comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lustrat᷑ ad quẽ gaudent angłi. hominũ aũ
infirmat acies cordis ⁊ si trepidant sub ra¬
diis eiꝰ. ad eũ tam̃ concẽplandũ ꝑ manda
que in te nascit᷑ : ut occidat suꝑ iracundiã
quasi ipse tͥ occide. cũ tu ab ipso oẽcidas:
q ira cũ inueterauerit fit odiũ: cũ factũ
fuerit odiũ. iã homicida es. Om̃is enĩ qui
odit frẽm. homicida ẽ: sic̃ dicit iħes apłs.¬

Expanded text:
lustratur, ad quem gaudent Angeli, hominum autem infirmatae acies cordis etsi trepidant sub radiis ejus, ad eum tamen contemplandum per mandatquae in te nascitur, ut occidat super iracundiaquasi ipse a te occidere, cum tu ab ipso occidas: quia ira cum inveteraverit, odium fit; cum factum fuerit odium, jam homicida es. Omnis enim qui odit fratrem suum, homicida est , sicut dicit Joannes apos
Abbreviated transcription (Latin):
dñi manet in ẽt̃nũ. Pone gͦ docsũ ad io
qd̃ cadit. ⁊ faciẽ ad illuo qd̾ manet: eui¬
gilante xͦ iã cẽpestas illa ñ quatiet cor cu¬
ũ. Non obplebit fluctus naũi cuã : ꝙr fides
tua imꝑat uentis & fluctib. ⁊ transiet ꝑi¬
cłm. Ad hoc enĩ ꝑcinet frẽs. totũ qͥcqͥd dic̃

Expanded text:
net in aeternum . Pone ergo dorsum ad id quod cadit, et faciem ad illud quod manet. Evigilante Christo jam tempestas illa non quatiet cor tuum, non opplebunt fluctus navim tuam: quia fides tua imperat ventis et fluctibus, et transiet periculum. Ad hoc enim pertinet, fratres, totum id quod dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aut̃e dormit iħc fides tua: que ẽ de iħu
obdormiuit. S urgt̃ ꝓcelle stagni huiꝰ. Uides
malos florere. bonos laborare: cẽpcatio ẽ: fluctꝰ
ẽ: ⁊ dubitat anima cua. O d̾s ipsa ẽ uisticia
tua ut mali floreant: boni laborent: dicis
rent : qͥ cũ diabolo postea corquebunt᷑:S ed
unde hoc dicis: unde fluctib stagni ⁊ tem¬
pestatis curbaris:  qr dormit iħc : id ẽ qr fi¬
des cua que ẽ de iħu. sopita ẽ in corde tuo.
Qͥd facis ut liberis. excita ihm. ⁊ dic. llłla¬
gister ꝑimꝰ. Mouent᷑ enĩ incerta stagni: ꝑimꝰ.
E iuigilabit ille. id ẽ redit ad ce fides cua:
⁊ adiu̾ante illo consid̾abis in anima tua: qr¬
ea que dant᷑ mͦ malis. ñ cũ illis ꝑseuerabt̃.
Aut enĩ uiuentes eos desert̃: aut a morien¬
tib deserunt᷑. T̃ ibi aut̃ qđ ꝓmittit᷑ mane¬
bit in et̾nũ: illi qd̃ cẽporaliter concedit᷑. ci¬
to tollit᷑. Floruit enĩ ut flos feni. Sĩs aũ

Expanded text:
est autem, dormit Jesus? Fides tua quae est de Jesu, obdormivit. Surgunt procellae stagni hujus, vides malos florere, bonos laborare; tentatio est, fructus est. Et dicit anima tua: O Deus, ipsa est justitia tua, ut mali floreant, boni laborent? Dicis rent, qui cum diabolo postea torquebuntur? Sed unde hoc dicis? unde fluctibus stagni et tempestate turbaris? Quia dormit Jesus, id est, quia fides tua quae est de Jesu, sopita est in corde tuo. Quid facis ut libereris? Excita Jesum, et dic, Magister, perimus . Movent enim incerta stagni: perimus. Evigilabit ille, id est, rediet ad te fides tua; et adjuvante illo, considerabis in anima tua, quia quae dantur modo malis, non cum illis perseverabunt: aut enim viventes eos deserunt, aut a morientibus deseruntur; tibi autem quod promittitur, manebit in aeternum. Illis quod temporaliter conceditur, cito
Abbreviated transcription (Latin):
uetere hominẽ ⁊ induere nouũ. Quappt᷑
deponentes m̃datiũ. loqͥmini ueritate unꝰ¬
qͥsq cũ ꝑrimo suo : qm̃ sumꝰ inuicẽ mẽ¬
bra. N e autẽ qͥsꝗͣ ur̃m ita cogitet frat᷑es.
cũ xp̃iano loquendã ueritatẽ. ⁊ cũ pagano
mendatiũ: cũ ꝓrimo ait loquere. Proxinꝰ
tiuis ille ẽ: qͥ tecũ natꝰ ẽ ex adã ⁊ eua. Os
ꝑximi sumꝰ. conditione t̾rene natiuitatis. ⁊¬

Expanded text:
veterem hominem, et inveterem hominem, et indacium, loquimini veritatem, unusquisque cum proximo suo: quia sumus invicem membra . 2. Ne autem quisquam vestrum ita cogitet, fratres, cum christiano loquendam veritatem et cum pagano mendacium. Cum proximo tuo loquere. Proximus tuus ille est, qui tecum natus est ex Adam et Eva. Omnes proximi sumus conditione terrenae nativitatis:
Abbreviated transcription (Latin):
R tatis. Et ne qͥs arbitraretͦ deponenda
dũ se expoliat qͥs cunica. aut aliqd forin¬
secus accipiendũ. qͦmͦ accipit aliqͥs ues¬
tim̃tũ. quasi ponens unã cunicã et su¬
mens alterã. ⁊ carnał iste incellecłꝰ non
ꝑmitteret homines agere in se intꝰ spua¬
lit̾ qd̃ p̾cipiebat apłs: secutus ẽ et expo¬
suit qͥd eẽt exiute uetere hominẽ. ⁊ in¬
duite nouĩ. Cetera enĩ lectionis ipsius.
ad eundẽ incellectũ ꝑtinent. A it quppe
Equasi dicenti. E qͦmͦ me exuturus uete¬
re : aut qͦmͦ induturꝰ sũ nouo:ͦ an ipse
tertiꝰ homo sũ depositurꝰ ueterẽ hominẽ que
habui. et accepturus nouũ quẽ ñ habui: ut
tres homines intelligant᷑. & sit in medio qͥ
deponit ueterẽ hominẽ & accipit nouũ: ne
gͦ qͥsꝗͣ tali carnali cogitatione impeditus
minꝰ faceret qd iubetur. ⁊ ñ faciens excu¬
saret se de obscuritate lectionis: dicit in
consequentib. Quappt̃ deponentes m̃datiũ
loqͥmini ueritate n ecce ⁊ hoc ẽ depone

Expanded text:
. Et ne aliquis arbitraretur deponendam dum se exspoliat tunica; aut aliquid forinsecus accipiendum, quomodo accipit aliquod vestimentum, quasi ponens unam tunicam et sumens alteram; et carnalis iste intellectus non permitteret homines agere in se intus sps: secutus est, et exposuit quid esset exui veterem hominem, et indui novum. Caetera enim lectionis ipsius ad eumdem intellectum pertinent. Ait quippe quasi dicenti: Et quomodo me exuturus sum veterem, aut quomodo induturus novum? An ipse tertius homo sum depositurus veterem hominem, quem habui, et accepturus novum, quem non habui; ut tres homines intelligantur, et sit in medio qui deponit veterem hominem, et accipit novum? ne ergo quisquam tali carnali cogitatione impeditus, minus faceret quod jubetur, et non faciens excusaret se de obscuritate lectionis, dicit in consequentibus: Quapropter deponentes mendacium, loquimini veritatem. Et ecce hoc est deponere
Abbreviated transcription (Latin):
pes m̃s stecit in rectitudine. Quare: in¬
rectitudine:s qr suꝑiꝰ dixerat: ⁊ in dño spe¬
rans ñ mouebor. Q d gͦ concludit: in eccłiis
benedicã te dñe : idẽ in eccłiis N me bene¬
dicã quasi certus de hominib. s te bene¬
dicã in oꝑib meis. Hoc ÷ enĩ in eccłiis bñ¬

Expanded text:
pes mpes mrectitudine? Quia superius dixerat: Et in Domino sperans non movebor. 14. Quid ergo concludit? In Ecclesiis benedicam te, Domine. Id est, in Ecclesiis non me benedicam, quasi certus de hominibus, sed te benedicam in operibus meis. Hoc est enim bene
Abbreviated transcription (Latin):
quicqd in ea uidicatũ fuerit: dissolui ñ pos¬
sit. Si gͦ efringi ñ pocest iã ñ uult incu¬
eri se: ͥ cecos ocłos dirigit in iudicẽ: de¬
trahit quantũ pocest. Placere illi uoluit
inquit. diuiti fauit. aut aliqͥd ab illo ãc.¬
cepit : aut timuit illũ offẽdẽ. Accusat qͣ¬
si accepta sint munera. Si autẽ pauꝑ ha¬
fuerit iuidicatũ: dicit᷑. loẽ diues accipit
muuera. Qͤ munera a pauꝑe: nidit᷑ ili¬
quit pauꝑem. n ne rep̃hendet᷑ qd̾ contra
pauꝑem fecerit. opp̾ssit iusticiã : ⁊ ꝓtulit
contra ueritatẽ. sententiã. Cũ gͦ ne̾cesse sit
ut hoc dicat᷑. uidete ñ posse dici ab his
qͥ munera ñ accipiunt nͥ corã ocłis dei :
qͥ solus uidet qͥs accipiat. ꝯ qͥs ñ accipiat.
Ego aute in ranocentia mea ambulaui. re¬
dime me dñe miserere uiei : pes meus
stetit in rerecticudine Concussus sũ un¬
diq qͥdẽ scandalis n tẽptationib rep̃hen¬
denciũ iudiciũ humane: temeritatis: sed

Expanded text:
n possit; si ergo effringi non potest, jam non vult intueri se, et caecos oculos dirigit in judicem, detrahit quantum potest. Placere illi, inquit, voluit, diviti favit, aut aliquid ab illo accepit, aut timuit illum offendere. Accusat quasi accepta sint munera. Si autem pauper hafuerit judicatum; dicit item dives, Accepit munera. Quae munera a paupere? Vidit, inquit, pauperem, et ne reprehenderetur quod contra pauperem fecerit, oppressit justitiam, et protulit contra veritatem sententiam. Cum ergo necesse sit ut hoc dicatur, videte non posse dici ab his qui munera non accipiunt, nisi coram oculis Dei, qui solus videt quis accipiat, et quis non accipiat: Ego autem in innocentia mea ambulavi, redime me, et miserere mei: pes meus stetit in rectitudine. Concussus sum quidem undique scandalis et tentationibus reprehendentium judicium humana temeritate: sed
Abbreviated transcription (Latin):
habitat᷑ dñs ut i d̾e bonis suis ipse głificet᷑.¬
ut ñ sͥ uelint tribuere ⁊ qͣsi ꝓpriũ uendica¬
re qd̃ ab illo acceper̃t. ipsi ꝑtinent ad de co¬
rẽ domꝰ di. N ec discerni illos uellet scriptu¬
ra. nͥ qr sc̃ qͥdã qͥ donũ di habent qͥdẽ. et
nolunt in do głari s in se. Habent qͥdem
donũ dei: s ñ ꝑtinent ad decor̃e domꝰ dei.
Qͥ eñi ꝑtinent ad decorẽ domꝰ di: in qͥbus

Expanded text:
habitat Dominus, ut et de bonis suis ipse glorificet velint tribuere, et quasi proprium vindicare quod ab illo acceperunt, ipsi pertinent ad decorem domus Dei. Nec discerni illos vellet Scriptura, nisi quia sunt quidam qui donum Dei habent quidem, et nolunt in Deo gloriari, sed in se: habent quidem donum Dei, sed non pertinent ad decorem domus Dei. Qui enim pertinent ad decorem domus Dei, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ciat᷑ malos in eccła. S ñ eos cognoscit qui
talis ẽ: quãquã multi mali murmurent. ad¬
u̾sus malos: quomͦ facilius unꝰ sanꝰ fert duoᷤ S¬
egrocos. quã duo egroti se inuicẽ singłos.
Itaq hoc p̃cipimꝰ frẽs: area ẽ eccła huiꝰ S¬

Expanded text:
tiatur malos in Ecclesia. Sed non eos cognoscit qui talis est; quanquam multi mali murmurent adversus malos, quomodo facilius unus sanus fert duos aegrotos, quam duo aegroti se invicem singulos. Itaque hoc praecipim
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm illũ p̾scierit d̾s ignoras. A liquando qͦm
irrides adorantẽ lapides. conu̾titur ⁊ ado¬
rat đm foctasse religiosius quã cu: qͥ eũ
paulo ante irridebas. S unt enĩ ꝓrimi
nr̃i latentes in his hominib qͥ nondũ suis
in eccła. ⁊ st̃ longe ã nob̃ latentes in eccła:
idoq qͥ ñ scimꝰ futura. unũquẽq ꝑrimũ
habemus. ñ solũ conditione mortalitatis hu¬
mane ꝗͣ in hac t̾ra eadẽ sorte deuenimus.

Expanded text:
quomodo illum praesciverit Deus ignoras. Aliquando quem irrides adorantem lapides, convertitur, et adorat Deum, fortasse religiosius quam tu, qui eum paulo ante irridebas. Sunt ergo proximi nostri latentes in his hominibus, qui nondum sunt in Ecclesia; et sunt longe a nobis latentes in Ecclesia. Ideoque qui non scimus futura, unumquemque proximum habeamus, non solum conditione mortalitatis human
Abbreviated transcription (Latin):
Ego aũ in iusticia apparebo in conspec¬
tu tuo. Ego aut̃e qͥ ñ apparui eis qui cor¬
de sordido & tenebroso luce sapientie ui¬
de ñ posst̃: in tua iusticia apparebo in
conspectu cuo. Satiabor dũ manifestabi¬
tur gła tua. Et cũ illi saturati st̃ in im¬
mundicia sua ut me incelligere ñ possiñ.
ego saciabor dũ manifestabitur gła tua
in his qui me incelligunt. Sane illo u̾¬
su ubi dictũ ẽ saturati st̃ porcina. ñnul¬
la exẽplaria saturati st̃ filiis habent. Ex
ambigno enĩ greca int̃pretatio duplex
euenit. filios autẽ oꝑa intelligimꝰ: et sic̃
bona oꝑa bonos filios. ita malos mala.

Expanded text:
Ego autem in tua justitia apparebo in conspectu tuo: ego autem qui non apparui eis qui corde sordido et tenebroso lucem sapientiae videre non possunt, in tua justitia apparebo in conspectu tuo. Satiabor dum manifestabitur gloria tua: et eum illi saturati sunt immunditia sua, ut me intelligere non possint, ego satiabor dum manifestabitur gloria tua, in his qui me intelligunt. Sane in illo versu ubi dictum est Saturati sunt porcina, nonnulla exemplaria Saturati sunt filiis habent. Ex ambiguo enim graeco interpretatio duplex evenit. Filios autem, opera intelligimus; et sicut bona opera bonos filios, ita malos mala.
Abbreviated transcription (Latin):
ad me. Qͥ ꝑficit pedes meos tãquã cerui. Qͥ
ꝑficit amore meũ ad tͣnscendaenda spiosa.
umbrosa implicam̃ta huiꝰ scłi. Q suꝑ ercelsa
statuet me. & suꝑ celestis iherłm stationem
figet intentione meã: ut implear in om̃em
nob̾ int̃elud̾e celestia regna conant᷑. E posiut
ut arcũ ereũ brachiũ mea. E posuisti infa¬
tigabilẽ intentione bonoꝵ oꝑm mergde de

Expanded text:
 perfecit pedes meos tanquam cervi: qui perfecit amorem meum, ad transcendenda spinosa et umbrosa implicamenta hujus saeculi. Et super excelsa statuet me: et super coelestem habitationem figet intentionem meam, ut implear in omnem nobis intercludere coelestia regna conantur. Et posuisti, ut arcum aereum, brachia mea. Et posuisti infatigabilem intentionem bonorum operum me
Abbreviated transcription (Latin):
bonã uoluntate. Q scđm puritate manuu
ia: retribuet michi. & scdđm puritatẽ
factoꝵ meoꝵ recribuet mͥ: qͥ tribuit m ut
bnfacerẽ. educendo me in latitudiñe fidi.
bonoꝵ oꝑm que ꝑ fidẽ sc̃. & longanimitas
ꝑ seuerandi consequat᷑.
Ia corrigendoꝵ. & temptationes. ꝓbandõꝵ
micũ suũ. Et ero inmaclatus eñ xo. a
obseruabo me ab iniquitate mea: & ruc¬

Expanded text:
 manuum mearum retribuet mihi: et secundum puritatem factorum meorum retribuet mihi, qui tribuit mihi ut bene facerem, educendo me in latitudine fidei. operum, quae per fidem sunt, et longanimitas perseverandi consequatur. la corrigendorum, et tentationes probandorum mitum suum. » Et ero immaculatus coram eo, et observabo me ab iniquitate mea. Et r
Abbreviated transcription (Latin):
sub ipsis sũ ignorans dm. P reuenert
me in die aftlictionis mee. Priores mͥ
nocuer̃t in tp̃r. qͦ mortale hoc laboriosũ
uulsũ ẽ : factꝰ ẽ dominꝰ firmam̃tũ meum.
t edurit me in lacitudine. E qr car¬
nales patiebar angustias: eduxit me in spi
teꝗͣ. illũ ego uellẽ. Eruit me ab inmicis
meis potentissimis qui michi inuidebant. lã
uolenti eũ: & ab his qͥ oder̃t me qr uolo eũ
Et retribut mn seđm iusticiã nieam. Et¬

Expanded text:
m. Praevenerunt me in die afflictionis meae. Priores mihi nocuerunt in tempore, quo mortale et laboriosum nvulsum est, factus est Dominus firmamentum meum. Et eduxit me in latitudinem. Et quia carnales patiebar angustias, eduxit me in spirtequam illum ego vellem. Eruit me de inimicis meis potentissimis, qui mihi invident jam volenti eum. Et ab his qui oderunt me, quia volo eum. Et retribuet m
Abbreviated transcription (Latin):
suã : ut hab̾emꝰ eã: & in ꝓfundo rerũ hu¬
manarũ audiremꝰ celestia. Et emisi sa¬
gitas suas: & disꝑsit eos. Et emi¬
sit eugłistas pennis uirtutũ recta itinera
E disꝑsit eos add qͦs missi st̃ : ut aliis eoꝵ es¬
set odor uite in uita. aliis ordor mortis in
morte. Et choruscationes mnultiplicauit:
et conturbaii eos. E miracła multipli¬
cauit : & conturbauit eos. Q apparuert̃
fontes aquaꝵ. Et apparuer̃t qui facti e

Expanded text:
suam, ut haberemus eam, et in profundo rerum husuam, ut haberemus eam, et in profundo rerum humanarum audiremus coelestia. Et emisit sagittas, et dissipavit eos. Et emisit evangelistas pennis virtutum Et dispersit eos, ad quos missi sunt, ut aliis eorum essent odor vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem. Et coruscationes multiplicavit, et conturbavit eos. Et miracula multiplicavit, et conturbavit eos. » Et apparuerunt fontes
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ suꝑbiã. dicendo aue rex uideoꝵ: et
deder̃t me. S roicientes me extra euu¬
cat̃e : ne circũdeder̃t me in eruce. Ocłos¬
tentione cordis sui statuer̃t declinare
in ista trena : putantes magnũi malũ ꝑ¬
Suscepert me: sicut leo paratꝰ ad p̃da
Susceꝑunt. sic̃ ille adu̾sarius circĩuers
querens que deuoret. & sicut catulus
leonis. habitans in abditis. Et sicut
catulus eiꝰ ppłs cui dictũ ẽ. uos ex pa¬
tre diabolo estis. cogitans de insidus qͥ¬
bus iustũ circũeniret & ꝑderet. Exur¬
ge domine que dormire arbitrant᷑: et
iniquitates hominũ ñ curare. Ance ex¬
cecent᷑ malicia sua. ut factũ eoꝵ iun
meã resuscitando me a morte: que mͥ ab
impiis irrogata ẽ. frameã tuã abin¬
mieis manus tue. A nua eñĩ mea fra¬
mea tua ẽ quã assũpsit manꝰ tua. idy
etna uirtus cua: ut ꝑ ipsã regna debel¬
let. iniquitatis. & diuidat iustos ab impii.
Hanc gͦ erue ab inimicis manus tue: ħ

Expanded text:
est superbiam, dicendo: Ave, rex Judaeorum , et est superbiam, dicendo: Ave, rex Judaeorum , et dederunt me, etc. Projicientes me extra civitatem, nunc circumdederunt me in cruce, tentionem cordis sui statuerunt declinare in ista terrena, putantes magnum malum pSusceperunt me sicut leo paratus ad praedam: susceperunt me sicut ille adversarius circumiens, quaerens quem devoret . Et sicut catulus leonis habitans in occultis. Et sicut catulus ejus, populus cui dictum est: Vos ex patre diabolo estis , cogitans de insidiis quibus justum circumveniret et perderet. ge, Domine, quem dormire arbitrantur et iniquitates hominum non curare; ante excaecentur malitia sua, ut factum eorum vim resuscitando me a morte, quae mihi ab impiis irrogata est. Frameam tuam ab inimicis manus tuae: anima enim mea framea tua est, quam assumpsit manus tua, id est, aeterna virtus tua, ut per ipsam regna debellet iniquitatis et dividat justos ab impiis; hanc ergo erue ab inimicis manus tuae, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
moueant᷑ uestigia mer.. Ut ñ moue¬
ant᷑ signa itineris mei. que taqũã ues¬
tigia sacram̃tis et scripturis apłicis in¬
p̃ssa st̃ : que intueant᷑ e obseruent qui
me seqͥ uolunt : aut certe ut etiã stabi¬
lit̾ in etnitate ꝑmaneã. postea quã ꝑe
Quias duras. & in angustiis semitaꝵ
direxi : qm̃ ut hanc hab̾e possĩ exaudisti
Pme infirmiꝰ orantẽ.
Inelina aur̃e cuã mͥ. & exaudi u̾ba mea
Non deserat exauditio tua humilitatem
Custodi me ut pupillã ocłi que apparet
ꝑ parua & exigua. ꝑ eã tamen dirigit᷑
acies luminis quo lux & tenebre diiudi¬
cant᷑: sicut ꝑ xp̃i humanitatẽ diuinitas
uidicii discernens inter iustos & pecca¬
tores. In tegmine alaꝵ tuaꝵ ꝓcege me
In munim̃to caritatis & miscđie tue ꝓ¬
teges me: a facie impioꝵ qui me afflire
runt. Inimici mei animã meã circũde¬
dert̃: ad ip̃e suũ coneluserunt Leticia sua
pingui cooꝑti st̃ : postea quã cupiditas

Expanded text:
moveantur vestigia mea: ut non movemoveantur vestigia mea: ut non moveantur signa itineris mei, quae tanquam vestigia sacramentis et Scripturis apostolicis impressa sunt, quae intueantur et observent qui me sequi volunt; aut certe, ut etiam stabiliter in aeternitate permaneam, postea quam peregi vias duras, et in angustiis semitarudirexi; quoniam ut hanc habere possem, exaudisti me infirmius orantem. Inclina aurem tuam mihi, et exaudi verba mea: non deserat exauditio tua humilitatem ut pupillam oculi: quae apparet perparva et exigua; per eam tamen dirigitur acies luminis quo lux et tenebrae dijudicantur, sicut per Christi humanitatem divinitas judicii discernens inter justos et peccatores. In tegmine alarum tuarum protege me: in munimento charitatis et misericordiae tuae protege me A facie impiorum qui me afflixe Inimici mei animam meam circumdederunt, adipem suum concluserunt: laetitia sua pingui cooperti sunt, postea quam cupiditas
Abbreviated transcription (Latin):
Paudi dñe iusticiam meã:
intende. dep̾cationem meai.
a urib ꝑcipe orationẽ meã
non in labiis dolosig
Ñ ad ce in labiis dolosis ꝓce¬
dent̃e. Auultu tuo iudi
prodeat. Ex illuminatione
noticie tue uerũ uidic̃e : aut certe non
in labiis dolosis. A uultu tuo iudiciũ me¬
ũ ꝓdeat: ut scił ñ ꝓferã uidicans aliud
quã in te intelligoᷤ. Ocłi mei uideant
tribulationis ꝓbatũ ẽ. Igne me exa¬
minasti: et non est inuentainme
iniqͥtas N on aut̃e nox tantũ qr ẜturba
re a dsolet. s eciã ignis qr urit uocan¬
da ẽ ipsa tribulatio: qua examinatꝰ uis
ore meo. quã id qd̃ ꝑtineat ad ł audẽ et¬
głam tuã: ñ ad oꝑa hominũ que faciua
p̃ter uoluntate tuã. Propt̃ uerba la
ꝓpħaꝵ tuoꝵ: ego custodiui uias duras:
Ego custodiui uias laboriosas : mortalitatiᷤᷤ
gressus meos in semitis tuis. Ut ꝑfi¬
ceretur caritas eccłe in itinerib angus¬
cis. quib uenit᷑ in requiẽ tuã. Ut non

Expanded text:
stitiam meam, intende deprecationi meae. Auribus percipe orationem meam, non in labiis dolosis: non ad te in labiis dolosis procedentem. A vultu tuo judicium meum prodeat: ex illuminatione notitiae tuae verum judicem; aut certe, non in labiis dolosis a vulto tuo judicium meum prodeat, ut scilicet non proferam judicans aliud quam in te intelligo. Oculi mei videant tribulationis probatum est. Igne me examinasti, et non est inventa in me inire assolet, sed etiam ignis, quia urit, vocanda est ipsa tribulatio, qua examinatus jusore meo, quam id quod pertineat ad gloriam tuam. Non ad opera hominum, qui faciunt praeter voluntatem tuam. Prom. Ego custodivi vias duras: ego custodivi vias laboriosas mortalitatis humgressus meos in semitis tuis: ut perficeretur charitas Ecclesiae in itineribus angustis, quibus venitur ad requiem tuam. Ut non
Abbreviated transcription (Latin):
Et exaltatus est suꝑ plenitudiñe scientie:
ut nemo ad đm ꝑueniret nͥ ꝑ caritate ẜle¬
nitudo enĩ legis. caritas. E cito se incõp̃¬
hensibilẽ eẽ monstrauit dilectorib sius:
ne illũ corporeis imaginationib cõprehen¬
di arbitrarent᷑. Uolauit suꝑ pennas uen¬
T Illa aũ celeritas quasi incõprehensibi¬
lẽ ẽẽ monstrauit suꝑ uirtutes animaꝵ.
ex qͥb se uelut pennis a t̾renis cioribus¬
in auras lib̾tatis actollunt. Et posuit te¬
nebras latibulũ suũ. & posuit obscuri¬
tatẽ sacram̃toꝵ & occultã sp̃e in corde ere¬
dentiũ: uͥ lateret ipse ñ eos deserens. In
his etiã tenebris ubi ꝑ fidẽ adhuc ambu¬
lamꝰ ñ ꝑ spetiẽ: quandiu qd̾ ñ uidemꝰ sꝑi¬

Expanded text:
t super plenitudinem scientiae, ut nemo ad eum perveniret, nisi per charitatem: plenitudo enim legis charitas . Et cito se incomprehensibilem esse demonstravit dilectoribus suis, ne illum corporeis imaginationibus comprehendi arbitrarentur. Volavit super pennas ventorum. Illa autem celeritas, qua se incomprehensibilem esse monstravit, super virtutes animarum est, quibus se velut pennis a terrenis tiin auras libertatis extollunt. » Et posuit tenebras latibulum suum. « Et posuit obscuritatem sacramentorum, et occultam spem in corde credentium, ubi lateret ipse non eos deserens. In his etiam tenebris, ubi per fidem adhuc ambulamus, non per speciem, quandiu quod non videmus
Abbreviated transcription (Latin):
inuenir̃e: redemisti me. Laudans inuoca
bo qñm: ⁊ ab inimicis meis saluus ero.
tͥ on meã głam s dñi querens. inuocabo
eũ: ꝙ ñ erit unde mͥ noceant impietatis
Q cireũded̾unt me dolores mortis: id carniᷤ.
Qtoerentes iniqͥta̾s. conturbauer̃t me.
Turbe inique ad tempus cõmote. ueluti
flumina pliuualia cito desitura: egerunt¬
ut conturbarent me. Dolores infernien¬
cũ dederunt me. In his qͥ me cirẽdedunt
ut ꝑde̾nt. erant dolores inuidentie qͥ mor¬
tẽ oꝑant᷑: ꝑduntq. ad infernũ peccati. P¬
occupauert me laquer mortis. ꝑreuener̃t
me ut pͥores nocere uellent: qd̾ eis postea
reddet᷑. Tales aut̃e homines capiunt in
ꝑditione. qͥb mala ꝑsuasert iactatione uis¬
ticie: cuiꝰ non re s nomine adu̾sus gentes
głant᷑. Et in p̾ssura mea in uocau do¬
minũ : ⁊ ad dñm meũ clamaui. & erau¬
dinit de tẽplo scõ suo uocẽ meã. Q exau¬
diuit de corde meo in quo habitat. uoc̃e meã.

Expanded text:
ans invocabo Dominum, et ab inimicis meis salvus ero: non meam gloriam, sed Domini quaerens, invocabo eum, et non erit unde mihi noceant impietatis  Circumdederunt me dolores mortis: id est carnis. Et torrentes iniquitatis conturbaverunt me: turbae iniquae ad tempus commotae, veluti flumina pluut conturbarent me. » Dolores inferni circumdederunt me. « In his qui me circumdederunt, ut perderent, erant dolores invidiae, qui morperantur, perducuntque ad infernum peccati. Praevenerunt me laquei mortis. Praevenerunt me ut priores nocere vellent, quod eis postea redderetur. Tales autem homines capiunt in perditionem, quibus mala persuaserint jactatione justitiae, cujus non re, sed nomine adversus gentes gloriantur. Et in pressura mea invocavi Dominum, et ad Deum meum clamavi. Et exaudivit de templo sancto suo vocem meam. Et exaudivit de corde meo, in quo habitat, vocem meam.
Abbreviated transcription (Latin):
ligebantur: suꝑ qͦs edyficaretur orb t̃raꝵ
credens in dñm. Ab increpatione tua do¬
mine. clamantis apꝓpinquabit suꝑ uos
regnũ di : ab inspiratione sp̃e ire cue.
dicentis. nͥ penitentiã egeritis. om̃s similit̃
moriemini: misit de sũmo ⁊ accepit me
uocando in hereditate gloriosam ergentib¬
eccłam ñ habente macłam auͭ rugã. s¬
assũpsit me de multicudine ppłoꝵ. Er tu
fligendã & ad ꝑu̾tendã istã cẽporalẽ uitã

Expanded text:
ligebantur super quos aedificaretur orbis terrarum credens Domino. Ab increpatione tua, Domine. Clamantis, Appropinquabit super vos regnum Dei . Ab inspiratione spiritus irae tuae. Dicentis: Nisi poenitentiam egeritis, omnes similiter moditatem gloriosam Ecclesiam non habentem maculam aut rugaassumpsit me de multitudine populorum. VEfligendam et pervertendam istam temporalem vitam
Abbreviated transcription (Latin):
Cadent subtꝰ pedes meos. Deiectis ilł p̃ponã
me uirtute ad bellũ. Et constriłxisti. flu¬
entia desideria carnis mee uirtute: ne
a tali pugna p̃pedirer. Et supl autaiti in¬
surgentes in me: subt̃ me. Decipi fecisti eos
qͥ me insequebant᷑ ut subt̃ me fierent: qͥ
dorsũ mͥ eos fecisti ẽẽ: id ut sequerent᷑ me.¬
& odio habentes me. disꝑdidisti. Alios aut̃
eoꝵ qͥ in odio ꝑdurauert disꝑdidisti. Ela¬
mauer̃t : nec erat qͥ saluos faceret. Qs eni
saluos faceret : qͦs tu ñ faceres: ad dñm
nec exaudiuit eos. Nͥ ec ad quẽlibet. s ad
dñm clamauer̃t : nec exauditione dignos
uidicauit: ñ recedentes a malitia sua. E
cõminuã illos: ut puluere urta faciẽ ueu¬
a t̾re soliditate  stabilitate rapiant᷑. Ul
lutũ plateaꝵ delebo eos. ꝑ latas qua mul¬
ti ambulant ꝑditionis uias: luxuriantes
⁊ lubricos delebo eos. Erues me de contra¬
dictionib ppłi. Erues me de contͣdictioni¬

Expanded text:
Cadent sub pedes meos; dilectos illis praeponam Cadent sub pedes meos; dilectos illis praeponam me virtute ad bellum: et constrinxisti fluentia desideria carnis meae virtute, ne in tali pugna praepedirer. Supplantasti insurgentes in me subter me: decipi fecisti eos qui me insequebantur, ut subter me fierent qui dorsumEt odio habentes me disperdidisti; alios autem eorum qui in odio perdurarunt disperdidisti. Clamabunt, nec erit qui salvum faciat. Quis enim salvos fnec exaudivit eos. Nec ad quemlibet, sed ad Dominum clamaverunt, nec exauditione dignos judicabit non recedentes a malitia sua. » Et comminuam illos, ut pulverem juxta faciem venuam terrae soliditate, et stabilitate rapiantur. Ut lutum platearum delebo eos. Per latas, quas multi ambulant, perditionis vias, luxuriantes, et lubricos delebo eos. » Erues me de contradictionibus populi. « Erues me de contradictioni
Abbreviated transcription (Latin):
suscepit me. & fauor gr̃e tue suscepit me.
Q disciplina tua adirexit me in fiñe Etoor¬
reptio tua me deuiari ñ sinens. direxit: ut
qcqͥo ago in eũ finẽ referã qͦ coheret tͥ. Ee i¬
ciplina cua ipsa me docebit. E cadẽ coereptio
tua me docebit ꝑuenire qͦ direxit. Dila¬
tasti gressus meos subt̃ me. Nec impediant
carnales angustie qm̃ lat̃a fecisti caritatẽ
meã oꝑant̾e᷑ hẏlarit. etiã de ipsis que subt̃
me st̃. moetalib reb & mẽbris. Et ñ st̃ in¬
firmata uestigia mea. & ñ st̃ infirmata
siue itinera mea siue signa: que imp̃ssi
ad imitandũ sequentib. ꝑ sequar ininu¬
cos meos. cõphendã illos. ꝑ sequar affectꝰ¬
meos carnales. nec ab eis cõphendar. s cõp̃¬
hendã illos. ut absumant᷑. Q ñ conu̾tar do¬
nec deficiant. & ab ista intencione ñ conu̾¬
tar ad qͥetẽ : donec deficiant qui obstrep̃t
michi. E confrigã illos: nec potert stare.
Confrigã illos : nec durabt̃ adu̾sum me:

Expanded text:
Id est favor gratiae tuae suscepit me. Et disciplina tua direxit me in finem. Et correctio tua me deviare non sinens, direxit, ut quidquid ago, in eum finem referam, quo coronetur mihi. Et disciplina tua ipsa me docebit. Et eadem correctio tua me docebit pervenire, quod direxit. » Dilatasti gressus meos subter me. « Nec impedient carnales angustiae, quoniam latam fecisti charitatem meam operantem hilariter, etiam de ipsis, quae subter me sunt, mortalibus rebus et membris. Et non sunt infirmata vestigia mea. Et non sunt infirmata sive itinera mea, sive signa, quae impressi ad imitandum sequentibus. Persequar inimicos meos et comprimam illos. Persequar affectus carnales meos ne ab eis comprehendar; sed apprehendam illos ut absumantur. Et non convertar donec deficiant. Et ab ista intentione non convertar ad quietem, donec deficiant qui obstrepunt mihi. Et confringam illos, nec poterunt stare; confringam illos, nec durabunt adversum me.
Abbreviated transcription (Latin):
iã mortui erant. deserti ab igne boni desi¬
đi ac luce iusticie. & frigioiꝰ tenebrosiq
remanserant: rursus accensi et illumina¬
ti reuixer̃t. Imclinauit celos  descendit
& humiliauit ustũ: ut descendet
ad hominũ infirmitat̃e. Et caligo suo pe

Expanded text:
jam mortui erant, deserti ab igne boni desiderii, ac luce justitiae, et frigidi, tenebrosique remanserant, rursus accensi et illuminati revixerunt. » Et inclinavit coelum, et descendit. « Et humiliavit justum, ut descenderet ad hominum infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
etiã de peccatis que tãquã tenebre absc̃¬
dunt᷑ a lumine ueritatis cuȩ: adimpleta ẽ
memoria eoꝵ ut obliiuscant᷑ dm. Saturati
st̃ portina. S aturati st̃ immunditia con¬
culcantes margaritas sermonũ di. Et reli¬
quert tenebras paruuilis suis. & reli¬

Expanded text:
absconduntur a lumine veritatis tuae, adimpleta est memoria eorum, ut obliviscantur Deum. Saturati sunt porcina: saturati sunt immunditia, conculcantes margaritas sermonum Dei. Et reliquerunt reliquias parvulis suis: cl
Abbreviated transcription (Latin):
sũ mͥ ẽ. B enedicã dominũ qui tribuit¬
m incellectum : quo ista hereditas uideri
et possidi pocest. In suꝑ autem et usq
Ad nocte emendauer̃t me ręnes mei Suꝑ
incellectũ auc̃e usq ad mort̾e me erudiuit
inferior pars mea. carnis assũptio: ut ex¬
ꝑirer tenebras mortalitatis. quas ille incel
transeunt. non abstuli ocłm ab eo qui
semꝑ manet : hoc puidens ut in eũ post
temporalia ꝑacta recurrer̃e. Qm̃ a deris
est michi ne cõmouear. Qm̃ fauet michi
ut stabilit in eo ꝑmaneã. Propt̃ hoc io¬
cundatũ ẽ eor meũ . et exultauit lingia
mea. Propt̃ hoc & in cogitationib
meis iocunditas : & in uerbis exultatio.
Insuꝑ et caro mea requiescet in spe
Insuꝑ & caro mea non deficiet in interitũ:
s in spe resurrectionis obdormiet. ¶m̃i
sidendã dabis. N eq dabis sanctũ tuũ
uidere corruꝑtionem Neq sc̃ificatũ corpꝰ¬
ꝑ qd̃ n alii scĩficandi st̃: corrũpi patieris.
N otas mͥ fecisti uias uite. N otas fecisti

Expanded text:
s. 7. Benedicam Dominum, qui mihi tribuit intellectum: quo ista haereditas videri et possideri potest. Insuper autem et usque ad noctem emendaverunt me renes mei: super intellectum autem usque ad mortem me erudivit inferior pars mea, carnis assumptio; ut experirer tenebras mortalitatis, quas ille intelltranseunt, non abstuli oculum ab eo qui semper manet, hoc providens ut in eum post temporalia peracta recurrerem. Quoniam a dextris est mihi, ne commovear: quoniam favet mihi, ut stabiliter in eo permaneam. 9.  cor meum, et exsultavit lingua mea: propter hoc et in cogitationibus meis jucunditas, et in verbis exsultatio. Insuper et caro mea requiescet in spe: insuper et caro mea non deficiet in interitum, sed in spe resurrectionis obdormiet. 10. sidendam dabis. Neque dabis sanctum tuum videre corruptionem: neque sanctificatum corpper quod et alii sanctificandi sunt, corrumpi patieris. Notas mihi fecisti vias vitae, etc. Notas fecisti
Abbreviated transcription (Latin):
saluos facies. & oclo¬
Igrꝙ antes autẽ d̃i iusticiã & suã uolentes
const̾uere humiliabis. Qi tu illumunas
nob̾: s cu illuminab̾ lucernã meã domine
D m̃s illumiua tenebras meas. Nof eñi
pcc̃is nr̃is tenebre sumꝰ: s d̾s m̃s illumina¬
b̾ tenebras meas. Qm̃ a te eripiar a tẽprat¬
one : qm̃ ñ a me s a ce eripiar a c̾eptatione
& in ddo meo transgrediar murũ. & ñ in me

Expanded text:
salvos facies. Et ocIgnorantes autem Dei justitiam, et suam volentes constituere, humiliabis. » Quoniam tu illuminabis nobis, sed tu illuminabis lucernam meam, Domine. Deus meus, illumina tenebras meas. Nos enim peccatis nostris tenebrae sumus, sed Deus meus illuminabit tenebras meas. » Quoniam a te eripiar a tentatione. « Quoniam non a me, sed a te, eruar a tentatione. Et in Deo meo transgrediar murum. Et non i
Abbreviated transcription (Latin):
calicis mei dominꝰ ẽ. Qđ dico mei. adiun¬
go eccłam : qr uͥ caput. ibi & corpꝰ. Nam
in hereditate congregabo conuenticła eoꝵ:
& ꝑ calicis ebrietatẽ obliuiscar nomina¬
uetera eoꝵ Tu es qui restitues here¬
ditatem meam michi. ut nota sit ꝙ his
quos libero claritas que erat apud te pͥ¬
us qũã mundus fieret. Non eñi restitues
mͥ qd  amisi s restitues his qͥ amiserunt
eiꝰ claritatis noticiã: in qͥb qr ego sũ mͥ

Expanded text:
calicis mei Dominus est. Quod dico, mei, adjuncalicis mei Dominus est. Quod dico, mei, adjungo Ecclesiam, quia ubi caput ibi et corpus. Nam in haereditate congregabo conventicula eorum, et per calicis ebrietatem oblivetera eorum. Tu es qui restitues mihi haereditatem meam: ut nota sit et his quos libero, claritas qua eram apud te, prius quam munmihi quod non amisi, sed restitues his, qui amiserunt, ejus claritatis notitiam, in quibus, quia ego sum,
Abbreviated transcription (Latin):
figit᷑. que recte di t̾ra nominat᷑: qũauis ad hue
& in t̾ris his. carne u̾sent᷑. Mirific auit
om̃s uoluntates meas in illis. His
gͦ scĩs miras fecit om̃s uoluntates meas in
ꝓuectu eoꝵ. quo sensert qͥd eis ꝓfuerit. et
humanitas mee diuinitatis ut moxerer: et
duunitas humanitatis ut surgerẽ. Mul¬
tiplicate st̃ infirmitates eoꝵ: ñ ad
ꝑnitiẽ. s ut medicũ desidarent. Postea
accelerauerunt. Itaq post multiplicatas in¬
firmitates : accelerauer̃t ut sanarent᷑.
Non congregabo conuenticula eoꝵ de san¬
guinibus f et̃ em̃ conuenticula eoꝵ non
carnalia: nec de sanguinib peccoꝵ congre
one obliuiscent᷑ qd̃ fuer̃t. nec a me iã uł
peccatores. uł iniici. uł homines. s iusti
fr̃es mei.⁊ filii dĩ uocabunt᷑ ꝑ pace meã
Dominꝰ pars hereditatis mee: et calicis
mei. P ossidebunt enĩ mec̃ hereditatẽ. ip¬
sũ dñm. E ligant sͥ alii parces qͥb fruant᷑
bibant alii mortiferas uoluptates: portio

Expanded text:
quae recte Dei terra nominatur; quamvis adhuc et in his terris carne versentur. Mirificavit omnes voluntates meas in illis. His ergo sanctis miras fecit omnes voluntates meas in provectu eorum, quo senserunt quid eis profuerit et humanitas meae divinitatis ut morerer, et divinitas humanitatis ut resurgerem. tiplicatae sunt infirmitates eorum: non ad perniciem, sed ut medicum desiderarent. Postea acceleraverunt: itaque post multiplicatas infirmitates acceleraverunt, ut sanarentur. Non congregabo conventicula eorum de sanguinibus: erunt enim conventicula eorum non carnalia, nec de sanguinibus pecorum propione obliviscentur quid fuerint; nec a me jam vel peccatores, vel inimici, vel homines, sed justi et fratres meiDominus pars haereditatis meae et calicis mei, etc. Possidebunt enim mecum haereditatem ipsum Dominum. Eligant sibi alii partes, quibus fruantur, rnus est. Bibant alii mortiferas voluptates: portio
Abbreviated transcription (Latin):
di fidei. obpugnat eã ueritatẽ quã ꝓmtissi¬
me pollicetur. Propterea etiã illã non hab̃e
coniuncitur: qr obpugnando gradũ eiꝰ quod
ẽ fides. quẽadinodũ in eã conscendat᷑ ignorat.
hfuc gͦ destrautur temerariꝰ & cecus pollicita¬
tor ueritatis. qͥ est inimicus & defensor cum
uident᷑ celi oꝑa digitoꝵ di. id est intelliguntur
scripture ꝑducte: usq ad infautiũ tarditatem:
M eos ꝑ humilitate hẏstorice fidei que tempora.¬
lit᷑ gesta ẽ. ad sublimitat̾e intelligentie rerũ
et̾naꝵ bene nutritos ⁊ roboratos. erigunt in
ea que confirmant. Isti quippe celi. idest isti
libri : oꝑa st̃ digitoꝵ di. S cõ eteni spu in scĩs
oꝑante. confecti st̃. Nã qui głam suã pocus
quã salutẽ. hominũ attenderunt. sine sc̃o spu¬

Expanded text:
du fidei oppugnat eam veritatem quam promptissidu fidei oppugnat eam veritatem quam promptissime pollicetur. Propterea etiam illam non habere convincitur; quia oppugnando gradum ejus, quod est fides, quemadmodum in eam conscendatur, ignorat. Hinc ergo destruitur temerarius et caecus pollicitator veritatis, qui est inimicus et defensor, cum videntur coeli opera digitorum Dei, id est, intelliguntur Scripturae perductae usque ad infantium tarditatem, et eos per humilitatem historicae fidei, quae temporaliter gesta est, ad sublimitatem intelligentiae rerum aeternarum bene nutritos et roboratos erigunt in ea quae confirmant. Isti quippe coeli, id est isti libri, opera sunt digitorum Dei; sancto etenim Spiritu in sanctis operante, confecti sunt - nam qui gloriam suam potius quam
Abbreviated transcription (Latin):
litudine
in allegoriã libroꝵ celi
nomuinan¬
celos oꝑa
digitoꝵ tuoꝵ: idest cer¬
nã ꝙ inte¬
lligã seripturas : quas
scõ ꝑ ministros tuos cons¬
cripsisti. ꝑossunt itaq etiã suꝑius celi nomi¬
nati. idẽ libri accipi ubi ait. qm̃ eleuata est
magnificentia tua suꝑ celos: ut totus iste sit
sensus. qm̃ magnificentia tua eleuata ẽ super
celos. E xcedit enĩ magnificentia tua: om̃ium
scripturaꝵ eloquia. Er ore infantiũ & lactan¬
tiũ ꝑfecisti laudẽ: ut a fide scripturaꝵ inci¬
ꝑent. qͥ cupiunt ad tue magnificentie noci¬
ciã ꝑuenire. Que suꝑ scripturas eleuata ẽ:
nit᷑: & inclinauit celũ & descendit. ꝙ hoc fec̃
ꝓpt̃ inimicos: qͥ ꝑ suꝑbiã loquacitatis inimici
crucis .xͥ. etiã cũ aliqua uera dicunt. paruuł
tam̃ & lactãntib ꝓdesse non possunt. Ita destru¬
itur ininicus e defensor: qͥ siue sapientiã siue
etiã. xp̃i nom̃ defende uideat᷑: ab huiꝰ tam̃ gra¬

Expanded text:
litudine in allegoria librorum coeli nominancoelos, opera digitorum tuorum: id est, cernam et intelligam Scripturas, quas sancto per ministros tuos conscripsisti. 8. Possunt itaque etiam superius coeli nominati, iidem libri accipi, ubi ait, Quoniam elevata est magnificentia tua super coelos; ut totus iste sit sensus, Quoniam magnificentia tua elevata est super coelos: Excedit enim magnificentia tua omnium Scripturarum eloquia; ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem, ut a fide Scripturarum inciperent, qui cupiunt ad tuae magnificentiae notitiam pervenire, quae super Scripturas elevata est, nitur: Et inclinavit coelum, et descendit . Et hoc fecit propter inimicos, qui per superbiam loquacitatis inimici crucis Christi, etiam cum aliqua vera dicunt, parvulis tamen et lactentibus prodesse non possunt. Ita destruitur inimicus et defensor, qui sive sapientiam, sive etiam Christi nomen defendere videatur, ab hujus tamen gra
Abbreviated transcription (Latin):
dicit : ñ pot̾ recte accipi absalon. Neq enĩ
bellũ qd̾ cũ patre ille ꝑditꝰ gessit. ullomͦ
ad gentes ꝑtinet: cũ popłs. tam̃ isrł adu̾¬
sus se ibi. diusus sit. Canit᷑ itaq iste psal¬
m: ꝓ occultis unuigeniti filii dĩ. Nã  ipse
dominꝰ cũ sine addicam̃to ponit filiũ: seip¬
sũ unigenitũ uult incelligi ubi ait. si uos
filiꝰ lib̾auerit. tc̾ uere liberi eritis. Non
enĩ dix̃ filiꝰ dĩ: s tantũ dicendo filiꝰ. dat
incelligi ciuꝰ sit filius. Quã loquutionẽ non

Expanded text:
dicit, non potest recte accipi Abessalon: neque enim dicit, non potest recte accipi Abessalon: neque enim bellum quod cum patre ille perditus gessit, ullo modo ad Gentes pertinet, cum populus tantum Israel adversus se ibi divisus sit. Canitur itaque iste psalmus pro occultis unigeniti Filii Dei. Nam et ipse Dominus cum sine additamento ponit Filium, seipsum unigenitum vult intelligi, ubi ait: Si vos Filius liberaverit, tunc vere liberi eritis . Non enim dixit, Filius Dei; sed tantum dicendo Filius, dat intelligi cujus sit filius. Quam locutionem non
Abbreviated transcription (Latin):
O portet gͥ in eccłiis suis: ut a uinatiis ui¬
nũ separet. Nos demꝰ oꝑam ut uinũ simus
Qoues aut boues. ñ uinatia aut pecora cã¬
pi. aut uolucres celi. aut pisces maris qui
ꝑambulant semitas maris: ñ qr ista om̃ia
isto solo modo incelligi ⁊ explicari possunt.
s ꝓ locis: naͣq. aliud alibi significant. E ħ
regła in om̃i allegoria retinenda ẽ: ut ꝓ sen¬
na. Reppetamꝰ gͦ ultimũ u̾sũ. qͥ etiã in pͥn¬
sermonis ad caput reditur: qͦ totꝰ idẽ sermo
tio est. In sinẽ ꝓ occultis filii
psalmus ipsi dauid.
s qr ñ addit cuiꝰ ipsũ uni¬
genitũ di filiũ oportet intelligi. Ubi enĩ
de filio. dauid psalmꝰ inscriptus ẽ. cũ fu¬
geret inqͥt a facie absalon filii sui. cũ et
nomen eius dictũ eẽt. ⁊ ob hoc latere non
posse de quo diceret᷑ : non tam̃ dictũ ẽ a fa
çie absalon filii. s additũ ẽ sui. ħ ic uͦ et
qd̾ ñ addditũ est sui. & qd̃ de gentib multa

Expanded text:
 igitur in Ecclesiis suis, et a vinaciis vinum separet: nos demus operam ut vinum simus et oves aut boves; non vinacia, aut pecora campi, aut volucres coeli, aut pisces maris qui perambulant semitas maris. Non quia ista nomina isto solo modo intelligi et explicari possunt, sed pro locis; namque alibi aliud significant. Et haec regula in omni allegoria retinenda est, ut pro senna. Repetamus ergo ultimum versum qui etiam in prinsermonis ad caput reditur, quo totus idem sermo tio est: In finem pro occultis Filii, Psalmus ipsi David. sed quia non addidit cujus, ipsum unigenitum Dei Filium oportet intelligi. Ubi enim de filio David Psalmus inscriptus est, Cum fugeret, inquit, a facie Abessalon filii sui ; cum et nomen ejus dictum esset, et ob hoc latere non posset de quo diceretur, non tamen dictum est tacie Abessalon filii, sed additum est, sui. Hic vero, et quod non additum est, sui, et quod de Gentibus multa
Abbreviated transcription (Latin):
curiosos. qͥ ꝑambulant semitas maris. hoc ÷
inqͥrt̃ in ꝓfundo huiꝰ scłi cemporalia: que
tamqũa semite in mari tam cito euanes¬
cunt ⁊ intereunt. quã rursus aqua con¬
fundit᷑. postqͣm transeuntib locũ dederit.
natantib. Non enĩ ait tantũ. ambulant
semitas maris. s ꝑabulant dix̃: ostendeis
ꝑtinacissimũ studiũ inania ⁊ p̃c̾fluenta
requirentiũ. Heo aut̃ tria genera uitioꝵ
id÷ uoluptas carnis. ⁊ suꝑbia.⁊ curiositas
omĩa peccata concludunt: que mͥ uiden
diligere mundũ: qm̃ omĩa que in mun¬
do st̃ concupiscentia carnis est. ⁊ concupis¬
centia ocłoꝵ. ⁊ ambicio scłi. ꝑ ocłos enim
maxime cruriositas p̾ualet. Reliqua uͦ qͦ
ꝑtineant manifestũ ẽ. E illa dominici ho
lapidib istis ut panes fiant. ꝑ inanẽ iac¬
tantiã. uͥ in constituto monte ostendunt᷑

Expanded text:
curiosos, qui perambulant semitas maris, id est, curiosos, qui perambulant semitas maris, id est, nt in profundo hujus saeculi temporalia, quae tanquam semitae in mari tam cito evanescunt et intereunt, quam rursus aqua confunditur, postquam transeuntibus locum dederit natantibus. Non enim ait tantum, Ambulant semitas maris; sed, perambulant dixit; ostendens pertinacissimum studium inania et praeterfluentia requirentium. Haec autem tria genera vitiorum, id est voluptas carnis, et superbia, et curiositas, omnia peccata concludunt. Quae mihi viddiligere mundum, quoniam omnia quae in mundo sunt, concupiscentia carnis est, et concupiscentia oculorum, et ambitio saeculi . Per oculos enim maxime curiositas praevalet; reliqua vero quo pertineant, manifestum est. Et illa Dominici homlapidibus istis ut pane fiant : per inanem jactantiam, ubi in monte constituto ostenduntur
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bo qd̃ positũ ẽ insuꝑ᷑. non solũ pecora cã¬
pi s n⁊ uolucres celi  pisces maris qͥ ꝑabulat
tia uinatia & uinũ. ⁊ area continens p.¬
as & frum̃tũ : & recia qͥb inclusi st̃ pisces
boni . mali. & archa noe in qua immun¬
da & munda erant animalia: & uidebis ec¬
desias interĩ hoc tp̃r usq ad ultimũ iudicii
tempus non solũ oues ⁊ boues continere. idi
scõs laicos ⁊ scõs ministros. s insuꝑ & peco¬
ra cãpi. uolucres celi & pisces maris qͥ ꝑam¬
bulant semitas maris. Pecora enĩ campi. ẽ¬
gruentissime accipiuntur homines in carnis
uoluptate gaudentes: ubi nil arduũ nil la¬
boriosũ ascendunt. Campꝰ est enĩ lata uia
que ducit ad mort̾e ⁊ in cãpo abel occidit᷑.¬
Qua re metuendũ ẽ ne qͥsq descendens a
montib iusticie di. iusticia enĩ in qͥt tua
uelut montes di. latitudines ⁊ facu itates
uoluptatis carnalis eligens. a diabolo truci¬
det᷑. N ide ñc etiã uolucres celi suꝑbos: de

Expanded text:
bo quod positum est, insuper, non solum pecora campi, sed etiam volucres coeli, et pisces maris, qui perambulant tia vinacia et vinum; et area, continens paleas et frumentum ; et retia, quibus inclusi sunt pisces boni et mali ; et arca Noe, in qua et immunda et munda erant animalia : et videbis Ecclesias interim hoc tempore usque ad ultimum judicii tempus, non solum oves et boves continere, id est sanctos laicos et sanctos ministros, sed insuper et pecora campi, volucres coeli, et pisces maris, qui perambulant semitas maris. Pecora enim campi congruentissime accipiuntur homines in carnis voluptate gaudentes, ubi nihil arduum, nihil laboriosum ascendit. Campus est enim lata via, quae ducit ad interitum. In campo Abel occiditQuare metuendum est, ne quisque descendens a montibus justitiae Dei, Justitia enim, inquit, tua velut montes Dei , latitudines et facilitates voluptatis carnalis eligens, a diabolo trucidetur. Vide nunc etiam volucres coeli, superbos, de
Abbreviated transcription (Latin):
oues & boues intelligamꝰ animas scãs: uł inno¬
centie fructũ dantes. uł etiã oꝑantes ut t̾ra
fructificet: id ut t̾ren homines ad sp̃u alẽ
ub̃tatẽ regenerent᷑. Has g̾ animas sc̃as. non
dicã sp̃e subicuint᷑. S unde ꝓbabimꝰ oues
posse accipi etiã sublunit᷑ beatos. ñ homineꝰ
s angłice creature sp̃c : an ex eo qđ dominꝰ
dicꝰ reliquisse se nonaginta nouẽ oues in

Expanded text:
oves et boves intelligamus animas sanctas, vel innocentiae fructum dantes, vel etiam operantes ut terra fructificet, id est, ut terreni homines ad spiritualem ubertatem regenerentur. Has ergo animas sanctas, non dicam, spiritus subjiciuntur. Sed unde probabimus oves posse accipi etiam sublimiter beatos, non homines, sed angelicae creaturae spiritus? An ex eo quod Dominus dicit reliquis
Abbreviated transcription (Latin):
carnał đr: cũ lacte nucrit᷑. Non pocui loqͥ
uob̾ quasi spũalib s quasi sarnalib inqͥt
apłs : ⁊ ut ostendet iã regeneratos. tamqu̾a
paruulis ait in. xp̃o lac uob̃ potũ dedi non
cẏbũ. Iste cũ relabitur qd̃ sepe accidit adue¬
terẽ uitã : cũ exꝓbracione audit qd̾ homosit.
Nonne homines estis inqͥt. ⁊ scđm hominem
ria. De qͦ ꝓpt̾ ipsã infirmitatẽ quna sapientia
di gestare dignata ẽ. ⁊ passionis humilitatẽ:
recte đr. Mimusti eũ paulomimꝰ ab angłis.
S additur illa clarificatio. qua resurgens as¬

Expanded text:
te nutritur, Non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus, inquit Apostolus; et ut ostenderet jam regeneratos, Tanquam parvulis, ait, in Christo, lac vobis potum dedi, non cibum. Iste cum relabitur, quod saepe accidit, ad veterem vitam, cum exprobratione audit quod homo sit: Nonne homines estis, inquit, et secundum hominem rgine. De quo propter ipsam infirmitatem carnis, quam Sapientia Dei gestare dignata est, et passionis humilitatem recte dicitur: Minuisti eum paulo minus ab Angelis. Sed additur illa clarificatio qua resurgens as
Abbreviated transcription (Latin):
uidebo celos oꝑa digicoꝵ tuoꝵ: lunã & stellas
catione luna ponit᷑. & particłatim ꝑ loca singła
eccłe quas nomine stellarũ insinuatas arbitror
in eisdẽ scripturis conlocate st̃: quas celoꝵ uo¬
cabulo positas credimꝰ. Cur auc̃e luna recte sig¬
nificet eccłam. oportuniꝰ in. alio psalmo considã¬
bit᷑ : ubi dictũ est peccatores intender̃t arcum

Expanded text:
idebo coelos, opera digitorum tuorum, lunam et stellas  saepe significatione luna ponitur, et particulatim per loca singula Ecclesiae quas nomine stellarum insinuatas arbitror, in eisdem Scripturis collocatae sunt, quas coelorum vocabulo positas credimus. Cur autem luna recte significet Ecclesiam, opportunius in alio psalmo considerabitur, ubi dictum est: Peccatores intenderunt arc