comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Ut armemͣ ab illo habemꝰ: sic̃ ille armat᷑ de no.¬
bis. Sed ipse armat᷑ de his quos fecit nos de hisar¬
mam que abipso accepimꝰ qui nos fecit. Dic̃ enĩ qͦdã
loco arma nr̃a apłs scutũ fidi & galeã salutis: &e gla¬
diũ sp̃s qđ est ũbũ di. Armauit nos talib armis q̃¬
lib audistis: laudabilib & inuictis: insuꝑabilib
& splendidis: spiritalib sane atq inuisibilibus:
quib hostes inuisibiles expugnamꝰ. Si uides ho¬
tũ ẽ semꝑ scutũ sit. aut qd̾ galea ẽ semꝑgalea sit
aut qđ lorica semper est lorica sit. In istis enim
armis corporalib ita est quãquã & de ferro quȩ
fuint. mutari possint. ut ex gladio fiat securis.
Tam̃ ipsum apłm uidemꝰ dixcisse. quoda locolori¬
cam fidci: & alio loco dixisse scutũ fidi. Ergo ipsa
fides: & lorica potest ẽẽ & scutũ. Scutũ ẽ quia te¬
la mimicoꝵ excipit et repellit: loriea est. qr interi¬

Expanded text:
nos, ut armemur, ab illo habemus, sic ipse armatur de nonos, ut armemur, ab illo habemus, sic ipse armatur de nobis. Sed ipse de his armatur quos fecit, nos de his armamur quae ab ipso accepimus qui nos fecit. Dicit haec quodam loco arma nostra Apostolus, scutum fidei, et galeam salutis, et gladium spiritus, quod est verbum Dei . Armavit nos talibus armis, qualibus audistis, laudabilibus et invictis, insuperabilibus et splendidis; spiritualibus sane atque invisibilibus, quia et hostes invisibiles expugnamus. Si vides hotum est, semper scutum sit; aut quod galea est, semper galea sit; aut quod lorica est, semper lorica sit. In istis enim armis corporalibus ita est, quanquam et de ferro quae fiunt mutari possint, ut ex gladio fiat securis: tamen ipsum Apostolum videmus dixisse quodam loco, loricam fidei , et alio loco dixisse scutum fidei. Ergo ipsa fides, et lorica potest esse et scutum: scutum est, quia tela inimicorum excipit et repellit; lorica est, quia interi
Abbreviated transcription (Latin):
nec inuiriã facimꝰ quia dicimꝰ nos et ipsũ. qm̃
cũ esset incelo. sic clamauit. quid me ꝑsequeris.
cũ eũ nemo tangeret ce. nos int̾ra laboraremꝰ. Ergo
uocẽ eis audiamꝰ. nũc corporis nunc capitis. Est
cnĩ psalmus iste inuocans dm contra inimicos. in
tͥbulationib huius scłi. & utiq ipse est. xp̃c. Tribula¬
to tune capite & tribulato nunc corpore: tam̃ ꝑ tͥbu¬
lationes om̃ib membris suis dans uitã eternã: quã
ꝓmittendo. desiderabilis factus ẽ
udica inquit dñe nocentes me. expugna expug¬
nantes me. Si d̾s ꝓ nobis. quis contra nos. & unde
hoc nobis p̃stat d̾. App̃hende ĩqͥt arma & scutũ: & er¬
urge inaduitoriũ michi. Magnũ spectaculũ ẽ:
uidere dͣm armatũ ꝓte. Et qd̾ euis scutũ: Aue arma.
euis quibꝰ non solũ nos muniat sed etiã ꝑeutiat
inimicos. si bene ꝓfecerimꝰ & nos erimꝰ Sicut enĩ

Expanded text:
Nec injuriam facimus, quia dicimus nos et ipsum: quoniam Nec injuriam facimus, quia dicimus nos et ipsum: quoniam cum esset in coelo, sic clamavit, Quid me persequeris ? cum eum nemo tangeret, et nos in terra laboraremus. Ergo vocem ejus audiamus, nunc corporis, nunc capitis. Est enim psalmus iste invocans Deum contra inimicos in tribulationibus hujus saeculi: et utique ipse est Christus, tribulato tunc capite, tribulato nunc corpore: tamen per tribulationes omnibus membris suis dans vitam aeternam, quam promittendo desiderabilis factus est. 2. Judica, inquit, Domine, nocentes me, expugna impugnantes me. Si Deus pro nobis, quis contra nos ? Et unde hoc nobis praestat Deus? Apprehende, inquit, arma et scutum, et exsurge in adjutorium mihi. Magnum spectaculum est, videre Deum armatum pro te. Et quod ejus scutum? quae arma? ejus, quibus non solum nos muniat, sed etiam percutiat inimicos, si bene profecerimus, et nos erimus. Sicut enim
Abbreviated transcription (Latin):
ut hinc om̃s audiamꝰ aliqͥd audiamꝰ. ab illo gͦ
om̃s audiamꝰ aquo parit̃ discimꝰ. & ui euiꝰ scola.
condiscipłi sumus. Titulus ipsius morã nobis ñ
facit: breuis ẽ enĩ ad intelligendũ. maxime nu-¬
rabili: qui nrãm mortẽ uicit. qui nobis uitã ꝓmi¬
sit. In hor enĩ manufortis. qͥa mortẽ nr̃am uieit: in
hoc desiderabilis. qͥa uitã eternã ꝓmisit. Quid enĩ
fortiꝰ manu hac. quȩ tetigit loculũ: & mortuus
resurrexit. Quid fortius manu hac. quȩ mundũ
uicit: ñ ferro armata. sed ligno transfixa : Qͥd aut̃
desiderabilius eo. quẽ non uidentes martyres mori
uoluerunt: ut ad illũ ꝑuenire mercrentur: Ergo
spalmꝰ illi. illi cor nr̃m. illi lingua nr̃a digna cant&.
si tam̃ ipse dignabit᷑ donare qd̾ cantet. Nemo illi can-¬
tat digna: nisi qui ab illo acceperit. qͦd cantari possit.
Deniq hoc qͦd modo cantamꝰ sp̃u eius dictũ ꝑ pro
phetã cuis. & inuerbis eiꝰ ibi nos agnoscimꝰ &. ipsum:

Expanded text:
ut hinc omnes aliquid audiamus. Ab illo enim omnes audimus, a quo pariter discimus, et in cujus schola condiscipuli sumus. Titulus ipsius moram nobis non facit; brevis est enim, et ad intelligendum, maxime nurabili, qui nostram mortem vicit, qui nobis vitam promisit: in hoc enim manu fortis, quia mortem nostram vicit; in hoc desiderabilis, quia vitam aeternam promisit. Quid enim fortius manu hac, quae tetigit loculum, et mortuus resurrexit ? quid fortius manu hac, quae mundum vicit, non ferro armata, sed ligno transfixa? quid autem desiderabilius eo, quem non videntes martyres, mori voluerunt, ut ad illum pervenire mererentur? Ergo Psalmus illi: illi cor nostrum, illi lingua nostra digna cantet: si tamen ipse dignabitur donare quod cantet. Nemo illi cantat digna, nisi qui ab illo acceperit quod cantare possit. Denique hoc quod modo cantamus, Spiritu ejus dictum est per Prophetam ejus, et in eis verbis ubi nos agnoscimus et ipsum.
Abbreviated transcription (Latin):
tateᷤ & rectores tenebratũ harũ Cũ dicet. ⁊ rectore mũdi
diceba qͥ ppe s̃ diabolo sangłis eiꝰ. cauẽdũ erat nemale ĩtelli¬
gerent homines. & putarent adiabolo & demonib
eiꝰ mundũ regi. Sed quia mundi dicit. & in
dum: de quibꝰ dictũ est & mundus eũ ñ cogno.¬
uit. & de quibꝰ dictũ est totus mundꝰ in maligno
positus ẽ. exposuit apłs cuiꝰ mundi ẽent rectores.
gere qͥd dixerit tenebrarũ harũ. Mundi dico tene¬
brar: larĩ. Quarũ tenebrarũ rectores sunt diabol
& angli cuis: Omniũ infideliũ oĩũ inimicoꝵ di:
de quib dictum ẽ. Lux lucet intenebris: & tene-

Expanded text:
rectores mundi tenebrarum harum . Cum diceret enim rectores mundi dicebat quippe de diabolo et angelis ejus, cavendum erat ne male intelligerent homines, et putarent a diabolo et daemonibus ejus mundum regi. Sed quia mundus dicitur haedum, de quibus dictum est, Et mundus eum non cognovit ; et de quibus dictum est, Totus mundus in maligno positus est ; exposuit Apostolus cujus mundi essent rectores, gere quid dixerit, tenebrarum harum. Quarum tenebrarum rectores sunt diabolus et angeli ejus? Omnium infidelium, omnium iniquorum, de quibus dictum est: Lux lucet in tenebris,
Abbreviated transcription (Latin):
lueris. inde cades unde p̃sumis. Si de alteriꝰ dña¬
ri uult ñ subuenire. Ille gͦ unus querendꝰẽ. qui
et redemit & liberos facit. & sanguinẽ suũ ut cos
cmeret dedit & seruos suos fr̃s fecit.

Expanded text:
lueris, inde cades unde praesumpseris: si de alterius, dominalueris, inde cades unde praesumpseris: si de alterius, dominari vult, non subvenire. Ille ergo unus quaerendus est, qui et redemit, et liberos fecit, et sanguinem suum ut eos emeret dedit, et servos suos fratres fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
dicent. dñe quis similis tͥ  Eru iens inopẽ de manu
fortioris euis. egenũ & pauperẽ adiripientibꝰ eum.
lluc usq psalmꝰ lectis est hodie. huc usq tractand̃¬
est Crastina ne infastidiũ ueniant quȩ dicta sũt.
dũ uolumꝰ & alia dicere: sufficiant gͦ hodie hec.
Eruens mopẽ de manu fortioris eiꝰ. Qͥs eruens.
nisi qui fortis manu ẽ. Ille dauid eruet inopem
de manu fortioꝵ eius. fortior enĩ fuerat diabolus
adtenendũ te: quia ipse uicit cui consensisti. Sed
qͥd fecit manu fortis: hemo intrat indomũ foruᷤᷤ
ut uasa eius diripiat: nisi priꝰ alligauerit fortẽ.
Potestate sua sacratissima. magnificentissima alli-¬
gauit fortẽ diabolũ. effundẽdo frameã ad cõcludẽdũ
eũ: & cruit inopem & egenũ cui ñ erat adiutor. Es
eni aduitor tͥ nisi dñs cui dicis. dũs aduitor nĩs.
& redemptor ms : Si de tuis uirib p̃sumere uo-¬

Expanded text:
dicent: Domine, quis similis tibi? 15. Eruens inopem de manu dicent: Domine, quis similis tibi? 15. Eruens inopem de manu fortiorum ejus, egenum et pauperem a diripientibus eum. Huc usque Psalmus lectus est hodie, huc usque tractandus est; ne in fastidium veniant quae dicta sunt, dum volumus et alia dicere. Sufficiant ergo hodie haec: Eruens inopem de manu fortiorum ejus. Quis eruens, nisi qui manu fortis est? Ille David cruet inopem de manu fortiorum ejus. Fortior enim fuerat diabolus ad tenendum te, quia ipse vicit cui consensisti. Sed quid fecit manu fortis? Nemo intrat in domum fortis ut vasa ejus diripiat, nisi prius alligaverit fortem . Potestate sua sacratissima, magnificentissima, alligavit diabolum, effundendo frameam ad concludendum eum, ut eruat inopem et egenum, cui non erat adjutor . Quis enim adjutor tibi, nisi Dominus cui dicis: Domine, adjutor meus et redemptor meus ? Si de tuis viribus praesumere vo
Abbreviated transcription (Latin):
tores dixerint ecce ille d̾s. ecce qͣlis d̾s ueniat il¬
le neget tibi  Ecce est nescio quis inmonte. mag¬
nus sacerdos. forte ido pauꝑ es. quia ñ te adiuuat
illiꝰ ds. Supplica illi. & aduuat. Forte idõ egro¬
tas qr ñ illi supplicas. supplica illi s ꝯualesces forte
id̾o filios non babes. supplica illi. & habebis. llic
uero si incorpore dñi de ossibꝰ est. repellit omĩs
istas uoces: & dicit: dñe quis similis tibi: Dasi uis
dare in hac uita qͦd quero. Si aut̃ non uis. tu
esto uita mea: quẽ quero semꝑ. Ninc adte fron¬
te libera exeã si aliũ adorauero . &. te offendero
Cras forte moriturꝰ sũ. quia fronte te udebo.
& diẽ nobis nouissimũ mortis nr̃e abscondit. ne
nobis de futuro aliqͥd ꝓmittamꝰ. fãcio hodie a.ui.¬
uo: cras non facio. Qd si te ñ inuenit cras: dic ergo
int̃ ossa xp̃i. dñe quis similis tibi. Om̃ia ossa mea

Expanded text:
tores dixerint, Ecce ille deus, ecce qualis ille deus: veniat iltores dixerint, Ecce ille deus, ecce qualis ille deus: veniat ille, liget tibi: ecce est hic nescio quis in monte magnus sacerdos: forte ideo pauper es, quia non te adjuvat ille deus; supplica illi, et adjuvat: forte ideo aegrotas, quia illi non supplicas; supplica illi, et convalesces: forte ideo filios non habes; supplica illi, et habebis. Hic vero si in corpore Domini de ossibus est, repellit omnes istas voces, et dicit: Domine, quis similis tibi? Da, si vis dare, et in hac vita, quod quaero: si autem non vis, tu esto vita mea, quem semper quaero. Hinc ad te libera fronte exeam, si alium adoravero, et te offendero? Cras forte moriturus sum, qua fronte te videbo?et diem nobis novissimum mortis nostrae abscondit, ne nobis de futuro aliquid promittamus. Facio hodie, et vivo: cras non facio. Quid si te non invenit eras? Dic ergo inter ossa Christi: Domine, quis similis tibi? Omnia ossa mea
Abbreviated transcription (Latin):
credidit.: ore confessus est. Neq enĩ iniusto & ñ
iã uistificato diceret dñs hodie mecũ eris inpa¬
rachyso. &̃ tam̃ ossa eius confracta sunt. llam
quando ueniũ est ut corpora deponerentur
cauisa ĩminentis sabbati. inuentꝰ ẽ dñs iã era-¬
nimis & ñ sunt ossa cius cõminutã. illi aũt
quia iuuebant. ut deponerent᷑. confracta
sunt eis crura: nt hoc dolore mortui possent
sepeliri. Nũ qͥd uniꝰ latronis qui ꝑseuerauit
impiꝰ ieruce confracta sunt ossa᷑ & ñ & illius
qui corde credidit ad iusticiã. ore confessus est
adsalurem: Ubi ẽ gͦ qͦd dictum est. custodit dñs
om̃ia ossa eoꝵ unũ ex his non conteret᷑. nisi quia
ossa dicunt᷑ incorpore dñi. om̃s iusti firni.
cordo fortes. nullis ꝑsecutionibꝰ & temp tatio¬
nibꝰ cedentes ad consentiendũ mala &e unde pos-¬
sunt nullis temptationibꝰ cedere. nisi cũ pseeu¬

Expanded text:
credidit, orcredidit, oret Dominus: Hodie mecum eris in paradiso : et tamen ossa ejus confracta sunt. Nam quando ventum est ut corpora deponerentur causa imminentis sabbati, inventus est Dominus jam exanimis, et non sunt ossa ejus comminuta . Illi autem qui vivebant, ut deponerentur, confracta eis sunt crura, ut hoc dolore mortui possent sepeliri. Numquid unius latronis qui perseveravit impius in cruce, confracta sunt ossa, et non etiam illius qui corde credidit ad justitiam, ore confessus est ad salutem? Ubi est ergo hoc quod dictum est, Custodit Dominus omnia ossa eorum, unum ex his non conteretur ; nisi quia ossa dicuntur in corpore Domini omnes justi, firmi corde, fortes, nullis persecutionibus et tentationibus cedentes ad consentiendum malo? Et unde possent nullis tentationibus cedere, nisi cum persecu
Abbreviated transcription (Latin):
tu t̾rȩ creator es. Et hinc forte auerterunt᷑ ad su-¬
periorẽ creaturã : a dicant michi. Cole lunam.
cole istũ solem. qui luce sua tãquã magna lucer-¬
na de celo efficit diem. Et hic plane dico Nñe
quis similis tͥ Lunã & stellas tu fecisti᷑ solẽ tu
accendisti: diei. celũ tu composuisti. Sunt mul¬
ta inuisibilia meliora. Sed forte & hic dicit᷑ mͥ.
angłos cole angłos adora. Et hic dicã. Dñe quis
similis tͥ  Et ipsos angłos tu creasti: nichil sunt
angłi: nisi uidendo te. alelius melius ẽ cũ ipsis
possidere te: quã ipsos adorando cadere ate. Om̃ia
& si carnes ꝑsecutionibꝰ cessert̃. ossa dicant. dñe
quis similis tͥ De uistis enĩ dictũ est custodit
dñs omĩa ossa eoꝵ ũnum ex illis non confringet᷑.
& confitentem: Quia corde credit᷑ ad iustiriam:
ore aut̃ confessio fit ad salutẽ. Ergo & ille latro
quãuis exlatrocinio ductus ẽ adiudicẽ: aiudiee
ĩ crucẽ. tam̃ in ipsa cruce iustificatꝰ est. Corde

Expanded text:
tu terrae creator es. Et hinc forte advertunt ad superiorem creaturam, et dicunt mihi: Cole lunam, cole istum solem, qui luce sua, tanquam magna lucerna, de coelo efficit diem. Et hic plane dico: Domine, quis similis tibi? Lunam et stellas tu fecisti, solem dici tu accendisti, coelum tu composuisti. Sunt multa invisibilia meliora. Sed forte et hic dicitur mihi: Angelos cole, Angelos adora. Et hic dicam: Domine, quis similis tibi? Et ipsos Angelos tu creasti. Nihil sunt Angeli, nisi videndo te. Melius est cum ipsis possidere te, quam ipsos adorando cadere a te. 14. OEt si carnes persecutioni cesserunt, ossa dicant: Domine, quis similis tibi? De justis enim dictum est: Diligit Dominus omnia ossa eorum, unum ex illis non confringetur entem et confitentem? Quia corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Ergo et ille latro, quamvis ex latrocinio ductus ad judicem, et a judice in crucem, tamen in ipsa cruce justificatus est: corde
Abbreviated transcription (Latin):
debant. Exꝓbrauert̃ mͥ qui tribulant me. dũ
diẽt michi ꝑ singłos dies ubi ẽ ds tuus. Et
qͥd ei aliud quã illud dicam: Quare tristis es
anima mea. & quare conturbas me. Et quasi
respondentẽ ñ uis ut conturbt̃ te hic posita
intantis malis. suspirans. adbona. sitiens & la.¬
borans. ñ us ut conturbẽ te. Spera ind̾o qm̃
confitebor illi: Dicit ipsam confessionẽ repe¬
tit spei confirmationẽ Salutare uultꝰ mei

Expanded text:
debant. Exprobraverunt mihi qui tribulant me, dum debant. Exprobraverunt mihi qui tribulant me, dum dicunt mihi per singulos dies, Ubi est Deus tuus? Et quid ei aliud quam illud dicam, Quare tristis es, anima mea, et quare conturbas me? Et quasi respondenti, Non vis ut conturbem te, hic posita in tantis malis? suspirans ad bona, sitiens et laborans, non vis ut conturbem te? Spera in Deum, quoniam adhuc confitebor illi. Dicit ipsam confessionem, repetit spei confirmationem: Salus vultus mei
Abbreviated transcription (Latin):
ut qͥd contristatꝰ incedo. dũ affligit me inimicꝰ.
dũ confringit ossa mea temptator ille diabolꝰ
scandalis ubicũq crebrescens. quoꝵ abundantia
refrigeseit caritas multoꝵ: Cũ uidea fortes eccłe
plerũq scandalis cedere. nonne dicit corpꝰ xp̃i.
confringit inimicꝰ ossa mea : Ossa enĩ fortes st̃.
aliquando enĩ fortes ipsi temptationib cedt̃. Nlec
clamat. ut qͥd me repulisti. ut qͥd tristis incedo.
dũ affligit me inimicus dũ confringit ossa
mea. Nonsolũ carnes meas sed & iã ossa mea:
ut inquib putabat᷑ e̾ẽ aliqua fortitudo uide.¬
as cedere intemptationibꝰ. ut ceteri infirmi de¬
sperent. quando fortes uident suecumbere. Quan-
temptationibꝰ eccłe ubi ẽ ds tuus. Quantũ
hȩc martyres audiert̃ ꝓ nomine xp̃i fortes
& patientes. quantũ illis dictũ c̃ ubi ẽ ds urͣ¬
libere uos si potest. Tormenta enĩ ipsoꝵ ertͥn¬
secꝰ homines uidebant coronas intͥnsecus ñ ur¬

Expanded text:
me inimicus, dum confringit ossa mea, tentator ille diabolus, scandalis ubique crebrescentibus, quorum abundantia refrigescit charitas multorum ? Cum videamus fortes Ecclesiae plerumque scandalis cedere nonne dicit corpus Christi: Confringit inimicus ossa mea? Ossa enim fortes sunt, et aliquando ipsi fortes tentationibus cedunt. Haec clamat: Utquid me repulisti, et utquid tristis incedo, dum affligit me inimicus, dum confringit ossa mea? Non carnes meas tantum, sed etiam ossa mea: ut in quibus putabatur esse aliqua fortitudo, videas cedere in tentationibus, ut caeteri infirmi desperent, quando fortes vident succumbere. Quantatentationibus Ecclesiae, Ubi est Deus tuus? Quantum haec martyres audierunt, pro nomine Christi fortes et patientes, quantum illis dictum est, Ubi est DeuLiberet vos, si potest. Tormenta enim ipsorum extrinsecus homines videbant, coronas intrinsecus non vi
Abbreviated transcription (Latin):
litus es: Ut qͥd me deresiqͥsti: Ex illa altitudine fon-¬
tis intelligentie incomutabił ueritatiᷤᷤ utqͥdme
reppulisti: Quare grauedine & pondere ini-¬
quitatis mee iam illuc in hians ad ista deicttꝰ
sum. Dicit alio loco ista uor. Ego dixi in extasi
mea. ubi uidit nescio qͥd magnũ in excessu m̃itis.
Ego diri mertasi mea: ꝓiectus sũ afacie ocu¬
loꝵ tuoꝵ. Comparauit enĩhec in qͥb erat illis in¬

Expanded text:
litus es? 18. Utquid me repulisti? ex illa altitudine fontis intelligentiae incommutabilis veritatis, Utquid me repulisti? Quare gravedine et pondere iniquitatis meae, jam illuc inhians, ad ista dejectus sum? Dicit alio loco ista vox: Ego dixi in ecstasi mea, ubi vidit nescio quid magnum, excessu mentis, Ego dixi in ecstasi mea, Projectus sum a facie oculorum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
te ipsũ indorso tuo: Ibies. non te uides: facio ut
te uideas. Qd post dorsũ posuisti: ante faciẽ
ponã. Uidebis feditatẽ tuã. ñ ut corrigas.
sed erubescas. Iã qͥa dicit ista fr̃s desperandꝰ
ẽ ille cui dr. Nec illa ciuitas de qua dictũ
um idonea fuit conuerti: orare. plangere.
de pena imminenti miscdiam ꝓmereri.
audiant gͦ qui tales st̃ dũ lic& audire &
quando correctioni locꝰ nullꝰ erit s̾ tatuam
te a tergo tuo ubi te uidere ñ uis. dissimu¬
lans a factis tuis. & constitue te anteto.
Ascende tribunal mentis tue esto tibi uidex.
Torqueat te timor. erũpat te confessio: a¬
rdic d̾o tuo: Qm̃ iniquitatẽ meã ego agno¬
seo. & delictũ meũ ante me ẽ semꝑ. Qͦde¬
rat post te fiat añte: ne tu ipse pꝰea d̾o nidi¬
gite aut̃ hec qui obliuiscimin dđm. Uidete
qͥa clamat. & ñ tacet cũ parcit. Oblitꝰ eras
qͥa oblitꝰ es dñm: Ne quando rapiat sicut

Expanded text:
teipsum? In dorso tuo tibi es, non te vides: facio ut teipsum? In dorso tuo tibi es, non te vides: facio ut te videas; quod post dorsum posuisti, ante faciem ponam; videbis foeditatem tuam, non ut corrigas, sed ut erubescas. Jam quia dicit ista, fratres, desperandus est ille cui dicitur? Nonne illa civitas de qua dictum uo idonea fuit converti, orare, plangere, et de poena imminenti misericordiam promereri. Audiant ergo qui tales sunt, dum licet audire taquando correctionis locus nullus erit. Statuam te a dorso tuo, ubi te videre non vis, dissimulans a factis tuis; et constitue te ante te. Ascende tribunal mentis tuae, esto tibi judex, torqueat te timor, erumpat confessio, dic Deo tuo: Quoniam iniquitatem meam ego cognosco, et delictum meum ante me est semper . Quod erat post te, fiat ante te: ne tu ipse postea a Deo judigite autem haec qui obliviscimini Deum. Videte quia clamat, et non tacet, non parcit. Oblitus eras qui oblitus es Dominum. Ne quando rapiat sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tens. thesaurizas tibi tã indie ire & reue¬
lationis uusti uidicii dr. Suspicat᷑ es iniqͥ¬
tatẽ. qͦd ero tibi similis. Parũ ẽ qͥa mala
facta tua placent tibi. placere putas & mͥ
Dm̃ qͥa ñ pateris ultorc̃ uis tenere participẽ.
Et tãquã eorruptũ iudicẽ prede sociũ uis
habere. Suspicatꝰ es iniquitatẽ qͦd ero tibi
tus tu mͥ ẽẽ similis. Estote enĩ inqͥt ꝑfecti sicut
pat̾ ur̃: qui incelis ẽ: qui facit solẽ suum
oriri suꝑ bonos & malos. Hunc tu unitari
noliusti qui dat bona & malis: ut sedens
detrabas & bonis. Suspicatꝰ es iniquitatẽ.
qͦd ero tibi similis. arguã te Quando: Os
te. Et qͥd tibi. faciã arguendo te: Qd tibi
faciã: Modo te ñ uides. facio ut uideas te
qͥa si uidereste & displiceres tibi: placeres
mͥ. Quia uero ñ te uides placiusti tibi: dis¬
plicebis tibi & michi. Michi cũ udicaberis.
tibi cũ ardebis. Qͥd enĩ tibi faciã inqͥt: Con-¬
stituã te ante faciẽ tuã. Qͥd enĩ uis latere

Expanded text:
hesaurizas tibi iram in die irae et revelationis justi judicii Dei . Suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi similis. Parum est quia mala facta tua placent tibi, placere putas et mihi. Deum quia non pateris ultorem, vis tenere participem, et tanquam corruptum judicem praedae socium vis habere. Suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi tu mihi esse similis. Estote enim, inquit, perfecti, sicut et Pater vester qui in coelis est, qui facit solem suum oriri super bonos et malos . Hunc tu imitari noluisti, qui donat bona et malis; ut sedens detrahas et bonis. Suspicatus es iniquitatem, quod ero tibi similis. Arguam te. Quando Deute. Et quid tibi faciam arguendo te? quid tibi faciam? Modo te non vides; facio ut videas te. Quia si videres te, et displiceres tibi, placeres mihi: quia vero non te videns placuisti tibi, displicebis et mihi et tibi; mihi cum judicaberis; tibi, cum ardebis. Quid enim tibi faciam, inquit? Constituam te ante faciem tuam. Quid enim vis latere
Abbreviated transcription (Latin):
phariseus quasi de suo talis erat. cũ dicer& gras
tibi ago: qͥa ñ sum sic̃ ecteri hominũ: Gras do
agebat. ex eo qͦd bonũ inse habebat. Quauis gͦ
bonũ aliqͦd inte sit. quãuis iã intelligas ñ ex
te eẽ qͦd bonũ ẽ sed adõ te accepisse tam̃ inco
ipso si te extuleris supra aliũ ñ habentẽ unndꝰ
teneris. ñ dũ laudator m̃s eris. Primũ gͦ cor¬
rigere auia pessima: incipe uiuere bene in¬
tellige qͥa ñ corrigeris nisi dono dĩ. Adño enĩ
grissus hominis dirigent᷑ Noc cũ intellere¬
ris faue & aliis ut suit qͦd & tu es: qͥa boc eras

Expanded text:
Pharisaeus, quasi de suo talis erat, cum diceret, Gratias Pharisaeus, quasi de suo talis erat, cum diceret, Gratias tibi ago, quia non sum sicut caeteri homines? Gratias Deo agebat ex eo quod bonum in se habebat. Quamvis ergo aliquid bonum in te sit, quamvis jam intelligas non ex te esse quod bonum est, sed a Deo te accepisse; tamen in eo ipso, si te extuleris super alium non habentem, invidus teneris, nondum laudator meus eris. Primo ergo corrigere a via pessima, incipe vivere bene: intellige quia non corrigeris nisi dono Dei; a Domino enim gressus hominis diriguntur . Hoc cum intellexeris, fave et aliis, ut sint quod et tu es:
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ laudis. qͥ assumunt testamentũ tuũ ꝑ
os suũ & faciunt dãpnanda quȩ displicent
oeulis tuuis. ꝓrsus inqͥt & illis hoc dico. Sacri¬
fietũ laudis głificabit me. Iam putabas tibi
laudẽ ñ ꝓdesse: lauda ꝓdẽrit tibi. Si enim
male uiuuis. & bona dicis. ñ dũ laudas. Sed
rursꝰ si eũ ceperis bene uiuere. meritis tius
te e̾e latronẽ insultantẽ cruci dñi: s nec te
illũ uolo esse in tẽplo iactantẽ merita sua.
& occultantẽ uulnera sua. Si fueris iniquꝰ
& ꝑseuerans in illa iniqͥtate ñ dico tͥ ñ ꝓde¬
rit laus: sed ñ me laudas. Laudẽ eẽ istã ñ
deputo. Rursus si fueris quasi uistꝰ. nã ne¬
inflatꝰ incesseris. & alios intua cõparatione
contẽpseris. & suꝑextuleris te tamquã glo¬
rians de meritis tiuis: ñ me laudas. Hec ille
me laudat qͥ male uiuit nec ille me laudat
qui quasi de suo bene uiuit Sed nũqͥd ille¬

Expanded text:
cium laudis, quia assumunt Testamentum tuum per cium laudis, quia assumunt Testamentum tuum per os suum, et faciunt damnanda quae displicent oculis tuis. Prorsus, inquit, et illis hoc dico, Sacrificium laudis glorificabit me. Jam putabas tibi laudem non prodesse: lauda, proderit tibi. male vivis, et bona dicis, nondum laudas: sed rursus si cum coeperis bene vivere, meritis tuis te esse latronem insultantem cruci Domini: sed nec te illum volo esse in templo jactantem merita sua, et occultantem vulnera sua. Si fueris iniquus, et perseverans in illa iniquitate, non dico tibi, non proderit laus; sed non me laudas, laudem istam esse non deputo. Rursus si fueris quasi justus, inflatus incesseris, et alios in tua comparatione contempseris, aut superextuleris te, tanquam glorians de meritis tuis, non me laudas. Nec ille me laudat qui male vivit; nec ille me laudat, qui quasi de suo bene vivit. Sed numq
Abbreviated transcription (Latin):
ñ đr leo ꝓpt̾ ingentẽ fortitudinẽ. Et ubi
ẽ illud: uicit leo de tribu uida : Intendat
paululũ caritas ur̃a: adhue modicũ qͦd restat.
Obseero uos excutiatis fatigationẽ aderit ille
qui uobis usq ad hanc horam uires dedit. Pau¬
lo ante dixerat. tãquã indicens nobis ut audi¬
stis uectigal qͦddã laudis sue Immola dõ sa¬
erificiũ laudis. & redde altissimo p̾cestuas.
Postea aut̃ peccatori dicit d̾s. ut qͥd tu enar¬
ras iusticias meas. & assumis testamentum
meũ ꝑ os tuu. Tãquã dicer& ei. Hichil tͥ ꝓdest
qͦd laudas. ego indixi laudis sacrificiũ illis
qui bene uiuunt: eis enĩ ꝓdest qͦd laudant.
Tu aut̃ si laudas. nichil tibi ꝓdẽ. Uo qͥd me
laudas: Ñ ẽ speciosa laus inore peccatoris. Post.¬
ea coneludit quasi ad utrũq & arguens ma¬
los qui obliuiscunt᷑ dm ait. Intelligite hec
rificabit me. Quomͦ sacrificiũ laudis glo¬
rificabit me: Certe nichil ꝓdẽ malis sacfi¬

Expanded text:
r leo propter ingentem fortitudinem? Et ubi est illud, Vicit leo de tribu Juda ? Intendat paululum Charitas Vestra adhuc modicum quod restat: obsecro vos ut excutiatis fatigationem; aderit ille qui vobis usque ad hanc horam vires dedit. Paulo ante dixerat, tanquam indicens nobis, ut audistis, vectigal quoddam laudis suae: Immola Deo sacrificium laudis, et redde Altissimo preces tuas. Postea autem: Peccatori autem dixit Deus, Utquid tu enarras justitias meas, et assumis Testamentum meum per os tuum? Tanquam diceret ei, Nihil tibi prodest quod laudas: ego indixi laudis sacrificium illis qui bene vivunt; eis enim prodest quod laudant: tu autem si laudas, nihil tibi prodest; utquid me laudas? Non est speciosa laus in ore peccatoris . Postea concludit quasi ad utrumque, et arguens malos qui obliviscuntur Deum ait: Intelligite haecrificium laudis glorificabit me. Quomodo sacrificium laudis glorificabit me? Certe nihil prodest malis sacrifi
Abbreviated transcription (Latin):
qui male uuiendo offendit dm: ñ laudat.
qui cũ iã ceꝑit bene uiuere de suo patat
eẽ qͦd bene uiuit ñ acceptũ ado. Heo ille
laudat. qui cũ sciat sc qͣd bene uunt accepis¬
se ado. tam̃ usq ad se ault ẽẽ idiuitẽ dm.
Iue itaq q̃ dicebat gr̃as ago tibi ds. qͦd ñ sũ
sicut deteri homines. inusti. raptores. adul¬
teri. sic̃ & publicanꝰ iste: nne ibi habebat un¬
de dicera. dona & publicano huic qͦd michi
donasti. supple & michi quȩ ñ dũ dedisti
Sed iã quasi saturatꝰ ructabat. Non dicebat
ego aut̃ egenꝰ & pauꝑ: qͥd dicebat publicanꝰ
ille: dñe ꝓpiciꝰ esto mͥ peccatori. Ido descen¬
dit ustificatꝰ puplicanꝰ. magis quã ille pha¬
riseus. Ergo audite qui bene uiuitis. audi¬
te qui male uiuitis: sacͥficiũ laudis glo¬
rificabit me. N emo mͥ offerꝙ hoc sacͥficiũ.¬

Expanded text:
qui male vivendo offendit Dominum; non laudat, qui cum jam coeperit bene vivere, de suo putat esse quod bene vivit, non acceptum a Deo: nec ille laudat, qui cum sciat se quod bene vivit accepisse a Deo, tamen usque ad se vult esse divitem Deum. Ille itaque sicut caeteri homines, injusti, raptores, adulteri, sicut et Publicanus iste; nonne ibi habebat unde diceret: Dona et Publicano huic quod mihi donasti, supple et mihi quae nondum dedisti? Sed jam quasi saturatus ructabat: non dicebat, Ego autem egenus et pauper ; quod dicebat Publicanus ille, Domine, propitius esto mihi peccatori. Ideo descendit justificatus Publicanus, magis quam ille Pharisaeus . Ergo audite qui bene vivitis, audite qui male vivitis: Sacrificium laudis glorificabit me. Nemo mihi offert hoc sacrificiu
Abbreviated transcription (Latin):
quit fortes & graues st̃. p̾sentia aut̃ corporis
infirma. & sermo contemptibilis. Dicit ipse
uiepła sua quosdã detractores suos ista dixisse.
Sedebant & aduersus frẽm suũ detrahebant:
& aduersus lactandũ. filiũ matris sue pone¬
bant scandalũ. Merito fecer̃t ipsi matri ut
iterũ parturira. Et̃ aduersus filiũ matris
fccisti & tacui. Qͥd ẽ tacul᷑ Auindicta suꝑ¬
sedi seueritatẽ meã distuli: patientiã tibi
ꝓlongaui: penitentiã tuã diu expectaiu.
llec fecisti & tacui. Ego aut̃ cũ ad hoc expcet¬
tarem ut te peniteraᷤ. sedm apłm dicentẽ¬

Expanded text:
t fortes sunt, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis : dicit ipse in Epistola sua quosdam detractores suos ista dixisse. Sedebant, et adversus fratrem suum detrahebant, et adversus lactandum illum filium matris suae ponebant scandalum. Merito fecerunt ipsi matri ut iterum parturiret. Et adversus filium matris fecisti, et tacui. Quid est, tacui? A vindicta supersedi, severitatem meam distuli, patientiam tibi prolongavi, poenitentiam tuam diu exspectavi. Haec fecisti, et tacui. Ego autem cum ad hoc exspectarem ut te poeniteret, secundum Apost
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ incaute uita suam ꝓferentẽ: & an suit
uicia neseientẽ: Tu qui scis uiciũ eẽ ñ dicis qͦ
irrius. Si illũ uideres ambulare ineautũ in
tenebris. ubi tuputeũ e̾ẽ scires & taceresqͥua¬
lis esses: hnc mimicꝰ deputareris animȩ eiꝰ:
st taiñ si inpuccũ cader&. ñ anima sed corpore
moreret᷑ Precipitat se inuicia sua. p̃dicat
apud te male facta sua : tu nosti mala ẽẽ. &
laudas: ͥ irrides apud te. Osi conͣuertat᷑ ali¬
quando ad dm ille quẽ irrides. & quẽ corri¬
periꝰ dixit amplexata ẽ. Qui enĩ stans aut
transiens facit. ñ cũ uoluptate facit. Qui u̾
ad hoc sedet: quantũ ociũ querit ut faciat
Sedens aduersus frẽm tuũ detrabebas. Ipsã
detractionẽ malã diligent᷑ faciebas. scdendo fac¬
Aciebas: uolebas ibi occupari: Amplexabaris qnat¬
ilum tuũ: osculabaris dolũ tuũ. Sedens adures
frẽm tuũ detrahebas. Et aduersꝰ filiũ madris
tuȩ ponebas scandalũ. Quis ẽ siliꝰ matͥs: Non

Expanded text:
a sua proferentem, et an sint vitia nescientem: tu qui scis vitium esse, non dicis, Quo irruis? Si illum videres ambulare incautum in tenebris ubi tu puteum esse scires, et taceres, qualis esses? nonne inimicus deputareris animae ejus? Et tamen si in puteum caderet, non anima, sed corpore moreretur. Praecipitat se in vitia sua, praedicat apud te mala facta sua; tu nosti mala esse, et laudas, et irrides apud te. O si convertatur aliquando ad Deum ille quem irrides, et quem corriperius dixit, amplexa est. Qui enim stans aut transiens facit, non cum voluptate facit: qui vero ad hoc sedet, quantum otium quaerit ut faciat! Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: ipsam detractionem malam diligenter faciebas, sedendo faciebas; volebas ibi occupari, amplexabaris malum tuum, osculabaris dolum tuum. Sedens adversus fratrem tuum detrahebas: et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
ens filios alienos: s eo nutrix fouens filies
suos. St̃ eni matres. quȩ eũ pepererint dt̃s
qͥa mitriendos deder̃. Ille aut̃ quȩ fõuent.
aͣ suol souent ses alienes. Iat uero ipls
peperat. ipse fouebat. nulli nutrici quos peꝑe¬
iat cõmittebat Dretrat enĩ: quos iterũ partu¬
rio. donee xp̃s formetur inuobis. Fouebat gͦ.

Expanded text:
ens filios alienos, sed nutrix fovens filios suos. Sunt enim matres quae cum pepererint, dant quia nutriendos dederunt; illae autem quae fovent, non suos fovent, sed alienos: iste vero ipse pepererat, ipse fovebat, nulli nutrici quem pepererat committebat; dixerat enim, Quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis . Fovebat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓimpiis mortiuis ẽ. Cũ gͦ agnoscunt impie-¬
tates suas. & primo imitant᷑ puplicanũ illũ
dicentẽ. dũe ꝓpicuis esto mͥ peccatori: osten-¬
dint uulnera. implorant medicũ: & qͥa ñ se
laudant sed rep̾hendunt se. ut qui głatur:
ñ inse sed indño gloriet᷑ agnoscunt causã ad¬
uentꝰ xp̃i. qͥa ideo uenit ut peccatires saluos
peccatores saluos facere quoꝵ primꝰ ego sũ. ꝓ¬
inde illos uideos de opere suo głantes sic ar-¬
guit idem apłs. uit eos dicer& ad grãm ñ ꝑti¬
nere: qui meritis & operib suis mercedẽ de-¬
beri arbitrabant᷑. Qui gͦ ad grãm scit se ꝑti¬
gr̃a. Si gra uocat᷑ gratis dat᷑ Si gratis datur.
nulla merita tua p̃cessert ut det᷑ Nã si p̃ces-¬
sert̃ merita tua: merces ñ imputat᷑ scd̾m grãm
sed scđm debitũ. Si gͦ dicis p̃cessisse merita tua.
te uis laudare ñ dm. Idõ non agnoscis xp̃m.
qui uenit cũ gr̃a ddi. Conu̾te gͦ te ad merita
tua uide illa mala fuisse ut ñ tibi deberet᷑

Expanded text:
impiis mortuus est . Cum ergo agnoscunt impietates suas, et primo imitantur Publicanum illum dicentem, Domine, propitius esto mihi peccatori: ostendunt vulnera, implorant medicum; et quia non se laudant, sed reprehendunt se, ut qui gloriatur, non in se, sed in Domino glorietur , agnoscunt causam adventus Christi, quia ideo venit ut peccatorespeccatores salvos facere, quorum primus ego sum . Proinde illos Judaeos, de opere suo gloriantes, sic arguit idem Apostolus, ut eos diceret ad gratiam non pertinere, qui meritis et operibus suis mercedem deberi arbitrabantur . Qui ergo ad gratiam se scit pertigratia. Si gratia vocatur, gratis datur; si gratis datur, nulla merita tua praecesserunt ut detur. Nam si praecesserunt merita tua, merces non imputatur secundum gratiam, sed secundum debitum . Si ergo dicis praecessisse merita tua, te vis laudari, non Deum: ideo non agnoscis Christum, qui venit cum gratia Dei. Converte ergo te ad merita tua, vide illa mala fuisse, ut non tibi deberetur
Abbreviated transcription (Latin):
illũ ponit scandalũ huic detrabendo. f tri
cũ detrahit᷑ bonis ab his qui uident᷑ alieuiꝰ
momenti ẽẽ & docti eẽ. inscandalũ eadunt
infirmi: qui adbuc nesciunt uidicare. Iadm
firmꝰ ille filiꝰ matris dictꝰ ẽ ñ dũ patra. at¬
huc lacte indigens. & uberib adhertus Roctat
adhuo sinu matris eccłe̾. ñ ualet acceadtrt ad
solidũ cibũ mense patris sui: sed de ubere ta¬
tris uictum trahit ĩgnarꝰ iudicandi. qt̃a ad¬
huc animalis atq carnalis ẽ. Sp̃ualis enĩ qla d¬
uedicat animalis aut̃ Eo ñ ꝑetpit que stut¬

Expanded text:
illum ponit scandalum huic detrahendo. Etenim cum detrahitur bonis ab his qui videntur alicujus momenti esse et docti esse, in scandalum cadunt infirmi qui adhuc nesciunt judicare. Ideo infirmus ille filius matris dictus est, nondum patris, adhuc lacte indigens et uberibus adhaerens. Portatur adhuc sinu matris Ecclesiae, non valet accedere ad solidum cibum mensae patris sui, sed de ubere matris victum trahit, ignarus judicandi, quoniam adhuc animalis atque carnalis est. Spiritualis enim omnia dijudicat; animalis autem homo non percipit ea qu
Abbreviated transcription (Latin):
ram morientiũ: & mori int̾ manus morien
dixit. Laborans dixit. ꝑiclitans dixit. int̃
magnã turbã tẽptationũ: sed tam̃ sꝑans to¬
tum de miscdia eiꝰ cui dixit. Legẽ mͥ consti
Audiamꝰ & uocẽ dñi desuꝑ exhortantis nos:
consolantis nos. Illius uocem quẽ habemꝰ
ꝓ patre & matre qͥ nos dereliquerunt: illiꝰ
uocẽ audiamꝰ. Audiuit enĩ gemitꝰ nr̃os.

Expanded text:
ram morientium, et mori inter manus morientram morientium, et mori inter manus morientdixit, laborans dixit, periclitans dixit inter magnam turbam tentationum: sed tamen sperans totum de misericordia ejus, cui dixit: Legem mihi constAudiamus et vocem Domini desuper exhortantis nos, consolantis nos; illius vocem, quem habemus pro patre et matre qui nos dereliquerunt, illius vocem audiamus. Audivit eni
Abbreviated transcription (Latin):
tatib eoꝵ: iã ñ sibi m̃tita erit iniqͥtas. s
& mͥ. Si autẽ seuiant qͣntũ uoluerint.¬
& conentur impedire cursus meos: non
tamen tu me des in animas eoꝵ. ñ consen¬
tiendo uoluntatib eoꝵ. remanebo ego
& ꝑmanebo inueritate tua: & mentietus
post ista ꝑicula. post labores. post dificul¬
tates int̾ manꝰ ꝑsequentiũ & tribulantium
estuans anhelans. laborans: & firmꝰ. & certꝰ.
illo suscipiente. illo iuuante. illo duco
illo regente. tam̃ post illũ circuitũ & iubi¬
lationẽ exultans gaudio. & gemens in la¬
borib. suspirauit adextremum: & ait. Cre¬
do uidere bona dñi interra uiuentiũ Obo¬
na dm̃i dulcia. inmortalia. in cõparabilia.
sempit̾na. incõmutabilia. & qͣndo uos ui¬
debo: Bona dñi credo uidere. sed ñ in terra
morientium: credo uidere bona dñi in ter¬
ra uiuentiũ. Eruet me dñs aterra morien¬
tium. qͥ propter me dignatꝰ est susciꝑe ter¬

Expanded text:
tatibus eorum; jam non sibi mentita erit iniquitas, sed tatibus eorum; jam non sibi mentita erit iniquitas, sed et mihi: si autem saeviant quantum voluerint, et conentur impedire cursus meos, non tamen tu me des in animas eorum; non consentiendo voluntatibus eorum, remanebo ego, et permanebo in veritate tua, et mentietur post ista pericula, post labores, post difficultates, inter manus persequentium et tribulantium aestuans, anhelans, laborans, et firmus et certus illo suscipiente, illo juvante, illo ducente, illo regente. Tamen post illum circuitum et jubilationem, exsultans gaudio, et gemens in laboribus, suspiravit ad extremum, et ait: Credo videre bona Domini in terra viventium. O bona Domini dulcia, immortalia, incomparabilia, sempiterna, incommutabilia! Et quando vos videbo, bona Domini? Credo videre, sed non in terra morientium. Credo videre bona Domini in terra viventium. Eruet me Dominus a terra morientium, qui propter me dignatus est suscipere ter
Abbreviated transcription (Latin):
mas tribulantiũ me. Trade si hoc placet.
in manꝰ tribulantiũ me. Dixert̃ enĩ hoc illi
martires: & tradidit eos in manus tribu¬
lantium. S qͥd tradidit: carnẽ sicut dr in
libro iob: t̾ra tradita ẽ in manꝰ impii. Caro
tradita ẽ. in manꝰ ꝑsecutoris. Ne tradide¬
ris me: ñ carnẽ meã. s me. Anima tͥ loqͦr.
mẽte tͥ loqͦr̾ ñ dico noli tradere carnem
meã inmanꝰ tribulantiũ me: s noli me
tradere in animas tribulantiũ me. Et qͦmͦ
traduntur homines in animas tribulan¬
tium se: Qm̃ insurrȩxert̃ in me testes iniqͥ.
Iam qi testes iniqͥ st̃. & multa mala in me
dicunt : & in multis mͥ detrahunt:. si tra¬
aitus fuero in animas eoꝵ mentiar. & ego
surrexerint mͥ testes iniqͥ: & m̃tita ẽ iniqͥtas
sibi. Sibi. ñ mͥ. Sibi semꝑ mentiat᷑: mͥ autẽ
ñ mentiaturSi tradideris me in animas
tribulantiũ me. id ẽ si consensero uolun¬

Expanded text:
mas tribulantium me. Trade, si hoc placet, mas tribulantium me. Trade, si hoc placet, in manus tribulantium. Dixerunt enim hoc illi martyres, et tradidit suos in manus tribulantium. Sed quid tradidit? Carnem. Quod dicitur in libro Job, Terra tradita est in manus impii : caro tradita est in manus persecutoris. Ne tradideris me, non carnem meam, sed me. Anima tibi loquor, mens tibi loquor; non dico, Noli tradere carnem meam in manus tribulantium me; sed, Noli me tradere in animas tribulantium me. Et quomodo traduntur homines in animas tribulantium se? Quoniam insurrexerunt in me testes iniqui. Jam quia testes iniqui sunt, et multa mala in me dicunt, et in multis mihi detrahunt; si traditus fuero in animas eorum, mentiar et ego, surrexerunt mihi testes iniqui; et mentita est iniquitas sibi. Sibi, non mihi: sibi semper mentiatur, mihi autem non mentiatur. Si tradideris me in animas tribulantium me, id est, si consensero volun
Abbreviated transcription (Latin):
me. Non auderet petere: nͥ pͥmꝰ diceret. adiu¬
tor m̃s esto. Ergo si tu adiuuas. tu suscipis.
da legẽ. Legẽ michi constitue dñe ĩ uia tua. G
legẽ mͥ constitue in xp̃o tuo. Ipsa eni uia
locuta ẽ nobis: & dixit. Ego sũ uia. ueri¬
tas & uita. Lex in xp̃o: lex cũ miscdia est.
Ipsa ẽ sapientia. de qua scriptũ ẽ. Legem
autẽ & miscdiam in lingua portat. Et si
offenderis aliqͥd in legẽ: ille qui ꝓte fudit
sanguinẽ suũ. c̃fitenti ignoscit tͥ Iu tan¬
tum uiã noli deserere. dic illi susceptor m̃s
esto: & dirige me in semita recta ꝓpt̾ ini¬
micos meos. Legẽ da. s ne auferas miseri¬
cordiam: Que dixit in alio psalmo. Nam
& miscłiam dabit. qui legẽ dedit. Ergo
legẽ mͥ constitue dñe in uia tua: hoc ad
p̃ceptũ ꝑtinet. Ad miscđiam qͥd ꝑtinet:
te in animã: ipsi quodãmͦ ñ deuorabunt
carnẽ: s uoluntate ꝑuersa animã tuam
manducabunt. Ne tradideris me in ani¬

Expanded text:
me. Non auderet petere, nisi primo diceret: Adjume. Non auderet petere, nisi primo diceret: Adjutor meus esto. Ergo si tu adjuvas, si tu suscipis, da legem: Legem mihi constitue, Domine, in via tua. Ergo legem mihi constitue in Christo tuo. Ipsa enim via locuta est nobis, et dixit: Ego sum via, veritas et vita . Lex in Christo, lex cum misericordia est. Ipsa est sapientia, de qua scriptum est: Legem autem et misericordiam in lingua portat . Et si offenderis aliquid in lege, ille qui pro te fudit sanguinem suum, confitenti ignoscit tibi: tu tantum viam noli deserere; dic illi, Susceptor meus esto, Et dirige me in semita recta propter inimicos meos. Legem da, sed ne auferas misericordiam; qui dixit in alio psalmo: Nam et misericordiam dabit, qui legem dedit . Ergo, Legem mihi constitue, Domine, in via tua, hoc ad praeceptum pertinet: ad misericordiam quid pertinet? te in animam ipsius, quodammodo non devorabit carnem, sed voluntate perversa animam tuam manducabit. Ne tradideris meas ani
Abbreviated transcription (Latin):
gat caritas urã: in anes ẽẽ homines qͥ istos
uolunt colere uel ꝓpt̾ ista t̾rena. Nam si
ꝓpt̃ ista t̾rena colendi essent: soli cultores
illoꝵ terrenis om̃ib habundarent. Quod
quidẽ si esse c. fugere nos talia dona. &
unã petere adno deberemꝰ. Huc accedit:
qr & ista ille dat qui offendit᷑. cũ isti co¬
suntur. Ergo relinquat nos pater nr̃ &
quat babilon ciuitas. dñs nos suscipiat
assũptꝰ adño deserta illa ciuitate. & re¬
ctore eiꝰ diabolo: qr rector impiorũ dia¬
bolus ẽ: rectores mundi tenebrarũ harũ.
Quarũ tenebrarũ: Peccatorum infideliũ
Unde iã credentib dicit apłs. Fuistis ali
qͣndo tenebre. nunc autẽ lux in dño. Ergo
iã susceptꝰ ab illo qͥd dicam: Legẽ mͥ con¬
stitue dñe in uia tua. Ausits ẽ petere le¬
gemꝰ:. Quid si tͥ dicat: implebis legẽ: Si
dedero legem: implebis eã: Non auderet
petere: ñ primo diceret. dñs autẽ assũpsit

Expanded text:
gat Charitas Vestra, inanes esse homines, qui istos gat Charitas Vestra, inanes esse homines, qui istos volunt colere vel propter ista terrena. Nam si propter ista terrena colendi essent, soli cultores illorum terrenis omnibus abundarent. Quod quidem si esset, fugere nos talia dona et unam petere a Domino deberemus. Huc accedit, quia et ista ille dat, qui offenditur cum isti coluntur. Ergo relinquat nos pater nosterquat Babylon civitas: Dominus nos suscipiat assumptus est a Domino, deserta illa civitate et rectore ejus diabolo, quia rector impiorum diabolus est, rector mundi tenebrarum harum. Quarum tenebrarum? Peccatorum, infidelium. Unde jam em lux in Domino . Ergo jam suscepti ab illo, quid dicamus? Legem mihi constitue, Domine, in via tua. Ausus es petere legem? Quid si tibi dicat: Implebis legem? si dedero legem, implebis eam. Non auderet petere, nisi primo diceret: Dominus autem suscepit
Abbreviated transcription (Latin):
Oinanitas generis humani: plus amas
eas res ꝓpter quas istos uis colere᷑. Profe¬
cto plus habes istos colere: ubi ñ dicam
plus. certe uel tantũ. Non uult autẽ ds̃
isti ñ sunt necessarii adhȩc: Non. Sed timen¬
dum ẽ: ne irati noceant. Nonnocebunt nͥ
ille ꝑmittat. Isti semꝑ habent uoluntatẽ
nocendi. nec si placentur. necsi rogent᷑
desinant nocere uelle. Hoc enĩ maliuo¬
lentie illorum ꝓpriũ ẽ. Ergo qͥd facis. eos
colendo: nͥ ut illũ offendas: Quo offenso.
in istoꝵ potestate haberis: ut qui tͥ ni
chil possent facere illo placato: faciant
quicquid uolunt. illo irato. Et ut no¬
ueris qͣm frustra istos colas qͣsi ꝓpt̾ tẽpora¬
lia. qͥsqͥs hec cogitas. dñs qͥ colunt neptu¬
num ñ naufragauert᷑. Aut om̃s qͥ blas¬
phemant neptunũ. ad portũ ñ ꝑuene¬
runt: Om̃s mulieres colentes iunonẽ. be¬
ne peperunt. Aut om̃s blasphemantes
iunonem. male peperunt: Hic intelli¬

Expanded text:
O inanitas generis humani! Plus amas O inanitas generis humani! Plus amas eas res propter quas istos vis colere: profecto plus habes istos colere, ut non dicam plus, certe vel tantum. Non vult autem Deusisti non sunt necessarii ad haec? Non. Sed timendum est ne irati noceant. Non nocebunt nisi ille permittat. Isti semper habent voluntatem nocendi, nec si placentur, nec si rogentur, desinunt nocere velle: hoc enim malevolentiae illorum proprium est. Ergo quid facies eos colendo, nisi ut illum offendas, quo offenso in istorum potestatem daberis: ut qui tibi nihil possent facere illo placato, faciant quidquid volunt illo irato. Et ut noveris quam frustra istos colas, quasi propter temporalia quisquis haec cogitas: omnes qui colunt Neptunum, non naufragaverunt; aut omnes qui blasphemant Neptunum, ad portum non pervenerunt? omnes mulieres colentes Junonem, bene pepererunt; aut omnes blasphemantes Junonem, male pepererunt? Hinc intelli
Abbreviated transcription (Latin):
Scd̾m hanc ciuitatẽ res publica quedam
dr: quã mͦ uidetis senescere. & minui. Hȩc
prima fuit mat̾ nr̃a: in hac nati sumꝰ. Cog¬
nouimꝰ aliũ patrẽ dm̃: reli quimꝰ diabo¬
lum. Quando enĩ audet accedere ad eos:
qͦs ille suscepit. qui suꝑat om̃ia: Cogno¬
uimus aliam matrẽ hierłm celestẽ. que
ẽ sca eccłia: cuius portio ꝑegrinat᷑ int̾ra:
reliqͥmꝰ babiloniam. Pat̾ m̃s & mat̾ mea
dereliquerunt me. Non habent iã qͦd
mͥ prestent: qr & quando mͥ prestare uide¬
bantur. tu prestabas: & illis imputabam.
Aquo enĩ etiã scdm mundũ istũ prestatur
hominiꝰ: nisi adeo: Aut qͥd aufert homi¬
ni᷑: nͥ ille iusserit. aut ꝑmiserit. qͥ donauit:
Sed putant uani homines qr hoc demo¬
nes prest int qͦs adorant: & aliqͣndo di¬
cunt sibi. D̃s aduitã et̾nã necessariꝰ ẽ ad
illam uitã sp̃italẽ: potestates autẽ iste
debent anobis coli. ꝓpt̾ ista temporalia.

Expanded text:
Secundum hanc civitatem respublica quaedam Secundum hanc civitatem respublica quaedam dicitur, quam modo videtis senescere et minui: haec prima fuit mater nostra, in hac nati sumus. Cognovimus alium patrem, Deum; reliquimus diabolum. Quando enim audet accedere ad eos, quos ille suscepit qui superat omnia? Cognovimus aliam matrem, Jerusalem coelestem, quae est sancta Ecclesia, cujus portio peregrinatur in terra: reliquimus Babyloniam. Pater meus et mater mea dereliquerunt me: non habent jam quod mihi praestent; quia et quando mihi praestare videbantur, tu praestabas, et illis imputabam. 19. A quo enim etiam secundum mundum istum praestatur homini, nisi a Deo? Aut quid aufertur homini, nisi ille jusserit, aut permiserit, qui donavit? Sed putant vani homines, quod hoc daemones praestent, quos adorant; et aliquando dicunt sibi: Deus ad vitam aeternam necessarius est, ad illam vitam spiritualem; potestates autem istae debent a nobis coli, propter ista temporalia.