comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
corditer contimiantur. In.GR.
pater filii natuntatem cõmen¬
dat. quem ante luciferum ge
eũ pr̃. geñ: quem ante luciferu
stellam indelicet nocte media pe-¬
perit. Cimisnatinitas ip̃itis na¬
ti uoce in alleluya dominus dix̃
ad me. insinuatur. ꝙ in laud̃
enis ab ecclesia nibilatur. qͣlit̾
hec natuntas contigerit: euã¬
gelium deꝓmit. ꝙ credo mun
um sequitur. signiͣłm ꝙ ecdesi¬
a innatum secredere fatetur.¬

Expanded text:
corditer concinnantur. In Oratione Pater Filii nativitatem commendat, quem ante luciferum geneum Pater genuit, quem ante luciferum stellam videlicet media nocte mater peperit. Cujus nativitas ipsius nati voce in alleluia Dominus dixit ad me , insinuatur, quod in laudem ejus ab Ecclesia jubilatur. Qualiter haec nativitas contigerit, Evangelium depromit. Quod Credo in unum Deum sequitur, significat quia Ecclesia in natum se credere fatetur
Abbreviated transcription (Latin):
pedes discipulorum lauit.
desigrians ꝙ nos qui ultima mẽ¬
bra sua sumus. a sordibus pecca¬
torum ablint. Saũt nos crẽ¬
plo eis mardatum hodie facimꝰ.

Expanded text:
pedes discipulorum lavit, designans quod nos, qui ultima membra sua sumus, a sordibus peccatorum abluit. Quod autem nos exemplo ejus mandatum hodie facimus,
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ꝓmittit eternam. Nam
secundum qualitatem sue dona¬
tionis: et adlitamentum acci¬
co spes bonai gra. ip̃e qui cum
patre et spiritu sancto solus est
bonus. accipi dñs ihesus pisto.
De quo psalmista canit. Spe̾
mea dũs: aumuencute mea. Me¬
tuendum ualde est: ut neq per
spem ueme quam ꝓmittit deuᷤ
ꝑseueranter peccemus: neq qr
iuste peccata distringit. uenia
desperemus. s utroq ꝑiculo ex¬
uitato. et a malo declinemꝰ. et de

Expanded text:
nobis promittit aeternam. Nam nobis promittit aeternam. Nam secundum qualitatem suae donationis, et additamentum recico spes bona in gratia, ipse qui cum Patre et Spiritu sancto solus est bonus accipi Dominus Jesus Christus de quo Psalmista canit: Spes mea Dominus, a juventute mea tuendum valde est ut neque per spem veniae, quam promittit Deus, perseveranter peccemus, neque quia juste peccata distringit, veniam desperemus, sed utroque periculo evitato, et a malo declinemus, et de
Abbreviated transcription (Latin):
fidenter ẜuat. Beata enĩ recte
ab apostolo dicitur spes: ubifi¬
In dei merebimur eẽ et heredes.
Heredes quidem dei: coheredes
aũt xp̃i. Ubicum apparuerit
similes cierimus: qm udebimꝰ
cum sicutiest. Ubi et peccatum
nobis donabitur. et iutaeterna
p̾stabitur. ubisplendorem sons.
et consorcium obtinebimus an¬
gelorum. Hinc et alibi aposto¬
lus ait. Propter spem: que re¬
posita est uobis incelis. Spes
eni bonorũ futurorũ non est mͦ
carnalibus ꝑspicua oculis: sed
ad huc repo sitaest nobis incelis.
De quaspe: idem apostolus ait.
Quod oculus non indit. nec. au
se. Nam et spes omniũ electoꝵ
xpistus apparuit uita nr̃a: tũc
et nos appare bimus cum illo in
gloria. Namet alibi idem apoᷤᷤ¬
dedit consolationem et̾nam: et
spem bonam in gra. Ideo dicitur
spes bona: quia scriptum est.
dabit: et non deficient omni
bono. Dicitur et spes miẜicor¬
dic: qui a sꝑantes indũo miẜi¬
cordia circumdabit. Dicitur¬
et a petro. S pes ma: qui a uitã

Expanded text:
fideliter servat. Beata enim recte ab Apostolo dicitur spes ubi filii Dei merebimur esse et haeredes: Haeredes quidem Dei, cohaeredes autem Christi. Ubi cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum, sicuti est . Ubi et peccatum nobis non dominabitur et vita aeterna praestabitur. Ubi splendorem solis et consortium obtinebimus angelorum. Hinc et alibi Apostolus ait: Propter spem, quae reposita est nobis in coelis . Spes enim bonorum futurorum non est modo carnalibus perspicua oculis, sed adhuc reposita est nobis in coelis. De qua spe idem Apostolus ait: Quod oculus non vidit, nec aurise . Nam et spes omnium electoruChristus apparuerit vita vestra, tunc et nos apparebimus cum illo in gloria . Nam et alibi idem Aposdedit nobis consolationem aeternam, et spem bonam in gratia . Ideo dicitur spes bona, quia scriptum est: Domino, non deficient omni bono . Dicitur et spes misericordiae: Quia sperantes in Domino, misericordia circumdabit ; dicitur a Petro spes viva , quia vitam
Abbreviated transcription (Latin):
E hoc spei capitulo:.liii
sic et apostolus palus ait.
Est aũt fides: sperandarum sub¬
stancia rerum non apparentium
uidet quis sperat: s quod non
uidemus. per pacienciam expecta¬
mus. Spes est bonorum ex pec¬
tatio futurorum: que erprimit
humilitatis affectum. et sedu¬
le ẜuitutis obsequium. Gpes
aũt uocata: ꝙ sit spes ꝓgredien¬
di quasi est spes. Uñ econtrario
dicitur desperatio. cui nulla est
progre diendi facultas: qui adũ
quisq peccatum amat. futurã
gloriam nõ fꝑat. Ille em̃ fiducia¬
liter sperat: quieius mandata

Expanded text:
e hoc spei capitulo sic et apostolus Paulus ait: Est autem fides sperandarum substantia rerum, argumentum videt, quis sperat, sed quod non videmus, per patientiam exspectamus . Spes est bonorum exspectatio futurorum, quae exprimit humilitatis affectum, et sedulae servitutis obsequium. Spes autem vocata, quod sit pes progrediendi, quasi enim est pes. Unde e contrario dicitur desperatio, cui nulla est progrediendi facultas: quia dum dum peccatum amat, futuram gloriam non sperat. Ille enim fiducialiter sperat, qui Domini mandata
Abbreviated transcription (Latin):
eo. quia sicut in adam omnes
moriuntur: ita et in xp̃o oms
iinficabuntur. Nam et si suᷤᷤ¬
tinemus pro illo tribulatione̾.
sicut et ille sustint pro nobi.
conregnabimus cum illo. qr
oportet nos per multas tribu¬
lationes introire in regnum
dei. Mortin enĩ estis: et inta

Expanded text:
eo : quia sicut in Adam omnes eo : quia sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omnes vivificabuntur . Nam et si sustinemus pro illo tribulationes, sicut et ille sustinuit pro nobis, conregnabimus cum illo: quia oportet nos per multas tribulationes introire in regnum Dei . Mortui enim estis, et vita
Abbreviated transcription (Latin):
ut iam ꝑfecte siliceat conditoriᷤ
sin faciem contemplentur. Sed
eorum desiderium differtur ut
proficiat: et intarclitatis sue
simi mitritur ut crescat. Bo¬
nus monachus. ab huius mũ¬
di inquieta concupiscencia se
penitus subtrahit: ac terrena¬
rum actionum strepitũ deserit:
et per quietis studium mens eiꝰ
urtutibus intenta. quasi ui¬
gilans dormit. Unusquisq
monachus. ad cõtemplanda
int̾na minime ꝑclucitur: in¬
si ab his que exterius impli¬
cant studiose subtrahatur. Hĩc
enim ꝑ semet ip̃am ueritas di¬
cit. Nemo potest duobus dm̃s
ẜuire. Hinc paulus ait. Ne¬
mo militans deo implicat se
negociis secularibus: ut ei pla¬
ceat cui se probaiit. Per ꝓph̾iz¬
dete. qm ego sum dñs: quia in¬
Dlicet nequaꝙͣ noticia ĩt̾na
cõ cipitur: insi ab externa m¬
plicatione cessetur. Hinc it̾m
paulus ait. Si cõmortin sumꝰ.
et cõuiuemus. Siem̃ mortui
sumus cum xpisto: credimu
qui a simul etiam uiuemus cũ

Expanded text:
ut jam perfecte si liceat conditoris ut jam perfecte si liceat conditoris sui faciem contemplentur, sed eorum desiderium differtur ut proficiat, et a tarditatis suae sinu nutritur, ut crescat. Bonus monachus ab hujus mundi inquieta concupiscentia se penitus subtrahit, ac terrenarum actionum strepitum deserit, et per quietis studium ejus mens virtutibus intenta, quasi vigilans dormit. Unusquisque monachus ad contemplanda interna minime perducitur; nisi ab iis quae exterius implicant, studiose subtrahatur. Hinc enim per semetipsam Veritas dicit: Nemo potest duobus dominis servire . Hinc Paulus ait: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus, ut ei placeat cui se probavit . Per Pdete, quoniam ego sum Deus , quia videlicet nequaquam notitia interna concipitur, nisi ab externa implicatione cessetur. Hinc iterum Paulus ait: Si commortui sumus, et convivemus . Si enim mortui sumus cum Christo, credimus quia simul vivemus cum
Abbreviated transcription (Latin):
perans se suspendit. quando
inchil carm sue pro desiderio.
s ꝓ sustendande inte necessita¬
te ꝑmittit. Cum spirituales
monachi plene mortificatioẽ
suam appetunt: quanto fiũt
uiciniores ad finem: tanto se
cxhibent ardentiores mopere.
Naborando ergo non deficiunt:
s magis ad usum laboris cresc¬
unt. quia cum iam prenia pro¬
pinquiora considerant.: eo in
opere delectabilius ex sudant.
Omnes monachi seculum re¬
linquentes: punire flendo nõ
desinunt. que dereliquerunt.
Grai se merore affligunt: qui¬
a longe huc a facie conditoris
proiecti. ad huc in eterne patrie
gaudia non sunt. Nonnũꝙͣ
monachi idcirco ad contemplã¬
da desideria minime ꝑueniunt:
ut ip̃a interueniente tarditate.
ad cadem desideria laxato menti
sinu dilatentur. Et que exten¬
uari implicata poterãt. mag¬
na dispositione agitur. ut rep¬
ulsa multipliciꝰ crescant.Ple¬
riq monachorum sic inp̃senti
seculo se mortificari appetunt:

Expanded text:
perans, se suspendit, quando perans, se suspendit, quando nihil carni suae pro desiderio, sed pro sustentandae vitae necessitate permittit . Cum spirituales monachi plene mortificationem suam appetunt, quanto magis fiunt viciniores ad finem, tanto se exhibent ardentiores in opere. Laborando ergo non deficiunt, sed magis adversum labores crescunt, qui cum jam praemia propinquiora considerant, eo in opere delectabilius exsudant. Omnes monachi saeculum relinquentes, punire flendo non desinunt quae deliquerunt. Gravi se moerore affligunt, quia longe huc a facie conditoris projecti, adhuc in aeternae patriae gaudiis non sunt. Nonnunquam monachi idcirco ad contemplanda desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente tarditate ad eadem desideria laxato mentis sinu dilatentur: et quae extenuari implicata poterant, magna dispositione agitur, ut repulsa multiplicius crescant. Plerique monachorum sic in praesenti saeculo se mortificare appetunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Existunate uos mortuos
quidem ẽẽ peccato: iuentesãt
deo. In mortuo enm nõ regnat
peccatum. neq cupiditas unnt
peccati: extinguitur enĩ contin¬
uo in eo concupiscencia carnis¬
cum quiescit furor. cessat ira.
fugatur odium: et omnia si¬
mul conquiescunt incia. Et
hoc est mori peccato: et iuiuere
xp̃o. Item ip̃e apostolus ait. Mor¬
tin enĩ estis: et uita nr̃a abscon¬
dita est cum xpisto indeo. Prop¬
ter nos xpistus crucifixus. et
mortinis. et sepultus est: et nõ
Ad eius similitudinem uolun¬
tates et cupiditates nostras
crucifigamus. Ypistus aute
non ex parte sed integer est cru¬
cifixus: ut nos ex toto moria¬
mur peccato. et uiuamus deo.
Ille aũt miunt deo: qui xpisti
uestigia humilitate. sanctifi¬
catione. et pietate sectatur.
Mortificatur monachus. qͣn¬
do corpus suum ieiiniorum
continuatione castigat: qͣn¬
do intra necessarumꝰ modũ
suum temperat appetitum: qͣn¬
do non solum adelicatõribus
cibis. s etiam auilioribus tem¬

Expanded text:
Existimate vos mortuos quidem esse peccato, viventes autem Deo . In mortuo enim non regnat peccatum, neque cupiditas vivit peccati: exstinguitur enim continuo in eo concupiscentia carnis, conquiescit furor, cessat ira, fugatur odium, et omnia simul conquiescunt vitia. Et hoc est mori peccato, et vivere Christo. Item ipse Apostolus ait: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Propter nos Christus crucifixus, et mortuus, et sepultus est: et nos ad ejus similitudinem voluntates et cupiditates nostras crucifigamus. Christus autem non ex parte, sed integer est crucifixus, ut nos ex toto moriamur peccato et vivamus Deo. Ille autem vivit Deo, qui Christi vestigia, humilitate sanctificatione et pietate sectatur.Mortificatur monachus, quando corpus suum jejuniorum continuatione castigat, quando intra necessarium modum suum temperat appetitum, quando non solum a delicatioribus cibis, sed etiam a vilioribus tem
Abbreviated transcription (Latin):
b̃r audiat.ideo tunc cenatos
coĩcasse apostolos. qui. i neces¬
se erat pascha illud tipicum añ
consũmari. et sic ad ueri pasce
sacramenta ꝑuenire. nunc in
cuisse magistris eccle sie pͥmo

Expanded text:
r audiat ideo tunc coenatos communicasse apostolos, quia necesse erat pascha illud typicum antea consummari, et sic ad veri paschae sacramenta transiri. Nunc in cuisse magistris Ecclesiae, primo
Abbreviated transcription (Latin):
Nlapsu consurgere. Mora peccã¬
di: ĩm.anitatem facit sceleris. un¬
de et propheta. Tle inquit qui
trahitis iniquitatem in fumcu¬
lis uanitatis: et quasi iunculum
plaustri pectatum. Trahit eni
inquitatem ut funicuium: qui¬
tardat conũti ad din. Trahere ẽ¬
enĩ iniquitatẽ: morani facere mi¬
quitati. Uñ et psalmus. Pro¬
longauerunt iniquitates suas:
dñs iustus concidet cerinces pecca¬
torum

Expanded text:
a lapsu consurgere. Mora peccana lapsu consurgere. Mora peccandi immanitatem facit sceleris. Unde et propheta: Vae, inquit, qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis, et quasi vinculum plaustri peccatum . Trahit enim iniquitatem ut funicutardat converti ad Deum. Trahere enim iniquitatem est moram facere iniquitati. Unde et psalmus: Prolongaverunt iniquitates suas; Dominus justus concidet cervices peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
aũt graue sit. dum in usum ue¬
nerit leue extimatur: et sineallo
metu cõmictitur. Istis fomitibꝰ:
quasi quibdam gradib calescit
omne peccatum. Cogitatio nãq
praua: delectationem parit. De¬
lectatio: consensionẽ. Consensi¬
o:actionem. Actio: consuetudi¬
nem. Consuctudo: necessitatez.
Sic q his uinculis homo impli¬
catus. quadam cathena uiciorũ
tenetur astrictus. ita ut ab ea e¬
uelli nequaꝙͣ ualeat. isidiuma
gracia manum iacentis appre¬
hendat. Peccatum adinistere:
cadere est in puteum. Consuetu¬
dinem uero peccandi façere: os
putei coangustari. ne his qui ce¬
cidit. ualeat exire. S int̾dum
etiam tales deus liberat: dumeoꝵ
ta dimittuntur: quo ꝓtegente fit
ne in deterius peccando eatur.
Propterea metuendum est con¬
fstentib ita posse saluari: ne for¬
te dum expectamus auiciis sana¬
ri: et uicia multiplicemus. et sa¬
lutem nõ adipiscamur. Ergo stu¬
deamus aut nõ cadere: aut cito ꝯusi

Expanded text:
autem grave sit, dum in usum veautem grave sit, dum in usum venerit, leve existimatur, et sine ullo metu committitur. Istis fomitibus quasi quibusdam gradibus coalescit omne peccatum. Cogitatio namque prava delectationem parit, delectatio consensionem, consensio actionem, actio consuetudinem, consuetudo necessitatem. Sicque his vinculis homo implicatus quadam catena vitiorum tenetur astrictus, ita ut ab ea evelli nequaquam valeat, nisi divina gratia manum jacentis apprehendat. Peccatum admittere, cadere est in puteum. Consuetudinem vero peccandi facere, os putei est coangustare, ne is qui ceciderit valeat exire. Sed interdum etiam tales Deus liberat, dum eorta dimittuntur, quo protegente fit ne in deterius peccando eatur. Propterea metuendum est confidentibus ita posse salvari, ne forte dum exspectamus a vitiis sanari, et vitia multiplicemus, et salutem non adipiscamur. Ergo studeamus aut non cadere, aut cito conversi
Abbreviated transcription (Latin):
cati. Sequens uero peccatum.
pena est p̾cedentis delicti. Pre¬
cedencia itaq peccata. sequenti¬
um sunt criminũ causa. ut illa
que sequntur. sint prece dentiũ
cansa pena. Prece dentiũ pecca¬
torum pena ip̃a uocatur indura¬
tio: ueniens de diuina iusticia.
Dinc est quod ait propheta.
Indurasti cornr̃m: ne tueremꝰ
te. Aliud est nõ peccare amore
dilectionis dei: aliud tunore su¬
plicii. Quienĩ amore caritati
dei nõ peccat. horrescit omẽm
malum. amplectendo iusticie
bonum. Nec eum delectat pec.¬
catum: et iam si sceleris impu¬
itas promittatur. Qui uero
solapena suplicii in se uicia repri¬
mit ÷ qͣmuis nõ expleat opus
peccati: uunt tam̃ in eo uolũtaᷤ
peccandi: doletq sibi islicitum:
quodlex prohibere dinoscitur.
Ille ergo mercedem bom operis
percipit. qui amando iusticia
facit: nõ his qui eam solo metu
penarum iiuitus custodit. Oẽ
peccatum ante qm admittatur:
amplius ꝑtimescitur. Quãuiᷤ

Expanded text:
cati, sequens vero peccatum cati, sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa, ut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. Praecedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio, veniens de divina justitia. Hinc est quod ait propheta: Indurasti cor nostrum, ne timeremus te . Aliud est non peccare amore dilectionis Dei, aliud timore supplicii. Qui enim amore charitatis Dei non peccat, horrescit omne malum, amplectendo justitiae bonum; nec cum delectat peccatum, etiamsi sceleris impunitas promittatur. Qui vero sola poena supplicii in se vitia reprimit, quamvis non expleat opus peccati, vivit tamen in eo voluntas peccandi, doletque sibi illicitum, quod lex prohibere dignoscitur. Ille ergo mercedem boni operis percipit, qui amando justitiam facit, non is qui eam solo metu poenarum invitus custodit. Omne peccatum antequam admittatur, amplius pertimescitur. Quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
bus agere debent: quando etia
ꝑfecti um leiũia queq delicta qi
grauissima lugent: Exꝑimẽ
feriantur pro magnis sceleribꝰ.
qui de paris corrigi nõ noue¬
runt. Iudicio aũt diuino ĩrea¬
tu nequiore labuntur: qui dis¬
tringere maiora sua facta cotẽp¬
nunt. Multi a crimine corr¬
uunt incrimen. quidei cogniti¬
onem habentes. timorem eis
negligunt. Et quem nouerut
per scienciam: per actionem ñ
uenerantur. Ideoq cecantur
diuino iudicio puinenda cõm¬
ittere: et inpenam cõmisso faci¬
nori facinus deterius adclere.
Sepe peccatum alterius peccati
causa est: qd̃ cum cõmititura
liudex ip̃o quasi sua soboles o¬
ritur. sicut solet nasci libido.
ee minia uentris ingluuie. Pe¬
na uero peccati peccatum admit¬
titur ⁊ quando pro merito cuiꝰ¬
q peccati. deo deserente in aluid
peccatum deterius itur: dequo
amplius qui admiserit sordi¬
detur. Ergo precedens pecra¬
tum: est causa consequentispec¬

Expanded text:
bus agere debent, quando etiam bus agere debent, quando etiam perfecti levia quaeque delicta quasi gravissima lugent? Experimeferiantur pro magnis sceleribus, qui de parvis corrigi non noverunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur, qui distringere minora sua facta contemnunt. Multi a crimine corruunt in crimen, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt, et quem noverunt per scientiam, per actionem non venerantur. Ideoque sinuntur divino judicio punienda committere, et in poenam commisso facinori facinus deterius addere. Saepe peccatum alterius peccati causa est, quod dum committitur, aliud ex ipso quasi sua soboles oritur: sicut nasci solet libido ex nimia ventris ingluvie. Poena vero peccati peccatum admittitur, quando pro merito cujusque peccati Deo deserente in aliud peccatum deterius itur, de quo amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis pec
Abbreviated transcription (Latin):
Uatuor moclis cõimitit᷑
peccatum in corde: quatu¬
or perpetratur et opere. Amictit᷑
incorde suggestione demonum:
delectatione caris. et consentio¬
ne mentis. defensione elationis.
Cõmittitur opere. nunc latent̾.
nunc palam. minᷤ consuctudi¬
ne. nũc desperatione. Istis ergo
gradibus et corde delinquitur:
et opere perpetratur. Tribus¬
quoq modis pecratiim geritur:
hoc est ignorancia. infixnatate.
industria. Grauiꝰ est infirmita¬
te: ꝙͣ ignorancia delinquere. gra¬
uus industria: qm infirmita¬
te peccare. Industria namq pec¬
cat: qui studio ac deliberatione
mentis malum agit. Infirm¬
tate aũt: qui casu uel p̾cipitatio¬
ne delinquit. Nequiꝰ aũt᷑ in¬
dustria peccant. qui nõ solum
nõ bene muunt: s etiam ⁊ bene
uuentes si possint aueritate
diu̾tunt. Sunt peccata lema
que ab incipientib cotidiana
satiffactione purgantur: que
tam̃ aꝑfectis uiris uelut mag¬
nacrimina eintantur. Quid
aũt homines de magnis sceleri¬

Expanded text:
uatuor modis committitur peccatum in corde, quatuor perpetratur et opere. Admittitur in corde, suggestione daemonum, delectatione carnis, consensione mentis, defensione elationis. Committitur opere, nunc latenter, nunc palam, nunc consuetudine, nunc desperatione. Istis ergo gradibus et corde delinquitur, et opere perpetratur. Tribus modis peccatum geritur, hoc est, ignorantia, infirmitate, industria. Gravius est infirmitate quam ignorantia delinquere: gravius industria quam infirmitate peccare. Industria namque peccat qui studio ac deliberatione mentis malum agit. Infirmitate autem, qui casu vel praecipitatione delinquit. Nequius autem et de industria peccant, qui non solum non bene vivunt, sed etiam et bene viventes si possunt a veritate divertunt. Sunt peccata levia quae ab incipientibus quotidiana satisfactione purgantur, quae tamen a perfectis viris velut magna crimina evitantur. Quid autem homines de magnis sceleri
Abbreviated transcription (Latin):
Rdmata est mifatio derq̃
prius hic hominẽ per fla¬
gella a peccatis emendat: et post¬
ea ab eterno supplicio liberat.
Electus enĩ dei doloribus inte
huuis atteritur: ut ꝑfectior ui¬
te future premia lucretur. Ne
quađy deus delinquenti parcit:
qm̃ peccatorem. aut flagello cẽpo¬
rati ad purgationem ferit: aut
iudicio eterno pumiendum reli¬
quid aut ip̃e inse homo peniten¬
do punit quod male amisit: ac
ꝓinde est ꝙ deus delinquenti nõ
parcit. Iusti ꝑ temporalia fiagel¬
la ad eterna ꝑficiunt gaudia: in¬
ad ignes. Ideoq et iustus ĩ peniᷤ
gaudere: et impnis iꝑsperitati¬
bus timere debet. Neq insto neq
abstrahit. Nam et bonos hic
per afflictionem iudicat. et illic
remunerat ꝑ mifationẽ s et ma¬
los hic remunerat ꝑ temporalẽ
clemenciam: et illic punit ꝑ et̾nã
iusticiam. In hac enĩ inta deus
parcit impiis: et tamen nõ par¬
cit electis. In illa partet electis.
nõ tamen poet iquis. Plus
corripitur flagello qui adeodi¬

Expanded text:
rdinata est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccatis emendat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus enim Dei doloribus hujus vitae atteritur, ut perfectiora vitae futurae lucretur. 3. Nequaquam Deus delinquenti parcit; quoniam peccatorem aut flagello temporali ad purgationem ferit, aut judicio aeterno puniendum relinquit, aut ipse in se homo poenitendo punit quod male admisit; ac proinde est quod Deus delinquenti non parcit. 259 4. Justo temporalia flagella ad aeterna proficiunt gaudia; igaudia. Ideoque et justus in poenis gaudere, et impius in prosperitatibus timere debet. Neque justo nequabstrahit. Nam et bonos hic per afflictionem judicat, et illic remunerat per miserationem; et malos hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per aeternam justitiam. In hac enim vita Deus parcit impiis, et tamen non parcit electis; in illa parcet electis, non tamen parcet iniquis. Plus corripitur flagello, quia a Deo di
Abbreviated transcription (Latin):
Nutacorium ideo nõ cantat᷑.
ut conuentus malignantium
deintãtu admoneatur:. quia
conuenerũt. ⁊ consilium super
dñm glorie fecerunt. Iube.d.¬
benedictio nõtatur: qͥꝰ pastorñr
recessit. qui benedictionem de¬
dit. arietes quoq gregis dei aln¬
pis dispersisunt. qui pastores
ecclesic futuri fuerunt. per uibe
domne etiam intelliguntur
ad predicationemeumtes: et qr
nentrum dicitur. lectiones nõ
legendo. s lamentando recitant᷑.
quia sicut rex iosias ab iherenna.
sic xpistus rex nr̃ occisus ab ec¬
clesia deplosat᷑. Campane non
sonantur. per quas predicatore
designantur. quia his diebus
nõ solum tacuerunt. s etian ue¬
ritatem negauerunt. Signum
per sonum tabule datur. perꝙ
t̾rorum accipitur. quia magnus
timor discipulis amdeis incuci¬
ebatur. Sonitus ad benedictu.
est signum ude quo dñm tra¬
didit dicens. aue rabi. Clãgor
kyriet. ementiũ. est tumultus

Expanded text:
tatorium non cantatur, ut conventus malignantium devitandus admoneatur, quia convenerunt, et consilium super Dominum gloriae fecerunt. Jubebenedictio non datur, quia pastor noster recessit, qui benedictionem dedit. Arietes quoque gregis Dei a lupis dispersi sunt, qui pastores Ecclesiae futuri fuerunt. Per Jube, Domne enim intelliguntur ad praedicationem euntes; per neutrum dicitur: lectiones vero non legendo sed lamentando recitantur, quia sicut rex Josias et Jeremia, sic Christus rex noster occisus ab Ecclesia deploratur. Campanae non sonant, per quas praedicatores designantur, quia his diebus non solum tacuerunt, sed et veritatem negaverunt. Signum per sonum tabulae datur, per quod terror accipitur, quia magnus timor discipulis a Judaeis incutiebatur. Sonitus ad Benedictus est signum Judae, quo Dominum tradidit, dicens: Ave, Rabbi . Clangor Kyrie eleyson canentium est tumultus
Abbreviated transcription (Latin):
obliganda. S criptumiamq
est. sapiens tacebit usq ad tẽ¬
pus. Ut ninurũ cum oportu¬
num considerat: post posita cẽ¬
sura silentii. loquendo que cõ¬
gruunt. iusũ se utilitatis im¬
pendat. Detacendi atq lo¬
quendicensura: ꝑ salomonem
dicitur: Tempus tacendi: et
tempus loquendi. Discrete qͥp¬
pe incissitulinũ pensanda sũt
tempora: ne aut cum restrin¬
gi linguadebet per uerba muti¬
ut̾ defluat: autcum loqui utili¬
ter potest. semet ipr um pigre

Expanded text:
obliganda; scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. De tacendi atque loquendi censura per Salomonem dicitur: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat, aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre
Abbreviated transcription (Latin):
restringat. Quanta sit uti¬
litas taciturintas: psalmista
considerans ait. Poue dñe
custodiamorimeo: et ostium
cicunstancie labiis meis. Nõ
enĩ por ori suo parietem. s os¬
tum petit. quod indelicet api¬
tur. et clanditur. Uñ et nobi
os discrete et congruo tempore
uox aꝑiat: et rursum congru¬
otaciturnitas claudat. Et in¬
mos sicut se diligunt: mimme
illis taceant unde eos iuste repre¬
hendũt. uocis medicaminc u¬
trorunq saluti cõcurritur: dũ
ab illo qui infert actio praua cõ¬
pescitur: et ab illo qui sustinet
doloris feruor uulnere. aꝑto tem¬
peratur: Qui ꝓximorum ma¬
la respiciunt. et tamen in scilen¬
cio linguam preurint: quasi
conspectis uulneribus usilme¬
dicaminiᷤ subtrahũt: et eo mor¬
tis actores fiunt: quo uirus qd̃
poterant curare noluerunt.
Frater quidam int̾roganit par¬
nulum monachũ dicens. Ro¬
num est loqui antacere: Uiẋ

Expanded text:
restringat. Quanta sit utilitas taciturnitatis Psalmista considerans ait: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis os discrete et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. Admos sicut se diligunt, minime illis taceant unde eos juste reprehendunt. Vocis medicamine utrorumque saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Qui proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicamini subtrahunt, et eo mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. Frater quidam interrogavit parvulum monachum dicens: Bonum est loqui, an tacere? Di
Abbreviated transcription (Latin):
salute sollicita. Ibi chorus patri¬
archarum. nunierus ꝓph̾aꝵ. a
postolorum: uirgiñm: et õi¬
um cernere nos desiderat cuneꝰ
sanctorum. Oꝙͣ grandis letici¬
a est ad istorũ oĩum sanctorum
ꝑ uenire consortium: ad istoꝵ
om̃iũ felicem uenire cõplexum.
O qm sũm a et ꝑpetua felicitas:
islic apostolorum gloriosos cer¬
nere choros: et ex ultanciũ ꝓphar

Expanded text:
salute sollicita. Ibi chorus patrisalute sollicita. Ibi chorus patriarcharum, numerus prophetarum, apostolorum, virginum, et omnium cernere nos desiderat cuneus sanctorum. O quam grandis laetitia est, ad istorum omnium sanctorum pervenire consortium, ad istorum omnium felicem venire complexum! O quam summa et perpetua felicitas, illic apostolorum gloriosos cernere choros, et exsultantium pr
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Sins ꝑfectus ẽẽ. nade
uende omnia que habes et da
pauꝑibus. et habebis thesaurũ
incelo: et uen sequere me. The¬
saurum ergo nr̃m fratres ĩcelo
ponamus: ubi hostem ⁊ expug¬
natorem nõ timeamus. The¬
saurum itaq operum ueluirtu¬
tum nr̃arum collocemus ĩcelo.
ubi nõ timeamus occultũ furẽ.
neq molentum raptorem. Pa¬
tria enĩ nr̃a paradisus est. In
patria uero ñr̃a. postinodum
recepturi multiplices minc bo¬
narum uirtutum debemus cõ¬
dere thesauros: ubi post finem
seculi centuplicatos mereamur
recipere fructus. Sanctus eñ
dicit ꝓph̾a. interra sua duplicia
possidebunt ÷ idest in t̾rauniẽ¬
cium. beatitudinẽ mentis simł
habent et corporis: ubi dñs ih̃s
xpistus reformabit corpus hu¬
militatis nr̃e. configuratum
corpori cl aritatis sue. Magnꝰ¬
enĩ nos illic carorum expectat
numerus: parentum. fratrum
atq soroꝵ. copio sa turba indere
desiderat: De sua iam imnor¬
talitate secura: s adhuc de nr̃a

Expanded text:
vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesauros in coelo, et veni et sequere me . Thesaurum ergo nostrum, fratres, in coelo ponamus, ubi hostem et expugnatorem non timeamus. Thesaurum itaque operum vel virtutum nostrarum collocemus in coelo, ubi non timeamus occultum furem, neque violentum raptorem. Patria enim nostra paradisus est. In patria vero nostra postmodum recepturi, multiplices nunc bonarum virtutum debemus condere thesauros, ubi post finem hujus saeculi centuplicatos mereamur recipere fructus. Sancti enim, dicit propheta, in terra sua duplicia possidebunt , id est, in terra viventium beatitudinem mentis simul habebunt et corporis: Ubi Dominus Jesus Christus reformabit corpus humilitatis nostrae, configuratum corpori claritatis suaenim nos illic charorum exspectat numerus; parentum, fratrum atque sororum copiosa turba videre desiderat, de sua jam immortalitate secura, sed adhuc de nostra
Abbreviated transcription (Latin):
diaconalia non portantur. Bi in¬
diñcis diebus de sancta trinita¬
te non cantatur. ad laud̃. in do
canitur. ystoria Clama ĩfor¬
ticudine. nõ ad .iiii. tempora. s
ad primam septimanam nati
pascha pertinet. unde ⁊ singu¬
lis diebus laudes habent. In
hacetiam septimana.o. canta¬
tur. In quibus neni scribitur.¬

Expanded text:
diaconalia non portantur. Si inDominicis diebus de sancta Trinitate non cantatur. Ad laudes in Doistoria Clama in fortitudine non ad Quatuor Tempora, sed ad proximam septimanam natalPascha pertinent. Unde et singulis diebus laudes habent. In hac septimana enim O cantatur, in quibus Veni scribitur
Abbreviated transcription (Latin):
mo. ut illud. cum ieuinatis q̃¬
dam deoratione. ut illud. cum
oratis. Quidam de elemosina.
ut illud. Cum facis helemosi¬
nam. et illud. frange esurienti.
de agricolis uinee. Quedam
de statione. ut illo safbato ante
legitur. quia tunc statio ad scã
susannam uirginem ⁊ mrem
agitur. O iliter in xl. lect. de
laboribus sancti pauli legitur.¬

Expanded text:
io, ut illud: Cum jejunatis ; quaedam de orante, ut illud: Cum oratis ; quaedam de eleemosynis, ut illud: Cum facis eleemosynam , et illud: Frange esurienti pde agricolis vineae ; quaedam de statione, ut illud in Sabbato, antelegitur, quia tunc statio ad sanctam Susannam virginem et martyrem agitur. Scilicet in Sexagesima Lectio de laboribus sancti Pauli apost
Abbreviated transcription (Latin):
t. minidicitur: quia illadie ad
sanctum paulum statio agitꝰ.
Sic consideranda cetera sunt.
que a doctis uiris. spiritu. s. in¬
spirante in diuinis officiis sunt
edita. Quicquid enĩ ante xpisti
aduentum. nel post ea mecclesia
illo uel illo tempore aĩa contigit.
Em hoc iheronimus diumum
officium institint. nel ꝙ statiõi
cogru̾e indit. Frĩa .iiii. primeeb¬

Expanded text:
 dicitur, quia illa die ad Sanctum Paulum statio agitur. Sic consideranda sunt caetera, quae a doctis viris Spiritu sancto inspirante in divinis officiis sunt edita. Quidquid enim ante Christi Adventum, vel postea in Ecclesia illo vel illo tempore anni contigit, secundum hoc Hieronymus divinum officium instituit, vel quod stationi congruere vidit. Feri
Abbreviated transcription (Latin):
Teria.u. mnel. proprio officio
priuantur. O de dom̃ estiuali¬
bus. in officiantur. uñ ⁊ earũ
recitantur. Olim quippe has
ferias nõ ieuinabant. s silurõ
ꝓp̃. instituente eas obinulta miᷤᷤ¬
ceria. ut dm̃cã feriabant. Post¬

Expanded text:
esima proprio officio privantur, sed de Dominicis aestivalibus inofficiantur. Unde et earurecitantur. Olim quippe has ferias non jejunabant, sed, Silvestro papa instituente, eas ob multa mysteria, ut Dominicas feriabant. Post
Abbreviated transcription (Latin):
euis. Abbas moysesdixit: frĩ
zacharie. Dic michi quid faci¬
am. At ille tollens cucullam
de capite suo. misit illam sub
pedibus sins: et conculcans
eamdixit. Nisi ita conculcatus
fuerit homo: nõ potest mona¬
chus eẽ. Interogatus senex qua¬
re inquietaretur a demonibꝯ.
respondit. Quia arma nostra
abicimus: que sunt continne¬
lic. humilitas. pampertas. et
paciencia. Interegatus se nex

Expanded text:
ejus. Abbas Moyses dixit fratri ejus. Abbas Moyses dixit fratri Zachariae: Dic mihi, quid faciam? At ille tollens cucullam de capite suo, misit illam sub pedibus suis, et conculcans eam dixit. Nisi ita conculcatus fuerit homo, non potest monachus esse. Interrogatus senex, quare inquietaretur a daemonibus, respondit: Quia arma nostra abjecimus, quae sunt contumeliae, humilitas, paupertas et patientia. Interrogatus senex
Abbreviated transcription (Latin):
sunt oculi. mei: et cetera. Ipse
iterum ait. Sacrificiumn teo sp̃s
contribulatus. Et iterumande
humilitatem meam et laborẽ
meum: et dimitte omina pec¬
cata mea. Siergo humiliatur
cor sacrificium est deo: sacrifici¬
um obtulit quando dixit. Dñe
nõ est eraltatum cor meum: et¬
cetera. Quod sihoc aliquis he¬
remita ceslule sue nacans talia
diceret: magna tam̃ pacientel¬
aude fulgeret. S quia hoc pur¬
puratus rex. et prophetarum
dicebat eximiꝰ: humilitatis eniꝰ
cxemplum per uniuersum mũ¬
dum diffusum laudat ecclesia.
Que iteo maxime inter uirtuteᷤ
exumias humilitas honorata
consurgit: qm̃ eam dignatio
maiestatis assumpsit. Dixit
atbas antonuus. Uidiom̃s la¬
queos miici tensos interra
et ingemiscens dixi. Quis
putas transiet istos: Et au¬
dun uocem dicentem. Humi¬
litas.  Dicebat abbas serapion.
quia multos labores corporaleᷤᷤ
plusꝙͣ films meus zacharias
feci: et non ꝑuem ad mensurriᷤ
humilitatis. et taciturnitatis

Expanded text:
sunt oculi mei , etc. Ipse sunt oculi mei , etc. Ipse iterum ait: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Et iterum: Vide humilitatem meam et laborem meum, et dimitte omnia delicta mea . Si ergo humiliatum cor sacrificium Deo est, sacrificium obtulit quando dixit: Domine, non est exaltatum cor meum, etc. Quod si aliquis eremita cellulae suae vacans, talia diceret, magna patientiae laude fulgeret, sed quia hoc purpuratus rex et eximius prophetarum dicebat, humilitatis ejus exemplum per universum mundum diffusa laudet Ecclesia. Quae ideo maxime inter virtutes eximias humilitas honorata consurgit, quoniam eam dignatio majestatis assumpsit. Dixit abbas Antonius : Vidi omnes laqueos inimici tensos in terra, et ingemiscens dixi: Quis putas transiet istos? Et audivi vocem dicentem: Humilitas. Dicebat abbas Serapion: Quia multos labores corporales plusquam filius meus Zacharias feci, et non perveni ad mensuras humilitatis et taciturnitatis
Abbreviated transcription (Latin):
militer obsequendo. Omnes
ergo humilitatem alterutrum.
uel exemplo. uel etiam uerbo do¬
cet insimiare: qui a nimirum
omnibus superbie uicium quod
angelos de celo deiecit: nouerat
ẽẽ cauendum. Et que sit gracia
quam humilibus ꝓmittit donã¬
dam: sequenter exponit dicens.
Humiliamim igitur sub poten¬
ti manudei: ut uos exaltet intẽ¬
po. e insitationis. Hanc ergo
graciam humilibus tribuit : ut
quo magis humiliati fuerint
tempore certamimis propter ip¬
sum: eo gloriosius exaltentur tẽ¬
pore retributiomis ab ip̃o. Hinc
psalmista ait. Iuxta est dñs hiꝰ
qui tribulato sunt corde: et hu¬
miles spiritu saluabit. Omis
aũt humilitas nõ tam in ẜmo¬
ne ꝙͣ inmente est. ut humiles noꝰ
consciencia nouerit: et nũꝙͣ noᷤ
uel scire. nel intelligere. uel esse
aliquid existimemus. Mira¬
biliter enĩ culmen humilitati
rex et prophetadauid retineb¬
at: cum diceret. Dñe nõ est
eraltatum cor meũ. neq elati

Expanded text:
militer obsequendo. Omnes militer obsequendo. Omnes ergo humilitatem in alterutrum vel exemplo, vel etiam verbo docet insinuare, quia nimirum omnibus superbiae vitium quod angelos de coelo dejecit noverat esse cavendum. Et quae sit gratia, quam humilibus promittit donandam, sequenter exponit dicens: Humiliamini igitur sub potenti manu Dei, ut vos exaltet in tempore visitationis . Hanc ergo gratiam humilibus tribuit, ut quo magis humiliati fuerint tempore certaminis propter ipsum, eo gloriosius exaltentur tempore retributionis ab ipso. Hinc Psalmista ait: Juxta est Dominus iis qui tribulato sunt corde, et humiles spiritu salvabit . Omnis autem humilitas non tam in sermone quam in mente est, ut humiles nos conscientia noverit, et nunquam nos vel scire vel intelligere, vel esse aliquid existimemus. Mirabiliter enim culmen humilitatis rex et propheta David retinebat, cum diceret: Domine, non est exaltatum cor meum, neque elati
Abbreviated transcription (Latin):
norum: maxime aũt incordib
habitare. et requiescere debet mo¬
nachorum. Uñ et ysidorus ait.
Sũma monachi uirtus: humili¬
a est. Tunc aũt se quisq mona¬
chum iudicet. quando se mini¬
mum existimauerit: etiamcum
maiora uirtutum opera gesserit.
Qui mundñ deserunt. et tamen
uirtutes p̾ceptorum sine cordis
humilitate sec̾itur: isti quasi
de excelso grais corruunt: qr
deterius per uirtutum elationẽ
deiciuntur. quam ꝑ uicia plabi
potuerunt. Semper consciencia
ẜui dei humilis debet ẽẽ et tristis:
scilicet ut per humilitatem non
superbiat: et per utilem merorẽ
cor ad lasciniã nõ dissoluat.
De hac summa uir tute: et dñs
ait. Omnns qui se eraltat hu¬
minabitur: et quise humiꝰ liat
ait. Glorietur aũt fr̃ humilis
in exaltatione sua. Q ina om̃is
frater qui aduersa. humiliter
ꝓ dño suffert: sublimiter ab illo
regni premia percipiet. Hinc et
quibus inuicem nibetur humi¬
litatis insinuare uirtutem. Et
hi udelicet regendo: et illi hu¬

Expanded text:
norum, maxime autem in cordibus habitare, et requiescere debet monachorum. Unde Isidorus ait : Summa monachi virtus, humilia est. Tunc autem se quisque monachum judicet, quando se minimum existimaverit, etiam cum majora virtutum opera gesserit. Qui mundum deserunt, et tamen virtutes praeceptorum sine cordis humilitate sequuntur, isti quasi de excelso gravius corruunt, quia deterius per virtutum elationem dejiciuntur, quam per vitia prolabi potuerunt. Semper conscientia servi Dei humilis esse debet et tristis, scilicet ut per humilitatem non superbiat, et per utilem moerorem cor ad lasciviam non dissolvat. De hac summa virtute Dominus ait: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et qui se humiliat ait: Glorietur autem frater humilis in exaltatione sua . Quia omnis frater qui adversa humiliter pro Domino suffert, sublimiter ab illo regni praemia percipiet. Hinc et quibus invicem videtur humilitatis insinuare virtutem: et his videlicet regendo, et illis hu
Abbreviated transcription (Latin):
atq mandatum cõmendait
saluator ad custodiendum.
Ait enĩ. Pacem meam do uob̾:
pacem meam cõmendo uobis.
Hanc nobis hereditatem as¬
cendens dñs incelum reliquit:
et sequieam per suum fidelissi¬
mum regem dauid atq ꝓpḣa
mandauit. Ait enĩ. Seclina
amalo et fac bonum: inquire
pacem et persequere eam. Si
hanc enĩ sincero corde sequi uo¬
luerimus: xpisti heredes erimuᷤ.
Si aũt xpisti heredes cupimus
eẽ: in xpisti pace debemus uer¬
sari. Si fili dei sumus: pacifi¬
ciẽẽ debemus. Pacificos enim
oportet ẽẽ dei filios et humiles
mente mites. corde simplices
ẜmone puros. animo innocen¬
tes. affectu concordes: fideliter
sibimet unammniter coheren¬

Expanded text:
atque mandatum commendavit atque mandatum commendavit Salvator custodiendum. Ait enim: Pacem meam do vobis, pacem meam commendo vobis . Hanc nobis haereditatem ascendens Dominus in coelum reliquit, et sequi eam per suum fidelissimum regem David atque Prophetam mandavit. Ait enim: Declina a malo, et fac bonum: inquire pacem, et pershanc enim sincero corde sequi voluerimus, Christi haeredes erimus; si autem Christi haeredes cupimus esse, in Christi pace debemus versari. Si filii Dei sumus, pacifici esse debemus: pacificos enim oportet esse Dei filios et humiles, mente mites, corde simplices, sermone puros, animo innocentes, affectu concordes, fideliter sibimet unanimiter cohaeren
Abbreviated transcription (Latin):
respondit. Profectio hominis
est humilitas. Quantuneni
Quis ad humilitacem profecerit
et inclinatus fuerit. tantum ele¬
nabitur ad profectum: quil
humilitas magnum opus est
et dumm uia au̾t humilitatiꝰ
hec est.ut la bores corpolales a su¬
mere debeat homo: et habeat se¬
ipm pectatorem. et ponat se sub¬
iectum omnibus. et nõ attendat
aliena peccata: s suasemper aspi¬
ciat. et deprecetur pro illis sine
intermissione deum. De pace.
deum magis exaltat: ꝙͣ qͥ
se aput semetipsum propt̃ dm̃
humiliat. Ad hoc eri adño hu¬
milis exaltatur: ut filius deiet
heres xpisti uocetur. Tantumẽ
ut pacem sequatur: quia pacez
querere debet et sequi filus pa¬
as. Saliter enĩ nos ãmonens
apostolus ait. Patem sequimi¬
in ci omnibus et sanctimo¬
mani: sine qua nemo indebit
deum. Ipse quoq dñs meuan¬
gelio ait. Beati pacifici: qm̃ fi¬
in dei uocabuntur. Nam et int̾
sua diuma mandata. et magiꝰ¬
teria salutaria. passiom iam ꝓ¬
ximus: hoc nobis preceptum

Expanded text:
respondit: perfectio hominis est humilitas. Quantum enim quis ad humilitatem profecerit, et inclinatus fuerit, tantum elevabitur ad profectum, quia humilitas magnum opus est et divinum. Via autem humilitatis haec est, ut labores corporales assumere debeat homo, et habeat seipsum peccatorem et ponat se subjectum in omnibus, et non attendat aliena peccata, sed sua semper aspiciat, et deprecetur pro illis sine intermissione Deum. CAPUT XIIDeum magis exaltat, quam qui se apud semetipsum propter Deum humiliat. Ad hoc enim a Deo humilis exaltatur, ut filius Dei et haeres Christi vocetur. Tantum est ut pacem sequatur, quia pacem quaerere debet et sequi, filius pacis. Taliter enim nos admonens Apostolus dicit: Pacem sequimini cum omnibus, et sanctimoniam, sine qua nemo videbit Deum . Ipse quoque Domgelio ait: Beati pacifici: quoniam filii Dei vocabuntur . Nam et inter sua divina mandata et magiteria salutaria, passioni jam proximus, hoc nobis praeceptum
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid uolunt: densis cogita¬
tionum tumultib incorde cõ¬
primuntur. Mare: significat
mentem hominis. Et quasi a¬
uctus maris sunt cogitationes
mentis: que aliquando ꝑ iraz
tumescunt. per grãm tranquil¬
le fiunt: per odium cum ama¬
ritudine defluunt. Mens qͥp¬
pe humana est quot tempta¬
tiones patitur: quasitot flatibꝰ
mouetur. Pleruniq mentẽ
hominis tumultus cogitatio¬
nũ deprimit: ira ꝑturbat. Et
cum recedit ira: succedit inep¬
taleticia. Erater aliquis intoͣ¬
gaut quofoam patrum: si pol¬
luitur homo quando sordidas
rescogitat. Et alii dicebant eti
am polluitur. Alii dicebant nõ:
quia si polluitur. nõ possumus
saluari nos qui idiote sumus.¬
S hoc ꝑtinet ad salutem: sica
que cogitamus corporaliter nõ
fecerimus. Uixit quidam se¬
nex. Non quia intrant cogita¬
tiones male ui nos cõdempna¬
mur exeo: s si maleutimur co
et it̾m cogitationib corouemur.¬

Expanded text:
aliquid volunt, densis cogitaaliquid volunt, densis cogitationum tumultibus in corde comprimuntur. Mare significat mentem hominis, et quasi fluctus maris sunt cogitationes mentis, quae aliquando per iram tumescunt, per Dei gratiam tranquillae fiunt, per odium cum amaritudine defluunt. Mens quippe humana quot tentationes patitur, quasi tot flatibus movetur. Plerumque mentem hominis tumultus cogitationum deprimit, ira perturbat, et cum recedit ira, succedit inepta laetitia. Frater quidam interrogavit quosdam Patrum utrum polluitur homo quando res sordidas cogitat? Et alii dicebam polluitur; alii dicebant: Non; quia si polluitur, non possumus salSed hoc pertinet ad salutem, si ea quae cogitamus corporaliter non fecerimus. Dixit quidam senex: Non quia intrant cogitationes malae in nos, condemnamur ex eo: sed si male utimur coget pro cogitationibus coronemur.
Abbreviated transcription (Latin):
mirum tantummo cogitata mi¬
quitas posuit. Sepe naiq h
quod aconspectu iudicis iam fle¬
tu int̾uemente deletum est ad a¬
nimũ ꝑ cogitationem redit: et
deuicta cuspa addelectationẽ rur¬
sus irrepere intitur ⁊ atq ĩ anti¬
quo certamine diitina pulsati¬
one reparatur: ita ut quod p̾o
egit incorpore. hoc importuna
cogitatione postmodum u̾ set̃
in mentem. Cum nichil foris a
gitur opere. s solamtus cogita¬
tione peccatur: districto se reatu
mens obligat: nsi hoc sollicitis
lamentis tergat. Plerumq
aurem cordis t̾renarum cogitati¬
onum turbadum ꝑstrepit cdau¬
dit: atq in secretarnĩ mentis qͣn-¬
to minus curarum tumultuan¬
tium sonus cõpescitur: tanto ã¬
plius uox p̾sidentis uidicis nõ
auditur. Nõ nũꝙͣ inpo oratio¬
nis nr̃e sacrificio importune se
cogitationes ingerunt: que hoc
rapere uel maculare ualeant.
quod mnobis deo flentes ĩmola¬
mus. Omnes qui uel ilicita ap¬
petunt. uel in hoc mundo ind̾i

Expanded text:
mirum tantummodo cogitata inimirum tantummodo cogitata iniquitas polluit. Saepe namque hoc quod a conspectu judicis jam fletu interveniente deletum est, ad animum per cogitationem redit, et devicta culpa ad delectationem rursus inserpere nititur, atque in antiquo certamine diutina pulsatione reparatur, ita ut quod prius erat in corpore, hoc importuna cogitatione postmodum versetur in mente. Cum nihil foris opere agitur, sed sola intus cogitatione peccatur, districto se reatu mens obligat, nisi hoc sollicitis lamentis tergat. Plerumque aurem cordis terrenarum cogitationum turba dum perstrepit, claudit; atque intra secretarium mentis quanto minus curarum tumultuantium sonus compescitur, tanto amplius vox praesidentis judicis non auditur. Nonnunquam in ipso orationis nostrae sacrificio importunae se cogitationes ingerunt, quae hoc rapere vel maculare valeant quod in nobis Deo flentes immolamus. Omnes qui vel illicita appetunt, vel in hoc mundo videri
Abbreviated transcription (Latin):
temptamenta a semetip̃o reicit.
bonisq intraobiectis cogitatio¬
nib curpes a se repellit. Mag¬
na obẜuancia circa cordis est cus¬
codiam adhibenda: qui a aut
bone aut male rei ibiconsistit
origo. Nam sicut scriptum est:
ex corde exeunt cogitationes ma¬
le. Itemq si prius prane cogita¬
tioni resistimus: in lapsumo¬
peris nõ incurrimus. Plerũ¬
q ex bonis operibus discimo:¬
quantam ute mundiciam in
cogitatione construamus. Pe¬
ne cuncta bona opera: excogitati¬
one prodeunt. S sunt nõ nul¬
la cogitatiomis acumina: que
ex oꝑatione nascuntur. Nam
sicut ab anima opus sumitur:
ita rursus ab opere aninius tu¬
ditur. Olalde necesse ẽ ut cum
cogitatio extra usum ducitur:
protinus mentis oculus ad opa
transacta reuocetur. In sola nõ¬
nũꝙͣ cogitatione deluiquitur:
et quia usq ad opus nõ ꝑuenit.
culpa: neq ad cruciatum ꝑuenit
penitencia. S cognita afflictio
mentemcitius erigit: quia m¬

Expanded text:
tentamenta a semetipso rejicit, tentamenta a semetipso rejicit, bonisque introjectis cogitationibus turpes a se repellit. Magna observatio circa cordis est custodiam adhibenda, quia aut bonae aut malae rei ibi consistit origo. Nam, sicut scriptum est. ex corde exeunt cogitationes malae , unde si prius pravae cogitationi resistimus, in lapsum operis non incurrimus. Plerumque ex bonis operibus discimquantam vitae munditiam in cogitatione construamus. Pene cuncta bona opera ex cogitatione prodeunt, sed sunt nonnulla cogitationis acumina, quae ex operatione nascuntur. Nam sicut ab animo opus sumitur, ita rursus ab opere animus eruditur. Valde necesse est ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera transacta revocetur. In sola nonnunquam cogitatione delinquitur, et quia usque ad opus non pervenit culpa, neque ad cruciatum pervenit poenitentia. Sed cogitata afflictio mentem citius erigit, quia ni