comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Ecor ego nutto piscatore s mul¬
tos dic̃ dñs ⁊ piscabunt eos: ⁊⁊ pꝰ hec
mittã uenatores multos .⁊ capient eos
lẽ. Si uis ⁊ cu ab his uenatorib ca
pi ne uerseris in uallib. ne in alia
humili regione consistas. quere colleᷤᷤ
quere montẽ in quẽ uiso ipło dñs as¬
cend̃. ⁊ secucta s̃ eũ discipłi: ex qͦ aꝑi¬
ens os suũ docuit eos dicens. B eati pau
liquas septẽ benedictiones. Neq uͦ pu¬
tes licere his uenatorib aliunde hoĩes
nͥ de montib ⁊ collib querere. n qd̾

Expanded text:
ego mitto piscatores multos, dicit Dominus, et piscabuntur eos: Et post haec mittam venatores multos, ut capiant eos lem . Si vis et tu ab his venatoribus capi, cave ne verseris in vallibus, ne in alia humili regione consistas. Quaere colles, quaere montem, in quem, viso populo, Dominus ascendit, et secuti sunt eum discipuli, ex quo aperiens os suum docuit eos, dicens: Beati paupliquas septem beatitudines. Neque vero putes licere his venatoribus, aliunde homines, nisi de montibus ac collibus caper
Abbreviated transcription (Latin):
Non sedi in consilio ludentiũ: s cimebã
in consilio malignanciũ. s surretisse se
docens. ait. Diuctet᷑ uob̃ oomꝰ ur̃a deserta
Reliqͥt eñi sermo diuinꝰ consiliũ udeoꝵ:
I aliud sͥ consiliũ ex gentib congregauit.
Sołꝰ sedebã. I ipse tantũ sine expositiõe.

Expanded text:
Non sedi in concilio ludentium, sed timebam Non sedi in concilio ludentium, sed timebam in concilio ludentium, sed surrexisse se docens ait: Dimittetur vobis domus vestra deserta . Reliquit enim sermo divinus concilium Judaeorum, et aliud sibi concilium ex gentibus congregavit. Solus sedebam.
Abbreviated transcription (Latin):
apud.lxx. non inuenientes in ceteris edi
actentꝰ ã uitiis reuocare lectorẽ. Sic aũ
seqͥt᷑. Neccatũ uida conscriptũ ÷ in sti¬
lo ferreo. ⁊ i ungue adamantino. suꝑ¬
pectꝰ cordis eoꝵ. Qm̃ difficile ÷ aliquẽ
se malũ confiteri. ido udei qͥ exẽpla¬
ria nonnulla falsart̃ etiã in hoc loco
ꝓ peccato uida peccatũ eoꝵ po suert. S.

Expanded text:
ditattentus, a vitiis revocare Lectorem. Sic autem sequitur: Peccatum Juda conscriptum est stylo ferreo, in ungue adamantino, spectus cordis eorum . Quoniam difficile est aliquem se malum confiteri, ideo Judaei qui exemplaria nonnulla falsarunt, etiam in hoc loco pro peccato Juda, peccatum eorum posuerunt. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
deinde bona: ut sublatis uitiis. uirtu¬
ces ꝑmaneant in et̾nũ. Obserua omnẽ
thesaurũ scripturaꝵ. ⁊ inuenies semꝑ
dm ea pͥmũ comininantẽ que tristia s̃.
⁊ ea deinceps inferentẽ que leticiã p̾be¬
beant audientib. Occidit .⁊ iuificat.
cutit . ⁊ sanat. Ipse dolores facit: rursu
resticuit. ꝑ cussit: ⁊ mauꝰ eiꝰ sanauert̃
Suꝑ his gͦ qͥ iustꝰ ÷. ⁊ intellectu pio con

Expanded text:
deinde bona, ut, sublatis vitiis, virtudeinde bona, ut, sublatis vitiis, virtutes permaneant in aeternum. Observa omnem thesaurum Scripturarum, et invenies semper Deum ea primum comminantem quae tristia sunt; et ea deinceps inferentem quae laetitiam praebeant audientibus. Occidit, et vivificat: percutit et sanat; ipse dolorem facit, et rursum restituit, percussit, et manus ejus sanaverunt . Super his ergo, qui justus est, intellectu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ lapidẽ p̃ciosũ. si tam̃ habes aliqͥd auri uł
argenti. suꝑedificaueris uerũ ⁊ ligna fe¬
nũ. i stipulã. qͥd tͥ uis fieri cũ animna se¬
ducta fuerit ã corpore. utrũ nã ingredi
in scã cũ lignis cuis. cũ feno ⁊ stipula. ut
polluas regnũ d̾i: au ꝓpt̾ lignũ fenũ
stipulã foris residẽ: ⁊ ꝓ auro ⁊ argento
⁊ lapide p̃cioso nicħ mercedis acciꝑe: S
ꝓpt̃ ligna ignis tͥ det᷑ qui consiunat fenũ
possunt intelligere diuina ignis d̾r esse
dereluiquens de manifestiorib inctellec¬
tũ. Neqꝙ enĩ id qd̾ ad ymaginẽ ⁊ simi¬
litudinẽ suã ꝑmanet ignis iste consunut
non ꝓprias creaturas. s suꝑedyficata. lig
consentiant. R epuussiones legiꝰ. ⁊ post
ꝓpt̾ iniusticias tormenta ꝑpetumͦ: seinde
ꝓpt̃ iusticiã coronam᷑. Neꝙ eñ e contͣrio
ante cͥbuenda s̃ iuista. ⁊ sic reodenda
peccata. ut cessantib bonis. uitia ef̾ua
ꝑmaneant: s ante. recipiemꝰ mala. ⁊

Expanded text:
aliquid auri et argenti, superaedificaveris, verum et ligna, fenum et stipulam: quid tibi vis fieri cum anima seducta fuerit a corpore? utrumnam ingredi in sancta cum lignis tuis, cum feno et stipula, ut polluas regnum Dei, an propter lignum, fenum, stipulam foris residere, et pro auro et argento et lapide pretioso nihil mercedis accipere? Sed ui consumat lignum, possunt intelligere divina, ignis dicitur esse derelinquens de manifestioribus intellectum. Neque enim 862 id quod ad imaginem et similitudinem suam permanet, ignis iste consumit, non proprias creaturas: sed superaedificata lignaconsentiant. Repromissiones legimus, et post propter injustitias tormenta perpetimur, deinde propter justitiam coronamur. Neque enim econtrario ante tribuenda sunt justa, et sic reddenda peccata, ut cessantibus bonis vitia aeterna permaneant, sed ante recipiemus mala, et
Abbreviated transcription (Latin):
editionib conferentes inuenimꝰ posicum
⁊ retribuã ilł pͥmũ duplices inusticias
eoꝵ: ut ostendat᷑ qr etiã si ex posteriob
factis digni effecti s̃ bĩtudine di. attam̃
qr aliquando peccauerint. ⁊ humanis
uitiis ñ carebant. pͥmũ oportet eos sua
reciꝑe delicta. & uide si non reuera sit
ratio. Qͥs peccata ñ recepit : nẽpe ille
qͥ pꝰ credulitatẽ ⁊ baptisnũ audierit do¬
minũ dicentẽ. Dimissa s̃ tͥ peccata tua.
ne ultra peccaueris. Si aũ post lauachm
⁊ ueniã delictoꝵ rursus ad pristinas sor¬
des fuerimꝰ reuersi ⁊ adhuc imꝑfecto sen¬
su ab apłoꝵ uestigiis recedentes. aut uiꝰ¬
ta gesserimꝰ aliqua aut certe in ipsa iꝰ¬
p̾senti scło si habuerimꝰ uitia. uł uirtu¬

Expanded text:
 conferentes, invenimus positum: « Et retribuam illis primum duplices injustitias eorum: » ut ostendatur quod etiamsi ex posterioribus factis digni effecti sunt beatitudine Dei, attamen quia aliquando peccaverunt, et humanis vitiis non carebant, primum oportet eos sua recipere delicta: et vide si non vera sit ratio. Quis peccata non recipit? Nempe ille, qui post credulitatem et baptismum audierit Dominum dicentem: Dimissa sunt tibi peccata tua,  Al. peccaverit. Si autem post lavacrum et veniam delictorum rursus ad pristinas sordes fuerimus reversi, et adhuc imperfecto sensu ab apostolorum vestigiis recedentes, aut injusta gesserimus aliqua, aut certe in ipsa jupraesenti saeculo, si habuerimus vitia vel virtu
Abbreviated transcription (Latin):
suppliciis ꝑtunescimꝰ. sue uident᷑ non
hab̾e cũ suꝑiorib que de piscatorib
uenatorib diximꝰ. sic non modicũ
nob̾ scrupulũ generant. Et retribuã
ilł pͥmũ d̾uplices iniusticias eoꝵ:
peccata ipsoꝵ in qͥb contaminar ͤunt
terrã meã in morticiniᷤ abhomina

Expanded text:
suppliciis pertimescimus: sive videtur non haerere cum superioribus, quae de piscatoribus et venatoribus diximus, et sic non modicum nobis scrupulum generant. Et retribuam illis primum duplices injustitias eorum, et peccata ipsorum in quibus contaminaverunt terram meam, in mor
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ ẽẽ arbitratꝰ ÷ bona. nesciens qr ue¬
ra bona ñ nascant᷑ in maledicta t̾ra. s ĩ
celestib regionib. Thesaurirabit sibi
in t̾ra. qͥ in t̾ra esse ÷ thesauros arbit᷑t᷑ꝰ.
hac nocte animã cuã repetunt ate.
suenientes uenatores.⁊ querentes a¬
nimalia de montib. de collib. de cau̾¬
istiꝰmodi hominũ qͥ in montib conuer¬
sant᷑. in collib ambulant. in caunis ha¬
bitant petraꝵ. habet ocłos d̃s. Non se
abscondunt a facie mea. Qͥ scĩ s̃ ñ se
abscondunt a facie di: qͥ aũ iniusti.
abscondunt᷑ a facie eiꝰ. adam ꝓ trans¬
gressione celesti mandati. audiuit uo¬
ce dnĩ di deambulantis in paradyso
pͦ meridiẽ ⁊ absconditus ẽ. Sc̃s hoc
ñ facit. s conscientia actuũ suoꝵ ha
nos non rep̾hendit. fidutiã habemꝰ ad
dm: ⁊ qͦdcũq petierimꝰ ã d̾o accipiemꝰ. He
rũ adam quãuis peccauerit. tam̃ ñ usq¬

Expanded text:
tuum esse arbitratus est bona, nesciens, quia vetuum esse arbitratus est bona, nesciens, quia vera bona non nascantur in maledicta terra, sed in coelestibus regionibus. Thesaurizabit sibi in terra: quia in terra esse thesauros arbitratus hac nocte animam tuam repetent a te, » sed venientes venatores, et quaerentes animalia de montibus et collibus, de caveistiusmodi hominum qui in montibus conversantur, in collibus ambulant, in cavernis habitant petrarum, habet oculos Deus. Non se absconderunt a facie mea. Qui sancti sunt, non se abscondunt a facie Dei; qui autem injusti, absconduntur a facie ejus. Adam post transgressionem coelentis mandati audivit vocem Domini Dei deambulantis in 860 paradiso post meridiem, et abscondit se . Sanctus hoc non facit, sed conscientia actuum suorum hnos non reprehenderit, fiduciam habemus ad Deum, et quodcumque petierimus, accipiemus ab eo . Verum Adam, quamvis pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ibi sit deambulatio tua. ibi mens. gress.
⁊ statio. Oliuiscere maris. obliuiscere
ualliũ ac ꝓfundoꝵ. ueni ad montes ꝓ¬
uersatio tua. ut cũ dies mortis adueni̾t
mittant᷑ uenatores alii qͥdã ã piscatorib
qͥ suꝑ assũptionẽ constituti s̃:  te cũ¬

Expanded text:
ibi sit deambulatio tua, ibi mens, gressus ibi sit deambulatio tua, ibi mens, gressus et statio: obliviscere maris: obliviscere vallium ac profundorum: veni ad montes, Pversatio tua; ut cum dies mortis advenerit, mittantur venatores, alii quidam a piscatoribus, qui super assumptionem constituti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
induc̾e pisces de mari extractos aliã
rursus uitã assume. n aliud corpꝰ in¬
duce. tc̃ scies qͥd nob̃ ꝓfecerit exẽplũ
Nemo blasphemet. nemo male lace̾t:
nͥ uocet᷑ crim̃ qd̃ ab altero adductũ ẽ. in¬
celligentia. Iiugit̃ cũ de scłi istiꝰ fluc¬
tib ꝑ discipłos diũ fueris extractꝰ. muta
corporis uitia. muta sensũ anime. ñ es
ille piscis qͥ in salsis uersabaris undis. sed
de ꝓfundo gurgite erutus ad meliora cõ¬
uertere: scd̃m illud apłicũ. Nos aũ reue¬
dẽ ymaginẽ transformamur de gła
in głam: quasi ã dĩ sp̃u. Et cũ fu¬
eris ab apłis ac discipłis iħu marinis
fluctib lib̾atꝰ. noli querere ꝓfundũ. s in
montib sit conu̾satio cua. ut iã ñ habe¬
as opꝰ piscatorib qͥ te rursus de fluctib
extrahant. s aliis qͥbusdã qͦs uenatores
seriptura nuncupat qͥ te postea uenen¬
tur de monte. de colle. de locis altiorib:

Expanded text:
inducere, pisces de mari extractos aliam inducere, pisces de mari extractos aliam rursus vitam assumere, et aliud corpus induere, tunc scies quo nobis profecerit exemplum. Nemo blasphemet, nemo male laceret, non vocetur crimen quod ab alterius abductum est intelligentia. Et tu igitur cum de saeculi istius fluctibus per discipulos Domini fueris extractus, muta corporis vitia, muta sensum animae; non sis ille piscis qui in salsis versabaris undis, sed 857 de profundo gurgite erutus ad meliora convertere, secundum illud Apostolicum: Nos autedem imaginem transformamur de gloria in gloriam, quasi a Domini spiritu . Et cum fueris ab apostolis ac discipulis Jesu marinis fluctibus liberatus, noli quaerere profundum, sed in montibus sit conversatio tua; ut jam non habeas opus piscatoribus, qui te rursus de fluctibus extrahant, sed aliis quibusdam, quos venatores Scriptura nuncupat, qui te postea venentur de monte, de colle, de locis altioribus:
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃ eis. N enite pꝰ me. n faciã uos
piscatores hominũ.  relinquente ᷤᷤ
retia secuti s̃ eũ. ⁊ fecit eos saluator
de piscatorib pisciũ. piscatores hominũ.
Alios qͦq duos fr̃es inuenit dñs. iacobũ
hebedeo patre: reficientes retia sua. Qͦs
cũ similit̾ ad eugłii ministeriũ ꝓuocasset:
piscatores hominũ reddidit. Si qͥs gͦ uix¬
ta hanc hystoriã consid̾et discipłos salua¬
scripturaꝵ rationẽ concextã ut retia
artificis suꝑfundi. ⁊ considet hoc ipsũ
cũ sũma ratione fieri: uidebit qͦmͦ ũ
diẽ mittat hominũ piscatores. institu
arcebissimis fluctib ad curã ꝓducere
libiorẽ. Uerũ illi pisces cũ sagenis. re¬
tib atq hamis. extracti de aqua fue¬
rint. moriunt᷑. Apud nos uͦ cũ aliqͥs
fuerit sermonis retib cõprehensus
N eductus de mari scłi. morit᷑ qͥds̃ n
ipse. s peccato. s mundo: ut consurgeis
xp̃o uiuat d̾o. Si possis ad incelligen¬
dũ sensũ quẽ conam᷑ expone̾ animo

Expanded text:
dixit eis: Venite post me, et faciam vos piscatores hominum. Et relinquentes sua retia secuti sunt eum . Et fecit eos Salvator de piscatoribus piscium, piscatores hominum. Alios quoque duos fratres invenit Dominus, Jacobum patre Zebedaeo reficientes retia sua . Quos cum similiter ad Evangelii ministerium provocasset, piscatores hominum reddidit. Si quis ergo juxta hanc historiam consideret discipulos SalvaScripturarum ratione contextam ut retia, artificis superfundi, et consideret hoc ipsum cum summa ratione fidei, videbit quomodo non diem mittat hominum piscatores, institue acerbissimis fluctibus ad auram producere liberiorem. Verum illi pisces cum sagenis, retibus atque hamis extracti de aqua fuerint, moriuntur. Apud nos vero cum aliquis fuerit sermonis rete comprehensus, et eductus de mari saeculi: moritur quidem et ipse, sed peccato, sed mundo: ut consurgens Christo, vivat Deo. Si ergo possis, ad intelligendum sensum quem conamur exponere, animo
Abbreviated transcription (Latin):
udeb foramen petre. ꝑ quã posteriora
d̾i uixta possibilitatẽ imbecillitatis sue
humanꝰ intuet᷑ aspectꝰ. Hoc enĩ ÷ qd̵ art
Hideb posteriora mea. Inueni unã cau̾¬
nã uniꝰ petre. Quero alias petras. et
alias cauernas. N enio ad cͦoꝵ ꝓpħaꝵ¬

Expanded text:
a Dei juxta possibilitatem imbecillitatis suae humanus intuetur aspectus. Hoc enim est quod ait: Videbis posteriora mea . Inveni unam cavernam unius petrae, quaero alias petras, et alias cavernas: venio ad cho
Abbreviated transcription (Latin):
dicit dñs. Si conu̾sus fueris: restituã
te. Ad õs hec loquit᷑ d̾s: qͦs reu̾ti uult
ad salutẽ. Uidet᷑ aũ qd̾dã significare.
mysterii ineo qd̃ ait. resticuã te. Ne¬
mo qͥppe restui pot̃. nͥ in eũ locũ uñ
ante. discesserat : utpoce si mẽbrũ coe¬
poris mei fuerit a cõpage disiunctũ
medicꝰ illud in pͥstinũ locũ restituere
conat᷑. Sic aliqͥs separatꝰ a patria in
exiliũ mittit᷑: n postea ꝑ indulgentiã
eoꝵ qͥ possunt exules soluere reddit᷑
lib̾tati. ⁊ redit unde fuerat expulsuᷤ.
Miles qͦq abiectꝰ ex ordine suo resti¬
tuit᷑ ordini si acceꝑit ueniam. Ita et
nc̃ dr ad mortale genꝰ. id÷ ad nos hoĩes
qͥ ã d̾o fueramꝰ au̾si: si conu̾si fueritis
resticuã uos. finis qͥppe reꝓmssiõĩs
resticucio ẽ: ut in actib apł̃oꝵ legimꝰ
usq ad tẽpora resticutionis om̃iũ que¬

Expanded text:
dicit Dominus: Si conversus fueris, restituam dicit Dominus: Si conversus fueris, restituam te. Ad omnes haec loquitur Deus, quos reverti vult ad salutem. Videtur autem quiddam significare mysterii in eo quod ait: restituam te; nemo quippe restitui potest, nisi in eum locum unde ante discesserat, ut puta si membrum corporis mei fuerit a compage disjunctum, medicus illud in pristinum locum restituere conatur. Si aliquis separatur e patria, in exsilium mittitur, et postea per indulgentiam eorum qui possunt exsules solvere, redditur libertati: redit unde fuerat expulsus. Miles quoque abjectus ex ordine suo, restituitur ordini, si acceperit veniam. Ita et nunc dicitur ad mortale genus, id est ad nos homines, qui a Deo fueramus aversi: Si conversi fueritis, restituam vos. Finis quippe repromissionis restitutio est, ut in Actibus apostolorum legimus: Usque ad tempore resti
Abbreviated transcription (Latin):
E U S mortẽ non fecit
neq delectat᷑ in ꝑditione.
iuuentiũ. Creauit enĩ ut
eent omĩa.  salutares generationeᷤ
mundi. nec ÷ in eis uenenũ mortis¬
neq inferni regnũ suꝑ t̾rã. Deinde pau¬
lulũ ultra ꝓcedens. repperio uude mors

Expanded text:
eus mortem non fecit, neque delectatur in perditione viventium. Creavit enim ut essent omnia, et salutares generationes mundi, nec est in eis venenum mortisneque inferni regnum super terram . Deinde paulum ultra procedens reperio unde s
Abbreviated transcription (Latin):
quã dulcẽ ipse condidãt: ⁊ ait. Gͦ mͦ
conu̾sa es in amaritudiñe uitis aliene.
Qđ dic̃ tale ẽ. Ego feci pedes: qͥb igre¬
d̾et᷑ mortale genꝰ. Qua causa factũ ÷ ut
claudicent plurimi: ego feci omĩa m̃¬
bra ualida. atq integra. Qͦ mͦ uideo in
multis debilia atq iuitata: itaq ñ solũ
⁊ similitudinẽ di facła ẽ. ⁊ antiqͥor est
hec imago q̃ di ẽ. imagine. tabuli quã
postea nob indiumꝰ ob peccatũ. Unde de¬
bemꝰ magnoꝑe laborare. ut qͦmͦ delin¬
quentes portauimꝰ imaginẽ terresiris.
ita ad penitentiã conuersi portemꝰ ima¬
ginẽ celestis: ad quã ⁊ uniu̾sa pͥmũ
condita ÷ creatura. Ob cuiꝰ in malũ
conu̾sationẽ. nẽ peccantes sermo corri¬
piens. ait. Qͦ mͦ conu̾sa es in amaritu¬
dinẽ uitis aliene: ego aũ plantaui
eã fructiferã: uniu̾sã uerã. I ante¬

Expanded text:
quam dulcem ipse condiderat, et ait: Quomodo conversa es in amaritudinem vitis aliena? Quod dicit tale est, Ego feci pedes, quibus ingrederetur mortale genus; qua causa factum est ut claudicent plurimi? Ego feci omnia membra valida, atque integra; quomodo video in multis debilia atque inutilia? Itaque non solum est haec imago quae Dei est, imagine Zabuli, quam postea nobis induimus ob peccatum. Unde debemus magnopere laborare, ut quomodo delinquentes portavimus imaginem terrestris: ita ad poenitentiam conversi portemus imaginem coelestis, ad quam et universa primum condita creatura est, ob cujus in malum conversionem nunc peccantes sermo corripiens ait: Quomodo conversa es in amaritudinem vitis aliena? Ego autem plantavi eam fructiferam, universam vera
Abbreviated transcription (Latin):
si ingeniosos ⁊ ardentis nature ht̃
auditores. quantoplus p̾cepit. tan¬
toplus ꝓfecit ilł int̾rogantib. ⁊ de
eo qd̾ dic̃ sepe querentib qͥ sit sensꝰ
in dicto. qͥ ordo. que scͥpti uoluntã.¬

Expanded text:
si ingeniosos, et audientis naturae habeat auditores, quanto plus praecipit, tanto plus proficit, illis interrogantibus, et de eo quod dicit saepe quaerentibus, qui sit sensus in dicto, qui ordo, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ne. ⁊ laudis glam ñ conseqͥt᷑. Ierit sermo
tuus mͥ in leticia. Non ait ÷. s erit. Si qͥdẽ
in p̾senti tp̃r. carceres. exilia. contumeliaᷤ
ac labores mͥ tͥbuit : s hoꝵ om̃iũ finis e¬
rit letiaia. Herit sermo tuus mͥ in le¬
ticiã ⁊ gaudiũ cordis mei: qr inuocatũ

Expanded text:
onsequitur. Et erit sermo tuus mihi in laetitiam. Non ait, Est: sed, Erit; siquidem in praesenti tempore carceres, exsilia, contumelias, ac labores mihi tribuit, sed horum omnium finis erit laetitia. Et erit sermo tuus mihi in laetitiam, et gaudium cordis mei, quia invocatum
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbue. ut inueniamͣ ad uestigia unigeni¬
ci tui. Hec loquentib. ñ sentimꝰ qͥd pe¬
taniꝰ. Re eiuĩ hoc oicimꝰ. fac n⁊ uos sic odi¬
da in istas incidẽ calamitates. qͦs apłi sũ¬
tinuert̃. Dice̾ qͥppe. da mͥ partẽ cũ ꝓpħi
uollentẽ id pati qd̃ ꝓpħe: om̃iũ iniustis¬
simũ ẽ. Dice̾ da mͥ partẽ cũ apłis uollen¬
tẽ ex affectu pauli uera eloqͥ. in la¬
borib plurimũ in plagis habundanter
in carcerib supͣ modũ. in mortib sepe

Expanded text:
bue ut inveniamur ad vestigia Unigeniti tui. Haec loquentes non sentimus quae petimus: re enim hoc dicimus: Fac nos sic odiionem patiamur: da in istas incidere calamitates quas apostoli sustinuerunt. Dicere quippe, da mihi partem cum prophetis, nolentem pati id simum est: dicere, da mihi partem cum apostolis, nolentem ex affectu Pauli vere loqui: In laboribus plurimum, in plagis abundanter, in carceribus supra modum, et in mortibus saepe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ eoᷤ qͥ ꝑ signa acq portenta apłoꝵ cre¬
dituri erant. S cito qͦmͦi accepi ꝓpt̾ te
opprobriũ. a concẽpnentib sermones
cuos. Pocest fieri ut ꝓpħes hoc dicat con¬
tẽptus a ppło peccatore. suꝑ his quȩ p̃dica¬
bat. Ait qͥppe ⁊ alibi. Comipleui dies me
os irrisione. O pprobriũ gͦ patitur abhiᷤ
qͥ sermones d̾i audire contẽpnunt: ⁊ dep̃¬
cat᷑ ut di habeat auxiliũ. dicens. Scito qͦ¬
mͦ acceꝑimi ꝓpt̃ ce opprobriũ ã concẽpnen¬
tib sermones tuos: consiunã eos. P ocest¬

Expanded text:
propter eos qui per signa atque portenta apostolorum credituri erant. Scito quomodo accepi propter te opprobrium a contemnentibus sermones tuos. Potest fieri ut prophetes hoc dicat contemptus a populo peccatore super his quae praedicabat: ait quippe et alibi: Complevi dies meos in irrisione . Opprobrium ergo patitur ab his qui sermones Dei audire contemnunt, et deprecatur ut Dei habeat auxilium dicens: Scito quomodo acceperim propter te opprobrium a contemnentibus sermones tuos. Consumma Al. Cons
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑. Ipse enĩ ÷. qui in ꝑhibentib dig¬
nitati testimoniũ iudicat᷑. Et hoc fi
in carcere. cũ fueris in carcere: ñ te
semetipsũ. In carce̾ inqͥt fui: uenis¬
ci ad me. Esuriui. ⁊ dedisti mͥ man¬
ducare. Siciui: ⁊ pocastiᷤ me. Itaq

Expanded text:
netur. Ipse enim est qui in perhibentibus veritati testimonium judicatur: et hoc fidin carcere, cum fueris in carcere: non te semetipsum. In carcere, inquit, fui et venistis ad me: esurivi et dedistis mihi manducare: sitivi et potastis m
Abbreviated transcription (Latin):
rũ qͦmͦ ex eo qd̃ increpabant ⁊ argue¬
bant oelnquentes. iugulati condẽpnati¬
q sint. lapidati. serrati. in occisionem
gladii occubuert̃. circũ euntes in melotiꝰ.
in capͥnis pellib. in egestate. in tͥbula¬
tione. u miseria. in solitudinib erran¬
tes. Lo tp̃r qͦ erant synagoge. plurime
ui isrł. nichilonunꝰ illi in desertis et
montib speluncis ⁊ cau̾nis petraꝵ la¬
titabant. Qͥd gͦ ẽ si qͥs iuilt unitari
uitas ꝓpħaꝵ increpet arguatq peccan¬
t̃ẽ. staci odiũ merebit᷑. statĩ ⁊ decrahet᷑.
statĩ patiet᷑ uisidias. Qd̃ etiã nc̃ sepe iudeniꝰ¬
in eccłiis acidere. Peccauit qͦdlibet qͥspiã.
Is qͥ p̾sidet ppło ⁊ regit eccłasticã discipli¬
nã eicit eũ de congregatione scõꝵ. iłi¬
co ille circuit ciuitatẽ. lacerat eũ qui
apłi uͦ omĩ aminiratione digni. innume¬
rabilib ꝓpt̾ ueritatẽ inuiriis affecti loq̃¬
bant᷑. Ppt̾ea cõplaceo mͥ in infirmitatib

Expanded text:
uomodo ex eo, quod increpabant et arguebant delinquentes, judicati condemnatique sunt: Lapidati, secti in occisione gladii occubuerunt, circumeuntes in melotis et in caprinis pellibus, in egestate, in tribulatione et miseria, in solitudinibus errantes . Eo tempore quo erant synagogae plurimae in Israel, nihilominus illi in desertis, ett speluncis, et cavernis petrarum latitabant. Quid ergo est? Si quis vult imitari vitas prophetarum, increpet, arguatque peccatores, statim odium merebitur, statim ei detrahetur, statim patietur insidias. Quod etiam net quispiam: is qui praesidet populo, et regit Ecclesiasticam disciplinam, ejicit eum de congregatione sanctorum: illico ille circuit civitatem, lacerat eum qui, apostoli omni admiratione digni innumerabilibus propter veritatem injuriis affecti loquebantur: Propterea complaceo mihi in infirmitatibus,
Abbreviated transcription (Latin):
Heu mͥ anima qr periit reuerens at̃¬
ra: ⁊ qͥ corrigat inter homines non ÷.
om̃s in sanguine uidicant᷑. Q enit em̃
ut meteret fructꝰ : ⁊ quasi stipula in
segete reꝑta ꝓpt̾ plurimos peccatores
botros uue in hominib : ⁊ imm̃sis scele¬
rib inuentis dicit.Isic̃ racemꝰ in uin¬
demia. cũ ñ suꝑsit botrus uue ad man¬
ducandũ pͥmituia. In alio qͦq loco simi¬
lia his ad patr̃e loqr dicens. Que utili¬
tas in sanguine meo: dũ descendo in cor¬
ruptionẽ: qͥd cantoꝑe hominib ꝓfui:¬
Qͥ dnã sanguine meo que fudi ꝓ eoꝵ
salute fecert : que utilitas in sangiune
pus humanũ : qͥd his om̃ib dignũ inter
homines ꝑpetratũ ÷ : que utilitas in san¬
guine meo: dũ descendo in corruptionẽ:

Expanded text:
a periit reverens a terra, et qui corrigat inter homines non est. Omnes in sanguine judicantur . Venit enim ut meteret fructus, et quasi stipula in segete reperta propter plurimos peccatores,botros uvae in hominibus, et in messe sceleribus inventis, dicit: Et sicut racemos in vindemia, cum non supersit botrus uvae ad manducandum primitiva. In alio quoque loco similia his ad Patrem loquitur dicens: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem? Quid tantopere nominib in sanguine meo, quem fudi pro eorum salute, profecerunt? quae utilitas 845 in sanguine pus humanum? quid his omnibus dignum inter homines perpetratum est? Quae utilitas in sanguine meo, dum desc
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. sic  in p̃senti loco int̃̾pretamur
Adnotauimꝰ in pͥncipio huiꝰ libri dic¬
tũ. ꝓpħam in gentib posui te. ⁊ reg
tiã ueritat᷑eq regnare. Qͦ mͦ gͥ ma¬
gis illa conueniunt xͦ quã iheremie:
sic arbitror ⁊ alia plura ⁊ hec qͥdẽ
pͥmũ qͥdẽ uidendũ ÷. an possit id qd̃
incongruũ ⁊ blasphemũ uidet᷑ ẽẽ. si
referat᷑ ad dñm. id ÷ heu mͥ ego mat̾
saluator nrͣ dice̾ miserans alios. Ad
qđ̵ ꝓbandũ exhibenda s̃ testimonia
quȩ manifeste nulli alii apta licit nͥ

Expanded text:
tum, sic et in praesenti loco interpretemur. Annotavimus in principio hujus libri dictum: Prophetam in gentibus posui te, regna tiam, veritatemque regnare. Quomodo igitur magis illa conveniunt Christo quam Jeremiae, sic, arbitprimo quidem videndum est an possit id quod incongruum, et blasphemum videtur esse si referatur ad Dominum, id est: Heu mihi, mater, Salvator noster dicere miserans alios. Ad quod probandum exhibenda sunt testimonia, quae manifeste nulli alii apta sint nisi
Abbreviated transcription (Latin):
nit᷑: ⁊ ab aliis qͥdẽ condẽpnat᷑. ab aliis ñ
condẽpnat᷑. Si autẽ condẽpnator ixcipi¬
t᷑. aꝑies ei ostiũ. ingredit᷑ ad te. credis
in eũ. uescit᷑ cecũ. Si uͦ de religione.
facis quã condẽpnas iłim ut m̃dac̃e. ut

Expanded text:
 condemnatur, ab aliis non condemnatur, si autem non condemnatur, excipitur. Aperis ei ostium, ingreditur ad te: credis in eum, vescitur tecum. Si vero de religione afacis, quam condemnas Jesum, ut mendacem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Q oĩb oĩa restituit. cui uẽtigal uec¬
tigal. cui cunor̃s cimore. eui tͥbutũ
tͥbutũ. cui honore honorẽ ⁊ uniu̾sis
oĩa rep̾sentat. nulli debet aliqd̃ of¬
ficiũ. U erbi gr̃a. Honorans paren¬
diaconos. fideles ut fideles. cathecu¬
inos ut cathecuminos. si oĩb oia
reodat. nulli debet officiũ. Si uͦ
redde debet n reddix: ñ pet̾ dicert¬
sic intelligendũ ÷. Ego qͥdẽ feneraui¬
n uolui spiritales pecunias commodare
s illi auerter̃t aures suas ab his que dice¬
bant᷑. ueq uoluert̃ p̾bere se dociles. ut
mͥ deb̾ent que audiebant. iccirco ñ de¬
buit mͥ qͥsqua. Si qͥs enĩ uoluerit ser¬
mones qͥ dñr audire. debitor fit eoꝵ:
⁊ quasi debitor etiã usuras exigetur.
pline uerba cũ fenore ⁊⁊ fieri debito¬
res: quã ñ acciꝑe nec deb̾e. Accusan¬
tur qͥppe tales: dicente ꝓpħa. Nec de¬
buit micin qͥsꝗͣ.. Qđ̃ aut̃e ait. heu

Expanded text:
ectigal vectigal, cui timorem timorem, cui tributum tributum, cui honorem honorem , et universis omnia repraesentat, nulli debens aliquod officium, verbi gratia, honorans parendiaconos, fideles ut fideles, catechumenos, ut catechumenos; si omnia omnibus reddat, nulli debet officium. Si vero reddere debet, et non reddit, non potestsic intelligendum est: Ego quidem fenerari volui: et spiritales pecunias commodare, sed illi averterunt aures suas ab iis quae dicebantur, neque voluerunt praebere se dociles, ut mihi deberent quae audiebant. Idcirco non debuit mihi quisquam. Si quis enim voluerit sermones qui dicuntur audire, debitor fit eorum, et quasi debitor etiam usuras reddere explinae verba cum fenore, et fieri debitores, quam non accipere, nec debere. Accusantur quippe tales, dicente propheta: Non debuit mihi quisquam. Quod ait: Heu
Abbreviated transcription (Latin):
dice bñ iuuenti. solꝰ sedebã. q amaritu¬
dine. repletꝰ sũ. Si arta ⁊ angusta iua:
que ducit ad uitã. expedit tͥ ab om̃i diu̾¬
cedine recedenti. ut amaritudine in p̃¬
senti scło cõplearis. An ignoras qm̃ sollen¬
nitas di uinctis amaritudinib celebrat᷑.
Ait qͥppe sermo duunꝰ. Cũ habueritis di¬
ẽ festũ. arima suꝑ aniaritudine man¬
ducabitis. Simul aũ considerandũ puto
qͥd s uelit hec uisio que p̃cepit agentẽ
pascha di arima cũ amiaritudinib man¬

Expanded text:
a amaritudine plenus sum . Si arcta et angusta est via quae ducit ad vitam, expedit tibi ab omni dulcedine recedenti, ut amaritudine in praesenti saeculo complearis. An ignoras quoniam solemnitas Dei adjunctis amaritudinibus celebratur? Ait quippe sermo divinus: Cum habueritis diem festum, azyma super amaritudinem manducabitis . Simul autem considerandum puto quid velit haec jussio, quae praecepit agentem pascha Dei azyma cum amaritudinib
Abbreviated transcription (Latin):
i neq debuit mͥ qͥsꝗͣ.. Oportet gͥ ⁊ id
qd̾ in usu ÷ atq in eccłiis legitur expo¬
nere : ⁊ hoc qd̃ in hebreis codicib inue¬
nit᷑. intactũ non p̃terire. Predicauit
iheremias mandata diuina: nemo his
que p̾dicabantur attendit. Q uãobrẽ
quasi medicꝰ libens ac ꝓ̃ptus. medictituna
languentib tribuit: ⁊ ilł ñ scd̃m
artificiũ curantis. s uixta uolun

Expanded text:
i, neque debuit mihi quisquam. Oportet igitur et id quod in usu est, atque in Ecclesiis legitur, exponere; et hoc quod in Hebraeis codicibus invenitur, intactum non praeterire. Praedicavit Jeremias mandata divina; nemo his quae praedicabantur attendit. Quamobrem quasi medicus libens ac promptus medicamina languentibus tribuit, et illis non secundum a
Abbreviated transcription (Latin):
ueteri malitiȩ ⁊ neqͥtie. s in anmis sin¬
ceritatis. ⁊ ueritatis. De amaritudinib
uecesse ÷. tał ratio reddat᷑. que doce¬
at sic eas celebrandas. qͦmͦ arima comedan¬
t᷑. Habeto sinceritatẽ ⁊ ueritatẽ. ⁊ ania¬
ritudines te sequant᷑: ⁊ manducab̾ ari¬
ma cũ sinceritate ⁊ ueritate. Paułꝰ qr
istiꝰnodi a:una comedebat. sequebat᷑ eũ
amaritudo dicentẽ. Inimicꝰ factꝰ sũ ue¬
ra dicens. M anducabat ⁊ amaritudine
in dolore ⁊ labore. in uigilus frequent᷑
in fame .⁊ siti extͣ cet̾ea. qͥb ꝓ totiꝰ salu

Expanded text:
ento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis . De amaritudinibus necesse est ut talis ratio reddatur, quae doceat sic eas celebrandas, quomodo azyma comedantur. Habeto sinceritatem et veritatem, et amaritudines te sequentur, et manducabis azyma cum sinceritate et veritate. Quia Paulus istius modi azyma comedebat, sequebatur eum amaritudo dicentem: Inimicus vobis factus sum vera dicens . Manducabat amaritudines in dolore, in labore, in vigiliis frequenter, in fame et siti , extra caetera quae pro totius mu
Abbreviated transcription (Latin):
t̃: quasi quẽ me geniusti . o sapientia.
filios uͦ sapientie.i alibi legimꝰ. scͥptura
dicente. Emittit sapientia filios suos. He¬
u mͥ itaq ego mat̾ mea sapientia. quasi
qũe me geniusti iuirũ qͥ iudicer. Quis
ego sũ qͥ in ħ natꝰ sim ut uidicer atq diͦ¬
cernar ꝓpt increpationes. ꝓpt̃ correptionẽ
ꝓpt̃ magisteriũ: dũ corrigere nitor ha

Expanded text:
t: Cur me genuisti, o Sapientia? Filios vero Sapientiae et alibi legimus, Scriptura dicente: Amittit Sapientia filios suos. Heu mihi, inquit, mater mea, Sapientia, quasi dicat: Cur me genuisti virum qui judicer? Quis ego sum qui in hoc natus sum, ut judicer atque discernar propter increpationes, propter correptionem, propter magister
Abbreviated transcription (Latin):
emĩ eos quasi inimicos uenino. id
tantũmodo desid̾antes aͥ¬
m colores n uictꝰ parf¬
monia ex eoꝵ depositione nascant᷑. qͦ¬
mͦ accutissimo ferro corpora secent. et
medicos ꝓpħas d̾s. El nus ex medicis et
iheremias fuit: cocripiens peccatores. et
conu̾tere uolens a uitiis ad uirtutes.
Illi uͦ cũ deb̾ent ea que. dicebant᷑ audi¬
re: e contrario accusabant ꝓpħam apud
uidices similes sui. Ex qͦ factũ ÷ ut sẽꝑ
in calũpnus ⁊ in tͥsticiis fuerit iheremiaᷤᷤ
eoꝵ ꝑu̾sitate qͥ quantũ in se fuit cura
ti erant : uixta ꝓpͥam aut̾e incredulita¬
tẽ adhuc egrotabant. I stunodi aliqͣndo
loqͥtur. I dixi: ñ loquor neq nominabo
nom̃ dñi.  factũ ÷ ut ignis ardens in
ossib meis : ⁊ dissolutꝰ sũ undiq ⁊ ferre
ñ possũ. Aliquando aũ uidens se sẽper¬
maledictis clamorib inuiriis insectari.¬

Expanded text:
enim eos quasi inimicos venire, quasi id enim eos quasi inimicos venire, quasi id tantummodo desiderantes, quomodo dolores et victus parcimonia, ex eorum dispositione nascantur: quomodo acutissimo ferro corpora secent; et medicos prophetas Deus. Unus ex medicis et Jeremias fuit, corripiens peccatores, et convertere volens a vitiis ad virtutes. Illi vero cum deberent ea quae dicebantur audire, econtrario accusabant prophetam apud judices 841 similes sui. Ex quo factum est ut semper in calumniis et in tristitiis fuerit Jeremias, eorum perversitatis, quantum in se gerens. Juxta propriam autem incredulitatem adhuc aegrotantibus istiusmodi aliquando loquitur: Et dixi: Non loquor, neque nominabo nomen Domini. Et factum est ut ignis ardens in ossibus meis, et dissolutus sum undique, et ferre non possum. Aliquando autem videns se maledictis sem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ curare eos qͥ in infirmitatib st̃
Iconstituti. uident tͥsticiã. iniocun¬
da ꝑtractant: ⁊ in alienis calami¬
tatib merore ꝓprio conficiuntur.
Semꝑ enĩ conu̾satio eoꝵ: in genutꝰ
semꝑ in curis ÷. Nũquã cũ letis con
incõmodis uariis debilitantur. qui
febrib estuant. qͥ dolore corquent᷑. ui¬
gi seruitio ꝑseuerant. ⁊ siqͥs eoꝵ uult
implere medicinã: ñ indignat᷑. ñ obli¬
uiseut᷑ ꝓpositi artis sue postꝗͣ cũ his fu
languentes s̃. Non enĩ necesse habent
sani medico: s hĩ qͥ male habent. Qd̃
aut̾ẽ a luxuriosis egrotantib paciuuit᷑¬
medici: hoc sustinent ꝓpħe ac magistͥ
ab his qͥ curari nolunt. O dio qͥppe¬
habent᷑. quasi p̾cipientes adu̾sũ desid̾ia
languentiũ. quasi ꝓhibentes delicuiᷤᷤ
n cibis uariis uti eos: qui cũ sint in¬
firmi. nolunt escis infirmoꝵ uesci.
fugiunt gͦ inobedientes languentes
que ꝓrsus his faciunt. qͥ faciat qͥs
inimicis ⁊ hostib suis. Obliuiscuntur

Expanded text:
itatibus constituti sunt, vident tristia, injucunda pertractant, et in alienis calamitatibus moerore proprio conficiuntur: semper enim conversatio eorum in gemitu, semper in curis est, numquam cum laetis consincommodis variis debilitantur, qui febribus aestuant, qui dolore torquentur, jugi servitio perseverant. Et si quis eorum vult implere medicinam, non indignatur, non obliviscitur propositi artis suae, postquam cum his fuelanguentes sint: Non enim necesse habent sani medicum, sed ii qui se male habent . Quod autem a deliciosis aegrotantibus medici patiuntur, hoc sustinent prophetae ac magistri ab his 840 quhabentur quasi praecipientes adversum desideria languentium, quia prohibent deliciis et cibis variis uti eos, qui cum sint infirmi, nolunt escis infirmorum vesci. Fugiunt ergo inobedientes atque languentes que prorsus iis faciunt, quae faeiat quis inimicis et hostibus suis. Abominantur
Abbreviated transcription (Latin):
rłm subu̾sã. altare destructũ: nusqͣm
sacrificia. nec hostias. nec libamina.
nusqͣm sacerdotes. nusqͣm pontifices.
nusquã ministeria leuitarũ: cũ hec
omia uides cessare. dicito qr moyses
famulꝰ dĩ defunctꝰ ẽ. Si uideris nemi¬
nẽ ter in anno uenire ad conspectũ
nec offerre primicias. nec pͥmogeni¬
ta consecrare: cũ hec om̃ĩa non uideᷤ
celebrari. dicito qi moẜses famulꝰ
dĩ defunctꝰ ẽ. Cũ uͦ uideris introi¬
re gentes ad fidẽ. eccłas extrui.
altaria non cruore pecudũ resꝑgi.
s p̾cioso sanguine xp̃i consecrari: cum
ihc̃ post moysen suscepit & optinuit
principatũ. non ille iħc filiꝰ naue. s¬

Expanded text:
rusalem subversam, altare destructum, nusquam sacrificia, nusquam nec hostias nec libamina, nusquam sacerdotes, nusquam pontifices, nusquam ministeria Levitarum. Cum haec omnia vides cessare, dicito quia Moyses famulus Dei defunctus est. Si videris neminem ter in anno venire ad conspectum nec offerre primitias, nec primogenita conservare: cum haec omnia non vides celebrari, dicito quia Moyses famulus Domini defunctus est. Cum vero videris introire gentes ad fidem, ecclesias instrui, altaria non cruore pecudum respergi, sed pretioso sanguine Christi conservari; cum Jesus post Moysen suscepit et obtinuit principatum: sed non ille Jesus filius Nave,
Abbreviated transcription (Latin):
liꝰ dĩ. qr cũ uenisset plenitudo tẽporiᷤᷤ
misit ds̃ filiũ suũ factũ ex muliere fac¬
tũ sub legȩ. E hoc gͦ qđ factus est:
sub lege : moysi minister effectus est.
dicit autẽ ds̃ ut transeant in t̾ram.
ñ quã dedit moyses. s qͣm ego inquit
d̾s dat t̾ram popło suo ꝑ iħm. Quam
t̾ram. Illam sine dubio. de qua dicit
dñs. Beati mansueti: qr ipsi heredi¬
tate possidebunt t̾ram. Omẽm inqͥt
locũ. quẽcũq ascenderitis uestigiis
conscendere celsiorẽ. t̾e uere ascendi¬
ti locũ edicũ & excelsũ. quẽ a dõ in
hereditate ꝑcipies. Si enĩ in his que

Expanded text:
plenitudo temporum, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege . » Per hoc quod factus est sub lege, minister Moysi factus est. Dixit autem Deus ut transeant in terram, non quam dedit Moyses, sed quam, inquit, Deus dat terram terram? Illam sine dubio de qua dicit Dominus. « Beati mansueti, quia ipsi haereditate possidebunt terram . » Omnem, inquit, locum quemcunque ascenderitis vestigiis conscendere celsiorem, tunc vere ascendisti locum editum et excelsum, quem a Deo in haereditate percipies. Si
Abbreviated transcription (Latin):
pietas grẽ ⁊ mĩe. quo bona p̃stant᷑ hõib. In cos quidẽ iudeos qͥ oecider᷑̃e
pietatis monstrabit. si ꝑmanseris in bonitate .i. in fide recta. Alio¬
qͥn e tu excideris : i. si a fide recesseris. peniꝰ perib. Distat aut̃e
int̃ frang o excidi.: qi fractꝰ ramꝰ potest utcũq arbori sue solida¬
ti. excisus nullatenꝰ. & notandũ qr iudeos dix fractos. qr p̾dicante
helia. & enoc solidabunt᷑ in fide. xp̃i. Gentiles aut̾e si a fide recesse¬
rint. penitꝰ abscidendos a gr̃a dĩ. ac deinde ꝑdendos. Uñ seqͥt. Sed

Expanded text:
qua bona praestantur hominibus, in eos quidem Judaeos qui ceciderunt, est gratiam pietatis, monstrabit, si permanseris in bonitate, id est in fide recta: alioquin et tu excideris, id est, si a fide recesseris, penitus peribis. Distat autem inter frangi et excidi, quia fractus ramus potest utcunque arbori suae resolidari, excisus nullatenus. Et notandum quia Judaeos dixit fractos, qui praedicante Elia et Enoch, solidabuntur in fide Christi: gentiles autem, si a fide Christi recesserint, penitus abscindendos a gratia Dei, ac deinde perdendos; unde sequitur: Sed
Abbreviated transcription (Latin):
deceꝑat. illud inq̾m os ligno crucis
confoditur. & terebatur: qr illa uia
qũa philosophia latam & spatiosam p̃¬
dicauerat uoluptatis. hanc xp̃e art᷑a
& angustã nob̾ uiã salutis ostendit.
Sic ꝗᵈ iahel eccła. uitioꝵ principem
sisaram obtectũ pellib. idẽ membro¬
rũ mortificatione sopitũ: et̾no tradid̃
sonino. Occurrit tamen iahel eccła pͦ
tabatur enĩ isrł legẽ. s in leg̃ẽ iusti

Expanded text:
deceperat, illud, inquam, os ligno crucis deceperat, illud, inquam, os ligno crucis configitur et terebratur, quia illa via, quam philosophia latam et spatiosam praedicaverat voluptatis, hanc Christus arctam et angustam nobis viam salutis ostendit. Sic ergo Jael Ecclesia vitiorum principem Sisaram obtectum pellibus, id est, membrorum mortificatione sopitum, et aeterno tradidit somno. Occurrit tamen Jael Ecclesia ptabatur enim Israel legem justi
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit sisarã. Qͥ aͥ gͦ nob sacramenti.
omis iste: historie cextus ostendi: ĩ ahel
mulier ista alienigena de qua ẽ ꝓpħia¬
figurã tennet eccłe: que ex alietuge¬
nis gentib congregata ẽ. Int̃pretatur
autẽ iahel ascensio: qr reuera ñ ẽ alia
ascensio qua ascendatur ad celũ. nͥ ꝑ
eccłam multiformis sapientie dei. Ip¬
sa ẽ gͦ que dũ a corꝑalib ad sp̃italia.
& a t̾renis ascendit ad celestia. int̾fecit
sisarã dde quo ĩa suꝑius diximus. quod
int̃pretatur: de qͦ scriptura dicit.
nolite fieri sic̃ equus & mulus quib
not ẽ incellectus. E alo gͦ eũ interfi¬
cit: idẽ ligni erucis eũ acciiie &
uirtuce: ꝓst̾uit. & ñ sine causa maxil¬
las eiꝰ palo transuer berasse d̾escribitur.
Illud enĩ os qd̃ de carnalib loqueba¬
tur. & illa doctriua que carius głam
p̃ferebat. que in delicus & uoluptate
uiuendũ sapientib scłi ꝑsuadebat: &
humanũ genus luxurie adulatione.

Expanded text:
ostendit Sisaram. Quid ergo nobis sacramenti ostendit Sisaram. Quid ergo nobis sacramenti omnis iste historiae textus ostendit? Jael, mulier ista alienigena, de qua pfiguram tenet Ecclesiae, quae ex alienigenis gentibus congregata est. Interpretatur autem Jael ascensio, quia revera non est alia ascensio, qua ascenditur ad coelum, nisi per Ecclesiam multiformis sapientiae Dei. Ipsa est ergo quae, dum a corporalibus ad spiritalia et a terrenis ascendit ad coelestia, interficit Sisaram, de quo jam superius diximus quod interpretatur, de quo Scriptura dicit: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Palo ergo eum interficit, id est, ligni crucis eum acumine et virtute prosternit. Et non sine causa maxillas ejus palo transverberasse describitur. Illud enim os quod de carnalibus loquebatur, et illa doctrina quae carnis gloriam praeferebat, quae in deliciis et voluptatibus vivendum sapientibus saeculi persuadebat; et humanum genus luxuriae adulatione
Abbreviated transcription (Latin):
falsũ ẽ. Qd̃ enĩ nͨ ascencdert̃ in mon¬
t̃e cui certũ ⁊̃: qd̾ aũ pollicent᷑ se ascen¬
suros ẽẽ cũ ꝓpħia falsũ ẽ. N on enĩ
sequuti st̃ ꝓphetiã. ut crecłent ei de
tamen scito qr ñ erit pͥmatus tuus
ui uia hac qua inicedus: s in manu
mulieris tradet dominꝰ sisaram. Eui¬
dent̃ ostendit qr non erat apud illũ
ppłm primatus: nec ꝑmanebit apud
eũ tuctorie palina. s in manu mulie¬
ris cui nomen iahel traditur sisara.
Describitur autem qd̃ cũ scłm cõmo¬
nitionẽ debore idẽ prophetie inseque.¬
retur barach principẽ allophilorum
sisarã. ipse quidẽ eũ comp̃hendere ñ
potuir: s occurrit ei fugienti mulier
alienigena iahel: que mulier prius
cũ eo amiciciarũ fedus habuerat. Ad
quã ille cũ declinasset latendi gr̃a
aquã poposcit ut bib̾et: s ab illa lacte
potatus ẽ. E cũ cũ in latebris collocaᷤᷤ¬
set. ac
bellib adoꝑuisset: post hec
tando barach. mortuũ iam &. ꝓstratũ

Expanded text:
falsum est. Quod enim non ascenderint in montem Dei certum est; quod autem pollicentur se ascensuros esse cum prophetia, falsum est. Non enim secuti sunt prophetiam ut crederent ei, detamen scito, quia non erit primatus tuus in via hac quam incedis, sed in manu mulieris tradet Dominus Sisaram. Evidenter ostendit quia non erit apud illum populum primatus, nec permanebit apud eum victoriae palma; sed in manus mulieris, cui nomen Jael, traditur Sisara. Describitur autem quod cum secundum commonitionem Debborae, id est, prophetiae insequeretur Barach principem Allophylorum Sisaram, ipse quidem eum comprehendere non potuit, sed occurrit ei fugienti mulier alienigena Jael; quae mulier prius cum eo amicitiarum foedus habuerat, ad quam ille cum declinasset latendi gratia, aquam poposcit ut biberet, sed ab illa lacte potatus est. Et cum eum in lateribus collocasset ac pellibus operuisset, post haec tanti Barach mortuum jam et prostratum
Abbreviated transcription (Latin):
patus. adu̾sũ potestates. adu̾sum mun¬
di huiꝰ rectores tenebrarũ harum. Iã
utiq intelligis : in quib locis huiꝰce mo¬
di sint tͥ mouenda certamina. Aut
si non tͥ sufficit intellectꝰ. nͥ etiam
loca ipsa manifesta tͥ uoce signeiᷤ
audi in consequentib. aduersus
spiritalia inqͥt nequicie in cȩlestib.
Audisti qͥ sint qui tibi bello de celestib
expellendi st̃: ut tu possis loca illa
regni celoꝵ hereditatis sorte suscipere.
celoꝵ uim patit᷑. ium facientes diri¬

Expanded text:
patus, adversus potestates, adversus hujus mundi rectores tenebrarum harum . Jam utique intelligis in quibus locis hujusmodi sunt tibi movenda certamina; aut si non tibi sufficit intellectus, nisi etiam loca ipsa manifesta tibi voce signentur, audi in consequentibus; adversus spiritalia nequitiae, inquit, in coelestibus. Audisti qui sint qui tibi bello de coelestibus expellendi sunt, ut tu possis loca illa et regna coelorum haereditatis sorte suscipere. coelorum vim patitur, et vim facientes diri
Abbreviated transcription (Latin):
contrarias potestates: debet etiam il¬
lud ꝓmereri qͦd de priorib bellatori¬
b scribitur. Et reu̾sus ẽ inqͥt unui¬
sus popłs ad ihm incolumis: ⁊ non mu
tuut qͥsquã de filus isrł in lingua
sua. Uides g qr qui sub ihu militat.
incolumis debet redire de p̾lio: nec
usqͣm debet ex iacuł maligni igni¬
tis uulnus accipere. non in corde
pollui. non in cogitatione maculari.
non ꝑ iram. non ꝑ cupiditatem. non
ꝑ aliam qͣmlibet occasionem loc̃ demo¬
nicis uulnerib dare. Ed aut̃ addid
qr nulłꝰ muciũ in lingua sua. hoc mͥ
uidetur ostendi. qr de uictoria se ne¬
mo iactauit: nemo sue uirtuci qr¬

Expanded text:
contrarias potestates, debet etiam ilcontrarias potestates, debet etiam illud promereri quod de prioribus bellatoribus scribitur: « Et reversus est, inquit, universus populus ad Jesum inctivit quisque de filiis Israel in lingua sua. » Vides ergo quia qui sub Jesu militant incolumes debent redire de praelio, nec unquam debent ex jaculis maligni ignitis vulnus accipere, non in corde pollui, non in cogitatione maculari, non per iram, non per cupiditatem, non per aliam quamlibet occasionem locum daemonicis vulneribus dare. Quod autem addidit quia nullus mutivit in lingua sua, hoc mihi videtur ostendi quia de victoria se nemo jactavit, nemo virtuti
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb domiuꝰ iħc sapientie sue aulam
pand̾et: & introduceret nos intra
ꝑ speculum & in eniginate aliqua ex
par te contueri. ⁊ inspicere figuraᷤᷤ :¬
pleniꝰ nobis reserare. ⁊ ꝑfectiꝰ digna¬
retur aperire. Wideres quomͦ nob̾
claresceret cuiꝰ potissimum ex sp̃ua¬
lib hostib his qui ne̾ impugnant
isrł. sp̃italẽ figuram tenuit ist:e
princeps de maieda. ⁊ ille de lachis.
⁊ ille de lebna: aut cuius intra memet¬
ipsum uicii uł erroris. qͥb anima
implicatur formam tenent singłiqͥq
hoꝵ qͦs ih̃u duce int̾fecit ppłs dĩ hi
uideł qui audiunt mandata eiꝰ ⁊ p̾
cepta custodiunt: qͥb ipse faculta
tem tribuit calcandi suꝑ serpentes
ꝯscorpiones. ⁊ suꝑ omẽm pocestatem
mimici. Oremꝰ gͦ ut n nr̃i pedes taleᷤᷤ
sint. tam speciosi. tam ualidi. qͥ pos¬
sint calcare ceruices ini micoꝵ: qͥ poᷤᷤ¬
sint ita capud calcare serpentiꝰ. ut
calcaneum nrͣm morde non possit: Qi
enim pugnat sub ihu duce adu̾sum

Expanded text:
quibus Dominus Jesus sapientia sua aulam panderet, et introduceret nos intra per speculum et in aenigmate, aliqua ex parte contueri et inspicere figuras, plenius nobis reserare, et perfectius dignaretur aperire. Videres quomodo nobis claresceret, cujus potissimum ex spiritalibus hostibus his qui nunc impugnant Israel, spiritalem figuram tenuit ipse princeps de Maceda, et ille de Lachis, et ille de Lebna, aut cujus intra memetipsum vitii vel erroris quibus anima implicatur, formam tenent singuli quique horum quos Jesu duce interficit populus Dei: hi videlicet qui audiunt mandata ejus, et praeceptum custodiunt, quibus ipse tribuit facultatem calcandi super serpentes et scorpiones, et super omnem potestatem inimici. Oremus ergo ut et nostri pedes tales sint, tam speciosi, tam validi, qui possint calcare cervices inimicorum, qui possint ita calcare caput serpentis, ut calcaneum nostrum mordere non possit. Qui enim pugnat sub Jesu duce adversus
Abbreviated transcription (Latin):
pͥcessert̃. s radix te portat. qi eoꝵ fide saluaris. Iu enĩ accepisti abeiꝰ
bes ẽẽ. Dices gͦ m õ gentił. fracti s̃ rami increduli. scił iudti abiec¬
Ni s̃. ut ego gentił inserar in locũ illoꝵ. Bene sub dicis. qr ita ẽ.
S adtende qͥd seqͥt᷑. s ropt̃ incredulitatẽ fracti s̃ rami q uidei no
luert in rp̃m crede. lapsi s̃ in mortẽ dãpnatiõis fracti ã gr̃a rdei
Lii aut̃ fide.xͥ stas. ñ tius meritis. id̾oq. noli głari. Noli altũ sapere
i noli suꝑbire s time cad̾e. dĩ eñ beneficiũ ẽ qͦd uocatus e. ñ tuũ
meritũ. iuxta qͦd idẽ egregiꝰ p̃dicator alias dic̃. Grã salui facti estbis

Expanded text:
praecesserunt; sed radix te portat, quia eorum fide salvaris; tu enim accepisti ab eis, praecesserunt; sed radix te portat, quia eorum fide salvaris; tu enim accepisti ab eis, abes esse. Dices ergo mihi, o gentilis: fracti sunt rami, increduli scilicet Judaei abjecti sunt, ut ego gentilis inserar in locum illorum. Bene, subaudis dicis, quia ita est, sed attende quid sequitur: propter incredulitatem fracti sunt rami; qristum credere, lapsi sunt in mortem damnationis, fracti a gratia Dei: tu autem fide Christi stas, non tuis meritis. Ideoque noli gloriari; noli altum sapere, id est noli superbire, sed time cadere: Dei enim beneficium est, quod vocatus es, non tuum meritum. Juxt