comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
commutabilis ẽ.
et corrumpz omni¬
no ñ pot̃. Creatu¬
ra uero bonum.
s ñ suminum ẽ: quia muta¬
bilis ẽ. Et dum sit quicdẽ
bonum: ñ tamen potest esse
et sũmum. Quid ẽ dei in¬
mortalitas: nisi eiꝰ in cõmu¬
tabilitas: Nam angłi et aĩe
in mortales sunt : s mimuta¬
biles ñ sunt. Ideoq solus ds
dicit᷑ in mortalis: quia solus
incõmutabilis. Nam amma
moritur: dum deserente deo De
bono in malum mutatur. Sic et
angłs: dum descrente deo lapsus¬
est. Quod materiam hrbet
unde existat. mutabile ẽ. quia
de in formi ad formam transit:
quod uero ñ habet materiam
imutabile ẽ sicut cłs utiq est.
Bene ac substantialiter sunt
ista in cło: id. ẽ incorruptio. in¬
mortalitas. incõmutabilitas.
Inde et merito cuncte preponit᷑¬

Expanded text:
abilis est, et corrumpi omnino non potest. Creatura vero bonum, sed non summum est 116, quia mutabilis est; et dum sit quidem bonum non tamen esse potest et summum. 2. Quid est Dei immortalitas, nisi ejus incommutabilitas? Nam et angeli et animae immortales sunt, sed immutabiles non sunt; ideoque solus Deus dicitur immortalis, quia solus incommutabilis est. Nam anima moritur, dum, deserente Deo, de bono in malum mutatur, sic et angelus, dum, deserente Deo, est lapsus. 3. Quod materiam habet, unde existat, mutabile est, quia de informi ad formam transit. Quod vero non habet materiam, immutabile est, sicut Deus utique est. Bene, ac substantialiter sunt ista in Deo, id est, incorruptio, immortalitas, incommutabilitas. Unde et merito cunctae praeponit
Abbreviated transcription (Latin):
sed persolum patricum nõm id est pater¬
nam mentem siue intellectum qui pater¬
nȩ est conscius uoluntatis. hunc autem
xp̃m esse non credis. Contemnisenim
eum propter corpus exfemina acceptũ
& propter crucis opprobrium. excelsã
uidelic& sapientiam spr&isatq ab iec¬
tis infimis idon eus de superioribus
carpere. atille impl& quod proph&e
sci de illo ueraciter praedixerunt.: O
quam ipsed on auit. sed quam sibi arro¬
gant qui non habentipsius. unde cõme¬
morato isto proph&ico testimonio sequit᷑
& dicita postolus ubi sapiens ubi scriba
ubi conquisitorhuius scłi : Non nestultã
fecitds̃ sapientiam huius mundi:
nam quoniam indĩ sapientia non cogno¬
uit mundus persapientiam dm. pla¬
cuit dõ perstulcitiam p̃dicationis saluos

Expanded text:
sed per solum πατρικὸν voov, id est patersed per solum πατρικὸν voov, id est paternam mentem siue intellectum, qui paternae est conscius uoluntatis. Hunc autem Christum esse non credis; contemnis enim eum propter corpus ex femina acceptum et propter crucis obprobrium, excelsam uidelicet sapientiam spretis adque abiectis infimis idoneus de superioribus carpere. At ille inplet, quod prophetae sancti de illo ueraciter praedixerunt: Perquam ipse donauit, sed quam sibi adrogant, qui non habent ipsius. Unde commemorato isto prophetico testimonio sequitur et dicit apostolus: Ubi sapiens? ubi scriba? ubi conquisitor huius saeculi? Nonne stultam fecit Deus sapientiam huius mundi? Nam quoniam in Dei sapientia non cognouit mundus per sapientiam Deum, placuit Deo per stultitiam praedicationis
Abbreviated transcription (Latin):
& sapientiae profitearis amatorem
quam siuere defideliter amasscħ p̃mdĩ
nec abeius saluberrima humilitate
tumore inflatus uanȩscientiȩ resiuisses
Confiteris tamen &iam spiritalem ani¬
mam sine theurgicis artibus & si ne tel&is
quibus frustra discendis elaborasti
posse continentiae uirtute purgari.
aliquando &iam dicis quodtel& ae
non postmortemeleuant animam ut iã
nequeidem ipsi quã spiritalẽ uocas a¬
liquid posthuius uitȩ finẽ prodesse iudeant᷑¬
& tamen uersas haec multis modis & repe¬
tis ad nihil aliud quantum existimo nisi
ut talium quoque rerum quasi peritus
appareas & placeas inlicitarum artium
curiosis ueladeas ipsecuriosos. Sed bene
quod m&uendam dicis hanc artem uel
legum periculis uel ipsius actionis atq
utinam hoc saltem abstemiseri audi¬
ant & indeneillic ab sorbeantur absce¬
dant duteo penitus non accedant.
Ignorantiam certe & propter eã multa
uitia pernullastel&ias purgaridicis

Expanded text:
et sapientiae profitearis amatorem; et sapientiae profitearis amatorem; quam si uere ac fideliter amasses, Christnec ab eius saluberrima humilitate tumore inflatus uanae scientiae resiluisses. Confiteris tamen etiam spiritalem animam sine theurgicis artibus et sine teletis, quibus frustra discendis elaborasti, posse continentiae uirtute purgari. Aliquando etiam dicis, quod teletae non post mortem eleuant animam, ut iam nec eidem ipsi, quam spiritalem uocas, aliquid post huius uitae finem prodesse uideantur; et tamen uersas haec multis modis et repetis, ad nihil aliud, quantum existimo, nisi ut talium quoque rerum quasi peritus appareas et placeas inlicitarum artium curiosis, uel ad eas facias ipse curiosos. Sed bene, quod metuendam dicis hanc artem uel legum periculis uel ipsius actionis. Adque utinam hoc saltem abs te miseri audiant et inde, ne illic absorbeantur, abscedant aut eo penitus non accedant. Ignorantiam certe et propter eam multa uitia per nullas teletas purgari dicis,
Abbreviated transcription (Latin):
hominis ligarentur ipsumq. in ane
beneficium quod prestaturi uidebant᷑
dut m&u premerent aut simili inui¬
dentia denegarent. sufficit quod pur¬
gatione theurgica neque intellectua¬
lem animam hoc est mentem nostram
dicis possepurgari. &ipsam spiritalem
id est nrãe animȩ partẽ mente inferi¬
orem quãtali arte purgari posse asseris
immortalem tamen a &ernãq non posse
hac arte fieri confiteris. xp̃s dutem
uitam promittit &ernam unde ad eum
mundus uobis quidem stomachantibus
mirantibus tamen stu pentibusq: con¬
currit. quid prodest quia negare non
potuisti errare homines theurgica
disciplina & quam plurimos fallere
percȩcam insipientemq sententiam
atque esse certissimum errorẽ agendo
& supplicando ad principes angelos
ut per eos anima spiritalis purg&ur
illorum qui non secundum intellectu¬
alem animam uiuunt. Alit tisergo¬
homines inerrorẽ certissimũ neque
hoctantum malum te pud& cũ uirtutis

Expanded text:
hominis ligarentur ipsumque inane hominis ligarentur ipsumque inane beneficium. quod praestaturi uidebantur, aut metu premerent aut simili inuidentia denegarent. Sufficit quod purgatione theurgica neque intellectualem animam, hoc est mentem nostram, dicis posse purgari, et ipsam spiritalem, id est nostrae animae partem mente inferiorem, quam tali arte purgari posse adseris, inmortalem tamen aeternamque non posse hac arte fieri con- fiteris. Christus autem uitam promittit aeternam; unde ad eum mundus uobis quidem stomachantibus, mirantibus tamen stupentibusque concurrit. Quid prodest quia negare non potuisti errare homines theurgica disciplina et quam plurimos fallere per caecam insipientemque sententiam adque esse certissimum errorem agendo et supplicando ad principes angelut per eos anima spiritalis purgetur illorum, qui non secundum intellectualem animam uiuunt? homines in errorem certissimum, neque hoc tantum malum te pudet, cum uirtutis
Abbreviated transcription (Latin):
lissimus po&icequidem quia in alteri¬
us adumbrata persona ueraciter tam̃
si adipsum referas dixit. teducesiqua
manent sceleris uestigia nr̃i inrita
perp&ua soluent formidineterras.
eaqui ppedixit quae &iam multum
proficientium inuirtute iustitiae
possunt propter huius uitȩ in firmita¬
tem & si non scelera scelerum tamen
manere uestigia quae non nisi ab illo
salutaresanantur de quo iste uersus
expressus est namutiq non hoc
a seipso sedixisse uirgilius ineglogae
ipsius quarto ferme uersu indicat
ubiait ultimacima eiuenit iam car¬
minis a&as. unde hoc acima ea sibilla
dictum es se incunctanter appar&.
Theurgiuero illi uel potus daemones
deorum speciem figurasq fingentes in¬
quinant potius quam purgant humanũ
spm̃ falsitate fantas matum & deceptoria¬
eta uanarum ludificatione formarum
quomodo enim purgent hominis sp̃m¬
N qui in mundum habent proprium: ali¬
oquin nullomodo carminibus inuidi

Expanded text:
lissimus poetice quidem, quia in alterilissimus poetice quidem, quia in alterius adumbrata persona, ueraciter tamen, si ad ipsum referas, dixit: Te duce, si qua manent sceleris uestigia nostri, Inrita perpetua soluent formidine terras. Ea quippe dixit, quae etiam multum proficientium in uirtute iustitiae possunt propter huius uitae infirmitatem, etsi non scelera, scelerum tamen manere uestigia, quae non nisi ab illo saluatore sanantur, de quo iste uersus expressus est. Nam utique non hoc a se ipso se dixisse Vergilius in eclogae ipsius quarto ferme uersu indicat, ubi ait: Ultima Cumaei uenit iam carminis aetas; unde hoc a Cumaea Sibylla dictum esse incunctanter apparet. Theurgi uero illi uel potius daemones deorum species figurasque fingentes inquinant potius quam purgant humanum spiritum falsitate phantasmatum et deceptoria uanarum ludificatione formarum. Quo modo enim purgent hominis spiritum, qui inmundum habent proprium? Alioquin nullo modo carminibus inuidi
Abbreviated transcription (Latin):
plures ad secr&os & inlicitos magistros
tuos quam ad scolas platonicas uenire
cogantur. hocenim tibi in mundis simi
dȩmones deos aherios seesse fingentes
quorum p̃dicator & angelus factus es
promiserunt quod in anima spiritali
theurgica artepurgati ad patrem quidẽ
non redeunt sed super aerias plagas
interdeos &herios habitabunt. non
audit ista hominum multitudo propter
quos ad aemonum dominatu liberandos
xp̃s aduenit. In illo enim habent miseri¬
cordissimam purgationem & mentis
& sp̃s̃ &corporissui. propterea quippe
totum hominem si nepeccato ille sus¬
cepit ut totum quo constat homo a pec¬
catorum peste sanar& quem tuquoq
utinam cognouissesei qu& epotius quã
ueltua e uirtuti quaehumana fragilis
& infirma est uel perniciosissimȩ curi¬
ositati sanandum totus commississes
Non enim te decepiss& quẽ urã ut tuipse
scribis oracula scm̃ in mortalemq
confessa sunt. De quo&iam po&a nobi¬

Expanded text:
plures ad secretos et inlicitos magistros plures ad secretos et inlicitos magistros tuos, quam ad scholas Platonicas uenire cogantur. Hoc enim tibi inmundissimi daemones, deos aetherios se esse fingentes, quorum praedicator et angelus factus es, promiserunt, quod in anima spiritali theurgica arte purgati ad Patrem quidem non redeunt, sed super aerias plagas inter deos aetherios habitabunt. Non audit ista hominum multitudo, propter quos a daemonum dominatu liberandos Christus aduenit. In illo enim habent misericordissimam purgationem et mentis et spiritus et corporis sui. Propterea quippe totum hominem sine peccato ille suscepit, ut totum, quo constat homo, a peccatorum peste sanaret. Quem tu quoque utinam cognouisses eique te potius quam uel tuae uirtuti, quae humana, fragilis et infirma est, uel perniciosissimae curiositati sanandum tutius commisisses. Non enim te decepisset, quem uestra, ut tu ipse scribis, oracula sanctum inmortalemque confessa sunt; de quo etiam poeta nobi
Abbreviated transcription (Latin):
perturbationum quanta potuit dispu¬
tatione secreuit. Tuautem hoc didicisti
non aplatone sed achaldȩis magistris
ut in a&herias uelem phrrias mundi
sublimitates & firmamenta caelestia
extolleres uitia humana ut possent
dii uestri theurgis pronuntiare diui¬
na quibus diuinis t&amen perintel¬
lectualem uitam facis altiorem ut tibi
uidelic& tãphilosophotheurgicae
artis purgationes nequaquã necessa¬
riae uideantur sed aluis. Eastamen¬
portas ut hanc ueluti mercedem reddas
magistristuis qđ cos quiphilosophari
non possunt adista seducis qua& ibitã quã
superiorum capaciesse in utilia confite¬
ris ut uidelic& quicumq aphilosophiȩ
uirtuteremoti sunt . qua e arduanimis
atq paucorum est teauctore. theurgos
homines a quibus non quidem in anima
intellectuali uerum saltem in anima
spiritali purgentur inquirant. Et qm̃
istorum quos philosopharipig& in con¬
parabiliter maior est multitudo

Expanded text:
perturbationum quanta potuit dispuperturbationum quanta potuit disputatione secreuit! Tu autem hoc didicisti non a Platone, sed a Chaldaeis magistris tuis, ut in aetherias uel empyreas mundi sublimitates et firmamenta caelestia extolleres uitia humana, ut possent di uestri theurgis pronuntiare diuina; quibus diuinis te tamen per intellectualem uitam facis altiorem, ut tibi uidelicet tamquam philosopho theurgicae artis purgationes nequaquam necessariae uideantur; sed aliis eas tamen inportas, ut hanc ueluti mercedem reddas magistris tuis, quod eos, qui philosophari non possunt, ad ista seducis, quae tibi tamquam superiorum capaci esse inutilia confiteris; ut uidelicet quicumque a philosophiae uirtute remoti sunt, quae ardua nimis adque paucorum est, te auctore theurgos homines, a quibus non quidem in anima intellectuali, uerum saltem in anima spiritali purgentur, inquirant, et quoniam istorum, quos philosophari piget, incomparabiliter maior est multitudo,
Abbreviated transcription (Latin):
purgationẽ nec abono ut dicis purgaro
cupienti abillis uinculis solui & suae
potestati reddi potuer. Ad huc dubitas
haec malignaeẽ dȩ monia uelte fingis
fortassenescire dumnonuis theurgos
offendere d quibuscuriositate deceptus
ista pernitiosa & in sana promagnobene¬
ficio didicisti : dudes istam inuidam
non potentiam sed pestilentiam . & non
dicam dominam sed quodtufateris
ancillam potius inuidorumisto aere
transcenso leuare incaelum & interdeos
uestros &iam sidereos collocare uel ipsa
quo que siderahis oppropriis infamare
sentaneustuus platonicus apuleius
errauit. quitantũ modo demones aluna
& infraordinatos agitari morbis passi¬
onum mentisq turbelis. honorans eos
quidem sed uolens nolensq confessusẽ
Deos tamen caeli superiores adh& ȩria
spatia pertinentes siue uisibiles quos
conspicuos lucerecernebat solem ac
lunam & c&era ibidem lumina siue in¬
ui sibiles quosputabat ab omni labe istarũ

Expanded text:
purgationem, nec a bono, ut dicis, purgare purgationem, nec a bono, ut dicis, purgare cupiente ab illis uinculis solui et suae potestati reddi potuerunt. Adhuc dubitas haec maligna esse daemonia, uel te fingis fortasse nescire, dum non uis theurgos offendere, a quibus curiositate deceptus ista perniciosa et insana pro magno beneficio didicisti? Audes istam inuidam non potentiam, sed pestilentiam, et non dicam dominam, sed, quod tu fateris, ancillam potius inuidorum isto aere transcenso leuare in caelum et inter deos uestros etiam sidereos conlocare, uel ipsa quoque sidera his obprobriis infamare?sectaneus tuus Platonicus Apuleius errauit, qui tantummodo daemones a luna et infra ordinatos agitari morbis passionum mentisque turbelis honorans eos quidem, sed uolens nolensque confessus est: deos tamen caeli superiores ad aetheria spatia pertinentes, siue uisibiles, quos conspicuos lucere cernebat, solem ac lunam et cetera ibidem lumina, siue inuisibiles, quos putabat, ab omni labe istarum
Abbreviated transcription (Latin):
sciunt cui& ipsi adherendo beati sunt
procul dubioneque perullam significa¬
tionem figuram neque peripsam rem
quae sa cramentis significatur sibi ex hi¬
beriuolunt. Daemonũ est haecarrogan¬
tia superborum atq miserorum a quib
longediuersa est pi&as subditorum dõ
nec aliunde quam illi cohȩrendo beatorũ
ad quod bonum percipiendum &iã nobis
sincerabenignitate oport& faueant.
neque sibi arrogent quod eis subiciamur
sed eum ad nuntient subquo eis in pace
sociemur quid adhuc trepidas ophilo¬
sophe aduersus potestates & ueris uir¬
tutibus & ueri dĩ munerib inuidas
habere liberã uocẽ : lamdixistiangelos
qui patris annuntiant uoluntatem
ab eis angelis quiad theurgos homines
nescio qua deducti arte descendunt
quid adhuc eos honoras ut dicas. pro¬
nuntiare diuina : quaetandem diuina
pronuntiant qui non uoluntatẽ patris
nuntiant : Nẽ peillis quos sacris p̃cibus
in uidus alligauit ne prȩstarent animȩ

Expanded text:
sciunt, cui et ipsi adhaerendo beati sunt, sciunt, cui et ipsi adhaerendo beati sunt, procul dubio neque per ullam significantem figuram, neque per ipsam rem, quae sacramentis significatur, sibi exhiberi uolunt. Daemonum est haec adrogantia superborum adque miserorum, a quibus longe diuersa est pietas subditorum Deo nec aliunde quam illi cohaerendo beatorum. Ad quod bonum percipiendum etiam nobis sincera benignitate oportet ut faueant, neque sibi adrogent quo eis subiciamur, sed eum adnuntient sub quo eis in pace sociemur. Quid adhuc trepidas, o philosophe, aduersus potestates et ueris uirtutibus et ueri Dei muneribus inuidas habere liberam uocem? Iam distinxisti angelos, qui Patris adnuntiant uoluntatem, ab eis angelis, qui ad theurgos homines nescio qua deducti arte descendunt. Quid adhuc eos honoras, ut dicas pronuntiare diuina? Quae tandem diuina pronuntiant, qui non uoluntatem Patris adnuntiant? Nempe illi sunt, quos sacris precibus inuidus adligauit, ne praestarent animae
Abbreviated transcription (Latin):
si in uiderent essentbeati sed potius nos
diligunt ut & noscum ipsis beati simus
plus nobis fauent plus adiuuant quan¬
do unum dm̃ cum illis colimus patrem
persacrificia coleremus Nescio quo
modo quantum mihi uid&ur amicis
suis theurgis crubescebat porphrrius
nam istautcumq sapiebat. sed contra
multorũ deorũ cultũ non libere defen¬
debat. & angelos quippealios essedix̃
quideor sum descendentes hominibus
theurgicis diuina pronuntient. alios
autem qui interris eaque patris sunt
& altitudinem eius pro funditatemq
declarent Numigitur hos angelos quorũ
ministerium est delarare uoluntatẽ
patris credendum est uellenos subdi
nisi ei cuius nobis ad nuntiant uolunta¬
tem : undeoptime ammon& &iam ipse
platonicus imitandoseos potius quam
inuocandos. Non itaq debemus m&u¬
ere nelm mortales & beatos unidõ sub¬
ditos non eis sacrificando offendamus
quod enim non nisi uniuero dõ deberi

Expanded text:
si inuiderent, essent beati, sed potius nos si inuiderent, essent beati, sed potius nos diligunt, ut et nos cum ipsis beati simus, plus nobis fauent, plus adiuuant, quando unum Deum cum illis colimus. Patremper sacri- ficia coleremus. Cmodo quantum mihi videtur amicis suis theurgis erubescebat Porphyrius. Nam ista utcumque sapiebat, sed contra multorum deorum cultum non libere defendebat . Et angelos quippe alios esse dixit, qui deorsum descendentes hominibus theurgicis divina pronuntient; alios autem qui in terris ea quae Patris sunt, et altitudinem ejus profunditatemque declarent. Num igitur hos angelos, quorum ministerium est declarare uoluntatem Patris, credendum est uelle nos subdi nisi ei, cuius nobis adnuntiant uoluntatem? Unde optime admonet etiam ipse Platonicus imitandos eos potius quam inuocandos. Non itaque debemus metuere, ne inmortales et beatos uni Deo subditos non eis sacrificando offendamus. Quod enim non nisi uni uero Deo deberi
Abbreviated transcription (Latin):
quod sequitur : ponere indõ spẽmeam
spesenim quaeuid&ur non est spes
Quod enimuid& quis quid & sperat:
aita postolus Si autẽ quod non uide¬
mus speramus perpatientiam expec¬
tamus. in hac autem spenunc consti¬
tutiagamus quod sequitur & simus
nos quoq promodulo nr̃o angelidĩ
id est nuntueius annuntiantes eius
uoluntatem & gloriam gratiamq.
laudantes. Vndecũ dixiss& ponere
indõ spemmeam : ut ad nuntiem inquit
omnes laudestuas in portis filia esion
Haec estgloriosissima ciuitasdĩ haec
unum dm̃ nouit & colit .h anc angeliscĩ
annuntiauer̃ quinos adeius soci&atẽ
inuitauerunt ciuesq suos in illa esse
uoluerunt quibus non plac& ut eos
colamus tã quã nros deos sed cũ eis & il¬
lorum & nrorumdm̃ neceis sacrificemus
sedcum ipsis sacrificium simusdõ nullo
itaq dubitante qui haec deposita maligna
obstinatione considerat om̃s immortales
beati qui nobis non inuident neque enĩ

Expanded text:
quod sequitur: Ponere in Deo spem meam. quod sequitur: Ponere in Deo spem meam. Spes enim quae uidetur, non est spes; quod enim uidet quis, quid sperat? ait apostolus. Si autem quod non uidemus speramus, per patientiam expectamus, In hac autem spe nunc constituti agamus quod sequitur, et simus nos quoque pro modulo nostro angeli Dei, id est nuntii eius, adnuntiantes eius uoluntatem et gloriam gratiamque laudantes. Unde cum dixisset: Ponere in Deo spem meam, ut adnuntiem, inquit, omnes laudes tuas in portis filiae Sion. Haec est gloriosissima ciuitas Dei: haec unum Deum nouit et colit; hanc angeli sancti adnuntiauerunt, qui nos ad eius societatem inuitauerunt ciuesque suos in illa esse uoluerunt; quibus non placet ut eos colamus tamquam nostros deos, sed cum eis et illorum et nostrum Deum; nec eis sacrificemus, sed cum ipsis sacrificium simus Deo. Nullo itaque dubitante, qui haec deposita maligna obstinatione considerat, omnes inmortales beati, qui nobis non inuident neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. Desiderat & defecit anima
mea inatriadnĩ. Item in alio. Defe¬
cit insalutar&uum animamea.
Tamencum deutroq dixiss&. Id est
decorde & carne deficiente non sub¬
lecitds̃ cordis & carnis meae sed ds̃
cordis mei. Percor quippe caro
mundatur. Vndedicit dñs mun¬
datequaeintus sunt & quae foris sunt
mundaerunt. Partem de inde suam
dicit ipsumdm̃ non aliquid ab eo sedipsũ
Ds̃ inquit cordismei & pars iea dr̃in
scła . quod intermulta quae abhominib
eliguntur ipseilli placuerit eligendus.
Quia ecceinquit qui longese faciunt
ate peribunt perdidisti om nẽ qui
fornicaturate. hoc est quimultorũ
deorum uultesse prostibulum. unde
sequitur illud propter quod & c&era
de eodem psalmodicendauis a sunt.
Mihi autem adhereredõ bonum est. non
longeire non perplurima fornicari:
adherere autem dõ tunc perfectum
erit quando totum quod liberandũ ẽ
fuerit liberatum. Nuncuero fit illud

Expanded text:
dicitur: Desiderat et deficit anima dicitur: Desiderat et deficit anima mea in atria Domini; item in alio: Defecit in salutare tuum anima mea. Tamen cum de utroque dixisset, id est de corde et carne deficiente, non subiecit: Deus cordis et carnis meae, sed Deus cordis mei. Per cor quippe caro mundatur. Unde dicit Dominus: Mundate, quae intus sunt, et quae foris sunt munda erunt. Partem deinde suam dicit ipsum Deum, non aliquid ab eo, sed ipsum. Deus, inquit, cordis mei, et pars mea Deus in saecula; quod inter multa, quae ab hominibus eliguntur, ipse illi placuerit eligendus. Quia ecce, inquit, qui longe se faciunt a te, peribunt; perdidisti omnem, qui fornicatur abs te, hoc est, qui multorum deorum uult esse prostibulum. Unde sequitur illud, propter quod et cetera de eodem psalmo dicenda uisa sunt: Mihi autem adhaerere Deo bonum est, non longe ire, non per plurima fornicari. Adhaerere autem Deo tunc perfectum erit, cum totum, quod liberandum est, fuerit liberatum. Nunc uero fit illud,
Abbreviated transcription (Latin):
Velut pecus dixit utiquenon in telle¬
gens ea quippeatedesiderare debui
quae mihi cum impis non possunt eẽ
communia quibus eos cum abundare¬
cernerem putauime in cassum tibi
seruis se quando & illi haec haberent
qui tibi seruire noluissent. tamen
egosempertecum quia &iam inta¬
lium rerum desiderio deos alios non
quaesiui acperhoc sequitur. tenuisti
manumd exteraem eae in uoluntate
tuade duxisti &cum gloria assum¬
psistime. Tam quam ad sinistrã cunc¬
ta illa pertineant quae abundare
apud impios cum uidiss& pene con¬
lapsus est Quid enim mihi est inquit
in caclo & atequod uolui superterrã
Reprehendit seipsum iusteq sibi dis¬
plicuit quiacumtam magnum bonũ
haber& incaelo quod post intellexit
remtransitoriam fragilem & quo¬
dammodo luteam felicitatem a suodõ
quaesiuit interra. Defecit inquit
cormeum & caromeads̃ cordis mei
Defectu utiq bono ab inferioribus
ad superna. Vnde in alio psalmo

Expanded text:
Velut pecus dixit utique \'non intelleVelut pecus dixit utique \'non intellegens.\' \'Ea quippe a te desiderare debui, quae mihi cum inpiis non possunt esse communia, quibus eos cum abundarecernerem, putaui me incassum tibi seruisse, quando et illi haec haberent, qui tibi seruire noluissent. Tamen ego semper tecum, qui etiam in talium rerum desiderio deos alios non quaesiui.1 Ac per hoc sequitur: Tenuisti manum dexterae meae, et in uoluntate tua deduxisti me, et cum gloria adsumsisti me; tamquam ad sinistram cuncta illa pertineant, quae abundare aput inpios cum uidisset paene conlapsus est. Quid enim mihi est, inquit, in caelo, et a te quid uolui super terram? Reprehendit se ipsum iusteque sibi displicuit, quia, cum tam magnum bonum haberet in caelo quod post intellexit, rem transitoriam, fragilem et quodam modo luteam felicitatem a suo Deo quaesiuit in terra. Defecit, inquit, cor meum et caro mea, Deus cordis mei, defectu utique bono ab inferioribus ad superna; unde in alio psalmo
Abbreviated transcription (Latin):
pedes suos pene fuisse cõmotos & effusos
in lapsum propemodum gressussuos
tã quã frustradõ ipse seriuiss& cumea
facilitate quam de illo expectabat contẽo¬
tores eius florereperspicer& seque in rei
huius inquisitione laboras seuolentem
curltaess& ad prehendere donec intrar&
inscũ ariumdĩ & intelleger& in nouis¬
simis eorum qui faciles uidebantur
erranti. Tunceos intellexit in eo qđ se
extulerunt sicut dicit fuisse deiectos
& defecisse acperisse propter ini qui¬
tatessuas. Totũq illud culm̃ tẽporalis
felicitatis itaeis factum tãquã sõnium
euigilantis qui ser᷑pente inuenit suis
quae somniabat fallacibus gaudus
destitutum. Et qm̃ in hacterra uel in
ciuitate terrena magni sibi uidebant᷑¬
huictamen utile fuerit &iam ipsa
terrena non nisi ab uno uerodõ
quaerere incuius potestate sunt om̃a
satis ostendit ubiait. ueluit pecus
factussum apudte & ego semꝑ tecum

Expanded text:
pedes suos paene fuisse commotos et effusos pedes suos paene fuisse commotos et effusos in lapsum propemodum gressus suos, tamquam frustra Deo ipse seruisset, cum ea felicitate, quam de illo expectabat, contemtores eius florere perspiceret; seque in rei huius inquisitione laborasse, uolentem quur ita esset adprehendere, donec intraret in sanctuarium Dei et intellegeret in nouissima eorum, qui felices uidebantur erranti. Tunc eos intellexit in eo, quod se extulerunt, sicut dicit, fuisse deiectos et defecisse ac perisse propter iniquitates suas; totumque illud culmen temporalis felicitatis ita eis factum tamquam somnium euigilantis, qui se repente inuenit suis quae somniabat fallacibus gaudiis destitutum. Et quoniam in hac terra uel in ciuitate terrena magni sibi uidebantuhuic tamen utile fuerit etiam ipsa terrena non nisi ab uno uero Deo quaerere, in cuius potestate sunt omnia, satis ostendit ubi ait: Velut pecus factus sum aput te, et ego semper tecum.
Abbreviated transcription (Latin):
atio quamanus lapsis lacentibus que
porrecta est. hoc est semen dispositum
ꝑangelos inquorum edictis & lex dabat᷑
qua& unus ds̃ coli iubebatur & hic medi¬
a toruenturus promittebatur. huius¬
sacramenti fide &iam iustiantiqui
mundari pie uiuendo potuerunt. Non
solum antequam lex populo hebraeo
dar&ur neque enim eis praedicator
ds̃ uel angeli defuerunt sed ipsius quaq
legis temporibus quamuis in figuris
rerum spiritalium habere uider&ur
promissa carnalia propter quodu&us
dicitur testamentum. nam & proph&e
tuncerant perquos sicut perangelos
eadem promisio praedicata est. et ex illo¬
rum numero erat. cuius tammagnam
diuinamq sententiam debonihumani
finepaulo ante cõmemoraui. Alihi autẽ
adhereredõbonumest. Inquoplane
psalmoduorum testamentorum quae
dicuntur u&us & nouum satis est
declarata distinctio. propter carnales
enim terrenasq promissiones cum eas
impiis ab undare perspicer&. dicit

Expanded text:
atio, qua manus lapsis iacentibusque atio, qua manus lapsis iacentibusque porrecta est; hoc est semen dispositum per angelos, in quorum edictis et lex dabatur, qua et unus Deus coli iubebatur et hic Mediator uenturus promittebatur. CAPUsacramenti fide etiam iusti antiqui mundari pie uiuendo potuerunt, non solum antequam lex populo Hebraeo daretur neque enim eis praedicator Deus uel angeli defuerunt, sed ipsius quoque legis temporibus, quamuis in figuris rerum spiritalium habere uideretur promissa carnalia, propter quod uetus dicitur testamentum. Nam et prophetae tunc erant, per quos, sicut per angelos, eadem promissio praedicata est, et ex illorum numero erat. cuius tam magnam diuinamque sententiam de boni humani fine paulo ante commemoraui: Mihi autem adhaerere Deo bonum est. In quo plane psalmo duorum testamentorum, quae dicuntur uetus et nouum, satis est declarata distinctio. Propter carnales enim terrenasque promissiones, cum eas inpiis abundare perspiceret, dicit
Abbreviated transcription (Latin):
quia & mortuus est & non propeccato
huncille platonicus non cognouit esse
principium nam cognoscer& purga¬
torium neque enim caro principium est
dut animahumana sed uerbum perqđ
facta sunt omnia nonergocaro per
seipsam mundat sed peruerbum a quo
suscepta est cũ uerbum caro factum est
& habitauit in nobis Namde carne sua
manducanda mistice loquens cum hi
qui non intellexerunt offensi recede¬
rent dicentes durus esthic sermo
quis eum potest audire : respondit
manentibus c&eris. sps est quiuiuificit
caro autem non prodest quicquã prin¬
cipium ergo suscepta anima & carne
& animam credentium mundat & car¬
nẽ ideo quaerentibus ĩdȩis quis ess&
respondit seesse principium qđ utiq
carnales infirmi peccatis ob noxii &ig¬
norantiae tenebris obuoluti. nequa¬
quam percipere possemus nisi ab eo
mundaremurperhoc quod eramus
natione naturahumana erat. sed
iusta non peccatrix erat. haec est medi¬

Expanded text:
quia et mortuus est, et non pro peccato. quia et mortuus est, et non pro peccato. Hunc ille Platonicus non cognouit esse principium; nam cognosceret purgatorium. Neque enim caro principium est aut anima humana, sed Verbum per quod facta sunt omnia. Non ergo caro per se ipsam mundat, sed per Verbum a quo suscepta est, cum Verbum caro factum est et habitauit in nobis. Nam de carne sua manducanda mystice loquens, cum hi qui non intellexerunt offensi recederent dicentes: Durus est hic sermo, quis eum potest audire? respondit manentibus ceteris: Spiritus est qui uiuificat, caro autem non prodest quidquam. Principium ergo suscepta anima et carne et animam credentium mundat et carnem. Ideo quaerentibus Iudaeis quis esset respondit se esse principium. Quod utique carnales, infirmi, peccatis obnoxii et ignorantiae tenebris obuoluti nequaquam percipere possemus, nisi ab eo mundaremur adque sanaremur per hoc quod eramus natione natura humana erat, sed iusta, non peccatrix erat. Haec est medi
Abbreviated transcription (Latin):
& eas libere redarguere formidabat
noluit intellegere dnm̃ xp̃m esseprin¬
cipium cuius incarnatione purgamur.
eum quippe in ipsa carnecontem psit
quam propter sacrificium nrae purga¬
tionis assumsit. Magnum scilic& sacra¬
mentum ea superbia non intellegens
quam sua ille humilitate deiecit. uerus
benignusq mediator in ea seostendens
mortalitate mortalibus quam maligni
fallacesq mediatores non habendo
sesu perbius extulerunt miserisque
hominibus adiutorium deceptorium
uelut mortales mortalibus promiserunt
Sonusitaq uerusq mediator ostendit
peccatum essemalum non carnis sub¬
stantiam uelnaturam. quaecũ anima
hominis & suscipisi ne peccato potuit
haberi & morte de poni & in melius
resurretione mutari nec ipsã mortẽ
quamuis ess& poena peccati quã tamen
pronobis si ne peccato ipsepersoluit
peccando esse uitandam sed potius
si facultas datur proiustitia perferendã
Ideo enim soluere potuit moriendo peccata

Expanded text:
 eas libere redarguere formidabat,  eas libere redarguere formidabat, noluit intellegere Dominum Christum esse principium, cuius incarnatione purgamur. Eum quippe in ipsa carne contemsit. quam propter sacrificium nostrae purgationis adsumsit, magnum scilicet sacramentum ea superbia non intellegens, quam sua ille humilitate deiecit uerus benignusque Mediator, in ea se ostendens mortalitate mortalibus, quam maligni fallacesque mediatores non habendo se superbius extulerunt miserisque hominibus adiutorium deceptorium uelut inmortales mortalibus promiserunt. Bonus itaque uerusque Mediator ostendit peccatum esse malum, non carnis substantiam uel naturam, quae cum anima hominis et suscipi sine peccato potuit et haberi, et morte deponi et in melius resurrectione mutari; nec ipsam mortem, quamuis esset poena peccati, quam tamen pro nobis sine peccato ipse persoluit, peccando esse uitandam, sed potius, si facultas datur, pro iustitia perferendam. Ideo enim soluere potuit moriendo peccata,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dixit ut potuit siueutuoluit. quod
nos scm sp̃m nec patris tantum nec filii
tantum sedutriusq spmdicimus
liberis enim uerbis loquuntur philo¬
sophi nec in rebus ad intellegendum
difficillimis offensionem religiosarum
aurium pertimescunt. Nobis autem
ad certam regulam loqui fasest neuer¬
borum licentia &iam derebus quachis
significantur impiamgignat opinionẽ¬
Nositaq ita nondicimus duo ueltria
principia cum dedõ loquimur sicut nec
duos deos uel tres nobis licitum est dicere
quamuis deuno quoqueloquentes uel
quemque dm̃ esse fateamur. nec dicamus
tamen quodher&ici sabelliani eundẽ
essepatrem quiest & filius & eundem
spm̃ scm̃ qui est &pater & filius sed
esse nec filium uerumitaque dictũ est
non purgari hominem nisi principio
quamuis pluraliter apud eos sint dicta
principia sed subditus porphirius in ui¬
dis potestatibus de quibus & erubescebat¬

Expanded text:
hoc dixit, ut potuit siue ut uoluit, quod hoc dixit, ut potuit siue ut uoluit, quod nos sanctum Spiritum, nec Patris tantum nec Filii tantum, sed utriusque Spiritum dicimus. Liberis enim uerbis loquuntur philosophi, nec in rebus ad intellegendum difficillimis offensionem religiosarum aurium pertimescunt. Nobis autem ad certam regulam loqui fas est, ne uerborum licentia etiam de rebus, quae his significantur, inpiam gignat opinioneNos itaque ita non dicimus duo uel tria principia, cum de Deo loquimur, sicut nec duos deos uel tres nobis licitum est dicere quamuis de unoquoque loquentes, uel quemque Deum esse fateamur, nec dicamus tamen quod haeretici Sabelliani, eundem esse Patrem, qui est et Filius, et eundem Spiritum sanctum, qui est et Pater et Filius, sed um nec Patrem esse nec Filium. Verum itaque dictum est non purgari hominem nisi principio, quamuis pluraliter aput eos sint dicta principia. XXIHI. Sed subditus Porphyrius inuidis potestatibus, de quibus et erubescebat, et
Abbreviated transcription (Latin):
tel&is hominem possepurgari. cuius
enim tel&e purgant silunȩ solisq non
purgant quos inter caclestes deos p̃ci¬
puos habent: denique odem dicitora¬
culo expressum principia posse pur¬
gare ne forte cumdictium ess& non pur¬
gare tel&a solis & lunȩ alicuius alterius
dĩd&urbaualere ad purgandũ tel&ȩ
crederentur. quae autemdicat esse
principiatam quã platonicus nouimus¬
inb̃ dicitenim dm̃ patrem & dm̃ filiũ cũ grȩce
appellat paternum intellectũ uel pa¬
ternammentem despũ sco autẽ aut
nihil dut non a perte aliquid dicit.
quamuis quemalium dicat horum
medium non intellego. sienim tertiam
sicut plutinus ubi d&ribus principa¬
libus substantiis disputat animȩ naturã
&iam iste uell& intellegi. non utique
dicer& horum medium idest patris
& filii medium. postponit quippe
plotinus animae natuiram paterno
intellectui isteautem cumdicit medium
non postpomit sed interponit & nimirũ

Expanded text:
teletis hominem posse purgari. Cuius teletis hominem posse purgari. Cuius enim teletae purgant, si lunae solisque non purgant, quos inter caelestes deos praecipuos habent? Denique eodem dicit oraculo expressum principia posse purgare, ne forte, cum dictum esset non purgare teletas solis et lunae, alicuius alterius dei de turba ualere ad purgandum teletae crederentur. Quae autem dicat esse principia tamquam Platonicus, nouimus. Dicit enim Deum Patrem et Deum Filium, quem Graece appellat paternum intellectum uel paternam mentem; de Spiritu autem sancto aut nihil aut non aperte aliquid dicit; quamuis quem alium dicat horum medium, non intellego. Si enim tertiam, sicut Plotinus, ubi de tribus principalibus substantiis disputat, animae naturam etiam iste uellet intellegi, non utique diceret horum medium, id est Patris et Filii medium. Postponit quippe Plotinus animae naturam paterno intellectui; iste autem cum dicit medium, non postponit, sed interponit. Et nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
ac sacrificio fier& remissio peccatorũ
id est per mediatorẽdĩ & hominum
hominem xp̃miħm̃ perquẽ factum
peccatorum purgationem reconcilia¬
murdo Nonenim nisi peccatis ho¬
mines separantur adõ quorũ in hac
uita non fit nr̃a uirtute sed diuina
miseratione purgatio perindulgentiã
illius non pernram patientiam quia
& ipsa quantula cumq uirtus quae
dicitur nr̃a illius est nobis bonitate
concessa: multum autem nobis hac
carne tribueremus nisiusq ad eius
depositionem sub uenia uiueremus
Proptereaergo nobis permediatorem
prȩstita est gratia ut polluti carne pec¬
catt. carnis peccati similitudine mun¬
daremur. hacdigratia qua lnnososten¬
dit magnã misericordiam suam in hac
uita perfidem regimur. & posthanc
uitam peripsam speciem in cõmutabilis
ueritatis ad perfectionem plenis simam
diuinis oraculis fuisse responsum nos
non purgari lunȩ tel&is atque solis
uthinc ostender&ur nullorum deorũ

Expanded text:
ac sacrificio fieret remissio peccatorum, ac sacrificio fieret remissio peccatorum, id est per mediatorem Dei et hominum, hominem Christum Iesum, per quem facta peccatorum purgatione reconciliamur Deo. Non enim nisi peccatis homines separantur a Deo, quorum in hac uita non fit nostra uirtute, sed diuina miseratione purgatio, per indulgentiam illius, non per nostram potentiam; quia et ipsa quantulacumque uirtus, quae dicitur nostra, illius est nobis bonitate concessa. Multum autem nobis in hac carne tribueremus, nisi usque ad eius depositionem sub uenia uiueremus. Propterea ergo nobis per Mediatorem praestita est gratia, ut polluti carne peccati carnis peccati similitudine mundaremur. Hac Dei gratia, qua in nos ostendit magnam misericordiam suam, et in hac uita per fidem regimur, et post hanc uitam per ipsam speciem incommutabilis ueritatis ad perfectionem plenissimam diuininon purgari lunae teletis atque solis, ut hinc ostenderetur nullorum deorum
Abbreviated transcription (Latin):
sintapudeos numina mala quãbona
quando quidem mala impediunt ad¬
iutoria bonorum nisi eis placatadent
locum malisq nolentibus bona pro¬
desse non possunt nocere autẽ mala
possunt non sibi ualentibus resistere
bonis Non estista uere ueraciterq scȩ̃
religionis uia non stͣ lunonem hoc est
aerias potestates piorũ uirtutibus in¬
uidentes nr̃i martrres uincunt non
omnino sidiciusi tate poss& hero es nr̃i
supplicibus donis sed uirtutibus diuinis
hero as superant. Commodius quippe
scipio africanus est cognominatus
quod uirtute a fricam uicerit. quam
si hostes donis placass& ut parcerent
uerapi&ate homines dĩ aeriam potesta¬
tem inimicam contrariamq pi&ati
ex orcitando eiciunt non placando.
Omnesq tẽptationes aduersitatis eius
uincunt orando non ipsam sed dm̃ suũ
aduersus ipsam. Non enim aliquem
uincit dut subiugat nisi soci&ate
peccati. in eius ergo nomine uincitur
egitq sine peccato ut ipso sacerdote

Expanded text:
sint aput eos numina mala quam bona, sint aput eos numina mala quam bona, quando quidem mala inpediunt adiutoria bonorum, nisi eis placata dent locum, malisque nolentibus bona prodesse non possunt; nocere autem mala possunt, non sibi ualentibus resistere bonis. Non est ista uerae ueraciterque sanctae religionis uia; non sic Iunonem, hoc est aerias potestates piorum uirtutibus inuidentes, nostri martyres uincunt. Non omnino, si dici usitate posset, heroes nostri supplicibus donis, sed uirtutibus diuinis Heran superant. Commodius quippe Scipio Africanus est cognominatus, quod uirtute Africam uicerit, quam si hostes donis placasset, ut parcerentVera pietate homines Dei aeriam potestatem inimicam contrariamque pietati exorcizando eiciunt, non placando, omnesque tentationes aduersitatis eius uincunt orando non ipsam, sed Deum suum aduersus ipsam. Non enim aliquem uincit aut subiugat nisi societate peccati. In eius ergo nomine uincitur, egitque sine peccato, ut in ipso sacerdote
Abbreviated transcription (Latin):
fabula quodaer iunonide put&ur
ubi uolunt cum dȩ monibus hero as
habitare quo nomine appellant ali¬
cuius meriti animas defunctorum
sed a contrario martrres nr̃i hero es
nuncuparentur. si ut dixi usus ecde¬
si astici sermonis ammitter& non quo
ei s ess& cum da emonibus inaere soci&ras
sed quod dȩ mones id est aerias uincerent᷑
potestates & in eis ipsam quicquid putatur
significare iunonem quae non usquequaq
in conuenienter a po&is inducitur ini¬
micauirtutibus & caelum p&entibus
uiris fortibus inuida sed rursus ei
succumbit infeliciter cedit que uir gilius
ut cum apud eum illadicat uincor
abȩnea ipsume neanam moneat helenus
quasi consilio religioso &dicat iunonica¬
ne uota libens dominamq potentem
supplicibus superadonis Ex qua opini¬
one porphyrius quamuis non ex sua
sententia sed exaliorum dicitbonum dm̃
uel genium nonuenire in hominem nisi
malus fuerit placatus tam quã fortiora

Expanded text:
fabula, quod aer Iunoni deputetur, fabula, quod aer Iunoni deputetur, ubi uolunt cum daemonibus heroas habitare, quo nomine appellant alicuius meriti animas defunctorum. Sed a contrario martyres nostri heroes nuncuparentur, si, ut dixi, usus ecclesiastici sermonis admitteret, non quo eis esset cum daemonibus in aere societas, sed quod eosdem daemones, id est aerias uincerent potestates et in eis ipsam, quidquid putatur significare, Iunonem, quae non usquequaque inconuenienter a poetis inducitur inimica uirtutibus et caelum petentibus uiris fortibus inuida. Sed . rursus ei succumbit infeliciter ceditque Vergilius, ut, cum aput eum illa dicat: Vincor ab Aenea, ipsum Aenean admoneat Helenus quasi consilio religioso et dicat: Iunoni cane nota libens, dominamque potentem Supplicibus supera donis. Ex qua opinione Porphyrius, quamuis non ex sua sententia, sed ex aliorum, dicit bonum deum uel genium non uenire in hominem, nisi malus fuerit ante placatus; tamquam fortiora
Abbreviated transcription (Latin):
figurar&ur tã quã uerbis multis resuna
dicer&ur ut sine fastidio multũ cõmen¬
dar&ur. huic sũmoueroq sacrificio
cuncta sacrificia falsacesserunt Mlode¬
ratis autẽ prȩfinitisq temporibus &iã
sident excitatis inimicitias aduersus dĩ
ciuitatem tirannice exerceant sibi quȩ
sacrificia non solum ab offerentibus
sumant & duolentibus exp&ant
uerũ &iam in uitos persequendo uiolent̃
extorqueant. non solum pernitiosa
non est sed &iam utilis inuenitur
ecclesiae ut martrrum numerus
impleatur . quosciuitas dĩ tanto lari¬
ores & honoratiores ciues hab& quan¬
to fortius aduersus impi&atis peccatũ
&us que ad sanguinem certant . hos
multo elegantius si eclesi astica loquen¬
di consu&udine pater&ur nostros
hero as uocaremus hoc enim nomen
diu nonedicitur tractum qđ grece
iuno heroa appellatur. &ideo nescio
quis filius eius secundum grecorum
fabulas heros fuerit nuncupatus.
Hoc uidelic& ueluti misticũ signi ficante

Expanded text:
figuraretur, tamquam uerbis multis res una figuraretur, tamquam uerbis multis res una diceretur, ut sine fastidio multum commendaretur. Huic summo ueroque sacrificio cuncta sacrificia falsa cesseruntratis autem praefinitisque temporibus, etiam sident excitatis, inimicitias adversus Dei civitatem tyrannice exerceant, sibique sacrificia non solum ab offerentibus sumant, et a volentibus expetant, verum etiam ab invitis persequendo violenter extorqueant, non solum perniciosa non est, sed etiam utilis invenitur Ecclesiae, ut martyrum numerus impleatur : quos civitas Dei tanto clariores et honoratiores cives habet, quanto fortius adversus impietatis peccatum etiam usque ad sanguinem certant. Hos multo elegantius, si ecclesiastica loquendi consuetudo pateretur, nostros Heroas vocaremus. Hoc enim nomen a Iunone dicitur tractum, quod Graece Iuno Ἥρα appellatur, et ideo nescio quis filius eius secundum Graecorum fabulas Heros fuerit nuncupatus, hoc uidelicet ueluti mysticum significante
Abbreviated transcription (Latin):
sciunt nonenim reuera ut ait porphr¬
rius & non nulliputant cadauerinis
nidoribus sed diuinis honoribus gaudent
Copiam ueronidorũ magnã habent undiq
& siamplius uellent ipsi sibi poterant ex¬
hibere. quiergo diuinitatẽ sibi arrogant
sp̃s non cuius lib& corporis fumo sed sup¬
plicantis animodelectantur. cuidecepto
subiecto dominentur interdudentes
iter addm̃ uerũ nesit homo illius sacrifi¬
cium dum sacrificatur cuipiam p̃ter
illum. Vndeuerus ille mediator inquan¬
unus ds̃ est tamen informa serui
sacrificium maluit esse quam sumere
ne uel hac occasionequis quã existimar&
cui lib& sacrificandum essecreaturae
Perhoc & sacerdos est ipscofferens ipse &
oblatio. Cuius rei sacramentũ cotidianũ
osseuoluit ec desiae sacrificium. quatũ
ipsius capitis corpussit seipsum peripsum
difit offerre. Huius ueri sa crificii multi¬
plicia uariaq signaerant sacrificia
prisca scõrum cum hocunum permulta

Expanded text:
sciunt. Non enim re uera, ut ait Porphysciunt. Non enim re uera, ut ait Porphyrius et nonnulli putant, cadauerinis nidoribus, sed diuinis honoribus gaudent. Copiam uero nidorum magnam habent undique, et si amplius uellent, ipsi sibi poterant exhibere. Qui ergo diuinitatem sibi adrogant spiritus, non cuiuslibet corporis fumo, sed supplicantis animo delectantur, cui decepto subiectoque dominentur, intercludentes iter ad Deum uerum, ne sit homo illius sacrificium, dum sacrificatur cuipiam praeter illum. unus Deus est, tamen in forma serui sacrificium maluit esse quam sumere, ne uel hac occasione quisquam existimaret cuilibet sacrificandum esse creaturae. Per hoc et sacerdos est, ipse offerens, ipse et oblatio. Cuius rei sacramentum cottidianum esse uoluit ecclesiae sacrificium, quae cum ipsius capitis corpus sit, se ipsam per ipsum discit offerre. Huius ueri sacrificii multiplicia uariaque signa erant sacrificia prisca sanctorum, cum hoc unum per multa
Abbreviated transcription (Latin):
ui sibile sacrificium offerendum esse
nouerimus quam illicuius incordib
nr̃ĩs in uisibiles acrificium nor ipsi eẽ
debemus tunc nobis fauent nobisq
congaudent dtq ad hoc ipsum nos pro
suis uiribus adiuuant angeliquique
uirtutesq superiores & ipsabonitate
acpi&ate potentiores Si autem illis
haec ex hibere uoluerimus non libent̃
accipiunt & cum ad homines itamit¬
tantur ut eorũ p̃sentia sontiatur
a percissime u& ant : sunt exempla in
litterisscĩs sut auer̃ quidã deferendũ
angelis honorem ueladorando uelsa¬
crificando quideb&uudo &eorum sunt
am monitione prohibiti. Imitati sunt¬
angelosscõs &iam sc̃i hominesdĩ. Nam
paulus & barnabas in lrcaonia facto
quodam miraculo sanitatis. putati sunt
dueisq ircaonii uictimas immolare uolu¬
erunt quo d sehumili pi&ate remouen¬
tes eis inquem crederent ad nuntiauer̃
dm̃ nec obaliud fallaces illi superbae
sibi hoc exigunt nisi qui a uerodõ deberi

Expanded text:
uisibile sacrificium offerendum esse uisibile sacrificium offerendum esse nouerimus quam illi, cuius in cordibus nostris inuisibile sacrificium nos ipsi esse debemus. Tunc nobis fauent nobisque congaudent adque ad hoc ipsum nos pro suis uiribus adiuuant angeli quique uirtutesque superiores et ipsa bonitate ac pietate potentiores. Si autem illis haec exhibere uoluerimus, non libenter accipiunt, et cum ad homines ita mittuntur, ut eorum praesentia sentiatur, apertissime uetant. Sunt exempla in litteris sanctis. Putauerunt quidam deferendum angelis honorem uel adorando uel sacrificando, qui debetur Deo, et eorum sunt admonitione prohibiti iussiquangelos sanctos etiam sancti homines Dei. Nam Paulus et Barnabas in Lycaonia facto quodam miraculo sanitatis putati sunt di, eisque Lycaonii uictimas immolare uoluerunt; quod a se humili pietate remouentes eis in quem crederent adnuntiauerunt Deum. Nec ob aliud fallaces illi superbe sibi hoc exigunt, nisi quia uero Deo deberi