comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
adebatut enĩ ꝙ car¬
males flecti pos¬
sent ⁊ testiũ copia in
om̃n cẽ articło facillime
ꝓturari. S cũ se ĩ bac
petitõne redeũtib nũci¬
is didicisset fuisse repł¬
cepit confiscari: et qdͥ ĩ
illius legr̾ hystorie serie
addidit exilio sine dele¬
ctu dignitatis aut ordĩs
conditõins aut fortune
etatis aut sexus. R Ec¬

Expanded text:
debatur enim quod cardinales flecti possent, et testium copia in omni causae articulo facillime procurari. Sed, cum se in hac petitione redeuntibus nuntiis didicisset fuisse repurum praecepit confiscari; et quod in nullius historiae serieaddixit exsilio sine delectu dignitatis, aut ordinis, conditionis aut fortunae, aetatis aut sexus.
Abbreviated transcription (Latin):
hac lcõne uera uri redẽ¬
p̾toris quã ex nobis et
ꝑp nobis assumpsit hũci¬
nitas ꝯmendatur. Cum
em̃ ess uerus filius dei. bẽ
sũmus ⁊ sũme beatus : Io¬
na cũcta tribuens nullius
egens: ꝓp̃ nos redimendos
homo factus. ita sese m̃e
unt inse exepto pcc̃o susci¬

Expanded text:
hac lectione vera nostri Redemptoris, quam ex nobis et pro nobis assumpsit, humanitas commendatur. Cum enim esset verus Filius Dei, beate summus et summe beatus, bona cuncta tribuens, nullius egens, propter nos redimendos homo factus, ita sese nostunt, in se, excepto peccato, susci
Abbreviated transcription (Latin):
demptor aucem se nͣ¬
nr̃ quia non distulit
suꝑauit. eam qz resurgendo
consũpsit: ⁊ resurrectionis
suc gloriam ascendendo decla¬
rauit. Notandũ quo est ⁊ ꝙ
helyas in curru logitur ascen¬
disse. Ut indelz a ꝑte monstrare¬
tur: quia homo purus adiuto¬

Expanded text:
demptor autem noster, quia non distulit, superavit, eamque resurgendo consumpsit, et resurrectionis suae gloriam ascendendo declaravit. Notandum quoque est, quod Elias in curru legitur ascendisse, ut videlicet aperte monstraretur, quia homo purus adjuto
Abbreviated transcription (Latin):
ma ergo stagnũ Lxii¬
sne mare presensse¬
culum designat : doꝰ secus
mare stat: postꝙͣ inte laben¬
tis mortalitatem deuncens
n ea qua passus est carne sta¬
bilitatem ꝑpetue quietis a diit.
Turbaꝵ conuentꝰ ad eũ : gen¬
tiũ in fide cõcurrentiũ typus
est. De quibz ysayas. Et fla¬
ent inquit ad eu̾ om̃s gẽtes.
⁊ ibunt ppli multi ⁊ dicent.
Uenite ascendams ad mõte᷑¬

Expanded text:
a ergo stagnum sive mare praesens saeculum designat, Dominus secus mare stat postquam vitae labentis mortalitatem devincens, in ea qua passus est carne stabilitatem perpetuae quietis adiit. Turbarum conventus ad eum, gentium in fide concurrentium typus est, de quibus Isaias: Et fluent, inquit, ad eum omnes gentes, et ibunt populi multi, et dicent: Venite et ascendam
Abbreviated transcription (Latin):
dñe: stupor eni circũdederat
oũ. ⁊ omnes qui cum ilło
erant: in captura piscium
quam ceperant. Silr̃ añt
iacobũ et iohannem filios
zebedet: qui erant socii symo

Expanded text:
 Stupor enim circumdederat eum, et omnes qui cum illo erant, in captura piscium quam ceperant: similiter autem Jacobum et Joannem filios Zebedaei, qui erant socii Simo
Abbreviated transcription (Latin):
s idh̾es p̾cuturrit citiꝰ
petro. Dent prior ioh̃s¬
di non p̾sũpsit. Uant
ergo posterior petrus:
⁊ intrauit. Qund frẽs.
quid cursus iste signifi¬
.cał: Nũquid nã bec tã
sb̃tilis euangeliste de¬
striptio: a inꝑsteriis ua¬
caire credenda est: Mimi¬
me. Neq emĩ se iohãne
⁊ p̾isse ⁊ non intrasse di¬
ceret : si in ip̃a sua tre¬
pidatõne mnysterũ defu¬
isse credidiss. R Congͣ¬

Expanded text:
s praecucurrit citius Petro, et venit prior di non praesumpsit. Venit vero posterior Petrus, Et intravit. Quid, fratres, quid cursus iste significat? Nunquid haec tam subtilis evangelistae descriptio a mysteriis vacare credenda est? Minime. Neque enim se Joannes et praeisse et non intrasse diceret, si in ipsa sua trepidatione mysterium defuisse credidisset.
Abbreviated transcription (Latin):
t reges terre ⁊ pͥn¬
cipes. et tribum.
seruꝰ ⁊ liber. abscondeĩt se
ĩ speluntis ⁊ petus mõ¬
tium. Et dicunt mõ¬
tib ⁊ petris. Cadite sr̃
nos : ⁊ abscondite noᷤ
a facie sedentis suꝑer
thronũ ⁊ ab ira agni:
qm̃ ueĩt dies maginus

Expanded text:
t reges terrae, et pricipes, et tribuni, servus et liber absconderunt se in speluncis et petris montium. Et dicunt montibus et petris: Cadite super nos, et abscondite nos a facie sedentis super thronum, et ab ira Agni. Q
Abbreviated transcription (Latin):
offerunt dño pͥmicia s
lingne nouo oris ũno¬
lant fructus. u̾boꝵ prĩ¬
cipia libant. Infantia
enĩ que ꝑ etatem loqui
nõ poterat ⁊ gloriã dei
cum gaudio resonabat.

Expanded text:
Offerunt Domino primitias linguae, novos oris immolant fructus, verborum principia libant. Infantia enim, quae per aetatem loqui non poterat, glorias Dei cum gaudio resonabat.
Abbreviated transcription (Latin):
m autem tran¬
siss sabbatum.
pus oꝑandi redisset
mox prompte ad deuo¬
tionem emerũt q̃ mi¬
nas paranerãt uroma¬
ta sicut martus ꝯme¬
morat ut uemẽtes un¬
gẽrent eũ. ⁊ ualde mane
una sallatoꝵ ueniunt

Expanded text:
m autem transisset Sabbatum, pus operandi redisset, mox prompte ad devotionem emerunt, quae minus paraverant aromata, sicut Marcus commemorat, ut venientes ungerent eum, et valde mane una Sabbatorum veniunt
Abbreviated transcription (Latin):
Er anglo̾s quippe illa
fit᷑a ⁊ osteusti sunt ad¬
imente. quia ne ad celum
quidẽ aernim ꝑ se ascendere po¬
terat ⁊ quem nature sue ĩfir¬
mitas granabat. Eedemptor
añt nr̃ non curru non ange
nbi erat ⁊ inde redibat ubi re¬
manebat. Qͥa eum ꝑ hũa ita¬
tem ascenderet nni cẽlum: per
continebat ⁊ celum.R scen

Expanded text:
er angelos quippe illa facta et ostensa sunt adjumenta, quia neque ad coelum quidem aereum per se ascendere poterat quem naturae suae infirmitas gravabat. Redemptor autem noster non curru, non angelubi erat, et inde redibat ubi remanebat, quia cum per humanitatem ascenderet in coelum, per continebat e
Abbreviated transcription (Latin):
bortabatur dicens. Sr̃
cathedrã moysi : ⁊ cetera.
Cathedra aũt est sedie
ligneum sustentatõm
corporis undi aptũ : ⁊ icõ
magistris ⁊ doctoribus

Expanded text:
ortabatur, dicens: « Super cathedram Moysi. » Et reliqua. Cathedra autem sedile est ligneum, sustentationi corporis undique aptum, et ideo magistris et doctoribus
Abbreviated transcription (Latin):
ox ⁊ tenebre ⁊ mi¬
bila. ꝯfusa mũdi
⁊ turbida. lux intrat at¬
bescit polus. ip̃c uei̾t di¬
scedite. Caligo terre
saind̃r pcussa solis spi¬
culo rebus q iam colo
iroit uultu intentis sy¬

Expanded text:
ox et tenebrae et nbila, confusa mundi et turbida, lux intrat, albescit polus, Christus venit, discedite. caligo terrae scinditur percussa solis spiculo, rebusque iam color redit vultu nitentis si
Abbreviated transcription (Latin):
ni regione oriẽtis
stella noue claritatis op¬
paruit. que illustrior ce¬
teris pulchrior q syderi¬
b. facile in se intuentiũ
oculos aĩos q comu̾tereti
ut coufestim aduert̾etur
nõ ẽe cciosũ : qd̃ tam in¬
solitũ indebatur. Degit
ergo aispitiẽtib intelle¬
ttumi: qui pͥstitit signũ.
Et qd̃ fecit intesligi fecit

Expanded text:
regione Orientis stella novae claritatis apparuit, quae illustrior caeteris pulchriorque sideribus, facile in se intuentium oculos animosque converteret: ut confestim adverteretur non esse otiosum, quod tam insolitum videbatur. Dedit ergo aspicientibus intellectum, qui praestitit signum; et quod fecit intelli
Abbreviated transcription (Latin):
e assur nirga fu¬
coris mei. et bacu¬
lus ip̃e. In manu corũ
ĩdignatio mea. Adgen¬
tem̃ falacem mictam
eũ. ⁊ ꝯtra populũ fiori ᷤ
mei mantato eiz ut au¬
ferat spolia ⁊ diripiact pͥ¬

Expanded text:
e Assur virga fuoris mei, et baculus ipse est in manu eorum, indignatio mea. Ad gentem fallacem mittam eum, et contra populum furoris mei mandabo illi ut auferat spolia et diripiat p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dnd facietis in die
Uisitatoĩs ⁊ cales¬
iitatis de longe nemẽ¬
tis: Ad cuiꝰ confugietis
auxiliũ. ⁊ ubi derelĩq̃tis
gloriã uram Ne ĩcur¬
interfectis cadatis. Su¬
per om̃ib hiis noñ esti
adu̾ssis furor eius: s gd¬
hut manus eius extẽta.
R̾Loethleẽ critas reg̾
sũmi ex te exiet ducitor is¬
rael ⁊ egressus eius. sicͤ
a pͥucipio dieꝵ ef̾uitatis ⁊
iagnifirabr̃ in medio uni¬
u̾se terre. Et pax erit ĩ t̾ra

Expanded text:
d facietis in die visitationis, et calamitatis de longe venientis? ad cujus confugietis auxilium? et ubi derelinquetis 141 gloriam vestram? ne incurinterfectis cadatis. Super omnibus his non est aversus furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta.Bethlehem civitas Dei summi, ex te exiet dominator Israel, et egressus ejus, sicut a principio dierum aeternitatis. Et magnificabitur in medio universae terrae. Et pax erit in terra
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ sinĩ. Accipe fr̃ib
tus ephipolenta ⁊ decem pa
Et decem formelas casei has
deferes ad tribunũ. ⁊ fr̃es tu¬
os insitabis si recte agunt:
⁊ cũ quib ordinati st̃ disce. Sa¬
ul antem ⁊ illi ⁊ om̃s filii ifrł
nn ualle terebrti pugnabãt

Expanded text:
filium suum: Accipe fratribus tuis ephi polentae, et decem panet decem formellas casei has deferes ad tribunum: et fratres tuos visitabis, si recte agunt: et cum quibus ordinati sunt, disce. Saul autem, et omnes filii Israel, in valle terebinthi pugnabant
Abbreviated transcription (Latin):
da die festo iudeoꝵ:
secͣtem se multitudinemi
dñs uerbo salutis ꝑiter ⁊
oꝑe curatõis erigebat. Nã
sicut alius enãgelista scri¬
bit : loquebatur illis de re¬
gno lei. ⁊ eos qui cura in¬
digebant sanabat. Eadem
dottrina ⁊ sanatõne ꝯple¬
ta: pancis de cibariis Nñdã¬
tissime refecit R Sicꝰ fui¬

Expanded text:
cha, die festo Judaeorum, sequentem se multitudinem Dominus verbo salutis pariter et ope curationis erigebat. Nam sicut alius evangelista scribit, loquebatur illis de regno Dei, et eos qui cura indigebant sanabat, eademque doctrina et sanatione completa, paucis de cibariis abundantissime refecit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
teratur etiam hoc imsterm̃ õb
cõmemoratõnẽ passionis xpĩ
sicut ipẽ aiti. Hox quotienscũq
agitis: in mei cõmemoratõnẽ
facite. Quosienscũ ergo hñc
panem sumitis ⁊ bibitis hũc
calicemi: mortem dĩ ãmĩcia¬

Expanded text:
teratur autem hoc mysterium, et ob commemorationem passionis Christi, sicut ipse ait: Haec quotiescunque agitis, in meam commemorationem facite . Quotiescunque ergo hunc panem sumitis, et bibitis hunc calicem, mortem Domini annuntia
Abbreviated transcription (Latin):
in misterio traditur⁊ ut qͥ semel
moriendo mortem uicerat.
quotidie retidina de lictoꝵ per
bec sacͣmenta corꝑis ⁊ sãgnĩs
pocͣaᷤ laxaret. Uude oramꝰ. Di¬
mitte nobis debita nr̃a. Qma

Expanded text:
in mysterio traditur, ut qui semel moriendo mortem vicerat, quotidie recidiva delictorum per haec sacramenta corporis et sanguinis peccata relaxet. Unde oramus: Dimitte nobis
Abbreviated transcription (Latin):
toq occulto aditu templi mit¬
tentes lapides ꝑcusserunt du¬
tem ⁊ qui cuni es erant. ⁊ di¬
uiserunt membratim: ⁊ ca¬
pitib amputatis foras pro¬
iecerunt. Per omĩa bñdutꝰ
deus: qui tradidit ĩpios. Re¬

Expanded text:
rtoque occulto aditu templi mittentes lapides percusserunt ducem et qui cum eo erant et diviserunt membratim et capitibus amputatis foras proiecerunt per omnia benedictus Deus qui tradidit impios
Abbreviated transcription (Latin):
Si ergo non uacat om̃s pa¬
ginas scãs ꝑscrutari. om̃nia
inuolucra ẜmonũ euolu̾e.
omĩa scripturaꝵ secreta pe¬
uetrare. tene caritatem ub
pendent omĩa. Ita tenebis
qd̃ ibi didicisti.tenebis etiã
quod nũdum didicisti. R¬

Expanded text:
si ergo non uacat omnes paginas sanctas perscrutari, omnia inuolucra sermonum euoluere, omnia scripturarum secreta penetrare, tene caritatem, ubi pendent omnia: ita tenebis quod ibi didicisti, tenebis etiam quod nondum didicisti.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ddefuncto herode it
terram isrł iesus:
finem setuli denũtiat.
qñ enoc ⁊ belya p̾dican¬
tib ⁊ iudei sopita mod̾¬
.ne ĩuidie flãma. fidem
u̾itatis accipient. Et be¬
ue cum indeam desent
fugere ⁊ hoc in nocte dr̃.
cum uero reuertitur uł¬
la non solũ fuge s nec
noctis fit mentio. Qͥ a

Expanded text:
 defuncto Herode, redit in terram Israel Jesus, finem saeculi denuntiat, quando Enoch et Helia praedicantibus, Judaei sopita modernae invidiae flamma, fidem veritatis accipient. Et bene, cum Judaeam deserit, fugere et hoc in nocte dicitur: cum vero revertitur, nulla non solum fugae, sed nec noctis fit mentio, quia
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ in seip̃m diuisũ
desolabr̃. Liq̃t ergo qd̾
ad finem regni iudea
puenerat que tot regi¬
b diuisa ẜiebat. Apte
quo non solũ quibus
cerdotib actum sit de¬
mõstratur. ⁊ qr illum
iobãnes baꝑtista predi¬
caret. qui simł rex ⁊ sa

Expanded text:
regnum in seipsum divisum desolabitur . Liquet ergo quod ad finem regni Judaea pervenerat, quae tot regibus divisa subjacebat. Apte quoque non solum quibus cerdotibus actum sit demonstratur; quia illum Joannes Baptista praedicaret qu
Abbreviated transcription (Latin):
singe lingna gloriosi
corꝑis misterm̃ sangm̃a¬
q precosi quem in nuldi pre¬
ciom fructꝰ uentus gn̾osi iex
effudit gentiũ. ¶ obis datꝰ
nobis natus ex iictacta uir¬
gine ⁊ in mũdo conu̾satus sꝑ¬
so uerbi semine sini moras in¬
colatus miro flausit ordine.
In sup̾me nocte cȩ ne recum¬
bens cum frĩb obseruata le¬
ge plene cibis in legalibus
cibum turbe duodene se dat
suis manib. ¶erbũ caro
panem uerũ uerbo carnem
efficit fitq sangis x merũ¬

Expanded text:
lingua gloriosi Corporis mysterium, Sanguinisque pretiosi, Quem in mundi pretium Fructus ventris generosi Rex effudit gentium. Nobis datus, nobis natus Ex intacta Virgine, Et in mundo conversatus, Sparso verbi semine; Sui moras incolatus Miro clausit ordine. In supremae nocte coenae, Recumbens cum fratribus, Observata lege plene Cibis in legalibus, Cibum turbae duodenae Se dat suis manibus. Verbum caro, panem verum Verbo carnem efficit: Fitque sanguis Chr
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit euangeliũ: iccir¬
copleniꝰ ac ꝓfundiꝰ eti
que atrib euangelistis
omissa fũãt descrbere

Expanded text:
scripsit evangelium, idcirco plenius ac profundius ea quae a tribus evangelistis omissa fuerant, describere
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝑ incrementa tempoꝵ uir¬
tus castitatis excresceret: m
ipsa quo eoꝵ translatõne qͥ
ascensionem dĩcam ut uide¬
licet famuli designauerũt.
⁊ inse ip̃o qui ad celum ascẽ¬
dit dñs ostendit. Nam enoib
quidem uxorem ⁊ filios hũit.
helyas uero neq uxorem neq
filios legitur habuisse. R¬

Expanded text:
temporum virtus castitatis excresceret, in ipsa quoque eorum translatione qui Ascensionem dominicam ut videlicet famuli designaverunt, et in seipso qui ad coelum ascendit, Dominus ostendit. Nam Enoch quidem uxorem et filios habuit; Elias vero neque uxorem; neque filios legitur habuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
eficiente enĩ u
iustitia ⁊ toto mũ¬
do in uana ⁊ maligna
suũ potestas diuma¬
differret uniu̾sitas bo¬
minũ sentẽtiã dãuatõ¬
ns exciꝑet. S indulgẽ¬
tiam ira tnͣslata est. ⁊¬
ut clarior fieret exerẽde
grẽ magintudo: tunt
placuit abolendis paci

Expanded text:
eficiente enim ubique justitia, et toto mundo in vana et maligna suum divina potestas differret, universitas hominum sententiam damnationis exciperet. Sed in indulgentiam ira translata est, et ut clarior fieret exerendae gratiae magnitudo, tunc placuit abolendis peccatis
Abbreviated transcription (Latin):
la que dei filius ut suani
pnderet diintaitẽ oꝑatꝰ¬
est: suꝑeminet loc. ⁊ qĩ
quendã obtin prĩcipa¬
tumi: ⁊ tura lazarum
fecit. Et quidem singła
dignissima sunt. N¬

Expanded text:
ut suam panderet divinitatem, operaest, supereminet hoc, et quasi quemdam obtinet principatum, quod circa Lazarum fecit. Et quidem singula dignissima sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uetur. Benerat dei filius
cid solẽmtatem sceno¬
plegie et nouissimo die
ensoem festintatis stãs
in templo docebat popu¬
lum qui ad die in festũ
ꝯfluxerat redarguebat¬
. iudeos ĩfideles. et miste¬
struelbat fideles. R̾ Moy¬

Expanded text:
etc. . Venerat Filius Dei ad solemnitatem Scenopegiae, et novissimo die ejusdem festivitatis stans in templo, docebat populum qui ad diem festum confluxerat. Redarguebat Judaeos infideles, et de mystestruebat fideles. Sed m
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuene pastores ⁊¬
eiecerũt etis. Surrexit¬
qz moyses : et defensis
puessis adaquanit o¬
ues earũ. Quie cũ reu̾tis¬
sent ad raguhel prẽm
sinĩ ÷ dixit ad eas. Eur
uelotiꝰ uemstis solito:
Nñderunt. Uir egypti
liberaint nos de mami¬

Expanded text:
ere pastores eiecerunt eas surrexitque Moses et defensis puellis adaquavit oves earum quae cum revertissent ad Raguhel patrem suum dixit ad eas cur velocius venistis solito responderunt vir aegyptius liberavit nos de ma
Abbreviated transcription (Latin):
lũ antipatiis aliem¬
genam ⁊ proselitũ. regẽ ide¬
is constituerat. qͥ tributis pͥ¬
esset. ⁊ romano pareret ĩpio.
Mittũt igitur phise disci¬
pulo s suos cũ herodianis. id ẽ
militib h̾odis. seu quos illu¬
dentes phisei qr romanis tri¬
buta soluebant ber dianos
uocabant. ⁊ non diumo cultũ

Expanded text:
ium Antipatris alienigenam et proselytum, regem Judaeis constituerat, qui tributis praeesset, et Romano pareret imperio. Mittunt igitur Pharisaei discipulos suos cum Herodianis, id est, militibus Herodis, seu quos illudentes Pharisaei quia Romanis tributa solvebant, Herodianos vocabant, et non divino cultui
Abbreviated transcription (Latin):
tiua daret. ⁊ cet̾a que in lege
scͥpta st̃ : hũamo legib sũb¬
mꝰ seditõnis adeo fo¬
mes ĩualuit⁊ ut post
diũ passionem inlistentib sͥ
iõnis. prĩam gentẽ ⁊ reguuui
nobile illud cum sua religione
templũ ymo ipsã lucem per¬
dere. qmͣ tributa pend̾e malu¬

Expanded text:
tiva daret, et caetera quae in lege scripta sunt, humanis legibus subus seditionis adeo fomes invaluit, ut post Domini passionem insistentibus sibi Romanis, patriam, gentem, et regnum, nobile illud cum sua religione templum, imo ipsam lucem perdere quam tributa pendere malu
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ sb̾ tesaie augusto in¬
dea subiecta romanis. qñ in
toto orbe est celebrata descui
dicenub aliis pro securitate
⁊ quiete qr romani ꝓ oĩbus
mlitarent debere tributa ꝑ¬
solui phariseis d̾o q ͥ sͥ applan¬
debaut de iusticia eꝯtrario in

Expanded text:
sub Caesare Augusto Judaea subjecta Romanis, quando in toto orbe est celebrata descripdicentibus aliis pro securitate et quiete, qua Romani pro omnibus militarent, debere tributa persolvi, Pharisaeis vero qui sibi applaudeb
Abbreviated transcription (Latin):
ui om̃s brcem debemus
rependere caritatis: qr
ad hoc nos prior dilexiti. cum eẽ¬
mꝰ gehenne filii: ut dilig̾emis
enm iam a morte liberati. ¶a¬

Expanded text:
ui omnes vicem debemus rependere charitatis, quia ad hoc nos prior dilexit, quum essemus gehennae filii, ut diligeremus eum a morte jam liberati
Abbreviated transcription (Latin):
trum autem sb̾figura an
¶b u̾ntate loc imistici calicis
mea uere est tib: et sangnis me¬
us u̾e est potus. Alioqͥn quoniͦ
uerum ent panis quemi ego
dabo caro mea est ꝓ mũdi uita.

Expanded text:
trum sub figura, an sub veritate sit mystici calicis mea vere est cibus et sanguis meus vere est potus. Alioquin quomodo magnum erit, panis quem ego dabo, caro mea est pro mundi vita ,
Abbreviated transcription (Latin):
in u̾bis diũ sacram̃ta cõficmꝰ.
cuiꝰ enĩ potentia creautur pͥꝯ.
eiꝰ utriq uerbo ad melius pro¬
creantur. Reliqua oĩa que scicer¬
dos dicit aut clerus chorus ceant

Expanded text:
is Christi sacramenta conficiantur. Cujus enim potentia creantur prius, ejus utique verbo ad melius procreantur. § 3. Reliqua omnia, quae sacerdos dicit, aut clerus chori cantat,
Abbreviated transcription (Latin):
esse genseamur. Rõnabilem:
ꝑ qm̃ a bestiali sensu exuamĩ
Alcceptabilẽ: ut qui nobis di
splicemꝰ per hanc acceptabiles
bilius est ut quia nos ia
similitudinẽ mortis eius ĩ ba

Expanded text:
esse censeamur; rationabilem, per quam a bestiali sensu exuamur; acceptabilem, ut qui nobis ipsis displicuimus per hanc acceptabiles ejus bilius, ut, quia nos jam similitudinem mortis ejus i
Abbreviated transcription (Latin):
uitatis non abstulit natꝰ
Qͥ sibi anteqm nasc̾etur
⁊ uteꝵ de quo nasc̾etur. et
tur elegit. ⁊ ipse condidit
quod elegit. Sic namq
olim predictum est. Mr
syon dicet homo. ⁊ homo
natus est in ea ⁊ ipse fu
.oĩpotentia nascentis . o
magnificẽtiti de celo ad t̾rã
descendentis. Ad hnc ĩ ut̃o
portabatur. ⁊ ex utero ma¬
tris a iohãne baptista sa¬
lutabaturi. lc̃o mͣ

Expanded text:
nitatis non abstulit natus: qui sibi antequam nasceretur, et uterum de quo nasceretur, et tur, elegit, et ipse condidit quod elegit. Sic namque olim praedictum est: Mater Sion dicet, Homo, et homo factus omnipotentia nascentis! o magnificentia de coelo ad terram descendentis! Adhuc in utero portabatur; et ex utero matris a Joanne Baptista salutabatur. In
Abbreviated transcription (Latin):
Icamꝰ om̃s cer¬
nui clamemus
atq singuli ploremꝰ
ante muoicem flecta¬
mus iram uindicem.
N rĩs malis offen¬
dimꝰ tuam deus clem̃¬
tiam esfunde nõbis ĩe¬
suꝑ remissor indulgẽtiã.

Expanded text:
icamus omnes cernui Clamemus atque singuli, Ploremus ante judicem, Flectamus iram vindicem. Nostris malis offendimus Tuam, Deus, clementiam. Effunde nobis deper Remissor i
Abbreviated transcription (Latin):
dide quem aliũ insi iundencum
ppłiu signat qui cultũ unite ex¬
terius hũit. qui accepte legis
deliciis ad cntorẽ usus est non
ad utilitatem e Quẽ uero laza¬
rus ulcerib plemis. nisi geu¬
tilem ꝓpb̃ siguralit̾ expͥmit
qui dum conuersꝰ ad dnñ pcc̃a
sua confiteri non enbuit. hĩc
uuluꝰ intute fuit. R Recorda¬

Expanded text:
i Judaicum populum significat, qui cultum vitae exterius habuit, qui acceptae legis deliciis ad nitorem usus est, non ad utilitatem? Quem vero Lazarus ulceribus plenus nisi gentilem populum figuraliter exprimit? Qui dum conversus ad Deum peccata sua confiteri non erubuit, huic vulnus in cute fuit. In c
Abbreviated transcription (Latin):
Lunit igitur eam hely tennu¬
lentam. dixit q illi. Usque quo
ebria eris: Disgere paulisꝑ unnĩ
quo mades. Respondes anna. ne¬
quaꝙͣ inquit domine mi. Nã
mulier infelix minis ego simi:
non bibi : sed effundi aũmm me¬
am iconspectu dm̃i. Ne reputes
ancillam tuam quasi unam
de filiabz belial: quia ex multi¬
tudĩe doloris ⁊ meroris mei lo-¬
cuta sum usq in p̾sens. Tunc
ifrł det tibi petitõnem quam
rogasti eum. Et illa dixit. Un¬
nam ĩemat ancilla tua: gra¬
tiam in oculis tuis. R Pecca

Expanded text:
it igitur eam Heli temulentam, dixitque ei: Usquequo ebria eris? Digere paulisper vinum quo mades. Respondens Anna, Nequaquam inquit, domine mi. Nam mulier infelix nimis ego sum, non bibi, sed effudi animam meam in conspectu Domini. Ne reputes ancillam tuam quasi unam de filiabus Belial, quia ex multitudine doloris et moeroris mei locuta sum usque in praesens. » Israel det tibi petitionem quam rogasti eum. Et illa dixit. Utinam inveniat ancilla tua gratiam in oculis tuis. Et a
Abbreviated transcription (Latin):
cupiebat saturari de mi¬
as que cadebant de mensa din¬
tis. ⁊ nemo illi dabat quia gẽ¬
tilem q̃mq adcogiitionem le¬
gis admutere suꝑb ille ꝓpłs de¬
spiciebat. Qm dimi docti mam
legis non ad caritatem hñit.
s ad elationem qiͣ de acceptis
opib timunt. Et quia ei uerla
defluebant de scĩa : gͣi mice cade¬

Expanded text:
saturari de micis, quae cadebant de mensa divitis, et nemo illi dabat. Quia gentilem quemque ad cognitionem legis admittere superbus ille populus despiciebat, qui dum doctrinam legis non ad charitatem habuit, sed ad elationem, quasi de acceptis opibus tumuit, et quia ei verba defluebant de sci
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissim quod
sc̃ĩtatem mum hodier¬
ne festiuitatis causti nͭ
lateat. eam q scdr̃m cõ¬
suetudiuẽ euangłicus
nobis sermo reuelait:
fici. lo qur de eadem cid̾
doꝰ donsu̾it audelo. ut
ua cõmi u gaudeis tãto
reigusimr sit ora pir¬

Expanded text:
dilectissimi, quod sanctitatem vestram hodiernae festivitatis causa non lateat, eamque secundum consuetudinem evangelicus vobis sermo reseraverificii, loqui de eadem quod Dominus donaverit audebo: ut in communi gaudio tanto religiosior sit omni
Abbreviated transcription (Latin):
sponsa est ecclesia.
silii sponsi uł nuptiaꝵ:
singuli qui fideliũ erꝰ
sunt. Tempꝰ iptiaꝵ
est tpĩns illud. quando
ꝑ uicarnatõnus miste¬
riũ scam sibi eccãm so¬
ticut. Non igitur ca¬
su s certi causa miste¬
rii uenit ad imptias.⁊
t̾ra carnali more celeb̾

Expanded text:
s est Ecclesia, filii sponsi vel nuptiarum singuli quique fidelium ejus sunt: tempus nuptiarum est tempus illud quando per incarnationis mysterium sanctam sibi Ecclesiam sociavit. Non igitur casu, sed certi gratia mysterii, venit ad nuptias in terra carnali more celeb
Abbreviated transcription (Latin):
nocandã empulaidnem. Re¬
cce ibi glia dei israel¬
dram in campo. Et dixxit ad
me. Fili hoĩs. leua oculos tuo ᷤ
cid uiam aquilonis. Et leua¬
in oculos meos ad uiam a¬
quilomis: ⁊ ecce ab aquilone
porte altaris ydolũ zeli in ip̃o
introitu. R zispicc. Lco mn

Expanded text:
ocandam aemulationem. Ece ibi gloria Dei Israelvideram in campo. Et dixit ad me: Fili hominis, leva oculos tuos ad viam aquilonis: Et levavi oculos meos ad viam aquilonis: et ecce ab aquilone portae altaris, idolum zeli in ipso introi
Abbreviated transcription (Latin):
quidem suscepit tircũci¬
sionem aiblaturꝯ ipsã
circuncisionem. Suste¬
pit umbrã : daturꝰ lucem.
Suscepit figurã ĩpleturꝰ
ueritatem. Ipse quidem
nobis legemꝰ dedit. Sed
in qua fuit heliseus qnͣ
resuscitauit mortuũ fili¬
um tinꝰ dam religiose ⁊
inca figura data est no¬
bis lex. Hoc fcm̃ est nuĩci¬
atus est helysco mortuus
infans dedit ẜuo suo la¬
culum ⁊ ait ei. Dade ĩqͥt¬

Expanded text:
quidem suscepit circumcisionem, ablaturus ipsam circumcisionem: suscepit umbram, daturus lucem; suscepit figuram, impleturus veritatem. Ipse quidem vobis Legem dedit; sed in qua fuit Elisaeus, quando resuscitavit mortuum filium cujusdam religiosae, in ea figura data est Lex. Hoc factum est. Nuntiatus est Elisaeo mortuus infans: dedit servo suo baculum, et ait illi: Vade, inq
Abbreviated transcription (Latin):
domus nr̃e ad extrancos.
Dupilli fcĩ sumus
absq pr̃e : matres nr̃e
qiͣ uidue. Iquas no¬
ꝯstras peccunia bibimꝰ.
⁊ lingna nr̃a pretio cõ¬
panimus. ¶cernicib
minabamnm: lassis nõ
tabatur requies. A¬
egypto dedimꝰ mamũ
⁊ assyriis ⁊ ut saturare¬
mur panb. Drẽs
nrĩ peccauerũt ⁊ nõ st

Expanded text:
. Pupilli facti sumus absque patre, matres nostrae quasi viduae. Aquam nostram pecunia bibimus, et ligna nostra pretio comparavimus. Cervicibus minabamur, lassis non dabatur requies. Aegypto dedimus manum, et Assyriis, ut saturaremur pane. Patres nostri peccaverunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
uidere. Narratur in
suꝑiorib quo modo doꝰ
demoniatũ qui erat ce¬
tus ⁊ imutus. triplig
miraculo samauerit.

Expanded text:
etc. Narratur in superioribus, quomodo Dominus daemoniacum, qui erat caecus et mutus triplici miraculo sanaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
gis que uidentur
membra corꝑis ĩfirii¬
ora ẽẽ. necessaria sunt.
Et que putamꝰ igno¬
biliora membra esse
corporis: his honorem
hũdantiorem tircũtamꝰ
hũdantiorem honestatẽ

Expanded text:
gis, quae videntur membra corporis infirmiora esse, necessaria sunt: Et quae putamus ignobiliora membra esse corporis, his honorem abundantiorem circumdamus: abundantiorem honestatem
Abbreviated transcription (Latin):
uobis diletrissi¬
mi sacratissumũ maxi¬
ꝑtius utar exordio. ꝙͣ
ut uerbis apostoli in
quo xp̃us loqͥuelutur
incipiam. dicã q ⁊d̃
lectum est. ne mĩt tẽ¬
pus acceprabue. ecce
mĩc dies sulutis: R¬

Expanded text:
vobis, dilectissimi, sacratissimum maxiptius utar exordio, quam ut verbis Apostoli, in quo Christus loquebatur, incipiam, dicamque, quod lectum est: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis
Abbreviated transcription (Latin):
admixtiorie cõceptum
ad humanos uerũ hoĩe
profeurt aspectus qui
i duma uirtute ac sb̾¬
stantia manẽs ꝑ omĩa
quod erat : uerã nature
mortalis infiruntatem

Expanded text:
admixtione conceptum, ad humanos verum hominem proferret aspectus: qui in divina virtute ac substantia manens, per omnia quod erat, veram naturae mortalis infirmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
esceudentes igit᷑
frẽs io seph detem
it emeient fruũta ĩ egy¬
pto. beniamin lomu retẽ¬
to a iacob qui dix̾at fra¬
trib enis. ne forte in iti¬
nere quicꝙͣ patiatur ma¬
li. ingressi sunt autem¬
trnm egypti tũ aliis qui
ꝑgelant ad emendum.
Erat aũt fames in t̾ra
cancam. ⁊ ioseph prin¬
ceps egypti atq ad illiꝰ
mtũ frummenta popuł
uendelantur. R Dixt in

Expanded text:
escendentes igitur fratres Ioseph decem ut emerent frumenta in Aegypto Beniamin domi retento ab Iacob qui dixerat fratribus eius ne forte in itinere quicquam patiatur mali ingressi sunt terram Aegypti cum aliis qui rgebant ad emendum erat autem fames in terra Chanaan et Ioseph princeps Aegypti atque ad illius nutum frumenta populis vendeban
Abbreviated transcription (Latin):
ens auteni iacob
quod alimenta uendere¬
tur in egypto: dixit filiy
sins. Quare neglegitis:
detur in egrpto. Descen¬
dite et enuite nobis ne¬
tessaria ut possimꝰ unni̾e¬

Expanded text:
ens autem Iacob quod alimenta venderentur in Aegypto dixit filiis suis quare neglegitis detur in Aegypto descendite et emite nobis necessaria ut possimu
Abbreviated transcription (Latin):
ina ⁊ hanc m̃uisli exit̾i
seluel intrauerit ulteriꝰ nou
exibit. At si quis forte cõtẽdat
hanc candem esse lcõue: ego
melius puto salua fide alieno
intellectui cedere ꝙͣ contentõ¬

Expanded text:
ia et hanc nonnulli exituri semel intraverit ulterius non exibit. At si quis forte contendat hanc eamdem esse lectionem, ego melius puto, salva fide, alieno intellectui cedere, quam contentio
Abbreviated transcription (Latin):
hannes euanglista Icqł¬
tur: uidit lominẽ cetũ.
a natinitate. boc est cecũ
bris uteri profuderat ĩ
noctem mundi. Didit p̃¬
quit eñ : id est misertus.
est illiꝰ. uidere nauiq¬
eiꝰ ⁊ misereri est. hinc stͥ¬
ptum est. Respexit dñs

Expanded text:
nc Evangelista loquitur, vidit hominem caecum a nativitate, hoc est, caecum bris uteri profuderat in noctem mundi. Vidit, inquit, illum, id est, misertus est illius Videre enim illius, misereri est. Hinc scriptum est: Respexit Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
xaudi deus or̃o¬
nem meã dumi
tubulor⁊ a timore ũ¬
mici eripe aĩcm inrã.
Semerũt ĩnuici ĩ mar¬
tires. Quid orabat
ista nox corꝑis xp̃i. Hoc
orabat ut eruerentur
cib iuuicis ⁊ ⁊ non eos
possent occid̾e ĩumiti.¬

Expanded text:
audi, Deus, orationem meam, dum tribulor: a timore inimici erue animam meam. Saevierunt inimici in martyres; quid orabat ista vox corporis Christi? Hoc orabat, ut eruerentur ab inimicis, et non eos possent occidere inimici.
Abbreviated transcription (Latin):
Ntroeuntes mũdimi
p̾dicatores scĩ inuene¬
runt populũ nationũ
ꝑfidie uinculis irreti¬
tum. Fumd̃s enĩ pccõ¬
rum suoꝵ unusquisq
constrinctus erat. Nec
solum nationũ: uerũ
etiam iideoꝵ. Oñs eĩ
peccauerunt:⁊ egent
gloria dei. Ri õtes

Expanded text:
ntroeuntes mundum praedicatores sancti invenerunt populum nationum perfidiae vinculis irretitum. Funiculis enim peccatorum suorum unusquisque constrictus erat; nec solum nationum, verum etiam Judaeorum. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei . Unde
Abbreviated transcription (Latin):
Te in castellum qd̾ ꝯtꝰ
uos est. Contra apło
narũ uolebat accipe.
missi isti discipuli do¬
docta ac barlam tociꝰ
orbis loca. qiͣ ꝯͣpositi
castelli menia euãgli¬
zando penetrarẽt desti¬
uauit. Et statini ĩeĩ¬
etis asmnã alligatam:
⁊ pullũ cũ ea. soluite ⁊
adducite michi. Rm¬

Expanded text:
te in castellum quod contra vos est. Contra apostnarum volebant accipere. Missi isti discipuli dodocta ac barbara totius orbis loca, quasi contrapositi castelli moenia evangelizando penetrando destinavit. Et statim invenietis asinam alligatam et pullum cum ea; solvite, et adducite mi
Abbreviated transcription (Latin):
scimur. de fructu uero
ligni quod est in medi
o ꝑadisi precepit nobis
deus ne comederemus¬
forte moriami.¬

Expanded text:
scimur; de fructu vero ligni quod est in medio paradisi precepit nobis Deus ne comederemusforte moriam
Abbreviated transcription (Latin):
t iste agnus occisꝰ morte
sua nicit leonem qͥ q̃nt
dyabolis leo feritate. nõ uirtu¬
te. Apłs quippe petius ait. uigi¬
lare nos opportere cidu̾sꝰ tenta¬
tiones quia aduersarius ĩquit¬

Expanded text:
t ipse Agnus occisus morte sua vicit leonem qui circdiabolus leo, feritate, non virtute. Apostolus quippe Petrus ait: Vigilare vos oportet adversus tentationes, quia adversarius vest
Abbreviated transcription (Latin):
nnũtiate hoc do¬
niui iacob. ⁊ au¬
ditum facite in inda di¬
centes. Audi ppse stulte
qui non hẽs cor. qui hñ¬
tes oculos non uidetis.
⁊ aures non auditis. Mx
ergo non timebitis ait
doꝰ. ⁊ a facie mea non
dolebitis. qui posu are¬
nam t̾minũ mari. pre¬
ceptũ sempit̾iũ qd̾ nõ
preteribit. Et ꝯmouebũ¬
tur ⁊ nõ poterut. ⁊ ĩtu¬
mescent fructus eiꝰ ⁊ nõ
transibũt illud.

Expanded text:
nnuntiate hoc domui Jacob, et auditum facite in Juda, dicentes: Audi, popule stulte, qui non habes cor: qui habentes oculos, non videtis: et aures, et non auditis. Me ergo non timebitis, ait Dominus: et a facie mea non dolebitis? Qui posui arenam terminum mari, praeceptum sempiternum, quod non praeteribit: Et commovebuntur, et non poterunt: et intumescent fluctus ejus, et non transibunt illud:
Abbreviated transcription (Latin):
sate ergo quo modo
ꝑ incrementa creuerit mũ¬
ditia scĩtatis. Quod ⁊ ꝑ tra .¬
latos famulos. ⁊ per ascen¬
dentis dnĩ ꝑsonam patent
ostenditur. Trauhatus nã
est e noch. i percoitum gemi¬
tus. ⁊ ꝑ coitu generans.
Raptus est lelyas ꝑ coitũ
genitus. s non ⁊am ꝑcoitũ
generaus. usũptus leio cst

Expanded text:
sate ergo quomodo per incrementa creverit munditia castitatis, quod et per translatos famulos, et per ascendentis Domini personam patenter ostenditur. Translatus namque est Enoch, per coitum genitus et per coitum generans; raptus est Elias, per coitum genitus, sed non etiam per coitum generans; assumptus est
Abbreviated transcription (Latin):
ed miseri ⁊ totius to¬
ba illius ferre nõ ualen¬
tes. ad lapides cucurre¬
runt. q̃rentes obruere.
quem non poteyant ĩ¬
tesligere. Ipse sai̾t trã siẽ
ꝑ mediũ illoꝵ ibat. Nec¬
dũ quippe uenerat horsi
quam prefinerat peis¬

Expanded text:
ed miseri, et totius boba illius ferre non valentes, ad lapides confugerunt, quaerentes obruere quem non poterant intelligere. Ipse autem transiens per medium illorum ibat. Necdum quippe venerat hora quam praefinierat pas
Abbreviated transcription (Latin):
credentes inte
fonte baptismatis ĩno¬
uasti. hanc renatis ĩxpõ
condede custodiam ut
nallo erroris in cursu
gr̾am tue bñdictõnis

Expanded text:
credentes in te fonte baptismatis innovasti, hanc renatis in Christo concede custodiam, ut nullo erroris incursu gratiam tuae benedictionis
Abbreviated transcription (Latin):
mei populꝰ meꝰ
frustra lilantes ⁊ ĩpĩgẽ¬
tes in uiis suis ĩsemi¬
tis setuli ut ambularẽt
ꝑ eas in itinere nõ trito.
nt fieret terra eoꝵ ĩ deso¬
latõnem et in sibilu
sempit̾nuĩ. Omĩs qui p̾¬

Expanded text:
mei populus meus, frustra libantes, et impingentes in viis suis, et in semitis saeculi, ut ambularent per eas in itinere non trito: Ut fieret terra eorum in desolationem, et in sibilum sempiternum: Omnis qui p
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bo cocepit filiũ. Euixa
est puerpera quẽ gabriel
predixat quemi mr̃is al¬
no gestieus clausꝯ io han¬
nes senserat. N eno ia¬
t̾e ꝑtulit p̾sepe non ab¬
borruit ꝑuo qz lacte pastꝰ
est. ꝑ quem nec ales esu¬
rit. G audet chorus cele¬
stiũ ⁊ angłi camuĩt deo pa¬
lam q fit pastorib pa¬
stor creator omm̃i. G lĩa¬

Expanded text:
o creavit filium. Enixa est puerpera, Quem Gabriel praedixerat, Quem matris alvo gestiens Clausus Joannes senserat. Feno jacere pertulit, Praesepe non abhorruit, Parvoque lacte pastus est, 374 Per quem nec ales esurit. Gaudet chorus coelestium, Et angeli canunt Deo, Palamque fit pastoribus Pastor, creator omnium.
Abbreviated transcription (Latin):
cardine ⁊ usq terre
cipẽ natum maria uirgĩe.
s auctor seculi ẜule
corpus induit ut carne
carnem liberãs ne ꝑderz
quos condidit. Eeiste
pentis uistera celestis in¬
trat grã uent̾ puelle ba¬
iulat secreta que nõ uoue

Expanded text:
cardine Adusque terrae cipem, Natum Maria uirgine. Beatus auctor saeculi Seruile corpus induit, Vt carne carnem liberans Non perderet quod condidit. Clausae parentis uiscera Caelestis intrat gratia, Venter puellae baiulat
Abbreviated transcription (Latin):
rescͥet qr non iniitus s
sponte pateretur⁊ ĩ asmo
uenire ⁊ a turbis rex ap¬
pessari ac landar uolunt
ut etiam ꝑ hoc eruditus
rum ꝓphetia olim pͥmis¬
sa signauerat. R Dñs

Expanded text:
n invitus sed sponte pateretur. In asino venire, et a turbis rex appellari et laudari voluit, ut etiam per hoc eruditus rum prophetia olim praemissa signaverat. Ante
Abbreviated transcription (Latin):
tionie scribe. grauen sepe int
scribas ⁊ phariseos q̃stionem
esse uersatam. qd̃ ess man¬
datũ pͥmũ siue maximũ di¬
uine legis. Quibusdã uide¬
licet hostras ⁊ sacrificia lau¬
dantib. aliis uero maiore
auctoritate fidei ⁊ dilectõis
oꝑa preferentib. eo ꝙ ꝓlu-¬
rum patrum ante legem
placerent deo. sũmiq apd̾
ip̃m loci haberentur. nemo
antenr unꝙͣ abs fide ⁊ dile¬
ctõne ꝑ holocausta solũ ⁊ sa¬
crificia deo placuisse muem¬

Expanded text:
sione Scribae gravem saepe inter Scribas et Pharisaeos quaestionem esse versatam quod esset mandatum primum sive maximum divinae legis, quibusdam videlicet hostias et sacrificia laudantibus, aliis vero majore auctoritate fidei et dilectionis opera praeferentibus, eo quod plurimi Patrum ante legem placerent Deo, summique apud ipsum loci haberentur: nemo autem unquam absque fide et dilectione per holocausta solum, et sacrificia Deo placuisse inven
Abbreviated transcription (Latin):
cene dice ĩnitatis nt re¬
mrent. Quid hora tena insi
finis est mũdi: In quo miniꝵ
nos sumꝰ sicut iam dudum
paulꝰ testatur dicens. Nos
in quos fines scł̃oꝵ deuener̃t.

Expanded text:
coenae dicere invitatis ut venirent, etc. Quid hora coenae, nisi finis est mundi, in quo nimirum nos sumus, sicut jamdudum Paulus testatur, dicens: Nos in quos fines saeculorum devenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ie difficilius solueretur
si mathens etiam na-¬
areth nouimaret. Nũc uero
uel ipã galilea in qua erat
nazareth intelligenda est di¬
cta ciuitas ip̃i. ad distinctõnẽ
indelicet regionis transma¬
rine gersenoꝵ. de qua trãs¬
fretando sicut matheus scͥbit
uenerat galiseam. Uel certe
ip̃a caipsanaũ ciuitas xpisti
est dicta quã non nascendo
s uirtutib illustrando suã

Expanded text:
e difficilius solveretur, si Matthaeus etiam Nazareth nominaret. Nunc vero vel ipsa Galilaea, in qua erat Nazareth, intelligenda est dicta civitas Christi, ad distinctionem videlicet regionis transmarinae Gerazenorum: de qua transfretando, sicut Matthaeus scribit, venerat Galilaeam vel certe ipsa Capharnaum civitas Christi est dicta, quam non nascendo, sed virtutibus illustrando, suam
Abbreviated transcription (Latin):
scendens ampe in altũ
captinam duxci aptini¬
tãtem ⁊ quia corruptõnem no¬
stram uirtute sue incorruptoĩs
absorbuit. Dedit nero dona ho¬
minib: quia misso de suꝑ spiĩ
alii ẜmonẽ sapĩe. alii sermonẽ
sciẽ. Alii grãm uirtutũ. alii gͣ¬
tiam curatõnũ. Alii gn̾a ligna

Expanded text:
scendens quippe in altum, captivam duxit captivitatem, quia corruptionem nostram virtute suae incorruptionis absorbuit. Dedit vero dona hominibus, quia misso desuper spiritu, alii sermonem sapientiae, alii sermonem scientiae, alii gratiam virtutum, alii gratiam curationum, al
Abbreviated transcription (Latin):
uitate diĩ locuti
sunt angeli gͣtulati sti
celi. pastores iocũdati
magi imitati. reges tur¬
bati. mres coronati. de¬
mones effugati. Igitur
.cum gaudio dicamus

Expanded text:
ito hodie locuti sunt coeli, gratulati sunt Angeli, pastores jucundati, Magi invitati, reges turbati, martyres coronati, daemones effugati. Igitur cum gaudio dicamus
Abbreviated transcription (Latin):
ne atiam natura muratur.¬
Nonne birgam tenebat mo¬
yses: Pieut tam ⁊ faca at
serpens. Pursus apprehendit
caudam ẜpentis ⁊ in unrge na¬
tinam reuertitur. Dides ergo¬
ꝓphĩca gr̃a bis nutatã esse
naturam: ⁊ serpentis ⁊ uͥ ge.

Expanded text:
ne etiam ipsa natura mutatur. Virgam tenebat Moyses, projecit eam et facta est serpens. Rursus apprehendit caudam serpentis, et in virgae naturam revertitur . Vides prophetica gratia bis mutatam esse naturam, et serpen
Abbreviated transcription (Latin):
ongregantes uero phili¬
stim agmina sua in p̃li¬
un ⁊ cõueneñt in sothoth in¬
de. Et castra metati st̃ int̾ so¬
thoth ⁊ adzecha in finib domu¬
uni. Porro saul ⁊ uiri isrł con¬

Expanded text:
ongregantes vero Philistaei agmina sua in praelium, convenerunt in Socoth. Inde et castrametati sunt inter Socoth et Azecha in finibus Dommim. Porro Saul et filii Isr
Abbreviated transcription (Latin):
cermmꝰ finem seculi. Quo eĩ
pensamꝰ qr nichil est qd̃ re¬
stat. eo debemꝰ ꝑtirescere ne
tp̃s gr̃e quo presto est ꝑeat.¬
carco aũt hec cõminũ dei non
prandiũ. sed cena uocatur. quia
post praudiũ sena restat. Et¬
quia etnim dei cõuiiũ nobis
in extremo preparabr̃. rectũ
fuit ut hec non prandiñ sed
cena uõretur. S quis ꝓhunc
seruũ qui a prẽfamilias ad in¬
intandũ mittitur: insi p̾dica¬
toꝵ ordo signatur .R. Inte dñe spe

Expanded text:
cernimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimescere ne tempus gratiae quod praesto est pereat.irco autem hoc convivium Dei non prandium, sed coena vocatur, quia post prandium quia aeternum Dei convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum fuit ut hoc non prandium sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum, qui a patrefamilias ad invitandum mittitur, nisi praedicatorum ordo signatur. Ad repe
Abbreviated transcription (Latin):
Que qui diem di¬
scerius a nocte actꝰ
gue caligine : ut semper
que sancta st̃ meditan¬
in tua iugiter luce iua¬

Expanded text:
 qui diem discernis et noctem, actus gue caligine, ut semper quae sancta sunt meditanin tua jugiter luce viva
Abbreviated transcription (Latin):
ed mistice loquens
euangelista ꝙͣtũ
dignitatis hec sacratissi¬
mci nox de gloria reuicte
odni quo deuote xpisto
fenñe in obsequm̃ illiꝰ
uigilare ceperunt in se¬
quentem iam diem iu¬
tesce ꝑhibuit. Elã dñs
auctor ⁊ orbinutor tem¬
poꝵ qui in ultima noctiᷤ
hinꝰ ꝑte ͬsurrexit : totã
cam imirũ enisdem
resurrectõins luce festĩ¬
uam reddidit ⁊ coruscã.

Expanded text:
ed mystice loquens evangelista quantum dignitatis haec sacratissima nox de gloria devictaeordium quo devotae Christo feminae in obsequium illius vigilare coeperunt, in sequentem jam diem lucescere perhibuit. Nam Dominus auctor et ordinator temporum, qui in ultima noctis hujus parte surrexit, totam eam nimirum ejusdem resurrectionis luce festivam reddidit et coruscam.
Abbreviated transcription (Latin):
Ndurenuerũt facies suas
suꝑ petram ⁊ ⁊ noluerũt
reuerti. Ego autẽ dixi
forsitã pauꝑes st̃i ⁊ stui¬
ti.ignorantes uiã dnĩ.
idiciũ dei sui. Ibo igitur
ad optimates ⁊ loquar
eis ipĩem̃ cognonerũt
uiam diiĩ: iudiciũ dei

Expanded text:
ndurauerunt facies suas super petram, noluerunt reuerti. ego autem dixi: forsitan pauperes sunt et stulti, ignorantes uiam domini, iudicium dei sui. ibo igitur ad optimates et loquar eis: ipsi enim cognouerunt uiam domini, iudicium dei
Abbreviated transcription (Latin):
uid ergo mirũ si se
montem duci. qui se ꝑ¬
tulit etiam ci memebris
illius crucifigiꝰ Non ẽ
ergo indignum redem¬
ꝑtori nõ qd̾ tentariro¬
luit: qui uenerat occidi.
Iustũ quippe erat: ut
sic tentationes ñas
sicut mortẽ urãm uene¬
rat sua morte suꝑare.

Expanded text:
uid ergo mirum si se montem duci, qui se pertulit etiam a membris illius crucifigi? Non est ergo indignum Redemptori nostro, quod tentari voluit, qui venerat occidi. Justum quippe erat ut sic tentationes nostras sicut mortem nostram venerat sua morte superare.
Abbreviated transcription (Latin):
conditor nocte m
diẽ q qui regis. et tprm
tas tpĩa ut alleues fa¬
stidium. Dreco diei iã
sonat noctis profunde
panigil. nocturna lux in¬
aunitib a nocte noctem
segregans. L oc excita¬
tus lucifer soluit polũ

Expanded text:
Conditor, Noctem diemque qui regis, Et temporum das tempora, Ut alleves fastidium. Praeco diei jam sonat Noctis profundae pervigil: Nocturna lux viantibus, A nocte noctem segregans. Hoc excitatus lucifer Solvit p
Abbreviated transcription (Latin):
doꝰ sedens docuent. qñ scribis
⁊ phariseis considentib para¬
liticis curanit lucas brenian¬
cus qui narrant q̃stionẽ face̾
uidentur. Qm̃quidẽ mathe ꝯ
in ciuitate sua. martꝰ ĩ car¬
phanaũ hoc eum fecisse testan¬

Expanded text:
Dominus sedens docuerit, quando Scribis et Pharisaeis consedentibus paralyticum curavit, Lucas breviancus qui narrant, quaestionem facere videntur, quoniam quidem Matthaeus in civitate sua, Marcus in Capharnaum, hoc eum fecisse testa
Abbreviated transcription (Latin):
ge domus bucce sine do¬
mus maxillarũ inter¬
pretatur qui sacerdotũ
utulus erat: ⁊ cõfessi¬
onis portabat cypuui.
⁊ erat situs ĩ monte o

Expanded text:
autem domus buccae, sive domus maxillarum interpretatur, quia sacerdotum viculus erat, et confessionis portabat typumi, et erat situs in monte O
Abbreviated transcription (Latin):
um enĩ multa ma¬
gna ⁊ miranda o¬
stendisset in t̾ra ⁊ tran¬
sut ad mare. ut ⁊ ibidẽ
adbuc excellentiora o¬
ꝑa demonstraret. q̃ tinꝰ
terre maris q dñm se
ẽc cũitis ostenderet. In¬
gressus ergo nauicu¬
lami fecit turbari ma¬
rẽ. ꝯmoiit uentos. cõ¬
citauit fluctus. Eur
hoc. Idõ ut discipulos
muteret in timorem.
ut suũ auxiliũ postu¬
larent. suam q poten¬
tiam rogantib mani

Expanded text:
um enim multa magna et miranda ostendisset in terra, transiit ad mare, ut ibidem adhuc excellentiora opera demonstraret, quatenus terrae marisque Dominum se esse cunctis ostenderet. Ingressus ergo naviculam, fecit turbari mare, commovit ventos, cocitavit fluctus. Cur hoc? Ideo ut discipulos suos mitteret in timorem, et suum auxilium postularent, suamque potentiam rogantibus mani
Abbreviated transcription (Latin):
sabe pugandã. ⁊ ĩ nonis¬
siua die signͣs ab ipsa
młtipharie mortalita¬
tis ac mortis peste peĩto
iesus octaua die cͥ¬
cucisus asseritur. qd non
scicile in ueteri testam̃to
de quoquã legimꝰ sͣis¬

Expanded text:
abe purgandam, et in novissima die significans ab ipsa multifariae mortalitatis ac mortis peste penitus Jesus octava die circumcisus asseritur, quod non facile in Veteri Testamento de quoquam legimus actu
Abbreviated transcription (Latin):
am impetrauerat ⁊ ut ip̃e q
dimittat cum seruis sius mi¬
norn peccantib. Si erã ille
rex ⁊ dñs seruo debitori decem
milia talentoꝵ tam facile
dinusit ꝙͣto magis serm cũ¬
serms sius debent minora di¬
dicamꝰ sb̾ exemplo. E
quis nrm cõmisent adulteri

Expanded text:
raverat; ut ipse quoque dimittat conservis suis minora peccantibus. Si enim ille rex et dominus servo debitori decem millia talentorum tam facile dimisit, quanto magis servi conservis suis debent minora didicamus sub exemplo: Si quis nostrum commis
Abbreviated transcription (Latin):
uioce ꝑ salomonem dr̃.¬
E cce iste uenit saliens ĩ mõtib
⁊ transiens colles. Considerant
nanq tantoꝵ operũ culminu.
⁊ eut. Ecce iste uenit saliens i
montib. Uemendo quippe ad
redemptõnem nrãm: quosdã
ut ita dixerim saltus dedit. uul
agnoscere: De celonemt ĩ ute¬
rum. De utero uenit in p̾se pe.
de presepi uenit in cruicem. de
cruce nenit in sepulchrũ. de se¬
pulchro rediit in celum. R rlscẽ¬

Expanded text:
voce per Salomonem diciEcce iste venit saliens in montibus, et transiliens colles . Consideravit namque tantorum operum culmina, et ait: Ecce iste venit saliens in montibus. Veniendo quippe ad redemptionem nostram, quosdam, ut ita dixerim, saltus dedit. Vultagnoscere? De coelo venit in uterum, de utero venit in praesepe, de praesepe venit in crucem, de cruce venit in sepulcrum, de sepulcro rediit in coelum. Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ hĩtator inciꝑet. s ut
sacrata pectora ⁊ feruentius
accenderet ⁊ copiosius mũda¬
ret cumulans sua dona nõ in¬
choaus. Nec ideo nonus opere:
quia adiectior largitate. Nm̃ꝙ̃
enĩ ab om̃potentia prĩs ⁊ filii.

Expanded text:
habitator inciperet, sed ut sacrata sibi pectora et ferventius accenderet, et copiosius inundaret; cumulans sua dona, non inchoans, nec ideo novus opere, quia ditior largitate. Numquam enim ab omnipotentia Patris, et Fi