comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ufficiens ÷ mediocri religio. Sufficere debet qͥagi
necessaria p̾bet. Dat satis. ⁊ dat gͣtis. S forte di¬
cet aliqͥs. nec dat satis nec dat gͣcis. Nondat inquit
deficit. alio qui nat᷑am afficit. fame nat᷑a deficit. fri¬
gus naturã afficit. s mediorritas utrũq reficit. dat
enĩ quo nat᷑a caleat ⁊ qͦ c̃ualeat. ⁊ hoc sufficte nature.
Non enĩ ad hoc ut satis fiat humane nateͣ. color s ca¬
lor. ñ delectatio s sustentatio nature q̃ritur. Dat gͥ
mediocritas satis ⁊ dat gͣtis. Mediocͥtas ẽ quasi uia pla¬
na in qua nec celsitudo diuiciarũ lapsum minat᷑ ascen¬
dentib. nec ꝓfunditas egestatis cadentib resurgendi
spem uegat. Hec ÷ uia regia dequa dic̾ dñs ad moysem
ut inced̾et uia regia. nec declinaret adextͥs siue ad
mediocritas. diuicie. pauꝑ. mediocris. ⁊ diues. Me¬
diocritas ÷ uia media q̃ tenenda ẽ. qr ducit adciuitatẽ
sũmi regis. Adextris uł ⁊ a sinistͥs st̃ egestas et diuicie.

Expanded text:
ufficiens est mediocri religio. Sufficere debet, quia necessaria praebet. Dat satis, dat gratis. Sed forte dicat aliquis: Nec dat satis, nec dat gratis. Non dat, inquitdeficit, altero qui naturam afficit. Fame natura deficit, frigus naturam afficit, sed mediocritas utrumque reficit. Dat enim quo natura caleat, et quo convaleat, et hoc sufficit naturae. Non enim ad hoc ut satisfiat humanae natuturae, color sed calor, non delectatio sed sustentatio naturae quaeritur. Dat igitur mediocritas satis, et dat gratis. Mediocritas est quasi via plana, in qua nec celsitudo divitiarum lapsum minatur ascendentibus, nec profunditas egestatis cadentibus resurgendi spem negat. Haec est via regia, de qua dicit Dominus ad Moysen, ut incederet via regia, nec declinaret a dextris sive a mediocritas, divitiae; pauper, mediocris et dives. Mediocritas est via media, quae tenenda est, quae ducit ad civitatem sum
Abbreviated transcription (Latin):
centia timet᷑. Medicͥtas uͦ ÷ quasi m̃sura q̃dam qͣ tociꝰ boni¬
tatis spaciũ t̾minat᷑.Uerbi grã. cũ aliquis aiusticia defi¬
cit. sic̃ de heli sac̾dote legit᷑. tc̾ ut ita dicam qͦsi curtitu¬
dine quada̾ deficit amensura bonitatis. Cũ uͦ usq adcru¬
delitatem ꝑ intõꝑantiã iusticia ꝓtendit᷑. dc̃ qͣsi longicudi¬
ne qͣdã bonitatis excedit m̾suram. & hec ẽ m̃sura suffici

Expanded text:
itas vero quasi mensura quaedam, qua totius bonitatis spatium terminatur, verbi gratia, cum aliquis a justitia deficit, sicut de Heli sacerdote legitur, tunc, ut ita dicam, quasi certitudine quadam deficit a mensura bonitatis. Cum vero usque ad crudelitatem per intemperantiam justitia protenditur, tunc quasi longitudine quadam, boni
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ offeras. alicui sit ingratũ. aut si num̾ositatem.
ferculoꝵ. ꝯcedas. uitium suꝑfluitatis incurras. In dieb gͥ ieiumoꝵ
duo fercula cocta sufficiant. ut sic̃ ait beatꝰ benedictꝰ. qͥ ñ possunt
tum. ꝓuelle disponentis hab̾e licebit. Pret̾ hec autẽ st̃. ⁊ alia
pietatis fercula. quȩ ad p̾latoꝵ. dispensationẽ ꝑtinent. Licet
enĩ p̾latis p̾ter hec quȩ ꝯcessa sunt aut fr̾ib gen̾alit̾. aut alicui
dm̃sa clem̾cia sua aliqͥd ex ꝯdescensionis benigntate tͣnsmitt̾e. nec
tam̾ eis iniustũ uideri debet. qͦs fecit aliqua ꝯsuetudo for¬
tiores. si minꝰ pati ualentib. siue illis qui nimiũ paciunti
laborem. aliquotiens pietas magistri ꝓuideat: De habitu
De habitu

Expanded text:
multis offeras unum, alicui sit ingratum; aut si numerositatem ferculorum concedas, vitium superfluitatis incurras. « In diebus igitur jejuniorum, duo fercula cocta sufficiant ut, sicut ait beatus Benedictus, qui non possunt tum pro voluntate disponentis habere liceat. Praeter haec autem sunt et alia pietatis fercula, quae ad praelatorum dispensationem pertinent, licet enim praelatis praeter haec, quae concessa sunt, aut fratribus generaliter, aut alicui de mensa sua, aliquod ex condescensionis benignitate transmittere, nec tamen eis injustum videri debet, quos fecit aliqua consuetudo fortiores, si minus pati valentibus, sive illis, qui nimium patiuntur laborem, aliquoties pietas magistri provideat. CAP. VIII. De habitu
Abbreviated transcription (Latin):
tur ut ciuitas. cuius participatio eiꝰ in id ip̃m.
Scire debemꝰ quod ista que nunc agitur ierłm
continet indiscretos popłos. illa recipit sinedu¬
bitatione ꝑfectos. Ista contrarietatib quatitur.
illa ungi securitate letat᷑. Ista plena ẽ lacͥmis
penitencium. illa nescia lacͥmaꝵ. Participatio
eius in id ip̃m dicitur ẽẽ. quia qui illa ꝑfecta be¬
atitudine participant. ñquam sue rectitudinis
statum mutant. ⁊ in deo qui idem ip̃e ẽ.⁊ anni
eiꝰ non deficient: in cominutabili stabilitate sẽꝑ
manent. Nec sp̃e ibi in malo carni consentiet nec
in bono caro spͣui contradicet. Nec erit ibi dimi¬
nucio uel agientum corporis. seu finis etatis.
Puer ibi in iuuenem non crescet. nec aliquando
iuuenis senescet. Non erit ibi senectus. nec sene¬
ctutis defectus. Nemini conferet ibi timor pal¬
lorẽ. uł ira ruborem. nec labor sudorem. nec in¬
firmitas dolorem. Nec mirum si hii qui cum
incominutabili conditore ꝑmanent. formam

Expanded text:
tur, civitas cujus participatio ejus in idipsum . Scire debemus quod ista, quae nunc agitur Hierusalem, continet indiscretos populos, illa recipit sine dubitatione perfectos. Ista contrarietatibus, illa jugi securitate laetatur. Illa plena est lacrymis poenitentium, illa nescia lacrymarum. Participatio ejus in idipsum esse dicitur, quia qui illa perfecta beatitudine participant, nunquam suae rectitudinis statum mutant, et cum Deo, qui idem ipso est, et anni ejus non deficient , incommutabili stabilitate semper manent. Nec spiritus ibi in malo carni consentiet, nec in bono caro spiritui contradicet. Nec erit ibi diminutio vel augmentum corporis, seu finis aetatis. Puer ibi in juvenem non crescet, nec aliquis juvenis senescet. Non erit ibi senectus, nec senectutis defectus. Nemini conferet ibi timor pallorem, vel ira ruborem, nec labor sudorem, nec infirmitas dolorem. Nec mirum si ii, qui cum incommutabili Conditore permanent, formam
Abbreviated transcription (Latin):
tñ pacem uident. qui ad eam ꝑuenire ñ ualent.
quęre. fugientem sequere. Quere eam in hoc¬
scło. sequere eam in futuro. Et nͥ eam in p̃senti
quesieris. in futuro ꝓculdubio non habebis. Si q̃¬
ras. quomodo pacem sequi debeas. audi eum qui
ad celos ascendit. pacem discipulis reliquid dicẽs.¬
pacem meam do uob̃. pacem relinquo uobis.
non quam mundusdat: ego do uob̃. Audis si
atcendis. eẽ duo genera pacis. unam quam dat
xp̃e : alteram quam dat mundus. sax mundi ẽ.
ut a deo recedas: ⁊ diabolo consentias. Fax uͦ xͥ¬
di ẽ. ut mundus tͥ. ⁊ tu mundo placeas.⁊ sic
satiatꝰ t̾renis uoluptatibus. inferni cruciatibꝰ
inet̃num succumbas. Pax xp̃i ẽ. ut adu̾sa mũ¬
di usq ad mortem patient̃ tolleres. ut sic pꝰ mor¬
tem. future uitȩ felicitatẽ securiꝰ expectes. Hic
in pace in idip̃m dormies .⁊ requiesces. In pace ĩ
id ip̃m dormit. ⁊ reqͥescit. qui ñquã a quiete m̃¬

Expanded text:
 vident, qui ad eam pervenire non valent. quaere, fugientem sequere. Quaere eam in saeculo, sequere eam in futuro. Et nisi eam in praesenti quaesieris, in futuro procul dubio non habebis. Si quaeras quomodo modo pacem sequi debeas, audi Jesum, qui ad coelos ascendens, pacem discipulis reliquit, ut ePacem meam do vobis, pacem relinquo vobis. Non quomodo mundus dat, ego do vobis . Audis si attendis esse duo genera pacis. Unam quam dat Christus, alteram quam dat mundus. Pax mundi est, ut a Deo recedas, et diabolo consentias. Pax vdi est, ut tibi mundus, et tu mundo placeas, ut sic satiatus terrenis voluptatibus, inferni cruciatibus in aeternum succumbas. Pax Christi est, ut adversa mundi usque ad mortem patienter toleres, ut sic post mortem futurae vitae felicitatem securius exspectes. Hic in pace in idipsum dormies, et requiesces . In pace in idipsum dormit, et requiescit, qui nunquam a quiete me
Abbreviated transcription (Latin):
m de ordinatione claustri mat̾ialis fr̃ aliqͥd medioeritatẽ
sectando dicturi sumus. ordine c̾gruo ꝯsid̾anda nobis
quatuor occurrunt. scilicet qui sunt qͥ teneant ordinem.
aut qͥd teneant. ubi maneant. ⁊ unde uiuant. ut plures
sint. ⁊ boni ꝓpositi. ut cohabitandi suppstant edificia ⁊ uic¬
tui habeant necessaria. Sint tam̾ innum̾o discrecio imꝓ
posito deuocio: iedificiis mediocritas in reb possessiis
frugalitas. ne si creuerit turba nascatur turbatio. aut ꝓ
difficultate ꝓpositi subrepat desꝑatio. ne ex edificioꝵ. mag¬
nitudine sub intret elatio. aut ex habundantia rerũ se
interserat temptatio. Qui enĩ uolunt fieri diuites: inci¬
dunt intẽptationes ⁊ laqueos diaboli:¬

Expanded text:
m de ordinatione claustri materialis, frater, aliquid mediocritatem sectando dicturi sumus, ordine congruo consideranda vobis quatuor occurrunt, scilicet qui sint, qui teneant ordinem, aut quid teneant, ubi maneant et unde vivant, ut plures sint et boni propositi, ut cohabitandi suppetant aedificia, et victui habeant necessaria. Sit tamen in numero circumspectio, in proposito devotio, in aedificiis mediocritas, in rebus possessis frugalitas, ne si creverit turba, nascatur turbatio, aut pro difficultate propositi subrepat desperatio, ne ex aedificiorum magnitudine subintret elatio, aut ex abundantia rerum se inserat tentatio. Qui enim volunt divites fieri, incidunt in tentationes et in laqueum diaboli
Abbreviated transcription (Latin):
maior ⁊ sapientia tua. qͣm rumor quẽ audiui. Saba
captiua. uł ut qͥdam uolunt ꝯu̾sio. uł iicensio. int̾¬
p̾tat᷑. Nũ enĩ aliqͥs sub lege peccati ad huc in scło positꝰ.
tenetur audita fania salomonis. ꝑu̾bũ p̾dicationis
ad dnm̃ ꝯũtitur conu̾sus igne caritatis accenditur.
Et ing̾ssa iherłm. cũ incipit dilige pacẽ. lo quuta est¬
ei umu̾sa que habebat incorde suo ꝑ ꝯfessionẽ: ⁊ ille
docet omĩa u̾ba quȩ ꝓposuerat. si peniteat habere
remissionẽ. Hidet regina saba sapientiã ueri salomo¬
nis. qͣm ostendit nobis ꝑ humilitatẽ filii. uidet dom̃¬
det cibos m̾se ⁊ habitacula seruoꝵ. id ⁊ intellectus
diu̾sos scͥpture. ⁊ ꝯg̾gationes religiosoꝵ. Widet or¬
dinẽ iniustrantiũ .i. statuta recte uiuentiũ. Consid̾at
rubore ꝓprii sanguinis. illas u̾o negras exercicio labo¬
ris. seu pallidas mortificatione carius. Nidetꝰ ꝑucernas.
qͥcũ cybo p̾dicationis ꝓpiant uinũ ꝯpunctionis. At¬

Expanded text:
a, et opera tua, quam rumor, quem audivi . Saba, captiva, vel, ut quidam volunt conversio vel incensio interpretatur. Dum enim aliquis sub lege peccati adhuc in saeculo positus tenetur, audita fama Salomonis per verbum praedicationis ad Dominum convertitur; conversus, igne charitatis accenditur. Et ingei universa, quae habebat in corde suo per confessionem, et ille docet omnia verba, quae proposuerat, si poeniteat, habere remissionem. Videt regina Saba sapientiam veri Salomonis, quam ostendit nobis per humilitatem filii; videt domdet cibos mensae, et habitacula servorum, id est intellectus diversos Scripturae, et congregationes religiosorum, videt ordinem ministrantium, id est statuta recte viventium. Considerat rubore proprii sanguinis, illas vero nigras exercitio laboris, seu pallidas mortificatione carnis. Videt princernas, qui cum cibo praedicationis propinant vinum compunctionis. Ac
Abbreviated transcription (Latin):
nis m̃tes alioꝵ. Qͦs enĩ saul nͥ suꝑbos in eccła p̾latos signi¬
ficat: qͥ ab humero ⁊ supͣ eminere sibi uidentur suꝑ uns¬
u̾sum ppłm : Qui in monte gelboe ab amalechita ꝑcus¬
sus occunbit: dũ in monte suꝑbie. posita ꝑdiu̾sa carnis de¬
sid̾ia mens flura decurrit. Suꝑ saul ut eũ occicłet ama¬
le chites stetit . qͥa auimꝰ cui carnis delectacio dnãtur. cito
carnis. Audire forsitan uelles kinẽ rumores pacis. non
helli. concorilie ũ discordie. Regina saba nouit rumores huius¬
modi. q̃ audita fama salomonis. in iherłm ing̾ssa. locuta
ẽei uniu̾sa q̃ habebat incorde suo: ⁊ ille docuit omĩa q̃

Expanded text:
net mentes aliorum. Quos enim Saul, nisi superbos in Ecclesia praelatos significat? qui ab humero et sursum eminere sibi videntur super universum populum. Qui in monte Gelboe ab Amalechita percussus occumbit, dum in monte superbiae posita, per diversa carnis desideria mens fluxa decurrit. Super Saul ut eum occideret, Amalechites stetit; quia animus, cui carnis delectatio dominatur, citcarnis. Audire forsitan velles, charissime, rumores pacis non belli, concordiae non discordiae. Regina Saba novit rumores hujusmodi, quae, audita fama Salomonis, ingressa Jerusalem, locuta est ei universa quae habeba
Abbreviated transcription (Latin):
ostiũ m̃tis frangunt. fascinatio ⁊ enĩ nugacitatis. seduc
gione deserti.ne domꝰ. iiiiͬ. angulis ꝯcussa subu̾tat᷑.⁊
ueniens id ẽ gͣuis tẽptacio irruit q̃ atranquillitate

Expanded text:
ostium mentis frangunt, fascinatio enim nugacitatis seducitostium mentis frangunt, fascinatio enim nugacitatis seducitgione deserti, ne domus quatuor angulis concussa subvertatur, et venit, id est, gravis tentatio irruit, quae a tranquillitate
Abbreviated transcription (Latin):
St̾ enũ qui post delicati cibi fercula cũ inclaustro sedeam
ñ lectioni ⁊ silentio. s rumorib ⁊ curiositati uacant:
qͥ locũ loqu̾di ⁊ tacendi nusqͣm. ⁊ nũqͣm seruant: s insta¬
biles ⁊ ociosi. nc̃ hos nunc illos ad loqndũ uocant. Pone
Ostiũ dix̾. ñ murũ. Sieni̾ murus poneret᷑. loqu̾di licen¬
cia omĩno negari uideret᷑. S ostium ponit᷑. qd̾ tprꝰ ⁊ loco
clauditur ⁊ aꝑitur. Est tempus ⁊ locus tacendi ⁊ loquendi
Aꝑitur itaq ostiũ inclaustro. hora ꝯstitutꝰi lectioni. in
capło ꝯfessioni. ineccłia orationi. Claudit᷑ itm̃ in claus¬
tro ꝯfabulationi incapło excusationi:. in eccłia uane mo¬
pidis ⁊ ꝑu̾sis. Aꝑitur tũ eisdem qñq ꝓpt̾ necessitatẽ corꝑis
uł ad doctͥuam ordinis. seu ad edificationẽ m̃itis. Pocest hoc
ostiũ appellari licentia licent̾ loquendi: quȩ aꝑit᷑ ⁊clau¬
ditur. c̃ diͥt᷑ aut uegat᷑. ꝑ hoc ostiũ sepe introeuit. qͥ

Expanded text:
quidam qui, post delicati cibi diversa fercula, cum in claustro sedeant, non lectioni et silentio, sed rumoribus et curiositati vacant, et tempus loquendi et tacendi nusquam et nunquam servant, sed instabiles et otiosi nunc hos, nunc illos ad colloquium vocant. Pone,Ostium dixit, non murum. Si enim murus poneretur, loquendi licentia omnino negari videretur. Sed ostium ponitur, quod tempore et loco clauditur et aperitur. Est tempus et locus loquendi et tacendi. Aperitur itaque ostium in claustro hora constituta lectioni, in capitulo confessioni, in ecclesia orationi. Clauditur iterum in claustro confabulationi, in capitulo excusationi, in ecclesia vanae mopidis et perversis. Aperitur tamen eisdem propter necessitatem operis, vel ad doctrinam ordinis, seu ad aedificationem mentis. Potest hoc ostium appellari licentia loquendi, quae aperitur, aut clauditur, cum datur aut negatur. Per hoc ostium saepe introeunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯu̾sus pꝰt̾gum. uidensq me uocauit. Cui cũ respondissem
adsũ. dixit mͥ. Quisna̾ estu : ⁊ aio ad eum. Amalechites
ego sum. Sta inquit suꝑ me: ⁊ in t̾fice me. Stansq suꝑ eñ¬
int̾feci eũ. Hii sunt rumores ruminandi claustralib. Cum
enĩ reu̾teretur dd acede amalech. uenit adeñ hõ decas.

Expanded text:
um, vidensque me vocavit. Cumque respondissem: Adsum, dixit: Quisnam es tu? Et aio ad eum: Amalechites ego sum. Sta, inquit, super me, et interfice me; et interfeci eum . Hi sunt rumores ruminandi claustralibus. Cum enim reverteretur David a caede Amalech, venit ad eum homo de Castr
Abbreviated transcription (Latin):
docet lectio claustri. regũ certamina. casus ⁊ ꝯuentꝰ bello¬
rum: qͦmꝰ moriat᷑ saul. qͥs eiꝰ mortẽ nuntiauerit. Cũ enim
rũterecͦ dd a cede amalech. ⁊ maneret insisech uenit᷑ decas¬
tris saul addđ̃. dixitq ad eũ dd̃. Uude uenis: De castris
nathas filius euis interierunt. Uñ scis: & ait adolescens. Ca¬

Expanded text:
docet lectio claustri regum certamina casus et eventus bellodocet lectio claustri regum certamina casus et eventus bellorum, quomodo moriatur Saul, quis ejus mortem nuntiaverit David. Cum enim reverteretur David a caede Amalech, et maneret in Siceleg, venit homo de castris Saul ad David, dixitque ad eum David: Unde venis? De castris nathas filius ejus interierunt. Unde scis, inquit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑatione. suꝑflua loquutione. in ordinata cogitatio¬
ne curas dispensatoꝵ. ꝯfundt̃. Sepe autẽ qͥd sibi quid
ꝓximis debeat attendit. ꝑͣĩmod̾ationẽ sollicitudinis
alioꝵ. se negligit. nͨ ꝑ sui curã alioꝵ. pꝰ ponit: s cũ hec÷
ut᷑q sollert̾ agit. aliqua subito causa emergit. q̃ om̃s g
circũspectiones obruit.⁊ sic sola discretio animo dãpna
tͥuuntiet pͥuer qͥ euasit .i. puritas discretionis. qͥd nun¬
det m̃ti. Audi dampna cameloꝵ.. ⁊ casũ pueroꝵ. Isti¬
rapiunt᷑: illi moriunt᷑. Auferunt᷑ enĩ cure dispensationũ: dũ
ꝑ negligentiã ꝑit puritas circũspectionũ. Gaudent multi
claustraliũ. cũ de regib fabulant᷑. dũ casus militũ narrat
dũ ꝓillis loquunt᷑. aquib ñ agnoscunt᷑. multoꝵ partes
defendunt. ꝓmultis iracunt᷑. ꝓmultis litigant: ignor are
tũ qd̾ negant aut qd̾ affirmant.Si aut̾ de regib sermo ÷

Expanded text:
cogitatione, superflua operatione, inordinata locutiocogitatione, superflua operatione, inordinata locutione curas dispensatorum confundunt. Saepe autem quid sibi, quid proximis debeat, attendit, nec per immoderationem sollicitudinis aliorum se negligit, nec per sui curam, aliorum postponit; sed, cum haec utraque solerter agit, aliqua subito causa emergit, quae omnes circumspectiones obruit; et sic sola discretio animo damna nssime, quid tibi nuntiet puer, qui evasit, id est puritas discretionis quid nuntiet menti. Audi damna camelorum, et casum puerorum. Hirapiuntur, illi moriuntur. Auferuntur curae dispensationum, dum per negligentiam perit puritas circumspectionum. Gaudent multi claustralium cum de regibus fabulantur, dum casus militum narrant, dum pro illis loquuntur, a quibus non agnoscuntur, multorum partes defendunt, pro multis irascuntur, pro multis litigant, ignorant tamen quod negant aut affirmant. Si autem de regibus sermo est,
Abbreviated transcription (Latin):
onem. forticudo ꝑtimorẽ. scientia ꝑignorantiam. pietas
ꝑduriciam. timor ꝑsuꝑbiam. S ab hac ruma puer euadat.
qui beato iobnuntiet. id ⁊ discrecio m̃tis. que c̾ animo a¬
git: ut qd̃ ꝑdere ceꝑat penitendo ꝯseruet. Hii st̃ rumores
claustraliũ. ad qͦs ñ ꝑtinent bella pͥncipum scłariũ. spug¬
dei fecert̾ tres turmas. ⁊ in uasert camelos tuos. ⁊tuler
eos. nec ñ ⁊ pueros ꝑcusserunt gladio. ⁊ effugi egõ solus
ut niuitiarẽ tͥ. Caldei feroces id ÷ demones. cameli bo
nas t̾renoꝵ. dispent᷑iones. pueri custodes. sollicitas circ̾¬
spectiones: nuntius qui euadit. discretionẽ designat
animi. Camelus partim mundũ animal. qͥa ruminat.
partim ĩmundũ qͥa ungulã ñ diuidit. bonas t̾renoꝵ. dis¬
pentiones dicit: quas diabolus mͦ torpenti. mͦ p̾cipitata
actione ferit. mͦ pigra uł immod̾ata locutione ꝯfundit.¬
Sic gͥ caldei trib turmis camelos rapiunt: qn̾ illicita

Expanded text:
onem, fortitudo per timorem, scientia per ignorantiam, pietas per duritiam, timor per superbiam. Sed ab hac ruina puer evadit, qui beato Job nuntiet, id est discretio mentis, quae cum animo agit, ut quod perdere coeperat, poenitudo conservet. Hi sunt rumores claustralium, ad quos non pertinent bella principum saecularium, sed pugelos, et tulerunt eos, necnon et pueros occiderunt gladio, et effugi ego solus, ut nuntiarem tibi . Chaldaei feroces, id est daemones; cameli, bonas terrenarum rerum dispensationes, pueri custodes, sollicitas circumspectiones, nuntius qui evadit discretionem designat animi. Camelus partim mundum animal, quia ruminat, partim immundum, quia ungulam non dividit, bonas terrenorum dispensationes innuit, quas diabolus modo torpenti, modo praecipitata actione ferit, modo pigra vel immoderata locutione confundititur Chaldaei tribus turmis camelos rapiunt, quando illicita
Abbreviated transcription (Latin):
audire p̾dicationẽ: nͥ ueniat ꝑ affectũ: uedłre ᷤ cognitionẽ
nͥ ꝓbet ꝑ effectum. Cum enĩ uidet indomo ꝯu̾sionis.
bona ꝯtemplationis. ⁊ recogitat in se ea que audierat
tionẽ carnis. uilitatẽ cibi. quietẽ silentii. ⁊ itu̾i actẽ¬
dit ꝑ ꝯtemiplationẽ. futurȩ uite p̾nua. uͥ erit iustis
et̾na bonitas. felix et̾nitas. gaudiũ sine dolore. quies
sine labore. cũ hec autẽ uidet dicit. Media pars michi
nuntiata ñ fint. Annescis. qͥa maria meliorẽ partẽ ele¬
git. que ñ auferetur abea. EEnto meliorẽ ⁊ longiorem
tanto maiorẽ. In actiua siqͥdem uita finis ⁊ in laborei
incontẽplatua uͦ nec defectus in bonis. nec t̾minꝰ indilac

Expanded text:
audire praedicationem, nisi veniat per affectum, videre per cognitionem, nisi probet per effectum. Cum enim videt in domo conversionis bona contemplationis, et recogitat in se ea, quae audierat tionem carnis, vilitatem cibi, quietem silentii, et iterum attendit per contemplationem, futurae vitae praemia, ubi erit justis aeterna bonitas, felix aeternitas, gaudium sine dolore, quies sine labore, cum, inquam, haec videt, dicit: Media pars mihi nuntiata non fuerat. An nescis, quia Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea? Quanto meliorem et longiorem, tanto majorem. In activa siquidem vita finis est in labore, in contemplativa vero nec defectus in bonis, nec terminus in del
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ. In cõpassionẽ uͦ ꝓximoꝵ: labor ẽ cordis. In aꝗͥda cu¬
ta eoꝵ: laboe ẽ oꝑatõis. In uno monetͦs. in alio docem᷑.
nitionas. illuminans corda u̾bo consolationis. Eneratꝰ
matia magdalene ad sepulctũ qi in ortũ ut plantarꝰ
ae rigaret: inuenit eũ quidat inc̾m̃tũ n audit. Mulier qͥd
ploras: Qũe queris: Ecce pꝰ pluuiã cõpũcto̾nis: irradiat
claritas consolatonis. At illa audito quid quererot: es¬
timans quia ortolanꝰ ess ait. dñe si tu sustulisti eũ. dici¬
to mͥ ubi posiusti eir̃ ⁊ ego eũ tolłã. desꝑabat maria de

Expanded text:
mus; in compassione proximorum, labor est cordis; in agenda cura eorum, labor est operis. In uno monemur, in alio docemur, cognitionis et illuminans corda verbo consolationis. Exierat Maria Madalene ad sepulcrum quasi in hortum, ut plantaret et irrigaret; invenit eum qui dat incrementum, et audit: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Ecce post pluviam compunctionis irradiat claritas consolationis. At illa, audito quid quaereret, existimans quia hortulanus esset, ait: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad laborẽ manuũ fr̃s egredi solent. sic pꝰ quietẽ
ꝯtẽplatonis egreditur mus ad ꝓuidend̾ laborem
corporee necessitatis. Egredit᷑ a ꝯt̾eplatõne: qui celesti
fruebat᷑ delecdõne. Egredit᷑ &. descendit. Quo: & q m̾¬
T greditur a ꝯteplatoͥne celestiũ ad medicatonẽ scrip

Expanded text:
ad laborem manuum fratres egredi solent: sic post quietem contemplationis egreditur animus ad providendum laborem corporeae necessitatis. Egreditur a contemplatione, qui coelesti fruebatur delectatione. Egreditur, et descendit, quo, et quomodo? Egreditur a contemplatione coelestium ad meditationem
Abbreviated transcription (Latin):
pedibꝰ Cũ uͦ seda scannũ. nouissimũ eligat loq̃ ut audi¬
at amice ascende suꝑiꝰ: ne cũ rubore descendat. ⁊ audiat
tie sed& ⁊ pestilentie: de quib dr. que dicunt facite. qͣ aũ
fac̃. face̾ nolite. Post pausationis quietẽ itm surgit aĩus
ad laborẽ ut colligat botros de uineis engadi: ñ de uinea
sodomoꝵ. de uinea s orech. ñ de suburbanis gomore ut int̃ ubs
sua cõportie myrre fa̾cidos. ut in aꝗͦ booe recipiat spicas. qui
messoꝵ manꝰ esfig̾ant de uineis enꝗadi. ⁊ de uinea sorech añs
bot᷑s collig̃. c̃ fructꝰ penitenciũ inelectoꝵ p̃mia requirit.

Expanded text:
edet super scamnum, novissimum eligat locum, ut audiat: Amice, ascende superius , ne cum rubore descendat et audiat:nt non justitiae, sed pestilentiae, de quibus dicitur: Quae dicunt facite, quae autem faciunt, facere nolite . Post pausationis quietem iterum surgit animus ad laborem, ut colligat botros de vineis Engaddi , non de vinea Sodomorum; de vinea Sorec, non de suburbanis Gomorrhae: ut inter ubera sua comportet myrrhae fasciculos, ut in agro Boos recipiat spicas, quae messorum manus effugerant . De vineis Engaddi, et de vinea Sorec animus botros colligit, cum fructus poenite
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa quiescendũ ᷤ dicat qͥ aius. Sic̃ malus int̾ ligna siluar̃: sic
dilectꝰ meus int̾ filias. Sub u̾bra illiꝰ que desid̾au̾am sedi.
Tria sũt in malo ꝯsid̾a̾nda: uideł. ubra grata. fructus bonꝰ. odor
suauis. Dat enĩ ꝓp̃s umbͣm p̃ceptoꝵ que defendit ab estu ui¬
tioꝵ: ut te ꝑ diem ñ urat sol. neq lima ꝑ noctẽ. ht̃ fructũ ĩt̃

Expanded text:
animus: Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Sub umbra illius quem desideravi, sedi . Tria sunt in malo consideranda, videlicet umbra grata, fructus bonus, odor suavis. Dat enim Christus umbram praeceptorum, quae defendit ab aestu vitiorum, ut per diem non urat
Abbreviated transcription (Latin):
ilã claustrales qiͣ curiales quidã uͦ uillam id ẽ in ordmati.
qua ñ querunt edificatonẽ m̃tis s repletionẽ uentͥs: t̾reniꝰ
inhiant. t̾rena sapiunt. In hisꝗͥ necesse ẽ ut faciamꝰ morã
ꝑ doctnã. ꝑdisciplinã. Mane suigauiꝰ aduineas. Qui enĩ uolũt

Expanded text:
idam claustrales quasi curiales, quidam vero villani, id est inordinati, idam claustrales quasi curiales, quidam vero villani, id est inordinati, qui non quaerunt aedificationem mentis, sed repletionem ventris, terrenis inhiant, terrena sapiunt. In his necesse est ut faciamus moram per doctrinam, per disciplinam. Mane surgamus ad vineas. Qui enim volunt
Abbreviated transcription (Latin):
faciem ꝑ dubitatõnẽ misat dorsũ. Plantauerat maria
ꝑ amorẽ. s de fructu resurrectonis dubitabat ꝓpt̾ resur¬
redonis dilato̾nẽ. dũ aũ cognoscit ip̃m. colligit fructũ.
Quid eñi ꝓdeẽt sem̃ concepto̾nis: qͥd flos natuitatis. quid
moriã peccati fetentẽ reddat. In trat q inuineã. ut cͥcͣ¬
fodiat eam: ut succidat sarm̃ta. id ẽ suꝑfluitatis inc̾¬
m̃ta: ut qd̾ liuriat in palmitibꝰ habund& infructib.
uillis. mane surgamꝰ ad uineas. uideamꝰ si floruerit ui¬
nea: si flores fructus parturiunt. Eg̃diam᷑ inqͥt in agr̃u
Eq̾ditur inqͥtͥ aũis a cont̾ẽplatõe ad sui cͥc̃spectionẽ: egditꝰ
ã cura sui ad agñdam curã ꝓuini ut consolet᷑ pusillani¬
mes corripiat inqͥetos. ut fiat ag̾ uͥtutũ qd pͥus erat uepͥũ
n spinaꝵ. Cõmoremꝰ in ꝗͥ in uillis. id ẽ in illis qͥue st̃ uillarid.
ẽ rudes ⁊ tardi ad ꝑcipienda docum̃ta curie ꝓp̃i. St̃ enĩ qͥ¬

Expanded text:
faciem per dubitationem miserat deorsum. Plantaverat Maria per amorem, sed de fructu resurrectionis dubitabat propter resurrectionis dilationem. Cum autem cognoscit Christum, colligit fructum. Quid enim prodesset semen corruptionis, quid flos nativitatis, quid ut memoriam peccati fetentem reddat. Intrat et in vineam, ut circumfodiat eam, ut succidat sarmenta, id est, superfluitatis incrementa, ut quod luxuriat in palmitibus, redundet in fructibus. villis, mane surgamus ad vineas; videamus etiam si floruerit vinea, si flores fructus parturiunt . Egrediamur, inquit, in agrum. Egreditur animus a contemplatione ad sui circumspectionem, egreditur a cura sui ad agendam curam proximi, ut consoletur pusillanimes, corripiat inquietos, ut fiat ager virtutum qui prius fuerat veprium et spinarum. Commoremur, inquit, in villis, id est in illis qui sunt villani, id est rudes et tardi ad percipienda documenta curiae Christi. Sunt enim qu
Abbreviated transcription (Latin):
ri solet. ut in dexteram ad aliquid ca
bitur me. Leua sunt bona temporalia. de¬
xtera uero sunt et̃na. In leua gͥ sedet qui
bonis temporalibus p̾sidet. in dexterã
uͦ uolat. qui toto affectu mentis eterna de¬
siderat. Ibi capiet accipiet accipit̃ colũbã

Expanded text:
ri solet, ut in dextram ad aliquid capbitur me . Laeva sunt bona temporalia, dextera vero sunt aeterna. In laeva igitur sedet qui bonis temporalibus praesidet. In dexteram vero volat qui toto mentis affectu aeterna desiderat. Ibi capit accipiter columbam,
Abbreviated transcription (Latin):
Respondente abbati suo fronte lib̾a. accusant frs̃ qͦsdã crimi
plura: Tandẽ fracto ꝓpositi sui uoto discedunt. honorari
gaudent. abiectioĩs pristinȩ obliuiscunt᷑. genꝰ suũ eru¬
bescunt. ꝓpͥo noĩe uolunt appellari. amant nomina
diguitatum. Si uocent᷑ abbates. si pͥores. si p̃positi ar¬
ridet ocłs hilarescit facies apparent in uultu signa
te adeccłam uenert̾. quib sident᷑ necessaria ex humili¬
les eẽ ex debito cunctis seruire estimant. aliqͣntulum
bonas erubescunt uestes hab̾e. ⁊ nisi condiret humilita¬
tẽ discretio. utilicitis. licitũ ẽẽ dubitarent. Tales secun¬
tur xpm pauꝑem itinere recto. qͥa pauꝑes pauperem.
humiles humilẽ secuntur. His dantur ad necessitatẽ
tẽꝑalia. ⁊ ꝓmictunt᷑ ad eternitatẽ celestia. Hoc enĩ :
pͥmũ religionis beneficium. ut egentib necessaria
presteo: nulli sit ingrata

Expanded text:
Respondentes abbati suo fronte libera, accusant fratres quosdam, cRespondentes abbati suo fronte libera, accusant fratres quosdam, cplura? Tandem fracto propositi sui voto discedunt, honorari gaudent, abjectionis pristinae obliviscuntur, genus suum erubescunt, proprio nomine nolunt appellari, amant nomina dignitatum. Si vocentur abbates, si praepositi, si priores, arridet oculus, hilarescit facies, apparent in vultu signa te ad Ecclesiam venerunt, quibus si dentur necessaria, ex humiliales esse, ex debito cunctis servire existimant, aliquantulum bonas erubescunt vestes habere, et nisi condiret humilitatem discretio, uti licitis licitum esse dubitarent. Tales sequuntur Christum pauperem itinere recto, quia pauperes pauperem, humiles humilem sequuntur. His dantur ad necessitatem temporalia, et promittuntur ad aeternitatem coelestia, hoc est enim primum religionis beneficium, ut egentibus necessaria praestet, et nulli sit ingrata
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ nichil pene tͥbuit uestes qͣlescũq ministrabrat. Tales qnͣa
eccłas intrant qͦ largis habundant possessionibꝰ. ut in eccła
possint honorari qui in sua domo n̾ nͥ ꝯtẽptibiles eẽ potit¬
erunt. Qͥsi forte ȩccłam in qua pauꝑtas amat᷑ intͣuerint.
ilico de disscessu cogitane. causas fingunt. intolerabilẽ di¬
cunt illius loci ꝯsuetudinẽ. nimiã p̾latoꝵ. feueritatẽ p̃¬
dendunt. aliquẽ de frĩb opponunt sibi. quẽ cũ noluit
pati dicunt qͦd ñ possint. ⁊ hoc totũ callide machinantes:¬
milit̾ rogant auincło ꝓfessionis absolui. miscentes blan¬
dis asꝑa. minant᷑ enĩ scandalũ si male discesserint. ⁊ iurãt
in alia eccła se qͥete m̃tis posse eẽ. in sua uͦ nũqͣm. Si uͦ
ad ultimũ neget᷑ qd̾ postulant. tẽ audires qͣlit̾ erigunt
ceruicẽ ꝯtͣ eos qͦs ad foris acced̾e ñ audebant. tẽ uid̾es
qͣlit̾ illic diuites humiliant᷑ ⁊ pauꝑes illic inflantur.

Expanded text:
quae nihil pene tribuit, vestes qualescunque ministrabat. Tales quandoque Ecclesias intrant quae largis abundant possessionibus, ut in Ecclesia possint honorari, qui in sua domo nonnisi contemptibiles esse potuerunt. Qui si forte ecclesiam in qua paupertas amatur, intraverint, illico de discessu cogitant, causas fingunt, intolerabilem dicunt illius loci consuetudinem, nimiam praelatorum severitatem praetendunt, aliqua de fratribus opponunt sibi, quae cum nolint pati, dicunt quod non possunt, et hoc totum callide machinantesmiliter rogant a vinculo professionis absolvi, miscentes blandis aspera: minantur enim scandalum, si male discesserint et jurant in alia Ecclesia se quietae mentis esse posse, in sua vero nunquam. Si vero ad ultimum negetur quod postulant, tunc audires qualiter erigunt cervices contra eos, ad quos foris accedere non audebant. Tunc videres qualiter illic divites humiliantur, et pauperes illic inflantur.
Abbreviated transcription (Latin):
borẽ oneris inminuit.Uere onꝰ leue uita xͥ. quia
nec multa portat. nec du portat. Termmꝰ enim
mortis ꝓpe est ⁊ carͣet pondere diuitiarũ religio.
ñ adqͥrit cũ cupiditate. ñ possidet cũ amore ñ do¬
uero dilectio. Audi quã suaue iugum ĩponit᷑ cerui

Expanded text:
borem imminuit. Vere onus leve vita Christi, quia nec multa portat, nec diu portat. Terminus enim mortis prope est, et caret pondere divitiarum religio, non acquirit cum cupiditate, non possidet cum amore, non dovero dilectio. Audi quam suave jugum imponitur cervi
Abbreviated transcription (Latin):
dimanta carnis. in secreto mentis sese licen¬
ter abscondunt. Altare ꝓphanatum ⁊ ple¬
num illicitis eẽ legitur. dum mens ea delide
siderio fuccensi. ineuntibus uiciis omnino
patent. Uirgulta uero in atriis nata. sire
ilicita desid̾ia. que sicut uirgulta nullo
colente crescunt. sio in animo sponte sur¬
gere non desistunt. Pastophoria diruta
sunt mentis secreta. ab alienigenis .i. ab sꝑitibꝰ
immundis destructa. Pastophoria siquidem. st̃
cellule. in intimis garophilatiorum facte. ħ
uit uiros ut pugnarent adu̾sus eos qui erant

Expanded text:
dimenta carnis in secreto mentis sese licendimenta carnis in secreto mentis sese licenter abscondunt. Altare profanatum, et plenum illicitis esse legitur, dum mens ea desidersiderio succensi, ineuntibus vitiis omnino patent. Virgulta vero in atriis nata sunt illicita desideria, quae sicut virgulta nullo colente crescunt, sic in animo sponte surgere non desinunt. Pastophoria diruta, sunt mentis secreta, ab alienigenis, id est, a spiritibus immundis destructa. Pastophoria siquidem, sunt cellulae in intimis gazophylaciorum factae, avit viros, ut pugnarent adversus eos qui erant
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. ⁊ pastophoria diruta. ⁊ scinderunt ue-¬
stimenta sua. ⁊ planserunt fletu magno.
Iudas fugato lysia .i. destructa luxuria. ⁊
contritis hostibus. luxurie scilicet oꝑib¬
in montem syon ascendit. dum uera confes-¬
sio ꝑ gradus uirtutum sublimia querit as¬
scendit mundare sc̃a. ⁊ renouare. Cor mundũ¬
ua. Et uiderunt scĩficationem desertam con¬
spicit. qui sc̃itatem mentis a dõ delictã ẽẽ co¬
gnoscit. Templum enim sicut in eodẽ libro
dicitur. luxuria ⁊ cominessationibus erat
plenum. ⁊ scortancium cum meretricibus.
sacratisq edibus mulieres se ultro ing̾ebant.
Templum luxuria plenum ẽe dicit᷑. dũ luxu¬
rie cogitacionib uoluptuosis animꝰ delectat.
Commessationes uͦ in eo fiunt. dum uicia car¬
nis. inuicem diu̾sis delectationum. fexculis
mentem pascunt. Scortantes cum met̾icibꝰ
in eo habitant. dum uicia carnis. cogitacio¬
nibus animi concordant. Sacratis edibus ultͦ
se mulieres ingerunt. dum mollicies ⁊⁊ blan¬

Expanded text:
tibus, et pastophoria diruta: et sciderunt vestimenta sua, et planxerunt planctu magno . Judas fugato Lysia, id est, destructa luxuria, et contritis hostibus, luxuriae scilicet oin montem Sion ascendit, dum vera confessio per gradus virtutum sublimia quaerit. Ascendit mundare sancta, et renovare. Cor mundnem desertam. Sanctificationem desertam conspicit, qui sanctitatem mentis a Deo derelictam esse cognoscit. Templum enim, sicut in eodem libro dicitur, luxuria, et comessationibus gentium erat plenum, et scortantium cum meretricibus sacratisque aedibus mulieres se ultro ingerebant . Templum luxuria plenum esse dicitur, dum luxuriae cogitationibus voluptuosis animus delectatur. Comessationes vero in eo fiunt, dum vitia carnis invicem diversis delectationum ferculis mentem pascunt. Scortantes cum meretricibus in eo habitant, dum vitia carnis cogitationibus animi concordant. Sacratis aedibus ultro se mulieres ingerunt, dum mollities et blan
Abbreviated transcription (Latin):
turbant. Et occurrit illis iudas. cum decẽ mili¬
bus uiris. Iudas exercitui lysie cum decem milibꝰ
uiris occurrit. qñ uera confessio fulta decẽ p̃ce¬
ptis legis. diu̾sis luxurie motibus uiriliter
exercitu lẏsie committit. cum mens totis i̾bꝰ
luxurie contradicit. Et sic de exercitu lysie
quinq milia corruunt. dum quinq sensus
corporis in ore gladii confessioni succumbt̃.
uidens autẽ lysias suorum fugam .⁊ iudeoꝵ
audaciam: abiit antiochiam. Antiochiã lysi¬
as abiit. quia luxuria diuiciaꝵ habundan¬
tiam querit. Antiochia enĩ: pauꝑtatis silen¬
trum intp̃tat᷑. Ibi pauꝑtas sylere dicitur. ubi
diuicie dñãnt᷑. Postquam uidas missum ab an-¬
tiochio fugauit lẏsiam. ⁊ ille uictus abiit an-¬
thiochiam: dixit iudas ad fr̃s eiꝰ. Ecce contri¬
ti sunt inimici nr̃i. ascendamꝰ nunc munda¬
re ⁊⁊ renouare fcã. Et ascenderunt in montẽ

Expanded text:
turbant. Et occurrit illis Judas cum decem milliturbant. Et occurrit illis Judas cum decem millibus viris. Judas exercitui Lysiae cum decem millibus viris occurrit, quando confessio fulta decem praeceptis legis, diversis luxuriae motibus viriliter exercitu Lysiae praelium committit, cum mens totis viribus luxuriae contradicit. Et sic de exercitu Lysiae quinque millia occumbunt, dum quinque sensus corporis in ore gladii confessioni succumbunt. Videt autem Lysias suorum fugam, et Judaeorum audaciam, abiit Antiochiam. Antiochiam Lysias abiit, quia luxuria divitiarum abundantiam quaerit. Antiochia enim, paupertatis silentium interpretatur. Ibi paupertas silere dicitur, ubi divitiae dominantur. Postquam Judas missum ab Antiocho fugavit Lysiam, et ille victus abiit Antiochiam. Dixit Judas ad fratres suos: Ecce contriti sunt inimici nostri; ascendamus nunc mundare, et renovare sancta. E
Abbreviated transcription (Latin):
equitum quinq milia.⁊ uenerunt in uideã.
⁊ castra posuerunt in bethoron ⁊⁊ occurrit
illis uidas. cum decem milibus uiris: ⁊ commi-
serunt ⁊ ceciderunt de exercitu lysie. quinq
milia uirorum. Uidens autem lysias suoꝵ sugã.
⁊ iudeorum audatiam: abiit antiochiam Lysi-¬
as ab antiocho ad destruendam iuideã ⁊ ierłm
mittitur. qñ sp̃c luxurie ad subu̾tendã ꝯfes¬
sionis pacem. a diabolo destinat᷑. Lysias enim:
generans int̃p̃tat᷑. Luxuria siquidem pluresfi¬
lios generat. quia diu̾sos motus carnis ex se
cotidie creat. Et uenerunt in udeã ⁊ castra
posuerunt in bethoron Uenerunt innideam
dum ingͥdiunt᷑ confessionis t̾̃rã. Et in betho¬
ron castra ponunt. quia ꝑ iram t̾rã confessi¬
onis inuadunt. Bethoron enim : domꝰ ire int̃p̃¬
tatur. Est aut̃ bethoron suꝑior ⁊ bethoron¬
ron inferior: ira subditorum. Quamcumq ista¬
rum alienigene obstineant. t̾ram ꝯfessionis

Expanded text:
equitum quinque millia; et venerunt in Judaeam, equitum quinque millia; et venerunt in Judaeam, et castra posuerunt in Bethoron. Et occurrit illis Judas cum decem mitu Lysiae quinque millia virorum. Videns autem Lysias fugam suorum et Judaeorum audaciam, abiit Antichiam . Lysias ab Antiocho ad destruendam Judaeam et Hierusalem mittitur, quando spiritus luxuriae ad subvertendam confessionis pacem a diabolo destinatur. Lysias enim generans interpretatur. Luxuria siquidem plures filios generat, quia diversos motus carnis ex se quotidie creat. Et venerunt Judaeam, et castra posuerunt in Bethoron: veniunt in Judaeam, dum ingrediuntur confessionis terram, et in Bethoron castra ponunt, quia per iram terram confessionis invadunt. Bethoron enim domus irae interpretatur. Est autem Bethoron superon inferior, ira subditorum. Quamcunque istarum alienigenae obtineant, terram confessionis
Abbreviated transcription (Latin):
dum mentem cuiꝰlibet manu fortis .i. bñ o
ꝑantis in contrariam partẽ mutant. Muro
magno ⁊ turrib firmis muniunt. dũ ꝑu̾sa
oꝑa.⁊ eorum defensiones: in circuitu ponũt.
Et facta ẽ illis in arcem .i. in summam ꝑu̾se m̃¬
tis elationem. Et posuerunt illic gentẽ pec̾co¬
bum. uiros iniquos. in anima scilicet gentẽ
uiciorum. in eccłia uͦ hereticos xp̃iane fidei
graues inimicos. Et posuerunt cum illis arma
⁊ escas. Arma sunt defensionis u̾ba esce: dele-¬
ctaciones t̃rene. huius modi cib̾ arcem muni¬
unt. qui t̾renis delectationib mentẽ pasct̃.
S ⁊ rex antiochus ire uolens. in ꝑsidem reliqͥt
lisiam hominem nobilem degenere regali.
suꝑ negocia regia. ⁊ mandauit ei de omnibus
que uolebat. ⁊ de habitantibus iudeã ⁊ ierłm.
ut mitt̾et ad eos exereitum. ad cont̾endã uircu¬
tem isrł ⁊ reliquias ierłm. Et congregaui ly¬
sias electorum uirorum sexaginta milia. et

Expanded text:
dum mentem cujuslibet manu fortis, id est, bdum mentem cujuslibet manu fortis, id est, bene operantis, in contrariam partem mutant. Muro magno et turribus firmis muniunt, dum perversa opera et eorum defensiones in circuitu ponunt. Et facta est illis in arcem, id est perversae mentis elationem. Et posuerunt illic gentem peccatorum, et viros iniquos, in anima scilicet gentem vitiorum, in Ecclesia vero haereticos Christianae fidei, graves inimicos. Et posuerunt illic arma, et escas. Arma, sunt defensionis verba, escae, delectationes terrenae. Hujusmodi cibis arcem muniunt, qui terrenis delectationibus mentem pascunt. Sed et rex Antiochus ire volens in Persidem reliquit hominem Lysiam nobilem de genere regali super negotia regia: et mandavit ei de omnibus quae volebat, et de habitantibus Judaeam et Hierusalem ut mitteret ad eos exercitum ad conterendam virtutem Israel, et reliquias Hierusalem . Et congregavit Lysias electorum virorum sexaginta millia, et
Abbreviated transcription (Latin):
in t̾ram suam anthiochus abiit. quociens di¬
abolus sublatis uirtutibus: ad t̾rena desid̾ia
mentes fidelium reducit. Post duos autẽ annoᷤ.
misit pͥncipem tributorum: in ciuitates uida.
Cupiditas tributa recipit. quia ⁊ in eccłia ⁊ ĩ
qualibet anima: ex actiones quam plures agit.
Cum magna turba uenit ierłm. ut conturbet
simplicium pacem. Suꝑ ciuitatem irruit :⁊ po¬
pulum simplicium cogͥitacionum ex isrł ꝑdit.
Et accepit spolia ciuitatis. qñ mentẽ uircu¬
tum spoliat indumentis. Et eam igni succend̾.
dum concupiscentie flaminis animũ combu
tas. Et captiuas duxerunt mulieres. imꝑfec-¬
tas scilicet᷑ m̃tis affectiones ⁊ natos .i. actus ea¬
rum imꝑfectos. Pecora eoꝵ possident. dũ dia-¬
bolus uł carnis appetitꝰ. in potestate sua irrati¬
onabiles animi motus retin̾ent i que filii isrł
custodire consueuerant. antiochem mactãt
⁊ manducant. Ciuitatẽ dauid edificant.

Expanded text:
in terram suam Antiochus abiit, quoties diin terram suam Antiochus abiit, quoties diabolus sublatis virtutibus ad terrena desideria mentes fidelium reducit. Post duos autem annos misit principem tributorum in civitates Juda. Cupiditas tributa recipit; quia et in Ecclesia, et in qualibet anima exactiones complures agit. Cum magna turba venit Hierusalem, ut conturbet simplicium pacem. Super civitatem irruit, et populum simplicium cogitationum ex Israel perdit. Et accipit spolia civitatis, quando mentem virtutum spoliat indumentis. Et eam igne succendit, dum concupiscentiae flammis animum comburtas. Et captivas duxerunt mulieres, imperfectas scilicet mentis affectiones; et natos, id est, actus earum imperfectos. Pecora eorum possident, cum diabolus, vel carnis appetitus in potestate sua irrationabiles animi motus retinent. Et quae filii Israel custodire consueverant, Antiocheni mactant et manducant. Civitatem David aedificant,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fcã ẽ illis in arcem. ⁊ posuerunt illicgñ¬
tem peccatorum : ⁊ uiros iniquos. ⁊ po¬
suerunt illic arma ⁊ escas. Ascendit in ierłm
rex antiochus. qñ in eccłia dominatur dia¬
bolus uł in auima earnał appetitus. Ascend̾
aũ in multitudine graui .i. in habundan¬
tia delictoꝵ ⁊ in grauitate cuilibet cͥminał
pecẽi. Intrat cum scĩficationem cum sr̃bia.
qñ scĩficata ꝑ ꝯfessionẽ: elationis sp̃e aꝑit
sibi corda. Accepit altare aureum ⁊ cande¬
labrum luminis .i. puritatẽ orationis. et
lucem diuine contemplationis. Accepit u-¬
niu̾sa scĩficationis uasa. diu̾sa uidelicet uir-¬
tutum genera. Et oĩa comminuit. qñ uir-¬
tutũ sp̃es diu̾sas: ad nichilũ redegit. Et ac¬
cepit thesauros occultos quos inuenit. et sub¬
lectis omnibus: abiit in t̾rã suã. Thesaurꝰ : ẽ
sapientie intellectus. occultꝰ diabolo: s notꝰ
dõ. Quẽ tẽ diabolus inuenit. qñ ꝑ iactantie
sp̃m. cet̾is manifestum reddit. Sublatis oĩbꝰ

Expanded text:
 illis in arcem. Et posuerunt illic gentem peccatorum, et viros iniquos, et posuerunt illic arma, et escas . Ascendit in Hierusalem rex Antiochus, quando in Ecclesia dominatur diabolus, vel in anima carnalis appetitus. Ascendit autem in multitudine gravi, id est, in abundantia delictorum, et in gravitate cujuslibet criminalis peccati. I elationis spiritus aperit sibi corda. Accepit altare aureum, et candelabrum luminis, id est, puritatem orationis, et lucem divinae contemplationis. Accepit universa sanctificationis vasa, diversa videlicet virtutum genera. Et omnia comminuit, quando virtutum species diversas ad nihilum redegit. Et accepit thesauros occultos quos invenit; et sublatis omnibus abiit in terram suam. Thesaurus, est sapientiae intellectus, occultus diabolo, sed notus Deo. Quem tunc diabolus invenit, quando per jactantiae vitium caeteris manifestum reddit. Sublatis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
tructione eiꝰ quid hẏstoria dicat. breuit̃
audiamꝰ. Sicut ueridica refert hystoria
antiochus illustris. filiꝰ antiochi regis. qͥ
fueraͭ rome obses. ascendit iherusolimã
in multitudine graui.⁊ intrauit in sc̃ifi¬
cationem cum suꝑbia. ⁊ accep̃ altare au

Expanded text:
tructione ejus quid historia dicat, breviter audiamus. Sicut veridica refert historia: Antiochus illustris filius Antiochi regis qui fuerat Romae obses, ascendit Hierosolymam in multitudine gravi: et intravit in sanctificationem cum superbia, et accepit altare au
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm sugiegͤstionib antiqͥ hostis: Quomꝰ ꝯtigit ut iu¬
das qui intantũ fuerat familiaris. in malũ ꝯsensisset
ascendo: Altioris t enũ hocoꝑis. ⁊ subtilioris. Scio tam̃
qd si ueniret sathan ad capłm ꝯfessionis. impetrare posset
ueniam remissionis. S ne desꝑaret hõ cũ audiret an¬
gelũ taute diguitatis desꝑalle. hominẽ tante pocesta¬
tis peccasse. discipłm tante familiaritatis a postatasse:
osteudit nobis ds̾ exempla quoꝵ dam qͥ peccauerunt.
nes despauert̾ s amici dĩ facti stͣ. an gnorasepurt
negationẽ. An nescis thome dubitatione.: Nonne post
culpam dilexit mariam: iat xpc̾ ꝯfitentium huimlitatem.
ñ suꝑboꝵ. obstin ationẽ. qui declinant cor suũ inu̾ba ma¬
licie. adexcus andas excusationes in peccatis. S cͥi ͤ in

Expanded text:
quam suggestionibus antiqui hostis? Quomodo contigit ut Juquam suggestionibus antiqui hostis? Quomodo contigit ut Judas, qui in tantum fuerat familiaris, in malum consenseritascendo? Altioris est enim hoc operis et subtilioris. Scio tamen quod si veniret Satanas ad capitulum confessionis, impetrare posset indulgentiam remissionis. Sed ne desperaret homo, cum audiret angelum tantae dignitatis desperasse, hominem tantae potestatis peccasse; discipulum tantae familiaritatis apostatasse, ostendit nobis Deus exempla quorumdam, qui peccaverunt, nec desperaverunt, sed amici Dei facti sunt. An ignoras Petri negationem? An nescis Thomae dubitationem? Nonne post culpam dilexit Mariam? Amat Christus confitentium humilitatem, non superborum obstinationem, qui declinant cor suum in verba malitiae ad excusandas excusationes in peccatis. Sed tu, ben
Abbreviated transcription (Latin):
De pͥma dr̾. uidi sathan qͣsi fulguł decelo cadentẽ. de se¬
nec obedire uolunt. Alii uͦ qui familiares magistris. locu¬
los portant. ⁊ mocculto detrahentes. magistros cruciat᷑.
Qͥd: Nocet ne dignitas : potestas. ⁊ familiaritas: Creatꝰ
intanta dignitate angłs. ut lucifer uocaret᷑. ñ attendis
dignitatẽ creationis. casurus sedem q̃siuit elationis. Sic
qͥdam claustraliũ. dũ gn̾is nobilitate p̾minent. dũ lit¬
bet artiũ cet̾os frs̃ p̾cellunt. elationis sedeni petunt.
⁊ qͥ ex dono tanti mun̾is humiles ẽẽ deb̾ent. cont᷑ de¬
biles ⁊ illiteratos suꝑbi tument. Nostis etiã potestatẽ
pͥmi hominis. qͥ cũ in honore eẽt ñ intellexit. s dũ suo
oreatori obedire ꝯtẽpsit. creature cui p̃positus erat
pocestate : unde turbatio infamiliaritate : Uñ itm̃ ma¬
lũ in angło. cũ nec p̾cessisset nec tẽ eẽo: Uñ peccatum
in pͥmo hoĩe. cũ melius hab̾et cred̾e p̃cepto creatoris.

Expanded text:
De prima dicitur: Vidi Satanam quasi fulgur de coelo cadentem . De senec obedire volunt, alii autem, qui familiares magistris loculos portant, et in occulto detrahentes magistros cruciant. Quid? nocetne dignitas, potestas et familiaritas? Creatus in tanta dignitate angelus ut Lucifer vocaretur, non attendens dignitatem Creatoris, casurus sedem quaesivit elationis. Sic quidam claustralium dum generis nobilitate praeeminent, dum litbet artium caeteros fratres praecellunt, elationis sedem petunt et qui ex dono tanti muneris humiliores esse deberent, contra debiliores et illitteratos superbi tument. Nostis etiam potestatem primi parentis, qui cum in honore esset non intellexit , sed dum suo Creatori obedire contempsit, creaturae, cui praepositus erat potestate; unde turbatio in familiaritate? Unde iterum malum in angelo, cum nec praecessisset, nec tunc esset? Unde peccatum in primo homine, cum melius deberet credere praecepto Creatoris,
Abbreviated transcription (Latin):
eni accusator ⁊ sui. Quid ẽ qd̾ celare iis illũ. quẽ nichil latet
Cui omẽ cor padet. qͥ uidet in abscondito. qui nouit co¬
gitationes hominũ : Abscondit se adam inꝑadiso pꝰ cul¬
pam. s abscondi ñ potuit qͥa nudus fuit. Oculis enim
onĩpotentis dĩ. nuda ⁊ aꝑta sut̃ omĩa. Solent etiam

Expanded text:
 accusator est sui . Quid est quod clare vis illi, quem nihil latet, cui omne cor patet, qui videt in abscondito, qui novit cogitationes hominum? Abscondit se Adam in paradiso post culpam, sed abscondi non potuit, qui nudus fuit . Oculis enim omnipotentis Dei nuda et aperta sunt omnia . Solent etiam