comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pit & cęlesti gr̃a plenꝰ erat. uas appellat᷑ cũ dicit᷑. Uas elec¬
tionis mͥẽ. Hinc pastores atq doctores ꝓpħa ammonet di¬
cens. Munclamini qͥ fertis uasa dnĩ. Ipsi enĩ quasi m̃sȩ dnii
uasa portant. qͥ uitã fideliũ erudiendo tolerant: ut quan¬
doq hanc dño ad holocaustũ & sacrificium ꝓducant. S ne¬
q hoc neglegent᷑ intuendũ ẽ. qd̃ in eisdẽ uasis holocaus¬
tum & uictima dicit᷑ immolari. Holocaustũ ut suꝑuis di
titudine magna fideliũ aliqͥ. seͥa quȩ mundi st̃ omĩa re¬
linquunt. cuncta que possident tribuunt. nicħ sibimet¬
ipsis reseruant ad ȩt̾̃nã patriam medullitꝰ anhelant. seq
ex toto corde cũ lacrimis mactant. hi iudelicet uasa suꝑ
m̃sã st̃. in qͥb ĩmolat᷑ holocaustũ. Eit st̃ ñnulli qͥ curã ꝓpͥe
domꝰ gert̃. de filiis cogitant. eissq hereditatẽ seruant. qͥ tam̃

Expanded text:
perat, et coelesti gratia plenus erat, vas appellatur, cum dicitur, vas elecperat, et coelesti gratia plenus erat, vas appellatur, cum dicitur, vas electionis mihi est. Hinc pastores atque doctores Propheta admonet dicens: « Mundamini qui fertis vasa Domini ; » ipsi etenim, quasi mensae Domini vasa portant, qui vitam fidelium erudiendo tolerant, ut quandoque hanc Domino ad holocaustum et sacrificium perducant. Sed neque hoc negligenter intuendum est, quod in eisdem vasis, holocaustum et victima dicitur immolari. Holocaustum enim, siultitudine magna fidelium alii qui ea quae mundae sunt omnia relinquunt, cuncta quae possident tribuunt, nil sibimetipsis reservant, ad aeternam patriam medullitus anhelant, seque ex toto corde in lacrymis mactant. Hi videlicet vasa super mensam sunt, in quibus immolatur holocaustum. Et sunt alii qui curam propriae domus gerunt, de filiis cogitant, eisque haereditatem servant, qui tamen,
Abbreviated transcription (Latin):
insuraꝵ nil uno cubito amplius. nicħ habet minꝰ. qr in mag¬
na sibi unitate concordant omiũ fides patrũ: s hi qͥiã in
longanimitatẽ spei sũmis uirtutib ꝓficientes unũ & dimi¬
diũ habent cubitũ. atq in latitudine. caritatis uno ac dimi¬
dio cubito metiunt᷑ in altitudine uͦ fidĩ uno cubito excres¬
cunt. magni st̃ & sũma admiratione uenerandi. Debent g̾
paruuloꝵ animas in sinu suȩ c̃uersationis suscipere: atq
eas in conspectũ dnĩ ueluo qd̃dã holocaustũ ad sacrificiũ
offerre. Inde. apte subdit᷑ Suꝑ quas poñt uasa. in qͥb im¬
molat᷑ holocaustũ & uictima. Quid enĩ ft̃ animȩ fidelium.
nͥ uasa scã quȩ uerba pietatis capiunt: ut ex eoꝵ m̃tib holo¬
caustũ intȩ atq orationis immolet᷑ : hinc ẽ ẽnĩ qd̾ paulus
cũ adhuc rudis eẽt infide uocationis. qr iã dnĩ uerba ꝑce

Expanded text:
mensurarum nil uno cubito amplius habet, nil minus: quia in magmensurarum nil uno cubito amplius habet, nil minus: quia in magna sibi unitate concordat omnium fides Patrum. Sed hi qui jam in longanimitate spei summis virtutibus proficientes, unum et dimidium cubitum habent, atque in latitudine charitatis uno ac dimidio cubito metiuntur: in altitudine vero fidei uno cubito excrescunt, magni sunt et summa admiratione venerandi. Debent ergo parvulorum animas in sinu suae conversationis suscipere atque eas in conspectu Domini velut quoddam holocaustum ac sacrificium offerre. Unde apte sequitur: « Super quas ponunt vasa in quibus immolatur holocaustum et victima. » Quid enim sunt animae fidelium nisi vasa sancta, quae verbum pietatis capiunt, ut ex eorum mentibus holocaustum vitae atque orationis immoletur? Hinc est etenim, quod Paulus cum adhuc rudis e
Abbreviated transcription (Latin):
patͥa ꝑficiat᷑. recte ysaias loqͥt᷑ dicens. Hiuit dñs cuiꝰ ignisẽ
i syon. & caminꝰ eiꝰ in hierłm. Nlus ẽ aut̃ caminũ eẽ quã ig¬
nẽ: qr. ignis eẽ & paruus potest: in camino aut̃ uastior flã¬
ma succendit᷑. Syon uͦ speculatio. iherłm aut̃ uisio pacis di¬
cit᷑ Pacẽ uͦ nr̃am hic interĩ speculam᷑. ut illic postmodũ ple¬
ne uideamꝰ. Ex amore gͦ dnĩ in syon ignis ẽ. in iherłm ca¬
minꝰ: qr hic amoris eiꝰ flammis aliquatenꝰ ardemꝰ. uͥ de illo
aliquid contẽplam᷑: s plaene. ibi ardebimꝰ. uͥ plene uidebimꝰ¬
tudo scõꝵ nͥ inuisibiliũ : ꝑ fidẽ credit᷑ qd ñ uidet᷑: atq idõ
ꝑ hanc iustoꝵ mens ad altitudinẽ ducit᷑ ut cuncta uisibilia
despiciat in t̾ra: & ea quȩ audit inuisibilia sequit᷑ in cęlo.
S unũ cubitũ habet altitudo m̃suraꝵ: qr unitas ẽ fidĩ in¬
m̃ti. & p̃dicatores ꝓfessi st̃ testam̃ti noui. Altitudo itaq

Expanded text:
nis est in Sion, et caminus ejus in Jerusalem. Plus est autem caminum esse quam ignem, quia et ignis parvus esse potest; in camino vero vastior flamma succenditur. Sion vero speculatio; Jerusalem visio pacis dicitur, pacem vero nostram hic interim speculamur, ut illic postmodum plene videamus. Ex amore ergo Domini in Sion ignis est, in Jerusalem caminus; quia hic amoris ejus flammis aliquatenus ardemus, ubi de illo aliquid contemplamur, sed ibi plene ardebimus ubifides invisibilium? Per fidem enim creditur quod non videtur, atque ideo per hanc justorum mens ad altitudinem ducitur, ut cuncta visibilia despiciat in terra, et ea quae audit invisibilia sequatur in coelo. Sed unum cubitum habet altitudo mensat praedicatores professi sunt Testamenti Novi. Altitudo itaque
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sermo cõpages e medullas: qr discernit cogitationes
& intentiones cordis. ꝑ cõpages qͥppe ossib ossa iungunt᷑
et sepe. dũ qͥd recta cogitatione agimꝰ s subito in lati¬
dis amore. declinamꝰ. atq hoc ꝓ laude facimꝰ. qd̃ pͥus fa¬
cere ꝓ ueritate ceperamꝰ: q cogitationes cogitationib
adiungunt᷑. quasi quȩdã in sp̃u cõpages fiunt. S habet¬

Expanded text:
im sermo Dei compages et medullas, quia discernit cogitationes, im sermo Dei compages et medullas, quia discernit cogitationes, et intentiones cordis. Per compages quippe ossa ossibus junguntur, et saepe dum quid recta cogitatione agimus, sed in laudis amore subito declinamus, et hoc pro laude facimus quod prius facere pro veritate coeperamus, quia cogitationes cogitationibus adjunguntur quasi quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
cȩperit. erubescit forsitan minor uideri quã dicit᷑. ꝙ
studet eẽ qd dicat᷑. uex enĩ grandis loquelȩ ẽ. fauor
adulan
dicenti. Ad uocẽ gͦ loquelȩ grandi exarsit ignis in ea:
q in magnitudine fauoris. flãma in corde accendit᷑ de
amore laudis. S omĩa oliuȩ fructecta cõnburunt᷑: qi ante
omĩ potentis dĩ ocłos. uł quȩ bene gesta uł quȩ scient᷑ sunt
dicta depereunt. cũ iã ñ amore dnĩ s intentione. transi¬
toriȩ laudis fiunt. Sic &̃ enĩ se cogitationi bonȩ cogitati¬
o sinistra subiungit: ut uix ipse. qͥ easdẽ cogitationes ge¬
nerat animꝰ agnoscat. Unde p̃dicator egregiꝰ cũ loquens.
subtilit̾ diceret. uiuus ẽ dĩ sermo e efficax & penetrabili¬
or omĩ gladio ancipiti. & ꝑtingens usq ad diuisionẽ ana
mȩ ac sp̃c. ilico subiunx. cõpagũ quoq & medullaꝵ ⁊ dis¬
cretor cogitationũ & intentionũ cordis. Distinguit eniꝰ¬

Expanded text:
coeperit, erubescit forsitan minor videri quam dicitur, et coeperit, erubescit forsitan minor videri quam dicitur, et studet esse quod dicatur. Vox enim grandis loquelae est favor adulantdicenti . Ad vocem ergo loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia in magnitudine favoris flamma in corde accenditur de amore laudis. Sed omnia olivae fruteta comburuntur, quia ante omnipotentis Dei oculos, vel quae bene gesta vel quae scienter sunt dicta depereunt, cum jam non amore Domini, sed intentione transitoriae laudis fiunt. Sic enim saepe cogitationi bonae cogitatio sinistra subjungitur, ut vix ipse qui easdem cogitationes generat animus cognoscat. Unde praedicator egregius, cum loquens subtiliter diceret: Vivus est sermo Dei et efficax, et penetrabilior omni gladio ancipiti, et pertingens usque amae ac spiritus; illico subjungit: Compagum quoque et medullarum, et discretor cogitationum et intentionum cordis. Distinguit en
Abbreviated transcription (Latin):
S ẽ in doctnȩ uerbis graue periculũ: qr sepe ꝑ sermonẽ
docentiũ. fauores audientiũ sequunt᷑ : & cũ doctores ab eo
qd̵ bene in notuerint apparere iã minores indictis nolt̃.
tis dĩ amore inchoauert᷑. hoc postinodũ ꝓ adqͥrendis laudi¬
b laborant: & qͥ in uerbis dĩ quȩ rebant pͥus lucra spiri¬
talia. tẽporales postinodũ fauores sequunt᷑. Unde fit. ut
siue recta quęlibet oꝑa. seu sc̃ȩ p̃dicationis uerba. in omĩ
potentis dĩ iudicio pereant. cũ ꝑ hȩc qͥsq transitoriis fauo¬
incauta mens inuenit. si saltĩ post culpã suas caute cogi¬
nitationes rimet᷑. Oliuã uberẽ pulchrã fructiferã. speciosã
uocauit dñs nom̃ tuũ. ad uocẽ loquelȩ grandis exarsit ig
chrã fructiferã & speciosã dñs uocat. cuiꝰ uł efficatiã in
oꝑationei uł scã studia in uerbis scientiȩ apꝓbat. S ad uo¬
cẽ. loquelȩ grandis exarsit ignis in eã. qr cũ laudari qͥs

Expanded text:
doctrinae verbis grave periculum, quia saepe sermonem docentium favores audientium sequuntur, et cum doctores ab eo quod bene innotuerint, apparere jam minores in dictis nolunt, tis Dei amore inchoaverunt, in hoc postmodum pro acquirendis laudibus laborant. Et qui in verbis Dei quaerebant prius lucra spiritalia, temporales postmodum favores sequuntur. Unde fit ut sive recta quaelibet opera, seu sanctae doctrinpotentis Dei judicio pereant, cum per haec quisque transitoriis favoincauta mens invenit, si saltem post culpam suas caute cogitationes rimetur: Olivam uberem, pulchram, fructiferam, speciosam vocavit Dominus nomen tuum. Ad vocem loquelae grandis chram, fructiferam et speciosam Dominus vocat, cujus vel efficaciam in operatione, vel sancta studia in verbis scientiae approbat. Sed ad vocem loquelae grandis exarsit ignis in ea, quia cum laudari quis
Abbreviated transcription (Latin):
ens fuerit. Hlinc ẽ enĩ qd̾ bonꝰ ille. discipłs qͥ magistrũ in a¬
cens. Pat̃ mi pat̾mi currus iscł & auriga eiꝰ. Qũd ẽ fr̃s rmi
qd̵ helyas currus isrł & auriga dicit᷑: nͥ qr auriga agitat.
currꝰ portat  Ioctor gͦ qͥ mores popłi & ꝑ patientia sustin&e.
o saeri eloquii uerbis docet. &e currꝰ dicit᷑ & auriga: Eunrꝰ.
qr tolerando portat: auriga. q exortando agitat. Currus.
qr mala sustinet: auriga. qr popłm bonis ammonitsorubex¬
ercet: fõrtasse aut̃ contra uana głam sermo doctoru ei. i mni¬
re insinuans qualit̾ debeat declmari. eisdẽ ipsis sermoli¬
b uanã głam querit. qͥb contra eandẽ uana głam dispu¬
tat. Si gͦ hoc appetit adipisci qd̾ ꝓhibet. m̃sa int̾ labiũ
ñ reflectit. Tunc aut̃ m̃sa dnĩ ex qua¬
dris la¬
pidib extructa habebit intꝰ labiu re¬
flexum.
si studuerit audire qd dic̃. Seriptũ quippe ẽ. Heq ꝑ cõ¬

Expanded text:
ens fuerit. Hinc est quod bonus discipulus, magistrum in aens fuerit. Hinc est quod bonus discipulus, magistrum in a, pater mi, currus Israel, et auriga ejus Qd Elias currus Israel et auriga dicitur, nisi quia auriga agitat, currus portat? Doctor ergo qui mores populi et per patientiam sustinet, et sacri eloquii verbis docet, et currus dicitur et auriga. Currus, quia tolerando portat; auriga, quia exhortando agitat. Currus, quia mala sustinet; auriga, quia populum bonis admonitionibus exercet. 16. Fortasse autem contra vanam gloriam sermo doctori est, et mire insinuans qualiter debeat declinari, eisdem ipsis sermonibus vanam gloriam quaerit, quibus contra eamdem vanam gloriam disputat. Si igitur hoc appetit adipisci quod prohibet, mensa intus labium non reflectit. Tunc autem mensa Domini ex quadris lapidibus exstructa habebit intus labium reflexum, si studuerit audire quod dicit. Scriptum quippe est: Ne quid per con
Abbreviated transcription (Latin):
spc̃ qd̾ ẽ uerbũ dĩ. Omĩpotens itaq
ds̃ cũ doctorẽ re¬
spieit nolle oꝑari quȩ dic̃. in die belli adiutorii eiꝰ gladiũ
auertit : qr. in tẽptationũ certamine. ñ ꝑmittit eẽ ei in ad¬
uitoriuĩ doctnȩ uerba quȩ dedit. Habet gͥ gladiũ s hc̃ in
bello ñ aduiuat: qr cũ aduersitas tẽptationis eruperit. uerbũ
obliuscit᷑ qd̵ docebat. Ecre enĩ de patientia forsitan sermo ni doc¬
na contra auditas contumelias patientia seruet᷑. s cũ ipse.l
dãpno uł contumelia fuerit lacessitꝰ. oblitꝰ qd̵ docuerat ułĩ
lesione ꝓrimi uł inreddenla grauiꝰ c̾tumelia excedit. Int̾ hec
itaq cogitet. q m̃sa dĩ ẽ. labia intꝰ reflectat. seruet qd pdicat
scriptũ quippe ẽ. In patientia ur̃a possidebitis animas uras .&
rursũ scriptũ ẽ. Doctͥna uiri ꝑpatientiã noscit᷑ Siitaq in doc¬
trina patientia ẽ tanto qͥsq doctꝰ ostendit᷑ in quantui pati¬

Expanded text:
s, quod est verbum Dei . Omnipotens itaque Deus cum doctorem respicit nolle operari quae dicit, in die belli adjutorii ejus gladium avertit, quia in tentationum certamine non permittit ei esse in adjutorium doctrinae verba quae dedit. Habet igitur gladium, sed hunc in bello non adjuvat, quia cum adversitas tentationis eruperit, verbi obliviscitur quod docebat. Ecce enim de patientia forsitan sermo docata damna, contra auditas contumelias patientia servetur. Sed cum ipse vel damno, vel contumelia fuerit lacessitus, oblitus quod docuerat, vel in laesione proximi, vel in reddenda gravius contumelia excedit. Inter haec itaque cogitet quia mensa Dei est, labium intus reflectat, servet quod praedicat. Scriptum quippe est: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Et rursum scriptum etrina in patientia est, tanto quisque doctus ostenditur, quanto amplius pati
Abbreviated transcription (Latin):
co doctͥnȩ loquendo discimꝰ. Et dũ de cogitatione nr̃e. pigri¬
tiȩ reatꝰ nascit᷑ in m̃te. eandẽ m̃tẽ cõpunctio subito obor¬
tã transuerberat: & sua uoce excitata mens iugilat in ope
quȩ pͥus torpebat in otio sine uoce. fc̃ce aut̃ cũ m̃se labi¬
N palmo tendit᷑ idẽ cũ ꝑ doctorẽ contra uitia disputat᷑
atq ad bona oꝑa cor atiditoꝵ accendit᷑ multi qͥ ei uerba
audiunt quanta itł qualia mala ꝑpetrauerint recognosct̃
atq. ad eũ efitentes uenuint. eũ ꝓ peccatis suis int̾̃e ssorẽ
fieri cũ fietib petunt: ut ipse orando deleat eulpas. quas
pdicando manifestat Unde & subdit᷑. Suꝑ m̃sas aut car¬
nes oblationis. Doctores ȩenĩ scĩ cũ ꝓ cõpunctis peccatori

Expanded text:
cutione doctrinae, loquendo discimus; et dum cogitatione nostrae pigricutione doctrinae, loquendo discimus; et dum cogitatione nostrae pigritiae reatus nascitur in mente, eamdem mentem compunctio subito oborta transverberat, et sua voce excitata evigilat in opere, quae prius torpebat in otio sine voce. Ecce autem cum mensae labium palmo tenditur, id est cum per doctoris os contra vitia disputatur, atque adaudiunt, quanta vel qualia mala perpetraverint recognoscunt, atque ad eum confitentes veniunt, cum pro peccatis suis intercessorem fieri cum fletibus petunt, ut ipse orando deleat culpas, quas praedicando manifestat. Unde et subditur: « Super mensas autem carnes oblationis. » Doctores etenim sancti cum pro compunctis ac pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ad fidẽ uenit atq int̾ ipsos fideles popłos & sacram̃ta dnĩ¬
cȩ incarnationis quȩ medullitꝰ diligunt corda amantiũ
surgunt. Habeant gͦ scã garofilatia hinc orientis portam
& inde aqͥlonis : qr int̾ ipsa redẽptionis suȩ mysteria quȩ
sequunt᷑ & carnales quos & intra scãm ȩccłiam tolerant. mul¬

Expanded text:
 ad fidem venit, atque inter ipsos fideles populos et sacramenta domin ad fidem venit, atque inter ipsos fideles populos et sacramenta dominicae incarnationis quam medullitus diligunt, corda amantium surgunt. Habeant ergo sancta gazophylacia, hinc Orientis portam, et inde Aquilonis, quia inter ipsa redemptionis suae mysteria quae sequuntur, et carnales quos
Abbreviated transcription (Latin):
in gentilitatis multitudine ad scȩ fidĩ sacram̃ta conuersȩ.
Ardent quippe corda scõꝵ amore cȩlestis patriȩ. inhiant gau¬
dus ȩtnis: sꝑant ad societatẽ suoꝵ ciuiũ. in cęlo. S tam̃ exẽpla
lonis latere posita. ocłos ad uiã australẽ tendt̃. Eece enĩ
patres aspicimꝰ qui nobis insius dictis cottidie scĩ desideri
exempla p̃bent. anñ quasi calore meridiam feruoris arde¬
legã in uia immaculata. quando uenies ad me: Hoc qͦq ar¬
dore succensus fuerat. qͥ dicebat. Hunc dimittis dñe seruum
tuũ seđm uerbũ tuũ in pace: qr uidert̃ ocłi mei salutare
tuuĩ. Quia gͦ ex gentil itate uenimꝰ. s scõs uideę patres no¬
bis in diuini amoris imitatione ꝓponimꝰ. quasi quȩdam
cantoꝵ garofilatia ex latere porte quȩ uiã aquilonis res¬
picit. sumꝰ: s ad uiã austri facies tenemꝰ. Et notandũ qd
hȩc eãdem gazofilatia int̾ portã aquilonis & orientis eẽ

Expanded text:
tatis multitudine ad sanctae fidei sacramenta conversae ardent corda sanctorum amore coelestis patriae, inhiant gaudiis aeternis, suspirant ad societatem suorum civium in coelo; sed tamen exempla lonis latere posita oculos ad viam Australem tendunt. Ecce enimpatres aspicimus, qui nobis in suis dictis quo tidie sancti desiderii exempla praebent. 9. An non quasi calore meridiani fervoris ardeligam in via immaculata, quando venies ad me . Hoc quoque ardore succensus fuerat qui dicebat: Nunc dimittis, Domine, servum tuum secundum verbum tuum in pace, quia viderunt oculi mei salutare tuum . Quia ergo ex gentilitate venimus, sed sanctos Judaeae patres nobis in divini amoris imitatione proponimus, quasi quaedam cantorum gazophylacia ex latere portae quae viam Aquilonis respicit sumus, sed ad viam Austri facies tenemus. 10. Et notandum quod haec cadem gazophylacia inter portam Aquilonis et Orientis esse
Abbreviated transcription (Latin):
hoc loco lapides quadros accipimꝰ. nͥ quoslibet scõs quoꝵ
uita in ꝓsꝑitate. atq aduersitat e  fortit᷑ stare: Lapis e¬
nĩ quadrus ȩquȩ stat in quocũq latere fuerit uersus.
Quisquis gͦ in ꝓsꝑitate. ñ extollit᷑. in aduersitate ñ frã¬
git᷑. suasionib ad mala ñ trahit᷑. uituꝑationib a bono o¬
pere ñ reuocat᷑. lapis quadrus ẽ. Et quasi ex omĩ latere
statũ habet: quia casũ in qualibet ꝑmutatione ñ habet.
gentib in fidĩ & uitȩ fortitudine solidati. in magna ẽ¬
martẏres atq doctores surgere. de lapidũ casu idẽ¬

Expanded text:
hoc loco lapides quadros accipimus, nisi quoslibet sanctos, quorum hoc loco lapides quadros accipimus, nisi quoslibet sanctos, quorum vita in prosperitate atque adversitate novit fortiter stare? Lapis etenim quadrus aeque stat, in quocunque latere fuerit versus. Quisquis ergo in prosperitate non extollitur, et in adversitate non frangitur, suasionibus ad malum non trahitur, vituperationibus a bono opere non revocatur, lapis quadrus est. Et quasi ex omni latere statum habet, quia casum in qualibet permutatione 1406 non habet. gentibus in fidei et vitae fortitudine solidati, in magna copostolos, Martyres, atque doctores surgere, de lapidum casu, id
Abbreviated transcription (Latin):
Quatior m̃sȩ hinc & quatuor m̃sȩ inde ꝑ latera porte. Duĩ
enĩ fides & uita. doctna & ꝓphetia inbonoꝵ m̃tib eustodit᷑
porta nr̃a ide intellectꝰ sacri eloquii quatuor ex latere mẽ¬
sas habet. su̾mq in ꝓficientib popłis scã p̃dicatio patientiã
trant᷑. quȩ simul om̃s octo ad immolandũ fiunt. quatuor
sacrificiũ : q hi qui in scã ȩccłia fidẽ. uitã. patientiã. atq
benignitatẽ custodiunt. sũmis iã ꝓculclubio uirtutibus
pollent: & hi qui in synagoga doctrinã ꝓphetiã. cireũ¬
cisionẽ & sacrificium cognouert̃. alia offerenda dõ. atq
sibimetipsis alia retinenda. deuotiomꝰ suȩ uictimã omĩ¬
potenti dõ dedert̃. d qr suꝑius dictũ ẽ iccirco m̃sas qua¬
tuor interioris uestibuli eẽ constructas. ut immolet᷑ suꝑ
eas holocaustũ & ꝓ peccato & ꝓ delicto. unde m̃sȩ ipsȩ cͣ¬
structȩ sint. inferius aꝑit᷑ cũ subdit᷑. Quatuor. aut̃ m̃¬

Expanded text:
quatuor mensae hinc et quatuor mensae inde per latera portae. Dum enim fides et vita, doctrina et prophetia in bonorum mentibus custodit, porta nostra, id est, intellectus sacri eloquii quatuor ex latere mensas habet. Cumque in proficientibus populis sancta praedicatio patientiam trantur. Quae simul omnes octo ad immolandum fiunt, quatuor sacrificium, quia et hi qui in sancta Ecclesia fidem, vitam, patientiam atque benignitatem custodiunt, summis jam procul dubio virtutibus pollent; et hi qui in synagoga doctrinam et prophetiam, circumcisionem et sacrificium cognoverunt, alia offerendo, atque sibimetipsis alia retinendo, devotionis suae victimam omnipotenti Domino dederunt. Sed quia superius dictum est idcirco mensas quatuor interioris vestibuli constructas, ut immoletur super eas holocaustum et pro peccato et pro delicto, unde mensae ipsae constructae sint inferius aperitur, cum subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
ad os manũ ad comedendũ reducere laborẽ putet.S piger nec
ad os siũ manũ suã porrigit: qͥ nec hoc uult oꝑare. qd̵ dicit
łlinc aterũ. de bene docentib ꝙ male oꝑantib dicit᷑. filii effre
intendentes arcũ e mittentes sagittas: conuersi st̃ in die bel¬
li. Intendt̃ arcũ atq sagntas mittunt. qͥ scripturȩ. sacrȩ
sententias ꝓponunt. & uerbis rectis auditoꝵ uitia feruint.
S conuertunt᷑ indie. belli. qr post semetipsos redeunt in
tẽptationẽ uitioꝵ: & pectꝰ opponere. ñ uolt̃. qr intẽptati¬

Expanded text:
ad os manum vel comedendo reducere laborem putet. Sed piger nec ad os manum vel comedendo reducere laborem putet. Sed piger nec ad os manum suam porrigit, qui nec hoc vult operari 1412 quod dicit. Hinc iterum de bene docentibus et male operantibus dicitur: Filii Ephraim intendentes areum, et mittentes sagittas, conversi sunt in die belli . Intendunt arcum, atque sagittas mittunt, qui Scripturae sacrae sententias proponunt, et verbis rectis auditorum vitia feriunt; sed convertuntur in die belli, quia post semetipsos redeunt in tentatione vitio
Abbreviated transcription (Latin):
te aut eũ reflexa intrinsecꝰ m̃saꝵ labia dieunt᷑. addit᷑ a¬
q ꝑ circuitũ: ut ñ in qualibet parte considerent. atq: ali
as in semetipsis ꝑpendere ỹt̾mittant. s ubiq semetip¬
sos inspiciant. & in quantũ p̃ualent studeant singula oꝑa
implere. quȩ docent: ne. si p̃dicantes facere bona dissimulant.
sui uastatores stͫ cultores alieni. O doctor ecce iã m̃sa ẽ. iã ua¬
sa portas. iã in uasis fidelib pondus holocausti uictimȩ susti¬
neus. s intꝰ reflecte. labi ũ. idẽ ad cor reuoca sermonẽ. audi
qd̵ dicis: oꝑare qd̾ p̃dicas. Si enĩ neglegis implere qd̾ doces: a¬
liis messẽ semmas. e ipse a fructꝰ participatione ieuinas. Un¬
de scriptũ ẽ Cuiꝰ messẽ famelicꝰ comedet: qr is qͥ panẽ iustitis
esurit. oꝑat᷑ mandata quȩ audit. e ipse. fructũ ñ habet. qͥ se¬
minatido laborauit. Hinc salomon ait. Abscondit piger manyꝰ
suã sub ascella nec ad os suũ porrigit eã. Nemo ita piger ẽ ut

Expanded text:
autem cum reflexa intrinsecus mensarum labia dicuntur, additur quoque per circuitum, ut non in una qualibet se parte considerent, atque ex alia semetipsos perpendere praetermittant, sed ubique semetipsos inspiciant, et, in quantum praevalent, studeant singula opere implere quae docent, ne si praedicantes facere bona dissimulant, sui vastatores sint cultores alieni. O doctor, ecce jam mensa es, jam vasa portas, jam in vasis fidelibus pondus holocausti et victimae sustines, sed intus reflecte labium, id est ad cor revoca sermonem. Audi quod dicis, operare quod praedicas. Si enim negligis implere quod praedicas, aliis messem seminas, et ipse a frumenti participatione jejunas. Unde scriptum est: Cujus messem famelicus comedet . Messem quippe doctorisesurit operatur mandata quae audit, et ipse fructum non habet, qui seminando laboravit. Hinc Salomon ait: Abscondit piger manum suam sub ascella, nec ad os suum porrigit eam . Nemo ita piger est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ. eubiti uniꝰ e dimidii: qr scõꝵ corda in caritatis ampli¬
tudine dilatata. iuxta ꝓximũ que diligunt & uident ha¬
bent cubitũ. Posst̃ enĩ ꝑfecte. diligere. qͦs ꝑfecte ualent uix¬
ta aliquid scire. Omĩpotentẽ uͦ dm̃ mecdullitꝰ diligt̃. me¬
dullitꝰ sequunt᷑: s tam̃ tantũ diligere ñ posst᷑ quantũ

Expanded text:
iti unius et dimidii, quia sanctorum corda in charitatis amplitudine dilatata juxta proximum quem diligunt et vident habent cubitum. Possunt enim perfecte diligere quos perfecte valent juxta aliquid scire. Omnipotentem vero Deum medullitus diligunt, medullitus sequuntur, sed tamen tantum diligere non possunt quan
Abbreviated transcription (Latin):
uita. patientia. & benignitas. de uita scõꝵ in exẽpla datȩ st̃
sequentib popłis: ut iã uestibulu m̃sas habeat. ade uirtu¬
tes uitȩ popłs teneat. in quib omĩpotenti dõ orationis sa¬
crificiũ in ara sui cordis incendat. Qcqͥd eenĩ boni fideles
suoꝵ utȩ suscepert̃. Unde enĩ m̃sa hoc uestibulũ haberet
nͥ quadros lapides inuenisset: ut unũ de quadris lapidi¬
b breuit ad mediũ deducamꝰ. uultis fidẽ uidere. mͥ ui

Expanded text:
 in exemplum datae sunt sequentibus populis, ut jam vestibulum mensas habeat, id est virtutes vitae populus teneat, in quibus omnipotenti Deo orationis sacrificium in ara sui cordis incendat. Quidquid enim boni fideles suorum vita susceperunt. Unde enim mensas hoc vestibulum haberet, nisi quadros lapides invenisset? Ut enim unum de quadris lapidibus breviter ad medium deducamus, vultis, fratres chari
Abbreviated transcription (Latin):
intellectũ meũ uiolent᷑ inflectere. & dicat de porta in¬
teriori significationẽ sc̃ȩ ȩccłiȩ quã semel dixi mutare non
debiui. infulgente dĩ omĩpotentis gr̃a quȩ cȩpimꝰ ipsa te¬
neamꝰ: ut & porta interior signet ȩccłiam quȩ eos ad interi¬
ora gaudia ꝑdueat. & gatofilatia. cantores. sacerdotes. tẽplũ
altare. sacrificia sint in atrio qd̾ẽ extra portã. & tam̃ extꝰ
eccłiam ñ sint. Sienĩ subtili inuestigatione ꝑqͥrimꝰ. nil obstat
intellegi. ut interiorẽ portã sic̃ dicfũ ẽ scãm ꝑceliam sentia¬
mꝰ. de qua nc̃ dicit᷑. & extra portã interiorẽ gar ofulatia

Expanded text:
ellectum meum violenter inflectere, et dicat quia de porta interiore significationem sanctae Ecclesiae, quam semel dixi mutare non debui, infulgente Dei omnipotentis gratia, quae coepimus ipsa teneamus: ut et porta interior signet Ecclesiam, quae eos ad interiora gaudia perducit, et gazophylacia, cantores, sacerdotes, templum, altare, sacrificia sint in atrio quod est extra portam, et tamen extra Ecclesiam non sint. Si enim subtili investigatione perquirimus, nil obstat intelligi, ut interiorem portam, sicut dictum est, sanctam Ecclesiam sentiamus, de qua nunc dicitur: « et extra portam interiorem g
Abbreviated transcription (Latin):
huc ut easdẽ m̃sas suꝑ intellegentiã typicã ꝑscrutem.
Porta & enĩ nr̃a in interiori uestibulo quatuor m̃sas ha
bet. qr in scã ȩccłia ad eruditionẽ fideliũ popłoꝵ quatu¬
or regentiũ ordines accepit.: quos paulus ex dono omĩpo¬
tentis dĩ enumerat dicens. Ipse dedit quosdã quidẽ apłos.
quosdã aut̃ ppħas. alios uͦ euuangłistas. alios pastores. ꝙ
doctores. Pastores uͦ & doctores unũ regentiũ ordinẽ no¬
minat: qr gregẽ dĩ ueracit᷑ pascit qͥ docet. Nabuit quoq
& porta exterior m̃sas quatuor. qr uidelicet sẏnagoga ip¬
sa exterioris obseruantiã ꝑ pͥncipes sacerdotũ & semores
popłi. ꝑ scribas atq phariseos tenuit. qui scilicet pharisȩi
etiã legis doctores st̃ uocati: siue aut̃ interioris ea inte¬
riori portȩ duȩ m̃sȩ hinc st̃ & duȩ inde. qr in exordiis¬
eos qui in ueteri popło fuerant. s eos qͥ in scã ȩccłia post

Expanded text:
huc ut easdem mensas per intelligentiam typicam perscrutemur. huc ut easdem mensas per intelligentiam typicam perscrutemur. 6. Porta etenim nbet, quia sancta Ecclesia ad eruditionem fidelium populorum quatuor regentium ordines accepit, quos Paulus ex dono omnipotentis Domini enumerat, dicens: « Ipse dedit quosdam quidem apostolos, quosdam autem prophetas, alios vero evangelistas, alios autem pastores et doctores . Pastores vero et doctores unum regentium ordinem nominat, quia gregem Dei ipse veraciter pascit qui docet. Habuit quoque et porta exterior mensas quatuor, quia videlicet Synagoga obsequii exterioris observantiam per principes sacerdotum et seniores populi, per Scribas atque Pharisaeos tenuit. Qui scilicet Pharisaei etiam legis doctores vocati sunt. Sive autem exteriori seu interiori portae duae mensae hinc seos, qui in veteri populo fuerant, sed eos, qui in sancta Ecclesia post
Abbreviated transcription (Latin):
instabiles sumꝰ. & laboramus manib nr̃is. Maledicimꝰ &
benedicimꝰ ꝑsequutionẽ patim᷑. & sustinemꝰ. blas phemam᷑
& obsecramꝰ. Uultis benignitatẽ. cognoscere: Ego aut̃ li¬
bentissime impendã e suꝑimpendar ipse ꝓ animab uris
Ac ne forsitan credamꝰ. qr eoꝵ amori ꝓ quib impendi de¬
siderat debitor fuerit mox ad eosdẽ discipłos subiuinxit
dicens. Licet plus uos diligens. minꝰ diligar. S esto. sũ gͦ
a popło fideli adiitancdas uirtutes scõꝵ p̃dicatoꝵ uita
cognoscit᷑. ꝓfecto in uestibulo de quadris lapidib m̾se
constriiunt᷑ Hlabuit ũ e sẏnagoga spiritales patres m
doctna atq ꝓphȩtia. ex quib exemplũ uitȩ ĩ uirtutib
traheret. S rudis eius popłs magis ꝑ timore seriueis
quã ꝑ amorẽ sequens. uitã patrũ noluit imitari. quam
uidit: atq idõ porta exterior quȩ. ad aqͥlonẽ ꝑtingit. m̃¬
sas ñ habet ad holocaustũ. S qr ͤ moralit̾ diximꝰ. restat ad¬

Expanded text:
manibus nostris; maledicimur, et benedicimus, persecutionem patimur, et sustinemus; blasphemamur, et obsecramus . Vultis benignitatem cognoscere? Ego autem libentissime impendam, et superimpendar ipse pro animabus vestris . Ac ne forsitan credamus quia eorum amori pro quibus impendi desiderat debitor fuerit, mox ad eosdem discipulos subjungit, dicens: Licet plus vos diligens, minus diligar . Cum ergo a populo fideli ad imitandas virtutes sanctorum praedicatorum vita cognoscitur, profecto in vestibulo de quadris lapidibus mensae construuntur. Habuit vero et Synagoga spiritales patres in doctrina atque prophetia, ex quibus exemplum vitae in virtutibus traheret. Sed rudis ejus populus, magis per timorem serviens quam per amorem sequens, vitam patrum noluit imitari quam vidit, atque ideo porta exterior quae ad Aquilonem pergit, mensas non habet ad holocaustum. Sed quia haec moraliter diximus, restat ad
Abbreviated transcription (Latin):
suã omĩpotenti dõ qͥd aliud quã holocaustũ dedit: Neq a rati¬
one uidet᷑ extraneũ qd̵ ꝓpħa eũ latꝰ exteruis diceret. & ostiũ
portȩ nominaret addidit quȩ ꝑgit ad aqͥlone. In exteriorie¬
niꝰ eustocdia. litterȩ. lex data tenebat᷑. Ostiũ uͦ ẽ portȩ est. ipse.
hystorieus intellectꝰ legis: qͥ ad dnii timorẽ ducit. Quȩ porta
ad aqͥlonẽ ꝑgere dicitꝰ. qr lex eadẽ subtimore minaꝵ frigida
uidaiei popłi corda constrinxit. Quasi enĩ ꝑ calore ille popłs
curreret: si p̃cepta dnĩca ex amore seruasset. S q sub timore mor¬
tis ꝓpositȩ. litterã custodiuit: quasi in torpore frigoris reman¬
sit Inde nouis popłis ȩt̾na p̃mia amantib ñ aut̃ tẽporalia tor¬

Expanded text:
austum dedit? Neque hoc a ratione videtur extraneum, quod Propheta cum latus exterius diceret et ostium portae nominaret, addidit, « quae pergit ad aquilonem. » In exteriori enim custodiam litterae lex data tenebatur. Ostium vero portae est ipse historicus intellectus legis, qui ad Domini timorem ducit. Quae porta ad aquilonem pergere dicitur, quia lex eadem sub timore minarum frigida judaici populi corda constrinxit: quasi enim per calorem ille populus curreret, si praecepta dominica ex amore servasset. Sed quia sub timore mortis propositae litteram custodivit, quasi in torpore frigoris remansit. Inde novis populis aeterna praemia amantibus, non autem temporalia tor
Abbreviated transcription (Latin):
terũ ante uestibulũ portȩ duȩ m̃sȩ: quatuor m̃sȩ hinc. &
quatuor m̃sȩ inde. ꝑ latera portȩ octo m̃sȩ erant: suꝑ quas
immolabant. In quib uidelicet uerbis magna caligo dubi¬
etatis oborit᷑. utrũ hȩc de una porta qualibet an de duab
an de singulis portis dicant᷑. S cũ quat̾nȩ m̃sȩ ꝑ latera
describint᷑ ac postmodũ in sũma conclusionis dicit᷑. octo
m̃sȩ erant. suꝑquas immolabant. patet q hoc spẽ ñ de sin¬
gulis portis quas suꝑius descripserat dicat: q si porte. sex su
quactraginta & octo dicerent᷑ Rursũ si hoc de umna dicit᷑. mag¬
no obstaculo nr̃a intellegentia reuerberat᷑: qd̾ post descrip¬
tũ portȩ uestibulũ uͥ duȩ m̃sȩ hinc & duȩ inde eẽ narratȩ
sunt. adhuc ad latus exteruis qd̾ ascendit ad ostiũ porte
que ꝑgit ad aquilonẽ. duȩ eẽ mensȩ memorant᷑. atq sub¬

Expanded text:
duae mensae. Quatuor mensae hinc et quatuor mensae inde per latera portae. Octo mensae erant super quas immolabant. » In quibus videlicet verbis magna caligo dubietatis oboritur, utrum haec de una porta qualibet, an de duabus, an de singulis portis dicantur: sed dum quaternae mensae per latera describuntur, ac postmodum in summa conclusionis dicitur: « Octo mensae erant super quas immolabant, » patet quia hoc spiritus non de singulis portis quas superius descripserat dicat. Quia si portae sex squadraginta et octo dicerentur. Rursum si hoc de una dicitur, magno obstaculo nostra intelligentia reverberatur, quod post descriptum portae vestibulum, ubi duae mensae hinc et duae inde esse narratae sunt, adhuc ad latus exterius, quod ascendit ad ostium portae, quae pergit ad aquilonem, duae esse mensae memorantur: atque sub
Abbreviated transcription (Latin):
qr. iã qͥdẽ uirtutib plene. ꝓficiunt. s tam̃ aliqͥd de. dõ ad¬
huc ex parte ñ cognosct᷑. Ecce iterũ in m̃sura m̃sȩ ad tes¬
timoniũ paulus occurrit. uideamꝰ an eiꝰ uita cubito inte¬
gro m̃suret᷑. Dic̃ enĩ. Quotqͦt ꝑfecti simꝰ hoc sapiamꝰ. Uide¬
amꝰ si in his quȩ de dõ sentit. iã ad ea ꝑcipienda mysteri
a ꝑfecte tetenderit. Ego me ñ arbitror. cõphendisse. Qui
rursus ait. ex parte. cognoscimꝰ: & ex parte. ꝓpħamꝰ. Cũ aut̃
uenerit qd ꝑfectũ ẽ: euacuabit᷑ qd̾ ex parte ẽ. Q iterũ dic̃.¬
ad sei s tam̃ dimidiũ suꝑse. Tendant᷑ gͦ in longanimitatẽ
spei corcda scõꝵ. tendant᷑ in ꝑfectionẽ. quã habent cubito
imo: s qr adhuc plene uidere. ñ posst̃ hoc uͥ spei ocłm mit¬
tant. hoc qd̾ suꝑ unũ cubitũ habent in dimidio cubito

Expanded text:
quia jam quidem in virtutibus plene proficiunt, sed tamen aliquid de Deo adquia jam quidem in virtutibus plene proficiunt, sed tamen aliquid de Deo adhuc ex parte cognoscunt. Ecce iterum in mensura mensae ad testimonium Paulus occurrit. Videamus an ejus vita cubito integro mensuretur. Dicit enim: Quotquot perfecti sumus, hoc sapiamus . Videamus si in his quae de Deo sentit jam se ad percipienda mysteria perfecte tetenderit: Ego me non arbitror comprehendisse . Qui rursus ait: Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus; cum autem venerit quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est ad se, sed tamen dimidium super se. Tendantur ergo in longanimitate spei corda sanctorum, tendantur in perfectione quam habent, cubito uno. Sed quia adhuc plene videre non possunt, 1409 ubi spei oculum mittunt, hoc quod super unum cubitum haben
Abbreviated transcription (Latin):
la sũma tͥnitate. quȩ omĩa creauit. omĩa continet. & dimi¬
diũ nicħ ẽ. nec ex duob dimidiis aliquid unũ. Neq enim
qͥcquã imminutionis ac decisionis habet illa substantia.
quȩ seꝑ in cõmutabilis manens. nec detͥm̃tũ recipit. nec
augm̃tũ. Sepe enĩ diximꝰ longitudinẽ ad longanimitatẽ
spei. latitudinẽ uͦ ad amplitudinẽ caritatis ꝑtinere. Mẽ
sȩ gͦ quȩ ad holocaustũ constructȩ. st̃ longitudine. cubi¬
tiuniꝰ & dimidii metiunt᷑ ꝙ scĩ patres atq doctores qͥ
se. longaniiit᷑ ad secreta spei intimȩ extendunt ꝑ hoc qd̃
in uirtutib uiuunt. quantũ ad humanã qͥdẽ m̃surã ꝑ¬
tinet ualde ꝑfectist̃: quantũ uͦ ad diuina illa mysteria
quȩ plene ab homine capi ñ possunt quanduui in hac
mortali carne subsistunt ꝑfecti eẽ ñ posst: In semetip¬
sis gͦ iã cubitũ habent. in dõ aut̃ ad huc cubitũ ñ habent.

Expanded text:
la summa Trinitate quae omnia creavit, omnia continet, dimila summa Trinitate quae omnia creavit, omnia continet, dimidium nihil est, nec ex duobus dimidiis aliquid unum. Neque enim quidquam imminutionis ac decisionis habet illa substantia, quae semper incommutabilis manens, nec detrimentum recipit, nec augmentum. Saepe autem diximus longitudinem ad longanimitatem spei, latitudinem vero ad charitasae ergo quae ad holocaustum constructae sunt, longitudine cubiti unius et dimidii metiuntur, quia sancti patres atque doctores, qui se longanimiter ad secreta spei intimae extendunt, per hoc quod in virtutibus vivunt, quantum ad humanam quidem mensuram pertinet, valde perfectihac mortali carne subsistunt, perfecti non sunt. In semetipsis ergo jam cubitum habent, in Deo autem adhuc cubitum non habent,
Abbreviated transcription (Latin):
scoꝵ mĩsȩ dĩ st̃ ad holocaustũ ex quadris lapidib instrue¬
tȩ : qr qͥ sẽꝑ uerba dĩ cogitant. semetipsos dño a carnali in¬
ta in cogitatione mactant. Unde scriptũ ẽ. Lex dĩ eiꝰ in cor¬
de ipsiꝰ. & ñ supplantabunt᷑ gressus eiꝰ. Inde. rursũ dicitur
In corde meo abscondi eloquia tua. ut ñ peccẽ tͥ. S mñsȩ hee
unde sint constructȩ cognouimꝰ. etiã cuiꝰ m̃surȩ sint audi
biti uniꝰ & dimidii: & altitudine uniꝰ eubiti. Hunc lo¬
cũ qͥdã ex posuit dicens. Longitudinis & latitudinis ha¬
bent m̃se cubitũ unũ & dimidiũ. idẽ ꝑ quadrũ. quȩ si¬
mul cuncta tres cubitos faciunt. Qͥ tres cubiti. habent
in altitudine cubitũ unũ: ut mysteria trinitatis uniꝰ
cubiti hoc ẽ diuinȩ maiestatis m̃surã conseruent. Qͥ ui¬
delicet sensus expositionis iccirco ñ potest stare qr inil¬

Expanded text:
sanctorum mensae Dei sunt ad holocaustum ex quadris lapidibus construcsanctorum mensae Dei sunt ad holocaustum ex quadris lapidibus constructae, quia qui Dei verba semper cogitant semetipsos Domino a carnali vita in cogitatione mactant. Unde scriptum est: Lex Dei ejus in corde ipsius, et non supplantabuntur gressus ejus . Et unde rursum dicitur: In unde sint constructae agnovimus, etiam cujus mensurae sint audiabiti unius et dimidii, et altitudine cubiti unius. 9. Hunc locum quidam exposuit, dicens: Longitudine et latitudine habent mensae cubitum unum et dimidium, id est per quadrum, quae simul juncta tres cubitos faciunt. Qui tres cubiti habent in altitudinem cubitum unum, ut mysteria Trinitatis unius cubiti, hoc est divinae majestatis, mensuram conservent. Qui videlicet sensus expositionis idcirco non potest stare, quia in il
Abbreviated transcription (Latin):
ue. in cordib apłoꝵ atq ꝓpħaꝵ. seu in m̃te ȩugłistaꝵ. atq
cloctoꝵ ignis sp̃c & arsit & ardet. Qͥ ꝓ eo qd̵ om̃em eoꝵ eo¬
gitationẽ in bono oꝑe assumit. flamma amoris di quasi ho¬
bocaustũ simultotũ qd̃ inuenit incendit. Holocaustũ enim
offert̃ qui siue in bono oꝑe: siue in scã cogitatione medul¬
litꝰ accendunt᷑ Mensȩ uͦ hȩ ex quadris lapidib factȩ st̃:
qr dũ cottidie sacri eloquii in suis cordib uerba medi¬
tant᷑ ad offerendũ dnõ orationis holocaustũ quasi ex qua¬
dris lapidib construunt᷑. Herba e enĩ scripturȩ sacrȩ.
lapides quadrist᷑: qr ubiq stant quȩ ex nullo latere re
p̃ hensibilia inueniunt᷑ Nã in omẽ qd̵ p̃teritũ narrant.
in om̃e qd̵ uenturũ annuntiant. in omẽ qd moralit᷑ pͥ¬
dicant in omẽ qd̾ spiritalit̾ sonant. quasi in diuerso la¬
tere statũ habent: qr rep̃hensionẽ ñ habent. Corda itaꝙ

Expanded text:
istarum atque doctorum, ignis spiritus et arsit et ardet. Qui pro eo quod omnem eorum cogitationem in bono opere absumit, flamma amoris Dei quasi holocaustum totum simul quod invenit incendit. Holocaustum enim offerunt, qui sive in bono opere, seu in sancta cogitatione medullitus accenduntur 8. Mensae vero hae ex quadris lapidibus factae sunt, quia dum quotidie sacri eloquii in suis cordibus verba meditantur, ad offerendum Domino orationis holocaustum, quasi ex quadris lapidibus construuntur. Verba etenim Scripturae sacrae lapides quadri sunt, quia ubique stant, quia ex nullo latere 1408 reprehensibilia inveniuntur. Nam in omne quod praeteritum narrant, in omne quod venturum annuntiant, in omne quod moraliter praedicant, in omne quod spiritaliter sonant, quasi in diverso latere statum habent, quia reprehensionem non habent. Corda itaque
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ s ad latus exterius duȩ m̃sȩ. atq ad latꝰ alterũ ante ue¬
stibulũ duȩ mĩsȩ. int̾ quas etiã porta quȩ respicit uiã aqͥ¬
lonis eẽ memorant᷑ ꝓfecto patet aliud uestibulũ intrin¬
secus. atq aliud extrinsecus fuisse: ꝙr & pͥus porta interior
e postmodũ hoc in loco exterior aquilonis porta describi
atrũ eẽ memorauit quaꝵ extremã aquilonis portã narra¬
uerat. s ut p̃dictũ ẽ atrii interioris. Hunc gͦ cũ dus m̃sȩ
hinc inportȩ uestibulũ & duȩ m̃sȩ inde deseribunt᷑: ad¬
huc de eadẽ interiori porta sermo contexit᷑ quipye cum
ꝓtimis subinfert᷑: qr. ad latꝰ exterius qd̾ ascendit ad ostrum
portȩ quȩ ꝑgit ad aquilonẽ duȩ m̃sȩ. & ad latus alterũ
ante uestibulũ portȩ. duȩ m̃sȩ. Porta gͦ interior. binas ꝑ
latera in uestibulo m̃sas habere descripta ẽ & porta ex¬
terior. similit̾ binas. Quatuor aut̃ hinc. & .iiii. inde m̃¬

Expanded text:
um ante vestibulum duae mensae, inter quas etiam porta quae respicit viam Aquilonis esse memoratur, profecto patet aliud vestibulum intrinsecus, atque aliud extrinsecus fuisse, quia et prius porta interior, et postmodum hoc in loco exterior Aquilonis porta describitatrii esse memoravit, quarum extremam Aquilonis portam narraverat, sed, ut praedictum est, atrii interioris. Nunc ergo cum duae mensae hinc in portae vestibulo et duae mensae inde describuntur, adhuc de eadem interiori porta sermo contexitur, quippe cum protinus subinfertur quia ad latus exterius, quod ascendit ad ostium portae quae pergit ad Aquilonem, duae mensae; et ad latus alterum ante vestibulum portae, duae mensae. Porta ergo interior binas per latera in vestibulo mensas habere descripta est, et porta exterior similiter binas. Quatuor autem hinc et quatuor inde me
Abbreviated transcription (Latin):
lo omib quȩ huꝰ mundi st̃ renuntiamꝰ. Mensȩ iͦ portȩ ex¬
terioris saerificiũ babent s holocaustũ ñ habent: qr p̃cep¬
a legalia decimas offerri iubent s dimitti omĩa ñ uiber
De interioris aut̃ uestibuli quatuor m̃sis dicit᷑ ut immole¬
Ei fuꝵ eas holo caustũ. & ꝓ peccato. & ꝓdelicto. Hoceni int̃ pec¬
catũ & delictũ distat: qd peccatũ ẽ mala facere. delictũ ñ
bona derelinquere: quȩ sũ mopere st̃ tenenda. uelcerte pecca¬
tuĩ in oꝑe ẽ. delictũ in cogitatione. Recte gͦ interioris por¬
te quatuor m̃sis ĩmolat᷑ holocaustũ & ꝓ peccato. & ꝓ delic

Expanded text:
t renuntiamus. Mensae vero portae exterioris sacrificium habent, sed holocaustum non habent, quia praecepta legalia decimas offerri jubent, sed dimitti omnia non jubent. 3. De interioris autem vestibuli quatuor mensis dicitur: Ut immoletur super eas holocaustum, et pro peccato, et pro delicto. Hoc etenim inter peccatum et delictum distat, quod peccatum est mala facere, delictum vero est bona derelinquere, quae summopere sunt tenenda. Vel certe peccatum in opere est, delictum in cogitatione. Recte ergo in interioris portae quatuor mensis immolatur holoca
Abbreviated transcription (Latin):
ait. fiat manꝰ tua ut saluũ me faciat. Manꝰ quippe
dĩ quȩ ꝑ diuinitatẽ ñ ẽ facta s genita. ꝑ humanitatẽ
facta ẽ: ut humani generis uulnera sanaret. Ibi gͦ ꝓꝑ¬
pħa incarnationẽ unigeniti agnouit. uͥ suꝑ se manũ
ꝓphȩ. uerbis ordo loquitionis. Qui enĩ suꝑus de se ip¬
so dixerat aꝑti st̃ cęli & uidi uisiones dñi. postea tãquã
si de alio narret adungit. & facta ẽ suꝑ eũ ibi manꝰ
loquit᷑: modo de hierechiele: si ꝑ totũ diceret de se qͦs¬
tio ñ eẽt. si ꝑ totũ diceret quasi de alio. nichilominꝰ ques¬

Expanded text:
uippe Dei quae per divinitatem non est facta, sed genita, per humanitatem facta est, ut humani generis vulnera sanaret. Ibi ergo propheta incarnationem Unigeniti agnovit, ubi super se manum prophetae verbis ordo locutionis. Qui enim superius de se ipso dixerat: Aperti sunt coeli, et vidi visiones Dei, postea tanquam si de alio narret, adjungit: Et facta est super eum ibi manus loquitur, modo de Ezechiele? Si per totum diceret de se, quaestio non esset. Si per totum diceret quasi de alio, nihilominus quaes
Abbreviated transcription (Latin):
Nã om̃e qđ mutat᷑ desinit eẽ qđ fuit: &. incipit eẽ qd̾ ñ fuit.
dĩ uͦ eẽ ẽ. dissimilit̃ nũquã eẽ. Unde ad moysen dicit᷑. Ego
sũ qͥ sũ hȩc dices filiis isrł. Q ẽ misit me ad uos. lacobꝰ quoq
ait. Apud quẽ ñ ẽ transmutatio. nec uicissitudinis obum¬
bratio. Itaq ꝑ iohannẽ dicit᷑. Similes ei erimꝰ. qm̃ uidebimꝰ
eũ sicuti ẽ: qr ꝑ hoc qd̃ aspicimꝰ eiꝰ eẽntiã naturȩ. a muta¬
bilitate. nr̃a liberati figim᷑ in ęt̾nitatẽ. Immutabim᷑ qͥpp
in ipso quẽ uidebimꝰ: qr morte carebimꝰ uidendo uitam.
Autabilitatẽ nr̃am transcendemꝰ. uidendo immutabilem.
sorruptione nulla tenebim᷑: uidendo in corruptionem.
frit aũt tunc similitudo hominis etiã in corporib nr̃is.
tlinc ȩenĩ ꝑ paulũ dicit᷑. Hrã c̃uersatio in cȩł ẽ: unde etiã
saluatorẽ expectamꝰ dnm̃ nr̃m iħm xp̃m. qͥ reformaicit eor¬
pꝰ humilitatis nr̃ȩ. cfiguratũ corpori claritatis suȩ. Erunt

Expanded text:
omne quod mutatur desinit esse quod fuit, et incipit esse quod non fuit; Dei vero esse, est dissimiliter nunquam esse. Unde ad Moysen dicitur: Ego sum qui sum. Et dices filiis Israel: Qui est, misit me ad vos . Jacobus quoque ait: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Itaque per Joannem dicitur: Similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est, quia per hoc quod aspicimus ejus essentiam naturae, a mutabilitate nostra liberati, figimur in aeternitate. Immutabimur quippe in ipso quem videbimus, quia morte carebimus videndo vitam, Mutabilitatem nostram transcendemus videndo immutabilem. Corruptione nulla tenebimur videndo incorruptum. 21. Erit autem tunc similitudo hominis etiam in corporibus nostris. Hinc etenim per Paulum dicitur: Nostra conversatio in coelis est; unde etiam Salpus humilitatis nostrae, configuratum corpori claritatis suae . Erunt
Abbreviated transcription (Latin):
in expositionis exordio p̃libasse sufficiat. ut loquendi
uirtꝰ silentio refota. ad indaganda mysteria quȩ sequi¬
tͣ robustior exurgat. Certi & enĩ sumꝰ. qr ipsũ de quo loqͥ¬
mͣ habemꝰ adiutorẽ : qͥ uiuit & regnat cũ patre. in uni¬
tate sp̃c scĩ ds̃. ꝑ omĩa scła scłoꝵ a. ECFIA.

Expanded text:
in expositionis exordio praelibasse sufficiat, ut loquendi virtus silentio refota, ad indaganda mysteria quae sequuntur robustior exsurgat. Certi etenim sumus quia ipsum, de quo loquimur habemus adjutorem, qui vivit et regnat cum Patre in unitate S
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Sic̃ portauimꝰ imaginẽ t̾reni: portemꝰ & imaginẽ
eiꝰ qui de cȩlo descendit. Sc̃s &enĩ quisq in tantũ ad si¬
militudinẽ huius hominis ducit᷑: in quantũ uitã sui
redẽptoris imitat᷑. Nã ab eiꝰ mandatis atq oꝑib discor¬
dare: qͥd ẽ aliud quã a similitudine longe. recedere.:
Plangunt aut̃ ui tã deliquentiũ p̃dicatores scĩ. s de ip¬
de bonis actib subditoꝵ & recte operantes diligunt.
sed de redemptore nr̃o scriptũ ẽ. qi cũ adolescens qͥdã
diceret hȩc omĩa custodiui a uiuentute mea. magis di¬
lex̃ eũ. Portant illatas contumelias p̃dicatores scĩ. & nul¬
lã adinuicẽ contumeliã reddunt: s cũ redẽptori nr̃o
diceret᷑ de moniũ habes ñ iniuriã reddidit. sed mansue

Expanded text:
portemus et imaginem ejus qui de coelo descendit . » Sanctus enim quisque in tantum ad similitudinem hujus hominis ducitur, in quantum vitam sui redemptoris imitatur. Nam ab ejus mandatis atque operibus discordare, quid est aliud quam a similitudine longe recedere? Plangunt autem vitam delinquentium praedicatores sancti. Sed de ipde bonis actibus subditorum, et recte operantes diligunt; sed de Redemptore nostro scriptum est quia cum adolescens quidam 1191 diceret: Haec omnia custodivi a juventute mea , magis dilexit eum. Portant illatas contumelias praedicatores sancti, et nullam ad invicem contumeliam reddunt; sed cum Redemptori nostro dicere
Abbreviated transcription (Latin):
cera culpas insequit᷑. e tam̃ peccantes ꝓtegit: iratũ se in¬
dicat. & tam̃ ab hostib defendit. Sic plerũq delinquen
rat: s si hunc in p̃ceps irȩ conspexerit uͥ in mortis peri¬
culũ ruat. manũ tendit & retinet: & quę sic irata uerbe¬
rauerat acͥ ñ diligeret. sic diligendo retinet. ac si iratañ
uerberasset. Hȩc in sola p̃fatione colloquentes. nauign
nr̃i quasi int᷑ portũ exercitiũ fecimꝰ: ut adindaganda ꝓ¬
phetiȩ misteria uelud immensitatẽ pelagi post uela pa¬
damꝰ. Ed tam̃ ñ in nr̃a urtute p̃sumimꝰ. s in eo qui lingua
patris omp̃is ẽ: ẽ qui de illo loqͥ concupiscimꝰ. muti in
illo nullomͦ erimꝰ. Dabit uerba utilia omp̃s uerbũ. qd ꝓ
nob incarnatũ uiuit & regnat cũ patre. in unitate sp̃i

Expanded text:
cera! Culpas insequitur, et tamen peccantes protegit. Iratum se incera! Culpas insequitur, et tamen peccantes protegit. Iratum se indicat, et tamen ab hostibus defendit. Sic plerumque parvulo frat; sed si hunc in praeceps ire conspexerit, ubi in mortis periculum ruat, manum tendit et retinet, et quae sic irata verberaverat ac si non diligeret, sic diligendo retinet, ac si irata non verberasset. 19. Haec in sola praefatione colloquentes, navigii nostri quasi intra portum exercitium fecimus, ut ad indaganda prophetiae mysteria, velut in immensitatem pelagi, post vela pandamus. Quod tamen non in nostra virtute praesumimus, sed in eo qui linguasPatris omnipotentis est, et qui de illo loqui concupiscimus, muti in illo nullo modo erimus. Dabit verba utilia omnipotens Verbum, quod pro nobis incarnatum vivit et regnat cum Patre in unitate Spi