comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuisere. Non qued iam uiuentem queteret cum mortuis:
seed ut stus consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet amor¬
impatiens. quae desiderat ut semper inuenire se credat. Igno¬
rat si quidem iudicuim: ratione multotiens caret. modum
nescit. nec aluid cogitare potest qm̃ quod diligit. Amor non
acceͥpit de impossibilitate solatium: neq ex dificultate reme¬
dium. Quae scilicet beatissima uirgo quãuis in spiritu tan¬
dum intarne uixit carneis mouebatur sensib. & edio ꝗm̃
saepe locorum recteabatut uisitationibus. & quem genulerat
mentis complectebatur aspectibus. Deniq amor christi desi¬
derium pariebat : Desidetiuim uero gliscens: quasi nouis re¬
parabatur ardoribus.in tm̃ ut credam nonnũqm̃ qđ om̃ĩa
etiam. semetipam transcenderit. quia omnino amor ĩpatiẽs
quod amat non potest non uidere. Hine est carissimat: ꝙ
omnes sancti omnia quae meruerant pro paruis duxcere:si

Expanded text:
invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium, neque ex difficultate remedium. Quae scilicet beata virgo Maria, quadum in carne vixit, carnalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino amor impatiens, quod amat, non potest non videre. Hinc est, charissimae, quod omnes sancti omnia quae meruerant, pro parvis duxere, si
Abbreviated transcription (Latin):
ligebat xpm̃ ex toto corde. ex tota am̃ma ex tota uirtuit: no¬
uis tamen cottidie inflammabatur praesentia absetis desi¬
deciorum affectibus. tanto siquidem ualidius: quanto diui¬
nis intus illustrabatur uisitationibus. Quam totam repleue¬
rat spiritus sancti gratia totam incanduerat diuinus amor
ita ut in ta nihil esset.: quod mundanus uiolaret affectus.
sed ardor continus: & ehrietas perfusi amoris. Nam & ꝯps̃
ab omnibus est amandus. ex toto corde. & ex tota anima.
atq ex tota uirtute quetendus: marime tamen ab ea cuis¬
atdentius: cuius & dominus etat & filius. Fortassis ergo p̃
nimio amote in loco quo sepultus dicitur: interdum habi¬
tasse tam credimus. quatenus piis pasceretur internus ãor
obtuitibus. Sic nanq locus medius est hinc in de constitu¬
tus: ut adire posset ascensionis eius uestigia: & locum sepul¬
turae ac resurrectionis: seu omnia in quibus passus est loca

Expanded text:
ligebat Christum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, noligebat Christum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, novis tamen quotidie inflammabatur praesentia absens desideriorum affectibus: tanto siquidem validius, quanto divinis illustrabatur intus visitationibus: quam totam repleverat Spiritus sancti gratia: quam totam incanduerat divinus amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et ebrietas perfusi amoris. Nam et Christus ab hominibus est amandus, ex toto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis, et omnia in quibus passus est, loca
Abbreviated transcription (Latin):
ipso eodemqͦ domino catholite dicuntur. ut & fidtm inte¬
gram seruate possitis: & matrem euis debite uenerari. quoi
nullus honor euis alius: nisi cum ille iure honoratur: qui
nasci dignatus est tax ta. Carttrum rego quattumq estis
filiae: quaitunq intẽs: cogitate aitentuis & peependite dili¬
gentius: quibus afficiebatur btata & intemitata uirgõ do¬
Poribus: post christi ad caelos ascensum: expleus ommib
quae de ipõ trant ab angelis ptatdicata: & a prophetis mul¬
tiphatiã multisq modis praesignata: diuinis diclatata
oratulis. uirtutibũs exhibita. & quae humanitatis surit¬
sunt ostensa pracsagis. Quatso si sunt in uobis uiscera pi¬
etats: considitait quoniodo ctuciabatur amore. Quoue
desiderio estuabat haec uirgo. dum reuolueret in animo
cũcta quae audierat. quat uderat. & quat cognouerat. Puto
batur ardore pii amoris: quantis mouebatur tepleta spiritu
sancto celestium sacramentorum incitamentis. Quia & si di¬

Expanded text:
untur: ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debite venerari. Quoniam nullus honor ejus est alius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus afficiebatur beata et intemerata virgo Maria doloribus post Christi ad coelos ascensum, expletis omnibus quae de ipso erant ab angelis praedicata, et a prophetis multifarie multisque modis praesignata, divinis declarata oraculis, virtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod batur ardore pii amoris: quantis amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum incitamentis: quia etsi di
Abbreviated transcription (Latin):
letat caritatem. & quem st amplius non uisurum esse me¬
tuebat defessus iam. tam annis qm̃ laboribo senex & patet
piissimus ingemiscit Sanctissimus ipse ioseph de itp̃tatio¬
num gencribus conflictattir & quatitur cui ac sibilationũ
semina spetces uidentur esse uistitiae. nam quotiens aliꝗd
sanctae ac pie gessit totiens intoletabilium temptationum
terna dilectione somnum ut frater fratrib indicaret in uidi¬
finxisset aut uisionem illam ad subuugandoꝵ ac terrẽdoꝵ
iudicium nunciasset inde cum ad ipos cognoscendos salti¬
tis corum causa ftusset aptẽ directus inuinctũ sibi iter fi¬
stinus aggressus est quos celerius tos¬

Expanded text:
lerat charitatem: et quem se non amplius esse visurum metuebat. Defessus jam tam annis quam laboribus senex, et pater justissimus ingemiscit. Sanctissimus etiam Joseph de tentationum generibus conflictatur et qualitur, cui ac si tribulationum semina species videntur fuisse justitiae. Nam quoties aliquid sanctae vel pie gessit, toties intolerabilium tentationum terna dilectione somnium, ut frater fratribus indicaret, invidifinxisset, aut visionem illam ad subjugandorum ac terrendorum indicium nuntiasset. Inde cum ad ipsos cognoscendae salutis eorum causa fuisset a patre directus, injunctum sibi iter festinus aggressus est, quo celerius eo
Abbreviated transcription (Latin):
sustinere quae patimut Scd ea potius arbitramur nos obti¬
nere quae credimus. Si quidem dictum est unde totũ nos
in futuro hr̃e credimus cognoscimus spe salui facti sumus
Spes autem quat cudeiur nim est spes Ad hoc igitur tantam in
nobis fidei stabilitatem dominus esse desiderat ut certuis sse
quod cedimus qmͣ quod patimur uidicemus ac ueruis halta.¬
ergo illam spem tota animi intentione protendimus aut si bel¬
lator aliquis dolorem uirginis aut contemnat aut nesciat Dũ
omnibus uiuacuaus sinsihus solam udetur cogitare uicto¬
riam: uam & qui iempore hyemis adit balneas prius asperi¬
tattm fugotis nudus patienter excipit qr̃ eum futura calefa¬
dio consolatur ita certa res rem uincit instantem. ut illud quo¬
dammodo esse incipiat quod futurum est & desinat esse qdł
pñs est. Ut in me inquit dominus pacemn haheatis: hoc est di¬
ceit fumius est uobio istud quod in mc est quia ego scmp sũ¬

Expanded text:
sustinere illa quae patimur, sed ea potius arbitremur iam obtisustinere illa quae patimur, sed ea potius arbitremur iam obtinere quae credimus. Siquidem dictum est Vnde totum nos in futuro habere cognoscimus spe salui facti sumus. Spes autem quae uidetur, non est spes. Ad hoc igitur tantam in nobis fidei stabilitatem Dominus esse desiderat ut et uerius esse quod credimus quam quod patimur iudicemus et uerius habeain futuram spem tota animi intentione protendimus. At si bellator aliquis dolorem uulneris aut contemnat aut nesciat, dum omnibus uiuacitatis sensibus solam uidetur cogitare uictoriam. Nam et qui tempore hiemis uadit ad balneas prius asperitatem frigoris nudus patienter excipit quia eum secutura calefactio consolatur; ita certa spes rem uincit instantem, ut illud quodammodo esse incipiat quod futurum est, et desinat esse quod praesens est. "Vt in me", inquit Dominus "pacem habeatis", hoc est dicere: firmius uobis sit quod in me est, qui semper sum, qua
Abbreviated transcription (Latin):
bationem tartien ipam̃ non sine consolationt accipict. qui in
ea promissat sanitatis signa esse cognoscit Pari rationtnos qͥq
iocundos esse & lacios dut spei nostra signa conspicimus cu¬
probationem uus sumimus: cum per mala pñtia fututa bona
stitiam qualecũq illud est quod maximam iudetur significare
laetitiam Est enim ille sui aut inuidus aut fastidiosus boni
quem eius reddit probatio tristiorem. Dicit in cuuangelio do¬
minus. Uos lugebitis & flebitis mundus auiem gandebit. uor
contrristabimini: sed tristitia ura uercitur in gauduim Am
est consideranda. Quia saepe per dulcedinem fructus placet q
amarum horruit in radice Et utrum ait dominus Hoc lo¬
cutus sum uobis ut in me pacem habeatis in hoc aũt mundo
pressuram habebitis. nisi ut ianta in nobis sit cius polliciru¬
dinis credulitas ut cum mala mundi patimur futurat sibi
fidutia in summa pacc nos esse citdamus tantaq sit in nob̾
futurorum spes ut quodammedo non srtitiamue nos illa¬

Expanded text:
bationem tamen non absque consolatione suscipiet, qui in ea promissae sanitatis signa esse cognoscit. Pari ratione nos quoque jucundos esse ac laetos, dum spei nostrae signa conspicimus, comprobationem ejus sumimus, cum per mala praesentia, futura bona stitiam qualecumque illud est, quod maximam videtur significare laetitiam. Est enim ille superbus ac invidus, aut sui fastidiosus boni, quem ejus probatio reddit tristiorem. Dicit enim in Evangelio Dominus: Vos lugebitis, et flebitis, mundus autem gaudebit: vos contristabimini, sed tristitia vestra vertetur in gaudium est consideranda quia saepe per dulcedinem fructus placet quod amarum horruit in radice. Et iterum ait Dominus: Haec locutus sum uobis ut in me pacem habeatis. In hoc autem mundo passuram habebit nisi ut tanta in nobis sit eius pollicitationis credulitas ut, cum mala mundi patiamur, futurae spei fiducia in summa pace nos esse credamus tantaque in nobis sit futurorum fides quod omnino non sentiamus nos
Abbreviated transcription (Latin):
sat. ut eacat foras a monumento. sic ipse idem unus est: qui
fleuit humanitatis. Sic quippe cuncta oportet considerare.
dixerim tantisper de incarnationt. christi carissimae. Quã
tinam confundere puritatem. Sunt enimꝰ & prudentes uir¬
gines: sunt & fatuat Et ideo dilectissimat ĩmitamĩ quã¬
amatis: imitamini quam colitis beatam & gloriosam &¬
stum colitis. de qua dicitur. Maria autem construabat oĩa

Expanded text:
cat, ut exeat foras a monumento: sic idem ipse unus est qui cat, ut exeat foras a monumento: sic idem ipse unus est qui flevit humanitatis affectu. Sic quippe cuncta oportet considerare: dixerim tantisper de fide Incarnationis Christi, charissimae: quia, tinam confundere puritatem. Sunt enim et prudentes virgines, sunt et fatuae. Et ideo, dilectissimae, imitamini, quam amatis beatam et gloriosam Vsta colitis: de qua dicitur: Maria autem conservabat omnia
Abbreviated transcription (Latin):
miracula operatus est: altus perpetrauit humana: passionesq
sustinuit. sed unus idemq xpũs filius dei atq hominis filiꝰ
qui & diuina gessit & humana. Siquidem inseparabiliter
atii: indiuise commiines xpũs habuit actiones. Sed intelligent
sunt ipsorum qualitates operum: contemplandumq semper
ad ꝙ̃ prouehatur humilitas carnis: & adq̃ ĩdinetur altitudo
diuinitatis. ita: per om̃em textum euuangelii uideatur. nihil
caro sine uerbo agere:niq uerbum sine carne quicqm̃ efficere.
Unde quod concipit & parit uirgo: sicut non sine potetia u̾b ẽ.
ita non sine ueritate carnis quod nascitur. quod pantoR
fasciis iacet inuolutum: & in pratsepio teclinatur. Porto qđ
stella duce a magis adoratur. sicut deitatis est: ita huma¬
nitatis quod in aegiptum per fugam ne capiatur abducit
Sic itaq omnia uirtutum optra confidetanda sunt ut
reddamus do quat dei sunt: & homini qua sũt hominis.
Quoniam sicuti est unus qui lazarum uecto potentiar sue uo¬

Expanded text:
miracula operatus est, alius perpetravit humana, passionesque sustinuit: sed unus idemque Christus filius Dei atque hominis filius, qui divina gessit et humana: siquidem inseparabiliter atque indivise communes Christus habuit actiones. Sed intelligendae sunt ipsorum operum qualitates: contemplandumque semper ad quae provehatur humilitas carnis, et ad quae inclinetur altitudo divinitatis: ita ut per omnem textum sancti Evangelii videatur nihil caro sine Verbo agere, neque Verbum sine carne quidquam efficere. Unde quod concipit et parit Virgo, sicut non sine potentia Verbi est, ita non sine veritate carnis quod nascitur, quod pannorum fasciis jacet involutum, et in praesepio reclinatur. Porro quod stella duce a Magis adoratur , sicut deitatis est: ita et humanitatis, cum in Aegyptum per fugam ne capiatur, adducitur. Sic itaque omnia virtutum opera consideranda sunt, ut reddamus Deo quae Dei sunt, et homini quae sunt hominis. Quoniam sicut est unus qui Lazarum verbo potentiae suae vo
Abbreviated transcription (Latin):
diuinis praedicata leguntur. Quid enim alud sonant euuã
xat efferunt prtconiis: Porto ab exordio sancti cuuangeli
gabnelem atchangelum colloquentem mariae audistis. & dẽ¬
incepo celiqua plentus ottiia legistis. Ad presepe quoq o pau¬
la te teste. nato pucto: multitudinem angelorum inter cecpũ

Expanded text:
divinis praedicata leguntur. Quid enim aliud sonant Evangdivinis praedicata leguntur. Quid enim aliud sonant Evangnis efferunt praeconiis. Porro ab exordio sancti Evangelii Gabrielem archangelum colloquentem Mariae didicistis, et deinceps reliqua omnia plenius legistis. Ad praesepe quoque, o Paula, te teste, nato
Abbreviated transcription (Latin):
OGTTIS MEOPALA A
Eustochium: ĩmo caritas xp̃i me compellit: ꝗ
uobis dudum tractantib loqui consueueram
Iut nouo loquendi genere: sanctis quae uobis¬
cum degunt uirginibus latino utens eloquio: exhortatio¬
nis grasia. sermonem faciam de assumptone beatae & gbo¬
riose semper uirginus maria: more. eorum qui declam ato¬
ric in ecclesiis loqui solent. ad populum. Quod utiq genus
docendi. necdum aitigeram. Sed quia negare nequeo ꝗcꝗ
in uingitis: nimia uesttaꝰ deuictus dilectione: experiar quae
hortamini: affectu infantum mote balbutientium: qui
quaecunq audierint fari gestiunt. cum necdum possint
ad plenum uerba formateᷤ. maxime quia ppr simplitiotes
quasq id me depromere compellutis. ut habeant sermone la
dno: quibus se occupent laudibus ex cadem die: quibusuc
diumis uacent lectionibus. presertm cum & cadem inmul¬
as festuutatib multorum sanctorum prm stadia miro cu¬
derint eloquio. quae de hac quidem uheritis tibiq in scriptuĩs

Expanded text:
ogitis me, o Paula et Eustochium, imo charitas Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione beatae et gloriosae semper Virginis Mariae, more eorum qui declamatorie in Ecclesiis solent loqui ad populum: quod utique genus docendi, necdum attigeram. Sed quia negare nequeo quidquid injungitis, nimia vestra devictus dilectione, experiar quae hortamini affectu infantium, more balbutientium, qui quaecumque audierint, fari gestiunt, cum necdum possint ad plenum verba formare: maxime, quia propter simpliciores quasque id me depromere compellitis, ut habeat sanctum collegium vestrum sermone Latino, quibus se occupet laudibus eadem die, quibusve divinis vacet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitatibus, multorum sanctorum Patrum studia, miro cuderint eloquio, quae de hac quidem uberius ubique in Scripturis
Abbreviated transcription (Latin):
fecto cum nemo deum uidere aut tractare possit in manibus:
nisi per sacramentum sibi uniti hominis. quae nimirum uni
dierant. quod uiderant. quod manibus tractauerant: nisi quia
unum uixta subsistentiã  uel personam. Hinc est quod unus
idem manens silius unigenitus: indissepatatus in turiusq na¬
turis conspicitur. & quacꝰ sunt utriusq substantiae naturalr̾
uel naturalem proprietatem. Quae si naturã hrẽt singulatẽ &
inconiunctam: non ageret utiq. Nũc autẽ emanuel dum tinus est:
& in ipso utraq ulesi dcus & homo: quac utriusq natura sunt

Expanded text:
fecto nemo Deum verum videre aut tractare possit manibus, nisi per sacramentum sibi uniti hominis. Quae nimirum unitdierant, quod viderant, quod manibus tractarant: nisi quia unum juxta subsistentiam vel personam. Hinc est quod unus idemque manens Filius unigenitus, indisseparatus in utriusque naturis conspicitur, et quae sunt utriusque substantiae naturalitevel naturalem proprietatem: quae in naturam haberet singularem et inconjunctam, non ageret utique. Nunc autem Emmanuel dum unus est, et in eo ipso utraque, id est, Deus et homo, quae utriusque naturae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
to fratris infidias. qui uocato iacob iaeob praecepit ei: ut in me:¬
sopotamiam pergeret & inde acciperet uxorem: de genere laban
syri fratris matris suae. Quomodo itaq fratris dosos fugiens¬
in mesopotamiam tendit ĩacob: ita & xpũs uidȩorum incre¬
dulitate compulsus: proficiscitur in galileam: inde sibi ex gẽ
tibus sponsam sumpturus Haet supradictus uir. Nos autem
dicimnus: dõminum non uenissemisi ad oues perditas domꝯ
isra nec uoluisse panem accipere filiorum: & dare canibus
& benedictionem primam iudeorum populo detulisse. quib sũ
credita eloquia & repromissio: & legillatio: & confectio testa¬
menti. Uerum quia illi credere noluerunt:ad iacob minorẽ
populum benedictionem esse translatam.neq tamen maiotẽ
filium poenitus fuisse despectum. quia cum fubintrauerit ple¬
nitudo gentium: tunc omnis israel saluus fiet. H

Expanded text:
ro fratris insidias, qui vocato Jacob, praecepit ei ut in Mero fratris insidias, qui vocato Jacob, praecepit ei ut in Mesopotamiam pergeret, et inde acciperet uxorem de genere Laban Syri fratris matris suae. Quomodo itaque fratris dolos fugiens, Mesopotamiam tendit Jacob , ita et Christus Judaeórum incredulitate compulsus, profictibus sponsam sumpturus ecclesiam\'. haec supra dictus uir.\\ Nos autem dicimus non uenisse dominum nisi ad oues perditas domus Israhel nec uoluisse panem accipere filiorum et dare eum canibus et benedictionem primam Iudaeorum populo detulisse, quibus sunt credita eloquia dei et repromissio et legis datio et confectio testamenti; uerum quia illi credere noluerunt, ad Iacob, minorem populum, benedictionem esse translatam. neque tamen maiorem filium penitus fuisse despectum, quia, cum subintrauerit plenitudo gentium, tunc o
Abbreviated transcription (Latin):
lorum significatur assumptio. Quod tenetos: dociles & inno
quib eius hrachia cutundata sunt: peccata uttuisq sunt
plebis.quae xpũs in extensione manuum cruci secum ꝑiter
affixit. Quod isaat quaerit abia cob cur tam cito uenerit:
admiratur celerem credentium fidem. Quod cibi delectab¬
nis & regni aperta uoce pronuntiat. quomodo etiam ado¬
rent eum frẽs sui. & seruiant ei credentes ex israel. Quia ig̃
iniquitas est inimica uistitiae. esau in discordiam concitatur.
& necem fraudulentus excogitat dicens in corde suo.Appropi¬
quant dies passionis prĩs mei:ut occidam iacob frem̃ meum
Di abolus fratritidas uidgos in cayn ante praemeditãs: in
esau manifestissime confitetur.Tempus quoq interfectionis
ostendens:appropinquent inquit dies passionis.ut interficiam
frem̃ meum. Quapropter rebecca idest poenitentia nuntiauit ui¬

Expanded text:
lorum significatur assumptio: quod teneros, et bonos, docillorum significatur assumptio: quod teneros, et bonos, docilquae ejus brachiis circumdatae sunt, peccata utriusque sunt plebis, quae Christus in extensione manuum cruci secum pariter affixit. Quod Isaac quaerit ab Jacob, cur tam cito venerit, admiratur celerem credentium fidem. Quod cibi delectabm resurrectionis, et regni aperta voce pronuntians: quomodo etiam adorent eum fratres sui et serviant ei, credentes ex Israel. Quia igitur iniquitas est inimica justitiae, Esau in discordiam concitatur, et necem fraudulentus excogitat, dicens in corde suo: Appropinquent dies passionis patris mei, et occidam Jacob fratrem meum » . « Diabolus fratricidas Judaeos in Cain ante praemeditans, in Esau manifestissime confitetur: tempus quoque interfectionis ostendens: Appropinquent, inquit, dies passionis patris, ut interficiam fratrem meum. Quapropter Rebecca, 171 id est patientia, nuntiavit vi
Abbreviated transcription (Latin):
onem orbis ostendit. Oculis caligasse: fidem perisse de mũdo:
& religionis lumen ante cum neglectum esse significat. Qđ
Filius maior uocatur: est acceptio legis udeorum. Quod
escas cuis atq capturam diligit pater hominis sũt ab errore
saluati. quos per docttmam tustus quisq uenatur. Sermo
deubenedictionis dei repromissio est: & spes regni futuri. in
quo cum xpõ sancti sunt regnaturi: & uerum sabbatũ cele¬
braturi. Rebecca plena spcritu sancto: & sciens ꝗuid audisset
anteqm̃ pateret: ꝗuia mator seruiet minori: magis autem for¬
ma spiritus sancti. quae futura norat in xpõ. iniacob antem
meditatur. loquitur ad filtum minorem. uade ad gregem:
& accipe inde mihi duos edos. praefigurãs carneum saluatois
aduentum. in quo eos uel mazuime libtraret: qui peccatis te¬
nebantur obnoxii.Siquidem in omnib scripturis ȩdi pro pec¬
catorib accipumtur.Quod duos ubetur afferre:ditorũ popi¬

Expanded text:
onem orbis ostendit: oculis caligasse, fidem periisse de mundo, onem orbis ostendit: oculis caligasse, fidem periisse de mundo, et religionis lumen ante eum neglectum 170 esse significat. Quod filius major vocatur, acceptio legis est Judaeorum. Quod escas ejus atque capturam diligit pater, homines sunt ab errore salvati, quos per doctrinam justus quisque venatur. Sermo Dei benedictionis est repromissio, et spes regni futuri, in quo cum Christo sancti sunt regnaturi, et verum sabbatum celebraturi. Rebecca plena Spiritu sancto, sciens quid audiisset antequam pareret quia major serviet minori » ; magis autem forma Spiritus sancti, quae futura noverat in Christo, in Jacob ante meditatur: loquitur ad filium minorem: Vade ad gregem, et accipe mihi inde duos hoedos » ; « praefigurans carneum Salvatoris adventum, in quo eos vel maxime liberaret, qui peccatis tenebantur obnoxii: siquidem in omnibus Scripturis haedi pro peccatoribus accipiuntur. Quod autem duos jubetur afferre, duorum popu
Abbreviated transcription (Latin):
rogait angelum: & suppliciter depretari: ut exponat sibi qua
sint illa quat uideant. Unde non mirum est & isaac in suã
maximam utilitatem nescisse quid faceret. cum magis eo
tempore etraret: quo filium sanguinariae deditum uoluptati
& cum qui postea frem̃ si posset occidere. prȩtermisso illo qui
innocenter habitabat domi. uellet efferre: & magis suam face̾t
quam dei uoluntatem. Ego puto diuinȩ dispensationis fius¬
se ut oculis caetatretur. et cum ipse diceret: uox quidem uox
iacob est: manus autem manus esau.tamen non intelligẽt
ficaret in figura adiungẽ. hippoliti martiris uerba ponamus
a quo & uictorinus noster non plurimum discrepat. Non
quod omnia plenius exetutus Cit. sed quo possit occasione
prebere legenti ad intelligentiam latiorem.Isaac portat ima¬
ginem dei patris.rebecca spiritus sancti. esat populi prioris
& di aboli. iacob ecclesiae siue xpĩ. Senusse isaat: consumati¬

Expanded text:
rrogare angelum, et suppliciter deprecari, ut exponat sibi quae rrogare angelum, et suppliciter deprecari, ut exponat sibi quae sint illa quae videant. Unde non mirum est, et Isaac in suam maxime utilitatem nescisse quid faceret, cum magis eo tempore erraret, quo filium sanguinariae deditum voluptati, et eum, qui postea fratrem posset occidere, praetermisso illo qui innocenter habitabat domi, vellet efferre, et suam magis quam Dei facere voluntatem. Ego puto divinae dispensationis fuisse, ut oculis caecaretur, et cum ipse diceret: « Vox quidem, vox Jacob est: manus autem, manus Esau » : tamen non intelligeret ficaret in figura, adjungere, Hippolyti martyris verba ponamus, a quo et Victorinus noster non plurimum discrepat: non quod omnia plenius executus sit, sed quod possit occasionem praebere lectori ad intelligengentiam latiorem. « Isaac portat imaginem Dei Patris, Rebecca Spiritus sancti, Esau populi prioris, et diaboli. Jacob Ecclesiae sive Christi. Senuisse Isaac, consummati
Abbreviated transcription (Latin):
paulus ex patte cognoscit: & ex parte prophetat. & nunc ꝑ
speculum uidet in enigmate: & secundum quod oportet ora¬
re nescire nos dicit. quia cum uenerit quod perfectum est:
tune qued ex parte est destruitur. Samuel propheta cõnu¬
intratus moysi in sacerdotibus dei ad ungendum regẽ miss.
neq staturam.quoniam teprobaui tum.quia non quomodo
in spicit cot. Et per singulos semper ignorãs usq ad dauid ne
ossa ex animi cadaueri reddiderunt: cum sunamitis ad eum
uenisset in montem: & ad pedes euis flebiliter corruisset.giezi
prohibente ne faceret ait.Dimitte tam:quia anima cius in
amaritudine est. Et dominus abscondit a me: & non indi¬
ciauit mihi. Plura sunt qm ut exemplis debcamus docere:
sanctos uiros & deo caros ea tantummodo scisst: quac tis a do¬
mino teuelata sunt. ignorasse uero:quat cis teuelata non fur¬
runt.& ad singulas uisiones ⁊achariam atq datielem int̾¬

Expanded text:
Paulus ex parte cognoscit, et ex parte prophetat , et nunc per Paulus ex parte cognoscit, et ex parte prophetat , et nunc per speculum videt in aenigmate, et secundum quod oportet orare, nescire nos dicit : Quia cum venerit quod perfectum est, tunc quod ex parte est destruetur . Samuel Propheta connum eratus Moysi in Psalterio, ad ungendum regem missus, neque staturam, quoniam reprobavi eum: quia non quomodo inspicit cor . Et per singulos semper ignorans, usque ad David nossa vitam exanimi cadaveri reddidevenisset in montem, et ad pedes ejus flebiliter corruisset, Giezi prohibente ne faceret, ait: « Dimitte eam, quia anima ejus in amaritudine est, et Dominus abscondit a me, et non nuntiavit mihi » . Plura sunt quam ut exemplis debeamus docere, sanctos viros et Deo caros, ea tantummodo scisse, quae eis a Domino revelata sunt: ignorasse vero, quae eis revelata non fuerint: et ad singulas visiones Zachariam atque Danielem inte
Abbreviated transcription (Latin):
ne tullano eloquentiat ducendus est riuulus nec quinti¬
liaui flosculis & scͥolat declamatione aures multendȩ. Te
destris & coitidianȩ similis: & nulla lucubratione tedo¬
lens otatio necessaria est. quat rem explicet: sensum edis¬
serat obscura manifestet. non quat uerhorum compositioẽ
frondescat. Sint ali diserti. laudentur ut uolunt. & in fla¬
tis buccis spumantia uerba trutinent. Nihi sufficit sit lo¬
qui ut intelligar et ut descripturis disputans. scripturas
imiter simplicitatem/ Cur ilaat uix itistus & deo carus:
non illi cui uoluit. sed ciui noluit errore deceptus bñdixit
acquiestam sed quo tu hoc tantum quęras. quare uir ui
stus aliquid ignorauerit. & contra suam fecerit uoluntatẽ
Ad quod districta responsio est. nullum hominem excepto eo
qui ob nostram salutem carnem est dignatus induere:
plenam habuisse scientiam & certissimam ueritatẽ. Deniq

Expanded text:
ne Tulliano eloquentiae ducendus est rivulus: nec aures Quintine Tulliano eloquentiae ducendus est rivulus: nec aures Quintiliani flosculis et scholari declamatione mulcedestris et cotidianae similis et nullam lucubrationem redolens oratio necessaria est, quae \'rem explicet, sensum. edisserat, obscura manifestet, non quae uerborum conpositione frondescat sint alii diserti, laudentur, ut uolunt, et inflatis buccis spumantia uerba trutinentur: mihi sufficit sic loqui, ut intellegar et ut de scripturis disputans scripturarum imiter simplicitatem. Cur Isaac, uir iustus et deo canis non illi, cui noluit, sed, cui noluit, deceptus errore benedixit? adquiescam, sed quo stus aliquid ignoraverit, et contra suam fecerit voluntatem. Ad quod districta responsio est: NULLUM HOMINEM, excepto eo qui ob nostram salutem carnem est dignatus induere, plenam habuisse scientiam, et certissimam veritatem. Denique
Abbreviated transcription (Latin):
amusin id est quinq ĩmo quinquaginta tantum scripti
sunt.& sit quasi sensus. quinti autem ascenderũt filis
istad de terra aegipti. Quod quia minus uidebatur intelligi
adiuncta est gentratio. Aquilam uero & in cacteris & in
hoc matime loco proprie transtulisse: omnis iudea concla¬
mat. & sinagogatum consonant uniuersa subsellia. ꝗtted¬
Qued udelicetꝰ idem sermo & usdem litteris scriptus dit̾u¬
sas apud eos & uoces & intelligentias habeat. Ex quibus
exempli causa unum ponimus ut quod dicimus perspicu
umfiat. Pastores & amatores eisdem lrĩs scribuntur. res am
iodmen. sed pastores. roim amatores leguntur. toim. Un¬
de tuenitut ubi hietusalem in prophetis cum amato¬
tib sius fornicationis scelere arguitur. ibi in nostris co¬
dicibus pro amatorib pastorum nomen sit ĩmutatum.
Scio haec molesta essi lectori: Sed de hebraitis disputãtẽ
non dicet aristotelis argumenta conquirete. nit ex flumi¬

Expanded text:
AMUSIM, id est, quinque, imo quinta, tantum scriptum AMUSIM, id est, quinque, imo quinta, tantum scriptum est, ut sit quasi sensus: « Quinta autem ascenderunt filii Israel de terra Aegypti: » quod quia minus videbatur intelligi, adjuncta generatio est. Aquilam vero ut in caeteris, et in hoc maxime loco proprie transtulisse omnis Judaea conclamat: et Synagogarum consonant universa subsellia, quod videlicet idem sermo, et eisdem litteris scriptus, diversas apud eos et voces et intelligentias habeat. Ex quibus exempli causa unum ponimus, ut quod dicimus perspicuum 168 fiat: pastores et amatores eisdem litteris scribuntur RES, AIN, JOD, MEM: sed pastores ROIM, amatores leguntur REIM. Unde evenit, ut ubi Jerusalem in Prophetis, cum amatoribus suis fornicationis scelere arguitur, ibi in nostris codicibus, pro amatoribus, pastorum nomen sit immutatum. 14. Scio haec molesta esse lectori, sed de Hebraicis litteris disputantem, non decet Aristotelis argumenta conquirere, nec ex flumi
Abbreviated transcription (Latin):
idest & armati astenderũt fili israel de terra aegipti. licet
pro quo nos armati diximus. scđm graeci sermonis am¬
biguitatem: instructi siue muniti propter supellectilem
qua aegiptios spoliauerũt possit intelligi. Estimas ⁊ curi¬
ositatem esse finitam: maior quatrendi ardor exotitur.
& ad similititdinem hieremiac dissoluor undiq & ferte
non possum: quare lex̃ quintam generationem: & aꝗla
transtulerit armatos. Uolumen hebitum replico: quodd¬
paulus penolen iuxta quosdam uocat. & ipõs caracteres
sollicitus attendens: scriptum reperio. amusin alubrie
Omnis pugna de uerbo est amusin: quod hisdem lrĩs scri¬
bitur het menisim iod men: utrum nam quinq an mu¬
nitos sonet.Et quidẽ quinq hoc sermone diti negate non
possumus. uerum quinq plurali numero:non quinta
ut illi interpretati sunt singulari. Sed nec generatio inurĩt᷑
aduncta. q̃ lingua hebraea dor dicitur: ut si esset quinta
generatio: illorum sermone legeretur amesador. Nũc aũt

Expanded text:
id est: et armati ascenderunt filii Israhel de terra Aegypti, licet pro eo, quod carmati\' nos diximus, secundum Graeci sermonis ambiguitatem et Cinstructi\' siue \'muniti\' propter supellectilem, qua Aegyptios. spoliauernot, possit intellegi. Aestimas curiositatem esse finitam? maior quaerendi ardor exoritur et in similitudinem Hieremiae dissoluor undique et ferre non possum, quare Septuaginta\'quintam generationem\' et Aquila transtulerit carmatos\'. uolumen HebPaulus φενόλην juxta quosdam vocat, et ipsos characteres sollicitus attendens, scriptum reperio. VAMUSIM ALU BNEomnis pugna de verbo est AMUSIM, quod his litteris scribitur, HETH, MEM, SIN, JOD, MEM, utrum nam quinque, an munitos sonet. Et quidem quinque hoc sermone dici, negare non possumus: verum quinque plurali numero, non quinta, ut illi interpretati sunt, singulari: sed nec generatio invenitur adjuncta, quae lingua hebraea DOR dicitur: ut si esset quinta generatio, sermone legeretur illorum AMESA DOR. Nunc autem
Abbreviated transcription (Latin):
ostendere: quomodo sccundum exclũ ꝗnta gentratioẽ
egressi sunt filii israel de terra aegipti.tribus tibi uidae¬
& ordo numeretur. ludas genuit phares. phares genirit es¬
rom. esrom genuit aram. Aram genuit aminadab. ami¬
nadab genuit naason. naason genuit salmon. Phares c̃
pr̃e suo uida ingressus est aegiptum. Naason princeps tri¬
bus iuda in deserto describitur. cuius filius salmon t̾rã
repromissionis intrauit.Computa phares usq ad naaso.
& inuenies generationes quinq. tam & si nonnullunt
in tribu leui ostendimus: in esrom mitium faciant: &¬
ad salmon usq perueniant. Puto probleuma dissolutum
quod si displicet ad compendium ueniam: & dicam in he¬
braro non esse diuersum.Aquila nanq non contẽtiosius
ut quidam putant: sed studiosius uerbum interpretatur
ad ueibum. In to loco ubi lxxta posuerunt: quinta autẽ
generatione ascenderunt filii israel de terra egypti: ita

Expanded text:
ostendere, quomodo secundum Exodum quinta generatione ostendere, quomodo secundum Exodum quinta generatione egressi sint filii Israhel de terra Aegypti, tribus tibi Indae ordo numeretur: Iuda genuit Phares, Phares genuit Esrom, Esrom genuit Aram, Aram genuit Aminadab, Aminadab genuit Naasson, Naasson genuit Salmon. Phares cum patre suo Iuda ingressus est Aegyptum, Naasson princeps tribus Iuda in deserto describitur, cuius filius Salmon terram repromissionis introiit. conputa a Phares usque adNaasson et inuenies generationes quinque, tametsi nonnulli, ut in tribu Leui ostendimus, in Esrom initium faciant et ad Salmon usque perueniant. Puto problema dissolutum; quod si displicet, ad conpendium ueniam et dicam in Hebraeo non esse diuersum. Aquila namque, qui non contentiosius, ut quidam putant, sed studiosius uerbum interpretatur ad uerbum, in eo loco, ubi Septuaginta posuerunt: quinta autem generatione ascenderunt filii Israhel de terra Aegypti, ita
Abbreviated transcription (Latin):
uerem: asperuit mihi hostium qui habet clauem dauid.
& introduxit me in cubiculum suum. postutq in foraiẽ.
petrae. ut post spiritum sruientem: post tetrȩ motũ. post
incendium ignotantiar quo urebar:uox ad me aurȩ le¬
uioris accederet. diceremq. Inurni quem quȩfiuit: aĩa mã
tenebo eum & non dimittam. Etenim cum uideatur
scriptura inter se esse contraria:utrunq uerum est tum
diuersum sit. Egressi sunt quarta generatione filii isrł
de terra aegipti. Replica genealogiam leui. Leui geniut
cahath. cahath geniit amram. Amram genuit aaron. a¬
aron genuit eleazar. eleazar genuit finees.Caath cũ
prẽ suo ingressus est acgiptum. Rursum eleazat cum
prẽ suo egressus est d agipto. A caath usq ad elea zar
computantur generationes quatuor. licet quidam uelint
ab amram incipere: et ad finces ut nos in eleazarũ fe¬
cimus peruenire.Si uero uolueris dispatrm numtrum

Expanded text:
verem, aperuit mihi ostium, qui habet clavem David, verem, aperuit mihi ostium, qui habet clavem David, et introduxit me in cubiculum suum, posuitque in foramine petrae: ut post spiritum saevientem, post terrae meae motum, post incendium ignorantiae quo urebar, vox ad me aurae lenioris accederet, diceremque: « Inveni quem quaesivit anima mea: tenebo eum et non dimittam » . ETENIM CUM videatur Scriptura inter se esse contraria, utrumque verum est, cum diversum sit. Egressi sunt quarta generatione filii Israel de terra Aegypti: Replica genealogiam Levi. Levi genuit Caath, Caath genuit Amram, Amram genuit Aaron, Aaron genuit Eleazar, Eleazar genuit Finees. Caath cum patre suo Levi ingressus est Aegyptum. Rursum Eleazar cum patre suo Aaron egressus est de Aegypto. A Caath usque ad Eleazar computantur generationes quatuor: licet quidam velint ab Amram incipere et ad Finees, ut nos in Eleazarum fecimus, pervenire. Si vero volueris disparem numerum
Abbreviated transcription (Latin):
tepͤeti loca: in quibus sccipta sunt quat uidentur facere q̃¬
stionem Ac primo extimabam spiritalibus spiritalia com¬
parando indissolubilia esse.sicuti multa alia sunt.Nam
& mathusalem xiiii annis post diluuium uixisse scribr.
net tamen arcam ingressus est cum noc. Et cum ipst. de¬
us locutus sit ad labraham: sciendo scies quia peregrinũ
erit. semen tuũ in terta non sua: & in seruitutem redigẽt
eos: & affligent & humiliabunt annis quadringentis.
postea moyses scribit in excodo. Et factum est. post quadrĩ¬
gentos & triginta annos: exiuit omnis potentia domini
de terra aegipti. Agar quoq ismaelem quasi latentem &
uenem matris sedisse ceruitibus. Roboam uero filius sa¬
lomonis quadragesimoprimo aetatis suat anno tegni
sumpsit exordium: & tegnauit in hirusalem anns xUii
cum utiq pater tius. duodecimo anno regnare inciptens:
annis .xl. regnauerit:& undetimo filiumꝰ generate̾ nequi¬
uerit.Dum hacc & multa sollicitus hin smodi tnetũ uol

Expanded text:
eperi loca in quibus scripta sunt, quae videntur facere quaestionem, ac primo aestimabam spiritalibus spiritalia comparans indissolubilia esse, sicuti et multa sunt alia. Nam et Mathusalam XIV annis post dnec tamen arcam ingressus est cum Noe; et, cum ipse deus locutus sit ad Abraham: sciendo scies, quia peregrinum erit semen tuum in terra non sua et in seruitutem redigent eos et adfligent eos et humiliabuntpostea Moyses scribit in Exodo: « Et factum est post quadringentos et triginta annos, exivit omnis potentia Domini de terra Aegypti » . Agar quoque Ismaelem, quasi lactentem et uenem matris sedisse cornicibus; Roboam uero, filius Salomonis, quadragesimo primo aetatis suae anno regni sumpsit exordium et regnauit in Hierusalem annis sedecim, cum utique pater eius duodecimo anno regnare incipiens annis quadraginta regnauerit et undecimo filium generare non quiuerit. Dum haec et multa istiusmodi mecum sol
Abbreviated transcription (Latin):
toria hucolicorum uersum uerba cãtare. tenete uirgiliũ:
Qquod in pueris necessitatis est. crimen in se facete uolun¬
ptatis. Cauendum igitur ne captiuam uelimus habete uxo¬
rẽ. ne in idolio ittumbamus. Aut certe si fuerimus eius
amoit decepti: mundemus eam: et omni Pordium errore¬
errort putgemus. nt scandalum patiatut frater ꝑrt quo
lorum laude composita audiecit personare. In se aut con¬
sus dixit. Quanti inerctnarii in domo pris mei habũ

Expanded text:
toria bucolicorum uersuum uerba cantare, tenere Vergilium et toria bucolicorum uersuum uerba cantare, tenere Vergilium et id, quod in pueris necessitatis est, crimen in se facere uoluntatis. cauendum igitur, ne captiuam habere uelimus uxorem, ne in idolio recumbamus; aut, si certe fuerimus eius amore decepti, mundemus eam et omni sordium horrore purgemus, ne scandalum patiatur frater, pro quolorum laudes conposita audierit personare. In se autem conuersus dixit: quanti mercennarii patris mei ab
Abbreviated transcription (Latin):
at infirmis. Si enim quis uiderit tum qui habet scientias
in idolio ittumbentem: nonne conscientia cum sit infiina
aedificabitur ad manducandum idolothita. et peribit ꝗ
infirmus est in tua tonscientia frater: propter quem xpũs
mortuus est. Nonne tibi iudetur sub aliis uerbis dicere:
ne legas phõs. otatotes. ppetas. sc in totum lectione reꝗt¬
scas. Nec nobis blandiamur: fiquat in us sunt scripta nõ
credimus: cum aliotum consuentia uulneritur: & putem᷑
probart quat dum legimus non teprobamus. Alioquin qua¬
le erit ut extimemꝰ apłm ruis qui uestebatur in idolio sũa
comprobasse: & eum dixisse perfectum: quem sciret de ido¬
lotitis manducare. Absit ut de ore christiano sonet iupt̃
omnipotẽs: & inthercule: & me castor: & taetera magis
portenta quã noͣmina. At nunc etiam sacerdotes du omis¬
sis euuangeliis & prophtĩs uidemus comędias legete. ama¬

Expanded text:
at infirmibus. si enim quis uiderit eum, qui habet scientiam, at infirmibus. si enim quis uiderit eum, qui habet scientiam, in idolio . recumbentem, nonne conscientia eius, cum sit infirma, aedificabitur ad manducandum idolothyta et peribit, qui infirmus est, in tua scientia frater, propter quem Christus mortuus est? nonne tibi uidetur sub aliis uerbis dicere, ne legas philosophos, oratores, poetas, ne in eorum lectione requiescas? nec nobis blandiamur, si his, quae sunt scripta, non credimus, cum aliorum conscientia uulneretur et putemur probare, quae, dum legimus, non reprobamus. alioquin quale erit, ut aestimemus apostolum eius, qui uescebatur in idolio, scientiam conprobasse et eum dixisse perfectum, quem sciret de idolothytis manducare? absit, ut de ore Christiano sonet \'Iuppiter omnipotens\' et \'mehercule\' et \'mecastor\' et cetera magis portenta quam numina. at nunc etiam sacerdotes dei omissis euangeliis et prophetis uidemus comoedias legere, ama
Abbreviated transcription (Latin):
sonum & stemonimti strepitum fuis lectotibus tribitunt.
Nulla ibi saturitas ueritatis: nulla iustitiae refectio repe¬
ritur. Studiosi eatum in fame ueri: in iustitiȩ uirtutũq
penuria perseuerant.Huius sapientiat typus & in deutto¬
nomio sub multeris captiuae figura describitur. de qua
diuina uox ptaecipit: ut si israhelites eam habere uolurtit
uxorem: caluitium ei faciat. ungues persecet: & pilos aufe¬
rat: & cum munda fuerit effeda: tunc transeat in uictois
amplexus. Haec si setundum lram̃ intelligimus: nonne
gimus: quando in manus nosttas libti ueniunt sapientia
seculatio. Si quid in eis utile reprtim& ad nostrum degma
conuertimus. Si quid uero superfluum de idolis. de amo¬
te. de cura sęcularium terum: haec radimus: his caluiciũ
inducimus: haec in unguium mort ferto actutissimo dese¬
iamus. Unde & apostolus prohibet ne in idolio ꝗs iecũbat
dicens. Uidete autem: ne haec licentia ur̃a offendiculum si¬

Expanded text:
sonum et sermonum strepitum suis lectoribus tribuunt: sonum et sermonum strepitum suis lectoribus tribuunt: nulla ibi saturitas ueritatis, nulla iustitiae refectio repperitur. studiosi earum in fame ueri, in uirtutum penuria perseuerant. huius sapientiae typus et in Deuteronomio sub mulieris captiuae figura describitur, de qua diuina uox praecipit, ut, si Israhelites eam habere uoluerit uxorem, caluitium ei faciat, ungues praesecet, pilos auferat et, cum munda fuerit effecta, tunc transeat in uictoris amplexus. haec si secundum litteram intellegimus, nonne gimus, quando in manus nostras libri ueniunt sapientiae saecularis: si quid in eis utile repperimus, ad nostrum dogma conuertimus, si quid uero superfluum, de idolis, de amore, de cura saecularium rerum, haec radimus, his caluitium indicimus, haec in unguium morem ferro acutissimo desecamus. unde et apostolus prohibet, ne in idolo quis recumbat, dicens: uidete autem, ne haee licentia uestra offendiculum fi
Abbreviated transcription (Latin):
cant. Quibus ideo luxuriosũs adolescens non poterat satu
rari: quia semper uoluptas famem siu habet: & transacta
non satiat. et sathanas cum aliquem sua arte deceperit: &
proprum ei imposuerit itgum: ultra ad uitiorum habundã¬
tiam non procurat:sciens esse iam mortuum:sicut multos
uidemus idolatras panis miseria & egestate confettos
Hi sunt in quibus propheticus sermo completur.Omnib
meretricib dantur mercedes: tu autẽ dedisti mercedes oĩb
amatorib ttus: & non accepisti mercedes. Possumus autẽ
&siliquas aliter interpretari. Dę monum cibus est carmina
poetarum. secularis sapientiaę. rhethoticorum pomꝑa uerboꝵ
Hȩc sua omnes suauitate delectant: & dum aures urrsib
dulai modulatione currentib capiunt: animam quoq pe¬
netrant. & pectoris interna deuin̾cunt. Uerum ubi cuma sũ¬
mo studio fuerint ac labore perlecta: nihil aliud nisi inanẽ

Expanded text:
cant. Quibus ideo luxuriosus adocant. Quibus ideo luxuriosus adorari, quia semper uoluptas famem sui habet et transacta non satiat. et satanas, cum aliquem sua arte deceperit et proprium ei iugum inposuerit, ultra ad uitiorum abundantiam non procurat sciens esse iam mortuum, sicuti multos idolatras uidemus pannis, miseria, egestate confectos. hi sunt, in quibus propheticus sermo conpletur: omnibus meretricibus dantur mercedes, tu autem dedisti mercedes omnibus amatoribus tuis et non accepisti mercedes. possumus autem et aliter siliquas interpretari. daemonum cibus est cafmina poetarum, saecularis sapientia, rhetoricorum pompa uerborum. haec sua omnes suauitate delectant et, dum aures uersibus dulci modulatione currentibus Ijapiunt, animam quoque penetrant et pectoris interna deuinciunt. uerum ubi cum summo studio fuerint ac labore perlecta, nihil aliud nisi inanem
Abbreviated transcription (Latin):
darmonum multitudo: quae per i dola manufacta cruore
pecudum & uictimis pascitur et nouissime saginatiore
quadam hostias ipsuis hominis morte saturatur. Misit
ergo eum in possessionem suam: idest suũ eũ fecit esse fa¬
mulum: ut pasceret porcos: ĩmolans eis animani suam. Et
cupiebat saturate uentrem de siliꝗs porcoꝵ & nemo illi dabat
Id quod in ezechiele cum increpatione dicitur ad hierusalẽ: e
factum est in te peruersum ultra mulieres in ⁊ fornicatione
tuam: & post te non sunt fornicate: in eo quod dedisti merce¬
des: & mercedes tibi non sunt datȩ: uidemus in filio minote
complaum.Substantiam suam in regione principis ꝑdidit¬
& post perditas facultates missus ad porcos egestate ꝯtabu¬
it. Daemonum tibus est ebrictas. luxuria. fornicatio. & uni¬
uersa uitia. Nȩc blanda sunt & lascuia: & sensus uolupta¬
te demulcent. statimq ut apparuerint: ad usum sui prouo¬

Expanded text:
daemonum multitudo, quae per idola manu facta cruore daemonum multitudo, quae per idola manu facta cruore pecudum et uictimis pascitur et nouissime saginatiore quadam hostia, ipsius hominis morte, saturatur. misit ergo eum in possessionem suam, id est suum effecit esse famulum, ut pasceret porcos immolans eis animam suam. Et cupiebat saturare uentrem suum de siliquis porcorum, et nemo illi dabat. id, quod in Ezechiele cum increpatione dicitur ad Hierusalem: et factum est in te peruersum ultra mulieres in fornicatione tua, et post te non sunt fornicatae in eo, quod dedisti mercedes, et mercedes tibi non sunt datae, uidemus in filio minore conpletum. substantiam suam in regione principis perdidit et post perditas facultates missus ad porcos egestate contabuit. daemonum versa vitia. Haec blanda sunt et lasciva, et sensus voluptate demulcent: statimque ut apparuerint, ad usum sui provo
Abbreviated transcription (Latin):
bit super uos. At contra est alia regio: quam possessuri sunt
mundi corde atq uiuentes. quam stũs ꝓpheta desidetat dicẽs
Cedo uidere bona domini in terra uiuentiuim. Et iꝑse coeꝑit
egere. & abiit: & iunxit se uni de principibus regionis illi
Deserto nutricio. qui ad primam uocem cuncta ei bõna fuera
largitus: tunxit se principi mundi hiuius: idest di abolo ictõ¬
ri tenebrarum: quem nunc inimicum hominem: cunc iu¬
dicem iniquitatis: nũc draconem: nunc sathan. nunc malͥcũ
nunc perdicem: nunc belial. nunc rugientem leonem: nunc
ltiuathan: nunc theninim: & multis aliis uocabulis scriptu¬
ta cog nominat. Quod autem ait uni de principib: plures rẽ
intelligendum est: qui per istum uolitent aerem: et diuerso¬
rum fraude uitiorum genus hominũ suac subitiãt seruitu¬
ti. Qui misit illum in agro suo:ut pasceret porcos. Porcus aĩ al
immundum est. quod ceno & sordibus delectatur. Talis est

Expanded text:
bit super uos. at contra... alia est regio, quam possessuri sumus bit super uos. at contra... alia est regio, quam possessuri sumus mundi corde atque uiuentes, quam sanctus desiderat dicens: credo uidere bona domini in regione uiuentium. Et ipse coepit egere et abiit et coniunxit se uni de principibus regionis illius. deserto nutricio, qui ad primam uocem bona ei fuerat cuncta largitus, iunxit se principi mundi huius, id est diabolo, rectori tenebrarum istarum, quem nunc inimicum hominem, nunc iudicem iniquitatis, nunc draconem, nunc satan, nunc malleum, nunc perdicem, nunc Belial, nunc rugientem leonem, nunc Leuiathan, nunc tenninim et multis aliis uocabulis scriptura cognominat. quod autem ait \'uni de principibus: plures esse intellegendum est, qui per istum uolitent aerem et diuersorum fraude uitiorum genus hominum suae subiciant seruituti. Qui misit illum in agro suo, ut pasceret porcos. porcus animal inmundum, quod caeno et sordibus delectatur. talis est