comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
possint qui ui olent̃ lesi sunt. aliquando abher&icis tenebris. ad diuinũ lumen catholicae
libertatis accedere. Qui post hanc sy nodũ nisiuoluerint respuere uenenũ ꝑfidiȩ. &
blasphemias arrii uniuersas abicere easq anathematitare. cognoscantse cũ arrio eiusq
discipulis c&erisq serpentib siue sabellianis uel patripassianis. aut cuins lib& alterius
heresis socios. et̃ : & cõmunione priuatos ab ecclesiastico srnodo quȩ ad se filios ad ulterui
ipsis consubstantialitatis fidẽ ꝓfessisunt. Cũq nicenã fidẽ roborassent. consonas quo
suscipientes. legationes mittebant ꝑ ciuitates apud p̃sules. & consubstantialitatẽ fideip̃¬
dicabant. inuitantes eos ut intharsũ ciliciȩ parit̃ conuenirent. quatenus ncȩ nã roboran¬
tes fidẽ dec& ero soluerent omnẽ contentionẽ. Quȩ fieri potuerent. nisi eudoxi¬

Expanded text:
possint qui violenter laesi sunt, aliquando ab haereticis tenebris ad divinum lumen catholicae possint qui violenter laesi sunt, aliquando ab haereticis tenebris ad divinum lumen catholicae libertatis accedere. Qui post hanc synodum, nisi voluerint respuere venenum perfidiae et blasphemias Arii universas abjicere easque anathematizare, cognoscant se cum Ario ejusque discipulis, caeterisque serpentibus, sive Sabellianis, vel Patripassianis, aut cujuslibet alterius haeresis socios esse, et communione privatos ab ecclesiastica synodo, quae ad se filios adulterii nipsis consubstantialitatis fidem professi sunt. Cumque Nicaenam fidem roborassent, consonas ab esuscipientes, legationes mittebant per civitates apud praesules, et consubstantialitatem fidei praedicabant: invitantes eos ut in Tarsum Ciliciae pariter convenirent; quatenus Nicaenam roborantes fidem, de caetero solverent omnem contentionem. Quae fieri potuerunt, nisi Eudoxi
Abbreviated transcription (Latin):
auferre aut obliq denegare conatisunt. tam̃ nihil eoꝵ calliditas ꝓfuit. Nã pęne omnes
conuenientes arimino. tunc t̾rore ꝑmoti atq decepti. nunc respicientes & anathemati ⁊ antes.
eos quiibi c̃uener. aut sub scribentes catholicȩ fidei quȩ innicȩa urbe sancita est nobisq cõmu¬
nicantes feruentius contrix arri dogma eiusq discipulos inflã mantur. Cuius rei indicũ
&iã ipsi legati urẽ ciuitatis agnoscentes. uos ipsos insua subscriptione iunxer̃. anathe¬
matirantes arriũ & quȩ ab eius sequacib: arimino gesta noscuntͥ scribere caritatiurȩ̃. &¬
les cũ orhodoxis occidentalib: concordare cognouinius. & significauimus ut noueritis
blas phemias ariminensis qui tunc uidebant᷑ ꝑ subreptionẽ maculati qunc anathematiza¬
tos & umuersos ad nicenã respirasse fidẽ. Qđ oport& ꝑ uos omnib indicari. quatenus

Expanded text:
auferre aut oblique denegare conati sunt. Tamen nihil eorum calliditas profuit: nam pene omnes auferre aut oblique denegare conati sunt. Tamen nihil eorum calliditas profuit: nam pene omnes convenientes Arimino tunc terrore permoti atque decepti, nunc resipiscentes atque anathematizantes eos qui ibi convenerunt, aut subscribentes catholicae fidei quae in Nicaena urbe sancita est, nobisque communicantes, ferventius contra Arii dogma ejusque discipulos inflammantur. Cujus rei indicium etiam ipsi legati vestrae civitatis agnoscentes, vosipsos in sua subscriptione junxerunt, anathematizantes Arium et quae ab ejus sequacibus Arimino gesta noscuntur contra les cum orthodoxis Occidentalibus concordare cognovimus; et significamus, ut noveritis blasphemos Ariminenses, qui tunc videbantur per subreptionem maculati, nunc anathematizatos, et universos ad Nicaenam respirasse fidem. Quod oportet per vos omnibus indicari quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
sed oiã scriptura currente ꝓfessi sunt. Cuius exemplar his litteris subdere neces¬
sariũ iudicauimus. neullã occasionẽ her&icis ad exercendas insidias denuo relinquamꝰ.
quib iterũ flãmas ꝓpriȩ malitiȩ cõmouentes. incendia discordiarũ consu&e resusciteNT
atq dissoluit. Nonenĩ spontaneo motu sed nutu diuino. tantoꝵ ep̃oꝵ numerus aggregatus :
contra uesaniã arrii. quanto numero beatus abrtchã tanta milia fide destruxit. Quae
fides dũ insistentia & nomine consustanti alitatis contin&ur. uelut qđ dã munitissimũ
& in ex pugnabile castrũ. oma iacula & molitiones arrianȩ incredulitatis decent̃ euitat
ũ igit̾ om̃s occidentales epĩ arimino congregati. quando eos arrianoꝵ collegitinsa¬
nia. quadã suasione aut ut uerius dicã mundana potentia. hoc qđ cautius erat infide positũ.

Expanded text:
sed etiam scriptura currente professi sunt. Cujus exemplar his litteris subdere necessed etiam scriptura currente professi sunt. Cujus exemplar his litteris subdere necessarium judicavimus; ne ullam occasionem haereticis ad exercendas insidias denuo relinquamus: quibus iterum flammas propriae malitiae commoventes, incendia discordiarum consuete resuscitentatque dissolvit. Non enim spontaneo motu, sed nutu divino tantorum episcoporum numerus aggregatus est contra vesaniam Arii, quanto numero beatus Abraham 313 tanta millia fide destruxit. Quae fides, dum in substantia et nomine consubstantialitatis continetur, velut quoddam munitissimum et inexpugnabile castrum, omnia jacula et molitiones Arianae incredulitatis decenter evitat. Cum igitur omnes Occidentales episcopi Arimino congregati, quando eos Arianorum collegit vesania, quadam suasione, aut, ut verius dicam, mundana potentia, hoc, quod cautius erat in fide positum,
Abbreviated transcription (Latin):
marciano. Sthenelo. lohanii. Maceri charisio. Siluano. shotino. antonio. Autho. Celso
Eufranoni Milesio, Patricio, Seueriano, Fusebio, Eumolpio athanasio. diofanto. Minodoro
diocli. crisampelo. fugenio Eustathio. Calla creti. arsenio Eugenio: Martirio. Teracio
Leontio. philagrio, Lucio & uniuersis orientalib: orhodoxis. LiBeRItIS tp̃s & occiden¬
tales ep̃i. indño salutẽ. Optabile nob pacis atq concordiȩ gaudiũ. urẽ litterȩ d& uler.
sonare cũ mea humilitate. & italis atq occidentab uniuersis. affirmauer̃ atq de mon¬
stroe uerunt. Et hanc. eẽ. cognoscimus catholicã & apostolicã fidẽ. quȩ usq ad nicȩnum
conciliũ integro imntobilisq seruata est. Hano ipsi & se tenere ꝓfessi sunt gaudio que
repla&i. & omne uestigiũ ac nebulas in eptȩ suspicionis abicientes. ñ solũ sermonera.

Expanded text:
Martiano, Sthenelo, Joanni, Maceri, Charisio, Sylvano, Photino, Antonio, Autho, Celso, Martiano, Sthenelo, Joanni, Maceri, Charisio, Sylvano, Photino, Antonio, Autho, Celso, Euphranori, Milesio, Patricio, Severiano, Eusebio, Eumolpio, Athanasio, Diophanto, Minodoro, Diocli, Chrysampelo, Eugenio, Eustathio, Callicrati, Arsenio, Eugenio, Martyrio, Hieratio, Leontio, Philagrio, Lucio, et universis Orientalibus orthodoxis, Liberius episcopus et occidentales episcopi, in Domino salutem. Optabile nobis pacis atque concordiae gaudium vestrae litterae detulerunt, sonare cum mea humilitate, et Italis atque Occidentalibus universis affirmaverunt atque demonstraveruut. Et hanc esse cognoscimus catholicam et apostolicam fidem, quae usque ad Nicaenum concilium integra immobilisque servata est; et hanc ipsi retinere professi sunt, gaudioque repleti, et omne vestigium ac nebulas ineptae suspicionis abjicientes, non solum sermone eam,
Abbreviated transcription (Latin):
centes.eẽ. aut c̃uertibilẽ aut mutabilẽ filiũ dĩ. anathaematizat catholica & apostolica eccłã
Eiustathius ep̃s sebastiȩ ciuitatis. & theophilus & siluanus legati c̃cilioꝵ lã faci smrrnȩ o
reliquoꝵ. hanc ꝓfessionẽ manib: nr̃is & ꝓpria uoluntate sub scripsimus. Siquis autẽ p̃ter
ris nostuȩ scĩtatis ad quos ꝓbaueris orhodoxos epõs dirige. & apud eos nobiscũ causam
dicant. & siquid criminis fuerit apꝓbatũ. inauctore ꝓculdubio uindic&ur. Hocitaq
ubello. legatarios obligans liberius eos in cõmunione suscepit. Quib: dans hiũ modilit¬
ilectissimis frib: & consacerdotibus. Eustathio Crrillo hipericio POSTΥENΙΤENTA
neroni Nelpidio, Maximo, Eusebio, eucarpio & ostasio Neoni, Fumathio ł austino, Pro drno
Pasinico. arsenio. Seuero. dydrmioni. Brittanio Callierta. damabio. Aedesio Eustochio
ambrosio. Gelonio. Parthalio. macedonio. Paulo. Marcello. Heredio. Alexandro. Adalio

Expanded text:
esse, aut convertibilem aut mutabilem Filium Dei, anathematizat catholica et apostolica Ecclesia. Eustathius episcopus Sebastiae civitatis, et Theophilus et Sylvanus legati conciliorum Lampsaci, Smyrnae et reliquorum, hanc professionem manibus nostris et propria voluntate subscrris ad nos tuae sanctitatis ad quos probaveris orthodoxos episcopos dirige, et apud eos nobiscum causam dicant. Et si quid criminis fuerit approbatum, in auctore procul dubio vindicetur. Hoc itaque libello legatarios obligans Liberius, eos in communionem suscepit. Quibus dans hujusmodi litilectissimis fratribus et consacerdotibus Eustathio, Cyrillo, Hypericio, Heroni, Elpidio, Maximo, Eusebio, Eucarpio, Ortasio, Neoni, Eumathio, Faustino, Proclo, Passinico, Arsenio, Severo, Didymioni, Britanio, Callicrati, Damabio, Edessio, Eustochio, Ambrosio, Gelonio, Pardalio, Macedonio, Paulo, Marcello, Heraclio, Alexandro, Adolio,
Abbreviated transcription (Latin):
arsĩ quoq cuius &&iã nunc maxima gloria ÷ nonsolũ in edessa quã regebat uicinasq
ꝓuincias. sed&iã inphoenigȩ & egypto pec ñthebaida quas gentes cũ maximo
uistutis suȩ splendore transieraet. primo quidẽ ualens. in insulã aradi habitare p̃cepit
Cũq cognouiss& in numeros ad eũ tunc concurrere populoꝵ. quia dũ plenus e&̃ gratia
uerbo aegritudines effugabat. hox yrinchũ ȩgrptiacã urbẽ. cũ exilio destinauit
ũq &iã illic eius gloriã om̃s accenderent: in qđdã castrũ nouissimũ barbaris uicinũ
cui nom̃ ⁊ feno. senex dignus cȩlesti urbe deductus ÷. Aiuint quidã marado hactenus
eius constare lectũ. eximia cȩlebritate dignum. Multienĩ infirmantiũ dũ millo

Expanded text:
arsen quoque cujus etiam nunc maxima gloria est, non solum in Edessa, quam regebat, vicinasque arsen quoque cujus etiam nunc maxima gloria est, non solum in Edessa, quam regebat, vicinasque provincias; sed etiam in Phoenice, et Aegypto, nec non Thebaida, quas gentes cum maximo virtutis suae splendore transierat primum quidem Valens insulam Aradum habitare praecepit. Cumque cognovisset innumeros ad eum concurrere populos quia cum plenus esset gratia, verbo aegritudines sanabat, in Oxyrynchum, Aegyptiacam civitatem, eum exsilio destinavit. Cumque etiam illic ejus gloria omnes accenderet, in quoddam castrum novissimum barbaris vicinum, cui nomen est Pheno, senex dignus coelesti urbe deductus est. Aiunt quidam in Arado hactenus ejus constare lectum, eximia celebritate dignum; multi enim infirmantium,
Abbreviated transcription (Latin):
cantẽ. Nee ñ sacerdotii dignitate fulgentẽ. ĩarmeniȩ terminos destinari suasit. Quius
paꝓdiuinis dogmatib cȩlebrata quis explanare sufficiat : Cũ itaq uirsc̃s eusebi
pauco tẽpore arrianoꝵ fuerat cõmunione maculatus. Cũq uniuersi antiohum
elegissent auuñculo ꝓprio successorẽ. & ad sacrũ ꝑduxissent altare & genua ador¬
dinationẽ indinare cõpellerent. conuersus & uidens iouianũ suo capiti dextert̃ inpo¬
nentẽ. manũ eius reppulit. dicens rion eẽ ferendã dextert̃. quȩ aliquando sacramta
blasphemus celebrata susceperart Sedhȩc quidẽ. ñ post multu tẽpous euenerunt.¬
ã tunc enĩ minteriorẽ ÷ ut dixi ductus armeniã qua tempestate uirsẽs eusebius
moebutur apud instrũ cedtis treciã deuastantib & obsidentib ciuitates sic eiꝰ scripta
cõmemorant.

Expanded text:
cantem, nec non sacerdotii dignitate fulgentem, in Armoniae terminos destinari suasit; cujus cantem, nec non sacerdotii dignitate fulgentem, in Armoniae terminos destinari suasit; cujus opera pro divinis dogmatibus celebrata quis explanare sufficiat? Cum itaque vir sanctus Euspauco tempore Arianorum fuerat communione maculatus. Cumque universi Antiochum elegissent, avunculo proprio successorem, et ad sacrum perduxissent altare, et genua ad ordinationem inclinare compellerent, conversus et videns Jovianum suo capiti dexteram imponentem, manum ejus repulit: dicens non esse ferendam dexteram quae aliquando sacramenta blasphemiis celebrata susceperat. Sed haec quidem non post multum temporis evenerunt. Tunc enim in interiorem est, ut dixi, ductus Armeniam. Qua tempestate vir sanctus Eusebius morabatur apud Histrum, Celtis Thraciam devastantibus et obsidentibus civitates, sicut ejus scripta commemorant
Abbreviated transcription (Latin):
pueri uehemĩt henilauer̃. arbi tti spent̃ pollutione cõpl&ã : Atille hoc intellegens
iussit alicui sequentiũ ut sustiner& & qđ gerebat᷑ agnoscer&. Pueriuero accendentes
ignẽ & spert̃ iaculantes ꝑmediã flãmã hoc modo eã arbitrrtisunt expiatã. Ehoc qͥdẽ
et̃. noui uuenile & c̃su& udinis antiq: reliquias. Vtrũtam̃ indiciũ qđ possit ostendere:
quale odiũ circa arrianã uesanã ciuitas habuerit uniuersa . Vlerũ lucius mansue¬
tudine nẽ imitatus eunomiũ. sed multos quidẽ sacerdotũ fecit ꝑiudices exilio depostari
eos pcipue quiuirilit ꝓsacris dogmatib dimi cabant: usq ad nouissimos romanifines im¬
peru. Euoltiũ dia conii ministerio functũ. in heremũ oasi deportauit r exntisciũ ut
eusebu maximi generitione deconitũ. erat enĩ consobrinus eius. & multis uistutib: corus¬

Expanded text:
pueri vehementer ejulaverunt, arbitrati sphaeram pollutione completam. At ille hoc intelligens, pueri vehementer ejulaverunt, arbitrati sphaeram pollutione completam. At ille hoc intelligens, jussit alicui sequentium ut sustineret, et quod gerebatur agnosceret. Pueri vero accendentes ignem, et sphaeram jaculantes per mediam flammam, hoc modo eam arbitrati sunt expiatam. Et hoc quidem novi esse juvenile et consuetudinis antiquae reliquias. Verumtamen indicium est quod possit ostendere quale odium circa Arianam vesaniam civitas habuerit universa. Verum Lucius mansuetudine non est imitatus Eunomium; sed multos quidem sacerdotum fecit per judices exsilio deportari, eos praecipue qui viriliter pro sacris dogmatibus dimicabant, usque ad novissimos Romani fines imperii; Evolcium diaconii ministerio functum in eremum Oasim; Antiochum vero Eusebii maximi generatione decoratum erat enim consobrinus ejus et multis virtutibus corus
Abbreviated transcription (Latin):
tille honous causa hocfieri putans uelocit̾ ascendens. egressus : : Iliuero nequissimȩ
beresis inmunditia &iã aquã iudicantes esse pollutã. eã repente cuniculoꝵ egestionib
tradider̃. & alterũ soliũ fecerunt tẽpereri: Qđ ille cognoscens. relicta ciuitate dis¬
cessit. in imicã habitare ciuitatẽ. & horrorẽ habentẽ aduersũ sẽ cõmunc̃ arbittus
ob ꝓbriũ. Quodesamosatis ab cunte. luciũ ꝓeo aꝑtũ lupũ. & ouib mimicũ cstituer.
Sedoues licce desolatȩ pastore. tam̃ quȩs pastoris openebant᷑. ꝑ manser̃ enuĩ doctrinã apor¬
tolicã inuiolabilit̃ conseruantes quomodo enĩ &iã luciũ om̃s habuer odio alis narri¬
tionib explanabo Adulescentes inplatea sperã alterutris porrigentes. lusu delecta¬
bant᷑. Isto autẽ quenseunte. contigit ut̃ spere cadens ꝑ asim eius trensir& pedes : tũ

Expanded text:
At ille honoris causa hoc fieri putans, velociter ascendens, egressus est. Illi vero nequissimae At ille honoris causa hoc fieri putans, velociter ascendens, egressus est. Illi vero nequissimae haeresis immunditia, etiam aquam judicantes esse pollutam, eam repente cuniculorum egestionibus tradiderunt, et alterum fecerunt solium temperari. Quod ille cognoscens, relicta civitate discessit, inimicam habitare civitatem, et horrorem habentem adversum se communem, arbitratus opprobrium. Quo de Samosatis abeunte, Lucium pro eo aperte lupum et ovibus inimicum constituerunt. Sed oves, licet desolatae pastore, tamen quae sunt pastoris operabantur. Permanserunt enim doctrinam apostolicam inviolabiliter conservantes. Quomodo enim etiam Lucium omnes habuerint odio, aliis narrationibus explanabo. Adolescentes in platea sphaeram alterutris porrigentes, lusu delectabantur. Isto autem transeunte, contigit ut sphaera cadens, per asini ejus transiret pedes: tum
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. illi sc̃ꝑ memorebiles habeantur. Cũ ergo arrianoꝵ participes egregio
pastore nudassent gregẽ. aliũq ꝓeo eunomiũ raomine fecissent epm̃. nullus illic habitan¬
tiũ non paup iẽdiues ñ famulus. ñ opifex ñ agricola. ñ ostulanus. ñiuir ñ mulier ñ uuenis
nserer ad ecdesiasticũ accessit consu&e collegiũ. Solusq degebat epstunc nullo ru ncq.
uidente. neq penitus appellante. licce feritur cũ multa uixisse masu&udine. Quirt
bos ꝓbatur indiciũ Cũ enĩ uoluiss& lauare. & cuis famuli balner ianuas obseressent.
uoletesq ingredi ꝓliberent. ipsepopulũ ante ianuas uidens eas aperiri p̃cepit. & libent᷑
secũ om̃s lauacro pasticipari. Hocidẽ &iã inbalnei solio fecit. Nãdũ lauanti sibi q̃slã
uider& astare. iussit ut cũ eo cõmunit̃ aqua calida frucrent᷑. Quitacentes astabant

Expanded text:
nem illi semper memorabiles habeantur. Cum ergo Arianorum participes egregio nem illi semper memorabiles habeantur. Cum ergo Arianorum participes egregio pastore nudassent gregem, aliumque pro eo Eunomium nomine fecissent episcopum, nullus illic habitantium, non pauper, non dives, non famulus, non opifex, non agricola, non hortulanus, non vir, non mulier, non juvenis, non senex, ad ecclesiasticum accessit consuete collegium, solusque degebat episcopus, tunc nullo eum neque vidente, neque penitus appellante, licet feratur cum multa vixisse mansuetudine: cujus rei hoc probatur indicium. Cum enim voluisset lavari, et ejus famuli balnei januas obserassent, volentesque ingredi prohiberent; ipse populum ante januas videns, eas aperiri praecepit, et libenter secum omnes lavacro participari. Hoc idem etiam in balnei solio fecit. Nam cum lavanti sibi quosdam videret astare, jussit ut cum ipso communiter aqua calida fruerentur qui tacentes astabant.
Abbreviated transcription (Latin):
codices d&& ulissent. ingemiscebant unuersi. scilic& pastore priuati. fluuiusque
nauigantib atq sequentib est impl& us. Cũq uenissent. & desideretũ pastorẽ
cernerent. amplius heiulabant : ac suspirantes fundentesq lacrimarũ fontes. eu
r&inere nitebantur. ne in lupos ouesenis incurrerent Quẽ dũ flectere ñ ualuisser
audier̃ co legente apostolicã legẽ. quȩ aꝑte iub& nos princ̃ipib & potestatib eẽ
subiectos. Quofacto. alii quidẽ ei optuler aurũ. alii argentũ. alii uestes. ali famu¬
los. tã quã ad ꝑegrinã & extraneã ꝓpertenti tertẽ: Atille pauca quȩdã a ualde
notis accipiens. doctrinisq cunctos & orationib sins armans. & ꝓ apostolicis dogna¬
tib ꝓpugnare p̃cipiens. ad histrũ ꝓfectus :. Ili uero ad urbẽ ꝓpriã remeantes
& alteputros ex hortantes. lupoꝵ circũ spiciebant sapienter insidias. Nuncqͦs

Expanded text:
codices detulisset, ingemiscebant universi, pastore scilicet privati; fluviusque codices detulisset, ingemiscebant universi, pastore scilicet privati; fluviusque navigantibus atque sequentibus est impletus. Cumque venissent, et desideratum pastorem cernerent, amplius ejulabant: ac suspirantes, fundentesque lacrymarum fontes, eum retinere nitebantur, ne in lupos oves ejus incurrerent. Quem dum flectere non valuissent, audierunt eo legente apostolicam legem , quae aperte jubet nos principibus et potestatibus esse subjectos. Quo facto, alii quidem ei obtulerunt aurum, alii argentum, alii vestes, alii famulos, tanquam ad peregrinam et extraneam properanti terram. At ille pauca quaedam a valde notis accipiens, doctrinisque cunctos et erationibus suis armans, et pro apostolicis dogmatibus pugnare praecipiens, ad Histrum profectus est. Illi vero ad urbem propriam remeantes, et alterutros exhortantes, luporum circumspiciebant sapienter insidias. Nunc quoq
Abbreviated transcription (Latin):
necessariũ arbitror nescientes agnoscere. Uenerat enĩ gerulus huius p̃ceptionis.
circa uesperr̃. Quẽ eusebius silentiũ habere. & aduentũ sui cȩlare iussit. dicens. Si
cognouerit hȩcturba. sacrix eli amore flãmata. tequidẽ interim& : Ego autẽ ꝓtua
morte apuddm̃ poenas cogar exsoluere. Cũ hȩc dixiss&. uesꝑtino consu&e ministe¬
rio celebittto. cirta ipsa somprimordia. unifamuloꝵ secr& ũ pandens. solus egressis.
senex. Sequebatur itaq famulus. plumaciũ tantũ modo & codicẽ gerens. Cũq
ueniss& adeuffatẽs fluminis ripã. iuxta ipsos muros ciuitatis expositã ascendit inna¬
uẽ ut ad ⁊euma nauigarte. Iussitq nautis. ut remigarent. Factoq die illequi¬
dẽ ꝑuenit ad zeumatis locũ. samosa teni uero. gemitib & lam̃tatione cõpl&i sunt
Vacũ ille seruis suis ꝓximis quȩ iussafuerant indicass&. & quicũ coꝑgerent. & quos

Expanded text:
necessarium arbitror nescientes agnoscere. Venerat enim gerulus hujus praeceptionis necessarium arbitror nescientes agnoscere. Venerat enim gerulus hujus praeceptionis circa vesperam; quem Eusebius silentium habere, et adventum sui celare jussit, dicens: Si cognoverit haec turba, sacri zeli amore flammata, te quidem interimet; ego autem pro tua morte apud Deum poenas cogar exsolvere. Cum haec dixisset, vespertino consuete ministerio celebrato, circa ipsa somni primordia uni famulorum secretum pandens, solus egressus est senex: sequebatur itaque famulus, plumacium tantummodo et codicem gerens. Cumque venisset ad Euphratis fluminis ripam, juxta ipsos muros civitatis expositam, ascendit in navem, ut ad Zeugma navigaret; jussitque nautis ut remigarent, factoque die ille quidem pervenit ad Zeugmatis locum. Samosatae vero gemitibus et lamentatione completi sunt. Nam cum ille servus suis proximis quae jussa fuerant indicasset, et qui cum eo pergerent, et quos
Abbreviated transcription (Latin):
quos &iã postea mopinatis quib dã suppliciis expendi p̃cepit. Despiciens enĩ iusiurten¬
dũ qđ eis p̃bueroet. serris diuisos. crudelit̃ interemit. Trrennũ uero duab uicinis
arborib flexis. singulos in eis pedes eius ligarifecit. Quȩ dimissȩ. aerẽ repetentes.
ꝓcopiũ diuiserunt. & hoc modo. trrannus interut.
desudabat. Is enĩ multas ecclesias desolatas pastorib. eẽ. conspiciens. habitu militari
suscepto & calamaico caput operiens. srriã ꝑ agrebat & phoenicẽ. parit̃ &iã palestinã.
pbros ordinans atq diaconos. aliaq eccłȩ replrbat officia. Sicubi autẽ inuenire sibi
concordesepõs. eos p̃sules egentib: constituebat ecdesiis. Quantã fortitudinẽ sapienti¬
amq monstraruit. imperialẽ suscipiens iussionẽ. qua eũ p̃cipiebat intraciis habitare.

Expanded text:
quos etiam postea inopinatis quibusdam suppliciis jussit expendi. Despiciens enim jusjuranquos etiam postea inopinatis quibusdam suppliciis jussit expendi. Despiciens enim jusjurandum quod eis praebuerat, serris divisos crudeliter interemit. Tyrannum vero duabus vicinis arboribus flexis, singulos in eis pedes ejus ligari fecit, quae dimissae aerem repetentes, ocopium diviserunt. Et hoc modo tyrannus interiit. desudabat. Is enim multas Ecclesias desolatas pastoribus esse conspiciens, habitu militari sumpto, et calamato caput operiens, Syriam peragrabat, et Phoenicen, pariter et Palaestinam, presbyteros ordinans atque diaconos, aliaque Ecclesiae replebat officia. Sicubi autem inveniret sibi concordes episcopos, eos praesules egentibus constituebat Ecclesiis. Quantam vero fortitudinem sapientiamque monstrarit imperialem suscipiens jussionem qua eum praecipiebat in Thraciis habitare,
Abbreviated transcription (Latin):
u liȩo autẽ insrria fierent surrexit constantinopolĩ tritennus nomine ꝓcopius
Eui paruo tempr̃ multã sibimiltiã coaceruans. festinabat aduersus impertttorẽ
aͥdũ nuntiatu fuiss&. conturbatus ualens. paululit suũ imp&rũ remoractur¬
Cũq belli euentus int̾ea parturir&. teroc motus factus multas diruit ciuitates. sed &iã
mare terminos ꝓprios inmutauit : & in quib dã locis tanto potius influxit. ut loca quȩ
pridẽ ambulari poterent rigarentur: Aliis uero locis tantũ recessit. ut arida tellus
gratiani & dagalaifi consulatu. bella parrbantur. Cũq trrennus ꝓcopius de constan¬
tinopoli digressus. castre mouer& aduersus imperttorẽ. audiens ualens uenit ab anti¬
ochia. & cũ eo congressus ÷ circa ciuitatẽ frrgiȩ nacoliã. & prima quidẽ pugna. de¬
uictus :. Postpaululũ uero ꝓcopiũ corpit tuedentib eũ agelone gomarioq. militib :

Expanded text:
 haec autem in Syria fierent, surrexit Constantinopoli tyrannus nomine Procopius: qui parvo tempore multam sibi militiam coacervans, festinabat adversus imperatorem. Quod dum nuntiatum fuisset, conturbatus Valens paululum suum impetum remoraturCumque belli eventus interea parturiret, terraemotus factus multas diruit civitates. Sed etiam mare terminos proprios immutavit, et in quibusdam locis tanto potius influxit, ut loca quae pridem ambulari poterant rigarentur; ab aliis vero locis tantum recessit, ut arida tellus Gratiani et Dagalaiphi consulatu , bella parabantur. Cumque tyrannus Procopius de Constantinopoli digressus, castra moveret adversus imperatorem, audiens Valens, venit ab Antiochia, et cum eo congressus est circa civitatem Phrygiae Nacoliam. Et prima quidem pugna devictus est. Post paululum vero Procopium cepit, tradentibus eum Agelone Gomarioque militibus,
Abbreviated transcription (Latin):
explanata : Anathematit antes p̃cipue explanationẽ lectã ariminensi c̃cilio. tã quã c̃qitriã
p̃dicte fidei scĩ concilii innicȩa urbe celebrati. Cuius lectione plata inurbe dieciȩ nicȩa
dolo atq ꝑiurio capti constantino polĩ subscripserunt. Estautẽ fidesnnĩ & eoꝵ ꝓquib

Expanded text:
explanata: anathematizantes praecipue explanationem lectam in Ariminensi concilio, tanquam contrariam explanata: anathematizantes praecipue explanationem lectam in Ariminensi concilio, tanquam contrariam praedictae fidei sancti concilii in Nicaea urbe celebrati; cujus lectione probata in urbe Thraciae Nicaea, dolo atque perjurio capti Constantinopoli subscripserunt. Est autem fides nostra, et eorum
Abbreviated transcription (Latin):
re ea gratia omnẽ occasionẽ eoꝵ ꝑimentes ꝓfitemur srnodũ lã saco celebritã &
tes apud tuã pat̾nitatẽ . & unuersos italiȩ cunctosq occidentis epõs liters depor¬
tamus. catholicã fidẽ tenere atq seruare. quȩ in scõ nicȩno c̃cilio subbeatȩ memoriȩ
ꝑp&uũ manebit. Inqua consubstantialitas sec pieq definta est. c̃quarru prauitu¬
Smilit̃q noscũ p̃dictis eandẽ fidẽ teniuisse atq tenereͦusq adt̃minũ custodi re manu
ꝓpria ꝓfitenur condep̃nantes arriũ impiãq tius doctrinã cũ discipulis suis eiq si¬
milia sapientib . nec ñ omnẽ heresi m. sabellianos. patri passianos. martionistas. foai¬
nianos marcellianos simul &iã paulo samosatenos eoꝵ doctrinã . om̃sq bis similia sapiea¬
tib & uniuersas hereses scȩ fidti p̃dictȩ c̃trarias. quȩ pie catholicȩq. ÷ innicea ascĩs patrib

Expanded text:
re, ea gratia omnem occasionem eorum perimentes, profitemur synodum Lampsaco celebratam, et re, ea gratia omnem occasionem eorum perimentes, profitemur synodum Lampsaco celebratam, et tes apud tuam paternitatem, et universos Italiae, cunctosque Occidentis episcopos, litteras deportamus, catholicam fidem tenere, atque servare quae in sancto Nicaeno concilio sub beatae memoriae in perpetuum permanebit, in qua consubstantialitas sancte pieque definita est contra Arii pravitmiliterque nos cum praedictis eamdem fidem tenuisse, atque tenere, et usque ad terminum custodire manu propria profitemur: condemnantes Arium impiamque doctrinam ejus cum discipulis suis eique similia sapientibus, nec non omnem haeresim, Sabellianos, Patripassianos, Marcionistas, nianos, Marcellianos, simul etiam Paulosamosatenos, eorumque doctrinam, omnesque his similia sapietes, et universas haereses sanctae fidei praedictae contrarias, quae pie catholiceque est in Nicaea a sanctis Patribus
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit. diccus eos arrianos. eẽ: nec ab eccła suscipi posse. quinicenã ñ susciperent fidẽ.
Atilli responder̃. ꝑpęnitentiã sẽcogno uisse ueritatẽ. & dudũ abnegasse dissimilitudi¬
nis fidẽ. & simile ꝓfessos ꝑ om̃a filiũ patri.Nihilq differre a consubstantiali ꝑ omã similẽ
Hȩc dicentes exegit liberius scriptã suȩ sententiȩ dare ꝓfessionẽ: Atilli lbellũ porrȩx¬
erunt in quo &iã p̃posuer̃ uerba fidei nicȩni c̃cilii. Epłas autẽ absmyrna in asia
constituta. & pisidia isanriȩ. atq pãphilia. nec ñ lyciafactas. hic ꝓpt̃ multiloquiũ
ñ scripsi. Verba uero libelliꝰ ab eustatho & reliquis liberio dati. hȩc. eẽ. noscuntur
omino fr̃i & consacerdoti liberio eustathius throphilus & siluanus in dnõ salutem.
ꝓpt̃ heroicoꝵ uesanas suspiciones. qui ñ cessant catholicis ecclesus scandala genere¬

Expanded text:
voluit: dicens eos Arianos esse, nec ab Ecclesia suscipi posse, qui Nicaenam non susciperent fidem. voluit: dicens eos Arianos esse, nec ab Ecclesia suscipi posse, qui Nicaenam non susciperent fidem. At illi responderunt per poenitentiam se cognovisse veritatem, et dudum abnegasse dissimilitudinis fidem, et similem professos per omnia Filium Patri, nihilque differre a consubstantiali per omnia similem. Haec dicentes, exegit Liberius scriptam suae sententiae dare professionem. At illi libellum porrexerunt in quo etiam proposuerunt verba fidei Nicaeni concilii. Epistolas autem a Smyrna in Asia constituta, et Pisidia Isauriae, atque Pamphylia, nec non Lycia factas, hic propter multiloquium non conscripsi. 312 Verba vero libelli ab Eustathio et reliquis Liberio dati haec esse noscunturomino fratri et consacerdoti Liberio Eustathius, Theophilus et Sylvanus, in Domino salutem. Propter haereticorum vesanas suspiciones, qui non cessant catholicis Ecclesiis scandala genera
Abbreviated transcription (Latin):
u igit᷑ eo tẽpore consubstantialitatis dogma ꝓfitentes uehem̃ter affligerentur.
rursus ꝑsecutores cont macedonianos in surrexerunt. Quiterroremagis uio¬
lentiaq constricti. ꝑ singulas ciuitates legationib fungebantur apud alterutros.
indicantes ut ꝑ necessitatẽ confugere deberent ad fratrẽ impr̃is. & ad liberiũ roma¬
nȩ urbis epm. Cuius fidẽ amplectebant᷑ patius. quã cõmunionẽ eudoxii: Miser̃
ergo eustathiũ sebastiȩ quifuerat sȩpe depositus. siluanũ tharsi ciliciȩ. atq thcophilũ
mandantes nedeclinarent fidei causa liberiũ. sedromanȩ cõmunicarent ecdłȩ. & fidẽ
de consubstantialitate roborarent. Hisi quidẽ cũ litteris inseleucia dispositis. italiã
ꝑ uener̃. &imperitorẽ quidẽ uidere ñ potuer̾. Enrtenĩ occupatus ingallusor ẽ trre
sauro matas dimicabat. liberio tam̃ epłas optulerunt. Qui eossuscipere nullatenus

Expanded text:
 igitur eo tempore consubstantialitatis dogma profitentes vehementer affligerentur, rursus persecutores contra Macedonianos insurrexerunt : qui terrore magis violentiaque constricti, per singulas civitates legationibus fungebantur apud alterutros: judicantes ut per necessitatem confugere deberent ad fratrem imperatoris, et ad Liberium Romanae urbis episcopum, cujus fidem amplectebantur potius quam communionem Eudoxii. Miserunt ergo Eustathium Sebastiae, qui saepe fuerat depositus, Sylvanum Tarsi Ciliciae, atque Theophilum: mandantes ne declinarent fidei causa Liberium, sed Romanae communicarent Ecclesiae, et fidem de consubstantialitate roborarent. Hi siquidem cum litteris in Seleucia dispositis, ad Italiam pervenerunt; et imperatorem quidem videre non potuerunt; erat enim occupatus in Galliis, et contra Sauromatas dimicabat. Liberio tamen epistolas obtulerunt, qui eos suscipere nullatenus
Abbreviated transcription (Latin):
menter effunditur. Qđ multi dicctant ꝓpt̃ motũ imperaetoris accidere quor plurimos
sacer dotũ exilo deporta uerat eudoxio comunicare sugientes. Post paululũ ut ro
tempus eodem consulatu. ualentinanus princeps filiũ gratianũ imperatorẽ c̃stituit.
uicesima quastadie mensis augusti. Sequenti uero consulatu ualentiniani scđõ & ualen¬
tis item secundo. terire motus circabyhiniã maximus nicȩã subuerait urbẽ .xi. die
m̃sis octobris: Agebatur enĩ annus duodecimus. post ni comediȩ casum. Postpaucũ
uero tẽpus. alioteriee motu multȩ partis germanicȩ ciuitates in hellesponto consti
sabant. Porro tertre motus turbarũ ecclesiasticarũ indiciũ eẽ uidebat᷑. Ciũ ergo
multi s acerdo tes exilio postarentur. soli diuma ꝓuidentia ꝓpt̃eminentẽ su reueren¬
tiã exiliũ nonsunt passi basilius atq gregorius. quoꝵ alt̃ quidẽ cęsariȩ cappadotiȩ

Expanded text:
menter effunditur. Quod multi dicebant propter motum imperatoris accidere, qui plurimos menter effunditur. Quod multi dicebant propter motum imperatoris accidere, qui plurimos sacerdotum exsilio deportaverat Eudoxio communicare fugientes. Post paululum vero tempus eodem consulatu, Valentinianus princeps filium Gratianum imperatorem constituit, vicesima quarta die mensis Augusti. Sequenti vero consulatu Valentiniani secundo, et Valentis item secundo , terraemotus circa Bithyniam maximus Nicaeam subvertit urbem, undecima die mensis Octobris. Agebatur enim annus duodecimus post Nicomediae casum. Post paucum vero tempus alio terraemotu multae partes Germae civitatis, in Hellesponto constitsabant. Porro terraemotus turbarum ecclesiasticarum indicium esse videbatur. Cum ergo multi sacerdotum exsilio portarentur, soli divina providentia propter eminentem sui reverentiam exsilium non sunt passi Basilius atque Gregorius. Quorum alter quidem Caesareae Cappadociae
Abbreviated transcription (Latin):
nicomedenses. atq icȩni. Uerũ impr furore plenus .uix quidẽ supplicantiũ suscepit
p̃ces. Uolens tam̃ nus iurtendũ implere. murũ destruebat. eũq sub in de minoribus
lapidib rursus ȩdificabat. Qđ nunc &iã in quibusdã muri partib inuenit᷑. ubi
marimis mirabilibq lapidibus. uilis tunc facta fabrica suꝑ posita de monstret᷑¬
Hocita temporetalia gerebantur. Sciendũ tamen quiabelli conqte ꝓ copiũ crita¬
num gestũ:. consulatu gratiani & alaifi. circa terminũ manmensis
ost paululũ uero tempus eodẽ consulatu. ualentiniano principi in occidentis partib
constiuto natus filius nom̃ referens pat̾ris. Verũ gretianus ante eius fuerat
matuis inperiũ. Et sequenti consulatu iupicini & iouimani grandinis multitudo
iconstantimo politaniurbe secunda iumi m̃sis die sax orũ gerens similiti dine udic¬

Expanded text:
Nicomedienses atque Nicaeni. Verum imperator furore plenus, vix quidem supplicantium suscepit Nicomedienses atque Nicaeni. Verum imperator furore plenus, vix quidem supplicantium suscepit preces. Volens tamen jusjurandum implere, murum destruebat, eumque subinde minoribus lapidibus rursus aedificabat. Quod nunc etiam in quibusdam muri partibus invenitur, ubi maximis mirabilibusque lapidibus, vilis nunc fabrica superposita demonstratHoc itaque tempore talia gerebantur. Sciendum tamen quia bellum contra Procopium tyrannum gestum est consulatu Gratiani, et Dagalaiphi , circa terminum Maii mensis. Post paululum vero tempus eodem consulatu, Valentiniano principi, in Occidentis partibus constituto, natus est filius nomen referens patris, Verum Gratianus ante ejus fuerat natus imperium. Et sequenti consulatu Lupicini et Jovini grandinis multitudo in Constantinopolitana urbe secunda Junii mensis die, saxorum gerens similitudinem, vehe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuenii&& aquarũ abundantia ciuitati. tunc murus quidẽ lauacro seruir&. in nu¬
merȩ uero barbaroꝵ nationes romanoꝵ finib: discurrentes crudelia multa cõmit¬
terent Nouissimȩ autẽ &iã ipsȩ perirent. Post aliquantũ itaq tempus. euenit
ut ualens aquȩ ductũ aedificar&. & abundantiã constantino polim p̃ber& aquarꝵ.
unc &iã barbarȩ motȩ sunt nationes. Responsũ tamen &iã alio modo c̃tigit adimple
Cũ enĩ aquȩ ductus inciuitatẽ fuissor inductus. p̃fectus urbi tunc clearchus nimpheũ.
maxinũ aedificauit inplatea Quȩ theo dosii nunc uocatur. ubi aquȩ affluentia ÷
emissa. in quo maximã festiuitatẽ ciuitas habuit. Sed hoc responsũ post paululũ ÷
impl&um. Porro dũ soluer&ur murus. principẽ constantinopolitani rogauerunt
ut amuri destructione cessar&. Cũ quib &iã supplicabant possessores brchiniae.

Expanded text:
proveniret aquarum abundantia civitati, tunc murus quidem lavacro serviret; innuproveniret aquarum abundantia civitati, tunc murus quidem lavacro serviret; innumerae vero barbarorum nationes, Romanorum finibus discurrentes, cum crudelia multa committerent, novissime etiam ipsae perirent. Post aliquantum itaque tempus evenit ut Valens aquaeductum aedificaret, et abundantiam Constantinopoli praeberet aquarum; tunc etiam barbarae motae sunt nationes. Responsum tamen etiam alio modo contigit adimpleri. Cum enim aquaeductus in civitatem fuisset inductus, praefectus urbis tunc Clearchus nymphaeum maximum aedificavit in platea quae Theodosii nunc vocatur, ubi aquae affluentia est emissa: in quo maximam festivitatem civitas habuit. Sed hoc responsum post paululum est impletum. Porro dum solveretur murus, principem Constantinopolitani rogaverunt ut a muri destructione cessaret. Cum quibus etiam supplicabant possessores Bithyniae,
Abbreviated transcription (Latin):
utebatur. & semꝑambulabat ex calciatus. Qui longo posttempore uocatus÷ eode¬
siasq recepit. Cuius rei fuit auctor quidã martianus. uita scientiaq minebilis du¬
dũ quidẽ in regalib militans. Tunc autẽ prbt nouatianus astẽ grãmaticã impe¬
ratous filias edocebat. anastasiã atq carosam. Ex quarũ nominib: hactenus
anastasiane & carosian a lanacrte. publicȩ constantinopoli nuncupant᷑. Socr Ales¬
git᷑ impr̃ ualens. calcedonensis urbis contre bi zantiũ positȩ muros destrui iussit
Iurauerat enĩ hoc sẽ facturũ trrenno uicto. quia caltedonenses fauore tyranni ⁊
impenetoris. & saxa ad ȩdificiũ thermarũ quȩ constantinae uocantur. constanti¬
nopolim uehebantur. Interquȩ saxa. unũ iuentũ ÷ inquo responsũ habebat᷑
inscriptũ. Olĩ quid c̃ absconsũ tunc uero manifestum. Significabat enĩ. quiadũ

Expanded text:
utebatur, semper ambulabat excalceatus. Qui non longo post tempore revocatus est, eccleutebatur, semper ambulabat excalceatus. Qui non longo post tempore revocatus est, ecclesiasque recepit. Cujus rei fuit auctor quidam Martianus, vita, scientiaque 311 mirabilis, dudum quidem in regalibus militans, tunc autem presbyter Novatianus, artem grammaticam imperatoris filias edocebat Anastasiam atque Carosam. Ex quarum nominibus hactenus Anastasiana et Carosiana lavacra publica Constantinopoli nuncupantur. SOZOMEgitur imperator Valens Chalcedonensis urbis, contra Byzantium positae, muros destrui jussit. Juraverat enim hoc se facturum, tyranno victo: quia Chalcedonenses favore tyranni eiimperatoris, et saxa ad aedificium thermarum, quae Constantianae vocantur, Constantinopolim vehebantur. Inter quae saxa unum inventum est in quo responsum habebatur inscriptum, olim quidem absconsum, tunc quidem manifestum. Significabat enim, quia dum
Abbreviated transcription (Latin):
plius quã nos. neq. ÷ illi potius nob̵ autẽ agnita minus. Sed quȩcũq. deilla nos nouimus
hoc modis omnib: &iã ille nouit. Qđ autẽ rursus ille. hoc iuenies inmutabilit̃ innob
Hȩc quidẽ aliaq similia eunomius sophismata id÷ circũ uentiones faciens. ñ sentiebat os¬
cubere. Quomodo autẽ ab arrianis paulo post segregatus:: ꝓprio loco nartebimus
exabatur enĩ &iã constantin o polim habitantes. qui nicȩnũ dogma SOTOMEN¬
ꝓfitebantur. quos om̃s impr̃ expelli cuitate p̃cepit : Nouatianoꝵ uero &iã ecdesias
claudi: Alioꝵ uero herericoꝵ quclauder& noninuenit : Dudũ enĩ sub constantio
constitutȩ. exilii deportatione dãpnauit: Dicebatꝰ enĩ mirabilit̃ conuersari scđm
et desiasticas sanctiones. cuius uita erat philosophica.
& pecuniarũ possessione
segregata. Qđ &iã conuersationis eius qualitasos  tendebat. Una enitumca

Expanded text:
plius quam nos, neque est illi potius, nobis autem agnita minus; sed quodcunque de illa novimus nos, plius quam nos, neque est illi potius, nobis autem agnita minus; sed quodcunque de illa novimus nos, hoc modis omnibus etiam ille novit. Quod autem rursus ille, hoc invenies immutabiliter in nobis. Haec quidem aliaque similia Eunomius sophismata, id est circumventiones faciens, non sentiebat occumbere. Quomodo autem ab Arianis paulo post segregatus est, proprio loco narrabimusexabantur enim etiam Constantinopolim habitantes, qui Nicaenum dogma profitebantur, quos omnes imperator expelli civitate praecepit, Novatianorum vero etiam ecclesias claudi; aliorum vero haereticorum quod clauderet non invenit, dudum enim sub Constantioconstitutae, exsilii deportatione damnavit: dicebatur enim mirabiliter conversari secundum ecclesiasticas sanctiones; cujus vita erat philosophica, et a pecuniarum possessione segregata; quod etiam conversationis ejus qualitas ostendebat. Una enim
Abbreviated transcription (Latin):
adimplere. sicut septẽ eius demonstrant thomi. In quib uanissime laboreuit. quos in
tpła apłi adromanos fecit. Multa enĩ illic uerba ꝓfundens. intentionẽ epistolȩ ñ
potuit inuenire. Sunt &iã alii eius similes libri. quos quilegere uoluerit. eoꝵ contẽp¬
tũ experim̃tis agnoscit. Hunc igit᷑ eunomiũ. eudoxius in crxicofecit epm. expelleri
nisus cleusiũ. Cũq illic ueniss& utens more solito dialectica. quasi peregrinũ aliqͥd
auditorib inferebat. Quã obrt̃ treici tumultus exortus ÷ : eũq. urbe reppulerun
nonferentes eius uerboꝵ fastũ. Qui constantino polĩ ueniens. cũ eudoxio mortebat᷑.
epis copatu uacans. Sedne d& pochere uideamur. audiuocẽ ipsius eunomii. qua p̃su¬
mit contredm̃ sophis matib loqui. Sic eiuĩ ait. Ds̃ desubstantia sua nibil nouit am¬

Expanded text:
adimplere; sicut septem ejus demonstrant tomi, in quibus vanissime laboravit, quos in adimplere; sicut septem ejus demonstrant tomi, in quibus vanissime laboravit, quos in Epistolam Apostoli ad Romanos fecit; multa enim illic verba profundens, intentionem epistolae non potuit invenire. Sunt etiam alii similes ejus libri, quos qui legere voluerit, eorum contemptum experimentis agnoscet. Hunc igitur Eunomium Eudoxius in Cyzico fecit episcopum, expellere nisus Eleusium. Cumque illuc venisset, utens more solito dialectica, quasi peregrinum aliquid auditoribus inferebat. Quamobrem Cyzici tumultus exortus est, eumque urbe repulerunt, non ferentes ejus verborum fastum. Qui Constantinopolim veniens, cum Eudoxio morabatur, episcopatu vacans. Sed ne detrahere videamur, audi vocem ipsius Eunomii, qua praesumit contra Deum sophismatibus loqui. Sic enim ait: Deus de substantia sua nihil novit am
Abbreviated transcription (Latin):
necessitatẽ dogma ꝓpriũ denegass&. Porro cricem ꝓpt̾ amicitias eius. alii ẽpõ
subdi noluer̃. Manserunt itaq subeo. ñ tam̃ appria heresi ꝑmutatis. Hoc audiens
constantino politanus ep̃s. eunomiũ incrrico ordinauit epm̃ tãquã qui poss& popu¬
ũ calliditate uerboꝵ ad suũ circũ uenire consensũ. Descendente siquidẽ eunomio
amatores eleusn exqi urbẽ oretoriũ fabricantes. collectas ibi faciebant:. Hȩc ergo de
eleusio dicta sufficiant : Nunc de eunomio referendũ ÷¬
unomius notaruis fuit au qui sine dõ uocabat᷑. cuius memoriã fecimus. Cũ quodũ c&̃
imodũ tius sophisticũ imitatus ÷ : & sermonib quib dã uacans faciensq sibi sophis mata.
ñ sentiebat exhis inflatus quia medoctus exlitteris sacris. & eas neq intellegere p̃ualens.
circa uert frequent᷑ occupabat᷑. eaq c̃uertens seꝑ. neq ualebat intentionis suȩ ꝓpositũ

Expanded text:
necessitatem dogma proprium denegasset. Porro Cyziceni propter amicitias ejus alii episcopo subdi noluerunt, manseruntque sub eo, non tamen a propria haeresi permutati sunt. Hoc audiens Constantinopolitanus episcopus, Eunomium in Cyzico ordinavit episcopum, tanquam qui posset populum calliditate verborum ad suum circumvenire consensum. Descendente siquidem Eunomio,amatores Eleusii extra urbem oratorium fabricantes, collectas ibi faciebant. Haec ergo de Eleusio dicta sufficiant. Nunc de Eunomio referendum cujus memoriam fecimus. Cum quo dum esset, modum ejus sophisticum imitatus est; et sermonibus quibusdam vacans, faciensque sibi sophismata, non sentiebat. Ex his inflatus, quia circa verba frequenter occupabatur, easque convertens semper, neque valebat intentionis suae propositum
Abbreviated transcription (Latin):
si eos apte pimer&. simulauit seeos uiros exilio destinare. Illis autẽ simplicit᷑ ad qui escen¬
tib iussit eos p̃fectus mittiinauẽ quasi exilio deuehendos. p̃cipiens nautis ut cũ ad mare

Expanded text:
si eos aperte perimeret, simulavit se eos viros exsilio destinare. Illis autem simpliciter acquiescensi eos aperte perimeret, simulavit se eos viros exsilio destinare. Illis autem simpliciter acquiescentibus, jussit eos praefectus mitti in navem quasi exsilio devehendos: praecipiens nautis ut cum ad mare
Abbreviated transcription (Latin):
tis. arrian amplius efferati. uexabant uehem̃ter orcho doxos cedentes. contumelus agen¬
tes. carterib: redudentes. pecu̾nsq sȩpe dãpnificantes. & omã contraeos facientes impor¬
tabiliter. Quȩdũ illi ferre non possent. ad supplicandũ principi ueniebant. si quomodo
mererent᷑ uiolentias euitare. Sed hoc cogitantes. ualde frustrati sunt. ab iniustosẽ arbi¬
tri iustitiã ꝓmereri. Cũq uiri electi execlesiastico collegio octoginta numero. qͥb¬
p̃erant urbasus theodorus. & menedemus. innicomedia ꝑuenissent. p̃ces optulerunt
imperctori. uiolentiã proclamantes. & ea quȩ uidebantur esse ꝑpessi.
r dignatus igit᷑ impr̃. ad p̃sens celauit inem latenter. & mod esto p̃fecto p̃cepit. ut eos
cõp̃hensos occider&. Modus autẽ mortis erat quomodo ꝑ egrinus. quappter
memoriaeq contreditus. M&uens autẽ p̃fectus neseditio nascer&ur in populo

Expanded text:
tis, Ariani amplius efferati, vexabant vehementer orthodoxos, caedentes, contumeliis affligentis, Ariani amplius efferati, vexabant vehementer orthodoxos, caedentes, contumeliis affligentes, carceribus recludentes, pecuniisque saepe damnificantes, et omnia contra eos facientes importabiliter. Quae dum illi ferre non possent, ad supplicandum principi veniebant, si quo modo mererentur violentias evitare. Sed hoc cogitantes, valde frustrati sunt, ab injusto se arbitrati justitiam promereri. praeerant Urbasus, Theodorus, et Menedemus, in Nicomediam pervenissent, preces obtulerunt imperatori, violentiam proclamantes, et ea quae videbantur esse pedignatus igitur imperator, ad praesens celavit iram, latenter autem Modesto praefecto praecepit ut eos comprehensos occideret. Modus autem mortis erat quodammodo peregrinus, quapropter memoriae contraditus. Metuens enim praefectus ne seditio nasceretur in populo,
Abbreviated transcription (Latin):
& illic huius modi causa moretus : Eudoxius enĩ arrianȩ religionis mox post egres¬
sũ impenctoris defunctus ÷. consulatu ualentiniani & ualentis tertio. cũ.xi. aimis sedẽ
constantino politanȩ tenuiss& ecdesiȩ. Quã obrẽ. arriani in locũ eius ordinauer̃ dimophilũ
erũ p̃dicatores consubstantialitatis oportunũ iudicantes inuenisse tẽpus. euagriũ quendã
suȩ fidei constituerunt epm̃: quẽ ordinauit eustathius dudũ antiochenus ep̃s. Qui prius
quidẽ a iouiano fueret exilio reuocatus. tunc autẽ ad ertet inurbe constantino poli latent̃
nitio ꝑsecutionẽ arriani mouebant. Hȩc gesta dũ ꝑuenissent ad principẽ. moxuens ne
seditione ciuitas turbar&ur. militarẽ manũ anicomedia constantinopolĩ destinauit.
p̃cipiens ut tener&ur & ordiuator & ordinatus. & alt̃ alibi mitter&ur inexiliũ. Eusta¬
chius igitur. inbizã traciȩ ciuitatẽ mittit̾. euagrius in locũ aliũ destinatur. Hisitages¬

Expanded text:
xius enim Arianae religionis, mox post egressum imperatoris defunctus est consulatu Valentiniani et Valentis tertio , cum undecim annis sedem Constantinopolitanae tenuisset Ecclesiae. Quamobrem Ariani in locum ejus ordinaverunt Demophilum. Verum praedicatores consubstantialitatis opportunum judicantes invenisse se tempus, Evagrium quemdam suae fidei constituerunt episcopum. Quem ordinavit Eustathius, dudum Antiochenus episcopus, qui prius quidem a Joviano fuerat de exsilio revocatus; tunc autem aderat in urbe Constantinopoli latenter initio persecutionem Ariani movebant. Haec gesta dum pervenissent ad principem, metuens ne seditione civitas turbaretur, militarem manum a Nicomedia Constantinopolim destinavit: praecipiens ut teneretur et ordinator et ordinatus, et alter alibi mitteretur in exsilium. Eustathius igitur in Bisam Thraciae civitatem mittitur, Evagrius in locum alium destinatur. His ita ges