comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ta figuratur ꝓpter regnum quo sĩgu¬
lis preest.⁊ per uestem ob generalem¬
ꝓuidentiam qua omnes confirmat᷑.¬
B. Anima ꝓ liuersis astionib diu̾¬
sa nomina sortitiu. Dum ninificat
corpus: anuna nominatur dũ uuilt:
animus est. dum scit: mens est. dum
recolit: memoria est. dum iudicat: ra¬
tio est. dum spirat: spiritus est.Dum sẽ¬
extra uelum ordinatis coram
ꝓpositionis panib. sicut pre¬
ceperat domin moysi ⁊cande
labrum in tabernaculo testimonii e regione m̃-¬
se in parte australi locatis ꝑ ordinem lucernis iuxta p̃ceptum
domini. Posuit ⁊ altare aureum sub testo testimonii contra ue-¬
lum ⁊ adoleuit suꝑ eo incensum aromatum sieut iusserat tlñs.
posuit ⁊ tentorium in introitu tabernaculi ⁊ altare bolocansti
in uestibulo testimonii offerens in eo holocanstum ⁊ sacrificia ut
dominus imperauerat. labrum quoq statuit intra taberna¬
culum testimonii ⁊ altare implens illud aqua. laueruntq mo-¬

Expanded text:
ta figuratur propter regimen, quo singulis praeest, et per vectem, ob generalemvidentiam, quia omnes confirmat .nima pro diversis actionibus diversa nomina sortitur. Dum vivificat corpus, anima nominatur; dum vult, animus est; dum scit, mens est: dum recolit, memoria est; dum judicat, ratio est; dum spirat, spiritus est; dum setra velum ordinatis coram propositionis panibus sicut praeceperat Dominus Mosi posuit labrum in tabernaculum testimonii e regione mensae in parte australi locatis per ordinem lucernis iuxta praeceptum Domini posuit et altare aureum sub tecto testimonii contra velum et adolevit super eo incensum aromatum sicut iusserat Dominus posuit et tentorium in introitu tabernaculi et altare holocausti in vestibulo tDominus imperarat. Labrum quoque statuit inter tabernaculum testimonii et altare, implens illud aqua. Laveruntque Mo
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aug̃. Notanda est res mirabtlis
plente tabernaculum que tam̃ gła do¬
nini dicitur. non poterat moyses in¬
trare in tabernaculum. qui in monte
synai quando legem prinitus accepit

Expanded text:
uas. Notanda est res multum mirabilis, plente tabernaculum, quae tamen gloria Domini dicitur, non poterat Moyses intrare tabernaculum, qui in monte Sina quando legem primitus accepit,
Abbreviated transcription (Latin):
Uectis non solum parietes nestit s ⁊
columpnas introitus confirmat ne
corruant aut a recto statu deflectant qr
dñs ad utrumq popłm in una fide di¬
lectionis sociauit. ⁊ eorũ doctores ut in
fide ⁊ actione ⁊ p̃dicatione ꝑseuerint cõ¬
capita ip̃a continentem xp̃e accipitur. qr¬
cuiusq electi regendo caput est. unde ca-¬
put uiri xp̃c est. ⁊ quia nõ solum singłos
ad querenda celestia erigce. s etiam om̃s
continet ⁊ ne a recto statu deflecti neq
ab inuicem discordando possint separari
uinculo pacis confirmat. Cui simile est
qd̃ dominꝰ licitur ⁊ agnus ⁊ pastor ⁊
ostium. cum pastor agnum pascat ⁊
ambo iittrent ꝑ ostium cum ꝓprie sit
uit ꝓpriẽ s figuraliter. pastor: quia ducit
ad pascua uite. ostium: quia nõ nisi
ꝑ illum ꝑuenitur ad patrem. Agnus:
quia ab egỹpto saluar. Sic ⁊ hic ꝑ capi

Expanded text:
ectis non solum parietes nectit, sed et columnas introitus confirmat ne corruant, aut a recto statu deflectant, quia Dominus et utrumque populum in una fide dilectionis sociavit, et eorum doctores, ut in fide et actione et praedicatione perseverent, concapita ipsade: Caput viri Christus est : et quia non solum singulos ad quaerenda coelestia erigit, sed etiam omnes continet, et ne a recto statu deflecti, nec ab invicem discordando possint separari, vinculo pacis confirmat. Cui simile est quod Dominus dicitur et agnus, et pastor, et ostium, cum pastor agnum pascat, et ambo intrent per osit proprie, sed figuraliter. Pastor, quia ducit ad pascua vitae; ostium quia non nisi venitur ad Patrem; Agnus, quia ab Aegypto salvat. Sic et hic per capi
Abbreviated transcription (Latin):
nestrum est sapi
atq operimentũ
anulos ⁊ tabula¬
ta cum uectibus.
paxillos ⁊ bases
ꝓpitiatorium ⁊
uelum quod añ¬

Expanded text:
estrum est sapieatque operimentum anulos et tabulata cum vectibus paxillos et bases propitiatorium et velum quod an
Abbreviated transcription (Latin):
tempus gͦ huiꝰ eccłie fuerunt. s tñ ligant eos qui in ip̃a sũt
qͥa dum celestia myst̾ia uentura p̃dicunt postqͣm ostensa sũt
credibilia omĩb fecerunt. ut gͦ intus columpne immobiles
stent foras paxilli funes continent. quia ut stĩ apłi ꝑfecte my¬
sieret ⁊iuidere ⁊ p̃dicare potuerunt. Columpne argentee paxil¬

Expanded text:
us sanctae Eccclesiae fuere. Sed tamen ligant eos qui in ipsa sunt, quia dum coelestia mysteria ventura praedicant, haec postquam ostensa sunt, credibilia omnibus fecerunt. Ut ergo intus columnae immobiles stent, forfieret, et videre et praedicere potuerunt. Unde recte
Abbreviated transcription (Latin):
etissime inordinate uolantes. in ocłos ruen¬
tes ⁊ negantes hominibꝰ reqͥem dũ abigunt
redeunt. sic fantasmata inquietorum. pre¬
ceptum tene plagam caue
¶s. In t̾cio signo magi deficiñt dicentes
ldigtꝰ dei est qui typum hereticoꝵ ⁊ aĩo¬
sitatem habuerunt. uñ sicut iampnes ⁊
mambres restiterunt moysi ita thii re¬
sistant u̾itati. homines mente corrupti¬
⁊ repbi cira fidem. ⁊ c̃. hii aũ qui ꝑ m̃tis
corruptõem inqͥeti fuerunt in t̾cio signo
defecerunt fatentes sibi adu̾sum sp̃m
scm̃ qui erat in moyse. tercio enĩ ponit᷑
loco sp̃c qui est digitꝰ dei. qui sicut pla¬
catus requiem p̾stat mitis ⁊ humilibꝰ
corde. ita iratꝰ ĩmites ⁊ suꝑbos ꝑ inqͥetu¬
dinem exagitat quã musce breuissime
sigrauerunt sub quib magi defecerunt
dicentes. Digitꝰ dei est hic ne intelligant
magi ad pħionem. digitꝰ d̾i est hic. qr ñ

Expanded text:
etissimae, inordinate volantes, in oculos ruentes, et negantes hominibus requiem; dum abiguntur, redeunt; sic phantasmata inquietorum. Praeceptum tene, plagam cavetc. In tertio signo magi deficiunt, dicentes: Digitus Dei est: qui typum haereticorum et animositatem habuerunt. Unde: Sicut Jamnes et Mambres restiterunt Moysi, ita et hi resistunt veritati, homines mente corrupti, reprobi circa fidem, etc. . Hi autem qui per mentis corruptionem inquieti fuerunt, in tertio signo defecerunt, fatentes sibi adversum Spiritum sanctum, qui erat in Mose. Tertio enim ponitur loco Spiritus, qui est digitus Dei: qui sicut placatus requiem praestat mitibus et humilibus corde, ita iratus immites et superbos per inquietudinem exagitat, quam muscae gravissimae significaverunt, sub quibus magi defecerunt, dicentes: Digitus Dei est hic, ne intelligant magi ad Pharaonem, Digitus Dei est hoc, quoniam non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in scd̃a de ranis. si hoc uoluisset digitus .i.
missi sunt. ꝯmendat᷑ fortasse tͥnitas. ⁊ qd̾
u̾m est sũmi pħophi gentiũ qͣntum in e¬
oꝵ litc̾is indagatur sine sp̃u scõ phylosofa¬
ti sunt. qͣmuis de patre ⁊ filio si tacuerint.¬

Expanded text:
a est, et in secunda de ranis, si hoc fuisset digitus Dei,missi sunt. commendatur enim fortasse trinitas et, quod uerum est, summi philosophi gentium, quantum in eorum litteris indagatur, sine spiritu sancto philosophati sunt, quamuis de patre et filio non tacuerint
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ salui fiunt ⁊ in hũs qui pereunt. Nõ dix̃
xp̃i bonum odorem se ẽẽ hũs qui salui fi¬
unt. malũ aũ hiis qui ꝑeunt. s tm̃ bonũ
odorem se dixit. Illi uͭ tales sunt qui bono
mutanda est bona uoluntate in dei grã
ut incipiant ei ꝓdẽẽ iudicia deique malis
cordib nocent. uñ isle mutato corde meliꝰ
cantabat. uiuet aĩa mea ⁊. l .t. t in .t. ad.
N̾. Terciũ preceptũ. Memento diem salb̾i
¶cĩficare. quo insinuat᷑ uacatõ ⁊ tranqͥlli¬
tas mentis qͣm bona conscĩa facit. Ibi scĩfi¬
catio. qr ibi sp̃c dei. unde suꝑ quem reqͥescit
sp̃s m̃s nisi suꝑ humilem ⁊. qui. ⁊c̾. Inqͥeti
gͦ a sp̃u scõ resiliunt ꝓuecatores rixarum
amatores calumpniar. nec admittũt qui¬
etem sabbi sp̃ualis. Esto gͦ mansuetus. nõ¬

Expanded text:
qui salvi fiunt, et in his qui pereunt. Non dixit Christi bonum odorem se esse his qui salvi fiunt, malum autem his qui pereunt, sed tantum bonum odorem se dixit. Illi vero tales sunt ut et bono mutanda est bona uoluntate in dei gratia, ut incipiant ei prodesse iudicia dei, quae malis cordibus nocent. unde ille mutato in melius corde cantabat: uiuet anima mea et laudabit te, . Tertium praeceptum: Memento diem sabbati sanctificare. Quo insinuatur vacatio et tranquillitas mentis, quam bona conscientia facit. Ibi sanctificatio, quia ibi Spiritus Dei. Unde: Super quem requiescet Spiritus meus nisi super humilem et quietum? etc. . Inquieti ergo a Spiritu sancto resiliunt, provocatores rixarum, amatores calumniarum, nec admittunt quietem sabbati spiritualis. Esto ergo mansuetus, no
Abbreviated transcription (Latin):
habetur collegium a¬
hominem sig̾cert ꝙͣ
amicoꝵ turbam que
cũ rege uen̾at in qui¬
b fuit phycol prin¬
ceps exercitus illius.
zath gener eiꝰ ⁊ phycol
hii tres ymagines phi
logicam. phisitam. e
tionalis est que deum
est abymelech. siatu¬

Expanded text:
ium ahominem significet quam amicorum turbam, quae cum rege venerat: in quibus fuit Phicol, princeps exercitus illius. zath, gener ejus, etc Hi tres imaginem totilogicam, physicam et tionalis est illa quae Deum est, Abimelech. Natu
Abbreviated transcription (Latin):
dr. celebrant gͦ septi¬
mum diem mortuoꝵ optantes illos cum
dũo requiescere a laborib p̃sentis uite. hinc
decuplatꝰ seꝑtenariꝰ. Septies enĩ enim deni:
.lxx. siunt. Potest etiam dici qr sicut t̾cia dieᷤ
mortui agrtur a fidelib ut anima que est
triplicis nature requiescat. ita .uiiͦ. dies ce¬
lebratur ut anima corꝑi reconciliet᷑ que¬

Expanded text:
r. Celebrant ergo septimam diem mortuorum, optantes illos cum Domino requiescere a laboribus praesentis vitae. Hinc  enim deni, septuaginta sunt. Potest etiam dici quia sicut tertia dies mortui agitur a fidelibus, ut anima, quae est triplicis naturae, requiescat; ita septimus dies celebratur, ut anima corpori reconcilietu
Abbreviated transcription (Latin):
mines iustos tribiatio ueniendum
est gͦ omĩb ad ꝯflatorium. Sedet enĩ
d̃s ⁊ conflat ⁊ purgat filios iuda. Si qͥs
multa bona oꝑa ⁊ parũ iniquitatis at¬
tulerit illud parũ tanqͣm igne resolui-¬
tur ⁊ purgatur ⁊totum remanet au-¬
rum purũ. Si quis plus plumbi attu¬
lerit. plus uritur ut ampliꝰ decoquat᷑
ut ⁊ si parũ tñ aliquid auri purgati
resideat. Qui u̾o totus plumbens uenit
demergit᷑ qͣi plumbũ in aqua ualidisse¬
ma.

Expanded text:
mines justos tribulatio. Veniendum est ergo omnibus ad conflatorium. Sedet enim Deus et conflat, et purgat filios Juda. Si quis multa opera bona et parum iniquitatis attulerit, illud parum tanquam igne resolvitur et purgatur, et totum remanet aurum purum. Si quis plus plumbi attulerit, plus exuritur, ut amplius decoquatur; ut et si parum, tamen aliquid auri purgati resideat; qui vero totus plumbeus venit, demergitur quasi plumbum in aqua validissima.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m siõ pot̾is inquit
uid̾e faciem meã. sid̾
enĩ uidebit homo faci¬
em meã ⁊ uiuet. osten¬
dens huic uite corrp
ti est apparere ñ posse.
.i. sicuti est inideri. In
illa erã uita potest ubi
nt uinat᷑ huic uite
moriendum est

Expanded text:
, non poteris, inquit, uidere faciem meam. non enim uidebit homo faciem meam et uiuet, ostendens huic uitae, quaeti est adparere non posse; id est: sicut est, uideri in illa uita potest, ubi ut uiuatur, huic uitae moriendum est
Abbreviated transcription (Latin):
latur nec canib scm̃ dati. Sola est in qͣ
opꝰ bonũ fruanose agit᷑ uñ ⁊ mercedemi de¬
narii soli qui intra uineã laborauerũt ac¬
ceꝑunt. Sola est que intra se positos ualida
caritatis compage custolit. uñ aqua dilu¬
uii archam qͥdem ad sublimiora substulit.
om̃is aũ qͦs extra archam inuenit extiuxie.

Expanded text:
st in qua opus bonum fructuose peragitur. Unde et mercedem denarii nonnisi qui intra vineam laboraverant acceperunt. Sola est quae intra se positos valida charitatis compage custodivit. Unde et aqua diluvii arcam quidem ad sublimiora sustulit; omnes autem quos extra arcam invenit exstinxit.
Abbreviated transcription (Latin):
colligant pauꝑes si in .uiiͦ. anno ita par¬
citur t̾re ut nec seminetur. Nõ enim ad
uneam ⁊ oliuetũ ꝑtinet qd̃ dcm̃ est edẽt
pauꝑes gentis tue. qr de t̃ra ñ seminerta¬
nichil possunt sumere ubi segetes nasci
ñ possunt. De uinea enum ⁊ oliueto postea
intellr que frumentis seruiunt. an sic ac¬
cipiendum. Sex annis semiabis ⁊colli
ges .uii. s̾io ñ colliges. ut intelligat᷑ semi
nabis etiam si dem̃ non est ut ad .ui. ãnos
dimiit̾e qd̾ fu̾it seminatũ. am quid inde
hẽbunt pauꝑes quoꝵ residuum etiã feris

Expanded text:
colligant pauperes, si septimo anno ita parcit terrae, ut nec seminetur quidem. Non enim ad et olivetum pertinet, quod dictum est, Edent pauperes gentis tuae, quia de terra non seminataihil possunt sumere, ubi segetes nasci non possunt. De vinea enim et oliveto, postea itur, quae frumentis seruiunt. an sic accipiendum: sex annis seminabis terram septimo vero non colliges; ut intelligatur, nabis: etiamsi dictum non est, ut ad sex annos dimittere quod fuerit seminatum. Nam quid inde habebunt pauperes, quorum residuum etiam feris
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑis forma s ⁊ luminis magnitudĩe.
qr luminare minꝰ ⁊ stellas illustrat.
Maidr est in calore qr mundũ calefacit
cum prec̾itis ante eiꝰ creatõem dieb ni-
caloris habuisset. qd̾ aut equalis uiniꝰq
magnitudinis lua cũ sole cernit᷑. hunic
ẽt anint qr multo longiquior a fris atq
altior qͣm luna incedit. Ido magnitudo
eiꝰ a nob̾ nõ possit dmnosci. Omĩa enĩ lon¬
gius posita inderctur breuiora.
t luminare.ii. ut .p̃. noc ⁊ẜ. ⁊ si lunã

Expanded text:
corporis forma, sed luminis magnitudine, quia luminare minus et stellas illustrat. Major est etiam in calore, quia mundum calefacit, cum praeteritis ante ejus creationem diebus nihil caloris habuisset. Quod autem aequalis uniusque magnitudinis luna cum sole cernitur, hinc esse aiunt quod multo longinquior a terris atque altior quam luna incedit, ideoque magnitudo ejus a nobis non posset dignosci. Omnia enim longius posita videntur breviora. « Et lumi
Abbreviated transcription (Latin):
suminaria in firma¬
mento lucent s opor¬
tunis temꝑib t̾ram
illuratnant. aliqͦctẽs¬
enĩ nebrilosus aer ob¬
lumine lunã stellas¬
q ne t̾ram illuminent¬
est ila. impedit unde ⁊ lic nocatur qͥa
solus obtusa luna stelłis ꝙ cet̾is
Augꝰ. Tunc enim noctis exordio intetur
cum plena est. alias uͦ ⁊ ꝑ diem incipit n¬
deri ante plenituclinẽ ⁊ in ꝓgressu noctis.

Expanded text:
uminaria in firmmento lucent, sed opportunis temporibus terram illuminant. Aliquotenim nebulosus aer oblumine lunam stellasque ne terram illuminent, impedit. Unde sic vocatur, quia solus obtusa luna, stellisque caeteris; tunc autem noctis exordio uidetur, cum plena est, alias uero et per diem incipit uideri ante plenitudinem et in progressu noctis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ una oue redduntur. qr bos .u. utilita¬
tes h̃t. ouis .iiiiͦ. Bos enĩ immolatur
arat pascit. lactat. coriũ etiam diu̾sis
usio ministrat. Ouis ĩmolat᷑ ⁊ pascit
lac ⁊ lanam tribuit. Alleg̾̃. uͭͦ ꝑ bouem
indeus quilibet intelłr quem si quis
uide uendidit pene legis subia cebit

Expanded text:
pro uno bove redduntur: quia bos quinque utilitates habet, ovis quatuor. Bos enim immolatur, arat, pascit, lactat, et corium diversis usibus ministrat; ovis vero immolatur, et pascit, lac et lanam tribuit. Allegorice vero per bovem Judaeus quilibet intelligitur, quem si quis Judaeus vendiderit, poenae legis subjacebit
Abbreviated transcription (Latin):
lacebit. si sernum ancillamq:¬
uuaserit tri
guita siclos
argenti dabit
dño. bos u̾o lapidib obruetun
Siquis aperu̾it cisternam et fo-¬

Expanded text:
acebit. si seruum ancillamquaserit, nta siclos argenti dabit domino, bos uero lapidibus obruetur. si quis aperuerit cisternam et fo
Abbreviated transcription (Latin):
qui habitant suꝑ terram. Dixit autem dñs ad moysen. Et uer¬
bum istud quod locutus es faciam. Inuenisti enim grãm coram
me ⁊ te ip̃m noru ex nomine. Qui ait. Ostende mͥ glam tuam.
redit. Ego ostendam tibi omẽ

Expanded text:
qui habitant super terram? Dixit autem Dominus ad Moysen: Et verbum istud quod locutus es faciam. Invenisti enim gratiam coram me, et teipsum novi ex nomine, qui ait: Ostende mihi gloriam tuam, respondit: Ego ostendam om
Abbreviated transcription (Latin):
All. Congrue archa¬
in sũmo uelut tecto
quedam angusto ta¬
cuminata est ut ym¬
brium minas biftũ¬
stabilitate quadrata¬
consistens. nec impł¬
su uentoꝵ nec impe¬
tu fluauum nec in¬
quietudine aĩaliũ¬
que intꝰ erãt inclina¬
ri posset:

Expanded text:
tus. Congrue arcin summo, velut tecto quodam angusto,cuminata est, ut imbrium minas diffunstabilitate quadrataconsistens, nec impulsu ventorum, nec impetu fluctuum, nec inquietudine animaliuquae intus erant inclinari posset
Abbreviated transcription (Latin):
mari rubro put mul-¬
ii pharaones fuerunt.¬
reqͥrere uolo qͥs est rex
in egypto qui scit io¬
sepch ⁊ qui nescit. Dũ
etũ ille regnaret qͥ sci¬
ebat ioseph ñ dñr affli¬
sti filii isrł neq in lu¬
to ⁊ lat̾e ⁊sumpti. neq
mascłi eoꝵ necati ⁊ fe¬
mine uiuificate. S cũ
surrexisse a mortuis ĩ
egypto .i. in carne nr̃a¬

Expanded text:
mari Rubro periit, multi Pharaones fueruntrequirere volo quis est rex in Aegypto qui scit Joseph, et qui nescit. Dum enim ille regnaret qui sciebat Joseph, non dicuntur afflicti filii Israel, neque in luto et latere consumpti; neque masculi eorum necati, et feminae vivificatae; sed cum surrexisse a mortuis, in Aegypto, id est in carne n
Abbreviated transcription (Latin):
dragoras qs¬
lit. Dixitq
rachel. Da mͥ
ꝑtẽ de man¬
dragoris fi¬
lii tui. Illa re¬
dit. Parum¬
ne tͥ uidetur
qd̾ preripu¬
eris maritũ
mͥ. nisi etiã
mandrago¬
ras filii mei
tuleris: Atm¬

Expanded text:
dragoras: qulit. Dixitque Rachel: Da mihi partem de mandragoris filii tui. Illa respondit: Parumne tibi videtur, quod praeripueris maritum mihi, nisi etiam mandragoras filii mei tuleris? A
Abbreviated transcription (Latin):
illa. Dormiat tecum
hac nocte ꝓmandragoris filii
tui. Redeuntiq: ad uesꝑam de
agro iacob egressa est in occur¬
sum eiꝰ lya ⁊ ait. Ad me intra

Expanded text:
hel: Dormiat tecum hac nocte pro mandragoris filii tui. Redeuntique ad vesperam de agro Jacob, egressa est in occursum ejus Lia: et, Ad me, in
Abbreviated transcription (Latin):
laudando corrumpũt. frustus enĩ egyp
dum adulantes lingue ad appetendas
laudes transitorias cor oꝑantis inlinãs.
herbam locuste comedunt. qñ adulatores
uerba loq̃ntium fauorib extollunt. po¬
ma arboꝵ deuorant. cum uanis laudibꝰ

Expanded text:
laudando corrumpunt? Fructus quippe Aegdum adulantes linguae ad appetendas laudes transitorias cor operantis inclinant. Herbam vero locustae comedunt, quando adulatores quique verba loquentium favoribus extollunt. Pom
Abbreviated transcription (Latin):
lignis ⁊ in herbis terre ⁊ in cuncta egypto. Quam obrem festinꝰ
pharao uocauit moysen ⁊ aaron ⁊ dixit eis. Peccaui in dñi de ũ

Expanded text:
lignis, et in herbis terrae, in cuncta Aegypto. Quamobrem festinans Pharao, vocavit Moysen et Aaron, et dixit eis: Peccavi in Dominum Deu
Abbreviated transcription (Latin):
iooroin abrano saria ecauitq pharao abram ⁊ lixit ei.
Quidnam est qd fetisti mͥ: duiare ñ indicasti mͥ qr uxor
tua esset: Quam ob causain dixisti sororem tuam eẽ ut tol¬
lerem mͥ eam in uxorem. Nunc gͥ ecce ꝯiunx tua accipe eã
⁊ uade. Precepit pharao suꝑ abram iuris ⁊ deduxerunt eñ
⁊ uxorem enis ⁊ omnia que habebat. Iscendit gͦ abram

Expanded text:
orem Abram. Vocavitque Pharao Abram, et dixit ei: Quidnam est quod fecisti mihi? quare non indicasti quod uxor tua esset? Quam ob causam dixisti esse sororem tuam, ut tollerem eam mihi in uxorem? Nunc igitur ecce conjux tua, accipe eam, et vade. Praecepitque Pharao super Abram viris: et deduxerunt eum, et uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectus est s̃ ut desertũ pet̾et qd̃ in egỹꝑ¬
tum reliq̃rat. s ut ꝑ austrũ qui aqͥloni
ctrius ẽ ueniret ad domum dei ubi erat
tabernacłm eius inter bethel ⁊ hay.
pide ab helỹa ad dext̃am euntib nea¬
polim que prius luza .i. amigdalus
uocabatur in tribu beniamyn. hay u̾o
in tribu inda separatam sacerdotib. Re¬
thel domus dei. hay oculus uł fons. Bñ
gͦ tabernacłm inter bethel ⁊ hay figẽs
altare dño edificauit. qr scĩ a mundi¬

Expanded text:
st, non ut desertum peteret, quod in Aegypto reliquerat, sed ut per austrum, qui aquiloni contrarius est, veniret ad domum Dei, ubi erat tabernaculum ejus inter Bethel et Hai.pide ab Helia ad dexteram euntibus Neapolim: quae prius Luza, id est Amygdalus, vocabatur, in tribu Benjamin: Hai vero in tribu Juda separata sacerdotibus; Bethel, domus Dei; Hai, oculus vel fons: bene ergo tabernaculum inter Bethel et Hai figens, altare Domino aedificavit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
cluces in archam ut uiuant te¬
cum mascłini sȩtus ⁊ feminini.
Deuolucrib uxta genus suũ.
⁊ de iumentis in gn̾e suo. et ex
omni reptili t̾re sccsm genus
suum. Gina de omnib igre¬
cientur tecum ut possint inue-¬
bz. qumandi possunt ⁊compor¬
tabis apud te ⁊erunt taan tibi

Expanded text:
rcam, ut vivant tecum, masculini sexus et feminini. De volucribus juxta genus suum, et de jumentis in genere suo, et ex omni reptili terrae secundum genus suum: bina de omnibus ingredientur tecum, ut possint vivequae mandi possunt, et comportabis a
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ remissionis pcc̃oꝵ qd̃ de lat̾e aꝑ¬
to emanauit. Cenacula ⁊ tristegas. fa. ĩ¬
ea .lxx. bicamerata ⁊ tcamerata. Exoĩb
enĩ gentib uł biꝑtitam multitudĩem
ꝯgregat ecc̃a ex circũtisione ⁊ p̃putio:
uł triꝑtitam ex trib filus nos quoꝵ ꝓ
genie repletur orbis Infi̾ora autẽ arche
distincta sunt. qr in hac uita t̾rena diu
sitas gentiũ In sũmo ã om̃s ⁊sũmam¬

Expanded text:
remissionis peccatorum, quod de latere aperto emanavit. « Coenacula et tristega, » etc. LXX: « Bicamerata et tricamerata. » Ex omnibus enim gentibus vel bipertitam multitudinem congregat Ecclesia, ex circumcisione et praeputio; vel tripartitam, ex tribus filiis Noe, quorum progenie repletur orbis. Inferiora autem arcae distincta sunt, quia in hac vita terrena est diversitas gentium: in summo autem om
Abbreviated transcription (Latin):
nirent. Mutta enĩ aĩalia quib taro ci¬
bꝰ est fructib pomisq uescunt᷑ maxime
grueret alimoniã pref carnes reꝑire ⁊
qd̾ d̾s suaue ⁊ salubre fac̾e nõ possit qui
etiam ut sine cibo niu̾ent diuina facł¬
tate donauit.¬

Expanded text:
nirent. Multa enim animalia, quibus caro cibus, fructibus pomisque vescuntur, maxime grueret, alimoniam, praeter carnes reperire et id non suaue ac salubre facere posset Deus, qui etiam, ut sine cibo uiuerent. diuina facilitate donaret
Abbreviated transcription (Latin):
uinos libros leginits in
tanta multitudine ueroꝵ
intellectuum qͥ de patcis
tholice sidei mumiuntur potissimum id¬
diligamus qd certum apparũrt enm sẽ¬
sisse quem legimꝰ. si auͥ hoc latet id cer¬
te qd̾ circunstantia scripture ñ impedit¬
⁊ cum sana fide ⁊cordat. Si antẽ ⁊ circun¬
stantia scripturi tracdari ⁊ discitti nõ pot̾.
saltem io solum qd̾ fides exigit sana uł¬
p̃scribit. Aliud est enim quid potissimũ
fecte se ht fructus legentis. Si uͭ ittrũq
uitari nõ potest. etiam si uolũtas scrip¬
toris incerta sit. sane fidei congruani nõ
inutile est eruisse sententiam.

Expanded text:
inos libros legimus, in tanta multitudine veterum intellectuum, qui de paucis tholicae fidei muniuntur, id potissimum eligamus, quod certum apparuerit, eum sensisse quem legimus. Si autem hoc latet, id certe quod circumstantia scripturae non impedit, et cum sana fide concordat. Si autem stantia pertractari ac discuti non potest, saltem id solum, quod fides sana praescribit. aliud est enim, quid potissimum perfecte se habet fructus legentis; si uero utrumque uitari non potest, etiam si uoluntas scriptoris incerta sit, sanae fidei congruam non inutile est eruisse sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ qr t̃cio signo ui¬
phia fide tͥnitatis uin¬
citur. Cum enĩ phophi¬
am inuenerint ⁊ de ma¬
chinatociꝰ mundi dis¬
putau̾int. ad cegnitõ¬
nem tͥnitatis ꝑuenire
neqͥuerunt. ꝑ digitum
minor sit pr̃e ⁊ filio. s

Expanded text:
tandum quia tertio signo viphia, fide Trinitatis vincitur. Cum enim philosophiam invenerint, et de machina totius mundi disputaverint, ad cognitionem Trinitatis pervenire nequiverunt. Per digitum minor
Abbreviated transcription (Latin):
R Quartũ p̃ceptum
nina musca. caninsĩ
eso parentes non agnos¬
cere. unde catuli eoꝵ ce¬
ci nascntue.

Expanded text:
 Quartum praeceptum:nina musca: caninum est parentes non agnoscere; unde catuli eorum caeci nascuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi. aspice ꝑ quatuor climata or¬
bis. possessio palestine ꝓmittit᷑ ei ⁊ se¬
mini eiꝰ qd̃ in quibdam codicib mare

Expanded text:
Quasi aspice per quatuor climata orbis; possessio Palestinae promittitur ei et semini ejus. Quod in quibusdam codicibus, mare
Abbreviated transcription (Latin):
in morali locoꝰ pͥmogenita egyptioꝵ pͥmi¬
tiua ponunt᷑. qr extingunt᷑ si relique in
te ꝯu̾satio emendaciorem dirigat cursũ
sic gͦ in anima quã lex diuina ab errori-¬
tur nisi post hec omĩa in infidelitate ꝑdu¬
rans nolit iungi isrłitide plebi ut ixeat de
ꝓfundo ⁊ euadat incolumis. s in iniqͥta¬
te ꝑmaneat ⁊ descendat tanqͣm plũblum
in aqͣm ualidissimã Iniquitas enĩ scd̾m

Expanded text:
in morali loco primogenita Aegyptiorum primiin morali loco primogenita Aegyptiorum primitiva ponuntur, quia exstinguuntur si reliquae vitae conversatio emendatiorem dirigat cursum. Sic ergo in anima, quam lex divina ab erroribtur, nisi post haec omnia in infidelitate perdurans, nolit jungi Israeliticae plebi, ut exeat de profundo et evadat incolumis, sed in iniquitate permaneat, et descendat tanquam plumbum in aquam validissimam. Iniquitas enim, secundum
Abbreviated transcription (Latin):
tis. insi ⁊ c̃ Argut uicera ꝑcc̃oꝵ. arrogan¬
tie tumore ⁊ feruorem furoris extingint.
gͣndinis ut luxuriam uoluptatesq cohex¬
teat. ⁊ simł ignem pñie ut dicat. slõne
cor nr̃m ardens erat. in .no. ⁊ c̃. slecnõ lo¬
custare ab ea subducit exempla quib de¬
pascant᷑ om̃s in quieti ⁊ turbidi motꝰ eiꝰ
ut discat omĩa scd̾m ordinem fac̾e ubi
guant᷑ in ea pͥmogenita egipti. Oĩs enĩ
aĩa cum ad supplementũ etatis uen̾it
⁊ uelut naturalis lex ceꝑit in ea iura
sua defend̾e̾ pͥmos motus scd̃m desid̾iũ
carius ꝓducit quos ex ꝯcupiscĩe ułire fo¬
pͥilegiũ singłare de xp̃o ꝓpħa dicit. Sutp̃¬
rum ⁊ mel manducabit pͥusqͣm faciat
aut ꝓferat maligna eliget bonũ. q̃m p̾-¬
usqͣm sciat puer bonũ aut malũ resistet
malicie ut eligat qd̾ bonũ est. dauid aũ
de se dicit. Delicta inuentutis mee ⁊ ig̃.¬
me. ne me. Quia gͦ hii pͥmi anime motꝰ
scd̃m carnem ꝓlati in poc̃m ruunt. m̾ito

Expanded text:
tibus, etc. Arguit ulcera peccatorum, arrogantiae tumorem, et fervorem furoris exstinguit.grandinis, ut luxuriam voluptatesque coerceat; et simul ignem poenitentiae, ut dicat: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis ? Nec non locustarum ab ea subducit exempla, quibus depascantur omnes inquieti et turbidi motus ejus, ut discat omnia secundum ordinem facere. Ubguantur in ea primogenita Aegypti. Omnis enim anima cum ad supplementum aetatis venerit, et velut naturalis lex coeperit in ea jura sua defendere, primos motus secundum desiderium carnis producit, quos ex concupiscentiae vel irae foivilegium singulare de Christo propheta dicit: Butyrum et mel manducabit; priusquam faciat aut proferat maligna, eliget bonum ; quoniam priusquam sciat puer bonum aut malum, resistet malitiae, ut eligat quod bonum est. David autem de se dicit: Delicta juventutis meae et igmemineris . Quia ergo hi primi animae motus secundum carnem prolati in peccatum ruunt, merito
Abbreviated transcription (Latin):
gyptios ⁊ isrł descendẽtꝙ onss
serui tui isti ad me ⁊ adorabũt
me dicentes. Egredere tu ⁊ omnis
ppls qui subiestus est tibi Post
ne watus nimis. Dixit autẽ do¬
minus ad moysen Nlon audiet

Expanded text:
Descendentque omnes servi tui ad me, et adorabunt me, dicentes: Egredere tu, et omnis populus qui subjectus est tibi: post iratus nimis. Dixit autem D Moysen: Non audiet
Abbreviated transcription (Latin):
uos pharao ut multa signa fiant in t̾ra egypti. Moyses autẽ
⁊ aaron fecerunt omnia ostenta que scripta sunt coram ph̃aone

Expanded text:
os Pharao ut multa signa fiant in terra Aegypti Moses autem et Aaron fecerunt omnia ostenta quae scripta sunt coram Pharaone
Abbreviated transcription (Latin):
est de altari qd̾ de terra uł de lapidib construi-
tur ubi gradus ip̃i coedificati ad gradus al¬
taris ꝑtinerent. nunc u̾o de tabulis fieri pre
cipitur. Qd̃ si apponatur aliquid ad horam
ministrationis in quo stet minister ad alta

Expanded text:
bat de altari quod terra vel lapidibus construendum esset, ubi gradus ipsi coaedificati ad corpus altaris utique pertinerent: nunc vero de tabulis fieri altare praecipit, quo si apponeretur ad horam ministrationis aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
ler iep curru suo:
ascendit obuiam patri ad eun-¬
dem locum. uidens q eum irru¬
it suꝑ collum eius ⁊ inter am¬
plexus fleuit. Dixit q pater ad
ioseph. Iam letus moriar qr ui
cli faciem tuam ⁊ suꝑstitem te
relinquo. At ille locutus est ad
fres ⁊ ad omnẽ domũ pr̃ĩs sui.

Expanded text:
eph curru suo ascendit obviam patri ad eundem locum vidensque eum inruit super collum eius et inter amplexus flevit dixitque pater ad Ioseph iam laetus moriar quia vidi faciem tuam et superstitem te relinquo et ille locutus est ad fratres et ad omnem domum patris sui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ id̾o ait. si ñ tu ip̃e uen̾is nobiscum ne
gauit dicens: ⁊ hoc tͥ u̾bum qd̃ dixisti fa¬
tiam. Qũo gͦ cum dixiss ei moyses. o¬
cessurus ⁊ ñ simul cũ eis futurꝰ uidetur
dicere. Ego transibo ante te nisi qr hoc a¬
sibo aute te. de quo dicit᷑. Cum ueniss¬
dabit eis in resurrectõe mortuoꝵ qr tͣnsi

Expanded text:
ideo ait: si non tu ipse simul ueneris nobiscum, ne gauit dicens: et hoc tibi uerbum quod dixisti faciam. quomodo ergo, cum dixisset ei Moyses: oaecessurus et non cum eis simul futurus uidetur dicere: ego transibo ante te, nisi quia hoc asibo ante te, de quo dicit euangelidabit eis in resurrectione mortuorum, quoni
Abbreviated transcription (Latin):
pharaone ⁊ dices ad eum. hec di¬
cit dñs deus hebreorum. Dimit.¬
te popłm meum ut sacrificet inͥ
quia in hac uice mittam omnes
plagas meas super cor tuum. ⁊
suꝑ omnes seruos tuos ⁊ suꝑ po¬
płm tuum. ut icias qd̃ non sit
similis mei in omni terra slune

Expanded text:
 dices ad eum: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: Dimitte populum meum ut sacrificet mihi. Quia in hac vice mittam omnes plagas meas super cor tuum, et super servos tuos, et super populum tuum: scias quod non sit similis mei in omni terra. Nun
Abbreviated transcription (Latin):
Bestia enĩ montem tangit cũ mens irtõ¬
nabilib desid̾iis subdita ad ⁊tempłomͤ
alta se erigit. s lapidib ꝑcutit᷑. qr sum¬
ma ñ sustinens suꝑni ponderis ictib
tenere desid̾ant pͥus se in campo oꝑis ꝑ
exertitium ꝓbent ut sollicite sciant si
nulla iam mala ꝓximis irrogant. si irro
subtractis ñ nimio dolore sanciat᷑ ad dein¬
umbras trahunt. uł forte tractas manu
discretõnis abigunt. si incutũ scriptum
lumen uidere cupientes cunctas cucum-¬
scriptionis sue ymagines depͥmunt ⁊ in
eo qd̃ suꝑ se atring̾e appetũt uincũt qd̃ st̃.¬

Expanded text:
Bestia enim montem tangit, cum mens irrationabilibus desideriis subdita ad contemplationis alta se erigit. Sed lapidibus percutitur, quia summa non sustinens, tenere desiderant, prius se in campo operis per exercitium probent, ut sollicite ferant si nulla jam mala proximis irrogant, si irrogsubtractis non nimio moerore sauciatur; ac deinrum corporalium umbras trahunt, vel fortasse tractas manu discretionis abigunt; si incircumscriptum lumen videre cupientes, cunctas circumscriptionis suae imagines deprimunt; et in eo q
Abbreviated transcription (Latin):
saram in speluñca agri duplici qui respiciebat mambre hec ẽ
hebron in t̾ra chanaan ⁊ confirmatꝰ est ager ⁊ antrum qd epat
atuosis arborib nõ aliter p̾dicatorib qui¬
etus locus adcmritur uisi ꝑ euangñcam
doctrinam argenti nitore fulgentem tre¬
nis potestatib ab ip̃is et̾na bctudo suale¬
tur. oue bene centenario quater duco
filiomeo.sin autem noluerit mulier se¬
meum ne reducas illuc. Posuit gͦ seruus
¶Iere. Posuit gͦ. ser ma ⁊ c̃. T radunt hȩbrei
qr in sc̃ificatione eiꝰ .i. in circũcisio iura¬
uit. Nos aũ dicimꝰ eum iurasse in semi¬
ne abrahe uirasse .i. in xp̃o qui ex illo nas

Expanded text:
Saram in spelunca agri duplici, qui respiciebat Mambre, hoc est Hebron in terra Chanaan. Et continuo: Et confirmatus esttuosis arboribus, non aliter praedicatoribus quietus locus acquiritur, nisi per evangelicam doctrinam, argenti nitore fulgentem, terrenis potestatibus ab ipsis aeterna beatitudo suadeatur. Quae bene centenario quater ducto filio meo sin autem noluerit mulier semeum ne reducas illuc posuit ergo servusetc. Tradunt Hebraei, quod in sanctificatione ejus, hoc est, circumcisione, juraverit. Nos autem dicimus eum jurasse in semine Abrahae, hoc est, in Christo, qui ex illo nas
Abbreviated transcription (Latin):
tate ⁊ dñs ex diuinitate. qͣi tange femur
meũ ⁊ iura ꝑ dñm dm̃ meũ. uñ nõ super¬
fenuir s sub femore manũ ponere iuber¬
quia uide descensurus erat qui homo s¬
suꝑ homines ẽet unde dignum nõ fuit¬
ut manum suꝑ femur pon̾et qr nulla ca

Expanded text:
 Tange filium meum, et jura per Dominum meum. Unde nec superfemur, sed sub femore manum ponere jubetmore ille descensurus erat qui homo qs homines veniret. Unde dignum non fuitmanum super femur poneret, quia nulla ca
Abbreviated transcription (Latin):
cccidentalis ꝑtis opiebant nec tñ tres it¬
liqui qui remanserant usq ad t̾ram nudi
tempestatum inuiriis patebant. s addue¬
stis adinuicem ab utroq latere sagis sep¬
tenoꝵ cubitoꝵ qui deficientib parietib
suꝑ erant hiis post̾iora domus firmi ssime
dio parietis ꝯting̾e pot̾ant. s qr septe¬
supposita iungebantur. qd̃ ecdem modo ꝑ¬
oĩa de orientali ꝑte domus intelligendũ
putamꝰ. Ideq supra p̾̃cipit᷑ ut sextum sagũ
in fronte tecti duplicet᷑. Alleg̃. Saga cor¬
tinas desuꝑ ⁊ infra ⁊ ex omĩ latere ꝓtege¬
bant. ⁊ ut ille intꝰ libera facie uenustatis
fulg̾ent. hec ab omni inuiria tempestatũ
pluuiaꝵ ⁊ caumatum foris defendebant
circũspiciunt itt nec subsidia carnis nec
assit doctrina salutaris qua confortati ma¬

Expanded text:
occidentalis parietis cooperiebat; nec tamen tres reliqui qui remanserant usque ad terram nudi tempestatum injuriis patebant, sed adductis ad invicem ab utroque latere sagis septenorum cubitorum, qui deficientibus parietibus supererant, his posteriora domus firmissime adio parietis contingere poterant; sed quia septesuperpositae jungebantur. Quod eodem modo iam de orientali parte domus intelligendum esse putamus. Ideoque supra praeceptum est ut sextum sagum in fronte tecti duplicaretur. Haectinas et desuper et infra, et ex omni latere protegebant; atque ut illae intus libera facie sua venustatis fulgerent, haec ab omni eas injuria tempestatum, pluviarum et caumatum, foris immunes circumspicere, ut nec subsidia carnis, nec Adsit doctrina salutaris, qua confortati,
Abbreviated transcription (Latin):
laiiudinem .x. altitudinem similit̾ .x.
Si quis gͦ uellet domũ in altitudine
cing̾e funiculo u̾bi grã. abasi tabale i¬
miꝰ meridiani lateris usq ad basim tabłe¬
que est eregione in latere septemptͥonali
tos ascensionis in meridiano latere. pari¬
etes decem alios equalitatis inter parieteᷤᷤ
.x. tercios int̾ descensionis in septemtriona¬

Expanded text:
latitudinem decem, altitudinem similiter decem. Si quis ergo vellet domum in latitudine cingere funiculo, verbi gratia a basi tabulae unius meridiani lateris, usqquae esset e regione in latere septentrionali,tos ascensionis in meridiano pariete, decem alios aequalitatis sursum inter parietes, decem tertio descensionis in
Abbreviated transcription (Latin):
lapides p̃ciosos ⁊ in eis noĩa pr̃m scripta cũ¬
claritate bonoꝵ oꝑm cunctis mirandꝰ exti¬
t̾it ⁊ eandem claritatẽ ñ a se nouit̾ inuentã.
s antiqua sibi pr̃m austoritate traditã do
cu̾it. Duplici aũ rõne hec in hum̾is portat ut
⁊ ip̃e p̾ceptis dñi humilit̾ subditꝰ incedat. ⁊
auditorib suis semꝑ celestia siue sua siuie pa¬
trum exempla que sequantur ꝓponat̾.¬
auro atq circundari iubentur. Auro namq

Expanded text:
lapides pretiosos, et in eis nomina patrum inscripta, cuclaritate bonorum operum cunctis admirandus exstiterit, et eamdem claritatem non a se noviter inventam, sed antiqua sibi Patrum auctoritate traditam esse docuerit. Duplici autem ratione haec in humeris portat: ut et ipse praeceptis Dominicis humiliter subditus incedat, et auditoribus suis semper coelestia, sive sua, sive patrum exempla, quae sequantur, praeauro atque circumdari jubentur. Auro namque
Abbreviated transcription (Latin):
xtra aliena uicia enuilator ostendit᷑ q̃ sua¬
sunt exequat᷑. ne tranquillitatem iudicii¬
aut latens iniudia maculet aut preceps
bilem ⁊ ꝑpetuum ostendit. Qui enĩ palmo aliquid metitur sum
mo conamine expansis digitis mansi ectendit ut possit men-¬

Expanded text:
tor ostenditur, quasunt exsequatur, ne tranquillitatem judiciiaut latens invidia maculet, aut praeceplmi complent. Qui autem palmo aliquid metitur, summo utique conamine expansis digitis manum extendit, ut possit men
Abbreviated transcription (Latin):
uimunda. albor enĩ in cute lepra est non
lorem suum. Sic plebs iudaica aliena a simi
dei foras ĩmunda remansit. s reuocata re-¬
dibit ad pͥstinura colorem cũ agnouerit
saluatorẽ. Cecitas enĩ ex ꝑte contigit in isrł.¬

Expanded text:
munda, albor enim in cute lepra est, non lorem suum: sic plebs Judaica, alienata a sinu Dei, foras immunda remansit; sed revocata, redibit ad pristinum colorem, cum agnoverit Salvatorem. Caecitas enim ex parte contigit in Isr
Abbreviated transcription (Latin):
umq audisset iethro sac̃dos
madyan cognatꝰ moysi omnia
que fecerat dñs moysi ⁊ isrł pplõ
suo eo qd ecluxisset qñs isrł de
egypto. tulit sephoram uxorem

Expanded text:
umque audisset Jethro sacerdos Madian cognatus Moysi omnia, quae fecerat Dominus Moysi et Israel populo suo, eo quod eduxisset Dominus Israel de Aegypto, tulit Sephoram uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
os isrt. constituitq dñs tempus
dicens. Cras faciet dnis uerbum istud in terra fecitq dñs ũbum

Expanded text:
os Israel. Constituitque Dominus tempus, dicens: Cras faciet Dominus verbum istud in terra. Fecit ergo Dom
Abbreviated transcription (Latin):
filii nascunt᷑ ysma eli. pͥmogenitꝰ naba¬
ioth a quo omnis regio ab eufrate usq
ad mare rubrum nabathea d̾r que ꝑs
arabie ẽ. Nam familie ip̃oꝵ oppida pagi
⁊ tribꝰ hoꝵ appłłatione celebrant᷑ ab imo
exhiis cedar in deserto ⁊ duma alia regio
filioꝵ suoꝵ mortuus est suꝑstitib adh
lireris. fr̃es enĩ filii applłant᷑ uñ iacob¬

Expanded text:
filii nascuntur Ismaeli, primogenitus Nabajoth, a quo omnis regio ab Euphrate usque ad mare Rubrum Nabathea dicitur, quae pars Arabiae est. Nam familiae ipsorum oppida, pagi et tribus, horum appellatione celebrantur. Ab uno ex his, Cedar in deserto, et Duma alia regio, filiorum suorum mortuus est, superstitibus adhuc liberis. Fratres enim filii appellantur;
Abbreviated transcription (Latin):
.xxx. latitudinis .x. ⁊ altitudinis eque .x
dectum hñs equale ꝑtortim qũo in egyp-¬
onalis ⁊ occidentalis compasti sunt de tabu¬
lis ligneis ab utroq latere deauratis. Porro¬
ex orientali ꝑte unus uestis erat unde in¬
troitus fuit qui ꝑ medias tabulas ab an¬
gulo usq ad angulum ꝑueniret .i. a sum¬
mitate ultima huiꝰ parietis usq ad pari¬
etis alt̾ius sũmitatem. cui cortine tabrr¬
naculi ⁊ tectum incubuere ubi ⁊ tentoriũ
erat .u. columpnis suspensum. Tegebatur
autẽ domus desuꝑ ⁊ undiq cortinis mira
uarietate contextis .x. que ꝓprie tabern acłm
uetabantur. Tegebatur etiam hec undiq sa-¬
appensum. quo scũarium ⁊ scũarii scũaria
locausti. foris ante ingressum scũarii labi¬
um eneum. Inter hoc altare ⁊ tapernaculũ
⁊ circa omĩa atrium tabernaculi longitudi¬
nis hñs cubitos .s. latitudinis qͥnquaginta.

Expanded text:
 latitudinis decem, altitudinis aeque decem, tectum habens aequale per totum, quomodo in Aegyponalis et occidentalis, de tabulis sunt compacti ligneis, ab utroqpro orientali parte unus vectis erat, unde introitus fuit, qui per medias tabulas ab angulo usque ad angulum perveniret, id est a summitate ultima hujus parietis usque ad parietis alterius summitatem. Cui cortinae tabernaculi, et tectum incubuere, ubi et tentorium erat quinque columnis suspensum. Tegebatur autem domus, et desuper, et undique cortinis mira varietate contextis, quae proprie tabernaculum vocabatur. Tegebatur et hoc undique saappensum, quo sanctuarium et sanctuarii sanctuaria locausti foris ante ingressum sanctuarii; labrum aeneum inter hoc altare et tabernaculum. Et circa omnia atrium tabernaculi longitudinis habens cubitos centum, latitudini
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ altare in holocaustum odorem suauisi mmui in conspestu
diũ. quit oblatio ems est dimes quoꝙͦ pestusculu de ariete
quoꝰ mitiatus est aaron seificabisq illud eleuatum coram dño
⁊ cedet in partem tuam. Scificabis q ⁊ pectusculum consecratũ
et armum quem deariete separasti quo initiatus est aaron ⁊
filii eius. cedentq in partem aaron ⁊ filiorum eius uire perpe-¬
tuo a filiis isrł quia primituia sunt ⁊ mitia de iuctimis eoꝵ
pacificis que offerunt dño. uestem autẽ sanctam qua utetur

Expanded text:
m suavissimum in conspectu Domini quia oblatio eius est sumes quoque pectusculum de ariete quo initiatus est Aaron sanctificabisque illud elatum coram Domino et cedet in partem tuam sanctificabis et pectusculum consecratum et armum quem de ariete separasti quo initiatus est Aaron et filii eius cedentque in partem Aaron et filiorum eius iure perpetuo a filiis Israhel quia primitiva sunt et initia de victimis eorum pacificis quae offerunt Domino vestem autem s
Abbreviated transcription (Latin):
dicit huiꝰ untꝰ esse intrare in tabernacłm
destimonii deseriure in scĩs. cum ⁊ illa que
sũt extra uelum quo uelant᷑ scã scõꝵ scã¬
catur ubi sunt scã .i. mensa ⁊ candelabrũ
ubi cũ deseriuant seqñtes sacerdotes ad
mensam ⁊ candelabrum ⁊ ip̃m altare qũo¬
dicit unũ successorem aaron qͥ intret in
ta bernacłmi testimonis desernire in scĩs. S¬

Expanded text:
dicit huius unius esse "intrare in tabernaculum testimonii deseruire in sanctis", cum et illa quae sunt extra uelum, quo uelantur sancta sacetur, ubi sunt sancta, id est mensa et candelabrum: ubi cum deserviant et sequentes sacerdotes ad mensam et candelabrum et ipsum altare, quomodo unum dicit successorem Aaron, qui intret in tabernaculum testimonii deservire in sanctis? S
Abbreviated transcription (Latin):
funtesq sanguinem suꝑ altare ꝑ cutuitum. Cumce tuleris de san¬
gume qui est spꝑ altare ⁊ de oleo unctionis asperges aaron
⁊ uestes eius. filios ⁊ nestimenta eorum. consecratis ꝙ ⁊ ip̃is
perit italia ac reticulum iecoris ⁊ duos renes atq adipem qͥ
super eos est. armumq dextrum eo qd̃ sit aries consecrationis
tortam panis unius crustulum conspersum oleo. laganum de
canistro arimorũ qd̃ positum est in conspectu diu. pones ꝙ oł̾a
suꝑ manus aaron ⁊ filiorum eius ⁊ sanctificabis eos eleuans

Expanded text:
fundesque sanguinem super altare per circuitum cumque tuleris de sanine qui est super altare et de oleo unctionis asperges Aaron et vestes eius filios et vestimenta eorum consecratisque et ipsis perit vitalia ac reticulum iecoris et duos renes atque adipem qui super eos est armumque dextrum eo quod sit aries consecrationum tortam panis unius crustulum conspersum oleo laganum de canistro azymorum quod positum est in conspectu Domini ponesque omnia super manus Aaron et filiorum eius et sanct
Abbreviated transcription (Latin):
uellent in desertã immolare deo suo ex mã¬
dato eiꝰ. s intelligendũ est qͣmuis d̾s sciret
ph̾aonem ad ppłm cdimittendũ. illud pri
meruit ⁊ suoꝵ sleq enim mendacit̾ d̃s
iubet qd scit nunqͣm faaurum cui iubep᷑
ut iustũ udiciũ ⁊sequat᷑¬
cecum est ppłs ⁊ lutum aut lat̾em oꝑat᷑
dum in paleis occupatur ñ putat ẽẽ ꝑu̾sũ
s recte incedere. si uero dicat uolo ire uiam
aaron .i. ꝓpħicus ⁊ sacerdotalis sermo aĩam
solliciret ad seruiciũ dei. exire de scło. renũ¬
tiare omĩb que possidet. attend̾e legi ⁊ u̾bo
dei. ꝯtinuo audies unanimes etiã amicos

Expanded text:
uellent in desertum immolare deo suo ex mandato eius. sed intellegendum est, quamuis deus sciret Pharaonem ad populum dimittendum, illud primmeruit et suorum. neque enim mendaciter deus iubet quod scit non facturum cui iubetur, ut iustum iudicium consequatsecum est populus, et lutum aut laterem operatur, dum in paleis occupatur, non putat esse perversum, sed recte incedere. Si vero dicat, Volo ire dierum propheticus et sacerdotalis sermo animam sollicitet ad servitutem Dei, exire de saeculo, renuntiare omnibus quae possidet, attendere legi et verbo Dei: continuo audies unanimes et amicos
Abbreviated transcription (Latin):
si lentii uerba enĩ sapĩẽ
in silentio ⁊ quiete dis¬
cuntur. In hoc loco pot̾is¬
dño ĩmolare. legem dt¬
⁊ uirtutem diuine uo-¬
te moyses eicere de flu

Expanded text:
silentii. Verba enim sapientiae in silentio et quiete discuntur. In hoc loco poterisno immolare legem D virtutem divinae vote
Abbreviated transcription (Latin):
in diem dñi seruet᷑. Cridui tcer ꝓficiscim̃
de egypto. si rõnabilem moralem natura¬
lem sapĩam de reb mundialib auferentes
ad instituta diuina ⁊uercimꝰ. Tridiũ iter
de egypto ꝓficiscimͣ si purificantes in nob̃
dcã fr̃a uł cogitata. Tria sunt enĩ hec ꝑ que
homines peccare possunt. efficiamur mũ-
tat ppłm dei. Scd̾o loco cupit impetͣre nõ ut
se ppłm dei. uult enim si ñ in fc̃o uł in sermo
duũ ꝓficiscantur. uult in nobis uł unum

Expanded text:
in diem Christi servetur. Tridui iter proficiscimur de Aegypto, si rationabilem, moralem, naturalem sapientiam, de rebus mundialibus auferentes, ad instituta divina convertimus. Tridui iter de Aegypto proficiscimur, si purificantes in nobis dicta, facta vel cogitata tria sunt enim haec per quae homines peccare possunt, efficiamur munditat populum Dei, secundo loco cupit impetrare ut nonieri populum Dei. Vult enim, si non in facto, vel in sermoproficiscantur. Vult in nobis vel unum
Abbreviated transcription (Latin):
sacrificemus¬
domino deo
nr̃o ne forte
accidat nob̾
pestis aut
gladius. Ait
ad eos rexe
gypti. Qua re¬
ron sollicita¬
ab operibus
suis: Ite ad

Expanded text:
sacrificemusDomino Deo nostro: ne forte accidat nobis pestis aut gladius. Ait ad eos rex gypti: Quareron, sollicitaab operibus suis? ite ad
Abbreviated transcription (Latin):
mandata mea ⁊ legem meam: uidete qd̃ dñs dederit uobis¬
sabbatum ⁊ ppter lo tribuenit uobis die sexto cdupui ce.
Maneat unusqui s apud semet ip̃m. nullus egreauanir de
loco suo die septimo.⁊ sabbatiauit popls die septimo. Ap-¬
pellauitq: domus isr̃t nomen euis.qulo erat qt iaqu t borre lns

Expanded text:
meam videte quod Dominus dederit vobisopter hoc tribuerit vobis die sexto cibos duplices maneat unusquisque apud semet ipsum nullus egrediatur de loco suo die septimo et sabbatizavit populus die septimo appellavitque domus Israhel nomen
Abbreviated transcription (Latin):
ris in agro. sollempnitatem qͦ
in exitu anni qñ congregabis
omnes fruges tuas de agro: Ter
in anno apparebit omne mascu¬
lineriutuum coram dño deo tuo
co languiuem uictime tue. nec re-¬
manebit a deps sollempnitatis

Expanded text:
ris in agro sollemnitatem quoque in exitu anni quando congregaveris omnes fruges tuas de agro ter in anno apparebit omne mastuum coram Domino Deo non to sanguinem victimae meae nec remanebit adeps sollemnitatis
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta referamꝰ qr ibi maxime docuit᷑.
auctus suꝑ fontem filie gradu ꝯposito
eũ hũtes sagiitas. Sedit in forti arcus
eiꝰ ⁊ dirupta sunt uncula manuũ illꝰ
a manib fortis iacob. in de pascetur la¬
pis isrł a deo patris sui. qr .lxx. in płisq

Expanded text:
cuncta referamus quod ibi vel maxime docuerit,auctus super fontem filiae, gradu composito eum, habentes sagittas. Sedit in forti arcus ejus, et dirupta sunt vincula manuum ejus, a manibus fortis Jacob, inde pascetur lapis Israel a Deo patris tui: et reliqua. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
Deus patris tui erit
adutor tuus. ⁊ ommipotens ben eilicet
celi desuꝑ. beneclictio¬
nib abyssi iacentis
orsum. Benedictionib uberum ⁊ uul¬

Expanded text:
Deus patris tui erit adjutor tuus. Omnipotens benedicet coeli desuper, benedictionibus abyssi jacentis deorsum, benedictionibus uberum et vul