comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
impiȩ imꝑata ñ facient. nulli sceleri mañ comodabt̃ Quedã
st̃ quȩ leges nec iubent. nec uetant facere. Inhis seruus ma¬
teriã. beneficii ht̃: Quã diu prȩstat᷑ qđ a seruo exigi solet mi
fectum amici transit. desinit uocari ministeriũ . Est aliquid
qd̾ dñs p̃stare seruo debeat. ut cibarium uestiarũ: Nemo hoc
dix̃ bñficiũ: At indulsit. libaliꝰ educauit. artes quib erudiunt᷑
ingenui: tradiditbeneficiũ ẽ. Ioẽ econt̾rio fit in ꝑsona serui. Qc¬
erit quolibet alio pstante Seruus ut placet chrisippo. ꝑpe¬
dũm fortunȩ suȩ modum tͣnsit. ⁊ altiꝰ aliquid ausus qđ etiã
cu᷑: Ñ hab̾i grãm si plus debito solitoq fecerint: Uis scire. qñ
ñ sit bñficium: Ubi dici potest: Qͥd si nollet ĩ ibi uͦ id p̃stitit.
qđ nolle licuit: uoluisse laudandũ ẽ. Int̃ se cont̾ria st̃ bñfici r̃¬

Expanded text:
publicam imperata non facient, nulli sceleri manus commodabunt. Quaedam publicam imperata non facient, nulli sceleri manus commodabunt. Quaedam sunt, quae leges nec iubent nec vetant facere ; in iis servus materiam beneficii habet. Quam diu praestatur, quod a servo exigi solet, mi ; ubi in adfectum amici transit, desinit vocari ministerium. Est aliquid, quod dominus praestare servo debeat, ut cibaria, ut vestiarium ; nemo hoc dixit beneficium. At indulsit, liberalius educavit, artes, quibus erudiuntur ingenui, tradidit : beneficium est. Idem e contrario fit in persona servi. Querit quolibet alio praestante. Servus, ut placet Chrysippo, perpedominum fortunae suae modum transit et altius aliquid ausus, quod etiam cimur, non haberi gratiam, si plus debito solitoque fecerint ? Vis scire, quando non sit beneficium ? Ubi dici potest : " Quid, si nollet ? " Ubi vero id praestitit, quod nolle licuit, voluisse laudandum est. Inter se contraria sunt benefici
Abbreviated transcription (Latin):
eo maiꝰ sit qͦ rarius ẽ exemplũ urtutis in serius eoq gratiꝰ qͥd eũ
fere uiuisa imꝑia sint. ⁊ om̃is necessitas grauis cõmune seriu¬
ticis odium in aliqͦ dñ caritas uicit: Ita ñ ideo bñficium ñ ẽ qr
Aseruo ꝓfectum ẽ s idõ maiꝰ qr de t̾rene ab illo ne seruit᷑ qͥdem
potiuit: Errat siquis existimat seruitutẽ incotũ hominẽ descend̾e
Pars melior eiꝰ: excepta ẽ corꝑa obnoxia st̃ ⁊ ad scͥpta dm̃iscỹs qͥdem
sui uiris. q̃ ad eo lib̾a ⁊ uaga ẽ ut ne abhoc qͥdem carere ciu in¬
dusa e teneri q̃at. qͦminus impetu suo utat᷑ ⁊ ingentia agat
⁊ ininfinitum comes celestib exeat Corpꝰ itaq ẽ. qđ dño forana
tradidit. hoc emit. hoc uendit int̾ior illa pars mancipio dari
ñ potest Abhac quicqͥd uenit libum estec enim aut nosoiã:
iube possumus: aut in om̃ia serui parere cogunt᷑: Cont̃ rem

Expanded text:
eo maius sit, quo rarius est exemplum virtutis in servis, eoque gratius, quod, cum eo maius sit, quo rarius est exemplum virtutis in servis, eoque gratius, quod, cum fere invisa imperia sint et omnis necessitas gravis, commune servitutis odium in aliquo domini caritas vicit. Ita non ideo beneficium non est, quia a servo profectum est, sed ideo maius, quia deterrere ab illo ne servitus quidem potuit. Errat, si quis existimat servitutem in totum hominem descendere. Pars melior eius excepta est. Corpora obnoxia sunt et adscripta dominis ; mens quidem sui iuris, quae adeo libera et vaga est, ut ne ab hoc quidem carcere, cui inclusa est, teneri queat, quominus impetu suo utatur et ingentia agat et in infinitum comes caelestibus exeat. Corpus itaque est, quod domino fortuna tradidit ; hoc emit, hoc vendit ; interior illa pars mancipio dari non potest. Ab hac quidquid venit, liberum est ; nec enim aut nos omnia iubere possumus aut in omnia servi parere coguntur ; contra rem
Abbreviated transcription (Latin):
uo ministĩa stsbeneficiũ enim idẽ. qđ quisdedit. cum illi lice¬
ret ⁊ ñ dare: Seruus aut̃ ñ ht̃ negandi potestatẽ: Ita ñ p̃stat
s paret nec id se fecisse iactat: qd̃ ñ facere ñ potuit Iã subista seluͤ
lege iuncã. ⁊ eo ꝑducã. seruum: ut. in multa lib̾ sit. Int̾um dic
m̃. sit̾ ostend̾o aliquẽ seruũ ꝓsalute dñi sui sine respectu sui
dimicautẽ ⁊ cõfossum uuln̾ib reliqͥas tũ sanguinis ab ipsis ui¬
calib fundentẽ.⁊ ut ille esfugiendi tempius habeat mora sua
morte ꝗrentẽ:hc̃ tu ne negab beneficium dedisse qr serius
ESi t̾ ostendo aliquem ut secreta dñi ꝓdat. nulla tyranni po¬
licitatione. corruptum. nułł t̾ritum minis crutiatib uictũ. ali¬
aisse qͣntum potuerit suspitiones quȩrentis ⁊ impendisse sp̃m fi¬
deiꝰ hc̃ tu ne negab beneficium dño dedisse qͥa seruus ẽ U ide ne

Expanded text:
vo ministeria sunt. Beneficium enim id est, quod quis dedit, cum illi licevo ministeria sunt. Beneficium enim id est, quod quis dedit, cum illi liceret et non dare. Servus autem non habet negandi potestatem ; ita non praestat, sed paret, nec id se fecisse iactat, quod non facere non potuit." Iam sub ista ipsa lege vincam et eo perducam servum, ut in multa liber sit. Interim dic mihi, si tibi ostendere aliquem pro salute domini sui sine respectu sui dimicantem et confossum vulneribus reliquias tamen sanguinis ab ipsis vitalibus fundentem et, ut ille effugiendi tempus habeat, moram sua morte quaerentem, hunc tu negabis beneficium dedisse, quia servus est ? Si tibi ostendero aliquem, ut secreta domini prodat, nulla tyranni pollicitatione corruptum, nullis territum minis, nullis cruciatibus victum avertisse, quantum potuerit, suspiciones quaerentis et impendisse spiritum fidei, hunc tu negabis beneficium domino dedisse, quia servus est ? Vide, ne
Abbreviated transcription (Latin):
fortuna mitteret: Si ñdat beneficiũ seruus dño: nec regi qͥsqͣm
suo. nec duci suo miles Qͥd enim int̃ ẽ quali qͥs teneat᷑ imꝑio
si summo tenet᷑: Nam si seruo quominꝰ in nom̃ m̃iti ꝑueniat
necessitas obest: ⁊ patiendi ultima timor: idẽ. istud obstabit &¬
ei qui regem ht̃. ⁊ ei qͥ ducẽ. quando subdispari titulo: paria
in illos licent: At qui dant. regib suis: dant imꝑatorib bene¬
ficia. oͦ ⁊ dnĩs: Pocest seruus iustꝰ eẽ. potest. fortis potest magni
rint inemores ñ ẽ dubium qͥn seruus bñficiũ dare possit cui¬
libet: Quare gͦ ñ ⁊ dño suo possit ꝙ̃r ñ potest inquit creditor dñi aͥ
sui fieri: si pecuniã illi dederit: Alioquin: cotidie dñm suum
obligat: Fegͥnantẽ seqr̃. egro ministrat. eiꝰ laborẽ sũmoꝑe colit.
om̃ia tñ ista quȩ alio p̃stante beneficia dicerẽt᷑: p̃stante ser¬

Expanded text:
fortuna amitteret ? Si non dat beneficium servus domino, nec regi quisquam fortuna amitteret ? Si non dat beneficium servus domino, nec regi quisquam suo nec duci suo miles ; quid enim interest, quali quis teneatur imperio, si summo tenetur ? Nam si servo, quominus in nomen meriti perveniat, necessitas obstat et patiendi ultima timor, idem istuc obstabit et ei, qui regem habet, et ei, qui ducem, quoniam sub dispari titulo paria in illos licent. Atqui dant regibus suis, dant imperatoribus beneficia ; ergo et dominis. Potest servus iustus esse, potest fortis, potest magni rint. Non est dubium, quin servus beneficium dare possit cuilibet ; quare ergo non et domino suo possit ? " Quia non potest," inquit, " creditor domini sui fieri, si pecuniam illi dederit. Alioqui cotidie dominum suum obligat ; peregrinantem sequitur, aegro ministrat, rus eius labore summo colit ; omnia tamen ista, quae alio praestante beneficia dicerentur, praestante ser
Abbreviated transcription (Latin):
s quid acceꝑit : Quanꝗͣ quȩrit᷑ a qͥb̾tã sic̃ abechatone. an be¬
neficũ dare seruus dũo possitestt̃ eni qͥta distingant. qdam
bñficia eẽ. ꝗ̃dam officia: quȩdam ministĩa Beneficium eẽ: qd̾:
alienus det Alienus ẽ qui potuit sine rep̃hensione cessare. of¬
ficium eẽ filii uxoris. ⁊ earũ ꝑsonarũ quas necessitudo susci¬
tat. ⁊ ferre opem iubet: Ministeriũ eẽ. serui. quẽ conditio sua
eo loco posuit. ut nicħ eorum quȩ p̃stat imputet suꝑiori
Prx̧tẽa seruus qͥnegat dare aliqnͣdo dño bñficiũ: ignarus ẽ
iuris humani Refert enim cuiꝰ animi sit qͥ p̃stat. ñ cuiꝰ statꝰ
Nulli p̃clusa uircꝰ ẽ om̃ib patet. om̃s admittt. om̃s inuitat.:
ingenuos. lib̾tinos. seruos. reges: ⁊ exules: N eligit domũ. nec.
censum. nudo homine contẽpta ẽ Qd enim erat tuti adũsus
repentinã: qͥd animus magnũ ꝓmitteret sibi: si certã uututẽ

Expanded text:
an beneficium dare servus domino possit. Sunt enim, qui ita distinguant, quaedam beneficia esse, quaedam officia, quaedam ministeria ; beneficium esse, quod alienus det alienus est, qui potuit sine reprehensione cessare ; officium esse filii, uxoris, earum personarum, quas necessitudo suscitat et ferre opem iubet ; ministerium esse servi, quem condicio sua eo loco posuit, ut nihil eorum, quae praestat, imputet superiori. Praeterea servum qui negat dare aliquando domino beneficium, ignarus est iuris humani ; refert enim, cuius animi sit, qui praestat, non cuius status. Nulli praeclusa virtus est ; omnibus patet, omnes admittit, omnes invitat, et ingenuos et libertinos et servos et reges et exules ; non eligit domum nec censum, nudo homine contenta est. Quid enim erat tuti adversus repentina, quid animus magnum promitteret sibi, si certam virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ sȩdissimũ ob hod ipsum: qͥã noplis ẽ ad libandam side satulta¬
tib s amimo: R eddit emin bencficiũ. qui debet Sco cũ fit in
ĩpsis ccimen qͥ nt confessioire qͥdenr gaatist: in nob quoqẽ Mii
cos exꝑimur ingratospluresfacimus.: qͥa alias graues betones
ex accoresꝙ sumus: alias leues. e quos paulo post muneriss n pe¬
netent alias queruli. & minima monita calumpniantes gtãm
omnẽ corrũpimꝰ. ñ tantũ postquã dedimus benificia: seddũ
damus: Qs sirm contẽptꝰ fuit aut leuit̃ rogari aut semel: Qdñ
cum aliqͥd ase petisuspicat᷑ c̃ frontẽ aduxit. uultũ auertit.
occupationes simulauit. longis sermombꝰ e de indistnan in¬
uenientib exitum. occasiont̃ petendi abstulit & uariis artibꝰ
necessitate sua ꝓpantes elusit. In angusto uͦ cõpressis: aut di¬
stulit aut timide neganit. ant ꝓmiste: s difficult̃. sed subdu¬
cts suꝑciliis. sed malignis & uix exeuntibꝰ uerħ Ncmo autem i edd̾e¬

Expanded text:
 opus est ad liberandam fidem facultatibus sed animo ; reddit enim beneficium, qui debet. Sed cum sit in ipsis crimen, qui ne confessione quidem grati sunt, in nobis quoque est. Multos experimur ingratos, plures facimus, quia alias graves exprobratores exactoresque sumus, alias leves et quos paulo post muneris sui paeniteat, alias queruli et minima momenta calumniantes. Gratiam omnem corrumpimus non tantum postquam dedimus beneficia, sed dum damus. Quis nostrum contentus fuit aut leviter rogari aut semel ? Quis non, cum aliquid a se peti suspicatus est, frontem adduxit, vultum avertit, occupationes simulavit, longis sermonibus et de industria non invenientibus exitum occasionem petendi abstulit et variis artibus necessitates properantes elusit ; in angusto vero comprensus aut distulit, id est timide negavit, aut promisit, sed difficulter, sed subductis superciliis, sed malignis et vix exeuntibus verbis ? Nemo autem
Abbreviated transcription (Latin):
AHcer multos ac uarios errores temere in consul
Sequit᷑ enim ut male collocata : male debeantur.
de quib ñ redditis: sero querimur. Ista enĩ ꝑierunt
Dcũ darent᷑: Hec mirum ẽ int̃ plurima maximaq ui
itiat nullum eẽ frequentiꝰ. quã ingrati animi.: Id eue¬
nirs ex caiffis plurib udeo. Prĩma illa ẽ qđ ñ eligumn̾
dignos quib tribuam. Sed nomina facturt: diligere.
patrimonium. & uitam debitoris inqͥrimus Semma
in solũ esft tum de sterile ñ spargumus: beneficia sincullo de¬
leccu magis picimus: quã damus. Hec facile dixtrĩ utrũ curpꝰ¬

Expanded text:
Inter multos ac varios errores temere inconsulteSequitur enim, ut male collocata male debeantur ; de quibus non redditis sero querimur ; ista enim perierunt, cum darentur. Nec mirum est inter plurima maximaque vitia nullum esse frequentius quam ingrati animi. Id evenire ex causis pluribus video. Prima illa est, quod non eligimus dignos, quibus tribuamus. Sed nomina facturi diligenter in patrimonium et vitam debitoris inquirimus, semina in solum effetum et sterile non spargimus ; beneficia sine ullo dilectu magis proicimus
Abbreviated transcription (Latin):
eietiã qđ uicinum honesto ẽ ñ enim tantũ fieridebe. s aadua¬
ne sicri. Hac duce. ꝑtotam uitã eundũ ẽ minimꝗ inarimaq
ex hui consilio gerenda. quomͦ hȩc suaserit dandũ: Hecaniae

Expanded text:
est, etiam quod vicinum honesto est ; non enim tantum fieri debet, sed ratioest, etiam quod vicinum honesto est ; non enim tantum fieri debet, sed ratione fieri. Hac duce per totam vitam eundum est, minima maximaque ex
Abbreviated transcription (Latin):
audue solet fenerator. si acerbe exigit. ȩque si in recipiendo
cardus ac dificił moras querit: Beneficium cam recipiendũ
ẽquam si exigendũ: Optimꝰ ille qui dedit facile nuimq̃ eci¬
geti Paeloi g̃ausus ẽ bona fide. quid p̃stitisset oblitꝰ qͦ accipi¬
entis animo recipit ¶ Quidam ñ tantũ clant beneficia suꝑpbe
s ediam accipiunt. qđ ñ. ẽ cõmittendumssam eni tanseam
ao alłam partẽ uaccaturi quomͦ se gerere homines isact¬
ptendis beneficiis debeant: Quodcumq erdatobꝰ constat ot¬
ficcumm cantumdẽ ab utroq erit auat pat ec lebeat eummii¬
sperens. sales ñ minus oꝑis illi suꝑ eẽ ut despidas quaueret
oporteat filium: Sunt aliquȩ partes martt . s ñ muinores
pproris nuicem ista quantũ erigunt: p̃stant. ⁊ parẽ &eidiaꝵ
regulam: q̃ ut ait hecaton. difficił e. om̃e enĩ honestũ. an arduo

Expanded text:
audire solet fenerator, si acerbe exigit, aeque, si in recipiendo audire solet fenerator, si acerbe exigit, aeque, si in recipiendo tardus ac difficilis moras quaerit. Beneficium tam recipiendum est quam non exigendum. Optimus ille, qui facile dedit, numquam exegit, reddi gavisus est, bona fide, quid praestitisset, oblitus, qui accipientis animo recepit. Quidam non tantum dant beneficia superbe, sed etiam accipiunt, quod non est committendum. Iam enim transeamus ad alteram partem tractaturi, quomodo se gerere homines in accipiendis beneficiis debeant. Quodcumque ex duobus constat officium, tantundem ab utroque exigit. Qualis pater esse debeat, eum inspexeris, scies non minus operis illic superesse, ut dispicias, qualem esse oporteat filium ; sunt aliquae partes mariti, sed non minores uxoris. In vicem ista, quantum exigunt, praestant et parem desiderant regulam, quae, ut ait Hecaton, difficilis est ; omne enim honestum in arduo
Abbreviated transcription (Latin):
tyione & indocto: ñ tam rigide. nec tam excusse. s languidiꝰ
& inipsam eiꝰ dirigentes manum: remisse occurremꝰ: Idẽ: faci¬
endum. ẽ. in beneficiis: Quosdam doceamꝰ: & satis uidicemꝰ. si co¬
nant᷑. si audent. si uolunt: facimꝰ aut̃ plerũq ingratos. ⁊ ut
sint fauem̾. tamꝗͣ ita demũ magna sint beneficia nra si grã
ulis referri ñ potuit. ut malignis cursorib ꝓpositum ẽ collu¬
sorẽ traducere. cũ dampno scilicet ipsius lusus. qͥ ñ potest isi
consentit᷑ extendi Multi st t̃am prauȩ natuie. ut malint ꝑde
quȩ prestitert̃ ꝙͣ uid̃i recepisse. suꝑbi & imputatores: Quanto
melĩ quantoq humaniꝰ id agere. ut illis quoꝙ partes suȩ
sustent. et fauere iut grã sibi referri possit benignȩ om̃ia int̾:¬
ptari grãs agentem ñ alit quam si referat audare priia s
facilem ad hoc ut quem obligauit etiã ex solui uelit: Male

Expanded text:
tyrone et indocto, non tam rigide, nec tam excusse, sed languidius, tyrone et indocto, non tam rigide, nec tam excusse, sed languidius, et in ipsam dirigentis manum remisse occurremus. Idem faciendum est in beneficiis ; quosdam doceamus et satis iudicemus, si conantur, si audent, si volunt. Facimus autem plerumque ingratos et, ut sint, favemus, tamquam ita demum magna sint beneficia nostra, si gratia illis referri non potuit ; ut malignis lusoribus propositum est conlusorem traducere, cum damno scilicet ipsius lusus, qui non potest, nisi consentitur, extendi. Multi sunt tam pravae naturae, ut malint perdere, quae praestiterunt, quam videri recepisse, superbi et imputatores. Quanto melius quantoque humanius id agere, ut illis quoque partes suae constent, et favere, ut gratia sibi referri possit, benigne omnia interpretari, gratias agentem non aliter, quam si referat, audire, praebere se facilem ad hoc, ut, quem obligavit, etiam exsolvi velit ! Male
Abbreviated transcription (Latin):
gas. ꝓbo: Est̃ enim intolerabił res: poscere nũmos: & contẽp.¬
nere: Indixisti pecuniȩ odium: Hoc ꝓfessus es. hanc ꝑsonam
indiusti. agendã e. Inquissimũ ẽ ce pecuniã sub gła egestatis:
ad quirere: Aspicienda: gͦ ñ minus sua cuiq ꝑsona ẽ quã eiꝰ
de quo uiuando quis cogitat: Uolo chrisippi nr̃i uti similitu¬
dine: de pyle lusu. quam cade ñ ẽ. dubiũ aut mittentis du-¬
bio: aut excipientis: lum cursũ suũ seruat. ubi int̾ manꝰ utus¬
q abte abutroq & iaccata & excepta uersat᷑ Necesse ẽ aut̃
lusor bonus alit̃ illam collusori longo: alit̃ breui mittat: Ca¬
dem beneficii ratio ẽ Nisi utͥq ꝑsonȩ dantis & accipientis apta¬
tur: nec ab hoc exibit. nec ad illum ꝑueniet ut debet Si cum
exercitato & docto negotium ẽ audatiꝰ pillã mittemꝰ Ut c̃q
enun uenerit: manus illã expedita ⁊ agilis reꝑcutiet. Si cũ

Expanded text:
gas, probo ; est enim intolerabilis res poscere nummos et contemgas, probo ; est enim intolerabilis res poscere nummos et contemnere. Indixisti pecuniae odium; hoc professus es, hanc personam induisti : agenda est. Iniquissimum est te pecuniam sub gloria egestatis adquirere. Adspicienda ergo non minus sua cuique persona est quam eius, de quo iuvando quis cogitat. Volo Chrysippi nostri uti similitudine de pilae lusu, quam cadere non est dubium aut mittentis vitio aut excipientis ; tum cursum suum servat, ubi inter manus utriusque apte ab utroque et iactata et excepta versatur. Nlusor bonus, aliter illam collusori longo, aliter brevi mittat. Eadem beneficii ratio est: nisi utrique personae dantis et accipientis aptatur, nec ab hoc exibit, nec ad illum perveniet, ut debet. Si cum exercitato et docto negotium est, audacius pilam mittemus; utcumque enim venit, manus illam expedita et agilis repercutiet. Si cum
Abbreviated transcription (Latin):
mũ animal. si illũ acciꝑe hoc ñ decet: nec te dare Hãbetur
ꝑsonarũ ac dignitatum portio & cũ sit ubiq uirtutis modꝰ.
ȩque peccat. quod excedit: quã qͦd deficit: liceat istud sane t̃.
⁊ ce intantũ fortuna sustulerit ut congia tua urbes sint. quas
qͣnto maioris animi fuit ñ caꝑe. quã spargere ẽ tñ aliquis
minor quam insinu eiꝰ condenda ẽ cuitas. ab antigono cy¬
cynicꝰ petit talentum: Respondit plus cẽ quã qđ cy nicꝰ petere:
deb̾et: Repulsus: petit denariũ: Respondit minꝰ eẽ. ꝙͣ qđ regẽ
deceret dare: Turpissima eiusmodi cauillatio ẽ. Inuenit: qͦmͦ:
neutrum daret: Indenario regem: intalento eynicũ respexit
cum posset ⁊ denariũ tanꝗͣ cynico dare: & talentũ tanquã
rex: Ut sit aliquid maiꝰ quã qđ cyncꝰ accipiat: nichil tam exi¬
guum ẽ. qđ ñ honeste regis humanitas tribuat: Si me int̾ro¬

Expanded text:
mum animal ! Si illum accipere hoc non decet, nec te dare; habetur mum animal ! Si illum accipere hoc non decet, nec te dare; habetur personarum ac dignitatium portio et, cum sit ubique virtus modus, aeque peccat, quod excedit, quam quod deficit. Liceat istud sane tibi et te in tantum fortuna sustulerit, ut congiaria tua urbes sint quas quanto maioris animi fuit non capere quam spargere ! : est tamen aliquis minor, quam in sinu eius condenda sit civitas ! Ab Antigono Cycus petit talentum; respondit plus esse, quam quod Cynicus petere deberet. Repulsus petit denarium; respondit minus esse, quam quod regem deceret dare. " Turpissima eiusmodi cavillatio est ; invenit, quomodo neutrum daret. In denario regem, in talento Cynicum respexit, eum posset et denarium tamquam Cynico dare et talentum tamquam rex. Ut sit aliquid maius, quam quod Cynicus accipiat, nihil tam exiguum est, quod non honeste regis humanitas tribuat." Si me interro
Abbreviated transcription (Latin):
Respiciende st̃ cuiq facultates sue iuresq ne aut plus p̃ste:¬
mus ꝙͣ possum: aut minus¶ Astimandã eiꝰ ꝑsona cui dam̃.
Quȩdã enim minora st̃: quã ut exire a magnis uiris debe¬
ant: Quedam accipiente maiora st̃ Utriꝰq itaq ꝑsonã con¬
fer. & ipsum int̾ illas qd̾ donab exanima. Numqd aut dan¬
a grauȩ sit: aut parũ: Numqͥd rursus qͥ accepturꝰ ẽ aut fa¬
stidiat aut ñ capiat. Urbem cuidã alexander donabat. uesa¬
nus & qui nicħ antmno nisi grande conciꝑet: cum ille cuido¬
nabat᷑ se ipse m̃sus. tanti muneris inuidiã refugisset: diceis
ñ conuenire fortuinȩ suȩ: Honq̃ro inquit qͥd te acciꝑe dcce¬
at s qͥd me dare: Animosa uox uidet᷑. & cum regia: tũ sit stul¬
tissima: Nicħ enim ꝑse quẽquam decet: Refert. qͥd. cii qͣndo:÷
quare. ubi. ⁊ cȩt̾a sine quib facti ratio ñ constabit: Tumidissi¬

Expanded text:
Respiciendae sunt cuique facultates suae viresque, ne aut plus praesteRespiciendae sunt cuique facultates suae viresque, ne aut plus praestemus, quam possumus, aut minus. Aestimanda est eius persona, cui damus ; quaedam enim minora sunt, quam ut exire a magnis viris debeant, quaedam accipiente maiora sunt. Utriusque itaque personam confer et ipsum inter illas, quod donabis, examina, numquid aut danti grave sit aut parum, numquid rursus, qui accepturus est, aut fastidiat aut non capiat. Urbem cuidam Alexander donabat, vesanus et qui nihil animo nisi grande conciperet. Cum ille, cui donabatur, se ipse mensus tanti muneris invidiam refugisset dicens non convenire fortunae suae : " Non quaero," inquit, " quid te accipere deceat, sed quid me dare." Animosa vox videtur et regia, cum sit stultissima. Nihil enim per se quemquam decet ; refert, qui det, cui, quando, quare, ubi, et cetera, sine quibus facti ratio non constabit. Tumidissi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ñ debebat impellit. siue ambitionis calor abducit atutis.
sin nullũ malum uires a semetipsa: patiar ne cõmittã. ut
possit quandoIdicere: Iile amando. me occidit: Sepe nich̃
int̃. ẽ it amicoꝵ munera: & hostium uota Qcqͥd illi accidẽ
optant: in id horum intempestiua indulgentia impellit atq
istruit Quid aut̃ turpiꝰ quã qͦd euenit frequentissime.ut n¬
chil ut sit unt̾ odium & beneficiũ: N iumꝗͣ inturpttudinẽ nr̃a:
reditura: tribuamus. Cum sũma amiticiȩ sit amicũ sibi eqͣreꝰ
utriq simul consulendũ. ẽ. d̾abo egenti s ut ipse ñ egeam:
Succurrã ꝑituro: s ut ipse ñ ꝑeam: Hisi si futur᷑ ero magni
hominis. aut magnȩ rei merces: Nullum beneficiũ dabo qd̾:
turpit peterẽ. nec exiguum dilatabo. nec magna ꝓͥparius ac¬
quantũ det ostendit. munus suum cõmendat. ñ ex ꝓbrat:

Expanded text:
quo non debebit, impellet, sive ambitionis calor abducet a tutis, quo non debebit, impellet, sive ambitionis calor abducet a tutis, in nullum malum vires a me sumere ipso1 patiar nec committam, ut possit quandoque dicere : " Ille amando me occidit." Saepe nihil interest inter amicorum munera et hostium vota; quidquid illi accidere optant, in id horum intempestiva indulgentia impellit atque instruit. Quid autem turpius quam quod evenit frequentissime, ut nihil intersit inter odium et beneficium ? Numquam in turpitudinem nostram reditura tribuamus. Cum summa amicitiae sit amicum sibi aequare, utrique simul consulendum est. Dabo egenti, sed ut ipse non egeam ; succurram perituro, sed ut ipse non peream, nisi si futurus ero magni hominis aut magnae rei merces. Nullum beneficium dabo, quod turpiter peterem. Nec exiguum dilatabo nec magna pro parvis acquantum det, ostendit, munus suum commendat, non exprobrat.
Abbreviated transcription (Latin):
re.que ñ tantum acciꝑe s etiã accepisse delectet Multi st̃
qͥ dicant: Scio hoc illi ñ ꝓfucurum: S qͥd faciam : rogat. re.¬
sistere p̃cib eius ñ possum: Uidit de se: Ñ de me queretur:
falsum ẽ. Immo de te.⁊ tñito quidẽ. cum admendẽ boniã. redie¬
rit. cum accessio illa quȩ animum instaminabat se remise¬
rit Qͥd ni eum odit a quo in dampnũ ac ꝑiculũ suum ad cu¬
tus ẽ: Exorari inꝑnitiem rogantiũ: seua bonitas ẽ quic̃admo:¬
dum pulcherrimũ ẽ etiam inuitos nolentesq seruiarer ita
rogantib pestifera largiri: blandũ ⁊ affabile odium. s̃ se¬
neficiũ demus: qđ in usu magis ac magis placeat: qͦd. nũꝙͣ
in malum u̾tat: Pecuniam ñ dabo: quã numeraturũ ad utẽ
sciã. ne in societate turpis facti aut consilii inueniar: Si po¬
tero: reuocabo: Si minus: ñ adiuuabo scelus. Siuie ulũ ira

Expanded text:
re, quae non tantum accipere, sed etiam accepisse delectet. Multi sunt, re, quae non tantum accipere, sed etiam accepisse delectet. Multi sunt, qui dicant : " Scio hoc illi non profuturum, sed quid faciam ? Rogat, resistere precibus eius non possum ; viderit : de se, non de me queretur." Falsum est : immo de te et merito quidem; cum ad mentem bonam redierit, cum accessio illa, quae animum inflammabat, remiserit, quidni eum oderit, a quo in damnum ac periculum suum adiutus est ? Exorari in perniciem rogantium saeva bonitas est. Quemadmodum pulcherrimum opus est etiam invitos nolentesque servare, ita rogantibus pestifera largiri blandum et adfabile odium est. Beneficium demus, quod in usu magis ac magis placeat, quod numquam in malum vertat. Pecuniam non dabo, quam numeraturum adulterae sciam, nec in societate turpis facti aut consilii inveniar ; si potero, revocabo, si minus, non adiuvabo scelus. Sive illum ira,
Abbreviated transcription (Latin):
ta sunt. ne ipsos quidẽ obid cuiquã posse maiores uidi. uanã
eẽ. suꝑbiȩ magnitudinem. et quȩ modiũ etiã amanda ꝑdu¬
catI Sc̃ q̃dam nocitura impetrantib quȩ ñ dare s negaie be¬
neficium ẽ. Astimabimus itaq utilitatẽ potius quã uolũ¬
tatem petentiũ. Sepe enim noxia concupiscimus. nec despi¬
cere quã ꝑitiosa sunt licet. qr iudicium int̾pellat affectus.
s cum subsedit cupiditas. cum impetꝰ ille flagrantis animi
qui consilium fugat cecidit de testam᷑ ꝑnitiosos maloꝵ
munerũ auctores Ut frigidam ȩgris negamus. ⁊ lugentibꝰ
ac sibi iratis ferrum. aut amantib quicqͥd contͣ se usuros
ardor petit si ͨ om̃ium q̃ nocitura st̃ impense ac submisse. ñ
numꝗͣ etiam miserabilit̃ rogantibꝰ. ꝑseuerabimꝰ ñ dare isũ
untia beneficioꝵ suoꝵ spectare: cum etiã exiiꝰ decet. ⁊ ea da¬

Expanded text:
ta sunt ; ne ipsos quidem ob id cuita sunt ; ne ipsos quidem ob id cuiesse superbiae magnitudinem et quae in odium etiam amanda perducat. Sunt quaedam nocitura impetrantibus, quae non dare sed negare beneficium est ; aestimabimus itaque utilitatem potius quam voluntatem petentium. Saepe enim noxia concupiscimus, nec dispicere, quam perniciosa sunt, licet, quia iudicium interpellat adfectus ; sed cum subsedit cupiditas, cum impetus ille flagrantis animi, qui consilium fugat, cecidit, detestamur perniciosos malorum munerum auctores. Ut frigidam aegris negamus et lugentibus ac sibi iratis ferrum, ut amentibus, quidquid contra se usurus ardor petit, sic omnino, quae nocitura sunt, impense ac summisse,non numquam etiam miserabiliter rogantibus perseverabimus non dare. Cum initia beneficiorum suorum spectare tum etiam exitus decet et ea da
Abbreviated transcription (Latin):
nisi in os senatoris ingessisset imꝑator pigros suos. dsuꝑbia:
magnȩ fortunȩ. ostultissimum malũ Ut ate ichil accipe
iuuat. ut om̃e beneficium in iniuriã comĩitis. ut te om̃ia de¬
decent quoq altius te subleuasti: hoc dep̃ssior es. ostendisq
tͥñ agnoscere ista bona quib tantumn inflaris Quicqͥddas.
corrumpis. Libet itaq int̾rogare qui se tantoꝑe resupinet.
quid uultum habitumq oris ꝑuertat. ut malit habe ꝑsonã
quam faciãm: Iocunda st̃ que humana fronte cerde leni pla¬
cidaq tribuunt᷑ quȩ cum daret mͥ suꝑior ñ exultauit su¬
pra me. s quam potuit benignissimus fuit descenditq in
equum & decraxit muneri suo pompam. si obseruauit ido¬
neum tempꝰ. ut in occassione potius quam in necessitate suc¬
curreret. Uno mn istis psuadebim̃: ne beneficia sua insolentia
ꝑdant. si ostendimus. ñ ideo uidi maiora quo tumultuosius da¬

Expanded text:
nisi in os senatoris ingessisset imperator epigros suos ! O superbia, nisi in os senatoris ingessisset imperator epigros suos ! O superbia, magnae fortunae stultissimum malum ! Ut a te nihil accipere iuvat ! Ut omne beneficium in iniuriam convertis! Ut te omnia dedecent ! Quoque altius te sublevasti, hoc depressior es ostendisque tibi non datum adgnoscere ista bona, quibus tantum inflaris ; quidquid das, corrumpis. Libet itaque interrogare, quid se tanto opere resupinet, quid vultum habitumque oris pervertat, ut malit personam habere quam faciem ? Iucunda sunt, quae humana fronte, certe leni placidaque tribuuntur, quae cum daret mihi superior, non exultavit supra me, sed quam potuit benignissimus fuit descenditque in aequum et detraxit muneri suo pompam, sic observavit idoneum tempus, ut in occasione potius emam in necessitate succurreret. Uno modo istis persuadebimus, ne beneficia sua insolentia perdant, si ostenderimus non ideo videri maiora, quod tumultuosius da
Abbreviated transcription (Latin):
centib si tantum ingratũ. s inuisum ẽ beneficiũ supbe da¬
cum ꝙ .s. csar. dedit utam ponpeio peno. Si dat: qͥ ñ aufer:
Deinde absoluto. & agenti grãs: porrexit oscłandum sinister
pedem Q excusant & ⁊ negant id insolentiȩ causa factum. ai¬
uit soculũ auratum immo aureũ margarits distinctum.
ostendẽ eum uoluisse: Ita ꝓrsus. Qed hic contumeliosũ. ẽ siur
cõsularis aurum ⁊ margaritas oscłatꝰ ẽ & alioqͥn nullã par¬
tem corpis eius electurꝰ quam puri oscłant᷑. Homo natꝰ in
hoc ut mores lib̾e cuutatis ꝑsica seruitute mutaret. Parũ
uidicauit si senator senex sũmissis honorib in conspectu pͥn¬
cipum supplex sibi eo more iacuisset. qͥ hostes uieti hostib
lacuere:. Inuenit aliquid infra genua qd lib̾tatem detrude
rem ꝑtinere sinistro pede. Parum enim fȩde furioseq in so¬
lens fuerat. qui de capite consularis uiri soccat᷑ audiebat.

Expanded text:
centibus. Non tantum ingratum, sed invisum est beneficium superbe dacentibus. Non tantum ingratum, sed invisum est beneficium superbe datum. C. Caesar dedit vitam Pompeio Penno, si dat, qui non aufert ; deinde absoluto et agenti gratias porrexit osculandum sinistrum pedem. Qui excusant et negant id insolentiae causa factum, aiunt socculum auratum, immo aureum, margaritis distinctum ostendere eum voluisse. Ita prorsus : quid hic contumeliosum est, si vir consularis aurum et margaritas osculatus est alioquin nullam partem in corpore eius electurus, quam purius oscularetur ? Homo natus in hoc, ut mores liberae civitatis Persica servitute mutaret, parum iudicavit, si senator, senex, summis usus honoribus in conspectu principum supplex sibi eo more iacuisset, quo hostes victi hostibus iacuere ; invenit aliquid infra genua, quo libertatem detruderrem pertinere, sinistro pede ? Parum enim foede furioseque insolens fuerat, qui de capite consularis viri soccatus audiebat,
Abbreviated transcription (Latin):
cienda omnis humanitas. Eaet agͥcola qd̾ spargit si labores suoᷤᷤ
destituit in semine: Multa cura sata ꝑducunt᷑ ad segetem: Ni¬
chil in fructum ꝑuenit qͦd ñ apͥmo usq ad extremũ ȩqualis
cultura ꝓsequit᷑: Eadem beneficioꝵ conditio ẽ Numqͥdulla ma¬
lora possunt eẽ. quam quȩ in libos patres confert̃: Hȩc tam̃
irrita sunt si in infantia deserant᷑. nisi longa pietas munus
suum nutrit: Eadem cet̾orum beneficioꝵ conditio ẽ nisi illa
adiuueris: ꝑdes Parum ẽ dedisse: fouenda ft̃: Si gratos uis
hab̃e qͦs obligas: ñ tantum des oportet beneficia. s ames: sre¬
cipue ut dixi: parcamꝰ aurib. Admonitio: tediũ facit: Exꝓbra¬
tio: odium: Nichil ȩque in beneficio uitandum.ẽ. quã suꝑ¬
bia: Quid op̃ arrogantia uult̾. qͥd cumore ũbor Ipsa resce:
extollit. Detrahenda ẽ in anis iactatio. Res loquent nob ta¬

Expanded text:
cienda omnis humanitas. Perdet agricola, quod sparsit, si labores suos cienda omnis humanitas. Perdet agricola, quod sparsit, si labores suos destituit in semine; multa cura sata perducuntur ad segetem ; nihil in fructum pervenit, quod non a primo usque ad extremum aequalis cultura prosequitur. Eadem beneficiorum condicio est. Numquid ulla maiora possunt esse, quam quae in liberos patres conferunt ? Haec tamen irrita sunt, si in infantia deserantur, nisi longa pietas munus suum nutrit. Eadem ceterorum beneficiorum condicio est : nisi illa adiuveris, perdes; parum est dedisse, fovenda sunt. Si gratos vis habere, quos obligas, non tantum des oportet beneficia, sed ames. Praecipue, ut dixi, pareamus auribus ; admonitio taedium facit, exprobratio odium. Nihil aeque in beneficio dando vitandum est quam superbia. Quid opus arrogantia vultus, quid tumore verborum? Ipsa res te extollit. Detrahenda est inanis iactatio; res loquentur nobis ta
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ dicendum quid tͥbuerimus: Qui admonet: repetit: Non ẽ in¬
standum. ñ ẽ memoria renouanda. nisi ut aliud dando. pͥoris
ad moneas: Ne aliis quidem: narrare debemus: Qui dedit be¬
nesicium: taceat. Narret qͥ accepit: Dicetur enim: qđ illi ubiq ia¬
ctanti beneficiũ suum Non negab inquit te recepisse: Et cum
quotiens & ubicumq narrasti Qͥd opus ẽ eloqui. quid alienũ
occupare officium: Est qui istud facere honestius possit quo na¬
rrante: ⁊ hoc laudabitur qđ ipse ñ narras: Ingratum me uidi¬
cas. si istud te tacente nemo sciturus ẽ. Qđ adeo ñ ẽ. cõmitendũ
ut etiam siqͥs coram nob̃ narrabit: respondendũ sit: Dignissim
qͥdem ille ẽ maiorib beneficus. s ⁊ ego magis uelle me scio
om̃ia illi p̃stare. quam ad huc p̃stitisse. & hȩc ipsa ñ aũna dr̃.¬
quidã reiciunt quȩ magis ad se uolunt attrahere: Deinde adi¬

Expanded text:
est dicendum, quid tribuerimus ; qui admonet, repetit. Non est inest dicendum, quid tribuerimus ; qui admonet, repetit. Non est instandum, non est memoria renovanda, nisi ut aliud dando prioris admoneas. Ne aliis quidem narrare debemus ; qui dedit beneficium, taceat, narret, qui accepit. Dicetur enim, quod illi ubique iactanti beneficium suum. " Non negabis," inquit, " te recepisse " ; et cquotiens et ubicumque narrasti." Quid opus est eloqui, quid alienum occupare officium ? Est, qui istud facere honestius possit, quo narrante et hoc laudabitur, quod ipse non narras. Ingratum me iudicas, si istud te tacente nemo sciturus est ! Quod adeo non est committendum, ut etiam, si quis coram nobis narrabit, respondendum sit : " Dignissimus quidem ille est maioribus beneficiis, sed ego magis velle me scio omnia illi praestare quam adhuc praestitisse " ; et haec quidam reiciunt, quae magis ad se volunt adtrahere. Deinde adi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate: Sin adiuuare illum &e oportet & pudet. si qͦd p̃sta¬
mus offendit. nisi absconditur: beneficium in acta nĩ mittos Qd
m ego illi sum indicaturꝰ me dedisse. cum int pͥma p̃cepta
ac maximȩ necessaria sit ne umquã ex ꝓbrẽ immo. ine ãmo¬
neam qͥdem: Hȩc enim beneficii int̾ duos lex ẽ. Alt̃ statim obli:¬
iusci debet dati. alt̃ accepti numquã: Lacerat animum & p̃mit:
frequens meritoꝵ commemoratio. Libet ex clamare qđ ille criũ¬
uirali ꝓscͥptione seruatꝰ a quodã cesaris amico: exclamauit
cum supbiam eiꝰ ferre ñ posset: Redde me cȩsari: Quo usꝙ
dices. ego ce seruaui. ego eripui morti: Istud si meo arbitrio me¬
mini: uita ẽ Si tuo mors ẽ: Nichil tͥ debeo sime seruasti: ut ha-¬
beres quem ostendes: Quo usq me circumducis. quo usq obli¬
uisci fortunȩ meȩ ñ sinis: Semel intriumpho ductus ec̃mi Non.

Expanded text:
voluntate ; sin adiuvari illum et oportet et pudet, si, quod praestavoluntate ; sin adiuvari illum et oportet et pudet, si, quod praestamus, offendit, nisi absconditur, beneficium in acta non mitto. Quidni ? ego illi non sum iudicaturus me dedisse, cum inter prima praecepta ac maxime necessaria sit, ne umquam exprobrem, immo ne admoneam quidem. Haec enim beneficii inter duos lex est : alter statim oblivisci debet dati, alter accepti numquam. Lacerat animum et premit frequens meritorum commemoratio. Libet exclamare, quod ille triumvirali proscriptione servatus a quodam Caesaris amico exclamavit, cum superbiam eius ferre non posset : " Redde me Caesari! " Quousque dices : " Ego te servavi, ego eripui morti " ? Istud, si meo arbitrio memini, vita est ; si tuo, mors est. Nihil tibi debeo, si me servasti, ut haberes, quem ostenderes. Quousque me circumducis ? Quousque oblivisci fortunae meae non sinis ? Semel in triumpho ductus essem! Non
Abbreviated transcription (Latin):
dissimulanti. egro autem et ne hoc quidem conficenti. de ẽ sibi
in sumptum ad necessarios usus. cum clam succurrendum iudi¬
casse: puluio eus ignorantis sacculum subiecit. ut homo in¬
utilis uerecundus. qͦd desidabat inueniret potiꝰ. quã acaopet
benefi cu parsẽ. Deide multa alia faciam. milta cribiuam
ꝑque intelligat. ⁊ illius auctorem: Deniq ille nesciet accepisse
se ego sciam me dedisse. Parum ẽ. inquis Parum. si fenerare
coquas: S si dare: qͦ genere accipienti maxime ꝓfuturu erit:
dabis contentꝰ eris te ceste: alioquin: ñ benefacerr. delectat sed
iudi bene fecisse: Uolo utiq sciat. Debitorem quȩris Uolo utiq
sciat. Qd si illi utiliꝰ ẽ nescire: si honestius. si gratius: tonin alã
pardem abibis: uolo sciat: Ita tu hominẽ ñ seruabis inteneb.
Honnego quotiens patit᷑ res: capiendum gaudium ex accipientiᷤ

Expanded text:
dissimulanti, aegro autem et ne hoc quidem confitenti deesse sibi dissimulanti, aegro autem et ne hoc quidem confitenti deesse sibi in sumptum ad necessarios usus, clam succurrendum iudicasse ; pulvino eius ignorantis sacculum subiecit, ut homo inutiliter verecundus, quod desiderabat, inveniret potius quam acciperebeneficii pars est ; deinde multa alia faciam, multa tribuam, per quae intellegat et illius auctorem ; denique ille nesciet accepisse se, ego sciam me dedisse. " Parum est," inquis. Parum, si fenerare cogitas ; sed si dare, quo genere accipienti maxime profuturum erit, dabis. Contentus eris te teste ; alioqui non bene facere delectat sed videri bene fecisse. " Volo utique sciat." Debitorem quaeris. " Volo utique sciat." Quid ? si illi utilius est nescire, si honestius, si gratius, non in aliam partem abibis ? " Volo sciat." Ita tu hominem non servabis in tenebris ? Non nego, quotiens patitur res, respiciendum gaudium ex accipientis
Abbreviated transcription (Latin):
decoꝵ. ẽ: donare ignominiȩ causa. Lam̃ inquit effugere. tibr̃.
ne hoc qͥdem modo qđ uitabat potuit.: Nam aliquot postea.
qui idem rogarent inuenti sunt. qͦs om̃s iussit redde insenatu
aeris alieni causas. ⁊ ita illis certas summas dedit: Nõ ẽ. ullud
lib̾alitas. Censura ẽ auxilium. ẽ pͥncipale tributum. ẽ bene¬
ficium ñ ẽ. Cuiꝰ sine rubore meminisse ñ possum Ad iudicem
missus sum ut unpetrarẽ: Causam dixi. Erecipiunt itaq om̃s
aueores sapientiȩ. q̃dam beneficia palam danda: quȩdam secre ::¬
tor Palam. quȩ consequi głosum: ut militaria dona utho¬
nores. &e quiequis auid noticia pulchriꝰ fit. Rursus que ñ ꝓdu¬
cunt nec honestiorem faciunt. s succurrunt infirmtati ꝑge¬
stati ugnominiȩ tacite danda st ut nota sint solis quibꝰ ꝓsunt:
cepit sciat: Archesilan aiunt amico paupi ar pariptatem ui ã

Expanded text:
decorum est donare ignominiae causa. " Tamen," inquit, " effugere Tiberius decorum est donare ignominiae causa. " Tamen," inquit, " effugere Tiberius ne hoc quidem modo, quod vitabat, potuit ; nam aliquot postea, qui idem rogarent, inventi sunt, quos omnes iussit reddere in senatu aeris alieni causas, et ita illis certas summas dedit." Non est illud liberalitas, censura est. Auxilium est, principale tributum est ; beneficium non est, cuius sine rubore meminisse non possum. Ad iudicem missus sum ; ut impetrarem, causam dixi. Praecipiunt itaque omnes auctores sapientiae quaedam beneficia palam danda, quaedam secreto. Palam, quae consequi gloriosum, ut militaria dona, ut honores et quidquid aliud notitia pulchrius fit; rursus, quae non producunt nec honestiorem faciunt, sed succurrunt infirmitate egestati, ignominiae, tacite danda sunt, ut nota sint solis, quibus prosunt. cceperit, sciat. Arcesilan aiunt amico pauperi et paupertatem suam
Abbreviated transcription (Latin):
panem lapidosum uocabat. quẽ esurienti acciꝑe necessarium
sit es̃ acerbum. Tybius cesar rogatus a nepote.m. aelio. p̃torio.
ut eri alieno eius succurreret: edere illum sibi nomina creditoꝵ
iussit. Hoc ñ ẽ donare. s creditores conuocare. Cum ȩdita eẽnt:
scͥpsit nepoti. uississe. se pecuniam solui. Ad iecta contumeliosa
ammonitione: efficit ut nepos nec es alienum hab̾et nec benefi¬
cium. Libauit illum a creditorib. sibi ñ obligauit. Aliquid tibiꝰ
secutus ẽ. Puto noluit plures cẽ qui idẽ. rogaturi concurrerent.
Ista fortasse efficax ratio fuerit: ad hominum improbas cupi¬
ditates pudore repͥmendas: Beneficuim uͦ danti: tota alia se¬
quenda ẽ uia. om̃i genere quod des qͦ acceptatius : ad ornandũ.
ẽ. Hoc uͦ ñ ẽ beneficium dare: dep̃hende ẽ. Et ut intransitu de
hac quoq parte dicam quid sentiam: ne pͥncipi quidam satis

Expanded text:
panem lapidosum vocabat, quem esurienti accipere necessarium panem lapidosum vocabat, quem esurienti accipere necessarium sit, esse acerbum. Ti. Caesar rogatus a Nepote Mario praetorio, ut aeri alieno eius succurreret, edere illum sibi nomina creditorum iussit ; hoc non est donare sed creditores convocare. Cum edita essent, scripsit Nepoti iussisse se pecuniam solvi adiecta contumeliosa admonitione. Effecit, ut Nepos nec aes alienum haberet nec benefidum; liberavit illum a creditoribus, sibi non obligavit. Aliquid Tiberius secutus est ; puto, noluit plures esse, qui idem rogaturi concurrerent. Ista fortasse efficax ratio fuerit ad hominum improbas cupiditates pudore reprimendas, beneficium vero danti tota alia sequenda est via. Omni genere, quod des, quo sit acceptatius, adornandum est. Hoc vero non est beneficium dare, deprehendere est. Et ut in transitu de hac quoque parte dicam, quid sentiam, ne principi quidem satis
Abbreviated transcription (Latin):
test. lib̃art. aut tarduis gaude beneficio suo: minus affert:
Qͥ qarde. ⁊ diem de die extrahens ꝓsuit: ñ ex animo fec̃. Ita du¬
as res maximas ꝑdidit ⁊ temp᷑. ⁊ argum̃tum amice uoluntatiᷤᷤ
Larde uelle: nolentis ẽ: In om̃i negotio lib̾alis ñ muima por¬
tio.ẽ. quomodo quidq aut ditat᷑ aut fiat Multum celeritas
fecit. multum abstulit mora Sicut intelis eadem ferri uis ẽs:
infinitum int̾ ẽ utrũ excusso lacerto torqueant᷑: an remissa ma¬
nu effiuant: Gladius idem: & stringit & transforat: Quã presso ar¬
disse dum dat: oblitus ẽ Num corriꝑe eum cui maxime cũ¬
ali quid p̃stes dem̃tia ẽ: & inserere contumeliam meritis. Itaq
ñ sunt ex asꝑanda beneficia. nec quicquã illis triste miscendũ
Etiam siqͥd erit de quo uelis ad monere: aliud dempus eligito:
fabius uerrucosus beneficium ab homine duro asꝑedatum::

Expanded text:
test liberare, aut tardius gaudere, beneficio suo manus adfert. Otest liberare, aut tardius gaudere, beneficio suo manus adfert. Oqui tarde et diem de die extrahens profuit, non ex animo fecit. Ita duas res maximas perdidit, et tempus et argumentum amicae voluntatis ; tarde velle nolentis est. In omni negotio. Liberalis, non minima portio est, quomodo quidque aut dicatur aut fiat. Multum celeritas adiecit, multum abstulit mora. Sicut in telis eadem ferri vis est, sed infinitum interest, utrum excusso lacerto torqueantur an remissa manu effluant, gladius idem et stringit et transforat, quam presso ardisse, dum dat, oblitus est ! Nam corripere eum, cui cum maxime aliquid praestes, dementia est et inserere contumeliam meritis. Itaque non sunt exasperanda beneficia nec quicquam illis triste miscendum. Etiam si quid erit, de quo velis admonere, aliud tempus eligite. Fabius Verrucosus beneficium ab homine dure aspere datum
Abbreviated transcription (Latin):
culum. minusq se uidicant posse nisi dui multumq singulis
qͥd possit ostendint: Hichil confestim. nichil semel faciunt: In¬
uriȩ illoꝵ: p̃cipites. lenta beneficia sunt. Qua re uerissimũ exi¬
stima: qđ ille comicꝰ dix̃: Quid: cu ñ intelligis tantũ te grẽ de¬
mere. quantum more adicis: Inde ille uoces qͣs ingenuus do¬
ubi intedium ad ductꝰ animus incipit beneficiũ odisse dũ ex¬
pectat: potest obid gratus ei iam eẽ : Quemadmodũ acerbissi¬
ma crudelitas ẽ. quȩ trahit pęnã. &: miscđiȩ. genus ẽ cito oc¬
cide: qr corm̃tum ultimũ sinem sui secum afferc. qđ antecedit
tempꝰ: maxima lienturi supplicii pars ẽ: ita maior ẽ muneris
grã quo nmꝰ dui pependit. Est enim etiam bonarũ rerũ sol¬
licita expectatio. ⁊ cum plurima beneficia remediũ alicuiꝰ
rei afferant: ut aut diutiũs dorqueri patitur quẽ ꝓtuꝰ po¬

Expanded text:
culum, minusque se iudicant posse, nisi diu multumque singulis, culum, minusque se iudicant posse, nisi diu multumque singulis, quid possint, ostenderint. Nihil confestim, nihil semel faciunt; iniuriae illorum praecipites, lenta beneficia sunt. Quare verissimum existima, quod ille comicus dixit : Quid ? tu non intellegis tantum te gratiae demere, quantum morae adicis ? Inde illae voces, quas ingenuus doUbi in taedium adductus animus incipit beneficium odisse, dum expectat, potest ob id gratus esse ? Quemadmodum acerbissima crudelitas est, quae trahit poenam, et misericordiae genus est cito occidere, quia tormentum ultimum finem sui secum adfert, quod antecedit tempus, maxima venturi supplicii pars est, ita maior est muneris gratia, quo minus diu pependit. Est enim etiam bonarum rerum sollicita expectatio, et eum plurima beneficia remedium alicuius rei adferant, qui aut diutius torqueri patitur, quem protinus po
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑitate u̾boꝵ ⁊ suꝑcilio: in odium ad ducunt eo sermone usi
ea suꝑbia: ut impetrasse peniteat: Aliȩ deinde post ⁊t̃ ꝓmis¬
sam. secunt̾ more Nichil aut̃ ẽ acerbiꝰ: quã ubi quoq impeta¬
sti: rogandum c̃. R ep̃sentanda sc̃ benesicia. q̃ aquibda acci¬
pt difficiliꝰ ẽ quã impetrare: Hic rogandꝰ e. uc ad monert: se
pt ilum rogandꝰ e. Hoc itaq curȩ habebis si grate etimars
q̃ p̃stab uoles: ut beneficia tua illibata ut integra adeorqꝵ
illa inccipiat. nemo detineat: Nemo in eo qđ datur᷑. ẽ. grãm
suam facere potest: ut ñ tuam minuat: Nichil equȩ amarum:
quã diu pende: Equiore quidã animo ferunt p̃cidi spem
suam: quã trahis Plerisq autẽ hoc utium ẽ ambitione. praua
differendi ꝓmissa. ne minor sit rogantiũ turba. Quales regiȩ
potentiȩ ministri st̃. quos delectat suꝑbiȩ sue. longum specta¬

Expanded text:
asperitate verborum et supercilio in odium adducunt eo sermone usi, asperitate verborum et supercilio in odium adducunt eo sermone usi, ea superbia, ut impetrasse paeniteat. Aliae deinde post rem promissam secuntur morae ; nihil autem est acerbius, quam ubi quoque, quod impetrasti, rogandum est. Repraesentanda sunt beneficia, quae a quibusdam accipere difficilius est quam impetrare. Hic rogandus est, ut admoneat, ille, post illum rogandus est. Hoc itaque curae habebis, si grate aestimari, quae praestabis, voles, ut beneficia tua inlibata, ut integra ad eos, illa intercipiat, nemo detineat ; nemo in eo, quod daturus es, gratiam suam facere potest, ut non tuam minuat. Nihil aeque amarum quam diu pendere; aequiore quidam animo ferunt praecidi spem suam quam trahi. Plerisque autem hoc vitium est ambitione prava differendi promissa, ne minor sit rogantium turba, quales regiae potentiae ministri sunt, quos delectat superbiae suae longum specta
Abbreviated transcription (Latin):
negantium: Quanto meliꝰ adicere bona u̾ba reb bonis. ⁊ p̃di¬
catione humana benignaq cõm̃dare q̃ p̃stes Ut ille se castiget
qd̾ cardior in rogando fuit. adicias licet familiarem q̃relã Iras¬
cor tͥ qd̾ cum aliqͥd desidasses: ñ olim scire me uoluisti. qdtã di¬
ligent᷑̃ rogasti. qd̾ quẽquam adhibiusti: Ego uͦ gratulor mͥ qͥd ex¬
ꝑiri amimum meũ libuit. postea qͥcqͥd desid̾ab̾. tuo uire exiges.
Semel rusticiati tuȩ ignoscit᷑: Sicefficies. ut animũ cuũ pluriꝰ
estimet: quã illud quicꝗͥd. ẽ ad qͦd petendũ uenerat: c̃c ẽ sũma
iurc̃ tbuentis. ec̃ benignitas: ubi ille qͥ discessit ddicet sib: Ma¬
gnum hodie lucrũ feci. Malo qđ illum talẽ inuent. quam si
multplicatũ hoc ad me de qͦ loquebar alia ua ꝑuenisset hyic
eiꝰ animo: numꝙ̃ parẽ referã grãm¶ At pleriq st̃ qͥ beneficia

Expanded text:
negantium. Quanto melius adicere bona verba rebus bonis et praedinegantium. Quanto melius adicere bona verba rebus bonis et praedicatione humana benignaque commendare, quae praestes ! Ut ille se castiget, quod tardior in rogando fuit, adicias licet familiarem querellam : " Irascor tibi, quod, cum aliquid desiderasses, non olim scire me voluisti, quod tam diligenter rogasti, quod quemquam adhibuisti. Ego vero gratulor mihi, quod experiri animum meum libuit ; postea, quidquid desiderabis, tuo iure exiges ; semel rusticitati tuae ignoscitur." Sic efficies, ut animum tuum pluris aestimet quam illud, quidquid est, ad quod petendum venerat. Tune est summa virtus tribuentis, tunc benignitas, ubi ille, qui discessit, dicet sibi : " Magnum hodie lucrum feci; malo, quod illum talem inveni, quam si multiplicatum hoc ad me, de quo loquebar, alia via pervenisset; huic eius animo numquam parem gratiam referam." At plerique sunt, qui beneficia