comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscentia scłi & delectationib
obruuntur. Qui uͦ ut aꝑte dixerĩ
& breuit̃. multũ mali sunt in medio
babẏlonis st̃ & ligna sunt sterilia.
tanquã salices babylonis. Quando
illos uidemꝰ. &tã steRiles eos inue¬
nimꝰ. ut difficile nob appareat in
eis aliqͥd unde possint duci ad fidẽ
rectam uł adbona oꝑa uł ad spemi
futuri scłi. uł ad concupiscentiam
lib̾ationis a captiuitate mortalit ats
scripturas nouimꝰ. quas eis dicamꝰ s ꝓ
nullum fructũ inuenimꝰ in eis unde
incipiamꝰ: auertimꝰ ab eis faciẽ & dici¬
mus. Aelhuc isti ñ sapiunt. ñ capiunt
quia qͥcqͥd illis dixerimꝰ: sinistrũ &as¬
uersum habebunt. Ergo differendi
circa eos scripturas: suspendimꝰ orgii
nr̃a insalicib. Non enĩ dignos habę¬
mꝰ qͥ organa nr̃a portent. Hon ꝙ es
organa nr̃a inserendo alligamꝰ. s
differendo suspendimꝰ. Salices en
sunt babiloniȩ. ligna infructuosi

Expanded text:
concupiscentia saeculi et delectationibus concupiscentia saeculi et delectationibus obruuntur. Qui vero, ut aperte dixerim et breviter, multum mali sunt, in medio Babylonis sunt, et ligna sterilia, tanquam salices Babylonis. Quando illos videmus, et tam steriles eos invenimus, ut difficile nobis appareat in eis aliquid unde possint duci ad fidem rectam, vel ad bona opera, vel ad spem futuri saeculi, vel ad concupiscentiam liberationis a captivitate mortalitatis; Scripturas novimus, quas eis dicamus: sed quia nullum fructum in eis invenimus unde incipiamus, avertimus ab ipsis faciem, et dicimus, Adhuc isti non sapiunt, non capiunt; quidquid illis dixerimus, sinistrum et adversum habebunt. Ergo differendo circa eos Scripturas, suspendimus organa nostra in salicibus: non enim dignos habemus, qui organa nostra portent. Non ergo eis organa nostra inserendo alligamus, sed differendo suspendimus. Salices enim sunt Babyloniae ligna infructuosa,
Abbreviated transcription (Latin):
babylonis. ibi sedimꝰ & fleuimꝰ: dum
dio eiꝰ: sospenoiooꝰ organia NRa. Ha¬
bent organa sua ciues ierłm scriptu
agunt in medio babylonie: organa
sua insalicib eiꝰ suspendunt. Saliceᷤ
ligna sunt infructuosa. & hoc loco
ita posita: ut ñ aliqͥd boni possit
intelligi desalicib. Alibi aut̃ forsi¬
tan potest. Modo ligna intelligite
sterilia. nascentia suꝑ flumina baby¬
lonis Rigantur hȩc ligna de flu-¬
minib babylonis. & nullũ fructum
fert̃. sic̃ st̃ homines cupidi. auari.
steriles in oꝑe bono. ita ciues baby¬
lonie: ut etiã ligna sint illiꝰ regioniꝰ.
Existis uoluptatib rerũ transeuntiũ
pascuntur : tanquã rigata a fluminib
babylonie. Quȩ̨ris fructũ & ñ inuenieᷤ
Quando tales patimur: uersamur
cum eis qui sunt in medio babylo¬
nis. Multũ enĩ int̾ est int̾ mediũ
babylonis. & exteriora babyloniȩ.
St̃ qui non st̃ inmedio eiꝰ. id ÷ ñ tota

Expanded text:
Babylonis, ibi sedimus Babylonis, ibi sedimus dio ejus suspendimus organa nostra.» Habent organa sua cives Jerusalem, Scragunt in medio Babyloniae, organa sua in salicibus ejus suspendunt. Salices ligna sunt infructuosa; et hoc loco ita posita, ut non aliquid boni possit intelligi de salicibus; alibi autem forsitan potest. Modo ligna intelligite sterilia, nascentia super flumina Babylonis. Rigantur haec ligna de fluminibus Babylonis, et nullum fructum ferunt. Sicut sunt homines cupidi, avari, steriles in opere bono; ita cives Babyloniae, ut etiam ligna sint illius regionis, ex istis voluptatibus rerum transeuntium pascuntur, tanquam rigata a fluminibus Babyloniae: quaeris fructum, et nusquam invenis. Quando tales patimur, versamur cum eis qui sunt in medio Babylonis. Multum enim interest inter medium Babylonis, et exteriora Babyloniae. Sunt qui non sunt in medio ejus, id est, non tanta
Abbreviated transcription (Latin):
uł grandinatũ ÷ uł sterile apparuit.
ñ acuit cuppa tua. ñ ab ortiuũ fecit
contremiscunt. coniunx ẽcors. felix
dicitur domꝰ ibi inueni tribulationẽ
si aliquid potes. ut inuenta tribulatione
in uoces nom̃ dñi Peruersum aliqͥd
uidet᷑ docere sermo diuinꝰ: flere in
lȩtitia & in merore lȩtari. Audi in
ipsam felicitatẽ suam. qua exultauit
anima eiꝰ. & tumuit quodãmͦ gaudio.
& extulit se & dix̃. felix sum. Atten¬
dat siñ fluit illa felicitas. si potest ẽẽ
certus de illa quia manet inet̾num.
Siaut̃ ñ ÷ certꝰ. & uidet fluere unde
gaudet: fluuiꝰ babylonis ẽ sedeat
supra & fleat. Sedebitaut̃ & plorabit :
si recordatꝰ fuerit syon. Opax illa:
quã uidebimus apud dm̃. Oilla sc̃a
ȩqualitas angłoꝵ. Qilla uisio & spectacu¬
lum pulchrũ. Ecce in babylonia pul¬
chra sunt que tenent. Non teneant
ñ decipiant. Aluid ÷ solatiũ captiuoꝵ.
aliud gaudiũ lib̾oꝵ. Suꝑ flumina

Expanded text:
vel grandinatum est, vel sterile apparuit, vel grandinatum est, vel sterile apparuit, non acuit cupa tua, non abortum passum contremiscunt, conjux concors, felix dicitur domus; ibi inveni tribulationem , si aliquid potes, ut inventa tribulatione invoces nomen Domini. Perversum aliquid videtur docere sermo divinus, flere in laetitia, et in moerore laetari. Audi in endat quisque ipsam felicitatem suam, qua exsultavit anima ejus, et tumuit quodammodo gaudio, et extulit se, et dixit, Felix sum: attendat si non fluit illa felicitas, si potest certus esse de illa quia manet in aeternum. Si autem non est certus, et videt fluere unde gaudet; fluvius Babylonis est: sedeat supra, et fleat. Sedebit autem et plorabit, si recordatus fuerit Sion. O pax illa quam videbimus apud Deum! o illa sancta aequalitas Angelorum! o illa visio et spectaculum pulchrum! Ecce in Babylonia pulchra sunt quae tenent: non teneant, non decipiant. Aliud est solatium captivorum, aliud gaudium liberorum. «Super flumina
Abbreviated transcription (Latin):
& nom̃ dñi in uocaui. Qd est qđ clicit
inueni : Nescio quã tribulationẽ qͣsi
duerendam inuenit tanꝗͣ quȩsitam
Et cum uenisset : qͦlucro inuenit:
Nom̃ dñi inuocauit. Multũ int̾:
utrũ inuenias tribulationẽ. an in¬
ueniaris a tribulatione. Dicit enĩ
alio loco. Dolores inferni inuenert
me. Quid ⁊ẽ inuener̃ me dolores ĩ¬
ferni ÷ Quid ÷ tribulationẽ & dolorẽ
inueni : Quando te repente occupat
tristitia. perturbatis tibi reb secularib
quib oblectabaris: quando te repentina
non putabas fieri tristẽ. accidit ut tristiᷤ
efficiaris : inuenit te dolor inferni.
Te enĩ sursum putabas: uerũtam̃ de¬
orsum eras. Et cũ dolor inferni inueniret¬
te ÷ ibi te inuenisti deorsum. quite sursũ
putabas. Inuenisti eñi tedolore affectũ
grauit᷑ tristitia alicꝰ mali. unde forte
p̃sumpseras te ñ fore tristẽ. inuenit.
te dolor inferni. Cũ aut̃ bene ÷ tibi:
arrident om̃a scłaria Nullus tuorũ
obit. nichil inuinea tua forte ł aruit

Expanded text:
ni invocavi» . Quid est quod dicit, «Inveni?» Nescio quam tribulationem quasi quaerendam, invenit tanquam quaesitam. Et cum invenisset, quo lucro invenit? Nomen Domini invocavit. Multum interest utrum invenias tribulationem, an inveniaris a tribulatione. Dicit enim alio loco: «Dolores inferni invenerunt me» . Quid est, «Invenerunt me dolores inferni?» Quid est, «Tribulationem et dolorem inveni?» Quando te repente occupat tristitia, perturbatis tibi rebus saecularibus quibus oblectabaris: quando te repentina non putabas posse fieri tristem, accidit, et tristis efficeris; invenit te dolor inferni. Te enim sursum putabas; verumtamen deorsum eras: et cum te dolor inferni inveniret, ibi te invenisti deorsum, qui te sursum putabas. Invenisti enim te dolore affectum graviter, tristitia alicujus mali, unde forte praesumpseras te non fore tristem; invenit te dolor inferni. Cum autem bene est tibi, arrident omnia saecularia, nullus tuorum obiit, nihil in vinea tua forte vel aruit,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui homines: Que gens ÷ Qui rex Ei
redimur : captiui eramꝰ. quis nos re¬
demit : Mp̾s. Aq nos redemit : Adu¬
duxer̃ nos. Nec ducerent. nisi c̃senti¬
entes. Nos ducti sumꝰ captiui. captiua¬
tores nr̃i qui sint: dixi. Ipsi sunt etiã
latrones uulnerantes illũ uiatorẽ.
qui descendit ab ierłm adiericho
quẽ sauciatũ semiuiuũ reliquerunt
Hunc ille custos nr̃ id ÷ sanaritanus.

Expanded text:
qui homines? quae gens? qui rex? Si redimimur, captivi eramus. Quis nos redemit? Christus. A quo nos redemit? A diaduxerunt; nec ducerent nisi consentientes. Nos ducti sumus captivi. Captivatores nostri dixi qui sint. Ipsi sunt etiam latrones vulnerantes illum viatorem qui descendit ab Jerusalem in Jericho; quem sauciatum semivivum reliquerunt. Hunc ille custos noster, id est Samaritanus
Abbreviated transcription (Latin):
relinquens creatorẽ. & cͣuersus ad crea¬
turã. Hoc gͦ ibi p̾caueat nesit suꝑbus.
& suꝑ fluuiũ babylonis sedeat. hoc enĩ
neq sꝑet in meerta diuitiarũ. Ergo
mincerto duntiaru thitur a flumine

Expanded text:
relinquens Creatorem, conversus ad creaturam. Hoc ergo ibi praecaveat, ne sit superbus, et super fluvium Babylonis sedeat. Hoc illi «Neque sperare in incerto divitiarum:» ergo in incerto divitiarum, tr
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i. Suꝑ flumina gͦ babilonis sedimꝰ
& fleuimus : cũ recordarem᷑ fyon.
Inde oportet ut fleas: recordando syon
gaudent lucris & flent dãnis: utrũq
de babylonia ẽ. Flere debes: s recor¬
dando syon. Sirecrdando syon fles
& quando tͥ scđm babyloniã bene est:
oportet ut fleas ꝓpt̾ ea dr̃ inqͦdam¬

Expanded text:
nostri; Super flumina» vero «Babylonis sedimus nostri; Super flumina» vero «Babylonis sedimus et flevimus, cum recordaremur Sion.» Inde oportet ut fleas, recordando Sion. 5. gaudent lucris et flent damnis, utrumque de Babylonia est. Flere debes, sed recordando Sion. Si recordando Sion fles, et quando tibi secundum Babyloniam bene est oportet ut fleas. Propterea di
Abbreviated transcription (Latin):
ati. Suꝑ flumina gͦ babylonis. ibi sedimꝰ
& fleuimꝰ: cũ recordarem᷑ syon O scã
syon. ubi totũ stat & nichil fluit. quis
nos in ista p̾cipitauit : Quare dimisimꝰ
ĩditorẽ tuũ & societatẽ tuã : Ecce ĩt̃
fluentia & labentia ẽstituti: uix qͥsq raptꝰ
aflumine. si tenere lignũ potuerit
euadet. Iumiliati gͦ in captiuitate nr̃i:
sede amus suꝑ flumina babilonis. Non
nos audeamꝰ in illis fluminib p̃cipitare.
nec audeamꝰ in nr̃ȩ captiuitatis malo
atq tristicia nos suꝑbe aerigere sed
sedeamꝰ & sic fleamꝰ. Sedeamus suꝑ flu¬
mina babylonis: n̾ĩtra flumina baby¬
lonis. Ualis sit humilitas nr̃a. ut non noᷤ
mergat. Sede suꝑ flum̃. noli ĩ flum me.
noli sub flumine. S tam̃ sede. humilis
stabis. qͥa de ipsa spe loquit᷑ aliꝰ psalmꝰ
& cantat dicens. Stantes erant pedes
nr̃i matriis tuis ierłm. Ibi erigeris. site
hic penitendo & c̃fitendo humiliaueriꝰ.
In atr̃iis gͦ ierłm: stantes erant pedes

Expanded text:
 flumina» ergo «Babylonis, ibi sedimus et flevimus, cum recordaremur Sion.» O sancta Sion, ubi totum stat, et nihil fluit! quis nos in ista praecipitavit? quare dimisimus Conditorem tuum et societatem tuam? Ecce inter fluentia et labentia constituti, vix quisquam raptus a flumine, si tenere lignum potuerit, evadet. Humiliati ergo in captivitate nostra sedeamus super flumina Babylonis, non nos audeamus in illis fluminibus praecipitare; nec nos audeamus in nostrae captivitatis malo atque tristitia superbe erigere, sed sedeamus, et sic fleamus. Sedeamus super flumina Babylonis, non infra flumina Babylonis: talis sit humilitas nostra, ut nos non mergat. Sede super flumen, noli in flumine, noli sub flumine: sed tamen sede humilis, stabis; quia de ipsa spe loquitur alius psalmus, et cantat dicens: «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem» . Ibi erigeris, si te hic poenitendo et confitendo humiliaveris. «In atriis» ergo «Jerusalem stantes erant pedes
Abbreviated transcription (Latin):
BLITOS UOS ESSE NON
ARBITROR cõmendasse
nos uob̃: ĩmo cõmemo¬
rasse uos: qđ om̃is eru¬
ditus in scã eccła nosse
debet unde ciues simus.
& ubi ꝑegrinem᷑. & ꝑ egrinationis nr̃e
causam ẽẽ peccatum. reuersionis aut̃
remissionem peccatoꝵ. & iustificationẽ
gr̃ȩ̃ dĩ. Duas ciuitates ꝑmixtas sibi
interim corpore. & corde separatas.
currere ꝑ ista uolumina scłoꝵ usq in
gaudium ÷ paxtẽporalis. & uocatur
babylonia. Int̾pretationes etiã nomi¬
num siñ fallor tenetis. Ierłm inter¬
pretari uisionẽ pacis. babyloniam
confusionẽ. Ierłm in babylonia captiua
tenebatur non tota. ciues eñi eiꝰ an-
głi sunt : s qđ attinet ad homines
p̃destinatos ingła dĩ futuros. ꝑ ad¬
optionẽ cohȩredes xp̃i. quos de ipsa
captiuitate redemit̾ sanguine suo.
Particułã gͦ istam ciuitatĩs ierłm.
captiuã teneri inbabilonia ꝓpeccato.
inciꝑe aut̃ inde exire prius corde
ꝑ confessionẽ iniquitatis & caritatẽ

Expanded text:
blitos vos esse non arbitror, commendasse nos vobis, imo commemorasse vos, quod omnis eruditus in sancta Ecclesia nosse debet unde cives simus, et ubi peregrinemur, et peregrinationis nostrae causam esse peccatum, reversionis autem munus remissionem peccatorum et justificationem gratiae Dei. Duas civitates permixtas sibi interim corpore, et corde separatas, currere per ista volumina saeculorum usque in gaudium est pax temporalis, et vocatur Babylonia. Interpretationes etiam nominum, si non fallor, tenetis: Jerusalem interpretari, Visionem pacis; Babyloniam, Confusionem. Jerusalem in Babylonia captiva tenebatur non tota; cives enim ejus et Angeli sunt. Sed quod attinet ad homines praedestinatos in gloriam Dei, futuros per adoptionem cohaeredes Christi, quos de ipsa captivitate redemit sanguine suo: particulam ergo istam civitatis Jerusalem captivam teneri in Babylonia pro peccato, incipere autem inde exire prius corde per confessionem iniquitatis et charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Pauꝑib aut̃ qͥd lictũ ÷ : Qui uolunt diui¬
tes fieri : incidunt intẽptationẽ. Non
dix̃ qui diuites sunt: s qͥuolunt diui¬
tes fieri. Nã si iã diuites eẽnt: alt̾um
canticũ audirent. Diues audit ut ero¬
get : pauꝑ aut̃ audit ne desideret .S̾
in salicib in medio eiꝰ. differte quȩ di¬
cturi estis. Incipiunt eẽ ligna fru¬
ctuosa. mutantur arbores & habebt̃
fructũ bonũ. Ibi iã licet nob̾ cantare.
inaures audientiũ. S cũ int̾ istos obstre¬
pentes. male int̾rogantes. ueritati
re sistentes uersamini: obstringite
uos ñ eis uelle placere. ne obliusca¬
mini ierłm. &dicat una anima urꝰa
facta una ex multis pace xp̃i cieat
ipsa captiuata ierłm hic agens inta

Expanded text:
«Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem.» Non dixit, qui divites sunt; sed, «Qui volunt divites fieri.» Nam si jam divites essent, alterum canticum audirent: dives audit ut eroget, pauper audit ne desideret. 15. in salicibus in medio ejus; differte quae dicturi estis. Incipiunt esse ligna fructuosa, mutantur arbores, et habebunt fructum bonum: ibi jam licet nobis cantare in aures audientium. Sed cum inter istos obstrepentes, male interrogantes, veritati resistentes versamini, obstringite vos non eis velle placere, ne obliviscamini Jerusalem; et dicat una anima vestra, facta una ex multis pace Christi, dicat ipsa captiva Jerusalem hic agens in terra:
Abbreviated transcription (Latin):
inuanitate ciuitates suas. Id ÷. idõ
seducent in separationẽ ꝓpriã popłos
suos. uanitate ꝓpͥa corrumpendos:
qͥa tu in cogitatione dicis uirisan¬
guinũ declinate ame. Ut scilicet
merito suꝑbiȩ peccatores in sp̃u occisi.
ꝓpterea ciuitates suas hoc ÷ popłos
suos inuanũ accipiant. hoc ÷ merroriꝰ
uanitatẽ separando tͣducant. & qͣsi
offensi cõmixtione palearũ. dirupta
unitate triticũ deserant: qͥa ipsũ
tricũ id ÷ bonos fideles monemus.
ut ante uentilationẽ quȩ nouissima
uentura ÷ ñ aꝑte se amalis segregent.
ne adhuc eis cõmixtos deserant
bonos s ꝑbonã c̃uersationẽ & dissimili¬
tudinẽ uitȩ. qͦdãmͦ tacite illis dicat¬
corpꝰ xp̃i. uuri sanguinũ declinate
ame. Hoc enĩ eis uoce dĩ dicit. Que
aut̃ sangumũ qͥ sunt. nͥ qui odert̃
fr̃s sicut ioħs dicit qͥodit fr̃em suũ
homicida ÷: Hoc gͦ ñ intelligentes
occisi peccatores. qͦ modo dicatꝰ ds̃ malis

Expanded text:
in vanitate civitates suas;» id est, ideo in vanitate civitates suas;» id est, ideo seducent in separationem propriam populos suos, vanitate propria corrumpendos, «quia» tu «in cogitatione dices, Viri sanguinum, declinate a me:» ut scilicet merito superbiae peccatores in spiritu occisi, propterea civitates suas, hoc est populos suos, in vanum accipiant, hoc est, in erroris vanitatem separando traducant, et quasi offensi commixtione palearum, disrupta unitate triticum deserant; quia ipsum triticum, id est bonos fideles, monet ut ante ventilationem, quae novissima futura est, non aperte se a malis segreget, ne adhuc eis commixtos deserat bonos; sed per bonam conversationem et dissimulitudinem vitae quodammodo tacite illis dicat, «Viri sanguinum, declinate a me.» Hoc enim eis voce Dei dicit, quae num qui sunt, nisi qui oderunt fratres; sicut Joannes dicit: «Qui odit fratrem suum, homicida est» ? Hoc ergo non intelligentes occisi peccatores, quomodo dicat Deus malis
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s discipline effugiet fictũ. & auferet
se acogitationib quȩ st̃ sine ĩ tellectu.
Sic occiduntur peccatores: qͥa obscu¬
rati in telligentia. alienantur auit a
dĩ. Amittunt enim c̾fessionẽ ꝓpt̃
elationem. atq ita in eis occisis fit
qͥ non sit ꝑit c̃fessio. Et sic accipiunt
inuanitate ciuitates suas. id ÷ popłos
suos uanos. eoꝵ uanitates sectantes:
cum ĩ flati iusticiȩ nomine ꝑsuadent
ut dirupto unitatis uinculo eos tanꝙͣ
iustiores cȩci & imꝑiti seqͣntur. Et
qͥa plerũq hinc inueniunt occasionẽ
separandi se ab unitate xp̃i dũ maloᷤ
accusant. cũ qͥb se cõmunionẽ nolle
Hib̾e c̃fingunt. qͥa fieri potest ut ñ
tantũ in fament in nocentes qͦs tanꝗͣ
malos se fugere simulant. s et iam̃
uera dequib dã malis suis similib
dicant. int̾quos triticũ xp̃i seruato
unitatis uinculo gemit: ꝓpterea ĩt᷑
posuit. Uiri sanguiũ declinate ame:
qm̃ dices in cogitatione. accipient

Expanded text:
s disciplinae effugiet fictum, et auferet se a cogitationibus quae sunt sine intellectu» . Sic occiduntur peccatores, quia obscurati intelligentia alienantur a vita Dei . Amittunt enim confessionem propter elationem: atque ita in eis occisis fit qui non sit, perit confessio» . Et sic accipiunt «in vanitate civitates suas,» id est, populos suos vanos, eorum vanitatem sectantes; cum inflati justitiae nomine persuadent ut disrupto unitatis vinculo, eos tanquam justiores caeci et imperiti sequantur. Et quia plerumque hinc inveniunt occasionem separandi se ab unitate Christi, dum malos accusant, cum quibus se communionem nolle habere confingunt; et quia fieri potest, ut non tantum infament innocentes, quos tanquam malos se fugere simulant, sed etiam vera de quibusdam malis sui similibus dicant, inter quos triticum Christi servato unitatiiri sanguinum, declinate a me, quoniam dices in cogitatione, accipient
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ calũmantur suꝑbi: quasi me macu¬
lent aliena peccata. & ꝓpterea sepa¬
etiam corporalẽ amalis separationem.
ut ante tẽpꝰ messis simul cũ zianiis
eradicet᷑ & triticũ. ut ante tẽpꝰ uenti¬
lationis ꝑdã sustinentiã tolerandi paleã.
ut anteꝙͣ om̃a genera pisciũ ad finem
scłi tanꝙͣ adlitꝰ separanda ꝑueniant.
retia pacis unitatisq dirũpã : Nunqͥd
maloꝵ st̃ sacra m̃ta quȩ accipio: Nũqͥd
eoꝵ uitȩ factisq c̃sentiendo cõmunicoe
Nonne eos qͥoderant te dñe odio habui.
ETsoꝑ iiooicis tois tasescesã: Non¬
ne cũ zelus domꝰ tuȩ comederet me
uidebã in sensatos & tabescebã : Nonne
tediũ detinebat me apeccatorib relin¬
quentib legẽ tuã : Qui enĩ sunt iniici
tui. nisi qui uita sua indicant. qͣm ode¬
rint legẽ tuã : hos gͦ cũ odissẽ. cur
mͥ calumniant᷑ qͥ accipiunt in uanitate
ciuitates suas. qđ mͥ imputari possint¬

Expanded text:
 calumniantur superbi, quasi me maculent aliena peccata, et propterea sepaetiam corporalem a malis separationem, ut ante tempus messis simul cum zizaniis eradicetur et triticum ; ut ante tempus ventilationis perdam sustinentiam tolerandi paleam ; ut antequam omnia genera piscium ad finem saeculi tanquam ad littus separanda perveniant, retia pacis unitatisque disrumpam ? Numquid malorum sunt Sacramenta quae accipio? numquid eorum vitae factisque consentiendo communico? «Nonne eos qui oderant te, Domine, odio habui; et super inimicis tuis tabescebam?» nonne cum zelus domus tuae comederet me , videbam insensatos, et tabescebam? nonne et taedium detinebat me a peccatoribus derelinquentibus legem tuam ? Qui enim sunt inimici tui, nisi qui vita sua indicant quam oderint legem tuam? Hos ergo cum odissem, cur mihi calumniantur qui accipiunt «in vanitate civitates suas,» quod m
Abbreviated transcription (Latin):
Et quid sequit᷑ : Michi aut ualde ho¬
Norificati suit acici ti õs. Idem
ipsi. qͥ ꝑdiem errauer̃ & nemo fuit ies
amici tui facti sunt. & ualde mͥ hono¬
rificati sunt. Factũ ÷ in eis osillud pos
resurrectionẽ dñi in abscondito & peiꝰ
nomine passi sunt: in cuiꝰ passione t̾re¬
pidauerunt. Michi aut̃ ualde honou¬
ficati sunt amici tui ds̃: Ualde c̃fõa us
suNt pͥncipatꝰ eoꝵ. Facti apłi. facti

Expanded text:
quitur? «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus.» Iidem ipsi qui per diem erraverunt, et nemo fuit in eis, amici tui facti sunt, et valde mihi honorificati sunt. Factum est in eis os illud post resurrectionem Domini in abscondito, et pro ejus nomine passi sunt, in cujus passione trepidaverunt. «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus; valde confortati s
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s. s multa dicta sunt ex ꝑsona corporiᷤᷤ.
udi & exꝑsona capitis. Et ñ qͣsi distinguit
ut inlucat ipsas ꝑsonas. mͦ caput. m
corpꝰ. Si enĩ distinguit: qͣsi diuidit
nerunt duo in carne una. Si aut̃ duo
sunt in carne una: noli mirari si luo
sunt in uoce una. Quando dñs nr̃
illud ossum interiꝰ. Nondũ illis erat
firmatũ robur patientiȩ. & latebant
se. nesciebant uires suas. Et ausus est
petrus ꝓmittere societatẽ mortis
cũ dñi passione. & ñ se nouerat egrotꝰ.
Medicꝰ aut̃ nouerat egrotũ. Quid aut̃
factũ ÷ : Tecũ inqͥt ero usq ad mortẽ.

Expanded text:
s. Sed multa dicta sunt ex persona corporis; audi et ex persona capitis: et non quasi distinguit, ut inducat ipsas personas, modo caput, modo corpus. Si enim distinguit, quasi dividit; non erunt duo in carne una. Si autem duo sunt in carne una ; noli mirari si duo sunt in voce una. Quando Dominus nillud ossum interius; nondum illis erat firmatum robur patientiae: et latebant se, nesciebant vires suas; et ausus est Petrus promittere societatem mortis cum Domini passione, et non se noverat aegrotus; medicus autem noverat aegrotum. Quid autem factu
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is ipse ÷ uia ęt̾na sine peccato.
ipse ÷ uita ęt̾na sinȩ supplicio.
Magna sacram̃ta fr̃s. Quomͦ nobiscũ
loquitur sp̃s dĩ. Quomodo nobis
facit in hac nocte delitias. Qͥd est
hoc rogamꝰ uos fr̃s: Unde dulciora.
qͦ obscũriora: Conficit nob̃ potio¬
nem ad amorem suũ. Quib lam
modis miris mirificat ipsa dicta
sua. ut cũ ea diceremus que iam
noueratis. tam̃ quia ex illis locis
eruebant᷑ que obscura uidebant᷑ :
tanꝗͣ noua fieret ipsa cognitio.
Nunquid ñ noueratis fr̃s. qͥa ĩ ȩccła
dĩ tolerandi sunt mali. & scismata ñ st̃
facienda: Munqͥd iã ñ sciebatis. qͥa intͣ
illa retia quȩ capiunt bonos & malos
pisces ꝑdurandũ ÷ usq ad litꝰ. nec retia
rũpenda st̃: qͥa inlitore separabuntur
boni aduasa & malipicient᷑: Tã ista
noueratis uersus autẽ istos psalmi huiꝰ.
ñ intelligebatis. Expositũ ÷ qđ ñ intelli¬
gebatis. & innouatũ ÷ qđ noueratis.

Expanded text:
ato; ipse est vita aeterna sine supplicio. 31. Magna sacramenta, fratres. Quomodo nobiscum loquitur Spiritus Dei? quomodo nobis facit in hac nocte delicias? Quid est hoc, rogamus vos, fratres? unde dulciora, quo obscuriora? Conficit nobis potionem ad amorem suum, quibusdam modis miris. Mirificat ipsa dicta sua, ut cum ea diceremus quae jam noveratis, tamen quia ex illis locis eruebantur quae obscura videbantur, tanquam nova fieret ipsa cognitio. Numquid non noveratis, fratres, quia in Ecclesia Dei tolerandi sunt mali, et schismata non sunt facienda? Numquid non jam sciebatis quia intra illa retia quae capiunt bonos et malos pisces, perdurandum est usque ad littus, nec retia rumpenda sunt; quia in littore separabuntur boni ad vasa, et mali projicientur? Jam ista noveratis; versus autem istos psalmi hujus non intelligebatis: expositum est quod non intelligebatis, et innovatum est quod noveratis.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnec ꝓbare nouit. nec scire potest
cor meũ ubi tu ꝓbas. & scis qͥa ñ c̃sentiã
factis maloꝵ. & illi me putant c̃tami¬
nari posse peccatis alioꝵ. Ut dũ gͦ ĩlon¬
giiqua ꝑegrinatione mea facio qđ
nalio psalmo gemo. id ÷ cũ his qͥoder̃
Ando. seq separando accipiant non
id÷ consilia & cogitationes meas. Et
uide sina iniqͥtatis sit in me: sile
faciendo. siue c̃sentiendo & deduc
me inuia et̾na. Qͥd aliud dix qͣm de
sum ina. ueritas & uita. Si gͦ aliquid
inueniris in uia mea qđ displiceat
oculis tuis. qm̃ uia mea mortalis ÷:
tu de duc me inuia ęt̾na ubi nulla
: iniquitas. Qa & siquis peccauerit:
ad uocatũ habemꝰ apud patrẽ iħm

Expanded text:
qui nec probare novit, nec scire potest qui nec probare novit, nec scire potest cor meum, ubi tu probas et scis quia non consentiam factis malorum, et illi me putant contaminari posse peccatis aliorum: ut dum ego in longinqua peregrinatione mea facio quod in alio psalmo gemo, id est, cum iis qui oderant ando seque separando, accipiant, non id est consilia et cogitationes meas: «et vide si via iniquitatis sit in me,» sive faciendo, sive consentiendo; «et deduc me in via aeterna.» Quid aliud dicit, quam, desum via, veritas et vita» . Si ergo aliquid inveneris in via mea quod displiceat oculis tuis, quoniam via mea mortalis est; tu «deduc me in via aeterna,» ubi nulla est iniquitas: quia «etsi quis peccaverit, advocatum habemus apud Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
tes cũ ꝓeis orabat. & qͦmͦ ñ oderat cũ
eos occidebat. nͥ qͥa ꝑfecto odio odent
illos : Fananq ꝑfectione sic oderat
iniqͥtatẽ quam puniebat. ut dilige
corporalit̾ infine separandũ. nc̃ ĩt᷑
eos int̾im gemat. cũ illi occisi pecca¬
tores tanquã de maloꝵ cõmunione
bonis calũniando. & se qͣsi ꝑoccasionẽ
maloꝵ magis abonis & in nocentib
separando. sic accipiant inuanitate
ciuitates suas. ut multi mali adhux
restent qͥ eoꝵ separationẽ ñ seqͣnt᷑.
s abonis usq infinẽ tolerandi. in
eadem ꝑmixtione remaneant. qͥd
int̾ hȩc agit corpꝰ xp̃i siue centenũ.
siue sexagenũ. siue tricenũ fructũ
afferens cum tolerantia : Quid agit̃
ꝓxima xp̃i in medio filiarum sicũt
liliũ in medio spinarũ: Quȩ st̃ uoces
eius. quȩ c̃scientia. quȩ spes filiȩ re-¬
gis intrinsecus ÷ Ecce audi quiddicat
Pnopa me p̃s et scito cor meom. Iu
ds̃. tu ꝓba. tu scito ñ homo ñ heretieꝰ

Expanded text:
 pro eis orabat? et quomodo non oderat, cum eos occidebat, nisi quia perfecto odio oderat eos? Ea namque perfectione sic oderat iniquitatem quam puniebat, ut diligercorporaliter in fine separandum, nunc inter eos interim gemat; et cum illi occisi peccatores tanquam de malorum communione bonis calumniando, et se quasi per occasionem malorum magis a bonis et innocentibus separando, sic accipiant in vanitate civitates suas, ut multi mali adhuc restent, qui eorum separationem non sequantur, sed a bonis usque in finem tolerandi, in eadem permixtione remaneant: quid inter haec agit corpus Christi, sive centenum, sive sexagenum, sive tricenum fructum afferens cum tolerantia ? Quid agit proxima Christi in medio filiarum. sicut lilium in medio spinarum ? Quae sunt voces ejus? quae conscientia? quae species filiae regis intrinsecus ? Ecce audi quid dicat: «Proba me, Deus, et scito cor meum.» Tu Deus, tu proba, tu scito; non homo, non haereticus,
Abbreviated transcription (Latin):
plicabuNTOR. Per illos qͥ ꝑdiem erra¬
uerunt. & nemo erat ineis÷ ecce nata
et tanta multitudo. quę iã sicut arena
numerari non potest nͥ dõ. Dix̾ enim.
sparenã multiplicabuntur. & tam̃
dixerat. dinumerabo eos. Iui ipsi nu¬
nerati: suꝑ arenã multiplicabuntur.
fi qͥppe arena numerata ÷: cui numerati
sunt capilli capitis nr̃i. Binumerabo edꝰ
& suꝑarenã multiplicabunt᷑. Exor rexi
es ADHUC SuM Tecum. Exurrexi &
adhuc sum tecũ qͥd ÷: Tã passus sum
inqͥt sepultꝰ sũ. ecce resurrexi & ad¬
huc me non intelligunt secũ. Aelhuc
tecũ sum. id ÷ ñdũ cũ ipsis. qͥa ñ dum
agnoscunt. Sic eñi legit᷑ in eugło qͥa

Expanded text:
plicabuntur.» Per illos qui per diem erraverunt, et nemo erat in eis, ecce nata est tanta ista multitudo, quae jam sicut arena numerari non potest, nisi Deo. Dixit enim, «Super arenam multiplicabuntur;» et tamen dixerat, «Dinumerabo eos.» Illi ipsi numerati, «super arenam multiplicabuntur.» Ei quippe arena numerata est, cui numerati sunt capilli capitis nostri . «Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabuntur.» 25. «Exsurrexi, et adhuc sum tecum. Exsurrexi, et» «adhuc sum tecum,» quid est? Jam passus sum, inquit, sepultus sum; ecce surrexi, et adhuc me non intelligunt secum. «Adhuc tecum sum,» id est, nondum cum ipsis; quia nondum agnoscunt. Sic enim legitur in Eva
Abbreviated transcription (Latin):
homines oderis. nec uitia ꝓpt̃ homie
diligas. Nł̃ ecce uide qͥd adungit
Iniooici factist̃ mͥ. Honiã tantũ de¬
s etiã suos inimicos ostendit. Quori
gͦ meis implebit & qđ ipse dix̃. nonn
hoc in eis oderit qđ iniqͥ st̃ hochla¬

Expanded text:
pter homines diligas. Nam ecce vide quid adjungat, «Inimici facti sunt mihi.» Non jam tantum Dei, sed suos inimicos ostendit. Quomodo ergo in eis implebit, et quod ipse dixit, «Nonne hoc in eis oderit quod iniqui sunt, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
etiam ipsũ adam formã futuri. Qui est
inquit forma futuri. Si gͦ adã forma
futuri. quomͦ delatere dormientis eua
facta ẽ : sic exlatere dñi dormientis
formaretur ȩccła. Nã de futura eadẽ
passtone sua. sic dicit inalio psalmo.
Ego dormiui & sõmim cepi. & exurrexi:
qͦm̃ dñs suscepit me. Ergo dormitio.
intelligit᷑ passio. Eua de latere dor¬
ex uoce nr̃a: qͥa unũ se facit nob̾cum
sic̃ dictũ ÷ er̃ inqͥt duo in earne una.
duo. sed una caro Una caro. quia de
nr̃a mortalitate carnẽ suscepit. Non
aut̃ una diuinitas: qͥa ille creator nos
ꝑtinet qđ iã ascendit incęlũ. & ad ista
mẽbra quȩ ad huc int̾rena ꝑegrinatione
laborant. ꝓqͥb laborantib membris.
cũ ea saulus insequeret᷑: clamauit de
cȩlo. Saule saule. quid me ꝑsequeris:
isti longe antequam dñs de maria
nasceret᷑. ñ anteꝗͣ dñs esset. Sẽꝑ enĩ
creator om̃iũ. aliquando aut̃ & natꝰ.

Expanded text:
etiam ipsum Adam formam futuri: «Qui est,» inquit, «forma futuri» . Si ergo Adam forma futuri; quomodo de latere dormientis Eva facta est , sic ex latere Domini dormientis,formaretur Ecclesia. Nam de futura eadem passione sua sic dicit in alio psalmo: «Ego dormivi, et somnum cepi; et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me» . Ergo dormitio intelligitur passio. Eva de latere dorex voce nostra, quia unum se facit nobiscum; sicut dictum est, «Erunt duo in carne una.»duo, sed una caro» . Una caro, quia de nostra mortalitate carnem suscepit: non autem una divinitas; quia ille Creator, nospertinet quod jam ascendit in coelum, et ad ista membra quae adhuc in terrena peregrinatione laborant: pro quibus laborantibus membris, cum ea Saulus insequeretur, clamavit de coelo, «Saule, Saule, quid me persequeris» Psalmi longe antequam Dominus de Maria nasceretur, non antequam Dominus esset: semper enim Creator
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiret: sed indert̃ eũ oculitui. Non
solũ ipsũ: s & om̃s qͥ imꝑfecti fuer̃.
donec xp̃i resurrectione firmarent᷑.
Apparuit eñi oculis eoꝵ. ñ ꝑisse in dño
qđ mortuũ erat: & factum ÷ osillud
in abscondito eoꝵ ut nec ipsi iã time¬
rent mori. Imꝑfectũ meũ uidert̃
oculi tui. & in libro tuo om̃s scribent᷑.
ñ solũ ꝑfecti s etiã imꝑfecti. Ntime¬
ant imꝑfecti. tantũ ꝓficiant. Nec
quia dixi ñtimeant. ament imꝑ¬
fectionẽ. & ibi remaneant. ubi in¬
uenti sunt. Tantũ ꝓficiant : qͣntũ
in ipsis est. Cotidie addant. cotidie
accedant. Tam̃ acorpore dñi ñ
recedant : ut in uno corpore & in
his membris cõpaginati. possint
mereri dese dictam ẽẽ istã uocẽ.

Expanded text:
periret: sed viderunt eum oculi tui; non periret: sed viderunt eum oculi tui; non solum ipsum, sed et omnes qui imperfecti fuerunt, donec Christi resurrectione firmarentur. Apparuit enim oculis eorum non perisse in Domino quod mortuum erat; et factum est os illud in abscondito eorum, ut nec ipsi jam timerent mori. «Imperfectum meum viderunt oculi tui; et in libro tuo omnes scribentur:» non solum perfecti, sed etiam imperfecti. Non timeant imperfecti, tantum proficiant. Nec quia dixi, Non timeant, ament imperfectionem, et ibi remaneant ubi inventi sunt. Tantum proficiant, quantum in ipsis est. Quotidie addant, quotidie accedant: tamen a corpore Domini non recedant; ut in uno corpore, et in his membris compaginati possint mereri de se dictam esse vocem
Abbreviated transcription (Latin):
negab̾. Responsio medici uerior in¬
uenta ÷ : quã egroti p̾sũptio Mehis
gͦ dicit. ñ ÷ absconditũ osmeũ a te
qđ fecisti in abscondito: inqͥb ÷ ipsum
osfirmatũ intrinsẽcꝰ. & maxime robur
passionis. ut ĩ ipso dño dõ nr̃o & saluatore
surrexit. cũ uoluit dormiuit. cũ uoluit
euigilauit: qͥa potestatẽ inqͥt habeo
ponendi animã meã. & potestatẽ habeo
iterũ sum̃di eam. Ed de illis in qͥbus
non erat fortitudo illa formata atq
firmata. qͥd de illis dicit ÷ Uicle qͥddicat
ocoli ⁊oi. Imꝑfectũ meũ. peiuũ meũ
pollicentẽ & negantẽ. p̃sum̃tẽ & defici¬
entẽ uider̃t tam̃ eũ oculi tui. Nã qđ
eũ & ipse dñs respexit sic̃ scriptũ est
ineuangłio: iã pꝰ tertiã negationem
cõmonitꝰ qͥdei p̃dixerit dñs. exiit fora ᷤ
& fleu it amare. Eletꝰ ille de respe¬
ctione dĩ fuit : qͥa imꝑfectũ meum
in qͥt uider̃ oculi tui. Nã ille imꝑfectꝰ
titubans in dñi passione ꝓcul dubio

Expanded text:
or inventa est, quam aegroti praesumptio. De his ergo dicit, «Non est absconditum os meum a te, quod fecisti in abscondito:» in quibus est ipsum os firmatum intrinsecus, et maxime robur passionis in ipso Domino nostro et Salvatore surrexit; cum voluit, dormivit; cum voluit, evigilavit; quia, «Potestatem,» inquit, «habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam» . Quid de illis in quibus non erat fortitudo illa formata atque firmata? quid de illis dicit? Vide quid dicat oculi tui. Imperfectum meum,» Petrum meum pollicentem et negantem, praesumentem et deficientem: viderunt tamen eum oculi tui. Nam quod eum et ipse Dominus respexit, sicut scriptum est in Evangelio, jam post tertiam negationem commonitus quid ei praedixerit Dominus, «exiit foras, et flevit amare» : fletus ille de respectione Dei fuit; quia, «Imperfectum meum,» inquit, «viderunt oculi tui.» Nam ille imperfectus titubans in Domini passione, procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
Propterea qͥ inluce noctis nliꝰ id÷ ĩrerũ
abundantia colebat dm̃. ablatis illis om̃ib
reb pꝰea quã facte sunt tenebrȩ illius.
quid dixit ille : Dñs dedit. dñs abstulit.
sic̃ dño placuit ita factũ ÷: sit nom̃ dñi
benedictũ. In nocte sum quadã uite
huiꝰ. dñs mĩs inqͥt habitat cormȩuni.
illuminauit mͥ solatiis quib dã noctẽ
istam. quando dedit copias rerũ tẽpo¬
raliũ. Subtraxit ipsan lucẽ tẽporalẽ.
& quasi tenebrata ÷ nox. S quia sicut

Expanded text:
Propterea, quia in luce noctis illius, id est in rerum Propterea, quia in luce noctis illius, id est in rerum abundantia, colebat Deum, ablatis illi omnibus rebus, posteaquam factae sunt tenebrae illius, quid dixit ille? «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est: sit nomen Domini benedictum» . In nocte sum quadam vitae hujus: Dominus meus, inquit, habitat cor meum; illuminavit mihi solatiis quibusdam noctem istam, quando dedit copias rerum temporalium: subtraxit ipsam lucem temporalem, et quasi tenebrata est nox. Sed quia «sicut
Abbreviated transcription (Latin):
isto. nec extolli qͣndo res ꝓsꝑe accidis
nec frangi quando res aduersȩ sunt
s ubiq dm̃ benedicere. ñ solum qͣuls
abundat. s etiam quando amitia.
holũ qͣndo sanꝰ ÷ sed etiam qͣnlo egro¬
tad ut sit in illo uera cantatio. Bene
nox ista.quando arxidet ꝓsꝑitas qͣndo
quia ñ me extollit lum̃ eiꝰ. Ecce habes
lumꝰ eiꝰ in iob Abunclabat om̃ib reb
Iu noctis illiꝰ diuitiis pͥma describit᷑.
quantis reb & quanta copia redunda¬
bat: lux erat noctis eiꝰ Putauit inimicꝰ
ppterea illũ talẽ uirũ colere dm̃: qͥa
Ula om̃a donauerat ei. & petut ut aufer¬
rentur ab eo. Factę sunt tenebre noctiꝰ
auiꝰ. que pͥmo habebat lucẽ. Nouerat
tam̃ ule. siue lux ihi eẽt. siue tenebrȩ.
ilam noctẽ ẽẽ inqͣ ꝑegrinaret᷑ adõ suo
a habebat in teriorem lucẽ ipsũ dm̃
suũ ꝑquam lucẽ interiorẽ indifferent᷑
haberet siue tenebras noctis illiꝰ. si uelucẽ.

Expanded text:
isto, nec extolli quando res prosperae accidunt, isto, nec extolli quando res prosperae accidunt, nec frangi quando res adversae sunt, sed ubique Dominum benedicere; non solum quando abundat, sed etiam quando amittit; non solum quando sanus est, sed etiam quando aegrotat; ut sit in illo vera illa cantatio: «Benenox ista; quando arridet prosperitas, quando quia non me extollit lumen ejus. 17. Ecce habes lumen ipsius in Job: abundabat omnibus rebus. Lux noctis in illius divitiis prima describitur: quantis rebus et quanta copia redundabat, lux erat noctis ejus. Putavit inimicus propterea illum talem virum colere Deum, quia illa omnia donaverat ei; et petivit ut auferrentur ab eo: factae sunt tenebrae noctis illius quae primo habebat lucem. Noverat tamen ille, sive lux ibi esset, sive tenebrae illam noctem esse, in qua peregrinaretur a Deo suo; et habebat interiorem lucem ipsum Deum suum, per quam lucem interiorem indifferenter haberet sive tenebras noctis illius, sive lucem.
Abbreviated transcription (Latin):
sint flagella patris. ne sit amarase¬
tentia uudicis: sic habebimꝰ teneb
noctis huiꝰ. quomͦ lum̃ noctis hus
erratur hic agenere humano Toxs
qͥa nondum uenimꝰ ad illũ diẽ quen
non coartat hesternꝰ & crastinus
s ⁊ dies ꝑpetuus sine ortu. quia si
occasu. Nox⁊ gͦ hic s quandam lus
suam nox ista habet & tenebras sus
Quare sit generalit̾ nox: diximꝰ. Qud
⁊ lux noctis huiꝰ : ꝓsperitas & felicita
scłi huiꝰ. Gaudiũ temporale. honor
tẽporalis : quasi luxẽ noctis huius
Aduersitas aut̃ & amaritudo tribula¬
tionum uł ignobilitas: tanꝙͣ tenebia
st̃ noctis huuis. In hac nocte. in hac
mortalitate uitȩ humanę habent
homines lucẽ. habent tenebras. Luce¬
animã ꝑfidem & ꝑmiserit aliã luce
& inspirauerit & donauerit patienta
& monuerit hominẽ non delectars
ꝓsꝑis nefrangat᷑ aduersis: incipit
homo fidelis in different᷑ uti minds

Expanded text:
sint flagella Patris, ne sit amara sesint flagella Patris, ne sit amara sententia judicis; sic habebimus tenebras noctis hujus, quomodo lumen noctis hujus. erratur hic a genere humano: nox est, quia nondum venimus ad illum diem, quem non coarctat hesternus et crastinus; sed est dies perpetuus, sine ortu, quia sine occasu. Nox est ergo hic; sed quamdam lucem suam nox ista habet, et tenebras suas. Quare sit generaliter nox diximus: quae est lux noctis hujus? Prosperitas et felicitas saeculi hujus, gaudium temporale, honor temporalis, quasi lux est noctis hujus. Adversitas autem et amaritudo tribulationum vel ignobilitas, tanquam tenebrae sunt noctis hujus. In hac nocte, in hac mortalitate vitae humanae habent homines lucem, habent homines tenebras; luceanimam per fidem, et promiserit aliam lucem, et inspiraverit et donaverit patientiam, et monuerit hominem non delectari prosperis, ne frangatur adversis; incipit homo fidelis indifferenter uti mundo
Abbreviated transcription (Latin):
tenebras nr̃as : Quia ñ nos sinit im¬
punita hab̾e peccata. Plagellat nos
inistis laborib. & erudit nos. Tota
ista miseria generis humani ĩ qua
gemit mudus: noueritis fr̃s. quia
dolor medicinalis ÷ ñ sententia pęna¬
lis. Widetis qͥa dolor ubiq ÷ ubiq
metus. ubiq necessitas. ubiq laboreᷤ.
Crescit auaritia. s in malis. Si ad hoe
ełs̾ hic talib flagellis erudit nos
ut non tenebrentur tenebrę nr̃e
agnoscamus nos sub pena flagelli
eẽ. & benedicamus dm̃ miscentẽ
amaritudines dulcedini uitȩ tẽ¬
poralis. ne temporaliũ delitiarũ
cle lectatione cęcati. non desideremꝰ
delitias ȩternas. nec uelimꝰ finire
mare & habitare in nouissima marꝰ
Seurant g fuctꝰ maris Itanto seula
cum pen̾nis columba suspensitila
gͦ tenebrat. eds tenebras nras qua
miscet flagella peccatis nr̃is &amar
eiꝰ. Nox tanquã dies. Dies nob pñ¬
nos aduersitates pati. & dulcia non

Expanded text:
tenebras nostras? Quia non nos sinit imtenebras nostras? Quia non nos sinit impunita habere peccata: flagellat nos in istis laboribus, et erudit nos. Tota ista miseria generis humani in qua gemit mundus, noveritis, fratres, quia dolor medicinalis est, non sententia poenalis. Videtis quia dolor ubique, ubique metus, ubique necessitas, ubique labores. Crescit avaritia, sed in malis. Si ad hoc Deus hic talibus flagellis eruit nos, ut non tenebrentur tenebrae nostrae; agnoscamus nos sub poena flagelli esse, et benedicamus Deum miscentem amaritudines dulcedini vitae temporalis, ne temporalium deliciarum delectatione caecati; non desideremus delicias aeternas, nec velimus finiri mare et habitare in novissima maris. Saeviant ergo fluctus maris; quanto plucum pennis columba suspendit. Non ergo tenebrat Deus tenebras nostras; quia miscet flagella peccatis nostris, et ur. Nox tanquam dies:» dies nobnos adversitates pati, et dulcia nobis
Abbreviated transcription (Latin):
s uerbo suo lucet. & inuenit ꝑditoᷤ.
Et nox illuminatio indelitiis meis.¬
Facta ÷ mͥ nox indelitiis. Delitiȩ nr̃ȩ
xp̃s. Uidete quẽ ad modũ de illo mͦ
gaudeamꝰ. Olamores isti ur̃i. gaudia
ista ur̃a. unde sunt nͥ dedelitus
Unde aut̾ istȩ deliciȩ. nͥ qͥa nox illu¬
illas non tenebrat. s magis illuminat
quia illi dictũ est malio psalmo. Tu
illuminab̾ lucernã meã. dñe ds̃ m̃s
illuminabis tenebras meas. Qui autẽ
tenebrant tenebras suas. quas ds̃ ñ
tenebrat : homines mali homines
ꝑuersi. Cũ peccant : utiq tenebrȩ st̃.
Dũ ñ confitent᷑ peccata quȩ fecerunt:
s in suꝑ defendunt. tenebrant tene
bras. Ergo iã si peccasti: intenebris
es. S confitendo tenebras tuas:
mereberis illum unare tenebras tuas.
Ne fendendo aut̃ tenebras tuas: tene¬
brabis tenebras tuas. Et quando eua¬
des aduplicib tenebris : qͥ insimplicib
laborabas : Unde aut̃ dñs ñ tenebrat

Expanded text:
sed Verbo suo lucet, invenit perditos. sed Verbo suo lucet, invenit perditos. «Et nox illuminatio in deliciis meisfacta est mihi nox in deliciis. Deliciae s. Videte quemadmodum de illo modo gaudeamus. Clamores isti vestri, gaudia ista vestra unde sunt, nisi de deliciis? Unde autem istae deliciae, nisi quia nox illuillas non tenebrat, sed magis illuminat: quia illi dictum est in alio psalmo, «Tu illuminabis lucernam meam, Domine; Deus meus, illuminabis tenebras meas» . Qui autem tenebrant tenebras suas, quas Deus non tenebrat? Homines mali, homines perversi: cum peccant, utique tenebrae sunt; dum non confitentur peccata quae fecerunt, sed insuper defendunt, tenebrant tenebras suas. Ergo jam si peccasti, in tenebris es: sed confitendo tenebras tuas, mereberis illuminari tenebras tuas; defendendo autem tenebras tuas, tenebraris tenebras tuas. Et quando evades a duplicibus tenebris, qui in simplicibus laborabas? Unde autem Dominus non tenebrat
Abbreviated transcription (Latin):
dens longitudinẽ uiȩ. dixi mͥ. Fortasse
tenebrȩ conculcabt̾ me. ETNox illy-¬
MiNatio oea iNoelitiis meis. Pacta
michi nox illuminatio. qͥa in nocte
me desꝑaueram posse transire tantũ
mare. & tantã uiam suꝑare. & uenire
ad extremum ꝑseuerando usq ĩ finẽ
Grãs illi qͥ me quȩ siuit fugitiuũ. qͥ terga
mea flagelli plaga ꝑcussit. qͥme uo¬
cando ab interitu reuocauit. qͥfecit
mͥ illuminatã noctẽ. Nox enĩ est:
quã diu ista uita agitur. Quomͦ est
nox illuminata:: Quia xp̃s descendit
in noctem. Accepit xp̃s carnẽ de
isto scło. & illuminauit nob̾ noctẽ
ꝑdiderat enĩ dragiam mulier illa.
accendit lucernãm. Sapientia dei
ꝑliderat dragmani. Quid ÷ dragma :
Nũmꝰ. In qͦ nũmo imago erat ipsius
imꝑatoris nr̃i. Factꝰ ÷ enĩ homo ad
imaginẽ di. & ꝑierat. Et quid fecit
mulier sapiens : Accendit lucernã.
Iucerna deluto ÷: s habet lucem
qͣ inueniat᷑ dragia. Lucerna gͦ
sapientie. caro xp̃i deluto facta ::

Expanded text:
viae, dixi mihi, «Fortasse tenebrae conculcabunt me. Et nox illuminatio» «in deliciis meis.» Facta est mihi nox illuminatio: quia in nocte me desperaveram posse transire tantum mare, et tantam viam superare, et venire ad extremum perseverando usque in finem. Gratias illi qui me quaesivit fugitivum, qui terga mea flagelli plaga percussit, qui me vocando, ab interitu revocavit, qui fecit mihi illuminatam noctem. Nox est enim quamdiu ista vita agitur. Quomodo est nox illuminata? Quia Christus descendit in noctem. Accepit Christus carnem de isto saeculo, et illuminavit nobis noctem. Perdiderat enim drachmam mulier illa; accendit lucernam . Sapientia Dei perdiderat drachmam. Quid est drachma? Nummus, in quo nummo imago erat ipsius Imperatoris nostri. Factus est enim homo ad imaginem Dei , et perierat. Et quid fecit mulier sapiens? Accendit lucernam. Lucerna de luto est, sed habet lucem qua inveniatur drachma. Lucerna ergo sapientiae, caro Christi, de luto facta est;
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdiẽ errabunt. & nemo in eis. Dieᷤ
habetis. Sed ꝑdiẽ errabt̃ imꝑfecti
se occultã diuinitatẽ. ñẽe occulte
dm̃: s hoc solũ ẽẽ qđ uidebat᷑ Hoc
& ipsi putauer̃. Nã & ipse petrus. de
petrus. cum interrogasset qđ illũ
dicerent homines. Tu es xp̃s filius
dĩ uiui. Et dixerat ei dñs. Beatus
es sẏmon bariona. qͥa ñtͥ reuelauit
caro & sanguis. s pat̾ m̃s qͥ ẽ ĩcelis
Quare : Quia dixerat illũ filiũ dei
Ibi paulo post eodẽ loco. in ipsa c̃¬
textione uerborũ. cępit dñs de
passione sua futura p̃dicere. Ille
autem petrus qui iam illũ confessus
fuerat filiũ dĩ: timuit nesic̃ filius
hominis moreretur. Erat filiꝰ dĩ.
erat & filius hominis. Filius dĩ in
forina dĩ ȩqualis patri. filius homi¬
est. Uenturꝰ erat ad passionẽ. utiq
exforma serui. Quid timuit petꝰ
Ne informa serui ꝑiret forma dei.
& non potius p̃sumpsit quia exfor¬
ma dĩ reuiuisceret forma serui.
Ait illi. Absit a te dñe ꝓpitiꝰ tibi

Expanded text:
diem errabunt, et nemo in eis.» Dies habetis» . Sed «per diem errabunt» imperfecti se occultam divinitatem, non esse occulte Deum, sed hoc solum esse quod videbatur: hoc et ipsi putaverunt. Nam et ipse Petrus de Petrus, cum interrogasset quid illum dicerent homines: «Tu es Christus Filius Dei vivi.» Et dixerat ei Dominus: «Beatus es, Simon Barjona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis Quare? Quia dixerat eum Filium Dei. Ibi paulo post, eodem loco, in ipsa contextione verborum, coepit Dominus de passione sua futura dicere. Ille autem Petrus, qui jam illum confessus fuerat Filium Dei, timuit ne sicut filius hominis moreretur. Erat Filius Dei, erat et filius hominis: Filius Dei, in forma Dei, aequalis Patri; filius homie . Venturus erat ad passionem utique ex forma servi; quid timuit Petrus ne in forma servi periret forma Dei, et non potius praesumpsit quia ex forma Dei revivisceret forma servi? Ait illi: «Absit a te, Domine; propitius tibi
Abbreviated transcription (Latin):
suo fabricat. St̃ gͦ in illis uerbis
magna mẏsteria. Loquebaturdĩs
ut dixi ꝑcreaturam quomꝰ uellet
famulo suo. intellecta est illic ꝓ¬
sona ipsius dñi & saluatoris nr̃i
dĩ qua equalis ÷ patri: similiter
oculis humanis inuisibilis ÷ sicut¬
& pater. Si enĩ sapientia humana
uideri oculis ñ potest. uirtus & sa¬
pientia dĩ uideri carneis oculis
potest : Sed quia erat dñs opportu¬
no tẽpore carnem suscepturus ut
oculis etiam carneis ꝓpt̃ salubritat
curandȩ intus ment̾is appareret.
quando ita apparere opus eẽt. hos
predicens moysi figurate ait Pali
meam uiderẽ ñ potes: posteriora
mea uidebis: s cum transiero Ue
aut̃ non uideas faciẽ meam manis
mea erit suꝑ te: Transire qͥd fut¬
hora ut transiret ihe de hoc mundo
patrẽ ÷ Hã ipsũ tͣnsitũ significat
pascha. Qđ eñi hebraico uerb̾o dicit᷑
pascha: latine tͥnsitus int̃p̃tatur.
qus faciem meã n uidebis sipo¬

Expanded text:
suo fabricat. Sunt ergo in illis verbis suo fabricat. Sunt ergo in illis verbis magna mysteria. Loquebatur Dominus, ut dixi, per creaturam, quomodo vellet famulo suo. Intellecta est illic persona ipsius Domini et Salvatoris nostri Dei, qua aequalis est Patri, similiter oculis humanis invisibilis est, sicut et Pater. Si enim sapientia humana videri oculis non potest, Virtus et Sapientia Dei videri oculis carneis potest? Sed quia erat Dominus opportuno tempore carnem suscepturus, ut oculis etiam carneis propter salubritatem curandae intus mentis appareret, quando ita apparere opus esset; hoc praedicens Moysi figurate ait, «Faciem meam videre non potes; posteriora mea videbis,» sed «cum transiero:» ut autem non videas faciem meam, manus mea erit super te. Transire quid fuhora, ut transiret Jesus de hoc mundo ad Patrem» ? Nam ipsum transitum significat Pascha. Quod enim hebraico verbo dicitur Pascha, latine Transitus interpretatur. Quid est, «Faciem meam non videbis,» sed «po