comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Aria enĩ auctorẽ oĩm
quẽ carne uiderat mortirũ que¬
rebat in monumentoͬ. et quia
nebre: cũ uenit ad monuẽ¬
tũ. Euturrit ergo cicius: disci¬
pulis nũciauit. Sed illi pre
ceteris tucurrerũtͬ qui pͥ cete¬
ris amancrũt: indelicet petrus
et iohẽs. Currebant autẽ duo
simul. Sed iohẽs pretuturrit
titius ꝑetro. Oeuit prior ad
monumentũ: sed ingredi nõ
presinupsit. Ueinit posterior
petrus: et intrauit. Quid ergo
fratresͥ quid cursus iste signi¬
ficat: Nunquid nã hec tam
subtilis euangeliste descriptio
a misterus uacare credenda
est: Mmime. Neqz euim se
iohẽs et preisse et non intras¬
se diceret: si in ip̃a sua trepida¬
tione misteriũ fuisse tredidis

Expanded text:
aria enim auctorem omnium quem carne viderat mortuum quaerebat in monumento; et quia nnebrae, cum venit ad monumentum. Cucurrit citius, discipulis nuntiavit: sed illi prae caeteris cucurrerunt, qui prae caeteris amaverunt, videlicet Petrus et Joannes. Currebant autem duo simul, sed Joannes praecucurrit citius Petro, et venit prior ad monumentum, sed ingredi non praesumpsit. Venit vero posterior Petrus, Et intravit. Quid, fratres, quid cursus iste significat? Nunquid haec tam subtilis evangelistae descriptio a mysteriis vacare credenda est? Minime. Neque enim se Joannes et praeisse et non intrasse diceret, si in ipsa sua trepidatione mysterium defuisse credidis
Abbreviated transcription (Latin):
post resurrectionẽ corpus su¬
un et incorruptibile et tamẽ
palpabile demonstrauit. Nã
et corrumpi necesse est quod
palpatur: et palpari nõ potest
quod non corrumpitur. Sed
miro modo atq mestintabi¬
li redemptor nr̃. et incorrup¬
tibile post resurrectionẽ et pal¬
pabile corpus suũ prebuit:
ut mostrando incorruptibi¬
le inuitaret ad premiũ: pre¬
bendo palpabile formaret ad
fidem. In corruptibilem se-
ergo et palpabilẽ demonstra-¬
iit. ut profecto esse post re¬
surrectionẽ ostenderet corpus
suũ: et ensdẽ nature et alte¬

Expanded text:
post resurrectionem suam corpus supost resurrectionem suam corpus suum et incorruptibile et tamen palpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, et praebendo palpabile firmaret ad fidem. Et incorruptibilem se ergo, et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae, et alte
Abbreviated transcription (Latin):
Rinta lectionis huius
euanglice questio ani¬
mũ pulsat. quomodo post re¬
surrectionẽ corpus dñitum
uerũ fuit: qd̃ clausis i anuis
ad discipulos ingredi potuit
Sed sciendum nobis est qd̃
diuina operatio si racione
comprehenditur non est ã¬
mirabilis: nec fides habet
meritũ: cui humana ratio
prebet experimentũ. Sed hec
ip̃a redemptoris nr̃i oꝑa que
ex semetip̃is comprehendi
ne quaqͣm possunt: ex alia
enis operatione pensanda st̃:
ut rebus mirabilibz fidem
prebeant facta mirabiliora.
nos oculos per natiuitatẽ suã
clauso exiit utero nirginis.¬
si clausis ianuis post
resurrectionẽ su ã in eternum
iam uicturus intrauit: qui
moriturus ueniens non a¬
perto itero uirginis exiuit.
Sed quia ad illud corpus qd̃
uideri poterat fides intuenti¬
um dubitabat: ostendit. eis
protimus manus et latus.
Palpandũ carnẽ prebuit:
quã clausis ianuis introdu¬
xit. Qua in re duo mira. et
iuxta humanã rationẽ sibi
utalde contraria ostendit: dũ

Expanded text:
rima lectionis hujus evangelicae quaestio animum pulsat, quomodo post resurrectionem corpus dominicum verum fuit, quod clausis januis ad discipulos ingredi potuit. Sed sciendum nobis est quod divina operatio si ratione comprehenditur, non est admirabilis; nec fides habet meritum, cui humana ratio praebet experimptoris nostri opera, quae ex semetipsis comprehendi nequaquam possunt, ex alia ejus operatione pensanda sunt, ut rebus mirabilibus fidem praebeant facta mirabiliora. d humanos oculos per nativitatem suam clauso exiit utero Virginis.si clausis januis post resurrectionem suam in aeternum jam victurus intravit, qui moriturus veniens non aperto utero Virginis exivit? Sed quia ad illud corpus quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus 1553 manus et latus; palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. Qua in re duo mira, et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum
Abbreviated transcription (Latin):
Eus totius conditor
creature: famulos tu¬
os quos fonte reuouasti baptis¬
matis quosq gracie tue ple¬
nitudine solidasti: in adoptio¬
nis sorte fatias dignanter as
plicas eccliam tu am
in sobole renascentiũ: fac cam
gaudere propicius de suorum

Expanded text:
eus, totius conditor creaturae, famulos tuos, quos fonte renovasti baptismatis, quosque gratiae tuae plenitudine solidasti, in adoptionis sorte facias dignanter ascplicas Ecclesiam tuam in sobole renascentium, fac eam gaudere propitius de suorum
Abbreviated transcription (Latin):
cet in mũdũ uenire ad passio¬
nẽ uoluit: si tamen amauit
filiũ qiẽ ad passionẽ misit.
E lectos uero apłos dñs nou
ad mũdi gaudia: sed sicut ip¬
se est missus ad passiones in
mundũ mictit. Quia ergo
et filius amatur a pr̃e: et ta¬
men ad passionẽ mittitur. Ita
et discipuli amtantur a dũo:
qui tamten ad passionẽ mrit¬
tuntur in mũdo. Itaq dicit᷑
Sicut misit me pater: et ego
mitto uos. Id est ea caritate
uos diligo. tunt inter scanda¬
la persecutoꝵ mitto: qua me¬
caritate pater diligit: quẽ ue¬
nire ad tollerandas passionts
fecit. Quãis mtti etiant
nxta naturã diuinitatis pos¬
sit intelligi. Eo euim ipso a
patre filius mitti dicitur: qͦ
a pr̃e generatur. Namt scm̃
quoqz spñt qui cũ sit coequa¬
lis pr̃i et filio: non tanten ĩ¬
carnatus est. Idem se filius
mittere perhibiit dicens: cũ
uenerit paraclitus: quẽ ego
mictã nobis a patre. Re. Sur¬

Expanded text:
 in mundum venire ad passionem voluit; sed tamen amavit Filium quem ad passionem misit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed sicut ipse missus est, ad passiones in mundum mittit. Quia ergo et Filius amatur a Patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli amantur a Domino, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos: id est, ea charitate vos diligo cum inter scandala persecutocharitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Quamvis mitti etiam juxta naturam divinitatis possit intelligi. Eo enim ipso a Patre Filius mitti dicitur, quo a Patre generatur. Nam sanctum quoque Spiritum qui, cum sit aequalis Patri et Filio, non tamen incarnatus est, iisdem se Filius mittere perhibet et dicens: Cum venerit Paracletus quem ego mitto vobis a Patre ,
Abbreviated transcription (Latin):
Ractus longa molestia
stomachus: diu me caritati
ur̃e de lectionis euangeli ce¬
loqui expositione prohibuit
Dor namq ip̃a a clamoris uirtute
suctũbit. Et quia a multis
audiri non ualeo: loqui fate¬
or inter multos erubesco. Sed
hanc uerecundiã: et ip̃e repre¬
heudo. Quid eñt: Nun quid
si murltis prodesse nequeo: ne¬
Tsi ex messe¬
portare mampulos ml¬
tos non possumͥ nũquid nã
debeo ad areant uacuus redire:
Quãuis eñi qͣntos debeo ferre
noit ualeo: certe uel paucos
terte uel duos certe uel unun
ferant. Habet uãq ip̃a infir¬
mitatis intencio mercedis sue
tertitudiẽ. quia suꝑiis ar¬
biter noster et si poudus cõ¬
siderat in retributione: tamẽ
uires pensat in poudere: Lc̃c̃o
scĩ euangłii quã modo fr̃atres
audistis. ualde in suꝑficie hy¬
storita est aperta: sed enis no¬
bis sunt misteria sub breui¬
tate requirenda. Maria mag¬
dalene cũ ad hut tenebre essẽt:
uenit ad monunentũ. Iuxta
hystoriã notatur horaͥ nixta

Expanded text:
ractus longa molestia stomachus diu me charitati vestrae de lectionis evangelicae expositione loqui prohibuit. Vox namque ipsa a clamoris virtute succumbit; et quia a multis audiri non valeo, loqui, fateor, inter multos erubesco. Sed hanc in me verecundiam et ipse reprehendo. Quid enim? Nunquid si multis prodesse nequeo, net si ex mportare manipulos multos non possum, nunquidnam debeo ad aream vacuus redire? Quamvis enim quantos debeo ferre non valeo, certe vel paucos, certe vel duos, certe vel unum feram. Habet namque ipsa infirmitatis intentio mercedis suae certitudinem, quia supernus arbiter noster, etsi pondus considerat in retributione, tamen vires pensat in pondere. 2. Lectio sancti Evangelii quam modo, fratres, audistis valde in superficie historica est aperta, sed ejus nobis sunt mysteria sub brevitate requirenda. Maria Magdalene, cum adhuc tenebrae essent, venit ad monumentum. Juxta historiam notatur hora, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
uarus non implebitur
petunia: et qui amat di¬
uitias fructũ non capiet ex eis.
Et hoc ergo uanitas. Ubi mul¬
te sũt opes: multi et qui conre¬
dũt cas. Et quid prodest posses¬
sori nisi quod ceruit diuicias
oculis suis: Oulcis est somnus
oꝑanti: sine parũ siue multum
comredat. Saturitas autẽ diui¬
tis nõ nou sinit eum dormire.
st et alia infirmitas pes¬
sima: quã uidi sub sole. Diuitie
conseruate in malũ dñi sui: pe¬
reunt in afflictione pessinta. Ge¬
nerauit filiũ qui in sũma egesta¬
te erit. Sicut egreslus elt nudus
de utero matris sue: sit reuertet᷑:
et nichil afferet secu̾de labore
suo. Miserabilis pror sus infir¬
mitas. Quomodo uenit: sit re¬
uertetur. Quid ergo prodest ei.
quod laborauit inuentũ. Cũctis
diebz uite sue comedit in tenebris
et in curis multis: et in erũpna
atq tristicia.

Expanded text:
arus non implebitur pecunia, et qui amat divitias, fructum non capiet ex eis, et hoc ergo vanitas. Ubi multae sunt opes, multi et qui comedunt eas. Et quid prodest possessori, nisi quod cernit divitias oculis suis? Dulcis est somnus operanti, sive parum, sive multum comedat; saturitas autem divitis non sinit eum dormire.st et alia infirmitas pessima, quam vidi sub sole: divitiae conservatae in malum domini sui: pereunt enim in afflictione pessima: Generavit filium, qui in summa egestate erit: sicut egressus est nudus de utero matris suae, sic revertetur, et nihil auferet secum de labore suo. Miserabilis prorsus infirmitas: quo modo venit, sic revertetur. Quid ergo prodest ei quod laboravit in ventum, cunctis diebus vitae suae? Comedit in tenebris et in curis multis, et in aerumna atque tristitia.
Abbreviated transcription (Latin):
nos de btã uirgine maria fac¬
tũ agnouimus quãꝙͣ propter
cautelã salua fide pio magis
desiderio opinari oporteat: quã
in consulte difinire: quod sine
periculo uescitur.¬
Nde de hus ex quibz certi
sumins tantisper loqua¬
niur ad exortacionẽ nrãm qua¬
licũq sermone ad edificacionẽ
et laudẽ uoĩs dei. ut et religio
conseruetur pro fantulatu: et
deuocio augeatur pro effectit.
lest illa uirgo que sola in¬
teremit in terris uniuersã hereti

Expanded text:
nos de beata Maria Virgine factum abnuimus, quamquam propter cautelam salva fide pio magis desiderio opinari oporteat, quam inconsulte definire, quod sine periculo nescitur.Unde de his ex quibus certi sumus, tantisper loquamur ad exhortationem vestram qualicumque sermone, ad aedificationem et laudem nominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio augeatur pro affectu: est Virgo, quae sola interemit universam haereti
Abbreviated transcription (Latin):
possibile est cõmictendũ. quaut
aliud teniere difinire auctorita¬
Sicut et de hus quos cũ dũo te¬
ste euangelio resurrexisse credũt᷑.
in terre puluerẽ certũ nõ
habemius. Nisi qd̃ legimꝰ. Qd̾¬

Expanded text:
sibile est, committimus, quam aliud temere diffinire velimus auctoritasicut et de his quos cum Domino, teste Evangelio, resurrexisse credimus . in terrae pulverem, certum non habemus, nisi quod legim
Abbreviated transcription (Latin):
profecto nõmelli doctoꝵ senserũt.
et in sius reliquerũt scriptis: q
iaut in illis sit ppetua: et cõple¬
ta resurrectio. Fatentur enimi q¬
et uera esset resurrectio. Unde
et btũs petrus dixisse legitur de
ꝑud nos est. Quali non lit au¬
sus dicere. qd̃ ip̃e aut corpus
eius apud nos est. Sed tantũ
sepulchrũ: quo conditus fue¬
aiũt eũ resurrexisse. et
cũ reteris scĩs esse. et ideo nacuũ¬

Expanded text:
lli doctorum senserunt, et etiam in suis reliquerunt scriptis, quod jam in illis perpetua sit completa resurrectio. Fatentur enim qet vera eorum esset resurrectio. Unde et beatus Petrus dixisse legitur, cum de ud nos est : quasi non sit ausus dicere, quod ipse, aut corpus ejus apud nos est: sed tantum sepulcrum quo conditus fueaiunt resurrexisse et eum cum caeteris s
Abbreviated transcription (Latin):
rat eos ⁊ mox ut ingressi fuissent
pro tulpa sua increparet
puellã: respondit ei dicens. Aui¬
ꝑlius ex te non uideauius filiũ
autifiliã suꝑ terrã: inferfetrix
uiroꝵ tuor. Nũquid et me occide¬
re uis situtuam septem iiros et¬
cidisti s: ⁊ ld haue uocẽ percexit in su¬
perus. tubitulũ donus sue ͥ eti
tribus diebs at trib noctib nrõ
manducanit netz bibit: sed in
orone persistens cũ la trinus depͥ¬
cabatur diñu ut ab isto ñupro

Expanded text:
essi fuissent pro culpa sua increparet puellam respondit ei dicens amplius ex te non videamus filium aut filiam super terram interfectrix virorum tuorum numquid et me occidere vis sicut et iam septem occidisti ad hanc vocem perrexit in superiori cubiculo domus suae et tribus diebus et tribus noctibus non manducavit neque bibit sed in oratione persistens lacrimis deprecabatur Dominum ut ab isto inpro
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ tuã fat mecũ mĩaz:
et precipe in pace retipi sp̃m meũ.
E xpedit em̃i michi mori magis
quã uiuere. E adem itaq die cõ¬
tigit ut sara filia raguelis ĩ rages
cutate medoꝵ et ip̃a audiret mi¬
properiũ ab una ex autillis pr̃ĩs
sui. qm̃i tradita fuerat septẽ uiris ͥ

Expanded text:
tatem tuam fac mecum, et praecipe in pace recipi spiritum meum: expedit enim mihi mori magis quam vivere. Eadem itaque die contigit, ut Sara filia Raguelis in Rages civitate Medorum, et ipsa audiret improperium ab una ex ancillis patris sui, quoniam tradita fuer
Abbreviated transcription (Latin):
ppłiu qui ab om̃ib caltabatur:¬
et misereretur templo qd̃ conta¬
minabatur ab impiis. Misere¬
retur eciã exterminio ciuitatis
que ẽẽt ilico complanauda: et uo¬
tem sanguinis ad se clamantis
audiret. Memoraretur quoq
iniquissimas mortes innocen¬
tiũ paruuloꝵͥ et blasphemias
nomini suo illatas: et indig¬
naretur super his
t machabeus congregata
multitudine intollerabi¬
lis gentibz efficiebatur. Ira em̃t
superueniens castellis et curitati¬
bus improuisus: sucteu debat ea s
et oportuma loca occupans non
paucas hostiũ strages dabat. Ma¬
xiie autẽ noctibz ad huiusteuo¬
di extursus ferebatur. a fama uir¬
titis ens ubiq diffundebatur.¬

Expanded text:
populum qui ab omnibus calcabaturpopulum qui ab omnibus calcabatur misereretur templo quod contaminabatur ab impiis misereretur etiam exterminio civitatis quae esset ilico conplananda et vocem sanguinis ad se clamantis audiret memoraretur quoque iniquissimas mortes innocentium parvulorum et blasphemias nomini suo inlatas et indignaretur super his t Macchabeus congregata multitudine intolerabilis gentibus efficiebatur ira enim Dsuperveniens castellis et civitatibus inprovisus succendebat eas et oportuna loca occupans non paucas hostium strages dabat maxime autem noctibus ad huiuscemodi excursus ferebatur et fama virtutis e
Abbreviated transcription (Latin):
ant frẽs mei modico nũc
dolore sustentato: sub te¬
stant ento ef̾ne uite effecti sũt. Tu
uero iuditio dei iustas superbie pe¬
uas solues. E go autẽ sicut frẽs
mei aĩam et corpus neũ trado
pro patriis legibz: niuocans deũ
maturius genti nr̃e propiciũ fie¬
ri: teq cũ tormentis et uerberib
confiteri. quod ip̃e est deus solus.
it me uero et in fra Lc .nͣ.¬
tribz meis desinet om̃ipotẽ¬
tis ira: que siꝑ om̃e genus nr̃m
iuste superduita est. Tũt rex actẽ¬
sus ira in hũt suꝑ om̃s crudelius
deseuit: indigne ferens derisum
se. Et hit itaq mũdus obut: per
ourĩa in dũo confidens. Nouissi¬
me autẽ: et mater consũmata ẽ.
Igitur de sa crificus et de nimiis
crudelitatib satis dictũ ẽ. Lc̃ .iiiͣ.¬
udas uero machabens et qͥ
cũ illo erant introibant la¬
tenter in caftella: et conuocantes
cognatos suos. et eos qui perman¬
serant in nidaismo assumentes:
eduxerũt ad sex milia uiroz. Et
nuorabant dm̃t ut respiceret ni

Expanded text:
tres mei modico nunc dolore sustentato sub testamento aeternae vitae effecti sunt tu vero iudicio Dei iustas superbiae poenas solves ego autem sicut fratres mei animam et corpus meum trado pro patriis legibus invocans Deum maturius genti nostrae propitium fieri teque cum tormentis et verberibus confiteri quod ipse est Deus solus in me vero et in fratribus meis desinet Omnipotentis ira quae super omne genus nostrum iuste superducta est tunc rex accensus ira in hunc super omnes crudelius desaeviit indigne ferens derisum se et hic itaque mundus obiit per omnia in Domino confidens novissime autem et mater consummata est igitur de sacrificiis et de nimiis crudelitatibus satis dictum Iudas vero Macchabeus et qui cum illo erant introibant latenter in castella et convocantes cognatos et eos qui permanserant in iudaismo adsumentes eduxerunt ad sex milia viros et invocabant Dominum ut respiceret in
Abbreviated transcription (Latin):
stiũ multitudiuẽ: sed forter ton¬
tenderentͥ aute oculos habentes
contumeliã que in locũ sauctũ
ab his iuiuste esset illata: itemq
ludibrio habite ciuitatis iniuriã:
ad huc etiam ueterũ instituta cõ¬
nulsa. Nam illi quidẽ armis cõ¬
fidũt ait simul et audatia: nos
autẽ in om̃ipotente dño qui po¬
test et uenientes aduersũ nos et
uniuersũ mũdũ uno mitu dele¬
re confidimus.¬
dmouit autẽ eos et de au¬
xiliis dei que facta sũt er¬
ga parentes: et ut sub senua cherib
centũ octoginta quinq milia pe
rierũt: et de prelio quod eis aduer

Expanded text:
titudinem sed fortiter contenderent ante oculos habentes contumeliam quae in locum sanctum ab his iniuste esset inlata itemque et ludibria habitae civitatis iniuriam adhuc etiam veterum instituta convulsa nam illi quidem armis confidunt ait simul et audacia nos autem in omnipotente Domino qui potest venientes adversus nos et universum mundum uno nutu delere confidimusdmonuit autem eos et de auxiliis Dei quae facta sunt erga parentes et sub Sennacherim centum octoginta quinque milia ut perierunt et
Abbreviated transcription (Latin):
credentes dei iulticie: in fugani
uertebantur. ; Ilii uero siqui de
his suꝑerant uentebant. simul¬
qz dũt deprecabanturł ut eripe¬
ret eos ab impio nitanore: qui
eos priusꝙͣ in cominus ueniret
uendiderat. Et si nou propter
eos. led propt̾ testanentũ quod
erat ad patres eoꝵ: et propt᷑ in¬
uorationẽ sc̃ et maguifici uõis

Expanded text:
 in fugam vertebantur alii vero si quid eis supererat vendebant simulque Dominum deprecabantur ut eriperet eos ab impio Nicanore qui eos priusquam in comminus veniret vendiderat si non propter eos propter testamentum quod erat ad patres eorum et propter invocationem sancti et magnifici nominis
Abbreviated transcription (Latin):
ut om̃s ubi ad rent uentũ est ma¬
cedonibz sociis hesitantes ip̃i sex
nulia soli ꝑemerũt centũ uiginti
milia. pro auxilio illis dato etelo:
et beneficia pro his plurima cou¬
setuti sũt. His uerbis coustautes
efferti sũt: et pro legibz et patria
mort parati. Constituit itaq fra¬
tres suos duces utriqz ordini sy¬
moiẽ et iosephũ et ionathan: sub¬
iectis uirituiq milleuis et quin¬
ab esdra lecto sc̃õ libro: et
dato signo adintorio dei: in prima
atie ip̃e dux cõmisit cũ inicanore.
Et facto sibi adiutore om̃ipoten¬
te: interfeterunt suꝑ noitẽ milia
hominũ. Matorem autẽ partem
exercitus incanoris uulueribus

Expanded text:
t omnes ubi ad rem ventum est Macedonibus sociis haesitantibus ipsi sex milia soli peremerunt centum viginti milia propter auxilium illis datum e caelo et beneficia pro his plurima consecuti sunt his verbis constantes effecti sunt et pro legibus et patria mori parati constituit itaque fratres suos duces utrique ordini Simonem et Iosepphum et Ionathan subiectis unicuique millenis et quinab Ezra lecto illis sancto libro et dato signo adiutorio Dei in prima acie ipse dux commisit cum Nicanore et facto sibi adiutore Omnipotente interfecerunt super novem milia hominum maiorem autem partem exercitus Nicanoris vulner
Abbreviated transcription (Latin):
rũt. Petiniis uero eorũ qui ad
empcionẽ ip̃oꝵ uenerant sublati ͤ:
ip̃os usq quaq persecuti sunt. S
reuersi sunt hora conflusi. Nam
erat ante sabbatũ. Quam obcan¬
san non perseuerauerũt in sequẽ¬
tes. Arma autẽ ip̃oꝵ et spolia con¬
Post sabbatũ uero. debilibz et or¬
phanis et uduis diuiserũt spolia:
et residua ip̃i cunt suis habere.

Expanded text:
vero eorum qui ad emptionem ipsorum venerant sublatis ipsos usquequaque persecuti sunt sed reverterunt hora conclusi nam erat ante sabbatum quam ob causam non perseveraverunt insequentes arma autem ipsorum et spolia conpost sabbatum vero debilibus et orfanis et viduis diviserunt spolia et residua ipsi cum suis habuere
Abbreviated transcription (Latin):
patrodi de prinoribz auiicũ: da¬
tis et perumtis gentib arinatis
noi minus uigniti mlib ut
umuersũ indeoꝵ genus deleret:
adiunto et gorgia uiro mlitari¬
nicanor regi ut tribirtum
romanis quod erat daudũ duo
nulia talenta: de captiuitate iu¬
deoꝵ suppleret. Statimiq ad mra¬
ritimas tiuitates misit conuo

Expanded text:
imoribus amicum datis ei permixtis gentibus armatis non minus viginti milibus ut universum Iudaeorum genus deleret adiuncto ei Gorgia viro militarNicanor regi ut tributum Romanis quod erat dandum duo milia talentum de captivitate Iudaeorum suppleret statimque ad maritimas misit civit
Abbreviated transcription (Latin):
sit saul in mlibz sus. et dauid
ni decan milibz suis: Uocauit
ergo athis dauid: et ait ei. Si¬
init dũs quia rectus es tit et bo¬
nus in conspectut meo: et exitus
tuus et introitus tuus metũ
est in tastris: et nõ iuent in
te quitqͣ mali ex die qua uent¬
sti ad me. usq ad diem hant.
Sed satrapis non plates. Reu̾¬
tere ergo et uade in pace: et nõ
offendas oculos satra pare phili
tuo a die qua fui in conspectu
uentã et pugnem contra mi¬
nutos dñi mei regis; Respoit¬
dens autẽ athis: locutus estiad
dauid. Stio quia bonus es tu
in oculis meis: si cut angelus
dei. Sed printipes philistiine
dixerũt. Non ascendet nobis¬
cũ in preliũ. Igitur consurge
mane. n et serui dr̃ tut qui ue¬
nerũt tetũ. et cũ de nocte surrexe¬
ritis: et ceꝑit dilucescere: ꝑgite.
Surrexit itaq de nocte dauid.
ip̃e et uiri euis: ut proficisteren¬
tur mane et reuerterentur a
t̾ra philistim. Philistiii
autẽ ascenderũt in iez rahel. In¬

Expanded text:
et David in decem millibus suis? Vocavit ergo Achis David, et dixit ei: Vivit Dominus, quia rectus es tu, et bonus in conspectu meo: et exitus tuus, et introitus tuus mecum est in castris: et non inveni in te quicquam mali, ex die qua venisti ad me, usque in diem hanc: sed satrapis non places. Revertere ergo, et vade in pace, et non offendas oculos satraparum Philistuo, a die qua fui in conspectuveniam et pugnem contra inimicos domini mei regis respondens autem Achis locutus est ad David scio quia bonus es tu in oculis meis sicut angelus Dei sed principes Philisthim dixerunt non ascendet nobiscum in proelium igitur consurge mane tu et servi domini tui qui venerunt tecum et cum de nocte surrexeritis et coeperit dilucescere pergite surrexit itaque de nocte David ipse et viri eius ut proficiscerentur mane et reverterentur ad terram Philisthim Philisthim autem ascenderunt in Iezrahel
Abbreviated transcription (Latin):
bi uolũt hebret isti: Et ait a¬
chis ad principes philistiim.
Nũ ignoratis dauid qui fuit
seruus saul regis israel. Et est
apud me multis diebz uel an¬
ius: et non muent in eo quicqͣ
ex die qua trausfugit ad me
usq ad diem hanc. Lc uiiiͣ.¬
rati sũt autẽ aduersus eũ
principes philistum: et di
rerũt ei. Reuertatur uir et sede¬
at in loco sio ui quo constituisti
eũ; et non descendat nobiscum
in preliũ: ne fiat nobis aduer¬
sarius. cũ preliari ceperinus.
Quon eñt alter platarepoterit
dĩmt suũͥ insi in capitibs nrrĩs:

Expanded text:
bi volunt Hebraei isti et ait Abi volunt Hebraei isti et ait Achis ad principes Philisthim num ignoratis David qui fuit servus Saul regis Israhel et est apud me multis diebus vel annis et non inveni in eo quicquam ex die qua transfugit ad me usque ad diem hanc irati sunt autem adversus eum principes Philisthim et deps. « Revertatur vir et sedeat in loco suo in quo constituisti eum, et non descendat nobiscum in praelium, ne fiat nobis adversarius cum praeliari coeperimus. Quomodo enim placare poterit Dominum suum, nisi in capitib
Abbreviated transcription (Latin):
dixitq ad eũ. E cce obediuit
antilla tua uoci tue: et posut
aĩam meã in manii tua: et
audiui sermones tuos quos lo¬
tutus es ad me. Nũt igitur au¬
di et tu uocem antille tue: ut
pouã toram te bitellã panis:
ut comredens conua lescas et pos¬
sis iter agere. Qui renuit: et
ait. Non comedã. Coegerunt
autẽ eñ serui sui et mulier: et
tandẽ audita uoce eoꝵ surrexit
de terra: et sedit suꝑ lectũ: Lc uiͣi.¬
ilier autẽ illa habebat
uitulũ pascitalẽ u do¬
mo: et festinauit et occidit eñ.
Tolleusq farurã muscuit et
coxit azina: et poluit aute
saul. et ante seruos enis. Qui
cũ comedissent: surrexerũt et
ambulauerũt per totã uoctẽ
illam. Congregata sunt ergo
philistum uniuersa agnuma
in apheg. Sed et israel castra¬
metatus est super fontẽ qui e¬
rat rez rahel. Et satrape qui dẽ
philistiim: incedebant in ten¬
turus et milibz. Dauid autẽ
et utri eius erant in noutssimo
agnune cũ achis. Dixeruntq
principes philistiint. Quid st¬

Expanded text:
oboedivit ancilla tua voci tuae et posui animam meam in manu mea et audivi sermones tuos quos locutus es ad me nunc igitur audi et tu vocem ancillae tuae ut ponam coram te buccellam panis et comedens convalescas ut possis iter facere qui rennuit et ait non comedam coegerunt autem eum servi sui et mulier et tandem audita voce eorum surrexit de terra et sedit super lectum mulier autem illa habebat vitulum pascualem in domo et festinavit et occidit eum tollensque farinam miscuit eam et coxit azyma et posuit ante Saul et ante servos eius qui cum comedissent surrexerunt et ambulaverunt per totam noctem illam congregata sunt ergo Philisthim universa agmina in Afec sed et Israhel castrametatus est super fontem qui erat in Iezrahel et satrapae quidem Philisthim incedebant in centuriis et milibus David autem et viri eius erant in novissimo agmine cum Achis dixeruntque principes Philisthim quid si
Abbreviated transcription (Latin):
Et ait laul. Coartor nims.
pugnant aduersũ me.
et deus recessit a me: et exaudi¬
re me noluit. neq in manu
prophare neq per sompnite.
Uocani ergo te: ut oftenderes
nͥ quid faciã. Et ait saiuel.
Quid interrogas me. cũ dñs
retesserit a te: et transierit ad
enulũ tuũ: ffaciet em̃t dñs
tibi sicut locutus est in manu
mea: et scuidet regnũ de manu
tua. et dabit illud proxino tu¬
o dautd. quia nou obedisti uo¬
ci dũi: neq fecisti irã furoris
enis in amalech. Idcirco quod
pateris. fecit tibi dũs hodie.
Et dabit dũs etiam iser tetũ
in maiit philistim. Cras
autẽ tu et filii tui mecũ critis.
Sed et castra israel: tradet dñs
in manus philistiim. Lc .uiͣ.¬
tatuuq saul cecidit por¬
rectus in terrã. Eͥxtimu
robur non erat in eo: quia nõ
comederat panẽ tota die illa.¬

Expanded text:
Et ait Saul: Coarctor nimis: Et ait Saul: Coarctor nimis: pugnant adversum me, et Deus recessit a me, et exaudire me noluit, neque in manu prophetarum, neque per somnia: vocavi ergo te, ut ostenderes mihi quid faciam. Et ait Samuel: Quid intrecesserit a te, et transierit ad aemulum tuum? Faciet enim tibi Dominus sicut locutus est in manu mea, et scindet regnum  Vulg.  tuum de manu tua, et dabit illud proximo tuo David: quia non obedisti voci Domini, neque fecisti iram furoris ejus in Amalech. Idcirco quod pateris, fecit tibi Dominus hodie. Et dabit Dominus etiam Israel tecum in manus Philisthim: cras enim tu et filii tui mecum eritis: sed et castra Israel tradet Dominus in manus Philisthim. Statimque Saul cecidit porrectus in terram: extimuerobur non erat in eo, quia non comederat panem tota die illa
Abbreviated transcription (Latin):
aliis uestimentis: et abiit ip̃e
et dito uiri tũ eo: uenerũtq
ad mulierẽ nocte. Et ait. Di¬
uina mͥ in phitone: et sustita
michi quẽ dixero tibi. Et ait
mulier ad eũ. E cce tu nosti
quanta fecerit saul: et quouͦt
eraserit magos et ariolos de ter¬
ra. Quare ergo in sidiaris a¬
mme mee ut occidar: Et iura¬
uit et saul in dño dicens. Si¬
quicꝙͣ urali propt̾ bant rem.
Dixitq ei mulier. Quẽ susti
tabo tibi: Qui ait. Sanuelẽ¬
ũ autẽ indisset muli¬
er sanuelẽ exclama¬
uit uoce magna: et dixit ad sa¬
ul. Quare imposiusti michi:
Tu es em̃t saul. Dixitq ei rex.
Noli tunere. Quid iudisti ᷑
Et ait mulier ad saul. Deos
uideo ascendentes de terra. Di¬
xitq ei. Qualis est forma eiꝰ:
Que dixit. Uir senes ascendit:
et ip̃e anuctus est pallio. Intel¬
lexit saul quod saiuel esset.¬
et inclinauit se suꝑ faciẽ suã
in terrã: et adorauit. Dixit
autẽ sainuel ad saul. Quare
inquietasti me ut suscitarer:

Expanded text:
aliis vestimentis, et abiit ipse, aliis vestimentis, et abiit ipse, et duo viri cum eo, veneruntque ad mulierem nocte, et ait: Divina mihi in pythone, et suscita mihi quem dixero tibi. Et ait mulier ad eum: Ecce, tu nosti quanta feeraserit magos et ariolos de terra quare ergo insidiaris animae meae ut occidar et iuravit ei Saul in Domino dicens viquicquam mali propter hanc rem dixitqtabo tibi? Qui ait: SamueleCum autem vidisset mulier Samuelem, exclamavit voce magna, et dixit ad Saul: Quare imposuisti mihi? Tu es enim Saul. Dixitque ei rex: Noli timere: quid vidisti? Et ait mulier ad Saul: Deos vidi ascendentes de terra. Dixitque ei: Qualis est forma ejus? Quae ait: Vir senex ascendit, et ipse amictus est pallio. Intellexit Saul quod Saet inclinavit se super faciem suam in terra, et adoravit. Dixit autem Samuel ad Saul: Quare inquietasti me ut suscitarer?
Abbreviated transcription (Latin):
tur ad bellũ contra isrł. Dixit.¬
q achis ad daud. Sciens nũc
scito: qm̃ inecũ egredieris in
castris. tu et urri tui. Oixitq
dauid ad achis. Nũt scies: que
facturus est seruus tuus. Et
ait athis ad dauid. Et ego cu¬
srodẽ capitis mei porã te tñctis
diebz. Sanuel autẽ mortitꝰ
est. Plauxitqz eũ om̃is israel:
et sepelierũt eũ in ramatha ur¬
be sua. Et saul abstulit ma¬
gos et ariolos de terra. Le .iiͣ.¬
ougregatiq sũt pbili¬
stum. et uenerũt: et ca¬
stra nietati sũt ur sintam. Cõ
gregauit autẽ et saual uiiu̾sũ
israel: et ueuit in gelboe. Et
iidit saul castra philistinoꝵ
et tuuuit;: et expauit cor eius
nimis. Consuluitq duĩu: et
nõ respondit ei: neq per somp¬
nia. neq per sacerdotes. neqz
sins. Querite mitlierẽ haben¬
tem phitonẽ. et uadã ad eam:
et sciscitabor per illã. Et dixe¬
rũt serui eius ad eũ. Est mu¬
lier habens fithonẽ in hendor.
bitũ suũ. uestitusq est

Expanded text:
tur ad bellum contra Israhel dixitque Achis ad David sciens nunc scito quoniam mecum egredieris in castris tu et viri tui dixitque David ad Achis nunc scies quae facturus est servus tuus et ait Achis ad David et ego custodem capitis mei ponam te cunctis diebus Samuhel autem mortuus est planxitque eum omnis Israhel et sepelierunt eum in Rama urbe sua et Saul abstulit magos et ariolos de terra congregatique sunt Philisthim et venerunt et castrametati sunt in gregavit autem et Saul universum Israel, et venit in Gelboe. Et vidit Saul castra Philisthiim, et timuit, et expavit cor ejus nimis, Consuluitque Dominum, et non respondit ei, neque per somnia, neque per sacerdotes, neque suis: Quaerite mihi mulierem habentem pythonem, et vadam ad eam, et sciscitabor per illam. Et dixerunt servi ejus ad eum: Est mulier habens pythonem in En-Dor. bitum suum: vestitusque est
Abbreviated transcription (Latin):
bus annis: postea starent in cõ¬
spectu regis. Fuerũt ergo in ter
eos de filiis inda. dantel. anani¬
as. mi sahel: et azarias. Et ini¬
posuit eis prepositus eunuchoꝵ
noĩa. Danieli. balthasar. ana¬
nie. sidrac. misaheli. misat: et¬
roposuit autẽ dantel in
cor de sus ne pollueretur

Expanded text:
tarent in conspectu regis fuerunt ergo inter eos de filiis Iuda Danihel Ananias Misahel et Azarias et inposuit eis praepositus eunuchorum nomina Daniheli Balthasar et Ananiae Sedrac Misaheli Misac etroposuit autem Danihel in corde suo ne polluere
Abbreviated transcription (Latin):
et obsedit eant. Et tradidit dñs
in manu eis ioachiin regem
uide: et partẽ ua sorũ domus dei:
et asportauit ea in terrai
sennaar in donrũ dei sui. Et ua-¬
sa intrelit in domũ thesauri dei
uez preposito eunchorũ¬
suoꝵ ut introduceret de filiis isrl.
et de semine regio et tyrannoꝵ
pueros. in quibz nulla esset ma¬
cu la ͥ decoros forma. et eruditos
om̃i sapientia: cautos scientia.
et doctos disciplina: et qui possẽt
stare in palacio regis: ut doceret
eos licteras et lingitã chaldeorũ.
rex annonã per singu¬
los dies de tibis sius. et de uino

Expanded text:
et obsedit eam. Et tradidit Dominus in manu ejus Joiacim regem Juda, et partem vasorum domus Dei: Et asportavit in terram Sennaar in domum Dei sui, et vasa intulit in domum thesauri Dei sui. naz praeposito eunuchorum, ut introduceret de filiis Israel, et de semine regio et tyrannorum, pueros, In quibus nulla esset macula, decoros forma, et eruditos omni sapientia, cautos scientia, et doctos disciplina, Et qui possent stare in palatio regis, ut doceret eos litteras, et linguam Chaldaeorum. rex annonam per singulos dies de cibis suis, et de vi
Abbreviated transcription (Latin):
uerba que locutus est da¬
uid: et annũtiata in couspectu
saul. d quẽ tũ fuisset adduitꝰ.
locutus est ei. Non concidat cor
cuiusꝙͣ in eo. E go seruus tuꝰ
uadã: et pugnabo aduersus
philisieũ. Et ait saul ad dauid.
Non uales resistere philisteo
isti: net ꝓugnare aduersus eũ:
quia puer es. Hit autẽ uir bel¬
lator ab adolescentia sua. Di¬
xitq dauid ad laul. Pascebat
seruus tuus prĩs sui gregẽ: et
ueniebat leo uel ursus. tolle¬
bantq arietẽ de medio gregis:
et persequebar eos. et pertutiebã:
eruebãq de ore eorũ. Et illi cõ¬
surgebant aduersũ me. et ap¬
prehendebã mentũ eoꝵ:ͥ et suf¬
focabã: interficiebãq eos. Nã
et leoiẽ et ursũ interfeci ego ser
steus hic intirtũtilus qͣi unus
ex eis: quia ausus est maledi
hitius. Dixit auntẽ saul ad dõ.
it saul dauid uestimrentis suisͥ
et imposuit galeã eream suꝑ
caput eius: et ueltiit eũ lort¬
sa. Actinctus ergo dauid gla¬
dio ens suꝑ uestẽ suã: cepit tẽp¬

Expanded text:
erba quae locutus est David et adnuntiata in conspectu Saul ad quem cum fuisset adductus locutus est ei non concidat cor cuiusquam in eo ego servus tuus vadam et pugnabo adversus Philistheum et ait Saul ad David non vales resistere Philistheo isti nec pugnare adversum quia puer es, hic autem vir bellator est ab adolescentia sua. Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo, vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis: et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum, et illi consurgebant adversum me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos. Nam et leonem et ursum interfeci ego servsthaeus hic incircumcisus, quasi unus ex eis: qui ausus est maledichujus. Dixit autem Saul ad David: it Saul David vestimentis suis, et imposuit galeam aeream super caput ejus, et vestivit eum lorica. Accinctus ergo David gladio ejus super vestem suam, coepit ten
Abbreviated transcription (Latin):
itulit baculũ siũ quẽ
semꝑ habebat in mani¬
bus et elegit sibi quinq lim¬
pidissimos lapides de torrente:
et misit eos in perã pastoralẽ
quã habebat setũ: et fundam
manu tulit: et processit adu̾¬

Expanded text:
it, « baculum suum quem semper habebat in manibus, et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram pastoralem, quam habebat secum et fundam manu tulit, et processit 404 adve
Abbreviated transcription (Latin):
t dixit unusquispiant
de israel. Numt indisti
uirũ hũc qui ascendit: ad ex¬
probrandũ eñt isra el ascendit.
Uirum ergo qui percusserit eũ
ditabit rex diuicus magnisͥ
et filiã suã dabit ei: et dontũ
prĩs eis fatiet absq tribito
dabitur uiro qui percusserit phi¬
listeũ hũcͥ et tulerit opprobri¬
um de isel: Quis est eñ his
plilisteus incircun tisus: qui
exprobrauit acies dei uiuentis.
eferebat autẽ ei Lc niͣ.¬
ppls eundẽ sermonem
dicens. Hec dabũtur iro qui
pertusserit eũ. Quod tũ audis¬
set heliab frater enis maior
loquente eo cũ alus: iratus est
contra dauid: etait. Quare
uenisti. et quare dereliequisti
pantulas oues illas in deserto:
Ego noui suꝑbiã tuã. et neqͥ¬
tiam cordis tut: quia ut uide¬
res preliũ descendisti. Et dixit

Expanded text:
t dixit unus quispiam de Israel: Num vidistis virum hunc qui ascendit? ad exprobrandum enim Israeli ascendit. Virum ergo qui percusserit eum, ditabit rex divitiis magnis, et filiam suam dabit ei, et domum patris ejus faciet absque tributo fiet viro, qui percusserit Philisthaeum hunc, et tulerit opprobrium de Israel? quis est enim hic Philisthaeus incircumcisus, qui exprobravit acies Dei viventis? Referebat autem ei populus eundem sermonem dicens haec dabuntur viro qui percusserit eum quod cum audisset Heliab frater eius maior loquente eo cum aliis iratus est contra David et ait quare venisti et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto ego novi superbiam tuam et nequitiam cordis tui quia ut videres proelium descendisti et dixi
Abbreviated transcription (Latin):
Nde hic in eternita te dei
uiget. in ueritate dei lu¬
cet: in bonitate dei gaudet. A¬
deo illuminatur. felix deo frui¬
tur. Susciltens modificatur.¬
contẽplans illu stratur. et deo¬

Expanded text:
 in aeternitate Dei uiget, in ueritate Dei lucet, in bonitate Dei gaudet. de sit felix, Deo fruitur: subsistens modificatur,contemplans illustratur,
Abbreviated transcription (French):
It quicquid est de arte
loquen di et disseren di:
de dimensionibz figurarũ et
de musitis. at de minteris sine
magna difficulta te nullo ho¬

Expanded text:
 Quidquid de arte loquendi et disserendi, quidquid de dimensionibus figurarum, et de musicis et de numeris, sine magna difficultate, nullo ho
Abbreviated transcription (Latin):
Oluit autẽ acquiestere
pretibs enis: sed preua¬
leus mͣribz oppressit eã: et cuba¬
uit tũ illa. E rosantq eã habu¬
it annon magno odio uimis:
ita ut mais ellet odiũ qio ode¬
rat eaur; aurore qus aute dile¬
xerat. Dixitqz ei annon. Sur¬
ge et nade. Que respondit et
Manis est hoc malĩt quod nũt
agis aduersũ me: quam quod
ante fensti.¬

Expanded text:
e precibus eius sed praevalens viribus oppressit eam et cubavit cum illa et exosam eam habuit Amnon magno odio nimis ita ut maius esset odium quo oderat eam amore quo ante dilexerat dixitque ei Amnon surge vade quae respondit ei maius est hoc malum quod nunc agis adversum me quam quod ante fecisti
Abbreviated transcription (Latin):
ulerũtqz asahel: et sepe¬
lierũt eũ in sepultro pa¬
tris sui in bethleem. Et ant¬
bulauerũt tota nocte ioab et
uiri qui erant cũ eo: et in ip̃o
crepusculo ꝑuenerũt in hebron.
Facta est ergo longa conterta¬
cio inter domũ saul: et int̾ do¬
mũ dauid. D auid proficiens
ex seip̃o semꝑ robustior: domꝰ
autẽ saul de crescens cotidie.
Nati quoq sũt filit dauid in
hebron. Fuitq primogenitus
enis aion de achinoeu iez¬
rahelitide. Et post eũ cheliab.
de abigail: uxore nabal tar¬

Expanded text:
uleruntque Asahel et sepelierunt eum in sepulchro patris sui in Bethleem et ambulaverunt tota nocte Ioab et viri qui erant cum eo et in ipso crepusculo pervenerunt in Hebron facta est ergo longa concertatio inter domum Saul et inter domum David David proficiens et semper se ipso robustior domus autem Saul decrescens cotidie nati quoque sunt filii David in Hebron fuitque primogenitus eius Amnon de Ahinoem Iezrahelitide et post eum Chelaab de Abigail uxore Nabal Car
Abbreviated transcription (Latin):
ents: cogentes eũ ut surgeret
de terra. Qui noluit neq co¬
ctidit antẽ dies septima:
ut moreretur infans.¬
are et qd̃ mortis esset parint¬
lus. Dixerũt eñi. E tte cũ par¬
mlus ad huc unteret loqiteba¬
mur ad eũ et nõ audiebat uo¬
cem nostrã. quantomagis si
dixerimus mortuns est puer.
se affliget; Cũ ergo audisset
dautd leruos litos mulitante ᷤ.
intellexit qd̃ mortuus esset ĩ¬
fantilus. Dixitq ad seruos
suos. Nũ mortuus est puer:
Qui responderũt et. Mortuꝰ
est. Surrexit igitur dautd de
terra: et lotus unctusqz ẽ. Cũ¬
q nuitasset uestẽͥ ingressus
est domũ dñt: et adorauit. Et
uenit in domũ sitã. Petiritq
ut pouerent ei panẽ: et come¬
Ixerũt autẽ ei serui sui.
Quis est sermo queni
fecisti: Propter infantẽ cũ ad¬
hut uiueret ientuasti et fleba s.
mortuo autẽ puero surrexisti
et comedisti panẽ: Qui ait.
Propt nfantẽ dum ad hus.
bant eñt. Quis scit si forte do¬

Expanded text:
eius coeius code terra: qui noluit, neque coAccidit autem die septima ut moreretur infansare ei quod mortuus esset parvulus: dixerunt enim: Ecce, cum parvulus adhuc viveret, loquebamur ad eum, et non audiebat vocem nostram: quanto magis, si dixerimus, mortuus est puer, se affliget? Cum ergo vidisset David servos suos musitantes, intellexit quod mortuus esset infantulus dixitque ad servos suos num mortuus est puer qui responderunt ei mortuus est surrexit igitur David de terra et lotus unctusque est cumque mutasset vestem ingressus est domum Domini et adoravit et venit in domum suam petiut ponerent ei panem, et comexerunt autem ei servi sui: Quis est sermo, quem fecisti? propter infantem, cum adhuc viveret, jejunasti et flebas: mortuo autem puero, surrexisti, et comedisti panem. Qui ait: Propter infantem, cum adhuc bam enim: Quis scit, si forte do
Abbreviated transcription (Latin):
tibi: et interfetisti eũ gladio fi¬
lioꝵ ãmoit. Quãobren nou
retedet gladius de douio tua us¬
q in sempifiĩ: eo quod despe¬
xeris me. et tuleris uxorẽ hu¬
rie cethei: ut esset uxor tua. Ita¬
q het dicit dñs. E tre ego susti¬
tabo suꝑ te malũ de domo tuaͥ
et tollã uxores tuas in ocilis
tuis: et dabo proximo turo. et
dormiet cũ uxoribz tuis ut ocu¬
lis solis huius. Tu em̃t fetisti
abscondite. ego uero faciam
uerbũ istud in conspectu om̃is
israel: et in conspectu solis. L.iiͣ.¬
t dixit dauid ad nathã.
nathan ad dauid. Dñs quo¬
morieris. Geruntantẽ qm̃
blasphemare fecisti mimitos
nomeu dñ propt᷑ uerbu hoc:
filius qui natus est tibi mor¬
te morietur. Et reuersus est
nathan domũ suã. Pertussit¬
qz dñs paruulũ quẽ pepererat
uxor hurie dauid: et desperatꝰ
est. Depretatusq est dauid do¬
minũ pro paruulo. Et ieiu¬
nauit dauid iennio. et ingͤs¬
sus seorsũ. iacuit suꝑ terram.
Benerũt autẽ seniores domꝰ

Expanded text:
rfecisti eum gladio filiorum Ammon quam ob rem non recedet gladius de domo tua usque in sempiternum eo quod despexeris me et tuleris uxorem Uriae Hetthei ut esset uxor tua itaque haec dicit Dominus ecce ego suscitabo super te malum de domo tua et tollam uxores tuas in oculis tuis et dabo proximo tuo et dormiet cum uxoribus tuis in oculis solis huius tu enim fecisti abscondite ego vero faciam verbum istud in conspectu omnis Israhel et in conspectu solis et dixit David ad Nathan Nathan ad David Dominus quomorieris verumtamen quoniam blasphemare fecisti inimicos Domini propter verbum hoc filius qui natus est tibi morte morietur et reversus est Nathan domum suam percussitque Dominus parvulum quem pepererat uxor Uriae David et desperatus est deprecatusque est David Dominum pro parvulo et ieiunavit David ieiunio et ingressus seorsum iacuit super terram venerunt autem seniores domus
Abbreviated transcription (Latin):
Traulactoq luctu misit dauid
et introduxit eã in domũ suã:
et facta est ei uxor. Peperitq ei
filiũ. Et displicuit uerbũ hoc
dauid. Qui cũ uenisset ad eũ:
dixit ei. Ouo uiri erant int ti¬
uitate una: unus dines. et alt̾
pauꝑ. Oures habebat boues et
oues plurinas ualde. Pauꝑ
autẽ nichil habebat om̃io pre¬
ter ouẽ unã parimlã quaene¬
rat et nutrierat. et que creuerat
apud eũ cũ filiis eius simul de
ce eius bibens: et in snnt illius
dormiens: eratq illi sicut filia.¬

Expanded text:
Transactoque luctu, misit David, et introduxit eam in domum suam, et facta est ei uxor, peperitque ei filium: et displicuit verbum hoc, David: qui cum venisset ad eum, dixit ei: Duo viri erant in civitate una, unus dives, et alter pauper. Dives habebat oves, et boves plurimos valde. Pauper autem nihil habebat omnino, praeter ovem unam parvulam, quam emerat, et nutrierat, et quae creverat apud eum cum filiis ejus simul, dece ejus bibens, et in sinu illius dormiens: eratque illi sicut filia
Abbreviated transcription (Latin):
gressusqz ad eam: dorminit cũ
ea. Que genuit filiũ: et noca¬
uit nomen ens salomon. Et
dñs dilexit eũ. Misitqz in ma¬
nu nathan proph̾eͥ et uocauit
nomen eus amabilis dño:
eo quod diligeret eũ dñs.: Igit᷑
pugnabat ioab contra ralbath
filioꝵ ãmon: et expugnabat
urbent regiant. Misitq ibab
nũtios ad daurd dicens. Dmi¬
caui aduersũ rabbath: et capi¬
enda est irrbs aquare. Quns
igitur congrega reliquã ꝑtẽ
pplĩ. et obside ciuitatẽ et cape
eanil ne cũ a me ualtata fue¬
rit urbs: nonum meo astriba¬
tur uictoria.¬

Expanded text:
dormivit cum ea quae genuit filium et vocavit nomen eius Salomon et Dominus dilexit eum misitque in manu Nathan prophetae et vocavit nomen eius Amabilis Domino eo quod diligeret eum Dominus igitur pugnabat Ioab contra Rabbath filiorum Ammon et expugnabat urbem regiam misitque Ioab nuntios ad David dicens dimicavi adversum Rabbath et capienda est urbs Aquarum nunc igitur congrega reliquam partem populi et obside civitatem et cape eam ne cum a me vastata fuerit urbs nomini meo adscribatur victoria
Abbreviated transcription (Latin):
uit dauid oũra uerba
preli: precepitqz nũcio dicens.
Cũ compleueris uuiuersos ser¬
moues belli ad regẽ: si cũ in de¬
ris nidignan. et dixerit quare
accessistis ad murrũ ut prelra¬
renint. au ignorabatis quod
multa desuꝑ ex muro tela mit¬
tantur: quis pertussit abime¬
lech filiũ reroboal nõue mulier
misit suꝑ cũ fraguren mole de
muro: et interfecit eñ in thebes:
¶Quare iuxta murũ accessistis:
dices. Etiã seruus tuus huri¬
biit ergo nũtius. et ueuit
et uarranit dauid omĩa
que ei preceperat ioab: et dixit
nũtius ad dauid. Preualucrũt
aduersũ nos uiri: et egressi sũt
ad nos in agrũ. Nos autẽ facto
qz ad portani curitatis. Et dire¬
rerũt iacula sagictarii ad seritos
tuos ex muro desuꝑ: unrortuiq
sũt de serius regis. Quint etiã
seruus tuus hurias cetheꝰ mor¬
tuus est. Et dixit dauid ad nũ¬
ciũ. Hec dices ioab. Non te frã¬
gat ista res. Garus em̃i eneir¬
tus est prelu: et nũc illũ nunt

Expanded text:
vit David omnia verba vit David omnia verba praelii: praecepitque nuncio, dicens: Cum compleveris universos sermones belli ad regem, si eum videris indignari, et dixerit: Quare accessistis ad murum, ut praeliaremini? an ignorabatis quod multa desuper ex muro tela mittantur? Quis percussit Abimelech filium Jeroboal? nonne mulier misit super eum fragmen molae de muro, et interfecit eum quare juxta murum accessistis? dices: Etiam servus tuus Uribiit ergo nuntius, et venit, et narravit David omnia, quae ei praeceperat Joab. Et dixit nuntius ad David: Praevaluerunt adversum nos viri, et egressi sunt ad nos in agrum: nos autem, facto que ad portam civitatis. Et direxerunt jaculatuos ex muro desuper mortuique sunt de servis regis quin etiam servus tuus Urias Hettheus mortuus est et dixit David ad nuntium haec dices Ioab non te frangat ista res varius enim eventus est proelii et nunc hunc nunc