comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de corporali ⁊ uisibili creatura dicunt᷑. q̃¬
ramꝰ aliqͥd spalit̃ absconditũ: quo inuento
gaudeamꝰ. Bestias siluȩ. gentes intelligimꝰ.
Et multis hoc locis scriptura testat᷑: s tam̃
euidentissima duo maxime occurrt̃ do¬
cum̃ta. qd̾ in archa noe. qua nemo nrm du¬
bitat eccłiam eẽ pͣfiguratã. ñ includerent᷑
oĩa genera animaliũ. nͥ in illa unitate coͣ¬
paginis om̃s gentes significarent᷑ : nͥ forte
putamꝰ. si oĩa talia penitꝰ diluuio deleren
Non gͦ frustra. ñ tem̾e. ñ aliqua indigenti¬
a dĩ. uł in opia potestatis: iussa stͣ aĩalia
illa in archa includi. Nã postea ꝗͣ uenit
tp̃s: iã enĩ debemꝰ ⁊ alt̾um euidentissimũ
adiungere testimoniũ. cũ gͦ uenit tp̃s.
ut illd̾ qd in archa erat pͣfiguratũ. iam
m ȩccłia cõpleret᷑: petaꝰ apłs dubitans
sacram̃tũ dare eugłii gentibꝰ. incircũei¬
sis. immo ñ dubitans. s omĩno dandũ ee

Expanded text:
de corporali et de visibili creatura dicuntur, qude corporali et de visibili creatura dicuntur, quaeramus aliquid spiritualiter absconditum, quo invento gaudeamus. Bestias silvae, Gentes intelligimus; et multis hoc locis Scriptura testatur. Sed tamen evidentissima duo maxime occurrunt documenta, quod in arca Noe, qua nemo nostrum dubitat Ecclesiam esse praefiguratam, non includerentur omnia genera animalium , nisi in illa unitate compaginis omnes gentes significarentur: nisi forte putamus, si omnia talia penitus diluvio delerentNon ergo frustra, non temere, non aliqua indigentia Dei vel inopia potestatis jussa sunt animalia illa in arca includi. Nam posteaquam venit tempus jam enim debemus et alterum evidentissimum adjungere testimonium: cum ergo venit tempus, ut illud quod in arca erat praefiguratum, jam in Ecclesia compleretur, Petrus asacramentum evangelicum Gentibus incircumcisis; imo non dubitans, sed omnino dandum esse
Abbreviated transcription (Latin):
res nos ẽẽ memit caritas
ur̃a. Non gͦ opus ẽ: ut inteͣ¬
tionẽ nr̃am. aliquo ꝓemio
moueã. Nideo enĩ uos ad
intelligenda sacram̃ta ꝓpħica omuĩ alacri¬
tate suspensos: nec opus ẽ ut intentos fa¬
ciat sermo m̃s quos iã fecit spc̃ dĩ. hoc po¬
tiꝰ agamꝰ qd̾ urget. De fontib enussis in
conuallib. ⁊ de aqͥs int̾ mediũ montium
ꝑtranseuntib iã dictũ ẽ s huc usq dic
Potabt᷑ om̃s bestiȩ siluȩ. Ed potabunt:
Aquas ꝑtranseuntes. int̾ mediũ montiũ.
Q d potabt᷑: Fontes emissos in cõuallib. Et
quȩ potabt̃: Bestis siluȩ. Uidemꝰ qͥdẽ hoc
etiã in ista creatura. bestias siluȩ bibere
de fontib : ⁊ de riuis intͣ montes curren¬
tib. S iã qm̃ dõ placuit taliũ rerũ fi¬
guris absconde. sapientiã suã. ñ auferre
studiosis. s claudẽ negligentib. aꝑire pul¬
santib: placuit etiã ipsi dño dõ nr̃o. ad ħ
hortari uos ꝑ nos. ut in his oĩb quȩ uelut

Expanded text:
it Charitas Vestra. Non ergo opus est ut intentionem vestram aliquo prooemio moveam. Video enim vos ad intelligenda sacramenta prophetica omni alacritate suspensos; nec opus est ut intentos faciat sermo meus, quos jam fecit Spiritus Dei. Hoc potius agamus quod urget. De fontibus emissis in convallibus, et de aquis inter medium montium pertranseuntibus jam dictum est: sed hucusque d«Potabunt omnes bestiae silvae.» Quid potabunt? Aquas pertranseuntes inter medium montium. Quid potabunt? Fontes emissos in convallibus. Et qui potabunt? Bestiae silvae. Videmus quidem hoc etiam in ista creatura, bestias silvae bibere de fontibus et de rivis inter montes currentibus: sed jam quoniam Deo placuit talium rerum figuris abscondere sapientiam suam, non auferre studiosis, sed claudere negligentibus, aperire pulsantibus; placuit etiam ipsi Domino Deo nostro ad hoc hortari vos per nos, ut in his omnibus, quae velut
Abbreviated transcription (Latin):
tas in qͥt xp̃i cõpellit nos. Tu particeps
u̾bi. ⁊ si hodie sp̃itał. heri carnał. ad car¬
montes de suꝑiorib suis. Inde ueniet
rigatio ad tͣram: inde enĩ ⁊ humilia sa¬
ciabunt᷑. Seqͣr enĩ. De fructu oꝑũ tuoꝵ
saciabit᷑ tͣra. Qͥdẽ de frucꝰtu oꝑũ tu

Expanded text:
sti compellit nos» . Tu particeps Verbi, etsi hodie spiritualis, heri carnalis, ad carmontes de superioribus suis. Inde veniet irrigatio ad terram, inde et humilia satiabuntur: sequitur enim, «De fructu operum tuorum satiabitur terra.» Quid est, «De fr
Abbreviated transcription (Latin):
nantes de petra. Riget dñs ipsã petrã de
suꝑiorib sus. Nã cũ adhuc ista petra ee̾t
in infidelitate asꝑa: uolens eã rigare
de suꝑiorib suis. ut flueret aqua in con¬
ualle: clamauit. Saule saule. qͥd me ꝑse¬
queris: N̾on ei legit ꝓpħam: ñ ei legit al
statĩ rigatꝰ. ⁊ manare iã uolens: dñe a
it. qͥd me iubes facẽ. Accipe illũ mon¬
tẽ uł petrã: unde possis dare uocẽ tu¬
ã. Accipe illũ montẽ: ⁊ uide rigari de
suꝑiorib. ⁊ effluere in inferiorib. Au¬
di hoc ⁊ in alio loco. Siue inqͥt mͣte ex¬
cessimꝰ dõ: siue temꝑantes sumꝰ uobis.
Qd̃ ait m̃te excessimꝰ: uos caꝑe ñ potestis.
Excessimꝰ enĩ ista oĩa carnalia: uos adhuc
carnales estis. Dõ gͦ m̃te excessimꝰ: ⁊ qͦd ui¬
demꝰ cũ m̃te excedimꝰ effari ñ possumus.
pores: Nos ñ rigabim᷑. Ad nos nicħ ꝑue¬
niet. Et quomͦ emttit fontes in cõual¬

Expanded text:
nantes de petra. Riget Dominus ipsam petram de nantes de petra. Riget Dominus ipsam petram de superioribus suis. Nam cum ista petra adhuc esset in infidelitate aspera, volens eam rigare de superioribus suis ut flueret aqua in convalle, clamavit: «Saule, Saule quid me persequeris?» Non ei legit prophetam, non ei legit altstatim rigatus et manare jam volens: «Domine,» ait, «quid me jubes facere» ? Accipe illum montem vel petram, unde possis dare vocem tuam; accipe illum, et vide rigari de superioribus, et effluere in inferioribus. Audi hoc et in uno loco: «Sive,» inquit, «mente excessimus Deo, sivi temperantes sumus vobis.» Quod ait, «mente excessimus;» vos capere non potestis: excessimus enim omnia ista carnalia, vos adhuc carnales estis. Deo ergo mente excessimus; et quod videmus cum mente excedimus, effari non possumus: pores, nos non irrigabimur? ad nos nihil perveniet? Et quomodo emittit fontes in conval
Abbreviated transcription (Latin):
tra enĩ erat .xͨ. Audiant᷑ gͦ libent᷑: de me¬
dio petraꝵ dantes uocẽ suã. Nicħ suauius:
tali uoce alitũ. Ille sonant: ⁊ petre reso¬
nant Sonant illȩ : disputant spiritales.
Resonant petrȩ: testimonia respondent scͥp¬
turȩ. Eoce inde uolatilia. ⁊ de medio pe¬
traꝵꝵ dant uocẽ suã: habitant enĩ in mo᷑¬
tib. Ips montes ⁊ illȩ petrȩ: inde habeñ
uocẽ. lit enĩ rigem᷑ scripturis.: cõfugimus
ad apłm paulũ. Ille unde ht̃ : Cõfugimus
ad ysaiã. Ysaias unde : Audi unde. Rigans
montes de suꝑioribꝰ sius. Mlodo si ad nos
uenerit gentił hõ incircũcisus. crediturꝰ
xp̃o. damꝰ ei baptismũ: nec reuocamꝰ ad il¬
la oꝑa legis. Et si nos int᷑roget iudeus qͣr
damꝰ uocẽ nr̃am. Illa aũ petra ipse petrus.
mons magnꝰ. qnͣ orabat. ⁊ illũ uisũ uidebat.
de suꝑioribꝰ rigabat᷑. Paulus apłs dic̃ g̾ntibꝰ.
hoc paulus tãꝗͣ. mons: inde nos dicimꝰ. so¬

Expanded text:
go libenter, de medio petrarum dantes vocem suam, Nihil suavius tali voce alitum. Illae sonant, et petrae resonant: sonant illae, disputant spirituales; resonant petrae, testimonia respondent Scripturae. Ecce inde volatilia de medio petrarum dant vocem suam; habitant enim in mo Ipsi montes et illae petrae unde habent vocem? Ut enim rigemur Scripturis, confugimus ad apostolum Paulum. Ille unde habet? Confugimus ad Isaiam. Isaias unde? Audi unde: «Rigans montes de superioribus suis.» Modo si ad nos venerit homo gentilis incircumcisus, crediturus Christo, damus ei Baptismum, nec revocamus ad illa opera Legis. Et si nos interroget Judaeus quare damus vocem nostram. Illa autem petra, ipse Petrus mons magnus, quando orabat et illum visum videbat, de superioribus rigabatur. Paulus apostolus dicit Gentibus: hoc Paulus, tanquam mons: inde nos dicimus, so
Abbreviated transcription (Latin):
saluus erit. sic tnͣ tãquã ꝑ ignẽ. Hoc ag&
caminꝰ. alios in sinistrã separabit: alios in
montes illos inhabitent. Non debent se¬
qui altitudinẽ cordis sui: de qualib dicit᷑
Nosuert̃ in celũ os suũ. Ne a uentis tollant᷑.
in montib requiescant. habent aucꝰtorita¬
in ꝓpħis. Illic inhabitent tales aues: qr in
montib petras inueniunt firmamͣta qͣdã
p̃ceptoꝵ. Sic̃ enĩ una illa petra xͨ u̾bũ dĩ:

Expanded text:
«salvus erit, sic tamen quasi per ignem» . Hoc aget «salvus erit, sic tamen quasi per ignem» . Hoc aget caminus; alios in sinistram separabit, alios in uae super montes illos inhabitent; non debent sequi altitudinem cordis sui, de qualibus dicitur: «Posuerunt in coelum os suum» . Ne a ventis tollantur, in montibus requiescant. Habent auctoritalis, in Prophetis: illic inhabitent tales aves, quia in montibus petras inveniunt, firmamenta quaedam praeceptorum. Sicut enim una illa petra, Christus
Abbreviated transcription (Latin):
sũ pauli. ego aũ apollo. ego uͦ cȩphȩ: ñne
carnales estis. ⁊ scdm hominẽ ambulatis:
Rogo uos fres. audite ⁊ ꝓficite: excutite
uos de loco carnali: ꝑgite in turture᷑ ⁊
colũbã. Aues enĩ ñ diuisit. S qͥcũq talis
ꝑmanserit. ⁊ scdm qͦndã modũ uite aptũ
carnalib. ⁊ de gemio eccłiae ñ recesserit:
⁊ nͣ fuerit seductꝰ ab hereticis. ut ex cõ¬
traria parte diuidat᷑: ueniet caminus.
ad dext̾am ponet᷑. Sine. camino. nͣ poterit.
S si caminũ pati ñ uult: ꝑgat in turturẽ
⁊ colũbã. Q potest caꝑe capiat. Si aũ nͣ sic
erit. ⁊ edificauerit suꝑ fundam̃tũ ligna.
fȩnũ. stipulã. id ẽ amores scłares fundam̃to
ficdĩ suȩ suꝑedificau̾it: tam̃ si in fundam̃to
sit .xͨ. ut pͥmũ locũ ipse habeat in corde.
⁊ ei nicħ omĩno anteponat᷑. portant᷑ enĩ ⁊¬
tales. tolerant᷑ ⁊ tales. Ueniet caminꝰ: in¬
cendet ligna. fȩnũ stipulã: ipse uͦ inquit

Expanded text:
sum Pauli, ego autem Apollo, ego vero Cephae; nonne carnalis estis, et secundum hominem ambulatis?» Rogo vos, fratres, audite, et proficite; excutite vos de loco carnali, pergite in turturem et columbam: «Aves» enim «non divisit.» Sed quicumque talis permanserit, et secundum quemdam modum vitae aptum carn fuerit seductus ab haereticis, ut ex contraria parte dividatur; veniet caminus, et ad dextram poni sine camino non poterit. Sed si caminum pati non vult, pergat in turturem et columbam. Qui potest capere, capiat. Si autem non sic erit, et «aedificaverit super fundamentum ligna, fenum, stipulam,» id est, amores saeculares fundamento fidei suae superaedificaverit; tamen si in fundamento sit Christus, ut primum locum ipse habeat in corde, et ei nihil omnino anteponatur; portantur et tales, tolerantur et tales: veniet caminus, incendet ligna, fenum, stipulam: «Ipse autem,» inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intellectu oĩa tẽporalia spiͣtales uiri. qͥ
de oĩb iudicant. ⁊ a nemine. iudicant᷑
Itaq ipsi soli ñ diuidunt᷑. in hereses ⁊ seᷤ¬
mata. In ariete intelligunt᷑ p̃positi. du¬
cunt enĩ greges. In uacca: intelligit᷑ plebs
iudeoꝵ. habuit enĩ iugũ legis: sub qͦ la¬
borabat. In capra: intelligit᷑ eocłia de ge̾¬
tibꝰ. Qbusdã enĩ liberis saltib insulta¬
bat: ⁊ amaro pascebat᷑ oleastro. Trima stͣ
dicꝰta hȩc animalia. qr tc̃io tẽpore gr̃a
reuelata ẽ. Nã pͥmũ fuit ante legẽ: se¬
cundũ ex quo lex data ẽ: tͣcũ qd nc̃ est.¬

Expanded text:
es viri qui de omnibus judicant, et a nemine judicantur : itaque ipsi soli non dividuntur in haereses et schismata. In ariete intelliguntur praepositi; ducunt enim greges: in vacca plebs intelligitur Judaeorum; habuit enim jugum Legis, sub quo laborabat: in capra inteligitur Ecclesia de Gentibus; quibusdam enim liberis saltibus insultabat, et amaro pascebatur oleastro. Trima sunt dicta haec animalia, quia tertio tempore gratia revelata est. Nam primum fuit ante Legem; secundu
Abbreviated transcription (Latin):
putare : qr ista uolatilia celi aucꝰtoritatẽ
suã sequant᷑: liide qͥd dicat p̃s. De medio
petrasꝵ dabt̃ uocẽ suã. Lodo si dicã uob̃
credite. hoc enĩ dix̃ cicero. hoc dix̃ plato.
hoc dix̃ pitagoras. qͥs ur̃m ñ irridebit me:
ẽro enĩ auis: quȩ ñ de petra emitto uocẽ
meã. Qͥd mͥ unꝰquisq ur̃m debet dicere:
Qͥd debet dic̾e ille qui sic instructꝰ ẽ. Si qͥs
uob̃ eugłirauerit p̃t᷑ quã qđ̵ accepistis:
anathema sit Qͥd mͥ dicis de platone: &
de qcerone. ⁊ de uirgilio: habes aute te
petras montiũ: de medio petraꝵ mͥ da
uocẽ tuã. De medio petraꝵ dabtͣ uocẽ
suã. Audiant᷑ qr petrȩ audunt᷑: audiant᷑

Expanded text:
toritatem suam sequuntur; vide quid dicat Psalmus: «De medio petrarum dabunt vocem suam.» Modo si dicam vobis, Credite, hoc enim dixit Cicero, hoc dixit Plato, hoc dixit Pythagoras; quis vestrum non irridebit me? Ero enim avis, quae non de petra emitto vocem meam. Quid mihi unusquisque vestrum debet dicere? quid debet dicere ille qui sic instructus est? «Si quis vobis evangelizaverit praeterquam quod accepistis, anathema sit» . Quid mihi dicis de Platone, et de Cicerone, et de Virgilio? Habes ante te petras montium, de medio petrarum mihi da vocem tuam. «De medio petrarum dabunt vocem suam.» Audiantur qui a petra audiunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Ipse gͦ bestiȩ potant aquas istas ꝑtrã¬
seuntes : tam̃ ñ manentes s ꝑtranseuntes.
Oĩs enĩ doctͥna quȩ toto isto tẽpore dispen¬
sat᷑: transit. Inde dic̃ apłs. Et scientia des¬

Expanded text:
ti. 3. Ipsae ergo bestiae potant istas aquas, pertranti. 3. Ipsae ergo bestiae potant istas aquas, pertranseuntes tamen: non manentes, sed pertranseuntes. Omnis enim doctrina quae toto isto tempore dispensatur, transit. Inde dicit Apostolus: «Et scientia des
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ sic̃ iã nostis duodenarius etiã nu¬
merus discipłoꝵ. Non enĩ frustra duo¬
decim. habere uoluit. Et ita numerꝰ ille
sacratꝰ eͣ: ut in locũ uniꝰ qͥ ceciderat. non
possit nͥ alt̾ ordinari. Qrͣ duodecĩ apłi:
Qͥa enĩ quatuor st̃ orb̃ partes. ⁊ totꝰ orbis
in gugłio uocabat᷑: unde quatuor eugłia
cõscripta st̃. ⁊ totꝰ orbis in nomine trini¬
tatis uocat᷑. ut cõgreget᷑ ęccłia: quatuor
t̃ ducta duodecĩ fiunt. Ergo ñ mrem᷑:
si de ilł aqͥs q̃ int̃ mediũ montiũ ꝑtran¬
sibt̃. in illa apłica doctrina fluente in me¬
dio. ꝓptͣ cõcordiã cõmunionis. om̃s bestiȩ
siluȩ bibent. Om̃s enĩ erant in archa:
om̃s in disco. Om̃s mactat ⁊ manducat
petiꝰ qr petrꝰ petra. petra eccłia. Qͥd ẽ
mactare ⁊ manducare: Docid̾e in eis qd̃
erant: ⁊ in sua uiscera assum̾e. Dissuasisti
pagano sacrilegia: occidisti qd̃ erat. Dato sa¬
cram̃to .xp̃i: incorporasti eccłiȩ: manducas¬

Expanded text:
gitur, sicut jam nostis, duodenarius etiam numerus discipulorum. Non enim frustra duodecim habere voluit; et ita numerus ille sacratus est, ut in locum unius qui ceciderat, non posset nisi alter ordinari. Quare duodecim Apostoli? Quia enim quatuor sunt orbis partes, et totus orbis in Evangelio vocabatur, unde quatuor Evangelia conscripta sunt, et totus orbis in nomine Trinitatis vocatur, ut congregetur Ecclesia: quatuor ter ducta, duodecim fiunt. Ergo non miremur si de illis aquis inter medium montium pertranseuntibus, in illa doctrina apostolica fluente in medio propter concordiam communionis, omnes bestiae silvae bibunt. Omnes enim erant in arca, omnes in disco, omnes mactat et manducat Petrus; quia Petrus petra, petra Ecclesia. Quid est mactare et manducare? Occidere in eis quod erant, et in sua viscera assumere. Dissuasisti pagano sacrilegia, occidisti quod erat; dato sacramento Christi incorporasti Ecclesiae, manducas
Abbreviated transcription (Latin):
ipsã regunt᷑ infirmi a firmis: t̾ra a celo:
ppłi a sedib : idõ fiat pax in uirtute tua.
fiat in dilectione tua: ⁊ ꝑ istã uirtutem.
ꝑ istã dilectionẽ: ꝑ istã pace̾. fiat abundan¬
tia in turrib tius. ia ÷ in excelsis tius. Pau¬
ci enĩ sedebunt in iudicio: s multi ad
dexterã positi faciunt ppłm ciustatis il¬
illẽ. Multi enĩ ꝑtinebunt ad singulos qͦsꝙ
excelsos. a quib recipiant᷑ in tab̃nacła et̾na.
⁊ erit abundantia in turrib eiꝰ. Plenitudo
aũ deliciarũ ⁊ sufficientia diuitiarũ. ipse dõ:
ipse id ipsũ: ipse. cuꝰ participatio ẽ ciuitatis
in id ipsũ: ip̃sa erit abundantia nr̃a. S un¬
de: ꝑ caritatẽ. hoc ẽ ꝑ uirtutẽ. In qͦ aũ est
caritas fr̃es: Qͥ ñ sua quęxit in hac urta.
Audi apłm: habentẽ caritatẽ. Ait enĩ. Placete
ris ut ⁊ illi placeant: S n ibi posuit finẽ:
ut qͥs ꝓpt̾ se. ñ ꝓpt̾ caritatẽ placeat. Qui

Expanded text:
ipsam reguntur infirmi a firmis, terra a coelo, ipsam reguntur infirmi a firmis, terra a coelo, populi a sedibus; ideo, «Fiat pax in virtute tua,» fiat pax in dilectione tua. Et per istam virtutem, per istam dilectionem, per istam pacem, fiat «abundantia in turribus tuis:» id est, in excelsis tuis. Pauci enim sedebunt in judicio; sed multi ad dexteram positi facient populum civitatis illius. Multi enim pertinebunt ad singulos quosque excelsos, a quibus recipiantur in tabernacula aeterna; et erit abundantia in turribus ejus. Plenitudo autem deliciarum et sufficientia divitiarum ipse Deus, ipse idipsum, ipse cujus participatio est civitatis in idipsum: ipsa erit et abundantia nostra. Sed unde? Per charitatem, hoc est, per virtutem. In quo autem est charitas, fAudi Apostolum habentem charitatem: ait, «Placete ris ut et illi placeant? Sed non ibi posuit finem, ut quis propter se, non propter charitatem placeat. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
Magnũ u̾bũ fr̃es: ualida ẽ sic̃ mors dilectio.
Magnificentiꝰ expͥmi ñ potuit fortitudo cari¬
tatis: quã ut diceret᷑. ualida ẽ sic̃ mors di¬
lecꝰtio. Qͥs enĩ resistit morti. frẽs: inten¬
dat caritas ur̃a. Resistit᷑ ignib: undis:
ferro: resistit᷑ potestatib: resistit᷑ regib.¬
U enit una mors. Qͥs ei refistit Nicħ il la for¬
tiꝰ ꝓpt̾ea uirib eiꝰ caritas cõparata ẽ: ⁊ die¬
tũ ẽ ualida ẽ. sic̃ mors dilectio. Et qr ipsa¬
caritas occidit qđ fuimꝰ. ut simꝰ qd̾ ñ eramꝰ:
facit in nobis quandã morte᷑ dilectio. Ipsa
morte mortuus erat. qͥ dicebat. Mundus
mͥ crucifixus ẽ: ⁊ ego mundo. Ipsa morte
mortui erant: qͥb dicebat. Nortui enĩ es¬
tis: ⁊ uita ur̃a abscondita ei cũ. xp̃o in deo.
Ualida ẽ sic̃ mors. dilectio. Si gͦ ualida ẽ. for¬
tis e ⁊ magne uirtutis : ⁊ ipsa eͣ uirtꝰ. ⁊ ꝑ

Expanded text:
Magnum verbum, fratres, «Valida est sicut mors dilectio.» Magnum verbum, fratres, «Valida est sicut mors dilectio.» Magnificentius exprimi non potuit fortitudo charitatis, quam ut diceretur, «Valida est sicut mors dilectio.» Quis enim resistit morti, fratres? Intendat Charitas vestra. Resistitur ignibus, undis, ferro; resistitur potestatibus, resistitur regibus: venit una mors, quis ei resistit? Nihil illa fortius. Propterea viribus ejus charitas comparata est, et dictum est, «Valida echaritas occidit quod fuimus, ut simus quod non eramus; facit in nobis quamdam mortem dilectio. Ipsa morte mortuus erat qui dicebat, «Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo» : ipsa morte mortui erant quibus dicebat, «Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo» . «Valida est sictis est et magnae virtutis, et ipsa est virtus, et per
Abbreviated transcription (Latin):
inuenire q̃ st̃ ad pacẽ iherłm. Et quomͦ int̃¬
rogant: Tãquã sedes dĩ. bsͣ int̾rogat. Si
dm̃ aliquid latet: ⁊ illas sedes aliquid la¬
tet : int̾rogantes fugere potest. Int̾rogate
q̃ st̃ ad pacẽ iherłm. S quȩ stͣ ad pacem
iherłm: Q abundantia inqͥt his qui di¬
ex inopia. Hic inopes. ibi abundantes :
hic infirmi. ibi firmi : hic egeni. ibi diui¬
tes. Inde facti duites.: Qͥa dedertͣ hic
qd̃ accepert̃ ad tẽpus: a dõ. ⁊ accepunt
ibi. qđ postea ds̃ retribuet in ȩtͣnũ. llic fr̃es
mei. ⁊ diuites pauꝑes st̃. Bonũ ẽ diuiti: ut
agnoscat se pauꝑem. Si enĩ plenũ se putat.
tumor ẽ illi ñ plenitudo. Agnoscat se ma¬
Aurũ. Qͥd nondũ habet: Hitã et̃nã. Attẽdat
quid habeat: ⁊ uideat qͥd ñ habet. Frẽs. ex
ciuitas: cuiꝰ partitipatio tua in idipsũ: fiat
pax in uirtute tua. fiat pax in dilecꝰtioeͬ
tua : qr uirtus tua dilectio tua. Audi can¬
tica canticoꝵ. Ualida ẽ sic̃ mors dilectio.

Expanded text:
e sunt ad pacem Jerusalem. Et quomodo interrogant? Tanquam sedes Dei. Deus interrogat. Si Deum latet aliquid, et illas sedes aliquid interrogantes fugere potest. «Interrogate quae sunt ad pacem Jerusalem.» Sed quae sunt ad pacem Jerusalem? «Et abundantia,» inquit, «his qui diex inopia: hic inopes, ibi abundantes; hic infirmi, ibi firmi; hic egeni, ibi divites. Unde facti divites? Quia dederunt hic quod acceperunt a Deo ad tempus, et acceperunt ibi quod postea Deus retribuet in aeternum. Hic, fratres mei, et divites pauperes sunt. Bonum est diviti ut agnoscat se pauperem: si enim plenum se putat, tumor est ille, non plenitudo. Agnoscat se inaAurum. Quid nondum habet? Vitam aeternam. Attendat quid habeat, et videat quid non habeat. Fratres, ex civitas, cujus participatio tua in idipsum, «fiat pax in virtute tua,» fiat pax in dilectione tua; quia virtus tua, dilectio tua. Audi Cantica canticorum: «Valida est sicut mors dilectio» .
Abbreviated transcription (Latin):
udicabunt cũ xp̃o scĩ. Ueniet enĩ in iudici¬
qͥ cũ illo iudicabunt: alii qͥ ab illo iudica¬
bunt᷑. ⁊ ab illis qͥ cũ eo uidicabt᷑. Diuident᷑
gͦ isti in duas partes. Nna ponet᷑ ad dext̾am.
cui enumerabunt᷑ elemosine quas fecerunt:
alia ponet᷑ ad sinistrã. cui enumerabit᷑ cru¬
delitas ⁊ sterilitas mĩe. Et illis ad dexterã cõ¬
stitutis. dicet᷑. Henite bñdicti patͥs mei. ꝑci¬
pite regnũ qd̾ uob̃ paratũ ẽ ab origine mũ¬
di. Quare: Csuriui inqͥt. ⁊ dedistis mͥ mandy¬

Expanded text:
o sancti. «Veniet» enim «in judiciqui cum illo judicabunt; alii qui ab illo judicabuntur, et ab illis qui cum eo judicabunt. Dividentur ergo isti in duas partes: una ponetur ad dexteram, cui enumerabuntur eleemosynae quas fecerunt; alia ponetur ad sinistram, cui enumerabitur crudelitas, et sterilitas misericordiae. Et illis ad dexteram constitutis dicetur, «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi.» Quare? «Esuri
Abbreviated transcription (Latin):
zcendentis cantica ex ordine cum
sc̃itate ur̃ã consideranda suscepi:
ascendentis ⁊ amantis: ⁊ idõ as

Expanded text:
scendentis cantica ex ordine cum Sanctitate vestra consideranda suscepi; ascendentis et amantis, et ideo as
Abbreviated transcription (Latin):
li. sũ gͦ hic diceret. illuc ascendert᷑ tribꝰ.
ne. om̃s trib intelligeres: addidit. tribus
anm̃. Ee ipsis enĩ duodecĩ tribubus erant¬
ibi mali: erant ibi boni. De bonis tribubꝰ
qͣ cognouert᷑ fabricatorẽ cruitatis: ⁊ ip¬
sa erant grana int̾ illas tribꝰ: q̃ inter
paleas cõmixta st̃. Ascendt̃ aũ ñ cũ pa¬
leis: s tribꝰ purgatȩ: elecꝰtȩ: quasi tribꝰ
dnĩ. Illuc ascendert᷑ trib. trib dñi. Qd¬
qͥb cognoscat᷑ qͥ ẽ uere isrł. Qͥd ẽ enĩ
isrł: Int̾pretatio noĩs eiꝰ dicꝰta eͣ iam.
⁊ sepe dicat᷑ forte enĩ ⁊ si recens dicꝰta
eͣ: excidit. Dicendo nos faciamꝰ. ut ñ ex¬
cidat: etiã eis qui legere ñ nouert᷑ aut
noluert̃: nos simꝰ codex eoꝵ. Isrł uideis
dm̃ int̾pretat᷑: inmo diligentiꝰ discusso

Expanded text:
li. Cum ergo hic diceret, «Illuc enim ascenderunt tribus;» li. Cum ergo hic diceret, «Illuc enim ascenderunt tribus;» ne omnes tribus intelligeres, addidit, «tribusDominum. Ex ipsis enim duodecim tribubus malis, erant ibi boni de bonis tribubus quae cognoverunt fabricatorem civitatis; et ipsa erant grana inter illas tribus, quae inter paleas commixta sunt. Ascenderunt autem, non cum paleis, sed tribus purgatae, electae, quasi tribus Domini. «Illuc ascenderunt tribus, tribus D est vere Israel. Quid est enim Israel? Interpretatio nominis ejus dicta est jam, et saepe dicatur: forte enim etsi recens dicta est, excidit. Dicendo, nos faciamus ut non excidat etiam eis qui legere non noverunt aut noluerunt: nos simus codex ipsorum. Israel, Videns Deum interpretatur; imo diligentius discusso
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ascendant. quo ascendert᷑ trib. Tribꝰ
alio nomine dici possunt curiȩ: s ñ ꝓpͥe.
Itaq trib uno nomine alio ꝓpͥe dici nͣ
possunt: s uiemo dicunt᷑ curie Nlã ꝓpͥe
si dyxerimꝰ curias: ñ intelligunt᷑ nͥ curiȩ
q̃ st̃ in eiuitatib singulis singulȩ. Inde
curiales ⁊ decuriones : id eͣ qd̾ sint in cu¬
ria. uł de curia. Et nostis: qi tales curias.
habent singulȩ qiuitates. St̃ aũ uł erant
aliqnͣ in istis qͦ quitatib curiȩ popłoꝵ:¬
⁊ una quitas multas curias ht̃: sic̃ roma
triginta qͥnq curias ht̃ ppłi. łlȩ dicunt᷑
tribꝰ. łias popłs isrł duodecĩ habebat: se¬
cundũ filios iacob. Duodecĩ tribꝰ: erat po¬
płs ifrł. S erant ibi mali. ⁊ erant ibi boni.
Quã enĩ malȩ tribꝰ que crucifixert᷑ dñm.
quã bonȩ tribꝰ que cognouert᷑ dnm. Ille gͦ
trib quȩ crucifipert̃ dnm̃: trib st̃ diabo¬

Expanded text:
scum ascendant quo ascenderunt tribus. Tribus scum ascendant quo ascenderunt tribus. Tribus alio nomine dici possunt curiae, sed non proprie. Itaque tribus uno nomine alio proprie dici non possunt; sed vicino dicuntur curiae. Nam proprie si dixerimus curias, non intelliguntur nisi curiae quae sunt in civitatibus singulis singulae; unde curiales et decuriones, id est, quod sint in curia vel decuria: et nostis quia tales curias singulas habent singulae civitates. Sunt autem vel erant aliquando in istis quoque civitatibus curi una civitas multas curias habet, sicut Roma triginta quinque curias habet populi. Hae dicuntur tribus. Has populus Israel duodecim habebat, secundum filios Jacob. 8. Duodecim tribus erant populi Israel: sed erant ibi mali, et erant ibi boni. Quam eniam bonae tribus quae cognoverunt Dominum? Illae ergo tribus quae crucifixerunt Dominum, tribus sunt diabo
Abbreviated transcription (Latin):
bi ẽẽt id ipsũ: lapsus ẽ. Lecidit angłs: ⁊ fac¬
tus ẽ diabolus. ꝓpinauit hoĩ suꝑbiã: deiec̃
secũ inuidia eũ qui stat᷑. Isti sibi uoluert᷑
in ipsũ eẽ : sibi participari. sibi dñari uolue¬
eui dicꝰtũ ẽ. Mutabis ea. ⁊ mutabunt᷑: tu aũ
idem ipse es. lã gͦ post tantũ langore᷑. post
tantos morbos. difficultates. labores. rede¬
at anima humiliata in idipsũ: ⁊ sit in il
tis hominis uox ẽ: ⁊ ascendentis ȩccłie. Pu¬
tamꝰ ne quo ascendit: quo it. quo erigit᷑:¬
bus. Quo ascendert᷑ tribus: In ciuitatẽ eu¬
ius participatio eiꝰ in idipsũ. Ergo illue as¬
de iherłm i iherico: incidit in latrones.
Nisi descenderet: ñ ineideret in latrones. Qͥa
uͦ descendendo incidit in latrones: ascendẽ¬
do ueniat ad angłos. Ascendat gͦ: qr ascen¬
dertͣ trib. S q̃ st̃ trib : Multi nouerunt:
multi ñ nouert᷑. S ⁊ nos qui nouimꝰ. des¬
cendamꝰ ad illos qͥ ñ nouert᷑ trib: ut nob̃¬

Expanded text:
sus est: cecidit angelus, et factus est diabolus. Propinavit homini superbiam, dejecit secum invidentia eum qui stabat. Isti sibi voluerunt idipsum esse; sibi principari, sibi dominari voluecui dictum est, «Mutabis ea, et mutabuntur; tu autem idem ipse es.» Jam ergo post tantum languorem, post tantos morbos, difficultates, labores, redeat anima humiliata ad idipsum: et sit in illtis hominis vox est, ascendentis Ecclesiae. Putamusne quo ascendit? quo it? quo erigitbus.» Quo ascenderunt tribus? In civitatem «cujus participatio ejus in idipsum.» Ergo illuc asde Jerusalem in Jericho, incidit in latrones . Non descenderet, et non incideret in latrones. Quia vero descendendo incidit in latrones, ascendendo veniat ad Angelos. Ascendat ergo, quia ascenderunt tribus. Sed quae sunt tribus? Multi noverunt, multi non noverunt. Sed et nos qui novimus, descendamus ad illos qui non noverunt tribus, ut nobi
Abbreviated transcription (Latin):
uideri qd̵ ñ ẽ sic confessor ẽ qͥ nͣ uult u¬
deri qd̃ ñ eͣ ipse: ⁊ amat qd̃ ẽ ille. Ad hor
ad hoc ascendunt: ad cõfitendũ noĩ tuo
dũe. Qmͣ ibi sedert̃ sedes i iudicio. Mirum
enigia. mira questio: siñ intelligat᷑. Sedes
dicit: quos greci thronos uocant. Thronos.
greci sellas appellant: tãꝗͣ. honorabiles. Ergo
frẽs mei ñ ẽ mirũ. si sedeant hoĩes in se:¬
dib : in sellis. Ut aũ ipse sedes sedeant: qͦmͦ
possumꝰ intellig̾e. Tanquã si dicat aliquis.
Sedeant hic cathedrȩ : sedeant hic selle. In
qmͣ ibi sedert̃ sedes in iudicio:Certe sole¬
tis audire dõ dicente. celũ mͥ thronꝰ ẽ. tͣca¬

Expanded text:
ideri quod non est; sic confessor est qui non vult videri quod est ipse, et amat quod est ille. Ad hoc ad hoc ascendunt, «ad confitendum nomini tuouoniam ibi sederunt sedes in judicium.» Mirum aenigma, mira quaestio, si non intelligatur. Sedes dicit, quos Graeci thronos appellant. Thronos Graeci sellas dicunt, tanquam honorabiles. Ergo, fratres mei, non est mirum si sedeant homines in sedibus, in sellis: ut autem ipsae sedes sedeant, quomodo possumus intelligere? Tanquam si dicat aliquis: Sedeant hic cathedrae, aut sedeant hic sellae. In «Quoniam ibi sederunt sedes in judicium?» Certe soletis audire, Deo dicente, «Coelum mihi thron
Abbreviated transcription (Latin):
orente in occidentẽ: ⁊ rursus cireueunt
ad orientẽ. Nlon gͦ stant: nͣ st̃ id ipsũ. Anima
humana. nec ipsa stat. Iuantis enĩ mutatio¬
nib  cogitationib uariat᷑. quantis uolun¬
tatib immutat᷑: quantis eupiditatib diuer

Expanded text:
oriente in occidentem, et rursus circumeunt oriente in occidentem, et rursus circumeunt ad orientem: non ergo stant, non sunt idipsum. Anima humana nec ipsa stat. Quantis enim mutationibus et cogitationibus variatur! quantis voluptatibus immutatur! quantis
Abbreviated transcription (Latin):
nus dies nec ortũ htͣ nec occasũ: nec in¬
choat᷑ ab hesterno. nec excludit᷑ ab cra¬
stino. s stat semꝑ ille dies : ⁊ qͦd uis uo¬
cas illũ diẽ: si uis anni st̃: si uis dies ẽ:
qd̾cũq cogitaueris stat tam̃: ipsuis stabi¬
litatis participat illa ciuitas : cuiꝰ parti¬
cipatio ẽ in idipsũ. Merito gͦ qr illius
stabilitatis fit particeps : dicit iste qͥ illuc
currit. Stantes erant pedes nr̃i. in atri¬
is iherłm. Omĩa enĩ ibi stant: uͥ nichil
transit. His ⁊ tu ibi stare: ⁊ ñ transire:
Illuc curre: Id ipsũ. nemo ht ex se. Inten¬
dite: frẽs. Corpus htͣ: ñ eͣ id ipsũ: quia
nͣ in se stat. Mutat᷑ ꝑ etates: mutat᷑ ꝑ
mutationes locoꝵ ac tempoꝵ: mutat᷑
ꝑ morbos ⁊ defectus carnales. Non gͦ in
se stat. sorpora elestia. ñ in se stant. Pla¬
bent quasdã mutationes suas. ⁊ si occultas.
certe: de locis in loca mutant᷑. Ascendt᷑ ab

Expanded text:
nus dies nec ortum habet nec occasum, nec innus dies nec ortum habet nec occasum, nec inchoatur ab hesterno, nec excluditur a crastino, sed stat semper ille dies: et quod vis vocas illum diem; si vis, anni sunt; si vis, dies est; quodcumque cogitaveris, stat tamen: ipsius stabilitatis participat illa civitas «cujus participatio est in idipsum:» merito ergo, quia illius stabilitatis fit particeps, dicit iste qui illuc currit, «Stantes erant pedes nostri in atriis Jerusalem.» Omnia enim ibi stant, ubi nihil transit. Vis et tu ibi stare et non transire? Illuc curre. Idipsum nemo habet ex se. Intendite, fratres. Quod corpus habet, non est idipsum; quia non in se stat. Mutatur per aetates, mutatur per mutationes locorum ac temporum, mutatur per morbos et defectus carnales: non ergo in se stat. Corpora coelestia non in se stant: habent quasdam mutationes suas, etsi occultas; certe de locis in loca mutantur, ascendunt ab
Abbreviated transcription (Latin):
flucꝰtuas: ⁊ mutabilitate rerũ ⁊ uarieta¬
te mortalitatis humane ꝑciꝑe nͣ potes qd̃
ẽ id ipsũ: ego descendo qr tu uenire ñ po¬
tes. Ego sũ ds̃ abraham: ⁊ ds̃ ysaae: ⁊ ds̃
iacob. In semine abrahȩ sꝑa aliqͥd: ut cõ¬
firmari possis ad uidendũ qͥ uenit ad te
in semine abrahȩ. Ergo hoc eͣ id ipsũ: de
quo dicꝰtũ ẽ. Alutabis ea. ⁊ mutabunt᷑:
tu aũ idem ipse es : ⁊ anni tui nͣ deficieñ.
Ecce idipsũ: euiꝰ anni ñ deficient. Frẽs: non¬
ne anni nr̃ĩ cotidie deficiunt. Nec stant
st̃. ñdũ st̃. Iã illi defecert᷑: ⁊ illi defecꝰturi
uenturi ftͣ. In hoc gͦ ipso uno die fres eoce
mͦ qd̃ loquimur: in mom̃to ẽ : pͣterite ho¬
re transiert: futurȩ ñdũ uenert᷑. Et cũ
uenerint: ⁊ ipsi transibt᷑. ⁊ deficient. Qͥ st᷑
anni qͥ ñ deficiunt: nͥ qͥ stant. Si gͦ ibi an¬
ni stant. ⁊ ipsi anni qͥ stant. unꝰ annꝰ ẽi
⁊ ipse unꝰ annꝰ qͥ stat. unꝰ dies eͣ : qͥ ipse u¬

Expanded text:
fluctuas, et mutabilitate rerum et varietate mortalitatis humanae percipere non potes quod est idipsum. Ego descendo, quia tu venire non potes. «Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob.» In semine Abraham spera aliquid, ut confirmari possis ad videndum qui venit ad te in semine Abrahae. 6. Ergo hoc est idipsum de quo dictum est, «Mutabis» «ea, et mutabuntur; tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient» . Ecce «idipsum,» cujus «anni non deficient.» Fratres, nonne anni nostri quotidie deficiunt, nec stant sunt, nondum sunt: jam illi defecerunt, et illi defecturi venturi sunt. In hoc ergo ipso uno die, fratres, ecce modo quod loquimur in momento est. Praeteritae horae transierunt, futurae nondum venerunt; et cum venerint, et ipsae transibunt et deficient. Qui sunt anni qui non deficiunt, nisi qui stant? Si ergo ibi anni stant, et ipsi anni qui stant unus annus est, et ipse unus annus qui stat unus dies est; quia ipse u
Abbreviated transcription (Latin):
pacẽ de te. Oiherłm cuiitas cuiꝰ participa¬
tio eiꝰ in idipsũ: ego in hac uita. in hac tͣ¬
ra ego pauꝑ. ꝑegrinꝰ ⁊ gemens. ñdũ ꝑfru¬
ens pace tua. ⁊ p̾dicans pacẽ tua̾: ñ ꝓpter
me illã p̃dico sic̃ heretici. qͥ querentes głam
suã dicunt. pax uob̃. ⁊ pacẽ ñ habent qͣm
popłis p̃dicant: si enĩ haberent pacẽ. ñ cõ¬
scinderent unitate᷑: ego inqͥt loquebar pa¬
cẽ de te. S quare. Apt̃ frẽs meos. ⁊ ꝓpinqͦs
meos: ñ ꝓpt̾ honorẽ menͣ: ñ ꝓpt̾ pecuniam
meã: ñ ꝓpt̾ uitã meã. lã mͥ iiuere xp̃c eͣ:¬

Expanded text:
us participatio in idipsum,» ego in hac vita et in hac terra, ego pauper, peregrinus et gemens, nondum perfruens pace tua, et praedicans pacem tuam; non propter me illam praedico, sicut haeretici, qui quaerentes gloriam suam dicunt, Pax vobiscum: et pacem non habent quam populis praedicant. Si enim haberent pacem, non conscinderent unitatem. Ego, inquit, «loquebar pacem de te.» Sed quare? «Propter fratres meos et propinquos meos:» non propter honorem meum, non propter pecuniam me
Abbreviated transcription (Latin):
caritatẽ aũ ñ habeã : nicħ mͥ ꝓdest. Si
aũ sit sola caritas. que ñ inueniat qd
distribuat pauꝑib : diligat: solũ aquȩ
calicẽ frigide det: tantũ illi imputabit᷑
quantũ ⁊ acheo. qui dimidiũ patrimonii
donauit pauꝑib. Quare hoc. Ille tã mo¬
dicũ dedit. ille tã multũ dedit: ⁊ tantũ
illi imputabit᷑ : Tantũ plane. Impar enim
facultas: s ñ impar caritas. Illi gͦ in t̾ro

Expanded text:
tem non habeam, nihil mihi prodest» . Si autem sit sola charitas, quae non inveniat quod distribuat pauperibus, diligat: solum calicem aquae frigidae det ; tantum illi imputabitur, quantum Zacchaeo qui dimidium patrimonii donavit pauperibus . Quare hoc? Ille tam modicum deilli imputabatur, tantum plane. Impar enim facultas, sed non impar charitas. Et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
sũme ẽ. Et qͥd ẽ qđ ẽ: nͥ ille qui qnͣ mit¬
tebat moysen dixit illi. ego sũ qui sũ: Qd
e hoc. nͥ ille qui cũ diceret famulus eius
ecce mittis me. si dixerit mͥ popłs quis te
misit. qͥd dicã ei. nom̃ suũ noluit aliud di¬
cere: quã ego sũ qui sũ. Et adiecit. ⁊ ait
Dices itaq filiis isrł. Iui ẽ misit me ad uos.
Ecce idipsũ: ego sũ qui sũ: qui ẽ misit me
ad uos. Non potest caꝑe: multũ ẽ intelli¬
gere: multũ ẽ app̃hendere. Retine qd̃
ꝓ te factꝰ ẽ: quẽ ñ potes caꝑe. Rietine
carnẽ xp̃i. in quã leueris egrotus. ⁊ a la¬
stabulũ ꝑducaris. ⁊ ibi saneris. Ergo cur¬
ramꝰ ad domũ dnĩ: ⁊ ꝑueniamꝰ ad eiuita¬
tẽ. uͥ stent pedes nr̃i. quitatẽ qͣ edifi¬
cat᷑ ut quitas. euiͦ participatio m id ip
forma dĩ uͥ ñ rapinã. arbitratꝰ ẽ ẽẽ se ȩ¬
qualẽ dõ: ibi ẽ id ipsũ. Ut aũ efficiaris
ticeps tui: ⁊ uerbũ caro factũ eͣ ut caro

Expanded text:
summe est. Et quid est quod est, nisi ille qui quando mittebat Moysen, dixit illi: «Ego sum qui sum?» Quid est hoc, nisi ille qui cum diceret famulus ejus, «Ecce mittis me: si dixerit mihi populus, Quis te misit? quid dicam ei?» nomen suum noluit aliud dicere, quam, «Ego sum qui sum;» et adjecit et ait, «Dices itaque filiis Israel, Qui est, misit me ad vos.» Ecce «idipsum, Ego sum qui sum, Qui est, misit me ad vos.» Non potes capere; multum est intelligere, multum est apprehendere. Retine quod pro te factus est, quem non posses capere. Retine carnem Christi, in quam levabaris aegrotus, et a vulnstabulum perducereris , et ibi sanareris. Ergo curramus ad domum Domini, et perveniamus ad civitatem ubi stent pedes nostri; civitatem «quae aedificatur ut civitas, cujus participatio ejus in forma Dei. Ubi non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo , ibi est idipsum. Ut autem efficiaris ticeps tui; et Verbum caro factum est, ut caro
Abbreviated transcription (Latin):
gant. qͥ iudicant᷑ int̾rogant᷑: intͣrogate
fecisse. Quos inuenient fecisse mĩam. ipsos
uocabunt ad iherłm: qr ipsa stͣ ad pace᷑ ihe¬
rłm. Dilectio fortis res ẽ frẽs: dilecꝰtio fortis
res ẽ. Ultis uidere quã sit fortis dilectio:
Qͥsquis ꝑ aliquã necessitatẽ ñ potuerit in¬
plere qd̾ iubet ds̃: amet illũ qui implet:¬
⁊ in illo implet. Intendat caritas ur̃a. uer¬
bi grã. uxorẽ ht̃ quã dimittere ñ potest.
oportet ut obtemꝑet apło dicenti. Uxori
uir debitũ reddat: ⁊ alligatꝰ es uxori. ne
quesieris solutionẽ. Uenit in m̃te᷑. quia
melior eͣ illa uita de qua dicit idẽ apłs.
uellẽ om̃s hoĩes ẽe sic̃ meipsũ. Attendit
eos qui hoc fecert̃: amat eos: ⁊ in ipsis
implet qđ̵ in se ñ potest. fortis res ẽ dilec¬
tio. Ipsa ẽ uirtus nr̃a: qr si in illa ñ fueri¬
miꝰ : nicħ ꝓdest quioqͥd alud habuerimꝰ.
Si linguis hominũ loquar ⁊ angłoꝵ ait

Expanded text:
gant; qui judicantur, interrogantur, «Interrogate,gant; qui judicantur, interrogantur, «Interrogate,fecisse. Quos invenient fecisse misericordiam, ipsos vocabunt ad Jerusalem; quia ipsa «sunt ad pacem Jerusalem.» Dilectio fortis res, fratres; diltis dilectio? Quisquis per aliquam necessitatem non potuerit implere quod jubet Deus, amet illum qui implet, et in illo implet. Intendat Charitas vestra. Verbi gratia, uxorem habet, quam dimittere non potest; oportet ut obtemperet Apostolo dicenti, «Uxori vir debitum reddat;» et, «Alligatus es uxori? ne quaesieris solutionem.» Venit in mentem quia melior est illa vita de qua dicit idem apostolus, «Vellem omnes esse sicut meipsum» . Attendit eos qui hoc fecerunt; amat eos, et in ipsis implet quod in se non potest. Fortis res est dilectio. Ipsa est virtus nostra; quia si in illa non fuerimus, nihil prodest quidquid aliud habuerimus. «Si linguis hominum loquar,» dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ uni ex minimis meis fecistis: mͥ fecistis. Er¬
go qͥd ẽ fres. Illi iudicabt᷑ de quib dictũ ẽ.
ut fiant amici de mãmona iquitatis:
in ȩtͣna tab̃nacłaᷤ Sc̃ĩ sedebunt cũ dño
illos separatos in dexterã in regnũ cȩloꝵ:
endo. Ait enĩ apłs: qui rationẽ dati ⁊ ac¬
cepti dixit e̾ẽ istas elemosinas. dit gͦ. Si noᷤ
carnalia metamus. Et de ipsa re: alio ait
loco. Qͥ multũ. ñ habundauit: ⁊ qͥ modicũ
nͣ defuit illi. Quare qͥ multũ. ñ habunda¬
uit: Qͥa qd̾ plus habebat. dedit indigen¬
tib. Et̃ quid ẽ qui modicũ. ñ defuit illiͦ
Qͥa accepit ab illo qͥ habundauit: ut fiat
inqͥt ȩqualitas. Ipsa ẽ pax. de qua drͣ. fiat
ibi sedert̃ sedes in uidicio. sedes suꝑ domĩ
dauid. id ẽ suꝑ familiã xp̃i. eui dedert in
tẽpore cibaria: statĩ tãquã ipsis sedib ait.
des qui iã sedetis ut iudicetis. ⁊ facti estis
sedes dnũ iudicantis: qm̃ qͥ iudicant int̾ro¬

Expanded text:
um uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis» . Ergo quid est, fratres? Illi judicabunt de quibus dictum est ut fiant amici de mammona iniquitatis; in aeterna tabernacula» . Sancti sedebunt cum Domino illos separatos in dexteram in regnum coelorumendo. Ait enim Apostolus, qui rationem dati et accepti dixit esse istas eleemosynas ; ait ergo, «Si nos carnalia metamus» loco, «Qui multum, non abundavit; et qui modicum, non defuit illi.» Quare. «Qui multum, non abundavit?» Quia quod plus habebat, dedit indigenti. Et quid est, «Qui modicum, non defuit illi?» Quia accepit ab illo qui abundavit, «ut fiat,» inquit, «aequalitas» . Ipsa est pax de qua dicitur, «Fiat ibi sederunt sedes in judicium, sedes super domum David,» id est, super familiam Christi, cui dederunt in tempore cibaria; statim tanquam ipsis sedibus ait,des, qui jam sedetis ut judicetis, et facti estis sedes Domini judicantis quoniam qui judicant, interro
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ: facꝰti stͣ celũ. Unde facti st̃ celũ: Qͥa
iustificati. Quomͦ peccator factus ẽ t̾ra. cui
dicꝰtũ eͣ. t̾ra es ⁊ in t̾rã ibis: sic iustificati
facꝰti st̃ oglũ. Portauert᷑ dm̃. ⁊ de ipsis dsͣ co¬
ruscabat miracła: tonabat t̾rores: pluebat
consolationes. Erant gͦ: erant illi celũ: ⁊ enar¬
rabant głam dĩ. Nã ut noueritis ipsos dic¬
tos celũ: ibi ait in ipso psalmo. In omne̾ t̾¬
rã exiuit sonꝰ eoꝵ. ⁊ in fines orbis t̾rȩ u̾bu
eoꝵ. Queris quoꝵ: ⁊ inuenies celoꝵ. Si gͦ &x¬
lum sedes dĩ. apł̃i aũ celũ: ⁊ ipsi facꝰti st̃ sedeᷤᷤ
di: ipsi st̃ thronus ci. Dicꝰtũ ẽ alio loco. Aĩa
iusti thronꝰ sapientiȩ. Magna res magna reᷤᷤ
dicta ẽ thronꝰ sapientiȩ. aĩa iusti: id ẽ in a¬
nima usti sedet sapientia. tãquã in sella
sua: tãquã in throno suo: ⁊ inde iudicat
quieqͥd iudicat. Erant gͦ throni sapientiȩ.: ⁊
idõ dixit illis dñs. Sedebitis suꝑ duodecĩ tro¬

Expanded text:
enim facti sunt coelum. Unde facti sunt coelum? Quia justificati. Quomodo peccator factus est terra, cui dictum est, «Terra es, et in terram ibis» ; sic justificati facti sunt coelum. Portaverunt Deum, et de ipsis Deus coruscabat miracula, tonabat terrores, pluebat consolationes. Erant ergo, erant illi coelum, et enarrabant gloriam Dei. Nam ut noveritis ipsos dictos coelum, ibi ait in ipso psalmo: «In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum» . Quaeris, quorum; et invenies, coelorum. Si  ipsi facti sunt sedes Dei, ipsi sunt thronus Dei. Dictum est alio loco: «Anima justi, thronus sapientiae.» Magna res, magna res dicta est: «Thronus sapientiae anima justi;» id est, in anima justi sedet sapientia tanquam in sella sua, tanquam in throno suo, et inde judicat quidquid judicat. Ergo erant throni sapientiae, et ideo dixit illis Dominus: «Sedebitis super duodecim thro
Abbreviated transcription (Latin):
tilata: tc̃ erit testimoniũ isrł: tc̃ dicers
om̃s mali. uere qr ibi erant iusti. inter
malos. quando nob om̃s mali iudebant᷑
⁊ quales nos eramꝰ. tales om̃s putabamus.
Testimoniũ isrł quo ascendt᷑: qͣre. ascendt̃:
ld confitendũ noi tuo dñe. Magnificentus
dici ñ potest. Sicͣ suꝑbia p̃sumit: sic hum

Expanded text:
tilata , tunc erit «testimonium Israel;» tunc dicent tilata , tunc erit «testimonium Israel;» tunc dicent omnes mali, Vere quia erant ibi justi inter malos, quando nobis omnes mali videbantur, et quales nos eramus, tales omnes putabamus. «Testimonium Israel.» Quo ascendunt? quare ascendunt? «Ad confitendum nomini tuo, Domine.» Magnificentius dici non potes
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ se uult uideri: eũ ñ sit. Et qr uis¬
titiã intelligere difficile ẽ: difficile ẽ
suꝑbos agnoscere. Uolunt gͦ suꝑbi uide¬
ri qđ ñ sunt: idõ ñ eͣ participatio eoꝵ ĩ
id ipsũ: nͣ ꝑtinent ad isrł: qui ẽ uidens
dm̃. Qͥs gͦ ꝑtinet ad isrł: Qͥ ẽ particeps
in id ipsũ. Qͥs ẽ. qui participat in id ip¬
sũ  Q confitet᷑ se ñ ẽẽ qd̃ ds̃ ẽ: ⁊ ab illo
hab̾e qd̾ bonũ ẽ potest hab̾e: a se autẽ
nͣ eẽ nͥ peccatũ: ab illo sibi ẽẽ iustitiam.
Talis ẽ: in quo dolus ñ ẽ. Et dñs uidens
nathanahelẽ. quid ait.  Ec̃ce uere isrłita.
in quo dolus ñ. ẽ. Si gͦus uerus isrłita in
quo dolus ñ ẽ: tribus illȩ ascendunt ad
iherłm. in quib dolus ñ ẽ. Et ipse sunt
testimoniũ isrł: id ẽ ꝑ illas agnoscit᷑. qr
erant grana int̾ illã. paleã qnͣ area cũ
uideret᷑. tota palea putabat᷑. Erant gͦ
ibi grana. S cũ ascenderint in sublimi¬
tate illa splendoris: cũ fuerit area uen¬

Expanded text:
justum se vult videri, cum non sit; et quia justitiam intelligere difficile est, difficile est superbos agnoscere. Volunt ergo superbi videri quod non sunt: ideo non est participatio eorum in idipsum; non pertinent ad Israel, qui est videns Deum. Quis ergo pertinet ad Israel? Qui est particeps in idipsum. Quis est qui participat in idipsum? Qui confitetur se non esse quod Deus est, et ab illo habere quod bonum potest habere; a se autem non esse nisi peccatum, ab illo sibi esse justitiam. Talis est in quo dolus non est. Et Dominus videns Nathanaelem, quid ait? «Ecce vere Israelita, in quo dolus non est» . Si ergo verus Israelita, in quo dolus non est, tribus illae ascendunt ad Jerusalem, in quibus dolus non est. Et ipsae sunt «testimonium Israel;» id est, per illas agnoscitur quia erant grana inter illam paleam, quando area cum videretur, tota palea putabatur. Erant ergo ibi grana: sed cum ascenderint in sublimitatem illam splendoris, cum fuerit area ven
Abbreviated transcription (Latin):
uenit illos imparatos. hora illa sicut fur.
ut dies ille uos ta̾quã fur cõpͣhendat.
Om̃s enĩ uos. filii lucis estis : ⁊ filii diei. Idõ
dñs cũ diceret tim̃dã ee̾ horã sicͣ fure̾:
nocꝰtẽ posuit. Et apłs ita ait: qr hora dnĩ
sicut fur in nocꝰte ita ueniet. Non uis
ut te inueniat. Noli ee᷑ in nocte. Qͥd
ẽ noli e̾ẽ in. nocte: filii lucis estis. ⁊ filii
diei: ñ sumus noctis. neq tenebrarum.
Qͥ st̃ filii nocꝰtis ⁊ tenebrarũ: Iniqui. un¬
ueniat hora: ⁊ dicat illis apłs. fiustis
aliqnͣ tenebrȩ. ncͣ aũ lux in dño. Sicut
iste psalmus habet euigilent.

Expanded text:
llos inveniet imparatos hora illa sicut fur. llos inveniet imparatos hora illa sicut fur. ut dies ille vos tanquam fur comprehendat; omnes enim vos filii lucis estis, et filii diei.» Ideo Dominus cum diceret timendam esse horam sicut furem, noctem posuit; et Apostolus ita ait, «Quia hora Domini sicut fur in nocte, ita veniet.» Non vis ut te inveniat? Noli esse in nocte. Quid est, Noli esse in nocte? «Filii lucis estis et filii diei; non sumus noctis neque tenebrarum» . Qui sunt filii noctis et tenebrarum? Iniqui, imveniat hora, et dicat illis Apostolus, «Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino» . Sicut iste psalmus habet, evigilent.
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑ adu̾sus humiles: ⁊ insultant scĩs. in¬
telligentib angustã uiã. quȩ ducit ad ui¬
tã. Talib enĩ ueniet illa hora subito: qr
tales erant ⁊ in dieb noe : quoꝵ dierũ
cõmemorationẽ audistis facꝰtã in eugłio.
S̾ ic erit inqͥt aduentꝰ filii hominis : quonͦi
in dieb noe. Alanducabant: bibebant :
nubebant: uxores ducebant: nouellabañ:
edificabant: donec introiit noe in archã.
⁊ uenit diluuiũ. ⁊ ꝑdidit om̃s. Qͥd gͦ: Om̃s¬
ducunt. qͥ nouellant. qui edificant:NoN.
S: qui de his pͣsumunt. s qui ꝓptͣ ista dõ p̃¬
ferunt: s qui ꝓptͣ hȩc offendere dm̃ cito
parati stͣ. At uͦ qui istis om̃ĩb inanib. aut
ñ utunt᷑. aut utunt᷑ tãquã ñ utentes:
plus p̃sum̃tes de illo qui dedit ꝙͣ de his
que: data stͣ: ⁊ intelligentes in his eiꝰ con¬
solationẽ ⁊ miscdiam. ⁊ ñ st̃ occupati donis.
ne a donatore ruant: qui tales ftͣ: ñ in

Expanded text:
guntur adversus humiles, et insultant sanctis inguntur adversus humiles, et insultant sanctis intelligentibus angustam viam, quae ducit ad vitam . Talibus enim veniet illa hora subito; quia tales erant et in diebus Noe, quorum dierum commemorationem audistis factam in Evangelio. «Sic eritin diebus Noe. Manducabant, bibebant, nubebant, uxores ducebant, novellabant, aedificabant, donec introiit Noe in arcam; et venit diluvium, et perdidit omnes» . Quid ergo? omnovellant, qui aedificant? Non: sed qui de his praesumunt, sed qui ista Deo praeferunt, sed qui propter haec offendere Deum cito parati sunt. At vero qui istis omnibus aut non utuntur, aut utuntur tanquam non utentes, plus praesumentes de illo qui dedit, quam de his quae data sunt, et intelligentes in his ejus consolationem et misericordiam, et non occupati donis, ne a donatore ruant; qui tales sunt, non i