comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stis hoc uos. Tunc petrus re
benefacto homĩs infirm ĩ
quo iste saluus factus est:
plebi isrł. quia ĩ noĩe ihũ
xpĩ nazareni quẽ uos cruci

Expanded text:
stis hoc vos? Tunc Petrus repbenefacto hominis infirmi: in quo iste salvus factus est: plebi Israel: quia in nomine Jesu Christi Nazareni: quem vos cruci
Abbreviated transcription (Latin):
uo quippe sunt lc̃ .ii.¬
martirii genera:
unum in corde. aliud in
mente simul ⁊ actione.
Itaq martires ẽẽ possimiꝰ
etiam si nullo pertutiẽtiũ¬
ferro trucidamur. Mors
quippe a persecutore. mar¬
tirium est ĩ a ꝑto opere.
Sferre uero contumelias.
odientem diligere. mar¬
tirium est inocculta co

Expanded text:
uo quippe sunt martyrii genera: unum in mente, aliud in mente simul et actione. Esse itaque martyres possumus, etiamsi nullo ferro percutientium trucidemur. Mors quippe a persequente, martyrium in aperto opere est: ferre vero contumelias, odientem diligere, martyrium est in occulta co
Abbreviated transcription (Latin):
Sufficiũt uobis ista ouidci.
au adhuc ad urãn confusio¬
nem ex lege ⁊ ex gente urã. a¬
lios introducemus testes: nt
illi testĩoniũ ꝑhibeant. cui
ꝑdita meute insultãtes dice¬

Expanded text:
Sufficiunt vobis ista, o Judaei, an adhuc ad vestram confusionem ex lege et ex gente vestra alios introducemus testes, ut illi testimonium perhibeant cui perdita mente insultantes dice
Abbreviated transcription (Latin):
ligno. ut ĩ gentib bene¬
dictio abrahe. fieret ĩ xp̃o
ihũ. ut pollicitacionem
spũs accipiamus ꝑ fidem.
ffrẽs scdm̃ hominemdico.
tñ hom̃s confirmatum
testamentũ nemo sꝑuit.
aut superordinat. Abralx
dicte sunt promissiones:
⁊ semini eius. Non dicitĩ
seminib qͣi ĩ multis: sed
quasi ĩ uno ⁊ semini tuo¬

Expanded text:
enedictio Abrahe fieret in Christo Jesu: ut pollicitationem spiritus accipiamus per fidem. Fratres secundum hominem dico: tamen hominis confirmatum testamentum nemo spernit: aut superordinat. Abrahe dicte sunt promissiones et semini ejus. Non dicit et seminibus: quasi in multis: sed quasi in uno
Abbreviated transcription (Latin):
noc uir agricola ex¬
cere terrã. ⁊ plantauit ui¬
ncam. bibensq uinum ĩc¬
briatus est. ⁊ nuidatus in ta¬
bernaculo suo. Quod cũ ui¬
disset chayn pater chancan
uerenda scilicet prĩs sui esse
nudata. nũciauit duobus
frĩbr sius foras. At uerosem
⁊ ia phet. pallium ĩposuert
humeris sins. ⁊ incedentes
retrorsum opuerũt. uerc̃da
prĩs sui. faciesqz coꝵ au̾se
erant ⁊ prĩs uirilia non

Expanded text:
Noe vir agricola exercere terram, et plantavit vineam. Bibensque vinum inebriatus est, et nudatus in tabernaculo suo. Quod cum vidisset Cham pater Chanaan, verenda scilicet patris sui esse nudata, nuntiavit duobus fratribus suis foras. At vero Sem et Japheth pallium imposuerunt humeris suis, et incedentes retrorsum, operuerunt verenda patris sui: faciesque eorum aversae erant, et patris virilia non
Abbreviated transcription (Latin):
codem consorcui lectulotene¬
antur. pro incritis tũ alter
corũ rapictur ad celum. alt
relinquetur ĩ terris. Lectus
tre huius amplissimũ solũ.
ĩ quo corꝑa nr̃ã deposita. tu¬
tissima sede requieseñt. In
hoc aũt lectulo. ille mollius
dormit: quisqz durius ĩ uita
se gesserit. Possumus eĩ ip̃a
mẽbra nrã. lectulos nr̃os ꝓpͥos
nũcupare. ĩ quibz aĩe nr̃e ue¬
luti ĩ quodã stratii suauissĩe
demorãtur. Et qd̃ quid̾e scm̃¬

Expanded text:
dem consortii lectulo teneantur, pro meritis tamen alter eorum rapietur ad coelum, alter relinquetur in terris. Lectus terrae hujus amplissimum solum, in quo corpora nostra deposita tutissima sede requiescunt. In hoc autem lectulo ille mollius dormit, quisquis durius in vita se gesserit. Possumus enim ipsa membra nostra lectulos nostros proprios nuncupare, in quibus animae nostrae in quodam strato suavissime demorantur; q
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ꝑfectissimũ
laicum cuius iun
sacerdotes. Eui nõ fuit
aliud uiue̾. nisi xp̃m cũ
dilectione timere ⁊ cuni
tremore diligere. Cuius
sequates currũt ad glĩaz
diuertẽtes ad penam :
Qui om̃s de pio religi¬
onis oꝑe cõmonens. nc
alios dẽ confessione me¬
stmabili scẽ trinitatis
informãs. nũc reliques

Expanded text:
rfectissimum laicum . cuius imi| sacerdotis. Cui non fuit aliud uiue| re nisi christum cum dilectione timere et cum timore diligere .| quem sequaces currunt ad gloriam . diueos de pio religionis opere commonens, nunc alios de confessione inaestimabilis sanctae trinitatis informans, nunc reliquos
Abbreviated transcription (Latin):
rens uox dicitur. quia per
enis ministeriũ. prĩs uerbũ
abhomĩb auditur. Qui
etiam in desertoclamat: qr
derelicte ac destitute uidee.
solatium redemptoris an¬
nũciat. Quid au̾t clamet
insinuat cum subiungit:
dirigite uiam dñ. sic̃ dixit
ysaias ꝓpheta. Dia dii ad
cor dirigitur: cum ui̾tatis
sermo. huiliter auditur.
Dia dnĩ ad cor dirigitur:
tũ ad p̾ceptũ uita p̾paratur.
Unde scriptum est. Si quis

Expanded text:
rens, vox dicitur, quia per ejus ministerium Patris Verbum ab hominibus auditur. Qui etiam in deserto clamat, quia derelictae destitutaeque Judaeae solatium Redemptoris annuntiat. Quid autem clamet insinuat cum subjungit: Dirigite viam Domini, sicut dixit Isaias propheta . Via Domini ad cor dirigitur cum veritatis sermo humiliter auditur. Via Domini ad cor dirigitur cum ad praeceptum vita praeparatur. Unde scriptum est: Si
Abbreviated transcription (Latin):
ceca fuerint oculi omnium
reparantur. Nox enĩ quo¬
dãmodo aufert oculos mũdo
aurora restituit. Atqz ita
ante matutina susceptiõe

Expanded text:
eca fuerint, oculi omnium reparantur. Nox enim quodammodo aufert oculos mundo, aurora restituit; atque ita ante matutina susceptione
Abbreviated transcription (Latin):
ost hunc extitit iu¬
das galileus ĩ dieb
professionis. ⁊ autit pplm̾
post se. ⁊ ip̃e periit. ⁊ omnes
quotquot consenserũt ei di¬
spersi sunt. Et nũc itaqz di¬
so uobis. Discedite ab hoĩb
stis: ⁊ sinite illos. Qm̃ si
est in loĩbz consiliũ hoc aut

Expanded text:
ost hunc extitit Iudas Galilaeus in diebus professionis et avertit populum post se et ipse periit et omnes quotquot consenserunt ei dispersi sunt et nunc itaque dico vobis discedite ab hominibus istis et sinite illos quoniam si est ex hominibus consilium h
Abbreviated transcription (Latin):
rpĩanus fidelit̾ ad
ecclian uenit. quid ei ꝓdest
quod audit. qualiter scĩ pa¬
triarche aut uxores accepe¬
rut. aut filios ꝓcreauerĩt.
quid res ip̃c figuraucrunt.
spintali sensu perspexerint.
Eest audiuimus ꝙ beatus
iacob genucrit filium ⁊ uo¬
cauerit nomen eius ioscph.
t eum plusꝙ̃ reliquos fili¬
osuos dilexcrit. hoc loco bs̃
ia cob figura huit dei prĩs.
sanctus quoq iosepli typũ

Expanded text:
pulus fideliter ad ecclesiam uenit, quid ei prodest, quod audit, qualiter sancti patriarchae aut uxores acceperunt aut filios procreauerunt, quid res istae figurauerunt, spiritali sensu perspexerit. ecce audiuimus, quod beatus Iacob genuerit filium et uocauerit nomen eius Ioseph et eum plus quam reliquos filios dilexerit. hoc loco beatus Iacob figuram habuit dei patris, sanctus quoque Ioseph typum
Abbreviated transcription (Latin):
sancti cũngelii lectioẽ
cognouimus. postqm ange¬
lica uisione ⁊ allocutione me¬
ruit sublimiari. Postqͣm se
celesti honcstandã partu didi¬
cit. nequaqͣm se de donis cele¬
stib. qͣi a se hec essent extulit:
sed ut magis magisq doms
esset apta duuus ĩ custodiã
huĩlitatis. gressũ nic̃tis firit.
ita euͣngelizanti sibi archan¬
gelo respondit. E cee ancilla
duĩ: fiat michi scdm̃ u̾bum

Expanded text:
sancti Evangelii lectione cognovimus, postquam angelica visione et allocutione meruit sublimari, postquam se coelesti onustandam partu didicit, nequaquam se de donis coelestibus quasi a se haec essent extulit: sed ut magis magisque donis esset apta divinis, in custodia humilitatis gressum mentis fixit, ita evangelizanti sibi archangelo respondens: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ post resurrectionẽ ĩ car
palpate me. ⁊ uidete quia
non sũ demoniũ corꝑale.
Statim tetigerũt eũ ⁊ cre¬

Expanded text:
st resurrectionem in carnpalpate me, et videte, quia non sum daemonium incorporale. Et statim tetigerunt eum, et cre
Abbreviated transcription (Latin):
set. ubi policarpus audi¬
scripsit unã eplãm ade¬
plxsios . Alterã ad magne¬
sianos. unã ctiã ad tablc̃ses
postea egrediens. scripsit
ad phila delpios.⁊ ad smmcrs¬

Expanded text:
set, ubi Polycarpus audiscripsit unam epistolam ad Ephesios, alteram ad Magnesianos, tertiam ad Trallenses, inde egrediens, scripsit ad Philadelphinos, et
Abbreviated transcription (Latin):
Oade ingredere ad eũ
qui hĩtat in tabernaculo: ad
sobnam p̃positum templi: ⁊
dices adeum. Quid tu hic:
aut qͣi quis hic: Quia exci¬
disti tibi hic sepulcrũ: exci¬
genter ĩ petra tabernaculũtͥ.
Ecce dñs asportari te faciet:
sicut asportatur gallus gal¬
linatius. ⁊ qͣi amictũ sic sub

Expanded text:
Vade, ingredere ad eum, qui habitat in tabernaculo, ad Sobnam praepositum templi, et dices ad eum: Quid tu hic, aut quasi quis hic? quia excidisti tibi hic sepulchrum, excigenter, in petra tabernaculum tibi. Ecce Dominus asportari te faciet, sicut asportatur gallus gallinaceus, et quasi amictum su
Abbreviated transcription (Latin):
illum parillũ in loco fideli: ⁊¬
erit in soliũ glĩe domui prĩs
sui: ⁊ suspendã suꝑ eũ omnẽ
gloniã domus prĩs eius. Ua¬
sorũ diu̾sa genera: om̃e uas
paruulum. a uasis craterar

Expanded text:
illum ut clavum in loco fideli, eritque in solium gloriae domus patris sui, suspendentque super eum omnem gloriam domus patris eius, uasorum diuersa genera omne uas paruulum a uasis craterar
Abbreviated transcription (Latin):
Eriutaniẽ dilectissi
frẽs attendite magni¬
tudinc grẽ ⁊ agnoscite quid
deus honuni dignatus ẽ p̾ro¬
garc. ⁊pũs cnim dei filius de
uero deo deus uerus ⁊ unus cũ
pr̃c naturalit deus. semper ex
scipõ scõs angelos pascit. s tũ
angelicã naturã dĩ filius nõ
accepit. Ut autẽ suã carita¬
tem deus cõmendaret ĩ nob̾:
filius eius naturã suscepit
n nobis. ⁊ deus uigenitus

Expanded text:
en hic, dilectissimi fratres, attendite magnitudinem gratiae, et agnoscite quid Deus homini dignatus est praerogare. Christus enim Dei Filius, de vero Deo Deus verus, et unus cum Patre naturaliter Deus, semper ex seipso sanctos angelos pascit; sed tamen angelicam naturam Dei Filius non accepit. Ut autem suam caritatem Deus commendaret in nobis, Filius ejus naturam nostram suscepit ex nobis: et Deus unigenitus
Abbreviated transcription (Latin):
sins oronib. ne tu michi
aliqn̾ sponsũ nomines. ⁊
ne uelis de corporis mei
potestate. fructũ mortali¬
tatis ĩquirere. Sed omĩa
que michi eunti ad cor
da michi eunti ad inte¬
gritatis mee auctorem

Expanded text:
Ne tu mihi aliquan| do sponsum nomines. Ne tu uellis de corporis mei posterita| te fructum mortalitatis inquirere  sed omnia quae| mihi eunti ad corrDa mihi eunti ad integritatis| meae  Actorem
Abbreviated transcription (Latin):
pulus contra populum
pararetur ad bellum. S
fatiã ut collam indigna¬
cionẽ de ammo tuo: Cui
aristedunus dixit. Si uis
ut credã deo tuo: dabotibi

Expanded text:
pulus in populum pararetur ad bellum. Sedfaciam ut tionem de ani- mo tuo?». Cui maleficus dixit: «Si uis, ut credam Deo tuo, dabo tibi
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩanis falsa cõmenta.
dicentes eos reipublice
aduersarios quoꝵ orom¬
b ip̃a respublica melio
excitus orare non cessãt.
Cũqz hec ⁊ talia diceret.
dicclecianus ait. Tu ne es
sebastianus. quẽ nos du¬
dum sagictis iusseramꝰ
interfici: Srũs sebastia

Expanded text:
ianis falsa commenta, dicentes eos Reipubl. esse adversarios; quorum orationibus ipsa Respublica meliorexercitus orare non cessant. Cum haec et talia diceret, Diocletianus ait: Tune es Sebastianus, quem nos dudum sagittis jusseramus interfici? S. Sebastia
Abbreviated transcription (Latin):
Tnotum factum est
onubz hĩtantibus
ihrlm: ita ut appellaretur
ager ille a cheldemach hoc ẽ
ager sanguĩs. Scriptum ẽ
in libro psalmoꝵ. ffiat com¬
moratio eius deserta ⁊ non
sit qui hĩtet ĩ ea. ⁊ ep̃ãtum
cius accipiat alter. Oportet
ergo unũ ex huis uiris qui

Expanded text:
notum factum est omnibus habitantibus Hierusalem: ita ut appellaretur ager ille Acheldemach: hoc est ager sanguinis. Scriptum est enim in libro psalmorum. Fiat commoratio ejus deserta: et non sit qui habitet in ea: et episcopatum ejus accipiat alius. Oportet ergo ex his
Abbreviated transcription (Latin):
zacharie atq helizabeth.
quã scruũ ac pretursorẽ dnĩ
pariturã nouerat salutat.
non qͣi dubia de oraculo qd
acceperat: sed ut congratula¬
tura de dono qd̃ cõscruamt

Expanded text:
Zachariae atque Elizabeth, quam servum ac praecursorem Domini parituram noverat, salutat, non quasi dubia de oraculo quod acceperat, sed ut congratulatura de dono, quod conservam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iam non uidebitis
me. ⁊ iterum modicũ ⁊ uide¬
bitis me quia uado ad prc̃z.
ad illos spetialiter pertinet.
qui eius discipulatui p̾di¬
santis ĩ carne adherere. et
post tristiciam passionis ui¬
sa resurreitione ⁊ ascensioe
cius. letificari meruerunt.

Expanded text:
, et non videbitis me, iterum modicum, et videbitis me, quia vado ad Patrem, ad illos specialiter pertinet, qui ejus discipulatui praedicantis in carne adhaerere, et post tristitiam passionis visa resurrectione et ascensione ejus laetificari meruerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
iid proderit frẽs mei
si fidem quis dicat
se habere. oꝑa autẽ non
saluare eum: Si autem
frater aut soror nudi sint
⁊ indigeãt uictu quotidi¬
ano.dicat autẽ aliquis de
uobis illis. ite in pace ca¬
lefacimim ⁊ saturamĩ. nõ
dedenitis autẽ eis que neces

Expanded text:
id proderit, fratres mei, si fidem quis dicat se habere, opera autem non salvare eum? Si autem frater aut soror nudi sunt et indigent victu quotidiano, dicat autem aliquis de vobis illis: Ite in pace, calefacimini et saturamini, non dederitis autem ei
Abbreviated transcription (Latin):
bi aperte significat
quia priusꝙͣ redẽp¬
tor nr̃ assumpta mortali
carne mortis regnũ dirue¬
ret. notus tantũ erat in
iudea deus. ĩ isrł magnũ
nomen eius. At ubi resur¬
gens a mortius celi alta
deus homo penetrauit et ĩ
tototerrarũ orbe noĩs auns
gloria predicatur ⁊ credis
Net uerbis solũ modo ꝓplĩ
uerũ etiam gestis enudẽ
dm̃te ascensionis predicane
misteriũ. Nam ⁊ septimꝰ
ab adam enoch tnͣsiatusde¬
mundo. ⁊ helyas in celum
subleuatus. aeriũ ascen¬
suro super om̃s celos dño
testimonium prebucrũt.

Expanded text:
bi aperte significat quia priusquam Redemptor noster, assumpta mortali carne, mortis regnum dirueret, notus tantum in Judaea erat Deus, in Israel magnum nomen ejus. At ubi resurgens a mortuis coeli alta Deus homo penetravit, toto jam terrarum orbe nominis ejus gloria praedicatur et creditur. Nec verbis solummodo prophetae, verum etiam gestis ejusdem Dominicae ascensionis praedicavere mysterium. Nam et septimus ab Adam Enoch tmundo, et Elias in coelum sublevatus aereum ascensuro super omnes coelos Domino testimonium praebuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
trũcauit in librũ diuinũ¬
ferientis ictus ꝑaccessit
aꝑtum. ubi multa quidẽ
folia perforauit. effusio
saluatione licterarum
tramitem non contigit.

Expanded text:
truncavit in librum divinferventis ictus peraccessit apertum. Ubi multa quidem folia perforavit, divina lvatione litterarum tramitem non contigit e
Abbreviated transcription (Latin):
qui calanie hĩtat. Uctere
morbo calculi laborabat.
per nicõriam su pradicti
niriͣs qͣm possidius ille
aducrit epũs. saluus ft̃s̃
Et Idem ip̃e postea mor¬
U alio preualescente mor¬
nus sit iacebat. ut ei pol¬
lices iam ligarentur. Oꝑi¬
tulationc incõrati iri̾s.
nun de inco̾ria cius reporta¬
taesset. ⁊ super iacentis cor¬
pus missa ipĩus pbrĩ tu¬
icasuscitatus est. lc̃ .iiii.¬
nit ibi uir ĩ ordinc

Expanded text:
ia, Calamae habitat, uetere morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris, quam Possidius illo aduexit episcopus, saluus factus est. Idem ipse postea morbo alio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur; opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius reportata esset et super iacentis corpus missa ipsius presbyteri tunica, suscitatus est. Fuit ibi uir in ordin
Abbreviated transcription (Latin):
mris passionis indiciũ
manifestat: et ĩ nulloscͥp¬
ture seriem legentibz per¬
turbat. in utroqz uniens
testimonii u̾tas. ⁊ pñti

Expanded text:
ris passionis indicium manifestat, et in nullo scripturae seriem legentibus perturbat. In utroque vivens testimonii veritas, et
Abbreviated transcription (Latin):
accingite uos ciliciis. plan¬
gite ⁊ ululate. quia nõ est
auersa ira furoris dñ a
cit dñs peribit cor regis ⁊
cor pͥncipum ⁊ obstupescẽt
sacerdotes.⁊ ꝓplete conster¬
uentur. Et dixi Heu ha
heu. duẽ deus. Ergo nede¬
cepisti populũ istum⁊ hl¬

Expanded text:
accingite nos ciliciis, plangite et ululate, quia non est auersa ira furoris. domini a cit Dominus: Peribit cor regis, et cor principum: et obstupescent sacerdotes, et prophetae consternabuntur. Et dixi: Heu, heu, heu, Domine Deus, Ergone decepisti populum istum
Abbreviated transcription (Latin):
discipulus ille suꝑ pettus
magrĩ recubuit. nõ pñtis
solũmodo dilectionis. s
futuri erat signũ mmstcrii.
ffigurabatur etem̃ iam

Expanded text:
discipulus ille super pectus magistri recubuit, non praesentis solummodo dilectionis, sed et futuri erat signum mysterii; figurabatur etenim
Abbreviated transcription (Latin):
qui sibi nichil re¬
tinuit. multum reliqͥt
qui qualibet parũ totũ
deseruit. Certe nos ⁊ hĩa
cum amore possidemus
⁊ ea que minime habcue
ex de siderio querimus
Multum ergo petrus:
andreas dimisit. quado
utrrq etiam desideria
habendi dereliquit. Mul¬
sum dumisit. qui cũ re
pssissa. etiam concupi¬
ctnciis renũciauit. A
iequentib ergo tanta
dinissa sunt. quãta a
non sequentib concu¬
psci potuerunt. R¬

Expanded text:
qui sibi nihil retinuit, multum reliquit qui, quantumlibet parum, totum deseruit. Certe nos et habita cum amore possidemus, et ea quae minime habemus ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derelinquit. Multum dimisit, qui cum re possessa etiam concupiscentiis renuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sequentibus concupisci potuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Non condentur neqz reponẽ¬
tur:qr hs qui hĩtauerĩt corã
dno erit negociatio eius: ut
manducẽt ĩ saturitatẽ: ⁊ ue¬
stiantur usq ad uctustatẽ. R¬

Expanded text:
non condentur neque reponentur quia his qui habitaverint coram Domino erit negotiatio eius ut manducent in saturitatem et vestiantur usque ad vetustatem
Abbreviated transcription (Latin):
semper obedistis. nõ
ut in presentia mei tãtũ:
sed multomagis minc ĩ
abscutia nnca cum metu
et tremore uram̃n salutem
operamini. Deus est enĩ
qui optratur in uobis. et
uelle ⁊ ꝑficere pro bona uo¬

Expanded text:
semper obedistis, non ut in praesentia mea tantum, sed multo magis nunc in absentia mea, cum metu et tremore vestram salutem operamini. Deus est enim qui operatur 366 in vobis et velle et perficere, pro bona vo
Abbreviated transcription (Latin):
habcar ĩ eo qualicũq re¬
plicare sermone. Ait igr̃
euͣngelista. Et ingressus
argelus ad cam. haud du¬
bium quin ad mariam.
dixit. Aue grã plena dũs

Expanded text:
habear meo qualicunque replicare sermone. Ait igitur evangelista: Et ingressus Angelus ad eam, haud dubium quin ad Mariam, dixit: Ave, gratia plena,
Abbreviated transcription (Latin):
predatus est animã meã:
in cunctis filiab urbismce.
Sade. Denatione ceperunt
me qͣi auem: ĩnuici mei gra¬
tis. Sade. Lapsa est in lacu
uita mea: ⁊ posuerũt lapidẽ
super me. Sade. Imundane¬
runt aque suꝑ caput meũ:

Expanded text:
edatus est animam meam in cunctis filiabus urbis meae SADE venatione ceperunt me quasi avem inimici mei gratis SADE lapsa est in lacu vita mea et posuerunt lapidem super me SADE inundaverunt aquae super caput meum
Abbreviated transcription (Latin):
a tempestate regnũ
francoꝵ pipinus
strenue gubernabat. cui
hic uir scũs militari offi¬
cio coniunctus ĩseruiebat.
quia erat acer aĩo fortis
uiribz. strenuus ĩ armis.
et oĩ nlitari ex̾citio in¬
strutissimus. Pacta ita¬
qz expeditione in regali
seruicio. cũ in patriã re¬
gredi temptaret. accidit
ei iter agẽ ꝑ loca que frãci
campaniã uocant. Cũq¬
culum sumeret. ⁊ equor
famẽ pastione solita re¬
leuaret. deuemt ad quẽdã
fontẽ. qui puras atq per¬
spicuas aquas emanabat.¬

Expanded text:
a tempestate regnum Francorum Pippinus strenue gubernabat; cui hic sanctus vir militari officio coniunctus inserviebaquia erat acer animo, fortis viribus, strenuus in armis et omni militari exercitio instructissimus. Cui expeditione in regali servitio, cum in patriam regredi temptaret, accidit ei iter agere per loca, quae Franci Campaniam vocant, culum sumeret et equorum famem pastione solita relevaret, devenit ad quendam fontem, qui puras atque perspicuas emanabat
Abbreviated transcription (Latin):
ad excolendã uineã
suam. mane. hora tercia.
sexta. nona. ⁊ undecima.
oꝑarios conducit. quia a
mundi huius u̾tio usq ĩ
fmem. ad erudiendã plebẽ
fidelium. predicatores con¬
gregare non destitit. Ma¬
ne etenuĩ mũdi fuit. ab adã
usq ad noc. Hora tercia:
a noc usq ad abraham.
Scrta quoq ab abraham

Expanded text:
ad excolendum vineam suam, mane hora tertia, sexta, nona et undecima, operarios conducit, quia a mundi hujus initio usque in finem, ad erudiendam plebem fidelium, praedicatores congregare non desistit. Mane etenim mundi fuit ab Adam usque ad Noe, hora vero tertia a Noe usque ad Abraham, sexta quoque ab Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ponebant ante pedes a¬
postoloꝵ. Diuidebatur aũt
singulis. prout cuiqz opꝰ
erat. Ioseph aũt qui cogno¬
minatus est barnabas ab
aplĩs. qd̾ est interp̾tatũ fi¬
lius consolationis leuites.
cyprius genere cum hẽret
agrum uendidit illum⁊
actulit preciũ. ⁊ posuit añ

Expanded text:
t ante pedes apostolorum. Dividebantur autem singulis prout cuique opus erat. Joseph autem, qui cognominatus est Barnabas ab apostolis, quod est interpretatum filius consolationis, levites, Cyprius genere, cum haberet agrum, vendidit illum, et attulit pretium, et posuit ante
Abbreviated transcription (Latin):
atue autẽ uirgines
oleum secũ non lc̃.u¬
sumũt: quia gloriã int
conscienciã non hñt. dũ
hanc ab ore proximorũ
querunt. Notandũ uo̾ ꝙ
omnes lampades habẽt.
sed om̃s oleum non hñt.
quia plerumq bona ĩ se
opera cum electis ⁊ repro¬
bis ostendũt. Sed soli ad¬
sponsum cum oleo ueniũt.
qui de hus que foris ege¬
rint intus gloriã querũt.

Expanded text:
atuae autem virgines oleum secum non sumunt, quia gloriam intra conscientiam non habent, dum hanc ab ore proximorum quaerunt. Notandum vero quod omnes lampades habent, sed omnes oleum non habent, quia plerumque bona in se opera cum electis et reprobi ostendunt, sed soli adsponsum cum oleo veniunt, qui de his quae foris egerint intus gloriam requirunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nem surgeret ĩ petendo
epĩn. essetq illi cura sedã¬
de seditionis. nc pplũs cuu¬
tatis inpiculum fui con¬
uerterctur ꝑrexit ad eclĩa.
Ibiqz cũ alloqueretur ple¬
beni. subito uox fertur in¬
fantis in pplĩs sonuisse ã¬
brosium epm̃. Ad cuiꝰ uocis
sonitum tocius ppli oracõ¬
uersa sunt. acclamãtis ã¬
brosiũ epm. Ita qui ante
turbulentissime assidebãt.
quia ⁊ arriani sibi ⁊ catho¬
lici sibi epm̃ cupiebãt. su¬
peratis alterutris ordinare
repente ĩ hũc uirum inira¬
bili ⁊ incrediblĩ concordia
consenserũt. Quod ille co¬
gnitũ egressus ecclĩam tri¬
bunal sibi parari fecit. qͥppe
mor futurus epũs altiora
conscendit. Tunc contra
consuetudnẽ sua cormeta
cũ facc̾t pplũs nichuilonimn
acclamabat. ꝑctmn tuũ slan

Expanded text:
nem surgeret in petendo episcopo, essetque illi cura sedandae seditionis, ne populus civitatis in periculum sui verteretur, perrexit ad Ecclesiam: ibique cum alloqueretur plebem, subito vox fertur infantis in populo sonuisse Ambrosium episcopum. Ad cujus vocis sonum totius populi ora conversa sunt, acclamantis Ambrosium episcopum; ita qui antea turbulentissime dissidebant, quia et Ariani sibi et Catholici sibi episcopum cupiebant, superatis alterutris, ordinari, repente in hunc unum mirabili et incredibili concordia consenserunt. 7. Quo ille cognito, egressus Ecclesiam, tribunal sibi parari fecit; quippe mox futurus episcopus, altiora conscendit: tunc contra consuetudinem suam tormenta cum faceret, populus nihilominus acclamabat: Peccat
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ dignatus est expone
quod dicebat. ut sciatis re¬
rum significationes quexe.
in hiis etiam q̃ ꝑ semetip̃z
uoluit explanare. Expo¬
nendo ergo qd̃ dixit. fign¬
rate se loqui ĩnotuit. q̃tiuꝰ.
certes uos redderet. cũ uobis
nr̃a fragilitas uerboꝵ illiꝰ
figuras aꝑiret. Quis eĩ
michi uiꝙͣ crederet. si spi¬
nas diuitias interp̾tari
uoluissem: maxime cum

Expanded text:
ipsum dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaerere in iis etiam quae per semetipsum noluit explanare. Exponendo ergo quod dixit figurate se loqui innotuit, quatenus certos vos redderet cum vobis nostra fragilitas verborum illius figuras aperiret. Quis enim mihi unquam crederet, si spinas divitias interpretari voluissem, maxime cum
Abbreviated transcription (Latin):
reuelasse putetur consi¬
luim. exepto dum taxat
archangelo gabrieli. qui
utiq tante inter suos in¬
ueniri potuerit excellẽcie
men a nũcio. Dei quippe
nũciare decebat. quã hũc
quẽ simule nome honorat.
Nam quidẽ aliud forti¬
tudo. qmͣ uirtus. Non
autẽ de decens aut incon
cum similis ĩ utroqz aꝑ¬
pellationis. non sit tñ
utriusqz sunilis causa
Aliter quippe xpũs forti¬
tudo uel uirtus dei dicit᷑.
aliter angelus. Angelus
cnĩ tantũ nũcupatinue:¬
xpũs aũt est substãtiue.
est. que forti armato qui
suũ atriũ in pace custodire
solebat. fortior suꝑuenic̃s.
ipĩ suo brachio debella¬
uit. ⁊ sic ei uasa captiui¬
tatis potent̾ eripuit. An¬
grlus uero fortitudo dei
appellatus est. uel qd̾ hu¬
iuscemodi meruerit pͥro¬
gatiuã officii quo eusdẽ
tum. uel quia uirginem
natura pauidã simplicẽ
uerecũdam de miraculi
nouitate non expauesce s
confortare deberet. Qd̃ et
fecit ne tuncas inquiens
maria. ĩuensti gratiam

Expanded text:
revelasse putetur consilium, excepto duntaxat archangelo Gabriele, qui utique tantae inter suos inveniri potuerit excellentiaemen a nuntio. Dei quippe nuntiare decebat, quam hunc, quem simile nomen honorat? Nam quid est aliud fortitudo, quam virtus? Non autem dedecens aut incongcum similis in utroque appellationis, non sit tamen utriusque similis causa. Aliter quippe Christus fortitudo vel virtus Dei dicitur, aliter angelus. Angelus enim tantum nuncupativeus autem etiam substantive est, quae forti armato, qui suum atrium in pace custodire solebat, fortior superveniens, ipsum suo brachio debellavit; et sic ei vasa captivitatis potenter eripuit. Angelus vero fortitudo Dei appellatus est, vel quod hujusmodi meruerit praerogativam officii, quo ejusdem utis: vel quia virginem natura pavidam, simplicem, verecundam, de miraculi novitate ne expavesceret, confortare deberet: quod et fecit, Ne timeas, inquiens, Maria, invenisti gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
pterea repleti sũt lumbi mei
dolore. ⁊ angustia possedit me
sicut angustia parturiẽtis.
Corrui cum audirem: cõtur¬
batus sum cũ uiderẽ. E marcuit
cor meũ: tenebre stupefecerũt
me. Babilon dilecta mea: po¬
sita est mͥ ĩ miraculũ. Pone
mensam: contẽplare ĩ specła.
Comedentes ⁊ bibentes: sur¬
gite pͥncipes. arripite clypeũ.
pone speculatorẽ: ⁊ quodcũq
uiderit ãmĩciet. Et uidit cur¬
rum duoꝵ equitũ. ascensorẽ
asun ⁊ ascensorẽ caincli: et
contemplatus est diligent
multo ĩtuitu. Et clamauit¬
ut leo. Suꝑspeculã diũ ego

Expanded text:
pterea repleti sunt lumbi mei dolore, et angustia possedit me sicut angustia parturientis. Corrui, cum audirem, conturbatus sum, cum uiderem. Emarcuit cor meum, tenebrae stupefecerunt me: Babylon dilecta mea posita est mihi in miraculum. Pone mensam, contemplare in specula comedentes et bibentes. Surgite, principes, arripite clypeum. pone speculatorem: et quodcumque viderit, annuntiet. Et vidit currum duorum equitum, ascensorem asini, et ascensorem cameli: Et contemplatus est diligenter multo intuitu. Et clamavit leo: Super speculam Domini ego
Abbreviated transcription (Latin):
dubitatũ ẽ a quo
potissimũ mona¬
choruni heremus habitari
cepta est. Quidã enim
altius repetentes a beato
las plus nobis uidetur
fuisse ꝙͣ monachus: ⁊ io¬
lannes ante. ꝓphetare ce¬
pisse ꝙͣ natus esset. Alii
aũt ĩ quã opimonẽ uulg̃

Expanded text:
dubitatum est, a quo potissimum Monachorum eremus habitari coepta sit. Quidam enim altius repetentes, a beatoElias plus nobis videtur fuisse, quam Monachus: et Joannes 2 ante prophetare coepisse, quam natus sit. Alii autem, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
indicas dum respiceret ce¬
lumn uore magna clamauit
e dirit tu es deus meus quẽ
udi. Ne me patiaris ab ĩ¬
nouidice deponi quia uir¬
titem sc̃e crucis agnoui. u̾.
ĩnes magister meus xp̃s
enem dilexi quẽ cognoui
uem confessus sum. tan¬
timodo in ista uoce exauda
pũs me misit ad istam
prouintiã ubi non paruũ
populum acquisuu.p̃ Om̃s¬

Expanded text:
Andreas, dum respiceret coelum; voce magna clamavit, et dixit: Tu es Deus meus quem vidi, ne me patiaris ab impio judice deponi, quia virtutem sanctae crucis agnovi. Vers. Tu es magister meus, Christe, quem dilexi, quem cognovi, quem confessus sum; tantummodo in ista voce exaudi pprovinciam, ubi non parvum populum acquisivi.
Abbreviated transcription (Latin):
hostem repellat ĩprobũ.
ed nec ciboꝵ crapula
tandẽ distendat corꝑa ne
ui per somnũ aminiã ludi¬
ficatã polluat. it laus

Expanded text:
Hostem repellat improbum. Sed nec ciborum crapula Tandem distendat corpora, Ne vi per somnum animam Ludificatam polluat. De Pas
Abbreviated transcription (Latin):
uigilias maturiꝰ cõucĩte.
In ecclĩa stantes. aut orate
aut psallite. Derba ociosa
aut sccularia: nec ip̃i ex ore
urõ proferte. ⁊ eos qui ꝓferre
uoluerint castigate. Pacc̃
cordes agnoscitis. ad cõcor¬
diam reuocate. Hoc si fide¬
implere: ⁊ ĩ hoc scło ad alta¬
re dnĩ cum sccura conscĩa

Expanded text:
igilias maturius surgite; in ecclesia stantes aut orate, aut psallite; verba otiosa aut saecularia nec ipsi ex ore vestro proferte, et eos qui proferre voluerint castigate. Pacem cordes agnoscitis, ad concordiam revocate. Haec si fideimplere, et in hoc saeculo ad altare Dominicum secura consci
Abbreviated transcription (Latin):
cit: quatenus istante lora
passionis ciusde minus pa
cuis morte dolerent. q̃ polt
mortẽ ad celos subleuandẽ
non dubitarent. minusl
sua de solatione trepidarent
quos ab eunte licet dno sprõ

Expanded text:
nte hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent; minus de sua desolatione trepidarent, quos, abeunte licet Domino
Abbreviated transcription (Latin):
est de contemptu
mortis uia quã seqͣmur
apposita forma cui ĩpͥma¬
mur. Primũ nobis est ex
teriora nr̃a misericordit᷑
ouibz eius impendẽ postre¬
mũ uero si necesse sit etiã
mortẽ nrãm pro eisdem
ouib mĩstrare. A primo¬

Expanded text:
est de contemptu mortis via quam sequamur, apposita est forma cui imprimamur. Primum noteriora nostra misericorditer ovibus ejus impendere; postremum vero si necesse sit, etiam mortem nostram pro eisdem ovibus ministrare. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipiũ regni eius babilõ
⁊ arach. ⁊ archad. ⁊ chalane.
interra sennear. De terra
illa egressus est assur. ⁊ edi¬
ficanit niuiuen. ⁊ plateas
ciuitatis: ⁊ chale resen quoz
inter niuuuen ⁊ chale. hec
est cuptas magna. It̃ .ii.

Expanded text:
ncipium regni ejus Babylon, et Arach, et Achad, et Challane, in terra Sennaar. De terra illa egressus est Assur, et aedificavit Nineven, et plateas civitatis, et Chale. Resen quoque inter Nineven et Chale: haec est civitas magna. At
Abbreviated transcription (Latin):
esse humilior atq
ad scruendũ promptior
quisqz debet ex munere:
quanto se obligatiorem
conspicit in reddenda ra¬
tione. Ecce homo qui ꝑe¬
gre proficiscitur seruos
uocat. eisq ad negotium
talerita partitur. Post
multum uero temporis
positurus rationẽ reuer¬
titur: bene operautes pro
apportato lucro remune¬
rat. scruũ uero a bono oꝑe
torpenten dampuat .R.

Expanded text:
esse humilior atque ad serviendum 1464 promptior quisque debet ex munere, quanto se obligatiorem esse conspicit in reddenda ratione. Ecce homo qui peregre proficiscitur, servos suos vocat, eisque ad negotium talenta partitur. Post multum vero temporis positurus rationem revertitur, bene operantes pro apportato lucro remunerat, servum vero a bono opere torpentem damnat.
Abbreviated transcription (Latin):
icm̃ ille pauꝑes in
clesti gratia uoluit
nobis c̃e consoites: cur nob̃
non sunt in sbã terrena cõ¬
sortes. Nec ertranci sint ali¬
monus qui frẽs sunt satra¬
mentis. nisi qd̃ rectius apd̃
deum per ip̃os aginus cau¬

Expanded text:
im ille pauperes in coelesti gratia voluit nobis esse consortes, cur nobis non sint in substantia terrena consortes? Nec extranei sunt alimoniis, qui 5 fratres sunt sacramentis, nisi quod rectius apud Deum per ipsos agimus cau
Abbreviated transcription (Latin):
mulier ĩcauta serpentinũ
uirus excepit. Dybolus
quod per se non potuit per
uxorẽ adam prothoplastũ

Expanded text:
mulier incauta serpentium virus accepit. Diabolus quod per se non potuit, per uxorem Adam protoplastum
Abbreviated transcription (Latin):
soliqz patriam unã facit
do supplices regem preceniᷤ
milites ut in suo clarissiõ
nos ordinet palatiog
scda mete nescia prĩ sup̾¬
mo glĩa honorqz sit cum
filio ⁊ spũ ꝑaclito. Amẽ.

Expanded text:
olique patriam, Unam facit do supplices Regem precemur milites. Ut in suo clarissimo Nos ordinet palatio. Per saecla metae nescia Patri supremo gloria; Honorque sit cum Filio Et Spiritu paraclito. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
regula degebat. Sed pic
eiusdem prĩs sui oculis fu¬
rabatur horas. ⁊ quẽ sibi
ad manducandũ subriꝑe
poterat dicb certis bñdicto

Expanded text:
regula degebat. Sed pie ejusdem Patris sui oculis furabatur horas, et quem sibi ad manducandum subripere poterat, diebus certis Benedicto
Abbreviated transcription (Latin):
tuam audiui ĩ ꝑadiso et
timui. eo ꝙ midus essem
it abscondi me. Cui dixit.
Quis enim ĩdicauit tibi
ꝙ nudus esses. nisi ꝙ ex
ligno de quo tibi p̾ceperã.
ne comederes. comedisti:
Dixit adam. Mulier quã
dedisti mͥ sociam dedit mͥ
de ligno ⁊ comedi. lc̃.niͣ.
Tdirit dñs deus ad

Expanded text:
 audivi in paradiso: et timui eo quod nudus essem, et abscondi me. Cui dixit: Quis enim indicavit tibi, quod nudus esses, nisi quod ex ligno, de quo tibi praeceperam ne comederes, comedisti? Dixit Adam: Mulier, quam dedisti sociam mihi, dedit mihi de ligno, et comedi. Dixitque Dominus Deus ad
Abbreviated transcription (Latin):
accedere ad altare potest no¬
lens. accipe sacramẽtũ p̃t
nolens. credere non potest
nisi uolcus. Si corpore cre¬
deretur fieret ĩ nolentib s
non corpore creditur. Aude¬
aplũi. Corde creditur ad
iusticiam. Et quid seqͥtur.
Ore autem confessio fit ad
salutem. De radice cordis
surgit ista confessio. Aliqũ
audis confitentẽ. ⁊ nesciscre¬
dentẽ: sed nec debes uocare
confitẽtem quẽ iudicas nõ
credentem. Ricta aũt¬

Expanded text:
altare potest nolens, accipere Sacramentum potest nolens: credere non potest nisi volens. Si corpore crederetur, fieret in nolentibus: sed non corpore creditur. Apostolum audi: Corde creditur ad justitiam. Et quid sequitur? Ore autem confessio fit ad salutem . De radice cordis surgit ista confessio. Aliquando audis confitentem, et nescis credentem. Sed nec debes vocare confitentem, quem judicas non credentem. Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
ed ⁊ utraq auis
memorata. quia
gemitũ pro cantu edere
solet. scõꝵ in hoc sclõ desi¬
gnat ploratũ de quo dñs
memorat dicẽs. Amen
amẽ dico uobis plorabi¬
tis ⁊ flebitis uos: mũdus
autẽ gaudebit. uos autẽ

Expanded text:
ed utraque avis memorata, quia gemitum pro cantu edere solet, sanctorum in hoc saeculo designat ploratum, de quo Dominus memorat, dicens: Amen, amen, dico vobis, quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebi
Abbreviated transcription (Latin):
nuit en ocli octingentis ã¬
nis. ⁊ genuit filios ⁊ filias.
Et facti sunt om̃s dies ia¬
reth. nongenti sexagnnita
duo anni ⁊ mortuus est.
Porro enoch uixit seragĩ¬
ta qͥnqz annis ⁊ genuit ma¬
thusalem. Et ambulauit
enoch cum deo. Et iuxit e¬
noch postꝙͣ genuit mathu¬
salem. trecentis anins. ⁊ ge¬
nuit filios ⁊ filias. Et facti
sunt om̃s dies enoch trecẽti
sexagnnta qͥnq ãm. ãbu¬
lauitqz cum deo: ⁊ non ap¬
paruit quia tulit eñ deus.

Expanded text:
nuit 149 Henoch, octingentis annis, et genuit filios et filias. Et facti sunt omnes dies Jared nongenti sexaginta duo anni, et mortuus est. Porro Henoch vixit sexaginta quinque annis, et genuit Mathusalem, et ambulavit Henoch cum Deo: et vixit Henoch postquam genuit Mathusalem, trecentis annis, et genuit filios et filias. Et facti sunt omnes dies Henoch trecenti sexaginta quinque anni. Ambulavitque cum Deo, et non apparuit: quia tulit illum Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
Risum fecit michi
deus. Quicũq audierit
conridebit michi. fursũq
ait. Quis auditurus cre¬
deret abrahan ꝙ sara lac¬
taret filium. quẽ peperit
ei iam seni: Creuit igit᷑
puer: et ablactatus est.
Fecitq abraham grande
comunũ ĩ die ablactatioĩs

Expanded text:
risum fecit mihi Deus quicumque audierit conridebit mihi rursumque ait quis auditurum crederet Abraham quod Sarra lactaret filium quem peperit ei iam seni crevit igitur puer et ablactatus est fecitque Abraham grande convivium in die ablactationis
Abbreviated transcription (Latin):
uestigia dm̃ dicentis.
Non uenit filius honũs
ministrari. sed ministre.
et dare ammã suã redẽp¬
ciore pro multis. Et illd̃
qd̃ ĩ alio loco dixit. cum
zebedei filios ad scam co

Expanded text:
 sui dicentis: « Non venit filius hominis ministrari, sed ministrare, et dare animam suam redemptionem pro multis . » Et illud quod in alio loco dicit, cum Zebedaei filios ad sanctam co
Abbreviated transcription (Latin):
tuũq ⁊ medullarũ. cogi¬
tationes cordis ⁊ secreta
scrutatur aĩoꝵ. qr mida
m̃tium ⁊ aꝑta sũt oĩa¬
dei filio. quẽ consciencie
secreta non fallũt. Prophe¬
tauit itaqz symeon. pro

Expanded text:
tuumque et medullarum cogitationes cordis et secreta scrutatur animorum, quia nuda mentium et aperta sunt omnia filio, quem conscientiae secreta non fallunt. prophetauit itaque Symeon, pro
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quod ait. ecce hic¬
positus est in rumã ⁊ ĩ resur¬
rectione multoꝵ ĩ isrł. Huic
quid simile ĩ eungelio. scd̃m
iohannem scriptuni repperi.
In indiciũ ego ĩ mũdũ istũ
ueni: ut qui nou iudẽt uideãt.
et qui uident ceci fiãt. Quomͦ.
ergo ĩiudiciũ uenit. ut non
uidentes de nationib iuderc̃t:
⁊ qui prius uidebant de isrl.
ceci fierent: sic neuit ĩ rumã
et resurrectionẽ multoꝵ. In
aducutu enĩ dĩ saluatoris
qui prius steterant corruerũt:
et qui ceciderant surcexerunt.
Una est hec interpretatiode co
qd̃ dictũ est ecce iste positus est
ui rumã ⁊ in resurrectionem
multorũ in isrl. Est autẽ et
altius quid ĩtelligendũ adu̾sꝰ
cos uel maxĩc qui contͣ condi¬
torem latrant. ⁊ huicĩde de ue¬
teri testamẽto. que non ĩtelli¬
gunt testĩomia. congregãtes
simpliciũ corda decipiunt. R

Expanded text:
hoc quod ait: Ecce positus est hic in ruinam et in resurrectionem multorum in Israel? Huic quid simile in Evangelio secundum Joannem scriptum reperi: In judicium ego in mundum istum veni, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant . Quomodo ergo in judicium venit, ut non videntes de nationibus viderent, et qui prius videbant de Israel, caeci fierent? sic venit in ruinam et in resurrectionem multorum. In adventu enim Domini Salvatoris qui prius steterant, corruerunt, et qui ceciderant, surrexerunt. Una est haec interpretatio de eo quod dictum est: Ecce hic positus est in ruinam et resurrectionem multorum in Israel. Est autem et altius quid intelligendum adversus eos vel maxime, qui contra Conditorem latrant, et hinc inde de veteri Testamento, quae non intelligunt, testimonia congregantes, simplicium corda decipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
non metueret. cũ petro
dictum esset fidẽtiori atq
promptiori. non cãtabit
babantur. Sed cũ audiũt
in domo prĩs mei mau¬
siones multe sunt. si quo¬
minus dixissei uobis qr
uado ꝑare uobis locũ a per
turbatione retreãtur certi
ac fidentes etiam post ꝑi¬
cula temptacionũ se apd̃
dcum cũ rp̃õ ẽẽ mansuros.
Quia ⁊ si alius est alio for
tior. alius alio sapientior.
alius alio iustior. alius

Expanded text:
non metueret, cum Petro dictum esset, fidentiori atque promptiori: Non cantabit babantur. Sed cum audiunt: In domo Patris mei mansiones multae sunt, Si quominus dixissem vobis quia vado parare voturbatione recreantur, certi ac fidentes, et jam post pericula tentationum se apud Deum cum Christo esse mansuros, quia et si alius est alio ftior, alius alio sapientior, alius alio justior, alius
Abbreviated transcription (Latin):
minabr̃tui. A de uero dixͥ.
Quia audisti uocẽ uxoris
tue ⁊comedisti de ligno
ex quo preceperã tibi ne
comederes. maledicta t̾ra
in oꝑe tuo. In laborib co¬
medes eam cunctis dieb
uite tue. Spinas ⁊ tribu¬
los germinabit tibi: et co

Expanded text:
gnaret. Adae vero dixit: Quia audisti vocem uxoris tuae, et comedisti de ligno ex quo praeceperam tibi ne comederes, maledicta terra in opere tuo. In laboribus comedes eam cunctis diebus vitae tuae, spinas et tribulos germinabit tibi, et co
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quia hec illa qͣ trade¬
batur nocte loquutus ẽ mo¬
dicum erat. idest eiusdẽ noc¬
tis ⁊ dici sequentis tempꝰ
usq ad horã qua illum nõ
uidere inciperent . lc̃. ixͣ.

Expanded text:
Nam quia haec illa qua tradebatur nocte locutus est, modicum erat, id est, ejusdem noctis et diei sequentis tempus, usque ad horam qua illum non videre inciperent.
Abbreviated transcription (Latin):
nulla potuissent. Mox aũt
nutricem suã blande con¬
solatus. ei sanũ capisteriũ
reddidit quod fractũ tule¬
rat. Que res in loco eodem
a cunctis est agnita atqz
in tanta ãmiratioẽ hĩta.
ut hoc ip̃m capisteriũ eius
loci incole ĩ ecclĩe ĩgressu
suspenderent. qͣtenus ⁊ p̾¬
sentes ⁊ secuturi omnes a¬
gnoscerent. bñdictus puer
conu̾sionis grãm a quãta
ꝑfectione cepisset. Quod
annis multis illic ante
ad hec longobardoꝵ tẽpora
suꝑ fores ecclĩe pependit.

Expanded text:
a potuissent Mox autem nutricem suam blande consolatus, et sanum capisterium reddidit, quod fractum tulerat Quae res in eodem loco a cunctis est agnita, atque in tanta admiratione habita, ut hoc ipsum capisterium ejus loci incolae in ecclesiae ingressu suspenderent: quatenus praesentes et secuturi omnes agnoscerent, Benedictus puer conversationis gratiam a quanta perfectione coepisset, quod annis multis illic ante ad haec Langobardorum tempora super fores ecclesiae pependit.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uicerit uestietur uesti¬
mentis albis: ⁊ non delebo
nomen eius de libro uite.
et confitebor nomen eius
coram pr̃e meo ⁊ coran
augelis eius. Qui ht au¬
res audiat. quid spũs di¬
sat ecclesiis. Et angelo phi¬
ladelplic ecclĩe scribe. hec
dicit scũs ⁊ uerus qui habet
clanem dauid. qui aperit
et nemo claudit: claudit

Expanded text:
Qui uicerit, uestietur uestmentis albis, et non delebo nomen eius de libro uitę.et confitebor nomen eius coram Patre meo et coram angelis eius qui habet aurem audiat quid Spiritus dicat ecclesiis et angelo Philadelphiae ecclesiae scribe haec dicit sanctus et verus qui habet clavem David qui aperit et nemo clu
Abbreviated transcription (Latin):
phetauerat copulata cõ¬
iugio. ꝓplxtauerat uͥgo.
debuit etiã iudua. ne qͣ
aut ꝓfessio deesset. aut
serus. Et idco anna ⁊sti¬
pendiis iuduitatis. et
morib talis inducitur.
ut digna planc fuisse cre¬
datur. que redemptorẽ
Cuius nũta cũ alibi de¬
scripserimus. cũ iuduas

Expanded text:
phetauerat copulata coniugio, prophetauerat uirgo, debuit etiam uidua, ne qua aut professio deesset aut sexus. et ideo Anna et stipendiis uiduitatis et moribus talis inducitur, ut digna plane fuisse credatur, quae redemtorem cuius merita cum alibi descripserimus, cum uiduas
Abbreviated transcription (Latin):
cis claritatẽ nescit. cecus
est. Sed si iam in redẽptorẽ cre¬
didit iuxta uiã sedet. Si
auten iam credidit. s ut
eternũ lumen recipiat ro¬
gare dissimulat. atqz a
precib cessat. Cecus eqͥdẽ
iuxta uiam sedet. sed mi

Expanded text:
cis claritatem nescit, caecus est; sed si jam 1441 in Redemptorem credit, juxta viam sedet; si autem jam credit, sed ut aeternam lucem recipiat rogare dissimulat, atque a precibus cessat, caecus quidem juxta viam sedet, sed mi
Abbreviated transcription (Latin):
terrenũ ⁊ celeste
dificium distat. qd t̾renũ
edificium expensas colli¬
gendo construitur: celeste
uero edificium expensas di¬
spergendo. Ad illud sũpt
facimus si non hĩta colli¬
gamus: ad istud sũptus
facimus si non habita re¬

Expanded text:
terrenum et coeleste aedificium distat, quod terrenum aedificium expensas colligendo construitur, coeleste vero aedificium expensas dispergendo. Ad illud sumptus facimus, si non habita colligamus, ad istud sumptus facimus, si et habita re
Abbreviated transcription (Latin):
debuamus. si nos quoqz
dnd opitulante aptos red¬
duenire ⁊ in quibz hĩtare
dignictur. Ea autem solũ¬
ndo ratione aduentu. et
Iustratione apti existimꝰ.

Expanded text:
celebramus, si nos quoque Domino opitulante aptos redadvenire, et in quibus habitare dignetur. Ea autem solummodo ratione adventu et illustratione sancti Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩfums oriũdus: cantuariõ.
arcdidiaconatũ sub fheo¬
baldo archip̾sule regebat.
quã a natura hẽbat¬
sũme prudencie marita¬
uerat: uultu pulcher ⁊
amabilis. mitis aspectu.
opere iustus. cultu uenu¬
stus. corpore procerus. et

Expanded text:
infimis oriundus, Cantuariae archidiaconatum sub Theobaldo archipraesule regebat, quam a natura habebatsummae prudentiae maritaverat, vultu pulcher et amabilis, mitis aspectu, opere justus, cultu venustus, corpore procerus, et
Abbreviated transcription (Latin):
ut dum illa conuerti
uocata remieret. p̾dica¬
tores scĩ ad uocationem
gencium ꝑ ordinẽ ueni¬
rent. quatenus redẽpto¬
ris nrĩ predicatio a pro¬
prus repulsa gentiles
populos qͣi extraneos q̃

Expanded text:
Ut dum illa converti vocata renueret, praedicatores sancti ad vocationem gentium per ordinem venirent. Quatenus Redemptoris nostri praedicatio, a propriis repulsa, gentiles populos quasi extraneos q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ propositũ suũ. ad effectũ
perduct̾ uellet. Ergosapi¬
aitia dei ante oĩa scla ꝓ¬
posuusse sibi hĩtaculum

Expanded text:
 propositum suum ad effectum perducere vellet. Ergo Sapientiam ante omnia saecula proposuisse sibi habitaculum,
Abbreviated transcription (Latin):
mundi salus adueneris.
unc celum terra hunc
mare hunc om̃e qd ĩ eis est
auctorem aduẽtus tui lau¬
dat exultans cantico ¶os
quoq qui scõ tuo redempti sã
guine sumus ob diem nata¬
lis tui yminũ nouũ concu

Expanded text:
Mundi salus adveneris. Hunc coelum, terra, hunc mare, Hunc omne quod in eis est, Auctorem adventus tui Laudans exsultet cantico. Nos quoque qui sancto tuo Redempti sumus sanguine, Ob diem natalis tui Hymnum n
Abbreviated transcription (Latin):
Flãma enĩ ĩmodũ camẽ
curuata.specie qͣsi ueli na¬
uis uento sinuati supra
corpus mrĩs stetit. Quod
corpus ĩ medio positum
non erat. ut caro ardens.
s tãꝙͣ si aurũ aut argẽ¬
tum ĩ fornace candescẽt.
timũ uidentes scelcrũ mi¬
instri igni corpus nõ posse
consuii. iusserũt. ꝓpius
accedẽ confectorẽ. ⁊ corpus

Expanded text:
Flamma etenim in modum camerae, curvata specie, quasi velum navis vento sinuatum supra corpus martyris stetit. Quod corpus in medio positum non erat ut caro ardens, sed tanquam si aurum aut argentum in fornace candesceret.timum videntes scelerum ministri, corpus igni non posse consumi, jusserunt propius accedere confectores et corpus
Abbreviated transcription (Latin):
et qui nou nouit dũ
paritur discit. ⁊ qui nescit.
dum expungitur sentit.
⁊ qui ignorat dũ expetit
agnoscit. Pronefas. pre¬
ceptum dei contempint᷑.
et persusio serpentis audi¬
tur. Despicitur deus pro¬
uidens: ⁊ serpens auditur
decipiens. Spernũtur sa¬
lutaria monita: et reci¬
puintur uenenata colloqͥa.

Expanded text:
et qui non novit, dum patitur discit; et qui nescit, dum expungitur sentit; et qui ignorat, dum experitur agnoscit. Proh nefas! praeceptum Domini contemnitur, et persuasio serpentis auditur. Despicitur Deus providens, et serpens auditur decipiens. Spernuntur salutaria monita, et recipiuntur venenata colloquia.