comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
labore & sudore & industria & cotidiana lectione sapientiã
consequet᷑. & fortitudo ipsius habebit hunc sinẽ ut accipiat
sapientiam. Si momorderit serpens in silentio. & non ẽ haben¬
ti ampliꝰ linguã. Siplex hic sensus est. Serpens & detractor
equales sunt. Quomͦ enĩ ille occulte mordens uenenum
inserit. sic iste clã detrahens uirꝰ pectoris sui effundit in
frẽmꝰ & nil habae ampliꝰ a serpente. Cũ enĩ lingua hominiꝰ
ad benedicendũ & ad edificationẽ ꝓximi sit creata: ille eã
Alit̃. Si quẽ serpens diabolus occulte momorderit. & nullo cõ¬
scio eũ peccati ueneno infecerit. si tacuerit qͥ ꝑcussus est. et
non egerit pęnitentiã nec uulnꝰ suũ fr̃i & magistro uoluerit
consiteri. magister & fr̃ qui linguã habent. ad curandũ facile
ei ꝓdesse non poterunt. Si enĩ erubescat egrotꝰ uuluꝰ medico
confiteri. qͦd ignorat. medicina non curat. Uerba oris sapi¬

Expanded text:
labore et sudore, et industria, et quotidiana lectione, sapientiam labore et sudore, et industria, et quotidiana lectione, sapientiam consequetur, et fortitudo ipsius habebit hunc finem, ut accipiat sapientiam. 474 Si momorderit serpens in silentio, non est amplius habenti linguam. Simplex hic sensus est: Serpens et detractor aequales sunt. Quomodo enim ille occulte mordens venenum inserit; sic iste clam detrahens, virus pectoris sui effundit in fratrem, et nihil habet a serpente amplius. Cum enim lingua hominis ad benedicendum, et ad aedificationem proximi sit creata, ille eam Aliter: Si quem serpens diabolus occulte momorderit, et nullo conscio, cum peccati veneno infecerit; si tacuerit qui percussus est, et non egerit poenitentiam, nec vulnus suum fratri et magistro voluerit confiteri, magister et frater, qui linguam habent ad curandum, facile ei prodesse non poterunt. Si enim erubescat aegrotus, vulnus medico confiteri, quod ignorat medicina non curat. Verba oris sapi
Abbreviated transcription (Latin):
ferrũ. & hoc ñ ut priꝰ s conturbatũ erit. uirtutib corro¬
borabit᷑. & reliquũ fortitudinis sapientia est. Si se in qͥt aliqͥs
uiderit ꝑ negligentiã amisse scientiã scrpturarũ. & acumͣ
ingenii eiꝰ fuerit obtusũ. & turbatꝰ nequaquã manserit qͣlis
iã ẽẽ ceꝑat. euenit qͥppe uterdũ ut cũ modicũ scientię
qͥs habuerit. elatꝰ in suꝑbiã discere desistat & legere. & pau¬
latĩ ex eo qͦd ei nichil addit᷑ subtrahat᷑. & uacuũ discipliniᷤᷤ
pectus remaneat. ferrũq qͦd acutũ fuerat hebetet᷑. ociũ
enĩ & desidia quasi q̃dã rubigo ẽ sapientiȩ. si igit᷑ quis hoc
passus fuerit non desperae remediũ sanitatis. s uadat ad magis¬
trũ. & tursũ instruat᷑ ab eo. & post laborẽ & industriã sudorẽ¬
q nimiũ ualebit sapientiã reciꝑe quã amiserat. Et hoc est¬
qͦd in hebreo signantiꝰ dicit᷑. fortitudinib corroborabit᷑. id ẽ

Expanded text:
errum et hoc non ut prius, conturbatum erit, virtutibus corroborabitur, et reliquum fortitudinis sapientia est. Si se, inquit, aliquis viderit per negligentiam amisisse scientiam Scripturarum, et acumen ingenii ejus fuerit obtusum, et turbatus nequaquam manserit qualis esse jam coeperat: Evenit quippe interdum, ut cum modicum scientiae quis habuerit, elatus in superbiam, discere desistat et legere, et paulatim ex eo, quod nihil ei additur, subtrahatur, et vacuum disciplinis pectus remaneat, ferrumque, quod acutum fuerat, hebetetur: otium enim et desidia quasi quaedam rubigo sapientiae est. Si igitur quis hoc passus fuerit, non desperet remedium sanitatis, strum et rursum instruatu ab eo, et post laborem et industriam sudoremque nimium, valebit sapientiam recuperare quam amiserat. Et hoc estsignificantius dicitur: Et fortitudinibus corroborabitur, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
auris de qͦ cecutit impleri. Simul & hoc notandũ qͦd omnia
uerba sint grauia. & magno labore discant᷑: contra eos qͥ pu¬
tant ociosis sibi & uota facientib uenire notitiã scriptu
ipsũ qͦd ficeꝰ & ñ ẽ omne recens sub sole. Uidet᷑ mͥ de his q̃
supra enumerauit. generatione & generatione. mole terrarũ.
ortu solis & occasu. cursu fluminũ. magnitudine occeani. oĩb¬
q q̃ aut cogitatione aut uisu. aut aurib discimꝰ nc̃ cõmu¬
niter loqͥ: qđ nichil sit in natura rerũ. qđ ñ añ iã fuerit.
Abinicio enĩ mundi homines nati. & mortui st̃. & terra
ꝑeurrã. & auib uolare. & natare piscib & terrestrib ing̃di.
& serpentib labi. dõ artifice concessũ est. Huic qͥd simile
sententie & comycus ait. Nichil ẽ dictũ qͦd ñ sit dictũ pͥus.

Expanded text:
auris, de quo dubitat, impleri. Simul et hoc notandum, quod omnia auris, de quo dubitat, impleri. Simul et hoc notandum, quod omnia verba sint gravia, et magno labore discantur, contra eos, qui putant otiosis sibi, et vota facientibus venire notitiam   quod fiet. Et non est omne recens sub sole. Videtur mihi de his quae supra enumeravit, generatione et generatione, mole terrarum, ortu solis et occasu, cursu fluminum, magnitudine Oceani, omnibusque quae aut cogitatione, aut visu, vel auribus discimus, nunc communiter loqui, quod nihil sit in natura rerum, quod non ante jam fuerit. Ab initio enim mundi et homines nati et mortui sunt, et terra loquar, et avibus volare, et natare piscibus, et terrestribus ingredi, et serpentibus labi Deo artifice concessum est. Huic quid simile sententiae et Comicus ait: Nihil est dictum, quod non sit dictum prius.
Abbreviated transcription (Latin):
Porro si ad altiora conscendimꝰ: recte turbide aque ĩ mare
unde substiterant reuertunt᷑. Et ni fallor. absq additam̃¬
to nusqͣ torrens in bonã partẽ legit᷑. Nã torrente uo¬
luptatis tue potabis eos. cũ addim̃to dicit᷑ uoluptatis: &
econtrario saluator ad correntẽ tradit᷑ cedron: & helyas
psecutionis tẽpore ad torrentẽ chorat latitat. qͥ &e ipse
siccatur. Non adinplet᷑ autẽ mare in satiabile. qͦmͦ & in ꝓuerbuᷤ
filie sanguisuge. Om̃s sermones graues ñ poterit uir loqͥ:
ñ satiat᷑ oculus uidendo. & nͣ inplebit᷑ auris auditu. Non
explicare causas naturasq rerũ. nec oculus ut rei poscit
dignitas intueri. nec auris instituente doctore. adͥ sum mam
scientiã ꝑuenire. Si enĩ nc̃ ꝑ speculũ uidemꝰ & in enigmate. &
ex parte cognoscimꝰ & ex parte ꝓpħam: consequent nec sermo
potest explicare qͦd nescit. nec oculus in qͦ cecat᷑ aspicere: nec

Expanded text:
Porro, si ad altiora conscendimus  Al. conscendamus, recte turbidae aquae in mare, Porro, si ad altiora conscendimus  Al. conscendamus, recte turbidae aquae in mare, unde substiterant, revertuntur. Et, ni fallor, absque additamento nusquam torrens in bonam partem legitur. Nam Torrente voluptatis tuae pe contrario, salvator ad Torrentem traditur Cedron: et Helias persecutionis tempore ad Torrentem Charith latitat, qui siccatur . Non adimpletur autem mare insatiabile, quomodo et in Proverbiis filiae sanguisugae . Omnes sermones graves non poterit vir loqui. Non satiabitur oculus videndo, et non implebitur auris auditu. Non  Nec sermo valet explicare causas naturasque rerum, nec oculus, ut rei poscit dignitas, intueri, nec auris, instituente doctore, ad summam scientiam pervenire. Si enim nunc per speculum videmus in aenigmate, et ex parte cognoscimus et ex parte prophetamus, consequenter nec sermo potest explicare quod nescit; nec oculus, in quo caecutit, aspicere; nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcul. & ꝑ suos circulos unde ꝓfectꝰ ẽ reuertitur. Cum enĩ
traxerit omĩa ad se: & uniuersos suis radiis illuminaue¬
rit. fit restitutio principalis: & est ds̃ omĩa in omnibus.
Sẏmachus hc̃ locũ ita interpretatꝰ ẽ. Uadit ad meridiẽ.
& circuit ad boreã. ꝑ anbulans uadit uentꝰ. & ꝑ que circum¬
ierat reuertit᷑ uentꝰ. Om̃s torrentes uadunt in mare. et
tunt᷑. ut abeant. Putant qͥdã aquas dulces q̃ in mare in¬
fluunt. uel ardente de suꝑ sole consumi: uel salsugini
conditor. dicit eas ꝑ occultas uenas ad capita fontiũ regdi.
& de matrice abysso in sua senꝑ ebullire principia. Melius
autẽ hebrei sub torrentiũ & maris nomine ꝑ metaforã de
hominib significari arbitrant᷑. quod in terrã de qua sũpti
sunt redeant: & torrentes uocent᷑ ñ flumina. eoqd̃ cito in¬
tercidant. nec tñ inpleat᷑ terra multitudine mortuorũ.

Expanded text:
procul, et per suos circulos, unde profectus est, revertitur. Cum enim procul, et per suos circulos, unde profectus est, revertitur. Cum enim traxerit omnia ad se, et universos suis radiis illuminaverit, fit restitutio principalis, et est Deus omnia in omnibus. Symmachus hunc locum ita interpretatus est: Vadit ad meridiem, et circumit ad boream; perambulans vadit ventus, et per quae circumierat, revertitur ventus. Omnes torrentes vadunt in mare, et  ipsi revertuntur, ut abeant. Putant quidam, aquas dulces, quae in mare influunt, vel ardente desuper sole consumi, vel salsugini conditor, eas dicit per occultas venas ad capita fontium regredi, et de matrice abysso in sua semper ebullire principia. Melius autem Hebraei sub torrentium et maris nomine per metaphoram de hominibus significari arbitrantur, quod in terram, de qua sumpti sunt, redeant: et torrentes vocentur, non flumina, eo quod cito intercidant, nec tamen impleatur terra multitudine mortuorum.
Abbreviated transcription (Latin):
rũpunt᷑. Quod autẽ ait girans girando uadit sp̃s. & in circuloᷤ
suos reuertit᷑. siue ipsũ solẽ sp̃m nominauit. qd̃ animal sit. &
spirae & uigeat. & annuos orbes suo cursu expleat rt ait po
ȩta. interea magnũ sol circũ uoluit᷑ annũ. ce alias. atq in se
sua ꝑ uestigia uoluit᷑ annꝰ: siue qͦd & lunȩ lucentẽ globũ &
astra titania sp̃s intꝰ alit. totãq infusa ꝑ artꝰ mens agitat
molẽ. & magno se corpore misca: non de annuo solis cursu
s de cotidianis eiꝰ semitis loqͥt᷑. Obliqua enĩ & fracta linea
Sol quando ꝑ austrũ currit uicinior terre ẽ: quando per
aqͥlonẽ sublimiꝰ attollitur. Forsitan gͦ his qͥ hiemis & tri¬
bulationũ frigore coartantur. ab aqͥlone enĩ ex ardescũt
mala suꝑ terrã. uicinior sol iste iustitie ẽ: his uͦ qͥ in
parte boree habitant. & calore priuant᷑ estiuo ince dit

Expanded text:
rumpuntur. Quod autem ait: Girans girando vadit spiritus, et in circulos rumpuntur. Quod autem ait: Girans girando vadit spiritus, et in circulos suos revertitur, sive ipsum solem spiritum nominavit, qspiret, et vigeat, et annuos orbes suo cursu expleat: sicut et poolvitur annum: et alibi : Atque in se sua per vestigia volvitur annus; sive quod et lunae lucentem globum et astra Titania: Spiritus intus alit: totamque infusa per artus Mens agitat molem, et magno se corpore miscet; 389 non de annuo solis cursu, sed de quotidianis semitis ejus loquitur. Obliqua enim et fracta linea Sol quando per austrum currit, vicinior terrae est; quando per aquilonem, sublimis attollitur. Forsitan ergo his qui hyemis et tribulationum frigore coarctantur ab aquilone enim , exardescunt mala super terram vicinior sol iste justitiae est: his vero qui in boreae parte habitant, et calore privantur aestivo, incedit
Abbreviated transcription (Latin):
am̃ oritur. & pseudo ꝓphetis occidit meridie: Cũ autẽ ortꝰ fuerit.
ad locũ suũ nos tralit. Quo : uidelic& ad patrẽ. Ad hoc enim
uenit. ut nos de terris ad cęlũ leu&. & dicat. Cũ exaltatꝰ fuerit
filꝰ hominis. oĩa trah&e ad se. Nec mirũ filiũ ad se trabere cre¬
dentes: cũ & ipse pater ad filiũ trahat. Nemo enĩ inqͥt uenit ad
me: nisi pater qͥ misit me traxerit eũ. Iste gͦ sol quẽ aliis occide¬
ut festina ret ei fuerat inꝑatũ. ascendit suꝑ montẽ: & sol exiuit
super segor. Uadit ad austrũ. & girat ad aqͥlonẽ. Girans girando
uadit sp̃s: & in circulos suos reuertitur sp̃s. Hinc possumꝰ estimare
hiemis tẽꝑe solẽ ad meridianã plagã currere. & ꝑ estatẽ septem¬
trioni ẽẽ uicinũ. & ñ ꝑ equinoctiũ autunni habere principiũ:
s pͥmũ spirante fauonio quando tẽpore ueris omĩa in fetũ

Expanded text:
Deum oritur, et pseudoprophetis occidit meridie. Cum autem ortus fuerit, Deum oritur, et pseudoprophetis occidit meridie. Cum autem ortus fuerit, in locum suum nos trahit. Quo? videlicet ad Patrem. Ad hoc enim venit, ut nos de terris ad coelum levet, et dicat; Cum exaltatus fuerit Filius hominis, omnia trahet ad se . Nec mirum, Filium ad se trahere credentes, cum et Pater ipse ad Filium trahat: Nemo enim, ait, venit ad me, nisi Pater, qui misit me, adducat eum . Iste ergo sol, quem aliis occideut festinaret, ei fuerat imperatum, ascendit in montem, et sol exivit super Segor . Vadit ad austrum, et girat ad aquilonem: girans girando vadit spiritus, et in circulos suos revertitur spiritus. Hinc possumus aestimare hyemis tempore solem ad meridianam plagam currere, et per aestatem septentrioni esse vicinum, et non per aequinoctium autumni habere principium: sed primum spirante favonio, quando tempore veris in foetum cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
synagoga recedente eccłia omnis introeat. Cũ enĩ predicatũ
fuerit euangłiũ in toto orbe. tunc erit finis: inminente uero
consũmatione. celũ & terra ꝑtransibunt. Et signanter ñ ait
terra in scłis stat: s in scło. Porro laudamꝰ dñm ñ in uno
& oritur ipse ibi. Sol ipse qui in lucẽ mortalib datꝰ ẽ: inte.¬
ritũ mundi ortu suo cotidie indicat & occasu. Qui postquã
ardentẽ rotã occeano tinxerit. ꝑ incognitas nobis uias ad locũ
unde exierat regreditur: expletoq noctis circulo. rursũ de
thalamo suo festinꝰ erũpit. Pro eo quod nos posuimꝰ uulgatam
eatcionẽ sequentes. ad locũ suũ ducit. in hebreohabie soeph.
recurrit: quia uidelic& sol recurrat ad locũ suũ. & ibi unde pri
egressus fuerat aspir&. Hoc autẽ totũ idcirco. ut doceat muta
rire dũ nesciat. Aliter. Sol iustitie in cuiꝰ alis ẽ sanitas tim̃tib

Expanded text:
Synagoga recedente, Ecclesia omnis introeat. Cum enim praedicatum Synagoga recedente, Ecclesia omnis introeat. Cum enim praedicatum fuerit Evangelium in toto orbe, tunc erit finis. Imminente vero consummatione, coelum et terra pertransibunt. Et signanter non ait: Terra in saeculis stat, sed in saeculum. Porro laudamus Dominum, non i ad locum suum ducit, et oritur ipse ibi. Sol ipse, qui in lucem mortalibus datus est, interitum ortu suo quotidie indicat et occasu. Qui postquam ardentem rotam Oceano tinxerit, per incognitas nobis vias ad locum, unde exierat, regreditur: expletoque noctis circulo, rursum de thalamo suo festinus erumpit. Pro eo autem, quod Vulgatam editionem sequentes posuimus, ad locum suum ducit, in Hebraeo habet SOEPH recurrit, quia videlicet sol revertatur ad locum suum, et ibi, unde prius egressus fuerat, aspiret. Hoc autem totum idcirco, ut doceat, mutarire, dum nesciat. Aliter, Sol justitiae, in cujus alis est sanitas, timentibus
Abbreviated transcription (Latin):
reuelationẽ fili&x dei. & nc̃ ex parte cognoscimꝰ. & ex parteꝰ
ꝓphetamꝰ: tam diu oĩa uana st̃ donec ueniat quod ꝑfectũ est.
Quid supest homini in om̃i labore suo quo laborat sub sole:
Post generalẽ sententiã qͦd uana sint oĩa ab hominib incipit
quod frustra in mundi istiꝰ labore desudent. congregantes di¬
uitias. erudientes liberos. ambientes ad honorẽ. edificia construen¬
tesꝰ & in medio oꝑe subita morte subtracti audiunt. insipiens
bac nocte auferet᷑ anima tua a te. que autẽ preparasti cuius
erunt: maxime cũ ex omni labore nichil secũ ferant. s nudi in
terrã redeant unde sumpti sunt. Generatio uenit. & generatio
uenit. & terra in scłm stat. Aliis morientib nascuntur aliĩ:
& qͦs uideras non uidens. incipis uidere qui non erant. Quid
hac uaniꝰ uanitate. quã terrã manere que causa hominum
facta est. & ipsũ hominẽ terre dominũ in puluerẽ repente
neratio de gentib congregata: terra autẽ tã diu stat. quã diu

Expanded text:
 nunc ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus. Tamdiu omnia vana sunt, donec veniat quod perfectum est. Quid superest homini in omni labore suo, quo laborat sub sole? Post generalem sententiam, quod vana sint omnia, ab hominibus incipit: quod frustra in mundi 387 istius labore desudent; congregantes divitias, erudientes liberos, ambientes ad honorem, aedificia construentes, et in medio opere subita morte subtracti audiant: Insipiens, hac nocte auferetur anima tua a te: quae autem parasti, cujus erunt ? maxime cum ex omni labore nihil secum ferant, sed nudi in terram redeant, unde sumpti sunt. Generatio vadit, et generatio venit: et terra in saeculum stat. Aliis morientibus, nascuntur alii; et quos videras, non videns, incipis videre quos non videras. Quid hac vanius vanitate, quam terram manere, quae hominum causa facta est: et ipsum hominem terrae dominum, in pulverem repente neratio de gentibus congregata: terra autem tamdiu stat, quamdiu,
Abbreviated transcription (Latin):
& ecce relinquetur uobis domꝰ ur̃a deserta. s illius ꝑ quã
iurare uetat.
quia sit ciuitas magni regis.
Hic ẽ filius
dauitd ad quẽ ceci in euuan¬
gelio clama¬
bant. miserere nr̃i sili dd̾:
& omnis tur
hieremiam & ceteros ꝓphetas: s qr diues est & rex & potens.
ipse ẽ si qͥdẽ uerbũ sapientie cetereq uirtutes. uerba loquit᷑
ad ecclesie uiros. uerba insinuat apostolis. de qͥb cantatur in
psalmo. In omnẽ terram exiuit sonꝰ eorũ: & in fines orbis t̾re
uerba eoꝵ. Male igitur qͥdã opinantur nos ex hoc libro ad
uoluptatẽ & luxuriam ꝓuocari: cum econtrario omnia que
appetere. que dũ tenent᷑ intereant. Uanitas uanitatũ¬

Expanded text:
et ecce relinquetur domus vestra deserta , sed illius per quam et ecce relinquetur domus vestra deserta , sed illius per quam jurari vetat, quia sit civitas magni regis. Hic est filius David, ad quem caeci in Evangelio clamabant: Miserere nostri, fili David ; et omnis turbHieremiam et ad caeteros prophetas; sed quia dives est, et rex potens, ipse est si quidem verbum, et sapientia caeteraeque virtutes. Verba loquitur ad Ecclesiae viros. verba insinuat apostolis, de quibus cantatur in psalmo: In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba illorum . Male igitur quidam opinantur, nos ex hoc libro ad voluptatem et luxuriam provocari, cum e contrario omnia quaeappetere quae, dum tenentur, intereant. Tradunt
Abbreviated transcription (Latin):
institutio ad duodecim trib & ad totũ ꝑtinent isrł. et
que modo contenptꝰ mundi non nisi met ropoiitis conuente
noc est babitatorib ierusalẽ: ita canticũ canticoꝵ ad eos ꝓpͥe
ritas: Ad ꝑfectos uero ubi non timore eruditur discipulus. s
amore ꝓpriũ nomen sufficit: & equalis magister est. & nescit
se eẽ regem. Hec interim iuxta litterã. ceterũ scdmn intel¬
ligentiam spiritalẽ. pacificus & dilectꝰ dei patris & eccłiastes
nr̃ est xp̃c: qui medio pariete destructo & inimicitias in carne
euacuans fecit utrũq unũ dicens. pacẽ ineam do uobis. pacẽ
relinquo uobis. de quo pater ad discipulos. hic est inqͥt filiꝰ
meus dilectus in quo michi complacui. hunc audtte. qui est
caput ecclesie omnis. nequaquã ad sẏnagogã iudeoꝵ s ad mul¬
structe. non illiꝰ de qua ipse ait. hierusalẽ que occidis ꝓpheta.

Expanded text:
institutio, ad duodecim tribus, et ad totum pertinent Israel; et institutio, ad duodecim tribus, et ad totum pertinent Israel; et quomodo contemptus mundi, non nisi metropolitis convenit, hoc est, habitatoribus Hierusalem; ita et Canticum canticorum ad eos proprie ritas. Ad perfectos vero, ubi non timore eruditur discipulus, sed amore, proprium nomen sufficit, et aequalis magister est, et nescit se esse regem. 412 Haec interim juxta litteram. Caeterum per intelligentiam spiritalem, pacificus et di est, qui medio pariete destructo, et inimicitias in carne evacuans, fecit utraque unum, dicens: Pacem meam do vobis, pacem relinquo vobis . De quo Pater ad discipulos: Hic est, inquit, Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui, hunc audite , qui est caput Ecclesiae. Et nequaquam ad synagogam Judaeorum, sed ad genHierusalem! quae occidis prophetas,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩa consummatũ uirũ. & calcato scło preparatũ. in cantico canti¬
coꝵ sponsi iungit amplexib Nisi enĩ prius relinquerimus
xp̃i preparauerimꝰ: non possumꝰ dicere. Osculetur me osculo
oris sui. Haud ꝓcul ab hoc ordine doctrinarui & phlosophi¬
⁊ sectatores suos erudiunt. ut pͥmũ ethicam doceant. deinde
pnisicã interpretentur: & quẽ in his ꝓfecisse ꝑspexerint. ad
theologicam usq ꝑducant. Nec non a hoc dil gentiꝰ adtenden¬
dum. qued ꝑ tres libros auctoris. diuersus est titulus. In.
ꝓuerbiis enĩ notãtur. ꝓuerbia salomonis filii dauid regis
israhel. In ecclesiaste uero uerba ecclesiastes filii dauid regi¬
ierusalem. Supra qͥppe ẽ isrł. hic ierusalẽ. qd̃ male in g̃cis
& latinis codicib inuenitur. In cantico autem canticoꝵ nec
filiꝰ dauid nec rex isrł siue ierusalẽ prescribitur. si tantũ
canticũ canticoꝵ salomonis. Sicut enĩ ꝓuerbia & rudis

Expanded text:
jam consummatum virum, jam consummatum virum, corum, sponsi jungit amplexibus. Nisi enim prius relinquamus viChristi praeparaverimus, non possumus dicere: Osculetur me osculo oris sui . Haud procul ab hoc ordine doctrinarum, et philosophi sectatores suos erudiunt, ut primum ethicam doceant, deinde physicam interpretentur, et quem in his profecisse perspexerint, ad theologicam usque perducant. Nec non et hoc diligentius attendendum, quod per tres libros auctoris, diversus est titulus. In Proverbiis enim adnotatur: Proverbia Salomonis filii David regis Israel. In Ecclesiaste veroJerusalem: superfluum quippe est hic Israel, quod male in Graecis, et Latinis codicibus invenitur. In Cantico autem Canticorum nec filius David, nec rex Israel, sive Jerusalem praescribitur: sed tantum, Canticum Canticorum Salomonis. Sicut enim Proverbia,
Abbreviated transcription (Latin):
erba eccłiastes filii dauid regis iherłm.
IRib nominib uocatũ fuisse salomonẽ
scripture manifestissime docent. Pacificũ:
qui cetũ idẽ ecdesiã congregat. quẽ nos nuncupare possumus
contionatorẽ qd̃ loquat᷑ ad populũ. & sermo eiꝰ ñ specialiter
ad unũ s ad uniuersos generaltter dirigatur. Porro pacificus.
&r dilectus dm̃. ab eo qd̵ in regno eiꝰ pax fuerit. & eũ dñs dilexe¬
rit appellatꝰ est. Nam & psal inꝰ ꝗxl iii. & Ixxi. qilecti & pacifiei.
nentes. felicitatẽ & uires salomonis excedant: tamen
scd̾m historiam suꝑ salomone conscripta s̾unt. Is itaq
iuxta numerũ uocabuloꝵ tria uolumina edidit. ꝓuer¬
bia. ecclesiasten. canticũ cantic&ꝵ in ꝓ uerbiis paruulum
docens. & quasi de officiis ꝑ sententias erudieus. unde &
ad filiũ ei crebro sermo repetitur: in ecclesiaste uero ma¬
ture etatis uirũ instituens ne qͥcquã in mundi reb putte ẽẽ
ꝑpetuũ. s caduca & breuia uniuersa que cernimꝰad extremũ

Expanded text:
a Ecclesiastae filii David Regis Jerusalem. Tribus nominibus vocatum fuisse Salomonem, Scripturae manifestissime docent: pacificum, qui coetum, id est, ecclesiam congregat, quem nos nuncupare possumus concionatorem, qui loquitur ad populum, et sermo ejus non specialiter ad unum, sed ad universos generaliter dirigitur. Porro pacificus et dilectus Domini, ab eo quod in regno ejus pax fuerit, et eum Dominus dilexerit, appellatus est. Nam et psalmus XLIV et LXXI Dilecti et Pacifici nentes, felicitatem et vires Salomonis excedunt; tamen secundum historiam super Salomone conscripti sunt. Is itaque juxta numerum vocabulorum tria volumina edidit, Proverbia, Ecclesiasten, et Cantica Canticorum. In Proverbiis parvulum docens, et quasi de officiis per sententias erudiens. Unde, et ad filium ei sermo crebro repetitur. In Ecclesiaste vero maturae virum aetatis instituens, ne quidquam in mundi rebus putet esse perpetuum, sed caduca, et brevia universa, quae cernimus. 384 Ad extremum
Abbreviated transcription (Latin):
ostium uertit᷑ in cardine. ita piger in lecto suo. Mul¬
ti cũ uerbũ exhortationis audiunt causant᷑ de dia¬
bolo dicentes. uelle qͥde̾ se uiã iustitiȩ inciꝑe. s impe¬
diri a sathana. ne hane ꝑficere possint. sicq huiꝰmodi
excusationis sermonib semꝑ in lecto sui torporis. sce
ostium in cardine uertunt᷑.imͦ exire ad oꝑandum.
mͦ ad quiescendum redire ꝓponentes. in suis iacere
pͣuitatib nũquã desistunt. Sapientior. sibi piger ui¬
detur. septẽ uiris loquentib sententias. Septẽ uiros
loquentes sententias. illos dic̃ qui septiformis sp̃e grã
pleni. sc̃ȩ scripturȩ nobis scientiã ministrauerunt.
Qͥb se sapientiorẽ stultus arbitrat᷑. qr. sepe ñnulli adei
m̃tẽ ab agendis his quȩ dñs p̾cepit desipieuces auer¬
cunt. ut ne hȩc qͥdem omĩa uł posse ab homine uł de
bere impleri contendant. ⁊ quasi sapientiores his qui

Expanded text:
ostium vertitur in cardine suo, ita piger in lecto suo. Mulostium vertitur in cardine suo, ita piger in lecto suo. Multi cum verbum exhortationis audiunt causantur de diabolo, dicentes, velle quidem se viam justitiae incipere, sed impediri a Satana, ne hanc perficere possint, sicque hujusmodi excusationis sermonibus semper in lecto sui torporis sicut ostium in cardine vertuntur, et modo exire ad operandum, modo ad quiescendum redire proponentes, in suis jacere pravitatibus nunquam desistunt. Sapientior sibi piger videtur septem viris loquentibus sententias. Septem viros loquentes sententias illos dicit, qui septiformi spiritus gratia pleni sacrae Scripturae nobis scientiam ministraverunt, quibus se sapientiorem stultus arbitratur, quia saepe nonnulli adeo mentem ab agendis his quae Dominus praecipit desipientes avertunt, ut ne haec quidem omnia vel posse ab homine, vel bere impleri contendant, et quasi sapientiores his, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dicere nouit. in his tam̃ uiuoꝵ punc̃tiones qͥb uł se¬
ipsũ uł ꝓrimũ laceret uitare ñ norut. Sepenãq
doctor. impriidens in eo qd̃ bona dicit. aut suã occulte
laudem ab hominib aut uituꝑationẽ querit alioꝵ.
Sic̃ canis qͥ reuertit᷑ ad uomitũ suũ. sic ĩprudens qͥite
rat stiltitiã suã. Canis cũ uomit. ꝓfecto cibũ qͥ pectus
depͥmebat reicitꝰ s cũ ad uomitũ reuertit᷑. unde leui¬
gatus fuerat rursus onerat᷑. Et qͥ admissa plangunt
ꝓfecto neqͥtiã de qͣ male satiati. fuerant.⁊ quȩ m̃tis in¬
tima depͥmebat. confitendo ꝓhiciunt. quã post confes¬
sionem dũ appetunt resumunt. Nidisti hominẽ sa¬
pientem sibi uideri. magis illo spem habebit insi¬
piens. Hoc exponens dñs. ait in iiditiũ ego ueni in
hunc mundũ: ut qͥ ñ uident uideant ⁊ qͥ uident
ceci fiant. Diẽ piger. Leena inuia. leo initinerib. Siẽ

Expanded text:
dicere novit, in his tamen vitiorum punctiones, quibus vel sedicere novit, in his tamen vitiorum punctiones, quibus vel seipsum, vel proximum laceret, vitare non novit; saepe namque doctor imprudens in eo quod bona dicit, aut suam occulte laudem ab hominibus aut vituperationem quaerit aliorum. Sicut canis qui revertitur ad vomitum suum, sic imprudens quiCanis cum vomit profecto cibum qui pectus deprimebat, jecit; sed cum ad vomitum revertitur unde levigatus fuerat, rursus oneratur, et qui amissa plangunt, profecto nequitiam de qua male satiati fuerant, et quae mentis intima deprimebat, confitendo projiciunt, quam post confessionem dum appetunt resumunt. Vidisti hominem sapientem sibi videri, magis illo spem habebit insipiens. Hoc exponens Dominus ait: In judicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Dicit piger: Leaena in via, leo in itineribus. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
C laudus pedib ⁊ iniqͥtatẽ babensꝰ qͥ mittit uerba ꝑ nun¬
tiũ stultum. Potest forte euenire. ut sapiens qͥlibet stul¬
tũ in legationẽ mittat. nesciens qr stultus ẽ. nec tam̃ ip¬
se sapientię suȩ głam ꝑdat. in es qdͣ de ignoto bonũ qd̃ au¬
tit popłs claudus ẽ pedib ⁊ iniqͥtatẽ bibens: qr ⁊ oꝑis
boni foris incessũ amisit. ⁊ interiora sui sensus hausti
stultitię debriat. Sic̃ qͥ mittit lapidem in aceruum
mercurii. ita qͥ tribuit insipienti honcee. Q uisipien¬
ti idẽ heretico honorem docendi c̃fert. ñ minꝰ delin¬
quit. quã qͥ dõs ac delubra gentiũ cultu uenerat᷑ mnani
Qmͦ si spina nascatur in marui cemulenti. sic parabo¬
la in orestulcoꝵ. Spia in manu nascit᷑ iemulenti
cũ in oꝑib eiꝰ qͥ carnaub seruit illecepris. punctio¬
nes oruint᷑ scelerũ. &b recte parabola quã stultus
ꝓponit assimulatꝰ qr i si uerba prudentiȩ stultus

Expanded text:
Claudus pedibus, et iniquitatem bibens, qui mittit verba per nuntium stultum. Potest forte evenire ut sapiens quilibet stultum in legationem mittat, nesciens quia stultus est, nec tamen ipse sapientiae suae gloriam perdat, in eo quod de ignoto bonum quod auit. Claudus est pedibus et iniquitatem bibens, quia et operis boni foris incessum amisit, et interiora sui sensus haustu stultitiae inebriat. Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii, ita qui tribuit insipienti honorem. Qui insipienti, id est, haeretico honorem docendi confert, non minus delinquit, quam qui deos ac delubra gentium cultu veneratur inani. Quomodo si spina nascatur in manu temulenti, sic parabola in ore stultorum. Spina in manu nascitur temulenti, cum in operibus ejus qui carnalibus servit illecebris punctiones oriuntur scelerum, quibus recte parabola, quam stultus proponit assimilatur. Quia etsi verba prudentiae stultus
Abbreviated transcription (Latin):
iustos uł int̾ temptationes. spe cȩlestiũ roborant uł
finitis temptationũ certaminib ad palmã ꝑpetuȩ
retributionis inducunt. fons tͣhatus pede ⁊ uena
corrupta: iustus cadens coram impio. fons. ⁊ uena ui¬
tȩ. ẽ os ⁊ lingua iusti: qͥ meditabit᷑ sapientiã: ⁊ loquetꝰ
iudiciũ. Et si hunc a diabolo suꝑari atq in casum
redigi ẽtigerit merito fons tbatus aduersario ẽeul¬
cante. ⁊ uena dr̃ eẽ corrupti. C̃uenit enĩ sepe. ut qui
maiore scientia p̃diti fulgelunt: adultimuni plus

Expanded text:
justos vel inter tentationes spe coelestium roborant vel justos vel inter tentationes spe coelestium roborant vel finitis tentationum certaminibus ad palmam perpetuae retributionis inducunt. Fons turbatus pede, et vena corrupta, justus cadens coram impio. Fons et vena vitae est os et lingua justi, qui meditabitur sapientiam et loquetur judicium, et si hunc a diabolo superari atque in casum redigi contigerit, merito fons turbatus adversario conculcante et vena dicitur esse corrupta. Evenit enim saepe, ut qui majori scient
Abbreviated transcription (Latin):
in domo cõmuni. Domatis ⁊ excelsus ⁊ secretus est locꝰ
Qd̾ enĩ doma grece. latine dr̃ tectum. Deniq in actib
in greco doma scriptum. Melius ẽ gͦ in altitudine uir¬
tutũ manere quempiã liberũ a uinculis uxorcis.⁊
ascłi huiꝰ secretũ desideriis: quã cum carnalis usu uo¬
luptatis cottidianis nefariȩ mulieris contumelus af̃¬
fici. aqua frigida animȩ sitienti: ⁊ nuntiꝰ bonꝰ de t̾ra lon¬
guiqua.Dicit psalmista. Sic̃ ceruus desiderat ad fon¬
tes aquarũ: ita desiderat anima mea ad te deus. aqͣ
gͦ frigida quȩ sitientis ardorẽ restringit. ⁊ nuntiꝰ qͥ
delonge ueniens. noua quelibet ⁊ inopinata gaudia
portat assimilant᷑. qr ⁊ dulcedo diuinȩ uisionis animã
diu desiderantẽ c̾solat᷑. atq ab estu p̾sentiũ tribulati¬
onũ liberam reddit: ⁊ angłi coctidie de t̾ra longin¬
qͣ hoc ẽ de suꝑna patria descendentes in mundum.

Expanded text:
in domo communi. Domatis et excelsus et secretus est locus, in domo communi. Domatis et excelsus et secretus est locus, quod enim doma Graece, Latine dicitur tectum, denique in Actibuin Graeco doma scriptum est, melius est ergo in altitudine virtutum manere quempiam liberum a vinculis uxoreis, et a saeculi hujus secretum desideriis, quam cum carnalis usu voluptatis quotidianis nefariae mulieris contumeliis affici. Aqua frigida animae sitienti, et nuntius bonus de terra longinqua. Dicit Psalmista: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, Deus. Aqua ergo frigida quae sitientis ardorem restringat, et nuntius qui de longe veniens nova quaelibet et inopinata gaudia portet assimilantur. Quia et dulcedo divinae visionis animam diu desiderantem consolatur, atque ab aestu praesentium tribulationum liberam reddit, et angeli quotidie de terra longinqua, hoc est, de superna patria descendentes in mundum,
Abbreviated transcription (Latin):
bibere. Et᷑ de corporalib alim̾tis ⁊ de spiritalib potest
intellegi. Prunas enĩ c̃gregabis suꝑ caput eiꝰ. ⁊ dñs red¬
det tibi. Non de incendiis pęnarũ dicit neq enĩ doceret
te sapientia ut bona inimico ꝑditionis eiꝰ causa ministͦ¬
res:s prunas suꝑ caput eiꝰ ardorem caritatis in corde
etꝰ significat. Fit enĩ ñnũ quã ut ininucus crebris uidtꝰ
beneficiis. odioꝵ rigore mollito. calorẽ in mͣte caritatis
excipiat: ac de inunico amicus fieri. ⁊ eu quẽ iniuiste
Soderat iuste rramare incipiat. Uentus aqͥlo dissipat plu¬
iuas:i facies tristis luguã dethente. Si hilari uultr
audieris detrahentẽ. tu illi das fomitẽ dethendi: si uͦ tristi
uultu hec audias. ut dixit quidam uir dĩ. diseit non li¬
benter dicere. qd̾ didicerit ñ libent᷑ audiri. Melius ẽ se¬
dere in angulo dogmatis. quam cũ muliere litigiosa

Expanded text:
bibere. Et de corporalibus alimentis, et de spiritalibus potest bibere. Et de corporalibus alimentis, et de spiritalibus potest intelligi. Prunas enim congregabis super caput ejus, et Dominus reddet tibi. Non de incendiis poenarum dicit, neque enim doceret te sapientia ut bona inimico perditionis ejus causa ministrares, sed prunas super caput ejus, ardorem charitatis in corde ejus significat, fit enim nonnunquam ut inimicus crebris victus beneficiis odiorum rigore mollito calorem in mente charitatis excipiat, ac de inimico amicus fieri, et eum quem injuste oderat, juste redamare incipiat. Ventus aquilo dissipat pluvias, et facies tristis linguam detrahentem. Si hilari vultu audieris detrahentem, tu illi das fomitem detrahendi; si vero tristi vultu haec audias, ut dixit quidam vir Dei, discit non libenter dicere, quod didicerit non libenter audiri. Melius est sedere in angulo domatis quam cum muliere litigiosa
Abbreviated transcription (Latin):
saporis habente᷑. quȩ tam̃ uixta natͣam salis in cauiate
durare. at innubiloso aere fluere atq lique fieri solet.
Hanc indigenȩ sum̃tes seruantꝰ iuͥ opus fuerit. ꝓlomͣto¬
utunt᷑. Inde uideȩ peccanti dic̃ ꝓpħa. Si laueris te ni¬
tro ⁊ multiplicaueris tͥ herbã borith: maculata es in
iniqͥtate tua dic̾ dñs di. Crepitat autinaqua qͦmͦ calr
uiua: ⁊ ipsa quidẽ disꝑit.s aquã lauationi habilem
reddit. Cuiꝰ nat᷑i eui sit apta figurȩ. cernens salomon
ait. Acetum in nitro. ⁊ qͥcantat carmina cordi pessimo.
acetũ qͥppe simittat᷑ in nitro. feruescit nitrũ ꝓtinus¬
⁊ ebullit: ⁊ ꝑuersa mens qͣndo ꝑ increpationem cor¬
ripit᷑ aut ꝑ p̃dicationis dulcedinẽ ad bona suadetus.
de correptione fit deterior: ⁊ inde in m᷑murationis mi
qͥtatem suecendit᷑ unde debuit ab iniqͥtate cõpesei.
Si esurierit inimicus tuus ciba illum. si sitierit da ei aqͣm

Expanded text:
saporis habentem; quae tamen, juxta naturam salis in caumate saporis habentem; quae tamen, juxta naturam salis in caumate durare, at in nubiloso aere fluere ac liquefieri solet: hanc indigenae sumentes servant, et ubi opus exstittuntur. Unde Judeae peccanti dicit propheta: Si laveris te nitro, et multiplicaveris tibi herbam borith, maculata es in iniquitate tua, dicit Dominus Deus. Crepitat autem in aqua quomodo calx viva, et ipsa quidem disperit; sed aquam lavationi habilem reddit. Cujus natura cui sit apta figurae cernens Salomon, ait: Acetum in nitro, et qui cantat carmina cordi pessimo; acetum quippe si mittatur in nitrum, fervescit nitrum  ebullit, et perversa mens, quando per increpationem corripitur, aut per praedicationis dulcedinem bona suadetur, de corrquitatem succenditur unde debuit ab iniquitate compesci. Si esuriverit inimicus tuus, ciba illum; si sitierit, da illi aquam
Abbreviated transcription (Latin):
serenitate uitę p̾sentis habitu religionis uidet᷑ indutꝰ
uͥ tam̃ districtio iusti iudicii ingruerit nudus om̃imodi
ab ornatu iustitie parebit. nec eoꝵ c̃sortio dignꝰ de qͥb
scriptum ẽ. Beatus qui uigilat ne nudus ambulet: i ui¬
deant tͣpitudinem eiꝰ. acetum in nitro. ⁊ qͥ cantat carmi¬
na cordi pessimo. Nitrũ anitria ꝓuincia uͥ marime nas¬
ci solet nom̃ accepit: nec multũ a salis ammoniaci specie
distat. Nam sic̃ salem in litore maris feruor. c̾ficit solis
durando in petram aquas marinas. qͣs maior uis uen¬
toꝵ uł ipsius maris feruor in litora ulteriora ꝓiecerit
ita innitria uͥ estate. pluuiȩ ꝓliriores tellurẽ in fun¬
dunt. aderit ardor. syderis tantus. qͥ ipsas aqͣs pluuia¬
les. ꝑ latitudinẽ harenarũ c̃coqͣt in petrã. sali qͥdẽ ⁊
glaciei aspectu simillimam. s nil gelidi rigoris. iul salsi

Expanded text:
serenitate vitae praesentis habitu religionis videtur indutus, serenitate vitae praesentis habitu religionis videtur indutus, ubi tamen districtio justi judicii ingruerit nudus omnimodis ab ornatu justitiae parebit, nec eorum consortio dignus, de quibus scriptum est: Beatus qui vigilat et custodideant turpitudinem ejus . Acetum in nitro, qui cantat carmina cordi pessimo. Nitrum a Nitria provincia, ubi maxime nasci solet, nomen accipit, nec multum a salis Ammoniaci specie distat. Nam sicut salem in littore maris fervor conficit solis, durando in petram aquas marinas quas major vis ventorum, vel ipsius maris fervor, in littora ulteriora projecerit; ita in Nitria, ubi aestate pluviae prolixiores tellurem infundunt, adurit ardor sideris tantus, qui ipsas aquas pluviales per latitudinem arenarum concoquat in petram, sali quidem vel glaciei aspectu simillimam, sed nil gelidi rigoris, nil falsi
Abbreviated transcription (Latin):
legi. qd̾ in sequenti aꝑte subicit᷑ Subthe pedemtuũ de do¬
mo porimitui neqͥndo saciatus oderitte. Et si enĩ ꝓximi cuiꝰ¬
libet loquutionẽ uł uisitationẽ melle dultiorẽ. uiuenis.
meliꝰ tam̃ ẽ ut rariꝰ ueniendo facias eũ semꝑ tuũ diligere
aduentum. quã ut uł una uiee tãdui cum illo maneas.
uł totiens ad eũ uenias donec te uidere fastidie̾t. ⁊ ne re¬
deas querat. Dens putridus. ⁊ pes lassus. qͥ sꝑat suꝑinfi¬
deli in die angustiȩ. ⁊ amittit palliũ in die furoris. Et
hicremias ait. Maledictus qͥ spẽ suã ponit in homine:
ponit carnẽ brachiũ suũ. & rec̃te denti putrido ⁊ pedi
lasso cõ parat᷑ q qͥ illud unicũ hominis bonum. hoc ẽ
adherere dõ. ponere in dño dõ spẽ suã nescit. iste nec uite
ꝑciꝑe cibũ. nec ad mansionẽ potest desideratȩ salutis ꝑ¬
tingere. Et talis amictit palliũ in die furoris.qr i si ui

Expanded text:
ligi, quod in sequenti subjicitur: Subtrahe pedem tuum de doligi, quod in sequenti subjicitur: Subtrahe pedem tuum de domo proximi tui, ne quando satiatus oderit te. Etsi enim proximi cujuslibet allocutionem vel visitationem melle dulciorem invenis, melius tamen est ut rarius veniendo facias eum semper tuum diligere adventum, quam ut vel una vice tamdiu cum illo maneas, vel toties ad eum venias, donec te videre fastidiat et ne redeas, quaerat. Dens putridus, et pes lassus, qui sperat super infideli in die angustiae, et amittit pallium in die frigoris. Et Jeremias ait: Maledictus qui spem suam ponit in homine, et ponit carnem brachium suum. Qui recte denti putrido et pedi lasso comparatur, quia qui illud unicum hominis bonum, hoc est, adhaerere Deo, ponere in Domino Deo spem suam nescit, iste nec vitae percipere cibum, nec ad mansionem potest desideratae salutis pertingere, et talis amittit pallium in die frigoris, quia etsi in
Abbreviated transcription (Latin):
tuic simile uidet᷑ qd̾ suꝑiꝰ ait. Ne lac̾tes quẽquã labiss
tuis. S ille uersiculus specialit̾ hoc ẽtinet. ne ꝓmit¬
tendo hominẽ suscipias. ⁊ ñ cõplendo decipias. iste uͦ
uersiculus ⁊ hoc c̃tinere potest. ⁊ illud qd̾ dicit apłs.
habentes speciem pietatis uirtutẽ aut̃ eiꝰ negantes
Patientia leniet᷑ pͥnceps. ⁊ ligua mollis c̃fringet duri¬
tiam. Qmuis dnim peccando offendisti. potes tam̃ eiꝰ
ꝓ peccatis ꝑtuleris. humiliq satisfactione duritiã do¬
iueris ẽtumaciȩ pͥoris. Mel inuenisti comede qd̾ suffi¬
cit tͥ. ne forte satiatus euomas illud. Dulcedinẽ inuenisti
cȩlestis uitellectus. que spiritaliũ patrũ officio qͦsi pru¬
dentissimarũ apũ tͥ labore ministta ẽ.: uide gͦ ne in ea
plus appetas saꝑe quã oportet saꝑe: ne dũ sũma intel¬
ligere ultͤ uires quęris. etiã quę bene intellȩxeras
amittas. Pocest aut̃ in hoc uersiculo tẏpice dictũ inces¬

Expanded text:
uic simile videtur quod superius ait, Ne lactes quemquam labiis tuis. Sed ille versiculus specialiter hoc continet, ne tendo hominem suscipias et non complendo decipias: iste vero versiculus et hoc continere potest, et illud quod dicit Apostolus : Habentes speciem pietatis, virtutem autem ejus negantes. Patientia lenietur princeps, et lingua mollis confringet duritiam. Cum Dominum peccando offendisti, potes tamen ejuo peccatis irrogantur, pertuleris, humilique satisfactione duritiam domueris contumaciae prioris. Mel invenisti, comede quod sufficit tibi, ne forte saturatus evomas illud. Dulcedinem invenisti coelestem intellectus quae spiritalium patrum officio quasi prudentissimarum apium tibi labore ministrata est, vide ergo ne in ea plus sapere appetas quam oportet sapere, ne dum summa intelligere ultra vires quaeris, etiam quae bene intellexeras amittas: potest autem in hoc versiculo typice dictum intel
Abbreviated transcription (Latin):
m. quantomagis aut maledicta. ñ solum ea quȩ mali¬
ciosa m̃te in insontem iacnlant᷑. uerũ etiã illa quȩ
stuita neglegentium c̃suetudine passim in qͦslibet
ꝓferunt᷑. ñ aliũ s ipsũ maledicũ oppͥmunt: Neq enĩ
maledici reguũ dĩ possidebunt. Non aut̃ sine causa
dr̃ maledictum frustra ꝓlatum. qr ẽ ⁊ maledictum
ñ frust᷑ platũ. s uixta diuinȩ̨ districtionis irã in ĩpioᷤ
emissum: ut ẽ illuꝰ beati petͥ apłi in symonẽ maguni
Pecunia tua tecũ sit in ꝑditionẽ : ⁊ ea quę in apostatas
themata.: de qͥb dñs eidem ȩccłis dicit. Quecũq alligi¬
ueris suꝑ terrã erunt ligata ⁊ in cęlis. Ne respondeas
de stulto uirta stultitiã suã. ne sibi sapiens ẽẽ uideatur

Expanded text:
mur, quanto autem magis maledicta, non solum ea quae malimur, quanto autem magis maledicta, non solum ea quae malitiosa mente in insontem jaculantur, verum etiam illa, quae stulta negligentium consuetudine passim in quoslibet proferuntur, non alium sed ipsum maledicum opprimunt, neque enim maledici regnum Dei possidebuntdicit, maledictum frustra prolatum, quia est et maledictum non frustra prolatum, sed justa divinae districtionis ira in impios emissum; ut est illud beati Petri in Simonem Magum, Pecunia tua tecum sit in perditionem ; et ea quae in apostatas themata; de quibus Dominus eidem Ecclesiae dicit, Quaecunque alligveris super terram, erunt ligata et in coelis .-- Ne respondeas de stulto juxta stultitiam s
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ calorem in multis impediunt duectionis. ⁊ fruges
bonȩ oꝑationis fedant. Qͥb recte gła quę stulto ẽfer¬
tur ẽẽ similis asseuerat᷑.u. si indocto cathedra docen¬
di tribuit᷑. eque ꝑ hoc ȩccłia ut infidelium ꝑ sequu¬
tione ledit᷑ͫ. qd̾ ẽẽ uerissimũ arrianę tempestatis ca¬
lamitas ꝓbauit. Nam sic̃ auis ad alta transuolans
⁊ passer quolibet uadens. sic maledictum frust᷑. platũ.
in quempiã suꝑueniet. uerba qͥdem recte auib cõpa¬
rant᷑. qd̾ sonando ꝑ aera transuolant.: ab ore uidelicet
loquentis. ad aures usq audientis. S distat in eo qr. po¬
test fieri. ut auis qͦlibet uolans eo loco resideat. uͥ nil
ei certȩ necessitatis aut utilitatis suppetat: uerba aut̃
quẽ loqͥmͣ ñ qͦlibet disꝑsa in uentũ defluunt atq eua¬
nescunt. s in auctorem suũ cuncta reuertunt᷑: i uł bene
ꝓlata uiuant loquentẽ. uł male edita gͣuant. ita ut
ꝓ om̃i otioso uerbo rationẽ in die uidicii reddere cogi¬

Expanded text:
ultis impediunt dilectionis, et fruges bene operationis foedant. Quibus recte gloria, quae stulto confertur, esse similis asseveratur, quia si indocto cathedra docendi tribuitur aeque per hoc Ecclesia ut infidelium persecutione laeditur, quod esse verissimum Arianae tempestatis calamitas probavit. Sicut avis ad alia transvolans, et passer quolibet vadens, sic meledictum frustra prolatum in quempiam superveniet. Verba quidem recte avibus comparantur, quia sanando per aera transvolant ab ore videlicet loquentis ad aures usque audientis, sed distant in eo, quia potest fieri, ut avis quolibet volans eo loci resideat, ubi nil ei certae necessitatis aut utilitatis suppetat, verba autem quae loquimur non quolibet dispersa in ventum diffluunt atque evanescunt, sed in auctorem suum cuncta revertuntur, et vel bene prolata juvant loquentem, vel male edita gravant, ita ut pro omni etiam otioso verbo rationem in die judicii reddere coga
Abbreviated transcription (Latin):
ta correptio p̾fert᷑ꝰ qr absq ulla ẽtradictione meliꝰ
ẽ quẽpiam desiderio corrigendi palam corriꝑe. quã
studio simul peccandi clanculo diligere. Meliora st̃
uulnera diligentis. quam fraudulenta oscula odi
uit. uuluera afflictionis ꝑpeti. quã diaboli blandi¬
mentis decipiꝰ. qui ut nos cȩlesti hereditate pͥuet.
nr̃ĩs fauere solet erratib qͣsi leue sit malum qd̾ agi¬
mus. tit ult᷑ modum peccatoꝵ nr̃oꝵ seuiens tribu¬
latio quã dño dispensante toleramꝰ. Anima saturata
calcabit fauũ anima esuriens ⁊ amarũ ꝓdulce sumet.

Expanded text:
tata correptio praefertur, qui absque ulla contradictione melius tata correptio praefertur, qui absque ulla contradictione melius est quempiam desiderio corrigendi palam corripere, quam studio simul peccandi clanculo diligere.-- Meliora sunt vulnera diligevit vulnera afflictionum perpeti, quam diaboli blandimentis decipi, qui ut nos coelesti haereditate privet, nostris favere solet erratibus, quasi leve sit malum, quod agimus, et ultra modum peccatorum nostrorum saeviens tribulatio quam Domino dispensante toleramus. Anima saturata calcabit favum, et anima esuriens etiam amarum pro dulce sumet.
Abbreviated transcription (Latin):
gͤuat: unde non asolute iram. s iram stulti dic̾ saro
harena gͣuiorem. Nam sapientes qͦmͦ actus suos ae
sermones: ita m̃tis qͦq motus sollerter examinare
⁊ castigare satagunt. Ira ñ habet miscd̾iam nec
erũpens furor: ⁊ impetum concitati ferre quis
poterit: Non de om̃i ira dr̃. Nam de mitissimo ac
modesto uiro scriptumẽ. qr exiit a pharaone irat̾
nimis.s de ira stulti. cuiꝰ inpͥore uersiculo memi¬
nerat: quȩ uͥ excanduerit. mex uiscera pietatis amit¬
tit. ⁊ furori tantum suo nouit frena laxare. Alioqͥn
de utili ac necessaria ira dictum ẽ. Melior ẽ ira risu.
qr ꝑ tristitiam uultus animꝰ corrigit᷑ delin quentis.
Melior. ẽ manifesta correptio. quã amor absconditus.
amorẽ absconditũ hoc loco. amorem dicit allicitum.
ut ẽ amor adulterinꝰ. qͥ ob sui turpitudinẽ merito
sapientib ne redarguat᷑ abscondit᷑: cui iure manifer¬

Expanded text:
gravat, unde non absolute iram, sed iram stulti dicit, saxo gravat, unde non absolute iram, sed iram stulti dicit, saxo et arena graviorem, nam sapientes quomodo actus suos ac sermones, ita mentis quoque motus solerter examinare et castigare satagunt. Ira non habet misericordiam, nec erumpens furor et impetum concitati ferre quis poterit? Non de omni ira dicit. Nam de mitissimo ac modesto viro scriptum est, quia exiit a Pharaone iratus nimis , sed ira stulti, cujus in priore versiculo meminerat, quae ubi excanduerit mox viscera pietatis amittit et furori tantum suo novit frena laxare. Alioquin de utili ac necessaria ira dictum est, melior est ira risu, quia per tristitiam vultus corrigitur animus delinquentis. Melior est manifesta correptio quam amor absconditus. Amorem absconditum hoc loco amorem dicit illicitum, ut est amor adulterinus qui ob sui turpitudinem merito sapientibus ne redarguatur absconditur. Cui jure manifes
Abbreviated transcription (Latin):
le: nͥ ad subuersionem audientium. Qcũq gͦ simplex
sensu ẽ. ⁊ duob inter se uirgantib mordati capta ser¬
latrare ⁊ ẽtentiones generare. s hoc sapiens om̃i¬
mͦ uitat. Uerba susurronis quasi simplicia: ⁊ ipsa
sꝑueniunt ad interiora uentris. Susurronẽ incen¬
tore litis ⁊ bilinguem appellat. qui simulat laudem
at dies. Ne securus sis aliquando de futuro tempore.
qr ⁊ si hodie te dño seruire c̃spicis. qualis eẽ in futo
possis. qͦmͦ uitam finire. ꝓsus p̃uidere ñ uales. Beatut
homo qui semꝑ ẽ pauidus. Graue ẽ saxũ: ⁊ onerosa
ẽ quemq uł aliqͦ crimine capitali qͣsi pondere saxi
depͥmi. uł qͣsi glareis harenȩ innumeris peceatis
leuiorib onerari. s utroq gͣuior. ẽ ira stulti.qr nimi¬
rũ hȩc qͦ certiꝰ quę sint mala patescunt. eo acriꝰ ani
muni ut castigetur compungunt. lra uͦ que non cor¬
porale s spiratale ẽ uitiũ. qͦ niniꝰ dep̾hendit᷑ eo ãpliꝰ

Expanded text:
 ad subversionem audientium. Quicunque simplex sensu est et duobus inter se jurgantibus, mordaci serlatrare emodo vitat. Verba susurronis quasi simplicia, et ipsa perveniunt ad interiora ventris. Susurronem incentorem litis et bilinguem appellat, qui simulat laudem at dies. Ne securus sis aliquando de futuro tempore, quia etsi hodie te Domino servire conspicis, qualis esse in futurum possis, quomodo vitam finire prorsus praevidere non vales. Beatus enim homo qui semper est pavidus. Grest quemquam vel uno aliquo crimine capitali, quasi pondere saxi deprimi, vel quasi glareis arenae innumeris, peccatis levioribus onerari; sed utroque gravior ira stulti, quia nimirum haec quo certius quam mum ut castigentur compungunt, ira vero quia non corporale, sed spiritale est vitium, quo minus deprehenditur, eo amplius