comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ibi incip̃ desiꝑe: egͥssaq a faciẽ
dñi sicut eamn. abitat ĩ regione
dissimilitudinis. ĩ t̾ra naim .i. ꝯmo¬
tionis. Extorris a uirtute. uiciiᷤ sub¬
bigit᷑: alienata a pace filioꝵ di. ĩ se¬
ipsa tumultuat᷑.: artẽ naturalẽ in
neqͥtiã corrũpens ⁊ astutiã. maliti¬
osa efficit᷑ aĩalitatis uł sensuũ ille¬
cebris turpit̾ se ĩm̃gens luixuriat᷑:
c̾e nesciens. Sui nulla cura: dei
nulla memoria. Unde
⁊ passionib suis fede angit᷑. qͥb mi¬
dictũ ẽ. ĩ illis ẽ nat᷑a. qd uiciũ ẽ in
humana aĩa. Tñ ꝯtinuo usu ma¬
litiȩ a nimietate languoris sui sic
aliq̃n obstupescit. ut ⁊ ipsa qͦdamͦ
efficiat᷑ ĩpassibił. siue insensibił: dũ
numia intensione neqͥtiȩ q̃uis du¬

Expanded text:
 desipere; egressaque a facie Domini sicut Cain , habitat in regione dissimilitudinis, in terra Naim, id est commotionis. Extorris a virtute vitiis subigitur: alienata a pace filiorum Dei in seipsa tumultuatur: artem naturalem in nequitiam corrumpens et astutiam, malitiosa efficitur; animalitatis vel sensuum illecebris turpiter se immergens luxuriatur; cere nesciens. Sui nulla cura, Dei nulla memoria. Unde et passionibus suis foede angitur, quibus midictum est, in illis est natura quod vitium est in humana anima. Tamen continuo usu malitiae a nimietate languoris sui sic aliquando obstupescit, ut et ipsa quodammodo efficiatur impassibilis sive insensibilis dum nimia intentione neq
Abbreviated transcription (Latin):
ustissimo t̃n iudicio di tota moriñ
ꝑmuttit᷑. s quantũ ad dolorẽ solũ re¬
seruat᷑ passibił exclusa ab oĩ gab¬
dio. alienata ab oi spe. timore nullõ
hñs doloris. s ipsi dolori tota eman-
ea remanet qr uiuit tm̃ ut patiat᷑.
passibił ut puniat᷑ ł torq̃at᷑. ĩiuii¬
fica ut corpꝰ iter̃ uiuificet. ut cũ eo
torq̃at᷑ semꝑ. c̃ qͦ libuisset silicuiᷤ¬
set peccare semꝑ. Heu ꝗͣ meliꝰ illi
fuerat. si sicut aĩa pecoris tota
c̃ corꝑe moreret᷑. ne ĩ et̾ñ puniret᷑.
Hanc aũi beatȩ aĩȩ ⁊ miserȩ dissimi¬
litudinẽ. sola fac̃ amoris dissimili¬
tudo. In alt̾a quippe amor nat᷑alis¬
in alt̾a uͦ degen̾at in pecudalẽ car¬
nis animalitatẽ. Explicit¬

Expanded text:
ustissimo tamen judicio Dei tota mori non permittitur; sed quantum ad dolorem solum reservatur passibilis, exclusa ab omni gaudio, alienata ab omni spe, timorem nullum habens doloris, sed ipsi dolori tota emanciea remanet, quia vivit tantum ut patiatur; passibilis ut puniatur vel torqueatur, vivifica ut corpus iterum vivificet: ut cum eo torqueatur; semper, cum quo libuisset, si licuisset, peccare semper. Heu quam melius illi fuerat, si sicut anima pecoris tota cum corpore moreretur, ne in aeternum puniretar! Hanc autem beatae animae et miserae dissimilitudinem, sola facit amoris dissimilitudo. In altera quippe amor naturaliin altera vero degenerat in pecudalem carnis animalitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
q transmissa: ⁊ t̃c̃ intrabit᷑ in gau¬
diũ dñi. in quo intrabit beata aĩa
felicit̾. ĩ eo iuctura et̾nalit̾. ⁊ ĩ illõ
ꝓpriũ corpꝰ resurrectura mirabilit̾:
ut qb̵ particeps fuit laboris. parti¬
lix ⁊ degener aĩa. si tñ aĩa dicenda

Expanded text:
que transmissa; et tunc intrabitur in gauque transmissa; et tunc intrabitur in gaudium Domini, in quo intrabit beata anima feliciter, in eo victura aeternaliter, et in illud proprium corpus resurrectura mirabiliter, ut quod particeps fuit laboris, partilix et degener anima, si tamen anima dicenda
Abbreviated transcription (Latin):
euiꝰ serenitatis afflatꝰ solus intellig̃
qͥ fruit᷑. ꝑ hos gͥ gradꝰ fideł aĩa ardeis
desibio. sollicitudine ñ pigra ana¬
bathinon .i. ascensũ faciens. ⁊ ascensi¬
ones ĩ corde disponens. usq qͦ ꝑueni¬
at ĩ loc̃ quẽ posuit ł disposuit ei d̃s:
dei. ĩ ꝯtẽplatione ⁊ exemplari sũmȩ
du hic ex parte ꝑ specłm uidet ⁊e
niginate. nat᷑alib passiõib suis sic
utens. ut ĩ carne posita ñ scd̃m carnẽ
uiuat. ⁊ pene fiat ĩpassibił. c̃ passio¬
nes ipsȩ ñ passiones ei sint s utute:
dũ ñ timet nͥ timore casto. dũ ñ do¬
let nͥ qr differt᷑ a regno. dũ ĩ lati¬
tudine caritatis ex hilarata. leta
currit uiã mandatoꝵ di. õia cre¬
dens. oĩa sꝑans. oĩa sustinens. ⁊ ã
ꝯtẽplatione finis sui suauit amas
dulcit̾ in eo requiescens in spe. qũa
fides uł spes. s sola res c̃ in ea regna¬
bit ⁊ exultabit maior or̃ caritas.
destructo tumore ⁊ dolore. speq fide¬

Expanded text:
enitatis afflatus, solus intelligit qui fruitur. Per hos igitur gradus fidelis anima ardens desiderio, sollicitudine non pigra, anabathmon, id est ascensum faciens, et ascensiones in corde disponens usquequo perveniat in locum quem proposuit vel disposuit ei Deus;Dei, in contemplatione et exemplari summae andiu hic ex parte per speculum videt et aenigmate, naturalibus passionibus suis sic utens, ut in carne posita non secundum carnem vivat, et pene fiat impassibilis, cum passiones ipsae non passiones ei sint, sed virtutes, dum non timet nisi timore casto; dum non dolet, nisi quia differtur a regno; dum in latitudine charitatis exhilarata laeta currit viam mandatorum Dei omnia credens, omnia sperans, omnia sustinens, et a contemplatione finis sui suaviter amans; dulciter in eo requiescens in spe, quandfides vel spes, sed sola res; cum in ea regnabit et exsultabit major omnium charitas, destructo timore et dolore, speque fide
Abbreviated transcription (Latin):
p̾mũi.S: ħ actio .i. appetitio intelli¬
gendi ea q̃ u̾e sũme q st̃. sũmꝰ aspec¬
tꝰ ẽ aĩȩ: quo ꝑfectiorẽ melior̃e q ac
rectiorẽ ñ ht̃. S extꝰ gͦ erit iste acti¬
onis gradꝰ. Aliud ẽ N m̃dari ocłm
ipsũ aĩe ne frustra ⁊ tem̾e aspiciat
⁊ praue uideat: aliud ipsã custodire
sanitatẽ atq firmare. aliud serenũ
atq rectũ aspectũ in id qd̃ ẽ uidend̃.
dirig̾e. In his duob gradib uides qͥd
ĩ seipsa ualet. S intende qd̵ qͥ priꝰ
uolunt serenũ atq rectũ aspectũ
hr̃e. añꝗͣ m̃dati ⁊ sanati fuerint. ita
illa luce reu̾berant᷑ u̾itatis. ut ñ so¬
lũ nicħ boni. s ⁊̃ mali plurimũ ĩ
ea putent eẽ. atq ab ea nom̃ u̾ita¬
tis abiudicent:⁊ c̃ quada libidine
⁊ uoluptate miserabili ĩ suas tene¬
bras quas eoꝵ morbui pati pot̾. me¬
dicine maledicentes refugiant. Un
duuno afflatu ⁊ ꝓrsus ordinatissi¬

Expanded text:
Sed haec actio, id est appetitio intelligendi ea quae vere summeque sunt, summus aspectus est animae, quo perfectiorem melioremque ac rectiorem non habet. Sextus erit iste actionis gradus. Aliud est enim mundari oculum ipsum animae, ne frustra et temere aspiciat et prave videat, aliud ipsam custodire sanitatem atque firmare, aliud serenum atque rectum aspectum, in id quod est videndum, dirigere. In his duobus gradibus vides quid in seipsa valet. Sed intende quod qui prius volunt serenum atque rectum aspectum habere, antequam mundati et sanati fuerint, ita illa luce reverberantur veritatis, ut non solum nihil boni, sed etiam mali plurimum in ea putent esse, atque ab ea nomen veritatis abjudicent: et cum quadam libidine et voluptate miserabili in suas tenebras, quas eorum morbus pati potest, medicinae maledicentes, refugiant. Unde divino afflatu et prorsus ordinatissi
Abbreviated transcription (Latin):
mał aĩs copia ꝯmunis. In his tͥb
gradib udes. aĩa qͥd ualet ĩ corꝑe.
Suspice gͥ⁊ insili quarto gradui. ex¬
qͦ bonitas incip̃ ⁊ oĩs uera laudatio.
bona sua ñ putare. atq potentiȩ
pulc̾tudiniq suȩ ꝯꝑata. disc̾nere
atq ꝯtemn̾e.: ⁊ in qͦ mag̃ delectat᷑
d̾o. magis sese abstrahere a sordidis
nicħ q uelle alti qd̃ sibi nolit accide:
molestias atq blanditias magnꝰ
acerrimꝰ q ꝯflictꝰ. In ipsoN purga¬
tionis negocio sube̾ metꝰ mortis. Qo
c̃ effectũ erit .i. cũ fuerit aĩa ab õi
tabe libera. macuł q diluta. t̾c se
deniq ĩ seipsa letissime tenet. nec oĩo me¬
tuit aliqͥd sͥ. aut ulla sua causa
N effic̾e. aliud ten̾e puritatẽ: alia
ꝓesus actio qua se inqͥnatã redinte¬
grat. alia qͣ ñ patit᷑ se rursũ inqͥna¬
ri. In ħ gradu õĩfariã ꝯcip̃ qͣnta sit.

Expanded text:
malis animis copia communis. In his tribus malis animis copia communis. In his tribus gradibus vides, anima quid valet in corpore. Suspice igitur et insili quarto gradui quo bonitas incipit, et omnis vera laudatio. bona sua non putare, atque potentiae pulchritudinique suae comparata, discernere atque contemnere: et inde quo magis delectatur Deo, magis sese abstrahere a sordidis; nihilque velle alteri quod sibi nolit accidereujusmodi molestias atque blanditias magnus acerrimusque conflictus. In ipso enim purgationis negotio subest motus mortis. Quod cum effectum fuerit, id est cum fuerit anima ab omni tabe libera, maculisque diluta, tunc se denique in se ipsa laetissime tenet, nec omnino metuit sibi aut ulla sua causa enim efficere, aliud tenere puritatem; et alia prorsus actio qua se inquinatam redintegrat, alia qua non patitur se rursus inquinari. In hoc gradu omnifariam concipit quanta sit:
Abbreviated transcription (Latin):
motꝰ delectat᷑. s sn̾ labore ordinat
m̃broꝵ ꝯcordiã. ꝓ copulatiõe sexꝰ
agit qͦd pot̾. atq duplici natura
societate atq amore molit᷑ unũ
corpꝰ. s ħ rursus oĩa posse anim̃a
ñ in bestiis. nemo negat. Ergo at
inditaꝵ ꝑ sensus ad anim̃a q̃ ad
bestias ꝑtinet. s aĩ adu̾sione atq
signis ꝯm̃datar̃ atq retentar̃ re-¬
rũ innum̾abiliũ: tot artes opific̃.
agroꝵ cultꝰ. ex tructiones uariare
urbiũ. edificioꝵ ac moliminũ
multimoda miracła. inuentio¬
nes tot signoꝵ ĩ litt̾is. ĩ u̾b. ĩ gestu.
ĩ cuiꝰcemodi sono. ĩ pic turis atq
figm̃tis. tot gentũ linguaᷤ. fluiioᷤ
doq̃ntiȩ. carmi uarietatis. luden¬
di ac iocandi causa milleformes
simulationes. modulandi ꝑitiã.
dymetiendi subtilitatẽ. num̾an-¬
di ꝑitiã. p̾t̾itoꝵ ac futuroꝵ ex p̾¬
humana: s ẽ adhuc ista partim
doctis atq indoctis. parti boniᷤᷤ ac

Expanded text:
motus delectatur; et sine labore ordinat motus delectatur; et sine labore ordinat membrorum concordiam. Pro copulatione sexus agit quod potest, atque in duplici natura societate atque amore molitur unum corpus: sed haec rursus omnia posse animam etiam in bestiis, nemo negat. Ergo attinditarum per sensus ad animam, quae ad bestias pertinet, sed animadversione atque signis commendatarum atque retentarum rerum innumerabilium, tot artes opificum, agrorum cultus, exstructiones variarum urbium; aedificiorum, ac moliminum multimoda miracula; inventiones tot signorum in litteris, in verbis, in gestu, in hujuscemodi sono, in picturis atque tigmentis; tot gentium linguas, fluvios eloquentiae, carminum varietates, ludendi ac jocandi causa milleformes simulationes, modulandi peritiam, dimetiendi subtilitatem, numerandi peritiam, praeteritorum ac futurorum ex prhumana; sed est adhuc ista partim doctis atque indoctis, partim bonis ac
Abbreviated transcription (Latin):
fieri. S ꝯsidemꝰ gradꝰ ab imo usq ad
sup̃mũ. qͥb aĩa ad ꝑfectionẽ ꝯten¬
dens. ꝓficiendo ad suũ ꝯseend̃ auto-¬
rẽ. Aĩa gͥ in pͥmo gradu corpꝰ ħ t̾reñ
atq mortale p̾sentia sua uiuificat.
collig̃ ĩ unũ atq ĩ uno tenet. defro¬
mꝰ ac fatemͣ. A scende itaq ad alter̃
gradũ. ⁊ uide qͥd possit aĩa ĩ sensib
uͥ eiudentior manifestior q uita ĩ¬
telligit᷑. quoꝵ nob ẽ his q̃ radicib
fixa tenent᷑ nulla pot̾ e̾e ꝯmunio.
Intendit se aĩa ĩ tactũ: ⁊ calida.
leitia. grauia. sentitq atq discer¬
nit. Dem̃ innum̾ abiles differenti¬
gustando. olfaciendo. audiendo u¬
dendo q diuidicat. Atq ĩ his õib
ea q̃ sed̾m naturã sui corꝑis ft̃.
asciscit atq appetit. reicit fug̃ q
ꝯtraria: remouetq se ab his sen
imagines rerũ qͣs ꝑ eos hausit. sec̃
catuatĩ atq multiplicit̾ u̾sat
hoc totũ ẽ somnꝰ ⁊ somnia. Sepe
̃ gesfendo ac uagando facilitati

Expanded text:
Sed consideremus gradus ab imo usque ad supremum, quibus anima ad perfectionem contendens, proficiendo ad suum conscendit auctorem. Anima igitur in primo gradu corpus hoc terrenum atque mortale praesentia sua vivificat; colligit in unum, atque in uno tenet; defluus ac fatemur. Ascende itaque ad alterum gradum, et vide quid possit anima in sensibus, ubi evidentior manifestiorque vita intelligitur, quorum nobis cum his quae radicibus fixa tenentur, nulla potest esse communio. Intendit se anima in tactum, et calida, levia, gravia, sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentigustando, olfaciendo, audiendo videndoque dijudicat. Atque in his omnibus ea quae secundum naturam sui corporis sunt asciscit atque appetit, rejicit fugitque contraria; removetque se ab his sensimagines rerum quas per eos hausit, secum catervatim atque multipliciter versat, et hoc totum est somnus et somnia. Saepe etiam gestiendo ac vagando facilitate
Abbreviated transcription (Latin):
mare diligit: si se singła tota si¬
mul uł ament ł cogitent. ł memi¬
n̾int: ñ maiora er̃t tota simul tͥa.
qua s mens tota parit recolens.ł
cogito tota cognoscens. ł amor to-¬
d̃am loq̃ntẽ : u̾itatẽ uidet radian¬
tẽ. xp̃m intendit p̾dicantẽ ⁊ dicen¬
tẽ. ego ⁊ pat̾ ⁊ caritas mea. noᷤ trẽ
es hõ. ad similitudinẽ autoris
tui factꝰ ñ ad equalitatt̃ c̾atꝰ. nẽ¬
pe ñ genitꝰ. Formatꝰ es. ñ ipse for¬
mator. Recede ab hif q̃ infra te ft.
m̃inꝰ formata. minꝰ q formosa
ꝗͣ tu es: accede ad formã forma tẽe.
ut possis ee formosior: eide q sẽꝑ
ad iung̾e: qr tanto ab illa sp̃et am¬
pliꝰ accipies. qͣnto illi te idiori
caritatis ponde ĩpsseris. Au illa
obtineb̃ imaginis hꝰ Indemutã¬

Expanded text:
et si se singula tota siet si se singula tota simul uel ament uel cogitent uel meminerint, non maiora erant tota simul tria, quam uel mens tota pariter recolens uel cogitatio tota cognoscens uel amor todo loquentem, veritatem videt radiantem, Christum intendit praedicantem et dicentem. « Ego et Pater, » et charitas mea, non tres,es homo, ad similitudinem auctoris tui factus, non ad aequalitatem creatus: nempe non genitus; formatus es, non ipse formator. Recede ab his quae infra te sunt, minus formata, minusque formosa quam tu es; accede ad formam formatricem, ut possis esse formosior, eidemque semper adjungere, quia tanto ab illa specie amplius accipies, quanto te illi majori charitatis pondere impresseris. Ab illa enim obtinebis imaginis h
Abbreviated transcription (Latin):
homiñ. cet̾aq talia. Ꝙ licet ñ uide¬
at qi corꝑalia st̃. nec nͥ corꝑalib ocłiˢ
uideri posst̃: sic tñ ubicũq cogitat
adest. ut loca q̃ cogitat. corꝑali uisi¬
one ñ uideat: sic̃ ad est uͥ uiuificat.
ubi ipsa q̃ uiuificat. sui corꝑis int̾
gine sui ꝯditoris ĩ se recognoscit. ĩ ħ
ĩ qđ uidet illũ. lum̃ illuminans. se
uͦ lum̃ luminabile. Ampliꝰ. Ad ina-¬
ginẽ sũmȩ t̾nitatis uidet quobamo-¬
do suo responde q̃ sͥ ĩ seipsa p̾sto ft̃:
Nã ẽ cogitat aliqͥd. totũ ẽ ĩ m̃te qd̃
cogitat: ⁊ qd̃ totũ simul meminit.
totũ simul cogitat: ⁊ uult cogitare
cogitõnẽ. Cũq cogitare se meminit.
totã certe cogitonẽ totam̃te ꝯp̾-¬
hendit: ⁊ totũ amorẽ suũ ł m̃tẽ suã
tota cogitatione cogitat c̃ a mare
uł meminisse se cogitat: ⁊ toto a¬
more suo eandẽ totã m̃te atq eas¬
de cogitationẽ suã tota diligit. ẽ
meminisse ⁊ cogitare se. ipsũq a¬

Expanded text:
talia. Quae licet non videat, quia corporalia sunt, nec nisi corporalibus oculis videri possunt, sic tamen ubicunque cogitat adest, ut loca quae cogitat, corporali visione non videat; sicut adest ubi vivificat, ubi ipsa quae vivificat, sui corporis intginem sui conditoris in se recognoscit, in hoc etiam quod videt illum lumen illuminans, se vero lumen luminabile. Amplius. Ad imaginem summae Trinitatis videt quodammodo respondere, quae sibi in seipsa praesto sunt; Nam cum cogitat aliquid, totum est in mente quod cogitat; et quod totum simul meminit, totum simul cogitat, et vult cogitare cogitationem. Cumque cogitare se meminit, totam certe cogitationem tota mente comprehendit, et totum amorem suum vel mentem suam tota cogitatione cogitat, cum amare vel meminisse se cogitat: toto amore suo eamdem totam mentem atque eamdem cogitationem suam tota diligit, cum meminisse et cogitare seipsumque a
Abbreviated transcription (Latin):
tͥnitatis: corꝑib signa sui impͥmens:
sua formositate. qͣm in forma forma¬
tͥce: cui intendendo sẽꝑ efficit᷑ formo¬
sior. Ipsũ ⁊ intende. formari ẽ. Qͥ eqͥd
ficit᷑. Lobeata aĩa ⁊ u̾e beata: q̃ sio¬

Expanded text:
igna sui imprimens,sua formositate quam in forma formatrice, cui intendendo semper efficitur formosior. Ipsum enim intendere, formari est. Quidquid ficitur. Et o beata a
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ N corpꝰ uiuit ex aĩa. sic ex do ui¬
uit aĩa illa. ipsi soli suspirans. ipsũ
solũ uigit᷑ spirans. sic̃ corpꝰ uiuenᷤ ae.¬
rẽ: tota manens in do ꝑfidelẽ affecti-¬
oñe. eũq quẽ amat in se hñs manen
existens. Uoluntas ⁊ patͥs ⁊ filii sp̃s
scͥs incogitabili gr̃a. ineffabili gau¬
dio. secretissima inspiratiõe. mani-¬
festissima oꝑatione uoluntatẽ eiꝰ
sͥ ꝯformans. amorẽ eiꝰ oĩpotentia sp̃ͥu¬
ali s uniens: intm c̃ ea unũ efficit̃
ut siẽ dictũ ẽ int̾pellante ea gemi¬
tib mnenarrabilib. ipse potiꝰ int̾pel

Expanded text:
im corpus vivit ex anima, sic ex Deo vivit anima illa, ipsa soli suspirans, ipsum solum jugiter spirans, sicut corpus vivens aerem: tota manens in Deo per fidelem affectionem, eumque quem amat in se habens manentem existens. Voluntas enim Patris et Filii, Spiritus sanctus incogitabili gratia, ineffabili gaudio, secretissima inspiratione, manifestissima operatione voluntatem ejus sibi conformans, amorem ejus omnipotentia spirituali sibi uniens, in tantum cum ea unum efficitur, ut, sicut dictum est, interpellante ea gemitibus inenarrabilibus, ipse potius interpell
Abbreviated transcription (Latin):
ħn alia loqr̃ u̾itas ad aurẽ cordis.
intͥnsetꝰ ad monens nos. Quȩ q̃¬
cũq audit aĩa: ẽ sẽꝑ hũmana aĩa¬
miseria ꝓmpta sit ad inuidiã. ñ
ht̃ unde inuideat angelo: qr hõ tał¬

Expanded text:
 alia loquitur veritas ad aurem cordis, intrinsecus admonens nos. Quae quaecunque audit anima, cum semper humana miseria prompta sit ad invidiam, non habet unde invideat angelo; quia homo ta
Abbreviated transcription (Latin):
det se iubere incorꝑalia ꝑ se. corꝑa¬
lia ꝑ corpꝰ: iudet ⁊̃ corꝑalia uidere
se. ꝑ se sine corꝑe. U idet quippe ut
alia omittã. ipsa sui int̾iora cor¬
ꝑis. tͥformitatẽ scił r̾ebri cocun¬
tis. ⁊ iecoris massi lacentẽ. ⁊ rego¬
lis alienis herentẽ: stomachi libr̃a
pendentẽ. cordis plectr̃u sn int̾missi¬
one feriens. uenarũ tramites. neruo¬
rũq texturas ⁊ origines. ꝯpages os¬
siũ pulmonũq ꝯcaua. ⁊ alia innu¬
m̾abilia. Undecũq cogitat suie de
locis siuie de regiõib ibi ẽ. licet ꝯtẽ¬
plari ꝑ naturã neq̃at: eoꝵ q ꝯtẽplat᷑

Expanded text:
det se videre incorporalia per se, corporalia per corpus: videt etiam corporalia videre se per se, sine corpore. Videt quippe, ut alia emittam, ipsa sui interiora corporis, triformitatem scilicet cerebri coeuntis et jecoris massam jacentem, et regulis alienis haerentem: stomacho libram pendentem, cordis plectrum sine intermissione feriens, venarum tramites, nervorumque texturas et origines, compages ossium, pulmonumque concava, et alia innumerabilia. Undecunque cogitat, sive de locis, sive de regionibus, ibi est: licet contemplari per naturam nequeat: eorumque
Abbreviated transcription (Latin):
ab ipsa u̾itate afilio di uere̾ ⁊ ꝑ-¬
fecte assũptꝰ. meruerit ĩa olim
audire qd ñꝗͣ potuit audire an-¬
gl̃s. Audiuit quippe abo patre.
suo xͦ sc̃a humanitas. ⁊ ex altata
suꝑ angłos exultet ĩ seipsa. ẽ ad¬
oratũ ab hõie angłm. recusantẽ¬

Expanded text:
ab ipsa veritate a Filio Dei vere et perfecte assumptus meruerit jam olim audire, quod nunquam potuit audire angelus. Audivit quippe a Deo Patre. suo Christo sancta humanitas, et exaltata super angelos exsultet in seipsa, cum adoratu
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ uidet faciẽ pat̾s. S redeamꝰ
ad huc ad imaginẽ tͥnitatis. Sic̃
tate ex istit: ita nicħ oĩo ẽẽ pot̾ qͥ
ñ ⁊ unũ sit ⁊ tͥfariũ ꝯsistat. Oĩs
quippe aĩa sic̃ dictũ ẽ. tͥb induu¬

Expanded text:
er videt faciem Patris . » Sed redeamus adhuc ad imaginem Trinitatis. Sicut itate existit, ita nihil omnino esse potest quod non et unum sit, et trifariam consistat. Omnis quippe anima, sicut dictum est, tribus ind
Abbreviated transcription (Latin):
le.Inuisibile corporeũ: qr in eodẽ
eorꝑe. Inuisibile incorꝑeũ ẽ aĩa:
inuisibile corꝑeũ qd̃ de corꝑe
usibili mirabilit̾ agit aĩa .⁊. uis.
auditꝰ. gustꝰ. odoratꝰ. ⁊ tactꝰ. Aliud
N ẽ uisus. aliud ocłs: aliud auris.
aliud auditꝰ: ⁊ sic de reliqͥs. S ⁊ in-¬
t̾ior uisus aĩȩ claresc̃ prudentia.
insipientia tenebrescit: auditꝰ fal-¬
lacia offendit᷑. ueritate mulcet᷑:
fraglat aĩȩ rõnali eqͥtas. fetet ini¬
qͥtas ł ĩmundicia: uanitate tabe.¬
scit. uͥtute pinguescit: misera ẽ
ꝯtubnio stultitię. beata ꝯplexu
totũ qd inspic̃ uidet. Hõ uͦ ext̾ior
nec totꝰ uidet qr solo ocło uidet. nͨ¬

Expanded text:
ile corporeum; quia in eodem rpore. Invisibile incorporeum est anima; et invisibile corporeum quod de corpore visibili mirabiliter agit anima; est visus, auditus, gustus, odoratus, et tactus. Aliud enim est visus, aliud oculus; aliud auris, aliud auditus; et sic de reliquis. Sed et interior visus animae clarescit prudentia, insipientia tenebrescit: auditus fallacia offenditur, veritate mulcetur: fragrat animae rationali aequitas, fetet iniquitas vel immunditia; vanitate tabescit, virtute pinguescit; misera est contubernio stultitiae, beata complexu totum quod inspicit videt. Homo vero exterior nec totus videt, quia solo oc
Abbreviated transcription (Latin):
tota. tota ĩsinguł sensib. ut in
singuł tota sentiat. tota in singłis
partib ut totũ tota uegetet ⁊¬
sensificet locał quonͦu dicet᷑: Sic
⁊ de reliqͥs p̃dic am̃tis. Nulli gͦ p̾¬
dicam̃to subiatet diuinitas. Aĩa

Expanded text:
tota; tota in singulis sensibus, ut in singulis tota sentiat; tota in singulis partibus, ut totum tota vegetet et sensificet: localis quomodo dicetur. Sic et de reliquis praedicamentis. Nulli ergo praedicamento subjacet Divinitas, anima
Abbreviated transcription (Latin):
ĩna truculentia q̃i ꝯnat᷑alit̾ eũ
semꝑ on̾antia. s cũ rõne sum̃da
⁊ deponenda. ht ⁊̃ ex ipso ferro
munim̃ta corꝑis. fortiora squamiᷤ
cocodrilli: galee scił ⁊ loricȩ. Qd mul¬
ta: Ois c̾atura hõi sic̃ regi seruit¬
⁊ militat. Uñ uide ⁊ ãplect̾t o hõ
dignitatẽ nat᷑e tuȩ: nec tm̃ t uilis
sis ĩ eus q̃ st̾ corꝑis in qͥb ab aĩalib¬

Expanded text:
ina, truculenta, connaturaliter eum semper onerantia, sed cum ratione sumenda et deponenda. Habet etiam ex ipso ferro munimenta corporis fortiora squamis crocodili: galeae scilicet et loricae. Quid multa? omnis creatura homini sicut regi servit et militat. Unde vide et amplectere, o homo, dignitatem naturae tuae: nec tantum tibi vilis sis in eis quae sunt corporis, in q
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ ẽ N in nob̃ oĩs boni forma:
cessitate aũis. nulliq naturali
potentiȩ subuigat᷑. s ꝑ se poten¬
tẽ ad id qd̃ desid̾at. ħt uoluntatẽ
uͥtutẽ scił sibi arbitrii. suã ex pͥ¬
mit dignitatẽ. Res i ẽ dñatu ca-¬
rens. ac uoluntaria turtꝰ: qd̃ aũ
cogit᷑ uiolentiãq patit᷑ uͥtꝰ ñ ẽ.
uͦ naturał uita nr̃a. Data aũ aĩa
q̃rendũ  qͥd sit. qͣre sit. qͦm᷑ sit. Cũqͥd
sit q̃rimꝰ. spectat ad phisicã: q̃r sit.
spectat adrõnẽ.: qͦmͦ sit. spectat ad
moralitatẽ. Qͥd sit nemo ꝯp̾hend̃:
qi nulla eiꝰ ẽ mat̾ia. qr res ẽ spuał¬

Expanded text:
tudinem; est enim nobis omnis boni forma, tudinem; est enim nobis omnis boni forma, cessitate animus, nullique naturali potentiae subjugatur, sed per se potentem ad id quod desiderat habet voluntatem, virtutem scilicet liberi arbitrii suam exprimit dignitatem. Res enim est dominatu carens ac voluntaria virtus, quod autem cogitur, violentiamque patitur, virtus non est.  naturalis vita nostra. Data autem anima quaerendum est quid sit, quare sit, quomodo sit. Cum quid sit quaerimus, spectat ad physicam; quare sit, spectat ad rationem: quomodo sit, spectat ad moralitatem. Quid sit, nemo comprehendit; quia nulla ejus est materia, quia res est sp
Abbreviated transcription (Latin):
Scdm int̾iorẽ N dignitatẽ. ĩ regiã
natꝰ es ꝯditionẽ. Om̃ipotentis i na-¬
t᷑e imaginẽ fieri. qͥd ẽ aliud. ꝗͣ ꝯti¬
tinuo regalẽ ꝯditã fuisse naturã:
Ut ꝑuixta ꝯsuetudinẽ hominũ
loq̃mͣ᷑ qͥ imagines regũ ł potentũ
cõponunt. formȩ figurã parific añ.
amictu q purpureo regalẽ digni¬
humana nat᷑a qm̃ ad imꝑiũ alioꝵ
ꝯstituta ẽ ꝑ similitudinẽ ad uni¬
u̾sitatis regẽ ueluti q̃bã aĩat a
unago electa ẽ. pͥncipali ext̃plo
ͥr dignĩtate ⁊ nõie do ꝯmunicas.
ñ amicta purpura. nte sceptro
ł diademate dignitatẽ indicas.
neq it pͥncipale exẽplũ ĩ talib
ẽ. s ꝓ purpura uirtute indiut᷑.
qd̃ oĩa regalia suꝑ excellit insig¬
nia: ꝓ scept᷑ b̃itudine ĩmortalita¬
tis insignit᷑ ꝓ regali diadẽmate
oĩa in regni dignitate ostendatur
diligent̾ pͥncipał exẽpli formã as-¬
plenitudinis oĩs boni eapax. ad pͥn¬
cipale exemplũ unago h̃t simili¬

Expanded text:
ignitatem in regiam natus es conditionem. Omnipotentis enim naturae imaginem fieri, quid est aliud, quam continuo regalem conditam fuisse naturam? Ut enim juxta consuetudinem hominum loquamur, qui imagines regum vel potentum componunt, formae figuram parificant, amictuque purpureo regalem dignihumana natura quoniam ad imperium aliorum constituta est, per similitudinem ad universitatis regem veluti quaedam animata imago electa est; principali exemplo et dignitate et nomine Deo communicans, non amicta purpura, nec sceptro vel diademate dignitatem indicans: neque enim principale exemplum in talibus est; sed pro purpura virtute induitur, quod omnia regalia superexcellit insignia, pro sceptro beatitudine immortalitatis insignitur; pro regali diademate c propter omnia in regni dignitate ostendatur diligenter principalis exempli formam asplenitudinis omnis boni capax, ad principale exemplum imago habet simili
Abbreviated transcription (Latin):
suar̃ diu̾sa patiunt᷑ impedim̃ta. q̃
st̾ passiones corꝑis siue infirmita¬
tes: sic ⁊ ista. Rõnalitas ⁊ corrup¬
ta. sepe de se gen̾at p̃sũptiones. he¬
ses. ⁊ his similia. Concupiscibilitas
ꝯcupiseentiã carnis. ꝯcupiscentiã
ocłoꝵ. suꝑbiã uitȩ. Irascibilitaᷤ. irã
bestialẽ. truculentiã. obiũ. Ne de

Expanded text:
tiuntur impedimenta, quae sunt passiones corporis, sive infirmitates, sic et ista. Rationalitas enim corrupta saepe de se generat praesumptiones, haereses, et his similia. Concupiscibilitas concupiscentiam carnis, concupiscentiam oculorum, superbiam vitae; irascibilitas iram bestial
Abbreviated transcription (Latin):
debet uł pot̾ nat᷑ale. U uͦ tandẽ
ẽẽ. totꝰ ille humane dignitatis
statꝰ. statĩ morbi succedunt⁊
medicinȩ. ⁊ ad extremũ cura
sepult᷑e. Nulliꝰ quippe uita ł sa¬
nitas fragilior: nulli uitȩ uł
sanitatis cura ꝓpensior. Subito
casu aliqͦ int̾cipit᷑. ⁊ uł ruina op¬
ueneno int̾ficit᷑. ł bestie cuiꝰ libet
suffocat᷑. uix q ꝑuigili eurał
fuga se pot̃ tuerĩ ab oĩb qcũq
quouis modo potestatẽ hñt no¬
cendi. Om̃ib expositꝰ ex fragili¬
tate corꝑis q̃ nat᷑a subieẽ sub pe¬
hõ. ⁊ oĩo q̃ ad usũ ft̾. egenꝰ. in hãc
uitã inducit᷑ miser uideri potiꝰ
quã beatificari scdm form̃ã ex¬
t̾iorẽ. N n acie cornuũ armat᷑.
ñ unguiũ acuminib ñ unguł
seu dentib. ñ dente uł aculeo
mortifero. sic̃ multa aĩalia: ñ
piloꝵ amictu corpꝰ tegit᷑. Solꝰ
quippe hõ ẽ uelocit̾ currentiso
tardior: enormiũ bremor. nat᷑a¬
lib armis munitoꝵ expugna¬

Expanded text:
le. Ubi vero tandem esse totus illae humanae dignitatis status; statim morbi succedunt et medicinae, et ad extremum cura sepulturae. Nullius quippe vita vel sanitas fragilior; nulli vitae vel sanitatis cura propensior. Subito casu aliquo intercipitur, et vel ruina opveneno interficitur, vel bestiae cujuslibet, suffocatur. Vixque pervigili cura vel fuga se potest tueri ab omnibus, quaecunque quovis modo potestatem habent nocendi. Omnibus expositus ex fragilitate corporis, quae natura subjecit sub pehovitam inducitur: miser videri potius quam beatificari, secundum formam exteriorem. Non enim acie cornuum armatur, non unguium acuminibus, non ungulis seu dentibus, non dente vel aculeo mortifero, sicut multa animalia; non pilorum amictu corpus tegitur. Solus quippe homo est velociter currentium tardior, enormium brevior, naturalibus armis munitorum expugna
Abbreviated transcription (Latin):
riũ nob̃ sit imꝑiũ quo suꝑ illa
natur̃a humanã sublimauit
d̃s. Lardita ᷤ nãq corpis nr̃i  ad
mouendũ difficultas: equũ sͥ ser¬
uire imꝑauit ⁊ edomuit. Rursỹ
alia aĩalia bauilandis onerib
subiugauit. Carnis nuditas. ne¬
cessariũ fec̃ ouiũ dñatũ. Ne her¬
bã ut bos comedet: ad t̾rȩ cultu¬
rã ipse sͥ bouẽ subiugauit. ht̃

Expanded text:
sit imperium, quo super illa naturam humanam sublimavit Deus. Tarditas namque corporis nostrae et ad movendum difficultas, equum sibi servire imperavit et edomuit! Rursum alia animalia bajulaudis oneribus subjugavit. Carnis nuditas necessarium fecit ovium dominatum. Ne herbam ut bos comederet, ad terrae culturam ipse sibi bovem subjugavit
Abbreviated transcription (Latin):
licer sn corꝑe incorꝑalit̾ ꝑ affee¬
tus uł museet᷑ uł affligit᷑: totũ
tñ corpꝰ sñ aĩa nee penalia sentit
nec suauia. Aĩa ⁊ in suis actiõi¬
b amplioris ⁊ agilioris potentiȩ
ẽ. quã corpꝰ. Hĩc ẽ qd̾ ñ dũ corpꝰ
administrat n sensifieat. si qñ ꝑ
int̾nũ m̃tis obtutũ in suꝑna
⁊ sempit̾na fe erigit: ita quod amͦ
corꝑeos deserit sensus. ⁊ ab eis illo¬
calit̾ discedit. ut eorã posita ñ uide.¬
at: iuxta sonantia ñ audiat. ꝑcur-¬
sã in legendo paginã ñ intelligat.
mirabili ⁊ diuinȩ quodãmͦ ꝯsimi¬
li potentia hora eade tota ĩ intel¬
lectu ꝯtẽplando cȩlestia. tota ĩ sen¬
su ł actu ĩ agendo: ẽ tñ qd̃ agit ñ
sentiat: tota ĩ eorꝑe qd̃ uruificat.
Ipsaq ẽ aĩa q̃ sentit. ĩpsa q̃ qd̃
sentit. ñ intelligit. ipsa q̃ nec
sentiendo nec intelligendo uege
tat. Sic de uoluntate. U elle aliqͥd
accidens ei ẽ: ipsũ uͦ uelle suba eiꝰ¬

Expanded text:
licet sine corpore incorporaliter per affectus vel mulcetur vel affligitur, totum tamen corpus sine anima nec poenalia sentit, nec suavia. Anima enim in suis actionibus amplioris et agilioris potentiae est quam corpus. Hinc est quod etiam dum corpus administrat et sensificat, si quando per internum mentis obtutum in superna et sempiterna se erigit, ita quodammodo corporeos deserit sensus, et ab eis illocaliter discedit, ut coram posita non videat, juxta sonantia non audiat, percursam in legendo paginam non intelligat; mirabili et divinae quodammodo consimili potentia, hora eadem tota in intellectu contemplando coelestia, tota in sensu vel actu in agendo: cum tamen quod agit non sentiat, tota in corpore quod vivificat. Ipsaque est anima quae sentit; ipsa quae quod sentit, non intelligit; ipsa quae nec sentiendo nec intelligendo vegettat. Sic de voluntate. Velle aliquid accidens ei est; ipsum vero velle, sub
Abbreviated transcription (Latin):
tͥstitia. ⁊ sic̃ tota corꝑalis uitȩ na¬
ĩ epate. sp̃uali ĩcorde. aĩali ĩ cere
se exerit potentias. scił rõnalitatẽ.
Seupiscibilitatẽ arascibilitatẽ. Et
sic̃ tres illȩ uͥtutes. tres de se gene¬
rant effectꝰ sñ qͥb uita humana

Expanded text:
ta corporalis vitae nain hepate, spirituali in corde, animali in cerebse exerit potentias, scilicet rationalitatem, concupiscibilitatem, trascibilitatem. Et sicut tres illae virtutes tres de se generant effectus, sine quibus vita humana
Abbreviated transcription (Latin):
nec loco mouetͣ nec tẽꝑe. qr ut
dictũ ẽ. nicħ mouet᷑ nͥ ab ĩmoto:
iudet se aĩa stare necessario ut
moueat corpꝰ ꝑ loẽ parit ⁊ tẽpus.
sic̃ stans ds in semecipso mouẽt
aĩam ꝑ tẽpus inuenit q se mediã¬

Expanded text:
nec loco movetur nec tempore: quia, ut dictum est, nihil movetur nisi ab immoto, videt se anima stare necessario, ut moveat corpus per locum pariter et tempus: sicut stans Deus in semetipso movet animam per tempus: in
Abbreviated transcription (Latin):
quid ꝑmitteret᷑. si ho¬
minum merita uel of¬
ficia ad baptirandiun
necessaria iuderent᷑.
Unde gelasuis capło
constitutis. si necessi¬
tas extrema compel¬
lat: qd̾ et laicis xp̃ia
tiam ordinecur ante¬
qͣm baptixetur. debẽt
ab eo haptixari. & ip̃e
ulterius ñ ordinet᷑.¬
s romanus pontifex
ñ hominẽ iudicat. qͥ
baptixat s sp̃m dei
sũmmistrare baptis¬
mi grãm licet paga¬
nus sto qui baptixat.
It̾e nicholaus pͣp. ad con¬
sulta bulgaroꝵ capło
ciiiͦi. A quod̾a ut audio
nescitis utrum xp̃ano.
an pagano multos in
patria ur̃a baptiratos
asseritis: et quid inde

Expanded text:
quid permitteretur, si hominum merita vel officia ad baptizandum necessaria viderentur. Unde Gelagius papa, constitutis, si necessitas extrema compellat, quod et laicis Christiantiam ordinetur antequam baptizetur, debent ab eo baptizari et ipse ulterius non ordinetur. Romanus enim pontifex non hominem judicat qui baptizat, sed Spiritum Dei subministrare baptismi gratiam licet paganus sit qui baptizat. » Item Nicolaus papa ad consulta Bulgarorum, cap. 104: « A quodam ut audio, nescitis utrum Christiano an pagano, multos in patria vestra baptizatos asseritis et quid inde
Abbreviated transcription (Latin):
scire qͥd ex te. qͥd ex di adiu¬
torio possis: et ipsi te serua
uat illesum. At si frequens
ingruerit tribulatio. ob ꝙͣ
et frequens ad d̾m conuer¬
sio fiat. et a d̾o eque freq̃ns
lib̾atio consequat᷑: nonne ꝙsi
fuerit ferreũ pectus. itł cor
lapideuni tociens lib̾ati emol¬
liri neçesse est. ad grãm lib̾an¬
tis: qͣtinus hõ d̾m diligat.
erebris necesse est int̾pella¬
tionib d̾m ab frs homine
freq̃ntari. freq̃ntando gusta¬
ri: gustando ꝓbari qͣm suausᷤ
est dñs. Ita fit ut ad dm̃ pu¬

Expanded text:
scire quid ex te, quid ex Dei adjutorio possis, et ipsi servare tvat illaesum. At si frequens ingruerit tribulatio, ob quam et frequens ad Deum conversio fiat, et a Deo aeque frequens liberatio consequatur; nonne, etsi 595 fuerit ferreum pectus, vel cor lapideum toties liberati, emolliri necesse est ad gratiam liberantis, quatenus Deum homo diligat, rebris necesse est interpellationibus Deum ab homine frequentari, frequentando gustari, gustando probari quam suavis est Dominus. Ita fit ut ad dilige
Abbreviated transcription (Latin):
dñm nunciauerat. iam ñ
ꝓpt̾ tuã loquelã credimus.
ipsi enĩ audimꝰ et seimus q
ipse est uere saluator mun¬
di: ita inquã et nos illor ex¬
emplo carnẽ nram alloquen¬
tes dicamus merito. Iam ñ
ꝓpt̾ tuã necessitatẽ dm̃ dili¬
ginus: ipsi enĩ gustauimꝰ
Eist enĩ carnis quedam lo¬
quela. necessitas ⁊ bñficia
quȩ exꝑiendo ꝓbat: gestien
mo implere mandatum ñ
erit difficile. Amat quippe
dĩ sunt Amat caste: et ca¬
sto ñ gͣuabitur obedire man¬
dato: castificans magis cor
suũ. ut seriptũ est in obe¬
dientia caritatis. Amat ui¬
ite: et mandatũ iustum li¬
bent̾ amplectit᷑. Amor iste
mercto gratus : quia gͣtui¬
tus. Castus est: quia non
impendit᷑ uerbo neq lin¬
gua: s oꝑe et ueritate:
Iustus est : qm̃ qualis susci¬
pit᷑: talis et redditur. Mi
enĩ sic amat. haud secus ꝓfe¬
cto quam amatus est amat:
querens et ipse ueissim
ñ quȩ sua sunt. s que ihu
uł potius nos. et ñ sua que¬

Expanded text:
m nuntiaverat, Jam non propter tuam loquelam credimus; ipsi enim audivimus, et scimus quia ipse est vere Salvator mundi ; ita, inquam, et nos illorum exemplo carnem nostram alloquentes, dicamus merito: Jam non propter tuam necessitatem Deum diligimus; ipsi enim gustavimus Est enim carnis quaedam loquela necessitas, et beneficia quae experiendo probat, gestiendmo implere mandatum, non erit difficile. Amat quippe Dei sunt. Amat caste, et casto non gravatur obedire mandato, castificans magis cor suum, ut scriptum est, in obedientia charitatis . Amat juste, et mandatum justum libenter amplectitur. Amor iste merito gratus, quia gratuitus. Castus est, quia non impenditur verbo, neque lingua, sed opere et veritate. Justus est, quoniam qualis suscipitur, talis et redditur. Qui enim sic amat, haud secus profecto, quam amatus est, amat; quaerens et ipse vicissim, non quae sua sunt, sed quae Jesu vel potius nos, et non sua quae
Abbreviated transcription (Latin):
et ñ ꝓpt̃ se ip̃m. Non sie a¬
mat : de quo dicit᷑. Confi¬
tebit cibi: cum bñfeceris
ei. Iste est tereuis amoris

Expanded text:
et non propter seipsum. Non sic amat de quo dicitur: Confitebitur tibi cum benefeceris ei . Iste est tertius amoris
Abbreviated transcription (Latin):
ditor alto quidẽ salubri ꝙ
consilio. tribulationib exer¬
ceri: ut cum defecerit hõ
et subuenerit d̾s. dũ homo
lib̾atur a d̃o : d̾s ab hoĩe ut
dignũ est honoret᷑. Hoc enĩ
dicit. Inuoca me in die tͥbu¬
lationis: eruam te: et hono¬
rificabis me. Fit itaq hoc
tasi mͦ  ut hõ animał ⁊ car¬
nał. qui p̾ter se neminẽ dili¬
gere nouerat. etiã dm̃ uel
ꝓpter se amare incipiat.
qd̾ in ipso nimirũ ut sepe
exꝑtus est om̃ia possit: quȩ
posse tam̾ ꝓsit: et sine ipso

Expanded text:
ditor alto quidem salubrique consilio tribulationibus exerceri: ut cum defecerit homo, et subvenerit Deus, dum homo liberatur a Deo, Deus ab homine, ut dignum est, honoretur. Hoc enim dicit: Invoca me in die tribulationis, eruam te, et honorificabis me . Fit itaque hoc tali modo, ut homo animalis et carnalis, qui praeter se neminem diligere noverat, etiam Deum vel propter se amare incipiat, quod in ipso nimirum, ut saepe expertus est, omnia possit, quae posse tamen prosit; et sine ipso
Abbreviated transcription (Latin):
pares ministros. s par. &
equale. ꝓpter. hic est qui
baptixat. ¶ S ne putet᷑
dictum de his malis qui
ignorantur aut tolerant᷑
ris quomͦ baptirent qͦs
damnauit eccła: respon¬
deo sic eos baptirare qͦmͦ
baptirant quos d̾s dam
nauit. añquã de illis qͥc¬
quã iudicaret eccła. Itẽ.
Si int̾ bonos ministros.
cũ sit alius alio melior
ñ est melior baptismus
qui ꝑ meliorem datur.
nullom᷑ est malus qui
etiam ꝑ malũ datur. qͥa
idem baptismus dat᷑: et
ideo ꝑ dispares ministroᷤ
dei munus equale est.
quia ñ illoꝵ s eius est
t idem in libro .xͭ. de ba¬

Expanded text:
pares ministros, sed par et aequale, propter hic est qui baptizat. » Sed ne putetur dictum de his malis, qui vel ignorantur aut toleranturris quomodo baptizent quos damnavit Ecclesia, respondeo, sic eos baptizare, quomodo baptizant quos damnavit Deus, antequam de illis quidquam judicaret Ecclesia. » Item : « Si inter bonos ministros, cum sit alius alio melior, non est melior baptismus qui per meliorem datur, nullo modo est malus qui etiam per malum datur, quia idem baptismus datur; et ideo per dispares ministros Dei munus aequale, quia non illorum, sed ejus est. » Item idem in libro
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ plurimis ex eis quo ẽq casu
deficientib. nicħ minꝰ uiuit hõ.
St̃ uͦ quȩd̾a ex eis anatura uite
ꝯstitutionib adiecta. ⁊ uitȩ of¬
ficinis subseruentia: sñ quoꝵ ad¬
minicło suũ illȩ officiũ ĩplere ñ
ñ nulla. Pulmo si quide ignẽ
qui in corde ẽ. ꝑ attractionẽ aeris
suffiando infrigidat. qͥ nͥ ħ fac̾et.

Expanded text:
m plurimis ex eis quocunque casu deficientibus, nihil minus vivit homo. Sunt vero quaedam ex eis a natura vitae constitutionibus adjecta, et vitae officinis subservientia, sine quorum adminiculo suum illae officium implere non nonnulla. Pulmo siquidem ignem qui in corde est per attractionem aeris sufflando infrigidat; qui nisi hoc
Abbreviated transcription (Latin):
humana fraglitas fortuis
muniat᷑. oleo crismatis &¬
in baptismate et in confir¬
matione ꝑungit᷑ u sic da¬
tus sp̃c gemine dilectionis
animam fide illuminet.
dilectione inflãmet. spe
celesti munlat et roboret.
Quia uͦ panis et uinũ ho¬
mini incorꝑatum uita ẽ
temporał: ideo xp̃c hoc sa¬
cram̃to nobis tanqͣm ca¬
put menbris incorꝑatuᷤ.
fit uita ȩterna fidelib.
his tribus sacram̃tis bap¬
tismus rite ꝑficit᷑. ut qͥa
in trinitatis noĩe celebrat᷑
trinitatis etiã fidem suo
minist̾io attestans. ꝑ aqͣ̃m
d̾o patri nos regeneret.
ꝑ corꝑis et sanguinis xp̃i
cõmunionẽ. filio dĩ ad
uitã nos concorꝑet. ꝑ oleũ
unctionis sp̃c sc̃i uirtute¬

Expanded text:
humana fragilitas fortius muniatur, oleo chrismatis et baptismate et in confirmatione perungitur, ut sic datus Spiritus geminae dilectionis, animam fide illuminet, dilectione inflammet, spe coelesti muniat et roboret. Quia vero panis et vinum homini incorporatum, vita est temporalis, ideo Christus hoc sacramento nobis tanquam caput membris incorporatus fit vita aeterna fidelibus. His tribus sacramentis baptismus rite perficitur: ut quia in Trinitatis nomine celebratur, Trinitatis etiam fidem suo ministerio attestans, per aquam Deo Patri nos regeneret, per corporis et sanguinis Christi communionem Filio Dei ad vitam nos concorporet, per olei unctionem Sp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓhibitũ. pͣuoꝵ malicia
sacram̃tum xp̃i iolatur.
S econtͣ sciendũ est. qͥa
in errore positi contra ui¬
stitutionem xp̃i faciunt:
nec est uera diuini nõis
inuocatio. qua contͣ xp̃i
clitat᷑ ꝑfectio: nec ipsum
qd̾ ꝑfidia ꝓferentis adul¬
teratũ. uerbotenus quidẽ
dñi sonat s sed̾m here¬
sim aluid siguat. dum scił¬

Expanded text:
um malitia sacramentum Christi violatur. Sed econtra sciendum est, quia in errore positi contra institutionem Christi faciunt, nec est vera divini nominis invocatio, quia contra Chriclitatur perfectio: nec ipsum quod perfidia proferentis adulteratum, verbo tenus quidem Deum sonat, sed secundum haeresin aliud sonat: dum sci
Abbreviated transcription (Latin):
Eix catholiea eccła sunt om¬
nia saeram̃ta dnĩca. quȩ
sic habetis et datis quomͦ
habebant᷑ et dabant᷑ pͥqͣm¬
inde exiretis. ¶ In quo no¬
tandũ est. quiã si hereti¬
coꝵ sacram̾̃ta ab eoritu
mutant᷑. quẽ eccłã insti¬
tuit ⁊ obtinet. ñ sunt ã ca¬
tholicis approbanda quia
mutata: iam ñ sunt eccła¬
stica s ħetica: sicut inuo¬
centius. pelaguis. gͣgorius
baptisma hereticoꝵ qͦẽq
di nomine factũ refuta¬
uerunt. quia mutatum
ab eccłastica institutione
ñ in nomine tͥnitatis cele¬
bratũ uiderunt. Si autẽ
sollẽnia u̾ba ñ mutant᷑.
s rite ꝓferunt᷑. et ip̃a exe¬
cutio sacram̃ti rite ꝑficit᷑¬
tẽ ħeticoꝵ ꝑfidia sacram̃ti
ueritatẽ ñ impedit. quia
qd̾ ħetici ñ aliter habent
nec alit̾ agunt qͣm uera
eccła. ñ em̾̃datur a catho
apud̃ illos ħeticos bapti¬
zati suit. quiur sc̃ẽ crini¬
t̾atis cõnfessione baptixãt.
et ueniunt ad catholicã:

Expanded text:
Ex catholica enim ecclesia sunt omnia sacramenta dominica, quae sic habetis et datis, quomodo habebantur et dabantinde exiretis. » In quo notandum est quia, si haereticorum sacramenta ab eo ritu mutantur quem Ecclesia instituit et obtinet, non sunt a Catholicis approbanda, quia mutata jam non sunt ecclesiastica, sed haeretica, sicut Innocentius, Pelagius, Gregorius, baptisma haereticorum quocunque Dei nomine factum refutaverunt, quia mutatum ab ecclesiastica institutione, non in nomine Trinitatis celebratum viderunt. Si autem solemnia verba non mutantur, sed rite proferuntur, et ipsa exsecutio sacramenti rite perficitereticorum perfidia sacramenti veritatem non impedit, quia quod haeretici aliter non habent nec agunt quam vera Ecclesia, non emendatur a Catholapud illos haereticos baptizati sunt, qui in sanctae Trinitatis confessione baptizant, et veniunt ad catholicam
Abbreviated transcription (Latin):
scdm qd̃ uaria heresi dm̃
sibi depingere p̃sumit.
saluatous petere ñ dieũt
qui contͣ salutẽ petunt.
sic illi nom̃ di ñ inuocant.
qui contͣ fidem mutato
eccłe ritu hoc faciunt.
Cum gͥ uerba eccłastica
mutant᷑. et error uł here¬
sis inducit᷑ ubi nec fides
est nec fidi uerba. quomͦ¬
ad emeritũ. Sacramenta¬

Expanded text:
m sibi praepingere praesumit. Salvatoris petere non praedicant, qui contra salutem petunt, sic illi nomen Domini non invocant, qui contra fidem mutato Ecclesiae ritu hoc faciunt. » Cum ergo verba ecclesiastica mutantur, et error vel haeresis introducitur, ubi nec fides est, nec fidei verba, quomre veritas sacrament
Abbreviated transcription (Latin):
g̃goriꝰ quir Ino ep̃o in
hybernia. heretici qui
in noĩe tͥnitatis mini
me baptixant᷑ sicut st̃
bonosiaci ⁊ catafrige.
cumi ad scãm eccłam ue¬
munt. baptizant᷑: qͥa
baptisma ñ fuit. qd̾ in
errore positi. in sc̃e tͥ¬
nitatis nomine ñ ꝑce¬
ꝑunt. nec potest ip̃m
baptisma dici iteratum.
paulianistis uenientes re¬
baptuari iuberet: causã
subdid̃. quia pauliauiste
inquit. in noĩe patͥs et fi¬
lii et spũ seĩ minime ba¬
ptizant. ¶ S opponunt.
quia si baptisma quoc̃q¬
di noĩe. sine tͥnitatis noĩe
consecratũ. irritũ iudica

Expanded text:
Gregorius Quirino episcopo in Hibernia : « Haeretici qui in Trinitatis nomine minime baptizantur, sicut sunt Bonosiaci, et Cataphrygae, cum ad sanctam Ecclesiam veniunt, baptizantur; quia baptisma non fuit, quod in errore positi in sanctae Trinitatis nomine non perceperunt. Nec potest ipsum baptisma dici iteratum, Paulianistis venientes rebaptizari juberet, causam subdidit: « Quia Paulianistae, inquit, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti minime baptizant. Sed opponitur, quia si baptisma Dei nomine sine Trinitatis nomine consecratum irri
Abbreviated transcription (Latin):
baptirans dixit: ñ possu¬
mus consentire ut demi
baptizatos p̃cib contra
fidem dictis. quia p̃cis
uiciũ suꝑat p̾cantis affe¬
ctus. ñ denuo sinit bapti¬
zari: ⁊acharias ipsis u̾ibis
uiciatis sine quib baptiᷤᷤ¬
ma ñ potest rite fieri.
quia baptixans heresim
ñ inducebat. ꝓhibet re¬
baptixari: quib tam̃ si
heresis induceret᷑ ꝓfec¬
to rebaptixandũ fuisset.¬

Expanded text:
baptizans dixit, non possumus consentire ut denuo baptizatos, precibus contra fidem dictis quia precis vitium superat precantis affectus, non denuo sinit baptizari; Zacharias, ipsis verbis vitiatis, sine quibus baptisma non potest rite fieri, quia baptizans haeresin non inducebat, prohibet rebaptizari: quibus tamen si haeresis induceretur, profecto rebaptizandum fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
in gła. Sicut gͦ in emaus
paruit in specie. sic nob̾
ꝑegͥnis in mundi exilio.
ꝑegrina et extͣnea sibi
sp̃e apparet in sacramĩ¬
to: ut quia qd̃ de nob̃
exterius apparet morta¬
le est. mortalitatis cibꝰ
ipse exterius uideatur.
cum tam̃ ꝑ ip̃m qui im¬
mortalitatis est alimo¬
nia intus. uere et inui¬
sibiliter mors eterna sa¬
netur. Capłm .ui.
dem tantũ saera¬
dicat. qui manducat me¬
am carnẽ. et bibit me¬
um sanguinẽ. habet ui¬
tam ȩternã: quare non
statim etiã in corpore ꝑ
ium tanti sacram̃ti ui¬
uimꝰ et̃naliter. cum ip̃e
ñ in futuro dixerit ha¬
bebit uitam et̾nam. s
habet p̾sentialit̾. Sed
sciend̾u quia sieut ade
dictũ est. quacũq die
uetitũ comederis. mor

Expanded text:
gloria . Sicut ergo in Emmaus paruit in specie , sic nobis peregrinis in mundi exsilio peregrina et extranea sibi specie apparet in sacramento, ut quia quod de nobis exterius apparet mortale est, mortalitatis cibus ipse exterius videatur, cum tamen per ipsum qui immortalitatis est alimonia, intus vere et invisibiliter mors aeterna sanetur. CAPUT VI.idem tantum sacradicat: Qui manducat meam carnem et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam , quare non statim etiam in corpore per vim tanti sacramenti vivimus aeternaliter, cum ipse non in futuro dixerit, habebit vitam aeternam, sed habet praesentialiter? Sed sciendum quia sicut Adae dictum est: Quacunque die vetit
Abbreviated transcription (Latin):
nouaret᷑ cum tam̃ int̾uis
ide hõc in nobis inuenire¬
mus qd de ipso cred̾emus.
quia uitam de uita reci¬
ꝑemus. Quia gͦ nos nec¬
dum apparemus qd̾ sumꝰ.
ideo xp̃c noluit apparere
qd̾ est. ut sit desid̾abilior
qui t̃e quide̾ apparebit qd̾
est. qͣndo nos apparebinꝰ
qd̃ sumus ut sit głosior.¬

Expanded text:
novaretur: cum tamen interius novaretur: cum tamen interius idem hoc in nobis inveniremus, quod de ipso crederemus, quia vitam de vita reciperemus. Quia igitur nos necdum apparemus quod sumus, ideo Christus noluit apparere quod est, ut sit desiderabilior, qui tunc quidem apparebit quod est, quando nos apparebimus quod sumus, ut sit glorio