comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disponit: ut istos ⁊ mala adiuuent illos:⁊ bona grauent: dum
⁊ isti ad ꝓfecꝰtũ boni utunt᷑ leuib malis. ⁊ illi ad agͥmentũ ma¬
li utuntur minimis bonis Isti qͥppe inde ꝑfectius in bono ꝓfici¬
unt. unide mali tẽptantur: illi autẽ inde in maius mauis ma¬
lum deficiunt. unde de bono głantur. Sic itaq male bono
ex cibo salutifero mordinate sumpto. pestem languorib ineut¬
rat: aliꝰ ueneno serpentis in medicamine ordinate confectio¬
nis adhibito. languoris molestiam uincat. Ille gͦ qͥa cybo saluti¬
fero uti recte noluit. inde ꝑnitiose morit᷑. tnde alii salubrit᷑
uiuunt: iste autẽ qͥ ueneneno serpentis caute uti studuit.
ide salubrit̃ uiuit. iui̾e aĩii ꝑnitiose moriunt᷑. Uenenenũ
qͦ serpentis ñ ipsam neqͥtiã s suggestionẽ neqͥtiȩ dicimꝰ: qr
nolentes sepe renitentesq tẽptam᷑. Qd̃ nc̃ in medicamine. uer¬

Expanded text:
disponitur, ut et istos mala adjuvent, et illos bona gravent, dum disponitur, ut et istos mala adjuvent, et illos bona gravent, dum et isti ad provectum boni utuntur levibus malis, et illi ad augmentum mali utuntur minimis bonis. Isti quippe inde perfectius in bono proficiunt, unde de malo tentantur; illi autem inde ad majus malum deficiunt, unde de bono gloriantur. Sic itaque male bono ex cibo salutifero inordinate sumpto pestem languoris incurrat; alius, veneno serpentis in medicamine ordinatae confectionis adhibito, languoris molestiam vincat. Ille ergo qui cibo salutifero uti recte noluit, inde perniciose moritur, unde alii salubriter vivunt; iste autem qui veneno serpentis caute uti studuit, inde salubriter vivit, unde alii perniciose moriuntur. Venenum ergo serpentis 1137 non ipsam nequitiam, sed suggestionem nequitiae dicimus, qua nolentes saepe renitentesque tentamur. Quod tunc in medicamen ver
Abbreviated transcription (Latin):
tum m̃tis ꝓtinꝰ auertant. atq hoq iuł extremũ bonũ fecer ini
tota intentione semꝑ inspitiant: ⁊ ex eo iã se quasi scõs a¬
spiunt. obliti. maloꝵ omniũ quȩ cõmiserunt. Unius sui tan¬
tumm honi memores. qd̵ fortasse facere nec ꝑfecꝰte potuert̃.
Sicut euenue ẽ contra electoꝵ solet. ut cũ multarum uir¬
tutũ polleant. unũ eos uł tenuissimũ uiciũ ualde fatigans
pulset: quatenꝰ dũ ex quadã parte infirmari considerant. de
his uirtutib m qͥb p̃ualent se minime extollant: dũq de in¬
firmitate trepidant. hoc qͦ ubi fortes st̃ bumiliꝰ seruant. Se¬
pe gͦ reꝓbi ꝑ unũ hoc qd̃ uł minimũ bonũ suũ icaute con¬
spiciunt: mala multa ⁊ grauia in qͥb dim̾si st̃ non agnosct᷑.
& sepe elecͥti ꝑ hoc qd̵ attenussimũ malũ suũ infirmitate tre¬
pidant. mira dispensatione agit᷑: ut magna bona ad quȩ pro¬

Expanded text:
tum mentis protinus avertant, atque hoc quod vel extremum bonum fecerint, tum mentis protinus avertant, atque hoc quod vel extremum bonum fecerint, tota intentione semper inspiciant, et ex eo sese jam quasi sanctos aspiciant, obliti malorum omnium quae commiserunt, unius sui tantummodo boni memores, quod fortasse facere nec perfecte potuerunt, sicut evenire contra electis solet, ut cum multarum virtutum gratia polleant, unum eos vel tenuissimum vitium valde defatigans pulset, quatenus dum ex quadam parte sese infirmari considerant, de his virtutibus in quibus praevalent se minime extollant; dumque de infirmitate trepidant, hoc quoque ubi fortes sunt humilius servant. Saepe ergo reprobi per hoc quod unum vel minimum bonum suum incaute conspiciunt, mala multa et gravia in quibus demersi sunt non agnoscunt. Et saepe electi per hoc quod ad tenuissimum malum suum infirmari trepidant, mira dispensatione agitur, ut magna bona ad quae pro
Abbreviated transcription (Latin):
Confiteor tͥ pat̾ dñe cęli ⁊ terrȩ. qui abscondisti hec a sapi¬
entib ⁊ prudentib: ⁊ reuelasti ea paruulis. hinc rursum
psalmista ait. Custodiens paruulos dñs. hinc magister gentiũ
dic̃. facti sumꝰ pariuili in medio ur̃m. Hinc discipłos ammo¬
nens ait. Suꝑiores sibi inuicẽ arbitrantes. Nam qͥa miquus qͥs¬
q inferiorẽ se omnẽ quẽ cogitat putat: ẽ diuerso iustus stu¬
det. ut suꝑiorem quẽlibet ꝓximũ adtendat: ac ne dũ se alt̃
it. dicens. Suꝑiores sͥ muicẽ arbitrantes: ut in cogitationibus
cordis. ⁊ ego illũ mͥ p̃feram. ⁊ uicissim ille me sͥ: ut eũq ab u¬
traq parte cor inferiꝰ p̃mitur. nullus ex impenso honore
mẽbra st̃. uł cognoseere uł tenere contempnunt: qr ⁊ si qͣn¬
do se hunules sp̃ecieteñ ostendunt. humilitatis uim seruare
intrinsecus neglegunt. Quib sepe accidit. ut siquando unum
qd̵ libet bonũ uł minimũ faciant. a malis suis omib respec¬

Expanded text:
e, pater coeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis . Hinc rursum Psalmista ait: Custodiens parvulos Dominus . Hinc Magister gentium dicit: Facti sumus parvuli in medio vestrum . Hinc discipulos admonens ait: Superiores sibi invicem arbitrantes . Nam quia iniquus quisque inferiorem se omnem quem cognovit putat, e diverso justus studet, ut superiorem quemlibet proximum attendat; ac ne, dum se aliiit, dicens: Superiores sibi invicem arbitrantes, ut in cogitationibus cordis et ego illum mihi praeferam, et vicissim ille me sibi, ut cum ab utraque parte cor inferius premitur, nullus ex impenso honore membra sunt, vel cognoscere, vel tenere contemnunt, quia etsi quando se humiles specie tenus ostendunt, humilitatis vim servare intrinsecus negligunt. Quibus saepe accidit ut si quando unum quodlibet bonum vel minimum faciant, a malis suis omnibus respec
Abbreviated transcription (Latin):
h septẽ enru̾acta confregit. Hure ꝓpħa ait. Septies in die lau¬
dẽ ddixi tͥ. Qd ipse rursũ ꝓ toto atq uniu̾so suȩ p̃dicationis
tẽpore se dixisse signifficans ait. Semꝑ laus eiꝰ i ore meo. Ednͦ¬
ꝑ septenariũ numerũ p̾sentis uitȩ unusitas designat᷑: tc̾ ma¬
qis ostendit᷑. cũ post eũ qͦ. etiã sctonariꝰ subifertur. Septena¬
riũ qͥppe eũ adhuc alius seqͥtur. ex ipso euis augñto expͥmit᷑
ꝗd finienda tẽporalitas ȩt̾nitatȩ concludat᷑. Imc ẽ enĩ qd̃ sa¬
lomon admonet dicens. da partẽ septẽ. nec non ⁊ ocꝰto. Pex
septenariũ qͥppe numerũ. hoc qd septẽ dieb agit᷑. presens tẽpꝰ¬

Expanded text:
septem circumacta confregit . Hinc Propheta ait: Septies in die laudem dixi tibi . Quod ipse rursum pro toto atque universo suae deprecationis tempore se dixisse significans, ait: Semper laus ejus in ore meo merum praesentis vitae universitas designatur, tunc magis ostenditur, cum post eum quoque etiam octonarius subinfertur. Septenarium quippe cum adhuc alius sequitur, ex ipso ejus augmento exprimitur quod finienda temporalitas aeternitate concludatur. Hinc est enim quod Salomon admonet, dicens: Da partes septem, necnon et octo . Per septenarium quippe numerum hoc quod septem diebus agitur praesens temp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ relo religionis exnstimant. ustũq hoc ẽ diuino rudicio.
ut qͥ pietatis uim ꝑpendere ⁊ eustodne neglegunt. suspici¬
onis sue odore fallantur. Unde ad illusionis a gram̃tum
eos crudelia ꝑtractantes. signa qͦ ac ꝓdigia subsequuntur.

Expanded text:
pro zelo religionis existimant. Justumque hoc est divino judicio, pro zelo religionis existimant. Justumque hoc est divino judicio, ut qui pietatatis vim perpendere et custodire negligunt, suspicionis suae odore fallantur. Unde et, ad illusionis augmentum, eos crudelia perpetrantes signa quoque ac prodigia subsequuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
ficit uos arbritet᷑ obsequiũ se prestare deo Igit᷑ sic̃ olla ferueñs
elũ erudelit̃ ꝑsequunt᷑. s apud illos ipsa ꝑsecutio ungentoꝵ
Clagrantia redolet. dum mens eoꝵ uanis suspicionib decepta.
ticis fponsum desiderans dic̃. In odore ungentoꝵ tuoo eurre¬
mus. & unde paulus apłs uirtutũ laude fragrare sciens ait.
Np̃ĩ honus odor sum̃ deo Itaq quia leuiathan iste. mministrosĩ¬
lius ꝑdici uasis sui in crudelitatis oꝑa. sub opinione laudis
p̃textu uirtutis intercipit: postquam dictũ est ferueserre
fecit quasi ollã ꝓfundũ mare. mox subdit᷑. ponit quasi eũ
ungenta ebulliunt. Qd̾ enĩ ꝑ crudelitatis incendiũ mare fer¬
uet. noc in eoꝵdẽ iudicio. qui excitant᷑ falso nomine uirtu¬
tis ac si ungenta ebulliant ostendit: ut tanto atrociores
ad crudelitatẽ faciant. quanto se etiã meriti p̃mia quasi

Expanded text:
rficit vos, arbitretur obsequium se praestare Deo . Igitur sicut olla fervent, rficit vos, arbitretur obsequium se praestare Deo . Igitur sicut olla fervent, dum crudeliter persequuntur; sed apud eos ipsa persecutio unguentorum fragrantiam redolet, dum mens eorum, vanis suspicionibus decepta,cis canticorum sponsum desiderans dicit: In odore unguentorum tuorum currimus . Et unde Paulus apostolus virtutum laude fragrare se sciens, ait: Christi bonus odor sumus Deo . Itaque quia Leviathan iste ministros illius perditi vasis sui in crudelitatis opera sub opinione laudis et praetextu vitututis intercipit, postquam dixit: Fervescere faciet quasi ollam profundum mare, recte mox subdidit: Ponet quasi cum unguenta bulliunt. Quod enim per crudelitatis incendium mare fervet, hoc in eorumdem judicio qui excitantur falso nomine virtutis, ac si unguenta bulliant, ostendit, ut tanto atrociores ad crudelitatem fiant, quanto se etiam mereri praemia quasi
Abbreviated transcription (Latin):
mos reꝓboꝵ ꝑ flamnã crudelitatis excitare. Tẽ ꝓfundũ mare
quasi olla seruescit: eum corda dilectoꝵ scł̃i. ualido ardore
suecenddit. s qrȩ hoc pacis tempore intra suam maliciam clau¬
sa latuerunt. tc̃ in estum immanissimȩ ꝑsecucionis ebulliunt.
ac ꝑ abruptam crudelitatis aꝑte licentiam. ea quȩ cdu presse¬
rant odia antiqͥ liuoris exalant. qꝰ uia autẽ pestifero exrore ꝑ¬
suasi. sic in istis famulant᷑ anticristo. ut tẽ ueriꝰ prebẽre se esti¬
mient obseqͥum xꝑo: postqͣm dix̃ feruescere faciet quasi ollã
ꝓfundũ. mare. apte subiunx̃. Ponet quasi cũ ungenta ehial¬
liunt.Ungenta quippe cũ ebulliunt: flagrantiã suauitatis rd¬
dunt. Suia g lecfiathan iste ita seduc̃ corda reꝓboꝵ: ut qͥcqͥd
agunt ex iniqͥtate ꝑfidie. ꝓ ueritate recte fidei se agere suspi¬
cent᷑. quasi eis bene olet id qd̾ telo religionis exercent. Inde
in euuangelio discipłis ueritas dic̃. Uenit hora ut om̃is qͥ nt̃¬

Expanded text:
 per flammam crudelitatis excitare. Tunc profundum mare quasi olla fervescit, cum corda dilectorum saeculi valido ardore succendit, et quae hoc pacis tempore intra suam malitiam clausa latuerunt, tunc in aestum immanissimae persecutionis ebulliunt, ac per abruptam crudelitatis apertae licentiam ea quae diu presserant odia antiqui livoris exhalant. Quia autem pestifero errore persuasi, sic in istis famulantur Antichristo, ut tunc verius praebere se aestiment obsequium Christo, postquam dixit: Fervescere faprofundum mare, et ponet quasi cum unguenta bulUnguenta quippe cum bulliunt, fragrantiam suavitatis reddunt. Quia ergo Leviathan iste ita seducet corda reproborum, ut quidquid agunt ex iniquitate perfidiae pro veritate rectae fidei se agere suspicentur, quasi bene eis olet id quod zelo religionis exercent. Unde in Evangelio discipulis Veritas dicit: Ut omnis qui inte
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Amic ẽ etiã qđ lege data dies septimꝰ feriatus eẽ p̾cipi¬
tur: ut ȩt̾na ꝑ illũ reqͥes designet᷑. hinc ẽ qd̾ in annoꝵ
curriculo septenariꝰ numerꝰ. septies multiplicatꝰ monãde ad¬
dito ad quinquagenariũ ducit᷑: ut ꝑpetuã beatitudinem
signans. Iubelei sacratissima reqͥes obseruat᷑. Hinc ẽ qd̾ resui¬
gens dñs ⁊ frequent̾ apparens. ultimo iã conuinio cũ sep¬
t̾em discipulis comedisse describit᷑. qr hii qͥ in illo tẽ ꝑfec¬
ti st̃. et̾na ꝑ illũ refectione satiant᷑. R ursum ꝑ septenartũ¬

Expanded text:
ata dies septimus feriatus esse praecipitur , ut aeterna per illum requies designetur. Hinc est quod in annorum curriculo septenarius numerus septies multiplicatus, monade addita, ad quinquagenarium ducitur, ut perpetuam beatitudinem signans jubilaei sacratissima requies observetur . Hinc est quod resurgens Dominus et frequenter apparens , ultimo jam convivio cum septem discipulis comedisse describitur, quia hi qui in illo nunc perfecti sunt, aeterna per illum refectione satiantur. Vet
Abbreviated transcription (Latin):
S cĩ qͦ apłi grẽ septiformis spũ implendi. duodecim st̃ elec¬
ti In quatuor enĩ mundipartib. trmitatẽ quȩ ds ẽ in no¬
tesçere mittebant᷑. D uodecĩ gͦ electi st̃. ut etiã ex ipsius nu¬
meri rationis causa claresceret: ut ꝑ quatuor mnfima. tria
sũma p̃dicarent. Siue itaq hac seu alia qualibet fortasse
ratione. m seriptura sacra tam̃ septenario numero. aliquan¬
do secura reqͥes ȩt̾nitatis. aliquando autẽ sẽ eccłie uniu̾sitas

Expanded text:
i gratiae septiformis Spiritu implendi, duodecim sunt electi. In quatuor enim mundi partibus Trinitatem, quae Deus est, innotescere mittebantur. Duodecim ergo electi sunt ut etiam ex ipsius numeri ratione causa claresceret quod per quatuor infima tria summa praedicarent. 16. Sive itaque hac, seu alia qualibet fortasse ratione, in Scriptura tamen sacra septenario numero aliquando secura requies aeternitatis, aliquando universitas
Abbreviated transcription (Latin):
uus. Sed melsus ⁊ elationis causam detegimꝰ. ⁊ fundam̃ta humi¬
tatis aꝑimus: si breui cõmemoratione ꝑstringamꝰ. qͥd mortis
auctor. qͥd uitȩ conditor dicat. Ille nãq ait. m celũ concendã.
iste autẽ ꝑ propħam dic̃. Repleta ẽ malis anima mea: ⁊ uita
mea in inferno inferiori apypnquauit. Ille dic̃ suꝑ astra celi
exaltabo solium meũ: iste humano generi ã paradiysi sedib
expuso dic̃. ere uenio ⁊ habitabo in medio tui. Ille dic̃. sede¬
bo i monte testam̃ti. in laterib aquilonis: iste dic̃. ego au¬
tẽ sũ uermis ⁊ ñ homo. ohꝓbrũ hominũ:⁊ abectio pleb.
Ille dic̃ ascendam suꝑ altitudinẽ nubiũ:⁊ ero similis altis¬

Expanded text:
vus. Sed melius et elationis causam detegimus, et fundamenta humivus. Sed melius et elationis causam detegimus, et fundamenta humilitatis aperimus, si brevi commemoratione perstringimus quid mortis auctor, quid vitae conditor dicat. Ille namque ait: « In coelum conscendam : » iste autem per Prophetam dicit: « Repleta est malis anima mea, et vita mea inferno appropinquavit . » Ille dicit: « Supra astra coeli exaltabo solium meum . » Iste humano generi a paradisi sedibus expulso dicit: « Ecce venio et habitabo in medio tui . » Ille dicit: « Sedebo in monte testamenti, in lateribus aquilonis . » Iste dicit: « Ego autem sum vermis et non homo, opprobrium hominum et abjectio plebis . » Ille dicit: « Ascendam super alt
Abbreviated transcription (Latin):
dͣm. Nos enĩ qͥd sumꝰ  audiant illi. turbabunt᷑ m conspecꝰtu eiꝰ¬
matiã contra subditoꝵ dr̃: qͥ resistit potestati: dei ordmatiomi
resistit. Audiant simul om̃s. d̾s suꝑbis resistit: humilib an¬
guoris pestem audiuimꝰ cuncti. qd̵ magistra ueritas docet di¬
cens. discite ã me qr mitis sũ ⁊ humilis corde. Ad hoc namq
unigenitus dei filiꝰ formam infirmitatis nr̃e suscep̃. ad hoc
ludibria. illusionũ ꝓbra. passionum torm̃ta tolerauit: ut suꝑ¬
bũ ñ eẽ hominem doceret. humilis ds. Quanta gͦ humilitatis
uirtus ẽ ꝓpt̃ quã solam uerascit᷑ ⁊ docendã his qui sine ęstima¬
tione magnus ẽ. usq ad passionẽ factus ẽ paruus:ͤ Quia origi
mt̃ om̃ia conditus. uideri suꝑ omĩa uoluit elatus: redemptor
autẽ nr̃ magnꝰ manens suꝑ om̃ia. fieri int̾ omĩa dignatus ẽ par¬

Expanded text:
Dominum: nos enim quid sumDominum: nos enim quid summ dicitur: « Qui resistit potestati, Dei ordinationi resistit . » Audiant simul omnes: « Deus superbis resistit, humilibus auguoris pestem, audiamus cuncti, quod magistra Veritas docet, dicens: « Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . » Ad hoc namque unigenitus Dei Filius formam infirmitatis nostrae suscepit; ad ludibria, irrisionum opprobria, passionum tormenta toleravit, ut superbum non esse hominem doceret humilis Deus; quanta ergo humilitatis celsitudo, propter quam solam veraciter edocendam is qui sine aestimatione magnus est usque ad passionem factus est parvus? Quia origininter omnia conditus, videri supra omnia voluit elatus, Redemptor autem noster magnus, manens supra omnia, fieri inter omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tate tollerare. Igit᷑ qr humanos animos alit̾ temptari ex reb car¬
nalib atq aliter ex spĩtalib dixmꝰ : audiant illi om̃is caro fe
miracła dr̃. nescio uos unde sitis: discedite a me oꝑarii mi¬
qͥtatis. ꝯudiant illi. diuitiȩ si affluant. nolite cor apponere
auduant isti. qr fatue uirgines. quȩ cũ uacuis uasculis ueni¬
unt. ab int̃nis nuptiis excludunt᷑. Rursũ qr alit̾̃ tẽptari
prelatos atq alit̃ subiitos p̃sati sumus: audiant illi quod
ꝑ quendã sapientem dr̃. ducem te constituerunt. noli extolli
s esto in illis quasi unꝰ ex ipsis: audiant isti obedite p̃positis
tur. hoc qd abrahe uoce ardenti diuiti dr̃. mem̃to fili qi rece¬
pisti bona in uita tua: audiant isti cũ contra rectores suos in
querela ꝓsiliunt. hoc qd murmuranti popło moysi ⁊ aarori
uocib respondet᷑ nec contra nos ẽ murmur ur̃m. s contra

Expanded text:
tate tolerare. Igitur quia humanos animos aliter tentari ex rebus cartate tolerare. Igitur quia humanos animos aliter tentari ex rebus carnalibus, atque aliter ex spiritalibus diximus, audiant illi: Omnis caro femiracula dicitur: Nescio vos unde sitis; discedite a me, omtatis . Audiant illi: Divitiae si affluant, nolite cor apponere . Audiant isti quia fatuae virgines, quae cum vacuis vasculis veniunt, ab internis nuptiis excluduntur . Rursum, quia aliter tentari praelatos, atque aliter subditos praefati sumus, audiant illi quod r quemdam sapientem dicitur: « Ducem te constitui, noli extolli, sed esto in illis quasi unus ex illis . » Audiant isti, « Obedite praeposiatur, hoc quod Abrahae voce ardenti diviti dicitur: « Memento, fili, quia recepisti bona in vita tua . » Audiant isti, cum contra rectores suos in querela prosiliunt, hoc quod murmuranti populo Moysi et Aaron vocibus respondetur: « Nec contra nos est murmur vestrum, sed contra
Abbreviated transcription (Latin):
tis fabrior robusta celsitudo ñ figit᷑. quȩ nequaquã ꝑ fundam̃ti
fortitudinẽ in petra solidat᷑. Soli gͦ ruine crescit qđ̵ edificant.:
qͥ ante molẽ fabrice humilitatis fundam̃ta ñ ꝓcurant. Quos be¬
ne ab intimis ꝓdimꝰ: si paucis in exteriorib ostendamꝰ. Eunctis
namq suꝑba apud se cogitatione tum̃tib nrẽ: clamor in lo¬
cutione. amaritudo in silentio. dissolutio in hilaritare. furor
m iniustitia. mhonestas in actione. honestas in ymagine. erectio
m incessu. rancor in responsione : loꝵ mens semꝑ ẽ ad irrogau¬
das contumelias ualida. ad tolerandas infirma ad obediendum
ipreualet ignau a: ad ea autẽ quȩ facere nec debet nec p̃ualet
parata. He in eo qd̵ sponte ñ appetit. nullis exortationib flec¬
tit᷑. ad hec autẽ qđ latent̃ desiderat. querit ut cogat᷑: qr dum
metuit ex desiderio suo ulescere. optat uim in ipsa sua uolup¬

Expanded text:
tis fabricae robusta celsitudo non figitur, quae nequaquam per fundamenti tis fabricae robusta celsitudo non figitur, quae nequaquam per fundamenti fortitudinem in petra solidatur; soli ergo ruinae crescit, quod aedificant, quia ante molem fabricae humilitatis fundamina non procurant, quos bene ab intimis prodimus, si paucis in exterioribus ostendamus. Cunctis namque superba apud se cogitatione tumentibus, inest clamor in locutione, amaritudo in silentio, dissolutio in hilaritate, furor in tristitia, inhonestas in actione, honestas in imagine, erectio in incessu, rancor in responsione. Horum mens semper est ad irrogandas contumelias valida, ad tolerandas infirma, ad obediendum et praevalet ignava, ad ea autem quae facere nec debet nec praevalet parata. Haec in eo quod sponte non appetit nullis exhortationibus flectitur; ad hoc autem quod latenter desiderat, quaerit ut cogatur, quia dum metuit ex desiderio suo vilescere, optat vim in ipsa sua volun
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. ꝑ libertatẽ rectitudinis. Aliquando autẽ subditi ꝓterua
quȩ sentiunt nequaquã ꝓdunt:⁊ hi quoꝵ loquacitas uic cõpes¬
citur. ñ nũquã ex sola amaritudine intimi rancoris obmutes¬
cunt. qͥ ꝑ dolorẽ m̃tis ꝓcacitatis suȩ uerba subtrahentes. cum
male loqui soleant peuis tacent: qi cũ peccantes aliqͥd de corree¬
tione auduint. indignantes etiã responsionis ũba suspendunt.
Cũ his quando asꝑe agitur. sepe ad querelȩ uoces de hac ipsa asꝑi¬
tate ꝓsiliunt: cũ uͦ eos magistri sui blande p̃ueniunt. de hac ip̃sa
nuimilitate qua pre uenti st̃ grauiꝰ indignant᷑: ⁊ tanto eoꝵ me
uastiꝰ accenditur. quanto consideratiꝰ infirma iudicat᷑: q. hi ni¬
mirũ humilitatẽ quȩ turtutũ mat̾ ẽ nescurat. usũ siu laboris
ꝑdunt. etiã si qua bona sint quȩ oꝑa ri uideant᷑. qr surgen¬

Expanded text:
dunt per libertatem rectitudinis. Aliquando autem subditi proterva dunt per libertatem rectitudinis. Aliquando autem subditi proterva quae sentiunt nequaquam produnt; et hi quorum loquacitas vix compescitur, nonnunquam ex sola amaritudine intimi rancoris obmutescunt: qui per dolorem mentis procacitatis suae verba protrahentes, cum male loqui soleant, pejus tacent. Quia cum peccantes aliquid de correctione audiunt, indignantes etiam responsionis verba suspendunt. Cum his quando aspere agitur, saepe ad querelae voces de hac ipsa asperitate prosiliunt. Cum vero eos magistri sui blande praeveniunt, de hac ipsa humilitate qua praeventi sunt, gravius indignantur; et tanto eorum mens fortius accenditur, quanto consideratius infirmari dicitur. Hi nimirum quia humilitatem quae virtutum mater est nesciunt, usum sui laboris perdunt; etiamsi qua bona sint, quae operari videantur, quia surgen
Abbreviated transcription (Latin):
m huiꝰ uitȩ itinere offendentes corruunt. dũ abibbi intendunt
& quidẽ peocatores se asserunt. nec tam̃ tantũ ut tã noxie in
regimine ꝑsone traderent᷑: ut dũ eiꝰ facta despiciunt. dũ pre¬
cepta contẽpnunt. ad tantã usq insaniam deuoluant᷑. ut dm̃
res humanas curare ñ estiment: qr ei qͥ quasi iure rep̃hendit᷑.
eẽ se cõmissos dolent. Sicq qdũ contta recꝰtorẽ suꝑbrnt. etiam
contra iudicia conditoris intumescunt: n dũ pastoris uitam dii¬
dicant. ipsam qͦ sapientiã om̃ĩa disponentis impugnant. Sepe
autẽ recꝰtoris sui dictis ꝓterue obuiant: ⁊ eandẽ uocis suꝑbiã
libertatẽ. uocant. Sic quippe elatio se quasi ꝓ rectitudine liber
riq reticent ex timore:⁊ tam̃ tacere se estimant ex humilitate:
uta ñnulli loquunt᷑ ⁊ ꝑ mmipatientiã elationis. ⁊ tam̃ loqͥ se cre¬

Expanded text:
in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi intendunt, in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi intendunt, et quidem peccatores se asserunt, nec tamen tantum, ut tam noxiae in regimine personae traderentur, et dum ejus facta despiciunt, dum praecepta contemnunt, ad tantam usque insaniam devolvuntur, ut Deum res humanas curare non aestiment, quia ei qui quasi jure reprehenditur, esse se commissos dolent; sicque dum contra rectorem superbiunt, etiam contra judicia conditoris intumescunt. Et dum pastoris sui vitam dijudicant, ipsam quoque sapientiam omnia disponentem impugnant, se autem rectoris sui dictis proterve objiciunt, et eamdem vocis superbiam libertatem vocant. Sic quippe elatio se quasi pro rectitudine liberique reticent ex timore, et tamen tacere se aestimant ex humilitate, ita nonnulli loquuntur per impatientiam elationis, et tamen loqui se cre
Abbreviated transcription (Latin):
quando gesta st̃. hec importune eiꝰ animo õbiẽ: ⁊ cum
hc̃ deo singularit᷑ placuisse insinuat. qd facile suggestu
ꝑsuadeat. ipsam ad testimoniũ ꝑotestatis tradite recͥbu
nullum iam quasi dignũ respiciat. cui equanimit loquat᷑.
Unde ⁊ mox m̃tis tranqͥllitas in iram u̾titur qui dũ cunctosdeᷤ¬
spic̃. dũ sensũ uitãq om̃ium sine moderatione rep̃hendit. tan¬
to effrenatiꝰ se in iracundiã dilatat. quanto eos qui sibi com¬
missi st̃ ẽẽ sibimet indignos putet. At contra cũ subiectoꝵ cor
suꝑbia instĩgat. hoc sũmoꝵe agere nitit᷑. ut sua acta conside¬
rare fundit᷑us neglegant.: ⁊ semꝑ tacitis cogitationib rectoris
sui iudices fiant: qͥ dũ m illo qđ rep̃hendere debeant impor¬
tune respiciunt. in semetipsis qđ corrigant nũquam uident.
Unde ⁊ tanto attroci ꝑeunt: quanto ã se ocłis auertunt: qr in

Expanded text:
quando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit, et eo quando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit, et eo hunc Deo singulariter placuisse insinuat: quo facilius suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retribnullum jam quasi dignum respiciat, cui aequanimiter loquatur, unde et mox mentis tranquillitas in iram vertitur. Quia dum cunctos despicit, dum sensum vitamque omnium sine moderatione reprehendit, tanto irrefrenatius se in iracundiam dilatat, quanto eos qui sibi commissi sunt esse sibimet indignos putat. At contra, cum subjectorum cor superbia instigat, hoc summopere agere nititur, ut sua acta considerare funditus negligant, et semper tacitis cogitationibus rectoris sui judices fiant. Qui dum in illo quod reprehendere debeant importune respiciunt, in semetipsis quod corrigant nunquam vident. Unde et tanto atrocius pereunt, quanto a se oculos avertunt. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
fer qr tumor m̃tis usq ad aꝑta uerba se. ꝓtulit: patientia
iugis ꝓtinꝰ usq ad sententiã erupit. Sed tanto hc̃ destructio
ꝑculit: quanto eiꝰ se suꝑbia mimoderatiꝰ erex̃. E qi enume¬
rando bona ddix̃. i quib sibi placuit: ⁊ mala in quib feri¬
ret᷑ audiuit. Sciendũ uͦ ẽ qđ ipsa hȩc de qua tractamꝰ ela
mescit auro: alt̃ eloqͥo Alt̾ infirmis ⁊ t̃renis reb : alt sũ mis
clestib q uirtutib Una tam̃ eadẽq ante dei ocł̃os agitur.
quãius ad humana corda ueniens. in eoꝵ obtutib diu̾sis iam¬
ictib palliet᷑. Nam cũ his qͥ de trena priꝰ gla suꝑbiebat. post¬
modũ dde scĩtate extollitur. nequaquã cor eiꝰ elatio deseru¬
it: s ad eũ consueta ueniens ut cognosci nequeat. uestẽ mu¬
tauit. Sciendũ qͦ ẽ qd alit̃ hȩc p̃positos. atq alit̾ subditos
tẽptat. Prelato nãq in cogitationib suggerit: qr solo ui¬
tȩ merito suꝑ ceteros excreuit: ⁊ si quã ab eo bene ali¬

Expanded text:
e quia tumor mentis usque ad aperta verba se protulit, patientia iudicis protinus usque ad sententiam erupit tantoque hunc districtius perculit, quanto eius se superbia inmoderatius erexit. Et quia enumerando bona dixit, in quibus sibi placuit, enumerretur, audivit. Sciendum vero est quod ipsa haec, de qua tractamus, elatmescit auro; alter eloquio; alter infimis et terrenis rebus; alter summis coelestibusque virtutibus: una tamen eademque ante Dei oculos agitur, quamvis ad humana corda veniens, in eorum obtutibus diverso amictu pallietur. Nam cum is, qui terrena prius gloria superbiebat, postmodum de sanctitate extollitur, nequaquam cor ejus elatio deseruit; sed ad eum consueta veniens ut cognosci nequeat, vestem mutavit. Sciendum quoque est, quod aliter haec propositos, atque aliter subditos tentat; praelato namque in cogitationibus suggerit, quia solo vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene ali
Abbreviated transcription (Latin):
lo post. Tollã manũ meã: ⁊ uideb̾ posteriora mea. Quia eñ
ex sola catholica ȩccłia ueritas conspicit᷑: apud se ẽẽ locum
dñs ꝑhibuit. de qͦ uideatur. In petra moyses ponit᷑. ut speciẽ
contẽpletur: qi nͥ qͥs fidei soliditaiẽ tenuerit. diuinã p̾sentiã
non agnoscit. De qua soliditate dñs dic̃. Suꝑ hanc petram edi

Expanded text:
lo post: Tollam manum meam, et videbis posteriora mea . Quia enim lo post: Tollam manum meam, et videbis posteriora mea . Quia enim ex sola catholica Ecclesia veritas conspicitur , apud se esse locum Dominus perhibet de quo videatur. In petra Moyses ponitur, ut Dei speciem contempletur, quia nisi quis fidei soliditatem tenuerit, divinam praesentiam non cognoscit. De
Abbreviated transcription (Latin):
catholicã excłiam quã diligo postulate. Ipse uolo dimittere.
id qd mͥ m ipsa deliqͥstis: ut heç ur̃am incolumitatẽ obtineat.
quȩ ex ur̃o languore laborabat. Sola qͥppe ẽ ꝑ quã sacͥficium
dñs libent̾ accipiat: sola quȩ ꝓ errantib fiducialit̾ int̾cedat.
Und̾e etiã de agni hostia dñs precep̃ dicens. In una domo co¬
medet᷑. nec efferetis de carnib eiꝰ foras. In una nãq domo ag¬
nͦ comedit᷑: qr in una catholica eccłia uera hostia redẽptoris
immolat᷑. De cuiꝰ carnib diuina lex efferri foras ꝓhibet: quia¬
dari. sc̃m canib uetat. Sola ẽ enĩ in qua opꝰ bonũ fructuo¬
se ꝑagitur. Unde ⁊ mercedẽ denarii. non nͥ qui intra uneam
laborauerant acceperunt. Sola ẽ quȩ intra se positos ualida
caritatis cõpage custodit. Inde ⁊ aqua diluuũ artã quidem
ad sublimiora sustulit: om̃s enĩ qͦs extra arcã muẽnit extin¬
xit. Sola ẽ in qua suꝑna mysteria ueracit̾ contẽplemur. Inde¬

Expanded text:
catholicam Ecclesiam, quam diligo, postulate. Ipsi enim volo dimittere id, quod mihi in ipsa deliquistis, ut haec vestram incolumitatem obtineat, quae ex vestro languore laborabat. Sola quippe est, per quam sacrificium Dominus libenter accipiat, sola, quae pro errantibus fiducialiter intercedat. Unde etiam de agni hostia Dominus praecepit dicens: « In una domo comedetur, nec efferetur de carnibus ejus foras . » In una vero domo agnus comeditur; qui in una catholica Ecclesia vera hostia Redemptoris immolatur. De cujus carnibus divina lex efferri foras dari sanctum canibus vetat. Sola est in qua opus bonum fructuose peragitur, unde mercedem denarii non nisi qui intra vineam laboraverant acceperunt. Sola est quae intra se positos valida charitatis compage custodit. Unde et aqua diluvii arcam quidem ad sublimiora sustulit; omnes autem quos extra arcam invenit, exstinxit. Sola est in qua mysteria superna veraciter contemplemur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
tia. Gece iustus. ⁊ misericors ds̃. nec culpas sine increpatione.
deserit: nec reatũ sine conu̾sione derelinqͥt. Quia enĩ inter¬
nꝰ e̾ medicꝰ. priꝰ putredinc̃ tuilneris innotuit: ⁊ post remedi¬
a consequende salutis indicauit. Quia auit̃ sepe iã diximus
qd amici beati iob heretiooꝵ specit̾ teneant. qͥ dm̃ dũ defen¬
dere nitunt᷑ offendunt: qm̃ in dictis suis ueritati rebelles
st̃ . cui famulari sese m falsa assertione suspicant᷑. omĩpe
cerat: bene ipsa quoq eoꝵ conu̾sio quȩ sepe miscricordĩt gig¬
nit᷑. ꝑ hanc ueniam quã amici iob ꝑcipiunt designat᷑. Notan¬
erga se irã dei ꝓ se oblato sacͥficio placare nequaquã possunt.
nͥ ad catholicã eccłiam quã beatus iob significat conu̾tant᷑:
ut salutt̃ suã eius p̾cib obtineant. cuiꝰ fidẽ ꝑuersis assertio¬
nib impugnabant: ait enĩ. Iob autẽ seriuiis m̃s orabit ꝓ uoł.
S Eiis faciem suscipiã: ut ñ uobis imputet᷑ stulticia. Ac si aꝑte

Expanded text:
tit.---Ecce justus et misericors Deus nec culpas sine increpatione deserit, nec reatum sine conversione derelinquit. Quia enim internus est medicus, primo putredinem vulneris innotuit, et post remedia consequendae salutis indicavit. Saepe autem jam diximus quod amici beati Job haereticorum speciem teneant, qui Deum dum defendere nituntur offendunt, quoniam in dictis suis veritati rebelles sunt, cui famulari se in falsa assertione suspicantur. Quia icerat, bene ipsa quoque eorum conversio, quae saepe misericorditer agitur, per hanc veniam quam amici Job percipiunt designanterga se iram Domini suo per se oblato sacrificio placare nequaquam possunt, nisi ad catholicam Ecclesiam, quam beatus Job significat, convertantur, ut salutem suam ejus precibus obtineant, cujus fidem perversis assertionibus impugnabant. Ait enim: Job servus meus orabit pro vobis; faciem ejus suscipiam, ut non vobis imputetur stultitia.
Abbreviated transcription (Latin):
electis sequentib monstrant: qͥndo uͦ in lapsum nequitiȩ corru¬
unt. electis post se ꝑgentib. quasi cauendã suꝑbie foueã osten¬
luti more subitiat. Scit omp̃c ds ad electoꝵ suoꝵ solatiũ. bens
uti malo teꝑboꝵ. qͣndo hi qͥ ad illum ꝑuenturi st̃. ⁊̃ sius ad eĩł
meritis ꝓficiunt. & sepe in eo quod suꝑbe sapunt. aliens lap¬
sib corrigunt᷑. S si hȩc leuiathan agit in eis etiã eͦs claros ali¬
qua uirtus ostendit: qͥd de illis facturus ẽ quoꝵ mens al ex par¬
te aliqua subleuata a t̾renis concupiscentiis ñ est ͦ quod tam di¬
uinꝰ sermo aꝑte expͥmit. dũ subiungit. Feruescere facret. quasi

Expanded text:
electis sequentibus monstrant. Quando vero in lapsum nequitiae corruelectis sequentibus monstrant. Quando vero in lapsum nequitiae corruunt, electis post se pergentibus quasi cavendam superbiae foveam ostentium bene uti malo reproborum, quando hi qui ad illum perventuri sunt, et suis ad eum meritis proficiunt, et saepe in eo quod superbe sapiunt, alienis lapsibus corriguntur. Sed si haec Leviathan iste agit in eis etiam quos claros aliqua virtus ostendit, quid de illis facturus est quorum mens vel ex parte aliqua sublevata a terrenis concupiscentiis non est? Quos tamen divinus sermo aperte exprimit, dum subju
Abbreviated transcription (Latin):
querendã angustam uiã exemplo suo eos qui ꝑseueraturi
st̃ accendunt. Unde plerumq contingit. ut ipsum hoc qd̾ be¬
ne uid̾ent᷑ inuere ñ sibi s. aliis potiꝰ electis iuuant. dũ exem¬
plis suis ad bene uiuendi studia ꝑseueraturos alii ñ ꝑseuera¬
turi ꝓuocant. Sepe enĩ quosdam uidemꝰ uiã ingredi. ad lo¬
eũ ꝓpositũ festinare. qd̾ ali qͥa euntes conspiciunt sequun¬
tͣ eundemq parit locũ petunt: s fit plerũq ut ruente ali¬
qͣ implicationis articulo. post se redeant qͥ p̃ibant: ⁊ hi ad
locũ ueniant qͥ sequebantur: ita nimirũ st̃. qͥ ñ ꝑͥueraturi
uiam sc̃itatis aripiunt. Iocireo enĩ uirtutis iter ñ ꝑseueraturi
sum dũ conspiciunt. de suo statu contremescunt: iruina que
ilos dampnat. istos humiliat. Discunt enĩ in suꝑni aducorii
ꝓtectione confidere : dum plerosq conspitiunt de suis uixib

Expanded text:
quaerendam angustam viam exemplo suo eos, qui perseveraturi quaerendam angustam viam exemplo suo eos, qui perseveraturi sunt, accendunt. Unde plerumque contingit, ut ipsum hoc, quod bene videntur vivere, non sibi, sed solis potius electis vivant, dum exemplis suis ad bene vivendi studia perseveraturos alios non perseveraturi provocant. Saepe enim quosdam videmus viam ingredi, ad locum propositum festinare, quos alii, quia euntes conspiciunt, sequuntur, eundemque locum pariter petunt; sed fit plerumque ut, irruente aliquo implicationis articulo post se redeant qui praeibant, et hi ad locum perveniant, qui sequebantur. Ita nimirum sunt qui non perseveraturi viam sanctitatis arripiunt. Idcirco enim virtutis iter non perventuri sum dum conspiciunt, de suo statu contremiscunt, et ruina, quae illos damnat, istos humiliat. Discunt enim in superni adjutoris protectione confidere, dum plerosque conspiciunt de suis viribus
Abbreviated transcription (Latin):
quando ⁊ mala occulta st̃. ⁊ bona plublica: plerũq enĩ sicut
dixmus latet suꝑbia. ⁊ castitas inotescit. atq ideo ostensa
diu castitas cuxa finem uite ꝑdit᷑: quia cooꝑta suꝑbia usq ati
finem ineorrecta retinetur. Alius elemosinis uacat. ꝓpͥa cdist¬
buit. s tam̃ multis iniustitiis seruit. uł fortasse linguã in dde¬
tractionib exerit: ⁊ fit plerumq ut is qͥ misericors fuerat.
rixta uitȩ sue t̾minũ. rapacitatis ⁊ crudelitatis stimulis mar¬
descat. Etiod sudicio iusto agit᷑. ut ꝑdat ⁊ ante homines unde
hominib placuit: qui hoc unde deo displicuit. corrigere nũ¬
dolens: Hi itaq ⁊ ꝑ aliqͥd aurum st̃. ⁊ ꝑ ali qͥd lutum: atq
hoc aurum quasi lutũ sternit᷑. quando oc cultis pecca
ra dispensat. Nam ñnulli nequaqͣm mundũ fundittis dese¬
rentes. non ꝑseueraturi angustum iter arripiunt. s ad

Expanded text:
quando et mala occulta sunt, et bona publica? Plerumque enim, sicut quando et mala occulta sunt, et bona publica? Plerumque enim, sicut diximus, latet superbia, et castitas innotescit; atque ideo ostensa diu castitas circa vitae finem perditur, quia cooperta superbia usque ad finem incorrecta retinetur. Alius 1130 eleemosynis vacat, propria distribuit. Sed dum multis iniustitiis servit vel fortasse linguam in detractionibus exerit, fit plerumque, ut is, qui misericors fuerat, iuxta vitę suę terminum rapacitatis et crudelitatis stimulis inardescat. Quod valde iudicio iusto agitur, ut perdat et ante homines, unde hominibus placuit, qui hoc, unde deo displicuit, corrigere numdolens. Hi itaque et per aliquid aurum sunt, et per aliquid lutum sunt. Atque hoc aurum quasi lutum sternitur, quando occultis peccatira dispenset. Nam nonnulli, mundum nequaquam funditus deserentes, non perseveraturi angustum iter arripiunt, sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
tat. ut leuathan iste sine nẽ ꝑ suggestiones callidas. suuis dis
ꝑ ciampꝑnatã illũ quẽ replet hõminem. uł solis sibi raduos idi i
Doctos Quosc. sapientesq subitiat: il aurũ. hoc ẽ uiros sẽĩta
dis claritate fulgentes quasi lutum sibi uicus comqͥnando sub¬
sternat. Si cic ius respondemꝰ. quia aurum qd̾ prauis eiꝰ ꝑsuasi¬
onib quasi lutũ sterni potucrit: atirũ ante dei ocłos numqͣm
fuit. Qui enĩ seduci quandoq ñ reuersuri possunt. quasi ha¬
bitam sc̃itatẽ ante ocdõs hominũ uident᷑ amuters: s eam an¬
te dei ocłos numqͣm habuerunt. Sepe autẽ homo multis occul¬
tis peccatis iuoluitur. ⁊ mn una aliqua uirtute magnꝰ uidetur.
quȩ ipsa qͦ uirtus manescens defic̃: qr dum mñnoteseit hominib
ꝓeuldubio laudat᷑. eiisq laus inhiant᷑ appetitur. Unde fit ut¬
⁊ ipsa uirtus ante dei ocłos uirtus ñ sit: dum abscondit qd̵ dis¬
plicet. ꝓdit qd̵ placet. Quȩ itaq eẽ merita apud dñm posst̃

Expanded text:
tat, ut Leviathan iste seu nunc per suggestiones callidas, sive tunc per damnatum illum quem replet hominem, vel solis radios, id est doctos quosque sapientesque subjiciat, vel aurum, hoc est viros satis claritate fulgentes, quasi lutum sibi vitiis coinquinando substernat. Sed citius respondemus, quod qui pravis ejus persuasionibus quasi lutum sterni potuerit, aurum ante Dei oculos nunquam fuit. Qui enim seduci quandoque non reversuri possunt, quasi habitam sanctitatem ante oculos hominum videntur amittere, sed eam ante Dei oculos nunquam habuerunt. Saepe namque homo multis occulte peccatis involvitur, et in una aliqua virtute magnus videtur, quae ipsa quoque virtus inaniscens deficit, quia dum innotescit hominibus, procul dubio laudatur, ejusqet ipsa virtus ante Dei oculos virtus non sit, dum abscondit quod displicet, prodit quod placet. Quae itaque esse merita apud Deum possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cessans auctori suo se subditũ humiliꝰ exhiberet. S notandum
qd̃ illic dr̃ ex om̃i ligno paradysi edite: de ligno autẽ scientiȩ
boni ⁊ mali ne comedatis. Qui enĩ ab uno qͦlibet bono fubiec¬
tos uetat. necesse ẽ ut multa concedat: ne obedientis mens inte¬
reat. si ã bonis omĩb penitus repulsa reiunat. Om̃s paradysi aut̃e
arbores ad esũ dñs concessit. cũ. ab una ꝓhibuit: ut creaturã suã
quã nolebat extingui. s ꝓuehi: tanto faciliꝰ ab una restringeret.
quanto ad cuncta latiꝰ relaxaret. S qi ñnũquã bonis huiꝰ mun¬
entia aliquando si de suo aliqͥd habeat nulla. ẽ. aliquando au
eũ locus suꝑior imꝑat᷑. is qͥ ad ꝑcipienda hȩc obȩdit: obedientiȩ
sibi uirtutẽ euacuat: si ad hȩc etiã ex ꝓpͥo desiderio anlielat.
Neq enĩ se sub obedientia ditigit: qͥ ad ꝑcipienda huiꝰ uitȩ ꝓsꝑa
libidini ꝓpͥa ambitionis seruit. Rursũ cũ mundi despecttis preci

Expanded text:
cessans, auctori suo se subditum humilius exhiberet. Sed notandum quod illic dicitur: Ex omni ligno paradisi comedite, de ligno autem scientiae boni et mali ne tetigeritis . Qui enim ab uno quolibet bono subjectos vetat, necesse est ut multa concedat, ne obedientis mens funditus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunat. Omnes autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab una restringeret, quanto ad cunctas latius relaxaret. 30. Quando nulliuentia aliquando, si de suo aliquid habeat, nulla est; aliquando aucum locus superior imperatur, is, qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat, si ad hoc etiam ex proprio desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad percipienda hujus vitae prospera, libidini propriae ambitionis servit. Rursum cum mundi d
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ est. Ego clamaui: q̃m exaudisti me. Non enũ qr elamaui
exaudisti me: s clamaui qm̃ exaulisi me. Qui eiũ loquens ex¬
auditus fuerat: uotis ꝓficientib exauditus clamabat. Int̃roga¬
bo te: ⁊ tesponde mͥ. Ac si diceret. Nescientem ne. ex tus scienti¬
e contemplatione cognosco. Int̾roganti qͦ responde: id ÷ stultitiã
ꝓpͥam humilit̾ cognoscentẽ doct. Quia enĩ ut int̾rogaret ipse
ex desiderio humilitatis: ⁊ dm̃ sibi respondere quereret. ex ma¬
gisterio aspirationis. uerbis sequentib declarat᷑. Interrogatu¬
tũ qͥppe se ꝑhibuit: s nichil int̾rogando subiungit. Nam so¬
la d̾e se humilia sentiens: ⁊ quȩ misericordit᷑ a dño ꝑceꝑit.
mĩs uid̾et te. his nimirũ ubis aꝑte indicat: qr quanto uisus
suꝑior ẽ auditu. tanto differt ab eo qd̵ priꝰ extitit: ⁊ hoc qͥb¬
postmodũ ꝑ flagella ꝓfec̃. & qi int̾no oculo ueritatis lumen

Expanded text:
scriptum est: Ego clamavi, quoniascriptum est: Ego clamavi, quoniaexaudisti me; sed clamavi, quoniam exaudisti me. Qui enim loquens exauditus fuerat, votis proficientibus exauditus clamabat: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si diceret: Nescientem me ex tuae scientiae contemplatione cognosco. Interroganti igitur responde, id est stultitiam propriam humiliter cognoscentem doce. Quia enim interrogaret ipse ex desiderio humilitatis, et Deum sibi respondere quaereret ex magisterio aspirationis, verbis sequentibus declaratur. Interrogaturum quippe se perhibuit, sed nihil interrogando subjungit. Nam sola de se humilia sentiens, et quae misericorditer a Domino perceperit meus videt te. - His nimirum verbis aperte indicat, quia quanto visus superior est auditu, tanto differt ab eo quod prius exstitit, et hoc postmodum per flagella profecit. Et quia interno oculo veritatis lumen magis
Abbreviated transcription (Latin):
E scientiam suam ultra modum excessisse se credidit: qr in
Audie nr̃m c̃. sõno aliunde uenienti. aurẽ alio posita cõmoda¬
re. At contra deo cui extra nichil ẽ. audire ꝓpͥe ẽ: sub semet¬
ipso surgentia desideria nr̃a ꝑcipere. Ad dm̃ ergo qͥ ⁊ tacentiũ
corda cognoseit. loqui nr̃m est ñ uocib guituris id qđ̵ senti
mus ꝓdere: s promptis ad illum desideriis inhiare. E qr ideo
quisq interrogat. ut discere ualeat qd̵ ignorat: hominem dm
interrogare ẽ. in conspectu eiꝰ nescientẽ se eognoscere. Respon¬
dere autẽ dei ẽ : eũ qͥ se humilit̾ nescientẽ cognouerit. occultis
inspirationib erudire. Ait gͦ beatus iob. audi ⁊ loquar. Ac si di:¬
ceret. Misericordit desideria mea ꝑcipe: ut dũ hȩc tua pietas ꝑ¬
cipiens adiuuat. adiuta ã te multipliciora consurgant. Bona
quppe uota qͦtiens effectũ ꝑcipͥunt: multiplicantur. Unde alias

Expanded text:
et scientiam suam ultra modum excessisse se credidit, quia in et scientiam suam ultra modum excessisse se credidit, quia in Audire nostrum est sono aliunde venienti aurem alio positam commodare. At contra Deo, cui nil extra est, audire proprie est sub semetipso surgentia desideria nostra percipere. Ad Deum ergo, qui et tacentium corda cognoscit, loqui nostrum est non vocibus gutturis d pro mentis ad illum desideriis inhiare. Et quia ideo quisquis interrogat ut discere valeat quod ignorat, homini Deum interrogare est, in conspectu ejus nescientem se cognoscere. Respondere autem Dei, est eum qui se humiliter nescientem cognoverit occultis inspirationibus erudire. Ait ergo beatus Job: Audi, et ego loquar. Ac si diceret: Misericorditer desideria mea percipe, ut dum haec tua pietas percipiens adjuvat, ad te multipliciora consurgant. Bona quippe vota quoties effectum percipiunt, multiplicantur. Unde alias
Abbreviated transcription (Latin):
tur  uł qͥd st̃ ale animalũi: nͥ scõꝵ con tẽplationes tos ad cȩles¬
tia sublimantes:s cũ fit uox suꝑ fir am̃tum. qd erat suꝑ
caput eoꝵ. stantes submittunt alas suas: qi cũ internam uoc̃ẽ
suꝑne sapientiȩ audiunt. quasi uolatus sui alas deponunt: qͥa
undelicet ipsam ueritatis altitudinẽ. minꝰ se contẽplari posse
cognoscunt. Ad uocem gͦ desuꝑ uenientẽ alas deponere ẽ. cog¬
nita suꝑna potestate uurtutes ꝓpͥas humiaro:i consideratio
ne creatoris nichil de se alud quã abiecta sentire. Sc̃i uiri itaq
dũ diuinitatis sententias audiunt. quantomagis contẽplando
ꝓficiunt. tanto amplius despiciendo qd st̃. aut nil aut ꝓpe
nil. se eẽ cognoscunt. Respondeat gͦ diuinis sermonib beatus
Siob: ⁊ sapient̾ ꝓficiens stultũ se ẽẽ dep̾hendat dicens. Insipi¬
Sent̃ locutus sum: ⁊ que tltra modũ excederent scientiam
meam. Eere tanto se amplĩ cedarguit: quanto amplĩ ꝓficit.

Expanded text:
ntemplationes eos ad coelestia sublevantes? Sed cum fit vox supra firmamentum, quod super caput eorum est, stantes submittunt alas suas, quia cum internam vocem supernae sapientiae audiunt, quasi volatus sui alas deponunt, quia videlicet ipsam veritatis altitudinem minus se contemplari posse cognoscunt. Ad vocem ergo desuper venientem alas deponere est cognita superna potentia, virtutes proprias hne creatoris nil de se aliud quam abjecta sentire. Sancti itaque viri dum divinitatis sententias audiunt, quanto magis contemplando 1145 proficiunt, tanto amplius despiciendo quod sunt, aut nihil, aut prope nihil se esse cognoscunt. Respondeat ergo divinis sermonibus beatus Job, et sapienter proficiens, stultum se esse deprehendat, dicens: Insipienter locutus sum, et quae ultra modum excederent scientiam meam. Ecce tanto se amplius redarguit, quanto amplius proficit,
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc in expulsione pristini. flatus unus quasi anxietatis nr̃e ce
nem nos littoris impellit. Igit᷑ postquã fideli famulo dñs le¬
iuathan hostis eiꝰ quam sit ⁊ fortis ⁊ callidus ostendit. dñ ui¬
res illius subtilit̾ fraudesq patefec̃: beatus iob ad utraq respondit
manes qͥppe iuires eiꝰ intulit. scio qi om̃ia potes: contra nͦ occultas
machinationes illiꝰ fubiunxit. ⁊ nulla te latet cogitatio. Unde &
um absq scientia : absq scientia eiũ leuiathan celat consilium:
qr quãuis contra infirmitatẽ nr̃am multis fraudib occultetur
consiliũ: qi licet tẽptatos lateat. latere tam̃ ꝓtectorẽ. ñ potest
temptattiꝵ Igit᷑ audica fortitudine ⁊ calliditate diaboli. audita
etiã creatoris potentia. que uillũ ualent̃ repͥmit. ⁊ nos miscc̃it

Expanded text:
adhuc ex impulsione pristini flatus imus. Quasi anxietatis nostrae adhuc ex impulsione pristini flatus imus. Quasi anxietatis nostrae nem nos littoris impellit. Igitur postquam fideli famulo Dominus Leviathan hostis ejus quam sit et fortis et callidus ostendit, dum vires illius subtiliter fraudesque patefecit, beatus Job ad utraque respondit, manes quippe vires ejus intulit: Scio quia omnia potes; contra occultas vero machinationes illius subjunxit: Et nulla te latet cogitatio. Unde etum absque scientia? Absque scientia enim Leviathan celat consilium; quia quamvis contra infirmitatem nostram multis fraudibus occulteturconsilium, quia licet tentatos lateat, latere tamen protectorem non potest tentatorum. Igitur audita fortitudine et calliditate diaboli, audita etiam creatoris nostri potentia, quae et illum valenter reprimit, et nos misericorditer
Abbreviated transcription (Latin):
Ex fructio eoꝵ cognoscetis tos. Ne gͥ nos leuiathan istĩ memb
uł mira faciendo falleuent: aꝑtum signũ dñs qͦ dep̃hendi nale¬
ant demonstrauit auens. Ipse ẽ rex suꝑ unuiersos filios suꝑbiȩ
Quia ⁊ si quando ficꝰtã speciem humilitatis assumunt. semetip¬
sos tam̃ elare in om̃ib nequaquã posst: qr eoꝵ suꝑbia diu la¬
tere ñ sustinens: ⁊ cũ ex ali a tegitur. ex alia actione denuda¬
tur. Qui uͦ sub rege humilitatis militant. semꝑ pauidi atq ex
om̃i latere curcumspecti aduersũ iaclã elationis pugnant: ꝙ
quasi contra uenientes icꝰtus solũ magis in suo corpore ocłm
custodiunt. dũ in semeripsis pͥncipaliter humilitatẽ tuentur¬
& locis difficiliorib ꝑtracꝰtatis. mnys obscira
sunt quȩ suꝑst. libet hunc indulgentius remis¬
suisq transcuroert. Nelut ẽ men¬
so enim magno mari tãmquã litus cernimꝰ: ⁊ mtentionis
nr̃s uela deponentes. ñ eodem qͦ prĩ impitu ducmi. Sed tam̃¬

Expanded text:
Ex fructibus eorum cognoscetis eos . Ne igitur nos Leviathan istius membra vel mira faciendo fallerent, apertum signum Dominus quo deprehendi valeant demonstravit, dicens: Ipse est rex super universos filios superbiae. Qui etsi quando fictam speciem humilitatis assumunt, semetipsos tamen celare in omnibus nequaquam possunt, quia eorum superbia diu latere non sustinens, cum ex alia tegitur, ex alia actione denudatur. Qui vero sub rege humilitatis militant, semper pavidi, atque ex omni latere circumspecti, adversum jacula elationis pugnant, et quasi contra venientes ictus solum magis in suo corpore oculum custodiunt, dum in semetipsis principaliter humilitatem tuentur locis difficilioribus pertractatis, minus obscura sunt quae supersunt, libet hunc indulgentius remissiusque transcurrere. Velut emenso enim magno mari, jam littus cernimus, et intentionis nostrae vela deponentes, non eodem quo prius impetu ducimur, sed tam