comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scłi. Ut in eo qͦd dictũ ẽ. in scłm scłi. il¬
lud exponeret᷑ quod dictum ẽ in ęter¬
num. Nomen ergo impioꝵ delesti in et̃¬
num: quia deinceps nunquã erunt
impii. Et si in hoc sełm non tenditur
Non pluralit̾ inimici: sed singularit᷑
huius inimici. Cuiꝰ aũ inimici nͥ diaboli
frameȩ defecerunt: Hic autẽ intelli¬
guntur diuerse opiniones erroris: qͥb
His gladiis uincendis & ad defectum
ꝑducendis: instat ille gladius. de qͦ
in septimo psalmo dicitur. Nisi con¬
ũsi fueritis. gladium suum iubrabit.
Et forte iste est finis. inquẽ framee
deficiunt inimici: quia usq ad ipsũ
aliquid ualent. Ipse nunc oꝑatur
occulte: ultimo autẽ iudicio palã
uibrabitur: hoc est destruetur. ciuii¬
tates. nam ita sequitur:¬

Expanded text:
saeculi: ut in eo quod dictum est in saeculum saeculi, illud exponeretur quod dictum est in aeternum. Nomen ergo impiorum delesti in aeternum, quia deinceps nunquam erunt impii. Et si in hoc saeculum non tenditur Non pluraliter inimici, sed singulariter hujus inimici. Cujus autem inimici, nisi diaboli frameae defecerunt? Hae autem intelliguntur diversae opiniones erroris, quibuHis gladiis vincendis et ad defectum perducendis instat ille gladius, de quo in septimo psalmo dicitur: Nisi convertamini, gladium suum vibrabit . Et forte iste est finis in quem frameae deficiunt inimici, quia usque ad ipsum aliquid valent; ipse nunc operatur occulte, ultimo autem judicio palam vibrabitur. Hoc destruuntur civitates; nam ita sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
de ipsa styrpe ueniebat aquo dictũ
ẽ: qui post me uenit. ante me factꝰ
est. Et apłi ea quȩ retro sunt obliuis¬
citur: & in ea quȩ ante sunt se exten¬
dit. Conuersus ẽ. gͥ inimicus retro
postquam non ualuit hominẽ celestẽ
decipe temptatum: & se ad terrenos
conuercit ubi dñari potest. Quapyt̃
nullus hominum eum p̾cedit. & re¬
tro eũ ẽe facit: nisi qui deponens ua¬
ginem terreni hominis portauerit uia¬
ginem celestis. Iam uͦ si quod dictũ ẽ:¬

Expanded text:
de ipsa stirpe veniebat, a quo dictum de ipsa stirpe veniebat, a quo dictum est: Qui post me venit, ante me factus est . Et Apostolus ea quae retro sunt obliviscitur, et in ea quae ante sunt se extendit . Conversus est igitur inimicus retro, postquam non valuit hominem coelestem decipere tentatum, et se ad terrenos convertit ubi dominari potest. Quapropter nullus hominum eum praecedit et retro eum esse facit, nisi qui deponens imaginem terren hominis portaverit imaginem c
Abbreviated transcription (Latin):
mane nec inconiugio & ꝓle moritura
nec insuꝑfluis tẽporaliũ diuitiarum.
nec inconquisitione huius scłi siue que
locorum spariis tenditur. siue quȩ sur¬
cessione temporũ uoluitur: sed letabon
& exultabo in te. uidelicet in occultis
filii: ubi signatum ẽ. in nobis lumen
uultus tui dñe. Etenĩ abscondeᷤ eos imnq
in abscondito uultus tui Lexabitur
gͦ & exultabit in te: qui narrat om̃ia
mirabilia tua. Narrabit autẽ mirabi¬
mo loquens. Nam sequit᷑. Dsallam no¬
mini tuo altissime: in conuertendo¬
S inimicum meũ retrorsũ. Huiꝰ gͦ inuni¬
cus q̃ndo retrorsũ conuersus ẽ: An
qͣndo ei dictum ẽ. redi retro satanas:
lunc enim qui tẽptando se p̃ponere
cupiebat. retro factꝰ ẽ: ñ decipiendo
tẽptatũ & in eum nichil ualendo. Ro¬
tro enĩ sunt terreni homines. cȩlestis
autẽ hono prior factus ẽ: quãuis pol
uenerit. Primꝰ enĩ homo de terra ter¬
renus. scd̃s homo de cęlo cȩlestis. Sed

Expanded text:
manae, nec in conjugio et prole moritura, manae, nec in conjugio et prole moritura, nec in superfluis temporalium divitiarum, nec in conquisitione hujus saeculi, sive quae locorum spatiis tenditur, sive quae successione temporis volvitur: sed laetabor et exsultabo in te, videlicet in occultis Filii, ubi signatum est in nobis lumen vultus tui, Domine ; etenim Abscondes eos, inquit, in abscondito vultus tui . Laetabitur ergo et exsultabit in te, qui narrat omnia mirabilia tua. Narrabit autem omnia mirabimo loquens. Nam sequitur: Psallam nomini tuo, Altissime, in convertendo inimicum meum retrorsum. Hujus ergo inimicus quando retro conversus est? An quando ei dictum est: Redi retro. Satanas tunc enim qui tentando se praeponere cupiebat retro factus est, non decipiendo tentatum et in eum nihil valendo. Retro enim sunt terreni homines; coelestis autem homo prior factus est, quamvis post venerit: primus enim homo de terra terrenus; secundus homo de coelo coelestis . Sed
Abbreviated transcription (Latin):
timȩ p̾parent obduratos. Et sic om̃ia
ad diuine ꝓuidentiȩ regimen referant᷑.
quȩ stulti quasi casu & temere & nuil¬
la diuina amministratione fieri pu¬
tant. Harrabo om̃ia mirabilia tua. Nar¬
rat om̃ia mirabilia dei: qui ea non so¬
lum incorporib palam: sed in animis
inuisibiliter quidem. sed longe subli¬
muis & excellentius fieri uidet. Nam
terreni homines & oculis dediti. ma¬
gis mirantur resurrexisse in corpore
mortuũ lararum: quam resurrexisse
in anima ꝑsecutore paulum. Sed qm̃
uisibile miraculũ ad illuminationẽ
animam uocat: inuisibile autẽ eam
quã uocatã inuenit illuminat: om̃ia
narrat nuirabilia dei. qui credens uisi¬
bilibus ad intelligenda inuisibilia tͣni
non iam in hoc scło non inuoluptate
contrectationis corpoꝵ. nec in palati
& linguȩ saporib. nec insuauitate odo¬
rum. nec in iocunditate sonoꝵ transe.¬
untium. nec infirmis corpoꝵ uarię
coloratis. nec inuanitate laudis hu¬

Expanded text:
time praeparent obduratos, et sic omnia time praeparent obduratos, et sic omnia ad divinae providentiae regimen referantur, quae stulti quasi casu et temere et nulla divina administratione fieri putant. Narrabo omnia mirabilia tua. Narrat omnia mirabilia Die, qui ea non solum in corporibus palam, sed in animis invisibiliter quidem, sed longe sublimius et excellentius fieri videt. Nam terreni homines et occultis dediti, magis mirantur resurrexisse in corpore mortuum Lazarum, quam resurrexisse in anima persecutorem Paulum. Sed quoniam visibile miraculum ad illuminationem animam vocat, invisibile autem eam quae vocata venit illuminat; omnia narrat mirabilia Dei, qui credens visibilibus ad intelligenda invisibilia transNon jam in hoc saeculo; non in voluptate contrectationis corporum, nec in palati et linguae saporibus, nec in suavitate odorum, nec in jucunditate sonorum transeuntium, nec in formis corporum varie coloratis, nec in vanitatibus laudis hu
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia legimus ubi scriptum est.
Dropter hoc tanquã pueris insensatis.:
iudicium inderisum dedisti. Hi autẽ
hoc iudicio non correcti: dignum
dei iudicium exꝑti sunt. Qui gͦ non
corriguntur isto occulto iudicio: dignis¬
sime illo manifesto punientur. Quo cir¬
ca in hoc psalmo obseruanda sunt oc¬
culta filii: id ẽ. & humilis eius aduentꝰ
quo ꝓfuit gentib cum cęcitate iudeoꝵ:
& pena quȩ nunc occulte agitur. non¬
dũ ad dãpnationẽ peccantium: sed aut¬
ad exercitationẽ conuersoꝵ. aut admoni¬
tionẽ ut conuertantur: aut cę̧citatẽ
de confitetur dõ. qui de ꝓui¬
dentia eius in aliquo dubi¬
tat. Sed qui iam cernit occulta sapi¬
entie dĩ quantũ sit inuisibile p̾mium
esꝰ qui dicit. gaudemꝰ intribulationibꝰ.
Et queadmodũ om̃s cruciatꝰ qui cor¬
poraliter inferuntur. aut exerceant
conuersos ad dm̃. aut ut conuertant᷑
ammoneant. aut iuste dãpnationi ul¬

Expanded text:
Sapientia legimus, ubi scriptum est: Sapientia legimus, ubi scriptum est: Propter hoc tanquam pueris insensatis judicium in derisum dedisti; hi autem hoc judicio non correcti, dignum Dei judicium experti sunt . Qui ergo non corriguntur isto occulto Dei judicio, dignissime illo manifesto punientur. Quocirca in hoc psalmo observanda sunt occulta Filii, id est, et humilis ejus adventus quo profuit Gentibus cum caecitate Judaeorum, et poena quae nunc occulte agitur, nondum damnatione peccantium, sed aut exercitatione conversorum, aut admonitione ut convertantur, aut caecitate ude confitetur Deo, qui de providentia ejus in aliquo dubitat: sed qui jam cernit occulta sapientiae Dei, quantum sit invisibile praemium ejus, qui dicit, Gaudemus in tribulationibus ; et quemadmodum omnes cruciatus, qui corporaliter inferuntur aut exerceant conversos ad Deum, aut ut convertantur admoneant, aut justae damnationi ul
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium ẽ. pena qua nunc unusqͥsq
hominum aut exercetur ad purgatio¬
nem. aut admonetur ad conuersionẽ:
aut si contempserint uocationẽ & disci¬
plinam dei: excecatur ad dãpnationẽ.
Iudicium autem manifestum ẽ. quo
uenturus dñs iudicabit uiuos ac
mortuos: om̃ib fatentib eum ẽẽ a quo
& bonis premia. & malis supplicia tri-¬
buentur. Sed tunc illa confessio non
ad remedium maloꝵ: sed ad cumulum
dampnationis ualebit. De his duobus
iudicus uno occulto. alio manifesto.
uidetur mͥ dñs dixisse ubi ait. Qui in
me credit transist de morte ad uitã.
& iniudicium non ueniet̾. Iniudiciũ
scilicet manifestum. Nam hoc qͦd tͣn-¬
siet de morte ad uitam ꝑ non nullam
afflictionẽ. quia flagellat omnem fi¬
lium quem recipit: iudicium occul¬
tum est. Qui autem non credit inqͥt
iam iudicatus ẽ: id est isto occulto iu¬
dicio iam preparatus est ad illud ma¬
nifestum. Hȩc duo udicia etiam in

Expanded text:
judicium est poena, qua nunc unusquisque judicium est poena, qua nunc unusquisque hominum aut exercetur ad purgationem, aut admonetur ad conversionem, aut si contempserit vocationem et disciplinam Dei, excaecatur ad damnationem. Judicium autem manifestum est, quo venturus Dominus judicabit vivos et mortuos, omnibus fatentibus eum esse a quo et bonis praemia, et malis supplicia tribuentur. Sed tunc illa confessio, non ad remedium malorum, sed ad cumulum damnationis valebit. De his duobus judiciis, uno occulto, alio manifesto, videtur mihi Dominus dixisse, ubi ait, Qui in me credit, transiit de morte ad vitam, nec in judicium veniet , in judicium scilicet manifestum: nam hoc quod transit de morte ad vitam per nonnullam afflictionem, qua flagellat omnem filium quem recipit, judicium occultum est; Qui autem non credit, inquit, jam judicatus est ; id est, isto occulto judicio jam praeparatus est ad illud manifestum. Haec duo judicia etiam in
Abbreviated transcription (Latin):
Quam locutionem non recipit nisi ex¬
cellentia eiꝰ. de quo ita loquimur: ut
eciam si non eum nominemꝰ. possit in¬
telligi. Ita enim dicimus. Pluit. serenat.
tonat. & si qua sunt alia: nec addimus
quis id faciat: quia omnium mentib
sponte sese offert excellentia facientis:
nec uerba desiderat. Que sunt gͥ occul¬
ta filui: In quo uerbo primum intelli¬
gendum ẽ. esse aliqua filui manifesta:
a quib diftinguntur hec quȩ appel¬
lantur occulta. Quamobrem qm̃ duos
aduentus dñi credimꝰ. unum pret̾itũ
quem udei non intellexerunt. alte¬
runt gentib ꝓfuit: non in conuenient᷑
accipitur de hoc aduentu dici. ꝓ occul¬
tis filii. ubi cecitas ex parte isrł facta ẽ.
ut plenitudo gentium intraret. Duo etiã
udicia insinuantur ꝑscripturas. siqͥs ad¬
uertat. Unum occultum. alterum mani¬
festum. Occultum nunc agitur: de quo
apłs petrus dicit. Tempꝰ est ut iudiciũ
incipiat a domo dñi. Occultum itaq

Expanded text:
Quam locutionem non recipit nisi exQuam locutionem non recipit nisi excellentia ejus de quo ita loquimur, ut etiamsi non eum nominemus, possit intelligi: ita enim dicimus, Pluit, serenat, tonat, et si qua sunt talia, nec addimus quis id faciat; quia omnium mentibus sponte sese offert excellentia facientis, nec verba desiderat. Quae sunt igitur occulta Filii? In quo verbo primum intelligendum est esse aliqua Filii manifesta, a quibus distinguuntur haec quae appellantur occulta. Quamobrem, quoniam duos adventus Domini credimus, unum praeteritum, quem Judaei non intellexerunt, alterunt, Gentibus profuit, non inconvenienter accipitur de hoc adventu dici, pro occultis Filii, ubi caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret . Duo etiam judicia insinuantur per Scripturas, si quis advertat; unum occultum, alterum manifestum. Occultum nunc agitur, de quo apostolus Petrus dicit: Tempus est ut judicium incipiat a domo Domini . Occultum itaque
Abbreviated transcription (Latin):
huius inscriptio est. in finem
pro occultis filii. psalmꝰ ipsi
aauia. De occultis filii queri potest.
sea quia non addidit cuius ipsum uni¬
genitum dei filium oportet incelligi.
Ubi enim de filio dauid psalmꝰ inscriptꝰ
est cum fugeret inquit afacie absalon
filii sui. cum & nomen eius dictum eẽt.¬
& ob hoc latere non possit de quo dice¬
retur: non tamen dictum ẽ. a facie ab¬
salon filii: secd aaditum est sui. Hic uͦ
& quod non additum ẽ sui. & quod de
gentib multa dicit: non recte potest ac¬
cipi absalon. Neq enim bellum quod eũ
patre ille ꝑditus gessit ullo modo ad
gentes ꝑtinet: cum popłs tantum istł
aduersus se ibi diuisus sit. Canitur gͦ
iste psalmus ꝓ occultis unigeniti filui
dei. Nam & ipse dñs cum sine addita¬
mento ponit filium. seipsum unigeni¬
tum uult intelligi: ubi ait. Si uos fi¬
lius liberauerit: tunc uere liberi eritis
Non enim dixit filius dei: sed tantum di¬
cendo filius. dat intelligi cuius sit filiꝰ.

Expanded text:
hujus inscriptio est: In finem pro occultis Filii, Psalmus ipsi David. De occultis Filii quaeri potest: sed quia non addidit cujus, ipsum unigenitum Dei Filium oportet intelligi. Ubi enim de filio David Psalmus inscriptus est, Cum fugeret, inquit, a facie Abessalon filii sui ; cum et nomen ejus dictum esset, et ob hoc latere non posset de quo diceretur, non tamen dictum est tantum, a facie Abessalon filii, sed additum est, sui. Hic vero, et quod non additum est, sui, et quod de Gentibus multa dicit, non potest recte accipi Abessalon: neque enim bellum quod cum patre ille perditus gessit, ullo modo ad Gentes pertinet, cum populus tantum Israel adversus se ibi divisus sit. Canitur itaque iste psalmus pro occultis unigeniti Filii Dei. Nam et ipse Dominus cum sine additamento ponit Filium, seipsum unigenitum vult intelligi, ubi ait: Si vos Filius liberaverit, tunc vere liberi eritis . Non enim dixit, Filius Dei; sed tantum dicendo Filius, dat intelligi cujus sit filius.
Abbreviated transcription (Latin):
dum luna minuitur. & rursus imple¬
tur: dum sol om̃i anno locũ suum
repetit: dum uer uel estas. uel autũp¬
nus. uel hiemps sic transit. ut redeat:
ȩternitatis quȩdam imitatio ẽ. Sed
huius scłi scłm ẽ: qͦd incõmutabili
ecernitate consistit. Sicut uersus in
animo & uersus in uoce. ille intelli¬
gitur. iste auditur: & ille istũ modi¬
ficat. Et ideo ille in arte oꝑatur &
manet: iste inaere sonat & transit.
Sic huius mutabilis scłi modus ab
illo in cõmutabili scło definitur. qͦd
dicitur scłm scłi. Et ideo illud in ar¬
te dei hoc ẽ insapientia & uirtute
ꝑmanet: ħoc autem in creature am¬
ministratione ꝑagitur. si tamen ñ
repeticio ẽ: ut postea quam dictũ ẽ.
in scłm. ne hoc acciꝑetur quod tͣnsit:
subiceretur in scłm scłi. Nam in grecis

Expanded text:
dum luna minuitur et rursus impledum luna minuitur et rursus impletur, dum sol omni anno locum suum repetit, dum ver, vel aestas, vel autumnus, vel hiems sic transit ut redeat, aeternitatis quaedam imitatio est. Sed hujus saeculi saeculum est quod incommutabili aeternitate consistit. Sicut versus in animo, et versus in voce: ille intelligitur, iste auditur; et ille istum modificat: et ideo ille in arte operatur et manet, iste in aere sonat et transit. Sic hujus mutabilis saeculi modus ab illo incommutabili saeculo definitur, quod dicitur saeculum saeculi: et ideo illud in arte Dei, hoc est in Sapientia et Virtute permanet; hoc autem in creaturae administratione peragitur. Si tamen non repetitio est, ut postea quam dictum est in saeculum, ne hoc acciperetur quod transit, subjiceretur in saeculum saeculi. Nam in graecis
Abbreviated transcription (Latin):
dum reconcilians sibi: siue
ruga. digna scilicet occultis filii. qi
introduxit eam rex incubicłm suũ. dicat
sponso suo. Sedisti suꝑ toronum qui
iudicas equitatẽ. Quia resurrexisti
amortuis. & ascendisti in celum. &
sedes ad dexterã. patris: Quelibet gͦ
harum sententia placeat. quo ifte
uersus referatur: regulã fidei non
pius. Conuenientius hoc dr łmn b̃o
enim alius increpauit gentes & ꝑ iit
impius: nisi qui postea quã ascendit
in cęlum misit sp̃m scm. quo cõpleti
apłi cum fiducia predicarent uerbũ
dei. & peccata hominum libere ar¬
guerent: Qua increpatione periit
impius: quia iustificatꝰ ẽ. impus &
factus est pius. Nomen eoꝵ delesti in
qui deo uero credunt. Deletur autẽ
nomen eoꝵ inscłm: id ẽ quãdui tem¬
porale scłm uoluitur. Et in scłm scłi.
Quid est scłm scl̃i: nisi euius effigiem
& tanquam umbram habet hoc scłm.
Uicissitudo enĩ tẽpoꝵ sibi succedentiũ.

Expanded text:
dum reconcilians sibi : sivedum reconcilians sibi : sivene macula et ruga , digna scilicet occultis Filii, quia introduxit eam rex in cubiculum suum , dicat sponso suo, Sedisti super thronum, qui judicas aequitatem, quia resurrexisti a mortuis, et ascendisti in coelum, et sedes ad dexteram Patris: quaelibet ergo harum sententia placeat, quo iste versus referatur, regulam fidei non pius. Convenientius hoc Domino Jesuenim alius increpavit gentes, et periit impius, nisi qui postea quam ascendit in coelum, misit Spiritum sanctum, quo completi Apostoli, cum fiducia praedicarent verbum Dei, et peccata hominum libere arguerent? qua increpatione periit impius; quia justificatus est impius, et factus est pius. Nomen eorum delesti in qui Deo vero credunt. Deletur autem nomen eorum in saeculum, id est, quamdiu temporale saeculum volvitur. Et in saeculum saeculi. Quid est saeculum saeculi, nisi cujus effigiem et tanquam umbram habet hoc saeculum? Vicissitudo enim temporum sibi succedentium,
Abbreviated transcription (Latin):
ualebunt : & ꝑibunt. quia non erunt
impu. Afacie dei. id ẽ a cognitione dei:
sicut ꝑiit ille qui dixit: uiuo autem
iam non ego. uiuit autẽ in me xp̃c.
Sed quare infirmabuntur & ꝑibunt
illud in quo iudicari uisus sũ. meum
fecisti. & causam illam in qua me ui¬
stum & in nocentẽ. homines dãpua-¬
uerunt: meam fecisti. Hȩc enim ei mi-¬
litauerunt ad nr̃am liberationẽ: sicut
& nautȩ dicunt uentum suũ. quo
utuntur ad bene nauigandum. Sedi¬
sti suꝑ thronum: qui uidicas equita¬
tem. Siue filius patri dicat. qui etiã
illud dixit. non haberes in me potesta¬
tem. nisi tibi data fuisset desuꝑ. id¬
ipsum ad equitatẽ patris. & ad occul¬
ta sua referens qđ iudex hominũ ad
utilitatẽ hominum iudicatus ẽ: siue
homo dicat dõ. sedisti suꝑ tbronum
qui iudicas equitatẽ. animam suam
thronum eiꝰ appellans: ut corpꝰ sit
fortasse terra. quȩ scabellũ pedum
eius dicta ẽ. as enĩ erat in xp̃o mun¬

Expanded text:
valebunt; et peribunt, quia non erunt valebunt; et peribunt, quia non erunt impii; a facie Dei, id est a cognitione Dei, sicut periit ille qui dixit: Vivo autem jam non ego, vivit autem in me Christus . Sed quare infirmabuntur, et peribillud in quo judicari visus sum, meum fecisti; et causam illam in qua me justum et innocentem homines damnaverunt, meam fecisti. Haec enim ei militaverunt ad nostram liberationem: sicut et nautae dicunt ventum suum, quo utuntur ad bene navigandum. 6. Sedisti super thronum, qui judicas aequitatem. Sive Filius Patri dicat, qui etiam illud dixit, Non haberes in me potestatem, nisi tibi datum fuisset desuper , idipsum ad aequitatem Patris et ad occulta sua referens, quod judex hominum ad utilitatem hominum judicatus est: sive homo dicat Deo, Sedisti super thronum, qui judicas aequitatem, animam suam thronum ejus appellans, ut corpus sit fortasse terra, quae scabellum pedum ejus dicta est ; Deus enim erat in Christo mun
Abbreviated transcription (Latin):
uel generalẽ hominem. mauis accipe.
non erit absurdũ: Nec pena erit quod
dictum ẽ. inconuertendo inimicũ me¬
um retrorsum sed beneficium: & tale
beneficium. ut huic comparari ni-¬
chil possit. Quid enĩ beatiꝰ quã depo¬
nere suꝑbiam. & non uelle. xp̃m pre¬
cedere ueluti sanus sit cui medicus
non sit necessarius. sed male retro
ire post xp̃m. qui discipłm uocans
ut ꝑficiatur dicit. sequere me: Sed
tamen accõmodatiꝰ de diabolo dicꝰ¬
tum intelligit᷑: inconuertendo ini¬
micum meum retrorsum. Diabolus
quippe retrorsũ conuersus ẽ. etiam
inꝑsecutione iustoꝵ: & multo utiliꝰ
ꝑsecutor ẽ. qua si dux & princeps pre¬
iret. Psallendũ ẽ gͥ nomini dñi altissimi
inconuertendo inimicũ retror¬
sum: qm̃ malle debemus eũ ꝑsequen¬
tem fugere: quã ducentẽ sequi. ha¬
bemus enĩ quo fugiamus. & abscon¬
damur in occultis filii: quia dñs re.
buntur & ꝑibunt: ncsi iniqui &
impii: Infirmabuntur. dum nichil

Expanded text:
elimus accipere, non erit absurdum. Nec poena erit quod dictum est, In convertendo inimicum meum retrorsum; sed beneficium, et tale beneficium, ut huic comparari nihil possit. Quid enim beatius quam deponere superbiam, et non velle Christum praecedere, veluti sanus sit cui medicus non sit necessarius; sed malle retro ire post Christum, qui discipulum vocans ut perficiatur, dicit, Sequere me Sed tamen accommodatius de diabolo dictum intelligitur: In convertendo inimicum meum retrorsum. Diabolus quippe retrorsum conversus est etiam in persecutione justorum, et multo utilius persecutor est, quam si dux et princeps praeiret. Psallendum est igitur nomini Altissimi in convertendo inimicum retrorsum; quoniam malle debemus eum persequentem fugere, quam ducentem sequi: habemus enim quo fugiamus et abscondamur in occultis Filii, quia Dominus fbuntur et peribunt, nisi iniqui et impii? Infirmabuntur, dum nihil
Abbreviated transcription (Latin):
constat: & quattuor qualitates. siccam.
humidam. calidam. frigidam. Unde qͣt.¬
tuor etiam temporib amministratur:
uerno. estate. autumno. hieme. Hȩc sunt
notissima. Nam de quatnario numero
corporis trafcatur etiam subtilius. sed
obscurius. qͦd in hoc sermone uitandũ
ẽ: quem etiam minus eruditis accõmo¬
datum esse uolumus. Ad animam uero
ternarium numerum ꝑtinere. potest
intelligi. ex eo quod tripliciter dm̃ dili¬
gere iubemur:ex toto corde. ex tota ani

Expanded text:
constat, et quatuor qualitates, siccam, constat, et quatuor qualitates, siccam, humidam, calidam, frigidam. Unde quatuor etiam temporibus administratur, verno, aestate, autumno, hieme. Haec sunt notissima. Nam de quaternario numero corporis tractatur etiam alibi subtilius, sed obscurius: quod in hoc sermone vitandum est, quem etiam minus eruditis accommodatum esse volumus. Ad animum vero ternarium numerum pertinere potest intelligi, ex eo quod tripliciter Deum diligere jubemur, ex toto corde, ex tota ani
Abbreviated transcription (Latin):
rior & uetus homo dicitur: & cui uetus
testamentum datum ẽ: ut quamuis reli¬
giosis. tamen carnalib adhuc oꝑationibꝰ
futura sp̃italia presignaret. Hoc toto tem¬
pore quo scđm corpus uiuebatur: regna¬
uit mors sicut ait apłs. etiam in illos qͥ
non peccauerunt. Regnauit autem ex si¬
militudine preuaricationis adesicire
idem dicit. Qđ usq ad moysen. accipien¬
dum ẽ: quousq legis oꝑa. id est carna¬
liter obseruata illa sacramenta. etiam
eos obstrictos tenuerunt certi misteru
grã. qui uni deo subditi erant. Ab ad¬
uentu autem dñi. ex quo ad circuncisio¬
nem cordis. a carnis circuncisione tran¬
situm ẽ. facta uocatio ẽ: ut scđm animã
uiueretur. id ẽ scđm interiorẽ hominẽ:
qui etiam nouus homo ꝓpter regenera¬
tionem dicitur morum sp̃ualium in no¬
uatione. Manifestum est autẽ ad corpꝰ
quat̾narium numerum ꝑtinere. ꝓpter
notissima elementa quatcuor quibus

Expanded text:
rior et vetus homo dicitur , et cui Vetus rior et vetus homo dicitur , et cui Vetus Testamentum datum est, ut quamvis religiosis, tamen carnalibus adhuc operationibus futura spiritualia praesignaret. Hoc toto tempore quo secundum corpus vivebatur, regnavit mors, sicut Apostolus ait, etiam in eos qui non peccaverunt. Regnavit autem ex similitudine praevaricationis Adae, sicut idem dicit; quoniam usque ad Moysen accipiendum est, quo usque Legis opera, id est carnaliter observata illa sacramenta, etiam eos obstrictos tenuerunt certi mysterii gratia, qui uni Deo subditi erant. Ab adventu autem Domini, ex quo ad circumcisionem cordis a carnis circumcisione transitum est, facta vocatio est, ut secundum animam viveretur, id est secundum interiorem hominem, qui etiam novus homo propter regenerationem dicitur morumque spiritualium innovationem. Manifestum est autem ad corpus quaternarium numerum pertinere, propter notissima elementa quatuor quibus
Abbreviated transcription (Latin):
non nouerit: scd̾m illam locutione̾. Temp
uos faciat: Et exurge dñe. id ẽ. fac nos
exurgere. Cum gͦ ita dicitur. nescire filiꝰ
hunc diem non qͦd nesciat. sed qͦd nescire
faciat eos. quib hoc non expedit scire.
id est non eis hoc oftendat: quid sibi
uult nescio quȩ presumptio. quȩ annis
computatis certissimum sperat post sep
amus: & queramꝰ quid sibi iste titulus¬
uelit. qui scribitur de octauoͣ. Potest
quidem etiam nulla annorum temera¬
ria subputatione dies iudicu octauiͣs
intelligi: qͦd iam post finem huius scłi
accepta eterna uita: tunc non erunt
repetitione uoluuntur: octauus forte
ille dictus est qui uarietatẽ istam non
habebit. Est aliud quod hic ñ absurde
accipi potest. cur octauum dicatur ui¬
dicium. qͦd post duas generationes futu¬
rum ẽ. Unam quȩ ad corpus. alteram
que ad animam ꝑtinet. Ab adam eni
usq ad moysen genus humanum uixit ex
corpore: id est scđm carnem. qui etiam exte¬

Expanded text:
non noverit, secundum illam locutionem, Tentanon noverit, secundum illam locutionem, Tenta faciat vos; et, Exsurge, Domine , id est, fac nos exsurgere. Cum ergo ita dicatur nescire Filius hunc diem, non quod nesciat, sed quod nescire faciat eos quibus hoc non expedit scire, id est, non eis hoc ostendat; quid sibi vult nescio quae praesumptio, quae annis computatis certissimum sperat post septamus, et quaeramus quid velit sibi iste titulus, qui scribitur De octavo. Potest quidem, etiam nulla annorum temeraria supputatione, dies judicii octavus intelligi, quod jam post finem hujus saeculi accepta aeterna vita, tunc non erunt repetitione volvuntur, octavus forte ille dictus est, qui varietatem istam non habebit. Est aliud quod hic non absurde accipi potest, cur octavum dicatur judicium, quod post duas generationes futurum est, unam quae ad corpus, alteram quae ad animam pertinet. Ab Adam enim usque ad Moysen genus humanum vixit ex corpore, id est secundum carnem: qui etiam exte
Abbreviated transcription (Latin):
N finem. in hymnis. de octaua psalmꝰ
Uisum est autẽ nonnullis diem iudicii
significare. id est tempus aduentus dñi
nr̃i : quo uenturus ẽ. iudicare uiuos &
mortuos. Qui aduentus computantis
annis ab adam post uii. annoꝵ milia
futurus creditur: ut uii annorum milia
tanquam septem dies transeant: deind
illud tempꝰ tanquam dies octauus adue¬
niat. Sed am̃ dictum ẽ. adño. non est
urm scire tempora quȩ pater posuit
in sua pocestate & de die uero & hora
illa nemo scit neq angłis. neq iurtus. neq
filius. nisi solus pater. & illud quea serp¬
tum ẽ tanquam furem uenire diemdñ:
satis aꝑte ostendit neminem sibi opor¬
tere abrogare scientiam illius temporis
computatione aliqua annoꝵ. Si enim
post septem annorum milia ille dies uen¬
turus est: om̃is homo potest annis com¬
putatis aduentum eiꝰ addiscere. Ubi gͦ
erit quod nec filius hoc nouit: Qͦd utiq
ideo dictum ẽ. quia ꝑfilium hominss
hoc non discunt: non quod apud se ipse

Expanded text:
n finem, in hymnis de octavo, PsalmusVisum est autem nonnullis diem judicii significare, id est tempus adventus Domini nostri, quo venturus est judicare vivos et mortuos. Qui adventus, computatis annis ab Adam, post septem annorum millia futurus creditur; ut septem annorum millia tanquam septem dies transeant, deinde illud tempus tanquam dies octavus adveniat. Sed quoniam dictum est a Domino: Non est vestrum scire tempora qin sua potestate , et: De die vero et illa hora nemo scit, neque angelus, neque virtus, neque Filius, nisi solus Pater , et illud quod scriptum est, tanquam furem venire diem Domini , satis aperte ostendit neminem sibi oportere arrogare scientiam illius temporis, computatione aliqua annorum. Si enim post septem millia annorum ille dies venturus est, omnis homo potest annis computatis adventum ejus addiscere: ubi erit ergo, quod nec Filius hoc novit? Quod utique ideo dictum est, quia per Filium homines hoc non discunt, non quod apud se ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dño. Lingua ꝓpe omnes benedicunt: s ñom̃s
factis. Quidam uoce benedicunt: quidam
morib. In quoꝵ. autẽ morib non inuenitur
quod audiunt. faciunt blasphemari dmͣ: ut
illi quinͣdum unirant in eccłiam quam uis amͣt
peccata sua. idoqnolint ẽẽ: rp̃iani. tamen ex¬
cusent se ꝑmalos: ut blandiantur sibi. sedu¬
centes se ipsos et dicant. Quid michi ꝑ sua¬
des ut xp̃ianus sim: Ego fraudẽ axpia no
anus. et ego numquam. Etcum ista dicunt
inpediunt salutẽ. ut nichil eis ꝓsit: ñ quid̾e
quod iam boni snt. s quod medioct᷑ mali.
Quom .N. nicħ ꝓ dest aꝑire oculos si sit quisq
intenebris. ita nichil ꝓdest ee in luce. si clau¬
si sunt oculi. Ita et paganus quidam ut deil¬
lis potius loquamur uelut bene uiuentib.
patentib oculis est intenebris. quia ñ agnos¬
cit lucem suam dnm. Ipͣianus autẽ male
uiuens. in luce quide̾ ẽ nͣnisi d̾i s clausit

Expanded text:
Dominum. Lingua prope omnes benedicunt, sed non omnes Dominum. Lingua prope omnes benedicunt, sed non omnes factis. Quidam voce benedicunt, quidam moribus. In quorum autem moribus non invenitur quod aiunt, faciunt blasphemari Deum, ut illi qui nondum intrant Ecclesiam, quamvis ament peccata sua, et ideo nolint esse christiani, tamen excusent se per malos, ut blandiantur sibi, seducentes seipsos, et dicant: Quid mihi persuades ut Christianus sim? Ego fraudem a christiano anus, et ego nunquam. Et cum ista dicunt, impediuntur a salute: ut nihil eis prosit, non quidem quod jam boni sunt, sed quod mediocriter mali. Quomodo enim nihil prodest aperire oculos, si sit quisque in tenebris: ita nihil prodest esse in luce, si clausi sunt oculi. Ita et paganus quidem ut de illis potius loquamur velut bene viventibus patentibus oculis est in tenebris; quia non agnoscit lucem suam Dominum: christianus autem male vivens, in luce quidem est nonnisi Dei, sed clausis
Abbreviated transcription (Latin):
pauperem faceret. opp̾ssit iusticiam: et ꝓtulit
contra ueritatẽ sententiam. Cum ergo ne¬
cesse sit ut hoc dicatur: indete non posse dici
abhis qui munera non accipiũt nͥ coram ocu¬
lis di. qui solus uidet quis accipiat et quis ñ
accipiat Ego autẽ in innocentia mea ambu¬
laui: redime me dũe et miserere mei: pes mͣs
stent inrectitudine. Concussus sum quidẽ
undiq scandalis et temptationib repͣhenden¬
tium uidicium humane temeritatis: s pes
meus stetit ĩrectitudine. Quare autẽ in rec¬
titudine: Quia suꝑius dixerat. et in dño spanᷤ
non mouebor. Quid ergo concludit. In
ecelesiis benedicam tedn̾e. idẽ. in eccłiis ñ me
benedicam. quasicertus de hominib s te be¬
nedicam in oꝑib meis. Hoc ẽ enim benedice̾
dñm ineccłiis fr̃s: sicuiuere ut ꝑmores cuiꝰq
benedicatur dñs. Nam quibenedicit dño li¬
gua et factis maledicit: ñ ineccłiis benedic᷑

Expanded text:
pauperem fecerit, oppressit justitiam, et protulit pauperem fecerit, oppressit justitiam, et protulit contra veritatem sententiam. Cum ergo necesse sit ut hoc dicatur, videte non posse dici ab his qui munera non accipiunt, nisi coram oculis Dei, qui solus videt quis accipiat, et quis non accipiat: Ego autem in innocentia mea ambulavi, redime me, et miserere mei: pes meus stetit in rectitudine. Concussus sum quidem undique scandalis et tentationibus reprehendentium judicium humana temeritate: sed pes meus stetit in rectitudine. Quare autem in rectitudine? Quia superius dixerat: Et in Domino sperans non movebor. 14. Quid ergo concludit? In Ecclesiis benedicam te, Domine. Id est, in Ecclesiis non me benedicam, quasi certus de hominibus, sed te benedicam in operibus meis. Hoc est enim benedicere Deum in Ecclesiis, fratres, sic vivere ut per mores cujusque benedicatur Deus. Nam qui benedicit Dominum lingua, et factis maledicit, non in Ecclesiis benedicit
Abbreviated transcription (Latin):
Et numquam transit: uerbum d̾i. semꝑdici¬
tur. numquam transit. U erbum hominis
mox ut dictum fuerit transit: tenet inania:
dimittit solida. Si autem dm intueatur ꝓ¬
laturus ẽ sententiam contra ununr considan¬
te deo. sub quo iudice illam ꝓfert rem. Iue
autem contra quem plata fuerit. et siiam effrĩ¬
gi non potest quia tenetur uire forte ecclesi-¬
astico et principum scł̃i. qui tantum detule¬
runt eccłiȩ. utquicquid inea uidicatum fuerit
dissolui nonpossit̾ si ergo effringi non potest.
iam non uult intueri se. et cecos oculos diri¬
git in udicẽ: detrahit quantum potest. Pla¬
cere illi uoluit inquit. diuiti fauit: aut ali¬
quid aballo accepit: aut timuit illum offen-¬
dere. Accusat quasi accepta sint munera. Si
autem ꝑauꝑ habuerit contra diuitem. et ꝓpau¬
pere fuerit iudicatum: dic̃ item diues. accepit
munera. Que munera. A pauꝑe᷑ Uidit in¬
quit pauperem. et nerepͣhend̾stur quod coͣtͣ

Expanded text:
et nunquam transit. Verbum Dei semper diciet nunquam transit. Verbum Dei semper dicitur, nunquam transit: verbum hominis mox ut dictum fuerit, transit. Tenet inania, dimittit solida. Si autem Deum intueatur, prolaturus est sententiam contra unum, considerato Deo, sub quo judice illam profert. Ille autem contra quem prolata fuerit, et si jam effringi non potest, quia tenetur jure forte non ecclesiastico, sed principum saeculi, qui tantum detulerunt Ecclesiae, ut quidquid in ea judicatum fuerit, dissolvi non possit; si ergo effringi non potest, jam non vult intueri se, et caecos oculos dirigit in judicem, detrahit quantum potest. Placere illi, inquit, voluit, diviti favit, aut aliquid ab illo accepit, aut timuit illum offendere. Accusat quasi accepta sint munera. Si autem pauper habuerit contra divitem, et pro paupere fuerit judicatum; dicit item dives, Accepit munera. Quae munera a paupere? Vidit, inquit, pauperem, et ne reprehenderetur quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
tates st̃. nec dextera eoꝵ replita ẽ munerib Utlq
coram dõ: & non possunt nisi deo dicere tuseis
Non posst̃ nͥ illi dicere. ne cõꝑdas cũ impiis an¬
mam meam et cum uiris sanguinum
uitam meam: Qui solus potest uidere ꝙ
non accipiunt munera. Uerbi causa c̃¬
tingit ut duo homines habeant causam
apud seruũ dĩ: nemosuã nͥ iustam dicit call¬
sam. Nam suniquam puta rit causam
suam: iudicem non quereret: et ille se pitalt
iustam causam habere: et ille. Ueniunt
ad udicem: antequam ꝓferatur sententi¬
ã ambo dicunt. Amplatimur iudicũ
tuum: quicquid iudicaueris absit ut ies¬
tantum: ꝓrsus si in aliquo repugnauero:
anathemasim. Ambo amant iudicẽ: anteq̃
uidicet. Cum enim dicta fuerit sententia.
contra unum erit. etneuter eoꝵ. seit contra
quẽ futa est. Ille gͦ si utrisq placere uoluerit. ac¬
cipit muinus laudem hominii: s accepto mu¬
nere isto. uidete quod munus amittat. Acce¬
pit quod sonat et transit. ꝑdit quod dicitur

Expanded text:
itates, nec dextera eorum repleta est muneribus, utique coram Deo, et non possunt nisi Deo dicere, Tu scis: non possunt nisi illi dicere: Ne comperdas cum impiis animam meam, et cum viris sanguinum vitam meam; qui solus potest videre, quia non accipiunt munera. Verbi causa, contingit ut duo homines habeant causam apud servum Dei; nemo nisi suam justam dicit causam; nam si iniquam putaret causam suam, judicem non quaereret. Et ille se putat justam causam habere, et ille. Veniunt ad judicem. Antequam proferatur sententia, ambo dicunt: Amplectimur judicium tuum; quidquid judicaveris, absit ut resantum judica: prorsus si in aliquo repugnavero, anathema sim. Ambo amant judicem antequam judicet. Cum autem dicta fuerit sententia, contra unum erit; et neuter eorum scit contra quem futura est. Ille ergo si utrisque placere voluerit, accipit munus laudem hominum. Sed accepto munere isto, videte quod munus amittat. Accipit quod sonat, et transit: perdit quod dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
dominus ut et debonis suis ipse glorifice¬
tur. ut non sibi ueliit tribuere: et quasi
ꝓprium uindicare quod ab illo acceperut :
ipsiꝑinent ad decorẽ domus d̾i: nec discer¬
n illo ᷤ uellet scriptura. nisi quia sunt qui¬
dam qui don um d̃i habent quid ẽ. et no-¬
lunt in deo głari s inse. Habent quide᷑ do¬
num d̾i: s nec ꝑtinent ad decorem domus
di. Qui enim ꝑtinent ad decorem domꝰ
d̾i : in quib habitat gła di ipsi sunt locuᷤ
habitationis głe tuȩ. In quib autem habi¬
tat głã d̾iͥnisi qui sic głantur. ut ñ inse sed
ĩ dño glorientur. Ergo quia dilexi decorẽ
domus tue. ideͣ om̃s qui ibi sunt et głam
tuam querunt. s et non pͣsumpsi ĩ hoĩe
et non consensi impiis. et ñ introibo etno
sedebo. incongregatione eoꝵ: qͥa ita fui m
ecclesia di. quid michi retͥbu ss: Sequit
que respondeamus. Ne cõꝑdas cum impis
animam meam: et cum uiris sanguinum

Expanded text:
Dominus, ut et de bonis suis ipse glorificeDominus, ut et de bonis suis ipse glorificetur, ut non sibi velint tribuere, et quasi proprium vindicare quod ab illo acceperunt, ipsi pertinent ad decorem domus Dei. Nec discerni illos vellet Scriptura, nisi quia sunt quidam qui donum Dei habent quidem, et nolunt in Deo gloriari, sed in se: habent quidem donum Dei, sed non pertinent ad decorem domus Dei. Qui enim pertinent ad decorem domus Dei, in quibus habitat gloria Dei, ipsi sunt locus habitationis gloriae Dei. In quibus autem habitat gloria Dei, nisi qui sic gloriantur, ut non in se, sed in Domino glorientur? Ergo quia dilexi decorem domus tuae, id est, omnes qui ibi sunt et gloriam tuam quaerunt; sed et non praesumpsi in homine, et non consensi impiis, et non introibo, et non sedebo in congregatione eorum; quia ita fui in Ecclesia Dei, quid mihi retribues? Sequitur quid respondeamus: Ne comperdas cum impiis animam meam, et cum viris sanguinum
Abbreviated transcription (Latin):
Queris ergo uentum ad iudicandam areã:
numquid d̾s querit alterum qui secum ui¬
dicet᷑: neꝑdat malos cum bonis.: Non itaq
timeas. securus esto. bonus &iã ĩ medio ma¬
lorr: et dic que audis. One dilexi decorem
domus tuȩ. Domus d̾i: eccłia est. Ad huc
habet malos: s decor domus dei in nobis
ẽ: in scĩs eͣ. Ipsum decorem domus tue dile¬
xi: et locum habitationis głe tue Quid est
hoc ᷑ Et hoc dicam: ad illum sensum ꝑtinet.
sub obscurum aliquantum. Ad iuuet me
dnͣs: et intentio cordis ur̃i. ab eodem dñoin¬
spirata. Quid ait. Locum habitationis głe
tue. Dirit prius decorem domus tue: et ex¬
ponit quid sit decor domus d̾i. Locus in qͥt
habitationis głe tue. Nonsufficit dicere lo¬
cus habitationis d̾i: sed locus habitationis
głe tue. Que ẽ gla di: Nequa paulo ante
dicebam: ut et qui sit bonus. non inse sed ĩ
domino głetur. Omnes enim peccauerut:
et egent gła d̾i. In quib ergo sic habitat

Expanded text:
Quaeris ergo ventum ad judicandam aream. Numquid Deus quaerit alterum qui secum judicet, ne perdat cum malis bonos? Non itaque timeas; securus esto bonus, etiam in medio malorum; et dic quae audis, Domine, dilexi decorem domus tuae. Domus Dei, Ecclesia est; adhuc habet malos, sed decor domus Dei in bonis est, in sanctis est: ipsum decorem domus tuae dilexi. Et locum habitationis gloriae tuae. Quid est hoc? Et hoc dicam, ad illum sensum pertinet subobscurum aliquantum: adjuvet me Dominus, et intentio cordis vestri ab eodem Domino inspirata. Quid ait, locum habitationis gloriae tuae? Dixit prius, decorem domus tuae: et exponit quid sit decor domus Dei, Locus, inquit, habitationis gloriae tuae. Non sufficit dicere, Locus habitationis Dei, sed, Locus habitationis gloriae Dei. Quae est gloria Dei? De qua paulo ante dicebam, ut et qui fit bonus, non in se, sed in Domino glorietur . Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei . In quibus ergo sic habitat
Abbreviated transcription (Latin):
pet: dñs accepit Loculo habuit.: ea que mt¬
nuttebantur uidas auferebat. Sed quidẽ
accipere munera ꝓpter munera lauda¬
re hominẽ. ad ulard̃ homini. palpare bli¬
diendo. iudicare contra ueritatem. ꝓpter
munera. Propt̃ que munera. ñ
solum ꝓptͣ aurum etargentum et huius¬
modi aliquid: s uã ꝓpt̾ laudem qui uidicat
male munus accipit: et munus quo nichil
inaniꝰ satuit eñ illi manꝰ ad accipiendũ iudicuĩ ali

Expanded text:
pit, Dominus accepit, loculos habuit, ea quae mittebantur Judas auferebat. Sed quid est accipere munera? Propter munera laudare hominem, adulari homini, palpare blandiendo, judicare contra veritatem propter munera. Propter quae munera? Non solum propter aurum et argentum et hujusmodi aliquid, sed etiam propter laudem qui judicat male, munus accipit, et munus quo nihil inanius. Patuit enim illi manus ad accipiendum judicium li
Abbreviated transcription (Latin):
Erue animam meã resuscitaudome amorte:
que michi abinpiis irrogata ẽ. Fra meam tuã
abinimicis manus tue: anima enim mea fra¬
mea tua ẽ quam assumpsit manus tua. id est
ȩtͣna uirtus tua ut ꝑ ipsam regna debellet im¬
quitatis. et diuidat iustos ab inpiis. Han ergo
erie abinimicis manus tuȩ. hoc ẽ uirtutis

Expanded text:
erue animam meam resuscitando me a morte, erue animam meam resuscitando me a morte, quae mihi ab impiis irrogata est. Frameam tuam ab inimicis manus tuae: anima enim mea framea tua est, quam assumpsit manus tua, id est, aeterna virtus tua, ut per ipsam regna debellet iniquitatis et dividat justos ab impiis; hanc ergo erue ab inimicis manus tuae, hoc est virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
Inimici mei animam meã circum dederunt.
adipem suum concluserunt. Lencia sua pin-¬
gui cooꝑtisunt. postea quam cupiditas eoꝵ
de scelere saciata est. O seon. locutum ẽ suꝑ¬
biam. Et ꝓpterea os eoꝵ locutum ẽ suꝑbiam.
dicendo. aue rex iudeor: etcetera talia. Pici¬
entes me nunc circumdederunt me. Picien-¬
tes me extra ciuitatem: nunc circũ dedunt me
incruce. Oculos suos statuerunt declinare
interram. Intentionem cordis sui statuer̃t
declinare inista tͣrena: putantes magnum
malum ꝑperi eum qui occidebatur. et se
nullum qui occidebant. Susceperunt me
sicut ille aduersarius. circumiens querens
quem deuorer. Et sic̃ catulus leonis habi¬
tans in occultis. Et sicut catulus eius. ppls
cui dictum eͣ uos exparre diabolo estis.Co¬
gitans de insidiis quib iustum circumue-
eos: et subuerte eos Exurge dñe quem dor¬
mire arbitrantur: et iniquitates hominũ
noncurare: ante excecentur malitia sua.
ut factum eoꝵ uindicta preueniat. et ita

Expanded text:
Inimici mei animam meam circumdederunt, adipem suum concluserunt: laetitia sua pingui cooperti sunt, postea quam cupiditas eorum de scelere satiata est. Os eorum locutum est superbiam: et propterea os eorum locutum est superbiam, dicendo: Ave, rex Judaeorum , et caetera talia. entes me nunc circumdederunt me: projicientes me extra civitatem, nunc circumdederunt me in cruce. Oculos suos statuerunt declinare in terram: intentionem cordis sui statuerunt declinare in ista terrena; putantes magnum malum perpeti eum qui occidebatur, et se nullum qui occidebant. 11. vers. 12.sicut ille adversarius circumiens, quaerens quem devoret . Et sicut catulus leonis habitans in occultis. Et sicut catulus ejus, populus cui dictum est: Vos ex patre diabolo estis , cogitans de insidiis quibus justum circumvenieos, et subverte eos: exsurge, Domine, quem dormire arbitrantur et iniquitates hominum non curare; ante excaecentur malitia sua, ut factum eorum vindicta praeveniat, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
terra qua habitant. disꝑtire eos ꝑ orbem
tͣrarum mista uita: quã solam suam uitam
putant: quia ȩtͣnã desꝑant. Et de absconditiꝰ
tius adimpletus ẽ uent᷑ eon:. Nonsolum autẽ
ista pęna eos consequitur uisibilis. s ĩ depec¬
catis quȩ tanquam tenebrȩ absconduntur
a lumine ueritatis tuȩ adimpleta ẽ memo.¬
ria eon. iit obliuiscantur dm. Saturatist
porcina. Saturati sunt immunditia con¬
culcantes margaritas sermonum cdi. Etre¬
liquerunt reliquias paruulis suis. claman.¬
tu tuo. Ego autẽ quinõ apparui eis qui
corde sordido et tenebroso lucẽ sapientiȩ
uicdere non possunt: in tua iusticia appaie¬
bo inconsꝑ ectu tuossaciabor cdũ manifesta¬
bitur gła tua. Et cum illi saturati sunt in¬
munditia sua ut me intelligere nonpossit
ego saturabor dum manifẽstabitur gła tua
mhisqui me intelligunt. Sane uullo uersu
ubi dictum ẽ. saturati sunt porcina: ñnulla
exemplaria saturati sunt filiis hñt Ear an¬

Expanded text:
habitant, dispertire eos per orbem terrarum in ista vita, quam solam suam vitam putant qui aeternam desperant. Et de absconditis tuis adimpletus est venter eorum: non solum autem ista poena eos consequetur visibilis; sed etiam de peccatis, quae tanquam tenebrae absconduntur a lumine veritatis tuae, adimpleta est memoria eorum, ut obliviscantur Deum. Saturati sunt porcina: saturati sunt immunditia, conculcantes margaritas sermonum Dei. Et reliquerunt reliquias parvulis suis: clamantu tuo: ego autem qui non apparui eis qui corde sordido et tenebroso lucem sapientiae videre non possunt, in tua justitia apparebo in conspectu tuo. Satiabor dum manifestabitur gloria tua: et eum illi saturati sunt immunditia sua, ut me intelligere non possint, ego satiabor dum manifestabitur gloria tua, in his qui me intelligunt. Sane in illo versu ubi dictum est Saturati sunt porcina, nonnulla exemplaria Saturati sunt filiis habent. Ex am
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficeretur caritas ȩccłiȩ in it merib angustiꝰ:
quib uenitur adrequiem tuam. Ut non mo-¬
ueantur uestigia mea. U tñmoueantur sig¬
na itineris mei. que tanquam uestigia sacra-¬
m̃tis et scͥpturis apłicis inp̃ssa sunt. q̃ue intu¬
eantur et obseruant quime se qui uolunt:
aut certe ut rniam stabiliter inetͣnitate
ꝑmaneam postea quam ꝑegi uias duras. &
in angustiis semitarum tuarũ gressus-
Egolibera et ualida intentione p̾ces ad te
direxi: qm ut hanc habere possem. exau¬
disti me infirmum orantem. Inelina
aurem tuam michi. et exaudi uerba mea:
dñe ut pupillã ocłi. Quȩ apparet ꝑ parua etexi¬
gua ꝑeam tn dirigitur. acies luminis. quo lux
et tenebre diuidicantur. sicut ꝑxpͣihumani¬
tatem diuinitas iudicii discernens inter iustoᷤᷤ
⁊ peccatores. In tegmine alarum tuarum ꝓte¬
ge me. Inmunimento caritatis .⁊mic die tuȩ¬

Expanded text:
perficeretur charitas Ecclesiae in itineribus angustis, perficeretur charitas Ecclesiae in itineribus angustis, quibus venitur ad requiem tuam. Ut non moveantur vestigia mea: ut non moveantur signa itineris mei, quae tanquam vestigia sacramentis et Scripturis apostolicis impressa sunt, quae intueantur et observent qui me sequi volunt; aut certe, ut etiam stabiliter in aeternitate permaneam, postea quam peregi vias duras, et in angustiis semitarum tuarum gressus pego libera et valida intentione preces ad te direxi; quoniam ut hanc habere possem, exaudisti me infirmius orantem. Inclina aurem tuam mihi, et exaudi verba mea: Domine, ut pupillam oculi: quae apparet perparva et exigua; per eam tamen dirigitur acies luminis quo lux et tenebrae dijudicantur, sicut per Christi humanitatem divinitas judicii discernens inter justos et peccatores. In tegmine alarum tuarum protege me: in munimento charitatis et mise
Abbreviated transcription (Latin):
raudi dñe sticiã meã: intende dep̃eationẽ
meã. Aurib ꝑcipe orationẽ meã. ñ ĩ la¬
biis dolosis. Nõ ad te in labiis dolosis
ꝓcednͣtẽ. A uultu tuo uidiciũ
meum ꝓdeat. Exilluminatione noticiȩ iue.
uerum iudicem: Aut certe non in labiis do¬
losis. auultu tuo iudiciũ meum ꝓdeat: ut sei¬
licet non ꝓferam udicans. aliud ꝙͣ inte ĩtelligo.
Oculi mei uideant ȩ quitatem. Cordis utiꝙ
ipsum cor meum uisitatione tͥbulationis ꝓba¬
tum ẽ Igne me examinasti: et nͣẽ inuenta in
ne in iquitas. Non autẽ nox tantum qus-
ꝑturbare assolet. s rtiam ignis qui urit. uo¬
canda est ipsa tribulatio: qua examinatus
ore meo quam id quod ꝑtineat ad głam et¬
laudẽ tuam: ñ ad oꝑa hominum quȩ facuit
pͥtͣ uoluntatẽ tuam. ꝓpteruerba labioꝵ. tu¬
oꝵ⁊ Pp̃t uerba pacis tue uel ꝓph̾arũ tuoꝵ. Ego
custodiui iuas duras. Ego custodiui uias labo¬
a dꝑficiendos gressus meos insemitis tuis. Ut

Expanded text:
audi, Deus, justitiam meam, intende deprecationi meae. Auribus percipe orationem meam, non in labiis dolosis: non ad te in labiis dolosis procedentem. A vultu tuo judicium meum prodeat: ex illuminatione notitiae tuae verum judicem; aut certe, non in labiis dolosis a vulto tuo judicium meum prodeat, ut scilicet non proferam judicans aliud quam in te intelligo. Oculi mei videant aequitatem: cordis utiqueipsum cor meum visitatione tribulationis probatum est. Igne me examinasti, et non est inventa in me iniquiperturbare assolet, sed etiam ignis, quia urit, vocanda est ipsa tribulatio, qua examinatus ore meo, quam id quod pertineat ad glaudem tuam; non ad opera hominum, quae faciunt praeter voluntatem tuam. Propter verba labiorum tuorum: propter verba pacis tuae, vel Prophetarum tuorum. Ego custodivi vias duras: ego custodivi vias labo 5. vers. 5. Ad perficiendos gressus meos in semitis tuis: ut