comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
PSA HUMANAE
CONDIIIOUS
CAI. QUAM LON¬
GEREDUS CETERIS
PRESTAT NAM
CONLATA HOMINI
RAIIO ASSERII.
quantum omnia quae uel uita
uel sensu uel ratione carent natintr
rationalis antecedit: & tamen quia
ab internis atq inuisibilibus ocu
los clausimus. & uisibilibus pascimur.
plerumq: hominem non exeo quod
ipse est sed ex his quae circa ipsũ
sunt ueneramur. Cumq non in¬
tuemur quidipse sit. sed quid possit.
inacceptione personarum non ex
personis sed ex rebus adiacentibus
ducimur Sicque fit. ut is quoq
apud nos intus in despectionẽ ueniat.
quiforis honoratur. quia dum
prohis quae erga illum sunt honorabi¬
lis hab&ur rebussuis in examine
nostro postponitur. Sed omnipo¬
tens ds̃ uitam hominum ex sola quali¬
tate in terrogat meritorum. & sae¬
pe inde plus punit unde hic maiora
adminis terium contulit eritate
at testante quaeait Cui multum
datum est. multum quae r&ur
num quisq superbus intellegi. per
pauperem uero humilis designari
Iyrannum ergo disceptantem contra

Expanded text:
psa humanae conditionis icat quam longe rebus caeteris praestat. Nam collata homini ratio asserit quantum omnia, quae vel vita, vel sensu, vel ratione carent, natura rationalis antecedit. Et tamen quia alos clausimus, et visibilibus pascimur, plerumque hominem non ex eo quod ipse est, sed ex his quae circa ipsum sunt veneramur. Cumque non intuemur quid ipse sit, sed quid possit, in acceptione personarum non ex personis sed ex rebus adjacentibus ducimur. Sicque fit ut is quoque apud nos intus in despectionem veniat qui foris honoratur, quia dum pro his quae circa illum sunt honorabilis habetur, rebus suis in examine nostro postponitur. Sed omnipotens Deus vitam hominum ex sola qualitate interrogat meritorum, et saepe inde plus punit unde hic majora ad ministattestante, quae ait: Cui multum datum est, multum quaeretur num quisque superbus intelligi; per pauperem vero humilis designari. Tyrannum ergo disceptantem contra
Abbreviated transcription (Latin):
rem nubem uestimentum eius.
& caligine illud quasi pannis in fan¬
tiae obuoluerem. Hoc mare tumul
ne internam quie tem intempore
conspiciat. In qui etudinis suae con¬
fusione tenebrrtur. Hoc mare
caligine quasi infantiae pannis ob¬
uoluitur. quia a contemplandis
sublimibus adhuc teneris sensibus
suae infirmitatis ligatur. Videamꝰ:
paulum quadam caligine quasi infan¬
tiae pannis obuolutum. Ait. Vide
mus nunc perspeculum inenigmate.
tunc autem facie ad faciem: Nunc
cognosco exparte. tunc cognoscam
sicut & cognitus sum. Quisi se ad com¬
prehendenda caelestia infantem non
cerneret. aetatis suae ad haec compa¬
stionem nullo modo phremisisset
dicens : Cum essem paruulus. loquebar
ut paruulus. sapiebam ut paruulus
cogitabam ut paruulus. Tuncergo
ad robur iuuenile conscendimus.
cum fosti sensu eam ad quam tendimis
uitam uidemus. Nunc autem quia
intentionis nostrre acies ꝑ infirmitate
suam ab interna luce retunditur
mens nrir ligata infantiae pannis te¬

Expanded text:
rem nubem vestimentum ejus, rem nubem vestimentum ejus, et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem ne internam quietem pure conspiciat, inquietudinis suae confusione tenebratur. Hoc mare caligine quasi pannis infantiae obvolvitur, quia a contemplandis sublimibus adhuc teneris sensibus suae infirmitatis ligatur. Videamus Paulum quadam caligine quasi infantiae pannis obvolutum, mus nunc per speculum et in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte, tunc cognoscam sicut et cognitus sum . Qui si se ad comprehendenda coelestia infantem non cerneret, aetatis suae 916 ad haec comparationem nullo modo praemisisset, dicens: Cum essem parvulus, loquebar ut parvulus, sapiebam ut parvulus, cogitabam ut parvulus. Tunc ergo ad robur juvenile conscendimus, cum forti sensu eam ad quam tendimus vitam videmus; nunc autem quia intentionis nostrae acies per infirmitatem suam ab interna luce retunditur, mens nostra ligata infantiae pannis te
Abbreviated transcription (Latin):
tationum suarum uictoriam tribu¬
at. cumueritas dicat: Quis condu¬
sit ostus mare. quando erumpebat qua¬
si deuulua procedens & quia nisi abipso
cogitationis primordio cordis fluctus
gratia diuina retineret temptatio¬
num procellis mare saeiuiens terram
procul dubio humanae mentis obruis¬
set. ut salsis fluctibus perfusa a resce¬
ret. Id est perniciosis carnis uolupta¬
tibus delectata deperiret: Solus er¬
go dñsostis mare concludit. qui prae¬
uis motibus cordis claustrt inspistet&e
formidinis obicit. Quia uero ea quae
cernimus sequi prohibemur. quia a cor¬
porearum rerum delectatione recun¬
dimur. libet lam ad inuisibilia oculos
mentis attollere: atq: haec ipsa quae
sequi prcecipimur uidere. Sed quid
agimus & Infirmis illa optutibus
nec dum patent. Ecce adeorũ amo¬
rem uocamur. sed tamen auisione
restringimur. Qui &siquando ali¬
quid fustim parumq aspicimus
sub incestonimis adhuc uisu caligamꝰ:
Vnde apte subiungitur. Cum pone

Expanded text:
tationum suarum victoriam tributationum suarum victoriam tribuat, cum Veritas dicat: Quis conclusit ostiis mare, quando erumpebat, quasi de vulva procedens? Quia nisi ab ipso cogitationis primordio cordis fluctus gratia divina retineret, tentationum procellis mare saeviens terram procul dubio humanae mentis obruisset, ut salsis fluctibus perfusa aresceret, id est perniciosis carnis voluptatibus delectata deperiret. Solus ergo Dominus ostiis mare concludit, qui pravis motibus cordis claustra inspiratae formidinis objicit. Quia vero ea quae cernimus sequi prohibemur, quia a corporearum rerum delectatione retundimur, libet etiam ad invisibilia oculos mentis attollere, atque haec ipsa quae sequi praecipimur videre. Sed quid agimus? Infirmis illa obtutibus necdum patent. Ecce ad eorum amorem vocamur, sed tamen a visione restringimur, quia et si quando aliquid furtim parumque aspicimus, sub incerto nimis adhuc visu caligamus. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
nisi respectu iudicii. & ae terni pauore
tormenti in mensi timoris claustrr
constringerent. cuncta in nobis paen¬
tus super aedificati operis funda¬
menta corruissent. Sienim quod per
suggestionem saeuit in trinsecus ꝑ deli¬
berationem fonrs erumper&. uitae
Nnre fabrica funditus euersa iacuisset
Niniquitatenamq: concepti & indelic¬
to editi. per insitae corruptionis mo¬
lestias pugnam nobiscum huc deferimꝰ:
quam cum labore uincamus. Vnde
recte de hoc mari dicitur. Quando
erum pebat quasi deuulua procedens
ulua enim priruae cogitationis adoles¬
centia est. Dequa permorsen dñs
dicit. Sensus enim & cogitatio huma¬
ni cordis. prona est in malum ab ado¬
lescentia sua. Corruptionis namq
malum quod unusquisq: nr̃m ab ostu
desideriorum carnalium sumpsit.
INpro uectu aetatis exercet : Et
nisi hoc citius diuinae formidinis ma¬
nus reprimat. omne conditae natu¬
nre bonum repente culpa in profun¬
dum uorrt. Nemo igitur sibi cogi¬

Expanded text:
nisi respectu judicii et aeterni pavore nisi respectu judicii et aeterni pavore tormenti immensi timoris claustra constringerent, cuncta in nobis penitus superaedificati operis fundamenta corruissent. Si enim quod per suggestionem saevit intrinsecus, per deliberationem foras erumperet, vitae nostrae fabrica funditus eversa jacuisset. In iniquitate namque concepti, et in delicto editi , per insitae corruptionis molestias pugnam nobiscum huc deferimus, quam cum labore vincamus. Unde et recte de hoc mari dicitur: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Vulva enim pravae cogitationis adolescentia est. De qua per Moysen Dominus dicit: Sensus enim et cogitatio humani cordis prona est in malum ab adolescentia sua . Corruptionis namque malum, quod unusquisque nostrum ab ortu desideriorum carnalium sumpsit, in provectu aetatis exercet; et nisi hoc citius divinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum repente culpa in profundum vorat. Nemo igitur sibi cogi
Abbreviated transcription (Latin):
sed fracti desiliscunt. quia superbi eas
uidendo despiciunt. sed earum uires
experiendo pertimescunt: Nam du
passiones unigeniti humanum genus
prius inrisitipost modum expauit.
quasi contra opposita ostia more eliden¬¬
di maris & tumore. elatum uenit: &
frcctum uirtute desiliuit. Sed quia
id circo hoc adbeatum lob dicitur. ut de
tot uistu tibus cordis eius gloria preme¬
retur. ne sibi fostasse tribuat quod
se stare sublimiter non ignonrt. cum
quanta eius aedificatione sint dicta per¬
pendimus: si haec etiam monrliter dis¬
seramus. Dicat itaq quis condusit
ostuis mare quid est mare. Nisi cor
nostrum furore turbidum. rixis
amarum. elatione suꝑbiae tumidum.
frrude malitiae obscurum  Qquod
mare quantum saeuiat ad tendit: quis¬
quis in se occultas cogitationum temp¬
tationes intellegit: Ecce enim lam
peruersa relinquimus. lam desideriis
rectis inhaeremus. lam pitrua openr
forrs abscidimus. sed tamen latenter
in tus ea cum qua huc uenimus uitae
ueteris procella fatigamur. Qquam

Expanded text:
sed fracti dissiliunt, quia superbi eas videndo despiciunt, sed earum vires experiendo pertimescunt. Nam dum passiones unigeniti humanum genus prius irrisit, postmodum expavit; quasi contra opposita ostia, more elidendi maris, et tumore elatum venit, et fractum virtute dissiluit. Sed quia idcirco hoc ad beatum Job dicitur, ut de tot virtutibus cordis ejus gloria premeretur, ne sibi fortasse tribuat quod se stare sublimiter non ignorat, cum quanta ejus aedificatione sint dicta perpendimus, 915 si haec etiam moraliter disseramus. Dicat itaque: CAPUToercere.---Quid est mare, nisi cor nostrum furore turbidum, rixis amarum, elatione superbiae tumidum, fraude malitiae obscurum? Quod mare quantum saeviat, attendit quisquis in se occultas cogitationum tentationes intelligit. Ecce enim jam perversa relinquimus, jam desideriis rectis inhaeremus, jam prava opera foris abscindimus; sed tamen latenter intus ea cum qua huc venimus vitae veteris procella fatigamur, quam
Abbreviated transcription (Latin):
& temptatur uitiis. & tamen facere
mala sugges ta renititur quasi mare
clausum tenetur. Quod &si intus
tumultuosis cogitationum fluctibus
mentem percutit. statuta tamen
bene uiuendi litonr non excedit
quod mare quidem intumorẽ seerigit.
sed dum fixa deliberatione cordis in¬
liditur. frrctũ redit. Beatus igitur
lobne sibi tribuat quod contra procel
las cordis fortiter stat. uoce diuina
audiat. Quis conclusit ostiis mare.¬
quando erumpebat quasi de uulua
procedens & ceterr. Acsi ci
a peste diceretur. In cassum te ex¬
terius in bonis operibus pensas. si non
me in terius qui in te temptationis
undas conpesco considenrs. Vt eni
tu fluctus ferre possis in opere. me¬
ae uistutis est qui fluctus fnengo
temptationis incorde

Expanded text:
et tentatur vitiis, et tamen facere et tentatur vitiis, et tamen facere male suggesta renititur, quasi mare clausum tenetur. Quod 918 etsi intus tumultuosis cogitationum fluctibus mentem percutit, statuta tamen bene vivendi littora non excedit. Quod mare quidem in tumore se erigit, sed dum fixa deliberatione cordis illiditur, fractum redit. Beatus igitur Job ne sibi trlas cordis fortiter stat, voce divina audiat: Quis conclusit ostiis marequando erumpebat, quasi de vulva procedens, et caetera. Ac si ei aperte diceretur: Incassum te exterius in bonis operibus pensas, si non me interius, qui in te tentationis undas compesco, consideras. Ut enim tu fluctus ferre possis in opere, meae virtutis est, qui fluctus frango tentationis in corde
Abbreviated transcription (Latin):
batione mentis officium linguae sub trrc¬
hitur Neusq ad uocem exeat. quod in
sinum cordis tumultuosum sonat.
Luxuria in occultis cogitationibus ac¬
cendit. sed ne supernam mundiciam
mens amittat conceptae inmundiciae
ea quae famulari poterant membra
castigat. Neusq ad corruptionẽ exa-¬
tia stimulat. sed ne ca elesti regno
mens careat. intrix claustrax se parsimo¬
niae contenta propriis ligat. Ne inpirc¬
uo se opere dilatet: & usq ad exterio¬
res actus internae concupiscentiae aes¬
tus exsũdet. Superbia inflat. sed
ne uerm celsi tudinem amittat. con¬
si de nrndo quoq quia puluis est. ab al¬
titudine se conceptae elationis humi¬
liat. cestans nimirum ne quod in sug¬
gestione cogitationis tolenrt : In ex¬
ercitatione operis erumpat. Bene
ergo dicitur. posui uectem & ostia. &
dixi : huc usq uenies. & non procedes
amplius. & hic confringes tumentes
fluctus tuos. quiadum electusquisq

Expanded text:
bationi mentis officium linguae subtrabationi mentis officium linguae subtrahitur, ne usque ad vocem exeat, quod in sinu cordis tumultuosum sonat. Luxuria in occultis cogitationibus accenditur; sed ne supernam munditiam mens amittat, conceptae immunditiae ea quae famulari poterant membra castigat, ne usque ad corruptionem corptia stimulat; sed ne coelesti regno mens careat, 917 intra claustra se parcimoniae contenta propriis ligat, ne in pravo se opere dilatet, et usque ad exteriores actus internae concupiscentiae aestus exsudet. Superbia inflat; sed ne veram celsitudinem amittat, considerando quisque quia pulvis est ab altitudine se conceptae elationis humiliat, certans nimirum ne quod in suggestione cogitationis tolerat in exercitationem operis erumpat. Bene ergo dicitur: Posui vectem et ostia, et dixi: Hucusque venies, et non procedes amplius, et hic confringes tumentes fluctus tuos, quia dum electus quisque
Abbreviated transcription (Latin):
asstringat. Facile autem omne uir¬
tutum bonum temptatione cordis
irruente destruitur. Nisi ab intimis
fixa caritate solide tur. Unde &
paulus in suis priredicationibus dum
quaedam uistutum ostia mari temp¬
tationis opponeret. llico eiusdem ostiis
quasi robur uectis adiunxit dicens
super omnia autem haec caritatem haben¬
tes. quod est uinculum perfectionis
perfectionis enim uinculum caritas dici¬
tur. qui a omne bonum quod agitur
nimirum per illam nepereat ligatur
A temptatorenamq: citius quod libet opus
euellitur. si solutum auinculo caritatis
inuenitur: Si autem mensdi ac proxi¬
ini dilectione constringitur. cum temp¬
tationum motus quaelibet ei inius ta
suggesserint. obicem se illis ipsa dilectio
opponit & praruae suasionis unda ustu¬
tum ostus ac uecte in timi amoris fraen
uitia reprimit Nsurgentis maris
impetum per obsentta claustrir compes¬
cit. Irox fostasse in occulto exaspenrt.
sed ne quies superna perdatur. pertur¬

Expanded text:
astringat. Facile autem omne virastringat. Facile autem omne virtutum bonum tentatione cordis irruente destruitur, nisi ab intimis fixa charitate solidetur. Unde et Paulus in suis praedicationibus dum quaedam virtutum ostia mari tentationis opponeret, illico eisdem ostiis quasi robur vectis adjunxit, dicens: Super omnia autem haec charitatem habentes, quod est vinculum perfectionis . Perfectionis enim vinculum charitas dicitur, quia omne bonum quod agitur nimirum per illam ne pereat ligatur. A tentatore namque citius quodlibet opus evellitur, si solutum a vinculo charitatis invenitur; si autem mens Dei ac proximi dilectione constringitur, cum tentationum motus quaelibet ei injusta suggesserint, obicem se illis ipsa dilectio opponit, et pravae suasionis undas virtutum ostiis ac vecte intimi amoris frangivitia reprimit, insurgentis maris impetum per obserata claustra compescit. Ira fortasse in occulto exasperat; sed ne quies superna perdatur, pertur
Abbreviated transcription (Latin):
Terminis enim suis dñs hoc mare cir¬
cumdat . quia. cor nr̃m adhuc
corruptionis suae molestia &cura
turbulentum submensurt contempla¬
tionis humiliat ttlicet plus appe¬
tat. ultra tamen quam sibi concedit᷑
non ascendat. Vel ceste terminis suis
dñs hoc mare circumdat. quia cor
nos trum temptationibus tumidum.
occultis donorum distributionibus
mitigat Modo agens nepntiia sugges¬
tio ad delectationem ueniat. modo Ne
prirua delectatio usq ad consensum pro¬
rumpat. quiergo inlicitos motus cor¬
dis respicit. & inquibusdam eos usq: ad
consensum uenire prohibȩt. In quibus¬
dam uero illos etiam adelectatione
restringit . nimirum furenti mari
terminosimponit.itnequaquam in
opere ex eat sed in trac sinum mentis
temptationum sub murmustens se un¬
da conlidat: quae quia tunc ualenter
restringitur. cumei dilectione di
atq: inspinrtis uistutibus obuiatur.
liter per ostia. nisi uistutes: quid ꝑ
uec temnisi robur caritatis accipimus
eas ex occulto mentis opposita caritas

Expanded text:
Terminis enim suis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum adhuc corruptionis suae molestia et cura turbulentum sub mensura contemplationis humiliat, ut licet plus appetat, ultra tamen quam sibi conceditur non ascendat. Vel certe terminis suis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum tentationibus tumidum occultis donorum distributionibus mitigat, modo agens ne prava suggestio ad delectationem veniat, modo ne prava delectatio usque ad consensum prorumpat. Qui ergo illicitos motus cordis respicit, et in quibusdam eos usque ad consensum venire prohibet, in quibusdam vero illos etiam a delectatione restringit, nimirum furenti mari terminos imponit, ut nequaquam in opere exeat, sed intra sinum mentis tentationum submurmurans se unda collidat. Quae quia tunc valenter restringitur, cum ei delectatione Dei atque inspiratis virtutibus obviatur, liter per ostia, nisi virtutes; quid per vectem, nisi robur charitatis accipimus? eas ex occulto mentis opposita charitas
Abbreviated transcription (Latin):
sedem suam adaquilonem ponens & altis¬
simi similitudinem superbe appaens¬
periniquum desiderium quasi ad quoddã
culmen conatus ẽ. singularitatis erum¬
pere Heliu ergo quamuis dari ad nõ
sapientiam confit&ur. in hac tamenela¬
tionis specie labitur. ut sapientiorem
sec&eris gaudeat & quasi desingulari
bono sese in aniter extollat. Quoduer¬
bis sequentibus indicat dicens

Expanded text:
sedem suam ad Aquilonem ponens, et Altissedem suam ad Aquilonem ponens, et Altissimi similitudinem superbe appper iniquum desiderium quasi ad quoddam culmen conatus est singularitatis erumpere. Eliu ergo quamvis dari a Domino sapientiam confitetur, in hac tamen elationis specie labitur, ut sapientiorem se caeteris gaudeat, et quasi de singulari bono sese inaniter extollat. Quod verbis sequentibus indicat, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
deuntes cumelatidicerent. dnẽ in nomine
tuo &iam daemonia nobis subiecta sunt
nede hac mira culorum singularitate gau¬
derent. ilico eis respondit dñs dicens
Videbam satanan. uelut fulgur decaelo ca¬
dentem Ipse quippe singulariter ela¬
tus dixenit Super astrr caeli ex altabo
solium meum. sed ebo inmonte testamen¬
ti in lateribus aquilonis similis ero altis¬
simo Et mire dñs ut in discipulorum
cordibus elationem premer&. mox iudi¬
ciumruinae r&ulit. quod ipse magister¬
elationis accepit: ut in auctore superbiae
discerent. quid de elationis uitio formida¬
rent. In hac itaq arrogantiae quasta
specie. crebro humanus animus labitur.
ut id quod hab&. habere se singulariter
glori&ur In qua tamen diabolicae simi¬
litudini uicinius ad propinquat. Quia
quis quis bonum se habere singulariter
gaud&. quisquis uideri sublimior c&e¬
ris quaerit. illum uidelic& imitatur.
quidespecto bono soci&atis angelorũ

Expanded text:
deuntes, cum elati dicerent: Domine, in nomine deuntes, cum elati dicerent: Domine, in nomine tuo etiam daemonia nobis subjecta sunt : ne de hac miraculorum singularitate gauderent illico eis respondit Dominus, dicens: Videbam Satanam velut fulgur de coelo cadentem . Ipse quippe singulariter elatus dixerat: Super astra coeli exaltabo solium meum: sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, similis ero Altissimo. Et mire Dominus ut in discipulorum cordibus elationem premeret, mox judicium ruinae relationis accepit, ut in auctore superbiae discerent quid de elationis vitio formidarent. In hac itaque arrogantiae quarta specie crebro humanus animus labitur, ut id quod habet habere se singulariter glorilitudini vicinius appropinquat, quia quisquis bonum se habere singulariter gaudet, quisquis videri sublimior caeteris quaerit, illum videlicet imitatur qui despecto bono societatis angelorum,
Abbreviated transcription (Latin):
sequutor & contumeliosus. sed misericor¬
diam consequutussum. Quibus uerbis aꝑ¬
te declarat. quod gratia non promeritis tri¬
buatur. dum ex seipso docuit & quiddema¬
licia meruit & quid debeniuolentia acre¬
pit. Rursum non nulli iactant sehabere
quod non habent. sicut diuina uoce per
proph&am demoab dicitur. Superbiã
eius & arrogantiam eius egonoui. & quod
non sit iuxta eam uistus eius. Et sicut
angelo ecclesiae laodiciae dicitur Quia
dicis quod diuessum & locupl&atus. & nulli¬
us egeo & nescis qura tues miser & mise
nabilis & pauper & caecus & nudus. Rur¬
sum non nulli despectis c&eris. uideria ppe¬
tunt singulaniter bonum habere quod ha¬
bent. Vnde &pharisa eus ideirro de tem¬
plo absq: iustificatione descendit. quia
bonorum operum merita sibi quasi singula¬
riter tribuens. oranti publicano se pra&u¬
lit Sc̃i quoq apostoli ab hoc elationis
uitio reuocantur. quide praredicatione re¬

Expanded text:
secutor, et contumeliosus; sed misericorsecutor, et contumeliosus; sed misericordiam consecutus sum . Quibus verbis aperte declarat quod gratia non pro meritis tribuatur, dum ex seipso docuit et quid de malitia meruit, et quid de benevolentia accepit. Rursum nonnulli jactant se habere quod non habent, sicut divina voce per prophetam de Moab dicitur: Superbiam ejus, et arrogantiam ejus ego novi, et quod non sit juxta eam virtus ejus . Et sicut angelo Ecclesiae Laodiceae dicitur: Quia dicis quod dives sum, et locupletatus, et nullius egeo; et nescis quia tu es miser, et misrabilis, et pauper, et caecus, et nudus . Rursum nonnulli, despectis caeteris, videri appetunt singulariter bonum habere quod habent. Unde et Pharisaeus idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti Publicano se praetulit. Sancti quoque apostoli ab hoc elationis vitio revocantur, qui de praedicatione re
Abbreviated transcription (Latin):
Haec recte dicer&. si eandem intelle¬
gentiam sibi prec&eris non arrogar&
Neq: enimparua condemnatio est.
ex eo bono quod communiter datur
priuate gloriari Scire bonumunde
acceperit. & nescire quomodo utibo
no debeat quod accepit. Quattuor
quippe sunt species quibus omnis tumor
arrogantium demonstratur. cum
bonum aut a sem& ipsis habere aestiso¬
mant aut si sibidatum desupercredunt.
prosuis se hoc accepisse meritis putant.
aut ceste cumiactant se habere quod
non habent. aut despectis c&eris. singu¬
lariter uideri a pͥp&unthabere quodha¬
bent: A sem &ipso enimbonum sehabe¬
re iactabat. cui perapostolum dicitur
uidautem habes quod non accepisti .&si au¬
tem accepisti. quid gloriaris quasi non acce¬
peris a Rursus nedarinobis bonum
gratiae pronr̃is precedentibus meritis cre¬
deremus is demapostolus ammon& dicens
netia estis saluati perfidem. & hoc non
ex uobis. dĩdonum est non exoperibus
ut nequis glori&ur. Qui&iam desem&
ipso ait. Quiprius fuiblasphemus & per¬

Expanded text:
Haec recte diceret si eamdem intelligentiam sibi prae caeteris non arrogaret. Neque enim prava condemnatio est ex eo bono quod communiter datur private gloriari, scire bonum unde acceperit, et nescire quomodo bono uti debeat quod accepit. Vet. VII. Quatuor quippe sunt species quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putant; aut certe cum jactant se habere quod non habent; aut, despectis caeteris, singulariter videri appetunt habere quod habent. A semetipso enim bonum se habere jactabat, cui per Apostolum dicitur: Quid autem habes quod non accepisti, 737 quid gloriaris quasi non acceperis ? Rursum ne dari nobis bonum gratiae pro nostris praecedentibus meritis crederemus, idem Apostolus admonet, dicens: Gratia estis salvatex vobis, donum enim Dei est. Non ex operibus, ut ne quis glorietur. Ipsius enim ipso ait: Qui prius fui blasphemus, et per
Abbreviated transcription (Latin):
Eant ergo arrogantes. & aestimatione
pracuorum uitam mordeant in nocen¬
tum Scit electorum ecclesia & illo¬
rum facta & horum uerba tolenrre.
scit priruorum mentes toleraendo con¬
uestereui& si conuestinequiue¬
rint. eorum tamen ignominiam
aequanimiter suffert Perpendit
quippe quia duplex eius prremiũ
proficit. quod ex eorum foras meri¬
tis despicitur. quorum &intus uita¬
lacentur. Notandum uero quod
nonait. nec multitudo locorum extol¬
latte sed ait. nec multitudo locorũ
inclin&te Omnis enimqui tempora¬
liter extollitur. eo ipso quo extolli¬
tur inclinatur. quia cumse exterius
erigit intuscadit Heliu itaq casum
cordis in elatione intuens ait. Nec mul¬
titudo locorum inclin&te Ac siuoce
arrogantium scae ecclesiae dicen&
Caue nesiuniuersitatis ueneratione ex

Expanded text:
. Eant ergo arrogantes, et aestimatione . Eant ergo arrogantes, et aestimatione pravorum vitam mordeant innocentum. Scit electorum Ecclesia et illorum facta, et horum verba tolerare, scit pravorum mentes tolerando convertere. Qui etsi converti nequiverint, eorum tamen ignominiam aequanimiter suffert. Perpendit quippe quia ad duplex ejus praemium proficit quod ex eorum meritis foris despicitur, quorum adit.---Notandum vero quod non ait: Nec multitudo locorum extollat te, sed ait: Nec multitudo locorum inclinet te. Omnis enim qui temporaliter extollitur eo ipso quo extollitur inclinatur, quia cum se exterius erigit, intus cadit. Eliu itaque casum cordis in elatione intuens, ait: Nec multitudo locorum inclinet te. Ac si voce arrogantium sanctae Ecclesiae diceretur: Cave ne, si universitatis ven
Abbreviated transcription (Latin):
mantes acerna plenis desideriis ex¬
pectare  Et dispensationem potes¬
tatis acceptae peragere. & humili¬
tatis insitae ministerium custodire
Vt Nec humilitatis causa curas suscep¬
ti regiminis neglegant. Nec rursũ
occasione regiminis in eis humilitas
intumescat: Et siquidam fortas¬
se intra ipsã sunt qui non dĩ. sed suae
gloriae subreligionis prae textu deser¬
uiunt. stud& tamen eos aut siual&
districte corrigere. Aut sinonual&
equanimiter tolerret uel corri¬
gendo illos quasi filios amplectitur. uel
tolerando quasi abhostib exerc&ur
Scit namq: quod pereorum superbiam
lacer&ur uita iustorum. scit quod in
eius crimen extenditur. quicquid taliũ
prauitate peccatur Sed notam alieni
criminis sustinere tanto minus m&uit.
quanto & caput suum talia tolerasse
cognoscit Deillo quippe scriptumẽ
& cuminiquis deputatus est Deillo
rursum dicitur Languores nostros
ipse tulit. & dolores nr̃os postauit

Expanded text:
mantes aeterna plenis desideriis exsmantes aeterna plenis desideriis exspectare; et dispensationem potestatis acceptae peragere, et humilitatis insitae ministerium custodire, ut nec humilitatis causa curam suscepti regiminis negligant, nec rursum occasione regiminis in eis humilitas intumescat. Etsi quidam fortasse intra ipsam sunt qui non Dei sed suae gloriae sub religionis praetextu deserviunt, studet tamen eos, aut, si valet, districte corrigere, aut, si non valet, aequanimiter tolerare; et vel corrigendo illos quasi filios amplectitur, vel tolerando quasi ab hostibus exercetur. Scit namque quod per eorum superbiam laceretur vita justorum, scit quod in ejus crimen extenditur quidquid talium pravitate peccatur, sed notam alieni criminis sustinere tanto minus metuit quanto et caput suum talia tolerasse cognoscit. De illo quippe scriptum est: Et cum iniquis deputatus est . De illo rursum dicitur: Languores nostros ipse tulit, et dolores nostros ipse portavit
Abbreviated transcription (Latin):
A rrogantes enim irre mocum deputant.
quicquid a scã ecclesia geritur censura
disciplinae. Et quia humanae lau
dis app&citu benigni student semper
apparere nullos censeunt distric¬
tionis saeueritate corrigendos
Vnde & abonis rectoribus sicut superus
dictum est opprimi aestimant. quos
inuitoscernunt auitus coerceri Auc¬
tore autem dño quia incunctis mun
di pastib: scã ecclesia culmine religi¬
onis excreuit. hanc ipsam temporr¬
lem potentiam qua quidem bene uti¬
dicens Nec multitudo locorum in¬
din&te ACsieidem scae ecclesiae
humilitatem magis in prosperr conser¬
uanti arrogantium uoce dicatur.
Quia ubiq fidei reuerentia coleris. caue
ne eiusdem reuerentiae fastib ex tol¬
laris Quosdam quippe conspiciunt.
quia subreligionis optentu uitio elatio¬
nis intumescunt. & quod in quibus¬
dam iure reprehendunt: hoc iniuste
adcrimen omnium pertrahunt:Ne¬
quaquam uidelic& perpendentes. quod
sint in ea qui & despicientes nouerint
perfec te temporrlia regere. & a¬

Expanded text:
Arrogantes enim irae motum deputant, quidquid a sancta Ecclesia geritur censura discdis appetitu benigni student semper apparere, nullos censent districtionis severitate corrigendos. Unde a bonis rectoribus, sicut superius dictum est, opprimi aestimant, quos invitos cernunt a vitiis coerceri. Auctore autem Ddi partibus sancta Ecclesia culmine religionis excrevit, hanc ipsam temporalem potentiam, qua quidem bene utiliu subjungit, dicens: Nec multitudo locorum inclinet te. Ac si eidem sanctae Ecclesiae humilitatem magis in prosperis conservanti arrogantium voce dicatur: Quia ubique fidei reverentia coleris, cave ne ejusdem reverentiae fascibus extollaris. Quosdam quippe conspiciunt qui sub religionis obtentu vitio elationis intumescunt, et quod in quibusdam jure reprehendunt, hoc injuste ad crimen omnium pertrahunt: nequaquam videlicet perpendentes quod sint in ea qui et despicientes noverint perfecte temporalia regere, et a
Abbreviated transcription (Latin):
simplicibus minime congruunt. quia
si congruunt. iam simplices non sunt
di. Non subdidit merentur. sed prouocant
inrmdĩ Iram quippe dĩ mereri est.
&iam nesciendo peccare Prouocare
uero est. mandatis illius sciendo contra¬
ire Scire bonum sed despicere. facere
posse nec uelle Hienimperp&ratio¬
ne nequitiae intrinsecus tenebrescunt.
&ostentatione iustitiae superficiẽ temꝰ
dealbantur Quib uoce dominica
dicitur. Vae uobis scribae & phari¬
saei hypocritae. quia similes estis se
ta &uos foris quidem appar&xis homini¬
bus iusti. Intus autem pleniestis hrpo¬
chrisi &iniquitate. Toris ergo osten¬
dendo seruant. quae uiuendo intus
inpugnant. Intus uero mala cogitan¬
tes ex aggerant. quae foras aliud suꝑ¬
ducentes occultant ANte distrie¬
tum itaq: iudicem excusationem iam
deignorentia habere non possunt.
quia dumante oculos hominum omnẽ
modum scĩtatis ostentant: Ipsi sibi sunt
testimonio. quia bene uiuere nonigno¬

Expanded text:
simplicibus minime congruunt, quia simplicibus minime congruunt, quia si congruunt, jam simplices non sunt.di, non subdidit, merentur, sed provocant iram Dei. Iram quippe Dei mereri, est etiam nesciendo peccare. Provocare vero est mandatis illius sciendo contraire; scire bonum, sed despicere; facere posse, nec velle. Hi enim perpetratione neet ostensione justitiae superficietenus dealbantur. Quibus voce Dominica dicitur: Vae vobis Scribae et Pharisaei hypot vos foris quidem apparetis hominibus justi, intus autem pleni estis hypocrisi et iniquitate. . Foris ergo ostendendo servant quae vivendo intus impugnant. Intus vero mala cogitantes exaggerant quae foris aliud superducentes occultant. Ante districtum itaque judicem excusationem jam de ignorantia habere non possunt, quia dum ante oculos hominum omnem modum sanctitatis ostentant, ipsi sibi sunt testimonio quia bene vivere non igno
Abbreviated transcription (Latin):
Fatuitas quippe stultitiae est. quod
illos sic iniquitas obligat. ut aculpa
eos nec poena conpescat. Sequitur¬
& callidi quia nisi ingenio calleant
quoduideri app&unt congrue simula¬
re non possunt Sunt enim non nulla
uitia. quae &iam a sensu tardioribus
facile perp&naentur Elatione namq:
intumescere. auaritiae aestibus in hiare.
luxuriae pulsanti occumbere &iam quili¬
b& obtunsis sensibus potest. simulatio¬
nis uero falsitatem exequi nisi qui suptilio¬
ris ingenii fuerit non potest. Quisquis
enim talis est. ad custodienda uidelic&¬
duo continua obseruatione diuiditur.
ut callide nouerit & occultare quod ẽ:
& ostentare quod non est: Et uere¬
mala premere. & bona falsa monstrare
Nec se apeste in hoc quod uid&ur extollere.
atq ut maiorem gloriam teneat saepe
se simulat gloriam declinare. Quia enĩ
ante oculos hominum sequendo eam ad p̃¬
hendere non potest. stud& plerumq
gloriam tenere fugiendo. Haec itaque

Expanded text:
Fatuitas quippe stultitiae est quod Fatuitas quippe stultitiae est quod illos sic imquitas obligat, ut a culpa eos nec poena compescat. Sequitur callidi, quia nisi ingenio calleant, quod videri appetunt congrue simulare non possunt. Sunt enim nonnulla vitia quae etiam a sensu tardioribus facile perpetrantur. Elatione namque intumescere, avaritiae aestibus inhiare, luxuriae pulsanti succumbere, etiam quilibet obtusis sensibus potest; simulationis vero falsitatem exsequi, nisi qui subtilioris ingenii fuerit, non potest. Quisquis enim talis est, ad custodienda duo videlicet continua observatione dividitur, ut callide noverit et occultare quod est, et ostentare quod non est; et vermala premere, et falsa bona monstrare; nec se aperte in hoc quod videtur extollere, atque, ut majorem gloriam teneat, saepe se simulare gloriam declinare. Quia enim ante oculos hominum sequendo eam apprehendere non potest, studet plerumque gloriam tenere fugiendo. Haec itaque
Abbreviated transcription (Latin):
traensibunt pergladium. & consumen¬
tur stultitia. quia & uindicta eos
in tribulatione percutit. & finis infa
tuitate concludit. Sunt enimnon
nilli. quos aperditis morib Nec tor¬
menta compescunt. De quibus per
proph&am dicitur Percussisti
eos nec doluerunt. flagellasti eos
& rennuerunt accipere disciplinam
Et dequibus subbabylonis specie dici¬
tur Curruimus babrlonem. & non
ẽ sanata. Et dequibus rursum dici¬
tur. Interfeci & perdidi populum
meum. & tamen auiis suis non sunt
reuersi hi nonnumquam d&erio¬
res existunt ex uerbere. quia pulsa¬
ti doloribus. aut contumatia pestina¬
tiae duriores existunt. aut quod
peius .ẽ. in blasphemiae &iam ex aspe¬
nrtionẽ prosiliunt. Bene ergo dicit᷑.
q pergladium trirnseunt. & stultitia
consumuntur. quia peccata quae
flagellis emendare debuenaent. fla¬
gellis exaggerant: Ethic iam poenas
pertussionis sentiunt. & illic iuste
r&ributionis supplicia noneuadunt:

Expanded text:
transibunt per gladium, et consumentransibunt per gladium, et consumentur stultitia, quia et vindicta eos in tribulatione percutit, et finis in fatuitate concludit. Vet. XXVIII. Sunt enim nonnulli quos a perditis moribus nec tormenta compescunt. De quibus per prophetam dicitur: Percussisti eos nec doluerunt; flagellasti eos, et renuerunt accipere disciplinam . Et de quibus sub Babylonis specie dicitur: Curavimus Babylonem, et non est sanata . De quibus rursum dicitur: Interfeci et perdidi populum meum, et tamen a viis suis non sunt reversi . Hi nonnunquam deteriores existunt ex verbere, quia pulsati doloribus, aut contumaci pertinacia duriores existunt, aut, quod pejus est, in blasphemiae etiam exasperationem prosiliunt. Bene ergo dicitur quod per gladium transeunt, et stultitia consumuntur, quia peccata quae flagellis emendare 840 debuerant, flagellis exaggerant. Et hic jam poenas percussionis sentiunt, et illic justae retributionis supplicia non evadunt.
Abbreviated transcription (Latin):
secus acernorum bonorum desiderium
percipit: & quae mala extrinsecus per¬
p&nruit agnoscit. Potest uero in ca¬
tenis & funibus paupestatis. poena &iã
temporrlis afflictionis intellegi. quia
saepe quiiubentis uerba non audiunt.
ferientis uerberib: admonentur: ut
adbona desideria saltim poenae trrhaNt
quos pracemia noninuitant. Vnde
perproph&am dicitur. In freno &
chamo maxillas eorum constringis.
quinonad proximant adte Si uero
&iam flagella despiciunt. constat
nimirum quod tanto illic graruioris
uindictae supplicia sentiant: quan¬
to hic maioris prouidentiae gratiam
UOSSUOS INGLORIA SI
AUIEM NONAUDIERINT
MANSI RUNT PERCLADI¬
UM. ET CON SUMMENTUR
STULTI TIA
Perbonum recta actio. pergloriam uero
superna rributio designatur. Qui
ergo oboedire prireceptis caelestibus
student dies suos inbono complent.
annos ingloria:quia & cursum prre¬
sentis temporis inrecto opere. & con¬
summationem suam perficiunt felici
rxributione Siuero non audierint.

Expanded text:
secus aeternorum bonorum desiderium secus aeternorum bonorum desiderium percipit, et quae mala extrinsecus perpetravit agnoscit Potest tenis et funibus paupertatis, poena etiam temporalis afflictionis intelligi. Quia saepe jubentis verba non audiunt, ferientis verberibus admonentur, ut ad bona desideria poena trahant quos praemia non invitant. Unde per Prophetam dicitur: « In freno et o maxillas eorum constringe, qui non approximant ad le . Si vero etiam flagella despiciunt, constat nimirum quod tanto illic gravioris vindictae supplicia sentiant, quanto hic majoris providentiae gratiam nos suos in gloria: si autem non audierint, transibunt per gladium, et consumentur stultitia . Per bonum recta actio, per gloriam vero superna retributio designatur. Qui vero obedire praeceptis coelestibus student, dies sannos in gloria, quia et cursum praesentis temporis in recto opere, et consummationem suam perficiunt felici retributione. Si vero non audierint,
Abbreviated transcription (Latin):
r&entio peregrinationis. ligatum
se his catenis paulus aspexenrt. cum
dicebat. Desiderium habens dissol¬
ui & cumxpõ esse Paupestatis fu¬
nib: uinctum se. eẽ. cernebat. quan¬
do ueras diuitias intuens. eas &iam
discipulis ex orabat dicens. Vt sci¬
atis quae sit spes uocationis eius. quȩ
diuitiae gloriae hereditatis eius inscĩs
Bene autem post ista subditur Indi
cabit eis oper eorum. & scelera eorũ
quia uiolenti fuerint. Cumenim su
pernam gloriam magis amando cognosci¬
mus. tunc malaquae egimus graruiora
fuisse sentimus Vnde & paulus post
perceptam grrtiam supernorum. ea quae
in se studia uistutum crediderat fuis se:
lam scelera cognoscebat dicens. Qui
prius fuiblas phemus & persequutor
& contumeliosus. sed mise cordiam con¬
sequutus sum quia ignorens feciinin¬
EORUM UI CONRIPAT. ET
LOQUETUR UT REUERIAU¬
TUR ABINI QUIIATE
Aurem reuelare est. intellectum cogni¬
tionis aperire. Reuelata uero aure
unus quisq: corripitur. quando intrin¬

Expanded text:
retentio peregrinationis. Ligatum retentio peregrinationis. Ligatum se his catenis Paulus aspexerat, cum dicebat: « Desiderium habens dissolvi, et cum Christo esse . » Paupertatis funibus victum se esse cernebat, quando veras divitias intuens, eas etiam discipulis exorabat, dicens: « Ut sciatis quae sit spes vocationis ejus, quae divitiae gloriae haereditatis ejus in sanctis . » Bene autem post ista subditur: Indicabit eis opera eorum, et scelera eorum, quia violenti fuerint. Revelabit qupernam gloriam magis amando cognocimus, tunc mala, quae egimus, graviora fuisse sentimus. Unde et Paulus post perceptam gratiam supernorum, ea quae in se studia virtutum crediderat fuisse, jam scelera cognoscebat dicens: « Qui prius fui blasphemus, et persecutor et contumeliosus, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci in ineorum ut corripiat, et loquetur ut revertantur ab iniquitate. - Aurem retionis aperire. Revelata vero aure unusquisque corripitur, quando intrin
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ergo duodecim thronis quod uno
throno filii designatur. quia uide¬
lic& uniuersale iudicium ex mediato¬
ris nr̃i interuentione percipitur
p&uum subdens. apeste quiddicat
insinuat. Si enim d&erreni regni
solio dicer&. Nullatenus inperp&uum
subdidiss& quia qui illud arripiuN.
profecto nonineo inperp&uum. sed tẽ¬
poneliter conlocantur. Bene autẽ
subdidit. & illic eriguntur. Ac si
intentioni audientis in nuer& dicens
Quia hic humiliatisunt. illic eriguntur
Scĩs namq uiris iste locus humilitatis
est utille sit celsitudinis. Vnde
alias scriptum est. Humiliastinos
in loco afflictionis Locus quippe
afflictionis est. uita praresens¬
ꝗ uiergo ad a&ernam patriamtendunt
Nunc sem& ipsos temponrliter in af¬
flictionis loco despiciunt. ut tunc
in locogaudi uenaciter sublimentur
CATENIS.ETUINCIANTUR
FUNIBUS PAUPERTATIS.
INDICA HI EIS OPERA CORŨ
EISCELERA EORUM QUIA
UIOLENTI PUERINT.
Catenae obligationis sunt. Ipsa adhuc

Expanded text:
Hoc ergo duodecim thronis, quod uno Hoc ergo duodecim thronis, quod uno throno Filii designatur, quia videlicet universale judicium ex Mediatoris nostri interventione percipitur. petuum subdens aperte quid dicat insinuat. Si enim de terreni regni solio diceret, nullatenus in perpetuum subdidisset, quia qui illud arripiunt, profecto non in eo in perpetuum, sed temporaliter collocantur. Bene autem subdidit: Et illic eriguntur. Ac si intentioni audientis innueret, dicens: Quia hic humiliati sunt, illic eriguntur. Sanctis namque viris iste locus humilitatis est, ut ille sit celsitudinis. Unde alias scriptum est: Humiliasti eos in loco afflictionis . Locus quippe afflictionis est vita praesens: Qui ergo ad aeternam patriam tendunt, nunc semetipsos temporaliter in afflictionis loco despiciunt, ut tunc in loco gaudii veraciter sublimentur. catenis, et vinciantur funibus paupertatis, indicabit eis opera eorum, et scelera eorum, quia violenti fuerunt. - Catenae obligationis sunt, ipsa adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
nunc iuste atq in reprehensibiliter
uiuunt. tunc iudicandi potentia nos¬
centur. Hinc laodicensi ecclesiae
dñs dicit Quiuicerit dabo ei sedere
mecum inthronomeo. sic ut &ego
uici & sedi cumpatremeo in throno
eus Vincens dñs inthrono cumpa¬
tre sedisse se asserit. quia post pas¬
sionis cestamina post resurrectio¬
nis palmam clarius se omnibus qđ
potestati patris. e&. aequalis indica¬
uit eiq se non disparem calcato
mariae necdum se credenti patri
similem dicit. Nolime tangere.
nondum enim ascendi ad patrem
Nobis enim inthrono filii sedere est.
exeiusdem filii potestate iudicare.
Quienim iudicii principatum exeius¬
uiftute percipimus. uelut in eius
a uero quod alias superduodecim thro¬
nos uenturos testatur. eẽ . discipulos.
hic uero inthronosuo perhib& esse
sessuros. Perthronos quippe duo¬
decimuniuersale iudicium. perthro¬
num uero filii singulare culmen iu¬
diciariae potestatis ostenditur

Expanded text:
nunc juste atque irreprehensibiliter nunc juste atque irreprehensibiliter vivunt, tunc judicandi potentiam nanciscuntur. Hinc Laodiceae Ecclesiae Dominus dicit: Qui vicerit, dabo ei sedere mecum in throno meo, sicut et ego vici, et sedi cum Patre meo in throno ejus . Vincens Dominus in throno cum Patre sedisse se asserit, quia post passionis certamina, post resurrectionis palmam, clarius se omnibus quod potestati Patris esset aequalis indicavit, eique se non disparem calcato Mariae necdum credenti se Patri similem, dicit: Noli me tangere, nondum enimascendi ad Patrem . Nobis enim in throno filii sedere, est ex ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicii principatum ex ejusvirtute percipimus, velut in thronI. Nec abhorret a vero quod alias super duodecim thronos venturos testatur esse discipulos , hic vero in throno suo perhibet esse sessuros. Per thronos quippe duodecim universale judicium, per thronum vero Fili singulare culmen judiciariae potestatis ostenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
nuit anqui exteriora gaudia lumen
iustitiae intus amisit. & bene autẽ
reges uocantur:quia prarelati cunc¬
tis motib: carnis. modo luxuriae appe¬
titum frenant. modo aestum auaritue
temperant: modo gloriam elationis
inclinant. modo suggestiones liuoris
obruunt. modo ignem furoris extin¬
guunt. Neges ergo sunt. quia tẽp¬
tationum suarum motibus non consen¬
tiendo succumbere. sed regendo pnre¬
esse nouerunt. Quia igitur ab hac
potestate regiminis. ad potestatem
trinseunt r&ributionis. dicatur
recte. reges in solio collocat inper¬
p&uum Sem& ipsos enim regendo
ad tempus fatigatisunt. sed in regni
erectionis internae solio inperp&uõ
collocantur Et eo illic accipiunt
alios digne iudicare. quo hic nesciunt
sibim& ipsis nequiter parcere
hinc enim alias dicitur. donec iustitia
conuestatur in iudiciũ Paulus dese
susque consostib dicit Vt nos effice¬
remur iustitia dĩ in ipso Iustitia er¬
go iniudicium uestitur. quia hi qui

Expanded text:
nuit, an qui inter exteriora gaudia lumen nuit, an qui inter exteriora gaudia lumen justitiae intus amisit? Vet. XXVI. reges vocantur, quia, praelati cunctis motibus carnis, modo luxuriae appetitum frenant, 838 modo aestum avaritiae temperant, modo gloriam elationis inclinant, modo suggestionem livoris obruunt, modo ignem furoris exstingnunt. Reges ergo sunt, quia tentationum suarum motibus non consentiendo succumbere, sed regendo praeesse noverunt. Quia igitur ab hac potestate regiminis ad potestatem transeunt retributionis, dicatur recte: Reges in solio collocat in perpetuum. Semetipsos enim regendo, ad tempus fatigati sunt, sed in regni erectionis aeternae solio in perpetuum collocantur; et eo illic accipiunt alios digne judicare, quo hic nesciunt sibimetipsis nequiter parcere. Hinc enim alias dicitur: Donec justitia convertatur in judicium . Paulus de se suisque consortibus dicit: Ut nos efficeremur justitia Dei in ipso . Justitia ergo in judicium vertitur, quia hi qui
Abbreviated transcription (Latin):
ut regn& . quiminus quod seruar& ac¬
cepit. sed maius quod uiuer& inuenito
ribus tribuit.uia quanto huic
mundo magna humilitate despectis.
tanto tunc acceptis sedib: maiore
culmine potestatis excrescunt. VN
X NONAUFGRI AIUSTO. OCU¬
LOSSUOS. ETREGES INSO¬
LIO CONLOGAT IN P̃ER PE¬
Abstulisse enim aiusto oculos suos for¬
tasse dñs creditur. quia iniustorum
crudelitatibus hic sine uindicta lace¬
rantur. Sed famulos suos tunc ma¬
gis respicit. cum in iuste eos nequi¬
tia persequentis affligit. Videns
enim quidhic humiliter tolerent.
nimirum iam praceuid&. quidillic
eis miseri corditer reconpens &
Nonergo aufest aiusto oculos suos
Ecce iste humiliter ingemescit. ille
superbit & nequiter flor& Iste
cor conter&. ille se degloria in iqui¬
tatis extollit. Horum ergo quis
diuinis optutibus longe est. qui in¬
iustitiam pestulit. an qui eam paci¬
entib: in rogauit.  qui supernã
gratiam intermeroris tenebrirs te¬

Expanded text:
ut regnet, qui minus quod servaret acut regnet, qui minus quod servaret accepit; sed majus quo viveret, invenit? ribus tribuit, quia quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc, acceptis sedibus, majori culmine potestatis excrescunt. Hinc Non auferet a justo oculos suos, et reges in solio collocat in perpe.---Abstulisse enim a justis oculos suos fortasse Dominus creditur, quia injustorum crudelitatibus hic sine vindicta lacerantur; sed famulos suos tunc magis respicit, cum injuste eos nequitia persequentis affligit. Videns enim quid hic humiliter tolerent, nimirum jam praevidet quid illic eis misericorditer recompenset. Non ergo aufert a justo oculos suos. Ecce iste humiliter ingemiscit, ille superbit et nequiter floret. Iste cor conterit, ille se de gloria iniquitatis extollit. Horum ergo quis divinis obtutibus longe est, qui injustitiam pertulit, an qui eam patientibus irrogavit; qui supernam gratiam inter maeroris tenebras te
Abbreviated transcription (Latin):
ne executisunt. quamiuberi genenr¬
liter audierunt Specialinamq
iussione paucis perfectioribus & nonge¬
neraliter omnibus dicitur. hoc quod
adolescens diues audiuit. Vade uen¬
de quaehabes & da pauperibus. & ha¬
bebis thesaurum incaelo. & ueni seque¬
reme Sienim subhoc prrecepto
dehoc mundo possidere Sed aliud
ẽ. quod perscripturam sacram gene¬
raliter omnib: praecipitur. aliud
quod specialiter perfectiorib impe¬
ratur Hiergo recte sub generali
iudicio non tenentur. quia & prre¬
cepta generarlia uiuendo uicerunt
Sicut enim non iudicantur & pereunt.
qui suadente perfidia lege tenere
contemnunt. Ita noniudicantur &
regnant: qui suadente pi&ate &iam
proficiunt Hinc ẽ quod paulus &iam
specialia prarecepta trrnscendens.
plus opere exhibuit. quaminstitu
enim accepiss& ut euangelium prare¬
dicans de euangelio uiuen&. & euan¬
gelium audientibus contulit. & ta¬
men euangelii sumptibus sustentari
recusauit: Cur ergo iste iudic&ur

Expanded text:
ne executi sunt, quam juberi generane executi sunt, quam juberi generaliter audierunt. Speciali namque jussione paucis per fectioribus, et non generaliter omnibus dicitur hoc quod adolescens audivit: Vade, e quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni et sequere me . Si enim sub hoc praecepto de hoc mundo possidere. Sed aliud est quod per Scripturam sacram generaliter omnibus praecipitur, aliud quod specialiter perfectioribus imperatur. Hi ergo recte sub generali judicio non tenentur, et quia praecepta generalia vivendo vicerunt: sicut enim non judicantur et pereunt, qui suadente perfidia lege teneri contemnunt: ita non judicantur et regnant, qui suadente pietate etiam profispecialia praecepta transcendens, plus operae exhibuit quam institutenim accepisset ut Evangelium praedicans de Evangelio viveret, et Evangelium audientibus contulit, et tamen Evangelii sumptibus sustentari recusavit. Cur ergo iste judicetur