comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
suam perdiderit ea poxla si metti¬
derit: nisi forte hoc sensu aapiendĩ
est eos quos tibi dĩ incorreptanem
dederat : tupenitus perdedisti. Nel
aliter: antiquum assriorum regnum
tẽ multum superbiente & eleuant
contradm̃ ceruicemtuam: omn
structum est: Si enim tuesshumi¬
liter & stisses mensuraslam assrri¬
us & babrlonius huȩ que regnar&
Suie hoc modoꝵm crudelis finstilnex¬
trancos. rtum subiectos tibi populosi
furtundus opprimeres:
Nonuocabitut in a&ernum se menpes¬
simorum preparate filios occisi¬
oiti ilniquitate patrum suorum non com
suirgont inie obeigdirabunt terrama
neque implebunt faciem orbis cuntetum

Expanded text:
suam perdiderit, et populum suum occiderit: nisi forte hoc sensu accipiendum est, eos, quos tibi Deus in correptionem dederat, tu penitus perdidisti. Vel aliter: antiquum Assyriorum regnum, te multum superbiente et elevante contra Deum cervicem tuam, omnino destructum est. Si enim te egisses humiliter, et scisses mensuram tuam, Assyrius et Babylonius hucusque regnaret. Sive hoc modo: tam crudelis fuisti in externos, ut etiam subjectos tibi populos furibundus opprimeres. Non vocabitur in aeternum semen pessimorum. Praeparate filios ejus occisioni in iniquitate patrum surgent, nec haereditabunt terram, neque implebunt faciem orbis civitatum
Abbreviated transcription (Latin):
reducti sunt adlit terasrea
inegentia . quomodo possederit is¬
raheluerram dñi uictores quondã
suos. & iuicerint xactores. seruosq
eos habuemt & ancicu: nisi forte
mus ꝓparte uodtante pore fe¬
ucitatis fuerint At de diuersis đraq
pxcircuitum gentais sibi seriunda
& anularum familia Nom pori liii
quando oco oloferne hostilis abisri¬
hel est cesus execitus quodhȩneo li¬
terae & inmorem secpentis terrams
medo: tuae est uoluntatis qui historia
tantum interpr&ationem audire ue¬
Et erit in de illa cum requiem de

Expanded text:
reducti sint ad litteras regidetur intelligentia, quomodo possederit Israel in terra Domini victores quondam suos, et subjecerint exactores, servosque eos habuerint et ancillas. Nisi forte mus ex parte: quod tantae postea felicitatis fuerint, ut de diversis quoque per circuitum gentibus sibi servorum et ancillarum familias compararint. quando occiso Holoferne hostilis ab Israel est caesus exercitus. Quod haereo litterae, et in more serpentis terram comedo, tuae est voluntatis, qui historicam tantum interpretationem audire voEt erit in die illa cum requiem de
Abbreviated transcription (Latin):
ne modo non quo facta sinti sedquora
ripotuerint : nist forte animas regum
quas intenfecerat insultantes regi
babrlonio ocuirrisse credamus. So¬
latium enim mairum ẽ : cum inimicos
uideris eadem sustinere:
It tuuulneratus essicutie nos. nostri
similis effectus es D& racta est ad in¬
feros superbia tua: coneidit cada
uertuum: subterte. Stern&urtinea:
& operimentimtuum erunt uermes
ermo potentium & principum terrae
quos supracedros & abi&es appella¬
rat. adregem babrlonium dirigitur
in inferis constitutum Tlam non dole¬
mus nos suisse succisos: cum & tu. eadẽ
securd corueris ͥ smnis potentiatu¬
a & incaelo el euata superbia: ad terra
d& tacta est: ꝑrgo &tuum cadauer
tineam sustentabit: & scatentium
operi& uen rdiuim andiltitudo:
ties permortem hominis uilitas
qui dĩ inte potentiam prȩfer
Quomodo cetidistide cxoutifer qui
mane oriebaris coruidi interram
qui uulnerabas xentes qui dicebas

Expanded text:
e modo; non quod facta sint, sed quod fieri potuerint: nisi forte animas regum quos interfecerat, insultantes regi Babylonio occurrisse credimus. Solatium enim malorum est, cum inimicos viderint eadem sustinere. Et tu vulneratus es sicut nsimilis effectus es. Detracta est usque ad inferos superbia tua, concidit cauer tuum, subter te sternetur tinea, et operimentum tuum erunt uermesSermo potentium et principum terrae, quos supra cedros et abietes appellarat, ad regem Babylonium dirigitur in inferis constitutum. Jam non dolemus nos fuisse succisos, cum et tu eadem securi corrueris. Omnis potentia tua, et in coelum elevata superbia, ad terram detracta est. Ergone et tuum cadaver tineam sustentabit, et scatentium operiet vermium multitudo? Senties per mortem hominis vilitatem, qui Dei in te potentiam praeferebas. Quomodo cecidisti de coelo, lucifer, qui mane oriebaris: corruisti in terram qui vulnerabas gen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑus eĩutert Qui dicebatur ex̃
uit fidem patris mortui facer&.
hit sepulchrum. ex dadauer eius
uo & funibus traxit. Et est sensus
spultis omnibus quiate interfecti sunt.
nsolus insepultus lacebis : Alu uero
lcum istum sic interpr&antur omnes
nimae apud inferos aliquam requi ẽ
alcipient tusolus inextremas tenebras
religaberis: Omnium enim operieris
burlou sic transtulit: &iam cũhis
quiosdatur in bello non mereberis
habera sortum sepulturae. Proeo autẽ
quous dixiuus quasi stirps inutilis
& in hueo leginus chañẽ grine ta
phaialq intergetatus enquasi sa¬
mes polluta ẽser aam propaeuir¬
tabũq intellegere: simulquedis
od infernus subterra sit. Dicen
cidisti. sunqio pa
ita inter prexes quidixe

Expanded text:
 viveret qui dicebatur exstinctus; ut fidem patris mortui faceret, aperuit sepulcrum, et cadaver ejus unco et funibus traxit. Et est sensus: Sepultis omnibus qui a te interfecti sunt, tu solus insepultus jacebis. Alii vero locum istum sic interpretantur: Omnes animae apud inferos aliquam requiem accipient, tu solus in extremas tenebras religaberis. Omnium enim operieris hunc locum sic transtulit: Etiam cum his qui occiduntur in bello, non mereberis habere consortium sepulturae. Pro eo autem quod nos diximus, quasi stirps inutilis, et in Hebraeo legitur: CHANESER NETHAB  , Aquila interpretatus est, quasi sanies polluta. NESER   autem proprie virtabemque intelligere. Simulque discimus quod infernus sub terra sit, dicentoccidisti. Juxta LXX Interpretes qui dixe
Abbreviated transcription (Latin):
suis dignus miseratione uidea
abut mtriuit dñs baculum
in ipiorun uirgam dominantium ce¬
dere populus in indignatione plago
dnsanabi ientem infurore gentes.
per sequentem ter
onquieuit & siluit om
est & exultauit. Coxista plangero
miserentis est israhelis: quomodo dominꝰ
quondamuictort terrarum & tribu¬
tis cur ta depopulans contritus sit &¬
redactus innihili Ille inquam qui fu¬
it baculus impiorum. qui sceptrum &
uirga regdis omnes furibunda percu¬
tiens cuius plaga non poterat sustinen
Quifugientes quoque crudeliter per¬
sequatur Quo modo conquieuit &hu¬
miliatus est. & adruinam eius omnis
terra consiluit: uocẽ tantum la&itiac
&es quoque la&atae stint super
qui succĩdat nosl icrifrp¬
es & cedros libani principes gen
llege : qui nabuchodonosor
ider& Infernus subter
ae surrexerunt de solus suis:

Expanded text:
suis dignus miseratione videaContrivit Dominus baculum impiorum, virgam dominantium cedentem populos in indignatione plaga insanabili, subicientem in furore gentes, persequentem crudeliter. Conquievit et siluit omest et exsultavit. Vox ista plangentis et miserantis est Israelis, quomodo Dominus quondam victorque terrarum, et tributis cuncta depopulans, contritus sit et redactus in nihil. Ille, inquam, qui fuit baculus impiorum, qui sceptrum et virga regalis omnes furibunde percutiens, cujus plaga non poterat sustineri, qui fugientes quoque crudeliter persequebatur: quomodo conquievit et humiliatus est, et ad ruinam ejus omnis terra consiluit, vocem tantum  Al. tames quoque laetatae sunt super qui succidat nos. Per abietes et cedros Libani principes gentium intellige, qui Nabuchodonosor itur: Infernus subter terrae surrexerunt de soliis suis,
Abbreviated transcription (Latin):
ulisgartium nultitudi¬
quod illis persequantinltreues¬
rundentibus sanguinem ap̃ianum
apostoli &apostoliciiuri nihila¬
ominus salutis eorum curam habu¬
erint. Et reconcilia uern sdõ
Inmensura contra merom cu
abiecta fuerit iudi

Expanded text:
gentium multitudiquod illis persequentibus et effundentibus sanguinem Christianum, Apostoli et apostolici viri nihilominus salutis eorum curam habuerint et reconciliaverint eos Deo. In mensura contra mensuram cum abjecta fuerit, judi
Abbreviated transcription (Latin):
cuncti principes tui fugerunt
simul. dureq ligatĩ sunt: omnes
qui inuenti sunt uincti sunt pa¬
riter pracii segrunt Si ad
senna cherib tempora referas quan¬
do ex parte capta ẽ ciuitas. recte
dicuntur non fuisse uicti gladio.
nec cisi bello: sed proditione aliis
exurbe fugientibus. aliis quos
hostis oppressit. uinculis al
Sin autem ad babrlomam co¬
tatem quod et uerius ẽ dici
quod non pugna sed obsi

Expanded text:
ipes tui fugerunt simul: dureque ligati sunt. Omnes qui inventi sunt, vincti sunt pariter: procul fugerunt. Si ad Sennacherib tempora referas, quando ex parte capta est civitas, recte dicuntur non fuisse victi gladio, nec occisi in bello, sed proditione, aliis ex urbe fugientibus; aliis, quos hostis oppressit, vinculis alligatis. Sin autem ad Babyloniam captivitatem, quod et verius est: dicemus quod non pugna, sed obsidione
Abbreviated transcription (Latin):
entul enus Detrrosperquȩ significat
multo tempore ab exercitu babrlo¬
nis aggerem conportatum : ut quod
post ea fecit alexander insulam con¬
tinenti terrae socians: ille ante face¬
re sit conatus. Quomodo ergo aduer¬
sum babrlonem et philistim et moab
et aegrptum. et idum eos. et ismaheli¬
tas supra dĩ comminationem legimus
quod insultauerint captiuitati popu¬
li eius: ita etiam nunc aduersum tr
rum inimicam et insulta tricem
sub uersionis hierusalem. prophetia.
texitur. Quod etiam ipsa ab eodeñ
historias. et maxime eorum qui assrriȩ
gentis bella describunt: ibiq repe¬
rimus post captiuitatem hierusalem.
palestinos et arabas et dam ascenos.
ac de inceps aegrptros fuisse subuersos
Quo dautem sem perha gentes et pre¬
cipue trrus inpugnauerit isł et in
illius sub uersione latata sit : a mos
propheta in ex ordio sui uoluminis
explicat: et breuiter laudes dõ canens
qũo eece inimici tui sonauerunt: et
qui oderunt te ex tulerunt caput:
s uper populum tuum malignauerunt

Expanded text:
tui ejus de Tyro . Per quae significat multo tempore ab exercitu Babylonis aggerem comportatum, ut quod postea fecit Alexander, insulam continenti terrae socians, ille ante facere sit conatus . Quomodo ergo adversus Babylonem et Philistiim, et Moab, et Aegyptum, et Idumaeos et Ismaelitas, supra Dei comminationem legimus, quod insultaverint captivitati populi ejus, ita etiam nunc adversum 227 Tyrum inimicam, et insultatricem subversionis Jerusalem prophetia texitur, quod etiam ipsa ab eodem amus Graecorum historias, et maxime eorum qui Assyriae gentis bella describunt; ibique reperimus post captivitatem Jerusalem, Palaestinos, et Arabas, et Damascenos, ac deinceps Aegyptios fuisse subversos. Quod autem semper hae gentes, et praecipue Tyrus impugnaverit Israel, et in illius subversione laetata sit, Amos propheta in exordio sui voluminis explicat , et breviter laudes Deo canens Quoniam ecce inimici tui sonuerunt: et qui te oderunt, extulerunt caput. Super populum tuum malignaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
asgitabo super eos medeoi
suoses stm non quaerant necau¬
pur uefit sed sagittis paruulos
internt & lactantibus uteri
non iserentur & super filios non
parcet osilus eorum: Inuenimus¬
angenes quod madian auctor gen
quiente confusi sunt : suscitantur
aptente &forti dõ. ministri adpu¬
nindum fatitudines : ut reddant
uicuiq sec indum opera sua: in
qu enim mensi sunt cre me tietur

Expanded text:
scitabo super eos Medos qui argentum non quaerant nec aurum velint sed sagittis parvulos interficiant et lactantibus uteri non misereantur et super filios non parcat oculus eorum et eriin Genesi quod Madai auctor gentqui mente confusi sunt, suscitantur a potente et forti Deo ministri ad puniendum fortitudinis: ut reddant unicuique secundum opera sua. In qua enim mensura mensi sunt, remetietur
Abbreviated transcription (Latin):
tautemiqũuss prererom ehiottur quod
futarumdest. Consuetudinem soquit᷑
prophetalem anquatum certa sunt
qui efutura dicuntum. ut putentur
esso precorita: Quod ut in psalmis ca¬

Expanded text:
autem quasi praeteritum dicitur, quod 86 futurum est, consuetudinem sequitur prophetalem, in qua tam certa sunt quae futura dicuntur, ut putentur esse praeterita. Quod et in Psalmis ca
Abbreviated transcription (Latin):
urere autem dñs dicitur. non quo¬
humanis perturbationibus subiate¬
atiused quonõs quidelinquimus nisi
ira scentem audieruas dñm. nonti¬
meamus: Vnde et a posta scribit:
quod bonitasdi et patientia rouo¬
cet nos ad paenitentiam : Nosautem
secundum duritiam iet inpenitens cor
nostrum : Tbes auriamus nobis iram
indie irae. et reuelationis iusti iudicr
di÷ Quaesit autem manus quae exten¬
ditur uel el euatur superpopulum
peccatarem Iopiba quitur manifestius:
manus omudñi tetigeme : Vnde dia¬
bolus seuns potenltoin manum dni et
birachitin qũblinuniuursis gentꝰibisii¬

Expanded text:
urere autem Dominus dicitur, non quohumanis perturbationibus subjaceat; sed quod nos qui delinquimus, nisi irascentem audierimus, Dominum non timeamus. Unde et Apostolus scribit, , quod bonitas Dei, et patientia provocet nos ad poenitentiam: nos autem secundum duritiam et impoenitens cor nostrum, thesaurizemus nobis iram in die irae, et revelationis justi judicii Dei. Quae sit autem manus quae extenditur, vel elevatur super populum peccatorem, Job loquitur manifestius: Manus enim Domini tetigit me . Unde et diabolus sciens potentem manum Domini, et brachium quod universis gent
Abbreviated transcription (Latin):
terit in illa die adici& dñs secun&
manum suam ad possidendum resida¬
ium populi sui quod relinquecur. ab
assrriis & ab aegrpto & as &os & ab
a&hiopia & abelam & a sennaar . &
abaemathuet ab insa bismanis : &leua¬
bit signum nnationes &osignegabit
profugoisrahel sł tdispersosiluda
colliga a quaituori plagis terrae
& aufer&ur ł elus effrai: & hostes
iuda peribunt ł efraim nonemula¬
bitur iudim. & ludas nonpugnabit
contra effraim : & uolabunt in hume¬
rophilistim permare simul preda¬
buntur filios orientis &idumea &
moabaꝑ receptum manus eorum : &
filii ammon. oboedientes erunt:¬
ndie illa hoc est in illo tempore. dequo
& supra dictum estacumsurrexerit
radix lesse insignum populorum. Si¬
ue ut domin&ur gentium: Ad pon&
dñs secundomanum suam. Vt nequa¬
quam iuxta nostros ludait Entes in
fine mundi cum intrauerit plenitu¬
dogeitium Tuncomnis

Expanded text:
erit in die illa adiciet Dominus secundo manum suam ad possidendum residuum populi sui quod relinquetur ab Assyriis et ab Aegypto et a Fetros et ab Aethiopia et ab Aelam et a Sennaar et ab Emath et ab insulis maris et levabit signum in nationes et congregabit profugos Israhel et dispersos Iuda colliget a quattuor plagis terrae et auferetur zelus Ephraim et hostes Iuda peribunt Ephraim non aemulabitur Iudam et Iudas non pugnabit contra Ephraim et volabunt in umeros Philisthim per mare simul praedabuntur filios orientis Idumea et Moab praeceptum manus eorum et filii Ammon oboedientes eruntdie illo, hoc est in illo tempore, de quo et supradictum est, cum resurrexerit radix Jesse in signum populorum, sive ut dominetur gentium, apponet Dominus secundo manum suam, ut nequaquam juxta eos nostros Judaizantes in finem mundi, cum intraverit plenitudo gentium: tunc omnis
Abbreviated transcription (Latin):
num quod cumque est exmentib:purde¬
scripserunt leges pesiimas ebpprana¬
rent picuperes & bumiles poplis icpre¬
dastagerent edeuiduis & puillos do¬
perent ÷. Qui interrogantur quid fa¬
aduenerit & calamitatis. desongens¬
tis÷ quae multe tempore. ante p̃ro
est: ad cuius inquit fugi&xis al
cum offenderitis dm̃ qui uer
indie furoris. ne uincto
ludam loquitur. quod na

Expanded text:
num quodcumque est ex me, tibi prodescripserunt leges pessimas, ut opprimerent pauperes et humiles populi, ut praedas agerent de viduis, et pupillos diriperent. Qui interrogantur quid faadvenerit, et calamitatis de longe venientis, quae multo tempore ante praedicta est. Ad cujus, inquit, fugietis auxilium, cum offenderitis Deum, qui vein die furoris, ne vinctosJudam loquitur, quod non
Abbreviated transcription (Latin):
sidonis termi
tin insula hac: Nonne haec est contu¬
melia uestra a principio. ante quam
cent eam pedes eius longe adperegri¬
nandum. de hebraico additum est:
& stellis in luminantibus prienbtatur:
Otrruqui habitatis in angustia & in
insula cõmmoramini. qui ex omni
parte. ex positi estis temptationum
fluctibus: recediterde ea & transite
chardaginem id esti tharsis: atque
ad uerum gaudium festinate lugen¬
tes antiqua peccata & u&erem con¬
tumeliam : quam aut ipsi alus infere¬
batis. aut patiebamini ab aliis: hoc
autem ideo precipio: quia trrum
urbem uestram de suis sedibus & pro¬
posito cernitis ad terminos alios mi¬
graturam useuando ueri errore
side posito reuangelio saluatoris colla sub¬
miserant: ut qui prius habitabant in an¬
gustia recedant longius : & aduenae
sint atq: incolae doctrinae dnĩ saluatoris:
Quis rogitauit haec super trramis
nnor est: aut non praeua

Expanded text:
Sidonis termin habitatis in insula hac. Nonne haec est contumelia vestra a principio antequam tcent eam pedes ejus longe ad peregrinandum, de Hebraico additum  stellis illuminantibus praenotatur. O Tyrii qui habitatis in angustia et in insula commoramini, qui ex omni parte expositi estis tentationum fluctibus, recedite de ea, et ite ad Carthaginem, id est, Tharsis, atque ad verum gaudium festinate, lugentes antiqua peccata, et veterem contumeliam, quam aut ipsi aliis inferebatis, aut patiebamini ab illis. Hoc autem ideo praecipio, quia Tyrum urbem vestram de suis sedibus et proposito cernitis ad terminos alios migraturam, 323 quando veteri errore deposito, Evangelio Salvatoris colla submiserint, ut qui prius habitabant in angustia, recedant longius, et advenae sint atque incolae doctrinae Domini Salvatoris Quis cogitavit haec super Tyrum? Numquid minor est, aut non praeva
Abbreviated transcription (French):
iginis. et errare fecerunt
in omni opere suo sicut
fat ebrius
et uomens. et non ent S ꝑto opus
quod faciat cap et caudamincus¬
uantem et refrenantem: Primu¬

Expanded text:
iginis, et errare fecerunt Aegyptum in omni opere suo, sicut errat ebrius et vomens. Et non erit Aegypto opus, quod faciat caput et caudam incurvantem et refrenantem. » I
Abbreviated transcription (Latin):
rdrss interpretari potest
E spĩ oris in eo quoq quod trans¬
EPssis incuruantem et refrenantẽ.
possumus dicere incuruum et lasciui¬
entem ut intellegamus senem et pue¬
rum: Nos autem uerbum hebraicum
igmon dum celeriter quaescripta sunt
uertimus ambiguitate decepti resre¬
nantem diximis : quod significanti¬
us aquila transtulit c̃rynsaonta.
ud est qui nihil recte agit sed omne
peruersum ut puerum significaret:
est igitur sensus stulti facti sunt prin¬
cipes taneos. et somentes consiliarii
pharao. dederunt consilium insipiens.
et iemareuerunt principis mempleos.
et deceperunt aegyptum angulum
populorum : qui a dñs miscuit eis sp̃m
erroris atq uernginis. ut ignorent
quidlo quantur: Et errare faciant
aegnptiim: et sicut ebrius et uomens
egerit quod in gesserat. et ubi sit nes¬
cit sediacot mentis alienȩ : sic nullũ
habebit egrptus opus siue consilium

Expanded text:
s interpretari potest et spiritus erroris. In eo quoque quod nos transtulimus, incurvantem, et refrenantem, possumus dicere incurvum et lascivientem, ut intelligamus senem et puerum, Nos autem verbum Hebraicum AGMON   dum celeriter quae scripta sunt vertimus, ambiguitate decepti, refrenantem diximus, quod significantius Aquila transtulit στρεβλοῦντα, id est, qui nihil recte agit, sed omne perversum, ut puerum significaret. Est igitur sensus: Stulti facti sunt principes Taneos, et sapientes consiliarii Pharaoni dederunt 206 consilium insipiens, et emarcuerunt principes Mempheos, et deceperunt Aegyptum angulum populorum, quia Dominus miscuit eis spiritum erroris atque vertiginis, ut ignorent quid loquantur, et errare faciant Aegyptum. Et sicut ebrius et vomens egerit quod ingesserat, et ubi sit, nescit, sed jacet mentis alienae: sic nullum habebit Aegyptus opus, sive consilium
Abbreviated transcription (Latin):
tul interpr&ati sunt magnificasti
&  in reliquis eundem sensum aten
stolam congregatam dole & esti¬
nstum coniutatum seum udicianto
diturum Id est diabollme qut sdilic&
ines animas qua scħi auxilio. denueda¬
erat cum ornlmentis pristinis redda¬
urus sit: non solum spsu red& sitellites
eius demones quibus sioptio decur. ma¬
gis eligant perire Nlammis quam pre¬
Paruulu senimnatus est nobis. filius da¬
tus est nobis. & factus est principatus

Expanded text:
t cum in reliquis eumdem sensum teneant, stolam congregatam dolo, et vestimentum commutatum, eum adjiciunt redditurum, id est, diabolum: quod scilicet omnes animas, 132 quas Dei auxilio nudaverat, cum ornamentis pristinis redditurus sit: non solum ipse, sed et satellites ejus daemones: quibus si optio detur, magis eligant perire flammis, quam praeParvulus enim natus est nobis, filius datus est nobis: et factus est
Abbreviated transcription (Latin):
udplerique putanti bina iungenda id¬
sunt nominas ut legmusiae¬
lis consiliarus & run sum dĩ fortis
sed ad mirabilis legendum est separa
tim : quod hebraice dicitur phele at
consiliarius seorsum: qui linguart

Expanded text:
plerique putant, bina jungenda sunt nomina, ut legamus: Admirabilis consiliarius, et rursum: Deus fortis; sed Admitim, quod Hebraice dicitur PHELE  : et Consiliarius seorsum, qui lingua eo
Abbreviated transcription (Latin):
Slgnis aerniã quia natus nobis de
gihe puer de quosu pradictum est
tͥoquam sciat puer reprobare maluia
& eligere bonum: & post ea ingenera¬
tone proph&isse. antequam sciat puer
uocare patremssium & matrem suam
Iste lgitur ruer quinatus deuirgine ap¬
hdetrahere. festina predari: nanc
mults nominibus apellatur Et licor
exeo quod supra d genit emina nuheli
ldest nobistura ds̃ edi illum asso monstra¬
ueri. tamen nunc dicit factum ilius prin¬
cipatum superhumerum eiuis: uel quod
crucom suam ipseportauerit. uel per
humerum ostendens brachii fortitudi¬
nem. eodem is audicente : Reuelabit
dñs ds̃ brachium sc̃m suum. omnibus

Expanded text:
 nobis de Virgine puer, de quo supra dictum est: Antequam sciat puer reprobare malum et eligere bonum : et postea in generatione Prophetissae: Antequam sciat puer vocare patrem suum et matrem suam . Iste igitur puer, qui natus est de Virgine, apdetrahe festina praedari: nunc multis nominibus appellatur. Et licet ex eo quod supra dixerat, Emmanuel, id est, nobiscum Deus, Deum illum esse monstraverit: tamen nunc dicit factum illius principatum super humerum ejus, vel quod crucem suam ipse portaverit: vel per humerum ostendens brachii fortitudinem, eodem Isaia dicente: Revelavit Dominus Deus brachium sanctum suum omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
eam douobis¬
nominum m aiestate perterritos lnx
reor nonesse ausos de puero dicere
quod aperte ds̃ appellandus sit & c&e¬
raised prohis sex nominibus posuisse
quod in hebraico non hab&ur magni
consilii angelum: edducam pacem
super principem & anitatem eius qͥuod
hunc mihu sen sum habire uid&ur: mag

Expanded text:
eam do vobinominum majestate perterritos LXX reor non esse ausos de puero dicere, quod aperte Deus appellandus sit, et caetera: sed pro his sex nominibus posuisse, quod in Hebraico non habetur, magni consilii Angelum, et adducam pacem super principes, et sanitatem ejus. Quod hunc mihi sensum habere videtur: Mag
Abbreviated transcription (Latin):
rat dñ sinit aduersor iorum ciuitates
quae eriguntum aduersum scientiam
di & her&xicorum mimio labore construc¬
de sunt. Inpuluerem redigat. & ni
eere demonstreq qui lntellegens in¬
gratem cordis humani: Et quod
adhuc destruere non potui
autem ul pla reis inuila¬
c samatiaco moripsaqu¬

Expanded text:
piat Dominus, ut adversariorum civitates quae eriguntur contra scientiam Dei, et haereticorum nimio labore constructae sunt, in pulverem redigat, et nihil esse demonstret. Qui intelligens infirmitatem cordis humani, et quod re debeo, et adhuc destruere non potui:autem ululare simulaet Samariae: non ipsa qu
Abbreviated transcription (Latin):
auferatulpso autem modumi aram¬
altmeae egrecsus esto & nomselio
tra ifrahel adquem digẽ ctius m
sed in gentes plurdima sidibiac eo
imarum illius muoro sel

Expanded text:
auferat. Ipse autem modum iracundiae meae egressus est, et non solum contra Israel, ad quem directus fuerat, sed in gentes plurimas debacchatus est, imarum illius mucro saev
Abbreviated transcription (Latin):
ns meiabnm anue nim eius indigio
mear exper illum pencutium gera fa¬
la cõfsuam quaeilpterme semper do
lalolauidicauit quaei precepta mea
facturam esse mentita est :̃ & contii
prpulum. furoris menlpsi precipiam ut
spobieditm atque predeur & redigio
inpuluanem & contulc& quasi lutus
plutrurtum dcestiut poroutiati cura¬

Expanded text:
ris mei, in manu enim ejus indignatio mea, et per illum percutiam gentem fallacissimam, quae inter me semper et idola claudicavit, quae praecepta mea se facturam esse mentita est, et contra populum furoris mei ipsi praecipiam, ut spoliet eum atque praedetur, et redigat in pulverem, et conculcet quasi lutum platearum, id est, ut percutiat
Abbreviated transcription (Latin):
plsim cap uia eosdem ueneratur
deos: cꝑ solumis autem ixx adden¬
tes desuo regionem trans babrlonem
Inter pr&ati sunt & cha lanne ubi aedi¬
ficata est turris arfati penitus relin¬
quentes. possumis autem iuxta trans

Expanded text:
alem capiam, quia eosdem veneratur deos. Pro Charcamis autem LXX addentes de suo, regionem trans Babylonem interpretati sunt, et Chalane ubi aedificata est turris, Arphad penitus relinquentes. Poss
Abbreviated transcription (Latin):
mbrestfieri ut sine interitu ludae¬
orum. credat gentium multitudo: passi¬
onem rocususi nautem illi excecandi
sunt. ut omnes gentes uideant: fiat¬
quipitisigena imperaba

Expanded text:
potest, ut sine interitu Judaeorum credat gentium multitudo, passionem recuso. Si autem illi excaecandi sunt, ut omnes Gentes qui cunctis gentibus imperaba
Abbreviated transcription (Latin):
enim domus suae in plateas prostncstr
quia lata est asputiosa uuia quae duct
ad mortem &quẽ cumq insipiente a
uiderit iuuenem. sapientes quippe
temptare non aud& & transire uixta
angulos qui rectam lineam perdide¬
runt loquitur & in tenebris. & incali¬
gine & subspecie uolnum qua¬
si uictimam ducit ad mortem: haec
si conuersa fuerit & bene cecinerit.
& perfecte paenitentiae annorum
itempus impleuerit. comed& & b iba
& sat urabitur: audiat nouatianus. &
taceat¬
SEXTUSTISTEIIUUS

Expanded text:
eas prospicit : quia lata est et spatiosa via quae ducit ad mortem, et quemcumque insipientem viderit juvenem, sapientes quippe tentare non audet, et transire juxta angulos, qui rectam lineam perdiderunt: loquitur ei in tenebris et in caligine, et sub specie voluptatum quasi victimam ducit ad mortem. Haec si conversa fuerit, et bene cecinerit, et perfectae poenitentiae annorum tempus impleverit, comedet et bibet, et saturabitur. Audiat Novatianus, et taceatSextus et septimus
Abbreviated transcription (Latin):
esse mortales. et cuncta rebus exple¬
ta quae uentura perprophetas dñs
nuntiarde : Infernus auten inimatiba¬
bere dicitur. non quo animals quxtap
errorem quorundam. sed quotabis
humanae consuetudinis rerum gensi¬
bilium exprimamus affectum qudi
in satiabilissit. et numquam mortuꝵ
multitudine compleatur : quonodo
et inmanu linguae morsdicitur: eq
omni potens ds̃ sabbata et neomenias
iudacorum odisse loquitur animam o¬
suam: Quic quid depopulo diximus aes¬
daeorum t ropologice referripotst
adeos qui sacculi delicus occupati. net
respicientes operađi captiut
miseria cernent echumilita¬

Expanded text:
esse mortales; et cuncta rebus expleesse mortales; et cuncta rebus expleta, quae ventura per Prophetas Dominus nuntiarat. Infernus autem animam habere dicitur, non quod animal sit, juxta errorem quorumdam; sed quod verbis humanae consuetudinis, rerum insensibilium exprimamus affectum, quod insatiabilis sit, et numquam mortuorum multitudine compleatur. Quomodo et in manu linguae mors dicitur , et omnipotens Deus Sabbatha, et Neomenias Judaeorum odisse loquitur animam suam . Quidquid de populo diximus Judaeorum, tropologice referri potest ad eos qui saeculi deliciis occupati, nec respicientes opera Dei, captimiseria cernent et humilita
Abbreviated transcription (Latin):
Dropter ea dilatauit infernus animan
suam et aperuit ossuum absq ullo
termino. et descendent fortes eius
et populus eius et sublimes gloriosiq
eius adteum. et incuruabitur homo et
humiliabitur uir: Et oculi sublimiũ
deprimentur : qui surrexerunt ma¬
ne adsectandum sicerã . et perman¬
serunt. in ebrietate usq ad uesperam
et uoluptate acdeliciis occupati. Opus
dñi respicere noluerunt. itac opera.
manuum eius contemplati s unt i prop¬
ter ea ducti sunt: incaptiuitatem.
quia non habuerunt scientiam filii dt̃
Dicente ipso ad eos: Neo mescitis. nec
qui memisit: Et in ipsa captiuitate
famȩ perierunt. et aruerunt siti:
Vnde et infernus et mors dilatauit
animam suam et aperuit os suum et
absq ullo numero et sariecate deuo¬
rauit inperpetuum puniendos ita
ut principes et populus et subͥlimes
gloriosique terrae iudaeedesende¬
rent ad eum: Et humiliaretur om¬
nis superbia. ecoculi sublimium de¬
primerentur intellegentium se

Expanded text:
propterea dilatavit infernus animam propterea dilatavit infernus animam suam et aperuit os suum absque ullo termino et descendent fortes eius et populus eius et sublimes gloriosique eius ad eum et incurvabihumiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur. » Quia consurrexerunt mane ad sectandam siceram, et permanserunt in eet voluptate ac deliciis occupati, opus Domini respicere noluerunt, nec opera manuum ejus contemplati sunt, propterea ducti sunt in captivitatem, quia non habuerunt scientiam Filii Dei, dicente ipso ad eos, Nec me scitis, nec qui me misit , et in ipsa captivitate fame perierunt, ac aruerunt siti. Unde infernus et mors dilatavit animam suam, et aperuit os suum, et absque ullo numero, et satietate devoravit in perpetuum puniendos: ita ut principes et populus, et sublimes gloriosique terrae Judae descenderent ad eum, et humiliaretur omnis superbia, et oculi sublimium deprimerentur, intelligentium se
Abbreviated transcription (Latin):
manuum eius. neq: habuerunt eius scien¬
tiam. qui semper loclitus est perprophe¬
tas : Vinde et in psalmis dicitur de eis
Conuertentur aduesperam et famem
patientur ut canes. et circ ũibunt ciui¬
tatem : Quod autemomnis sermo doc
trinae panis appelletur et aqua. illud
docet euangelicum : Non in pane solo ui¬
uit homo. sed in omni uerbo quode gredit᷑
exore dĩ. Et quicumq biberit de aqua
quam ego dedero ei. non sitiet in aeternũ
Et in psalmo dicitur . Super aquas refec¬
tionis educauit me : Vnde et dñs non
uult esurientes inheremo dimittere
nel assentur & corruant. et interfici¬
antur fame : et deuiro iusto dicitur: Iu¬
uenis fui et senui . & non uidi iustum de¬
relictum. neq semen eius quaerens panẽ:
quidam hoc quod dicitur Captiuus duc¬
tu  populus meus quia nahabuit
cientiam Et nobiles eius intirierunt
fame . et multitudo eius siti exquit.
genera liter deinferis & gehena
inter pretari uolunt. inqua pisiie¬
turiomnis quidĩ non habuit scientam:

Expanded text:
ejus, neque habuerunt ejus scientiam, qui semper locutus est per Prophetas . Unde et in Psalmis dicitur de eis: Convertentur ad vesperam, et famem patientur ut canes, et circuibunt civitatem . Quod autem omnis sermo dtrinae panis appellatur et aqua, illud docet Evangelicum : « Non in pane solo vivit homo, sed in omni verbo quod egreditur de ore Dei. » Et: « Quicunque biberit ex aqua quam ego dedero ei, non sitiet in aeternum. » . Et in psalmo dicitur: Super aquas refectionis educavit me . Unde et Dominus non vult esurientes in eremo dimittere, ne lassentur; et corruant, et interficiantur fame . Et de justo viro dicitur: Juvenis fui, et senui, et non vidi justum derelictum, nec semen ejus quaerens panem . Quidam hoc quod dicitur: Captivus ductus est populus meus, quia non habuit scientiam: et nobiles ejus interierunt fame, egeneraliter de inferno et de gehenna interpretari volunt, in qua patietur omnis qui Dei non habuit scientiam. «
Abbreviated transcription (Latin):
uangelio dicttur: pater soster quies
in caclis sci ficctur npientuum: Et
pater iustemundue non cognouit:
unde cauer debenis ne prȩueniamus
iudicium: Cuisiudicia magna sunt
et in enanabili Et dequo a postolis
loquitur insclitabilia iudicia eius
Et in uesgalos uiae illius : Donec
inlumuet cculta tenebrarum. Et
aperias coatationes cordium: Quidi¬
uiin euangelio: nolite iudicare . ut non
iudi cemini. Cui sententiae congrui¬
en paulus a postolus precĩpit : tuquis

Expanded text:
angelio dicitur: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur nomen tuum ; et: Pater juste, mundus te non cognovit . Unde cavere debemus ne praeveniamus judicium Dei, cujus judicia magna sunt, et inenarrabilia, et de quo Apostolus loquitur: Inscrutabilia judicia ejus, et investigabiles viae illius , donec illuminet occulta tenebrarum, et aperiat cogitationes cordium , qui dicit in Evangelio: Nolite judicare, ut non judicemini . Cui sententiae congruens Paulus apostolus praecepit: Tu quis
Abbreviated transcription (Latin):
adputeum helim clamo
s & fonteslugiter emanantes.
romultitudine interfectorum riui
soguinis fluent bostiuo muti
Piam enim supendibon aadditamen¬
this qui fugerint demo ab leonem.&
el quiis terrae:
Vtiis scriptoris uitium put&. &erro¬
lem dimemendare uult faciat : Una
ibs &perm & perb: litteram scribi¬
ur: Equibus dim̃on silentium inter¬
r&itur. Dibon fluens. Indito utroq
omine propterlatices qui tacite flu¬
P: Vsque hodie in differenter & di
& dibon hocoppidum̃ dicitur.
Q autem ait. ponam superdibon.
nenta & questidnem faceret
uide .u quidess& secrouenti liensi tulo
demor Quit ditens: His qui fugerint
moab leam & reliqiuis terrae. Vt &ia

Expanded text:
eum Elim clamor agros, et fontes jugiter emanantes, ibi prae multitudine interfectorum rivi sanguinis fluent. Ponam eniam enim super Dibon additamenta; his qui fugerint de Moab leonem, et eliquiis terrae. Ne quis Scriptoris vitium putet, et errorem emendare dum vult, faciat, una urbs et per M, et per B, litteram scribitur: E quibus Dimon, silentium interpretantur; Dibon, fluens. Indito utroque nomine propter latices qui tacite fluant, usque hodie indifferenter et Dimon et Dibon hoc oppidulum dicitur. Quod autem ait: Ponam super Dibon additamenta, et quaestionem facere videbatur, quid esset, sequenti versiculo demonstravit dicens: His qui fugerint de Moab leonem, et reliquiis terrae: ut etia
Abbreviated transcription (Latin):
pesteist auutem sensus luxta nid¬
morbi magnitudinem erit uisitatio
Visitationemhic nonuro reuedio
sed pro plaga accipe ÷ Visitabo in¬
quit in uirga inquitates eorum & in
uerberihus peccata eorum: Tor¬
tenralicum sbabrlonie accipe flu¬

Expanded text:
pestria. Est autem sensus: juxta morbi magnitudinem erit visitatio. Visitationem hic non pro remedio, sed pro plaga accipe. Visitabo, inquit, in virga iniquitates eorum, et in verberibus peccata eorum . Torrentem salicum, Babyloniae accipe flu
Abbreviated transcription (Latin):
transit ad aliud: Nesi ordi
peccatindi qui domin&ur
in orbe terraror De p&ra deserti
hoc est deruth quae marti morte
uidiata. deboor genuit oed. & de
obed lesse & delesse dauid & deda¬
uid xp̃m Nontem autem filiae si¬
on aut ipsa murbem hiero soli mam
interpr&abimur: Aut iuxta sacra¬
tam intellegentiam. ecdesiam quae
sit inurtutum culmine constrita:
t erit sicut auis fugiens & pallider
nido a uolantes. sicerunt filiae moab
Radit adordinem quem coeperats.
cumposuero. inquit his qui fugerint
de moab & de roliquiis terrae lõnem
selussimum. Qui eorum artus ossaq
confringat: Tunc pauisi uolabunt.
& omnes filuo id est uille &urbes. pro¬
uinciae moab intranscensu ar̃nonis
migrabunt: qui est terminus amor¬
reorum & moabitarum. Transcen¬
sum autem & hic ponens. captiuita¬
tem significat.
Ini consilium. coge concilium. pone
quasi noctem umbram tuam in me¬
ridi e. absconde fugientes. &uagos
ne prodas Hlabitabunt apudte pro¬
fugimei: moab esto latibulum eorũ

Expanded text:
transit ad aliud: ne si ordipeccata mundi, qui dominetur in orbe terrarum. De petra deserti, hoc est, de Ruth, quae mariti morte viduata, de Booz genuit Obed et de Obed Jesse, et de Jesse David, et de David Christum. Montem autem filiae Sion, aut ipsam urbem Hierosolymam interpretabimur, aut juxta sacratam intelligentiam, Ecclesiam, quae sit in virtutum culmine constituta. Et erit, sicut avis fugiens, et pulli de nido avolantes, sic erunt filiae Moab Redit ad ordinem quem ceperat: Cum posuero, inquit, his qui fugerint de Moab, et reliquiis terrae leonem saevissimum, qui eorum artus, ossaque confringat, tunc pavidi avolabunt, et omnes filiae, id est, villae, et urbes provinciae Moab, in transcensu Arnon migrabunt, qui est terminus Amorrhaeorum, et Moabitarum. Transcensum autem et hic ponens, captivitatem significat. Ini consilquasi noctem umbram tuam in meridie: absconde fugientes, et vagos ne prodas. Habitabunt apud te profugi mei: Moab, esto latibulum eorum
Abbreviated transcription (Latin):
saligis inueniat bus congregatis
cogat salpare concilium. Vis inquit
saluus es & dĩmiseri cordiam prome¬
reri: Indira luce & in a perta fuga po¬
pulimei. Tuquasi nox &umbra esto
Suscipe sugientes. uagosque ne prodas
Et hoc quare dixerta statim infert¬
ł libitabunt apudte profugimei Nas¬
tata enim hierusalem &omniluda ea
quae confinis ẽ moabitis. Adtepopu
lus meus trrnsmigrabit: estolgitur
latibulum eorum nec timeas imp&um
uastatoris. quia sicuti puluis cito tran¬
sibit . & depopulator uniuersae terrae
qui conculcabat cum & suis pedibus
subiciebat. aura flante dispem&. Qui¬
dam locum hunc malede antichristo
inter pr&antur. Vt putent sc̃õs eo
tempore propter uiciniam urbis hiero¬
solimȩ ad arabas transituros. & nunc
eis precipi ne prodant fugientes ad se
Et praeparabitur inmiseri cordiã so
lium. & sedebit superillud inueritate
intabernaculo dauidludicans & quae¬
rens iudicium & uelociter reddens
quod iustum est
Hebrei locum istum sic intes pr&antur

Expanded text:
salutis inveniat, et senibus congregatis, cogat salutare concilium. Vis, inquit, salvus esse, et Dei misericordiam promereri? In clara luce, et aperta fuga populi mei, tu quasi nox et umbra esto, suscipe fugientes, vagosque ne prodas. Et hoc quare dixerit, statim infert: Habitabunt apud te profugi mei. Vastata enim Jerusalem, et omni Judaea quae confinis est Moabitis, ad te meus populus transmigrabit. Esto igitur latibulum eorum, nec timeas impetum vastatoris, quia sicut pulvis cito transibit: et depopulator universae terrae, qui conculcabat eam, et suis pedibus subjiciebat, aura flante disperiet. Quidam locum hunc male de Antichristo interpretantur, ut putent Sanctos eo tempore propter viciniam urbis Hierosolymae ad Arabas transituros, et nunc eis praecipi, ne prodant fugientes ad se. Elium et sedebit super eum in veritate in tabernaculo David iudicans et quaerens iudicium et velociter reddens quod iHebraei locum istum sic interpretantur:
Abbreviated transcription (Latin):
nire no possitinet sȩ in libro hal¬
ruri nominumlrepperire potui
t&ur : mittit nos ad incertum
summatione huius saeculi
bus poenis. sensum magr
que ne fugiat sedmaneit in uia

Expanded text:
nire non possit, nec se in libro Hebraicorum Nominum reperire potuisse testetur, mittit nos ad incertum,consummatione hujus saeculi imminentibus poenis, sensum magnudoceantque ne fugiat, sed maneat in via
Abbreviated transcription (Latin):
pueros. nec sinistram
intellegentiam quod ad mrsterui & inuo¬
cationẽ nominis eius terra frriae a ma¬
riae assrrio instante uastetur : et domda
uid liberetur aduob regibus quos metuae
raa sin uidelicet et phaceae
Ad ducet dñs suꝑte et superpopulum tuum
et suꝑ domum patristui dies qui non uener̃
adieb separationis efraim aiuda cũ rege assrrioꝵ:¬
Locus istaeperyperbatun legendus est:
Deniq: et nos secuti hebraicam ueritatem. ita
eum interpretati sumus Odomus dauid.
ausculta quaedico iut derelinquatꝰ terra
srriae et samariae a facie Eregum duoꝵ

Expanded text:
pueros, nec sinistram,intelligentiam. Quod ad mysterium et invocationem nominis ejus terra Syriae, et Sariae, Assyrio superante, vastetur: et domus David liberetur a duobus reRasin videlicet et Phacee. « Adducet Dominus super te et super populum tuum, et super domum paa diebus separationis Ephraim a Iuda cum rege AssyrioLocus iste per hyperbaton legendus est. Denique et nos secuti Hebraicam veritatem, ita eum interpretati sumus: O domus David, ausculta quae dico, ut derelinquatur terra Syriae et Samariae a facie regum duo
Abbreviated transcription (Latin):
Iniquitates meae supergessent caput
meum sicut onus graue gaudae sunt
superme: Dicuntur auten hat ad prin¬
cipes iudaeorum qui supra irgutis unt
in auaritia atq luxuria. quod prouocati
adño ad paenitentiam: Et postea ab er¬
postolis eius usq hodie perseuere in
blas phemus. et ter persingulo
norum anathematizen
ae quidicitis malum bor¬

Expanded text:
Iniquitates meae supergressae sunt caput Iniquitates meae supergressae sunt caput meum: sicut onus grave gravatae sunt super me . Dicuntur autem haec ad principes Judaeorum, qui supra arguti sunt in avaritia atque luxuria: quod provocati a Domino ad poenitentiam, et postea ab Apostolis ejus, usque hodie perseverent in blasphemiis, et ter per singuloine Nazarenorum anathematizentVae qui dicitis malum bo
Abbreviated transcription (Latin):
nisi quae terrena opera non fecerit.
iugumq: non traxerit. nec uinculis lugi
nabuchodo nosor fuerit alligata: et
in hoc eõdem propheta. procingulo ueri¬
tatis. filiae sion cinguntur funiculo:
Achitophel quoque et iudas. quorum al¬
terdauid alter dñm prodiderunt:
Fune longissima trabentes peccata sua
periere suspendio: putantes malum
conscientiae praesenti morte finiri.
et nibil esse post mortem: Quod aũt
iuxta hebraicum et omnes alios inter¬
pretes appellantur funiculi uanitatis.
hoc significat quod facientibus peccatu
facile texitur : Et tam in ane & inutile
est ut aranearum fila texuntur: Sed
cum inde uoluerimus exire. solidistimis
uinculis nectimur : plaustrum autem
plenum oneratumq peccatis. facilius
intellegunt Nuimeminerint scripta
inzacharia amaetatem sedere supen
talentum plum: et aegiptios quiga¬
ui peccatorum sanna preebantur.
quasi plumbum inma rubrm esse de¬
mersos: Et in alio loco rocate loquitur::

Expanded text:
nisi quae terrena opera non fecerit, nisi quae terrena opera non fecerit, jugumque non traxerit, nec vinculis jugi Nabuchodonosor fuerit alligata. Et in hoc eodem propheta pro cingulo veritatis, filiae Sion cinguntur funiculo. Achitophel quoque et Judas quorum alter David, alter Dominum prodiderunt fune longissimo trahentes peccata sua, periere suspendio; putantes malum conscientiae praesenti morte finiri, et nihil esse post mortem. Quod autem juxta Hebraicum et omnes alios interpretes, appellantur funiculi vanitatis; hoc significat, quod facientibus peccatum facile texitur, et tam inane et facile est, ut aranearum fila texuntur: sed cum inde voluerimus exire, solidissimis vinculis nectimur. Plaustrum autem plenum oneratumque peccatis facilius intelligunt, qui meminerint scriptum in Zacharia, impietatem sedere super talentum plumbi : et Aegyptios qui gravi peccatorum sarcina premebantur, quasi plumbum in mare Rubrum esse demersos . Et in alio loco peccator loquitur:
Abbreviated transcription (Latin):
gimus: equibus illud est. Funbus pecca¬
torum suorum. unusquisque constrin¬
gicur : Et dñs arguens populũ delinquen¬
tem qui peccatis peccata socianti łecit
flagellum defuniculis. ostendens eis
quomodo domum dĩ fecissent speluncã
latronum : Et sedemorationis uertissent
indomum negotiationis: Conuiua quo¬
que caenao dominicae uestem non habeps
nupti ale ireuinctus pedibus ac ma¬
nibus eiciedr intenebras exteriores:
Et dñs uenit.ut his quierant inuincu¬
li diceret exite : Et quiuersabantur
in tenebris. reuelamini: Ipse enim sol¬
uit compeditos et inluminat caecos:
Quos hieremias uinctos terrae nuncu¬
pat. nec plangit eos qui peccare coepe¬
rint statimq desierint: Non est enim
iustus superterram qui faciat bonum.
et aliquando non peccet: sed qui longo
funiculo. peccata protraxeri&: Vnde
et innumeris legimus : uaccam rufam
cuius cinis expiatio populi est non ali¬
ter immolari et offerri ad altare dm̃.

Expanded text:
gimus. E quibus illud est: Funibus peccagimus. E quibus illud est: Funibus peccatorum suorum unusquisque constringitur . Et Dominus arguens populum delinquentem, qui peccatis peccata sociarat, fecit flagellum de funiculis, ostendens eis quomodo domum Dei fecissent speluncam latronum , et sedem orationis vertissent in domum negotiationis . Conviva quoque coenae Dominicae, vestem non habens nuptialem, vinctus pedibus ac manibus ejicitur in tenebras exteriores . Et Dominus venit, ut his qui erant in vinculis diceret: Exite ; et qui versabantur in tenebris, revelamini . Ipse enim solvit compeditos, et illuminat caecos: quos Jeremias vinctos terrae nuncupat. Nec plangit eos qui peccare coeperint, statimque desierint: non est enim justus super terram qui faciat bonum, et aliquando non peccet ; sed qui longo funiculo peccata protraxerint. Unde et in Numeris legimus , vaccam rufam, cujus cinis expiatio populi est, non aliter immolari et offerri ad altare Domini,
Abbreviated transcription (Latin):
uent Propascentibus ag
reant Et ex altata cedrus
Haec iuxta tropologiam : Ceterum
ut ordinem compleamus historiae.¬
idipsum aliis uerbis dicitur. dequosu¬
pralegimus : Regionem uram in cons¬
pectu uestro alieni deuorant: Et de¬
serta atque subuersa a populis exter¬
nis ⁊ De toto enimorbe congregata gen¬
tium multitudo habitat iniudea:
Et eiectis prioribus populis. Ideo expar¬
te cȩcitas facta est domus isrł. ut sub¬
intraret plenituido gentium: Pulchre¬
que iuxtalxx direpti sunt atque uas¬
tati. Et ducti in captiuitatem quasi tau¬
ri: De quibus dñs dixerat: tauri pingues
obsederunt me : ut loca taurorum
occuparent agni
Vac qui trahitis iniquitatem in funi¬
culis uanitatis: et quasi uinculum
plaustripeccatum: Qui dicitis festinet
et cito ueniatopus eius et uideamus: et
ad propiet. Et ueniat consilium scĩ isrł.
Et sciemus illud, Prouinculo plaus¬
tri. corrigiam iugi uitulae siue uaccae
lxx transtulerunt. Quod autem uin¬
cula dicantur essepeccata. crebrius le¬

Expanded text:
ent. Pro pascentibus agnis reant, et exaltata cedrus Haec juxta tropologiam. Caeterum, ut ordinem compleamus historiae,idipsum aliis verbis dicitur de quo supra diximus: Regionem vestram in conspectu vestro alieni devorant, et deserta est atque subnis . De toto enim orbe congregata gentium multitudo habitat in Judaea, et ejectis prioribus populis, ideo ex parte caecitas facta est domui Israel, ut subintraret plenitudo gentium . Pulchreque juxta LXX direpti sunt atque vastati et ducti in captivitatem quasi tauri, de quibus Dominus dixerat: Tauri pingues obsederunt me, ut loca taurorum occuparent agni. Vae, qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis, et quasi vinculum plaustri peccatum. Qui dicitis: festinet et cito venadpropiet et veniat consilium Sancti Israhel et sciemus illud tri, corrigiam jugi vitulae, sive vaccae, LXX transtulerunt. Quod autem vincula dicantur esse peccata, crebrius le
Abbreviated transcription (Latin):
Non leuabii gons contragentem gladi¬
umineq exercebunturdultra ad proe¬
um: Veteres reuolaamus historur
et iñ ueniemus usqu eraduiod simum oc¬
tauunnannum cagłaris aigosto Iuips¬

Expanded text:
Non levabit gens contra gentem gladue exercebuntur ultra ad praelium. Veteres revolvamus historias, et inveniemus usque ad vicesimum octavum annum Caesaris Augusti i