comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑro xp̃o. ⁊ est sensus. scimus q habrbimꝰ cor¬
pussmortale. s hoc corpus mortale. per tribi¬
lationes dissoluetur ⁊ ideo. qm̃ sic dissoluit
ut ꝯdicio ⁊ cã sit p̃missa. dem̃ qͥ dixerit edi¬
ficationẽ exionit dicens .s. domũ anime .i. cor
pus ĩmortale. in quo resurgentes semꝑ eri
hoĩum factam .s. non humane generatio¬
nis opere. productam. nec humanis fomentis
auctam. s a deo in effabiliter cõpactam ⁊ eter
eterna dr̃. qr in ea sine fine manebitur. pei ħ
dat fidutiam. ut ñ tuneamus dissolui de cor¬
pore molentia infidelium qr p̃parata est haui¬
tacio in celis eterna ut temporali ⁊ terrena
expuisi. inperpetua domo recipianur sequit᷑.

Expanded text:
t est sensus: Scimus quod habebimus corpus immortale, etsi hoc corpus mortale per tribulationes dissolvatur. Et ideo, quoniam, sic dissolvatur, ut conditio, et causa sit praemissa. Deinde quod dixerit ad aedificationem, exponit dicens scilicet Domum animae, id est corpus immortale in quo resurgentes semper erimhominum factam, scilicet non humanae generationis opere productam, nec humanis fomentis auctam, sed adeo ineffabiliter compactam, et aeternam, ia in ea sine fine manebitur. Per hoc dat fiduciam, ut non timeamus dissolvi de corpore violentia infidelium, quia praeparata est habitatio in coelis aeterna, ut de temporali et terrena expulsi in perpetua domo recipiamur. Nam et i
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Qd̾ extrsationẽ si habebunt de pecc̃o infide¬
litatis ꝙr nenit ⁊ lonitus est eis. de quo hñt excu¬
lationẽ illi qͥb nec per se nec per suoi locritus est. qͥ
tñ ñ effugient dampnationẽ qi qͥ sine lege pecca-
pluĩ cõmittitur. plus ab eo exigitur. ⁊ serius sciẽs

Expanded text:
quod excusationem non habebunt de peccato infidelitatis, quia venit et locutus est eis: de quo habent excusationem illi, quibus nec per se nec per suos locutus est, qui tamen non effugient damnationem: quia qui sine lege, etc. plus committ
Abbreviated transcription (Latin):
eis aliara epłam.¬
ubi monuit illos:
neuingent ⁊e ma¬
non intellexerat᷑¬
q̃ scripserat. qua¬
literaccipienda sit̃.¬
deternunat. ñ uti¬

Expanded text:
eis aliam Epubi monuit illos ne jungerent se mnon intellexeae scripserat qualiter accipienda sideterminat: Non uti
Abbreviated transcription (Latin):
hibuerat. q̃ ⁊ modo debent obseruare. a fr̃ib
talib scripsit ẽẽ recedendum. qsunt fornica¬
tilib. Alioqͥn .i. si p̃cepissem gentilib ñ cõmis¬
uersatione exire. tũ ubiq tales sint. Nori it pos¬
sunt holes in hoc mundo uuentes. nͥ cumtalib
uiu̾e. nec ⁊̃ possent tales xͦ lucrari: si colloq uiũ

Expanded text:
hibuerat, quae et modo debent observare. A fratribus talibus scripsit esse recedendum, qui sunt fornicatilibus. Alioquin, id est si praecepissem gentilibus non commisonversatione exire, cum ubique tales sint. Non enim possunt homines in hoc mundo viventes nisi cum talibus vivere, nec etiam possent tales Christo lucrari,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sp̃m sc̃m dm̃ ⁊ donũdei. Inħ it dminitati re¬
cortiliam᷑ ea q delectamurs ic̃ ⁊ u̾itatẽ dis¬
timiꝰ ita caritate diliginits nt ⁊ pleniꝰ cegnos¬
canuis. ⁊ beati cognito ꝑfruam᷑ ⁊ qi pectis alie¬
nabam᷑ a possessione neroꝵ bonoꝵ io data est
caritas q̃ oꝑit multitudinẽ pett̃oꝵ arbiͣtror g . iõ

Expanded text:
 sanctum Deum, et donum Dei. In hoc enim Divinitati reconciliamur, eaque delectamur. Sicut enim veritate dicimus, ita charitate diligimus, ut et plenius cognoscamus, et beati cognito perfruamur: et quia peccatis alienabamur a possessione verorum bonorum, ideo data est charitas quae operit multitudinem peccatorum . Arbitror ergo ideo
Abbreviated transcription (Latin):
mam meam. si m̃
mam uicem uel ul¬
tra .i. postquam a
uobis discessi ⁊ hoc
feci partens uob̾.s.
tos aspere corripien
tionem. auilt gͦ pruis mitigari eos ⁊ em̃dari
⁊ ideo non ex leuitate ut carnali. togiratio¬
tunc dispositum non implet qñ prouiden
bis non ueni surdit. non ideo dico parcens. qr
nem paciatur fides ur̃a. qũe uoluntatis est
non necc̃itatis. s ideo dico. qr aduitores sumꝰ
nedixi fidei nr̃e. slã fide que per dilectionem
operatur statis non dominio. Statuia¬

Expanded text:
mam meam, si menmam vicem. Vel, ultra, id est postquam a vobis discessi; et hoc feci parcens vobis, stos aspere corripiendtionem. Vult ergo prius mitigari eos et emendari, et ideo non ex levitate vel ex carnali cogitatiotunc dispositum non implet, quando provibis non veni, subdit: Nonem patiatur fides vestra, quia voluntatis est non necessitatis; sed ideo dico, quia adjutores sumus, ne dixi fidei vestrae. Nam fide, quae per dilectionem operatur, statis non dominio. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ docurt tñi predi¬
camus uł in illo dei¬
.i. nunquam aliud
qr uoluntas enssẽ¬
per fuit cum utilita
rax est dei fuius ⁊ u̾e¬
surt in illo est. ia¬

Expanded text:
 docuit tantum praedicamus. Vel, in illo Deest nunquam aliud voluntas ejus semper fuit cum utilitatrax est Dei Filius et vesunt in illo est,
Abbreviated transcription (Latin):
uera predicationex.
tunt si nos estis fir¬
mi in xͦ. magis cons¬
tat de nobis. per qͦs
est qui unxit nos
in reges ⁊ sacerdotes
Nos sumus genuse
ad quos ire distulit.
ut tunc iret cum
iamꝓpe om̃s emen¬
datos inueniret. Hnꝰ
enim lequitur nuc̃¬

Expanded text:
vera praedicatione Christi. Tunc si vos estis firmi in Christo, magis constat de nobis per quos est, qui unxit nos in reges et sacerdotes Nos sumus genus ead quos ire distulit, ut tunc iret cum jam prope omnes emendatos inveniret. His enim loquitur nu
Abbreviated transcription (Latin):
per om̃s feces ⁊ sordes spergere ⁊ eos mundos ⁊ sĩ¬
ceros seruare. Si ergo insibilia munda insibili¬
lib inmudis contingi possunt. ⁊ ñ inquinari.
auarto magis inuisibilis ⁊ incõmutabilis ue¬
ritas per sp̃m animã. per anunam corpus suscipi¬
ens totum hominem assumꝑtum ab omnib
infirmitatib sñ sui ꝯtaminatione liberauit. ocẽ¬
tiuntur ergo illi. non m̃titur ueritas xp̃t. qr os
⁊ firmate ⁊ si est credendum. ut mendax sit il¬
le per q̃ pr̃ uerax apparuit. ⁊ qr promissiones dei

Expanded text:
per omnes faeces et sordes spargere, et eos mundos et sinceros servare. Si ergo visibilia munda visibilibus immundis contingi possunt et non coinquinari, quanto magis invisibilis et incommutabilis veritas per spiritum animam, et per animam corpus suscipiens totum hominem assumptum ab omnibus infirmitatibus sine sui contaminatione liberavit? Mentiuntur ergo illi, non mentitur veritas Chris firmatae. Est et non credendum ut mendax sit ille per quem Pater verax apparuit. Et quia promissiones Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ad huc mortalib sp̃m suum credidit. non est
nus. ꝙ sp̃c sanctus est in nobis. ¶ go aũ hic
aperit qr. ad eos nonunt siut dixi¬
go autem
testem deum
inuoco in am¬
mam mean
qd̃ parcens uo¬
bis non ueni
ultra cormthĩ
ñ quia domi¬
namur fider
tores sumus
gaudii uestri
Nam fide sta¬

Expanded text:
adhuc mortalibus Spiritum suum eredidit, non est nus quod Spiritus sanctus est in nobis. Ego autem. Hic aperit quare ad eos non ivit sicut dixgo autem testem Deum invoco in animam meam, quod parcens vobis, non veni ultra Corinthum: non quia dominamur fidei tores sumus gaudii vestri. Nam fide sta
Abbreviated transcription (Latin):
inquam manduca.
⁊bi. toram uitulo:
ita ⁊os mydolio. per
cõmemorationẽ nlo¬
punitasint in nideiꝰ

Expanded text:
inquam, manducare et bibere coram vitulo: ita et vos in idolio. Per commemorationem illopunita sint in Judaeis:
Abbreviated transcription (Latin):
de telestib plenꝰ qm medo ħtis itaut non obscure: s
ne dei. in ymaginem Eͦ sua cognosce auctorem cuis
qui corꝑali sensu. non attingitur. lle gͦ putetis cor
sunt. rubi audis. alibiuides. in corpore aũ toto uͥ dnł¬
sa membra ñ inueniuntur. ibi audis uͥ uides ad ħ illy¬

Expanded text:
de coelestibus plenius quam modo habeatis; ita ut non obscure, sed clare ne Dei. In imagine ergo sua cognosce auctorem ejus qui corporali sensu non attingitur. Ne ergo putetis corpsunt. Alibi audis, alibi vides; in corde autem tuo, ubi diversa membra non inveniuntur, ibi audis ubi vides. Ad hoc ill
Abbreviated transcription (Latin):
tu. ostendens prem ẽẽ deum suñ. qi lõfc̃s est. hõ it de
uentre matrisnatus est. ⁊ ẜ homuiẽ de uͥgine natus
est dẽ. ut nonsolũ pr̃illieẽt. qui eum de se ip̃o gem
Qui gͦ est pr̃filio. ex ut̾o suo de uentre matris dz̃ eiꝰ
est. ñ de suo. uñ ip̃e dñs ait. Ascendo adpr̃em meũ. ⁊ pa

Expanded text:
tu . Ostendens Patrem esse Deum suum, quia homo factus est: homo enim de ventre matris natus, et secundum hominem de virgine natus est Deus, ut non solum Pater illi esset qui eum de seipso genuiQui ergo Pater est Filio ex utero suo, de ventre matris Deus ejus est, non de suo. Unde ipse Dominus ait: Ascendo ad Patrem meum et Pa
Abbreviated transcription (Latin):
putrescente. alũ lũbis suis balteũ aluidde gen¬
ceꝑit ⁊ peꝑit uñ in ysaia dñs exclamat. dilata cũ¬
cum tab̾naculitui ⁊ ꝓtendo funiculos tuos ⁊ c̃.
aitem si est gens nata simul. Synãgoga gͦ est q̃
Stẽrilis it erat moĩb gentib eccłia. añq. iste fet᷑
q̃ cernius oriretur. hoc aũ quidam iudarrantes
ad antiqmͣ saram refert̃. ħaũde antiqͣ sacra suꝑ¬
flue diẽt ysaias q̃ muito añ temꝑe obierat. ⁊ ꝑ¬

Expanded text:
putrescente, alium lumbis suis balteum, aliud de genconcepit et peperit. Unde in Isaia Dominus exclamat, Dilata locum tabernaculi tui, et protende funiculos tuos, etc. . Item, si est gens nata simul. Synagoga ergo quae hSterilis enim erat in omnibus gentibus Ecclesia, antequam iste fetus quem cernimus oriretur. Hoc autem quidam judaizantes ad antiquam Saram referunt. Hoc autem de antiqua Sara superflue diceret Isaias, quae multo ante tempore obierat.
Abbreviated transcription (Latin):
pere ⁊clamare ꝑtinẽt
ꝑtinet ad matrem y¬
saias aspiciens. temꝑe¬
eccliam gentiũ ante
sterilem tunc fetosã
alloqr̃ dicens. O eccle¬
sia gentiũ ste.q̃ tem
pore legis ñ uirtute
miraculi pa. qr illotẽ¬
que habet i
conatum hũit. le. in

Expanded text:
re, et clamare pertinent rtinet ad matrem. Isaias aspiciens temEccclesiam gentium ante sterilem nunc fetosam tur, dicens: O Ecclesia gentium sterilis pore legis, non virtute miraculi paris, qui illo temquae eticonatus habuit, laetare in
Abbreviated transcription (Latin):
appollo. nõne¬
hominesestis:
Quid gͥ est ap¬
pollo: quidue¬
ro paulus. mi¬
nistri dei cincre¬
didistis. ⁊ uni.¬
cuiq sicut do¬
minus dedit. E¬
go plantain ap¬
pollo rigauit.
sed deus incre¬
mentũ dedit.
Itaq neq qui
plantat est ali¬
quid. neq qͥri¬
tum dat deus.
qͥ aut̃ plantat.
⁊ qui rigat u¬
numsunt. unꝰ¬
am mercedem
accipiet sctłm¬
in suum laborẽ.
dei enim sumuꝰ
ad iutores. deia
sigr̃e q̃ in satram̃¬
tis da turanctoreᷤ:
do munstii dei cii
per minus bonos. ⁊
gulis. Nam ego plã.¬

Expanded text:
Apollo, nonhomines estis? Quid igitur est Apollo? Quid vero Paulus? Ministri ejus cui credidistis. Et unicuique sicut Dominus 94 dedit. Ego plantavi, Apollo rigavit: sed Deus incrementum dedit. Itaque neque qui plantat est aliquid, neque qui rintum dat, Deus. Qui autem plantat et qui rigat, unum sunt. Unuriam mercedem accipiet, secundum suum laborem. Dei enim sumus adjutores; Dei si gratiae quae in sacramentis datur auctores? do ministri Dei cui per minus bonos. Et gulis. Nam ego Pa
Abbreviated transcription (Latin):
baptismos deus nͣ
nof incrementum
de. muneris. ⁊ qr dẽ
us tm̃dat increm̃¬
lus qui dat intrin¬
secus mereñtum
differentes. extrin
¶frustra quippe ope¬
raruts omniamo¬
liretur extrinsecuis:
tur. ideo ait. unũ ft̃
sicut geñe nature:
itaministerii rati-¬

Expanded text:
baptismo; sed Deus, non nos, incrementum dedit muneris. Et quia Deus tantum dat incremenlus qui dat intrinsecus incrementum. differentes. ExtrinsFrustra quidem operarius omnia moliretur extrinsecus, tur. Ideo ait, unum sunt, sicut genere naturae, ita ministerii rati
Abbreviated transcription (Latin):
bicualde qͥ quereban¬
tur sedudũ non au¬
huc indigniẽent
audire. carnales aũ¬
idemsunt. qui ⁊ aĩa¬
udia de baptistũ. ⁊
tentio inuerbis ñne¬
quid putatis ẽẽ. ⁊ ñ
Cum quis¬

Expanded text:
hic valde qui querebatur se dudum non auadhuc indigni essent audire. Carnales autsunt qui et animadia de baptistis, et contentio, in verbis, nonnquid putatis esse? Et noCum eni
Abbreviated transcription (Latin):
tatur effectus prime preordinationis q̃ ꝑtinet ad sͣ¬
grati dicens. Iu qͦ filio hñis redemꝑ. ut possimꝰ reu̾̃tia¬

Expanded text:
tatur effectus primae praeordinationis quae pertinet ad jugrati, dicens: In quo, Filio habemus redemptionem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
crunt q̃ xp̃c esticuiꝰ ⁊inguine redempti ⁊ mundati
sumus. qr uera emmundatio ⁊ dcippiciatio nobis si¬
ne sangurne nulla est. Sicut gͦ moys es sangumẽ
p̃dictorum animalum accepit. ut eo aspergeret
uirtutem crucis euisis tornib ĩpios uentilauit
pecco est. egressum cum aqua de suolatere. ad roc
ysopus qui ualet ꝯͣ tumores pulmonis humilita
tem xp̃i sigẽ qui perse moremdilettionis ⁊ humi¬
litatem ꝓ nr̃a redemptionczangumẽ fudit suũ.

Expanded text:
ristus est, cujus sanguine redempti, et mundati sumus, quia nostra emundatio et Dei propitiatio nobis sine sanguine nulla est. Sicut ergo Moyses sanguinem praedictorum animalium accepit, ut eo aspergeret virtutem crucis, cujus cornibus impios ventilavitpeccato est, congressum cum aqua de suo latere, ad hoc Hyssopus qui valet contra tumorem pulmonis humilitaicat, qui per fervorem dilectionis et humilitatem pro nostra redemptione sanguinem suum fudit,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ abantur s in no¬
bissme sanguine
xp̃i. nichil mun¬
datur intenus ⁊¬
quicqͥ. de alus fit
remissio petr̃i nõ¬
fit in ueterilege. si¬
liquo iacrificio ħ¬

Expanded text:
abantur, sed in nobis sine sanguine i nihil mundatur interiusquid de aliis sit, remissio peccati nofit in veteri lege siin sacrificio
Abbreviated transcription (Latin):
cari Ip̃e est it liber ⁊ tab̾nacłm ⁊ nasa. proquo
mundantur fuso sangume in remissionẽ pet¬
catoꝵ alia ñ rautantin¬
ecesse est gͦ

Expanded text:
cari. Ipse est enim liber et tabernaculum et vasa pro quo mundantur fuso sanguine in remissionem peccatorum, alia non mutantuNecesse est
Abbreviated transcription (Latin):
le carnib ⁊ sanginne ĩtimata est. s ⁊̃ ꝯtumelia. ⁊
abiectio plebns. q noĩe stercoris signisicatur ꝯu̾saẽ
in głiam. qmͣ combustionis fiãma sigt̃. In mediũ
combustionis muttit saĩdos lignũ cedrinũ ysopỹ
⁊ cocrinũ lignũ cedrinũ est spes. que mu̾mi firm¬
der habita ysopus est fides. q̃ tum sit humilis ra
passionem ⁊ resurrõnẽ xp̃i. hunc ciñem hõ mũ¬
dus ꝯgregabat. ⁊ in locũ mũdũ. exira castra re¬
ponerat. qr hec fama apd̾ eos maxime clarint. qr
ñ erant de consortio iuudeoꝵ. ⁊ erant mũdi ab int̃¬
fectione xp̃i ⁊ ectͣ celebrationẽ udaice ꝯsuetudi¬
nũ. Existo ciñe fiebat aqͣ aspersionis. per ꝙ sigc̃a¬
tur lap̃ty. qua mundabantur hoĩes a cortactu
mortuoꝵ qr ab miqtate huĩ moribunde. ueal
morticinenite per bap̃m xp̃i mundam᷑ Illa aqua¬

Expanded text:
le, carnibus et sanguine intimata est, sed etiam contumelia et abjectio plebis, quae nomine stercoris significatur, conversa est in gloriam, quam combustionis flamma significat. In medium combustionis mittit sacerdos lignum cedrinum, hyssopum, et coccinum. Lignum cedrinum est spes quae in supernis firmiter habitat; hyssopus fides, quae cum sit humilis radpassionem et resurrectionem Christi. Hunc cinerem homo mundus congregabat, et in locum mundum extra castra reponebat, quia haec fama apud eos maxime claruit, qui non erant de consortio Judaeorum, et erant mundi ab interfectione Christi, et extra celebrationem Judaicae consuetudinis. Ex isto cinere fiebat aqua aspersionis, per quam significatur baptismus qua mundabantur homines a contactu mortuorum, quia ab iniquitate hujus moribundae vel morticinae vitae per baptismum
Abbreviated transcription (Latin):
gum. qr sĩ subingata inquitati ĩmo ⁊ subiugatosĩ¬
ueniens ub̾auit: ⁊ coꝵ uncula dirupit ⁊ potestatẽ
ponendi aĩam. ⁊ it̾m sum̃cti eamhũnt. Non ad caron
ad posterol illius saĩdotii dñipassio erat ꝑuentura . &¬
iecta est extracastra. Sic ⁊ dñs extra ciuitatem eiect᷑¬
malam. Occisa est in ꝯspettuelea ⁊ arisic occisa est
taro xp̃i in corspectu eorũ qui suturi erant. inno.t.¬

Expanded text:
 est subjugata iniquitati, imo ei subjugatos inveniens liberavit, et eorum vincula dirupit, et potestatem ponendi animam, et iterum sumendi habuit. Non ad Aaron, ad posteros illius sacerdotii Domini passio erat proventura. Ejecta est extra castra, sic et Dominus extra civitatem ejectmalam: Et occident eam in conspectu ejus, sic occisa est caro Christi in conspectu eorum qui futuri erant in no
Abbreviated transcription (Latin):
.l. apetc̃is q̃ qui tangit sentiendo conqͥnatur. siẽ
qui tangebat mortuñtorqͥnabatur nec intrat
iste in ceiũsient nec ille in templum. cimmidabit
apectis dico. ad ser. deniceps pex iusticiam deo uuuiẽ¬
a recto .s. munda ⁊ restituta libertate facit serinre
deo. qui dat urĩe. qui est uita ex se uuiens. Nemo
gͦ potest ei seruire qui mortua opera ht̃ ⁊ facit. hec

Expanded text:
 peccatis, quae qui tangit consentiendo inquinatur, sicut qui tangebat mortuum coinquinabatur, nec intrat iste in coelum, sicut nec ille in templum emundabit a peccatis. Dico, ad serviendum, deinceps per justitiam, Deo viet mundat, et restituta libertate facit servire Deo qui dat vivere, qui est vita ex se vivens. Nemo ergo potest ei servire qui mortua opera habet, vel facit. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
accipiant a re iuuentã rutam. sme icio. q̃ ñ ht̃
inse uicium ⁊ nõ est positũ sr̃ eram nngum. ⁊ da¬
bis eam ad eleatar sacerdotem ⁊ eicient eam extͣ
tastra in locum mundũ ⁊ octident eam in ꝯspectu
eius. ⁊ accipiet elea ⁊ ar xanguinẽ eras. ⁊ asperg̃¬

Expanded text:
accipiant a te juvencam rufam sine vitio, quae nec habet in se vitium, et non est impositum super eam jugum, et dabis eam ad Eleazar sacerdotem, et ejicient eam extra castra in locum mundum, et occident eam in conspectu ejus, et accipiet Eleazar sanguinem ejus, et asperg
Abbreviated transcription (Latin):
tinerem uuence. ⁊ pondet ectra castra in locũ mũ
⁊ erit filiis isrł ⁊ ꝓseliti legatimũ. sempit̾nũ. uł¬
et̃num ex isto cinere fiebat aqua asꝑsionis. unde
ris uii. dieb hic purificabr̃ die t̃no ⁊ septimo ⁊
mundus erit. Suͨ ñ purificatus fu̾it. ñ erit m̃¬
purificatus tabnatulũ dm̃ polluit ⁊ ext̾retur

Expanded text:
encae, et ponet extra castra in locum mundum, et erit filiis Israel, et proselytis legitimum sempiternum , ex isto cinere fiebat aqua aspersionis, unde rit septem diebus . Hic purificabitur die tertio et septimo, et mundus erit; si vero non purificatus fuit, non erit mupurificatus, tabernaculum Domini polluit, exterminetur
Abbreviated transcription (Latin):
am ip̃i scitis
fres introitum
nr̃m ad uos. qͥa
non manis fuit.
sedante passi ⁊
contumeliis af¬
fecti. sicut scitis
tiam habuerimꝰ
in deo nostro lo¬
qui ad uos enã¬
estis licet nos afflic
tione ad unuma na¬
estis ut sermatis deo.
⁊ uunt eternilliter
⁊ m hat seruitute ex¬
peccetis iud̾e̾ filium̃
deu qñ ueniet. ⁊ non
alium desid̾etis dari

Expanded text:
am ipsi scitis, fratres, introitum nostrum ad vos, quia non inanis fuit, sed ante passi multa, et contumeliis affecti sicut scitis ciam habuimus in Deo nostro, loqui ad vos Evaestis, licet nos afflictlatione, ad unum a muestis ut serviatis Deo iet vivit aeternaliter, et in hac servituto exspectetis videre Filium Dei quando veniet, et non aliud d
Abbreviated transcription (Latin):
latione multa:
cum gaudio sp̃
sc̃i. ita ut facti
sitis forma om¬
nib credentib
in macedonia.⁊
machaia. a uo¬
bis enim diffa¬
tus est sermo do¬
mini non solũ ĩ
macedonia ⁊ in
loco fides ur̃aq̃¬

Expanded text:
ulta cum gaudio Spiritus sancti, ita ut facti sitis forma omnibus credentibus in Macedonia et in Achaia. A vobis enim diffamatus est sermo Domini, non solum in Macedonia et in loco fides v
Abbreviated transcription (Latin):
ut sit̃ cum ymago
ẏdoli fuer̃t̃. totum
ma ihil. malũ fuit ex hoĩe. nori bo¬
num: ut tunc putabant
ita nunc ex sp̃u dei oĩa bona eõ credantur. dit̃ g
tos a bono. duxit ad tam urationabile malũ
ꝙ per sp̃m dei abstinetur a malo: ⁊ fit bonũ. ⁊
dei. cogitando. loquendo operando dicte siłr tri

Expanded text:
ut sicut cum imago idoli fuerunt totum malum, fuit ex homine non bonum, ut tunc putabant, ita nunc ex Spiritu Dei omnia bona esse credantur. Dicit etos a bono duxit, ad tam irratioquod per Spiritum Dei abstinetur a malo, et fit bonum, et uens cogitando, loquendo, operando, dicit simi
Abbreviated transcription (Latin):
.i. per ymaginem
obscuram. uidemꝰ¬
it aliquas creatu¬
ras in quib aliqͣ¬
similitudo dei rely¬
cet. ⁊ hoc satis obs¬
allegoriam. itcen¬

Expanded text:
est per imaginem obscuram. Videim aliquas creaturas, in quibus aliqsimilitudo Dei relucet, et hoc satis obsallegoriam. Atte
Abbreviated transcription (Latin):
ta usitacus dm̃s.
quam figuras ita
modos. est au al¬
iegoria tropus qͥ¬
dam huiꝰ tropi .i. al
legorie sunt plureᷤ¬
sp̃es quarum una

Expanded text:
ta usitatius dicimus quam figuras, itas quam modos. Est aulegoria, tropus qdam hujus tropi, id est allegoriae sunt plureecies, quarum una
Abbreviated transcription (Latin):
lege illud p̃cipiente.
⁊ q nolo facere illd̃¬
tñ facio lege illud ꝓ¬
hibente. tunt ego x s¬
teriorem hoĩem con

Expanded text:
lege illud praecipiente, et quod nolo facere, illen facio, lege illud prohibente, tunc ego, sinteriorem hominem con
Abbreviated transcription (Latin):
tymotheum fra¬
trem nostrum
⁊ ministrũ dei
ad confirman¬
dos uos ⁊ exhor¬
tandos pro fide
ur̃a. ut nemo:
moueatur intͥ¬
bulationib is¬
tis. Ipsi enim sci¬
tis quod in hoc
positi sumus. Nã

Expanded text:
Timotheum fratrem nostrum, et ministrum Dei ad confortandos vos, et exhortandos pro fide vestra; ut nemo moveatur in tribulationibus istis: vos enim scitis quod in hoc positi sumus .
Abbreviated transcription (Latin):
eosq tanto nocentiores. quanto astuciores at
fallatiores patitur municos. n sc̃ĩ ⁊ fideles unꝰ
ueri dei cultores ab eoruim fallacus ⁊ multifor¬
mi temptatione securi sunt. In hiis dieb ma-¬
lignis. ubi ista sollicitudo ñ est uiuta necũ sa¬
thanas se transfigurat fallendo ad aliqͣ perncio¬
sa sedncat. Namqñ sensus corporis fallit. mentẽ
uero ñ mouet auera recta q sñĩa. qua quisq in¬
tam fidelem gerit. nullum est in religione peri-¬
culum .ł cum se bonũ fingens. eał facit ł dic̃ q̃¬
error ꝑiculosus. aut morbidus. Cum ũo perhec
aliena ad suaincipit. duc̃e. ne quis post eum eat.
opus est magnauigilantia ꝙ nemo sine deo po¬
test. ⁊ ip̃a ħͦ difficultas. ad hoc est uta. uesit spes si¬
bi quisq aut homo. ait̃ atceri. s deus tm̃. ꝙ nob̾ expe¬
dire prorsus piorum ambigit nemo. ⁊ qr sathanas
on est ergo

Expanded text:
eosque tanto nocentiores quanto astutiores ac fallaciores patitur inimicos; neque sancti et fideles unius veri Dei cultores ab eorum fallaciis et multiformi tentatione securi sunt, in his diebus malignis, ubi ista sollicitudo non inutilis, ne, cum Satanas se transfigurat, fallendo ad aliqua perniciosa seducat. Nam, quando sensus corporis fallit, mentem vero non movet a vera rectaque sententia, qua quisque vitam fidelem gerit, nullum est in religione periculum. Vel, cum se bonum fingens ea vel facit, vel dicit qerror, periculosus aut morbidus. Cum vero per haec aliena ad sua incipit ducere, ne quis post eum eat, opus est magna vigilantia; quod nemo sine Deo potest, et ipsa hujus difficultas ad hoc utilis est, ne sit spes sibi quisque, aut homo alter alteri, sed Deus tantum: quod nobis expedire prorsus piorum ambigit nemo. Et quia Satanas non est ergo
Abbreviated transcription (Latin):
perit hõ ñ hr̃e. Incipit caput erig̾e in libertatẽ. s
ista incoata est ñ perfecta uibertas. seqqr̃. ynuis
uxoris uir. post bap̃tmnqi nouo homini. nec stup̃
eum. qui eathecuminꝰ uł paganus habuit alt̾am
ordinandum ẽẽ tensuertunt. q de sacrañto agẽ¬
ñ depect̃o. nam in baptismo pecta oĩa dimittũ¬
tur. ⁊ qui dixit. Si nuplerit nirgo ñ peccat Sa
crari. ita ñ absurde uisum est bigamũ ñ peccas¬
urte bone meritũ. s ad ordinationis eccl̃iastice
trum urores significauerunt fituras ex oĩb gẽ¬

Expanded text:
perit homo non habere, incipit caput ejus erigere in libertatem, sed ista inchoata est non perfecta libertas. Unius uxoris vir, post baptismum, quando novo homini nec stupra eum, qui catechumenus vel paganus habuit alteram, ordinandum censuerunt, quia de sacramento agit peccato. Nam in baptismo peccata omnia dimittuntur, et qui dixit: Si nupserit virgo, non peccat, sacrari, ita nuitae bonae meritum, sed ad ordinationis ecclesiasticae trum uxores significauerunt futuras nostras e
Abbreviated transcription (Latin):
de lixxuna accusatos. uł sibi ñ subditos alioquin
nec spes est in eo corrigendi alios. nec frontem

Expanded text:
de luxuria accusatos, vel sibi non subditos. Alioquin nec spes est in eo corrigendi alios, nec frontem
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝑfectionẽ. Nota
apłĩ sic̃ ei disposue¬
rat monet exequi.
⁊ iõ reli. te. ut cons¬
tituas per singulaᷤᷤ
piscopos ut pastora¬
lis cure onꝰ. facilius
sustineatur ꝑ mul¬
tos diuisum consti

Expanded text:
perfectionem. Et nota Apostolus, sicut ei disposuerat monet exsequi. Et ideo reliqui te, ut constituas per singulas cid est episcopos, ut pastoralis curae onus facilius sustineatur per multos divisum. Consti
Abbreviated transcription (Latin):
criminali. Sĩ cdixiss
sine pecc̃o nullus in
ecclia recte posset or¬
dinariminst᷑. mꝯuil¬
tienim laptizati fi¬
deles sunt sine crimi¬
ne. Sine pecc̃o u̾o in
bac nita neminem
dixerim. ñ ꝙr pecc̃i a¬
liquid remaneat
ꝙ in baptismate ñ
dimittatur.s qr
in nob̃ in biuꝰ uite
infirmitate manẽ

Expanded text:
crimine. Si dixisset, sine peccato, nullus in Ecclesia recte posset ordinari minister. Multi enim baptizati fideles sunt sine crimine, sine peccato vero in hac vita neminem dixerim; non quia peccati aliquid remaneat quod in baptismate non dimittatur, sed quia in nobis in hujus vitae infirmitat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenunt. Nos aũ semꝑ ambullemꝰ in uia don̾
eo ueniam᷑ quo ducit uia. nusꝙͣ in illa rena¬
neamiꝰ donec ꝑlucat ubimaneanꝰ. atq ita ⁊
querendo tendimꝰ ⁊ inueniendo ad aliꝙͥ perue
ueritati autem semꝑ¬

Expanded text:
unt. Nos autem semper ambulemus in via donec eo veniamus quo ducit via; nusquam in illa remaneamus, donec perducat ubi maneamus, atque ita et quaerendo tendimus, et inveniendo ad aliquid pervveritati autem sem
Abbreviated transcription (Latin):
angelus magni ꝯsilii ap¬
pellatur. s: ex hõib ⁊ ar¬
gelis nullus fint ei ꝯfili¬
arais. aut qͥs pri. &⁊ sin
ditia dei ñ pos sumꝰ scire
saltem h constat ꝙ solã¬
gr̃a dat bona. siex p̃cetẽ¬

Expanded text:
Angelus magni consilii appellatur; sed ex homigelis nullus ei fuit consiliarius. Aut quis prior? quasi dicia Dei non possumus scire, saltem hoc constat quod solaa dat bona, non ex praeceden
Abbreviated transcription (Latin):
nuit. ⁊ deposint. dolorem ut crucis iustinens sic
hr̃et memibra distenta in cruce ꝯt̾ixa ⁊ ne ad pͥo¬
res actus mouerentur a quib ⁊̃ sepultus quient.
humanis subtracasᷤ aspeccib. pet ħ exigens a no¬
bis at nr̃am uetustatem petc̃oꝵ tum gemitu ⁊ do¬
cie clauis ꝯsira habeamꝰ ne ad priora mala redeamꝰ
a qͥb ⁊̃ ita perfecte qͥescamus. ut nec eoꝵ usio nec

Expanded text:
nivit et deposuit, ut dolorem crucis sustinens sic haberet membra distenta in cruce et fixa, ne ad priores actus moverentur, a quibus etiam sepultus quievit, humanis subtractus aspectibus, per haec exigens a nobis, ut nostram vetustatem peccatorum cum gemitu et dotiae clavis confixa habeamus, ne ad priora mala redeamus, a quibus etiam ita perfecte quiescamus, ut nec eorum visio nec
Abbreviated transcription (Latin):
uidet sub elem̃tis erant. qͥ. differunt a paganis:
ta dederat ut obseruarent neomenias ⁊ salt̾a ⁊
tis sperarent ut pagani. s in hñs dm̃ uenerabant᷑
ditm paruuli erant: ⁊ ad tempus plenicudinis ñ
is adhuc paruulis lex fuit podagogus. qr timore cẽ¬
pressit. ⁊ p̃ceptis dei serure corgiti fuit ⁊̃ tutor ⁊
actor uideis quos deus hedes instituit. dumpariui¬
licrant cogintione dei ⁊ uirib resistendi pec̃cis.¬
quo temꝑe erant ⁊̃ q̃serm legalib .s. penis a mau̾¬
t̾riti. ⁊ ꝓmissionib temꝑaliũ ad bona nicitati. nͨ sri
sent horum dñi a deo instituti. Hiis gͥ fuit lextu¬
coris loco. dũ ꝯͣ malignoꝵ sp̃uum ĩpugnationẽ
⁊ gentiliũ persuasiones qui ad ydolatriam tͣ¬
herent. illos defendebat admonendo. increpando.
aliqñ pumendo. ⁊ sic et̾nabona illis ꝯseruauit. qͦ¬
nam ex illis xp̃c multos ab inferno litauit. fu
ꝯstituit dr̃. ut perfecti ⁊ liberi fierent. ⁊ hereditatẽ

Expanded text:
udaei sub elementis mundi erant, quid differunt a paganis? ta dederat, ut observarent neomenias, et Sabbatantis sperarent, ut pagani, sed in his Deum venerabantur, dum parvuli erant, et ad tempus plenitudinis nonis adhuc parvulis lex fuit paedagogus, quia timore compressit, et praeceptis Dei servire coegit. Fuit etiam tutor et actor Judaeis quos Deus haeredes instituit, dum parvuli erant cognitione Dei, et viribus resistendi peccquo tempore erant territi, et promissionibus temporalium ad bona incitati; nec sui ernae, cum essent horum domini a Deo instituti. His igitur fuit lex tutoris loco dum contra malignorum spirituum impugnationes et gentilium persuasiones, qui ad idololatriam traherent, illos defendebat admonendo, increpando, aliquando puniendo, et sic aeterna bona illis conservavit, quoniam ex illis Christus multos ab inferno liberavit. Fstituit Deus ut perfecti et liberi fierent, et haereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
suũ. ne pateretur uideos udar ⁊antes alit̃ doc̃e po¬
pulum ꝙͣ ip̃e tradiderit. ne sulditos intendẽ fabu¬
lis eorum ⁊ genealegiis quib narrant se eẽ dege¬
rant xp̃m ñ ẽẽ de dd̾ genealogiis dico int̾minatis
.i. q̃ sine termino sunt. uel prohibitis adeo. heticus

Expanded text:
 ne pateretur Judaeos judaizantes aliter docere populum quam ipse tradiderat: nec subditos, intendere fabulis eorum et genealogiis, quibus narrant se esse de geristum non esse de David. Genealogiis dico, interminatis, id est quae sine termino sunt, vel prohibitis a Deo. Augus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphanas ⁊ amiles tabulas de uita. Qius tta nͥ łe¬
ticus multũ cecus erraret: ent gͦͣ ip̃e idem fecit si
ħ et̃ aniles fabulas uiditauit: Cur dicit abrahã
ñ scripturas qͣs memoriter tenent ⁊ alter in aite¬
tum loquendo transfundit quas deucõsin uocãt
ubi dñt ⁊ credunt duas uxores dñi primo homi¬
ni creasse. ex quib terunt genealogias infinitas.
dicit fabulas .i. finctiones ⁊ ex cogitationes. ad
quas ⁊̃ pertinebãt illide quib dñs ait. Ii̾rctum
fecistis p̃ceptum dei. ut traditionẽ ur̃am serua
randis impietatem doc̾ent filios suos. Noyies it

Expanded text:
anas et aniles fabulas devita . Quis ita nisi haereticus multum caecus erraret? Cur ergo ipse idem fecit, si haec esse aniles fabulas indicavit? Cur dicit: Abraham non scriptas, quas memoriter tenent, et alter in alterum loquendo transfundit, quas Deuterosin vocant, ubi dicunt duas uxores Deum primo homini creasse, ex quibus texunt genealogias infinitas, llas autem dicit fabulas, id est fictiones et excogitationes, ad quas etiam pertinebant illa de quibus Dominus ait: Irritum fecistis praeceptum Dei, ut traditionem vestram servrandis impietatem docerent filios suos. Moses autem
Abbreviated transcription (Latin):
sa. si p̃brant cibaria ꝯserius quos altteriũe ñ
icorum est cõe periculũ. huiqui aliis indigent. ũ de¬
serantur. ab hiis quib indigent. Art g ad loca
munita om̃s transeant. aut qui habuit neccita
est ecclesiastica supplenda necc̃itas ut ⁊ parit̃ iuat̃
ł parit̃ susferant q eos patei familias uolet ꝑati.

Expanded text:
sed praebeant cibaria conseruis suis, quos aliter uiuere non icorum est commune periculum, hi, qui aliis indigent, non deserantur ab his. quibus indigent. aut igitur ad loca munita omnes transeant aut, qui habent remanendest ecclesiastica supplenda necessitas, ut aut pariter uiuant aut pariter sufferant, quod eos pater f
Abbreviated transcription (Latin):
pastor: s ut mertẽnatiꝰ cui ñ est circa de ouib ay
po uemiente quas deseriti s miniqͥ. ñ sunit ei cũra
de ouib qr fug̃ fuit plane. eas a pastori incelo ce¬
denti or̃onib cõmendabat ut utilitati eaꝵ se fy¬
credat hoc ita dominũ fi uoluisse. ut necc̃io mi¬
nisterio sine quo iuũeneq̃unt deserantur grege
git. qr nec dum ecclesias ꝯgregauerat quas ab eo

Expanded text:
pastor, sed ut mercenarius cui non est cura de ovibus, quas lupo veniente deserit. Sed nunquid non fuit ei cura de ovibus, quia fugit? Fuit plane. Eas enim Pastori in coelo sedenti orationibus commendabat, et utilitati earum se fucredat hoc Dominum ita fieri voluisse, ut necessario ministerio, sine quo uiuere nequeunt, desererentur greges, git, qui nondum ecclesias congregauerat, quas ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
mur̃. Quid̾am indig¬
qr ñ dei auxilio lib̾a
humanũ saec deret¬
aliquis expectaredi¬
innum auxiliũ: dũ¬
ht̃ quid faciat. ne

Expanded text:
 quidam indigquia non Dei auxilio liberahumanum; nec debetaliquis exspectare divinum auxilium, dt quid fac
Abbreviated transcription (Latin):
uerbꝰ nera eẽ ꝓbat fc̃ĩs. Aliter pastor occidit o¬
ties quantum mse est. ⁊ sulle nimunt. Mali
pastores ñ partunt ouibz qͥ non modo langr̃e¬
tes ⁊ errantes. ñ curant. s ⁊̃ fortes ⁊ pingues ne¬
cant. quantũ in ip̃is est ⁊ si ille uuuint de mi¬
sericordia deiuuiunt. tñ quantur ad pasto¬
positum suum male iuuentem. oculos a regn
ego quisum qui non faciam ꝙ ille facit. omnis
g qui male uiuit in conspeciu eorum. quibz pre¬
positus est quantum in ip̃o est occidit eoi. iõ ser¬
uo dei emuenti. in membris sũm pastoris. dc̃m

Expanded text:
era esse probat factis. Aliter pastor occidit oves quantum in se est, et si illae vivunt mali enim pastores non parcunt ovibus, qui non modo languentes et errantes non curant, sed etiam fortes et pingues necant quantum in ipsis est; et si illae vivunt, de misericordia Dei vivunt, tamen, quantum ad pastopositum suum male viventem, oculos a regulego quis sum qui non faciam quod ille facit? Omnis ergo qui male vivit in conspectu eorum quibus praepositus est, quantum in ipso est, occidit eos. Ideo servo Dei eminenti in membris summi pastoris dictu
Abbreviated transcription (Latin):
Solent enim cẽ que¬
dam que corporis
frigescente luxun¬
a.inno se prolibidi
las prudentiã .s. uͥ¬
ligant. pruden¬
as. domus turã
habentes. benig¬
sint. in omnib:
te ip̃m prebe exem¬
plum hon orum
operum: in doc¬
trina in integri¬
a. in grauitate.
u̾bum sanũ ir¬
reprehensibilie
ut is qui exad¬
uerzo est uerea¬
tur nich̾ hñs ma¬
lum dr̃e de nob̾.¬

Expanded text:
Solent enim esse quaedam quae corporis frigescente luxuria vino se pro libidinlas, prudentiam, sligant, prudenas, domus curam habentes, benigsint. in . omnibus te ipsum praebe exemplum bonorum operum, in doctrina integritate, grauitate: uerbum sanum inreprehensibile : ut is qui ex aduerso est uereatur nihil habens malum dicere de nob
Abbreviated transcription (Latin):
um ⁊ perditi. anima
⁊ dyarolus cecidit. ⁊
primi hoĩes. aliqui
librihñt. radix oĩ:
ma. est auaritia q̃
ꝓpͥe est amor pe¬

Expanded text:
um, et perditionem animaret diabolus cecidit, et primi homines. Aliqui libri habent: Radix omnium malorum est avaritia, prie est amor pe
Abbreviated transcription (Latin):
sti sint ⁊si sapien¬
infidelium quib
uidentur superio
encłu est qͦsdam p̃¬
dicasse cõmunem
bertate utiq u̾m
est ñ decarnaliu̾
illi intelligebant.

Expanded text:
sti, et si sapieninfidelium, quibus videntur superiorendum est quosdam praedicasse communem bertate utique verum est, non de carnali, ut illi intelligebant:
Abbreviated transcription (Latin):
teait. languens ¶lõ
enm recusando fidẽ.
penitus moritur. nec
pugnas u̾boꝵ. Ques¬
tio enum erat rinali¬
qͥs eẽt seruns cum
om̃s ex eisdem pr̃ib

Expanded text:
te ait, languens: non enim recusando fidem penitus moritur, necpugnas verborum. Quaestio enim erat an aliquis esset servus, cum omnes ex eisdem patribu
Abbreviated transcription (Latin):
Quicumq
sunt sb̃ iugo
serui: dñs su¬
os omni hono
dignos arbi¬
trentur ne no¬
men dñi ⁊ doc¬
trina blasphe¬
metur. Qui aũ
fideles hñt do¬
minos non ꝯ¬
tempnant qͥa
lecti. qui bene¬
ficii participes
sunt. hec doce
⁊exhortare.
aliter docet ⁊
non adquies¬
cit sains ser

Expanded text:
cumque sunt sub iugo servi dominos suos omni honore dignos arbitrentur ne nomen Domini et doctrina blasphemetur qui autem fideles habent dominos non contemnant quia nt et dilecti qui beneficii participes sunt haec doce et exhortare aliter docet et non adquiescit
Abbreviated transcription (Latin):
qͣnto magis der : ut adam pomum. esanlentes.
uidei carnes in deserto. dei it non paruaisiłitis
erat offensio repudiare. ꝙ dalat sap̃ia.⁊ murmu¬
tur manna de celo. ⁊ itt sciremꝰ dei craturam ñ¬
eẽ culpabilem. qĩ iam oĩs creatura deibona est. s

Expanded text:
nto magis Dei, ut Adam pomum, Esau lentem, Judaei carnes in deserto. Dei enim non parva in Israelitis erat offensio, repudiare quod dabat sapientia, et murmutur manna de coelo, ut sciremus non Dei creaturam esse culpabilem, quia creatura Dei omnis bona est; sed
Abbreviated transcription (Latin):
ceptatio discordiam¬
parit. Itaq q̃ꝑ dim¬
issus tem̃aris iudici¬
is. sectemur q̃ pacisfc̃
ñdiscordie. ⁊ custodia¬
gentilem ⁊ gentilisgͦ

Expanded text:
ceptatio discordiamarit. Itaque dimissis temerariis judiciis, sectemur quae pacis sunt, non discordiae, et custodiagentilem, et gentilis
Abbreviated transcription (Latin):
.i. tunt᷑ xp̃c se deum os endet. s de deo. ut iurnis
principii sũma. ⁊ in effabilis auctoritas mane¬
at. ita oftendet se dm̃ dedeto ut tam̃ sit d̃ unꝰ¬
fatebitur ip̃m eẽ ex quo sunt oĩa. qi oĩa exiꝑi
sensum. ñ tñ oĩa ex ip̃o eẽ. s cum dixit. oĩa ĩ
oĩb significauit. qr ex ip̃o sunt oĩa ⁊ in oĩb ẽ¬

Expanded text:
istus se Deum ostendet, sed de Deo, ut unius principii summa et ineffabilis auctoritas maneat. Ita ostendet se Deum de Deo, ut tamen sit unfatebitur ipsum esse ex quo sunt omnia, quia omnia ex ipso sensum, non tamen omnia ex ipso esse. Sed cum dixit, omnia in omnibus, significavit quia ex ipso sunt omnia, et in o
Abbreviated transcription (Latin):
sit per malos blas¬
phematur. ⁊̃ iõ deus
eorũ diti uoluit tã¬
quam illorũ soloꝵ
eẽt deus. qui est deͣ
uniu̾se creature ñ
trustia utiq: tinaiᷤ
qr in eis nonit sin

Expanded text:
sicut per malos blasphematur. Et ideo Deus eorum dici voluit tanquam illorum solorum esset Deus, qui est Deus universae creaturae. Non frustra utique tantum quia in e
Abbreviated transcription (Latin):
alicuiꝰ de deonttelligent meam p̃ditationẽ eẽ
ueram. ut it uerus effet ⁊ inuiolabilis de ilbo
ellectus. festinauitapis gendes ũtca¬
te inruere. Pop¬
ropter qd̃
dicaui. imꝑe. plu.¬

Expanded text:
, intelligent meam praedicationem esse veram. Ut enim verus esset et inviolabilis de verbo ellectus, festinavit Apostolus te imbuere. Propter quod, dica
Abbreviated transcription (Latin):
s persequor ñ utiq triał duo s unum sumũ ro¬
num. ꝙ uere est unum: in quo sunt oĩa bona. fc̃c
est illudunumi. de quophylippus ait. Domine os¬
tende nobis patrem: ⁊ sufficit nobis. per sequordico.
tentione. ⁊ desidero. ñ dum babite rei. ex̾te̾nde¬
bat enim sead celestia ẜ interitionẽ. non ẜ app̃¬
uenunus curramus intendanus. in uiara sumus.
non retro respictiamius ħ in anteriora extenda¬
mur iitentione: ⁊ desiderio. Nit̾a enim xͥambo
niscĩtesiderium ẽ. ꝙ aũ desideras ñdum̃ uides:
s desiderando capax ifficieris. ut cum ueñit q
uideas. implearis. Sic̃ enim si uelles impłe aliq̃
sinũ. ⁊ nosti qm magnum est ꝙ dabr: extendissr¬
cis capaciorem sic ds̃ differendo rem extendit de¬
siderium. desiderando extendit amiũ. extendẽ¬
do: facit capacem. Desideremꝰ g qr implendi su¬
mus. lxcest uita nr̃a. ut desiderando ex̃ceamirr.
tm̃aũ nos eẽcet sc̃m desiderium: qntum desideri

Expanded text:
 persequor, non utique tria vel duo, sed unum, summum bonum: quod vere est unum, in quo sunt omnia bona. Hoc est illud unum de quo Philippus ait, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . Persequor, dicointentione et desiderio nondum habitae rei. Extendebat enim se ad coelestia secundum intentionem, non secvenimus; curramus, intendamus. In via enim sumus, non respiciamus retro; sed in anteriora extendamus intentione et desiderio. Vinctum desiderium est. Quod autem desideras, nondum vides; sed desiderando capax efficeris, ut cum venerit quod videas, implearis. Sicuti enim si velis implere aliquem sinum, et nosti quam magnum est quod dabitur, extendis sicis capaciorem: sic Deus differendo rem, extendit desiderium; desiderando, extendit animum; extendendo, facit capacem. Desideremus ergo quia implendi sumus. Haec est vita nostra ut desiderando exerceamur: tantum autem nos exercet d
Abbreviated transcription (Latin):
gelis ⁊ sacrata ⁊ piasignifitatio istaaiam d̃ nõ
ad templis iudet. nec anqͥd nomi est in eius iusio¬
ne ⁊ scĩa: cum aliqͥd temporaliter ⁊ tnͣsitorie ge¬
obsequiis .i. tumetcłiam ngressi. Nectionib sa¬
cris autem accomodamusa pialmedie oꝑam da¬
minici ⁊ sangumis mnisteria geruntur: super¬
Ierumptam̃

Expanded text:
am Deus non ad tempus videt, nec aliquid novi est in ejus visione et scientia, cum aliquod temporaliter et transitorie geobsequiis, id est cum ecclesiam ingressi vel lectionibus sacris aurem accommodamus, vel psalmodiae operam daminici et sanguinis mysteria geruntur, superVerumtam
Abbreviated transcription (Latin):
perquedam singula distribitis. tñ inutroq ñt¬
tis unttate seruata. ad hoc tĩnn audienda est ũ
intesligatur apłs ymaginem dei iuro tm̃ triby¬
endo: nonetiam femine quamuis in dũso sexu
duorum hoĩm auquid t̾n significare uoluis
er .i. sensualitas est głia uiri .i. rationis de qua ñ ẽ
a sensualiportione regatur rationaus s mulierz
.i. sensualitas est ex iiro .s. ut ab eo regatur. ac si di¬
ceret distributio utriusq indicat. ut ꝙ sp̃uale est.
regat illud ꝙ animale est. ⁊ ñeconuerso: ⁊ sic de

Expanded text:
per quaedam singula distributis, tamen in utroque menper quaedam singula distributis, tamen in utroque mentis unitate servata, ad hoc tantummodo audienda est, ut intelligatur Apostolus imaginem Dei tantum viro tribuendo, non etiam feminae, quamvis in diverso sexu duorum hominum aliquid tamen significare voluisid est sensualitas est, gloria viri, id est rationis de qua non esa sensuali portione regator rationalis, sed mulier; id est sensualitas est, ex viro, scilicet ut ab eo regatur. Ac si diceret, distributio utriusque indicat, ut quod spirituale est regat illud quod animale est, et non e diverso. Et sic de
Abbreviated transcription (Latin):
illa q̃ inspecula consilu p̃sidet uriliportione. per¬
uersa est ⁊ nusera domus: ubi mulier dominatur
sensualis motus aĩe est ꝓ serpente. inferior por¬
cio rõnis ꝓromuliere. superior porcio rõnis est. ꝓ
ducat. si ueromala cogitatio est ĩactum mititt᷑i
yel uoluntas perficiendiassit tunc uir ⁊̃ cum fe¬
minacibum uetitum gustat Auiuͦi non impro¬
uabiliter pont̃ sensum corporis pio serpente sen¬
sualitatem profemina. rõnem ꝓutro. inuetera¬
turq interior lõ iter nnicos suos inuidos uir¬
tutis .i. demones: eternorum q: itsioab ip̃o ⁊ ui
ro cun coniuge abinstar primorum parentũ
uetitum mandutante subtrahit᷑. ut lum̃ ocu¬
lorum ciꝰ non sit cum illo. ⁊ sicabilla islustraci¬
one u̾itatis mox ambo nudati. aꝑtis oculis ton¬
scĩe aduidendum. qͣ. in decoer imhonesti sunt
tanquam folia dulcium fructuum sñ ip̃is frric
nuiscuiusq hominis quesnumus qddam rõna¬
le ꝯuigium contemplatioiis ⁊ accionis: officiiᷤ

Expanded text:
illa quae in specula consilii praesidet virili portione, perversa est et misera domus ubi mulier dominatur sensualis motus animae est pro serpente, inferior portio rationis pro muliere, superior portio rationis est pmedit; si vero mala cogitatio in actum mittitur, vel voluntas perficiendi adsit, tunc etiam vir cum femina cibum vetitum gustat. Alii vero non improbabiliter ponunt sensum corporis pro serpente, sensualitatem pro femina, rationem pro virturque interior homo inter inimicos suos, invidos virtutis, scilicet daemones, aeternorumque visio ab ipso etiam viro cum conjuge ad instar primorum parentum vetitum manducante subtrahitur, ut lumen oculorum ejus non sit cum illo, et sic ab illa illustratione veritatis mox ambo nudati apertis oculis conscientiae ad videndum quam indecori et inhonesti sunt, tanquam folia dulcium fructuum sine ipsis fructniuscujusque hominis quaesivimus quoddam rationale conjugium contemplationis et actionis officiis
Abbreviated transcription (Latin):
ad ymaginem dei non scd̾m corpis. n scd̃m quã¬
lib ammmipardem. s scdm rationalem m̃tem. ubi
potest eẽ agnitio dei. ubi ⁊ nllus sexus est .s. in sp̃u¬
scõ mentis. s idem est ibr femina eum uiro. ⁊ misiei
cum uiro . i. totailla suba nna est ymago dei. quia
natura ip̃a humana. ⁊ ad ymaginem crifc̃a est.
⁊ ymago dei est ⁊ ip̃a tota est ymagodei qr inut᷑q¬
reformationt ymaginis dei excuiditur. ht̃ utiq mi¬
lier m̃tem suam it̾nalem. scd̾m quam ⁊̃ ip̃a fcaẽ
ad ymagniemdei. ilich g̃ feminam alienat a cor

Expanded text:
ad imaginem Dei, non secundum corpus, neque secundum quamlibet animi partem, sed secundum rationalem mentem; ubi potest esse cognitio Dei, ubi et nullus sexus est, scilicet in spiritu mentis, sed idem est ibi femina cum viro, et mulier cum viro, id est tota illa substantia una est imago Dei, quia natura ipsa humana et ad imaginem Dei facta est et imago Dei, et ipsa tota est imago Dei, qreformatione imaginis Dei excluditur. Habet utique mulier mentem suam rationalem secundum quam et ipsa facta est ad imaginem Dei. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
que ei madutorium cribuitur. ñ est ymago dei.
duob hoĩb diersi exteriussexus figuratumsit.
tñ meodem uno interiori homine intelligit᷑ cuiꝰ
sibi sensualitatem. ꝙ tunc ordinatissime fit cũ
est ip̃a sensualitas. que bñ significatur per nuli¬
erent qr infemina naturaliter p̾ualet quesubser
cõ boĩem. ad hot enim bonum erit ut fieret. ut nõ
tem. ut appetitum aĩe per. quem uoluptates cor¬
poris operamur. bebat mens interior tanquam ui¬
rilis id subingatum. sit debet iur feminam regere.
nec cam permitcere dominari ĩuirũ. qͥd̾ si ammat¬

Expanded text:
quae ei in adjutorium tribuitur, non est imago Dei; quae ei in adjutorium tribuitur, non est imago Dei; duobus hominibus diversi exterius sexus figuratum sit, tamen in eodem uno interiori homine intelligitur, cujus sibi sensualitatem: quod tunc ordinatissime fit, cumest ipsa sensualitas, quae bene significatur per mulierem, quia in femina naturaliter praevalet, quae subserhominem . Ad hoc enim bonum erat ut fieret, ut non tem, ut appetitum animalem per quem voluptates corporis operamur, habeat mens interior tanquam virilis ratio subjugatum; sic debet vir feminam regere, nec eam permittere dominari in virum. Quod si anima
Abbreviated transcription (Latin):
minis ẜelat mentem rõnaiem. scd̾m quam ip̃a ⁊̃
fr̃a est ad ymaginem dei. fecit gͣ deus hoĩem totũ
⁊ feminam fecit eos. hoc ẜ corpus ubiduo eẽ discer¬
nuntur scd̾m serum. cumpriias singularem nu
signatur distributio mentis. est n mentis eminẽs
que se extendit in idq eternum est: contemplan¬
do uertatem. ⁊ hec est ymago dei. que eterms rõ¬
nibz conspiciendis nel confulen dis ad heret nõ sĩ
debet uelair caput suum. est ⁊ altera pars ani¬
memferior: q̃ deriuatur ad actionem tempora¬
lum rerum quadam intentione. ⁊ sic ip̃a mens
ex quaparte consulit ueritatem ⁊ conspicite y¬
mago dei est. ex qua uero nttendit ad agenda est¬
ista inferior a: non est ymago dei. qr uero in hus
reb corporalib temporalib q periulos a est ni¬
mia inĩferior a progressio. ideo ht̃ potestatẽ Sĩ
caput qua cohilratur.q. indicat uelamen capi¬
tis mulieris. e.d̾ ergo ad totum uirum pertinet:
ymago der est. Quod uero ad cam solam pertinet

Expanded text:
ebat mentem rationalem, secundum quam ipsa etiam facta est ad imaginem Dei. Fecit ergo Deus hominem totum et feminam fecit eos, hoc secundum corpus, ubi duo esse discernuntur secundum sexum, cum prius singularem numsignificatur distributio mentis. Est enim pars animae vel mentis eminens, quae se extendit in id quod aeternum est, contemplando veritatem, et haec est imago Dei, quae aeternis rationibus conspiciendis vel consulendis adhdebet velare caput. Est et altera pars animae inferior, quae derivatur ad actionem temporalium quadam intentione, et sic ipsa anima ex qua parte consulit veritatem et conspicit, imago Dei est. Ex qua vero intendit ad agenda ista inferiora, non est imago Dei; quia vero in his rebus corporalibus temporalibusque periculosa est nimis in inferiora progressio. Ideo habet potestatem super caput qua cohibeatur, quod indicat velamen capitis mulieris. Quod ergo ad totum virum pertinet, imago Dei est. Quod vero ad eam solam pertinet