comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
acpolluere cepere. quib diumam traxere
offensam. & ꝓ scelerump̃cio de celo descen¬
dit ignis. qui regionem illam exureret. Enq
itaq urbes incense. quarum umbra q̃dã
& species in fauillis uidetur. Arsere terre.
ardent aque. in quib cȩlestis ignis reliqͥe
recognoscuntur. atq adhucmanent. Spe¬
ctes illic ad spetiem poma uiridantia. for¬
matos uuaꝵꝵ racemos. ut elendi generent
spectantib cupiditatem. Si carpas. fatiset
ac resoluuntur in cinerem. fumumq exci¬
tant. quasi adhuc ardeant. Hec ꝓpt̃ suppli¬
ciampiorum de sodomitano territorio cõ¬
ꝑta. filentio obducere non oportuit. hiis
enim decursis remunerationem piis fore
nimenta distributo exercitus romami uel so¬
tiorum subsidio replebat: ut aduersa sibi om̃ia
cognoscerent. que ante conspiratura secum
ad bellum contra romanos gerendum arbit᷑¬
bantur. Nichilominus etiam lutio amnnio
geresam destinato. nisidiis urbem cepit. mil¬

Expanded text:
ac polluere coepere, quibus divinam traxere ac polluere coepere, quibus divinam traxere offensam, et pro scelerum pretio de coelo descendit ignis, qui regionem illam exureret. Quinque itaque urbes incensae, quarum umbra quaedam et species in favillis videtur. Arsere terrae, ardent aquae, in quibus coelestis ignis reliquiae recognoscuntur, atque adhuc manent. Spectes illis ad speciem poma viridantia, formatos uvarum racemos, ut edendi generent spectantibus cupiditatem: si carpas, fatiscunt ac resolvuntur in cinerem, fumumque excitant, quasi adhuc ardeant. Haec propter supplicia impiorum de Sodomitano territorio comperta, silentio obducere non oportuit. His enim decursis, remunerationem piis fore nimenta, distributo exercitus Romani vel sociorum subsidio replebat, ut adversa sibi omnia cognoscerent, quae ante conspiratura secum ad bellum contra Romanos gerendum arbitrabantur. Nihilominus Lucio Annio Geresam destinato, insidiis urbem cepit: mil
Abbreviated transcription (Latin):
fertur bitumen ut ferrohaud quaquam ut
alia p̾acutametalli spetie recidatur. San¬
guini sane cedit mulierum quo menstruas
soluentes leuari feruntur. Cuiis attac¬
tuuelurma ut allegant quib exꝑiendiusꝰ
usus fuit interrumpi ꝓditur. utilis autẽ
ad compagem nauium fertur. & corporibus
hominum salubris admixta medicamentis.
Longitudo lacus eius usq ad zoaros arabie
dirigitur stadiis quingentis octognita. la
quiquondam uberriinam regionem in habi¬
tabant. abuncdantem fructib. distinctam
quoq urbibꝰ splendidissimiᷤ. Ncc̃aũ ea locoꝵ d̾ser¬
ta atq exusta sunt incendio. Nam cũ oĩa
illis ds suo contulisset munere. arua fru¬
gum feratia. & uineis ceterisq fructuosis
arborib rus consitum. Ingrati nec pre ocłis
habentes potentiam di summi. quasi ñ om̃ia
cerneret. omuia ꝓspec taret flagitia. nichil¬
q eẽt quod illum latere aut pretĩre posset.
itaintemꝑantie sue ꝓbris miscere unuersa

Expanded text:
fertur bitumen, ut ferro hautquaquam uel fertur bitumen, ut ferro hautquaquam uel alia pguini sane cedit mulierum, quo menstrua solventes levari feruntur. Cujus attactu vel urina ut allegant, quibus experiendi usus fuit interrumpi proditur: utilis autem ad compagem navium fertur, et corporibus hominum salubris admixta medicamentis. Longitudo lacus ejus usque ad Zoaras Arabiae dirigitur stadiis quingentis octoginta: latcina Sodomorum, qui quondam uberrimam regionem inhabitabant: abundantem fructibus, distinctam quoque urbibus splendidissimis. Nunc autem ea locorum deserta, atque exusta sunt incendio. Nam cum omnia illis Deus suo contulisset munere, arva frugum feracia, et vineis caeterisque fructuosis arboribus rus consitum; ingrati, nec prae oculis habentes potentiam Dei summi, quasi non omnia cerneret, omnia prospectaret flagitia, nihilque esset quod illum latere aut praeterire posset: ita intemperantiae suae probris miscere universa
Abbreviated transcription (Latin):
patitur aues. lucernam accensam fert¬
aquis suꝑnatare sine ulla conuersione
extincto demergi lumme. Et quamuis de¬
mersum arte quodiuuat difficile in pro¬
fundo herere. Demq uespasianum fert̃
precepisse nandugnaros reuinetis ma¬
manib in profundum deici. eosq omnes
ilico suꝑuatasse quasi sp̃u quodam uenti
leuatos. & ad supiora iu magna repulsos
resiluisse. Multa fabulosa de hoc lacu ple¬
riq estimauerunt. que nobis in exꝑtis uita¬
tem reipromere nunquam consilium fu¬
it. Mutare etiamter coloreni aque. &
ad radios solis uarie refulgere ñ placuit
ꝓ uero locare. cum sit ipsius aqua lacus
obscurior ceteris aquis & quasi aduste
preferens similitudinem. Certe si ad radi¬
um solis & ipsa resplendeat. nichil now̃
& quasi ꝓ miraculo promendum. cum hoc
commune sit aquis omnib. Uagari suꝑ
aquas bituminis glebas certũ ẽ. atro
liquore. quas scaphis appropin quanteᷤᷤ
colligunt quib muneris ẽ herere sibi

Expanded text:
patitur aues. Lucernam accensam ferpatitur aues. Lucernam accensam ferunt supernatare, sine ulla conuersione extincto demergi lumine, et quauis demersum arte quod uiuat difficile haerere in profundo. Denique Vespasianum ferunt praecepisse nandi ignaros reuinctis manibus in profundum deici eosque omnes ilico supernatasse quasi spiritu quodam uenti leuatos et ad superiora ui magna repulsos resilisse. Multa fabulosa de hoc lacu plerique aestimauerunt, quae nobis inexpertis ueritatem rei promere nequaquam consilium fuit. Mutari etiam ter in die colorem aquae et ad radios solis uarie refulgere non placuit pro uero locare, cum sit ipsius aqua lacus obscurior ceteris aquis et quasi adustae praeferens similitudinem. Certe si ad radium solis et ipsa resplendeat, nihil nouum et quasi pro miraculo promendum, cum hoc commune sit aquis omnibus. Vagari super aquas bituminis glebas certum est atro liquore, quas scaphis adpropinquantes colligunt quibus id muneris est. Haerere sibi
Abbreviated transcription (Latin):
scriptionib uł cetõrum elementorum m¬
raculorum miraculo quam in iudeorum
seditionib stilum occupare. Si quidẽ ista
flagitio mentem ex asꝑant. illa demulcent
animum dum recensentur. & ad ueteris
hystorie reuocant cognitionem. Nobis
autem quib incultius ingenium cordi ẽ
patrum ex egypto egredientium. usq
interram repromissionis repetere uestigia.
ꝙ sicui forte nr̃a inmanus ueniant. ñ no¬
stralegat s patrum relegat. Dulce ẽ enĩ
maiorum uiter uersari habitacula. et
ueterum dicta factaq recensere memorp
atq eorum iuherere grẽ. S iam siue na¬
turam siue qualitatem aquarum expͥmamꝰ.
ne nr̃ quoq in eo lacu excutiatur stilus
ex quo omnia quecunq mergenda putaue¬
ris. uiuentia tamen resilire oppimo est. &
quamius uehementer illisa. statim excuti.
aqua ipsa amara & sterilis. nichil recipieis
generum uuentium. Deniq neq pisces.
neq assuetas aquas & letas mergendi usu

Expanded text:
scriptionibus, vel caeterorum elementoruscriptionibus, vel caeterorum elementorum miraculo, quam in Judaeorum seditionibus stylum occupare. Siquidem ista flagitia mentem exasperant; illa demulcent animum, dum recensentur, et ad veteris historiae revocant cognitionem. Nobis autem quibus incultius ingenium est, cordi est patrum ex Aegypto regredientium, usque in terram repromissionis repetere vestigia, ut si cui forte nostra in manus veniant, non nostra legat, sed patrum relegat. Dulce est enim inter majorum versari habitacula, et veterum dicta factaque reatque eorum inhaerere gratiae. Sed iam siue naturam siue qualitatem aquarum exprimamus, ne noster quoque in eo lacu excutiatur stilus, ex quo omnia, quaecumque mergenda putaueris uiuentia, tamen resilire opinio est et quamuis uehementer inlisa statim excuti. Aqua ipsa amara et sterilis, nihil recipiens generum uiuentium, denique neque pisces neque adsuetas aquis et laetas mergendi usu
Abbreviated transcription (Latin):
in longitudinem .xx. inlatitudinem patẽs
In eo mirabilem hortorum gr̃ãm cernas. ua¬
riapalmarum genera. tantamq dactilorũ
dulcedinem. ut mella defluere spectes
haud ceteris inferiora. Sunt etiam illic
p̃stantissum apum fetus. Nec mirum ubi
tam diuersis halantes florib paradysi su¬
aues fundunt odores. Illic opobalsamũ
gignitur. Quod ideo cum adiectione
significauinnus quia agricole corticete¬
nus uirgulas incidunt. eas in quib bal¬
sama gignuntur. ut ꝑ illas cauernas pau¬
latimn distillans humorse colligat. Catĩ¬
nas autem greco sermone opẽ dr. Illic
cyprum. illic mirobalamum nasci feruit¬
& aliaistius modi que in aliis locis haud¬
quaquam reꝑiuntur. Aqua ut cetera
fontium illic tamen p̃stantius estate fri¬
gida. hyeme tepens. Aer mollior. ut sũ¬
ma hyeme lineis incole exuuiis utantur
indumentorum:.
unc asphaltii lacus qualitatem spectemus
Melius est enum in locortm ueterum de¬

Expanded text:
in longitudinem, viginti in latitudinem patens. in longitudinem, viginti in latitudinem patens. In eo mirabilem hortorum grria palmarum genera tantamque dactylorum dulcedinem, ut mella defluere spectes haut ceteris inferiora. Sunt etiam illic praestantissimi apium fetus, nec mirum ubi tam diuersis inhalantes floribus paradisi suaues fundunt odores. Illic opobalsamum gignitur, quod ideo cum adiectione significamus, quia agricolae cortice tenus uirgulas incidunt eas, in quibus balsama generantur, ut per illas cauernas paulatim distillans umor se colligat. Cauerna autem Graeco sermone ὀπή dicitur. Illic cyprum, illic mirobala alia istiusmodi, quae in aliis locis haudquaquam reperiuntur. Aqua ut caetera fontium, illic tamen praestantior, aestate frigida, hieme tepens. Aer mollior, ut summa hieme lineis incolae exuviis utantur indumentorum. CAPUT XVIII. Nunc Asphaltitis lacus qualitatem spectemus. Melius est enim in locorum veterum de
Abbreviated transcription (Latin):
de quoq sobolis opima successio. larga in
posteritatis copiam sumministraret. nec de¬
ficeret genitalis aqua. cum diuna gr̃a ꝓ
iustorum fidelib studiis tantiꝓpħe benedi¬
ctionib aspirauisset. Conuertit itaq natu¬
ram aquarum ad preces ꝓpħe celestis oracu¬
liresultatio. continuoq sterilitatem depu¬
lit. fecunditatem in fudit. Cepere illic cre-¬
berescere generationes hominum fructus
terrarum. sucusq aquarum ante ieumus
& amarus internecare solitus sata. tristia¬
q bibentum ora qͣuere. fertilitatem solo.
potantib suauitatem infundere. ut sibre¬
uiter culta contingat. plus prosit quam
ubi diutius irrogauerit. Est enim noua
grã. ut ꝓfectus redundãtior sit ubi usus
minor. & ubi amplius quisquam usus fu-¬
erit. ibi minor fructus sit. eo quod plus ce¬
teris fontib rigat. quia uel exiguum eiꝰ
abundat ad ub̃tatem. Deniq campus
eum circumiacet septuaginta stadiorum

Expanded text:
dae quoque sobolis optima successio, largam dae quoque sobolis optima successio, largam posteritatis copiam subministraret, nec deficeret genitalis aqua: cum divina gratia pro justorum fidelibus studiis tanti prophetae benedictionibus aspiravisset. Convertit itaque naturam aquarum ad preces prophetae coelestis oraculi resultatio, continuoque sterilitatem depulit, fecunditatem infudit. Coepere illic crebrescere generationes hominum, fructus terrarum, succusque aquarum, ante jejunus et amarus internecare solitus sata, tristiaque bibentium ora torquere, fertilitatem solo, potantibus suavitatem infundere, ut si breviter culta contingat plus prosit, quam ubi diutius irrigaverit. Est enim nova gratia, ut profectus redundantior sit, ubi usus minor: et ubi amplius quisquam usus fuerit, ibi minor fructus sit: eoque plus caeteris fontibus rigat, quia vel exiguum ejus abundat ad ubertatem. Denique campus eum circumjacet septuaginta stadiorum
Abbreviated transcription (Latin):
atq idem uberior ad potum. pinguior ad
irrigandum. quem iħc naue natione ebrẽ
manu ualidus pͥmum genti eripuit cha¬
naneorum. Is i principio corruptior ha-¬
bitus. & sterilis ad generandum. potantibꝰ¬
& li sui parum salubris. Unde rogatus
abincolis eliseus ꝓpħa. idemq elye disci¬
pulus. & tanto successor nequaquã in¬
dignus magistro. ut hospitalitatis sue mer¬
cedem relinqueret. quos uisitauerat locis.
et corruptelam aquaꝵ leuaret. remedium
dedit sicut regnorum uetus scriptura e¬
docet. precipiens uas fictile cum sale de-¬
ferri sibi. Quod accipiens deiecit in fontẽ
sal: & dixit. Sanaui aquas istas & ñ erit
inhismoriens neq sterilis ab eis. Et saua¬
te sunt aque sccłm uerbum inquit helisei
ꝓpħe. Ex illaitaq benedicti sał infusioẽ
temꝑate aque. reserataq ora fontis. scĩ¬
ficati sunt aquarum meatus. & dultiores
potus uenarum scaturrigo effunderet. &¬
omnis illa dulcesceret aquarum a maritu¬
do. uberiores fructus terra daret. Genan¬

Expanded text:
atque idem uberior ad potum, pinguior ad inrigandum, quem Iesus Naue natione Hebraeus manu ualidus primum genti eripuit Chananaeorum. Is in principio corruptior habitus, sterilis ad generandum, potantibus usui parum salubris. Vnde rogatus ab incolis Heliseus propheta idemque Heliae discipulus et tanto successor nequaquam indignus magistro, ut hospitalitatis suae mercedem relinqueret quos uisitauerat locis et corruptelam aquarum leuaret, remedium dedit, sicut Regnorum uetus scriptura edocet, praecipiens uas fictile cum sale deferri sibi. Quod accipiens deiecit in fontem sales et dixit: sanaui aquas istas et non erit in his moriens neque sterilis ab eis. Et sanatae sunt aquae secundum uerbum inquit Helisei prophetae. Ex illo itaque benedicti salis infusione temperatae aquae reserataque ora fontis, sanctificati aquarum meatus, ut dulciores potus uenarum scaturrigo effunderet omnis illa dulcesceret aquarum amaritudo; uberiores fructus terra daret. Generan
Abbreviated transcription (Latin):
rumor cuuilium belloꝵ mexercitu ͭ roma¬
no de galbe & otionis nece manifestatus.
et imꝑio uitellii qui nequior suꝑiorib qͣsi
fex resedisset. Conferre secum uetĩs militie
uiri cepere. & indigne ferre tantum usur¬
pare pretorianas rome religiones. ut cum
iam belloꝵ desueuissent exꝑiri ꝑicula. no¬
mina ignorarent gentium que bellum mo
uerent. ipse tamen statuerent bellis imꝑa-¬
torem. & insua manu rerũ romanarum legen
dum arbitrum constituerent. Deinde hus¬
modi exemplo in gallia positos milites aspi¬
rauisse ut intellio imꝑuĩ darent. inconsul
to senatu & populo romano. se intẽa qͣsi
mercennarios haberi. qui aliena arbitria se¬
querentur. primos ad ꝑiculum. ad honorẽ
ultunos. Tanto dempore bellum gerere.
triumphis cotidie crescentib. & ab inferi¬
orib dominos acciꝑe. ne eos quidẽ utiles.
s uel ignauissimos quosq uel uentri dedi¬
tos & turpitudini. ꝑgendum obiuani &
remouendam inuriam. Esse sibi inrum

Expanded text:
rumor civilium bellorum in exercitu Romano, de Galbae et Othonis nece manifestatus et imperio Vitellii, qui nequior superioribus, quasi faex resedisset. Conferre secum veteris militiae viri coepere, et indigne ferre, tantum usurpare Praetorianas Romae legiones, ut cum jam bellorum desuevissent experiri pericula, nomina ignorarent gentium quuerent, ipsae tamen statuerent bellis imperatorem et in sua manu rerum dum arbitrum constituerunt. Deinde hujusmodi exemplo in Gallia positos milites aspiravisse, ut Vitellio imperium darent, incto senatu et populo Romano. Se interea quasi mercennarios haberi, qui aliena arbitria sequerentur, primos ad periculum, ad honorem ultimos, tanto tempore bellum gerere triumphis cotidie crescentibus et ab inferioribus dominos accipere, ne eos quidem utiles sed uel ignauissimos quosque uel uentri deditos et turpitudini. Pergendum obuiam et remouendam iniuriam. Esse sibi uirum
Abbreviated transcription (Latin):
gerunt᷑ agrippa aristoboli filiꝰ romã
aduenit. cupiens aduersus herodem
tetͣrchẽ apud tib̃ium uditio conten¬
dere. S despectus a tyb̃io cũ rome de¬
geret. plurimos sibi adsciuit ad ami¬
citiam. & maxime germanici fiium
gayum. quem siue padern nominis
grã amabilẽ popło. seu regii generis
ꝓpinquitate ꝓximum imꝑio ratus. an
quodam p̾sagio studiosius excolebat. quã
uel etatis uł honoris eiꝰ ratio potiebat᷑.⁊
ita ut quodã die manus eleuans dep̃ca¬
recur: ut maturiꝰ tyb erio mortuo ga¬
yum uideret imꝑatorẽ. Quo ꝓdito ꝑ
entichum lib̃tum suũ. agrippa iussu ty¬
berii inuincła ducitur & grauib mo¬
dis excruciat᷑: ñ ante dimissus quã tybe¬
rius diẽ clauderet. Cuiꝰ tempora feda
ludibriis. caprarumq secessus ignauia
intolerabilis. Nullũ tam̃ efficacis uirũ
oꝑis in necem eiꝰ excitauerunt. recentis
ut arbitror romani imꝑii reuerentia.

Expanded text:
geruntur, Agrippa Aristobuli filius Romam geruntur, Agrippa Aristobuli filius Romam advenit, cupiens adversus Herodem tetrarcham apud Tiberium judicio contendere: sed despectus a Tiberio cum Romae degeret, plurimos sibi adscivit ad amicitiam: et maxime Germanici filium Caium, quem sive paterni nominis gratia amabilem populo, seu regii generis propinquitate proximum imperio ratus, an quodam praesagio studiosius excolebat, quam uel aetatis uel honoris eius ratio patiebatur, ita ut quodam die manus eleuans deprecaretur, ut maturius Tiberio mortuo Gaium uideret imperatorem. Quo prodito per Eutychum, libertum suum, Agrippa iussu Tiberi in uincla ducitur et grauibus modis excruciatur, non ante dimissus quam Tiberius diem clauderet. Cuius tempora foeda ludibriis Caprearumque secessus — ignauia intolerabilis — nullum tamen efficacis uirum operis in necem eius excitauerunt, recentis, ut arbitror, Romani imperii reuerentia
Abbreviated transcription (Latin):
nomine romani cum in ius suũ uicen¬
di redigerent. ꝓcul positas regiones
ꝓuintias appellauert. Manserunt
audẽ tetrarche ut erant philippꝰ et
herodes mutato nomine qͥ ancipas
pͥus nuncupabat᷑. Nam salomes mo¬
riens loca que tenuerat & potestatẽ
sue gentis liuie uxori cesaris dereliq̃¬
rat. Is status erat iudee qͣndo cesar
suũ huie uxoris filium. ex suꝑiore ge¬
nitum coniuge successorem imꝑii roma¬
ni cuius in honorem tyberiadem hero¬
des condidit. Philippꝰ quoq lybiã ur¬
bem. matris eiꝰ uocabulo nuncupandã
putauit. Et qͥa ꝓpositũ nob̃ ẽ aꝑire
causas quib popłs iudeorũ a romano
imꝑio descuñt. sibiq exitium accele¬
ruine dedisse res indicat. qͥndo cesaris
imagnies hierosolimitanis edib infer¬
ri pͥmus om̃ũ non dubitauerit. Quo
motus popłs cum resisteret atq ille
recipiendas imagines censeret. pluri¬
mos ininortẽ coegit. Dum hec iniudea

Expanded text:
nomine Romani, cum in jus suum vincennomine Romani, cum in jus suum vincendo redigerent procul positas regiones, provincias appellaverunt. Manserunt tamen tetrarchae, ut erant Philippus et Herodes mutato vocabulo, quia Antipas prius nuncupabatur. Nam Salome moriens, loca quae tenuerat, et potestatem suae gentis Libyae uxori Caesaris dereliquerat. Is status erat Judaeae, quando Caesar suum Libyae uxoris filium ex superiore genitum conjuge successorem Romani imperii: cujus in honorem Tiberiadem Herodes condidit. Philippus quoque Libyam urbem matris ejus vocabulo nuncupandam putavit. Et quia propositum nobis est aperire causas, quibus populus Judaeorum a Romano imperio desciverit, sibique exitium acceleruinae dedisse res indicat: quandoquidem Caesaris imagines Hierosolymitanis aedibus inferri primus omnium non dubitaverit. Quo motus populus cum resisteret, atque ille recipiendas imagines censeret, plurimos in mortem coegit. Dum haec in Judaea
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ cure ne diutiꝰ maneant contuine¬
lia mea contagioq tua. nec longum
letabitur fr̃m incestus matͥmonii. Ex¬
urrexit mulier. & familiarib narra¬
uit somniũ. atq ipsa biduo post de¬
functa fidem fecit. qđ huiusmodi
conugia nec uiuoꝵ legib impunita
st̃: nec mortuoꝵ uoluntatib
ese qͦq archelaus udit in sõms spi¬
cas nouẽ & plenas & magnas a bobꝰ
uorari. Cui querenti respondit int̃¬
pres. Nouem spicas nouem annos
significari. quib potestate usus sit
imꝑii sui mutationẽ eidẽ fore. eo qd̃
boues qui arua aratro soleant inter¬
uertere. mutationẽ significent labo-¬
riosam. que deuoret atq obsorbeat
merita suꝑiora. His ita cognitis. qͥn¬
to die uenit a cesare. qui eum ad iudi¬
cium romam deduceret. in quo con¬
dempnatus & actus in exiliũ. etiam
morte impleuit somniũ suũ. Princi¬
patus gentis qͥ ad archelaum ꝑtine¬
bat conuerstis in nom̃ prouintie. qͦ

Expanded text:
mihi curae ne diutius maneat contumemihi curae ne diutius maneat contumelia mea contagio tua, nec longum laetabitur fraterni incestus matrimonii.’ Exsurrexit mulier et familiaribus narrauit somnium, atque ipsa biduo post defuncta fidem fecit, quod huiusmodi coniugia nec uiuorum legibus inpunita sint nec mortuorum uoluntatibus. Ipse quoque Archelaus uidit in somnis spicas VIIII plenas magnas a bubus uorari. Cui quaerenti respondit interpres VIIII spicis VIIII annos significari, quibus potestate usus sit imperii sui mutationem eidem fore, eo quod boues, qui arua aratro soleant interuertere, mutationem significent laboriosam, quae deuoret atque absorbeat merita suto die venit a Caesare, qui eum ad judicium Romam deduceret. In quo condemnatus et actus in exsilium, etiam morte implevit somnium suum. Principatus gentis qui ad Archelaum pertinebat, conversus est in nomen provinciae; quo
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sserat cupiditates. Nam ubi alexan¬
der obiit. patris imꝑio neci traditus:
glafira uxor etꝰ archelao rege capado¬
cum genita. quem ad modũ supͣ me-¬
morauimus lybies regi toba scđ̃is
ẽ copulata nuptiis. Quo defuncto:
reuertit ad patrem. Illic eam contẽ¬
platus archelaus. quod frẽm mariti
filiors patruum haut quaquã pie
refugiendum arbitraret᷑. ita deꝑire¬
cepit ut uxorem deiceret. mariãnera.
et glafiram in locum illiꝰ substitue¬
ret. Nõ multo post ubi mulier in
udeam rediit. uidit in sõnis alexan¬
drum & complecti desiderauit. At ille
indiguanti simit a complexu refugꝰ
uisus ẽ dicere. Hec ẽ glafira ꝓmissi
fides. ita amores gͥ te seruasti meos.
quorum memorẽ te ẽẽ oportuit. S
esto adolescentula scd̃as nuptias nõ
refugeras: etiã ne tercias. etiam ne
frẽm mariti: Ita mea delectauit in¬
uiria. ut in meã domum t̃cio nupta
comugi remeare ñ erubesceres: S̾:

Expanded text:
presserat cupiditates. Nam ubi Alexanpresserat cupiditates. Nam ubi Alexander obiit patris imperio neci traditus, Glafyra uxor eius Archelao rege Cappadocum genita, quemadmodum supra memorauimus, Libyes regi Iubae secundis est copulata nuptiis. Quo defuncto reuertit ad patrem. Illic eam contemplatus Archelaus, quod fratrem mariti filiorum patruum hautquaquam pie refugiendum arbitraretur, ita depericoepit, ut uxorem eiceret Mariammen et Glafyram in locum illius substitueret. Non multo post, ubi mulier in Iudaeam rediit, uidit in somnis Alexandrum et conplecti desiderauit. At ille indignanti similis a conplexu refugus uisus est dicere: ‘Haec est, Glafyra, promissi fides? Ita amores erga, te seruasti meos, quorum memorem te esse oportuit? Sed esto: adulescentula secundas nuptias non refugeras, etiamne tertias, etiamne fratrem mariti? Ita te mea delectauit iniuria, ut in meam domum tertio nupta coniugi remeare non erubesceres? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
uenem uidit. similitudine deceptus
hesitauit. Reliqua uͦ ꝑspitiens inditia
non conienire. quesiuit ubi ẽẽt aristo¬
bolus. At ille incipro insula degere
asseruit cauentem insidias. eo qđ cõ¬
iuncti inter se fr̃s faciliꝰ extinguerent᷑.
Deide ad cesarẽ deductus. aꝑuit ilico
impimitate ꝓmissa fretum se spetie si¬
militudinis. qđ ẽẽt alexander simu-¬
lauisse. ut innumerabilia munera
ibi quasi regis filius aiuideis conseq̃re¬
tur. Cesar dolum risit. s & ipsum imi¬
munem dimitti iubet. & eos qͥ ultra
pͥuatum modum quasi regis filio detu-¬
lerant satis multatos ẽẽ ꝓnuntiauit:
quod suꝑfluis sumptib infinita dis¬
pendia tolerauissent. Archelaus autẽ ꝓ¬
fectus inuideam ꝓpt̃ obscenitatem mo¬
rum & insolentiam accusatus apud
cesarẽ. cognita int̾ partes causa. uienna
religatur: opesq eiꝰ thesauris cesaris
adsotiate. Hoc merito p̃tium luit. qͥ
nec a fr̃is sui germani comuge suas cõ¬

Expanded text:
uenem uidit, similitudine deceptus uenem uidit, similitudine deceptus haesitauit, sed reliqua perspiciens indicia non conuenire quaesiuit ubi esset Aristobolus. At ille in Cypro insula degere adseruit cauentem insidias eo quod coniuncti inter se fratres facilius extinguerentur. Deinde ad Caesarem deductus aperuit ilico inpunitate promissa fretum se specie similitudinis quod esset Alexander simulauisse, ut innumibi quasi regis filius a Judaeis consequeretur. Caesar dolum risit, sed et ipsum immunem dimitti jubet, et eos qui ultra privatum modum quasi regis filio detulerant; satis mulctatos esse pronuntiavit, quod superfluis sumptibus infinita dispendia toleravissent. Archelaus autem profectus in Judaeam propter obscenitatem morum et insolentiam accusatus apud Caesarem cognita inter partes causa Viennam relegatur opesque eius thesauris Caesaris adsociatae. Hoc merito pretium luit qui nec a fratris sui germani coniuge suas con
Abbreviated transcription (Latin):
reret ut ꝓbarct᷑ Iam enim tẽptam̃ta
dissensionis ifrłitici popłi nuntiaban¬
tur. Tetͣrchas duos constituit herodiᷤᷤ
filios. philippũ & antipam. qͥ cũ ar¬
chelao de regno certauerat. Herodiᷤᷤ
sorori cui nomĩ salomes delegatũ serua¬
uit. eciam aha ipse adiunxit. Duab
filiabus qͦq herodis. nulle talenta qͤ
sibi relcta erant disꝑtienda arbitranᷤ
Addidit etiam alia sexcenta milia. &
ea ferore lib̃is sotiari censuit.
NTEREA quidam e iuuenib simulans
se alexandrum &. ꝓpt̾ miscd̃iam abhiᷤᷤ
quib necandi munus ab herode patre
mandatum foret. subrogatis aliis in
locum suũ cum fr̃e se aristobolo dimis¬
summilecũ petiit. & inde romã. quo
difficilius apud incognitos cognosce¬
recur. Ubi facile iudeos ad rerum no¬
uitatẽ ꝓmptissimos excitauerat. nͥ cõ¬
ꝑto eo cesar ad se eum ꝑduci otius per
celadum quendã qui alexandrum plene
nouerat precepisset. Celadus ubi iu¬

Expanded text:
reret ut probaretur. Iam enim temtamenta reret ut probaretur. Iam enim temtamenta discessionis Israhelitae populi nuntiabantur. Tetrarchas duos constituit Herodis filios, Philippum et Antipan, qui cum Archelao de regno certauerat, Herodis sorori cui nomen Salome legatum seruauit, etiam alia ipse adiunxit. Duabus quoque filiabus Herodis mille talenta, quae sibi relicta erant, dispertienda arbitratus addidit etiam alia sexcenta milia et eas Ferorae liberis sociari censuit. Interea quidam e iuuenibus, simulans se Alexandrum et propter misericordiam ab his, quibus necandi munus ab Herode patre mandatum foret, subrogatis aliis in locum suum cum fratre se Aristobolo dimissum, Miletum petiit et inde Romam, quo difficilius apud ignotos cognosceretur. Vbi facile Iudaeos ad rerum nouitatem promtissimos excitauerat, nisi conperto ea Caesar ad se eum perduci ocius per Celadum quendam qui Alexandrum plene nouerat praecepisset. Celadus, ubi iu
Abbreviated transcription (Latin):
archelaus subrogatꝰ. cesar adciscitur.
Sine firmant̃to nulia res stabilis. Dun¬
noitaq iudidio. ubi iustitia deerat. ł
simulationiuł uoluntati firmam̃tũ
defuit. Uli autem equitas examini
suppetebat. robur quesitũ ut iuditi¬
uni confirmaret᷑. Considã gͥ utrum
fecerit inuiriam qui te elegit. aut si rec̾m¬
di debeat quod te arbitror sanctiendũ
reliquid rerum om̃iũ domino cui iure etiã
reges cedunt potestate. Oui eium sciuit
quẽ elegerit ad confirmandũ. sciuit
utiq quẽ elig̃et ad imꝑandũ. nec in
successore falli potuit. qͥ ñ ẽ falsus in
confirmatore. Nam qui arbitrũ consti¬
tuit te. cognouit itaq talẽ successorẽ
sibi constituendum. qͥ tͥ quẽ constitue¬
res non displiceret. Auditis partib
cesar. sententiã distulit. Heinde col¬
lato cum senatu consilio. archelaum
genti p̃posuit. ut fungeret᷑ reccoris
munere. ñ regnihonore. Spopondit
tamen & regnun daturũ. si se ita ge-¬

Expanded text:
Archelaus subrogatur, Caesar adsciscitur: Archelaus subrogatur, Caesar adsciscitur: sine firmamento nulla res stabilis. Divino itaque judicio ubi justitia deerat, vel simulationi, vel voluntati firmamentum defuit. Ubi autem aequitas examini suppetebat, robur quaesitum, ut judicium confirmaretur. Considera igitur, utrum fecerit injuriam qui te elegit, aut si rescindi debeat, quod te arbitro sanciendum reliquit rerum omnium domino: cui jure etiam reges cedunt potestate. Qui enim scivit, quem eligeret ad confirmandum, scivit utique quem eligeret ad imperandum, nec in successore falli potuit, qui non est falsus in confirmatore. Nam qui arbitrum constituit te, cognovit itaque talem successorem sibi constituendum, qui tibi quem constitueres non displiceret. Auditis partibus Caesar sententiam distulit: deinde collato cum Senatu consilio Archelaum genti praeposuit, ut fungeretur rectoris munere, non regni honore. Spopondit tamen et regnum daturum, si se ita ge
Abbreviated transcription (Latin):
dedisse. ne hinc potissimũ archelaus
inuidia inexcusabił criminis accessere¬
tur: si ꝑ seditionẽ pacem turbarent.
atq a romanors sotietate animis atq
armis discedent:. De testam̃ti autẽ
prelatione qͥsdubitaret cũ & posteriꝰ
p̃ferri soleat suꝑbiorib. &. hoc multo
ualidius cetĩs uideri debeat. in quo
cesari confirmandi regalis iuditii
seruata sit p̃rogatiua: Quo cumu¬
lata potius quã imminuta romani
nominis reuerentia sit. si & a uobis
cesar non preripiat᷑ regib qd pͥuatis
licet. ut eoꝵ ualeant testam̃ta. & quẽ
potissimum sibicupiant succecłẽ. ul
timo scribant stilo. atq ab illis iterum ea
uobis honorificentia seruetur: ut cõ¬
firmatio iuditii a uob̃ petat᷑. & is
succelat quẽ pater elegerit. uos ꝓba¬
ueritis. Quando gͥ magis sapuit he¬
rodes cum tͥ cesar seruauit p̃rogati¬
uam. an quando preteriit : Ilbi an¬
cipas substituitur. cesar pret̃itur. ubi

Expanded text:
dedisse, ne hinc potissimum Archelaus dedisse, ne hinc potissimum Archelaus in inuidiam inexcusabilis criminis arcesseretur, si per seditionem pacem turbarent atque a Romanorum societate animis atque armis discederent. De testamenti autem praelatione quis dubitaret, ‘Cum et posterius praeferri soleat superioribus et hoc multo ualidius ceteris uideri debeat, in quo Caesari confirmandi regalis iudicii seruata sit praerogatiua, quo cumulata potius quam imminuta Romani nominis reuerentia sit, si et a uobis, Caesar, non praeripiatur regibus quod priuatis licet, ut eorum ualeant testamenta et quem potistimo scribant stylo, atque ab illis iterum ea vobis honorificentia reservetur, ut confirmatio judicii a vobis petatur, et is succedat quem pater elegerit, vos probaveritis. Quando igitur magis sapuit Herodes, cum tibi Caesar, servaverit praerogativam, an quando praeteriit? Ubi Antipas substituitur, Caesar praeteritur. Ubi
Abbreviated transcription (Latin):
rentem optimum. qui iudeam in lib¬
tatem uindicauerit uulnerib suis.
nec in seruitudẽ deduxerit. Herodẽ
antonii testimonio qͥ paternꝰ sibi hos¬
pes fuisset in regnum aspirauisse. ex
illo iudeorũ res imminutas. egisse ut
hostem ñ ut rectorẽ. Cũ gͥ ipse etiã ad¬
ulter regni fuerit. quomͦ potuisse ab
eo legitimum regẽ ereari. ñ dep̃cari tñ
qͦminꝰ sub regno sint. s potiꝰ sub roma¬
no agere. cuiꝰ sibi grãm iam inde a ma-¬
chabeis partam. tantũ ꝑ usurpationẽ
regni post ea degenerauerit. ut mul-¬
to inferiores suit his aduersũ quos ro¬
manam petierint sotietatẽ. Deniq ora¬
re sese ut eadem conditione iudea.
qͣ hyria p̃sidale iuiditiũ a uobis adipi sca
tur. quo deuotionis nr̃e detur exꝑrm̃¬
tum. utrum qͥ seditiosi ac rebelles uo¬
camur possimus modatis iudicib ob¬
temperare. Aduersus ea nicholaus
ꝓarchelao respondens. inquietissimã
nationẽ in solentie sue adseruit penas

Expanded text:
rentem optimum, qui Judaeam in librentem optimum, qui Judaeam in libertatem vindicaverit vulneribus suis, nec in servitutem deduxerit. Herodem Antonii testimonio qui paternus sibi hospes fuisset, in regnum aspiravisse: ex illo Judaeorum res imminutas, egisse ut hostem, non ut rectorem. Cum igitur ipse etiam adulter regni fuerit, quomodo potuisse ab eo legitimum regem creari? non deprecari tamen, quominus sub regno sint, sed poscere sub Romano agere, cujus sibi gratiam jam inde a Machabaeis partam tantum per usurpationem regni postea degeneraverunt, ut multo inferiores sint his, adversum quos Romanam petierunt societatem. Denique orare sese, ut eadem conditione Judaea qua Syria praesidiale judicium a vobis adipiscatur, quo deuotionis nostrae detur experimentum, utrum qui seditiosi ac rebelles uocamur possimus moderatis iudicibus obtemperare’. Aduersus ea Nicholaus pro Archelao respondens inquietissimam nationem insolentiae adseruit poenas
Abbreviated transcription (Latin):
missa. qͦ in hoste barbaro plena imina¬
nis seuitiȩ atq impietatis estimaren¬
tur. Hanc sporttilam ciuib datam.
hoc sacrifitio archelaũ regni sui
primordio commendauisse. Dełx mise¬
reri cesarem senatum q reliquiarũ iudee.
que quondam lib̃is fulta popłis seruitu¬
tem optaret. si modo tolerabilẽ liceret
ꝑpeti sub rege iniusto. Longe illũ ab eẽ
aiure imꝑitandi. Siquidẽ apud uide¬
os nulli regnum competẽ nͥ ei qͥ ẽẽt
ex generatione uide sicut lex dicẽt. At
uero istum idumeũ genere. quẽ nulla
ꝓsapie regał origo contingeret. irrep¬
sisse in honorem indebitum.
i quidem cum antipat̃ sibi atq ar-¬
chelao fũit auus. p̃stans diuitiis
ceterisq artib potens. & maxime ro¬
manorum amititia cesariq seniori bel¬
lo ꝓbatus. cum posset sibi regirum ad¬
sciscere. nunꝗͣ tam̃ affectauerit. quin
etiam defendẽ aliis maluerit quã sibi
parare. meritoq illum habitũ ut pa¬

Expanded text:
missa quae in hoste barbaro plena immamissa quae in hoste barbaro plena immanis saeuitiae atque impietatis aestimarentur? Hanc sportulam ciuibus datam, hoc sacrificio Archelaum reprimordia commendavisse. Deberi misereri Caesarem senatumque reliquiarum Judaeae, quae quondam liberis fulta populis servitutem optaret, si modo tolerabilem liceret perpeti sub rege justo, longe illum abesse a jure imperitandi. Siquidem apud Judaeos nulli regnum competere, nisi ei qui esset ex generatione Judae, sicut lex diceret. At vero istum Idumaeum genere, quem nulla prosapiae regalis origo contingeret, irrepsisse in honorem indebitum. Siquidem cum Antipater sibi atque Archelao fuerit avus, praestans divitiis, caeterisque artibus potens, et maxime Romanorum amicitia, Caesarique seniori bello probatus, cum posset sibi regnum adsciscere, numquam tamen affectaverit; quin etiam defendere aliis maluerit quam sibi parare, meritoque illum habitum ut pa
Abbreviated transcription (Latin):
pando que in petione consisterent.
etiam in pecumariis negotiis p̃iudi¬
care sołe. ut p̾posteri litigatoris cedat
causa. Hic uero ñ pecuniariũ q̃stũ
incrimen uocari. s imꝑii romani ui-¬
olatum ius. reuerentiã despectã. sp̃¬
tam potestatẽ. indignum estimatum
romane curie senatũ. qͥ solet regnũ
dare atq eriꝑe. ut cum cesare uetu¬
statem conferendi imꝑii seruaret p̃¬
rogadiuã. quid facturũ eẽ cũ reg¬
nare legitime cepisset. qui ante
regnum insoleuisset: necatos p̃tea
plurimos. qui opẽ fessisreb & tri-¬
butoꝵ alleuamentũ poposcerant.
remedium postulantib. bellũ irroga¬
tum. interfecta nouẽ milia uideor
im ipsa uenerabili apud suos pasche
celebritate. ꝓ pecudib homines im¬
molatos. sacratoꝵ qͥ ad cempli festa
conuenerant sanguinẽ fusum. spec¬
tacłm miserabile. Si quis cesoꝵ stra¬
gem recenseat. babylomos reũtisse ar¬
bitretur. Quanto crudehꝰ aciue com¬

Expanded text:
pando quae in petitione consisterent pando quae in petitione consisterent etiam in pecuniariis negotiis praeiudicare solere, ut praeposteri litigatores cadant causa. Hic uero non pecuniarum quaestum in crimen uocari sed imperii Romani uiolatum ius, reuerentiam despectam, spretam potestatem; indignum aestimatum Romanae curiae senatum, qui soleret regnum dare atque eripere, ut cum Caesare uetustam conferendi imperii seruaret praerogatiuam. Quid facturum esse, cum regnare legitime coepisset qui ante regnum insoleuisset? Necatos praeterea plurimos, quia opem fessis rebus et tributorum alleuamentum poposcerant, remedium postulantibus bellum inrogatum, interfecta VIIII milia Iudaeorum in ipsa uenerabili apud suos paschae celebritate, pro pecudibus homines immolatos, sacratorum qui ad templi festa conuenerant sanguinem fusum, spectaculum miserabile. Si quis caesorum stragem recenseat, Babylonios reuertisse arbitretur. Quanto crudelius a ciue com
Abbreviated transcription (Latin):
cuisset. Oud emĩ sella aurea. allatͣum
regium. de sublimi solio salutare ple-¬
bem circumfusã. stipantib num̃is mi-¬
litarib. more quodã &. usu imꝑatoꝵ
pomi diadema. qđ cesaris iuditio ser-¬
ni imꝑii. s etiam ꝓ ture destam̃ti
Herodem enum nec p̃riꝑe potuisse:
cesari uł senatui. qđ ipse uł a senadi
accepisset. uł a cesare recepisset. &
suꝑiore testam̃co exp̃ssisse satis ꝓprie
inditium uoluntatis. qͦ antipan suc¬
cedere sibi un regnũ sensu integro
ac ꝑpenso consilio declarauerat.
& postremo omnia cesaris iuditio
reseruasse. quãuis soluto iam cor¬
pore anxius supp̃mo ꝑiculo. nec
ullius iam sensus aut consilii capax
dictauerit. ñ quod arbitrabat᷑ s qd̃
ingerebat᷑. Preceptorẽ gͥ imꝑii de
se ipso ꝓnuntiasse. qđ ñ mereretur
tuo cesar iuditio in regnum substitui.
Nam si mericoꝵ suor conscius foret
peteret potius quam eriꝑe matura-¬
uisset. Non petendo autẽ s usur¬

Expanded text:
cuisset. Quid enim sella aurea allatumquecuisset. Quid enim sella aurea allatumque regium? De sublimi solio salutare plebem circumfusum stipantibus numeris militaribus; more quodam et usu imperatorum promi diadema, quod Caesaris iudicio serni imperii sed etiam pro iure testamenti. Herodem enim nec praeripere potuisse Caesari uel senatui, quod ipse uel a senatu accepisset uel a Caesare recepisset. et superiore testamento expressisse satis propriae indicium uoluntatis, quo Antipan succedere sibi in regnum sensu integro perpensoque consilio declarauerit, et posteriore omnia Caesaris iudicio reseruasse, quamuis soluto iam corpore, anxius supremo periculo nec ullius iam sensus aut consilii capax dictauerit non quod arbitrabatur sed quod ingerebatur. Praereptorem igitur imperii de se ipso pronuntiasse quod non mereretur tuo, Caesar, iudicio in regnum substitui, nam si meriti sui conscius foret, petere potius quam eripere maturauisset. Non petendo autem sed usur
Abbreviated transcription (Latin):
rodem referret. & noua adderet. mi
serum hoc in regnis eẽ qđ dommus
eligeretur. miserius qđ inuitis impo¬
neret᷑: solatium seruitutis uidi su p¬
si sibi dñm eligant. eo qd fiat benig¬
mor si deferat᷑ imꝑiũ. suꝑbior si usur¬
petur. longe itaq archelaum herode m¬
tolerabiliorem futurũ. cum iste assũpse
rit. ille acceꝑit. Ea non solum crebro
innidea conferebant᷑. s etiã rome ad¬
sistente archelao porantib accusatori¬
b inos obiecta apud cesarẽ senatũq.
ubi de regno archelai confirmando
abrogandoq dii certatũ. Deniq cũ
in templo apollims qđ cesar condidãt
multisq ornatib uenustaret locus
ẽẽt cognitiomi datus. salome filius an¬
tipat̃. illa que supradiximus & mul¬
ta alia. dicendi ualidus ꝓsequebat᷑.
mirari se quod archelaus qͣsi peten-¬
dum a cesare regnum pretendẽt. cũ
usurpatione temeraria iã dudũ intͣ
iuideam inconsulto cesare regẽ exer¬

Expanded text:
rodem referret et nourodem referret et nouserum hoc in regnis esse, quod dominus eligeretur: miserius quod invitis imponeretur. Solatium servitutis videri, si ipsi sibi dominum eligant, eo quod fiat benignior, si deferatur imperium: superbior, si usurpetur. Longe itaque Archelaum Herode intolerabiliorem futurum, cum iste assumpserit regnum, ille acceperit. Ea non solum crebro in Judaea conferebantur, verum etiam Romae: assistente Archelao, perorantibus accusatoribus, in os objecta apud Caesarem Senatumque, ubi de regno Archelai confirmando abrogandoque diu decertatum. Denique cum in templo Apollinis, quod Caesar condiderat multisque ornatibus venustarat, locus esset cognitioni datus, Salomes filius Antipater illa quae supra diximus et multa alia dicendi ualidus prosequebatur: mirari se quod Archelaus quasi petendum a Caesare regnum praetenderet, cum usurpatione temeraria iam dudum intra Iudaeam inconsulto Caesare regem exer
Abbreviated transcription (Latin):
EꝑCITO herode lib̾a
ut in qefunctos solet̾
uditia ppłi depine¬
bantur. grauẽ fuisse
illum & intołabilẽ
Iniusta imꝑia an ciues exercuisse. tyran¬
num ñ regem suoꝵ. parridam domesticũ
expilatorem publicum. nemini quicqͣm
dereliquisse. tributis exhausta om̃ia
locupletatos alienigenas. iudeos exin¬
anitos. qui templo hostem induxĩt. scã
omnia sacrilegio contaminaũit. beatos
qui defecissent. cum torm̃ta uiuentib
ñ de eẽnt. plura malora iudeam post
depulsam captiuitatẽ in parcis annis
subherodis imꝑio ꝑtulisse. quam i ipsa
captiuitate sub hoste barbaro sustinuerit.
cum sibi babiloniorũ reges imꝑitarent.
subillis tolerabiliora exila. quã sub
herode domesticũ domiciliũ. ab ilhs
ad sua remissos. ab hoc fugatos. immiti¬
orem dario. artararse suꝑbiorẽ. medis
rapatiorem. sꝑasse finem maloꝵ ut sibi
exire liceret exilio si diẽ dclaudẽt: s
accessisse ad seruitutis miseriã arche¬
laum spontaneũ successorẽ. qui & he-¬

Expanded text:
epulto Herode libera ut in defunctos solent iudicia populi depromebantur: grauem fuisse illum et intolerabilem sibi; iniusta imperia in ciues exercuisse tyrannum non regem; suorum parricidam domesticum, expoliatorem publicum, nemini quicquam dereliquisse; tributum additum, exhausta omnia, locupletatos alienigenas, Iudaeos exinanitos; qui templum hostem induxerit, sacra omnia sacrilegio contaminarit. Beatos qui defecissent, cum tormenta uiuentibus non deessent, plura malorum Iudaeam post depulsam captiuitatem in paucis annis sub Herodis imperio pertulisse quam in ipsa captiuitate sub hoste barbaro sustinuerit, cum sibi Babyloniorum reges imperitarent. Sub illis tolerabiliora exilia quam sub Herode domesticum domicilium, ab illis ad sua remissos, ab hoc fugatos. Immitiorem Dario, Artaxerxe superbiorem, Medis rapaciorem. Sperasse finem malorum, ut sibi exire liceret exilio, si diem clauderet, sed accessisse ad seruitutis miseriam Archelaum spontaneum successorem, qui et He
Abbreviated transcription (Latin):
cessu mentis positus quasi inuentẽ al¬
loqueretur. & sicut ad eam que uiue¬
ret pueros dirigebat: rogans ut de-¬
positis simultatib ad sese ueniret. &
redderet se comugali gr̃e. Uix deniq
multo edoctus interuallo temporis ob¬
isse credidit. quam ꝓ amore tãꝗͣ ĩmor¬
mortalis feminam decoris mori ñ po¬
tuisse arbitrabatur. Tantus erat affe¬
ctus erga defunctam. Deniq efferas¬
se postea. atq ininultorꝵ necem p̾sen¬
tium odio fertur exasꝑatus. nec so¬
lũmorbo anuni laborasse. s etiã gͣui
corporis egritudine. quã ex pestilen
tia quoq aeris contractam aiebat.
Nam tractus celi corruptior. płimis
pestem creauit. Unde consultis me-
dicine ꝑitis. siluarum secretis sese ab¬
didit. & refuso paulatim uigore ue¬
natib salubritatẽ corꝑis parit̾ ac
mentis sobrietatẽ recepit.
oc quoq addebat miraculis suis
quib defuncte suscipiebat grãm
auisse se iniusti penas flagitii. & ele-¬

Expanded text:
cessu mentis positus quasi uiuentem alcessu mentis positus quasi uiuentem alloqueretur. Et sicut ad eam quae uiueret pueros dirigebat, rogans ut depositis simultatibus ad sese ueniret et redderet se coniugali gratiae. Vix denique multo edoctus interuallo temporis obisse credidit, quam pro amore tamquam immortalis feminam decoris mori non potuisse arbitrabatur. Tantus erat affectus circa defunctam. Denique efferasse postea atque in multorum necem praesentium odio fertur exasperatus, nec solum morbo animi laborasse sed etiam graui corporis aegritudine, quam ex pesttia quoque aeris contractam aiebant. Nam tractus coeli corruptior plurimis pestem creavit. Undicinae peritis siluarum secretis sese abdit et refuso paulatim uigore uenatibus salubritatem corporis ac mentis sobrietatem recepit. Haec quoque addebat miraculis suis, quibus defunctae suspiciebat gratiam, luisse se iniusti poenas flagitii et ele
Abbreviated transcription (Latin):
asphaltium lacum. Iorclams eum medius
intersecat campum. non solum moffensa
s etiam adiuncta grã uiridantib ripis flu¬
mmis alluuione. & succedentib asphal¬
cio & tyb̃iade unius fontis. & utroq di¬
uerse qualitatis lacu. Nlamq alterius aq̃
sapor salsus & sterilis usus. tyberiadis aũ
dulcis & genitalis. Sane in dieb estatis im¬
modicus ꝑ spatia campi exestuat uapor.
unde coalescente uitio mine siccitatis. atq
humi arido corruptior aer. miserandas in¬
colis conficit egritudines. Arida st̃ enim
ominia preter horas fluminis. Deniq in
remotiorib egrescit & fructus arboꝵ. Si¬
quidem & copia uberior. & fructus palmaꝵ
opimior est qui supra ripas iordanis flumi¬
nis gignitur. alius longe exilior

Expanded text:
Asphaltium lacum. Iordanes eum medium campum Asphaltium lacum. Iordanes eum medium campum intersecat, non solum inoffensa sed etiam adiuncta gratia uiridantibus ripis fluminis alluuione et succedentibus Asphaltio et Tiberiade unius fontis et utroque diuersae qualitatis lacu. Namque alterius aquae sapor salsus et sterilis usus, Tiberiadis autem dulcis atque genitalis. Sane in diebus aestatis inmodicus per spatia campi exaestuat uapor, unde et coalescente uitio nimiae siccitatis atque humi arido corruptior aer miserandas incolis conficit aegritudines. Arida sunt enim omnia praeter oram fluminis. Denique in remotioribus aegrescit et fructus arborum, siquidem et copia uberior et fructus palmarum opimior est, qui supra ripas Iordanis fluminis gignitur, alius longe exilior
Abbreviated transcription (Latin):
pi. que nec naturali fulta ẽẽt munmine
& a suis eẽt dilabentib deserta ac destitu¬
ta. Urbs condita in campo. cui suꝑeminet
mons diffusior & nudus gignentiũ. Nãq
scdni septemtrionalem plagani usq ad sci¬
topolis urbis terram extenditur. ex par¬
te meridiana usq ad regionem sodomi¬
tanam. & asphalcios fines diffusus habe¬
tur. Egrum autem & ieiunum solum. &
ideo desertum abincolis. quod sine ullo
usu eẽt cultorib naturali sterilitate. Ad¬
ũsus huic mons supra iordanem. cuiꝰ exor¬
dium auihade & plaga septemtrionali
assurgit. Ipse autem pretendit in meridia¬
num usq ad sobaros arabie petre contermi¬
nos. ubi etiam mons ẽ usu ueterum ferreus
nuncupatus. Inter hos duos montes campꝰ
iacet. quem ꝓpt̾ magnitudinem qđ in mul¬
ta spatia porrigatur ueteriusu in cole mag¬
num appellauere. cuius longitudo .xxx.
& ducentorum stadioꝵ. latitudo: cxx.¬
Exordium a uico genuahari. fiuis usq ad

Expanded text:
pi, quae nec naturali fulta esset munimine, pi, quae nec naturali fulta esset munimine, et a suis esset dilabentibus deserta ac destituta. Urbs condita in campo, cui supereminet mons diffusior et nudus gignentium. Namque secundum septentrionalem plagam, usque ad Scythopolis urbis terram extenditur, ex parte meridiana usque ad regionem Sodomitanam et Asphaltitis fines diffusus habetur. Aegrum autem et jejunum solum, et ideo desertum ab incolis, quod sine ullo usu esset cultoribus naturali sterilitate. Adversus huic mons supra Jordanem, cujus exordium a Juliade et plaga septentrionali assurgit: ipse autem praetendit in meridianum usque ad Sobaros, Arabiae Petraeae conterminos, ubi etiam mons est, usu veterum ferreus nuncupatus. Inter hos duos montes campus jacet, quem propter magnitudinem, quod in multa spatia dirigatur veteri usu incolae Magnum appellaverunt, cujus longitudo triginta et ducentorum stadioexordium a uico Genuabari, finis usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
idumee uicos lygarim & capartorem. eoꝵq
incolas comprehendens. maxima strage la¬
befactauit. Siquidem supra decem milia
uirorum ꝑempta mille captiuos abduxit.
Reliquum uulgus expulit. ut ibi constitu¬
eret inauum suoꝵ. quiamontana locortim
regionis eius latrociniis infestabantur. Ip¬
se cum exercitu amat̾um repetit. que de a¬
quis calidis uocabulum sumpsit quod aqͦ¬
rum uapor syrio sermone amathus appella
ri fertur. Therme gͥ grece dicitur. eo quod
calioum fontem habeat intra muros. Deinde
ꝑ samariam ruxta neapolim iherico conten¬
dit. ubi occurrit ei traianus multam manũ
agens ex his qui ultra iordanem siti. perea
regionis popłi. inditionem romanam uic¬
ti reuercerant. Nuntio itaq aduenientis
romam exercitus. pleriq ex urbe hierico
quod eamintutam uiderent. in montana
hierosolimitane regionis sese contułant.
Residentium turba omnis consumitur.
Neq enim difficile fuit urbem ꝓꝑato ca¬

Expanded text:
Idumaeae uicos Legarim et Caphartorem eorumque Idumaeae uicos Legarim et Caphartorem eorumque incolas conprehendens maxima strage labefactauit. Siquidem supra X milia uirorum peremta, mille captiuos abduxit, reliquum uulgus expulit, ut ibi constitueret manum suorum, quia montana locorum regionis eius latrociniis infestabantur. Ipse cum exercitu Amathun repetit, quae de aquis calidis uocabulum sumsit, quod aquarum uapor Syriri fertur. Thermae ergo Graece dicitur, eo quod calidum fontem habeat intra muros. Deinde per Samariam juxta Neapolim in Hiericho contendit, ubi occurrit ei Trajanus multam manum agens, ex his qui ultra Jordanem siti Peraeae regionis populi, in ditionem Romanam victi reverterant. Nuntio itaque advenientis Romani exercitus plerique ex urbe Hiericho, quod eam intutam viderent, in montana Hierosolymitanae regionis sese contulerant. Residentium turba omnis consumitur. Neque enim difficile fuit urbem properato ca