comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in uitam et̃nam. Qd aũ ꝑ sech ab adam
usq ad noe denarius mimerꝰ insintia¬
tur ꝯplementum mandatoꝵ in eccłia¬
in oꝑib figuratur. Cui nu̾o si addant᷑¬
uł adiciunt duo filii noe medio reꝓ¬
cata. Nam ter quat̾ni ip̃m faciunt.¬

Expanded text:
itatis. Quod autem per Seth ab Adam usque ad Noe denarius numerus insinuatur, complementum mandatorum in Ecclesiae operibus figuratur. Cui numero si adjiciuntur tres filii Noe, medio recata. Nam ter quaterni, vel quat
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o qñ petrus ⁊ andreas ⁊ ceteri ioħis dis¬
cipłi fc̃i sũt discipłi xp̃i. Que quo ordine
completa sunt seq̃lis sig̃cat hystoria nar¬
rans qͦm᷑ uidas intranit ad thamar q̃
idem significat quod sue¬
Que concepit.⁊ c. Genuit synagoga pͥn¬
ciꝑes qui ei tanꝙͣ mariti p̃fuerunt. qͦR

Expanded text:
o Petrus et Andreas, et caeteri Joannis discipuli facti sunt discipuli Christi. Quo ordine haec completa sunt sequens significat historia, narrans quomodo Judas intravit ad Thamar, quae idem significat quod SueQuae concepit, » etc. Genuit Synagoga principes, qui ei tanquam mariti praefuerunt: q
Abbreviated transcription (Latin):
uenditꝰ est gͥ ioseph prĩcipi exercit̾ ⁊ rel¬
latoꝵ ñ petephre ut in latino scriptũ
tudinẽ in turpe minist̾ium ⁊ a dño ui¬
rilib eiꝰ arefc̃is pea elestum ẽẽ iuxͣ mo¬
rem ierofantaꝵ in pontificatũ ehyopoleos

Expanded text:
Venditus igitur Joseph principi exercitus et bellatorum, non Petephre, ut in Latino scriptum tudinem in turpe ministerium, et a domino virilibus ejus arefactis, postea electum esse juxta morem ἱεροφαντεῖν in pontificatum Heliopo
Abbreviated transcription (Latin):
p̃rat᷑ dedicatõ qr in pͥmordiis se dedicãt
dũ in hac uita q̃ ante radicẽ cordis plan¬
tant ut hic ad uotũ floreant ⁊ a fitura
gła arescant. abrabam uͦ in casulis hita¬
bat. qr sc̃i hospites ⁊ pegͥnos se cognostũt
expectantes ciuitatẽ hñtem fũdam̃tũ cui¬
uiuendo plures pot̾ant gñare. nec mi¬
multiplicati leguntur ut nõ possint¬
nũari exerciius
ꝑ chaym undenario t̾minant᷑ in quo
transgͥssio signat᷑ lamech namq seꝑti-¬
mus est cui tres filii ⁊ una filia addunt᷑
ut undenatiꝰ impleatur ꝑ quem pcc̃m
sig̃catur. Nam a femina clatidit᷑ gña¬
tio que inttiũ pcci fuit ꝑ qd̃ uoluptas
carns que resistit sp̃ui. uñ noema uo-¬

Expanded text:
r dedicatio, quia in primordiis dedicant, dum in hac vita quae ante est, radicem cordis plantant, ut hic ad votum floreant, et a futura gloria arescant. Abraham vero in casulis habitabat, quia sancti hospites et peregrinos se esse cognoscunt, exspectantes civitatem habentem fundamvivendo plures poterant generare. Nec mis annos sic multiplicati leguntur, ut non possitari exercitus Cain undenario terminantur, in quo transgressio signatur. Lamech namque septimus est, cui tres filii et una filia adduntur, ut undenarius impleatur, per quem peccatum significatur: nam et a femina clauditur generatio, quae initium peccati fuit, per quod voluptas carnis, quae resistit spiritui. Unde Noema vo
Abbreviated transcription (Latin):
hunt scribit iosephuꝰ¬
musicam scripsisse in¬
duab columpnis u
na lapidea alt̾a lat̾icia.
quaꝵ altera nõ dissol¬
ueretur diluuio. alt̾a

Expanded text:
Hunc scribit Josephumusicam scripsisse bus columnis, na lapidea, altera latericia, quarum altera non dissolveretur diluvio, altera
Abbreviated transcription (Latin):
Iere. Nlon de omnibꝰ
hiis certa myst̾ia¬
exculꝑantur nec in¬
uenientur. nisi pͥus¬
quedam radices hy¬
storie iacerent᷑ neo
de ramis arborum
fructus legeres nisi
trũcos asia plantasses.
et uccauit nomen eius ex no¬
mine filii sui enoch. Porro e¬
noch genuit yrad. et yrad ge¬
nuit mauiael. et maiuael:
genuit matusael et matusael¬
uxores duas uixores. Nomen
uni ada et nomen alteri sella.¬

Expanded text:
etc. Non de omnibus his certa mystculpuntur, nec invenirentur, nisi quaedam radices historiae jacerentur; de ramis arborum fructus legeres, nisi truncos antea plantasses.et vocavit nomen ejus ex nomine filii sui Henoch. Porro Henoch genuit Irad, et Irad genuit Maviael, et Maviael genuit Mathusael, et ch duas uxores, nomen uni Ada, et nomen secundae Sella
Abbreviated transcription (Latin):
All. Congrue archa¬
in sũmo uelut tecto
quedam angusto ta¬
cuminata est ut ym¬
brium minas biftũ¬
stabilitate quadrata
consistens. nec impł¬
su uentoꝵ nec impe¬
tu fluauum nec in¬
quietudine aĩaliũ¬

Expanded text:
tus. Congrue arcin summo, velut tecto quodam angusto,cuminata est, ut imbrium minas diffunstabilitate quadrata consistens, nec impulsu ventorum, nec impetu fluctuum, nec inquietudine animaliu
Abbreviated transcription (Latin):
a ⁊ c̃ hoc uult milłigi ut securꝰ quisq ascẽ¬
deret nec de t̾ra sua sollicitꝰ eẽt deo ꝓmit¬
tente custocliam qd̃ nemo inde aliqͥd ꝯcu-¬
pisceret pp̃ sslum qui ascendit ne suã inde
tim̾et absentiã ⁊ hic satis ostendit satis¬
qͥd supra dixerit. Nõ apparebis in ꝯspectu
bernaculum uł templũ d̾̃s fu̾at ħĩturus.
Aug̃. Quid est qd̃ art. Nlõ occides suꝑ fer¬
mentũ sangͥnem ĩmolatoꝵ meoꝵ. an illa
hoc loco dicit ĩ molata sua que ꝑ pascha
occidunt ⁊ p̾cepit ne tũc sit in domo fer

Expanded text:
anni, hoc vult intelligi, ut securus quisque ascenderet, nec de terra sua sollicitus esset, Deo promittente custodiam, quod nemo inde aliquid concupisceret, propter illum qui ascendit, ne suam inde timeret absentiam. Et hic satis ostendit quid supra dixerit, Non apparebis in conspectu bernaculum vel templum Deus fuerat habiturus.. Quid est quod ait: non occides super fermentum sanguinem immolatorum meorum? an illa hoc loco dicit" immolata sua", quae per pascha occiduntur, et praecipit, ne tunc sit in domo fer
Abbreviated transcription (Latin):
uerbi dei ꝯminuere uł molarib terere solebat ut subtilẽ
ad uentrem anime transmitteret sensum. Si hunc den¬
tem ille uexan̾it ⁊ euellit ut ꝯtritõe
bum dei auferetur dens eiꝰ qui ñ bene

Expanded text:
verbi Dei comminuere vel molaribus terere solebat, ut subtilem verbi Dei comminuere vel molaribus terere solebat, ut subtilem ad ventrem animae transmitteret sensum: si hunc dentem ille vexaverit et evulserit, ut contritione bum Dei, auferetur dens ejus, qui non bene
Abbreviated transcription (Latin):
e qui mercedem huiꝰ adquisitõnis ꝑdit dampno dr ꝑcu¬
ti sicut qui tãm scandali infirmiori ⁊ muliebri antme p¬
buit. Dabit autẽ scd̃m qd̾ indixerit uir eiꝰ ⁊ dabit tã ho-
animaꝵ doctor est. Patietͣ gͦ dampnuni qui contendit
ad subuersionem andientiũ ꝓ anima que ñdum habuit
infanrem form atum qd̃ potest de scandalo cathetumini
accipi. Potest etiam fieri ut qui lesit instruat ⁊ reparit a¬
nime que ꝑdidit ⁊ cum honore ⁊ cum modestia. s. cñ mã¬
suetudine nõ tum lite sicut cum scandalum intulit. S cũ
formatus fu̾it dabit animam ꝓ anima. formatꝰ infans
potest uideri sermo dei in corde anime que suscepit grãm
sibi consciꝰ fu̾it tanti scandali ponat animam suam pro
anuna scandalizati ⁊ usq ad mortem det oꝑam quom ad
fidem restituat᷑. ponat ccłm ꝓ cculo si oculum anime lesit
.i. intellectum eiꝰ turbauit auferat᷑ oculus ip̃ius ab eo qui

Expanded text:
e , qui mercedem hujus acquisitionis perdit, damno dicitur percuti, sicut qui causam scandali infirmiori et muliebri animae praebuit. Dabit autem secundum quod indixerit vir ejus, et dabit cum honoo Christo animarum doctor est. Patietur ergo damnum qui contendit ad subversionem audientium, pro anima quae nondum habuit infantem formatum: quod potest de scandalo catechumeni accipi. Potest etiam fieri ut qui laesit, instruat et reparet animae quae perdidit, et cum honore, cum modestia scilicet, cum mansuetudine, non cum lite, sicut cum scandalum intulit. Sed cum formatus infans fuerit, dabit animam pro anima. Formatus infans potest videri sermo Dei in corde animae quae suscepit gratsibi conscius fuerit tanti scandali, ponat animam suam pro anima scandalizati, et usque ad mortem det operam quomodo ad fidem restituatur. Ponat oculum pro oculo: si oculum animae laesit, id est, intellectum ejus turbavit, auferatur oculus ejus ab eo qui
Abbreviated transcription (Latin):
aĩam aũ suam ꝑdat: unde iuder᷑ ostẽdi qd̃ quedam pcc̃a ad dãp¬
num ꝑtinent ñ tñ ad int̾itum. qr quidampnum passus fu̾it
saluari d̾r licet ꝑ ignem. unde ioħes dicit quedam peccata ẽẽ
ad mortẽ quedam ñ. Que aũ sunt ad mortẽ que ñ ad mortẽ¬
ñ facile discerni potest. Celicta enĩ quis intesligit: S cum
ꝓlatum abortiuum
hec ẽ opus mortiferũ
in infidelitate ꝑseña¬
u̾it. sine dubio seduc¬
tor illiꝰ qͣi uerꝰ homici¬
da ⁊̃ et̾na morte reꝰ erit.

Expanded text:
 suam perdat? Unde videtur ostendi quod quaedam peccata ad damnum pertinent, non tamen ad interitum, quia qui damnum passus fuerit, salvari dicitur, licet per ignem: unde Joannes dicit quaedam peccata esse ad mortem, quaedam non . Quae autem sint ad mortem, non facile discerni potest, Delictlatum abortivum, hoc est opus mortiferum, in infidelitate perseveraverit, sine dubio seductor illius, quasi verus homicida, aeterna morte reus erit.
Abbreviated transcription (Latin):
aures. au. au. ⁊ quam speciosi pedes e¬
uocabłorum similitudo conturbet. Sũt
gͦ duo litigantes duo disputantes de¬
dogmatib uł questionib legis ⁊ rixã¬
Quia gͦ iai in questionib litigant ad subu̾sionem audien¬
tiũ ꝑcutiunt mulierẽ pregnantẽ ⁊ eiciuit in fantem for¬
matũ uł adhuc informem. Mulier p̃gnans d̾ꝵ anima q̃
nuꝑ concepit uerbum dei. Unde. A timore tuo dñe nos pe in
ut̾o concepius ⁊ peperimꝰ. Qui gͦ concipiunt ⁊ statim pari¬
unt ñ mulieres estimandi sunt s uri ⁊ ꝑfecti. unde. di pe
perit t̾ra una die ⁊ nata est gens die una simul. Ista est gͦ ge¬
neratõ ꝑfestoꝵ que in die eadem concipit᷑ ⁊ nascit᷑. Pariunt
gͥ ⁊iuri statim pariũt .i. ⁊ceptum fidei u̾bum ĩoꝑa ꝓducunt
hec gͥ duob int̃ se litigantib ⁊ scandala ꝓferentib ꝑcutitur
⁊ scandalizatur ut u̾bum fidei qd̾ teninter conceꝑat᷑ nõdum
formatum abiciat. Est enim in aliquib formatum u̾bum

Expanded text:
iosi pedes evocabulorum similitudo conturbet. Sunt ergo duo litigantes, duo disputantes edogmatibus vel quaestionibus legis, et rixanQui ergo istis in quaestionibus litigant ad subversionem audientium, percutiunt mulierem praegnantem, et ejiciunt infantem formatum vel adhuc informem. Mulier praegnans dicitur anima, quae nuper concepit verbum Dei; unde: A timore tuo, Domine, in utero concepimus et peperimus . Qui ergo concipiunt, et statim pariunt, non mulieres existimandae sunt, sed viri et perfecti; unde alibi: Si peperit terra in una die, et nata est gens die una simul . Ista est ergo generatio perfectorum, quae in die eadem concipitur et nascitur. Pariunt  viri statim pariunt, id est, conceptum fidei verbum in opera perducunt:er se duobus litigantibus et scandala proferentibus, percutitur et scandalizatur: ut verbum fidei quod tenuiter conceperat nondum formatum abjiciat. Est enim in aliquibus formatum verbum,
Abbreviated transcription (Latin):
iũ uiuentem caliginẽ ocłoꝵ incurtise
⁊ adolescentem ducem ⁊ restorem it¬
neris habuisse. Exertens ergo uenatõ¬
nem sagctam direxit quo adolescens
indicanit. casuq chaym int̾fecit inter

Expanded text:
 vivendo caliginem oculorum incurrisse, et adolescentem ducem et rectorem itineris habuisse. Exercens ergo venationem, sagittam direxit quo adolescens indicavit, casuque Cain inter
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ aluid cũ os aꝑiat qͣm suauissimus
hoꝵ sonus aucliatur. Quia enĩ in malo
multa int̾ius grana uno cortite tegunt᷑
reste ꝑ mala punica multipharia uͥtumũ
oꝑatio uno caritatis munimine undi

Expanded text:
illo aliud cum os aperuerit, quam suavissimus horum sonus audiatur. Quia enim in malo punico multa interius grana, uno foris cortice teguntur, recte per mala punica multifaria virtutum operatio, uno charitatis munimine undi
Abbreviated transcription (Latin):
tit s exordium qͦ a restitudine cepit si
samuel iheremias. iołes. qui ab ip̃a infã¬
tia sp̃uali grã repleti ⁊ in doctoꝵ ordine
sunt separati. Quia eñ nox in collo est
ꝑ collum recte loq̃ndi usus exp̾mitur
sicut fieri solet in extremis uestium ꝑti¬
b. Sicut uestib oꝑa ita extremis uesfnĩ
ꝑtib oꝑm consũmatio figurat᷑. uł extre¬
me uestium ꝑtes ultime stint nr̃e solli

Expanded text:
titudine coeperit, sicut Samuel, Jeremias, Joannes, qui ab ipsa infantia spirituali gratia repleti, et in doctorum ordine sunt separati. Quia enim vox in collo est, per collum recte loquendi usus exprimitur, sicut fieri solet in extremis vestium partibus: sicut vestibus opera, ita extremis vestium partibus operum consummatio figuratur. Vel extremae vestium partes, ultimae sunt nostrae solli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ sordido incioꝵ h̃itu expellant᷑ intene¬
bras ext̾iores s appareant industi sicut e
ꝑfectionis. Tunica gͦ iacinctina ht horam in caputio textilẽ
sicut in extremis uestiũ ꝑtib solet fieri cũ doctor egregiꝰ a tãta
ꝑfestione opꝰ uirurtũ in thoat ad qͣntam aliꝰ longo labore uix

Expanded text:
 sordido vitiorum habitu expellantur in tenebras exteriores, sed appareant induti, sicut eest vinculum perfectionis . Tunica ergo hyacinthina habet oram in capitio textilem, sicut in extremis vestium partibus solet fieri: cum doctor egregius a tanta perfectione opus virtutum inchoat, ad quantam alius longo labore vix
Abbreviated transcription (Latin):
Or Moꝵ. Anima dñ in hoc mundo in er
sui si aꝓpinquare ceꝑit lex dei: aquas in
uet̾is uł noui .t. Seinde edueit lex ex ea ua¬
nam ⁊ inanem loquacitatẽ adu̾sum dei
ꝓuidentiam ranaꝵ querele similem. Pur¬
gat etiam malignas cogitatõnum eiꝰ ⁊ sci¬
nphaꝵ mordacitati simules calliditatis a¬
euleos disuint libidinũ q̃ mors cynonie¬

Expanded text:
Moraliter. Anima, dum in hoc mundo in errsi appropinquare coepit lex Dei, aquas in estamenti. Deinde educit lex ex ea vanam et inanem loquacitatem adversum Dei providentiam, ranarum querelae similem. Purgat etiam malignas cogitationes ejus, et sciniphum mordacitati similes calliditatis aculeos discutit. Libidinum quoque morsus cyno
Abbreviated transcription (Latin):
sume tibi aquam fluminis
et funde eam suꝑ aridam. et
quicqͥd hauseris de flumio i̾re¬
tur in sanguinem. Ait moyses.

Expanded text:
sume aquam fluminis, et effunde eam super aridam, et quicquid hauseris de fluvio, vertetur in sanguinem. Ait Moyses
Abbreviated transcription (Latin):
serpentio finis scłi qr
sic mortalitas eccł̃ie ꝑ
lubrica temꝑa uoluit.
alii eunt alii ueniũt
ꝑ mortem tanqͣm ꝑ ser¬
pentem ꝑ quem mors
seminata est. s in fine
scłi tanꝙͣ cauda redimꝰ
ad manũ dei.⁊ app̃hen¬
si reparabimͣ ⁊ nouissi¬
ma numica morte des¬
trusta resurgentes ĩ dex¬
teram dei uͥga tegni en¬

Expanded text:
serpentis, finis saeculi, quia sic mortalitas Ecclesiae per lubrica tempora volvitur; alii eunt, alii veniunt per mortem, tanquam per serpentem, per quem mors seminata est: sed in fine saeculi, tanquam cauda, redimus ad manum Dei, et apprehensi reparabimur, et novissima inimica morte destructa, resurgentes in dextera Dei virga regni e
Abbreviated transcription (Latin):
tioꝵ ñ erat gracili uoce nec tardꝰ lingua.
nec ꝓfitebat᷑ se ineloquentem. Erat enim¬
qͣntum ad egyptios sonore uocis ⁊ eloqñ¬
tie incõparabilis. ubi dei uocem audiuit¬
⁊eloquia suscepit. sentit uecem suã grati¬
cilem ⁊ exilem tardamq ⁊ impeditam lin¬
guam. ⁊ se ꝓnuntiat mutũ cũ incipit cog¬

Expanded text:
n erat gracili voce, nec tardus lingua, nec profitebatur se ineloquentem. Erat enimuantum ad Aegyptios, sonorae vocis et eloquee incomparabilis. Ubi autem Dei vocem audivitDomini suscepit, sentit vocem suam graciet exilem tardamque, et impeditam lguam, et se pronuntiat mutum, cum incipit cog
Abbreviated transcription (Latin):
pharaone ⁊ dices ad eum. hec di¬
cit dñs deus hebreorum. Dimit.¬
te popłm meum ut sacrificet inͥ
quia in hac uice mittam omnes
plagas meas super cor tuum. ⁊

Expanded text:
 dices ad eum: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: Dimitte populum meum, ut sacrificet mihi. Quia in hac vice mittam omnes plagas meas super cor tuum  V
Abbreviated transcription (Latin):
rexit ⁊ iunit obuiam eis adora¬
uitq ꝓnus in t̾ram ⁊ dixit. ob¬
secro domini declinate in do
ni inuiam ur̃am. Qui dixert̃
in platea manebimꝰ¬

Expanded text:
rexit et ivit obviam eis adoravitque pronus in terra et dixit obsecro domini declinate in domni in viam vestram qui dixerunt in platea manebim
Abbreviated transcription (Latin):
titer ferre uł ꝑprudentiam sapienter re¬
pellere uł corrige didicerũt int̾ne lucis in
omĩb fulgore chortiscat. ⁊ qr tales dicere
coronam ht̃ ꝑ gyrum ⁊ in hiĩs qͥmino¬
res sunt meritis nec palam ꝓtestari an-¬
dent boni certaminis ⁊ seruitutis fidei si-¬
bi repositam ẽẽ mercedem. Cunsta tñ ag̃t̃
intentione bene placendi deo ⁊sꝑe ꝑcipien¬

Expanded text:
titer ferre, seu per patientiam prudenter repellere vel corrigere didicerint, internae lucis in omnibus fulgore coruscat. Et quoniam tales jurecoronam habet per gyrum: in his qui minores sunt meritis, nec palam protestari audent boni certaminis et servitutis et fidei sibi repositam esse mercedem: cuncta tamen agunt intentione bene placendi Deo, sed spe
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i orduus. adolebit aaron in hoc altari ĩ¬
censum suaue. fragrans mane. cum xp̃c
ticipes sacerdocii ip̃ins sedula exhortatõe fide
ne s uespe. mane enĩ thuniama incendi¬
tur. ut in pͥncipio oml̃s boni qd̃ deo inspi¬
rante facere disponimus illuis auxilium
quo ꝑficiamus inuecemus. ad uespert
u̾o. ut cum bene cepta complemus illi a
sperum qñdo collocat lucernas. cum etiam ex hlis que necdum caꝵe possunt qr scã ⁊

Expanded text:
designat, adolebit Aaron in hoc altari incensum suave fragrans mane, cum vel Dticipes sacerdotii illius sedula exhortatione fidesed et vespere. Mane etenim thymiama incenditur, ut in principio omnis boni quod Deo inspirante facere disponimus, illius auxilium quo perficiamus, invocemus. Ad vesperum vero, ut cum bene coepta complemus, illi a sperum, quando collocat lucernas, cum etiam ex eis quae necdum capere queunt, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ensus sñie hystoricus. nascitur or̃o.
Si gͦ hystoricus sensus regnum cari¬
tatis edificat cupiditatis dissipat. nõ
est ncc̃e allegorice exponi. leftor tñ sen¬
tentiam dote reste fidei honorare debet¬
⁊ intactam sua expositione relinquere.

Expanded text:
ententiae historicus, de qua nascitur oratio. Si ergo historicus sensus regnum charitatis aedificat, cupiditatis dissipat, non est necesse allegorice exponi. Lector tamen sententiam dote rectae fidei honorare debet et intactam sua expositione relinquere.
Abbreviated transcription (Latin):
Aꝓximo mutuum postulamus cum
ꝓ et̾na remuneratõe curam dñici gre¬
gis suscipimꝰ s sitimorem dei qͣi pecu¬
niam exigentis semꝑ ante oculos cordiꝰ
poniniꝰ qͣi in p̃sentia eius semꝑ sumus.
suademus. ⁊ alibi. Quasi coram deo in
xp̃o loquimur. Mors gͦ aut debilitas pe¬
coris pastori nõ imputatur. si eius cũ¬
bit inde donec reddat nouissimũ qͣdrã.¬

Expanded text:
ximo mutuum postulamus, cum pro aeterna remuneratione curam Dominici gregis suscipimus. Sed si timorem Dei, quasi pecuniam exigentis, semper ante oculos cordis ponimus, quasi in praesentia ejus semper sumus. sChristo loquimur. Mors ergo aut debilitas pecoris pastori non imputatur, si ejus cubit inde, donec reddat novissimum quadra
Abbreviated transcription (Latin):
Strabꝰ. Ipi fecerunt s ꝑyromata ut pec¬
catũ suũ abscond̾ent. deus no tunicas
les ab animalib deducte snt querere.
oui enĩ de nichło omĩa condidit quo mͦ
et qualiter uoluit hoc fecit.

Expanded text:
t. Ipsi fecerunt sibi perizomata, ut peccatum suum absconderent: Deus vero tunicas les ab animalibus deductae sint, quaerere: qui enim de nihilo omnia condidit, quomodo et qualiter voluit, haec fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
Constitui te dm̃ pħao¬
nis. ⁊ alibi. applica istũ
ad deos. ⁊ alibi. D̾s ste¬
tit in synagoga deoꝵ.
⁊t̃. eẽntialit siciro hic

Expanded text:
Constitui te deum Phanis. Et alibi: Applica illum ad deos. Et alibi: Detit in synagoga deorum, etc. Essentialiter sicut hic:
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ a serpente. uirga in
serpente xp̃c in morte.
lxpauit moyses ⁊ fugit.
cortuo enĩ xp̃o expa¬
uerunt liscipli aspe
in qua fu̾ant receden¬
tes App̃hendit caudam
patratis omnib ad id
qd̾ fu̾iat resurgendo re¬
ꝑ uitam morte ⁊ sump

Expanded text:
rpente; virga in serpente, Christus in morte. Expavit Moses et fugit: mortuo enim Christo expaverunt discipuli a spe in qua fuerunt recedentes. Apprehendit caudam,patratis omnibus, ad id quod fuerat resurgendo reper vitam morte consump
Abbreviated transcription (Latin):
ratis uenitur ad fontes. Si hystoriam so-¬
lam sequamur si multũ nos edificat¬
scire ad quẽ locũ uenerunt pͥmo. ad qp¬
scd̃o. pͥmo aũ ducit᷑ ppłs ad litt̾am legiᷤ
a qua cum ꝑmanet in amaritudine re
cedere ñ potest. Cum gͦ ꝑlignũ uite fu̾it
indulcorata ⁊ sp̃na liter intellecta de uet̾i
testamento transit ad nouũ. ⁊ ad duode¬
cim apłicos fontes ubi reꝑimritur arbo-¬

Expanded text:
a venitur ad fontes. Si historiam solam sequamur, non multum nos aedificatscire ad quem locum primo venerunt, ad qsecundo. Primo autem ducitur populus ad litteram legis, a qua dum permanet in amaritudine sua, recedere non potest. Cum ergo per lignum vitae fuerit indulcorata, et spiritualiter intellecta, de Veteri Testamento transit ad Novum, et ad duodecim apostolicos fontes, ubi reperiuntur arbo
Abbreviated transcription (Latin):
xurie oꝑam dare. ⁊ delicus uacare: egyptius languor est.
lym ducit᷑ ppłs ubi erant .xiĩ. forites aqͣ¬
rum quib nichil merat amaritudinis
s amenitas płima ex densitate palmaꝵ.¬
s pͥus ductus est aquas salsas ⁊ amaraᷤᷤ¬
quib ꝑ lignũ a dño monstratum dulco

Expanded text:
xuriae operam dare et deliciis vacare, Aegyptius languor est. xuriae operam dare et deliciis vacare, Aegyptius languor est. lim ducitur populus, ubi erant duodecim fontes aquarum, quibus nil inerat amaritudinis, sed amoenitas plurima ex densitate palmaprius ductus est ad aquas salsas et amarabus per lignum a Domino monstratum dulco
Abbreviated transcription (Latin):
tauit eum dicens. si audieris uecem
do.d .t. ⁊ c̃. uidetur exponere quare iusti¬
ficationes ⁊ indicia dedit .s. ut tempta¬
ret eos. Si auclirent uocem dñi dei ⁊ mã¬
data eius custodirent. sam qͣntum ad
pͥorem ppłm qͥd eis boni aut ꝓfesti murꝰ¬
iurantib ⁊ atrmdicentib mandares
qui paulo post mirabilisi obliti ad ytola rutuntur. Dant᷑
gͦ p̃cepta in quib temꝑtent᷑ unde. Dedi uob̾ p̾cepta ⁊ iusti¬
ficatões ñ bonas in quib ñ ii. Temptati enĩ in p̾ceptis ñ
inueniunt᷑ fideles. Ideo inuentũ est eis mandatũ ẽẽ ad mor¬
tem qd̾ erat ad uitã. Idem enĩ si seruet᷑ uitam. si si seruetur
mortem gn̾at. Nõ seruantib gͦ dñr mandata ñ bona ⁊ in
a capite usq ad pedes repletur ulcere pessimo. s iusti ñ hñt
ullas infirmitates quaᷤ egyꝑtii. Egyptꝰ enĩ mundꝰ. Dilig̾e
gͣ mundũ ⁊ que in mundo sunt egypti langor est obserua¬
remenses. temꝑa stellaꝵ cursib adherere. seruire carni lu¬

Expanded text:
tabat eum dicens: Si audieris vocem Domini Dei tui. Videtur exponere quare justificationes et judicia dedit, ut scilicet tentaret eos si audirent vocem Domini Dei, et mandata ejus custodirent. Nam quantum ad priorem populum, quid eis boni aut perfecti murmurantibus et contradicentibus mandaretur, qui paulo post, mirabilium Dei obliti, ad idola convertuntur? Dantur ergo praecepta in quibus tententur; unde: Dedi vobis praecepta et justificationes non bonas in quibus non vivent . Tentati enim in praeceptis non inveniuntur fideles, ideo inventum est eis mandatum esse ad mortem quod erat ad vitam. Idem enim, si servetur, vitam; si non servetur, mortem generat. Non servantibus ergo dicuntur mandata non bona, et in a capite usque ad pedes repletur ulcere pessimo. Sed justi non habent illas infirmitates quas Aegyptii. Aegyptus est mundus: diligere ergo mundum et quae in mundo sunt, Aegyptius languor est; observare menses, tempora, stellarum cursibus adhaerere, servire carni, lu
Abbreviated transcription (Latin):
Moyses iudaicus ppłs. turga. diuinita¬
te figuratur. Unde. Sicut moyses exalta
uirgam tenuit. qr indaicus ppłs ante re¬
demptoris aduentum in dei potestate cõ-
ꝓphas deum incarnandum nuntiauit.
ꝑmanens mortalis est in homine f̃s. S⁊
uidit. deum credere expaurt. cui iubetur
ut caudam teneat. qr popłs qui medo cre¬
di sese ad fidem colliget colubri caudã
suũ confitebitur. Mox serpens in uirgã
rit: mox ad uidietũ in potestate diuini

Expanded text:
Moses, Judaicus populus; virga, Divinitate figuratur. Unde Joan. IV: Sicut exaltavirgam tenuit: quia Judaicus populus ante Redemptoris adventum in Dei potestate confichas et prophetas Deum incarnandum nuntiavit; us in se permanens, mortalis est in homine factus. Sed istum mortalem vidit, Deum credere expavit. Cui jubetur ut caudam teneat, quia populus qui modo cree, scilicet in fine mundi, sese ad fidem colliget; colubri caudam suum confitebitur. Mox serpens in virgam rit, mox
Abbreviated transcription (Latin):
Biꝵ. Sacerdos qñ tabernacłm ingreditur
xii. lapides in pectore portare iubetur sculꝑ-¬
tos nominib filioꝵ isrł. hic est rederaptor
nr qui semet ip̃m ꝓ nobis sacrificiũ offe¬
rens dum fortes in exordio pclicatores ha¬
buit .xii. lapides sub capite in pͥma sui cor¬
poris ꝑte portauit.

Expanded text:
. Sacerdos quando tabernaculum ingreditur, duodecim lapides in pectore portare jubetur sculptos nominibus filiorum Israel: hic est redemptor noster, qui semetipsum pro nobis sacrificium offerens, dum fortes in exordio praedicatores habuit, duodecim lapides sub capite in prima sui corporis parte portavit.
Abbreviated transcription (Latin):
iacinctina ut¬
B. uitte iacinstine quib ut̾q sacerdo¬
tis habitus copulatur ligature sunt desi¬
derii celestis que anulis aureis innixe
suꝑhumerale cum rõnali stringunt. cum
suspiramꝰ ⁊ ut intͣre meream̃ ⁊cordi fide ⁊ ui

Expanded text:
acinthina, etc. Vittae hyacinthinae quibus uterque sacerdotis habitus copulatur, ligaturae sunt desiderii coelestis, quae annulis aureis innexae superhumerale cum rationali stringunt, cum suspiramus, et ut intrare meream
Abbreviated transcription (Latin):
Eilii seth religiosi intelligunt᷑ ꝑ filios d̾i
qui uicti ꝯcupiscĩa ex filiab hominum
i ex stirpe chaym uxores acceꝑunt ⁊ ui¬
ros potentes genierũt ĩmensos .ẜ. cor¬
porib suꝑbos uirib. inconditos moribꝰ
qui gygantes appellant᷑. Non est incre-¬
dibile ab hominib si aib angłis uł qui¬
bdam demonib qui mulierib sunt im¬
ꝓbi eiꝰmodi hoĩes ee ꝓcreatos. qr ⁊ pꝰt di

Expanded text:
Filii Seth religiosi intelliguntur per filios Dei, qui victi concupiscentia, ex filiabus hominum, id est ex stirpe Cain, uxores acceperunt, et viros potentes genuerunt, immensos scilicet corporibus, superbos viribus, inconditos moribus, qui gigantes appellantur. Non est incredibile ab hominibus, non ab angelis, vel quibusdam daemonibus qui mulieribus sunt improbi, ejusmodi homines esse procreatos, quia
Abbreviated transcription (Latin):
intentia cadit ant dolor cordis cui est de
omĩb tam fixa sñia quam certa p̃scĩa
sutitur scriptura usitatis uerbis coap¬
tans se nr̃e paruitati. ut ex cognitis in¬
cognita cognoscamꝰ. Nam ira dei ñ est
ꝑtubatio animi. s iudiciũ qd̃ irrogat᷑
pcc̃ori. cogitatõ uero cordis eiꝰ mittanda¬
rum rerum immirtabilis ratio.

Expanded text:
nitentia cadit, aut dolor cordis, cui est de omnibus tam fixa sententia quam certa praescientia: sed utitur Scriptura usitatis verbis, coaptans se nostrae parvitati, ut ex cognitis incognita cognoscamus. Nam ira Dei non est perturbatio animi, sed judicium quod irrogatur peccatori: cogitatio vero cordis ejus, mutandarum rerum immutabilis ratio.
Abbreviated transcription (Latin):
medio eorum. Post hec slimittet uos. daboq grãm ppio huic co-¬
ram egyptiis.⁊ cum egrediemini non exibitis uacui. s postu-

Expanded text:
medio eorum: post haec dimittet vos. Daboque gratiam populo huic coram Aegyptiis, et cum egrediemini, non exibitis vacui: sed postu
Abbreviated transcription (Latin):
aera uolitans s ita sb̾
tile ⁊ minutũ ut oculi¬
uisuĩ nisi acute cernen¬
tis effugiat. Corp̾ tñ
cũ insederit acerbissi

Expanded text:
aera volitans; sed adeo t et minutum, ut oculvisum, nisi acute cernetis, eludat: corpus tamen cui insederit, acerbissi
Abbreviated transcription (Latin):
mo terebrat stimulo.
mulantẽ. hoc gͦ auimal
b u̾boꝵ stimulis ani¬
mas terebrat. ⁊ tarcta
calliditate cͥcumuenit¬

Expanded text:
mo terebrat stimulo, ientem. Hoc ergo animalbus verborum stimulis animam terebrant, tantaque calliditate circumven
Abbreviated transcription (Latin):
cruda suꝑbia uidebis paulo post qͣntum ꝓ¬
ficit in flagellis qͣntum in meliora u̾bera¬
t̾ efficitur. Qui mͦ dicit nescio dñm. u̾bera¬
tus dicturus est orate ꝑ me dñm. Nemo
gͦ ita meruditꝰ fit diuine discipline ut fla¬
gella diuina ꝑniciem putet ⁊ penalem

Expanded text:
cruda superbia; videbitis paulo post quantum proficit in flagellis: quantum melior verberatus efficitur; qui modo dicit, Nescio Dominum, verberatus dicturus est: Orate pro me Dominum. Nemo ergo ita ineruditus sit divinae disciplinae, ut flagella divina perniciem putet et poenalem
Abbreviated transcription (Latin):
l. Ep̃c eccłiam de gentib sibi copu¬
lauit que mun̾e sp̃o sc̃i seꝑtiformis una
est in fide catholica uñ una est columba me¬
a que gignit filiũ qui uocat᷑ aduena. ⁊ al-¬
terũ qͥ dei adiutoriũ. Aduene enĩ sunt sc̃i
suꝑ t̾ram. s dei adiutorio nunqͣm carent.

Expanded text:
 Ecclesiam de gentibus sibi copulavit, quae munere Spiritus septiformis una est in fide catholica. Unde: Una est columba mea; quae gignit filium, qui vocatur advena, et alterum qui Dei adjutorium: advenae enim sunt sancti super terram, sed Dei adju
Abbreviated transcription (Latin):
s. Sesti lapides sunt qͥ unitatẽ scin¬
dunt ⁊ se ip̃os diuidunt a societate fra-
Lapͥides ñ secti ex quib altare ꝯftrui
iubetur sunt qui ꝑ fidem in unitate so
ui toedificati in domos sp̃uales. hiĩs
nõ est uuectum ferrum qr incorrupti
sunt ⁊ iacula maligni ignita ñ recepe¬
runt. om̃s unũ altare faciũt inunita¬
te fidei ⁊ ꝯcordia caritatis.

Expanded text:
s. Secti lapides sunt qui unitatem scindunt, et seipsos dividunt a societate fratrLapides non secti ex quibus altare construi jubetur, sunt qui per fidem in unitate solvi, coaedificati in domos spirituales. His non est injectum ferrum, quia incorrupti sunt, et jacula maligni ignita non receperunt: omnes unum altare faciunt in unitate fidei et concordia charitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicatoris uerba sollicita mente custodit. Uxorem qͦ amãs
⁊ liberos liber egredi recusat qñ astiuara uuitam eiusq fructꝰ¬
minift̾ii se habere sui seruitute consid̾ans ad libertatis qͥe¬
tem transire renuit. S offerat enm drĩs diis ⁊ applicet᷑ ad
ostium ⁊ postes. ⁊ ꝑforet aurem eiꝰ cum subula ut sit seruꝰ
in secula. Qd̾ enim in actina disposuit uita ꝑdurare a dnĩo
⁊ postes tabernacłi ducieͣ ut de ingressu etiam tabernaculi¬
eterni aliquid audiat ⁊ tremendi iudicii diem subtiliter ag¬
noscat. ne ꝑ bona oꝑa que facit placere hominib appecat. dic¬
ꝙ auris eius subula ꝑforatur .i. mens timoris dei subtilit

Expanded text:
praedicatoris verba sollicita mente custodit. Uxorem quoque amans et liberos liber egredi recusat, quando activam vitam ejusque fructad libertatis quietem renuit transire. Sed offerat eum dominus diis, et applicetur ad ostium et postes: et perforet aurem ejus subula, ut sit ei servus in saeculum. Is enim qui in activa disposuit vita perdurare, a Domino  postes tabernaculi ducitur, ut de ingressu aeterni tabernaculi aliquid audiat, et tremendi judicii diem subtiliter agnoscat, ne per bona opera quae facit, placere hominibus appetat. Sicque auris ejus subula perforatur, dum mens illius timoris Dei subtilit
Abbreviated transcription (Latin):
linur pon̾e est p̾dicatõis studium nolup¬
tatib carnis anteferre. ut cũ sc̃a qͥs studet
dicere curet necc̃e est suggestiones edo¬
mare. de porta usq ad portam ire est a ui¬
cio usq ad uiciũ ꝑ qd̃ ad mentẽ culpa
ingreditur increpando discurrere ꝑ me¬
dium uͦ castroꝵ tͣnsire est tanta equali¬
tate intra eccl̃iam inuere nt qͥ delinq̃n¬
tiũ culpas redargnit in nulliꝰ resideat
fauore unde subdit᷑. Occidat uir frẽm
suũ ⁊ amicũ ⁊ ꝓxinium. hos int̾ficit qͥ
cum punienda inuenit. ab increpatõis
ẽe dei negat qͥ qͣntum sufficit iutam car-¬
naliũ increpare recusat.

Expanded text:
femur ponere, est praedicationis studium voluptatibus carnis anteferre, ut cum sancta qui studet dicere, curet necesse est suggestiones edomare. De porta usque ad portam ire, est a vitio usque ad vitium per quod ad mentem culpa ingreditur increpando discurrere. Per medium vero castrorum transire est tanta aequalitate intra Ecclesiam vivere, ut qui delinquentium culpas redarguit, in nullis favore; sed occidat vir fratrem suum, amicum et proximum. Quos interficit, qui, cum punienda invenit, increpationis se Dei negat, qui quantum sufficit, vitam carnalium increpare recusat.
Abbreviated transcription (Latin):
sius ⁊ omni comitatu sepulto patre. Quo mortuo timentes fres
euis ⁊ mutuo colloquentes. sie forte memor sit iniurie qͣm pas¬
sus est ⁊ reddat nobis malum qd̾ fecimꝰ mandau̾nt ei. Dat tuus
p̾cepit nob̾ anteqͣm moreretur ut hec tͥ uerbis illiꝰ diceremus.
Obsecro ut obliuiscaris scelerun fr̃m tuoꝵ ⁊ pcc̃i etq malicie
cegitastis de me malui ⁊ d̾s uertit illud in bonum. ut exattaret
me sicut in p̃sentiarũ cernitis ⁊ saluos faceret multos popłos.
siolite metuere. Ego pascam uos ⁊ puulos ur̃os. consolatusq ẽ
eos ⁊ blande leniterq lecutus est eis. ⁊ habitauit in egypto cũ

Expanded text:
quo mortuo timentes fratres eius et mutuo conloquentes ne forte memor sit iniuriae quam passus est et reddat nobis malum omne quod fecimus mandaverunt ei pater tuus praecepit nobis antequam moreretur ut haec tibi verbis illius diceremus obsecro ut obliviscaris sceleris fratrum tuorum et peccati atque malitiae cogitastis de me malum et Deus vertit illud in bonum; ut exaltaret me, sicut in praesentiarum cernitis, et salvos faceret multos populos. Nolite metuere: ego pascam vos et parvulos vestros. Consolatusque est eos, et blande ac leniter est locutu
Abbreviated transcription (Latin):
mortua est ergo rachel ⁊ sepulta est in uia
que dutit effratham. hec est bethleemi erexitoꝵ ia cob titulũ
suꝑ sepulchrum eiꝰ hic est titulus monum̃ti racbel ulq in

Expanded text:
mortua est ergo Rahel et sepulta in via quae ducit Efratham haec est Bethleem erexitque Iacob titulum super sepulchrum eius hic est titulus monumenti Rahel usque in
Abbreviated transcription (Latin):
Augꝰ. Nec putandum qd̾ homo deicere¬
tur nisi p̾cessisset in eo quedam elatio cõ¬
pͥmenda ut ꝑ humilitatem pcc̃i sciret
quam falso de se p̾sumpserit.⁊ qd̾ non
bene se h̃t natura si a faciente recessexit.
Cõmendatur enim quale bonum d̃s scc̃
quando nulli bene est ab ip̃o recedere.

Expanded text:
a. Nec putandum quod homo dejiceretur, nisi praecessisset in eo quaedam elatio comprimenda, ut per humilitatem peccati sciret quod falso de se praesumpserit, et quod non bene se habet facta natura, si a faciente recesserit. Commendatur enim quale bonum Deus sit, quando nulli bene est ab ipso recedere.
Abbreviated transcription (Latin):
Id̾o callidꝰ hostis int̾ro¬
gat hoc ⁊ mandatum
dei memorat. ne cum
peccau̾it excusatõem
habeat quasi oblita.

Expanded text:
Ideo callidus hostis interrogat hoc, et mandatum Dei memorat, ne cum peccaverit, excusationem habeat quasi oblita.
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ. uocati q ab eo
reuersi sunt tã
aaron qͣm prin¬
cipes sỹnagoge.
Et postquam lo¬
cutus est uene¬
runt ad eum eti¬
am om̃s filii isił.
Quib p̾cepit cun¬
cta que audie rat
adomino in
monte Snai.

Expanded text:
re. Vocatique ab eo: reversi sunt: tam Aaron quam principes sinagoge. Et postquam locutus est: venerunt ad eum: etiam omnes filii Israel. Quibus precepit cuncta: que audierat a Domino in Monte Sinay.
Abbreviated transcription (Latin):
dam ꝑ aaron. quedam uero ꝑ ip̃m do¬
minũ ut cognoscamus in quibdam¬
pontificum nos ẽẽ purgandos. quos a
entiam legis emendandos. qd̾ moysi de
hertam que residua fuit grandini. Extendit moyses uigam

Expanded text:
edam per Aaron, quaedam vero per m; ut cognoscamus in quibuspontificum nos esse purgandos, quos Aaentiam legis emendandos, quod Mosi desherbam quae residua fuerit grandini. Extendit Moyses virgam
Abbreviated transcription (Latin):
inuicem copulatas in ittreq latere a sũmo¬
usꝙ deorsum. ita ut dimidiũ uestis intuẽ¬
tium ccłis foris appareret. dimidrũ u̾o ali¬
ud unt̾ius lateret. S hore utreq coniuncte
usq ad extremos anglilos ad inferiora des
bona foris oꝑa ꝓximis extendimꝰ eadem in¬
tus coram dño integra serueniꝰ ne castita

Expanded text:
invicem copulatas in utroque latere sumusque deorsum; ita ut dimidium vestis intuentium oculis foris appareret, dimidium vero aliud interius lateret; sed orae utrorumque conjunctae, usque ad extremos angulos ad inferiora descbona foris opera proximis ostendimus, eadem intus coram Domino integra servemus? ne unqua
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃: Quã sp̃em: quem usum in reb cõ¬
ditis tenet: uiuit an nõ: si iuunit quid
an misetam: an neutram: uiuificat aliquid au nõ: Si nlła
rõnalis erat. Si tunc rõnalis fca est cũ ex illa mat̾ia nat᷑a
humane anime fc̃a est irrõnalis uita mat̾ia erat aĩe rõ

Expanded text:
nomen, quam speciem, quem usum in rebus conditis tenet? uiuit, an non? si uiuit, quid an miseram, an neutram? uiuificat aliquid? an ab hoc rationalis erat? quodsi tunc rationalis facta est, cum ex illa materie natura humanae animae facta est, inrati
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ grandine ext̾ritus erat pharao. unde
rogabat moysen ut oraret ꝓ eo ꝯfitens
iiquitatem suam ⁊ ppłi sui. S moyseᷤ
allum timorem querebat. facile enim
est penam timere. s nõ est hoc dm̃ timere
illo .s. pietatis timore quẽ iacob dicit. sli¬
si deus patris mei abraham ⁊ timor ysa
ac eẽt michi nũc meinanẽ dimisisses.¬

Expanded text:
et grandine exterritus erat Pharao. Unde rogabat Mosen ut oraret pro eo, confitens iniquitatem suam et populi sui. Sed Moses alium timorem quaerebat. Facile enim est poenam timere: sed non est hoc Deum timere, illo scilicet pietatis timore, de quo Jacob dicit: Nisi Deus patris mei Abraham, et timor Isaac adfuisset mihi, nunc me inanem dimisisses
Abbreviated transcription (Latin):
lndere. uł qd̾ adu̾sum ysaac quasi ma¬
ioris etatis ioco sibi primegenita uenꝰ¬
dicau̾it. qd̾ sara andiens nontulit.
suscipere. aut cur cum matre nunc ui¬
bet expelli: Qd̃ non facit ⁊ elo accensa s
ꝓphetie mysterio compulsa. Agar enim
lem ppłm. sara uero sp̃ualem ⁊ liberum.
qua libertate xp̃c nos liberauit. Sigcabat᷑
g᷑ hoc myst̾io priorem ppłm in seruitu¬
tem gn̾atum nõ manere in domo sare.
quare ⁊tristatꝰ sit abraham cũ hoc ꝓphia
fũit quã ip̃e magis qͣm sara noscere de¬
buit. S ex reuelatõe hoc dixit sara qd̃ sibi
us nescierunt qind eẽt. ⁊ ꝑ saram nesci¬
entem ꝓpbatum est cum intiliebri a¬
nimo mota est p̃p̃ ancille suꝑbiam.

Expanded text:
ludere. » Vel quod adversum Isaac, quasi majoris aetatis loco, sibi primogenita vindicaverit; quod Sara audiens non tulit.suscipere, aut cur cum matre eum nunc jubet expelli? Quod non facit zelo accensa, sed prophetiae mysterio compulsa. Agar enim,lem populum; Sara vero spiritualem et liberum, qua libertate Christus nos liberavit. Significabatur ergo hoc mysterio, priorem populum in servitute generatum non manere in domo Sarae,quare contristatus sit Abraham, cum haec prophetia fuerit, quam ipse magis quam Sara noscere debuit: sed ex revelatione hoc dixit Sara, quod sibius nescierunt quid esset, et per Saram nescientem prophetizatum est cum muliebri animo mota est propter ancillae superbiam.
Abbreviated transcription (Latin):
Cugꝰ. Querit᷑ enam
si stet an moueatur te
in eo fixa quomͦ circu¬
eunt: s firmam̃tum
firmitatẽ terminĩ a¬
quaꝵ intranꝰ gressibi

Expanded text:
uti. Quaeritur etiam si stet an moveatur coein eo fixa circumeunt? Sed firmamentum firmitatem, aut terminum aquarum intransgr
Abbreviated transcription (Latin):
teperat clñs.Igitur mense primo anni secũdi prma die men-¬
sis collatum est tabernaculum erexitq moyses illud ⁊ posu¬
tabulas ac bases ⁊ uectes.Sta¬
tuitq: columpnas ⁊ expandit
testum suꝑ tabernaculum im¬
posito desuper operimento. si¬
cut domin imperauerat. posu¬
it et testamentum in archa sub¬
ditis infra uectib ⁊ oraculum
desuper. Cumq intulisset arcbã
in tabernaculum: appendet ante

Expanded text:
t: Igitur mense primo anni secundi, in prima die mensis, collatum est tabernaculum, erexitque illud Motabulas ac bases et vectes, statuitque columnas, et expandit tectum super tabernaculum, imposito desuper operimento, sicut Dominus imperaverat. Posuit et testimonium in arca, subditis infra vectibus, et oraculum desuper. Cumque intulisset arcam in tabernaculum, appendit ante
Abbreviated transcription (Latin):
palpabiles. nec intrat suecatur ad ph̾ao¬
nem. dimilit̾ in decima cum pͥmitiua
delent᷑ ⁊ cegitur cũ festinatõe exire de egrp
Sunt alia multa obseruanda qͥb
diuina indicat᷑ sap̃ia. Primo enĩ nõ fle¬
ctitur pħao cum aqua in sangninem u̾¬
titur. In scdo parum molliri iudetur. uoca¬
uit enĩ moysen ⁊ aaron dicens. Orate ꝓ
me dnĩn ⁊ c̃ In t̾cio magicedunt dicen¬
tes. digitꝰ dei est hic. ⁊ c̃ In quarto ꝑ cyno¬
miam u̾beratus dicit. Euntes immolate
cdño deo ur̃o. ⁊ c̃ In qͥnto ubi nece pecudũ
ceditur ñ cedit ⁊ ampliꝰ indurat᷑. dimilit̾
in sexto suꝑ plagam ulcerũ. In septimo

Expanded text:
palpabiles: nec intrat, sed vocatur ad Pharaopalpabiles: nec intrat, sed vocatur ad Pharaonem. Similiter in decima, cum primitiva delentur, et cogitur cum festinatione exire de AegypSunt alia multa observanda, in quibus divina indicatur sapientia. Primo enim non flectitur Pharao cum aqua in sanguinem vertitur. In secundo parum molliri videtur: Vocavit enim Moysem et Aaron, dicens: Orate pro me Dominum, etc. In tertio magi cedunt, dicentes: Digitus Dei est hic, etc. In quarto per cynomyiam verberatus, dicit: Euntes immolate Domino Deo, etc. In quinto, ubi neces pecudum esse dicuntur, non cedit, sed amplius induravit. Similiter in sexto super plaga ulcerum. In septimo
Abbreviated transcription (Latin):
Dix. Est ⁊ alia obseruanda diffr̾a. In pͥ¬
ma enim plaga cũ aqua u̾titur in sangͥ¬
nem ñdum dr moysi ut intraret ad pba¬
onem s uade in cccursum eiꝰ. ⁊ c̃. In scd̃a uͦ
ꝯstanter ⁊ sideliter ministrata pͥma. dr
ad eum intra ad pħaonem. ⁊ c̃. In t̾cia uͦ
scimphes inferuntur. magi cedunt ꝯfi¬
tentes qr digitus dei est hic In quarta uͦ
uigilare uibetur moyses. ⁊ mane stare ccͣ
phaonem ꝓcedentem ad aquas cum cyno¬
mia replentur egyptioꝵ domus In qͥn¬
ta cũ pecora delentur ad phaonem intre
uibetur. In sexta etempnitur pħao nec d̾r
qd̃ intrau̾it moyses ⁊ aaron ad eũ quia
fc̃a sunt ulcera ⁊ uesice cum feruore etiã
suꝑ maleficos ⁊ ñ pot̾ant resist̾e moysi. In
uii. ugilare ibetur ualde mane ⁊ stare
etra pħaonem cũ grandinem ⁊ ignẽ ꝑdu¬
cit ⁊ uoces. In .uiii. intrare p̃cipitur ad e¬
um cum locusta ꝓdncitur. In nona rursuᷤ
celum extendere manus ut fiant tenebre

Expanded text:
i. Est alia observanda differentia: in prima enim plaga cum aqua vertitur in sanguinem, nondum dicitur Mosi ut intraret ad Pharaonem, sed, vade in occursum ejus, etc. In secunda vero, constanter et fideliter ministrata prima, dicitur ad eum: Intra ad Pharaonem, etc. In tertia vero sciniphes inferuntur, magi cedunt confitentes, quia digitus Dei est hic. In quarta vero vigilare jubetur Moses mane, et stare contra Pharaonem procedentem ad aquas, cum cynomyia replentur Aegyptiorum domus. In quinta cum pecora delentur, ad Pharaonem intrare jubetur. In sexta contemnitur Pharao, nec dicitur quod intraverint Moses et Aaron ad eum, quia facta sunt ulcera et vesicae cum fervore etiam super maleficos, et non poterant resistere Mosi. In septima vigilare jubetur valde mane, et stare contra Pharaonem, cum grandinem et ignem producit et voces. In octava intrare praecipitur ad eum cum locusta producitur. In nona rursus coelum extendere manus, ut fiant tenebrae
Abbreviated transcription (Latin):
erx. furata est ydola .y.
.S. ubi nos ydola legi¬
mus in hebreo teraphi
scriptum est. qd̃ aqͥla¬
figuras uł ymagines
int̾p̃r. hoc aũ dico ideo:
ut sciamus quid in iu¬
dicũ libro teraphyn so

Expanded text:
el furata est idola patris sui. Ubi nunc idola legimus, in Hebraeo theraphim scriptum est, quafiguras, vel imagines interpretatur. Hoc autem ideo ut sciamus quid in dicum libro theraphim so
Abbreviated transcription (Latin):
tur. s ꝑ anticipationem illo
nomine uocatur quo postea
primi qui cũ furore iacob se¬
quit᷑. qr electos qͥ sunt membͣ
tp̃i opꝑmere conatur. filiã mũ¬
di uł diaboli iacob abstulit. cũ
sibi xp̃c eccłiam ex gentib con¬
scere ppłm .t. ⁊ .do. p .t. In ydolis
auaricia signatur que ẽ ydolo¬
rum seruitꝰ. laban ueniens ap̃
iacob ydolum si repperit. qr ostẽ¬
sis mundi diuitiis redemptori

Expanded text:
tur, sed per anticipationem illo nomine vocatur, quo postea primi: qui cum furore Jacob sequitur, quia electos, qui sunt membra Christi, opprimere conatur. Filiam mundi vel diaboli Jacob abstulit, cum sibi Christus Ecclesiam ex gentibus conis avaritia signatur, quae est idolorum servitus. Laban veniens apud Jacob idolum non reperit, quia, ostensis mundi divitiis Redemptori
Abbreviated transcription (Latin):
bꝵ.Post longam ser¬
uitutem p̃cepit dñs¬
iacob ut reu̾tereturĩ
patriam. Tunc ignora¬
te secero cum uxorib
⁊ comitatu ꝓperabat.
eum in monte galaad¬
cum furore ydola reqͥ¬
rens nec repperit. labã¬
dealbatio. diabłs u̾o
cum tenebrosus sit tͣns
figurat se in angłm lu¬
cis. huic serniurt ia¬
ꝑte reꝓboꝵ de quo nat᷑¬

Expanded text:
Post longam servitutem praecepit DomJacob ut reverteretur in patriam: tunc, ignote socero, cum uxoribus et comitatu properabat. eum in monte Galaadm furore idola requirens, nec reperit. Labadealbatio. Diabolus vero, cum tenebrosus sit, figurat se in angelucis. » Huic servivit Jarte reproborum, de quo nat
Abbreviated transcription (Latin):
eR. Aiunt ab adam usq ad xp̃m ge
uii. gñatione pcc̃m chaym solutũ est
nõ enim iudicabit d̾s bis in idip̃m ⁊
resurrectio signatur uita xp̃i ex mor

Expanded text:
r. Aiunt ab Adam usque ad Christseptima generatione peccatum Cain solutum est: « Non enim judicabit Deus bis in idipsum, » et resurrectio, signatur vita Christi ex mor
Abbreviated transcription (Latin):
descendentes ut inueniant eũ fc̃m ex
muliere fc̃m sub lege ⁊c̃. In illa enĩ sca¬
la at̾ra usꝙ ad celum a carne uisq ad sp̃m
qr in illa carnales ꝓficiendo qͣi ascenden¬
do sp̃uales fiunt. ad qͦs lacte nutͥendos
sp̃uales descendũt nõ possunt eis loqui
tur ut in excelsis intelligat᷑ ⁊ descendit᷑
ut in m̃bris ꝑuulis nutͥantur. ꝑ illum se
erigunt ut sublunem expectent. thumili¬

Expanded text:
Descendentes ut inveniant eum, « factum ex muliere, factum sub lege, » etc. In illa etiam scala a terra usque ad coelum, a carne usque ad spiritum: quia in illa carnales proficiendo, quasi ascendendo spirituales fiunt. Ad quos lacte nutriendos spirituales descendunt, quia non possunt eis loqui tur, ut in excelsis intelligatur: et descenditur, ut in membris parvulis nutriatur; per illum se erigunt, ut sublimem exspectent: et humili
Abbreviated transcription (Latin):
num aut malũ con¬
tempnet maliciam
ut eligat bonũ. Qũo
qd̾ nescit aut ꝯtemp¬
nit aut eligit. ħ duo
ꝑ exꝑientiam mali. ꝑ
prudentiã boni malã
scttur ⁊ ñ sentitur. Te
am mali scitur bonũ.
bonũ quo careret. ant
malũ qd̃ bono amisso
sentiret ⁊temꝑsit ma¬
lum ut elig̾et bonũ.
.i. noluit amitt̾e qd̃
habebat. ne sentiret a¬
mittendo quod amit¬
dre non depebab.

Expanded text:
num aut malum, contemnet malitiam, ut eligat bonum . Quomodo quod nescit, aut contemnit aut eligit, nisi qper experientiam mali? Per prudentiam boni malum scitur, etsi non sentitur. Tenam mali scitur bonum; bonum, quo careret, aut malum, quod boni amissione sentiret, contemsit malum, ut eligeret bonum, id est noluit amittere quod habebat, ne sentiret amittendo quod amittere non debebat.
Abbreviated transcription (Latin):
oparetur ⁊ custgliret. Oꝑatur enim qui
oꝑtet semꝑ bona agere. ⁊ nos ab ip̃is bonis
oꝑib caute in cogitatõe custodire. ne si m̃¬
tem eleuent bona ñ sint. que ñ auctori mi¬
litant s elationi. De libris qͦ nõ canoni¬
ꝑferimus eleazar in p̃lio elephantum
additum est et custo¬
diret inuitur quał
oꝑatio ẽẽt. qr in tran¬
quillitate beate uite uͥ
mors nõ est omĩs oꝑa¬
tio est custodire qd̃ te¬
nes. Datum est p̾cep

Expanded text:
aretur, et custodiret . Operatur quippe qui ona semper agere, et ab ipsis nos bonis operibus caute in cogitatione custodire. Nam si mentem elevant, bona non sunt, quia non auctori militant, sed elationi. De qua re non inoproferamus. Eleazar namque in praelio elephantem additum est, « Et custodiret, innuitur qualis operatio esset: quia in tranquillitate beatae vitae, ubi mors non est, omnis operatio est custodire quod tenes. Datum est enim
Abbreviated transcription (Latin):
luptate habetur in he¬
breo in eden. Ip̃i gͦ.lxx.
nunc eden int̃pretati
rentem ante trastule¬
rat. hic amenitatem¬
uł delicias posuit.

Expanded text:
luptate » in Her « Eden. » Ipsi ergo LXX nunc « Eden » interpretati rentem ante transtuleat, hic « amoenitatem« delicias » posuit.