comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uerere potius dm̃ cultum cordis
qͣm corporis. euidentib scripture
scẽ patet inditiis. Proinde canonicis
totis uirib elaborandum est. rit et indu¬
menta uirtutum habeant interius.
et ꝑ immoderatum cultum caueant
dehonestare religionis dignitatem ex¬
terius. Quantum etiam a suꝑfluo
et inmoderato cultu uestium se com¬
pescere debent: multis scõrum patrũ
documentis ꝑdoceri potest. Dicit enĩ
beatus hieronimus in epistola ad en¬
stochium. Sunt quidem mei ordi¬
nis quib omnis cura est de uestib
si bene oleant. si pes laxa pelle non
suillo eat. crines calamistri uestigio
rotantur. digiti de anulis radiant.
Et ne plantas humilior uia spargat.
iux imprimunt summa uestigĩa.
Tales inquit cum uideris sponsos.
magis magis estimato qͣm clericos.
Nemo inquit estimet influxĩ atq
studio uestium. peccatum deesse. Qͥa¬
si hoc culpa non esset: nullo modo
iohannem dominus de uestim̃ti sui
asꝑitate laudasser. Si cultus uesti¬
um culpa non esset: nequaquam

Expanded text:
erere potius Deum cultum cordis quam corporis, evidentibus Scripturae sanctae patet indiciis. Proinde canonicis totis viribus elaborandum est, ut et indumenta virtutum habeant interius, et per immoderatum cultum caveant debonestare religionis dignitatem exterius. Quantum etiam a superfluo et immoderato cultu vestium se compescere debeant, multis sanctorum Patrum documentis perdoceri potest. Dicit enim beatus Hieronymus in epistola ad Eustochium: Sunt quidam mei ordinis quibus omnis cura est de vestibus, si bene oleant, si pes laxa pelle non folleat: crines calamistri vestigio rotantur, digiti de annulis radiant, et ne plantas humidior via spargat, vix imprimunt summa vestigia: tales, inquit, cum videris, sponsos magis aestimato, quam clericos.Nemo existimet in fluxu atque studio vestium peccatum deesse, qsi hoc culpa non esset, nullo modo Joannem Dominus de vestimenti sui asperitate laudasset. Si cultus vestium culpa non esset, nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
tanqͣm es aut cibalum sonum
facit aliis: ipse tamen sibi manet in¬
sensualis. Qui bene docet et male ui¬
uit. qui docet bene uiuentib ꝓficit.
qd̾ uero male uiuit. se ipsum occi¬
dit. Sicut sacerdos qui si digne se
agit ut sacerdotem decet. ministeri¬
um eius et ipsi & aliis utile est. Indig¬
ne autem uiuens aliis qͥdem utilis
est loquendo: se autem interficit pra¬
ue uiuendo. Ac ꝑ hoc qd in illo mor¬
tuum est: ꝓprium eius est. Qd̃ ue¬
ro uiuit in eo. idest sacrum myste¬
rium alienum est. Qui bene docet
et male uiuit. uidetur ut cereus
qui aliis bonam exponir lucem pre¬
stare. se uero in malis suis consu¬
mere. atq se extinguere. Qui bene
docet et male uiuit. uidetur bonũ
malo contingere. lucem tenebris
ꝑmiscere: ueritatem mendatio mu¬

Expanded text:
tanquam aes, aut cymbalum, sonitum tanquam aes, aut cymbalum, sonitum facit aliis, ipse tamen sibi manet insensualis. Qui bene docet, et male vivit, quod docet, bene viventibus proficit: quod vero male vivit, seipsum occidit. Sicut sacerdos qui, si digne se agit ut sacerdotem decet, ministerium ejus et ipsi et aliis utile est. Indigne autem vivens, aliis quidem utilis est loquendo, se autem interficit prave vivendo. Ac per hoc quod in illo mortuum est, proprium ejus est; quod vero vivit in eo, id est sacrum ministerium, alienum est. Qui bene docet, et male vivit, videtur ut cereus, qui aliis bonam novit lucem praestare, se vero in malis suis consumere atque exstinguere. Qui bene docet, et male vivit, videtur bonum malo conjungere, lucem tenebris miscere, veritatem mendacio mu
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad alienationem mentis ingur¬
gitat. Sumptuosis dapib grauidus.
non potest suis abstinentiam lauda¬
re. quam calcat. Uino cupiditatis ad¬
dictus cupidis amorem non potest
dissuadere pecunie. Inimicitiarum
tenax non ualebit animos dissiden¬
tium sacerdotali tranquillitate com¬
ponere. Iusticiam p̾dicare iudicib
erubescit: quam ipse ꝑsone poten¬
tis fauore corrumpit. Nec defendit
oppressos. si ꝑsonas aut honorat aut
despicit. Et quicqͥd boni non facit.
aut mali committit. nec iubebit fi¬
eti nec uetabit. quia necessariam do¬
cendi auctoritatem contrarietate sue
actionis ammittit. aut minuit. Isi
uerax doctrina uilescit. Et qui non
uiuit sicut docet. ipsam quam p̃di¬
cat ueritatem contemptibilem facit.
Arcus ꝑuersus est lingua magistroꝵ
docentium bene. et uiuentium ma¬
le. Et ideo quasi ex ꝑu̾so arcu sagit¬
tam emittunt: dum suam prauã
uitam proprie lingue ictu confo¬
diunt. Qui bene docet et male uiuit.

Expanded text:
usque ad alienationem mentis ingurusque ad alienationem mentis ingurgitat. Sumptuosis dapibus gravidus, non potest suis abstinentiam laudare, quam calcat. Vitio cupiditatis addictus, cupidis amorem non potest dissuadere pecuniae. Inimicitiarum tenax, non valebit animos dissidentium sacerdotali tranquillitate componere. Justitiam praedicare judicibus erubescit, quam ipse personae potentis favore corrumpit: nec defendit oppressos, si personas aut honorat, aut despicit: et quidquid boni non facit, aut mali committit, nec jubebit fieri, nec vetabit: quia necessariam docendi auctoritatem, contrarietate suae actionis, aut amittit aut minuit. CAPUT  etiam ipsa verax doctrina vilescit; et qui non vivit sicut docet, ipsam, quam praedicat, veritatem contemptibilem facit. Arcus perversus est lingua magistrorum docentium bene, et viventium male: et ideo quasi ex perverso arcu sagittam emittunt, dum suam pravam vitam propriae linguae ictu confodiunt. Qui bene docet, et male vivit,
Abbreviated transcription (Latin):
quanta ce qualia me audi¬
ente atq ꝓbante dicere solebatis de
amministratione pontificis. qui popłi
sibi cominissi cura post habrta. ardeñ¬
tius bona p̾sentia desiderat. qͣm futura.
Et oblitus qd non solum de se. s etiã
de grege sibi credito. rationem pastori
pastoꝵ omnium reddat. Sua suoꝵ q
detrimenta non cogitat. Quem nõ de¬
linquentium peccata contristant. nec
ꝓfitientium bona letificant. s de se tan¬
tum. Plerumq autem nec de se om¬
nino sollicitus: quid a suis boni ma¬
liuie geratur ignorat. Qui non pre¬
dicat ꝑseuerantiam iustis. penitenti¬
am prauis: contemptum mundi con¬
uersis. futuras penas auersis. Qui ñ
potest dicere contemptorib ammo¬
nitionis sue futurum cogitate iuudi¬
cium. qd̾ ipse forte non cogitat. Ama¬
torib mundi nolite dilig̾e mundũ:
si eum mundi amor oblectat. Ambi¬
tiosis ambitioni iam finem imponi¬
te: si eum ambitio ruinosa p̾cipitat.
Ebriosis ebrietatem cauete. si se mero

Expanded text:
quanta et qualia, me audiente atque probante, dicere solebatis de administratione pontificis, qui, populi sibi commissi cura posthabita, ardentius bona praesentia desiderat, quam futura; et oblitus quod non solum de se, sed etiam de grege sibi credito, rationem pastori pastorum omnium reddet, sua suorumque detrimenta non cogitat. Quem non delinquentium peccata contristant, nec proficientium bona laetificant, sed de se tantum, plerumque autem nec de se omnino sollicitus, quid a suis boni malive geratur, ignorat. Qui non praedicat perseverantiam justis, poenitentiam pravis, contemptum mundi conversis, futuras poenas aversis. Qui non potest dicere contemptoribus admonitionis suae, Futurum cogitate judicium, quod ipse forte non cogitat. Amatoribus mundi, Nolite diligere mundum, si eum mundi amor oblectat. Ambitiosis, Ambitioni jam finem imponite, si eum ambitio ruinosa praecipitat. Ebriosis, Ebrietatem cavete, si se mero
Abbreviated transcription (Latin):
uamuis canonicis ra frartũ¬
ꝓprias licitum sit habere man¬
siones: debet tamen a p̾lato man¬
sio infirmoꝵ et senum intra clau¬
stra canonicoꝵ fieri. Ut qui forte su¬
am non habent. in eadem suam pos¬
sint aptissime tolerare imbecilli¬
tatem. Quatenus ibidem et subsi¬
diis ecclasticis quib indigent. et
fr̃m amminiculis misericorditer
sustentur. Erga quos oportet et se¬
nes fr̃s. magñam exhibeant carita¬
tem. Scilicet ut eis compatiendo
subueniant. et assiduis uisitatio¬
nibus et scripturarum sc̃ãrum con¬
solationib. nec non et ꝓpriarum re¬
rum facultatib adminicula neces¬
saria p̾beant. ut impleatur in eis
illud euuangelicum. infirmus fui
et uisitastis me. Qualiter porta ca

Expanded text:
uamvis canonicis proprias licitum sit habere mansiones, debet tamen a praelato mansio infirmorum et senum intra claustra canonicorum fieri; ut qui suam forte non habent, in eadem suam aptissime possit tolerare imbecillitatem, quatenus ibidem et subsidiis ecclesiasticis quibus indigent, et fratrum adminiculis misericorditer sustententur. Erga quos oportet ut caeteri fratres magnam exhibeant charitatem; scilicet ut eis compatiendo subveniant, et assiduis visitationibus, et Scripturarum sanctarum consolationibus, nec non et propriam rerum facultatibus, adminicula necessaria praebeant, ut impleatur in eis illud evangelicum: Infirmus fui et visitastis me . CAPUT C
Abbreviated transcription (Latin):
tes pacem. Non multum uino deditos.
quia ubi ebrietas: ibi libido dominat᷑
et furor. Non turpe lucrum sectantes.
ne de celesti misterio lucra terrena sec¬
tentur. Est quoq et turpis lucri appeti¬
cio: plus de p̾sentib qͣm de futuris cogi¬
tare. Post hec subiecit. Hii autem ꝓbent᷑
pͥmum̃. et sic ministrent nullum cri¬
men habentes. Hii utiq sicut ep̃i ante

Expanded text:
tes pacem; non multo vino dediti, tes pacem; non multo vino dediti, quia ubi ebrietas, ibi libido dominatur et furor; non turpe lucrum sectantes, ne de coelesti mysterio lucra terrena sectentur. Est quoque et turpis lucri appetitio, plus de praesentibus quam de futuris cogitare. Post haec subjecit: Hi autem 429 probentur primum, et sic ministrent, nullum crimen habentes . Utique sicut epi
Abbreviated transcription (Latin):
sanctificare. hic scĩficata dispensat. Ip¬
sis etiam sacerdotib ꝓpter p̾sumptionẽ
non licet de mensa domni tollere cali¬
cem. nisi eis traditus fuerit a diacono.
Leuite inferunt oblationes in altaria.
enim om̃nes uident alta mysteriorum
que operiuntur a leuitis. ne uideant
qui nidere non debent & sumant qͥ ser¬
uire non possunt. Qui ꝓpt̾ea altari al¬
bis induti assistunt. ut celestem uitam
habeant. candidi ad hostias et mmmnacu¬
lati accedant mundi scilicet corpore.
et incorrupti pudore. Lales enim decer
dñm habere ministros qui nullo car¬
nis corrumpantur contagio. s potius
les autem diaconi ordinentur. aposto
lus paulus plenissime scribit ad ty¬
motheum. Nam cum p̾misisser de sa¬
cerdotum electione continuo subiun¬
xit. Diacones similiter in rep̃hensibiles
hoc est sine macula sicut epĩ. Pudici
utiq idest a libidine contin entes. Non
bilingues scilicet ne conturbent haben¬

Expanded text:
sanctificat, hic sanctificata dispensat. Ipsanctificat, hic sanctificata dispensat. Ipsis etiam sacerdotibus propter praesumptionem non licet de mensa Domini tollere calicem, nisi eis traditus fuerit a diaconibuLevitae inferunt oblationes in altaria; enim omnes vident alta mysteriorum quae operiuntur a levitis, ne videant quii videre non debent, et sumant qui servare non possunt. Qui propterea altari albis induti assistunt, ut coelestem vitam habeant, candidique ad hostias et immaculati accedant, mundi scilicet corpore, et incorrupti pudore. Tales enim decet Dominum habere ministros, qui nullo carnis corrumpantur contagio, sed potius les autem diaconi orlus Paulus plenissime scribit ad Timotheum. Nam cum praemisisset de sacerdotum electione, continuo subjecit: Diaconi similiter irreprehensibiles, hoc est, sine macula, sicut episcopi; pudici utique, id est, a libidine continentes; non bilingues, scilicet ne conturbent haben
Abbreviated transcription (Latin):
nis instantes. Et placuit hic sermo corã
multitudine. Et elegerunt statim ste¬
phanum uirum plenum fide & spũ scõ.¬
rem. et tymotheum. et parmenon ꝙ ni¬
cholaum aduenam antiochensem. Hii
steterunt ante apłos. Et cum orassent:
imposuerunt illis manus. Uerbumq
dei crescebat. et multiplicabatur nume¬
rus credentium in ierłm ualde. Ex hinc
cones. qui sublimiori gradu et ceteris
proxime. circa aram xp̃i. quasi colũp¬
ne altaris assisterent. Et non sine aliqͥ.
septenarii numeri misterio. Hii enim
sunt: quos in apocalipsim legimꝰ. septẽ
angeli tubas canentes. Hii sunt septẽ
candelabra aurea. Hii uoces tonitruoꝵ
Ipsi enim clara uoce in modum p̾conis
ammonent cunctos. siue in orando sine
in flectendo genib. siue in psallendo.
siue in lectionib audiendo. Ipsi quoq
nomen habet. offitium non habet. Nam
sicut in sacerdote consecratio: ita in mi¬
orat. hic psallere mandat. Ille oblata

Expanded text:
nis instantes. Et placuit hic sermo coram nis instantes. Et placuit hic sermo coram multitudine, et elegerunt statim Stephanum rem, et Timonem Timotheum, et Parmenam, et Nicolaum advenam Antiochenum. Hi steterunt ante apostolos. Et cum orassent, imposuerunt illis manus. Verbumque Dei crescebat, et multiplicabatur numerus credentium . Exhinc cones, qui sublimiori gradu caeteris, proxime circa aram Christi quasi columnae altaris assisterent, et non sine aliquo septenarii numeri mysterio. Hi enim sunt, quos in Apocalypsi legimus, septem angeli tuba canentes. Hi sunt septem candelabra aurea; hi voces tonitruorum . Ipsi enim clara voce in modum praeconis, admonent cunctos, sive in orando, sive in flectendis genibus, sive in psallendo, sive lectiones audiendo. Ipsi etiam nomen habet, officium non habet. Nam, sicut in sacerdote consecratio, ita in miorare, hic psallere mandat. Ille oblata
Abbreviated transcription (Latin):
et manutergium accipiunt. Item hysidori
leui accepit exordium. Precepit
enim dñs moysi ut ꝑ ordinationẽ aaro
sacerdotis et filioꝵ eius. rursus leui tri¬
bus in diuini cultus ministerio ordina¬
retur. & consecrarentur dño pro omnib
pͥmogenitis et seruirent ꝓ isrł̃ coram
aaron et filiis eius in tabernaculo dei
excubantes in templo die et nocte. Ipsiq
gestarent archam et tabernaculum et
omnia uasa eius. et in crrcuitu tab̾nacu¬
dio tab̾naculo ipsi deponerent rursus
ipsi componerent. A iuginti quinq
annis et supra in tabernaculo seruire
mandatum est. Quam regulam sc̃i pa¬
tres et in nouo testamento constitue¬
runt. In euangłio autem pͥmordia eoꝵ
et in actib apłoꝵ ita legunt᷑. Conuo¬
cantes autem duodecim apłi multitu¬
dinem apostoloꝵ dixerunt. Non pla¬
cet nos relinq̃re uerbum dei: et mim¬
strare mensis. Quid ergo est fratres :
considerate ex nobis uiros boni testi¬
ro erimus orationi et ministerio sermo¬

Expanded text:
et manutergium accipiunt. CAPUT VII. Diaaccepit exordium. Praecepit enim Dominus Mosi, ut post ordinationem Aaron sacerdotis et filiorum ejus, rursus Levi tribus in Divini cultus ministerio ordinarentur et consecrarentur Domino pro omnibus primogenitis, et servirent pro Israel coram Aaron, et filiis ejus, in tabernaculo Dei, excubantes in templo die ac nocte. Ipsique gestarent arcam et tabernaculum et omnia vasa ejus, et in circuitu tabernacuendo tabernaculo ipsi deponerent, rursus ipsi componerent. A viginti quinque annis, et supra, in tabernaculo servire ipsis mandatum est. Quam Regulam sancti Patres et in Novo Testamento constituerunt. In Evangelio autem primordia eorum, et in Actibcantes autem duodecim apostoli multitudinem discipulorum dixerunt: Non placet nos relinquere verbum Dei, et ministrare mensis. Quid ergo est fratres? Considerate ex vobis viros boni testiro erimus orationi et ministerio sermo
Abbreviated transcription (Latin):
lam nouerit. et impugnare. Bene
hanc regit. qui scit ꝑ illam suꝑ cul¬
pas erigi. scit cum illa cetens equali¬
tate componi. Quam tamen pote¬
statem recte dispensat. qui sollicite
nouerit et sumere ex illa qd adiu¬
uat. & expugnare qͣd̾ temptat. et
equalem se cum illa ceteris cernere.
et tamen se peccantib zelo ultionis
ante ferre. Predicator quisq studeat
ut minas potentium ratc̾inatione
mitiger. et opp̾ssoꝵ angustias qͣntum
pͥnaler ope leuet. ut foris resistentib
opponat patientiam. et intus superbi¬
entib exhibeat cum patientia disci¬
plinam. Ut ergo errata subditoꝵ sic
mansuetudo relum temꝑer. qͣtinus
a iusticie studio ñ eneruet. Sic ad ul¬
tionem zelus ferueat. nec tamen pi¬
etatis limitem feruendo transcendat.
Rectoris offitium esse debet. ut ingra¬
tos benefitiis ad amorem prouocet.¬
er ut. ⁊igratos quoq ministeriis in
amorem seruet. ut proximoꝵ ma¬
la cum corrigere non ualet: taceat.

Expanded text:
llam noverit et impugnare. Bene llam noverit et impugnare. Bene hanc regit, qui scit per illam super culpas erigi, scit cum illa caeteris aequalitate componi. Quam tamen potestatem recte dispnoverit, et sumere ex illa quod adjuvat, et expugnare quod tentat: et aequalem se cum illa caeteris cernere, et tamen se peccantibus zelo ultionis anteferre. Praedicator quisque studeat ut minas potentium ratiocinatione mitiget; et oppressorum angustias, quantum praevalet, ope levet: ut foris resistentibus opponat patientiam, et intus superbientibus exhibeat cum patientia disciplinam; ut erga errata subditorum sic mansuetudo zelum temperet, quatenus a justitiae studio non enervet: sic ad ultionem zelus ferveat, ne tamen pietatis limitem fervendo transcendat. Rectoris officium esse debet, ut ingratos beneficiis ad amorem provocet, ut gratos quoque ministeriis in amore servet: ut proximorum mala, cum corrigere non valet, taceat:
Abbreviated transcription (Latin):
it rector discretus in si positoꝵ¬
lentio: humilis in u̾bo. Ne aut
taçenda ꝓferat. aut ꝓferenda reticescat.
Nam sicut in cauta locutio in errorẽ
ꝑtrahit. ita indiscretum silentiũ hos
qui erudiri poterant. in errorem de¬
relinquit. Sit rector bene agentib ꝑ
humilitatem sotius. contra delinquen¬
tium uitia. ꝑ zelum iusticie erectus.
Ut et bonis innullo se p̾ferar. et cum
prauoꝵ culpa exigit. potestatem ꝓtinꝰ
sui prioratus agnoscat. Quatenus &
honore suppͥsso equalem se subditis
midet. Omnes homines natura equa¬
les genuit. S uariante meritoꝵ or¬
dine. alios aliis culpa postponit. Ipsa
autem diu̾sitas que accessit ex iu̾tio.
diuino iudicio dispensatur. Ut quia
omnis homo eque stare non ualet.
alter regatur ab altero. Cuncti qui
p̾sunt non in se potestatem ordinis
debent. s equalitatem pensare condi¬
tionis. Nec p̾esse hominib gaude¬
ant. s prodesse. Quam uidelicet po¬
tentiam bene regit. qui et tenere i¬

Expanded text:
it rector discretus silentio, humilis in verbo, ne aut tacenda proferat, aut proferenda taceat. Nam sicut incauta lpertrahit, ita indiscretum silentium hos, qui erudiri poterant, in errore derelinquit. Sit rector bene agentibus per humilitatem socius, contra delinquentium vitia per zelum justitiae erectus: ut et bonis in nullo se praeferat, et cum pravorum culpa exigit, potestatem protinus sui prioratus agnoscat, quatenus et honore suppresso, aequalem se subditis midet. Omnes homines natura aequales genuit: sed variante meritorum ordine, alios aliis cuautem diversitas quae accessit ex vitio, divino judicio dispensatur, ut quia omnis homo aeque stare non valet, alter regatur ab altero. Unde cuncti qui praesunt non in se potestatem debent ordinis sed aequalitatem pensare conditionis: nec praeesse hominibus gaudeant, sed prodesse. Quam videlicet potentiam bene regit qui et tenere i
Abbreviated transcription (Latin):
in foro crudelia edicta pendere: calore. nimio fidei ignitꝰ.
publice popło inspetante. iniecta manu librum iniqͥ
legis detrahit. ac minutatim discerpit. Augusto diocletra¬
no in eadem urbe simul cum maxiraiano cesare consti¬
tuto. Ad quos cum relatum esset religiosi et illustris
uiti factum: continuor omni in eum crudelitatis gen̾e
deseiientes. ne hoc̃ quidem solum efficere qͥuerit ut eũ
mestum aliquis uideret in penis. s leto atq hylari uul¬
tu cum iam uiscera in suppliciis defecissent. Sp̃c̃ tamen
letabatur in uultu. Ex quo tortores sui grauius crucia¬
bantur. qd̃ omnia supplicioꝵ genera consuminebant
in eum. quem ne tristem quidem ex his reddere pore¬

Expanded text:
in foro crudelia edicta pendere, calore nimis fidei ignitus, in foro crudelia edicta pendere, calore nimis fidei ignitus, publice populo inspectante injecta manu, librum iniquae legis detraxit, ac minutatim discerpsit, Augusto Diocletiano in eadem urbe simul cum Maximiano Caesare constituto. Ad quos cum relatum esset religiosi et illustris viri factum, continuo omni in eum crudelitatis genere desaevientes, ne hoc quidem solum efficere quiverunt, ut eum moestum aliquis videret in poenis: sed laeto atque hilari vultu, cum jam viscera in suppliciis defecissent, spiritus tamen laetabatur in vultu. Ex quo tortores sui gravius cruciabantur, quod omnia suppliciorum genera consumebant in eum, quem ne tristem quidem ex his reddere pote
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur. ubi putentes aque emanant. et sulphureẽ
in ipsis capite deorsum. ꝑ horas tres suspensum teneri ab
impio uidice iussus. Qd̃ cum ꝑ triduum ꝓ nomine
xp̃i passus fuiss. głose coronatus migrauit uictor ad do
minum. Cumq una die uissu aureliam corpus eius in¬
humatum iacuisset: uenerunt amiternenses populi
xp̃iani. et rapientes in suum territorium transtuler̃t¬
et honorifica sepultura condiderunt. nonas septembris.
Etem rome in portu: Natalis scĩ herculani. Capue. Na¬
et epõꝵ. donatiam. p̾sidii. mansueti. germani. fusculi.
nirici regis arriani. ꝓ assertione catholice ueritatis. du¬
tissime sustib cesi et ecilio dampnati sunt.Inter qͥs
Tunc etiam decreto publico ꝑ diu̾sas ꝓiuntias executores
dirigeno dpĩs quasi ad concilium kartagine congrega¬
atalis beati ioħis. Apud nichomediam. Idus sapłt.¬
sub diccletiano imꝑatore. Qui de nobilib home

Expanded text:
appellatur, ubi putentes aquae manant et sulphureae, appellatur, ubi putentes aquae manant et sulphureae, in ipsis capite deorsum per horas tres suspensum teneri, ab impio judice jussum est. Quod cum per triduum pro Christi nomine passus fuisset, gloriose coronatus migravit ad minum. Cumque una die jussu Aureliani corpus ejus inhumatum jacuisset, venerunt Amiternenses populi Christiani, et rapientes in suum territorium transtuleret honorifica sepultura condiderunt nonis septembris. Item Romae in portu, natali sancti Herculani. Capuae naet episcoporum Donatiani, Praesidii, Mansueti, Germani, Fusculi, nerici regis Ariani, pro assertione catholicae veritatis durissime fustibus caesi, et exsilio sunt damnati: inter quos Tunc etiam decreto publico per diversas provincias exsecutores dirigens, episcopis quasi ad concilium Carthagine congregaatalis beati Joannis apud Nicomediam sub Diocletiano imperatore. Qui de nobilibus ortu
Abbreviated transcription (Latin):
soluere; S ut repugnantem uidit. orat. benedicit. con¬
solatur. discedit. Uir autem dei qui se grauissima peni¬
tentia dampnauerat: dominica die tantum modicum
panis et aque coactus a frẽ ꝑcipiebat. qui etiam se simili
cibo et ieiunio ꝓ frẽ macerabat. Igitur in huiꝰ modi con¬
strictione triennium uoluitur. Cumq iam om̃s pene
mouisset eius in xp̃o imitanda humilitas. sc̃s ep̃e ciuita¬
tis rediens. uix agere potuit. sese a pena qua ip̃e memor
tremendi uidicii dampnauerat. absumptis pene carnib
ꝑmiteret resoliu. Quante autem scĩtatis postea fuerit
quamq potens in miraculis: ñ facile lingua alicuiꝰ expli¬
cat. Electus deinde ab uniu̾so popło amiternine urbis
sacerdotium adipiscitur. Inde post modum sub imꝑato¬
re nerua. cum aliis dei seruis. eutyce. et marone. ab aure¬
liano iudice primo religatur. in sexagesimo miliario ab
urbe uia salaria. deinde apud eum locum qui cotilias

Expanded text:
solvere tentat; sed ut repugnantem vidit, orat, benedicit, consolvere tentat; sed ut repugnantem vidit, orat, benedicit, consolatur, discedit. Vir autem Domini, qui se gravissima poenitentia damnaverat, Dominica tantum die modicum panis et aquae coactus a fratre percipiebat, qui etiam se simili cibo et jejunio macerabat. Igitur in hujusmodi constructione, triennium volvitur. Cumque jam omnes pene movisset ejus in Christo imitanda humilitas, episcopus civitatis rediens, vix agere potuit, ut sese a poena, qua ille memor tremendi judicii se damnaverat, absumptis pene carnibus, permitteret resolvi. Quantae autem sanctitatis postea fuerit, quamque potens in miraculis, non facile lingua alicujus explicabit. Electus deinde ab universo populo Amiterninae urbis sacerdotium adipiscitur. Inde postmodum sub imperatore Nerva, cum aliis Dei servis Euthyche et Marone, ab Aureliano judice primo relegatus in sexagesimo milliario ab urbe via Salaria: deinde apud eum locum qui Cotilias
Abbreviated transcription (Latin):
cesserat. dum inter molimina et assiduum corpis mo¬
tum: ꝓtensum pede tetigit hominem dei ex uelut com¬
pungens uuulnere noxio calore succendit. AAddir igni¬
culum dulcedo sermonis: urget facinus solitude. Qauo
moror: facit casum columpna arboris alta radice que
dui fundata stererat: furtuus amor scelus ꝑfictr. Exelo¬
mat iam uictor uictorimi diabolus. Quo agis qui me¬
uum dogimna silus constituens. suadebas scopulis castita¬
tem. hec iactans ex oculis decepti uelut fumꝰ euanut
Ar is qui ceciderat. uelut exangius iacuit. In se aliqͣndo
reu̾sus. siluas deseruit: ad frẽm seuerinum repedauit. Pu¬
dore diu uocem subpͥmens. tandem causam facti exposu¬
it: ipse sibi peuam statuens. findens namq arborem ma¬
nus suꝑ fissuram inserens. p̾duratam cuneis pessulans.
cicatricem arboris claudit. S mox seuermus factum pe¬
namq fratris ep̃o suo nuntiat. Ille ueniens primũ eum

Expanded text:
ercesserat, dum inter molimina, et assiduum corporis moercesserat, dum inter molimina, et assiduum corporis motum protenso pede tetigit hominem Dei, et velut compungens vulnere noxio calore succendit. Addit igniculum dulcedo sermonis, urget facinus solitudo. Quid moror? facit casum columna arboris alta radice quae diu fundata steterat. Furtivus amor scelus perficit. Exclamat jam victor Victorini diabolus: Quid agis, vum dogma silvis constituens suadebas scopulis castitatem? Haec jactans ex oculis decepti velut fumus evanuit. At is qui ceciderat, velut exsanguis jacuit. In se autem aliquando reversus silvas deseruit, ad fratrem Severinum repedavit; pudore diu vocem supprimens, tandem causam facti exposuit: ipse poenam sibi statuens. Findens namque arborem manusque per fissuram inferens, praeduratam cuneis pessulans, cicatricem arboris claudit. Sed mox Severinus factum poenamque fratris episcopo suo nuntiat. Ille veniens primum eum
Abbreviated transcription (Latin):
in altero. aut alter alteri seruitium exhiberet hxremũ
igreditur. Seditꝙ in specu excelse rupis. quam subter¬
flentis aque geminum sinuaret abrutum Uni tantẽi
hospitium uero. ut sedens somnium capet. uel si peciꝑet
alcemum stans orarer. Texerat ostiolum. iumine. Assidu¬
us in lectione et oratione manebat. Ceruir iuid̃ se p
ellam et ante fores uiri gementia u̾ba ingeminat. Heu
inquit me misera: siluis errore et tenebris uaga. Aorus
mon agnoscitur. iter queritur. Qiuisquis es loci huiris
incola: celum et undiq silue. famam uirtutũ tuarõ
opusq ferunt. Eripe frendentib apris. empe seuientib
lupis: et rictib ursoꝵ. Quid uiatura simm. tium eret
Sumoriat. tilum. Satis suꝑq susficier opua lum ne
tuo. Non longum quero habitałm: umus nobs tan¬
tumꝰ hospes ero. Reserat uictormus cellam: et hostem
dum miseretur secum includit. Uix hore spatium int¬

Expanded text:
in altero, aut alter alteri servitium exhiberet: Eremum in altero, aut alter alteri servitium exhiberet: Eremum ingreditur, seditque in specu excelsae rupis, quam subterfluentis aquae geminum sinuarat abruptum uni tantum hospitium viro ut sedens somnum caperet, vel si reciperet alterum, stans oraret. Texerat ostiolum vimine: assiduus in lectione et oratione manebat. Cernit interim invellam et ante fores viri verba gementia ingeminat: Heu, inquit, me miseram, silvis errare, et tenebris vagam, locus non agnoscitur, iter quaeritur. Quisquis es loci hujus incola, coelum undique et silvae famam virtutum tuarum opusque ferunt; eripe me a frendentibus apris, eripe a saevientibus lupis, et a rictibus ursorum. Quod victura sum tuum erit, si moriar tuum. Satis superque sufficiat operiri limine tuo. Non longum quaero habitaculum: unius tantum noctis hospes ero. Reserat Victorinus cellam, et hostem, dum miseretur secum includit. Vix horae spatium int
Abbreviated transcription (Latin):
to crudelitatis genere defodiri eum cingulotenus erec¬
tum p̾ses iussit. Sicq sc̃s dei martyr tertia die in dei
amore et laudib ꝑseuerans: in scd̾o ab oppido cabilo¬
nensi miliario: incontaminatum reddidit spm̃. Non.
autem duo fres. uictormus. et seuerinus. Hĩi post initĩ¬
q parentis obitum se inuicem pedagogantes. pari custoᷤ¬
dia se mutuis obsequiis emulantes. germanitatis um¬
culo ꝓbabiles. deo seipsos hostiam uiuam obtulerint.
Qumq in tantum excreuissent. ut sua omnio ꝑfecluo¬
nis intuiti relinquerent. et uendentes paupib censum
rerum suarum erogassent deo expeditius seruturi. nudi
facultatib omnib remanserunt. Alter itaq seruens
alteri. mutua uice et emula caritate seruiebar. Imꝑiũ
ubeitas nichil deerat: ipsi cum nichil haberent. Iit
uictorinus sꝑans altius idipsum qd̾ sibi parebani inr¬
fectum computans. nec satis sibi factum si alteri licereo

Expanded text:
to crudelitatis genere, defodiri eum cingulo tenus erecto crudelitatis genere, defodiri eum cingulo tenus erectum praeses jussit: sicque sanctus Dei martyr tertio die in Dei amore a laudibus perseverans, in secundo ab oppido Cabilonensi milliario incontaminatum reddidit spiritum. Cautem duo fratres Victorinus et Severinus. Hi post utriusque parentis obitum se invicem paedagogantes pari custodia se mutuis obsequiis aemulantes germanitatis vinculo probabiles, Deo seipsos hostiam vivam obtulerunt. Cumque in tantum excrevissent, ut sua omnia perfectionis intuitu relinquerent, et vendentes res suas, censum earum pauperibus erogassent Deo expeditius servituri, nudi facultatibus omnibus remanserunt. Alter itaque serviens alteri, mutua vice, et aemula charitate serviebat. Imperium, libertas. Nihil deerat illis cum nil haberent. Igitur Victorinus spirans altius, et idipsum quod sibi parebant, imperfectum computans, nec satis sibi factum, si alteri liceret
Abbreviated transcription (Latin):
mento illustris martyris sabine .ii. kł augusti. Compo¬
situm et ornatum est uenerabile sartofagum ambarũ.
et locus orationis condigne dedicatus .iii. noñ septem¬
bris. quando et memoria passionis eius celebrior agit᷑.
pud capuam: Natalis scoꝵ martyrum antonini pueri
annoꝵ iuginti. et aristhei epĩ: quoꝵ gesta habent᷑ Codẽ
oysi ꝓphete. Et apud ancyram galatie sept᷑.
Natalis scõꝵ martyrum trium pueroꝵ rufini. sil¬
uani. et iutalice. Cabilone: Natalis scĩ marcelli int̃is.¬
Qui temporib antonin ueri ex numero qͥnquaginta
martyrum qui lugdum in ergastulum trusi fuerant.
cum ualeriano patefactis custodie cii mancipati erant
diuinitus claustris anfugit. Et cum latinũ quemdã
a quo hosꝑitio susceptus fuerat. cum omni domo sua
ad fidem xp̃i conu̾tisset. cabilonensium expetens eui¬
tatem. priscum quenidam p̾sidem diis suis immolan
ydolis deseruirent libera increpatione corripet. in audi¬

Expanded text:
mento illustris martyris Sabinae, II Kalendas Augusti. Compomento illustris martyris Sabinae, II Kalendas Augusti. Compositum vero et ornatum est venerabile sarcophagum ambarum, et locus orationis condigne dedicatus tertio nonas Septembris, quando et memoria passionis ejus celebrior agitur. Apud Capuam, natalis sanctorum martyrum Antonini pueri, annorum viginti, et Aristei episcopi quorum gesta habentur. Eodem oysis prophetae. Et apud Ancyram Galatiae natalis sanctorum martyrum trium puerorum, Rufini, Sylvani, et Vitalicae. Cabilone natale sancti Marcelli qui temporibus Antonini Veri, ex numero quinquaginta martyrum qui Lugduni in ergastulum trusi fuerant, cum Valeriano patefactis custodiae, cui mancipati erant, divinitus claustris aufugit. Et cum Latinum quemdam, a quo hospitio susceptus erat, cum omni domo sua ad fidem Christi convertisset, Cabilonensium expetens civitatem Priscum quemdam praesidem, diis suis immolantidolis deservirent, libera increpatione corriperet, inaudi
Abbreviated transcription (Latin):
eius apponi. s statim qui eas tenebant ceciderunt retror¬
sum. Preses uero iterum beate uirgini dixit. Biocha¬
nata ẽt malefica audi imꝑiale p̾ceptum. et sacrifica dnis
immortalib. et libera te de cruciatib et morte. Beata
seraphia: hec illi reddidit. Biothanati et malefici uos
estis: qui negatis deum uiuum er uerum. et demonia
adorando. cum ipsis pariter estis morituri. Deo autem
immortali ego me ipsam offero sacrificium. si me dig
natur susciꝑe licet peccatricem. tamen xp̃ianam. Tunc
fustib ceditur. Et ecce subito t̾re motus factus est mag¬
nus. et excussa de fuste de quo çedebatur uirgo di fastel¬
la exiliuit in cculum p̾sidis. Quem post dolorem luscũ
fecit. Et iratus dictauit sententiam. Seraphiam impe¬
rialis p̾cepti contemptricem. Et in tantis maleficĩs de¬
p̾hensam: gladio ꝑcuti ubemus. Passa autem . iiͦi. kł¬
augusti. Sepulta est uixta aream uinditiam in monu¬

Expanded text:
ejus apponi, sed statim qui eas tenebant, ceciderunt retrorejus apponi, sed statim qui eas tenebant, ceciderunt retrorsum. Praeses vero iterum beatae virgini dixit: Biothanata et malefica, audi imperiale praeceptum, sacrifica diis immortalibus, et libera te de cruciatibus et morte. Beata Seraphia hoc illi redidit: Biothanati et malefici vos estis, qui negatis Deum vivum et adorando cum ipsis pariter estis perituri! Deo autem immortali ego meipnatur suscipere licet peccatricem, tamen Christianam. Tunc fustibus caeditur: et ecce subito terraemotus factus est magnus. Et excussa de fuste, de quo caedebatur virgo, Dei astella exsilivit in oculum praesidis, quem post dolorem luscum fecit. Et iratus dictavit sententiam: Seraphiam imperialis praecepti contemptricem, et in tantis meleficiis deprehensam gladio percuti jubemus. Passa est autem quarto KAugusti, et sepulta juxta aream Vindiciani in monu
Abbreviated transcription (Latin):
uero impudicos uelut mortuos terre ꝓstratos. Itaq ad
rei factum cum plurimi concurrerent: iterum presez
iussit ꝓ tribunali sibi eam adduci. et imꝑante p̾side
deportati sunt idem iuenes. et positi ante conspectũ
ipsius. Ad quos beata uirgo facta oratione accedens.
tetigit illos dicens In nomine dñi mei iħu xp̃i: engi¬
te uos in statu urõ Ad cuiꝰ uocem mox illi steterunt
suꝑ pedes suos. Quos p̾ses int̾rogauit. Quid faciendo
hec mulier dementes uos fecit et resolutos: Ingressus
est inquit quidam uiuenis decorus. mireq magnitu¬
dims: qui totus splendebat sicut sol. Stansq int̾ nos
et puellam hanc: tremore et defectione claritate sua
conussit. Preses ad beatam seraphiam conu̾sus: sacn¬
fica diis inquit. ne morte plectaris. Cui uirgo. Non
facio uoluntatem patris trũ sathane: quia xpĩana
sum. Qunc pseo iissit lampades ardentes laterib

Expanded text:
vero impudicos velut mortuos terrae prostratos. Itaque ad vero impudicos velut mortuos terrae prostratos. Itaque ad rei factum cum plurimi concurrerent, iterum praeses jussit pro tribunali eam sibi adduci. Et imperante praeside deportati sunt iidem juvenes, et positi ante conspectum ipsius. Ad quos beata virgo, facta oratione, accedens tetigit illos dicens: In nomine Domini mei Jesu Christi erigite vos in statu vestro; ad cujus vocem illi steterunt super pedes suos. Quos praeses interrogavit: Quid faciendo haec mulier dementes vos fecit et resolutos? Ingressus est, inquiunt, quidam juvenis decorus, miraeque magnitudinis, qui totus splendebat sicut sol, stansque inter nos et puellam hanc, tremore et defectione claritate sua concussit. Praeses ad beatam Seraphiam conversus: Sacrifica diis, inquit, ne morte plectaris. Cui virgo: Non facio voluntatem patris tui Satanae, quia Christiana sum. Tunc praeses jussit lampades ardentes lateribus
Abbreviated transcription (Latin):
genere. Qum in domo sabine p̾clarissime femine apud
sbem commaneret. rapta ab offito pͥsidis. exhibura est
in conipectu ipsius. Qui et dixit. Sacrifica diis immoria¬
lib. quib sagcificant dnĩi imꝑatores. Beata seraphia
respondio. Limeo et colo ommipotentem dm̃ qui fecit
cesum et terram. et que sunt in eis. Nam deos quos
ulbeo atorare. n sunt diĩ s sunt demonia. et ideo non
licet in atorare eos. quia xp̃iana sum. Cumq ꝑseu̾an¬
tissune fidem ueritatis ꝓsequeretur. iuisuit eam preses
duob itiuenib lasciuis tradi. ut ei nocturno furto in¬
dultarent ea qͥuib ꝑducta in cubiculum ualde obscu¬
billimum cum uessent eam tangere subito t̾remorꝰ
caltu est magiuis. cecideruntq exanimes in t̾ram mem¬
bris omnib resoluti. Diluculo autem cum uenissent
a pͥside missi qui requirerent seu de iuuenib seude uir¬
gie. ingressi inuenerunt scãm dei orantem. iuuenes

Expanded text:
genere, cum in domo Sabinae praeclarissimae feminae apud genere, cum in domo Sabinae praeclarissimae feminae apud urbem commaneret, rapta ab officio praesidis, exhibita est in conspectu ipsius. Cui praedixit: Sacrifica diis immortalibus quibus sacdixit: «Timeo et colo omnipotentem Deum, qui fecit celum et terram, et quae sunt in eis. Nam deos, quos iubes me adorare, non sunt dii, sed sunt demonia, et ideo non licet michi adorare eos, quia tissime fidem veritatis prosequeretur, jussit eam praeses duobus juvenibus lascivis tradi, ut ei nocturno furto insultarent. A quibus perductam in cubiculum obscurissimum cum vellent eam tangere, subito terrae motus factus est magnus, cecideruntque exanimes in terram, membris omnibus resoluti. Diluculo autem cum venissent a praeside missi, qui requirerent, seu de juvenibus, seu de virgine; ingressi invenerunt sanctam Dei orantem, juvenes
Abbreviated transcription (Latin):
atalis scĩ iusti lugdunensis epĩ mire sanctitatis
et ꝓphetici sp̃c̃ uiri. Hic clam episcopatum suum
relinquens. ascensa naue. comitante puero qui offitio
lector in eccł̃ia erat nomine uiatore ꝑuenit ad egyp¬
tum. Ubi ꝑ aliquot annos sc̃ĩs monachis celum solum
expectantib consotiatus: humilitate et scĩtate ñ me
diecris uicit. Cursu itaq temporis consuminato. ipse
quoq iurtutib consummatus. repositam sibi coronam
iusticie ꝑcepturus migrauit ad dnm .ii. kł octobris. Cor¬
pus eius a religiosis ciuib lugdunum cum ossib beati
iuatoris ministri eius relatum. et condigno cultu in ba¬
silica beatoꝵ septem fr̃m machabeor et martyrum gl̃e¬
silsimon conditum est odem die. beati helpidĩ ep̃i apd̃¬
p̾fatam urbem uenerabilis depositio. Quiꝰ sacrum corptis
honoritice sepultum in ipsa eademq eccł̃ia ubi sc̃ĩ confes¬
soris iuisti tumulata sunt beatissima membra quiescit.
aotiano imꝑatore uidice berillio. hec antiochena fuit¬

Expanded text:
atale sancti Justi Lugdunensis episcopi, mirae sanctitatis et prophetici spiritus viri. Hic clam episcopatum suum relinquens, ascensa nave, comitante se uno tantum puero, qui officio lector erat in ecclesia, nomine Viator, pervenit ad Aegyptum. Ubi per aliquot annos, sanctis monachis coelum tantum spectantibus consociatus, humilitate ac sanctitate vitae incomparabilis vixit. Cursu itaque temporis consummato, ipse quoque virtutibus consummatus, repositam sibi coronam justitiae percepturus migravit ad Dominum pridie idus Octobris. Corpus ejus religiosis civibus Lugdunum cum ossibus beati Viatoris ministri ejus relatum, et condigno cultu in basilica beatorum septem fratrum Machabaeorum martyrum gloriosissimorum conditum est praefatam urbem venerabilis depositio. Cujus sacrum corpus honorifice sepultum, in ipsa eademque ecclesia, ubi sancti confessoris Justi tumulata sunt sacratissima membra, quiescit. Adriano imperatore, judice Berillo. Haec Antiochena
Abbreviated transcription (Latin):
humilitate tunc se deponebat. ut numquam in throno
emmnentiori ubi ipsi sẽderant. s scabello pedum illoꝵ
sederet. Passus est autem hic beatissimus ep̃c tempore
maximim imꝑatoris. qui decimant ꝑsecutionem a dio¬
cletiano et maxximiano ceptam. in orientis partib
exercuit. Cum quo simul et alii plures ex egypto¬
n episcopi trucidantur fere cum clẽticis et laicis. sexcenti
sexaginta. ui. kl̃. decembꝵ.
atalis scĩ lini pape: qui post apłm petrum primꝰ
romanam eccłiam tenuit annis duodecim. men

Expanded text:
humilitate tunc se deponebat, ut nunquam in throno humilitate tunc se deponebat, ut nunquam in throno eminentiori, ubi ipsi resederant, sed sub scabello pedum illorum sederet. Passus est autem hic beatissimus episcopus tempore Maximi imperatoris, qui decimam persecutionem a Diocletiano et Maximiano coeptam in Orientis partibus exercuit. Cum quo simul et alii plures ex Aegypto episcopi trucidantur cum clericis et laicis fere sexcentis sexaginta. A. VI KAL. DECEMBRIS. Natalis sancti Lini papae, qui post apostolum Petrum, primus Romanam Ecclesiam tenuit annis duodecim, men
Abbreviated transcription (Latin):
beatus petrus non posset. noctis medio tribunus una cũ
militib rupto pariete carceris ꝑ modicum foramen ad
collum ubi decollandus erat ꝑduci fecit. Sc̃s itaq pe¬
trus oratione facta. ad sepulchrum beati marci euuan¬
geliste: et sanctorum successoꝵ eius. amiani. demetrii.
heraclii. theone. inclinans genua sua. et gratias agens
deo. qui eum martyrib suis asseciasset: extendit ceru¬
cem suam gladiatori. atq ita ꝑtussus martyrii palmã
adeptus est. occubuit. Et reuerenter in de a xpĩanis sub¬
latus. in loco qui dicitur leocados in cimiterio qd ipse
edificauerat: ad orientem ciuitatis alexandrie sepul¬
.tus est. Hic quotienscumq ingrediebatur. in thisia¬
sterium. et ascendebat ad suꝑius pulpiti locum: oratio¬
ne facta. et pace data popło uidebat ignis splendorem
quasi egredientem de sede. Ad cuius fulgorem mens
eius in nunium amorem contemplationis dei rapieba

Expanded text:
beatus Petrus non posset, noctis medio tribunus una cum beatus Petrus non posset, noctis medio tribunus una cum militibus, rupto pariete carceris, per modicum foramen ad locum ubi decollandus erat eum perduci fecit. Sanctus itaque Petrus, oratione facta ad sepulcrum beati Marci evangelistae, et sanctorum successorum ejus Aniani, Demetrii, Eraclii et Theonae, inclinans genua sua, et gratias agens Deo qui eum martyribus suis sociasset, extendit cervicem suam gladiatori, atque ita percussus, martyrii palmam adeptus, occubuit. Et reverenter inde a Christianis sublatus, in locum qui dicitur Leocados, in coemeterio quod ipse aedificaverat, ad Orientem civitatis Alexandriae, sepultus est. Hic quotiescunque ingrediebatur in Thysiasterium, et ascendebat ad superioris pulpiti locum, oratione facta, et pace data populo, videbat ignis splendorem quasi egredientem de sede. Ad cujus fulgorem, ejus mens in nimium amorem contemplationis Dei rapiebat
Abbreviated transcription (Latin):
manib conuingebat. eum cirta pectus suum. quo¬
dammodo cooꝑiens nuditatem suam. Quem ut ii¬
di timore nunio correptus. tandem confortatus aio
ad eum. Quid est domine quod uideo tunicam tuam
scissam a sommo usq deorsia: qui respondens dixit
michi. Condie inde tractas et nescis qͦmodo scissa est.
arrius namq hoc fecit. qui separauit a me populum he¬
reditatis meẽ. comparatum sanguine meo. Precipio nẽ
et moneo ne retipias eum in communione. nec rogantib:
his qui uenturi sunt ad te quos ille direxit ut ueniam eiꝰ
prestes. Hec que tibi manifestaui duob pb̃ris nota fa¬
cias ut ipsi post te eum anathematizando abiciant. ne
illius errore populi decipiantur. Exhortationes igitur
sermonis ei faciens et ut in catholice fidei unitate mane¬
rent commendans eos domino in quem crediderant: di¬
misit in pace. Numio uero amore illius cum populi
circa carcerem detinerentur: et aperte de carcere educi

Expanded text:
manibus conjungebat eum circa pectus suum, quomanibus conjungebat eum circa pectus suum, quodammodo cooperiens nuditatem suam. Quem ut vidi, timore nimio correptus, tandem confortatus, aio ad eum: Quid est, Domine, quod video tunicam tuam scissam a summo usque deorsum? Qui respondens, dixit mihi: Quotidie inde tractas, et nescis quomodo scissa est? Arius namque hoc fecit, qui separavit a me populum haereditatis meae, comparatum sanguine meo. Praecipio nunc et moneo ne recipias eum in communionem, nec rogantibus his qui venturi sunt ad te, quos ille direxit, veniam ei praestes. Haec quae tibi manifestavi duobus presbyteris nota facias, ut ipsi post te, eum anathematizando abjiciant, ne illius errore populi decipiantur. Exhortationis igitur sermonem eis faciens, et ut in catholicae fidei unitate manerent, commendans eos Domino in quem crediderant, dimisit in pace. Nimio vero amore illius cum populi circa carcerem detinerentur, et aperte de carcere educi
Abbreviated transcription (Latin):
iuter in essentia deitatis blasphemasset dogmatizans
patrem et filium et spiritum sanctum non esse unuis
essentie et nature. Et apprehendens duos pb̃ros. achillã
et alexandrum. de turba seorsum: ait illis secrete. Ego
quidem et si peccator sum. tamen scio me uocatione te¬
lestĩ. ad hunc agonem martyrii esse uocatum. uobis igi¬
tur est pium confiteri mysterium dei qd mͥ reuela¬
tum est. quia uos post martyrium meum sedem et
episcopatum meum consecuturi estis. Et tu quidem
primus achilla: post te uero alexander. In hac hora de¬
niq uobis ut noctis totum de arrio apperiam. cum sol¬
lempni consuetudine deo sacrifitium et orationem
consummassem: ecce subito apparuit mͥ in habitu pu¬
eri xp̃c dominus meus. Ad cuius p̾sentiam splendore
nimio illustratus: uultum maiestatis eius non uale¬
bam aspicere. Erat autem indutus colobio lineo can¬
dido nimis. conscisso a summo usq deorsum. et ambab

Expanded text:
viter in essentia Deitatis blasviter in essentia Deitatis blasPatrem et Filium et Spiritum sanctum non esse unius essentiae et naturae. Et apprehendens duos presbyteros Achillam et Alexandrum de turba seorsum, ait illis secrete: Ego quidem etsi peccator sum, tamen scio me vocatione coelesti ad hunc agonem martyrii esse vocatum. Vobis igitur pium est confiteri mysterium Dei, quod mihi revelatum est, quia vos post martyrium meum, sedem et episcopatum meum consecuturi estis. Et tu quidem primus Achilla; post te vero Alexander. In hac hora denique noctis, ut vobis totum de Ario aperiam, cum solemni consuetudine Deo sacrificium orationum consummassem, ecce subito apparuit mihi in habitu pueri Christus Dominus meus, ad cujus praesentiam splendore nimio illustratus, vultum majestatis ejus non valebam aspicere. Erat autem indutus colobio lineo candido nimis, conscisso a summo usque deorsum, et ambabus
Abbreviated transcription (Latin):
tribunum quenidam direxit. Qui ingressus alexandriam. rep¬
perit eum cum multitudine populi sanctorum apostolorum
commemorationem celebrantem. Quem comprehensum
et uinculis alligatum: posuit in custodia carceris. Et post
dies aliquot maximinus tyrannus litteris ammonuit tri¬
bunum. ut quam celerius eum pumiret. Interea dum in
carcere seruaretur. et uniu̾sus populus urbis alexandrie
fores carceris obseruaret. amore pastoris sui. arrius infe¬
lix qui a beato petro excominunicatus. et degrãdatus ꝓpt̃
dognia erroris. habebatur cognita scientia maximini
adu̾sus beatum petrum festine ꝑuenit ad eccłiam. ob¬
setrans ut pro eo clerus et popłs apud epm̃ intercẽderet.
putans qd̃ post discessum eins ipse leuaretur ep̃c. ueni¬
entes igitur qui rogati fuerant: ceperunt pro arrio
beatum episcopum supplicare. Quib sanctus episco¬
pus cum magno supplitio respondit. quia iam arri
deo mortuuis. et a facie dei proiectus esset. quia gra¬

Expanded text:
tribunum quemdam direxit. Qui ingressus Alexandriam, reperit eum cum multitudine populi, sanctorum apostolorum commemorationem celebrantem; quem comprehensum, et vinculis alligatum posuit in custodia carceris. Et post dies aliquot Maximinus tyrannus litteris admonuit tribunum, ut quam celerius eum puniret. Interea dum in carcere servaretur, et universus populus urbis Alexandriae, fores carceris observaret amore pastoris sui, Arius infelix, qui a beato Petro excommudogma erroris habebatur, cognita sententia Maximiani adversus beatum Petrum, festine pervenit ad ecclesiam, obsecrans ut pro eo clerus et populus apud episcopum intercederet, putans quod post discessum ejus ipse levaretur episcopus. Venientes igitur qui rogaturi fuerant, coeperunt pro Ario beato episcopo supplicare; quibus sanctus episcopus cum magno suspirio respondit: Quia jam Arius Deo mortuus, a facie Dei projectus esset, quia gra
Abbreviated transcription (Latin):
pore adusti: głosum agonem consũ ⁊ mauerunt. Quo
in tempore etiam alii scĩ epĩ id ꝑr est qd̾ uult d̃s. car¬
thaginensis ualerianus urbanus crescens. et qui uocat᷑
habet dm̃. et eustiathius cresentianus. et cresconius.
felix. et hortolanus. et florentianus. ꝓpter eandem pre

Expanded text:
pore adusti, gloriosum agonem consummaverunt. Quo pore adusti, gloriosum agonem consummaverunt. Quo in tempore etiam alii sancti episcopi, id est, Quodvultdeus, Carthaginensis Valeanus, Urbanus, Crescens, et qui vocatur Habetdeum, et Eustachius, Cresconius et Crescentianus, et Felix, et Hortulanus, et Florentianus, damnati e