comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
studio congregatũ. ⁊ meditatione
duiturna quasi in naturã uersũ.
hoc illa libauit. hoc didicit atq
possedit: ita ut pꝰ ꝓfectionẽ nr̃am
si aliquo testimonio scripturarũ
esset oborta contentio. ad illã uidi¬
cem ꝑgeretur. Et qr ualde prudeis
erat. ⁊ nouerat illud quod appel¬
lant phylosophi tõprepon. idest do¬
cere qd̃ facias. sic int̾rogata respos¬
debat ut etiã sua ñ sua diceret. sed
uel mea uel cuiꝰlibet alteriꝰ. ut et
in ipso qd̃ docebat se discipulã fate¬
retur: sciebat eñi dictũ ab apło. do¬
cere aũ mulieri ñ ꝑmitto: ne uiri¬
li sexui ⁊ int̾dum Sacerdotib de ob¬
scuris ⁊ ambiguis sciscitantib fa¬
cere uderetur inuiriã. In nr̃m lo¬
cũ statĩ audiuimꝰ te illtꝰ adhesis¬
se consortio: ⁊ nũqũa ab illa ne tͣn¬
sisse: eade domo. eoðe cubiculo. u¬
no usam cubili: ut om̃ib in urbe
clarissima notũ fieret. ⁊ te matr̃e.

Expanded text:
studio congregatum et meditatione studio congregatum et meditatione diuturna quasi in naturam uersum, hoc illa libauit, hoc didicit atque possedit, ita ut post profectionem nostram, si aliquo testimonio scripturarum esset oborta contentio, ad illam iudicem pergeretur. et quia ualde prudens erat et nouerat illud, quod appellant philosophi t JtQVJtov, id est decere, quod facias, sic interrogata respondebat, ut etiam sua non sua diceret, sed uel mea uel cuiuslibet alterius, ut et in ipso, quod docebat, se discipulam fateretur — sciebat enim dictum ab apostolo: docere autem mulieri non permitto —, ne uirili sexui et interdum sacerdotibus de obscuris et ambiguis sciscitantibus facere uideretur iniuriam. In nostrum locum statim audiuimus te illius adhaesisse consortio et numquam ab illa ne transisse eadem domo, eodem cubiculo, uno usam cubili, ut omnibus in urbe clarissima notum fieret et te matrem
Abbreviated transcription (Latin):
lem. uiuã. deo placentẽ. Deniq
cũ ⁊ me rom̃a cũ scis pontificib
paulino ⁊ epiphanio eccłiastica
traxisset necessitas. quoꝵ alter
antiochena sẏriȩ alter salami¬
nam cypri rexit eccłiam. ⁊ ue¬
recunde nobiliũ feminarũ ocu¬
los declinarẽ: ita egit scd̃m apo¬
stolum importunẽ. oportune. ut
pudor̃e meũ sua uinceret indu¬
stria. Et qr alicuiꝰ t̾c nominis
estimabar suꝑ studio scͥptura¬
rum. nũ quã conuenit quin de
scripturis aliquid int̾rogaret.
nec statĩ acquiessceret. s moue¬
ret econtrario questiones: nos
ut contenderet. s ut querendo
disceret earũ solutiones quaᷤꝰ op¬
poni posse intelligebat. Quid in
illa urtutũ. quid ingenii. qͥd
sc̾itatis. quid puritatis inuene¬
rim uereor dicere. ne fide credu¬
litatis excedam. ⁊ tͥ maiorẽ dolo¬
rem incutiã. recordanti quan¬
to bono carueris. hoc solũ dicã
quod quieqͥd in nobis longo fuit

Expanded text:
lem, uiuam, placentem deo. Denique, lem, uiuam, placentem deo. Denique, cum et me Romam cum sanctis pontificibus Paulino et Epiphanio ecclesiastica traxisset necessitas — quorum alter Antiochenam Syriae, alter Salaminiam Cypri rexit ecclesiam — et uerecunde nobilium feminarum oculos declinarem, ita egit secundum apostolum inportune, oportune, ut pudorem meum sua superaret industria. et quia alicuius tunc nominis aestimabar super studio scripturarum, numquam conuenit, quin de scripturis aliquid interrogaret nec statim adquiesceret, sed moueret e contrario quaestiones, non ut contenderet, sed ut quaerendo disceret earum solutiones, quas opponi posse intellegebat. quid in illa uirtutum, quid ingenii, quid sanctitatis, quid puritatis inuenerim, uereor dicere, ne fidem credulitatis excedam et tibi maiorem dolorem incutiam recordanti, quanto bono carueris. hoc solum dicam, quod, quicquid in nobis longo fuit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ staret solus apłoꝵ añ crucem.
matr̃e q saluatoris in suã reci¬
peret. ut hereditatẽ uirginis
dñi. uirgine dñi matr̃e filiꝰ uir¬
go susciperet. Annis gͥ plurimiᷤ
sic suã transegit etatem. ut ãn
se uetulam cerneret qua adole¬
scentulã fuisse meminisset. lau¬
dans illud platonicũ qͥ phyloso¬
phiam meditationẽ mortis esse
antiqua exemplaria. Nisi qͥs to¬
lerit eruc̃e suã cotidie ⁊ secutꝰ¬
me fuerit: ñ potest meus ẽẽ di¬
spe sc̃l. Ppt̾ te mortifieam̃ tota
die. estimati sumꝰ ut oues occisi¬
onis. Et pꝰ multas etates illa sen¬
tentia. M em̃to semꝑ diẽ mortis:
⁊ nũqua peceabis. Disertissimiq
p̾ceptũ satyrici. Uiue memor
lȩt. fugit hora. hoc quod loquor
inde ẽ. Sic gͦ ut dicere ceperamꝰ
etatẽ duxit ⁊ uixit. ut semꝑ se
crederet ẽe moritura. sic indu¬
ta ẽ uestib ut meminisset sepul¬
chri: deferens hostiã rationabi¬

Expanded text:
et staret solus apostolorum ante crucem et staret solus apostolorum ante crucem matremque salvatoris in sua reciperet, ut hereditatem virginis domini virginem matrem filius virgo susciperet. Annis igitur plurimis sic suam transegit aetatem, ut ante se vetulam cerneret, quam adulescentulam fuisse meminisset, laudans illud Platonicum, qui philosophiam meditationem mortis esse antiqua exemplaria: Nisi quis tulerit crucem suam cotidie et secutus fuerit me, non potest meus esse dis: propter te mortificamur tota die, aestimati sumus ut oues occisionis et post multas aetates illa sententia: memento semper diem mortis et numquam peccabis disertissimeque praeceptum satirici: uiue memor leti, fugit hora, hoc, quod loquor, inde est. sic ergo — ut dicere coeperamus — aetatem duxit et uixit, ut semper se crederet esse morituram. sic induta est uestibus, ut meminisset sepulchri, offerens hostiam rationabi
Abbreviated transcription (Latin):
sterioꝵ q in theblidȩ. pacomii.
disciplinã. nec eubuit ꝓfiteri
qd̵ xp̃o placere cognouerat. Hac
multos pꝰ annos imitata ẽ & so¬
phronia. ⁊ aliȩ quib rectissime
illud ennianũ aptari potest:
utina ne innemore pelio. huis
amicitiis fruita e̾ paula uene¬
rabilis: in huiꝰ nutritã cubicu¬
lo eustochiũ iuirginitatis decꝰ.
ut facilis estimatio sit qualis¬
fuerit magistra ubi tales disci¬
pulȩ. Rideat forsitan infidelis
lector: me in muliercularũ lau¬
dibus immorari. Qͥ si recordet᷑
sc̾as feminas comites saluatoris.
quȩ ministrabant ei de sua sub̃a:
⁊ tres marias stantes añ cruc̃e. ⁊¬
mariãq ꝓprie magdalenã. quȩ
ob sedulitatẽ ⁊ ardorẽ fidei tur
tem: se potiꝰ suꝑbiȩ quã nos cor¬
dempnabit ineptiarum. qͥ uirtu¬
plurimĩi: qui ꝓpt̾ generis nobili¬
tatẽ erat notus pontifici. ⁊ uide¬
oꝵ insidias ñ timebat. intantũ
ut petrũ in tͦduceret in atrium:

Expanded text:
steriaque in Thebaide Pachumii steriaque in Thebaide Pachumii disciplinam nec erubuit profiteri, quod Christo placere cognouerat. hanc multos post annos imitata est Sophronia et aliae, quibus rectissime illud Ennianum aptari potest: utinam ne in nemore Pelio. huius amicitiis fruita est Paula uenerabilis, in huilo Eustochium, virginitatis decus, ut facilis aestimatio sit, qualis magistra, ubi tales discipulae. Rideat forsitan infidelis lector me in muliercularum laudibus inmorari: qui si recordetur sanctas feminas, comites domini salvatoris, quae ministrabant ei de sua substantia, et tres Marias stantes ante erucem Mariamque proprie Magdalenen, quae ob sedulitatem et ardorem fidei 'turtem, se potius superbiae quam nos condemnabit ineptiarum, qui virtuplurimum, qui propter generis nobilitatem erat notus pontifici et Iudaeorum insidias non timebat, in tantum, ut Petrum introduceret in atrium
Abbreviated transcription (Latin):
uitabat ch domos. ne cogeretur
uidere qd̃ contempserat. apłoꝵ
⁊ marty rũ basilicas secretis eẽ¬
intantũ obȩdiens: ut int̾dũ face¬
ret qd nolebat. Nã cũ illa suu di¬
ligeret sanguinẽ. ⁊ absq filiis et
nepotib uellet in fr̃is liberos
uniu̾sa conferre ista pauperes eli¬
gebat: ⁊ tñ matͥ ma contraire ñ
poterat. monilia ⁊ quicqͥd supel¬
lectilis fuit diuitib pitura con¬
cedens: magis q uolens pecuniã¬
ꝑdere. qũa parentis animũ contͥ¬
tare. Hulla eo tẽpore nobilium
feminarũ nouerat romȩ ꝓpositũ
monachoꝵ. Nec audebat ꝓpt̾ res
nouitatẽ. ignominiosũ ut t̾c pu¬
tabatur. ⁊ uile in populis nomen
assumere. Hȩc ab alexandrins sacer¬
dotib papaq athanasio. ⁊ postea
petro qui ꝑsecutionẽ arrianȩ
hereseos declinantes. quasi ad tu¬
tissimũ cõmunionis suȩ portũ
rom̃a confugerant. uitã beat i
antonii adhuc t̾e uiuentis. mona¬

Expanded text:
uitabat domus, ne cogeretur uitabat domus, ne cogeretur uidere, qet martyrum basilicas secretis cein tantum oboediens, ut interdum faeciet, quod nolebat. Nam cum illa suum diligeret sanguinem et absque filiis ac nepotibus vellet in fratris liberos universa conferri, ista pauperes eligebat et tamen matri contraire non poterat monilia et, quicquid supellectilis fuit, divitibus peritura concedens magisqperdere quam parentis animum contristare. Nulla eo tempore nobilium feminarum nouerat Romae propositum monachorum nec audebat propter rei nouitatem ignominiosum, ut tunc putabatur, et uile in populis nomen adsumere. haec ab Alexandrinis sacerdotibus papaque Athanasio et postea Petro, qui persecutionem Arrianae hereseos declinantes quasi ad tutissimum communionis suae portum Romam confugerant, uitam beati Antonii adhuc tunc uiuentis mona
Abbreviated transcription (Latin):
dicari: ⁊ qualis queq sit. talium
consortio delectari. Diuiinarum
scripturarũ ardorꝰ in credibilis:
scondi eloquia tua. ut ñ peccem
tibi. ⁊ illud de ꝑfecto uiro. ⁊ in
lege dñi uoluntas eiꝰ. ⁊ in lege
eus meditabit᷑ die ac nocte. me¬
ditationẽ legis n replicando quȩ
scripta st̃. ut uideoꝵ estimant
pharisei. s in opere intelligens.
uxta illud apłicũ siue comedi¬
tis siue bibitis siuie qͥd agitis.
uerba dicentis. a mandatis tuis
intellexi: ut pꝰ qũa mandata cõ¬
plesset. t̾c se sciret mereri intel
trina quã ꝓpria rep̾hendit cos¬
scientia. frustraq lingua p̾dicat
pauꝑtatẽ ⁊ docet elemosinas qͥ¬
croesi diuitiis tumet. u̾iliq oꝑ¬
tus pallio pugnat contra tine¬
as uestiũ sericarũ. Moderata ie¬
iunia: carniũ abstinentia:. uini
odor magis quã gustꝰ. ꝓpt̾ stoma¬
cũ ⁊ frequentes infirmitates.
Raro ꝓcedebat ad publicũ: et
maxime nobiliũ matronarum

Expanded text:
dicari et, qualis quaeque sit, talium dicari et, qualis quaeque sit, talium consortio delectari. Divinarum scripturarum ardor incredibilis, scondi eloquia tua, ut non peccem tibi. Et illud de beato uiro: In lege Domini uoluntas eius, et in lege eius meditabitur die ac nocte. Meditationem legis non in replicando, quę scripta sunt ut Iudeorum existimant pharisei sed in opere intelligens, iuxta illud Apostolicum: Siue comeditis siue bibitis siue aliud quid agitis, uerba dicentis: A mandatis tuis intellexi. Vt, postquam mandata complesset, tunc se sciret mereri intelltrina, quam propria reprehendit conscientia frustraque eius lingua prędicat paupertatem et docet elemosinas, qCroesi diuitiis tumet uilique opertus palliolo pugnat contra tineas uestium sericarum. moderata ieiunia, carnium abstinentia, uini odor or magis quam gustus propter stomachum et frequentes infirmitates. raro procedebat ad publicum et maxime nobilium matronarum
Abbreviated transcription (Latin):
russa ora depingere. sericis nite¬
re uestib. splendere gẽmis. aurõ
portare ceruicib. ⁊ aurib ꝑfora¬
tis rubri maris p̾ciosissimã gra¬
na suspendere. fraglare murtee::
ut tande dñatu eoꝵ se caruis¬
se letent̃. querant q alios ñ qͥb
uixta dei sententiam seruiant.
s quib imperent. Unde ⁊ paupe¬
res eligunt. ut nom̃ tm̃ uiroꝵ ha¬
bere uideantur. qui patient̾ ri¬
uales sustineant. si musitaue¬
rint. ilico ꝓiciendi. Nr̃a uidua ta¬
lib usa est uestib. quib obsta¬
ret frigus ñ menbra nudaret:
aurũ usq ad anul signaculũ
repudians:⁊ magis in ueterib¬
uentrib egenoꝵ quã in marsu¬
piis recondens. Nusquã sñ ma¬
tre nullũ clericoꝵ aut monaco¬
rũ qd̃ amplȩ domꝰ int̾dũ exige¬
bat necessitas. uidit absq arbi¬
tris. Semꝑ in comitatu suo uir¬
gines ac uiduas. ⁊ ipsas graues
feminas habuit. sciens ex lasciia
puellarũ sepe de dñarũ morib iu¬

Expanded text:
russa ora depingere, sericis nitere vestibus, splendere gemmis, aurum portare cervicibus et auribus perforatis Rubri Maris pretiosissima grana suspendere, flagrare mure, et tandem dominatu virorum se caruisse laetentur quaerantque alios, non quibus iuxta Dei sententiam serviant, sed quibus imperent. Unde et pauperes eligunt, ut nomen tantum virorum habere videantur, qui patienter rivales sustineant, si mussitaverint, ilico proiciendi. Nostra vidua talibus usa est vestibus, quibus obstaret frigus, non membra nudaret, aurum usque ad anuli signaculum repudians et magis .in ventribus egenorum quam in marsuppiis recondens. Nusquam sine matre, nullum clericorum et mon- achorum—quod amplae domus interdum exigebat necessitas—vidit absque arbitris. Semper in comitatu suo virgines ac viduas et ipsas graves feminas habuit sciens ex lascivia puellarum saepe de dominarum moribus iu
Abbreviated transcription (Latin):
los asserebat. ñ ita haberi in hebreo
bas: studiosissime postulasti. ut pꝰ
aquilam ⁊ sy machum ⁊ theodo¬
Aiebas enĩ te magis int̾pretum
a te eui ⁊ quȩ possũ debeo. ⁊ quȩ
non possũ negare. rursũ me ob¬
trectatoꝵ latratib tradidi:. ma¬
lui q te uires potiꝰ meas quam
uoluntatẽ meã in amicitia que¬
N. Certe confident̾ dicã ⁊ mul¬
tos huiꝰ operis testes citabo: me
nichil dũ taxat scientẽ de hebra¬
ica ueritate mutasse. Sieubi gͦ
editio mea a uet̾ib discreparit.
int̾roga quelibet hebreoꝵ. ⁊ li¬
quido ꝑuidebis me ab emulis fru¬
stra lacerari. qui malunt contẽp¬
ne uideri p̾clara quã discere. P¬
uersissimi hõies. Nã cũ semper
nouas expetant uoluptates. et
gulȩ eoꝵ uicina maria ñ suffici¬
unt: cur in solo studio scriptura¬
rũ ueteri sapore contenti st̃:
Nec hoc dico quo p̾cessores meos
mordeã. aut quicquã de his ar-¬
bitrer detrabendũ quoꝵ trans¬

Expanded text:
los asserebat, non ita haberi in Hebraeolos asserebat, non ita haberi in Hebraeobas, studiosissime postulasti, ut post Aquilam et Symmachum et TheodoAiebas enim te magis interpretum a te, cui et quae possum, debeo, et quae non possum, rursum me obtrectatorum latratibus tradidi, maluique te vires potius meas, quam voluntatem in amicitia quaerere. Certe confidenter dicam, et multos hujus operis testes citabo, me nihil, dumtaxat scientem, de Hebraica veritate mutasse. Sicubi ergo editio mea a veteribus discreparit, interroga quemlibet Hebraeorum, et liquido pervidebis, me ab aemulis frustra lacerari, qui malunt contemnere videri praeclara, quam discere. Perversissimi homines. Nam cum semper novas expetant voluptates, et gulae eorum vicina maria non sufficiant: cur in solo studio Scripturarum, veteri sapore contenti sunt? Nec hoc dico, quo praecessores meos mordeam, aut quidquam de his arbitrer detrahendum, quorum trans
Abbreviated transcription (Latin):
finis libroꝵ sit. ꝓ quo in hebreo le¬
gitur. am̃ am̃. Nos aũ hebreorũ
auctoritatẽ secuti. ⁊ maxime apo¬
stoloꝵ qui semꝑ in nouo testam̃to
psalmoꝵ librũ nominant: unũ
uolum̃ asserimꝰ. Psalmos quoq õs
in titulis. dauid scilicet. asaph. ⁊
idithum ⁊ filioꝵ chorȩ. eman ezra¬
ite: moysi ⁊ salomonis: ⁊ reliquo¬
rum quos ezdras uno uolumine
dum aut in exordio. aut in calce
sermonis siue sententiȩ: nũquã
⁊ saluator in eugłio loqueretur.
am̃ am̃ dico uobis: ⁊ apłi pauli e¬
płȩ in medio illud epłe opere nos¬
continerent. Moyses quoq ⁊ ihe¬
remias.⁊ ceteri in h̾e̾ modũ mul¬
S ⁊ numerus uiginti duoꝵ hebra¬
icoꝵ libroꝵ ⁊ my sterioꝵ eiusde
numeri cõputabitur. Nã ⁊ titu¬
lus ipse hebraicus. sephartallim
res libros s unũ uolum̃ ostendit.
Quia gͥ nuꝑ cũ hebreo disputais
quedam ꝓ dño saluatore de psalmiꝰ testi¬
monia ꝓtulisti. uolensq te ille
eludere. ꝑ sermones pene singu¬

Expanded text:
finis libri sit, pro quo in Hebraeo legitur: AMEN, AMEN  . Nos autem Hebraeorum auctoritatem secuti, et maxime apostolorum, qui semper in novo Testamento Psalmorum librum nominant, unum volumen asserimus. Psalmos quoque Alin titulis, David scilicet, Asaph, et Idithun, filioitae, Moysi et Salomonis, et reliquorum, quos Esdras uno volumine dum, aut in exordio, aut in calce sermonis, sive sententiae, numquam et Salvator in Evangelio loqueretur: Amen, amen dico vobis; et Pauli epistolae in medio illud opere continerent. Moses quoque et Jeremias, et caeteri in hunc modum mulSed et numerus viginti duorum Hebraicorum librorum, et mysterium ejusdem numeri commutabitur. Nam et titulus ipse Hebraicus, SEPHAR THALLIres libros, sed unum volumen ostendit. Quia igitur nuper cum Hebraeo disputans, quaedam pro Domino Salvatore de Psalmis testimonia protulisti, volensque ille te illudere, per sermones pene singu
Abbreviated transcription (Latin):
q uros testes facere uolueris: di¬
cam tͥ illud oratidnũ. In silũane
ligna feras. Nisi qd hoc habebo so¬
lamen: ut labore cõmuni intelli¬
gam mͥ ⁊ laude ⁊ uituperationẽ
tecũ eẽ cõmunẽ. Ualere te in dño

Expanded text:
ros testes facere volueris, dicam tibi illud Horatianum: In silvam ne ligna feras. Nisi quod hoc habebo solamen, si in labore communi intelligam, mihi et laudem, et vituperationem tecum esse communem. Valere te in Domin
Abbreviated transcription (Latin):
ti int̾pretatio annexa significet.
Alẽph doctrina int̾pretatur. bẽt
fons. siue oculus. Eẽ . os. ab ore nos
ab osse dictũ intellige: ne litterarũ
ambiguitate fallaris. Sade. iusti¬
dentiũ. taũ. signa. Post int̾petati¬
onem elementoꝵ: intelligentiȩ
ordo dicendus est. Aleph. bẽth. G̃im̃el.
deleth. Prima conexio ẽ doctrina.
domꝰ plenitudo. tabularũ: a qͦ ui¬
delicet doctrina ȩccłiȩ quȩ doms
dei est. in libroꝵ reperiatur pleni
hẽ. u̾aũ. zaĩ. ẽth. ista &. hȩc. uita. Qe
eñĩ alia potest ẽẽ uita. quã scien¬
tia scripturarũ: ꝑ qũa etiã ipse xͦ

Expanded text:
nti interpretatio adnexa significet. nti interpretatio adnexa significet. Aleph, doctrina interpretatur; bet\'fons siue \'oculus\', PHE \'os\' — ab ore, non ab osse intellege, ne litterarum ambiguitate fallaris —, SADE \'iustidentium. Thau, signa. 6. Post interpretationem elementorum intelligentiae ordo dicendus est Aleph, Beth, Gemel, Deleth, prima connexio est, doctrina, domus, plenitudo, tabularum; quod videlicet doctrina Ecclesiae, quae domus Dei est, in librorum reperiatur plenitHe, Vau, Zai, Heth, ista, et haec, vita. QUAE ENIM ALIA POTEST esse vita sine scientia Scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
onib iheremiȩ. quattuor alfabe¬
ta᷑. e quib duo prima quasi sapi¬
co more metro scripta sunt. quia
tres uersiculos qui sibi conexi ft̃¬
& ab una tantũ littera inciproiͭ.¬
comma heroici concludit. Terctũ
uero alfabetũ trimetro scriptũ
est. ⁊ ternis litteris: s eisdem ter¬
ni uersus incipiunt. Quartũ al
fabetũ simile est primo ⁊ sedo.
Prouerbia quoq salomonis. ex¬
tremũ claudit alfabetũ. qd tetͣ¬
metro iambieo supputatur. ab eo
loco in quo ait. mulier̃ẽ fortem
quis inueniet. Quomͦ aũ in his
nr̃is licteris ñ potest quis ad in¬
tesligenda uerba texenda q ꝓ¬
cedere: nisi prius ab elem̃tis ce¬
perit: ita ⁊ in scripturis diuiiᷤᷤ
non ualemꝰ ea quȩ maiora ft̃ noᷤ.¬
se. nisi ab ethica habuerimꝰ ex or¬
a mandatis tuis intellexi: qđ ui
delicet post opera ceperit habert
scientiã secretoꝵ.
Nerum iam cõplendũ est qđ pe¬
tisti: ut sensũ uniuscuiꝰq elem̃¬

Expanded text:
onibus Jeremiae quatuor Alphabeonibus Jeremiae quatuor Alphabeta, e quibco metro scripta sunt, quia tres uersiculos, qui sibi conexi sunt et ab una tantum littera incipiunt, heroici comma concludit; tertium uero alfabetum trimetro scriptum est et a ternis litteris, sed eisdem, terni uersus inciphabetum simile est primo et secundo. Proverbia quoque Salomonis extremum claudit alphabetum, quod tetrametro iambico supputatur ab eo loco, in quo ait: « Mulierem fortem quis inveniet? » . Quomodo autem in his nostris litteris non potest quis ad legenda verba texendaque procedere, nisi prius ab elementis coeperit: ita et in Scripturis divinis non valeamus ea, quae majora sunt, nosse nisi ab ethica habuerimus exor« A mandatis tuis intellexi : » quod videlicet, post opera coeperit habere scientiam secretorum: verum jam complendum est quod petisti, ut sensum uniuscujusque eleme
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in singulis quibq elem̃tis scd̃m
int̾pretationẽ eoꝵ debere intelli¬
gi quȩ sequerent᷑. Identidem fla¬
mus: desideras cõmentariolũ fie¬
eri: ut si in aliquo forte tituba
ueris. obliuionẽ lectio consolet᷑.
scire debes quinq psalmos scdm
ordinẽ hebreoꝵ incipere elemento¬
decimũ. ⁊ centesimũ undecimum:
⁊ hunc de quo ncẽ seribimꝰ. ⁊ cente¬
simũ quadragesimũ quartũ. ue¬
rũ debes scire in priorib psalmis.¬
singulis litteris singulos uersi¬
culos qui trimetro iambico uer¬
su constant. ẽe subnexos: inferio¬
res uero tetrametro iambico con-¬
stare. scilicet sicut ⁊ deuteronomii
canticũ scriptũ est. In centesimo
octauo decimo psalmo singulas
litteras octoni uersus sequunt᷑
in centesimo quadragesimo quar¬
to singulis litteris uersus gemi¬
ni deputantur. St ⁊̃ qui alios hoc
ordine putent incipere. s falsa
eoꝵ opinio ẽ. habes ⁊ in lam̃tati¬

Expanded text:
et in singulis quibusque elementis secundum et in singulis quibusque elementis secundum interpretationem eorum debere intellegi, quae sequerentur. identidem flamus, desideras commentariolum fieri, ut, si in alveris, oblivionem lectio consoletur.scire debes, quatuor Psalmos secundum ordinem Hebraeorum incipere elementocentesimum undecimum, et hunc de quo nunc scribimus, et centesimum quadragesimum quartum. Verum debes scire in prioribsingulis litteris singulos versiculos, qui trimetro iambico versu constant esse subnexos, inferiores vero tetrametro iambico constare, sicuti et Deuteronomii canticum scriptum est. In centesimo quoque octavo decimo psalmo singulas litteras octoni versus sequuntur, et in centesimo quadragesimo quarto, singulis litteris singuli versus gemini deputantur. Sunt qui ordine putent incipere, sed falsa eorum opinio est. Habes et in Lamentati
Abbreviated transcription (Latin):
cũ centesimũ octauu deci¬
mũ psalmũ tibi insinuare
conarer. ⁊ dicerẽ om̃em moralem
locũ in eo ẽẽ cõprehensũ: ⁊ quomͦ
phylosophi solent disputationes
suas in physieã. ethicam. logiẽaq
partiri. ita ⁊ eloquia diumna aut
de natura disputare. ut in gene¬
si ⁊ in eccłiaste. aut de morib ut
in ꝓuerbus ⁊ in om̃ib sparsim li¬
tico cantieoꝵ ⁊ in eugłiis. licet apo¬
stolus sepe ꝓponat. assumat. con¬
firmet. atq coneludat. quȩ ꝓpͥe
artis dialecticȩ sunt. studiosissime
ꝑquisisti quid sibi uelint hebreȩ
litterȩ. quȩ psalmo que legebamꝰ
uidebantur insertȩ. Respondi
scd̃m ordinẽ litterarũ eũ ẽe ꝯposi¬
tum. quod uidelicet ex pͥma litte¬
ra quȩ apud eos uoeatur aleph. oc¬
to uersus inciperent. rursus ex se¬
quenti bẽth. totidem uersus exor¬
dium sumerent. ac postea ex gimel
idem numerus cõpleretur: atq ita
usq ad taũ quȩ apud eos extre¬
ma littera ẽ psalmũ e̾e conseriptũ:

Expanded text:
cum centesimum octavum decimum Psalmum tibi insinuare conarer, et dicerem, omnem moralem locum in eo esse comprehensum; et quomodo Philosophi solent disputationes suas in Physicam, Ethicam, Logicamque partiri, ita et eloquia divina aut de natura disputare, ut in Genesi, et in Ecclesiaste, aut de moribus, ut in Proverbiis, et in omnibus sparsim litico canticorum, et in Evangeliis licet Apostolus saepe proponat, assumat, confirmet atque concludat, quae proprie artis dialecticae sunt studiosissime perquisisti, quid sibi velint Hebreae litterae, quae Psalmo, quem legebamus, uidebantur insertae. Respondi secundum ordinem litterarum eum esse conpositum, quo uidelicet ex prima littera, quae apud eos uocatur aleph, octo uersus inciperent, rursus ex sequenti beth totidem uersus exordium sumerent ac postea ex gimel idem numerus conpleretur atque ita usque ad tau, quae apud eos extrema littera est, psalmum esse conscriptum
Abbreviated transcription (Latin):
die ac nocte. pulsare ianuã ñ paten¬
tem. panes trinitatis accipere: et
scłi fluctus dño preeunte caleare.
Saluta blesillam ⁊ eustochiũ tyrũ¬
culas nr̃as. saluta felicianen. uere
carnis ⁊ sp̾̃c uirginitate felicem.
Saluta reliquũ castitatis chorũ.
⁊ domesticã tuã eccłiam: cui om̃ia
etiã quȩ tuta st̃ timeo: ne dormi¬
ente patrefamilias. inimicus ho
⁊rania suꝑseminet. Qũaus enĩ
dicere audeant. ego ciuitas firma.
cuiitas quȩ ñ oppugnat᷑. nullus
hostili exercitu obsidente securus
est. nemo ut beatꝰ eyprianꝰ ait. sa¬
tis tutꝰ periculo ꝓximꝰ. Exemplar
epłȩ si accipere uoluerit filopõ
mento mei. obseerans ut dñs iħc xͦ
conterat sathanan sub pedib nr̃is

Expanded text:
die ac nocte, pulsare ianuam non patendie ac nocte, pulsare ianuam non patentem, panes trinitatis accipere et saeculi fluctus domino praeeunte calcare. Saluta Blesillam et Eustophium, tirunculas nostras; saluta Felicianen, uere carnis et spiritus uirginitate felicem; saluta reliquum castitatis chorum et domesticam tuam ecclesiam, cui omnia, etiam quae tuta sunt, timeo, ne dormiente patre familias inimicus homo zizania superseminet. quamuis enim dicere audeant: ego ciuitas firma, ciuitas, quae obpugnatur, -nullus hostili exercitu obsidente securus est. nemo, ut beatus Cyprianus ait, satis tutus periculo proximus. exemplar epistulae, si accipere uoluerit ptXoitomento mei obsecrans, ut dominus Iesus conterat satanan sub pedibus nostris
Abbreviated transcription (Latin):
chil facere possumꝰ. nisi quȩ priss
facienda st̃ scierimꝰ. Quinta cone¬
xio est. mem. ñuñ. Pamech. ex ipseᷤ.
sempit̾nũ. aduitoriõ. Hoc explana¬
tione non indiget. s om̃i luce ma
tiȩ scd̃m illud qđ in t̾cio numero
exposuimꝰ. Septima conexio ẽ quȩ
& extrema. quo ⁊ in ipso quoq sep¬
tenario numero sit mysticus intel¬
lectus. cõf. rẽs. señ. taũ. uocatio.
capitis. dentrom. signa. ꝑ dentes
articulata uox ꝓmitur: ⁊ his sig¬
sacram̃to Quid hac sacram̃ti uolup¬
tate iocundius : Q cibus. que mel¬
la sunt dulciora. quã dei scire pru
dentiam: ⁊ in abdita eiꝰ intrare. et¬
sensũ creatoris inspicere: ⁊ sermo¬
nes dñi tui qui ab huiꝰ mundi sa¬
pientib derident᷑. plenos docere sa¬
pientia sp̾uali: habeant sibi ce¬
teri suas opes. gemma bibant. seri¬
co niteant. plausu populi delectẽ¬
tur. ⁊ ꝑ uarias uoluptates diui¬
tias suas uincere nequeant. nr̃e
diuitiȩ sint. in lege dñi meditari

Expanded text:
hil facere possumus, nisi prius quae facienda sunt scierimus. 10. Quinta connexio est, Mem, Nun, Samech, ex ipsis, sempiternum, adjutorium. Hoc explanatione non indiget, sed omni luce mantiae: secundum illud quod in tertio numero exposuimus. 150 12. Septima connexio est, quae et extrema, quod et in ipso quoque septenario numero sit mysticus intellectus, Coph, Res, Sen, Thau, vocatio, capitis, dentium, signa. Per dentes articulata vox promitur, et in his sigsacramento? quid hac voluptate jucundius? Qui cibi, quae mella sunt dulciora, quam Dei scire prudentiam, in adyta eius intrare, sensum creatoris inspicere et sermones domini tui, qui ab huius mundi sapientibus deridentur, plenos docere sapientia spiritali! habeant sibi ceteri suas opes, gemma bibant, serico niteant, plausu populi delectentur et per uarias uoluptates diuitias suas uincere nequeant: nostrae deliciae sint in lege domini meditari
Abbreviated transcription (Latin):
credendũ. deoͣ prestante possibile
est.ita in quinquagenariã ꝑue¬
nit etatẽ ut non doleret stoma¬
chus: ñ uiscerũ cruciaretur in¬
curia: ñ sicca humꝰ iacentia men¬
bra confringeret. ñ sacco aspera
cutis fetorem aliquẽ sitũq coi¬
traheret. s sano corpore: animo
sanior solitudinẽ putaret ee de¬
licias. ⁊ in urbe turbida inueni¬
ret heremũ monachoꝵ. Et hȩc qͥ¬
dem tu meliꝰ nosti ã qua pauca
durities de genib cameloꝵ in il¬
lo scõ corpusculo ꝑ orandi freq̃n¬
tiam occalluisse p̃specta ẽ. Nos qͥ
scire possumꝰ explicamꝰ. Nichil il¬
lius seueritate iocundius: nichil
iocunditate seueriꝰ. nichil risu gi¬
stius. nicħ tristitia suauiꝰ. Ita pal¬
lor in facie est: ut cũ continenti¬
am indicet. ñ redoleat ostentatio
nem. Sermo silens. ⁊ silentiũ loq̃s
nec citꝰ nec tardus incessus. Idem
semꝑ habitꝰ. heglecta mundicies.
ut ⁊ in urbe pompȩ. lascuiiȩ delici¬

Expanded text:
credendum deo praestante possibile credendum deo praestante possibile est, ita ad quinquagenariam peruenit aetatem, ut non doleret stomachus, non uiscerum cruciaretur incuria, non sicca humus iacentia membra confringeret, non sacco asperata cutis fetorem aliquem situmque contraheret, sed sana corpore, animo sanior solitudinem putaret esse delicias et in urbe turbida inueniret heremum monachorum. Et haec quidem tu melius nosti, a qua pauca durities de genibus camelorum in illo sancto corpusculo per orandi frequentiam obcalluisse perspecta est. nos, quod scire possumus, explicamus. nihil illius seueritate iocundius, nihil iocunditate seuerius, nihil risu tristius, nihil tristitia suauius. ita paHor in facie est. ut, cum continentiam indicet, nem. Sermo silens, et silentium loquens. Nec citus, nec tardus incessus. Idem semper habitus. Neglecta mundities, it, ut in Urbe pompae, lasciviae, delici
Abbreviated transcription (Latin):
nis auspitio. se repente dño eos¬
secrauit. ut intelligeret uniu̾¬
sa cognatio non posse ei aluid ex¬
torqueri. quȩ iam scłm dãpnas¬
set in uestib. S ut dicere cepe¬
amꝰ.ita se semꝑ moderate habu¬
it. ⁊ int᷑ cubicũli sui secreta cu¬
stodiuit. ut nũquã pedem ꝓfer¬
ret in publicũ: nũqua uiri noᷤᷤ¬
set alloquiũ. ⁊ qd magis sit
mirandum sororem uirginẽ ama¬
ret potiꝰ qũa uideret. Operaba¬
tur manib suis sciens scriptũ
esse qui ñ laborat nec mandu¬
cet. Sponso aut orans loque¬
batur aut psallens. Ad marty¬
rum limina. pene inuisa ꝓpera-¬
bat. Et cũ gauderet ꝓposito suo:
in eo uehem̃tiꝰ exultabat. qd̃ se nul¬
lus agnosceret. Cũq ꝑ om̃em an¬
num uigi ieuinio pasceretur. bi¬
duo triduo q sic ꝑmanens: t̾c ue¬
ro in quadragesima nauigii sui
uela tendebat om̃s pene eb doma¬
das uultu letante coniuingens: et
qd impossibile forsitan hõib ad

Expanded text:
nis auspicio se repente domino connis auspicio se repente domino consecrauit, ut intellegeret uniuersa cognatio non posse ei aliud extorqueri, quae iam saeculum damnasset in uestibus. Sed, ut dicere coeperamus, ita se semper moderate habuit et intra cubiculi sui secreta custodiit, ut numquam pedem proferret in publicum, numquam uiri nosset adloquium et. quod magis sit admirandum, sororem uirginem amaret potius, quam uideret. operabatur manibus suis sciens scriptum esse: qui non operatur, nec manducet. sponso aut orans loquebatur aut psallens, ad martyrum limina paene inuisa properabat et, cum gauderet proposito suo, in eo uehementius exultabat, quod se nullus agnosceret. cumque per omnem annum iugi ieiunio pasceretur biduo triduoque sic permanens, tum uero in quadragesima. nauigii sui uela tendebat omnes paene ebdomadas uultu laetante coniungens. et, quod inpossibile forsitan hominibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
futuroꝵ. ⁊ iheremiã sc̾ificet
in utero. ⁊ ioħem in aluo mat̾s
faciat exultare. ⁊ paulũ ante
consticutionẽ mundi separet
in eũgeliũ filii sui: ad ea uenio
sudore ꝓprio elegit. arripuit
tenuit. cepit. impleuit. Uniꝰ cel¬
lulȩ clausa angustiis: latitudine
paradi si fruebatur. Idem t̾rȩ so¬
lũ. & orationis locus extitit et
quietis. Ieiuniũ ꝓ ludo habuit. in¬
ediam ꝓ refectione. ⁊ cũ eã ñ ue¬
scendi desideriũ s humana con¬
fectio ad cibũ traheret. pͥane et
sale ⁊ aqua frigida concitabat
magis esuriẽ quã restinguebat.
Et qr pene oblitus sũ qd̃ in pͥnci¬
pio debu dicere. cũ primũ hoc
ꝓpositũ arripuit. aurũ colli syi
qũa murenulã uulgus uocat.
qd scilicet metallo in uirgulas
lentescente. quada ordinis flexu¬
osi cathena contexitur. absq pa¬
rentib uendidit: ⁊ tunic̃a fusci¬
orem qũa a matre impetrare ñ
poterat. pio induta negotiatio¬

Expanded text:
futurorum et Hieremiam sanctificet futurorum et Hieremiam sanctificet in utero et Iohannem in aluo matris faciat exultare et Paulum ante constitutionem mundi separet in euangelium filii sui: ad ea uenio, sudore proprio elegit, arripuit, tenuit. coepit, inpleuit. Unius cellulae clausa angustiis latitudine paradisi fruebatur. idem terrae solum et orationis locus extitit et quietis. ieiunium pro ludo habuit, inediam refectionem; et cum eam non uescendi desiderium, sed humana confectio ad cibum traheret, pane et sale et aqua frigida concitabat magis esuriem, quam restinguebat. et quia paene oblitus sum, quod in principio debui dicere, : cum primum hoc propositum arripuit, aurum colli sui. quam murenulam uulgus uocat, quod scilicet metallo in uirgulas lentescente quaedam ordinis flexuosi catena contexitur, absque parentibus uendidit et tunicam fusciorem, quam a matre inpetrare non poterat, pio iuduta negotiatio
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ in epłis aliquos aut lau¬
damꝰ aut carpimꝰ: cũ ⁊ in ar¬
guendis malis sit correptio ceteroꝵ:
⁊ in optimis p̾dicandis bonoꝵ ad
uirtutẽ studia incitent᷑. Nudus
terciꝰ de beatȩ memoriȩ lea aliqͣ
diximꝰ. Ilieo pupugit animũ et
michi uenit in mentem ñ debere
nos taeere de uirgine. qui de sedo
ordine castitatis locuti sumꝰ. Igit᷑
a sellȩ nr̃ȩ uita breuit̾ expliean¬
da est. cui queso ne hanc epłam le¬
gas. grauatur quippe laudib su¬
is: s his potiꝰ quȩ ad olescentule
st̾ legere dignare: ut ad exem¬
plum eiꝰ se instituentes. cõuer¬
sationẽ illiꝰ. ꝑfectȩ uitȩ normã
arbitrentur. Pret̾muto qđ in
matͥs utero bñdicitur ei anteꝗͣ
naseatur: qd in fiala nitenti  ui¬
tri ⁊ om̃i speculo purioris. patͥ¬
iuirgo traditur ꝑ quietẽ qd ad¬
⁊ uix annũ decimũ etatis exce¬
dens. honore futurȩ beatitudi¬
nil conlecratur. Sit gr̃e om̃e qd
ante laborẽ fuit. licet deus p̾sci

Expanded text:
d in epistulis aliquos aut laudamus aut carpimus, cum et in arguendis malis sit correptio ceterorum et in optimis praedicandis bonorum ad uirtutem studia concitentur. nudius tertius de beatae memoriae Lea aliqua dixeramus: ilico pupugit animum et mihi uenit in mentem non debere nos tacere de uirgine, qui de secundo ordine castitatis locuti sumus. igitur Asellae nostrae uita breuiter explicanda est, cui quaeso ne hanc epistulam legas - grauatur quippe laudibus suis -, sed his potius, quae adulescentulae sunt, legere dignare, ut ad exemplum eius se instituentes conuersationem illius perfectae uitae normam arbitrentur. Praetermitto, quod in matris utero benedicitur ei, antequam nascatur, quod in fiala nitentis uitri et omni speculo purioris patri uirgo traditur per quietem, quod aduix annum decimum aetatis excedens honore futurae beatitudinis consecratur; sit gratiae omne, quod ante laborem fuit, licet deus praescius
Abbreviated transcription (Latin):
noscimꝰ ⁊ ex parte ꝓpħamꝰ. ⁊ nc per
speculũ uidemꝰ ⁊ in enigmate: cũ
autẽ meruerimꝰ ẽẽ cũ xp̃o. ⁊ simi¬
les angelis fuerimꝰ. t̾c libroꝵ doct᷑¬
na cessabit. Quarta conexio ẽ. cãf.¬

Expanded text:
x parte prophetamus et nunc per speculum uidemus in aenigmate; cum autem meruerimus esse cum Christo et similes angelis fuerimus, tunc librorum doctrina cessabit. Quarta conexio est
Abbreviated transcription (Latin):
or meũ ⁊ caro mea: exultauit
in d̃m uiuum. Lro qͦ in g̾eo scrip¬
tũ dicitis. exultauer̃t. In hoc
nulla contentio ẽ. Si enĩ legimꝰ
exultauit: intelligit᷑ cor meũ
exultauit. ⁊ caro mea exultauit.
Sin aũ exultauert᷑: duo pariter
exultauert᷑ id e̾ cormeũ ⁊ caro¬
mea. Et queso uos ut huiꝰmodi
ineptas.⁊ suꝑfluas contentiones.
ubi nulla ẽ sensus immutatio
declinetis. In eode. beatꝰ uir eiuiꝰ
est auxiliũ abste. In g̾eo inueniꝰ¬
se uos dicitis: cui ẽ auxiliũ eus
abs te. Qd̃ qr nos in latina int̾pre¬
tatione uitauimꝰ.: ut dicitis re¬
p̾hendimͣ. Cui enĩ ñ pateat qđ si
clicere uoluerimꝰ. cuii ẽ auxiliũ
etꝰ aꝑtissimũ uiciũ sit. ⁊ q̃n pre

Expanded text:
ormeum et caro mea exultauit in deum uiuum. pro quo in Graeco scriptum dicitis exultauerunt. in hoc nulla contentio est; si enim legimus \'exultauit\', intellegitur \'cor meum exultauit et caro mea exultauit\'; sin autem \'exultauerunt\', duo pariter exultauerunt, id est cor et caro. et quaeso uos, ut huius modi ineptias et superfluas contentiones, ubi nulla est sensus inmutatio, declinetis. m eodem: beatus uir, cuius est auxilium abs te. in Graeco inuenisse uos dicitis: cui est auxilium eius abs te; quod quia nos in Latina interpretatione uitauimus, ut dicitis, reprehendimur. cui enim non pateat, quod, si dicere uoluerimus: cui est auxilium eius, apertissimum uitium sit
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ hebraice dicitur. Meolam aro¬
lam a thel. In eode. Qm̃ suꝑuenit
mansuetudo. ⁊ corripiemur. In
greco inuenisse uos dicitis man¬
suetudo suꝑ nos. Sed et hoc super
Et dicitis qd̃ in g̾eo. es. ñ habeat᷑.
Ego uobis ampliuis dica qd apud
hebreos. nec. es. habeat᷑ nec .tu: s

Expanded text:
d Hebraice dicitur 666 MEOLAM AD-OLAM ATH EL. In eodem: Quoniam supervenit mansuetudo, et corripiemur . In Graeco invenisse vos dicitis: Mansuetudo supernos. sed et hoc superfet dicitis, quod in Graeco \'es\' non habeat. ego uobis amplius dicam, quod apud Hebraeos nec \'es\' habeat nec \'tu\', sed
Abbreviated transcription (Latin):
transtulert᷑. ⁊ sola sexta editio ꝓ¬
phetis tuis int̾pretata ẽ. sensum
eodem. Tu uero repulisti.⁊ despe¬
inuenisse uos dicitis. U̾niꝰ litterȩ
mutatio quantũ fecit errorẽ. Nõ
enĩ respexisti. s despexisti ⁊ ꝓ nici¬
lo duxisti. int̾pretati sumꝰ nisi for¬
ferendũ despexisti. s sed̾m disertis¬
simũ huiꝰ temporis int̾pretẽ. anni¬
chilasti. uel annullasti. uł nulliꝰ¬
ficasti: ⁊ si qua alia posst̃ inueni¬
ri apud imperitos portenta u̾boꝵ
apud eos deesse manifestũ est. Nã

Expanded text:
transtulerunt et sola sexta editio prophetis tuis interpretata est sensum eodem: tu uero reppulisti et respeinuenisse uos dicitis. unius litterae mutatio quantum uobis fecit errorem! non enim \'respexisti\', sed \'despexisti et pro nihilo duxisti\' interpretati sumus. nisi forferendum \'despexisti\', sed secundum disertissimum istius temporis interpretem \'adnihilasti\' uel \'adnullasti\' uel \'nullificasti\' et si qua alia possunt inueniri apud inperitos portenta uerborapud eos deesse manifestum est. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
tur.: nec alit̾ potest u̾ti quã a nob̃
translatũ est. Significat aũ specu¬
lam quã custodes agroꝵ ⁊ pomoꝵ
habere consuert: ut de amplissima
urbe paruũ tuguriolũ remanse¬
rit. Hoc sedm g̾eos. Ceterũ in he¬
breo. lĩchĩs in scriptũ habet᷑. qͥd̃ aqͥ¬
⁊ cumulũ lapidũ. quib uineȩ et
agri purgari solent.

Expanded text:
tur nec aliter potest uerti, quam a nobis translatum est; significat autem speculam, quam custodes agrorum et pomorum habere consuerunt, ut de amplissima urbe paruum tuguriunculum uix remanserit. hoc secundum Graecos. ceterum in Hebraeo \'lichin\' scriptum habet, quod Aquet cumulum lapidum\', quibus uineae et agri purgari solent.
Abbreviated transcription (Latin):
thonã ĩona. Si aũ ñ de t̾ra diectur
quȩ fundata sit. s de alia re quȩ
fundata uideat᷑ in t̾ra: ꝓbent ex pͥo¬
rib ⁊ sequentib qͥs senͣsus sit. ut
scribi in t̾ra fundauit illud in se¬
cula. In eode. Et in intellectib ma¬
nuũ suarũ deduxit eos. Non ha

Expanded text:
tov alÕJva. si autem non de terra dicitur, quod fundata sit, sed de alia, quae fundata uideatur in terra, probent ex prioribus et sequentibus, quis sensus sit, ut scribi: in terra fundauit illud in saecula. in eodem: et in intellectibus manuum suarum deduxit eos. non hab
Abbreviated transcription (Latin):
qũe acqͥsunt dextera eiꝰ. In eode.
Et au̾tert se ⁊ ñ seruauert pac¬
tũ: que ad modũ patres eoꝵ. eonr
Scio qd pactũ ñ habeat᷑ in hebrto:
s qͣn om̃s uoce simili transtule¬
uerbo significatur. non seruaue¬

Expanded text:
ra eius. in eodem: et auerterunt se et non seruauerunt pactum, quemadmodum patres eorum. scio, quod \'pactum\' non habeat in-Hebraeo, sed, quando omnes uoce simili transtuleuerbo significatur: non seruaue
Abbreviated transcription (Latin):
idest. incendert̾ om̃s sollẽpnitates
ta exemploꝵ ueritatẽ transtuliᷤ¬
se ꝑspicuũ est: theodotio quoq
ica ueritaᷤ habeat. Hoc enĩ qđ .lxx
ditis sciendũ ꝓpt̾ notitiã littera¬
rum. Unde si quid ꝓ studio e late¬
re additũ est non debet poni in
corpore: ne priore translationem
ꝓ scribentiũ uoluntate contur¬
bet. In eode. Contribulasti capita
draconũ in aquis. tu confregisti
capita draconis. Sic lectionis or¬
do sequitur. ut in priori u̾su tu
non habeat. s in scdo: ⁊ aquȩ plu¬
rali numero seribant᷑ ñ singula¬
ri sicut ⁊ aquila uerbũ hebraieũ
rũ int̾pretatꝰ est. In eoðe. Ne obli¬
uiscaris uoces inimicoꝵ tuoꝵ¬

Expanded text:
id est: incenderunt omnes s o llemnitates ta exemplorum ueritatem transtulisse perspicuum est. Theodotion quoque aica ueritas habeat. hoc enim, quod Seditis sciendum propter notitiam scripturarum. unde, si quid pro studio e latere additum est, non debet poni in corpore, ne priorem translationem pro scribentium uoluntate conturbet. in eodem: contribulasti capita draconum in aquis; tu confregisti capita draconis. sic lectionis ordo sequitur, ut in priori uersu \'tu\' non habeat, sed in secundo, et \'aquae\' plurali numero scribantur, non singulari, sicut et Aquila uerbum Hebraicum rum, interpretatus est. in eodem: ne obliuiscaris uoces inimicorum tuo
Abbreviated transcription (Latin):
meũ. Pro qͦ in hebreo legimꝰ. Recor¬
corde meo. ⁊ scobebã sp̾m meũ. Pro
exercitatione adoascriaaa. idest
escalon. qd syminacus transtulit.
ue querebã: ⁊ quinta similit̾. ꝓ¬
in sariendo dicitur. idest sarcu¬
lando. Et quomͦ ibi queruntur
herbȩ sarculo quȩ secent᷑: sic⁊
iste retractatũ cogitationũ su¬
monstrauit. Et sciendũ qd̃ esca¬
lon semel. esealon frequent̾ sig¬
nificat. In eode. A generatione
in generationẽ. Hoc qđ in g̾co se

Expanded text:
corbar et scopebam spiritum meum, pro exercitatione ἀδολεσχίαν, id est ἔσκαλλον quod Symmachus transtulit ve quaerebam. Et quinta similiter. in sariendo dicitur, id est sarculando; et, quomodo ibi quaeruntur herbae sarculo, quae secentur, sic et iste retractatum cogitationum sumonstrauit. et sciendum, quod eoxalov semel, ἔσxαλλοv frequenter significat. m eodem: a gene- ratione in generationem. h
Abbreviated transcription (Latin):
Quis aũ uoluerit ꝓ ei. ponere eũ.
⁊ uitiare exẽplaria: ñ est mei ui¬
dicii. In eode. Et ꝓpitiꝰ fiet peccatiᷤ
eoꝵ. ⁊ ñ disꝑdet eos. Dicitis qd eos.
ne sententia pendeat: latinũ ser¬
monẽ sua ꝓprietate cõpleuimꝰ. Si
oñe sonare s corruptionẽ recor¬

Expanded text:
quis autem uoluerit pro \'ei\' ponere \'eum\' et uitiare exemplaria, non est mei iudicii. in eodem: et propitius fiet peccatis eorum et non disperdet eos. dicitis, quod \'eos\' ne sententia pendeat, Latinum sermonem sua proprietate conpleuimus. si onem\' sonare
Abbreviated transcription (Latin):
Narrabunt filiis sus. Pro quo
est annuntiabt̾. S sciendũ qd in
hebreo ias aphpheru scriptũ est.
qd̃ aquila ⁊ sỹ macus narrabunt
trastulert. In eobe. Et occidit pin¬
gues eoꝵ. Sic habet ⁊ in hebreo

Expanded text:
narrabunt filiis suis . Pro quo est, annuntiabunt. Sed sciendum, quod in Hebraeo IASAPHPHERU, scriptum est: quod Aquila, et Symmachus, narrabunt, transtulerunt. 662 In eodem: Et occidit pingues eorum . Sic habet et in Haebreo,
Abbreviated transcription (Latin):
ita transtulimꝰ: quiescere faciamꝰ
om̃s dies festos dei a t̾ra. Et miror
quomͦ e latere annotationẽ nr̃ani
nescio qͥs temerariꝰ scribenda in
corpore putauerit: qũa nos ꝓ eru¬
ditione legentis. scripsimꝰ hoc mo
fuit. int̾ plurimos hinc habitam
questionem: pleniꝰ de hoc disputas¬
dũ iudetur. In hebreo seriptũ e̾.

Expanded text:
ita transtulimus: quiescere faciamus omnes dies festos dei a terra. et miror, quomodo e latere adnotationem nostram nescio quis temerarius scribendam in corpore putauerit, quam nos pro eruditione legentis scripsimus hoc modfuit,. inter plurimos hinc habitam quaestionem, plenius de hoc disputandum uidetur. in Hebraeo scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
ad culpã referatis int̾pretis. nͥ for¬
te fuerit hoc. neqñ rapiat nec sit
qui eripiat. ⁊ ille ꝓ nec .a. scͥpse¬
rit. In eode. Sacrificiũ laudis ho¬
norifieabit me. Pro qͦ in g̾eo scribi¬
De quo ⁊ supͣ diximꝰ in eugłio in
no legitur. pat̾ clarificame. No¬
luimꝰ gͦ immutare qd ab antiqͥs le¬
gebat᷑: qr id̃e sensus erat.
xpectabã eũ qui saluu me fecit.
Et dicitis uos inuenisse in g̾eo. expec¬
tabam dm. Qd̃ additũ ẽ. In eode. A
pusillanimitate sp̃c. Et in g̾eo in¬
uenisse uos dicitis ãpooliy oꝑsichĩas¬

Expanded text:
ad culpam referatis interpretis; nisi forte fuerit hoc: Ne quando rapiat, nec sit qui eripiat, et ille pro, nec, et, scripserit. In eodem: Sacrificium 654 laudis honorificabit me. Pro quo in Graeco scribide quo et supra diximus. In Evangelio in no legitur: Pater clarifica me : noluimus ergo immutare quod ab antiquis legebatur, quia idem sensus erat.xpectabam eum, qui saluum me fecit. et dicitis uos inuenisse in Graeco: e x pectabam deum, quod additum est. in eodem: a pusi 1 lanimitate spiritus. et in Graeco inuenisse uos dicitis:
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligã in nouissimis eoꝵ. Pro qͦ
in gͥoo legisse uos dicitis. ⁊ intelligã.
s hic .&. conuinctio suꝑflua e̾. In ei¬
dem. Defecit caro mea. ⁊ cor meũ.
Pro qͦ male uersũ ordinẽ quid̾a te¬
nent. defecit cor meũ ⁊ caro mea
In eode. Ut annuntiẽ om̃s p̾dica¬
tiones tuas. Pro quo uos in g̾co le
des tuas. Et sciendũ qd̃ in hebreo ala¬
yelias. id est nuntios tuos.lxx. thase

Expanded text:
imis eorum . Pro quo in Graeco legisse vos dicitis: et intelligam; sed hic, et, conjunctio superflua est. In eodem: Defecit caro mea, et cor meum . Pro quo male perversum ordinem quidam tenent: Defecit cor meum, et caro mea. In eodem: Ut annuntiem omnes praedicationes tuas . Pro quo vos in Graeco legdes tuas. Et sciendum quod in Hebraeo, MALOίας σου, id est, nuntios tuos; Se
Abbreviated transcription (Latin):
syminacus ⁊ theodotio. ⁊ quinta
tõs. id est a sp̃u. ⁊ in hebreo scriptũ sit
mẽ rua. om̃isq sensus apud eos ita¬
legatur. Festinabo ut saluer a
sp̃u tẽpestatis ⁊ turbinis. In eoðe.
est. S int̾ maledicta et obꝓbria
sensum ñ discrepare ꝑspicus ÷.¬
m̃ multi bellantes adu̾sũ me. ab
ałcitudine diei timebo. Et dicitiᷤ
in gͥco uos inuenisse. ñ tuebo. Qd
additũ est. Et ẽ ordo. Qm̃ multi di¬
micant aduersus me. ideo tune
s tuũ excelsũ lum̃ timebo. In ip¬
so. In ira populos confringes. Pro
latinos ꝓ eo qd̃ est deicies. id ẽ eãta¬
⁊̃eis. idest confringes. Nam ⁊ in he¬
qd̃ nos possumꝰ dicere didepone.
meus es tu. S sciendũ in hebreo
uoluntas eiꝰ p̾ueniet me. Pro quo
niet me. In eoðe Peus ostendit mͥ
suꝑ inimicos meos. Pro qͦ in g̾co po¬
situm ẽ deus meus: s ds meus ad¬
ditũ ẽ. In eode. Ne occidas eos. ne
q̃n obluuscant᷑ populi tui. Pro
quo in g̾eo scriptũ ẽ. legis tuȩ.¬

Expanded text:
Theodotion, et Quinta ατος, id est, a spiritu; et in Hebraeo scriptum sit MERUA: omnisque sensus ita apud eos legatur: Festinabo, ut salver a spiritu tempestatis, et turbinis . In eodem: est. Sed inter maledicta et opprobria sensum non discrepare perspicum multi bellantes aduersum me, ab altitudine diei timebo. et dicitis in Graeco uos inuenisse: non timebo, quod \'additum est. et est ordo: \'quoniam multi dimicant aduersum me, idcirco egsed tuum excelsum timebo lumen\'. in ipso: in ira populos confringes. pro Latinos pro eo, quod est \'deicies\', id est xαάξειζ, id est \'confringes\'; nam et in Hequod nos possumus dicere \'depone\'meuses tu. sed sciendum in Hebraeo uoluntas eius praeueniet me. pro quo niet m e. in eodem: deus ostendit mihi inter inimicos meos. pro quo m Graeco positum est: deus meus; sed \'meus\' additum est. in eodem: neoccidaseos, ne quando obliuiscantur populi tui. pro quo in Graeco scriptum est: legis tu
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ. ꝑ quo in g̾co. sagnta pariui¬
loꝵ. S si sic dicamꝰ. non resonat
in latino. sagitta paruuloꝵ facte
st̃ plage eoꝵ. Pro quo meliꝰ habet
in hebreo. Percutiet eos deus ia¬
culo repentino: ⁊ inserentur pla¬
ge eoꝵ.¬

Expanded text:
eorum. pro quo in Graeco: sagitta paruulorum; sed, si sic dicamus, non resonat in Latino: \'sagitta paruulorum factae sunt plagae eorum\'. pro quo melius habet\' in Hebraeo: percutiet eos deus iaculo repentina et inferentur plagae eo
Abbreviated transcription (Latin):
Iuoniã ecce
reges congregati ft̃. Pro q̃ in geole¬
gisse uos dicitis. q̃m ecce reges eis
congregati st̃. Qd suꝑfluũ esse. ip¬
se lectionis textus ostendit. Et in
ueterib codicib latinoꝵ scriptũ
erat. reges t̾rȩ. Qd̃ nos tulimꝰ. qr¬

Expanded text:
Quoniam ecce reges congregati sunt . Pro quo in Graeco legisse vos dicitis: Quoniam ecce reges ejus congregati sunt. Quod superfluum esse, ipse lectionis textus ostendit; et in veteribus codicibus Latinorum scriptum erat, reges terrae, quod nos tulimus