comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sinctionis ꝑ mansu& udinem tẽperautt
n iam pro culpa mortan carnis
itiferri constituit: sed mors spiritus
quantũ timenida ess& indicauit.
itiluice pro cildubio umbrã mortis
prodixit Ista & enim mors in qua
ciro separatur abanima umbra
illius mortis ẽ: in qua anima sepa.¬
ratur adõ: Ini luce ergo umbra
mortis producitur: cũ intellecta
morte sp̃s. mors carnis mixume
timetur Quod tamen & aliter
itellegi potest Principes & eni
non inmerito uocantur. quia mig¬
no consilii iudicio. suis semꝑ cogi¬
tationibus principantur : Omnes¬
q stultos motds. potestate sapiex¬
tiae conprimunt Sed sepe contin.¬
git ut in occulto animus de ipsa
sua sapientia in elationis fastu sub¬
leu& ur: & sub eis uitiis corruat.
dequib se uictorem fuisse guidebat:
Recte ergo dicitur: Effundit despec¬
tionem suꝑ prixicipes: Sed quia
non numquã hii qui ixi uitiis iace¬
re uidentur. adpaenitentiae lamen.¬

Expanded text:
sanctionis per mansuetudinem temperavit, sanctionis per mansuetudinem temperavit, nec jam pro culpa mortem carnis inferri constituit, sed mors spiritus quantum timenda esset indicavit, in lucem procul dubio umbram mortis produxit.  Vet. XXII.  Ista enim mors in qua caro separatur ab anima umbra illius mortis est in qua anima separatur a Deo. In lucem ergo umbra mortis producitur, cum, intellecta morte spiritus, mors carnis minime timetur. Quod tamen et aliter intelligi potest. Principes etenim non immerito vocantur qui magno consilii judicio suis cogitationibus semper principantur, omnesque stultos motus potestate sapientiae comprimunt. Sed saepe contingit ut in occulto animus de ipsa sua sapientia in elationis fastum sublevetur, et sub eis vitiis corruat, de quibus se victorem fuisse gaudebat. Recte ergo dicitur: Effundit despectionem super principes. Sed quia nonnunquam hi qui in vitiis jacere videntur ad poenitentiae lamen
Abbreviated transcription (Latin):
ti tribuit : atq ex his quae infidlib
abstulit. mentes fidelium ornauit.
U nde & scriptũ est. Et species domus.
diuidere spolia Cum enim uirtu¬
tum spolia a iudaxis abstilit: do¬
mui cordis gentilium quã ꝑfidem
in habitare dignatus: speciem do¬
norũ dedit: Quod udelie& gestũ ẽ.
cñ uerba dĩ & iuscorũ populus ad
solam litteram quax occidit acciper&.
ditur: Qui reuelat profunda de
bram mortis Cum enim quaȩq mis¬
aca de occultis proph& arũ uerbis
acredentibus agnoscuntur. quid
aliud quã profunda detenebris
ueritas. discipulis in parabolis lo.¬
quens ait: Quod dico uobis inte.¬
nebris. dicite inlumine Cũ enim
mysticos allegoriarũ nodos ꝑ expla¬
nationem soluimꝰ : in lumine dicimꝰ.
quod intenebris audimus: Ulmbra
aut̃ mortis erat legis duritia: quae
unũ quẽq peccantem morte corpo.¬
ris puniri sanciebat: Sed post quã
redemptor rir asperitatẽ legilis

Expanded text:
ti tribuit, atque ex his, quae infidelibus ti tribuit, atque ex his, quae infidelibus abstulit, mentes fidelium ornavit. Unde et scriptum est: Speciei domus dividere spolia. Cum enim virtutum spolia a Judaeis abstulit, domui cordis gentilium, quam per fidem inhabitare dignatus est, specie donorum dedit, quod videlicet gestum est cum verba Dei et Judaeorum populus ad solam litteram, quae occidit, acciperet qui reuelat profunda de bram mortis: tica de occultis prophetarum verbis a credentibus agnoscuntur, quid aliud quam profunda de tenebris Veritas discipulis in parabolis loquens, ait: Quod dico vobis in tenebris, dicite in lumine . Cum enim mysticos allegoriarum nodos per explanationem solvimus, in lumine dicimus quod in tenebris audivimus. Umbra autem mortis erat legis duritia, quae unumquemque peccantem morte corporis puniri sanciebat. Sed postquam Redemptor noster asperitatem legalis
Abbreviated transcription (Latin):
asunt dona qua̧ nos muniunt. Na
quae ornant: Proph&i& quippe
doctrina. genera linguarũ. cura¬
tionũ uirtus. quasi quaedam moc¬
nia meritis sunt: quae & siquisq non
habeat. stare munitus ꝑfidem & iusti¬
tiam potest. quãuis ornatus uirtu.¬
tũ altitudine minime esse uideatur.
Spes uero. fides. & caritas. Non nr̃a moe¬
nia. sed munitiones sunt : quaesi ha¬
bere negligimꝰ. hostilib insidiis pate¬
mus Deuidea ergo quia prophetie
Rdq doctrinam. uel miraculorum
signa abstulit: ogenia pracipitauit:
Quia uero spem. fidem. atq caritatem.
propter eius duritum auferrt ꝑmisit.
mnunitiones eius dissipare studuit:
Rectus uero ordo seruatus est: ut
prius menia. & post munitiones
dissipate dicerentur: Quia cum
peccatrix anima relinquse ur. pri¬
us ab ea uirtutũ doria quae admi.¬
nifestationem sp̃s datasunt: & post¬
modũ. spei.fidei. atq caritatis
fundamexita destruuntur: Quae
cuncta dñs aꝑfidis ab lata gentilita.¬

Expanded text:
a sunt dona quae nos muniunt, alia a sunt dona quae nos muniunt, alia quae ornant. Prophetica quippe doctrina, genera linguarum, curationum virtus, quasi quaedam moenia mentis sunt. Quae etsi quisque non habeat, stare munitus per fidem et justitiam 376 potest, quamvis ornatus virtutum altitudine minime esse videatur. Spes vero, fides, et charitas, non nostra moenia, sed munitiones sunt; quae si habere negligimus, hostilibus insidiis patemus. De Judaea ergo, quia prophetiam atque doctrinam, vel miraculorum signa abstulit, moenia praecipitavit. Quia vero spem, fidem atque charitatem propter ejus duritiam auferri permisit, munitiones ejus dissipare studuit. Rectus vero ordo servatus est, ut prius moenia, et post munitiones dissipatae dicerentur, quia cum peccatrix anima relinquus ab ea virtutum dona quae ad manifestationem spiritus data sunt, et postmodum spei, fidei, atque charitatis fundamenta destruantur, quae cuncta Dominus, a perfidis ablata, gentilita
Abbreviated transcription (Latin):
doctrina senũ ablata est . post quam
hanc ecclesia ex gentibus uidelic&
iuuencula accepit. quae ꝑpsalmistã
dicit Suꝑ seniores intellexi.
Quã quia oꝑ ando tenuit. qualiter
suꝑ sexuiores in tellexerit osteridit:
dũ protinus subdit dicens Quia man¬
data tua exquisiui: Quia enim stu¬
duit operando implere quod dicit: Ac¬
cepit in telligere quod docer&. Un¬
de ad huc apte. subditur. Effuridit
iudxorum popłs in legis mandata
ꝑmaner&. & cuncta gentilitas nulla
dĩ praecepta cognoscer&: & illi ꝑfi¬
dem principari uidebantur. & isti
nprofundo praessi iacuerant ꝑinfi¬
litatem. Sed cum in carnationis
nicae mysterium iudaea nega.¬
ut.ditilitas credidit &principes
in despone ceciderunt. & hu qui
oppressi culpa ꝑfidiae fuerant:
in uere fide bertate leuatisunt:
Huric uero hi ditarũ casum: loꝵ¬
ge ante hierens intuens ait.
actus est dñs uelud umicus: praeci
autẽ in urbes ornamenito t. Mu¬

Expanded text:
doctrina senum ablata est postquam doctrina senum ablata est postquam hanc Ecclesia ex gentibus videlicet juvencula accepit, quae per Psalmistam dicit: Super seniores intellexi . Quam quia operando tenuit, qualiter super seniores intellexerit ostendit, dum protinus subdit, dicens: Quia mandata tua exquisivi. Quia enim studuit operando implere quod didicit, accepit intelligere quod doceret. Unde adhuc apte subditur: CAPUTJudaeorum populus in legis mandato permaneret, et cuncta gentilitas nulla Dei praecepta cognosceret, et illi per fidem principari videbantur, et isti in profundo pressi jacuerunt per infidelitatem. Sed cum incarnationis dominicae mysterium Judaea negavit, gentilitas credidit, et principes in despectione ceciderunt, et hi qui oppressi in culpa perfidiae fuerant, in verae fidei libertatem levati sunt. Hunc vero Israelitarum casum longe ante Jeremias intuens ait: Factus est Dominus velut inimicus, praecipautem in urbibus pro ornamento sunt, mu
Abbreviated transcription (Latin):
ut: Ipsi demurido siuit ideo demindo
loquuritur: Bene ergo datur. cominu¬
tans labium ueratium: & atrinasenũ
do ueraces erant. du po.
doctrina tollitur: Quia diligente
temporalia. priorũ suorũ praecepta
minime sequuritur. Ut locum regi
minis. quasi adfructũ uoluptatis
teneant : Non ad usum laboris Quod
tameni apertius de iudris ual& in¬
telligi. qui ante incarnationem dñi
ueraces fuerunt : quia hunc uenturũ
esse crediderunt. quiadq nXciaueruN.
Sed postquã in carne apparuit. hunc
esse negauerunt Labium itaq uera.¬
tium. mutatũ est : quia quẽ ueritu.¬
rũ dixerant. negauerunt praxsentẽ :¬
& doctrina senũ ablata est. quia ne
pradixisse meminerunt Vnide &iã
helia ueniente promittitur. quod
reducat corda filiorũ ad patres eorũ:
ut doctrina senũ quae nunc ludae.¬
orum cordibꝰablata est. Tunc mise.¬
quod praedicauerunt patres Sin
uero senes eosdem quoque iuda cos
Accipimus. qui suadente ꝑfidia.
ueritatis uerbo contraire conatisunt

Expanded text:
de mundo sunt, ideo de mundo loquuntur. Bene ergo dicitur: Commutans labium veracium, et doctrinam senum do veraces erant, dum temdoctrina tollitur, quia diligentes temporalia priorum suorum praecepta minime sequuntur, ut locum regminis quasi ad fructum voluptatis teneant, non ad usum laboris. Quod tamen apertius de Judaeis valet intelligi, qui ante incarnationem Domini veraces fuerunt, quia hunc venturum esse crediderunt atque nuntiaverunt. Sed postquam in carne apparuit, hunc esse negaverunt. Labium itaque veracium mutatum est, quia quem venturum dixerant, negaverunt praesentem, et doctrinpraedixisse meminerunt. Unde etiam Elia veniente promittitur quod reducat corda filiorum ad patres eorum , ut doctrina senum quae nunc a Judaeorum corde ablata est tunc misequod praedicaverunt patres. Sin vero senes eosdem quoque Judaeos accipimus, qui, suadente perfidia, Veritatis verbo contraire conati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
concossipiseria ẽ: Ut contra frigus.
uestimerta. Contra famẽ. alimenta.
citut Sonissa cu graui labore repa¬
ritur.e tameri repurata. semꝑ in
dubiam est: Seuid hoc aliudi qũai
mottalis uit&e miscria ẽ: Quod ama¬
mus amicos. suspecti ne offendi
ualeant. formidamus inimicosiatt
securi de eis nori sumus utiq quos
formidamus. quod plerũq inimi¬
cis sic fidenter. quasi amicis loqui.¬
mur. x non nũquã pura uerba
proxnorum. & multũ nos fortasse
diligitiũ quasi uerba suscipimus
iruncorũ. et qui falli nũ quã
uel illere uolumus: ex cautela
nr̃agrauius erramus quid itaq
ho nsi humanae uitae miseria ẽ:
Quoimissa celesti patria. repulsus
hdo delectatur exilio. grauatur
e is. & tamen cogitare dissimulat
ĩa grauesit quia multa cogitan¬
ir. quod priuatus est i terno lu¬
mune. & tameni in hac uita diu
uult ꝑp&i cacitatẽ suam: quid
hoc aliud. quã depoena nr̃a nata
miseria ẽ : Sed quãuis diu hic stare¬

Expanded text:
concessa, miseria est: ut contra frigus concessa, miseria est: ut contra frigus vestimenta, contra famem alimenta, titur, amissa cum gravi labore reparatur, et tamen reparata semper in dubio est. Quid hoc aliud quam mortalis vitae miseria est? quod amamus amicos suspecti, ne offendi valeant; formidamus inimicos, atque securi de eis non sumus utique quos formidamus, quod plerumque inimicis sic fidenter quasi amicis loquimur, et nonnunquam pura verba proximorum, et multum nos fortasse diligentium quasi verba suscipimus inimicorum; et qui falli nunquam vel fallere volumus, ex cautela nostra gravius erramus. Quid itaque hoc, nisi humanae vitae miseria est? quod amissa coelesti patria repulsus homo delectatur exsilio, gravatur curis, et tamen cogitare dissimulat quam grave sit, quia multa cogitantur, quod privatus est interno lumine: et tamen in hac vita diu vult perpeti caecitatem suam. Quid hoc aliud, quam de poena nostra nata miseria est? Sed qua
Abbreviated transcription (Latin):
siritus atq irifirmus est.
ũ ques deeo quod bene agen
plius edeuatur. atq grauus in
ram cad&: Pis greus uero quiscp
lam ex eo quod male se egisse in tel¬
ligt Ad dstrictionis regulam ar¬
tius reducit: :t inde altius adius.¬
titi am proficͥit: unde ad tẽpus aius.¬
titia cecidisse uidebatur. Qua mre
perte dictur: Melior est iniquitas
uri : quã bene faciens mulier: Quia
non nunquã &iam culpa fortium oc¬
casio uirtutis fit: & uirtus infirmo¬
rũ occasio peccati Hoc igitur loco
mulieris nomine: quid nisi i firmi¬
tas designatur. cũ dicitur: Homo
piatus de muliere: Acsi aptius dica¬
tur. Quid inse habebit forticudinis.
qui natus c̃ exinfirmitate: breuꝗ
uiuens tẽpore: repl&us multis mise¬
riis Ecce sc̃i uiri uocib poena homss¬
nib breniter ẽ expressa: quia &
angustatur aduitã: & dilataturs
miseriam Si enĩ subtiliter cor¬
der&ur. omne quod hic agitur. oe
na msseriae est. Ipsi & enim cosup.¬
tioni citnis seruire ad necessar atq

Expanded text:
scretus atque infirmus est, nonnunquam de eo quod bene egerit amplius elevatur, atque gravius in culpam cadit. Discretus vero quisque, etiam ex eo quod male se egisse intelligit, ad districtionis regulam arctius se reducit; et inde altius ad justitiam proficit, unde ad tempus a justitia cecidisse videbatur. Qua in re recte dicitur: Melior est iniquitas viri, quam benefaciens mulier, quia nonnunquam etiam culpa fortium occasio virtutis fit, et virtus infirmorum occasio peccati. Hoc igitur loco mulieris nomine quid nisi infirmitas designatur, cum dicitur: Homo natus de muliere? Ac si apertius dicatur: Quid in se habebit fortituqui natus est ex infirmitate, brevi vivens tempore, repletus multis miseriis? Ecce sancti viri vocibus poena hominis breviter est expressa; quia et angustatur ad vitam, et dilatatur ad miseriam. Si enim subtiliter consideretur, quod hic agitur, poena et miseria est; ipsi etenim corruptioni carnis servire ad necessaria atque
Abbreviated transcription (Latin):
infert. sapientũ uerba pensare non
sufficit. Recte ad huc post quã silex¬
ergo correptiones meas. & iudicium
labiorũ meorũ adtendite Bene aut̃
iudiciũ intulit : quia nisi ꝑcorrep.¬
tionẽ prius tumor stulti deprimatur.
Nequaquã ꝑ intelligentiam iudici.¬
um iusti cognoscitur SEQUITUR:
Ds mendacio non ogẽ. quia ueritis
fulari do niquert auxilio falstetais.
creio ate quia ea que praus
Sc do in tel ligunt. exueritate cu¬
eri non possunt : quasi ad prolit¬
au nodiuos luminis. umibra falsto.¬
dis requirine. Et pro eo dolos lo¬
quuetur dum in fiemas metus
quintusectu illius stuta sedue¬
tione decipiunt: Seaurts¬

Expanded text:
infert sapientium verba pensare non infert sapientium verba pensare non sufficit, recte adhuc, postquam silenergo correptiones meas, et judicium labiorum meorum attendite. 36. Stultijudicium intulit, quia nisi per correptionem prius tumor stulti deprimatur, nequaquam per intelligentiam judicium justi cognoscitur. Sequitur: ? Deus mendacio non eget, quia Veritas fulciri non quaerit auxilio falsitatis . ci autem, quia ea quae prave de Deo intelligunt ex veritate tueri non possunt, quasi ad probandum radium luminis umbram falsitatis requirunt. Et pro eo 380 dolos loquuntur, dum infirmas mentes in intellectu illius stulta seductione decipiunt. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat. cum ultimi iudicii dies ad¬
uenerit : sed nunc &iam decunc¬
tis praue agentibus uel stulte seri¬
tieritibus uidicare nor cessat:
dogmatũ Quibus uidelic& uerbis
apte osteriditur. quod amici eius quass
exhereticorũ specie scĩ uiri iudiciis
aduersantur: Liqu& enim quia ca.¬
tholicaͬrum figuram non tenearit.
qui cultores ꝑuersorũ dogmatũ uo¬
cantur: Qua in re hoc quoque opor¬
t& intendi. quod mendacii ftibricato¬
res dicuntur Sicut erum aedifici¬
um lapidib: ita mendaciũ sermonib
bricatur Ubi enim non dolosa
tio. sed sensus ueritatis ẽ: quasi
sapientes: cut
domo quae s membra latrant
ignoratur. Ieũ q stultus si tacu¬
eridi utrũ sapier sit stultus als¬
conditur : si tamer lla Allaspa
loquantur Sc̃s igituamicos
suos aspiciens uelle a parerau
erant. eos ad taceridũ ammonudi
possent apparere quod erant:
cuerit : sapiens putabitur Sed quia
stultus cũ loquitur. ꝑhoc quod sua

Expanded text:
judicat, cum ultimi judicii dies adjudicat, cum ultimi judicii dies advenerit, sed nunc etiam de cunctis prave agentibus, vel stulte sentientibus judicare non cessat. dacii. --Quibus videlicet verbis aperte ostenditur quod amici ejus quasi ex haereticorum specie sancti viri judiciis adversantur. Liquet enim quia catholicorum figuram non teneant qui cultores perversorum dogmatum vocantur. Qua in re hoc quoque oportet intendi quod mendacii fabricatores dicuntur. Sicut enim aedificium lapidibus, ita mendacium sermonibus fabricatur. Ubi enim non dolosa locutio, sed sensus veritatis est, quasi sapientes. 35. domo quae intus membra lateant ignoratur, sic plerumque stultus, si tacuerit, utrum sapiens sit, an stultus, absconditur, si tamen nulla alia opera loquantur. Sanctus igitur vir amicos suos aspiciens velle apparere quod non erant, eos ad tacendum admonuit, ne possent apparere quod erant. cuerit, sapiens putabitur . Sed quia stultus, cum loquitur, per hoc quod sua
Abbreviated transcription (Latin):
adomti poteritem loquimur. ÷ qͦ
misericordiam depraecamur E
eo uero disputamus : dumnos illiu
iustitiae coni iungentes facta nr̃a
subtili indagatione discutimus
Uel certe cũ dõ disputare ẽ: eum qui
hic ei praceptis paruit. Cum illo
post modũ ad iudicandos populos iu¬
dicem uenire : sicut cuncta relinqueꝵ¬
tibus pradicatorib dicitur Clos qui
secuti estisme in regeneratione. euor
sederit filius hominis iN sede maies.
iurum accipientẽ. iudicate pupil¬
lo. & iustificate uiduam: & uenite
disputemus Rectũ quippe ẽ : ut cũ
dõ depopulis in iudicio disputent.
qui ad uerba dĩ praesens saeculum ꝑ¬
fecte derelinquunt: Loqui ergo
ad orationẽ: disputare. adiudicium
ꝑtin&: Uir igitur sc̃s modo ad om¬
rupotentẽ loquitur. Ut cũ omni¬
potente post modum disput&. Quia
ille cũ dõ postmodũ iudex uenit.
quihic ei modo iti prace familiaris
extiterit Sed sca ecclesia cuuis
sepe iam beati iob speciem tenere
pradiximus. Non solũ tunc de iniquis

Expanded text:
Omnipotente loquimur dum ejus misericordiam deprecamur; cum eo vero disputamus dum, nos illius justitiae conjungentes, facta nostra subtili indagatione discutimus. Vel certe 379 cum Deo disputare est eum qui hic ejus praeceptis paruit cum illo postmodum ad judicandos populos judicem venire, sicut cuncta relinquentibus praedicatoribus dicitur: Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit Filius juriam accipientem, judicate pupillo, et justificate viduam, et venite, disputemus . Rectum quippe est ut cum Deo de pupillis in judicio disputent qui ad verba Dei praesens saeculum perfecte derelinquunt. Loqui ergo ad orationem, disputare ad judicium pertinet. Vir igitur sanctus, modo ad Omnipotentem loquitur, ut cum Omnipotente postmodum disputet, quia ille cum Deo postmodum judex venit, qui hic ei modo in prece familiaris exstiterit. Sed sancta Ecclesia, cujus saepe jam beatum Job speciem tenere praediximus , non solum tunc de iniquis
Abbreviated transcription (Latin):
benedictionẽ. reprobatus est.
Non enim inuenit poenttentiae
locum: quã quã cum lacrimis
in quisiss& eam. Quia uidelic&
fructum Non haberit lamenta
quae student cum gemitu deside¬
rare peritura Aperire itaq: isaac¬
nec filio potuit: quẽ ds omnipo¬
tens iusto iudicio in suae mali¬
tiae carcerẽ in dusit: SeQUIIUR

Expanded text:
benedictionem, reprobatus est. benedictionem, reprobatus est. Non enim invenit poenitentiae locum, quanquam cum lacrymis inquisisset eam, quia videlicet fructum non habent lamenta, quae student cum gemitu desiderare peritura. Aperire itaqnec filio potuit, quem Deus omnipotens justo judicio in suae malitiae carcere inclusit. + Sed, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ut quod exitũ putant. hoc in clu¬
sionẽ in ueniant. Sic uidelicet
reprobus iudas. cũ mortem sibi con¬
tra peccatũ iritulit. ad aeternȩ
mortis supplitia ꝑuenit. & peius
tpicato penituit qua percauit.
Bicatur ergo. Sun cluserit homi¬
nem. nullus est qui aperiat: Qua
sicut nemo obsist& largitati uo¬
carttis ita nullus obuiat iustitia
relinquentis in cludere itaque
di ẽ. clausis non aperire Unde¬
& ad moysen dicitur defaraone:
Ego obdurabo cor eius Obdurare
quippe ꝑ iustitiam dicitur
quando cor reprobũ ꝑ grãm non
hanc in clusionem isaac primo¬
genitos uoluit. cũ hunc fratri
praeponere benedicendo conatusẽ
sed filiũ quẽ pater uoluit. dñs
reprobauit & quem dñs uoluit.
pater &iam Nolendo benedixit:
Vt qui iam primogenita fratripro
esca uerididerat. primogenito¬
rũ benedictionẽ non acciper&:
quã excupidine gulae reliquis¬
s&. Qui terrena ambiens fugiti¬
ua sequens: hereditare cupiens

Expanded text:
ut quod exitum putant, hoc incluut quod exitum putant, hoc inclusionem inveniant. Sic videlicet reprobus Judas, cum mortem sibi contra peccatum intulit, ad aeternae mortis supplicia pervenit, et pejus cato poenituit quam peccavit. Dicatur ergo: Si incluserit hominem, nullus est qui aperiat. Quia sicut nemo obsistit largitati vocantis, ita nullus obviat justitiae relinquentis. includere itaque Dei, est clausis non aperire. Unde ad Moysen dicitur de Pharaone: Ego obdurabo cor ejus. Obdurare quippe per justitiam dicitur Deus, quando cor reprobum perhanc inclusionem Isaac primogenito filio voluit, cum hunc fratri praeponere benedicendo conatus est . Sed filium quem pater voluit Dominus reprobavit, et quem Dominus voluit pater etiam nolendo benedixit , ut qui jam primogenita fratri pro esca vendiderat primogenitorum benedictionem non acciperet, quam ex cupidine gulae reliquisset: qui terrena ambiens, fugitiva sequens, haereditare cupiens
Abbreviated transcription (Latin):
minime auditur. dũ non num qua
ipse quoq dñs in his quae loqutaus
resistentium moribus in pugnatur:
ine est enim quod caiti & diuina
uoce ammoneri potuit: & mutar
non potuit Quia exigente cuba
malitiae. iam itttus ds cor relique¬
rat cui foris ad testimonium uerba
faciebat Bene autẽ subditur
imcluserit hominem nallus est
qui aperiat: quia omnis homo
quã consciertiae suae carcerem fictt.
ut hunc animi featus praemat. & ian
si nemo exterius accus&: Quicum
iudicante do in malitiae suae caeci¬
tate relinquitur: quasi intra se¬
m& ipsum clauditur. ne euadendi
locum inueniat: quẽ in uenire
minime meretur Nam saepe r̃¬
nulli aprauis actibus exire cupi¬
unt: sed quia eorun dem actuum
pondere pramuntur. in male cori¬
suetudinis carcere in clausi. a sem&¬
ipsis exire non possunt Et qui¬
dam culpas proprias punire cupi¬
entes : hoc quod recte se agere aes¬
timant. in grauioribus peccatis
uertunt: Eit que modo miserabili:

Expanded text:
minime auditur, dum nonnunquam minime auditur, dum nonnunquam ipse quoque Dominus in his quae loquitur resistentium moribus impugnatur. Hinc est enim quod Cain et divina voce admoneri potuit, et mutari non potuit, quia exigente culpa malitiae, jam intus Deus cor reliquerat, cui foris ad testimonium verba faciebat. Bene autem subditur: Si incluserit hominem, nullus est qui aperiat. Quia omnis homo quam conscientiae suae carcerem facit, ut hunc animae reatus premat, etiam si nemo exterius accusat. Qui cum judicante Deo in malitiae suae caecitate relinquitur, quasi intra semetipsum clauditur, ne evadendi locum inveniat, quem invenire minime meretur. Nam saepe nonnulli exire a pravis actibus cupiunt; sed quia eorundem actuum pondere premuntur, in malae consuetudinis carcere inclusi, a semetipsis exire non possunt. Et quidem culpas proprias punire cupientes hoc, quod recte se agere aestimant, in gravioribus peccatis vertunt, fitque modo miserabili,
Abbreviated transcription (Latin):
Aliũ uidelic&: quia disponit sua.
ut quod liquando tardius delin¬
quentes ꝑdnit: Non quia iniquo¬
rum culpa conspicitur. sed ut
damnationis eor sententia: quae
pro agenda paentatia differtur.
quasi tarda. ex consia prodire uide¬
aperta sententia in dicaoc apud
Si destruxerit: Nemo est qui aedhi&.
si in cluserit hominem: nullus est
nũ cor destruit: cum relinquit.
A edificat dum replet Neque enim
humanam menitẽ debellando des¬
truit. sed recedendo: quia ad ꝑditio¬
nem suam. sufficit sibi dimissa.
Unde plerumq fit. ut cũ audientis
cor. exigentib culpis omnipotentis
dĩ grã non repl&ur. in cassum ex¬
terius a praedicatore moneatur: quia
mutum est os omne quod loquitur.
si ille interius in corde non clam&:
qui aspirat uerba quae audiuntur
uerit domũ: in uarũ laboranit qui
aedificant eam hinc salomori dict:
Consi dera opadi. quod riemo possit cor¬
rigtre. quẽ ille despexerit: Hec
mirum si acorde reprobo pradicator

Expanded text:
consilium videlicet, quia disponit sua; consilium videlicet, quia disponit sua; ut quod aliquando tardius delinquentes percutit, non quia iniquorum culpa non conspicitur, sed ut damnationis eorum sententia, quae pro agenda poenitentia differtur, quasi tarda ex consilio prodire videaperta sententia indicat, hoc apud Si destruxerit, nemo est qui aedificet; si incluserit hominem, nullus est t, Deus humanum cor destruit cum relinquit, aedificat dum replet. Neque enim humanam mentem debeliando destruit, sed recedendo, quia ad perditionem suam sufUnde plerumque fit ut cum audientis cor exigentibus culpis omnipotentis Dei gratia non repletur, incassum exterius a praedicatore moneatur, quia mutum est os omne quod loquitur, si ille interius in corde non clamet, qui aspirat verba quae audiuntur. verit domum, in vanum laborant qui aedificant eam . Hinc Salomon dicit: Considera opera Dei quod nemo possit corrigere quem ille despexerit . Nec mirum si a corde reprobo praedicator
Abbreviated transcription (Latin):
gantiam reprobat Quia aliud ẽ
de dõ aliquid scire : aliud uero
hoc quod cognoscitur. fauce in tel¬
ligentiae gustare Recte ergo di¬
citur Nonne auris uerba di uidi.¬
cat. & fauces comedentes siporem:
Acsi aperte arrogantibus diceretur:
Doctrinae uerba quae uobis usq
ad aurem ueniunt: mihi & iam
ꝑsaporem intimũ in telligentiae
fauces tangunt Quia uero infir-¬
ma a& as. &iam cum recte sapit.
ad precli candum non debet in cau.¬
te prosilire: Subditur: Hanti.
in sapientiae radice solidata sunt.
rimento actuum conualescunt
Sed quia multis & longior uita tri¬
buitur. & sapientiae gr̃a xon
confertur. Recte adhuc in cuius
iudicio ipsa dona pendeant demons¬
tratur. dum subditur: Apud ipsuo¬
amus N amĩ paulus quoque np̃o
r tellectui. ad testatur dicens
quia apud ipsum semꝑ est: quia in
principio erat uerbũ. & uerbũ erat
apud dm̃. & ds erat uerbũ. Hab&
utẽ ds consilium & ini telligentũ.

Expanded text:
gantiam reprobat, quia aliud est gantiam reprobat, quia aliud est de Deo aliquid scire, aliud vero hoc quod cognoscitur fauce intelligentiae gustare. Recte ergo dicitur: Nonne auris verba dijudicat, et fauces comedentis, saporem? Ac si aperte arrogantibus diceretur: Doctrinae verba, quae vobis usque ad aurem veniunt, mihi etiam per saporem intimum intelligentiae fauces tangunt. Quia vero infirma aetas, etiam cum recte sapit, ad praedicandum non debet incaute prosilire, recte subditur: CAPUT in sapientiae radice solidata sunt, rimento convalescunt. Sed quia multis et longior vita tribuitur, et sapientiae gratia non confertur, recte adhuc in cujus judicio ipsa dona pendeant demonstratur, dum subditur: CAPUT VItiamus. Nam Paulus quoque nostro intellectui attestatur, dicens: qui apud ipsum semper est, quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Habet autem Deus consilium et intelligentiam:
Abbreviated transcription (Latin):
quãus ipsa sibim & num quã
sit dissimilis. ꝑnos tamen diuer¬
sa. & dissimilia semꝑ oꝑetur.
Quatenus istae sapientiae. ille
scientiae donũ ꝑcipiat Iste ge¬
nera linguarũ: ille gr̃ã cura.¬
uerba di iudicat. & fauces co:¬
medentis saporem : Etiam dee.¬
lectis ac reprobis aliquid innu.
ene uidetur: quia uerba sapi¬
entiae quae reprobi audiunt.
electi non solum audiunt. sed
& iam gustant: ut eis in corde
sapiat qđ reproborũ ñ mexitibis
seci solĩꝑ modo aurs sonit:
Aliud nam̃que est riominaũ cibũ
audire. Qum modo: Alud uero &e iã
gustare. Electi itaq cidu sapi¬
entiae sic audiunt ut degunt:
quia hoc quod audiunt eis ꝑan
rem medullitus sapit Reprobo¬
rum uero scientia usq ad cogni¬
tionem sonitus tenditur: ut qui¬
dem uirtutes audiant. sed tam̃
corde frigido qualiter sapiant
ignorent: Quibus uidelicet uer¬
bis. beatus iob amicorum suorum
imperitiam. & eorum qui dedoc¬
trina sapientiae in flantur arro¬

Expanded text:
quamvis ipsa sibimet nunquam quamvis ipsa sibimet nunquam sit dissimilis, per nos tamen diversa et dissimilia semper operetur, quatenus iste sapientiae, ille scientiae donum percipiat; iste genera linguarum, ille gratiam curaverba dijudicat, et fauces comedentis, saporem, etiam de electis ac reprobis aliquid videtur innuere, quia verba sapientiae, quae reprobi audiunt, electi non solum audiunt, sed etiam gustant, ut eis in corde sapiat quod reproborum non mentibus, sed solummodo auribus sonat. Aliud namque est nominatum cibum audire solummodo, aliud vero etiam gustare. Electi itaque cibum sapientiae sic audiunt, ut degustent, quia hoc quod audiunt eis per amorem medullitus sapit. Reproborum vero scientia usque ad cognitionem sonitus tenditur, ut quidem virtutes audiant, sed tamen corde frigido qualiter sapiant ignorent. Quibus videlicet verbis beatus Job amicorum suorum imperitiam, et eorum qui de doctrina sapientiae inflantur arro
Abbreviated transcription (Latin):
lum latet quod quinque sensus
corporis nr̃i uidelicet uisus. au.¬
ditus. gustis. odoratus. & tactus.
in omne quod sentiunt. atq dis¬
cernunt uirtutem dis cretionis &
sensus acerebro trahunt Et cũ
unus sit iudex sensas rebri quiui¬
trinsecus praeside ꝑnieatus tamen
proprias sensus quinqui discernit:
Dõ mira operante : utneque oculus
audiat. fieque auris uideat. neq
os ol facut. Neque naris gust&.¬
tieq maius odorentur Ꝙ̾ cum
per unim sensum cerebri omnia
dispoluntur : quilibet tamen ho.¬
rum sensus aliud facere non po¬
tes. praeter id quod ex dispositi.¬
ore conditoris accepit Existis
erigo corporalibus exterioribus.
in teriora & spiritalia colligen¬
dasunt. ut ꝑ id quod in nobis pub¬
licum ẽ. transire debemus
ad secre tum quod in nobis et.
& nos m& ipsos latet Intuen
sapientia: alium minus. alium
maius iN habitatat Alii hoc: alii
aliud praestat Et quasi cerebri
more. nobis ma̾ ipsis uelud qui¬
busdam sensibus uttratur ut

Expanded text:
lum latet quod quinque sensus corporis nostri, videlicet visus, auditus, gustus, odoratus et tactus, in omne quod sentiunt atque discernunt, virtutem discretionis et sensus a cerebro trahunt. Et cum unus sit judex sensus cerebri qui intrinsecus praesidet, per meatus tamen proprios sensus quinque discernit, Deo mira operante, ut neque oculus audiat, neque auris videat, neque os olfaciat, neque nares gustent, neque manus odorentur. Et cum per unum sensum cerebri omnia disponantur, quilibet tamen horum sensus aliud facere non potest, praeter id quod ex dispositione conditoris accepit. Ex istis ergo corporalibus et exterioribus, interiora et spiritalia colligenda sunt, ut per id quod in nobis publicum est transire debeamus ad secretum quod in nobis est et nosmetipsos latet.  Vet. sapientia, alium minus, alium magis inhabitat; alii hoc, alii illud praestat, et, quasi cerebri more, nobismetipsis velut quibusdam sensibus utitur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
cũ diuina uoce dr̃. Diliges dñm dm̃tuũ
extoto corde tuo. ⁊ extota anima tua
& extota uirtute tua: Atq inox subdit᷑
Diliges ꝓximũ tuũ: sicut te ipsũ. Quie¬
nĩ ꝑuersa de dõ ꝑuersa sentit: liquet
ꝓfecto. qr dm̃ ñ diligit: Iuiuͦ de dõ rec¬
ta sentiens a scẽ eccłȩ unitate diuisus ÷:
constat qr ꝓximũ ñ amat. quẽ habe
ꝑuersa sentiendo. seu errore scis matis
ꝓximũ ñ diligendo diuidit᷑: caritti¬
tis huiꝰ gr̃a pͥuatur. deqͣ hoc qđ p̾mi¬
ce diceret Extralocũ suũ conflationis
mͥ ignuis adhibitꝰ. torm̃to me cruciat:
mundatione ñ purgat: hunc ostis scẽ pa¬
tis amatores. sũmo studio locũ quȩrte
hunc quȩrentes inueniunt. hunc ungs¬
nentes tenent: scientes peccator uł
nisi incatholicȩ matris sinu: quando
nisi anite uenturi exitꝰ oiem : qr ecce nc̃
tempꝰ accȩ tabile: ecce nun diessalu
sclutis: Et queritȩ dñm dũ inueniri po¬

Expanded text:
cum divina voce dicitur: « Diliges Dominum Deum tuum cum divina voce dicitur: « Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota viDiliges proximum tuum sicut teipsum . Qui enim de Deo perversa sentit, liquet profecto quia Deum non diligit. Qui vero de Deo recta sentiens a sanctae Ecclesiae unitate divisus est, constat quia proximum non amat, quem habere de Deo perversa sentiendo, seu errore schismatis proximum non diligendo, dividitur, charitatis hujus gratia privatur, de qua hoc quod praemierta voce diceret: Extra locum suum conflationis mihi ignis adhibitus, tormento me cruciat, mundatione non purgat. Hunc omnes sanctae pacis amatores summo studio locum quaerunt, hunc quaerentes inveniunt, hunc invenientes tenent: scientes, peccatorum nisi in catholicae matris sinu? Quando, nisi ante venturi exitus diem? Quia, Ecce nunc tempus acceptabile: ecce nunc dies salutis . Et: Quaerite D
Abbreviated transcription (Latin):
quęrite : hanc fornacẽ qua a urũ apte
purgari ualeat inuenite Una ẽ eccła
inqua qͥsqͥs conflari ualuerit. ab om̃i eti¬
am poterit peccatoꝵ sorde purgari. Si
quio ꝓdõ amaritudinis. siquid tribula¬
tionis extra hanc positi sustinetis: incen¬
di potestis tantũ modo ñ purgari Di¬
cat hieremias. dicat: quo modo c̃flatio¬
nis ur̃e ignis. om̃i uirtute sit uacuan¬
dus: Frustra conflauit conflator: ma¬
licie enim eoꝵ ñ sunt consiunte: Ecce
ignis exterius conflaus. ⁊ dure passio¬
nis ad mouet pęnã: ⁊ tam̃ erroris ñ
exqͦqͥt culpã &tormenta crudeliũ
menta meritorũ: Huius etiã conflatio
nis quȩ extra catholicã toleratur ec¬
cłam. quã nullius omino uirtutis sit
ta de auctore tenent : sed unitatẽ cũ
fr̃ibꝰ tͥenent: Ili errore fidei: isti uero
scimatis ꝑpetracione diuisi sunt Un¬
de ⁊inipsa prima parte decalogi.
utrarũq partiũ culpe reprimũntur

Expanded text:
quaerite, hanc fornacem qua aurum apte quaerite, hanc fornacem qua aurum apte purgari valeat invenite. Una est Ecclesia, in qua quisquis conflari voluerit, ab omni etiam poterit peccatorum labe purgari. Si quid pro Deo amaritudinis, si quid tribulationis, extra hanc positi sustinetis, incendi potestis tantummodo, non purgari. Dicat Jeremias, dicat quomodo conflationis vestrae ignis omni virtute sit vacuus. « Frustra conflavit conflator, malitiae enim eorum non sunt consumptae. » Ecce ignis exterius conflans et durae passionis admovet poenam, et tamen erroris non excoquit culpam; et tormenta crudelium menta meritorum. Hujus etiam conflationis ignis, qui extra catholicam toleratur Ecclesiam, quam nullius omnino virtutis sit,ta de auctore tenent, sed unitatem cum fratribus non tenent: illi errore fidei, isti vero schismatis perpetratione divisi sunt. Unde et in ipsa prima parte Decalogi utrarumque partium culpae reprimuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
cui uniuersalis ȩccła locus est tribula¬
tionẽ uob ꝑsequentib patit᷑. sed acune¬
tis peccatoꝵ sordibꝰ ꝑsecutionis ur̃ȩ
igne purgatur Unde scriptũ ÷ Inigne
ꝓbatur aurũ & argentũ: homines uͦ
receptabiles in camino humiliationis:
Quo in loco potest hoc qͦq c̃ueni edt̃ intel¬
ligi: ut de sua heretici stulta passione
uideantur increpari Nã sepe ꝓihu
multa patiunt᷑: seseq eisdẽ passionibꝰ eiꝰ
fieri martyres sꝑant Quibꝰ scĩ uiri uoce
nunc dicit᷑: auro locus ẽ: in qͦ conflatur.
Nã iuxta hoc qđ etia ⁊ ante nos dictũ est:
qͥsqͥs extra ȩccłȩ unitatẽ patit᷑. penas
pati potest. martyr fieri ñ potest: qr au¬
ro locus ẽ. in qͦc̃flatur. Quid ittiq ad hȩc
heretici dicitis: conflari ꝑafflictionẽ car¬
nis uł etiam ꝑ martyriũ uultis : sedlo¬
cũ qͦ debeatis conflari nescitis Audite
qđ scĩ p̃dicatoris uocȩ dr̃ Auro locus p̃:
in qͦ c̃ flatur. Hunc gͦ conflationis locũ

Expanded text:
us est, tribulationem vobis persequentibus patitur, sed a cunctis peccatorum sordibus persecutionis vestrae igne purgatur. Unde scriptum est: In igne probatur aurum et argentum, homines vero receptibiles in camino humiliationis . Quo in loco potest hoc quoque convenienter intelligi, ut de sua haeretici increpari stulta passione vidmulta patiuntur, seseque ejusdem passionis ejus fieri martyres sperant, quibus sancti viri voce nunc dicitur: « Auro locus est in quo conflatur. » Nam juxta hoc quod jam et ante nos dictum est: Quisquis extra Ecclesiae unitatem patitur, poenas pati potest, martyr fieri non potest, quia auro locus est in quo conflatur. Quid itaque ad haec, haeretici, dicitis? Conflari per afflictionem carnis ut etiam per martyrium vultis, sed locum quo debeatis conflari nescitis. Audite quod sancti praedicatoris voce dicitur. « Auro locus est in quo conflatur. » Nunc ergo conflationis locum
Abbreviated transcription (Latin):
uersu ostendit᷑ suiꝰ scissimi uiri dicta quã
mirstice sint plata: dũ parabola idest
similitudo assumta narratur. ab eo qͥ nihil
inferiꝰ ꝑ cõparationẽ uł similitudinẽ loqͥt᷑
bsit enĩ: ne hoc loco parabolã. illud mu¬
sicȩ organũ sentiamꝰ Neq enim fas ẽ. cre¬
de qđ i afflictĩo pęnarũ. musicis uteret᷑.
cũ ꝑscripturã sc̃am ueritas dicat: musica
in luctu: in portuna narratio ẽ: Nomina
tagͦ parabola. ecce texti ipso loquente
iam discimꝰ: ne uixta textũ cantũ modo
eiꝰ uba pensemꝰ Ad eã itaq similitudinẽ cunc¬
ta trahendast: qͣ figurata gcła designa¬
tur: & iiupso qͥdem locutions exordio.
dicta aꝑte ꝓlatast̃: sed subunctis obs¬
curiorib implicatur : Nã plania ut solet
locutione inchoat: s uerba sua ꝑmisti¬
cossensus. grauida narratione consũmat

Expanded text:
versu ostenditur hujus sanctissimi viri dicta quam mystice sint prolata, dum parabola, id est similitudo assumpta narratur ab eo qui nihil inferius per comparationem vel similitudinem loquitur. Absit enim ne hoc loco parabolam illud musicae organum sentiamus. Neque enim fas est credere quod in afflitione poenarum musicis uteretur, cum per Scripturam suam veritas dicat: Musica in luctu importuna narratio est . Nominata ergo parabola, ecce textu ipso loquente jam discimus, ne justa textum tantummodo ejus verba pensemus. Ad eam itaque similitudinem cuncta trahenda sunt qua figurate Ecclesia designatur. Et in ipso quidem locutionis exordio dicta aperte prolata sunt, sed subjunctis obscurioribus implicantur. Nam plana, ut solet, locutione inchoat, sed verba sua per mysticos sensus gravida narratione consumat.
Abbreviated transcription (Latin):
manu : scłariũ curarũ ardorib desi¬
deriorq anxietatib feruens. Quȩ afa¬
cie aqͥlonis suc censa dr̃: id est diaboli
suggestionibꝰ inflãmat᷑ Ipse eninuo¬
cari nomine agͥlonis solet: qͥdixit:
Sedebo in monte testamenti. in lateri¬
bus aqͥlonis: ascendã suꝑ altitudinẽ
nubiũ. Abhuiꝰ igit᷑ urentis uenti.
unius cuiꝰq mens electi ad ustione tẽ¬
tatur: quando in ea uiciorũ feruor
extinguit᷑. & desiderioꝵ carnaliũ
flamã frigescit Unde ⁊ sc̃a eccła
insponsi sui laudibꝰ leta clamat: Sub
umbra illius quã desiderauerã sedi
De huiꝰ ardoris temperie: ei ꝑfsaiam ꝓ¬
mittente dño dr̃. Prosaliuncula as¬
cendet abies: ⁊ ꝓurtica crescet mrrtꝰ
ꝓ saliuncula namq ascendit abies: dũ
exorit᷑:. Urtica uͦ ignee omnino natu¬
uirtutis: Pro urtica igitur crescit mrr¬
tus: cũ ustoꝵ m̃tes ã prurigine ⁊ ar¬
dore uitiorũ. ad cogitatiõnũ tẽperi¬
em tranqͥllitatemq ꝑueniunt. dũ

Expanded text:
anum, saecularium curarum ardoribus, desideriorumque anxietatibus fervens. Quae a facie Aquilonis succenditur, id est diaboli suggestionibus inflammatur. Ipse enim vocari nomine Aquilonis solet, qui dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium . Ad hujus igitur urentis venti uniuscujusque electi mens adustione temperatur, quando in ea vitiorum fervor exstinguitur, et desideriorum carnalium flamma frigescit. Unde et sancta Ecclesia in sponsi sui laudibus laeta clamat: Sub umbra illius quem desideraveram sedi . De hujus ardoris temperie ei per Isaiam promittente Domino dicitur: Pro saliunca ascendet abies, et pro urtica crescet myrtus . Pro saliunca namque in ea ascendit abies, dum . Urtica autem igneae omnino natuvirtutis. Pro urtica crescet myrtus, cum justorum mentes a prurigine et ardore vitiorum ad cogitationum temperiem tranquillitatemque perveniunt, dum
Abbreviated transcription (Latin):
huc subiungitur E⁊ lapis solutꝰ
calore in es c̃uertitur . Tunc lopis ca¬
lore soluitur: cũ cordurũ atq aoi¬
uim amoris igne frigidũ. eodem diui
mamoris igñe tangitur: ⁊ inferuore
sps licatur. ut aosequentẽ uitã deside¬
rioꝵ estu ardeat. quã prius audiens
insensibilis manebat Ex quo ardore
scilicet et emollit᷑ ad amorẽ. ⁊ robo¬
ratur adoꝑationem : ut sicut prius
durus fuerat in amorẽ scłi : ita se
post modũ fortẽ exerat in amorẽ dĩ.
et qđ antea audire renuebat. iã &
credere & poicare incipiat Lapis gͦ
solutus calore in es uertiturꝰ : qr oura
mens suꝑni amoris igne lique facta
aduerã fostituo inẽ cõmutat᷑. ut pec¬
cator qͥ prius insensibilis ex titerat:
post modũ ⁊ ꝑ auctoritatẽ fortis. et
ꝑ p̃dicationẽ sonorus fiat Qđ bene ꝑ
isaiam dr̃ Qui confidunt in dño: mu¬
tabunt fortitudinẽ: Fora tuo inẽ mu¬
tamus: cũ conuersi tanta us tute p̃

Expanded text:
 Sequitur: Et lapis solutus calore in aes vertitur. - Tunc lapis calore solutus, cum cor durum atque a divini amoris igne frigidum, eodem divini amoris igne tangitur, et in fervore spiritus liquatur, ut ad sequentem vitam desideriorum aestu ardeat, quam prius audiens insensiscilicet, et emollitur ad amorem, et roboratur ad operationem, ut sicut prius durus fuerat in amore saeculi, ita se postmodum fortem exerat in amorem Dei; et quod ante audire renuebat, jam et credere et praedicare incipiat. Lapis ergo solutus calore, 576 in aes vertitur, quia dura mens superni amoris igne liquefacta ad veram fortitudinem commutatur, ut peccator, qui prius insensibilis exstiterat, postmodum et per auctoritatem fortis et per praedicationem sonorus fiat. Quod bene per Isaiam dicitur: Qui confidunt in Domino, mutabunt fortitudinem . Fortitudinem mutamus, cum c
Abbreviated transcription (Latin):
cus est inquo conflatur : apte sub didit:
Feraum det̾ra tollitur: Solent here¬
aci de iustitiȩ suȩ icontra nos elatione
humillimã gͦ confessionẽ. ⁊ ueracẽ
Sefensionẽ: contra eos uir sẽs loqͥtur
dicens ferrũ oetra loqͥtur: Acsi aꝑte di¬
cut E oites uiri qͥ acutissimis linguarũ
qudus in hac acie defend endę fidei
fertũ fiunt: aliqͣndo t̃ra ininfimis ac¬
tionib fuerunt Feccanti qͥppe homi¬
no dictũ est Terraes: & in terrã ibis: Sed
ded a ferrũ tollitur: cũ fortis ꝓpugna
coretłe. atrena quã pnius tenuit ac
A nnou maebs intra inuentuse. dergerus

Expanded text:
cus est in quo conflatur, apte subdidit:cus est in quo conflatur, apte subdidit:Ferrum de terra tollitur. - Solent haeretici de justitiae suae contra nos elatione humillimam ergo confessionem et veracem defensionem contra eos vir sanctus loquitur dicens: Ferrum de terra tollitur. Ac si aperte dicat: Fortes igitur qui acutissimis linguarum gladiis in hac acie defendendae fidei ferrum fiunt, aliquando terra in infimis actionibus fuerunt. Peccanti quippe homini dictum est: « Terra es, et in terram ibis . » Sed de terra ferrum tolliturterrena quam prius tenuit actAn non Matthaeus in terra inventus es
Abbreviated transcription (Latin):
uires sumit Tantoq post forcia exer¬
cet: quantis ⁊ p̃sentẽ głam uirtutis ꝑ¬
agat. ⁊ p̃ teritã ig nominiã debili¬
tatis tegat Sic gͦ ñnũquã qͥdã in dĩ
seruiciõ exante acta acrius debilitt¬
te roboradtur: eosq ao custodienda
mandata. ⁊ futurorũ trahit desid eriũ
& impellit memori p̃ teritoꝵ: ut hipie
aduentura amor ꝓuocet: illinc deprȩ¬
teritis uerecundia instinget Quostu
uistutibꝰ uiderint. eisq inp̾̃senti uita
unde derogent.qr inuenire neqͣ quã
poss̃: accusare illos dep̃teritis moluint᷑:
Sicut moysen nr̃m manicheus impe¬
tit: in qͦ sequentiũ uirtutũ gr̃am tran¬
sacti homicidii conatur culpa feo are:
In qͦ ñ ad tenoit post modũ quã patiens
adsustinendũ : sed prius quã p̃cep̾s ad
feriendũ fuerit: Talibꝰ gͦ aduersariis
beatus cobsubtilissima c̃sideratione
obuians: post quã dixit. habet argen¬
tũ uenarũ suarũ pricipia: & aur̃o lo¬

Expanded text:
vires sumit, tantoque post fortia exervires sumit, tantoque post fortia exercet, quantum et praesentem gloriam virtutis peragat, et praeteritam ignominiam debilitatis tegat. Sic ergo nonnunquam quidam in Dei servitio ex anteacta acrius debilitate robarantur, eosque ad custodienda mandata et futurorum trahit desiderium, et impellit memoria praeteritorum, ut hinc ad ventura amor provocet, illinc de praeteritis verecundia instiget. Vet. XVvirtutibus viderint, eisque in praesenti vita unde derogent quia invenire nequaquam possunt, accusare illos de praeteritis moliuntur, sicut Moysen nostrum Manichaeus impetit, in quo sequentium virtutum gratiam, transacti homicidii conatur culpa foedare. In quo non attendit postmodum quam patiens ad sustinendum, sed prius quam praeceps ad feriendum fuerit. Talibus ergo adversariis beatus Job subtilissima consideratione obvians, postquam dixit: Habet argentum venarum suarum principia, et auro lo
Abbreviated transcription (Latin):
conflat᷑. Qm̃ ñ clarescit anima inful¬
gore ȩternȩ pulcritudinis : nisi ut ita
dicã. prius hic arserit in officina carato¬
Pensandũ prȩt̃ ea .ẽ: qđ occulto con¬
silio omnipotens os̃ quos dã ab ipsisexor¬
diis suis innocentes custodiens. usq: ad
cente. simul ineis ꝓficiat: ⁊ annoꝵ
numerositas &celsitudo meritorum
Alios uͦ in exordiis suis deserens. scaturꝰ¬
rientib uiciis: ire ꝑ abrupta ꝑmit¬
tit Plerũq tam̃ eos etiam respicit.
& ad sequendũ se sc̃i amoris igne suc¬
cendit: atq molitas in eoꝵ cordibꝰ
prurigines uicioꝵ uestit inferuorem
iustutũ : ⁊ eo magis ignescunt ad desi¬
deriũ reqͥrendȩ pietatis dĩ. qͦ magis
erubescunt memoriã iniqͥtatis sue Si¬
cut sepe c̃tingit. ut pugnȩ certtimine
mil es ante ducissui oculos constitutꝰ.
hostili urtuti turpit̃ cedat. & ener¬
uit̃ p̃bens t̃ga feriatur: qͥ tam̃ hoopsũe
qđ turpit̃ cessit erub escens. ante oucis
sui ocłos maiores exipsa uerecundia

Expanded text:
conflatur, quia non clarescet anima in fulgore aeternae pulchritudinis, nisi, ut ita dicam, prius hic arserit in officina charitPensandum praeterea est quod occulto consilio omnipotens Deus quosdam ab ipsis exordiis suis innocentes custodiens, usque ad cente, simul in eis proficiat et annorum numerositas, et celsitudo meritorum. Alios vero in exordiis suis deserens, scaturientibus vitiis ire per abrupta permittit. Plerumque tamen etiam eos respicit, et ad sequendum se sancti amoris igne succendit, atque inolitas in eorum cordibus prurigines vitiorum vertit in fervorem virtutum, et eo magnis ignescunt ad desiderium requirendae pietatis Dei, quo magis erubescunt memoriam iniquitatis suae, sicut saepe contigit ut in pugnae certamine miles ante ducis sui 575 oculos constitutus, hostili virtuti turpiter cedat, et enerviter praebens terga feriatur: qui tamen hoc ipsum quod turpiter gessit erubescens, ante ducis sui oculos majores ex ipsa verecundia
Abbreviated transcription (Latin):
iam sub disciplina filios. seo sub distric¬
ta ꝑcussione hostes intuetur. Plaga
dolor tuus Unde hoc semꝑ electi ꝓui¬
dent. ut ante ad iustitiã redeant.
quã se se ira uidicis in extinguibilit᷑
accendat: ne ultuno flagello depre¬
hensi. simul eis finiatur uita cũ eul¬
pa Flagellũ nãq tune diluit culpã:
cũmuta uerit uitã Nã cuiꝰ mores non
mutat: non expiat actiones Om̃is gͦ
diuina ꝑ cussio. aut purgatio innob̾
uitȩ p̃sentis. ẽ : aut iniciũ pene subse¬
quentis Fropt̃ eos eium qͥ ex flagello
ꝓficunt: dictũ ÷ Qui fingis oolorẽ
inp̃cepto Quia dũ fla gelłatur iniquus
& corrigitur. audire p̃ceptũ noluit:
audiuit dolorẽ: Dolor gͦ in p̃cepto fin¬
gitur ei: ge malis oꝑib qͥsi p̃cepti ui¬
ce dolore cohibetur: Dehisu qͦ dam¬
cant flagella ñlibant: dieiturisseeo¬
cussisti eos. nec ooluerunt: at cruust ces¬

Expanded text:
jam sub disciplina filios, sed sub districjam sub disciplina filios, sed sub districta percussione hostes intuetur: « Plaglis est dolor tuus. » Unde hoc semper electi provident, ut ante ad justitiam redeant, quam sese ira judicis inextinguibiliter accendat, ne ultimo flagello deprehensi simul eis finiatur vita cum culpa. Flagellum namque tunc diluet culpam, cum mutaverit vitam. Nam cujus mores non mutat, non expiat actiones. Omnis ergo divina percussio, aut purgatio in nobis vitae praesentis est, aut initium poenae sequentis. Propter eos enim qui ex flagello proficiunt dictum est: Qui fingis dolorem in praecepto . Quia dum flagellatur iniquus, et corrigitur; audire praeceptum noluit, audit dolorem. Dolor ergo in praecepto fingitur, ei qui a malis operibus quasi praecepti vice, dolore cohibetur. De his vero quos damnant flagella et non liberant, dicitur: Percussisti eos, nec doluerunt; attrivisti e