comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te qͣm uelles uenit ad te. et cũ auersa
tͥ p̃stat omĩa. iste qui fecit ut eẽs : qͥ
his qui tecum sunt etiã malis p̃stat
solem. pluuiã. fructus. salute:serrat
tͥ aliquĩd. qd ñ det nͥ tibi. Quĩdẽ aut̃
qd̾ tͥ seruat. nͥ se: Sonat cupiditas. di¬
cit inquitas : beatus cuiꝰ est ista uil¬
la: cuiꝰ est ista domꝰ. cuiꝰ est iste ager.
Compesce cupĩditatẽ: audi ueritatẽ.
Beatagens cuiꝰ est dns ds eiꝰ. Quid est
hoc : Nonne om̃ium rerũ dns deus:
qui omĩa fecit et regit: Om̃iũ quid̃:
s magis nr̃ qui uiuimꝰ de illo: tan¬
ipse regat nos qui creauit: ut simuᷤ
beatagens eiꝰ. beata possessio eius: &
ad nos ꝑtineat qd subdit᷑: beatus
ppłs quẽ elegit in hereditatem sͥ. Com¬
mendat aut miscdiam suã. quia re¬
spexit gentẽ hanc beatã: cum sub¬
iungit. De celo respexit dñs: udit
om̃s filios hominũ. Prius dixit bea¬
tam esse gentem: cuius ẽ dns ds pos¬

Expanded text:
tequam velles, venit ad te: et cum adversatequam velles, venit ad te: et cum adversatibi praestat omnia, iste qui fecit ut esses, qui his qui tecum sunt, etiam malis, praestat solem, pluviam, fructus, salutem: servat tibi aliquid, quod non det nisi tibi. Quid est autem quod tibi servat, nisi se? Sonat cupiditas, dicit iniquitas. Beatus cujus est villa ista, cujus est ista domus, cujus est iste ager. Compesce cupiditatem: audi veritatem. Beata gens cujus est Dominus, Deus ejus. Quid est hoc? Nonne omnium rerum Dominus Deus, quiomnia fecit et regit? Omnium quidem, sed magis noster, qui vivimus de illo, tamipse regat nos, qui creavit: ut simus beata 145 gens ejus, beata possessio ejus: et ad nos pertineat, quod subditur: beatus populus, quem elegit in haereditatem sibi. Commendat autem misericordiam suam, qua respexit gentem hanc beatam: cum subjungit: 13. De caelo respexit Dominus, vidit omnes filios hominum. Prius dixit beatam esse gentem, cujus est Dominus Deus pos
Abbreviated transcription (Latin):
iustus animꝰ tuus: sit etiã postea
immortale corpꝰ tuũ. ꝑ animi enĩ
illuminationẽ. m̾etur corpꝰ incor¬
ruptionẽ: ut fiat inferioris reꝑa¬
tio ꝑmeliorem. Si gͦ corꝑis tui boñ.
animꝰ tuus ẽ: qr corꝑe tuo melior
est: cũ queris bonũ tuũ. illd̾ quere
qd melius est animo tno. Quid est
aut̃ animꝰ tius: Attende. In ani¬
motuo: est imago di. Mens hoĩs
accepit eam: et inelmando se ad
peccatũ. decoloranit eam. Ipse ad eã
uenit reformator:qui erat erus antea
formator. Uenit ipsum u̾bũ:⁊ audi¬
ras quid sit melius. ꝗͣ animꝰ tuus. Q d
erit obsecro : nͥ ds tuus:Non inuenis
aliud meliꝰ animo tuo: quia cũ fu̾it
ꝑfecta natura tua. angłis equabitur.
Iam supra ñ ẽ: nͥcreator. Erige te ãd
illũ: noli dic̾e̾. multũ ad me. Forte ma¬
gis multũ ad te hab̾e aurũ: qm deũ.
Aurũ si uolueris. forsitan ñ habebis.
d̾m cũ uolueris habebis:quia et an¬

Expanded text:
justus animus tuus, sit etiam postea justus animus tuus, sit etiam postea immortale corpus tuum . Per animi etiam illuminationem meretur corpus incorruptionem: ut fiat inferioris reparatio per meliorem. Si ergo corporis tui bonum animus tuus est, quia corpore tuo melior est: cum quaeris bonum tuum, illud quaere quod melius est animo tuo. Quid est autem animus tuus? Attende: in animo tuo est imago Dei. Mens hominis accepit eam, et inclinando se ad peccatum decoloravit eam. Ipse ad eam venit reformator, qui erat ejus antea formator. Venit ipsum Verbum, ut audiut quaeras quid sit melius, quam animus tuus. Quid erit, obsecro, nisi Deus tuus? Non invenis aliud melius animo tuo, quia cum fuerit perfecta natura tua, angelis aequabitur . Jam supra non est nisi Creator. Erige te ad illum. Noli dicere, Multum est ad me . Forte magis multum est ad te habere aurum, quam Dominum. Aurum si volueris, forsitan non habebis: Deum cum volueris, habebis. Quia et an
Abbreviated transcription (Latin):
tũdines: et ido ꝑu̾si sunt hoĩes. qͥa
mali ẽe uolunt: s miseri nolunt.
Et cum maliciȩ comes induudua sit¬
uolunt. ⁊miseri nolunt. qd̃fieri ñ po¬
test:s icło uolunt ẽẽ mali. ne sint mi¬
seri. Furtũ facit aliqs. Queris quare:
Propt̾ famem: ꝓpt̾ necessitate. Ergo
ne miser sit: malus est. Et icło miseri¬
oi: qr malus. Semꝑgͦ beati ẽe uolunt:
siue male uiuentes.siue bene iiuer¬
tes. Nonerunt aut̃e : nͥ illi qui iusti
fuerint. Quere gͥ qͥd habeas: ut beatuͤ
sis.Fieri aut̃ ñ potest: ut res det̾ior de.
faciat meliorem. Accipe itaq fidele
consiliũ. Meliorte uis ẽẽ : Quere q̃d
est meliꝰ te: et inde efficieris melior
te. In animo est: qd̃ queris. Beatus
enĩ ẽẽ uis: in ipso animo tuo quere
quid sit meliꝰ. Cumeñ duo sint qͦ¬
dam. animꝰ et corpꝰ ⁊ &̾ in istis duob
illd̾ sit meliꝰ qd̾ łr animꝰ: potest cor¬
pꝰ tuũ meliꝰ fieri ꝑmeliorem. quia
subiectũ ẽ corpꝰ animo: ut cũ fu̾it

Expanded text:
tudines, et ideo perversi sunt homines, quia mali esse volunt, sed miseri nolunt. Et cum sit malitiae comes individua volunt, et miseri nolunt: quod fieri non potest: sed ideo volunt esse mali, ne sint miseri. Furtum facit aliquis. Quaeris quare? Propter famem, propter necessitatem. Ergo ne miser sit, malus est. Et ideo miserior, quia malus. Semper ergo beati esse volunt, sive male viventes, sive bene viventes. Non erunt autem, nisi illi, qui justi fuerint. Quaere igitur quid habeas, ut beatus sis. Fieri autem non potest, ut res deterior te faciat meliorem. Accipe itaque fidele consilium. Melior te vis esse? quaere quid sit melius te: et inde efficieris melior te. Ienim esse vis: ipso animo tuo quaere quid sit melius. Cum enim duo sint qanimus et corpus: et in istis duobus illud sit melius quod dicitur animus: potest corpus tuum melius fieri per meliorem, quia subjectum est corpus animo. Ut cum fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
sam consequim᷑ saluationẽ. Ybi opꝰ.
ibi gr̃a: ubi urtus. ibi iam sanitas ẽ.
Magnũ myst̾ium. Deus suꝑ omĩa est.
Erigis te: et ñ illũ tangis: humilias
te: et ipse ad te descendit. Propͥũ
aut̃ iustoꝵ ẽ. ut in hoc scło tribulen¬
tur: unde & subdit᷑. Multe tͥbulatio¬
ones iustoꝵ. S in his sequit᷑ consola¬
liberabit eos dns. Non ido sint xp̃ia¬
ni iusti : ñ ido audiant uerbũ di: ut
se existiment tͥbulatioĩb ñ affligi.
Non hoc ꝓmittit ds. Magis si innisti
sunt. pauciores ħnt tͥbułones: si iusti.
multas. S pꝰ paucas aut nullas tͥ¬
bułones. illi ueniunt ad tͥbulationẽ
sempit̾nam. unde nũq̃ eruantur:
isti aũt pꝰ multas tribulationes ueni¬
unt ad pacem sempit̾nã. ubi nũꝗͣ
aliquid mali patiant᷑. S int̾im. cu¬
stodit dns omĩa ossa eoꝵ: unũ exhiᷤ
ñ conteret᷑. Ossa sunt. firmam̃ta fide¬
liũ. Et sicut ossib caro: sic uirtutib¬

Expanded text:
sam consequimur salvationem. Ubi opus, sam consequimur salvationem. Ubi opus, ibi gratia; ubi virtus, ibi jam sanitas est. Magnum mysterium. Deus super omnia est. Erigis te, et non illum tangis: humilias te, et ipse ad te descendit. Proprium autem justorum est, ut in hoc saeculo tribulentur. Unde et subditur: 20. Multae tribulationes justorum. Sed in his sequitur consolaliberabit eos Dominus. Non ideo sint Christiani justi: non ideo audiant verbum Dei, ut se existiment tribulationibus non affligi. Non hoc promittit Deus. Magis si injusti sunt, pauciores habent tribulationes: si justi, multas. Sed post paucas aut nullas tribulationes, illi veniunt ad tribulationem sempiternam, unde nunquam eruantur. Isti autem post multas tribulationes venient ad pacem sempiternam, ubi nunquam aliquid mali patiantur. Sed interim 21. Custodit Dominus omnia ossa eorum: unum ex his non conteretur. Ossa sunt firmamenta fideliu
Abbreviated transcription (Latin):
mauit daniel in lacu. clamauer̃t
filii isił incaptiuitate:clamauit
xp̃c incruce. clamauerunt apłi
in ꝑsecutione: mr̃es in morte: con¬
fessores ⁊ iurgines in fide. Qt qͦt cla¬
mauerunt. exauditi sunt a dno:
g̃ tot scõꝵ exemplis: clamemꝰ ad
dnm tota humilitate. ⁊ afflictione
cordis: ut pariter exaudiam᷑: et a tri¬
bulatione lib̾emur. Sequitur enim.
Iuxta est dns his qui tribulato corde:
et humiles spũ saluabit. Quatuor
modis tribulant᷑ corda sc̃oꝵ in hoc scło:
scilicet aut dolore penitentie.aut an¬
xietate presentis uite. aut desicłio ce¬
lestis patrie: aut timore fut᷑e pene.
Nr̃m est gͦ cor conterere: dñi est. ꝑ suã
miscdiam et grãm cordi contrito ꝓpus¬
quare:ut illuminet.corroboret ⁊ con¬
firmet. Yñcorcont̾it᷑: inde humilita᷑
gen̾at᷑. Ex oꝑe enim: ꝓcẽdit uirtus.
Ex contritione cordis. diuinã sentimꝰ
presentiã: ex humilitate sp̃e. iam ip¬

Expanded text:
mavit Daniel in lacu . Clamaverunt mavit Daniel in lacu . Clamaverunt filii Israel in captivitate . Clamavit Christus in cruce . Clamaverunt Apostoli in persecutione: martyres in morte, confessores et virgines in fide. Quo quot clamaverunt, exauditi sunt a Dominergo tot sanctorum exemplis, clamemus ad Dominum tota humilitate et afflictione cordis: ut pariter exaudiamur, et a tribulatione liberemur. Sequitur enim, 19. Juxta est Dominus his, qui tribulato sunt corde, et humiles spiritu salvabit. Quatuor modis 151 tribulantur corda sanctorum in hoc saeculo: scilicet aut dolore poenitentiae, aut anxietate praesentis vitae, aut desiderio caelestis patriae, aut timore futurae poenae. Nostrum est ergo cor conterere. Domini est, per suam misericordiam et gratiam cordi contrito propinquare, ut illud illuminet, corroboret et confirmet. Unde cor conteritur, inde humilitas generatur. Ex opere enim procedit virtus. Ex contritione cordis divinam sentimus praesentiam. Ex humilitate spiritus jam ip
Abbreviated transcription (Latin):
cłi dmi suꝑiustos: idẽ intuitus diui¬
nȩ miscdie sunt. suꝑ eosqui iuste
uiunt. Et si psi petunt aliqͥd: au¬
res eiꝰ. ĩd est clementia et potentia
teset orantes. Sic gͦ uiue: ut ocłis dei
ualeas dignꝰ apparere. Sic ora: ut p̃¬
ces tue usq ad aures eiꝰ ꝑtingant. S
forte dicit aliquis malus. Securꝰ pec¬
ad quid : ¶t ꝑdat de t̾ra memoriam
eoꝵ. ꝑuultũ: accipe terrorem seiu̾i¬
tatis dei.Bonis quidem blandꝰ est. et
ꝓpiciꝰ: malis uͦ terribilis ⁊ districtus.
Et sicut in memoria et̾na erunt iu¬
sti: ita de memoria et̾na tollentur
mali.Tunc enĩ erit ꝑdita memori¬
a eoꝵ: cũ nullus scõꝵ suꝑ eos aliqͣ
pia affectione mouebit᷑: q nde dixit
abraham. Int̾ nos et uos: cahoᷤ mag¬
num firmatũ est. Probat aut̃ qͦd
aures dñi sunt in preces iustoꝵ: cũ
subnungit. Clamauerunt iusti.⁊
dñs exaũdiuit eos: et ex om̃ib tri¬
bulatiõib eoꝵ lib̃auit eos. Clama¬
uerunt tres pueri in fornace:cla¬

Expanded text:
i super justos. Id est, intuitus divinae misericordiae sunt super eos, qui juste vivunt. Et si ipsi petunt aliquid: Aures ejus, id est, clementia et potentia,tes. Sic ergo vive, ut oculis Dei valeas dignus apparere. Sic ora, ut preces tuae usque ad aures ejus pertingant. Sed forte dicet aliquis malus, Securus pecad quid: Ut perdat de terra memoriam eorum. Per vultum accipe terrorem severitatis Dei. Bonis quidem blandus est, et propitius: malis vero terribilis et districtus. Et sicut in memoria aeterna erunt justi , ita de memoria aeterna tollentur mali. Tunc erit perdita memoria eorum, cum nullus sanctorum super eos aliqua pia affectione movebitur. Unde dixit Abraham, Inter nos et vos chaos magnum firmatum est . Probat autem quae aures Domini sunt in preces justorum, cum subjungit, 18. Clamaverunt justi, et Dominus exaudivit eos: et ex omnibus tribulationibus eorum liberavit eos. Clamaverunt tres pueri in fornace . Cla
Abbreviated transcription (Latin):
lingue: uita & mors. De qua etiã apłs
ait. Lingua. inquietũ malũ:plena
ueneno mortifero. Quia gͦ occidit a¬
nimã siñ refrenat᷑. qr in lingua fre¬
quentius labim: merito uir sc̃s lu¬
guã primũ cohib̾e precipit: quã ma¬
gis in corꝑe p̃ualere ad peccandum
iũdit. Deinde uniu̾saliter subning̃.
.Declina a malo. Et quia hoc ñ suffi¬
Malum relinquere: incõantium est.
Bonũ fac̾e: ꝓficientium. In his duo¬
b p̃ceptis: consistit iusticia. finis
aut̃ ꝑfecte iusticie ẽ: ita intra se ẽẽ
pacificum. ut caro concordet cũ aĩo.
et animꝰ cũ do: ut iam nulla possit
aduersitate moueri abhac quiete.
Uel pacis nomine possumꝰ accipere
dñm xp̃m. qui est pax uera: quife¬
cit uiraq unũ. hunc debemꝰ toto cor¬
de. toto affectu intra nos querere:
quẽ ꝓfecto sequim᷑: si eũ ꝑfecte ui

Expanded text:
linguae vita et mors . De qua etiam Apostolus linguae vita et mors . De qua etiam Apostolus ait, Lingua inquietum malum, plena veneno mortifero . Quia ergo occidit animam, si non refrenatur: quia in lingua frequentius labimur: merito vir sanctus linguam primum cohibere praecipit, quam magnis in corpore praevalere ad peccandum vidit. Deinde universaliter subjungit: 15. Declina a malo. Et quia hoc non suffiMalum relinquere, inchoantium est. Bonum facere, proficientium. In his duobus praeceptis consistit justitia. Finis autem perfectae justitiae est, ita intra se esse pacificum, ut caro concordet cum animo, et animus cum Deo, ut jam nulla possit adversitate moveri ab hac quiete. Vel pacis nomine possumus accipere Dominum Christum, qui est pax vera, qui fecit utraque unum . Hunc debemus toto corde, toto affectu inter nos quaerere: quem profecto persequimur, si e
Abbreviated transcription (Latin):
sterii. Prius enĩ studet aũditoꝵ be¬
niuolentiã captare: eꝓponit eis q̃d
magis delectat aud̃ire. dicens. Quis
est homo qui uult uitã: nec dico de¬
uita que posita ẽ in miseria: s qͥs
est ille qui diligit dies uĩdere bono:
Ido hoc q̃d om̃s cupiunt precendit:
ut sic accendat eos ad ea facienda
que p̃cipit. Si us uitã: uelis et̾na.
Si diligis dies bonos: dilige et̾noᷤ. hec
est uera uita: uiuere indõ. Semꝑ
dies mali inscło: semꝑdies boni ĩcło.
Ergo siuis uitã et dies bonos: añdi et
fac. Prohibe linguã tuã a malo.
ne in aꝑto loquaris malũ : et labia
tua ne loqnͣtur dolũ: ut bona uerba
ore ꝓferas. & malũ in eõde absconda:
sicut illi faciunt. quiloquunt᷑ pac̃e
cũ ꝓximo suo: mala aut̃ in cordib
eoꝵ. Prius linguã ꝗͣ cet̾a membra
iubet a pecc̃o reprimere:quia hoc ẽ
magis indomabile membrũ. intoto
corꝑe. De qua scͥptũ est. In manib

Expanded text:
sterii. Prius enim studet auditorum besterii. Prius enim studet auditorum benevolentiam captare. Et proponit eis, quod magis eos delectat audire, dicens: 13. Quis est homo, qui vult vita posita in miseria: sed quis est ille, qui diligit dies videre bonos? Ideo hoc, quod omnes cupiunt, praetendit, ut sic accendat eos ad ea facienda, quae praecipit. Si vis vitam, velis aeternam. Si diligis dies bonos, dilige aeternos. Haec est vera vita, vivere in Deo. Semper dies mali in seculo. Semper dies boni in Deo. Ergo si vis vitam et dies bonos, audi et fac. 14. Prohibe linguam tuam a malo. Ne in aperto loquaris malum. Et labia tua ne loquantur dolum. Ut bona verba ore proferas, et malum 150 in corde abscondas: sicut illi faciunt, qui loquuntur pacem cum proximo suo, mala autem in cordibus eorum. Prius linguam, quam caetera membra jubet a peccato reprimere: quia hoc est magis indomabile membrum in toto corpore, de qua scriptum est, In manibus
Abbreviated transcription (Latin):
runt. et extͣ dm̃ nicħ concupiscunt:
ñminuunt᷑ om̃ibono: immo replen¬
tur sũmo bono. qd̾ est cłs. Replentur
fide. spe. et caritate: replentur scĩs
morib ⁊ iurtutib:que sunt uere di¬
uicie: que animi expellunt egestatẽ.
Et ido ꝓtinꝰ nos admonet: dicens. ¶e
nite filiĩ audite me: timorẽ dm̃ doce¬
bouos. Multũ nos edificat qd̾ ait ÷ ue¬
nite. Ac si dic̾e̾t. Uos qui uacatis ocio.
siue quit̾enis uanttatib incũbitis.
qui laboratis et oner̾ati estis ÷ relinqͥ¬
te ea que uos impediunt:et uenite
ad me. Audite aut̃ aurib cordis: obe¬
dite ut filii: pat̾no affectui docebo uos
timorem łni. E conuenient̾ ait timo¬
rem : ipse ẽ enĩ primꝰ grãdꝰ sp̃uał doc¬
trine. et celestis sapĩe: sicut scͥptũ ẽ.
nicrũ sapĩe. timor d̾ni. Qͥsqͥs accẽdit
ad di seruitiũ ÷ hoc debet ẽe primũ
illiꝰ stũdiũ: ut discat qualit̾ debeat
timere dm. S priꝰ atcendendũ est:
qnͣta uir sc̃s uticur hic arte magi¬

Expanded text:
runt, et extra Deum nihil concupiscunt, non minuuntur omni bono, imo replentur summo bono, quod est Deus. Replentur fide, spe et caritate. Replentur sanctis moribus et virtutibus, quae sunt verae divitiae, quae animi expellant egestatem. Et ideo nos admonet, dicens: 12. Venite, filii, audite me, timorem Domini docebo vos. Multum nos aedificat, quod ait, Venite, ac si diceret, Vos qui vacatis otio, sive qui terrenis vanitatibus incumbitis, qui laboratis et onerati estis : relinquite ea, quae vos impediunt, et venite ad me. Audite autem auribus cordis. Obedite, ut filii: paterno affectu docebo vos timorem Domini. Et convenienter ait, Timorem. Ipse enim primus gradus spiritualis doctrinae et caelestis sapientiae, sicut scriptum est, Initium sapientiae timor Domini . Quisquis accedit ad Dei servitium, hoc debet esse primum illius studium, ut discat qualiter debeat timere Deum. Sed prius attendendum est, quanta vir sanctus utitur hic arte magi
Abbreviated transcription (Latin):
tib eũ. Et hoc ꝓbat: cum subiungit.
Diuites eguerunt et esurierunt: in¬
quirentes aut̃ cłnm ñ minuent᷑ om̃i
bonoᷤ. Yideret᷑ tͥ magis ut illi esurneñ.
qui contẽpto scł̃o. ⁊ pauꝑes facti. dñm
exquirerent: illi aut̃ ñ minuerent᷑
bonis. qui terrenis habuñdant diui¬
ciis. S noli attendere hoĩes scđm fa¬
cultates rerũ: s scd̾m iurtutes aĩoꝵ
Isti quid mundi amatores. qui foris
apparent diuites: ñ paruã intus m̃¬
tis patiuntur inopiam. Unde quidẽ¬

Expanded text:
bjungit: 11. Divites eguerunt et esurierunt: inquirentes autem Dominum non minuentur omni bono. Videretur tibi magis, ut illi esurirent, qui contemto seculo, et pauperes facti, Dominum exquirerent: illi autem non minuerentur bonis, qui terrenis abundant divitiis. Sed noli attendere homines secundum facultates rerum, sed secundum virtutes animorum. Isti quidem mundi amatores, qui foris apparent divites, non parvam intus mentis patiuntur inopiam. Qui aute
Abbreviated transcription (Latin):
tus uir qui sꝑat meo. Non in hoĩe. ñ
inmuñdo: ñ in se ipso: s in cło. Quo
cont᷑ qui ñ sꝑat in do: miser est. Et ne
postq̃ gustarent securi ẽẽnt: ꝓtinꝰ ad¬
dit. Timete dñm om̃s sc̃ieiꝰ. Deum ti¬
mere est:corã eose humiliare:et me¬
tuendo cauere. ne in his que agimus:
siue in cogitatione. siue in uerbo. snie
moꝑe. illũ offendamꝰ. Qui hoc faciuil̃:

Expanded text:
us vir qui sperat in eo. Non in homine, non in mundo, non in seipso: sed in Deo. Quo contra qui non sperat in Deo, miser est. Et ne postquam gustarent, securi essent, protinus addit: 10. Timete Dominum omnes sancti ejus. Deum timere, est coram eo se humiliare, et metuendo cavere, ne in his, quae agimus, sive in cogitatione, sive in verbo, sive in opere illum offendamus. Qui hoc faciunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Gustate et iuĩdete: qm̃ suanis est dñ.
Ofendit tͥ illã sanam insamiã. ⁊ sobri¬
ã ebrietatẽ illiꝰ daud. qui infigͣa nes¬
cio quid ostendebat: qñ illi miseri cor̃a
rege achis. dixerunt. Qnom est. Sic
dicebat dñs. Nisi qͥs manducau̾it car¬
ne meã ⁊ bib̾it sanguinẽ meũ: ñ ha¬
bebit in se uitã. Et illi in quib regna¬
bat achis. idẽ error et ignorantia: dix¬
erunt. Quomͦ iste potest̃ dare nob̾ car¬
nẽ suã manducare: Si ignoras. gusta:
et uide qm̃ suauis est dns. Gustat qui
amat: uidet qui intelligit. Quis qui

Expanded text:
m suavis est Dominus. Ostendit tibi illam sanam insaniam, et sobriam ebrietatem illius David: qui in figura nescio, quid ostendebat, quando illi miseri coram rege Achis dixerunt, Quomodo est ? Sic dicebat Dominus, Nisi quis manducaverit 149 carnem meam, et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam . Et illi in quibus regnabat Achis , id est, error et ignorantia, dixerunt: Quomodo iste potest dare nobis carnem suam manducare ? Si ignoras, gusta: et vide, quam suavis est Dominus. Gustat, qui amat: videt, qui intelligit. Si autem non
Abbreviated transcription (Latin):
subiungit. Iste pauꝑ clamauit et
dns exaudiuit eum: & de omĩb tribu¬
lationib eiꝰ saluauit eum. Quis ẽ istꝰ
Notabilis. amabilis. imitabilis: et fe¬
tasse ipse est xp̃c. Qui cum om̃iũ duuꝰ
esset: intantũ factus est ꝓ nobis pan¬

Expanded text:
ste pauper clamavit, et Dominus exaudivit eum: et de omnibus tribulationibus salvavit eum. Quis est iste? Notabilis, amabilis, imitabilis, et fortasse ipse est Christus: qui cum omnium dives esset, in tantum factus est pro nobis pa
Abbreviated transcription (Latin):
Fadus est pauꝑ: ut tu ñ timeas im¬
mo diligas pauꝑtatẽ. Passus est: ut
patiaris et ti. Clamanit: ut clamiˢ
et tu. Lib̾atus ẽ: ut lib̾arisꝑes et tu.
Magnã aut̃ pretendit tͥ securitatem:
cum subdit. Immittit angłs dni m
circuitu timentiũ eñ: qͥ eripiet eos.
Tu tantũ time dm: et esto securꝰ. Qm̃
iste pauꝑ qui dictus est magni consi¬
lii angłs. immituit se incircuitu ti¬
mentiũ eũ : uñdiq custodiens et de¬
fendens eos: ut in nulla parce irrũ¬

Expanded text:
Factus est pauper, ut tu non timeas, imo diligas paupertatem. Passus est, ut patiaris et tu. Clamavit, ut clames et tu. Liberatus est, ut liberari speres et tu. Magnam autem tibi praetendit securitatem, cum subdit: Immittit angelus Domini in circuitu timentium eum: et eripiet eos. Tu tantum time Deum, et esto securus. Quoniam iste pauper, qui dictus est magni consilii angelus , immittit se in circuitu timentium eum, undique custodiens, et defendens eos, ut in nulla parte irrum
Abbreviated transcription (Latin):
men dni benẽdictũ. S qͥa sunt non¬
nulli quide bono suo uolunt lau¬
dari: cauet hoc uiciũ cũ subiungit.
Indño laudabit᷑ anima mea. Non
laũdabit᷑ inse: ñ insapientia mũ¬
di: ñ in sublimitate uerboꝵ: s in
dno a quo et uirtutẽ & potentiam
sũpsit. Et quia scĩ uiri bonasua ali
Audiant mansueti ⁊ letentur. Bene
aut̃ ñ ait iracuñdi. s mansueti:
nã qn aũdiunt ñ mansueti. ñ letan¬
tur. s irascunt᷑: & ipsisunt quĩdic̃t.
qͥa ñ nos asmos fecerimꝰ. Iumenta
mansueta uult hab̾e dñs. Equiis e¬
nim ̃ mulus. de quib paulo ante
locutisumꝰ erigunt aliqñ cerioem:
⁊ sua ferocitate a se excutiunt sesso¬
rem. Domant᷑ frenis: chamo. uerb̾e:
donec discant dnm suũ portarẽ. Tu
aut̃ ante qͣ frenotuñdant᷑ ora tua:
esto mansuetꝰ. et porta łnm. Noli¬
in te laudari: s laudetur inte qui
sedet suꝑte. S iam qͥd nos amnio¬
neat: audiamꝰ. Magnificate dñm

Expanded text:
men Domini benedictum . Sed quia sunt nonmen Domini benedictum . Sed quia sunt nonnulli, qui de bono suo volunt laudari, cavet hoc vitium, cum subjungit: 3. In Domino laudabitur anima mea. Non laudabitur in se, non in sapientia mundi, non in sublimitate verborum : sed in Domino a quo et virtutem, et potentiam sumpsit. Et quia sancti viri bona sua comAudiant mansueti, et laetentur. Bene autem non ait iracundi, sed mansueti. Nam quando audiunt non mansueti, non laetantur, sed irascuntur. Et ipsi sunt , qui dicunt, quia non nos asinos fecerimus, Jumenta mansueta vult habere Dominus. Equus enim, et mulus, de quibus paulo ante locuti sumus, exigunt aliquando cervicem, et sua ferocitate a se ercutiunt sessorem. Domantur frenis, chamo, verbere: donec discant dominum suum portare. Tu autem antequam freno tundantur ora tua, esto mansuetus, et porta Dominum. Noli te laudari, sed laudetur ille, qui sedet super te. Sed jam quid nos admonet, audiamus. 4. Magnificate Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
aaron: & dimisit eũ ⁊ abiit ad gen¬
tes: ubi scdm ordinem melchisẽdech
sacetdotiũ instituit. Materia ẽ mi¬
mutatio sacerdotii sccłm ordinem
melchisẽdech: que notatur. ubi di¬
cit. Mlagnificate dnm mecũ. Com
deũtimeat: qm̃ ñ est mopia timen¬
tib eum: ad filialem affectañdo bo¬
nos quosq timorẽ. cũ dicit. Genite
filii audite me. Et hoc faciens: inten¬
dit meis generare caritatẽ. tibi dicit.
Custõdit adñs omĩa ossa eoꝵ. umnũ exhiᷤ
ñ conteret᷑: deterreñdo ne deliaqnͣt:
dicens. pecc̃oꝵ mortẽ ẽẽ pessimã.
corꝑe xp̃i est. Omni inquit temꝑe.
idest in ꝓsꝑis et in aduersis: benedi¬
cam et laudabo dñm. Quando pro¬
sꝑa succẽdunt: bonisimul ⁊ mali
am laudant & benedicunt. Si adu̾¬
sa ueniunt: murmurant quidem
mali: s benedicunt boni. Hinc ẽ qd̃
beatus iob amissis reb. orbatꝰ filiis:
ait. Dñs dẽdit. dns abstulit: sit no¬

Expanded text:
Aaron et dimisit eum, et abiit ad genAaron et dimisit eum, et abiit ad gentes, ubi secundum ordinem Melchisedech sacerdotium instituit. Materia est immutatio sacerdotii secundum ordinem Melchisedech, quae notatur ubi dicit, Magnificate Dominum mecum. CommDeum timeat, quoniam non est inopia timentibus eum: ad filialem, affectando bonos quosque, timorem, cum dicit: Venite filii, audite me. Et hoc faciens, intendit eis generare caritatem, ubi dicit: Custodit Dominus omnia ossa eorum, unum ex his non conteretur: deterrendo ne delinquant, dicens mortem peccatorum esse pessimam.corpore Christi est. Omni, inquit, tempore, id est, in prosperis et adversis benedicam et laudabo Dominum. Quando prospera succedunt, boni simul et mali Deum laudant et benedicunt. Si adversa veniunt, murmurant quidem mali, sed benedicunt boni. Hinc est quod beatus Job amissis rebus, orbatus filiis ait, Dominus dedit, Dominus abstulit: sit no
Abbreviated transcription (Latin):
spem nr̃am constitiumꝰ: iam nom̃
sc̃m tuũ in quo sꝑamꝰ. ueneram᷑: et
suꝑnos inuocamꝰ. Sicut gͦ sꝑanimꝰ
uultum suuͣ coram abymelech:
et dimisit eum & abiit. Hoc mͦ um¬
mutauit. Nam tympanizabat. af¬
fectabat: manib suis se ipsũ fere¬
bat: et saliue ꝑbarbam eiꝰ decurre¬
bant. Et hec in porta ciuitatis dõ
faciebat: quia allophili querebat
eum ꝑdere. Achis uidens. qͥerat rex
geth: dix̃. Ot quid induxistis mͥ ar¬
repticiũ istũ: Tympanizabat di.
bat. qñ misccłi affectu se humilia¬
bat: manib suis se ferebat. cũ di¬
cebat. hoc ẽ corpꝰ meũ ÷ et saliue ꝑ
barbam decurrebant. idẽ uerba
sua: qñ dicebat. nͥ manducaueritiᷤ
carne filii hoĩs. ⁊ cet̾a. Nuerilia
uisa sunt eis qui sunt achis: qui
Barbatis uͦ ĩd est uiris: iuirilia. Ue¬
rus dauid coram abymelech. idẽco
ram patͥs sui regno. ĩdẽ in gente
iũdeoꝵ mutauit uultũ. id ẽ prio¬
ris sacrificii mõdũ. hoc est scłm

Expanded text:
ram constituimus: jam nomen sanctum tuum, in quo speramus, veneramur, et super nos invocamus. Sicut ergo speravimus vultum suum coram Achimelech, et dimisit eum, et abiit. Hoc modo immutavit. Nam tympanizabat , affectabat, manibus suis seipsum feriebat, et salivae per barbam ejus decurrebant, et hoc in porta civitatis David faciebat: quia Allophilli quaerebant eum perdere. Achis videns haec, qui erat rex Geth, dixit, Utquid induxistis mihi arreptitium 147 istum? Tympanizabat Davibat, quando misericordi aflectu se humiliabat: manibus suis se ferebat, cum dicebat, Hoc est corpus meum . Et salivae per barbam decurrebant, id est, verba sua, quando dicebat, Nisi manducaveritis carnem filii hominis, et caetera . Puerilia visa sunt eis, qui sunt Achis qui  barbatis vero, id est, viris virilia. Verus David coram Achimelech, id est, coram patris sui regno, id est, in gente Judaeorum, mutavit vultum, id est, prioris sacrificii modum hoc est secundum
Abbreviated transcription (Latin):
a morte animas eoꝵ Uitam enĩ
eternã nob̾ ꝓmittit ds: nec taren
in hac ꝑegnatione nos deserit. Nam
sequit᷑. Et alat eos in fame. temp̃
famis mͦ est:tempꝰ saturitatis post
erit. Beatiquiesurtunt & sicnunt
nisticiã: qm̃ ipsi saturabunt᷑. Alit
nos interim piusdns. in hac h̾e mo
sacram̃tis sius: uerbosuo. gr̃a sua:
ne deficiamꝰ inuia. Tunc aut̃ erit
plena refectio: qñ implebit᷑. qd ali¬
bi dicit᷑. Saciabim᷑ cum apparu̾it
gła tua. Quĩd interim agere et ꝓ¬

Expanded text:
aeterna animas eorum. Vitam enim aeternam nobis promittit Deus, nec tamen in hac peregrinatione nos deserit. Nam sequitur: Et alat eos in fame. Tempus famis est modo. Tempus saturitatis post erit. Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Alit nos interim pius Dominus in hac heremo sacramentis suis, verbo suo, gratia sua: ne deficiamus in via. Tunc autem erit plena refectio, quando implebitur, quod alibi dicitur, Satiabor, cum apparuerit gloria tua . Quid interim agere et
Abbreviated transcription (Latin):
betur saluatio. Non ait ocłi d̃n su¬
ꝑ reges. suꝑ nobiles. suꝑdiuites:s
suꝑmetuentes eũ. Non enĩd̾s ꝑso¬
nam hominis accipit: ñ diuicias
uł honores attendit: s tm̃mͦ. me¬
tuentes se. ⁊ sꝑantes inse. miscd̾it
respicit. Et ido adiungit. Et meis

Expanded text:
betur salvatio. Non ait, oculi Domini subetur salvatio. Non ait, oculi Domini super reges, super nobiles, super divites: sed super metuentes eum. Non enim Deus personam hominis accipit : non divitias, vel honores attendit: sed tantummodo metuentes se et sperantes in se misericorditer respicit. Et ideo adjungit, Et in eis,
Abbreviated transcription (Latin):
iungit. Nonsaluatur rex ꝑmultã
iurtutem: e gygas ñ saluabit᷑ in
multitũdine uiriutis sue. Cerre
nireges. suꝑbi gygantes. et poten¬
dentes. in se sua ꝙ fortitudine con¬
fidentes: ñ salnabunt᷑. Quis rege
potentior: quis gygante fortior. Cũ
gͥ isti sua potentia et fortitũdine ñ
sue ñ saluabit᷑. Equus. idẽ humana
felicitas. que subleuat homine. sicut
equus suum sessorẽ. fallax est ad sa¬
lutem: qmͣ iũdet᷑ quidem ꝓmittere:
sñ potest donare. Cum in quolibet
dis. Quomͦ enĩtẽ deiciat. nescis: tan¬
to elideris grauius. qnͣto sublimuᷤ
ferebaris. Nec dico qd parua queq
felicitas huiꝰ mundi solũmͦ fallax
sit: s etiã qnͣtũcumq possit ẽe mag¬
na. fallax existit. Et hoc est qd ait.
Inhabundantia uircutis sue. idest
inhabundanti uirtute bonoꝵ ⁊ di¬
uiciaꝵ: ñ saluabit᷑ aliqͥs hominũ.
Uñde gͦ saluus erit: Noli diuquer̾e:
nolilonge. Ecce ocłi dm suꝑ metuen¬
tes eum. Ecce. idẽ in manifesto: ha¬

Expanded text:
tur rex per multam virtutem, et gigas non salvabitur in multitudine virtutis suae. Terrae reges, superbi gigantes, et potentes in se suaque fortititudine confidentes non salvabuutur: Quis rege potentior? Quis gigante fortior? Cum igitur isti sua potentia et fortitudine non suae non salvabitur. Equus, id est, humana foelicitas, quae sublevat hominem sicut equus suum sessorem, fallax est ad salutem: quam videtur quidem promittere, sed non potest donare. Cum in quolibet dis. 146 Quomodo enim te dejiciat, nescis? tanto elisum gravius, quanto sublimius ferebaris. Nec dico quod parva quoque foelicitas hujus mundi solummodo fallax sit: sed etiam quantuncunque possit esse magna, fallax existit. Et hoc est, quod ait, In abundantia virtutis suae, id est, in abundanti virtute bonorum, et divitiarum, non salvabitur aliquis hominum. Unde ergo salvus ero? Noli diu quaerere. Noli longe. 18. Ecce oculi Domini super metuentes eum. Ecce, id est, in manifesto ha
Abbreviated transcription (Latin):
runt. De talib ñ est mirũ: si adi¬
bito freno. flagella secunt᷑. Hñde
subdit᷑. Multa flagella pecc̃oris.
Indomitum animal ẽe cupiebat:
domatur freno ⁊ flagello: atq utiña
ꝑdomet᷑. Uerendũ est enĩ. ne nimiũ
resistendo do dominatori. relinqui
ni̾eatur. & ire in uagam suã licen¬
tiã ÷ ut dicat᷑ de illo. ꝓ̃diet quasi ex
adipe iniquitas eiꝰ: sicut de illis.
quib mͦ sunt impunita pecc̃a. Ex¬
gocũ flagellatur. corrigatur domet:
quia et ille sic se dixit edomitũ.
quũ et mulũ se dixͤ̾at: qm̃ tacuit.
S uñde domitꝰ est: Flagellis: conu̾¬
sus ĩ erũpnã: dũ infigeretur spina.
Siue flagella dicas. siue stimulos
dicas. domat ds ium̃tũ cui insidet:
quia iumento expedit. ut inside¬
acur ⁊ flagello domet᷑: qͣtinꝰ łi mi¬
sccłiã consequatur. Uñ & subditur.
dabit. Quẽ pͥmo circundat tͥbuło.

Expanded text:
runt. De talibus non est mirum, si adhirunt. De talibus non est mirum, si adhibito freno flagella sequuntur. Unde subditur: 10. Multa flagella peccatoris. Indomitum animal esse cupiebat: domatur freno et flagello. Atque utinam perdometur. Verendum est enim, ne nimium resistendo Deo dominatori, relinqui mereatur, et ire in vagam suam licentiam: ut dicatur de illo, Prodiet quasi ex adipe iniquitas ejus : sicut de illis, quibus modo sunt impunita peccata. Ergo cum flagellatur, corrigatur, dometur: quia et ille sic se dixit edomitum. Equum et mulum se dixerat, quoniam tacuit. Sed unde domitus est? flagellis, conversus in aerumnam dum configeretur spina. Sive flagella dicas, sive stimulos dicas, domat Deus jumentum, cui insideat: quia jumento expedit, ut insideatur, et flagello dometur: quatenus Dei misericordiam consequatur. Unde et subditur: dabit. Que
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enĩ suffic̾et intelłm dare. & be¬
ne uiuendo informare: nͥ et in his
nos fac̾et ꝑmanere. Post ħ̾c intelłm
et ꝓtectionem suã cõnuertit se ad
suꝑbos defendentes pecc̃a sua: et
osteñdit nob̾ quĩd sit intelłs. Noli¬
te fieri sicut equus et mulus: qui¬
b ñ est intelłs. Equus. suꝑboᷤᷤ sig̾cat
et luxuriosos. Mulus aut̃: pigros
⁊ infecuñdos. Tales sunt hoĩes huiꝰ
scłi. In elatione se erigunt: carna¬
lib uoluptatib deseruiunt: nul¬
lũ aĩe fructũ faciunt: & dũ solis
terrenis inherent. bestialit̾ uiuen¬
tes sicut equus ⁊ mulus. intelłm
de celestib ñ ħnc. Qualit̾ tractan¬
di sunt tales: Sequit᷑ et dicit. In
chamo et freno maxillas eoꝵ con¬
stringe: qui ñ approximant ad te.
Duris discipline uincłis debent
coherceri:crebris uerberib ora
iactantia reprimi:qͥa praue⁊
indomite uiuunt: effrenate lo¬
quunt᷑: d̾m fugnunt. in mortẽ eur¬

Expanded text:
Neque enim sufficeret intellectum dare, et beNeque enim sufficeret intellectum dare, et bene vivendo informare: nisi et in his nos faceret permanere. Post hunc intellectum et protectionem suam convertit se ad superbos defendentes peccata sua, et ostendit nobis, quid sit intellectus. 9. Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus. Equus superbos significat, et luxuriosos. Mulus autem pigros et infoecundos. Tales sunt homines hujus seculi: in elatione se erigunt, carnalibus voluptatibus deserviunt: nullum animae fructum faciunt. Et dum solis terrenis inhaerent, bestialiter viventes sicut equus et mulus, intellectum de coelestibus non habent. Qualiter tractandi sunt tales, sequitur: et dicit, In chamo et freno maxillas eorum constringe, qui non approximant ad te. Duris disciplinae vinculis debent coerceri, crebris verberibus ora jactantia reprimi: quia prave et indomite vivunt, effrenate loquuntur, dum fugiunt, in mortem cur
Abbreviated transcription (Latin):
nit ħo tam tutũ refugiũ. qmͣ ipsũ
dm. Refugiant alii ad uires suas:
ad munitiones suas. ad defensio
qui es etiã exultatio mea : qr de te
gaũdeo. Et ido erue a crecundantib
me: inimicis &̃ uiciis. Aũdio uocem
gaudi exultatio mea: audio gemtõ.
rẽdime me. Gaudes et gemus: Ita in¬
quit. Gaudeo in spe: gemo ad huc ĩ
re. Spe enĩ salui facti sumꝰ. Eece
unde gaudium. Spes aut̃ que ui
Ecce gemimꝰ. Icł̾o ait. Erue mie. Dya¬
psalma. Responsio di. Intelłm tibi
dabo: ut cognoseas te semꝑ⁊ et sem
ꝑgaudeas ad dm inspe: done: ad
illam patriã ꝑuenias iiam non
spes. s res erit. Et instruã te armi
iusticie: scientia. bonis morib. et
uretitib. Et in uia hac uirtutum¬
qua gradieris: firmabo suꝑte o¬
cłos meos. Suꝑnos in uia nra dñs
ocłos firmat. cũ ꝓfectũ nr̃m ꝑuiã
iurtutũ misccłiter attendit: ⁊ nos
in eõdẽ itinere ꝑseuerant̾ custõdit.

Expanded text:
nit homo tam tutum refugium, quam ipsum nit homo tam tutum refugium, quam ipsum Deum. Refugiant alii ad vires suas, ad munitiones suas, ad defensionqui es etiam Exultatio mea. Quia de te gaudeo. Et ideo, Erue me a circumdantibus me: Inimicis et vitiis. Audio vocem gaudii, Exultatio mea. Audio gemitum, redime me. Gaudes et gemis? ita, inquit. Gaudeo in spe, gemo adhuc in re. Spe enim salvi facti sumus : ecce unde gaudium. Spes autem, quae Ecce gemitus. Ideo ait, Erue me. 139 8. Diapsalma. Responsio Dei. Intellectum tibi dabo. Ut cognoscas te semper, et semper gaudeas ad Deum in spe, donec ad illam patriam pervenias: ubi jam non spes, sed res erit. Et instruam te; Armis justitiae , scientia, bonis moribus et virtutibus; et In via hac, virtutumqua gradieris, firmabo super te oculos meos. Super nos in via nostra Dominus oculos firmat, cum profectum nostrum per viam virtutum misericorditer attendit. Et nos in eodem itinere perseveranter custodit.
Abbreviated transcription (Latin):
iam ñ appropinqͣb̃t. qui mͦ appropin¬
qͣre contempnunt. Hocẽ qd̃ subiin¬
git. Herumtam̃ indiluuio aquaꝵ
multaꝵ: ad eũ ñ approximabunt.
Recte ꝑdiluuium. di iudiciũ desig¬
natur: quia sicut prius in dilurui¬
o. ita in extremo iudicio pecc̃oreᷤᷤ dãp¬
nabuntur. Nemo aut̃ arbitret᷑ cũ
repente sinis uen̾it.sic̃ indieb no¬
e. remanere confessionis locum:
tur. & iam ꝓpe ñerit. Multi fluctus
diluinoꝵ corda cõmonebunt pͣuoꝵ:
que illi sensui ñ sunt qui n̾ ad
portum diuine miscdie refugint.
Quod fecit iste penitens: qui ait. Tu
es refugiũ meum a tribulatione
que circundedit me. Multa ẽ tri¬
bulatio que nos undiq circundat:
teste apło qui ait. Foris pugne: intꝰ
timores. Et in alio psalmo legitur.
Multe tribulationes iustoꝵ. Beniq
tota ista uita mortalis: seruis di tri¬
bulatio est. S ab hac tͥbulatione qͣ
circiĩdat᷑ in hoc mundo: ñ inue¬

Expanded text:
jam non appropinquabunt, qui modo appropinjam non appropinquabunt, qui modo appropinquare contemnunt. Hoc est, quod subjungit. Veruntamen in diluvio aquarum multarum, ad eum non approximabunt. Recte per diluvium, Dei judicium designatur: quia sicut prius in diluvio, ita in extremo judicio peccatores damnabuntur. Nemo autem arbitretur, cum repente finis venerit sicut in diebus Noe, remanere confessionis locum, tur, et jam prope non erit. Multi fluctus diluviorum corda commovebunt pravorum, quos illi sensuri non sunt, qui modo ad portum divinae misericordiae refugiunt. Quod fecit iste poenitens, qui ait: 7. Tu es refugium meum, a tribulatione, quae circumdedit me. Multa est tribulatio, quae nos undique circumdat, teste Apostolo, qui ait, Foris pugnae, intus timores . Et in alio psalmo dicitur, Multae tribulationes justorum . Denique tota vita ista mortalis servis Dei tribulacircumdatur in hoc mundo, non inve
Abbreviated transcription (Latin):
uł loquimiꝰ ł cogitamꝰ : pecc̃m quidẽ
est. Cum aut̃ id ipsũ cło abscondere
uolumꝰ: iam nͣ solũ pecc̃m est:s eu¬
am impietas pecc̃i. Exhis gͦ uerbis.
ostendit qd̃ ex hoc qd̃ confiteri pecc̃m̃
suum disposint: ñ solumei ds qd̾ ma¬
le gessit. s etiã qd̃ imꝑie abscond̾at.
dimisit. Licet aut̃ ds dimittat pec¬
cata. ex quohomo in uoluntate pe¬
nitet: tũ confitendũ ẽ ministriͤ arcłie.
quia nͥ confit̾ent᷑. ex sua inobẽdien¬
tiadãpnarentur. Qd̾ ostensũ est i
lararo: qui postꝗͣ uiuificatꝰ frrit.
indiguit solui. ꝓhac iĩdelicet im¬
pietate pecẽi: orabit ad te orm̃is sc̃s.
Inde orabit ad te: quia dimisisti pec¬
cata. Nam si ñ dimitteres peccata:
ñ eẽt sc̃s qui ad te oraret. Orabit aut:
intemꝑe oportuno. Mõdo est opor¬
tunũ tempꝰ orandi: confitendi pec¬
pinquare do qui uolunt: si p̃ceria
mala puniant.si mores corrigant.
sisobrie ⁊ iuste uiuant: erit postmo¬
dñ tempꝰ indicii. tempꝰ uindicte: qͦ

Expanded text:
gitamus, peccatum quidem est. Cum autem idipsum Deo abscondere volumus, jam non solum peccatum est, sed etiam impietas peccati. Ex his ergo verbis ostendit, quod ex hoc, quod confiteri peccatum suum disposuit, non solum ei Deus, quod male gessit, sed etiam quod impie absconderat, dimisit. Licet autem Deus dimittat peccata, ex quo homo in voluntate poenitet: tamen confitendum est ministris Ecclesiae, quia nisi confiterentur, ex sua inobedientia damnarentur. Quod ostensum est in Lazaro, qui postquam vivificatus est, indiguit solvi. 6. Pro hac, videlicet impietate peccati, orabit ad te omnis sanctus. Inde orabit ad te, quia dimisisti peccata. Nam si non dimitteres peccata, non esset sanctus, qui ad te oraret. Orabit autem In tempore opportuno. Modo est opportunum tempus orandi, confitendi pecpinquare Deo, qui volunt, si praeterita mala puniant, si mores corrigant, si sobrie et juste vivant. Erit postmodum tempus judicii, tempus vindictae: quo
Abbreviated transcription (Latin):
odisti obseruantes uanitates suꝑua¬
cue. Illi suꝑuacue custõdiunt ua¬
nitates: quisic terrenis mberent
ut celestium obliuiscant᷑. Tales odit
cłs : qui sꝑant falsam b̃itudinẽ scli
istiris. Ego aut̃ ñ quomꝰ illi qui spe¬
rant in uano. ⁊ qui obseruant ua¬
nitatẽ: s in dño sperati qui ñ est

Expanded text:
Odisti observantes vanitates supervacue. Illi supervacue custodiunt vanitates, qui sic terrenis inhaerent, ut caelestium obliviscantur. Tales odit Deus, qui sperant falsam beatitudinem seculi istius. Ego autem non quomodo illi, qui sperant in vano, et qui observant vanitatem: s
Abbreviated transcription (Latin):
qui iam ibas ad securitatẽ. ꝙ ne con¬
uerteret se homo adtimendũ aliqͥd
aliũd pret̾ dm: confirmat nos inti¬
more dei cũ subiungit. Abe aũt c̃õ¬
moueant᷑ om̃s in habitantes orbem.
Commoueant᷑ om̃s ab illo: ñ timeant
alt̾um pret̾ illũ. Furit. seuit: serpes
insidiatur: odit homo : diabłs mi¬
pugnat: dm time. Tota eñ creat᷑a
sub illoest:que iuberis timere.Unde
⁊ subdit. Qm̃ ipse dixit ⁊ facta sunt:
ipse mandauit et creatasunt. Oĩa
fecit: omĩa secunt᷑ eiꝰ imꝑiũ. Ipse
dixit. idẽ uoluit: & facta sunt omĩa
ex informi mat̾ia. De informi aut̃
mat̾ia: ꝑmandatũ eiꝰ. spẽs suas ac¬
cepit om̃is creat᷑a. Ipse qui omĩa fe¬
cit uerbo. et creauit mandato: cũ
iubet mouent᷑. cũ iubet quiescunt:¬

Expanded text:
qui jam ibas ad securitatem. Et ne conqui jam ibas ad securitatem. Et ne converteret se homo ad timendum aliquid aliud praeter Deum, confirmat nos in timore Dei, cum subjungit, Ab eo autem commoveantur omnes inhabitantes orbem. Commoveantur omnes ab illo. Non timeant alterum praeter illum. Furit, saevit, serpens insidiatur, odit homo, diabolus impugnat: Deum time. Tota enim creatura sub illo est, quem juberis timere. Unde et subdit: 9. Quoniam ipse dixit et facta sunt: ipse mandavit et creata sunt. Omnia fecit, omnia sequuntur ejus imperium. Ipse dixit, idest voluit, et facta sunt omnia ex informi materia. De informi autem materia, per mandatum ejus species suas accepit omnis creatura. Ipse qui omnia fecit verbo, et creavit mandato: cum jubet, moventur: cum jubet, quiescunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsequentiũ: qͦd mͦ intra suos termi¬
nos manet inclusum.Uñqͥ subditur.
Congregans sicut in utre aquas mariᷤ.
Salsa enĩ aqua maris. idẽ ppłs infide
murmur reddit inse:intra morta¬
lem pellem fremit conclusa salsugo.
Hinc est qd alibi dicit. Peccõr uidebit
et irascetur: dentib sins fremet et
ardescet. Mortalis eni pellis contegit
amaram cogitatioͬe: tim̃tes eñ pel¬
li sue.intꝰ tenent qd ñaudent emit¬
tere.Nameademest amaritudo:s
qui tunc aꝑte seuiebant: nc̃ occulte.
delligi: ꝑ abyssos. reꝓbos. Nouit ille
om̃ium corda: scit quid ad tempꝰ ꝓfi¬
rat. unde ꝓferat: qnͣtã potestatem
tribuat malis inbonos: ad iudican¬
dos quide malos. erũdiendos autem
bonos. Fiat gͦ qd̵ sequit᷑. Timeat dñm
om̃is terra. Nescis unde ꝓferat quõd
opus est ad flagellandñ te pater triˢ
qui quidem ad disciplinã tuã habet
abysi thesauros: quib erũdiet te ad
thesauros celoꝵ. Ergo rẽdi adtimor̃e:

Expanded text:
r suos terminos manet inclusum. Unde et subditur: 7. Congregans sicut in utre aquas maris. Salsa enim aqua maris, idest, populus infidelmurmur rodit ipse, intra mortalem pellem fremit conclusa salsugo. Hinc est quod alibi dicitur, Peccator videbit et irascetur, dentibus suis fremet et ardescet . Mortalis enim pellis contegit amaram cogitationem. Timentes enim pelli suae intus tenent quod non audent emittere. Nam eadem est amaritudo, sed qui tunc aperte saeviebant, nunc occulte. telligi. Per abyssos, reprobos. Novit ille omnium corda. Scit quod ad tempus proferat, unde proferat, quantam potestatem tribuat malis in bonos, ad judicandos quidem malos, erudiendos autem bonos. Fiat ergo quod sequitur: 8. Timeat Dominum omnis terra. Nescis unde proferat, quod opus est ad flagellandum te, pater tuus: qui quidem ad disciplinam tuam habet abyssi thesauros quibus erudiet te ad thesauros caelorum. Ergo redi ad timorem,
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis. de angłis qͦs ad nos misit.
respexit suꝑ om̃s qui habitant t̾rã
tanꝙͣ ꝑegrini in ꝑegrino loco. Uñ
alibi beata hereditas gemit: ⁊ dicił.
heumͥ qr incolatꝰ nĩs plongatꝰ est: ha¬
bitaui cũ habitantib cedar: mil¬
tum incolafuit anma mea. Qui
fuxit singillatim cor̃da eoꝵ. Quia
meis oꝑatus est sp̃c. Qui intelligit:

Expanded text:
veritatis, de angelis, quos ad nos misit. Respexit super omnes, qui habitant terram. Tanquam peregrini in peregrino loco. Unde alibi beata haereditas gemit, et dicit: Heu mihi, quia incolatus meus prolongatus est, habitavi, cum habitantibus Cedar: multum incola fuit anima mea . 15. Qui finxit singillatim corda eorum. Quia in eis operatus est Spiritus . Qui intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
a płos de quib scriptũ ẽ. Celi enarrañ
głamdĩ. Istos om̃pc ds de infirmiᷤ ho¬
minib celos fecit: uerbo instruxit.
sp̃u confirmauit: ꝑ omẽm t̾rã misit:
et suã misccłiam.idest remissionem
pecc̃oꝵ p̃dicari p̃cepit. Qui in tantũ
spũ oris dĩ repleti sunt: ut eis diceret᷑.
Non enĩ uos estis qui loquimini: s sp̃c¬

Expanded text:
Apostolos, de quibus scriptum est, Caeli enarrant Apostolos, de quibus scriptum est, Caeli enarrant gloriam Dei . Istos omnipotens Deus de infirmis hominibus caelos fecit, Verbo instruxit, Spiritu confirmavit, per omnem terram misit: et suam misericordiam, idest, remissionem peccatorum praedicari praecepit. Qui intantum Spiritu oris Dei repleti sunt , ut eis diceretur, Non enim vos estis qui loquimini, sed Sp
Abbreviated transcription (Latin):
se qualem fuisse agnoscit: et ipse qui
est. insequit᷑ illũ qui fuit. Fitq rixa
in animo: parturiens pac̃e cũ dõ. Et
hoc facit: ut que timet iidice. inue¬
mat miscdem. De quo ⁊ subdit᷑. Mise¬
ricndia dni: plena est t̾ra. Quĩd celi:¬
Non mñdigent miscłia: tibi nullae mi¬
seria. Int̾ra habundat hoĩs miseria:
suphabuñdat di misccłia. Nũqͥdgͦ ce¬
li. quia ñ indigent misccłia: ñ indi¬
gent d̾no: Omĩa eñi iñdigent dũo:
et miseria ⁊ felicitas. Sine illo miser
ñ subleuat᷑: sine iłio felix ñ erigit᷑. Er¬
go ne fortẽ de celis quereres: subiung.
Uerbo dni celi firmati sunt: s sp̃r oriᷤ
eiꝰ omis trrtus eoꝵ. Non a se solidam̃¬
tum fuerunt: nec ipsi celi sirmitaĩẽ
sibi ꝓpriam p̃stiterunt. Aũdi unum
mat: ꝑ sp̃m roborat: manifeste oster¬
ditur. qr unum. pater ⁊ filiꝰ ⁊ sp̃c sc̃s
oꝑantur. S et hic alios celos diuina
uirtute firmatos intelligimꝰ: idest

Expanded text:
se, qualem fuisse agnoscit. Et ipse qui se, qualem fuisse agnoscit. Et ipse qui est, persequitur eum qui fuit: fitque rixa in animo parturiens pacem cum Deo. Et hoc facit, ut quem timet judicem, inveniat misericordem. De quo et subditur: Misericordia Dnon indigent misericordia, ubi nulla est miseria. In terra abundat hominis miseria, superabundat Dei misericordia. Numquid ergo caeli, quia non indigent misericordia, non indigent Domino? Omnia indigent Domino, et miseria et foelicitas. Sine illo miser non sublevatur, sine illo felix non erigitur. Ergo ne forte de caelis quaereres, subjungit: 6. Verbo Domini caeli firmati sunt, et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Non a se solidamentum fuerunt, nec ipsi caeli firmitatem sibi propriam praestiterunt. Audi unum mat, per Spiritum roborat, manifeste ostenditur, quia unum Pater et Filius et Spiritus operantur . Sed et hic alios caelos divina virtute firmatos intelligimus, idest
Abbreviated transcription (Latin):
et tunc penitentia: s iam infructuo¬
sa. Dilige et tumiscdiam ⁊ iudiciũ.
Scͥptũ est enim. Beati misericordes:
qm̃ ipsi miscłiam consequent᷑. Qtri
misccłiam diligit. miseretur: qui au¬
tẽ miseret᷑. miscłiam consequetrre.
Ruisus de iudicioscriptũ est. Nũqͥd
qui ñ amat indiciũ. sanari potest :A¬
mat iudiciũ. quisqͥs uias suas subti¬
lit̾ discutit: et secretariũ cordis ingreᷤᷤ¬
sus. quiddns ipsi tribuat. qͥd ipse d̾no
cło debeat. pensat. Hinc ĩdem psalmi¬
sta: alibi dicit. honor regis iudicium
diligit: ut uidelicet qui iam dm ho¬
norat ex fide: sollicite iudicet. qͥd ei
debeat in oꝑatione. Et salomon ait.
Cogitationes nistoꝵ: iudicia. Instꝰ enĩ
quisq intͣ se et cogitando et formĩdan¬
do consicd̾at: quã districte qnͣdoq feri¬
at. qui diu pacient̾ expectat. Metuit
in his que se egisse meminit:punit
flendo. qd̵ ꝑpecrasse se intelligit. Odit

Expanded text:
et tunc poenitentia, sed jam infructuoet tunc poenitentia, sed jam infructuosa. Dilige et tu misericordiam et judicium. Scriptum est enim, Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur . Qui misericordiam diligit, miseretur. Qui autem miseretur, misericordiam consequetur. Rursus de judicio scriptum est, Nunquid qui non amat judicium, sanari potest ? Amat judicium, quisquis vias suas subtiliter discutit, et secretarium cordis ingressus, quid Dominus ipsi tribuat, quid ipse Domino Deo debeat, pensat. Hinc idem Psalmista alibi dicit, Honor regis judicium diligit : ut videlicet qui jam Deum honorat ex fide, solicite judicet quid ei debeat in operatione. Et Salomon ait, Cogitationes justorum judicia . Justus enim quisque intra se cogitando et formidando considerat, quam districte quandoque feriat, quandiu patienter expectat. Metuit in his quae se egisse meminit. Punit flendo, quod perpetrasse se intelligit. Odit