comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obligar q̃situmnẽ iuł scri¬
bit indendum necarum
dum tara nominecane¬
promissorem inuentio
accum fuerit cui conseq¬
uens iuderi posse ñ ⁊cum
cdium communum io¬
mine dno sccu stiplẽntur
de eodum taxa dimpno
cam̃ indeatur qõ inparte
edliumciq sociodatum
fiñt. si ũo ergo redemerit
alteram partemquis ex
his siue adiuoicatum fr¬
erit. nõ augeriꝓmissioĩs

Expanded text:
us scribit uidendum, ne earum dumtaxat nomine caupromissorem initio actum fuerit. cui consequens uideri posse, ut et, cum aedium communium nomine duo socii stipulentur, de eo dumtaxat damno caueri uideatur, quod in parte aedium cuique socio datum fuerit. siue ergo redemerit alteram partem quis ex his siue adiudicata fuerit, non augeri promissionis
Abbreviated transcription (Latin):
I tem ꝓ̃ uilianumRe¬
latume si exagro incinĩ
arbores intempestatiso¬
fracte in meumagrumd¬
ciderint. eosq fcõ utibus
meis uł segitib nocẽnti
uł eclificia demolierinti
stiplõemistam inqua h¬¬
quid arbori locine uito a

Expanded text:
Item apud Uiuianum relatum est, si ex agro uicini arbores ui tempestatis confractae in meum agrum deciderint eoque facto uitibus meis uel segetibus nocent uel aedificia demoliunt, stipulationem istam, in qua haquid arborum lociue uitio a
Abbreviated transcription (Latin):
licorum commnunis est
usus sicuti uiarum pu
lib edificareuł destrnẽ
dum en hoc siñ incomo
cuiusquam fiat. pp̃qd õ¬
peris dumtaxat noĩecũ
sat̾ datione caueturd̾ m
tio loci ncħ cauetur. Hic
dampnum timeaturet
infecti stipłonem intpo¬
in oport̾e qu̾is enim dub¬
itat neminem ẽẽ aquoi
stipłaturcum neminen
ichil faciente locus ip̃ pr¬
blicus dampmm ĩfera

Expanded text:
licorum communis est usus, sicuti uiarum publibet aedificare et destruere, dum tamen hoc sine incommodo cuiusquam fiat. propter quod operis dumtaxat nomine cum satisdatione cauetur, de uitio loci nihil cauetur, hoc damnum timeatur, infecti stipulationem interponi oportere: quis enim dubitat neminem esse, a quo stipuletur, cum nemine nihil fa‹ci›ente locus ipse publicus damnum infera
Abbreviated transcription (Latin):
nec lociuntio factum ẽ. Si
uõ aq̃ iutiet fundam̃ta ⁊
sic edificium ruiat com¬
micristipłonem ait. M¬
alioqum frmnum influ¬
minis lꝓsum sit ꝓtinus
an u̾o an sit itiatum de¬
inde sic decidit. ⁊ita labo
probat. Et emimmultũ
int ẽ qd̃ ad aquiliam pe¬
tinet. sammꝗs hõiem

Expanded text:
nec loci uitio factum est. si autem aqua uitiet fundamenta et sic aedificium ruisset, committi stipulationem ait: malioquin firmum, ui fluminis lapsum sit protinus, an uero ante sit uitiatum, deinde sic deciderit. et ita Labeo probat: etenim multum interesse, quod ad Aquiliam pertinet, sanum quis hominem
Abbreviated transcription (Latin):
maluit relinquẽ anisi¬
secum p̃torisbnficium
neq si põea succurns̾ ne¬
lit andienoumeunn C¬
assius aut̃ ait simeturu¬
ut eclificia delinqueret
restituendumeum ĩ p̃de¬

Expanded text:
it relinquere, amississe eum praetoris beneficium neque, si postea succurri sibi velit, audiendum eum. Cassius autem ait, si metu ruut aedificia derelinqueret, restituendum in p
Abbreviated transcription (Latin):
bona fide absuntinstip¬
łone dampmi infecti nis
nõ corrumpitur. s reuẽ¬
sis cauendiabono. ⁊ eqͣ
potestas dacur siue dm̃n
sint sine aliqd̃ meare ha
beatur ius qͣlis ẽ cditor
ꝯfructuarins asuꝑficia

Expanded text:
bona fide absunt, in stipulatione damni infecti ius non corrumpitur, s‹ed› reuersis cauendi ex bono et aequo potestas datur, siue domini sint siue aliquid in ea re ius habeant, qualis est creditor et fructua
Abbreviated transcription (Latin):
stiplo ꝯpetit nõ tantum
eicuius in bomis res e. s
qd̾ opere fcõ consecutusẽ
usus fructus eclium est
de intio earun dem eliũ
um bom arbitratuntid̾¬
bẽt. reficiendiquoq pores¬
tatem consequitur ergo
nec ꝓprietarius audirid
siuelit sibi cam afructu¬
ario edium nomineq̃s
uicinas fructuariis hẽg
quibt cum fructuario. x̃¬
tionemut urribom arbi¬
tratuis fruaur. S iqui¬
lino meo siuicinas edes

Expanded text:
ntum ei, cuius in bonis res est, sed od opere facto consecutus usus fructus aedium est, de uitio earundem aedium uiri boni arbitratu uti deberet, reficiendi quoque potestatem consequitur. ergo nec proprietarius audiri debet, si uelit sibi caueri a fructuario aedium nomine, quas uicinas fructuario habeat, quia habet cum fructuario actionem, ut uiri boni arbitratu is fruatur.Sed inquilino meo, si uicinas aedes
Abbreviated transcription (Latin):
bitur ergoint̾nallum a¬
liqõ debebit int̾cedẽ qd̃ i
au proderelicto edes lon¬
aut exalia cã uix. aut in
ea sit etate cui sb̃uem sol
probandumẽ non debẽ
p̃torem festinare ad decẽ¬
nendum ut iubeat pos¬
si dẽ. s si decremt nemod¬

Expanded text:
bitur ergo interuallum aliquod debebit intercedere, quod aut pro derelicto aedes lonaut ex alia iusta causa aut in ea sit aetate cui subueniri solet, probandum est non debere praetorem festinare ad decernendum, ut iubeat possidere. sed etsi ‹d›ecreue
Abbreviated transcription (Latin):
maliena potestatẽ nõ. ad¬
miserit pleriq putant i¬
noxalem actionem eius
nomine competẽquidde¬
unide si procurator prohib¬
uĩt utrum imp̃m an in
ẽ inip̃m dandam. S
mactore mumcipumi
tutorecetisq qmipro ali¬
is int̾ueniunt idem eĩt
dicendum ¶Actioistaq̃
dex qui de dampno iife¬
cto cognoscitetiam alim¬
to predio abeocumquoi
actum fu̾it dampnum
extimare sol omne qd̃r¬

Expanded text:
in aliena potestate, non admiserit, plerique putant noxalem actionem eo nomine competere. Quid deinde, si procurator prohibuerit, utrum in ipsum an in est in ipsum dandam. Sed et in actore municipum tuis interueniunt, idem erit dicendum.Actio ista, dex, qui de damno infecto cognoscit, etiam alienato praedio ab eo, cum quo actum fuerit, damnum aestimare solet omne, q
Abbreviated transcription (Latin):
lit᷑ actioem datinus sit
dec̾na. ¶Sipupills u¬
torem no hat quo auet¬
oredamꝑm in fecti pro¬
mnitta que sino defenda¬
sus sit fulcure eum ⁊refi¬
cere insulam debere. sũt
culpani prare exem plo
qui pignori accep̃s ali¬
ouire utimur ẽ emimo¬

Expanded text:
ionem daturus sit, decernat.Si pupillus tutorem non habeat, quo auctore damni infecti promittat, quasi non defendasus sit, fulcire eum et reficere insulam debere sunt culpam praestare exemplo eius, qui pignori accepit. sed alio iure utimur:
Abbreviated transcription (Latin):
rei culpam pr̃a s quid fi¬
et siuenditosine culpasti¬
płari nõ pot̾it. ⁊ obhocem¬
ptor stipłatus fuerit noi¬
ne dampnum pacietur ⁊
anhoc dampnum malie¬
na re acciderit. reuolint
aũt ademptorem. quia
actioẽm exempto nob̾t
si nich in la cã profic̾stip

Expanded text:
rei culpam praestat.Sed quid fiet, si uenditor sine culpa stipulari non potuerit et ob hoc emptor stipulatus fuerit? nonne damnum patitur? an hoc damnum in aliena re acciderit, reuoluitur autem ad emptorem, quia actionem ex empto non habet? sed nihil in hac causa proficit stip
Abbreviated transcription (Latin):
nouare uł protellare eaz
⁊ si bhoe localem exig̾ in qui¬
sitioem ad magr̃atus rari¬
mcrpales hoc remittes. Si
antcliem ap̃toreconstita¬
endum nocaueatur ĩ po¬
nemeius rei mittercons
est. ¶ Enis reisie accipit
siuerotares sitsine ꝑssit
rei. An trris qui non ad¬
mittet q̃ captis pignori¬
b amagratib co ercect᷑.
nõputos infatum acti¬
onctenebr.nam ⁊ si ap̃to

Expanded text:
notare uel protelare eum et, si hoc localem exigit inquisitionem, ad magistratus municipales hoc remittere.Si intra diem a praetore constituendum non caueatur, in possessionem eius rei mittendus est. 'eius rei' sic accipe, siue tota res sit siue pars sit rei.An tamen is, qui non admittit, etiam pignoribus a magistratibus coerceatur? non puto, sed in factum actione ten
Abbreviated transcription (Latin):
Hat cauere debebodampĩ
mposut dominris solid̾̃
intio soli dampnum fu¬
turum sit cauereño debe¬
ret. nec solidomino sũpe¬
ficiarius. qr minicem ex
conducto. ⁊locatobnt x¬
tiones Inquas tn actiões
ultra culpam ncħ uen.
plus aut instipłone ue¬
ut dampm infectiꝙͣ q¬

Expanded text:
at, cauere debebo damni imposuit, dominus soli, quod uitio soli damnum futurum sit, cauere non debebit nec soli domino superficiarius, quia inuicem ex conducto et locato habent actiones: in quas tamen actiones ultra culpam nihil uenit. plus autem in stipulationem uenit dam
Abbreviated transcription (Latin):
fec erit cauendum. ¶d̃
q̃ntur exquo tp̃r dampi
roheatur ntrum exquo
inpõnem uentume. an
nero ex quo p̃cor decreuit
quo dec̾tum ẽ. sabimisex
quo uentum ẽ inpõne¬

Expanded text:
 ei cauendum.Illud quaeritur, ex quo tempore damni ratio habeatur, utrum ex quo in possessionem uentum est an uero ex quo praetor decreuit,quo decretum est: Sabinus, ex quo uentum est in posse
Abbreviated transcription (Latin):
uł. tracta ⁊mag̃ proba cã¬
ueri oportẽ. nam eiquic
gitur ius aduersanio ñ eẽ
altiris tollẽeclificium ca¬
neri debẽ Item eumadu¬
sus quem int̾clictumqud
uiaut clam ꝯpetit cauere
debẽ uił ait. qr non ẽ cau¬
tum n deuitio edium n
dedampno opis ¶Siqs

Expanded text:
probat caueri oportere: nam et ei, qui egerit ius aduersario non esse altius tollere aedificium, caueri debere. item eum, aduersus quem interdictum quod ui aut clam competit, cauere debere Iulianus ait, quia non est cautum neque de uitio aedium neque de damno operis
Abbreviated transcription (Latin):
totum tn hociursdictõi
p̾torie subiciendum cui
cauendum sit cui non¬
cet̾um n ei quimineo
dominus eliuicauẽ
possit. ⁊sab̾ait inquili¬
enim abmitio intiosas
int exconducto experiri

Expanded text:
totum tamen hoc iurisdictioni praetoriae subiciendum, cui cauendum sit, cui non.Ceterum neque ei qui in meo dominus aedium cauere possit. et Sabinus ait inquilienim ab initio uitiosas unt ex conducto experiri
Abbreviated transcription (Latin):
mittũpõnem solent. Idẽq
labeo probat⁊ si prius qui
inponeni missus sit ⁊ aliꝰ
mitti desicerat. nam non
spectabimus ordinem s
si iam priorpossidẽ ussus
sit. ⁊ alius dampmi mfec¬
ti cauere desidẽt mictetim¬

Expanded text:
ionem solent. idemque Labeo probat et si prius quis in possessionem missus sit et alius mitti desideret: nam non spectabimus ordinem, sed si iam prior possidere iussus sit et alius damni infecti caueri desideret
Abbreviated transcription (Latin):
dum inponei dicem
nec inbendum possidere
quis possidendo pot̃. s de¬
cͥnendimi ut eodem iuẽ
q̃ quo foret is qui ñ care¬
rat post qd̃ decretum nec¬
tigali actione utipot̾irs¬

Expanded text:
ionem dicemus nec iubendum possidere pere possidendo potest, sed decernendum, ut eodem iure esset, quo foret is qui non cauerat: post quod decretum uectigali actione uti poter
Abbreviated transcription (Latin):
tas edes missio locum hẽ¬
at indeamns ⁊ extat sa¬
bim sũnt in totas edes
mittendum alioquin
siexsuꝑficie inquid dãp¬
num timeatur nõ hebit
res exitum. nec ꝑfuturũ
quam quis possidẽ non
totam domum possiden
pla domus sit ut aspatia
int̾uitiosam ꝑtemint᷑¬
cedant. ⁊ eam q̃ uiuum
ño fac̾ dicendum inca

Expanded text:
totas aedes missio locum habeat, videamus. et extat Sabini sententia in totas aedes mittendum: alioquin si ex superficie, inquit, damnum timeatur, non habebit res exitum, nec profuturuquam quis possidere non totam domum possidendpla domus sit, ut et spatia inter vitiosam partem intercedant et eam quae vitium non facit, dicendum in eam
Abbreviated transcription (Latin):
fco nicħ̾ hoc edc̃o cauetur.
cumenim ammalia qre
noxam commisunt ño
ultra nos soleant honera¬
req̃m ut noxe ea de damꝰ
multo niag̾ea q̃ amma
carcant. ultra nos nõ debe¬
res qd̃ ammales q̃ damp¬
mu ded̾int. ip̃e extent e¬
des atsi numa sua dampñ¬
de q̃ritur si anquam care¬
tur edes deciderunt n dñs
uersus eum actõ ⁊ iulian̾
consultus sipriusquam
dampni infecti scipło ĩt̃¬
ponereturedes uitiose cor¬
ruissent quid face̾ debent
is incinus edes rudera de¬
cidissent ut dampnumi

Expanded text:
o nihil edicto cauetur: cum enim animalia, quae noxam commiserunt, non ultra nos solent onerare, quam ut noxae ea dedamus, multo magis ea, quae anima carent, ultra nos non deberes quidem animales, quae damnum dederint, ipsae extent, aedes autem, si ruina sua eritur, si ante, quam caueretur, aedes deciderunt neque douersus eum actio. et Iulianus consultus, si prius, quam damni infecti stipulatio interponeretur, aedes uitiosae corruissent, quid facere deberet is, in cuius aedes rudera decidissent, ut damnum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dialieno nominecaũ
michi dampmi in fecti po¬
stulem.uirare debeo ne c¬
nom mecautum postulo
fuisse postulaturum ¶S
sieius nomme postulez
qui supẽ postular⁊ iurat
nõ compelłetur uelutii
patronus. uł parens dic
stulat. inhacstipłone d
iirare. ¶Hiuc sciploni
d dies ee insertus. inẜtu¬

Expanded text:
alieno nomine caueri mihi damni infecti postulem, iurare debeo non cnomine cautum postulo, fuisse postulaturum.Sed si eius nomine postulem, qui, si ipse postularet, iurare non compelleretur, ueluti patronus uel parens, dicstulat in hac stipulatione debet iurare.Huic stipulationi debet dies esse insertus, int
Abbreviated transcription (Latin):
passus sit de dampno in¬
fecto eipea cauendumñ
erit. Quia re illicitam
admisit ał aũt simonie¬
mento eclificium noce¬
at in quo mcħ sit qd̃ in¬
puitari possit ei adꝙͣ ius
monum̃tiptinet cauẽd̾¬
i ẽ ei ad ꝙ̃ius monumti
ptinet. ¶Et sr̃ficiarium
⁊ fructuarium. dampin

Expanded text:
passus sit, de damno infecto ei postea cauendum non erit, quia rem illicitam admisit: alias autem si monumento aedificium noceat, in quo nihil sit, quod imputari possit ei, ad quem ius monumenti pertinet, cauendum est ei, ad quem ius monumenti pertinet.Superficiarium et fructuarium d
Abbreviated transcription (Latin):
or diem dabit stipsoni m¬
tate eius dampi qd̾ con¬
tingẽsperatur.
ifirnca sit dies sta¬
tuta ineautione itm arbi¬
tratu p̃toris exintegroeit
cauendum. siu̾o sine ocli¬
pẽtrorem mag est illud
dicendum funto die. inq̃
aliq̃ncau̾i solet desideran¬
dum eẽ apretore ut libere¬
tur. ¶ De inde ait pretor.õ¬

Expanded text:
or diem dabit stipulationi, atate eius damni, quod contingere speratur.finita ‹s›it dies statuta in cautione, iterum arbitratu praetoris ex integro erit cauendum.Si uero sine adieper errorem, magis est illud dicendum finito die, in quem alioquin caueri solet, desiderandum esse a praetore, ut liberetur.Deinde ait praetor
Abbreviated transcription (Latin):
caerit cantons obłomi ⁊
ita labeo. Cet̾um millus
inquis fiins rei muemie¬
tur thoc missimumẽ. Se¬
posito eo qd̾ quibdam uł
exetate.⁊ qua alia iustaca
sb̃uenitur. ¶S na rueir
ominus is cuicantum
nõ ẽ udeamus ⁊ magis
ẽ ut mitti debea ⁊ita lab̾o
rit pretor eum inpossoe
mitcendum. tunc edes
decider̾ ꝓputo lab̾onis at̃¬

Expanded text:
erit cautionis oblationi: et ita Labeo: ceterum nullus, inquit, finis rei inuenietur: et est hoc uerissimum seposito eo, quod quibusdam uel aetate uel qua alia iusta causa subuenitur.Si iam ruerunt lo minus is, cui cautum non est, uideamus. et magis est, ut mitti debeat, et ita Labeo: rit praetor eum in possessionem mittendum, tunc aedes deciderint: et puto Labeonis
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ angustias tp̃is. autqr
rei publice cã aberat nõ
potera dampm infectii
stipłari nõ iniq p̾torem
curaturum. ut dominus
uiciosarum eclium. aut
tumpnum sarciat aute¬
dib careat. sñam iuliai
utilitas ꝯꝓbat ¶Dehiis ⁊̃¬
q̃ ii flumms ĩportatas
an int̾clictum dari possit
queritur trebatius refert
fieret dominis quomin
rent ¶Alphenus quoqi
scribit. siexfundo tuo cru¬
sta lapsa sit inmec fũ¬
dum eamq petas dandỹ
inte iudicium dedampo
infecto. ide̾q labeo ꝓbat.
nam arbitrio iudicis. ap̃
quem res ꝓlapse petetu
dampnu qd̃ añsensi.

Expanded text:
 angustias temporis aut qu‹i›a rei publicae causa aberat non potuerit damni infecti stipulari, non inique praetorem curaturum, ut dominus uitiosarum aedium aut damnum sarciat aut aedibus careat. sententiam Iuliani utilitas comprobat.De his  ui fluminis importata sunt, an interdictum dari possit, quaeritur.Trebatius refert,fieret dominis, quo mi‹re›nt.Alfenus quoque scribit, si ex fundo tuo crusta lapsa sit in meum fundum eamque petas, dandum in te iudicium de damno iam facto, idque Labeo probat: nam arbitrio iudicis, apud quem res prolapsae petentur, damnum, quod ante sensi
Abbreviated transcription (Latin):
in põem missus ñdum
possidẽ iissus sit. anͨ dñs
decedẽ depone debea inde¬
amus. ⁊ ait labeo nõde¬
cedẽ sicuti nec cum cͥclit¬
ores uł legataru mitrũt̃
tim nͥ misit pretor in põ¬

Expanded text:
ionem missus, nondum possidere iussus sit, an dominus decedere possessione debeat, uideamus. et ait Labeo non decedere, sicuti nec cum creditores uel legatarii mittuntur: tim ubi misit praetor in po
Abbreviated transcription (Latin):
Auł. Quam ins aliemi
usus fructus sit dñm Re
promittẽ oportẽ casuis ait
nisi ꝓprietarius in totum
eum cuinõ caueatur. G
insipprietario repromit¬
tent i fructuarius cauet.
denegandam ei frucius pe¬
titiomi uł scibit s si fruc¬
tuarius desoli intioquro
prestic̾itius dominii ad ey
transfern o¬

Expanded text:
um.Quamuis alienus usus fructus sit, dominum promittere oportere Cassius ait. nisi proprietarius in totum eum, cui non caueatur. sed nisi proprietario repromittenti fructuarius caueat, denegandam ei fructus petitionem Iulianus scribit. sed si fructuarius de soli uitio quid praestiterit, ius domini ad eum transfer
Abbreviated transcription (Latin):
unus mittitur no pro
portioẽ dampmi mittit᷑
s in totum. Cum igitur
soptes he̾bunt. S siqui
eorum missus in poẽmi¬

Expanded text:
unus mittitur, non pro portione damni mittitur, sed in totum: cum igitur partes habebunt.Sed si quis eorum missus in pos
Abbreviated transcription (Latin):
uere debent ⁊ aliquis non
cauer inportioem eiꝰ mit¬
tetur.⁊ c̃e. si aliquisint q̃
cãui sib desiderant ⁊ aliu
preciosiores ⁊ alius ulis¬
res hea edes siue uniusdo¬
dominii qui. s equalit̾m¬
ittentur omnes in po̾ne:¬
Et si dominus ꝓprietatis
qfructuarius desiderat gͥ
cam̃ dampni infectint᷑q
andiendus c̃. nec imiuri¬
amsentiet ꝓmissorñ plꝰ
cuiq prest̾aturus quam
qd̃ eius int̾sit.

Expanded text:
aliquis non caueat, in portionem eius mittetur. et contra si aliquot sint, qui caueri sibi desiderant, et alius pretiosiores, alius uiliores habeat aedes, siue unius dodominii quisque, sed aequaliter mittentur omnes in possessionem.Si et dominus proprietatis et fructuarius desideret sibi caueri damni infecti, uterque audiendus est: nec enim iniuriam sentiet promissor, non plus cuique praestaturus, quam quod eius intersit.
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ dõminus deicierous
eĩt dep̃one. ¶ Siqua sint
iura debĩtibis qmpotr¬
erunt dedampno infec¬
tosat᷑ dare denegandaeit
eorum ꝑsecutio adu̾sus

Expanded text:
 dominus deiciendus erit possessione.Si qua sint iura debita his, qui potuerunt de damno infecto satisdare, deneganda erit eorum persecutio aduersus
Abbreviated transcription (Latin):
aut crusta uenoicari pos¬
se idem alphenus ait siñ
coalunrt neq unitatem
cum t̾ra mea fec̾itn arbõ
pot̾ uendicari ate q̃ ⁊trãs¬
lata magrum meuncunꝰ¬

Expanded text:
autem crustam uindicari posse idem Alfenus, ait, si non coaluerit nec unitatem cum terra mea fecerit. nec arbor potest uindicari a te, quae translata in agrum meum cu
Abbreviated transcription (Latin):
mea fcãẽ. ¶ Neratius ãt
scribit siratis magrum i¬
meum uiflumims dela¬
tasit nõ alt̃ tibi potestaẽ
tollendi faciẽdam. q̃m si
depretito quoq dampno
michi cauisses QQuesi tỹ
ficies altius supficiarius
utrum repromittẽ damp¬
in infecti. ansat̾dare debe
at nuiliams scribit quec
supficiaria insula uitiosa
ẽ dominum eius ⁊ d̾soli
qdeeclificii uitio reprom¬
ittẽ autcum ad quem sr̃¬

Expanded text:
mea facta est. Neratius autem scribit, si ratis in agrum meum vi fluminis delata sit, non aliter tibi potestatem tollendi faciendam, quam si de praeterito quoque damno mihi cavisses. Quaesitum ficies alterius, superficiarius utrum repromittere damni infecti an satisdare debeat. et Iulianus scribit, quotiens superficiaria insula uitiosa est, dominum et de soli et de aedificii uitio repromittere aut eum, ad quem s
Abbreviated transcription (Latin):
retorait. dampni ĩ¬
fecti suo iomine ꝓmitti
ilieno uestatifdari iubeb¬
o. ei quiiurauat non cal¬
umpmecã sose postulart
cum ue cuius nomine a¬
get postulaturum nõ fins
ta statuero ⁊ sicontrou̾sia
erit. dominus sit ne qd ca¬
uebit subexceptione sat̃¬
rei cuius nomineatur po
um dabo uttantum pret
quantum prare eum or si¬

Expanded text:
etor ait: 'damni infecti suo nomine promitti, alieno satisdari iubebo ei, qui iurauerit non calumniae causa id se postulare eumue cuius nomine aget postulaturum fuisse, ta statuero, si controuersia erit, dominus sit nec ne qui cauebit, sub exceptione satirei, cuius nomine ut caueatur posum dabo, ut tantum praestet, quantum praestare eum opor
Abbreviated transcription (Latin):
fit. sat̾ datio m pretor in¬
tio t̾m cauetur q̃muis si
inpriuato fiat ⁊ deloci q
cum locus publicus sit ñ
desat̾dare dampm infec¬
ti. siquid igitur dampm
int̾.x. annos accideritad̾
scipłonecontinetur. Ee
cipe decodampno ⁊ exope
fiet. ¶Siquid inuia ꝓ.
fiat quia malieno fit sat¬
dandumẽ s pretorcã co¬
gnita tp̃c ꝓ aditiõe opis de¬
terminabit. siue dequis
mumat uiam. suicquid
publicus locus publicei
reficiatur. rectissime lab̾o
scribit eo qd iure utimũ
de dampno infecto nõ eẽ
cauendumsiquid uitio.¬

Expanded text:
at, satisdationem praetor intantum cauetur, quamuis, si in priuato fiat, et de loci et cum locus publicus sit, nooperis satisdare damni infecti.Si quid igitur damni intra decem annos acciderit, id stipulatione continetur.Et accipe de eo damno, quod ex opere fiet.Si quid in uia publica fiat, quia in alieno fit, satisdandum est.Sed praetor causa cognita tempus pro condicione operis determinabit.Siue autem quis muniat uiam siue quid publicus locus publice reficiatur, rectissime Labeo scribit, eoque iure utimur, de damno infecto non esse cauendum, si quid uitio
Abbreviated transcription (Latin):
sit ut magratus senon
preses anom. pot̾ dici ces¬
sare hanc actionem adu̾¬
sus magr̃atus qĩ niehil
int̾sitcum intua pot̾te
fitit apretore ł preside de¬

Expanded text:
sit, ut magistratu se non praeses adiri, potest dici cessare hanc actionem aduersus magistratus, quasi nihil intersit, cum in tua potestate fuerit a praetore uel praeside de
Abbreviated transcription (Latin):
arifecto careat. puto eũ
repromittẽ debere ñsat̃¬
edes meas ⁊tuas sint ali
eedes nõ iutiose indend̾
ẽ uttum tu solus mͥ care̾
debeas an uõ ⁊ iscuius e¬
des nõ utiose sunt ⁊ an
ille solus an ambo amag
tes dampnum m det ꝙ
ius possint quis dicẽ nõ
uitio incolumium eliũ
hoc factum si aliemea ĩ¬

Expanded text:
eat, puto eum repromittere debere, non satiaedes meas et tuas sint aliae aedes non uitiosae, uidendum est, ut‹r›um tu solus mihi cauere debeas an uero et is, cuius aedes uitiosae non sunt, an ille solus, an ambo. et magis tes damnum mihi dent. quamuis possit quis dicere non uitio incolumium aedium hoc factum, si aliae i
Abbreviated transcription (Latin):
ctiom reseruauit. Si foiz¬
te duretur no caueri nra
possidereliceat qo cã cogn¬
ita fierisolet ño duuni¬
uiros s pretores uł presi¬
des ꝑmissuros. Item nt
exẽa decedatur depone pre¬
tor ait dumei quiabeit
prius domum demintia¬

Expanded text:
ctioni reseruauit. Si forte duretur non caueri, ut possidere liceat quod causa cognita fieri solet non duumuiros, sed praetorem uel praesidem permissuros: item ut ex causa decedatur de possessione. Praetor ait: 'dum ei, qui aberit, prius domum denuntia
Abbreviated transcription (Latin):
linis Sociens at pretore
erlgẽ demuntiationem ĩ¬
telligendum ẽ. sisit eua
tenuntietur ceterum si
libelum ad ip̃as edes ꝓ¬
ponẽ fi enim pot̾ ut ita
monitus defensor exis¬
rum quem suprascript¬
a sunt non curaũit quã¬
ti eares ẽ cuius dampni

Expanded text:
linis.Totiens autem praetorem exigere denuntiationem intellegendum est, si sit cui denuntietur: ceterum si libellum ad ipsas aedes proponere: fieri enim potest, ut ita monitus defensor exisrum quae supra scripta sunt non curauerit, quanti ea res est, cuius damni
Abbreviated transcription (Latin):
adiciebt ut caqq̃ que
adrefectioẽm utilia cent
aportantiius no fieret
qui ꝓportari nõ patitiur
ea sine quib it̾ refici nõ
possit. ium face̾ urtetim
quo minus reficiatur.si
quis ⁊ cum possint ꝑ cõ¬
pendiaria ꝓportari ea q̃
refectiom neccia sunt. lõ¬
giori itinẽ uelit apporta¬
re. ut det̾iorem cãm eun¬
dem faciat impime ei ni
fiet quia ip̃e sibi impeli¬
m̃to fit quominus refie¬
p̃.Appir ergo cum qri
nõ patitur hec congeri in
ficcͣ quominus quis pe¬
ficiat plane siquis cum
possit alia ꝑte agitur siñ
momodo donnin fundi
iipensam apportare id
egit. ut altã ꝑte apportar
impime ciumi fieri recte
placinit. Hoc intclictumi
nõ solum ip̃i uerum eti¬
am suocessorib qq̃ esse
dandum nõ ẽ ambigen¬
feruitutem iure imposi¬

Expanded text:
 quae ad refectionem utilia essent, adportanti vis non fieret: qui adportari non patitur ea, sine quibus refici iter non possit, vim facere videtur, quo minus reficiatur. Si quis autem, cum posset compendiaria adportare, quae refectioni necessaria sunt longiori itinere velit adportare, ut deteriorem causam eundi faciat, impune ei vis fiet, quia ipse sibi impedimento sit, quo minus reficparet ergo eum, qui non patitur haec congeri, vim facere, quo minus quis perficiat. Plane si quis, cum posset alia parte agri sine incommodo domini fundi impensam adportare, id egit, ut alia parte adportet, impune ei vim fieri recte placuit. Hoc interdictum non solum ipsi, verum successoribus quoque esse dandum non est ambigenservitutem iure imposi
Abbreviated transcription (Latin):
retincbt si eo probibito
ꝑ q̃ retinebat utatur plã
sugnoram probibitum
⁊pseuero uti meħ michi
nocẽ dicend̾ e ¶Siquis i¬
ab auctore meo ui anteł¬
am aut precario usus est
recte ame uia uti proibe¬
tur quit̾dictum ei mutile
ẽ quia ame uidetur uul
clam uł precario possidẽ
qui ab auctoremeo intio¬
se possidet. nam ꝯpodius
scribit sun autclam an
precanio abeo situsus in

Expanded text:
retinebat, si eo prohibito, retinebat, si eo prohibito, per quem retinebat, utatur. plane si ignoraui prohibitum et perseuero uti, nihil mihi nocere dicendum est.Si quis ab auctore meo ui aut clam aut precario usus est, recte a me uia uti prohibetur et interdictum ei inutile est, quia a me uidetur ui uel clam uel precario possidere, qui ab auctore meo uitiose possidet. nam et Pedius scribit, si ui aut clam aut precario ab eo sit usus, in
Abbreviated transcription (Latin):
ile m ec̃. Quia sicuti nx
prariu rei mee nõ ten
ita ⁊̃ nec ꝑte pcario pos¬
sidẽ intelligor. Quociẽs
enim colon̾us meus ar̃
is cui precario fundum
dedi ma utitur. egoire ĩ¬
dicorre itinẽ meusum.
siego uiam pcario roga¬
uero. ⁊tibi fundum pre¬
cario ded̾o.qm ius ac mẽ¬
te ieris qi ftindo meodeb
eẽ uidear nõ minerito p
enim oppimo tuo. s m¬
ea querenda e. tutñ credo
quis supradc̃o tpr anm
nõui nõ clam non prec¬
ario itine̾ usus sit. neꝵ
posteanõ sit nsus. s cla
p̃carioue uidendum est
aneinoceat ⁊ magis est
ut neb̾ ei noccat qd̾ at
i aut comimutari ꝙ rec¬
tetransactumẽ supuen¬
iente delicto pot᷑.
utebaris fudum uedi¬
dero ꝑquem utebaris. de¬
inde emptor te prohibr¬
it l clam uideris abeor
nti. nam qui probibitu
ntitur clam uticur tm̃ ĩ¬
num. qr hoc anno nõ ui
nõ clami nõ precano nsu
sit at̾ sciendum ẽ nõ tm̃
cum clam uia utiq̃ ip̃e ꝑ¬
hibitus utitur ñm eum
quoq ꝑquemquis idi

Expanded text:
i esse, quia, sicuti me precarium rei meae non tenet, ita nec per te precario possidere intellegor: quotiens enim colonus meus aut is, cui precario fundum dedi, uia utitur, ego ire indico me itinere usum. si ego uiam precario rogauero et tibi fundum precario dedero, quamuis hac mente ieris, quasi fundo meo debeesse uidear, non immerito: non enim opinio tua, sed mea quaerenda est. tu tamen, credo,quis supra dicto tempore anni non ui non clam non precario itinere usus sit, uerum postea non sit usus, sed clam precariove, videndum est, an ei noceat. et magis est, ut nihil ei noceat, quod atti aut mutari, quod recte transactum est, superveniente delicto potestutebaris, fundum vendidero, per quem utebaris, deinde emptor te prohibuit: licet clam videaris ab eo uti nam qui prohibitus utitur, clam utitur, num, quia hoc anno non ui non clam non precario usus es.Item sciendum est non tantum eum clam uia uti, qui ipse prohibitus utitur, uerum eum quoque, per quem quis id ius
Abbreviated transcription (Latin):
uenda cautum sit ne ci
cum modum reficiendi
nem seprecorretulit. ut
tiinquid ius ẽ reficias⁊
mus adpristinam for¬
mam it ⁊ accum reducẽ
hoc ẽ nequis dilatet ant
producat aut deprimat
sipontem quis nouu
uelit facẽ uc minmend̾¬

Expanded text:
uenda cautum sit, ne ei uenda cautum sit, ne ei que ad certum modum reficiendi nem se praetor rettulit: "ut tibi", inquit, "ius est, reficias". mus ad pristinam formam iter et actum reducere, hoc est ne quis dilatet aut producat aut deprimat si pontem quis nouum uelit facere uiae muniend
Abbreviated transcription (Latin):
dcõ locum fore. ¶Ait pretõ
quo itinẽ.xtuq hoc anno
nõuino clam no precaio
abalionsus es quo min
id it̾ iccumq ut tibi ius ẽ
reficias ium fieriueto. d
qq̃ int̾dictum ꝓponẽ. na¬
q consequens erat ei qui
itinẽ ntitur int̾clictum ꝓ¬
ponẽ ut refici it possit. Q¬
uem admodum enim ali¬
as uti pot̾ itinẽ ⁊ accu co¬
mode. quam sirefecit cor¬
rupto enim itine̾ ammi
commodam frin ant gi
pot᷑. hoc añt asupiore dis¬
ta qd̃ illo quidem int̾ dc̃o¬
omines utipossunt. qud̃
hoc anno uisisunt. hoc ⁊̃
in t̾ dcõ eum demum nti
posse qui hoc atmo usus
ẽ quis sibi eẽreficiendi o¬
eẽ ei cuiserintus debetur.
duas res dr docẽ hoc ãno
se usum ⁊ ci sermtutem
competẽ Cererum si de¬
sit alteruttum defic̃̾ intẽ¬
dictam. nec inmito. Q.
enimuut ire agẽ tantis¬
no feẽ. Enim ũo quiun¬
lt reficẽ aliquid nom fre
ri in alieno insiũe hẽx sẽ
ius cundihet ⁊ agendi¬
⁊ reficiendi ius non hea
Quimseritute constit¬

Expanded text:
it praetor: 'Qu‹o› itinere actuque hoc anno non ui non clam non precario ab alio usus e‹s›, quo minus id iter actumque, ut tibi ius esset, reficias, uim fieri ueto. qui quoque interdictum proponere: namque consequens erat eum qui itinere utitur interdictum proponere, ut refici iter possit: quemadmodum enim alias uti potest itinere uel actu commode, quam si refecerit? corrupto enim itinere minus commode frui aut agi potest.Hoc autem a superiori distat, quod illo quidem interdiomnes uti possunt, qui hoc anno usi sunt: hoc autem interdicto eum demum uti posse, qui hoc anno usus est et ius sibi esse reficiendi oei, cui servitus debetur. duas res debet docere, et hoc anno se usum et ei servitutem competere: ceterum si desit alterutrum, deficit interdictum, nec immerito. qui enim vult ire agere, tantisno fecit? enimvero qui vult reficere, aliquid novi facit ei in aius eundi habeat et agendi, reficiendi ius non habeat, quia in servitute constit
Abbreviated transcription (Latin):
auł. Sic non nocet eiqui
sine intio usus ẽ qd̾ eode
annointiose nsus ẽ ita ẽꝑ¬
tori h̾rdiq nõ nocebit. qd
ip̃i uitiose usi sunt si testa¬
toruenditor uerecte usis̃.¬

Expanded text:
um.Sicut non nocet ei, qui sine uitio usus est, quod eodem anno uitiose usus est, ita emptori heredique non nocebit, quod ipsi uitiose usi sunt, si testator uenditorue recte usi
Abbreviated transcription (Latin):
hoc anno usus sit nõ uiỹ
clam nõ precario ⁊ tuetur
eum l eo tp̃e quo int̾clict᷑
redlitur usus nõ sit. siue
igͥ hũit ius me siue non
hint mea conditiõẽ ẽ ut
adtuitiõem pretoris peꝵ¬
tineat. simodo hoc anno
nsus ẽ uł modico tp̃r id
eb n adpresens tpc̃ refe¬
tur usus. qr plerñq ituye¬
rib. uł uia nõ semperu¬
timur. nisicum usus ex¬
egerit itas annin tpis sꝑ¬
atio conclusit usum. an
ingressus ẽ eo usq eiint¬
dictum competẽ. qd̾ ue¬
rum ẽ. Iul recte ait. euz
quipp̃ incomimolitate

Expanded text:
hoc anno usus sit non vi non clam non precario, et tuetur eum, licet eo tempore, quo interdictum redditur, usus non sit. sive igitur habuit ius viae sive non habuit, in ea condicione est, ut ad tuitionem praetoris pertineat, si modo anno usus est vel modico tempore, id e ad praesens tempus refertur usus, quia plerumque itineribus vel via non semper utimur, nisi cum usus exegerit ita. Annui temporis spatio conclusit usum. anningressus est, eo usque ei interdictum competere: quod verum est. Vivianus recte ait eum, qui propter incommoditatem
Abbreviated transcription (Latin):
si ignorauit c̃ fundus eet
ꝑquem ira. retinẽ cum ẜ¬
putara fundum adsepẽ¬
tine̾ suo nomine it̾ fec̾it
amicus meus. utiq sibi
nõ michi int̾dictum ac¬

Expanded text:
si ignoravit, cuius fundus esset, per quem iret, retinere eum sputaret fundum ad se pertinere, suo nomine iter fecerit amicus meus, utique sibi, non mihi interdictum ad
Abbreviated transcription (Latin):
timetur qd̃ in illo int̾ ual¬
lo effici possit transatoz
tp̃r quo insulam consũr¬
mare potuerit si postea e¬
dificetur libẽtu reus. sic
lib̾atur qui sedaturum e¬
pecumamconferre poss
quid ergo fãq domi be̾t
n inuemat e̾ditorem s
hec recedunt. ab inpedim¬
to nãli ⁊ respicumt adfa¬
stichum dare spopondi
q̃remus ubi sit stichus
ut nõ multum referie
uideatur ephesi datirun
se an qd ephesi sit cumip¬
serome sit dare spondea.
nam hoc quoq ad facult¬
atem dandi ꝑtinet qr ꝗĩ
peccuma ⁊ insticho uiud
cominune ẽ qd ꝓmissor
inpresenti dare no poteit
ãgnͣalit̾ cã difficultatisi
ad incommodum pmis¬
soris nõ adinpediment᷑
stipłatoris ꝑtinet ne me¬
ipiat dicieum quoq dare
non posse qui alienum ẜ̃¬
uunique dominus non

Expanded text:
d in illo interuallo effici potuit. transactoque tempore, quo insulam consummare oportuerit, si postea aedificetur, liberetur reus, sicut liberatur, qui se daturum pecuniam conferre possit. quid ergo, si neque domi habet neque inueniat creditorem? sed haec recedunt ab impedimento naturali et respiciunt ad faStichum dari spoponderit, quaeremus, ubi sit Stichus: aut si non multum referre uideatur 'Ephesi daturum se', an, quod Ephesi sit, cum ipse Romae sit, dare spondeat: nam hoc quoque ad facultatem dandi pertinet, quia in pecunia et in Sticho illud commune est, quod promissor in praesentia dare non potest. et generaliter causa difficultatis ad incommodum promissoris, non ad impedimentum stipulatoris pertinet, ne incipiat dici eum quoque dare non posse, qui alienum seruum, quem dominus non
Abbreviated transcription (Latin):
iantio. cet̾um si post int̾¬
regationem alind acceꝑ¬
ius cadem die spopondis¬
s. ¶ Si hominem stipła
sinl. cego de alio senseror
tude alio. nicħ accum eĩt
nam stipło exutrnsq pã
tis ꝯsensu ꝑficitur. ¶Cum
irastipłatus sum epbesi

Expanded text:
t: ceterum si post interrogationem aliud accepis eadem die spopondisset. Si hominem stipulatus sim et ego de alio sensero, tu de alio, nihil acti erit: nam stipulatio ex utriusque consensu perficitur. Cum ita stipulatus sum 'Ep
Abbreviated transcription (Latin):
fiat stipłemin ⁊ usitãti¬
us geleganti eẽ labo ait
sic subici penam siita fa¬
tum nõ erit. atcum qd
tc̃ hoc modo si aduersus
ea factumeit ꝯ̃cum ał fi

Expanded text:
fiat stipulemur, et usitatius et elegantius esse Labeo ait sic subici poenam: 'si ita factum non erit': at cum quid c hoc modo: 'si aduersus ea factum erit': et cum ali
Abbreviated transcription (Latin):
mur nõ posseuos uni ex
cẽ omnib. ad quĩ ⁊ cum
quid fieri stipłemur⁊ u
die petẽ posse sabinus a¬
it procillus ãt ꝯcetĩ diu¬
se scole auctores quam¬
dui ł eriguum tp̃e exnũ¬
eti nõ posse existimant s
egocum proculo sentior
cum pure stipłatus sum
illud aut illio darr lice¬
bit tͥ quociens uolẽs my¬
tare uoluntatem in eod̃
p̃staturus sis. qr diusa c̃a
ẽ uolun tatis expresse⁊ ei
que mest.
um excã duple stip¬
ulatiomis aliqd intendĩ¬
mus uenditoris hrdes ĩ
solid̾ s̃ omnes conuenẽ
di omnesq debent subsi¬
ste̾⁊ quolibet eorum d̾ fu¬
giente cetĩsq sb̾sistẽ mcͥl
prodẽ.qr insolidum de¬
fendenda ẽ uenditio cuiꝰ¬
indiuisanatura ẽ s cum
uno deficiente os defugis¬
se uidemtur. idoq onye
tencantur unicuiq ꝓpr
te hr̃ditaria p̃staõ ĩ ꝯbit.

Expanded text:
mur, non posse nos uni ex sse omnibus adquiri: at cum quid fieri stipulemur, edie petere posse Sabinus ait: Proculus autem et ceteri diuersae scholae auctores, quamdiu uel exiguum tempus ex nuet, peti posse existimant. sed ego cum Proculo sentio. Cum pure stipulatus sum illud aut illud dari, licebit tibi, quotiens voles, mutare voluntatem in eo quod praestaturus sis, quia diversa causa est voluntatis expressae et eius quae inest.um ex causa duplae stipulationis aliquid intendimus, venditoris heredes in solidum omnes conveniendi sunt omnesque debent subsistere, et quolibet eorum defugiente ceteris subsistere nihil prodest, quia in solidum defendenda est venditio, cuiindiuisa natura est. sed cum uno defugiente omnes defugisse uideantur ideoque omnes teneantur, unicuique pro parte hereditaria praestatio incumbit.
Abbreviated transcription (Latin):
acco. quam ius romere¬
manfit nec possit ephe
plomate usus aut felice
naiigatione maturius
quam quisq ꝑuenerit
ephesum ꝯfestim obliga¬
nullus ẽ diectine locus:
Item qui insulam fi spo¬
pondit nõ utiq ꝯquisiti
undiq fabris ꝓplurimiꝰ
operarus adbibitis festi¬
nared nec rursus utro
aut alto ꝯtemptus eẽ s
modus adhibendus est.
ẜin ratioem diligentis e¬
dificatoris ⁊ tp̃rorumlo

Expanded text:
acto, quamuis Romae remanserit nec possit Ephesplomate usus aut felici navigatione maturius quam quisque pervenerit Ephesum, confestim obliganullus est coniecturae locus. Item qui insulam fieri spopondit, non utique conquisitis undique fabris et plurimis operis adhibitis festinare debet nec rursus utroque aut altero contentus esse, sed modus adhibendus est secundum rationem diligentis aedificatoris et temporum lo
Abbreviated transcription (Latin):
auł. Ei sb̃ una sigtiore
diuersis nominib ea re
q̃ instipłom deducitur ꝓ¬
pellatur. nõ infirmat ob
ue eius an constitutam
seritutem alienaũit e¬
uanesit stipło.¬

Expanded text:
. Si sub una significatione diuersis nominibus ea res quae in stipulatum deducitur appellatur, non infirmat oblue eius ante constitutam seruitutem alienauerit, euanescit stip
Abbreviated transcription (Latin):
mus scrioit. ¶Ounqs
subhac conditicẽ scipr¬
latus sit. sirem sacram
aut religiosam titius nẽ¬
diderit uł forum uł ba¬

Expanded text:
inus scribit. Cum quis sub hac condicione stipulatus sit, si rem sacram aut religiosam Titius uendiderit uel forum aut ba
Abbreviated transcription (Latin):
dcendit exsentencia pene
ẽ abolicio. siaũt beneficiũ
libertatis inuincul eos in¬
ueniat rato uins auerbao¬
stitutoisib libertacis refra¬
gantur. plane sitestamẽto
libertas data sit.⁊ eo tp̃r qͦ ao

Expanded text:
descendit ex sententia, poenae est abolitio. si autem beneficium libertatis in uinculis eos inueniat, ratio iuris et uerba constitutionis libertati refragantur. plane si testamento libertas data sit et eo tempore, quo
Abbreviated transcription (Latin):
D.l.ui. Si p̾ces uł index it᷑
intlocutꝰ sit. uim fecisti si
quidem ex interdicto nor
ent notatꝰ nec pena legis
uilie sequetin: siuero ex cͥ¬
mine alio ẽ quĩsmon dis¬
tinxent preces utrum in¬
lia publicoꝵaut urilia priñ¬
torumatunc exominee¬
ut estimand s sintriusq
legis cmma obiecta sunt.

Expanded text:
dictum. Si praeses uel iudex ita interlocutus sit 'uim fecisti'; si quidem ex interdicto, non erit notatus nec poena legis Iuliae sequetur: si uero ex crimine, aliud est. quid si non distinxerit praeses, utrum Iulia publicorum an Iulia priuatorum? tunc ex crimine erit aestimandum. sed si utriusque legi
Abbreviated transcription (Latin):
tatur collusio differen¬
dam retractationem ĩ
ptpa pub̾tatis ł alteriꝰ
rei suadeat quinquinũ
nõ concurrere liceno̾ e
quinq̃mnuim ãt nõ go
ꝑficiendam retctatoem
s ad inco andam pritor
p̃finitum alit̾ acq ci¬
caeum qui exlib̾tinita¬
te seigenitatem pe¬
ti .¶Patrone diui mar¬
cicauetur ut extraneis

Expanded text:
tatur conlusio, differendam retractationem in tempus pubertatis vel alterius rei suadeat, quinquennium non currere dicendum est. Quinquennium autem non ad perficiendam retractationem, sed ad inchoandam puto praefinitum: aliter atque circa eum, qui ex libertinitate se in ingenuitatem petit. Oratione divi Marci cavetur, ut etiam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊p̃. Eulib̾tinus ꝑ collu¬
sionem fueritꝓnunti¬
atus ingenius collus¬
post siĩam de ingenin¬
tate lata utiq quasim¬
qͣi ingenuus accip̃r.¬

Expanded text:
Si libertinus per collusionem fuerit pronuntiatus ingenuus, conluspost sententiam de ingenuitate latam, utique quasi ingenuus accipit
Abbreviated transcription (Latin):
b̾tas datafinͣt ancille⁊ ho¬
rum aliquid euemt quez¬
admodum natis sb̃uenie¬
tur. Nam ibi qd̾ petit fid̾i¬
lus sb̃uemit cum uõdirec¬
tolib̾tas datur. nõ petitũ
uemendum eẽ ut aditus
p̃tor mrem mri decernat

Expanded text:
tas data fuerit ancillae et horum aliquid euenerit, quemadmodum natis subuenietur? nam ibi quidem petitur fideiulis subuenit: cum uero directo libertas datur, non petitur. ueniendum esse, ut aditus praetor in rem matri decernat
Abbreviated transcription (Latin):
studio tm̃ hrdis fuit effe¬
ctimint nõdum lib̾tas de¬
id h̾roitatem quinati õ
exancilla serui fiãt ei pla¬
cet manimuttẽdos s tra¬
dimatri oportẽ ut abeam¬
anumittẽntur ut lib̾ci po¬
cius mat̾s fiant.nam qꝵ
indignus ẽ. hrs seruos d¬

Expanded text:
 heredis fuerit effectum, ut nondum libertas deit hereditatem, ut qui nati sint ex ancilla serui eius fiant, placet manumittendos, sed tradi matri oportere, ut ab ea manumitterentur et liberti potius matris fiant: nam quos indignus est heres seruos
Abbreviated transcription (Latin):
ium suum accepiss ł ꝗ ĩ
eĩ locum successit p̃stare
noluit lib̾tatem ꝯpellen¬
dis̾ amplius simat̾ aut
sinollet sibi filium tradi
s dum ad eundabrdita¬
tedelib̾at idem dicẽdumẽ
⁊si postea cognouit se brd̃
institutum quam ancui

Expanded text:
ium accepisset, uel qui in eius locum successit praestare noluit libertatem, compellendi sunt: amplius si mater aut nollet sibi filium tradi sed dum de adeunda hereditate deliberat, idem dictum est. et si postea cognouit se heredem institutum, quam anci
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃dib primis ⁊ sb̾stitutis
salutem peto ut ea q̃ testo
nero leguero prestetis q̃ro
cumliberi intio titionatiñ
sint ansticho ⁊pamphylo
⁊heroti⁊ daphylo seruis o¬
festim fid̾i omissa libertas
prestari debeat marcellus i¬

Expanded text:
redibus primis et substitutis salutem. peto, ut ea quae testamento cauero legauero, praestetis'. quaero, cum liberi Lucio Titio nati non sint, an Sticho et Pamphilo et Eroti et Diphilo seruis confestim fideicommissa libertas praestari debeat. Marcellus
Abbreviated transcription (Latin):
ẜmt. Od si obhoie necan¬
dumpeccuniam acceꝑint
uł lz nonaccepint calorez
innocentemulquempu¬
nire non debuerant capi¬
te plecri debent. ul certe i
insulam deportariubi plit¬
nque pumitisunt
Anł .l.mii. O nod contra le¬
gem repecundarũ. ꝑ consu
l ł pretoridonatumẽ non
potit usucapi. E adẽ lexue¬
diciones locatones eius rei
cã plimsminoris ne factiᷤᷤ
irritas fucit impedit que
usucapionẽ priusꝙͣ in pote¬
taite eius aquo ꝑsectares
sit. Hrdis ne eiꝰ ueniat

Expanded text:
m, si ob hominem necandum pecuniam acceperint? uel, licet non acceperint, calore innocentem uel quem punire non debuerant? capite plecti debent uel certe in insulam deportari, ut plerique puniti sunta legem repetundarum proconsuli uel praetori donatum est, non poterit usu capi. Eadem lex uenditiones locationes eius rei causa pluris minorisue factas irritas facit impeditque usucapionem. priusquam in potestatem eius, a quo p‹ro›fecta res sit, heredisue eius ueniat
Abbreviated transcription (Latin):
uinciend̃. inciriue iubeḋ
dem in insinitum capere
Umittit abhiis au̾t qui k
capite enumantur anul¬
lo neq ullam quantitatẽ
cape ꝑmictit ¶lld quoq ca¬
uetur. ne iu acceptum fer¬
ne publice danḋ p̾benduz
apprebendend. Santituen
tectatuenda añ quam per¬
fecta ꝓbata prestita legent¬

Expanded text:
uinciendum uinciriue iubenduuidem in infinitum capere permittit, ab his autem, qui hoc capite enumerantur, a nullo neque ullam quantitatem capere permittit. Illud quoque cauetur, ne in acceptum ferumve publice dandum, praebendum, apprehendendum, sarta tecta tuenda, antequam probata, perfecta, praestita lege
Abbreviated transcription (Latin):
si falsum fuerit. fecit. sunt
rescriptade ea re sufficit ant̾
unumargumenti eam res¬
ere cuiꝰ uerba sunt b alexã¬
derangusto.ilio. manllo
silibelło daco adu̾sanꝰ cuᷤ
uitatem in p̾cib ab eodatiᷤ
non adiecit sb scͥptõe utiñ

Expanded text:
si falsum fecerit. sunt enim rescripta de ea re: sufficit autem unum argumenti causa referre, cuius uerba haec sunt. 'Alexander Augustus Iulio Marullo. Si libello dato aduersarius tuus ueritatem in precibus ab eo datis non adiecit, subscriptione uti non
Abbreviated transcription (Latin):
trumenta protulerũt. que
menisse uideatur quam ex
formaiuns dictionis pati
possunt uimp̃ri discribitu
.Existimatuid quetemis co¬
łxeridebeant. s dinus mrc
cum frate suo ꝓsua huma¬
rũꝑit. dolo ne malo fiunce
fecit quantiea res ẽeiuod¬
uplicontẽpnatur decreto¬
q dimi adriam pceptũ est
minsulam eos releguri ꝗ
pondera aut mensuras fa
habito utitur lege. corneliͣ¬
quas quis minagatus.
potestate  cinacione lega¬
tõne.ułquo aliquo o ffo
mune ministionepubli¬
cocepit łcm ex coorte cu¬
ius ẽoruẽ. Excipit lex aq¬
bus lis accipere: asobrinis

Expanded text:
trumenta protulerunt, quae meruisse uideatur, quam ex forma iurisdictionis pati possint, ut imperatori describatur aestimaturo, quatenus coerceri debeant. sed diuus Marcus cum fratre suo pro sua humaruperit doloue malo fraudem fecerit: quanti ea res est, eius dupli condemnatur: decretoque diui Hadriani praeceptum est in insulam eos relegari, qui pondera aut mensuras falhabito utitur, lege Corneliquas quis in magistratu potestate curatione legatione uel quo alio officio munere ministerioue publico cepit, uel cum ex cohorte cuius eorum est. Excipit lex, a quibus licet accipere: a sobrinis
Abbreviated transcription (Latin):
enuł .l.in Eade legetenẽ
qui ob deuimaandum
ul nondeminciandum
testimoniũ. peccumam
acceperint¶hac lege da¬
natus testimo nu̇publi¬
ce dre aut uidex ee postu¬
lare ue ꝓhibetur¶Lege
uilia repetundaꝵ cauet᷑
nequis obmilisẽ legẽd
mittedum ne es accpia
nene quid ob sin̾a in se¬
natu consilio uepublico
oi sordese abstineant ne¬
ue plus domi mu̾ris ue
manno accipiatur: quã

Expanded text:
orum. Eadem lege tenentur, qui ob denuntiandum uel non denuntiandum testimonium pecuniam acceperint. Hac lege damnatus testimonium publice dicere aut iudex esse postulareue prohibetur. Lege Iulia repetundarum cauetur, ne quis ob militem legendum mittendumue aes accipiat, neue quis ob sententiam in senatu consilioue publico omni sorde se abstineant neue plus doni muneris in anno accipiant, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ponem ingdiatur sine
intio legatarius legate
rei usucapio ꝯpetit.
ictum ẽ s ⁊ sino iuire le¬
gatum relinquatur uł
legatum ademptum ẽ
prolegato isu capi post

Expanded text:
ionem ingrediatur sine vitio legatarius, legatae rei usucapio competitictum est: sed et si non iure legatum relinquatur vel legatum ademptum est, pro legato usucapi post
Abbreviated transcription (Latin):
irehat peculiũ. retroq inde¬
ant habinssererum diñia.
Nontm̃ si hrs iuo filio uin¬
dictam ẜuo imposuit dicat
tas ñ tam facile est dice con¬
tinatũ prĩp mortẽ filiire¬
rum pecutii dnĩum cũ medi¬
uin tempꝰ quo detibant ĩsti¬
tutibrde mn ymaginem sue¬
cessionis p̾stit̾it abioqͥn ⁊ si al

Expanded text:
deatur habuisse rerum dominia. Non tamen ut heres uiuo filio uindictam seruo imposuit, dicatur tas? non tam facile est dicere continuatum patri post mortem filii rerum peculii dominium, cum medium tempus, quo deliberant instituti heredes, imaginem successioni praestiterit. alio
Abbreviated transcription (Latin):
int̾cet᷑a etiam in delic¬
tis ht p̾rogatiuam ut sepen¬
tur a cet̾is in penis necadbes¬
tias utiq uet̾amis datur.
ta ĩmimutas ⁊ meis ciuita¬
let nͨ labes actatur. siquis
eorũ uolũtate sua honore
aut mumus susceꝑit. uecti¬
galia primomorum solẽp¬

Expanded text:
tera etiam in delictis habet praerogatiuam, ut separentur a ceteris in poenis. nec ad bestias itaque ueteranus datur nta immunitas etiam in eis ciuitalet: nec labefactatur, si quis eorum uoluntate sua honorem aut munus susceperit. Uectigalia et patrimoniorum one