comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sollẽpnia celebrabat. Et enim fr̃s mei ecce inno¬
uauit nos xp̃c. donauit omĩa peccata et con-¬
uersi sumꝰ. Si obliuiscamur qͥd nob̃ donatũ ẽ.
et a quo donatũ ẽ. obliuiscimur munꝰ salua¬
toris. Cum autẽ obliuiscim᷑ munꝰ saluatoris.
nonne cotidie nob̾.xp̃c immolat᷑: Et semel no-¬
bis xp̃c immolatꝰ ẽ. Cum credidimꝰ tc̃ nob̃ fuit
cogitatio. mͦ autẽ reliquiȩ cogitatioĩs st̃ qua
meminimꝰ qͥs ad nos uenerit. et quid nob̃ dona¬
uerit. Ex ipsis reliquiis cogitationis. id ẽ ex ip¬
sa memoria cotidie sic nobis immolat᷑. quasi
cotidie sic innouet: qui pͥmo grã sua nos inno¬
uauit. Iam enĩ innouauit nos dñs in baptis¬
moꝰ et facti sumꝰ noui homines in spe quidem
gaudentes: ut in tribulatiõe simꝰ patientes
Tam̃ ñ debet de memoria nr̃a recedẽ quid nob
prestitũ sit: et si modo ñ ẽ cogitatio tua quł̃
fuit. Et enĩ pͥma cogitatio confitentis fuit re¬

Expanded text:
solemnia celebrabat. 15. Etenim, fratres mei, ecce innosolemnia celebrabat. 15. Etenim, fratres mei, ecce innovavit nos Christus; donavit omnia peccata, et conversi sumus: si obliviscamur quid nobis donatum est, et a quo donatum est, oblivicimur munus Salvatoris; cum autem non obliviscimur munus Salvatoris, nonne quotidie nobis Christus immolatur? Et semel nobis Christus immolatus est, cum credidimus; tunc fuit cogitatio: modo autem reliquiae cogitationis sunt, cum meminimus quis ad nos venerit, et quid nobis donaverit; ex ipsis reliquiis cogitationis, id est ex ipsa memoria, quotidie nobis sic immolatur, quasi quotidie nos innovet qui prima gratia sua nos innovavit. Jam enim innovavit nos Dominus in Baptismo, et facti sumus novi homines; in spe quidem gaudentes, ut in tribulatione simus patientes : tamen non debet de memoria nostra recedere quid nobis praestitum sit. Et si modo non est cogitatio tua quae fuit: etenim prima cogitatio fuit re
Abbreviated transcription (Latin):
ut intus uideret. emisit pͥmã cogitationẽ obe¬
dientiȩ. Cũ audiret ego sum iħc natarenꝰ quẽ
tu ꝑsequeris. dñe ait quid me iubes facere: hȩc
cogitatio confitens dñm. iã appellat quẽ ꝑseque¬
batur. Quomͦ reliquiȩ cogitationis sollẽpniace.¬
lebrabunt: In paulo audistis. cũ ipse apłs legere¬
tur. Memor esto iħm xp̃m resurrexisse a mortuis.
ex semine dauid scđm eugłiũ meũ. Quid ẽ me¬
mor esto: Non deleatur de memoria tua cogi¬
tatio qua pͥmo confessus es. Si nt reliquiȩ cogi¬
tationis in memoria. Et uide quẽad modũ repe¬
tit qd̃ sibi donatũ ẽ. idem paulus apłs aliolo¬
co. Qui prius fui inquit blasphemꝰ et ꝑsecutor
et inuriosus. Qui dicit prius fui blasphemꝰ
nũquid adhuc blasphemus ẽ: Ut ñ eẽt blasphe¬
mus fuit pͥma cogitatio cogitatio confitens.
Ut autẽ cõmemoraret quid illi donatũ ẽ. reliqͥe
cogitationis erant. ꝑ ipsas reliquias cogitatiõĩs

Expanded text:
ut intus videret, emisit primam cogitationem obeut intus videret, emisit primam cogitationem obedientiae; cum audiret, Ego sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris, Domine, ait, quid me jubes facere ? Haec est cogitatio confitens; jam Dominum appellat quem persequebatur. Quomodo reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt, in Paulo audistis, cum ipse Apostolus legeretur: Memor esto Christum Jesum resurrexisse a mortuis ex semine David, secundum Evangelium meum . Quid est memor esto? Non deleatur de memoria tua cogitatio qua primo confessus es; sint reliquiae cogitationis in memoria. Et vide quemadmodum repetit quod sibi donatum est, idem Paulus apostolus alio loco: Qui prius inquit, fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus . Qui dicit, Prius fui blasphemus, numquid adhuc blasphemus est? Ut non esset blasphemus, fuit prima cogitatio confitens; ut autem commemoraret quid illi donatum est, reliquiae cogitationis erant, per ipsas reliquias cogitationis
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ reliquias cogitationis. et ipse reliquiȩ cogita-¬
tionis sollẽpnia celebrabunt tͥ. Cogitatio hominiᷤ
confitebitur tͥ. reliquiȩ cogitationis sollẽpnia ce-¬
lebrabunt tͥ. Quȩ ẽ cogitatio quȩ confitebitur:
Quȩ dampnat uitã pͥorem. Cui displicet qd̾ erat
ut sit quȩ ñ erat. ipsa ẽ pͥma cogitatio. S qͥa sic
debes recede a peccatis. pͥmã cogitationẽ confessꝰ
do. ut ñ tͥ recedat de memoria quia peccator fu¬
isti. ꝑ hoc qd peccator fuisti. sollempnia celebras
do. Ad huc intelligendũ ẽ. Prima cogitatio con¬
fessionẽ habet. et recessionẽ a uetere uita. S si
ma cogitatio confitens sauli apłi iam pauli. qui
pͥmo saulus fuit. qͣdo audiuit uocẽ de cȩlo. eum
ꝑsequeretur xp̃m. et fureret in xp̃ianos. et uelet
ut ubicunq inuentos adduceret necandos. au¬
diuit uocẽ de celo. Saule quid saule me ꝑseq̃ris:
Et circũfulsus lumine. facta sibi cecitate in ocłis

Expanded text:
nobis reliquias cogitationis; et ipsae reliquiae cogitanobis reliquias cogitationis; et ipsae reliquiae cogitationis solemnia celebrabunt tibi. Cogitatio cogitationis solemnia celebrabunt tibi. Quae est cogitatio quae confitebitur? Quae damnat vitam priorem, cui displicet quod erat, ut sit quod non erat, ipsa est prima cogitatio. Sed quia sic debes recedere a peccatis, prima cogitatione confessus Deo, ut non tibi recedat de memoria quia peccator fuisti, per hoc quod peccator fuisti, solemnia celebras Deo. Adhuc intelligendum est. Prima cogitatio confessionem habet, et recessionem a vetere vita: sed si ma cogitatio confitens Sauli apostoli, jam Pauli, qui primo Saulus fuit: quando audivit vocem de coelo, cum persequeretur Christum, et fureret in Christianos, et vellet ut ubicumque inventos adduceret necandos, audivit vocem de coelo, Saule, Saule, quid me persequeris? et circumfulsus lumine, facta sibi caecitate in oculis,
Abbreviated transcription (Latin):
illos accusantes equos suos in quib dormierunt.
Ergo errauimus inquit scriptura a ua ueritatis
et iusticiȩ lum̃ non luxit nobis. et sol ñ ortꝰ ẽ nob̾.¬
Quid nob̾ ꝓfuit suꝑbia et diuitiarũ iactantia
qͥd contulit nobis: Transierunt omĩa tanꝗͣ umbra.
Ergo iugilasti aliꝗͣdo. Sed melius equũ ñ ascende¬
res ut tunc ñ dormitares. ꝗͣdo uigilare debiusti.
et audire uocẽ xp̃i. et illuminaret te xp̃c. Tu t̾ri¬
bilis es. et qͥs resistet tͥ tunc ab ira tua: Quid enĩ
mere habet in finẽ. et quiescere. Meluis mͦ quies¬
Quando: Cum exurgeret in iudicio dñs. ut sal¬
uos faceret om̃s mites terrȩ. Qui st̃ mites corde: Qui
frem̃tes equos ñ ascenderunt. s in humilitate sua
peccata confessi sunt. ut saluos faceret om̃s mites
cogitatio pͥma unde incipimꝰ bona: Illa cogitatio
unde incipis confiteri. Confessio ad ungit nos xp̃o
Iam uͦ confessio ipsa. idẽ pͥma cogitatio facit in

Expanded text:
illos accusantes equos suos in quibus dormierunt: illos accusantes equos suos in quibus dormierunt: Ergo erravimus, inquit Scriptura, a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobofuit superbia? et divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra . Ergo vigilasti aliquando. Sed melius equum non ascenderes, ut tunc non dormitares, quando vigilare debuisti; et audires vocem Christi, et illuminaret te Christus. Tu terribilis es; et quis resistet ibi tunc ab ira tua? Quid enim mere habet in fine et quiescere. Melius modo quiesQuando? Cum esxurgeret in judicium Deus, ut salvos faceret omnes mites corde. Qui sunt mites corde? Qui frementes equos non ascenderunt, sed in humilitate sua peccata confessi sunt. Ut salvos faceret omnes mitescogitatio prima? Unde incipimus: bona illa cogitatio, unde incipies confiteri. Confessio adjungit nos Christo. Jam vero confessio ipsa, id est prima cogitatio, facit in
Abbreviated transcription (Latin):
Quando autẽ nemo respondet. et nemo loquit᷑
tent dentes. quib modo nos rodunt. quibꝰ nos dis¬
cerpunt irridendo xp̃ianos. et rep̃hendendo ui¬
tam scõꝵ: Tunc se inse conuertent. cũ illis eueni¬
et qd dr̃ in libro sapientiȩ. Dicent inter se peni¬
tentiam agentes. et p̃ angustia sp̃c gem̃tes Cum
uiderint głam scõꝵ tunc dicent. Hii st̃ qͦs aliqͥdo
habuimus in derisum. O qui multũ dormitis.
certe iam uigilatis. et in ur̃is manib nichil inue-¬
nistis. Uidetis qͣm̃ plenas habeant manꝰ gła di.
tatione. Apparebit enĩ uob̾ manifestus. quẽ irriden¬
dum putastis. cũ uob uenturꝰ nunciaretur. Et qͥd
dicent: Ergo errauimꝰ a uia ueritatis. et iusticie lu¬
men ñ luxit nobis et sol ñortus ẽ nob̃. Quomͦ iusti¬
ciȩ sol oriretur dormientibꝰ: S ab ira et increpati¬
one eiꝰ dormiunt. Hoc forte dicturꝰ ẽ et ñ ascendẽ
equũ. et tunc ipsi equos suos accusabunt. Audi

Expanded text:
Quando autem nemo respondet, et nemo loquiturQuando autem nemo respondet, et nemo loquiturtent dentes quibus modo nos rodunt, quibus nos discerpunt irridendo Christianos, et reprehendendo vitam sanctorum? Tunc se in se convertent, cum illis eveniet quod dicitur in libro Sapientiae, Dicent inter se, poenitentiam agentes, et per angustiam spiritus gementes: cum viderint gloriam sanctorum, tunc dicent, Hi sunt quos aliquando habuimus in risum. O qui multum dormistis! certe jam evigilatis, et in vestris manibus nihil invenitis. Videtis quomodo plenas habeant manus gloria Dei, tatione: apparebit enim vobis manifestus, quem irridendum putastis, cum vobis venturus nuntiaretur. Et quid dicent? Ergo erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis. Quomodo justitiae sol oriretur dormientibus? Sed ab ira et increpatione ejus dormiunt. Hoc forte dicturus est, Et non ascenderem equum: et tunc ipsi equos suos accusabunt. Audi
Abbreviated transcription (Latin):
illa dicebatur ds unꝰ. qui fecit omĩa ẽẽ ad orandus
et colendus mͦ ibi tacetur xp̃c. Resurrexit. irrisꝰ¬
est in crucem. Ipsam crucẽ suã in qua irrisus est
iam fixit in frontib regum. et ad huc dormitur:
equos. Qui sunt qui ñ ascendt̃ equos: Qui ñ se ia¬
tum ñ sentiunt. S ut dormirent iratus ẽ. mͦ qd
dormientes ñ sentiunt. in finẽ sentiunt. Appa¬
rebit enĩ iudex uiuoꝵ et mortuoꝵ. Et quis resi¬
stet tibi tc̃ ab ira tua: Modo enĩ loquunt᷑ qd̾ uo¬
lunt. et disputant contra dm̃i. et dicunt. Qui st̃
xp̃iani. aut quis ẽ xp̃c. aut quales inepti qͥ credt̃
qd̃ ñ uident. et amiitunt delicias qͣs uident. et se¬
quunt᷑ fidem rerũ quȩ ocłis ipsoꝵ ñ exhibent᷑:
Dormitis et balatis. loqͥmini aduersus dm̃ qͣntũ
potestis. Usq quo peccatores dñe usq qͦ peccatores
głabunt᷑: Respondent et loquent᷑ iniquitatem

Expanded text:
 dicebatur Deus unus qui fecit omnia, esse adorandus  dicebatur Deus unus qui fecit omnia, esse adorandus et colendus; modo ubi tacetur: Christus resurrexit? irrisus in cruce, ipsam crucem suam in qua irrisus est jam fixit in frontibus regum; et adhuc dormitur! equos. Qui sunt qui non ascendunt equos? Qui non se jatum non sentiunt; sed ut dormirent iratus est. Modo quod dormientes non sentiunt, in fine sentient: apparebit enim judex vivorum et mortuorum; et quis resistet tibi tunc ab ira tua? Modo enim loquuntur quod volunt, et disputant contra Deum, et dicunt: Qui sunt Christiani? aut quis est Christus? aut quales inepti qui credunt quod non vident, et dimittunt delicias quas vident, et sequuntur fidem rerum quae oculis ipsorum non exhibentur? Dormitis, et balatis; loquimini adversus Deum quantum potestis. Usquequo peccatores, Domine, usquequo peccatores gloriabuntur? respondent, et loquentur iniquitatem ?
Abbreviated transcription (Latin):
qui ascenderunt equos. Qui st̃ qͥ ascenderunt :
Qui humiles ẽẽ noluerunt. Non in eqͥs sedere pec¬
catum ẽ. s ceruicẽ potestatis contra dm̃ erigere
et putare se in aliquo honore ẽẽ. Quia dues es
ascendisti. increpat ds. et dormis. Magna ira
increpantis. magna ira. Attendat caritas ur̃a
rem tremendam. Increpatio strepitũ habet. stre¬
pitus exꝑgisci solet facere homines. Tantum
pondus ẽ increpantis di. ut diceret ab increpati¬
one tua ds iacob dormitauert᷑ om̃s qͥ ascendert̃
equos. Ecce quo somnio dormitauit ille pharao
qui ascendebat equos. Non enin iuigilauit in cor¬
de. quia de increpatiõe durũ cor habebat. Duricia
enim cordis. obdormitio ẽ. Rogo uos fr̾s uidete¬
quomͦ dormiunt qͥ sonante eũgłio et am̃. et alle¬
luia ꝑ totum orbem t̾rarũ. adhuc uitã ueterẽ no¬
lunt dãpnare. et in nouã euigilare. Erat scͥptura
dĩ in iudea. mͦ ꝑ totũ orbem cantat᷑. In una gente¬

Expanded text:
qui ascenderunt equos. Qui sunt, qui ascenderunt equos? qui ascenderunt equos. Qui sunt, qui ascenderunt equos? Qui humiles esse noluerunt. Non in equis sedere peccatum est; sed cervicem potestatis contra Deum erigere, et putare se in aliquo honore esse. Quia dives es, ascendisti; increpat Deus, et dormis. Magna ira increpantis, magna ira! attendat Charitas Vestra rem tremendam. Increpatio strepitum habet; strepitus expergisci solet facere homines. Tantum pondus est increpantis Dei, ut diceret: Ab increpatione tua Deus Jacob, dormitaverunt omnes qui ascenderunt equos. Ecce quo somno dormitavit ille Pharao qui ascendebat equos : non enim vigilavit in corde, quia de increpatione durum cor habebat. Duritia enim cordis, obdormitio est. Rogo vos, fratiunt, qui sonante Evangelio, et Amen, et Alleluia per totum orbem terrarum, adhuc vitam veterem nolunt damnare, et in novam evigilare. Erat Scriptura Dei in Judaea; modo per totum orbem cantatur: in illa una gente
Abbreviated transcription (Latin):
chil inuenert̃ in manib suis. Dormiert̃ in cupi¬
ditatib suis. delectat illos. Transit sominꝰ iste. tran¬
sit uita ista. et nichil inuenert̃ in manibꝰ siuis qͥa
nichil posuert̃ in manu xp̃i. Uis aliquid inueni.¬
re in manib tuis postea: Noli contempnere mͦ
manum pauꝑis. et respice manus mnanes. si uis
habere manꝰ plenas. Dixit enim dñs. esuriui. et
dedistis mͥ manducare. situi et dedistis mͥ potũ.
hospes fu. et adduxistis me. et cetera. Et illi. Quan¬
do te uidimꝰ esurientem. sitientẽ. aut hospitẽ:
Et ille dicet illis. Quando uni ex minimis meis
fecistis. mͥ fecistis. Esurire in pauꝑib uoluit. qͥ
diues in celo ẽ. Et tu dubitas homo dare homini.
cũscias xp̃o te dare qd das. a quo accepisti qͥcqͥd
das: S illi qui dormiert̃ somnũ suũ et nichil
inuenerunt om̃s uiri diuitiarũ inmanibꝰ suis.
Ab increpatione tua ds̃ iacob dormitauert̃ om̃s

Expanded text:
hil invenerunt in manibus suis. Dormierunt in cupihil invenerunt in manibus suis. Dormierunt in cupiditatibus suis; delectat illos, transit somnus iste, transit vita ista, et nihil inveniunt in manibus suis, quia nihil posuerunt in manu Christi. Vis aliquid invenire in manibus tuis postea? Noli contemnere modo manum pauperis; et respice manus inanes, si vis habere manus plenas. Dixit enim Dominus: Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi potum; hospes fui, et adduxistis me, et caetera. Et illi: Quando te vidimus esurientem, sitientem, aut hospitem? Et ille dicit illis: Quando uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Esurire in pauperibus voluit, qui dives in coelo est; et tu dubitas homo dare homini, cum scias te Christo dare quod das, a quo accepisti quidquid das! Sed illi dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum ins Jacob, dormitaverunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
aui dormit bene doriit: euigilans inuenit se in
Auro in quo illũ somnꝰ tenuerat. Tales sunt et isti.
Uenerunt in hanc uitam. et ꝑ cupiditates tẽpora¬
les quasi obdormiert᷑ hic. et excepert̃ illos diuitiȩ
et uane pompȩ uolaticȩ et transiert̃ ñ intellexert
quantũ inde boni posset fieri. Nam si nossent aliã
uitam: illic sibi thesaurirarent qd̾ hic erat ꝑitu¬
rum icut ⁊acheus iudit illud maior publica¬
noꝵ: ꝗͣdo suscepit dnm̃ iħm hospicio. et ait dimi¬
dium rerũ mearũ do pauꝑibꝰ. et sicui aliqͥd de
fraudaui reddo quadruplũ. Non erat iste inua¬
nitate somniantiũ: s in fide uigilantiũ. Id̾o dñs
quia medicus intrauerat ad egrotũ: ꝓnunciauit
salutem ipsius et ait. Hodie salus domui huic fa-¬
Imitando fidem filii abrahe sumus iudei autẽ
qui de carne suꝑbiuit. a fide degenerauerunt.
Ergo dormiert̃ somnũ suũ uiri diuitiarũ. et ni¬

Expanded text:
mdiu dormit, bene dormit; evigilans invenit se in mdiu dormit, bene dormit; evigilans invenit se in duro, in quo illum somnus tenuerat. Tales sunt et isti: venerunt in hanc vitam, et per cupiditates temporales quasi obdormierunt hic; et exceperunt illos divitiae et vanae pompae volaticae, et transierunt: non intellexerunt quantum inde boni posset fieri. Nam si nossent aliam vitam, illic sibi thesaurizarent quod hic erat periturum: sicut Zacchaeus vidit illud bonum major publicanorum, quando suscepit Dominum Jesum hospitio, et ait, Dimidium rerum mearum do pauperibus, et si cui aliquid fraudavi, quadruplum reddo. Non erat iste in vanitate somniantium, sed in fide vigilantium. Ideo Dominus, quia medicus intraverat ad aegrotum, pronuntiavit ipsius salutem, et ait, Hodie salus domui huic faimitando fidem, filii Abrahae sumus; Judaei autem qui de carne superbiunt, a fide degeneraverunt. Ergo dormierunt somnum suum viri divitiarum, et ni
Abbreviated transcription (Latin):
Quomͦ conturbati st̃: Cũ eu̾głium p̃dicat᷑ Et q̃
ẽ uita ȩt̾̃na : Et quis ẽ qui resurrexit a mortuis
Admirati st̃ athenienses loquente paulo apło.
de resurrectiõe mortuoꝵ: et putauert̃ eũ nes¬
cio quas fabulas dicere. S quia dicebat ẽt aliã
uitam. quã nec ocłs uidit. nec auris auhuit.
nec in cor hominis ascendit: gͦ insipientes cor¬
de conturbati st̃. S qͥd eis contigit: Dormier̃
somnũ suũ et nichil inuenert̃ om̃s uiri chucs¬
arũ in manib suis. Amauert̃ p̃sentia: et dor¬
mierunt in ipsis p̃sentibꝰ. Et sic illis facta st̃ ipsa
p̃sentia deliciosa: quomͦ qͥ uidet ꝑ somnium
inuenisse se thesauros. Tadui diues ẽ quandiu
euigilet. Somniũ illũ diuitẽ fecit: euigilatis
pauꝑem fȩcit. Tenuit illũ somnꝰ fortasse in s
dormientẽ: et in duro iacentẽ pauꝑem et foll
mendicũ. In somnis uidit se iacere in leto e¬
burneo. uł aureo: et in plumis altꝰ extrutis. Qũa¬

Expanded text:
Quomodo conturbati sunt? Cum Evangelium praedicatur. Et quid est vita aeterna? et quis est qui resurrexit a mortuis? Admirati sunt Athenienses, loquente Paulo apostolo de resurrectione mortuorum, et putaverunt eum nescio quas fabulas dicere . Sed quia dicebat esse aliam vitam, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit , ergo insipientes corde turbati sunt. Sed quid eis contigit? Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis. Amaverunt praesentia, et dormierunt in ipsis praesentibus; et sic illis facta sunt ipsa praesentia deliciosa: quomodo qui videt per somnium invenisse se thesauros, tamdiu dives est, quamdiu non evigilet. Somnium illum divitem fecit; evigilatio pauperem facit. Tenuit illum somnus fortasse in terra dormientem, et in duro jacentem, pauperem et forte mendicum; in somnis vidit se jacere in lecto eburneo vel aureo, et in plumis altius exstructis: qua
Abbreviated transcription (Latin):
etur. Aspice eũ qui te ducit: et ñ respicias retro.
unde te educit. Qui te ducit. ante te ambulat: un¬
de te eduxit: post te ẽ. Ama ducentẽ: et ñ te dãp.¬
Qui st̃ in circuitu eiꝰ: Ubi ẽ enim iste ut ducat
om̃s qͥ in circuitu eiꝰ st̃: Sidm̃ patrẽ cogites. uib

Expanded text:
etur. Aspice eum qui te ducit, et non respicies retro, etur. Aspice eum qui te ducit, et non respicies retro, unde te educit. Qui te ducit, ante te ambulat; unde te educit, post te est. Ama ducentem, et non te damQui sunt in circuitu ejus? Ubi enim est iste, ut dicat, Omnes qui in circuitu ejus sunt? Si Deum Patrem cogites,
Abbreviated transcription (Latin):
et illicita tanta cõmittit. Hoc dico. nubere licet.
ante ꝗͣ uoueat: suꝑbire ñꝗͣ licet. Otu uirgo d̾i.
nube noluisti qd̾ licet: extollis te qd non licet:
Melior uirgo suꝑba: ꝗͣ maritata humilis: Sed me¬
lior maritata humilis: ꝗͣ uirgo suꝑba. Quȩ autẽ
respexit ad nuptias. ñ quia uoluit nub̃e dampna-¬
tur: s quia iam antecesserat. fit uxor loth. respici¬
endo retrorsum. Nonsitis pigri qui potestis. qͥbꝰ
aspirat ds apprehende gradus meliores: quia ñ
ista id̾o loquim ut ñ uoueatis: s ut uoueatis et
reddatis. Uouete et reddite dño dõ ur̃o. lã quia
ista tractauimꝰ forte uolebas uouere. et mͦ ñ uis
uouere : S quid tͥ dixerit psalmus attende. Non
dixit nolite uouere: s uouẽte et reddite. Quia
audisti reddite. ñ uis uouere : Ergo uouere uo¬
lebas. et non redde: Immo utrunq fac. Unũ
sit ex ꝓfessione tua: aliud ex adiutorio di ꝑfici¬

Expanded text:
et illicita tanta committit. Hoc dico: Nubere licet et illicita tanta committit. Hoc dico: Nubere licet antequam voveat; superbire nunquam licet. O tu virgo Dei, nubere noluisti, quod licet; extollis te, quod non licet. Melior virgo humilis, quam maritata humilis; sed melior maritata humilis, quam virgo superba. Quae autem respexit ad nuptias, non quia voluit nubere damnatur; sed quia jam antecesserat, et fit uxor Lot respiciendo retrorsum. Non sitis pigri qui potestis, quibus aspirat Deus apprehendere gradus meliores, quia non ista ideo loquimur, ut non voveatis, sed ut voveatis, et reddatis: Vovete, et reddite Domino Deo nostro. Jam quia ista tractavimus, forte volebas vovere, et modo non vis vovere. Sed quid tibi dixerit Psalmus, attende. Non dixit, Nolite vovere; sed, Vovete, et reddite. Quia audisti, reddite, non vis vovere? Ergo vovere volebas, et non reddere? Imo utrumque fac. Unum sit ex professione tua; aliud ex adjutorio Dei perfici
Abbreviated transcription (Latin):
cimꝰ illis quosdã qui retro respexerunt. Illi fatui
st̃ in se. s alios condiunt quando cõmemorantur:
ut illoꝵ exemplum tim̃tes isti. retro ñ respiciant.
Uouete et redaite dño dõ ur̃o. Quia illa uxor loth
ad om̃s ꝑtinet. maritata mulier uoluit facere
adulterium: de loco suo quo ꝑuenerat. retro res¬
pexit. Uidua que iam sic ꝑmanere uoluerat. uo¬
luit nub̾e. hoc uoluit qd̾ licuit ei. quȩ nupsit.s
illi ñ lieuit. quia de loco suo retro respexit. Uir¬
go ẽ castimonialis. iã dicata dõ. Habebat et cetera
que ornant ipsam uirginitatẽ. et sine quibꝰ illa
uirginitas turpis ẽ. Quid enim si corꝑe integra.
et m̃te corrupta: Quid ẽ qd̾ dixi: Quid si nullus
tetigerit corpus: S si forte ebriosa sit. suꝑba sit.
litigiosa sit. linguosa sit: Hȩc om̃ia dãpnat ds̃.
Si ante quã nouisset nupsisset: ñ dampnaretur.
Elegit aliquid meliꝰ. suꝑauit qd ei licebat: suꝑbit.

Expanded text:
cimus illis quosdam qui retro respexerunt. Illi fatui cimus illis quosdam qui retro respexerunt. Illi fatui sunt in se, sed alios condiunt, quando commemorantur, ut illorum exemplum timentes isti retro non respiciant. Vovete, et reddite Domino Deo nostro, quia illa uxor Lot ad omnes pertinet. Maritata mulier voluit facere adulterium; de loco suo quo pervenerat retro respexit. Vidua quae jam sic permanere voverat, voluit nubere, hoc voluit quod licuit ei quae nupsit; sed illi non licuit, quia de loco suo retro respexit. Virgo est castimonialis, jam dicata Deo; habebat et caetera, quae vere ornant ipsam virginitatem, et sine quibus illa virginitas turpis est. Quid si enim sit corpore integra, et mente corrupta? Quid est quod dixi? Quid si nullus tetigerit corpus, sed si forte ebriosa sit, superba sit, litigiosa sit, linguosa sit? Haec omnia damnat Deus. Si antequam vovisset nupsisset, non damnaretur: elegit aliquid melius, superavit quod ei licebat; superbit,
Abbreviated transcription (Latin):
reddiderunt : Habentes inqͥt dampnationem:
quia pͥmã fidem irritam fȩcert̃. Quid ẽ pͥmã fidẽ
irritam fecerunt : Uouert̃ et ñ reddiderunt.
Nemo gͦ positus in monasterio frat̃ dicat: recedo
de monasterio. Neq illi soli qui st̃ in monasterio
ꝑuenturi st̃ ad regna cęloꝵ. Et illi qͥ ibi ñ st̃ ad dm̃
ñ ꝑtinent: Respondemꝰ ei. S illi ñ uouert̃. tu uo¬
uisti: tu retro aspexisti. De die iudicii cũ dñsmi¬
naretur quid ait: Mem̃tote uxoris loth: om̃ib
dixit. Quid enĩ fecit uxor loth: Libata ẽ a sodo¬
mis: et in uia posita retrorsum respexit. Ubire¬
spexit: ibi remansit. Facta ẽ autẽ statua salis.
ut illius contẽplatione condiant᷑ homines. cor
habeant. non sint fatui. ñ retro respiciant: ne
malũ exemplũ dantes ipsi remaneant: et alios
condiant. Nam et mͦ dicimꝰ illud quib̾dam fr̃ibꝰ
nr̃is. quos forte uiderimꝰ uelut infirmari in ꝓ¬
posito bono. Et talis uis ẽe qualis et ille: Obi¬

Expanded text:
tionem, quia primam fidem irritam fecerunt . Quid est, primam fidem irritam fecerunt? Voverunt, et non reddiderunt. Nemo ergo positus in monasterio frater dicat: Recedo de monasterio, neque enim soli qui sunt in monasterio perventuri sunt ad regnum coelorum, et illi qui ibi non sunt ad Deum non pertinent. Respondetur ei: Sed illi non voverunt; tu vovisti, tu retro respexisti. De die judicii cum Dominus minaretur, quid ait? Mementote uxoris Lot . Omnibus dixit. Quid enim fecit uxor Lot? Liberata est a Sodomis, et in via posita retrorsum respexit: ubi respexit, ibi remansit. Facta est autem statua salis , ut illius contemplatione condiantur homines; cor habeant, non sint fatui, non retro respiciant, ne malum exemplum dantes, ipsi remaneant, et alios condiant. Nam et modo dicimus illud quibusdam fratribus nostris, quos forte viderimus velut infirmari in proposito bono: Et talis vis esse, qualis ille? Ob
Abbreviated transcription (Latin):
Et se elegit  quẽ apud ipsos contẽpneret. Nũ¬
quid paulus ꝓ uob̾ crucifixus ẽ. aut in noĩe pauli
baptirati estis : Uide bonũ montẽ querentẽ głam
ñ sibi: s a quo montes illuminant᷑. Nolebat de se
p̃sumi: s de illo de quo et ipse presumpserat. Quis¬
quis gͦ ita se cõmendare uoluerit. populis. ut si
forte contigerit ei aliquis tumultus. frangat
post se ppłm. et chuidat eccłam catholicã ꝓpt̃ se:
ñ est de illis montib quos illuminat altissimus.
S quis ẽ iste contenebratus a se. ñ illuminatꝰ a dño:
Unde autẽ ꝓbantur isti montes: Si forte contige.¬
rit aliquis tumultꝰ ad uersus montes in eecła.
aut ppłares seditiones carnalium. aut ꝑ aliquas
falsas suspiciones hominũ: bonꝰ mons repellit
a se om̃s qui ꝓpt̾ ipsum uolunt ab unitate rece.¬
dere. Sic enim manebit ipse in unitate: si ꝓpter
ipsum ñ diuisa fuerit unitas ipsa. Illi autẽ diui¬

Expanded text:
et se elegit quem apud ipsos contemneret: Numet se elegit quem apud ipsos contemneret: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? aut in nomine Pauli baptizati estis ? Vide bonum montem quaerentem gloriam, non sibi, sed a quo montes illuminantur: nolebat de se praesumi, sed de illo de quo et ipse praesumpserat. Quisquis ergo ita se commendare voluerit populis, ut si forte contigerit ei aliquis tumultus, frangat post se populos, et dividat Ecclesiam catholicam propter se, non est de illis montibus quos illuminat Altissimus. Sed quis est iste? Contenebratus a se, non illuminatus a Domino. Unde autem probantur isti montes? Si forte contigerit aliquis tumultus adversus montes in Ecclesia; aut per populares seditiones carnalium, aut per aliquas falsas suspiciones hominum; bonus mons repellit a se omnes qui propter ipsum volunt ab unitate recedere. Sic enim ipse manebit in unitate, si propter ipsum non divisa fuerit ipsa unitas. Illi autem divi
Abbreviated transcription (Latin):
agas. Est aliquid suꝑ montes: Suꝑ montes ẽ. quem
a dño qͥ fecit celum et t̾rã. In montes quidẽ leuau
ocłos: quia ꝑ montes mͥ st̃ scripturȩ monstrate: s
ego cor habeo in illo qui illuminat om̃s montes. Gͦ
nere in homine. Tamdiu ẽ aliqͥd homo: ꝗͣdiu illi he-¬
ret a quo factus ẽ homo. Nam recedens ab illo ni-¬
chil ẽ homo: et eum heret illiꝰ. Iusic accipe consiliũ
ꝑ hominẽ: ut illũ consides qui illuminat hominẽ.
Et enĩ et tu potes accede ad illum qui tͥ ꝑ hominẽ
loquit᷑. Non enim fecit illũ accede ad se: et te repel.¬
lit. Et qui uere sic accessit ad dm̃. ut in illo habitet
ds: displicent illi om̃s qui in illo ponunt spem suã.
ꝓpterea datũ ẽ qd̾dã exemplũ. cũ ipsos apłos sibi
chuiserunt. et in scismata ierunt: qui dicebant
Ego sum pauli. ego apollo. ego cephe. id est petri.
Hosplangit apłs. et dicit eis. Diuisus ẽ xp̃cͤ

Expanded text:
agas. Est aliquid super montes: super montes est quem agas. Est aliquid super montes: super montes est quem fecit coelum et terram . In montes quidem levavi oculos, quia per montes mihi sunt Scripturae monstratae; sed ego cor habeo in illo qui illuminat omnes montes. 8.nere in homine. Tamdiu est aliquid homo, quamdiu illi haeret a quo factus est homo. Nam recedens ab illo, nihil est homo, et cum haeret illis. Tu sic accipe consilium per hominem, ut illum consideres qui illuminat hominem. Etenim et tu potes accedere ad illum qui tibi per hominem loquitur; non enim fecit illum accedere ad se, et te repellit. Et qui vere sic accessit ad Deum, ut in illo habitet Deus, displicent illi omnes qui non in illo ponunt spem suam. Propterea datum est quoddam exemplum, cum ipsos Apostolos sibi diviserunt, et in schismata ierunt qui dicebant: Ego sum Pauli, ego Apollo, ego Cephae, id est Petri. Hos plangit Apostolus, et dicit eis: Divisus est Christus?
Abbreviated transcription (Latin):
niam meã nũmulariis : Si gͦ quod acceperunt.
ñ apud se tenuerunt. s om̃i orbi t̾rarũ p̃dicaue¬
runt: illuminans tu mirabilit̃ a montib ȩternis.
Quos et̃nos fecisti: ꝑ illos uitam et̾nam ceteris ꝓmi¬
sisti. Illuminans tu mirabilit̃ a montib ȩternis.
Magnifice cũ pondẽ dictum ẽ tu: ne putes aliqͥs
qd̾ eũ montes illuminent. Multi enim putantes
qd̾ ab ipsis montib illuminarentur. fecert̃ sibi par¬
tes de montib. et ipsi montes concidert̃. et ipsi con¬
fracti sunt. Nescio qui sibi fecert̃ donatũ. nescio qͥ
sibi fecerunt maximianũ: nescio qui sibi fecerunt
ilũ et illũ. Quare cõputant salutem suam in hõĩbꝰ
eẽ ñ ind̾o: Ohomo uenit ad te lux ꝑ montess
ds te illuminat. ñ mons. Illuminans tu inqͥt. ñ
minans. Unde et in alio loco quid ait psalmus:
Leuaui ocłos meos in montes. unde ueniet auxili¬
ummͥ. Quid gͦ: In montib ẽ spes tua. et inde tibi
uenit auxilium : Sed mansisti inmontibꝰ. ude qͥd

Expanded text:
unt non apud se retinuerunt, sed omni orbi terrarum praedicaverunt, Illuminans tu admirabiliter a montibus aeternis. Quos aeternos fecisti, per illos vitam aeternam et caeteris promisisti: Illuminans tu admirabiliter a montibus aeternis. Magnifice cum pondere dictum est, Tu; ne putet aliquis quod cum montes illuminent. Multi enim putantes quod ab ipsis montibus illuminarentur, fecerunt sibi partes de montibus; et ipsos montes conciderunt, et ipsi confracti sunt. Nescio qui sibi fecerunt Donatum, nescio qui sibi fecerunt Maximianum, nescio qui sibi fecerunt illum et illum. Quare computant salutem suam in hominibus esse, non in Deo? O homo, venit ad te lux per montes; sed Deus te illuminat, non montes. Illuminans tu, inquit: tu, non minans. Unde et in alio loco quid ait psalmus? Levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi. Quid ergo, in montibus est spes tua, et inde tibi veniet auxilium? remansisti in montibus? Vide quid
Abbreviated transcription (Latin):
et iam ñ cõmunẽ. extolleris in suꝑbiã: cũ scrip¬
tum sit. seruite dño in timore. et exultate el
cũ tremore. Ergo offerent munera. qͥ in citeus¬
tu eiꝰ sunt. Ipsi enim humiliati st̃ qͥ cõmunell

Expanded text:
et jam non communem, extolleris in superbiam; cum scripet jam non communem, extolleris in superbiam; cum scriptum sit: Servite Domino in timore, et exsultate ei cum tremore . Ergo offerent munera qui in circuitu ejus sunt: ipsi enim humiles sunt, qui communem
Abbreviated transcription (Latin):
media ẽ. uit in circuitu eiꝰ sint om̃s qͥ diligunt
ueritatem. Quicqͥd enim om̃ib cõmune ẽ: in
medio ẽ. Quare in medio dr̃: Ut tantũ distet
ab om̃ib: et tantũ ꝓpinquet om̃ib. Qd̃ ñ ẽ in
medio: quasi pͥuatum sit. Qd publicũ ẽ. in me¬
dio ponitur: ut om̃s qui inueniunt. ꝑcipiant
illuminentur. Nemo dicat meũ ẽ: ne in parte
sua uelit facere. qd in medio ẽ om̃ib. Quid ẽ
gͦ om̃s qui incircuitu eiꝰ sunt. offerunt mun̾a᷑
Om̃s qui intelligunt cõmunẽ eẽ om̃ib uerita¬
tem. et ñ illã faciunt quasi suam suꝑbiendo
de illa: ipsi offerunt munera: quia humilitatt̃
habent. Qui autẽ quasi suũ faciunt qd̾ om̃ib
cõmune ẽ: tanquã in medio positum. ad partẽ
seducere conantur. Non offerunt hii munera:
quia om̃s qui in circuitu eius sunt. offerent
itu euis sunt. Ideo enim timebunt. et cũ tremo¬
re laudabunt: quia ido in circuitu eiꝰ st̃. ut om¬
ẽ contremiscere. Tu cũ feceris eũ tͥ quasi ꝓpͥum

Expanded text:
 ut in circuitu ejus sint omnes qui diligunt veritatem. Quidquid enim omnibus commune est, in medio est. Quare in medio dicitur? Ut tantum distet ab omnibus, et tantum propinquet omnibus. Quod non est in medio, quasi privatum fit. Quod publicum est, in medio ponitur, ut omnes qui veniunt, percipiant, illuminentur. Nemo dicat, Meum est; ne in parte sua velit facere quod in medio est omnibus. Quid est ergo, Omnes qui in circuitu ejus sunt, offerent munera? Omnes qui intelligunt communem esse omnibus veritatem, et non illam faciunt quasi suam superbiendo de illa, ipsi offerent munera; quia humilitatem habent: qui autem quasi suum faciunt quod omnibus commune est, tanquam in medio positum, ad partem seducere conantur, non offerent hi munera; quia Omnes qui in circuitu ejus sunt, offerent itu ejus sunt. Ideo enim timebunt, et cum tremore laudabunt, quia ideo in circuitu ejus sunt, ut omest, contremiscere. Tu cum feceris tibi eum quasi proprium,
Abbreviated transcription (Latin):
qd uouere uoluerit uoueat: illud attendat: ut
qd̾ uouerit reddat. Unusquisq dõ qd̾ uouet.
si respicit retrorsũ: malũ ẽ. Nescio quȩ castimoni¬
alis nubere uoluit. Quid uoluit: Qd̾ et uirgo
quelibet. Quid uoluit: Qd̃ et mat̃ ipsius. Aliquid
mali uoluit: Mali plane. Quare: Quia iã uoue¬
rat dño dõ suo. Quid enĩ dixit de talibꝰ apłs paulꝰ.
cũ dicat uiduas adolescentulas nubere si uelint:
S tam̃ ait quodã loco. Beatior autẽ erit: si sic ꝑ¬
manserit scdm meũ consiliũ. Ostendit beatiorẽ
si sic ꝑmanserit: ñ tam̃ dampnandã si nub̃e uo-

Expanded text:
quod vovere voluerit voveat: illud attendat, ut quod voverit reddat. Unusquisque Deo quod vovet, si respicit retrorsum, malum est. Nescio quae castimonialis nubere voluit: quid voluit? Quod et virgo quaelibet. Quid voluit? Quod et mater ipsius. Aliquid mali voluit? Mali plane. Quare? Quia jam voverat Domino Deo suo. Quid enim dixit de talibus apostolus Paulus? Cum dicat viduas adolescentulas nubere si velint , sed tamen ait quodam loco: Beatior autem erit, si sic permanserit secundum meum consilium . Ostendit beatiorem, si sic permanserit; non tamen da
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝗͣdiu mortale ẽ. ibi peccatũ ẽ. S quid ait:
Non gͥ regnet peccatum in ur̃o mortali corꝑe
Quid ẽ ñ regnet: Ipse exposuit: ad obedien¬
dum inquit desidiis eiꝰ Sunt desidia: existunt
desidia: ñ tu obȩdis desidiis tuis: ñ sequeris ip¬
sa desidia. non in illis consentis: ẽ tibi peccatũ.
s amisit regnũ: quando iã in te ñ regnat pec¬
catũ. Postea inimica nouissima destruetur
mors. Quid enĩ nobis ꝓmittit᷑. qm̃ dictũ ẽ. m̃te
seruio legi di. carne autẽ legi peccati: Audi
ꝓmissionẽ: quia ñ semꝑ erunt in carne desi-¬
deria illicita. Etenim resurget et mutabitur
et cũ mutata fuerit caro ista mortalis in sp̃ua¬
le corpꝰ. iã nullis concupiscentiis scłarib iam
nullis terrenis delectationib titillabit ani¬
mã: nec auertet a contẽplatione di. F it gͦ in ea
qd̾ dixit apłs. Corpꝰ quidẽ mortuũ ẽ ꝓpt̃ pec¬
catum: sp̃c autẽ uita ẽ ꝓpt̃ iusticiã. Si autẽ sp̃c eiꝰ

Expanded text:
diu mortale est, est ibi peccatum: sed quid ait? Non ergo regnet peccatum in vestro mortali corpore. Quid est, non regnet? Ipse exposuit: Ad obediendum, inquit, desideriis ejus . Sunt desideria, existunt; desideria non tu obaudis desideriis tuis, non sequeris ipsa desideria, non illis consentis: est tibi peccatum, sed amisit regnum, quando jam in te non regnat peccatum; postea inimica novissima destruetur mors . Quid enim nobis promittitur, quoniam dictum est: Mente servio legi Dei; carne autem legi peccati ? Audi promissionem: quia non semper erunt in carne desideria illicita. Etenim resurget, et mutabitur; et cum mutata fuerit caro ista mortalis in spirituale corpus, jam nullis concupiscentiis saecularibus, jam nullis terrenis delectationibus titillabit animam, nec avertet a contemplatione Dei. Fit ergo in ea quod dicit Apostolus, « Corpus quidem mortuum est propter peccatum; spiritus autem vit
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat ille in spũ ꝓpħans. Accedentib gͦ duobꝰ
fili. is ioseph: facte sunt nichilominꝰ duodec̃i
tribus quȩ iam tredecim st̃. Puna enĩ tribu
ioseph due accesserunt: et factȩ st̃ tredecim.
Excepta gͦ tribu leui. illa tribus sacerdotum
q̃ seruiebat templo. et de decimis uiuebat:
ceteroꝵ om̃iũ quib t̃ra diuisa ẽ remanent
duodecim. In his duodecim erat tribꝰ uida:
unde reges erant. Nam pͥmo de alia tribu da-
tus ẽ saul rex: et reꝓbatus ẽ tanꝗͣ malus rex.
Postea datus ẽ de tribu iuda rex dauid: et ex
illo de tribuiuda fuerunt reges. Iacob autẽ
ile hoc dixerat. qͣndo benedixerat filios suos. Non
deficiet pͥnceps de iuida. nec dur de femoribꝰ cuis:
donec ueniat cui reꝑmissum ẽ. De tͥbu autauda

Expanded text:
dicebat ille in Spiritu prophetans. Accedentibus ergo duobus dicebat ille in Spiritu prophetans. Accedentibus ergo duobus filiis Joseph, factae sunt nihilominus duodecim tribus, quia jam tredecim sunt: pro una enim tribu Joseph, duae accesserunt, et factae sunt tredecim. Excepta ergo tribu Levi, illa tribu sacerdotum quae serviebat templo, et de decimis vivebat caeterarum omnium quibus terra divisa est, remanent duodecim. In his duodecim erat tribus Juda, unde reges erant. Nam primo de alia tribu datus est rex Saül , et reprobatus est tanquam malus rex; postea datus est de tribu Juda rex David, et ex illo de tribu Juda fuerunt reges . Jacob autem ille hoc dixerat, quando benedixerat filios suos: Non deficiet princeps de Juda, nec dux de femoribus ejus, donec veniat cui repromissum est . De tribu autem Juda
Abbreviated transcription (Latin):
bub disꝑtiretur om̃is regio ꝓmissionis. Excep.¬
ta gͦ una tribu maioris dignitatis tribu leui.
que erat in sacerdotib remanererent undecĩ.
nisi ꝑ adoptionẽ duoꝵ filioꝵ ioseph duodecĩ
cõplerentur. Hoc quid sit ad uertite. Unꝰ de du¬
odecim filiis iacoberat iste ioseph. Iste ẽ ioseph
quẽ fr̃s sui in egyptũ uendiderunt: et illic me¬
rito castitatis ad sublimẽ dignitatẽ ꝑductus ẽ.
Et affuit illi ds m om̃i oꝑe suo.: et suscepit fr̃s
suos a quib uenditꝰ erat. et patrem fame labo¬
rantem: s: ꝓpt̾ panem ad egyptũ descendentes.
Iste ioseph habuit duos filios. ẽphraim et ma-¬
nasse. Moriens iacob tanquã testam̃to assũpto.
assumpsit illos nepotes suos in numerũ filioꝵ:
et dixit filio suo ioseph. Ceteri qͥ nascunt᷑. tibi
erunt. isti autẽ mͥ: et diuident trã cũ fr̃ibꝰ suis.
Adhuc ñ erat data nec uisa t̾ra ꝓmissionis: sed

Expanded text:
bubus dispertiretur omnis regio promissionis: excepbubus dispertiretur omnis regio promissionis: excepta ergo una tribu majoris dignitatis, tribu Levi, quae erat in sacerdotibus, remanerent undecim, nisi per adoptionem duorum filiorum Joseph duodecim complerentur. Hoc quid sit, advertite. Unus de duodecim filiis Jacob erat Joseph. Iste est Joseph quem fratres sui in Aegyptum vendiderunt, et illic merito castitatis ad sublimem dignitatem perductus est, et adfuit illi Deus in omni opere suo; et suscepit fratres suos a quibus venditus erat, et patrem, fame laborantes, et propter panem ad Aegyptum descendentes. Iste Joseph duos filios habuit, Ephraim et Manasse. Moriens Jacob, tanquam testamento, assumpsit illos nepotes suos in numerum filiorum, et dixit filio suo Joseph: Caeteri qui nascuntur, tibi erunt; isti autem mihi, et divident terram cum fratribus suis . Adhuc non erat data, nec divisa terra promissionis; sed
Abbreviated transcription (Latin):
cũcisiõe cordis. Patres nr̃i multi sc̃i et circũe¬
sionem habebant carnis ꝓpt̾ signaculũ fide
et circũcisionẽ cordis ꝓpt̃ ipsam fidem. Ab
his patrib degenerantes isti qui modo i
nomine głantur. et facta ꝑdiderunt: ab hᷤ
gͦ patrib degenerantes: remansert̃ in car nẽ
iudei. in corde pagani. Ipsi eni iudei qui st ex
abraham a quo ysaac natus ẽ. et ex illo iacob
et ex lacob duo decim patriarchȩ. et ex duodeq̃
patriarchis ppłs iniuersus iudeoꝵ. Sinudei¬
maxime ꝓpt̾ea appellati st̃. quia iudã unꝰ erat
de filiis iacob duodecim. patriarcha int̾ duo¬
duo decim tribus habebat: T̃ribus dicuntur
tanꝗͣ curiȩ et congregationes distinctȩ ppłoꝵ
Habebat gͦ ille ppłs duo decim tribus. equibꝰ
duo decim tribub una erat tribus iuda . ex qua
erant reges. et erat altera tribus leui. ex qͣ erant
sacerdotes. S quia sacerdotib templo seruient¬
b terra ñ ẽ chuisa. oportebat ut duodecim tri¬

Expanded text:
multi sancti, et circumcisionem carnis habebant propter signaculum fidei, et circumcisionem cordis propter ipsam fidem. Ab his patribus degenerantes isti qui modo in nomine gloriantur et facta perdiderunt; ab his ergo patribus degenerantes, remanserunt in carne Judaei, in corde Pagani. Ipsi enim Judaei, qui sunt ex Abraham, a quo Isaac natus est, et ex illo Jacob, et ex Jacob duodecim Patriarchae, et ex duodecim Patriarchis populus universus Judaeorum. Semaxime appellati sunt, quia Judas unus erat de filiis duodecim Jacob, patriarcha inter duoduodecim tribus habebat. Tribus dicuntur tanquam curiae et congregationes distinctae populorum. Habebat ergo ille populus duodecim tribus; e quibus duodecim tribubus una tribus erat Juda ex qua erant reges, et erat altera tribus Levi ex qua erant sacerdotes. Sed quia sacerdotibus templo servientibus terra divisa non est , oportebat autem ut duodecim tri
Abbreviated transcription (Latin):
ira: tene manũ coniunctus do. Potuit surgere.
s ñ inuenit arma. Apud iram tuã impetus ẽ:
apud te arma st̃. Sit impetꝰ in ermis: et discit
iam ñ surgere qͥ frustra surrexit. Hoc autẽ dico
lm̃i: ne forte quia diximꝰ carne autẽ legi pecca¬
ti. putetis consentiendum ẽẽ desiđiis ur̃is car-¬
nalib Et si ñ posst̃ mͦ nisi eẽ desidia carnalia:
ñ ẽ illis consentiendũ. ꝓpt̾ea ñ dixit apłs. non

Expanded text:
ira; tene tu manum conjunctus Deo. Potuit surgere, ira; tene tu manum conjunctus Deo. Potuit surgere, sed non invenit arma. Apud iram tuam impetus est; apud te arma sunt: sit impetus inermis, et discit jam non surgere qui frustra surrexit. 5. Hoc autem dico, charissimi, ne forte quia diximus, Carne autem legi peccati, putetis consentiendum esse desideriis vestris carnalibus. Etsi non possunt modo nisi esse desideria carnalia, non est illis
Abbreviated transcription (Latin):
idoneus eris aduincendũ te: qͥa ille tecũ ẽ. qui
omĩa suꝑat. Attende quid dicit apłs. Mente
seruio legidĩ carne autẽ legipeccati. Unde m̃te:
Quia displicet tibi iuta tua mala. Unde carne.
Quia non desunt suggestiones et delectationes
male. Nex eo qd̾ mente iungeris dđõ: uincis qd
uinon uult sequi. Precessisti enim ex parte. et
ex te parte tardaris. Trahe te ipsũ ad illum quite
sur sum tollit. Pondere quodam uetustatis depͥ¬
meris clama et dic. Infelix ego homo. quis me
libabit de corꝑe mortis huiꝰ: Quis me lib̾abit ab
eo qͦ grauor: Corpꝰ emĩ qd̃ corrũpit᷑ aggrauat a
te litiges: Donec absorbeant᷑ om̃s cogitationes
male ut intelligas pęnã tuã. In te exte ipso est
flagellum tuũ. sit rixa tua tecũ. Sic uindicat᷑
in rebellẽ aduersus dm̃: ut ipse sibi sit bellum.
qͥ pacẽ noluit habere cum dõ. S tene mẽbra
tua aduersus concupiscentias malas Surrexit

Expanded text:
idoneus eris ad vincendum te, quia ille tecum est qui idoneus eris ad vincendum te, quia ille tecum est qui omnia superat. Attende quid dicit Apostolus: Mente servio legi Dei; carne autem legi peccati. Unde mente? Quia displicet tibi vita tua mala. Unde carne? Quia non desunt suggestiones et delectationes malae; sed ex eo quod mente jungeris Deo, vincis quod in te non vult sequi. Praecessisti enim ex parte, et ex parte tardaris: trahe teipsum ad illum qui te sursum tollit. Pondere quodam vetustatis deprimeris; clama et dic: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? quis me liberabit ab eo quo gravor? corpus enim quod corrumpitur, aggravat ante litiges, donec absorbeantur omnes cupiditates malae? Ut intelligas in te poenam tuam: in te ex teipso est flagellum tuum; sit rixa tua tecum. Sic vindicatur in rebellem adversus Deum, ut ipse sibi sit bellum, qui pacem noluit habere cum Deo. Sed tene membra tua adversus concupiscentias tuas malas. Surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
cȩpisti similis fieri: qͥa hoc tͥ displicet qd̾ displi¬
cet et do. S quomͦ sum similis inquis: ꝗͣdo ad hus
mͥ displiceo: Id̾o dictum ẽ incipite inqͥt dño in
confessione: ꝑficieris in pace. Adhuc eni habes
aduersus te bellum. Indicitur tͥ bellum ñ solũ
adu̾sus suggestiones diaboli. aduersus pͥncipẽ
potestatis aeris huiꝰ. qui oꝑatur in filiis difiden¬
tiȩ. aduersus diabolum et angłos eiꝰ sp̃ualia ne-¬
quitiȩ. Non solum gͦ aduersus ipsos t bellam
indicitur s aduersus te ipsum. Quomͦ aduersꝰ
te ipsum: Aduersus tuam consuetudinẽ malã
adu̾sus uetustatem uitȩ tuȩ malȩ: quȩ trahit te
ad solita. et refrenat anoua. Indicitur enĩ tͥ q̃dã
noua uita: et tu uetꝰ es. Nouitatis gaudio suspen¬
deris: uetustatis onere p̃grauaris. Incipit tibi
bellum ẽẽ aduersus te. s ex qua parte tͥ displ¬
ces iungeris do: et ex qua parte sa iungeris cb

Expanded text:
coepisti similis fieri, quia hoc tibi displicet quod displicoepisti similis fieri, quia hoc tibi displicet quod displicet et Deo. 4. Sed quomodo sum similis, inquis, quando adhuc mihi displiceo? Ideo dictum est, Incipite. Incipe Domino in confessione; perficieris in pace. Adhuc enim habes adversum te bellum. Indicitur tibi bellum, non solum adversus suggestiones diaboli, adversus principem potestatis aeris hujus, qui operatur in filiis diffidentiae, adversus diabolum et angelos ejus, spiritualia nequitiae ; non solum ergo adversus ipsos tibi bellum indicitur, sed adversus teipsum. Quomodo adversus teipsum? Adversus tuam consuetudinem malam, adversus vetustatem vitae tuae malae, quae trahit te ad solitam, et refrenat a nova. Indicitur enim tibi quaedam nova vita, et tu vetus es: novitatis gaudio suspenderis, vetustatis onere praegravaris; incipit tibi esse bellum adversus te. Sed ex qua parte tibi displices, jungeris Deo; et ex qua parte jam jungeris Deo,
Abbreviated transcription (Latin):
factus ẽ in pace locus eiꝰ. Quãdiu gͦ ñ confite.¬
ris peccata tua: quodã mͦ rixaris cũ dõ. Quomͦ
enim ñ cũ illo litigas. qui qd̾ illi displicet lau¬
das : Punit ille furem: tu furtũ laudas. Punt
ille ebriosum.: tu laudas ebriositatẽ. litigas cũ
do. Non fecisti locũ illi incorde tuo: quia in pace
locꝰ eius ẽ. Et quomͦ incipis pacẽ habere cũ do
Incipis ill in confessione. Psalmi uox ẽ dicentis:
incipite dño in confessione. Quid. ẽ. incipite
dño in confessione: Incipite ad iungit do. a uo¬
modo: Ut hoc uob̾ displiceat: qd̾ et il displ¬
cet. Displicet illi uita tua mala. Si placeat tibi
disiungeris ab illo. si displiceat. tͥ ꝑ confessionẽ
illi comungeris. Uide ex quanta parte dissin¬
lis es. quando utiq ꝓpt̾ ipsam dissimilitudine
exterminast inte imaginẽ conditoris tui fał
dissimilis attendis inte. et displices tibi: iã exeo

Expanded text:
factus est in pace locus ejus. Quamdiu ergo non confitefactus est in pace locus ejus. Quamdiu ergo non confiteris peccata tua, quodammodo rixaris cum Deo: quomodo enim non cum illo litigas, qui quod illi displicet laudas? Punit ille furem; tu furtum laudas: punit ille ebriosum; tu laudas ebriositatem. Litigas cum Deo; non fecisti illi locum in corde tuo: quia in pace locus ejus. Et quomodo incipis pacem habere cum Deo? Incipis illi in confessione. Psalmi vox est dicentis, Incipite Domino in confessione . Quid est, Incipite Domino in confessione? Incipite adjungi Deo. Quomodo? Ut hoc vobis displiceat quod et illi displicet. Displicet illi vita tua mala: si placeat tibi, disjungeris ab illo; si displiceat tibi, per confessionem illi conjungeris. Vide ex quanta parte dissimilis es, quando utique propter ipsam dissimilitudinem exterminasti in te imaginem Conditoris tui. Factus dissimilis, attendis in te, et displices tibi: jam ex eo