comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
incidisti quẽ honũ putasti: ut in ube¬
re quasi mat̾no amaritudinẽ inueni¬
res & ea offensa repellereris: & ad cibũ ualidi¬
orẽ inuitareris. faciunt enĩ hoc nutriceᷤ mãmo¬
treptis. ut aliqua amara ponant in papel¬
lis siuis: quibus offensi pariili ab ubere
resiliant. & ad mensã inhient. E rgo dicat.
nec ille nec ille est deus meus. Non ad ho¬
minis nomen ambulo. r ꝑi nomen
teneo. Ipsum paruulũ audi dicentem.
Nunquid paulus ꝓ uobis crucsfixus
est. aut innomine pauli babuzati
estis: Perirem si essem de parte pau¬
li: quonͦi ñ pereo si fuero de parte
donau: Prorsus recedant humana
noĩa: humana crimina: humana figm̃ta.
Inte dñe sꝑaui: dixi tu es as̃ ms̃. ton
homo quisquã. s tu es ds̃ nĩs. homo de¬
neq ꝓfic̃: nec habet quo ꝓficiat ꝑfect᷑.
nec habet uñ deficiat eternus. Dixi
nibꝰ tus. Que sunt iste sortes
Quere sortes: audito nomine sortium..
non debemꝰ sortilogos querere. Sors

Expanded text:
incidisti, quem bonum putasti, ut in ubeincidisti, quem bonum putasti, ut in ubere quasi materno amaritudinem invenires, et ea offensione repellereris, et ad cibum validiorem invitareris. Faciunt enim hoc nutrices mammothreptis, ut aliqua amara ponant in papillis suis, quibus offensi parvuli ab ubere resiliant, et ad mensam inhient. Ergo dicat; nec ille, nec iste Deus meus est. Non ad hominis nomen ambulo, Christi nomen teneo. Ipsum Paulum audi dicentem: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est, aut in nomine Pauli baptizati estis ? Perirem si essem de parte Pauli; quomodo non pereo si fuero de parte Donati? Prorsus recedant humana nomina, humana crimina, humana figmenta. In te, Domine, speravi: dixi, Tu es Deus meus. Non homo quisquam, sed tu es Deus meus. Unus deneque proficit; nec habet quo proficiat perfectus, nec habet unde deficiat aeternus. Dixi nibus tuis. Quae sunt istae sortes? quare sortes? Audito nomine sortium, non debemus sortilegos quaerere. Sors
Abbreviated transcription (Latin):
tuã. Et eris in cireuitu. non inman
inter hec scandala. inter hec mala.
inter istas seductiones. foris iniquita¬
tes & ꝑuersitares intꝰ. cũ attenderẽ ho.¬
mines iustos & quererẽ. & deessent quos
imuitarer: qͥd fece̾. qd̃ consiliũ iueni:
Ego autẽ inie speraui dñe. Nichil sa¬
lubrius. nichil securiꝰ. Nolebas imitari
nescio quẽ. inuenis illũ non bonũ: tol¬
le mutationẽ hanc. Alium quesisti: nes¬
cio qͥd displicint tibi. Terciũ quesisti: .
ipse non placuit. Nunquid qrꝰ ille &
ille displint: & tu peribis. Tolle ab ho¬
ne spem: qr maledictus omins qui spẽ
suam ponit in homine Si adhuc at
& ex illo pendere: ad huc lacte uis
nutriri. & fies mãmotreptꝰ: quales
dicunt᷑ pueri qui dni sugunt qd̃ non
decet. Etem̃ lacte uti tanquam ꝑcarnẽ
uelle sibi cibum traici: hoc idem ẽ ꝑ ho¬
minẽ unuere. Idoneus esto admensã:
inde cape unde ille cepit: aut for-¬
tasse non cepit. Forte utilit̾ & in malũ

Expanded text:
tuam; et eris in circuitu, non in mantuam; et eris in circuitu, non in maninter haec scandala, inter haec mala, inter istas seductiones, foris iniquitates, et perversitates intus, cum attenderem homines justos et quaererem, et deessent quos imitarer, quid feci? quod consilium inveni? Ego autem, in te speravi, Domine. Nihil salubrius, nihil securius. Volebas imitari nescio quem, invenisti illum non bonum: tolle imitationem hanc. Alium quaesisti, nescio quid displicuit: tertium quaesisti, et ipse non placuit: numquid quia et ille et ille displicuit, et tu peribis? Tolle ab homine spem, quia maledictus omnis qui spem suam ponit in homine . Si attendiri, et ex illo pendere, adhuc lacte vis nutriri; et fies mammothreptus, quales dicuntur pueri qui diu sugunt, quod non decet. Etenim lacte uti, tanquam per carnem velle sibi cibum trajici, hoc idem est per hominem vivere. Idoneus esto ad mensam, inde cape unde ille cepit, aut fortasse non cepit. Forte utiliter et in malum
Abbreviated transcription (Latin):
audiui uituꝑanionẽ multoꝵ.: accolentiũ incir¬
cuitu. Multi accolunt in circuitu meo: & re-¬
p̾henderunt me cotidie. Quanta mala di-¬
cunt inmalos xp̃ianos. Que maledicta
ecce que faciunt non boni xp̃iani: S ec¬
Non seꝑat. non discernit. Illi tamen ista
dicunt qͥ accolunt meircuitu: id est cir.¬
cueunt & nou mirant. Qr̃ cireueunt
&. non intrant: Quia rotã temꝑis a¬
mant. Non intrant adueritatẽ. qr uon
amant eternitatẽ: temꝑalibꝰ dediti. tan¬
quã rote constricti: de quibꝰ alibi dr̃.
Pone principes eoꝵ. ut rotam. Et alibi.
Incireuitu impii ambulant. Dum con¬
gregarent᷑ ipsi simul aduersum me.
ut acciperent animã meã consiliati
sunt. Quid est ut acciperent animã
meã consiliati sunt. Ut consentirẽ
prauitatibꝰ eoꝵ. Ipsi enĩ qͥ maledicunt
& non intrant parum est qr non intrãt.
& eic̃ẽ noᷤ hinc uolunt utuperando. Si
eicerent te de eccła. acceperunt ani-¬
mam tuã. idest tenuerunt consessionẽ

Expanded text:
audivi vituperationem multorum in accolentium circuitu: multi accolunt in circuitu meo, et reprehendunt me quotidie. Quanta mala dicunt in malos christianos, quae maledicta Ecce quae faciunt non boni christiani? Sed, Ecnon separat, non discernit. Illi tamen ista dicunt, qui accolunt in circuitu, id est, circumeunt, et non intrant. Quare circumeunt, et non intrant? Quia rotam temporis amant: non intrant ad veritatem, quia non amant aeternitatem; temporalibus dediti tanquam rotae constricti, de quibus alibi dicitur, Pone principes eorum ut rotam ; et alibi, In circuitu impii ambulant . Dum congregarentur ipsi simul adversum me, ut acciperent animam meam consiliati sunt. Quid est, ut acciperent animam meam consiliati sunt? Ut consentirem pravitatibus eorum. Illis enim qui maledicunt, et non intrant, parum est quia non intrant; et ejicere hinc volunt vituperando. Si ejecerunt te de Ecclesia, acceperunt animam tuam, id est, tenuerunt consensionem
Abbreviated transcription (Latin):
one sua ex laboribꝰ suis. exp̾dicatione sua
non ꝓficere homines: infirmat᷑ in egesta¬
te uita hominis: uere miserabilis egestas
& fames. quando quid̃e eos qͦs dño lucram᷑
quodamm᷑ manducat eccła. Quid ẽ man¬
ducat. Incorpꝰ suũ traicit. Quicqͥd enin
manducamꝰ: incorpꝰ nr̃m traicimus. Hoc
agit eccła ꝑscõs: esurit quos lucrari uult.
&. quos lucrata suerit aliquomͦ. manducat.
quodamͦ. Cinꝰ ꝑsouã gerebat petrus. quan¬
do ei de celo sũbinissus est discus plenus
omnibꝰ animalibꝰ. om̃ibꝰ quadrupedibꝰ.
serpentibꝰ & uolatilibꝰ. quibꝰ generibꝰ om̃s
gentes significant᷑. Prefigurabat dñs tẽ¬

Expanded text:
laboribus suis, ex praedicatione sua, non proficere homines, infirmatur in egestate vita hominis. Vere miserabilis egestas et fames: quandoquidem eos quos Domino lucramur, quodammodo manducat Ecclesia. Quid est manducat? In corpus suum trajicit: quidquid enim manducamus, in corpus nostrum trajicimus. Hoc agit Ecclesia per sanctos: esurit quos lucrari vult, et quos lucrata fuerit aliquo modo, manducat quodammodo. Cujus personam gerebat Petrus, quando ei de coelo submissus est discus plenus omnibus animalibus quadrupedibus, serpentibus, et volatilibus: quibus generibus omnes gentes significant
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ huiꝰ dulcedinis: qr palatũ de fe¬
bre iniqͥtatis ꝑdidisti: Mel si ñ nosses
quã bene saperet: non clamares. nͥ gus¬
tasses. Palatũ cordis non habes ad hec
bona gustanda quid tͥ faciã: quomͦ
ostenda: Non est cui dicere. gustate &
uidere qͣm suauis est dñs. Quã multa
multitudo dulcedinis iue dñe. quã abscon¬
disti tim̃tibꝰ te. Quid est abscondisti illis.
Seruasti illis non negasti: ut soli ad eam ꝑ¬
ueniant. Bonum est enim qd̃ iustis & im¬
piis non potest esse cõmune: ut timendo
ꝑueniant. Quandiu enĩ ad huc timent. ñdũ

Expanded text:
tudinem hujus dulcedinis, qui palatum de fetudinem hujus dulcedinis, qui palatum de febre iniquitatis perdidisti? Mel si non nosses, quam bene saperet non clamares, nisi gustasses. Palatum cordis non habes ad haec bona gustanda; quid tibi faciam? Quomodo ostendam? Non est cui dicere: Gustate, et videte quoniam suavis est Dominus . Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te! Quid est abscondisti illis? Servasti illis, non negasti, ut soli ad eam perveniant bonum est enim quod justis et impiis non potest esse commune; ut timendo perveniant. Quamdiu enim adhuc tim
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus iustũ iniqͥtatẽ: in suꝑbia &
contẽptu. o lodo enĩ dicunt nobis.
UIbi ẽ ds̾ uester: IIt qͥd coluis: Quid ui¬
detis: Creditis. & laboratis: Certũ est qd̃
laboratis: incertũ ẽ qd̃ speratis. Quan¬
do uenerit certũ qd̃ sꝑamꝰ: t̾e muta effi¬
sequit᷑ : qr muta efficiant᷑ labia dolosa
que locunt᷑ aduersus iustum iniqͥtatẽ:
in suꝑbia & contẽptu. Attendit iste qui
sic gemit. uidet bona dei intꝰ inspu cu
det hec bona que occulto uident᷑: s ab
impiis non uident᷑. Uidet eos ꝓpterea
loqͥ aduersus iustũ iniqͥtatẽ insuꝑbia
& contẽpui. qr bona huiꝰ scłi uidere no¬
runt: bona autẽ sut᷑ scłi nec cogitare
sciunt Sed ut cõm̃daret ipsa bona fu¬
turi scłi hominibꝰ quos uidet tolerare
non amare p̾sentia: exclamauit & ad¬
didit. Quam multa multitudo dulce¬
dinis tue dñe. Hic homo impiꝰ si di¬
cat. ubi est ista multicudo dulcedinis:
respondebo. Quomͦ tibi ostendã multi¬

Expanded text:
adversus justum iniquitatem, in superbia et in contemptu. Modo enim dicunt nobis: Ubi est Deus vester? Quid colitis? Quid videtis? Creditis, et laboratis: certum est quod laboratis, incertum est quod speratis. Quando venerit certum quod speramus, muta effisequitur, quia muta efficientur labia dolosa, quae loquuntur adversus justum iniquitatem, in superbia et contemptu. Attendit iste qui sic gemit, vidit bona Dei intus in spiritu, vidit haec bona quae in occulto videntur, sed ab impiis non videntur. Vidit eos propterea loqui adversus justum iniquitatem in superbia et contemptu, quia bona hujus saeculi videre norunt, bona autem futuri saeculi nec cogitare sciunt. Sed ut commendaret ipsa bona futuri saeculi hominibus, quos jubet tolerare, non amare praesentia, exclamavit et addidit: Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine! Hic homo impius si dicat: Ubi est ista multitudo dulcedinis? Respondebo: Quomodo tibi ostendam multi
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Teiliũ detinuit me apeccatoribꝰ. relin¬
quentibꝰ legẽ tuã. Dicit & alio loco. Uidi
uisensatos & tabescebam. Hec autẽ ira me-¬
tuenda est. ne tanta sit ut mnodiũ uertat᷑.
Ira enĩ nondũ odiũ est. nam irasceris si¬
lio : non odisti filiũ: & seruas hereditatẽ
qui te sentit iratu:  ad hoc irisceris ne
ꝑdas qd̃ seruaueris: male nͥaddens mo¬
ribꝰ prauis. Ergo ira nondũ est odium..
nondũ odimiꝰ eos quibꝰ irascim᷑. S ista
ira si manserit. & non cito euulsa sue¬
rit.: c̃rescit ⁊ fit odium. Ideo ut cresces
ira euellat᷑. & in odiũ non conuertat᷑.
hoc nos docet scriptura dicens: non
occidat sol suꝑ iracundiam urãm. In¬
ueins autẽ aliquando frẽm odiõ haben¬
tem: & repreheudit irascentẽ. In illo ẽ
odm̃ & in alt̾o culpat iram. Ipse habet
trabem in oculo suo. & rep̾hendit. festu¬
cam moculo fr̃is sui. S festuca ista &

Expanded text:
tes, Taedium detinuit me a peccatoribus relintes, Taedium detinuit me a peccatoribus relinquentibus legem tuam . Dicit et alio loco, Vidi insensatos, et tabescebam . 4. Haec autem ira, metuendum est, ne tanta sit, ut in odium vertatur. Ira enim nondum est odium: nam irasceris filio, non odisti filium; ei servas haereditatem, qui te sentit iratum; et ad hoc irasceris, ne perdat quod servaveris, male vivens moribus pravis. Ergo ira nondum est odium: nondum odimus eos quibus irascimur; sed ista ira si manserit, et non cito evulsa fuerit, crescit et fit odium. Ideo ut recens ira evellatur, et in odium non convertatur, hoc nos docet Scriptura, dicens: Non occidat sol super iracundiam vestram . Invenis autem aliquando fratrem odium habentem, et reprehendit irascentem: in illo est odium, et in alio culpat iram; ipse habet trabem in oculo suo, et reprehendit festucam in oculo fratris sui . Sed festuca ista et
Abbreviated transcription (Latin):
dñe qm̃ tribulor. c̃onturbatꝰ ẽ mira ocu¬
lus ms̃. Si tͥbularis: qr̃ irasceris. Irascit᷑
iste pec̃cis aliens. Quis ñ irascat᷑ uidens
homines confitentes ore dm̃: negantes
moribꝰ.: Quis ñ irascat᷑ uidens homines
scło uerbis.: & non factis renuntiantes:
Quis ẽ qͥñ irascat᷑ uidens fr̃s insidiantes
fr̃ibꝰ. : fi̾dem ñ seruantes oculo. qd̾ infigt̃
insacram̃tis dei: Et quis enumeret omiã
quibꝰ irascit᷑ corpꝰ xp̃i. qd̃ intꝰ uiuit de
sp̃u . rp̃i. qd̃ gemit tanquã granũ int̾ pa-¬
leas. Ilix enĩ apparent isti qui sic genit᷑.
qͥ sic irascunt᷑. quomͦ uix apparent grana.
quando area triturat᷑. Qui nescit quante
spice misse sunt. putat totũ paleam esse:
et ex hoc qd̃ toiũ palea puteͥt᷑: inde mag¬
na massa purgabit᷑. In his gͦ non appa¬
rentibꝰ & gementbꝰ irascit᷑. qui dic̃ alio lo¬
co. relus domꝰ iue comedit me. Diẽ & ali¬
bi quando qͥdẽ uidec multos mala facien¬

Expanded text:
niam tribulor, conturbatus est in ira oculus meus. Si tribularis, quare irasceris? Irascitur iste alienis peccatis. Quis non irascatur, videns homines confitentes ore Deum, negantes moribus? Quis non irascatur, videns homines saeculo verbis, et non factis renuntiantes? Quis est qui non irascatur, videns fratres insidiantes fratribus, fidem non servantes osculo quod infigunt in sacramentis Dei? Et quis enumeret omnia, quibus irascitur corpus Christi, quod intus vivit de spiritu Christi, quod gemit tanquam granum inter paleaqui sic irascuntur: quomodo vix apparent grana, quando area trituratur. Qui nescit quantae spicae missae sunt, putat totum paleam esse: et ex hoc quod totum palea putatur, inde magna massa purgabitur. In his ergo non apparentibus et gementibus irascitur, qui dicit alio loco: Zelus domus tuae comedit me . Dicit et alibi quando quidem videt multos mala facien
Abbreviated transcription (Latin):
in multitudine copiosa iniquoꝵ. qr nec gra¬
num deficit in multitudine palearũ: qͦ usq
pꝰ uentilationẽ mtat᷑ in horreũ. ẜ. ibi sit
insocietate sc̃oꝵ: ne turbulenti aliqͥd pulue
iiqͥtatis labarent. nutarentq pedes nr̃i con-¬
tuuo subiecit qd̃ fideles erigeret: qd̾ con-¬
solaret᷑ atq sirmaret dicens: qͥ ꝑseueraue¬
rit usq infmnẽ. hic saluus erit. Artende
itaq istum quanũ inichi uidet᷑ in hac

Expanded text:
in multitudine copiosa iniquorum, quia nec grain multitudine copiosa iniquorum, quia nec granum deficit in multitudine palearum, quo usque post ventilationem mittatur in horreum, et ibi sit in societate sanctorum, ne turbulenti aliquid pulveriniquitatis labarent nutarentque pedes nostri, continuo subjecit, quod fideles erigeret, quod consolaretur atque firmaret, dicens: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . 3. Attende itaque istum, quantum mihi videtur, in hac
Abbreviated transcription (Latin):
conturbatꝰ est mira oculus nis. anima mea
& uent̾ ms. Quermiꝰ uñ sit ista iͥbulatio: qñi
liberatꝰ paulo ante gaudere uidebat᷑. Iusticia
quadam infusa sibi largit dono dei : & inde
facto spacio pedibꝰ suis. in latitudine carita¬
tis. Uñ gͦ & ista extiut tribulatio. nͥ forte
multiplicata ẽ eccła. & capti sunt innumerabi¬
les: de quibꝰ p̃dictũ erat anniuntiaui & locu¬
tus sum. multiplican sunt suꝑ numerũ: qui
etiã nauigia p̾merent. & retia rumperent:
sic̃ ẽ positũ in illa pͥma piscatiõe añ passionẽ
dm̃i. Ex his itaq mulatudinibꝰ ex aggeratis.
quibꝰ ꝑ pascha sic reficiunt᷑ eccłẽ: ut turbas
ipsoꝵ parietũ recuset angustia. Quomͦ autẽ
non tribulet᷑ iste de hac mubutudine. quan¬
do uidet ipsos implere teatra. & amphitea¬
tra. qui paulo ante eccłas impleuerunt:
Ipsos inneqͥciis. qͥ paulo ante inlaudibꝰ dei.
Ipsos blasphemare dm̃. qui respondebant
am̃ deo: ł maneat. duret. ñ deficiat euam

Expanded text:
onturbatus est in ira oculus meus, anima mea et venter meus. 2. Quaerimus unde sit ista tribulatio, quoniam liberatus paulo ante gaudere videbatur, justitia quadam infusa sibi largiter dono Dei, et inde facto spatio pedibus suis in latitudine charitatis. Unde ergo et ista existit tribulatio, nisi forte multiplicata est Ecclesia, et capti sunt innumerabiles, de quibus praedictum erat. Annuntiavi et locutus sum, multiplicati sunt super numerum ; qui etiam navigia premerent, et retia rumperent, sicut est positum in illa prima piscatione ante passionem Domini. Ex his igitur multitudinibus exaggerati sunt, quibus per Pascha sic referciuntur ecclesiae, ut turbas ipsorum parietum recuset angustia. Quomodo autem non tribuletur iste de hac multitudine, quando videt ipsos implere theatra et amphitheatra, qui paulo ante ecclesias impleverunt? ipsos in nequitiis, qui paulo ante in laudibus Dei? ipsos blasphemare Deum, qui respondebant, Amen Deo? Permaneat, duret, non deficiat etiam
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc tribulat᷑: Quomͦ sunt inspacioso pe¬
des: An forte una quidẽ uox est. qr unũ qui¬
dem corpꝰ. s maliqͥbꝰ membris spaciũ sentit᷑
in aliqͥbꝰ angustia: Id est alii sentiunt facilita¬
tẽ iusticie. alii laborant intͥbulatone: Nam
si ñ alia m̃bra illud. alia illud paterent᷑: non
diceret apłs. Si patit᷑ unũ membrũ. cõpati¬
unt᷑ omĩa m̃bra: e. si głat᷑ unum membrũ.
congaudent onña membra. Alique eccłẽ
uerbi gr̃ã pacem habent. alique intribulati¬
ne sunt. Inistis qͦ pacẽ habent in s pacioso st̃
peles: ills qͦ intͥbulatione sunt angustias
patiunt᷑: s & istos contristat illoꝵ tͥbulatio.
&. illos pax istoꝵ consolat᷑. Sic est enim unũ
corpus ut ñ sit disscissio: non aurẽ fac̃ aisscisi¬
onem nͥ dissensio. Caritas aũ cõpagẽ fac̃. cõpa¬
ges cõplectit᷑ unitatẽ: unitas seruat caritatẽ.

Expanded text:
adhuc tribulatur, quomodo sunt in spatioso peadhuc tribulatur, quomodo sunt in spatioso pedes? An forte una quidem vox est, quia unum quidem corpus; sed in aliquibus membris spatium sentitur, in aliquibus angustia, id est, alii sentiunt facilitatem justitiae, alii laborant in tribulatione? Nam si non alia membra illud, alia illud paterentur, non diceret Apostolus: Si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra; et si glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra . Aliquae Ecclesiae, verbi gratia, pacem habent; aliquae in tribulatione sunt: in istis quae pacem habent, in spatioso sunt pedes; illae quae in tribulatione sunt, angustias patiuntur: sed et istos contristat illorum tribulatio, et illos pax istorum consolatur. Sic est enim unum corpus, ut non sit discissio; non autem facit discissionem nisi dissensio. Charitas autem compagem facit, compages complectitur unitatem, u
Abbreviated transcription (Latin):
medietate euisdẽ psalmĩ.
Oreliqua psalmi nr̃a reuertat᷑ intentio
qm̃ si nos inspexerimꝰ intẽꝑe tribula¬
tionis. gaudebimꝰ intẽꝑe retͥbunionis. Comm̃¬
dauerã caritati ur̃e cũ pͥmas partes huiꝰ psal¬
eram: testioniis etã scripturarũ. quantum
uidet᷑ mͥ satis idoneis luculentisq firmauerã:
ita ut omnino dubitari non possit rꝑi esse
caput & corpus. sponsum & sponsam. filiũ dĩ
& eccł̾am: Filiũ dei fac̾tum filiũ hominis ꝓpt̃
nos. ut filios hominũ faceret filios dei : atq
ita essent duo incarne una insacram̃to mag¬
no: qͥ agnoscunt᷑ in ꝓpħis duo in uoce una.
bratulatio suꝑiꝰ expressa est. ipsius dicentis.
Respexisti humilitatẽ meã. saluã fecisti de
necessitatibꝰ anim̃ã mea: Nec conclusisti me in
manus inimici. statuisti in loco spacioso pedes
meos. Gratulatio ẽ liberati hominis atribu
qm̃ tribulor. Intͥbulatione utiq angustia e.
Quomͦ gͦ posuisti inspacioso pedes meos: si

Expanded text:
medio ejusdem Psalmi. 1. Ad reliqua Psalmi nostra revertatur intentio, hetae. Quoniam si nos inspexerimus in tempore tribulationis, gaudebimus in tempore retributionis. Commendaveram Charitati Vestrae, cum primas partes hujus psaleram: testimoniis etiam Scripturarum, quantum mihi videtur, satis idoneis luculentisque firmaveram; ita ut omnino dubitari non posset Christum esse caput et corpus, sponsum et sponsam, Filium Dei et Ecclesiam, Filium Dei factum filium hominis propter nos, ut filios hominum faceret filios Dei; atque ita essent duo in carne una in sacramento magno, qui agnoscuntur in Prophetis duo in voce una. Gratulatio superius expressa est ipsius dicentis: Respexisti humilitatem meam, salvam fecisti de necessitatibus animam meam, nec conclusisti me in manus inimici, statuisti in loco spatioso pedes meos: gratulatio est liberati hominis a tribuine, quoniam tribulor. In tribulatione utique angustia est: quomodo ergo, Posuisti in spatioso pedes meos? Si
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ audiamꝰ et ꝓ sonã agnoscamꝰ. nec ibi erres
quando audieris qđ coaptari capiti illiꝰ ñ possit
Pleo prelocutꝰ sũ. ut si tale qͥd audieris ex in fir¬
mitate corporis aduertas sonare et uocẽ mẽbroꝵ
agnoscas in capite: Oratio in opis: hoc habet citu¬
lus cũ angeretur. et in conspectu dei effudit
precẽ suã. Ipse ille pauꝑ ẽ: qui alibi dicit. A fimn¬
bꝰ t̃iȩ ad te elamaui cũ angeretur cor meuor
Ite ip̃se pauꝑ ẽ: quia idẽ ipse xp̃s ẽ. qui se a¬
pud ꝓpħam et spansũ dixit. et sponsã. Sicut
sponso alligauit mͥ mitrã: et sic̃ sponsã induit
me ornamento. Se dixit sponsũ. se dixit spon¬
sam Unde hoc nisi qr sponsũ ꝓpt̃ caput. spon¬
sam ꝓpt̃ corpꝰ: Uox gͦ una: quia caro una
Audiamꝰ et potiꝰ in his uocibꝰ nos quoq agnos¬
camꝰ. Et si nos extra esse uiderimus: ibi esse
laboremus

Expanded text:
tionem audiamus, et personam agnoscamus: necubi erres, tionem audiamus, et personam agnoscamus: necubi erres, quando audieris aliquid quod coaptari capiti illius non possit; ideo praelocutus sum, ut quod tale audieris, ex infirmitate corporis advertas sonare, et vocem membrorum agnoscas in capite. «Oratio inopis,» hoc habet titulus, «cum angeretur, et in conspectu Domini effudit precem suam.» Ipse ille pauper est, qui alibi dicit: «A finibus terrae ad te clamavi, cum angeretur cor meum» . Iste ipse pauper est, quia idem ipse Christus est; qui se apud prophetam, et sponsum dixit, et sponsam: «Sicut sponso alligavit mihi mitram; et sicut sponsam induit me ornamento» . Se dixit sponsum, se dixit sponsam; unde hoc, nisi quia sponsum propter caput, sponsam propter corpus? Vox ergo una, quia caro una. Audiamus, et potius in his vocibus nos quoque agnoscamus; et si nos extra esse viderimus, ibi esse laboremus
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ sed uerbũ et caro ñ utrũq unsĩ. Pater et
uerbũ: utrũq unũ. Xp̃s et eccłia utrũq unꝰ.
Unꝰ quidã uir ꝑfectꝰ in forma plenitudinis suę.
donec occurramꝰ om̃s in unitatẽ fidei: in agni-¬
tionẽ filii dei. in uirũ ꝑfectũ. in mensurã ȩtacis
plenitudinis xp̃i. Sed donec occurramꝰ: agitur
hic pauꝑtas nr̃a. agitur hic labor et gemitus.
grãs misccłiȩ ipsiꝰ Unde ille labor. unde illi gemi¬
tus uerbo ꝑ quod facta sunt omnia : Si digna¬
tꝰ ẽ habere mortẽ nram. non nobis dabit uitã
suã : In magnã spẽ nos erexit: cũ magna spe
gemimꝰ. Gemitꝰ habet tristiciã. Sed ẽ gemitꝰ. qui
habet et gaudiũ. Ego puto sarã sterilẽ: lȩtam
gemiusse cũ parent. Et nos dicamꝰ. A timore dio
concepimꝰ: et parturuumꝰ sp̃m̃ salitis. Audi amuis
g xp̃m pauperẽ in nobis et nob̾cũ. & ꝓpt̃ nos
Titulus enĩ ipse indicat pauꝑem. Postremo pu¬
tate me suspicatũ: quis nã sit iste pauꝑ Gra¬

Expanded text:
n utrumque unum; Pater et Verbum utrumque unum; Christus et Ecclesia utrumque unus, unus quidam vir perfectus in forma plenitudinis suae: «Donec occurramus omnes in unitatem fidei, in agnitionem Filii Dei, in virum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi» . Sed donec occurramus, agitur hic paupertas nostra, agitur hic adhuc labor et gemitus. Gratias misericordiae ipsius. Unde illi labor, unde gemitus Verbo, per quod facta sunt omnia? Si dignatus est habere mortem nostram, non nobis dabit vitam suam? In magnam spem erexit, cum magna spe gemimus. Gemitus habet tristitiam; sed est gemitus qui habet et gaudium. Ego puto Saram sterilem laetam gemuisse, cum pareret: et nos a timore tuo concepimus et parturivimus spiritum salutis . Audiamus ergo Christum pauperem in nobis et nobiscum, et propter nos. Titulus enim ipse indicat pauperem. Postremo putate me suspicatum quisnam sit iste pauper; ora
Abbreviated transcription (Latin):
uoce una Et in illa una uoce: iã non mirabimꝰ
nrãm uocẽ. Cinerẽ sicut panẽ manducaui: et
potũ meũ cũ fletu miscebã. Dignatꝰ ẽ enuĩ ha¬
bere nos m̃bra. Sunt et penitentes in m̃bris
eiꝰ non enĩ exclusi et separatisunt ab ȩccłia eiꝰ.
Hec omnino sibi adiungeret coniugẽ: nisi illa
uoce. Agite pęnitentiã: apꝓpinquauit enĩ re¬

Expanded text:
voce una, et in illa una voce jam non mirabimur voce una, et in illa una voce jam non mirabimur nostram vocem: «Cinerem sicut panem manducavi, et potum meum cum fletu miscebam.» Dignatus est enim habere nos membra. Sunt et poenitentes in membris ejus. Non enim exclusi, et separati sunt ab Ecclesia ejus: nec omnino sibi adjungeret conjugem, nisi illa voce, «Agite poenitentiam, appropinquavit enim re
Abbreviated transcription (Latin):
lepsi stringunt᷑ parilitici. comu aleseunt langiudi
resingunt mortiu. Iã quidẽ in uerbuilliꝰ ꝑ quod
farti suic omnia cõꝑatione: diuitiarũ agnosco
pauꝑtatẽ. Sed quã longe adhuc a cinere et fle¬
tu cũ potu. adhuc timeo dicere. ipse ẽ: et tam̃
uolo Sunt hic enĩ quȩ me cogant uelle: et
rurs is quedã quȩ me cogant timere. Ipse ẽ.: et
ñ ẽ ipse. Iã informa seru ẽ. iã mortalẽ fragi¬
lemq cariẽ portat. iã moriturus aduenit: et
tamen nondũ intelligit᷑ in hac egestate. cinerẽ
sicut panẽ manducaui. et potũ meũ cũ fletu
mniscebã. Addat gͦ pauptatẽ pauptati. et trans¬
figuret in se corpꝰ humilitatis nr̃e.Sit caput
nr̃m: simꝰ mẽbra eiꝰ. Sint duo in carne una
Iã enĩ ut primitꝰ pauꝑ esset: formã serui acci¬
piens dimisit patrẽ. Qđ autẽ de uirgine natus
ẽ : dimittat et matrẽ et adhereat uxorisuȩ ut
sint duo in carne una. Ita enĩ erunt duo: et in

Expanded text:
languidi, resurgunt mortui . 2. Jam quidem in Verbi illius per quod facta sunt omnia comparatione, divitiarum agnosco paupertatem; sed quam longe adhuc a cinere et fletu cum potu? Adhuc timeo dicere, Ipse est; et tamen volo. Sunt hic enim quae me cogant velle, et rursus quaedam quae me cogant timere. Ipse est, et non est ipse. Jam in forma servi est, jam mortalem fragilemque carnem portat, jam moriturus advenit, et tamen nondum intelligitur in hac egestate. «Cinerem sicut panem manducavi, et potum meum cum fletu miscebam.» Addat ergo paupertatem paupertati, et transfiguret in se corpus humilitatis nostrae : sit caput nostrum, simus membra ejus, sint duo in carne una. Jam enim ut primitus pauper esset, formam servi accipiens , dimisit Patrem: quod autem de virgine natus est, dimittat et matrem, et adhaereat uxori suae, et sint duo in carne una . Ita enim erunt duo et in
Abbreviated transcription (Latin):
UNUS PAUEER ORAT. ET NON ORAT SUOSILENTIO.
Licet ergo audire eũ. et uidere quis nam sic: ne for¬
te ille sit de quo dicit apłs. Qui ꝓpt̾ uos pauper
factus ẽ cũ diues esset. ut illiꝰ pauꝑtate uos dita
remini. Si ergo ipse ẽ. quomodo pauꝑ: Nã quo¬
modo diues. quis non iudet: Unde enĩ hominis
sunt diuites: Puto auro. argento. familia. terra.
Sed omina ꝑ ipsũ facta sunt. Quid gͦ illo ditius ꝑ
quẽ factesunt diuitiȩ. etiã ille quȩ non sunt
mores. uita ipsiꝰ corporis. sanitas. sensus. confirmati-¬
oq mẽbioꝵs. Etenĩ cũ hȩc salua sunt: et pauꝑes
diuites sunt. Per illũ et illȩ maiores diuitię. fi¬
des. pietas. iustitia. caritas. castitas. mores honi.
bomo enĩ hos habet: nisi ꝑ eũ qui iustificat impi¬
um. Ecce quã diues. Qius enĩ diues. qui habet
quoi uult et alio saciente. an qui facit qđ uult
et alio habente: Puto quia ditior ille. qͥ fecit
qđ habes: quia qđ ille habet. tu ñ habes. Ecce qͣm

Expanded text:
unus pauper orat, et non orat in silentio. Licet ergo audire eum, et videre quisnam sit: ne forte ille sit, de quo dicit Apostolus, factus est, cum diues esset, ut illius paupertate uos diremini» . Si ergo ipse est, quomodo pauper? Nam quomodo dives, quis non videt? Unde enim homines sunt divites? Puto auro, argenSed omnia per ipsum facta sunt . Quid ergo illo ditius, per quem factae sunt divitiae, etiam illae quae non sunt mores, vita, ipsius corporis sanitas, sensus, conformatioque membrorum: etenim cum haec salva sunt, et pauperes divites sunt. Per illum et illae majores divitiae, fides, pietas, justitia, charitas, castitas, mores boni: nemo enim et has habet, nisi per eum qui justificat impium . Ecce quam dives. Quis enim dives, qui habet quod vult alio faciente, an qui facit quod vult et alio habente? Puto quia ditior ille qui fecit quod habes; quia quod ille habet, tu non habes. Ecce quam
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ bona. eẽ. cernebat: cupiens eoꝵ habere de-¬
lectationẽ quoꝵ potuit uidere rationẽ. Non au¬
tẽ ait c̃cupiscit: sed c̃cupiuit anima mea desi-¬
derare iustificationes tuas. Fortasse qͥppe talis e-¬
rat iste incola in t̾ra: qͥ iã ꝑuenerat ad id qđ
concupierat. Iãq desidabat eas quarũ desiłiũ¬
se aliqͣndo concupisse cõmemorat. Si autẽ iã
desicdabat. cur ñ habebat: Noneñĩ aliqͥd im¬
pedit qͦminꝰ habeant᷑ iustificationes dei. nisi
qr ñ desid̾ant᷑. dũ ñ in eas caritas feruet. quarũ
at᷑ ostendit. Priꝰ ẽ eñ ut uideat᷑ quã sint uti¬
les et honeste: deinde ut earũ desidiũ concupis¬
cat᷑. Postremo: ut ꝓficiente lumine atq sanita¬
te. delectet earũ et oꝑatio. quarũ sola ratio
delectabat. Sed ea quȩ secunt᷑. qm̃ iã iste ꝓli¬
xus. ẽ: alio sermone adiuuante dño cõmodiꝰ
disserentur

Expanded text:
quae bona esse cernebat, cupiens eorum habere dequae bona esse cernebat, cupiens eorum habere delectationem quorum potuit videre rationem. 5. Non autem ait, concupiscit; sed, «Concupivit anima mea desiderare justificationes tuas.» Fortasse quippe talis erat iste incola in terra, qui jam pervenerat ad id quod concupiverat, jamque desiderabat eas quarum se desiderium aliquando concupisse commemorat. Si autem jam desiderabat, cur non habebat? Non enim aliquid impedit quominus habeantur justificationes Dei, nisi quia non desiderantur, dum non in eas charitas fervet, quarum atur, ostendit. Prius est enim ut videatur quam sint utiles et honestae; deinde, ut earum desiderium concupiscatur; postremo, ut proficiente lumine atque sanitate delectet earum et operatio, quarum sola ratio delectabat. Sed ea quae sequuntur, quoniam jam iste prolixus est, alio sermone, adjuvante Domino, commodius disserentur
Abbreviated transcription (Latin):
piscentia desidiũ: sed qr ñ om̃is c̃eupiscentia
desidiũ ẽ. Concupiscunt᷑ eñ et quȩ habent᷑.
et quȩ ñ habent᷑: Nã concupiscendo fruit᷑ ho.¬
mo rebꝰ qͦs habet: desiderando autẽ absentia
concupiscit. Desid̾iũ autẽ qͥd ẽ. nsi rerũ ab¬
sentiũ concupiscentia : Sediustificationes dĩ ab-¬
sentes eẽ qͦmͦ posst̾. nisi qͣndo nesciunt᷑: An et qͣn-¬
do sciunt᷑ et ñ fiunt. absentes habende st̾: Nã
qͥds̃ iustificationes. nisi oꝑa iusta. ñ ũba: anꝑhoc
posst̾ infirmitate animȩ ñ desidari. et ratione
m̃tis uti uidet᷑ quã sint utiles atq salubres. po-¬
test earũ desideriũ concupisci: Sepe enĩ qͥd a-¬
gendũ sit uidemꝰ nec agimꝰ: qi ñ delectat ut a-¬
gamꝰ. Et cũ cupimꝰ ut delectet. preuolat intel-¬
lectꝰ et tarde seqͥt᷑: et aliqͣndo ñ seqͥt᷑ humanus
atq infirmꝰ affectꝰ. Ideo gͦ desidare c̃cupiscebat

Expanded text:
piscentia desiderium, sed quia non omnis concupiscentia piscentia desiderium, sed quia non omnis concupiscentia desiderium est. Concupiscuntur enim et quae habentur, et quae non habentur: nam concupiscendo, fruitur homo rebus quas habet; desiderando autem, absentia concupiscit. Desiderium ergo quid est, nisi rerum absentium concupiscentia? Sed Dei justificationes absentes esse quomodo possunt, nisi quando nesciuntur? An et quando sciuntur et non fiunt, absentes habendae sunt? Nam quid sunt justificationes, nisi opera justa, non verba? Ac per hoc possunt infirmitate animae non desiderari; et ratione mentis, ubi videtur quam sint utiles atque salubres, potest earum desiderium concupisci. Saepe enim quid agendum sit videmus, nec agimus; quia non delectat ut agamus, et cupimus et delectet. Praevolat intellectus; et tarde sequitur, et aliquando non sequitur humanus atque infirmus affectus. Ideo ergo desiderare concupiscebat
Abbreviated transcription (Latin):
pio: Qđ si ita ẽ: iã ipsasutiq c̃cupisco. Qͥ digtꝰ
opꝰ ẽ. ut earũ desidiũ c̃cupiscã. cũ iã id habea.
et habere me sentiã: Non enĩ possẽ concupisce.¬
re desid̾iũ iustitię: nisi concupiscendo iusticiã.
Anhoc. ẽ. qđ suꝑiꝰ dixi. qđ diligenda sit etiã ip.¬
qͥppe habuimꝰ c̃cupiscentiã nrãm: qua caro c̃cu.¬
piscit adũsus sp̃m. Et qͥd ẽ illa c̃cupiscentia.
nisi mala dilectio: Et diligimꝰ c̃eupiscentiam
nrãm: qua sp̃s concupiscit adũsus carnẽ. Et qͥd
ẽ ista c̃cupiscentia. nisi bona dilectio: Cũ autẽ
dr̃ diligenda ẽ. qͥd aliud dr̃. quã concupism.¬
da ẽ: Quo cura qm̃ recte concupiscunt᷑ uisti¬
ficationes dei : recte concupiscit᷑ concupiscentia
iustificationũ dei. Hoc enĩ alio mͦ sic dici potest.
Si recte diligunt᷑ iustificationes dei. recte dii¬
git᷑ dilectio ustificationũ dei. An aliudẽ con¬
cupiscere. aliud desiderare: ñ qđ ñ sit coneu¬

Expanded text:
ita est, jam ipsas utique concupisco. Quid igitur opus est ut earum desiderium concupiscam, cum jam id habeam, et habere me sentiam? Non enim possem concupiscere desiderium justitiae, nisi concupiscendo justitiam. An hoc est quod superius dixi, quod diligenda sit etiam ipquippe habemus concupiscentiam nostram qua caro concupiscit adversus spiritum: et quid est ista concupiscentia, nisi mala dilectio? Et diligimus concupiscentiam nostram qua spiritus concupiscit adversus carnem: et quid est ista concupiscentia, nisi bona dilectio? Cum autem dicitur, Diligenda est, quid aliud dicitur quam, concupiscenda est? Quocirca quoniam recte concupiscuntur justificationes Dei, recte concupiscitur concupiscentia justificationum Dei. Hoc enim alio modo sic potest dici: si recte diliguntur justificationes Dei, recte diligitur dilectio justificationum Dei. An aliud est concupiscere, aliud desiderare? Non quod non sit concu
Abbreviated transcription (Latin):
tes et asserentes. ne aliqͥd eoꝵ culpȩ tribuat᷑. et ut
ipsi nichil mali fecisse udicent᷑. sed totũ dis̃ qͥ uł sic
creauit hominẽ dicunt. uł stellas cõposuit. uł res
humanas negligit: Defensiones selectoꝵ scl̃i. Sed
corporis sui. Non declines cor meũ in ũba malig.¬
na ad excusandas excusationes in peccatis. cum
hõibꝰ oꝑantibꝰ iniqͥtatẽ: et ñ conbinabo cũ electis
nentiores in se tenentes uelut pͥmũ gradũ iustiti¬
ȩ. electos uocari apud manicheos. Qui nouer̃ re-¬
cognoscant: qͥ nesciebant audiant. Electi qͥdẽ s̃
par̃ sibi illud nom̃. et quasi familiariꝰ sibi applica¬
lecti: Quibꝰ si dixeris peccasti: statĩ illã defensio¬
nẽ impiã et peiorẽ cȩceris magisq sacrilegã ꝓfe-¬
runt: ñ ego peccaui. sed gens tenebrarũ. Iuȩ ẽ ista
gens tenebrarũ: Quȩ bellũ gessit cũ deo. Et ipsa

Expanded text:
tes et asserentes, ne aliquid culpae eorum tribuatur; et ut tes et asserentes, ne aliquid culpae eorum tribuatur; et ut ipsi nihil mali fecisse judicentur, sed totum Deus, qui vel sic creavit hominem, dicunt, vel stellas composuit, vel res humanas negligit. Defensiones sunt electorum saeculi. Sed is meis. non declines cor meum in uerba mala ad excusandas excusationes in peccatis. cum hominibus operantibus iniquitatem, et non conbinabo cum electisnentiores in se tenentes velut primum gradum justitiae, Electos vocari apud Manichaeos. Qui noverunt, recognoscant; qui nesciebant, audiant. Electi quidem Deparunt sibi illud nomen, et quasi familiarius sibi applicavlecti? Quibus si dixeris, Peccasti; statim illam defensionem impiam et pejorem caeteris magisque sacrilegam proferunt: Non ego peccavi, sed gens tenebrarum. Quae est ista gens tenebrarum? Quae bellum gessit cum Deo. Et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
Uide: ne et ꝓmarte et ꝓ uenere tu dãpneris.
Ds̃ eñ qͥ dãpnaturus ẽ. nouit qi tues qͥ dicis ñ
ego iudici scienti. Porro ipse mathematicꝰ. qͥ tͥ fa-¬
bulas laqueoꝵ cuoꝵ etiã uendit. ut ñ uł gratu.¬
itã cõpares mortẽ. emis eñ mortẽ a mathematico
p̃cio qͥ contẽpsisti uitã a xp̃o gratis ipsegͦ mathe.¬
maticꝰ siuxorẽ suã paulo petulantiꝰ uiderit
conũsari. aut aliqͦs alienos imꝓbe attendere aut
fenestrã crebro repetere: ñne arripit. uerberat.
et dat disciplinã in domosua: Respondeat
illiuxor si pocest. Uenerẽ cęde: ñ me. Et ille re¬
spondebit. Fatua. aliudẽ qđ cõpetit rectori:
ctimaloꝵ. electi impioꝵ: cũ qͥbꝰ ñ ẽ. conbinan.¬
dũ id ẽ. cũ qͥbꝰ ñẽ habenda societas. Qͥ s autẽ
arbitrantes se iustos. et contẽpnentes cȩteros qͣsi pẽe¬
catores. sic̃ erant illi pharisei: aut qr ipsa peccata
manifeste dep̃hendunt᷑ uł publice fiunt. defenden-¬

Expanded text:
e ne et pro Marte et pro Venere tu damneris. Deus enim qui damnaturus est, novit quia tu es, qui dicis, Non ego, judici scienti. Porro ipse mathematicus qui tibi fabulas laqueorum tuorum etiam vendit, ut non vel gratuitam compares mortem emis enim mortem a mathematico pretio, qui contempsisti vitam a Christo gratis: ipse ergo mathematicus si uxorem suam paulo petulantius viderit conversari, aut aliquos alienos improbe attendere, aut fenestram crebro repetere; nonne arripit, verberat, et dat disciplinam in domo sua? Respondeat illi uxor: Si potes, Venerem caede, non me. Nonne et ille respondebit: Fatua, aliud est quod competit rectori, cti malorum, electi impiorum, cum quibus non est combinandum, id est, cum quibus non est habenda societas. Qui sunt autem? Arbitrantes se justos, et contemnentes caeteros quasi peccatores, sicut erant illi pharisaei: aut quia ipsa peccata manifeste vel deprehenduntur, vel publice fiunt, defenden
Abbreviated transcription (Latin):
mauit eũ nescire quȩ illa esset. et dix̃ apud
semetipsũ. Hic si esset ꝓpha: sciret quȩ mulier
illi accessit ad pedes Non dix̃ repelleret eã sed
sciret quȩ esset. tanꝗͣ consequens e̾e̾t. ut si sciret
repelleret. Ex illo gͦ qđ ñ eã repulit: etiã nescisse
eũ ꝓ ẽto fuspicatꝰ ẽ. Dñs autẽ sic habebat ocłos
adillã mulierẽ: ut aures hab̾et incorde pha-¬
risei. Itaq audita cogitatione eiꝰ ꝓposuit simi¬
litudinẽ quã nostis. Puo debitores erant cuidã
feneratori. Unꝰ ei debebat qͥngentos denarios: al¬
t̃ qͥnqͣginta. Cũ ambo ñ haberent unde red-¬

Expanded text:
mavit eum nescire quae illa esset, et dixit apud mavit eum nescire quae illa esset, et dixit apud semetipsum, «Hic si esset propheta, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Non dixit, repulisset eam: sed, «sciret quae» esset; tanquam esset consequens ut si sciret, repelleret. Ex illo ergo quod non eam repulit, etiam nescisse eum pro certo suspicatus est. Dominus autem sic habebat oculos in illam mulierem, ut aures haberet in cor pharisaei. Itaque audita cogitatione ejus, proposuit similitudinem: « Duo debitores erant cuidam feneratori; unus ei debebat quinquaginta denarios, alter quingentos: cum non haberent unde red
Abbreviated transcription (Latin):
ex marimis istis calicẽ aquȩ frigidȩ tantũ in noĩe
discipuli: am̃ dico uob̃ ñ ꝑdet mercedẽ suã. Iui
gͦ tali humanitate pedes dñi suscipit: qͥd impen¬
dit. nisi quȩ habebat in domo suꝑflua: Merito
qr capilli quasi suꝑflui s̃ inde illa pedes dñi det̃¬
gebat. Suꝑflua tua necessaria fiunt tͥ: si inde
conscia magni uulneris. Sed nũqͥd magnuor
uulnꝰ. et paruus medicus: Pharisei autẽ nole-¬
bant se tangi ab immundo: uitabant omnẽ
contactũ peccatoꝵ. Et si qͥndo forte necessitate
calices parapsides. sic̃ dñs in euangłio cõmemo¬
rat. Cũ gͦ ille phariseus nosset hanc mulierẽ.
quȩ utiq si ad pedes ipsiꝰ pharisei accederet
repelleret eã ne scĩtas eiꝰ pollueret᷑. habebat enĩ
eã in corpore ñ in corde. et qr eã ñ habebat
in corde utiq falsã habebat in corpore: qr gͦ
ille eã repulsurus esset. cũ hoc dñs ñ fec̃ esti¬

Expanded text:
ex minimis istis calicem aquae frigidae, tantum in nomine ex minimis istis calicem aquae frigidae, tantum in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam» . Qui ergo tali humanitate pedes Domini suscepit, quid impendit, nisi quae habebat in domo superflua? Merito quia capilli quasi superflui sunt, inde illa pedes Domini detergebat. Superflua tua necessaria fiunt tibi, si inde conscia magni vulneris. Sed numquid magnum vulnus, et parvus medicus? Pharisaei autem nolebant se tangi ab immundis, vitabant omnem contactum peccatorum; et si quando forte necessitate calices, paropsides, sicut Dominus in Evangelio commemorat . Cum ergo ille pharisaeus nosset hanc mulierem, quae utique si ad pedes illius pharisaei accederet, repelleret eam, ne sanctitas ejus pollueretur; habebat enim eam in corpore, non in corde; et quia non habebat eam in corde, utique falsam habebat in corpore: quia ergo ille eam repulsurus esset, cum hoc Dominus non fecit, existi
Abbreviated transcription (Latin):
qr ñ sũ sic̃ cȩteri homines. Iui selectieoꝵ: Hic
homo si ꝓpħa esset: sciret quȩ mulier illi acces¬
sit ad pedes. Agnoscitis uocẽ alteriꝰ pharisei. qͥ
dñm inuitauerat: qͣndo mulier illa quȩ erat in
cuutate peccatrix uenit. et accessit ad pedes eiꝰ.
Illa impudica quȩdã frontosa ad fornicationẽ.
frontosior ad salutẽ irrupit in domũ alienã: sed
ille qͥ ibi discũbebat. ñ erat alienꝰ. Non extranea
quelibet coniuuã: sed ancilla dñm suũ secuta ẽ.
Accessit ad pedes: q eiꝰ uestigia seqͥ cupiebat. La¬
uit lacrimis: t̃sit capillis pedes xp̃i. Qͥ s̃ pedes¬
xp̃i. nisi ꝑ qͦs ꝑagrauit totũ mundũ: Quã speti¬
osi pedes eoꝵ qͥ annunciant pacẽ: qͥ annunciant
bona. Pedes gͦ dñi qͣnti susceper̃: ut suscipiendo
iustũ in nomine iusti. mercedẽ iusti acciperent.
Et susceper̃ ꝓpħam in nomine ꝓphȩ. ut mercedẽ
ꝓpħe acciꝑent. Et qͥcũq potũ dedert inqͥt uni

Expanded text:
n sum sicut caeteri homines» . Qui sunt electi eorum? «Hic homo si propheta esset, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Agnoscitis vocem alterius pharisaei, qui Dominum invitaverat, quando mulier illa quae erat in civitate peccatrix, venit et accessit ad pedes ejus? Illa impudica, quondam frontosa ad fornicationem, frontosior ad salutem, irrupit in domum alienam. Sed ille qui ibi discumbebat, non erat alienus. Non extranea quemlibet convivam, sed ancilla Dominum suum secuta est. Accessit ad pedes, quia ejus vestigia sequi cupiebat; lavit lacrymis, tersit capillis. Pedes Christi qui sunt, nisi per quos peragravit totum mundum? «Quam speciosi pedes eorum qui annuntiant pacem, qui annuntiant bona» ! Pedes ergo Domini quanti susceperunt, ut suscipiendo justum in nomine justi, mercedem justi acciperent; et susceperunt prophetam in nomine prophetae, ut mercedem prophetae acciperent! «Et quicumque potum dederit,» inquit, «uni
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt qm̃ ille cui plusdonauit. Et conũsus ad
mulierẽ: dix̃ ad simonẽ. Uides istã mulierẽ:
hntraui in domũ tuã osculũ mͥñ dedisti. Illa
clinatũ ẽ cor eiꝰ in ũba maligna. ad excusandas
excusationes in peccatis. Ñ conbinata ẽ cũ
electis eoꝵ: id ẽ. defendentibꝰ se. Non enĩ et huic
ipsi mulieri si declinaret᷑ coreiꝰ in u̾ba maligna.
dece̾t defensio peccatoꝵ. Anñ qͦtidie pares eiꝰ in
turpitudine sed ñ pares in confessione. meretri-
Silatuerint: negant. Si autẽ uł dep̃hensȩ atq
conuctȩ fuerint. uł publice id egerint: defendt

Expanded text:
t conversus ad mulierem, dixit ad Simonem: Vides istam mulierem? Introivi in domum tuam: osculum mihi non dedisti; illa clinatum est cor ejus in verba maligna ad excusandas excusationes in peccatis, non combinata est cum electis eorum, id est, defendentibus se. 9. Non enim et huic ipsi mulieri, si declinaretur cor ejus in verba maligna, deesset defensio peccatorum. Annon quotidie pares ejus in turpitudine, sed non pares in confessione, meretriceSi latuerint, negant; si autem vel deprehensae atque convictae fuerint, vel publice id egerint, defendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
corporis xp̃i usq in finẽ scłi: ñ tantũ dicat. la-¬
maui ad te exaudime: sed intende uoci dep̃ca¬
tionis meȩ dũ clamauero ad te. Pirigat᷑ oratio¬
mea sic̃ incensũ in conspectutuo: Eeuatio manu.¬
ũ mearũ sacrificiũ uesꝑtinũ. Hoc de ipso capite.
solere intelligi. om̃is xp̃ianꝰ agnoscit. Declinante e¬
nĩ iã die in uesperũ dñs in cruce animã deposuit
recepturꝰ. ñ amisit inuitꝰ. Sed tam̃ et ibi nos figu¬
ratisumꝰ. Qͥd enĩ illiꝰ pependit in ligno. nisi qđ de
nob̾ accepit: Et unde fieri potest ut aliqͣndo dspa.¬
t̃ climittat et deserat unicũ filiũ. qͥutiq cũ illo
unꝰ ẽ ds̃: Et tam̃ nrãm infirmitatẽ figensin cru.¬

Expanded text:
corporis Christi usque in finem saeculi, non tantum dicat, «Clacorporis Christi usque in finem saeculi, non tantum dicat, «Clamavi ad te, exaudi me;» sed, «Intende voci deprecationis meae, dum clamavero ad te.» mea tanquam incensum in conspectu tuo; elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum.» Hoc de ipso capite solere intelligi, omnis christianus agnoscit. Declinante enim jam die in vesperum, Dominus in cruce animam deposuit recepturus, non amisit invitus. Sed tamen et ibi nos figurati sumus. Quid enim illius pependit in ligno, nisi quod de nobis accepit? Et unde fieri potest ut aliquando Deus Pater dimittat et deserat unicum Filium, qui utique cum illo unus Deus est? Et tamen nostram infirmitatem figens in cru
Abbreviated transcription (Latin):
ipso em̃ et ȩxcłia. dictũ ẽ. Er̃ duo in carne una
tas: sed ꝑ occasiones necesse. ẽ. cõmemorent᷑. Primo
qr ipsȩ scripture qͣs tractamꝰ. ita sibi innexȩs: ut in¬
multis multa repetant᷑. Et utile ẽ Cura enĩ mundi
spinas habet: et offocat semina. Oportet enĩ sepiꝰ a
dicere. Hoc ñ dico totꝰ xp̃s dic̃. sed magis ex ꝑsona
corporis dictũ ẽ: qr et cũ hic esset carnẽ portans o-¬
rauit. et ex ꝑsona corporis patrẽ orauit. Et cũ orarit:
globi sanguinis de toto eiꝰ corpore distillabant. Sic
scriptũ ẽ in euangłio. Orauit iħs intenta oratione:
et sudabat sanguinẽ. Qͥd ẽ de toto corpore sangui-¬
nis effluxio nisi de tota ȩccłia martirũ passio. Dñe
clamaui ad te exaudime. Intende uoci dep̃ca¬
tionis meȩ. dũ clamauero ad te. Iã finitũ negotiũ
clamandi putabas: cũ diceres clamaui ad te. Cla'¬
masti iã: noli ee̾. securus Si finita ẽ tribulatio. fi.¬
nitꝰ ẽ clamor. Si autẽ manet tribulatio ȩccliȩ et

Expanded text:
ipso enim et de Ecclesia dictum est: «Erunt duo in carne una» sunt: sed per occasiones necesse est commemorentur, primo quia ipsae Scripturae quas tractamus, ita sibi sunt innexae, ut multa in multis repetantur; et utile est. Cura enim mundi spinas habet, et offocat semina; oportet saepius a Domdicere. Hoc non dico, totus Christus dicit: sed magis ex persona corporis dictum est; quia et cum hic esset, carnem portans oravit, et ex persona corporis oravit Patrem, et cum oraret globi sanguinis de toto corpore ejus destillabant. Sic scriptum est in Evangelio: «Oravit Jesus intenta oratione,» «et sudavit sanguinem» . Quid est de toto corpore sanguinis effluxio, nisi de tota Ecclesia martyrum passio? «Domine, clamavi ad te, exaudi me: intende voci deprecationis meae, dum clamavero ad te.» Jam finitum negotium clamandi putabas, cum diceres, «Clamavi ad te.» Clamasti, jam noli esse securus. Si finita est tribulatio, finitus est clamor: si autem manet tribulatio Ecclesiae et
Abbreviated transcription (Latin):
ũ tanꝗͣ ceipsũ. Si enĩ male te diligis et inutilit̃. ita
et ꝓximũ diligendo qͥd ei consulis: Qͦmͦ aut̃ ma-
lete diligis: Qͦmͦ inuenit scriptura quȩ neminẽ
palpat. et coniuncit qr ñ te diligis immo conun¬
diligas: frras. Ita et ꝓximũ diligens ad iniqͥtatẽ
duces: et dilectio tua laqueus erit delicti. Caritas¬

Expanded text:
um tanquam teipsum.» Si enim male te diligis et inutiliter; ita um tanquam teipsum.» Si enim male te diligis et inutiliter; ita et proximum diligendo, quid ei consulis? Quomodo autem te male diligis? Quomodo innuit Scriptura, quae neminem palpat, et convincit quia non te diligis; imo convindiligas? Erras: ita et proximum diligens, ad iniquitatem duces, et dilectio tua laqueus erit dilecti. «Charitas