comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in quib cũ ab solutio uł ex planatio
nulla sit. ad quasdã se narrationẽ in¬
congruas conuenientesq conuertunt.
quȩ ñ tam explanationi sint his quȩ
obscura sunt quã laudẽ plausumq
disserentib conferant. Nam ea quȩ
moyses agresti et simplici sermone
conscͥpsit diuinitꝰ sanctita ⁊ figuris
atq eniginatib obtecta confirmant:
atq ingentib repleta inisteriis in¬
flati m̃te ac tumidi. obturbato in
semet ipsis rationis humane indicio.
sacram̃ta putant inquib imꝑitus
et agrestis scͥptor ex plicare se ñ ualet.

Expanded text:
in quibus cum absolutio vel explanatio nulla sit, ad quasdam narrationes incongruas inconvenientesque convertunt, quae non tam explanationes sunt his quae obscura sunt, quam laude plausumque disserentibus conferat. Nam ea quae Moyses agrestici et simplici sermone conscripsit, divinitus sancita et figuris atque aenigmatibus obtecta confirmant, atque ingentibus oppleta mysteriis inflati mente ac tumidi, turbato in semetipsis rationis humanae judicio, sacramenta putant, in quibus se agrestis scriptor explicare non valet.
Abbreviated transcription (Latin):
Nter cetera quoq eruditionũ suaꝵ
studia. ne illud quidẽ omisit orige¬
nes ꝑscrutari et ad discere etiã hebrie
linguȩ uirtutẽ: ut aguosce̾t uł ea qͥ¬
qualia sint uł cet̾oꝵ int̾p̃tum qui
p̃ter septuginta int̾p̃tati fuerant qͣn¬
ta eẽt editionũ diu̾sitas ita ut p̃ter
istas quȩ in usu sunt aquilȩ uł sim¬
inquib nec uomina quidẽ int̃p̃tum

Expanded text:
 Inter quoque eruditionum suarum studia, ne illud quidem omisit Origenes, perscrutari et addiscere Hebraeae linguae virtutem, ut cognosceret vel ea qqualia sint, vel caeterorum interpretum, qui praeter septuaginta interpretati sunt, quanta esset eruditionis diversitas; ita ut praeter istas, quae in usu sunt, Aquilae, vel Symin quibus nec nomina quaedam interpretum
Abbreviated transcription (Latin):
oneus fuerit quȩ ẽ heresis asserens
xp̃m de ioseph et maria natũ hoĩem
purũ fuisse: et legẽ ritu iudaico ẽẽ
machus ipse conscͥpsit: inquib conat᷑
de eugłio scd̾m matħm auctoritatẽ suȩ
hereseos confirmare. Hȩc ipse origenes¬

Expanded text:
oneus fuit, quae est heresis asserens Christum, de Joseph et Maria natum, purum hominem fuisse, et legem ritu Judaeorum m idem conscripsit, in quibus conatur de Evangelio secundum Matheum auctoritatem suae hereseos confirmare. Post hun
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur omuiũ summa expectatio:
quo uł alexandri ꝑseuerantia. uel
eusebii arriiq instantia declinaret:
Cũq cunctoꝵ animi eeñt ut ui tali re
ex pectatione suspensi. arriꝰ ad eccl̃am
stipatus. humane necessitatis causa
adpublicũ locum declinat: ubi cũ
insecessus cuniculum defluxereͬ.
ica tali in loco dignã mortẽ blasphe¬
ꝙ̃ in ȩccła nuntiatũ ẽ eusebio atq his
qui una secum scm̃ et in nocentem
uirum alexandrũ de arrio recipien¬
do fatigabant: suꝑati pudoreet ad oꝑ¬
ti confusione discedunt. Tunc cõpletꝰ
minas et arrium uim S hec adp̾¬
sens quidẽ paululum habuere: Con¬
uenientes uero inter se heretici ueri¬
t ne forte sic̃ res gesta ẽ integre ad
imꝑatorem constantium ꝑueniret᷑.
non solũ aꝑfidia eoꝵ in qua callide.
urecitus tenebat᷑ abscederet. uerũ
& in auctores de ceptionis sue seueriꝰ
aliquid et regia auctoritate decer-¬
iam inꝑfidia deceptos tenebant. uti
de arrii morte imꝑador qͣm fieri pos¬

Expanded text:
gitur omnium summa expectatio, quo vel Alexandri perseverantia, vel Eusebii Ariique instantia declinaret. Cumque cunctorum animi essent, ut in tali re, expectatione suspensi, Arius ad Ecclesiastipatus, 240 humanae necessitatis caussa ad publicum locum declinat. Ubi Al.in secessus cuniculum defluxere: ita tali in loco dignam mortem blasphequam in Ecclesia nuntiatum est Eusebio, atque his qui una secum sanctum et innocentem virum Alexandrum de Ario recipiendo fatigabant, superati pudore, et adoperti confusione discedunt. Tunc completus minas atque Arii vim. Sed haec ad praesens quidem paululum pudoris habuere. Convenientes vero inter se haeretici, veriti ne forte si, sicut res gesta est, integre ad Imperatorem Constantium pervenisset, non solum a perfidia eorum, in qua callide irretitus tenebatur, abscederet: verum et in auctores deceptionis suae severius aliquid ex regia auctoritate decerjam perfidia deceptos tenebant, uti de Arii morte Imperator quam fieri pos
Abbreviated transcription (Latin):
quia apparuit ds̃ abrahȩ: tanquã
cõmunis aliqͥs homo. sedenti adilicẽ
mãbre. At ille exurgens cũ ho-¬
minẽ uidet: adorat ut dm̃. et ue¬
neratur ut dñm: S et ꝓprie uocis
ꝓfessione: p̃sentiam se testat᷑ ñ igno¬
rare diuinã dicens Dñator dñe
sterioris in carne ratio dispensatio¬
nis pleniꝰ ex pleta designat: Et itẽ

Expanded text:
quia apparuit Dominus Abrahae tanquam communis aliquis homo sedenti ad ilicem Mambre. At ille exsurgens cum hominem videret, adorat ut Deum et veneratur ut Deum. Sed et propriae vocis professione praesentiam se testatur non ignorare divinam dicens: Dominator, Domine . sterioris incarnatio dispensationis plenius expleta designat. Item
Abbreviated transcription (Latin):
consecrato uncti sint xp̃i. et siue reges
siue ꝓpħȩ. siue etiã pontifices ꝑ hoc
fuerint instituti. nullus ipsoꝵ uł gen
re discipulos xp̃ianos. nͥ hic solus qui
uerus ẽ xp̃c: et ñ oleo humano. s pat̾¬
no sp̃u ꝑunctus. Hic sectatoꝵ suoꝵ
ppłos. et unuersam ꝑtotũ mundum
sui nominis gentẽ. ex ueri xp̃i uoca¬
bulo appellari fecit: ꝑ henni nomini

Expanded text:
consecrato uncti sint christi, et sive reges, consecrato uncti sint christi, et sive reges, sive prophetae, sive etiam pontifices, per hoc fuerint instituti, nullus tamen ipsorumre discipulos Christianos, nisi hic solus, qui verus est Christus et non oleo humano, sed paterno Spiritu perunctus. Hic sectatorum suorum populos, et universam per totum mundum sui nominis gentem, ex veri Christi vocabulo appellari fecit perenni nomine
Abbreviated transcription (Latin):
unctꝰ sit ds̃ adõ ñ oleo cõmuni sed
oleo leticie. nec sic̃ participes sui. id ẽ
illi qͥ in imagine p̾cesserant: sed p̃par¬
ticipib suis Oleũ uͦ leticiȩ in sacris
uoluminibꝰ. in tellectu mystico sc̃s
sp̃s designat᷑ S et pontificatii eiꝰ. is¬
dem dauid alio in loco tale aliquid
archanis signat eloquiis: tanquam
ex ꝑsona patris de filio ꝓnunciantis:
De uentre inqͥt ante luciferũ genui
te. Iurauit dñs et ñ penitebit eum:
tu es sac̾dos inȩt̾nũ. scđm ordinem
melchisedech. Hic aut̃ melchisedech
in diuinis uoluminib sac̾dos fuisse
dĩ sũmi refert᷑: s qui ñ oleo cõmuni
ꝑunctꝰ sit. neq qͥ ex successione gene-¬
ris susceꝑit sacerdociũ. sĩc apud he-¬
breos fieri mos erat: et idõ scdm ordi¬
nẽ ipsiꝰ sac̾dos futurus dicit᷑ xp̃c. qui
ñ olei liqͦre. sed uirtute cȩlestis sp̃e con¬
secretur Iacirco deniq cũ multi ante
apud hebreos oleo in hoc ipsũ sollẽpnit

Expanded text:
unctus sit Deus a Deo, non oleo communi, sed oleo laetitiae, nec sicut participes sui, id est, illi qui in imagine praecesserunt, sed prae participibus suis. Oleo vero laetitiae in sacris voluminibus intellectu mystico Spiritus sanctus designatur. Sed et de pontificatu ejus idem David alio in loco tale aliquid arcanis signat eloquiis, tanquam ex persona Patris de Filio pronuntiantis: De ventre, inquit, ante Luciferum genui te. Juravit Dominus, et non poenitebit eum, tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Hic autem Melchisedech in divinis voluminibus sacerdos fuisse Dei summi refertur , sed qui non oleo communi perunctus sit, neque qui ex successione generis susceperit sacerdotium, sicut apud Hebraeos fieri mos erat; et ideo secundum ordinem ipsius sacerdos futurus dicitur Christus, qui non olei liquore, sed virtute coelestis Spiritus consecretur. Idcirco denique cum multi ante, apud Hebraeos oleo in hoc ipsum solemniter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcunctantiq ei quis eet: responsis
euidentissimis designauit dicens:
Princeps miliciȩ uirtutũ dñi: ego
sum Cumq his auditis adorasset
famulus ut decebat: solue in quid
ad eũ corrigiã calciam̃ti tui. locus¬
da ẽ p̃ceptoꝵ similitudo: qm̃ ñ erat
hic aliꝰ ab eo. qui dixerat ad moysen
de rubo ignis dicens: Ne appropies
huc: solue calciam̃ta de pedibꝰ tiuis:
Locus enĩ in quo tustas: t̾ra sc̃a est. &¬

Expanded text:
cunctanti quis esset, responsis evidentissimis assignavit dicens: princeps militiae virtutum Domini ego sum. Cumque his auditis adoraret famulus, ut decebat, solve, inquit ad eum, corrigiam calceamenti, etcda praeceptorum similitudo, quoniam non erat hic alius ab eo, qui dixerat ad Moysen de rubo: Ne appropiehuc. solue calciamentum depedibus tuis; locus enim, in quo tu stas, terra sancta est,
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ uite huiꝰ xp̃i appellabantur ad
solam ueri imaginẽ xp̃i conseruan¬
dam. quãuis compositione quadam
mystica consecrati olei. tam̃ huiꝰ que
int̾ nos haberi solet mat̾iȩ ac liquoris
ꝑungebant᷑ Uerus aũt hic qͥ de celo
uenerat. &. cui omnia que p̾cedebant
gesta fuerant. xp̃e ñ humanis opib
q̃sita sumit unguenta. sed nouo ac
scłis. de eo uates ysaias p̃dixerat ex

Expanded text:
e hujus, christi appellabantur, ad solam veri Christi imaginem conservandam, quamvis compositione quadam mystica consecrati olei, tamen hujus quae inter nos haberi solet materiae liquore ac liquoris perungebantur. Verus autem hic, qui de coelis venerat, et cui omnia quae praecedebant gesta fuerunt, Christus non humanis opibus quaesita sumit unguenta, sed novo ac saeculis de eo vates Isaias praedixerat, ex
Abbreviated transcription (Latin):
ita Uidebam: et ecce sedes posite erant.
& uetustꝰ dierũ sedebat: et uestim̃ta eiꝰ
sicut nix alba. et capillus capitis eius.
sicut lana munda.: T̃hronꝰ eiꝰ flamma
ignis: rocȩ eiꝰ ignis adurens.: Nuuius
igneus ꝑcurrebat ante eũ: iudicium
filiꝰ hominis ueniebat: et ꝑuenit usq
et regnũ. et omĩs ppłi tribus & lingue
ipsi seruient. Potestas eiꝰ potestas et̾na
quȩ ñ ꝑtransiet: et regnũ eiꝰ qđ ñ corru

Expanded text:
sitae sunt, et uetustus dierum sedebat. uestitus eius albus ut nix et capillus capitis eius ut lana munda et sedes eius flamma ignis, rotae eius ignis ardens. fluuius ignis lucebat ante eum, milia filius hominis ueniens erat; et usque et regnum, et omnes populi, tribus, linguae ipsi seruient. Potestas eius potestas perpetua. quae non transibit, et
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiã tenuere Arcium uͦ discipli¬
narũq apud eos et tociꝰ philosophis
ne ipsũ quidẽ nom̃ habebat᷑: sed
agrestes quidẽ et uagi ꝑdeserta.
nul lis sedib uagabant᷑. Si qui¬

Expanded text:
am tenuere. Artium vero disciplinarumque apud eos et philosophiae ne ipsum quidem nomen habebatur, sed agrestes et vagi per deserta nullis sedibus vagabantur. S
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ dicens Uidi enĩ dm̃ facie ad faciẽ:
fas ẽ de aliquo angłoꝵ uł celestium
uirtutũ. ista sentire. Nullũ enim
eoꝵ si qͣndo mortalib ex celesti p̾ci¬
diuinꝰ sermo cõmemorat: Hic etiã

Expanded text:
 dicit: Vidi Dominum facie ad faciem, fas est de aliquo angelorum vel coelestium virtutum ista sentire. Nullum enim eorum, si quando mortalibus ex coelesti percidivinus sermo commem
Abbreviated transcription (Latin):
paupib misit me p̃dicare captiuis
remissionẽ et cecis uisũ Nec solus ysa
similit̾ inspiratus. testat᷑ de xp̃o ad
scłm scłi: uirga ȩquitatis uirga regni
tui. Dilexisti iusticiã & odisti iniqͥta¬
tem: ꝓpt̾ea uncxit te ds̃ ds̃ tiuis oleo le¬

Expanded text:
ivis remissionem et caecis visum . Nec solus Isaias similiter inspiratus, testatur de Christosaeculum saeculi, virga aequitatis, virga regni tui: dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem; p
Abbreviated transcription (Latin):
dam tumidus. spem penitꝰ eiᷤ salutis
adimebat. etiã si digne penituissent.
ex quo et pͥnceps hereseos extitit no¬
uatianoꝵ: qui ab eccła suꝑati. suꝑ¬
bo noĩe semetipsos catharos id ẽ mun¬
dos apellarunt: Ob quã rem conci¬
lium sacerdotale celeberrimũ in urbe
roma congregatũ ẽ. ep̃oꝵ quidẽ sexa-¬
ginta nunero. pb̃roꝵ quoq totidẽ
cum diaconib plurimis: p̃terea etiã
ꝑsingłas quasq ꝓuincias de hac re
magna deliberacione habita. decre¬
tis significat᷑ qͥd facto opus eẽt. Sta¬
tuit᷑ g nouatũ qͥdẽ c̃ nis qͥ eũ men¬
tis elacione cuinidũ sequerent᷑.

Expanded text:
Novatus tumidus, spem penitus eis salutis adimebat, etiam si digne poenituissent. Ex quo et princeps haereseos exstitit Novatianorum, qui ab Ecclesia separati superbo nomine semetipsos catharos, id est mundos appellarunt. Ob quam rem concilium sacerdotale celeberrimum in urbe Roma congregatum est, episcoporum quidem sexaginta numero, presbyterorum quoque totidem, cum diaconibus plurimis. Praeterea etiam per singulas quasque provincias, de hac re magna deliberatione habita, decretis significatur quid facto opus esset. Statuitur ergo Novatum quidem, cum his qui eum mentis elatione tumidum sequ
Abbreviated transcription (Latin):
Isti gͥ diuini mrẽs qui cũ xp̃o in
celestib sedent. ⁊ regni eiꝰ participes¬
sunt atq uidicii: qui cũ ipso de lap¬
sis fr̃ib iudicant: isti in quã ipsi
susceꝑunt lapsos: ⁊ penitenciã conu̾¬
sioneq eoꝵ ñ respuerunt: scientes qđ
omnino mortẽ morientis s conuonẽ
eiꝰ ⁊ penitentiã querit. Si gͥ isti receper
eis et in cibo cõmunicauerunt. qͥd
nos facere uultis fr̃s. qͥd nob̾ agendũ
putatis: Non ne sequi nos eoꝵ senten¬
tias et iudiciũ conuenit. atq erga¬

Expanded text:
itur divini martyres, qui cum Christo in coelestibus sedent, et regni ejus participes atque judicii, qui cum ipso de lapsis fratribus judicant: isti, inquit, ipsi susceperunt lapsos ad poenitentiam, conversionemque eorum non respuerunt, scientes quoomnino mortem morientis, sed conversionem ejus et poenitentiam quaerit. Si ergo isti receperueis et in cibo communicaverunt, quid nos facere vultis, fratres? Quid nobis agendum putatis? Nonne sequi nos eorum sententias, et judicium convenit? Pariter
Abbreviated transcription (Latin):
ira suꝑ t̾ram et ira ppło huic: et cadent
in ore gladii. et captiui ducent᷑ in om̃s
gentes et iherłm erit conculcata a gentibꝰ.
usq qͦ cõpleant᷑ tẽpora gentiũ. Et it̾um.
Cũ aut̃ uideritis circũdari ab exercitu iherłm tẽ
scitote qͥa appropinqͣuit desolatio eiꝰ. Com¬
paret nc̃ unꝰ qͥsq dnĩ et saluatoris nr̃i
sermones cũ historiogͣphi relatione de
bello qđ gestũ ẽ. atq excidio ciuitatis:
et uidens inirã diuine p̾sẽtie uirtutem.
agnoscat p̃dicentis chuinitatẽ: Hec quidẽ¬

Expanded text:
a super terram, et ira populo huic, et cadent in ore gladii, et captivi ducentur in omnes gentes, et Hierusalem erit conculcata a gentibus, usquequo compleantur tempora gentium. Et iterum: Cum autem videritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote quia appropinquabit desolatio ejus. Comparet nunc unusquisque Domini et Salvatoris nostri sermones cum historiographi relatione de bello quod gestum est, atque excidio civitatis, et videns miram divinae praesentiae virtutem, agnoscat praedicentis divinitatem. Haec quide
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sagium idem historiogͣphus uespasia¬
num declarare suspicat᷑ S uespasianuᷤ
ñ aliis qͣm illis soł gentibꝰ quȩ romano
imꝑio uidebant᷑ subditȩ duãtꝰ ẽ Unde
ustiꝰ ad xp̃m hec responsa refeunt᷑. ad
quẽ dixerat pat̾: Nete ame et dabo tibi
gentes hereditatẽ diã: et possessionem
tuã t̾minos t̾re Et cuiꝰ ꝑidẽ tempꝰ. ꝑ apłos

Expanded text:
praesagium, idem historiographus Vespasiapraesagium, idem historiographus Vespasianum declarare suspicatur. Sed Vespasianus non aliis, quam illis solis gentibus quae Romano imperio videbantur subditae, dominatus est. Unde justius ad Christum haec responsa referuntur, ad quem dixit Pater: Pete a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Et cujus per idem tempus, per apos
Abbreviated transcription (Latin):
ab orieuente. uox ab occidente. uox a qͣ¬
tuor uentis. uox suꝑ iherosolimã et suꝑ
tẽplũ: uox suꝑ sponsos et sponsas. uox
ꝑom̃s placeas circuiens hȩc clamabat.
usq qͦ quidã pͥmores ex ppło uiri uelut
infausti p̾sagii in dignatione cõmoti.
correptũ hominẽ multis u̾beribꝰ afficius
At ille neqͣquã ꝓ se aliqͥd loquens. s nec
eos quidẽ qui circũsteterant dep̾cans.
easdẽ uoces pari obstinatione ⁊ clamore
repecebat Tc̃ pͥncipes intelligentes ut
que flagris ad ossa usq laniatꝰ. neq
p̃ces neq lacͥmas fu dit. s eandẽ uoem
miserabilit̾ et cũ quodã ululatu emit¬
tens ꝑsingła penȩ u̾b̾a ꝓferebat addens
et aliud idem historiogͣphus maiore
gestũ miracło dicens. oracłm quoda
insacris litt̾is reꝑtũ. qđ ꝑidẽ tẽpꝰ uiriꝰ
designaret ex eoꝵ regione ꝓcessurĩ.
qui tociꝰ orbis potiret᷑ imꝑio: cuiꝰ oraculi

Expanded text:
ab oriente, uox ab occidente, uox a ab oriente, uox ab occidente, uox a IIII uentis, uox super Hierosolyma et super templum, uox super sponsos et super sponsas, uox per omnes plateas circumiens haec clamabat: usquequo quidam primores ex populo viri, velut infausti praesagii indignatione commoti, correptum hominem multis verberibus afficiunt. At ille nequaquam pro se aliquid loquens, sed nec eos quidem, qui circumsteterant deprecans, easdem voces pari obstinatione et clamore repetebat. Tunc principes intelligentes, ut m, apud quem flagris ad ossa usque laniatus, neque preces neque lacrymas fudit; sed eamdem vocem miserabiliter, et cum quodam ejulatu emittens, per singula pene verbera proferebat, addens et aliud idem historiographus, majore gestum miraculo, dicens oraculum quoddam in sacris litteris repertum, quod per idem tempus virum designaret ex eorum regione processurum, qui totius orbis potiretur imperio. Cujus oraculi
Abbreviated transcription (Latin):
lentibꝰ claudet᷑: ferreis quoq uectibus.
et seris munita. ac pessulis in altũ de
missis teneret᷑ obstricta: repente hora
et fidẽ pęne excedens Qđ uere falsum
putaret᷑. nͥ ocłoꝵ fidẽ ꝯfirmasset maloꝵ
ꝯsecuta ꝑ uicies Et enĩ ꝓpe soł occasũ.
uisi sunt currus et quadrige in omni
regione ꝑaerẽ ferri: et armatoꝵ cohor¬
tes misceri nubibꝰ et urbes cireũdare¬
agiinibꝰ inꝓuisis In alio itt̃ dic festi
qͥ pentecosten appellat᷑. noctu sacerdotes
ingͥssi cẽplũ administeria ex more cõ¬
plenda. pͥmo quidẽ motꝰ quosdã stre¬
pitusq sensert̃: tũ deinde uoces subitas
audiunt dicentes Migremꝰ hinc: da¬
dit᷑ etiã his aliud t̾ribiliꝰ. Et eiũ qͥdam
ananie filiꝰ iħc noĩe uir plebeiꝰ et rustu
ante qrtũ belli annũ cũ ciuitas in pa¬
ce et abundantia ꝑdurass:. in die festo
tab̾uacłoꝵ repente clamare cepit. Uor

Expanded text:
lentibus clauderetur, ferreis quoque vectibus, lentibus clauderetur, ferreis quoque vectibus, et seris munita, ac pessulis in altum missis teneretur obstricta, repente hora et fidem pene excedens. Quod vere falsum putaretur, nisi oculorum fidem confirmasset, malorum consecuta pernicies. Etenim prope solis occasum, visi sunt currus eregione per aerem fieri et armatorum cohortes misceri nubibagminibus improvisis. In alio item die festo, qui Pentecostes appellatur, noctu sacerdotes ingressi templum, ad ministeria ex more complenda, primo quidem motus quosdam, strepitusque senserunt, tum deinde voces subitas audiunt dicentes: « Migremus hinc, ribilius: « Etenim quidam Ananiae filius Jesus nomine, vir plebeius et rusticus, et ante quartum belli annum, cum civitas in pace et abundantia perduraret, in die festo tabernaculorum repente clamare coepit: « Vox
Abbreviated transcription (Latin):
ad triũphũ dic̃ ee seruatos: reliqͦs aut̃
qui sup̃ decẽ ⁊ septẽ annos agebant eta¬
tis. uictos ad oꝑa egipti ꝑmetalla desti¬
natos. uł ꝑ cet̾as ꝓuincias e̾e disꝑsos. alii
quidẽ ut ludis gladiatoribꝰ. alii ut abes¬
tias tradent᷑. Si qui uͦ intͣ septimũ et .xͫ.
etatis reꝑti st̃ annũ. ꝑ diu̾sas ꝓuincias
inseruitutẽ distrahi uissi st̃: quoꝵ nu¬
merus usq ad non aginta milia ꝑduc

Expanded text:
ad triumphum dicit esse servatos. Reliquos autem qui supra decem et septem annos agebant aetatis, vinctos ad opera Aegypti per metalla destinatos, vel per caeteras provincias esse dispersos, alii quidem ut ludis gladiatoriis, alii quidem ut ad bestias traderentur. Si qui vero intra decimum et septimum aetatis reperti sunt annum, per diversas provincias in servitutem distrahi jussi sunt. Quorum numerus usque nonaginta millia perduc
Abbreviated transcription (Latin):
Colligens aut̃ sup̃dictꝰ bistoriog̃phus om¬
nẽ numerũ ꝑemptoꝵ uł fame uł ferro.
undecies centena milia designauit:
ceteros uͦ latrones et siccarios ac p̃dones
pꝰ urbis excidiũ mutus declarat int̾is

Expanded text:
Colligens autem supradictus historiographus omnem numerum peremptorum, vel fame, vel ferro, undecies centena millia designavit. Caeteros vero latrones et sicarios, ac praedones, post urbis excidium mutuis decl
Abbreviated transcription (Latin):
exõi gene hoĩu ad aguitionẽ ⁊ pietatẽ
d̃i sũmi animas ꝯg̾gabat. Beniq ⁊ in
urbe roma inultoᷤ ex illis illust̾bꝰ ⁊ p̃dĩ¬
uitibꝰ uiris cũ lib̾is ⁊ ꝯugibꝰ ac ꝓpinqͥs
atq oĩ parit̾ familia soc iauit. ad fidẽ.
sed hoc ñ equis ocłis ille antiquus huma-¬
ne salutis hostis aspexit: continuo deniq
agg̾dit᷑ uariis nr̃os machinis impug

Expanded text:
ex omni genere hominum ad agnitionem ac pietatem Dei summi animas congregabat. Denique et in urbe Roma multos ex illis illustribus et praedivitibus viris, cum liberis et conjugibus ac propinquis, atque omni pariter familia sociavit ad fidem. Sed hoc non aequis oculis ille antiquus salutis humanae hostis aspexit. Continuo denique aggreditur variis nostros machinis impug
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͣm palatii incendio conflagrare.
hoc imꝑator a nr̃is factum falsa sus¬
pitione p̾sumpsit: ex quo in estimabili
furore succensus. iubet om̃s nr̃os acer¬
batim collectos. alios quidẽ gladio trun¬
cari. alios ignib conflagͣre: s in illis¬

Expanded text:
m palatii incendio conflagrari. Hoc imperator a Christianis factum falsa suspicione praesumpsit. Ex quo inaestimabili furore succensus, jubet omnes Christianos acervatim collectos alios quidem gladio obtruncari, alios ignibus conflagrari.
Abbreviated transcription (Latin):
plurimos ꝓpinquos et consanguine¬
os nobiles uiros in eade urbe habe¬
ret. frequent̾ ad p̾sidem ducebat᷑: eiꝰq
monitis ad quiescere tot et cantis ꝑ¬
pinquis exorantib respectũ habere
uxoris. et contemplationis suadebat᷑
susciꝑe liberoꝵ. neq cepta p̾sũptioni
ꝑsistere. Ille uelut si saxo immobili un¬
da allideret᷑. garrientiũ dicta respue¬
re: animos ad celũ tende̾: dm̃ in ocłis
habere: parentes et ꝓpinquos sanc̾tos
martires et apłos dicere. Ad erat tẽ
quidã uir agens turmã militum
romanoꝵ phyloromꝰ nomine: qui
quoꝵ et p̾sidis calliditate fatigari.
nec tam̃ fiecti aut in fringi ullate¬
nus posse exclamat. Quid manit̾
et suꝑfluo constantiã uiri tẽptatis:
Qa cum qui fidem deo seruat. infi¬
delem uultis efficere: Quid eum
cogitis negare dm. ut hominibus
ad quiescat: Non uidetis qđ aures
eiꝰ ur̃a menbra ñ audiunt. quod
ocłi eius urãs lacrimas ñ uident:
Quomodo potest t̾renis lacrimis

Expanded text:
plurimos propinquos et consanguineos nobiles viros in eadem urbe haberet, frequenter ad praesidem ducebatur: ejusque monitis acquiescere, tot et tantis propinquis exorantibus, respectum habere uxoris et contemplationem suadebatur suscipere liberorum, neque in coepta praesumptione persistere. Ast ille velut si saxum immobile unda allideretur, garrientium dicta respuere, animos ad coelum tendere, Deum in oculis habere, parentes et propinquos sanctos martyres et apostolos ducere. Aderat tunc quidam vir agens turmam militum Romanorum, Philoromus nomine, qui quorum, et praesidis calliditate fatigari, nec tamen flecti aut infringi ullatenus posse, exclamat: Quid inaniter et superflue constantiam viri tentatis? Quid eum, qui fidem Deo servat infidelem vultis efficere? Quid eum cogitis negare Deum ut hominibus acquiescat? Non videtis quod aures ejus vestra verba non audiunt, quod oculi ejus vestras lacrymas non vident? Quomodo potest terrenis lacrymis
Abbreviated transcription (Latin):
quiq semꝑ in affectu habiti fuerant:
martiris suppliciis liberiꝰ causaret᷑:¬
lare compellit᷑: ab nuens imꝑator
ad pendi et flagris toto corpore lani¬
ari: uidelicet ut doloris necessitate
faceret qd p̃cipiebat᷑ inuitꝰ. At ille
cũ maneret ĩmobilis: inuisceribus
iam pelle nudatꝰ. iubet᷑ aceto ⁊ sale¬
ꝑfundi. Cumq etiã hoc torm̃tis genꝰ
constant̾ ac fortit̾ tolerasset: craticła
subito s sensim paulatĩq succendi:
quo scilicet pena ꝓtelaret᷑ in longũ.
Cũq ministri scelerũ huic m̃ corpus.
modo inde uersantes ꝑmenbra. sin¬
gulas penas inciꝑent et supplic la
renouarent. sꝑantes ab eo elicere se
posse consensum: ille firmꝰ in fide. &
ouans inspe. consũptis iam et igni
resolutis carnib sius ultimũ sp̃m
in fide letus exalat. Tali petrus hoc
enĩ ei nom̃ ẽ martirio decoratꝰ: uere
petri excicit et fidei heres et nominiᷤ.
in officiis que int᷑ palatiũ exibebant᷑.¬

Expanded text:
rant. nomine suppliciis liberius causaretlare compellitur. Abnuens, imperatur appendi et flagris toto corpore laniari: videlicet ut doloris necessitate faceret, quod praecipiebatur invitus. At ille cum maneret immobilis, visceribus jam pelle nudatperfunditur. Cumque hoc tormenti genus constanter ac fortiter tolerasset, craticula subitum sed sensim paulatimque succendi, quo scilicet poena protelaretur in longum.Cumque ministri scelerum, hinc modo corpus, modo inde versantes, per membra singula poenas inciperent, et supplicia renovarent, sperantes ab eo elicere se posse consensum, ille firmus in fide, et quasi in spe consumptis jam et igne resolutis carnibus suis, ultimum spiritum in fide laetus exhalat. Tali Petrus hoc enim et nomen ejus martyrio decoratus, vere Petri exstitit et fidei haeres et nominis.in officiis quae intra palatium exhibebant
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ nobilib honore et dignitate scłi¬
illustris simul. ut uidit aduersum
cultores dei inforo crudelia edicta
pendere. calore nimio fidei ignitus.
publice ppło inspectante in iecta manu
librũ iniq legis de trahit. ac minuta
cũ relatum eẽt religiosi et illustris
uiri factũ continuo om̃ĩ in eũ crude¬
litatis genere deseuientes: ne hoc qͥdẽ
solum efficere quiuerunt. ut eum
mestũ aliqͥs uideret in penis: s leto
atq hilari uultu. cũ iam uiscera
in suppliciis de fecissent: sp̃s camen
letabat᷑ in uultu. Ex quo tortores sui
gͣuius cruciabant᷑. qđ omĩa supplici¬
oꝵ genera consumebant in eũ: quẽ
ne tristẽ quidẽ ex his redd̾e poterart.i¬

Expanded text:
de nobilibus ortus honore et dignitate illustris, ut vidit adversus cultores Dei in foro crudelia edicta pendere, calore nimis fidei ignitus, publice populo inspectante injecta manu, librum iniquae legis detraxit, ac minutatcum relatum esset religiosi et illustris viri factum, continuo omni in eum crudelitatis genere desaevientes, ne hoc quidem solum efficere quiverunt, ut eum moestum aliquis videret in poenis: sed laeto atque hilari vultu, cum jam viscera in suppliciis defecissent, spiritus tamen laetabatur in vultu. Ex quo tortores sui gravius cruciabantur, quod omnia suppliciorum genera consumebant in eum, quem ne tristem quidem ex his reddere poterant.
Abbreviated transcription (Latin):
in numerabiles alii ñ inferiori
gła tam uiri qͣm femine sead et
pueri ac senex ꝓfide dñi nr̃i iħu¬
futurȩ glȩ beaticudinẽ quesiere.
Quidam ex ipsis post u̾bera. pꝰ ungi¬
las. pꝰ flagella aliosq diu̾si gen̾is
horribiles cruciatus. flãmis tͣditi
sunt: alii in mare p̾cipitati. non
te ceruices suas securib darent:¬
more ꝑuerso. capite de orsũ p̾sso
et pedib in sublime sublatis:: uiil¬

Expanded text:
innumerabiles alii non inferiori gloria tam viri quam feminae, sed et pueri ac senes, pro fide Domini nofuturae gloriae beatitudinem quaesiere. Quidam ex ipsis post verbera, post ungulas, post flagella, aliosque diversi generis horribiles cruciatus, flammis traditi sunt, alii in mare praecipitati, nonnte cervices suas securibus darentmore perverso capite deorsum presso, ac pedibus in sublime sublatis,
Abbreviated transcription (Latin):
et fortit̾ cũ leticia et exultatione. mor¬
te̾ p̾sentem uelut et̾ne uite pͥncipia
rapiebant. Beniq cũ pͥores quiq
iugularent᷑. reliqui ñ desidie aut
torpori animos indulgebant. sed
psallentes et hymnũ deo cantantes.
locũ quisq sui martirii ex pectabat:
ut hec agentes etiã excremos sp̃s in
dei laudib exalarent. Ouere mira
mirabilis et om̃i ueneratione dignꝰ
hanc sane coronã p̃ciosior omniũ
lapis et gemina nobilior adornabat.
hanc turmã p̾ibat ductor illustrior:
hunc gregẽ pastor nobilior decorabat.
Fileas huie nom̃ est: qui erat ep̃s
anumi uircutẽ de celestib tͣhebat:

Expanded text:
et fortiter cum laetitia et exsultatione mortem praesentem velut aeternae vitae principia rapiebant. Denique cum priores quique jugularentur, reliqui non desidiae aut torpori animos indulgebant, sed psallentes et hymnos Deo canentes, locum quisque sui martyrii exspectabat, ut haec agentes, etiam extremos spiritus in Dei laudibus exhalarent. O vere mirabilis et omni veneratione dignus Hanc sane coronam pretiosior omnium lapis, et gemma nobilior adornabat; hanc turmam praeibat ductor illustrior, hunc gregem pastor nobilior decorabat: Phileas huic nomen est, qui erat episcopus animi virtutem de coelestibus trahebat:
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Beniq cũ assistentes ministri
int̾rogarent singłos si forte sacͥficaturi
uellent dimicti. tam uiri quã mulie¬
res ne int̾rogare quidẽ se patiebant᷑.
s ultro uł flaminis irruere. uł ceden¬
tibus gladiis certatĩ obiectare cerui¬
ces Cuinq iam illis ipsis spectatorib
nimietas crudelitatis horresceret᷑ .iii¬
nistri scelerũ partẽ ppłr nauiculis
in iectã in mediũ pelagus abducunt:
ibiq insententia fidei ꝑsistentes p̾ci¬
pitant in ꝓfundũ. In tantũ uero¬
ap̃ eos rabies crudelitatis ex arsit:
ut regios pueros martires effectos.
cũ scđ̃m humanitatis ordinẽ fuissex
sepulcure mandati effodent denuo.
et corꝑa coꝵ ꝑicerent in mare. hoc¬
dicentes. ne force dii efficiant᷑ xp̃ia¬

Expanded text:
. Denique cum assistentes ministri rogarent singulos, si forte sacrificaturi vellent dimitti, tam viri quam mulieres ne interrogari se quidem patiebantur, sed ultro vel flammis irruere, vel caedentibus gladiis certatim objectare cervices. Cumque jam illis ipsis spectatoribus nimietas crudelitatis horresceret, ministri scelerum partem populi naviculis injectam in medium pelagus abducunt, ibique in sententia fidei persistentes praecipitant in profundum. In tantum vero rabies crudelitatis apud eos exarsit, ut regios pueros martyres effectos, cum secundum humanitatis ordinem fuissent sepulturae mandati, effoderent denuo, et corpora eorum projicerent in mare, dicentes: Ne forte efficiant
Abbreviated transcription (Latin):
cribunalib seuissimo p̃sidi. offere¬
bant᷑ in numeri fideliũ ppłi. quos
ille singłos ꝑordinẽ confessos se xp̃i¬
manꝰ & crudus nec multitudinis
contẽplatione. nec uirtutis eoꝵ
magrranimitate ꝑmotꝰ: duci
nichilominꝰ õs cedi capite uibet.¬

Expanded text:
ribunalibus saevissimo praeside, offeruntur innumeri fidelium populi. Quos ille singulos per ordinem confessos se Christimanus et crudus, nec multitudinis contemplatione, nec virtutis eorum magnanimitate permotus, duci nihilominus omnes et caedi capite
Abbreviated transcription (Latin):
Rapiebant᷑ et paruuli infantes: eoꝵq ex¬
ta uisccerib euulsa ꝑscrutabant᷑. Iugula¬
bant᷑ & leones et nefandis quibꝰdã cõmen¬
ti ac p̃dicationib demonica arte cõposi¬
tis þella ꝑhec dicebantur arceri: et
credebatur uis fasq regni ꝑuefas pos¬
se seruari: His uero malis omnib
etiam illud additur. qđ om̃s qui
ꝑceteras urbes uł agros fuerant
tyrannica crudelitate de territi.
dum nichil sibi ad uitam tutum
putant et relictis agris per loca
abdita et latebras eunt: omni stu¬
dio arandi serendiq cessante. tanta
fames urbem atq omnia loca in¬
uaserat. ut nichil reliqui ad uite
subsidium fieret:¬

Expanded text:
rapiebantur et parvuli infantes, eorumque exrapiebantur et parvuli infantes, eorumque exta visceribus revulsa perscrutabantur. Jugulabantur et leones, et nefandis quibusdam commentis, ac precaminibus daemonica arte compositis, bella per haec dicebantur arcere, et credebantur jus fasque regni per nefas posse servare. His vero malis omnibus etiam illud additur, quod illi qui per caeteras urbes vel agros fuerant tyrannica crudelitate deterriti, dum sibi nihil ad vitam tutum putant, relictis agris, per loca abdita latebris eunt, omnique studio arandi serendique cessante, tanta fames urbem atque omnia loca invaserat, ut nihil reliqui ad vitae subsidium fieret
Abbreviated transcription (Latin):
et maxime nobiliũ matronas pub¬
lice abstrahi atq ad suã libidinem
deduci imꝑabat. et post concamina¬
tionem uiris suis reddi iubebat:
nontã expleta adulteri libidine
quã inmutata Tantus uͦ metus
patres plebemq obp̃sserat. uti ne
hoc ipsũ quidẽ qđ in metu erant
palam ostendere auderent. s fere¬
bant in suetam seruitutẽ gem̾tes.
et aliquid ꝓlib̾tate cogitare metu
in hiebantur: cũ ille ñ iam ira sed
ubidine cedis agitaret᷑. Deniq q̃dã
die imꝑat militib suis exire per
plateas totius urbis: et om̃s qui
occurrissent cuiꝰcumq etatis et
cuiꝰlibet sexus gladiis cedent̾. in¬
numereq mulcitudines ppłi roma¬
ni ñ hostium sed eiuium delis de¬
iecte sunt: senatores uero et hii
maxime qui uł honorib uł opi¬
bus clariores incuria uidebant᷑.
cũ fictiᷤᷤ eriminib tamqͣm rei pu¬
sũmis studiis excolit: atq ministe¬
ria explenda ꝑquirebant᷑ mulie-¬
res nobiles grauide. et adhibite¬

Expanded text:
et maxime nobilium, matronas publice abstrahi atque ad suam libidinem deduci imperabat, et post contaminationem viris suis reddi jubebat, non tam expleta adulterii libidine quam immutata. Tantus vero metus Patres plebemque oppresserat, uti nec hoc ipsum quidem, quod in metu erant, palam ostendere auderent. Sed ferebant insuetam servitutem gementes, et aliquid pro libertate cogitare metu inhibebantur, cum ille non jam ira, sed libidine caedis, agitaretur. Denique quadam die imperabat militibus suis exire per plateas totius urbis, et omnes qui occurrissent, cujuscunque aetatis, et cujuslibet sexus, gladiis caederent. Innumeraeque multitudines populi Romani, non hostium, sed civium telis dejectae sunt. Senatores vero, et hi maxime qui vel honoribus, vel opibus, clariores in curia videbantur, confictis criminibus, tanquam rei pusummis studiis excolebat, ad quae ministeria explenda perquirebantur mulieres nobiles gravidae, et adhibit
Abbreviated transcription (Latin):
untur in medio harene loco. Ad¬
fecte. pruunt in claustris replent
in medio sitam circũeunt sepius
et illustrant: & diuine uirtutis
ad ẽẽ eis custodiã sentientes. ꝓcul
ab eoꝵ corporib abscedunt: S ilico
furor qui repͥmebat᷑ in belius: tran¬

Expanded text:
 in medio arenae loco, fectae, proruunt claustris, replent iam martyrum in medio sitam, circumeunt saepius et oblustrant; ac divinae virtutis adesse eis custodiam sentientes, procul ab eorum corporibus abscedunt. Sed illico furor, qui reprimebatur in belluis, tran
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo ꝑ omẽ corpus dm̃i martires
carpebant᷑: post hec tradebant᷑ ad
bestias. Adhibebant᷑ leones. ursi.
pardi. atq omẽ ferarũ genus apri
quoq s et tauri: quib ferro et ig.¬
ni feritas addebat᷑. Preparabant᷑

Expanded text:
per omne corpus martyres Dei carpebantur, post haec tradebantur ad bestias, adhibebantur leones, ursi, pardi, atque omne ferarum genus; apri quoque, sed et tauri, quibus ferro et igni feritas addebatur. Statuuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ante aras sanguis fusus martires
ficit. non ee poscendam. in quibus
dolorem interitus suꝑauerit gła
meritoꝵ: de cetero uero maloꝵ cau¬
sam radicesq discordiȩ quȩ simu¬
lachroꝵ defensione ueniebant. pe¬
nitus debere succidi: quib exter¬
minatis. etiam belloꝵ causa parit̾
conquiescet Cumq hec scripta ue¬
nissent. et uelut post inducias par¬
ui temporis ad audiendum uterq
ppłs conuenisset ad templũ: stati
ut pͥma epłe pagnina reserata est.
in cuiꝰ ex ordio uana gentiliũ suꝑ¬
sticio culpabat᷑. clamor a nr̃is in men¬
sus atcollitur: stupor ac pauor gen¬
tilium ppłos inuadit. Latebras unꝰ¬
quisq querere angustos fuge cal¬
leᷤᷤ rimari. aut nr̃is se latenter in¬
mergere: ut ab omnil qui aderart
datiam tribuentis: furorem demo¬
nis. qui in illis pͥus debacchatus
suerat esfugatum:¬

Expanded text:
ante aras sanguis effusus Martyres ante aras sanguis effusus Martyres effecit, non esse poscendam, in quibus dolorem interitus superaverit gloria meritorum. De caetero vero malorum caussam radicesque discordiae, quae pro simulachrorum defensione veniebant, penitus debere succidi: quibus exterminatis, etiam bellorum caussa pariter conquiesceret. Cumque haec scripta venissent, et velut post inducias parvi temporis ad audiendum uterque populus convenisset ad templum, statim ut prima Epistolae pagina reserata est, in cujus exordio vana Gentilium superstitio culpabatur, clamor a nostris immensus attollitur, stupor ac pavor Gentilium populos invadit. Latebras unusquisque quaerere, angustos fugae calles rimari, aut nostris se latenter immergere: ut ab omnibus qui aderant daciam tribuente, furorem daemonis qui in illis prius debacchatus fuerat, effugatum
Abbreviated transcription (Latin):
tes in sanguinẽ ciuiũ. ducẽ sceleris
et audatiȩ suȩ delegunt olimpũ
quendã nomine. et habitu solo phi¬
lophum. quo ante signata arcem
defenderent. et tyrannidem tenerent.
At hii quib romanoꝵ legũ custodia
uirisq dicendi cura ꝑmissa ẽ. cog¬
nitis quȩ gesta fuerant. turbati atꝙ
ꝑterriti ad templũ conuolant᷑. cau¬
sas audatiȩ ꝑcunctant᷑: et quid sibi
uellet ille concursus. in quo cũ can¬
to scelere ante aras sanguis ciuium
funderet᷑ inquirunt. S illi obfir¬
mato aditu confusis et dissonis
uocibus rationem facti nullam s
clamorem reddebant: missis cam̃
ad eos nunciis de romani imꝑii
potestate. de uindicta legum. et de
his que talia solerent subsequi com¬
monebant Cumq municio nichil
aduersum uesaniam molientes
agi nisi in maiore sineret: res gesta
adimꝑatorẽ refertur Ille qui in¬
gente mentis clementia errantes
mallet enĩ dare qͣm ꝑdere: rescri¬

Expanded text:
tes in sanguinem civium, ducem sceleris tes in sanguinem civium, ducem sceleris et audaciae suae deligunt Olympium quendam, nomine et habitu philosophum, quo antesignano arcem defenderent, et tyrannidem tenerent. At hi quibus Romanarum legum custodia, jurisque dicendi cura permissa est, cognitis quae gesta fuerant, turbati atque perterriti ad templum convolant, caussas audaciae perconctantur, et quid sibi vellet ille concursus, in quo cum tanto scelere ante aras sanguis civium funderetur, inquirunt. Sed illi obfirmato aditu confusis et dissonis vocibus 293 rationem facti nullam, sed clamorem reddebant. Missis tamen ad eos nuntiis, de Romani Imperii potestate, de vindicta legum, et de his quae talia solerent subsequi, commonebant. Cumque loci munitio nihil adversum vesana molientes agi, nisi vi majore, sineret, res gesta ad Imperatorem refertur. Ille qui ingenita mentis clementia errantes mallet emendare quam perdere, rescri
Abbreviated transcription (Latin):
tato insanire om̃s ac palã furere
ceperunt. nec uocib iam et seditio¬
nib ut solebant. s manu ferroq
aecertare nitunt᷑. erebros conflictꝰ
agere inplateis. belloꝙ aꝑto uter ꝙ¬
populus inter se coire. ac nr̃i nume¬
ro et potentia multo plures. s mo¬
destia religionis minus feroces erait:
ex quo frequenter nr̃oꝵ plurimis
uulneratis. aliquantis etiã int̾fectis.
ad templum quasi ad arcem qͣndã
refugiebant. Qui non nullos ex xp̃i¬
sis sacris unmolare cogebant. reni¬
tentes nouis et ex quisitis suppliciis
excruciatos necabant: alios patibuł
affigentes. alios confractis cruribus
in speluncas p̾cipitantes: quas obsacͥ¬
ficioꝵ sanguinẽ cet̾asq impurita¬
tes delubri recipiendas. uetustas
curiosa construxerat: Uerum hec
ꝑdies singłos. pͥmo cum metu. de¬
in cũ fiducia et desꝑatione gerere.
atq intͣ cemplũ clausi. rapto et
preda uiuere. ad postremũ grassan¬

Expanded text:
tato, insanire omnes ac palam furere tato, insanire omnes ac palam furere coeperunt. Nec vocibus jam et seditionibus, ut solebant, sed manu ferroque decertare nituntur. Crebros conflictus agere in plateis, belloque aperto uterpopulus inter se coire. At nostri numero et potentia multo plures, sed modestia religionis minus feroces erant. Ex quo frequenter nostrorum plurimis vulneratis, aliquantis etiam interfectis, ad templum quasi ad arcem quandam refugiebant. Quo nonnullos ex Chrisis aris immolare cogebant: renitentes novis et exquisitis suppliciis excruciatos necabant, alios patibulis affigentes, alios confractis cruribus in speluncas praecipitantes, quas ob sacrificiorum sanguinem, caeterasque impuritates delubri recipiendas, vetustas curiosa construxerat. Verum haec per dies singulos primo cum metu, deinde cum fiducia et desperatione gerere, atque intra templum clausi rapto et praeda vivere. Ad postremum grassan
Abbreviated transcription (Latin):
contentio genuit sacerdotum: Apd̃
constantinopolim uero nectarius
ex p̾̃tore urbano cathecuminus et
nuꝑ baptisma consequtus: sacerdoti
motus et cont᷑ tempoꝵ fidem ad¬
uersum eccłam concitant᷑: ex occasio¬
ne huiꝰmodi oborti Basilica quȩdam
publici oꝑis uetusta. et admodũ ne¬
glecta fuit: quã constantiꝰ imꝑator
donasse ep̃is ꝑfidiam suam p̾dican¬
tib ferebatur: que longa ucuria
nichil ualidum pret̾ parietes habe¬
habebat. Uisum ẽ ep̃o qui ꝑidem
tempꝰ gub̾nabat ęccłam. hanc ab
imꝑatore deposcere: ut crescentib
fidelium ppłis. orationũ quoq cres¬
cerent domus. Quamq cũ acceptã
uellet ex colere: reꝑta in loco st̃ autͣ
quedã latentiaͭ t̾re defossa. latroci¬
niis et scelerib magisq̃m cerimoniis
apta. Igit᷑ gentiles qui recegi crimi¬
num suoꝵ latebras. et flagitiorum
tot scłis mala. et tenebris obtecta
reserari: uelut draconũ calice po¬

Expanded text:
contentio genuit sacerdotum. Apud contentio genuit sacerdotum. Apud Constantinopolim vero Nectarius ex Praetore Urbano catechumenus et nuper baptisma consecutus, sacerdotiumotus et contra temporum fidem adversum Ecclesiam concitantur: ex occasione hujuscemodi oborti. Basilica quaedam publici operis, vetusta et admodum neglecta fuit, quam Constantius Imperator donasse Episcopis perfidiam suam praedicantibus ferebatur. Quae longa incuria nihil validum praeter parietes habebat. Visum est Episcopo qui per idem tempus gubernabat Ecclesiam, hanc ab Imperatore deposcere, 292 ut crescentibus fidelium populis, orationum quoque crescerent domus. Quamque cum acceptam vellet excolere, reperta sunt in loco antra quaedam latentia et terrae defossa, latrociniis et sceleribus magis quam caeremoniis apta. Igitur Gentiles, qui retegi criminum suorum latebras et flagitiorum tot seculis mala et tenebris obtecta reserari, velut draconum calice po
Abbreviated transcription (Latin):
et apud constantinopolim decreto
concilii. Ex illo apollinariste ab ec¬
cła declinantes: ⁊ ep̃os sibi suȩ par¬
Gitur in urbs roma post damasum
siricius eccłȩ suscepit sacerdotium.
apud alexandriam uero de functo
petro timotheus. et post hunc theo
substituit᷑ flauianus: S quod pau¬
linus adhuc suꝑ erat qui in catho¬
licoꝵ semꝑ societate ꝑmanserat. mul¬
ta ibi nurgia coniuncta. et multe
controuersie sepe commote. nec tam̃
sumina ui nitentibus aliis & aliis ob
re marisq fatigatis potuit aliq̃ndo
pacis ullus optineri modus: cũ utiq
fidei iam nulla uideret᷑ sub ẽ̾e dis¬
cordia. Hoc idem apud tyrũ fuit:
ubi cum diodorus unus saue ex an¬
tiquis catholicis uir: m̃ cẽptationũ
documencis ꝓbatus. cum achanasii
testimonio a confessorib eẽt ep̃c factꝰ.
modestia eiꝰ contempta. alius ameletii
partib ordinatur S et in multis aliis
urbib orientis: huimodi confusiones

Expanded text:
et apud Constantinopolim decreto et apud Constantinopolim decreto concilii. Ex illo Apollinaristae ab Ecclesia declinantes, et Episcopos sibi suae pargitur in urbe Roma post Damasum Siricius Ecclesiae suscepit sacerdotium. Apud Alexandriam vero defuncto Petro, Timotheus, et post hunc Theopsubstituitur Flavianus. Sed quod Paulinus adhuc supererat, qui in catholicorum semper societate permanserat, multa ibi jurgia et multae controversiae saepe commotae, nec tamen summa vi nitentibus aliis, aliis obnrae marisque fatigatis, potuit aliquando pacis ullus obtineri modus, cum utique fidei jam nulla videretur subesse discordia. Hoc idem apud Tyrum fuit: Ubi cum Diodorus, unus sane ex antiquis catholicis vir, et tentationum documentis probatus, Athanasii testimonio esset a confessoribus Episcopus factus, modestia ejus contemta, alius a Meletii partibus ordinatur. Sed et in multis aliis urbibus Orientis, hujusmodi confusiones
Abbreviated transcription (Latin):
contentionis uicio nimius agitur.
et aduersum omne qđ quisq dix¬
erat ire obuiꝰ delectatur. iactatio¬
ne ingenii male fortis heresim ex
contentione generauit: asserens so¬
lum corpus non etiam animam
a dño in dispensatione susceptum.
In quo cum euidentib eugłii testi¬
moniis urgeret᷑. quib ipse dñs et
saluator habere se animã ꝓfitet᷑.
et ponere eam quando uult. et
iterum assumere eam. quamq
turbatam et tristem dicit ẽẽ usq
admortem: uercit se post. Et ne ex
qua rationabilis ẽ sea ex ea solum
qua uiuificat corpus: ad supplemen¬
tum uero rationabilis patris. ipsum
uerbum dei fuisse ꝑhibebat: Quȩ
assertio pͥmo in urbe roma a dama
congregato. tali sententia depulsa ẽ.
ut decernerent siquis filiũ dei qui
sicut uere ds. ita et uere homo fuit.
uł humanitatis aliquid uel deita¬
tis minus diceret habuisse. alienus
ab eccł̃a iudicaret᷑ Quȩ sententia et
apud alexandriam confirmata ẽ:

Expanded text:
contentionis vitio nimius agitur, contentionis vitio nimius agitur, et adversum omne quod quisque dixerat, ire obvius delectatur, jactatione ingenii malefortis haeresim ex contentione generavit, asserens solum corpus, non etiam animam a Domino in Dispensatione susceptum. In quo cum evidentibus Evangelii testimoniis urgeretur quibus ipse Dominus et Salvator habere se animam profitetur, et ponere eam quando vult, et iterum assumere eam: quamque turbatam et tristem dicit esse usque ad mortem vertit se post, et ne ex quae rationabilis est, sed ex ea solum qua vivificat corpus. Ad supplementum vero rationabilis partis, ipsum Verbum Dei fuisse perhibebat. Quae assertio primo in urbe Roma  Al. Rcongregato tali sententia depulsa est, ut decernerent, Si quis Filium Dei, qui sicut vere Deus, ita et vere homo fuit, vel humanitatis aliquid, vel deitatis minus diceret habuisse, alienus ab Ecclesia judicaretur. Quae sententia et apud Alexandriam confirmata est,
Abbreviated transcription (Latin):
ut ab exordio pͥncipatus sui sũma
cura. summoq studio pulsis here¬
ticis ęccłas catholicis tradere. idq
ea moderatione agere. ut ultione
contempta tantum catholicis de ec-¬
cłarum restitutione consuleret. qͦ
fides recta absq p̾dicationis impedi¬
mento ꝑficeret: cõmunẽ se preb̾e
erga sacerdotes dei fide. et religione
⁊ munificenti cunctis regiũ animũ
exhibere. accessu faciłis. et absq im¬
ꝑiali fastu ad collo quium se humilib
p̃bere: hortatu eiꝰ et largitionib eccłȩ
plurimis locis ornate satis. magnifi¬
ceq constructe:. prestare multa pos¬
centibus se frequentius ultro offerre:
idolorum cultus. qui constantini
institutione et deinceps negligi et
destru ceptus fuerat. eodem imꝑan¬
te conlapsus est. Pro quib intantũ
deo carus fuit: ut spetiale ei munus
contulerit diuina ꝓuidentia. Et
sis: pacem retinere aubellum gere
idem tempus apollinaris ep̃e uir
sane inceteris instructus: sed dum

Expanded text:
ut ab exordio principatus sui, summa ut ab exordio principatus sui, summa cura summoque studio pulsis haereticis, Ecclesias catholicis tradere: idque ea moderatione agere, ut ultione contemta, tantum catholicis de Ecclesiarum restitutione consuleret, quo fides recta absque praedicationis impedimento proficeret: communem se praebere erga sacerdotes Dei: fide, religione, et munificentia cunctis regium animum exhibere: accessu facilis et absque imperiali fastu ad colloquium se humilibus praebere: hortatu ejus et largitionibus, Ecclesiae plurimis locis ornatae satis magnificeque constructae: praestare multa poscentibus, sed frequentius ultro offerre. Idolorum cultus, qui Constantini institutione et deinceps negligi et destrui coeptus fuerat, eodem imperante collapsus est. Pro quibus in tantum Deo charus fuit, ut speciale ei munus contulerit divina providentia. Et sis pacem retinere, an bellum gereridem tempus Apollinaris Episcopus, vir sane in caeteris instructus, sed dum