comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
destinata loca ꝑgentib inchoando. ꝓdest
longum iter carꝑe. si ñ etiam totũ ua¬
leant consummare. Qui gͦ eternã uitã
querimus: quid aliud ꝙͣ. quedã itinera
agimus. ꝑ quȩ ad patriã festinamus:
S quid ꝓdest qd carpimus multa: si ea
quȩ ad ꝑueniendũ restant. negligimꝰ:
tum suꝑ est ut ꝑagamꝰ: ut paulisꝑ fiat
preteritum. qd̃ uidesinenter ⁊ timide
adhuc attendit᷑ futurum. Amplius gͥ
debemus inspice̾. que bona necdũ feci-¬
mus: qͣm ea quȩ iam nos fecisse gaude-¬
mus. S habet hoc humana infirmitas
ꝓprium ⁊ ut plus ei intueri libeat. qd̾ si¬
bi in se placet: quam qd̾ sibi in se displi¬
cet. Eger quippe ocłs cordis. dũ labora¬
re in consideratione sua metuit: quasi
quoddã stratum delectationis in animo.
ubi molliter iaceat requirit. Atq iccir¬
eo quȩ cõmoda de ꝑactis bonis sit asse¬
eutus intelligit: s quȩ dãpna de ne¬

Expanded text:
destinata loca pergentibus inchoando prodest destinata loca pergentibus inchoando prodest longum iter carpere, si non etiam totum valeant consummare. Qui ergo aeternam vitam quaerimus, qui aliud quam quaedam itinera agimus, per quae ad patriam festinamus? Sed quid prodest quod carpimus tam multa, si ea quae ad perveniendum restant, negligimus tum superest ut peragamus, ut paulisper fiat praeteritum quod indesinenter et timide adhuc attenditur futurum. Amplius igitur debemus inspicere quae bona necdum fecimus, quam ea quae jam nos fecisse gaudemus. Sed habet hoc humana infirmitas proprium, ut plus ei intueri libeat quod sibi in se placet quam quod sibi in se displicet. Aeger quippe oculus cordis, dum laborare in consideratione sua metuit, quasi quoddam stratum delectationis in animo, ubi molliter jaceat, requirit; atque idcirco quae commoda de peractis bonis sit assecutus intelligit, sed quae damna de ne
Abbreviated transcription (Latin):
spũalium culm̃. mentis oełm reuo¬
cans. ꝑfectionis suȩ meminit: ⁊ lucẽ
exemplorũ quam de se aliis tribuit. so
cum bona aliqͣ fatiunt. iniquitatũ
suarum ꝓtinus obliuiscunt᷑: ⁊ cordis
oculum. in consid̾atione bonorũ oꝑũ
quȩ exhibent figunt. Atq eo se iam
scõs existimant: quo int̾ bona quȩ agunt.
malorũ suorum in qͥb ⁊ fortasse adhue im¬
plicati st̃. memoriam declinant. Qui scili¬
cet si districtionẽ iudicis iugilant̾ atten¬
derent: plus de maus suis metuerent. qͣn
de in ꝑfectis bonis exultarent. Plus inspiee¬
rent. quod dehis quȩ adhuc eis agenda st̃.
debitores tenent᷑: quam quod oꝑantes quȩ¬
dam. iam debiti partẽ soluunt. Neq eñ
absolutus ẽ debitor. qui multa reddit: s
qui omĩa. Nec ad brauiũ uictorie ꝑuenit.
qui in magna parte spectacul ueloeiter
currit: s uixta metas ueniens. in hoe qd̾
est reliquum deficit. Neq ad quelibet

Expanded text:
spiritalium culmen mentis oculum revospiritalium culmen mentis oculum revocans, perfectionis suae meminit, et lucem exemplorum, quam de se aliis tribuit, solcum bona aliqua faciunt, iniquitatum suarum protinus obliviscuntur, et cordis oculum in consideratione bonorum operum quae exhibent figunt; atque eo se jam nctos existimant, quo inter bona quae agunt malorum suorum, in quibus et fortasse adhuc implicati sunt, memoriam declinant. Qui scilicet si districtionem judicis vigilanter attenderent, plus de malis suis metuerent quam de imperfectis bonis exsultarent, 703 plus inspicerent quod de his quae adhuc eis agenda sunt debitores tenentur, quam quod operantes quaedam jam debiti partem solvunt. Neque enim absolutus est debitor qui multa reddit, sed qui omnia; nec ad bravium victoriae pervenit qui in magna parte spectaculi velociter currit, si juxta metas veniens in hoc quod est reliquum deficit. Nec ad quaelibet
Abbreviated transcription (Latin):
tum namq ẽ. Luceat lux ur̃a eoram ho-¬
minib: ut uideant oꝑa ur̃a bona. ⁊ głi¬
ficent patrẽ ur̃m qui in celis ẽ. Et rur¬
sum. Sint lumbi ur̃i precineti: ⁊ lucer¬
nȩ ardentes. Quod enĩ hoc in loeo fulgẽ¬
ti sole: id in euangłio lucernis ardenti¬
b designat᷑. Bonum quippe opus eũ in
medio ꝑfidoꝵ lucet: lucerna ardet in
nocte. Cum uͦ in eccłi̾a resplendet: sol
fulget indie. Bonum opis si adhuc ta¬
le est. quod soli mali mirent᷑: lucerna
uidelicet in nocte ẽ. Si autem ita ꝓficit.
ut mrari aebonis ac ꝑfectionib possit.
nimirum sol ẽ in die. Bonum opus eum
ꝑ actiuam uitam corꝑis lucet: qͣsi lu-¬
cernȩ more. lum̃ ex testa resplendet.
Cum uͦ ꝑ solam uirtutẽ nientis in con¬
templationẽ atcollitur: quasi more
solis. de celo uemiens luxuidet᷑. Quia
gͥ multa beatus iob. hospitalitatis ac
miscd̃iȩ de se bona narrauerat.⁊ quȩ
ꝓfecto tanto adhuc minima. qͣnto &
corꝑaliter nouerat gesta. ad u̾tutũ

Expanded text:
eat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum, qui in coelis est . » Et rursum: « Sint lumbi vestri praecincti et lucernae ardentes . » Quod enim hoc in loco fulgenti sole, id in Evangelio lucernis ardentibus designatur. Bonum quippe opus cum in medio perfidorum lucet, lucerna ardet in nocte: cum vero in Ecclesia resplendet, sol fulget in die. Bonum opus si adhuc tale est quod soli mali mirantur, lucerna videlicet in nocte est; si autem ita proficit, ut mirari a bonis ac perfectioribus possit, nimirum sol est in die. Bonum opus cum per activam vitam corporis lucet, quasi lucernae more, lumen ex testa resplendet. Cum vero per solam virtutem mentis in contemplatione attollitur, quasi more solis de coelo veniens lux videtur. Quia igitur multa beatus Job hospitalitatis ac misericordiae de se bona narraverat, quae profecto tanto adhuc minima, quanto et corporaliter noverat gesta, ad virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
pidationis sustinet: in de elariꝰ ful¬
get. Beatus gͥ iob quia nequaꝗͣ de o-¬
ꝑatione se p̃tulit: fidenter dieit. Si ui¬
di solem eum fulgeret. Quia uͦ hune
a iuditii inti̾oris intiitu. fama lauda¬
bilis non cliuertit: adningit: ⁊ lunã
incedentẽ clare. Quia opimonis suȩ
grã animum deuinci. nec tacita eõ-¬

Expanded text:
pidationis sustinet, inde clarius fulpidationis sustinet, inde clarius fulget. Beatus igitur Job, quia nequaquam de operatione se praetulit, fidenter dicit: Si vidi solem cum fulgeret. Quia vero hunc a judicii interioris intuitu fama laudabilis non divertit, adjungit: Et lunam incedentem clare. Quia autem opinionis suae gratia animum devinci
Abbreviated transcription (Latin):
hominib putat᷑: i neq contemptus est.
ut in quo potuit innotescere. in hoc de¬
beat remanere. Iam enum de bonissu¬
is quasi retributionẽ sibi factam estunat:
nisi eis ⁊ alia quȩ ab hoĩb nesciuntur
adiungat. Unde bene ꝑsalomonẽ di¬
eitur. Sieut ꝓbatur in conflatorio ar¬
gentum. un fornace aurũ: ita ꝓbat᷑
homo ore laudantis. Argentũ quippe
uel aurum si repbum ẽ. igne consu¬
mitur: si ꝓbum uͦ. igne declaratur. Sie
nimirum est: ⁊ sensus oꝑantis. Nam
qualis sit: in eo quod laudat᷑ ostendit᷑.
Si enim se auditis suis laudib extollit.⁊
quid iste aliud qmͣ aurum uel argentũ
repbum fuit. quẽ uidelicet fornax lin¬
guȩ consũpsit: Si autẽ fauores suos
audiens ad suꝑm iuditis consid̾ationẽ
redit: ac ne de his apd̾ occultum arbi¬
trem grauetꝰ metuit: quasi expur¬
gationis igne admagnitudinẽ clari¬
tatis excrescit. Et unde incendiũ tre¬

Expanded text:
hominibus putatur, et neque contentus est hominibus putatur, et neque contentus est ut in quo potuit innotescere, in hoc debeat remanere. Jam enim de bonis suis quasi retributionem sibi factam aestimat, nisi eis et alia quae ab hominibus nesciuntur adjungat. Unde bene per Salomonem dicitur: Sicut probatur in conflatorio argentum, et in fornace aurum, ita probatur homo ore laudantis . Argentum quippe vel aurum, si reprobum est, igne consumitur; si probum vero, igne declaratur. Sic nimirum est et sensus operantis. Nam qualis sit, in eo quod laudatur ostenditur. Si enim se auditis suis laudibus extollit, quid iste aliud quam aurum vel argentum reprobum fuit, quem videlicet fornax linguae consumpsit? Si autem favores suos audiens, ad superni judicii considerationem redit, ac ne de his apud occultum arbitrum gravetur metuit, quasi expurgationis igne ad magnitudinem claritatis excrescit, et unde incendium tre
Abbreviated transcription (Latin):
uulgata. Pauetq uehem̃ter. ne speᷤᷤ
futuri mun̾i̾s. in mercede ꝑmutetut
ut electorum animus. magno laudũ
suarum igne erucietur: atq ab omĩ tor¬
poris su rubigine. in errore cogitatio¬
nis exquoquat᷑. Cauta enĩ considerati¬
one drepidat: ne aut de his in quib lau¬
datur.i non sunt. maniis dei iudictum
inueniat: aut de his in quib laudat᷑¬
⁊ sunt̃. competens p̃mium ꝑdat. Unde
plerumꝙ fit. ut sieut inustus exlau¬
de sua polluitur: ita uir iustus audita
sua laude purget᷑. Nam dum bona q̃
egit. ab hominib ꝓferri cognoscit: sub¬
tile contra se ut dictum ẽ extrem iudi¬
tii exam̃ metuit: ac trepidus ad consci¬
entiam recurrit: & quicqͥd illic mnest re¬
prehensibile corrigit. Dum enĩ bona sua
innotuisse formidat: subtilitatẽ secutu¬
ri examinis ꝑtimescens. si qua in se ma¬
la occulta st̃. amputat. Pauet nãq si
saltim talis dõ non ostenditur. qualis ab

Expanded text:
vulgata, 707 pavetque vehementer ne spes vulgata, 707 pavetque vehementer ne spes futuri muneris in mercedem permutetur ut electorum animus magno laudum suarum igne crucietur, atque ab omni torporis sui rubigine moerore cogitationis excoquatur. Cauta enim consideratione trepidat, ne aut de his in quibus laudatur et non sunt majus Dei judicium inveniat, aut de his in quibus laudatur et sunt competens praemium perdat. Unde plerumque fit ut sicut injustus ex laude sua polluitur, ita vir justus audita sua laude purgetur. Nam dum bona quae egit ab hominibus proferri cognoscit, subtile contra se, ut dictum est, extremi judicii examen metuit, ac trepidus ad conscientiam recurrit, et quidquid illic inest reprehensibile corrigit. Dum enim bona sua innotuisse formidat, subtilitatem secuturi examinis pertimescens, si qua in se mala occulta sunt amputat. Pavet namque si saltem talis Deo non ostenditur qualis ab
Abbreviated transcription (Latin):
litate. quia aliud ẽ fauores querere⁊
⁊ aliud de ꝓuectib exultare. Qua in
re necesse ẽ. ut cum audientiũ utilita¬
ti non ꝓficit: mentem nr̃am fama lau¬
dabilis ñ eleuet. s fatiget. Cũ enim
humanȩ linguȩ attestatione lauda¬
mur: occulta pulsatione requirim᷑.
quid de nobis ipsi sentiamꝰ. Suꝑba ie¬
num mens. etiam cum de se falsa bona
dicuntur exultat: quia non apud dm̃
qualiter uiuat. s apd̾ hoĩes qualiter
in notescat excogitat. Iuditium eiũ de
se omĩpotentis dei despielens. ⁊ solũ mͦ
hominũ querens. inter auditas laudes
accollitur: ⁊ quȩ hoc solũ quesierat. qͣli
de brauio oꝑis letatur. At contra si cor
ueraeiter humile ẽ. bona que de se au¬
dit aut minine recognoseit: ⁊ quia
falsa dieunt᷑ metuit: aut certe si ad¬
esse ea sibi ueracit̾ scit eoipso formi¬
dat ne ab eterna dĩ retributione sint
ꝑdita: quo hȩc consid̾at hominib di¬

Expanded text:
litate quia aliud est favores quaerere, litate quia aliud est favores quaerere, et aliud de profectibus exsultare. Qua in re necesse est ut cum audientium utilitati non proficit, mentem nostram fama laudabilis non elevet, sed fatiget. Cum enim humanae linguae attestatione laudamur, occulta pulsatione requirimur quid de nobisipsis sentiamus. Superba etenim mens etiam cum de se falsa bona dicuntur exsultat, quia non apud Deum qualiter vivat, sed apud homines qualiter innotescat, excogitat. Judicium enim de se omnipotentis Dei despiciens, et solummodo hominum quaerens, inter auditas laudes extollitur, et quae hoc solum quaesierat, quasi de bravio operis laetatur. At contra, si cor veraciter humile est, bona quae de se audit, aut minime recognoscit, et quia falsa dicuntur metuit; aut certe si adesse ea sibi veraciter scit, eo ipso formidat ne ab aeterna Dei retributione sint perdita, quo haec considerat hominibus di
Abbreviated transcription (Latin):
atq auditis suis preconiis extollunt᷑.
s̃ tam̃ usq ad elationis uerba ñ exe¬
unt: igaud̾e se in talib ñ ostendunt.
Unde beatus iob qͥa nouerat arrogan¬
tem se ñ solum nullomͦ in uerbis. s e¬
tiam in cogitatione quoq tacita mini¬
me fuisse ⁊ postqm dixit. si uidi solem
cum fulgeret: ⁊ lunã incedentẽ clare:
one quid uobis innuit᷑ nisi qd̾ magno
metu.⁊ cireũs pectione opus ẽ ne mens
nr̃a uiqͣm de suis laudib uel tacita
ietetur : Quisquis enĩ quasi clarita¬
tem lunȩ. famȩ suȩ magntudinem
conspieit. sibiq in occulto m̃tis gau¬
dium facitꝰ curiste nͥ auctor se pre¬
larescit: Despecto enĩ honore conditoris.
semetipsũ plus amare conumcitur: euiꝰ
preconiis letatur. Quãuis non numꝗͣ
etiam scĩ uiri de bona sua opinione gau¬
deant. s eũ ꝑhane ad meliora ꝓficere
audientes pensant⁊ nec iam de opim¬
one sua. s de ꝓrimorũ gaudent uti¬

Expanded text:
atque auditis suis praeconiis extolluntur; atque auditis suis praeconiis extolluntur; sed tamen usque ad elationis verba non exeunt, et gaudere se in talibus non ostendunt. Unde beatus Job, quia noverat arrogantem se non solum nullo modo in verbis, sed etiam in cogitatione quoque tacita minime fuisse, postquam dixit: Si vidi solem cum fulgeret, et lunam incedentem clare, one quid nobis innuitur, nisi quod magno metu et circumspectione opus est, ne mens nostra unquam de suis laudibus vel tacita laetetur? Quisquis enim quasi claritatem lunae famae suae magnitudinem conspicit, sibique in occulto mentis gaudium facit, cui iste nisi auctori se praelaudis hilarescit? Despecto enim honore conditoris, semetipsum plus amare convincitur, cujus praeconiis laetatur. Quamvis nonnunquam etiam sancti viri de bona sua opinione gaudeant; sed cum per hanc ad meliora proficere audientes pensant, non jam de opinione sua, sed de proximorum gaudent uti
Abbreviated transcription (Latin):
ne roneetousuriꝰ moderamine. etiam de¬
traeti onib lacerari ꝑmitam᷑: ut eumnoᷤᷤ
uorlaudantis eseuat: lingua detrahen¬
tis humiliet. Q a i arbor sepe. quȩ unsꝰ
uenti impulsu ita impellit᷑. ut pene iã
erui posse uideatur: alterius eouierso
uemientis flatu erigitur. Et que ex par¬
te inflexionẽ ꝑtulit: ab alia ad statũ
redit. Unde.ulla arbor alte radicata.
quasi inter aduersantes uentos fixa ste¬
terat: qui dicebat. Per gł̾am ⁊ignobi¬
utatem: ꝑinfamiam ⁊ bonã famam.
Sepe autem laus bene agentis. aurib
insolenter adinota dum foris sermoni¬
b ꝑstrepit.: intus quandam m̃ti ꝑ tacitũ
elationis tempestatẽ gignit. fitq ut hoc
qd̾ auinius de humanis fauorib gaudet.
non facile exterius ostendat: s tam̃ cor¬
ruptionis uim non tenuiter interius
sentiat. E sunt non nulli. quos ita laus
inflat: ut usq aduerba elationis ꝑtra¬
hat. Quidam uͦ ut prediximꝰ. hoc ipsũ
patefacere qd̾ eleuantur erubeseunt:

Expanded text:
 nostri moderamine etiam detractionibus lacerari permittimur, ut cum nos vox laudantis elevat, lingua detrahentis humiliet, quia et arbor saepe quae unius venti impulsu ita impellitur, ut pene jam erui posse videatur, alterius e diverso venientis flatu erigitur, et quae hac ex parte inflexionem pertulit, ab alia ad statum redit. Unde et illa arbor alte radicata quasi inter adversantes ventos fixa steterat, quae dicebat: Per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam . Saepe enim laus bene agentis auribus insolenter admota, dum foris sermonibus perstrepit, intus quamdam menti per tacitum, elationis tempestatem gignit: fitque ut hoc, quod animus de humanis favoribus gaudet, non facile exterius ostendat, sed tamen corruptionis vim non tenuiter interius sentiat. Et sunt nonnulli quos ita laus inflat, ut usque ad verba elationis pertrahat. Quidam vero, ut praediximus, hoc ipsum patefacere quod elevantur erubescunt,
Abbreviated transcription (Latin):
letantur. Qua iuire dubiũ non est: qͥa
tanto quisq minus dolet qd̾ desint e¬
terna: quantomagis gaudet. qd̃ ad sint
temꝑalia. Q qui minꝰ dolet qd̃ desunt
temꝑalia: certius expectat ut adsint e¬
terna. Hocitaq de terrenis reb gaudi¬
um. beatus i ob non se habuisse testificãs:
subrungit di eeNS.¬

Expanded text:
laetantur. Qua in re dubium non est, quia laetantur. Qua in re dubium non est, quia tanto quisque minus dolet quod desint aeterna, quanto magis gaudet quod adsint temporalia; et qui minus dolet quod desint temporalia, certius exspectat ut adsint aeterna. Hoc itaque de terrenis rebus gaudium beatus Job non se habuisse testificans, subjungit dicens
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ñsi abstante fugere est tnseuntib
rebus inherere: Quis nãq umqͣm deeur¬
rentium fluminũ tumidis uerticib raꝑ¬
tus. manere ipse firus potuit: deorsum
unda defluente: Quisquis gͦ defluere
deuitat: suꝑ ẽ. ut quod defluit fugiat:
ne ꝑ hoc qd̃ amat. in hoc cogatur ꝑueni¬
re quod uitat. Qui enĩ reb labentib
inheret: illo uidelicet trahit᷑. quo ten¬
dit quod tenet. Prius itaq curandũ est.
ne quisq tẽporalia diligat. ac deuide
ne in eisdem temꝑalib quȩ ñ ad delecta¬
tionem sibi. s ad usum rẽtinet. fiduei¬
am ponat: qm̃ conunctus de currenti¬
b. mox statum suũ auimus ꝑdit. Nlam
uite p̃sentis fluctus tralit: quẽ leuat.
Et ualde demens ẽ. qui in undã uoluit᷑:¬
⁊ plantam figere conat᷑. Sed sunt pleriq
qui ⁊ si in reb tͣnseuntib fiduciam neqͣ¬
qm ponunt.: cum tam̃ sibunet ad usus
necessarios abunde adsunt: m̃te tacita

Expanded text:
 ergo a stante fugere est, nisi transeuntibus  ergo a stante fugere est, nisi transeuntibus rebus inhaerere? Quis namque unquam decurrentium fluminum tumidis vorticibus raptus manere ipse fixus potuit, deorsum unda defluente? Quisquis ergo defluere devitat, superest ut quod defluit fugiat, ne per hoc quod amat in hoc cogatur pervenire quod vitat. Qui enim rebus labentibus inhaeret, illo videlicet trahitur, quo tendit quod tenet. Prius itaque curandum est ne quis temporalia diligat, ac deinde ne in eisdem temporalibus quae non ad delectationem sibi, sed ad usum retinet, fiduciam ponat, quoniam conjunctus decurrentibus mox statum suum animus perdit. Nam vitae praesentis fluctus trahit quem levat, et valde demens est qui in unda volvitur, et plantam figere conatur. Sed sunt plerique qui etsi in rebus transeuntibus fiduciam nequaquam ponunt, cum tamen sibimet ad usus necessarios abunde adsunt, mente tacita
Abbreviated transcription (Latin):
mus: obrude aurũ. Sanctus gͦ uir. nec
aurum robur. nec sibi eẽ obrizam. idest
rudem auri molẽ. fidutiam credidit: qͥa
spem atq delectationem suã. in solius
grã conditoris figens. neq de quantita¬
te auri. neq de spetie peccauit. De cre¬
atore quippe desꝑasse fuerat: si spem
in ereatura posusset. In reb autẽ du¬
biis spem fixerat diues ille: qͥ dicebat.
Anima. habes multa bona posita in an¬
nos plurimos: requiesce. cõmede. bibe.
epulare. S hunc suꝑna uorincrepat
dicens. Stulte. hac nocte. animã tuam
repetunt ate. quȩ autẽ parasti euiꝰ eruns.
Eadem enimͦ sublatus ẽ. qui in rerũ sibi
abundantia. multa temꝑa frustra fue¬
rat prestolatus: ut scilicet qͥ in longum
sibi subsidia colligendo ꝓspiceret: sub¬
sequentem diẽ uel unum minime uide¬
ret. Quasi in aquis enĩ defluentib fun-¬
damentum ponere ẽ: in reb labentib
spei fidutiam uelle solidare. Stante enĩ
in ꝑpetuum dõ: transeunt omĩa. Quid¬

Expanded text:
mus obrude aurum. Sanctus ergo vir nec aurum robur, nec sibi esse obryzum, id est rudis auri molem fiduciam credidit, quia spem atque delectationem suam in solius gratia conditoris figens, neque de quantitate auri, neque de specie peccavit. De creatore quippe desperasse fuerat, spem in creatura posuisse. In rebus autem dubiis spem fixerat dives ille, qui dicebat: Anima, habes multa bona reposita in annos plurimos, requiesce, comede, bibe, epulare. Sed hunc superna vox increpat, dicens: Stulte, hac nocte animam tuam repetunt a te; quae autem parasti, cujus erunt ? Eadem enim nocte sublatus est, qui in rerum sibi abundantia multa tempora fuerat praestolatus, ut scilicet qui in longum sibi subsidia colligendo prospiceret, subsequentem diem vel unum minime videret. Quasi in aquis enim defluentibus fundamentum ponere est in rebus labentibus spei fiduciam velle solidare. Stante enim in perpetuum Deo, transeunt omnia. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
misit dicens. Si ambulau in uanitate:
ifestinauit in dolopes m̃s. Atq ut mon¬
stretur qmͣ fuerit ad cuncta pauidꝰ. ad oĩ¬
a circumspectus: inferiꝰ asserit dicens.
Semꝑ enĩ quasi tumentes suꝑme flu¬
clus: tumui dm̃. Qui scilieet in ꝓsꝑis po¬
situs. atq abundantia rerũ fultus. si spẽ
aut in suis actib. aut incireũ fluentib
reb poneret: ꝓfecto iustus ñ esset. Sed
quando iste uir ñ sẽs in se spem posuit:
qui aꝑte dicit. ecce non est auxilium mͥ
sas quoq diuitias qua m̃te possedit. in¬
notescat. Ait enim.¬

Expanded text:
misit, dicens: Si ambulavi in vanitate, misit, dicens: Si ambulavi in vanitate, et festinavit in dolo pes meus . Atque ut monstraretur quam fuerit ad cuncta pavidus, et ad omnia circumspectus inferius asserit, dicens: Semper enim quasi tumentes super me fluctus timui Dominum . Qui scilicet in prosperis positus, atque abundantia rerum fultus, si spem aut in suis actibus aut in circumfluentibus rebus poneret, profecto justus non esset. Sed quando iste vir sanctus in se spem posuit, qui aperte dicit: Ecce non est auxilium mihsas quoque divitias qua mente possederit innotescat? Ait enim
Abbreviated transcription (Latin):
dentia. temꝑantia. fortitudo. atq iusti¬
cia. tanto ꝑfecte sunt singulȩ: quanto ui¬
cissim sibi metus iuncte. Bisiuncte autẽ.
ꝑfecte ẽẽ nequaqmͣ possunt: quia nec
prudentia uera ẽ. quȩ iusta tẽꝑans.⁊
fortis non est: nec ꝑfecta tẽꝑantia⁊ quȩ
fortis. iusta. ⁊ prudens non est: nec for¬
titudo integra: quȩ prudens. ⁊ tempe¬
rans. ⁊ iusta non est: nee uera iusticia:
quȩ prudens fortis ⁊ tẽperans non est.
rando singłas innotescit. Nam bona
ꝑudicitiȩ insinuans dicit.
i deceptum ẽ cor meum suꝑ muli¬
erem. atq ut eidem pudicitiȩ. de¬
monstraret humilitatis grãm nulla¬
tenus defuisse: post cet̾a subiungit.
Si eontempsi iuditiũ subire cũ seruo
meo. Qui ut humilitati suȩ ostend̾et
mised̾ĩam fuisse comunetam: paulo
post dicit. Si negaui quod uolebant pau¬
ꝑib. Atq ut miscd̾ĩam suam ostend̾et de
iusticiȩ radice descend̾e: paulo suꝑiꝰ pre¬

Expanded text:
dentia, temperantia, fortitudine, atque justidentia, temperantia, fortitudine, atque justitia; tanto perfectae sunt singulae, quanto vicissim sibimet conjunctae. Disjunctae autem perfectae esse nequaquam possunt, quia nec prudentia vera est quae justa, temperans et fortis non est, nec perfecta temperantia quae fortis, justa et prudens non est, nec fortitudo integra quae prudens, temperans et justa non est, nec vera justitia quae prudens, fortis et temperans non est. rando singulas innotescit. Nam bona pudicitiae insinuans, dicit: Si deceptum est cor meum super mulierem . Atque ut eidem pudicitiae demonstraret humilitatis gratiam nullatenus defuisse, post caetera subjungit: Si contempsi subire judicium cum servo meo . Qui ut humilitati suae ostenderet misericordiam fuisse conjunctam, paulo post dicit: Si negavi quod volebant pauperibus . Atque ut misericordiam suam ostenderet de justitiae radice descendere, paulo superius prae
Abbreviated transcription (Latin):
s non humiles. Quosdam uͦ quasi hu¬
miles: s ñ miscd̾es. Quosoam quasi
imsedẽs: s nequaquã iustos. Quosdam
uͦ quasi iustos: s inse potius qmͣ in dño
confidentes. Et certum ẽ. quia nec casti¬
tas in corde ens uera est: eui humili¬
tas deest. Quippe quia suꝑbia se initͥn¬
nec debet humilitas dici: quȩ ad eom¬
passionẽ fraternȩ inseriȩ neseit in eli¬
nari. Nec miscd̾ia uera est. quȩ arecti¬
tudine iusticie existit aliena: quia q̃
potest ꝑunusticiã pollui: nescit ꝓeul
dubio sibimet ipsi misereri. Nec uusticia
uera est. quȩ fiduciã suam ñ in condi¬
tore omnium. s in se fortasse aut in re¬
b conditis ponit: quia dũ a creatore sp̃e
subtrahit: ipse sibi pͥncipalis iusticie
ordinem ꝑuertit. Una itaq uirtꝰ sine
aliis: aut omĩno nulla ẽ. aut inꝑfe-¬
cta. Ut enim sicut quibdam uisumẽ.
de primis .iiiiͬ. uirtutib loquar⁊ pru¬

Expanded text:
sed non humiles; quosdam vero quasi hused non humiles; quosdam vero quasi humiles, sed non misericordes; quosdam quasi misericordes, sed nequaquam justos; quosdam vero quasi justos, sed in se potius quam in Domino confidentes. Et certum est quia nec castitas in ejus corde vera est, cui humilitas deest, quippe quia superbia se intrinnec debet humilitas dici, quae ad compassionem fraternae miseriae nescit inclinari. Nec misericordia vera est quae a rectitudine justitiae existit aliena, quia quae potest per injustitiam pollui, nescit procul dubio sibimetipsi misereri. Nec justitia vera est quae fiduciam suam non in conditore omnium, sed in se fortasse, aut in rebus conditis ponit, quia dum a creatore spem subtrahit, ipse sibi principalis justitiae ordinem pervertit. Una itaque virtus sine aliis, aut omnino nulla est, aut imperfecta. Ut enim, sicut quibusdam visum est, de primis quatuor virtutibus loquar, pru
Abbreviated transcription (Latin):
n predicator egregiꝰ dicit. Cadem uobis
scribere. mͥ quidem ñ pigrum: uob̃ au¬
tem necessariũ. Beatus iobiccireo gestas
uirtutes narrat: quia int̾ increpationis
uerba ⁊ ꝑcussionis uerba dep̃hensus.
a spei fidutia m̃tem suam labefactari
considerat. Multa quippe egisse se ma¬
ia: ab increpantib amieis audierat.
Et ne uerbis pariter ⁊ flagellis p̃ssa. an des¬
ꝑatione mens corruat: hanc ꝑ suarum
uirtutũ memoriam. ad spem reformat.
ut nequa qͣm se debeat in calamitate de-¬
icere: quȩ tranquillitatis sue tẽpore.
se meminerat iam sublimia egisse.
Quia gͥ intentionis ens causam dixi¬
mus: restat ut auditas uirtutes illius
subtiliter ꝑpendamꝰ. Hoc autem pͥmũ
pollere creditur: tunc ueraerter pollet.
cum uitiis ex alia parte ñ subiacet.
Nam si exalio uitis subdit᷑: nec hoc ẽ
solidum. ubistare putabatur. Hna que¬
q emim uirtus tanto sola minor ẽ: qͣn¬
to desunt cetere. Nam sepe quosdam
pudicos quidem uidisse nos contigit.

Expanded text:
t: Eadem vobis scribere mihi quidem non pigrum, vobis autem necessarium . Beatus Job idcirco gestas virtutes narrat, quia inter increpationis verba et percussionis verbera deprehensus, a spei fiducia mentem suam labefactari considerat. Multa quippe et egisse se mala ab increpantibus amicis audierat, et ne verbis pariter et flagellis pressa in desperationem mens corruat, hanc per suarum virtutum memoriam ad spem reformat, ut nequaquam se debeat in calamitate dejicere, quae tranquillitatis suae tempore se meminerat tam sublimia egisse. Quia igitur intentionis ejus 697 causam diximus, restat ut auditas virtutes illius subtiliter perpendamus. 2. Una virtus pollere creditur, tunc veraciter pollet, cum vitiis ex alia parte non subjacet. Nam si ex alio vitiis subditur, nec hoc est solidum, ubi stare putabatur. Unaquaeque enim virtus tanto minor est, quanto desunt caeterae: Nam saepe quosdam pudicos quidem vidisse nos contigit,
Abbreviated transcription (Latin):
mea. Sancti quippe uixi in huiꝰ ꝑegri¬
nationis erũpna. qm̃ eam quam ap-¬
petunt adhuc ereatoris sui spẽm con¬
templari minime sinunt᷑: omnem p̃¬
sentis uite copiã. inopiam deputant.:
quia iuidelicet nil extra dm̃ sufficit m̃¬
ti. quȩ ueraciter dm̃ querit. Et plerũq
eis ipsa sua abundantia. fit uehem̃ter
onerosa: quia hocipsum gͣuiter tołant:
quod festinantes ad patriã. in itinere
multa portant. Unde fit ut hec cum
in digentib ꝓrimis deuote partiant᷑.
quatinus dum sumit iste qd̃ non ha¬
bet: deponat ille quod amplisꝰ habebat nee
conuiator uacuus ambulet uiece iõ quemi
retiro are iniuia poterat. miniũ onusgra¬
uetiti eeti gͦ die mmulta abundandia peini

Expanded text:
Sancti quippe viri in hujus peregrinationis aerumna, quoniam eam quam appetunt adhuc creatoris sui speciem contemplari minime sinuntur, omnem praesentis vitae copiam inopiam deputant, quia videlicet nil extra Deum sufficit menti quae veraciter Deum quaerit; et plerumque eis ipsa sua abundantia fit vehementer onerosa, quia hoc ipsum graviter tolerant, quod festinantes ad patriam in itinere multa portant. Unde fit ut haec cum indigentibus proximis devote partiantur, quatenus dum sumit iste quod non habet, deponat ille quod amplius habebat; nec conviator vacuus ambulet, nec eum quem retardare in via poterat nimium onus gravet. Electi ergo de multa abundantia mi
Abbreviated transcription (Latin):
culmina. sem̃ esse non crederet: lus
non uteũq ipsis tot meritis tẽptare¬
tur: ut si quando ut homo delinque¬
ret. delictum suum hoĩb nollet innotes¬
ci :⁊ leue ẽẽ crederet. si qͥd in minimis
pecearet: culpamq suã mallet silen¬
tio tegere. qmͣ uoce confessionis aꝑire.
Sepe namq contingit: ut elatꝰ uirtuti¬
b amnimꝰ. dum multa bona in estimatio-¬
ne ꝑximor. de se spargi cognouerit: ag¬
nosei non uelit. si quid ẽ. quod reprehen¬
sibilider fecit. Quas ui delicet exroris
tenebras. iccireo mens tolerat: qͥa cordis
oculum tumor grauat. Unde beatꝰ iob
inter dot eximia facta u̾ͥtutum: qu
tam summꝰ extitit in oꝑatione. ut de¬
monstret qmͣ humilis fuerit in m̃te.
ꝓtinus ad un6it.¬

Expanded text:
culmina sanctum esse non crederet? Quis culmina sanctum esse non crederet? Quis non utcunque ipsis tot meritis tentaretur, ut si quando ut homo delinqueret, delictum suum hominibus nollet innotesci; et leve esse crederet, si quid in minimis 712 peccaret; culpamque suam mallet silentio tegere quam voce confessionis aperire? Saepe namque contingit ut elatus virtutibus animus, dum multa bona in aestimatione proximorum de se spargi cognoverit, agnosci non velit si quid est quod reprehensibiliter facit. Quas videlicet erroris tenebras idcirco mens tolerat, quia cordis oculum tumor gravat. Unde beatus Job inter tot eximia facta virtutum, qui tam summus exstitit in operatione, ut demonstraret quam humilis fuerit in mente, protinus adjunxit
Abbreviated transcription (Latin):
nera eius. Et rursũ dieit. quia ñ res¬
pexit ad cain: ac deinde subdidit. nec
ad munera eius. Ex dantis quippe cor-¬
de. id quod dat᷑ accipitur: ⁊ceireo ñ
abel ex munerib. s ex abel mun̾a obla¬
ta placuerunt. Eruis nãq ad eum le¬
gitur dñs respexisse qui dabat: quã
ad illa quȩ dabat. Unde bene beatus
iob. dicturus nobis in hospitalitatis
grã largitatem suã: prius cirea adu̾-¬
sarios ꝓtulit pacientiã ⁊ benignitatẽ
suam: quod ruuinȩ ñ exultauit inimi¬
ci: quod uerbis maledicis ꝑsecutores
suos non impetiit: qd̾ seuientes intͥn¬
secus equammit̾ tolerauit: ⁊ tẽ de¬
mum hospitalitatis suȩ munificen¬
tiam ꝓtulit: ut audito scilicet nar¬
rationis eius ordine. discamꝰ quia exteri¬
ora mun̾a. ex interna cordis munditia eõ¬
diuntur. Et uirtutũ eius conterio le¬
ctorem doceat. qualis apuo se eẽ ddebe¬
at: eum ext̾iora bona aliis submini-

Expanded text:
nera ejus. Et rursum dicit quia non resnera ejus. Et rursum dicit quia non respexit ad Cain, ac deinde subdidit, Nec ad munera ejus. Ex dantis quippe corde id quod datur accipitur. Idcirco non Abel ex muneribus, sed ex Abel munera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur Dominus respexisse qui dabat, quam ad illa quae dabat. Unde bene beatus Job dicturus nobis in hospitalitatis gratia largitatem suam, prius circa adversarios protulit patientiam et benignitatem suam: quod de ruina non exsultavit inimici, quod verbis maledicis persecutores suos non impetiit, quod saevientes intrinsecus aequanimiter toleravit, et tunc demum hospitalitatis suae munificentiam protulit; ut audito scilicet narrationis ejus ordine, discamus quia exteriora munera ex interna cordis munditia condiuntur, ut virtutum ejus contextio lectorem doceat qualis apud se esse debeat, cum exteriora bona aliis subminist
Abbreviated transcription (Latin):
quib nos ammonet dicens. Dimit¬
tite ⁊ dimitet᷑ uobis: date ⁊ dabitur
uobis. Bare namq nr̃m: ad res ꝑtinet
quas exterius habemꝰ. Dimittere au-¬
tem: ad relaxandũ dolorem quẽ in-¬
teruis ex aliena eulpa contraximus.
S seiendum ẽ. quia qui dimittit. i
non dat: isi non plene oꝑatus ẽ. me¬
liorem tam̃ partem miscdĩȩ tenuit.
Qui autẽ clatꝰ ⁊ minime dumitit. om¬
nino miscd̾iam nullam facit. Qa ab
oniĩ potente deo. munus exmani ñ ae¬
cipitur: quod corde obligato in malici¬
a ꝓfertur. Mundari. ienĩ animus priꝰ¬
tur. Cuncta itaq maliciȩ macła. ab in¬
teriore nr̃o homine. in eogitationis in¬
mutatione tergenda ẽ: quia iram iudi¬
eis plaeare nescit oblatio. nͥ ex munditia
placet offerentis. Sude scriptum est.
Respexit ds̃ ad abel. ⁊ ad munera eiꝰ.
ad eam autem ⁊ ad munera eiꝰ non res¬
pexit. Neq uienim saerũ eloquium di¬
non respexit: s prius ait. qͥa respexit
ad abel. ac deinde subiunxit. ⁊ ad mu¬

Expanded text:
ibus nos admonet, dicens: Dimittite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis . Dare namque nostrum ad res pertinet quas exterius habemus, dimittere autem ad relaxandum dolorem quem interius ex aliena culpa contraximus. Sed sciendum est quia qui dimittit, et non dat, etsi non plene operatus est, meliorem tamen partem misericordiae tenuit. Qui autem dat, et minime dimittit, omnino misericordiam nullam facit, quia ab omnipotente Deo munus ex manu non accipitur, quod corde obligato in malitia tur. Cuncta itaque malitiae macula ab interiori nostro homine cogitationis mundatione tergenda est, quia iram judicis placare nescit, nisi ex munditia placeat offerentis. Unde scriptum est: « Respexit Dominus ad Abel et ad munera ejus, ad Cain autem et ad munera ejus non respexit. » Neque etenim sacrum eloquium diin munera non respexit; sed prius ait: quia respexit ad Abel; ac deinde subdidit: et ad mu
Abbreviated transcription (Latin):
ui. Nec intelligentia eor extulit. qͥa
illud consideratio debite oꝑationis
tudo ꝑeipit᷑: cirea semetipsũ animꝰ ualde
sollieitiis. ab elationis lapsu teneat᷑. Sed
cum mira quȩ intelligit. etiã oꝑari ceꝑit.
eoipso non numꝗͣ. quo foras ostendit᷑ labi¬
tur: atq in suis actib secȩtõs preire gła¬
tur. Beatum gͥ iob. sicut intelligentiȩ au¬
rum non extulit: nec lum̃ quoq ante
humanos ocłos mirȩ oꝑationis eleua¬
uit. Unde ⁊ apte subuingit. Si uidi so¬

Expanded text:
vi, nec intelligentia cor extulit, quia vi, nec intelligentia cor extulit, quia illud consideratio debitae operationtudo percipitur, circa semetipsum animus valde sollicitus ab elationis lapsu teneatur. Sed cum mira quae intelligit etiam operari coeperit, eo ipso nonnunquam quo foras ostenditur labitur, atque in suis actibus se caeteros praeire gloriatur. Beatum igitur Job sicut intelligentiae aurum non extulit, nec lumen quoque ante humanos oculos mirae operationis elevavit. Unde et apte subjungit: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
cipitur: uix eũ tot difficultatib eusto¬
ditur ⁊ curandum quippe ẽ. ne otio torpe
tio elationis euaneseat: scĩ uixi mini-¬
me exultant. cũ cognoscunt quȩ fatiãt:
sed eũ fatiunt quȩ cognouerunt. Et si
intelligendo congaudent munera lar
gitoris. merentes tam̃ consid̾ant debi¬
tum oꝑis: ut iudelicet actione ꝑsol¬
uant. quod eis prerogatũ est in eog¬
nitione. Stultus namq ẽ debitor. qͥ
gaudens pecunias mutuas accipit.:
ĩ tempus quoredere debeat non at¬
tendit. Moderatur autẽ letieia accipi¬
endi: quando sollerti ꝓuidentia etiã
constitutũ tempus reddendi cogitat᷑.
Quia gͥ iusti uiri in his que ugilan¬
ter intelligunt. secura letieia ñ extol¬
lunt᷑: dieatur recte. Si letatus sum
suꝑ multis diuitiis meis: ⁊ qͥa pluri¬
ma repperit manus mea. Ae si aꝑte
diceretur. Nequaqm me in eo locu¬
pletem exiusticia credidi: quo recta
quȩ agere debui. etiã multa cogno¬

Expanded text:
cipitur, vix cum tot difficultatibus custocipitur, vix cum tot difficultatibus custoditur, curandum valde est, ne otio torpeatio elationis evanescat: sancti namque viri minime exultant, cum cognoscunt quae faciunt: sed cum faciunt quae cognoverunt: et si intellgitoris, moerentes tamen considerant debitum operis, ut videlicet actione persolvant quod eis praerogatum est in cognitione. Stultus namque est debitor qui gaudens pecunias mutuas accipit, et tempus quo reddere debeat non attendit. Moderatur autem laetitia accipiendi, quando solerti providentia etiam constitutum tempus reddendi cogitatur. Quia igitur viri justi in his quae vigilanter intelligunt secura laetitia non extolluntur, dicatur recte: Si laetatus sum super multis divitiis meis, et quia plurima reperit manus mea. Ac si aperte diceretur: Nequaquam me in eo locupletem ex justitia credidi, quo recta quae agere debui etiam multa cogno
Abbreviated transcription (Latin):
sum mutuũ acceꝑam. Ac si dieat. Il¬
lud ꝑ dissolutionẽ negligentiȩ ꝑdidi:
quodut bona oꝑa redderem. ex gr̃a cre-¬
ditoris accepi. S numqͣm deus m̃tem
deserit: quȩ se in peccatis ueraciter
aguoseit. Unde ⁊ mox helyseus ueni¬
ens. lignũ deoisum mittit: & ferrũ
insuꝑficiem attollit quia ui delicet re¬
demptor nr̃ pie nos respiciens. eor pecea¬
toris hunuliat: & ei quã amiserat in¬
telligentiã reformat. Lignũ mergit.
⁊ ferrum releuat: quia cor affligit.i
scientiam reꝑat. Unde bene alia tͣns¬
latione dicitur⁊ quod confregit lig-¬
num atq iactauit: ⁊ sic ferrũ sui¬
stulit. Lignum nãq confruigere est:
cor ab elatione conterere. Lagnũ adi-¬
ma iactare est: elatum eor in cogni¬
tione ut diximus ꝓpriȩ infirmitatis
humiliare. Atq uico ferrum ad suꝑ¬
ficiem rediit. quia ad usũ exercitatio¬
nis pristine intelligentia recurrit.
Igitur quia donum intellectus quod ae¬

Expanded text:
sum mutuo acceperam, ac si dicat: Ilsum mutuo acceperam, ac si dicat: Illud per dissolutionem negligentiae perdidi, quod ut per bona opera redderem ex gratia creditoris acceperam. At nunquam Deus mentem deserit, quae in peccatis se veraciter agnoscit. Unde et mox Eliseus veniens, lignum deorsum mittit, et ferrum in superficiem attulit: quia videlicet Redemptor noster, pie nos respiciens, cor peccatoris humiliat, et ei qui amiserat, intelligentiam reformat, lignum mergit, et ferrum levat, quia cor affligit, et scientiam reparat. Unde bene in alia translatione dicitur quod infregit lignum, atque jactavit, et sic ferrum sustulit. Lignum namque confringere est, cor elatione conterere. Lignum ad ima jactare, est elevatum cor in cogitatione, ut diximus propriae infirmitatis humiliare, atque illico ferrum in superficiem redit, quia adversum exercitationis pristinum intelligentia recurrit. Igitur quoniam donum intellectus, quod ac
Abbreviated transcription (Latin):
non numqͣm dum fluxe agitur. dũ lap-¬
sus uane głȩ in accepta eadẽ sententia ñ
uitatur⁊ ferrum in aqua ꝑdit᷑. quia ex
dissoluto oꝑe intelligentia fatuat᷑. Quã
ꝓfecto intelligentiã ad hoc nouimꝰ dari:
ut ante cdantis ocłos. ex bona debeat a-¬
ctione restitu. Unde ⁊ recte his qu ferrũ
amiserat: exclamat. Hei. heu. heu. dñe
mi : ⁊ hoc ipsum mutuo acceꝑam. Hñt
enim hoc electi ꝓpriũ: ut si quando eis
insua scientia. furtiua uanȩ glȩ culpa
subripit᷑. ad cor uelociter redeant: ⁊ qͥe¬
quid in se ante districti iudicis ocłos
dampnabile inuenuint. lacͥmis inse-¬
quantur. Qui flentes. ñ solum caute
inspiciunt quȩ mala cõmiserunt: s
ex accepto munere quȩ redd̃e etiambo¬
na debuerunt. Qla nimirum tanto se
amplius peccatores sentunt: quanto
exnegletis bonis que agere poterant.
debitores tenent᷑. Recte gͦ qui ferrũ
ꝑdidit. clamat: heu. heu. heu. ⁊ hocip¬

Expanded text:
nonnunquam dum fluxe agitur, dum lapnonnunquam dum fluxe agitur, dum lapsus vanae gloriae in accepta eadem scientia non vitatur, ferrum in aqua perditur, quia ex dissoluto opere intelligentia fatuatur. Quam profecto intelligentiam ad hoc novimus dari, ut ante dantis oculos ex bona debeat actione restitui. Unde et recte is, qui ferrum amiserat, clamabat: Heu, heu, Domine mi, et hoc ipsum mutuo acceperam: habent enim hoc electi proprium, ut si quando eis in sua scientia furtiva vanae gloriae culpa subripitur, ad cor velociter redeant, et quidquid in se ante districti judicis oculos damnabile inveniunt, lacrymis insequantur. Qui flentes non solum caute inspiciunt, quae mala commiserunt, sed ex accepto munere quae reddere etiam bona debuerunt: quia nimirum tanto se amplius peccatores sentiunt, quanto ex neglectis bonis, quae agere poterant, debitores tenentur. Recte ergo, qui ferrum perdidit, clamabat: Heu, heu, heu, et hoc ip
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipimꝰ: atq in his plura. nec tam̃ sł¬
bimet diuersa sentimꝰ. Non est autẽ
secura letieia in diuinis paginis. uel
fortia uel multa cognoscere: s eogni¬
ta eustodire. Nam qui bñ intelligit
quid intelligendo debeat facere as
noscit. Quanto enim intellectu latiꝰ
tenditur: tanto ad explenda oꝑa eni¬
rius ligatur. Unde in euangłio ueri¬
tas dicit. Cu multum datum est:
multum queritur ab eo. Et eui comũ¬
dauerunt multum: plus petunt ab eo. De¬
putenius gͥ intelligentiam datã. quasi
peceuniã ñutuam: quia quo plus nob̾
creditur ex benignitate eo amplius de
bitoies cenemur in oꝑe. Et plerumq ea¬
dem intelligentiȩ accepte ꝓeeeunia. eũ ad
usuras auditorib cdatur amittitur. insi
in iordanẽ ligna cederent: uni eorũ se¬
euris ex manubrio in ꝓfundũ lapsa dis¬
paruit. ferrum qͥppe in manubrio ẽ: do
num intellectus in corde. Bigna uͦ ꝑ hoe
eedere est: praue agentes increpare. Qd̃

Expanded text:
percipimus, atque in his plura, nec tamen sipercipimus, atque in his plura, nec tamen sibimet diversa sentimus. Non est autem secura laetitia 701 in divinis paginis vel fortia, vel multa cognoscere, sed cognita custodire. Nam qui bene intelligit, quid intelnoscit; quanto enim per intellectum latius extenditur, tanto ad explenda opera enixius ligatur. Unde in Evangelio Veritas dicit: Cui multum datum est, multum quaeritur ab eo; et cui comdaverunt multum, plus petent ab eo . Deputemus intelligentiam datam quasi pecuniam mutuam: quia quo plus nobis creditur ex benignitate, eo debitores tenemur in opere; et plerumque eadem intelligentiae accepta pecunia, cum ad usuras auditoribus datur, amittitur, nisi in Jordane ligna caederent, uni eorum securis ex manubrio in profundum lapsa disparuit . Ferrum quippe inum intellectus in corde: lignum vero per hoc caedere, est prave agentes increpare. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
tas diuitias appellatas ꝑ significationẽ
eredimus. nisi abundantia acumina
consiliorũ. quȩ querentis manꝰ inue¬
nit. eum hec cogitatio tractantis gig¬
nit. Has ienĩ salonion sapientiȩ diui¬
tias contemplatꝰ: ait. Corona sapientiũ.
diuitiȩ eorum. Qui quia diuitias non
metalla terrena. s prudentiã nominat.
ilieo ꝑ contrarietatẽ subdit. fatuitas stul¬
torum: inprudentia. Si enĩ coronam
sapientiũ terrenas diuitias diceret:
ꝓculdubio fatuitatẽ stultorũ. pauꝑta¬
tem potius qͣm inprudentiã faterẽt᷑.
S dum fatuitatẽ stultorũ. inpruden¬
tiam subdidit: sapientiũ diuitias quia
prudentiam dixĩt indicauit. Has in
se paulus scientiȩ diuitias contẽplatꝰ
n contẽplationem suam consid̾atione
humane fragilitatis humilians: ait.
Habemus thesaurũ istum: in uasis ficti¬
libus. Multas itaq apudnos diuitias
repperimꝰ. cum dona habundantis in¬
telligentiȩ. saera eloqͥa inuestigando

Expanded text:
tas divitias appellatas per significationem credimus, nisi abundantia acumina consiliorum? Quae quaerentis manus invenit, cum haec cogitatio tractantis gignit. Has etenim Salomon sapientiae divitias contemplatus ait: Corona sapientium divitiae eorum . Qui quia divitias non metalla terrena, sed prudentiam nominat, illico per contrarietatem subdit: Fatuitas stultorum imprudentia . Si enim coronam sapientium terrenas divitias diceret, procul dubio fatuitatem stultorum paupertatem potius quam imprudentiam fateretur. Sed dum fatuitatem stultorum imprudentiam subdidit, sapientum divitias quia prudentiam dixerit, indicavit. Has in se Paulus scientiae divitias contemplatus, et contemplationem suam consideratione humanae fragilitatis humilians, ait: Habemus thesaurum istum in vasis fictilibus . Multas itaque apud nos divitias reperimus, cum dona abundantis intelligentiae, sacra eloquia investigando
Abbreviated transcription (Latin):
abstulit. partẽq reliquit: ñ occidit fim¬
ditis. s momordit infernũ. Dicit gͦ.¬
Ero mors tua o mors: id est melectis me¬
is te funditus ꝑimo. Ero morsus tuus in¬
ferne: quia sublatis eis te ex parte tͣnͣs¬
figo. Sciens gͥ beatus iob hunc aduen¬
tum ad inferos redẽptoris nr̃i. petat qd̃
futurũ preuidet: n dicat. Et constituas
mͥ tempus in quo recorderis mei : Sequit᷑.¬

Expanded text:
abstulit partemque reliquit, non occidit funabstulit partemque reliquit, non occidit funditus, sed momordit infernum: Ero, inquit, mors tua, o mors; id est, in electis meis te funditus ferne, quia, sublatis eis, te ex parte transfigo. Sciens igitur beatus Job hunc adventum ad inferos Redemptoris nostri, petat quod futurum praevidit, et dicat: Et constituas mihi tempus in quo recorderis mei. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
At ubi uenit plenitudo tẽporis. misit
as̃ filiũ suum factũ ex muliere. factũ
sub lege: ut eos qui sub lege erant re¬
dimeret. Hanc itaq redemptionẽ uir
adnĩ presciens. in qua erant multi eti¬
am ex gentilitate lib̾andi. sicut ipse
ait  licet hȩc celes in corde tuo. tam̃
scio quia uniu̾soꝵ memineris: apud
omĩpotentẽ dm̃ tempus sibi constitui.
suȩ recordationis petit. Hinc ẽ eium qd
in euanglio dñs dicit. Et ego si exalta¬
tus fuero a terra: omĩa traham ad me
ipsum. Oña seilicet electa. Non enĩ
ab inferno rediens dñs electos simul ⁊
rȩpbos traxit: s illa exinde omĩa su¬
stulit. quȩ sibi inhesisse p̃seuut. Unde
etiam ꝑ oseẽ ꝓpħam dicit. Ero mors tua
omors: ero morsus tuus inferne. Qꝰ
ens occidimꝰ: agimius ut penitus n sit.
Er eo i enim qd̾ mordemus: partẽ abstra
himus. partemq relunquimꝰ. Qa gͦ me
lectis suis funditus occidit mortẽ: inors
mortis extitit. Quia uͦ ex inferno partẽ

Expanded text:
tudo temporis, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Hanc itaque redemptionem vir Domini praesciens, in qua erant multi etiam ex gentilitate liberandi, sicut ipse ait: Licet haec celes in cordo tuo, tamen scio quia universorum memineris , apud omnipotentem Deum tempus sibi constitui suae recordationis petit. Hinc est enim quod in Evangelio Dominus dicit: Et ego si exaltatus fuero a terra, omnia traham ad me ipsum , omnia videlicet electa. Non enim ab inferno rediens Dominus electos simul et reprobos traxit, sed illa exinde omnia sustulit quae sibi inhaesisse praescivit. Unde etiam per Osee prophetam dicit: Ero mors tua, o mors, ero morsus tuus, inferne . Quod enim occidimus, agimus ut penitus non sit. Ex eo enim qhimus partemque relinquimus. Quia ergo in electis suis funditus Dominus occidit mortem, mors mortis exstitit; quia vero ex inferno partem
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc cotidie ium suȩ districtionis ꝑagit.
qd̃ uiuentes indigne dignis suppliciis de¬
mergit. Qui furor nc̃ equidẽ transit s in
fine ꝑtransit: quia mͦ agit᷑. s in mundi
termino consũmat᷑. Qui tam̃ furor qͣn¬
tũ ab electorũ animab in redẽptoris
nr̃i aduentu ꝑtransiit: quia eas ab in¬
fermi claustris. ad paradysi gaudia me¬
diator dĩ ⁊ hominũ. dum ipse illuc
pie descenderet reduxit. Inter hec uͦ sci¬
endũ est. qd̃ furoris nom̃ diuinitati ñ
congruit: quia naturã dĩ simplicem
ꝑturbatio nulla confundit. Unde ei dũ.
Tu autẽ dnãtor uirtutis cũ tranquilli¬
tate iudicas. ⁊ cũ magna reuerentia
disponis nos. S quia iustorũ animȩ ꝑ

Expanded text:
in hoc quotidie vim suae districtionis peragit, quod viventes indigne dignis suppliciis demergit. Qui furor nunc equidem transit, sed in fine pertransit, quia modo agitur, sed in mundi termino consummatur. Qui tamen iste furor, quantum ad electorum animas, in Redemptoris nostri adventu pertransiit, quia eas ab inferni claustris ad paradisi gaudia mediator Dei et hominum, dum ipse illuc pie descenderet, reduxit. Inter haec vero sciendum est quod furoris nomen Divinitati non congruit, quia naturam Dei simplicem perturbatio nulla confundit. Unde ei dicitur: Tu autem dominator virtutis cum tranquillitate judicas, et cum magna reverentia disponis nos
Abbreviated transcription (Latin):
quaquam possit: quia dum quisq ꝑu̾
ba diffluit. ꝓdita grauitate silentii iñ¬
tis custodiam amitat. Hinc quippe scͥp¬
tum est. Cultus usticie: silentrum.
Hinc salomon ait. Sicut urbs patens.
⁊ absq murorum ambitu: ita uir qui
non potest in loquendo cohibere sp̃m¬

Expanded text:
quaquam possit, quia dum quisque per quaquam possit, quia dum quisque per verba diffluit, perdita gravitate silentii, mentis custodiam amittit. Hinc quippe scriptum est: Cultus justitiae, silentium . Hinc Salet absque murorum ambitu, ita vir qui non potest in loquendo cohibere sp