comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum genui cȩdit: quodq deiectõ
igni adhibito. tam facibe qͣm lignũ
aridum conflagrauit: Post hoc re¬
uulsum ceruicib et depressum. mo¬
dio trahitur caput: tum pedes alia¬
q menbra cesa securib et rapta fu¬
nibus distrahunt᷑: ac ꝑsingła loca
menbratim in conspectu cultricis
alexandrie seues ueternosus exurit᷑.
adultimũ truncus qui suꝑ fuerat
in amphittatro concremat᷑: uaneq
suꝑsticionis et erroris antiqui sera¬
pis hic finis fuit: de cuiꝰ origine di¬
uersa fertur opinio paganoꝵ. Alii
iouem putant cuiꝰ capiti modius
suꝑ positus uł cum mensura modio¬
q cuncta indicet moderari uł uitam
mortalib frugum largitate p̾beri
egiptus opib et fecunditate pascitur:
quidam in honorem nr̃i ioseph for¬
matũ ꝑhibent simulachrũ ob dim̃¬
sionẽ frumenti qua famis cẽpore
subue nit egiptus. Alii reꝑtum in
historiis¬
I grecoꝵ ueterib ferunt. apin
q̃ndã patrem familias seu regem

Expanded text:
sum genium caedit: quo dejecto, sum genium caedit: quo dejecto, igni adhibito tam facile, quam lignum aridum conflagravit. Post hoc revulsum cervicibus, et depresso modio, trahitur caput: tunc pedes, aliaque membra caesa securibus et rapta funibus distrahuntur, ac per singula loca membratim in conspectu cultricis Alexandriae senex veternosus exuritur. Ad ultimum truncus, qui superfuerat, in amphitheatro concrematur: vanaeque superstitionis et erroris antiqui Serapis hic finis fuit. De cujus origine diversa fertur opinio Paganorum. Alii Jovem putant: cujus capiti modius superpositus, vel quia cum mensura modoque cuncta indicet moderari, vel vitam mortalibus frugum largitate praeberiAegyptus opibus et foecunditate pascatur. Quidam in honorem nostri Joseph formatum perhibent simulachrum, 297 ob dimensionem frumenti, qua famis tempore subvenit Aegyptiis. Alii repertum in historiis Graecorum veteribus ferunt, Apin uemdam patremfamilias seu regem
Abbreviated transcription (Latin):
ad se raꝑe ferrum. ad surrexisse po¬
pulo simulachrũ et in aere pendere
uideret᷑. Et ne hoc lapsu ꝓpero ꝓde¬
aiebant sol. ut ualedicens serapidi¬
cedat add ꝓpria. S et multa alia de¬
cipiendi causa aueterib in loco fue¬
rant constructa: quȩ nunc longũ
ẽ enumerare ꝑsingła Uerum ut
dicere ceꝑamus rescripto recitato.
parati quidẽ erant nr̃oꝵ popłi
ad subuertendũ erroris auc Itorem:
ꝑsuasio tamen quędã ab ip ꝓ sis
gentibibus fuerat dispersa quod
si humana manus simula ꝗ chrũ
illuad contigisset. t̾ra deis cens
ilico solueretur in cahos. celumq
repente rueret inp̃ceps: Quę res
paululum stuporem quendã ppłis
fide quã armis magis munitus. cor¬
reptam bipennem in surgens omni
nisu maxillę ueteratoris in lidit.
Clamor accollitur utrorumq popłoꝵ:
neq tamen aut celum ruic. aut
terra discindit Inde iterum atq
iterum repetens putris ligni fumo¬

Expanded text:
ad se raperet ferrum, assurexisse poad se raperet ferrum, assurexisse populo simulachrum, et in aere pendere videretur. Et ne hoc lapsu 295 propero prodeaiebant, Sol, ut valedicens Serapi, discedat ad propria. Sed et multa alia decipiendi caussa a veteribus in loco fuerant constructa, quae nunc longum est enumerare per singula. Verum ut dicere coeperamus, Rescripto recitato, parati quidem erant nostrorum populi ad subvertendum erroris auctorem: persuasio tamen quaedam ab ipsis Gentilibus fuerat dispersa, quod si humana manus simulachrum illud contigisset, terra dehiscens illico solveretur in chaos, caelumque repente rueret in praeceps. Quae res paululum stuporem quendam populis fide quam armis magis munitus, correptam bipennem, insurgens omni nisu, maxillae veteratoris inlidit. Clamor attollitur utrorumque populorum: neque tamen aut caelum ruit, aut terra desedit. Inde iterum atque iterum 296 repetens, putris ligni fumo
Abbreviated transcription (Latin):
strum ex omnib metallorum lignoꝵ¬
q compositum ferebat᷑. In teriores
delubri parietes lãminis pͥmo aureis uesti
ad stuporem ãmirationemq uiden¬
dum: dolis et arte composita: fene¬
stra ꝑ exigua ab ortu solis ita erat
aptata. ut die qua institutum fuc¬
rat simulachrũ. solis ad serapim sa¬
lutandum introferri ailigenter
temporib obseruatis. ingrediente sunui¬
lachro radius solis ꝑeandem fenestͣm
directus. os et labra serapis illusftret.
ita ut inspectante popło. scło salutatꝰ
serapis uideret᷑ a sole Erat et aliud
fraudis genus huiꝰmodi natura. la¬
pis magnetis huiꝰ uirtutis ẽe ꝑblet᷑.
ut ad se rapiat et attrabat ferrum:
Signum uero solis adhoc ipsũ ex
ferro subtilissimo manu artificis
fuerat fabricatum: ut lapis cuius
naturam ferrũ ad se trahere dixi¬
mus. desuꝑ in laquearib fixus. cũ
temꝑate sub ipso adlibram fuisset
positum simulachrum. ui nat᷑ali

Expanded text:
strum ex omnibus generibus metallorum lignorstrum ex omnibus generibus metallorum lignorumque compositum ferebatur. Interiores delubri parietes laminis primo aureis vestitad stuporem admirationemque videntium, dolis et arte composita. Fenestra perexigua ab ortu solis ita erat aptata, ut die qua fuerat institutum simulachrum Solis ad Serapin salutandum introferri, diligenter temporibus observatis, ingrediente simulachro radius solis per eandem fenestram directus, os et labra Serapis illustraret, ita ut inspectante populo, osculo salutatus Serapis videretur a Sole. Erat et aliud fraudis genus hujusmodi: Natura lapidis Magnetis hujus virtutis esse perhibetur, ut ad se rapiat et attrahat ferrum. Signum Solis ad hoc ipsum ex ferro subtilissimo manu artificis fuerat fabricatum, ut lapis, cujus naturam ferrum ad se trahere diximus, desuper in laquearibus fixus, cum temperate sub ipso radio ad libram fuisset positum simulachrum, et vi naturali
Abbreviated transcription (Latin):
erapis apud alexandriã tem¬
plum auditũ quidẽ omnib.
puto plerisq uero etiam notũ. Locus
est ñ nacura s manu ⁊ constructione.
ꝑ centum aut eo amplius gradus
in sublime suspensus: quadratis et
ingentibus spatiis omni ex parte
distentus. cuncta uero que adsum
forniceo constructa: que in mensis
desuꝑ luminarib et occultis aditi¬
bus inuicem insemet distinctis usũ
aiuersis ministeriis et clandestinis
officiis exhibebant: Iam uero in
suꝑiorib excrema totuis ambitus
tȩꝰ. inquib uł editui. uł hii quos
appellabant asnecotec id est qui se
castificant. cõmanere soliti erant.
porticus quoq post hec omnẽ am¬
bitum quadratis ordinib distinc¬
tȩ. intruisecus circũibant: In medio
totiꝰ spatii. edes erat p̾ciosa. s ita
columnis et marmoris saxo extrin¬
secus ample magnificeq construe¬
ta. In hac simulachrũ serapis ita
erat uastũ. ut dextera unũ parietẽ.
alterũ leua ꝑstringeret: quod mon¬

Expanded text:
erapis apud Alexandriam templum auditum quidem omnibus puto, plerisque vero etiam notum. Locus est non natura, sed manu et constructione per centum, aut eo amplius gradus, in sublime suspensus, quadratis et ingentibus spatiis omni ex parte distentus: cuncta vero, quo ad sumpere 294 forniceo constructa, quae immensis desuper luminaribus, et occultis adytibus invicem in semet distinctis, usum diversis ministeriis et clandestinis officiis exhibebant. Jam vero in superioribus extrema totius ambitus tae, in quibus vel aeditui, vel hi quos appellabant ἀγνεύοντας, id est, qui se castificant, commanere soliti erant. Porticus quoque post haec omnem ambitum quadratis ordinibus distinctae intrinsecus circumibant. In medio totius spatii aedes erat, pretiosis edita columnis et marmoris saxo ex trinsecus ample magnificeque constructa. In hac simulachrum Serapis ita erat vastum, ut dextra unum parietem, alterum leva perstringeret: quod mon
Abbreviated transcription (Latin):
er idem tempus in orientis rgno
gothorum gens sedib suis pulsa.
ꝑ om̃s se tracias infudit: armisq
urbes. et agros uastare feraliter cȩ¬
pit: Tum uero ualentis bella quȩ
monachos iubet. Ipse tam̃ ab hostib
circumuentus. in p̃dio quo exbello
trepidus confugerat. impietatis suȩ
penas igni exustus dedit: annis in
imꝑio cum frẽ pͥmo et post cũ frĩs
filiis quatuordecim parit̾ exactis:
quȩ pugua initium mali romano
imꝑio tunc et deuceps fuit. Igitur
gratianꝰo cum frẽ ad modũ paruulo.
post patrui necem orientis quoq
suscepit imꝑium: Is pietate et religi¬
one oms pene qui ante fuerant
principes suꝑabat. Usu armorum
steniuis. uelox corpore. et ingenio
bonus erat. s iuuenili exultatione
plus fere letus quam sufficiebat: et
plus uerecundus qͣm rei publicȩ
intererat:¬

Expanded text:
er idem tempus in Orientis regno Gothorum gens sedibus suis pulsa, per omnes se Thracias infudit, armisque urbes et agros vastare feraliter coepit. Tum vero Valentis bella quae monachos jubet. Ipse tamen ab hostibus circumventus in praedio, quo ex bello trepidus confugerat, impietatis suae poenas igni exustus dedit, annis in Imperio cum fratre primo, et post cum filiis fratris, quatuordecim pariter exactis. Quae pugna initium mali Romano Imperio tunc et deinceps fuit. Igitur Gratianus cum fratre admodum parvulo, post patrui necem Orientis quoque suscepit Imperium. Is pietate et religione omnes pene, qui ante fuerant principes, superabat. Usu armorum strenuus, velox corpore, et ingenio bonus erat, sed juvenili exultatione plus fere laetus, quam sufficiebat, et plus verecundus, quam Reipublicae intererat
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea cum adbellum sarmaticum
ualentinianus de gallie partibus ue¬
nisset ylliricum abi uix dũ cepto
bello egritudine subita oppressus diẽ
obiit: relictis heredib in imꝑio filiis.
gratiano augusto ualentimanoq ad¬
modum paruulo. et nondum regiis
in signib initiato Quem cam̃ neces¬
sitas eoꝵ qui tanqͣm uacuum im¬
ꝑii locum conabant᷑ inuadere com
dui. ꝓbo cunc p̾fecto fideliter rem
.xIII.

Expanded text:
nterea cum ad bellum Sarmaticum Valentinianus de Galliae partibus venisset Illyricum, ibi vixdum coepto bello, aegritudine subita oppressus diem obiit, relictis haeredibus in Imperio filiis, Gratiano Augusto, Valentinianoque admodum parvulo, et nondum regiis insignibus initiato. Quem tamen necessitas eorum, qui tanquam vacuum imperii locum conabantur invadere, compdui, Probo tunc Praefecto fideliter rem XIII.
Abbreviated transcription (Latin):
maxune ꝯtẽpnẽt. abire eos liberos iubet:¬
s et ꝑsecutionẽ ꝙͣ adu̾sus eccłas agitari
uisserat datis rirsũ conpescit edictis: Illi
Hec quidẽ egesippus S et c̾cullianꝰ domici¬
ano similia refert dicens Tẽptauit aliqͣn¬
do ⁊ domicianꝰ simile aliqͥd portio nero¬
nis decrudelitate: s qͣsi homo cito desistit.
ita ut etiã eos qͦs in exiliũ miserat reuoca¬

Expanded text:
maxime contemneret, abire eos liberos jumaxime contemneret, abire eos liberos jused et persecutionem quam adversus Ecclesias agitari jusserat, datis rursum compescit edictis. Illi Haec quidem Egesippus, sed et Tertullianus de Domitiano similia refert, dicens: Tentavit aliquando et Domitianus simile aliquid, portio Neronis de crudelitate, sed quasi homo destitit cito, ut etiam eos quos in exsilium miserat revoca
Abbreviated transcription (Latin):
inicianũ cesarẽ: ⁊ ipse enĩ formidabat de
aduentu xͥ. sic̃ ⁊ ininitio herodes. Int̾rogati
gͦ a domiciano. sieent ex familia dd. confes
utrisq ñ ampliꝰ eet inbonis nouẽ milibꝰ de¬
deb̾et᷑: nec hec sͥ inpecuniã subsist̾e s in esti¬
matione t̾rȩ q̃ eis eet in qͣdraginca minus
unũ iugeribꝰ ꝯstituta. qͣm sius manibꝰ ex¬
colentes uł ipsi alerent᷑. uł tributa dispen¬
deut: simul et testes ruralis et diuiturni
oꝑis manꝰ labore rigidas et calle obdurataᷤᷤ
p̃ferebant. Int̾rogati uͦ de xp̃o qͣle sit reg¬
nũ eiꝰ uł quis ipse aut unde aut quando
uent᷑us: respondert̃ qđ ñ huiꝰ mundi reg¬
nũ. neq huiꝰ t̾re ei designet᷑ imꝑiũ: s qͥa
celeste ei regnũ ꝑ angłoꝵ minist̾ia in ꝯsũ¬
matione scłi p̃paret᷑. qͣudo scilicet adueni¬
ens in gła de uiuis acmortius uidicabit᷑.
et restituet unicuiq ꝓfactis ac meritis su¬
criminis inueniret. et uilitatẽ eoꝵ qͣm

Expanded text:
mitianum Caesarem. Nam et ipse formidabat de adventu Christi, sicut et in initio Herodes. Interrogati ergo a Domitiano si essent ex familia David, confutrisque non amplius esset in bonis novem millibus dedeberetur. Neque haec sibi in pecunia subsistere, sed in aestimatione terrae, quae eis esset in quadraginta minus uno jugeribus constituta, quam suis manibus excolentes, vel ipsi alerentur, vel tributa dependerent; simul et testes ruralis et diurni operis manus labore rigidas et callis obduratas praeferebant. Interrogati vero de Christo quale sit regnum ejus, vel qui ipse, aut unde, aut quando venturus, responderunt quod non hujus mundi regnum, neque hujus terrae ei designetur imperium, sed quia coeleste ei regnum per angelorum ministeria in consummationes saeculi praeparetur, quando scilicet adventans in gloria, de vivis ac moet restituet unicuique pro factis et meritis sucriminis inveniret, et vilitatem eorum quam
Abbreviated transcription (Latin):
arcissus uͦ cũ ita de sertũ pecis¬
set. ac locis semet secretioribus
ab didisset ut ubi nã degeret nullꝰ
agnosceret: necessariũ uisũ epis
narent cui nom̃ erat du̾is Cui cũ
paruo tpr p̾̃fuisset eccłȩ suecedit
germanio: et gemanioni gordius
Cũ ecce subico uelut rediuiuus ee¬
loq redditꝰ ex in ꝓuisu apparuit
narc issus: et rursus a fr̃ib adp̃s¬
dendũ rogat᷑ eccłȩ. Multo enim
uehem̃tiꝰ erga eũ amor om̃iũ fue¬
rat incitatus: uł ꝑ eo qđ criminoss
in nocens cessit uł qđ sec retã ⁊ philo¬
sophicam uitã dilexit et qđ in eo¬
ans̃ cõpleuit dicens Michi uindic¬
tificatꝰ minist̾io suffice̾ ñ posset:
dispensatio in adiutoriũ narcissi se¬
nis euidentissimis reuelationibus

Expanded text:
arcissus vero cum ita desertum petisset ac locis semet secretioribus abdidisset, ut ubinam degeret nullus agnosceret, necessarium visum est narent, cui nomen erat Dius. Qui cum parvo tempore praefuisset Ecclesiae, succedit Germanus, et Germano Nigordius, cum ecce subito velut redivivus, coeloque redditus ex improviso apparuit Narcissus, et rursus a fratribus ad praesidendum rogatur Ecclesiae. Multo enim vehementius erga eum amor omnium fuerat incitatus, vel pro eo quod criminosis innocens cessit, vel quod secretam et philosophicam vitam dilexit, et quod in eo complevit Dominus dicens: Mihi vindictificatus ministerio sufficere non posset, dispensatio in adjutorium senis evidentissimis revelationibus
Abbreviated transcription (Latin):
aggͥditur pͥmo sensim refrenare lapsan¬
tes. et integro ad huc ȩcclȩ statui congͥ¬
gationibꝰq manentib. indulget inte¬
rim eos qui erant in militia tantum
gentiliũ ꝑsequutione pulsari. Sed
cũ nullus ex hoc clem̃tie eiꝰ intellectus
ppłis readderet᷑: qͥnpotiꝰ uelut ignoran¬
tes auĩn absq diuina ꝓuidentia res
agi ducerent. et ꝑhoc eo magis ꝑfiste¬
rent in malis suis: atq ipsi qui duces
ppłi uidebant᷑ & principes duum man¬
aati in memores effecti. aduersũ se in¬
uicẽ contentionib zelo. liuore. suꝑbia.
inimiciis. atq odiis ui flãmarentur:
ita ut tyranuidẽ potiꝰ quã sac̾dotium
tenere se crederent. xp̃ĩa  hum ilita¬
tis et sinceritatis obliti. sacra mini¬
steria ꝓfanis m̃tib celebrarent. tunc
rauit dũs lum̃ in ira filiȩ sion: et i¬
deicit de celo głam isrł. nec rememo¬
ratus ẽ. scabellũ pedũ suoꝵ. in die
ire suȩ: et sicut iterum dicit. subm̾¬

Expanded text:
aggreditur primo sensim refrenare lapsanaggreditur primo sensim refrenare lapsantes, et integro adhuc Ecclesiae statu, congregationibusque manentibus, indulget interim eos qui erant in militia tantum gentilium persecutione pulsari. Sed cum nullus ex hoc clementiae ejus intellectus populis redderetur, quin potius, velut ignorantes Deum, absque divina Providentia res agi ducerent, et per hoc eo magis persisterent in malis suis, atque ipsi, qui duces populi videbantur, et principes divini mandati immemores effecti, adversus se invicem contentionibus, zelo, livore, superbia, inimicitiis, atque odiis inflammarentur, ita ut tyrannidem potius quam sacerdotium tenere se crederent, Christianae humilitatis et sinceritatis obliti, sacra mysteria profanis mentibus celebrarent, tunc ravit Dominus in ira filiam Sion; et dejecit de coelo gloriam Israel, nec rememoratus est scabelli pedum suorum in die irae suae. Et sicut iterum dicit, subme
Abbreviated transcription (Latin):
status increm̃tis ꝓsꝑiorib augebatur:
et gła earum t̾ris excedens. & euncta
suꝑeminens festinare uidebat᷑ ad cȩ¬
lum Nulla enĩ occurrebat inuidiã.
nullus liuor nequissimi demonis
obuiabat̃. qm̃ quidẽ cęlestis dexterȩ
fulciebat᷑ auxstio: ppłs etiã tum bene
ꝓpietatis culcu et iusticiȩ obserua¬
tione erat ꝑmeritus. Uerum ubi
ex multa lib̾tate multaq indulgentia
uiciati sunt mores. et disciplina cor¬
rupta ẽ dum alter alteri inuidemꝰ.
et alt̾ alt̾i derogamꝰ. dũq nos in uicẽ
mordemꝰ et incusamꝰ: et adu̾sum nos¬
met ipsos ut testina ꝓelia cõmouemꝰ:
dum uerboꝵ iaculis ꝑxinoꝵ corda
terebramus: aũ princeps cũ pͥncipib.
ppłi cũ ppłis. seditiones et certamina
concitamꝰ: dum simulatio in uultu.
dolus in corde. fallatia ꝑfertur in u̾¬
bis. et maloꝵ ꝑsingła cumulus in¬
tumescit diuina ꝓuidentia iacturam
diseiplinȩ ppło suo illatã ex plurima
pace & nimia sui lentate ꝓspiciens.

Expanded text:
status incrementis prosperis augebatur, et gloria earum terris excedens, et cuncta supereminens, festinare videbatur ad coelum. Nulla enim occurrebat invidia, nullus livor nequissimi daemonis obviabat, quandoquidem coelestis dexterae fulciebatur auxilio. Populus etiam tunc benepietatis cultu et justitiae observatione promerebatur. Verum ubi ex multa libertate multaque indulgentia vitiati sunt mores, et disciplina corrupta est, dum alter alteri invidet, et alter alteri derogat, dum se invicem mordent et incurrunt, et adversum semetipsos intestina praelia commovent, dum verborum jaculis proximorum corda terebrant, dum principes cum principibus, populi cum populis, seditiones et certamina commovent, dum simulatio in vultu, dolus in corde, fallacia profertur in verbis, et malorum per singula cumulus intumescit, divina Providentia jacturam disciplinae populo suo illatam ex plurima pace et nimia sui lenitate perspiciens,
Abbreviated transcription (Latin):
sensisset: malo accepto cultrum
poposcit. Solebat enĩ ꝑsem̃t ipsũ
purgatũ sic pomũ atq incisum
edere. Tunc deinde circumspectans
nequis eẽt qui ꝓhiberet: eleuauit in¬

Expanded text:
sensisset, malo accepto, cultrum poposcit solebat enim sic per semetipsum purgatum pomum, atque incisum edere. Tunc circumspectans ne quis esset qui eum prohiberet, elevavit d
Abbreviated transcription (Latin):
Accersita tantũ sorore sua salome.
quit udeos de meo interitu gaui-¬
suros. sed potero habere lugentes
& exequias honorabiles et plangenti¬
um multitudine. si uolueritis uos

Expanded text:
Accersita que ad se sorore sua Salome quit, 'Iudeos de meo interitu gavisuros, sed potero habere lugentes et exequias honorabiles ex plangentium multitudine, si volueritis vos
Abbreviated transcription (Latin):
ad fidem patrũ statutaq conuerti: nͨ
negare aditum redeuntib. quin po¬
tius de eoꝵ conuersione gaudere.
Quia & ille eugłicus uinior filius
paterne de popłator sub stantiȩ in
semet ipsũ reuersus non solum sus¬
cipi meruit s et dignus pat̾nis com
plexibus deputatur. & anulũ fidei
recipit. et stola circũdatur. ꝑ quam
quid aliud qͣm sacerdotii de clarant᷑
insignia: Nec ꝓbabilis excitit apud
patrẽ senior filius qđ inuidit recep¬
to: nec tantũ meriti habuit ñ delin-¬
quendo. quantũ notȩ contraxit non
indulgendo germano:::¬

Expanded text:
ad fidem patrum statutaque converti, nec ad fidem patrum statutaque converti, nec negare aditum redeuntibus, quin potius de eorum conversione gaudere: quia et ille evangelicus junior filius, paternae depopulator substantiae, in semetipsum reversus, non solum suscipi meruit, sed et dignus paternis complexibus Al. amplexibus deputatur, et anulum fidei recepit, et stola circumdatur: per quam quid aliud quam sacerdotii declarantur insignia? nec probabilis extitit apud patrem senior filius, quod invidit recepto: nec tantum meriti habuit non delinquendo, quantum noxae contraxit non indulgendo germano
Abbreviated transcription (Latin):
ergit interea eusebius alex-¬
andriã. ibiq confessoꝵ conci¬
lio cong̾gato. pauci numero sed
fide integri et meritis multi:.
quo pacto post hereticoꝵ ꝓcellas
et fidie turbines tranquillitas re-¬
uocaret᷑ eccłȩ omni cura et libera¬
tione discutiunt: Aliis uidebat᷑¬
o fidei calore feruentib nullũ de¬
bere ultra iam insac̾dociũ recipi
qui se ut cumq heretice cõmunio¬
ne contagione macłasset. s qͥ pni¬
tantes apłm querebant non qđ
sibi utile eẽt s quod pluribus: uł
uita. ꝑsalute cunctoꝵ humilians
se descendit in mortẽ. quo scilicet
inueniret᷑ et in mortuus uita. dice¬
bant meliꝰ e̾e humiliari se paulu¬
lum ꝓpter deiectos. et in elinari
ꝓpt̾ elisos. ut eos rursus erigerent:
nec sibi met solis puritatis merito
celoꝵ regna defendent. s eẽ glorio¬
sius si cũ plurib in lucẽ mererent᷑
intrare. et ideo rectũ sibi uideri¬
ut tantum ꝑfidie auctorib amputa¬
tis. reliquis sacerdotib daretur optio.

Expanded text:
ergit interea Eusebius Alexandriam, ibique Confessorum concilio congregato, pauci numero, sed fide integri, et meritis multi, quo pacto post haereticorum procellas, et perfidiae turbines tranquillitas revocaretur Ecclesiae, omni cura et libratione discutiunt. Aliis videbatur fidei calore ferventibus, nullum debere ultra in sacerdotium recipi, qui se utcumque haereticae communionis contagione maculasset. Sed qui imitantes Apostolum quaerebant, non quod sibi utile esset, sed quod pluribus, vel vita, pro salute cunctorum humilians se, descendit in mortem, quo scilicet inveniretur et in mortuis vita: dicebant melius esse, humiliari se paululum propter dejectos, et inclinari propter elisos, ut eos rursus erigerent, nec sibimet solis puritatis merito caelorum regna defenderent, sed esse gloriosius, si cum pluribus illuc mererentur intrare. Et ideo rectum sibi videriut tantum perfidiae auctoribus amputatis, reliquis sacerdotibus daretur optio,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissa fuerãt im pleturũ.: Hec in ar¬
chiuis publicis edissene ciuitatis inq̃
tunc sup̃dictꝰ abgarus regnauit. ita
descͥpta repꝑimꝰ inhis cartis q̃ gesta
regis abgari seruata antiquitꝰ ꝯtine¬
bant. Et ut euidens dictoꝵ ueritas
fiat. ipsarũ exemplaria epłaꝵ. ex syroꝵ¬

Expanded text:
missa fuerant impleturum. Haec in archivo publico Edessenae civitatis, in qua tunc supradictus Abgarus regnavit, ita descripta reperimus, in his chartis quae gesta regis Abgari servata antiquitus continebant. Et ut evidens dictorum veritas fiat, ipsarum exemplaria episto
Abbreviated transcription (Latin):
hisdem temporib iħc sapi¬
ens uir. si tam̃ uirũ eũ nominari
fas ẽ: erat enĩ mirabiliũ oꝑũ effec¬
tor. doctorq hominũ eoꝵ qͥlibent̃
que uera st̃ audiunt: Et multoᷤᷤ qͥdẽ
iudeoꝵ. multos etiã ex gentibꝰ sibi
set: ñ deseruerunt hii qͥ abinitio
eũ dilexerant. Apparuit enĩ eis
de eo innumera miracła futura ee p̃¬
dixerant. S et in hodiernũ diem¬
ꝑseuerat et genus. Hȩc cũ ipse hebre

Expanded text:
hisdem temporibus Iesus sapiens vir, si tamen virum eum nominari fas est. Erat enim mirabilium operum effector doctorque hominum eorum, qui libenter quae vera sunt audiunt, et multos quidem Iudeorum, multos etiam ex gentibus sibi set, non deseruerunt hii, qui ab inicio eum dilexerant. Apparuit enim eis de eo innumera miracula futura esse predixerant. Sed et in hodiernum Chrperseverat et genus. Hoc idcirco de re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ totis duob annis pͥncipatu ro¬
mani apicis ministrato. cũ filiis
parit̾ int̾emptꝰ ẽ ⁊⁊ gallus suscepit
septuagesimo etatis anno non ad
integrũ ex pleto defunctꝰ ẽ. sebens¬

Expanded text:
n totis II annis principatu Romani apicis ministrato cum filiis pariter interemptus est, Gallus suscepit septuagesimo aetatis anno non ad integrum impleto, defunctus, in
Abbreviated transcription (Latin):
refert. At ne gallus inquit malum
decii aut uitare potuit aut cau̾e̾.
ẜ in eundem lapidẽ offensionis im¬
pegit. cuiꝰ cũ regnũ floreret initio.
et cuncta ei ex sententia çederent. scõs
uiros qui ꝓ pace regni eiꝰ do summo
supplicabant ꝑsequitus ẽ: cũ quib
et ysꝑitatem suã parit̾ fugauit et
cornelio ep̃atũ regente: ap̃ karta¬
ginem cypriano ambob fide uir-¬
tute pietate p̾stantissimis: questio
exorta ẽ in affrice magis partibus.
si opoteret hereticos rebaptirari:
Cumq id acypriano & a cettris pene
omĩb ꝑ affricam sacerdotib op ortere
fieri decerneret᷑ eos cornelius et cet̾i
om̃s ꝑitaliam sacerdotes huiꝰ cemodi
decreto manente sacerdotali concordia¬
regłam debere seruari. que conti¬
nebat post ab iectionem praui et
confessionẽ recti dogmatis. sola cos
manꝰ impositione purgandos:.
ed post cornelii consũmationẽ
aocio functus ẽ: ep̃atus sedẽ lucius

Expanded text:
est. At ne Gallus quidem malum Decii aut videre potuit aut cavere, sed in eumdem lapidem offensionis impegit. Cujus cum regnum floreret in initio, et cuncta ei ex sententia cederent, sanctos viros qui pro pace regni ejus Deo summo supplicabant, persecutus est, cum quibus et prosperitatem suam fugavit etCornelio episcopo tunc regente et apud Carthaginem Cypriano, ambobus fide virtute praestantibus, quaestio exorta est in Africae majoris partibus, si oporteat haereticos rebaptizari. Cumque id a Cypriani et caeteris pene omnibus per Africam sacerdotibus oportere fieri detineretur, Cornelius et caeteri omnes per Italiam sacerdotes hujusmodi decretum manente sacerdotali concordi regulam debere servari: quae continebat, post abjectionem pravi et confessionem recti dogmatis, sola eos manus imposicione purgandos. Sed post consummacionem docio functus est, episcopatus sedem Lucius
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur ubi constantius orientis reg¬
nuin solus obtinuit. constantino
fr̃e non longe abaquileia ap̃ elsam
fluuium amilitib int̾fecto: constans
utriusq germanus. occidentẽ satis in¬
dustrie gub̾nabat Nam constantiꝰ
natura et animo regio. dum pͥmis
illis regni sui fautorib satiꝰ indul¬
get. ꝑeunucͥos arte in ꝑfidiam deci¬
pitur: aꝑuersis sacerdotib. et intento
satis studio prauis eoꝵ contentioni¬
bus obsecundat. S illi uerentes ne
forte adeundi regis copia quandoq
fieret athanasio. & ꝑ eũ deueritate fidi q̃m
ꝑu̾tebant scdm sc̃pturas edoceret᷑: om̃imodis
insimulare eum apud pͥncipem et
uelut omniũ scelerũ ac flagitiorũ
aggrediuntur exponere: usq quo
humani corporis brachium loculo
delatum imꝑatori ostendunt: quod
ab achanasio excisum magice artis
gr̃a de arsenii exuiꝰdam corpor
confirmabant. S et alia quã pluri¬
ma criminosa simul et flagitiosa
componunt.:¬

Expanded text:
gitur ubi Constantius Orientis regnum solus obtinuit, Constantino fratre non longe ab Aquileia apud Alsam fluvium a militibus interfecto, Constans utriusque germanus, Occidentem satis industrie gubernabat. Nam 243 Constantius natura et animo regio, dum primis illis regni sui fautoribus satis indulget, per eunuchos arte in perfidiam decipitur a perversis sacerdotibus; et intento satis studio, pravis eorum contentionibus obsecundat. Sed illi verentes, ne forte adeundi regis copia quandoque fieret Athanasio, et per eum de veritate fidei quam pervertebant, secundum Scripturas edoceretur, omnimodis insimulare eum apud principem, et velut si reum omnium scelerum ac flagitiorum adgrediuntur exponere, usquequo humani corporis brachium loculo delatum Imperatori ostendunt: quod ab Athanasio excisum magicae artis gratia de Arsenii cujusdam corpore confirmabant. Sed et alia quam plurima criminosa simul et flagitiosa componunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sensu. scriput et eplas a timorẽ
dĩ hortatorias multas int̾ quas
ỹminent ille. quas acdybã dedit.
historie etam eccłasticę qͣm ab
eusebio scriptã. & ab isto aiximꝰ¬
decimũ librũ.S & ob crelator
opuscłoꝵ suoꝵ responit caol
uoluminibꝰ: arguens et coniun¬
cens se dĩ intuitu & ȩccłȩ utilitat
auxiliante dño nr̃o. ingenium
agitauisse. illũ uͦ emulationis
stimulo incitatum ad ob loqu¬
um stilum uertisse.

Expanded text:
sensu. Scripsit et epistolas ad timorem Dei hortatorias multas, inter quas praeeminent illae quas ad Probam dedit. Historiae etiam ecclesiasticae, quam ab Eusebio scriptam et ab ipso decimum librum. Sed et obtrectatori opusculorum suorum respondit duobus voluminibus, arguens et convincens, se Dei intuitu et Ecclesiae utilitate, auxiliante Domino, ingenium agitasse: illum vero aemulationis stimulo incitatum ad obloquendum stilum vertisse.
Abbreviated transcription (Latin):
UEINUS
aquileiensis eccłȩ
pb̃r. non minima
de greco in latinũ.
elegans ingenium
ħabuit Denĩq maximã partem
grecoꝵ bibliothece. latinis exhibu¬
it: basilii scilicet cesariensis capa¬
dociȩ ep̃i. gregorii natanzeni elo¬
quentissimi hominis. clementis
romani recognitionũ libros: eusebii
cesariensis palestinȩ ȩccłasticam
historiã. sixti sententias. euagrii
sũ mathemathicos. Horũ om¬
niũ quecũq p̾missis ꝓlogis a la¬
tinis legunt᷑. a rufino int̾p̃tata
sunt: que aut sine ꝓlogo. abalio
translata sunt qui ꝓlogũ facere
noluit: origenis aut̃ ñ omĩa. qͥa
hieronimꝰ tranffudit aliqua que
suo ꝓlogo decernunt᷑. Pprio aũt
idẽ rufinus symbolum ut in eiꝰ
comi aratione ax ner aua¬

Expanded text:
ufinus Aquilejensis Ecclesiae Presbyter, non minima de Graeco in Latinum elegans ingenium habuit. Denique maximam partem Graecorum bibliothecae Latinis exhibuit: Basilii scilicet Caesariensis Cappadociae Episcopi, Gregorii Nazianzeni eloquentissimi hominis, Clementis Romani Recognitionum libros, Eusebii Caesariensis Palaestinae Ecclesiasticam historiam, Xisti sententias, Evagrii sum Mathematicos. Horum omnium quaecumque praemissis prologis, a Latinis leguntur, a Rufino interpretata sunt, quae autem sine prologo, ab alio translata sunt, qui prologum facere noluit. Origenis autem non omnia, quid et Hieronymus transtulit aliquanta, quae sub prologo discernuntur. Proprio autem idem Rufinus Symbolum, ut in ejus comparatione alii nec
Abbreviated transcription (Latin):
ga idoloꝵ culcũ ferri cepit in sa¬
na. callidior cet̾is ꝑsequutor non
ui ueq tormentis s p̃miis. hono¬
rib blandiciis ꝑsuasionib maio¬
rem pene ppłi partẽ quamsiatro¬
citer pulsasset elisit: studia autꝰtor
gentiliũ xp̃ianos adire ꝓhibens. lu¬
dos litterarũ illis solis qui deos
deasq uenerarent᷑ patere decernit:
miltiȩ scingłm non dari. nisi im¬
molantib iubet᷑. ꝓcurationẽ ꝓuin¬
ciarum uirisq dicendi xp̃ianis
statuit ñ deb̾e cõmitti: ut pote qͥb
eciã lex ꝓpͥa gladio uti uetuisset E ꝓfi¬
ciebat cotidie in huiꝰcemodi legibꝰ exqͥ¬

Expanded text:
ga idolorum cultum ferri coepit insaga idolorum cultum ferri coepit insania, callidior caeteris persecutor, non vi, neque tormentis, sed praemiis, honoribus, blanditiis, persuasionibus, 259 majorem pene populi partem, quam si atrociter pulsasset, elisit. Studia auctorum Gentilium Christianos adire prohibens, ludos litterarum illis solis, qui deos deasque venerarentur, patere decernit. Militiae cingulum non dari, nisi immolantibus jubet. Procurationem provinciarum, jurisque dicendi Christianis statuit non debere committi, utpote quibus etiam lex propria gladio uti vetuisset. Et proficiebat quotidie in hujuscemodi legibus exqu
Abbreviated transcription (Latin):
fidei reuocabat: maxime qđ hilari¬
um qͦ dudũ cũ cet̾is ep̃is in exilium
trusũ ẽe memorauiꝰ regressũ iã ⁊ in
italia positũ Hec eadẽ erga instauran¬
das ȩccłas fidemq patrũ reparandã
repperit molientem::
tuiis et placidus. simulq eruditꝰ.
et adsuadendũ cõmodissimꝰ. rem di¬
ligentius et aptius ꝓcurabat Qui
etiam libros de fide nobiliter septos
edidit: quib et hereticorum u̾suscias.
et nr̃oꝵ receptiones et male credulã
simplicitatẽ ita diligent̾ exposuit:
ut et p̃sentes et longe positos quibus
ipse ꝑse disserere uiua uoce non po¬
terat. ꝑfectissima instructione corri¬
geret. Ita duo isti uiri uelut magni¬
fica quedam mundi lumina. illiricũ
italilam. galliasq suo splendore ra¬
diarunt: ut om̃s etiam de abscon¬
ditis angulis et abstrusis hereticoꝵ
tenebre fugarentur::
ꝑsas bello pulsaturus aduenit.
et publica quã priꝰ occultauerat er¬

Expanded text:
fidei revocabat, maxime quod Hilarifidei revocabat, maxime quod Hilarium, quem dudum cum caeteris Episcopis in exilium trusum esse memoravimus, regressum jam, et in Italia positum, haec eadem erga instaurandas Ecclesias, fidemque patrum reparandam reperit molientem. Cnis et placidus, simulque eruditus, et ad persuadendum commodissimus, rem diligentius et aptius procurabat. Qui etiam libros de fide nobiliter scriptos edidit, quibus et haereticorum versutias, et nostrorum deceptiones, et male credulam simplicitatem ita diligenter exposuit, ut et praesentes, et longe positos, quibus ipse per se disserere viva voce non poterat, perfectissima instructione corrigeret. Ita duo isti viri, velut magnifica quaedam mundi lumina, Illyricum, Italiam, Galliasque suo splendore radiarunt, ut omnes etiam de abditis angulis et abstrusis haereticorum tenebrae fugarentur. CPersas bello pulsaturus advenit, et publica quam prius occultaverat er
Abbreviated transcription (Latin):
nec ipse reciꝑe cogitat alexandrini
decreta concilii: sed constringebatur
legati sui uincło. qui inconcilio ipsiꝰ
auctoritate subscripserat Abicere nã¬
q eum ñ poterat: quia auctoritatem
eiꝰ tenebat: si uero recepisset om̃e suũ
frustrandũ uidebat inceptum. Diu
de hoc mnultumq delib̾ans: cũ exutͣt
parte concluderet᷑. elegit ut legato
suo recepto. erga cet̾os sententiã dis¬
parem s sibi placitam custodiret. Ita
regressus ad sardinie partes. siue qͥa
cita inorte p̾uentiis tempꝰ sententie mu¬
tande ñ habuit. et enĩ cemere cepta
corrigi spatio solent: siue hoc animo
immobilit̾ sed erat parum firma.¬
Uerum ex ipso interim luciferanoꝵ
cisma quod licet ꝑ paucos ad huc
uoluit᷑: sũpsit ex ordiũ Eusebius
uero circuiens orientem atq italiã:
medici parit̾ et sacerdotis fungebat᷑
officio: Singłas quasq eccłas abiu¬
rata infidelitate ad sanitatem recte

Expanded text:
nec ipse recipere cogitat Alexandrini nec ipse recipere cogitat Alexandrini decreta concilii, sed constringebatur legati sui vinculo, qui in concilio ipsius auctoritate subscripserat. Abjicere namque eum non poterat, qui auctoritatem ejus tenebat. Si vero recepisset, omne suum frustrandum videbat inceptum. Diu ergo de hoc multumque deliberans, cum ex utraque parte concluderetur, elegit, ut legato suo recepto, erga caeteros sententiam disparem, sed sibi placitam custodiret. Ita regressus ad Sardiniae partes, sive quia cita morte praeventus, tempus sententiae mutandae non habuit etenim temere coepta corrigi spacio solent sive hoc animo immobiliter 258 sederat, parum firmaverim. Ex ipso interim Luciferianorum schisma, quod licet per paucos adhuc volvitur, sumsit exordium. Eusebius vero circumiens Orientem atque Italiam, medici pariter et sacerdotis fungebatur officio. Singulas quasque ecclesias, abjurata infidelitate, ad sanitatem rectae
Abbreviated transcription (Latin):
ed eusebius cum redisset antio¬
chiam. et inuenisset ibi a luci¬
fero cont᷑ pollicitationẽ ordinatum
ep̃m: pudore simul et in dignatio¬
ne compulsus ab cessit neutre parti
cõmunionẽ suã relaxans: quia dig̃¬
ne digrediens inde ꝓmiserat se ac¬
turum inconcilio. ut is eis ordinare¬
tur ep̃c aquo pars neutra disc̃ideret:
Ille namq ppłs qui meletium du¬
dum de ęcrł̃a pulsũ quasi ꝓfide
recta fuerat sequutus. non se iunxe¬
rat ad priores catholicos idem qui
etiam paulinus erat. sed suum
principatũ suumq conuenticłm
teniit. Hos ergo cum inunum
reuocare uoluisset eusebius. nec
tamen preuentus a lucifero po¬
tuisset: abscessit: Tunc regressus mele¬
tius de exillo quia cũ eo numerosi¬
or ppłs erat. ȩccłas tenuitt. et ex
co iam ꝓpriam sẏnodũ cum ceteris ori¬
entalib ep̃is habuit: nec tam̃ achana¬
sio iunctus est Iuterim lucifer in ui¬
riam dolens. quod ep̃m a se ordinatũ
ap̃ antiochiam ñ recepisset eusebius.

Expanded text:
ed Eusebius cum redisset Antiochiam, et invenisset ibi a Lucifero contra pollicitationem ordinatum Episcopum, pudore simul et indignatione compulsus abscessit, neutri parti communionem suam relaxans, quia digrediens inde promiserat se acturum in Concilio, ut is eis ordinaretur Episcopus, a quo pars neutra descisceret. Ille namque populus, qui Meletium dudum de Ecclesia pulsum, quasi pro fide recta fuerat secutus, non junxerat se ad priores catholicos, id est, qui etiam Paulinus erat sed suum principatum, suumque conventiculum tenuit. Hos ergo cum in unum revocare voluisset Eusebius, nec tamen praeventus a Lucifero potuisset, abscessit. Tunc regressus Meletius de exilio, quia cum eo numerosior populus erat, Ecclesias tenuit: et ex eo jam propriam synodum cum caeteris Orientalibus Episcopis habuit, nec tamen Athanasio junctus est. Interim Lucifer injuriam dolens, quod Episcopum a se ordinatum apud Antiochiam non recepisset Eusebius,
Abbreviated transcription (Latin):
Grillus tunc post maximum
confessorem iherosolimis ep̃c
habebat᷑. Aꝑtis igit᷑ sundam̃tis
ccalces cementaq adhibite: nichil
omnino deerat quinc die postera
ueterib deturbatis. noua iacereit
dixerat ꝑsistere nullo genere rem¬
fieri posse. ut ibi aiideis lapis suꝑ

Expanded text:
rillus post Maximum Confessorem Jerosolymis Episcopus habebatur. Apertis igitur fundamentis, calces cementaque adhibita, nihil omnino deerat, quin die postera, veteribus deturbatis, nova jacerent aedixerat, persisteret, nullo genere fieri posse, ut ibi
Abbreviated transcription (Latin):
plicia. aliis rursũ diabolꝰ machͥnis op¬
puguare famulos parat dei: qͥ scilicet
afflictione carceris et pęnali squalore
consũpti. ac septimo ut dicunt puncto
in ueruo pedes contͣ quã credi fas ẽ disten¬
ti: in intuno tenebraꝵ loco. ꝑ oĩa penaꝵ
geuera quȩ furentũ seuicia. excogitare
poterat de ꝑirent. quã plurimi gͦ hoc¬

Expanded text:
ue diabolus machinis oppugnare parabat famulos Dei, quo scilicet afflictione, carceris, et poenalis squalore consumpti, ac septimo ut dicunt puncto in nervo pedes, contra quam credi fas est, distenti, in intimo tenebrarum loco, per omnia poenarum genera, quae furentium saevitia excogitare poterat, deperirent. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
erat: et toto corꝑe unũ uulũ horebat. Periit
in eo humane forme agnitio: et ñ solũ qͥs
eẽt. s et qͥd eẽt torm̃toꝵ crudelitas ne ag¬
nosci posset abstulerat. Xp̃c tñ in eo solus
ꝑmartirii głam recognoscebat᷑: qͥ ꝑ eiꝰ paci¬

Expanded text:
erat, et toto corpore unum vulnus horrebat. Perit in eo formae humanae agnitio, et non solum quis esset; sed et quid esset, tormentorum crudelitas, ne agnosci posset, abstulerat. Christus tamen in eo solus per martyrii gloriam recognoscebatur. Sed a
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ub̾um genera renouant᷑ certantibꝰ om¬
nimodis adiisariis: qͣtiuꝰ eoꝵ patienciã
frangerent. et ab ipso ut ita dicã uertice
rabat sp̃es uicinȩ iã głe: quã sibi iãm¬
iamnq manu contingere ⁊ contrectare
dextris uidebant᷑. Cũq et supplicior
genera. et spectacłor pene iã tẽpꝰ fuisset
assũptũ: nec moueri ullatenꝰ a sententia
uoluissent: cũ etiã sellȩ ferreȩ suꝑ positi.
consũptã u̾b̃̾ibꝰ caruẽ iguis subt̃ minist᷑¬
tus exureret᷑. adultimũ infatigabiles mr̃in¬

Expanded text:
ntorum genera renovantur. Certantibus omnimodis adversariis, quatenus eorum patientiam frangerent, et ab ipso ut ita dicam vertice rabat spes vicinae jam gloriae, quam sibi jamjamque manu contingere, et contrectare dextris videbantur. Cumque et suppliciorum genera, et spectaculorum pene jam tempus esset assumptum, nec moveri ullatenus a sententia potuissent, cum etiam sellae ferreae superpositi, consumptam verberibus carnem ignis subter ministratus exureret, ad ultimum infatigabiles m
Abbreviated transcription (Latin):
caudentes laininas eris ⁊⁊ ferri erga in¬
guinis loca et delicatiora que men-¬
broꝵ instauratis ignibꝰ adbibebant. ex
quo carues quidẽ eiꝰ aduste igni de flu-¬
ebant: ipse uͦ ꝑ manebat ĩmobił in con¬
cussus. increpidus. eelestibꝰ ȩt̾nisq fontibꝰ¬

Expanded text:
candentes laminas aeris et ferri circa inguinis loca et delicatiora quaeque membrorum instauratis ignibus adhihent. Ex quo carnes quidem ejus adustae igne, defluebant, ipse vero permanebat immobilis, inconcussus, intrepidus;
Abbreviated transcription (Latin):
inc iam toto orbe ꝓfugus agit᷑
athanasius: nec ei ullus tutus
ad lacendũ suꝑerat locus. Tribuni.
p̃positi. comites. exercitus quoq ad
tur. siquis uiuum maxume sin
minus certe cap̃ achanasii detulis¬
set: ita totis regni uirib frustra
ad uersus eum cui ds ad erat certa¬
batur. Interea sex continius annis
ita latuisse fertur in lacu cisterne
ñ habentis aquã. ut solem numꝙͣ
uiderit Sed cum ꝑ ancillam quȩ
sola conscia dñorum officiis qui
ei latebras p̾buerant uidebatur in¬
dicatus fuisset. camꝗͣ dei sp̃u ãmo¬
nitus. ipsa nocꝰte quȩi adeũ conp̃¬
dendum cũ indicib ueniebatur.
post annos sex emigͣuit ad alium
locum: ita illi qui uenerant frustra¬
tis dñis quoq infugam uersis. de
Sancilla ut falsa indice penas sumuit:¬

Expanded text:
inc jam toto orbe profugus agitur Athanasius, nec ullus ei tutus ad latendum supererat locus. Tribuni, Praepositi, Comites, exercitus quoque adtur, si quis vivum maxime, si id minus, caput certe Athanasii detulisset. Ita totis regni viribus frustra adversum eum, cui Deus aderat, certabatur. Interea sex continuis annis ita latuisse fertur in lacu cisternae non habentis aquam, ut solem numquam videret. Sed cum per ancillam, quae sola conscia dominorum officiis qui ei latebras praebuerant, videbatur, indicatus fuisset, tanquam Dei spiritu admonitus, ipsa nocte qua ad eum comprehendendum cum indicibus veniebatur, post annos sex migravit ad alium locum. Ita illi qui venerant 247 frustrati, dominisque in fugam versis, de ancilla ut falsa indice poenas sumunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑparũ erat in reb gestis. reliq̃ q̃¬
in ep̃oꝵ panigericis tractatibu
nichil adscienciam rerũ confes¬
tib occupatus. omissis que uid¬
bant᷑ suꝑflua historie siqͥd habi
nono conuiximꝰ libro. et in ips
decimũ uͦ uł undecimũ librus
nos conscͥpsimus parti ex maie
traditionib. partim ex his que
iam memoria conp̃henderat: &
uelut duos piscicłos supͣ scͥptis
panib addidimꝰ qͦs situ uł ꝓbauer
uł benedixeris. procerto

Expanded text:
perparum habebat in rebus gestis, per perparum habebat in rebus gestis, per iscoporum panegyricis tractatibus, nihil ad scientiam rerum conferentibus occupatus, omissis quae videbantur superflua, historiae si quid habuit, nono conjunximus libro, et in ipso Decimum vero et undecimum librum nos conscripsimus partim ex majorum traditionibus, partim ex his quae nostra jam memoria comprehenderat; et eos velut duos pisciculos supra scriptis panibus addidimus. Quos si tu probaveris, vel benedixeris, pro certo
Abbreviated transcription (Latin):
date eis uos manducare: philippus
unꝰ ex apłis intelligens eo magis
splendescere diuinȩ uirtutis in¬
signia.si minimoꝵ quoꝵq mini¬
steriis explerent᷑. ñ ꝓtulit panes
apłicȩ reconditos perȩ. s puerulũ
ad eẽ dicit habentẽ qͥnq panes
& duos pisces. que uerccunde ci¬
sans acdiecit. S hȩc qͥd sunt int
tantos. Quo magis in angustie
opib et desꝑatis: elara fieret au
potentia. Sciens gͦ ex illis te qu
descendere disciplinis. recordatꝰ
philippi fortassis exemplo ubi pa¬
di turbas tempꝰ uidisti. puerus
sub rogaueris: qui panes quis
quinq sicut acceꝑat duplicati
ad hiberet. Ad explendũ tamen
eugłicum sacram̃tũ ꝓprio labor
captus. addet etiam pisciculos
Sduos. ad gressum exequi ut pos
qđ p̃ceperas: certus qđ excusab
imꝑicie nr̃e culpas p̾cipientis
toritas. Sciendũ sane ẽ: qđ dece
liber huiꝰ oꝑis in greco. quand

Expanded text:
Date eis vos manducare: Philippus Date eis vos manducare: Philippus unus ex Apostolis intelligens, eo magis splendescere divinae virtutis insignia, si minorum quorumque ministeriis explerentur, non protulit panes Apostolicae reconditos perae, sed puerulum adesse dicit, habentem quinque panes, et duos pisces. Quem verecunde excusans, adjecit: Sed haec quid sunt inter tantos ? quo magis in angustis opibus et desperatis clara fieret divina potentia. Sciens ergo ex illis te quoque descendere disciplinis, recordatus quod Philippi fortassis exemplo, ubi pascendi turbas tempus vidisti, puerulum subrogaveris, qui panes quidem quinque sicut acceperat, duplicatos adhiberet, ad explendum tamen Evangelicum Sacramentum, proprio labore captos adderet etiam pisciculos duos, aggressus sum exsequi, ut potui, quod praeceperas: certus quod excusabit imperitiae nostrae culpas, praecipientis auctoritas. Sciendum sane est, quod decimus liber hujus operis in Graeco, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
Adicunt et̃
Onedicorũ
Rubi imm¬
nerẽ urbib uł regionibus
generales uiderint morbos
ꝓuidere aliqd̃ medicam̃ti
homines abimminenti a¬
fendant᷑ exitio Quod til
duce gyhioꝵ se pestisti morb isũ¬
dit. et agros. am̃ta. uiros. longe la¬
teq uastauit. ppłis tͥ a deo cõmissis
feralis exitii aliqd remediũ queras.
ꝑ qđ pigre mentes ab ingruentis
mali cogitatione subtracte meliorib
occupatȩ studiis tenerent᷑. in ningiꝰ
mͥ ut eccłasticam historiã qͣm uir
eruditissimꝰ eusebiꝰ cesariensis gre¬
co sermone conscͥpserat. in latinũ
uert̾em:. cuiꝰ lectione animꝰ audi-¬
quodãmͦ maloꝵ que gererentur
acciꝑet. Aquo ego oꝑe cũ excusare
me uellẽ. ut pote inferior et impar.
& qui in tã multis annis usũ lati¬
ni sermonis amiserim: considaui
qđ ñ absq aliqͦ apłice institutionis
ordine nob̃ ista p̾ceꝑis. Nam & cũ
dñs aliqͣndo esurientib in deserto
auditoꝵ turbis. dixisset ad apłos.

Expanded text:
dicunt esse medicorum, ubi imminere urbibus, vel regionibus, generales viderint morbos, providere aliquid medicamenti, homines ab imminenti defendantur exitio. Quod tu qduce Gothorum, se pestifer morbus infudit, et agros, armenta, viros longe Iateque vastavit, populis tibi a Deo commissis feralis exitii aliquod remedium quaerens, per quod aegrae mentes ab ingruentis mali contagione subtractae, melioribus occupatae studiis tenerentur: injungis mihi ut Ecclesiasticam historiam, quam vir eruditissimus Eusebius Caesariensis Graeco sermone conscripsit, in Latinum vertam: cuquodammodo malorum, quae gererentur, acciperet. A quo ego opere cum excusare me vellem, utpote inferior et impar, et qui in tam multis annis usum Latini sermonis amiserim, consideravi quod non absque aliquo Apostolicae institutionis ordine nobis ista praeciperes. Nam et cum Dominus aliquando esurientibus in deserto auditorum turbis, dixisset ad Apostolos:
Abbreviated transcription (Latin):
eet. Hoc tautũ ꝑtolomeus tanqͣ. amator
urbicio iudici obtulit. Aqͦ simili mͦ hoc
Qui rursũ tanti bonĩ sͥ consciꝰ diuinam
religionẽ p̃tulit: et de xp̃i magist̾io ac
docius boni institutionibꝰ publica con¬
fessione destatꝰ ẽ Qui enũ uegat qđ ẽ: sine
dubio culpabile iudicat ẽe qđ negat.
Continuo gͥ pꝰ confessionẽ aburbicio due
iubet᷑. luciꝰ aut̃ quidã xp̃iauꝰ uir uiders
am temere tam illicitam sententiã: ait
adurbiciũ. Quid queso cause ẽ qđ neq adul¬
terũ. neq corruptorẽ aut homicidã. uł
latronẽ. raptorẽq aut ultius euꝰlibet
facinoris reũ: s tantũ ꝓnomine xp̃ians
qdđ hoc se uocabulo confessus ẽ nuncupa¬
hec digna pio ĩꝑatori. nec sapientissimo
muar filio eiꝰ: neq sacro senatui quȩ agis our¬
bici. At ille nicħ aliud inqͥrens. ait ad
luciũ. Uideris mͥ et tu xp̃ianꝰ eẽ. Cumq
luciꝰ respondisset hoc plane sum: etiain
Ile grãs inqͥt ago: qđ me neqͥssimis do¬

Expanded text:
or Urbicio judici obtulit. A quo simili modo hoc qui rursum tanti boni sibi conscius, divinam religionem prae se tulit, et de Christi magisterio ac totius boni institutionibus publica confessione testatus est. Qui enim negat quod est sine dubio culpabile judicat esse quod negat. Continuo ergo post confessionem ab Urbicio duci jubetur. Lucius autem quidam Christianus vir, videns tam temere latam sententiam, ait ad Urbicium: Quid, quaeso, causae est, quod neque adulterum, neque corruptorem, aut homicidam, vel latronem, raptoremve, aut alterius cujuslibet facinoris reum, sed tantum pro nomine Christiano, quod hoc se vocabulo confessus est nuncupahaec digna pio imperatore, nec sapientissimo puero filio ejus, neque sacro senatu quae agis, Urbici. At ille nihil aliud inquirens, ait ad Lucium: Videris mihi et tu Christianus esse. Cumque Lucius respondisset: Hoc plane sum, etiam Ille, gratias, inquit, ago, quod me nequissimis do