comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& contemplem᷑ głam unigeniti a
patre. plenitudinẽ gr̃e & ueritati
de quo in hoc eodem propħa dicit᷑. In
nouissimis diebꝰ manifestus erit mons
dñi. de eo autẽ qͦd supͣ positum ẽ. qͣ¬
re nos errare fecisti. quo sensu accipi¬
endum sit: plenissime docet ieremias.
dis ferrũ acutissimũ. ne egrotantẽ t̃¬
reas anteqͣm cures: fecisti me negli¬
gentẽ. Propt̃ qͦd ⁊ de ierłm dicit ds̃.
Ecce ego seducam eã. & poniã eã qͣdi
desertum: & statuã ẽã sic̃ t̾̃ram absq
aquis: & loquar ad corelꝰ Et dabo
possessiones eiꝰ inde: et uallẽ achor
ad aꝑiendã intelligentia. Conside¬
remꝰ ordinẽ singłorum. Seducit ẽa.
& facit ẽẽ desertã. & absq aquis: ut
iurtutũ patiat᷑ sitim. Quȩ pꝰquã
dixerit sitiuit in te anima mea.
quã multiplicit tͥ caro mea. t̾e lo¬
quet᷑ ad corerꝰ & lugente consolabi¬
tur: ⁊ dabit ei possessionẽ inde.
hoc ẽ de penitentia ⁊⁊ de merore
qui oꝑatur salutẽ: & humilitas

Expanded text:
i a Patre, plenum gratiae et veritatis . De quo in hoc eodem propheta dicitur: In novissimis diebus manifestus erit mons Domini . De eo autem quod supra positum est: Quare errare nos fecisti ? quo sensu accipiendum sit, plenissime docet Jeremias: ndis ferrum acutissimum, ne aegrotantem terreas antequam cures, fecisti me negligentem; propter quod et de Jerusalem dicit Deus: Ecce ego seducam eam, et ponam eam quasi desertum, et statuam eam sicut terram absque aquis, et loquar ad cor ejus: et dabo possessiones ejus inde, et vallem Achor ad aperiendam intelligentiam . Consideremus ordinem singulorum: seducit eam, et facit esse desertam, et absque aqua, ut virtutum patiatur sitim. Quae postquam dixerit: Sitivit in te anima mea, quam multipliciter tibi caro mea , tunc loquetur ad cor ejus, et lugentem consolabitur. hoc est, de poenitentia et moerore qui operatur salutem. Et humilitas
Abbreviated transcription (Latin):
Unde iuxta sapientissimũ salomonẽ.
om̃is uir tudetur fibi ẽẽ iustus. cũ
in lege u̾satur. ad quos dñs loquit᷑
in eugło. Uos estis qui uosmet ipsos
iustificatis corã hominibꝰ Qͦd paulꝰ
fugiens ait. Nichil mͥ conseius sum.
nec tam̃ in hoc iustificatus sum:Ex
pecto autẽ di iusticiã: de qua ide
salomon loquit᷑. Intelligite iusticĩã
uerã. Ergo ẽ alia iusticia: q̃ ñ habet u̾i̾tatẽ.

Expanded text:
Unde juxta sapientissimum Salomonem, omnis vir videtur sibi justus, cum in lege versatur: ad quos Dominus loquitur in Evangelio: Vos estis qui vosmetipsos justificatis coram hominibus . Quod Paulus fugiens ait: Nihil mihi conscius sum, nec tamen in hoc justificatus sum . Ex peccato autem Dei justitia, de qua idem Salomon loquitur: Intelligite justitiam veram. Ergo est alia justitia quae non habet veritatem,
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ miscdiam. Occurrit emĩ facientibꝰ
iusticiã & uarũ tuarũ recordabunt᷑:¬
breus ex hebreis assumit apłs paulꝰ
de autenticis libris in epłam. quã sc̃¬
bit ad coruithios: ñ u̾bũ ex ubo red¬
dens. qͦd facere omĩno contẽpnit: s
sensuũ expͥmens ueritatẽ. quibꝰ uti¬
t᷑ ad id qͦd uoluerit roborandũ. Hñ
apocriphors deliram̃ta conticeant.
q̃ ex occasione huiꝰ testimonii inge¬
runt᷑ eccłiis xp̃i de quibꝰ uere dici
pot̃. quod sedeat diabolꝰ in insidiis
cũ diuitibꝰ in apocͥphis. ut int̃ficiat
innocentẽ. Et iterum. Insidiat᷑ in a¬
pocͥpho. quasi leo in spelunca sua. in¬
sidiatur ut rapiat pauꝑem. Ascensio
enĩ isaie. & apocalipsis helie. hoc ha¬
bent testimoniũ: & ꝑ hanc occasio¬
nẽ multaq huiꝰmodi spinarũ elu¬

Expanded text:
cientibus justitiam, et viarum tuarum recordabunturbraeus ex Hebraeis, assumit apostolus Paulus de authenticis libris in Epistola quam scribit ad Corinthios, non verbum ex verbo reddens, quod facere omnino contemnit; sed sensuum exprimens veritatem, quibus utitur ad id quod voluerit roborandum . Unde apocryphorum deliramenta conticeant, quae ex occasione hujus testimonii ingeruntur Ecclesiis Christi. De quibus vere dici potest, quod sedeat diabolus in insidiis cum divitibus in apocryphis, ut interficiat innocentem. Et iterum: Insidiatur in apocrypho quasi leo in spelunca sua: insidiatur, ut rapiat pauperem . Ascensio enim Isaiae, et apocalypsis Eliae hoc habent testimonium. Et per hanc occasionem, multaque hujuscemodi, Hispaniarum e
Abbreviated transcription (Latin):
in sexagesimo septimo psalmo dr̃.:
Lingua canũ tuors ex inmicis.
ab ipso: Nt quẽ beneficiis ñ sense¬
rant. urbis suȩ subu̾sione ⁊ ppͥa
captiuitate cognoseant. Et a facie
illiꝰ gentes turbabunt᷑. siue ut signi¬
ficantiꝰ in hebraico dicit᷑. mouebunt᷑:
ut q̃ priꝰ immobiles erant. ueniant
ad salutẽ. Cñq mirabilia fecerit. et
ostenderit signa in eugło. q̃ quondã
ostendit in eg̾ipto. ⁊ in solitudine. con¬
fitent᷑ segłam aduentus eiꝰ ferre ñ
posse. eo quod tremor apphenderit

Expanded text:
in sexagesimo septimo psalmo dicitur: Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso; ut quem beneficiis non senserant, urbis suae subversione et propria captivitate cognoscant. Et a facie illius gentes turbabuntur, sive ut significantius in Hebraico dicitur, movebuntur: ut quae prius immobiles erant, veniant ad salutem. Cumque mirabilia fecerit, et ostenderit signa in Evangelio, quae quondam ostendit in Aegypto et in solitudine, confitebuntur se gloriam adventus ejus ferre non p
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ uictoriȩ uniu̾sa referimꝰ. Q̃ iosephus
iudaicȩ scͥptor historie. septẽ explicat
uoluminibꝰ qͥbꝰ imposuit titulũ capti
um ẽ ea sermone disserere. q̃ ocł̃is pa¬
tent: cũ omĩa desidabilia eoꝵ u̾sa sint
in rumnas. & tẽplũ toto orbe celebra¬
tum. in sterquilimũ urbis noue. q̃ a
conditore appellat᷑ helia. ⁊⁊ in habita¬
culũ transierit noctuarũ frustraq
cotidie dicunt insinagogis suis: suꝑ
his om̃ibꝰ dũe & sustinebis. & affliges
nos atq humiliabis uehement̃. Pos¬
sumꝰ autẽ hȩc referre⁊ ad eccłiam. uł
ad scĩ uiri animã. q̃ recte appellari
pot̃ specula. ⁊ uisio pacis. qͣndo pat̃
⁊ filiꝰ ⁊ sp̃s sẽs habitarit in ȩa. Sin ue¬
on a dño fuerit derelicta: stat̃ĩ pate¬
bit incendio ignitarũ diaboli sagit¬
tarum. Om̃s eñ adulterantes qͣsĩ cdli¬
banꝰ corda cors. Et expulso pudiciciȩ
frigore. libidinis in templo dĩ fłama
grassabit᷑ ut quicqͥd in nob̾ głosum pͥ

Expanded text:
victoriae universa referimus, quae Josephus Judaicae scriptor historiae, septem explicat voluminibus, quibus imposuit titulum Captivuperfluum est ea sermone disserere, quae oculis pateant, cum omnia desiderabilia eorum versa sint in ruinas, et Templum in toto orbe celebratum, in sterquilinium urbis novae, quae a conditore appellabatur Elia; et in habitaculum transierit noctuarum: frustraque quotidie dicunt in synagogis suis: Super his omnibus, Domine, sustinebis et affliges nos, atque humiliabis vehementer. Possumus haec referre ad Ecclesiam, vel ad sancti viri animam, quae recte appellari potest specula et visio pacis, quando Pater et Filion a Domino fuerit derelicta, statim patebit incendio ignitarum diaboli sagittarum: Omnes enim adulterantes, quasi clibanus corda eorum. Et expulso pudicitiae frigore, libidinis in templo Dei flamma grassabitur, ut quidquid in nobis gloriosum prius
Abbreviated transcription (Latin):
tremꝰ. tuo filia eustochium
⁊ sc̃ȩ matris tue paullȩ no¬
mini dedicat᷑: ut quas pari ho¬
nore suspexi. equa cõmemoratione
nc̃ recolã: p̾sertĩ cũ ⁊ illaꝰ  luueret. hoc
opꝰ tecũ crebriꝰ postularit. ⁊ uir eru¬

Expanded text:
o filia Eustochium, et sanctae matris tuae Paulae nomini dedicatur, ut quas pari honore suspexi, aequa commemoratione nunc recolam: praesertim cum et illa dum viveret, hoc opus tecum crebrius postularit
Abbreviated transcription (Latin):
nusti dñe. & tacusti: & humiliasti
nos ualde. Si nr̃a considemꝰ merita:
desꝑandum ẽ Si tuã clementiã. qͥ
flagellas omñe filiũ quẽ recipis au¬
demꝰ p̃ces fundere. Tu enĩ pat̃ñr es
qͥ dignatus es dicere. filiꝰ m̃s pͥmoge¬
nitus isrł. Et quãqͣm lutũ simꝰ. &
oꝑa manuũ tuarũ. etufictor ñr. sic̃
nec uas figulo ualet respondere. qͣre
sio uł sic factum sit: tam̃ scientes.
esse nos filios. audemꝰ dicere. ne iras-¬
caris dñe satis Non iram uitamꝰ: nec
ultra pacientiã tuã querimꝰ ꝑ quã
thesauritauimꝰ nobis iram in die ire.
S hoc q̃s ne irascaris nob satis ne tẽ¬
pore ultionis atq uindicte. memine¬
ris iniquitatis ñr̃ȩ: s magis respicias
popłm. qui quondã tus appellatus
ẽ popłs : & ciuitatis sc̃uarii tui mise¬
rearis. in qua inuocatum ẽ nom̃ tuũ.
Que ciuitas appellat᷑ sion ⁊ ierłm.
quã fluminis impetus lȩtificat. ⁊ in

Expanded text:
 tacuisti, et humiliasti nos valde. Si nostra consideremus merita, desperandum est. Si tuam autem clementiam, qui flagellas omnem filium quem recipis, audemus preces fondere . Tu enim pater noster es, qui dignatus es dicere: Filius primogenitus meus Israel . Et quamquam lutum simus, et opera manuum tuarum, et fictor noster sis; nec vas figulo valeat respondere, quare sic vel sic factum sit: tamen scientes esse nos filios, audemus dicere: Ne irascaris, Domine, satis. Non iram vetamus, nec ultra patientiam tuam quaerimus, per quam thesaurizavimus nobis iram in die irae. Sed hoc quaesumus, ne irascaris nobis satis, ne tempore ultionis atque vindictae memineris iniquitatis nostrae: sed magis respicias populum tuum, qui quondam tuus appellatus est populus. Et civitatis sanctuarii tui miserearis, in qua invocatum est nomen tuum. Quae civitas appellatur Sion et Jerusalem, quam fluminis impetus laet
Abbreviated transcription (Latin):
rũtam̃ popłs m̃s ẽ: filii ñ negantes:
& factus ẽ eis saluator. In om̃i dei¬
bulatione eoꝵs ñ ẽ tribulatus: et an¬
gelꝰ faciei eiꝰ saluauit eos. In dilectio¬
ne sua et in indulgentia sua ipse re¬
demit eos: & portauit eos ⁊ leuauit
Seos cunctis diebꝰ scłi. Ipsi autẽ ad ira

Expanded text:
tamen populus meus est, filii non negantes. Et factus est eis salvator. In omni tribulatione eorum non est tribulatus, et angelus faciei eius salvavit eos. In dilectione sua et in indulgentia sua ipse redemit eos et portavit eos et levavit eos cunctis diebus seculi. Hinc Da
Abbreviated transcription (Latin):
de uento simplicit̃. ⁊ ñ poterant na¬
uigare. erat eñ uentꝰ contrarius. No
quo & hoc ñ possit sentiri tropologi¬
ce: s quo p̃senti sensui tantũ simili¬
tudinẽ prebeat. Auertente enĩ dño
faciẽ suã a nobis allidimͣ in manu ini¬
quitatis nr̃e: siue tradim̃ tẽptationi¬
bꝰ ꝓpt̾ peccata nr̃a. Ex qͦ discimꝰ. qͦd ⁊
iniquitas manꝰ habeat ⁊ omĩa pec¬
cata q̃ nos fortit̃ strictos tenere de¬
sicdant. Hñ ⁊ in manu lingue mors
pes suꝑbiȩ. Nos autẽ qr au̾tit ds̃ fa¬

Expanded text:
De vento simpliciter: Et non poterant navigare, erat enim ventus contrarius : non quo et hoc non possit sentiri tropologice, sed quo praesenti sensui tantum similitudinem praebeat. Avertente enim Domino faciem suam a nobis, allidimur in manu iniquitatis nostrae, sive tradimur tentationibus propter peccata nostra. Ex quo discimus, quod et iniquitas manus habeat, et omnia peccata, quae nos fortiter strictos tenere desiderant. Unde et in manu linguae mors pes superbiae . Nos aute
Abbreviated transcription (Latin):
suarũ app̃hendet uł deneret te. diceret¬
q cũ sponsa. Inueni quẽ quesuiit ani¬
ma mea: tenebo eũ ⁊ ñ dimitt̃a illũ.
uentus in scͥpturis triplicit̃ ponitur.
Aut in tẽptationũ magnitudine: aut
in pu̾sitate doctrine: aut simplicit̃
uentus. quo nubila congregant᷑. et a¬
er in nubes cogit᷑. de tẽptationibꝰ illud
ẽ euangłicum. Uenert̃ flumina: fla¬
uert̃ uenti & impeger̃t in domũ illã:

Expanded text:
suarum, apprehenderet vel teneret te, diceretsuarum, apprehenderet vel teneret te, diceretque cum sponsa: Inveni quem quaesivit anima mea: tenebo illum, et non dimittam illum . Ventus in Scripturis tripliciter ponitur; aut in tentationum magnitudine, aut in perversitate doctrinae, aut simpliciter ventus, quo nubila congregantur, et aer in nubes cogitur. De tentationibus, illud est Evangelicum: Venerunt flumina, flaverunt venti, et impegerunt in domum illa
Abbreviated transcription (Latin):
& aduentũ filii di pedagoge legis ob¬
seruat cerimonias. audiat popłm con¬
fitentẽ. qͦd omĩs illa iusticia. panno
sordidissimo cõparet᷑. cui & hester dia¬
dema suũ qͦd erat regiȩ potestatis in¬
signe cõparat. qͦd nequa qͣm uolunta¬
te s necessitate portabat. Tu scis ne¬
cessitatẽ meã. qm̃ detestor signũ su¬
ꝑbiȩ meȩ. qͦd ẽ suꝑ caput meũ in di¬
ebꝰ ostensionis meȩ: ab ominor illud
sic̃ pannũ menstruatȩ: nec porto in
diebꝰ quietis meȩ. Non ẽ qͥ inuocet
nom̃ tuũ: qui consurgat & teneat
te. Ab scon disti faciẽ tuã a nobis et
Sallisisti nos in manti iniquitatis
cet nom̃ tuũ ͭ & qͥ recordet᷑. & appre.¬
hendat te:qm̃ aũtisti faciẽ tuã a no¬
bis et tradidisti nos ꝓpt̃ iniquitates
nr̃as. Quia instar folioꝵ de arboribꝰ
fluximꝰ. q̃ uentꝰ arefacta disꝑgit. ꝓpt̾ea
nullꝰ inuentus ẽ qͥ inuocaret nom̃ tu¬
um: ⁊ consurgens de ruia iniquitatũ

Expanded text:
 adventum filii Dei paedagogae Legis observat caeremonias, audiat populum confitentem, quod omnis illa justitia panno sordidissimo comparetur, cui et Esther diadema suum, quod erat regiae potestatis insigne, comparat, quod nequaquam voluntate, sed necessitate portabat: Tu scis necessitatem meam: quoniam detestor signum superbiae meae, quod est super caput meum in diebus ostensionis meae: abominor illud sicut pannum menstruum: nec porto in diebus quietis meae . Non est qui invocet nomen tuum, qui consurgat et teneat te. Abscondisti faciem tuam isti nos in manu iniquitatis cet nomen tuum, et qui recordatus apprehendat te. Quoniam avertisti faciem tuam a nobis, et tradidisti nos propter iniquitates nostras. Quia instar foliorum de arboribus fluximus quae ventus arefacta dispergit, propterea nullus inventus est qui invocaret nomen tuum, et consurgens de ruina iniquitatum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ea dep̃cam᷑ ⁊ dicimꝰ. Utinam di¬
rumꝑes cȩlos ⁊ descenderes: & qͥ
semꝑ ꝓmittis. tua aliqͣndo ꝓmis¬
sa cõpleres. hoc autẽ eo tẽpore di¬
cebat᷑ qͣndo necdũ saluator adue¬
nerat. nec de ut̾o uirginali nature
nr̃e atq substantie assũpserat ho¬
minẽ quẽ saluaret: ut qͥ portauimꝰ
imaginẽ t̃reni. portaremꝰ unaginẽ
suꝑ celestis. Qd si faceres inquiunt.⁊
aꝑirentur celi fiue celum: ad aduen¬
tum maiestatis tuȩ montes deflue¬
rent. uł tremor app̃henderet mon¬
tes. & consumerent᷑ sic̃ cȩxa a facie
ignis consumit᷑. Et iezechieli aꝑti
siuit celi: ⁊ udit uisionẽ magnã.
S ⁊ moyses in deut̾onomii benedicti¬
onibꝰ imp̃catur. Aꝑiat tͥ dñs thesau

Expanded text:
ecamur et dicimus: Utinam disrumperes coelos, et descenderes; et qui semper promitteris, tu aliquando promissa compleres. Hoc autem eo tempore dicebatur, quando necdum Salvator advenerat, nec de utero virginali naturae nostrae atque substantiae assumpserat hominem quem salvaret: ut sicut portavimus imaginem terreni, portemus imaginem supercoelestis . Quod si faceres, inquiunt, et aperirentur coeli, sive coelum, ad adventum majestatis tuae montes defluerent, vel tremor apprehenderet montes, et consumerentur, sicut cera a facie ignis consumitur. Et Ezechieli aperti sunt coeli, et vidit visionem magnam . Sed et Moyses in Deuteronomii benedictionibus imprecatur: Aperiat
Abbreviated transcription (Latin):
riis. semꝑ discentes ⁊ nũqͣm ad scien¬
tiam ueritatis ꝑuenientes: uit basi.¬
lidis. balsami. atq thesauri. babylonii
quoq & lensibore. ac reliquoꝵ no¬
minum portenta susciperent. De
quibꝰ diligentissi me uir apłicus scͥ¬
bit hireneus. ep̃e lugdunensis:⁊ mar¬
tir: multaꝵ origines explicans hereseon. &
maxime gnosticor᷑ qͥ ꝑ marchuoi
egͣ yptium. galliarũ primũ circa ro¬
danũ. dein hispaniarũ nobiles femi¬
nas deceꝑunt. miscentes fabulis uolup¬
dicantes. Qa autẽ dicit popłs inpre¬
senti hoc ẽ. nũqͣm se nec auribꝰ nec
ocłis cognouisse. q̃ ds̃ sc̃is suis p̃pa¬
ret infuturũ qͦd occurrat his
qͥ faciunt iusticiam. ⁊ uiarũ illiꝰre¬
cordant᷑. Porro iuxta .lxx. dicunt se
nũqͣm aliũ dm̃ cognouisse. p̃ter eũ
qui uere ds̃ ẽ: nec alt̾ius talia oꝑa
tantaq uidisse. q̃ facturus sit his

Expanded text:
scientiam veritatis pervenientes , ut Basilidis, Balsami atque Thesauri, Barbelonis quoque et Leusiborae, ac reliquorum nominum portenta susciperent. De quibus diligentissime vir apostolicus scribit Irenaeus, episcopus Lugdunensis et martyr, multarum origines explicans haerese ωn, et maxime Gnosticorum, qui per Marcum Aegyptium, Galliarum primum circa Rhodanum, deinde Hispaniarum nobiles feminas deceperunt, miscentes fabulis volupdicantes . Quod autem dicit populus in praesenti, hoc est, numquam se nec auribus, nec oculis cognovisse, quae Deus sanctis suis praeparet in futurum: quod occurrat his qui faciunt justitiam, et viarum illius recordantur. Porro juxta Septuaginta dicunt, se numquam Deum alium cognovisse, praeter eum qui vere Deus est, nec alterius talia opera tantaque vidisse, que fa
Abbreviated transcription (Latin):
umqͣm: et it̃um. nemo uidebit faci¬
ẽ meã & uiuet. Ergo ds̃ nequa¬
quã sermonibꝰ explicat᷑. nec ocłis
contẽplabilis ẽ s ab his uidetur
de quibꝰ scriptum ẽ. Beati mundo
corde. qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. Ecce
tu iratus es & peccauimꝰ. In ipsis fuioꝰ
semꝑ: & saluabim᷑. Et facti sumꝰ ut

Expanded text:
iterum: Nemo videt faciem meam et vivet ? Ergo Deus nequaquam sermonibus explicatur, nec oculis contemplabilis est, sed ab his videtur, de quibus scriptum est: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Ecce tu iratus es, et peccavimus; in ipsis fuimus semper, et salvabimur. Et facti sumus ut
Abbreviated transcription (Latin):
ritatibꝰ inuoluunt᷑. Uerũ tẽpꝰ ẽ. ut
finẽ imponã uolumini ꝓph̾ali. In
cuiꝰ explanatione. si ꝓlixior solito fui¬
ero:excrenris partibꝰ concedendum
ẽ quas diuidere nolui. nelibrors no¬
uefiert me qui ante me

Expanded text:
ritatibus involvantur. Verum tempus est, ut ritatibus involvantur. Verum tempus est, ut finem imponam volumini prophetali, in cujus expositione si prolixior solito fuero, extremis partibus concedendum est, quas dividere nolui, ne librorum nuaesierunt me qui ante me
Abbreviated transcription (Latin):
nes ambulandũ. qͥ mordent ⁊ feruint
in abscondito. de quibꝰ ⁊ eccłiastes. Si
momorderit inquit serpens in silen¬
tio: nichi lominꝰ habet ⁊ qui occul¬
te detrahit. Et huiꝰ pat̃ dauid. Sedens
adu̾sꝰ frẽm tuũ loquebaris. ⁊ adu̾s̾
filiũ matris tuȩ ponebas scatidalũ:
hec fecisti & tacui: existimasti iniq
qͦd ero tui similis. arguã te. ⁊ statuã
contͣ faciẽ tuã: ut que in aliis crimi¬
naris. ipse hab̃e docearis. Sicui autẽ
ex planationũ in ꝓpħas displicet longi¬
tudo: audiat libere. multo me pauci
tat. ⁊ posse unũquẽq de nr̃a latitu¬
dine breues sibi cõmentariolos fa¬
cere. qͥ tam̃ pleno intellectui ñ suffi¬
cient. Neq enĩ simplex a ꝓpħis hy¬
storia. & gestoꝵ ordo narrat᷑: s enig¬
matũ plena sunt omĩa. Aliudq in¬
u̾bis sonat: aliud tenet᷑ in senfibꝰ. Et
q̃ estimaueris plana. ⁊ in offensa cur¬
rere lectione. sequentiũ rursũ obsox¬

Expanded text:
nes ambulandum, qui mordent et feriunt nes ambulandum, qui mordent et feriunt in abscondito . De quibus et Ecclesiastes: Si momorderit, inquit, serpens in silentio, nihil eo minus habet qui occulte detrahit ; et hujus pater David: Sedens adversus fratrem tuum loquebaris, et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. Haec fecisti, et tacui: existimasti, inique, quod ero tui similis. Arguam te, et ponam contra faciem tuam ; ut quae in aliis criminaris, ipse habere docearis. Si cui autem explanationum in Prophetas displicet longitudo: audiat libere, multo me pauciotat, et posse unumquemque de nostra latitudine breves sibi Commentariolos facere, qui tamen pleno intellectui non sufficient. Neque enim simplex a Prophetis historia, et gestorum ordo narratur: sed aenigmatum plena sunt omnia; aliudqverbis sonant, aliud tenetur in sensibus: ut quae aestimaveris plana et inoffensa currere lectione, sequentium rursum obscu
Abbreviated transcription (Latin):
ne ⁊ ossa ñ habet: sic̃ me uidetis ha¬
bere. Et cũ hoc dixisset.: ostenditeis
manꝰ & pedes. Rursũq thome locu¬
tus ẽ ambigenti. In fer digitũ duũ
huc: & uide manꝰ meas: ⁊̃ extende
manũ tuã & mitte in latus meũ.
⁊ noli ẽe incredulus s fidelis. deni¬
q ad ꝓbandã corporis ueritatẽ. sũp¬
sisse scribit᷑ cibos quos ⁊ archifina¬
gogi filiȩ iusserat tribui. quã a mor¬
tuis suscitauit. Et lararus. ne resur¬
rectio eiꝰ phautafma putaret᷑. cũ
saluatore narrat᷑ misse conuiui¬
ũ. Non quo pꝰ resurrectionẽ man¬
ducemꝰ & bibamꝰ. ut miliarii nr̃i
uolunt. et ĩmortalia atq incorrup¬
ta. corpora alimoniis sustentanda
t̃renis sint. alioquin ubi cibꝰ. sequun¬
tut & morbi. ubi morbi. adhibendꝰ
ẽ & medicꝰ. ubi medici frequent̃ in¬
terit᷑. rursumq resurrectio. ⁊ noua
ex integro comisatio. s ut resurrecti¬
onis fidẽ cibors assũptio cõꝓbaret.
scientes int̃ serpentes nobis ⁊ scorpio¬

Expanded text:
nem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Et cum hoc dixisset, ostendit eis manus et pedes . Rursumque Thomae locutus est ambigenti: Infer digitum tuum huc, et vide manus meas: et extende manum tuam, et mitte in latus meum, et noli esse incredulus, sed fidelis . Denique ad probandam corporis veritatem, sumpsisse scribitur cibos, quos et Archisynagogi filiae jusserat tribui, quam a mortuis suscitavit. Et Lazarus, ne resurrectio ejus phantasma putaretur, cum Salvatore narratur iniisse convivium . Non quo post resurrectionem manducemus et bibamus, ut Milliarii nostri volunt, et immortalia atque incorrupta corpora alimoniis sustentanda terrenis sint: alioquin ubi cibus, sequuntur et morbi: ubi morbi, adhibendus est medicus: ubi medici, frequenter interitus: rursumque resurrectio, et nova ex integro conversatio; sed ut resurrectionis fidem ciborscientes inter serpentes nobis et scorpio
Abbreviated transcription (Latin):
se saluauit eos. de quo in suo dicemꝰ lo¬
co. dix̃ gͦ ds̃ qui iustus ẽ uidex domu
isrł. & austeritatẽ iusticiȩ clem̃tia
mitigat uidicantis. Genui quidẽ fili¬
os & exaltaui: & ipsi sp̃uert̃ me. Ue¬
rũitam̃ qr popłs m̃s sc̃. & semel filii
nominati: ñ ꝑibunt in ꝑpetuum.
Si me sꝑnere & negare desierint: sen¬
tient saluatorẽ. qͥ in omi tribulati¬
one cor ipse tribulatus ẽ.Siue ñ
ẽ tribulatus: ut parumꝑ eos dese¬
reret. & nudatos auxilio fuo coge¬
ret ad rogandum. Uel certe neqͣ¬
qͣm tribulauit eos. s econtrar iõ
cȩt̾is ꝑsequentibꝰ ad utor fuit. mi¬
sitq angłm suũ. qͥ eos de ꝑiculo

Expanded text:
cemus loco. Dixit igitur Deus qui justus est judex domui Israel, et austeritatem justitiae clementia mitigat judicantis: Genui quidem filios et exaltavi, et ipsi spreverunt me. Verumtamen quia populus meus sunt, et semel filii nominati, non peribunt in perpetuum; si me spernere et negare desierint, sentient Salvatorem: quia in omni tribulatione eorum ipse tribulatus est. Sive non est tribulatus, ut parumper eos desereret, et nudatos auxilio suo cogeret ad rogandum. Vel certe nequaquam tribulavit eos, sed e contrario, caeteris persequentibus, adjutor fuit, misitque Angelum suum, qui eos de periculo
Abbreviated transcription (Latin):
tiquũ: ⁊ eccłiȩ indicans castitatẽ. tina
fuit uxore contentus. Isti gͥ qͥ p̃cantur
de peioribꝰ cõmutationẽ in meliorẽ sta¬
tũ eoꝵs assumunt similitudinẽ. quibꝰ
leta pꝰ tristia fuccesserunt. Hoc atitem
ẽ om̃e qͦd postulant. ut qr pat̃ eorẜ ẽ.
& hoc eos dignatus ẽ nomine. ñ obli¬
uiscat᷑ filioꝵ suoꝵ: ne ꝑ ipsos nom̃ dĩ
blasphemet᷑ in gentibꝰ Quare nos er¬
rare fecisti d̾ne de iuis tius indurasti

Expanded text:
tiquum, et Ecclesiae indicans castitatem, una tiquum, et Ecclesiae indicans castitatem, una fuit uxore contentus. Isti igitur qui precantur de peccatoribus commutationem in meliorem statum, eorum assumunt similitudinem, quibus laeta post tristia successerunt. Hoc autem est omne quod postulant, ut quia pater eorum est, et hoc eos dignatus est nomine, non obliviscatur filiorum suorum; ne per ipsos nomen Dei blasphemetur in gentibus. Quare err
Abbreviated transcription (Latin):
sum eã in circuitu. Recedente autẽ
xelo. recedit ⁊ fortitudo dĩ ⁊ pat̃no¬
rũ iuscerũ suꝑat᷑ affectus: dum ma¬
gnitudine peccatoꝵ incredibilis dĩ
clem̃tia uincit᷑: ut contineat se suꝑ
auxilio meo. qͥ me opp̃ssum uiderẽ
ñ poterat. Tu enĩ inquit es pat̃ ñr.
qͥ creator es omĩum. Nescit nos abra¬
ham. & ignorat ifrł. qr te offendi¬
mꝰ nec cognoscunt filios quosa dõ
suo intelligunt ñ amari. Subita
nascit᷑ questio. quare abrahã ⁊ isrł.
hoc ẽ iacob posuerit. ⁊ isaac nom̃
tacitum fit. ad qͦd respondebimꝰ
principio ⁊ fine posito. etiã media no¬
minari. Si ue ita. Abraham de gentib
uocatus ẽ ad fidẽ: & ꝓ qualitate pͥ¬
oris et consequentis conditionis. inu¬
tationẽ sortitus ẽ nominis. Iacob qͦq
ut appellaret᷑ isrł. multo adid labo¬
re ꝑuenit. Unde & abraham tresha¬
buit uxores. ⁊ iacob quatuor Isaac u̾
ab initio usq ad finẽ. nom̃ possedit an¬

Expanded text:
rsum eam in circuitu. Recedente autem rsum eam in circuitu. Recedente autem zelo, recedit et fortitudo Dei, et paternorum viscerum superatur affectus, dum magnitudine peccatorum incredibilis Dei clementia vincitur, ut contineat se super auxilio meo, qui me oppressum videre non poterat. Tu enim, inquit, es pater noster, qui creator es omnium. Nescit nos Abraham, et ignorat Israel, quia te offendimus, nec cognoscunt filios, quos a Deo suo intelligunt non amari. Subita nascitur quaestio, quare Abraham et Israel, hoc est, Jacob posuerit, et Isaac nomen tacitum sit ? Ad quod respondebimus, principio et fine posito, etiam media nominari. Sive ita: Abraham de gentibus vocatus ad fidem est, et pro qualitate prioris et consequentis conditionis, mutationem sortitus est nominis. Jacob quoque ut appellaretur Israel, multo ad id labore pervenit. Unde et Abraham tres habuit uxores, et Jacob quatuor: Isaac vero ab initio usque ad finem nomen possedit an
Abbreviated transcription (Latin):
leuaui ocłos meos. qͥ habitas in cȩ¬
lis Non quo omp̃s ds̃. qui tenet cȩ¬
lum paimo ⁊ t̃ram pugillo. elau
datur loco: s qͦ quȩ sanctiora st̃.
illiꝰ loca & habitacła ẽẽ dicantur.
Deniq salomon qui ȩdificauit do¬
mum dĩ. ad eũ precans loquitur.
Celi cȩlors ⁊ t̾ra. ñ sufficient: tibi. Et
in oratione dnĩca dicimꝰ fiat uolun¬
tas tua. sic̃ in celo ita ⁊ in t̾ra. Ubiẽq
g fit uoluntas di illud ẽ habitacu¬
ium eiꝰ ⁊ domꝰ eiꝰ. Qͦd autẽ sequit᷑.
ubi ẽ zelus tuus. & fortitudo tua.
illo testimonio disseramꝰ. qͦd ꝑ ieze¬
chiel ad ierłm dicit ds̃. q̃ secuta fue¬
rat amatores suos. Iam ñ irascar
tͥ: & celus m̃s recessit a te. Et ẽ seus.
Qa peccauimꝰ. ⁊ nos odisse cepisti:
recessit a nob̃ ⁊elus tuus. Qͥ ñ rece¬
dit: qͣndo loquit᷑ ꝑ zachariam. zela¬
tus sum syon ⁊ ierłm zelo magno.
Unde ⁊ in consequentibꝰ ait. Et iras¬
car suꝑ gentes q̃ congregatȩ ft̃ adu̾¬

Expanded text:
oculos meos, qui habitas in coelo . Non quo omnipotens Deus, qui tenet coelum palma et terram pugillo, ullo claudatur loco; sed quo quae sanctiora sunt, illius locus et habitaculum esse dicantur. Denique Salomon qui aedificavit domum Dei, ad eum precans loquitur: Coeli coelorum et terra non sufficiunt tibi . Et in Oratione Dominica dicitur: Fiat voluntas tua sicut in coelo, ita et in terra . Ubicumque ergo fit voluntas Dei, illud est habitaculum ejus, et domus Dei. Quod autem sequitur, Ubi est zelus tuus et fortitudo tua? Illo testimonio disseramus, quod per Ezechiel ad Jerusalem dicit Deus, quae secuta fuerat amatores suos: Jam non irascar tibi, et zelus meus recessit a te . Et est sensus: Quia peccavimus et nos odisse coepisti, recessit a nobis zelus tuus, qui non recedit quando loquitur per Zachariam: Zelatus sum Sion et Jerusalem zelo magno . Unde et in consequentibus ait: Et irascar super gentes quae congregatae sunt adve
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ in colũbe specie descendentem.
Montes autẽ qͥ ad aduentiim dñi
de quo scͥptum ẽ. ds̃ ignis ẽ consu¬
qͥ se erigunt ad u̾sum scientiã dĩ. de
nẽ salsuginẽ earũ ignis ille consume¬
ret. de quo ⁊ in alio psalmo scͥptum
ẽ. Sic̃ deficit fumꝰ deficiant: sic̃ co¬
sumit᷑ cera a facie ignis. sic ꝑeant

Expanded text:
ie columbae descendentem. Montes autem qui ad adventum Domini, de quo scriptum est: Deus ignis consuet omnes qui se erigunt adversum scientiam Dei. De nem salsuginem earum ignis ille consumeret. De quo et in alio psalmo scriptum est: Sicut deficit fumus, deficiant: sicut consumitur cera a facie
Abbreviated transcription (Latin):
laudauer̃t te patres nr̃i in ruinas ⁊
cineres concidit. ꝓ incendio uastante deleta ẽ:
ita ut nequa qͣm in ea offerant᷑ iuctimȩ.
ñ pascha celebret᷑. ñ quicqͣm fiat de ce¬
rimoniis. quas tu fieri p̃cepisti᷑ s omĩa
desid̾abilia nr̃a u̾sa fint in riunas.
Cũ hȩc gͥ ita se habeant: nũquid dñe
suꝑ his continebis miscđiam tuã. &
tacebis adu̾sariis blasphemantibꝰ &
affliges nos. atq humiliabis. ñ more
solito. s nimis: Que omĩa uidei
assirior & babylonior tẽporibꝰ pu¬
tant ẽe cõpleta. Nos aut̃e iuxta ea

Expanded text:
laudaverunt te patres nostri, in ruinas et cineres concidit, et incendio vastante, deleta est; ita ut nequaquam in ea offerantur victimae; non Pascha celebretur; non quidquam fiat de caeremoniis, quas tu fieri praecepisti; sed omnia desiderabilia nostra versa sunt in ruinas. Cum haec igitur ita se habeant, numquid, Domine, super his continebis misericordiam tuam, et tacebis adversariis blasphemantibus, et affliges nos atque humiliabis, non more solito, sed nimis? Quae omnia Judaei Assyriorum et Babyloniorum temporibus putant esse completa. Nos
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ tuũ suꝑ nos. Epła qũa scri¬
bit paulꝰ ad corinthios. cñ ad uniꝰ
scribit᷑ popłm ciuitatis: ꝓ uarieta
docet. ñ e rep̃hendit. ꝓuocat ad con¬
tinentiã: nuptias ñ recusat. Retra¬
hrit ab ẏdolatria: instruit resurrectio¬
ne. digamie porrigit manum: ne lo.¬
cũ tribuat fornicationi. hoo diximꝰ.
ut p̃sens quoq capitulũ. qͦd om̃e ex
popłi deũ dep̃cantis oratione contexi¬
tur. uł iustor intelligamꝰ ẽẽ. uł pec¬
pꝰ cet̃a etiã hoc loquunt᷑. Quare nos¬
errare fecisti dñe de uiis tuis. uł sedu¬
xisti nos de uia tua ᷤ indurasti cor nrr̃m.
ne timeremꝰ te. Non quo ds̃ erroris
causa sit ⁊ duriciȩ: s qͦ illiꝰ patientia
nr̃am expectante salutẽ. dũ non corri¬
pit delinquentes. causa erroris duricie¬
q iuudeatur. Unde quibꝰdã uehem̃ter̃
iratus. a ꝑcutiendo manũ suspen¬
dit ⁊ loqͥtur. Non uisitabo suꝑ filias
ur̃as cũ fuerint fornicate. ⁊ suꝑ spon

Expanded text:
 tuum super nos. Epistola quam scribit Paulus ad Corinthios, cum ad unius scribatur populum civitatis, pro varietatdocet, nunc reprehendit, provocat ad continentiam; nuptias non recusat; retrahit ab idololatria; instruit resurrectionem; digamiae porrigit manum, ne locum tribuat fornicationi. Hoc diximus, ut praesens quoque capitulum, quod omne ex populi Deum deprecantis oratione contexitur, vel justorum intelligamus esse, vel pecpost caetera etiam hoc loquuntur: Quare errare nos fecisti, Domine, de viis tuis, vel seduxisti nos de via tua: indurasti cor nostrum rroris causa sit et duritiae, sed quo illius patientia, nostram exspectantis salutem, dum non corripit delinquentes, causa erroris duritiaeque videatur. Unde quibusdam vehementer iratus, a percutiendo manum suspendit, et loquitur: Non visitabo super filias vestras cum fuerint fornicatae, et su
Abbreviated transcription (Latin):
Icendisti: ⁊ a facie tua montes de¬
fluxert̃. Septuas̃. Si aꝑueris ce¬
lum. timor app̃hendet ex te mon¬
tes liquescent sic̃ cera a facie ignis
liquefit. & cõburet ignis adu̾sari¬
os. n manifestũ erit nom̃ tuũ in
adu̾sariis᷑ a facie tua gentes tur¬
babunt᷑. Cũ feceris gloriosa tremor

Expanded text:
i, et a facie tua montes defluxerunt. LXX: Si aperueris coelum, tremor apprehendet ex te montes: et liquescent sicut cera a facie ignis liquescit, et comburet ignis adversarios: et manifestum erit nomen tuum in adversariis: a facie tua gentes turbabuntur. Cum feceris gloriosa, tremor
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Septuas. Ecce tu iratus es:
& om̃s peccauimꝰ. Iccirco errauimꝰ.
& facti sumꝰ quasi unmundi om̃s
nos. Ut pannus sedentis. omĩs iusti¬
cia nr̃a: & defluximꝰ quasi folia ꝓpt̃
inquitates nr̃as sic̃ uentꝰ auferẽt nos
Ordo p̃posterus. Non qr tu iratus
es nos peccauimꝰ: s qr nos peccauimꝰ
tu iratus es. Et qr peccaumꝰ. ⁊ nobis
iratus es dñe: ꝓpterea errauimꝰ.⁊ re¬
ctam reliquimꝰ mã. Siue iuxta hebra¬
lcũ. qͥ semꝑ fuimꝰ in peccatis. tua tan
ris cõparat᷑. ẜ quo theodocio ipsũ u̾bũ
hebraicũ posuit eddim qͦd siminachꝰ
iñtpretatus ẽ Hecu id ẽ parientiũ:
aquila martyrion. hoc ẽ testimonio¬
rum: qͣndo sanguis in primo coitu
maritali uirginis approbat᷑. Et deflu¬
folia de arboribus. quȩ uentor flati¬

Expanded text:
nos. LXX: Ecce tu iratus es, et omnes peccavimus: idcirco erravimus, et facti sumus quasi immundi omnes nos, ut pannus sedentis omnis justitia nostra: et defluximus quasi folia propter iniquitates nostras: sicut ventus auferet nos. Ordo praeposterus. Non quia tu iratus es, nos peccavimus; sed quia nos peccavimus, tu iratus es. Et quia peccavimus, nobis iratus es, Domine: propterea erravimus, et rectam reliquimus viam. Sive juxta Hebraicum, qui semper fuimus in peccatis, tua tantris comparatur. Pro quo Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit EDDIM quod Symmachus interpretatus est κυουσῶν id est, parientium; Aquila μαρτυριῶν, hoc est, testimoniorum: quando sanguis in primo coitu maritali virgini approbatur. Et deflufolia de arboribus
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ iusticiȩ suȩ. Finito ut
nos arbitram᷑ pͥmo. ut pleriq esti:¬
mant sed̾o saluatoris aduentu. in qͦ
sub habitu uidicantis ĩmo pugnan¬
tis. suosq & popłi sui adu̾sarios
trucidantis. cruentꝰ uictor describit᷑
sona popłi ꝓpħa loquitur. enarrantis
beneficia in sedi: & fuci cordis ditriciã.
ob quã & ierł̃m incendio. & isrł cap¬
titatati traditus sit. Qd iudei ad ba¬
byloniors referunt tẽpora. Nos au¬
tem ordine & ratione monstra uintꝰ
de p̃senti dici tẽpore: in quo romanis
spem habeo: ꝗ facit miscłiam in milia
diligentibꝰ se. & excendit misediam
suam his qui cognoscunt eũ. Ex quo
ostendit᷑. diligentibꝰ & oognoscentibꝰ¬

Expanded text:
titudinem justitiae suae. Finito, ut nos arbitramur primo, ut plerique aestimant secundo Salvatoris adventu, in quo subauditur, judicantis, immo pugnantis vox, suosque et populi sui adversarios trucidantis, cruentus victorque describitur: persona populi Propheta loquitur, enarrans beneficia in se Dei, et sui cordis duritiam, ob quam et Jerusalem incendio, et Israel captivitati traditus sit. Quod Judaei ad Babylonica referunt tempora. Nos autem ordine et ratione monstravimus, de praesenti dici tempore, in quo Romanis spem habeo; qui facit misericordiam in millia diligentibus se, et extendit misericordiam suam his qui cognoscunt eum. Ex quo ostenditur, diligentibus et cognoscentib
Abbreviated transcription (Latin):
ficanerit domũ. & custodierit ciuitatẽ:
inuanũ ugilabit qui edificat & cu¬
stodit eã. Ipse enĩ uirtut̃e tribuet. ut
faciamꝰ forcitudinẽ: & possimꝰ dicere.
fortitudo mea. & auxilrũ. & refugiũ meũ
in die malors meors. Quȩ in p̃senti
loco ñ ꝓuiciis atq peccatis. s ꝓ angu

Expanded text:
t domum, et custodierit civitatem, in vanum vigilat qui aedificat et custodit eam . Ipse enim virtutem tribuet, ut faciamus fortitudinem, et possimus dicere: Fortitudo mea et auxilium, et refugium meum in die malorum meorum . Quae in praesenti loco, non pro vitiis atque pe
Abbreviated transcription (Latin):
& ego petã patrẽ & aliũ paraelitum
dabit uobis ut fit uobiscũ in sempi¬
ternũ: sp̃m ueritatis. De quo & in sapi¬
entia reperimꝰ. quȩ nomine salomonis
dolũ: ꝙ recedet a cogitationib stultis.
Et recordatꝰ ẽ dierũ scłi. moysi. popłi
sui. Ubi est qͥ educit eos de mari. cũ pa¬
storib gregis sui: Ubi ẽ qͥ posuit in me¬
dio eiꝰ sp̃m sc̃i sui: qͥ eduacit ad dexterã
moysen brachio maiestatis suȩ:: qui¬
scidit aquas ante eos ut faceret sibi
nomen sempiternũ: qui eduacit eos
per abyssos quasi equum in deserto
non impingentem. quasi animal
in cam̃po. ÷ Descendens spiritue
dm̃ ductor eiꝰ fuit. Sic adduxisti po¬
pulũ tuũ ut faceres tͥ nom̃ głe. Sep

Expanded text:
alium Paracletum dabit vobis, ut sit vobiscum in sempiternum, Spiritum veritatis . De quo et in Sapientia reperimus, quae nomine Salomonis dolum, et recedet a cogitationibus stultis . Et recordatus est dierum saeculi, Moysi, populi sui. Ubi est qui eduxit eos de mari cum pastoribus gregis sui? ubi est qui posuit in medio ejus Spiritum sancti sui? Qui eduxit ad dexteram Moysen brachio majestatis suae:scidit aquas ante eos, ut faceret sibi nomen sempiternum: Qui eduxit  Al. duxit eos per abyssos, quasi equum in deserto non impingentem: quasi animal in campo descendens. Spiritus Domini ductor ejus fuit: sic adduxisti populum tuum, ut faceres tibi nomen
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cognouit nos. & isrł ñ nouit
nos. S tu dñe pat̃ ñr lib̃a nos:
a pͥncipio nom̃ tuũ suꝑnos ẽ. Qui
tanta popło tuo p̾stitisti. quȩ
suꝑior sermo narrauit. ut sp̃s qͦq
tii dignos nos ꝯsortio duceres: nẽ
quoq attende de cȩlo. & iude o

Expanded text:
ognovit nos, et Israel non cognovit nos. Sed tu, Domine pater noster, libera nos: a principio nomen tuum super nos est. Qui tanta populo praestitisti, quae superior sermo narravit, ut spiritus quoque tui dignos nos consortio duceres, nunc quoque attende de coelo, et vide o
Abbreviated transcription (Latin):
ra. multi nr̃ors referunt ad mun-¬
di finẽ. in quo siue carnalit᷑. sue spũ¬
rũ. explenda contendt̃. Nos autẽ
q ⁊ supra in hoc eodem capitulo
xit me. annuntiare pauꝑibꝰ mi¬
sit me. qͦd dñs atq saluator le¬
cto isaie uolumine in finagoga
uideors suꝑ se expletũ ẽẽ mon¬
strauit dicenẜ hodie ẽ hec scͥptu¬
de eodem dicit᷑. qͦd pꝰ passionẽ ad pa-¬
tr̃ẽ cruentus ascenderit: necessitate
cõpellim omĩa q̃ dicunt᷑. in primo
acciꝑe saluatoris aduentu Neq e¬
nĩ fieripotest. quod pleriq nr̃ors
facere nitunt᷑. ut uarient᷑ t̾epore.
q̃ oꝑibꝰ copulata sunt. Nec negamꝰ
sudoris ẽẽ maximi. hec omĩa sibi coi¬
iungere: ⁊ sic sp̃ualit̃ explenda
in consũmatione monstrare. ut
in xp̃o &̃ iuxta carnẽ. et iuxta spm
ia cõpleta doceamꝰ. Qa gͥuenit fi¬
liȩ sion saluator. cuiꝰ merces cũ eo
ẽ. & opꝰ illiꝰ coram illo. ⁊ egressus ẽ
iustus ut splendor. ⁊ accensus ẽ sal¬

Expanded text:
unt ad finem mundi, in quo sive carnaliter, sive spr explenda contendunt. Nos autem quia et supra in hoc eodem capitulo xit me, annuntiare pauperibus misit me: quod Dominus atque Salvator, lecto Isaiae volumine, in Synagoga Judaeorum super se expletum esse monstravit dicens: Hodie compde eodem dicitur, quod post passionem ad Patrem cruentus ascenderit, necessitate compellimur, omnia quae dicuntur, in primo accipere Salvatoris adventu. Neque enim fieri potest, quod plerique nostrorum facere nituntur, ut varientur tempore, quae operibus copulata sunt; nec negamus sudoris esse maximi, haec omnia sibi conjungere, et sic spiritualiter explenda in consummatione monstrare, ut in Christo et juxta carnem et juxta spiritum, jam completa doceamus. Quia igitur venit filiae Sion Salvator, cujus merces cum eo est, et opus illius coram illo; et egressus est justus ut splendor, et Salvator accensus es
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑderet p̃cabatur dicens. Et sp̃m scm̃
stẽ fieri: petrus apłs significantiꝰ
in apłors actibꝰ loquitur. Quare
conuenit uobis ĩntiri sp̃ui sc̃o Noi
estis hominibꝰ m̃titi. s d̾o. Iste ẽ sp̃s

Expanded text:
deret, precabatur dicens: Et Spiritum sanctum stem fieri, Petrus apostolus significantius in Apostolorum Actibus loquitur: Quare convenit vobis mentiri Spiritui sancto? non estis hom
Abbreviated transcription (Latin):
curreret. Ptopt̃ qͦd sponsa dicit in
cantico canticor. Osculet᷑ me oscło
oris siti: nequaquã ꝑ patriarchas
moysen & ꝓpħas: s meũ corpꝰ assu¬
mat. in mea carne u̾setur. Uerbũ
carofiat et sic osculet᷑ me. habitats
in me ut sit emmanuel. Nequãꝗ
gͥ ut legatꝰ. nec ut angłs. s ipse sal¬
uauit eos qui receꝑunt salutẽ. ñ
oꝑum merito. s caritate dĩ. Sic e¬
nim ds̃ dilexit mundũ ut filiũ
suũ unigenitũ daret: ut om̃is qui
crediderit in eũ ñ pereat. s habe¬
at uitam ęt̾nam. Qͦ d si prudens
lector taeita cogitatione responde¬
rit quare multi ñ sut saluati. fup¬
se saluauit eos. & dilexit. & peꝑeit
filiis suis. & redemĩt eos sanguine
suo. suscepitq & exaltauit assũp¬
tos: infert᷑ causa ꝑspicua. Ipsi au¬
tem ñ credider̃t. et exacerbauert̃¬

Expanded text:
curreret. Propter quod sponsa dicit in Cantico Canticorum: Osculetur me osculis oris sui. Nequaquam per Patriarchas, Moysen, et Prophetas, sed meum corpus assumat, in mea carne versetur, Verbum caro fiat, et sic osculetur me habitans in me, ut sit Emmanuel. Nequaquam igitur ut legatus, nec ut Angelus, sed ipse salvabit eos qui receperunt salutem: non operum merito, sed charitate Dei. Sic enim dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigeniredit in eum, non pereat, sed habeat vitam aeternam. Quod si prudens lector tacita cogitatione responderit; quare multi non sunt salvati, si ipse salvavit eos, et dilexit, et pepercit filiis suis, et redemit eos sanguine suo, suscepitque et exaltavit assumptos? infertur causa perspicua. Ipsi autem non crediderunt, et exacerbaver
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃.⁊ ipse. ut sit Sensꝰ. In om̃ĩ tribula¬
tione eoꝵ ipse tribulatus ẽ. id ẽ ds̃:
ut ñ solũ peccata. s & tribulationes
nĩas ipse portarit. Ipse enĩ infirmita¬
tes nr̃as portat: & ꝓ nobis dolet.Porro

Expanded text:
mni tribulatione eorum ipse est tribulatus, id est, Deus: ut non solum peccata, sed et tribulationes nostras ipse portaret. Ipse enim infirmitates nostras portat, et pro nobis dolet. Porro
Abbreviated transcription (Latin):
quasi exatiditi ẽent qui supͣ fuerant
dep̃cat᷑i. utinã dirumꝑes celos ⁊ descen¬
deres a facie tua montes defluerent:
postea inferunt. descendisti. u̾bum ca-¬
ro factus es. & habitasti in nobis: uere
emmauuheb qͦd int̃pretatur nobiscũ
ds̃. Et id̾o a facie tua oĩns montes de¬
fluxert̃: de quibꝰ supͣ diximꝰ. Hebrei
hõ locũ ita disserunt. Sic cõburet ignis
inquos: quom aque feruent ignis ar¬
dore. Am̃asim eñi: ñ consũptionẽ et
tabẽ. ut cȩteri int̃p̃tati st̃. s iniquos
intelligi uolunt. ¶ scło ñ audier̃t.
Iabsq te. q̃ preparasti expectantibꝰ te.

Expanded text:
xauditi essent qui supra fuerant deprecati: Utinam disrumperes coelos et descenderes, a facie tua montes defluerent, postea inferunt: Descendisti, Verbum caro factum es, et habitasti in nobis, vere Emmanuel, quod interpretatur nobiscum Deus. Et ideo a facie tua omnes montes defluxerunt, de quibus supra diximus. Hebraei hunc locum ita edisserunt: Sic comburet ignis iniquos, quomodo aquae fervent ignis ardore; AMASIM enim non consumptionem et tabem, ut caeteri interpretati sunt, sed iniquos intelligi volunt. A saeculo non audierunt: absque te quae praeparasti
Abbreviated transcription (Latin):
micum᷑ & iꝑse debellauit eos. Sep¬
tuaginta. Et dixit. Non popłs m̃s.
filii nequaqͣm reꝓbabunt: & factꝰ
ẽ eis in salutẽ. ex om̃i tribulatione eo¬
rum. Non legatus. neq angłs: s ip¬
se saluauit eos. eo qͦd diligeret illos.
& parceret eis. Ipse redemit eos. ⁊ sus¬
cepit illos. & exaltauit om̃ibꝰ diebꝰ scłi
Ipsi autẽ ñ credider̃t: E exacerbaue¬
runt sp̃m scm̃ ciꝰ. Conu̾sꝰ ẽ eis in inimi

Expanded text:
micum, et ipse debellavit eos. LXX: Et dixit: Non populus meus, filii nequaquam reprobabunt. Et factus est eis in salutem ex omni tribulatione eorum: non legatus, neque Angelus, sed ipse salvavit eos, quod diligeret illos, et parceret eis, ipse redemit eos, et suscepit illos, et exaltavit omnibus diebus saeculi. Ipsi autem non crediderunt, et exacerbaver
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ meã ñ auferã ab eis. Est enĩ tristi¬
cia q̃ ducit ad uit̃a: ⁊ ẽ tristieia q̃ duc̃
ad mortẽ. Nñ peccator loquit᷑ in psalmo:
declinasti semitas nr̃as a tua dua. et hu¬
miliasti nos in loco afflictionis. Et ꝑ
quadraguita annos errat popłs in de¬
serto. lt priorẽ tuã ñ inueniat: nec
ad egiptios reu̾itatur. In osee quoq sepi¬
untur semite ierłm. E cdaudunt᷑ spinis.
ne sequat᷑ amatores suos: & necessitate
cõpulsa ret̾itatur ad uirũ suũ pristi¬
num. Et pharaonis dicit᷑ ds̃ induras¬
se cor ne dimitteret popłm eiꝰ: ⁊ ut
dec̃e plagis affligeret᷑. Quã q̃stionẽ
diligentissime paulꝰ disserit ad roma.¬
nos: ⁊ nos in quodã oꝑe ꝑstrinximus.
Conu̾tere ait dñe suie conu̾te nos ꝓ¬
pt̃ seruos tuos abrahã & isrł. qͥ ñ
cognouert̃ nos: uł quos ẽe inpopło
credimꝰ. Quasi ad nichili enĩ ⁊ absq
ullo labore popłm tuũ scm̃ possede

Expanded text:
eis . Est enim tristitia quae ducit ad vitam, et est tristitia quae ducit ad mortem. Unde et peccator loquitur in psalmo: Declinare fecisti semitas nostras a via tua, et humiliasti nos in loco afflictionis . Et per quadraginta annos errat populus in deserto; ut priorem viam non inveniat, nec ad Aegyptios revertatur . In Osee quoque sepiuntur semitae Jerusalem, et clauduntur spinis; ne sequatur amatores suos, et necessitate compulsa, revertatur ad virum suum pristinum . Et Pharaonis dicitur Deus indurasse cor, ne dimitteret populum ejus, et ut decem plagis affligeretur . Quam quaestionem diligentissime Paulus disseruit ad Romanos . Et nos in quodam opere perstrinximus. Convertere, ait, Domine, sive converte nos propter servos tuos, Abraham et Israel, qui non cognoverunt nos, vel quos esse in populo credimus. Quasi ad nihil enim et absque ullo lab
Abbreviated transcription (Latin):
ligunt aduentũ dñi & saluatoris nr̃i
neo ẽ int̃ bonũ & iustum ut heretiei
uolunt ulla distantia: eodẽ scribente.
Ergo lex scã ẽ. & mandatũ scm. & u¬
stum. & bont̃ ut uidelicet bonitas
in genere: iusticia intelligat᷑ in specie.
Quã obrẽ scribit ad romanos. Hix
enĩ ꝓ iusto qͥs morit᷑. nã ꝓ bono forsi¬

Expanded text:
ligunt adventum Domini et Salvatoris nostri . Nec est inter bonum et justum, ut haeretici volunt, ulla distantia, eodem scribente: Ergo lex sancta est, et mandatum sanctum, et justum, et bonum , ut videlicet bonitas in genere, et justitia intelligatur in specie. Quamobrem scribit ad Romanos: Vix enim pro justo quis morit
Abbreviated transcription (Latin):
in dño: & exultet anima mea in
dño. Induit eñ me uestim̃to sa¬
lutis: & tunicã leticie circũdedit
semina sua germinat. sic dñs
ds̃ ꝓferet iusticiã & laudem in
conspectu omĩum gentium.
Principium capituli uixta .lxx.
qui dixerunt. gaudio lecabunt᷑ in
Iuxta hebreos uͦ alteriꝰ capituli
exor dium ẽ. in quo introducit᷑¬

Expanded text:
exsultet anima mea in Domino. Induit enim me vestimento salutis, et tunicam laetitiae circumdedit sicut hortus semina sua germinat: sic Dominus Deus profert justitiam et laudem in conspectu omnium gentium. Principium capituli juxta LXX, qui dixerunt: Gaudio laetabuntur in Juxta Hebraeos vero alterius capitis exordium e
Abbreviated transcription (Latin):
in malã qͣm in bonã. In malã. dies
enĩ ultionis in corde meo. In honã:
annꝰ redẽptionis meȩ uenit. ut eo
tẽpore quo puniunt᷑ adu̾sarii. dĩ
popłs lib̾et᷑. ĩmo redimat᷑ precioso sangui¬
ne agni. qui in iohis apocalipsi dicit᷑
truesdatus. De hac recributionis die.
buet uindictã inimicis: & odientibꝰ
se restituet. Circũspexi & ñ erat au¬
xiliator: quesnii. et ñ erat qui adui¬
uaret. Q & in psalmo dixerat: ⁊ ex¬
pectaui qͥ contristaret᷑ & ñ fuit: & qͥ
om̃e nom̃: ut saluaret sibi credentes
dext̃a sua: & indignatio eiꝰ que erat
contra adu̾sarios. dĩ popłm lib̾aret.
Siue erut credentes in brachio suo:
furorem suũ ultra ñ distulit. Dedu¬
xitq sanguinẽ eorum int̾ram. uel
demonũ tropicos. uł certe sanguinẽ
iudeoꝵͤ ꝓ quo cȩteri int̃pretes con¬
tentionẽ transtuler̃t. qͥ omĩ studio nite¬
bantur ut uinctũ popłm ñ dimitte¬
rent. Miserationũ dñi recordaboꝵ

Expanded text:
in malam quam in bonam. In malam: Dies enim ultionis in corde meo. In bonam: Annus redemptionis meae venit; ut eo tempore quo puniuntur adversarii, Dei populus liberaretur, immo redimatur pretioso sanguine agni qui in Joannis Apocalypsi dicitur trucidatus. De hac retributionis die ebuet vindictam inimicis, et odientibus se restituet. Circumspexi, et non erat auxiliator: quaesivi, et non erat qui adjuvaret . Qui et in psalmo dixerat: Et exspectavi qui contristaretur, et non fuit, et qui omne nomen, ut salvaret sibi credentes dextera sua; et indignatio ejus quae erat contra adversarios, Dei populum liberaret. Sive eruit credentes in brachio suo, et furorem suum ultra non distulit: deduxitque sanguinem eorum in terram, vel daemonum τροπικῶς, vel certe sanguinem Judaeorum: pro quo caeteri interpretes, contentionem transtulerunt; qui omni studio nitebantur, ut vinctum populum dimitterent. Miserationum Domini recordabor;