comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ aut̃ ꝑfecisti mͥ. holocausta etiã
ꝓ delicto non postulasti. Hic uersꝰ
noui & ueteris testamenti sacramenta
complectit᷑. Dicit enim sacrificium
& oblationem que in honorem dñi
fiebant ante pecorib immolatis. uñ
sacerdotes etiam uescebant᷑. dm̃ postre¬
mo tempore respuisse. Prius quippe
tis exhibuit. necessarium non erat ut
ueritate completa. adhuc figura illa
pͣcursoria ꝑmaneret. Quos uersꝰ ita
exponit apłs hebreis scribens. Aufert᷑
inquit pͥmum. ut sequens statuat. ubi
subaudiendum est corpꝰ. in qua uolun¬
tate scĩficati sumꝰ. ꝑ oblationem corꝑis

Expanded text:
austa etiam pro delicto non postulasti. Hic versus Novi et Veteris Testamenti sacramenta complectitur. Dicit enim sacrificium et oblationem, quae in honorem Domini fiebant ante pecoribus immolatis, unde sacerdotes etiam vescebantur, Deum postremo tempore respuisse. Prius quippe tis exhibuit, necessarium non erat ut, veritate completa, adhuc illa figura praecursoria permaneret. Quos versus ita exponit Apostolus Hebraeis scribens: Aufert, inquit, primum, ut sequens statuat: ubi subaudiendum est corpus. In qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corporis
Abbreviated transcription (Latin):
surrectionẽ głosam patri gr̾as agit.
quia eum de mundi istiꝰ aducrsitate lib̾a¬
uit. scĩs iubens laudẽ dicere dño. quando
uniu̾sa in eiꝰ potestate sunt posita. Scdã:
se dicit a sua constantia ñ mouendũ. insuꝑ
addens p̾conia diuinitatis: a uiuis pociꝰ ñ
a mortius. eẽ. soluenda. Tercia: redit ad

Expanded text:
surrectionem gloriosam Patri gratias agit, quia eum de mundi istius adversitate liberavit, sanctis jubens laudem dicere Domino, quando universa in ejus potestate sunt posita. Secunda se dicit a sua constantia non movendum, insuper addens praeconia Divinitatis a vivis potius, non a mortuis esse solvenda. T
Abbreviated transcription (Latin):
didit.Affligam illos nec poterunt
stare. Afflicti quippe diuersis calami¬
tatib in sua ꝑtinacia stare ñ possunt.
quando uires nequicie in suis ausib
ꝑdiderunt. Iunc fit illud qd̾ sequit᷑.
Cadent sub pedib meis. Qui sub
pedib cidit dñi. aduersum illũ ultͣ
non patit᷑ cuiꝰ iam tuitione uallat᷑.
s. erectꝰ tunc reddit᷑. quando illi fuerit

Expanded text:
didit: Affligam illos, nec poterunt didit: Affligam illos, nec poterunt stare. Afflicti quippe diversis calamitatibus, in sua pertinacia stare non possunt, quando vires nequitiae in suis ausibus perdiderunt. Tunc fit illud quod sequitur: Cadent sub pedibus meis. Qui sub pedibus cadit Domini, adversum illum ultra non patitur, cujus jam tuitione vallatur; sed erectus tunc redditur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ambulauit. Hec gͦ uestigia ab inimi¬
q infirmanda uire denegauit. quia
licet se uentosa mundi ꝓcella commo¬
uerit. eiꝰ tam̃ uestigia mouere ñ potu¬
it. que ille ne petrus in mari merge¬
reuir fixa solidauit. Per sequarꝰ¬
mimicos meos & comp̾hendam illos.
& non conuertar donec deficiant. affli¬
gam illos nec poterunt stare. cadent¬
intelligi ñ dubiũ ẽ. qͥ pͥmo contͣ dñm
erigunt᷑. postea conuersi eiꝰ pedib in¬
clin̾ant᷑. & uitam merent᷑ subditi. qui
mortẽ incurrerant contumaces. Per¬
sequit᷑ enũ inimicos suos. afflictionũ
diuersa clade fatigatos: & comp̃hendit
eos qͥs ab studio ꝑuerso mutauerit. S
felix ẽ om̃ino qui capitur. felix qͥ illas
manꝰ euadere ñ meret᷑. Tunc magis
lber reddit᷑. cum fuerit tali sorte cap¬
tuus. Sequitur. Et ñ conuertar
donec deficiant. Cum ñ conuertitur
dñs. p̾da tc̃ capitur. & a prauo studio
suo desinit. qͥ uincit᷑ ad salutem. Ad¬

Expanded text:
ambulavit. Haec ergo vestigia ab inimiambulavit. Haec ergo vestigia ab inimicis infirmanda jure denegavit, quia licet se ventosa mundi procella commoverit, ejus tamen vestigia movere non potuit, 63 quae ille ne Petrus in mari mergeretur fixa solidainimicos meos, et comprehendam illos; et non convertar donec deficiant: affligam illos, nec poterunt stare . Nonintelligi non dubium est qui primo contra Dominum eriguntur, postea conversi ejus pedibus inclinantur; et vitam merentur subditi, qui mortem incurrerant contumaces. Persequitur enim inimicos suos afflictionum diversa clade fatigatos, et comprehendit eos quos ab studio perverso mutaverit. Sed felix est omnino qui capitur, felix qui illas manus evadere non meretur; tunc magis liber redditur, cum fuerit tali sorte captivus. Sequitur: Et non convertar donec deficiant. Cum non convertitur Dominus, praeda tunc capitur; et a pravo studio suo desinit, qui vincitur ad salutem. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
apłi. ꝑ quos desid̾ium sue uoluntaus
oꝑatꝰ ẽ. His comparat aereum arcũ.
qui nesciunt di serui p̃dicando mol¬
lescere. s in cȩlesti fortitudine ꝑma¬
uentes. uerbis salutarib emissis tãs.
sagittis eminꝰ iaculatis deuotoꝵ homi¬
num corda conpungunt. Et de
disti mͥ ꝓtectionẽ salutis tuȩ. & dextera
tua suscepit me. & disciplina tua ipsi
me docebit. Protectio salutis. głam
significat resurrectionis. quando mor¬
tali carne deposita. eandẽ incorrup¬
tibilem & glorificatam resumpsit.
Dextera. potentia diuinitatis ẽ. quȩ
assumptã humanitatẽ in et̾na maies¬
tate constituit. Et bene se dicit. eẽ.
docendũ. ut ueteris Hominis expri¬
ligia mea. Incarnationis sue głosissi¬
mos actꝰ. qͥ monstrandi erant conucr¬
satione scĩssima dicit. ẽẽ. dilatatos
Uestigia uͦ uiam informationis osten¬
dunt. quam firmissimã reliquit apłs
ubi ipse gressꝰ in pͥmens. scĩs actibꝰ

Expanded text:
per quos desiderium suae voluntatis per quos desiderium suae voluntatis operatus est. His comparat aereum arcum, quia nesciunt servi Dei praedicando mollescere: sed in coelesti fortitudine permanentes, verbis salutaribus emissis, tanquam sagittis eminus jaculatis, devotorum hominum corda compungunt. Itedisti mihi protectionem salutis tuae; et dextera tua suscepit me; et disciplina tua ipsa me docebit. Protectio salutis gloriam significat resurrectionis, quando mortali carne deposita, eamdem incorruptibilem et glorificatam resumpsit. Dextera potentia Divinitatis est, quae assumptam humanitatem in aeterna majestate constituit. Et bene se dicit esse docendum, ut veri hominis expri infirmata vestigia mea. Incarnationis suae gloriosissimos actus, qui monstrandi erant conversatione sanctissima, dicit esse dilatatos. Vestigia vero viam informationis ostendunt, quam firmissimam reliquit apostolis, ubi ipse gressus imprimens sanctis actibus
Abbreviated transcription (Latin):
iudicaturꝰ ẽ mundũ. Conuenient᷑
aut̃ sequit᷑. posuit uiã ineã. idẽ consta¬
biliuit atq firmauit. ut nulla seculi
ambitione moueret᷑. Inmaculatam uͦ
uiam. dicit uitam purissimã sine sor¬
de delicti. quã ille solꝰ ambulauit qui
peccata ñ habuit. S has om̃s allegori¬
in scripturis diuinis in bono ponit᷑.
ut est illud. Sicut ceruus desid̾at ad
fontes aquaꝵ. Ibi quia nimium siti¬
unt. Hic quia uelocit̾ currunt. NNort᷑
enĩ saltib spinosa trauscendere & loca
periculose hiantia transilire. sic̃ ille
delicta scłi humanã salutẽ pungen¬
ua. & foueas ꝓfundissimas peccatoꝵ
fugiunt. montiũ celsa conscendunt.
Significat aut̃ sẽ suꝑ om̃em creatura
mea. Doceri est. ab imminentib insi¬
diis cautũ fieri. Manꝰ. oꝑationes siqui¬
ficant. Prelium. diaboli certamende¬
monstrat. cum quo spiritalit̾ ꝯfligit᷑
quia incessabilib colluctationib sẽꝑ
armatur. Brachia uͦ xp̃i ꝓph̾e st̃ &¬

Expanded text:
. Convenienter autem sequitur, posuit viam meam, id est constabilivit atque firmavit, ut nulla saeculi ambitione moveretur. Immaculatam vero viam dicit, vitam purissimam sine sorde delicti, quam ille solus ambulavit, qui peccata non habuit. Sed has omnes allegoriin Scripturis divinis in bono ponitur, ut est illud: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum : ibi, quia nimium sitiunt; hic, quia velociter currunt. Norunt enim saltibus spinosa transcendere, et loca periculose hiantia transilire, sicut ille delicta saeculi humanam salutem pungentia, et foveas profundissimas peccatorufugiunt, montium celsa conscendunt. Significat autem se super omnem creaturarmea. Doceri est ab imminentibus insidiis cautum fieri. Manus operationes significant; praelium, diaboli certamen demonstrat, cum quo spiritualiter confligitur; quia incessabilibus colluctationibus semper armatur. Brachia vero Christi
Abbreviated transcription (Latin):
to dicunt᷑. eẽ. frangenda. quando fide¬
lium concertatione superant᷑. Scuta.
defensiones significant ꝑfidoꝵ. que
ad lib̾ationem hominis celestis ignis
incendio concremantur: Non enĩm
alit̾ potuisset euadere. nisi que puta¬
bat sua munimina ꝑdidisset. Siue
om̃ia que dicta sunt ut quibꝰdam
placet. ad incentiua uicia possunt
referri. Exue nos bone rex armis
diabolicis. quib noꝵ defendimur s
grauamur. & illo nos spiritali gladio
p̃cinge. qͥ nob̾ & salutẽ conferat & nunim̃.¬

Expanded text:
to dicuntur esse frangenda, quando fideto dicuntur esse frangenda, quando fidelium concertatione superantur. Scuta defensiones significant perfidorum, quae ad liberationem hominis coelestis ignis incendio conaliter potuisset evadere, nisi quae putabat sua munimina perdidisset. Sive omnia quae dicta sunt, ut quibusdam placet, ad incentiva vitia possunt referri. Exue nos, bone Rex, armis diabolicis, quibus non defendimur, sed gravamur; et illo nos spirituali gladio praecinge, qui nobis et salutem conferat et munim
Abbreviated transcription (Latin):
collocauit. que mundꝰ contuens ad salu¬
tis suȩ remedia festinaret. Prodigium
dictum est. eo qd̾ porro dicat. quando
signis aliquib uenture nouitatis os¬
bensio declaratur. Ouȩ facta est in
natiuitate dñi. quando uirgo peperit.
stella magis apparuit. angłorũ chorꝰ
illa oꝑa dñi que ꝓmittebant᷑ edicta
sunt. & necesse est ut tanta pollicita¬
tio magnum aliqd̃ exponat archanũ.
Rebellatum est contra dm̃. quando
gentilitas sculptilia simulachra. diuer¬
sis suꝑsticionib adorabat. que dĩ ad¬
uentu cum sius cultorib corruerunt.
Abstulit gͥ bella fidi usq ad fines
pacem redegit. quib uere religionis
munera condonauit. Siue hoc hysto¬
rica potest ueritate cognosci. quia
natiuitate dñi regnante augusto
orbis legitur fuisse pacatꝰ. Qd non
teret & confringet arma. & scuta com¬
buret igni. Arcus insidie sunt infide¬
lium. que conterunt᷑ uirtute uerita¬
tis. quando ad nichilum insana uota

Expanded text:
collocavit, quae mundus contuens ad salucollocavit, quae mundus contuens ad salutis suae remedia festinaret. Prodigium dictum est, eo quod porro dicat, quando signis aliquibus venturae novitatis ostensio declaratur. Quae facta est in nativitate Domini, quando Virgo peperit, stella magis apparuit, angelorum chorus illa opera Domini quae promittebantur edicta sunt; et necesse est ut tanta pollicitatio magnum aliquod exponat arcanum. Rebellatum est contra Deum, quando gentilitas sculptilia simulacra diversis superstitionibus adorabat, quae Domini adventu cum suis cultoribus corruerunt. Abstulit ergo bella fidei usque ad fines pacem redegit, quibus verae religionis munera condonavit. Sive hoc historica potest veritate cognosci, quia nativitate Domini regnante Augusto orbis legitur fuisse pacatus; quod non teret, et confringet arma, et scuta comburet igni. Arcus insidiae sunt infidelium, quae conterentur virtute veritatis, quando ad nihilum insana vota
Abbreviated transcription (Latin):
carne habitauit in terris. Additum
est susceptor nr̃. ds iacob. Susceptor
est qui alienis infirmitatib suam
dignatur adhibere potentiam. Propͥe
euim ds om̃ium: nr̃ dicit᷑. eẽ. susceptor.
quando carnem ꝓ infidelium salute
suscepit. Nr̃ enim bene dicunt filii
crucis. quia tantum ipsoꝵ susceptor ẽ
qui ad eiꝰ fidem uenire merurrunt.
Os autem iacob uult intelligi tanta
eum bene credentib collaturũ. qͣnta
p̾stitit et iacob. Non enim ds solius
brum ubi inuitat ppłos udere mag¬
nalia dñi saluatoris. quȩ fecit incarna¬
tionis suȩ dispensatione mirabili. Ue¬
nite quippe dum dicit. hortatur eos
ut fide dño ꝓximentur. quem non
poterant uidere longinqum. Nam
quod addidit oꝑa dñi. ad magnum
nescio qd̾ spectaculum uniuersitas
aduocatur. Quappt̾ accedamꝰ alacri
animo. quia iudentes talia fide conci¬
pius. que nos ꝑducant ad gaudia
sempit̾ua. Posuit dixit. quasi quedã

Expanded text:
carne habitavit in terris. Additum carne habitavit in terris. Additum est, susceptor noster Deus Jacob. Susceptor est, quia alienis infirmitatibus suam dignatur adhibere potentiam. Proprie enim Deus omnium, noster dicitur et susceptor, quando carnem pro fidelium salute suscepit; noster enim bene dicunt filii crucis, quia tantum ipsorum susceptor est, qui ad ejus fidem venire meruerunt. Deus autem Jacob vult intelligi, tanta eum bene credentibus collaturum, quanta praestitit et Jacob. Non enim Deus soliubrum, ubi invitat populos videre magnalia Domini Salvatoris, quae fecit incarnationis suae dispensatione mi abili. Venite quippe dum dicit, hortatur eos ut fide Domino proximentur, quem non poterant videre longinquum. Nam quod addidit, opera Domini, ad magnum nescio quod spectaculum universitas advocatur. Quapropter accedamus alacri animo; quia videntes talia fide concipimus quae nos perducant ad gaudia sempiterna. Posuit, dixit, quasi signa quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
regna. dedit uocem suam altissimus
& mota est terra. Conturbate sunt
utiq gentes. quando cũ eẽnt idolis
deuotissimȩ. subito incognite sibi reli¬
gionis regulas audierunt. Multos
autẽ miraculoꝵ oꝑatio conuertit. mul¬
tos p̾̃dicati iudicii terror affixit. Et
quamuis ꝑducerent᷑ ad bonum. non
poterant auimum ñ habere turbatum.
Sequit᷑. Et inclinata sunt regna. idẽ
humiliata sunt ad adorandum. ñ ad
cadendum. quia tantum unusquisq
erigitur. quantũ in illa satisfactione
curuatur. Adiecit. Dedit uocẽ suam
altissimꝰ. & mota est terra. Non dixit
uocem suam ꝓtulit s dedit. quia mira¬
uniuersum mundum om̃ps doctor
insonuit. Ad quam necesse fuit treme¬
fieri peccatores. qui terribilia iuissa et̃ni
lestes scruiunt. cui om̃is potentia fa¬
mulatur. Audite duri. audite uecor¬
des. Quid uultis funditꝰ perire. qui
in tantam p̃sumitis maiestatẽ peccare. d¬
Sequitur. Nobiscum. qm̃ assumpta

Expanded text:
regna: dedit vocem suam Altissimus, regna: dedit vocem suam Altissimus, et mota est terra. Conturbatae sunt utique gentes, quando cum essent idolis devotissimae, subito incognitae sibi religionis regulas audierunt. Multos enim miraculorum operatio convertit, multos praedicati judicii terror afflixit; et quamvis perducerentur ad bonum, non poterant animum non habere turbatum. Sequitur, et inclinata sunt regna, id est humiliata sunt ad adorandum, non ad cadendum; quia tantum unusquisque erigitur, quantum in illa satisfactione curvatur. Adjecit, dedit vocem suam Altissimus, et mota est terra. Non dixit vocem suam protulit, sed dedit, quasi mirauniversum mundum omnipotens Doctor insonuit. Ad quam necesse fuit tremefieri peccatores, qui terribilia jussa aeterni lestes serviunt, cui omnis potentia famulatur. Audite duri, audite vecordes. Quid vultis funditus perire, qui in tanta praesumitis majestate peccare? Sequitur, nobiscum, quoniam assumpta
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ non commouebit᷑. adiuuabit eam
d̾s uultu suo. Non sic in medio. ẽẽ. di¬
citur d̃s. quasi loci alicuiꝰ amplitudine
clauditur. nec coequabili benignitatt.
s equalit ubiq totꝰ est. Idõ aut̃ in medio
dicitur. quia fideles semꝑ intendit.
Quaꝓpt̃ merito scđm iusticiam suam
in medio eccłie narratur. eẽ. ds. quia
uniuersos uoluntate equabili contuet᷑.
nec aspectu qͥs eiꝰ fraudabitur. nisi qui
ab co se reddiderit alienum. Non com¬
mouebitur. de eccłia dicit. cui singularis
data c̃ illa ꝓmissio: Tu es petrus. & suꝑ
hanc petram edificabo eccłiam meam.
& porte inferi non p̾ualebunt adu̾sus
cam. Cominoueri enim ñ potest eccła.
que in solidissimam petram hoc est
dñm̃ xp̃m noscitur. ẽẽ. fundata. Seqͥt᷑.
Ad uiuabit eam ds uultu suo. id ẽ p̾sen¬
tia incarnationis sue. quando uultꝰ ey
salutaris illuxit. Adiuuabit eam dixit.
id ẽ scłi aduersitate laborantem. Con¬
turbate sunt gentes & inclinata sunt

Expanded text:
ejus non commovebitur: adjuvabit eam Deus vultu suo. Non sic in medio esse dicitur Deus, quasi loci alicujus amplitudine clauditur, quoniam non inaequabili benignitate, sed aequaliter ubique totus est. Ideo autem in medio dicitur, quia fideles semper intendit. Quapropter merito secundum justitiam suam in medio Ecclesiae narratur esse Deus; quia universos voluntate aequabili contuetur; nec aspectu quis ejus fraudabitur, nisi qui ab eo se reddiderit alienum. Non commovebitur, de Ecclesia dicitur, cui singularis data est illa promissio: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam, et portae inferi non praevalebunt adversus eam . Commoveri enim non potest Ecclesia quae in solidissima petra, hoc est Domino Christo noscitur esse fundata. Sequitur, adjuvabit eam Deus vultu suo, id est praesentia incarnationis suae, quando vultus ejus salutaris illuxit. Adjuvabit enim dixit, id est saeculari adversitate laborantem. Vers. 6. Conturbatae sunt gentes, et inclinata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Ñs uirtutum nobiscum. susceptor nr̃
ds iacob. Redeunt filii chore ad ꝑso¬
nas suas. & fit psalmi de repeticione
uersus decora conclusio. Talem siqͥdẽ
ꝓfessionem id̾o scło repetunt. ut ꝑ eã
nobis lib̾ationem p̃stitam fuisse decla¬
rarent. Ds autem iacob idõ frequent
apponitur. ut xp̃iani ppłi iuctoria
declaretur. Oui licet sit tempore
posterior. pͥmum tam̃ ppłm fideli de¬
uotione transcendit. Conclusio.
uam breuis ac remediabilis p̃s
eluxit. cuiꝰ si dño p̾stante confi¬
dentiaur sumimꝰ. spinosa huiꝰ mundi
animi uirtute transcendimꝰ. fitq nob̾
qd̃ legitur. auxilium de tribulatione.
Est eium hic oũus spes in aduentu
dñi xp̃i. ꝑ quem nobis & eccłia funda¬
ta est. & miracula magna patuerunt.
Abstulit enim suꝑsticionũ bella. qui
dixit. Pacem meam do uobis. pacem
meam relinquo uobis: E xpl¬
filiis chore psalmus

Expanded text:
nus virtutum nobiscum: susceptor noster Deus Jacob. Redeunt filii Core ad personas suas, et fit psalmi de repetitione versus decora conclusio. Talem siquidem professionem ideo secundo repetunt, ut per eam nobis liberationem praestitam fuisse declararent. Deus autem Jacob ideo frequenter apponitur, ut Christiani populi victoria declaretur; qui licet sit tempore posterior, primum tamen populum fideli devotione transcendit. Conclusio psalmi. Quam brevis ac remediabilis psalmus eluxit, cujus si, Domino praestante, confidentiam sumimus, spinosa hujus mundi animi virtute transcendimus, fitque nobis quod legitur, auxilium de tribulatione. Est enim hic omnis spes in adventu per quem nobis et Ecclesia fundata est, et miracula magna patuerunt. Abstulit enim superstitionum bella qui dixit: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . EXPOfiliis
Abbreviated transcription (Latin):
acate & uidete qm̃ ego sum ds̃. exalta¬
bor in gentib & extabor in terra. lrais¬
lati filiĩ chore ꝓpħie sp̃u. int̾ sua uerba
hunc uersiculum ex dñi ꝑsona ꝓlocunt᷑.
conuersio. quando ad aliam rem subita
ꝑmutatione conuertimur. Merito
enim illis dicitur. Uacate. qui munda¬
nis illusionib armabant᷑. & miliciã
diaboli exitiali sibi certamine ꝑagebanͭ.
Deniq audire non poterant. nisi ne¬
quissimis armis depositis. uacantib
animis & quietis ad salutarem audi-¬
entiam conuenirent. Dicit enuim.
qm̃ ego sum đs. Non ille qui uos
armabat. non ille qͥ uos ad nefanda
certanuna ꝑducebat. s ego sum ds qͥ
exultabor in gentib. cuiꝰ est uera reli¬
gio. & non fragilis altitudo. Et ne
forsitan exaltandum tantum in aliqͥb
gentib putares. non etiam in gente
uideoꝵ. quam terre suꝑiꝰ comparauit.
addidit & exaltabor in terra. utiq in
gente iudeoꝵ. sicut ꝓmittit apłs. Di¬
co enim uobis ut non sitis uobis ipsis

Expanded text:
acate, et videte quoniam ego sum Deus: exaltabor in gentibus, et exaltabor in terra. Translati filii Core prophetiae spiritu inter sua verba hunc versiculum ex Domini persona proloquuntur. conversio; quando ad aliam rem subita permutatione convertimur. Merito enim illis dicitur, Vacate, qui mundanis illusionibus armabantur, et militiam diaboli exitiali sibi certamine peragebant. Denique audire non poterant, nisi, nequissimis armis depositis, vacantibus animis et quietis, ad salutarem audientiam convenirent. Dicit enim, quoniam ego sum Deus, non ille qui vos armabat, non ille qui vos ad nefanda certamina perducebat, sed ego sum Deus qui exaltabor in gentibus, cujus est vera religio, et non fragilis altitudo. Et ne forsitan exaltandum tantum in aliquibus gentibus putares, non etiam in gente Judaeorum, quam terrae superius comparavit; addidit, et exaltabor in terra, utique in gente Judaeorum; sicut promittit Apostolus: Dico enim vobis, ut non sitis vobis ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
casse ciuitatem. Iste namq ẽ fluurꝰ
de quo ipsa ueritas dicit. Qui credit
in me. non siciet uinquam: s fiet in eo
fons aque salientis in uitam eternã.
Et bene dixit impetꝰ fluminis. qͥa
nichil palustre. nichil morosum
cursꝰ eiꝰ sustinet. cum se potentia di¬
uinitatis infuderit. Additum est
scificauit tab̾naculum suũ altissimꝰ.
Iabernaculũ altissimi ẽ siue eccłia.
siue humani corꝑis głosa susceptio.

Expanded text:
casse civitatem. Iste namque est fluvius, casse civitatem. Iste namque est fluvius, de quo ipsa Veritas dicit: Qui credit in me non sitiet unquam, sed fiet in eo fons aquae salientis in vitam aeternam. . Et bene dixit: Impetus fluminis, quia nihil palustre, nihil morosum cursus ejus sustinet, cum se potentia Divinitatis infuderit. Additum est, sanctificavit tabernaculum suum Altissimus. Tabernaculum Altissimi est sive Ecclesia, sive humani c
Abbreviated transcription (Latin):
apłoꝵ grandisona p̾dicationẽ totꝰ mundꝰ
intremut. & ad dñi se credulitatem
limpidato postea corde reuocauit. Seqͥt᷑.
Conturbati sunt moutes in fortitudi¬
ne eiꝰ. Hic alios montes dicit. hoc est
scłi potestates. Ham & in bono accipi¬
untur & in malo. S montes dĩ stabiles
atq decori sunt. montes uͦ diaboli. mu¬
tabiles atq squalidi. Potestates erum
mundane turbate sunt. quando contra
sacrilegas inferebant. Eluminis
impetus letificat ciuitatem dĩ. sancti¬
ficauit tabernaculum suũ altissimꝰ.
Suꝑiꝰ terrores habitos dixit. quos
de p̾dicatione noua mundꝰ accepit.
Nunc beneficia quȩ collata st̃ eccłiȩ
de aduentu dñi saluatoris edicunt᷑.
ut merito diuisionem diapsalmatis
inmutatio sensꝰ acceperit. Intuere
que dicunt᷑. qua ꝓprietate distincta
sint. Cuutas di impctu fluminis
letificata requieuit. Et ut istum
fluuium irrigatorem cognosceres
animarũ. non dicit saciasse. s letifi¬

Expanded text:
apostolorum grandisona praedicatione totus mundus apostolorum grandisona praedicatione totus mundus intremuit, et ad Domini se credulitatem limpidato postea corde revocavit. Sequitur: Conturbati sunt montes in fortitudine ejus. Hic alios montes dicit, hoc est saeculi potestates. Nam et in bono accipiuntur et in malo. Sed montes Dei stabiles atque decori sunt; montes vero diaboli mutabiles atque squalidi. Potestates enim mundanae turbatae sunt, quando contra sacrilegas inferebant. Vers. 4. Fluminis impetus laetificat civitatem Dei: sanctificavit tabernaculum suum Altissimus. Superius terrores habitos dixit, quos de praedicatione nova mundus accepit: nunc beneficia quae collata sunt Ecclesiae de adventu Domini Salvatoris edicuntur, ut merito divisionem diapsalmatis immutatio sensus acceperit. Intuere quae dicuntur, qua proprietate distincta sint. Civitas Dei impetu fluminis laetificata requievit. Et ut istum fluvium irrigatorem cognosceres animarum, non dicit satiasse, sed laetifi
Abbreviated transcription (Latin):
cognosceres. hec autẽ cuũgłico sale con¬
dita ueracit᷑ estimares. Cox erum non
habet mare. s homines. S onauert̃
sunt montes in fortitudine eiꝰ. In supe¬
riori sensu ꝑmansit. Adhuc enĩ illa
conturbatio exponit᷑. que facta est de
aduentu dñi xp̃i. Sonasse dicit apłos
p̾dicationes suas. quasi alicuiꝰ fragoris
robustissimam uocem. quȩ non tantũ
aurib quantum mentib insonaret.
Quo tempore turbatas asserit aquas.
id ẽ scłi huiꝰ innumeras gentes. quȩ
de tali fuerant ammiratione ꝑterrite.
Hec figura dicitur parabole id ẽ compa¬
ratio. cum res genere dissimiles qualita¬
tiua comparatione sociamꝰ. S intuen¬
dum qm̃ hoc ꝑ decorem pulcherrimȩ
comparationis edictum est. Tunc enim
aque plurima confusione turbantur.
quando in marinis uiscerib constructoꝵ
dcicitur magnitudo. & grandẽ sonitum
reddunt. cum magno pondere fluenta
ꝑcusserint. Hoc utiq contigit. qͣndo

Expanded text:
cognosceres; haec autem evangelico sale concognosceres; haec autem evangelico sale condita veraciter aestimares. Cor enim non habet mare, sed homines. Vers. sunt montes in fortitudine ejus. In superiori sensu permansit; adhuc enim illa perturbatio exponitur, quae facta est de adventu Domini Christi. Sonasse dicit apostolos praedicationes suas, quasi alicujus fragoris robustissimam vocem, quae non tantum auribus, quantum mentibus insonaret. Quo tempore turbatas asserit aquas, id est saeculi hujus innumeras gentes, quae de tali fuerant admiratione perterritae. Haec figura dicitur parabole, id est comparatio, cum res genere dissimiles qualitativa comparatione sociamus. Sed intuendum, quoniam hoc per decorem pulcherrimae comparationis dictum est. Tunc enim aquae plurima confusione turbantur, quando in marinis visceribus constructorum dejicitur magnitudo; et grandem sonitum reddunt, cum magno pondere fluenta percusserint. Hoc utique contigit, quando
Abbreviated transcription (Latin):
tes in cor maris. Tempꝰ illud p̾dicte
tribulationis exponitur. qm̃ in aduen¬
tu dñi saluatoris cum de nouitate
tanti miraculi uideoꝵ corda turbata
sunt. sc̃i uiri tunere non poterant.
qͥ in ei nomine ac uirtute p̾sume¬
bant. Sequit᷑. Et transferentur
montes in cor maris. Hoc utiq fac¬
tum est: quando montes id ẽ apłi re¬
lictis incredulis uideis in cor maris
hoc est ad p̃dicandum gentib transi¬
crunt. sicut in actib apłoꝵ legitur.
Uobis quidẽ oportebat loqͥ uerbũ dĩ
s quia reppulistis illud & indignos
uos iuidicastis et̃nę uite. ecce conuertu᷑
ad gentes. Quo exemplo aduertimꝰ mon¬
tes u̾los pio cacumine p̾minentes. & ad
fidei soliditatem firmissimo. in cor
maris. id ẽ ad fidem om̃ium nationũ
fuisse translatos. Et inspiciendum
quod aride terre ꝑfidiam uideoꝵ. aqͥs
uͦ salsis credulitatem gentiũ compara¬
uit. ut illa corda in malum durata

Expanded text:
tes in cor maris. Tempus illud praedictae tes in cor maris. Tempus illud praedictae tribulationis exponitur, quando adventu Domini Salvatoris, cum de novitate tanti miraculi Judaeorum corda turbata sint, sancti viri timere non poterant, qui in ejus nomine ac virtute praesumebant. Sequitur, et transferentur montes in cor maris. Hoc utique factum est, quando montes, id est apostoli, relictis incredulis Judaeis, in cor maris, hoc est ad praedicandum gentibus transierunt; sicut in Actibus apostolorum legitur: Vobis quidem oportebat loqui verbum Dei; sed quia repulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes . Quo exemplo advertimus, montes illos pio cacumine praeminentes, et fidei soliditate firmissimos, in cor maris, id est ad fidem omnium nationum fuisse translatos. Et inspiciendum quod aridae terrae perfidiam Judaeorum, aquis vero salsis credulitatem gentium comparavit, ut illa corda in malum durata
Abbreviated transcription (Latin):
Hȩc species definitionis quinta est.
quoꝵ d̾s non solet. eẽ. resugium. Refu¬
gium gͦ fidelium est. quando eos de
anime periculo liberat. Uirtꝰ. qͣndo
stabilit̾ mentes eoꝵ ab iniquo seculi
errore custodit. Sequit᷑. Aduitor in
tribulationib. Hic misccłia suꝑne
in uestatis ꝑ diuersas definitiones expͥ¬
mit᷑. que in tribulationib & suscipit¬
& defendit. Tribulatio uͭ pia. dm̃ nob̾
msericordem facit. reatum soluit.
Et tunc specialit̾ subuenit. cum nos
de se confidere uelle cognoscit. sicut di¬
cit apłs. Tristicia enim quȩ scđm dm̃
est. penitentiam in salutem stabilem¬
operatur. Et ne has tribulationes
leues putares. addidit. Que inuenert̃
nos nimis. ut nichil mediocre crede¬
res. quod nuium fuisse sentires. Con¬
uenient̾ autem pericula exaggerata st̃.
ut eoꝵ destructor potentissimꝰ appare
ret. Propterea non tuebimꝰ dum
turbabitur terra. & transferent᷑ mon¬

Expanded text:
Haec species definitionis est quinta, Haec species definitionis est quinta, quorum Deus non solet esse refugium. 155 Refugium ergo fidelium est, quando eos de animae periculo liberat. Virtus, quando stabiliter mentes eorum ab iniquo saeculi errore custodit. Sequitur, adjutor in tribulationibus. Hic misericordia supernae majestatis per diversas definitiones exprimitur, quae in tribulationibus et suscipit et defendit. Tribulatio vero pia Deum nobis misericordem facit, reatum solvit; et tunc specialiter subvenit, cum nos de se confidere velle cognoscit; sicut dicit Apostolus: Tristitia enim quae secundum Deum est, poenitentiam in salutem stabilperatur . Et ne has tribulationes leves putares, addidit, quae invenerunt nos nimis; ut nihil mediocre crederes, quod nimium fuisse sentires. Convenienter autem pericula exaggerata sunt, ut eorum destructor potentissimus appareret. Vers. 2. Propterea non timebimus dum turbabitur terra, et transferentur mon
Abbreviated transcription (Latin):
ilii chorȩ qui fideles debent intelli¬
gi xp̃iani. pͥmo membro psalmi
n se timere ꝓfitent᷑ conturbationes
medio suȩ eccłiȩ. qui eam in seipso tãꝙͣ.
in solidissima petra edificare dignatꝰ
est. Tercio. credentium turba genera¬
lit̾ inuitatur ad diuina magnalia
contuenda. dicentes om̃ipotentẽ dm̃
arma nequitie confringere. bella re
mouere. & tristiciam fidelium in
eterna gaudia commutare.
s̃ nͣr refugium & uirtꝰ. adiutor
in tribulationib quȩ inuenert̃
nos nimis. In ipso pͥncipio psal¬
mi cathegoricꝰ nobis sylogisinꝰ arridet
Dicit eniur In tribulationib que
inuencrunt nos nimis. ds nr̃ refugi¬
um & uirtꝰ & adiutor est. In tribula¬
tionib non timebunt. cum contur¬
babitur terra. In tribulationib igit᷑
que inuenerunt nos nimis. ñ timnebi¬
mus cum contur babitur terra. Nunc
minutatim dicta tractemꝰ. Quam
pulchra brcuisq complexio. Quasi
interrogarent᷑ quid est d̾s nr̃. respon¬
dent. refugium & uirtꝰ & aduitor.

Expanded text:
ilii Core, qui fideles debent intelligi Christiani, primo membro psalmi non se timere profitentur conturbationes medio Ecclesiae suae, qui eam in seipso tanquam in solidissima petra aedificare dignatus est. Tertio credentium turba generaliter invitatur ad divina magnalia contuenda, dicentes omnipotentem Deum arma nequitiae comovere, et tristitiam fidelium in aeterna gaudia commutare.ster refugium et virtus: adjutor in tribulationibus, quae invenerunt nos nimis. In ipso principio psalmi, categoricus nobis syllogismus arridet. Dicit enim: In tribulationibus quae invenerunt nos nimis, Deus noster refugium, et virtus, et adjutor est. In tribulationibus non timebimus cum conturbata fuerit terra. In tribulationibus igitur quae invenerunt nos nimis, non timebimus cum conturbabitur terra. Nunc minutatim dicta tractemus. Quam pulchra brevisque complexio; quasi interrogarentur: Quid est Deus noster? Respondent: Refugium, et virtus, et adjutor.
Abbreviated transcription (Latin):
anc aut̃ quam diximꝰ di
quinq fariam diuisionẽ ꝓ ut una¬
queq earum psalmoꝵ titulis potuerit
inueniri locis aptissimis admonebo.
ubi significantiam quandam subse¬
quentib reb mystica interp̃tatione
contradunt. Sed quia sunt & alie
multifarie suꝑscriptiones quas pre¬
tereundas esse non arbitror breuit
in unam ꝯclusionem estimo colligen¬
das. ut nec fastidiũ lector incurrat:
nec in dampno intelligentie necessa¬
ria forte pretereat .x.De unita ĩscͥptiõe

Expanded text:
anc autem, quam diximus, quinquefariam divisionem, prout unaquaeque earum psalmorum titulis potuerit inveniri, locis aptissimis admonebo: ubi significantiam quamdam subsequentibus rebus mystica interpretatione contradunt. Sed quia sunt et aliae multifariae superscriptiones, quas praetereundas esse non arbitror, breviter in unam conclusionem aestimo colligendas; ut nec fastidium lector incurrat, nec in damno intelligentiae necessaria forte praetereat. CAPUT X. De unita inscriptione
Abbreviated transcription (Latin):
pere p̃cium est hunc psalmum
paulo diligentiꝰ ꝑscrutari. ut uir¬
tutis ciꝰ ꝓfiuida mysteria prestante
dño cognoscere mereamur. Et quia
se rex & ꝓpħa sicut regum testatur
hystoria humili satisfactione ꝓstra¬
uit. & peccatum suum increpatꝰ publi¬
ce non erubuit confiteri: merito eum

Expanded text:
perae pretium est hunc psalmum paulo diligentius perscrutari; ut virtutis ejus profunda mysteria, praestante Domino, cognoscere mereamur. Et quia se rex et propheta, sicut Regum testatur historia , humili satisfactione 169 prostravit, et peccatum suum increpatus, publice non erubuit confiteri; merito eum
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ꝓpħat. hominib loquitur ad ȩdifica¬
tionem & exhortationem & consolationẽ.
Et paulopost. Qui ꝓpħat. eccł̃iam ȩdifi¬
cat. Edificat plane. quando res incog¬
nitas nimisq necessarias p̾locutionis
benesicio facit. eẽ. notissimas. Nam &
quib data est facultas bene intelligen¬
di uel interpretandi scripturas diui¬
nas. a munere ꝓpħiȩ non uidentur
excepti. sicut apłs ait in epła ad corin¬
S qm̃ de ꝓpħiȩ munerib competenter
forsitan quȩ leguntur agnouimꝰ. nc̃
quȩ restant sollicite ꝑscrutemur. N
Cur in psalmoꝵ titulis quasi auctoꝵ¬

Expanded text:
r ad aedificationem, et exhortationem, et consolationem . Et paulo post: Qui prophetat Ecclesiam aedificat . Aedificat plane, quando res incognitas, nimisque necessarias praelocutionis beneficio facit esse notissimas. Nam et quibus data est facultas bene intelligendi, vel interpretandi Scripturas divinas, a munere prophetiae non videntur excepti, sicut Apostolus ait in epistola ad Corin prophetiae muneribus competenter forsitan, quae leguntur, agnovimus, nunc quae restant sollicite perscrutemur. II. Cur in psalmorum titulis, quasi aucto
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ acdditur & manentẽ in eo. nisi ab
aliis ñnumquã recedẽ ꝓbaretur. In
xp̃o enũ ꝑmansit. quia peccata ñ habuis
Ab aliis nire discessit. quia pollutionis
inaculam ꝑceperunt. Sp̃ui enĩ sc̃o.
non potest. eẽ. comiunio cũ delictis.
Nam sic scriptum est in libro sapientiȩ
salomonis. Sp̃c enĩ sc̃s discipliuȩ ef¬
fugiet sictum & auferet se a cogitatio¬
nib quȩ sunt sine intellectu. Est autẽ
ꝓpħiȩ magnisicum nimis & ueriloquũ
dicendi genꝰ. non humana uoluntate
compositum. s diuina inspiratione ꝓfu¬
sum. sicut apłs petrus ait. Non enĩ
uoluntate humana allata aliquando ÷¬

Expanded text:
d additur; et manentem in eo, nisi ab aliis nonnunquam recedere probaretur. In Christo enim permansit, quia peccatum non habuit. Ab aliis jure discessit, quia pollutionis maculam perceperunt. Spiritui enim sancto non potest esse communio cum delictis; nam sic scriptum est in libro Sapientiae Salomonis: Spiritus enim sanctus disciplinae effugiet fictum, et auferet se a cogitationibus, quae sunt sine intellectu . Est autem prophetia magnificum nimis et veriloquum dicendi genus, non humana voluntate compositum, sed divina inspiratione profusum, sicut ait Petrus apostolus: Non enim voluntate humana allata
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑ angłos. ñ ꝑ uisiones. non per
sompnium. ñ ꝑ nubem & uocẽ de
celo. nec ꝑ alios quoscũq modos: s ce¬
lesti aspiratione fuisse completum. sic̃
de ipso legitur in pͥmo regũ uolumine.
Et directꝰ est spc̃ dm̃i in dauid. adie illa
& deinceps. Ipse quoq dñs in ȩuũgłio
dicit. Si dauid in spũ uocat eũ dñm.
quomͦ dicitis qd̾ filiꝰ ciꝰ est: Quo dic̃
psalmos fuisse ꝓphetatos. Sciendum :
sane qͦd om̃is ꝓpħia. aut de preterito.
aut de presenti. aut de fururo tempe
loquatur. aut agat aliquid. Animnad¬
uertendum est quoq sp̃m scm̃ sic fius

Expanded text:
non per angelos, non per visiones, non per non per angelos, non per visiones, non per somnium, non per nubem et vocem de coelo, nec per alios quoscunque modos, sed coelesti aspiratione fuisse completum; sicut de ipso legitur in primo Regum volumine: Et directus est Spiritus Domini in David a die illa, et deinceps . Ipse quoque Dominus in Evangelio dicit: Si David in Spiritu vocat eum Dominum, quomodo dicitis quod filius ejus est ? Quo dictopsalmos fuisse prophetatos. Sciendum est sane quod omnis prophetia, aut de praeterito, aut de praesenti, aut de futuro tempore loquatur, aut agat aliquid. Animadvertendum est quoque Spiritum sanctum
Abbreviated transcription (Latin):
Septimodecimo. laus eccłiȩ.
Nunc ad p̃missum ordinem dño
prestante ueniamus.
De łrophetia
Rophetia est aspiratio diuina.
quȩ euentꝰ rerũ aut ꝑ facta aut
per dicta quorundã immobili ueritate
pnuntiat. De qua quidam bene dixit.
Propħia est suauis dictio. celestis doc¬
trinȩ fauus. & dulcia diuini eloquii
mella componens. Unde & ipse da¬
uid in centesimo octauodecimo psalmo¬
dicturus est. Quam dulcia faucibus
meis eloquia tua suꝑ mel & fauum
ori meo. Multis aut̃ modis gr̃ȩ istiꝰ
munera prestabantur. S ut de plu¬
rimis pauca complectar. acta est ꝑ
operationes hominũ. ut fuit arca
Noe. & sicrificium abrahȩ & transitꝰ
maris rubri. Per ratiuitates quoq
geminoꝵ esau & iacob. qͥ futurarum
rerum sacramenta gestabant. Per
angłos. sicut locuti sunt abrahe uel
loth rachariȩ & mariȩ. Per insiones.
sicut ysaię & ierechieli. & cctis sanctis
Per sompnia. sicut salomoni & daniheli
Per nubẽ & uocẽ de cȩlo: sicut moysi

Expanded text:
Septimodecimo: laus Ecclesiae. Nunc ad praemissum ordinem, Domino praestante, veniamus. De prophetia. Prophetia est aspiratio divina, quae eventus rerum, aut per facta, aut per dicta quorumdam immobili veritate pronuntiat. De qua bene quidam dixit: Prophetia est suavis dictio coelestis doctrinae favos et dulcia divini eloquii mella componens. Unde et ipse David in centesimo octavo decimo psalmodicturus est: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua, super mel et favum ori meo ! Multis autem modis gratiae istius munera praestabantur. Sed ut de plurimis pauca complectar, acta est per operationes hominum, ut fuit arca Noe, et sacrificium Abrahae, et transitus maris Rubri; per nativitates quoque geminorum Esau et Jacob, qui futurarum rerum sacramenta gestabant; per angelos, sicut locuti sunt Abrahae vel Loth, Zachariae et Mariae; per visiones, sicut Isaiae et Ezechieli, et caeteris sanctis; per somnia, sicut Salomoni et Danieli; per nubem et vocem de coelo, sicut Moysi.
Abbreviated transcription (Latin):
abscederet. & it̃m placatꝰ sub oportu¬
nitate temporis adueniret. Unde &
scs hieronimꝰ exponens euũgłistam
marcũ in loco ubi ait de iohanne:
ita eindenti ratione tractauit.
ut nemo contra sententiam ipsiꝰ
uenire presumat. In psalmo qͦ qͥnqua
tuum ne auferas a me. Nam si semper
ut ait beatꝰ hieronimꝰ in ꝓpħis. ẽẽt.
sermo diuinus. & iuge in pectore eoꝵ
haberet hospiciũ. numquã crebro ie¬
rechiel poneret. Et factꝰ est sermo
dñi ad me dicens. In libro quin etiã
regum heliseus ꝓpħa dicit de muliere.
cui filiꝰ extremum clauserat diem.
Dimitte eam. quia in amaritudine est.
& dñs celauit me. & ñ indicauit mͥ.
A płs quoq dicit. De uirginib p̾cep¬
tum dñi non habeo. consilium autẽ do
Item ipse commemorat. Hoc ego pre
qua quidem dñs locutꝰ est. & ñ ꝓph̾ȩ.¬

Expanded text:
bscederet; et iterum placatus, sub opportunitate temporis adveniret. Unde et sanctus Hieronymus exponens evangelistam Marcum, in loco ubi ait de Joanne: «Ita evidenti ratione tractavit, ut nemo contra sententiam ipsius venire praesumat. In psalmo quoque L Prctum tuum ne auferas a me. Nam si semper, ut ait beatus Hieronymus in prophetis, esset sermo divinus et juge in pectore eorum haberet hospitium, nunquam crebro Ezechiel poneret: Et factus est sermo Domini ad me, dicens . In libro quin etiam Regum: Elisaeus propheta dicit de muliere, cujus filius extremum clauserat diem: Dimitte eam quia in amaritudine est; et Dominus celavit me, et non indicavit mihi . Apostolus quoque dicit: De Virginibus praeceptum Domini non habeo; consilium autem do . Item ipse commemorat: « Hoc ego praecqua quidem Dominus locutus est, et non p
Abbreviated transcription (Latin):
cio uitalis. auditoriũ ueritatis. discipli¬
na certissime singłaris. quȩ discipulos
occupat sensib fructuosis. ñ ianiũ
lenocinatione uerboꝵ. Conuenit etiã
intueri quid sibi uelit quintꝰ decimꝰ
numerꝰ. Significat enim ut putamꝰ
quindecĩ grãdꝰ. qͥb templi hierosolimi¬
tani conscendebat᷑ mirabilis amplitu¬
do. designans quinq sensib corporeis
ꝑ trinitatis grãm suꝑatis. ad atria scẽ
eccłie felici munere ꝑueniri. Quod &
ꝑ istum qͦ dabit᷑ psalmum. si eiꝰ saluber¬
rimam p̾dicationem dño ꝓtegente

Expanded text:
tio vitalis, auditorium veritatis, disciplitio vitalis, auditorium veritatis, disciplina certissime singularis, quae discipulos occupat sensibus fructuosis, non inanium lenocinatione verborum. Convenit etiam ontueri quid sibi velit quintus decimus numerus; significat enim, ut putamus, quindecim gradus, quibus templi Jerosolymitani conscendebatur mirabilis amplitudo: designans quinque sensibus corporeis per Trinitatis gratiam superatis, ad atria sanctae Ecclesiae felici munere perveniri. Quod et per istum quoque dabitur psalmum, si ejus saluberrimam praedicationem Domino protegente
Abbreviated transcription (Latin):
ndũ. cum suꝑiꝰ dixerit qm a dextris
ẽ mͥ nec commouear. In isto quippe
scło ubi carne suscepta flagella passo.
alapis cesus. sputisq com plutꝰ est: cũ
tam̃ nullis eiꝰ aduer sitatib uince¬
ret᷑. congrue dictũ : ad dexterã suã
semꝑ dnm fuisse conspectum. Sic enĩ
mundi contraria suꝑauit. qm̃ nulla¬
tenꝰ a paterna contemplatione discessit.
S post resurrectionis głam ꝓprie se
dicit in patris dextera delectatũ. ubi
iam mundi istiꝰ aduersitate deposita.
humanitas eiꝰ tociꝰ maiestatis clarifi¬
catione completa ẽ: regnans unita
Usq in finẽ. significat ꝑfectionẽ atq et̃¬
nitatem. quia gła eiꝰ in sua ꝑfectione
manens. nullis erit finienda tẽporib
quanto nos munere salutis infor¬
mnet. In passionib confidentiã tradit.
in spe et̾nam głam pollicet᷑. ut docen¬
do que futura sunt ꝓsꝑa. p̃sentia non
timeamꝰ aduersa. Scola cȩlestis. erudi¬

Expanded text:
ndum, cum superius dixerit: Quoniam a dextris ndum, cum superius dixerit: Quoniam a dextris est mihi ne commovear. In isto quippe saeculo, ubi carne suscepta, flagella passus, alapis caesus, sputisque complutus est, cum tamen nullis ejus adversitatibus vinceretur, congrue dictum est a dextera sua semper Dominum fuisse conspectum. Sic enim mundi contraria superavit, quoniam nullatenus a paterna contemplatione discessit. Sed post resurrectionis gloriam proprie se dicit in Patris dextera delectatum, ubi jam mundi istius adversitate deposita, humanitas ejus totius majestatis clarificatione completa est, regnans unita Usque in finem significat perfectionem atque aeternitatem: quia gloriae ejus in sua perfectione manens, nullis erit finienda temporibusmus hunc psalmum, quanto nos munere salutis informet: in passionibus confidentiam tradit, in spe aeternam gloriam pollicetur, ut docendo quae futura sunt prospera, praesentia non timeamus adversa. Schola coelestis, erudi
Abbreviated transcription (Latin):
corruptio. Hic enim corruptionem
id est putrefactionẽ iusti negat fieri.
que generalit̾ carnem uastat humanã.
Tercio enim die cum reuuuficari ꝓueni¬
ret carnẽ. ꝓbata est ñ potiusse corrũpi
utas mͥ fecisti uias uite. adimplebis
me leticia cum uultu tuo. delectatio¬
nes in dextera tua usq in finem. Cũ
om̃ia complesset de sui corꝑis sanctitare.
uersꝰ iste in ꝯclusionem deductꝰ ẽ. ꝑti¬
nens etiam ad iustos qͥ eiꝰ eligunt obe¬
dire mandatis: Notas mͥ fẽcisti uias
uite. id est ꝑ me fecisti humanũ genꝰ
it̾ uitale cognoscere. ut in mandatis
tuis humiliter ambulantes. mortifere
supbie uenena declinarent. Adimple¬
bis me. ualde implebis. Plus ẽ enim
a pleno adimplere. Hic qͥ mittit in
pleno. fundit. Illa autẽ leticia sic
adimplet. ut semꝑ tota teneat᷑. Sig¬
nificat etiam iustos om̃s in illa beati¬
tudine leticia uultꝰ dñi. ẽẽ. complen
patris dicat se delectationib adimple¬

Expanded text:
corruptio. Hic enim corruptionem, corruptio. Hic enim corruptionem, id est putrefactionem juste negat fieri, quae generaliter carnem vastat humanam. Tertio enim die cum revivificari provenerit carnem, probata est non potuisse corrumpiias vitae; adimplebis me laetitia cum vultu tuo; delectationes in dextera tua usque in finem. Cum omnia complesset de sui corporis sanctitate, versus iste in conclusionem deductus est, pertinens etiam ad justos, qui ejus eligunt obedire mandatis. Notas mihi fecisti vias vitae, id est per me fecisti humanum genus iter vitale cognoscere, ut in mandatis tuis humiliter ambulantes, mortiferae superbiae venena declinarent. Adimplebis me, id est valde implebis. Plus est enim a pleno adimplere: hic qui mittit in pleno fundit. Illa autem laetitia sic adimplet, ut semper tota teneatur. Significat etiam justos omnes in illa beatitudine laetitia vultus Domini esse complendPatris dicat se delectationibus adimple
Abbreviated transcription (Latin):
uingitur. Qm̃ non derelinquis ii¬
mam meã in inferno. nec dabis scmau
uidere corruptionem. Ubi sunt apollo¬
mriste fillacit̾ opinantes. qͥ dicunt do¬
minũ xp̃m animã racionalem ñ habu¬
ise. Ecce ipse clamat. ipse patͥ grãs
agit. quia eiꝰ anima ñ sit more cõmuni
in instrno derelicti. s celeri resurrec᷑¬
hone clarificata ad celoꝵ regna ꝑuene¬
rit. sicut in exũgło creberrima ꝓfessio¬
ne testat᷑. Tristis est anima mea usq
ad mortem. Et alibi. Potestatem habeo
ponendi animam meã. & iterũ sum̃di
cam. Nec dabis sc̃m tuũ uidere corrup¬
tonem. Hoc ñ facile uidices transeun¬
dum. Nam cum in uigesimo nono p̃s.
repperias. que utilitas in sanguine meo
dum descendo in corruptionẽ. istud
quasi uidet᷑. eẽ. contrariũ. qd̾ tali ratio¬
ne dissoluit᷑. Ibi se dicit descendere in
corruptionem. cum affigentiũ clauoꝵ
& lancee incorruptione penetratur.
quia & ipsa solidi corporis transuerbe¬
ratio ñ in merito quedam ꝓbat᷑ dicta

Expanded text:
uoniam non derelinques animam meam in inferno, nec dabis sanctum tuum videre corruptionem. Ubi sunt Apollinaristae fallaciter opinantes, qui dicunt Dominum Christum animam rationalem non habuisse? Ecce ipse clamat, ipse Patri gratias agit, quia ejus anima non sit more communi in inferno derelicta; sed celeri resurrectione clarificata, ad coelorum regna pervenerit; sicut in Evangelio creberrima professione testatur: Tristis est anima mea usque ad mortem . Et alibi: Potestatem habeo ponendi animam meam, et iterum sumendi eam . Nec dabis sanctum tuum videre corruptionem. Hoc non facile judices transeundum; nam cum in vigesimo nono psalmo reperias: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem ? istud quasi videtur esse contrarium. Quod tali ratione dissolvitur: ibi se dicit descendere in corruptionem, cum affigentium clavorum et lanceae irruptione penetratur: quia et ipsa solidi corporis transverberatio non immerito quaedam probatur dicta
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ mͥ spina. Hoc ẽ qd suꝑiꝰ dixit. gra¬
uata ẽ suꝑ me manꝰ tua. Erũpnosꝰ it
dicit᷑. ualde rumosꝰ. Quina quippe
appellata c̃. quasi repetens ina. Conu̾s
qͦ fuerat in erũpna qͥ ceciderat de suꝑbra.
ut qͥ ante clamauit ꝑ elationem. nunc
confiteret᷑ dño ꝑ humilitatem. Cui idõ
silutis spes rediit. qm̃ in suis oꝑib mor¬
tifera facta cognouit. Spina ẽ enĩ. quę
totum corpꝰ erigit. atq recontinet. Hec
ꝓ suꝑbia merito posita est. que confracta
non deicit ad interitũ. s erigit pociꝰ ad
salutem. Hoc argum̃tum dicit᷑ a necessitin.

Expanded text:
spina. Hoc est quod superius dixit: Gravata est super me manus tua. Aerumnosus enim dicitur valde ruinosus. Ruina quippe appellata est, quasi repetens ima. Conversus ergo fuerat in aerumna, qui ceciderat de superbia; ut qui ante clamavit per elationem, nunc confiteretur Domino per humilitatem; cui ideo salutis spes rediit, quoniam in suis operibus mortifera facta cognovit. Spina est enim quae totum corpus erigit atque recontinet. Haec pro superbia merito posita est, quae confracta non dejicit ad interitum, sed erigit potius ad salutem. 104 Hoc argumentum dicitur a n