comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne colligimus. Qũauis priꝰquã italia gentili gladio fe¬
rienda traderet᷑. igneas in cęlo acies uidimus: ipsum
qui porꝰtea humani generis fusus est sanguinẽ chorꝰ¬
cantẽ. Confusio aũt maris & fluctuum necdũ no
um uĩx̧ mentes euigilent: ne securitate torpeant.
ne ignorantia languescant. sed semꝑ eas & timor solli¬
citet. & in bono opere sollicitudo confirmet: pensan¬
tes hoc qd̾ redemptoris nr̃i uoce subungit᷑. Arescen¬
tib hominib ỹ timore & expectatione quę suꝑue

Expanded text:
ne colligimus. Quamvis priusquam Italia gentili gladio ferienda traderetur, igneas in coelo acies vidimus, ipsum qui postea humani generis fusus est sanguinem coruscantem. Confusio autem maris et fluctuum necdum novum vestrae mentes evigilent, ne securitate torpeant, ne ignorantia languescant, sed semper eas et timor sollicitet, et in bono opere sollicitudo confirmet, pensantes hoc quod Redemptoris nostri voce subjungitur: Arescentibus hominibus prae timore et exspectatione quae supe
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Adhue semel & ego mouebo. non solũ t̾ram. s
subsistit. Qͥ s gͦ ferat: cũ cȩlum mouerit: Quid aũt
Unde & c̃siderare necesse ẽ. qr ab illa tribulatione
mores mutate: mala temptantia resistęndo uincite.
ꝑpetrata aut̃ fletib punite: Aduentũ nãq ȩterni
iudicis tanto securiores qͣndoq uidebitis: qͣnto nc̃
districtionẽ illius timendo preuenitis Erplicit omel¬

Expanded text:
dicit: Adhuc semel, et ego movebo non solum terram, sed subsistit, quis ferat, cum coelum moverit? Terrores Unde considerare necesse est quia ab illa tra non mores mutate, mperpetrata autem fletibus puniamus. Adventum namque aeterni Iudicis tanto securiores quandoque videbimus, quanto nunc districtionem illius timendo prevenimus. Ͻ Se
Abbreviated transcription (Latin):
estas agnoscit᷑ : ita ex ruina mundi ꝓpe ẽẽ cognosci¬
tur regnũ dĩ. Qͥb profecto uerbis ostendit᷑: qr
fructꝰ mundi ruina ẽ. Ad hoc enĩ crescit ut cadat:
ad hoc germinat. ut quȩq germinauerit cladib
c̃sumat. Bene aut̃ regnũ dĩ estati cõparat᷑: qr tunc
meroris nr̃i nubilȩ transeunt. & uitȩ dies ȩt̾ni soł¬

Expanded text:
estas agnoscitur, ita ex ruina mundi prope esse cognoscitur regnum Dei, quibus profecto verbis ostenditur, quia fructus mundi ruina est. Ad hoc enim crescit ut cadat, ad hoc germinat ut quaecunque germinaverit, cladibus consumat. Bene autem regnum Dei aestati comparatur, quia tunc moeroris nostri nubila transeunt, et vitae dies aeterni so
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fidem credunt. & eam ꝑ oꝑationẽ diligunt. Ex
mundi enim destructione eoꝵ lugere ẽ: qͥ radices
cordis in eiꝰ amore plantauerunt : qui sequentem
uitam ñ querunt : qui illã neq eẽ suspicantur.
Nos aut qui cęlestis patrię guidia ęt̾na cognouimꝰ.
festinare ad eam quantotius debemꝰ. Obtandũ no¬
bis ẽ citius ꝑgere: atq ad illã uia breuiori ꝑue
nire. Quib enĩ malis mundꝰ ñ urget᷑: Quȩ nos
tristicia. quȩ aduersitas non angustat: Qu̾id est
uita mortał nͥ uia: & quale sit frẽs mei ꝑpendi¬
te in labore uiȩ lassescere: & tam̃ eande uiã nolle
finire. Ed aut calcari mundꝰ ac despici debeat. re¬
demptor nr̃ ꝓuida cõparatione manifestat: cũ ꝓti¬
nus adiungit. Cidete ficulneã & om̃s arbores: cũ¬

Expanded text:
per fidem credunt, et eam per operationem diligunt. Ex per fidem credunt, et eam per operationem diligunt. Ex mundi enim destructione lugere eorum est qui radices cordis in ejus amore plantaverunt, qui sequentem vitam non quaerunt, qui illam neque esse susNos, qui illa coelestis patriae gaudia aeterna cognovimus, festinare ad eam quantocius debemus. Optandum nobis est citius pergere, atque ad illam breviore via pervenire. Quibus enim malis mundus non urgetur? Quae nos tristitia, quae adversitas non angustat? Quid est vita mortalis, nisi via? Et quale sit, fratres mei, perpendite, in labore viae lassescere, et tamen eamdem viam nolle finiri. Quod autem calcari mundus ac despici debeat, Redemptor noster provida comparatione manifestat, cum protinus adjungit: Videte ficulneam et omnes arbores, cu
Abbreviated transcription (Latin):
Aesi ueritas electos suos admoneat dicens. Cũ plage
mundi crebrescunt. cũ t̾ror iudicii uirtutib cõmo¬
tis ostendit᷑. leuate uos capita. idẽ exhilarate corda: q
dum finit᷑ mundꝰ eui amici non estis. ꝓpe fit redẽy¬
tio quã quesistis. In scriptura &enĩ saera. sepe caput
ꝓ mente ponit᷑: q sic̃ capite regunt᷑ menbra. ita co
gitationes mente dispomnt᷑. Leuare itaq ẽ capita:
mentes nostras ad gaudia cęlestis patriȩ erigere. Qui
cere iubent᷑: qr uidelicet eum quẽ amant mox in¬
ueniunt. dum transit is que ñ amauerunt. Absit
enĩ ut fideł qͥsq qui dm̃ uidere desidat. de mundi
ñ ignorat. Seriptũ nãq ẽ. Quic̃q uoluerit amieu
eẽ scłi huiꝰ: inimicꝰ dĩ c̃stituet᷑. Quicũq gͦ appropin¬
qͣnte mundi fine ñ gaudet. amicũ se illius eẽ testa¬
tur: atq ꝑ hoc inimicus dĩ cẽ c̃uincit᷑. d absit
hoc a fidelium cordib: absit abhis qui ẽẽ & aliã uitã

Expanded text:
e Veritas electos suos admoneat, dicens: Cum plagae mundi crebrescunt, cum terror judicii virtutibus commotis ostenditur, levate capita, id est exhilarate corda, quia dum finitur mundus, cui amici non estis, prope fit redemptio quam quaesistis. In Scriptura etenim sacra saepe caput pro mente ponitur, quia sicut capite reguntur membra, ita et cogitationes mente disponuntur. Levare itaque capita est mentes nostras ad gaudia patriae coelestis erigere. Qui scere jubentur, quia videlicet eum quem amant mox inveniunt, dum transit is quem non amaverunt. Absit enim ut fidelis quisque qui Deum videre desiderat de mundi ptum namque est: Quicunque voluerit amicus esse saeculi hujus, inimicus Dei constituitur . Qui ergo appropinquante mundi fine non gaudet, amicum se illius esse testatur, atque per hoc inimicus Dei esse convincitur. Sed absit hoc a fidelium cordibus, absit ab his qui et esse aliam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
ens fructũ bonũ: excidet᷑. & in ignẽ mittet᷑. Arbor huiꝰ
mundi ẽ: uniuersũ genꝰ humanũ. Securis uͦ ẽ: scilicet.
redeptor nr̃: qͥ uelut ex manubrio & ferro tenet᷑ ex huma¬
nitate. s ineidit ex diuinitate. Que indelicet securis iã
ad radicẽ arboris posita ẽ: qr & si ꝑ patientiã expectat. ui¬
det tam̃ qͥd factura ẽ. Om̃is gͦ arbor ñ faciens fructũ bo

Expanded text:
em mittetur. Arbor hujus mundi est universum genus humanum. Securis vero est Redemptor noster, qui velut ex manubrio et ferro tenetur ex humanitate, sed incidit ex divinitate. Quae videlicet securis jam ad radicem arboris posita est, quia etsi per patientiam exspectat, videtur tamen quid factura est. Omnis
Abbreviated transcription (Latin):
lo descendere. uox etiã parit᷑ uenit dicens. Dimissũ ẽ
peccatũ tuũ. Et qͥdẽ omp̃c ds̃ peccatũ eiꝰ potuit tacen¬
do laxare. S loquendo ꝑ uocẽ. radiando ꝑ lumen e

Expanded text:
lo descendere, vox etiam pariter venit, dicens: Dimissum est lo descendere, vox etiam pariter venit, dicens: Dimissum est peccatum tuum. Et quidem omnipotens Deus peccatum ejus potuit tacendo laxare; sed loquendo per vocem, radiando per lumen, e
Abbreviated transcription (Latin):
intuitꝰ. lento foras pede sequutꝰ ẽ. Quẽ cũ in secreto
montis latere cerneret in oratione ꝓstratũ expecta¬
re uoluit quando surgeret: ut ipsam qͦq longanimi¬
tatẽ orationis eiꝰ exploraret. Cũ subito cęlitus lux e¬
missa suꝑ eum fusa ẽ. qͥ in oratione ꝓstratꝰ iacebat.
Tantaq se illo in loco claritas sparsit. ut tota pars
regionis illius ex eadẽ luce candesceret. Quẽ abbas ut
uidit. intremuit᷑. fugit. Cũq post longũ horȩ spaciũ
isdem fr̃ ad monasteriũ redisset. abbas enis ut disce¬
ret. an suꝑ se effusionẽ tanti luminis agnouisset: re¬
qͥrere eum studuit dicens. Ubi fuisti: At ille latere
posse se credens. in monasterio se fuisse respondit. Qͦ
negante abbas cõpulsus ẽ dicere. qͥd uidisset. At ille
uidens se eẽ dep̾hensũ: hoc qͦq qd̃ abbatẽ. latebat ap¬
peruit. ad ningens. Quando suꝑ me uidisti lucẽ de cȩ¬

Expanded text:
intuitus lento foras pede secutus est. Quem cum in secreto intuitus lento foras pede secutus est. Quem cum in secreto montis latere cerneret in oratione prostratum, exspectare voluit quando surgeret, ut ipsam quoque longanimitatem orationis ejus exploraret, cum subito coelitus lux emissa super eum fusa est qui in oratione prostratus jacebat; tantaque se illo in loco claritas sparsit, ut tota pars regionis illius ex eadem luce candesceret; quam abbas ut vidit, intremuit, et fugit. Cumque post longum horae spatium idem frater ad monasterium rediisset, abbas ejus, ut disceret an super se effusionem tanti luminis agnovisset, requirere eum studuit, dicens: Ubi fuisti, frater? At ille, latere posse se credens, in monasterio se fuisse respondit. Quo negante, abbas compulsus est dicere quid vidisset. At ille videns se esse deprehensum, hoc quoque quod abbatem latebat aperuit adjungens: Quando super me vidisti lucem de coe
Abbreviated transcription (Latin):
monasterio tante humilitatis. tantȩq sibi distric¬
tionis extitit: ut cuncti frẽs qui illic ad amorẽ diui¬
nitatis excreuerant. suam cogerent᷑ uitã despicere.
dum illiꝰ pęnitentiã uiderent. Studuit nãq toto
mentis adnisu cruciare carnẽ. uoluntates ꝓprias
frangere. furtiuas orationes quęrere. cottidianis se
lacrimis lauare. despectũ sui appetere. oblatã a fr̃i¬
b uenerationẽ timere. Hic itaq nocturnas fr̃m ui
gilias p̾̃uenire c̃sueuerat. Et qr mons in quo monas¬
terium sitũ ẽ. ex uno latere in secretiori parte ꝓmi¬
nebat. illuc consuetudinẽ fecerat ante uigilias egre¬
di. ut se cottidie in fletu pęnitentiȩ. qͣnto secretiꝰ tan¬
to liberiꝰ mactaret. Contẽplabat᷑ nãq districtionẽ
uenturi iudicis sui: etiã eidem iudici concordans. pu¬
niebat in lacrimis reatũ facinoris sui. Quadã uͦ noc¬
te abbas monasterii uigilans. hunc latent᷑ egredientẽ

Expanded text:
monasterio tantae humilitatis tantaeque sibi districmonasterio tantae humilitatis tantaeque sibi districtionis exstitit, ut cuncti fratres, qui illic ad amorem divinitatis excreverant, suam cogerentur vitam despicere, dum illius poenitentiam viderent. Studit namque toto mentis adnisu cruciare carnem, voluntates proprias frangere, furtivas orationes quaerere, 1611 quotidianis se lacrymis lavare, despectum sui appetere, oblatam a fratribus venerationem timere. Hic itaque nocturnas fratrum vigilias praevenire consueverat; et quia mons in quo monasterium situm est ex uno latere in secretiore parte prominebat, illuc consuetudinem fecerat ante vigilias egredi, ut se quotidie in fletu poenitentiae quanto secretius, tanto liberius mactaret. Contemplabatur namque districtionem venturi judicis sui, et, jam eidem judici concordans, puniebat in lacrymis reatum facinoris sui. Quadam vero nocte abbas monasterii vigilans hunc latenter egredientem
Abbreviated transcription (Latin):
& tam̃ sustinemur. Suꝑbe auersos benigne reuocat.
Et qui ferire aduersantes potuit. ut reuertam᷑ mu¬
nera ꝓmittit. Tanta gͦ conditoris nr̃i miscđia duri¬
ciam nr̃i reatus emolliat:. ut homo qͥ malũ fecit qͥd̃¬
exꝑiri ꝑcussus poterat saltim expecꝰtatus erubescat.
miano tunc patre monasterii mei atq prb̃ro. nunc
aut siracusano ep̃o narrante cognoui. Hanc itaq
si sollert̃ auditis: caritati ur̃ȩ non breuit̾ suffraga
ri credo. Nr̃is mͦ temporib uictorinꝰ qͥdam extitit.
qͥ alio qͦq nomine emilianꝰ appellatꝰ ẽ: non inopiᷤ
substantiȩ iuxta mediocritatẽ uitȩ. S qr pler̃q reg¬
nat in rerũ opulentia carnis culpa. in quodã faci¬
nore lapsus ẽ. qd debuisset ualde ꝑtimescere: ac de
suȩ mortis immanitate cogitare: Reatus gͥ sui con¬
sideratione cõpunctꝰ. erexit se contra se: mundi huiꝰ
om̃ia reliquit. monasterium petiit. In quo nimirũ

Expanded text:
et tamen sustinemur. Superbe aversos benigne revocat, et tamen sustinemur. Superbe aversos benigne revocat, et qui ferire nos aversantes potuit, ut revertamur munera promittit. Tanta ergo conditoris nostri misericordia duritiam nostri reatus emolliat, et homo qui malum quod fecit experiri percussus poterat, saltem exspectatus erubescat. miano tunc patre monasterii mei atque presbytero, nunc autem Syracusano episcopo narrante, cognovi. Hanc itaque si solerter auditis, charitati vemporibus Victorinus quidam exstitit, qui alio quoque nomine Aemilianus appellatus est, non inops substantiae juxta mediocritatem vitae; sed quia plerumque regnat in rerum opulentia carnis culpa, in quodam facinore lapsus est, quod debuisset valde pertimescere, ac de suae mortis immanitate cogitare. Reatus ergo sui consideratione compunctus, erexit se contra se, mundi hujus omnia dereliquit, monasterium petiit. In quo nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
lo sumꝰ : & tam̃ nͨ auertit᷑. Unde ꝑ esayam dr̃. Et ert̃¬
ocłi tui uidentes p̾ceptorẽ tuum. & aures tuȩ abdi¬
ent uocẽ post t̾gum monentis. Quasi in faciẽ homo¬
ẽ monitꝰ qͣndo ad iusticiam conditꝰ p̾cepta rectitu¬
dinis accipit. S cũ hȩc eadem p̾cepta contẽpsit. qͣsi
conditori suo dorsum mentis in faciẽ dedit. S ecce ad¬
huc post t̾gũ sequit᷑ & monet: q iam & a nob̃ con¬
temptꝰ ẽ. & tam̃ nos adhuc uocare non cessat. Quasi
dorsum in faciem ei dedimꝰ. cuiꝰ uerba despicimꝰ: cuius
p̃cepta calcamꝰ. S stans post t̾gum nos auersos reuo¬
cat: qr & uidet qd̵ despicit᷑. & tam̃ ꝑ p̃cepta clamat
ur̃m loquenti famulus suus subito suꝑbiret. terga
in faciẽ mitteret: nũqͥd ñ contẽptꝰ dñs eius suꝑbiã
feriret: uulnera districte animaduersionis infligeret:
Eece nos peccando auctori nr̃o terga in faciẽ dedimus

Expanded text:
lo sumus et tamen non avertit. Unde per Isaiam diciturlo sumus et tamen non avertit. Unde per Isaiam dicituroculi tui videntes praeceptorem tuum, et aures tuae audient vocem post tergum monentis . Quasi in faciem homo monitus est, quando ad justitiam conditus praecepta rectitudinis accepit; sed cum haec eadem praecepta contempsit, quasi conditori suo dorsum mentis in faciem dedit. Sed ecce adhuc post tergum sequitur et monet; quia jam et a nobis contemptus est, et tamen nos adhuc vocare non cessat. Quasi dorsum ei in faciem dedimus, cujus verba despicimus, cujus praecepta calcamus: sed stans post tergum nos aversos revocat; qui et videt quod despicitur, et tamen per praecepta clamat,vestrum loquenti famulus suus subito superbiret, terga in faciem mitteret, nunquid non contemptus dominus, ejus superbiam feriret? vulnera districtae animadversionis infligeret? Ecce nos peccando auctori n
Abbreviated transcription (Latin):
electi milites int̾ cat̾uas aduersantium medias erũ¬
pentes. aquã quã rex desiderauerat illesi detulert᷑.
S uir flagellis eruditꝰ. semetipsũ ꝓtinꝰ cũ ꝑicło mi¬
litũ aquã desiderasse rep̾hendit. eamq fundens dño¬
libauit : Sic̃ illic scriptũ ẽ. Libauit eam dño. In sacri¬
ficio qͥppe dnĩ effusa aqua conuersa ẽ: qr culpam
c̃cupiscentiȩ macꝰtauit ꝑ penitentiã reprehensionis
suȩ. Qui gͦ quondã concupiscere alienã coniugẽ ne¬
quaꝗͣ timuit : post etiam qr aquã concupisset expa¬
uit. Qͥa enĩ illicita se ꝑpetrasse meminerat. contra
semetipsũ iam rigidus etiã a licitis abstinebat. Sic¬
sic agamus penitentiã: ut ea quȩ cõmisimꝰ ꝑfecte defle¬
re nos uidit. & ꝑtulit. Qui nos ante culpã peccare ꝓ¬
hibuit: etiã post culpam expectare ad ueniã ñ de¬
sistit. Ecce ipse nos quẽ despeximꝰ uocat. Auersi ab il¬

Expanded text:
electi milites, inter catervas adversantium medias erumelecti milites, inter catervas adversantium medias erumpentes, aquam quam rex desideraverat illaesi detulerunt. Sed vir flagellis eruditus semetipsum protinus cum periculo militum aquam desiderasse reprehendit, eamque Domino fundens libavit, sicut illic 1610 scriptum est: Libavit eam Domino . In sacrificium quipmactavit, per poenitentiam reprehensionis suae. Qui ergo quondam concupiscere alienam conjugem nequaquam timuit, post etiam quia concupiverat expavit. Quia enim illicita perpetrasse meminerat, contra semetipsum jam rigidus, etiam a licitis abstinebat. Sic agamus poenitentiam, ut ea quae commisimus perfecte deflere nos vidit et pertulit. Qui nos ante culpam peccare prohibuit, etiam post culpam exspectare ad veniam non desistit. Ecce ipse nos quem despeximus vocat, aversi ab il
Abbreviated transcription (Latin):
ualde qđ dicimꝰ. ut qui peccata deplorat. plorando
minime comittat: & qui plangit uitiũ. ꝑpetrare ui¬
tia timeat. Nã cogitandũ sũmopere ẽ. ut qͥ illicita
meminit cõmisisse. a qͥb dã etiam licitis studeat abs¬
tinere. qͣtinꝰ ꝑ hoc conditori suo satisfaciat: ut qͥ cõ¬
misit ꝓhibita. sibimetipsi abscidere debeat etiã conces¬
sa: & se rephendat in minimis. quẽ meminit in ma¬
ximis deliqͥsse. Nimia sunt que loquor: si hȩc ex sa¬
cri eloquii testimonio non affirmo. Lex certe ueteris
testamenti. alienã uxorẽ concupisci ꝓhibet. A regeu̾
fortia iuberi militib uł desid̾ari aquã non pęnalit᷑
uetat. Et cuncti nouimꝰ qđ dauid concupiscentiȩ mu¬
crone tranffixꝰ. alienã coniugẽ appetiuit. & abstu¬
lit. Cuius digna uerbera sunt secuti: & malũ qd̃ ꝑ¬
petrauit. ꝑ penitentiȩ lamenta correxit. Qui cũ lon¬
ge post contra hostiũ cuneos sederet: aquã bibere
de bethleemitica cisterna ex desiderio uoluit. Cuius

Expanded text:
let, et qui peccata deplorat, ploranda minime committat, / et qui plangit vitia, perpetrare vitia timeat. Nam cogitandum summopere est, ut, qui se inlicita meminit commisisse, a quibusdam etiam licitis studeat abstinere, quatenus per hoc conditori suo satisfaciat, ut, qui commisit prohibita, sibimetipsi abscidere debeat etiam concessa, et se reprehendat in minimis, quem meminit in maximis deliqcri eloquii testimoniis non affirmo. Lex certe Veteris Testamenti alienam uxorem concupisci prohibet ; a rege fortia iuberi militibus vel desiderari aquam non poenaliter vetat. Et cuncti novimus, quod David, concupiscentię mucrone transfixus, alienam coniugem et appetivit et abstulit. Cuius culpam digna verbera sunt secuta, et malum, quod perpetravit, per paenitentię lamenta correxit. Qui cum longe post contra hostium cuneos sederet, aquam bide Bethlehemitica cisterna ex desiderio voluit . Cujus
Abbreviated transcription (Latin):
dicare recte & alios possint. Quoꝵ ꝓfecto mentib dũ
diu̾na contẽplatio presto ẽ: in his uelut in throno
suo dñs p̃sidens alioꝵ facta examinat: & cuncta mi¬
rabilit̾᷑ de sua sede dispensat. Qͥa gͦ isti. nͥ throni
sui conditoris sunt: Uł quo. nͥ ad suꝑnarũ sediũ nu¬
meros asscribunt᷑ : ꝑ quos dũ scã excłia regit᷑. plerq de¬

Expanded text:
dicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum dicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum divina contemplatio 1607 praesto est, in his velut in throno suo Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt? vel quo nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regit
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. & signa ualent᷑ oꝑant᷑. Quo gͥ isti: nͥ ad suꝑ¬
narũ uirtutũ sortẽ & numerũ congruunt: & st̃
ñnulli qui etiã de obsessis corporib malignos sp̃c fu¬
gant: eosq uirtute orationis. & ui acceptȩ potestatis
eiciunt. Quo itaq isti meritũ suũ: nͥ int̾ potestatũ
cȩlestium numerũ sortiunt᷑: Et st̃ ñnulli qͥ acceptis
cũq & bonis meliores st̃. electis qͦq fr̃ib pͥncipant᷑.
Quo gͦ isti sortẽ suã: nͥ int̾ principatuum numerũ
acceperunt: Et st̃ ñnulli qͥ sic in semetipsis cuncti
uicus omĩb q desideriis dominant᷑: ut in ipso iure
mundiciȩ. dii int̾ homines uocent᷑. Unde & ad moy¬
sen dr̃. Ecce constitui te diñ pharaonis. Quo gͦ isti.
ui sunt. numeros dominationũ currt̃: E st̃ ñnul¬
li qͥ tlũ sibimetipsis uigilanti cura dominant᷑: dũ se
sollicita intentione discutiunt. diuino timori semꝑ
inherentes. hoc in munere uirtutis accipiunt. ut iu¬

Expanded text:
signa valenter operantur. Quo ergo isti, nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam ab obsessis corporibus malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaque isti meritum suum nisi inter potestatum coelestium numerum sortiuntur? Et sunt nonnulli qui acceptis Cumque et bonis meliores sunt, electis quoque fratribus principantur. Ubi ergo isti sortem suam nisi inter principatuum numeros acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipsi jure munditiae dii inter homines vocentur. Unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui te  numeros dominationum currunt? Et sunt nonnulli qui, dum sibimetipsis vigilanti cura dominantur, dumque se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut ju
Abbreviated transcription (Latin):
patent̾ dicat. Qui eos quos semꝑ habet sp̃e. etiã cũ uo¬
luerit angl̃os facit. Hi aut̃ qͥ minima nunciant an¬
głi: qui uͦ sũma annuntiant archangłi uocant᷑.
hinc ẽ enĩ qd ad mariã uirginẽ. ñ qͥlibet angłs: s
gabriel archangłs mittit᷑. Ad hoc qͥppe ministeriũ¬

Expanded text:
patenter dicat: Qui eos, quos semper habet spiritus, etiam cum vopatenter dicat: Qui eos, quos semper habet spiritus, etiam cum voluerit, angelos facit. Hi autem qui minima nuntiant angeli, qui vero summa annuntiant archangeli vocantur. Hinc est enim quod ad Mariam virginem non quilibet angelus, sed Gabriel archangelus mittitur
Abbreviated transcription (Latin):
subdit᷑. Om̃is lapis p̾ciosus oꝑimentũ tuũ. Sardius
toparius. & iaspis. chrisolitꝰ.onix. & berillus. saphi¬
rus. carbungulus & smaragdus. Eoce nouẽ diximꝰ
nomina lapidũ: qr ꝓfecto nouẽ sunt ordines angłoꝵ¬
Qͥb nimirũ ordinib ille primꝰ angłs ideo ornatus
& oꝑtus extitit: qr dũ cunctis agminib angłoꝵ
p̃latus ẽ: ex eoꝵ cõparatione clarior fuit. S cur istoᷤ
ꝑsistentium angłoꝵ choros enumerando ꝑstruximꝰ:
si ñ eoꝵ qͦq ministeria subtilit̾ expͥmamꝰ: Greca &¬
eiũ lingua angłi nuntii. archangłi uͦ fũmi nums¬
tii uocant᷑. Sciendũ qͦq qͦd angł̃oꝵ uocabulũ: nom̃
ẽ officii. ñ naturȩ. Nã scĩ illi cȩlestis patriȩ spẽ. sẽꝑ
qͥdẽ st̃ sp̃e: s semꝑ uocari angłi nequad̃ possunt:
qr tunc solũ sunt angłi cũ ꝑ eos aliqua nunciant᷑. Un¬
de & ꝑ psalmistã dr᷑. Qui facit angłos suos sp̃c. Acsi

Expanded text:
subditur: «Omnis lapis preciosus operimentum tuum: sardius, topazius, iaspis, chrisolitus, onix et berillus, saphirus, carbunculus et smaragdus». Ecce, novem diximus nomina lapidum, qQuibus nimirum ordinibus ille primus angelus ideo ornatus et opertus exstitit, quia dum cunctis agminibus angelorum praelatus est, ex eorum comparatione clarior fuit. 8. Sed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Graeca etenim lingua angeli nuntii, archangeli vero summi nuntii, vocantur. Sciendum quoque quod angelorum vocabulum, nomen est officii, non naturae. Nasunt, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur. Unde et per Psalmistam dicitur: Qui facit angelos suos spiritus. Ac si
Abbreviated transcription (Latin):
angłoꝵ dĩ: debenius & nos aliqͥd ex illis distinctionib
suꝑnoꝵ ciuium ad usum nr̃ȩ c̃uersationis trahere: noᷤ¬
q ipsos ad merementa uirtutũ bonis studus inflam¬
mare. Qͥa enĩ tanta illic ascensura credit᷑ multitudo
hominũ. qͣnta multitudo remansit angłoꝵ: suꝑest
ut & ipsi homines qͥ ad cęlestẽ patriã redeunt. ex eis
agminib aliqͥd illuc reuertentes imitent᷑. Distinctȩ nã¬
q c̃uersationes hominũ. singuloꝵ agminũ ordinib
congruunt: & in eoꝵ sortẽ ꝑ conuersationis similitu¬
dinẽ deputant᷑. Nã st̃ pleriq qͥ parua capiunt: sed
tam̃ hȩc eadẽ parua pie annuntiare frib ñ desistut.
Isti itaq in angłoꝵ numerũ currt̃. Et st̃ ñnulli qui
diuinȩ largitatis munere refecti. secretoꝵ cȩlestium

Expanded text:
angelorum Dei: » debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illic ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit Angelorum; superest, ut ipsi quoque homines, qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur; distinctae namque conversationes hominum, singulorum agminum ordinibus congruunt, et in eorum sortem per conversationis similitudinem deputantur. Nam sunt plerique qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli qui, divinae largitatis munere
Abbreviated transcription (Latin):
ueniebat. Raphael qͦq int̾p̃tat᷑ ut diximus. medicina
dĩ: qr. uidelicet dũ tobi ocłos quasi ꝑ officiũ curati¬
onis tetigit. cecitatis eiꝰ tenebras tersit. Qui gͦ ad cu
randũ mittit᷑. dignũ uidelicet fuit. ut dĩ medicina
uocaret᷑. Sed q angłoꝵ nomina int̾pretando ꝑstrin¬
ximus: nẽ suꝑest ut ipsa officioꝵ uocabula breuiter
exsequamͦ. Uirtutes etenĩ uocant᷑. illi nimirũ spc̃ ꝑ
quos signa & miracula frequentiꝰ fiunt. Potestates & iã
uocant᷑. hi qͥ hoc potentiꝰ cȩteris in suo ordine ꝑcepe¬
runt: ut eoꝵ ditioni uirtutes aduersȩ subiecte sint:
quoꝵ potestate refrenant᷑: ne corda hominũ tantum
tẽp̾tare p̾ualeant. qͣntũ uolunt. Principatꝰ autẽ
uocant᷑. qui ipsis quoq bonis angłoꝵ spiritib pre¬
sunt : qui subiectis alus. dum quęq sunt agenda
disponunt. eis ad explenda diuina ministeria pͥn¬
cuunt᷑. Dominationes aũt uocant᷑: qͥ etiã potestateᷤᷤ

Expanded text:
eniebat. Raphael quoque interpretatur, ut diximus, medicina Dei, quia videlicet, dum Tobi oculos quasi per officium curationis tetigit, cecitatis eius terandum mittitur, dignum videlicet fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest ut ipsa officiorum vocabula breviter exsequamur. 10. Virtutes etenim vocantur illi nimirum spiritus, per quos signa et miracula frequentius fiunt. Potestates etiam vocantur hi qui hoc potentius caeteris in suo ordine perceperunt, ut eorum ditioni virtutes adversae subjectae sint, quorum potestate refrenantur, ne cotentare praevaleant quantum volunt. Principatus etiam vocantur qui ipsis quoque bonis angelorum spiritibus praesunt, qui subjectis aliis, dum ea quae sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur. Dominationes autem vocantur qui etiam potestates
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ habet centũ oues. & si ꝑdiderit unã ex illis: nonne di¬
mittit nonaginta nouẽ in deserto. & uadit ad illã quȩ
ꝑierat:  Ecce mira dispensatione pietatis. similitudinẽ ue¬
ritas dedit : quã & in se ipso homo recognosceret. & tam̃
hȩc specialit᷑ ad ipsũ auctorẽ hominũ ꝑtineret. Qͥa enĩ
centenariꝰ ꝑfectꝰ ẽ numerus. ipse centũ oues habuit. cũ¬
scõꝵ angłoꝵ substantiã. & hominũ creauit. S una ouiꝰ
tunc perut. quando peccando homo dereliqͥt. Unnisit
aut̃ nonaginta nouẽ oues in deserto: qr illos sũmos an¬
głoꝵ choros reliqͥt in oelo. Cur aut̃ cęlũ desertũ uocat᷑.
nͥ qd̃ desercũ dr̃ derelictũ: Tunc aut̃ cęlũ homo dese¬
ruit: cum peccauit. In deserto aut̃ nonagita noueni
oues remanserant. qͣndo in t̾ram dñs unã querebat.

Expanded text:
es, et si perdiderit unam ex illis, nonne dimittit nonaginta novem in deserto, et vadit ad illam quae perierat? Ecce mira dispensatione pietatis similitudinem Veritas dedit, quam et in seipso homo recognosceret, et tamen haec specialiter ad ipsum auctorem hominum pertineret. Quia enim centenarius perfectus est numerus, ipse centum oves habuit cum angelorum substanttam et hominum creavit. Sed una ovis tunc periit quando peccando homo pascua vitautem nonaginta novem oves in deserto, quia illos summos Angelorum choros reliquit in coelo. Cur autem coelum desertum vocatur, nisi quod desertum dicitur derelictum, tunc autem coelum homo deseruit, cum peccavit. In deserto autem nonaginta novem oves remanserant, quando in terra Dominus unam quaerebat:
Abbreviated transcription (Latin):
quã dũm consistere ad et̾nitatẽ uoluit. rã ꝓculdu¬
bio ad suã similitudinẽ ereauit. Hecẽ uͦ dragnnas
habuit mulier: qr. uouẽ sunt ordines angł̃oꝵ. S ut
cõpleret᷑ electoꝵ mimerus. homo decimꝰ ẽ ereat᷑. qͥ a
conditore suo nec post culpã perut: qr. hunc et̾na sa¬
pientia ꝑ carnẽ miraculis choruschans. ex lumine
teste. reparauit. Nouẽ uͦ angloꝵ ordines dirimiꝰ: qr

Expanded text:
dum consistere ad aeternitatem voluit, eam procul dubio ad suam similitudinem creavit. Decem vero drachmas habuit mulier, quia novem sunt ordines angelorum. Sed ut compleretur electorum numerus, homo decimus est creatus, qui a conditore suo nec post culpam periit, quia hunc aeterna sapientia per carnem miraculis coruscans ex lumine testae reparavi
Abbreviated transcription (Latin):
Inuenta oue domũ rediit: qr pastor nr̃ reparato hoĩe
ad regnũ cęleste rediit. Ibi amicos & uicinos inuenit.
illos uidelicet angłicos choros qͥ amici eiꝰ sunt : qr. uo¬
luntatẽ eiꝰ continue in sua stabilitate custodiunt. Ui¬
cini quoq eiꝰ sunt: qr. claritate. uisionis illius sua assi¬
auitate ꝑfruunt᷑. Et notandũ qd̃ non dicit congra¬
tulamini inuentȩ oui. s mͥ: qr uidelicet. eiꝰ ẽ gldiũ
ticiȩ illius implemur. Dico uob̃ qđ ita giudiũ erit in
cȩlo suꝑ uno percatore pęnitentiã agente. quã suꝑ no¬
naginta nouẽ iustis qͥ non indigent pęnitentia. Con

Expanded text:
Inventa ove ad domum redit, quia Pastor noster, reparato homine, ad regnum coeleste rediit. Ibi amicos et vicinos invenit, illos videlicet angelorum choros qui amici ejus sunt, quia voluntatem ejus continue in sua stabilitate custodiunt. Vicini quoque ejus sunt, quia claritate visionis illius sua assiduitate perfruuntur. Et notandum quod non dicit Congratulamini inventae ovi, sed Mihi, quia videlicet ejus gaudium titiae illius implemus. Dico vobis quod ita gaudium erit in coelo super uno peccatore poenitentiam agente quam super nonagint
Abbreviated transcription (Latin):
petratione merentib dum sp̃e ueniȩ p̃parat. ab atͭ¬
flictione tristiciȩ mentẽ leuat. de quo recte ꝓmit
adsit audientis.: otiosus ẽ sermo doctoris. Nemo g̃ do
cuui laborait. Ecer unam loquentis uoce om̃s paruiti
auditis. nec tam parit̾ sensum auditȩ uoxis ꝑclpitis.
cum gͥ uex dispar ñ sit: eur in cordib ur̃is disꝑaen

Expanded text:
erpetratione moerentibus, dum spem veniae praeparat, ab aferpetratione moerentibus, dum spem veniae praeparat, ab afflictione tristitiae mentem levat. De quo recte promiadsit audientis, 1577 otiosus est sermo doctoris. Nemo ergo acuum laborat. Ecce unam loquentis vocem omnes pariter auditis, nec tamen pariter sensum auditae vocis percipitis. Cum ergo vox dispar non si
Abbreviated transcription (Latin):
eos qͥ ascensurꝰ cȩlum ꝓmittit dicens. ecce ego uobis¬
cum sũ om̃ib dieb usq ad consũmationẽ scł̃i. ded
uerbum incarnatum. & manet & recedit. Recedit cor¬
pore: manet diuinitate. Apud eos ergo tunc man¬
scs. quẽ mittet pat̾ in noĩe meo. ille uos docebit
omĩa. & suggeret uob̃ omĩa quęxũq dixero uobis
Nostis plurimi frẽs mei. qd̾ greca loquutione para¬
clytꝰ. latina ad uocatꝰ dr̃. uł consolator. Qui iccireo
ticiam patris int̾uenit Qui uniꝰ ẽ substantiȩ eum
patre & filio exorare ꝓ delinquentib ꝑhibet᷑: qr eos
quos repleuerit exorantes facit. Unde & paulus dic̃.
lpse enĩ sp̃c postulat ꝓ nob̃ gemitib menarrabilib.
Minor uͦ ẽ qui postulat. quã qͥ postulat᷑. Quomͦ gͦ
spẽ postulare dr᷑: qui minor non ẽ : S ipse spc pos¬
tulat. qͥ ad postulandum eos quos repleuerit inflã¬
mat. Consolator. aut̃ isdẽ sp̃c̃ uocat᷑: qr de peccati ꝑ¬

Expanded text:
cens: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi ? Sed Verbum incarnatum et manet et recedit: recedit corpore, manet divinitate. Apud eos ergo tunc se mans, quem mittet Pater in nomine meo, ille vos docebit omnia, et suggeret vobis omnia quaecunque dixero vobis. Nostis plurimi, fratres mei, quod Graeca locutione paraclitus Latina advocatus dicitur, vel consolator. Qui idcirco titiam Patris intervenit. Qui unius substantiae cum Patre et Filio, exorare pro delinquentibus perhibetur, quia eos quos repleverit, exorantes facit. Unde et Paulus dicit: Ipse enim Spiritus postulat pro nobis, gemitibus inenarrabilibus . Minor vero est qui poss postulare dicitur qui minor non est? Sed ipse Spiritus postulat, quia ad postulandum eos quos repleverit, inflammat. Consolator autem idem Spiritus vocatur quia de peccati p
Abbreviated transcription (Latin):
audire dĩ uerba potuit. s seruare contẽpsit. Reqͥren¬
dum uͦ nob̾ ẽ cur de eodẽ spu dicat᷑. suggeret ieobis
om̃ia. rum suggerere soleat eẽ minoris. S qr suggere¬
re aliquando dicimꝰ sub ministrare. inuisibił sp̃e sug¬
gerere. dr̃. non qd̾ nob̃̾ scientiã ab imo inferat. s ab
occulto. Pacẽ meai. do uob̃.: pacẽ meam do uob̃ hic re

Expanded text:
sed servare contempsit. Requirendum vero nobis est cur de eodem Spiritu dicatur: Suggeret vobis omnia, cum suggerere soleat esse minoris. Sed quia suggerere aliquando dicimus subministrare, invisibilis Spiritus suggerere dicitur, non quod nobis scientiam ab imo inferat, sed ab occulto. Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis. Hic re
Abbreviated transcription (Latin):
Quoee gͦ non instruit᷑: quando mens ꝑ sp̃m ñ ungit᷑.
S eur asta de doctrina hominum loqͥmur. qͣndo &
ipse conditor ñ ad eruditionẽ hominis loqͥtur. si eidẽ
homini ꝑ unctionẽ spẽ ñ loquat᷑: Certe cam pͥus¬
qua fr̃i cidium opere ꝑpetraret. audiuit. Peccasti. qͥesce

Expanded text:
ergo non instruitur, quando mens per Spiritum non ungitur. Sed cur ista de doctrina hominum loquimur, quando et ipse Conditor non ad eruditionem hominum loquitur, si eidem homini per unctionem Spiritus non loquatur? Certe Cain priusquam fratricidium
Abbreviated transcription (Latin):
Sequit᷑. facite gͦ dignos fructus penitentiȩ. In qͥb uerb no¬
tandũ ẽ. qđ anucus sponsi. ñ solũ fructꝰ penitentię. sed dig¬
nos penitentie admonet eẽ faciendos. Aliud nãq ẽ fruẽtr̃
facere: Aliud dignũ pęnitentię facere. Utenĩ scđm dignos
pęnitentię fructus loquaniur. sciendũ ẽ qr qͥsqͥs illicita milla
cõmisit. huic iure c̾cedit᷑ ut licitis utat᷑: sicq pietatis operi
faciat. ut tam̃ si noluerit ea quȩ mundi s̾ ñ reliiquat.
ẽ in adulterio. tanto a se licita debet abscidere: quanto se
nemint illicita ꝑpetͣsse. Neq enĩ par fructꝰ eẽ boni operi

Expanded text:
 dignos poenitentiae . In quibus verbis notum est, quod amicus sponsi non solum fructus poenitentiae, sed dignos poenitentiae admonet esse faciendos. Aliud namque est fructum facere, aliud dignum poenitentiae facere. Ut enim secundum dignos poenitentiae fructus loquamur, sciendum quia quisquis illicita nulla commisit, huic jure conceditur ut licitis utatur. Sicque pietatis opera faciat, ut tamen si non voluerit, ea quae mundi sunt non relinquat;  in adulterium lapsus est, tanto a se licita debet abscindere, quanto se meminit et illicita perpetrasse. Neque enim par fructus boni operi
Abbreviated transcription (Latin):
tentię in remissionẽ peccatoꝵ. qm̃ baptismũ qͦd peccata
solueret. qr dare ñ poterat p̾dicabat: ut sic̃ incarnatũ
uerbũ patris p̾currebat uerbo p̾dicationis. ita baptis¬
mũ penitentię quo peccata soluunt᷑ p̾curreret suo bap¬
tismate. quo peccata solui ñ possunt: ut qr eiꝰ sermo p̃¬
currebat p̾sentiã redep̾toris. ipsũ qͦq eiꝰ baptisina. p̃ce¬
libro sermonũ esaye ꝓpħȩ. Uox clamantis in deserto.
rarate uiã dñi: rectas facite semitas eiꝰ. Isdẽ uͦ ioħes bap
serto. Qui sic̃ ante nos dictũ ẽ.: ideo uoxa ꝓpħa uocatꝰ ẽ.¬

Expanded text:
ata solvebat, quia dare non poterat, praedicabat, ut sicut incarnatum Verbum Patris praecurrebat verbo praedicationis, ita baptismum poenitentiae, quo peccata solvuntur, praecurreret suo baptismate, quo peccata solvi non possunt; ut quia ejus sermo praecurrebat praesentiam Redemptoris, ipsum quoque ejus baptisma praeceetae: Vox clamantis in deserto, Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Idem vero Joannes Baptserto . Qui, sicut ante per nos dictum est, ideo vox a propheta vocatus e
Abbreviated transcription (Latin):
uoce. om̃is qͥ se exaltat humiliabit᷑: & qͥ se humiliat exalta¬
bit᷑. Uallis xeni impleta erescit. mons aut̃ & collis humili¬
atus decrescit: qr nimirũ in fide mediatoris dĩ & hominũ
hominis xp̃i iħu. & gentilitas plenitudinẽ gr̃ȩ accepit. ꝙ
nidea ꝑ errorẽ ꝑfidię. hoc unde tłmebat ꝑdidit. Om̃is¬

Expanded text:
vocem « omnis qui se exaltat, humiliabitur: et qui se humiliat, exaltabitur . » Vallis etenim impleta crescit, mons autem et collis humiliatus decrescit. Quia nimirum in fide Mediatoris Dei et hominum, hominis Jesu Christi, et gentilitas plenitudinem gratiae accepit, et Judaea per errorem perfidiae, hoc unde tumebat, perdidit.
Abbreviated transcription (Latin):
de & scã ęccłia de suis operarus usq ad mortẽ certan¬
tib ꝓ dõ. dicit. Manꝰ ineę distillauerunt myrrã. Ha¬
to gͦ regi aurũ offerimꝰ: si in conspectu illius. clarita¬
te suꝑne sapientiȩ resplendemꝰ. Thus offerimꝰ. si cogi¬
tationes carnis. ꝑ scã orationũ sꝰtudia in ara cordis
incendimꝰ: ut suaue aliqͥd dõ ꝑ celeste desid̾nm redo¬
lere ualeamꝰ. Myrrã offerimꝰ: si carnis uitia ꝑ absti

Expanded text:
tantibus dicit: Manus meae distillaverunt myrrham . Nato ergo Regi aurum offerimus si in conspectu illius claritate supernae sapientiae resplendemus, thus offerimus, si cogitationes carnis per sancta operationum studia in ara cordis incendimus, ut suave aliquid Deo per coeleste desiderium redolere valeamus. Myrrham offerimus, si carn
Abbreviated transcription (Latin):
porib positi cȩlestia iã c̾tẽplant᷑: & quãuis nascendo de
t̾ra exierunt. ẽtẽplando tam̃ iã iuxta ȩthera uerticem
mentis extollunt. & qͥd ꝑ ulmũ. nͥ scłariũ mentes ex¬
presse sunt: Que dum terrenis adhuc curis mseruiunt:
nullũ uirtutũ spiritalium fructũ ferunt. S &si fruc̾¬
tum ꝓpͥum ulmus non habet. portare tam̃ uitẽ eñ friic̃¬
tu solet a e scłires uiri intra scãm ȩgłiam qũauis spi¬
ritalium uirtutũ dona ñ habeant.dũ tam̃ scõs iuros do¬
nis spiritalib plenos sua largitate sustentuint: qͥd aliud
qũa uitẽ eũ botris portant : buxus aut᷑ qͥ in altũ ũ ꝑfi¬

Expanded text:
poribus positi jam coelestia contemplantur? Et quamvis nascendo de poribus positi jam coelestia contemplantur? Et quamvis nascendo de terra exierunt, contemplando tamen jam juxta aethera verticem mentis extollunt. Et quid per ulmum nisi saecularium mentes expressae sunt? Quae dum terrenis adhuc curis inserviunt, nullum virtutum spiritalium fructum ferunt. Sed etsi fructum proprium ulmus non habet, portare tamen vitem cum fructu solet, quia et saeculares viri intra sanctam Ecclesiam, quamvis spiritalium virtutum dona non habeant, dum tamen sanctos viros donis spiritalibus plenos sua largitate sustentant, quid aliud quam vitem cum botris portant? Buxus autem quos alios desi
Abbreviated transcription (Latin):
tẽperando restringat. Qͥa itaq ꝑ myrtũ: nͥ hi significati s
qui afflictionib ꝓximoꝵ cõpati sciunt. eoꝵq tribulatio¬
uem ꝑ cõpassionẽ tẽperant. luxta hoc qͦd seriptũ ẽ. Grãs
aut̃ dõ qͥ c̃solat᷑ nos in omi tribulatione nr̃a. ut possimꝰ
& ipsi c̃solari eos qui in om̃i pressura sunt: Qui dũ
afflictis ꝓximis uerbũ uł opẽ c̾solationis ferunt. eos
ꝓcul dubio ad statũ rectitudinis restringunt: ne in mo¬
derata tribulatione in desꝑatione soluant᷑. Quos aũt
ꝑ oliuã. nͥ misericordes accipimꝰ: Qͥa & grece oleũ miscđi¬
a uocat᷑ : & quasi oliuȩ liquor ante om̃pis dĩ ocłos mi
scđie fructꝰ lucet. Cui adhuc in ꝓmissione subiungit᷑.
Ponã in desertũ abietẽ. ulmũ & buxũ simul. Qͥd ꝑ abi¬
etẽ quȩ ualde crescendo ad aeris alta sustollit᷑: nͥ hii de¬
signati sunt qͥ intra scãm eccłiam adhuc in t̾renis cor¬

Expanded text:
temperando restringat. Quid itaque per myrtum nisi hi signati sunt temperando restringat. Quid itaque per myrtum nisi hi signati sunt qui afflictionibus proximorum compati sciunt, eorumque tribulationem per compassionem temperant? juxta hoc quod scriptum est: Gratias autem Deo, qui consolatur nos in omni tribulatione nostra, ut possimus et ipsi consolari eos qui in omni pressura sunt . Qui dum afflictis proximis verbum vel opem consolationis ferunt, eos procul dubio ad statum rectitudinis restringunt, ne immoderata tribulatione in desperationem solvantur. Quos autem per olivam, nisi misericordes accipimus? quia et Graece ἔλεος misericordia vocatur, et quasi olivae liquor ante omnipotentis Dei oculos misericordiae fructus lucet. Cui adhuc in promissione subjungitur: Ponam in deserto abietem, ulmum et buxum simul . Qui per abietem, quae valde crescendo ad aeris alta sustollitur, nisi ii designati sunt, qui intra sanctam Ecclesiam adhuc in terris
Abbreviated transcription (Latin):
tellegant parit᷑. Desertũ qͥppe dñs in stagna aquarũ. &
asꝑitate suȩ siccitatis uia p̾dicatorib ñ patebat. doctri¬
accipimus in ꝓmissione. De spina uͦ cũ peccanti homini
dictũ sit. t̾ri tua spinas & tribulos germinabit tͥ: quid
mirũ si scẽ illud ȩccłie ꝓmittit᷑. qđ peccanti homini ꝓ¬
pena multiplicat᷑. S cedri nomine. signant᷑ hii qͥ uir¬
tutes & signa exhibent in sua operatione: qͥ dicere eum
paulo ualent. Xp̃i bomis odor sumꝰ dõ. Quoꝵ corda ita in
et̾no amore solidata st̃. ut ea iã t̾reni amoris putredo nul¬
la corrũpat. Perspinã uͦ signati sunt doctrinȩ spirituales uiri:
Qui de peccatis ac uirtutib disserunt. & mͦ et̾na supplicia
ininant᷑. mͦ cęlestis regni guidia ꝓmittunt. cor audientiũ
pungunt : sicq mentẽ dolore conpunctionis ꝑforant. ut
ab eoꝵ ocłis. quasi qͥdã sanguis animȩ. lacrimȩ decurat̃.
Myrtꝰ uͦ tẽperatiuę uirtutis ẽ: ita ut dissoluta menbra

Expanded text:
aquarum. Desertum quippe Dominus in stagna aquarum posasperitate suae siccitatis via praedicatoribus non patebat, doctriaccipimus in promissione. De spina vero, cum peccanti homini dictum sit: Terra tua spinas et tribulos germinabit tibi , quid mirum si spoena multiplicatur? Sed cedri signantur nomine hi qui virtutes et signa exhibent in sua operatione, qui dicere cum Paulo valent: Christi bonus odor sumus Deo . Quorum corda ita in aeterno amore solidata sunt, ut eadem jam terreni amoris putredo nulla corrumpat. Per spinam vero signati sunt doctrinae spiritalis viri, qui dum de peccatis ac virtutibus disserunt, et modo aeterna supplicia minantur, modo coelestis regni gaudia promittunt, corda audientium pungunt. Sicque mentem dolore compunctionis perforant, ut ab eorum oculis, quasi quidam sanguis animae, lacrymae decurrant. Myrtus vero temperativae virtutis est, ita ut dissoluta membra
Abbreviated transcription (Latin):
sumꝰ: qua ad patriã ꝑgimus. Maligni aut sp̃c. iter
nr̃m quasi qͥdam latruneuli obsident. Dep̃dari e¬
nĩ desidat : qͥ thesaurũ in uia publice portat. Hoc
aũt dico ñ ut ꝑximi opera nr̃a non uideant: cum
scriptũ sit. ut uideant opera ur̃a bona. & głificent¬

Expanded text:
 iter nostrum, quasi quidam latrunculi, obsident. Depraedari ergo desiderat, qui thesaurum publice in via portat. Hoc autem dico, non ut proximi opera nostra non videant, cum scriptum sit: Videant opera vestra bona , se
Abbreviated transcription (Latin):
tio contra peccatũ: ꝑsalmista attestante qͥ ait. Sacri¬
ficium dõ sp̃c contribulatꝰ. Peccata nr̃a p̾terita in bap¬
tismatis ꝑceptione laxata sunt: & tam̃ post baptisma
multa cõmisimꝰ : s tam̃ lauari iterũ baptismatis a qͣ
ñ possumꝰ. Qͥagͦ & post baptismũ inqͥnauimꝰ uitam.
baptizemus lacrimis conscientiã : qͣtinꝰ regionẽ nrram
ꝑ uiã aliam repetentes. qͥ ex ea bonis delectati discessimꝰ.
ad eam mali amaricati redeamus: p̾stante dno nr̃o iħy¬

Expanded text:
io contra peccatum, Psalmista testante, qui ait: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Peccata nostra praeterita in baptismatis perceptione laxata sunt, et tamen post baptisma multa commisimus, sed lavari iterum baptismatis aqua non possumus. Quia ergo et post baptisma inquinavimus vitam, baptizemus lacrymis conscientiam, quatenus regionem nostram per viam aliam repetentes, qui ex ea bonis delectati discessimus, ad eam malis amaricati redeamus, praestante Domino
Abbreviated transcription (Latin):
insensibilẽ redlit. Neq enĩ scã hec euiꝰ hodie natalici¬
a celebramꝰ. mori ꝑ dño potuisset in copore si priꝰ
A t̾renis desideriis mortua non fuisset inmente. Erec¬
tus nãq animꝰ in uirtutis culmine torinenta derisit:
p̃mia calcauit. Ante armatos reges & p̾sides ducta. Ite¬
tit.: feriente robustior. iudicante sublimior. Qud inĩ
hȩc nos barbati & debiles dieiniꝰ. qͥ im ad regna cȩlesti¬
a puellas ꝑ ferrũ uidemus. quos ira superat. suꝑbia

Expanded text:
im sancta haec, cujus hodie natalitia celebramus, mori pro Deo potuisset in corpore, si prius a terrenis desideriis mortua non fuisset in mente. Erectus namque in virtutis culmine animus tormenta despexit, praemia calcavit. Ante armatos reges et praesides ducta stetit, feriente robustior, judicante sublimior. Quid inter haec nos barbati et debiles dicimus, qui ire ad regna coelestia puellas per ferrum videmus, quos ira superat, superbia
Abbreviated transcription (Latin):
thus nolunt. & sunt iurulli qͥhunc & regẽ & dm̃ fa¬
tent᷑: s assupsisse carrẽ mortalẽ negint. Hii nimirũ ei
aurũ & thus offerunt. s offerre mẏrrã assũptę mor¬
talitatis nolunt. Nos itaq nato dño offeramꝰ aurũ: ut
hunc uͥq regnare fateamur. Offeramnus thus: ut creda¬
mus qđ is qui in tẽpore apparuit. ds̃ aute tẽpora
extitit. Offeramus mẏrrã: ut eum qu̾e credimꝰ in sua
diuinitate impissibilẽ. credamus etiã in nr̃a fuisse car¬
ne mortalem: quãuis in auro. thure. & myra intelli¬
gi & aliud potest. Auro nãq sapientia designat᷑.: salo¬
mone attestante qͥ ait. Thesaurus desiderabilis reqͥes¬
cit in ore sapientiᷤᷤ. Thure aũt qͦd dõ incendit᷑. uirtꝰ

Expanded text:
thus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fathus nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc et Deum et regem fatentur, sed assumpsisse carnem mortalem negant. Hi nimirum ei aurum et thus offerunt, sed offerre myrrham assumptae mortalitatis nolunt. Nos itaque nato Domino offeramus aurum, ut hunc ubique regnare fateamur; offerammus, quod is qui in tempore apparuit Deus ante tempora exstitit. Offeramus myrrham, ut eum quem credimus in sua divinitate impassibilem, credamus etiam in nostra fuisse carne mortalem. Quamvis in auro, thure et myrrha intelligi et aliud potest. Aurum namque sapientiam designat, Salomone attestante, qui ait: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Thus autem, quod
Abbreviated transcription (Latin):
In ꝑsarum quoq francoꝵq t̾ra. reges ex genere ꝓdeunt.
Quib ꝓfecto nascentib: qͥs estimet quanti eisdẽ mom̃tis
horarũ ac tempoꝵ ex seruili c̃ditione nascunt᷑: & tam̃
regũ filii uno eodẽq sidere cum seruis ut ad regnũ
ꝓficiunt: cũ serui qui secũ fuerant geniti in seruity¬
te moriant᷑. Hec de s̾tella breuit̃ diximꝰ: ne matemathi¬
coꝵ stulticiã indiscussã p̃terisse uideam. Magi iͦ. aurũ.
thus. & myrrã. deferunt. aurũ qͥppe regi c̃gruit: thus
uͦ in dĩ sacrificio ponebat᷑: myrra aut mortuor corpo¬
ra c̃diunt᷑. Cum gͦ magi que adorant. & iã mysticis mu¬
nerib p̾dicant: Auro regẽ. thure dm̃. myrra mortalem.
quaꝗͣ credunt. Hii ꝓfecto thus offerunt: s offerre ei
aurũ nolunt. & sunt ĩnnilli qui hunc regẽ existimans:
s dm̃ negant. Hu uidelicet ei aurũ offerunt: s offerre

Expanded text:
In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; In Persarum quoque, Francorumque terra Reges ex genere prodeunt; quibus profecto nascentibus quis aestimet quanti eisdem momentis horarum ac temporum ex servili conditione nascuntur? et tamen regum filii uno eodemque sidere cum servis nati, ad regnum proficiunt, cum servi qui secum fuerant geniti, in servitute moriantur. Haec de stella breviter diximus, ne Mathematicorum stultitiam indiscussam praeterisse videamur. 6. Magi vero aurum, thus et my in Dei sacrificium ponebatur, myrrha autem mortuorum corpora condiuntur. Eum ergo magi quem adorant etiam mysticis muneribus praedicant, auro regem, thure Deum, myrrha mortalem. quaquam credunt. Hi profecto ei thus offerunt, sed offerre etiam aurum nolunt. Et sunt nonnulli qui hunc regem existimant, sed Deum negant. Hi videlicet ei aurum offerunt, sed offerre