comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gam uitam multoꝵ dierũ eri suꝑ t̾rã bonã q̃¬
tib ⁊ iurib agri. Quid adiurat sponsa fili¬
as iherłm: Si leuaueritis. ⁊ suscitaueritis
caritatem. Quãdui caritas dormit in uobiᷤ
uobis autẽ quȩ plures estis. ⁊ ad olescentu¬
lȩ ⁊ filiȩ iherłem: dormit caritas sponsi. Ad¬
iuraui gͦ uos filiȩ iherłem. si leuaueritis.⁊
non solũ leuaueritis: s ⁊ suscitaueritis quȩ
in uobis est caritatẽ. Creator uniuersitatis
dormiuit in ea:. sic dilectio dormitat in uo
leo. ut catulus leonis. Adhuc in infidelib
⁊ his qui corde st̃ dubio: dormitat sermo di¬
uinꝰ. Uigilat in sc̃is: dormitat in his qͥ tem¬
pestatib fluctuant. Suscitatur uero eoꝵ
uocib: qui cupiunt sponso uigilante sal
uari. Statim fit eo uigilante tranquilli
tas: undarũ moles conquiescunt. Sp̃ualia
contraria increpant᷑: fluctuũ rabies silet.
Illo dormiente: tẽpestas ⁊ mors. ⁊ desꝑatio ÷.

Expanded text:
gae vitae, et multorum dierum eris super terram bonam, qgae vitae, et multorum dierum eris super terram bonam, qtibus et in viribus agri. Quid adjurat sponsa filias Jerusalem? Si levaveritis et suscitaveritis charitatem. Quamdiu charitas dormit Al. dormvobis autem, quae plures estis, et adolescentulae, et filiae Jerusalem, dormit charitas sponsi. Adjuravi ergo vos, filiae Jerusalem, si levaveritis, et non solum levaveritis, sed et suscitaveritis, quae in vobis est, charitatem. Creator universitatis dormivit in ea , sic dilectio dormitat in vobleo, et ut catulus leonis . Adhuc in infidelibus et in his qui corde sunt dubio, dormitat sermo divinus: vigilat in sanctis. Dormitat in his qui tempestatibus fluctuant: suscitatur vero eorum vocibus, qui cupiunt, vigilante sponso, salvari . Statim fit, eo vigilante, tranquillitas: statim undarum moles conquiescunt, spiritibus contrariis increpatur, fluctuum rabies silet. Illo dormiente, tempestas, mors et desperatio est.
Abbreviated transcription (Latin):
re qr uulnerata caritatis ego sum: hc̃ et illd̾
forsitan sequit᷑. Qͥd for sitan dico: Manife¬
stam ꝓmo sententiã. Sinistra eiꝰ sub capite
meo: ⁊ dextera eiꝰ amplexabitur me. Habet
est. Ipse salomon de leua ⁊ dextera sapien¬
tiȩ docuit : dicens. Longitudo enĩ ⁊ anni uitȩ
in dextera eiꝰ : in sinistra autẽ illiꝰ. diuitiȩ ⁊
gła. Igitur leua eiꝰ sub capite meo ut faciat
requiescere: ⁊ brachiũ sponsi fiat ceruical me¬
nem dei. Leua eiꝰ sub capite meo. Non tͥ expe
dit habere ceruicalia. quȩ lamentatio sequi¬
tur. In iezechiel scriptũ est. ue eis qͥ consu¬
unt ceruicalia: sub oĩ cubito manꝰ. Noli
consuere ceruicalia: noli capiti aliunde re¬
quiem querere. habes sponsi leuã: sit sub
capite tuo. ⁊ dic. Leua eiꝰ sub capite meo.
untur. Dicis quippe. In sinistra autẽ eug
tam te sponsi dextera cõplectatur: longitu¬
do quippe ⁊ anni uitȩ in dextera eius: ⁊ ob los¬

Expanded text:
re, quia vulneratae charitatis ego: hunc et illud re, quia vulneratae charitatis ego: hunc et illud forsitan sequitur. Quid forsitan dico? manifestam promo sententiam: Sinistra ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me. Habet est. Ipse Salomon de laeva, et dextera sapientiae docuit, dicens: Longitudo enim et anni vitae in dextera ejus: in sinistra autem ipsius divitiae et gloria . Igitur laeva ejus sub capite meo, ut me faciat requiescere, et brachium sponsi fiat cervical menem Dei. Laeva ejus sub capite meo. Non expedit tibi habere cervicalia, quae lamentatio sequatur. In Ezechiele scriptum est: Vae his qui consuunt cervicalia sub omnia cubitu manus . Noli consuere cervicalia, noli capiti aliunde requiem quaerere: habes sponsi laevam; sit sub capite tuo, et dic: Laeva ejus sub capite meo; untur. Dicis quippe, in sinistra ejus divit Totum te sponsi dextera complectatur. Longitudo quippe et anni vitae, in dextera ejus: et ob id lon
Abbreviated transcription (Latin):
In qͥb mał: Ut malũ in lignis siluȩ: ita fr̃ueł meuᷤ
ĩmedio filioꝵ. Iccirco ĩ mał eiꝰ stipate me: qr uuln̾atȩ
caritatiꝰᷤego s̃. Mͣ pulchrũ ẽ ꝗͣ decoꝵ. acaritate uulnꝰac¬
ciꝑe. Alius iaculum carnei amoris excipit: alius ter¬
reno cupidine uulneratꝰ est. Tu nuda m̾bra
tua prebe iaculo electo: iaculo formoso. Si
quidem deus sagntarus ẽ. Audi scripturã
de eodem iaculo loq̃nte. Immo ut ampliꝰ ã¬
mireris : audi ipsũ iaculũ quid loquatur.
Posuit me ut sagitã electam electam: u¬
pharetra sua seruauit me: ⁊ dixit mͥ. Mag¬
num tibi ẽ hoc: uocari puerũ meũ. Inteĩ¬
lige sagita quid dicat: ⁊ quomͦ a dño sit
electa. Qu̾a beatũ est hoc iaculo uulnerari.
hac sagita fuerant uulnerati. illi qui int̾
se inuicẽ conferebant dicentes. Nonne cor
nr̃m ardens erat in uia: cũ aperiret nob̃ scͥp¬
turas: Si quis sermone nr̃o. si quis diuinȩ
scripturȩ magist̾io uulnerat᷑. ⁊ potest dice¬

Expanded text:
In quibus malis? Ut malum in lignis silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. Idcirco in malis charitatis ego sum. Quam pulchrum est, quam decorum a charitate vulnus accipere! 526 Alius jaculum carnei amoris excepit, alius ex terrena cupidine vulocratus est: tu nuda membra tua, et praebe te jaculo electo, jaculo formoso: si quidem Deus sagittarus est. Audi Scripturam de hoc eodem jaculo loquentem; immo ut tu amplius admireris, audi ipsum jaculum quid loquatur. Posuit me ut sagittam electam, et in pharetra sua servavit me, et dixit mihi: Magnum est tibi hoc, vocari puerum meum . Intellige sagittam quid dicat, et quomodo a Deo sit electa. Quam beatum est hoc jaculo vulnerari! Hac sagitta vulnerati fuerant illi qui inter se invicem conferebant, dicentes: Nonne cor nostrum ardens erat in via, cum aperiret nobis Scripturas ? Si quis sermone nostro, si quis Scripturae divinae magisterio vulneratur, et potest dice
Abbreviated transcription (Latin):
me diligas: ne filii ⁊ filiȩ plusquã mei ca¬
ritate tenearis. Ꝙ amat patr̃e aut matr̃e
tiam tuam de patris. matris. siue fr̾is affec¬
tuꝰ considera qualem circa sermonẽ d̾i. ⁊ iħu
habeaᷤ caritatẽ: statĩ dep̾hendes magis te fili

Expanded text:
me diligas: ne filii et filiae plus quam mei chame diligas: ne filii et filiae plus quam mei charitiam tuam de patris, matris, fratrisve affectu, et considera qualem circa sermonem Dei et Jesu habeas charitatem: statim deprehendes magis te filiu
Abbreviated transcription (Latin):
scenabo cũ eo: ⁊ ipse mecũ. Introducite me.
ꝙ nc̃ eadem dicit sermo duinꝰ. Ecce sp̾c loque¬
tur. Introducite me. uobis quoq cathecs¬
mini loquit᷑ : introducite me. Non simpli¬
citer in domũ: s in domũ. s in domũ uini.
uerbum. sapientiã. ueritatẽ. Potest aut̃e
⁊ ad eos dici: qui necdũ ꝑfecti st̃. In trodu¬
cite me in domũ uini: ordinate in me cari¬
tatem. Elegant̾ locutus est. ordinate. Plu¬
rimoꝵ quippe in ordinata ẽ caritas. Quod
primo loco debent diligere. diligunt in se
amant in t̾cio: ⁊ rursum t̾ciũ in quarto.
⁊ est in plerisq caritatis ordo ꝑuersus. Sc̃o¬
rũ uero caritas. ordinata est. Uolo ad intel¬
ligendũ hoc qd̾ dictũ est. ordinate in me ca¬
ritatẽ : aliqua exẽpla replicare. Uult te ser
gas liberos: neq parentib caritate uinga¬
ris. S quid tͥ dicit: Ne in ordinatã habe¬
as caritatẽ: ⁊ primũ patr̃e ⁊ matrẽ. de inde

Expanded text:
et coenabo cum eo, et ipse mecum. Introducite me. et coenabo cum eo, et ipse mecum. Introducite me. Et nunc eadem dicit sermo divinus: Ecce Christus loquitur, introducite me. Vobis quoque catechumenis loquitur, introducite me, non simpliciter in domum, sed in domum vini. Verbum, Sapientiam, Veritatem. Potest autem et ad eos dici, qui nondum perfecti sunt: Introducite me in domum vini. Ordinate in me charitatem. Eleganter locutus est, ordinate. Plurimorum quippe inordinata est charitas: quod in primo loco debent diligere, diligunt in secamant tertio: et rursus tertium in quarto, et est in plerisque charitatis ordo perversus. Sanctorum vero charitas ordinata est. Volo ad intelligendum hoc quod dictum est, ordinate in me charitatem, aliqua exempla replicare. Te vult divigas liberos, ne parentibus charitate jungaris. Sed quid dicit? Ne inordinatam habeas charitatem, ne primum patrem, aut matrem, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
umbra sueris dignus effectꝰ: ueniet ad te ut
ita dicã corpꝰ euis. ex quo umbra nascitur.
Nam qui in modico fidelis: ⁊ in maiorib erit
fidelis. In umbra eiꝰ concupiui ⁊ sebi. uides
quia non semper in umbra stecerit: s inde
Nneliora transierit dicens. ꝙ fructus eius
duicis gecturi meo. Ego inquit desideraui us
umbram eiꝰ aspicere: S postquã sua me ꝓtexit
umbra. etiã fructib illiꝰ saturata sum. et¬
dico: ⁊ fructꝰ eus dulcis in gutture meo. In¬
troducite me in domũ uini. Foris stetie spos¬
sus: ⁊ ab sponsa susceptꝰ est. In medio quippe
uberũ eiꝰ requieuit. Plurimȩ iuuenculȩ nõ
sunt istiꝰmodi: ut sponsum hospitẽ habere
mereantur. Multitudini foris in parabolis lo¬
quitur. Quã uereor ne multȩ ad olescentusȩ
forte nõsimꝰ. Intͦd ucite me in domũ uini. Cur
tamdiu foris maneo: Ecce sto ante hostiũ et
pulso. Si quis mͥ aperuit. ingrediar ad eũ:

Expanded text:
umbra fueris dignus effectus, veniat ad te, ut umbra fueris dignus effectus, veniat ad te, ut ita dicam, corpus ejus, ex quo umbra nascitur. Nam, qui in modico fidelis est, et in majoribus erit fidelis . In umbra ejus concupivi, et sedi. Vides, quia non semper in umbra stetit, sed inde ad meliora transierit, dicens: Et fructus ejus dulcis in gutture meo. Ego, inquit, desideravi in umbra ejus requiescere; sed postquam me sua protexit umbra, etiam fructu illius saturata sum dico: Et fructus ejus dulcis gutturi meo. Introducite me in domum vini. Foris stetit sponsus, et ab sponsa susceptus est: In medio quippe uberum illius requievit. 524 Proximae juvenculae non sunt istiusmodi, ut sponsum hospitem habere mereantur. Multitudini foris in parabolis loquitur. Quam vereor ne multae adolescentulae forte nos simus. Introducite me in domum vini. Cur tam diu foris maneo? Ecce sto ante ostium, et pulso. Si quis mihi aperuerit, ingrediar ad eum,
Abbreviated transcription (Latin):
siluȩ : ita fr̃uelis meus in medio filioꝵ. In
umbra euis concupiui ⁊ sedi. Qũa pulchre
non ait. in umbra illiuis concupisco. s in ũ¬
bra eius concupiui: ⁊ non sedeo: s sedi. Si¬
quidem in principio non possumꝰ cũ eo ꝓpiꝰ
conferre sermonem: uerũ ⁊ in principio.
ut ita dicã. quadã maiestatis illiꝰ umbra
ꝑfrium᷑. Unde ⁊ in ꝓphetis legitur. Sp̃c fa
transmigrauimꝰ. Sedentib enĩ in regione .
umbra mortis. lux orta est eis : ut transeamꝰ
ab umbra mortis. ad umbrã uite. Sẽꝑ istius¬
modi ꝓfectus : ut in exordio desideret quis¬
piam. saltem in uirtutũ umbra consistere.
Ego puto ideo ⁊ natiuitatẽ iħu ab umbra
cepisse: ⁊ non in umbra. s in ueritate fini
ab umbra cepit ex ordiũ. Non solum autẽ
in maria ab umbra eiꝰ natiuitas cepit: sn
in te. si dignꝰ fueris. nascitur sermo d̾i. Fac
igitur ut possis capere umbram eiꝰ: ⁊ cum

Expanded text:
silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. In silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. In umbra ejus concupivi, et sedi. Quam pulchre, non ait, in umbra illius concupisco, sed in umbra ejus concupivi: et non sedeo, sed sedi. Siquidem in principio non possumus cum eo proprium conferre sermonem: verum in principio, ut ita dicam, quadam majestatis illius umbra perfruimur. Unde et in Prophetis legitur: Spiritustransmigramus. Sedentibus enim in regione et umbra mortis, lux orta est eis . Et transimus ab umbra mortis ad umbram vitae. Semper istiusmodi sunt profectus, ut in exordio desideret quispiam saltem in virtutum umbra consistere. Ego puto ideo et nativitatem Jesu ab umbra coepisse, et non in umbra, sed in veritate finitab umbra sumpsit exordium. Non solum autem in Maria ab umbra ejus nativitas coepit, sed et in te, si dignus fueris, nascitur sermo Dei. Fac, igitur, ut possis capere umbram ejus, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
um est in medio spinarũ. Ista audiens spos¬
sa uicẽ reddidit sponso: ⁊ sentiens ulliꝰ eti¬
am aliam suauitatẽ. in uocẽ laudantis
Ungentoꝵ quippe odor licet suauit̾ spi¬
ret. n sensum odore demulceat. non tam̃
eius modi est ut suaue sit ad edendum.
n spiritum mulceat odoratu. T ale ẽ ma¬
lum. ⁊ istius modi est nature: ut inse ut
possideat. Ic circo uolens non solum beniuosen¬
tiam sermonis. s. ⁊ dulcort euis sponsa lai¬
dare: ait. Ut malũ in lignis silue: ita fratro¬
elis meiis in medio filioꝵ. Om̃ia ligna. om̃s ar¬
bores. ad cõparationẽ sermonis d̾i. siluȩ infe¬
races existimantur. Ad xp̃m saltus est om̃e
quod dixeris: ⁊ infructuosa st̃ om̃ia. Que e¬
nim possunt dici ad eũ cõparata: Fructifera
etiam ⁊ alia ligna. quȩ uidebantur fructib
incuruari: ad collationẽ ad uentꝰ euis infruc¬
tuosa monstrata st̃. Ideo ut malum in ligne

Expanded text:
um est in medio spinarum. Ista audiens sponum est in medio spinarum. Ista audiens sponsa, vicem reddit sponso, et sentiens illius etiam suavitatem, in vocem laudantis  quippe odor, licet suaviter spiret, et sensum odore demulceat: non tamen ejusmodi est, ut suave sit ad edendum. et spiritum mulceat odoratu. Tale est malum, istiusmodi est naturae, ut in se utraque possideat. Idcirco volens non solum benevolentiam sermonis, sed dare, ait: 523 Ut malum in lignis silvae: ita fratruelis meus in medio filiorum . Omnia ligna, omnes arbores ad comparationem sermonis Dei, silvae inferaces existimantur. Ad Christum saltus est omne quod dixeris: et infructuosa sunt omnia. Quae enim possunt dici ad eum comparata fructifera? Etiam ligna quae videbantur fructibus incurvari, ad collationem adventus ejus infructuosa monstrata sunt. Ideo, ut malum in lignis
Abbreviated transcription (Latin):
drum imputribilem. ⁊ cip̾ssum odoris op¬
timi dep̾hendes. Labora tea ⁊ tu ita contig¬
nare domũ tuã : ut de te quoq possit diũ.
Trabes domoꝵ nr̃arũ cedri: ⁊ contignatiões
nr̃ȩ cypressus. Post hȩc sponsus loquitur
Ego flos cãpi: ⁊ liliũ conualliu. Ppter me qͥ
in ualle eram: descendit in uallẽ: ⁊ in ual¬
lẽ ueniens. fit lilium uallium. ꝑ ligno uitȩ
qd̵ plantatũ est in paradyso dei: ⁊ totiꝰ cã¬
pi id est totiꝰ mundi. ⁊ uniu̾se terrȩ flos fa¬
ctus est. Quid enĩ sic potest esse flos mun¬
di: ut uocabulũ xp̃i: Ungentũ effusua
nomen titr̃ eius. Alit̾ id ipsum d̾r. Ego flos
campi: ⁊ liliõ conualliu. & hȩc quidem de
semet ipso. Beinde sponsam laudans aic. Ut
lilium in medio spinarũ: sic ꝑxima mea
Iin medio filiarũ. Sic̃ liliũ sp̃inis non potest
cõparari. int̾ quas frequent̾ ex oritur : eo¬
dem modo ꝓxima mea suꝑ om̃s filias lili¬

Expanded text:
drum imputribilem, et cypressum odoris opdrum imputribilem, et cypressum odoris optimi deprehendens, labora et tu ita contignare domum tuam, ut de te quoque possit dici: Trabes domuum nostrarum cedri, et contignationes nostrae cypressi. Post haec sponsus loquitur. Ego flos campi, et lilium convallium. Propter me qui in valle eram, descendit in vallem, et in vallem veniens, fit lilium. Pro ligno vitae, quod plantatum est in paradiso Dei, totius campi, id est, totius mundi et universae terrae flos factus est. Quid enim sic potest esse flos mundi, ut vocabulum Christi? Unguentum effusum nomen ejus. Aliter: Ab ipso dicitur: Ego flos campi, et lilium convallium. Et haec quidem de semetipso. Deinde sponsam laudans, ait: Ut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum. Sicut lilium non potest spinis comparari, inter quas semper exoritur: eodem modo proxima mea super omnes filias, lili
Abbreviated transcription (Latin):
le grabbatũ tuũ ⁊ uade in domũ tuam.
Neq eni ad hoc filiꝰ dei de celestib ad t̾rena de¬
scenderat. ut de lectulis imperaret: ⁊ consur¬
gentẽ ab egrotatione sua sine lectuso ñ pate¬
retur abscedere : tolle inquiens grabbatũ tu¬
um. ⁊ uade in domũ tuã. & tu igitur a sal¬
isatore sanatꝰ. tolle grabbatũ tuũ. n uade
in domũ tuã: ⁊ cũ ad sponsam suã uenerit
speciosus fr̾uelis meus: ⁊ quide pulcer:. ac¬
clinatio nr̃a umbrosa. Ecce speciosus fr̾uelis
meus: ipse ⁊ speciosus est ⁊ umbrosus. ꝑ diẽ
quippe sol non uret te: neq luna ꝑ noctem.
Trabes domoꝵ nr̃aꝵ cedri. hȩc multitudinis
uerba sunt. llident᷑ autẽ michi uiri hoc di¬
cere qui cũ sponso st̃. de quib suꝑiꝰ sermo p̾¬
fatiis est : domꝰ cedrinis tłabibus intextas. et
cy pressis contignatas. Si quidem ꝓ stibe ascẽ¬
dit cypressus: ⁊ ꝓconiza ascendit mircus.
Requirens gͥ cuiꝰ naturȩ ista sint ligna: ⁊ ce¬

Expanded text:
le grabatum tuum, et vade in domum tuam. Neque enim ad hoc Filius Dei de coelestibus ad terrena descenderat, ut de lectulis imperaret, et consurgentem ab aegrotatione sua, sine lectulo non pateretur abscedere. Tolle, inquiens, grabatum tuum, et vade in domum tuam. Et tu igitur a Salvatore sanatus, tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam, ut cum ad te sponsam venerit sponsus fratruelis meus: equidem pulcher. Acclinatio nostra umbrosa. Ecce speciosus fratruelis meus, ipse et speciosus est et umbrosus. Per diem quippe sol non uret te, neque luna per noctem . Trabes domorum nostrarum cedri. Multitudinis verba sunt. Videntur autem mihi viri haec dicere, qui cum sponso sunt, de quibus superius sermo praefatus est, domos cedrinis trabibus intextas, et cypressis contignatas. Siquidem pro stybe ascendit cypressus, et pro conyza ascendit myrtus. Requirens igitur, cujus naturae ista sunt ligna, et ce
Abbreviated transcription (Latin):
eius. Domꝰ di quȩ sursum ẽ: gła dñi plena ẽẽ di¬
citur. Hȩc uero quȩ deorsũ est. nescio an ple¬
na sit gła: nisi forte scd̃m psalmiste sensum
dicentis. dñi est t̾ra ⁊ plenitodo eiꝰ: nos quoq
Nos om̃s expsenitodine eiꝰ accepimꝰ. Istã do¬
mum sapientes mulieres edificant: ⁊ insi¬
pientes dissipant manib. De ista n ysacas
loquitur. Et erit in nouissimis dieb. mos
domꝰ dñi p̃paratꝰ in sũmis montib : et eleua¬
bitur suꝑ colles. Hȩc est domꝰ: de qua ⁊ alibi
supradictꝰ paulis sacrta uoce testatur. &
moyses quid̾e fidelis in tota domo qͣuasi fa¬
mulus. in testimoniu eoꝵ quȩ dicenda eraT:
ip̃c uero ut filiꝰ suꝑ domũ euis. Cuiꝰ domꝰ su¬

Expanded text:
eius. domus dei, quae sursum est, gloria plena conspicitur; haec uero, quae deorsum est, nescio an plena sit gloria, nisi forte secundum psalmistae sensum dicentis: domini est terra et plenitudo eius nos quoque Nos omnes ex plenitudine ejus accepimus . Istam domum sapientes mulieres aedificant, et insipientes dissipant manibus . De ista et Isaias loquitur: Et erit in novissimis diebusdomus dei in summis montibus et eleuabitur super colles. haec est domus, de qua et alibi supra dictus Paulus sacrata uoce testatur: et Moyses quidem fidelis in tota domo eius quasi famulus in testimonium eorum, quae dicenda erant; Christus uero ut filius super domum eius, cuius domus su
Abbreviated transcription (Latin):
quippe aliq̃n carnẽ suã odio habuit: s amat
ut carnẽ. Erunt inquit duo ñ in unũ spi
s ama illũ non ut carnẽ ⁊ sanguinẽ: s ut
spiritũ. Qͥ enĩ adheret deo: unus sỹc est.
Igitur ordinata est caritas in ꝑfectis. Ut au̾
post deũ. etiã int̾ nos ordo ponatur : primũ
mandatũ est ut diligamꝰ parentes. Scd̾m: ut
filios. Terciũ: ut domesticos nr̃os. Si autem
Nfilius malus est. ⁊ domesticus bonꝰ: domesticꝰ
in caritate filii collocetur. S ita fiet: ut sc̃o¬
rum ordinata sit caritas. Magister quoq ñr
tuens: ad uniꝰ cuiꝰq dilectionẽ ꝓpriũ aliqͥd
apposuit: ⁊ dedit intelligentiam ordinis
his qui possunt scripturam audire dicentẽ.
ordinate in me caritatẽ. Diuges dñm deũ
tus̃ ex toto corde tuo: ⁊ ex tota anima tua.
n ex tota uircute tua: ⁊ ex tota m̃te tua.
corde. Non est iordinatus sermo diuinus:
nec impossibilia p̾cipit: nec dicit. inimicos
gimꝰ. ⁊ odio ñ habemꝰ: ꝓximũ uero ut te¬

Expanded text:
quippe aliquando suam carnem odio habuit, sed amat ut carnem. Et erunt, inquit, duo in carne sed ama illum, non ut carnem et sanguinem, sed ut spiritum. Qui enim adhaeret Deo, unus spiritus est. Igitur ordinata est charitas in perfectis. Ut autem post Deum etiam inter nos ordo ponatur, primum mandatum est, ut diligamus parentes: secundum, ut filios: tertium, ut domesticos nostros. Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in charitate filii collocetur. Et ita fiet, ut sanctorum ordinata sit charitas. Magister quoque et tuens, ad uniuscujusque dilectionem proprium aliquid apposuit, et dedit intelligentiam ordinis his qui possunt audire Scripturam dicentem: Ordinate in me charitatem. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tu ex tota mente. corde. Non est inordinatus sermo divinus, nec impossibilia praecipit, nec dicit: diligite gimus, et odio non habemus. Proximum vero, ut t
Abbreviated transcription (Latin):
dent dicere. qui sedes suꝑ cherubin ⁊ seraphi
Nam ⁊ suꝑ cherubin sedere scriptũ est sedere
deum ut ibi. qui sedes suꝑ cherubin osten¬
dere. suꝑ seraphin uero sedere deũ. nulla scͥp¬
tura cõmemorat. & necipsa quidem seraphics
circa deũ stantia: excepto p̾senti loco in scrip¬

Expanded text:
dent dicere: \'qui sedes super cherubim et seraphim\'. dent dicere: \'qui sedes super cherubim et seraphim\'. nam et super cherubim scriptum est sedere deum. ut ibi: qui sedes super cherubim, ostendere, super seraphim uero sedere deum nulla scriptura commemorat, et ne ipsa quidem seraphim circa deum stantia excepto praesenti loco in scrip
Abbreviated transcription (Latin):
& missum est ad me unũ de seraphin.
unus de seraphim. Cotidie ad nos matitur
seraphim: cotidie ingemiscentiũ atq diceni¬
ũ o miser ego qm̃ cõpunctꝰ sũ. ora purgantur:
⁊ cũ a peccatis fuerint liberati. preparant
se minist̾io d̾l. Qd̃ aũ ceteri int̾pretes pmis¬
sum esse. uolasse dixert᷑: intellige uelocẽ di¬
uini sermonis aduentũ. suꝑ ulos qui digni
societate illiꝰ uidicant᷑. Ingenere quoq
diuersitas est Septuaginta. aquila et the¬
odocion seraphin neittro genere transtulert:
syminacus masculino. Nec putandũ sexũ
latine masculino. sp̃c. Ex quo intelligendũ ÷
quando de suꝑiorib disputatur ⁊ masculi¬
num aliquid seu femininũ ponitur: non
tam sexum significari. quã idioma sonare
lingue. Siquidem ipse deus iniuisibilis et
incorruptibilis. om̃ib pene linguis genere
ꝓfertur masculino : cũ in eũ non cadat sexss.
Illoꝵ quoq prus licet. attamen coarguendus :¬
error:. qui in orationib ⁊ oblationib suis au¬

Expanded text:
 uolauit ad me unum de seraphim; unus de seraphim. cotidie ad nos mittitur seraphim, cotidie ingemescentium atque dicentium: o miser ego, quoniam conpunctus sum, ora purgantur et, cum a peccatis fuerint liberati, praeparant se ministerio dei. quod autem ceteri interpretes pro \'missum esse\' \'uolasse\' dixerunt, intellege uelocem diuini sermonis aduentum super eos, qui digni societate illius iudicantur. in genere quoque diuersitas est. Septuaginta, Aquila et Theodotion seraphim neutro genere transtulerunt, Symmachus masculino. nec putandum sexum Latine masculino \'spiritus\'. ex quo intellegendum est, quando de superioribus disputatur et masculinum aliquid\' seu femininum ponitur, non tam sexum significari, quam idioma sonare linguae; siquidem ipse deus inuisibilis et incorruptibilis omnibus paene linguis profertur genere masculino, et cum in eum non cadat sexus. illorum quoque, pius licet, attamen coarguendus error, qui in orationibus et oblationibus suis au
Abbreviated transcription (Latin):
solute es speciosa. Ecce speciosa ꝓxima mea:
ecce speciosa. Uideamꝰ iam ⁊ aliam laudem spe¬
ciosȩ: ut ⁊ nos emulem᷑ speciosȩ fieri. Oculi
Itui columbȩ. Q uiderit mulierẽ ad concupi¬
scendum eam. ⁊ mechatus eã fuerit in corde
suo: oculos non ht columbȩ. Si quis uero ocłos
non ht̃ columbȩ. domũ fr̃is sui ingͥditur infe¬
lix: non seruans illud qd̾ in ꝓuerbus e̾ p̾ceptu.
In domũ autẽ fr̃is tui: ne intres infelix. Qͥ aũ¬
habet oculos columbȩ. uidet recta: et miscdi
casto conspectu ⁊ puris oculis intuetur: Noli
igitur michi de his tantũ carnis oculis intel¬
ligere quȩ dicta sunt: licet ⁊ de his intellexis¬
se non inutile sit. s ingrediens ad interiora cor¬
dis tui. ⁊ alios oculos mente ꝑquirens. qui a di
mandato illuminant᷑: mandatũ quippe dñi¬
lucidũ illuminans oculos: illud eniti conten¬
de ut sancte intelligas uniuersa quȩ dicta

Expanded text:
solute es speciosa. Ecce speciosa proxima mea, solute es speciosa. Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa. Videamus et aliam laudem speciosae, ut et nos aemulemur sponsae fieri. Oculi tui columbae. Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam, jam moechatus est eam in corde suo : oculos non habet columbae. Si quis vero oculos columbae non habet, domum fratris sui ingreditur infelix, non servans illud, quod in Proverbiis est praeceptum: In domum fratris tui ne intres infelix . habet oculos columbae, videt recta, et misericcasto conspectu et puris intuetur oculis? Noli igitur mihi de his tantum carnis oculis intelligere, quae dicta sunt, licet et de his intellexisse non inutile sit: sed ingrediens ad interiora cordis tui, et alios oculos mente perquirens, qui et a Dei mandato illuminantur: Mandatum quippe Dei illuminans oculos: illud enitere, labora, contende, ut sancte intelligas universa, quae dicta
Abbreviated transcription (Latin):
ta sit sponsa de sponso: significans amore su¬
um ⁊ sponsi uenientis in hospitio: quom odo
in medio uberũ. ⁊ sui cordis archano sponsꝰ
ueniens cõmoretur. Rursum sponsi ad eam
sermo dirigitur: ⁊ dicit. Ecce speciosa ꝓxima
mea: ecce speciosa: oculi tui columbȩ. Illa sic
dicit ad sponsum. Ecce speciosus fr̃uelis me¬
us: non adiungit et ꝓximꝰ meus. Hic autẽ
quando loquitur ad eã ecce speciosa. aduin¬
git. ⁊ ꝑxima mea. Quare autẽ illa non dic̃.
ecce speciosus ꝑxime michi: s tantũ ecce spe¬
ciosus: Quare ille non solum speciosa es di¬
cit. s speciosa ⁊ ꝓxima mea: Sponsa si longe
fuerit ab sponso : non est speciosa. Tunc pul¬
chra fit quando dei u̾bo conuingitur: ⁊ me¬
rito nc̃ docetur ab sponso ut ꝓxima sit: et
a suo latere nõ recedat. Ecce speciosa mea:
ecce speciosa. Incipis quidem esse speciosa: ex
eo quod ꝓxima michi es. Post quã autẽ esse ce¬
peris speciosa: etiã sine additam̃to ꝓximȩ. ab¬

Expanded text:
ta sit sponsa de sponso, significans amorem suum, et sponsi venientis hospitium, quomodo in medio uberum, et sui cordis arcano, sponsus veniens commoretur. Rursus sponsi ad eam sermo dirigitur, et dicit: Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa, oculi tui columbae. Illa sic dicit ad sponsum: Ecce speciosus fratruelis meus, non adjungit, et proximus meus. Hic autem quando loquitur ad eam: Ecce speciosa, adjungit, et proxima mea. Quare autem illa non dicit: Ecce speciosus, proximus mihi: sed tantum, ecce speciosus? Quare ille non solum speciosa es, dicit: sed speciosa es proxima mea? Sponsa si longe fuerit a sponso, non est speciosa: tunc pulchra fit, quando Dei verbo conjungitur. Et merito nunc docetur a sponso, ut proxima sit, et a suo latere non recedat. Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa. Incipis quidem esse speciosa, ex eo quod proxima mihi es. Postquam autem esse coeperis speciosa, etiam sine additamento proximae, ab
Abbreviated transcription (Latin):
a filus matris meȩ: qui contra me aliq̃n pug¬
dum plures custodio uineas: meã uineã nos
seruaui. Intellige michi hoc de paulo n alio qͦ¬
cũq sanctoꝵ qui ꝓ o̾ium sit salute sollicitꝰ.
⁊ uidebis quomodo uineã suã ñ custodiens.
alioꝵ uinetacustodiat: quomͦ ut alios lucri¬
faciat. ipse in quib d̾a dampna sustineat:
ncũ fuerit liber. etiã o̾ĩb se ipsũ serũi fece¬
rit. ut om̃s lucrifaciat. ⁊ factꝰ infirmꝰ infir

Expanded text:
a filiis matris meae, qui contra me aliquando puga filiis matris meae, qui contra me aliquando pugdum plures custodio vineas, vineam meam non servavi. Intellige mihi hoc de Paulo et alio quocumque sanctorum, qui pro omnium sit salute sollicitus: et videbis quomodo vineam suam non custodiens, aliorum vineta custodiat. Quomodo etiam, ut alios lucrifaciat, ipse in quibusdam damna sustineat. Et 513 cum fuerit liber ex omnibus, seipsum servum fecit, ut omnes lucrifac
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Ne intueamini me: quia sũ denigra¬
ta. Ne inquit ad miremini coloris me esse
tecri: Sol despexit me. Pleno quippe radio
lore fuscata. Neq: ita ut decuerat. n solis
dignitas expetebat : in me illiꝰ lum̃ excepi.
Delicto illoꝵ: salus gentib facta ẽ. & rursy
incredulitate gentiũ: scientia isrł. Habes
utrũq apd̾ apłm. E ilii matris meȩ. pug¬
nauert̾ꝰ adu̾sũ me. Considerandũ quomõdo
sponsa dicat: filii matris meȩ pugnauert᷑
xit: uide pablũ ȩccsiȩ ꝑsecutorẽ: ⁊ intel¬
ligis quomodo filu matris eiꝰ pugnauerunt
contra eã. ꝑsec ittores eccłiȩ egert̃ penitentiã:
n adu̾sarii rursũ ad sororis signa conuersi. p̾¬
dicauerunt fid̾e. quã antea destruebant. Hoc
ꝓpħico sp̃u. sponsa n̾c cantans ait. Dimicaue¬
runt in me: posuerunt me eustoð̾e in une¬
is: uineã meã non custodiui Ego eceła. ego spossa.
ego sñ macła płimarũ custos sũ posita uinear̃.

Expanded text:
cit: ne intueamini me, quia ego sum denigracit: ne intueamini me, quia ego sum denigrata. Ne, inquit, admiremini coloris esse me tetri: sol despexit me, pleno quippe radio lore fuscata. Neque enim, ut decuerat, ut solis dignitas expetebat, illius in me lumen accepi. Delicto eorum salus gentibus facta est, et rursum incredulitate gentium, scientia Israel. Habes utrumque apud Apostolum. Filii matris meae pugnaverunt adversum me. Considerandum quomodo sponsa dicat: Filii matris meae pugnaveruntxit. Vide Paulum Ecclesiae persecutorem: et intelliges quomodo filius matris ejus pugnaverit adversus eam. Persecutores Ecclesiae egerunt poenitentiam, et adversarii ejus rursum ad sororis signa conversi, praedicaverunt fidem, quam ante destruebant. Hoc prophetico spiritu sponsa nunc cantans, ait: Dimicaverunt in me, posuerunt me custodem in vineis: vineam meam non custodivi. Ego Ecclesia, ego sponsa, ego sine macula, plurimarum custos sum posita vinearum
Abbreviated transcription (Latin):
iudeos carni ⁊ sanguini deditos: uenit a fi¬
nib t̾rȩ audire sapientiã salomonis. Non
illius qui in testam̃to ueteri p̃dicatur : s hꝰ
qui in eugłio salomoremaior est. Nigra sũ ⁊
speciosa fiuiȩ iherłem. Nigra ut tabernacła
cedar: speciosa ut pelles salomonis. Nã ad
utrũq respondet. Nigra sũ ⁊ speciosa filiȩ
lomonis. Ipsa quoq nõia cũ sponsȩ decore
conueniunt. Auint hebrei cedar int̾pretari
tenebras. Nigra sũ gͦ ut tab̾nacula cedar. ut
pelles salomonis: quas eo tẽpore in taberna¬
culi ornam̃ta cõposuit. quando tẽplũ sũmo
studio ⁊ labore fabricatũ est. Diues quippe¬
fuit salomon: ⁊ in oĩ sapientia illius nemo
p̾cessit eũ sic̾ unũ hoꝵ Nigra sum. ⁊ specio¬
sa filiȩ iherłem. ut tabernacula cedar: sicitt
pelles salomonis. Ne intueamini me: quia
ego sum denigrata. Satiffecit de nigrore suo:
s ⁊ pulc̾ram scd̾m qd̾ superiꝰ exposuimꝰ. ⁊ di¬

Expanded text:
Judaeos carni et sanguini deditos. Venit a fiJudaeos carni et sanguini deditos. Venit a finibus terrae audire sapientiam Salomonis, non illius qui in Testamento veteri praedicatur: sed hujus qui in Evangelio Salomone major est. Nigra sum, et speciosa, filiae Jerusalem: nigra velut tabernacula Cedar: speciosa, ut pelles Salomonis. Nam ad utrumque respondit: Nigra sum et speciosa, filiae lomonis. Ipsa quoque nomina cum sponsae decore conveniunt. Aiunt Hebraei Cedar interpretari tenebras. Nigra sum ergo, ut tabernacula Cedar, 512 ut pelles Salomonis, quas eo tempore in tabernaculi ornamento composuit, quando templum summo studio et labore fabricatus est. Dives quippe Salomon, et in omni sapientia illius nemo praecessit illum. Sicut unum horum nigra sum, et speciosa, filiae Jerusalem, ut tabernacula Cedar, ut pelles Salomonis. Ne intueamini me, quia ego sum denigrata. Satisfecit de nigrore suo, sel pulchram, secundum quod superius exposuimus, et di
Abbreviated transcription (Latin):
nit: sic ethiopia isrł egrotante sanata est.
Illoꝵ delicto salus gentib facta est: ad emulas¬
Idum eos. Nigra sum ⁊ speciosa filiȩ iherłem.
E tuȩccłastica aĩa ad filiasherłem conu̾te ser¬
monem ⁊ dic. Me plus amat sponsus. et ma¬
gis diligit quã uos quȩ multe estis filiȩ ihe¬
rusalem. Uos foris statis: nsponsam cubicy¬
lum uidetis intrantẽ. Nemo dubitet nigr̃a
uocatã. nigrã &e formosam. quȩ nos sumꝰ
ut agnoscamꝰ d̾m: ut cantiei cantica p̾dicemꝰ:
ut ab ethiopie finib ab extremo t̾rȩ uenia¬
mus. sapientiã ueri audire salomonis. ꝙ
qñ uox saluatoris intonantis auditor. regi¬
na austri ueniet inuidits ⁊ condẽpnãbit
homines generationis huiꝰ qr uenit a finib
tm audire sapientiã salomoni.st ecce plus
quamsalomonhie: audi mystice q̃ dicuntur.
Regina austri uenit a finib t̾rȩ. idẽ eccłia.
⁊ condẽpnat hõies generationis huiꝰ. id est

Expanded text:
venit : sic Aethiopia, Israel aegrotante, sanata est. venit : sic Aethiopia, Israel aegrotante, sanata est. Illorum delicte, salus gentibus facta est, ad aemulandum eos. Nigra sum, et speciosa, filiae Jerusalem. Et tu Ecclesiastica anima ad filias Jerusalem converte sermonem, et dic: Me plus amat sponsus, me magis diligit, quam vos: quae multae filiae Israel. Vos foris statis, et sponsam cubiculum videtis intrantem. Nemo dubitet nigram vocatam, nigram esse formosam. Qui nos sumus, ut cognoscamus Deum, ut Cantica Cantici praedicemus, ut ab Aethiopiae finibus, ut ab extremo terrae veniremus, sapientiam veri audire Salomonis? Et quando Salvatoris vox intonantis auditur: Regina austri veniet in judicium, et condemnabit homines generationis hujus: quia venit a finibus terrae audire sapientiam Salomonis: et ecce plus quam Salomon hic : audiri venit a finibus terrae, Ecclesia: et condemnat homines generationis hujus, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ nigra. ⁊ formosa sit sponsa. Si autẽ et to
non egeris penitentiã: caue ne anima tua
nigrã dicatur ⁊ turpis: ⁊ duplici teditate
turperis. Nigra ꝓpt̾ pecc̾a preterita. turpis
ꝓpt̾ hoc qr in isdem peccatis ꝑseueres. Siu̾
egeris penitentiã. nigra quid̾e erit anima toa
ꝓptͥ antiqua delicta: ꝓpt̾ penitentiã uero.
habebit aliquid ut ita dicã ethiopici decoris.
maria moy murmura uert᷑ qr moyses ethio¬
pissam habuerit uxorẽ: ⁊ nẽ moyses ethio¬
pissam duxit uxorẽ : siquidem lex eiꝰ. ad hac
nr̃am et̾iopissam transmigrauit. Murmuret
aaron. sacerdotiõ uideoꝵ: murmuret et ma¬
ria. synagoga eoꝵ. Moyses de murmuratio¬
ne non curat: amat ethiopissam: de qua et
piȩ afferent hostias. & rursus: ethiopia p̾ue¬
niet manꝰ eius do. Pulchre p̾ueniet. Qmͦ
enĩ in eũgelio mulier illa quȩ sanguinẽ de
fluebat. archisynagogi filiã curatione p̾ue¬

Expanded text:
et nigra, et formosa sit sponsa. Si autem et tu et nigra, et formosa sit sponsa. Si autem et tu non egeris poenitentiam, cave ne anima tua nigra dicatur, et turpis, et duplici foeditate turperis: nigra propter peccata praeterita, turpis propter hoc, quia in eisdem vitiis perseveras. Si vero poenitentiam egeris, nigra erit anima tua propter antiqua delicta: propter poenitentiam vero habebit aliquid, ut ita dicam, Aethiopici decoris. Maria murmurant: quia Moyses Aethiopissam habet uxorem . Et nunc Moyses Aethiopissam ducit uxorem. Siquidem lex ejus ad hanc nostram Aethiopissam transmigravit. Murmuret Aaron, sacerdotium Judaeorum: murmuret et Maria, Synagoga eorum: Moyses de murmuratione non curat: amat Aethiopissam suam, de qua et minum Aethiopiae afferent hostias ; et rursum: Aethiopia praeveniet manus ejus Deo . Pulchre praeveniet. Quomodo enim in Evangelio mulier illa quae sanguine fluebat, archisynagogi filiam curatione prae
Abbreviated transcription (Latin):
dar. ut pelles sasomonis. Ne intueamini
me. quia ego sũ denigrata: qr despexit me
soi.Speciosa quidem est: ⁊ possũ inuenire
quomodo speciosa sit sponsa. Querimꝰ ac̃
quomͦ nigra: ⁊ sine candore sit nigrapus¬
cra. Pentcentiã egit a peccatis. speciem
tur. Quia uero necdũ oĩ peccatoꝵ sorde por¬
gata. nec.dũ sota ẽ in salutẽ: nigra d̾r: s.
in atro colore ñ ꝑmanet.fititascandida. Qn
ad maiora consurgit. ⁊ ab humilib incipit
ad maiora consurgere: Dicitur de ea. Que
est ista quȩ ascendit dealbata: & qͦͣ mani
anima sponsa. ⁊ sermone drsponso ͥ suꝑ
pectꝰ illiꝰ recu̾bens: qr ibi principase cordis
est nr̃i. Uñ a carnalib recedentes sp̃ualia
sectari debemꝰ: ⁊ intellig̾e multo meliꝰ ee
sic amare. quã amare desist̾e: Ascendit
gͥ recumbens suꝑ pectus fratruelis sui
⁊ quȩ n̾c in exordio cantici nigra poniturẽ in
epithalamii de ea in fine cantatur. Quȩ t̾
ista quȩ ascendit dealbata: Intelleximꝰ quomͦ

Expanded text:
dar: ut pelles Salomonis. Ne intueamini me, quia ego sum denigrata: quoniam despexit me sol. Speciosa quidem est, et possum invenire, quomodo speciosa sit sponsa. Quaerimus autem, quomodo nigra, et sine candore sit pulchra. Poenitentiam egit a peccatis, speciem tur. Quia vero necdum omni peccatorum sorde purgata, necdum lota est in salute, nigra dicitur: sed in atro colore non permanet. Fit itaque candida, quando ad majora consurgit, et ab humilibus incipit ad alta conscendere, diciturque de ea: Quae esanima sponsae et sermone dicitur, super pectus illius recumbens: quia principale ibi cordis est nostri. Unde a carnalibus recedentes spiritalia sentire debemus, et intelligere multo melius esse sic amare, quam amare desistere. Ascendit igitur recumbens super pectus fratruelis sui, et quae nunc in exordio Cantici nigra ponitur, in epithalamii fine de ea cantatur: Quae est ista, quae ascendit dealbata? Intelleximus quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
lis meus mͥ. Non simplicit̾ ait. botrus cipri
fr̾uelis meus. s cũ additam̃to.mͥ: ut doceret
non om̃ib eũ ẽe botrũ cipri. lideamꝰ autẽ¬
⁊ in quib regionib botrus iste sit sponsȩ.
In uineis engaddi: qd̾ int̾pretatur oculus tẽp¬
tationis. In uineis gͥ oculi tẽptationis: botrꝰ
cipri fr̃uelis meus michi. Temptationis ocłs
in p̾senti est. Si quidem in tẽptatione mora¬
mur. hoc modo ⁊ tẽptatio est uita hõis suꝑ
terram. Dum in hacluce uersamur: in uine¬
is siuiꝰ engaddi. Si autẽ meruerimꝰ postea t̾is¬
plantari: a nr̃o agricola transferemur. Nec
dubites qr possis de engaddi uineis. ad loca
meliora transferri. A gricola nr̃ ad transferen¬
dam uneã: crebra meditatione iã calluit.
Uineam ex egypto transtulisti. eiecisti gentes

Expanded text:
lis meus mihi. Non simpliciter ait, Botrus Cypri lis meus mihi. Non simpliciter ait, Botrus Cypri fratruelis meus: sed cum additamento, mihi, ut doceret non omnibus eum esse botrum Cypri. Videamus autem in quibus regionibus botrus iste sit sponsae. In vineis Engaddi, quod interpretatur, oculus tentationis. In vineis igitur oculi tentationis, Botrus Cypri fratruelis meus mihi. Tentationis oculus in praesenti est. Siquidem in tentatione moramur in hoc mundo: et tentatio est vita humana super terram . Dum in hac luce versamur, in vineis sumus Engadii. Si autem meruerimus postea 520 transplantari, a nostro agricola transferemur. Nec dubites, quin possis de Engaddi vineis ad loca meliora transferri. Agricola noster ad transferendam vineam crebra meditatione jam calluit. Vineam enim ex Aegypto transtulisti, ejecisti gentes
Abbreviated transcription (Latin):
positionẽ eius quȩ dicit. in medio uberũ me¬
oꝵ cõmorabitur. sit assumptũͥ. si ñ fracte fu¬
erint mãmȩ tuȩ: in medio uberũ tuoꝵ ꝯmorabit᷑
s̃mo diuinꝰ. Unde dixi: si ñ fuerint fractȩ mã¬
mȩ tuȩ : De ihezechiel. In eo quippe loco u̾¬
iherłem uoce dñica corripit᷑. int̾ cetera dici¬
tur ad eam: in egẏpto fracte sunt mãmȩ tuȩ.
Castarum ubera non franguntur : s meretri¬
cum mãmȩ laxis pellibus irrugantur. Pudi¬
tumentia : suscipiunt sermonẽ sponsi ⁊ di¬
cunt. In medio uberũ meoꝵ cõmorabitur.
Botrus cipri fr̾uelis meus mͥ. Iniciũ est sermo¬
nis in g̾mine: ⁊ iniciũ cipri. id est floricionis
in uerbo. Unde ait. Botrus cipri. id ÷ floricio¬
nis: fr̃uelis meus mͥ. Non o̾ib est botrus ci¬
pri: s his qui eiꝰ flore st̃ digni. Aliis uaria¬
uua est: huic soli quȩ nigra est ⁊ formosa.
in floris decore se prebet. Dotrus cipri. fr̃ue¬

Expanded text:
positionem ejus quae dicit: In medio uberum mepositionem ejus quae dicit: In medio uberum meorum commorabitur, sit assumptum, si non fuerint fractae mammae tuae, in medio uberum tuorum commorabitur sermo divinus. Unde dixi, si non fuerint fractae mammae tuae? De Ezechiele. Eo quippe loco, ubi Jerusalem dominica corripitur voce, inter caetera dicitur ad eam: In Aegypto fractae sunt mammae tuae . Castarum ubera non franguntur: sed meretricum ubera laxis pellibus irrugantur. Puditumentia. Suscipiunt sermonem sponsi, et dicunt: In medio uberum meorum commorabitur. Botrus Cypri fratruelis meus mihi. Initium est sermonis in verbo, et initium Cypri, id est, floritionis in germine, unde ait: Botrus Cypri, id est, floritionis, fratruelis meus mihi. Non omnibus est botrus Cypri: sed his qui ejus flore digni sunt. Aliis uva varia est: huic soli quae nigra est et formosa, in floris decore se praebet. Botrus Cypri fratrue
Abbreviated transcription (Latin):
staterȩ reputatȩ sunt : iccirco factꝰ est stilla:
ut ꝑ eum de uestimentis nr̃is odor stulȩ ꝓce¬
deret: uixta illud. Mirra. ⁊ stilla. ⁊ cassia. a
uestimentis tuis. a domib elephantinis: ex qͥ¬
bus letificauert᷑ te filiȩ regũ in honore tuo.
Quȩ in quadragesimo quarto psalmo dicunt᷑
ad sponsum. Fasciculus stillȩ fr̾uelis meus mͥ
Consideremꝰ quid sibi ⁊ fr̾uelis nom̃ uelit. Ec¬
gati. Saluator nr̃ sororis eiꝰ filius ẽ: ides sy
nagogȩ. Duȩ quippe sorores sunt: ecelta et
synagoga. Saluator gͦ ut diximꝰ filius synago¬
gȩ sororis eccłiȩ: sponsus eccłiȩ: frũelis ẽ sp̃os¬
sȩ suȩ. Fa sciculus stillȩ fr̃uelis meus michi:
in medio uberũ meoꝵ cõmorabit᷑. Quis ita be¬
atiis est ut hunc habeat hospitẽ in principa
Decebat in carmine nuptiali: mãmas potius
appellare quã pectꝰ. & ꝑspicuũ est. uir ad ex¬

Expanded text:
staterae reputatae sunt; idcirco factus est stilla, staterae reputatae sunt; idcirco factus est stilla, ut per eum a vestimentis nostris odor procederet, juxta illud: Myrrha, et stilla, et casia a vestimentis tuis, a domibus elephantinis, ex quibus laetificaverunt te filiae regum in honore tuo , quae in quadragesimo quarto psalmo dicuntur ad sponsam. Fasciculus stillae fratruelis meus mihi. Consideremus quid sibi fratruelis nomine velit Ecegati. Salvator noster sororis ejus est filius, id est, nagogae. Duae quippe sorores sunt, Ecclesia et Synagoga; 519 Salvator ergo, ut diximus, filius Synagogae sororis, vir Ecclesiae, sponsus Ecclesiae, fratruelis est sponsae suae: Fasciculus stillae fratruelis meus mihi, in medio uberum meorum commorabitur. Quis ita beatus, ut habeat hospitem in principalDecebat in carmine nuptiali mammas potius appellari quam pectus. Et perspicuum est, cur ad ex
Abbreviated transcription (Latin):
lia descendentem: uidebis quomodo a uirtu¬
te magna ⁊ a maiestate duuina ad nos modi¬
ca quedã stilla ꝓfiuxerit. De hac stilla ꝓpħa
cecinit diceisꝰ erit de stilla populi huiꝰ congre¬
gandus congregabitur iacob. & sicut scd̾m
alium sensum. lapis erat p̾cisus e monte sine
manib. nr̃i in carne saluatoris aduentus.
neq eñi totus mons fuit qui descendit ad t̾¬
ras. nec poterat humana fragilitas totuis
mõtiᷤᷤ magnitudinem capere. s lapis ex mon¬
te. lapis offensionis. petra scandali descendit
in mundũ : sic scd̾m aliũ intellectũ stilla nũ¬
cupatur.Oportebat quippe ut qr õs gentes
stilla siculȩ reputatȩ sunt : is qͥ ꝑ om̃iũ sa¬
lute factus est om̃ia. etiam stillã ad eas fie
& ille factus est stultitia p̾dicationis: ut faty¬
um dei sapientiꝰ fieret hõib. Nos infirmi: in¬
firmum dei fortiꝰ hõib factũ est. Quia gͥ uni¬
uersȩ gentes ut stilla situlȩ. ⁊ ut momentũ

Expanded text:
lia descendentem, videbis, quomodo virtute magna, et majestate divina ad nos modica quaedam stilla defluxerit. De hac stilla et Propheta cecinit, dicens: Et erit, de stilla populi hujus congregandus congregabitur Jacob . Et sicuti secundum alium sensum, lapis erat praecisus e monte sine manibus , nostri in carne Salvatoris adventus: neque enim totus mons fuit, qui descendit ad terras, nec poterat humana fragilitas totius montis magnitudinem capere: sed lapis ex monte, lapis offensionis, et petra scandali descendit in mundum : sic secundum alium intellectum stilla nuncupatur. Oportebat quippe, ut quia omnes gentes in stillam situlae reputatae sunt his qui pro omnium salute factus est omnia, etiam stilla fieret ad et ille factus est stultitia praedicationis, ut fatuum Dei, sapientius fieret hominibus. Nos infirmi : infirmum Dei fortius hominibus factum est. Quia igitur universae gentes, ut stilla situlae, et ut momentum
Abbreviated transcription (Latin):
t̃.⁊ inhiᷤ qͥ ꝑeunt. bona opera tua nardꝰ suis.
Si uero peccaueris : peccata tua tetro odo¬
re redolebunt. Dicit quippe penitens. Pu¬
truerunt ⁊ corruptȩ st̃ cicatrices meȩ : a
facie insipientiȩ meȩ. Non de nardo ꝓpo¬
situm est nunc sc̃o spiui dicere : neq de hoc
qd̵ oculis incuemur euangelista scripsit un¬
gento. s de nardo sp̃uali: de nardo quȩ dedit
odorem suũ. Fasciculus stactes. id est guite.
siue stillȩ: fr̃uelis meus michi. Guttam. cas¬

Expanded text:
t in his qui pereunt : bona opera tua nardus sunt. Si vero peccaveris, peccata tetro odore redolebunt. Dicit quippe poenitens: Computruerunt, et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . Non de nardo propositum est nunc Spiritui sancto dicere, neque de hoc quod oculis intuemur, Evangelista scribit, unguento; sed de nardo spirituali, de nardo quae dedit odorem suum. Fasciculus stactes, id est, guttae, sive 518 stillae fratruelis meus mihi. Guttam
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ⁊ xp̃c eccłam. & hec quid̾e in ꝓemio
eoꝵ quȩ postea disserenda st̃. diximꝰ. Qa uͦ
amici sponsi dũ rex in recubito suo ẽ. re¬
quiescens eni dormiuit ut leo. n ut catu¬
sus leonis. sponse ꝓmiserant donec ille cor¬
surgeret se similitudines auri ⁊ argenti
esse facturos. ñ habentes aurũ ut sponsus:
⁊ quodãmodo aliis u̾bis sponsi passio p̾dica¬
ta est : non irrationabiliter ad hȩc sponsare¬
spondit: ⁊ ipsa dispensationẽ quasdã passi¬
onis intelligens. ad id quod aud ierat. simili¬
tudines auri faciemꝰ tͥ cũ stigmatib argen¬
ti. donec rex in recubitu suo est: ait. Nardꝰ
mea dedit odor̃e suũ. Fasciculus guitȩ fr̾u¬
elis meus mͥ: in medio uberũ meoꝵ demora¬
bitur. Quomͦ gͥ aptabimꝰ ei qd p̾cessit. donec

Expanded text:
stus Ecclesiam. Et haec quidem in prooemio eorum, quae postea disserenda sunt, diximus. Quia amici sponsi, dum rex in recubitu suo est frequiescens enim dormivit ut leo, et catulus leonis , sponsae promiserant, donec ille consurgeret, similitudines auri et argenti se esse facturos, non habentes aurum, ut sponsus: et quodammodo aliis verbis sponsi passio praedicata est, non irrationabiliter ad haec sponsa respondet, et ipsa dispensationem quamdam passionis intelligens, ad id quod audierat: Similitudines auri faciemus tibi cum stigmatibus argenti, donec rex in recubitu suo est, ait: Nardus mea dedit odorem suum. Fasciculus guttae fratruelis meus mihi; in medio uberum meorum demorabitur . Quomodo igitur aptabimus ei quod praecessit: Donec
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝓ usu nr̃o fit sepe. ut res quȩ bonȩ st̾ per
naturã. dum male eis ab utimur. nos ad pec¬
cata deducant. Unꝰ de animȩ motib amor÷.
Q bene utimur ad amandũ: si sapientiam
Tu gͥ ut sp̃ualis audi sp̃ualit̾: audi amato¬
ria uerba cantari. ⁊ disce motũ aĩȩ tuȩ.¬
⁊ naturalis amoris incendiũ ad meliora tͣns¬
dixerat uiri diligite uxores ur̃as: uerũ sci¬
ens esse dilectionẽ uiroꝵ in ꝓprus quoq
uxorib inhonestã: sciens ee̾ ⁊ placentẽ do.
docuit quomodo uiri uxores suas amare de

Expanded text:
sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per naturam, dum male his abutimur, nos ad peccata deducant. Unus de animae motibus amor est, quo bene utimur ad amandum, si sapTu igitur ut spiritualis audi spiritualiter amatoria verba cantari, et disce motum animae tuae et naturalis amoris incendium ad meliora transdixerat: Viri, diligite uxores vestras: verum sciens esse dilectionem virorum propriis quoque uxoribus in honestam, sciens esse placentem Deo, docuit 516 quomodo viri uxo