comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sine homine. aut sine ds̾ silũ holinẽ cre¬
didisse. cũ utrũq c̾et paret̃ dnfitendũ
qͥa sicut do uera himanĩ S. ita homi¬
ni inerat uera diuinitas Ad confir¬
mandã gͦ huiꝰ fidei saluberrimã cog¬
nitionẽ interrogauerat discipłos su¬
os dñs. int̾ diu̾sas aliorũ opiniones qͥd
ipsi de eo crederent uidue sentirent.

Expanded text:
sine Deo solum hominem credidisse, cum utrumque esset pariter confitendum: quia sicut Deo vera humanitas, ita homini inerat vera Divinitas. Ad confirmandam ergo hujus fidei saluberrimam cognitionem interrogaverat discipulos suos Dominus, inter diversas aliorum opiniones quid ipsi de eo crederent, quidve sentirent:
Abbreviated transcription (Latin):
in gła. Quȩ uero uibis ẽ cũ xp̃o parti¬
cipatio: nͥ ut disinamꝰ d̾e qđ fuimꝰ. &
aut quȩ similita Io risurrectionis. nͥ
depositio uetust Unde qui sacra¬
mentũ suȩ reparationis intelligit. car
tialo muntuũ splendeat ueste uirtutũ.
Qũãns em̃ benignitas sponsi cunctos
ad cõmiregiarũ inuitet epularũ.
crogũ ciboũ munere. ñ inueniant᷑ indig¬
in Abutuntur aut̃e quidã patientia
di& quiñ st̾ in conscientia liberi fi¬
unt de longa impunitate securi: cũ
idõ differatur ultio. ut tempꝰ possit ha¬
uertat᷑ & uiuat.: ñ id̾o quisqũa tardet
amplecti. quia qđ meruit ñ recepit.
Nec enĩ quicqͥd differt᷑. aufertur: aut
condẽpnationẽ euasit. qui indulgentĩã
ñ quesiuit. Cuiꝰ quidẽ implorande ñ u¬
na om̃ib causa est.: quia multis modis
multisq mensuris. & peccatũ a peccato.
& crimendistat a crimine. Sed quia u¬
niuersitas fid elĩ ad ꝑfectã innocenti¬
am & ad plenã debet tendere puritatẽ.

Expanded text:
ticipatio, nisi ut desinamus esse quod fuimus? aut quae similitudo resurrectionis, nisi depositio vetustatis? Unde qui sacramentum suae reparationis intelligit, carntiale convivium, splendeat veste virtutum. Quamvis enim benignitas sponsi cunctos ad communionem regiarum invitet epularum, crorum ciborum munere non inveniantur indigni . Abutuntur autem quidam patientia Dei, et qui non sunt in conscientia liberi, fiunt de longa impunitate securi: cum ideo differatur ultio, ut tempus possit havertatur et vivat , non ideo quisquam tardet amplecti, quia quod meruit non recepit. Neque enim quidquid differtur, aufertur; aut condemnationem evasit, qui indulgentiam non quaesivit. Cujus quidem implorandae non una omnibus causa est; quia multis modis multisque mensuris et peccatum a peccato, et crimen distat a crimine. Sed quia universitas fidelium ad perfectam innocentiam et ad plenam debet tendere puritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
dispensat᷑ gustu cordis attigerit. E
nullo uinquã minuenda fãstidio. ex ꝑi¬
menta suꝑnorũ hauserit gaudioꝵ.
corruptibilia & tẽporalia hona. et̾no¬
rũ ammiratione despiciet. & in illo ig¬
ne quẽ di accendit caritas concalescet.
ut algore inferuorẽ conuerso & in
luc̃e noete mutata: uno opere in ani
trnctus mater uirtutũ continentia
parit. & ieuinantes a uiciis ad ineffa¬
bilia oblectam̃ta ꝑducit. studiosi ori
Dnme oꝑt̃ dilectissimi exequam᷑ precep
tlatia: E quia totũ paschale sacra¬
si in remissionẽ ẽ conditũ peccato
¶qlbrare optamꝰ imitem᷑. Miseri¬
uns em̃ uistus dñs ita promittit in¬
dui unt ̃ suã. ut eã etiã quib parcet
inda iges freponens enĩ qua regula nos¬

Expanded text:
spensatur, gustu cordis attigerit, et nullo umquam minuenda fastidio experimenta supernorum hauserit gaudiorum, corruptibilia et temporalia bona aeternorum admiratione despiciet: et in illo igne quem Dei accendit charitas, concalescet: ut algore in fervorem converso, et in lucem nocte mutata, uno opere in animfructus mater virtutum continentia parit, et jejunantes a vitiis ad ineffabilia oblectamenta perducit; studiosiori nunc opere, dilectissimi, exsequamur praecepta coelestia: et quia totum paschale sacramentum, in remissionebrare optamus, imitemur. Misericors enim et justus Dominus ita promittit indulgentiam suam, ut eam etiam quibus parcit, indicat. Exponens enim, qua regula D
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a. Si aut̃e ñ remiseritis hominibꝰ.
nec pat̾ ũr remittet uobis peccata ur̃a.
lusta prorsus & benigna conditio. qua
diuine potentiȩ fit particeps homo.
ut sententiã dẽ ex suo libret arbitrio:
& eo sibi uidici obstrigat dñm. qͦ
iudicauerit ipse conseriũ. Sine itaq
parilitas diligat᷑. & quia nemo ñ peccat.
nemoñ parcat. ñ difficult̾ prestemꝰ qđ
gratulant̾ accepimꝰ: ut siue largitate
elemosinarũ suie indulgentia p̃eccato¬
rũ. qͣnto magis fuerimꝰ misericordes
tanto simꝰ ꝑfectius in nocentes. ꝑ dum̃n

Expanded text:
a. Si autem non remiseritis hominibus, nec Pater vester remittet vobis peccata vestra . Justa prorsus et benigna conditio, qua divinae potentiae fit particeps homo, ut sententiam Dei ex suo libret arbitrio, et eo sibi judicio obstringat Dominum, quo judicaverit ipse conservum. Sive itaque parilitas diligatur: et quia nemo non peccat, nemo non parcat, non difficulter praestemus quod gratulanter accepimus: ut sive largitate eleemosynarum, sive indulgentia peccatorum, quanto magis fuerimus misericordes, tanto simus perfectius innocentes. Per Domin
Abbreviated transcription (Latin):
uuglica lectio dilectissimi.
quȩ ꝑ aures corporis. interio¬
rem mentiũ nr̃arum pulsa¬
uit auditũ: ad magni sacram̃ti nosin¬
telligentiã uocat. Quã aspirante gr̃a
di. facilius assequem᷑. si considerãtio¬
nẽ nr̃am. ad ea quȩ paulo suꝑius st̃
narrata referam. Saluator enĩ huma¬
ni generis ds̃ xp̾c condens eã fidõpe
& impios ad iustitiã. & mortuos ren

Expanded text:
lica lectio, dilectissimi, quae per aures corporis interiorem mentium nostrarum 193 pulsavit auditum, ad magni sacramenti nos intelligentiam vocat: quam aspirante gratia Dei facilius assequemur, si considerationem nostram ad ea quae paulo superius sunt narrata, referamus. Salvator enim humani generis Jesus Christus condens eam fidem quae et impios ad justitiam et mortuos re
Abbreviated transcription (Latin):
inconstantiã suȩ uirtutis soliditate
uestiret. Uenerat enĩ in hẽ mundũ
diues & misericors negociator cęli.
et cõmutatione mirabili inierat sa
res. ꝓdolorib salutẽ. ꝓ morte dans
uitã. Et eui ad ext̾minationẽ ꝑse¬
quentiũ. poterant plusqua duodeẽi

Expanded text:
liditate vestiret. Venerat enim in hunc mundum dives atque misericors negotiator e coelis, et commutatione mirabili inierat comrem, pro doloribus salutem, pro morte dans vitam; et cui ad exterminationem persequentium poterant plusqua
Abbreviated transcription (Latin):
centiȩ. qd potest satis ẽe natuis. hlue
habendi amor. nũquã satiandus
rit᷑: hinc cupiditas eminendi. que ua
styrpi suȩ innixa uel soboli. ñc p̃tolẽ
habet suꝑbiã. ñc̃ parente. His autẽ &
aliis tẽptationib quarũ multiplex ẽ
& infinita connerio. quȩ rectius uurtꝰ.
qͣm continentia opponit᷑: quȩ nutri¬
endis atq seruandis animi & corporis
bonis. & increm̃ta prebet & roborat
Unde in cȩlestib eccłie disciplinis mul¬
tũ utilitatis affert̃ diuinitus insti¬
tuta ieiunia: ut dũ continentie legi¬
b carnalis subicit᷑ appecitus. motus
quoq int̾ior tẽperetur: ac sic̃ corpus
acẏbis. ita mens ab iniquitate ieuinet.
Sñs em̃ dicit. Beati qui esuriunt &e si¬
tuit iustitiã: qm̃ ipsi saturabunt᷑. ha¬

Expanded text:
centiae, quod potest satis esse naturae. Hinc habendi amor numquam satiandus exoritur; hinc cupiditas eminendi, quae vel stirpi suae innixa, vel soboli, nunc prolem habet superbiam, nunc parentem. His autem et aliis tentationibus, quarum multiplex est et infinita connexio, quae rectius virtus quam continentia opponitur, quae nutriendis atque servandis animi et corporis bonis, et incrementa praebet et roborat? Unde in coelestibus Ecclesiae disciplinis multum utilitatis afferunt divinitus instituta 191 jejunia: ut dum continentiae legibus carnalis subjicitur appetitus, motus quoque interior temperetur, ac sicut corpus a cibis, ita mens ab iniquitate jejunet. Dominus enim dicit: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
sossẽpnitatib xp̃ianis. ñ ignoramus
paschale sarram̃tũ eẽ p̃cipuũ. Cui
digne & congrus suscipiendo. totius¬
nos quidã smps instituta p̃for¬
mant: sed deueonẽ nr̃am presentes
qulmaxime dies exigunt. quos illi
sortiũ criicis xp̃i etiã nos aliquid in
eo qđ propt̃ nos gessit agere mꝰ sicut
apłs ait. Si cõpatim̃. & congłificabim᷑ͣ.
Certa atq secura ẽ ex pectãtio ꝓmissȩ
beatitudinis: ubi ẽ participatio dnice

Expanded text:
olemnitatibus Christianis non ignoramus paschale sacramentum esse praecipuum, cui condigne et congrue suscipiendo totius quidem nos temporis instituta praeformant; sed devotionem nostram praesentes vel maxime dies exigunt, quos illi sortium crucis Christi etiam nos aliquid in eo quod propter nos gessit ageremus, sicut Apostolus ait: Si compatimur, et conglorificabimur . CERTA atque secura est exspectatio promissae beati
Abbreviated transcription (Latin):
re cruciat᷑ uidd nide. om̃iu hominũ
genereenadoptionẽ filioꝵ dĩ nouos
popłos introduci & ꝑ uirgineã eccłiȩ
fecunditatẽ. partus regenerationis au¬
geri. Uidet se dñationis suȩ uire pͥuatũ.
a cordib: qͣuos possusebat expelli eripi
sibi inutroq sexũ silia senũ milia iuuue¬
nũ. milia paruuloꝵp. nec obe̾e ciuqũa uł
ꝓpriũ. uel originale peccatũ nbi iustifi

Expanded text:
ium hominum genere, in adoptionem filiorum Dei novos populos introduci, et per virgineam Ecclesiae fecunditatem, partus regenerationis augeri. Videt se dominationis suae jure privatum, a cordibus eorum quos possidebat expelli; eripi sibi in utroque sexu millia senum, millia juvenum, millia parvulorum; nec obesse cuiquam vel proprium, vel originale pe
Abbreviated transcription (Latin):
reserante. ad remedia recsuasiationis ad¬
mitti. Sentit insuꝑ diẽ d̾nice passioniea
instare: & illiꝰ crucis potestate se¬
rt quȩ in xp̃o ab om̃i debito mortu lis¬
nullos habeat sui liuoris effectus. ad exe.¬
quenda dñi mandata diligentior ẽ ad¬
sumenda deuotioꝰ ut tẽpꝰ in quo omĩa di¬

Expanded text:
reserante, ad remedia reconciliationis admitti. Sentit insuper diem Dominicae passionis instare, et se illius crucis potestate conteri, quae in Christo ab omni debito mortis alienullos habeat sui livoris effectus, ad exsequenda Domini mandata diligentior est assumenda devotio: ut tempus in quo om
Abbreviated transcription (Latin):
erat infilio pat̾. & in illa dñi claritate.
quã ad disçipulorũ tẽperarat aspectũ.
ñ separabat᷑ ab unigenito. genitoris es¬
sentia: sed ad cõm̃dandã proprietatẽ
utriꝰq ꝑsone. sicut ui sui significauit siliũ
splendor ex corpore. sic auditui patr̃s
uox nuntiauit ex nube. Qua uoce ac¬
cepta discipłi qđ in faciẽ cecider̃t & ti¬
muer̃t ualde: ñ de patris tantũ. sed
& de filu maiestate tremuer̃t̃. Altiore
eñ sensu: unã utriꝰq intellexert̃ dĩta¬
tẽ. Et quia in fide ñerat hesitatio¬
ñ fuit intimore discretio. Latũ gͦ illud
& multiplex testimoniũ fuit. & plus
in uerbor uirtute. quã sono uocis
auditũ ẽ. Dicente enĩ patre. hic est
filius m̃s dilectus in quo mͥ bene com¬
placui ipsũ audite ⁊ ñne eudent̃ au.¬
ditũ ẽ. hic ẽ filius m̃s cui ex me. & mecũ
esse. sine tẽpore ẽ: Qͥa nec genito genito pͥor:
nec genitus ẽ genitorẽ posterior. Hic ẽ

Expanded text:
erat in Filio Pater, et in illa Domini claritate, erat in Filio Pater, et in illa Domini claritate, quam ad discipulorum temperarat aspectum, non separabatur ab Unigenito Genitoris essentia; sed ad commendandam proprietatem utriusque personae, sicut visui significavit Filium splendor ex corpore, sic auditui Patrem vox nuntiavit ex nube. Qua voce accepta, discipuli quod in faciem ceciderunt et timuerunt valde, non de Patris tantum, sed et de Filii majestate tremuerunt: altiori enim sensu unam utriusque intellexerunt Deitatem: et quia in fide non erat haesitatio, non fuit in timore discretio. Latum ergo illud et multiplex testimonium fuit, et plus in verborum virtute quam in sono vocis auditum est. Dicente enim Patre: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui, ipsum audite; nonne evidenter auditum est: Hic est Filius meus, cui ex me et mecum esse, sine tempore est? Quia nec Genitor Genito prior, nec Genitus est Genitore posterior. Hic est
Abbreviated transcription (Latin):
galiũ ratio p̃ceptors: dũ & uerã docet
ꝓpħiã ꝑ sui p̃sentia. & possibilia facit
mundana sꝑnens & terrena fastidiens.
in et̾noꝵ desideriũ quodã mentis ra¬
piebat᷑ excessu: & gaudio tociꝰ uisionis
impletus. ibi cũ ihũ optabat habitare.
ubi manifestata eius gła lȩtabatur.
Unde & ait. Dñe. bonum ẽ nos hic ẽe.
Si us faciamꝰ hietria tabernacula:
tibi unũ. moysi unũ. & heliȩ unũ. Sed
hiic suggestioni dñs ũ respondit. signi¬
ficans non quidẽ imꝓbũ sed in ordinatũ
ẽe qđ euperet. cũ saluari mundꝰ nͥ xp̃i
morte ñ posset. & exemplodñi in hoc uo¬
caret᷑ credentiũ fides. ut licet ñ oporteret
de beatitudinis promissionib dubitari:
de.pͥus nobis tolerantiã postulandã ẽe
quã głam: quia tẽpora patiendi ñ po
itaq loquente eo. ecce nubes lucida obũ¬
brauit eos: & ecce uox de nube dicens.
hic ẽ filius m̃s dilectus. in quomͥ bene
cõplacui: ipsũ audite. Presens quidẽ

Expanded text:
galium ratio praeceptorum, dum et veram docet prophetiam per sui praesentiam, et possibilia facit mundana spernens et terrena fastidiens, in aeternorum desiderium quodam mentis rapiebatur excessu; et gaudio totius visionis impletus, ibi cum Jesu optabat habitare, ubi manifestata ejus gloria laetabatur; unde et ait: Domine, bonum est nos hic esse: si vis, faciamus hic tria tabernacula, tibi unum, Moysi unum, et Eliae unum . Sed huic suggestioni Dominus non respondit, significans non quidem improbum, sed inordinatum esse quod cuperet; cum salvari mundus nisi Christi morte non posset, et exemplo Domini in hoc vocaretur credentium fides, ut licet non oporteret de beatitudinis promissionibus dubitari, us vitae prius nobis tolerantiam postulandam esse quam gloriam: quia tempora patiendi non potitaque eo loquente ecce nubes lucida obumbravit eos, et ecce vox de nube dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui, ipsum audite . Praesens quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ris sit ꝑiculi carere desideratis. quã a¬
bundare concessis: Insidiȩ st̃ in diuiti¬
arũ amplitudine. insidie in pauꝑtatis
angustiis. Ille eleuant ad suꝑbiã: hȩc
incitat ad querelã. Temptat sanitas tẽp¬
tat infirmitas: dũ & illa materia est
negligentie. & hec causa tristitis. Laque¬
us ẽ in securitate: laqueris intimore.
Nec interest utrũ ammus qui terrs.¬
no denet᷑ affectu gaudiis occupetur.
an curis: cũ par morbꝰ sit uel sub uana
delectatione languere uel sub anxia
sollicitudine laborare. Implet᷑ itaq ꝑ
angustã ẽe & arduã uiã quȩ ducit
ad uitã: & cũ latitudo itineris ad
mortẽ trabentis. multis frequentet᷑
agminibus: in salutis semitis. pauco¬
rum intrantiũ st̃ rara uestigia. Un¬
de autẽ populatior ẽ uialeũa. quã

Expanded text:
ris sit periculi carere desideratis quam aris sit periculi carere desideratis quam abundare concessis. Insidiae sunt in divitiarum amplitudine, insidiae in paupertatis angustiis. Illae elevant ad superbiam, hae incitant ad querelam. Tentat sanitas, tentat infirmitas, dum et illa materia est negligentiae, et haec causa tristitiae. Laqueus est in securitate, laqueus est in timore; nec interest utrum animus, qui terreno tenetur affectu, gaudiis occupetur an curis, cum par morbus sit vel sub vana delectatione languescere, vel sub anxia sollicitudine laborare. CAP. II. Impletuangustam esse et arduam viam quae ducit ad vitam ; et cum latitudo itineris ad mortem trahentis multis frequentetur agminibus, in salutis semitis paucorum intrantium sunt rara vestigia. Unde autem populosior est via laeva quam
Abbreviated transcription (Latin):
ctissimi dieb atq temꝑorib quędã
nobis diuinȩ bonitatis signa prefixa
st̃. & nulla pars anni. asaeris ẽ alie¬
na my sterus ut dũ ubi ꝙ nodis presi¬
dia nrȩ salutis occurrt. inuitantẽ
nos semꝑ miscdiam di auidius expeta¬
mͦ. Sed quicquid illud ẽ. qđ indiuersis
grȩ oꝑib & donis. reparationi humana¬
rũ confertur animarũ: totũ id nobis. nunc
euidentius. & copiosius p̃sentat᷑ qͣndo
ñ particulat̃i quȩdã agenda. sed simul
st̃ omĩa cȩlebianda. A ppropinquante enĩ
festiuitate paschali. ad est maximũ. sacra¬
tissimũq ieiuniũ: qđ obseruantiã sui.
uniuersis fidelib sine exceptione de¬
nuntiat: quia nemo tã sc̃s ẽ. ut ñ san¬
ctior. nemo tã deuotus ut ñ debeat ẽe
deuotior. Quis enĩ in huiꝰ uite consti¬
tutus incerto: aut immunis a tẽptati¬
one. aut liber inueniat᷑ a culpa : des
nichil uicii optet auferri: cũ & adĩi¬
sa noceant. & scd̾a corrũpant: nec mino¬

Expanded text:
ctissimi, diebus atque temporibus quaedam nobis divinae bonitatis signa praefixa sunt, et nulla pars anni a sacris est aliena mysteriis, ut dum nobis ubique praesidia nostrae salutis occurrunt, invitantem nos semper misericordiam Dei avidius expetamus. Sed quidquid illud est quod in diversis gratiae operibus et donis reparationi humanarum confertur animarum, totum id nobis nunc evidentius et copiosius praesentatur, quando non particulatim quaedam agenda, sed simul sunt omnia celebranda. Appropinquante enim testivitate paschali, adest maximum sacratissimumque jejunium quod observantiam sui universis fidelibus sine exceptione denuntiat: 185 quia nemo tam sanctus est ut non sanctior, nemo tam devotus ut non debeat esse devotior. Quis enim in hujus vitae constitutus incerto, aut immunis a tentatione, aut liber inveniatur a culpa? Quis nihil vitii sibi optet auferri? cum et adversa noceant et secunda corrumpant, nec mino
Abbreviated transcription (Latin):
teries. ubi xp̃c & pascit & pascit᷑. In om̃i
boc oꝑe. illa interuenit manꝰ. quȩ pa¬
nẽ frangendo auget. & erogando mul¬
tiplicat. Securus & hilaris sit elemo¬
sy distubittor. quia tẽ maximũ lu¬
ciũ habibit quaudo sibi minimũ re¬
seruarit: dicente beato paulo apło.
Qui autẽ ministrat sem̃ seminanti.
& panẽ ad manducandũ p̃stabit: &¬

Expanded text:
teries, ubi Christus pascit et pascitur. In omni teries, ubi Christus pascit et pascitur. In omni hoc opere illa intervenit manus quae panem frangendo 184 auget, et erogando multiplicat. Securus et hilaris sit eleemosynae distributor, quia tunc maximum lucrum habebit, quando sibi minimum reservaverit, dicente B. apostolo Paulo: Qui autem administrat semen seminanti, et vanem ad manducandu
Abbreviated transcription (Latin):
auindictȩ metu. om̃s subditors absol¬
uant᷑ offense. Neminẽ teneant clau¬
stra penalia: nec incustodus tenebrosis.
tristes reorũ gemitꝰ ꝑseuerent. Si quis¬
quã tales ꝓ aliquo delicto obnoxios te¬
net. peccatorẽ se ẽe ñ dubitet: & ut in¬
dulgentiã ipse accipiat. gaudeat se in¬
uenisse cui parcatꝰ ut cũ scđin doctri¬
nã dĩ dicimꝰ. dimitte nobis debita nr̃a
sicut & nos dimittimꝰ debitorib nr̃is.
ñ ambigamꝰ ꝑ nr̃ȩ orationis formã. di¬
benignior nẽ largitas exseratur: ut
gr̾e dõ. multor uoce referant᷑: & ie¬
uuniis nr̃is egentiũ refectio susfraget᷑.
Nulla enĩ deuotione fideliũ magis
dñs delectat᷑. quã ista quȩ pauꝑib ei
impendit᷑. & ubi cur̃a miscđiȩ inuenit.
ibi imaginẽ suȩ pietatis agnoseit. Non
timeatur in his expensis. defectio facul¬
tatũ. q̃m ipsa benignitas. magna sub¬
stantia ẽ: nec potest largitatĩs deẽe ma¬

Expanded text:
a vindictae metu omnes subditorum absola vindictae metu omnes subditorum absolvantur offensae. Neminem teneant claustra poenalia, nec in custodiis tenebrosis tristes reorum gemitus perseverent. Si quisquam tales pro aliquo delicto obnoxios tenet, peccatorem se esse non dubitet; et ut indulgentiam ipse accipiat, gaudeat se invenisse cui parcat, ut cum secundum doctrinam Dei dicimus: Dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris , non ambigamus per nostrae orationis formam, dibenignior nunc largitas exeratur, ut gratiae Deo multorum voce referantur, et jejuniis nostris egentium refectio suffragetur. Nulla enim devotione fidelium magis Dominus delectatur, quam ista quae pauperibus ejus impenditur, et ubi curam misericordiae invenit, ibi imaginem suae pietatis agnoscit. Non timeatur in iis expensis defectio facultatum, quoniam ipsa benignitas magna substantia est, nec potest largitatis deesse ma
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃: qm̃ dõ caritas ẽ. Discutiant gͦ se
fideliũ mentes: & intimos sui cordis af¬
fectus uera examinatione diuidicent.
Acsi repositũ aliqu in conseientus
sus. de fructib caritatis inuenerint.
dm̃ sibi inee ñ dubitent. Et ut magis.
magisq tanti hospitis sint capaces.
ores. Si eñĩ dilectio ds̃ d̃. nullti habere
debet terminũ caritas: quia nullo
potest claudi fine diuinAd exer¬
quauis dempꝰ om̃e sit cngetisiꝰ pre¬
sentes tam̃ dies specialius cobr ẜ
ut qui pascha d̾ni cupiunt cũ agam.
& corporis sc̾ificatione susciꝑt. hanc
maxime gr̃am conent᷑ acquirere qua
& om̃iũ continet᷑ sũma uirtutũ: &
multitudo degit᷑ peccatorũ. Et ido cȩ¬
lebraturi illud eminens suꝑ omĩa sa¬
cram̃tũ. quo iniquitates nr̃as iħu xp̃i
sanguis aboleuit. miscđie primitus
hostias p̃paremꝰ: & qd nobis bonitas di
contulit. nos quoq eis. qui in nobis pec¬
cauere prestemꝰ. In obliuione mittant᷑
iniurie. suppliciũ nesciant culpe: &

Expanded text:
m Deus charitas est . Discutiant ergo se fidelium mentes, et intimos sui cordis affectus vera examinatione dijudicent; ac si repositum aliquid in conscientiis suis de fructibus charitatis invenerint, Deum sibi inesse non dubitent, et ut magis magisque tanti hospitis sint capaces, ores. Si enim dilectio Deus est, nullum habere debet terminum charitas, quia nullo potest claudi fine Divinquamvis tempus omne sit congruum, praesentes tamen dies specialius cohortantur: ut qui Pascha Domini cupiunt cum animi et corporis sanctificatione suscipere, hanc maxime gratiam conentur acquirere, qua et omnium continetur summa virtutum, et multitudo tegitur peccatorum. Et ideo celebraturi illud eminens super omnia sacramentum, quo iniquitates nostras Jesu Christi sanguis abolevit, misericordiae primitus hostias praeparemus; ut quod nobis bonitas Dei contulit, nos quoque eis qui in nos peccavere praestemus. In oblivionem mittantur injuriae, supplicium jam nesciant culpae, et
Abbreviated transcription (Latin):
salui factisumꝰ. & fides uera id suꝑ omĩa
diligit. qđ nullo sensu carnis attingit
Magni ẽ gͦ oꝑis &t laboris mobilitatẽ
cordis ab omĩb conere peccatis: & cũ
undiq innumere uanitatũ illecebre
blandiant᷑ ad nulla contagia ugorẽ
animi relaxare. Quis tangit picẽ. &¬
si inquinat᷑ ab eaͦ Quis ñ infirmat᷑ in
carne: quis ñ sordescit in puluere: Quis
postremo tantẽ puritatis. ut his ñ pol¬
luat᷑ sine quita ñ ducit᷑. Iubet eñ¬

Expanded text:
salvi facti sumus , et fides vera id super omnia diligit, quod nullo sensu carnis attingit. Magni est ergo operis et laboris mobilitatem cordis ab omnibus continere peccatis, et cum undique innumerae voluptatum illecebrae blandiantur, ad nulla contagia vigorem animi relaxare. Quis picem tangit, et non inquinatur ab ea ? quis non infirmatur in carne? quis non sordescit in pulvere? quis postremo est tantae puritatis, ut iis non polluatur sine quibus vita non ducitur? Jubet en
Abbreviated transcription (Latin):
Bicente autẽ dño. ñ ueni uocare iustos
sed peccatores: nulli xp̃iano quẽqũa
odisse ꝑmittit᷑. quia nemo. nͥ in remis¬
sione peccatorũ saluat᷑: & quos uiles
fecit carnalis sapientia. nescimꝰ quã
clinet prohibita: benignus ut faciat
imꝑata. Quauis enĩ magnũ sit habe¬
re fidẽ rectã sanãq doctrinã. & mul¬
ta laude. digna sit circũcisio gulȩ.¬

Expanded text:
Dicente autem Domino: Non veni vocare justos, Dicente autem Domino: Non veni vocare justos, sed peccatores , nulli Christiano quemquam odisse permittitur, quia nemo nisi in remissione peccatorum salvatur; et quos viles fecit carnalis sapientia, nescimus quam clinet prohibita; benignus, ut faciat imperata. Quamvis enim magnum sit habere fidem rectam sanamque doctrinam, et multa laude digna sit circumcisio gul
Abbreviated transcription (Latin):
reparari. euicalna quȩ ipse ꝑdidit
uitroducibec mirũ apeecati auctoꝵ
probitaterete agentiũ cruciat᷑. &
eor. quos deicere n potest stabilitate
torquet᷑ quandoqͥd̃ etiã int̃ homines
reꝑiunt᷑. qui oꝑa huiꝰ mgnitatis
imitent᷑. Multi enĩ qđ lolendũ ẽ. ꝓfe¬
ctib urunt᷑ alienis & quia se uirtuti¬
b uitia displicere nouert̃. armantur
in eorũ odiũr quorũ ẽ sequunt᷑ exẽplũ.
Serui autẽ di & discipłi ueritatis. etiã
dissimises sui diligunt. & bellũ uitus
potius quã hominib indicunt: nulli
malũ ꝓ malo reddentes. sed correctionẽ
peccantium semꝑ optantes. P ulchrũ
enĩ ualde ẽ  diuinȩ beniuolentiȩ cõ¬
parandũ sct qũeq in altero meminis¬
se. E amqre opriã etiã in hoste natu¬
rã si qͥÃ plurimos nouerimꝰ in optimo:
mores transisse de pessimis : ex ebrio¬
sis sobrios. ex crudelib misericordes. ÷¬
ex rapacib largos. ex in continentib
castos ex ferocib factos ẽẽ tranquillos.

Expanded text:
erdidit introduci. Nec mirum si peccati auctor probitate recte agentium cruciatur, et eorum quos dejicere non potest stabilitate torquetur: quandoquidem etiam inter homines reperiuntur qui opera hujus malignitatis imitentur. Multi enim, quod dolendum est, profectibus uruntur alienis; et quia virtutibus vitia displicere noverunt, armantur in eorum odium quorum non sequuntur exemplum. Servi autem Dei et discipuli veritatis etiam dissimiles sui diligunt, et bellum vitiis potius quam hominibus indicunt, nulli malum pro malo reddentes , sed correctionem peccantium semper optantes. Pulchrum enim valde est, et divinae benevolentiae comparandum, sui quemque in altero meminisse, et amare propriam etiam in hoste naturam. Siquidem plurimos novimus in optimos mores transiisse de pessimis, ex ebriosis sobrios, ex crudelibus misericordes, ex rapacibus largos, ex incontinentibus castos, ex ferocibus factos esse tranquillos.
Abbreviated transcription (Latin):
abscondite excellentia dignitatis. Sed ñ
minore ꝓuidentia spes sc̃ȩ eccłie fundaba¬
t᷑: ut totũ xp̃i corpꝰ agnosceret. quali e̾et
cõmutatione donandũ: & eiꝰ sibi hono¬
ris consortiũ m̃bra ꝓmitterent. qui in
capite p̃fulsisset. De quo idẽ dñs dixerat.
cũ de aduentus suimaiestate loqueret᷑:
t̃ẽ iusti fulgebunt sic̃ sol in regno patris
sui ꝓtestante hoc ipsum beato apło pau¬
lo & dicente. Existimo enĩ qđ ñ st̾ con¬
digne passiones huiꝰ teporis. ad futu¬
ram głam quȩ reuelabit᷑ in nobis. &i¬

Expanded text:
absconditae excellentia dignitatis. Sed non absconditae excellentia dignitatis. Sed non minore providentia spes sanctae Ecclesiae fundabatur, ut totum corpus Christi agnosceret quali esset commutatione donandum, et ejus sibi honoris consortium 195 membra promitterent, qui in capite praefulsisset. De quo idem Dominus dixerat, cum de adventus sui majestate loqueretur: Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris sui ; protestante hoc ipsum beato Paulo apostolo, et dicente: Existimo enim quod non sunt condignae passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
so. claritatõ illis głe sd emonstrauit:
quia licce tellexisseneomaiestatẽ dĩ.
iputs tanscoporis quo diuinitas tege¬
bat᷑ potrutidnescubant. Etidõ proprie
signant̾q prdmiserat. quosdã de astan¬
tib discipłis ñ pͣtis gustate mortẽ quã
uiderent filiũ hominis uemientẽ in reg¬
no suo.id ẽ in regiã claritate: quã speci¬
alit̾ ad naturam suscepte hominis ꝑti¬
nentem. his trib uiris uoluit e̾e conspicuã¬
Nã illã ipsius di̾tatis ineffabilẽ & uracces¬
sibilẽ uisionẽ. quȩ met̾nam uitã mundis
corde seruat᷑. nullomͦ mortali adhile car¬
suã: & cõmunẽ illã cũ cęceris. corporis
mã. tanto splendore clarificat. ⁊it & saci¬
es eiꝰ solis fulgori similis. & uestitꝰ candori
niuiũ esset equalis. In qua transfiguratione
illud qͥdẽ principalit̾ agebat᷑. ut de cordi¬
b: discipłorũ crucis scandalũ tolleretur.:
nec conturbaret eorũ fidẽ. uoluntarie
humilitas passionis: quib reuelata esset

Expanded text:
aritatem illis suae gloriae demonstravit: quia licet intellexissent in eo majestatem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divinitas tegebatur, potentiam nesciebant. Et ideo proprie signanterque promiserat quosdam de astantibus discipulis non prius gustare mortem, quam viderent Filium hominis venientem in regno suo , id est in regia claritate, quam specialiter ad naturam suscepti hominis pertinentem, his tribus viris voluit esse conspicuaccessibilem visionem, quae in aeternam vitam mundis corde servatur, nullo modo mortali adhuc carsuam, et communem illam cum caeteris corporis formam tanto splendore clarificat, ut et facies ejus solis fulgori similis, et vestitus candori nivium esset aequalis . In qua transfiguratione illud quidem principaliter agebatur, ut de cordibus discipulorum crucis scandalum tolleretur; nec conturbaret eorum fidem voluntariae humilitas passionis, quibus revelata esset
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ ẽ ip̃se fundator in om̃ib lapi¬
dib p̃ciosum. & in tota sui parte sit
lucidũ. Nãsi regũ edes & sublimior
p̃toria potestatũ om̃i ornatu rationa¬
bilit̃ excolunt᷑. ut excellentiora suit
eorũ domicilia. quorũ ampliora st̃
merita: quanto oꝑe ȩdificandũ. qͣn¬
to ẽ honore decorandũ. d̾itatis ipsius
habitaculũ Qđ licet in choari & ꝑ¬
fici sine suo auctore ñ possit. habet ta¬
m̃ ab edificante donatũ. ut etiã labo¬
re ꝓprio querat augm̃tũ. Uiua enĩ
rationabilisq materies. ad extructi
ut uoluntarie in unã cõpagem con¬
gruat. incitatur. Que ido dilecta.
ĩdeo quesita ẽ: ut & ipsa ex ñ queren¬
de querens. ex ñ diligente sit ddiligeis:
dicente beato iohe apło. Hos gͦ dili¬

Expanded text:
mentum est ipse fundator, in omnibus lapimentum est ipse fundator, in omnibus lapidibus speciosum, et in tota sui parte sit lucidum. Nam si regum aedes et sublimiorum praetoria potestatum omni ornatu rationabiliter excoluntur, ut excellentiora sint eorum domicilia quorum ampliora sunt merita, quanto opere aedificandum, quanto est honore decorandum Deitatis ipsius habitaculum! Quod licet inchoari et perfici sine suo auctore non possit, habet tamen ab aedificante donatum, ut etiam labore proprio quaerat augmentum. Viva enim rationabilisque materies ad exstructio gratiae ut voluntarie in unam compagem congruat incitatur. Quae ideo dilecta, ideo quaesita est, ut et ipsa ex non quaerente quaerens, et ex non diligente sit diligens, dicente beato Joanne apostol
Abbreviated transcription (Latin):
paschali: ꝑ qũa in eccłia dĩ uniũsarũ
sollẽpnitatũ dignitas consecrat᷑. Si qui¬
dẽ ipsa etiã dñ ex matre generatio. hu¬
ie fuit impensa sacram̃to: nec alia fuit
difilio causa nascendi: qua ut cruci
posset affigi. In utero enĩ uirginis. sus¬
cepta ẽ caro mortalis in carnẽ mortali
cõpleta ẽ dispositio passionis. Effectũq
ẽ ineffabibi consiliomisedie dĩ ut esset
nobis sacrificiũ redẽptionis. abolitio
peceati & ad eternã uitã. initiũ resur¬
gendi. Considerantes autẽ quid ꝑ erucẽ
dñi adepta ẽ tinuersitas mundi. cog¬
noscimus ad celebrandũ paschȩ diem.
merito nos quadraginta dierũ ieiunio
pparari: ut digni possimꝰ diuinis int̾ẽẽ
mysteriis. Hon. enĩ sũmos tantũ anti¬
stites aut scđi ordinis sacerdotes. nec
solos sacram̃torum ministros. sed om̃e
corpꝰ eccłiȩ. uniuersũq fideliũ nume¬
rũ. ab omĩb contaminationib opor¬
tet ẽe purgatũ ut tẽplũ dĩcui funda¬

Expanded text:
hali, per quam in Ecclesia Dei universarum solemnitatum dignitas consecratur. Siquidem etiam ipsa Domini ex matre generatio huic est impensa sacramento; nec alia fuit Dei Filio causa nascendi, quam ut cruci posset affigi. In utero enim 181 Virginis suscepta est caro mortalis; in carne mortali completa est dispositio passionis; effectumque est ineffabili consilio misericordiae Dei, ut esset nobis sacrificium redemptionis, abolitio peccati, et ad aeternam vitam initium resurgendi. Considerantes autem quid per crucem Domini adepta est universitas mundi, cognoscimus ad celebrandum Paschae diem merito nos quadraginta dierum jejunio praeparari, ut digni possimus divinis interesse mysteriis. Non enim summos tantum antistites, aut secundi ordinis sacerdotes, nec solos sacramentorum ministros, sed omne corpus Ecclesiae, universumque fidelium numerum, ab omnibus contaminationibus oportet esse purgatum, ut templum Dei, cui funda
Abbreviated transcription (Latin):
na tendentib. in eomaxime diaboli in¬
sidiatur astutia: ut quorũ ñ potest ꝑ
uerters probitatẽ. subruat fidẽ. In aliã
enĩ transfer᷑ uiã quisqͥs a confessione
ueritatis abucit᷑. totusq eiꝰ cursus. ab¬
scessio ̃ Et tanto erit morti uicinior.
quanto fuerit a catholica luce longinqͥ¬
or Ođ etiã in dieb nr̃is ꝑ suã pati¬
tur incuriã. qͥ de spũ olim destructier¬
roris olimq dãpnati ueterẽ insaniã con¬
cepert: qui geminã in xp̃o audent
negare naturã. aut ñ suscepta carnis
scilicet ueritate. aut in carnẽ dĩtate
conuersa: ut aut sodđm manicheũ nul¬
la eius sit resurrectio cuiꝰ nulla ẽ pas¬
sio: aut scđm apoilinarẽ. ipsa dĩtasu̾¬
bi mutabilis. ipsa sit facta passibilis.
hoc audẽ sentire. hoc aurib xp̃iane
plebis ingerere. qͥd aliud ẽ quã ipsa re¬
ligionis nr̃e fundam̃ta conuellere: &
qđ uerus filius dĩ. ueriis sit hominis¬

Expanded text:
na tendentibus, in eo maxime diaboli inna tendentibus, in eo maxime diaboli insidiatur astutia, ut quorum pervertere non potest probitatem, subruat fidem. In aliam enim transfertur viam, quisquis a confessione veritatis abducitur, totusque ejus cursus abscessio est, et tanto erit morti vicinior, quanto fuerit a catholica luce longinquior. Quod etiam in diebus nostris per suam patiuntur incuriam, qui de spiritu olim destructi erroris olimque damnati veterem insaniam conceperunt, qui geminam in Christo audent negare naturam, aut non suscepta carnis scilicet veritate, aut in carnem Deitate conversa; ut aut secundum Manichaeum nulla ejus sit resurrectio, cujus nulla est passio, aut secundum Apollinarem ipsa Deitas Verbi mutabilis ipsa sit facta passibilis. Hoc autem sentire, hoc auribus Christianae plebis ingerere, quid aliud est, quam ipsa religionis nostrae fundamenta convellere, et quod verus Filius Dei, verus sit
Abbreviated transcription (Latin):
lis impetit᷑. uerũ etiã salua incolumi¬
tate membror grata morbo urget᷑.
si carnis uoluptate molit᷑. Sed cũ
caro concupiscit aduersus spm̃ spẽ¬
autẽ adu̾sus carnẽ: presidioerucis
xp̃i mens rationalis instruit᷑ nec cu¬
piditatib noxius illecta consentit.
qm̃ continentiȩ claitis. &i dĩ timore
transtigit. In bono gͦ ꝓposito consti¬
tutis inimicitie dissimiliũ bol
punt quorũ improbi mores detestabilio¬
res fiunt cõparatione rectorñ. Iniquitas
cũ iustitia ñ habii pacẽ. Temperantiã
odit ebrietas falsitati nulla ẽ cũ ueri¬
tate concordia Aon amat suꝑbia man¬
suetu dineꝰ petulantia uerecundiã:
auaritia largitatẽ. Et tam ꝑtinaces ha¬
bet diuersitas ista conflictus ut etiã¬
si exterius conquiescat. ipsa tam̃ piorũ
cordiũ penetralia inquietare ñ desinat.
xp̃i cruce armet᷑. ut xpo dignior habeat᷑.¬
ꝑistũ uͦ agonẽ dilectissimi ad p̃mia eter¬

Expanded text:
lis impetitur, verum etiam salva incolumilis impetitur, verum etiam salva incolumitate membrorum, gravi morbo urgetur, si carnis voluptate mollitur. Sed cum caro concupiscit adversus spautem adversus carnem, praesidio crucis Christi mens rationalis instruitur: nec cupiditatibus noxiis illecta consentit, quoniam continentiae clavis et Dei timore transfigitur. In bono ergo proposito constitutis inimicitiae dissimilium diabolo punt, quorum improbi mores detestabiliores fiunt comparatione rectorum. Iniquitas cum justitia non habet pacem, temperantiam odit ebrietas, falsitati nulla est cum veritate concordia; non amat superbia mansuetudinem, petulantia verecundiam, avaritia largitatem: et tam pertinaces habet diversitas ista conflictus, ut etiamsi exterius conquiescat, ipsa tamen piorum cordium penetralia inquietare non desinat; uChristi cruce armetur, ut Christo dignus habeatistum vero agonem, dilectissimi, ad praemia aeter
Abbreviated transcription (Latin):
cat dicens. Oñs qui uolunt pie uiuere
in xp̃o. ꝑsecutionẽ patient᷑. Et idõ nũ¬
quã de est tribulatio ꝑsecutionis. si nũ¬
quã desit obseruantia pietatis. Dñs ip¬
se in exhortationib suis dicit. Qui ñ ac¬
cipit cruc̃ẽ suã & sequitur me. ñ ẽ me
dignꝰ. Nec dubitare debemꝰ hanc uo¬
c̃ẽ ñ solũ ad discipulos xp̃i. sed ad cunctos
fid eles. totãq eccłiam ꝑtinere: quȩ salu¬
tare suũ inhis qui aderant uniuersalit
audiebat. Sicut ergo tocius ẽ temporis
pie uiuere: ita totius ẽ temporis cru¬
cẽ ferre. Quȩ ferri unicuiq suadet᷑.
quia proprus modis atq mensuris
ab uno quoq tolerat᷑. Unũ nom̃ ẽ ꝑ¬
secuti onis. sed ñ una ẽ eausa certami¬
nis: & plus plerũq ꝑiculũ ẽ. insidia¬
tore occulto quã hoste manifesto.
Seat᷑ iob alternantib bonis ac malis
mundi istiꝰ eruditus. pieueracit̃q
dicebat. Nonne temptatio ẽ uita ho
bi corporũs atq suppliouo inima fide.¬

Expanded text:
cat, dicens: Omnes qui pie volunt vivere in Christo, persecutionem patientur ; et ideo NUMQUAM deest tribulatio persecutionis, si numquam desit observantia pietatis, Dominus ipse in exhortationibus suis dicit: Qui non accipit crucem suam, et sequitur me, non est me dignus ; nec dubitare debemus hanc vocem non solum ad discipulos Christi, sed ad cunctos fideles, totamque Ecclesiam pertinere, quae salutare suum in his qui aderant universaliter audiebat. Sicut ergo totius est temporis pie vivere, ita totius est temporis crucem ferre: quae merito unicuique sua dicitur, quia propriis modis atque mensuris ab unoquoque toleratur. Unum nomen est persecutionis, sed non una est causa certaminis, et plus plerumque periculi est in insidiatore occulto quam in hoste manifesto. Beatus Job alternantibus bonis ac malis mundi hujus eruditus pie veraciterque dicebat: Nonne tentatio est vita hombus corporis atque suppliciis anima fide
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi tantȩ ꝓmissionis fidutiã.
estote ñ solum spe. sed etiã conuersatio¬
ne celestes. Et quauis omĩ tẽpore stu¬
dendũ sit scĩficationi. &̾ mentis & cor¬
poris: ñe tam̃ in istis quadraginta di¬
erũ ieiuniis. sollicitiorib uos pietatis
oꝑibus expolite: ñ solũ in distribuen¬
dis elemosinis. quȩ magnũ habent
em̃dationis effectum: sed etĩã in remit¬
tendis offensionib & peccatorũ reatib
relaxandis: ut conditio. quã int̃ se &
hominẽ ds̃ posuit. ñ resistat orantibꝰ.
Dicentes enĩ scdm doctrinã dñi. dimit¬
te nobis debita nr̃a. sicut & nos dimit¬
timꝰ debitorib nr̃is: debemꝰ toto cor¬

Expanded text:
dilectissimi, tantae promissionis fiduciam, estote non solum spe, sed etiam conversatione coelestes. Et quamvis omni tempore studendum sit sanctificationi et mentis et corporis, nunc tamen in istis quadraginta dierum jejuniis, sollicitioribus vos pietatis operibus expolite, non solum in distribuendis eleemosynis, quae 177 magnum habent emendationis effectum, sed etiam in remittendis offensionibus et peccatorum reatibus relaxandis: ut conditio quam inter se et hominem Deus posuit, non resistat orantibus. Dicentes enim, secundum doctrinam Domini: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitorib
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib pietatis ornetis: & quia pro indul¬
gentia maxime laborandũ ẽ delictorũ
indubitabilem uobis diumã miscdiam
ꝓmictatis : si ipsi quoq erga subditos
uros. omñe offensam transtuleritis ad
ueniã. Placidos enĩ atq concordes. ad
tantã festiuitatẽ decet dĩ popłos con¬
uenire: ut seueritas ultionũ. que nẽ
etiã in publicis uidieus relaxat᷑. mul.¬
tomagis in xp̃ianori cordib mitiget᷑.
quia ad hoc potius intenta debet ẽe cura
scorum. neullus algeat. ne ullus esuri¬
at nequis in opia deficiat. ne quis me¬
rore tabescat: ne aliquẽ uincla abstri¬
ctũ. ne aliquẽ habeat carcer inclusum.
Quantȩ libet eñĩ existant cause offen¬
sionis. ab homine tam̃ in homine. ñ tam
delicti magnitudo quã naturȩ ẽ cogi¬
tanda cõmunio: ut de iudicio quo al¬
terũ iudicat. miscđiã dĩ uidicantis ob¬
tineat. Peati enĩ misericordes: qm̃ ipso¬

Expanded text:
operibus pietatis ornetis. Et quia pro induloperibus pietatis ornetis. Et quia pro indulgentia maxime laborandum est delictorum, indubitabilem vobis divinam misericordiam promittatis, si ipsi quoque circa subditos vestros omnem offensam transtuleritis ad veniam. Placidos enim atque concordes ad tantam festivitatem decet Dei populos convenire: ut severitas ultionum, quae nunc etiam in publicis judiciis relaxatur, multo magis in Christianorum cordibus mitigetur, quia ad hoc potius intenta debet esse cura sanctorum, ne ullus algeat, ne ullus esuriat, ne quis inopia deficiat, ne quis moerore tabescat, ne aliquem vincula obstrictum, ne aliquem habeat carcer inclusum. Quantaelibet enim existant causae offensionis, ab homine tamen in hominem, non tam delicti magnitudo quam naturae est cogitanda communio; ut de judicio quo alterum judicat, misericordiam Dei judicantis obtineat. Beati enim misericordes, quoniam ipso
Abbreviated transcription (Latin):
genenis tstcritio testificata ꝑlegem : ꝓ¬
missa ꝑ propħas. & om̃ib ueceris testam̃¬
ti significationib mntiata: ut magnũ
illud & scłis om̃ib profuturũ. diuinȩ
iniscdis sacram̃tum qł sepe & diu fuerat
significatum. in prestituto tempore ñ
dubitatet᷑ impletũ. Undelicet ex quo
uerbũ caro factum ẽ. ita inxp̃o dĩ atq
hominis una ꝑsona sit. ett nullis actio¬
nib fiat nature utriꝰq diuisio: studet
tam̃ eugłica ueritas ipsum quẽ di fili¬
ũ p̃dicat. sepissime filiũ hominis con¬
fiteri: ut quãnis ea quȩ disseruntur.
alia sint humanitatis. alia ditatis. sub
nomine tam̃ filii hominis. utraq me
d̾o humanitatẽ. aut in homine d̾itatẽ :
& in uerbo suscepti hominis uera sit hu
p̃parare debemꝰ. de incarnatione uerbi
ꝑstrinxisse sufficiat. qm aliquotiens
hinc instructos uos e̾ẽ meministis. Hunc
deuotionẽ urãm. de eo qđ tempꝰ poscit
ãmmoneo: ut sc̃m & salubre ieuimũ.

Expanded text:
is restitutio testificata per legem, promissa per Prophetas, et omnibus veteris Testamenti significationibus nuntiata: ut magnum illud et saeculis omnibus profuturum divinae misericordiae sacramentum, quod saepe et diu fuerat significatum, in praestituto tempore non dubitaretur impletum. Unde licet, ex quo Verbum caro factum est , ita in Christo Dei atque hominis una persona sit, ut in nullis actionibus fiat naturae utriusque divisio; studet tamen evangelica veritas ipsum quem Dei Filium praedicat, saepissime filium hominis profiteri: ut quamvis ea quae disseruntur, alia sint humanitatis, alia Deitatis, sub nomine tamen filii hominis utraque memDeo humanitatem, aut in homine Deitatem; ut et in Verbo suscepti hominis vera sit humpraeparare debemus, de incarnatione Verbi perstrinxisse sufficiat, quoniam aliquoties hinc instructos vos esse meministis. Nunc devotionem vestram de eo, quod tempus poscit, 180 admoneo ut sanctum ac salubre jejunium
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑantib secũ uere caruis officiis: & se
homino & hominẽ sibiiuesse monstrabat:¬
in quia ñ aliter innetura humana. sana¬
ri poterant ouginalis uulnera uetusta¬
tis: nͥ de utero uirginis carnẽ sibi as¬
sumente dĩ uerbo. iuna eadẽq ꝑso¬
na. simul & caro nasceretur & uerbũ.
fidem. ꝑ quã tota eccłia corpꝰ ẽ xp̃i. in¬
concusso corde seruantes. ab onũb be¬
reticorũ ieuinate mendaciis. Eita uo.
ctuose habendã continentiȩ puritatẽ:
si mentes ur̃e nulla prauarũ opimonũ
contaminatione sordiierit. Abieite
ꝑ quã nemo ad cognitionẽ ueritatis
potuit ꝑuenire: & hoc fixũ habete
in animo. qđ dicitis in simbol. Credi¬
te consempiternũ patrifiliũ dĩ. ꝑ quẽ
facta st̃ omĩa. & sine quo factũ est m¬
chil: scd̃m carnẽ quoq in temporũ fi

Expanded text:
verae carnis officiis, et se homini, et hominem sibi inesse monstrabat: quia non aliter in humana natura sanari poterant originalis vulnera vetustatis, nisi de utero Virginis carnem sibi assumente Dei Verbo, in una eademque persona simul et caro nasceretur et Verbum. fidem, per quam tota Ecclesia corpus est Christi, inconcusso corde servantes, ab omnibus haereticorum jejunate mendaciis. Et ita voctuose habendam continentiae puritatem, si mentes vestrae nulla pravarum opinionum intaminatione sordescunt. Ar quam nemo ad cognitionem veritatis potuit pervenire, et hoc fixum habete in animo, quod dicitis in Symbolo. Credite consempiternum Patri Filium Dei, per quem facta sunt omnia, et sine quo factum est nihil , secundum carnem quoque in
Abbreviated transcription (Latin):
reo discerus donspectu. Da homini. qđ
de muliere puer nascit᷑: da dõ. qđ nec
conceptu ledu᷑ uirginitas materna. nec
paru sosut serui. obuolutã pannis.
ctiiu presepi. cognosce: sed annun¬
tutã ab angłis. decłaratã ab elem̃tis.
adoratã amagis formã dñi confitere.
Humanũ intellige qđ ñ declinauit
nuptiale conubium: diuinũ approba.
qđ aquã uertit inuinũ. Hr̃a tͥ innotes¬
cat affectio. cũ mortuo amico. fletus im¬
pendit᷑. diuina potentia sentiat᷑. cũi¬
dem . pꝰ quatriduanã ĩa fetidus sepul¬
turã. solo uocis imꝑio uiuificatus eri¬
git᷑. Lutũ de sputo. & terra fieri. corpo¬
rei fuit oꝑis:. sed illine suꝑlitos cȩci o¬
culos illuminari. ñ dubiũ ẽ illius fu¬
isse uirtutis. quȩ qđ principiis natu¬
rȩ ñ dederat. ad manifestationẽ głe suȩ
reseruarat. Ueri ẽ hominis fatigationẽ
corpoieã semni quit releuare. sed ue

Expanded text:
reo discerne conspectu. Da homini quod de muliere puer nascitur; da Deo quod nec conceptu laeditur virginitas materna, nec partu. Formam servi obvolutam pannis, jacentem in praesepio cognosce; sed annuntiatam ab angelis, declaratam ab elementis, adoratam a magis formam Domini confitere. Humanum intellige, quod non declinavit nuptiale convivium; divinum approba, quod aquam convertit in vinum . Nostra tibi innotescat affectio, cum mortuo amico fletus impenditur; divina potentia sentiatur, cum idem post quatriduanam jam foetidus sepulturam, solo vocis imperio vivificatus erigitur . Lutum de sputo et terra fieri, corporei fuit operis ; sed illinc superlitos caeci oculos illuminari, non dubium est illius fuisse virtutis, quae quod principiis naturae non dederat, 176 ad manifestationem suae gloriae reservarat. Veri est hominis fatigationem corpoream somni quiete relevare ; sed ve
Abbreviated transcription (Latin):
deliciis subtrabiti debilibiie oe daro
& egenis. Det᷑ oꝑ uut om̃s douore
benedicant. Et qui aliquã det portio
in manu posuut largientis ut peccata
quȩ baptismi aquid aut pententiȩ
extinguit ignẽ su ilemosina extin¬

Expanded text:
deliciis subtrahit, debilibus impendat et egenis. Detur opera ut omnes Deo uno ore benedicant, et qui aliquam dat portionin manu posuit largientis: ut peccata quae aut baptismi aquis, aut poenitentiae exstinguit ignem, ita eleemosyna exstin
Abbreviated transcription (Latin):
tũ pro mundi redẽptione suppliciũ. ip¬
sam uere carnis in dõ negauere naturã.
ñ in telligentes impassibilẽ dĩ uerbi
ciperet. Duplicis itaq in xp̃o formꝑ na
ꝑsona ẽ. & filius ddidemq filiꝰ hominis.
unus ẽ dñs conditionẽ sctuisẽ. consilio
pietatis recipictis qcobegẽ uecessitatis
incurrens: quia potisl.t⁊ factus ẽ hu¬
milis. potistate passibilis potestate
mortalis ⁊ itt ad destgutdã peccati mor¬
tisq dominatũ e penȩ capax esset sub¬
stantia infirmitatis. E nichil głȩ suȩ
eta in uiruis quȩda allstrati miraclis:
ĩuut nesdem nc̃ humana appartant ne
aiuaia esplendeant. nolide qnioquã bo¬
rũ aseriere fallitato tãqsia in xp̃o atit
sola sit humanitas aut sola dicinitas:
sed utrĩq fidelit̃ ctedite. sitrũq humi¬
lit̃ adorie. ut iunitate uerbi & carnis

Expanded text:
tum pro mundi redemptione supplicium, iptum pro mundi redemptione supplicium, ipsam verae carnis in Domino negavere naturam, non intelligentes impassibilem Dei Verbi ciperet. Duplicis itaque in Christo formae una persona est, et Filius Dei, idemque filius hominis, unus est Dominus, conditionem servilem consilio pietatis recipiens, non lege necessitatis incurrens: quia potestate factus est humilis, potestate passibilis, potestate mortalis; ut ad destruendum peccati mortisque dominatum, et poenae capax esset substantia infirmitatis, et nihil gloriae suae cta injuriis, quaedam illustrata miraculis, ita ut in eodem nunc humana appareant, nunc divina resplendeant; nolite quidquam horum ascribere falsitati, tamquam in Christo aut sola sit humanitas, aut sola Divinitas; sed utrumque fideliter credite, utrumque humiliter adorate: ut in unitate Verb