comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe enĩ exduab partibs compositũ nom̃: aut pͥorẽ aut sequentẽ lit iam corrũpit : Nã bene uolentũ¬
absurdũ sonat: Blandus: dulcis. & inuitans ad familiaritatẽ sui: Ibrutus : quasi obrutus eusersit
caret: Est enim sine ratione : sine prudentia : Vnde et ille lunius brut᷑ : sorore tarquinii suꝑbi
genitus. cũ eundẽ casum timer& quẽ frat̃ inciđit. qui obdiuitias & prudentiã ab auunculo suerat
Balbus: ab alando potius quã loqñdo dictus: Uerba enĩ nonexplicat : Inde & uociret iunun¬
Blesus: quia uerba frangit : Bucco . garrulus quod cetos oris loquacitate non sensii ex superet:
Biliosus : qđ sit semꝑtrisfis. abhumore nigro quibilis uocatur : B aburrus: stultus. in eptꝰ.
hanatus : qđ ÷ bis mortuus : Tanathos enĩ g̃co sermone: iors dicit᷑:
LaRus : ACAELO. quod splendeat : unde et clara dies: ꝓsplendore caeli Celsus: acȩlo dictus.
sublimis & altꝰ quasi caelestis: sCastus: pͥmũ a castratione nuncupatus. postea placuit uet̃¬

Expanded text:
Saepe enim ex duabus partibus compositum nomen, aut priorem, aut sequentem litteram corrumpit; nam beneabsurdum sonat. Blandus, dulcis et invitans ad familiaritatem sui. Brutus, quasi obrutus, quia sensu caret. Est enim sine ratione, sine prudentia. Unde et ille Iunius Brutus ex sorore Tarquinii Superbi genitus, cum eundem casum timeret quem frater inciderat, qui ob divitias et prudentiam ab avunculo fuerat Balbus a balando potius quam loquendo dictus. Verba enim non explicat. Inde et blaesus, quia verba frangit. Bucco, garrulus, quod ceteros oris loquacitate, non sensu exsuperet. Biliosus, quod sit semper tristis, ab humore nigro qui bilis vocatur. Baburrus, stultus, ineptus. Biothanatus, quod sit bis mortuus. Θάνατος enim Graeco sermone mors dicitur. Clarus, a caelo, quod splendeat. Unde et clara dies pro splendore caeli. Celsus a caelo dictus, quod sit sublimis et altus, quasi caelestis. Castus primum a castratione nuncupatus: postea placuit veteribus et
Abbreviated transcription (Latin):
eo qđ facile frangi potest: Ifessus: quasi fissus neciã integer salute: Est aut̃ generale
dicimus enĩ fessus animo. ut ter fessus uallere fedit. & fessus corpore : qđ magis est ꝓpͥũ. & fessus
erũ : a casu uenientiũ.  fatigatus : quasi fatis agitatꝰ: formido losus: a formo id÷ sanguine
Cũ se ad cutẽ uł ad precordia fugiens contrait sanguis: Nã timor: sanguinẽ gelat: Quicoactus.
gignit formidinẽ: unde est illud Gelidusq coit formidine sanguis: for midolosus aut̃ cũ sit timi
uetimendũ significat: fatuus ideo existimat᷑ dictus: quia neq qđ fat᷑ ipse neq qđ alii dicunt
ligit : fatuos originẽ duci quidã putant amiratoribus fatue fauni uxoris fatidicȩ : eosq pͥmũ¬
llatos. qđ p̃t̃ modũ obstupe factis uaticinus illius usq ad amentiã : sfautor: ab eo qđ fa

Expanded text:
eo quod facile frangi possit. 102. Fessus, quasi fissus; nec jam integer salute: est autem generale. eo quod facile frangi possit. 102. Fessus, quasi fissus; nec jam integer salute: est autem generale. Dicimus enim fessus animo, ut ter fessus valle resedit; et fessus corpore, quod magis est proprium; et fessus rerum a casu venientium. Fatigatus, quasi fatis agitatus. 103. Formidolosus a formo, id est, sanguine dictus, cum se a cute ad praecordia fugiens contrahit sanguis; nam timor sanguinem gelat, qui coactus gignit formidinem, unde est illud: Gelidusque coit formidine sanguis. Formidolosus autem cum sit timidus, et timendum significat. 104. Fatuus ideo existimatur dictus, quia neque quod fatur ipse, neque quod alii dicunt, intelligit. Fatuus originem ducere quidam putant a miratoribus Fatuae Fauni uxoris fatidicae, eosque primullatos, quod praeter modum obstupefacti sunt vaticiniis illius, usque ad amentiam. 105. Fautor, ab eo quod f
Abbreviated transcription (Latin):
intia :sfenerator : qui pecuniã de ponit apud debitorẽ. quasi fenoris actor : Nã fenus : pe
est : fenerator aut̃ latine dicit᷑: & quidat mutuũ & qui accipit: flamines: pontifices idoloꝵ sfelix
tur : qui felicitatẽ dat. felix qui accipit. & felix ꝑquẽ dat᷑ felicitas. Ut felix tẽpus. felis locu
Fidelis ꝓ eo qđ fit ab eo id quod dicit uł quod ꝓmittit bonũ: sfacilis a faciendo. nec tardus:sformosus.¬
nadictus: formũ enĩ : uet̾es calidũ & feruens dixerunt: feruor enĩ: sanguinẽ mouet sano
pulcritudinem : Firmus unde et formosus : sfedus: nomen habet abhẏrco et edo .F. littera
hunc uet̾es in graui significatione ponebant. Ut sanguine fedantẽ quos ipse sacrauerat ig
fortis: quia fert aduersa. uł quȩ cũq acciderint. Siue aferro. qđ sit durus nec molliatur: sfragilis¬

Expanded text:
temperantia. 97. Fenerator, qui pecuniam deponit apud debitorem, quasi fenoris actor; nam fenus pecunia temperantia. 97. Fenerator, qui pecuniam deponit apud debitorem, quasi fenoris actor; nam fenus pecunia est. Fenerator autem Latine dicitur et qui dat mutuum, et qui accipit. Flamines, pontifices idolorum. 98. Felix dicitur qui felicitatem dat; felix qui accipit; et felix, per quem datur felicitas, ut felix tempus, felix locus. 99. Fidelis, pro eo quod fit ab eo id quod dicit, vel quod promittit bonum. Facilis, a faciendo, nec tardus. Firmus fervens dixerunt. Fervor enim sanguinem movet, sanguis pulchritudinem. 101. Foedus nomen habet ab hirco, et haedo, f littera addita. Hunc veteres in gravi significatione ponebant, ut: Sanguine foedantem, quos ipse sacraverat igFortis, quia fert adversa, vel quaecunque acciderint; sive a ferro, quod sit durus, nec molliatur.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ posit quã uis ꝑangustũ exire. siue sine iliis .I Exesus: qr ꝑ romesus: estenĩ aridus : tenuis et ex ius
Exaustus. qr consutus est & manis effectus : Ex sanguis : qđ sit extrasanguinẽ: Ex animis: est mor
tuus Exanimis aut̃ et exanimus dicimꝰ : sicut unanimus & unanimis. Inermus et mermis & hoc tro
ab odio dictus: Nam antiqui: & odi dicebant . & osussũ. hincest exosus quo utimur: Licet iã osus non
Effrenatꝰ : ab eo qđ sit p̃ceps & pronus & sine freno rationis: Eunuchus: grecũ nom̃ est qđ est spado
hoꝵ quidã cõeunt: sed tam̃ uirtus in semine nulla est : Li quorẽ enim habent etemittunt sed adgis¬
cunidus dictus: quia facile faripossit: fac&eus : qui locos & iusus gestis & factis cõm̃dat a faci
dictꝰ:frugalis: afruge nominatus id÷ affructu. uł parsimonia. siue aut alii uolunt. amodestia. et

Expanded text:
quod possit quamvis per angustum exire. Exesus, quia percomesus; est enim aridus, tenuis, exilis. quod possit quamvis per angustum exire. Exesus, quia percomesus; est enim aridus, tenuis, exilis. Exhaustus, quia consumptus est et inanis etuus. Exanimis autem et exanimus dicimus, sicut unanimus, et unanimis, inermus, inermis, et hoc nosab odio dictus; nam antiqui, et odi dicebant, et osus sum; hinc est exosus, quo utimur, licet jam osus non Effrenatus, ab eo quod sit praeceps, et pronus, et sine freno rationis. 94. Eunuchus, Graecum nomen est, quod est spado. Horum quidam coeunt, sed tamen virtus in semine nulla est. Liquorem enim habent, et emittunt, sed ad gigddidit. 471 F. 96. Facundus dictus, quia facile fari possit. Facetus, qui jocos et lusus gestis et factis commendat, a faciendo dictus. Frugalis, a fruge nominatus, id est, a fructu, ve parcimonia, sive, ut alii volunt, a modestia et
Abbreviated transcription (Latin):
udat. ut enim decipiat : occultam malitiã blandis sermonib ornat: Idubus. quasi
duarũ uirũ .delator dictus: eo qđ detegat qđ latebat: Idilator quia differt idrs
de enim hic : augentis est:s delirus: mente defectꝰ ꝑ aetatem
quor pͥor lamad dictꝰ est sequens potest addici : ¶ degulator: quo dgulae sit deditus
est extra peritiã & intellectũ : Exornatus : ualde ornatus : Exenimꝓ ualde ponit᷑. Si
inqualib& re facienda: hinc efficiens: a faciendo dictus :  Exspes qđ sit sins spe E a spe
quia extra partem est: Cariit enim parte : FExsors : qr extra sorte estꝰ Exiul quia extra solũ
est. quasi transsolum mssus. aut extra solũ uagus : Nã exsulare dñr: quiext ra solũ eunt : se
quia extri terrã suã: quasi ea terris: Sed ꝓpͥe extorris. cũ u expulsus & cũ terrore solo patrio ciectos

Expanded text:
deludat. Ut enim decipiat, occultam malitiam blandis sermonibus ornat. 77. Dubius, incertus, quasi deludat. Ut enim decipiat, occultam malitiam blandis sermonibus ornat. 77. Dubius, incertus, quasi duarum viarum. Delator, dictus, eo quod detegat quod latebat. Dilator, quia differt ad p, a residendo ; de enim hic augentis est. 78. Delirus mente defectus per aetatemquorum prior iam addictus est, sequens potest addici. Degulator, quod gulae sit deditus. est extra peritiam et intellectum. Exornatus, valde ornatus; ex enim pro valde ponitur, siin qualibet re facienda. Hinc et efficiens a faciendo dictus. Exspes, quod sit sine spe. Expers, quia extra partem; caruit enim partem. Exsors, quia extra sortem est. Exul, quia extra solum suum est; quasi trans solum missus, aut extra solum vagus. Nam exulare dicuntur, qui extra solum eunt. Extorris, quia extra terram suam est; quasi exterris. Sed proprie extorris, cum vi expulsus et cum terrore solo patrio eiectus; et
Abbreviated transcription (Latin):
pere espei: dicitur aut̃ ꝑsimilitudinẽ aegroꝵ : quiaffecti etsine spe deponunt᷑: Consuetudo
uel ut possent atranseuntibus. forte curari. qui aliquando simili laborauerant morb
degeneraut ignobilis. aut qđ sit in pari genere. aut sidũ sit genere obtimo natus: in honeste
uiuit : ¶ decrepitꝰ : qđ mortis ꝓp̾rior. quasi ad mortis tenebras uertat. Sicut cre¬
culum tempiis noctis: aliidicunt decrepitũ. non quisenectute auulsus est: sed qui iã crepare desi.¬
simm id̃ loqui cessauerit .I dep̃tiatus : ab eo qđ sit uilis nec aliquo p̃tio dignus :s Dirus: prae¬
panes erteter. quasi diuina inidactus : Nã dirũ dicitur : qđ diuina infertur ira. alias diru
nagnus :¶de hiscens: ualde dehiscens : hic enĩ deaugentis est: ut deamare desiđare

Expanded text:
perae spei. Dicitur autem per similitudinem aegrorum, qui affecti et sine spe deponuntur. Consuetudo perae spei. Dicitur autem per similitudinem aegrorum, qui affecti et sine spe deponuntur. Consuetudo erent terrae, vel ut possent a transeuntibus forte curari, qui aliquando simili laboraverant morbo. 73. Degener, aut ignobilis, aut quod sit impari genere, aut si dum sit optimo genere natus, inhoneste tamen vivit. 74. Decrepitus, quod morti sit propior, et quasi ad mortis tenebras vertat, sicut crepusculum tempus noctis. Alii dicunt decrepitum, non qui 468 senectute avulsus est, sed qui jam crepare desierit, id est, loqui cessaverit. 75. Depretiatus, ab eo quod sit vilis, nec aliquo pretio dignus. Dirus, praeparcus, et teter, quasi divina ira in id actus. Nam dirum dicitur quod divina infertur ira. Alias DIRUS, magnus. 76. Dehiscens, valde hiscens. Hic enim de au gentis est, ut de amare, de side
Abbreviated transcription (Latin):
ius : ꝑ diriuationẽ dictus qđ domui p̃sit : sdisertꝰ: doctus. adisserendo dictꝰ: disposite en
Dispensator uocatur : cui creditur admnistratio peccuniarũ : Et ideo dispensator: qui apͥus qͥ
pecuniã ñ numerabant eã. sed appendebant : sDiues. abaerȩ uocatus: decorus. ꝑfe
adecem ¶ Dulcis:Decens: conpositus. Anumero decem dictꝰ: hinc & decorus: & decibilis:
ectus : eo qđ in rectũ uadit :s dilectus: adiligentia. haec sunt enĩ signa diliger
¶Delibutꝰ : deoleo unctꝰ. ut adl&ȩ solent. uelinceromate: pueri : hinc & debutũ gaudio: id est ꝑfusum
lenũ. delicatus : quod sit deliciis pastus. Uiuens snepula & nitore corporis: defessus: sȩ
firmus. quasi diufessus : debilis : qđ ꝑbilem factus sit fragilis : bilis enĩ: humor est adficiens corpꝰ.
decolor: quoddesit illi cotor :I desperatus uulgo uocatur malus ac ꝑditus: nec lamullius pros¬

Expanded text:
us per derivationem dictus, quod domui praesit. Disertus, doctus, a disserendo dictus, disposite enim Dispensator vocatur, cui ereditur administratio pecuniarum. 467 Et ideo dispensator, quia prius qui dabant pecuniam, non numerabant eam, sed appendebant. 68. Dives ab aere vocatus. Decorus, perfectus, a decem. Dulcis . . . . Decens, compositus, a numero decem dictus. Hinc et decorus, et decibilis. 69. Directus, eo quod in rectum vadit. Dilectus a diligentia. Haec sunt enim signa diligendi. 70. Delibutus, de oleo unctus, ut athletae solent, vel in ceromate pueri. Hinc, et delibutum gaudio, id est, perfusum, vel plenum. Delicatus, quod sit deliciis pastus, vivens in epulis, et nitore corporis. 71. Defessus, semper infirmus, quasi diu fessus. Debilis, quod per bilem factus sit fragilis. Bilis enim humor est afficiens corpus. Decolor, quod desit illi color. 72. Desperatus, vulgo vocatur malus, ac perditus, nec jam
Abbreviated transcription (Latin):
hominis manu missi : ꝓpt̃ supplicioꝵ notas quas manifeste ꝑpessis ad dignitatẽ uͦ romanoꝵ. ñ ꝑuene¬
runt Latini ante romã conditã apud latinos fiebant Nũquã ꝑtestam̃tũ ꝑ epistolam lib̾tatem su¬
mentes inde qi ꝑtestam̃tũ ñ fiebant nec extestam̃to aliqđ capere nec suos heredes facere poter
¶Ciuies romani: postea sub consulib ꝑtestam̃ta hurbȩ romana effectis dicti aut̃ ciues romiui
qui testam̃to libi effetti. in numerũ romanoꝵ ciuiũ redigunt᷑ his pͥmũ adierant in urbe ro
morari Cet̃is aut̃ libtis ꝓhibebat᷑ neuł inurbe roma. uł infra septimũ aburbe miliar¬
DE ADFINITATIB ET GRADIB
Heredis nom̃: in posuit census aeris. soluet enĩ tributũ auctoris: Iuboini ueciluei¬

Expanded text:
dominis manumissi, propter suppliciorum notas, quas manifeste perpessi sunt, ad dignitatem civium Romanorum non pervenedominis manumissi, propter suppliciorum notas, quas manifeste perpessi sunt, ad dignitatem civium Romanorum non pervenerunt. Latini ante Romam conditam apud Latinos fiebant, numquam per testamentum, sed per epistolam libertatem sumentes. Inde quia per testamentum non fiebant, nec ex testamento aliquid capere, nec suos heredes facere poterant, cives Romani postea sub consulibus per testamenta in urbe Romana effecti sunt. Dicti autem cives Romani, quia testamento liberi effecti in numerum Romanorum civium rediguntur. His primum aditus erat in urbe Roma commorari; ceteris autem libertis prohibebatur neDe adfinitatibus et gradibus . Heredis nomen inposuit census aeris. Solvet enim tributum auctoris. In hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
pium est quicqiđ manu capi subdiq potest ut homo equus auis haec enĩ animalia statĩ u
natas mancipiũ ẽẽ putant᷑ Nã ea q̃ in bestiarũ num̃o sunt tc̃ uident᷑ mancipiũ ẽẽ qͣndo capi siue
⁊ caepert̃ Ingenui dicti qr ingenere habent libtatem ñ infacto sic̃ libti unde et eo
lib̵to factꝰ aut possessus. ¶ Manu missus dr̃ quasi manue missus apud uet̾es enĩ qͦtiens manu mitte
alapa ꝑ cussos circũ agebant ⁊ lib̾os confirmabant Vnde et manu missidicti eo qđ manuemi¬
rent᷑: dediticii pͥmũ adeditione s̃ nuncupati deditio enĩ dr̃ quando seuicti aut uincendi
tes uictorib tradunt quib: haec origo nõis fuit dũ quondã aduersus popłm romanũ se
armis suptis dimicassent : uicti sededer̃ Conp̃ hensiq uaria turpitudine affectis̃ Exhis quidã postea ad

Expanded text:
Mancipium est quidquid manu capi subdique potest, ut homo, equus, ovis. Haec enim animalia statim ut Mancipium est quidquid manu capi subdique potest, ut homo, equus, ovis. Haec enim animalia statim ut nata sunt, mancipium esse putantur. Nam et ea, quae in bestiarum numero sunt, tunc videntur mancipium esse, quando capi sive domari coeperint. Ingenui dicti, quia in genere habent libertatem, non in facto sicut liberti. Unde et eoa liberto factus, aut possessus. Manumissus dicitur quasi manu emissus. Apud veteres enim quotiens manu mittebant, alapa percussos circumagebant, et liberos confirmabant; unde et manumissi dicti, eo quod manu mitterentur. Dediticii primum a deditione sunt nuncupati. Deditio enim dicitur quando se victi aut vincendi hostes victoribus tradunt: quibus haec origo nominis fuit. Dum quondam adversus populum Romanum servi armis sumptis dimicassent, victi se dederunt, conprehensique varia turpitudine affecti sunt. Ex his quidam postea a
Abbreviated transcription (Latin):
agri. Sunt enĩ aliunde uenientes : atq alienũ agrũ locatũ colentes. Ac debentes conditionẽ geniali
ꝓpt̃ agriculturã. sub dominio possessoris. deo qđ his locatus est fundus :  Coloni aut̃: qua
modis uocant᷑ nã coloni. a c aromanis: aut coloni latini. aut coloni auxiliares. aut coloniruris pͥuati
Inquilini uocati : quasiincolentes aliena: Non enĩ habent ꝓpͥam sedem: s& int̾ra aliena in habitant:
differt aut̃: int̾ inquilinũ & aduenã: Inquilini enĩ s̃: quiemigrant. & ñ ꝑp&uo ꝑmanent aduenȩ
Indigenȩ s̃ : inde geniti et in eodẽ loco nati: ubiinhabitant: In cola aut̃: ñ indigenã aduenã indicat:
pida :  famulis̃ ex propͥa seruoꝵ familia orti: ¶Serui aut̃: uocabulũ inde traxert̃ qđ hii qui
ure belli possint occidi auictorib conseruabant᷑ & serui fiebant aseruando scilicet serui a
Ancillȩ : a sustentaculo uocatȩ ancon enĩ g̃ce cubitus dr̃ unde et ancone dicimꝰ

Expanded text:
 a cultura agri. Sunt enim aliunde venientes atque alienum agrum locatum colentes, ac debentes conditionem genitali solo propter agri culturam sub dominio possessoris, pro eo quod his locatus est fundus. Coloni autem quattuor modis dicuntur. Nam coloni aut Romani sunt, aut coloni Latini, aut coloni auxiliares, aut coloni ruris privati. Inquilini vocati quasi incolentes aDiffert autem inter inquilinum et advenam. Inquilini enim sunt qui emigrant et non perpetuo permanent. Advene Indigena sunt ioppida. Famuli sunt ex propria servorum familia orti. Servi autem vocabulum inde traxerunt, quod hi, qui iure belli possint occidi a victoribus, cum servabantur, servi fiebant, a servando scilicet servi appellati. Ancillae a sustentaculo vocatae. Ἀγκὼν enim Graece cubitus dicitur. Unde et anconem dicimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ã annibalis retroacti cum rege iam asuis non possent fabriliq scalpro int̾ aures ada
netabantur.¶ Castra sunt : ubi miles steterit dicta aut̃ castra quasi casta uł quod illic
raretur libido nam nũquã his intererat mulier Militia aut̃ amilitibus dicta
amultis quasimul titui quasi negotium multoꝵ. Aut amole rerũ quasimoleatia.
Legio sexmiliũ armatoꝵ est: abelecto uocati quasi lecti id est armis electi.

Expanded text:
quondam Hannibalis retro acti, cum regi iam a suis non possent, fabrili scalpro inter aures adacto quondam Hannibalis retro acti, cum regi iam a suis non possent, fabrili scalpro inter aures adacto necabantur. Castra sunt ubi miles steterit. Dicta autem castra quasi casta, vel quod illic castraretur libido. Nam numquam his intererat mulier. Militia autem a militibus dicta; aut a multis, quasi multitia, quasi negotium multorum; aut a mole rerum, quasi moletia. Legio sex milium armatorum est, ab electo vocata, quasi lecti, id est armis electi.
Abbreviated transcription (Latin):
culpã contraxerint cesi num̃is suis restituunt᷑ Sed et qui deser̾ exercitũ adhostes transe¬
es & ipsi desertores uocant᷑ ¶ Conscriptimilites dñr quia intabulis conferunt᷑ abe
ecos dicturus est Sicut transcripti uocant᷑ cũ dealia malia legione transeunt Et inde trans¬
cripti qr nõa dant ut transcribant᷑. ¶ Optiones dicti quod sintꝰ electi Nãoptare eligere est Sic̃
enim exnum̃o militũ & inporticib excubant ꝓpt̃ regalem custodiã Ex cubiae aut̃ diurnȩ
igiliae : nocturnȩ unde & uigiles. Uelites erant apud romanos genus militiae
a uolitando uocati Lecti enim agilitate iuuenes: cũ armis suis post t̃ga equitũ consedebant
nox cũ adhostes uentũ eẽt equis desiliebant & continuo pedites ipsi. ex alia parte
tib ꝑ quos aduecti fuerunt dimicantibus hostem ꝑturbabant Abhis igit uelitib elefanti

Expanded text:
culpam contraxerint, cesi numeris suis restituuntculpam contraxerint, cesi numeris suis restituuntuntes et ipsi desertores vocantur. Conscripti milites dicuntur, quia in tabulis conferuntur ab eo qui eos ducturus est, sicut transcripti vocantur cum de alia in aliam legionem transeunt; et inde transcripti, quia nomina dant, ut transcribantur. Obtiones dicti, quod sint electi. Nam optare eligere est, sicuenim ex numero militum et in porticibus excubant propter regalem custodiam. Excubiae autem diurnae sunt, vigiliae nocturnae. Unde et vigiles. Velites erant apud Romanos genus militiae, a volitando vocati. Lecti enim agilitate iuvenes cum armis suis post terga equitum consedebant, et mox cum ad hostes ventum esset, equis desiliebant, et continuo pedites ipsi, ex alia parte equitibus, per quos advecti fuerant, dimicantibus, hostem perturbabant. Ab his igitur velitibus elephanti
Abbreviated transcription (Latin):
lit tenent ⁊ PTribuni uocati : qđ militib siue plebib: iura tribuunt : Ciluci sunt : qui mille p̃st̃
edrde multos militiae labores qr et is suffragiũ conse tunit᷑. IE que stres
pueri qui admilitiã delegunt᷑. atq armis gerendis habiles existunt huenĩ ñ exsoli ꝓfessione
iuitatis : sed ex aspectũ & ualitudine corporis existimant᷑ unde : & tirones dicti quiqu
quã sacram̃to ꝓbati sunt: milites nons̃ romanȩ aut̃ militiae fuit puberes pͥmos exerceriar
nã sexto decimo anno: tyrones militabant quo etiã solo custodib agebant d¬
ut ne lib andoꝵ quidẽ seruoꝵ daretur facultas desertores uocati eo qđ desertis militarib¬
epto annibalis tẽpore. cũ post cannense pręliũ intanta necessitate fuissent roma¬
ciis. euagant᷑ hii inalios num̃os militiae nom̃ dare ꝓhibent᷑ Sed siñ magni tẽp

Expanded text:
aliter tenent. 29. Tribuni vocati, quod militibus, sive plebibus jura tribuunt. 30. Chiliarchae sunt qui mille praesunt, aliter tenent. 29. Tribuni vocati, quod militibus, sive plebibus jura tribuunt. 30. Chiliarchae sunt qui mille praesunt,  multos militiae labores quietis suffragium consequuntur. 35. Equestres ur fortes pueri, qui ad militiam deliguntur, atque armis gerendis habiles existunt. Hi enim non ex sola professione nativitatis, sed ex aspectu et valitudine corporis existimantur. Unde et tantequam sacramento probati sint, milites non sunt. Romanae autem militiae mos fuit, puberes primo exerceri armis. nam sexto decimo anno Tyrones militabant, quo etiam solo sub custodibus agebantut ne liberandorum quidem servorum daretur facultas. Desertores vocati eo, quod desertis militaribepto Annibalis tempore, cum post Cannense praelium in tanta necessitate fuissent Romaciis evagantur. Hi in alios numeros militie nomen dare prohibentur, sed si non magni temporis
Abbreviated transcription (Latin):
popłm grauissimo dicto corripuit. Dominũq se pꝰ haec apꝑellari nea libis quidẽ suis ꝑmi st
reges: Nam apud uet̾es : int̾ regem et tyrannũ nulla discretio erat utuparmhi pacisertt
dextrĩ tetigisse tyranni fortes enĩ reges: tyranni uocabant᷑: Nã tero fortis÷ de qualibus dñs
tyrannos uocari pessimos atq in ꝓbos reges luxuriose dominationis cupiditatẽ & crudelissimã domi¬
exercitꝰ: S ñ statĩ quicũq pͥncipes uł duces st̃: etiã reges diciposst̃: In bello aut̃ melus ducc¬
quã regem: Nam hoc nom̃ : ex pͥmit in p̃lioducentẽ : Vnde et uirgłs  ducẽ euandri
Salustius, quo cupidius more ducis sese quisq bonũ ñ dix̃ inore c̃sulis   Monarehȩ suntrdi
ulare possident principatũ. qualis fuit alexandeł̃ apud macedones & uilius apudrom¬

Expanded text:
populum gravissimo edicto corripuit, Dominumque se post haec appellari ne a liberis quidem suis permisit. populum gravissimo edicto corripuit, Dominumque se post haec appellari ne a liberis quidem suis permisit. reges. Nam apud veteres inter regem et tyrannum nulla discretio erat, ut Virg. Aen. 7, 266: Pars mihi pacis erit dextram tetigisse tyranni. Fortes enim reges tyranni vocabantur. Nam tiro fortis. De qualibus Domintyrannos vocari pessimos atque inprobos reges, luxuriosae dominationis cupiditatem et crudelissimam domiexercitus. Sed non statim, quicumque principes vel duces sunt, etiam reges dici possunt. In bello autem melius ducquam regem; nam hoc nomen exprimit in proelio ducentem; unde Virg.: Ducis Evandri, Sallust.: Quo cupidius in ore Ducis sese quisque bonum. Non dixit in ore Consulis. 23. Monarchae sunt qui singularem possident principatum, qualis fuit Alexander apud Graecos, et Julius apud Roma
Abbreviated transcription (Latin):
Seddũ diu duces psu ssimꝑatoris fungerent᷑: senatꝰ censuit ut augusti cȩsir al troc idit ũ nom̃
eo i eoqueieriͥs distingluerẽtur acȩtis gentiũ regib qđ ce seouentes cesares hactenus usurpiuer
deolet eũ sieri. utpͥ iuredis nom̃ eiã reliqui possideant sic̃ apud albanos ex sil uii nomine gpins
reges albanor siliui appellatis sic̃ apud ꝑsas arsacedȩ apud aegoptios ptholomer capude drene¬
enses cetropides :Aꝗgostus Ideo apud romanos nom̃ in ꝑi est eo qđ oluo angererti remeri¬
cĩ amplificando: Qđ nom̃ pͥmꝰ senatꝰ octauiano cȩsari tradidit. Ati alrerat tras: ipsõnoti
dũ ludos expectaret ⁊ ꝓnuntiatũ eẽt illi a popło ut uocaret᷑ et dñs statim nunii ulltuq aũ sõ
uadetoras adulationes repressit. & dñi appellationẽ ut homo decdinauit atq inseq̃ntidie omne

Expanded text:
Sed dum diu duces titulis imperatoriis fungerentur, senatus censuit ut Augusti Cesaris hoc tantum nomen Sed dum diu duces titulis imperatoriis fungerentur, senatus censuit ut Augusti Cesaris hoc tantum nomen esset, eoque is distingueretur a ceteris gentium regibus; quod et sequentes cesares hactenus usurpaverunt. Solet etiam fieri ut primi regis nomen etiam reliqui possideant, sicut apud Albanos ex Silvii nomine, omnes reges Albanorum Silvii appellati sunt; apud Persas Arsacide; apud Egyptios Ptolomei; apud Athenienses Cecropide. Augustus ideo apud Romanos nomen imperii est, eo quod olim augerent rem publicam amplificando. Quod nomen primo senatus Octaviano Cesari tradidit, ut quia auxerat terras, ipso nomine dum ludos spectaret, et pronuntiatum esset illi a populo ut vocaretur et Dominus, statim manu vultuque averso indecoras adulationes repressit et Domini appellationem ut homo declinavit, atque insequenti die omnem
Abbreviated transcription (Latin):
PDidicross. q unto anno preges expulios romani sibicreauert̃. dũ gener tarquinii ad inurũ soceri
undicandẽ: ingentẽ aduersus romã collegisset exeratũ: hii quin quennii teporasmpio sccebant:
Plus enĩ erant honore: quã consules. qui annuas potestates tenebant. & dicti dicaitore. qlasĩ
oncipes. etp̃ceptor es: Unde ⁊ magistripopłi nominabant᷑: Unde: et edicta dñr :S Cesarũ nom̃
auulio cepit : qubello ciuili cõmoto pͥmus romanũ sitgulare obtinurt pͥncipatu Ciesas alt diceuis
qđ ceso mortuae matris utero ꝓlatus eductus quȩ fuerit uł qđ cũ cesari ꝗe natus sit quo et in¬
peratores sequentes caesares dicti eo qđ comati eẽnt : Quieni exacto uto etimebant᷑ qusere
aicesares appellabant᷑: Iulius aut̃. dictꝰ quia ab iulo aenee filio originẽ dux ut confirmat
prius fuit apud quos sp̃marei militaris consisteret & idõ imꝑatores dicti: abim ꝑando exeratri:

Expanded text:
Dictatores quinto anno post reges expulsos Romani sibi creaverunt, dum gener Tarquinii ad iniuriam soceri vindicandam ingentem adversus Romam collegisset exercitum. Hi quinquennii temporis imperio utebantur. Plus enim erant honore quam consules, qui annuas potestates tenebant. Et dicti dictatores, quasi principes et preceptores. Unde et magistri populi nominabantur. Unde et edicta dicuntur. Cesarum nomen a Iulio cepit, qui bello civili commoto primus romanum singularem obtinuit principatum. Cesar autem dictusquod caeso mortuae matris utero prolatus eductusque fuerit, vel quia cum caesarie natus sit. A quo et imperatores sequentes Caesares dicti, eo quod comati essent. Qui enim execto utero eximebantur, Caesones et Caesares appellabantur. Iulius autem dictus, quia ab Iulo Aeneae filio originem duxit, ut confirmprius fuit apud quos summa rei milit
Abbreviated transcription (Latin):
eges exactos dum enĩ plebs asenatu et consulib p̾meretur tunc ipti siba tribienos amno post
iudices et defensores creduit Quieoꝵ libtatẽ tuerent᷑ et eos aduersus iniuriã nobilitatis
derent unde & defensores dicti eo qđ plebẽ sibi cõmissam contra in solentiã i ꝑboꝵ

Expanded text:
reges exactos. Dum enim plebs a senatu et consulibus premeretur, tunc ipsa sibi tribunos quasi proprios reges exactos. Dum enim plebs a senatu et consulibus premeretur, tunc ipsa sibi tribunos quasi proprios iudices et defensores creavit, qui eorum libertatem tuerentur, et eos adversus iniuriam nobilitatis defenderent. Unde et defensores dicti, eo quod plebem sibi commissam contra insolentiam inprobor
Abbreviated transcription (Latin):
dicare est : Item censores sunt : patrinomioꝵ iudices Acensu aeris appellati: NIudices dicti:
dicentes popło. siue qđ ure disceptent: Iure aut̃ disputare est. iuste iudicara
Non ÷ aut̃ udex: sinonest in eo iustitia÷ Presides: rectores ꝓuintiae s̃. dicti qđ p̃s: IPrȩ¬
tores aut̃: quasi p̃ceptores ciuitatis et principes : Idem et questores quasi quȩ fitores. eo qđ
q̃stionib p̃sunt : Consilium enim et causa apud eos est.Proceressunt : principes ciuitatis m
quasi ꝓcedes quod ante omnes honore p̃cedant Vnde et capita trabium quae cminent extrapari¬
etes ꝓceres dñr eo qđ pͥmo ꝓcedunt hinc ad pͥmores facta translatio qđ acet̃a multitudine ꝓ¬
minerit ITribuni dicti qđ plebi uł ura uł opem tribuunt. Constituti aut̃ s̃ sexto annopos

Expanded text:
iudicare est. Item censores sunt patrimoniorum iudices, a censu aeris appellati. Iudices dicti quasi ius iudicare est. Item censores sunt patrimoniorum iudices, a censu aeris appellati. Iudices dicti quasi ius dicentes populo, sive quod iure disceptent. Iure autem disputare est iuste iudicare. Non est autem iudex, si non est in eo iustitia. Praesides rectores provinciae sunt, dicti quod praesunt. Praetores autem quasi praeceptores civitatis et principes. Idem et quaestores quasi quaesitores, eo quod quaestionibus praesunt. Consilium enim et causa apud eos est. Proceres sunt principes civitatis, quasi procedes, quod ante omnes honore praecedant. Unde et capita trabium, quae eminent extra parietes, proceres dicuntur, eo quod primo procedant. Hinc ad primores facta translatio, quod a cetera multitudine prominent. Tribuni dicti quod plebi vel iura vel opem tribuunt. Constituti sunt autem sexto anno post
Abbreviated transcription (Latin):
abeo qđ in pͥncipio romani trifariae fueruntꝰ aromulo disꝑtiti Insenatorib militib et ple
Senatus consultus: a consulendo ettractando est dict̾. qđ sic fit ut consuleat. et nocer
¶ Patres aut̃ ut salustius dicit : acurȩ similitudine uocatis: Nã sicut patres filios suos: ita illiꝰ
rem publicã alebant: ¶Patres conscripti : qr dũ romulus decem decurias senatoꝵ elegisse
nomina eoꝵ p̃senti popło intabulis aureas contulit: Atq inde : patres conscripti uocati:
Primiordinis senatoꝵ : dñr in lustres: Scđi: expectabiles : Tertu clarissimi : lam inferius
quartũ a liquod geniis non est : Quãuis aut̃ senatoria quisq origine eẽt: usq ad legitimos
annos eques romanus erat : Deinde : accipiebat honorem senatoriae dignitatis : ¶Censores:
apud uetes romanos erant : Est enĩ nom̃ censoris. dignitas iudicialis: Censere

Expanded text:
ab eo quod in principio Romani trifarie fuerunt ab eo quod in principio Romani trifarie fuerunt Senatusconsultus a consulendo et tractando est dictus; quod sic fit, ut consulat et nocere non possit. Patres autem ut Sallustius dicit a curae similitudine vocati sunt. Nam sicut patres filios, ita illi rempublicam alebant. Patres conscripti: quia dum Romulus decem curias senatorum elegisset, nomina eorum praesenti populo in tabulas aureas contulit, atque iPrimi ordinis senatorum dicuntur inlustres, secundi spectabiles, tertii clarissimi. Iam inferius quartum aliquod genus non est. Quamvis autem senatoria quisque origine esset, usque ad legitimos annos eques Romanus erat; deinde accipiebat honorem senatoriae dignitatis. Censores apud veteres Romanos erant. Est enim nomen censoris dignitas iudicialis. Censere enim
Abbreviated transcription (Latin):
c̃iues uocati : qđ mnunũ coeuntes uiuant. ut uita cõmiinis: & ornatior fiat. & tuitor . domꝰ
unius familiae habitaculũ est. sicut urbs uniꝰ popłi. sicut orbis domiciliũ totius generis hu¬
mani : Est aut̃ genus domus familia. siue coniunctio. uiri et uxoris: Incipit aut̃ aduobus:
& est nom̃ grecũ: Nã domata: greci tecta dicunt: Ifamilia est: libi ex liberis. legibus suscepti afemore
Genus aut̃ : agignendo et ꝓgenerando dictum. aut adefinitione certoꝵ ꝓgeneratoꝵ: ut nationes
q̃ propͥis cognationib t̃minatȩ. gentes appellant᷑.  Populus est: humane multitu du
sensu et concordi cõmunione sociatus : Populus aut̃ eo distat aplebib: quod popłs uniũsiciues
Erece aut̃: popłs laodr̃. a lapidib :Uulgus est: passim habitans multitudo. quasi quisq quo
ult : Tribus dñr : tamquã curiae et congregationes distinctȩ popłoꝵ: Et uocate ti

Expanded text:
vocati, quod in unum coeuntes vivant, ut vita communis et ornatior fiat et tutior. 3. Domus unius familiae habitaculum est, sicut urbs unius populi, sicut orbis domicilium totius generis humani. Est autem domus genus, familia, sive conjunctio viri et uxoris. Incipit autem a duobus, et est nomen Graecum. Nam familia est liberi ex liberis legibus suscepti, a femore. Genus autem a gignendo et progenerando dictum, aut a definitione certorum prognatorum, ut nationes, quae propriis cognationibus terminatae gentes appellantur. Populus est humanae multitudinis, iuris consensu et concordi communione sociatus. Populus autem eo distat a plebibus, quod populus universi cives λαὸς dicitur, a lapidibus. Vulgus est passim inhabitans multitudo, quasi quisque quo vult. Tribus dicuntur tamquam curiae et congregationes distinctae populorum, et vocatae tribus
Abbreviated transcription (Latin):
nc igit consules appellati: uł aconsulendo ciuib. uł a regendo cuncta consilio: Quo
reret : Inde aut̃ duo pares : quia unus rẽ ciuilẽ. alt̾ rem militarem administ

Expanded text:
hinc igitur consules appellati, vel a consulendo civibus, vel a regendo cuncta consilio. 7. Qhinc igitur consules appellati, vel a consulendo civibus, vel a regendo cuncta consilio. 7. Qreret. Inde autem duo pares, quia unus rem civilem, alter rem militarem administ
Abbreviated transcription (Latin):
tiones suis quȩq tẽporib habuer̃. ut assirii. medi persi aegyptii. greci: Quoꝵ uices
sors tẽpoꝵ Itauolutauit : ut alterũ ab alt̃o solueret᷑ : Int̾ om̃ia aut̃ regna terrarũ: duo
regna cet̃is gloriosa tradunt᷑ : Assirioꝵ pͥmũ : deinde romanoꝵ ut temporib et locis
interse ordinata atq distincta: Nã sic̃ illud pͥus. & hoc posterius: Ita illud inoriente
hoc in occidente exortum est. deniq millius fine: huius initiũ confestim fuit: Regna cȩt̃a. cet̃ique
reges: uelut adpendices istoꝵ habent᷑ : Reges: a regendo cuocato sic̃ enĩ sac̃dos ascĩficando : ia et
tia ꝑ se seuera est: Consules appellati a consulendo sicut reges aregendo. sic̃ leges alegendo:
ĩ cũ rortani regũ suꝑbam dominationẽ ñ ferrent: annua in ꝑia : binosq consules sił

Expanded text:
tiones suis quaeque temporibus habuerunt, ut Assyrii, Medi, Persi, Aegyptii, Graeci; quorutiones suis quaeque temporibus habuerunt, ut Assyrii, Medi, Persi, Aegyptii, Graeci; quorusors temporum ita volutavit ut alterum ab altero solveretur. Inter omnia autem regna terrarum duo regna ceteris gloriosa traduntur: Assyriorum primum, deinde Romanorum, ut temporibus, et locis inter se ordinata atque distincta. Nam sicut illud prius et hoc posterius, ita illud in oriente, hoc in occidente exortum est: denique in illius fine huius initium confestim fuit. Regna cetera ceterique reges velut adpendices istorum habentur. Reges a regendo vocati. Sicut enim sacerdos a sacrificando, ita et tia per se severa est. 6. Consules appellati a consulendo, sicut reges a regendo, et sicut leges a legendo; nam cum Romani regum superbam dominationem non ferrent, annua imperia binosque consules sibi
Abbreviated transcription (Latin):
indos: muntanas regiones tenent quos subactos alexander magnus piscibus uesci ꝓhi¬
it. Antropofagi gens asꝑrima subregione sericum sita: qͥ quia humanis carni
cunt᷑ id eo antro pofagi nõant᷑ ¶ Itaq sicutꝰ his ita & cȩtĩs gentib ꝑscła aut aregib. aut
int᷑. ut quasi subt̾ris positi adũsa pedib nr̃is calcent uestigia : nulla ratione cre¬
dendũ est. qr nec soliditas patit᷑. nec centrũ terrae : sedneq hoc ulla historiae cognitione
fuisse robustos. et excellentes uirib popłos: quosferunt fabulȩ. ab irata contra deos terra:
quasi ulciscendȩ matris terrae causa. indeos armati existerent : quos fabulȩ aioue bello
suisse suꝑatos atq extinctos fingunt : ꝓpt̃ qđ caelo iactis fluminibs interieri¬
XXUIII. DE BEGNIS MILITIAE QUE UOCABULIS.¬
XXUIII. DE REGNIS AUI

Expanded text:
Indos montanas regiones tenent, quos subactos Alexander Magnus piscibus vesci prohiIndos montanas regiones tenent, quos subactos Alexander Magnus piscibus vesci prohibuit. Anthropophagi gens asperrima sub regione Siricum sita, qui quia humanis carnibus vescuntur, ideo anthropophagi nominantur. Itaque sicut his, ita et ceteris gentibusntur, ut quasi sub terris positi adversa pedibus nostris calcent vestigia, nulla ratione credendum est, quia nec soliditas patitur, nec centrum terrae; sed neque hoc ulla historiae cognitione fuisse robustos et excellentes viribus populos, quos ferunt fabulae ab irata contra deos terra ad eius quod quasi ulciscendae matris Terrae causa in deos armati existerent, quos fabulae a Iove bello fuisse superatos atque extinctos fingunt, propter quod e caelo iactis fulminibus interierunt. De regnis militiaeque vocabulisIII. De regnis et m
Abbreviated transcription (Latin):
usq occeanũ ꝑ uagantes : his nom̃ gauloen insula dedit : q̃÷ iusta et iopiã ubi nec serpens
nascit᷑ neque uiuit: IGaramantes popłi africȩ. ꝓpe cirenas inhabitantes: agaramante rege
apollinis filio nõati quiibi ex suo nõe garama oppidũ condidit Sunt aut̃ ꝓximi gentibus
et hiopũ: De quib uirgilius extremigaramantes extremiaut̃. qui a seui : & a consortio
humanitatis remoti: hesꝑiiuͦ suntꝰ : qui circa ispaniã cõmorant᷑ Nam hispania aesꝑia¬
Et hi opes dicti afilio cã quiuocatꝰ.ẽ. cus ex quo originẽ trarint Cus enĩ ebraica lingua et hi-¬
obs int̃p̃tat᷑ : hu quondã ab indo flumine consurgentes iuxta aegyptũ. int̾nilũ & occeanũ
meridie sub ipsa solis uicinitate in seder̃ Quoꝵ tressunt ꝑopłi Esperi aaramantes: et
hesꝑi sunt occidentis Garamantes: tripolis indi orientis Trogodictȩ : gens et hiopũ. idõ
ncupati qđ tanta celeritate pollent. ut feras cursu pedũ adseqͣntur Panfagi &

Expanded text:
um pervagantes: his nomen Gauloe insula dedit quae est juxta Aethiopiam, ubi nec serpens nascitur neque vivit. Garamantes populi Africae prope Cyrenas inhabitantes, a Garamante rege Apollinis filio nominati, qui ibi ex suo nomine Garama oppidum condidit; sunt autem proximi gentibus Aethiopum. De quibus Virgilius: Extremi Garamantes. Extremi autem, quia saevi et a consortio humanitatis remoti. Hesperii vero sunt, qui circa Hispaniam commorantur; nam Hispania Hesperia dicitur. Aethiopes dicti a filio Cham, qui vocatus est Chus, ex quo originem trahunt. Chus enim Hebraica lingua Aethiops interpretatur. Hi quondam ab Indo flumine consurgentes, iuxta Aegyptum inter Nilum et Oceanum, in meridie sub ipsa solis vicinitate insiderunt, quorum tres sunt populi: Hesperi, Garamantes et Indi. Hesperi sunt occidentis, Garamantes Tripolis, Indi orientis. Trochoditae gens Aethiopum, ideo nuncupati, quod tanta celeritate pollent ut feras cursu pedum adsequantur. Pamphagi
Abbreviated transcription (Latin):
riie Officiũ¬
enĩ curiȩ ad ministrant: Vnde. non est decurio qͥsũmã ñ intulit. uł curiã ꝑarticipauit. ¶Curiales aut̃ idẽ
ł decuriones et dicti curiales qr ciuilia munera ꝓcurant et exequunt᷑.  Principales magis
ss̃ reliquis officiis dumuirales. labellio uocatus eo qđ sit portitor tabellarũ Idem
idem et scriba publicus qr ea tantũ que gestis publicant᷑ scribit Burc garii aburcgis dictiqi crebra
limites habitacula constituta. burgos uulgo uocant Unde et burgundionũ gent
didissimũ genus hõum : patre incerto ꝓgenitũ Priuatis extranei ab officiis publicis est enim
ĩ magistratũ habenti contrariũ & dicti pͥuati quod sint ab officiis curiae absolutiMercer
qđ est fortis cui contrariũs est leuis: id est infirmꝰ:Publicani: appellant᷑ conductores uectigaliũ fisci.
uł rerũ publicarũ Siue qui uettigalia exigunt uł qui ꝑ negotia scłi lucrasectant᷑ unde et cognõati¬

Expanded text:
riae. Officenim curiae administrant. Unde non est decurio, qui summam non intulit vel curiam participavit. Curiales autem idem et decuriones. Et dicti curiales, quia civilia munera procurant et exequuntur. Principales, magis reliquis officiis. Duumvirales  . Tabellio vocatus eo quod sit portitor tabellarum. Idem exceptor, idem et scriba publicus, quia ea tantum, quae gestis publicantur, scribit. Burgarii a burgis dicti, quia crebra per limites habitacula constituta burgos vulgo vocant. Unde et Burgundionum gentis nomen inhaesit, sordidissimum genus hominum patre incerto progenitum. Privati sunt extranei ab officiis publicis. Est enim nomen magistratum habenti contrarium, et dicti privati quod sint ab officiis curiae absoluti. Mercegravis, quod est fortis. Cui contrarius est levis, id est infirmus. Publicani appellantur conductores vectigalium fisci, vel rerum publicarum, sive qui vectigalia publica e
Abbreviated transcription (Latin):
priuignus medus rex athetiuensiũ quipꝰ mortem iasonis orientis plagã ꝑtromuit: ibiq mediam
iemꝰ condidit gentẽq medoꝵ nom̃e suo appellauit : Sed in uenimus ingenests qđ madar¬
subiente gerstededit : Per sȩ autẽ: ante ꝙrũ ignobiles fuer. & nullus int̾gentas. loci habebat

Expanded text:
privignus Medus rex Atheniensium, qui post mortem Iasonis Orientis plagam perdomuit, ibique Mediam privignus Medus rex Atheniensium, qui post mortem Iasonis Orientis plagam perdomuit, ibique Mediam urbem condidit, gentemque Medorum nomine suo appellavit. Sed insubjectae genti dedit. Persae autem ante Cyrum ignobiles fuer
Abbreviated transcription (Latin):
⁊pneti facie sed noti uellere seres: angaridȩ : populis int̃ assyrios indosq in habitantes. circa
Sinigem fluuiũ Undeetiã : gangaride nuncupatis : FIrtani: dicti asilua ircania ubis plurimȩu
tigres : Bactriani: scite fuer quisuoꝵ factione a sedib sius pulsi iuxta batron orientis fluiũ
Parthi quoq : & ipsi asotis originẽ trahunt: fuert̃ enĩ eoꝵ exules: quodetiã eoꝵ uocabulomani
soxiapulsi: solitudines urxta hyrcaniã pͥmũ furtĩ occupauer̃: deinde pleraq finiũ.: & iã uirtu
obtinuer :Assirii: ab assur filio sem uocati gens potentissima. quae ab eufrate uso
doꝵ fines: omnẽ in medio terrae tenuit regionẽ : Medi: arege suo cognominati putant᷑ :
inqr iason pelia ci regis sr̃ apeliȩ filiistessalia pulsus :: cũ medea uxore sua Cuius fu

Expanded text:
Ignoti facie, sed noti vellere Seres. Gangaridae populi sunt inter Assyrios Indosque, habitantes circa Ignoti facie, sed noti vellere Seres. Gangaridae populi sunt inter Assyrios Indosque, habitantes circa Gangen fluvium. Unde etiam Gangaridae nuncupati sunt. Hircani dicti a silva Hircania, ubi sunt plurimae tigres. Bactriani Scythae fuerunt, qui suorum factione a sedibus suis pulsi iuxta Bactron Orientis fluviumParthi quoque et ipsi ab Scythis originem trahunt. Fuerunt enim eorum exules, quod etiam eorum vocabulo maniScythia pulsi solitudines iuxta Hircaniam primum furtim occupaverunt, deinde pleraque finium etiam virtute obtinuerunt. Assyrii ab Assur filio Sem vocati, gens potentissima, quae ab Euphrate usque ad Indorum fines omnem in medio tenuit regionem. Medi a rege suo cognominati putantur. Namque Iason, Peliaci regis frater, a Peliae filiis Thessalia pulsus est cum Medea uxore sua; cuius fuit
Abbreviated transcription (Latin):
possident. Nõa & locis & gentib relinquentes. dequib pꝰea miutatas plurima.: cet̾a ꝑmanent ut¬
fuerunt : Nã multarũ gentiũ uocabula: partĩ manser̃: Ita : ut hodieq appareant undefuerant
hões doctissimi antiquissimas historias ꝑ scrutantes. nec om̃iũ sed aliquarũ existis origenes
gentiũ potuer̃ repperire : Nã quod ea filio cam qͥuocabat᷑ mesram aegyptiis exorti Nulla hic resonat
origo uocabuli sic̃ nec & hiopũ quidñr ad eũ filiũ cham ꝑtinere quichus appellatus: ẽ Asiom̃ia con¬
dent᷑. plurima tam̃ gentiũ mutata tanquã manentia uocabula apparent: quipꝰ ea nõa diũsaa
dedit ratio : Nã in diꝰ ab indo flumine dictis : qui a boccidentali parte eos includit: Seres: aꝓpͥo
aopdo nom̃ sortitis gens aborientẽ sita apud quos de arborib lana cantexit᷑: de quib est illuo

Expanded text:
possident, nomina et locis et gentibus relinquentes; de quibus postea inmutata sunt plurima, cetera possident, nomina et locis et gentibus relinquentes; de quibus postea inmutata sunt plurima, cetera fuerunt. 38 Nam multarum gentium vocabula partim manserunt, ita ut hodieque appareat unde fuerant homines doctissimi antiquissimas historias perscrutantes, nec omnium, sed aliquarum gentium potuerunt reperire. Nam quod ex filio Cham, qui vocatur Mesraim, Aegyptii sunt exorti, nulla hic resonat origo vocabuli, sicut nec Aethiopum, qui dicuntur ad eum filium Cham pertinere qui Chus appellatus est. Et si omnia considerentur, plura tamen gentium mutata quam manentia vocabula apparent; quibus postea nomina diversa dedit ratio. Namque Indi ab Indo flumine dicti sunt, qui ab occidentali parte eos includit. Seres a proprio oppido nomen sortiti sunt, gens ad Orientem sita, apud quos de arboribus lana contexitur. De quibus est illud:
Abbreviated transcription (Latin):
lii igt᷑ iafethi soptem nõant: Gomor ex quogalathȩ id÷ galli : Magog: a quo arbitrant᷑ scitas. et
traxisse originẽ. Medai: a quo medos eaistere putant: Iuuan: a quo iones qui et grecei : Vn
a mare idinũ : Tubal: aquo hibi qui et ispani. licet quidã ex eo et italos suspicent᷑: Mosoch. ea quo
rapadoces : Vnde & urbs. apud eos usq hodie malecho dr̃: Tyras. ex quo traches quoꝵ ñ satis inmit¬
tum uocabulũ ẽ : quasi tyraces: FILIIGOMER UEPOTESIafETH npellinnth
Ascenet : a quosar matȩ. quos greti reginos uocant :  Rifan: aquo paflagonas:  Gotorna : a quosi frig
Afilii iuuan Elisaa: aquibꝰ greci helisei. quiuocant᷑ eolides: Vnde et lingua quinta greci eolis
appellatur: Tarsis: a quocilices ut iosepus arbitrat᷑ : Vnde et metropolis ciuitas eoꝵ : tarsis dr̃ : Carbĩ
iafeth: qui a tauro monte adaquilonẽ mediã partẽ asiae & omnẽ europam usq ad oceanũ britancũ

Expanded text:
lii igitur Iaphet septem nominantur: Gomer, ex quo Galatae, id est Galli. Magog, a quo arbitrantur Scythas et Gothos traxisse originem. Madai, a quo Medos existere putant. Iavan, a quo Iones, qui et Graeci. Unde et mare Ionium. Thubal, a quo Iberi, qui et Hispani; licet quidam ex eo et Italos suspicentur. Mosoch, ex quo Cappadoces. Unde et urbs apud eos usque hodie Mazaca dicitur. Thiras, ex quo Thraces; quorum non satis inmutatum vocabulum est, quasi Tiraces. Filii Gomer, nepotes Iaphet. Aschanaz, a quo Sarmatae, quos Graeci Rheginos vocant. Riphath, a quo Paphlagones. Gotorna, a quo sunt Phryges. Filii Iavan Elisa, a quibus Graeci Elisaei, qui vocantur Aeolides. Unde et lingua quinta Graece Αἰολίς appellatur. Tharsis, a quo Cilices, ut Iosephus arbitratur. Unde et metropolis civitas eorum Tharsus dicitur. CetIaphet, quae a Tauro monte ad aquilonem mediam partem Asiae et omnem Europam usque ad Oceanum Brittanicum
Abbreviated transcription (Latin):
uĩ mauri ⁊ numidȩ : Mauri et numidȩ ut afriputant : sicut sũpsert exordiũ et
nisso duce passim sibi sedes q̃ rebant: ex eo numo. medi. et ꝑsȩ. et armeni nauib¬
Ciuuenissent. et ignara lingua cõmerciũ ꝓ hberet: ꝑ patentes agros. et

Expanded text:
mum Mauri et Numidae. 120. Mauri et Numidae, ut Afri putant, sic sumpserunt exordium et mum Mauri et Numidae. 120. Mauri et Numidae, ut Afri putant, sic sumpserunt exordium et iis gentibus, amisso duce, passim sibi sedes quaerebant, ex eo numero Medi, et Persae, et Armeni navibinvenirent, et ignara lingua commercium prohiberet, per patentes agros, et