti. A diebus enim patrum vestrorum recessistis a legitimis meis, et non custodistis: Revertimini ad me, et revertar ad vos, dicit Dominus exercituum. Et dixistis: In quo revertemur? Si affiget homo Deum, quia vos configitis me? Et dixistis: In quo confiximus te? In decimis, et in primitivis. Et in penuria vos mae confixistis, g
Abbreviated transcription (Latin):
In hoc credimꝰ. qr a deo existi:
& espondic cis iħs. Modo crediciᷤ.
Ecce uenit hora ⁊ iam uenit. ut
disꝑgamini unusquisq ĩ xpͥa.
et me solum relinquatis. Et
nõ sum solꝰ. qr p̃r mecum est.
hec locutus sum ub̃: ut in me
pacem habeatis. In mundo p̾s¬

Expanded text:
sti. Respondit eis Jesus. Modo creditis. Ecce veniet hora. et nunc venit. ut dispergamini unusquisque in propria, et me solum relinquatis. et non sum solus. quia Pater mecum est. Haec locutus sum vobis. ut in me pacem habeatis. In ho
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ego mittam piscatores mul¬
tos dicit dñs. ⁊ piscabunt᷑ eoᷤ. et
po hec mittam eis multos uenato¬
res. ⁊ uenabũtur eos de om̃i mõte
⁊ de om̃i colle. ⁊ de cau̾nis petraꝵ
qr oculi mei sr̃ om̃s uias eoꝵ. Nõ
sunt abscondite a fatie m̾a. ⁊ nõ¬

Expanded text:
Ecce ego mittam piscatores multos, dicit Dominus, et piscabuntur eos. Et post haec mittam eis multos venatores, et venabuntur eos de omni monte, et de omni colle, et de cavernis petrarum, quia oculi mei super omnes vias eorum. Non sunt abscondit
Abbreviated transcription (Latin):
in montib exceisis. sacrificãtes in a¬
gro. fortitudĩem cuam. ⁊ om̃s thau¬
ros tuos in direptionẽ dabo. Excel¬
sa tua ppͥ poc̃a tua. in uniu̾sis fimi¬
bus tuis. Et relinq̾ris sola ab ħe¬
ditate tua qua dedi tibi. ⁊ serium
te fatiam inimicis tuis ĩ t̾ra qua
ignoras: qm igne succendisti ĩ

Expanded text:
ibus excelsis, sacrificantes in agro, fortitudinem tuam et omnes thesauros tuos in direptionem dabo, excelsa tua propter peccata in universis finibus tuis. Et relinqueris sola ab haereditate tua, quam dedi tibi, et servire te faciam inimicis tuis in terra quam ignora
Abbreviated transcription (Latin):
num qd̾ int̾ iunccuras edificioꝵ ẽ
respondebit. Ueh qui edificat cuita¬
tẽ in sanguinibꝰ. ⁊ p̃parat urbẽ ĩ
imquitate. Numquid nõ ħ a dño
sũt ex̾cituum: Laborabunt ẽi ppłi
ĩ multo igni ⁊ ge̾tes ĩ uacuũ. et de¬
ficient. qr replebr t̾ra ut cognoscãt
glam dm̃. quasi aque oꝑientes ma¬
ir. Ueh qui pocum dat amico suo.
mittens fel suũ ⁊ in ebrians. ut aspi
tiat nuditatẽ eiꝰ. Replctꝰ ẽ igno¬
minia pro gła. Bibe tu quo. ⁊ cõ¬
sopire. Circumdabit te calix dexte
dñi. et uomitꝰ ignominie sr̃ głam

Expanded text:
iuncturas aedificiorum est respondebit vae qui aedificat civitatem in sanguinibus et praeparat urbem in iniquitate numquid non haec a Domino sunt exercituum laborabunt enim populi in multo igni et gentes in vacuum et deficient quia replebitur terra ut cognoscat gloriam Domini quasi aquae operientes mare vae qui potum dat amico suo mittens fel suum et inebrians ut ciat nuditatem ejus. Repletus est ignominia pro gloria . Bibe tu quoque et consopire. Circumdabit te calix dexterae Domini, et vomitus ignominiae super gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd prodest sculptili. qr sculpsit il¬
lud fictor suus. conflatile. ⁊ ymagi¬
nem falsam. qr sꝑauit ĩ ficmento
firtor eiꝯ. ut faceret simulacra mlta:
ueh qui dicit ligno exꝑgisc̾e. surge

Expanded text:
d prodest sculptile, quia sculpsit illud fictor suus, conflatile et imaginem falsam, quia sperauit in figmento fictor eius, ut faceret simulacra muta? uae qui dicit ligno: expergiscere: surge
Abbreviated transcription (Latin):
Et ape qͣi mors. ⁊ nõ adimpletub
Ctiagirgabit ad se oñis gs. et cõ¬
acernabit ad se om̃s iplos Nuqo
no om̃s isti sr eum parabola i si¬
ment . loquelam enigmatũ ciꝯ.
sua usq quo et agaralatõ
sedensum lutum: Numquid nr
poite ꝯsurgent qi mordat  r
susotabuntur ⁊ acrrantes te e ers
moinam eis: Qeai spoliaster

Expanded text:
 non adimpletur et congregabit ad se omnes gentes et coacervabit ad se omnes populos numquid non omnes isti super eum parabolam sument et loquellam enigmatum eius sua usquequo et adgravat contra se densum lutum numquid non repente consurgent qui mordeant te et suscitabuntur lacerantes te et eris in rapinam eis quia tu spoliasti
Abbreviated transcription (Latin):
equo p̾dam int̾ eos qui pugnauert̃
⁊ egressi sunt ad bellum. ⁊ int̾ omnẽ
reliqua multitudiem. Et separibis
ꝑtem domino ab hũs qui pugnaue¬
runt. ⁊ funt ĩ bello. unam aĩam de
qͥngentis. tam ex hoibꝰ quã ex bolii
⁊ asinis ⁊ ouibꝰ. ⁊ dabis eam eleaza¬
to sacerdoti. qr pͥmitie dm̃ sũt. Ex mͥ¬
dia quo parte filioꝵ isrł. accipie ᷤ qͣn¬
qͣgesimũ caput hominũ ⁊ boum. et

Expanded text:
inter eos qui pugnaverunt et egressi sunt ad bellum et inter omnem reliquam multitudinem et separabis partem Domino ab his qui pugnaverunt et fuerunt in bello unam animam de quingentis tam ex hominibus quam ex bubus et asinis et ovibus et dabis eam Eleazaro sacerdoti quia primitiae Domini sunt ex media quoque parte filiorum Israhel accipies quinquagesimum capu
Abbreviated transcription (Latin):
bitaꝵ. Profectiq de iheabarym. fire¬
re tentoria ĩ dybon gad. Inde eg̾ssi
castrametati sũt in helmõ de blatha¬
ym. E gressi de helmon de blathaym
uenerunt ad montes abarym contͣ
danem contͣ iherico. Ibiq castra me¬
tati sunt de bethsẏmon usq ad bel¬
sathym ĩ planiorib locis moabitaꝵ
ubi locutꝰ ẽ dominꝰ ad moỹsẽ. p̃o¬
pe filiis isrł ⁊ dic ad eos. Qn tran¬
sieritis iordanem intrantes t̾ra chi¬
naan. disꝑdite cũctos ħitatores re¬
gionis illis. Confringite titulos. et
statuas cõminuite. atq om̾na excełla
uastate. mundãtes t̾ram et õs mnħi¬
tantes ĩ ea. Ego ẽi dedi ub illam
possõnem. quãm diuidetis ub sore.
pluribꝰ dabitis latiorem. et pauaꝰ¬
ribus angustiorẽ. Singłis ut hs
ceciderit. ita tribuetur hereditas ꝑ
tribꝰ et familias. possessio diudetir
Sin aũt nolu̾itis int̾ficere ħitatores
t̾re qui remanserĩt. erũt ub ꝙͣi cla

Expanded text:
arim, fixere tentoria in Dibon Gad. Unde egressi, castrametati sunt in Helmon-Deblathaim. Egressique de Helmon-Deblathaim, venerunt ad montes Abarim contradanem contra Jericho. Ibique castrametati sunt de Beth Isimoth usque ad Abelsattim ubi locutus est Dominus ad Mosen praecipe filiis Israhel et dic ad eos quando transieritis Iordanem intrantes terram Chanaan disperdite cunctos habitatores regionis illius confringite titulos et statuas comminuite atque omnia excelsa vastate mundantes terram et habitantes in ea ego enim dedi vobis illam in possessionem quam dividetis vobis sorte pluribus dabitis latiorem et paucis angustiorem singulis ut sors ceciderit ita tribuetur hereditas per tribus et familias possessio dividetur sin autem nolueritis interficere habitatores terrae qui rema
Abbreviated transcription (Latin):
obligau̾it iutam̃to. quo die audierit
uir et ñ contradix̾it. uoti iea erit. red¬
det ꝙͥ cumq ꝓmiserat. Sinaũt au¬
diens statim contradix̾it. ⁊ irritas fe¬
cerit pollicitatdes eis. u̾baq quibus
uerint reddent. Uxor ĩ domo uiri c̃
se uoto construx̾it ⁊ uiram̃to.si au¬
dierit uir et tacuit nec contradix̾it
sponsioni: teddet ꝙ cumq ꝓmiẜ̾at.

Expanded text:
obligaverit juramento, quo die audierit vir, et non contradixerit, voti rea erit, reddet quodcunque promiserat. Sin autem audiens statim contradixerit, et irritas fecerit pollicitationes, verbaque qid voverint reddent uxor in domo viri cum se voto constrinxerit et iuramento si audierit vir et tacuerit nec contradixerit sponsio
Abbreviated transcription (Latin):
ex egypto a .xx. anis et supͣ. t̾ram ħ
sub uram̃to pollicitꝰ sũ abraham.
ysaac. ⁊ iacob. ⁊ nolu̾nt sequi me. p̃¬
ter caleph filium iephone. cenezeu.
⁊ iosue filium nun. Isti impleuerũt
uolũtatem m̾am. Iratꝰq dominꝰ ad¬
u̾sum isrł. aircuduxit eũ ꝑ desercum
.xl. ãnis. donec ꝯsum̾etur uniu̾s a
gn̾atio q̃ fec̾at malũ ĩ cõspectu eius
Ut ecce uos inquid surrexistis pro
pcoꝵ: ut augeretis furorẽ dñi cõtͣ
isrł. Q si nolu̾itis sequi eũ. ĩ solitudĩe
ppłm derelinquet: ⁊ uos cã eritis ne

Expanded text:
ex Aegypto a viginti annis et supra terram quam sub iuramento pollicitus sum Abraham Isaac et Iacob et noluerunt sequi me praeter Chaleb filium Iepphonne Cenezeum et Iosue filium Nun isti impleverunt voluntatem meam iratusque Dominus adversum Israhel circumduxit eum per desertum annis donec consumeretur universa generatio quae fecerat malum in conspectu eius et ecce inquit vos surrexistis pro peccatorum ut augeretis furorem Domini contra Israhel qui si nolueritis sequi eum in solitudine populum derelinquet et vos causa eritis n
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cepit dominꝰ. Si quis uroꝵ uots
domino uou̾it. aut se constrinxerit
iuram̃to. nõ fatiet itrritũ u̾bũ sul.
s om̃e ꝙ promisit implebit. mulier
si quippiam uou̾it et se cõst̾nx̾it uira¬
m̃to q̃ ẽ ĩ domo pr̃is sui ⁊ ĩ etate ad¬
huc puellari. si cognou̾it p̾r uotũ ꝙ
pollicita ẽ. ⁊ iuramentũ quo obliga¬
uit aĩam suã. ⁊ tacu̾̃t. noti rea erit.
Q oquid pollicita ẽ ⁊ iurauit. opere
complebit. Sinaũt statim ut audie¬
rit contradix̾it pr̃. ⁊ uota ⁊ iuram̾ta
eiꝰ irrita erunt. nec obnoria teneb̾r
sponsioni. eo ꝙ contradix̾it p̃r. Si ma¬

Expanded text:
praecepit Dominus. Si quis virorum votum voverit, aut se constrinxerit juramento, non faciet irritum verbum suum, sed omne quod promisit implebit. Mulier, si quidpiam voverit, et se constrinxerit juramento, quae test in domo patris sui, et in aetate adhuc puell et juramentum, quo obligavit animam suam, et tacuerit, non rea erit, sed quicquid pollicita est et juravit, opere complebit. Sin autem statim, ut audierit, contradixerit pater, et vota et juramenta ejus irrita erunt, nec obnoxia tenebitur sponsioni eo, quod contradixerit pater. C.
Abbreviated transcription (Latin):
offerre: ut cognoscat uniu̾sitas gẽ¬
tium qr tu es d̾s solꝰ ĩ uniu̾sa t̾ra.
ut replerent fossam quã fecerant.
priꝯ quã illucesceret. Uxori at sue
dixit. ut instrueret ꝯiuuium. ⁊ p̾pa¬
raret om̃ia q̃ ĩ cibos erãt iter agen¬
⁊ p̃parari epulas om̃ibꝰ uicinis suiꝰ.
cunctisq amicis. Et adiurauit ra¬
guel thobiam. ut duas ebdõadaᷤᷤ mo¬
paretur apd̾ eũ. De om̃ibꝰ a̾t q̃ possi¬
debat taguel dimidiã partẽ dedit

Expanded text:
oscat universitas gentium quia tu es Deus solus in universa terra ut replerent fossam quam fecerant priusquam lucesceret uxori autem suae dixit ut instrueret convivium et praepararet omnia quae in cibos erant iter agenet parari epulas omnibus vicinis suis et cunctis amicis et adiuravit Raguhel Tobiam ut duas ebdomadas moraretur apud eum de omnibus autem quae possidebat Raguhel
Abbreviated transcription (Latin):
eludat. ⁊ suc libidini ita uaccam
sic̃ equo ⁊ mulꝰ quibꝰ nõ ẽ intell¬
ecti. ht potestate demouĩ sr̃ eos
Tu au̾t cũ acceperis eã. ingressꝰ
cubiculu per tres dies ꝯtinẽs es¬
to ab ea. ⁊ nichil alid̾ nͥ oratiõibꝰ
uacabis cum ea. Ip̃a ãt nocte: ĩcen¬
so iecore piscis fugab̾ demõium.
Scłã uero nocte. in copulatiõe sc̃oꝵ
puiarchaꝵ admitt̾is. Tercia at no¬
cte bndoonẽ osequeris. ut filii ex
uobis procrehentur incolumes. Trã

Expanded text:
ni ita vacent, sicut equus et mulus, quibus non est intellectus: habet potestatem daemonium super eos. Tu autem cum acceperis eam ingressus cubiculum, per tres dies continens esto ab ea, et nihil aliud, nisi orationibus vacabis cum ea. Ipsa autem nocte, incenso jecore piscis, fugabitur daemonium. Secunda vero nocte in copulatione sanctorum patriarcharum admitteris. Tertia autem nocte, benedictionem consequeris, ut filii ex vobis pro
Abbreviated transcription (Latin):
nimã ux ĩtenebras. Fidutia magͣ
etit corã sũmo deo helemosina: oibꝰ
façientibꝰ eã. Attende tͥ fili mi ab
om̃i forncatiõe: et pret̾ uxorẽ tuã
nũquam patiaris crimen scire. Su¬
perbiã nunquã in tuo sensii aut ĩ
tuo u̾bo dñari ꝑmittas. In ip̃a eĩ
intium sumpsit om̃is perditio. Q¬
cumq aliquid t̾ operatꝯ fu̾it. stati
mcedem ei restitue. ⁊ m̾ces mnce̾na¬
rii tui. apd̾ te oĩo nõ manoat. Ꝙr ab
alio adis tͥ fieri: uide ne aliqntu al¬
teri fatias. Panc̃ cũ esurientibꝰ et
eg enis comede. et de uestim̃tis cũ¬
S nudos tege. Pane̾ tuuĩ ⁊ mnum
cu u super sepultura uisti ꝯstitu.
Ct noli ex eo manducare ⁊ bilxie

Expanded text:
nimam ire in tenebras fiducia magna erit coram summo Deo elemosyna omnibus qui faciunt eam adtende tibi fili mi ab omni fornicatione et praeter uxorem tuam numquam patiaris crimen scire superbiam numquam in tuo sensu aut in tuo verbo dominari permittas in ipsa enim initium sumpsit omnis perditio quicumque aliquid tibi operatus fuerit statim mercedem ei restitue et merces mercennarii apud te omnino non maneat quod ab alio odis fieri tibi vide ne alteri facias. Panem tuum cum esurientibus et egenis comede, et de vestimentis tuis nudos tege. Panem tuum et vinum tuum super sepulturam justi constitue, et noli ex eo manducare et bibe
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ces ⁊ lacrimas meas ĩ conspectu
suo admiserit. ⁊ credo qm fec̾ ideo
uos uenire ad me. ut et ista cõũ¬
geretur cognationi sue scđm legez
moysi. Et m̃c noli dubiũ gerere.
ꝙ tͥ eã tradam. Et app̾hendẽs dex¬
teram filie sue. dextere thobie tra¬
didit dicẽs. D̾s abraham.⁊ ds ysa¬
gat uos. impleatq b̾ndc̃onẽ sua
in ub̃. Et accepta carta fecert̃ osc̾p¬
cionẽ ꝯugii. et post hec epulati st̃
b̾ndicentes d̾m. uocauit q raguel
ad se annam uxorẽ suã. ⁊ p̾cepit ei
ut pararet alt̾m cubiculum. Et ĩ¬
troduxit in eũ saram filiã suã. ⁊ la¬
cͥmata ẽ. dix̾q ei. Forti aĩo esto fi¬
lia mi. dominꝰ celi det tͥ gaudiũ.
ꝑro tedio qd̃ perpessa es.
datus ita thobias sermon̾ angeli.
protulit de cassidili suo parte ieco¬
ris. et posuit eã sr̃ carbones uiuos.
Cunc raphael angelꝯ app̾hendit
demõĩum. ⁊ ligauit eũ in deserto

Expanded text:
 lacrymas meas in conspectu suo admiserit. Et credo quoniam ideo fecit vos venire ad me, ut ista conjungeretur cognationi suae secundum legem Moysi: et nunc noli dubium gerere quod tibi eam tradam. Et apprehendens dexteram filiae suae, dextrae Tobiae tradidit, dicens: Deus Abraham, et Deus Isagat vos, impleatque benedictionem suam in vobis. Et accepta charta, fecerunt conscriptionem conjugii. Et post haec epulati sunt, benedicentes Deum. Vocavitque Raguel ad se Annam uxorem suam, et praecepit ei ut praepararet alterum cubiculum et introduxit in eum Sarram filiam suam et lacrimata est dixitque ei forti animo esto filia mi Dominus caeli det tibi gaudium pro taedio qdatus itaque Tobias sermonum angeli, protulit de cassidili suo partem jecoris, posuitque eam super carbones vivos. Tunc Raphael angelus apprehendit daemonium, et religavit
Abbreviated transcription (Latin):
li flere. saluꝰ perueniet filiꝰ ñr. et
saluus reu̾tetur ad nos. ⁊ oculi tui
uidebũt ip̃m. Credo ei ꝙ angelus
dei bonꝯ comitetur ei. ⁊ bene dispo¬
net om̃ia q̃ circa eũ geruntur. ita
ut c̃ gaudio reu̾tatur ad nos. Ad hãc
uoe̾ cessauit mat̾ eiꝯ flere. ⁊ tacuit.
Rofectiq ẽ thobias:
et canis sequtus ẽ eũ. ⁊ mãsit
prima mansione iuxta fluuiũ thi¬
gris. Et exiuit ut lauaret pedes
suos: et ecce piscis inmanis exiuit
ad deuorand̾ eũ. Quẽ ex pauescẽs¬
thobias. clamauit uoce magͣ dice̾t
Dñe inuadit me. Et dixit angłs
ei. Apprehende branchiam eiꝯ. et
trahe eum ad te. Ꝙ cum feciss attra¬
xit eũ in siccum. et palpitare cep̃
an pedes eiꝰ. Tu̾̃c dixit ei angłs
Exentera hunc pisce̾. et cor eiꝰ. et
fel. ⁊ iecur. repone tͥ. Su̾t eĩ hec ne¬
cossaria ad medicam̃ta utiłr. Ꝙ cu¬

Expanded text:
lere salvus perveniet filius noster et salvus revertetur ad nos et oculi tui videbunt eum credo enim quoniam angelus Dei bonus comitetur ei et bene disponat omnia quae circa ipsum geruntur ita ut cum gaudio revertatur ad nos ad hanc vocem cessavit mater eius flere et tacuit profectusque est Tobias et canis secutus est eum et mansit prima mansione iuxta fluvium Tigris et exivit ut lavaret pedes suos et ecce piscis inmanis exivit ad devorandum eum quem expavescens clamavit voce magna dicens Domine invadet me et dixius: Apprehende branchiam ejus, et trahe eum ad te. Quod cum fecisset, attraxit eum in siccum, et palpitare coepit ante pedes ejus. Tunc dixit ei angelus: Exentera hunc piscem, et cor ejus, et fel, et jecur repone tibi: sunt enim haec necessaria ad medicamenta uti
Abbreviated transcription (Latin):
nb dñe. miserẽ nb̃ et cõsenescamꝰ¬
ambo parit̾ sani. Et fc̃m ẽ cͥca pul¬
loꝵ cantũ. accersiri iussit raguel
seruos suos. ⁊ abiert cum eo. ut fo¬
derent sepulchrum. Timẽbat enĩ
ne similiter eueniret ei. ꝙ. ⁊ oeteris
ea̾. Gumq parassont fossam. re¬
u̾sꝯ raguel ad uxorẽ sua. dixit ei.
Mitte unam ex ancillis tuis ⁊ iri¬
deat si mortuꝰ ẽ. ⁊ sepeliam eũ añ
quã illucescat. Et misit unam ex
ancillis sirs. Que ingressa cubi¬
culum repperit eos saluos et inco¬
lumes. secum parit̾ dormientes:
Et reu̾sa: nũtiauit bonũ nũtium.
Et b̾ndixer̾t dñm ragnel uidelie
⁊ anna uxor eiꝰ. ⁊ dixert̃. Bndicimꝰ

Expanded text:
Domine miserere nobis et consenescamambo pariter sani et factum est circa pullorum cantum accersiri iussit Raguhel servos suos et abierunt pariter ut foderent sepulchrum dicebat enim ne simili modo evenerit ei quod et ceteris eam. Cumque parassent fossam, reversus Raguel ad uxorem suam, dixit ei: Mitte unam ex ancillis tuis, et videat si mortuus est, ut sepeliam eum antequam illucescat dies. At illa misit unam ex ancillis suis. Quae ingressa cubiculum, reperit eos salvos et incolumes, secum pariter dormientes. Et reversa, nuntiavit bonum nuntium: et benedixerunt Dominum, Raguel videlicet et Anna uxor ejus, et dixerun
Abbreviated transcription (Latin):
qua libidis ductꝰ. ut ĩ sem̾ie abrã¬
he b̾ndictione ĩ filiis consequaris.
Agressi sunt au̾t ad ragu A¬
helem. et suscepit eq raguhel c̃ gau¬
dio. Intuens q thobiam raguhel. di¬
xit anne uxori sue. Quã similis ẽ
uiuenus iste consobrino m̾o. Et cu
hec dixiss. ait. Un estis uuienes fr̃s
mei: At illi dixert. Ex tribi neꝑta¬
lym sumꝰ: ex captiuitate ninue:
Dixit illis raguel. Nostis thobia
Cumq multa bona loq̾retur d̾ eo.
dixit angłs ad raguhelẽ. T̃. hobiaᷤᷤ
lum eiꝯ. ⁊ osculatus ẽ eũ. ⁊ ploras
sr̾ collum eiꝯ clix̃. Bndictio sit t̾
fili mi qr boni ⁊ optimi uiri es fi¬
lius. Et anna uxor eiꝰ. ⁊ sara filia
ipoꝵ. lacrimate sũt. Postqͣm aut
iaquti sũt. p̾cepit raguhel eccidi a¬
netem:⁊ parari ꝯiuuu. Cumq ho¬
ituretur eos discũbere ad pͣndiũ.
thobias ait. Hic ego hodie nõ mã¬
durribo n bibam. nisi prꝯ petito¬
nem mͥamꝰ ꝯfirmes. ⁊ ꝓmittas m
dur saram filiã tuã. Q uo audito

Expanded text:
idinis ductus ut in semine Abrahae benedictionem in filiis consequaris ingressi sunt autem ad Raguhelem et suscepit eos Raguhel cum gaudio intuensque Tobiam Raguhel dixit Annae uxori suae quam similis est iuvenis iste consobrino meo et cum haec dixisset ait unde estis iuvenes fratres nostri at illi dixerunt ex tribu Nepthalim sumDixitque illis Raguel: Nostis Tobiam Cumque multa bona loqueretur de eo, dixit angelus ad Raguelem: Tobias, latus est eum et plorans super collum eius dixit benedictio sit tibi fili mi quia boni et optimi viri filius es et Anna uxor eius et Sarra filia ipsorum lacrimatae sunt postquam autem locuti sunt praecepit Raguhel occidi arietem et parari convivium cumque hortaretur eos discumbere ad prandendum Tobias dixit hic ego hodie non manducabo neque bibam nisi prius petitionem meam confirmes et promittas mihi dare Sarram filiam tuam quo audito
Abbreviated transcription (Latin):
o. ⁊ lum̾ celi nõ uideo: Cui ait iuue¬
nis. Forti aĩo esto. in prox̾io est ut
a deo cureris. Dixit ita illi thobias.
Num quid pot̾is perducere filium
meũ ad gabelum ĩ rages ciuitatẽ¬
medoꝵ: Et cũ redieris. restituã tͥ
m̾cedem tuã. Et dix̾ ei angels. Ego
dica mͥ de qua domo. aut de qua tͥ¬
bu es tu. Cui raphael angłs dix.
Genus q̃ris m̾cennarii. an ip̃m m¬
gennarium qui c̃ filio tuo eat: S
ne forte sollicitum te reddam. ego
sum azarias magni ananie fiłiꝰ.
Et thobias respondit. Ex magno
gn̾e es tu. S peto ne irascaris qͥa
uoluim cognosc̾e genꝰ tuũ. Dixit
aũt illi angelꝰ. Ego sanum ducã.
⁊ sanum t̾ reducam filiũ tuũ. Res¬
pondẽs ãt thobias ait. Bñ ambu¬
thobias uale patri suo. ⁊ mat̾ͥ sue.
et ambulau̾ũt ambo simul. Cũq
⁊ dicere. Baculum senectutis nr̃e
tulisti. ⁊ transmisisti a nb̃. Nũquã
ee̾t ip̃a peccũia. pro qͣ misisti eum.

Expanded text:
o et lumen caeli non video cui ait iuveo et lumen caeli non video cui ait iuvenis forti animo esto in proximo est ut a Deo cureris dixit itaque illi Tobias numquid poteris perducere filium meum ad Gabelum in Rages Medorum et cum redieris restituam tibi mercedem tuam et dixit edica mihi de qua domo aut de qua tribu es tu cui Rafahel angelus dixit genus quaeris mercennarii an ipsum mercennarium qui cum filio tuo eat sed ne forte sollicitum te reddam ego sum Azarias Ananiae magni filius et Tobias respondit ex magno genere es tu sed peto ne irascaris quod voluerim cognoscere genus tuum dixit autem illi angelus ego sanum ducam et sanum tibi reducam filium tuum respondens autem Tobias dixit bene ambuTobias vale patri suo et matri suae, et ambulaverunt ambo simul. Cumquelere, et dicere: Baculum senectutis nostrae tulisti, et transmisisti a nobis. Numquam fuisset ipsa pecunia, pro qua misisti eum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcepĩsti mͥ. fatiam p̾r. Quomodo
aũt peccũiam hãc inquirã ignoto.
Ille me nescit. et ego illũ ignoro.
Ꝙ signum dabo ei: S n uiã per
q̃uam pergatur illuc. aliqn cogno¬
ui. Tunc̾ p̾r suus respondit illi. ⁊
qui eat tecu salua m̃cede sua. dũ
ad huc uiuo. ut recipias eã. Tũc
ratum ad ambuland̾. et ignorans
ꝙ angłs dei ẽẽt. salutauit eũ ⁊ dix̃.
Un te habemꝰ bone iuuenis: At
ille respondit. Ex filiis isrł. Et th¬
obias dixit ei. Nosti uiã que ducit¬
dit. Noui. ⁊ om̃ia itinera eis freq̾n¬
ter ambulaui.⁊ mansi apd̾ gabe¬
lum fr̃em nr̃m qui moratur ĩ ra¬
ges ciuitatẽ medoꝵ q̃ posita ẽ ĩ mõ¬
te egbathanis. Cui thobias ait.
Sustine me obsecro: donec hec ip̃a
thobias indicauit uniu̾sa hec pr̾i
suo. Br que admiratꝯ p̾r. togauit
ut introiret ad eũ. Ingressꝰ itaq
salutauit eũ. ⁊ dixit. Gaudiũ cibi
semper sit. Et thobias ait. Qͣle ga
udium m̃ erit qui in tenebris sede¬

Expanded text:
cepisti mihi, faciam, pater. Quomodo autem pecuniam hanc requiram, ignoro. Ille me nescit, et ego eum ignoro: quod signum dabo ei? sed neque viam, per quam pergatur illuc, aliquando cognovi. Tunc pater suus respondit illi, et qui eat tecum salva mercede sua dum adhuc vivo ut recipias ea tunc egratum ad ambulandum et ignorans quod angelus Dei esset salutavit eum et dixit unde te habemus bone iuvenis at ille respondit ex filiis Israhel et Tobias dixit ei nosti viam quae ducitdit novi et omnia itinera eius frequenter ambulavi et mansi apud Gabelum fratrem nostrum qui moratur in Rages civitate Medorum quae posita est in monte Exbathanis cui Tobias ait sustine me obsecro donec haec ipsa us indicavit universa haec patri suo super quae admiratus pater rogat ut introiret ad eum ingressus itaque salutavit eum et dixit gaudium tibi semper sit et Tobias ait quale mihi gaudium erit qui in tenebris sede
Abbreviated transcription (Latin):
me .x. talenta argenti.duun adhuc
infantulꝰ ẽẽs gabelo ĩ rages cun¬
tate medoꝵ. ⁊ cyrographum eius
apd̾ me habeo. Et ideo ꝑquire qͦ¬
modo ad eum peruenias. ⁊ recipias
ab eo supͣ m̾moratũ pondꝰ argẽti.
et restituas ei cỹrographũ suum.
Noli timere fili mi. pauperẽ qͥde
uitam gerimꝰ. s multa bona ha¬
bebimꝰ̃ si timuerimꝰ d̾mt⁊ recesse¬

Expanded text:
 talenta argenti, dum adhuc infantulus esses, Gabelo, in Rages civitate Medorum, et chirographum ejus apud me habeo: et ideo perquire quomodo ad eum pervenias, et recipias ab eo supra memoratum pondus argenti, et restituas ei chirographum suum. Noli timere, fili mi: pauperem quidem vitam gerimus, sed multa bona habebimus, si timuerimus Deum, et recesse
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid de furto aut ꝯting̾e. Ad
hec uxor eiꝰ irata. respondit. Ma¬
nifeste uana facta ẽ spes iua. et
clemosine tue modo apparuerũt.
bis. exprobrabat ei.

Expanded text:
 aut contingere. Ad haec uxor ejus irata respondit: Manifeste vana facta est spes tua, et eleemosynae tuae modo apparuerunt bis exprobrabat ei.
Abbreviated transcription (Latin):
thobias in dom̃ suam. om̃isq facł¬
tas eio restituta ẽ ei.
Ost hec u̾o cũ eẽt dies festꝰ dñi
et fc̃m e̾et prandium bonũ ĩ
domo thobie. dixit filio suo. uade ⁊
adduc aliquos de tribu nr̃a tun̾tes
d̾m. et epulentur nbcum. Cumq
abiss. reu̾sꝰ nũtiauit ei unũ ex filii
timq exiliens de accũbitu suo. re¬
linquens p̃ndium leimꝰ ꝑuenit
ad corꝑꝰ. tollensq illud portauit
ad domum suã occulte. ut dum sol
occubuiss caute sepeliret eũ. Cũq
occultass corpꝰ. manducauit panẽ
cum luctu ⁊ tremore. memorans
illum sermone̾ quẽ dixit dñs per
amos ꝓpħa. Dies festi uri. conũ¬
tentur in. lam̃tationẽ ⁊ luctũ. Cũ
u̾o sol occubuiss. abiit.⁊ sepeliit
eũ. Arguebãt aũt om̃s prorim sui

Expanded text:
 domum suam omnisque facultas eius restituta est ei post haec vero cum esset dies festus Domini et factum esset prandium bonum in domo Tobis dixit filio suo vade et adduc aliquos ex tribu nostra timentes Deum et epulentur nobiscum cumque abisset reversus nuntiat unum ex filiis timque exiliens de accubitu suo relinquens prandium ieiunus pervenit ad corpus tl occubuisset, caute sepeliret eum. Cumque occultasset corpus, manducavit panem cum luctu et tremore, memorans illum sermonem, quem dixit Dominus per Amos prophetam: Dies festi vestri convertentur in lamentationem et luctum. Cum vero sol occubuisset, abiit, et sepelivit eum. Arguebant autem eum omnes proximi
Abbreviated transcription (Latin):
positꝯ uam u̾itatis nõ deseruit.
ita ut om̃ia que ħre pot̾at cotidie
xaptiuis fr̾ibꝰ qui erant ex suo
gn̾e impertiret. C umq eẽt iuni¬
or omibꝰ in tribu neptalẏm. in¬
chil tamen pu̾ile gessit in opere
Deniq cͥ irent om̃s ad uitul o al¬
reos quos ieroboam fec̾at rex isrł
hic solꝰ fugiebat ꝯsortia om̃ium.

Expanded text:
am veritatis non deseruit, ita ut omnia, quae habere poterat, quotidie concaptivis fratribus, qui erant ex ejus genere, impertiret. Cumque esset junior omnibus in tribu Nephthali, nihil tamen puerile gessit in opere. Denique cum irent omnes ad vitulos aureos, quos Jeroboam fecerat rex Israel, hic solus fugiebat consortia omnium,