comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut amplus dñdet. ⁊ ut alium effee¬
ꝑ caritatem filii factum eẽ pͥmũ ad¬
uentum filii dei in mundũ. ad salu¬
teni mundi. hic ꝑ eandem caritatẽ
ad nuntiat salutẽ fideliũ in sedo ad¬
uentu indie iuditũ.
Auud ÷ tune̾ dm̃ ne mittat te in
gehennã. qͥ timor ñdũ castus cessa¬
bit. aliud timere dm̃ ne te deserat.
Qui timor castus ꝑmanet in scłm

Expanded text:
ut amplius commendet, et ut alium chariper charitatem factum esse primum adventum Filii Dei in mundum, ad salutem mundi; hic per eamdem charitatem annuntiat salutem fidelium, in secundo adventu in die judicii.Aliud est timere Deum, ne mittat te in gehennam, qui timor nondum castus cessabit; aliud est timere Deum ne te deserat, qui timor castus permanet in s
Abbreviated transcription (Latin):
homo iste humanum genus sigẽat in
fecunditate boni oꝑis arefactũ: ꝓ manu
in pͥmo parente ad pomum extensa. & ꝙͣ
uͥ manis donũ÷ grẽ scientie: ibi trans¬
gressor maiori subiaceat culpe.
¶Quia distłnctionẽ
sabbati quam indi¬
scipulis arguebantꝰ.
lando magistrum
calumniari uolunt
ut si ñ ouret crude¬
litatis uel imbecił¬
litatis. si curet: tͦns¬
gressionis arguant᷑.

Expanded text:
homo iste humanum genus significat in fecunditate boni operis arefactum, per manum in primo parente ubi majus donum scientiae, ibi transgressor majori subjacet culpae.Quia destructione sabbati, quam in discipulis arguebant, pvando magistrum, calumniari volunt, ut si non curet, crudelitatis vel imbecillitatis, si curet, transgressionis arguant.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sicut inpotestate ꝓpħarum¬
futura p̃dicere. na non erat᷑
potestatis eoꝵ. ut quecũq uel¬
lent docerent. s easola docebãt.
que a spũ didicerant. hec iõ dñs
ne quis ad libitum scͥptutas
exponat

Expanded text:
. Sicut in potestate prfutura praedicere: ita non erat potestatis eorum ut quaecunque vellent, docerent, sed ea sola dicebant quae a spiritu didicerant. Haec ideo dicuntur, ne quis ad libitum suum Scripturas exponat
Abbreviated transcription (Latin):
¶n hoc mistice in¬
nuuit. ut in ipsum
dirigant lapidem
.i usq ad ipsũ ꝑdu¬
cant intentionem
legis q̃ scͥpta erat in¬
lapide. Usq ad illũ
lepͥis: qm̃ si nis legis

Expanded text:
n hoc mystice innuit, ut in idipsum dirigant lapidem, id est usque ad ipsum perducant intentionem legis, quae scripta erat lapide: usque ad illum lapis, quoniam finis legis
Abbreviated transcription (Latin):
oris ppłi neabillo
bibat calicẽ ꝓpinatũ.
uñ ⁊ signant᷑ dicit.
or illis in lege ⁊ ꝓphe¬
sine interitu uide¬
orũ credat multi¬
tudo gentuł: recu¬
so passionẽ. si uͦ illi
excecandi st̃ ut alii
iudeant. ñ mea sed
tua fiat tioluntas.

Expanded text:
oris populi, ne ab illo bibat calicem propinatum. Unde et signanter dicit: or illis in lege et prophesine interitu Judaeorum credat multitudo gentium, recuso passionem. Si vero illi excaecandi sunt, ut alii videant, non mea, sed tua fiat voluntas.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sicut dñs petro tocuis gregis
curam hrẽ issit: ita petrus
seqũtib eccłe dixit pastorib
iure mandãt. ut eum quisq
qui secum ẽ gregẽ dĩ sollicita
guberuatione tutet᷑¬

Expanded text:
Sicut Dominus Petro totius gregis curam habere jussit, ita Petrus sequacibus Ecclesiae pastoribus jure mandat, ut eum quisque, qui secum est, gregem Dei gubernatione
Abbreviated transcription (Latin):
¶P ostqm seniores quom̃ p̃eeñt
docuit. ⁊̃ iuniores ad obediend̾
nicħq aliud monet. nisi ut
senib quos plenius instrurerat
subditi sint. ⁊ exempla illoꝵ res¬
pitiant ⁊ imittentur. S ne p̾la¬
ti hec audientes putarent sub¬
ditis suis. ⁊ ñ sibi humilitatis
admonendo subicit. Om̃s aũt

Expanded text:
Postquam seniores quomodo praeessent docuit; etiam juniores ad obediendum nihilque aliud monet, nisi ut senibus, quos plenius instruxerat, subditi sint, et exempla illorum respiciant, et imitentur. Sed ne praelati haec audientes putarent subditis suis, et non sibi humilitatis admonendo subjecit: Omnes aut
Abbreviated transcription (Latin):
tet ingredi in regnum dei. itaq
hoc restat tantũ illis passuris. ut
qñ patiuntur. scd̾m qd̾d̾s uult
tõ beatificet. qui sidelis est bona red
monuisset. lib̾os ⁊iseruos. uiros

Expanded text:
tet ingredi in regnum Dei, itaque hoc restat illis passuris: ut quando patiuntur secundum quod Deus vultpurget, et in futuro beatificet, quia fidelis est bona reddmonuisset liberos et servos, viros
Abbreviated transcription (Latin):
¶ p̃ostquam anlenti de se spes tolict̃.
animꝰ ad ꝓpinquos recurit. quia
repborum m̃tem: pena sua qñꝙ
mutiliter erudit. ad caritatẽ. ut
tam tc̃ d̃ suos spũalit diligant:
qui biodum peccã ciligerent. nec
se amabant. serlatur gͥ diuiti ad
penam icognitio pauꝑis qtĩe
despexit: ⁊ memoria fr̃m qͦs reli¬
quit. ut de uisa gła despect.⁊¬

Expanded text:
 Postquam ardenti de se spes tollitur, animus ad propinquos recurrit, quia reproborum mentem poena sua quandoque inutiliter erudit ad charitatem, ut jam tunc etiam suos spiritualiter diligant, qui hic dum peccata diligerent, nec se amabant. Servatur ergo diviti ad poenam, et cognitio pauperis quem despexit, et memoria fratrum quos reliquit, ut de visa despect
Abbreviated transcription (Latin):
rabant. in quo insirmis audito¬
rib scandalum ne attenderent
faciebant. hos gͦ increpat loq̃ns
ñ poterant ñ euenire in mun¬
do erunnis ⁊ eriib pleniss

Expanded text:
rabant, in quo infirmis auditoribus scandalum, ne attenderent, faciebant. Hos ergo increpat loquensnon poterant non evenire in mundo aerumnis et erroribus pleniss
Abbreviated transcription (Latin):
tũ dño bnsitia p̾stat docendo. alen¬
do. sanando.
Cexiit filius d̃ĩ de sin patris. qͦ crea¬
ture ñ erat accessis ut semi naret.
s .s. uenit in mundum ut testimo¬
nium phib̾et ueritati. Uñ ẜ alios
euangłstas hanc ꝑabolam dicturꝰ
de domo exisse. mare adisse. nauem
conscendisse memoratur. id ipsũ
situ corporis. qd̾ ꝓcessu sermonis
insinuans.

Expanded text:
us beneficia praestat, docendo, alendo, sanando. c. Exiit Filius Dei de sinu Patris, quo creaturae non erat accessus, ut seminaret semen suum, venit in mundum, ut testimonium perhiberet veritati. Unde secundum alios evangelistas hanc parabolam dicturus de domo exiisse, mare adiisse, navem conscendisse memoratur, id ipsum situ corporis quod processu sermonis insinuans.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tum mariam it facere cũ dño ⁊ ei
ministrare cominemorat: celebͥ eam
uõcabulo magdalenam uocat. ubi
eandem peccatrem describit: reu̾ent᷑
eam generali noĩe mulierẽ dicitꝰ
ne nom̃ tante fame qd̾ hodie uen̾a¬
mur. pͥsci erroris nota suscaret.
ducebatur inculpam. ut mulieres
suba sua pascerent ei uestirent docto¬
res. hoo quia ingentib scandalum
pot̾at facere: paulus se memorat
abstinuisse. Mi inistrabant gͦ dño
carnalia. cuiꝰ metebant spũalia. ut
formam daret p̃dicatorib. qd̾ inctu
iuestitu debent ẽẽ contenti.¬

Expanded text:
 Cum Maria iter faceret cum Domino, et ei ministrare commemoratur, celebri eam vocabulo Magdalenam vocat: ubi eamdem peccatricem describit, reverenter eam generali nomine mulierem dicit, ne nomen tantae famae quod hodie veneramur, prisci erroris nota fuscaret. ducebatur in culpam, ut mulieres sua substantia pascerent et vestirent doctores. Hic quia hoc in gentibus scandalum poterat facere, Paulus se memorat abstinuisse. Ministrabant ergo Domino carnalia, cujus metebant spiritualia, ut formam daret praedicatoribus quod victu et vestitu deberent esse contenti
Abbreviated transcription (Latin):
¶hec ignorantia ñ tã de tarditate.
ꝙͣ. de amore nascit᷑. qr ad huo carna¬
les ⁊ misterii crucis ignari que dm̃
cognouerunt. morrturũ credere
neq̃unt. s sic̃ ꝑfiguras loqñtẽ ar¬
dire solebant. sic ⁊̃ qd̃ de sua tctitiõe
loq̃batur figualit altud sig̃care
putabant.
¶Quia uiderant petrum ⁊ iacobũ ⁊ io¬
hannẽ in montem seorsum auictos:
secretumq aliqd̃ eis ẽe creditũ: syi pe
uł istos tres oet̾is uł omnib apłis pe¬
trum eẽ p̃latũ. uł quia in tͥbuti so¬
lutione petr ipsi dño parificatũ ui¬
derant. ipsum ceteris p̃ferendũ arbi¬
trabantur. s sciendum istam q̃stio¬
nem ⁊ ante tͥbutum ⁊ pꝰ solutum:

Expanded text:
ec ignorantia non tam de tarditate, quam de amore nascitur, quia adhuc carnales, et mysterii crucis ignari, quem Deum cognoverunt, moriturum credere nequeunt, sed sicut per figuras loquentem audire solebant, sic etiam quod de sua traditione loquebatur, figuraliter aliud significare putabant.Quia viderant Petrum et Jacobum et Joannem in montem seorsum ductos, secretumque aliquod eis esse traditum. Sed et vel, istos tres caeteris, vel, omnibus apostolis Petrum esse praelatum: vel quia in tributi solutione Petrum ipsi Domino parificatum viderant, ipsum caeteris praeferendum arbitrabantur. Sed sciendum est istam quaestionem et ante tributu
Abbreviated transcription (Latin):
refouere. donec sanatũ spũalib red
qͥb archana mea manifestiꝰ aꝑui.
p̃ciosi sanguinis qͦ mundꝰ redim̃¬
diis÷ euentũ m̃te recondite. dũ ce¬
teri mirantur tñi facta diunte
altitudinis.

Expanded text:
refovere donec sanatum spiritualibus quibus arcana mea manifestius aperui, pretiosi sanguinis quo mundus redimendus est, eventum mente recondite, dum caeteri mirantur tanta facta divinae altitudinis.
Abbreviated transcription (Latin):
hocenim dm̃s amicis quoꝵ oꝑa
nobis placent. ⁊ forte uos clecepti
familiaritatem possent decipi.
qui cred̾ent illos placere uobis
⁊ sic crederent ist¬

Expanded text:
micis quorum opera nobis placent, et vos si forte decepti familiaritatem possent decipi, qui crederent illos placere vobis, et sic crederent i
Abbreviated transcription (Latin):
si uirta apłi sermonem sine int̾¬
missione orandum ẽ. nũquamgͦ
conuigio in seruiendum est. ne
ab oratione cui semꝑ insistere ui

Expanded text:
si juxta Apostoli sermonem sine intermissione orandum est , nunquam conjugio mihi serviendum est, ne ab oratione, cui semper insistere
Abbreviated transcription (Latin):
copulatur. qua in qłi amore sus¬
piramꝰ.actiua panẽ uł corporalẽ
esurienti. uł doctrine ignoranti
tͥbuit. errantem corrigit. suꝑbũ
ad humilitatẽ reuocat. Que sin¬
guł expediant: dispensat. Contẽ¬
platiuia caritatẽ d̾i ⁊ ꝓximi retinz.
s ab ext̾iori actione quiescit. soli
conditoris desidio inheret. ⁊ cal¬
catis omnib curis ad iudendam¬
gandentib.

Expanded text:
o, qua in Dei amore suspiramus. Activa panem vel corporalem esurienti, vel doctrinae ignoranti tribuit, errantem corrigit, superbum ad humilitatem revocat, quae singulis expediant dispensat: contemplativa, charitatem Dei et proximi retinet, sed ab exteriori actione quiescit, soli conditoris desiderio inhaeret, et calcatis omnibus curis ad videndgaudentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
¶abito sermone de dilestione dei
⁊ ꝓximi. supponitur exemplũ ut᷑¬
usq dilectionis. ñ tam in solo u̾bo:
quam in oꝑis exhibitione. ꝑ istas
enĩ duas sororẽs. due significant᷑
uite spũales. ꝑ martham: oꝑib¬

Expanded text:
Habito sermone de dilectione Dei et proximi, supponitur exemplum utriusque dilectionis, non tam in solo verbo, quam in operis exhibitione. Per istas enim duas sorores, duae significantur vitae spirituales.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ioħs ꝯmemorat qd̾
ipse ⁊ petrus simul
m̃tũ. ⁊ iudente lin¬
deamina ⁊ sudariũ:
iudit linteamina
nec intͦurit. S intel¬
lligendũ÷ petrũ
disse. Qd̃ lucas ꝯme¬
morat: ioħs tacet.

Expanded text:
ommemorat, quod et ipse et Petrus simul mentum, et vidente linteamina et sudarium, vidit linteamina, nec introivit. Sed intelligendum est Petrum disse quod Lucas commemorat, Joannes tacet:
Abbreviated transcription (Latin):
audistis. qr antixͤ .ii.
sSie sunt ficti ineccła.
quomͦ humores ma¬
muntur. releuat᷑
corpꝰ. sic qñ creunt
mali teleuatur
O⁊̃ carpendisq uitus ꝑrimoꝵ. suꝑbia uite cumquis se iactat inhonorib
magnas familias expetit. ꝑ hec tria uicliis ẽ adam. qr cibũ uetitũ concupi

Expanded text:
i. Sic sunt ficti in Ecclesia quomodo humores mamuntur, relevatur corpus; sic quando exeunt mali, relevatur  carpendisque vitiis proximorum; superbia vitae est cum quis se jactat in honoribus, et magnas familias expetit. Per haec tria visus est Adam, quia cibum vetitum concupi
Abbreviated transcription (Latin):
si nullo instinctu hr̃¬
ticoꝵ deuiatis a fide
⁊ cct̾s que sunt dei.
⁊ ut eam teneatis ꝑ¬
maneant inuobis
que audistis ab initio
p̾ponit causas. qr fili¬
oli. qr nouissima hora.¬

Expanded text:
si nullo instinctu haereticorum devietis a fide, et caeteris quae sunt Dei, et ut eam teneatis, permaneant in vobis, quae audistis ab initio. Proponit causas quia filioli, et quia novissima hora
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tio solet fieri. Ut scandalum
hac nocte patiemini.
¶ Crebris infantia saluatoris et
angłorũ testimoniis ⁊ euangli¬
starum: inculcata. ut inm̃tib
nr̃is artiꝰ insigatur: qͥd ꝓ nobis
sit factus. in qͦ humilitas notat᷑.

Expanded text:
mentio solet fieri, ut ibi: Scandalum hac nocte patiemini  Crebris infantia Salvatoris et angelorum testimoniis, et evangelistarum est inculcata, ut mentibus nostris altius infigatur quid pro nobis sit factus: In quo humilitas commendatur:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Inmarco legitur. ut nicħ tollerei
inuia nͥiurgam tantum. s sciendũ
est. quia utrumq p̃ceptum ÷ ad ño.
ut nicħ nͥ uirgam ferrent. i ut nec
uirgam ferrent. Non ferre uirgam
ẽ. ñ eẽ sollicitum de hisque necessaria
sunt humane sustentationil quia
ħ debent᷑ p̃dicatorib ab his quib
p̃dicant: qnͣ sine scandalo possunt
accipi. Nil ferre nͥ uirgam ÷ uti illa
potestate accipiendi necessaria. q̃
data ÷ p̃dicatorib manduontes

Expanded text:
In Marco legitur, ut nihil tollerent in via nisi virgam tantum . Sed sciendum est, quia utrumque praeceptum est a Domino, ut nihil nisi virgam ferrent, et ut nec virgam ferrent. Non ferre virgam, est non esse sollicitum de his quae necessaria sunt humanae sustentationi, quia haec debentur praedicatoribus ab his quibus praedicant, quando sine scandalo possunt accipi. Nihil ferre nisi virgam, est uti illa potestate accipiendi necessaria quae data est praedicatoribus. Duas
Abbreviated transcription (Latin):
Nustus: ut na floret. Inustꝰ
ut fenĩi. quia lle manet. hie: cito
transit. Nlos iusti. ¶. quȩ fruelũ
expec̾tat. radix tusti. caas. que
immobilis manet. tadrxe pli: eu.¬
piditas. flos: delictatio alũ

Expanded text:
Justus ut palma floret, injustus ut fenum: quia ille manet, hic cito transit. Flos justi spes quae fructum exspectat, radix justi charitas quae immobilis manet; mali radix cupiditas, flos delectatio
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ardor est aduentus
seueri iudicis. uel
in morte euiꝰq imꝑ¬
nisus. uł in iudicio
cõmunit̃. in quoui¬
stus ut arbor frticͣ¬
tifera manebit.
contemptũ mundi:
subdit de magnitu¬
dine premii.¬

Expanded text:
Ardor solis, adventus severi Judicis: vel in morte cujusque improvisus, vel in judicio communiter. In quo justus ut arbor fructifera manebit. contemptum mundi, subdit de magnitudine praemii
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ap̃diũ illi ⁊̃ sint inexcusabi¬
les qͥb lex data ñ ẽ. neq audito
eu̾głio dormierunt. qu ꝑcreat᷑ã
poterant creatorẽ cognosc̾e. Metit
ab ad ministratioẽ uerbi.

Expanded text:
um etiam illi sint inexcusabiles quibus lex data non est, neque audito Evangelio dormierunt, quia per creaturam poab administratione verbi.
Abbreviated transcription (Latin):
¶pͥmtis seruus. ordo doctoꝵ.
in cicũ cisionẽ missus. qͥ unã
mña negotiaturus accepit.
qu unũ dm̃. unã fidem unũ
daptisma uissus e̾ p̃dicare. s
decen ad quirit. dũ pplm̃ sub
lege constitutũ docendo sibi

Expanded text:
mus servus, ordo doctorum in circumcisione missus, qui unam mnam negotiaturus accepit, quia unum Deum, unam fidem, unum baptisma missus est praedicare. Sed decem acquirit dum populum sub l
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Allegorice. Magne naues in
mari: mentes hominum in mun¬
do. Uenti a quibus minant᷑: appe¬
titus mentium. ꝑ quos naturalit
coguntur aliquid agere. ꝑ qd̾ per.¬
ueniant ad bonũ finem uł malũ.
Gubernaculũ: cordis intentio. qͣ
boni transgressis sełi fluctibus:
salutis portum petunt. reprobi:
quasi seilla ⁊ caribdi intereunt.
⁊ urigna exaltat p̃mia. si impetꝰ
ditgitis bene eam gubernat.
Si male: sibi suisq magna ꝑditi¬
onis exaltat. Unde salomon. Mors
⁊ uita: in manibꝰ lingue uitam
exaltat: si bene docẽt ecłiam.

Expanded text:
 Allegorice: Magnae naves in mari mentes hominum in mundo, venti a quibus minantur, appetitus mentium sunt, per quos naturaliter coguntur aliquid agere, quo perveniant ad bonum finem vel ad malum. Gubernaculum cordis intentio qua boni, transgressis fluctibus saeculi, salutis portum inveniunt reprobi quasi in Scylla vel Charybdi intereunt. t magna exaltat. Praemia, si impetus dirigentis bene eam gubernat; si male, sibi suisque magnam perditionem exaltat, unde Salomon: Mors et vita in manibus linguae . Vitam exaltat, si bene docet Ecclesiam;
Abbreviated transcription (Latin):
certissime sciat. ne
dum occupat᷑ m̃s
adtemporalia. mi
exempla figurart᷑.
⁊ p̃dicator onꝰ sclari¬
um negotioꝵ. ñ por¬
tet. nec stultoꝵ. ope¬
rũ exẽpla conspici¬
at. ne sua oꝑa qua¬
si ex mortius pellib
credat munire. Qi¬
& neninem inuia salu

Expanded text:
certissime sciat, ne, dum occupatur mens ejus ad temporalia, minexempla figurantur. Et praedicator onus saecularium negotiorum non portet, nec stultorum operum exempla conspiciat, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. neminem in via salu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sicut in corruptibile ẽ preciũ
dominice passionis quo redempti
sumꝰ : ita incorruptibile ẽ sacram̃¬
tum saeri fontis quo renascimur.
quȩ ita sibi inuicẽ conectuntur:
ut unũ sine altero salutẽ confer¬
re nequeat. Ita eni dñs nos tẽpo.¬
re incarnationis sue sangune su¬
o om̃s redemit. ut nos quoq ur̃o
tempore uiritĩ ꝑ regenerationẽ
baptisii ad consortium eiusdem
regenerationis. ꝑuenire meream᷑.¬

Expanded text:
 Sicut incorruptibile est pretium Dominicae passionis, quo redempti sumus; ita etiam incorruptibile est sacramentum sacri fontis, quo renascimur; quae ita sibi invicem connectuntur, ut unum sine altero salutem conferre nequeant. Ita enim Dominus tempore incarnationis suae sanguine suo omnes redemit, ut nos quoque, nostro tempore, per regenerationem baptismi ad consortium ejusdem regenerationis pervenire meream
Abbreviated transcription (Latin):
uerant. Gñ ostat oĩ¬
b quidiligt̃ aduen¬
tumenis mentẽ in
hac opinione tẽpan¬
tius cohibendam.
sit inuenire dũ ue¬
nerit.

Expanded text:
umant. Unde constat omnibus qui diligunt adventum ejus mentem in hac opinatione temperantius cohibendam, sit invenire dum venerit.
Abbreviated transcription (Latin):
mollium palatia: que frequentant
mollib induti adulantes. Nemo pu
tet influxu ⁊ studio uestium pecom̃
detẽ. Alioquin: de asꝑitate uestiũ iołis¬
ñ laudaretur.

Expanded text:
mollium palatia quae frequentant mollibus induti, adulantes, tet in luxu et studio vestium deesse peccatum, alioquin de asperitate vestium non laudaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
iniuriam. s &e tu qui ferre nescis: reꝰ
eris. s imꝓbitas illiꝰ te fnquillũ inue¬
nerit. ⁊ ille penitebite ⁊ tu de patientia
coronab̾is. quia cecũ uidente ocło .i. se¬
reno corde ad lum̃ cducd ẽtuastu dia¬
u
Qu̾ere pecans peccantem castigare
ñ ualet. quia qui suꝑbia uel odio
uel alio uicio preuenti. lema ħ nł
nulla iudicantes. grauit̾ increpant
illos. qͥs astatu m̃tis uident ł tra

Expanded text:
iam tu qui ferre nescis, reus eris. Sed si improbitas illius te tranquillum invenit, et ille poenitebit, et tu de patientia coronaberis, quia caecum vidente oculo, id est, sereno corde ad lumen ducere curastiuVere peccans peccantem castigare non valet, quia qui superbia, vel odio, vel alio vitio praeventi, levia haec vel nulla judicantes, graviter increpant illos quos a statu mentis vident,
Abbreviated transcription (Latin):
rio refrenari.
stiales: qui exacuerunt ut gladiũ
linguas suas. Sunt uolatiles: qui
posuert̃ in celum os suũ. ⁊ quorum
os locutum est uanitatẽ. Sunt ser¬
pentini: de quib dicit᷑. uenenum

Expanded text:
ro refrenari. bestiales qui exacuerunt ut gladium linguas suas , sunt volatiles qui posuerunt in coelum os suum , et quorum os locutum est vanitatem , sunt serpentini, de quibus dictum
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Intͦeuntes minim¬
nuint ppłm natio¬
num ꝑfidie uiciis
irretitum lib̃m ⁊ las¬
curũ cui nemo .h.
u .s. Hullus rõnalis
doctor frenũ correc¬
tionis posuit. qͦ uł
linguam a malo ꝓ¬
hibere. uł in artam
geretur. nemo in¬
dum̃ta salutis qͥb
calefieret utilia sta.¬
dando. contulit.
nemo sedit: qu nu¬
llus uitia sua de¬
pͥm̃do correxit.

Expanded text:
 Introeuntes in mniunt populum nationum, perfidiae vinculis irretitum, liberum et lascivum. Cui nemo, etc., id est, nullus rationalis doctor fraenum correctionis posuit, qui vel linguam a malo prohiberet, vel in arctam geret. Nemo indumenta salutis quibus calefieret, utilia suadendo contulit. Nemo sedit, quia nullus stultitiam ejus deprimendo correxit.
Abbreviated transcription (Latin):
donis ⁊ obedientit spũał im¬
pleuit. q̃ bñ in monte oliueti
sunt posite .i. in ipso dño. qͥ nos
unctione spũaliũ crismatũ ⁊
scicntie pietatisq luce refouet
iquia ñ uult abscondi cuitta¬
tẽ supͣ se posta: mittit distipoł

Expanded text:
donis et obedientiae spiritualis implevit. Quae bene in monte Oliveti sunt positae, id est in ipso Domino qui nos unctione spiritualium chrismatum, et conscientiae pietatisque luce refovet. Et quia non vult abscondi civitatem supra se
Abbreviated transcription (Latin):
⁊i ħ fuit angłi ñ hoĩs
medicina. helras
mortium fuscita¬
fleuit. hic uissit. he¬
liscus lepsum mun¬
dari fecu᷑. ñ tñ ibi
ualuit p̃cepti auc¬
toritas. ẜ misterii
nobitu ⁊ sepultura
qd̃ plenitudo fidi.
nullum enĩ maiꝰ di¬
monuim. ꝗͣ toto
se unũ obtulisse ꝓ
mundo. hoc solo ple¬
ne dñs declarat᷑. sic
etiam a iohe declara¬
tus÷. Ecce agnus dei.
ecce qui touit peccm̃
mundi ¶ Quid. e.u.

Expanded text:
n hominis medicina. Elias mortuum suscitaflevit. Hic jussit. Eliseus leprosum mundari fecit, non tamen ibi valuit praecepti auctoritas, sed ministerii et obitu et sepultura, quod est plenitudo fidei. Nullum enim majmonium, quam toto se unum obtulisse pro mundo. Hoc solo Dominus plene declaratur. Sic etiam a Joanne declaratus est: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mun
Abbreviated transcription (Latin):
Romãbabylonẽ uocat. ꝓpt̾ ꝯ fu
ca parua numero. ⁊ captiuata se¬
deus suꝑ flumina babilonis. ab¬
sentiam scẽ terre deflebat. nec
canticum diñ in aliena t̾ra canta¬
bat. Et bñ dum auditores hortat᷑
ad tolerantiam adu̾sitatun p̃senti¬
um. dic̃ eccłam que secum est in
babilone ꝯstitutam .i. inconfusioẽ
irbulationum. qr scã dei cuutas
aꝑmirtione ⁊ p̃ssiura diaboli ñ

Expanded text:
Romam Babylonem vocat, propter confusca parva numero, et captivata sedens super flumina Babylonis absentiam sanctae terrae deflebat, nec canticum Domini in aliena terra cantabat . Et bene dum auditores suos hortatur ad tolerantiam adversitatum praesentium, dicit Ecclesiam, quae secum est, in Babylone constitutam, id est in confusione tribulationum, quia sancta Dei civitas a permistione et pressura diaboli n
Abbreviated transcription (Latin):
mo cum transiret ꝑ sata
uellebant discipłi eius
spicas. & manducabant
confricantes manib. Ai¬
dãm autem phariseorũ
dioebant illis. Quid faci¬
tis qd̃ non licet insabba¬
tis: & respondens iesus¬

Expanded text:
mo, cum transiret per sata, vellebant discipuli ejus spicas, et manducabant confricantes manibus. Quidam autem pharisaeorum dicebant illis: Quid facitis quod non licet in sabbaEt respondens
Abbreviated transcription (Latin):
IIn multis eñi. Uere ꝑiculosum
est. quia ñ tantũ uos minus eruditi
s nos om̃s p̾dicatores etiã maiores
dis. se illis coniumerat: ut lib̾ius
arguat. Aliter uistus. alit̾ malus offendit. uistus: car
Septies cadit iuistus. ⁊ resurgit. Si ẽ cotidiana ẽ offensio:
ita cotidiana medela orationum. ⁊ bonorum operum.
uerbi offensionẽ: ut imꝑitos deter¬
reat. ne cupiant p̃lationẽ. Quia qͥ
cupit preesse: oportet aliis ꝑfectio¬
rem cẽ. ne offendat dum debet pro¬
desse. Sed imꝑiti ñ possunt in pre¬
nem humana potest uitare fragili.¬
tas. ut ẽ uerbum doli. detrac̾tionis
superbiȩ. iac̾tantiȩ. sed ⁊ ociosȩ. ⁊ su

Expanded text:
imus omnes. Vere periculosum est, quia non tantum vos minus eruditi, sed nos omnes praedicatores etiam majores dis se illis connumerat, ut eos liberius arguat. Aliter justus, et aliter malus offendit. Justus fragiSepties in die cadet justus et resurget . Sicut ergo quotidiana est offensio, ita quotidiana abilem verbi offensionem, ut imperitos deterreat, ne cupiant praelationem: quia eum qui cupit praeesse, oportet aliis perfectiorem esse, ne offendat dum debet prodesse; sed imperiti non possunt in praeujus offensionem humana potest vitare fragilitas. Ut verbum doli, detractionis, superbiae, jactantiae, sed et otiosae et su
Abbreviated transcription (Latin):
¶& cũ u̾ba mea ita abq
dubio sunt implen¬
da: iudere necontra
contestationẽ uerboꝵ
meonum sitis dediti
cularib curis. sic̃ qͥdã
ert̃ temꝑe smmentis

Expanded text:
Et cum verba mea ita absque dubio sint implenda, videte ne contra contestationem verborum meorum sitis dediti cularibus curis, sicut quidam erunt tempore imminentis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Serasa ciuitas arabie uixta montem.
galaad intͥbu manasse. ñ longe astag¬
no tibiadis: sig̾eat gentes quas postꝰ
passionem ⁊ resurrectionem dñs ꝑ
p̃dicatores uisitaũ. Uñ gerasa sine
ꝓpinquans. qui pͥꝰ longe erat. inter.¬

Expanded text:
 Gerasa civitas Arabiae juxta montem Galaad in tribu Manasse, non longe a stagno Tiberiadis, significat gentes quas post passionem et resurrectionem Dominus per praedicatores visitavit, unde Gerasa sive propinquans, qui longe erat in te
Abbreviated transcription (Latin):
debemus fragilitatem nrãm ..
attendere. debeinis inpeccatis ad¬
uocatum querere. qd̾ ut impetre¬
mris de custodiendis mandatis la¬
boremus. ꝑ que ad cognitionem
ipsius uenitur.

Expanded text:
Debemus fragilitatem nostram attendere, debemus in peccatis advocatum quaerere, quod ut impetremus, de custodiendis mandatis laboremus, per quae ad cognitionem ipsius venitur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si uolanlib ñ laborantib nec
cõmunes fructus aliq̃ dominatu
sibispecialit̾ uendicantib ꝓui¬
dentia dĩ necessaria largitur: ue¬
rum est causam inopie nr̃e aua¬
ritiam iudicare. qui cõmunia qͣ¬

Expanded text:
 Si volatilibus non laborantibus, nec communes fructus aliquo sibi dominatu specialius vindicantibus providentia Dei necessaria largitur, verum est causam inopiae nostrae avaritiam indicare, qui communia qu
Abbreviated transcription (Latin):
fitium offitio ꝓuocasse. Sig̾cat aittẽ.
quia nos qui de gentib credimꝰ ad dm̃
ñ ipsi uenire possumꝰ quem in carne
uidere ñ possumꝰ. s ad residentẽ in dex¬
tera patͥs. Sentił ppłs quasi cent̾io sti
nil t̾renum a dnõ sibi sisq requiretis:
s sola et̃ne salutis gaudia ihi ꝓser¬
rus .i. ꝓhis qui adhuc spn seruitittis
intimore p̃muntur domino suppli¬
cant. ut eis paulatĩ ad suꝑiora ꝓuec¬
tis: ꝑfects dilectio foras mit tat timo¬
rom.
tã isi subiectũ ininutłre ñ audet qͥa
ꝓpetim̃tes eũ: salutare ipsins ⁊ qͥ nat᷑a¬
li lege recte utit᷑. qͦ bona q̃ noũ oꝑatur:
eo illi qui u̾e bonꝰ est appropiat. at illis
quos in errore gentilitatis stia cͥmina
uinxerant aptari potes qd̃ alibi dicit᷑.
Quidam enim exhis de longe uenert̃.¬
¶ ꝓpt̾ uite gentił conscientiam. grauari se
magis dignatione putauit domini qͣm
iuuari. nec posse hr̃e hospitem xp̃m. cu¬
ius . i si fide p̃ditus: ñdum tñ erat sacra¬

Expanded text:
ficium officio provocasse. Significat autem, quia nos qui de gentibus credimus ad Dominum, non ipsi venire possumus quem in carne videre non possumus, sed ad residentem in dextera Patris. Gentilis populus quasi centurio stinihil terrenum a Domino sibi suisque requirens, sed sola aeternae salutis gaudia: e pro his qui adhuc spiritu servitutis in timore premuntur, Domino supplicant, ut eis paulatim ad superiora provectis, perfecta dilectio foras mittat timorem . tametsi sub tecto invitare non audet, quia, prope timentes eum salutare ipsius. Qui naturali lege recte utitur, ut bona quae novit operatur, eo illi qui vere bonus est appropiat. At illis quos errore gentilitatis crimina vinxerant, aptari potest, quod alibi dicitur: Quidam enim ex his de longe venerPropter vitae gentilis conscientiam, gravari se magis dignatione putavit Domini quam juvari, nec posse habere hospitem Christum, cujus etsi fide praeditus, nondum tamen sacra
Abbreviated transcription (Latin):
corũ magis gaudeo
nuntiant filios
meos quos p̃ctican¬
do ⁊ baptrrando
genui. iũtatem
recte fidei ⁊ bone

Expanded text:
orum magis gaudeo nuntiant filios meos quos praedicando vel baptizando genui veritatem rectae fidei et ope
Abbreviated transcription (Latin):
dea fame ꝑiclitabatur. clusa celi ianu
a .i. cessante scͥpturarii intelligentia ꝓ
ꝑfidia iudeorñ. Uenit gͦ ꝓpħicus sermo
ad eccłam. ut receptiis pasceret᷑. ⁊ refice̾t
angustia. ibi farina ꝙ oleũ ore ꝓpħico

Expanded text:
tabatur, clausa coeli janua id est, cessante Scripturarum intelligentia pro perfidia Judaeorum. Venit ergo propheticus sermo ad Ecclesiam, ut receptus pasceretur, et reficeret calis angustia, ibi farina oleumque ore pro
Abbreviated transcription (Latin):
Suidua ad quam helyas muttit᷑ gentiũ fi¬
gurat erclãm. q̃ asuo conditore diutius
deserta. ppłm recte sicdi nesciũ. quasi pau¬
ꝑem filium egena scipe nittebat .i. uierbo
scłaris scientie absq uilitatis fructu doce.¬

Expanded text:
idua ad quam Elias missus est, gentium designat Ecclesiam, quae a suo Conditore diu deserta, populum fidei nescium, quasi pauperem filium egena stipe nutriebat, id est verbo saecularis scientiae absque utilitatis fructu doce
Abbreviated transcription (Latin):
¶Que concupiscentia ⁊ suꝑbia ñ ẽ
expatre. pugna uitioꝵ non est ex
deo patre ⁊ conditore. s ex mundi
amore. quem dõ p̃ferimus. fecit
do̾ homines rectos. ipsi se miscuert̃
infinitis q̃stionib. ds intempta¬
tor maloꝵ ÷. s unusquisq tempta¬
An nouissima hora sumus. uenit
iam multa m̃bra p̃missa sunt.
a quib est cauendum. qr iam
quam confitentur destriunt
uncti. ꝑ qd̾ melius posst̾ deciꝑe¬

Expanded text:
Quae concupiscentia, et superbia non est ex Patre. Pugna etiam vitiorum non est ex Deo Patre et conditore, sed ex mundi amore quem Deo praeferimus. Fecit Deus homines rectos, ipsi autem se miscuerunt infinitis quaestionibus . Deus intentator malorum est, sed unusquisque tentaIn undecima hora sumus. Venit jam multa membra praemissa sunt, a quibus est cavendum, quia jam quam confitentur, destruuntuncti: per quod melius possunt acci
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudinẽ aspecta
pena reꝓboꝵ. quia
uͥ iam compassio mi¬
serie ñ erio. minue¬
ualebit. ⁊ licet iustis
sua gaudia suffiti¬
ant: ad maiorẽ tam̃
głam uident penas
malorũquas ꝑ gr̃ã

Expanded text:
a poena reproborum; quia ubi jam compassio misericordiae non erit, minuevalebit. Et licet justis sua gaudia sufficiant, ad majorem tamen gloriam vident poenas malorum, quas per
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui fuit̾ enõho. lucas. Abapti¬
uato di filio usq ad dm̃ patrem
ascendens: seͣptuagesimo gradu
enohe poñ. qui dilata morte
tͣnslatus: in paradisũ. uͣt signi¬
ficet eos qui ingra ad optionis fi¬
requiem. Septuagenatiꝰ enm¬

Expanded text:
 Qui fuit Enoch. A baptizato Dei Filio usque ad Deum Patrem ascendens, septuagesimo gradu Enoch habet, qui dilata morte translatus est paradisum, ut significet eos qui in gratiam adoptionis firequiem septuagenari
Abbreviated transcription (Latin):
randum. ⁊ insuturo ꝑfecte ad
remuna̾ndum. qd̾ ẽ honoris ut
imp̃senti sitis honorabiles inbo¬
nis oꝑib. ⁊ infututo participes
pura conscientia. infuturo sine
onũ corruptione. tam in auina

Expanded text:
randum et in futuro perfecte ad remunerandum: quod est honoris, ut in praesenti sitis honorabiles in bonis operibus, et in futuro participes pura conscientia, in futuro sine omni corruptione tam in anima,
Abbreviated transcription (Latin):
Suggestione hostis.
delectatione. uł etiã
consensu nr̃e fragi¬
litatis. Qd̾ etrã fi sug¬
gestioni non consen¬
timuis : temptatio
nobis ad uictoriam.
ꝓuenit. Si suggestu
illicit: delectando
osfendimus. sed nou¬
dum mortem incũr¬
rimus. At si delecta.¬
tionem concepti in
corde facinotis sequi¬
tur partus praue
acꝰtionis. iam nobis
mortis reis: uic̃tor
hostis abseedit. uł¬

Expanded text:
suggestione hostis, delectatione, vel etiam consensu nostrae fragilitatis. Quod si suggestioni non consentimus, tentatio nobis ad victoriam provenit. Sed si suggestio illicit delectando, jam offendimus, sed nondum mortem incurrimus. Ac si delectationem concepti in corde facinoris sequitur partus pravae actionis, jam nobis mortis reis victor hostis abscedit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Haclenus de temptationibus
exterioribus. Hime de illis quas
fragilitat  toleramus:
Ubi etim alorum errorem de¬
struit qui dicebant malas co-¬
gitas nes ficut ⁊ bonas nobis a¬
dri srari. ⁊ hominem quasi
ieuntate peccare.

Expanded text:
Hactenus de exterioribus egit tentationibus, nunc de illis, quas fragilitate naturae toleramus; ubi etiam illorum errorem destruit, qui dicebant, malas cogitationes sicut et bonas a Deo nobis inspirari, et hominem quasi ex necessitate peccare.
Abbreviated transcription (Latin):
hanc genituram
putemus nos esse
qđ ipse est: sed
quendam prinei.¬
patũ in creaturis
adoptione nob̾ con.¬
cessit. Unde alius
trans lator. ut simꝰ
primitie creatura.¬

Expanded text:
hanc genituram non putemus nos esse id quod ipse est, sed quemdam principatum in creaturis, adoptione nobis concessit. Unde alius translator: Ut simus primitiae creatura
Abbreviated transcription (Latin):
ħ. ⁊ paganos tang̃
⁊ hr̃ticos. Pagani
quicqͥd eos delecta¬
bat. dos appellare
ñ tuuuerunt. hr̃ti¬
ci acceptis dĩ uerimi
nisterus. de ceto ñ
diuinis ocͥpturis
attñde̾. s potuis ad
seusũ erroneũ. has:

Expanded text:
et paganos tangit et haereticos. Pagani, quidquid eos delectabat, deos appellare non timuerunt. Haeretici, acceptis Dei veri mysteriis, de caetero non divinis Scripturis attendere, sed potius ad sensum erroneum has
Abbreviated transcription (Latin):
tinens magnã materiã bonorũ oꝑũ
perire facit. Icum fere fit impossi.¬
non qui uis debet appete magisteriũ.

Expanded text:
tinens magnam materiam bonorum operum perire facit, itaque, cum fere sit impossinon quivis debet appetere magisterium.
Abbreviated transcription (Latin):
¶p̃ueri: doctores sunt spũ humiles. forũ: sina¬
goga. uel ipsa ierłm in qua uira precepto.¬
rum dĩ condebantur. quia cũ tribulib
solebant exꝓbrare. qd̾ nec psalmis allecti
ad laudes di assurrexerunt corde deuoto.
m̃brorum agilitate. qd̃ notat saltus. Nec

Expanded text:
Pueri, doctores sunt spiritu humiles. Forum, synagoga, vel ipsa Jerusalem, in qua jura praeceptorum Dei condebantur, quia contribulibus solebant exprobrare quod nec psalmis allecti ad laudes Dei assurrexerunt corde devoto, membrorum agilitate quod notat saltus nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa pecc̃a consitendo se iustificant. ficut
scͥptum ẽ. dictu miquitates tuas. ut
uistificeris. ⁊ iustificat᷑ in eo. qr. ñ ꝑ con¬
tumatiam refutatur. s ꝑ iusticiam dĩ
munuis agnoscit᷑. iustus enim dominꝰ
nusticiam dilexit. In eogͦ nstificatio
di :. siñ ad indignos morios. s ad inno¬
centes ꝑ ablutionem factos audeatur
nadiustos sua munera tͥnstulisse. Qui

Expanded text:
t, sicut scriptum est: dic tu iniquitates tuas, ut iustificeris, et iustificatur in eo quia non per contumaciam refutatur, sed per iustitiam dei munus agnoscitur; iustus enim dominus et iustitias dilexit. in eo ergo iustificatio dei est, si non ad indignos et obnoxios, sed ad innocentes per ablutionem factos uideatur et iustos sua munera transtulisse. i
Abbreviated transcription (Latin):
¶Non iniqua m̃sura rependit ds. s: qͦsi
dicat. ipsa temeritas uidicandi.⁊ iniqua
m̃sura tͥ nocet. te punit. ⁊ sepe ñ illum
de qͦ hoc agis. uelsi recte iudicas ⁊ metuis.

Expanded text:
Non iniqua mensura rependet Deus, sed est ac si dicat: Ipsa temeritas judicandi et iniqua mensura tibi nocet, te punit, et saepe non illum de quo hoc agis. Vel si recte judicas et meti
Abbreviated transcription (Latin):
idiuintatis eiꝰ eter¬
nitatem. quia cap̃
xͥ ẽ deus. simul in¬
duiendo ꝑpetius con¬
fessionum laudib
quasi pistico nardo
glorificabit.

Expanded text:
ivinitatis ejus aeternitatem, quia caput Christi Deus, simul intuendo, perpetuis confessionum laudibus, quasi pistica nardo glorificat.
Abbreviated transcription (Latin):
Omaria soror larari bis
eodem suncta÷ offi¬
cio. semel in galilea
cũ pͥmo accedit cũ
humilitate ⁊ lacͥmis.
uͥ remissionẽ pec̃oꝵ
accipit. Scdo in be¬
thania ñ iã pecca¬
tx nominata. s casta.
ideo deuota. ubi pe¬
queq fideł aĩa pͥꝰ ad
dñi pedes humili
quasi capud odore
ꝑfundit. aromatũ.

Expanded text:
Maria soror Lazari bis eodem functa est officio: semel in Galilaea cum primo accedit cum humilitate et lacrymis, ubi remissionem peccatorum accepit. Secundo, in Bethania, non jam peccatrix nominata, sed casta, et ideo devota: ibi peque fidelis anima prius ad Domini pedes humiliaquasi caput odore perfudit aromatum.
Abbreviated transcription (Latin):
sit. ⁊ qr̃. quia dĩ iusticiam tantã
ẽẽ certumẽ. ut int̾dum que iu¬
dentur in hominib nro uiditio
eẽ iusta. iuditio dei inueniantur
inusta. sccłm illud. homo uidet
infacie. ds aut̃ in corde.¬

Expanded text:
si quia Dei justitiam tantam esse certum est, ut interdum quae videntur in hominibus nostro judicio esse justa, judicio Dei inveniuntur injusta, secundum illud: Homo videt in facie, Deus autem intue
Abbreviated transcription (Latin):
trant: quidam aũ uocant᷑ s coi¬
tempnunt qui donum intellec¬
tus accipiunt s oꝑe ñ implent.
quidam uocantur. ⁊ ueniunt
qui acceptam intelligentiam
oꝑe complent.

Expanded text:
trant. Quidam autem vocantur et contemnunt, qui domum intellectus accipiunt, sed opere non implent. Quidam vocantur et veniunt, qui acceptam intelligentiam opere adimplent.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Loquit᷑ de cotidianis ⁊ leuib peccĩs
que sicut difficile uitant᷑. facile curan¬
tur. Si dicto ł cogitatii. ł obliuione
ł ignorantia peccasti. confitere frĩsic̃
mutua confessio. leuis penitentia.
Porto si gͣue peccm̃ fuerit. induc p̃s¬
biteros eccłȩ. ⁊ ad illoꝵ eram̃ castigate.

Expanded text:
loquitur de quotidianis et levibus peccatis, quae sicut difficile vitantur, sic facile curantur. Si dicto, vel cogitatu, vel oblivione, vel ignorantia peccasti, confitere fratri, sicut mutua confessio, levis poenitentia. Porro si grave peccatum fuerit, induc praesbyteros Ecclesiae, et ad illorum examen castigare.
Abbreviated transcription (Latin):
sspc̃ .i. humana anima qm emi¬
sit inpassione. aqua ⁊ sangis que
s ⁊ante passionem sudor factus
sicut guite sanguinis ostendit
uĩtatem carnis. ħ aut̃ qd̾ de latẽ
iam mortui contra naturam aqͣ
aanguis iuuadit̃ flux̃. testabat᷑
qd̾ corpus dñ post mortẽ meluis
eẽt uiclurũ. ⁊ mors eius uitam
qd̾ suo sanguine eccła̾m toto orbe
lauaret.
dĩ inse. quasi de eo ⁊̃ testatur
ds. qd̾ ipse sic c̾dens erit in nume¬
to filioꝵ ddĩ. ipso filio suis ita pol¬
licente. Siquis mͥ ministrauĩt
honorificabit eũ pat̃ meus. Sigͦ¬
enun pat̾ ht̃ uitam inseniet ipso. sic dedit ⁊ filiouitã hrẽ insemetipso. Qui dat sius uitam et̾nã.¬

Expanded text:
st, humana anima, quam emisit in passione; aqua, et sanguis, quae Sed ante passionem sudor factus sicut guttae sanguinis , ostendit veritatem carnis: hoc autem quod de latere jam mortui contra naturam aqua et sanguis vivaciter fluxit, testatur quod corpus Domini post mortem melius esset victurum, et mors ejus vitam quia suo sanguine Ecclesiam toto orbe lavaret. timonium Dei in se. Quasi etiam de eo testatur Deus, quod ipse sit credens, eritque in numero filiorum Dei, ipso Filio suis ita pollicente: Si quis mihi ministraverit, honorificabit eum Pater meus, enim Pater habet vitam in semetipso, sic dedit Filio vitam habere in semetipso , qui dat suis vitam aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
ut acupiditatib mundi ad cele¬
stia hoies suecendẽ: nilaliud uo¬
lo nͥ ut huiꝰ incendii iubar usq
ad finem scłi cuuctas mundi par¬
tes illustret ⁊ incordib fidelum
ita angescat. ne aliquo ĩpetu

Expanded text:
mundi ad coelestia homines accenderem, nil aliud volo, nisi ut incendii hujus jubar usque ad finem saeculi cunctas mundi partes illustret, et ut in cordibus fidelium ita ignescat, ne aliquo impetu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ subditorum munit multis sub¬
iectis sepe dat᷑ i cognitõ dñce uo
uoluntatis oi facultas implendi.
p̃latis cõmittit᷑ cũ sua salute cu¬
ra pascendi gregis.

Expanded text:
 subditorum, innuit. Multis subjectis saepe datur et cognitio Dominicae voluntatis, et facultas implendi. Praelatis autem committitur cum sua salute cura pascendi gregis.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi de suꝑuac̾ua fid̾i cognitiõe.
uł ĩ confessione blandiret᷑ in
bac ꝑabola diligentius osten¬
dit adõ ñ fidĩ uerba s oꝑa exa¬
minanda int̾ que maxime reg¬
nat humilitas. quã qu ñ hñt
suꝑbi de sua iusticia p̃sum̃tes
uinfirmos despitientes: quasi

Expanded text:
sibi de supervacua fidei cognitione, vel etiam confessione blandiretur, in hac parabola, diligentius ostendit a Deo non fidei verba, sed opera examinanda, inter quae maxime regnat humilitas, quam quia non habent superbi de sua justitia praesumentes, et infirmos despicientes, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
cat dinittere scelera
ꝓ quib uiste puni¬
atur. Ꝙ si patitur
fessione nominis rͥ.
ñ erubescat. s potiꝰ
glorisicet dm̃. ꝑma¬
nens in hoc nomie.

Expanded text:
cat committere scelera, pro quibus juste puniatur. Quod si patitur fessione nominis Christi, non erubescat, sed potius glorificet Deum, permanens in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
debetis credere. qd̾
sine remuneratioẽ
patiamini. sicut il¬
li qui ꝓ suis scełib
patiuntur. ⁊ inuiti

Expanded text:
debetis credere quod sine remuneratione patiamini, sicut illi qui pro suis sceleribus patiuntur, et inviti
Abbreviated transcription (Latin):
¶ & si ex infirmitate petrus ignorat:
placet tñ obsequii deuotio. uñ ⁊ nu¬
bes obumbrat. diuini sp̃c ÷ ista ob¬
umbratio. q̃ ñ caligat affectib ho¬
minum. s reuelat occulta. cuiꝰ
ꝓfectus ostenditur audita uoce
dicentis. hic ÷ filius meus dilectꝰ.¬

Expanded text:
s ex infirmitate ignorat, placet tamen obsequii devotio. Unde et nubes obumbrat, divini Spiritus est ista obumbratio quae non caligat affectibus hominum, sed revelat occulta, cujus perfectus ostenditur audita voce dicentis: Hic est Filius meus
Abbreviated transcription (Latin):
Ca uod redundat nulli desicit. & de completo nemo dubitat. cum fidem effectus astruit. ⁊ exitꝰ ꝓbat.¬
dia. pueritia. genealogia saluato¬
ris aliis nartantib didicerurt.

Expanded text:
Quod redundat, nulli deficit; et de completo nemo dubitat, cum fidem effectus astruat. Itaqutia, pueritia, genealogia Salvatoris aliis narrantibus didicerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
hebraicam uĩtatem
ita ẽ. siuistus int̾ra
tecipit. qnͣto magis
impuis ⁊ peccõr. i.
sitanta est fragilitas
coronandi sunt. haẽ
sine tribulationib
re qͣntomag̃ hii qui
a celesti sunt głã extor¬
res certum dampna¬
tionis sue ꝑpetue
exitum exspectant

Expanded text:
Hebraicam veritatem, ita est: Si justus in terra recipit, quanto magis impius et peccator? id est, si tanta est fragilitas coronandi sunt hanc sine tribulationibus quanto magis hi qui a coelesti sunt gratia exortes, certum damnationis suae perpetuae exitum exspectant
Abbreviated transcription (Latin):
¶Scͥpt᷑a docet magis
doctna quam mira¬
culis pugnare. humi¬
litate quam poten¬
cia. nicħ ꝓ diaboliar¬
bitͥo. nec declarande
uirtutis considatio¬
ne faciendũ: Stẽp¬

Expanded text:
est. Docet magis doctrina quam miraculis pugnare, humilitati quam potentia, nihil pro diaboli arbitrio, nec declarandae virtutis consideratione faciendum. VE
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum uisti ꝓ ꝑseqͣntorib orare mo¬
neantur: tñ de mał salua iusticia
hanc iundictam expetunt: ut
ꝑeant om̃s mali uł conu̾si ad iusti¬
ciam. uł admissa ꝑ supplitiũ pote¬
state: qua nunc contra bonos qͣ¬
diu hoc ipsum bonis expedit tem
poralit aliqͥd posst̃. quiam finem
cum iusti uenire defdant. quãuis
ꝓ inimicis orent: dñ ñ absurde
iundictam desidare dñr.
¶Ueruntam̃. dico me sacturum
uincdictam iustorũ. ẜ illi er¬
ualde iusti pauci. quia cũ indie
iudicii informa filii hominis aꝑ¬
parutro: tanta erit raritas iuste¬
rum. ut ñ tã ob clamorẽ det¬
ũ iniuste dampnatorũ. quã ob
eorũ torporem iuste dampnan¬
dorum: totꝰ iam mrindi sit. ac
enim omnia ꝑ quem sunt ota
s dubitando increpat inifidelis
corda.

Expanded text:
. Cum justi pro persecutoribus orare moneantur, tamen de malis salva justitia hanc vindictam expetunt: ut pereant omnes mali, vel conversi ad justitiam, vel amissa per supplicium potestate quam nunc contra bonos quandiu hoc ipsum bonis expedit vel temporaliter aliquid possunt. Quem finem cum justi venire desiderant, quamvis pro inimicis orent, tamen non absurde vindictam desiderare Verumtamen. Dico me facturum vindictam justorum, sed illi erunt valde pauci, quia cum in die judicii in forma Filii hominis apparuero, tanta erit raritas justorum, ut non tam ob clamorem fidelium injuste damnatorum, quam ob eorum torporem juste damnandorum totius jam mundi sit acceenim omnia per quem sunt omnia, sed dubitando increpat infidelium corda.
Abbreviated transcription (Latin):
tis gaudiis celestibus
ad que ꝑ ieunia et
afflictiones uenire
oportet: carnales
epulas diligitis. qͥs
tanta fames ⁊ sitis
in futuro sequetur:
ut nec gutta aque
inueniri possit. per
quã ardens lingua
possit refrigerari.¬
in aures dñi sabaoth intro¬
iuit. Epulati estis super
congregando. aliena rapiendo. s ⁊̃su
ꝑflue expendñdo. Sommi uoluptate¬
usi estis. ⁊ nullã de pauperum nutri

Expanded text:
tis gaudiis coelestibus, ad quae per jejunia et afflictiones venire oportet, carnales epulas diligitis; quas tanta fames et sitis in futuro sequentur, ut nec gutta aquae inveniri possit, per quam ardens lingua valeat refrigerariin aures domini sabaoth introiuit. epulati estis super congregando, aliena rapiendo; sed etiam superflue expendendo. Omni voluptai estis, et nullam de pauperum nutri
Abbreviated transcription (Latin):
tes igitur estote fratres usq¬
ad aduentum dñi. Ecce
agricola expectat precio¬
sum fructum terre. pa
¶In diebus .o. apparet quia illosdi.¬
uites alloquit᷑ ab eo loco. Agite nunc
diuites. qͥ in necem dñi coniuraue¬
rant. ⁊ necdum fidẽ eius qua salua¬
rentur acceꝑant. de quib ⁊ supͣ loqͥ¬
tur adcredentes. Nonne diuites ꝑ
potentiã oppͥmunt uos ⁊ ipsi trahͣt¬
uos ad iudicia: Nonne blasphebaã
Et quia duodecim tribubus seribit
net dei facere. ut eos etiã qui ñdum
crediderant: ad fidem ⁊ oꝑa conu̾ti

Expanded text:
inquit — estote fratres uaduentum Domini. Ecce agricola expectat preciosum fructum terrę, pa vestra. Apparet quia illos divites alloquitur, quibus ait: Agite nunc divites; qui in necem Domini conjuraverant, et necdum fidem ejus, qua salvarentur, acceperant, de quibus et supra loquitur ad credentes: Nonne divites per potentiam opprimunt vos, et pertrahvos ad judicia? Nonne ipsi blasphemant Et quia duodecim tribubus quae sunopera fidei facere, ut eos etiam qui necdum crediderant ad fidem domini
Abbreviated transcription (Latin):
propͥe conuenit. qđ ait. auariciã
carnes eorum instar ignis mandu¬
caturam. Et qͥa thesaut iauer̃t
irã sibi in nouissimis diebꝰ. Hoc em̃
in eis post occisionẽ iacobi cõpletũ¬

Expanded text:
proprie convenit quod ait: Avaritiam carnes eorum instar ignis manducaturam, et quia thesaurizaverunt sibi iram in novissimis diebus. Hoc namque in eis post occisionem ipsius Jacobi completu
Abbreviated transcription (Latin):
tionem. Uł temporaneum: in
operibus iusticie. Serotinum :¬
in laborum retributione. Unde
apostolus. Habetis fruc̾tum ue¬
strum in sanc̾tificationem. Fi¬
nem uero: uitam eternam.

Expanded text:
tionem. Vel temporaneum in operibus justitiae, serotinum in laborum retributione. Unde Apostolus: Habetis fructum vestrum in sanctificatione, finem vero vitam aeternam .
Abbreviated transcription (Latin):
imputate. Qui añ temꝑa ⁊ in p̃¬
senti ⁊ post omĩa temꝑa est gło¬
riosus in eentia. magnificꝰ inopi¬
b. imꝑans tam uolentib qͣm
nolentib ⁊ potens cui nichũ
resistit:¬

Expanded text:
imputare, qui ante tempora, in praesenti, et post omnia tempora, est gloriosus in essentia, magnificus in operibus, imperans tam volentibus quam nolentibus, et potens cui nihil resistit
Abbreviated transcription (Latin):
Quos suꝑiꝰ mone¬
bat intimore dõ
seruire. dicit con¬
stituendos in exul¬
tatione. qr qnͣtoma¬
q̃ trepidi de actib
ip̃senti fuerimꝰ
tanto amplius
infuturo de ꝑcep¬
ta mercede letabi

Expanded text:
Quos superius monebat in timore Deo servire, dicit constituendos in exsultatione, quia quanto magis trepidi de actibus in praesenti fuerimus, tanto amplius in futuro de percepta mercede laetabi