comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lens: sed ꝓpter eum qui subiecit in
spe. Quia & ipsa creatura libera¬
bitur aseruitute corrupcionis. in
lib̾tatẽ głȩ filiorũ dei Uanita¬
ti quippe creatura ron uolens
sub ditur : quia homo qui ingeni¬
tȩ substanciȩ staitum uolens de¬
seruit. pressus iuste moretilita¬
tis: pondere: Nolens muttibi¬
lictitis suȩ corruptionis seruit
Sed creatura hȩc. tunc aseruitute
corrupcionis eripitur : cũ ad filio¬
rum dei głam in corrupta resur¬
gendo subleuatur Hac itaq.
electi molestia uincti sunt qͥa
adhuc corrupcionis suȩ poena
de primuntur: Sed cum corrupti¬
bili carne exuimur: quasi ab
his quibus nunc adstringimur
molestiȩ uinculis relaxamur.
Presentari namq deo cupimꝰ.
sed ad huc mortalis corporis
obligacione prepe dimur Iu¬
re ergo uincti dicimur: quia
ad huc incessum nñ desideni
addm̃ liberum non habemur:
Unde bene paulus aeterna
de siderans. sed tamen ad hc
corrupcionis suȩ sarcinã portaus
non quereret : nisi se ꝓcul dubio

Expanded text:
n spe: quia et ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis, in libertatem gloriae filiorum Dei . Vanitati quippe creatura non volens subditur, quia homo, qui ingenitae constantiae statum volens deseruit, pressus justae mortalitatis pondere, nolens mutabilitatis suae corruptioni servit. Sed creatura haec tunc a servitute corruptionis eripitur, cum ad filiorum Dei gloriam incorrupta resurgendo sublevatur. Hic itaque electi molestia vincti sunt, quia adhuc corruptioni suae poena deprimuntur. Sed cum corruptibili carne exuimur, quasi ab his, quibus nunc astringimur, molestiae vinculis relaxamur. Praesentari namque jam Deo cupimus, sed adhuc mortalis corporis obligatione praepedimur. Jure ergo vincti dicimur, quia adhuc incessum 136 nostri desiderii ad Deum liberum non habemus. Unde bene Paulus aeterna desiderans, sed tamen adhuc corruptionis suae sarcinam portans, non quaereret, nisi se procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
tum mentis ad conditorir cori¬
templacionem secederẽ: nisi me
extrame temptacionum tumul¬
tibus consensus primi culpa ꝓ¬
didiss&. Huius autẽ quietir
gaudur: cum quibur &iam soci¬
is ꝑfrueretur. ad iungat dicets
Rebus in sensibilibus discimus. quid
de sensibilibus atq intelligibilibur
senciamus Terra namq aere fe¬
cundatur. Aer autem s caeli qͣ¬
littite disponitur: Sic iumentir
hominer: hominib angeli. Ar¬
changeli uero: angelis prȩsunt.
Nã qđ ium̃tis homines prȩsuit. &¬
usu cernimꝰ. & psalmistę. Uerbis
docemur qͥait Om̃ĩa sub iecisti
sub pedib eiꝰ: oues & bouer uniuer¬
sas. in suꝑ & peccora campi Quic
uero angeli hominibus prę sint.
ꝑ ꝓphetã testat᷑ angłs dicens Prin¬
ceps regni persarũ: restitit mihi
Qđ uero angeli asuperiorũ an¬
gelorum potestatibus dispensan¬
tur : Tacharias ꝑ hib& ꝓphecti
quiait Ecce angelus qui loque¬

Expanded text:
tum mentis ad conditoris contum mentis ad conditoris contemplationem secederem, nisi me extra me tentationum tumultibus consensus primi culpa prodidisset. Hujus autem quietis gaudiis cum quibus etiam sociis perfrueretur, adjungat, dicens: rebus insensibilibus discimus quid de sensibilibus atque intelligibilibus sentiamus. Terra namque aere fecundatur, aer autem ex coeli qualitate disponitur. Jumentis quippe homines, hominibus angeli, archangeli vero angelis praesunt; nam quod jumentis homines praesint, et usu cernimus, et Psalmistae verbis docemur, qui ait: Omnia subjecisti sub pedibus ejus, oves et boves universas, insuper et pecora campi . Quia vero angeli hominibus praesint, per prophetam testatur angelus dicens: Princeps regni Persarum restitit mihi . Quod angeli a superiorum angelorum potestatibus dispensantur, Zacharias perhibet propheta, qui ait: Ecce angelus, qui loque
Abbreviated transcription (Latin):
reperit & quam uis in pace si¬
lencii ab auctore fuerat condi¬
tur: hosti tamen sponte substra¬
tus clamorer de pugna tolera¬
uit. Ipsa enim carnis suggestio
quasi quidam clamor est con¬
tra quietem mentis. Quã ante
trrins gressionem homo non sensit.
quia nimirum quod de in firmi¬
tute posset tolerare non habu¬
it: Post quam uero se sponte hos¬
ti subdidit adstrictus culpę suȩ
uinculis in quibus dam ei &¬
iam nolens seruit Et clamo¬
rẽ in mente patitur : cum caro
sp̃ui reluctatur. Annon elamo¬
res in trinsecus audiebat. qui pra¬
uȩ contrase legis uerba tolera¬
bat dicens: Uideo aliam legẽ
in menbris meis. repugnantẽ
legi mentis meae & captiuum
meducentem in lege peccati quȩ
est in menbris meis: Con temple¬
tur ergo uir sc̃s in quanta cor¬
dis pasce quiesceret. si serpentis
uerba suscipere homo noluis¬
sec : & dicat. Hunc enłm dor¬
miens silerem: & somno meo
requi escerem. Id est intra secre¬

Expanded text:
reperit; et quamvis in pace sireperit; et quamvis in pace silentii ab auctore fuerat conditus, hosti tamen sponte substratus, clamores de pugna toleravit. Ipsa enim carnis suggestio, quasi quidam clamor est contra quietem mentis, quam ante transgressionem homo non sensit; quia nimirum quod de infirmitate posset tolerare, non habuit. Postquam vero se sponte hosti subdidit, astrictus culpae suae vinculis, in quibusdam ei etiam nolens servit, et clamores in mente patitur, cum caro spiritui reluctatur. An non clamores 127 intrinsecus audiebat, qui pravae contra se legis verba tolerabat, dicens: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis ? Contempletur ergo vir sanctus in quanta cordis pace requiesceret, si serpentis verba suscipere homo noluisset, et dicat: Nunc enim dormiens silerem, et somno meo requiescerem, id est, intra secre
Abbreviated transcription (Latin):
peccaret. & mori posset Et sic in¬
mortalis est conditus: ut si non
peccaret. & iam non mori poss&.
Atq. exmerito liberi arbitrui
beatitudinem illius regionis at¬
tingeret: in qua uel peccare uł
mori non poss&. Ubi igitur post
redempcionis tempus carnis
morte in terposita electi tran¬
seunt : illuc ꝓcul dubio paren¬
tes primi si in condicionis suae
stacu ꝑstitissent. & iam sine
morte corporum trns firri po¬
tuissent: Dormiens igitur si¬
leret. & somno suo homo requi¬
esceret : dum adeternȩ patriȩ
requiem ductus: qucisi secessũ
queñdam ad amorẽ hoc huma¬
nȩ in firmitatis in ueniret.
Post peccatum namq quasi
clamans uigilat . qui conten¬
cionem carnis propriȩ repug¬
nar portut Hoc quiȩtis silen¬
cium homo conditur habuit.
cum contra hostem suum libe¬
rum uoluntaitis arbitrium ac¬
cepit: Cui quia suc sponte succus¬
buit: mox dese quod contra seꝑ
streperet inuenit: mox incerta¬
mine in firmitats tumultur

Expanded text:
peccaret, et mori posset: et sic peccaret, et mori posset: et sic mortalis est conditus, ut si non peccaret, etiam non mori posset: atque ex merito liberi arbitrii beatitudinem illius regionis attingeret, in qua vel peccare, vel mori non posset. Ubi igitur post redemptionis tempus, carnis morte interposita electi transeunt, illuc procul dubio parentes primi si in conditionis suae statu perstitissent, morte corporum transferri potuissent. Dormiens igitur sileret, et somno suo homo requiesceret, dum ad aeternae patriae requiem ductus, quasi secessum quemdam a clamore hoc humanae infirmitatis inveniret. Post peccatum namque quasi clamans vigilat, qui contentionem carnis propriae repugnans portat. Hoc quietis silentium homo conditus habuit, cum contra hostem suum liberum voluntatis arbitrium accepit. Cui quia sua sponte succubuit, mox de se, quod contra se perstreperet, invenit, mox in certamine infirmitatis tumultus
Abbreviated transcription (Latin):
peret: & morti artius ligaret.
quo interiori lumine priuabar
agnouissem.: & saltim in ipsa
delectacione occũberem. ne
ꝑ consensum mors acruis pu¬
niret Cur exceptus genibus :
Acsi dicat. Utinam minime
me con sensus subiectis prauita¬
tis sensibur excepiss&: neipsa
me consensio ad audaciam de¬
terius raperet Cur lactatus
uberib: Acsi dicat Utinã blan¬
diri mihi saltum post mala
ꝑ petratai xioluissem netadi¬
to meculpa nequius adstringe¬
rem: quantome in illa molliur
fouerem His ittiq rep̃hensionũ
suarum uocibus in parente pri¬
mose peccas se redarguit. Sed
si aderumnam huius exilu nequa¬
quam honio peccando descender&
dicat. Qua ꝑ frui quieter potius¬
qui escerem Ad hoc in paradiso
homo positus fueret ut sise
ad conditoris sui oboedienciam
uinculir caritatis ad stringeret.
ad caelestem angelorum patri¬
am quandoq sine carnis mor¬
te transiret Sic namq in mor¬
talis est conditus: ut tamen si

Expanded text:
peret, et morti arctius ligaret. peret, et morti arctius ligaret. quo interiore lumine privabar, agnovissem, et saltem in ipsa delectatione occumberem, ne per consensum mors acrius puniret. Cur exceptus genibus? Ac si dicat: Utinam minime me consensus subjectis pravitati sensibus excepisset, ne ipsa me consensio ad audaciam deterius raperet. Cur lactatus uberibus? Ac si dicat: Utinam blandiri mihi saltem post mala perpetrata noluissem, ne tanto me culpae nequius astringerem, quanto me in illa mollius foverem. His itaque reprehensionum suarum vocibus in parente primo se peccasse redarguit. Sed si ad aerumnam hujus exsilii nequaquam homo peccando descenderet, dicat qua perfrui quiete potuistransiret. Ad hoc in paradiso homo positus fuerat, ut si se ad conditoris sui obedientiam vinculis charitatis astringeret, ad coelestem angelorum patriam, quandoque sine carnis morte transiret. Sic namque immortalis est conditus, ut tamen si
Abbreviated transcription (Latin):
& bene dicitur Sine mortuos:
sepeliant mortuos suos Mortui
enim mortuos sepeliunt: cum
peccatores. peccatorẽ fauorib
premunt Quid enim est aliud
peccare. quam occumbere: Sed
qui pec̾cantẽ laudib ꝓsecunt᷑.
extinctum sub uerborum suorũ
aggere abscondunt. Erat autẽ
tuis sepultus Fidelis quippe
illum mulierer obruerant: quȩ
lucem redit. quia cum in pecca
to animus moritur cicius adui¬
tam redit. si suꝑ hunc sollicitȩ
cogitticiones uiuunt:. Aiquando
autem sicut & superius dictũ ẽ.
falsa spes mentem non int̃cipit.
sed hanc deterior desperacio con¬
figit. Quaedum omnẽ spem ue¬
niȩ sunditus interimit: erroris
lacte animũ uberius nutrit:
primam culꝑam quanta deten¬
ur homo mala cõmisit. post quã
paradisum ꝑdidit. usq. ad quan¬
ta huius exilii prerupta descen¬
dit: & dicat. Quare non in uul¬
ua mortuus sum. Id est cum
serpentir suggestio peccatorem
me conciperet: tunc utinam que

Expanded text:
et bene dicitur: Sine mortuos et bene dicitur: Sine mortuos sepelire mortuos suos . Mortui enim mortuos sepeccatores peccatores favoribus premunt. Quid enim est aliud peccare, quam occumbere? Sed qui peccantem laudibus efferunt, exstinctum sub verborum suorum aggere abscondunt: erat autem tuis sepultus. Fideles quippe illum mulieres obruerant, quae lucem redit; quia, cum in peto animus moritur, citius ad vitam reducitur, si super hunc sollicitae cogitationes vivunt. Aliquando autem, sicut et superius 126 dictum est, falsa spes mentem non intercipit, sed hanc deterior desperatio configit, quae dum omnem spem veniae funditus interimit, erroris lacte animam uberius nutrit. primam culpam quanta deterius homo mala commisit; postquam paradisum perdidit, usque ad quanta hujus exsilii praerupta descendit, et dicat: Quare non in vulva mortuus sum? id est, cum serpentis suggestio peccatorem me conciperet, tunc utinam quae
Abbreviated transcription (Latin):
Sciendum quoq. est quod tres
illi modi peccancium: iuxta
descensus sui ordinẽ facilius
corrigunt᷑ Quartus uero
iste: difficilius emendatur
Unde & redẽptorno̾ ter puel¬
lam in domo. iuuenẽ extra portã.
in sepulchro autem laearum susci¬
tat. Adhuc quippe indomo mortu¬
us iacet quilate in peccato: Iam
quasi extra poraam educitur: cuiꝰ
iniquitar usq adlierecundiam pub¬
licę ꝑpetracionis aperitur Sepul¬
ture uero aggere prȩmitur: qui
in ꝑ petracione nequiciae: & iam
usu consuetudinis grtiucitur:
Sed hos aduitã miseratus reuo¬
cat: quia plerumq. diuina gr̃a
Non solum in occultis. sed &¬
iam in aꝑtis iniquitatibus mor¬
tuos & mole prauę consuetudi¬
nis pressos. respectu sui luminis
in lustrat Quartum uero mor¬
tuum: redẽptor nr̃ nunciante
discipulo agnoscit nectamen
suscitat Quia ualde difficile
est : ut is quem post usum malȩ
consuetudinis. &iam adulan¬
cium linguę excipiunt: amen¬
tis suȩ morte reuocetur De quo

Expanded text:
--Sciendum quoque est, quod tres illi modi peccantium juxta descensus sui ordinem facilius corriguntur, quartus vero iste difficilius emendatur. Unde et Redemptor noster puellam in domo, juvenem extra portam, in sepulcro autem Lazarum suscitat. Adhuc quippe in domo mortuus jacet, qui latet in peccato. Jam quasi extra portam educitur, cujus iniquitas usque ad inverecundiam publicae perpetrationis aperitur. Sepulturae vero aggere premitur, qui in perpetratione nequitiae etiam usu consuetudinis pressus gravatur. Sed hos ad vitam miseratus revocat, quia plerumque divina gratia, non solum in occultis, sed etiam in apertis iniquitatibus mortuos, et mole pravae consuetudinis pressos, respectus sui lumine illustrat. Quartum vero mortuum Redemptor noster nuntiante discipulo agnoscit, nec tamen suscitat, quia valde difficile est ut is quem post usum malae consuetudinis etiam adulantium linguae excipiunt, a mentis suae morte revocetur. De quo
Abbreviated transcription (Latin):
suetudinem ueni: quurme
ad atiotiorem Nequitiam
uel falsȩ spei fiducia : uel
lacte misere desperacionir
enutriui: Cum enim culpa inu¬
sum uenit: enam  aninius & icun
Quici quotuicib praue frequen¬
tacionis ad stringitur: quasi tot
uinculis inmente ligatur Un¬
defit ut enerus animus cũ sol
Quatenus uenturũ iudicem
tantȩ sibi misericordię sponde¬
at: ut eos &iam quos argueri¬
dos in uenerit poenitur rion
occidat Cui reihoc deteriur
accidit: quod ei multorum
consimilium lingua consencit.
cum multi & iam male gesta
laudibus exaggerant Unde
fit: ut in cessanter crescat cul
pa sauorib enutrita Curari
autem uulnus neglegitur.
dicitur Filimi site lactaue¬
rint peccatores: ne ad qui escas
eis Peccatores & enim lactanꝰ.
cum uel ꝑ petranda mala blan¬
dimentis inferunt. uel ꝑ petra¬
ta sauoribur extollunt Annon¬

Expanded text:
suetudinem veni, cur me suetudinem veni, cur me ad atrociorem nequitiam vel falsae spei fiducia, vel lacte miserae desperationis enutrivi? Cum enim culpa in usum venerit, ei jam animus etiam quia quot vicibus pravae frequentavinculis ad mentem ligatur. Unde fit ut tenebrosus animus cum solvquatenus venturum judicem tantae sibi misericordiae spondeat, ut eos etiam quos reprehensibiles invenerit, penitus non occidat: cui rei hoc deterius accidit, quod ei multorum similium lingua consentit, cum multi etiam male gesta laudibus exaggerant: unde fit ut incpa favoribus enutrita. Curari autem vulnus negligitur, omonem dicitur: Fili mi, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas . Peccatores enim lactant, cum vel perpetranda mala blandimentis inferunt, vel perpetrata favoribus extollunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quia dum ꝓdire culpa unusum
ceperit: nimirum seuel falsa spe
diuinę misericordiȩ. uel aꝑtanu
seria desperacionis pascit Ut eo
nequa quam ad correctionẽ fede¬
at quo uel factorem suuim piũ
sibi in ordinaree simulat: uel hoc
quod fecit in ordinate formidat:
Beatus igrteur uirhumani gene¬
ris lapsus aspiciat: & quibus
pręcuntͥis mersursit infouea
ini qui tatis intendat dicens.
Quare non in uulua mortuus
sum. Id est impsa occulta ꝑ pe¬
tticione peccati. quur acarnis
uitti mortificare me nolui :
Egressus exutero rionstatim
perii: Id est postquam adaꝑtã
iniquitatem exii. quur me tunc
saltim ꝑ ditum non cognoui.
Peris set quippe in suo iudicio.
sise ꝑ ditum cognouirs&. Qua¬
re exceperis genibus: id est &¬
ium post aꝑtam culpam quur
me ad huc in illa & iam consue¬
tudi ͤ suscepit: ut ualenciorẽ
ad ne quicias redderet. & pra¬
uis mę usibur sustinens foue¬
ret: Quur lactatus uberibur
Ia est post quam in culpę con¬

Expanded text:
Quia dum prodire culpa in usum Quia dum prodire culpa in usum coeperit, nimirum se vel falsa spe divinae misericordiae, vel aperta miseria desperationis pascit; ut eo nequaquam ad correptionem redeat, quo vel factorem suum pium sibi inordinate simulat, vel hoc quod fecit, inordinate formidat. Beatus igitur vir humani generis lapsus aspiciat, et quibus praecipitiis mersum sit in foveam iniquitatis intendat, dicens: Quare non in vulva mortuus sum? id est, in ipsa occulta perpetratione peccati, cur a carnis vita mortificare me nolui? Egressus ex utero non statim perii? id est, postquam ad apertam 125 iniquitatem exii, cur me tunc saltem perditum non cognovi? Perisset quippe in suo judicio, si se perditum cognovisset. Quare exceptus genibus? id est, etiam post apertam culpam, cur me adhuc in illa etiam consuetudo suscepit, ut valentiorem ad nequitias redderet, et pravis me usibus sustinens foveret? Cur lactatus uberibus? id est, postquam in culpae con
Abbreviated transcription (Latin):
extumore est : non exhumilitate.
Suꝑbit quippe: qui peccatũ siliceat
non puniri non deserit: Sed his sic̃
ut in corde agitur. & iam opere
ꝑ petrutur Ait enim Quare non
in uulua mortuus sum. Uulua
quippe peccantis est hominis:
culpa latens Quae occultȩ pec¬
catorem concipit: & reum suũ
ad huc intenebris abscondit
Egressus exutero non sttitim
perii : Auulua deutero exltur.
cum peccator quȩ̨ in occulto cõ¬
miserit. hȩc &iam in aꝑto com¬
mittere Non erubescit Iuasi
enim ab oc culeticionis suȩ uul¬
ua ꝓcesserant. de quibus ꝓpheta
dicebat Et peccatũ suum.
sicut sodoma prȩdicauerunt.
nec absconderunt. Quare ex¬
ceptus genibus: Quia nimirum
peccator cum iam deiniquica¬
te suc Non confunditur: inini¬
quictite eadem ercimi admi¬
niculis pessime consuetudiriis io¬
boratur. Quasi genibus peccator
fouetur ut gescat: dum culpa
consuetudinibus sirmatur ut
uigeat: Quur lactatus uberibur:

Expanded text:
ex tumore est, non ex humilitate. ex tumore est, non ex humilitate. Superbit quippe, qui peccatum, si liceat non puniri, non deserit. 51. Deplorat ut in corde agitur, etiam in opere perpetratur. Ait enim: Quare non in vulva mortuus sum? Vulva quippe peccantis, est hominis culpa latens, quae occulte peccatorem concipit, et reatum suum adhuc in tenebris abscondit. Egressus ex utero non statim perii? A vulva de utero exitur, cum peccator quae in occulto commiserit, haec etiam in aperto committere non erubescit. Quasi enim ab occultationis suae vulva processerant, de quibus Propheta dicebat: Et peccatum suum quasi Sodoma praedicaverunt, nec absconderunt . Quare exceptus genibus? Quia nimirum peccator, cum jam de iniquitate sua non confunditur, in iniquitate eadem etiam adminiculis pessimae consuetudinis roboratur. Quasi genibus peccator fovetur ut crescat, dum culpa consuetudinibus firmatur ut vigeat. Cur lactatus uberibus?
Abbreviated transcription (Latin):
enim uuluai concepcionis fuit
lingua male suggestionis Sed
peccator in uulua moriretur.
simoriturum se homo in ipsa sug¬
gestione cognoscer& Qui ttm̃
ex utero egressus est. quia post¬
quam in peccato eum suggerers
lingua concepit. foras mox & iam de¬
lectacio rapuit. Post egressionem
uero exceptus est genibus. qui a
cum ad delectacionem carnis ꝓdut.
nunirum culp̃a ꝑ consensionẽ sp̃s
sub iectir cunctis sensibus quas
suppositis genibus consũmauit
Sed genibus exceptus: & iam ube¬
ribus est lactatus In consensu
enim culpę addictis sp̃s sensibus
multa casse fiduciȩ argumenta sub¬
sequa̾ta sunt: Quȩ nattm in pecca¬
to animã uirulento lactȩ nutri¬
erunt. & ne asperti supplicia mor¬
tis metueret: hunc blandis excus
sem& ipsum absconsurus fuge¬
rat : sed itimen requisitus in notu¬
it. quantũ & iam timens tume¬
bat: Cum enim ex peccato prę¬
sens poena metuitur. & amis¬
sa dei facies Non amatur .: timor

Expanded text:
enim vulva conceptionis fuit enim vulva conceptionis fuit lingua malae suggestionis, sed peccator in vulva moreretur, si moriturum se homo in ipsa suggestione cognosceret, qui tamen ex utero egressus est, quia postquam in peccato eum suggerens lingua concepit, foras mox etiam delectatio rapuit. Post egressionem vero exceptus est genibus, quia cum ad delectationem carnis prodiit, nimirum culpam per consensionem spiritus, subjectis cunctis sensibus, quasi suppositis genibus consummavit. Sed genibus exceptus, etiam uberibus est lactatus. In consensu enim culpae addictis spiritus sensibus, multa cassae fiduciae argumenta subsecuta sunt, quae natam in peccato animam, virulento lacte nutrierunt, et ne aspera mortis supplicia metueret, hanc blandis excusasemetipsum absconsurus fugerat; sed tamen requisitus innotuit quantum etiam timens tumebat. Cum enim ex peccato praesens poena metuitur, et amissa Dei facies non amatur; timor
Abbreviated transcription (Latin):
la cordibus hominum latenter
suggerit. Eua de lectut᷑
quici carncilis sensus ad uerba
serpentis. mox se delectacione
substernit Assensum uero a¬
dam mulien prȩ positus prȩbuit
quia dum caro in delectacionẽ
rapitur. & iam a sua rectitu¬
dine sp̃s in firmatus inclinatur:
Requisitus adcim. cupam con¬
quo peccando auenttite dis iungi¬
tur. eo in rumȩ suę audacia ne¬
quius obdurati Istis &iam quac¬
tuor modis: peccatum consũmat̾
in opere Prius namq. latens cul¬
pa agitur : post modũ uero ętiam
ante oculos hominum sine con¬
fusione reatus aperitur De hinc
& in consuetudinẽ ducitur Ad
extremũ quoq uel false spei se¬
ductionibus: uel obstinacione mi¬
sere desperacionis enutritur. Hos
corde latenter fiunt uel patent̃
in quot peccatorum gradibus
sic lapsum. deplorat dicens.
Quare non in uul uei mortuur
sum : egressus exutero nostaicim
perii: Quur exceptus genibus:¬
quur lacetitus uberibus: Pima

Expanded text:
la cordibus la cordibus suggerit. Eva delectata est, quia carnalis sensus ad verba serpentis mox se delectationi substernit. Assensum vero Adam mulieri ipse praepositus praebuit, quia dum caro in delectationem rapitur, etiam a sua rectitudine spiritus infirmatus inclinatur. Requisitus Adam conquo peccando a veritate distur, eo in ruinae suae audacia nequius obduratur. Iisdem etiam quatuor modis peccatum consummatur in opere: prius enim latens culpa agitur; postmodum vero etiam ante oculos hominum sine confusione reatus aperitur: dehinc et in consuetudinem ducitur; ad extremum quoque vel falsae spei seductionibus vel obstinatione miserae desperationis enutritur. Hos corde latenter fiunt, vel patentein quot peccatorum gradibus sit lapsum, deplorat, dicens: Quare non in vulva mortuus sum, egressus ex utero non statim perii? Cur exceptus genibus? lactatus uberibus? Prima
Abbreviated transcription (Latin):
bus: Absit nos credere quod bea¬
tus iob tantti sp̃s sciencia prędicꝰ.
ttinte in terrii uidicis at testacione
laudatus abortiuum se optet in¬
neracionem cognoscitur: intus
haba teste suȩ foraitudinis. intꝰ
pensanda sunt eius pondera lo¬
dis peccatum ꝑ petratur neor¬
de  quat tuor consũmaitur ino¬
pere. In corde namq sugestione
de lectacione. consensu. & defen¬
sionis audatia ꝑ petratur: Fit
enim suggestio: ꝑ aduersariũ:
Delecttcio ꝑcarnem Conseri¬
sus ꝑsp̃m: Sefensionis audatia.
ꝑ elacionem. Culpa enim quȩ
terrȩre mentem debuit: excollit
& deiciendo eleuat: sed grauur
eleuando supplantat Unde il¬
lam primi hominis rectitudinẽ
antiquis hostis his quat tuor ic¬
sit. eua delectata est. adam
con sensit Qui & iam requisitur.
confiteri culpam ꝑ audaciam
noluit Hoc uero in humano
genere cottidie agitur: ꝗd ac¬
tum in primo parente nr̃i ge¬
neris non ignortitur Serpens
sucid&. quici occultur hostis ma¬

Expanded text:
vum. --Absit nos credere quod beatus Job, tanta spiritus scientia praeditus, tanta interni judicis attestatione laudatus, abortivum se optet innerationem cognoscitur, intus habet testem suae fortitudinis, intus pensanda sunt ejus pondera lodis peccatum perpetratur in corde, quatuor consummatur in opere. In corde namque suggestione, delectatione, consensu, et defensionis audacia perpetratur. Fit enim suggestio per adversarium, delectatio per carnem, consensus per spiritum, defensionis audacia per elationem. Culpa enim, quae terrere mentem debuit, extollit, et dejiciendo elevat, sed gravius elevando supplantat. Unde et illam primi hoantiquus hostis his quatuor icsit, Eva delectata est, Adam consensit, qui etiam requisitus confiteri culpam per audaciam noluit. Hoc vero in humano genere quotidie agitur, quod actum in primo parente nostri generis non ignoratur. Serpens suasit, quia occultus hostis ma
Abbreviated transcription (Latin):
mala in correctis imminẽt ex
omni parte quisq. conspiciat.
ee uoluptatis suę lasciuiam tris¬
ticie lamentir tegat Sed si diem
qũa peccati delectticionem diximꝰ.
tot impeti precibus audinius.
ut uidelicet circum dantes fle¬
tus expient. quid quid delecta¬
tus ꝑ neglegenciam animus
delin quid. quanta anim aduer¬
sione penitenciȩ huiꝰ diei nox
ferenda est. uidelic&: ipse iam
consensus adculpam. Sicut enim
minoris culpȩest cum carnaliter
mens in ailectione rapitur. sed
tamen deleccticioni suȩ ꝑ sp̃m re¬
luetatur : itti grauioris & plenae
est nequitiȩ ad peccati in becebrã
Non solum delectacione ꝑtrai
sed & iam consensu famulari. Lan¬
to igitur artiori manu pęniten¬
ciȩ mens apollucione tergenda ẽ.
quantose ꝑ consensum conspicit
sordidius in quinatam Unde &

Expanded text:
mala incorrectis imminent, ex mala incorrectis imminent, ex omni parte quisque conspiciat, et voluptatis suae lasciviam tristitiae lamentis tergat. quam peccati delectationem diximus, tot impeti precibus audivimus, ut videlicet circumdantes fletus expient quidquid delectatus per negligentiam animus delinquit, quanta animadversione poenitentiae hujus diei nox ferienda est, videlicet ipse jam consensus ad culpam? Sicut enim minoris culpae est, cum carnaliter mens in delectatione rapitur, sed tamen delectationi suae per spiritum reluctatur; ita gravioris et plenae est nequitiae, ad peccati illecebram non solum delectatione pertrahi, sed etiam consensu famulari. Tanto igitur arctiori manu poenitentiae, mens a pollutione tergenda est, quanto se per consensum conspicit sordidius inquinatam. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur Est confusio adducens
głam. Cum enim ad mentem
male gesta pȩnitendo reducimꝰ
grauimox merore confundimur:
Per strepit in animo turba cogita¬
cionum : meror conterit. anxietas
deuastat. Inerumna mens uerti¬
tur : & quasi quo idam nubilo
caligine obscuratur: Haec namq
serat: quib paulus dicebat Quẽ
enim fructum habuistis tune in
illis in quib nunc erubescitis. Hunc
ergo peccati diem caligo occup&:
id est blandimentum nequitiȩ ad¬
flictio penitenciȩ digno merore
ꝑ turbet Unde & apte sub iungi¬
Dies enim amaritudine in uol¬
uitur: cum ad cognicionem men¬
ten redeunte. peccati blandi¬
menta. cruciatus penitenciae
sequuntur Drem amciritu di¬
ne in uoluimus: cum prauȩ de¬
leccticionis gaudium quae sup¬
plicia secuntur aspicimus. & as¬
peris hoc fletibus circum damꝰ.
Quici enim hoc quod in uol¬
uitur. ex latere ñas partis o¬
peritur. In uolui dies amaritu¬
dine opititur. quatenus quę

Expanded text:
dicitur: Est confusio adducens dicitur: Est confusio adducens gloriam . Cum enim ad mentem male gesta poenitendo reducimus, gravi mox moerore confundimur, perstrepit in animo turba cogitationum, moeror conterit, anxietas devastat, in aerumnam mens vertitur, et quasi quodam nubilo caliginis obscuratur. Haec namque serat; quibus Paulus dicebat: Quem enim fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ? Hunc ergo peccati diem caligo occupet, id est, blandimentum nequitiae afflictio poenitentiae digno moerore perturbet. Unde et apte subjungi--Dies enim amaritudine involvitur, cum ad cognitionem mente redeunte, peccati blandimenta 118 cruciatus poenitentiae sequuntur. Diem amaritudine involvimus, cum pravae delectationis gaudium, quae supplicia sequantur aspicimus, et asperis hoc fletibus circumdamus. Quia enim hoc quod involvitur, ex latere omnis partis operitur, involvi dies amaritudine optatur, quatenus quae
Abbreviated transcription (Latin):
nostram : monens sub ȩgit Unde
& non in merito uno die in sepul¬
chro & duabus noctibus iacuit.
quia uidelicet lucem suȩ simple
mortis. tenebris duple nr̃g mor¬
tis ad iunxit. Qui ergo splam
ꝓnobis mortem carnis accepit.
umbram mortis ꝑtulit: & adei
oculir culpam quam fecimus
abs condit Dicatur igitur rec¬
te Obscurent eum tenebrȩ &
umbra mortis Acsi aꝑte dicere¬
tur. Ille ueniat qui ut amorte
carnis & sp̃s debitores eripiat.
mortem carnis Non debens sol
Nos hocflendo in sequimur.
aut ipse iudicando. Restat ut
ademendacionem suam semꝑ
mens sollester in uigilet In quo
ergo sibi quisq misericorditer
sub ueniri considerat: hoc neces¬
se est ut confitens tergat. Un
caligine oculus confunditur. ip¬
sa ꝑ penitenciam mentis nr̃e con¬
fusio caligo nominatur Nam
sicut caligo nubilosa congerie
obscurat diem: ita confusio per¬
turbatir cogitticionibus obnubi¬
lat mentem Dequa ꝑquendam

Expanded text:
nostram moriens subegit. Unde nostram moriens subegit. Unde et non immerito uno die in sepulcro et duabus noctibus jacuit, quia videlicet lucem suae simplae mortis, tenebris duplae nostrae mortis adjunxit. Qui ergo solam pro nobis mortem carnis accepit, umbram mortis pertulit, et a Dei oculis culpam quam fecimus abscondit. Dicatur igitur recte: Obscurent eum tenebrae et umbra mortis. Ac si aperte diceretur: ille veniat, qui ut a morte carnis et spiritus debitores eripiat, mortem carnis non debens solvnos hoc flendo insequimur, aut ipse judicando, restat ut ad emendationem suam semper mens solerter invigilet. In quo ergo sibi quisque misericorditer subveniri considerat, hoc necesse est ut confitens tergat. Undcaligine oculus confunditur, ipsa per poenitentiam mentis nostrae confusio, caligo nominatur. Nam sicut caligo nebulosa congerie obscurat diem, ita confusio perturbatis cogitationibus obnubilat mentem. De qua per quemdam
Abbreviated transcription (Latin):
sidertit. quasi expreteritis narrat
dicens Sedentib intenebris & um¬
brai mortis. luxorta est eis. Umbra
& iam mortis mors carnis accipi¬
tur : quici sicut uera mors est qua
anima separtitur adeo: reti um¬
brti mortis est: quia caro separa¬
tur abanima Unde recte uoce.
martirum ꝑ ꝓphettm dicitur.
Humiliastinor in loco afflictionis
& opperuit nos uinbra mortis:
Quos enim constait non sp̃u sed
sola carne mori: Nequaquam se
uera morte sed umbrai dicunt
prciue delectticionis postulat um¬
bitim mortis. nisi qđ ad delenda
peccata ante dei oculos der &
hominum mediatorem requirit
quisolam ꝓnobis mortẽ carnir
susciperet : & ueram mortem de¬
linquentium ꝑ umbram sue mor¬
tis deleret: Ad nos quippe ueni
lit: & ducis nr̃as quas repperit
soluit. Sienim ipse utrãq suscipe¬
ret: nos anulla liberaret Sed unã
misericorditer accepit: & iustȩ u¬
tramq damnauit Simplam suã
duplae nr̃ȩ contulit: & duplam

Expanded text:
siderat, quasi ex praeteritis narrat, siderat, quasi ex praeteritis narrat, dicens: Sedentibus in tenebris et umbra mortis, lux orta est eis . Umbra etiam mortis mors carnis accipitur; quia sicut vera mors est, qua anima separatur a Deo, ita umbra mortis est, qua caro separatur ab anima. Unde recte voce martyrum per Prophetam dicitur: Humiliasti nos in loco afflictionis, et cooperuit nos umbra mortis . Quos enim constat non spiritu, sed sola carne mori, nequaquam se vera morte, sed umbra dicunt pravae delectationis postulat umbram mortis; nisi quod ad delenda peccata ante Dei oculos, Dei et hominum mediatorem requirit, qui solam pro nobis mortem carnis susciperet, et veram mortem delinquentium per umbram suae mortis delerelit, et duas nostras quas recepit, solvit. Si enim ipse utramque susciperet, nos a nulla liberaret, sed unam misericorditer accepit, et juste utramque damnavit. Simplam suam duplae nostrae contulit, et duplam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃it᷑: qi ut suꝑiꝰ diximꝰ sic̃ mors hoc quod in-¬
ter ficit agit ut non sit in uita.
itti obliuio hoc quod in tercipit.
agit ut non sit in memoria.
Unde recte quia iohannes he¬
breorum populo eũ cuius obliti
fuertint deum predicare ueniebat.
pertacchariã dicitur In lumi¬
nare hisqui intenebris & inum¬
bra mortis sedent In umbra
enim mortis sedere est: a di¬
uini amoris Noticia in obliui¬
one lassescere Umbr mortt
imitticio antiqui hostis accipitur.
Ipse enim quia mortem intu¬
lit mors uocatur: Iohanne at¬
tesitinte quiait & nomens illi
mors Perumbram igitur mortis
eius imitticio designatur: in serip¬
Quia sicut umbri uxta qualite¬
tem corporis ducitur: ita actiones
iniquorũm despecię imitticionis
eius exprimuntur. Unde recte
esaias cum gentiles populos in an¬
tiqui hostir cerneret imitticione
de fecisse : eosq. adueri solis ortum
resurgere : quȩ certo futura con¬

Expanded text:
pitur; quia, ut superius diximus, sicut mors hoc quod inpitur; quia, ut superius diximus, sicut mors hoc quod interficit, agit ut non sit in vita; ita et oblivio hoc quod intercipit, agit ut non sit in memoria. Unde et recte, quia Joannes Hebraeorum populo eum, cujus obliti fuerant, Deum praedicare veniebat, per Zachariam dicitur: Illuminare his qui in tenebris et in umbra mortis sedent . In umbra enim mortis sedere, est a divini amoris notitia in oblivione lassescere. Umbra mortis imitatio antiqui hostis accipitur. Ipse enim quia mortem intulit, mors vocatur, Joanne attestante, qui ait: Ut nomen illi mors . Per umbram igitur mortis ejus imitatio designatur; quia sicut umbra juxta qualitatem corporis ducitur, ita actiones iniquorum de specie imitationis 117 ejus exprimuntur. Unde recte Isaias cum gentiles populos in antiqui hostis cerneret imitatione defecisse, eosque ad veri solis ortum resurgere, quae certo futura con
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Diem ꝓfecto tenebrę obscu¬
rant. quando delectacionem
mentis in flicta penitenciae lamen¬
tti trtins uerberant. Pos sunt & iam
ꝑ tenebrts: occulta udicia desig¬
nari. In luce namq quod uidemus.
agnoscimus In tenebris uero: aut
omnino nil cernimus. aut in cer¬
to uisu caligamus Occulta er¬
go iudicia quasi quȩ dam ante
nr̃os oculos tenebre sunt: quia
ꝑ scribi nequaquam possunt.
Unde & de eo scriptum est. Po¬
suit tenebras latibulum suum.
Et quia absolui non meremur.
agnoscimus. Sed p̃ueniente nos
diuina gr̃ti: ꝑ eius iudicium
occulte liberamur Diem igi¬
tur tenebrȩ obscurant: cũ flen
do nr̃ȩ delectacionis gtuidium.
ab illo iuste u anim aduersionis
iudicio in seruttibilia eius uidicia
misericorditer occultant Vbi
& apte sub iungitur & umbra mor¬
obluuo m̃tis accipit᷑. aliqn̾ imitacio diaboli: aliqñ
mors carnis Umbra eni mot̾is obliuio m̃tis acci¬

Expanded text:
t. --Diem profecto tenebrae obscut. --Diem profecto tenebrae obscurant, quando delectationem mentis inflicta poenitentiae lamenta transverberant. Possunt etiam per tenebras occulta judicia designari. In luce namque quod videmus agnoscimus; in tenebris vero aut omnino nihil cernimus, aut incerto visu caligamus. Occulta ergo judicia quasi quaedam ante oculos nostros tenebrae sunt, quia perscrutari nequaquam possunt. Unde et de Deo scriptum est: Posuit tenebras latibulum suum . Et quia absolvi non meremur, agnoscimus: sed praeveniente nos divina gratia, per ejus judicia occulta liberamur. Diem igitur tenebrae obscurant, cum flendum nostrae delectationis gaudium, ab illo justae animadversionis radio inscrutabilia ejus judicia misericorditer occultant. Ubi et apte subjungitur: Et umbra moroblivio mentis accipitur, aliquando imitatio diaboli, aliquando mors carnis. Umbra enim mortis, oblivio mentis acci
Abbreviated transcription (Latin):
uelut in tenebris occultatur.
Indie extremi iudicii non in lur¬
tratur lumine: quod non discu¬
titur ultione Actus namq nr̃os
quostunc iuste punire nolue¬
rit : ipsa sibi aliquo modo sciens
diuina miscđia abscondet In lu¬
mine uero ostenditur: quid¬
quid tunc in conspectu om̃i um
de monstratur Hic ergo dier
uertaitur in tenebras: ut uide¬
licet ĩ omne quod delinquimus
nos ꝑ pęnitenciam feramus
Hunc diem dñs non requirat.¬
& lumine non in lustret: ut sci¬
licet Nobis culpam nrc̃im feri¬
entibus ipse hanc extremi iudicu
anim ad uersione Non increp&.¬
Ipse autẽ uidex uenturus : qui
cuncta penetrec cuncta ꝑstrin¬
gat Qui quia ubiq. est: locus
quo fugicitur Non est Sed quia¬
correpcionis nr̃ȩ fletibus placatur.
solus abillo locum fuge inuenit.
qui post ꝑ petratum culpã nunc
se ei in penitencia abscondit Un¬
de & apte adhuc dehoc delectti¬
cionis die: sub iungitur Obscu¬

Expanded text:
velut in tenebris occultatur; velut in tenebris occultatur; in die extremi judicii non illustratur lumine, quod non discutitur ultione. Actus namque nostros, quos tunc juste punire noluerit, ipsa sibi aliquo modo sciens divina misericordia abscondit. In lumine vero ostenditur, quidquid tunc in conspectu omnium demonstratur. Hic ergo dies vertatur in tenebras, ut videlicet omne quod delinquimus, nos per poenitentiam feriamus. Hunc diem Dominus non requirat, et lumine non illustret; ut scilicet nobis culpam nostram ferientibus, ipse hanc extremi judicii animadversione non increpIpse autem judex venturus est, qui cuncta penetret, cuncta perstringat. Qui quia ubique est, locus quo fugiatur, non est. correctionis nostrae fletibus placatur, solus ab illo locum fugae invenit, qui post perpetratam culpam nunc se ei in poenitentia abscondit. Unde et apte adhuc de hoc delectationis die subjungitur: C
Abbreviated transcription (Latin):
Hic ittiq dies. id est hȩc peccati
delectacio adño Non requiritur:
si anim ad uersione spontanea
punitur Paulo ad testante qui
ait Sinos ipsos diuidicaremus.
Non utiq ad ño uidicaremur
Deo ergo diem nr̃m requirere
est : contra mentem nr̃am subti¬
liter in uidicio omne quod decul¬
pa gratulctur in dagare Inqua
scilicet requisicione illum tunc
seuerius ꝑcutit: quem sibi nunc
mollius peꝑcisse dep̃hendit:
Bene autem sequitur Et non
in lustret lumine: In udicio nc̃¬
q. dñs apparens : omne quod
tunc redarguit lumine in lus¬
trat Quasi enim sub quadam
obsert̾tite tegitur: quid quid
tunc in memoricam iudicis
non reuocatur Scrptum qui ppe
est. Om̃ia autem quȩ arguuntur
alumine manifesttintur: Quasi
quaedam tenebrae: peccata pę¬
intencium abscondunt: dequib
ꝑ ꝓphettim dicitur Beati quo¬
rum remisse sunt imquitater:
Et quorum tectti sunt peccatti
Quia ergo omne quod tegitus

Expanded text:
Hic itaque dies, id est, haec peccati Hic itaque dies, id est, haec peccati delectatio, a Domino non requiretur, si animadversione spontanea punitur, Paulo attestante, qui ait: Si nosmetipsos dijudicaremus, non utique a Domino judicaremur . Deo ergo diem nostrum requirere, est contra mentem nostram subtiliter in judicio omne quod de culpa gratulatur indagare; in qua scilicet requisitione illum tunc severius percutit, quem sibi nunc mollius pepercisse deprehendit. Bene autem sequitur: Et non illustret lumine. In judicio namque Dominus apparens, 116 omne quod tunc redarguit, lumine illustrat. Quasi enim sub quadam obscuritate tegitur, quidquid tunc in memoriam judicis non revocatur. Scriptum quippe est: Omnia autem quae arguuntur, a lumine manifestantur . Quasi quaedam tenebrae peccata poenitentium abscondunt, de quibus per Prophetam dicitur: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Quia ergo omne quod tegitur,
Abbreviated transcription (Latin):
cum blandiri culpa in choat.
ad quantum in teritum mers
ertihatur agnoscat Unde &
pe intenebras uertitur: cũ cul¬
pa in ipso delectacionis exordi¬
o: atquem ꝑdicionis finem
ntpicit uidetur Intenebras di¬
em uertimus. cum nos m& ip¬
sos districte pumentes. ipsa
delectacionis prtiue blandim̃ta
ꝑ districta pęnitenciae lamenta
cruciamur Cum flendo in sequi¬
mur: quid quid in cordetticiti ex
delectticione peccamus Quia enĩ
fidelis quisq cogitticiones in iudi¬
cio exquiri subtiliter non ignorat.
paulo ad testante qui ait. inter
se in uicem cogitacionum ac cus¬
sancium aut &iam defendenciũ.
semet ipsum in trorsus discu¬
tiens ante iudicium uehementer
examinat. ut districtus iudex eo
iam tran quillus ueniat: quoreũ
suum quem discutere appetit.
iam ꝓ culpa punitum cernit
Unde & recte sub uingitur Hon¬
ds̃. quae udicando discutit Non
requirit: quȩ ignoscendo in suo
iam uidicio punita derelinquid

Expanded text:
cum blandiri culpa inchoat, cum blandiri culpa inchoat, ad quantum interitum mens trahatur, agnoscat. Unde et pe in tenebras vertitur, cum culpa in ipso delectationis exordio, ad quem perditionis finem rapiat, videtur. In tenebras diem vertimus, cum nosmetipsos districte punientes, ipsa delectationis pravae blandimenta per districta poenitentiae lamenta cruciamus, cum flendo insequimur quidquid in corde taciti ex delectatione peccamus. Quia enim fidelis quisque cogitationes in judicio exquiri subtiliter non ignorat, Paulo attestante, qui ait: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium ; semetipsum introrsus discutiens, ante judicium vehementer examinat, ut districtus judex eo jam tranquillius veniat, quo reatum suum, quem discutere appetit, jam pro culpa punitum cernit. Unde et recte subjungitur: s quae judicando discutit; non requirit quae ignoscendo in suo jam judicio impunita derelinquit.
Abbreviated transcription (Latin):
contencio : nonne carnales estis.
& scđm hominem mbulaitis. Aesi
dicat: qui discordei mentes ducitis
Non ne adhuc exep̃hensibili
humanitate pecatis. Homo ꝑ
in firmitatem sicit scriptum est
Maledictus. quispem suam po¬
nit in homine. Acsi aꝑte dice¬
ret: in infirmitate Homo ergo
in die nascitur sed in nocte coti¬
cipitur: quia nequa quam ade¬
lectacione peccati rapitur: ni¬
si prius ꝑ uoluntaricis mentis
tenebras in firmetur SAnte em̃
cecus in mente fit: & post mo¬
dum sereꝓbȩ delectacioni sub¬
sternit. Dicat ergo. Pereat di¬
es inqua natussum: & nox in
qua dictum est conceptus est
homo Id est pereat delectacio
quae in culpa hominẽ rtipuit
Pereat in cauta mentir in firmiꝰ¬
tus : quaeusq. ad tenebras pra¬
ui consensus excecauit Homo
enim cum blandimenta delec¬
tacionis caute Non ꝑ spicit.¬
& iam in noctem nequissi mȩ
ꝑ petracionis ruit Sollerꝰ¬
ter ergo iugilandum est ut

Expanded text:
contentio, nonne carnales estis, contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Ac si dicat: Qui discordes mentes ducitis, nonne adhuc ex reprehensibili humanitate peccatis? Homo per infirmitatem dicitur, sicut scriptum est: Maledictus homo, qui spem suam ponit in homine . Ac si aperte diceret, in infirmitate. Homo ergo in die nascitur, sed in nocte concipitur, quia nequaquam a delectatione peccati rapitur, nisi prius per voluntarias mentis tenebras infirmetur. Ante enim caecus in mente fit, et postmodum se reprobae delectationi substernit. Dicatur ergo: Pereat dies in qua natus sum, et nox in qua dictum est, Conceptus est homo: id est, pereat delectatio, quae in culpam hominem rapuit, pereat incauta mentis infirmitas, quae usque ad tenebras pravi consensus excaecavit. Homo enim dum blandimenta delectationis caute non perspicit, etiam in noctem nequissimae perpetrationis ruit. Solerter ergo vigilandum est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ttm quasi expreterito dicerer
Usq ad noctem in crepauerunt
me renes mei Potest autẽ ꝑdiem.¬
homo patitur: cum in culpȩ ꝑ pe¬
tracione prosternit᷑ Obtait igi¬
tur perire diem: ut omne quod
blandiri culpa cernitur : uigo¬
re iusticiae in terueniente des¬
trucitur Optat & iam perire
Noctem: ut quod cecata mens
& icm ꝑ consensum ꝑ petrat.
anim aduersione penitenciae ex
tinguat Sed quęrendum nob̾ est.
quur indie homo natus dicitur:
in nocte conceptus scribtura sa¬
crt tribus modis hominẽ appellat
Scilic& aliquando ꝑ naturam.
aliquando ꝑ cul ꝑam: aliquan¬
do ꝑ infirmitatem Homo quip¬
pe in ea ꝑnaturam dicitur. si¬
cut scribtum est. Faciamus
hominem. adimaginem & simili¬
tudinem nr̃c̃im Homo ꝑculpã.
sicut scribtum est Ego dici
dii estis. & filu excelsi om̃s. ho
sicut hominer moriemini:
Acsi aꝑte dicat: sicut deliti¬
quenter obitis Unde & paulus
ait. Cumsit interuos zelus &

Expanded text:
tam quasi ex praeterito diceret: tam quasi ex praeterito diceret: Usque ad noctem increpuerunt me renes mei . Potest autem homo patitur in culpae perpetratione prosterni. Optat igitur perire diem, ut omne quod blandiri culpa cernitur, vigore justitiae interveniente destruatur. Optat etiam perire noctem, ut quod caecata mens etiam per consensum perpetrat, animadversione poenitentiae expitur. --Sed quaerendum nobis est cur in die homo natus dicitur, in nocte conceptus? Scriptura sacra tribus modis hominem appellat, scilicet aliquando per naturam, aliquando per culpam, aliquando per infirmitatem. Homo quippe per naturam dicitur, sicut scriptum est: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinemcriptum est: Ego dixi, Dii estis, et filii Excelsi omnes; sicut homines moriemini . Ac si aperte dicat: Sicut delinquentes obibitis. Unde et Paulus ait: Cum sit inter vos zelus et
Abbreviated transcription (Latin):
si non abstulerint. Ilib& haec
exeo quod inusu prȩsentis uitȩ
recognoscimus mortiliter retrac
ttre Beatus iob considerans post¬
quam amentir statu succubuit
genus humanum. quanta in
rebus ꝓsperis fiducia sub leue¬
tur. uel quanta ex aduersis ꝑ¬
turbacione frangatur: ad illũ
quem habere in partidiso potuit
in cõmuttibilitatis sta tũ men¬
te recurrit. & mortalittitis
lapsũ ꝑ prospera & aduersa
uariantem quam de spicabilẽ
cerneret: maledicendo decla
rtuit. dicens Pereat dies iti
qua natussum: & nox inqua
dictum est conceptus est homo:
Quasi dies quȩdam est : cũ mun¬
di huius ꝓsperrear arridet.
Sed dies iste in noctem desinit.
quia sȩpe tem poralis ꝓsperitus
ad tribulcicionis tenebras ꝑducit¬
Hunc prospericatis diem. ꝓpheta
des pexerat cum dicebat. Diem
hominis non cupiui tus cis. Hane
tribulacionis Noctem postremo
in carnacionir suȩ tempore passu¬
rum se dñs nunciabat: cũ ꝑ psalmis¬

Expanded text:
si non abstulerint. 23. SENSUS si non abstulerint. 23. SENSUS ex eo quod in usu praesentis vitae recognoscimus, moraliter retrac Beatus Job considerans, postquam a mentis statu succubuit genus humanum, quanta in rebus prosperis fiducia sublevetur, vel quanta ex adversis perturbatione frangatur, ad illum, quem habere in paradiso potuit, incommutabilitatis statum mente recurrit, et mortalitatis lapsum per prospera et adversa variantem, quam despicabilem cerneret, maledravit, dicens: Pereat dies in qua natus sum, et nox in qua dictum est: Conceptus est homo . Quasi dies quaedam est, cum mundi hujus prosperitas arridet. Sed dies iste in noctem desinit, quia saepe temporalis prosperitas ad tribulationis tenebras perducit. Prosperitatis diem propheta despexerat, cum dhominis non concupivi, tu scis . Hanc tribulationis noctem postremo incarnationis suae tempore passurum se Dominus nuntiabat, cum per Psalmis
Abbreviated transcription (Latin):
in corde hominis mandato cae¬
lestia dissoluit Huius uentris
hostia serpens aperuit: quia
munita suꝑnis monitis claus¬
tra mentis in rupit Sc̃s igitur
uir in pęna quam tolerat.
ad culpam mentis oculos re¬
dueat Doleat hoc quod tene¬
brosꝗ nox: id est antiqui hostis
obscura suggestio. humanis m¬
tibus in tulit. Doleat hoc quod
suggestioni callide humaNa
mens in sua decepcione consensit
& dicat Quia non conclusit ostia
uentris qui portauuit mne: nec abstu¬
lit mala ab oculis meis Hec mo
ueat quod non conclusisset quȩ¬
ritur : quem aperuisse paridisi
icinuam de testatur Non con¬
elusit enim dicit: aperuit Et
mala non abstulit : in rogauit:
Quasi auferret enim siqui esce¬
ret. & qacisi clauderet: si ab in¬
rupcione cessaret Pensat namq
dequo loquitur: & ꝑ pendit qđ
prauo sp̃ui quasi lucra nobis
fuerat : sidamna Non intuliss&.
Sic nos delcitronibur loquimur
qui captis suis donit uitam

Expanded text:
in corde hominis mandatum coein corde hominis mandatum coeleste dissolvit. Hujus ventris ostia serpens aperuit, quia munita supernis monitis claustra mentis irrupit. Sanctus igitur vir in poena quam tolerat, ad culpam mentis oculos reducat. Doleat hoc, quod tenebrosa nox, id est, antiqui hostis obscura suggestio humanis mentibus intulit; doleat hoc, quod suggestioni callidae humana mens in sua deceptione consensit, et dicat: Quia non conclusit ostia ventris, qui portavit me, nec abstulit mala veat quod non conclusisse quaeritur, quem aperuisse paradisi januam detestatur. Non conclusit enim dicit, aperuit, et mala non abstulit, irrogavit. Quasi enim auferret, si quiesceret; et quasi clauderet, si ab irruptione cessaret. Pensat namque de quo loquitur, et perpendit quod pravo spiritui quasi lucra nobis dedisse fuerat, si damna non intulisset. Sic nos de latronibus loquimur, quia captivis suis donant vitam,