comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad expediendam sapientiam. ut sapient̾ et pie
et inste uiuentes. cum ip̃a sapientia regna
custodierint illani iustificabuntur ab ea᷑ et
facile uidebitur ab his qui diligunt illã. et
inuenietur ab his qui querunt eam. Scrip¬
deducit ad regna celestia. Proꝑterea ait sa¬
lomon. Optaui et datus est m sensus ĩuoca¬
ui et uenit in me sp̃s sapientie: et propo¬
sui pro luce habere illaui. Sn ꝑ salutem et õ¬
nem pulcritudinẽ dilexi sapientiam: quo¬
mam mertinguibile est lumen eius. Uene
runt mͥ om̃ia bona parit̾ cum illa. et innu¬
merabilis honestas ꝑ manus eius: et leta¬
tus sum in om̃ib. quoniam antecedebat me
prospiciens. et captat om̃s spiritꝰ incelligi¬

Expanded text:
ad excipiendam sapientiam, ut sapienter, et pie, et juste viventes, cum ipsa sapientia, regnaum est: Qui custodierint illam, justificabuntur ab efacile uidetur ab his qui diligunt illam et inuenitur ab his qui quaerunt illam. legideducit ad regna perpetua . Propterea ait Salomon: Optavi, et datus est mihi sensus: invocavi, et venit in me spiritus sapientiae, et proposui pro luce habere illam. Super salutem et omnem pulchritudinem dilexi illam, quoniam inexstinguibmihi omnia bona pariter cum illa, et innumerabilis honestas per manus illius, et laetatus sum in omnibus, quoniam antecedebat me ista prospiciens et qui capiat omnes spiritus, intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
in aliis rigorem tenere uolo. Ad irrogandas
contumelias sum ualidus. ad tollandas ĩfixmꝰ
ad obedrendũ piger ad lacessendos nͦ alios ii¬
portimꝰ. ad ea que face̾ nõ debeo. nͨ ualeo ꝑatꝰ.¬
tibus in eccłia me det̾i̾orem repperi. añ altari
deuote nõ supplico. basa scã nõ reue̾nt̾ ꝑtͤ cto
In choro sum corꝑe. ⁊ in alicrio negocio mẽte
Sũc intus man̾eo. nũc foris exeo tanta est
leuitas corꝑis necnõ mentis aliud canto. et
oculis actonitus. huc ⁊ illuc prospiciẽd: q̃ cũq
ibidẽ geruntur ꝑlustro ⁊ perspicio Be mͥ
quia ibi pecco ubi pccã emendare debeo. Ns̃¬
nũꝙͣ uero in ip̃is bonis que ago ad deterius
ꝓpinquo. quia dũ mentis leticiam
⁊ quãdam securitatẽ gingnũt mẽs mã seca᷑
redditin ⁊ in corꝑe laxatur. Sepe etiam
meipm̃ ⁊ oꝑa que feceram laudaui ⁊ ab aliis
laudari uolui. plerũq laus humana quam
nõ querebam mͥ oblata placuit. ⁊ cũ ex ea

Expanded text:
in alienis rigorem tenere volo. Ad irrogandas in alienis rigorem tenere volo. Ad irrogandas contumelias sum validus, ad tolerandas infirmus; ad obediendum piger, ad lacessendos vero alios importunus; ad ea quae facere et debeo et valeo, t34. In ecclesia me deteriorem reperio; ante altaria sacra devote non supplico: vasa sacra non reverenter tracto: in choro sum corpore, et in aliquo negotio mente. Nunc intus maneo, nunc toras exeo: tanta est levitas corporis, nec non et mentis. Aliud canto, et oculis attonitus, huc et illuc prospiciens; quaecumque ibi geruntur, perlustro et perspicio. Vae mihi! quoniam ibi pecco, ubi peccata emendare debeo. Nonnunquam vero in ipsis bonis quae ago, ad deterius propinquo; quia dum menti laetitiam quamdam securitatem gignunt, mens mea secura redditur, et in torpore laxatur. Saepe etiam me ipsum et opera quae feceram laudavi, et ab aliis laudari 349 volui. Plerumque laus humana, quam non quaerebam, mihi oblata placuit: et cum ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
non ita sit ꝙ est miseria sic comedo bibordor¬
mio securus qͣi iã tnsiermi diem mortis. ⁊ eua¬
serim diẽ indicii. ⁊ tormenta inferni. Sic ludo
⁊ rideo quasi iam regnẽ in regno tuo tecum¬
Ideno multicudie̾m miqͥtatũ meaꝵ expauesoẽs
s de tua pietate confidens tͥ creatori meo ⁊ re¬
dẽptori meo qui ueniã ⁊ indulgentiam post
transgressus sum. Silentiũ ⁊ taciturnitatẽ sicut
ordo decet nõ tenui: quod mͥ licitũ nõ fuit habui
dedi ⁊ accepi.Clamorẽ pauꝑm ac miso̾r ñ libõt̾
ac misericordit̾ audiui. nec eos in infn mitatib
suis insitam. Suadentibus mͥ malũ consenci. faciliꝰ
multa in nno. ꝙͣ iniũ in simimo cogito. facilius
rep̾hendo alioꝵ nicia qͣm mea. ⁊ quod in ałis ix¬
p̾hendo. face̾ nõ erubesco. facilius innꝰcuiusq
uicia qͣm uirtutes intendo. cũ aliorũ delicta
cerno. mea nõ aspicio. In mers delictis sũ clem̃s

Expanded text:
miseria super miseriam. Sic comedo, bibo, et dormiseria super miseriam. Sic comedo, bibo, et dormio securus, quasi jam transierim diem mortis, et evaserim diem judicii et tormenta inferni. Sic ludo et rideo, quasi jam regnem tecum in regno tuo. Idcirco multitudinem iniquitatum mearum expavescens, sericordia confidens, tibi Creatori et Redemptori meo, qui veniam et indulgentiam post transgressus sum. Silentium et taciturnitatem, sicut regula docet, non tenui. Quod mihi licitum non fuit, habui, dedi, et accepi. Clamores pauperum et miserorum non libenter aut misericorditer audivi, nec eos in infirmitatibus suis visitavi. Suadentibus mihi in malum consensi. Facilius multa in imo, quam unum in summo cogito; facilius reprehendo aliorum vitia quam mea: et quod in aliis reprehendo, facere non erubesco. Facilius uniuscujusque vitia quam virtutes intendo. Cum aliorum delicta cerno, mea non aspicio. In meis delictis sum clemens,
Abbreviated transcription (Latin):
iurpit̾ me actam Gestielum atiã doce̾ q̃ nescielũ
Credidi de me sublinna uolabam delectabła. gra¬
uib añ ponebam. excecalar n̾bo qd̾ aͥnno ꝯcupi¬
scebam. appellatõnes uͥtutũ m̾is uicus ĩponebã
⁊ ita merp̃m fallebam. ⁊ ita fauentes mͥ decipieba
In promissione ⁊ honesta fin uelox. In exibitõme
mendax. a bono mutabilis. Mali tenax in uerbo
grauis. anmo turpis. Ubiq fallax. letus ad
ꝓsp̾atus. fragilis ad aduersa. inflatus ad obse¬
quia.anxius ad opprobria. immod̾atꝰ ad gaudia
facilis ad humana. difficilis ad honesta: Miseri¬
cordissime dñe ita defecerũt in uanitate dies
mei. in quib debui fiere cõmissam miqͥtatẽ
excitare remissam uolũtatẽ. suspirare ad amis¬
am he̾ditatẽ. asꝑnure ad ꝓmissam felicitatem
propare ad angłicam societatem. repropiciare
tuam maiestãtem
sic est aut simulatũ. aut imꝑfc̃m. aut aliqͦ mͦ
corruptũ. ut possit aut nõ place̾. aut disple¬

Expanded text:
turpiter me jactavi. Gestiebam etiam docere quae nesciebam. Credi de me sublimia volebam, delectabilia gravibus anteponebam, exsecrabar verbo quod animo concupiscebam, appellationes virtutum meis vitiis imponebam, et ita me ipsum fallebam, et faventes mihi decipiebam. In promissione honesta fui velox, in exhibitione mendax; a bono mutabilis, mali tenax; in verbo gravis, animo turpis, ubique fallax; laetus ad prospera, fragilis ad adversa; inflatus ad obsequia, anxius ad opprobria, immoderatus ad gaudia facilis ad humana, difficilis ad honesta. Misericordissime Domine, ita defecerunt in vanitate dies mei, in quibus debui flere commissam iniquitatem, excitare remissam voluntatem, suspirare ad amissam haereditatem, aspirare ad promissam felicitatem, properare ad angelicam societatem, repropitiari tuam majestatemsic est aut simulatum, aut imperfectum, aut aliquo modo corruptum, ut possit aut non placere, aut displi
Abbreviated transcription (Latin):
ideo dolore sunt plena. Na
ꝙͣ ad eccłiam: Oculi iniquo intuitu me
mũda desidla traxerũt. Aures citiꝰ aꝑui
ubis ociosis ⁊ uanis qͣm scĩs: Delectatus
est adoratus uariis odoribus: Gustus diu̾¬
sarũ rerũ diu̾sis saporib Necnon singuli
alii sensus huis ⁊ illis iuxta qd̾ cinq suus re¬
ferebat appetitus. Ita deus meus in om̃ib
mẽbris meis nature modũ excessi omña m̃¬
bra mea uelut comuratõne fcã minnoo mõ
de me dñm tͣdide̾. cũ morte fedus imiere
ꝑactũ pepige̾ cum inferno
ripe me dñe ab honme malo. id est
a meip̃o a quo recede̾ nõ possimi. Nã
quocũq me conu̾to. uitia mea me sequũt᷑¬
⁊ ubicũq uado conscĩa mea nõ me desit. pre¬
sens assistit ⁊ quicqͥd facio scribit. Iderto

Expanded text:
ideo dolore sunt plena. Nam ad ecclesiam. Oculi iniquo intuitu me immunda desideria traxerunt. Aures citius aperui verbis otiosis et vanis, quam sanctis. Delectatus est odoratus vanis odoribus; gustus, diversarum rerum diversis saporibus: nec non singuli alii sensus, his et illis, juxta quod cuique suus ferebat appetitus. Ita, Deus meus, in omnibus membris meis naturae modum excessi. Omnia membra mea velut conjuratione facta inimico meo de me dominium tradidere, cum morte foedus iniere, pactum pripe me, Domine, ab homine malo, id est, a me ipso; a quo recedere non possum. Nam quocumque me verto, vitia mea me sequuntur: ubicumque vado, conscientia mea non me deserit, sed praesens assistit, et quidquid facio, scribit. Idcirco
Abbreviated transcription (Latin):
tibus fauebam. de malis eorũ gandekam
Dendi timebam. semꝑ eram eis amarus.
Enũꝙͣ certus. ⁊ ita amicus eram diaboli
et iincus dei. nitͥ amicos discordiam senu̾a¬
ui. discordantes n dissensione confirmain. opi¬
nones bonoꝵ mendions decolorani. in spũali¬
bus carnaka landaui. br Bũalia bona ei deeẽ
suaderem Amiccias si onilan. ut eos qͥ incau¬
nte deciperem. Odiorũ mͥ occasionẽ pͣnis suspi¬
letificam młtis uelut amicus fin in obsequio
Hostis eriam in animo. corrnptꝰ in u̾bo. turpis
in fcõ. predicor fui secretorũ. tenay malorum
malud Ego peccabam. ⁊tu dissimulalas. prolon¬
gabam ego młto tꝑx iuquitatẽ meã. ⁊ tu pietate

Expanded text:
tibus favebam, de malis eorum gaudebam,tibus favebam, de malis eorum gaudebam,prehendi timebam. Semper eram ei amarus, et nunquam certus: et ita amicus eram diaboli, et inimicus mei. Inter amicos discordias seminavi, discordantes in dissensione confirmavi, opiniones eorum mendaciis decoloravi, in spiritualibus carnalia laudavi, ut spiritualia bona eis deesse persuaderem. Amicitias simulavi, ut eos qui se incauarte deciperem. Odiorum mihi occasionem pravis suspilaetificavi. Multis velut amicus fui in obsequio, hostis in anima, comptus in verbo, turpis in facto. Proditor fui secretorum, tenax malarum malus? Ego peccabam, et tu dissimulabas: prolongabam multo tempore iniquitatem meam, et tu pietate
Abbreviated transcription (Latin):
nequeo ꝓpͥi reatus conscĩe nõ me quiescere
siit . s de die in diem uehement̾ torquet. et
de die indicii uehementius terreg. Nam ĩ die
om̃is culpa ante oculos raducetur. atq it᷑a
bo meip̃m ut illud extͤme ⁊ tremende diei
iudiciũ ꝗuade̾ possim: Nãpnat me conscĩa
maa qͣmꝙͣꝵ diuinũ indiciũ nõdũ me dãpnet.
Accusat me de homicidio. quod si oꝑe ñ feci
uoluntate tñ ac desid̾i̾o sepe egi Accusat
me de adult̾io ⁊ eodem mͦ respondeo a locusat
me deinde de mindia. Conficebor ⁊ ego qm̃¬
se pessime in miuidia cor meũ lamanit. per
inuidram nãq sc̃ẽ inuentiũ merita mea
feçi muidendo pocã. Nam bona q̃ ab eis fieri
uł dici audiebam ea omĩno nõ credebam.
ipãs res bñ gestas. in malum male inter¬
pͥtando conu̾tebam ẽẽ malũ. qd de eis uel
mendax fama
⁊ ey profectu coꝵ deficiebam. hinic uo odio
intra me abscondebam ⁊ in meos cruciatꝰ
emitriebam. proficientib muidiam. pccãn¬

Expanded text:
nequeo. Proprii reatus conscientia non me requiescere sinit, sed de die in diem vehementer me torquet, et de die judicii vehementius terret. Nam in die omnis culpa ante oculos reducetur: atque ita bo me ipsum, ut illius extremae et tremendae diei judicium evadere possim. Damnat me conscientia mea, quanquam divinum judicium nondum me damnet. Accusat me de homicidio, quod, si opere non feci, voluntate tamen ac desiderio saepe peregi. Accusat me de adulterio, et eodem modo respondeo. Accusat me de invidia; confiteor et ego, qepissime cor meum laniavit. Per invidiam namque, sancte viventium merita, mea feci invidendo peccata. Nam bona quae ab eis fieri, vel dici audiebam, vera omnino non credebam: ipsas res bene gestas, in malum male interpretando convertebam. Omne malum quod de illis mendax fama et ex profectu eorum deficiebam. Haec vero odia intra me abscondebam, et in meos cruciatus enutriebam. Proficientibus invidebam, peccan
Abbreviated transcription (Latin):
cõnẽ. nõ qd̾ decelat s q̃ libebat. Locutꝰ sum
uerba uana ⁊ risu apta. u̾ba ociosa ⁊ ĩutilia.
uerbositati desarniens. detractõm studens.
os meũ meũ mendatio ⁊ decractõne inqͥnaui¬
et lingua mea om̃i fallacia est plena ⁊ nocu¬
it mͥn plusquã omĩa mẽbra: Nam ea que
uł deã sunt referre possum. s alia affirmo
pro aliis ⁊ sepe multa int̾sero super flua at
ita uł minũ laudando uł uituperundo: fere
quocienscũq loquor mentior. guitur insas¬
abile ardet ingliune gula diuersis saporibꝰ
saciari nõ potest: Cum pͣnũ dolo ⁊ malicia

Expanded text:
ctionem; non quod decebat, sed quod libebat: locutus ctionem; non quod decebat, sed quod libebat: locutus verba vana et risui apta, verba otiosa et inutilia. Verbositati deserviens, detractioni studens, os meum mendacio et detractione inquinavi. Lingua mea omni fallacia plena est, et nocuit mihi plus quam omnia membra. Nam ea quae vel facta sunt, referre possum: sed alia affirmo pro aliis, et saepe multa intersero superflua; atque ita vel nimium laudando, vel vituperando, fere quoties loquor, mentior. 29. Guttur insatiabili ardet ingluvie: gula diversis saporibus satiari non potest. Cor pravum, dolo et mal
Abbreviated transcription (Latin):
e necessitatibus meis eripe me dñẽ
Crebro nãq dum necessicati redde̾
debita studeo. uoluptatis uicio deseruio.¬
⁊ sub uelamine necessitatis cado in liq̃ũ
uoluptatis: Sepissime nãcq comedi et bibi
nõ ad̾ necessitatem s ad uoluptatã ⁊ qd̾ ne¬
cessicatis ẽrat uoluptati parũ erat. Co¬
gitam etiam de cibo ⁊ pocu qñ nõ debui ⁊
ubi nõ debin ⁊ plusquã debui. cogitando de
escis epulas in cogitatõne cottidie rium¬
nabam: Cum tegendis mẽbris uestimenta
quero nõ solũ que tegant s q̃ excollãt appeto
⁊ contra frigoris torporẽ nõ solũ quero q̃
mumant ꝑ ꝓinguedie̾m s q̃ mulceant pers
oculos seducant. Cum pro aliqua ncc̃itate
licentiam loquendi habin alicin. locutus
sum nõ solum de necessarus s etiam de hiis¬
que ad me nõ ꝑtinebant. ⁊ de quib licentiam
nõ habebam. Immersi me colloquiis homñ
Ibi locutus sum nõ ad edificatoẽm s ad destru¬

Expanded text:
e necessitatibus meis eripe me, Domine. Crebro namque dum necessitatis debita reddere studeo, voluptatis vitio deservio: sub velamine necessitatis, cado in laqueum voluptatis. Saepissime namque comedi et bibi non ad necessitatem, sed ad voluptatem: et quod necessitati satis erat, voluptati parum erat. Cogitavi etiam de cibo et potu, quando non debui, et ubi non debui, et plus quam debui. Cogitando de escis, epulas in cogitatione tota die ruminabam. Cum tegendis membris vestimenta quaero, non solum quae tegant, sed quae extollant, expeto: et contra frigoris torporem, non solum quaero quae muniant per pinguedinem, sed quae mulceant per moculos seducant. Cum pro aliqua necessitate licentiam loquendi alicui habui,locutus sum non solum de necessariis, verum etiam de quae ad me non pertinebant, et de quibus licentiam non habebam. Immersi me colloquiis hominum. Ibi locutus sum non ad aedificationem, sed ad destru
Abbreviated transcription (Latin):
suam ut discederet et ecce nocte aparnit ei
gr̃a dñi in specie uirgius et rogabat eum di¬
cens. Nusquam nadas. s sede hic mecũ. i¬
chil emĩ mali fiet tibi ex his que audisti. Qui
nerbis eius credens sedit: et statim sanatũ

Expanded text:
suam ut discederet; et ecce nocte apparuit ei suam ut discederet; et ecce nocte apparuit ei gratia Dei in specie virginis, et rogabat eum, dicens: Nusquam vadas, sed sede hic mecum, nihil enim male fiet ex his quae audisti. Qui credens verbis ejus sedit, et statim sanatum
Abbreviated transcription (Latin):
tutum excellentia antecellunt. dei repentina
preueniente gr̃a. quosdam compendio sc̃itatis
preuenunt: et dun sunt conuersatione po¬
stremi: subito efficiuntur urtutis culim¬
ne primi. Dum quisq aliquod doñ accipit¬
amplius non appetat . quani quod meruit ne
dum alterius membri officiũ arriꝑe tẽptat
id quod meruit ꝑdat . Conturbat enĩ cor¬
ꝑis ordinem totum qui nõ suo cõtentus offi¬
cio subripit alienum. Et inter rogauit quẽ¬
dam senem dicens. Si fuero in loco aliquo et
nata fuerit m̾ tribulatio. et nõ habuero cui
me cõmittam et incidam illi passionẽ amme
mee quid faciam.ͦ Dixit ei sener. Credo ĩ deũ
quia ip̃e mittet grãm suam et̾ satisfatiet t̾.
si in ueritate rogaueris eimi. Et addidit di¬
dens. Audini enĩ quia in scythi tale aliquid
factum est. Era ibi quidam qui sustinebat
temptationes et non habens fuduciam in ali¬
quo cui confiteretut parauit sibi sero perã

Expanded text:
tutum excellentia antecedunt, Dei repentina tutum excellentia antecedunt, Dei repentina praeveniente gratia, quosdam compendio sanctitatis praeveniant, ut dum sunt conversione postremi, subito efficiantur virtutis culmine primi. Dum quisque aliquod bonum accipit, non appetat amplius quam quod meruit, ne dum alterius membri officium arripere tentat, id quod meruit perdat. Conturbat enim corporis ordinem totum, qui non suo contentus officio, subripit alienum. Frater interrogavit quemdam senem dicens: Si fuero in loco aliquo, et nata mihi fuerit tribulatio, et non habuero cui me committam, et indicem illi passionem animae meae, quid facio? Dicit illi senex: Crede in Deum, quia ipse mittet gratiam suam, et satisfaciet tibi, si in veritate rogaveris eum. Et addidit dicens: Audivi enim quia in Scythi tale aliquid factum est. Erat ibi quidam qui sustinebat tentationes, et non habens fiduciam in aliquo cui confiteretur, parabat a sero melotem
Abbreviated transcription (Latin):
et nr̃a. quia ip̃e aspirando nos preuenit ut
nelimnus qui adiuuando subsequitur ne inna ᷤ¬
inter uelmius: s possimꝰ iniplere quod uolimꝰ
Preuemente gra et bona uolintate subsequen¬
te. hoc quod om̃i potentis dei dom̃ est. fit meni¬
tum nr̃m. Quod bene paulus brem sententia
explicat dicens. Plus omibus illis laboraui.
Quid ne uideretur sue uirtuti tribuisse qd̾ fe¬
densi non retralit: ut ad spem diuine propiti¬
ationis mens humana consurgat. olb illa em̃i
oñna bona gr̃a prenemente nobis donantur.
Profectis hominis donum dei est nec ase po¬
testante propheta qui ait. Scio dñe quia nõ
est hominis uaeius nec uitiest ut ambul
et dirigat gresus ens suos. Spũalis gr̃a nõ
om̃ib distribuitur:s tantũnͦt electis donatur
Munera gr̃aꝵ alii ista. alii uͦ illa donãt ͦ. Nec
datur habere ita uni ut non egeat altero. pos¬
se fieri non est dubium ut hi quos quidam uir¬

Expanded text:
et nostra. Quia ipse aspirando nos praevenit ut et nostra. Quia ipse aspirando nos praevenit ut velimus, qui adjuvando subsequitur, ne inaniter velimus, sed possimus implere quod volumus. Praeveniente gratia, et bona voluntate subsequente, hoc quod omnipotentis Dei donum est fit meritum nostrum. Quod bene Paulus brevi sententia explicat dicens: Plus illis omnibus laboravi . Qui ne videretur suae virtuti tribuisse quod fegratiam non retrahit, ut ad spem divinae propitiationis mens humana consurgat. Ab illo enim nobis omnia bona, gratia praeveniente, donantur. Profectus hominis donum Dei esttestante propheta qui ait: Scio, Domine, quia non est hominis via ejus, nec viri est ut ambulet et dirigat gressus suos . Spiritualis gratia non omnibus distribuitur, sed tantummodo electis donatur. Munera gratiarum, alii ista, alii vero donantur illa, nec datur habere ita uni ut non egeat altero. Posse fieri non est dubium, ut ii quos quidam vir
Abbreviated transcription (Latin):
ad sola miragula roborat etiam diuine legis pã¬
dere occulta contendat: in precipiti pedẽ por¬
rigit. quia mensuraꝵ suarum limitem nõ at¬
cendit. Dicebant de albate or. quia neq mẽ¬
titus fuit uinquani. neq iurauit. neq ma¬
ledixit hominen. neq si necesse nõ fuit. Io¬
quutus est alicui. Uenit aliquando albas
hilarion de palestina ad albatem antoniũ ĩ mõ¬
tem et dixit albas antomus. Bene uemisti
lucifer qui mane oriebaris. Et dixit albas hi¬
larion. Pe tibi colũna lucis: que sustines or¬
bem terraꝵ. Dixit quidam abbas quod habi
gnita annis: qui interrogatus ab abbate res¬
pondit quia ex quo cepi solitarius ẽẽ nũquã
me uidit sol manducantem. Dicebant de alba
do uolebat cirta mane dormire dicebat sonmo
uem serue male. Et subripiebat parũ sõni
oꝑa conari quidem possinnꝰ. s hec ĩple¬
re non possumus. si ip̃e non adiuuat qui iu¬
bet. Sciendum est quia mala solũmodo ña

Expanded text:
ad sola miracula roborat, etiam divinae legis panad sola miracula roborat, etiam divinae legis pandere occulta contendat, in praecipitio pedem porrigit, qui mensurarum suarum limitem non attendit. Dicebant de abbate Hor quod neque mentitus est unquam, neque juravit, neque maledixit hominem, neque si necesse non fuit locutus est alicui. Venit aliquando abbas Hilarion, de Palaestina ad abbatem Antonium in montem, et dixit ei abbas Antonius: Bene venisti, lucifer, qui mane oriris. Et dixit ei abbas Hilarion: Pax tibi, columna lucis, quae sustines orbem terrarum. Dixit quidam abbas quod habiti interrogatus a Joanne abbate, respondit: Quia ex quo coepi solitarius esse, nunquam me vidit sol manducantem. Respondit ei abbado volebat circa mane dormire, dicebat somno, Veni, serve male. Et subripiebat parum somni  bona opera conari quidem possumus, sed haec implere non possumus, si ipse non adjuvat qui jubet. Sciendum est quia mala nostra solummo
Abbreviated transcription (Latin):
alcerum subdat. Ommpotens dens sic cuncta
moderatur. ut dum singula queq sunt om̃i
ti possidendum quod accepit humiliter impẽ¬
dat. Sanct̾a eccłia suꝑm sui capitis corpus ẽ.
in qua alius alta indendo oculus. alius recta oꝑ̃i¬
do manus alius ad cuucta discurrendo pes. alius¬
uocem preceptorum intelligendo auris. aliꝰ nia¬
loꝵ fecorem. bonoꝵq flagrantiam discernendo.
naris est. Qui em̃ corꝑalium more membroꝵ
dum uicissim sibi accepta officia im pendũt. uũ
de semetip̃is om̃ib corpus reddunt. Miro cõsilio
auctor ac dispositor nr̃ huic illa largitur q̃ alii
denegat. alii hec denegat. que isti largit᷑. Men¬
suras itaq sibi positas egredi intuntur. qͥsq
posse plusꝙͣ acceꝑit conatut. Unusquisq fi¬
delium cui fortassa datum est tantum mͦ p̃cep¬
toꝵ occulta dissere. si temptat etiam miraculis
coruscare. aut his quem suꝑne uirtucis donĩ

Expanded text:
alterum subdat. Omnipotens Dominus sic cuncta alterum subdat. Omnipotens Dominus sic cuncta moderatur, ut dum singula quaeque sunt omnri possidendum quod accepit humiliter impendat. Sancta Ecclesia superni sui capitis corpus est, in qua alius alta videndo, oculus, alius recta operando, manus, alius ad cuncta discurrendo, pes, alius praeceptorum vocem intelligendo, auris, alius malorum fetorem, bonorumque fragrantiam discernendo, naris est. Qui enim corporalium more membrorum, dum vicissim sibi accepta officia impendunt, unum de semetipsis omnibus corpus reddunt. Miro consilio auctor ac dispositor noster huic illa largitur quae alii denegat, alii haec denegat quae isti largitur. Mensuras itaque sibi positas egredi nititur, quisquis posse plus quam acceperit conatur. Unusquisque fidelium cui fortasse tantummodo datum est praeceptorum occulta disserere si tentat etiam miraculis coruscare: aut is quem supernae virtutis donum
Abbreviated transcription (Latin):
tia. et quia non habent discretionem longe
facti sunt a deo. Dicebat albas damel: quia
cit. Dixit abbas pastor. Malicia nequaquã
expeslit maliciam. S si quis male fecerit¬
tibi. bene fac ei. ut ꝑ bonum opus cuũ destru¬
as maliciam eius. Interrogatus est quidam
senex a quodam fr̃e dicente. Quomͦ inuenio de
lus. au̾t in misericordia. Et respondit. In hil
que enumerasti: et in discretione. Dico tibi
quia multi afflixerunt carnem suam. et qͥa
sine discretione faciebant hoc: abierunt na¬
iin potens dens interm indicii modera
mine secreto. alii sermonem sapientie
alii plenam fidem. alii grãm sanitatũ. alii oꝑa¬
cionem uirtutũ. alii prophetiam. alii discreti¬
onem spirituum. alii genera linguarum. alii
inter pretationẽ sermonĩ tribuit. Cteator
deratur. ut qui extolli poterat ex dono quod
habet. humlietut ex unrtute quam non ha¬
bet. Atq ita fit ut cui ꝑ inpensamgraciã
inium quem subleuat etiam ꝑ disparem alten

Expanded text:
tia, et quia non habent discretionem, longe tia, et quia non habent discretionem, longe facti sunt a Deo. Dicebat abbas Daniel quia cit. Dixit abbas Pastor: Malitia nequaquam expellit malitiam, sed si quis tibi malefecerit, bene fac ei, ut per bonum opus tuum destruas malitiam illius. Interrogatus est quidam senex a quodam fratre dicente: Quomodo possum inliis, an in misericordia? Et respondit: In his quae enumerasti, et in discretione. Dico enim tibi quia multi afflixerunt carnem suam, et quia sine discretione faciebant hoc, abierunt vaOmnipotens Deus interni judicii secreto moderamine: Alii sermonem sapientiae, alii plenam fidem, alii gratiam sanitatum, alii operationem virtutum, alii prophetiam, alii discretionem spirituum, alii genera linguarum, alii interpretationem sermonum tribuit . Creator cuncta, ut qui extolli poterat ex dono quod habet, humilietur ex virtute quam non habet. Atque ita fit ut cum per impensam gratiam unumquemque sublevat, etiam per disparem alteri
Abbreviated transcription (Latin):
increpationib subditos: qui tamen a caritate
eoꝵ quos corripiunt non recedunt. Magna
est discipline magisterii subtilitas discretio¬
nis: quatinuis quisq rector culpas delinquẽ¬
tium distrete nouent parcere : et pie reseca¬
re. Qui autem sic dimittunt pectata. ut nõ
corrigant. aut sic corrigendo feriunt ut nõ
dimittant discrecionis sp̃m nõ habent. Scrp¬
tum est in libro genesi. Si recte offeras et
uidere est. quelibet bona nr̃a studia discemendo
pensare: quod nimitum qui agere dissimulat
etiam recte offerens pectat. Sepe quod bo¬
no studio gerimus dum discernere cante negli¬
gius. quo iudicetur fine nescimus. Et nõ¬
nũquani hoc fit reatus criminis: quod puta¬
tur cansa uirtutis. Recte gͦ offerimꝰ cumbo¬
no studio bonũ opus agimus. S recte nõ di¬
indimus si habere discretioneni in bono oꝑe
post ponamus. Dixit albas antonius. Sim
quidam conterentes corpora sua in abstinẽ¬

Expanded text:
increpationibus subditos, qui tamen a charitate increpationibus subditos, qui tamen a charitate eorum quos corripiunt, non recedunt. Magna est disciplinae magisterii subtilitas discretionis, quatenus quisque rector culpas delinquentium discrete noverit parcere, et pie resecare. Qui autem sic dimittunt peccata ut non corrigant, aut sic quasi corrigendo feriunt, ut non dimittant, discretionis spiritum habent. Scriptum est in libro Genesis: Sirecte offeras, et videre, est quaelibet bona nostra studia discernendo pensare. Quod nimirum qui agere dissimulat, etiam recte offerens peccat. Saepe quod bono studio gerimus, dum discernere caute negligimus, quo judicetur fine, nescimus; et nonnunquam hoc fit reatus criminis, quod putatur causa virtutis. Recte ergo offerimus, cum bono studio bonum opus agimus; sed recte non dividimus, si habere discretionem in bono opere postponamus. Dixit abbas Antonius: Sunt quidam conterentes corpora sua in abstinen
Abbreviated transcription (Latin):
ab eccl̃ia separentur. Qui blando uerbo nõ¬
corrigitur castigatus: acrius necesse est
ut arguatur. Cum dolore eñ abscidenda st̃.
que leuiter sanari nõ possunt. Qui ãmoitꝰ
secrete corrigi de peccato negligit: puplice
arguendus est. Ut miquus uulmis qd̾
occulte sanari nescit manifeste debeat emen¬
dari. Manfesta pcc̃a: non sunt occulta cor¬
rectione purganda. Palam eñ sunt argu¬
endi qui palam nocent : ut dumi aꝑta obuir¬
gatione sanantur hii qui eos nuitando deli¬
querant corrigantur. Dum unus corripit᷑.
pluruni emendantar. Necesse est erĩ ut pro
multoruma saluatione unus condempnetur quã¬
ꝑ unius licentiam multi ꝑielitentur. Ita gͦ¬
est delinquenti sermo proferendus: sicut eiꝰ qͥ
corripitur expostulat salus. Quod si opus est
aliquam medicamenti salutem uerbo increpa¬
tionis asꝑgere: lenitatẽ tamen corde opus est
retinere. Doctores nõ nũquam duris feriunt

Expanded text:
ab Ecclesia separentur. Qui blando verbo ab Ecclesia separentur. Qui blando verbo castigatus non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt, quae leniter sanari non possunt. Qui admonitus secrete corrigi de peccato negligit, publice arguendus est, ut vulnus quod occulte sanari nescit, manifeste debeat emendari. Manifesta peccata non sunt occulta correctione purganda. Palam enim sunt arguendi qui palam nocent, ut dum aperta objurgatione sanantur, ii qui eos imitando deliquerant, corrigantur. Dum unus corripitur, plurimi emendantur. Melius est enim ut pro multorum salvatione unus condemnetur, quao unius licentia multi periclitentur. Ita ergo delinquenti sermo est proferendus, sicut ejus qui corripitur expostulat salus. Quod si opus est aliquam medicamenti salutem verbo increpationis aspergere, lenitatem tamen corde opus est retinere. Doctores nonnunquam duris feriunt
Abbreviated transcription (Latin):
consistit: cui uelit de deus doctime uerbũ da¬
re. uel cui auferre et hoc aut pro dicentis aut
pro andientis sit mento. ut modo pro culpa
plebis auferatur sermo doctoris. inͦ uero prou¬
tilibus meritis tribuatur. Qui docendi accipit
officium: inte̾dum ad tempus facta proxiuta¬
ceat: que statim corrigere nequaquam existi¬
mat. Nam si corrigere potest et dissimulat:
uerum est quod consensum erroris aliem ha¬
beat. Plerumq scĩ doctores pro mali ꝑtina¬
cia quia emendare iniquos uolunt. his tace¬
re disponũt. s calorem sp̃ns quo aguntut fer¬
re nõ sustinentes: iterum in increpationem
rum iniquitate dampnũtur: sieos aut
ignorantes non enidiant. aut pectãtes
non arguant dicente dño ad prophetam.
U̾peculatorem te dedi domui isrł: si nõ fue¬
ram debet habere de his qui pereunt. ut eius
redargutione aut corngantur a pectaua:
aut si incorrigibiles manent uł existunt.

Expanded text:
consistit, cui velit Deus doctrinae verbum daconsistit, cui velit Deus doctrinae verbum dare, vel cui auferre. Et hoc aut pro dicentis aut pro audientis fit merito, ut modo pro culpa plebis auferatur sermo doctori, modo vero pro utriusque  Al., utilibus meritis tribuatur. Qui docendi accipit officium, interdum ad tempus facta proximi taceat, quae statim corrigere nequaquam existimat. Nam si corrigere potest et dissimulat, verum est quod consensum erroris alieni habeat. Plerumque sancti doctores pro mali pertinacia, quia iniquos emendare nequeunt, his tacere disponunt: sed calorem spiritus quo aguntur ferre non sustinentes, iterum in increpationem rum iniquitate damnantur, si eos aut ignorantes non erudiant, aut peccantes non arguant: dicente Domino ad prophetam: Speculatorem te dedi domui Israel. Si non fueram debet habere de iis qui pereunt, ut ejus redargutione aut corrigantur a peccatis, aut si incorrigibiles existunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cendendo diuidicet : ne intẽꝑanter excitatus
⁊p̃e zelo rectitudinis longo a rectitudine sube
benda: s pro qualicate morum diuer¬
dura. Sicut penci medici ad narios corꝑis
morbos diuerso medicamine seruunt i ira ut
iuxta uulnerum uarietatem medicamina di¬
uersa sunt : sic et dolor eccłie. singulis quibus
congruum doctrine remedium adhribebit
et quid cuiq oporteat. pro etate. ꝓ sexii.
ac professione annuntiabit. Prima quippe
pnidentie urtus est: eam quam docere opor¬
tat existimare ꝑsonam. Aliter est agendum
offendunt: atq alit̾ cum his qui nobis cõmissi
non sunt. qui si iusti sunt uenerandi sunt: si
uero delinquũt pro sola caritate ut locus est
corripiendi sunt. non tamen cum seuenta¬
te sicut lii. qui nobis regendi cõmissi sunt
Pro malo merito plebis. aufertur doctrina
predicationis. Pro bono merito audientis:
tribuitur sermo doctoris. In potestate diuina

Expanded text:
cendendo dijudicet, ne intemperanter excitatus cendendo dijudicet, ne intemperanter excitatus ipso zelo rectitutidinis, longe a rectitudine suberbenda, sed pro qualitate morum diverblanda. Sicut periti medici ad varios corporis morbos diverso medicamine serviunt, ita ut juxta vulnerum varietatem medicina diversa sit: sic et doctor Ecclesiae singulis quibusque congruum doctrinae remedium adhibebit, et quid cuique oporteat pro aetate, pro sexu ac professione annuntiabit. Prima quippe prudentiae virtus est, eam quam docere oporteat aestimare personam. Aliter est agendum offendunt, atque aliter cum iis qui nobis commissi non sunt. Qui si justi sunt, venerandi sunt; si vero delinquunt, pro sola charitate, ut locus est, corripiendi sunt, non tamen cum severitate, sicut ii qui nobis regendi commissi sunt. Pro malo merito plebis aufertur doctrina praedicationis. Pro bono merito audientis, tribuitur sermo doctori. In potestate divina
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. et non solum sacrificium s etiam holo¬
caustum ẽẽ deo deputatur. Uumamus ergo sar¬
taginem ferream et ponanius eam murũ ferre
um inter nos et cuutatem. id est assumamius
zelimi fortem. uit inter nos et auditoris nr̃i
aminani inueniamus hunc postmodum fortẽ
munitionem. Tunc enĩ hunc murum ferreum
muentur sumus. si minc eum fortiter tenemꝰ:
uidelicet docendo. custodiendo. suadendo. increpati¬
agendo. Necesse est. ut hoc ante om̃ia qͥ zelo
rectitudinis mouetur attendat. ne ma ertra
mentis dm̃ũ transeat. s multionẽ pec̃i tͥepus
modumq consideraus: surgentis amim ꝑtut¬
bationẽ subtilius retractando restringat: am¬
mositatẽ reprimat. et motus feruidos sub
equitate disponat: ut eo fiat iustior ultor
aliemis. quo prius extitit uictor siuis. Qui
zelo rectitudnas mouetur si culpas delinquẽ¬
tium corrigat. ut ante ip̃e qui corrigit ꝑ
patienciam crescat. ut feruorem sinm trãs¬

Expanded text:
gitur; et non solum sacrificium, sed etiam hologitur; et non solum sacrificium, sed etiam holocaustum Domino esse deputatur. Sumamus ergo sartaginum inter nos et civitatem , id est, assumamus zelum fortem, ut inter nos et auditoris nostri animam inveniamus hanc postmodum fortem munitionem. Tunc enim hunc murum ferreum inventuri sumus, si nunc eum fortiter tenemus, videlicet docendo, custodiendo, suadendo, increpanagendo. Necesse est ut hoc ante omnia qui zelo rectitudinis movetur, attendat, ne ira extra mentis dominium transeat: sed in ultionem peccati tempus modumque considerans, surgentis animi perturbationem subtilius retractando restringat, animositatem reprimat, et motus fervidos sub aequitate disponat, ut eo fiat justior ultor alienus, quo prius exstitit victor suus. Qui zelo rectitudinis movetur, sic culpas delinquentium corrigat, ut ante ipse qui corrigit, per patientiam crescat, ut fervorem suum trans
Abbreviated transcription (Latin):
crificio iubetur. Scriptum quippe est. In sar¬
tigme oleo consꝑsa fricatur: offeretq eam ca¬
lidam in odorem suauitatis dño sacerdos. qui
patri iure successerit et tota cremabitur in
altari. Tunc siila in sartagine frigitur:
cum munda meus iusti ꝑ zeli scĩ ardorem cre¬
matur. Que conspergi oleo iubetur: id est ca
potentis ardet et lucet. Unde et calida modo
amorem ielus nõ habet. ca que de sartagine
offertur: calorem sinula amisit. Notandum
ualde est. qui smulam offerre precipit᷑. uide¬
licet sacerdos qui patri uire successerit. Ille em̃
sacerdos iure succedit. qui ẽẽ se om̃i potentis do¬
mini filium morib demonstrar et quia nobi¬
litate intima oꝑum suoꝵ ignobilitate nõ discre¬
pat. Que in altari tota precitur cremati: ut
uidelicet holocaustum fiat. Simila itaq ĩsat¬
tagine est: munda mens iusti in zeli spũalis
afflictione. que ꝑ sollicitudinem ammarũ fri¬

Expanded text:
crificio jubetur. Scriptum quippe est: In sarcrificio jubetur. Scriptum quippe est: In sartagine oleo conspersa frigatur, offeretque eam calidam in odorem suavissimum Domino sacerdos, qui patri jure successerit, et tota cremabitur in altari . Tunc simila in sartagine frigitur, cum munda mens justi per zeli sancti ardorem crematur. Quae conspergi oleo praecipitur, id estpotentis Dei ardet et lucet. amorem zelus non habet, ea quae de sartagine offertur calorem simila amisit. Notandum valde est quis similam offerre praecipitur, videlicet sacerdos, qui patri jure successerit. Ille enim sacerdos patri jure succedit, qui esse se omnipotentis Domini filium moribus demonstrat, atque a nobilitate intima operum suorum ignobilitate non discrepat. Quae in altari tota cremari praecipitur, ut videlicet holocaustum fiat. Simila itaque in sartagine est munda mens justi in zeli spiritualis afflictione, quae per sollicitudinem animarum fri
Abbreviated transcription (Latin):
tiam agat  etiam triduanã penitentiam susci¬
piet deus. Incerrogauit alb̾ ioseph. abbatẽ pa
scorem dicens. Quomͦ opus est ieiunare . Et
dixit alb̾ pastor. Ego uolo ut cotidie qͥs mã¬
ducaus paululum subtrahat .s. ne sacietur.
Et dixit ei albas iosepli. Ergo quando eras
uiueitis nonne ieuinabas biduanas: Dixit
N hec omia proluuerunt senes magni: et ĩ¬
uenermit quia bonũ est cotidie mandu are
parum sͥ subtrahentes. Et ostenderunt nob̾
uiam hanc regularem: quia leuior ẽ et facilis¬
De zelo pastoralis officii. xlii.
git: quia ualde crutiatur dum infirmo
quosq eterna deserere. reb temꝑalib delecta¬
ri conspicit. Nullum quippe deo om̃ĩpotentita¬
le est sacrificium: quare est zelus animariu
Unde psalunsta ait. Telus domus tue come¬
dit me. Quantum frixura cordis que ꝑ spũ¬
ilim zelum agitur om̃ipotentem placat: aꝑ¬
te ostenditur cum offerri ꝑ legem suuila ꝑn sa.¬

Expanded text:
tiam agat, etiam triduanam poenitentiam suscitiam agat, etiam triduanam poenitentiam suscipiat Deus. 41. Interrogavit eum abbas Astorem. dicens: Quomodo opus est jejunare? Et dixit abbas Pastor: Ego volo ut quotidie quis manducans, paululum subtrahat sibi ne satietur. Et dixit ei abbas Joseph: Ergo quando eras juvenis, non jejunabas biduanas? Dixit Sed haec omnia probaverunt senes magni, et invenerunt quia bonum est quotidie manducare, parum sibi subtrahendo, et ostenderunt nobis viam hanc regalem, quia levior est et facilisDe zelo pastoralis officii erga sugit, quia valde cruciatur dum infirmos quosqri conspicit. Nullum quippe omnipotenti Deo tale est sacrificium, quale est zelus animarum, sicut Psalmista ait: Zelus domus tuae comedit me . Quantum frixura cordis quae pro spirituali zelo agitur, omnipotenti Domino placet, aperte ostenditur, cum offerri per legem simila in sa
Abbreviated transcription (Latin):
foras. Exprilsus antem de congregacione mi¬
sit se in carectum et flebat ibi. Contige em¬
cem ut ałn frẽs eunces ad albatem pastorem¬
ut audirent eum florintem. Qui dicentes
Ad eum: inuenerunt eum magno labore ch¬
strictum. Et rogauerunt eum̃ ut net ad se¬
neni illum solitarium: et non ad quietut di¬
cens. En hoc loco morir ego. Wenientes au¬
tem fr̃es ad astateni pastorem nirtauerẽ
eide eo. Et rogauit eos ut ient ad eui
dicentes. alba pastor uocat te ad se. Quod
cuni ei dixissent: ꝑrerit ad eum. Et uidẽs
eum asflictum senex surrexit et osculatꝰ ẽ eũ.
Et adgaudens ei: rogauit ut sumeret cibum
Qui et ita fecit. Er̃ interroganit albatem pa¬
fr̃. Iubes nnũ annum ͤ Et dicit̾ iterũ sener
multũ est. Qui antẽ presentes erant dice¬
bant usq ad quadraginta dies. Senex itcrũ
dixit. Multum est. Et adiecit dicens. Ego
p̾uco quia si homo toto corde penituerit et
noua posuerit facere iterum unde peniten¬

Expanded text:
foras. Expulsus autem de congregatione, miforas. Expulsus autem de congregatione, misit se in carectum, et flebat ibi. Contigit autem ut alii fratres euntes ad abbatem pastorem, audirent eum plorantem. Qui descendentes ad eum, invenerunt eum magno labore constrictum, et rogaverunt eum ut iret ad senem illum solitarium, et non acquievit, dicens: In hoc loco moriar ego. Venerunt autem fratres ad abbatem Pastorem, et narraverunt ei de eo. Et rogavit eos, ut irent ad eum dicentes: Abbas Pastor vocat te ad se. Quod cum ei dixissent, perrexit ad eum. Et videns eum senex afflictum, surrexit et osculatus est eum. Et adgaudens ei rogabat ut sumeret cibum. Qui et ita fecit. Frater interrogavit abbatem Paer: Jubes annum unum? Et dixit iterum senex: Multum est. Qui autem praesentes erant dicebant: Usque ad quadraginta dies? Senex iterum dixit: Multum est. Et adjecit dicens: Ego puto, quia si ex toto corde homo poenituerit, et non apposuerit facere iterum unde poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
est. quod mĩnũꝙͣ cum redargiuintur prani
deteriores existunt. nosq magnis odiis insequũ¬
tur ¶p̃is gͦ nõbis nõ partimus: si ab eoꝵ redar¬
gutione pro amore eoꝵ cessamus. Necesse est au¬
tem nobis ut aliquando toleramꝰ tacendo odiosos¬
quod sunt. quatinus nobis discant iuuendo qd̾
nõ sunt. Non est om̃ino iusto timendum. ne
dum quisq corripitur si contumelias inficit.
s ne tractus ad odium peior fiat. Couendũ est¬
magnoꝑe. ne ĩmodente linguam loquacitas
protrahat . eimq ad liscuuam obtrectationis
extendat. ne odium malicia excitet. et usq ad
iacula maledictioms indinet᷑. Nuic salomonꝰ
ait. Argue sapientem et amabit te: młipien¬
tem. et aditiet odissete. Qui diligit disciplinã
diligit sensum. Nim qui odit arguentẽ se. stuł¬
tus est. S quia apłs ait corripite ĩquiatos
consolannm pusillammes. suscipite nifirmos
pacientes estote ad om̃s necesse est. ut hic

Expanded text:
est quod nonnunquam cum redarguuntur pravi, est quod nonnunquam cum redarguuntur pravi, deteriores existunt, nosqtur. Ipsis ergo et non nobis parcimus, si ab eorum redargutione pro eorum amore cessamus. Unde necesse est nobis ut aliquando toleremus tacendo quod sunt, quatenus in nobis discant videndo quod non sunt. Non est omnino justo timendum, ne dum quisque corripitur, contumelias inferat, sed ne tractus ad odium, pejor fiat. Cavendum summopere est ne immoderate linguam loquacitas pertrahat, eamque ad lasciviam obtrectationis extendat, ne odium malitia excitet, et usque ad jacula maledictionis inclinet. Hinc Salomon ait. Argue sapientem, et amabit te, insipientem, et adjiciet odisse te. Qui diligit disciplinam, diligit sensum. Nam qui odit arguentem se, stultus est . Sed quia Apostolus ait: Corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes , necesse est ut hic p
Abbreviated transcription (Latin):
atq blasphemant. Pleriq correctionẽ suam.
officiũ caritatis existimant: pleriq hoc ip̃m¬
uͦ quod ex cantate corripint ad miurie con¬
cumelia̾m trahunt. Unde euenit ut ex eo
deceriores fiant. ꝑ quod emendan obediendo po¬
tuerunt. Salubriter accipiunt iusti. quan¬
do de suis excessib argunitur. Inquis mo¬
lesta est uentas: et amara disciplia iusticie
nec delectantur nͥ placencia proprie imbecã¬
litati. Corda reproboꝵ lubrica sinit ad malũ con¬
sentiendum et fluxa. ad homĩ ił consentiendũ
durissima. De talibus salomon ait. Qui erudit
densorem ip̃e sibi facit minram. De bono au¬
tem doce iustum in quit: et festinabit accipe
In odium em̃ contra se corripientem uertitur
malus: s si ab increpacione ip̃ius idcirto retice
mus. quia contra nos insurgere odia uł odiosa¬
uł octia formdamus nõ iam lucra dei s nostra
proculdubio querinius. Sciendum sũmnoꝑe

Expanded text:
atque blasphemant. Plerique correptionem suam atque blasphemant. Plerique correptionem suam officium charitatis existimant. Plerique vero hoc ipsum quod ex charitate corripiuntur ad injuriae contumeliam trahunt. Unde evenit ut ex eo deteriores efficiantur, per quod emendari obediendo potuerunt. Salubriter accipiunt justi quoties de suis excessibus arguuntur. Iniquis molesta est veritas, et amara disciplina justitiae; nec delectantur nisi placentia propriae imbecillitatis. Corda reproborum lubrica sunt ad malum consentiendum et fluxa, ad bonum vero consentiendum durissima. De talibus Salomon ait: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . De bono autem: Doce justum inquit et festinabit accipere. In odium enim contra corripientem se, vertitur malus. . mus, quia contra nos insurgere odia formidamus, non jam lucra Dei, sed nostra procul dubio quaerimus . Sciendum magnopere
Abbreviated transcription (Latin):
prestare. Atincicia est anmoꝵ sacietas. Nec
quippe a duob incipit : nam minꝰ quam inter
duos dilectio ẽẽ nõ potest. Tunc uere amicus
amatur : si nõ prose s pro deo ametur. Qnuꝰ
pro se amicum diligitꝰ : insipient̾ cum ãplecti¬
tur. Multu in terra dimersus est: qui car¬
ualiter hominẽ moriturum plus diligit quẽ
opontet. Non debet aliena uicia cortigere: qui
prehendit in semet ip̃o. Qni ueraciter frater¬
nam uult corrigere ac sauare infirmitatem:
talem se prestare fraterne ntilitati studeat:
ut eum quem cortipere cupit hrumli corde ã¬
moneat. Et ħ̾ faciens ex cõpassione quasi cõ¬
mimis penculi: ne forte et ip̃e subitiatur cẽp¬
tatiom. Sicut uin spũales aliem pcc̃i emenda¬
tionem expectant: ita proterui delinquentib
dendendo insultant: et quantum in ip̃is est ĩsi¬
nabiles putant. nec inclmuant corda ad cõpa¬
ciendi misericordiam: s suꝑbientes detestantur

Expanded text:
totum patrare. Amicitia est animorum societas. Haec totum patrare. Amicitia est animorum societas. Haec quippe a duobus incipit. Nam minus quam inter duos dilectio esse non poterit. Tunc vere amicus amatur, si non pro se, sed pro Deo ametur. Qui vero pro se amicum diligit, insipienter eum amplectitur. Multum in terra demersus est, qui carnaliter hominem moriturum plus diligit quam oportet. Non debet vitia aliena corripere, qui ndit in semetipso. Qui veraciter vult sanare ac corripere fraternam infirmitatem, talem se praestare fraternae utilitati studeat, ut eum quem corripere cupit, humili corde admoneat; hoc faciens ex compassione quasi communis periculi, ne forte et ipse subjiciatur tentationi. Sicut viri spirituales alieni peccati emendationem exspectant, ita protervi delinquentibus deridendo insultant. Et quantum in ipsis est, eos insanabiles putant, nec declinant cor ad compatiendi misericordiam, sed supervenientes detestantur
Abbreviated transcription (Latin):
dus est: monachus nõ est. Q antem nere
monachus est: semꝑ est humilis et quictus
et caritate plems. et timorem dei pre oculis
habet. et cor suum custodit. Interrogatus se
ca  Respondit. Angusta et arta uia est: ut
cogitationib suis homo molentiam faciat:ͥ et
abscidat propt̾ deum uoluntates suas. Hoc est
etiam quod scriptum est. Ecce nos reliquinns
om̃ia et sequuti sinnus te. Dixit senex. de¬
bet monachus cotidie mane et sero cogita¬
re in semetip̃o: quid fecit eoꝵ que uult deus
et que non fecit. Et ita tractans omnẽ ui¬
tam suam penitentiam agendo: monachus
ẽẽ potest. Dor anrit senex. Dormiente te¬
ente. si fuerit deus ante oculos tuos: ĩ mil
lo mimicus poterit deterrere. Et si calis co¬
gitatio manserit in homine. etiam dei uit¬
uo sunt erga dilectionem proximi
conseruanda. imum ne malum quis
inferat: alterum ut bonumimpendat. Ut¬
numi ut caueat ledere: sequenter ut discat

Expanded text:
dus est, monachus non est; qui autem vere dus est, monachus non est; qui autem vere monachus est, semper est humilis et quietus, et charitate plenus, et timorem Dei prae oculis habet, et cor suum custodit. Interrogatus senta, respondens senex, ait: Angusta et arcta via est, ut cogitationibus suis homo violentiam faciat, et abscidat propter Deum voluntates suas. Hoc est etiam quod scriptum est: Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te . Dixit senex: Debet monachus quotidie mane et sero cogitare in semetipso, quid fecit eorum quae vult Deus, et quae non fecit: et ita tractans omnem vitam suam poenitentiam agendo, monachus esse potest. Dixit senex: Dormiente teente, si fuerit Deus ante oculos tuos, in nullo te inimicus poterit deterrere, et si talis cogitatio manserit in homine, etiam Dei virna. Duo sunt erga dilectionem proximi conservanda; unum ne malum quis inferat, alterum ut bonum impendat. Primum ut caveat laedere, sequens ut discat