comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ nr̃a salute egit. Caro: uas fuit. Qđ
habebat attende : non qđ erat. Apłi
missi st̃. Nũquid caro ipsoꝵ nichil
ad nos sonus uerbi: nͥ ꝑ uocẽ car¬
nis: unde stilus: unde conscriptio:
Ista omiã oꝑa carnis st̃: s agitan¬
te spũ tamquã organũ suũ. Sp̃e
gͦ ẽ qui uiuificat: caro aut ñ pro¬
dest quicquã. Sicut illi intellexert̃
carnẽ: non sic ego do ad mandu¬
ducatione. et potatione sanguinis
sui: ut in illo maneamus. et ipse in
nob̃. Manemꝰ autẽ. in illo: cũ sumus
mẽbra eiꝰ. Manet aut̃e ipse in nob̃:
cũ sumꝰ templũ eiꝰ. Ut autẽ simꝰ m̃¬
bra eiꝰ: unitas nos cõpaginat. Ut
compaginet unitas: que facit nisi
caritas:  & caritas dei. Unde : unde.¬
apłm int̾roga. Caritas inquit dei
diffusa ẽ in cordib nr̃is ꝑ sp̃m qͣui¬
uificat. Spc̃ enĩ. facit uiua mebra.
Nec uiua mẽbra sp̃e facit: nisi que
in corpore qđ uegetat ipse sp̃e inue¬
nerit. Nam sp̃c qui ẽ in te õ homo

Expanded text:
 nostra egit. Caro vas fuit; quod habebat attende, non quod erat. Apostoli missi sunt; numquid caro ipsorum nihil ad nos sonus verbi, nisi per vocem carnis? unde stilus, unde conscriptio? Ista omnia opera carnis sunt, sed agitante spiritu tanquam organum suum. Spiritus ergo est qui vivificat, caro autem non prodest quidquam: sicut illi intellexerunt carnem, non sic ego do ad mandurnis suae et potatione sanguinis sui, ut in illo maneamus, et ipse in nobis. Manemus autem in illo, cum sumus membra ejus. Manet autem ipse in nobis, cum sumus templum ejus. Ut autem simus membra ejus, unitas nos compaginat. Ut compaginet unitas, quid facit nisi charitas? Charitas Dei unde? Apostolum interroga. Charitas, inquit, Dei diffusa est in cordibus nostris per Spivificat, spiritus enim facit viva membra, nec viva membra spiritus facit, nisi quae in corpore, quod vegetat ipse spiritus, invenerit. Nam spiritus, qui est in te, o homo,
Abbreviated transcription (Latin):
mansit ad insidiandũ. non ad intel¬
ligendũ. & quia in eo manserat. non
de illo tacuit dñs. ñ illũ exp̃ssit. sed
nec siluit: ut om̃s timerent quãuis
unꝰ periret. S postea quã dixit. et
distinxit credentes a ñ credentibus:
exp̃ssit causã quare ñ credant. Prop¬
terea dixi uobis inquit quia nemo
potest uenire ad me: nisi fuerit ei
datũ a patre meo. Ergo et credere
datur nob̃. Non enĩ nicħ est credere.
Si autẽ magnũ aliqͥd ẽ credere. gau¬
des qi eredidisti: s noli extolli. Q. uid

Expanded text:
mansit ad insidiandum, non ad intelmansit ad insidiandum, non ad intelligendum. Et quia ideo manserat, non de illo tacuit Dominus. Non illum expressit, sed nec siluit; ut omnes timerent, quamvis unus periret. Sed posteaquam dixit et distinxit credentes a non credentibus, expressit causam quare non credant: Propterea dixi vobis, inquit, quia nemo potest venire ad me, nisi fuerit ei datum a Patre meo. Ergo et credere datur nobis: non enim nihil est credere. Si autem magnum aliquid est, gaude quia credidisti, sed noli ex
Abbreviated transcription (Latin):
ro ñ ꝓdest quicquã. Uerba que: locu¬
tus sũ uob̃: sp̃e et uita st̃. Quid est
sp̃e et uita st̃. Spitalit̾ intellgenda
sunt. Intellexisti spiritalit: spe & ui
illa sp̃e et uita st̃: s tibi non sunt.
Sed sunt quidam inquit in uob̃. qui
non credunt. Non dixit sunt qͥdam
in uob̃ qui non intelligunt: s causã
dixit. quare ñ intelligant. Sunt enĩ
enĩ dixit. Nisi crediditis: non intelli¬
getis. Pex fidem copulamͦ: ꝑ intellectũ iuui¬
ficam᷑. Prius hereamꝰ ꝑ fidem: ut sit
quod uinificet᷑ ꝑ intellectũ. Nã qui
non heret: resistit. Qͥ resistit. ñ cred̃.
ħam qͥ resistit: quomodo uiuificatur:
Adu̾sarius ẽ. radio lucis quo penetͣn¬
dus est. ñ auertit aciem. s claudit
ment̾e. Sunt gͦ quidã: qui ñ credt̃.
Credant et aperiant: aꝑiant & illu¬
minabunt᷑. S̾ciebat enĩ ab initio iħc
qui eent non credentes: et quis tradi¬
turus esset eum. Ibi enĩ erat et uidas
Nam quidam scandalitati st̃: ille aũ

Expanded text:
rodest quidquam. Verba quae ego locutus sum vobis, spiritus et vita sunt. Quid est, spiritus et vita sunt? Spiritualiter intelligenda sunt. Intellexisti spiritualiter? spiritilla spiritus et vita sunt, sed tibi non sunt. 7. Sed sunt quidam, inquit, in vobis qui non credunt. Non dixit, Sunt quidam in vobis qui non intelligunt; sed causam dixit, quare non intelligant. Sunt enim enim dixit, Nisi credideritis, non intelligetis . Per fidem copulamur, per intellectum vivificamur. Prius haereamus per fidem, ut sit quod vivificetur per intellectum. Nam qui non haeret, resistit; qui resistit, non credit. Nam qui resistit, quomodo vivificatur? Adversarius est radio lucis, quo penetrandus est: non avertit aciem, sed claudit mentem. Sunt ergo quidam qui non credunt. Credant et aperiant, aperiant et illuminabuntur. Sciebat enim ab initio Jesus qui essent credentes, et quis traditurus esset eum. Ibi enim erat et Judas. Nam quidam scandalizati sunt: ille autem
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑemptionẽ. Parũ est: usq ad im¬
manẽ excruciationẽ mansit. Non
enĩ occisus ẽ cito: s cruciatus in ig¬
ne. diu uiuere ꝑmissus est. Immo
ñ diu uiuere ꝑmissus ẽ: s carde
mori cõpulsus ẽ. In illa gͦ longa mor¬
te. in illis toem̃tis qr bene mandu¬
cauerat et bene biberat. tãquã illa
esca saginatus et illo calice ebrius:
torm̃ta non sensit. Ibi enĩ erat qui
dixit: sp̃e ẽ qui uiuificat. Caro enĩ
ardebat : s spc̃ animã uegetabat.
Non cessit : et in regnũ successit.
Dixerat autẽ illi sixtus. martyr sc̃s:
cuiꝰ diem quinto abhine retro die
celebrauimus. Noli merere fili. Ep̃e
enĩ ille erat: iste diaconꝰ. Noli me¬
rere inquit: sequeris me post tri¬
duũ. ẽriduũ autẽ dixit medium.
inter diem passionis scĩ syxti. et diẽ
hodierne passionis scĩ laurentii: tri¬
duũ est mediũ. Q consolatio. Non ait.
noli merere fili. desinet ꝑsequutio.

Expanded text:
ad peremptionem: parum est, usque ad imad peremptionem: parum est, usque ad immanem excruciationem mansit. Non enim occisus est cito, sed cruciatus est in igne: diu vivere permissus est; imo non diu vivere permissus est, sed tarde mori compulsus est. In illa ergo longa morte, in illis tormentis, quia bene manducaverat et bene biberat, tanquam illa esca saginatus et illo calice ebrius, tormenta non sensit. Ibi enim erat qui dixit, Spiritus est qui vivificat. Caro enim ardebat, sed spiritus animam vegetabat. Non cessit, et in regnum successit. Dixerat autem illi Xystus martyr sanctus, cujus diem quinto ab hinc retro die celebravimus: « Noli moerere, fili. » Eerat ille, iste diaconus. « Noli moerere inquit; sequeris me post triduum. » Triduum autem dixit medium inter diem passionis sancti Xysti, et diem hodiernae passionis sancti Laurentii. Triduum est medium. O consolatio! non ait, Noli moerere, fili; desinet persecutio,
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃ta: qui habebunt in finem
et̾na torm̃ta. Mlodo enĩ corpus xp̃i
mixtũ ẽ tamquã area: s nouit do¬
minus qui st̃ eius. Si tu nosti qđ
trituras. qr ibi ẽ latens massa. nec
consumit trituratio qd purgatura
ẽ uentilatio: certi sumꝰ fr̃ẽs. quia
om̃s qui in corpore dñi sumꝰ et ma¬
nemꝰ in illo ut et ipse maneat in no¬
bis: in hoc scło necesse habemꝰ usq in
finẽ int̾ malos uiuere. Non illos dico
malos qui blasphemant. xp̃m. raro
enĩ iam inueniunt᷑ qui lingua blas¬
phemant: sed multi qui uita. Neces¬
se ẽ gͦ ut int̃ illos usq in finẽ uiua
mꝰ. Sed quid ẽ qđ ait: qui manet in
me et ego in illo: quid. nisi qd maty¬
res audiebant: qui ꝑseuerauerit usq
in finẽ. hic saluus erit: quomodo
mansit in illo sẽs laurentius: cuiꝰ ho¬
die festũ celebramꝰ:  mansit usq ad
temptationẽ. mansit usq ad tyran¬
nicã int̾rogationẽ : mansit usq ad
acerrimã cõminationẽ. mansit usq

Expanded text:
in fine aeterna tormenta. Modo enim corpus Christi mixtum est tanquam in area: sed novit Dominus qui sunt ejus . Si tu nosti quid trituras, quia ibi est latens massa, nec consumit trituratio quod purgatura est ventilatio; certi sumus, fratres, quia omnes qui sumus in corpore Domini, et manemus in illo, ut et ipse maneat in nobis, in hoc saeculo necesse habemus usque in finem inter malos vivere. Non inter illos dico malos, qui blasphemant Christum: rari enim jam inveniuntur qui lingua blasphemant, sed multi qui vita. Necesse est ergo ut inter illos usque in finem vivamus. 12. Sed quid est quod ait, Qui manet in me, et ego in illo ? Quid, nisi quod martyres audiebant, Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit ? Quomodo mansit in illo sanctus Laurentius, cujus hodie festa celebramus? Mansit usque ad tentationem, mansit usque ad tyrannicam interrogationem, mansit usque ad acerrimam comminationem, mansit usque
Abbreviated transcription (Latin):
magister bone. quomodo caro non
ꝓdest quicquã cũ tu dixeris. nͥ qui
manducauerit carnẽ meã et bibe¬
rit sanguinẽ meũ: ñ habebit inse
uitã :  an uita ñ ꝓdest quicquã: &
uitã eternã: quã tua carne ꝓmit¬
tis:s quid ẽ gͦ caro non ꝓdest qͥcquã:
Caro non ꝓdest quicꝗͣ : sed quomo¬
Do illi intellexert̃. Carnẽ quippe sic
intellexer̃t. quomodo in cadauere
dilaniatur. aut in macello uendit᷑:
tũ ẽ caro non ꝓdest quicquã: qͦmͦ
dictũ est scientia inflat. Iã gͦ debe¬
mꝰ odisse scientiã :  absit. E qͥd est
scientia inflat. Sola sine caritate.
Ideo adiunxit. Caritas uͦ edyficat. Ad¬
de gͦ scientie caritatẽ. et utilis erit
scientia: non ꝑ se. s ꝑ caritatẽ. Sic
etiã nẽ caro non ꝓdest qͥcquã: sed
sola caro. Accedat sp̃c ad carnẽ. qͦ¬
mͦ caritas accedit ad scientiã: et ꝓ¬
dest plurimũ. Nam si caro nichil
ꝓdesset. uerbũ caro ñ fieret: ut
habitaret in nobis. Si per carnem

Expanded text:
magister bone, quomodo caro non podest quidquam, cum tu dixeris: Nisi quis manducaverit carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam? an vita non prodest quidquam? Et ernam, quam tua carne promittis? quid est ergo, non prodest quidquam caro? Non prodest quidquam, sed quomodo illi intellexerunt: carnem quippe sic intellexerunt, quomodo in cadavere dilaniatur, aut in macello venditur,tum est, Caro non prodest quidquam; quomodo dictum est, Scientia inflat. Jam ergo debemus odisse scientiam? Absit. Et quid est, Scientia inflat? Sola, sine charitate: ideo adjunxit, Charitas vero aedificat . Adde ergo scientiae charitatem, et utilis erit scientia; non per se, sed per charitatem. Sic etiam nunc, caro non prodest quidquam, sed sola caro: accedat spiritus ad carnem, quomodo accedit charitas ad scientiam, et prodest plurimum. Nam si caro nihil prodesset, Verbum caro non fieret, ut inhabitaret in nobis. Si per carnem
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑuit unde fuerant scandalirati: hic
plane si intelligerent. Illi enĩ puitabans
eũ erogaturũ corpus suũ: ille autem
dixit se ascensurũ in celũ: utiq inte¬
grũ. Cũ uideritis filiũ hominis ascen¬
dentẽ: ubi erat prius. Certe uel tunc
uidebitis: qr non eo modo quo puta¬
tis erogat corpus. Certe uel tẽ intel¬
ligetis. qr grã eiꝰ non consumit᷑ mor¬
sib: et ait. Spẽ est qui uiuificat:
caro non ꝓdest quicquã. Hoc ante¬
quã exponamꝰ. ut dñs donat illud ñ
neglegent̃ pret̾eundũ est. qd̃ ait: si
gͦ uideritis filiũ hominis ascendentẽ
ubi erat prius. filius enĩ hominis
xp̃e: ex uirgine maria. Ergo filius
hominis hic esse cepit in terra: ubi
carnẽ assũpsit ex terra. Unde ꝓphe-¬
tice dictũ erat. Ueritas de terra or¬
ta ẽ. Quid sibi gͦ uult qd ait: cũ
uideritis filiũ hominis ascendentẽ

Expanded text:
aperit, unde fuerant scandalizati: hinc aperit, unde fuerant scandalizati: hinc plane, si intelligerent. Illi enim putabant, eum erogaturum corpus suum. Ille autem dixit, se ascensurum in coelum, utique integrum. Quum videritis filium hominis ascendentem, ubi erat prius? certe vel tunc videbitis, quia non eo modo, quo putatis, erogat corpus suum, vel tunc intelligetis, quia gratia ejus non consumitur mors. 4. Et ait: Spiritus est qui vivificat, caro non prodest quidquam. Hoc antequam exponamus, ut Dominus donat, illud non negligenter praetereundum est, quod ait, Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi erat prius? Filius enim hominis Christus, ex virgine Maria. Ergo filius hominis hic coepit esse in terra, ubi carnem assumpsit ex terra. Unde prophetice dictum erat, Veritas de terra orta est . Quid sibi ergo vult quod ait, Cum videritis Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
Si discipłi durũ habuert̃ istũ ser¬
monẽ : quid inimici:ͦ et tam̃ sic
aute cito defecerunt. Talia loquen¬
te dño ihu. non credidert aliqͥd
magnũ dicentem. et uerbis illis a¬
liquã grãm cooꝑientẽ: s ꝓut uolu¬
er̃t. ita intellexert̃. E more homi¬
nũ. qr poterat iħe. aut hoc dispo¬
nebat iħc. carnẽ qua indutũ erat
uerbũ. ueluti concissam distribue¬
re credentib in se: durus ẽ inqui¬
unt hic sermo. Qͥs potest eũ audi¬
re:S ciens aute iħe apud semetip¬
sũ qr murmurarent de eo discipłi
eius. Sic enĩ apud se ista dixerunt:
ut ab illo ñ audirent᷑. Sed ille qui
eos nouerat in seipsis audiens apud
semeipsũ: respondit et ait. Hoc uos
scandalizat. quia dixi carnẽ meam
do uobis manducare. et sanguinem
meũ bibere: hoc uos nẽpe scandali¬
zat. Si ergo uideritis filiũ hominis
ascendentẽ ubi erat prius. Qͥd ẽ hoc:
Hic soluit quod illos mouerat. Hic

Expanded text:
Si discipuli durum habuerunt istum serSi discipuli durum habuerunt istum sermonem, quid inimici? Et tamen sic autem cito defecerunt, talia loquente Domino Jesu: non crediderunt, aliquid magnum dicente, et verbi illius aliquam gratiam cooperientem; sed prout voluerunt ita intellexerunt, et more hominum, quia poterat Jesus, aut hoc disponebat Jesus, carnem quia indutum erat Verbum, veluti concisam distribuere credentibus in se. Durus est, inquiunt, hic sermo; quis potest eum audire? 3. Sciens autem Jesus apud semetipsum quia murmurarent de eo discipuli ejus. Sic enim apud se ista dixerunt, ut ab illo non audirentur; sed ille qui eos noverat in seipsis, audiens apud semetipsum, respondit, et ait, Hoc vos scandalizat: quia dixi, Carnem meam do vobis manducare, et sanguinem meum bibere, hoc vos nempe scandalizat. Si ergo videritis Filium hominis ascendentem ubi eHinc solvit, quod illos moverat; hinc
Abbreviated transcription (Latin):
que sermonem
pristinũ consecun
non importunus ẽ. Est enĩ de coc¬
pore dni: qd̃ dicebat se dare man
suit autẽ modũ adtributionis hu¬
ius et domi sui: quomodo daret
manet et ego in illo. Signũ qui
manducauit et bibit hoc ẽ: si ma¬
net. et manet᷑. Si habitat: ut in¬
Ihabicet᷑. Si heret: ut ñ deseratur.
Hoc gͦ nos docuit. et ammonuit
mysticis uerbis. ut simꝰ in eiꝰ coepo¬
re. sub ipso capite in mẽbris eiꝰ eden ci¬
tes carnẽ eius: non relinquentes u¬
nitatem eius. Sed qui ad erant
plures: non intelligendo scandalira¬
ti sunt. Non enim cogitabant hec
audiendo: nisi carnẽ qđ erant. A¬
postolus autem dicit: et uerũ diẽ.
Sapere scđm carnẽ: mors ẽ. Carnẽ
pere scđm carnẽ. mors ẽ. Cũ de car¬
ne sua dicat. quia ibi ẽ uita eterna.
ergo nec carnẽ debemꝰ sapere scđm
carnẽ: sicut in his uerbis. Multu
taq audientes non ex inimicis. sed
ex discipłis eius: dixer̃t. Durus est
hic sermo. Quis potest eũ audire:

Expanded text:
quae sermonem pristinum consequunnon importunus est: est enim de corpore Domini, quod dicebat se dare ad msuit autem modum attributionis hujus et doni sui, quomodo daret e manet, et ego in illo . Signum quia manducavit et bibit hoc est, si manet et manetur, si habitat et inhabitatur, si haeret ut non deseratur. Hoc ergo nos docuit et admonuit mysticis verbis, ut simus in ejus corpore sub ipso capite in membris ejus, edentes carnem ejus, non relinquentes unitatem ejus. Sed qui aderant plures non intelligendo scandalizati sunt: non enim cogitabant haec audiendo, nisi carnem, quod ipsi erant. Apostolus autem dicit, et verum dicit, Sapere secundum carnem, mors est . Carnem ecundum carnem mors est; cum de carne sua dicat, quia ibi est vita aeterna. Ergo nec carnem debemus sapere secundum carnem, sicut in his verbis: Multi itaque audientes, non ex inimicis, sed ex discipulis ejus, dixerunt: Durus est hic sermo: quis potest eum audire?
Abbreviated transcription (Latin):
uͦͭ hoͣminis dixit ascendent̾ẽ ubi erat
prius: nũqͥd filius hominis in cȩlo
erat prius. quando in t̾ra ẽẽ cepit.
Hic quidẽ dixit ubi erat prius: quasi¬
ibi tunc non eẽt quando hec loqueba¬
cur. Alio autẽ loco ait. Nemo ascend̃
in celũ. nisi qui de celo descendit: filiꝰ
hominis qui ẽ in celo. Non dixit erat:
sed filius inquit hominis qui ẽ in ce¬
lo. In t̾ra loquebat᷑: et in celo se esse
dicebat. E non ita dixit. nemo ascen¬
dit in celũ. nisi qͥ de celo descendit:
filiꝰ di qui ẽ in celo. Quo ꝑtinet. nisi
ut intelligamꝰ quod etiam pristino
sermone cõmendaui caritati ur̃e. u¬
nã ꝑsonã esse xp̃m dm̃ et hominẽ.
non duas: ne fides nr̃a non sit tri¬
nitas s quat᷑nitas: Ip̃c gͦ unus est:
dei: et filiꝰ hominis. Unꝰ. xp̃e filiꝰ dei¬

Expanded text:
um hominis dixit ascendentem ubi erat prius, numquid Filius hominis in coelo erat prius, quando in terra esse coepit? Hic quidem dixit, ubi erat prius, quasi tunc non ibi esset quando haec loquebatur. Alio autem loco ait, Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius hominis, qui est in coelo : non dixit, erat, sed, Filius, inquit, hominis qui est in coelo. In terra loquebatur, et in coelo se esse dicebat. Et non ita dixit: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius Dei, qui est in coelo. Quo pertinet, nisi ut intelligamus, quod etiam pristino sermone commendavi Charitati vestrae, unam personam esse Christum Deum et hominem, non duas; ne fides nostra non sit Trinitas, sed quaternitas? Christus ergo unus est: Dei et filius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
cat. hic est qͥ baptizat :ᷤ deinde spon¬
sus tuus totũ orbem tenet: quare tu
in parte corrũperis:Qs est sponsꝰͦ
Qm̃ rex omĩs t̾re d̾s: ipse sponsus tu¬
us totũ tenet: qr totũ emit. Hide
quanti emerit: ut intelligas quid
dedit. Ubi fudit sanguinẽ suum:
In passione. Non ne sponso tuo can¬
tas. aut cantare te fingis: quan¬
do emptꝰ est totus orbis. fodert
manꝰ meas et pedes: dinumerauer̃t
omĩa ossa mea. Ipsi uͦ considerauer̃t
et conspexert̃ me: duuser̃t sibi ues¬

Expanded text:
cat, Hic est qui baptizat? Deinde sponcat, Hic est qui baptizat? Deinde sponsus tuus totum orbem tenet; quare tu in parte corrumperis? Quis est sponsus? Quoniam rex omnis terrae Deus . Ipse sponsus tuus totum tenet, quia totum emit. Vide quanti emerit, ut intelligas quid  dedit. Ubi dedit, ubi fudit sanguinem suum? In passione. Nonne sponso tuo cantas, aut cantare te fingis, quando emptus est totus orbis: Foderunt manus meas et pedes, dinumeraverunt omnia ossa mea: ipsi vero consideraverunt, et conspexerunt me; d
Abbreviated transcription (Latin):
brũ est. Alia autẽ mẽbra ñ in cor¬
pore: s omĩa in mente seruant uir¬
ginitatem. Que est uirginita men¬
tis: I ntegra fides. solida spes. since¬
ra caritas. Nanc uirginitatẽ time¬
bat ille qͥ zelabat sponso: a serpen¬
te corrũpi. Sicut enĩ mẽbrũ corpo¬
ris iuolatur in quodam loco: sic se¬
ductio lingue uolat uirginitatem
mentis. In mente ñ corrũpat᷑: que
ñ uult sine causa tenere uirgini¬
heretici habent uirgines: & multe st̃
iurgines hereticoꝵ. Hideamꝰ si spon¬
sum amat: ut uirginitas ista custodi¬
atur. Cui custoditur: ͦxp̃o inquit. ui¬
deamꝰ si xp̃o: non donato. uideamꝰ cui
seruatur ista uirginitas. Cito ꝓbare
potestis. Ecce ostendo sponsũ. qr ipse
se ostendet: ꝑhibet illi testimonium
iohes: hic est qui baptirat. O tu uir¬
go. si sponso huc seruas uirginitatẽ
tuã : quare curris ad eũ qui dicit.
ego baptixo: cũ amicus sponsi tui di¬

Expanded text:
brum est: alia autem membra non in corbrum est: alia autem membra non in corpore, sed omnia in mente servant virginitatem. Quae est virginitas mentis? Integra fides, solida spes, sincera charitas. Hanc virginitatem timebat ille, qui zelabat sponso, a serpente corrumpi. Sicut enim membrum corporis violatur in quodam loco, sic seductio linguae violat virginitatem cordis. In mente non corrumpatur, quae non vult sine causa tenere haeretici habent virgines, et multae sunt virgines haereticorum. Videamus si sponsum amant, ut virginitas ista custodiatur. Cui custoditur? Christo, inquit. Videamus si Christo, non Donato: videamus cui servetur ista virginitas; cito probare poteritis. Ecce ostendo sponsum, quia ipse se ostendit: perhibet illi testimonium Joannes, Hic est qui baptizat. O tu virgo, si sponso huic servas virginitatem tuam, quare curris ad eum qui dicit, Ego baptizo; cum amicus sponsi tui di
Abbreviated transcription (Latin):
rito stas. merito audis eum: & gaudio
gaudes ꝓpt̾ uocem sponsi. Sic ꝙ apłs
Audi uocem zelantis zelo di. Hos re¬
lo dixi. non meo. Non mͥ zelo c̃i. Unde:
Quomodo: quã zelas: uel cui zelas:
Desponsaui enĩ uos uii iuro uirgie
castam exhibere. xp̃o. Qͥd gͦ times: qua¬
re zelas:tieo inquit ne sieut ser¬
pens seduxit euam astutia sua: sic &
ur̃i sensus corrũpantur a castitate
pellata est. Diu̾sa ẽẽ mẽbra eccłe.
diu̾sis donis pollere uidetis: atq gau¬
dere. Alii coniugati : alie conuigate.
dlii uiduati uxorib. ultra ñ quert̃:
aliȩ uiduate maritis ultra ñ que¬
r̃t. Alii integritatem ab ineunte e¬
tate conseruant : alie uirginitatẽ
suã dõ uouert̃. Diu̾sa st̃ munera:
sed omnes isti una uirgo ẽ. Ubi est
ista uirginitas: non enĩ in corpo¬
re paucarũ feminaꝵ ẽ. E si dici uir¬
ginitas in uiris potest: paucoꝵ ui¬
roꝵ scĩtas. Integritas etiam corpo¬
ris est in eccła: & honorabiliꝰ mem¬

Expanded text:
rito stas, merito audis eum, et gaudio rito stas, merito audis eum, et gaudio gaudes propter vocem sponsi. Sic et AposAudi vocem zelantis: Zelo Dei vos zelo, dixit; non meo, non mihi, sed zelo Dei. Unde? quomodo? quam zelas, vel cui zelas? Desponsavi enim vos uni viro, virginem castam exhibere Christo. Quid ergo times? quare zelas? Timeo, inquit, ne sicut serpens seduxit Evam astutia sua, sic et vestri sensus corrumpantur a castitate pellata est. Diversa esse membra Ecclesiae, diversis donis pollere videtis atque gaudere: alii conjugati, aliae conjugatae, alii viduati uxores ultra non quaerunt, aliae viduatae maritos ultra non quaerunt, alii integritatem ab ineunte aetate conservant, aliae virginitatem suam Deo voverunt; diversa sunt munera, sed omnes isti una virgo est. Ubi est ista virginitas? non enim in corpore. Paucarum feminarum est, et si dici virginitas in viris potest, paucorum virorum sancta integritas etiam corporis est in Ecclesia, et honorabilius mem
Abbreviated transcription (Latin):
absens est qͥ hic reliquit sponsam suã.
Nescis qr ille qui a mortuis resurrex̃.
ad dexteram patris sedet: si contẽp¬
serunt eũ iudei in ligno pendentẽ:
tu contempnis in celo sedentẽ. no¬
uerit caritas ur̃a. magnũ dolorẽ me
pati de hac re. Sed ut dixi : dimitto
cetera cogitationib ur̃is. Non enĩ di¬
co: si loquar totadie. Si plangã tota
mea. non est mea sponsa. E non gau¬
des in nuptiis : Immo gaudeo inquit.
Amicꝰ autem sponsi qui stat & audit eũ:
gaudio gaudet ꝓpter uocem sponsi.
Non inquit gaudeo ꝓpt̾ uocem meam:
s ꝓpt̾ uocem sponsi gaudeo. Ego sum
in audiendo: ille in dicendo. Ego enĩ
sum illuminandus: ille lumen. E go
sum in aure: ille u̾bum. Ergo amicus
sponsi stat : & audit eũ. Quare stat
Qͥa non cadit. Quare ñ cadit: quia hu¬
milis est. Hide stantem in solido. Non
sũ dignꝰ corrigiam calciam̃ti soluere eiꝰ.
Bene te humilias : merito ñ cadis . ille¬

Expanded text:
absens est qui hic reliquit sponsam suam? absens est qui hic reliquit sponsam suam? Nescis quia ille qui a mortuis resurrexit, ad dexteram Patris sedet? Si contempserunt eum Judaei in ligno pendentem, tu contemnis in coelo sedentem? Noverit Charitas vestra magnum dolorem me pati de hac re: sed, ut dixi, dimitto caetera cogitationibus vestris. Non enim dico, si loquar tota die; si plangam tota on est mea sponsa. Et non gaudes in nuptiis? Imo gaudeo, ait: Amicus autem sponsi, qui stat et audit eum, gaudio gaudet propter vocem sponsi. Non, inquit, gaudeo propter vocem meam, sed propter vocem sponsi gaudeo. Ego sum in audiendo, ille in dicendo: ego sum enim illuminandus, ille lumen; ego sum in aure, ille Verbum. Ergo amicus sponsi stat et audit eum. Quare stat? Quia non cadit. Quare non cadit? Quia humilis est. Vide stantem in solido: Non sum dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Bene te humilias, merito non cadis, me
Abbreviated transcription (Latin):
nullus alius ametur: s si se amariꝓ
amico uoluerit. & uti uoluerit cõm̃¬
data sibi: quã detestandus uniu̾so ge¬
aliquanto petulantius ꝑ fenestrã at¬
tendere aut iocari cũ aliquo. ꝓhibet
tamquã zelet. uideo zelantem. s uide¬
am cui: utrũ amico: amico absenti. an
sibi p̾senti. Putate hoc dnm̃ nrm iħm
transmare. ꝓfectus est: & si fallitur.
uẽ illi qui fallit. Qͥd. cũ fallere conan¬
tur dm̃ intuentem omiũ corda: & oĩ¬
ũ secreta rimantem. existit aliquis
hereticus. & dicit: ego do. ego scĩfico.
ego iustifico : nolo eas ad illam sectam.
Bene qͥdem zelat : s udeo cui. Non eos
ad ydola zelat: non ad sortilogos.
bene telat. Hideamꝰ cui telat. fͦ go qd̵
do scm̃ est: qr ego do. Ego quẽ bapti¬
do baptizatꝰ est : quẽ non baptizo ñ ẽ
baptizatus. Audi amicũ sponsi. Disce
zelare amico tuo : audi uocem illius.
hic est qui baptizat. Quare tͥ uis ar¬
rogare : qd tuũ non est: usq ad eo

Expanded text:
nullus alius ametur, sed si se amari pro nullus alius ametur, sed si se amari pro amico voluerit, et uti voluerit commendata sibi, quam detestandus universo hualiquanto petulantius per fenestram attendere aut jocari cum aliquo, prohibet tanquam zelet: video zelantem, sed videam cui; utrum amico absenti, an sibi praesenti. Putate hoc Dominum nostrtrans mare profectus est; et si fallitur, vae illi qui fallit! quid Deum fallere conantur, Deum intuentem omnium corda, et omnium secreta rimantem? Existit aliquis haereticus, et dicit: Ego do, ego sanctifico, ego justifico, nolo eas ad illam sectam. Bene quidem zelat, sed vide cui. Non eas ad idola, bene zelat: non ad sortilegos, bene zelat. Videamus cui zelat: Ego quod do sanctum est, quia ego do; ego quem baptizo baptizatus est, quem non baptizo non est baptizatus. Audi amicum sponsi, disce zelare amico tuo: audi vocem illius, Hic est qui baptizat. Quare tibi vis arrogare quod tuum non est? Usque adeo
Abbreviated transcription (Latin):
adulteros uideo: qui sponsã tanto p̃¬
tio emptã. amatam fedam ut pulchra
fieret. illo emptore. illo liberatore.
illo decoratore. postposito. possidere
uolunt: & id agunt u̾bis suis. ut pro
sponso amentur. De illo dictũ ẽ: hic
est. qͥ baptizat. Quis huc exit. & dicit:
ego baptiro: quis huc exit & dicit:
ris ex me: ᷤᷤ amicũ sponsi audiamꝰ: ñ
domos: carnalia loquor. trena loquor¬
humanũ dico ꝓpt̾ infi¬
rmitatem
carnis ur̃e. Mlulti ha¬
betis con¬
iuges. multi habere
uultis.¬
& multi si non uultis ha¬
biustis.
Multi qͥ omĩno coniuges habere non
uultis: de coniugibus patrũ ur̃oꝵ na¬
ti estis. Nullũ cor ẽ: qd̾ non iste tan¬
gat affectus. Nullus in reb humanis
tam auius est a genere humano: qui
qd̃ dico ñ sentiat. Ponite aliquẽ pere¬
gre ꝓfectũ cõmendasse amico suo spon¬
sam suã: uide queso te carus m̃s es:
ne forte. me absente pro me aliqͥs ame
uxore amici sui:  dat qͥdem oꝑam ut

Expanded text:
adulteros video, qui sponsam tanto pradulteros video, qui sponsam tanto pretio emptam, amatam foedam ut pulchra fieret, illo emptore, illo liberatore, illo decoratore, possidere volunt; et id agunt verbis suis, ut pro sponso amentur. De illo dictum est, Hic est qui baptizat . Quis huc exit et dicit, Ego baptizo? quis huc exit et dicit, Egris ex me? Amicum sponsi audiamus, non domos, carnalia loquor, terrena loquorhumanum dico, propter infirmitatem carnis vestrae . Multi habetis conjuges, multi habere vultis, multi etsi non vultis, habuistis; multi qui omnino conjuges habere non vultis, de conjugibus patrum vestrorum nati estis: nullum cor est quod non iste tangat affectus; nullus in rebus humanis tam avius a genere humano est, qui quod dico non sentiat. Ponite aliquem peregre profectum, commendasse amico suo sponsam suam: Vide, quaeso te, charus meus es, ne forte me absente pro me aliquis ametuxorem amici sui, dat quidem operam ut
Abbreviated transcription (Latin):
ego qͥ aliqͥd accepi de celo ut aliqͥd
essem: Inanem me uultis ẽẽ: ut lo¬
quar contra ueritatẽ. N on potest hõ
accipere quicquã: nisi fuerit illi da
niũ mul¬
to uehem̃tius. multo
exp̃ssius
uidete quid nob̃cũ agi¬
tur: uidete quid amare debeamꝰ. Ui¬
dete quia aliquẽ hominẽ ꝓ. xp̃o ama¬
re : adulterium ẽ. Q uare hoc dico:
Aitendamꝰ uocem iohannis. Poterat in
illo errari: poterat ipse putari qui
non erat. Respuit a se falsũ honorẽ :
ut teneat solidam ueritatem. Hidete
qͥd dicat xp̃m: quid se. Qui habet
sponsam. sponsus est. Casti estote:
sponsũ amate. Quid autẽ tu es qui
nob̾ ddicis: qͥ habet sponsam sponsus ẽ:
Amicus autẽ sponsi qui stat & audit
eũ. Taudio gauoet ꝓpt uocem spon
mei. Mlulto enĩ gemitu plenũ est di¬
cere qđ doleo. S obsecro uos ꝑ ipsũ
xp̃m : ut qͦd dicere ñ potuero. uos
cogitetis. Noui enĩ dolorem meũ expͥ¬
mi satis digne ñ posse. Multos enim

Expanded text:
Ergo quia aliquid accepi de coelo ut aliquid Ergo quia aliquid accepi de coelo ut aliquid essem, inanem me vultis esse, ut loquar contra veritatem? Non potest homo accipere quidquam, nisi fuerit illi datnium multo vehementius, multo expressius. Videte quid nobiscum agitur; videte quid amare debeamus; videte quia aliquem hominem amare pro Christo, adulterium est. Quare hoc dico? Attendamus vocem Joannis: poterat in illo errari, poterat ipse putari qui non erat; respuit a se falsum honorem, ut teneat solidam veritatem. Videte quid dicat Christum, quid se: Qui habet sponsam, sponsus est. Casti estote, sponsum amate. Quid autem tu es, qui nobis dicis, Qui habet sponsam, sponsus est? Amicus autem sponsi, qui stat et audit eum, gaudio gaudet pmei, multo enim gemitu plenum est, dicere quod doleo: sed obsecro vos per ipsum Christum, ut quod dicere non potuero, vos cogitetis; novi enim dolorem meum exprimi satis digne non posse. Multos enim
Abbreviated transcription (Latin):
nes de plenitudine eiꝰ accipiunt: ille ẽ
fons. illi bibentes. Qui bibunt fontem.
sitire posst̃ et bibere. fõns nũquã si¬
tit. fons seipso ñ seipss ñ eget: fonte
egent homines. Aridis uiscerib. ari¬
dis faucib currunt ad fontẽ ut refi¬
ciant᷑. Fons fluit ut reficiat: ita do¬
bi qͥ erat tecũ transiordanẽ. cui tu
cestimoniũ ꝑhibuisti. ecce lic bapti¬
zat: & om̃s ueniunt ad illum.
hoc ẽ qd̃ dicis: non st̃ ꝓhibendi ut
ad te potus ueniant. Respondit io
de celo. De quo putatis hoc ioħ̃em dixi¬
se:  de seipso. Q uasi homo ait accepi
de celo. Intendat caritas ur̃a. Non
ei fuerit datũ de celo. I psi uos michi¬
cestimoniũ ꝑhibetis. qd̃ dixerim. ego
non sum xp̃e. Tamquã dicens. Qid
uos fallitis: uos ipsi michi quomodo
ꝓposiustis hanc questionẽ. ͦ quid m
dixistis: Rabi qͥ erat tecũ transior¬
danem: cui tu testimoniũ ꝑhibuisti:
Nostis gͦ quale testimoniũ illi ꝑhibui.
Modo dicturus ñ eẽ illũ quẽ dixi eẽ:

Expanded text:
nes de plenitudine ejus accipiunt, ille est fons, illi bibentes. Qui bibunt fontem, et sitire possunt et bibere; fons nunquam sitit, fons se ipso non eget. Fonte egent homines; aridis visceribus, aridis faucibus currunt ad fontem ut reficiantur: fons fluit ut reficiat; ita Dobbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui tu testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad illum: hoc est, Quid dicis? non sunt prohibendi, ut ad te potius veniant? Respondit, etelo. De quo putatis hoc dixisse Joannem? De seipso: Quasi homo accepi, ait, de coelo. Intendat Charitas vestra. Non i fuerit ei datutestimonium perhibetis quod dixerim, Ego non sum Christus. Tanquam dicens, quid vos fallitis? vos ipsi mihi quomodo proposuistis istam quaestionem? Quid mihi dixistis? Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui tu testimonium perhibuisti. Nostis ergo quale testimonium illi perhibui: modo dicturus sum non esse illum quem dixi esse?
Abbreviated transcription (Latin):
sus a corpore. Melius est ẽẽ digitũ
et esse in corpoee: quã ẽẽ ocłm. et
euelli a corpore. Proinde frẽs mei ne¬
mo uos fallat. nemo uos seducat. ama¬
te pacem xp̃i: qui pro uob̾ crucifixus
est cũ ds esset. ẜaulus dicit. Neq qui
plantat ẽ aliquid. neq qͥ rigat. s qui
increm̃tũ dat ds : & quisquã nr̃m di¬
cit. q aliquid est:Si dixerimꝰ quia
aliquid sumꝰ. et ñ illi głam dederimꝰ:
adulteri sumꝰ. Nos amari uolumꝰ: non
sponsũ. Hos xp̃m diligite. & nos in il¬
lo: in quo & uos a nobis diligimini.
Inuicem se diligant mẽbra: s omĩa sub
capite uiuant. Bolore qͥdem frẽs mei
& parua dixi. Lectionem tam̃ finire
non potui: aderit dñs ut oportune
finiatur. Nolui enĩ amplius onerare
corda ur̃a. que uolo uacare gemitib
⁊ orationib. ꝓ his qͥ adhuc surdi st̃
⁊ non intellegunt: funt sermo

Expanded text:
sus a corpore. Melius est esse digitum sus a corpore. Melius est esse digitum et esse in corpore, quam esse oculum et evelli de corpore. 18. Proinde, fratres mei, nemo vos fallat, nemo vos seducat: amate pacem Christi, qui pro vobis crucifixus est, cum Deus esset. Paulus dicit, Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Et quisquam nostrum dicit quia aliquid est? Si dixerimus quia aliquid sumus, et non illi gloriam dederimus, adulteri sumus; nos amari volumus, non sponsum. Vos Christum diligite, et nos in illo, in quo et vos a nobis diligimini. Invicem se diligant membra, sed omnia sub capite vivant. Dolore quidem, fratres mei, t parva dixi: lectionem finire non potui, aderit Dominus ut opportune finiatur. Nolui enim amplius onerare corda vestra, quae volo vacare gemitibus, et orationibus pro his qui adhuc surdi sunt, et non intelligunt. TR
Abbreviated transcription (Latin):
faciebant. an qͥ non faciebant: Pecrꝰ
apłs resuscitauit mortuũ: symon ma¬
ani qui non poterant facere nec qd̃
faciebat petrus: nec qd̵ faciebat sy¬
mon. S unde gaudebant: qr noĩa
eoꝵ seripta erant in celo. Nam & re¬
deuntib discipłis dñs nr̃ iħ̃e xp̃c ꝓpt̃
fidem gentiũ hoc ait. Dixert̃ enim
głantes ipsi discipłi. Eece dñe in no¬
mine tuo. etiã demonia nob̃ subiec¬
ta st̃. Bene qͥdem confessi sc̃: deculert̃
honorem nomini xp̃i. & tam̃ quid
ait eis: Nolite in hoc głari qr demo¬
monia uob̃ subiecta st̃: s gaudeteꝓs
qr nomina ur̃ã scripta st̃ in celoᷤᷤ
Petrus demonia excludit. Nescio Qlie
anĩcła uidua. nescio qͦs homo qu̾a¬
liscũq laicus habens caritatẽ. teneis
integritate fidei: non facit hoc. Pe¬
trus in corpore ocłs est: ille in dor¬
pore. digitus est. In eo tam̃ cxxpore
est. in quo petrus. & si minꝰ ualet
digitus quã ocłs : non ẽ tam̃ p̃ci¬

Expanded text:
faciebant, an qui non faciebant? Petrus faciebant, an qui non faciebant? Petrus apostolus resuscitavit mortuum ; Simon Maani qui non poterant facere, nec quod faciebat Petrus, nec quod faciebat Simon; sed unde gaudebant? Quia nomina eorum erant scripta in coelo. Nam et redeuntibus discfidem gentium hoc ait. Dixerunt enim gloriantes ipsi discipuli, Ecce, Domine, in nomine tuo etiam daemonia nobis subjecta sunt. Bene quidem confessi sunt, detulerunt honorem nomini Christi; et tamen quid Nolite in hoc gloriari, quia daemonia vobis subjecta sunt; sed gaudete, quia nomina vestra scripta sunt in coelo . Petrus daemonia exclusit; nescio quae anicula vidua, nescio quis homo qualiscumque laicus habens charitatem, tenens integritatem fidei, non facit hoc: Petrus in corpore oculus est, ille in corpore digitus; in eo tamen corpore est, in quo et Petrus; et si minus valet digitus quam oculus, non est tamen praeci
Abbreviated transcription (Latin):
fabulas uendat. E pontiꝰ fecit mira¬
cłm : & donatus orauit. & respondit
ei deus de celo. Primo aut falluntur:
aut fallunt. Postremo. fac illũ mon¬
tes transferre: caritatẽ autẽ inquit
non habeam. nicħ sũ. Nideamꝰ utrũ
habuerit caritatẽ. Crederẽ : si non
diuisset unitatẽ. ħam et contra istos
ut sic loquar mirabiliarios: cautũ
me fecit dñs m̃s dicens. In noussi¬
mis temporib exurgent pseudo pro¬
phete:. facientes signa & ꝓdigia: ut
culis decipi non debemꝰ. Aliquando
enĩ & desertor t̾ret ꝓuineialem: s
utrũ in castris sit & aliqͥd illi ꝓsit.
caracter ille in quo signatus est: hoc
attendit ille qͥ t̾reri & seduci ñ uult.
Teneamꝰ gͦ unitatem frẽs mei. Pret̃
unitatem & qui facit miracła nicħ
est. In unitate enĩ erat ppłs isrł: et
ñ faciebant miracła. Pret̾ unitatem
erant magi pharaonis: e faciebant
similia moysi. Popłs isrł ut dixi ñ fa¬
ciebat. Qͥ erant salui apud d̃m: qui

Expanded text:
fabulas vendat. Et Pontius fecit mirafabulas vendat. Et Pontius fecit miraculum; et Donatus oravit, et respondit ei Deus de coelo. Primo, aut falluntur aut fallunt. Postremo, fac illum montes transferre: Charitatem autem, inquit, non habeam, nihil sum. Videamus utrum habuerit charitatem. Crederem, si non divisisset unitatem. Nam et contra istos, ut sic loquar, mirabiliarios cautum me fecit Deus meus, dicens: In novissimis temporibus exsurgent pseudoprophetae, facientes signa et prodigia, ut culis decipi non debemus. Aliquando enim et desertor terret provincialem; sed utrum in castris sit, et aliquid illi prosit character ille in quo signatus est, hoc attendit qui terreri et seduci non vult. Teneamus ergo unitatem, fratres mei: praeter unitatem, et qui facit miracula nihil est. In unitate enim erat populus Israel, et non faciebat miracula: praeter unitatem erant magi Pharaonis, et faciebant similia Moysi . Populus Israel, ut dixi, non faciebat: qui erant salvi apud Deum; qui
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est & habitauit in nobis. reddite
sonũ carni: reddite sonũ d̾o. mentis
obtutũ. Psallite incelligent̃: & u
detis quia u̾bũ caro factũ est. & ha¬
bitauit in nob̃. Dicat & ioħes testimo
eiꝰ in uideam terram. & illie demora¬
batur cũ eis & baptirabat. B apti¬
ratus: baptirat. Non eo baptismo
baptizat: quo bapti:atꝰ est. Lat bap¬
tismũ dñs. baptizatꝰ a seruo: osten¬
dens humilitatis uiam. & ꝑducens ad
baptismũ dñi. hoc est baptismũ suũ.
prebendo humilitatis exemplũ : quia
ipse ñ respuit baptismũ serui. E in
baptismo serui: uia p̃parat᷑ domino.
E baptizatꝰ dñs: uiã se fecit uenienti¬
b. Ipsũ audiamꝰ. Ego sũ uia: & ueri¬
tas & uita. Si ueritatem queris: uiã
tene. Nam ipsa est uia : quȩ ẽ ueritaᷤ.
Ipsa ẽ quo is: ipsa ẽ qua is. Non per
aliud is. ad aliud. Hon ꝑ aliud ueniᷤ

Expanded text:
tum est, et habitavit in nobis, reddite tum est, et habitavit in nobis, reddite sonum carni, reddite Deo mentis obtutum. Psallite intelligenter, et videtis quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis. 4. Dicat ejus in Judaeam terram, et illic demorabatur cum eis, et baptizabat. Baptizatus baptizabat. Non eo baptismo baptizabat quo baptizatus est. Dat baptismum Dominus baptizatus a servo, ostendens humilitatis viam, et perducens ad baptismum Domini, hoc est baptismum suum, praebendo humilitatis exemplum, quia ipse non respuit baptismum servi. Et in baptismo servi via praeparabatur Domino, et baptizatus Dominus viam se fecit venientibus. Ipsum audiamus: Ego sum via, veritas et vita . Si veritatem quaeris, viam tene: nam ipsa est via quae est veritas. Ipsa est quo is, ipsa est qua is; non per aliud is ad aliud, non per aliud venis
Abbreviated transcription (Latin):
ille filio consiliũ dabat. ut uiã iusti¬
cie teneret. & hac ocl̾os uideo: & hac
ocłos intellego. & meliores ocłi dan¬
tis uite consiliũ: quã ocłi tenentis
manũ. Tales ocłos querebat et ihe: qͣn¬
do ait philyppo. Tanto tpre uobiscũ
sũ: & ñ cognouistis me:  tales ocłos
querebat. cũ ait: philyppe qui me¬
uidit. uidit & patrẽ. Isti ocłi in in¬
telligentia st̃: isti ocłi in m̃te sunt.
Adeo cũ dixisset psalmꝰ. qm̃ rex omĩs
t̾re ds : subiecit statim. Psallite in¬
telligent̃. Qd̃ enĩ dico. psallite deo
nr̃o psallite : dm̃ dico regẽ. nrm̃.
Sed regem nr̃m inter homines uidis¬
tis : tamquã hominẽ uidistis. passũ.
crucifixum. mortuũ. Latebat aliqͥd
in illa carne: quã ocłis carneis uide¬
re potuistis. Qͥ d ibi latebat:s y salli¬
te intelligent̃. Nolite ocłis quexere:
qd̃ m̃te conspicit᷑. P sallite lingua: qr
int̃ uos caro. Sed quia u̾bũ caro fac¬

Expanded text:
ille filio consilium dabat, ut viam justiille filio consilium dabat, ut viam justitiae teneret. Et hac oculos video, et hac oculos intelligo. Et meliores oculi dantis vitae consilium, quam oculi tenentis manum. Tales oculos quaerebat et Jesus, quando ait Philippo, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? Tales oculos quaerebat, cum ait, Philippe, qui videt me, videt et Patrem . Isti oculi in intelligentia sunt, isti oculi in mente sunt. Ideo cum dixisset Psalmus, Quoniam rex omnis terrae Deus; subjecit statim, Psallite intelligenter. Quod enim dico, Psallite Deo nostro, psallite; Deum dico regem nostrum. Sed regem nostrum inter homines vidistis tanquam hominem, vidistis passum, crucifixum, mortuum: latebat aliquid in illa carne quam oculis carneis videre potuistis. Quid ibi latebat? Psallite intelligenter; nolite oculis quaerere quod mente conspicitur. Psallite lingua, quia inter vos caro; sed quia Verbum caro fac
Abbreviated transcription (Latin):
te. Quẽ dixit dm̃: ipsũ dixit regem
psallite intelligent̾. Ne in una parte
uelis intelligere cui psallis: qm̃ rex
omĩs t̾re ds. E quomodo ẽ omĩs t̃re¬
d̾s rex. qui uisus est in una parte ter¬
raꝵ. in ierosolyma. in uidea. ambulais
inter homines: natus. suggens. cresceis.
manducans. bibens. uigilans. dormieis.
fatigatus ad puteũ sedens. cõprehensꝰ.
flagellatꝰ. sputis inlitus. spinis coro¬
natus. ligno suspensus. lancea ꝑcussus:
mortuus. sepultus:  quomͦ gͦ rex omĩs
t̃rȩ  qd̾ uidebat᷑ in loco caro erat: ocuł
carneis caro apparebat: in carne mor¬
tali. maiestas immortalitatis occulta¬
bat᷑. E quib ocłis. maiestas un morta¬
lis penetrat᷑: a compage corporis
poterit intueri: est aliꝰ ocłs: est inte¬
rior ocłs. Nũ enĩ nullos ocłos habebat
thobis. quando cecus ocłis corporeis.
filio dabat precepta uite: ille patri
manũ tenebat. ut pedib ambularet:

Expanded text:
te. Quem dixit Deum, ipsum dixit regem te. Quem dixit Deum, ipsum dixit regem psallite intelligenter. Ne in una parte velis intelligere cui psallis: Quoniam rex omnis terrae Deus . Et quomodo est omnis terrae rex, qui visus est in una parte terrarum, in Jerosolyma, in Judaea, ambulans inter homines, natus, sugens, crescens, manducans, bibens, vigilans, dormiens, fatigatus ad puteum sedens, comprehensus, flagellatus, sputis illitus, spinis coronatus, ligno suspensus, lancea percussus, mortuus, sepultus? quomodo ergo rex omnis terrae? Quod videbatur in loco, caro erat: oculis carneis caro apparebat; in carne mortali majestas immortalis occultabatur. Et quibus oculis majestas immortalis penetrata compage carnis poterit intueri? Est alius oculus, est interior oculus. Non enim nullos oculos habebat et Tobias, quando caecus oculis corporeis filio dabat praecepta vitae . Ille patri manum tenebat, ut pedibus ambularet:
Abbreviated transcription (Latin):
erat dignꝰ corrigiã calciam̃ti eius sol¬
uere: ille quo nemo surrexerat ma¬
ior in natis mulierũ. Dñs ihe plus
erat omĩb homĩb & angłis. Nam an¬
głm inuenimꝰ ꝓhibuisse : ne homo il¬
li ad pedes caderet. Cũ enĩ quedã in
des angłi. E ille. Surge. ne feceris
hoc: illũ adora. Nam ego conseruus tu¬
us sũ: & frm̃ tuoꝵ. Cadere. gͦ sibi ad
pedes hominẽ. angłs ꝓhibuit. Nonne
manifestũ est. qr suꝑ om̃s angłos est
cui talis homo quo maior nemo surre¬
xit in natis mulierũ. dicit indignũ
se ẽẽ. soluere. corrigiam calciam̃ti: ta
men aliqͥd euidentiꝰ dicat ioħes: quia¬
in p̃senti lectione: qi foete et de illo can¬
tauimꝰ. regnauit d̾s suꝑ omnẽ t̾ram.
Contra qđ surdi st̃: qui putant eum
in africa sola regnare. Nũ enĩ ñ est
rex nr̃. Et qͥd audistis in ipso psalmo
recenti u̾su modo cantato : ꝯ sallite do
ur̃o psallite: psallite regi nr̃o psalli¬

Expanded text:
erat dignus corrigiam calceamenti solerat dignus corrigiam calceamenti solvere, ille quo nemo surrexerat major in natis mulierum. Plus enim erat omnibus hominibus et Angelis. Nam angelum invenimus prohibuisse, ne homo illi ad pedes caderet. Cum enim quaedam in des Angeli. Et ille: Surge, vide ne feceris hoc; Deum adora nam ego conservus tuus sum et fratrum tuorum . Cadere ergo sibi ad pedes hominem angelus prohibuit. Nonne manifestum est quia super omnes Angelos est, cui talis homo, quo major nemo surrexit in natis mulierum, dicit indignum se esse solvere corrigiam calceamenti? 3. Tamen aliquid evidentius dicat Join praesenti lectione, quia forte et de illo cantavimus, Regnavit Deus super omnem terram: contra quod surdi sunt, qui putant eum in Africa sola regnare. Non enim non rex noster. Et quid audistis in ipso Psalmo, recenti versu modo cantato? Psallite Deo nostro, psallite: psallite regi nostro, psalli
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus est amico suo:. dominꝰ ipsiꝰ
& amicus ipsuis. ꝑhibuit & ipse testi¬
moniũ ioħi. Dixit enĩ de ioħ̃e: in
natis mulierũ ñ exurrexit maior
ioħe baptista. Sed qi se illi p̃posuit:
in hoc qd̾ plus erat iohanni d̾s̃ erat.
Qͥ aũt minor ẽ inquit in regno celoꝵ:
maior est illo. Minor natiuitate. ma¬
ior potestate. maior diuinitate. ma¬
iestate. claritate. tanquã in prin¬
cipio erat u̾bũ. & uerbũ erat apud
erat in suꝑiorib lectionib ioħes dño
testimoniũ ut filiũ qͥdem d̾i diceret.
dm̃ ñ diceret: nec tam̃ negaret. ẽ a¬
cuerat dm̃: non negauerat dm̃. Sed
ñ omino tacuit đm. fortassis enĩ in¬
uenimꝰ hoc in hodierna lectione. Bixe¬
rat filiũ d̾i. Sed dicti st̃ & homines
filii di. Dixerat tante excellentie il¬
lũ fusse: ut ñ ẽẽt dignꝰ ipse. corrigiã
calciam̃ti eiꝰ soluere. Iam magnitudo
ista multũ dat. Intellege cuius non

Expanded text:
dignatus est amico suo: Dominusque ipsius dignatus est amico suo: Dominusque ipsius et amicus ipsius perhibuit et ipse testimonium Joanni. Dixit enim de Joanne, In natis mulierum non exsurrexit major Joanne Baptista. Sed quia illi se praeposuit, in hoc quod plus erat Joanne, Deus erat. Qui autem minor est, inquit, in regno coelorum, major est illo . Minor nativitate, major potestate, major divinitate, majestate, claritate: tanquam in principio erat Verbum, et Verbum erat apud erat in superioribus lectionibus Joannes Domino testimonium, ut Filium Dei quidem diceret, Deum non diceret, nec tamen negaret: tacuerat Deum, non negaverat Deum, sed non omnino tacuit Deum: fortassis enim invenimus hoc in hodierna lectione. Dixerat Filium Dei: sed dicti sunt et homines filii Dei. Dixerat tantae excellentiae illum fuisse, ut non esset ipse dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Jam magnitudo ista multum dat intelligi, cujus non
Abbreviated transcription (Latin):
potestis meminisse.
qui curã geritis ꝓ¬
fectus ur̃i ita sequit᷑.
ut heç que modo lecta ẽ. hodie nobis
tractanda ꝓponat᷑. Ab ipso principio
usq ad hodiernã lectionẽ que supra
dicta st̃: meministis iã esse tractata.
& si forte inde multa estis obliti: cer¬
te uł officiũ nr̃m manet in ur̃a memo¬
ria. Quȩ hinc audieritis de baptismo
ioħis. & si ñ tenetis omĩa : audisse tam̃
uos credo qđ teneatis. Que dicta sint
etiam quare sp̃c sc̃s in colũbe spetie
apparuerit. quomodo illa nodosissima
questio soluta sit: qr nescio qͥd qd̃ no
uerat didicit ioħes in dño. ꝑ colũbã
cũ eũ iam nosset. quando uenienti ut
baptitaret᷑. ait: ego a te debeo bapti¬
tari. & tu uenis ad me: quando ei do¬
minꝰ respondit. sine mͦ ut impleat᷑
cogit nos ordo lectionis reu̾ti. I pse ẽ
ille qui ꝓpħatꝰ est ꝑ esayam. uex cla¬
mantis in heremo. parate uiã dño.
rectas facite semitas eius. Tale testimo¬
niũ reddidit dño suo. Ee quia ille

Expanded text:
potestis meminisse, qui curam geritis profectus vestri, ita sequitur, ut haec quae modo lecta est, hodie nobis tractanda proponatur. Ab ipso principio usque ad hodiernam lectionem, quae supra dicta sunt, meministis jam esse tractata. Et si forte inde multa estis obliti, certe vel officium nostrum manet in vestra memoria. Quae hinc audieritis de baptismo Joannis, etsi non tenetis omnia, audisse vos tamen credo quod teneatis: quae dicta sunt etiam, quare Spiritus sanctus in columbae specie apparuerit; et quomodo illa nodosissima quaestio soluta sit, quia nescio quid quod non noverat, didicit Joannes in Domino per columbam, cum jam eum nosset, quando venienti ut baptizaretur, ait, Ego a te debeo baptizari, et tu venis ad me? Quando ei Dominus respondit, Sine modo, ut impleatur cogit nos ordo lectionis reverti. Ipse est ille qui prophetatus est per Isaiam, Vox clamantis in eremo, Parate viam Domino, rectas facite semitas ejus . Tale testimonium reddidit Domino suo, et quia ille