comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eũ. Et rogabant illũ ne ĩperaret
illis. ut m abyssũ irent. Erat aũ
ibi grex porcoꝵ multoꝵ pascen¬
tium ĩ monte: et rogabant eum
ut permitr̾et eis ĩ illos ingredi.
Et permisit illos. Exierunt ergo de¬
monia ab hoĩe et intrauerunt ĩ
porcos. Et ĩpetu abiit grex ꝑ pre¬
ceps in stagnũ: et suffocatus est.
Qd̃ ut uiderunt factũ qui pasce¬
bant fugerunt et nunciauerũt
ĩ ciuitatẽ et inuillas. Exiert aũt
uide̾ qd̃ fcm̃ est. Et uenerunt ad ie¬
sum: et inuenerunt hoĩem sedentẽ
a quo demonia exierant uestitum
ac sana mente ad pedes eus: et ti¬
muer̃t. Nunciauerunt aũt illis
et qui uiderant: quomodo sanus
fr̃s eẽt a legione. Et rogauer̃t illũ
omĩs młtitudo regionis gerase¬
noꝵ ut disced̾et ab ipĩs: qr timo

Expanded text:
gabant illum ne imperaret illis ut in abyssum irent erat autem ibi grex porcorum multorum pascentium in monte et rogabant eum ut permitteret eos in illos ingredi et permisit illos exierunt ergo daemonia ab homine et intraverunt in porcos et impetu abiit grex per praeceps in stagnum et suffocatus est quod ut viderunt factum qui pascebant fugerunt et nuntiaverunt in civitatem et in villas exierunt autem videre quod factum est et venerunt ad Iesum et invenerunt hominem sedentem a quo daemonia exierant vestitum ac sana mente ad pedes eius et timuerunt nuntiaverunt autem illis et qui viderant quomodo sanus factus esset a Legione et rogaverunt illum omnis multitudo regionis Gerasenorum ut discederet ab ipsis q
Abbreviated transcription (Latin):
cendens nauim: reu̾sus ẽ. Et roga¬
bat eũ uir a quo demonia exierãt:
ut cũ eo eẽt. Dimisit aũt eũ iħx:
dicens. Redi in domũ tuã: ⁊ nar¬
ra quanta tͥ fecit ds̃. Et abiit per
uniu̾sam ciuitatẽ: predicans qͣn¬

Expanded text:
im, reversus est. Et rogabat illum vir, a quo daemonia exierant, ut cum eo esset. Dimisit autem eum Jesus, dicens: Redi in domum tuam, et narra quanta tibi fecit Deus. Et abiit per universam civitatem, praedicans quan
Abbreviated transcription (Latin):
sit eũ demoniũ et dissipauit. Et
increpauit iłx sp̃m immundũ:
et sanauit pueꝵe et reddidit illũ
patri eius. stupebant aũt om̃s
in magnitudine dei . Omĩb q
mirantib in omnib q̃ facieba.

Expanded text:
sit illum daemonium et dissipavit et increpavit Iesus spiritum inmundum et sanavit puerum et reddidit illum patri eius stupebant autem omnes in magnitudine Dei omnibusque mirantibus in omnibus quae faciebat
Abbreviated transcription (Latin):
Et ecce uir de turba exclamauit
dicens. Magr̃ obsecro te. respice
in filiũ meũ: qr unicus ẽ michi.
Et ecce sp̃c app̾hendit illũ. ⁊ subi¬
to clamat. et elidit et dissipat eũ
cũ spuma. et iux discedit dilani¬
ans eũ. Et rogaui discipulos tu¬
os. ut eicerent illũ: et nõ potuer̃t.¬

Expanded text:
et ecce vir de turba exclamavit dicens magister obsecro te respice in filium meum quia unicus est mihi et ecce spiritus adprehendit illum et subito clamat et elidit et dissipat eum cum spuma et vix discedit dilanians eum et rogavi discipulos tuos ut eicerent illu
Abbreviated transcription (Latin):
gere. Et recordate sunt u̾boꝵ eius.
Et egresse a monumento nũciaue¬
runt hec oĩa ilłundecĩ. ⁊ ceteris oĩ¬
bus. Erat aũt maria magdalene
et iohanna. ⁊ maria iacobi. ⁊ cet̾e
q̃ cum eis erant. q̃ dicebant ad a¬
postolos ħ. Et uisa sunt ante illos
sicut deliramentũ u̾ba ista ⁊ nõ
credebant ilł. Petrus aũt surgẽs

Expanded text:
s et regressae a monumento nuntiaverunt haec omnia illis undecim et ceteris omnibus erat autem Maria Magdalene et Iohanna et Maria Iacobi et ceterae quae cum eis erant quae dicebant ad apostolos haec et visa sunt ante illos sicut deliramentum verba ista et non credebant illis Petrus autem su
Abbreviated transcription (Latin):
t factũ est deinceps: et ip̃e
iter faciebat ꝑ ciuitates et
castella predicans et euangelitãs
regnũ dei: et duodecĩ cũ illo. et mu¬
lieres alique que erant curate a
spiritib malignis. ⁊ infirmitati¬
bus maria que uocatur magda¬
lene de qua demonia septẽ exierãt.¬
et iohanna uxor chure ꝓcuratoris
herodis et susanna et alie multe.
que ministrabant ei. defacultati¬

Expanded text:
tum est: deinceps et ipse iter faciebat per ciuitatem et castellum praedicans et euangelizans regnum dei et duodecim cum illo, et mulieres aliquae quae erant curatae ab spiritibus malignis et infirmitatibus, Maria quae uocatur Magdalene, de qua daemonia septem exierant, Iohanna uxor Chuzae procuratoris Herodis et Susanna et aliae multae, quae ministrabant eis de facultati
Abbreviated transcription (Latin):
corde bono et optimo audientes
uerbum retinent: et fructũ affe¬
runt in pacĩa. Nemo aũt lucer¬
nã accendens operit eã uase aut
subtus lectũ ponit sed supͣ cãdela¬
brũ ponit. ut intrantes uideant
lumen. Non est enĩ occultũ qd̃
non manifestetur nec abscondi¬
tũ qd̾ non cognoscatur et ĩ palã
ueniat. Uidete ergo quomodo
auditis: qͥ enĩ habet dabitur illi.
et quicũq nõ habet: etiã qd̃ pu¬
tat se habere: auferetur ab illo.
Uenerunt aũt ad illũ mat̾ ⁊ frẽs
eius: et nõ poterant adire ad eũ.
pre turba. Et nunciatũ est illi.
Mater tua. ⁊ frẽs tui stant foris.
uolentes te uid̾e. Qui rendens:
dixit ad eos. Mat̾ mea et fr̃es
mei hii sunt qui uerbũ dei au¬
diunt et faciunt. factũ aũt inu¬
na diere: et ip̃e ascendit ĩ naui¬
culã et discipłĩ eius. Et ait ad il¬
los. Cransfretemus trans stagñ.

Expanded text:
orde bono et optimo audientes uerbum retinent et fructum adferunt in patientia. nemo autem lucernam accendens operit eam uaso aut subtus lectum ponit, sed supra candelabrum ponit, ut intrantes uideant lumen. non enim est occultum quod non manifestetur, nec absconditum quod non cognoscatur et in palam ueniat. uidete ergo quomodo audistis. qui enim habet, dabitur illi, et quicumque non habet, etiam quod putat se habere auferetur ab illo venerunt autem ad illum mater et fratres eius et non poterant adire ad eum prae turba et nuntiatum est illi mater tua et fratres tui stant foris volentes te videre qui respondens dixit ad eos mater mea et fratres mei hii sunt qui verbum Dei audiunt et faciunt factum est autem in una dierum et ipse ascendit in naviculam et discipuli eius et ait ad illos transfret
Abbreviated transcription (Latin):
erga plurima. Porro: unũ ẽ ne¬
cessariũ. Maria optimã partem
elegit: que nõ auferet᷑ ab ea.
t fc̃m est cũ eẽt in loco quo¬
dam orans: ut cessauit di¬
rit unus ex discipłis suis ad eũ.
Dñe doce nos orare: sicut et iohes
docuit discipłos suos. Et ait illis.
Cũ oratis: dicite. Pater: sanctifi¬
cetur nomen tuũ. adueniat reg¬
nũ tuũ. Panẽ nostrũ cotidianũ
da nobis hodie. Et dimitte nobis

Expanded text:
est necessarium Maria optimam partem elegit quae non auferetur ab ea et factum est cum esset in loco quodam orans ut cessavit dixit unus ex discipulis eius ad eum Domine doce nos orare sicut et Iohannes docuit discipulos suos et ait illis cum oratis dicite Pater sanctificetur nomen tuum adveniat regnum tuum panem nostrum cotidianum da nobis cotidie et dimit
Abbreviated transcription (Latin):
rene: Genisti ꝑdere nos: Scio
te qr sis sc̃s̃ dei. Et increpauit il
lĩłx dicens. Obmutesce. et exi
ab illo. Et cũ ꝓiecisset illũ demo¬
niũ in mediũ exiit ab illo nich¬
q eum nocuit. Et fẽs est pauor
in omĩb et colloquebantur ad
inuicẽ dicentes. Quod est hocu̾¬
bũ qr in potestate et uircute ĩꝑ¬
at ĩmundis spiritibꝰ ⁊ exeunt:
Et diuulgabatur fama de illo.

Expanded text:
rene venisti perdere nos scio te qui sis Sanctus Dei et increpavit illi Iesus dicens obmutesce et exi ab illo et cum proiecisset illum daemonium in medium exiit ab illo nihilque illum nocuit et factus est pavor in omnibus et conloquebantur ad invicem dicentes quod est hoc verbum quia in potestate et virtute imperat inmundis spiritibus et exeunt et divulgabatur fama de
Abbreviated transcription (Latin):
tib: Et dicebat illis. qr dñs est
filius hoĩs etiã sabbati Factum
est aũt et in alio sabbato ut in¬
traret ĩ synagogã et doceret. Et
erat ibi homo. et manus euis dex¬
tera erat arida. Obseruabant aũ
scribe et pharisei sim sabbato cu¬
raret: ut inuenirent unde accu

Expanded text:
 Et dicebat illis: Quia Dominus est Filius hominis etiam sabbati. Factum est autem et in alio sabbato, ut intraret in synagogam, et doceret. Et erat ibi homo, et manus ejus dextera erat arida. Observabant autem scribae, et pharisaei, si in sabbato curaret: et invenirent
Abbreviated transcription (Latin):
sunt medico: sed qͥ male hñt. sõ
enĩ uemi uocare iustos: s pec̃ores
ad penitenciã. At illi dixert̃ ad
eum. Quare discipłi ioħ̃is ieu¬
nant frequent̾ et obsec̾tionẽ fa¬
ciunt siłr et ph̾rseoꝵ tui autẽ e¬
dunt et bibunt: Quib ip̃e ait.
⁊unqͥd potestis filios sponsi dũ
cum illis ẽ sponsus facere ieiu¬
nare : Hement aũt dies. et eum

Expanded text:
medico sed qui male habent non veni vocare iustos sed peccatores in paenitentiam at illi dixerunt ad eum quare discipuli Iohannis ieiunant frequenter et obsecrationes faciunt similiter et Pharisaeorum tui autem edunt et bibunt quibus ipse ait numquid potestis filios sponsi dum cum illis est sponsus facere ieiunare venient au
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Syidi audiunt. mortui re¬
surgunt. pauꝑes euangelizant᷑.
Et beatus ẽ: quicumq nõ fuerit
scandalizatus inme. Et cũ disces¬
sissent nũcii iohis: cepit dr̃e de io¬
hanne ad turbas. Quid existis
in desertũ uid̾e: Arundinẽ uẽto
agitatã: sed quid existis uidere:
hoĩem mollib uestimentis indu
tum: Ecce qui in ueste preciosa
sunt et delicuis: in domib regũ
sunt. Sed qͥd existis uid̾e: ꝓphe¬
tam: Utiq dico nobis: et plusꝙͣ

Expanded text:
 surdi audiunt mortui resurgunt pauperes evangelizantur et beatus est quicumque non fuerit scandalizatus in me et cum discessissent nuntii Iohannis coepit dicere de Iohanne ad turbas quid existis in desertum videre harundinem vento moveri sed quid existis videre hominem moltum? Ecce qui in veste pretiosa sunt et deliciis, in domibus regum sunt. Sed quid exiistis videre? Prophetam? Utique dico vobis, et plus
Abbreviated transcription (Latin):
no. Et nemo mittit nouũ uinũ
ĩ utres uet̾es. Alioqͥn rũpet uinũ
nouum utres. ⁊ ip̃m effundetur
et utres peribunt. Sed uinũ no¬
uum ĩutres nouos mittendũ ẽ.
et utͣq ꝯseruantur. Et nemobi¬
bens uetus: statĩ uult nouũ. si¬
cit enĩ Netus melius est.I.

Expanded text:
. Et nemo mittit vinum novum in utres veteres; alioquin rumpet vinum novum utres, et ipsum effundetur, et utres peribunt. Sed vinum novum in utres novos mittendum est, et utraque conservantur. Et nemo bibens vetus, statim vult novum; dicit enim: Vetus melius est.
Abbreviated transcription (Latin):
regressus ẽ aiordane.et ageba¬
tur in sp̃u in desertũ. dieb qua¬
draginta: et tẽptabat᷑ a dyabo
bus illis: et consũmatis illis esu¬
riit. Dixit aũt illi dyabolus. Si fili¬
us dei es dic lapidi huic: ut panis
fiat. Et iendit ad illũ iħc. scriptũ
ẽ qr nõ in solo pane uiuit hõ. s m
omĩ uerbo dei. Et duxit illũ dyabo¬
lus in montẽ excelsũ. ⁊ ostendit illi
omnia regna orbis terre in mo¬
mento tẽporis: et ait illi. Tibi dabo
potestatẽ hanc uniu̾sa. et gloriã
illoꝵ. qr mͥ tradita sunt. et cui no¬
lo do illa. Tu ergo si adoraueris co¬
ram me: erunt tua omĩa. Et res¬
pondens iħc: dixit illi. scriptum
est. Dñm deum tuũ adorabis: et
illi soli seruies. Et duxit illũ in ie¬
rusalẽ. et statit eũ supra pinna¬
culũ templi: et dixit illi. Si filius
dei es mitte te hinc deorsũ. scrip¬
tũ est enĩ. qr angeł suis manda¬
uit dete ut ꝯseruent te. et qr ĩma

Expanded text:
regressus est a Jordane: et agebatur a Spiritu in desertum, diebus quadraginta, et tentabatur a diabol in diebus illis: et consummatis illis, esuriit. Dixit autem illi diabolus: Si Filius Dei es, dic lapidi huic ut panis fiat. Et respondit ad illum Jesus; Scriptum est: Quia non in solo pane vivit homo, sed in omni verbo Dei. Et duxit illum diabolus in montem excelsum, et ostendit illi omnia regna orbis terrae in momento temporis, et ait illi: Tibi dabo potestatem hanc universam, et gloriam illorum: quia mihi tradita sunt; et cui volo, do illa. Tu ergo si adoraveris coram me, erunt tua omnia. Et respondens Jesus, dixit illi: Scriptum est: Dominum tuum adorabis, et illi soli servies. Et duxit illum in Jerusalem, et statuit eum super pinnam templi, et dixit illi: Si Filius Dei es, mitte te hinc deorsum. Scriptum est enim quod angelis suis mandavit de te, ut
Abbreviated transcription (Latin):
it symeon. qui fuit uida. Qui fu¬
it ioseph. qui fuit iona. qui fu¬
it helyachim. Qui fuit melcha.
qͥ fuit menna. qui fuit matha¬
tha. Qui fuit nathan. qͥ fuit da¬
uid. qui fuit iesse. Qui fuit obed
qui fuit booz. qui fuit salmon.
Qui fuit naason. qͥ fuit amina¬
dab. qui fuit aram. Qui fuit es¬
rom. qui fuit phares. qͥ fuit uide

Expanded text:
da, qui fuit Joseph, qui fuit Jona, qui fuit Eliakim, qui fuit Melea, qui fuit Menna, qui fuit Mathatha, qui fuit Nathan, qui fuit David, qui fuit Jesse, qui fuit Obed, qui fuit Booz, qui fuit Salmon, qui fuit Naasson, qui fuit Aminadab, qui fuit Aram, qui fuit Esron, qui fuit
Abbreviated transcription (Latin):
perii tyberii cesaris ꝓcurã¬
de pontio pylato iudeã tetrarcha
aũt galilee herode. phylippo aũt
fr̃e eius tetrarcha yturee et traco¬
nitidis regionis. ⁊ lysama abyli¬
ne. tetrarcha sb̃ principib sacer¬
dotũ anna et caypha fc̃m est u̾

Expanded text:
perii Tyberii Cesaris, procurante Pontio Pilato Iudeam, tetrarcha autem Galilee Herode, Phylippo autem fratre eius tetrarcha Yturee et Traconitidis regionis, et Lisania Abiline tetrarcha, sub principibus sacerdotum Anna et Chaypha
Abbreviated transcription (Latin):
trib testib. Peccantes aũt corã
omĩb argue: ut ⁊ ceteri timorẽ
habeant. Cestor corã deo et xp̃o ie¬
su. et electis angelis. ut hec cus¬
todias et sñ preiudicio nichil
facias in aliam partẽ declinan¬
do. Manus cito nemini ĩposue¬
ris: neq ꝯmunicaueris pecca¬
tis alienis. Te ip̃m castũ custodi.
Noli adhuc aꝙͣ bib̾e: sed uino¬

Expanded text:
ibus testibus. peccantes coram omnibus argue, ut ceteri timorem habeant. testor coram deo et Christo Iesu et electis angelis, ut haec custodias sine praeiudicio, nihil faciens in alteram partem declinando. manus cito nemini inposueris neque communicaueris peccatis alienis. te ipsum castum custodi. noli adhuc a
Abbreviated transcription (Latin):
re adu̾sario maledc̃ĩ grã. Iame¬
nu quedã conu̾se sunt. retro pꝰt¬
as: sõministret illis et nõ gra¬
uetur eccł̾ia: ut hus q̃ u̾e iudue
sunt sufficiat. Qui bene p̾sunt
p̾sbr̃i dupplici honore digni ha¬
beantur: maxĩe qui laborant ĩ
u̾bo et doctrina. Sicit enĩ script᷑a.

Expanded text:
cti gratia iam enim quaedam conversae sunt retro as subministret illis et non gravetur ecclesia ut his quae vere viduae sunt sufficiat qui bene praesunt presbyteri duplici honore digni habeantur maxime qui laborant in verbo et doctrina dicit e
Abbreviated transcription (Latin):
est: ꝓmissionẽ hñs uite. q̃ nunc
est et future. fĩdelis sermo et omĩ
acceptione dignus. In hoc enĩ la¬
boramus. et maledicimur: qr spe¬
ramus in dm̃ uiuũ. qͥ est salua¬
tor oĩm hoĩm maxime fidelium
Precipe hec. et doce. Nemo adolescẽ¬
tiam tuã contempnat. sed exem¬
plum esto fideliũ in uerbo et conu̾¬
satione: in caritate infide. ĩ casti¬
tate. Sũ uenio attende lectioni: ex

Expanded text:
issionem habens vitae quae nunc est, et futurae. Fidelis sermo et omni acceptione dignus. In hoc enim laboramus et maledicimur, quia speramus in Deum vivum, qui est salvator omnium hominum, maxime fidelium. Praecipe haec, et doce. Nemo adolescentiam tuam contemnat: sed exemplum esto fidelium, in verbo, in conversatione, in charitate, in fide, in castitate. Dum venio, atten
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓphiam: cũ impositione ma¬
nuum p̾sbr̃ĩ. Hec meclitare in hiis
esto: ut profectus tuus manifestꝰ
sit oĩb. Attende tͥ et doctrine ĩsta ĩ
illis. hoc enĩ faciens: et te ip̃m sai¬
uũ facies: et eos qͥ te audiunt. Se¬
niorẽ ne increpaueris: s obsecra
ut patrẽ. iuuenes ut fr̃es. anus ut
matres. uiuencłas ut sorores. in

Expanded text:
per prophetiam, cum inpositione manuum presbyterii. haec meditare, in his esto, ut profectus tuus manifestus sit omnibus. adtende tibi et doctrinae, insta in illis hoc enim faciens et te ipsum saluum facies et eos qui te audiunt. Seniorem ne increpaueris, sed obsecra ut patrem, iuuenes ut fratres, anus ut matres, iuuenculas ut sorores
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbriũ incidat. et ĩ laqueũ diabo¬
li. Syacones similit̾ pudicos ñ
bilingues. nõ multo uino dedi¬
tos: nõ turpe lucrũ sectantes: ha¬
bentes mysteriũ fidei ĩ conscien¬
tia pura. Et hii aũt ꝓbentur pͥ¬
mũ et sic ministrent: nullũ cri¬
men habentes. Mułres similit̾
pudicas. nõ detrahentes: sobrias

Expanded text:
boli diaconos similiter pudicos non bilingues non multo vino deditos non turpe lucrum sectantes habentes mysterium fidei in conscientia pura et hii autem probentur primum et sic ministrent nullum crimen habentes mulieres similiter pudicas non detrah
Abbreviated transcription (Latin):
bona. Mulier ĩ silentio discat. cũ
oĩ sb̃iectione. Doc̾e aũt młri nõ ꝑ¬
mitto. neq dñari in uirũ: sed eẽ
in silentio. Adam enĩ primꝰ for¬
matus ẽ: deinde eua. Et adã nõ
est secluctus: mulier aũt seduc¬
ta in preuaricatione fuit. Salua¬
bitur aũt ꝑ filioꝵ generationẽ.
si permanserit ĩ fide et dilectione
et sc̃ificatione cũ sobrietate.

Expanded text:
ntio discat cum omni subiectione. Docere autem mulieri non permitto neque dominari in virum, sed esse in silentio. Adam enim primus formatus est, deinde Eva. Adam non est seductus, mulier autem seducta in prevaricatione fuit. Salvabitur autem per filiorum generationem, si permanserit in fide et dilectione et
Abbreviated transcription (Latin):
iustis ⁊ nõ subditis: ĩpiis et poc̃o¬
rib sceleratis. ⁊ ꝯtaminatis pa¬
tricidis et matricidis homicidis et
fornicariis. mascłoꝵ concubitori¬
bus. plagiariis mendacib ⁊ perui
ris ⁊si qd̃ aliud sane doctrine adu̾¬

Expanded text:
justis et non subditis, impiis et peccatoribus, sceleratis, contaminatis, patricidis et matricidis, homicidis, fornicariis, masculorum concubitoribus, plagiariis, mendacibus, et si quid aliud sanae doctrinae adve
Abbreviated transcription (Latin):
tum bonũ in futurũ: ut apphen¬
dant uerã uitã. O tymothee depo¬
sitũ custodi: deuitans ꝓphanas
notũ nouitates et oppositiones fal
men.

Expanded text:
in futurum, ut apprehendant veram vitam. O Timothee, depositum custodi, devitans profanas vocum novitates et oppositiones falsmen.
Abbreviated transcription (Latin):
irreprehensibiles sint. Si quis &
suoꝵ et maxime domesticoꝵ cu¬
ram nõ ht̃: fidem negauit. ⁊ est ĩ¬
fideli deterior.Uidua eligatur ñ
minus sexaginta annoꝵ. que fu¬
erit unius uiri uxor: in operib
bonis testimoniũ hñs. Si filios e¬
ducauit. si hospitio recepit: si scõ¬
rum pedes lauit. si tribłationem

Expanded text:
rehensibiles sint. si quis autem suorum et maxime domesticorum curam non habet, fidem negauit, et est infideli deterior. uidua eligatur non minus sexaginta annorum, quae fuerit unius uiri uxor, in operibus bonis testimonium habens, si filios educauit, si hospitio recepit, si sanctorum pedes lauit, si t
Abbreviated transcription (Latin):
lationes quas passura erat ecc̃a
ab apłis fundata supͣ petrã xp̃m.
ut minus timeantur. disposint
una cũ filio ⁊ spu scõ eas reuela¬
re. Reuelaint aũt tota trinitas

Expanded text:
lationes quas passura erat Ecclesia ab Apostolis fundata super petram Christum, ut minus timeantur disposuit una cum Filio et Spiritum eius revelare: revelavit ei tota Trinitas
Abbreviated transcription (Latin):
est ur̃e fraternitatis fieri. Deus
aũt omnis gr̃e qui uocauit nos
in eternã suam gloriã in xp̃o ie¬
siluanum fidelẽ fratrẽ uobis ut
arbitror fidelit̾ scripsi. obsecrans
et contestans hanc ẽẽ uerã gra¬
tiã dei in qua statis. Salutat noᷤᷤ
ecclesia que ẽ in babylone collec¬
ta. et marchus filius ms̃. Salu¬
tate inuicẽ in oscło scõ. Gr̃a uob̾
Explicit canonica petri pͥma. In

Expanded text:
estrae fraternitati fieri. Deus autem omnis gratiae, qui vocavit nos in aeternam suam gloriam in Christo JeSilvanum fidelem fratrem vobis, ut arbitror, breviter scripsi: obsecrans et contestans, hanc esse veram gratiam Dei, in qua statis. Salutat vos Ecclesia, quae est in Babylone coelecta, et Marcus filius meus. Salutate invicem in osculo sancto. Gratia vobis Ex
Abbreviated transcription (Latin):
cram conu̾sationẽ ur̃am. Qua¬
rũ sit nõ extrisecus capillatura
aut cucundatio auri autindu¬
menti uestimentoꝵ cultus: sed
qui absconditus cordis ẽ homo
incorruptibilitate qͥeti et modes¬
ti sp̃e qui ẽ in conspectu dei locu¬
ples. Sic enĩ aliqñ et sc̃e mulie¬
res sperantes indeo ornabãt se.
sb̃iecte ꝓpͥis uiris: sicut sara o¬
bediebat abrahe dñm eũ uocãs.
cuius estis filie benefacientes ⁊
nõ timentes ullã perturbationẽ.¬

Expanded text:
ationem vestram. Quarum sit non extrinsecus capillatura, aut circumdatio auri, aut indumenti vestimentorum cultus: sed qui absconditus est cordis homo in incorruptibilitate quieti ac modesti spiritus, qui est in conspectu Dei locuples. Sic enim aliquando et sanctae mulieres, sperantes in Deo, ornabant se, subjectae propriis viris: sicut Sara obediebat Abrahae, dominum eum vocans. Cujus estis filiae bene facientes, et non timentes ullam perturbatione
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o sunt passiones. et posteriores
glorias. Quib reuelatũ est qr
nõ sibi ip̃is. nobis aũt ministra¬
bant ea que nunc nunciata ft̃
uobis ꝑeos qui euangelizaue

Expanded text:
Christo sunt passiones et posteriores glorias: quibus revelatum est: quia non sibimetipsis: vobis autem ministrabant ea que nunciata sunt vobis: per eos qu
Abbreviated transcription (Latin):
carne. ⁊ uos eadẽ cogitatio¬
ne armamini:qr qui passus est
carne desiit a pocĩs. ut iã nõ homi¬
nũ desideriis sed uoluntati dei ꝙ
reliquũ est in carne uiuat tẽporis.
sufficit enĩ preteritũ tempus ad
uoluntatẽ gentiũ ꝯsũmandã. qͥ
ambulauerunt ĩ luxuriis deside¬
riis iuinolentiis comesationib.
potationib et illicitis ydoloꝵ cul¬
tib in quib nunc obstupescunt.¬

Expanded text:
carne et uos eadem cogitatione armamini: quia qui passus est carne desiit a peccatis, ut iam non hominum desideriis, sed uoluntate dei quod reliquum est in carne uiuat temporis. sufficit enim praeteritum tempus ad uoluntatem gentium consummandam, qui ambulauerunt in luxuriis, desideriis, uipotationibus, et illicitis idolorum cultibus, in quibus nunc obstupescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
pus ẽ ut incipiat iudiciũ a do¬
mo dei. Si aũt primũ a nobis: qͥs
finis eoꝵ qui nõ credunt dei eunͣ¬
gelio: Et si uistus qͥdem uix salua¬
bitur. impius et poc̃or ubi parebt̃:
Itaq et hii qui patiuntur scd̃m
uoluntatẽ dei: fideli creatori cõ¬
mendant aĩas suas ĩ benefcĩs.
eniores ergo qui in uo¬
bis sunt. obsecro consenior
et testis xp̃i passionũ. qui et eus
q̃ in futuro reuelanda ẽ glorie cõ¬
municator: pascite qui ĩuobis
est gregẽ dei ꝓuidentes nõ coac

Expanded text:
us est ut incipiat judicium de domo Dei. Si autem primum a vobis, quis finis eorum qui non credunt Dei Evangelio? et si justus vix salvabitur, impius et peccator ubi parebunt? Itaque et ii qui patiuntur secundum voluntatem Dei, fideli Creatori commendent animas suas in benefactis. V. Seniores ergo qui in vobis sunt, obsecro consenior et testis Christi passionum, qui et ejus quae in futuro revelanda est gloriae communicator, pascite qui in vobis e
Abbreviated transcription (Latin):
deatis exultantes. Si exꝓbramt¬
ni in noĩe xp̃i beati eritis: qm̃ qd̃
ẽ honoris glorie et uirtutis dei.
micida aut furaut maledicus:
aut alienoꝵ appetitor. Si aũt ut

Expanded text:
deatis exsultantes. Si exprobramini in nomine Christi, beati eritis: quoniam quod est honoris, gloriae, et virtutis Dei, micida, aut fur, aut maledicus, aut alienorum appetitor. Si autem ut
Abbreviated transcription (Latin):
in cordib uris: parati semꝑ ad sa¬
tiffactionẽ omĩ poscenti uos rati¬
onẽ de ea que in uobis ẽ spe et fi¬
de. Sed cũ modestia et timore con¬
scientiam habentes bonã: ut ĩ eo
qd̃ detrahunt de uobis confundã¬
ẽ enim benefacientes si uelit uolũ¬

Expanded text:
i semper ad satisfactionem omni poscenti vos rationem de ea, quae in vobis est, spe. Sed cum modestia, et timore conscientiam habentes bonam: ut in eo, quod detrahunt vobis, confundan est enim benefacientes si volun
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a: si propt̾ conscĩam dei suftinz
quis tristicias patiens iniuste. Q̃
enĩ grã est si peccantes et colaphi¬
zati suffertis: Sedsi benefacientes
patient̾ sustinetis: hec est gr̃a apd̃
deũ. In hoc enĩ uocati estis: qr ⁊ xp̃c

Expanded text:
gratia, si propter conscientiam Dei sustinet quis tristitias, patiens injuste. Quae enim gratia est, si peccantes, et colaphizati suffertis? sed si benefacientes patienter sustinetis, haec est gratia apud Deum. In hoc enim vocati estis, quia et C
Abbreviated transcription (Latin):
phetã om̃e qd̃ dicitur ad tribum
iuda ⁊ ad iersm ꝑtin̾e credendum
est. et nullã omĩno isrłis. idest de¬
cem tribuũ ⁊ hoc fieri mentionẽ.
dieb orie ioathan. ⁊ achar. ⁊eze¬
chie regũ iuda: et indieb ierobo¬
refertur cui fit nõ ad ꝯditionem
illius qͥd fieri dr̃: ut alibi legimꝰ¬

Expanded text:
est, omne quod dicitur ad tribum Juda, et ad Jerusalem pertinere credendum est, et nullam omnino Israelis, id est, decem tribuum in hoc fieri mentionem. diebus Oziae, Joathan et Achaz et Ezechiae, regum Juda, et in diebus Jeroborefertur, cui fit, non ad conditionem illius qui fieri dicitur, ut alibi legim
Abbreviated transcription (Latin):
misistis in odorẽ suauitatis hos¬
tiã acceptã placentẽ deo. Seris ã
m̃s: ĩpleat om̃e desideriũ ur̃m.
scd̃m diuitias suas in gloria ĩ
xp̃o ih̾u. Deo aũt et patri nr̃o glo
aũt qui de cesaris domo sunt. Gra¬
cia domini nr̃i ih̾y xp̃i cũ spiritu¬
ir̃o amen. Explicit epła ad phy¬

Expanded text:
suavitatis, hostiam acceptam, placentem Deo. Deus autem meus impleat omne desiderium vestrum, secundum divitias suas, in gloria in Christo Jesu. Deo autem et Patri nostro glorautem qui de Caesaris domo sunt. Gratia Domini nostri Jesu Christi cum spiritro. Amen. Explicit Ep
Abbreviated transcription (Latin):
agitate et ds̃ pacis erit ĩ unobis. Ga¬
uisus sũ aũt in dño uehementer:
qm̃ tandẽ aliqñ refioruistis ꝓme
sentire sicut et sentiebatis. Occu¬
pati aũt eratis. Non qiͣ propt̾ pe¬
nuriã dico. Ego aũt didici in qui¬
bus sũ sufficiens eẽ. scio ⁊ humi¬
liari. scio ⁊ habundare. Ubiq ⁊
in oĩb institutus sũ: et saciari ⁊

Expanded text:
acis erit uobiscum. gauisus sum autem in domino uehementer, quoniam. tandem aliquando refloruistis pro me sentire, sicut et sentiebatis: occupati autem eratis. non quasi autem propter penuriam dico. ego autem didici in quibus sum sufficiens esse. scio et humiliari, scio et abundare — ubique et in omnibus ins
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ꝑfecti sumus hoc sentiamꝰ.
Et si quid alit̾ sapitis ⁊ hoc nobis
ds̃ reuelauit. Uerũptamen ad
qd̃ peruenimus ut idem sapia¬
mus. et in eadẽ ꝑmaneamus re¬
gula. Imitatores mei estote fr̃es:
et obseruate eos qͥ ita ambulãt
sicut hẽtis formã nr̃am. Multi
enĩ ambulant: quos sepe dice¬
bam uobis. nunc aũt ⁊ flens di

Expanded text:
ergo perfecti, hoc sentiamus: et si quid aliter sapitis, et hoc uobis deus reuelauit: uerum tamen ad id quod peruenimus, ut idem sapiamus et in eadem permaneamus regula. imitatores mei estote, fratres, . et obseruate eos qui ita ambulant, sicut habetis formam nostram. multi enim ambulant, quos saepe dicebam uobi
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ om̃s uos desid̾abat et mestus
erat pp̃ea qd̾ audieratis illũ int᷑¬
matum. Nã et infirmatus est
usq ad mortẽ: s ds̃ misertus est
eius. Non solũ aũt eius: uerũ
etiã et mei. ne tristiciã suꝑ tristi¬
ciam haberẽ. festinantius ergo.
misi illũ uiso eo iteꝵꝵ gaudeati ᷤ
et ego sine tristicia sim. Excipite
itaq illũ cum oĩ gaudio in dño.
am ut impleret id qd̃ ex uobis
deerat erga meũ obsequiũ. ¶
ecet̾o fr̃es mei: gaudete in

Expanded text:
stus erat propterea quod audieratis illum infirmatum nam et infirmatus est usque ad mortem sed Deus misertus est eius non solum autem eius verum etiam et mei ne tristitiam super tristitiam haberem festinantius ergo misi illum ut viso eo iterum gaudeatis et ego sine tristitia sim excipite itaque illum cum omni gaudio in Domino eam ut impleret id quod ex vobis deerat erga meum obsequium de cetero fratres mei gaudete in
Abbreviated transcription (Latin):
am iusticiã que ex lege ẽ sed illã
que ex fide est xp̃i iħu. q̃ ex deo ẽ
iusticia ex fide ad agnoscendum
illum et uirtutẽ resurrectionis
eius et societatẽ passionis illius:
ꝯfiguratus morti eius si quomͦ
occurrã ad resurrectionẽ que ẽ ex
mortuis. Non qd̃ iã acceperim.
aut iã ꝑfectus sim. Sequor aũt
si quomodo ꝯp̾hendã. in quo et
ꝯp̾hensus sũ a xp̃o iħu. frẽs: ego

Expanded text:
stitiam quae ex lege est sed illam quae ex fide est Christi quae ex Deo est iustitia in fide ad agnoscendum illum et virtutem resurrectionis eius et societatem passionum illius configuratus morti eius si quo modo occurram ad resurrectionem quae est ex mortuis non quod iam acceperim aut iam perfectus sim sequor autem si conprehendam in quo et conprehensus sum
Abbreviated transcription (Latin):
sed multomagis nc̃ in absentia
mea cũ metu ⁊ tremore ur̃am sa¬
lutẽ oꝑamini. Ds̃ est enĩ qui ope¬
ratur in uobis: et uelle ⁊ ꝑficere
ꝓ bona uoluntate. Omnia aũt
facite sine murm᷑ationib et he¬
sitationib ut sitis sine q̃rela et
simplices filii dei: sine rep̾hensi

Expanded text:
lto magis nunc in absentia mea, cum metu et tremore uestram salutem operamini. deus est enim qui operatur in uobis et uelle et perficere pro bona uoluntate. omnia autem facite sine murmurationibus et haesitationibus, ut sitis sine querella et simplices filii dei sine
Abbreviated transcription (Latin):
one in mecdio natiõnis pͣue ⁊ ꝑ¬
uerse. int̾ quos lucetis sicut lumi¬
naria in mundo uerbñ uite ꝯti¬
nentes ad gloriã meã in die xp̃i.
qr nõ inuacuũ cucurri: neq ĩna¬
cuum laboraui. Sed et si ĩmolor:
supͣ sacrificiũ. ⁊ obsequiũ fidei ur̃e
gandeo et congratulor oĩb uobis
Idip̃m aũt ⁊ uos gandete ⁊ ꝯgra¬
motheũ cito me mitt̾e ad uos ut

Expanded text:
one in medio nationis prauae et peruersae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo, uerbum uitae continentes ad gloriam mihi in diem Christi, quia non in uacuum cucurri neque in uacuum laboraui. sed et si immolor supra sacrificium et ministerium fidei uestrae, gaudeo et congratulor omnibus uobis. id ipsum autem et uos gaudete et congramotheum cito
Abbreviated transcription (Latin):
lo frẽs: qr que cura me sunt ma¬
gis ad ꝓfectum uenerunt euͣn¬
gelii: itaut uincła mea mani¬
festa fierent in xp̃o in omĩ pre¬
torio. ⁊ ĩ ceteris omnib ut plu¬
res efrĩb in dño confidentes in

Expanded text:
lo, fratres quia quae circa me sunt, magis ad profectum venerunt Evangelii, ita ut vincula mea manifesta fierent in Christo in omni praetorio, et in caeteris omnibus, et plures e fratri
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑmanebo oĩb nob̃ ad ꝓfectũ
ur̃m et gandiũ fidei: ut gratula¬
per meum aduentũ iteꝵ aduos.
Tantũ digne euangelio xp̃i con¬
uersamini. ut siue cũ uen̾o ⁊ ui¬
dero uos: siue absens audiã deuo¬
bis. qr statis ĩuno sp̃u unani¬
mes collaborantes fidei euange
lii. et ĩ nullo terreamini ab ad¬
uersariis: q̃ est illis cã ꝑditioĩs
nobis aũt salutis. Et hoc adeo:
qr uobis donatũ est ꝓxp̃o non
solũ ut ĩ eum credatis. s ut eti¬
am ꝓ illo patiamini. idem certa¬
men habentes quale et uidistis
in me et nunc audistis de me.
ĩ qua ergo ꝯsolatio
in xp̃o: si qd̃ solatiũ cari¬
tatis. si qua societas sp̃c. si qua ui¬
scera miserationis ĩplete gaudiũ¬

Expanded text:
ermanebo omnibus vobis ad profectum vestrum, et gaudium fidei, ut gratulaper meum adventum iterum ad vos. Tantum digne Evangelio Christi conversamini, ut, sive cum venero et videro vos, sive absens audiam de vobis, quia statis in uno spiritu unanimes, collaborlii: et in nullo terreamini ab adversariis quae est illis causa perditionis, vobis autem salutis. Et hoc a Deo, quia vobis donatum est pro Christo non solum ut in eum credatis, sed ut etiam pro illo patiamini: idem certamen habentes, quale et vidistis in me, et nunc audistis de me. II. Si qua ergo consolatio in Christo, si quod solatium charitatis, si qua societas spiritus, si qua viscera
Abbreviated transcription (Latin):
re uincłis meis. Quid enĩ. dum
oĩmodo suie ꝑ occasionẽ. siue per
ueritatẽ xp̃c annuncietur: Et ĩ
hoc gandeo. sed et gaudebo. scio
eñi: qr hoc mͥ ꝓueniet ĩsalutẽ ꝑ
uestrã or̃onem et submminstratio
confundar. sed in oĩ fiducia sicut
sẽper et nunc magnificabitur
ignoro. Coartor aũt eduob desi¬
derium hñs dissolui. et cũ xp̃o eẽ
mł̾tomagis melius permanere

Expanded text:
s meis quid enim dum omni modo sive per occasionem sive per veritatem Christus adnuntiatur et in hoc gaudeo sed et gaudebo scio enim quia hoc mihi proveniet in salutem per vestram orationem et subministrationnullo confundar sed in omni fiducia sicut semper et nunc magnificabitur ignoro coartor autem e duobus desiderium habens dissolvi et cum Christo esse multo magis melius permanere
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ hystorici traditione. partĩu̾o
de aliar gentiũ hystoriis conte¬
ac principũ eius. Sec⁊ aliarũ
gentiũ siłr in ip̃o libro mentio
fit ex multoꝵ libroꝵ collatione
ueritas sacre hystorie pateat et
sensus narrationis eius lectori
lucidior fiat. Tu uero si qͥd inmne¬
morato oꝑe tͥ gratum atq utile
iueneris largitori oĩum bono¬
rum inde grãs referas. Si quid
aũt reprehensibile in eo eẽ ꝑspe¬
reris nr̃e infirmitati et ĩpericie
deputes et apud clementẽ iudi¬
cem ueniã impetrare nobis per
sacras orõnes festines.Sicq op¬
timo largitori dignũ honorẽ et
sragili opifici oportunũ conferes
solaciũ fraternitatẽ tuã diuina

Expanded text:
orum historici traditione, partim vero orum historici traditione, partim vero de aliarum gentium historicis conteac principum ejus, sed et aliarum gentium similiter in ipso libro mentio fit, ex multorum librorum collatione veritas sacrae historiae pateat, et sensus narrationis ejus lectori lucidior fiat. Tu vero, si quid in memorato opere tibi gratum atque utile inveneris, largitor omnium bonorum mihi gratias referat; si quid autem reprehensibile in eo esse prospexeris, nostrae infirmitati et imperitiae deputes et apud clementem judicem veniam impetrari nobis per sacras orationes festines, sicque optimo largitori dignum honorem et fragili opifici opportunum conferes solatium. Fraternitatem tuam divina
Abbreviated transcription (Latin):
habere sermonẽ de eminencia sca¬
rum scripture. et de difficultate di¬
uinare hystoriaꝵe In quib nõ so¬
lum peraliquanta loca propt̾ na¬
rietatẽ rer et sitũ prouinciare ob¬
scurus ẽ sensus. quin etiã ꝑ tropos
figurarũ obscultus ẽ intellectus.
Et qr eodẽ tempore ꝯmentarios ĩ li¬
bro regũmisert̃ nuꝑ a nobis edi¬
tos uenerabili abbati hilduino
tradiderã. Cu quidẽ paruitatem
meã exhortatus es quatinus in
chabeoꝵ ꝯmentarios nixta uesti¬
gia maioꝵ pari studio ꝯderem fe¬
ci quantũ potui et prioris libriex¬
positionẽ lodonico regi editã de¬
di sequentis u̾o tue scĩtati traden¬
dã reseruaui ut peticio tua nõ eẽt
uana. neq haberes me suggillã¬
dũ qiͣ tibi irganti nollẽ conferre
qd̾ aliis gratis contulerim ꝓinde
et qd̾ solus ĩpetͣueras ad płimoꝵ
utilitatẽ ꝑuenire facias. De cetõ
quoq uolo sc̃ĩtatem tuã scire qd̃
ip̃m opus. Ideo partĩ de diuina
hystoria. partim de iosephi iuide¬

Expanded text:
abere sermonem de eminentia sanctarum Scripturarum, et de difficultate divinarum historiarum, in quibus non solum per aliquanta loca propter varietatem rerum et situm provinciarum obscurus est sensus, quin et per tropos figurarum occultus est intellectus; et quia eodem tempore commentarios in libros Regum nuper a nobis editos venerabili abbati, Hilduino tradideram, tu quidem parvitatem meam exhortatus es quatenus in chabaeorum commentarios juxta vestigia majorum pari studio conderem. Feci quantum potui, et prioris libri expositionem, Ludovico regi editam, dedi; sequentis vero tuae sanctitati tradendum reservavi, ut petitio tua non esset vana, neque haberes me suggillandum quod tibi roganti nollem conferre quod aliis gratis contulerim. Proinet quod solus impetraveras, ad plurimorum utilitatem pervenire facias. De caetero quoque volo sanctitatem tuam scire quod ipsum opus ideo partim de divina historia, partim de Josephi Judae
Abbreviated transcription (Latin):
diumnitatis sb̃stantia ꝯprobatur.
In ceteris uero epłis quantũ a
nr̃a alioꝵ distet editio: lectoris
prudentie derelinquo. Sedtu uir¬
go xp̃i eustochiũ dũ a me ĩpensi¬
us scripture ueritatẽ inquiris.
meã quodãmodo senectutẽ in iu¬
deoꝵ dentib corrodendã exponis:
qui me falsare corruptorẽ q sc̃a¬
rũ ꝓnunciant scripturarũ. Sed

Expanded text:
divinitatis substantia comprobatur. In caeteris vero Epistolis, quantum a nostra aliorum distet editio, lectoris prudentiae derelinquo. Sed tu, virgo Christi Eustochium, dum a me impensius Scripturae veritatem inquiris, meam quodam modo senectutem invidorum dentibus corrodendam exponis; qui me falsarium corruptoremque sanctarum pronuntiant Script
Abbreviated transcription (Latin):
listas dudũ ad ueritatis lineã
correximus: ideo has ad pͥorem
ordinẽ deo nos uiuante reddidimꝰ
Est enĩ prima earx una iacobi.
petridue. iohis tres: et indeuna.
quesi sit ut abeis digeste sunt.
ita quoq ab int̾pretib fideliter

Expanded text:
s lineam correximus: ita has proprio ordini, Deo nos juvante, reddidimus. Est enim prima earum una Jacobi, Petri duae, Joannis tres, et Judae una. Quae si, ut ab eis digestae sunt, ita quoque ab interpretibus fideliter
Abbreviated transcription (Latin):
tione aũt nr̃a habundantius
magis gauisi sumus suꝑ gau¬
dio tyti: qr refectus ẽ sp̃c eius ab
oĩb uobis. Et si quid apd̃ illum
de uobis gloriatus sũ: nõ sũ ꝯfu¬
sus. sedsicut omĩa nobis ĩuerita¬
te loquuti sumꝰ. ita et gloriatõno¬
stra que fuit ad tytũ. ueritas fc̃a
est. Et uisc̾a eius habundantius
in uobis sunt: reminiscentis oĩ
um ur̃m obedientiã. qũo cũ ti¬
more et tremore excepistis eum
Gaudeo qd̾ inomnib ꝯfido ĩ uob̾.
nobis fr̃es grãm dei q̃ da¬
ta est ineccłiis macedonie qd̾ in
multo experimento tribulatõis
habundantia gaudii ip̃oꝵ fuit.
et altissima paupertas eoꝵ. ha¬
bundauit ĩ diuitias sĩplicitatis

Expanded text:
ione autem nostra, abundantius magis gavisi sumus super gaudio Titi: quia refectus est spiritus ejus ab omnibus vobis. Et si quid apud illum de vobis gloriatus sum, non sum confusus: sed sicut omnia vobis in veritate locuti sumus, ita et gloriatio nostra quae fuit ad Titum veritas facta est et viscera eius abundantius in vos sunt reminiscentis omnium vestrum oboedientiam quomodo cum timore et tremore excepistis eum gaudeo quod in omnibus confido in vobis vobis fratres gratiam Dei quae data est in ecclesiis Macedmulto experimento tribulationis abundantia gaudii ipsorum fuit, et altissima paupertas eorum abundavit in divitias simplicitatis
Abbreviated transcription (Latin):
epłe graues sunt et fortes. presẽ¬
tia aũt corporis infirma. ⁊ sermo
ꝯtẽptibił: hoc cogitz qͥ eiusmodi
ẽ. qr quales sumus uerbo per e¬
pistolas absentes tales ⁊p̾senteᷤ
in fcõ. Non enĩ audemus insere¬
re. aut comparare nos qͥbz dam
qͥ se ip̃os cõmendant: s ipĩ in no¬
bis nosinz ip̃os metientes. ⁊ ꝯpa¬
rantes nosmet ip̃os uobis. Nos¬

Expanded text:
 praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis: hoc cogitet qui ejusmodi est, quia quales sumus verbo per epistolas absentes, tales et praesentes in facto. Non enim audemus inserere, aut comparare nos quibusdam, qui seipsos commendant: sed ipsi in nobis nosmetipsos metientes, et comparantes nosmetip
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃i. et excidant a simplicitate q̃
est in xp̃o. Nã si is qͥ uenit aliũ
xp̃m predicat quẽ nos nõ predica¬
uimus. aut alium sp̃m accipi¬
tis quẽ non accepistis aut aliud
enͣngelium qd̃ nõ recepistis rec¬
te pateremini. Existimo enĩ nich
me minus fecisse a magnis apo¬
stolis. Nã ⁊ si ĩperitus sũ sermoe:
sed nõ scĩa. In omĩb aũt mani¬
festus sũ nobis. Aut nũqͥd pcc̃m¬
feci me ip̃m humilians ut uos
exaltemini. qm̃ gratis euange¬
liũ dei euangelizaui nobis: Ali¬
as ecclłias expoliaui: accipiẽs sti¬
pendiũ ad ministeriũ ur̃m. Et cũ
eẽm apud nos et egerẽ: milli one¬
rosus fui. Nam qd̾ michi deerat:
tio nõ infringetur ĩ me ĩ regio¬
nib achaie. Quare: Quia nõ
diligo uos: Ds̃ scit. Qd̃ aũt faci¬
o: et faciã ut amputẽ occasionẽ
illoꝵ qui uolunt occasionẽ ut ĩ
quo gloriant᷑ tales inueniant᷑
sic̃ ⁊ nos. Nã eiusmodi psendo¬
apłi sunt operarii sb̃ doli transfi¬

Expanded text:
idant a simplicitate, quae est in Christo. Nam si is qui venit, alium Christum praedicat, quem non praedicavimus; aut alium spiritum accipitis, quem non accepistis; aut aliud Evangelium, quod non recepistis: recte pateremini. Existimo enim nihil me minus fecisse a magnis apostolis. Nam etsi imperitus sermone, sed non scientia; in omnibus autem manifestati sumus vobis. Aut numquid pecfeci me ipsum humilians ut vos exaltemini, quoniam gratis Evangelium Dei evangelizavi vobis? Alias ecclesias expoliavi accipiens stipendium ad ministerium vestrum. Et cum essem apud vos et egerem, nulli onerosus fui. Nam quod michi deerat stio non infringetur in me in regionibus Achaie. Quare? Quia non diligo vos? Deus scit. Quod autem facio et faciam, ut amputem occasionem eorum qui volunt occasionem, ut in quo gloriantur tales inveniantur sicut et nos. Nam et eiusmodi pseudo-apostoli sunt operarii subdoli, transfi
Abbreviated transcription (Latin):
et cum uenissemus macedoniã:
nullã requiẽ habuit caro nr̃a. sed
omnẽ tribulationẽ passi sumus.¬
foris aũt pugne initus timores.
sed qui consolatur huiles: ꝯsola¬
tus ẽ nos ds̃ maduentu tyti. Nõ
solũ aũt in aduentu eius: s etiã
in ꝯsolatione. qua consolatus est¬
me ĩ uobis. referens nob̾ desideri¬
pistola: nõ me modopenitet. Et
si peniteret: uidens qd̃ epła illa.
et si ad horã uos ꝯtristauit minc
gaudeo. nõ qr ꝯtristati estiss qr ꝯ¬

Expanded text:
doniam nullam requiem habuit caro nostra sed omnem tribulationem passi foris pugnae intus timores sed qui consolatur humiles consolatus est nos Deus in adventu Titi non solum autem in adventu eius sed etiam in solacio quo consolatus est in vobis referens nobis vestrum desideriepistola, non me poenitet: et si poeniteret, videns quod epistola illa etsi ad horam vos contristavit, nunc gaudeo, non quia contristati estis,
Abbreviated transcription (Latin):
tes ĩ astucia. neq adult̾antes u̾¬
bum dei: s in manifestationei
ueritatis. cõmendantes nosmet¬
ip̃os ad omnẽ conscĩam hoĩm co¬
ram deo. Qd̃ si etiam opertũ est
euangeliũ nr̃m: in hus qui pere¬
unt est opertũ In quib ds hruꝰ
scli excecauit mentes infidelium
ut nõ fulgeat illuĩatio enuͣgelii
glorie xp̃i qui ẽ ymago dei mui¬

Expanded text:
antes verbum Dei: sed in manifestatione veritatis: commendantes nosmetipsos ad omnem conscientiam hominum coram Deo. Quodsi etiam opertum est Evangelium nostrum: in his qui pereunt est opertum: in quibus Deus hujus seculi excecavit mentes infidelium: ut non fulgeat inluminatio Evangelii glorie Christi: qui est imago Dei
Abbreviated transcription (Latin):
am de ministerio qd̃ fit ĩ
scõs ex habundanti ẽ mi¬
chi scribere uobis. scio enĩ prõp¬
tum animũ nr̃m pro quo de uo¬
bis glorior apd̃ macedones. qm̃
⁊ achaia. parata ẽ ab anno pre¬
terito: et nr̃a emulatio ꝓuocaũ
płimos. Misimus aũt fr̃es: ut
ne qd̃ gloriamur de uob̾ euacu¬
etur i hac parte. ut ꝙ̃admodum
dixi parati sitis: ne cũ uenerĩt me¬
cũ macedones et inuenerint uos
ĩparatos erubescamus nos. ut nõ
re frẽs. ut preueniant ad uos ⁊p̾¬
parent repromissã benedictionẽ

Expanded text:
fit in sanctos, ex abundanti est mihi scribere vobis. Scio enim promptum animum vestrum, pro quo de vobis glorior apud Macedones; quoniam et Achaia parata est ab anno praeterito, et vestra aemulatio provocavit plurimos. Misimus autem fratres, ut ne quod gloriamur de vobis evacuetur in hac parte, ut quemadmodum dixi, parati sitis; ne cum venerint Macedones mecum, et invenerint vos imparatos, erubescamus nos, ut non re fratres, ut praeveniant ad vos et praeparent repromissam benedictionem
Abbreviated transcription (Latin):
est enim qd̃ minus hũistis pre
ceteris eccłiis nͥ qd̃ ego ip̃e non
grauaui uos: Donate michi hãc
iniuiriã. Ecce t̾rio hoc paratus sũ
uenire ad uos: et nõ ero gͣuis uo¬
bis. Nõ enĩ quero que ur̃a sunt:
s nos. Nec enĩ debent filu paren¬
tib thesaurizare: sed parentes
filus. Ego aũt libentissime ĩpen¬
dã: et suꝑ impendar ego ip̃e ꝓ aĩa¬
bus nr̃s. licet plus diligens uos.
minus diligai. S esto. Ego uos
nõ grauani. s cũ eẽm astutus.

Expanded text:
est enim quod minus habuistis pre ceteris ecclesiis, nisi quod ego ipse non gravavi vos? Donate michi hanc iniuriam. Ecce hoc tertio paratus sum venire ad vos et non ero gravis vobis. Non enim quaero quae vestra sunt, sed vos. Nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. Ego autem libentissime impendam, et superimpendar ego ipse pro animabus vestris; licet, plus vos diligens, minus diligar. Sed esto. Ego vos non gravavi, sed cum e
Abbreviated transcription (Latin):
amini ex nobis. Que enĩ scd̾m de¬
um trifticia ẽ: penitentiã in sa¬
lutẽ stabilẽ operat᷑ scli aũt tri¬
sticia: mortẽ operatur. Ecce enĩħ
ip̃m scd̃m d̾m contristari uos qͣnͣ¬
tam ĩ uobis operatur. sollicitudi

Expanded text:
nim secundum Deum tristitia est, poenitentiam in salutem stabilem operatur. Saeculi autem tristitia mortem operatur. Ecce enim hoc ipsum secundum Deum contristari vos, quantam in vobis operatur sollicitudi
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ ꝓuobis ĩ corde tyti. qm̃ exor¬
tationẽ quidẽ suscepit.s cũ soli¬
citior eẽt: sua uoluntate ꝓfectus
ẽ ad uos. Misimus etiam cũ illo
frẽm nostrum: cuius laus est m
euangelio ꝑ õs eccłias. Nõ solũ
aũt sed et ordinatus est ab eccl̃iis
comes ꝑegrinationis nr̃e in hãc
grãm que ministratur a nobis.

Expanded text:
corde Titi, quoniam exhortationem quidem suscepit; sed, cum sollicitior esset, sua voluntate profectus est ad vos. Misimus etiam cum illo fratrem nostrum, cujus laus est in Evangelio per omnes Ecclesias. Non solum autem, sed et ordinatus est ab Ecclesiis comes peregrinationis nostrae in hanc gratiam, quae ministratur a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
fit in scõs. Et nõ sicut sꝑauimꝰ
sed semet ipõs deder̃t primũ dño:
deinde nobis ꝑ uoluntatẽ dei ita
ut rogaremꝰ tytũ: ut quemad¬
modũ cepit. ita ⁊ ꝑficiat ĩ uob̾ ⁊̃
grãm istam. Sed sicut in omĩb
habundatis fide. et sermone ⁊ sci¬
entia et oĩ sollicitudine: insuꝑ
et caritate uestra in nos ut ⁊ in
hac gr̃a habundetis. Non qiͣim
perans dico: s ꝑ alioꝵ sollicitu¬
dinẽ etiã uestre caritatis ingeni¬
um bonũ ꝯprobans. Scitis enĩ
uos egenus fc̃s est. cũ eẽt diues
ut illius mopia uos diuites eẽtis.
Et consiliũ in hoc do. hoc enĩ nõb̾¬

Expanded text:
fit in sanctos: et non sicut speravimus, sed semetipsos dederunt, primum Domino, deinde nobis per voluntatem Dei; ita ut rogaremus Titum, ut quemadmodum coepit, ita et perficiat in vobis etiam gratiam istam. Sed sicut in omnibus abundatis fide, et sermone, et scientia, et omni sollicitudine, insuper et charitate vestra in nos, ut et in hac gratia abundetis: non qperans dico, sed per aliorum sollicitudinem etiam uestrae caritatis ingenium bonum conprobans. scitis enim uos egenus factus est, cum esset diues, ut inopia illius uos diuites essetis. et consilium in hoc do: hoc enim no
Abbreviated transcription (Latin):
sticia absorbeatur qͥ eiusmodi est.
ꝓpt̾ qd̃ obsecro uos ut ꝯfirmetis
m illũ caritatẽ. Ideo enĩ et scripsi:.
ut cognoscã experimentũ ur̃m.
an mom̃ib obedientes sitis. Cui
aũt ad donastis.⁊ ego. Nam et e¬
go qd̾ donaui: si qͥd donaui ꝓpter
nos ĩ ꝑsona xp̃i. ut nõ circũueni¬
amur a sathana. Nõ enĩ ignora

Expanded text:
stitia absorbeatur qui eiusmodi est propter quod obsecro vos ut confirmetis in illum caritatem ideo enim et scripsi ut cognoscam experimentum vestrum an in omnibus oboedientes sitis cui autem aliquid donatis et ego nam et ego quod donavi si quid donavi propter vos in persona Christi ut non circumveniamur a Satana non enim i
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ i uobis ꝑ nos predicatus ẽ. ꝑ
me et siluanum. ⁊ tymotheum
nõ fuit in illo est ⁊nõ: s est mil¬
lo fuit. Quotquot enĩ ꝓmissioẽs
cunus amen deo ad gloriã nos

Expanded text:
 in vobis per nos praedicatus est, per me, et Silvanum, et Timotheum, non fuit in illo est et non, sed est in illo fuit. Quotquot enim promissiones Dipsum dicimus: Amen Deo ad gloriam ves