comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥtatib liberiꝰ resistebant: & habent᷑ itir
martyres: Iuste & enĩ si ñ ꝓnominis xp̃s don¬
fessione: tam̃ ꝓueritate occisi st̃. Usq ssed
aut̃ ꝓipso nomine. id ẽ ꝓ confessione non¬
nis xp̃ĩ. nemo mortuꝰ ẽ. anteq̃ ganuint
ilud cadent intrã: cusꝰ er ꝑsoni dm̃ s¬

Expanded text:
iberius resistebant: et habentur inter martyres. Juste etenim si non pro nominis Christi confessione, tamen pro veritate occisi sunt. Usque adeo autem pro ipso nomine, id est, pro confessione nominis Christi nemo mortuus est, antequam granum illud caderet in terram, cujus ex persona d
Abbreviated transcription (Latin):
nillũ impetꝰ factꝰ ẽ: qͥ non habebat tales
ures Fit impetꝰ inpetrũ: ñ fit in ioħem:
tenĩ uires ipsas petrus pꝰ accepit: tt̃ aut̃
nfirmꝰ fuit. Pro xp̃i nomine ille int̾rogatꝰ.
uires non habebat Ille qͥ habebat uires.
ꝑlibebat liberũ testimoniũ xp̃o quem
uuder̃ iudei: & occiditur abherode. qui
duebat ei. non tͥ licet habere uxorẽ frĩs
mui: neq enĩ fr̃ eiꝰ. sine posteritate deces¬
sirat: ꝓlege qͥdẽ ueritatis: ꝓ equalitate:
nꝑ illo nomine. quo xp̃iani sumꝰ. Quare
lac. nͥ ͫ mpleretur. singularis. ego sũ donec

Expanded text:
illum impetus factus est, qui non habebat tales vires: fit impetus in Petrum, non fit in Joannem. Etenim vires ipsas Petrus post accepit; tunc autem infirmus fuit. Pro Christi nomine ille interrogatur qui vires non habebat: ille qui habebat vires, ibebat liberum testimonium Christo, quem occiderunt Judaei; et occiditur ab Herode, quia dicebat ei, «Non tibi licet habere uxorem fratris tui» . Neque enim frater ejus sine posteritate decesserat. Pro lege quidem veritatis, pro aequalitate, pro illo nomine, quo christiani sumus. Quare hoc, nisi ut impleretur, «Singularis ego sum, donec
Abbreviated transcription (Latin):
ab inimicis Singularis ego sũ. donec tñseã.
Q uid ẽ donec tñsea: Cuglista dic̃. Cum aut̃
uenisset hora: ut transiret iħc dehoc mun¬
do ad patrẽ. Quid ẽ gͦ donec transeã: nisi
dehoc mundo ad patrẽ. Lunc enĩ confir¬
maui colũnas eiꝰ. id ẽ. colũnas t̾re: qͣndo
in mea resurrectione plene didicert̃. ñ eẽ
sũ : cum transiero. multiplicabor Multi me
imitabunt᷑: multi patient᷑ ꝓ nomine meo
U nꝰ sũ donec tñseã. Multi inime unꝰ ert̃: cũ
tñsiero. Singularis ego sũ: donec transea

Expanded text:
ab inimicis. «Singularis ego sum, donec transeam.» ab inimicis. «Singularis ego sum, donec transeam.» Quid est, «donec transeam?» Evangelista dicit: «Cum autem venisset hora ut Jesus transiret de hoc mundo ad Patrem» . Quid est ergo, «donec transeam,» nisi, «de hoc mundo ad Patrem?» Tunc enim confirmavi columnas ejus, id est columnas terrae, quando in mea resurrectione plane didicerunt mortem gularis sum:» cum transiero, multiplicabor; multi me imitabuntur, multi patientur pro nomine meo. Unus ego sum donec transeam; multi in me unus erunt dum transiero. «Singularis ego sum, donec transea
Abbreviated transcription (Latin):
Petrũ ipsũ potiꝰ attendamꝰ. Si nichil pecca¬
uit. qͣre fleuit : No⁊ int̾rogemꝰ depetro.
nͥ lacrimas petri Fideliores de illo testeᷤ
illi dictũ erat. Adhuc futurꝰ erat firmꝰ.
confirmatꝰ dñi resurrectione Ergo ñdũ
erat tẽpꝰ: ut disꝑgerent᷑ illa ossa iurta
infernũ: Nã uidete quã multi defecerunt
usq adipsos pͥmos herentes ori eiꝰ: & iam
ipsi defecer̃: Quare hoc:s ingularis
ego sũ. donec transeam. Hoc enim seqͥtur
inpsalmo Sup̃ dexerat. custodi me dnẽ
amuscipula quã statuer̃ mͥ: & abscandat
qͥ oꝑant᷑ iniqͥtatẽ. Amuscipula & abscan¬
dalis: a terrentib & alapsis: S qr in eius
passione etiã illi pͥmi qͥ futuri erant duceꝰ
eccłe & colũne tr̃ȩ defecer̃: ñ dũ factũ erat.
qd̃ ait inalio psalmo. ego confirmaut co¬
lũnas eiꝰ: Quid ait: Singularis ego sum:
donec transeam: hec uax ex ꝑsona capitis:
passione tu solꝰ pateris: tu solꝰ occideris

Expanded text:
Petrum ipsum potius attendamus. Si nihil peccavit, quare flevit? Non interrogemus de Petro, nisi lacrymas Petri: fideliores testes de illo , illi dictum erat. Adhuc futurus erat firmus, confirmatus Domini resurrectione. 25. Ergo nondum erat tempus, ut dispergerentur illa ossa juxta infernum. Nam videte quam multi defecerunt, usque ad ipsos primos haerentes ori ejus; etiam ipsi defecerunt. Quare hoc? «Singularis ego sum, donec transeam.» Hoc enim sequitur in Psalmo. Supra dixerat, «Custodi me, Domine, a muscipula quam statuerunt mihi, et ab scandalis qui operantur iniquitatem. A muscipula, et ab scandalis;» et a terrentibus, et a lapsis. Sed quia in ejus passione etiam illi primi, qui futuri erant duces Ecclesiae et columnae terrae, defecerunt; nondum factum erat quod ait in alio psalmo. «Ego confirmavi columnas ejus» . Quid ait, «Singularis ego sum, donec transeam?» Haec vox ex persona capitis, passione tu solus pateris, tu solus occideris
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ int̾ra ceciderit & mortificatũ fuerit s¬
lũ remanet. Ergo sołꝰ erat: antequa ãt
mortificatꝰ. Proptea petrꝰ ñdũ habebat u¬
les uires Accepturꝰ erat uires sequendi
noi habebat p̃cedendi Propt̃ xp̃m enĩ idc̃¬

Expanded text:
 fuerit, solum remanet. 26. Ergo solus erat, antequam esset mortificatus. Propterea et Petrus nondum habebat tales vires: accepturus erat vires sequendi, non habebat praecedendi. Propter C
Abbreviated transcription (Latin):
ncens interfectꝰ erat. ab iniqͦ rege donatus
uelle saltatrici. ñ ꝓpt̾ea occisus sit. qͥa con¬
fssus ẽ xp̃m: Potuit᷑ utiq & inde occidi:
stimoniũ ioħs: illis qͥ audiebant xp̃m:
ũ occidere uolebant : & eũ qͥ testimoniũ

Expanded text:
cens interfectus erat, ab iniquo rege donatus puellae saltatrici, non propter hoc occisus sit, quia confessus est Christum. Potuit utique et inde occidi, testimonium Joannes. Illi qui audiebant Christum, ipsum occidere volebant, et eum qui testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
qͥst̃. nͥ ꝑ quos ꝑ agrauit. totũ mundũ:
sa speciosi pedes eoꝵ. qu̾i annuntiant
pacemĩ qͥ unnutiant bona. Pedes gͦ
dñi qͣnti susceperunt: ut suscipiendo iꝰtũ
innomine iustir mercedẽ iusti acciꝑent⁊

Expanded text:
si per quos peragravit totum mundum? «Quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona» ! Pedes ergo Domini quanti susceperunt, ut suscipiendo justum in nomine justi, mercedem justi acciperent;
Abbreviated transcription (Latin):
usa ẽ. agricole Nouit enĩ ibi uitlitatem.
berẽ sucũ: & nouit qͥd affectet: qͥd eligat:
asse seges fertilis surgat S contempnit
iste mundꝰ. Nescitis quta contemptibilia
undi eligit ds: & ea quȩ ñ st̃ tãꝗͣ quȩ st̃.¬
ia quȩ st̃ euacuent᷑: Destercore erectꝰ:
biã saginata inde t̾ra: exurgente segete
npatoris: an admemoriã piscatoris: Sicut
ĩ crassitudo t̾re disrupta ẽ suꝑ terrã: dissi¬

Expanded text:
sa est agricolae. Novit enim ibi utilitatem et uberem succum, et novit quid affectet, quid eligat, unde seges fertilis surgat: sed contemnit eam iste mundus. Nescitis quia «contemptibilia mundi elegit Deus, et ea quae non sunt, tanqua quae sunt evacuentur» ? De stercore erectus ebantur: modo jam saginata inde terra, exsurgente segete Imperatoris, an ad memoriam Piscatoris? «Sicut» enim «crassitudo terrae disrupta est super terram, dissi
Abbreviated transcription (Latin):
nec crucẽ: No⁊ enĩ mortẽ solã: s nu
crucẽ. qͥ morte nichil uidebat᷑ execrabl
Ipsam dñs suscepit: ne discipłi eiꝰ morta
qͥdẽ ñ timerent : s nec genꝰ mortis hr¬
rescerent Ergo anon timtib cũ dicunit

Expanded text:
nec crucem. Non enim nec mortem solam; sed nec crucem, qua morte nihil videbatur exsecrabilius. Ipsam Dominus suscepit, ne discipuli ejus mortem quidem non timerent, sed nec genus mortis horrescerent. Ergo a non timentibus cum dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
cõp̃hensus. ẽ. in sacrificio cũ his legib sti
ꝓhiberent᷑: & non negauit : Iuis eoꝵ cõres¬
sus ẽ. ad orare idolum. & non clamauit so
feci: & timuit ne coniunceret᷑: Tales mus¬
tros. diabobꝰ habebat Unde aut̃ p̃ualunt
uerba dñi : Ecce ego mitto uos. sicut agus
in medio lupoꝵ: nolite timere eos qͥ corpis
occidt̃. animã aut̃ ñ posst̃ occidere: s us
timete. qͥ & corpꝰ & animã potest miter
ingehennã ignis Dedit timorẽ : subieat s
inflãmauit caritatẽ: Nolite in qt timer
mortẽ. Mortẽ timetis: Prior morior: hs
uł capillꝰ ur̃ pereat formidatis : Prior ĩntig
in carne resurgo. Merito audisti uerba a
pullularet ubiq seges ȩccłe : ludient ĩn

Expanded text:
hensus est in sacrificio, cum his legibus ista prohiberentur, et non negavit? Quis eorum comprehensus est adorare idolum, et non clamavit, Non feci, et timuit ne convinceretur? Tales ministros diabolus habebat. Unde autem praevaluerunt verba Domini? «Ecce ego mitto vos sicut agnos in medio luporum. Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere; sed eum timete, qui et corpus et animam potest mittere in gehennam ignis» . Dedit timorem, subjecit spem, inflammavit charitatem. Nolite, inquit, timere mortem. Mortem timetis? Prior morior. Ne vel capillus vester pereat, formidatis? Prior integer in carne resurgo. Merito audistis verba epullularet ubique seges Ecclesiae? «Audient,» in
Abbreviated transcription (Latin):
S quid magnũ dicis: Iuid magnũ: Quid di¬
xerit frĩ suo fatuȩ: reus erit gehenne igniꝰ
Contremiscet iam tota illa suꝑbia. Eoce iam
non ualde. facit. unde ds̃ uideat̾ impietate
aliqͥ blasphemari: non irruit in aliquẽ leden¬
dũ: ñ facit alteri quod pati non uult. Id
nasti & ipsã. Quãquã quis tantꝰ. ut hoc
sti Quid facis decogitationib tuis: Quid
facis detumultu & caterua rebellantiũ
desiderioꝵ : Ñ eis das m̃bra Ita credo:
& uideo: S tam̃ cogitationes. aliquando.
inclinant᷑. & aufert̃ Et plerũq in oratione
genib fixis. corpꝰ ꝓsternis: collũ curuas:
confiteris peccata : ad oras dm̃. Uideo corpꝰ
ubi iaceat: quero ubi uolitet animꝰ. Uideo
m̃bra iacentia: uideamꝰ si stat conscientia:
uideamꝰ si fixa ẽ. in eũ quẽ adorat. S ic
aut̃ cogitationib plerũq tãꝗͣ estu maris
abripit᷑. & tẽpestate tollit᷑: in aliud atq
aliud Modo si mecũ loquereris: & subito

Expanded text:
uid magnum dicis? Quid magnum? «Qui dixerit fratri suo, Fatue; reus erit gehennae ignis» . Contremiscit jam tota illa superbia. Ecce jam non valde facit unde Deus videatur impietate aliqua blasphemari; non irruit in aliquem laedendum, non facit alteri quod pati non vult: quid psam frenasti: quanquam quis tantus ut hoc sti: quid facis de cogitationibus tuis? quid facis de tumultu et caterva rebellantium desideriorum? Non eis das membra. Ita credo, et video: sed tamen cogitationes aliquando inclinant et auferunt te, plerumque in oratione genibus fixis. Corpus prosternis, collum curvas, confiteris peccata, Deum adoras: video corpus ubi jaceat, quaero ubi volitet animus. Video membra jacentia: videamus si stat conscientia, videamus si fixa est in eum quem adorat; si non cogitationibus plerumque, tanquam aestu maris abripitur, et tempestate tollitur in aliud atque aliud. Modo si mecum loquereris, et subito
Abbreviated transcription (Latin):
cerit. Potest & egrotꝰ dicere S priꝰ ego crci¬
di inlectiui: qua medieꝰ ad me ueniset᷑ U̾tiq
mea in beneplacitis eoꝵ. S erunt mult
contradicant. Absorti st̃ iuxta petrã iugn¬

Expanded text:
cerit. Potest et aegrotus dicere: Sed prius ego cecicerit. Potest et aegrotus dicere: Sed prius ego cecidi in lectum, quam medicus ad me venisset. Utique mea in beneplacitis eorum.» Sed erunt multi qui contradicant: «Absorpti sunt juxta petram ju
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c: bsorti st̃ uxta petrã: iuxta id est
comparati. iudices magni: potentes. docti.
I psi dicunt̾ iudices eoꝵ: tãquã iudicantes
demorib & sententiã ꝓferentes Dixit hoc
aristoteles Adiunge illũ petre: & ab sortꝰ
ẽ. quis ẽ. aristotles. audiant. Dix̃ ap̃ẽ: &
apud inferos contremiscit. Dix̃ hoc pitha¬
goras: dix̃ hoc plato Ad iunge illos petre
Compara auctoritatẽ illoꝵ. auctoritati euan¬
głicȩ: cõpara inflatos crucifixo Dicamus
illis. Uos litteras urãs conscripsistis in
cordib suꝑboꝵ: ille crucẽ suã focit infron¬
tib regũ. Postremo mortuꝰ ẽ. & resurrexit.
mortui estis: & nolo querere quẽ admodũ
resurgatis Ergo absorti st̃ iuxta petram
donec comparentur petre. Propt̃ea si inuent̾
fuerit aliquis eoꝵ hoc dixisse quod drxit
& xp̃c̃: gratulam᷑ illi÷ non seqͥm̃ illũ. Sed
pͥor ẽ. quã ipsa ueritas: O homo. adtende
xxp̃m: non qͣndo adte uenerit: s qndo te fe¬

Expanded text:
bsorpti sunt iuxta petram’, ‘iuxta’, idest comparati; ‘iudices’ magni potentes docti. Ipsi dicuntur ‘iudices eorum’ tanquam iudicantes de moribus et sententiam proferentes. 43 Dixit hoc Aristotiles: adiunge illum petre, et absorptus est; quis est Aristotiles? Audiant dixit Cristus et apud Inferos contremiscit. Dixit hoc Pithagoras, dixit hoc Plato: adiunge illos petre, compara autoritatem illorum autoritati evangelice, compara inflatos crucifixo; dicamus eis: ‘Vos literas vestras conscripsistis in cordibus superborum; Ille crucem suam fixit in frontibus regum; postremo mortuus est et resurrexit; mortui estis et nolo querere quemadmodum resurgatis. Ergo, «Absorpti sunt juxta petram»donec comparentur petrae. Propterea si inventus fuerit aliquis eorum hoc dixisse, quod dixit et Christus; gratulamur illi, non sequitur illum. Sed prior est quam ipsa veritas? O homo, attende Christum, non quando ad te venerit, sed quando te fe
Abbreviated transcription (Latin):
peccatoris. ñ impinguet caput meũ S quid
ficio dicis mͥ: Patior adulatores: ñ cessant
frepere: laudant in me quȩ nolo: quȩ
o paruipendo. laudant inme: qd̾ ego ca¬
si habeo rep̃hendunt inme: adulat᷑ores:
iterȩ : & magna sapientia Si magna sapi¬
trina: docte eligit Postremo qd uitupe¬
s: hoc ei placet quẽ laudas S quid:
udatio illa ñ inducat: oleũ peccatoris ẽ
ñ cessant dicere: non inde impinguet ca¬
ut tuũ: Id ẽ noli gaudere adtalia: id ẽ noli
nuiere: noli consentire: noli inde gratulari:
sille attulit oleũ adulationis: s caput tuũ
tegrũ mansit No inflatum ẽ: ñ tumuit:
dũ inflatum fuerit & tumuerit: fac̃ pondꝰ.
ap̃cipitat te: Oleũ aut̃ peccatoris. non im¬

Expanded text:
peccatoris non impinguet caput meum.» Sed quid facio, dicis mihi? Patior adulatores, non cessant perstrepere; laudant in me quae nolo, quae ego parvipendo laudant in me, quod ego charum habeo reprehendunt in me, adulatores, litterae, et magna sapientia. Si magna sapiagna doctrina, docte elegit. Postremo quod tu vituperas, hoc ei placet quem laudas. Sed quid? Laudatio illa non indulcat; oleum peccatoris est. Sed non cessat dicere. Non inde impinguet caput tuum; id est, noli gaudere ad talia; id est, noli annuere, noli consentire, noli inde gratulari: et si ille attulit oleum adulationis, sed caput tuum integrum mansit, non inflatum est, non tumuit. Si enim inflatum fuerit et tumuerit, facit pondus et praecipitat te. «Oleum autem peccatoris non im
Abbreviated transcription (Latin):
maleficos. Ista enĩ fornicatio ẽ: adño dõ.
ne: No occidis quẽquã: non adulteras
cuiꝰquã uxorẽ: ñ uxori tuȩ eundo ad alte¬
rã. inuiriã facis: ñ ulla pessima corrup¬
tela te contaminas : abstinusti manꝰ afur¬
to: linguã aꝑuirio: cor aconcupiscendo rẽ¬

Expanded text:
maleficos; ista enim fornicatio est a Domino Deo: maleficos; ista enim fornicatio est a Domino Deo: nae. Non occidis quemquam, non adulteras cujusquam uxorem, non uxori tuae eundo ad alteram, injuriam facis, non ulla pessima corruptela te contaminas, abstinuisti manus a furto, linguam a perjurio, cor a concupiscenda re
Abbreviated transcription (Latin):
militiã: tundentiũ sibi pectꝰ & dicentium:
dmiite nob debita nr̃a. sic̃ & nos dimittimꝰ
antorib nr̃is: lam qͦt remanser̃ qͥ sibi erubes¬
nnt pectꝰ tundere: Ergo rep̃hendant: tole¬
niꝰ. Rep̃hendant: oderint: accusent. detra¬
int: adhuc & oratio mea. in beneplacitis
. Ueniet tẽpꝰ: qndo oratio mea placebit
ls Erigent se enĩ qͥsi iusti: uirib suis
ancent᷑ inlucta. qͥa suꝑbe se erexerunt: e¬
dent᷑: trahent᷑ apeccatis: uidebunt se iniqͦs:
plebunt᷑ que dicta st̃ ꝑpropħas: incipiet
meri iudiciũ: conuertet se acies animȩ ad
inscientiã peccatoꝵ: & placebit illa oratio.
luite nob̾ debita nr̃a. sic̃ & nos dimittimꝰ
abitorib nr̃is Ouerbosa defensio iniqͥtatis:
habitat ds̃. Ubi ẽ illa uerbositas: ubi ẽ
uctantia: iustꝰ sũ. nichil mali feci:
catorẽ: Profecisti : iam unũ dm̃ colis. Obtime
Not fornicaris abeo adidola: admathematicos:
ad sortilogos: ad aruspices: ad augures: ad

Expanded text:
et dicentium: «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . Jam quot remanserunt qui sibi erubescunt pectus tundere? Ergo reprehendant; toleremus. Reprehendant, oderint, accusent, detrahant: «Adhuc et oratio mea in beneplacitis eorum;» veniet tempus, quando oratio mea placebit illis. Erigent se enim quasi justi viribus suis; vincentur in lucta: quia superbe se erexerunt, elidentur, trahentur a peccatis, videbunt se iniquos, implebuntur quae dicta sunt per Prophetas; incipiet timeri judicium, convertet se animae acies ad conscientiam peccatorum, et placebit illa oratio, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» O verbosa defensio iniquitatis!habitat Deus. Ubi est illa verbositas, ubi est illa jactantia: Justus sum, nihil mali feci? catorem. Profecisti, jam unum Deum colis; optime: non fornicaris ab eo ad idola, ad mathematicos, ad sortilegos, ad aruspices, ad augures, ad
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ nouit: qͥñ pꝰ eũ fornicat᷑ qͥ ad orat
conquerit᷑: decuiꝰ p̃ssura non gemit uicinꝰ in¬
firmꝰ : qͥ uxorẽ alienã non tẽptat: qͥ contẽptꝰ ẽ.
sua: aut qͥ nec ipsa sua: s qͦmͦ licet. & quomͦ
ẽ: aut ubi nõdũ ducta ẽ Iui iam talis ẽ:
dep̃hendit᷑ tam̃ inhis quę dixi Uenit gͦ tẽpꝰ

Expanded text:
 qui non post eum fornicatur, qui non adorat ritur, de cujus pressura non gemit vicinus infirmus; qui uxorem alienam non tentat, qui contentus est sua, aut qui nec ipsa sua, sed quomodo licet et quomodo rum aut ubi nondum ducta est. Qui jam talis est, deprehenditur tamen in istis quae dixi. 19. «ve
Abbreviated transcription (Latin):
etiã doctoꝵ Sedent & computant sydera: int¬
ualla. cursus. uolubilitates. statꝰ motꝰ. intendt̃:
describt̃: conitiunt: docti magni uidentur
Totũ hoc doctũ. & magnũ ÷ defensio peccatinẽs
Eris ad ult̾: qr sic hubes uenerẽ. Eris homlicida:

Expanded text:
etiam doctorum. Sedent, et computant sidera; intervalla, cursus, volubilitates, status, motus intendunt, describunt, conjiciunt. Docti, magni videntur. Totum hoc doctum et magnum, defensio peccati est. Eris adulter, quia sic habes habes Venerem: eris homicida,
Abbreviated transcription (Latin):
& captiuũ me ducentẽ inlege peccati. do
bellũ aduersũ me gero: ñ sũ totꝰ instas&
adimaginẽ fabricatoris mei Cepi resculpie
ea parte qͥ reformor: displicet mͥ qd̃ aesm
suauitatẽ : ut iã ꝑ interiorẽ hominẽ conda¬
teris legi dĩ Hinc cetera sanabunt᷑: unde i
sanata st̃ Geme adhuc uulneratꝰ: castisat
displice tͥ: NoN sic pugno inqͥt qͣsi aerm
cedens: s castigo corpꝰ meũ & inseruitutemn
redigo: neforte aliis p̃dicans ipse repri

Expanded text:
captivum me ducentem in lege peccati.» Adhuc bellum adversus me gero, nondum sum totus instauratus ad imaginem fabricatoris mei; coepi resculpi, et ex ea parte qua reformor, displicet mihi quod desuavitatem, ut jam per interiorem hominem condelecteris legi Dei: inde caetera sanabuntur, unde et ista sanata sunt. Geme adhuc vulneratus, castiga te, displice tibi. 16. «Non sic pugno,» inquit, «quasi aerem caedens; sed castigo corpus meum et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans ipse rep
Abbreviated transcription (Latin):
huc portas infirmitatẽ carnis. & gemis cuiꝰ¬
dã reluctationis conscienti&x : ex hac parte
ẽ quod dicis : Laboramꝰ: uidem̃ loqͥ contra¬
tia: nͥ nob subueniat apłica autoritas Au¬
di illud ab apło: ne malꝰ intellector accuses.

Expanded text:
huc portas infirmitatem carnis, et gemis cujuhuc portas infirmitatem carnis, et gemis cujusdam reluctationis conscientia, ex hac parid est quod dicis? Laboramus, videmur loqui contraria, nisi nobis subveniat apostolica auctoritas. Audi illud ab Apostolo, ne me malus intellector accuses:
Abbreviated transcription (Latin):
Humilia cor tuũ: contere cor tuũ: crucia cor
tuũ : & tu teipsũ em̃dabis inmiscđia. Noa
enĩ odisti te: cũ seuis inte: Eris in parte e¬
m̃data iustꝰ: quãuis sis adhuc usm̃danda
peccator. Ex qua parte enĩ tͥ displices: iustꝰ
es Ex qua tͥ displicet inte qd̾ iustũ ẽ: in itꝰ
es Uis uidere quã iustꝰ sis: hoc inte tibi
displiceat qd̾ & dõ: iã coniunxisti te uolunta¬
ti dĩ: & inte ipso ñ qd̾ ille fecit. s quod ille
odit odisti Ex eo quod odisti inte qd̾ fecisti:
uerꝰ: erit ille misericors. Parcet: qr tu ñ peꝑ¬
cisti Ergo ex qͦ coniunctꝰ es ocłis eiꝰ. & delecta¬
ris legi eiꝰ : & hoc inte arguis qđ lex eiꝰ arguit
& boc inte displicet tͥ quod & ocłis dĩ dis¬
plicet: uide quã iustꝰ es Ex qͦ aut̃ lapsus:
fecisti ea quȩ displicent dõ. & fragilitate qͥdã
infirmitatis humanȩ. ꝓlaberis in illa. & ad¬

Expanded text:
Humilia cor tuum, contere cor tuum, crucia cor Humilia cor tuum, contere cor tuum, crucia cor tuum; et tu ipsum emendabis in misericordia: non enim odisti te, cum saevis in te. Eris in parte emendante justus, quamvis sis adhuc in emendanda peccator: ex qua parte enim tibi displices, injustus es; ex qua tibi displicet in te quod injustum est, justus es. Vis videre quam justus es? Hoc in te tibi displicet quod et Deo: jam conjunxisti te voluntati Dei, et in teipso non quod ille fecit, sed quod ille odit odisti. Ex eo quod odisti in te quod fecisti, severus; erit ille misericors: parcet, quia tu non pepercisti. Ergo ex quo conjunctus es oculis ejus, et condelectaris legi ejus, et hoc in te arguis quod lex ejus arguit, et hoc in te tibi displicet quod et oculis Dei displicet, vide quam justus es: ex quo autem lapsus fecisti ea quae displicent Deo, et fragilitate quadam infirmitatis humanae prolaberis in illa, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
guabit caput meũ. Quid ẽ oleũ peccatoris
ñ inpinguabit caput meũ : Non crescit ca¬
toris: hoc ẽ oleũ peccatoris Proptea &
homines qͥ falsa laude aliquẽ irriserint:
hoc &iã deillo dict̃ Unxi illi caput Amate
gͦ argui aiusto inmiscdia: nolite amare
laudari apeccatore. cũ irrisione: habetote
oleũ uob̾cũ: & ñqueritis oleũ peccatoris:
Sapientes enĩ ille uirgines secũ portabant
Probet aut̃ se homo: & tc̃ insemetipso habebit
głam. & non in altero Quid ẽ inuasis sus:
pore xp̃i es. & adhuc portas mortalitatẽ
qͣndã: tu tͥ esto iustꝰ. & inte esto iustꝰ Pec¬
cator es : uindica inte Redi ad conscientiã
tuã: exige dete pęnas: crucia te ipsum
Ita enĩ offers sacrificiũ dño: qͥa si uoluisses
sacrificiũ dedissẽ utiq. ait peccator: holocau¬
stis non delectaberis Quid: Ergo nullũ acci¬
pit sacrificiũ : Sacrificiũ dõ. sp̃s contribula¬
tꝰ: cor contritũ & humiliatũ ds̃ non spernit.

Expanded text:
t caput meum.» Quid est, «Oleum peccatoris non impinguabit caput meum?» Non crescet catoris, hoc est oleum peccatoris. Propterea et homines cum falsa laude aliquem irriserint, hoc etiam de illo dicunt: Unxi illi caput. Amate ergo argui a justo in misericordia; nolite ergo amare laudari a peccatore cum irrisione. Habetote oleum vobiscum, et non quaeretis oleum peccatoris. Sapientes enim illae virgines secum portabant «Probet autem se homo, et tunc in semetipso habebit gloriam, et non in altero» . Quid est, In vasis suis? pore Christi es, et adhuc portas mortalitatem quamdam; tu tibi esto justus, et in te esto justus. Peccator es, vindica in te; redi ad conscientiam tuam, exige de te poenas, crucia teipsum. Ita enim offers sacrificium Deo. «Quia si voluisses sacrificium, dedissem utique,» ait peccator, «holocaustis non delectaberis.» Quid ergo? nullum accipit sacrificium? «Sacrificium Deo spiritus contribulatus; cor contritum et humiliatum Deus non spernit» .
Abbreviated transcription (Latin):
diã ori meo. & ostiũ continentiȩ circum
labia mea: ut ñ declines cor meũ inuerba
maligna. ad excusandas excusationes inper¬
catis Quare sic oras dñe : Quȩ pecata til
excusaturꝰ es : Respondet: cũ unꝰ exm̃bn
meis sic orat. ego sic oro: siẽ ibi respondit
cũ uni exminimis meis fecistis. m fecitis
Cũ aut̃ ñ declinatũ fuerit cor tuũ om̃brũ

Expanded text:
nentiae circum labia mea; ut non declines cor meum in verba maligna, ad excusandas excusationes in peccatis.» Quare sic oras, Domine? quae peccata tua excusaturus es? Respondet, Cum unum ex membris meis sic orat, ego sic oro: sicut ibi respondit, «Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis.» 8. Cum autem non declinatum fuerit cor tu
Abbreviated transcription (Latin):
secutio: qͣndo dimiser̃ te om̃s solũ. & ier̃
unꝰquisq in sua Predixisti hoc : qͥa p̃uidi¬
sti No⁊ enĩ quia p̃nuntiasti. tu fecisti:
aut tu inqͦquã te negasti S ecce illi qͥtͥ
coherebant: intua temptatione & ꝑsecutio¬
ne qͥ te inimici reqͥrebant crucifigendum.
defecer̃. Et unꝰ ille audar qͥtͥ ꝓmiserat. qͥa
tecũ ẽẽt. usq admortẽ: audiuit qͥdẽ ame¬
dico qͥd inse ageret᷑ Egrotꝰ febriens. sanum
se dixerat: cordis uenã ille tangebat. Uen¬
tum ẽ ad tẽptationẽ: uentũ ẽ adpbationẽ:
uentũ ẽ ad accusationẽ. Etiã ipse interrogatꝰ.
ñ abaliqͣ magi potestate: abinfimo mancipio.
& hoc femina: ab ancilla. interrogatꝰ.
sutcubuit: Negauit ter: Semel negato

Expanded text:
persecutio, quando dimiserunt te omnes solum, et ierunt persecutio, quando dimiserunt te omnes solum, et ierunt unusquisque in sua praedixisti hoc, quia praevidisti: non enim quia tu praenuntiasti, tu fecisti, aut tu in quoquam te negasti: sed ecce illi qui tibi cohaerebant, in tua tentatione et persecutione, qua te inimici requirebant crucifigendum, defecerunt. Et unus ille audax qui tibi promiserat quia tecum esset usque ad mortem, audivit quidem a medico quid in se ageretur aegrotus. Febriens enim sanum se dixerat; cordis venam ille tangebat. Ventum est ad tentationem, ventum est ad probationem, ventum est ad accusationem; et jam ipse interrogatus, non ab aliqua magna potestate, sed ab infimo mancipio, et hoc femina, ab ancilla interrogatus succubuit. Negavit ter. Semel negato,
Abbreviated transcription (Latin):
curo quid minentur. qͥ circũstant: ad te
quã inminis eoꝵ. Noui qͥd ꝓme passꝰ sis:
la. posita ẽ esca: uita: uince Si amat
auis hanc escam: cadit inmuscipulam:
Si aut̃ auis talis ẽ. ut dicat. & diẽ homi¬
nis ñ concupiui tu scis: ocłi eiꝰ ñ recedent
adõ: & ipse euellet delaqueo pedes eiꝰ.
lã statusse. ꝑsecutores dix̃: scandala uero
abeis qui consenser̃ & apostatauerunt:
Ex utrisq se uult custodiri Hinc seuiunt
minantes: hinc labunt᷑ consentientes:
Timeo ne talis sit iste quẽ timeã: nec talis
sit iste quẽ imit̾. Hec tͥ facio: si ñ conse¬
ris Custodi me amuscipula. quã statuer̃
mͥ. Ecce fr̃ tuꝰ iã consensit: & abscandat
peccatores: S ñ om̃s peccatores Quidã
peccatores. qͥ usq eos st̃ peccatores ut sic
ament uitã istã ut p̃ponant illã uitę
ȩt̃nȩ: cadt̃ inmuscipulã eiꝰ S qͥd dicis:
Puta isti tales cadt̃ inretia eiꝰ. Quid de

Expanded text:
curo quid minentur qui circumstant; «Ad tequam in minis eorum. Novi quid pro me passus sis, la posita est esca vitae hujus: si amat avis hanc escam, cadit in muscipulam: si autem avis talis est ut dicat, «Et diem hominis non concupivi, tu scis» ; oculi ejus non recedent a Deo, et ipse evellet de laqueo pedes ejus lam statuisse persecutores dixit, scandala vero ab eis qui consenserunt et apostataverunt; et ex utrisque vult se custodiri. Hinc saeviunt minantes, hinc labuntur consentientes: timeo ne talis sit iste, quem timeam; ne talis sit iste, quem imiter. Haec tibi facio, si non consenseris: «Custodi me a muscipula quam statuerunt mihi.» Ecce frater tuus jam consensit: «Et ab scandalis peccatores?» Sed non omnes peccatores: quidam peccatores, qui usque eo sunt peccatores, ut sic ament vitam istam, ut praeponant illam vitae aeternae, cadent in muscipulam ejus. Sed quid dicis? Putas, isti tales cadunt in retia ejus? Sed quid de
Abbreviated transcription (Latin):
Certe caro tãꝗͣ conux ẽ: & nemo carnen
suã odio habuit: Tam̃ qͥd alio loco. cam
reformatione. una concordia: Iuando istud
erit : qm̃ mͦ clamas. infelix ego homo quꝰ
me liberabit decorpore mortis huiꝰ: nũq
separabit᷑ ate. hoc corpꝰ. & tc̃ securꝰ erisłi

Expanded text:
Certe caro tanquam conjux est, et nemo carnem suam odio habet. Tamen quid alio loco? «Carreformatione una concordia. Quando istud erit? Quoniam modo clamas, «Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus?» numquid separabitur a te hoc corpus, et tunc securus eris?
Abbreviated transcription (Latin):
reddt̃ rationẽ: si ratio illa. ñ dem̃tia. no¬
nnanda ẽ: Qui enĩ inusura inqͥt. dat pec¬
uniã: ñ ledit crucẽ luminis Multi ñ in¬
digunt: ẜ exponã. Qui aut̃ inqͥt agricola
multũ ledit crucẽ luminis Queris quam
sucẽ luminis : m̃bra inqͥunt illa dĩ quȩ cap

Expanded text:
reddunt rationem. Vide si ratio illa non dementia nominanda est. Qui enim in usuram, inquiunt, dat pecuniam, non laedit crucem luminis multi non intelligunt, sed exponam: qui autem, inquiunt, agricola est, multum laedit crucem luminis. Quaeris quam crucem lu
Abbreviated transcription (Latin):
tioires inse ten̾entes uelud pͥmũ gradũ iustitiȩ.
electos uocari apuq manicheos : qͥ nouierunt.
recognoscantr qͥ nesciebant. audiant Clecti qͥ¬
dẽ st̃ dĩ: om̃s scĩ. Et habemꝰ hoc inscripturis
S usurpauert̃ sibi illud nom̃. & qͣsi familiarius
sibi applicuert̃: ut tãꝗͣ ꝓpͥe iã electi appellent᷑.
Qui sunti isti electi: quib si dixeris peccasti: sta¬
tĩ illã defensionẽ⁊ impiã & peiorẽ ceteris ma¬
gisq sacrilegã ꝓfert̃: ñ ego pectaui. s gens
tenebrarũ. Que ẽ ista gens tenebrarũ: qͦue bel¬
lũ gessit cũ dõt. Et ipsa petcat: qm̃ tu peccas:
Ipsa inqͥt⁊ qr cõnicetꝰ sũ illi Ds enĩ qͥte cõniis¬
cuit. qͥd timuit: Hoc enĩ dict̃ qd̾ illa gens
tenebraꝵ rebellauert aduers am̃ antequanr
muidꝰ fuerit: & ille cauens ne regna eiꝰ illo
adueniente hostili impetu uastarent᷑. mnist
huc m̃bra sua: substantiã suã: hoc qd̾ t̃ ip̃.
si aurũ. aurũ: si lux. lucẽ. Suicꝗd illuq

Expanded text:
tes velut primum gradum justitiae, Electos vocari apud Manichaeos. Qui noverunt, recognoscant; qui nesciebant, audiant. Electi quidem Dei sunt omnes sancti, et habemus hoc in Scripturis : sed usurparunt sibi illud nomen, et quasi familiarius sibi applicaverunt, ut tanquam proprie jam electi appellentur. Qui sunt isti electi? Quibus si dixeris, Peccasti; statim illam defensionem impiam et pejorem caeteris magisque sacrilegam proferunt: Non ego peccavi, sed gens tenebrarum. Quae est ista gens tenebrarum? Quae bellum gessit cum Deo. Et ipsa peccat, cum tu peccas? Ipsa, inquit, quia commixtus sum illi. Deus enim qui te commiscuit, quid timuit? Hoc enim dicunt, quod illa gens tenebrarum rebellaverit adversus Deum, antequam mundus fieret; et ille cavens ne regna ejus loco adveniente hostili impetu vastarentur, misit huc membra sua, substantiam suam, hoc quod ipse est; si aurum, aurum; si lux, lucem: quidquid illud est,
Abbreviated transcription (Latin):
& huic ipsit mulieri.si declinaret᷑ cor eiꝰ inũba
maligna. de eẽt defensio peccatoꝵ An ñ coti¬
diei pares. eiꝰ inturpitudine s non pares in
defendt̾ peccata sua: Si latuerint ⁊ negant : Si
aut̃ uł dephense atq coruicte fuerirti : uł publice
id egerint÷ defendt̃: Et quã facilis defensiok
eaꝵ: quã cita: s quã p̃ceps÷ quãncotidiana:
& quã sacrilega Oisi ds̃ hoc nolleti: ñ facerẽ

Expanded text:
aretur cor ejus in verba maligna, deesset defensio peccatorum. Annon quotidie pares ejus in turpitudine, sed non pares in defendunt peccata sua? Si latuerint, negant; si autem vel deprehensae atque convictae fuerint, vel publice id egerint, defendunt. Et quam facilis defensio earum, quam cita, sed quam praeceps, quam quotidiana et quam sacrilega! O si Deus hoc nollet, non fac
Abbreviated transcription (Latin):
illa lacrimis suis lauit mͥ pedes Oleũ mͥ ñ
dedisti: illa unx̃ unguento Propt̾ea dico tͥ:
dimittunt᷑ ei peccata multa.q dilex̃ inultũ
Q uare: quia confessa ẽ: qr fleuit: qr ñ decli¬

Expanded text:
illa lacrymis suis lavit mihi pedes: oleum mihi non illa lacrymis suis lavit mihi pedes: oleum mihi non dedisti; illa unxit unguento. Propter quod dico tibi: dimittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum» . Quare? Quia confessa est, quia flevit, q
Abbreviated transcription (Latin):
erde & qͥa eã non habebat rincorde. aitiq
fã habebat incorpore: quia gͦ illereant
eũ mnescirenquȩ illa eẽt: & dix̃ apud seipsum.
hic. si eẽt ꝓpħa: sciret que mulien illi accessit
ad pedes: INo dix̃ reppulisset. eã s scireta
que eẽt: tãꝗͣ eẽt coisequers. ut si sciriti repel¬
leret. Ex illo gͦ qd̾ ñ eã reppulit: etiã nescissẽ
eũ ꝓcerto suspicatꝰ ẽ Dĩs aut̃ sic habebat ocłoᷤ
ad illã mulierẽ: ut aure ᷤ haberet in corde
phariseri. Itaq audita cogitatione eiꝰ: ꝓposuit
similitudinẽ quã nostis. Duo debitores eran
cuidã feneratori Unꝰ ei debebat qͥngentos
denarios: alt̃ qͥnqͥginta Cũ ambo ñ habereos
unde redderent: donauit ambobꝰ. Quero abs
te inqͥt. qͥs eũ plꝰ diler̃. Et ille respondit iam
sus. admulierẽ: dix̃ adsymonẽ. Uides istam
mulierẽ : Introiui indomũ tuã: osculũ mͥ
nor dedisti: illa aut̃ noc intermisit pedes
meos osculari quã mͥ ñ ad pedes dedisti:

Expanded text:
corde, utique falsam habebat in corpore: quia ergo ille eam eum nescire quae illa esset, et dixit apud semetipsum, «Hic si esset propheta, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Non dixit, repulisset eam: sed, «sciret quae» esset; tanquam esset consequens ut si sciret, repelleret. Ex illo ergo quod non eam repulit, etiam nescisse eum pro certo suspicatus est. Dominus autem sic habebat oculos in illam mulierem, ut aures haberet in cor pharisaei. Itaque audita cogitatione ejus, proposuit similitudinem quam nostis. «Duo debitores erant cuidam feneratori; unus ei debebat quingentos denarios, alter quinquaginta: cum non haberent ambo unde redderent, donavit ambobus. Quaero abs te,» inquit, «quis eum plus dilexit? Et Ille respondit,» jam sus ad mulierem, dixit ad Simonem: Vides istam mulierem? Introivi in domum tuam: osculum mihi non dedisti; illa autem non intermisit pedes meos osculari: aquam mihi ad pedes non dedisti;
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ hoc. exꝑsona corporis sui: qͥs audet
inm̃bris eiꝰ dicere. ñ se habere peccatũ. nͥ qͥ
fuerit ausꝰ se falsȩ iustitiȩ nomine efferre.
fate̾am̃ : qđ ut faciam: nec nos iustificemꝰ:
ante conspectũ soliꝰ iusti qͥ iustificat impiũ :¬

Expanded text:
autem hoc ex persona corporis sui: quis audet autem hoc ex persona corporis sui: quis audet in membris ejus dicere non se habere peccatum, nisi qui fuerit ausus se falsae justitiae nomine efferre, fateamur, quod ut faciamus, nec nos justificemus ante conspectum solius justi, qui justificat impium
Abbreviated transcription (Latin):
scã surgit incensum. Nichil delectabiliꝰ. odore
dñi: Sic oleant om̃s qͥ credunt Uetꝰ gͦ nͣr¬
apłi uerba st̃. confixꝰ cruci cũ illo: ut eua¬
cuaretur inqͥt corpꝰ peccati: ut ultra non
seruiamꝰ peccato: Inde & in ipso psalmo cũ
delictoꝵ meoꝵ Quoꝵ delictoꝵ. si capt̃ atten¬
das : Et tam̃ eiꝰ fuisse uocẽ inpsalmo ipse
testatꝰ ẽ: Incruce ipsa uerba dix̃: ipsum
uersũ ꝓnuntiauit. Non ẽ relictꝰ humane
comiecture locꝰ: nullꝰ negandi aditꝰ. qͥlicũq
xp̃iano: Qd̾ lego inpsalmo: hoc audio adño
I n ipso etiã psalmo agnosco: qd̃ ineugłio lego
Foder̃ manꝰ meas & pedes: dinumerauerunt
omĩa ossa mea Ipsi uͦ considerauerunt &
conspeexert̃ me: diuisert̃ sibi uestim̃ta mea:
& suꝑ uestẽ meã misert̃ sortẽ: Hȩc omĩa sic̃
caritate corporis sui quãuis ẽẽt ipse sine
peccato. dixit. uerba delictoꝵ meoꝵ. diax̃

Expanded text:
sancta surgit incensum. Nihil est delectabilius odore sancta surgit incensum. Nihil est delectabilius odore Domini: sic oleant omnes qui credunt. 6. i verba sunt, «confixus est cruci cum illo; ut evacuaretur,» inquit, «corpus peccati, ut ultra non serviamus peccato» . Inde et in ipso psalmo cum delictorum meorum.» Quorum delictorum, si caput attendas? Et tamen ejus fuisse vocem in psalmo, ipse testatus est in cruce, ipsa verba dixit, ipsum versum pronuntiavit. Non est relictus humanae conjecturae locus, nullus negandi aditus qualicumque christiano. Quod lego in psalmo, hoc audio a Domino. In ipso etiam psalmo agnosco quod in Evangelio lego: «Foderunt manus meas, et pedes; dinumeraverunt omnia ossa mea. Ipsi vero consideraverunt, et conspexerunt me; diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestem meam miserunt sortem» . Haec omnia sicut charitate corporis sui, quamvis esset ipse sine peccato, dixit, «Verba delictorum meorum;» dixit
Abbreviated transcription (Latin):
latio ȩccłȩ & corporis xp̃i usq infinẽ scłi:
ñ tantũ dicat clamaui adte exaudi me: s
intende uoci dep̃cationis meȩ dũdamaue¬
sũ inconspectu tuo: eleuatio manuũ meaꝵ.
sacrificiũ uesꝑtinũ. Hoc de ipso capite solere
intelligi: om̃is xp̃ianꝰ agnoscit Declinante
enĩ iã die in uesꝑũ: dñs incruce animã po¬
suit recepturꝰ: ñ amisit inuitꝰ. S tam̃ & ibi
nos figurati sumꝰ:. Quid enĩ illiꝰ pepedit in
ligno: nͥ qd̾ denobis accepit : Et unde fieri
potest. ut aliqͥndo ds̃ pat̃ dimittat & dese¬
rat unicũ filiũ: qͥ utiq cũ illo unꝰ ds̃ ẽ:
Et tam̃ nr̃am infirmitatẽ figens incruce ubi
ẽ sacrificiũ uesꝑtinũ. passio dñi: crux dñi:
oblatio uictimę salutaris: holo caustum
acceptũ dño Illud sacrificium uesꝑtinum.
fec̃ in resurrectione munꝰ matutinũ Oratio
gͦ pure directa decorde fideli: tãꝗͣ de ara

Expanded text:
latio Ecclesiae et corporis Christi usque in finem saeculi, latio Ecclesiae et corporis Christi usque in finem saeculi, non tantum dicat, «Clamavi ad te, exaudi me;» sed, «Intende voci deprecationis meae, dum clamavesum in conspectu tuo; elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum.» Hoc de ipso capite solere intelligi, omnis christianus agnoscit. Declinante enim jam die in vesperum, Dominus in cruce animam deposuit recepturus, non amisit invitus. Sed tamen et ibi nos figurati sumus. Quid enim illius pependit in ligno, nisi quod de nobis accepit? Et unde fieri potest ut aliquando Deus Pater dimittat et deserat unicum Filium, qui utique cum illo unus Deus est? Et tamen nostram infirmitatem figens in cruce, ubiest sacrificium vespertinum, passio Domini, crux Domini, oblatio victimae salutaris, holocaustum acceptum Deo. Illud sacrificium vespertinum fecit in resurrectione munus matutinum. Oratio ergo pure directa de corde fideli, tanquam de ara
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. cõmemorent᷑: pͥmo qͥa ipse scripturȩ quas
tractamꝰ ita sibi st̃ in nexȩ. ut multa in mul¬
tis repetant᷑. Et utile ẽ Cura enĩ mundi spi¬
nas habet: & offocat. semina Oportet sepiꝰ
Hoc om̃s possumꝰ dicere: Hoc non
dico: totꝰ xp̃c dic̃: S magis exꝑ
sona corporis dictũ ẽ. qͥa & cũ
bic eẽt. carnẽ portans orauit: & exꝑsona
corporis orauit patrẽ: & cũ oraret. globi
sanguinis detoto eiꝰ corpore. distillabant:
E IS criptum ẽ in eugłio Orauit iħc intenta
oratione: & sudabat sanguine: Quid ẽ de
toto corpore sanguinis effluxio: nͥ decota
ȩccła martyrũ passio : Dñe clamaui adte:
exaudi me Intende uoci dep̃cationis meȩ:
dũ clamauero ad te: Iam finitũ negotium
clamandi putabas: dũ diceres. clamaui ad
te. Clamasti iã: noli eẽ securꝰ: Si finita ẽ tri¬
bulatio: finitꝰ ẽ clamor. Si aut̃ manet tribu¬

Expanded text:
est commemorentur, primo quia ipsae Scripturae quas est commemorentur, primo quia ipsae Scripturae quas tractamus, ita sibi sunt innexae, ut multa in multis repetantur; et utile est. Cura enim mundi spinas habet, et offocat semina; oportet saepius Hoc omnes possumus dicere. Hoc non dico, totus Christus dicit: sed magis ex persona corporis dictum est; quia et cum hic esset, carnem portans oravit, et ex persona corporis oravit Patrem, et cum oraret globi sanguinis de toto corpore ejus destillabant. Sic scriptum est in Evangelio: «Oravit Jesus intenta oratione,» «et sudavit sanguinem» . Quid est de toto corpore sanguinis effluxio, nisi de tota Ecclesia martyrum passio? «Domine, clamavi ad te, exaudi me: intende voci deprecationis meae, dum clamavero ad te.» Jam finitum negotium clamandi putabas, cum diceres, «Clamavi ad te.» Clamasti, jam noli esse securus. Si finita est tribulatio, finitus est clamor: si autem manet tribu
Abbreviated transcription (Latin):
suetudinẽ aduertite: pͥmo. qͦmͦ loqͥ inm̃bri
loquatur inꝑsona om̃iũ m̃broꝵ: aduertite. In
angustia tͥ pedẽ aliqͥd calcat: calcas me. dicit
caput. Uulnerauit tͥ aliqͥs manũ: uulnerasti me
dicit caput. Caput tuũ nullꝰ tetigit: s loqͥt᷑
unitas cõpaginis corporis tui Om̃iũ m̃broꝵ
tuoꝵ ꝑsonã. illa quȩ incapite ẽ. ling̃ suscepit:
ipsa ꝓom̃ib uerbo fungit᷑. Sic gͦ audiamus
xp̃m loquentẽ : s unꝰqͥsq agnoscat ibi uocem
suã: tãꝗͣ berens inxp̃i corpore Auqͥndo enĩ
dicturꝰ ẽ. uerba. inqͥb nullus nr̃m inueniat
ꝑsonã suã: s adsolũ caput ꝑtineant. Non se
separat exuerb̾ nr̃is. & ad sua ꝓpͥa tollit: uł
asuis ꝓpͥis ñ ad nr̃a redit. de ipso enĩ & de
eccła dictũ ẽ: ert̃ duo in carne una Unde &
ipse in eugłio dicit de hac ipsa re: Igit᷑ iam
ñ st̃ duo: s una caro Hȩc noua non sunt
uob̾: semꝑ audita st̃: semꝑ occasione necesse

Expanded text:
loqui in membris loquatur in persona omnium membrorum, advertite. In angusto tibi pedem aliquis calcat: Calcas me, dicit caput. Vulneravit tibi aliquis manum: Vulnerasti me, dicit caput. Caput tuum nullus tetigit, sed loquitur unitas compaginis corporis tui. Omnium membrorum tuorum personam illa, quae in capite est, lingua suscepit, ipsa pro omnibus verbo fungitur. Sic ergo audiamus Christum loquentem; sed unusquisque agnoscat ibi vocem suam, tanquam haerens in Christi corpore. Aliquando enim dicturus est verba in quibus nullus nostrum inveniat personam suam, sed ad solum caput pertineant; non se tamen separat ex verbis nostris et ad sua propria tollit, vel a suis propriis non ad nostra redit. De ipso enim et de Ecclesia dictum est: «Erunt duo in carne una» . Unde et ipse in Evangelio dicit de hac ipsa re: «Jam igitur non sunt duo, sed una caro» . Haec nova non sunt; a vobis semper audita sunt: sed per occasiones necesse
Abbreviated transcription (Latin):
inꝗͥt uni exminimis istis. calicẽ aque fru¬
gider tantũ: innnomine. discipłi : añi dico
uoł i. non ꝑdet. mercẽdẽ suã. Qͥ gͦ tali huma¬
nitate. pedes dñi suscepite qͥd impendit.
n quȩ. habebat. indomo. suꝑflua s. Merito
pͥar capilli qͥsi suꝑfluit st̃: inde. illa pedes
dũ detergebat: Suꝑflua : tura necessana fiunt
insi uide fueris obsecutꝰ. pedib dĩ: Ergo li¬
lla ꝯcurari uolebat. ponscrentĩa i magia uub.¬

Expanded text:
licem aquae frigidae, tantum in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam» . Qui ergo tali humanitate pedes Domini suscepit, quid impendit, nisi quae habebat in domo superflua? Merito quia capilli quasi superflui sunt, inde illa pedes Domini detergebat. Superflua tua necessaria fiunt tibi, si inde fueris obsecutus pedibus Domini. Ergo illa curari volebat, conscia magni vuln
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa ñ sũ sic̃ ceteri homines: qui st̃ electi coꝵe
ic homo si ꝓpħa eẽt ⁊ sciret quȩ mulier illi
accessit ad pedes. Agnocitis. uocẽ alteriꝰ pha¬
nser qͥ dñinlanuitauerat ÷ qndo mulier illa
quȩ erat inciuitate peccatrix. uenit &
ucessit ad pedes eiꝰ : illa impudica quedam
rontosa ad fornicatiouẽ. ⁊ frontosior ad salutẽ:
srũpit indomũ alienã. Sille a qͥ ibi discũ¬
sdat. q̃ mon erat alienꝰ: Non extranea quẽ¬

Expanded text:
sum sicut caeteri homines» . Qui sunt electi eorum? «Hic homo si propheta esset, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Agnoscitis vocem alterius pharisaei, qui Dominum invitaverat, quando mulier illa quae erat in civitate peccatrix, venit et accessit ad pedes ejus? Illa impudica, quondam frontosa ad fornicationem, frontosior ad salutem, irrupit in domum alienam. Sed ille qui ibi discumbebat, non erat alienus. Non extranea quem
Abbreviated transcription (Latin):
imũ carpit de arbore. Hȩc ne faciat in
gro falsa homicidia: fac̃ infenore uera ho¬
iudia Panẽ m̃dicanti ñ porrigit Uidete
ipotest eẽ maior iniqͥtas: ista iustitia Pa
se ẽ in pane diẽt m̃brũ dĩ. substantiam
dunã. m̃dicꝰ ille accipiat: & liget illã in
carnẽ: Quid ergo uos: quid: quare mandu¬
catis: Carnẽ ñ habetis: S nos inqͥunt fide
manichei illũ. illuminati sumꝰ orationib &
psalmis nrĩs qͥ electi sumꝰ: purgamꝰ inde ui¬
tã quȩ ẽ in illo pane. & mittimꝰ illã adthes¬
auros celoꝵ. Iales st̃ electi. ut non sint sal
torẽ acceꝑam xp̃m: uos aut̃ estis inlibris urĩs.
saluatores xp̃i Estis plane blasphematores
ne det᷑ m̃dico. & ploret inbucella m̃brũ dĩ.
m̃dicꝰ fame. moriturꝰ ẽ. Falsa miscdia inbucel¬
la: fac̃ uerũ homicidiũ inhominẽ s qͥ sunt¬

Expanded text:
pomum carpit de arbore. Haec ne faciat in agro falsa homicidia, facit in fenore vera homicidia. Panem mendicanti non porrigit. Videte si potest esse major iniquitas ista justne, quam dicunt membrum Dei, substantiam divinam, mendicus ille accipiat, et liget eam in carne. Quid ergo vos? quid? quare manducatis? Carnem non habetis? Sed nos, inquiunt, quia fide Manichaei illuminati sumus, orationibus et psalmis nostris, qui electi sumus, purgamus inde vitam quae est in illo pane, et mittimus illam ad thesauros coelorum. Tales sunt electi, ut non sint salvtorem acceperam Christum; vos autem estis in libris vestris salvatores Christi. Estis plane blasphematores ne detur mendico, et ploret in buccella membrum Dei, mendicus fame moriturus est! Falsa misericordia in buccellam, fac
Abbreviated transcription (Latin):
grecramini: dic Ego dixi dñe miserere mei:
sna animã meã qm̃ peccaui tͥ. Ego dixi:
peccaui : ñ fortuna: ñ fatũ: non gens
mebraꝵ. Si gͦ tu peccasti: iã uide quẽad¬
nodũ pateat laus dĩ: inqͦ angustabaris cũ
e uelles defendere Meliꝰ inpeccatis tuis
ngustaris: & in illiꝰ laude dilataris: lã ergo
onfess o peccato tuo. uide quẽ ad modum
ludetur ds: qr & iustꝰ ẽ. cũ te punit ꝑ¬
suerantẽ: & misericors. cũ liberat confiten¬
t Non gͦ inqͥt declines cor meũ inuer¬
la maligna. ad excusandas excusationes
npeccatis : ut dicã qr gens tenebraꝵ fec̃.

Expanded text:
exsecramini, dic: «Ego dixi, Domine, miserere mei; exsecramini, dic: «Ego dixi, Domine, miserere mei; sana animam meam, quoniam peccavi tibi.» Ego dixi, ego peccavi; non fortuna, non fatum, non gens tenebrarum. Si ergo tu peccasti, jam vide quemadmodum pateat laus Dei, in qua angustabaris, cum te velles defendere. Melius in peccatis tuis angustaris, et in illius laude dilataris. Jam ergo confesso peccato tuo, vide quemadmodum laudetur Deus: quia et justus est, cum te punit perseverantem; et misericors, cum liberat confitentem. «Non» ergo, inquit, «declines cor meum in verba maligna, ad excusandas excusationes in peccatis;» ut dicam quia gens tenebrarum fecit
Abbreviated transcription (Latin):
bellũ inducit uidete. quẽ ad modũ deliba¬
ipsi ipeorar uerboꝵ pugnã capiunt᷑: Nom
enĩ ẽt qd̃ dicant᷑ atitꝰ qͦ refugiant d us
o nefande. false electe: defendere pecctũ
tuũ⁊ ut qͣndo aliqͥd mali feceris. ñ tu st¬
cisse iudearis. ueris in quẽ peccatũ tuĩ
posset gens tenebraꝵ quã fingitis: hoc tli
diceret Quid me accusas: Potui aliqͥd facl
mdõ tuo. an ñ potui: Si potui: fortior illb
e misit ut tanta hic patiaris. cũ sis m̃brũ
psisꝰ cũ sis substantia ipsiꝰ: Si ñ timuit: in¬
uidit Si hoc. timore ñ fec̃: crudelitate fecit
iũ gͦ iniquus ẽ. cui nichil nocere poterat:
afecit ut m̃bris suis. hic ita noceret᷑. An
poterat noceri : Ergo incorruptibilis ñ ẽ:
i uis te gͦ defendẽ depeccato tuo: laudare
potes dm̃. In laude dĩ ñ caperis: nͥ intua
actareris: Transi aduituꝑationẽ tuã: &
ludabis dm̃ Redi aduerba psalmoꝵ. qͦs

Expanded text:
bellum inducunt, videte quemadmodum debellenbellum inducunt, videte quemadmodum debellenipsi in eorum verborum pugna capiuntur. Non enim est quod dicant, aut quo refugiant. Sed vis, o nefande, false electe, defendere peccatum tuum, ut quando aliquid mali feceris, non tu fecisse videaris: quaeris in quem peccatum tuum posset gens tenebrarum, quam fingitis, hoc tibi diceret: Quid me accusas? Potui aliquid facere Deo tuo, annon potui? Si potui, fortior illo muit, quare huc te misit, ut tanta hic patiaris, cum sis membrum ipsius, cum sis substantia ipsius? si non timuit, invidit; si hoc timore non fecit, crudelitate fecit. Quam ergo iniquus est, cui nihil noceri poterat, et fecit ut membris suis hic ita noceretur? An poterat noceri? Ergo incorruptibilis non est. Cum vis ergo te defendere de peccato tuo, laudare non potes Deum. In laude Dei non capereris, nisi in tua jactareris. Transi ad vituperationem tuam, et laudabis Deum. Redi ad verba Psalmorum quos