comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
esse se ueraciter scõs arbitrantur. Et quanto se ex
multorum estimatione irreprehensibiles putant.
tanto diem districti uidicii securius expectant
prȩdicentis studio non optantis uoto. dicens. Eixepe¬
Etet lucem et non uideat. Nox quippe illa. uide¬
licet tenebrosus hostis. inmenbris suis luce expe¬
ctat et non uidet: quia uel ii qui fidẽ sine. oꝑib
retinent. cum ꝑeadem fide in extremo udicio sal¬
uari se posse confidunt. spes eorum frustrabitur.
quia hanc uiuendo demoliti sunt. qua confitendo
temierunt. uel ii quiphumana laude inbona
actione se exhibent. incassum adueniente uidice
retributionem bonorum opum sꝑant: quia duĩ
hȩc inostentatione faciunt laudis: iam proemiũ
abhumano ore receperunt. ueritate attestante
quȩ ait. Amen dico uobis recepert̃ mercedem suã¬
ubi eobene sub ditur. Nec ortum surgentis aurorȩ.
suorum tenebris adlumen iusticiȩ ꝑmutatur.

Expanded text:
esse se veraciter sanctos arbitrantur; et quanto se ex esse se veraciter sanctos arbitrantur; et quanto se ex multorum aestimatione irreprehensibiles putant, tanto diem districti judicii securius exspectant.praedicentis studio; non optantis voto dicens: Exspectet lucem, et non videat. Nox quippe illa, videlicet tenebrosus hostis, in membris suis lucem exspectat, et non videt, quia vel hi qui fidem sine operibus retinent, cum pro eadem fide in extremo judicio salvari se posse confidunt, spes eorum frustrabitur, quia hanc vivendo demoliti sunt, quam confitendo tenuerunt, vel hi qui pro humana laude in bona actione se exhibent, incassum a veniente judice retrihaec in ostensionem faciunt, laudis jam praemium ab humano ore receperunt, Veritate attestante, quae ait: Amen dico vobis, receperunt mercedem suaUbi et bene subditur: Nec ortum surgentis aurorae. suorum tenebris ad lucem justitiae permutatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum. ipse nanq est caput corporis et nos hu¬
ius capitis corpꝰ: ita antiquus hostis. una ꝑsona
est cum cuncta collectione reꝑborum. Quia ipse
eis ad iniquitatẽ quasi caput p̾reminet: illi autẽ
dum adꝑsuasa deseruiunt. uelut subiunctum
capiti corpus inhȩrent. Quod gͦ de hac nocte. id:
antiquo hoste dicitur: dignũ est ut adiorpus eius.
id ÷ adimiquos quosq deriuetur. Quia igitur re¬
demptor humani generis lux ẽ: quid ÷ quod dehac
nocte dicitur. expectet lucẽ et non uideat. nisi quod
sunt nonnulli qui fidẽ qu̾a oꝑib destruunt. te¬
nere se sermonib ostendunt: Dequib ꝑ faulum dr̃.
quia confitentur se nosse dm̃: factis auter ⁊ nigant.
Hinimirum aut praua sunt quȩ faciunt. aut recta
oꝑa non recto corde sectantur. Non enim de siuis oꝑib
retributiones ꝑpetuas: sed transitorios faliores quȩ¬
runt. Et tamen quia quasi scõs laudari se audiunt.

Expanded text:
bonorum; ipse namque caput est corporis, et nos hubonorum; ipse namque caput est corporis, et nos hujus capitis corpus; ita antiquus hostis una persona est cum cuncta collectione reproborum, quia ipse eis ad iniquitatem quasi caput praeeminet, illi autem dum ad persuasa deserviunt, velut subjunctum capiti corpus inhaerent. Quod ergo de hac nocte, id est antiquo hoste dicitur, dignum est ut ad corpus ejus, id est ad iniquos quosque, derivetur. Quia igitur Redemptor humani generis lux est, quid est quod de hac nocte dicitur: Exspectet lucem, et non videat: nisi quod sunt nonnulli qui fidem, quam operibus destruunt, tenere se sermonibus ostendunt? De quibus per Paulum dicitur: Qui confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Hi nimirum aut prava sunt quae faciunt, aut recta opera non recto corde sectantur. Non enim de suis operibus retributiones perpetuas, sed transitorios favores quaerunt; et tamen quia quasi sanctos laudari se audiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
namq non nulli qui ante humanos oculos uelut ma¬
gnis oꝑib lricent. Sed quia hec ipsa oꝑa amundo cor¬
de non ꝑdeunt: capti in occultis cogitationib. noctis
huius tenebris obscurantur. Qui sepe ea quȩ mun¬
do corde non faciunt. etiã oꝑa amittant. Quia gͦ nox
prȩualere ꝑmittitur. quando et inter bona oꝑa:
cordis intentio minime mundatur. dicatur recte.
Obscurentur stellȩ caligine eius. Id est contra eos
qui ante humanos oculos quasi bonis oꝑib splen¬
dent. malicia antiqui hostis obscura prȩualeat.
et hoc quod ante humana uidicia sumpserant. lum̃
laudis imponant. Caligine quippe noctis obscuran¬
tur. cum eorũ uita aꝑto errore confunditur.
ut nimirũ tales etiam foris in actione appareant.
quales apud semet iꝑsos intus. diuino parere iudicio
ritas dicit. Ego sum lux mundi. Sicut autẽ idem re¬
demptor nr̃ una ꝑsona est: cum congregatione

Expanded text:
namque nonnulli qui ante humanos oculos velut manamque nonnulli qui ante humanos oculos velut magnis operibus lucent; sed quia haec ipsa opera a mundo corde non prodeunt, capti in occultis cogitationibus, noctis hujus tenebris obscurantur; qui saepe ea quae mundo corde non faciunt, etiam opera amittunt. Quia ergo nox praevalere permittitur, quando et inter bona opera cordis intentio minime mundatur, dicatur recte: Obscurentur stellae caligine ejus; id est, contra eos qui ante humanos oculos quasi bonis operibus splendent, malitia antiqui hostis obscura praevaleat; et hoc, quod ante humana judicia sumpserant, lumen laudis deponant. Caligine quippe noctis obscurantur, cum eorum vita aperto errore confunditur; ut nimirum tales etiam foris in actione appareant, quales apud semetipsos intus divino parere judicio ritas dicit: Ego sum lux mundi . Sicut autem isdem Redemptor noster una persona est cum congregatione
Abbreviated transcription (Latin):
tamen hostis callidus adaꝑta bella nec. dum susci¬
tatus est: quomodo quorundam mentes nox ista
nunc latenter obscuret insinuet: EQUITUR.¬
tarum fictio demonstratur: qui bona quȩ faciunt
ad ꝑcipiendas laudes hominib ostendunt. Si enim
recte uiuentes stellȩ non essent: nequaqu̾a faulus
discipłis diceret. In medio nationis prauȩ et ꝑuer¬
sȩ. inter quos lucetis sicut luminaria inmundo.
Rursum si inter eos qui recta agere uidentur.
quidam de actione sua retributionem fauoris hu¬
mani non quȩrerent: nequaqu̾a stellas ioħs rue¬
re acelestib uideret dicens. Misit draco caudam.
et traxit terciam partem stellarũ: diaconis enim cau¬
da stellarum pars trahitur: quia extrema ꝑsua¬
sione antixp̃i. quidam qͣuȩ uidentur lucere rapi¬
entur. Stellas nanq in terrã trahere est: eos qui
uidentur studio uitȩ cęlestis inherere ex amore
terreno iniquitate aꝑti erroris inuoluere:. Sunt

Expanded text:
tamen hostis callidus ad aperta bella necdum suscitamen hostis callidus ad aperta bella necdum suscitatus est, quomodo quorumdam mentes nox ista nunc latenter obscuret, insinuet. Sequiturtarum fictio demonstratur, qui bona quae faciunt, ad percipiendas laudes hominibus ostendunt. Si enim recte viventes, stellae non essent, nequaquam Paulus discipulis diceret: In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo . Rursum, si inter eos qui recta agere videntur, quidam de actione sua retributionem favoris humani non quaererent, nequaquam stellas Joannes ruere a coelestibus videret, dicens: Misit draco caudam, et traxit tertiam partem stellarum . Draconis enim cauda stellarum pars trahitur, quia extrema persuasione Antichristi quidam qui videntur lucere rapientur. 112 Stellas namque in terram trahere, est eos qui videntur studio vitae coelestis inhaerere, ex amore terreno iniquitate aperti erroris involvere. Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
lo. habentem clauem abyssi et catenam magnam
inmanu sua. et apprehendit draconem serpentẽ
antiquum. qui est diabolus et sathanas: et ligauit
eum ꝑannos mille. et misit eũ in abyssum. Qu̾e
tamen inmundi fine adaꝑtiora certamina reuo¬
cant.: et totum contra nos insuis uirib relaxant
Unde illic rursum scriptum est. Cum completi
fuerint mille anni: soluetur sathanas.Ille enĩ
apostata angelus qui ita conditus fuerat ut angło¬
rum cęteris legionib eimneret: ita suꝑbiendo suc¬
cubuit ut nunc stantium angłorum a tioni sub¬
stratus sic. Quatinus uel nunc adutilitatem nr̃am:
eis ministrantib religatus lateat. uel tunc ad ꝓba¬
electi sp̃s suꝑbum apostatam comprimunt. qui
humiles hunc sequi noluerunt. ipsisq ad ministran¬
tib disponitur. ut ad intentionem aꝑti certaminis
destruendus funditus quandoq reuocetur. dicat᷑
recte. Qui parati sunt suscitare leuiathan. Quia

Expanded text:
lo, habentem clavem abyssi, et catenam magnam lo, habentem clavem abyssi, et catenam magnam in manu sua: et apprehendit draconem serpentem antiquum, qui est diabolus et Satanas, et ligavit eum per annos mille, et misit eum in abyssum . Quem tamen in mundi fine ad apertiora certamina revocant, et totum contra nos in suis viribus ralaxant. Unde et illic rursum scriptum est: Cum completi fuerint mille anni, solvetur Satanas . Ille enim apostata angelus, quia ita conditus fuerat, ut angelorum caeteris legionibus emineret, ita superbiendo succubuit, ut hunc stantium angelorum ditioni substratus sit; quatenus vel nunc ad utilitatem nostram eis ministrantibus religatus lateat, vel tunc ad probaelecti spiritus superbum apostatam comprimunt, qui humiles hunc sequi noluerunt, ipsisque administrantibus disponitur, ut ad intentionem aperti certaminis destruendus funditus quandoque revocetur, dicatur recte: Qui parati sunt suscitare Leviathan. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
ultra quam erant. se addere spopondit. Sed dumblan¬
de non habita se daturum ꝑhibuit. callide et habi¬
ta subtraxit. Unde et dñs eundem leuiathan. ita ꝑ¬
ꝓpħam describit dicens. Suꝑ leuiathan serpentẽ ue¬
ctem. suꝑleuiathan serpentem tortuosum. Leuia¬
than quippe nste in eo quod se addere homini spo¬
pondit. tortuosis ad eum sinib irrepsit. Quia dũ
falso impossibilia ꝓmittit: uere et possibilia sustulit
tortuosumq ilico subiungebat: interposuit uectẽ.
Nisi forte quod inserpentis tortitudine fluxa mol.¬
lities. inuecte autem est duritia rigiditatis. Ut gͦ
hunc et durum signaret et mollem: et uectem no¬
minat et tortuosum. Durus quippe est ꝑ maliciã.
mollis blandimenta. Uectis gͦ dicitur. quia usq ad
necem ꝑcucit. tortuosus autem. quia se ꝑ insidias
rum sp̃s. nunc inputeo abyssi clausum premunt.
Unde scriptum ẽ. Uidi angelum descendentẽ decȩ¬

Expanded text:
ultra quam erant se addere spopondit. Sed dum blanultra quam erant se addere spopondit. Sed dum blande non habita se daturum perhibuit, callide et habita subtraxit. Unde et eumdem Leviathan ita propheta describit dicens: Super Leviathan serpentem vectem, super Leviathan serpentem tortuosum . Leviathan quippe iste in eo, quod se addere homini spopondit, tortuosis ad eum sinibus irrepsit; quia dum falso impossibilia promisit, vere et possibilia sustulit.tortuosumque illico subjungens, interposuit vectem, nisi forte quod in serpentis tortitudine fluxa mollities, in vecte autem est duritia rigiditatis. Ut ergo hunc et durum signaret, et mollem; et vectem nominat, et serpentem. Durus quippe est per malitiam, mollis per blandimenta. Vectis ergo dicitur, quia usque ad necem percutit; serpens autem, quia se per insidias rum spiritus nunc in puteo abyssi clausum premunt. Unde scriptum est: Vidi angelum descendentem de coe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ cęceros quasi inpotentia diuinitatis extollens.
tot post se adinteritum legiones traxit. Sed ii nimi¬
rum qui in auctore suo humili corde ꝑstiterunt.
cum errori eius noctem inesse conspicerent: diem
claritatis illius desemet ipsis humilia sentiendo cal¬
cauerunt. Qui unc nobis doli eius tenebras iN¬
dicant: et quam sit illius despicienda ficta clari¬
tas. demonstrant: Dicat gͦ detenebrosa nocte. quȩ
humanȩ infirmitatis oculos clauditꝰ. Bene auten¬
uiathan quippe interpretatum dicitur addita¬
mentum eorum. Quorum scilicet nisi hominum:
Recte autem additamentum eorum dicitur: qr
postquam primam culpam mala suggestione
intulit. hanc cotidie augere grauiorib ꝑsuasio¬
nib non desistit. Uel certe ꝑ exꝓbrationẽ leuiathan
uocatus est. idest addimentum hominum dictꝰ.
Eos nãq in parach:so immortales repperit: sed di¬
uinitatem immortalib ꝓmittendo. quasi eis aliqͥd

Expanded text:
super caeteros quasi in potentia divinitatis extollens; super caeteros quasi in potentia divinitatis extollens; tot post se ad interitum legiones traxit. Sed hi nimirum, qui in auctore suo humili corde perstiterunt, cum errori ejus noctem inesse conspicerent, diem claritatis illius de semetipsis humilia sentiendo calcaverunt: qui nunc nobis doli ejus tenebras indicant, et quam sit illius despicienda ficta claritas, demonstrant. Dicatur ergo de tenebrosa nocte, quae humanae infirmitatis oculos claudit: Maledicanviathan quippe intepretatus dicitur additamentum eorum. Quorum scilicet, nisi hominum? Recta autem additamentum eorum dicitur, quia postquam primam culpam mala suggestione intulit, hanc quotidie augere gravioribus persuasionibus non desistit. Vel certe per exprobrationem Leviathan vocatus est, id est, additamentum hominum dictus. Eos namque in paradiso immortales reperit; sed divinitatem immortalibus 111 promittendo, quasi eis aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
ditur: quod ascõ uiro infine mundi uentura an¬
cum se quasi dm̃ hominib ostentat. cum claritatẽ
sibi diuinitatis fallaciter tribuit. et supra om̃e¬
se quod ds̃ uel dicitur. uel colitur extollit. Noctẽ
igitur maledicit. qui maledixit diem: quia nunc
ille eius maliciam destruit. qui illustratione ad¬
uentus sui tunc etiam potentiam eius fortitudi¬
nis extinguet. Ubi et bene subiungitur. Qui ca¬
pturus est grandem coetum. Huius enim oeti for¬
titudo in aquis capitur: quia antiqui hostis uer¬
latione ueteri de auctore om̃ium dicitur: hoc
translatione hac quȩ adnos exhebreo est arabicoq
sermone̾ deriuata. de electis eius angelis memo¬
ratur: Dehis nanq dicitir. Maledicant ei. qui
do denuntient. qui magnitudinẽ claritatis illius iam ab exordio fictã uident.
maledicunt diei: diem quippe se iste suꝑbiens sp̃s os-¬
tentare etiam angelicis potestatib uoluit. ctm se

Expanded text:
ditur quod a sancto viro in fine mundi ventura Anditur quod a sancto viro in fine mundi ventura Ancum se quasi Deum hominibus ostentat, cum claritatem sibi Divinitatis fallaciter tribuit, et se supra omne quod Deus vel dicitur, vel colitur, extollit. Noctem igitur maledicit, qui maledicit diem; quia ille nunc ejus malitiam destruit, qui illustratione adventus sui tunc etiam potentiam ejus fortitudinis exstinguet. Unde et bene subjungitur: Qui capturus est grandem cetum. Hujus enim ceti fortitudo in aquis capitur, quia antiqui hostis verlatione veteri de auctore omnium dicitur, hoc translatione hac, quae ad nos ex Hebraeo est Arabicoque sermone derivata, de electis ejus angelis memoratur De his namque dicitur: Maledicant ei qui ras damnando denuntient, qui magnitudinem claritatis illius jam ab exordio fictam vident. XIII.  Diem se quippe iste superbiens spiritus ostentare etiam angelicis potestatibus voluit, cum se
Abbreviated transcription (Latin):
redemptoris gr̃a reformat. Solitaria gͦ nox efficit᷑.
cum sublatis eis qui electi sunt: solus antiquus
hostis eternis ignib gehennȩ mancipantur. Bene
autẽ dicitur. nec laude digna. Cum enim huma¬
num genus erroris tenebris pressum: deos lapides
crederet: ꝑhoc quod ydolis seruielat. quid aliud
qu̾a seductoris sui facta laudabat: Unde bene ꝑ
paulum dicitur. Scimus quia nichil est ydolum
sed quȩ inmolant gentes. demoniis imolant.
Qui gͦ ydolorum uenerationi substrati sunt: quid
aliud quam noctis tenebras laudauerunt: Sed
ecce iam cernimus. quia nor illa non esse laude
digna cognoscitur: cum a redempto humano gene¬
re. ydolorum ueneratio reprobatur. Et solitaria
nox relinquitur: quia cum damnato apostata sp̃u.
adtormenta non itur. EQUTIUR. Maledicant
leuiathan. Intranslatione ueteri non ita dicitur.
sed maledicat eam qui maledixit diem. qui captu¬
rus est grandem coetum. Quib uerbis aꝑte osten¬

Expanded text:
Redemptoris gratia reformat. Solitaria ergo nox efficitur, Redemptoris gratia reformat. Solitaria ergo nox efficitur, cum sublatis eis qui electi sunt, solus antiquus hostis aeternis gehennae ignibus mancipatur. Bene autem dicitur, nec laude digna. Cum enim humanum genus erroris tenebris oppressum deos lapideos crederet; per hoc quod idolis serviebat, quid aliud quam seductoris sui facta laudabat? Unde bene per Paulum dicitur: Scimus quia nihil est idolum , sed quae immolant gentes, daemoniis immolant . Qui ergo idolorum venerationi substrati sunt, quid aliud quam noctis tenebras laudant? Sed ecce jam cernimus, quod nox illa non esse laude digna cognoscitur, cum a redempto humano genere idolorum veneratio reprobatur. Et solitaria nox relinquitur, quia cum damnato apostata spiritu ad tormenta non itur. Moraliter --In translatione veteri ita non dicitur; sed, Maledicat eam, qui maledixit diem, qui capturus est grandem cetum. Quibus verbis aperte osten
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ut alii throni. alii dominationes. alii prin¬
cipatus. alii potestates sint. ꝓhac ipsa distributio¬
ne agminum. menses uocantur. Sed quia antiquis
hostis. nequaqu̾a admeritum lucis. nequaquam
ad ordinem suꝑnorum agminum reducitur: nec
indieb anm nec inmensib numeratur. Sic quippe
illum ꝑpetratȩ suꝑbiȩ cȩcitas grauat: ut ultra
caritatis intimȩ agmina suꝑna non redeat. Nequaqu̾a
iam stantib lucis dignitatib admiscetur: qui atene¬
brarum suarum merito. semꝑ adima deprimitur.
Qui quia ab illa patriȩ celestis frequentia exors in
ꝑpetitum ꝑmanet: recte adhuc subiungitur. Sit¬
nor illa solitaria: nec laude digna. Nax illa solitaria
efficitur: quia districtione ꝑpetua. afrequentia
supnȩ patriȩ separatur. Quod tamen intelligi et
aliter potest. Ut uidelicet hominem qũe sibi sociũ
ad ꝑditionẽ fecerat amittat: et solus cum suo corpo¬
re hostis pereat. dum multos quos destruxerat:

Expanded text:
tur, ut alii throni, alii dominationes, alii printur, ut alii throni, alii dominationes, alii principatus, alii potestates sint; pro hac ipsa distributione agminum, menses vocantur. Sed quia antiquus hostis nequaquam ad meritum lucis, nequaquam ad ordinem supernorum agminum reducitur: nec in diebus anni, nec in mensibus numeratur. Sic quippe illum perpetratae superbiae caecitas gravat, ut ultra ad illa claritatis intimae agmina superna non redeat. Nequaquam jam stantibus lucis dignitatibus admiscetur, quia tenebrarum suarum merito semper ad ima deprimitur. Qui quia ab illa patriae coelestis frequentia exsors in perpetuum permanet, recte adhuc subjungitur: nox illa solitaria, nec laude digna. Nox illa solitaria efficitur, quia districtione perpetua, a frequentia patriae supernae separatur. Quod tamen intelligi et aliter potest, ut hominem videlicet, quem sibi socium ad perditionem fecerat, amittat, et solus cum suo corpore hostis pereat, dum multos quos destruxerat,
Abbreviated transcription (Latin):
xerit me dñs. ad annuntiandum mansuetis mnisit
me. ut mederer contritos corde. et prydicarem
captiuis indulgentiam. et clausis aꝑtionem. et prȩ¬
dicarẽ annum placabilem dñi. Annus enam pla¬
cabilis dñi prȩdicatur: cum futura plebs fideliũ:
ueritatis lumine illustranda prȩdicitur. Quid
uͦ ꝑdies. nisi singule quȩq electorum mentes. quid
ꝑmenses nisi multiplicatȩ eorum eccłȩ quȩ unã
catholica faciunt designatur: Illa gͦ nox non com¬
putetur indieb annĩ. nec numeretur inmensib.
quia antiquus hostis suꝑbie ͤenebris pressus. aduen¬
tum quidem redemptoris conspicit. sed nequaqũa
adueniam cum electis redit. Hinc enim scriptumẽ.
fieri debuit. quod redemit. Ut et ꝑditum angelũ
non apprehendendo desere ret: et homine̾ inse¬
met ipso apprehendendo repararet. Possunt etiã
menses autem eorum ordines et dignitates intelli¬
gi. Singuli enim quiq sp̃s quia lucent: dies sunt
Sed quia certis quib dam dignitatib distingun¬

Expanded text:
nus: ad annuntiandum mansuetis misit me, ut mederer contritis corde, et praedicarem captivis indulgentiam, et clausis apertionem, ut praedicarem annum placabilem Domini . Annus enim placabilis Domini praedicatur, cum futura plebs fidelium veritatis lumine illustranda praedicitur. Quid vero per dies, nisi singulae quaeque electorum mentes; quid per menses, nisi multiplicatae eorum Ecclesiae, quae unam catholicam faciunt, designatur? Illa ergo nox non computetur in diebus anni, nec numeretur in mensibus; quia antiquus hostis superbiae suae tenebris pressus, adventum quidem Redemptoris conspicit, sed nequaquam ad veniam cum electis redit. Hinc enim scriptum est: fieri debuit, quod redemit; ut et perditum angelum non apprehendendo desereret, et hominem in semetipso apprehendendo repararet.  Vet. XI.  Pmenses autem, eorum ordines et dignitates intelligi. Singuli enim quique spiritus, quia lucent, dies sunt. Sed quia certis quibusdam dignitatibus distinguun
Abbreviated transcription (Latin):
sicut est conspicit. quia hanc nimirum sicut adictum
scmncarne corruptibili pondus prime dannatiorns
prenũt Sepe ita ut ẽ. absorberi desiderat. lit eterrã
uitam si possit fieri. sine interuentu corporeȩ mentis
attingas. Unde et paulus cum ardenter meternam
lucem quereret:. sed tamen ut cumq exterioris mordis
aanm a formidaret. ait. Qui sumus in hoc habitaculo
lageme scumis grauati: eo quod nolumus expolia¬
ri. sedseip nestir: ut absorbeatur quod mortale es
auita sxig iuri uidere uerũ mane appetunt. et si
concedatur: etiam cum corpore. illud attingere lu¬
cis intunş secretum tiolunt Sed quantolibet Aardore.
intention is exiliant: adhuc antiqua nox grauat.
E coriiptibilis huiꝰ carnis oculos. quos hostis callo¬
aus ad concupiscentiam apuit. uidex iustus acor¬
tutu interm fulgoris premit. Unde et bene subditͦ¬

Expanded text:
sicut est conspicit, quia hanc nimirum, sicut dictum est, in carne corruptibili pondus primae damnationis premit. Saepe ita ut est, absorberi desiderat, ut aeternam vitam, si possit fieri, sine interventu corporeae mortis attingat. Unde Paulus, cum ardenter internam lucem quaereret, sed tamen utcunque exterioris mortis damna formidaret, ait: Quandiu sumus in hoc habitaculo, ingemiscimus gravati, eo quod nolumus exspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur quod mour viri videre verum mane appetunt, et, si concedatur, etiam cum corpore illud attingere lucis intimae secretum volunt. Sed quantolibet ardore intentionis exsiliant, adhuc antiqua nox gravat, et corruptibilis hujus carnis oculos, quos hostis callidus ad concupiscentiam aperuit, judex justus a contuitu interni sui fulgoris premit. Unde et bene subdit
Abbreviated transcription (Latin):
rapitur. sedtamen delectationi sue ꝑsp̃m reluctatur.
ita graiioris et plene ẽ nequitiȩ. ad peccati illecebrã.
non solum delectatione ꝑtrahi: sed etiam consensu fa¬
mulari. Tanto igitur arciore manũ poenitentiȩ: mens
apollutione dergenda ẽ: quanto se ꝑconsensum farrat¬

Expanded text:
rapitur, sed tamen delectationi suae per spiritum reluctatur; rapitur, sed tamen delectationi suae per spiritum reluctatur; ita gravioris et plenae est nequitiae, ad peccati illecebram non solum delectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. Tanto igitur arctiori manu poenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanto se per consensum
Abbreviated transcription (Latin):
id ÷ blandimentũ nequitiȩ. afflictio poenitentiȩ
digno merore ꝑturbet. Unde et apte subiungitur.¬
Inuoluatur amaritudine. Dies enim amaritudi¬
ne inuoluitur: cum adcognitionem mente re-¬
deunte. peccati blandimenta cruciatus poeni¬
tentiȩ sequuntur: Diem amaritudine inuoluimꝰ:
cum prauȩ delectationis gaudium quȩ suppli¬
cia sequantur aspicunus. et asꝑis hoc flil cir¬
cundamus. Quia enim hoc quod inuoluitur.
ex latere om̃is partis oꝑitur: in uolin dies ama¬
ritudine optatur. Quatinus quȩ mala in cor¬
rectis imminent. ex omm̃ parte quisq conspiciat.
diximus: tot impeci precib audiuimus. ut iudelicet
circundantes flecus expient. quic quid delectatus ꝑ
neglegentiam animus delinquit. quanta animaduer¬
sione poenitentiȩ hiuus diei noxferienda ẽ. iudeli¬
cet ip̃se iam consensus adculpam: Sicut enim mino¬
ris culpȩ ẽ. cum carnaliter mens indelectatione

Expanded text:
id est, blandimentum nequitiae afflictio poenitentiae id est, blandimentum nequitiae afflictio poenitentiae digno moerore perturbet. Unde et apte subjungiturlectatione. --Dies enim amaritudine involvitur, cum ad cognitionem mente redeunte, peccati blandimenta 118 cruciatus poenitentiae sequuntur. Diem amaritudine involvimus, cum pravae delectationis gaudium, quae supplicia sequantur aspicimus, et asperis hoc fletibus circumdamus. Quia enim hoc quod involvitur, ex latere omnis partis operitur, involvi dies amaritudine optatur, quatenus quae mala incorrectis imminent, ex omni parte quisque conspiciat,diximus, tot impeti precibus audivimus, ut videlicet circumdantes fletus expient quidquid delectatus per negligentiam animus delinquit, quanta animadversione poenitentiae hujus diei nox ferienda est, videlicet ipse jam consensus ad culpam? Sicut enim minoris culpae est, cum carnaliter mens in delectatione
Abbreviated transcription (Latin):
flendo insequimtir. aut ipse iudicando: restat ut
ad emendationẽ suam semꝑ mens sollerter intigi¬
let. In quo gͦ sibi quisq misericorditer subueniri
considerat: hoc necesse ẽ. ut confitens tergat. Unde
incaligine oculus confunditur. ipsa ꝑpoenitentiã
mentis nr̃ȩ confusio. caligo nominatur. Nam sicut
caligo: nebulosa congerie obscurat diem: ita con¬
fusio ꝑturbatis cogitationib obnubilat mentem.
dequa ꝑ quendam dicitur. Est confusio adducens
głam. Cum enim admentem mala gesta poeniten¬
do reducimus: graui mox mȩrore confundimur.
Perstrepit inamma turba cogitationum. męroꝵ
conterit. anxietas deuastat. inerumnam mens uer¬
titur. et quasi quodam nubilo caliguis obscurat᷑
hȩc nanq caligo confusionis eorum mentẽ salu¬
briter oppresserat: quib Paulus dicebat. Quem
enim fructum habiustis tunc in illis. inquib nunc
erubescitis: Hunc gͦ peccati diem caligo occupet:

Expanded text:
flendo insequimur, aut ipse judicando, restat ut flendo insequimur, aut ipse judicando, restat ut ad emendationem suam semper mens solerter invigilet. In quo ergo sibi quisque misericorditer subveniri considerat, hoc necesse est ut confitens tergat. Unde in caligine oculus confunditur, ipsa per poenitentiam mentis nostrae confusio, caligo nominatur. Nam sicut caligo nebulosa congerie obscurat diem, ita confusio perturbatis cogitationibus obnubilat mentem. De qua per quemdam dicitur: Est confusio adducens gloriam . Cum enim ad mentem male gesta poenitendo reducimus, gravi mox moerore confundimur, perstrepit in animo turba cogitationum, moeror conterit, anxietas devastat, in aerumnam mens vertitur, et quasi quodam nubilo caliginis obscuratur. Haec namque caligo confusionis eorum mentem salubriter oppresserat; quibus Paulus dicebat: Quem enim fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ? Hunc ergo peccati diem caligo occupet,
Abbreviated transcription (Latin):
torem requirit. qui solam ꝑnobis mortem carnis
susciꝑet. et uerã mortẽ delinquentiũ ꝑumbram
sue mortis deleret: Aonos quippe uenit: qui in
morte sp̃s carnisq tenebamur. Unam adnos suam mor¬
tem detulit. et duas nr̃as quas repperit soluit. Si enĩ
ipse utranq susciꝑet: nos anulla liberaret. Sed unã
misericorditer accepit: et iuste utranq damnauit.
Simplam suam duple nr̃ȩ contulit: et duplam nr̃am
moriens subegit. Unde et non immerito uno die in
sepulchro et duab noctib iacuit. quia uidelicet
lucem suȩ simplȩ mortis. tenebris duplȩ nr̃e mortis
ad iunxit. Qui gͦ solam ꝓnobis mortẽ carnis accepit.
umbram mortis ꝑtulit. et adei oculis culpam quam
fecimus abscondit. Dicatui recte. Obscurent eum te-¬
nebre et umbra mortis. Acsi aꝑte diceretur. Ille ue¬
niat. qui ut amorte carnis et sp̃s debitores eripiat.
mortem carnis non debens soluat. Sed quia nullũ

Expanded text:
mediatorem requirit, qui solam pro nobis mortem carnis mediatorem requirit, qui solam pro nobis mortem carnis susciperet, et veram mortem delinquentium per umbram suae mortis deleret? Ad nos quippe venit, qui in morte spiritus carnisque tenebamur; unam ad nos suam mortem detulit, et duas nostras, quas reperit, solvit. Si enim ipse utramque susciperet, nos a nulla liberaret. Sed unam misericorditer accepit, et juste utramque damnavit. Simplam suam duplae nostrae contulit, et duplam nostram moriens subegit. Unde et non immerito uno die in sepulcro et duabus noctibus jacuit, quia videlicet lucem suae simplae mortis, tenebris duplae nostrae mortis adjunxit. Qui ergo solam pro nobis mortem carnis accepit, umbram mortis pertulit, et a Dei oculis culpam quam fecimus abscondit. Dicatur igitur recte: Obscurent eum tenebrae et umbra mortis. Ac si aperte diceretur: ille veniat, qui ut a morte carnis et spiritus debitores eripiat, mortem carnis non debens solvat.  Vet. XXI.  Se
Abbreviated transcription (Latin):
qui ait. Et nomen illi mors. Per umbram igitur
mortis: eius imitatio designatur: quia sicut umbra
iuxta qualitatem corporis ducitur. ita actiones im¬
quorum de specie unitationis eius exprimuntur.
Unde recte ysaias cum gentiles populos inantiqui
hostis cerneret imitatione defecisse. eosq adueri
solis ortum resurgere: quȩ certo futura considerat.
quasi exprȩteritis narrat dicens. Sedentib intene¬
bris et umbra mortis: lux orta est eis. Umbra enim
mortis. mors carnis accipitur: quia sicut uera mors
ẽ. qua anima separatur adõ. ita umbra mortis est
qua caro separatur abanima Unde recte uoce mar¬
tyrum ꝑꝓpħam dicitur. Humiliasti nos in loco af¬
flictionis. et oꝑuit nos umbra mortis. Quos enĩ
constat non sp̃u sed sola carne mori: nequaqu̾a
se uera morte sed umbra dicunt mortis operiri.
praue delectationis: postulat umbram mortis. nis
quod ad delenda peccata ante dĩ oculos. dĩmedia

Expanded text:
qui ait: Ut nomen illi mors . Per umbram igitur qui ait: Ut nomen illi mors . Per umbram igitur mortis ejus imitatio designatur; quia sicut umbra juxta qualitatem corporis ducitur, ita actiones iniquorum de specie imitationis 117 ejus exprimuntur. Unde recte Isaias cum gentiles populos in antiqui hostis cerneret imitatione defecisse, eosque ad veri solis ortum resurgere, quae certo futura considerat, quasi ex praeteritis narrat, dicens: Sedentibus in tenebris et umbra mortis, lux orta est eis . Umbra etiam mortis mors carnis accipitur; quia sicut vera mors est, qua anima separatur a Deo, ita umbra mortis est, qua caro separatur ab anima. Unde recte voce martyrum per Prophetam dicitur: Humiliasti nos in loco afflictionis, et cooperuit nos umbra mortis . Quos enim constat non spiritu, sed sola carne mori, nequaquam se vera morte, sed umbra dicunt mortis operiri. pravae delectationis postulat umbram mortis; nisi quod ad delenda peccata ante Dei oculos, Dei et ho
Abbreviated transcription (Latin):
remur agnoscimus. sed prȩuemiente nos diuina gr̃a
ꝑeus uidicia occulta liberamur: Diem igitur tene¬
brȩ obscurant: cum flendum nr̃ȩ delectationis
gaudium. abillo iustȩ animaduersionis radio: in¬
scrutabilia eius iudicia misericorditer occultant.
ubi &apte subiungitur. Et umbra mortis. Inscri
mentis accipitur. aliquando imitatio diaboli. ali¬
quando mors carnis. Umbra enim mortis obliuo m̃tiꝰ
accipitur: quia et superiꝰ diximus. sicut mors hoc qđ
interficit agit ut nonsit inuita: ita obliuio hoc qdđ
intercipit.agit ut non sit inmemoria. Unde recte
quia iohannes hebreorum populo eum cuius obli¬
ti fuerant. dm̃ predicare ueniebat: ꝑrachariam
dicitur. Illuminat iis qui intenebris et inumbra
mortis sedent. Inumbra enim mortis sedere ẽ: a diui¬
ni amoris noticia. in obliuione lassescere. Umbra mor¬
tis. imitatio antiqui hostis accipitur. Ipse enim quia
mortem intulit. mors uocatur. iohanne attestante

Expanded text:
remur, agnoscimus: sed praeveniente nos divina gratia, remur, agnoscimus: sed praeveniente nos divina gratia, per ejus judicia occulta liberamur. Diem igitur tenebrae obscurant, cum flendum nostrae delectationis gaudium, ab illo justae animadversionis radio inscrutabilia ejus judicia misericorditer occultant. Ubi et apte subjungitur: Et umbra mortis.  Vet. mentis accipitur, aliquando imitatio diaboli, aliquando mors carnis. Umbra enim mortis, oblivio ur; quia, ut superius diximus, sicut mors hoc quod interficit, agit ut non sit in vita; ita et oblivio hoc quod intercipit, agit ut non sit in memoria. Unde et recte, quia Joannes Hebraeorum populo eum, cujus obliti fuerant, Deum praedicare veniebat, per Zachariam dicitur: Illuminare his qui in tenebris et in umbra mortis sedent . In umbra enim mortis sedere, est a divini amoris notitia in oblivione lassescere. Umbra mortis imitatio antiqui hostis accipitur. Ipse enim quia mortem intulit, mors vocatur, Joanne attestante,
Abbreviated transcription (Latin):
delicet om̃e quod delinquimus. nos ꝑpoeniten.¬
tam feriamus. hunc diem dñs non requitat. ei
lumine non illustret: ut scilicet nobis culpam
nram ferientib. apse hanc extremni uidicii animad¬
rus e. qui cuncta penetret. et unuiersa ꝑstrine¬
gat Qiui quia ubiq ẽ. locus quo fugiatur nonẽ
abillo ab ille. locum fuge inuenit. qui post ꝓpe¬
trata culpam nunc se ei inpoententia abscondit
Unde et apte adhuc de hoc delectationis die sub¬
morti. Diem ꝑfecto tenebre obscurant: quan¬
do delectatione inflicta poenitentiȩ lamenta
transuerberant. Possunt etiam ꝑtenebras. occulta uidi¬
cia designari. Inluce gͦ quod uidemtis agnoscimus. in
tenebris uͦ aut nil om̃ino cernimus: aut incerto ui¬
su caligamus. Occulta gͦ uidicia quasi quȩdam ante
oculos nr̃os tenebrȩ sunt: quia ꝑscrutari nequaqu̾a
possunt. Unde et dedõ scriptum ẽ. Posuit tenebras
latibulum suum. Et quidem quia absolui non me¬

Expanded text:
delicet omne quod delinquimus, nos per poenitentdelicet omne quod delinquimus, nos per poenitentiam feriamus. Hunc diem Dominus non requirat, et lumine non illustret; ut scilicet nobis culpam nostram ferientibus, ipse hanc extremi judicii animadrus est, qui cuncta penetret, cuncta perstringat. Qui quia ubique est, locus quo fugiatur, non e ab illo locum fugae invenit, qui post perpetratam culpam nunc se ei in poenitentia abscondit. Unde et apte adhuc de hoc delectationis die sub--Diem profecto tenebrae obscurant, quando delectationem mentis inflicta poenitentiae lamenta transverberant. Possunt etiam per tenebras occulta judicia designari. In luce namque quod videmus agnoscimus; in tenebris vero aut omnino nihil cernimus, aut incerto visu caligamus. Occulta ergo judicia quasi quaedam ante oculos nostros tenebrae sunt, quia perscrutari nequaquam possunt. Unde et de Deo scriptum est: Posuit tenebras latibulum suum . Et quia absolvi non me
Abbreviated transcription (Latin):
quisicione illũ tunc seueruis ꝑcutit. qu̾e sibi mol
luis pepcisse deprehendit. Bene autem sequitur.
Et non illustret lumine. Iniuditio nanq dñs appa-¬
rens. om̃e quod tunc redarguit. lumine illustrai.
Quasi enim subquadam obscuritate tegitur.: quic¬
quid tunc inmemoria iudicis non reuocatur. Seri¬
ptum quippe ẽ. Om̃ia autem quȩ arguuntur.
ilumine manifestantur. Quasi quedam tenebre
peccata poenitentium abscondunt: dequib ꝑ pro¬
pham dicitur. Beati quorum remissȩ sunt iniqͥ¬
tates & quorum tecta sunt peccata. Quia gͦ om̃e
quod tegitur. uelut in tenebris occultatur iN
die extremi iudicii non illustratur lumine. quod
non discutitur ultione. Actus nanq nr̃os quos
tunc iuste punire noluerit: ipsa sibi aliquo modo
sciens diuina miscłia abscondit. Inlumine uͦ osten¬
ditur: quicquid tunc in conspectu om̃ium demon¬
stradur. Hic ergo dies uertatur intenebras: ut ui¬

Expanded text:
quisitione illum tunc severius percutit, quem sibi nunc quisitione illum tunc severius percutit, quem sibi nunc mollius pepercisse deprehendit. Bene autem sequitur: Et non illustret lumine. In judicio namque Dominus apparens, 116 omne quod tunc redarguit, lumine illustrat. Quasi enim sub quadam obscuritate tegitur, quidquid tunc in memoriam judicis non revocatur. Scriptum quippe est: Omnia autem quae arguuntur, a lumine manifestantur . Quasi quaedam tenebrae peccata poenitentium abscondunt, de quibus per Prophetam dicitur: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Quia ergo omne quod tegitur, velut in tenebris occultatur; in die extremi judicii non illustratur lumine, quod non discutitur ultione. Actus namque nostros, quos tunc juste punire noluerit, ipsa sibi aliquo modo sciens divina misericordia abscondit. In lumine vero ostenditur, quidquid tunc in conspectu omnium demonstratur. Hic ergo dies vertatur in tenebras, ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
cruciamus: cum flendo insequimur quicquid
in corde taciti ȩxdelectatione peccamus. Quia
enim fidelis quisq cogitationes iniuditio exquiri
subtiliter non ignorat. paulo attestante qui ait. in¬
ter se inuicem cogitationum accusantium. aut etiã
defendentium: semet ipsum introrsus discutiens.
ante iuditium uehementer examinat. ut districtus
iudex eo tranquillus iam ueniat: quo reum suum
que discutere appecit̃. iam ꝓculpa punitum cernit̃.
Inde et recte subiungitur. Non requirat eum¬
as desuꝑ. Requirit ds̃ quȩ iudicando discutic.
non requirit quę ignoscendo in suo iam iudicio
impunita derelinꝗtut. Hic itaq dies id÷ hȩc pec¬
cati delectatio a dño non requiritur: si animad
uersione spontanea punitur: paulo attestante
qui ait. Si nosmet ipsos diudicaremus: non utiq
adño udicaremur. Dõ gͦ diem nr̃m requirere ẽ.
contra mentẽ nrãm subtiliter inuidicio om̃e quod
deculpa gratulatur indagare. Inqua scilicet nin¬

Expanded text:
cruciamus, cum flendo insequimur quidquid cruciamus, cum flendo insequimur quidquid in corde taciti ex delectatione peccamus. Quia enim fidelis quisque cogitationes in judicio exquiri subtiliter non ignorat, Paulo attestante, qui ait: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium ; semetipsum introrsus discutiens, ante judicium vehementer examinat, ut districtus judex eo jam tranquillius veniat, quo reatum suum, quem discutere appetit, jam pro culpa punitum cernit. Unde et recte subjungitur: CAPUT ALITER. Requirit quae judicando discutit, non requirit quae ignoscendo in suo jam judicio impunita dereliquit. Hic itaque dies, id est, haec peccati delectatio a Domino non requiretur, si animadversione spontanea punita videt, Paulo attestante, qui ait: Si nosmetipsos dijudicaremus, non utique a Domino judicaremur . Deo ergo diem nostrum requirere, est contra mentem nostram subtiliter in judicio omne quod de culpa gratulatur indagare; in qua scilicet re
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. Qui discordes mentes ducitis. nonne ad huc
ex reprehensibili humanitate peccatis: Homo ꝑ infir
homo gͦ indie nascitur sed innocte concipitur. quia
nequaqu̾a adelectatione peccati rapitur. nisi prius
ꝑuoluntarias mentis tenebras infirmetur. Ante enĩ
cȩcus inmente fit. et post modum se reꝓbe delecta¬
tioni substerint. Dicatur ergo. Fereat dies in qua natꝰ
sum: et nar inqua dictum est conceptus ẽ. homo.
Id: pereat delectatio quȩ inculpa hominem rapuit.
pereat incauta mentis infirmitas. quȩ usq ad tene-¬
bras praui consensus excecauit. Homo enim dum
blandimenta delectationis caute non ꝑspicit: etiã
dum est: ut cum blandiri culpa inchoat. ad quan¬
tum interitum mens trahatur agnoscat. Unde et
quippe intenebras uertitur: cum culpa inipso de¬
lectationis erordio. adquem ꝑditionis finem ra¬
piat uidetur. Intenebras diem uertimus. cum nos¬
mec ipsos districte punientes. ipsa delectationis
prauȩ blandimenta ꝑ districta poenitentiȩ lam̃ta

Expanded text:
dicat: Qui discordes mentes ducitis, nonne adhuc ex reprehensibili humanitate peccatis? Homo per infiHomo ergo in die nascitur, sed in nocte concipitur, quia nequaquam a delectatione peccati rapitur, nisi prius per voluntarias mentis tenebras infirmetur. Ante enim caecus in mente fit, et postmodum se reprobae delectationi substernit. Dicatur ergo: Pereat dies in qua natus sum, et nox in qua dictum est, Conceptus est homo: id est, pereat delectatio, quae in culpam hominem rapuit, pereat incauta mentis infirmitas, quae usque ad tenebras pravi consensus excaecavit. Homo enim dum blandimenta delectationis caute non perspicit, etiadum est, ut cum blandiri culpa inchoat, ad quantum interitum mens trahatur, agnoscat. Unde et quippe in tenebras vertitur, cum culpa in ipso delectationis exordio, ad quem perditionis finem rapiat, videtur. In tenebras diem vertimus, cum nosmetipsos districte punientes, ipsa delectationis pravae blandimenta per districta poenitentiae lamenta
Abbreviated transcription (Latin):
corda laudantium detransactis iniquitatib pollu¬
at: et semꝑ erit quod hȩc adlaudem liberatoris accen¬
dat. Quia gͦ internȩ lucis requies sic inse magnos
subleuat. ut tamen nec paruulos derelinquat: dicat᷑
recte. Paruus et magnus ibi sunt. Quia autem sic
ibi conuersi peccatoris animus culpe suȩ memoria
tangitur. ut nulla eiusdem memoriȩ confusione
deprimatur. congrue subiungitur: Et seruus li¬
ber adño suo.¬

Expanded text:
corda laudantium de transactis iniquitatibus pollucorda laudantium de transactis iniquitatibus polluat, et semper erit quod haec ad laudem liberatoris accendat. Quia ergo internae lucis requies sic in se magnos sublevat, ut tamen nec parvulos derelinquat, dicatur recte: Parvus et magnus ibi sunt. Quia autem sic ibi conversi peccatoris animus culpae suae memoria tangitur, ut tamen nulla ejusdem memoriae confusione deprimatur, congrue subjungitur: Et servus liber a domino suo.
Abbreviated transcription (Latin):
lesione nr̃ȩ beatitudinis recordamur. Plerunq enĩ
in columitatis tempore admemoriam dolores prȩte¬
ritos sine dolore reducimus. et quo egros recolimꝰ.
eo nos incolumes plus amamus. Erit gͦ et in illa beati¬
tudine: culpȩ memoria. non quȩ mentem polluat. sed
quȩ nos leticiȩ altius astringat. Utdum doloris sui ani¬
mus sine dolore reminiscitur. et se debitorem medico
uerius intelligat: et eo magis acceptam salutem dili¬
gat. quod demolestia meminit quid euasit. Inilla itaq
leticia sic tunc sine tedio mala nr̃a conspicimus: sicut
inluce nunc positi: sine ulla cordis caligine animo
tenebras uidemus. Quia &si obscurum est quod men¬
te cernimus: de udicio est hoc luminis. non de pas¬
sione cȩcitatis. Et in ȩternum gͦ laudem miscdiȩ lar¬
gitori nr̃o referimus: et nequaquam iniseriȩ consci¬
entia grauamur. Quia dum mala nr̃a sine aliquo
mentis malo respicimus: et nunquam erit quod

Expanded text:
laesione nostrae beatitudinis recordamur. Plerumque enim laesione nostrae beatitudinis recordamur. Plerumque enim incolumitatis tempore ad memoriam dolores praeteritos sine dolore reducimus; et quo aegros recolimus, eo nos incolumes plus amamus. Erit ergo et in illa beatitudine culpae memoria, non quae mentem polluat, sed quae nos arctius laetitiae astringat; ut dum doloris sui animus sine dolore reminiscitur, et debitorem se medico verius intelligat, et eo magis acceptam salutem diligat, quo de molestia meminit, quid evasit. In illa itaque laetitia sic tunc sine taedio mala nostra conspicimus, sicut nunc in luce positi, sine ulla cordis caligine animo tenebras videmus; quia etsi obscurum est quod mente cernimus, de judicio est hoc luminis, non de passione caecitatis. Et in aeternum ergo laudem misericordiae largitori nostro referimus, et nequaquam miseriae conscientia gravamur; quia dum mala nostra sine aliquo mentis malo respicimus, et nunquam erit quod
Abbreviated transcription (Latin):
culpe suȩ memoria non addicit. ubi non subreatu a¬
nimus trepidat. sed de eius indulgentia libere exultat.
Sed si nulla ibi homo peccati sui memoria tangitur.
ereptum se unde gratulatur: Aut quomodo largi
tori gr̃as refert de uenia quam accepit. sunterueniente
obliuione transactȩ nequitie. esse se poenȩ debitorẽ
nescit. Neq enim neglecte pretereundum est. quod
psalmista ait. Miscđias tuas dñe: inȩternum cara¬
tabo. Quomodo enim dĩ miscdias inȩternum cantat.
qͥuti se fuisse miserum ignorat: Et si miseriȩ transacte
non meminit. unde largitati miscdiȩ laudes reddit:
Sedrursum quęrendum est: quomodo electorum menꝰ
ꝑfecta ẽẽ. inbeatitudine poterit. sibanc inter gaudia
memoria sui reatus tangit. Aut quomodo ꝑfectȩ lucis
clarescit gła. qu̾a reducta adanimum obumbrat cul¬
pa: Sedsciendum est quia sicut sepe nunc tristium
lȩti reminiscimur. ita tunc transacte nequitiȩ sine

Expanded text:
culpae suae memoria non addicit, ubi non sub reatu aculpae suae memoria non addicit, ubi non sub reatu animus trepidat, sed de ejus in dulgenSed si nulla ibi homo peccati sui memoria tangitur, ereptum se unde gratulatur? Aut tori gratias refert de venia quam accepit, si interveniente oblivione transactae nequitiae, esse se poenae debitorem nescit? Neque enim neglecte praetereundum est quod Psalmista ait: Misericordias tuas, Domine, in aeternum cantabo . Quomodo enim Dei misericordias in aeternum cantat, si se fuisse miserum ignorat? Et si miseriae transactae non meminit, unde largitati misericordiae laudes reddit? Sed rursum quaerendum est, quomodo electorum mens perfecta esse in beatitudine poterit, si hanc inter gaudia memoria sui reatus tangit? Aut quomodo perfectae lucis clarescit gloria, quam reducta ad animum obumbrat culpa? Sed sciendum est quia sicut saepe nunc tristium laeti reminiscimur, ita tunc transactae nequitiae sine
Abbreviated transcription (Latin):
etiam lamentis punit. Sed tamen dum eorum quȩ
egit reminiscitur. graui de iudicio timore terretur.
lam ꝑfecte conuertit. sed adhuc ꝑfecte insecuritate
non erigit. Quia dum quanta sit districtio extremi
examinis pensat. inter spem ac formidinem sollicita
trepidat: quia iustus udex ueniens quid deꝑpetra¬
tis reputet. quid relaxet. ignorat. Nam quam praua
cominiserit meminit. sed an commissa digne de fle¬
uerit nescit. ac ne culpȩ immanitas mnodum poeniten¬
tiȩ transeat metuit. Et plerunq culpam iam ueritas
relaxat. sedmens afflicta adhuc de uenia dum ualde
sibi est sollicita trepidat. Seruus gͦ hic iam fugit do¬
minum. sed liber non est: quia peccatum suum ho¬
mo iam corrigendo et poenitendo deserit. sed tam̃
adhuc districtum uidicem de eius retributione:
ꝑtimescit. Ibi gͦ seruus adño liber erit: ubi iam depec¬
cati uenia dubietas non erit. ubi iam securam mentẽ

Expanded text:
etiam lamentis punit; sed tamen dum eorum quae etiam lamentis punit; sed tamen dum eorum quae egit reminiscitur, gravi de judicio pavore terretur. Jam se perfecte convertit; sed adhuc se perfecte in securitnon erigit, quia dum quanta sit districtio extremi examinis pensat, inter spem et formidinem sollicitus trepidat: quia judex justus veniens, quid de perpetratis reputet, quid relaxet, ignorat. Nam quam prava commiserit meminit, sed an commissa digne defleverit, nescit: ac ne culpae immanitas mtiae transeat, metuit. Et plerumque culpam jam veritas relaxat, sed mens afflicta adhuc de venia, dum valde sibi est sollicita, trepidat. Servus ergo hic jam fugit dominum, sed liber non est, quia peccatum suum homo jam corrigendo et poenitendo deserit, sed tamen adhuc districtum judicem de ejus retributione pertimescit. Ibi ergo servus a domino liber erit, ubi jam de peccati venia dubietas non erit, ubi jam securam mentem
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudo lȩticiȩ. quam uis non una sit om̃ib sulli¬
mitas uitȩ. Paruum et magnum in hac luce conspe¬
xerat. qui exuoce capitis dicebat. Imꝑfectum meum
uiderunt oculitui: et inlibro tuo om̃s scribentur
Paruum et magnum conspererat: cum dicebat. Be¬
nedixit om̃s timentes se dñs. pusillos cum maioub¬
Scriptum quippe est. Om̃is qui peccat: seruus est pecca¬
ti. Quia nimirum quisquis se prauo desiderio subicit.:
iniquitatis dominio. dudum libera mentis colla sup¬
ponit. Sed huic dominio contradicimus. cum iniqui¬
tati quȩ nos coeꝑat reluctamur. Qum consuetudini
uiolenter resistimus. et desideria ꝑuersa calcantes
contra hanc ius nobis libertatis ingenitȩ uindicamꝰ.
Cum culpam poenitendo ꝑcutimus. et maculas sor¬
dium fletib lauamus. Plerunq autem iam quidem¬
mens quod ꝑuerse egisse se meminit deplorat. iam
praue acta non solum deserit. sed amarissimis

Expanded text:
beatitudo laetitiae, quamvis non una sit omnibus sublibeatitudo laetitiae, quamvis non una sit omnibus sublimitas vitae. Parvum et magnum in hac luce conspexerat, qui ex voce capitis dicebat: Imperfectum meum viderunt oculi tui, et in libro tuo omnes scribentur . Parvum et magnum conspexerat, cum dicebat: Benedixit omnes timentes se Dominus, pusillos cum majoriScriptum quippe est, Omnis qui peccat, servus est peccati ; quia nimirum quisquis se pravo desiderio subjicit, iniquitatis dominio dudum libera mentis colla supponit. Sed huic domino contradicimus, cum iniquitati quae nos ceperat, reluctamur; cum consuetudini violenter resistimus, et desideria perversa calcantes contra hanc jus nobis libertatis ingenitae vindicamus; cum culpam poenitendo percutimus, et maculas sordium fletibus lavamus. Plerumque autem jam mens quidem quod perverse egisse se meminit, deplorat; jam prave acta non solum deserit, sed amarissimis