comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rursum dñs dicit. Uenient et re¬
cumbent cum abraham. plaas et
iatob. Transiens autem ianistrat.
quia lucis sue illustratione nos
satiat. Transire uero clictum est.
de iuditio ad regnum rdit. Uele¬
te nobis post iudicium raust. q
ab humanitatis sue forna urdi¬
uinitatis sue contemplaionem
nos eleuat.L etme¬
uansire ueto eius esł in cla¬
ritatis sue speculatonẽ uos
ducere. cum eum quem uhuma¬
nitate in iuditio cerninar etiã
in diuinitate post iudicumn inide¬
mus. Ad iudicium qui ppeuen

Expanded text:
rursum Dominus dicit: Venient et recumbent cum Abraham, Isaac et Jacob . Transiens autem Dominus ministrat, quia lucis suae illustratione nos satiat. Transire vero dictum est, cum de judicio ad regnum redit. Vel nobis post judicium transit, quia ab humanitatis forma in divinitatis suae contemplationem nos elevat. Etransire ejus est in claritatis suae speculationem nos ducere, cum eum quem in humanitate in judicio cernimus, etiam in divinitate post judicium videmus. Ad judicium quippe
Abbreviated transcription (Latin):
t dixit dũs ad me.
Ab aquilone pandet᷑ malũ:
suꝑ omnes habitatores terre qr
ecce ego inuocabo omnes cogitati¬
ones regnoꝵ aquiloriis: act dũs.
Et uenient et ponent unusquis

Expanded text:
t Dominus ad me ab aquilone pandetur malum super omnes habitatores terrae quia ecce ego convocabo omnes cognationes regnorum aquilonis ait Dominus et venient et ponent unusquis
Abbreviated transcription (Latin):
riit fuga ame:et non est qui requi¬
rat animam meam. Et it̾m ait in
alio p̾salmo. Confundantur et reue¬
reant᷑. requirentes aĩam meam. Cul¬
pauit qui ñ requirerent:d̾apnauit qͥ
requirerent. Malum est eñ non q̃re̾
etiam malum est querere aĩam xp̃i.
S quo modo uidei eam quesiert: Ili
enuĩ ut haberent: isti ut ꝑderent. lc̃ .iii.¬
eniq isti qr sic q̃rebant more ma¬
lo corde ꝑu̾so quid sequutus ad¬
iunxit. Queretis me. Et ne putetis qͥ a
me bene queritis in pc̃co ur̃o moriemi¬
ni. Hoc est xp̃m male querere: in pcco
suo mori. Hoc est illum odisse ꝑ que
solum. potest saluus ẽe. Cum enĩ hoĩes
quoꝵ spes in dõ est ñ deb̾et mala redd̾e
ꝓ malis. reddebant isti mala ꝓ bonis:
Otenuntiauit ergo dñs illis: dixit q
sententiam: prescuis qd̃ in pc̃co suo mo¬
rerẽt᷑. Deinde adiungit. Quo ego uado:¬

Expanded text:
riit fuga a me, et non est qui requirat animam meam : et iterum ait alio loco in Psalmo, Confundantur et revereantur requirentes animam meam . Culpavit qui non requirerent, damnavit qui requirerent. Malum est enim non quaerere et malum est quaerere animam Christi, sed quomodo eam Judaei quaesierunt: illi enim ut haberent, isti ut perderent. Denique isti quia sic quaerebant more malo, corde perverso, quid secutus adjunxit? Quaeretis me, et, ne putetis quia bene me quaeretis, in peccato vestro moriemini. Hoc est Christum male quaerere, in peccato suo mori: hoc est illum odisse, per quem posset solum salvus esse. Cum enim homines quorum spes in Deo est, non debeant mala reddere nec pro malis, reddebant isti mala pro bonis. Praenuntiavit ergo illis Dominus, dixitque sententiam praescius, quod in suo peccato morerent
Abbreviated transcription (Latin):
Deatus mat hias sc̃e predicati¬
um ethuicum ppłm ꝑducere cu¬
rauit ut ad modum acceptabilis
et deuotissimus xpisto factus ẽ.
cum traditor ille uidas dr̃m ꝓde¬
ret xp̃m: suiq homicio eftectus
apłatum ꝑdet. iste iur dñi in lo¬
co illius sorte ⁊ oratione scõꝵ a¬
postoloꝵ duodecimꝰ apls ordiua

Expanded text:
dem B. Matthias sanctae praedicatium, ethnicum populum perducere curaret. Unde admodum acceptabilis et devotissimus Christo factus, cum traditor ille Judas Deum proderet Christum, suique homicida effectus apostolatum perderet; iste vir Domini in loco illius sorte et oratione sanctorum apostolorum duodecimus apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
pora ut alleues fastidum. Inat noctis ꝓfunde
ꝑuigil nocturna lux iuantib a nocte noctem
segregat. Hoc excitatiis lucife̾r soluit polum
caliginẽ hoc omnis etroꝵ chorus uiam noceu¬
idi deserit. Hoc nauta uires colligit ponti q
icunt firta hoc ip̃a petra eccłie canente cul¬

Expanded text:
nat Noctis profundae pervigil: Nocturna lux viantibus, A nocte noctem segregans. Hoc excitatus lucifer Solvit polum caligine; Hoc omnis errorum chorus Viam nocendi deserit. Hoc nauta vires colligit Pontique mitescunt freta: Hoc ipsa petra Ecclesiae Canente, cul
Abbreviated transcription (Latin):
rentur eum et cetera. Non sul¬
ficerat principibus sacerdotũ
et scribis et phuriseis cruci¬
ficisse dominum saluatorem
nisi sepiilchium. enis custo¬
dirent. cohortem acciperent.
Signarent lapidem et quin¬
tum in allis est ei.
t diligencia eorum no

Expanded text:
 etc. Non suffecerat principibus sacerdotum et scribis ac Pharisaeis crucifixisse Dominum Salvatorem, nisi sepulcrum custodirent, cohortem acciperent, signarent lapidem, et quantum in illis est, t diligentia eorum no
Abbreviated transcription (Latin):
nem mortis ꝑ terram in quam̃
ambit uir neq habitauit homo.
Et indii uos in terram carme¬
s ut comederetis fructus etꝰ ⁊ op¬
tima illius.t¬

Expanded text:
nem mortis per terram in qua non ambulavit vir neque habitavit homo et induxi vos in terram Carmeli ut comederetis fructum eius et optima illius e
Abbreviated transcription (Latin):
Lxpandens manus suas ad eum dixit
muitatus ad cnuiuium tuur uenio
gratias ago quia me dignatus os do¬
mine thesu xpiste ad tuas epulas in¬
uitare sciens quod ex toto corde neo de¬
susclix me ut cum fratribus meis sim¬
cum quib ueniens inuitasti me aperi
michi ianuam uite et perduc me ad
conuiuium epularum tuarum tu es

Expanded text:
as ad Deum: nvitatus ad convivium tuum venio gratias agens, quia me dignatus es, Domine Jesu Christe, ad tuas epulas invitare: 137 Sciens quod ex toto corde meo desuscipe me, ut cum fratribus meis simcum quibus veniens invitasti me. Aperi mihi januam vitae, et perduc me ad convivium epularum tuarum. Tu es
Abbreviated transcription (Latin):
Loquutus est dominus ad abraham di¬
egredere de terra ⁊ de cognatione
et ueni in terram quam monstt¬
nbi et faciam te crescere
gentem magnam. U̾ Benedicens benedicai
bi et multi plica bo te. Et faciar¬

Expanded text:
est Dominus ad Abraham diEgredere de terra, et de cognatione et veni in terram quam monstrtibi, et faciam te crescere gentem magnam. Vers. Benedicens benedicam tibi et multiplicabo te. Et facia
Abbreviated transcription (Latin):
misterium aliud loquunt᷑. Ecce e
uixta hystoriam cecus iste fuerit
niim: qͦd inparente primo a paradisi
gaudiis expulsum claritatem suꝑne
lucis ignorans dãpnationis sue tene¬
bras patitur: s tñ ꝑ redẽptoris sui pre¬
sentiam illuminatur.

Expanded text:
per mysterium aliud loquuntur. Ecce enim quis juxta historiam caecus iste fuerit num, quod in parente primo a paradisi gaudiis expulsum, claritatem supernae lucis ignorans, damnationis suae tenebras patitur; sed tamen per Redemptoris sui praesentiam
Abbreviated transcription (Latin):
dade elemosinam omnib est pos¬
sibile si absit bona uoluuitas.
omnib facile est si ñ adsistat
dura cupiditas. omnib salubre
si ferueat caritas. Cirnctis gͦ
debet eẽ commune: ut omnio
douetur eterua felicitas. se

Expanded text:
em, omnibus est possibile, si adsit bona voluntas; omnibus facile, si non adsit dira cupiditas; omnibus salubre, si ferveat caritas: cunctis ergo debet esse commune ut omnibus donetur aeterna felicitas.
Abbreviated transcription (Latin):
ctus nr̃os. Obediens xp̃o
uendat que possidet: ⁊ elemosi¬
lam det. ut de terra cor ad celũ
leuet ut auaritiam calcet. ut
ad ꝑfectioĩs culmen tota m̃tis
intentione festinet. ut non sit
sollicitꝰ que sunt mundi: s q̃
situt dñi ut mundum sibicru
no pauꝑ in scło ⁊ diues in xp̃o.

Expanded text:
ctus nostros. Obediens Christo vendat quae possidet et eleemosynam det, ut de terra cor ad coelum levet, ut avaritiam calcet, ut ad perfectionis culmen tota mentis intentione festinet, ut non sit sollicitus quae sunt mundi, sed quae sunt Domini ; ut mundum sibi cruno pauper in saeculo et dives in Christo.
Abbreviated transcription (Latin):
nouerat a quo erat sananda.
⁊ ocłos habebat incarne: unde fc̃a cor¬
poralia uideret et nundũ habebat
sanos ocłos in corde: unde latentem¬
dñi cognosc̾et: fecit quod uideri po¬
terat ut sanaretur unde uideri non¬
poterat. Ingressus est locum ubi iace
bat multitudo languentiũ cecoꝵ clau¬
doꝵ ⁊ aridoꝵ. Et cum ẽẽt medicus et
animaꝵ et corpoꝵ:⁊qui uenisset sana¬
re omnes animas credituroꝵ: ex langue¬
tium unum elegit ut sanaret in unita¬

Expanded text:
noverat, a quo sananda erat, et oculos habebat in carne, unde facta corporalia videret, nondum habebat sanos in corde, unde Deum latentem cognosceret, fecit quod videri poterat, ut sanaret unde videri poterat. Ingressumagna multitudo languentium, caecorum, claudorum, aridorum; et cum esset medicus et animarum et corporum, et qui venisset sanare omnes animas crediturorum, de illis languentibus unum elegit quem sanaret, ut unita
Abbreviated transcription (Latin):
sis: ⁊ altm scd̃i. ut qui int scõs
prio mense aguum comede̾.
non potuerit secundo mense in¬
ter penitentes hedum comedit.
& unus ex discipulis me is
tradet me hodi e ue il li
per. quem tra dar ego melius
Il lI e rat si natus non fu issoti
Nui intiugit manun. me cum
in parasi de hic me traditurus est
in manus peccato ris. Uelius
genimine uitis usq in diem
illum cum illud bibam uobiscsi
nouum in regno patris mei. De
carualib transit ad spiritualia:
quod uinea de egypto transplar
omnis sparsim scriptura testa¬
tur. Dicit gͦ dñs de hac uinea
nequam se ẽẽ bibiturum: nisi
in regno patris sui. Regnum pa¬
tris puto fidem esse cred̾entium:
apło quoq id ip̃m confirmante.
Regnum dei intra uos. Ergo cum
iudei receperint regnum patris:
attente quid dicat patͥs non der.
Omĩs pat̾ nomen est filii cum
inquam crediderint uidei in dm̃
⁊ adduxit eos pat̾ ad filium tẽ
de uino coꝵ bibet dñs ⁊ in simi¬
litudinem ioseph regnantis in

Expanded text:
sis et alterum secundi, ut qui inter sanctos primo mense agnum comedere non potuerit, secundo mense inter poenitentes haedum comedat. Unus ex discipulis meis tradet me hodie. Vae illi per quem tradar ego. Melius illi fuerat si natus non fuisset. Vers. Qui intingit mecum manum in paropside, hic me traditurus est in manus peccatorum. Melius genimine vitis usque in diem illum, cum illud bibam vobiscum novum in regno Patris mei. De carnalibus transit ad spiritualia, quod vinea de Aegypto transplantomnis sparsim Scriptura testatur. Dicit ergo se Dominus de hac vinea nequaquam esse bibiturum, nisi in regno Patris sui. Regnum Patris, 217 fidem puto esse credentium, Apostolo quoque idipsum confirmante: Regnum Dei intra vos est . Ergo cum Judaei receperint regnum Patris attende quod dicat, Patris, non Dei, omnis Pater nomen est Filii. Cum, inquam, crediderint in Deum Patrem, et adduxerit eos Pater ad Filium, tunc de vino eorum bibet Dominus, et in similitudinem Jos
Abbreviated transcription (Latin):
commendo tibi filios Deatus.
uit. Suscipe me ut cum fratrib me¬
is sim: cum quib ueniens iniitasti
me. Aperi mͥ ianuam uite: princeps¬
tenebraꝵ si eccurrat michi uec ue¬
niat michi pes suꝑbie. ⁊ manus ex¬
tranea a te non continguat me s
suscipe me scd̃m u̾bum tuum et
ꝑduc me ad conuiuium epular tu¬
aix ubi epulant᷑ teciun omnes a¬
nuei tui. Tu enim xp̃c filius dei ui¬

Expanded text:
commendo tibi filios tuos, qua. Suscipe me ut cum fratribus meis sim, cum quibus veniens invitasti me. Aperi mihi januam vitae, etenebrarum non occurrat mihi, nec veniat mihi pes superbiae, et manus extranea a te non contingat me; sed suscipe me secundum verbum tuum, et perduc me ad convivium epularum tuarum, ubi epulantur tecum omnes amici tui. Tu es Christus Filius Dei vi
Abbreviated transcription (Latin):
inuitare sciens quod ex toto
dor tuus concupiscentias m
tauit eternas. uox tua plent
tate melliflua ⁊ alloquittior
incomparabilis eloquis angelo.¬

Expanded text:
invitare, sciens quod ex toto Odor tuus concupiscentias in me excitavit aeternas. Vox tua plena suavitate melliflua, et allocutio tua incomparabilis est eloquiis ang
Abbreviated transcription (Latin):
mco cum fratrib meis. Surgens aũ
iohannes cepit ire. S dñs uixit ei
Dñica resurrectioĩs mee clie que post
quinq dies futura est: ita uenies
nomine fuerat fabricata: ⁊ a primo pl¬
lorum cantu agens misteria der om¬
nem ppłm usq horam diei tc̃iam al¬
mundo uocare

Expanded text:
is. » Surgens autem Joannes, coepit ire. Sed Dominus dixit ei: « Dominica resurrectionis meae, quae post quinque dies futura est, ita venies nomine fuerat fabricata; et a primo pullorum cantu agens mysteria Dei, omnem populum usque ad horam diei tertiam almundo vocare
Abbreviated transcription (Latin):
uestri. ac si aꝑte membris sius ĩ¬
firmantib dicat. Nolite terreriꝰ
nolite ꝑtimescere. uos adcertam̃
acceditis: s ego prelior. Uos uerba
editis: s ogo sum qui loquor. Se¬
quit᷑. Trademun autem a paren¬
bsterget deus omnem lacrimam
ab oculis sauctorum et mors uon e
rit amplius neq luctus ueq cla¬
mor s uec ullus dolor quoniam prio¬
ra trausieruntu iustorum anime¬

Expanded text:
vestri. Ac si aperte membris suis infirmantibus dicat: Nolite terreri, nolite pertimescere; vos ad certamen acceditis, sed ego praelior; vos verba editis, sed ego sum qui loquor. Sequitur: Trademini autem a parenbsterget enim Deus omnem lacrymam ab oculis sanctorum: et mors jam non rit amplius, neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor, quoniam priora transierunt . Interim si
Abbreviated transcription (Latin):
qr ꝓci ⁊ ceperunt ab hominel
lau̾des quas amauerunt Qurl
est autem quod aprudentib ol¬
um petunt nisi quod in adugetii
uidius elm se intus uacuas
uenernt. testimoniuni so ⁊.
rient. At si sua fiducia decepte ꝯ.¬

Expanded text:
pro eis receperunt ab hominibus laudes quas amaverunt. Quid est autem quod tunc a prudentibus oleum petunt, nisi quod in adventu judicis cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt? Ac si a sua fiducia deceptae
Abbreviated transcription (Latin):
De aduentu sponsi clamor in
media nocte fit: quia sic dies
idicii subripit. ut p̃iideri non
ialeat quando uenit. Unde strip¬
tum est. Dies dñi sicut fur in no¬
cte ita ueniet. Tunc om̃s uirgines
surgunt. quia electi et reꝓbi a sop̃
no sue mortis excitant᷑. lampades
oruant: quia secum opera nume¬

Expanded text:
De adventu sponsi clamor in media nocte fit, quia sic dies judicii subrepit, ut praevideri non valeat quando venit. Unde scriptum est: Dies Domini sicut fur in nocte ita veniet . Tunc omnes virgines surno suae mortis excitantur; lampades ornant, quia secum opera sua nume
Abbreviated transcription (Latin):
Ante sompnũ uero dormitan
aute mortem a salute langue
Quia ꝑ pondus egritudinis
nitur ad sompnum mortis. Hei
autem notte clamor fc̃s est: ecce si¬
sus uenit extte obuiam et.R¬

Expanded text:
Ante somnum vero dormitare est ante mortem a salute languescere, quia per pondus aegritudinis pervenitur ad somnum mortis. Media autem nocte clamor factus est: Ecce sponsus venit, exite obviam ei.
Abbreviated transcription (French):
la ri cer tami ne qui effuso sangui¬
ne secuti sunt dominum contemp¬
nentes aulas re gias peruenerunt᷑
ad tegnat ce lesti a. ULcce quam
bonum et quam iocundum habita¬
te fra tres in u num. Contempñ.¬

Expanded text:
lari certamine, qui effuso sanguine secuti sunt Dominum, contemnentes aulas regias pervenerunt ad regna coelestia. Vers. Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Contemn
Abbreviated transcription (Latin):
nistrabat martha una ex sorori¬
b lazari.
aria uero altera soror laza¬
ri accepit libram unguenti
nardi pistici preciosi uxit pedes
ihu ⁊ excersit capillis suis pede
tus: ⁊ domus impleta est ex o¬
dore unguenti. factum audiuumꝰ
misterium requiramus. Quecũ¬
cumq anima fidelis ius esse ma
to. unguentum illud iusticĩa
fuit: ideo libra fuit.

Expanded text:
nistrabat Martha una ex sororibus Lazari. 6. Maria vero, altera soror Lazari, accepit libram unguenti nardi pistici pretiosi, unxit pedes Jesu, et extersit capillis suis pedes ejus, et domus impleta est ex odore unguenti. Factum audivimus, mysterium requiramus. Quaecumque anima fidelis vis esse, cum to. Unguentum illud justitia fuit, ideo libra fuit
Abbreviated transcription (Latin):
lius. Arbores funiꝰ fr̃es kĩm in a¬
gro dnĩco constituti: d̾s autem no¬
ster est agricola. Ille uos complu¬
it: ille colit. Ille fecunditatem do¬
nat: ille fructificandi gr̃am sub¬
ministrat. Pluuia dei est: sermo
scẽ p̃dicationis. sultura dei est:
infusto gre spiritalis. R Euge serue.

Expanded text:
lius. 4. Arbores sumus, fratres, in agro dominico constitutae. Deus est autem noster agricola: ille nos compluit, ille colit, ipse fecunditatem donat, ipse fructificandi gratiam subministrat. Pluvia Dei est sermo sanctae praedicationis, cultura Dei est infusio gratiae spiritalis. Deus
Abbreviated transcription (Latin):
tiam: comitem q aduocati locum
impleuit: ⁊ sic ad sũmum fontem
ꝑrexit. Oropt̾ca inquit descendit.
ꝓpt̾ea carnem assumpsit ⁊ homo fa¬
ctul est: ut ⁊ ego ei audeam loqui.
Sursum in celum cherubin eum
tremunt. ⁊ seraphum metuunt:⁊
dcorsum meretrix loquitur cũ eo.
R¶Hinor sum cunctis generationib
tiuis uͥ domine abrabam in baculo¬
transiui iordanem istum et nunt cum¬
duab turmis regredior libera me
de manibz esau quia ualde contremit¬
s
cor meum illum ti mens. U̾ s incꝰ

Expanded text:
t comitem, quae advocati locum implevit, et sic ad summum fontem perrexit. Propterea inquit descendit, propterea carnem assumpsit et homo factus est, ut et ego ei audeam loqui. Sursum in coelis Cherubim eum tremunt et Seraphim eum metuunt, et deorsum meretrix loquitur cum eo, Minor sum cunctis miserationibus tuis, Domine Abraham. In baculotransivi Jordanem istum; et nunc cumduabus turmis regredior. Libera me, de manu Esau, quia valde contremens cor meum illum timet. Vers.
Abbreviated transcription (Latin):
Ego uado. Xp̃o dño mors ꝑfectio fuit
illo unde uenerat:⁊unde non discesse¬
rat. Ego inquit uado ⁊ queretis me.:
non desiderio s odio. Nam illum postea¬
ꝙͣ ałcessit ab ocłis hõmum inquisiert
⁊qui oderant ⁊qui amabant. Illi ꝑse¬
quendo: isti habere cupiendo.

Expanded text:
o enim Domino mors profectio fuit illo unde venerat, et unde non discesserat. Ego, inquit, vado, et quaeretis me: non desiderio, sed odio. Nam illum posteaquam abscessit ab oculis hominum, inquisierqui oderant, et qui amabant: illi persequendo, isti habere cupiendo.
Abbreviated transcription (Latin):
et frigidi erant. Ad illum di
iunuum ignem accedere pigri
erant. s accedere est credere. Qͥ
credit accolit. Qui non credit

Expanded text:
et frigidi erant: ad illum enim divinum ignem accedere pigri erant. Sed accedere est credere: qui credit, accedit; qui negat
Abbreviated transcription (Latin):
Daradili por tas aperuit uo¬
bis ĩeu̾imii tempus suscipiamus
rectio nis cum domino¬
o
glori e mux. us Ecce nunc
tempus acceptabile ecce iume dies
salutis nemini dantes ullam gl¬
feulio uem. Ut in. Bloria

Expanded text:
aradisi portas aperuit nobis jejunii tempus. Suscipiamus rectionis cum Domino gloriemur. Vers. Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis; nemini dantes ullam offe
Abbreviated transcription (Latin):
morib minime conueniret: Ite.
⁊ iuxta ur̃os mores patrem que
dilecte solitudinis rediit ⁊ solꝰ
in suꝑni inspestoris ocłis habita¬

Expanded text:
moribus minime conveniret? Ite, et juxta vestros mores Patrem vobidilectae solitudinis rediit, et solus in superni spectatoris oculis habita
Abbreviated transcription (Latin):
fluũ reor: si ꝓ cõmonitione sc̃a
dudum habita precedentium patrum
uobis repetantur alloquia. Et re uera
qͥd fatidii quid honeris habet ꝓ salutiᷤ
ꝓfectu utilia ac dõ placita sepe dicc̃ fre¬
quent᷑ audire. Et id̾o km̃i fide ac deuoti¬
one solita religiosi itineris uias ac ueri¬
tatis senutas gradientes: magis ac magi
ettoꝵ deuia ⁊ diabolica calcate figmenta.
fidelis anima que angłoꝵ cõsor¬
cia adipiscit: demonioꝵ luxib de lecta¬
ri. Ncq uero luti ac tencbris ueritati
atq mendatio. turpitudimi ⁊ honesta¬
ti apd̾ dei seruos nlła potest ẽe cõmunio:
sicut nos eccłiaꝵ. doctor instruit dicens.
Que conuentio xp̃i ad belial: Quis aũt
cõsensus templo dei cũ ydolis. Quicũq
ei go credentiũ. uł est templũ dei uł ẽ̾e
desiderat: sollicite caueat ne mortua ⁊
uana sectando desinat ẽẽ templũ der
fiat habitatio tenebraꝵ: fiat demonis¬

Expanded text:
erfluum reor, si pro commonitione sancta dudum habita, praecedentium Patrum vobis repetantur alloquia. Et revera, quid fastidii, quid oneris habet pro salutis profectu utilia, ac Deo placita saepe dicere, frequenter audire? Et ideo, carissimi, fide ac devotione solita religiosi itineris vias, ac veritatis semitas gradientes, magis magisque errorum devia, et diabolica calcate figmenta. lis anima, quae angelorum consortia concupiscit, daemoniouci ac tenebris, veritati atque mendacio, turpitudini et honestati apud Dei servos ulla potest esse communio, sicut nos Ecclesiarum doctor instruit dicens: Quae conventio Christi ad Beliat? Qui autem consensus templo Dei cum idolis ? Quicunque ergo credentium vel est templum Dei, vel esse desiderat, sollicite caveat, ne mortua et vana sectando, desinens esse templum Dei, fiat habitatio tenebrarum, fiat daemonis
Abbreviated transcription (Latin):
titudine scł̃i habitare in domo
diũ ac ꝑpetuo illum laudare desid̾a¬
mus: oportet nimirum ut in hoc se¬
culo quid in futuro queramus solli¬
cite p̃monstremus. frequentando qͥppe
eccłie lumina. ⁊ non solum in ea lau¬
des dñi canendo. s momini loco dña¬
tionis eius ea que ad laudem głam¬
q coditoris nr̃i ꝓficiant uerbis pa¬
riter ⁊ factis ostendendo. Et ih̾c inqͥt
Iatura uere humanitatis edicat in
qua ꝓficere ad tempus uoluit qui in
diuinitate idem ip̃e est. ⁊ anni ciꝰ non de¬
uxta hominis quippe naturam ꝓfici¬
ebat sapientia: non quidem ip̃c sapien¬
tior extp̃re existendo qui a prima cõ
strando iuxta hominis naturam ꝓfi¬
tiebat etate: quia de infantia ad pue¬
ritiam: de pueritia ad uiuentut̾e con¬
sueto hominib crescendi ordine per¬
uenit. Iuxta hominis naturam ꝓfi¬
tiebat grã non ip̃c ꝑ ascensum tẽporis
accipiendo quod non habebat: s pan¬
dando donum gr̃e quod habebat.

Expanded text:
titudine saeculi habitare in domo Domini, ac perpetuo illum laudare desideramus, oportet nimirum et in hoc saeculo, quod in futuro quaeramus, sollicite praemonstremus, frequentando videlicet Ecclesiae limina, et non solum in ea laudes Domini canendo, sed et in omni loco dominationis ejus ea quae ad laudem gloriamque conditoris nostri proficiant verbis pariter Natura verae humanitatis indicat, in qua proficere ad tempus voluit, qui in divinitate idem est, et anni ejus non deuxta hominis quippe naturam proficiebat sapientia, non quidem ipse sapientior ex tempore existendo, qui a prima concstrando. Juxta hominis naturam proficiebat aetate, quia de infantia ad pueritiam, de pueritia ad juventutem, consueto hominibus crescendi ordine pervenit. Juxta hominis naturam proficiebat gratia, non ipse per accessum temporis accipiendo quod non habebat, sed pandendo donum gratiae quod habebat.
Abbreviated transcription (Latin):
Terrore ucto se¬
tis corporis mentis sacte compeudio ui¬
tam beatam possident. Tindiuit᷑ igni
martires et bestiarum dentib armata
seuit ungulis tortoris insani manus.
Nudata pendent iuscera sangus
sacr̾atus funditur s ꝑmauent inimo¬
in his uolurtas filius sp̃c exultat in his
filius celum repletur gaudio. Tenunc
redemptor q̃s ut martirum consortio tim¬
gas precantes seruulos in sempifna¬

Expanded text:
Terrore victo senis corporis, Mortis sacrae compendio, Vitam beatam possident. Traduntur igni martyres, Et bestiarum dentibus, Armata saevit ungulis Tortoris insani manus, Nudata pendent viscera, Sanguis sacratus funditur, Sed permanent immoIn his voluntas Spiritus Exultat in his Filius Celum repletur gaudium Te nunc Redemptor quesumus Ut martirum consortio Iungas precantes servulos In sempi
Abbreviated transcription (Latin):
ed his malis preue¬
nientib quia non statim
finis sequatur: adiungit. Sucget
gens contra gentem ⁊ regrimn ad¬
uersus regniun ⁊ terre motus
magni erunt ꝑ loca ⁊ pestalentie
⁊ fãmes terrores q de celo ⁊ sig¬
na magnaerunt. uel sicut ioi¬
bdam codicib inuenitur. terroreᷤ
tuR. Et signa magna erunt. ul¬
tima tribulatio: multis tribu¬
lationib preuenitur. Et ꝑcrebͭa
mala que preueniunt: iudican¬
tur inala ꝑꝓctua. que subsequẽ¬
tur. Et ideo post bella ⁊ seditio¬
ues non statim finis: quia mł¬
ta debent mala p̃currerere: ut ua¬
lum ualeant sine fine nuntiare.

Expanded text:
Sed his malis praevenientibus, quia non statim finis sequatur, adjungit: Surget gens contra gentem, et regnum adversus regnum; et terrae motus magni erunt et fames, terroresque de coelo; et signa magna erunt. Vel sicut in quibusdam Codicibus invenitur, Terroresqtur: Et signa magna erunt. Ultima tribulatio multis tribulationibus praevenitur, et per crebra mala quae praeveniunt indicantur mala perpetua quae subsequentur. Et ideo post bella et seditiones non statim finis, quia multa debent mala praecurrere, ut malum valeant sine fine nuntiare.
Abbreviated transcription (Latin):
ste confessor donuni sacratus festa
plebs cuius celebrat per orbem ho¬
die letus meruit secreta scandere celi.
Qui pius prudens humiles pudicꝰ¬
. sobrius castus fuit ⁊ quietꝰ uita
dum presens uegetauit eius corꝑis
artus. Ad sacrum cuius tumulũ
frequent̃ membra languentum mͦ
sanitati quolibet morbo fucruit gͣ¬
uata restituunt᷑. Unde nunc nr̃ cho¬
rus ui honore ipsius hẏmnum canit
hunc libent̃ ut piis eius mi̾tis iu¬
uem᷑ omne ꝑ eium. Sit salus illi de¬
cus atꝙ uirtꝰ qui supͣ celi residens ca¬
cumen tocius mundi machiuam gu¬
bernat trinus ⁊ unus am̃u Ecce sac¬

Expanded text:
Iste Confessor Domini sacratus, Festa plebs cujus celebrat per orbem, Hodie laetus meruit secreta Scandere coeli. Qui pius, prudens, humilis, pudicus Sobrius, castus fuit, et quietus; Vita dum praesens vegetavit ejus Corporis artus. Ad sacrum cujus tumulum frequenter Membra languentum modo sanitati, Quolibet morbo fuerint gravata, Restituuntur. Unde nunc noster Chorus in honorem Ipsius, hymnum canit hunc libenter; Ut piis ejus meritis juvemur Omne per aevum. Sit salus illi, decus, atque virtus, Qui supra coeli residens cacumen Totius mundi machinam gubernat Trinus, et unus. Amen. Su
Abbreviated transcription (Latin):
Cum audietitis p̃lia et sedi¬
tiones: uolite terreri. Oportet pͥ
mum hec fieri: s mndum statĩ
finis. Pensanda sunt u̾ba tedemp¬
toris ur̃i: ꝑ que nos aliud interiꝰ
aliud exterius passuros denun¬
tiat. Bell a quippe ad hostes ꝑti¬
nent: seclitiones ad ciues. Ut gͦ
nos indicet interius exterius q̃
turbari: aliud nos fatetur ab¬

Expanded text:
Cum audieritis praelia et seditiones, nolite terreri; oportet enim primum haec fieri, sed nondum statim finis. Pensanda sunt verba Redemptoris nostri, per quae nos aliud interius, aliud exterius passuros esse denuntiat. Bella quippe ad hostes pertinent, seditiones ad cives. Ut ergo nos indicet interius exteriusque turbari
Abbreviated transcription (Latin):
stiꝰ a s̃t sunt santti qui pro dei
imore minas hominum contempse¬
runr xpisti mart̾ires iũ tẽgnium e¬
ternura exultant cum angelis o
quam preciosa est mors sauctoriun
qui assidue assistunit ante doniluũ
et ab inuicem non sunt separati ꝑ Haͣg.

Expanded text:
sti sunt sancti, qui pro Dei more minas hominum contempserunt. Christi martyres in regnum clorum exsultant cum angelis. O quam pretiosa est mors sanctorum, qui assidue assistunt ante Dominum, et ab invicem non sunt sepa
Abbreviated transcription (Latin):
Ibi. R Cconstantia martirum
laudabi lis ocatitas in extin¬
gui bi us o patientia inuincibi¬
lis. que licͥet inter pressuras per¬
sequenti um ius sa sit despi ca¬
bĩ lis in uenietur in laudem et glo¬
riam et honorem in tem¬
go peti mus płis subueniant merttis¬
honorificati a patre qui est ii. de¬
i lis. Inienetur. In laud̃ a¬

Expanded text:
rum laudabilis! O charitas inexstiguibilis! O patientia invincibilis! Quae, licet inter pressuras persequentium visa sit despicabilis, invenietur in laudem et gloriam et honorem, in temgo petimus piis subveniat meritishonorificati a Patre qui est in coelis. Invenietur in laud
Abbreviated transcription (Latin):
Abiterget detis omnem lacriinã
ab oculis sanctoi̾um et mors non¬
erit amplius neq luctus neq cla¬
mor sed nec ulluis color quoniam
priora transcerunt alleliuia aue¬

Expanded text:
Absterget enim Dominus omnem lacrymam ab oculis sanctorum: et mors nonerit amplius, neque luctus, neque clamor, sed nec ullus dolor: quoniam priora transierunt . Et valle
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ perituri mundi precur¬
rentia mala deuuntiat: ut co
minus ꝑturbent uenientia qͦ
fucrint p̃scita. Minus enim ia¬
tula feruunt: que p̃uident᷑. Et
nos tollerabilius mũdi mala
suscipimus: si contra hec ꝑ p̾sci¬
entie clipeum miiimur.

Expanded text:
r perituri mundi praecurrentia mala denuntiat, ut eo minus perturbent venientia, quo fuerint praescita. Minus enim jacula feriunt quae praevidentur; et nos tolerabilius mundi mala suscipimus, si contra haec per praescientiae clypeum munimur.
Abbreviated transcription (Latin):
in celo collocatur. S homo iste ꝑe¬
gre ꝓficiscens serius bona sua tra¬
didit: quia fidelib suis spiritalia
dona concessit. Et uni quidem qͥn¬
q talenta alii duo alii uero com¬
misit unum. Qumnq ⁊ enim st̃
corporis sensus. Uidelicet uisus.
auditus. gustus. odoratus. ⁊ ta¬
ctus. Quinq igit᷑ talentis: donũ
quinq sensuũ idest ext̾ioꝵ scientia
exprimit᷑. Duob uero: intellestus

Expanded text:
. Sed homo iste peregre proficiscens servis suis bona sua tradidit, quia fidelibus suis spiritalia dona concessit. Et uni quidem quinque talenta, alii duo, alii vero commisit unum. Quinque etenim sunt corporis sensus, videlicet visus, auditus, gustus, odoratus et tactus. Quinque ergo talentis donum quinque sensuum, id est exteriorum scientia, exprimitur. Duobus vero intellectus
Abbreviated transcription (Latin):
otandum quod uͣ¬
rum dñĩ uocat: cui tam̃ ad lu¬
crum deseruire dissumulat. Et
timuise se dicit in luchro talen¬
tum expendẽ: qui hoc solum ti¬
mere debuerat ne hoc sine lucro
ad dñm reportaret. Sunt enim
pleriq iutra scãm eccłam quoꝵ
iste seruus ymaginem tenet: qͥ
melioris uite uias aggrecu me¬
tuunt ⁊ tam̃ iacere in sui torpo¬
ris ignauia non ꝑtimescunt.

Expanded text:
otandum quod irum dominum vocat, cui tamen ad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad dominum reportaret. Sunt enim plerique intra sanctam Ecclesiam, quorum iste servus imaginem tenet, qui melioris vitae vias aggredi metuunt, et tamen jacere in sui torporis ignavia non pertimescunt;
Abbreviated transcription (Latin):
soli oppositus. breues t ferrugnis¬
as fecisse tenebras trium hi
spacium ponitur. ut omnis a¬
lancium occasio tolleretmm. es
faclum reor. ut complerx tur
contene brabitur supei terrar
ol cum adhuc media dres ess
ndetur q michi darissi i lua
mundi. hoc est lirminare manis
tpassisse radios suos. ne ant ue¬
tem uider et dnm. qut impui
las remantes sua luce frierent

Expanded text:
soli oppositus, breves et ferrugias fecisse tenebras, trium horarum spatium ponitur, ut omnis causantium occasio tolleretur. Et hoc factum reor, ut compleretur contenebrabitur super terram sol cum adhuc media esset dies . Videturque mihi clarissimum lumen mundi, hoc est, luminare majus retraxisse radios suos, ne aut pendentem videret Dominum, aut impii blasphemantes sua luce fruerent
Abbreviated transcription (French):
arrã bãs latro dimit ti tur¬
et uino cens xpi stus oe ci¬
di tur nam ⁊ iu das arꝰ mis¬
doctus sce le ris qui per¬
pa cem di di cit fa ce re bel¬
lum osculan do tradi dit¬
dominum ihe sum xpi stim
Ucce tur ba ⁊ qui uocaba¬
tur uidas ue nit et appro

Expanded text:
arabbas latro 781 dimittituret innocens Christus occiditur, nam et Judas armidoctus sceleris, qui perpacem didicit facere bellum, osculando tradiditDominum Jesum Christum. Ecce turba, et qui vocabatur Judas venit. Et dum appro
Abbreviated transcription (Latin):
etusli mer. conturbata serut ui¬
stera mea. effusus in terra tecii
uicum: suꝑ contricione filie pli m̃
tum deficeret ꝑuulus et lactans
in plateis opidi. TClau Matrib su¬
is dixecunt ubi est triticum et
uirium cum deficerent quasi nuuil¬
nerati in plateis ciuitatis erm
exalaent animas in siai matrũ
suar Men. Cui comparabo te

Expanded text:
ata sunt viscera mea effusum est in terra iecur meum super contritione filiae populi mei cum deficeret parvulus et lactans in plateis oppidi LAMED matribus suis dixerunt ubi est triticum et vinum cum deficerent quasi vulnerati in plateis civitatis cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum MEM cui conp
Abbreviated transcription (French):
Q uida qui dere li qui sti con¬
si lium ꝑa cis et cum iuide¬
is consi li atus es trigin ta¬
argen te is uen didi sti sangui¬
nem iii stum et pacis oscu¬

Expanded text:
 779 qui dereliquisti consilium pacis; et cum Judais consiliatus es, trigintaargenteis vendidisti sanguinem justum, et pacis oscu
Abbreviated transcription (Latin):
lexta aũt hora tenebre fre
sunt suꝑ unniersam tengu.
uiq in horam nonam. Qui sarħ¬
serunt contra englium suspis¬
tur. deliqurun solis. quod ceitio
statutis q temporib accidere se¬
lec. et discipulos xp̃i ob impericiã
luper resurrectionẽ dm̃ interpre¬
tatos cura defects solis mĩqitã
rasi ortus lune fieri soleas Huel¬
b auten duburm est pasche. tẽ¬
pore lunaiti f ussi leussilm.

Expanded text:
exta autem hora, tenebrae factae sunt super universam terram usque ad horam nonam. Qui scripserunt contra Evangelia, suspicantur deliquium solis, quod certis statutisque temporibus accidere solet, discipulos Christi ob imperitiam super resurrectione Domini interpretatos: cum defectus solis numquam nisi ortu lunae fieri soleat. Nulli autem dubium est paschae tempore lu
Abbreviated transcription (Latin):
qui helye auxilium depre¬
cetur. Et continuo ourens
uis ex eis acceptam spõ¬
giam impleuit aceto et mi¬
pleuis arlndim. et diwbat
ei bibere. Et hec factu sunt.
ut complerecui ꝓphĩa. In si¬
ti mea potuuerunt me a ce¬
ti. isq hodie uidei et om̃s
increduli diu̾ce resurrecto¬
nis aceto et felle potant

Expanded text:
qui Eliae auxilium deprequi Eliae auxilium deprecetur. Et continuo currens unus ex eis, acceptam spongiam implevit aceto: et imposuit arundini, et dabat ei bibere. Et haec facta sunt ut compleretur prophetia: In siti mea potaverunt me aceto . Usque hodie Judaei et omnes increduli Dominicae resurrectionis aceto et felle potant
Abbreviated transcription (Latin):
reliquiti princpio uicesimi psal¬
mi primi uersus est istud q qd
in medio legitui uersiculi respi¬
ce in me suflum est legitur e¬
nim in ebreo. deus m̃s ds̃ nĩs q¬
re me deliquist. frgo nupii sunt
qui psalumi ex ꝑsona damo si¬
ue hester et mardochei dictum
putant eũ eciam eugłiste testi¬
monia ex es sumptã. suꝑ salua¬
tore intelligant ut est illud.
diuisenit sibi uestimenta me¬
a et suꝑ ueste meam mise¬
rũt sortem. Et alibi. poderunt
manus meas et pedes meos.
Ne mireris uerboꝵ humilitu¬
tem et querimonias delicti
cũ formam serui sciens scan¬
dalum cruais uidens. Qudaͣ
autem illie stantes: et au diẽ¬
tes dicebant. Helyam nocat
iste. Non ouĩs sed quidam
quos arbitros mibtes futis¬
se romanos nõ intelligẽtes
senonis hebraice ꝓpticta¬
tem sed ex eo quod dicit he¬
ly. hely. putantes cib eo hely
am uocatui. Sinantẽ inde¬
os qui hoc dixerut intelige
uoluerimus: et hoc more
sibi solito faciunt ut deum
imbecillitatis infament.

Expanded text:
reliquisti me? Principio 236 vicesimi primi psalmi abusus est, illudque quod in medio versiculo legitur: Respice in me, superfluum est. Legitur enim in Hebraeo: Deus meus, Deus meus, quare me dereliquisti? Ergo impii sunt qui psalmum istum ex persona David, sive Esther et Mardochaei dictum putant, cum etiam evangelistae testimonia ex eo sumpta super Salvatore intelligant: ut est illud: Diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestem meam miserunt sortem. Et aliud: Foderunt manus meas et pedes meos. Ne mireris verborum humilitatem et querimonias derelicti, cum formam servi sciens, scandalum crucis videas. Quidam autem illic stantes et audientes, dicebant: Eliam vocat iste. Non omnes, sed quidam quos arbitror milites fuisse Romanos, non intelligentes sermonis Hebraici proprietatem, sed ex eo quod dixit: Eli, Eli, putantes Eliam ab eo invocatum. Sin autem Judaeos qui hoc dixerint, intelligere voluerimus, et hoc more sibi solito faciunt, ut Dominum imbecillitatis infament,
Abbreviated transcription (Latin):
ogitauit dñs dissipare mu¬
rum filie syon. cetendit fu¬
nicillum situm ⁊ non auertit ma¬
num suam a ꝑditione. luxitq
aute inurale: et murus pariter
dissipatus est. Lec. Defice sunt
in terra porte eius. ꝑdidit et
coutriuit uestes eius: regem
eius ⁊ principes eius in genti¬
b. Non est lex et ꝓpħe eius
eresiederunt in terra: conue¬
rerunt senes filie syon. Consꝑe

Expanded text:
ogitavit Dominus dissipare murum filiae Sion tetendit funiculum suum et non avertit manum suam a perditione luxitque antemurale et murus pariter dissipatus est TETH defixae sunt in terra portae eius perdidit et contrivit vectes eius regem eius et principes eius in gentibus non est lex et prophetae eius IOTH sederunt in terra conticuerunt senes filiae Sion cons
Abbreviated transcription (Latin):
secundum hominem se plure¬
naum commendauit fidei nr̃e.
Et cum suꝑ hoc agit dictis et fi¬
ctis sis: ut ⁊ deus credat᷑ dhor¬
io: Ds qui nos fecit. homo que
nos quesiuit. D̾s cum patre sẽ¬
ꝑ homo nohiscum ex teipo¬
re. Non enim querent que me¬
cerat. nisi fieret ip̃e quod fece
eꝵ hoc mementote nͣ rat.¬
et de cordib ur̃is nolite di¬
uuttere sic esse xp̃m̃ hominẽ
factum: ut ñ destitit esse deus.
Manens ds accepit hominem: qui
fecit hominem. Qũ ergo latud
ut homo non potentrom ꝑdidis¬
se putandus est. s erena plum
huunlitatis p̃brrisse. Ile eritm
quando uoluit detentus est qũ
eo qm̃ futura erant mem¬
bra eius. id est fideles qui
non haberent illam potestatemeẜ
cetultabat. hoc indicabat. futura
esse membra sua in quibties¬
eneiubris iuis ip̃o erat or. eñt

Expanded text:
secundum hominem se plurimum commendavit fidei nostrae. Etenim semper hoc agit dictis et factis suis, ut Deus credatur et homo: Deus qui nos fecit, homo qui nos quaesivit; Deus cum Patre semper, homo nobiscum ex tempore. Non enim quaereret quem fecerat, nisi fieret ipse quod fecerat. Verum hoc mementote, et de cordibus vestris nolite dimittere, sic esse Christum hominem factum, ut non destiterit Deus esse. Manens Deus accepit hominem, qui fecit hominem. Quando ergo latuit ut homo, non potentiam perdidisse putandus est, sed exemplum infirmitati praebuisse. Ille enim quando voluit detentus est, quando quoniam futura erant membra ejus, id est fideles ejus, qui non haberent illam potestatem quoccultabat, hoc indicabat factura esse membra sua, in quibus utique membris suis ipse erat. Non
Abbreviated transcription (Latin):
ergo diem quo templitin dedica¬
tum est: iudei sollempnit cell¬
brant. sp̃e dies festus agebat
cum ea que lecta sunt᷑ lcquil¬
tus est dus. Hyemps erat. ⁊ ã

Expanded text:
enim diem quo templum dedicatum est, Judaei solemniter celebrabant: ipse dies festus agebatur, cum ea quae lecta sunt, locutus est Dominus. 3. Hiems erat. Et a
Abbreviated transcription (Latin):
i mediocri corde ⁊ quasi huma¬
no captu ⁊ ingenio consideremꝰ
facientem ⁊ qd̃ ad potestatem ꝑtinet ñ
magnum aliquid ꝑfecit: ⁊ quod ad
benignitat̾e parum fecit. Tot iacebãt.
et unus curatus est cum posset uno u̾¬
bo om̃s erigere. Quid ergo intelligen¬
dum est: nisi quia potestas illa ⁊ bo¬
nitas illa magis agebat qd anime in
factis eius ꝓ salute sempiterna intel¬
ligerent ꝙͣ quod ꝓ tẽporali salute corpo¬
ra meterent᷑. eorpoꝵ sium salus que ue¬

Expanded text:
i mediocri corde, et quasi humano captu et ingenio consideremus facientem, et quod ad potestatem pertinet, non magnum aliquid perfecit; et quod ad benignitatem, parum fecit. Tot jacebant, et unus curatus est, cum posset uno verbo omnes erigere. Quid ergo intelligendum est, nisi quia potestas illa et bonitas illa magis agebat quid animae in factis ejus pro salute sempiterna intelligerent, quam quid pro temporali salute corpora mererentur? Corporum enim salus quae ve
Abbreviated transcription (Latin):
uod autem ait iuregenera¬
tione: ꝓculdubio mortuoꝵ¬
re. a surrestionem nomine uolu¬
it regenerationis intelligi. Sic
emm cato nr̃a regenerabitur un¬

Expanded text:
uod autem ait: In regeneratione, procul dubio mortuorum resurrectionem nomine uoluit regenerationis intellegi. Sic enim caro nostra regenerabitur
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo autem nos unrit: qr luctato¬
hes contra diabolum fecit. Lc .iͣ.¬
t cdiluculo iterum uenit in
templum: ⁊ omras ppłs ue¬
nit ad tum ⁊ sedens docebat uos.
Et tenebatur qr nundum pati
dignabatur. Niuc iam attendi¬
te. ubi abtutimtis temptata sit
dñi mansuetudo. Addticunt aĩit
ei scribe ⁊ pharisci mulierem ui
ad lilterio deprehensam. ⁊ statue¬
tunt eam in medio et dixetunt.¬

Expanded text:
Ideo autem nos unxit, quia luctatores contra diabolum fecit. t diluculo iterum venit in templum, et omnis populus venit ad eum, et sedens docebat eos. Et non tenebatur, quia nondum pati dignabatur. 4. Nunc jam attendite, ubi ab inimicis tentata sit Domini mansuetudo. « Adducunt autem illi Scribae et Pharisaei mulierem in adulterio deprehensam, et statuerunt eam in medio
Abbreviated transcription (Latin):
seruos eius uenisse qui ad sol¬
uendum missi fuerant non
audent resistere. Que sit aũt
asina ⁊ pullus asine: dicemꝰ
in subditis
Dixerunt impii a¬
pud se non recte cogitantes crrcuu¬
ueniamus iu stum quo niam con¬
trarius est o pe ti buts no stris
promit tit se scientiam dei ha¬
bere ui se filium de i se nomi¬
nat et gloriatur patrem se ha¬
bere de uni uidea mus si fermo¬
nes illius ueri fnt ⁊ si est u¬
tus filius de iͥ liberet illum
de manib.is no stris morte tur¬
pissi mã cõndempuemus ẽumi.
⁊uiri impii dixerunt oppri¬
mamus uirum iustum iniuste

Expanded text:
servos ejus venisse, qui ad solvendum missi fuerant, non audent resistere. Quae sit autem asina, et pullus asinae, dicemus in subditisi apud se non recte cogitantes: Circuveniamus justum, quoniam contrarius est operibus nostris. Promittit se scientiam Dei habere, Filium Dei se nominat, et gloriatur Patrem se habere Deum. Videamus si sermones illius veri sint; et si est vrus Filius Dei, liberet illum de manibus nostris; morte tupissima condemnemus eum. Viri impii dixerunt: Opprimamus virum justum injus
Abbreviated transcription (Latin):
nostis illustrat: ⁊ hic ille dies quo ad cog¬
noscendũ adorandum q dei filium tres
magos preuia stella ꝑduxit. Cuius fc̃i
memoriam placuir merito honore an¬
nuo celebrari: ut dum eugłica hẏstoria
incessabiliter recensetur: semꝑ se inresu¬

Expanded text:
nostis, illustrat; et hic ille est dies quo ad cogendum adorandumque Dei Filium tres magos praevia stella perduxit. Cujus facti memoriam merito placuit honore annuo celebrari; ut dum evangelica historia incessabiliter recensetur, semper se intell
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mirram alleliua. crorae. A Omnes de saba
ue.uent aurum ⁊ thus deferentes alleluia alle¬
liuia. crorae. a Oinnes nationes uenient a lon¬
gt portantes muncra sua alieliua atieluia.
cierae. a lmino̾niti magi in sompnis ab au¬
glo pet aliam iuam reueri sunit iñ rogionem

Expanded text:
 ejus, alleluia. Ant. Omnes de Saba venient, aurum et thus deferentes, alleluia, alleluia. Ant. Omnes nationes venient a longe portantes munera sua, alleluia. nt. Admoniti magi in somnis ab angelo, per aliam viam reversi sunt in regionem
Abbreviated transcription (Latin):
bratissimis consolationib acqͥ¬
escerent et ubera carnificum animo
ꝑseueranti transirent capitalem ius¬
si sunt subite sententiam: cascilicet
ratione. ut si eodem momento quo de¬
colandi erant sacrificiis ydolorum cõ¬
sersissent. ⁊ parentib suis ⁊ pa con¬
iugib ⁊ fuiis ⁊ facultatib reddent᷑.

Expanded text:
beatissimis consolationibus acquiescerent, et verbera carnificum animo perseveranti transirent, capitalem jussi sunt subire sententiam: ea videlicet ratione, ut si eodem momento quo decollandi erant sacrificiis consensissent, et parentibus suis et conjugibus et filiis et facul
Abbreviated transcription (Latin):
incitauit ip̃e quoq quis ẽẽt apparu¬
it: quuia lum̃ intenebris latere ñ
potuit. Clarissimis igit᷑ uiris mar¬
celliano ⁊ marco dub geminis fra¬
trib ꝓ xp̃i nomine inuinculis con¬
stititis cotidic solatium exhibebat
et tam ip̃is quam etiam seruis eo¬
rum cum quib tenti fuerant salu¬
taria fidei consilia ministrabat. qͥb
fugitiua scł̃i blaudimenta respue¬

Expanded text:
incitavit: ipse quis esset, apparuit, quia lumen in tenebris latere non potuit. Clarissimis igitur viris Marcelliano et Marco duobus geminis fratribus pro Christi nomine in vinculis constitutis, quotidie solatium exhibebat; et tam ipsis quam etiam servis eorum, cum quibus tenti fuerant, salutaria fidei consilia ministrabat: quibus fugitiva saeculi bla
Abbreviated transcription (Latin):
tur affectu. Erat enim uerus dei
cultor. ⁊necesse erat ut quem deus
ꝑfuderat gr̃a: ab om̃ib amaretur.
xp̃o igitur cotidie sedulum exhibe¬
trimonii sui amore contritus. s ad
hoc tantum sub clamide terreni ĩ¬
perii xp̃i militem tegebat abscondi¬
tum ut xp̃ianoꝵ animos quos in
tormentis uidebat defic̾e conforta¬
ret ⁊ deo redd̾et animas quas oia¬
bolus conabatur auferre.

Expanded text:
tinerent. Erat enim verus Dei cultor, et necesse erat, ut quem Dominus perfuderat gratiam, ab omnibus amaretur. Christo igitur cotidie sedulum exhibetrimonii sui amore constrictus, sed ad hoc tantum sub chlamyde terreni imperii Christi militem agebat absconditum, ut Christianorum animos, quos inter tormenta videbat deficere, confortaret, et Deo redderet animas quas diabolus conabatur auferre.
Abbreviated transcription (Latin):
Meis iara resurgat torpidã que¬
xp̃e ꝓueat. corde extat saucia sydus refulget
iam noũ ut tollet omna noxiũ Exsursum
agnus rutrit᷑ laxare gratis debitũ omnes pro
indulgeatia uocem demus cum laerimus.
Secundo ut cũ fulserit mundũ ꝙ horror
cixerit ñ ꝓ reatu puniat s pius noi tunt¬

Expanded text:
esurgat torpida, Quae sorde extat saucia: Sidus refulget jam novum, Ut tollat omne noxium. En sursum agnus mittitur Laxare gratia debitum: Omnes pro indulgentia Vocem demus cum lachrymis: Secundo ut cum fulserit, Mundumque horror cinxerit; Non pro reatu puniat. Sed pius tun
Abbreviated transcription (Latin):
ac pb̃ris omni eccłe officium
ipe comnutat᷑ ut iudelicet agni¬
tis pectantium causis quoscumq
humiles ac uere fidei aspexeriut hos
iam a timore ꝑpetue mortis mise¬
rans absoluat:. Quos uero in pocĩs
que egerint ꝑsistẽ coguouerit. illos
pheunib suppliciis obligandos ĩ¬
simiet. Uude alias dñs de correprio
semel ⁊ iterum ac tercio sed non
penitenti fratre precepit diceus.
Si autem oclam ñ audierit sit
tibi sicut enthucus et publi¬
canus. Et ne leue quis putaret
eccle se tuditio condempnari. moy
terribilit̾ adiuxit dicens. Am̃¬
dico uobis. quecunio alligaui¬
tis suꝑ terram erunt ligata et

Expanded text:
ris omni Ecclesiae officium idem committitur, ut videlicet agnitis peccantium causis, quoscunque humiles ac vere poenitentes aspexerit, hos jam a timore perpetuae mortis miserans absolvat; quos vero in peccatis quae egerint persistere cognoverit, illos perhennibus suppliciis obligandos insinuet. Unde alias dominus de correpto semel et iterum ac 3, sed non penitente fratre precepit dicens: Sin autem ecclesiam non audierit: Sit tibi sicut ethnicus et publicanus. Et ne leve quisquam putaret ecclesie se iudicio condempnari, mox terribiliter adiunxit: Amen dico Vobis, quecumque alligaveritis super terram, erunt ligata et
Abbreviated transcription (Latin):
laues autem regni celoꝵ ip¬
sam decernendi scientiam po¬
tentiamq nouunat: qua dignos
ꝑcipere in tegnum. indignos deb¬
secludere a regno. Unde marifeste
subiungit. et quodcumq liga¬
ueris suꝑ terram: erit ligatum
et in celis ⁊ quodcumq solueris
suꝑ terram: erit solutum ⁊ in ce
lis. Que soluendi ac ligandi ⁊¬
potestas. quanuis soli petro data
iudeatur a dño. absq tam̃ ulla ã
nis resurrectionisq triumphum
appareus eis insufflauit ⁊ dixit eis.

Expanded text:
laves autem regni coelorum, ipsam discernendi scientiam potentiamque nominat, qua dignos recipere in regnum, indignos secludere deberet a regno. Unde manifeste subjungit: Et quodcunque ligaveris super terram, erit ligatum et in coelis: et quodcunque solveris super terram, erit solutulis. Quae solvendi ac ligandi potestas, quamvis soli Petro data videatur a Domino, absque ulla tamen nis, resurrectionisque suae triumphum apparens, eis insufflavit et dixit omnibus: