comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alege aut̃ tua ñ dedinaui: qͥa hoc eũ facere illoꝵ¬
ꝑsecutio cõpellebat Suoᷤ usq ualde iniq dicit
egisse: qͥa ñ solũ impii impios. uerũ etiã pios impios
ẽẽ cogebant: In hac humilitate hoc ẽ inhac tribu¬
latione spes consolata ẽ. quȩ data ẽ inuerbo dei
pollicentis adiutoriũ. nedeficiat fides martyrũ:
& p̃sentia sp̃c sui uires imꝑtientis saborantibꝰ:
ut euadentes de muscipula uenantiũ dicerent.
nͥ qͥa dñs erat in nob. fortasse uiuos absorbuissen
nos: An forte quod ait. hec me consolata ẽ inbu¬
militate mea. illã dic̃ humilitatẽ. qua homo ẽ
deiectꝰ. & piectꝰ in mortẽ: expeccato illo. quod
ualde infelicit̾ in paradisi felicitate cõmissũ ẽ:
In hac qͥppe bumilitate inqͣ homo uanitati simi¬
lis factꝰ ẽ. & dies eiꝰ uelut umbra p̃tereunt.
qͥ p̃destinati st̃ inȩt̃nã salutẽ ante mundi con¬
stitutionẽ: in qͦ mediatore & antiqͥ iusti spem
habebant: qͣndo eũ in carne uenturũ ꝓphetiȩ

Expanded text:
A lege autem tua non declinavi, quia hoc eum facere pepersecutio compellebat. Quos «usque valde» inique dicit egisse, quia non solum erant impii, verum etiam pios impios esse cogebant. In hac humilitate, hoc est, in hac tribulatione spes consolata est, quae data est in verbo Dei pollicentis adjutorium, ne deficiat fides martyrum; et praesentia Spiritus sui vires impertientis laborantibus, ut evadentes de muscipula venantium dicerent: «Nisi quia Dominus erat in nobis, fortasse vivos absorbuissent nos» . 4. An forte quod ait, «Haec me consolata est in humilitate mea,» illam dicit humilitatem qua homo est dejectus et projectus in mortem, ex peccato illo quod valde infeliciter in paradisi felicitate commissum est? In hac quippe humilitate, in qua homo vanitati similis factus est et dies ejuqui praedestinati sunt in aeternam salutem ante mundi constitutionem : in quo Mediatore et antiqui justi spem habebant, quando eum in carne venturum prophetiae
Abbreviated transcription (Latin):
cunte adpatre: regale illud sacerdociũ
iduat᷑ fide. qͥa iustꝰ erfide uuiit: & accepto
pignore sp̃s sc̃ĩ: letent᷑ m̃bra spe resurrec¬
tionis que p̃cessit incapite. Cis enĩ apłs¬
ñ ad u̾tas faciẽ xpĩ tui. Hoc dõ patri dic
ẽ. auideis: abipsis turbatꝰ. dormiuit. Inter
quoꝵ seuientiũ manꝰ dormiuit: ad eos
iudicandos surrex̃: & dic̃ qͦdã loco. Ex
suscita me: & reddã illis Et reddidit: &
redditurꝰ ẽ. Nã qͣnta pe̾a uidei passi st̃ occi¬
so dño: nort̃ & ipsi De ipsa ciuiitate. ubi
iluĩ occider̃. om̃s erpussi st̃. Quid gͦ: etiã om̃s
destirpe dd̾. om̃s ꝑier̃. & detribu uida: Non

Expanded text:
et eunte ad Patrem, regale illud sacerdotium induatur fide quia justus ex fide vivit ; et accepto pignore Spiritus sancti, laetentur membra, spe resurrectionis quae praecessit in capite. Propter ne avertas faciem Christi tui.» Hoc Deo Patri dictest a Judaeis; ab ipsis turbatus dormivit. Inter quorum saevientium manus dormivit, ad eos judicandos surrexit: et dicit quodam loco, «Et suscita me, et reddam illis» . Et reddidit, et redditurus est. Nam quanta postea Judaei passi sunt occiso Domino, norunt ipsi. De ipsa civitate, ubi illum occiderunt, omnes expulsi sunt. Quid ergo? etiam de stirpe David omnes perierunt, et de tribu Juda? Non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝰ unnet ini carne. antequã mortuꝰ resur¬
essit & ascendisset incȩlũ. suspirabant ta
s l cuitati: qntũ oportet nos desiderare:
qͥus upse p̃cessit. & unde nũquã recessit:
ꝙ dũ dñs fic uenit ad nos: ut desereret
ĩbs. Et illis mansit: & ad nos uenit. Et¬
ls mansit in maiestate: & ad nos uenit in
m̃e. Cramꝰ aut̃ ibi ubi redemptor nr̃ ille
se dẽ & captiri tenebamur. Ubi ergo
asan: ut ille ueniret redimere captiuos:
si tesuĩ: Forte apud barbaros: Peior ẽ
liuirs. diabolꝰ & angłi eiꝰ. Ipsi antea tene¬
lut ginꝰ humanũ : abhis redemit nos: qͥa ñ
ta: & docuit nos gemere ex ipso spũ. quo
il impletꝰ gemebat. Hoc enĩ ait. Omnis
irati congemiscit & dolet lusq nunc:¬

Expanded text:
et in carne, antequam mortuus resurrexisset et ascendisset in coelum, suspirabant tamen illi civitati, quantum nos oporteat desiderare quo nos ipse praecessit, et unde nunquam recessit? Non enim Dominus sic venit ad nos, ut desereret Angelos: et illis mansit, et ad nos venit; illis mansit in majestate, ad nos venit in carne. Eramus autem ubi? Si redemptor noster ille dicitur captivi tenebamur. Ubi ergo tenebamur, ut ille veniret redimere captivos? ubi tenebamur? Forte apud barbaros? Pejor est barbaris diabolus et angeli ejus. Ipsi antea tenebant genus humanum: ab eis redemit nos, qui non Jerusalem; et docuit nos gemere ex ipso Spiritu quo et ille impletus gemebat. Hoc enim ait: «Omnis creatura congemiscit et dolet usque nunc
Abbreviated transcription (Latin):
Et iterũ. hoc aut̃ inqͥt: qͥ parce seminat pani
metet. Quid aut̃ fr̃s potentiꝰ. quã ut regniu
loꝵ ñ solũ zacheus emat dimidio rerũ su
& thesauris diuiti: & calice aquȩ frigide per
ualeat : Sunt aut̃ qͥ ista faciunt dũ tento
conqͥrt̃ ÷ aut hic mercedẽ sꝑantes adño: ae
hominib placere: cupientes S ed generati
cõmouent᷑ pedes. & effundunt᷑ gressus atq li¬
bunt᷑. sic̃ in alio psalmo canit᷑. dũ ⁊elant in
peccatorib pacẽ peccatoꝵ uidentes: epun
perire oꝑa sua: quia ñ eis merces redd̾it pte
ratis laqueatisq tectis cũtimore mortis ptrs
gła ipse diuitię: illiꝰ aut̃ purpura. &byssisia
epule splendide. Et cũ presto st̃ transeunt:
cũ adfinẽ uenerint. aquę guttã exdigito fili¬
tẽ desiderans. ardens lingua clamabitꝰ E
cor indm̃ suũ: merito ambulant recti cũ b¬

Expanded text:
et iterum, Hoc autem, inquit, qui parce seminat, parce et metet . Quid autem, fratres, potentius, quam ut regnum coelorum, non solum Zachaeus emat dimidio rerum suaet thesauris diviti, et calice aquae frigidae pauperi valeat? Sunt autem qui ista faciant dum terrena conquirunt, aut hic mercedem sperantes a Domino, aut hominibus placere cupientes: sed, Generatiocommoventur pedes, et effunduntur gressus atque labuntur, sicut in alio psalmo canitur, dum zelant in peccatoribus pacem peccatorum videntes, et putant perire opera sua, quia non eis merces redditur perratis laqueatisque tectis cum timore mortis aeternae. divitiae. Illius autem purpura et byssus et epulae splendidae, et cum praesto sunt, transeunt; et cum ad finem venerint, aquae guttam ex digito stillante desiderans, ardens lingua clamabit . 4cor in Deum suum, merito ambulant recti cum
Abbreviated transcription (Latin):
liptismatis ẽ solutus: cũ omib que illi oboe¬
dentes fecimꝰ. diximꝰ cogitaiuimꝰ : nec nobis
aniceps languor iste ob eẽt. quãus in ẽẽt. si
disideriis eiꝰ illicitis nullis uinquã obedientiã
plremꝰ. siue oꝑatione. siue locutione. siue taci¬
ti asensione : donec etiã ipse sanaret᷑: cũ id
q poscimꝰ eẽt impletũ. siue dicentes ueniat
ignĩ tuũ÷ siue dicentes libera nos amalo.

Expanded text:
Baptismatis est solutus, cum omnibus quae illi obeBaptismatis est solutus, cum omnibus quae illi obedientes fecimus, diximus, cogitavimus; nec nobis deinceps languor iste obesset, quamvis inesset, si desideriis ejus illicitis nullis unquam obedientiam praeberemus, sive operatione, sive locutione, sive tacita assensione; donec etiam ipse sanaretur, cum id quod poscimus esset impletum, sive dicentes, «Veniat regnum tuum;» sive dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
andiriis eiꝰ. nec exhibeatis m̃bra urã. arma
e desideria: qͥb si obedimꝰ. & nos oꝑam̃: Si aut̃
at̃perantes apło. ñ eis obedimꝰ: non ilud nos¬
u nulla haberemꝰ illicita: nec nos nec peccatũ.
nuli aliqͥd oꝑaret᷑ in nob̾ Motũ porro illiciti
aderi cui non obediendo ñ eũ nos oꝑamur.
anbulamꝰ. ñ obedimꝰ desideriis peccati: & qͥa
isusꝰ sine peccato. habemiꝰ desideria peccati:
s ꝙ in nob habitat peccatũ eadẽ cõmouendo
qen eñ qui oꝑant᷑ iniquitatẽ. id ẽ qui obediunt
osidris peccati: inuiis dñi ambulauerunt:
S ohuc querendũ ẽ quȩ petamꝰ dimitti nobis
qas dicimꝰ dõ. di mitte nob̾ debita nr̃a: utrũ
a nos oꝑam̃. q̃ndo peccati desideriis obedimꝰ:
ipsa desideria dimitti nob uolumꝰ. que nos
n epam̃. s qd̾ habitat in nob peccatũ Quantũ
ost ego sapere possũ. languoris illiꝰ & infirmi¬
titis. unde illicita desideria cõmouentur. qđ
patatũ. appellat apłs unitiersus reatꝰ sacram̃to

Expanded text:
deriis ejus; nec exhibeatis membra vestra arma haec desideria; quibus si obedimus, et nos operamur: si autem obtemperantes Apotem desideria nulla haberemus illicita, nec nos, nec peccatum mali aliquid operaretur in nobis. Motum porro illiciti desiderii cui non obediendo non id nos operamur ambulamus, non obedimus desideriis peccati; et quia non sumus sine peccato, habemus desideria peccati. sed quod in nobis habitat peccatum, eadem commovendo. Non enim qui operantur iniquitatem, id est qui obeddesideriis peccati, «in viis» Domini «ambulaverunt.» 2. Sed adhuc quaerendum est quae petamus dimitti nobis, quando dicimus Deo, «Dimitte nobis debita nostra:» utrum quae nos operamur, quando peccati desideriis obedimus; an ipsa desideria nobis dimitti volumus, quae nos non operamur, sed quod habitat in nobis peccatum. Quantum quidem ego sapere possum, languoris illius et infirmitatis, unde illicita desideria commoventur, quod «peccatum» appellat Apostolus , universus reatus sacramento
Abbreviated transcription (Latin):
regis intrinsecꝰ : Eece audi qͥd dicat
roba me ds̃. & scito cor meũ: Iu ds̃. ꝓͥ
baꝰ tu scito  non homo. non hereticꝰ. qͥ nec
ꝓbare nouit. nec scire potest cor meũ: ubi
tuꝓbas & scis. qr ñ consentiã factis maloꝵ:
& illi me putant contaminari posse peccatis
alioꝵ: ut dũ ego in longinqͣ ꝑegrinatione q̃¬
mea facio qd̃ in alio psalmo gemo. id ẽ. cũ
his qͥ oder̃ pacẽ sũ pacificꝰ. donec ꝑueniã
adillã uisionẽ pacis. quȩ intp̃tat᷑ ierłm.

Expanded text:
regis intrinsecus ? Ecce audi quid dicat: «Proba me, Deus, et scito cor meum.» Tu Deus, tu proba, tu scito; non homo, non haereticus, qui nec probare novit, nec scire potest cor meum, ubi tu probas et scis quia non consentiam factis malorum, et illi me putant contaminari posse peccatis aliorum: ut dum ego in longinqua peregrinatione mea facio quod in alio psalmo gemo, id est, cum iis qui oderant pacem sum pacificus , donec perveniam ad illam visionem pacis, quod interpretatur Jer
Abbreviated transcription (Latin):
n incaelũ inqͥt. tu ibi es: si descendero
nfernũ ad es Tandẽ cognouisti male fu¬
tiue: nullo pacto te posse longe fieri
ubiq ẽ: Lu. qͦ iturꝰ es: Inuenit consi¬
liũ: & hoc abillo qͥ eũ iã reuocare dig¬
tur. inspiratũ Si ascendero incelum. tu¬
rtilero. te inuenio repressorẽ: si me abs¬
ondero. te inuenio inqͥsitorẽ: & non in¬
sstorẽ tantũ. s inuestigatorẽ Si enĩ in¬
spbiã iero de iustitia mea: tu ibi es. cuiꝰ
uere iustitia Si peccando uenero in ꝓfun¬
u maloꝵ & confiteri contempsero dicens
me uidet: in inferno enĩ qͥs confitebit᷑
b: Etiã illic ades: ut uindices quo ergo
urꝰ sũ. ut afacie tua fugiã: id ẽ. iratum
isentiã: Hoc consiliũ inuenit: Sic fugi
afacie tua Si inextrema maris uult
ax a facie dĩ. ibi ñ erit ille aqͦ fugit:
ͦ dix̃. si descendero in infernũ ades :Mi
sunextremis maris ñ ẽ : qͥ nec apud
seros de ẽ. S noui inqͥt. qͦmͦ fugiã ab ira

Expanded text:
n coelum, tu ibi es; si descendero in infernum, ades.» Tandem cognovisti, male fugitive, nullo pacto te posse fieri longe ubique est: tu, quo iturus es? Invenit consilium, et hoc ab illo qui eum jam revocare dignatur inspiratum. extulero, te invenio repressorem; si me abscondero, te invenio inquisitorem; et non inquisitorem tantum, sed et investigatorem. Si enim superbiero de justitia mea, tu ibi es, cujus est vera justitia. Si peccando venero in profundum malorum, et confiteri contempsero , dicens, «Quis me videt» ? «inferno» enim «quis confitebitur tibi» ? etiam illic ades, ut vindices. Quo ergo iturus sum, ut a facie tua fugiam, id est, iratums.» 9. Hoc consilium invenit: Sic fugiaa facie tua. Si in extrema maris vult fugere a facie Dei, ibi non erit ille a quo fugit, de quo dixit, «Si descendero in infernum, ades?» Mirum si in extremis maris non est, qui nec apud inferos deest. Sed novi, inquit, quomodo fugiam ab ira
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑando sic accipiant inuanitate ciuitates
suas. ut multi mali adhuc restent qͥ eoꝵ
seꝑationẽ ñ seqͣnt᷑. s abonis usq infinem
tolerandi. in eadẽ ꝑmixtione remaneant
qͥd int̾ hȩc ait corpꝰ xp̃i. siue centenũ. siue
sexagenũ. siue tricenũ fructũ afferens cũ

Expanded text:
separando, sic accipiant in vanitate civitates separando, sic accipiant in vanitate civitates suas, ut multi mali adhuc restent, qui eorum separationem non sequantur, sed a bonis usque in finem tolerandi, in eadem permixtione remaneant: quid inter haec agit corpus Christi, sive centenum, sive sexagenum, sive tricenum fructum afferens c
Abbreviated transcription (Latin):
seqͥt᷑: erfecto odio oderã illos Quid ẽ.
ꝑfecto odio: Oderã illos: iniqͥtates eoꝵ:
diligebã conditionẽ tuã Hoc ẽ ꝑfecto odio
odisse : ut nec ꝓpt̾ uitia homines oderis
nec uitia ꝓpt̃ homines diligas: Nã ecce
uide qͥd adiungit Inimici facti st̃ michi
Non iã tantũ dĩ: s suos inimicos ostendit
diligite inimicos urõs : Quomͦ implebit
hoc. nͥ illo ꝑfecto odio ut hoc in eis oderit
qđ iniqͥ st̃. hoc diligat qđ homines sunt:
Nã & tp̃r ueteris testam̃ti qͦ uisibilib suppli¬
ciis carnalis ppłs cobercebat᷑. homo ad no¬
uũ testam̃tũ ꝑintelligentiã ꝑtinens famulꝰ
dĩ moyses. qͦm oderat᷑ peccautes cum ꝓeis
orabat: qͦmͦ ñ oderat cũ eos occidebat: nͥ
qr ꝑfecto odio oderat eos: Ea nãq ꝑfecti¬
one sic oderat iniqͥtatẽ quã puniebat: ut
cũ illi occisi peccatores tãꝗͣ demaloꝵ com¬
mumone bonis calĩniando. & se qͣsi ꝑocca¬
sionẽ maloꝵ. magis abonis & in nocentib

Expanded text:
los.» Quid est, «perfecto odio?» Oderam in eis iniquitates eorum, diligebam conditionem tuam. Hoc est perfecto odio odisse, ut nec propter vitia homines oderis, nec vitia propter homines diligas. Nam ecce vide quid adjungat, «Inimici facti sunt mihi.» Non jam tantum Dei, sed suos inimicos ostendit. «Diligite inimicos vestros?» Quomodo implebit hoc, nisi illo perfecto odio; ut hoc in eis oderit quod iniqui sunt, hoc diligat quod homines sunt? Nam et tempore Veteris Testamenti, quo visibilibus suppliciis carnalis populus coercebatur, homo ad Novum Testamentum per intelligentiam pertinens, famulus Dei Moyses, quomodo oderat peccantes, cum pro orabat? et quomodo non oderat, cum eos occidebat, nisi quia perfecto odio oderat eos? Ea namque perfectione sic oderat iniquitatem quam puniebat, ut cum illi occisi peccatores tanquam de malorum communione bonis calumniando, et se quasi per occasionem malorum magis a bonis et innocentibus
Abbreviated transcription (Latin):
meũ Scrutare me: & cognosce semitas me¬
as. Utquid hoc: Attende quid sequit᷑¬
Et uide inqͥt siuiã iniqͥtatis in me ẽ.
&̃ deduc me inuia ęt̾na Scrutare inqͥt se¬
mi tas meas. id ẽ. consilia & cogitationes
meas  & uid̾e siuia iniquitatis sit in me.
siue faciendo. siue consentiendo: & deduc
me inuia ȩt̃na. Quiqd aliud dix̃: ꝗ deduc

Expanded text:
meum; scrutare me, et cognosce semitas meas.» Utquid hoc? Attende quid sequitEt vide,» inquit, «si via iniquitatis sit in me, et deduc me in via aeterna. Scrutare,» inquit, «semitas meas,» id est consilia et cogitationes meas: «et vide si via iniquitatis sit in me,» sive faciendo, sive consentiendo; «et deduc me in via aeterna.» Quid aliud dicit, quam, deduc
Abbreviated transcription (Latin):
nerito suꝑbiȩ. peccatores inspũ occisi. ꝓpt̃ea
auitates suas. hoc ẽ ppłos suos inuanũ
icipiant. hoc ẽ in erroris uanitatẽ seꝑan¬
lo traducant : qͥsi offensi cõmixtione
palearũ. dirupta unitate triticũ deserant:
q ipsũ triticũ id ẽ bonos. fideles monent.
it ante uentilationẽ quȩ nouissima uentu
nẽ. ñ aꝑte se amalis segregent. ne adhuc
as cõmixtos deserant bonos: s ꝑbonã con¬
urrsationẽ & dissimilitudinẽ uitȩ. qͦdãmͦ
tiete illis dicat corpꝰ xp̃i. uiri sanguinũ
declinate ame: Hoc enĩ eis uoce di dic̃:
quȩ uax incogitatione ẽ ÷ sic̃ eã ds̃ dicitn
maogitatione sc̃ĩ popłi sui Uiri aut̃ ꝗ st.¬
lũ: homicida ẽ. Hoc gͦ ñ intelligentes oc¬
u peccatores. qͦmͦ dicat ds̃ malis incogi¬
tione bonoꝵ uiri sanguinũ declinate a
it. accusant in eis cõmunionẽ maloꝵ:
sse ꝑhas calũnias seꝑando: accipiunt

Expanded text:
merito superbiae peccatores in spiritu occisi, propterea merito superbiae peccatores in spiritu occisi, propterea civitates suas, hoc est populos suos, in vanum accipiant, hoc est, in erroris vanitatem separando traducant, et quasi offensi commixtione palearum, disrupta unitate triticum deserant; quia ipsum triticum, id est bonos fideles, monet ut ante ventilationem, quae novissima futura est, non aperte se a malis segreget, ne adhuc eis commixtos deserat bonos; sed per bonam conversationem et dissimulitudinem vitae quodammodo tacite illis dicat, «Viri sanguinum, declinate a me.» Hoc enim eis voce Dei dicit, quae vox in cogitatione est, sicut eam Deus dicit in cogitatione sancti populi sui. Viri autem ssuum, homicida est» ? Hoc ergo non intelligentes occisi peccatores, quomodo dicat Deus malis in cogitatione bonorum, «Viri sanguinum, declinate a me,» accusant in eis communionem malorum; et se per has calumnias
Abbreviated transcription (Latin):
fictũ: & auferet se acogitationib que sunt
sine intellectu Sic occidunt᷑ peccatores: qͥl
obscurati intelligentia. alienant᷑ auia di
Amiteunt enĩ confess. ionẽ ꝓpt̃ elationenꝰ
atq ita in eis occisis. fit quod scriptum ẽ
amortuo homine. tãquã qͥ ñ sit ꝑit anfes¬
sio Et sic accipiunt inuanitate ciuitates
suas: id ẽ. popłos suos uanos. eoꝵ uan¬
tatẽ sectantes: cũ inflati iustitiȩ nomis
ꝑsuadent ut dirupto unitatis uinculo.
qundi se abunitate xp̃i. dũ malos accu¬
snt. cũ qͥb se cõmunionẽ nolle habere
onfingunt: & qͥa fieri potest ut ñ tantũ
infament innocentes. quos tãquã malos
se fugere simulant. s etiã uera dealiqͥb
milis sui similib dicant. int̾ qͦs triticũ
qpi seruato unitatis uinculo gemit: ꝓpt̾ea le. hog¬
i posuit: Uiri sanguinũ declinate ame:
I dicitis incogitatione: accipient inua
errũpendos: qr tu incogitatione dices.
uri sanguinũ declinate ame: ut scilicet

Expanded text:
fictum, et auferet se a cogitationibus quae sunt sine intellectu» . Sic occiduntur peccatores, quia obscurati intelligentia alienantur a vita Dei . Amittunt enim confessionem propter elationem: atque ita in eis occisis fit quod scriptum est, «A mortuo, tanquam qui non sit, perit confessio» . Et sic accipiunt «in vanitate civitates suas,» id est, populos suos vanos, eorum vanitatem sectantes; cum inflati justitiae nomine persuadent ut disrupto unitatis vinculo, separandi se ab unitate Christi, dum malos accusant, cum quibus se communionem nolle habere confingunt; et quia fieri potest, ut non tantum infament innocentes, quos tanquam malos se fugere simulant, sed etiam vera de quibusdam malis sui similibus dicant, inter quos triticum Christi servato unitatis vinculo gemit: propterea interposuit, «Viri sanguinum, declinate a me, quoniam dices in cogitatione, accipient in corrumpendos, «quia» tu «in cogitatione dices, Viri sanguinum, declinate a me:» ut scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
dulciora: qͦ obscuriora: Conficit nobp
tionẽ adamorẽ suũ : qͥbdã modis nis
M irificat ipsa dicta sua: ut cũ ea de
quȩ iã noueratis. tam̃ qr exillis locis e¬
uabant᷑ quȩ obscura uidebant᷑: tag nu
fieret ipsa cognitio: Nũqͥd ñ noueras s

Expanded text:
dulciora, quo obscuriora? Conficit nobis potionem ad amorem suum, quibusdam modis miris. Mirificat ipsa dicta sua, ut cum ea diceremus quae jam noveratis, tamen quia ex illis locis eruebantur quae obscura videbantur, tanquam nova fieret ipsa cognitio. Numquid non noveratis
Abbreviated transcription (Latin):
ceccła. Quid ẽ qd mͥ calũniant᷑ suꝑbi. qđ¬
qͥsi me maculent aliena peccata: & ꝓptea
seꝑando se. accipiunt inuanitate ciuitates
aporalẽ amalis seꝑationẽ. ut ante tẽpꝰ
messis. simul cũ ziraniis eradicet᷑ & triticũ:
ut ante tẽpꝰ uentilationis. ꝑdã substint̾iã
tolerandi paleã: ut ante quã omiã gene¬
ra pisciũ ad finẽ scłi tãquã adlitꝰ seꝑanda
ꝑueniant. retia pacis unitatisq di rũpã:
Nũqͥd maloꝵ st̃ sacram̃ta quȩ accipio: nũ¬
qͥd eoꝵ uitȩ factisq consentiendo cõmuni¬
co: Nonne eos qͥoderant te dnẽ. odio
habũi: & suꝑ inimicis tuis tabescebam:
Nonne cũ zelꝰ domꝰ tuȩ comederet me: uide¬
bã insensatos. & tabescebã: Nonne tediũ
detinebat me. apeccatorib relinquentibus
legẽ tuã : Qui eñ st̃ inimici tuiꝰ nͥ qͥ uita
sua indicant qͥa oderant legẽ tuã : hos gͦ
cũ odissẽ: cur mͥ calũniant᷑ qͥ accipiunt in
uanitate ciuitates suas. qđ mͥ imputari

Expanded text:
esia: Quid est quod mihi calumniantur superbi, quasi me maculent aliena peccata, et propterea separando se, accipiunt «in vanitate civitates corporalem a malis separationem, ut ante tempus messis simul cum zizaniis eradicetur et triticum ; ut ante tempus ventilationis perdam sustinentiam tolerandi paleam ; ut antequam omnia genera piscium ad finem saeculi tanquam ad littus separanda perveniant, retia pacis unitatisque disrumpam ? Numquid malorum sunt Sacramenta quae accipio? numquid eorum vitae factisque consentiendo communico? «Nonne eos qui oderant te, Domine, odio habui; et super inimicis tuis tabescebam?» nonne cum zelus domus tuae comederet me , videbam insensatos, et tabescebam? nonne et taedium detinebat me a peccatoribus derelinquentibus legem tuam ? Qui enim sunt inimici tui, nisi qui vita sua indicant quam oderint legem tuam? Hos ergo cum odissem, cur mihi calumniantur qui accipiunt «in vanitate civitate
Abbreviated transcription (Latin):
Et qͥd seqͥt᷑ ¶ Hichi aut̃ ualde honorificati
st̃ amici tui ds̃: Idẽ ipss qͥ ꝑcdiẽ errabant
& nemo fuit ineis: amici tui facti sunt:
& ualde mͥ honorificati st̃. Factũ ẽ in eis
os illud pꝰ resurrectionẽ dñi in abscondito:
& ꝓeiꝰ nomine passi st̃. incuiꝰ passione tre¬
pidauer̃: Michi aut̃ ualde honorificati st̃
amici tui ds̃: ualde confortatꝰ ẽ pͥncipatꝰ

Expanded text:
t quid sequitur? «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus.» Iidem ipsi qui per diem erraverunt, et nemo fuit in eis, amici tui facti sunt, et valde mihi honorificati sunt. Factum est in eis os illud post resurrectionem Domini in abscondito, et pro ejus nomine passi sunt, in cujus passione trepidaverunt. «Mihi autem valde honorificati sunt amici tui, Deus; valde confortat
Abbreviated transcription (Latin):
ta multitudo: quȩ iã sic̃ arena ninco
ñ potest nͥ dõ. Dix̃ enĩ. suꝑ arena misi¬
cabunt᷑: & tam̃ dixerat dinumerabo dr
st̃. capilli capitis ur̃ dinumerabo eos. &
suꝑ arenã multiplicabunt᷑ E desirres¬

Expanded text:
ta multitudo, quae jam sicut arena numerari non potest, nisi Deo. Dixit enim, «Super arenam multiplicabuntur;» et tamen dixerat, «Dinumerabo eos.» sunt capilli capitis nostri . «Dinumerabo eos, et super arenam multiplicabunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑisse indño quod mortuũ erat: & factũ
ẽ os illud in abscondito eoꝵ: ut nec ipsi
iã timerent mori: Imꝑfectũ meum
uider̃ ocłi tui: & in libro tuo om̃s scri¬
bent᷑. Non soli ꝑfecti: s etiã imꝑfecti
Non timeant imꝑfecti: tantũ ꝓficiant:
nec qr dixi ñtimeant. ament imꝑfecti¬
onẽ : & ibi remaneant ubi inuenti st̃
T antũ ꝓficiant. qͣntũ in ipsis ẽ: cotidie
addant : cotidie accedant : tam̃ acorpore
dñi ñ recedant: ut in uno corpore & in
his m̃bris cõpaginati. possint mereri de
bulate dũ liicẽ habetis S ꝑdiẽ errabunt
imꝑfecti ipsiꝰ Putauer̃ & ipsi dñm nrm iħm¬

Expanded text:
perisse in Domino quod mortuum erat; et factum perisse in Domino quod mortuum erat; et factum est os illud in abscondito eorum, ut nec ipsi jam timerent mori. «Imperfectum meum viderunt oculi tui; et in libro tuo omnes scribentur:» non solum perfecti, sed etiam imperfecti. Non timeant imperfecti, tantum proficiant. Nec quia dixi, Non timeant, ament imperfectionem, et ibi remaneant ubi inventi sunt. Tantum proficiant, quantum in ipsis est. Quotidie addant, quotidie accedant: tamen a corpore Domini non recedant; ut in uno corpore, et in his membris compaginati possint mereri de bulate, dum diem habetis» . Sed «per diem errabunt» imperfecti ipsius. Putaverunt et ipsi Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
gati p̃sũptio: De his gͦ dic̃. ñ ẽ. abscondi
os meũ ate. qđ fecisti in abscondito.
qͥb ẽ ipsũ os firmatũ intrinsecꝰ. &
i uoluit surrex̃ : cũ uoluit dormiuit:
uoluit euigilauit: qͥa potestatẽ inqͥt
co ponendi animã meã & potestatẽ
abeo iterũ sum̃di eã. quid de illis inqͥb
gat fortitudo illa formata atq firmata:
Imꝑfectũ meũ uider̃ ocłi tui Imꝑfectum
meũ : petrũ meũ pollicentẽ & negantem:
tui Nã qđ eũ & ipse dñs respexit: scrip¬
tiĩ ẽ. in eugłio Nam pꝰ t̾ciã negationem
cõmonitꝰ quid ei p̃dixerit dñs: exut fo¬
ras & fleuit amare: Fletꝰ ille derespectio¬
ne dĩ fuit: qͥa imꝑfectũ meũ inqͥt uider̃
ocłi tui Nam ille imꝑfectꝰ. titubans in
dñi passione. ꝓculdubio ꝑiret: s uider̃
eũ ocłi tui. Non solũ ipsũ. ẜ & om̃s qͥ
imꝑfecti fuer̃. donec xp̃i resurrectione
firmarent᷑. Apparuit enĩ ocłis eoꝵ non

Expanded text:
n est absconditum os meum a te, quod fecisti in abscondito:» in quibus est ipsum os firmatum intrinsecus, et cum voluit, surrexit; cum voluit, dormivit; cum voluit, evigilavit; quia, «Potestatem,» inquit, «habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam» . Quid de illis in quibus non erat fortitudo illa formata atque firmata?«Imperfectum meum viderunt oculi tui. Imperfectum meum,» Petrum meum pollicentem et negantem, iptum est in Evangelio, jam post tertiam negationem commonitus quid ei praedixerit Dominus, «exiit foras, et flevit amare» : fletus ille de respectione Dei fuit; quia, «Imperfectum meum,» inquit, «viderunt oculi tui.» Nam ille imperfectus titubans in Domini passione, procul dubio periret: sed viderunt eum oculi tui; non solum ipsum, sed et omnes qui imperfecti fuerunt, donec Christi resurrectione firmarentur. Apparuit enim oculis eorum non
Abbreviated transcription (Latin):
bariona : qͥa ñ tͥ reuelauit caro & sangius.
s pat̾ m̃s qͥ incelis ẽ. Quare: qͥa dixerat
illũ filiũ dĩ. Ibi paulopꝰ eodẽ loco in ipsa
contextione ũboꝵ: cepit dñs depassione
sua futura dicere: Iile aut̃ petrꝰ qͥ iã illũ
c̃fessũ fuerat filiũ dĩ: timuit ne sicut filtꝰ¬
hominis moreret᷑. Erat filiꝰ dĩ: erat & filiꝰ
hominis: filiꝰ dĩ inforia dĩ. eqͥlis patri÷
Uenturꝰ erat adpassionẽ: utiq exforma ser¬
ui. Quid timuit petrꝰ. ne informa serui ꝑi¬
ret forma dĩ÷ & ñ potiꝰ p̾̃sũpsit qr exfor¬
ma dĩ reuiuisceret forma serui: Ait illi
beatũ dixerat inilla uoce: uade post me¬
filiꝰ dĩ uiui. audiuit: ñ ⁊ͥ reuelauit caro
tra: idõ beatꝰ. Modo aut̃ qͥa ñ expatris
reuelatione s excarnis infirmitate respon¬
derat: sathanas appellatꝰ ẽ : non sapis in

Expanded text:
a, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est.» Quare? Quia dixerat eum Filium Dei. Ibi paulo post, eodem loco, in ipsa contextione verborum, coepit Dominus de passione sua futura dicere. Ille autem Petrus, qui jam illum confessus fuerat Filium Dei, timuit ne sicut filhominis moreretur. Erat Filius Dei, erat et filius hominis: Filius Dei, in forma Dei, aequalis Patri; Patre . Venturus erat ad passionem utique ex forma servi; quid timuit Petrus ne in forma servi periret forma Dei, et non potius praesumpsit quia ex forma Dei revivisceret forma servi? Ait illi: beatum dixerat in illa voce: «Vade post metibi revelavit caro tra, ideo beatus. Modo autem quia non ex Patris revelatione, sed ex carnis infirmitate responderat, satanas appellatus est; «Non sapis,» in
Abbreviated transcription (Latin):
erꝑsona corporis: audi. & exꝑsona ca¬
ns Et ñ qͥsi distinguit ut inducat ipsas
smnas: mͦ caput. mͦ corpꝰ Si enĩ distinguit:
si diuidit : ñ ert̃ duo incarne una: Si aut̃
dio st̃ in carne una: noli mirari si duo
nti: ñdũ illis erat firmatũ robur pa¬
aentiȩ. & latebant se: nesciebant uires
sus. Et ausꝰ ẽ. petrꝰ ꝓmittere societatem
urtis cũ dñi passione: & ñ se nouerat e¬

Expanded text:
ersona corporis; audi et ex persona capitis: et non quasi distinguit, ut inducat ipsas personas, modo caput, modo corpus. Si enim distinguit, quasi dividit; non erunt duo in carne una. Si autem duo sunt in carne una ; noli mirari si duo interius; nondum illis erat firmatum robur patientiae: et latebant se, nesciebant vires suas; et ausus est Petrus promittere societatem mortis cum Domini passione, et non se noverat
Abbreviated transcription (Latin):
÷ substantia mea: in inferiorib t̾rȩ est
santia mea: & habeo tam̃ ossũ intrin
qd̃ fornasti: qd̃ faciat me ñ cedere
ib ꝑsecutionib inferioris huiꝰ regioniᷤ.
ẽ adhuc substantia mea Quid enim
ugnũ ẽ. si fortis ẽ. angłs: Magnum ẽ:
frtis ẽ. caro & unde fortis caro: unde

Expanded text:
 substantia mea, in inferioribus terrae est substantia mea; et habeo tamen ossum intrinsecus, quod formasti, quod faciat me non cedere omnibus persecutionibus inferioris hujus regionis, ubi est adhuc substantia mea. Quid enim magnum est si fortis est angelus? Magnum est si fortis est caro. Et unde fortis caro, und
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qͥa nõ es tristis: et głaris Sufficiat tibi tusb̃
non esse: Parũ ẽ in quã xep̃ianis Tale ossi n fec̃
in abscondito: ut parũ sit ñ frangi: nͥ erã
formata sit illa firmitas intꝰ incorde: Sa¬
tes qm̃ tribulatio patientiã oꝑat᷑: patei¬
tia ꝓbuationẽ: ꝓbatio spẽ. Spes aut̃ n¬

Expanded text:
 quia non es tristis, sed et gloriaris? Sufficiat tibi tristem non esse. Parum est, inquit, Christianis: tale ossum mihi fecit in abscondito, ut parum sit non frangi, nisi etiam Vide quomodo formata sit illa firmitas intus in corde: «Scientes quoniam tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem; spes aut
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ his talib flagellis erudit nos. ut i
tenebrent᷑ tenebrȩ nr̃ȩ : aguoscamꝰ nos
sub pena flagelli ẽẽ: & benedicamꝰ añ
miscentẽ amaritudines dulcedini uitȩ.
tẽporalis: ne tẽporaliũ delitiarũ deletati¬
one cecati. ñ desideremꝰ delitias ȩt̃uas: nec
uelimꝰ finire mare: & habitare in nouissima
maris: Seuiant gͦ fluctꝰ maris Quantũ plꝰ
seuiunt fluctꝰ maris: tanto se illa cũ penuiꝰ
colũba suspendit: Non gͦ tenebrat ds̃ tene¬
bras nras: qͥa miscet flagella peccatis irĩs
& amaritudines prauis delectationib uñs
Non nos tenebremꝰ tenebras nras: defen¬
dendo peccata nr̃a: & nox illuminatio

Expanded text:
Deus hic talibus flagellis eruit nos, ut non Deus hic talibus flagellis eruit nos, ut non tenebrentur tenebrae nostrae; agnoscamus nos sub poena flagelli esse, et benedicamus Deum miscentem amaritudines dulcedini vitae temporalis, ne temporalium deliciarum delectatione caecati; non desideremus delicias aeternas, nec velimus finiri mare et habitare in novissima maris. Saeviant ergo fluctus maris; quanto plus saeviunt fluctus maris, tanto se illa cum pennis columba suspendit. Non ergo tenebrat Deus tenebras nostras; quia miscet flagella peccatis nostris, et amaritudines pravis dulcedinibus nostris. Non nos tenebremus tenebras nostras defendendo peccata nostra; et nox illuminatio
Abbreviated transcription (Latin):
brȩ ñ tenebrabunt᷑ ate. Tu gͦ noli tenebra¬
re tenebras tuas: ds̃ illas ñ tenebrat.
s magis illuminat: Iuia illi dictũ ẽ: ipsi¬
canto inalio psalmo Tu illuminabis tenebraᷤ¬
meas:. Iui aut̃ tenebrant tenebras suas. qͣs
ds̃ non tenebrat: Homines mali: homines
puersi Cũ peccant utiq tenebre st̃: dũ ñ
confitent᷑ peccata quȩ fecert̃. s insuꝑ defen¬
durti d tenebrant tenebras. Ergo iuã sipearcesi
intenebris es S confitendo tenebras eus
mereberis illuminari tenebris tuis: a¬
fendendo aut̃ tenebras tuas. tenebriiens
tenebris tuis Et q̃ndo euades aduples
tenebris: qͥ insimplicib laboras Ui
sinit impunita habere peccata: F lagile
nos in istis laborib: & erudit nos tori
ista miseria generis humani. inqͣ genit
mundꝰ Noueritis fr̃s. qͥa dolor medsenubt
ẽ: ñ sentia penalis Uidetis qͥa dobr ubi¬
ꝙ: ubiq metꝰ: ubiq necessitas: ubiq li¬
bores: crescit auaricia. s inmalis: Si adit

Expanded text:
brae non obtenebrabuntur a te.» Tu ergo noli tenebrare tenebras tuas; et Deus illas non tenebrat, sed magis illuminat: quia illi dictum est in alio psalmo, «Tu illuminabis lucermeas» . Qui autem tenebrant tenebras suas, quas Deus non tenebrat? Homines mali, homines perversi: cum peccant, utique tenebrae sunt; dum non confitentur peccata quae fecerunt, sed insuper defendunt, tenebrant tenebras suas. Ergo jam si peccasti, in tenebris es: sed confitendo tenebras tuas, mereberis illuminari tenebras tuas; defendendo autem tenebras tuas, tenebraris tenebras tuas. Et quando evades a duplicibus tenebris, qui in simplicibus laborabas? sinit impunita habere peccata: flagellat nos in istis laboribus, et erudit nos. Tota ista miseria generis humani in qua gemit mundus, noveritis, fratres, quia dolor medicinalis est, non sententia poenalis. Videtis quia dolor ubique, ubique metus, ubique necessitas, ubique labores. Crescit avaritia, sed in malis. Si ad hoc
Abbreviated transcription (Latin):
terior uis: ubi firmitas ñ frangit᷑. Qulha
torm̃ta. quelibet tribulationes quelbe
huiꝰ scłi aduersitates. undiq seuiant: Alis
apłm paulũ: habentẽ int̾ hoc genꝰ frinti¬
tis Quasi tristes inqͥt: sẽꝑ aut̃ gaudentis.
Unde qͦsi tristes : contumeliis: obpbris : ꝑ¬
secutionib: flagellis: plagis: lapidatiombr
carcerib : cathenis. Suis ñ eos tc̃ misers
estunaret : nec illi ipsi ꝑsecutores seuret
ineos: nͥ putarent eos miseros fieri ꝑsari¬
onib suis. Illi enĩ eos exsua infirmitati
coniciebant : qͥ ñ habebant ossũ absconditũ
intĩꝰ. Iili uͦ qͥhabebant: hominib foris
tristes uidebant᷑. intꝰ aut̃ gaudebant dr
cui ñ erat absconditũ ossũ ipsoꝵ qdͥ futi¬

Expanded text:
terior firmitas, ubi non frangitur. Quaelibet tormenta, quaelibet tribulationes, quaelibet hujus saeculi adversitates undique saeviant; illud apostolum Paulum, habentem intus hoc genus firmitatis: «Quasi tristes,» inquit; «semper autem gaudentes» . Unde «quasi tristes?» Contumeliis, opprobriis, persecutionibus, flagellis, plagis, lapidationibus, carceribus, catenis. Quis non eos miseros tunc existimaret? Nec illi ipsi persecutores saevirent in eos, nisi putarent eos miseros fieri persecutionibus suis. Illi enim eos ex sua infirmitate conjiciebant, qui non habebant ossum absconditum interius: illi vero qui habebant, hominibus foris tristes videbantur, intus autem gaudebant Deo; cui non erat absconditum ossum ipsorum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Iransit qͥcqͥd ẽ. in ista nocte lucidũ: & tene¬
brosũ. qm̃ tu possedisti renes meos dnẽ:
suscepisti me exutero matris meȩ I onfi¬
ribilit̾ mirificatꝰ es eo ipso qđ te miram̃.
t̾ribilis es. cũ tremore gaudemꝰ: Timemꝰ enĩ
ne donis tuis nos extollentes. suꝑbia merea¬
mͣ amittere: qđ humilitate ꝑcepimꝰ. Confi¬

Expanded text:
transit quidquid est in ista nocte lucidum et tenetransit quidquid est in ista nocte lucidum et tenebrosum. «Quoniam tu possedisti renes meos, Domine; suscepisti me ex utero matris meae.» ribiliter mirificatus es:» eo ipso quod te miramur, tu terribilis es; cum tremore gaudemus. Timemus enim ne de donis tuis nos extollentes per superbiam, mereamur amittere quod humilitate percepimus. «Confi
Abbreviated transcription (Latin):
homines nouerant : artifex cęli & t̾rȩ ñ no¬
uerat: Ergo ille qͥ paulũ segregauit abutero
matris  nr̃ȩ. Cuiꝰ matris nr̃e  llliꝰ babilo
niȩ Suscepti gͦ exutero illo: iã incipiamꝰ
habe aliã spẽ. Prosit fr̃s qͣre gaudetis:
fructꝰ facite. positi inalia spe: Iam ñ nouimꝰ
malũ. nisi offendere dm̃: & non ꝑduci ad
illa quȩ reꝑmisit : nec nouimꝰ bonũ nisi
ꝓmereri dm̃: & ꝑduci ad illa quȩ ꝓmisit:
q uid illa bona mundi huiꝰ : & mala mundi
huiꝰ : Indifferent̃ habeamꝰ: qͥa iã suscepti
abritero illiꝰ matris nrĩȩ indifferent̃ ea haben¬
tes dicimꝰ: sic̃ tenebrȩ eiꝰ sic & lumen eiꝰ.
N ec felicitas scłi. nos facit beatos: nec ad¬
uersitas miseros Opꝰ ẽ iustitiã petere: fidẽ
diligere: sꝑare in dño: diligere dm̃: dilige¬
re & ꝓximũ: Post istos labores. habebimꝰ
indefessã lucẽ: habebimꝰ diẽ sine occasu

Expanded text:
homines noverant, artifex coeli et terrae non nohomines noverant, artifex coeli et terrae non noverat? Ergo ille qui Paulum segregavit ab utero mniae. Suscepti ergo ex utero illo, jam incipiamus habere aliam spem. Promisit, fratres, quare gaudeatis; fructus facite positi in alia spe. Jam non novimus malum nisi offendere Deum, et non perduci ad illa quae promisit; nec novimus bonum nisi promereri Deum, et perduci ad illa quae promittit. Quid illa bona mundi hujus, et mala mundi hujus? Indifferenter habeamus; quia jam suscepti ab utero illius matris nostrae indifferenter ea habentes, dicimus, «Sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Nec felicitas saeculi nos facit beatos, nec adversitas miseros. Opus est justitiam tenere, fidem diligere, sperare in Deum, diligere Deum, diligere et proximum. Post istos labores habebimus indefessam lucem, habebimus diem sine occasu:
Abbreviated transcription (Latin):
habebã tenebras illiꝰ noctis. & lucẽ illiꝰ nocti ᷤ.
Et enĩ uterꝰ matris meę: consuetudo ciuitatiᷤ
meȩ fuit: Quȩ ẽ illa ciuitas : quȩ nos ge¬
nuit incaptiuitate: Nouimꝰ babiloniã illã.
deqͦ hesterno die locuti sumꝰ: unde pficiscuiͣ.
om̃s qͥ credt̃. & suspirant illi luci ierłm cȩ
lestis. Ego. gͦ. dixi: exutero matris meȩ.
susceptꝰ sũ adnõ: inde mͥ tenebre huiꝰ noc¬
tis. & lux huiꝰ noctis: indifferentes facte
babiloniȩ: incipe cantare ymnũ dõ egrede
& nascere : suscipit te ds̃ exutero matris tuȩ
placuit dõ qͥ me segregauit de utero matris
meȩ. reuelare filiũ suũ inme quȩ erat mat̃
ueniebant᷑ Erant in eis uerba dĩ. qͣsi folia
in arbores: & frrictꝰ nũquã. Talẽ arborẽ fici
sic̃ nostis cũ dñs inuenisset: maledicto are¬
fecit. Inuenit enĩ in ea folia: & fructum
non inuenit. Quandã nob̾ arborẽ figurabat.
Nam fructuũ illoꝵ tẽpꝰ. ñ dũ erat. Quod om̃s

Expanded text:
octis. Etenim uterus matris meae, consuetudo civitatis meae fuit. Quae est illa civitas? Quae nos primo genuit in captivitate. Novimus Babyloniam illam de qua hesterno die locuti sumus, unde proficiscuntur omnes qui credunt et suspirant illi luci, Jerusalem coelesti. Ego ergo dixi: Ex utero matris meae susceptus sum a Domino; inde mihi tenebrae noctis hujus et lux hujus noctis indifferentes factae Babyloniae, incipe cantare hymnum Domino: egredere, et nascere; suscipiet te Deus ex utero matris tuae. placuit Deo, qui me segregavit de utero matris meae, revelare» «Filium suum in me» . Quae enim erat mater inveniebantur: erant in eis verba Dei, quasi folia in arbore, et fructus nusquam. Talem arborem fici, sicut nostis, cum Dominus invenisset, maledicto arefecit. Invenit enim in ea folia, et fructum non invenit: quamdam nobis arborem figurabat. Nam fructuum illorum tempus nondum erat : quod omnes
Abbreviated transcription (Latin):
gitudinẽ uiȩ. dixi mͥ Fortasse tenebrȩ
conculcabunt me: & nox illuminatio mea¬
indelicus meis Facta ẽ. mͥ nax illuminatio:
qͥa in nocte me desꝑauerã. posse transire.
tantum mare: & tantam uiã. suꝑare : &
uenire adextremũ ꝑseuerando usq infinẽ:
grãs illi qͥ me quesiuit fugitiuũ: qͥ terga
mea flagelli plaga ꝑcussit: qͥ me uocan¬
do ab interitu reuocauit: fec̃ mͥ illumi¬
natã noctẽ: Noxx eñĩ ẽ: quãdiu ista ui¬
ta agit᷑. Quomodo ẽ nox. illuminatio:
Quia xp̃c descendit innoctẽ. Accepit carnẽ
xp̃c de isto scło: & illuminauit nob noctẽ
E diderat enĩ dragnnã mulier illa: accendit
lucernã Sapientia dĩ. ꝑdiderat draginam:
Quid ẽ dragia: Nũmꝰ : in qͦ nũmo imago
erat ipsiꝰ imꝑatoris nr̃i. Factꝰ ẽ enĩ homo
adimaginẽ dĩ: & ꝑierat. Et qͥd fec̃ mulier
sapiens : Accendit lucernã Lucerna de
luto ẽ: s habet lucẽ qua inueniat᷑ drag¬

Expanded text:
sse tenebrae conculcabunt me. Et nox illuminatio» «in deliciis meis.» Facta est mihi nox illuminatio: quia in nocte me desperaveram posse transire tantum mare, et tantam viam superare, et venire ad extremum perseverando usque in finem. Gratias illi qui me quaesivit fugitivum, qui terga mea flagelli plaga percussit, qui me vocando, ab interitu revocavit, qui fecit mihi illuminatam noctem. Nox est enim quamdiu ista vita agitur. Quomodo est nox illuminata? Quia Christus descendit in noctem. Accepit Christus carnem de isto saeculo, et illuminavit nobis noctem. Perdiderat enim drachmam mulier illa; accendit lucernam . Sapientia Dei perdiderat drachmam. Quid est drachma? Nummus, in quo nummo imago erat ipsius Imperatoris nostri. Factus est enim homo ad imaginem Dei , et perierat. Et quid fecit mulier sapiens? Accendit lucernam. Lucerna de luto est, sed habet lucem qua inveniatur drac
Abbreviated transcription (Latin):
pennaꝵ nraꝵ: elisit nos delib̾tate aeris
elisi. ꝑdidimꝰ pennas : & fuimꝰ qͦdãmͦ cap¬
tiuati in aucupis potestate: inde nos san¬
guine suo redemit quẽ fugimꝰ. ut caꝑemͣ
N utrit pennas nob dep̃ceptis suis: erigimꝰ
eas iã sine uisco Non amemꝰ mare: s uo¬
lemꝰ in extrema maris Nemo trepidet:
s nemo depennis suis p̃sumat: quia &
ꝓfundo maris lassati & fatigati. qͣsi p̃sum̃¬
tes de uirib nr̃is Opꝰ ẽ gͦ ut habeamꝰ pen¬
nas: & opꝰ ẽ ut ipse deducat Adiutor enĩ

Expanded text:
pennarum nostrarum; elisit nos de libertate aeris pennarum nostrarum; elisit nos de libertate aeris elisi perdidimus pennas, et fuimus quodammodo captivati in aucupis potestate: inde nos sanguine suo redemit, quem fugimus ut caperemur. Nutrit nobis pennas de praeceptis suis; erigimus eas jam sine visco. Non amemus mare, sed volemus in extrema maris. Nemo trepidet; sed nemo de pennis suis praesumat: quia et profunda maris, lassati et fatigati, quasi praesumentes de viribus nostris. Opus ergo est ut habeamus pennas, et opus est ut ipse deduca
Abbreviated transcription (Latin):
pendet & ꝓpħȩ: has inqͥt alas. has
anas si recipiã sic. & habitabo inertremis
maris: possũ fugere a facie tua. ad faciẽ tuã.
a facie irati. ad faciẽ placati Quid enĩ ẽ extremũ
maris. nͥ finis scłi : liluc iam uolemꝰ spe &
desiderio: habentes alas gemine caritatis:
ñ sit nob reqͥes. nͥ inextremo maris. Nã si
alibi reqͥẽ habere uoluerimꝰ: in mare p̃cipita¬
bim̃ Uolemꝰ usꝙ ͦ finiat᷑ mare: suspendamꝰ
nos. pennaͥs gemine dilectionis: Ad dm̃ in¬
terim spe uolemꝰ: & illũ finẽ maris. spe fide¬
de. Ille ipse: cuiꝰ faciẽ irati uolumꝰ fugere
Quid enĩ seqͥt᷑: Si descendero in infernũ ades:
si recipiã pennas meas inderectũ Recipiã
inqͥt Ergo amiserat: Si recipiã pennas meas
indirectũ. & habitabo innouissima maris.
Et enĩ illuc manꝰ tua deducet me. &
tenebit me dextera tua. Hoc meditem̃ fr̃s
R ecipiamꝰ pennas ꝑcaritatẽ: qs amiseramꝰ
ꝑcupiditatẽ:. Cupiditas enĩ uscũ facta est

Expanded text:
Prophetae . Has, inquit, alas, has pennas si recipiam sic, et habitabo in extrema maris, possum fugere a facie tua ad faciem tuam, a facie irati ad faciem placati. Quid enim est extremum maris, nisi finis saeculi? Illuc jam volemus spe et desiderio, habentes alas geminae charitatis: non sit nobis requies, nisi in extremo maris. Nam si alibi requiem voluerimus, in mare praecipitabimur. Volemus quo usque finiatur mare, suspendamus nos pennis geminae dilectionis: ad Deum interim spe volemus, et illum finem maris spe fidedite: ille ipse cujus faciem irati volumus fugere. Quid enim sequitur? «Si descendero in infernum, ades.» «Si recipiam pennas meas in directum. Recipiam,» inquit: ergo amiserat. «Si recipiam pennas meas in directum, et habitabo in novissima maris. Etenim illuc manus tua deducet me, et adducet me dextera tua.» Hoc meditemur, fraRecipiamus pennas per charitatem, quas amisimus per cupiditatem. Cupiditas enim viscum facta est
Abbreviated transcription (Latin):
sic & lum̃ eiꝰ Qm̃ tu possedisti renes meos
dñe: Non sine causa. sicut tenebre eiꝰ. sic &
lum̃ eiꝰ Intꝰ ẽ possessor Ñ solũ cor tenet. s
etiã renes: ñ solũ cogitationes. s etiã de¬
lectationes: Ipse gͦ possidet: unde me delec¬
taret aliqͥd lucis in nocte Ipse tenet renes
meos : ñ noui delectari. nͥ deluce interiore
sapientiȩ ipsiꝰ. Qd gͦ: ñ delectaris de ꝓsꝑi¬
tate rerũ: defelicitate tẽporaliũ : dehonorib
dediuitiis: defamilia: ñ delector inqͥt. qͣre:
qͥa sic̃ tenebre eiꝰ: sic & lum̃ eiꝰ. Unde tibi
ista indifferentia: ut sic̃ tenebre eiꝰ. sic sit

Expanded text:
 Quoniam tu possedisti renes meos, Domine.» Non sine causa, «Sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Intus est possessor: non solum cor tenet, sed etiam renes; non solum cogitationes, sed etiam delectationes. Ipse ergo possidet unde me delectaret aliquid lucis in nocte; ipse tenet renes meos: non novi delectari nisi de luce interiore sapientiae ipsius. Quid ergo? non delectaris de prosperitate rerum, de felicitate temporum, de honoribus, de divitiis, de familia? Non delector, inquit. Quare? Quia «sicut tenebrae ejus, sic et lumen ejus.» Unde tibi ista indifferentia, ut sicut tenebrae ejus, sic sit
Abbreviated transcription (Latin):
os meũ. qđ fecisti in abscondito. Ossũ dic̃
Q uod uulgo dic̃t ossũ: latine. os. dr̃ hoc
ingreco inuenit᷑. Nam possemꝰ hic putare
ot. eẽ. abeo. qd̾ st̃ ora: ñ os correpte abeo
qd̾ st̃ ossa: N on ẽ. gͦ ab sconditũ inqͥt os meũ
ate: qđ fecisti in abscondito. Habeo inabso
gant popłi. Ergo ẽ inqͥt qddã ossũ
intꝰ: in abscondito: Tu fecisti intꝰ osũ

Expanded text:
os meum a te, quod fecisti in abscondito.» Os suum dicit: quod vulgo dicitur ossum, latine os dicitur. Hoc in graeco invenitur . Nam possemus hic putare os esse, ab eo quod sunt ora; non os correpte, ab eo quod sunt ossa. «Non est» ergo «absconditum,» inquit, «os meum a te, quod fecisti in abscondito.» Habeo in abscgant populi. Ergo est, inquit, quoddam ossum meum intus in abscondito; tu fecisti intus
Abbreviated transcription (Latin):
nt conculeant tenebre eiꝰ : qr ñ me extollit
in eiꝰ. Ecce habes lum̃ eiꝰ Iob abundabat
tib rebꝰ. Lux noctis. in illiꝰ diuitus pͥma
astibit᷑. Quantis reb. & qͣnta copia redun¬
llit: lux erat noctis eiꝰ. Putauit inimicꝰ
tea illũ talẽ uirũ colere dm̃. qͥa omĩa
li donauerat ei : & petiit ut auferrent᷑

Expanded text:
conculcant tenebrae ejus, quia non me extollit lumen ejus. 17. Ecce habes lumen ipsius in Job: abundabat omnibus rebus. Lux noctis in illius divitiis prima describitur: quantis rebus et quanta copia redundabat, lux erat noctis ejus. Putavit inimicus propterea illum talem virum colere Deum, quia illa omnia donaverat ei; et petivit ut aufe
Abbreviated transcription (Latin):
bit᷑. Nox. tãquã dies Dies nob̃. ꝓsꝑitas seclĩ
nox nob̾. aduersitas scłi S si cognoscamꝰ
merito peccatoꝵ nr̃oꝵ. nos aduersitates pa¬
ti : & dulcia sint nob flagella patris. u
sit amara sententia udicis: sic habebimꝰ
tenebras noctis huiꝰ. qͦmͦ lum̃ noctis luꝰ¬
S i nox ẽ. qͦmͦ ibi lur ẽ: Nox ẽ: qr errat᷑
hic agenere humano Nox ẽ: qr ñdũ uenim
ad illũ diẽ quẽ ñ coartat hestermꝰ: s ẽ des¬
ꝑpetuꝰ. Sine ortu: qr sine occasu. Nox ẽgͦ
hic S qͣndã lucẽ suã nax ista habet: &ꝰ
tenebras suas, Quare sit generalit̃ nor: di¬
ximꝰ. Quȩ ẽ lux noctis huiꝰ: Prosꝑitas &
felicitas scłi huiꝰ. Gaudiũ temporale: honor
& amaritudo tribulationũ. uł ignobi¬
M: tãquã tenebre st̃ uoctis huiꝰ In hac
t. in hac mortalitate uitȩ humane. ha¬

Expanded text:
ies nobis prosperitas saeculi, nox nobis adversitas saeculi: sed si cognoscamus merito peccatorum nostrorum nos adversitates pati, et dulcia nobis sint flagella Patris, ne sit amara sententia judicis; sic habebimus tenebras noctis hujus, quomodo lumen noctis hujus. Si nox est, quomodo ibi lux est? Nox est, quia erratur hic a genere humano: nox est, quia nondum venimus ad illum diem, quem non coarctat hesternus et petuus, sine ortu, quia sine occasu. Nox est ergo hic; sed quamdam lucem suam nox ista habet, et tenebras suas. Quare sit generaliter nox diximus: quae est lux noctis hujus? Prosperitas et felicitas saeculi hujus, gaudium temporale, honor  autem et amaritudo tribulationum vel ignobilitas, tanquam tenebrae sunt noctis hujus. In hac nocte, in hac mortalitate vitae human