comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia insius cordibꝰ occultant᷑. S cum
oportunũ tempꝰ inuenerint: repente
ꝓsiliunt: nulla quȩ dicendast̃ reticent.
⁊ ceruicẽ suꝑbientiũ morsu asꝑe ierepa¬
quosceꝑit. alios etiam capere non desistit.
Adhoc qͥppe iusti. huiꝰ mundi peccatores
rapiunt : ut ꝑeos conuersos alii etiam
ex mundo rapiantur. Unde & ipsa gen¬
tilitas quȩ pio ore apłorũ capta est. tanta
nunc fame alios esurit: quanta se ab apłis
concupitã fuisse eognoset. Prounde a apte¬

Expanded text:
quia in suis cordibus occultantur. Sed cum quia in suis cordibus occultantur. Sed cum opportunum tempus invenerint, repente prosiliunt, nulla quae dicenda sunt reticent, et cervicem superbientium morsu asperae increpaquos cepit alios etiam capere non dAd hoc quippe justi hujus mundi peccatores rapiunt, ut per conversos alii etiam ex mundo rapiantur. Unde et ipsa gentilitas, quae pio apostolorum ore capta est, tanta nunc fame alios esurit, quanta se ab apostolis concupita fuisse cognoscit. Sequitur: Et
Abbreviated transcription (Latin):
tam nec eccłȩ discipłos se eẽ. głantur.
Leene itaq dñs p̃dã capit: quia uirtute
sue inspirationis. aberrore uitã delinquẽ¬
tiũ diripit. & animas catulorũ eius repl&:
quia conuersione multorũ piis doctorũ
desideri is satisfacit. Dequibꝰ catulis bene
sub iungitur. Quando cubant in antris:
yþecubus insidiantur. Neq enĩ cuncta
scit recte dicere: qͥ eordinate nouit tacere.
Q uid enĩ ꝓd ÷ eo temꝑe irascentẽ corripere.
quo alienata mente non łaliesa uerba ꝑ¬
ciꝑe. sed sem&ĩpsũ uix ual& tolerare.
qͥ non sentiat plagas ebrio imponit. Doc¬
trina itaq ut ꝑuenire adcor audientiᷤᷤ
ualeat : quȩ sibisint congrua temporũ
mom̃ta ꝑpendat. Bene gͦ de eisdẽ catuł
dr̃. Quando cubant inantris. & inspecu¬
bus insidiant᷑. Doctores enĩ scĩ quando
&̃ arguenda conspitiunt. & tam̃ se ꝑsilen-¬
tiũ incogitationibꝰ. retinent. qͣsi inspecubꝰ
latent: ⁊ uelud in antris se contegunt.

Expanded text:
tamen Ecclesiae discipulos se esse gloriantur. Leaenae itaque Dominus praedam capit, quia virtute suae inspirationis ab errore vitam delinquentium diripit, et animas catulorum illius replet, quia conversione multorum prius doctorum desideriis satisfacit. De quibus catulis bene subjungitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Neque enim cuncta sit recte docere qui ordinate novit tacere. Quid enim prodest eo tempore irascentem corripere, quo anenata mente non solum aliena verba percipere, sed semetipsum vix valet tolerare?  quasi ei qui non sentiat, plagas ebrio imponit. Doctrina itaque ut pervenire ad cor audientis valeat, quae sibi sunt congrua temporum momenta perpendat. Bene ergo de eisdem catulis r: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Doctores enim sancti quando et arguenda conspiciunt et tamen se per silentium in cogitationibus retinent, quasi in specubus latent, et velut in antris se contegunt
Abbreviated transcription (Latin):
magistro didicert̃. Ipse qͥpe tã ualida
caritate flagrat. quã nimia exlocis
loca se uagatione ꝑmutat. Transire a
karitas impellit. Longe nãq aromanis
positus scribit. Memoriã ur̃ĩ fatio seꝑ in
ortionibꝰ meis: obsecrans si quomͦ tandẽ
aliquando ꝓsperũ iter habeã inuolunti¬

Expanded text:
magistro didicerunt. Ipse quippe quam valida magistro didicerunt. Ipse quippe quam valida charitate flagrat, tam nimia ex locis ad loca se vagatione permutat; transire aduae implet charitas impellit. Longe namque a Romanis positus scribit: Memoriam vestri facio semper in orationibus meis, obsecrans si quo modo tandem aliquando prosperum iter habeam in
Abbreviated transcription (Latin):
accipiunt: escã. dũ saerȩ scripturs pabis
m̃tes dudũ brutȩ saciantur. Pullis un
coruorũ filiis scilic& gentiũ ęsca dati.
cũ eorũ desideriũ nostra conuersione
reficitur. Iste coruus esca fuit. dũ ipsĩ
scã ȩccła querera&: sed nunc escã accipit.
ȩditi noninse p̾sumunt: sed iniuribus
redẽptoris sui. Unde bene dr̃. Quando
sua uirtute posse se sciunt. ⁊ quã uis
animarũ lucra piis uotis esuriant. ab
illo tam̃ qͥcuncta intrinsecꝰ operatur ht
fieri exoptant. Uera enĩ fide conphendẽ
quia neq qͥplantat ÷ aliqͥd. neq qͥrigat:
uagantes eoqđ non habeant cibos: inhi
uagatione nil aliud quã ęstuantiũ p̃do¬
accensi. nc̃ adhos nc̃ adillos colligendos
desideriũ mittunt. Quasi quȩdã quipe
uagatio est: ipsa cogitationis estuatio. Et
uelut adloca uaria mutatis nutibꝰ trm¬
seunt: dũ ꝓadunandis animabꝰ imadꝰ
mnumeros inpartes diuersas esurienti
coruorũ id÷ filii gentilũ. abipso gena

Expanded text:
accipiunt, dum sacrae Scripturae pabulo mentes dudum brutae satiantur. Pullis vero corvorum, filiis scilicet gentium esca datur, cum eorum desiderium nostra conversatione reficitur. Iste corvus esca fuit, dum ipsum sancta Ecclesia quaereret, sed nunc escam accipit, editi, non in se praesumunt, sed in viribus Redemptoris sui. Unde bene dicitur: Et  enim sua virtute posse se sciunt. Et quamvis animarum lucra piis votis esuriant, ab illo tamen, qui cuncta intrinsecus operatur, haec fieri exoptant. Vera enim fide comprehendunt: quia, neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, vagantes eo quod non habeant cibos, in hac vagatione nihil aliud quam aestuantium praedisuccensi, nunc ad hos, nunc ad illos colligendos desiderium mittunt. Quasi quaedam quippe vagatio est ipsa cogitationis aestuatio; et velut ad loca varia mutatis nutibus transeunt, dum pro adunandis animabus in modos innumeros ac in partes diversas esurienti corvorum, id est filii gentilium, ab ipso gentium
Abbreviated transcription (Latin):
derr uos. Retentꝰ ephesi: corinthiis
seribit. Ecce t̾cio hoc paratus sũ uenire
aduos. Rursũ ephesi cõmorans: galathis
loquit᷑ dicens. Uellẽ mͦ eẽ. apuduos: & mu¬
tare uocẽ meã. Romã quoq custodia
carceris clausus: quia ireꝑsem& ipsũ ad
ad n se discipłm pollicet᷑ dicens. Spero

Expanded text:
ellit. Retentus Ephesi, Corinthiis scribit: « Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos . » Rursum Ephesi commorans, Galatis loquitur, dicens: Vellem modo esse apud vos, et mutare vocem meam . Romae quoque custodia carceris clausus, quia ire ad Philippense se discipulum pollicetur, dicens: Spero
Abbreviated transcription (Latin):
Unde hic quoq de eisdẽ catulis: apte sub¬
ungit᷑. Quando cubant in antris.: & in
specubꝰ insidiantur. Cũ enĩ nequaquã¬
scĩ apłi contra m̃bra diaboli inuoce lib̾e
demptorẽ suũ firma auctoritate p̃dica¬
rent: adhuc contraaduersarios suos qͣsi
mantris insidiabant᷑. Clausis quippe
foribꝰ qͣsi inqͥbusdã abditis specubꝰ sus
catuli rapturi mundũ cubabant. ut
animarũ p̃dã post modũ p̃sum̃tes diri¬
perent : dequibꝰ tunc certũ ÷ qđ mundi
impetũ etiam sibima̾ipsis latendo formi¬
darent. Illis foribꝰ clausis. isti catuli mortẽ
mortis nr̃e insidiati quęsierunt: ut culpã
nr̃am int̾ficerent omẽmq in nob̾ peccati
uitã necarent. Horũ pͥmo illi esurienti
catulo sediã ualenti: ostensa ꝑlinteũ gen-¬
tilitate qͣsi monstrata p̃da dr̃᷑. Macta.
& manduca. Hiscatulis. uelut adhuc
infirmis ut cubare inantris debeant
tute exalto. Annon recte leenȩ catuli
uocantur. qͥ inȩccła editi aduersantẽ

Expanded text:
Unde quo de eisdem catulis apte subjungitur: Quando cubant in antris, et in specubus insidiantur. Cum enim sasancti apostoli contra membra diaboli in voce liberae demptorem suum firma auctoritate praedicarent, adhuc contra adversarios suos quasi in antris insidiabantur. Clausis quippe foribus quasi in quibusdam abditis specubus suis catuli rapturi mundum cubabant, ut animarum praedam postmodum praesumentes diriperent, de quibus tunc certum est quod mundi impetum etiam sibimetipsis latendo formidarent. Illis foribus clausis isti catuli mortem mortis nostrae insidiati quaesierunt, ut culpam nostram interficerent, omnemque in nobis peccati vitam necarent. Horum primo illi esurienti catulo, sed jam valenti, ostensa per linteum gentilitate, quasi monstrata praeda, dicitur: Macta et manduca . His catulis velut adhuc infirmis ut cubare in antris debeant uamini virtute ex alto . An non recte leaenae catuli vocantur, qui in Ecclesia editi adversantem
Abbreviated transcription (Latin):
aliis occultatur: dicatur recte. Quis
enarrauit cȩlorũ rationẽ. ⁊ concentũ cęli
qͥs dormire faci&: Qđ tam̃ cunc nobis
latuis in notuit: cũ redep̃tor nr̃ ꝑ dispen¬
sationis mistheriũ apparens. ⁊ indignis
miscd̃iam p̾buit. ⁊ eos ase qͥdigni uidebant᷑
exdusit. U̾nde hic quoq apte subuingi¬
tur.¬

Expanded text:
aliis occultatur, dicatur recte: Quis aliis occultatur, dicatur recte: Quis enarrabit coelorum rationem, et concentum coeli quis dormire faciet? Quod tamen tunc nobis latius innotuit, cum Redemptor noster per dispensationis 966 mysterium apparens, et indignis misericordiam praebuit, et eos a se qui digni videbantur exclusit. Unde hic quoque apte subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
ad qͦd anhelant. Indesinent̃ aut̃ eorũ mens
ipsis temporalitatis laboribus fessa millud
celeste gaudiũ resumenda suspenditur:
dũ in aure cordis intro erũpente concentu.
sociȩtatẽ sibi cotidie suꝑnorũ cuuũ p̃sto¬
lantur. Iste concentus suꝑne laudis in¬
aure illius eruperat: qͥdicebat. Ingrediar
audierat: qͥd illũ aliud̃ cęli concentus ex
mit: quia eorũ cordibus nequaquã ꝑ
uocẽ conpunctionis innotescit. Nonenĩ
considerare illã desiderabilẽ suꝑnorũ
cuuũ frequentiã student: nullo ardoris
radio illa sollẽpnitatis int̾nȩ festa conspi¬
ciunt: nulla uintimis contẽplationis
penna subleuantur. Solis namq uisibi¬
libus seruiunt : & idcireo nil suꝑne suaui¬
tatis intrinsecus audiunt: quia eos sic̃¬
⁊ superuis diximꝰ maure cordis curarũ
seculariũ sordidi tumultus p̃munt. Ir
gͥ occulti dispensatione iudicii. qđ aliis
aperit᷑. aliis claudit᷑. qđ aliis de tegitur.

Expanded text:
ad quod anhelant; indesinenter autem eorum mens ad quod anhelant; indesinenter autem eorum mens ipsis temporalitatis laboribus fessa in illud coeleste gaudium resumenda suspenditur, dum, in aure cordis intro erumpente concentu coeli, societatem sibi quotidie supernorum civium praestolantur. Iste concentus supernae laudis in illius aure eruperat, qui dicebat: Ingrediar audierat, quid illum aliud nisi coeli concentus excmit, quia eorum cordibus nequaquam per vocem compunctionis innotescit. Non enim considerare illam desiderabilem supernorum civium frequentiam student, nullo ardoris radio illa solemnitatis internae festa conspiciunt, nulla in intimis contemplationis penna sublevantur. Solis namque visibilibus serviunt, et idcirco nihil supernae suavitatis intrinsecus audiunt, quia eos, sicut superius diximus, in aure cordis curarum saecularium surdi tumultus premunt. Quia igitur occulti dispensatione judicii quod aliis aperitur aliis clauditur, quod aliis detegitur
Abbreviated transcription (Latin):
adinuisibilia extendant. Omẽ enĩ iusi¬
bile qđ inhac uita reꝓbos figit. hoc elec¬
tos ad aliã impellit: quia dũ bona quȩ
facta sunt respiciunt. meũ a quo factast̃
in ardeseunt. Tantoq eũ p̃stantius amant:
quanto illũ hoc qđ ipse bonũ condidit
preire considerant. Loquitur quippe
hoc eis intrinsecus: silent̃ sonans in uisi¬
bilis lingua conpunctionis. Quã tanto
plenius intꝰ audiunt: qͣnto ab exterioꝵ
desideriorũ strepitu ꝑfectius auertunt᷑.
Nis itaq concentus cęli nondormit: quia
eoꝵ mens quȩ sit laudis suꝑnę suauitas.
apposta amoris aure cognoseit. Intusenĩ
qđ appetant audiunt: ⁊ de cȩlestiũ bonorũ
p̃mus ipso desiderio diuinitatis instriunt᷑.
Unde p̃sentẽ uitã. non solũ aduersantem.
s etiam fauentẽ grauit̾ tolerant: quia
eis onerosũ est om̃e qđcernitur. dũ abeo
quod intꝰ audiunt cifferuntur. Omẽ qđ
sibi p̃sto est graue aestimant: quia illud ñ ẽ.

Expanded text:
ad invisibilia extendant. Omne enim visiad invisibilia extendant. Omne enim visibile quod in hac vita reprobos figit, hoc electos ad alia impellit, quia dum bona quae facta sunt respiciunt, in eum a quo facta sunt inardescunt; tantoque eum praestantius amant, quanto illum hoc quod ipse bonum condidit praeire considerant. Loquitur quippe hoc eis intrinsecus silenter sonans invisibilis lingua compunctionis. Quam tanto plenius intus audiunt, quanto ab exteriorum desideriorum strepitu perfectius avertuntur. His itaque concentus coeli non dormit, quia eorum mens quae sit laudis supernae suavitas, apposita amoris aure, cognoscit. Intus enim quod appetunt audiunt, et de coelestium bonorum praemiis ipso desiderio Divinitatis instruuntur. Unde et praesentem vitam non solum adversantem, sed etiam faventem graviter tolerant, quia eis onerosum est omne quod cernitur, dum ab eo quod intus audiunt differuntur. Omne quod sibi praesto est grave aestimant, quia illud non est
Abbreviated transcription (Latin):
Quifecit quȩ futura sunt. Pulius itaq
te int̾ra fundatur: quia insolida menbra
reducitur. & glebe conpinguntur: quia
nimirii firma corꝑa expuluere collecta
consurgunt. S postquã uerba hec
dnĩca quomͦ defuturo intelligenda sint
diximꝰ: nunc ȩtiã qͥd dep̃senti insinuent
rationẽ dñs narrat: dũ nunc insinuan¬
do suꝑna secreta. electorũ suorũ m̃tes
illuminat. Cũcentũ uͦ cęli dormire fac̃:
celestiũ uirtutũ gaudia reꝓborũ cordibꝰ
iusto iuditio ab scondit. Qui concentus
cęli quã uis inse intrinsecꝰ uigila&̃. in ipsa
tam̃ reproborũ ignorantia. extrinsecꝰ
dormit. & narratur gͦ secreti cęlestis
ratio. ⁊ tanĩ concentus cęli dormire ꝑmit¬
titur: quia ⁊ aliis ꝑ inspirationẽ suꝑne
retributionis scientia pandit᷑. ⁊ aliis
Narratur cȩlorũ ratio. quia electorũ m̃tibꝰ
quȩsit suꝑnorũ recributio indesinenter
aperitur: ut nimirũ sine cessatione ꝓ¬
ficiant. & trans currentes uisibilia sese

Expanded text:
Qui fecit quae futura sunt . Pulvis itaque tunc in terram fundatur, quia in solida membra reducitur. Et glebae compinguntur, quia nimirum firma corpora ex pulvere collecta consurgunt. Sed postquam verba haec dominica quomodo de futuro intelligenda sint diximus, nunc etiam quid de praesenti insinuent rationem Dominus narrat, dum nunc insinuando superna secreta, electorum suorum mentes illuminat; concentum vero coeli dormire facit, coelestium virtutum gaudia reproborum cordibus justo judicio abscondit. Qui concentus coeli, quamvis in se intrinsecus vigilet, in ipsa tamen reproborum ignorantia extrinsecus dormit. Enarratur ergo secreti coelestis ratio, et tamen concentus coeli dormire permittitur, quia et aliis per inspirationem supernae retributionis scientia panditur, et aliis --Narratur coelorum ratio, quia electorum mentibus quae sit supernorum retributio indesinenter aperitur, ut nimirum sine cessatione proficiant, et transcurrentes visibilia sese
Abbreviated transcription (Latin):
decoratur.. Quid ꝑbissũ nisi inmaculat
carnis incorruptio : & qͥd ꝑpilos capia¬
rũ exqͥbꝰ cilitiorũ asperitas texit᷑. nis
dura penitentiũ afflictio de signaaur
Dũ gͥ alii ꝑarmillas. ⁊ anulos. fore
magisteriũ exercent. alii ꝑ inaures
&e doxtralii. deuotã obȩdientiã rectãq
oꝑationẽ exhibent. alii ꝑseparatũ uas au
reũ. p̃cdarã subtiliorẽq dei intelligentiã
tenent: alii ꝑiacinctũ. purpurã. ⁊ coccũ.
audita cȩlestia sperare. eredere. amare
non desinunt. &iã quȩ adhuc subtiliori
intellectu minine cognoscunt: Alii ꝑbiᷤ¬
sũ incorruptionẽ carnis offerunt: Alii
ꝑcaprarũ pilos deplorant aspere qđ liben¬
ter amiserunt. qͣsi exuna tra innumere¬

Expanded text:
decoratur? Quid per byssum nisi immaculata decoratur? Quid per byssum nisi immaculata carnis incorruptio? Et quid per pilos caprarum, ex quibus ciliciorum asperitas texitur, nisi dura poenitentium afflictio designatur? Dum igitur alii per armillas et annulos forte magisterium exercent, alii per inaures et dextralia devotam obedientiam rectamque operationem exhibent, alii per separatum vas auclaram subtilioremque Dei intelligentiam tenent, alii per hyacinthum, purpuram et coccum, audita coelestia sperare, credere, amare non desinunt, etiam quae adhuc subtiliori intellectu minime cognoscunt, alii per byssum incorruptionem carnis offerunt, alii per caprarum pilos deplorant aspere quae libenter admiserunt; ecce ex tanta diver
Abbreviated transcription (Latin):
caprarũ. In ornam̃to gͦ tab̾naculi iuri
dona cũ mulieribꝰ offerunt: quia inex¬
sublimia. ⁊ infirmorũ oꝑa extrema nu¬
merantur. Quid aut̃ ꝑ armillas. que lacer¬
tos astringunt. nisi p̾positorũ ualide
laborantiũ oꝑa demonstrantur: & quid
ꝑ maures. nisi subditorũ obȩdientia ex¬
primitur : qͥd ꝑ anulos. nisi signaculũ
secretorũ: Plerũq enĩ magistri signanit:
qđ ab auditoribꝰ capi nonposse considerant.
& qͥd ꝑdextralia. nͥ prime oꝑationis or-¬
nam̃ta monstrantur : Quid ꝑuas aurtũ
indonaria diĩ separatũ. nisi diuinitats
intelligentia accipitur : quȩ tanto ab
inferiorũ amore dis iungitur : quana
ad sola quȩ et̃na sunt amanda suble¬
natur. Quid ꝑracinctũ. nisi spes cȩlestil.
Iuid ꝑpͥurã. nisi cruor actolerantia pas¬
sionũ amore regni ꝑpa̾ui exhibita:
Et qͥd ꝑbistinctũ coccũ. nisi karitas de¬
monstratur: Quȩ ꝓ ꝑfectione bistu¬
guitur. quia dei ⁊ pͦroximi dilections

Expanded text:
c. In ornamento tabernaculi viri dona cum mulieribus offerunt, quia in exsublimia, et infirmorum opera extrema numerantur. Quid autem per armillas quae lacertos astringunt, nisi praepositorum valide laborantium opera demonstrantur? Et quid per inaures, nisi subditorum obedientia exprimitur? Quid per annulos, nisi signaculum secretorum Dei? Plerumque enim magistri signant, quod ab auditoribus capi non posse considerant. Et quid per dextralia, nisi primae operationis ornamenta memorantur? Quid per vas aureum in donaria Domini separatum nisi divinitatis intelligentia accipitur, quae tanto ab inferiorum amore disjungitur, quanto ad sola quae aeterna sunt amanda sublevantur? Quid per hyacinthum nisi spes coelestium? Quid per purpuram nisi cruor ac tolerantia passionum amore regni perpetui exhibita? Et quid per bis tinctum coccum nisi charitas demonstratur, quae pro perfectione bis tingitur, quia Dei et proximi dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
has glebas exuno qͥdem puluere. s qͣn di¬
uersa mole distinctas : cotidie dñs in
tra conpingit. quia seruata unitate
sacram̃ti uixta uariȩtatẽ morũ atq
linguarũ. fideles meccła popłos colligit.
has glelas iã tunc dñs de signauit: quando
ad ȩsũ panis ⁊pisciũ quinqͣgenos discũ¬
tendimꝰ : fortasseꝰ distinguere subtiluis
ualemꝰ. Nã dũ alius ÷ ordo p̾dicantiũ.
alius auditorũ. alius regentiũ. atq
alius subditorũ. alius conuigiũ. alius
continentiũ. alius pęnitentũ. alius
uirginũ. qͣsi exuna t̾ra est diuersa glebu¬
rũ
forma distincta: dũ inuna fide: mung
caritate disparia de monstrant᷑ bene
oꝑantiũ merita. Has glebas popłs ille
signauit. qͥ ad constructionẽ tab̾naculi sib
uno studio diuersa donaria obtulit: dqꝰ
scriptumest. Quicqͥd incultũ ⁊ aduestes¬

Expanded text:
. Has glebas ex uno quidem pulvere, sed quasi di. Has glebas ex uno quidem pulvere, sed quasi diversa mole distinctas quotidie Dominus in terra compingit, quia, servata unitate sacramenti, juxta varietatem morum atque linguarum fideles in Ecclesia populos colligit. Has glebas jam tunc Dominus designavit, quando ad esum panis et piscium quinquagenos discumtendimus, fortasse adhuc distinguere subtilius valemus. Nam dum alius est ordo praedicantium, alius auditorum; alius regentium, atque alius subditorum; alius conjugum, alius continentium, alius poenitentium, alius virginum; quasi ex una terra est diversa glebarum forma distincta, dum in una fide, in una charitate disparia demonstrantur bene operantium merita. Has glebas populus ille significavit, qui ad constructionem tabernaculi sub uno studio diversa donaria obtulit, de quo scriptum est: Quidquid in cultum tabe
Abbreviated transcription (Latin):
conpingebantur. Quid enĩ inpuluere
nisi peccatores accipimꝰ. qͥ nullo rationis
pondere solidati cuiꝰlib&̾ tẽptationis flatu
rapiuntur  De quibꝰ scriptũ est. Norisie im¬
pii nonsic: s tanquã puluis quẽ ꝓicit
nentꝰ a faciȩ tr̃ȩ. Puliuis gͦ int̾ra fundatꝰ
est: cũ peccatores uocati in ȩccła tradite
fidei st̃ ratione solidati. Ut qui prius
inconstantia mobiles. tẽptationis aura
leuabantur im mobiles post modũ contͣ
tep̃tam̃ta consisterent: & deo ꝑseuerantes
inherentes. fixũ bene uiuendi pondus
tenerent. Alebe uͦ exhumore coagu¬
lantur apuluere. In hac itaq t̾raglebȩ
cõpinctȩ sunt: quia uocati peccatores.
karitatis unitati. Iste glebe int̾ra con¬
pincte st̃. quando popłi qͥprius quasi
indisꝑsione pulueris diuersa sentiebant.
tissima uiuanimitatis conuenerunt con¬
cordia. ut cũ eẽnt tria milia. uł rursũ
quinq milia scriptura teste diceretur.
quia erat meis corunũ. & anima una

Expanded text:
compinguntur.---Quis in pulvere nisi peccatores accipimus, qui nullo rationis pondere solidati cujuslibet tentationis flatu rapiuntur? De quibus scriptum est: Non sic impii non sic, sed tanquam pulvis quem projicit ventus a facie terrae . Pulvis ergo in terram fundatus est, cum peccatores vocati in Ecclesia traditae fidei sunt ratione solidati, ut qui prius inconstantia mobiles tentationis aura levabantur, immobiles postmodum contra tentamenta consisterent, et Deo perseveranter inhaerentes, fixum bene vivendi pondus tenerent. Glebae vero ex humore coagulantur et pulvere. In hac itaque terra glebae compactae sunt, quia vocati peccatores echaritatis uniti. Istae glebae in terra compactae sunt, quando populi qui prius quasi in dispersione pulveris diversa sentiebant, tissima unanimitatis concordia convenerunt, ut cum essent tria millia, vel rursum quinque millia, Scriptura testante, diceretur quia erat in eis cor unum et anima una
Abbreviated transcription (Latin):
institorũ: nec ꝑtransiut ꝑ eã leena. Huic
gͦ leene p̃dã dñs capit. ut animã catulorũ
eius impleat: quia adaugm̃tũ huiꝰ eccłȩ
umumeros degentilitate diripuit. & ꝑ
animarũ luerũ esurientia apostolorũ
uota satiuit. Ipsi quippe catuli ꝓm̃tis
teneritudine ⁊ formidinis infirmitate uo¬
cati sunt: quipasso dño elausi foribus reside¬
bant. sic̃ de illis scriptũ est. Cũ ex̃. sero die
illo una sabbatorũ. & fores eẽnt clause.

Expanded text:
institorum, nec pertransibit per ea leaena . » Huic ergo leaenae praedam Dominus capit, ut animam catulorum ejus impleat, quia ad augmentum hujus Ecclesiae innumeros de gentilitate diripuit, et per animarum lucrum esurientium apostolorum vota satiavit. Ipsi quippe catuli pro meritis teneritudine et formidinis infirmitate vocati sunt, qui passo Domino clausis foribus residebant. Sicut de illis scriptum est: « Cum esset sero die illa una Sabbatorum, et fores essent clausae,
Abbreviated transcription (Latin):
toris uirtus÷ s auctoris: recte ꝑeundẽ
auctorẽ dr̃. Uł quis dedit gallo intelligen¬
tiã: Acsi dicer&e. Hisi ego quidoctorũ
m̃tes quas mire exnichilo condidi. ad in¬
telligenda quȩ occulta st̃ mirabiliꝰ ins¬
truxi. Unde bene ut indictis p̃dicantiũ
non solũ inspiratorẽ se intelligentie. s&
etiã auctorem locutionis ostendat: ad
tiẽ ostenderit subtrahit: ꝓtinꝰ addidit.¬
S Q concentũ cęli qͥsdormire faci& In hac
enĩ uita infirmitatis nr̃ȩ. dñs non aꝑta
spetiȩ maiestatis suȩ s p̃dicatorũ suorũ
uoce locutus est: ut corda adhuc carna¬
lia carnis lingua pusar&. ⁊ tanto faciliꝰ
insueta ꝑciperent. quanto ea ꝑsonitũ
consuete uocis audirent. At pꝰꝗ̃ ꝑmortẽ¬

Expanded text:
toris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem toris virtus est, sed auctoris, recte per eumdem auctorem dicitur: Vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: Nisi ego, qui doctorum mentes quas mire ex nihilo condidi ad intelligenda quae occulta sunt mirabilius instruxi. Unde bene ut in dictis praedicantium non solum inspiratorem se intelligentiae, sed etiam auctorem locutionis ostendat, adjciem ostenderit subtrahit, protinus subdiditc enim vita infirmitati nostrae Dominus non aperta specie majestatis suae, sed praedicatorum suorum voce locutus est, ut corda adhuc carnalia carnalis lingua pulsaret, et tanto facilius insueta perciperent, quanto ea per sonitum consuetae vocis audirent. At post
Abbreviated transcription (Latin):
&e t̾unc adbene agendũ alios sollicitos
reddunt. Pruis cogitationũ alis semet¬
ipsos ferunt: quia qͥcqͥd inse inhutilit̃
torp&. sollicita inuestigatione dep̃hendt̃.
Districta se anĩaduersione corrigunt. priꝰ
sua punire fletibꝰ curant. & cunc quȩ
aliorũ st̃ punienda denuntiant.
Prius gͦ alis insonant. quã cantꝰ emittant:
quia antequã uerba exortationis ꝓ¬
dormientes alios adiugilias uocant.
S unde hec tanta doctori intelligentia.
ut & sibi ꝑfecte uigil&. ⁊ dormientes
adugilias sub quibusdã clamoris pro¬
uectibus uoc&. & ut peccatorũ tenebras
prius caute discutiat. ⁊ discrete post¬
modũ lucẽ p̃dicationis ostendat. ut
singulis iuxtamodũ ⁊ temꝑa congruat.
& sinus omĩbꝰ quȩ illos sequantur ostendat:
Unde ad tanta ⁊ tã subtilit̾ tenditur. nisi
intrinsecꝰ abeo aquo est conditꝰ doceatur
Quia gͥ laus tante intelligentiȩ non p̃dica¬

Expanded text:
et tunc ad bene agendum alios sollicitos et tunc ad bene agendum alios sollicitos reddunt. Prius cogitationum alis semetipsos feriunt, quia quidquid in se inutiliter torpet, sollicita investigatione deprehendunt, districta sua punire fletibus curant, et tunc quae aliorum sunt punienda denuntiant. Prius ergo alis insonant, quam cantus emittant, quia antequam verba exhortationis pdormientes alios ad vigilias vocant. Sed unde haec tanta doctori intelligentia, ut et sibi perfecte vigilet, et dormientes ad vigilias sub quibusdam clamoris proventibus vocet, ut et peccatorum tenebras prius caute discutiat, et discrete postmodum lucem praedicationis ostendat, ut singulis juxta modum et tempora congruat, et simul omnibus, qui illos sequantur osteUnde ad tanta et tam subtiliter tenditur, nisi intrinsecus ab eo a quo est conditus doceatur? Quia ergo laus tantae intelligentiae non praedica
Abbreviated transcription (Latin):
castra. Ecduas enĩ tubus exercitus ducit᷑:
quia ꝑduo p̃cepta caritatis ad procinetũ
fidei popłs uocatur.. Quȩ ideirco argen¬
teȩ fieri p̃cipiuntur: ut predicatorũ
uerba lucis nitore pateant. ⁊ auditorũ
mentẽ nulla sui obscuritate confundant.
Id circo aut̃ ductiles: quia necesse est ut
hi quiuenturã uitã p̃dicant. tribulati¬
onũ p̃sentiũ td̾nsionibꝰ crefant. Bene
aut̃ dr̃: cũ concisus clangor increpuerit
mouebuntur castra: quia nimirũ prę¬
dicationis sermo. cũ subtilius acminutiꝰ
agit᷑. auditorũ corda cont̾ra tẽptationũ
certamina ardentius excitantur. Est
quia eũ iã edere cantus parat priꝰ alas
exeutit: ⁊ sema ipsũ feriens. uigilantiorẽ
reddit. Qđ patenter cernimus: si scorũ
p̃dicatorũ uitã uigilanter uideamꝰ. Ipsi
quippe cũ uerba p̃dicationis mouent. priꝰ
se inscĩs actionibꝰ exercent: ne insema¬
ipsis torpentes oꝑe alios excitent uoce.
S ante se ꝑsublimia facta excutiunt:

Expanded text:
r duas enim tubas exercitus ducitur, quia per duo praecepta charitatis ad procinctum fidei populus vocatur. Quae idcirco argenteae fieri praecipiuntur, ut praedicatorum verba lucis nitore pateant, 963 et auditorum mentem nulla sui obscuritate confundant. Idcirco autem ductiles, quia necesse est ut hi qui venturam vitam praedicant tribulationum praesentium tunsionibus crescant. Bene autem dicitur: Cum concisus clangor increpuerit, movebuntur castra , quia nimirum praedicationis sermo cum subtilius ac minutius agitur, auditorum corda contra tentationum certamina ardentius excitantur. 15. quia cum jam edere cantus parat, prius alas excutit, et semetipsum feriens, vigilantiorem reddit. Quod patenter cernimus, si sanctorum praedicatorum vitam vigilanter videamus. Ipsi quippe cum verba praedicationis movent, prius se in sanctis actionibus exercent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; sed ante se per sublimia facta excutiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ores ⁊minutiores omĩmodo uoces for¬
mat. Inquibꝰ galli huiꝰ intelligentia.
qͥd nobis insinuat: considerata p̃dicatorũ
discretio de monstrat. Quicũ iniquis
adhuc m̃tibꝰ p̃dicant. altis ⁊ magnis uoci¬
bus aterni uiditii terrores. intunant:
quia uidelic& qͣñ in ꝑfunde noctis tene¬
bris clamant. Cũ uero iã auditorũ suoꝵ
cordibus ueritatis lucẽ ad eẽ. cognoscunt:
clamoris sui magnitudinẽ. in lenitatẽ
dulcedinis uertunt. & non tã illa quȩst᷑
depęnis. tribilia: quã ea quę st̃ blanda
depremi is ꝓferunt. Qui etiã minutis
tunc uocibus cantant : qͥ appropinquan
entes longus galli clamor excitauerat:
subtilit̾ dulcia libeat: qͥpriꝰ de uiditio
aduersa formidabat. Qͦd bene ꝑmossen
ex pͥmitur: cũ ad ꝓducendũ exercitũ
tube clangere concisius iuibentur. Serip

Expanded text:
ores et minutiores omnimodo voces forores et minutiores omnimodo voces format. In quibus galli hujus intelligentia quid nobis innuat considerata praedicatorum discretio demonstrat. Qui cum iniquis adhuc mentibus praedicant, altis et magnis vocibus aeterni judicii terrores intimant, quia videlicet quasi in profundae noctis tenebris clamant. Cum vero jam auditorum suorum cordibus veritatis lucem adesse cognoscunt, clamoris sui magnitudinem in lenitatem dulcedinis vertunt, et non tam illa quae sunt de poenis terribilia quam ea quae sunt blanda de praemiis proferunt. Qui etiam minutis tunc vocibentes longus galli clamor excitaverat, subtilia et dulcia libeat, qui prius de judicio adversa formidabat. Quod bene per Moysen exprimitur, cum ad producendum exercitum tubae clangore concisius jubentur. Scri
Abbreviated transcription (Latin):
pentina concupiscentia superantur:¬
acq alit̾ qͥ inculpa exconsilio ligantur.
A lit̃ quilic& minima. crebro tam̃ uilea
faciunt: atq alit̃. atq alit̃ qͥse aparus
eustodiunt. sed aliquando ingͣuibꝰ dins¬
guntur. Alit̃ quibona ne inchoans.
alit̃ qͥichoata minime consũmant
Alit̾ qͥmala oculte agunt. ⁊ bona publle
alit qͥbona quȩ faciunt abscondt̃. ⁊ cai¬
in qͥbiuisclã faetis ꝓbliee mila des q
s nari
ꝓmit tunt. & quidẽ de singulis quȩ sit
aminonitionis ordo subtilit̾ insinuare
debiumꝰ: s formidata locutionis ꝓlixitate
p pedim̃. Auctore aut̃ deo inalio oꝑe
is explere appetit animꝰ: si tam̃ laborio¬
se huiꝰ uitȩ adhuc aliqͣntulũ restauerit¬
tempiis. Habemꝰ uero aliud qđ degalli
huuis intelligentia considerare debeamꝰ.
Quia ꝓfundioribꝰ horis noctis. ualentioreᷤᷤ
ac ꝓluctiores. edere cantus sol&: cũ uͦ
matutinũ iãtẽpus appropinquat. leni¬

Expanded text:
pentina concupiscentia superantur,pentina concupiscentia superantur, aliter qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui licet minima, crebro tamen illicita faciunt, atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur; aliter qui bona nec inchoant, aliter qui inchoata minime consummant; aliter qui mala occulte agunt, et bona publice, aliter qui bona quae faciunt abscondunt, et tamen quibusdam factis publice mala de se opinari permittunt. Et quidem de singulis quis sit admonitionis ordo subtiliter insinuare debuimus, sed formidata locutionis prolixitate praepedimur. Auctore autem Deo in alio opere id explere appetit animus, si tamen laboriosae hujus vitae adhuc aliquantulum te de galli hujus intelligentia considerare debeamus, quia profundioribus horis noctis valentiores ac productiores edere cantus solet, cum vero matutinum jam tempus appropinquat, leni
Abbreviated transcription (Latin):
multiloqͥo uacantes. Alit̾ timidi: aleꝰ
audaces. Alit̾ pigri : alit̾ p̃cipites. dlrꝰ
mansueti: alit̾ iracundi. Alit̃ ꝑtnars.
tendunt. Alit̾ quinec aliena rapuint
nec sua largiuntur. Alit̃ qͥ & ea quę
habent suã tribuunt: ⁊ aliena rapen
non desistunt. Alit̃ discordes: alit̃ pactu
A lit̾ seminantes uirgia: alit̃ pacifici
A lit̾ animonendist̃ quisaerllegis uerla
non recte intelligunt: alit̃ qͥrecte qͥdẽ
inꝑfectio ueletas ꝓhiba̾. ⁊ tam̃ p̃cipita¬
sunt concupiscunt. sed tam̃ ad uersitatis
labore fatigantur. Alit̃ conuigiis obli¬
gati: alit̾ aconuigii nexibꝰ liberi. Ali
amixtionẽ carnis exꝑti : alit̾ ignoranti
Alit̾ quipeccata deplorant aperũ: alit
qui cogitationũ. Alit̾ qͥ cõmissa plang
nectam̃ deserunt: alit̾ qͥdeserunt nec
tam̃ plangunt. Alit̾ qͥinlicita quȩ fa¬
ciunt. ȩtiã laudant : alit̾ qͥ accusant
praua. nec tam̃ de uitant. Alit̃ quire¬

Expanded text:
multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter audaces; aliter pigri, aliter praecipites; aliter mansueti, aliter iracundi; aliter humilesntendunt; aliter qui nec aliena rapiunt, nec sua largiuntur, aliter qui et ea quae habent sua tribuunt, et aliena rapere non desistunt; aliter discordes, aliter pacati; aliter seminantes jurgia, aliter pacifici; aliter admonendi sunt qui sacrae legis verba non recte intelligunt, aliter qui recte quiimperfectio vel aetas prohibet, et tamen praecipitasunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur; aliter conjugiis obligati, aliter a conjugii nexibus liberi; aliter commistionem carnis experti, aliter ignorantes; aliter qui peccata deplorant operum, aliter qui cogitationum; aliter qui commissa plangunt, nec tamen deserunt; aliter qui deserunt, nec tamen plangunt; aliter qui illicita quae faciunt etiam laudant, aliter qui accusant prava nec tamen devitant; aliter qui re
Abbreviated transcription (Latin):
gruat. ⁊ tam̃ a cõmunis ȩdificationis
arte nũquã recedat. Quid enĩ sunt in¬
tente m̃tes auditorũ nisi quasi quędã
incithara tensiones state cordarũ. qͣs
tangendi arafex. ut non sibimo ipsi dis¬
simile canticũ faciant. dissimilit̾ pulsat:
&̾ ideirro corde consonã modulationẽ
reddunt. quia uno qͥdẽ plectro s non
uno inpulsu feruntur. Unde ⁊ doctor
quisq ut inuna cunctos uirtute carita¬
tis aedifica&e: ex una doctrina non una
eadeq exortatione tangere corda audi-¬
monendesu nt femine. Alit̾ iuuenes:
alit̾ senes. Alit̾ ĩ opes : alit̾ locupledes.
Alit̾̃ leti: alit̃ tristes. Alit̾̃ subditi: alit̾
p̃lati. Alit̾ serui: alit̃ dñi. Alit̃ huiꝰ
mundi sapientes: alit̾ hebetes. Alit̾
inpudentes: alit̃ uerecundi. Alit̾ pro
alit̾ egri. Alit̃ quiflagella metuunt:
⁊ ꝓterra innocent᷑ uiuunt: alit̃ qͥsie
in iniqͥtate duruerunt. ut nec ꝑflag
corrigantur. Alit̃ nimis taciti: alitꝰ

Expanded text:
uat, et tamen a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mentes auditorum, nisi quasi quaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas tangendi artifex, ut non sibimetipsis dissimile canticum faciant, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno impulsu feriuntur. Unde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, sed non una eademque exhortatione tangere corda audinendae sunt feminae; aliter juvenes, aliter senes; aliter inopes, aliter locupletes; aliter laeti, aliter tristes; aliter subditi, aliter praelati; aliter servi, aliter domini aliter hujus mundi sapientes, aliter hebetes; aliter impudentes, aliter verecundi; aliter proaliter aegri; aliter qui flagella metuunt, et propterea innocenter vivunt; aliter qui sic in iniquitate duruerunt, ut nec per flagella corrigantur; aliter nimis taciti, aliter
Abbreviated transcription (Latin):
A ꝑte tunc uidebimꝰ: quomꝰ ⁊ unũ diusbi¬
sit̃ triasunt. ⁊ induusibilit̾ tria unĩ.
Lingua gͦ tunc narrantis dei est: uisa
claritas sub leuantis. & concentus cȩli
tunc dormiunt: quia apparrnite inuide¬
tio retributore oꝑm. exortationũ ũ
uerba cessabunt. Unde ⁊ aꝑte ipsu

Expanded text:
te tunc videbimus quomodo et unum divisibiliter tria sint, et indivisibiliter tria unum. Lingua ergo tunc narrantis Dei est visa claritas sublevantis. Et concentus coeli tunc dormiet, quia apparente in judicio retributore operum, exhortationum jam verba cessabunt. Unde et aperte ipsu
Abbreviated transcription (Latin):
constrictos eos ad fidei oꝑa caritatis unitas
non tener&. Quando gͥ dñs en arrauit
cȩlorũ rationẽ. uł conceptũ cęli dormire
fecit: aperiat. Ait enĩ. Quando fiuidabat᷑
puluis int̾ra: ⁊ glebe conpingebantur.
Aesi dicera. Iunc pͥmũ uocatione. ⁊ dis¬
cretione. manifesta secreta spũalia. &
nonsine miscdia. aliis aperui: & non sine
iusticia aliis clausi: cũ alios respuerem.
&alios intͣ eccłiam concordia caritatis
se contulit. atq insuo corpore conuerten¬
das qđ quidẽ non suissed dnĩ uiribꝰ fȩc̃:

Expanded text:
constrictos eos ad fidei opera charitatis unitas non teneret. Quando igitur Dominus enarrabit coelorum rationem, vel concentum coeli dormire faciet, aperiat. Ait enim: Quando fundabatur pulvis in terram, et glebae compingebantur. Ac si diceret: Tunc primum vocatione et discretione manifesta, secreta spiritalia et non sine misericordia aliis aperui, et non sine justitia aliis clausi, cum alios respuerem, et alios intra Ecclesiam concordia charitatis se contulit, atque in suo corpore convertendas, quod quidem non suis, sed Domini viribus fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
at. Iunc cęlorũ rationẽ narrat: cũ decsa
m̃tis nr̃e caligrde clara se uisione mani¬
festat. Unde in eũgłio dic̃. Uenit
hora cũ iã noninparabolis loqͣr uobis:
sed palã de patre meo annuntiabo uobis
Palã quippe de patre annuntiare se asserit
quia ꝑ patefactã tunc maiestatis suȩ spe¬
tiem. & quomͦ ipse gignenti noninpar
oriatur. ⁊ quomͦ utrorũq sp̃s utriq co¬
& ternus ꝓcedat ostendit. Aꝑte nãq tẽ
uidebimꝰ : qͦmͦ hoc qđ oriendo÷ ei dequo¬

Expanded text:
um detersa mentis nostrae caligine clara se visione manifestat. Unde et in Evangelio dicit: Venit hora cum jam non in parabolis loquar vobis, sed palam de Patre annuntiabo vobis . Palam quippe de Patre annuntiare se asserit, quia per patefactam tunc majestatis suae speciem, et quomodo ipse gignenti non impar oriatur, et quomodo utriusque spiritus utrique coaeternus procedat, ostendit. Aperte namque tunc videbim
Abbreviated transcription (Latin):
siccar&. S dũ uidere dĩ indesment᷑
siciunt: quasi decursura foras flumina
intꝰ sẽꝑ orumtur : quatinꝰ illic amando
sumant. unde  nͣos p̃dicando deffluant.
Dicat᷑ gͥ recte. Nũqͥd mittis fulgura. &
ibunt ⁊reuerdentia dicent tͥ ad sumꝰ:
Sub audis ut ego qͥ p̃dicatores meos cũ
uoluero post contẽplationis grãm adac¬
tiue uitȩ misteriũ cõpono: Quos
tam̃ sẽꝑ abonis exterioribꝰ ad int̾nũ cul¬
m̃ cõtẽplationis reuoco: ut mͦ uissi ad
exercenda oꝑa exeant. mͦ reuocati in
speculationis studiũ apd me familia¬
rius uiuant. Reuertentes itaq diet̃
ad sumꝰ: quia quã uis ꝑ exteriora acta
parũ qͥd contẽplationi de eẽ. uideant᷑.
ꝑ ardorẽ tam̃ desiderii quẽ inm̃te sua
continue accendunt. obsequentẽ deo
suã p̃sentiã ostendunt. Ad sumꝰ nãq
dicere est: p̃sentes sẽ amando monstrare

Expanded text:
siccaret. Sed dum videre Deum indesinenter siccaret. Sed dum videre Deum indesinenter sitiunt, quasi decursura foras flumina intus semper oriuntur, quatenus illic amando sumant unde ad nos praedicando defluant. Dicatur igitur recte: Nunquid mittes fulgura, et ibunt, et revertentia dicent tibi, Adsumus? Subaudis ut ego, qui praedicatores meos cum voluero post contemplationis gratiam ad activae vitae ministerium compono; quos tamen semper a bonis exterioribus ad internum culmen contemplationis revoco, ut modo jussi ad exercenda opera exeant, modo revocati ad speculationis studium apud me familiarius vivant. Revertentes itaque dicunt Adsumus, quia quamvis per exteriora acta parum quid contemplationi deesse videantur, per ardorem tamen desiderii, quem in mente sua continue accendunt, obsequentes Deo suam praesentiam ostendunt. Adsumus namque dicere est praesentes se amando monstrare.
Abbreviated transcription (Latin):
qiuppe illic flumina. quihic fulgurast̃
sunt uocati. Quia enĩ corda audientiũ
rigant flumina: qr uͦ accendt̃ fulgura
memorant᷑. Deqͥbꝰ alias scriptũ ÷. Fleua¬
uerunt flumina dñe : eleuauert̃ flu¬
mina uocẽ suã. & rursũ. Illuxerunt¬
fulgora eiꝰ orbi t̃rȩ. Ad locũ gͦ de quo
exeunt flumina reuertuntur : qr scĩ
uiri ⁊si aconspectu creatoris sui cuius
claritatẽ mente conspicere conantur. foraᷤᷤ
ꝓpt̾ nos ad actiue uitȩ ministeriũ ueniũt.
incessant̃ tam̃ ad scm̃ contẽplationis stu¬
diumrecurrunt. & si inp̃dicatione.
sua exteriꝰ nr̃is auribꝰ ꝑcorporalia uerba
se fundunt: m̃te tam̃ tacita ad consid̾an¬
dĩ sẽꝑ ipsũ fontẽ luminis reuertuntur.
Dequibꝰ ⁊ benedicitur: ut iterũ fluant.
Nisi enĩ adcontẽplandã dm̃ sollicita sẽꝑ
m̃te recurrerent: nimirũ int̾na cęcitaᷤᷤ
ȩtiã exteriora p̃dicationis eorũ uerba

Expanded text:
quippe illic flumina qui hic fulgura quippe illic flumina qui hic fulgura sunt vocati. Quia enim corda audientium rigant, flumina; quia vero accendunt, fulgura memorantur. De quibus 959 alias scriptum est: Elevaverunt flumina, Domine; elevaverunt flumina voces suas . fulgura ejus orbi terrae . Ad locum ergo de quo exeunt flumina revertuntur, quia sancti viri etsi a conspectu creatoris sui, cujus claritatem mente conspicere conantur, foras propter nos ad activae vitae ministerium veniunt, incessanter tamen ad sanctum contemplationis studium recurrunt, et si in praedicatione sua exterius nostris auribus per corporalia verba se fundunt, mente tamen tacita ad considerandum semper ipsum fontem luminis revertuntur. De quibus et bene dicitur: Ut iterum fluant. Nisi enim ad contemplandum Deum sollicita semper mente recurrerent, nimirum interna siccitas etiam exteriora praedicationis eorum verba
Abbreviated transcription (Latin):
uit nom̃ eius: & fides quȩ ꝑipsũ est dedit
in tegrã sanitatẽ istã inconspectu omĩũ
nr̃m. Iit gͦ fulgur: cũ petrus miracłin
fecit. Rediit : cũ non sibi tribuit sed
auctori qđ fec̃. Uadunt fulgura :¬
cũ p̃dicatores scĩ mira opera ostendt̃.
S reuertendo dicunt ad sumꝰ : cũ meo
qđ facunt ad potentiã auctoris re¬
cõtemplationis adpublicũ oꝑationis
exeunt. Mit tunt᷑ uuadunt: cũ ab abs¬
condito speculationis intimȩ. inactiuȩ
uitȩ latitudinẽ diffundiłur. S reue¬
rentia dicunt deo adsumꝰ : quia post
oꝑa exteriora quȩ ꝑagunt. seꝑ ad sinũ
contẽplationis recurrunt. ut illie ardo¬
ris sui flãmã reficiant. & quasi extactu
suꝑne claritatis ignescant. Cituis enĩ
imipsa lic& bona exteriora oꝑa frigescerent.
nisi intentione sollicita ad contẽplationis
ignẽ incessant̃ redirent. Unde bene ꝑ
salomonẽ dr̃. Ad locũ dequo exeunt flu¬
mina reuertuntur ut iterũ fluant. Ipsi

Expanded text:
fides quae per eum est dedit integram sanitatem istam in conspectu omnium vestrum. Ivit ergo fulgur cum Petrus miraculum fecit, rediit cum non sibi tribuit, sed auctori quod fecit. Vadunt fulgura cum praedicatores sancti mira opera ostendunt, sed revertendo dicunt adsumus, cum in eo quod faciunt ad potentiam auctoris recontemplationis ad publicum operationis exeunt. Mittuntur et vadunt cum ex abscondito speculationis intimae in activae vitae latitudinem diffunduntur. Sed revertentes dicunt Deo, adsumus, quia post opera exteriora quae peragunt semper ad sinum contemplationis recurrunt, ut illic ardoris sui flammam reficiant, et quasi ex tactu supernae claritatis ignescant. Citius enim inter ipsa licet bona exteriora opera frigescerent, nisi intentione sollicita ad contemplationis ignem incessanter redirent. Unde bene per Salomonem dicitur: Ad locum, de quo exeunt flumina revertuntur, ut iterum fluant . Ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
est hocqͦd adclitur. uł qͥs dedit gallo
intelligentiã : subtiliori adhuc expo¬
sitione discutere. Intelligentia quippe
doctorũ tanto eẽ. subtilior deb&e̾. quanto
se adpenetranda inuisibilia exerc&̾:
quanto nil materiale discutit. quanto
ꝑuocẽ corporis loquens. omẽ quod est
corꝑis transit. Quȩ ꝓfecto nullatenus
id÷ p̃dicanti doctori ipse sũmorũ con¬
ditor ministrara. Intelligentiã quoq
gallꝰ accepit. ut prius nocturni temꝑis
horas discutiat. & tunc demũ uocẽ ex¬
ei tationis emittat : quia udelica& sc̃s
quisq p̾dicator prus mnauditoribus
sius qualitatẽ uitȩ consid̾at. & tunc de¬
mũ ad erudiendũ congruã uocẽ p̃dicati¬
onis format. Quasi enĩ horas noctis dis¬
cernere est: peccatorũ merita di udicare.
Quasi horas noctis discernere est: actionũ
tenebras. apta increpationis uoce corri¬
pere. Gallo itaq intelligentia desuper
tribuit᷑: quia doctori ueritatis discrea¬

Expanded text:
est hoc quod additur: Vel quis dedit gallo est hoc quod additur: Vel quis dedit gallo intelligentiam, subtiliori adhuc expositione discutere. Intelligentia quippe doctorum tanto esse subtilior debet, quanto se ad penetranda invisibilia exercet, quanto nil materiale discutit, quanto et per vocem corporis loquens, 961 omne quod est corporis transit. Quae profecto nullatenus  id est praedicanti doctori, ipse summorum conditor ministraret. Intelligentiam quoque gallus accepit, ut prius nocturni temporis horas discutiat, et tunc demum vocem excitationis emittat, quia videlicet sanctus quisque praedicator in auditoribus suis prius qualitatem vitae considerat, et tunc demum ad erudiendum congruam vocem praedicationis format. Quasi enim horas noctis discernere est peccatorum merita dijudicare, quasi horas noctis discernere est actionum tenebras apta increpationis voce corripere. Gallo itaque intelligentia desuper tribuitur, quia doctori veritatis, virtus discret
Abbreviated transcription (Latin):
Robur datuĩ÷ ei contra iuige sacrifitiũ
ꝓͥpt̾ peccata. & ꝓsternetur ueritas in
t̾ra. ⁊ facia ⁊ ꝓsperabitur. Qd salomos
art. incedit felicit᷑: hoc daniel dicit
apte etiã hoclocogallũ scõs p̃dicatores
accipimꝰ. Adse gͦ cuncta referens ds̃ dic̃.
Quis posuit inuisceribꝰ hominis sapientiã.
uł qͥs dedit gallo intelligentiã : Acsi dicere.
Incor hominis humana sapientis suꝑnȩ
sapientiȩ grãm qͥs infudit. uł ipsis scĩs p̃¬
dicatoribus quis nisi ego intelligentiã
dedit. ut sciant quando uł quibꝰ debeant
uenturũ mane nuntiare: Ideirco enĩ
quando ⁊ qͥd agant sentiunt: quia hoc
intrinsecus me reuelante cognoscunt.
Notandũ uͦ est qͦd sapientia diuinitꝰ inspi¬
rata inuisceribꝰ hominis ponitur : quia
nimirũ quantũ ad electorũ numerũ
expectat. non in solis uocibꝰ sed etiã in
sensibꝰ dat᷑. ut uixta qđ loquit᷑ linga.
uiuat conscientia. & lux eiꝰ tanto clariꝰ
resplendeat iNsuꝑficie: quanto uerius

Expanded text:
juge sacrificium, propter peccata, et prosternetur veritas in terra, et faciet et prosperabitur . Quod Salomon ait: Incedit feliciter, hoc Daniel dicit apte etiam hoc loco gallum sanctos praedicatores accipimus. Ad se ergo cuncta referens Dominus dicit: Quis posuit in visceribus hominis sapientiam? vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: In cor hominis humana sapientis supernae sapientiae gratiam quis infudit? vel ipsis sanctis praedicatoribus quis, nisi ego, intelligentiam dedit, ut sciant quando vel quibus debeant venturum mane nuntiare? Idcirco enim quando et quid agant sentiunt, quia hoc intrinsecus me revelante cognoscunt. Notandum vero est quod sapientia divinitus inspirata in visceribus hominis quia nimirum quantum adsed etiam in sensibus datur, ut juxta quod loquitur lingua vivat conscientia, et lux ejus tanto clarius resplendeat in superficie quanto verius
Abbreviated transcription (Latin):
uagantẽ noncessat amare. Hoc innob
ꝑsema ipsũ tolerat. hoc ab infidelibus
ꝑsnos cotidie p̃dicatores portat. E uis
enĩ donũ sub orta in nobis tẽptationi
repellitur: ⁊ tam̃ ab infundendo intri¬
secus munere nequaquã nr̃a infirmito
reuocatur. Eiiis publice uerba respi¬
untur : ⁊ tam̃ aberogande gr̃ȩ largta¬
te nulla infideliũ iniqͥtate conpescit

Expanded text:
vagantem non cessat amare. Hoc in nobis vagantem non cessat amare. Hoc in nobis per semetipsum tolerat, hoc ab infidelibus per suos quotidie praedicatores portat. Ejus enim donum suborta in nobis tentatione repellitur, et tamen ab infundendo intrinsecus munere nequaquam nostra infirmitate revocatur. Ejus publice verba respuuntur, et tamen ab eroganda gratiae largitate