comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑. Sed electi quiq quãdui in hac
uita st̃: securitatis sibi confidentiã
ñ ꝓmittunt. Horis enĩ om̃ibꝰ contra
teptam̃ta suspecti. occulti hostis insi¬
dias metuunt: qͥsi ȩtiã tẽptationes cessam.
uł sola grauit̃ suspectione turbantur.
Nã sepe multis graue periculũ incauta
securitas fuit: ut callidi hostis insidiaᷤᷤ
ñ tẽptati. sediã ꝓstrati cognoscerent.
nũquã relaxet᷑ intentione suꝑna. ẜt la¬
boriosa de seruiens. incogitatiõnibꝰ fluxiᷤᷤ
quasi inqͥbusdã mollibꝰ stramentis iacẽs
uenienti corruptori diabolo mensse re¬
soluta ꝓstituat. Sẽꝑ uero. est ad certam̃
aduersarii erigendus animꝰ: sẽꝑ contͣ
occultas insidias cautela ꝓuidenda.
diam meam stabo. Hinc rursũ scrip¬
tumẽ. Statue tͥ speculã. pone tͥ ama¬
ritudines: qui euangelizas sion. Hinc
dus: qui aut̃ mentis est durȩ corruce
in malũ. Hinc iterũ dicit. Uniꝰ suiꝰq
ensis suꝑ femur siuĩ: ꝓpt̾ timores nocꝰ¬

Expanded text:
 Sed electi quique quandiu in hac vita sunt, securitatis sibi confidentiam non promittunt. Horis enim omnibus contra tentamenta suspecti, occulti hostis insidias metuunt, qui etiam tentatione cessante, vel sola graviter suspicione turbantur. Nam saepe multis grave periculum incauta securitas fuit, ut callidi hostis insidias non tentati, sed jam prostrati cognoscerent. nunquam relaxetur intentione superna, ne laboriosa deserens, in cogitationibus fluxis, quasi in quibusdam mollibus stramentis jacens, venienti corruptori diabolo mens se resoluta prostituat. Semper vero est ad certamen adversarii erigendus animus; semper contra occultas insidias cautela providenda. diam meam stabo . Hinc rursum scriptum est: Statue tibi speculam; pone tibi amaritudines, qui evangelizas Sion . Hinc dus; qui autem mentis est durae, corruet in malum . Hinc iterum dicit: Uniuscujusque ensis super femur suum, propter timores noc
Abbreviated transcription (Latin):
UIS OEM
scientiã atq docꝰ¬
trinã scriptura
sacra sine aliqua
cõparatione trans¬
cendat: ut taceã
qđ uera p̃dicat. qđ ad celestẽ patriã uocat.
quod a terrenis de sideri is. ad suꝑna am¬
plectenda cor legentis inuitat. qđ dictis
obseurioribꝰ exerra fortes. ⁊ paruuł humili
sermone blandit᷑. qđ nesic clausa est
ut pauesei debeat. nec sic pata ut uilescat.
qđ usi fastidiũ tollit. ⁊ tanto amplius
diligitur quanto amplius meditatur.
qđ legentis animũ humilibꝰ uerbis ad¬
iuiuat. sub limibꝰ sensibꝰ leuat. quod aliqͦ
modo cũ legentibꝰ crescit. qđ arudibus
lectoribꝰ quasi recognoscitur. & tam̃ docꝰ¬
tis sẽꝑ noua reperit᷑: ut gͦ de rerũ pon¬
dere taceã. scientias tam̃ om̃s atq docꝰ¬
trinas ipso atiã locutionis sue more tranᷤ¬
cendit: quia uno eodẽq sermone dũ
narrat textũ. ꝓdit misteriũ. & sic scit
p̾terita dicere. ut eo ipso n̾uerit fututa
p̃dicare: Iñ inmutato dicendi ordine.

Expanded text:
is omnem scientiam atque doctrinam Scriptura sacra sine aliqua comparatione transcendat, ut taceam quod vera praedicat, quod ad coelestem patriam vocat; quod a terrenis desideriis ad superna amplectenda cor legentis immutat; quod dictis obscurioribus exercet fortes, et parvulis humili sermone blanditur, quod nec sic clausa est ut pavesci debeat, nec sic patet ut vilescat, quod usu fastidium tollit, et tanto amplius diligitur quanto amplius meditatur; quod legentis animum humilibus verbis adjuvat, sublimibus sensibus levat, quod aliquo modo cum legentibus crescit, quod a rudibus lectoribus quasi recognoscitur, et tamen doctis semper nova reperitur; ut ergo de rerum pondere taceam, scientias tamen omnes atque doctrinas ipso etiam locutionis suae more transcendit, quia uno eodemque sermone dum narrat textum, prodit mysterium, et sic scit praeterita dicere, ut eo ipso noverit futura praedicare, et non mutato dicendi ordine,
Abbreviated transcription (Latin):
iego cognoses eas. ⁊ secuntut me. is c̃go
uitã at̃nam do eis: ⁊ nonꝑibunt inȩt̃nũ
& non rapiet eas quisquã de maiui mea.
Sed in sema& ipsis p̃sum̃tes det̾rit dicens.
Dabunt signa magna ꝓꝓdigia: ita ut in
errorẽ inducant᷑ sifieri potest ȩtiam
electi. Formidantes refouet: cũ dicit.

Expanded text:
sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis; et non peribunt in aeternum, et non rapiet eas quisquam de manu mea . Sed in semetipsis praesumentes deterret, dicens: Dabunt signa magna et prodigia, ita ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi . Formidantes refovet,
Abbreviated transcription (Latin):
Lux quippe ipsa corporta quȩ occłos sanos
irradust: infirmos obseurat. & dũ lip¬
piencis occłis claritati solis intenditur.
pleruq eis cecitas exluce generat᷑. Sias
itaq aeccła oppssa ꝑsecutionis t̃ꝑre. me¬
mor aut̃ p̃terite discretionis sue: dicat.
Luix uultꝰ mei noncadebat int̾rã. Sedq
exeius capite hec uerba intelligere cȩpi¬

Expanded text:
Lux quippe ipsa corporea, quae oculos sanos Lux quippe ipsa corporea, quae oculos sanos irradiat, infirmos obscurat; et dum lippientibus oculis claritati solis intenditur, plerumque eis caecitas ex luce generatur. Sancta itaque Ecclesia oppressa persecutionis tempore, memor autem praeteritae discretionis suae, dicat: Lux vullus mei non cadebat in terram. Sed quia ex ejus capite haec
Abbreviated transcription (Latin):
reprobꝰ efficiar. Ecce arridenti sibi diuinę
grẽ & iã credit ꝑ spẽ : et necdũ tam̃ credit ꝑ sea¬
ritatẽ. Nã qr bene hȩc ũba redẽptoris nr̃i uocis
congruunt: etiã subiuncta testant᷑. cũ dicitꝰ.
& lux uultꝰ mei ñcadebat int̾rã. Qiuid
nãq tr̃a nisi peccator uocat᷑. cui prima
quia uisionis eius claritas ñ peccatoribꝰ
appar&. Seriptũ nãq est. Tollat᷑ impiꝰ.
ne uideat głam dei. Quasi enĩ lux int̾rã
caderre: si mextremo iuiditio ueniens.
claritatẽ maiestatis suȩ peccatoribꝰ aꝑira.
Id̾ sihec uerba ex scẽ accłe uocȩ suscipimꝰ:
non incongrue intelligere poterimꝰ. lucẽ
uultus eius int̾rã noncadere: quia oc¬
cupatis int̾renis actionibꝰ uitat sũma con¬
tẽplationis suȩ misteria p̃dicare. Dici
enĩ infirmis fortia ꝓhib&̾: nedũ inca¬
pabilia audiunt. p̃licationis uerbis
qͥbꝰ sub leuari debuerant op pͥmantur.¬

Expanded text:
reprobus efficiar . Ecce arridenti sibi divinae reprobus efficiar . Ecce arridenti sibi divinae gratiae et jam credit per spem, et necdum tamen credit per securitatem. Nam quia bene haec verba Redemptoris nostri vocibus congruunt, etiam subjuncta testantur, cum dicitur: Et lux vultus mei non cadebat in terram. Quid namque terra, nisi peccator vocatur, cui prima quia visionis ejus claritas peccatoribus non apparet. Scriptum namque est: « Tollatur impius, ne videat gloriam Dei. » Quasi enim lux in terram caderet, si in extremo judicio veniens claritatem majestatis suae peccatoribus aperiret. Quod si haec verba ex sanctae Ecclesiae voce suscipimus, non incongrue intelligere poterimus lucem vultus ejus in terram non cadere, quia, occupatis in terrenis actibus, vitat summa contemplationis suae mysteria praedicare. Dici enim infirmis fortia prohibet, ne dum incapabilia audiunt praedicationis verbis, quibus sublevari debuerant, opp
Abbreviated transcription (Latin):
tuunt. ⁊ certitudinẽ sibi inse ꝓmitt̾e
ñ p̃sumunt : sed positi int̾ gaudiũ spei
itẽptacionis metũ. confidunt itiment.
confortant᷑ & titubant : certiorant᷑ &
suspectisunt. Bene gͦ ꝑ uocẽ electi m̃bn
sub figura nr̃i capitis dr̃: siquando ri¬
debã adeos noncredebant: quia redẽp¬
tori nr̃o quasi arridenti ñcredimꝰ. dũ
multis iãdonis testantibꝰ ⁊ grãm fauoris
eiꝰ accipimꝰ. & tam̃ adhuc sub eiꝰ uiditio
denrã infirmitate titubamꝰ. Uideamꝰ¬
& ipse adhuc quasi noncredit ꝑ suspectios
metũ. Iã & celo illi dñs loquens. eiusq
interiꝰ occłos aperiens exterius claudens.
potentiã suȩ maiestatis ostenderat: iã
de eo anania dixerat. uas electionis ẽ mͥ:
iã ad cerciuĩ cęlũ supͣ se raptꝰ fuerat. iã
inparadisũ ductꝰ archana uerba quȩ di¬
cere nonpossa audierat: ⁊ tam̃ adhuc ti¬
midus dicit. Castigo corpꝰ meũ. & inser¬
uitutẽ redigo: neforte aliis p̃dicans ipse

Expanded text:
udinem sibi in se promittere non praesumunt; sed positi inter gaudium spei, et tentationis metum, confidunt, et timent; confortantur, et titubant; certiorantur, et suspecti sunt. Bene ergo per vocem electi membri sub figura nostri capitis dicitur: Si quando ridebam ad eos, non credebant, quia Redemptori nmultis jam donis testantibus, et gratiam favoris ejus accipimus, et tamen adhuc sub ejus judicio de nostra infirmitate titubamus. Hiatiam, et ipse adhuc quasi non credit per suspicionis metum. Jam e coelo illi Dominus 639 loquens, ejusque interius oculos aperiens, exterius claudens, potentiam suae majestatis ostenderat ; jam de eo Ananiae dixerat, Vas electionis mihi est , jam ad tertium coelum super se raptus fuerat ; jam in paradisum ductus arcana verba quae dicere non posset audierat; et tamen adhuc timidus dicit: Castigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans ipse
Abbreviated transcription (Latin):
fornicata es cũ amatoribꝰ multis: tam̃
reuertere adme. dic̃ dñs. Sed p̃sum̃¬
tẽ det̾rit. cũ dicit. Q uid clamas suꝑ
contritionecua : Insanabilis ÷ dolor
tuus. Formidantẽ refonet : dicens.
Ergo saltẽ amͦ uocame pat̾ m̃s: dux
uirginitatis mea tues. Sed p̃sum̃tẽ
de terrȩ : dicens. Pat̃ tuus amorreus:

Expanded text:
fornicata es cum amatoribus tuis multis; tamen revertere ad me, dicit Dominus . Sed praesumentem deterret, cum dicit: Quid clamas super contritione tua? insanabilis est dolor tuus . Formidantem refovet, dicens: Ergo saltem amodo voca me: pater meus, dux 641 virginitatis meae tu es . Sed praesumentem deterret, dicens, Pater tuus Amo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑficiẽ historiȩ sub breuitate discus¬
simus: quid in his deintellectu mistico
capitis aduocẽ corꝑis. sepe uox corꝑis ad
uocẽ capitis transit. Quienĩ st̃ incarne
una: nil obstat. ut conueniant etiã in
uoce una. Dicat gͦ ex uoce capitis de
electis suis: dicat accła. Siquando ri¬
debã adeos: noncredebant. Ridere &¬
enĩ dĩ ẽ: scõꝵ uias ꝓsequenti fauore
in hoc scło felicitatis blandim̃ta comi¬
tant᷑: arrisit illis tempꝰ. Unde &ẽcont᷑¬
rio apellat᷑ ira dnĩ abonis actionibꝰ in¬
firmari: sic̃ scriptũ est. Nequando iras¬
catur dñs: ⁊perratis deuia iusta. Si igͦ
irasci dñs ꝑhibetur. cũ uiã iusticie ho¬
mines ꝑdunt: recte adridere dñs dr̃.¬

Expanded text:
ficiem historiae sub brevitate discussimus, quid in his de intellectu mystico capitis ad vocem corporis, saepe vox corporis ad vocem capitis transit. Qui enim sunt in carne una, nil obstat ut conveniant etiam in voce una. Dicat ergo ex voce capitis de electis suis, dicat Ecclesia: Si quando ridebam ad eos, non credebant. Ridere etenim Dei est sanctorum vias prosequenti favore in hoc saeculo felicitatis 638 blandimenta comitantur: Arrisit illis tempus. Unde e contrario, ira appellatur Domini, a bonis actionibus infirmari, sicut scriptum est: Ne quando irascatur Dominus, et pereatis de via justa . Si igitur irasci Dominus perhibetur, cum viam justitiae homines
Abbreviated transcription (Latin):
Deb& enĩ ad infirmitatẽ audientiũ semet¬
ipsũ contrahendo descendere: nedũ paruᷤᷤ
sublimia. udcirco non ꝓfutura loqͥt᷑:
se magis cur&e ostendere. quã auditoribꝰ
adm̃sã tab̾naculi. sed exiã ciati p̃paran¬
tur. Quid enĩ ꝑfialas nisi larga p̃di
tenuis dedõ locutio designat᷑: Inm̃sa
uidelica indoctrina sacrieloquii. ñsolũ

Expanded text:
Debet et ad infirmitatem audientium semetDebet et ad infirmitatem audientium semetipsum contrahendo descendere, ne dum parvis sublimia, et idcirco non profutura loquitur, se magis curet ostentare quam auditoribus ad mensam tabernaculi, sed etiam cyathi praeparantur. Quid enim per phialas, nisi larga praedtenuis de Deo locutio designatur? In mensa videlicet in doctrina sacri eloquii, non solu
Abbreviated transcription (Latin):
audiebant expectabant sentenciã: & in¬
tenti tacebant ad consiliũ meũ. Acsiaꝑte
dicat. Non uthi ꝓt̾ui actumidi : qui
dũ ueritatis uerba suscipere renuunt.
p̃dicationis meȩ sententias qͣsi docendo
p̃currunt. Cuiꝰ nc̃ discipłi in tenti adeiꝰ
consiliũ tacent: quia eiꝰ uerba ñ audent
inpugnare. sed eredere. Ut enĩ ꝓficere
exipsis possint. ea ꝓcul dubio non uidi¬
caturi sed stcuturi non audiunt. De qͥbꝰ
retici cũ cont᷑ hanc lib̾tate pessima fu¬
erint effrenati dictis enis addere aliqͥd
p̃sumunt: cũ p̃dicam̃toꝵ eiꝰ rectitudinẽ
qͣsi enĩdare moliunt᷑. Qui ad huc de
bonis auditoribꝰ subdit. & suꝑ illos
stillabat eloquiũ meũ. In hac stillatione
tationis grã singulis uixta capacitatẽ
tia laudat᷑ audientiũ. Perhoc uͦ qđ sub¬
dit᷑. ⁊ suꝑ illos stillabat eloquiũ meũ:
indicatur dispensatio magistroꝵ. Deba
enĩ subtilit̃ is qͥ doc& ꝑspicere: neplus
studeat quã ab audiente capitꝰ᷑ p̃dicare.

Expanded text:
audiebant exspectabant sententiam, et intenti tacebant ad consilium meum. - Ac si aperte dicat: Non ut hi protervi ac tumidi, qui dum veritatis verba suscipere renuunt, praedicationis meae sententiam quasi docendo praecurrunt. Citius nunc discipuli intenti ad ejus consilium tacent, quia ejus verba non audent impugnare, sed credere. Ut enim proficere ex ipsis possint, ea procul dubio non judicaturi, sed secuturi audiunt. 3. Ejus retici cum contra hanc libertate pessima fuerint effrenati, dictis ejus addere aliquid praesumunt, cum praedicamentorum ejus rectitudinem quasi emendare moliuntur, Quae adhuc de bonis auditoribus subdit: Et super illos stillabat eloquium meum. tationis gratia singulis juxta capacitatem tia laudatur audientium. Per hoc vero quod subditur: Et super illos stillabat eloquium meum, indicatur dispensatio magistrorum. Debet enim subtiliter is qui docet perspicere, ne plus studeat quam a
Abbreviated transcription (Latin):
positi pia specie. extra accłam inuen¬
tisunt impia conuersatione. de
quibꝰ bene alias scriptũ est. Uidi
impios sepultos : qui ętiam cũ adu¬
uerent in loco scõ erant. ⁊ laudabant᷑
enĩ aꝑte propria prauitas obsessos
sub xp̃iano nomine. ipsa tran qͥllitas
accłastice pacis abscondit: quos tan
suulis ꝑsecutionis aura pulsauerit
mox extra arrã uelut paleastollit.
Quidã uero idcireo xp̃iantatis uo¬
catione signantur : quia nomine
xp̃i sub limit̾ exaltatõ. pene om̃s
iam uideri fideles aspitiunt. Et
ꝓeo qđ hic uocari alios cernunt.
ipsi non uideri fideles erubescunt:
sed eẽ. negligt̃ qđ dici głantur.
Rem enĩ uirtutis intime : ad decorẽ
sumunt uisionis ext̾nȩ. Et qͥ ante su¬
ꝑnũ uidicẽ nudi conserentiȩ in¬
fidelitate consistunt: ante humanoꝰ
occłos professione sua uerbotenus

Expanded text:
positi pia specie, extra Ecclesiam invenpositi pia specie, extra Ecclesiam inventi sunt impia conversatione. De quibus bene alias scriptum est: « Vidi impios sepultos, qui, cum adviverent, in loco sancto erant, et laudabantur enim peste propriae pravitatis obsessos sub Christiano nomine ipsa tranquillitas ecclesiasticae pacis abscondit. Quos tamen si levis persecutionis aura pulsaverit, mox extra aream velut paleas tollit.Quidam vero idcirco Christianitatis vocatione signantur, quia Christi nomine sublimiter exaltato, pene omnes jam videri fideles aspiciunt; et pro eo quod hoc vocari alios cernunt, ipsi non videri fideles erubescunt, sed esse negligunt quod dici gloriantur. Rem enim virtutis intimae ad decorem sumunt visionis externae; et qui ante supernum judicem nudi conscientiae infidelitate consistunt, ante humanos oculos professione sancta verbo tenus
Abbreviated transcription (Latin):
multitudoẽ plebis israeliticȩ figurata:
quȩ dño interra p̃dicante non credidit.
psa gͦ inpetra stetit. terga dnĩ tran¬
seuntis aspiciens : quia uidelic& post
passionẽ ascensionẽq dnicã intra
accłam de ducta. fidẽ xp̃i ꝑcipere
meruit: & cuiꝰ p̃sentiã non uidit.
enis posteriora cognouit. Dicat᷑ gͦ de
his: quos intra scãm accłam diuina
ultio inuenit. mini qͥtatibꝰ ꝑdurantes.
Dicatur dehis: quoꝵ uitã paulus apłs
notat. Quiconfidentur se nosse dm̃:
factis aut̃ negant. Quasi impios ꝑ¬
cussit eos: in loco uidentiũ. Ibi quippe
stabant : ubi dm̃ uidere uidebant᷑.
bi tenebras dilexer̃: ubi lum̃ ueritatiᷤ
aspicitur. & quã iis aꝑtos habuerint
occłos infide: tenuer̃ tam̃ eos clausos
cernebant. Unde etiam de balaã
scriptũ est. Qui cadens aꝑtos haba
occłos. Cadens quippe inꝑuersa oꝑa:¬
Itagͦ etiã occłos aperientes infide. &
non uidentes inopere: intra accłam¬

Expanded text:
multitudo est plebis Israeliticae figurata, multitudo est plebis Israeliticae figurata, quae Domino in terra praedicante non credidit. Ipsa ergo in petra stetit, terga Domini transeuntis aspiciens, quia videlicet post passionem ascensionemque dominicam, intra Ecclesiam deducta, fidem Christi percipere meruit; et cujus praesentiam non vidit, ejus posteriora cognovit. Dicatur ergo de his, quos intra sanctam Ecclesiam divina ultio invenit in iniquitatibus perdurantes, dicatur de his quorum vitam Paulus apostolus notat, Qui confitentur se nosse Deum, factis autem negant : Quasi impios percussit eos in loco videntium. Ibi quippe stabant, ubi Deum videre videbantur. Ibi tenebras dilexerunt, ubi lumen veritatis aspicitur. Et quamvis apertos habuerunt oculos in fide, tenuerunt tamen eos clausos cernebant. Unde etiam de Balaam scriptum est: Qui cadens apertos habet oculos . Cadens quippe in opere apIta ergo hi etiam oculos aperientes in fide, et non videntes in opere, intra Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ loco nichil differt : utrũ ꝓsimili¬
tudine an ꝓueritate sit positũ. Quia
quolib& dicatur ordine : aꝑte praua
maloꝵ uita signatur. Impios uero
scriptura saera. proprie infideles ap¬
pellat. Hac nãq distantia peccatores
ab impiis discernuntur : quia cũ om̃is
impius sit peccator: non tam̃ om̃it
peccator est impius. Peccator enĩ
dici: ȩtiã qͥin fide pius ẽ. potest. Unde
ioħ̾s ait. Sidixerimꝰ quia peccatũ non
habemꝰ: ipsinos se ducimꝰ. Impius uͦ¬
ꝓ priȩ dr̃: qͥ areligionis pietate sepa¬
ratur. Detalibꝰ enĩ ꝓpħa ait. Non
refurgt̃ impii in iuditio. Locus aut̃
uidentiũ scã eccła uocatur. Im psa
enĩ recte consistitur : ut lum̃ eorum
qͦd ds̃ est iudeatur. Unde ad moysen
dr̃. ẜst locus penes me: & stabis suꝑ
petrã. cũ transeat mea maiestas. Et
post paululũ. Auferã manũ meã : &
accła : ꝑ pae̾rã dñs. Per moisen uero

Expanded text:
autem loco nihil differt utrum pro similiautem loco nihil differt utrum pro similitudine an pro veritate sit positum, quia quolibet dicatur ordine, aperte prava malorum vita signatur. Impios vero Scriptura sacra proprie infideles appellat. Hac namque distantia peccatores ab impiis discernuntur, quia cum omnis impius sit peccator, non tamen omnis peccator est impius. Peccator enim dici etiam qui in fide pius est potest. Unde annes ait: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus . Impius  dicitur, qui a religionis pietate separatur. De talibus enim Propheta ait: « Non resurgent impii in judicio . » Locus autem videntium sancta Ecclesia vocatur: in ipsa enim recte consistitur, ut lumen verum, quod Deus est, videatur. Unde ad Moysen dicitur: « Est locus penes me, et stabis supra petram cum transibit mea majestas . » Et post paululum: « Auferam manum meam, et sia, per petram Dominus, per Moysen vero
Abbreviated transcription (Latin):
est: quia subsequens ȩciã homicidiuĩ
genuit.
cedentis. ⁊ causa culpe sub se quentis: qr
&e trans acta dũ exaggerat damnat. &
adhuc sub sequentia quȩ damnari de¬
beant seminat. Igit᷑ quia peccatis prȩ¬
cedentibꝰ cęcatur occłs cordis: ipsa cȩci¬
tas quȩ peccantis animnã & ante actȩ
culpe cdamnationẽ confundit. merito
induca& noctẽ et conterent᷑ : Qͥ uia ut
sepe dictum ÷: p̃cedentia nimirũ mala
faciunt : ut ad peccandũ iterũ tenebris
sub sequentibus in uoluantur: Ut eo iã
lum̃ iusticiȩ uidere nonpossint: quo
illud ⁊ quando poterant uidere noluer̃.
Inducere aut̃ noctẽ dñs dr̃: non quod
ipse tenebras inferat. sed quod obscura
corda peccantiũ miscđit᷑ non in lustret:
ut hoc ipsũ sit innocte peccasse. cȩcita¬
tis tenebris liberare noluisse. Sequit᷑.
quasi ponitur. sic̃ ⁊̃ apłs dicit. Quasi
tristes: sẽꝑ aut̃ gaudentes. ueritate

Expanded text:
est, quia subsequens etiam homicidium est, quia subsequens etiam homicidium genuit. cedentis, et causa culpae et transacta dum exaggerat damnat, et adhuc subsequentia, quae damnari debeant, seminat. Igitur quia peccatis praecedentibus caecatur oculus cordis, ipsa caecitas quae peccantis animam ex anteactae culpae damnatione confundit, merito inducet noctem, et conterentur, quia, ut saepe dictum est, praecedentia nimirum mala faciunt, ut ad peccandum iterum tenebris subsequentibus involvantur, ut eo jam lumen justitiae videre non possint, quo illud et quando poterant videre noluerunt. Inducere autem noctem Dominus dicitur, non quod ipse tenebras inferat, sed quod obscura corda peccantium misericorditer non illustret, ut hoc ipsum in nocte caecasse sit a caecitatis tenebris liberare nquasi ponitur, sicut Apostolus dicit: « Quasi tristes, semper autem gaudentes . » Pro veritate
Abbreviated transcription (Latin):
cantes possit a trotior pęna cruciare.
Iã meretur supplitiũ peccatũ & causa
peccati: sed expectatur ad huc ut aug¬
mentũ supplicii subroget peccatũ &
pena peccati. Plerũq uͦ unũ idemq
peccatũ : ⁊ peccati pęna ÷ ⁊ causa pec¬
cati. Qđ melius ostendimꝰ : sires ipsas
ad mediũ deducamꝰ. Effrenata enĩ uen-¬
tris ingluiues : inferuore luxuriȩ
plenitudinẽ carnis instigat. ꝑ petra¬
ta aut̃ luxuria. sȩpe aut ꝑ iurio
aut homicidio. tegit᷑ : ne humanarũ
legũ ultione puniatur. Ponamꝰ gͦ ante
occłos. qͦd quidam uoracitatis sibi fre¬
na laxauit : Qua uoracitate suꝑatus.
ad ulterii facinus admisit. Deprehen¬
sus aut̃ inadulcerio: latent̃ uirũ ad¬
ultere nead uiditiũ traheretur occidit.
Hoc itaq adulteriũ int̾ uoracitatẽ ⁊iho¬
micidiũ positũ : de illa udelic& nas¬
cens. hoc generans. peccati pena ÷ & cau
uoracitatis auxit. Causa aut̃ peccati

Expanded text:
cantes possit atrocior poena cruciare. cantes possit atrocior poena cruciare. Jam meretur supplicium peccatum et causa peccati, sed exspectatur adhuc, ut augmentum supplicii subroget peccatum et poena peccati. Plerumque vero unum idemque peccatum est ut et poena et causa peccati. Quod melius ostendemus si res ipsas ad medium deducamus. Effrenata enim ventris ingluvies in fervorem luxuriae plenitudinem carnis instigat. Perpetrata autem luxuria saepe aut perjurio, aut homicidio tegitur, ne humanarum legum ultione puniatur. Ponamus ergo ante oculos quod quidam voracitatis sibi frena laxavit, qua voracitate superatus adulterii facinus admisit; deprehensus autem in adulterio, latenter virum adulterae, ne ad judicium traheretur, occidit. Hoc itaque adulterium, inter voracitatem et homicidium positum, de illa videlicet nascens, hoc generans, peccatum est et poenavoracitatis auxit; causa autem peccati
Abbreviated transcription (Latin):
irȩ suȩ. Cor quippe dñs prioribus
trahit᷑ : reatus eius inpęna cumulatꝰ.¬
te indicando dilatare. Ut qͥ in lumi¬
nati agere recte noluer̃ : iuste cȩua
adhuc faciant. unde amplius piudi¬
ri mereantur. Hinc ꝑ moisen dics.
Nondũ cõpleta st̃ peccata amorreoꝵ
N inc ꝑ eundẽ moisen dñs dic̃. Ex iuine
enĩ sodomorũ uitis eoꝵ. ⁊ ꝓpago eoꝵ
exgomorra. Uua eoꝵ uua fellis: &
botrus a maritudinis ipsis. Furor dra¬
conũ uinũ eoꝵ: & furor aspidũ insa¬
nabilis. Nonne hȩc condita st̃ apd me
& signata inthes auris meis : Indie
ultionis : reddã eis. Quã multa eoꝵ
mala narrauit. ⁊ tam̃ ilico adiunxit.
Intemꝑe quo lapsus fuerit pes eorum.
Ecce atrocissima illoꝵ facmora de seri¬
buntur: ⁊ tam̃ adultionis diẽ. adhuc
sub sequens lapsus aspicitur . quo eoꝵ
culpe cumulent᷑. Habent iã quidẽ
unde feriri mereantur. sed sustinet᷑
tam̃ adhuc peccatũ crescere : ut pec¬

Expanded text:
irae suae . Cor quippe Dominus prioribus irae suae . Cor quippe Dominus prioribus trahuntur, reatus earum in pena cumulatte judicando dilatare. Ut qui illuminati agere recte noluerunt, juste caecati adhuc faciant, unde amplius puniri mereantur. Hinc per Moysen dicitur: Nondum completa sunt peccata Amorrhaeorum ; hinc per eumdem Moysen Deus dicit: Ex vinea enim Sodomorum vitis eorum et propago eorum ex Gomorrha; uva eorum uva fellis, et botrus amaritudinis ipsis: furor draconum vinum eorum, et furor aspidum insanabilis. Nonne haec congregata sunt apud me, et signata in thesauris meis? In die ultionis reddam eis . Quam multa eorum mala narravit? et tamen illico adjunxit: In tempore quo lapsus fuerit pes eorum. Ecce atrocissima illorum facinora describuntur, et tamen ad ultionis diem adhuc subsequens lapsus aspicitur, quo eorum culpae cumulentur? Habent jam quidem unde feriri mereantur; sed sustinetur tamen adhuc peccatum crescere, ut pec
Abbreviated transcription (Latin):
peccatũ suꝑbiȩ intelligendo cõmisert̃:
cȩcaut᷑ & iã ne intelligant qͥd cõ¬
mit tunt. Et qui mntelligentiã seqͥ
nolunt inpeccato ⁊ causa peccati
&e ipsũ lum̃ intelligentiȩ ꝑdant. ini
peccato & pena peccati. Prioris gͦ pec¬
cati merito peccatoꝵ subsequentiũ
fouea tegitur : ut qͥmalũ sciens ꝑpe¬
trat. de inceps iuste in aliis ȩtiam
nesciens cadat. Hoc quippe agitur
ut culpis culpa feriatur : quatinus
menta uitioꝵ. Nã quia omp̃s ds̃
adpenitentiã tempus indulget. qđ
tam̃ humana malitia adusũ suȩ
iniqͥtatis intorquet: nimirũ iusto
uiditio augeri culpa ꝑmit titur:
ut ad feriendũ altius quandoq cumu¬
letur. Hinc enĩ rursũ de quibusdã
paulus apłs dicit. Ut impleant
peccata sua semꝑ. Hinc uoce angłi¬
ad ioħm dr̃. Quinoc& noceat ad huc.
⁊qͥ insordibꝰ est sordescat ad huc.
Hinc dauid ait. appone iniqͥtatẽ suꝑ
ab eodẽ psalmista dr̃. Inmissiones
ꝑ angłos malos: uiã fecit semitȩ

Expanded text:
intelligendo commiserunt, caecantur etiam, ne intelligant quid committunt. Et qui intelligentiam suam sequi nolunt in peccato et causa peccati, et ipsum lumen intelligentiae perdunt in peccato et poena peccati. Prioris ergo peccati merito peccatorum subsequentium fovea tegitur, ut qui malum sciens perpetrat, deinceps juste in aliis etiam nesciens cadat. Hoc quippe agitur, ut culpis culpa feriatur al., culpamenta vitiorum. Nam quia omnipotens Deus ad poententiam tempus indulget, quod tamen humana malitia ad usum suae iniquitatis intorquet, nimirum justo judicio augeri culpa permittitur, ut ad feriendum altius quandoque cumuletur. Hinc enim rursum de quibusdam Paulus apostolus dicit: Ut impleant peccata sua semper . Hinc voce angdicitur: Qui nocet noceat adhuc, et qui in sordibus est sordescat . Hinc David ait: Appone iniquitatem supab eodem Psalmista dicitur: Immissiones per angelos malos: viam fecit semitae
Abbreviated transcription (Latin):
do : nescit reꝓbando. Unde necesse¬
est: ut ad ome qͦd in hac uita concu¬
piscitur. prius uoluntas int̾na re¬
quiratur. Quã cũ humani cordis
auris ꝑcipere appetit: sciat quia
hec non uerbis s rebus sonat. Locꝰ
cͦ regiminis cũ regendus offerdir.
nise pruis necesse est ut quisq discu¬
ciat si loco uita congruit. si ad ho¬
norẽ actio nondissentit: Ne iustus
omĩũ rector eopost intribulatione
p̃ces non audiat. quo ipsa quoq ei
de quo tribulatio oritur exordia
honoris ignorat:

Expanded text:
do, nescit redo, nescit reest ut ad omne quod in hac vita concupiscitur prius voluntas interna requiratur. Quam cum humani cordis auris percipere appetit, sciat quia haec non verbis, sed rebus sonat. Locus ergo regiminis cum regendus offertur, in se prius necesse est ut quisque discutiat, si loco vita congruit, si ab honore actio non dissentit, ne justus omnium rector eo post in tribulatione preces non audiat, quod ipsa quoque ejus, de quo tribulatio oritur, exordia honoris ignorat.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dorsũ illoꝵ semꝑ incurua. Aesi
dicat. Quia humanȩ uitȩ actionibꝰ
quasi p̃uidendis itineribꝰ p̃sunt. ue¬
ritatẽ lucis nonhabeant: ut & qͥ
secuntur. subditi iniqͥtatũ suarũ
oneribꝰ incuruati. omẽm statũ rec¬
titudinis amittant. Qđ factũ ꝓcul
dubio inuidȩa nouimꝰ : cũ iͣpso nr̃i
redẽptoris aduentu. phariseoꝵ t᷑ba
atq sacerdotũ auero lumine m̃tis
gradiens. in infidelitatis tenebris
lit̃ potest. quomͦ hoc in loco dr̃ qđ¬
pͥncipes extiter̃ ⁊ ñcognoui. Quisenĩ
recte sentiens dicat. quia facit dñs¬
qͥͦd minimȩ cognoseit: Sed quia
scire dei approbare est. nescire reꝓ¬
bare. Unde quibusdam quos repro¬
bat dicit. nesciouos unde sitis. disce¬
⁊ aliquando facere deiest. id quod
fieri ꝓhib& irascendo ꝑmittere.
Unde ⁊ regis egipti corse obdurare
asseruit. quia uidelicae obdurari
ꝑmisit: miro modo hypocritas diꝰ
⁊ regnare facit ⁊nescit. Facit sinen¬

Expanded text:
et dorsum eorum semper incurva . Ac si et dorsum eorum semper incurva . Ac si dicat: Qui humanae vitae actionibus quasi praevidendis itineribus praesunt, veritatis lucem non habeant, ut et qui sequuntur subditi, iniquitatum suarum oneribus incurvati, omnem statum rectitudinis amittant. Quod factum procul dubio in Judaea novimus, cum in ipso nostri Redemptoris adventu pharisaeorum turba atque sacerdotum a vero lumine mentisgradiens in infidelitatis tenebris liter potest quomodo hoc in loco dprincipes exstiterunt, et non cognovi . » Quis enim recte sentiens dicat, quia facit Dquod minime cognoscit? RESPONSIO . Scire Dei, approbare est; nescire, reprobare. Unde quibusdam quos reprobat, dicit: Nescio vos, unde sitis  aliquando facere Dei est, id quod fieri prohibet, irascendo permittere. Unde et regis Aegypti cor se obdurare asseruit , quod videlicet obdurari permisit. Miro modo hypocritas Dominus et regnare facit, et nescit: facit sinen
Abbreviated transcription (Latin):
clesiã quos ⁊ labor rerũ corporalium
grauat. Nequãquã gͦ contra rectorẽ
suũ exteriora agentẽ murmuret: qͥ
enĩ tusecure interuis ut coccꝰ rutilas.
cilieĩ quo ꝓtegeris cur accusas: S¬
aquibꝰda quęritur: quia dũ saltĩ ꝓ
utilitite subditoꝵ rectores nume tẽ¬
ꝑalibus curis inseruiunt : pleriq in
xccła eoꝵ exẽplo deterescunt. Qđ
uerũ ualde eẽ. quis ab neget. cũ cura¬
ri apastoribꝰ t̾rena quã celestia solli¬
citus uidet : Sedneq hȩc iniuste
sunt: si ut superuis diximꝰ mores p̃¬
sidentiũ: uixta sub cditoꝵ merita dis¬
ponunt᷑. Occultȩ nãq ⁊ sponte ꝑpe¬
tratȩ culpe exigunt: ut praua & a
pastoribus exempla p̃beantur. Qua¬
tenus iusto iuditio isqͥ de uia dĩ su¬
ꝑbus exorbitat. inuia qua graditur
ȩciã ꝑducatũ pastoris offendat. Un
de ꝑprophetã quoq nunciantis
studio dr̃: non maledicentis uoto.
Obscurt̾ntur occłi eoꝵ ne uideant:

Expanded text:
clesiam, quos et labor rerum corporalium clesiam, quos et labor rerum corporalium gravat. Nequaquam ergo contra rectorem suum exteriora agentem murmuret is qenim tu secure interius, ut coccus, rutilas, cilicium quo protegeris, cur accusas? quibusdam quaeritur quia dum saltem pro utilitate subditorum rectores nimium temporalibus curis inserviunt, plerique in Ecclesia eorum exemplo deterescunt. Quod verum valde esse quis abneget, cum curari a pastoribus terrena quam coelestia sollicitius videt? Sed neque haec injusta sunt, si, ut superius diximus, res praesidentium juxta subditorum merita disponuntur. Occulte namque et sponte perpetratae culpae exigunt ut prava et a pastoribus exempla praebeantur, quatenus justo judicio is qui de via Dei superbus exorbitat, in via qua graditur etiam per ducatum pastoris offendat. Unde per prophetam quoque praenuntiantis studio dicitur, non maledicentis voto: Obscurentur oculi eorum, ne videant,
Abbreviated transcription (Latin):
natur. nisi sc̃oꝵ uita tenera. s clara:
Quȩ dũ caute intab̾naculo subciliti is
⁊ pellibꝰ ab sconditur: sua integra pul¬
critudo seruat᷑. Ut enĩ in interiora
tab Naculi bissus fulgeat. coceus chorꝰ¬
cet. hiacinctus ceruleo colore resplen-
deat : de suꝑ pelles ⁊cilitia. ymbres.
uentos. ⁊ pailuerẽ portant. Quiigitur
magnis uirtutibus inscẽ xccłȩ sinu
cerr nondebent. cũ uacare eos rebꝰ
exterioribus uident: Quia hoc qđ
ipsi securi intima penetrant. ex illoꝵ
ad ium̃to est quicontra ꝓcellas huiꝰ
scłi exteruis laborant. Quã enĩ can¬
doris sui grãm retmeret. sibessũ
pluuia tangeret . Aut quid fulgoris
atq claritatis coccꝰ uł iacuictꝰ osten¬
deret. si hec susceptꝰ pulius fedaret :
Fit gͦ desuꝑ textura cilitii fortis adpul¬
uerẽ: fit inferuis color iacinctinus
aptus ad decorẽ. Ornant accłam qͥ
solis rebus sp̃alibꝰ uacant: tegunt ac¬

Expanded text:
natur, nisi sanctorum vita tenera, sed clara? natur, nisi sanctorum vita tenera, sed clara? Quae dum caute in tabernaculo sub ciliciis et pellibus absconditur, sua ei integra pulchritudo servatur. Ut enim in interioribus tabernaculi byssus fulgeat, coccus coruscet, hyacinthus caeruleo colore resdeat, desuper pelles et cilicia, imbres, ventos et pulverem ferant. Qui igitur magnis virtutibus in sanctae Ecclesiae sinu cere non debent, cum vacare eos rebus exterioribus vident: quia hoc quod ipsi securi intima penetrant, ex illorum adjumento est, qui contra procellas hujus saeculi exterius laborant. Quam enim candoris sui gratiam retineret, si byssum pluvia tangeret? Aut quid fulgoris atque claritatis coccus vel hyacinthus ostenderet, si haec susceptus pulvis foedaret? Sit ergo desuper textura cilicii fortis ad pulverem, sit interius color hyacinthinus, aptus ad decorem. Ornent Ecclesiam qui solis rebus spiritalibus vacant. Tegant Ec
Abbreviated transcription (Latin):
Nãce plerũq pat̃ familias adeũ laborẽ
seruos dirigit: a quo subtiles filios sus¬
pendit. & inde filii sine uexatione
decori sunt: unde serui inpuluere
fȩdantur. qđ quã recte ineccłia diui¬
nitus agitur : ipsa tab̾naculi construc¬
tione signatur. Ad moisen quippe di¬
uina uoce p̃cipitur: ut ad tegenda
interuis scã scõꝵ. exbẏsso cocco atq
hiacinto uela texant᷑. Iussumq ẽ.:
ut ad protegendũ tab̾naculũ uela
cilina ⁊pelles extenderet: quȩ nimi¬
rũ uł pluuias uł uentos uł puluerẽ
tolerarent. Quid gͦ ꝑ pelles ⁊ cilitia
quibꝰ tab̾naculũ tegitur. nisi grossas
hominũ mentes accipimꝰ : Quȩ ali¬
quando inȩccła occulto dĩ uidicio quã¬
ius durȩ sint: p̃ferunt᷑. Quȩ quia ser¬
uirẽ curis temporalibꝰ nontiment : opor¬
t&e ut temptationũ uentos ⁊ pluias
dȩ huiꝰ mundi contrariȩtatibꝰ portent.
Quid uero ꝑiacinctũ coccũ bissũq sig¬

Expanded text:
Nam et plerumque paterfamilias ad eum laborem Nam et plerumque paterfamilias ad eum laborem servos dirigit, a quo subtiles filios suspendit; et inde filii sine vexatione decori sunt, unde servi in pulvere foedantur. Quod quam recte in Ecclesia divinitus agitur, ipsa tabernaculi constructione signatur. Ad Moysen quippe divina voce praecipitur ut ad tegenda interius sancta sanctorum ex bysso, cocco atque hyacintho vela texantur, jussumque est ut ad protegendum tabernaculum, vela cilicina et pelles extenderet, quae nimirum vel pluvias, vel ventos, vel pulverem tolerarent . Quid ergo per pelles et cilicia, quibus tabernaculum tegitur, nisi grossas hominum mentes accipimus, quae aliquando in Ecclesia occulto Dei judicio, quamvis durae sint, praeferuntur? Quae quia servire curis temporalibus non timent, oportet ut tentationum ventos et pluvias de hujus mundi contrarietatibus portent. Quid vero per hyacinthum, coccum, byssumque sig
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquã bene adregendũ p̃latist᷑.
ꝑ quos conuersationis infimȩ exempla
monstrantur. Sed hi nimirũ dũ tem¬
perare se arrctorũ suoꝵ rep̃hensione
neglegunt: culpȩ suȩ exigentibꝰ meri¬
tis. usq ad rep̃hensionẽ conditoris ex¬
cedunt. Cuius ꝓfecto dispensatio:
inde ab humilib rectior agnoscitur.
unde ab elatis non recta iudicatur.
Quia enĩ potestas regiminis ministrari
non potest sine studio cure temꝑalis:
aliquando om̃ps ds̃ mira dispensatione
piȩtatis ut tenere sꝑ̃aliũ mentes at̃¬
rena cura dis uincte sint. honꝰ regimi¬
nis duris ac laboriosis cordibꝰ iniungit.
Ut tanto illi ab hoc mundo securius
lateant. quantohȩc int̾renis sollicitu¬
dinibꝰ libent̃ elaborant. In exhibitio¬
ne quippe suscepti honeris : ꝓipsis quo¬
q utilitatibꝰ subditoꝵ. durȩ uiȩ st̃
misericors ds̃ quo suos tenere diligit.
eo sollicite ab extñis actionibꝰ abscondit.

Expanded text:
nequaquam bene ad regendum praelati sint, nequaquam bene ad regendum praelati sint, per quos conversationis infimae exempla monstrantur. Sed hi nimirum dum temperare se a rectorum suorum 809 reprehensione negligunt, culpae suae exigentibus meritis, usque ad reprehensionem conditoris excedunt: cujus profecto dispensatio inde ab humilibus rectior agnoscitur, unde ab elatis non recta judicatur. Quia enim potestas regiminis ministrari non potest sine studio curae temporalis, aliquando omnipotens Deus mira dispensatione pietatis, ut tenerae spiritalium mentes a terrena cura disjunctae sint, onus regiminis duris ac laboriosis cordibus injungit, ut tanto illae ab hoc mundo securius lateant, quanto haec in terrenis sollicitudinibus libenter elaborant. In exhibitione quippe suscepti oneris pro ipsis quoque utilitatibus subditorum durae viae sunt misericors Deus quo suos tenere diligit, eo illos sollicite ab externis actionibus abscondit.
Abbreviated transcription (Latin):
cent sufferant. Sed hoc ÷ sollerter
intuendũ : ut aut quẽ uenerari necese
est inutari appetas : aut quẽ imitari
despicis. uenerari contẽpnas. Subis
⁊enĩ uia tenenda ẽ. rectitudinis &
humilitatis. Ut sic rep̃ hensibilia
magistroꝵ facta displiceant. qͣtiius
sub ditoꝵ mens aseruanda magisteris
reuerentia non recȩdat. Qđ bene nos
debriato exprimit᷑ : cuiꝰ nudata ue¬
recundiora boni filii auersi ueniends
texerunt. Auersari quippe dicimll.
qͥd reprobamus. Quid̃. gͦ qͦd filii
recundiã patris suꝑ iecto dorsis pll
auersi uenientes operiunt. nisi qͥd bos
sub ditis sic p̃ positoꝵ suoꝵ mala. disde
ut tam̃ hec ab aliis occultent: Operi¬
m̃tũ auersi defer̃: quia iudicantes
factũ ⁊ uenerantes magisteriũ. nolt̃
qͥsi parũ qͥd de sp̃ali conuersatione
inchoant. cũ rectores suos temporalia
agere ⁊ t̾rena considerant: mox ordi¬
nẽ suꝑne dispositionis accusant. Qđ

Expanded text:
cent, venerentur. Sed hoc est solerter cent, venerentur. Sed hoc est solerter intuendum, ne aut quem venerari necesse est, imitari appetas, aut quem imitari despicis, venerari contemnas. Subtilis etenim via tenenda est rectitudinis et humilitatis, ut sic reprehensibilia magistrorum facta displiceant, quatenus subditorum mens a servanda magisterii reverentia non recedat. Quod bene in Noe debriato exprimitur, cujus nudata verecundiora boni filii aversi veniendo texerunt . Aversari quippe dicimur quod reprobamus. Quid est ergo quod filii verecunda patris superjecto dorsis pallio aversi venientes operiunt, nisi quod bonis subditis sic praepositorum suorum mala displicent, ut tamen haec ab aliis occultent? Operimentum aversi deferunt, quia judicantes factum, et venerantes magisterium, nolunt qui si parum quid de spiritali conversatione inchoant, cum rectores suos temporalia agere et terrena considerant, mox ordinem supernae dispositionis accusant, quod
Abbreviated transcription (Latin):
iudicamꝰ : ⁊ qͦ nosmet ipsos minꝰ agnos¬
cimꝰ. eo illos quos reprehendere nidm
latis insubditos cõmittuntur. Quia &
oñs subditos hiqͥ p̃st̾ minus quam
ipsisunt sapientes arbitrant᷑. Rursi
qui sub. iecti st̃ rectoꝵ suoꝵ actionis
uidicant : ⁊si ipsos regiminis curã¬
gerere contigerit. se potuisse agero
melus putant. Unde plerũq fu
ut ⁊ rectores minꝰ prudent̾ ea quę
agenda sunt uideant. quia eoꝵ occłs
ipsa nebula elationis obscurat. ⁊ non¬
nũquã isqui sub iectus ẽ. hoc cũ p̃latꝰ
fuerit faciat: qđ dudũ fieri subice¬
tos arguebat. Et pro eo qͦd illa quȩ
uidicauerat ꝑ petrat : saltĩ quia ui¬
dicauit erubescat. Igitur sic̃ pro
curandũ est neeoꝵ corda astimatio¬
ne singularis sapientie locus suꝑior
extollat: ita sub iectis ꝓuidendum:
ne sibi rectoꝵ facta displiceant. Si
aut̃ magistroꝵ uita uire rep̃hendit.
oporta ut eos subditi ȩ̨tiam cũ displi¬

Expanded text:
judicamus. Quo enim nosmetipsos minus agnosjudicamus. Quo enim nosmetipsos minus agnoscimus, eo illos quos reprehendere nitimaelatis in subditos committuntur, qui et omnes subditos hi qui praesunt minus quam ipsi sunt sapientes arbitrantur. Et rursum qui subjecti sunt rectorum suorum actiones judicant. Et si ipsos regimen tenere contingeret, se potuisse melius agere putant. Unde plerumque fit ut rectores minus prudenter ea, quae agenda sunt videant, quia eorum oculos ipsa nebula elationis obscurat; et nonnunquam is qui subjectus est hoc, cum praelatus fuerit, faciat quod dudum fieri subjectus arguebat; et pro eo quod illa quae judicaverat perpetrat, saltem quia judicavit erubescat. Igitur sicut praelatis curandum est ne eorum corda aestimatione singularis sapientiae locus superior extollat, ita subjectis providendum est ne sibi rectorum facta displiceant. Si autem magistrorum vita jure reprehenditur, oportet ut eos subditi, etiam cum displi
Abbreviated transcription (Latin):
mularioꝵ fudit: ⁊ cathedras uenden¬
tiũ columbas euertit. Ninurũ signi¬
ficans qͥa ꝑmagistros quidẽ uitã ui¬
dicat plebium : sed ꝑsemet. apsũ facta
cexaminat magistroꝵ. Quãius etiã
subditoꝵ uitia quȩ amagistris mͦ uł
dissimulantur udicari uł nequeunt:
eius ꝓcul dubio uiditio reseruantur.
git᷑ dũ salua fide res agitur: uirtutis
meritũ siquicqͥd prioris toleratur.
Deba tam̃ humilit̾ suggeri: si fortasse
ualeat qđ displic&e emendari. Sedeu¬
randũ sũmopere ẽ : neinsuꝑbiã tran¬
seat iusticiȩ inordinata defensio:
nedũ rectitudo in caute diligit᷑. ipsa
magistra rectitudinis humilitas amit¬
tatur: ne eũ sibi p̃eẽ quisq despitiat:
quẽ fortasse contingit ut in aliqua
actione rep̃ hendat. Contra hunc
tumorẽ suꝑbiȩ subditoꝵ mens ad
custodiã humilitatis edomatur: si in¬
firmitas ꝓpͥa incessant̃ ad tenditur.
Nã uires nr̃as ueracit̾ examinare ne¬
Id circo eos qui nob̾ p̃ lati sunt districte

Expanded text:
dit, et cathedras vendentium columbas evertit : nimirum significans quia per magistros quidem vitam judicat plebium, sed per semetipsum facta examinat magistrorum. Quamvis etiam subditorum vitia, quae a magistris modo vel dissimulantur judicari, vel nequeunt: ejus proculIgitur dum salva fide res agitur, virtutis est meritum, si quidquid prioris est toleratur; debet tamen humiliter suggeri, si fortasse valeat quod displicet emendari. Sed curandum summopere est ne in superbiam transeat justitiae inordinata defensio, ne dum rectitudo incaute diligitur, ipsa magistra rectitudinis humilitas amittatur; ne eum sibi praesse quisque despiciat, quem fortasse contingit ut in aliqua actione reprehendat. Contra hunc tumorem superbiae subditorum mens ad custodiam humilitatis edomatur, si infirmitas propria incessanter attenditur. Nam vires nostras veraciter examinare neidcirco eos qui nobis praelati sunt districte
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ reicausa loqueretur: ait. Con¬
fiteor tͥ dñẽ pat̾ cęli ⁊ terrȩ : qui abs-¬
conclisti hec asapientibus & prudentibꝰ
⁊ reuelasti ea paruulis. Itapat̃. Qui
mox tamquã rationẽ quandam abs¬
consionis ac reuelationis ad iungens ait.
Quiasic fuit placitũ antete. Quibus
nimirũ uerbis: exempla humilitatiᷤᷤ
accepimꝰ. ne temere discutere suꝑna
consilia de aliorũ uocatione. aliorũ
uero repulsione p̃sumamꝰ. Cũ enĩ
intuliss& uerũ. non mox rationẽ red¬
didit s sicdeo placitũ dix̃: Hoc ui¬
delic& ostendens. quia in iuste eẽ
non poterat: qđ placuit iusto. Un¬
de ⁊inuinea laborantibꝰ mercedẽ
reddens. cũ quosdã operarios in &qualeᷤᷤ
in mercede querera. qͥlabori ampliꝰ
insudassae : ait. Nonne exdenario
conuenisti mecũ : Uolo aut̃ ⁊ huie
nouisimo dare: sic̃ ⁊tibi. Aut non
lic& mͥ quoduolo facere: In cuneho

Expanded text:
hujus rei causa loqueretur, ait: « Conhujus rei causa loqueretur, ait: « Confiteor tibi, Domine, Pater coeli et terrae, qui abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Ita, pater . Atque mox tanquam rationem quamdam absconsionis ac revelationis adjungens, ait: Quia sic fuit placitum ante te. Quibus nimirum verbis exempla humilitatis accipimus, ne temere discutere superna consilia de aliorum vocatione, aliorum vero repulsione praesumamus. Cum enim intulisset utrumque, non mox rationem reddidit, sed sic Deo placitum dixit, 806 hoc videlicet ostendens, quia injustum esse non potest quod placuit justo. Unde et in vinea reddens, cum quosdam operarios inaequales in mercede quaereret qui labori amplius insudasset, ait: Nonne ex denario convenisti mecum? Volo autem et huic novissimo dare, sicut et tibi: aut non licet mihi quod volo fac
Abbreviated transcription (Latin):
inconfessione peccati. dũ impublicũ
secreta pandunt᷑. quasi mali humoreᷤᷤ
auisceribꝰ intimis foras ꝓrũpunt.
Illis gͦ peccantibꝰ pauperũ clamor au¬
ditur: quia dũ uidei contra dim̃ su¬
ꝑbiunt. ad dm̃ uota gentiliũ ꝑuener̃.
Unde ⁊mox hec ipsa im̃sa ac pro¬
funda uiditia porrescens: nonea ciuat
ratione discutere: sed admiratione ue¬
Ntempletur eũ : Nemo gͦ discutiat
cur stante uidaico popło dudũ in infi¬
delitate gentilitas iacuit: ⁊cur ad fidẽ
gentilitate surgente. iudaicũ popłm¬
in infidelitatis culpa ꝓstrauit. Nemo
discutiat. cur alius trahatur adono:
alius repellatur exmerito. Sienĩ gen¬
tilitatẽ miraris ad sũptam. ipso conce¬
dente pacẽ quis est qͥ condempna : Si
uideã obstupescis ꝑditã. ex quo abs¬
conderit uultũ suũ quisest quicon¬
templetur eum: Itaq consiliũ sũme
& occulte uirtutis: satisfac̾io sit aꝑte
rationis. Unde ineuangłio dñs cũde

Expanded text:
in confessione peccati, dum in publicum in confessione peccati, dum in publicum secreta panduntur, quasi mali humores a visceribus intimis foras prorumpunt. Illis ergo peccantibus, pauperum clamor auditur, quia dum Judaei contra Deum superbiunt, ad Deum vota gentilium pervenerunt. Unde et mox haec ipsa immensa ac profunda judicia perhorrescens, non ea curat ratione discutere, sed admiratione vetempletur eum? - Nemo ergo discutiat cur stante Judaico populo dudum in infidelitate gentilitas jacuit, cur ad fidem gentilitate surgente Judaicum populum infidelitatis culpa prostravit. Nemo discutiat cur alius trahatur ex dono, alius repellatur ex merito. Si enim gentilitatem miraris assumptam, ipso concedente pacem, quis est qui condemnet? Si Judaeam obstupescis perditam, ex quo absconderit vultum suum, quis est qui contempletur eum? Itaque consilium summae et occultae virtutis satisfactio sit aperte rationis. Unde in Evangelio Dominus cum de
Abbreviated transcription (Latin):
pellunt. ⁊ quasi uire unus quisq sub¬
iectus : de uita ficti pastoris in murmu¬
rat. ⁊ cur tenet magistri locũ qui non
exerca&e officiũ : Quã uis fortasse melius
ꝑ tumorẽ potentiũ suꝑbia uideorũ.
⁊ ꝑclamorẽ egeni desideria gentiũ
figurantut: Sic̃ ad testante ueritate
perȩpulantẽ splendide diuitẽ iud aicꝰ
popłs designatur. copiã scilicaᷤ legis
non ad necessitatẽ salutis sed ad põpã
elationis ad sumens: Atq inp̃ceptorũ
uerbis non sema ipsũ ordinate refi¬
ciens. sed iactanter ostendens : & per
uulneratũ lazarũ qͥ int̾pretatur ad¬
uitus. forma popłi gentilis exprunit᷑.
Qui diuino ad uitorio tantomagis erigit᷑.
quantominus de suarũ uiriũ faculta¬
te confidit. Quipauꝑ ⁊plenus ulce¬
ribus eẽ. describitur: quia gentilitas
corde hunili peccatoꝵ suoꝵ aꝑit
confessionis. Nã sic̃ inuulnere ab
int̾nis trahitur uirus incu te: ita

Expanded text:
pellunt, ut quasi jure unusquisque subpellunt, ut quasi jure unusquisque subjectus de vita ficti pastoris immurmuret, cur tenet magistri locum, qui non exercet officium, quamvis fortasse melius per tumorem potentium superbia Judaeorum, et per clamorem pauperum desideria gentium figurantur, sicut, attestante Veritate, per epulantem splendide divitem Judaicus populus designatur; copiam scilicet legis non ad necessitatem salutis, sed ad pompam elationis assumens, atque in praeceptorum verbis non semetipsum ordinate reficiens, sed jactanter ostendens; et per vulneratum Lazarum, qui interpretatur adjutus, forma populi gentilis exprimitur, quem divinum adjutorium tanto magis erigit, quanto minus de suarum virium facultate confidit. Qui pauper et plenus vulneribus esse describitur, quia gentilitas corde humilis peccatorum suorum aperuit confessiones. Nam sicut in vulnere ab internis trahitur virus in cute, ita