comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
factis futura figurata sunt: quan¬
doquidem dicit apłs ipsum adam
formam futuri esse. qui est inquit
forma futuri: prefigurabantur om¬
nia mystice. Neq enim uere non
poterat deus iugilanti costam edu¬
cere: feminamq formare : an forte
ne doleret latus quando costa ade¬
tracta est: ꝓpter hoc oportebat ut
ille dormiret: quis est qui sie dor¬
miat : ut ei ossa non euigilanti uel¬
lantur: An quia ds euellebat: ꝓp¬
terea homo non sentiebat: poterat
gͦ et uigilanti sine dolore costam¬
euellere: qui potuit dormienti.S
ꝓculdubio hydria prima implebat᷑
ꝓphetia illius temporis de futoro is¬
to tempore dispensabatur. X p̾c eti¬
am figuratus est in noe : et in illa
archa orbis terrarum. Quare enim
in archa inclusa sunt omnia anima¬
lia: nisi ut significant᷑ om̃s gentes. a¬
Non enim deerat dõ rursus crea
re genus animalium. Quando
enim omĩa non erant: nonne dix̾
ꝓducat terra. et ꝓduxit terra.̃

Expanded text:
factis futura figurata sunt, quanfactis futura figurata sunt, quandoquidem dicit Apostolus ipsum Adam formam futuri esse? Qui est, inquit, forma futuri . Praefigurabantur omnia mystice. Neque enim vere non poterat Deus vigilanti costam educere, feminamque formare. An forte ne doleret latus quando costa detracta est, propter hoc oportebat ut ille dormiret? Quis est qui sic dormiat, ut ei ossa non evigilanti evellantur? An quia Deus evellebat, propterea homo non sentiebat? Poterat ergo et vigilanti sine dolore evellere, qui potuit dormienti. Sed procul dubio hydria prima implebatur: prophetia illius temporis de futuro isto tempore dispensabatur. 11. Christus etiam figuratus est in Noe, et in illa arca orbis terrarum. Quare enim in arca inclusa sunt omnia animalia , nisi ut significarentur omnes gentes? Non enim deerat Deo rursus creare omne genus animalium. Quando enim omnia non erant, nonne dixit, Producat terra, et produxit terra ?
Abbreviated transcription (Latin):
patrem: quia eum in forma d̃ĩ esset.
non rapinam arbitratus est eẽ se
equalem deo: sed semetipsum exi¬
naniuit formam serui accipiens.
Hoc est enim reliquit patrem.
Non quia deseruit et recessit a pa¬
tre: sed quia non in ea forma ap¬
paruit hominib. in qua equalis
est patri. Oi uomodo reliquit ma¬
trem: relinquendo synagogam
udeoꝵ. de qua scđm carnem na¬
tus est: et inherendo eccłe. quam
ex omnib gentib congregauit.
Ergo et prima hydria habebat
ꝓphetiam de xp̃o. Sed quando is¬
ta que loquor non predicabantur
in popłis. adhuc aqua erat : in
uinum mutata nondum erat. E
remus: in ipsa una sententia. ert̃
duo in carne una. sacramentum
magnum in xp̃o et in eccła. iam
licet nobis ubiq xp̃m querere: &
de omnib hydriis uinum potare.
Dormit adam: ut fiat eua. Mori¬
tur. xpistus : ut fiat eccła. D ormienti
ade fit eua de latere. Moetuo xp̃o
lancea ꝑeutitur latus: ut ꝓfluant
sacramenta quib formetur eccła.
Cui non appareat: quia in illis tunc

Expanded text:
 esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens . Hoc est enim, reliquit Patrem, non quia deseruit et recessit a Patre; sed quia non ea in forma apparuit hominibus in qua aequalis est Patri. Quomodo reliquit matrem? Relinquendo synagogam Judaeorum, de qua secundum carnem natus est; et inhaerendo Ecclesiae, quam ex omnibus gentibus congregavit. Ergo et prima hydria habebat prophetiam de Christo: sed quando ista quae loquor non praedicabantur in populis, adhuc aqua erat, in vinum mutata nondum erat. Etremus in ipsa una sententia, Erunt duo in carne una; sacramentum magnum in Christo et in Ecclesia; jam licet nobis ubique Christum quaerere, et de omnibus hydriis vinum potare. Dormit Adam ut fiat Eva: moritur Christus ut fiat Ecclesia. Dormienti Adae fit Eva de latere : mortuo Christo lancea percutitur latus , ut profluant sacramenta, quibus formetur Ecclesia. Cui non appareat quia in illis tunc
Abbreviated transcription (Latin):
pectans. et quasi tͥ sufficiens. et
dicens in corde tuo. quid michi ẽ
curare aliena peccata. sufficit mͥ
anima mea. ipsam integram ser¬
uem do. E ia non tibi uenit in
mentem seruus ille qui abscondit
talentum: et noluit erogare:
Nũquid enim accusatus est quia
ꝑdidit : et non quia sine lucro
seruauit.sic gͦ audite frẽs mei.
ut ñ quiescatis. E go uob̃ consi¬
liũ daturus sum. Det ille qui
intus ẽ : qr et si ꝑ me dederit.
ille. dat. Nostis quid agatis unꝰ¬
quisq in domo sua. cum amico
cum inquilino. cũ eliente suo.
cũ maiore. cũ minore. qͦmͦ dat
ds aditum. qͦmͦ aperit ianuã
uerbo suo. N olite quiescere lu¬
erari xp̃o qr luerati estis a xp̃o.¬

Expanded text:
pectans, et quasi tibi sufficiens, et pectans, et quasi tibi sufficiens, et dicens in eo de tuo, Quid mihi est curare aliena peccata? sufficit mihi anima mea; ipsam integram servem Deo: eia, non tibi venit in mentem servus ille qui abscondit talentum, et noluit erogare? Numquid enim accusatus est quia perdidit, et non quia sine lucro servavit ? Sic ergo audite, fratres mei, ut non quiescatis. Ego vobis consilium daturus sum: det ille qui intus est; quia etsi per me dederit, ille dat. Nostis quid agatis unusquisque in domo sua cum amico, cum inquilino, cum cliente suo, cum majore, cum minore: quomodo dat Deus aditum, quomodo aperit januam verbo suo, nolite quiescere lucrari Christo; quia lucrati estis a
Abbreviated transcription (Latin):
dat: in qua domo di mẽbrũ est.
Non enĩ magis ẽ domus tua: quã
domꝰ ubi habes salutem sempit̾nã.
Domũ tuam intras ꝓpt̾ requiem
temporalem : domũ di intras ꝓpt̃
requiem sempit̾nã. Si gͦ in domo
tua ne qͥd ꝑu̾sum fiat satagis.
in domo dei ubi salus ꝓposita ẽ
et requies sine fine. debes pati
quantũ in te est si qͥd forte ꝑu¬
sum uiderisꝰ. Uerbi grã. Hides
frẽm currere ad theatrũ. ꝓhibe
mone. contristare: si zelus domꝰ
di comedit te. uides alios curre¬
re et inebriari uelle . & hoc uelle
in locis scĩs. quod nusquã decet
ꝓhibe qͦs potes. tene quos potes.
terre quos potes. blandire qͥbus¬
potes: noli tamen quiescere. A mi¬
cus est : admoneatur lenit᷑. H xor
est : seuerissime refrenet᷑. Ancilla
est : etiam uerb̃ib compescatur.
fac quicqͥd potes: pro ꝑsona quã
portas : et ꝑficis. zelus domus tue
comedit me. Si autem fueris fri¬
gidus. marcidus. ad te solum ex¬

Expanded text:
dat, in qua domo Dei membrum est. dat, in qua domo Dei membrum est. Non enim magis est domus tua, quam domus ubi habes salutem sempiternam. Domum tuam intras propter requiem temporalem; domum Dei intras propter requiem sempiternam. Si ergo in domo tua ne quid perversum fiat satagis; in domo Dei ubi salus proposita est et requies sine fine, debes pati quantum in te est, si quid forte perversum videris? Verbi gratia, vides fratrem currere ad theatrum? prohibe, mone, contristare, si zelus domus Dei comedit te. Vides alios currere et inebriari velle, et hoc velle in locis sanctis, quod nusquam decet? prohibe quos potes, tene quos potes, terre quos potes, quibus potes blandire; noli tamen quiescere. Amicus est? admoneatur leniter. Uxor est? severissime refrenetur. Ancilla est? etiam verberibus compescatur. Fac quidquid potes, pro persona quam portas; et perficis, Zelus domus tuae comedit me. Si autem fueris frigidus, marcidus, ad te solum s
Abbreviated transcription (Latin):
noscant quia dñs flagellum de
resticulis fecit. E adhuc ammonet
eos ut mutent se : ut ñ sint nego¬
tiatores. Nam si se non mutaue¬
rint : audient in finem. Ligate il¬
li manus et pedes: et ꝓicite in te¬
nebras exteriores. Tunc dictũ est
Telus domꝰ tue comedit me. Recor¬
quisq xp̃ianus in mẽbris xp̃i. zelo
domꝰ dĩ comedatur. Quis comedit᷑
relo domꝰ di  Qͥ omĩa que fortei¬
bi uidet ꝑu̾sa. satagit corrigi. cu¬
pit em̃dari: non quiescit si emen¬
dare non potest. Tolerat. gemit.
non excutitur de area granum.
sustinet paleam ut intret in hor¬
reum. E cũ palea fuerit separa¬
ta: intrat horreum. Si granũ es.
noli excuti de area. ne prius ab
auib colligaris. quam in hoͬreũ
congregeris. Aues enim celi. aerie
potestates. expectant aliquid ra¬
pere de area: et non rapiunt nͥ
quod inde fuerit excussum. E rgo
zelus domꝰ di. comedat te. ħnũ¬
quẽq xp̃ianũ zelus domꝰ dĩ come¬

Expanded text:
noscant quia Dominus fecit flagellum de noscant quia Dominus fecit flagellum de resticulis, et ad hoc admonet eos ut mutent se, ut non sint negotiatores: nam si se non mutaverint, audient in fine, Ligate illis manus et pedes, et projicite in tenebras exteriores. 9. Tunc scriptum esse, Zelus domus tuquisque christianus in membris Christi zelo domus Dei comedatur. Quis comeditur zelo domus Dei? Qui omnia quae forte ibi videt perversa, satagit corrigi, cupit emendari, non quiescit: si emendare non potest, tolerat, gemit. Non excutitur de area granum, sustinet paleam; ut intret in horreum, cum palea fuerit separata. Tu ante horreum, si granum es, noli excuti de area; ne prius ab avibus colligaris, quam in horreum congregeris. Aves enim coeli aeriae potestates exspectant aliquid rapere de area, et non rapiunt nisi quod inde fuerit excussum. Ergo zelus domus Dei comedat te: unumquemque christianum zelus domus Dei come
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlo descendit. E go inquit plan
taui. apollo rigauit: sed ds̃ in¬
crementum dedit. Neq qui plan¬
tat est aliquid neq qui rigat.
s qui incrementũ dat ds. W di¬
cant semꝑ magnificetur dñs. qui
uolunt pacem serui eius. Isti aũ
de scripturis ipsis fallunt poplos
ut accipiant ab ipsis honores et
laudes: et non conu̾tant᷑ homine
adueritatem. Quia uͦ ipsi scrip¬
turis fallunt popłos. a quibus
querunt honores: uendunt bo¬
ues. uendunt et oues: idest ip¬
sa plebes. & cui uendunt: nisi
diabolo:ᷤ namq fres mei si xp̃i
unica eccła est et una est. qͥcqͥd
inde p̃ciditur. quis tollit nisi leo
ille rugiens et circuiens quereis
quem deuoret.:re his qui preci¬
duntur. Nam illa integra per¬
manebit. N ouit enim dñs qui
sunt eius. Eam̃ quantũ in ip¬
sis est uendunt boues et oues:
uendunt et colũbas: obseruent
flagellum peccatoꝵ suoꝵ. Certe
quando aliquid tale patiunt᷑.
ꝓpt̃ istas iniquitates suas. cog¬

Expanded text:
coelo descendit. « coelo descendit. « taui, Apollo rigauit, sed deus incrementum dedit. neque qui plantat est aliquid neque qui rigat, sed qui incrementum dat deus. cant semper, Magnificetur Dominus, qui volunt pacem servi ejus. » 8. Isti autem de Scripturis ipsis fallunt populos, ut accipiant ab ipsis honores et laudes, et non convertantur homines ad veritatem. Quia vero ipsis Scripturis fallunt populos, a quibus quaerunt honores; vendunt boves, vendunt et oves, id est ipsas plebes. Et cui vendunt, nisi diabolo? Namque, fratres mei, si Christi unica Ecclesia est, et una est; quidquid inde praeciditur, quis tollit, nisi leo ille rugiens et circumiens, quaerens quem devoret ? Vae his qui praeciduntur! nam illa integra permanebit. Novit enim Dominus qui sunt ejus . Tamen quantum in ipsis est, vendunt boves et oves, vendunt et columbas: observent flagellum peccatorum suorum. Certe quando aliquid tale patiuntur propter istas iniquitates suas, ag
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ dicant. semꝑ magnificetur do¬
minus. Qͥ dicant:ͦ qui uolunt pa¬
cem serui eius. I psus popłi. ipsiꝰ
serui. uox est illa euidens. quã in
lamentationib audistis in psalmo:
et mouebamini cum audiretis.
qr inde estis. Q uod cantabatur
ab uno: de omĩb cordib resona¬
bat. felices qui se in illis uocib
tamquã in speculo cognoscebant.
Qui gͦ uolunt pacem serui eius
pacem popłi eius. pacem uniꝰ illiꝰ.
quã dicit unicam. et quã uult
erui a leone. erue inquit de ma¬
nu canis unicam meam. hi dñt.
semꝑ magnifecet᷑ dñs. Ergo boues
illi dñm magnificauer̃t non se.
bidete bouem magnificantẽ. dnm̃
suum: quia cognouit bos possessorẽ
suum. Attendite bouem timentem
ne deseratur possessor bouis. et in
boue presumatur: quomo do expa¬
uescit eos qui uolebant in eo spẽ
ponere. Nͥ ũquid paulus ꝓ uobis
erucifixus est: aut in nomine pau¬
li baptizati estis: ᷤ qđ dedi: ñ ego
dedi. Gratis accepistis: colũba de

Expanded text:
er, Magnificetur Dominus. Qui dicant? Qui volunt pacem servi ejus. Ipsius populi, ipsius servi vox est illa evidens, quam in lamentationibus audistis in Psalmo, et movebamini cum audiretis, quia inde estis. Quod cantabatur ab uno, de omnibus cordibus resonabat. Felices qui se in illis vocibus tanquam in speculo cognoscebant. Qui ergo volunt pacem servi ejus, pacem populi ejus, pacem unius quam dicit unicam, et quam vult erui a leone, Erue de manu canis unicam meam ? Qui dicunt semper, Magnificetur Dominus. Ergo boves illi Dominum magnificaverunt, non se. Videte bovem magnificantem Dominum suum, quia agnovit bos possessorem suum : attendite bovem timentem ne deseratur possessor bovis, et in bove praesumatur; quomodo expavescit eos qui volunt in illo ponere spem: « Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis » ? Quod dedi, non ego dedi: gratis accepistis, columba de
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd in eis impletũ est qđ nolunt
corrigi. nͥ quod audistis in płal¬
mo: discissi st̃. nec compuncti sunt:
Q gͥ boues uendunt. boues intelle¬
gunt᷑ qui nobis seripturas saeras
dispensauerunt. ẜ oues erant apłi.
boues erant ꝓpħe. U nde dicit apłs.
Boui trituranti. os non infrenabis.
sũquid de bubus ꝑtinet ad dm̃.
an ꝓpt̃ nos dicit: ẜropt̾ nos enim
dicit. quia  spe qui arat arare.
et triturans in spe participandi.
Ergo illi boues reliquert nob me¬
moriam scripturaꝵ. N on enĩ de
suo dispensauer̃t : quia głam dni
quesierunt. Dͥ d enĩ audistis in ip¬
so psalmo: et dicant semꝑ magni¬
ficet᷑ dñs: qui uolunt pacem ser¬

Expanded text:
quid in eis impletum est quod nolunt quid in eis impletum est quod nolunt corrigi, nisi quod audistis in Psalmo, Discissi sunt, nec compuncti sunt? 7. Qui ergo boves vendunt? Boves intelliguntur qui nobis Scripturas sanctas dispensaverunt. Boves erant Apostoli, boves erant Prophetae. Unde dicit Apostolus: « Bovi trituranti os non infrenabis. Numquid de bobus pertinet ad Deum? An propter nos dicit? Propter nos enim dicit; quia debet in spe qui arat arare, et triturans in spe participandi » . Ergo illi boves reliquerunt nobis memoriam Scripturarum. Non enim de suo dispensaverunt, quia gloriam Domini quaesierunt. Quid enim audistis in ipso Psalmo? Et dicant semper, Magnificetur Dominus, qui volunt pacem ser
Abbreviated transcription (Latin):
colũbas frẽs:qui dicunt. nos da
cunt : et quo pretio uendunt:p̃¬
cium honoris sui accipiunt.
p̃cium cathe dras temporales:
ut uideantur ipsi uendere co¬
lumbas. Caueant a flagello de
resticulis: colu̾ba non est uenalis.
gratis datur. quia gr̃a uocatur.
I dec frẽs mei quomodo uidetis eos
qui uendunt ꝓpolarios: quisq
quod uendit laudat: qd̃ ꝓposta
fecer̃t. Alterũ popostum habet
cartagine primianus. alterum
habet maximianꝰ. alterũ habet
in mauritania rogatus. alterũ
habent in numidia illi et illi:
quos iam nec nominare suffici¬
mus. Circum it gͦ aliqͥs emere
colũbam: unusquisq ad ꝓpostũ
suũ. laudat qd̃ uendet. Auerta¬
tur illius cor a uendente: ueni¬
at ubi gratis accipit᷑. N ec sic e¬
rubescunt frẽs: qr per ipsas
dissensiones suas amaras. & ma¬
liciosas. cũ sibi tribuunt qđ
non sunt. eum extollunt᷑ pu¬
tantes se aliqͥd ẽẽ. cũ nichil sus:
tot partes de se fecerunt. Sed

Expanded text:
columbas, fratres? Qui columbas, fratres? Qui cunt, et quo pretio vendunt? Pretio honoris sui. Accipiunt pretium cathedras temporales, ut videantur ipsi vendere columbas. Caveant a flagello de resticulis. Columba non est venalis: gratis datur, quia gratia vocatur. Ideo, fratres mei, quomodo videtis eos qui vendunt, propolarios, quisque quod vendit laudat: quot proposita fecerunt? Alterum propositum habet Carthagine Primianus, alterum habet Maximianus, alterum habet in Mauritania Rogatus, alterum habent in Numidia illi et illi, quos jam nec nominare sufficimus. Circuit ergo aliquis emere columbam, unusquisque ad propositum suum laudat quod vendit. Avertatur illius cor ab omni vendente, veniat ubi gratis accipitur. Nec sic erubescunt, fratres, quia per ipsas dissensiones suas amaras et malitiosas, cum sibi tribuunt quod non sunt, cum extolluntur putantes se aliquid esse cum nihil sint , tot partes de se fecerunt. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
figura queramꝰ mysterium facti.
lũbas. ipsi st̃ qui sua querunt in¬
eccła: non que iħu xp̃i. uenale ha¬
bent totum : quia nolunt redimi.
Emi nolunt : et uendere uolunt.
Bonũ est enim eis ut redimant᷑
sanguine. xp̃i: et ꝑueniant ad pa¬
cem xp̃i. Quid enim ꝓdest adqui¬
rere in hoc scło quodlibet tempo¬
rale. et transitorium: siuie sit pe¬
cunia . siue sit uoluptas uentris &
guituris : siue sit honor in laude
humana: nonne omĩa fumus et
serint transeuntib: quia simul
transeunt. Nonne om̃ia fluuius
preceps trahit. currens in mare:
& uẽ qui ceciderit : qr in mare
trahitur. Ergo tenere debemꝰ om̃s
et symon ille ideo uolebat eme¬
re sp̃m scm̃: quia uendere uo¬
lebat spm scm̃: et putabat apłos¬
mercatores tales esse . quales dñs
eiecit flagello de templo. Talis
enim ipse erat : et quod uenderet
emere uolebat. De illis erat qui
colũbas uendunt. Etenĩ in colũba
apparuit sp̃e sc̃s. Qui gͦ uendt

Expanded text:
figura quaeramus mysterium facti. figura quaeramus mysterium facti. lumbas? Ipsi sunt qui sua quaerunt, non quae Iesu Christi. Venale habent totum, quia nolunt redimi. Emi nolunt, et vendere volunt. Bonum est enim eis, ut redimantur sanguine Christi, ut perveniant ad pacem Christi. Quid enim prodest acquirere in hoc seculo quodlibet temporale et transitorium, sive sit pecunia, sive sit voluptas ventris et gutturis, sive sit honor in laude humana? Nonne omnia fumus et serint transitoriis, quia simul transeunt. Nonne omnia, ut fluvius praeceps, currunt in mare? Et vae, qui ceciderit, quia in mare trahitur. Ergo tenere debemus omnes et Symon ille ideo volebat emere Spiritum sanctum, quia vendere volebat Spiritum sanctum, et putabat aposmercatores tales esse, quales Dominus de templo flagello eiecit. Talis enim ipse erat, et quod venderet emere volebat; de illis erat, qui columbas vendebant. Etenim in columba apparuit Spiritus sanctus. Qui ergo vendunt
Abbreviated transcription (Latin):
cata: sicut restem longam. Qͥs facit
restem:o.ui peccato addit peccatũ.
Quomodo addunt᷑ peccata peccatis:
Cum peccata que facta sunt. cooꝑi¬
untur aliis peccatis. Furtum fecit.
ne inueniatur qđ fecit. querit ma¬
thematicum. Suffecerat furtũ feciꝰ¬
se. Quare uis adiungere peccatũ
peccato:  ecce duo peccata. Cũ ad
mathematicum ꝓ hiberis accede¬
re. blasphemas ep̃m: ecce tria
peccata. Cum audis mitte illũ
foras de eccła: dicis. Oueo me ad
partem donati. E ece addis quar¬
tum. Crescit restis: time restem.
B onu̾ est tibi ut hine inde cum
flagellaris corrigaris: ne in fine
dicatur. Ligate illi manus & pe¬
des: et ꝓicite eum in tenebras exte¬
riores. Criniculis enim peccatoꝵ
suoꝵ: unusquisq constringit᷑. Illud
dñs dicit : illud alia scriptura dicit:
sed utrũq dñs dicit. De peccatis
sius ligantur homines : et mittun¬
tur in tenebras exteriores. Qui st̃
tamen qui uendunt boues:ut in

Expanded text:
cata sicut restem longam! . Quis facit cata sicut restem longam! . Quis facit restem longam? Qui peccato addit peccatum. Quomodo adduntur peccata peccatis? Cum peccata quae facta sunt, cooperiuntur aliis peccatis. Furtum fecit, ne inveniatur quia fecit, quaerit mathematicum. Sufficeret furtum fecisse; quare vis adjungere peccatum peccato? ecce duo peccata. Cum ad mathematicum prohiberis accedere, blasphemas episcopum: ecce tria peccata. Cum audis, Mitte illum foras de Ecclesia; dicis, Duco me ad partem Donati: ecce addis quartum. Crescit restis: time restem. Bonum est tibi ut hic inde cum flagellaris, corrigaris; ne in fine dicatur, Ligate illi pedes et manus, et projicite eum in tenebras exteriores . Criniculis enim peccatorum suorum unusquisque constringitur . Illud Dominus dicit, illud alia Scriptura dicit; sed utrumque Dominus dicit. De peccatis suis ligantur homines, et mittuntur in tenebras exteriores. 6. Qui sunt tamen qui vendunt boves? ut in
Abbreviated transcription (Latin):
domꝰ non debet fieri: di: potationis de¬
bet fieri: ᷤᷤ nos autẽ quando ista
dicimꝰ: strident dentib suis adu¬
sus nos. E consolatur nos psalmꝰ quẽ
audistis: striduerunt suꝑ me den¬
tib siuis. N ouimus et nos audire un¬
de curemur: et si ingeminant᷑ flagel¬
la xp̃o. quia flagellatur sermo ipsiꝰ.
Congregata sunt inquit in me flagel¬
la: et nescierunt. Fagellatus est.
flagellis iudeoꝵ: flagellat᷑ blasphe
flagella dño suo et nesciunt: facimꝰ
nos quantum ipse donat. ego autẽ
cum mͥ molesti ce̾nt induebam me
eilicio: & humiliabam in ieiunio a¬
nimam meam. Dicimꝰ tamen frẽs: ñ
enim et ipse pepercit illis qͥ flagel¬
landus ab eis erat: prior illos flagel¬
dit. quod fecit flagellum de resti¬
culis: et inde indisciplinatos nego¬
tiationem de dĩ templo facientes
flagellauit. E tenim unusquisq pec¬
catis siuis restem sibi texit. sicut¬
ꝓpħa dicit. Uẽ his qui trahunt pec¬

Expanded text:
 non debet fieri domus Dei, potationis de non debet fieri domus Dei, potationis debet fieri? Nos autem quando ista dicimus, stridunt dentibus suis adversus nos: et consolatur nos psalmus quem audistis, Striderunt super me dentibus suis. Novimus et nos audire unde curemur, etsi ingeminantur flagella Christo, quia flagellatur sermo ipsius: Congregata sunt, inquit, in me flagella, et nescierunt. Flagellatus est flagellis Judaeorum, flagellatur blasphemflagella Domino suo, et nesciunt. Faciamus nos, quantum ipse adjuvat, Ego autem, cum mihi molesti essent, induebam me cilicio, et humiliabam in jejunio animam meam . 5. Dicimus tamen, fratres non enim et ipse pepercit illis: qui flagellandus erat ab eis, prior illos flageldit, quod fecit flagellum de resticulis, et inde indisciplinatos, negotiationem de Dei templo facientes, flagellavit. Etenim unusquisque in peccatis suis restem sibi texit. Propheta dicit, Vae his qui trahunt pec
Abbreviated transcription (Latin):
debant columbas dixit. Auferte ista
hine. et nolite facere domis pacois
mei domũ negotiatior. nis. Did au¬
dimus fres: ecce tem plum illud. fi¬
gura adhuc erat:. Et eiecit inde
dñs omines qui sua querebant: qui
ad nundinas uenerant. & que ibi
uendebant illi: Q ue opus habebais
homines in sacrificiis illiꝰ temporis.
Nouit enim caritas ur̃a. qđ sacri¬
ficia illi popło ꝓ eius carnalitate
et corde adhuc lapideo talia data
sunt. quib teneretur ne in ido¬
la deflueret: et immolabant ibi
sacrificia. boues. et oues. et colũ¬
bas. Nostis: quia legistis. Non gͦ
magnũ peccatum: si hoc uende¬
bant in templo: qđ emebat᷑ ut
offerret᷑ in templo: et tamen eie¬
eit inde illos. Q uid si ibi ebriosos
inueniret. qͥd faceret dñs: si uen¬
dentes ea que licita sunt et contͣ
iusticiam non st̃. que enim ho¬
neste emuntur. non illicite uen¬
dunt᷑. expulit.: et non est passus
domũ orationis fieri domũ negoti¬
ationis Si negotiationis domus¬

Expanded text:
 dixit, Auferte ista hinc, et nolite facere domum Patris mei domum negotiationis. » Quid audivimus, fratres? Ecce templum illud figura adhuc erat, et ejicit inde Dominus omnes qui sua quaerebant, qui ad nundinas venerant. Et quae ibi vendebant illi? Quae opus habebant homines in sacrificiis illius temporis. Novit enim Charitas vestra quod sacrificia illi populo pro ejus carnalitate et corde adhuc lapideo talia data sunt, quibus teneretur ne in idola deflueret; et immolabant ibi sacrificia, boves, oves et columbas: nostis, quia legistis. Non ergo magnum peccatum, si hoc vendebant in templo, quod emebatur ut offerretur in templo; et tamen ejecit inde illos. Quid, si ibi ebriosos inveniret, quid faceret Dominus; si vendentes ea quae licita sunt, et contra justitiam non sunt quae enim honeste emuntur, non illicite venduntur, expulit tamen, et non est passus domum orationis fieri domum negotiationis? Si negotiationis domus
Abbreviated transcription (Latin):
nificauit dñs quia fecit uoluntatẽ
patris: non quia caro genuit carnẽ.
Intendat caritas ur̃a. ꝓpterea ciłm
dñs inter turbas ammirabilis ued¬
ret᷑ faciens signa et ꝓdigia: & osten¬
dens quid lateret in carne : amnꝰ¬
ratȩ quedam anime dixerunt. Fe¬
lix uent̃ qui te portauit. W ille. I m¬
mo felices qui audiunt uerbũ di.
et custodiunt. Hoc est dicere. Et.
mat̾ mea quẽ appellatis felicem. in¬
de felix: quia uerbũ dĩ custodit.
Non quia in illa u̾bum caro factũ
est et habitauit in nobis. sed qr
custodit ipsum uerbũ dĩ ꝑ qđ fac¬
ta est : et qd̃ in illa caro factum est.
Om̃s non gaudeant ꝓle temporali:
exultent si spũ iunguntur deo. Hec
diximus ꝓpt̃ id quod ait eugłista.
quia cum matre sua et frĩb suis
& discipłis habitauit in capharna¬
um paucis dieb. Inde qͥd sequit᷑
Dt prope erat pascha udeoꝵ: et as¬
cendit iherosolymam. Aliam rem
narrat. sieut se habebat recordatio

Expanded text:
nificavit Dominus, quia fecit voluntatem nificavit Dominus, quia fecit voluntatem Patris, non quia caro genuit carnem. Intendat Charitas vestra. Propterea cum Dominus in turba admirabilis videretur, faciens signa et prodigia, et ostendens quid lateret in carne, admiratae quaedam animae dixerunt: Felix venter qui te portavit. Et ille: Imo felices qui audiunt verbum Dei, et custodiunt . Hoc est dicere, Et mater mea quam appellastis felicem, inde felix quia verbum Dei custodit: non quia in illa Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ; sed quia custodit ipsum Verbum Dei per quod facta est, et quod in illa caro factum est. Homines non gaudeant prole temporali, exsultent si spiritu junguntur Deo. Haec diximus propter id quod ait Evangelista, quia cum matre sua et fratribus suis et discipulis habitavit in Capharnaum paucis diebus. 4. Inde quid sequitur? Et prope erat Pascha Judaeorum, et ascendit Jerosolymam. Aliam rem narrat, sicut se habebat recordatio
Abbreviated transcription (Latin):
sui. nondum contacta a uiro suo:
nostis quia mulier appellata est. W
formauit eam in mulierem. Ergo
de quolibet gradu cognati. Unde
ꝓbamus. ex ipsa scriptura. frater
abrahe dictus est loth. filius erat
frĩs ipsius. Lege et inuenies. quia
abraham patruus erat loth: & dic¬
ti sunt frẽs. Unde : nͥ quia cogna¬
ti: I tem iacob. laban syrum habe¬
bat auunculũ. frat̃ enim erat la¬
ban matris iacob: id est rebecce. uxo¬
fres erant: q et illi cognati frẽs
non essent. si discipłi non essent. Et
sine causa frẽs. si magistrum non
agnoscerent frẽm. N am quodam
loco cum ei nuntiati eent mater q
frẽs eius foris stantes. ille autẽ cũ
discipłis loquebatur: ait. Que michi
mat̃: uel qui frẽs: & extendens ma¬
nũ suꝑ discipłos suos. dixit. Hii st̃
frẽs mei. Et quicũq fecerit uolun¬
tatem patris mei: ille mͥ mat̾. & fr̾.
et soror est. Ergo et maria qr fecit
uoluntatem patris. hoc in ea mag¬

Expanded text:
sui, nondum contacta a viro suo, sui, nondum contacta a viro suo, nostis quia mulier appellata est: Et formavit eam in mulierem . Unde de quolibet gradu cognati. Unde probamus? Ex ipsa Scriptura. Frater Abrahae dictus est Lot ; filius erat fratris ipsius. Lege, et invenies quia Abraham patruus erat Lot , et dicti sunt fratres. Unde, nisi quia cognati? Item Jacob Laban Syrum habebat avunculum: frater enim erat Laban matris Jacob, id est Rebeccae uxoerant fratres; quia et illi cognati fratres non essent, si discipuli non essent: et sine causa fratres, si magistrum non agnoscerent fratrem. Nam quodam loco cum ei nuntiati essent mater et fratres ejus foris stantes, ille autem cum discipulis suis loquebatur, ait: Quae mihi mater, vel qui fratres? Et extendens manum super discipulos suos, dixit, Hi sunt fratres mei: et, Quicumque fecerit voluntatem Patris mei, ille mihi mater, et frater, et soror est . Ergo et Maria, quia fecit voluntatem Patris. Hoc in ea mag
Abbreviated transcription (Latin):
dens diuina. descendit inquit eu¬
głista in capharnaũ ipse et mat̾
eiꝰ et fratres eiꝰ. et discipłi eiꝰ. et
mansert̃ ibi non multis diebus
Ecce ꝰ matrem. et habet frẽs. habet
discipłos. Inde frẽs. unde matrẽ.
fr̃atres enum seriptura nr̃a ñ eos
solos appellare consueuit qui na̾cun¬
tur ex eodem uiro et fenuna. aut
ex eodem utero. aut ex eodem patre.
quauis diu̾sis matrib: aut certe ex
eodem gradu. uelut compatrueles.
aut consobrinos: non solum hos frẽs
nouit dicere scriptura nr̃a. Quomͦ
loquitur. sic intelligenda est: habet
linguam suam. O. uicũq hane lin¬
guam nescit : turbatur et dicit. In¬
de frẽs dño:nũ enĩ maria iterum
peperit: absit. Inde cepit dignitas
uirginũ. Illa femina ẽsse potuit: mu¬
lier esse. non potuit. Dicta est autẽ
mulier scdm femineũ sexum: non
scđm corruptionem integritatis. Et
hoc ex lingua ipsius scripture. Nam
et eua statim facta de latere uiri

Expanded text:
dens divina. 2. Descendit, ut dicit Evdens divina. 2. Descendit, ut dicit Evangelista, in Capharnaum, ipse et mater ejus, et fratres ejus, et discipuli ejus, et ibi manserunt non multis diebus. Ecce habet matrem, habet fratres, habet et discipulos: inde fratres, unde matrem. Fratres enim Scriptura nostra, non eos solos appellare consuevit, qui nascuntur ex eodem viro et femina, aut ex eodem utero, aut ex eodem patre, quamvis diversis matribus; aut certe ex eodem gradu, velut compatrueles aut consobrinos: non solum hos fratres novit dicere Scriptura nostra. Quomodo loquitur, sic intelligenda est. Habet linguam suam: quicumque hanc linguam nescit, turbatur, et dicit, Unde fratres Domino? Num enim Maria iterum peperit? Absit. Inde coepit dignitas virginum. Illa femina mater esse potuit, mulier esse non potuit. Dicta est autem mulier secundum femineum sexum, non secundum corruptionem integritatis: et hoc ex lingua ipsius Scripturae. Nam et Eva statim facta de latere viri
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s insidias & eius temptationes.
qͥd faciemꝰ: nisi quod ibi audiuimiꝰ
Ego aut̾e cũ mͥ molesti essent: in¬
duebam me cilicio. et humiliabam
in ieiunio animam meam. E st qui
ex audiat: ne dubitetis orare. Si ui
autem exaudit: intus manet. Non
in montem aliquẽ ocłos dirigatis.
non faciem in stellas. aut solem. aut
lunam leuetis. N on tunc uos exaudi
ri arbitremini. quando suꝑ mare
oratis. immno detestamini tales ora¬
tiones: munda tantum cubiculum
cordis. ubi fueris. ubicumq oraue¬
ris. uitus est qui exaudiat. intꝰ in
secreto: quem sinum uocat cũ ait.
& orõ mea. in sinum meũ conuerte¬
tur. Qͥ te exaudit: non est pret̃
te. N on longe uadas: nec te extol¬
las quasi attingas illum. Magis
si te extuleris cades: si te humilia¬
ueris. ipse appropinquabit. Hic
est. filius patris. filiꝰ dei. filiꝰ homi¬
nis. excelsus ut nos faceret. humilis
ut nos reficeret: ambulans inter
homines patiens humana. abscon¬

Expanded text:
omnes insidias et ejus tentationes, omnes insidias et ejus tentationes, quid faciemus, nisi quod ibi audivimus, Ego autem, cum mihi molesti essent, induebam me cilicio, et humiliabam in jejunio animam meam. Est qui exaudiat, ne dubitetis orare: qui autem exaudit, intus manet. Non in montem aliquem oculos dirigatis, non faciem in stellas aut solem aut lunam levetis. Non tunc exaudiri vos arbitremini, quando super mare oratis: imo detestamini tales orationes. Munda tantum cubiculum cordis: ubi fueris, ubicumque oraveris, intus est qui exaudiat, intus in secreto, quem sinum vocat cum ait, Et oratio mea in sinu meo convertetur . Qui te exaudit, non est praeter te. Non longe vadas, nec te extollas, ut quasi attingas illum manibus. Magis si te extuleris, cades: si te humiliaveris, ipse appropinquabit. Hic factum, Filius Patris, Filius Dei, Filius hominis: excelsus ut nos faceret, humilis ut nos reficeret, ambulans inter homines, patiens humana, abscon
Abbreviated transcription (Latin):
N psalmo audistis gemitum pau¬
peris: cuiꝰ mẽbra ꝑ totam t̾ram tri¬
bulationes patiuntur usq in finẽ
seł. Satagite frẽs mei esse in
his membris: et de his mẽbris.
Nam tribulatio tota transitu¬
ra est. Ne gaudentib uerita
dicit: beati lugentes. qm̃ ipsi
consolabunt᷑. Deus homo fac¬
tus est: quid futurus ẽ homo
propt̃ quẽ deus factus est homo:
N ec spes consolatur nos in omni
tribulatione et temptatione huiꝰ
uite. N on enim cessat inimicus
ꝑsequi: et si non aꝑte seuit. insi¬
duis agit. Q uid enim ait: & su¬
ꝑ iram. dolose agebant. Inde die¬
tus est leo et draco. Sed qͥd dicit᷑
xp̃o : et conculcabis leonem & dra¬
conem. Leo ꝓpt̾ aꝑtam iram. dra¬
co. ꝓpt̃ occultas insidias. Draco
eiecit adam de paradyso: idem ip¬
se leo ꝑsequutus est eccłam dicen¬
te petro. quia adu̾sarius ur̃ dia¬
bolus sicut leo rugiens. cireuit
querens quẽ deuoret. N on tibi
deatur: quando blanditur. tunc
magis cauendus est. S̾ed inter has

Expanded text:
n Psalmo audistis gemitum pauperis, cujus membra per totam terram tribulationes patiuntur usque in finem saeculi. Satis agite, fratres mei, esse in his membris et de his membris: nam tribulatio tota transitura est. Vae gaudentibus ! Veritas dicit: Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur . Deus homo factus est: quid futurus est homo, propter quem Deus factus est homo? Haec spes consoletur nos in omni tribulatione et tentatione hujus vitae. Non enim cessat inimicus persequi; et si non aperte saevit, insidiis agit. Quid enim agit? Et super iram dolose agebant . Inde dictus est leo et draco. Sed quid dicitur Christo? Et conculcabis leonem et draconem . Leo propter apertam iram, draco propter occultas insidias. Draco ejecit Adam de paradiso, idem ipse leo persecutus est Ecclesiam, dicente Petro, Quia adversarius vester diabolus sicut leo rugiens circuit, quaerens quem devoret . Non tibi deatur: quando blanditur, tunc magis cavendus est. Sed inter has
Abbreviated transcription (Latin):
qđł illa ꝓphetia etiam ceteris genti¬
bus annuntiabat. manifestum qͣn
in quo benedicunt᷑ omues gentes:
sicut ꝓmissum est abrahe: dicente
dnõ. In semine tuo benedicent᷑ om̃s
gentes. N ondũ autem intelligebat᷑:
qr nondum aqua conu̾sa erat in
emineat. de singulis etatib tãquã
de singłis hydriis. ꝓ tempore que¬
dam cõmemoremꝰ. In ipso exordio
adam et eua. parentes omĩum gen¬
tium erant: non tantũmodo uidoꝵ.
ad omnes utiq gentes ꝑtinebat.
nisi qł apłs ait de adam et eua:
slemo enim dicet me praue intel¬
lexisse : quando intellectum ñ me¬
quantum mysterium de xp̃o con¬
tinet. qd̾ commemorat apłs dieeis.
et erunt duo in carne una : Sa¬
eram̃tum hoc magnũ est. Et ne
quis istam magnitudinẽ sacram̃¬
ti in singłis qubusq hominib
uxores habentib intellig̾et: ego aũ
inquit dico. in xp̃o et in eccła. Qd̃¬
est hoc sacram̃tum magnũ: erunt
duo in carne una: eum de adam

Expanded text:
quod illa prophetia etiam caeteris gentiquod illa prophetia etiam caeteris gentibus annuntiabatur, manifestum est; in quo benedicuntur omnes gentes, sicut promissum est Abrahae dicente Domino, In semine tuo benedicentur omnes gentes . Nondum autem intelligebatur, quia nondum aqua conversa erat in ius, de singulis aetatibus, tanquam de singulis hydriis, pro tempore quaedam commemoremus. 10. In ipso exordio Adam et Eva parentes omnium gentium erant, non tantummodo Judaeorad omnes utique gentes pertinebat, nisi quod Apostolus ait de Adam et Eva? Nemo enim me dicet prave intellexisse, quando intellectum non mequantum mysterium de Christo continet, quod commemorat Apostolus, dicens, Et erunt duo in carne una: sacramentum hoc magnum est quis istam magnitudinem sacramenti in singulis quibusque hominibus uxores habentibus intelligeret, ego autem, inquit, dico in Christo et in Eccest hoc sacramentum magnum, Erunt duo in carne una? Cum de Adam
Abbreviated transcription (Latin):
dimꝰ. ego et pat̾ unum sumꝰ. Ta¬
men qr patrem et filium nomi¬
nauit. capiebant hydrie binas
metretas : s audi. uel ternas.
I te baptirate gentes. in nomi¬
ne patris et filii et spe̾ scĩ. Itaq
in eo quod dicunt᷑ bine. non
exprimitur s intelligitur: in eo
uͦ qđ dicunt᷑ uel terne. etiam
exprimitur trinitas. S est et aliꝰ
intellectus non p̾temittendꝰ : et
ipsum dicam. Eligat qͥsq quod
placet : nos qđ suggeritur non
subtrahimꝰ. Mensa enĩ dnĩ est.
non oportet ministrũ fraudare
conuiuas: p̾sertim sic ȩsurientes.
ut apparet auiditas urã. Pro¬
phetia quȩ ab
antiquis
satur. ad
salutem omĩum gentium ꝑtinet. Ad
solum quidem popłm isrł missus ẽ
moyses: et ei soli popło ꝑ eum lex
data est. Et ipsi ꝓpħe ex illo ppło
fuerunt. et ipsã distributio tempo¬
rum. scdm eundem popłm distine¬
ta est. Unde et hydrie dicuntur
scdm purificationẽ uideoꝵ. S tam̃

Expanded text:
dimus, Ego et Pater unum sumus. Tadimus, Ego et Pater unum sumus. Tamen quia Patrem et Filium nominavit, capiant hydriae binas metretas; sed audi, vel ternas: Ite, baptizate gentes in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti . Itaque in eo quod dicuntur binae, non exprimitur, sed intelligitur; in eo vero quod dicuntur vel ternae, etiam exprimitur Trinitas. 9. Sed est et alius intellectus non praetermittendus, et ipsum dicam: eligat quisque quod placet; nos quod suggeritur non subtrahimus. Mensa enim Domini est, et non oportet ministrum fraudare convivas, praesertim sic esurientes, ut appareat aviditas vestra. Prophetia quae ab antiquis satur, ad salutem omnium gentium pertinet. Ad solum quidem populum Israel missus est Moyses, et ei soli populo per eum Lex data est, et ipsi Prophetae ex illo populo fuerunt, et ipsa distributio temporum secundum eumdem populum distincta est; unde et hydriae dicuntur secundum purificationem Judaeorum: sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
meu̾ ut ardeam. caritat̾e aũ nͥ
habeam: nichil michi ꝓdest. Quã¬
ta gͦ est caritas. que si desit .
frustra habentur cetera: si adsit
recte habentur omĩa. Tam̃ ca¬
ritatem laudans apłs paulus. co¬
piosissime atq uberrime : minꝰ
de illa dixit. quã qđ ait breuit᷑ꝰ
apłs iohannes. cuius est hoc
eugłm. Neq enim dubitauit
dicere: d̾s caritas est. Scriptũ
qui datus est nobis. Ors gͦ nomi¬
net patrem et filium: et non ibi
intelligat caritatem patris ⁊ filii
Quã cum habere cȩperit: sp̃m̃ sem̃
habebit. Q uam si non habuerit:
sine spũ scõ erit. Et quomͦ cor¬
pus tuum sine spũ quod ẽ ani¬
ma tua si fuerit mortuum est:
sic anima tua sine spũ scõ. id est
sine caritate si fuerit. mortua de¬
putabit᷑. Ergo metretas binas.
capiebant hyoriȩ: qr in omĩum
tempoꝵ ꝓphetia. pater et filius
p̾dicatur. S ibi est et sp̃e sc̃s.
Ideoq adiunctum ẽ uel ternas.
Ego et pat̾ inquit unum sumꝰ.
Sed absit ut desit spc̃ sc̃s: ubi au¬

Expanded text:
ut ardeam, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest » . Quanta est ergo charitas, quae si desit, frustra habentur caetera; si adsit, recte habentur omnia? Tamen charitatem laudans apostolus Paulus copiosissime atque uberrime, minus de illa dixit quam quod ait breviter apostolus Joannes, cujus est hoc Evangelium. Neque enim dubitavit dicere, Deus charitas estqui datus est nobis . Quis ergo nominet Patrem et Filium, et non ibi intelligat charitatem Patris et Filii? Quam cum habere coeperit, Spiritum sanctum habebit: quam si non habuerit, sine Spiritu sancto erit. Et quomodo corpus tuum sine spiritu, quod est anima tua, si fuerit, mortuum est; sic anima tua sine Spiritu sancto, id est, sine charitate si fuerit, mortua deputabitur. Ergo metretas binas capiebant hydriae, quia in omnium temporum prophetia Pater et Filius praedicatur: sed ibi est et Spiritus sanctus; ideoque adjunctum est, vel ternas. Ego et Pater, inquit, unum sumus : sed absit ut desit Spiritus sanctus, ubi au
Abbreviated transcription (Latin):
ne putetis uilem eẽ caritatem. Qe¬
mͦ autẽ uilis est. quando omĩa quȩ
dicunt᷑ non uilia. cara dicuntur.
Si gͦ quȩ st̃ uilia. cara sunt: qͥd
est carius ipsa caritate :ͦ Sic au
cõmendatur ipsa caritas ab apło
ut dicat : suꝑeminentiorẽ uobis
uiam demonstro. Si linguis ho¬
minũ loquar et angłoꝵ. caritatẽ
autem non habeam: factus sum

Expanded text:
ne putetis vilem esse charitatem. Quomodo autem vilis est, quando omnia quae dicuntur non vilia, chara dicuntur? Si ergo quae non sunt vilia, chara sunt; quid est charius ipsa charitate? Sic autem commendatur charitas ab Apostolo, ut dicat: « Supereminentiorem viam vobis demonstro. Si linguis hominum loquar et Angelorum, charitatem autem non h
Abbreviated transcription (Latin):
Non erant alii patriarche. ñ erat
ante istos sc̃s noe. qͥ solus meruit¬
in coco genere humano cũ tota
domo sua de diluuio liberari: in
quo & in filiis eiꝰ figurata ẽ eccła:
Ligno portante euadunt diluuiũ.
Deinde postea magni qͦs nouimus.
qͦͥs scã seriptura cõmendat: moyses
fidelis in tota domo eiꝰ: et illi tres
nominant᷑ quasi soli eũ ꝓmeruerus :
Ego sũ ds abraham. & ds ysaae. et
ds iacob. ħoc mͥ nom̃ est in et̾nũ.
S acram̃tũ grande: potens ẽ dñs
et ora nr̃a aꝑire & corda ur̃ã: ut
dicere possimus sic̃ reuelare digna¬
tus ẽ: et capere possitis sic̃ expedit
uobis. ⁊res isti patriarche. abra¬
ham. ysaãc. & iacob. I am nostiꝰ filii
iacob qͥ duodecĩ fuert̃: et inde
popłs isrł: qr ipse iacob irł. E
popłs isrł. tribus duodecĩ: ꝑtinen
Tres patres: tamquã in pͥncipio
popłi. Tres patres. in quib figuraba¬
umbra. hic corpus: dicente apło.
nẽ animꝰ ur̃ ad abraham. ysaãc. et

Expanded text:
e? non erat ante istos sanctus Noe, qui solus in toto genere humano cum tota domo sua meruit de diluvio liberari, in quo et in filiis ejus figurata est Ecclesia? Ligno portante evadunt diluvium . Deinde postea magni quos novimus, quos sancta Scriptura commendat, Moyses fidelis in tota domo ejus . Et illi tres nominantur, quasi eum soli promeruerint, Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob: hoc mihi nomen est in aeternum . Sacramentum grande! Potens est Dominus et ora nostra aperire, et corda vestra, ut dicere possimus sicut revelare dignatus est, et capere possitis sicut expedit vobis. 8. Tres ergo isti patriarchae, Abraham, Isaac, et Jacob. Jam nostis filii Jacob quia duodecim fuerunt, et inde populus Israel: quia ipse Jacob Israel, et populus Israel tribus duodecim, pertinent unus Tres patres tanquam in principio populi; tres patres in quibus figurabaumbra, hic corpus, dicente Apostonunc animus vester ad Abraham, Isaac, et
Abbreviated transcription (Latin):
illa iherłm in t̾ra. umbra erat cęles¬
tis iherłm. matris omĩũ nr̃m: que
ẽ in celo. E hec apłi u̾ba st̃. E de is¬
ta ciuitate unde peregrinam᷑ mul¬
ta nostis: multa iam audistis. Inue¬
nimꝰ aũt rem miram in istis parcu
liberarũ et ancillaꝵ. Q uatuor scił
genera hominũ: in quib .iiii. gene¬
rib complet᷑ totiꝰ popłi xp̃iani fu¬

Expanded text:
bra erat coelestis Jerusalem matris omnium nostrum, quae est in coelo: et haec Apostoli verba sunt . Et de ista civitate unde peregrinamur, multa nostis, multa jam audistis. Invenimus autem rem miram in istis partubliberarum et ancillarum, quatuor scilicet genera hominum: in quibus quatuor generibus, complet
Abbreviated transcription (Latin):
occidere aꝑte:ͦs illi qui se mortuos
coli uoluert̃ : famosiorẽ mortẽ non
inuenerunt. Postremo qͥeqͥd illud
est. ñ noui. E si passa es o pars do¬
nati corporalem afflictionẽ. ab eccła
catholica : a sarra passa ẽ agar: re¬
di ad dominã tuã. Locus quidẽ ne¬
cessariꝰ aliquanto duitius nos tenu¬
it: & totũ textũ eugłice lectionis ex¬
dicendo alia excludant᷑ de cordibus
uris. Hec tenete. talia dicite. flam¬
mantes illuc p̾cedite: acendite fri¬
gidos. Explicit omelia .xi.¬

Expanded text:
occidere aperte? Sed illi qui se mortuos occidere aperte? Sed illi qui se mortuos coli voluerunt, famosiorem mortem non invenerunt. Postremo quidquid illud est, non novi. Et si passa es, o pars Donati, corporalem afflictionem ab Ecclesia catholica, a Sara passa es Agar; redi ad dominam tuam. Locus quidem necessarius aliquanto diutius nos tenuit, ut textum totum evangelicae lectionis exdicendo alia, excludantur de cordibus vestris. Haec tenete, talia dicite, flammantes illuc procedite, accendite frigidos.
Abbreviated transcription (Latin):
liberatos de gehenna: quando udeis
xp̃m a qͦ liberati st̃ exsufflari in xp̃i¬
anis. quando audiunt dici xp̃iano.
te qualia faciunt: & qualia patiunt᷑.
Oecidunt animas : affligunt᷑ in cor¬
pore. Sempit̾nas mortes faciunt.
& tẽporales se ꝑpeti conqueruntur.
quos in ꝑsecutione suos martyres.
Ecce marcellus de petra p̃cipitatꝰ ẽ.
ecce donatꝰ uagainsis in puteũ missꝰ
ẽ: quando potestates romane & alie
supplicia decreuert ut p̃cipitarent᷑
homines. Qͥ d aut̃ respondent nr̃i:
Q uid sit gestũ nescio. Tam̃ qͥd tra¬
dunt nr̃i: ͦ quia ipsi se p̃cipitaue¬
rt̃: et potestates infamauer̃t. Re¬
cordem᷑ consuetudinẽ potestatũ ro¬
manoꝵ: et uideamꝰ eui credendũ sit.
Dicunt ñ illos se p̃cipitasse. Si ñ st̃
ꝑsequente p̃cipitant: non credamꝰ.
Qͥd mirũ si fecert̃ illi qd̾ solent: nã
potestates romane. nũquã talibus
suppliciis use st̃. Nũ enĩ ñ poterats

Expanded text:
liberatos de gehenna, quando vident liberatos de gehenna, quando vident Christum, a quo liberati sunt, exsufflari in Christianis, quando audiunt dici christiante qualia faciunt, et qualia patiuntur. Occidunt animas, affliguntur in corpore: sempiternas mortes faciunt, et temporales se perpeti conqueruntur. quos in persecutione suos martyres. Ecce Marculus de petra praecipitatus est: ecce Donatus Bagaiensis in puteum missus est. Quando potestates Romanae talia supplicia decreverunt, ut praecipitarentur homines? Quid autem respondent nostri? Quid sit gestum nescio: tamen quid tradunt nostri? Quia ipsi se praecipitaverunt, et potestates infamaverunt. Recordemur consuetudinem potestatum Romanarum, et videamus cui credendum sit. Dicunt nostri illos se praecipitasse: si non sunpersequente praecipitant, non credamus: quid mirum, si fecerunt illi quod solent? Nam potestates Romanae nunquam talibus suppliciis usae sunt. Num enim non poterant
Abbreviated transcription (Latin):
seuit rex alienigena. ne blasphemet᷑
ds isrł: qr potuit tres pueros de ig
tres pueri. s orbis t̾raꝵ cũ ipsis regi¬
b. a gehennaꝵ igne liberant᷑: nam
tres illi pueri frẽs mei liberati st̃ ab
igne temporali. N u̾qͥd ñ ipse deus
inachabeoꝵ: qͥ & triũ pueroꝵ: illoᷤ
ab igne liberauit. illi in torm̃tis
igneis corpore defecert: s in legiti¬
mis mandatis animo ꝑmanserunt.
ui aꝑte liberati st̃: illi occulte lib̃a¬
ti st̃. Plus est liberare de flãma gehẽ¬
naꝵ : quã de fornace potestatis hu¬
mane. Si gͦ nabuchodonosor laudauit
et p̃dicauit & głam dedit d̾o. quia
liberauit de igne tres pueros. & tan¬
tam głam dedit ut decretũ mute¬
ret ꝑ regnũ suũ. quicũq dixerit bla¬
phemiã in dm̃ sydrach. mysach. & ab¬
denago: in interitũ erunt. & in per
ditionẽ domꝰ eoꝵ : quomodo isti reges
non moueantur. qui ñ tres pueros
attendunt liberatos de flãma. s seipsos

Expanded text:
saevit rex alienigena, ne blasphemetur saevit rex alienigena, ne blasphemetur Deus Israel, quia potuit tres pueros de igntres pueri, sed orbis terrarum cum ipsis regibus a gehennarum igne liberatur? Nam tres illi pueri, fratres mei, liberati sunt ab igne temporali. Numquid non ipse est Deus Machabaeorum, qui et trium puerorum? Illos ab igne liberavit: illi in tormentis igneis corpore defecerunt, sed in legitimis mandatis animo permanserunt. Illi aperte liberati sunt, illi occulte coronati sunt . Plus est liberari de flamma gehennarum, quam de fornace potestatis humanae. Si ergo Nabuchodonosor rex laudavit et praedicavit et gloriam dedit Deo. quia liberavit de igne tres pueros, et tantam gloriam dedit, ut decretum mitteret per regnum suum, Quicumque dixerint blasphemiam in Deum Sidrac, Misac, et Abdenago, inditionem: quomodo isti reges non moveantur, qui non tres pueros attendunt liberatos de flamma, sed seipsos
Abbreviated transcription (Latin):
dos disipatores eccłe. N on gͦ moue¬
rent᷑.  et qͦmͦ redderent rationẽ de
imperio suo d̾o: Intendat caritas
urã qͥd dicam: qr ꝑtinet hoc ad re¬
ges scłi xp̃ianos. ut temporib suis
pacatã uelint matr̃e suam eccłam:
unde spitalit̃ nati st̃. Legimꝰ dani¬
helis uisiones: et gesta ꝓpħica. ẽ res
pueri in igne laudauert̃ d̃m: mira¬
tus ẽ nabuchodonosor rex laudantes
đm pueros: et circa eos ignẽ ñ no¬
centem. E cũ admiratꝰ eẽt: qͥd ait
nabuchodonosor rex: ñ uel iudeus.
uł circũcisus ille qͥ statuã suã erexe¬
rat. & ad eã adorandã om̃s gentes
eoegerat: tam̃ laudib triũ pueroꝵ¬
cõmotus. at ubi uidit maiestatẽ l̃ĩ pꝰ¬
sentis in igne: quid ait: et ego po¬
nã decrecũ om̃ĩb tribub et linguis:
in om̃i t̾ra. Q uale decretũ : O. uicũq
dixerint blasphemiam in dm sydrach.
misach. & abdenago: in interitũ ert̃:
et domꝰ eor in ꝑditionem. Eoce qͦmodo

Expanded text:
dos dissipatores Ecclesiae. Non ergo movedos dissipatores Ecclesiae. Non ergo moverentur? Et quomodo redderent rationem de imperio suo Deo? Intendat Charitas vestra quid dicam, quia pertinet hoc ad reges saeculi christianos, ut temporibus suis pacatam velint matrem suam Ecclesiam, unde spiritualiter nati sunt. Legimus Danielis visiones et gesta prophetica. Tres pueri in igne laudaverunt Dominum: miratus est Nabuchodonosor rex laudantes Deum pueros, et circa eos ignem innocentem; et cum admiratus esset, quid ait Nabuchodonosor rex, non vel Judaeus vel circumcisus, ille qui statuam suam erexerat, et ad eam adorandam omnes coegerat; tamen laudibus trium puerorcommotus, ubi vidit majestatem Dei praesentis in igne, quid ait? « Et ego proponam decretum omnibus tribubus et linguis in omni terra. » Quale decretum? « Quicumque dixerint blasphemiam in Deum Sidrac, Misac, et Abdenago, in interitum erunt, et domus eorum in perditionem » . Ecce quomodo