comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illis. Quertente autẽ te faciẽ: turbabuntur¬
Multi repleti bonitate sibi tribuer̃ qđ habebant:
et uoluert̾ głari qͦsi in iustificationibꝰ suis. et dixer
Siiustꝰ sũ magnꝰ sũ: et factist̾ sibi placentes. et somi¬
it eis apłs. Qͥd enĩ habes qđ ñ accepisti: Uolens
autẽ dis ꝓbare hominẽ qđ ab illo habeat qͥcqͥd ha.¬
bet: ut cũ bonitate habeat et humilitate. aliqͣndo
eũ ꝑturbat. auertit ab illo faciẽ suã. et decidit
in tẽptationẽ: et ostendit illi qr qđ iustꝰ erat et
recte ambulabat. ipso regente fiebat. Auertente
autẽ te faciẽ: turbabunt᷑. Uidete qͥd dicat in alio
psalmo. Ego dixi in abundantia mea: ñ mouebor

Expanded text:
illis: «Avertente autem te faciem tuam, turbabunturMulti repleti bonitate, sibi tribuerunt quod habebant, et voluerunt gloriari quasi in justificationibus suis, et dixerplacentes. Et sonuit eis Apostolus: «Quid enim habes quod non accepisti» ? Volens autem probare Deus homini quod ab illo habeat quidquid habet, ut cum bonitate habeat et humilitatem, aliquando eum perturbat; avertit ab illo faciem suam, et decidit in tentationem; et ostendit illi quia quod justus erat, et recte ambulabat, ipso regente fiebat. «Avertente autem te faciem tuam, turbabuntur.» Videte quid dicat et in alio psalmo: «Ego dixi in abundantia mea, Non movebor
Abbreviated transcription (Latin):
bͦ nr̃is ꝑ fpm scm qͥdatꝰ ẽ nobis. Ubi audis diffusio-¬
nẽ: intellige latitudinẽ. Ubi audis latitudinẽ intel¬
lige atria dñi: et habebis uerã benedictionẽ dñi.
quando ñ maledicis inimicis. Alloqͥt᷑ enĩ sp̃s eos
qui patiunt᷑ tribulationẽ. ut glorient᷑ in tribula¬
tionibꝰ: et dic̃ eis. Eece nunc benedicite dñm:
om̃s serui dñi. Qͥd. ẽ. ecce nunc: In hoc tẽpore. Nã

Expanded text:
 sanctum, qui datus est nobis» . Ubi audis diffusionem, intellige latitudinem; ubi audis latitudinem, intellige atria Domini; et habebis veram benedictionem Domini, quando non maledicis inimicis. Alloquitur enim Spiritus eos qui patiuntur tribulationem, ut glorientur in tribulationibus; et dicit eis, «Ecce nunc benedicite Dominum, omnes s
Abbreviated transcription (Latin):
sit nom̃ dñi benedictũ. Quã atra nox Percussus
uulnere a capite usq ad pedes: putrefactꝰ liquesce¬
bat in se: Tunc eũ mulier eua ausa ẽ tẽptare. Dic
aliqͥd in dm̃ tuũ: et morere. Audi benedictionẽ
in noctibꝰ Locuta es inquit tanꝗͣ una ex insipienti.¬
bꝰ mulieribꝰ. Sibona suscepimꝰ de manu d̃i mala ñ

Expanded text:
sit nomen Domini benedictum» . Quam nox atra! Percussus sit nomen Domini benedictum» . Quam nox atra! Percussus ulcere a capite usque ad pedes, putrefactus liquescebat in se. Tunc Eva ausa est eum tentare: «Dic aliquid in Deum tuum, et morere.» Audi benedicentem in noctibus: «Locuta es,» inquit, «quasi una ex insipientibus mulieribus. Si bona suscepimus de m
Abbreviated transcription (Latin):
Sic gͦ qͥ statis in domo dñi in atriis domꝰ dei nr̃i.
Innoctibꝰ extollite manꝰ ur̃as in scã. et benedicite
dñm. fãcile ẽ. henedicere in diebꝰ. Iuid ẽ in diebꝰ:
In rebꝰ psꝑis. Nox enĩ tristis res. ẽ. Dies leca res est.
Quando tͥ bene. ẽ: benedicis dñm. Endo filiuor
ꝑiculo partꝰ. benedicis dñm. Egrotabat filiꝰ lib̾a¬
eur: benedicis dñm. E grotabat filiꝰ. forte quesisti
mathematicũ sorcilogũ.: forte ñ de lingua sed
de moribꝰ cuis exuc maledictio in dm̃. et exut
de moribꝰ tuis et uita tua. Nol. głari qi lingua
benedicis: si cuta malechicis. Iuomͦ in qͥs uita male-¬
ce cũ uita tua maledicat. qͥd ꝓdest qđ linguatua
benedicit: Benedicite gͦ dñm. Qndo: In noctibꝰ
Qͥndo benedx̃ iob quã tristis noxerat. Ablatast̾
omĩa quȩ possidebant᷑: ab latis filiis qͥbꝰ seruabant᷑
Iuã tristis nox. Sed uideamꝰ. si ñ in noctibꝰ benedir̃.
Dñs dedit. dñs abstulit: sic̃ dño placuit ita factũ ẽ

Expanded text:
atriis domus Dei nostri, in noctibus extollite manus vestras in sancta, et benedicite Dominum.» Facile est benedicere in diebus. Quid est, in diebus? In rebus prosperis. Nox enim tristis res est; dies res est laeta. Quando tibi bene est, benedicis Dominum. Quando filium iculo partus; benedicis Dominum. Aegrotabat filius, liberatur; benedicis Dominum. Aegrotabat filius; forte quaesisti mathematicum, sortilegum: forte non de lingua, sed de moribus tuis exiit maledictio in Dominum; exiit de moribus et vita tua. Noli gloriari quia lingua benedicis, si vita maledicis. Quomodo, inquis, vita maleEcce cum vita tua maledicat, quid prodest quod lingua tua benedicit? Benedicite ergo Dominum. Quando? «In noctibus.» Quando benedixit Job? Quando tristis nox erat. Ablata sunt omnia quae possidebantur; ablati filii quibus servabantur: quam tristis nox! Sed videamus si non in nocte benedicit: «Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est:
Abbreviated transcription (Latin):
benedicturis dñm sine defectu: hic incipiunt be¬
nedicere. hic in tribulationibꝰ. in tẽptationibꝰ in
mol estus: int̾ adũsitates scłi. int̾ insidias inimici.
int̃ fraudes et impetꝰ diaboli. Hoc ẽ. ecce nunc
benedicite dñm om̃s serui dñi. Quistatis in do¬

Expanded text:
benedicturi sunt sine defectu, hic incipiunt benedicere Dominum; hic in tribulationibus, in tentationibus, in molestiis, inter adversitates saeculi, inter insidias inimici, inter fraudes et impetus diaboli. Hoc est, «Ecce nunc benedicite Dominum, omnes servi Domini, qui statis in do
Abbreviated transcription (Latin):
quasi una ex insipientibꝰ mauilieribꝰ. Adã patris rep¬
pulit euã : tanquã dicens. Sufficit. qr ꝓpt̃ ce mor-¬
talis effectus sũ. Ualueras in paradiso: seduinceris
instercore. Magna grã dei. Sed unde hoc nisi qr
ros hermon cõpluerat illã animã. et dñs dederat
suauitatẽ. ut t̾ra nr̃a daret fructũ suũ: In noctibꝰ
extollite manꝰ ur̃as in scã.: et benedicite dñm. He¬
nedicat re dñs ex sion: qͥ fec̃ celũ et t̾rã. Pures hor¬
tatur ut benedicant. et ipse unũ benedicit. quia
ex pluribꝰ unũ fecit: qr bonũ et iocundũ ẽ habita¬
re fr̃s in unũ Pluralis numerus fr̃s: sed singularis
habitare in unũ. Ideo benedicat te dñs exsion: qͥ
fecit cȩlũ et trã. Nemo ur̃m dicat: ad me ñ ꝑuenit.
futas quis ẽ. quẽ dix̃. benedicat te dñs ex sion: Unũ
benedixit. Esto in uno: et ꝑuenit ad te benedi¬
ctio:

Expanded text:
ieribus.» Adam putris repulit Evam, tanquam dicens: Sufficiat quod propter te mortalis effectus sum. Valueras in paradiso, sed vinceris in stercore. Magna gratia Dei! Sed unde hoc, nisi quia ros Hermon compluerat illam animam, et dederat Dominus suavitatem, ut terra nostra daret fructum suum ? «In noctibus extollite manus vestras in sancta, et benedicite Domnedicat te Dominus ex Sion, qui fecit coelum et terram.» Plures hortatur ut benedicant, et ipse unum benedicit, quia ex pluribus unum fecit; quia «bonum et jucundum» est «habitare fratres in unum» . Pluralis numerus, «fratres;» sed singularis, «habitare in unum:» ideo, «Benedicat te Dominus ex Sion, qui fecit coelum et terram.» Nemo vestrum dicat: Ad me non pervenit. Putas quis est quem dixit, «Benedicat te Dominus ex Sion?» Unum benedixit: esto unum, et pervenit ad te benedictio.
Abbreviated transcription (Latin):
ICCENUNC BENEDICITE DÑM: OÕS
Quistatis indomodñi:
in atriis domꝰ dei nr̃i. Quare addi¬
dit in acriis: Atria: ampliora spa-¬
et potes diligere inimicũ tuũ: qr ñ ea diligis. ubi
ab inumico angustias pateris. Iuomꝰ intelligeris
stare in atrus: Sta in caritate. et stas in atrues.
Incaritate. latitudo ẽ. In odio: angustia. Audi apłm.
lra et indignatio. tribulatio et angustia: in omnẽ
animã hominis oꝑantis malũ. De latitudine autẽ

Expanded text:
cce nunc benedicite Dominum, omnes qui statis in domo Domini, in atriis domus Dei nostri.» Quare addidit, «in atriis?» Atria ampliora spaet potes diligere inimicum tuum; quia non ea diligis, ubi ab inimico angustias patiaris. Quomodo intelligeris stare in atriis? Sta in charitate, et stas in atriis. In charitate latitudo est, in odio angustia. Audi Apostolum: «Ira et indignatio, tribulatio et angustia in omnem animam hominis operantis malum» . De latitudi
Abbreviated transcription (Latin):
ac sũmo bono mala omĩa tolerare. Cuiꝰ consũmatio¬
nis finis ẽ. excellere in regno xp̃i qđ ñ habet finẽ. et
habere ibi sine morte. sine dolore. et cũ magno ho¬
nore uitã: morte huiꝰ uitȩ ac doloribꝰ et obꝓbrus
acqͥsitã : Qđ autẽ addidit. latũ mandatũ tuũ ual¬
de. ñ intelligo nisi caritatẽ. Qͥd enĩ ꝓfuisset qͦcũq
morte imminente. et int̃ qͣntacũq torm̃ta illa
martiria confiteri. si caritas in confitente ñ esset :
ardeã caritatẽ autẽ ñ habeã. nichil m ꝓdest. Cari¬
tas autẽ dei diffusa ẽ in cordibꝰ nr̃is. ꝑ sp̃m scm̃ qͥ
dat e nob. In hac cdiffusione latitudo ẽ in qͥ sine
angustis uia qͦq ambulat᷑ angusta: donante illo
cui dictũ ẽ. dilatasti gressus meos subtꝰ me. et ñ s̃
infirmata uestigia mea. Latũ ẽ. gͦ mandatũ cari-¬
tatis. mandatũ illud geminũ. qͦ iubet᷑ ds̃ et ꝓximꝰ

Expanded text:
ac summo bono mala omnia tolerare: cujus consummatioac summo bono mala omnia tolerare: cujus consummationis finis est excellere in regno Christi, quod non habet finem; et habere ibi sine morte, sine dolore, et cum magno honore vitam, morte hujus vitae ac doloribus et opprobriis acquisitam. Quod autem addidit, «Latum mandatum tuum valde;» non intelligo nisi charitatem. Quid enim profuisset quacumque morte imminente, et inter quantacumque tormenta illa martyria confiteri, si charitas in confitente non esset? Aardeam, charitatem autem non» «habeam, nihil mihi prodest» . Charitas autem Dei diffusa est int nobis . In hac diffusione latitudo est, in qua sine angustiis via quoque ambulatur angusta, donante illo cui dictum est, «Dilatasti gressus meos subter me, et non sunt infirmata vestigia mea» . Latum est ergo mandatum charitatis, mandatum illud geminum, quo jubetur Deus et proximus
Abbreviated transcription (Latin):
derent me testimonia tua intellexi. Qͥd ẽ expectaue-¬
r̃ ut ꝑderent : anuelut insidus obseder uiã. expec-¬
tantes ut qͣndo transiret occiderent: Nũqͥd gͦ mor-¬
te corporis ꝑire metuebat : Absit. Et qͥd ẽ me expe-¬
ctauer̃ nisi ut eis ad malũ consentirẽ : tc̃ em̃ ꝑd̾ent.
Unde autẽ ñ ꝑierit: dix̃. estimonia tua intellexi.
Sed familiariꝰ hic ȩccliȩ auribꝰ ũbũ grecũ sonat. mar-¬
tiria tua intellexi. q scilicet me sibi cͥonsentientẽ etiã¬
si occident. tua martiria confitens ñ ꝑissẽ. Sed illi qͥ
ut ꝑd̾ent expectabant qͣndo consentirẽ. torquebant
etiã cũ confiterer. Nec tam̃ qđ intellexerat relinque¬
bat: intuens et uidens utiq sine fine finẽ. si ꝑseuera¬
mationis uidi finẽ: latũ mandatũ tuũ ualde. Int̾-¬
uerat qͥppe in scũariũ dei: et intellexerat in nouissi¬
ma. Om̃is autẽ consũmatiomͥ uidet᷑ hoc loco incel¬
ligenda usq ad mortẽ ꝓ ueritate certare: et ꝓ uero

Expanded text:
 me; testimonia autem tua intellexi.» Quid est, «exspectaverunt, ut perderent?» an velut insidiis obsederunt viam, exspectantes ut quando transiret, occiderent? Numquid ergo morte corporis perire metuebat? Absit. Et quid est, «me exspectaverunt,» nisi ut eis ad malum consentiret? Tunc enim perderent. Unde autem non perierit dixit: «Testimonia tua intellexi.» Sed familiarius hic Ecclesiae auribus graecum verbum sonat, «Martyria tua intellexi.» Quia scilicet me sibi non consentientem etiamsi occiderent, tua martyria confitens non perirem: sed illi qui ut perderent, exspectabant quando consentirem, torquebant etiam cum confiterer. Nec tamen quod intellexerat relinquebat intuens et videns utique sine fine finem, si perseveramationis vidi finem; latum mandatum tuum valde.» Intraverat quippe in sanctuarium Dei, et intellexerat in novissima . Omnis autem consummatio mihi videtur hoc loco intelligenda, usque ad mortem pro veritate certare , et pro vero
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ. Qm̃ om̃ĩa seruiunt tͥ. Omĩa scilicet de qͥbꝰ
loquebat᷑. Om̃ia quȩ ꝑtinent ad hc̃ diẽ: seruiunt
tͥ Impii qͥppe de qͥbꝰ dicit᷑ nocti similaui matrẽtuã.
ut fundata ꝑmaneat: atq subiec̃. Nisi qilextua
meditatio mea ẽ: tc̃forsitan ꝑissẽ in humilitate
mea. Italex fidei ẽ. Non inanis fidei: sed quȩ ꝑ cd-¬
lectionẽ oꝑat᷑. Per hanc impetrat᷑ gr̃a. quȩ fortes
fac̃ in tribulatione tẽporali: ne ꝑeant in tribu-¬

Expanded text:
scilicet de quibus loquebatur; «omnia» quae pertinent ad hunc diem, «serviunt tibi.» Impii quippe de quibus dicitur, «Nocti similavi matrem vestrut fundata permaneat; atque subjecit, «Nisi quod lex tua meditatio mea est, tunc forsitan perissem in humilitate mea.» Ista lex fidei est; non inanis fidei, sed quae per dilectionem operatur . Per hanc impetratur gratia, quae fortes facit in tribulatione temporali, ne pereant in humi
Abbreviated transcription (Latin):
ea. et ipse fundauit eã altissimꝰ. Ipse ẽ enĩ et apd̃
patrẽ altissimꝰ. et ꝓpt̃ nos in ista matre factꝰ humil
itaq fundam̃to dñe fundasti trã et ꝑmanet: qr
in tali fundam̃to constabilita ñ inclinabit᷑ in scłm¬

Expanded text:
ea, et ipse fundavit eam Altissimus» ? Ipse est enim et apud ea, et ipse fundavit eam Altissimus» ? Ipse est enim et apud Patrem altissimus, et propter nos in ista matre factus humilitaque fundamento, Domine, «fundasti terram, et permanet:» quia in tali fundamento constabilita, non inclinabitur in s
Abbreviated transcription (Latin):
dientibꝰ ȩc̃nã sine desertione militiã Sequens aut̃
ẽ eoꝵ octo: qͥad istã litterã ꝑtinent. Singulis qͥppe
litteris ebreis subclunt᷑ octoni: donec psalmi huiꝰ ꝓ-¬
lixitas t̃minet᷑. In generacione et generationẽ ueri-¬
tas cua. fundasti t̾rã et ꝑmanet. Post cȩlũ enĩ t̾rã
contuitu fidelis m̃tis aspiciens. inuenit in ea gene¬
rationes quȩ in cȩlo ñ s̃: et ait. In generatione et
generationẽ ueritas tua. Siue om̃s generationes re
petitione inͣtelligi uolens. a qͥbꝰ nũꝗͣ defuit ueritas
dei in seĩs eiꝰ mͦ paucioribꝰ mͦ pluribꝰ ut se tẽporũ
uarietas habuit uł habebit: siue duas qͣsdã gene¬
rationes significans. unã scilicet ad legẽ et ꝓpħas.
alterã uͦ ad euangłm ꝑtinentẽ. Curautẽ nũꝗͣ eti¬
ã istis generationibꝰ ueritas desit: uelut aꝑiens cau¬
tẽ generantis ancillȩ fuisse ñ liberȩ quȩ ẽ mater
nr̃a. cui mat̾ sion dicet homo et homo factꝰ ẽ in

Expanded text:
dientibus aeternam sine desertione militiam. 2. «vers.» est eorum octo qui ad istam litteram pertinent. Singulis quippe litteris hebraeis subduntur octoni, donec psalmi hujus prolixitas terminetur. «In generationem et generationem veritas tua; fundasti terram, et permanet.» Post coelum ergo terram contuitu fidelis mentis aspiciens, invenit in ea generationes quae in coelo non sunt, et ait, «In generationem et generationem veritas tua:» sive omnes generationes ista repetitione significans, a quibus nunquam defuit veritas Dei in sanctis ejus, modo paucioribus, modo pluribus, ut se temporum varietas habuit vel habebit; sive duas quasdam generationes intelligi volens, unam scilicet ad Legem et Prophetas, alteram vero ad Evangelium pertinentem. Cur autem nunquam etiam istis generationibus veritas desit, velut aperiens cautem generantis ancillae fuisse, non liberae, quae est mater nostra ; cui, «Mater Sion, dicet homo; et homo factus est in
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ parũ habent: et ueniunt et fiunt passeres utiles.
Minugi uident᷑: qr ñ habent altitudinẽ dignitatis
git suꝑ egenũ et pauꝑem: attendunt ressuas. uillas
suas. et om̃s suꝑfluas copias qͥbꝰ uident᷑ excelsi et pre-¬
bent illas seruis dei. Dant agros. dant ortos. ȩdificant
ȩccłias. monasteria: colligunt passeres. ut in cedris
libam nidificent. Passeres gͦ satient᷑. Cedri libani
quas plantauit dñs: et illic passeres nidificabunt.
Attendite totã t̾rã: si ñ ita ẽ. ut loquor. Ista ñ solũ
credidi sed et uidi: dedit mͥ intellectũ ipsũ experi-¬
mentũ. Int̾rogate latissimas tras qͥ nostis: et uidete
in quã multis cedris libani passeres illi de qͥbꝰ locutꝰ
sũ nidificant. Sed tamen fr̃s mei ipsi passeres si st̃¬
spũales quãuis nidificent in cedris libani. ñ ꝓ ma¬
gno habere debent cedros libani. et putare illos eẽ.

Expanded text:
qui parum habent, et veniunt, et fiunt passeres utiles. qui parum habent, et veniunt, et fiunt passeres utiles. Minuti videntur, quia non habent altitudinem dignitatis git super egenum et pauperem;» attendunt res suas, villas suas, et omnes superfluas copias, quibus videntur excelsi, et praebent illas servis Dei; dant agros, dant hortos, aedificant ecclesias, monasteria, colligunt passeres, ut in cedris Libani nidificent passeres. Ergo satiantur «cedri» «Libani quas plantavit» Dominus, et «illic passeres nidificabunt.» Attendite totam terram, si non ita est. Ut loquerer ista, non solum credidi, sed et vidi; dedit mihi intellectum ipsum experimentum. Interrogate latissimas terras qui nostis, et videte in quam multis cedris Libani passeres illi, de quibus locutus sum, nidificant. 17. Sed tamen, fratres mei, ipsi passeres si spirituales sunt, quamvis nidificent in cedris Libani, non pro magno habere debent cedros Libani, et putare illos esse
Abbreviated transcription (Latin):
lectũ & unã archã. Conuertit se tamen. factꝰ ẽ. passer
quesiuit spũalia. Bene. optime. ñ illi insultemꝰ: non
dicamꝰ. nichil dimisisti. Non suꝑbiat. qͥ multa dimi-¬
sit. Petrus ut sequeret᷑ dñm: nã nouimꝰ qr piscator
erat. qͥd potuit dimittere : Uel fr̃ eiꝰ andiras. uł filii
⁊ebedei ioħs et iacobꝰ. etiã ipsi piscatores. Et tamen qͥd
dixert᷑ : Ecce nos dimisimꝰ omĩa: et secuti sumꝰ te. Non
eis dixit dñs oblitꝰ es pauꝑtatẽ tuã. qͥd dimisisti ut
totũ mundũ acciꝑes: Multũ dimisit fr̃smei. mul-¬
tũ dimisit: qui ñ solũ dimisit qͥcqͥd habebat. sed etiã
qͥeqͥd habere cupiebat. qͥsenĩ pauꝑ ñ turgescit in sp̃e
piditas p̾cisa. ẽ. Ibat in immensũ. accepit modũ: et
nichil dimissũ ẽ. Prorsus cotũ mundũ dimisit petrus:
et tocũ mundũ accepit petrus. Iuasi nichil habentes:
et omnia possidentes. faciunt hoc multi. Ista faciunt

Expanded text:
lectum et unam arcam. Convertit se tamen, factus est passer, lectum et unam arcam. Convertit se tamen, factus est passer, quaesivit spiritualia. Bene, optime; non illi insultemus, non dicamus: Nihil dimisisti. Non superbiat qui multa dimisit. Petrus ut sequeretur Dominum, novimus quod piscator erat, quid potuit dimittere? Vel frater ejus Andreas, vel filii Zebedaei Joannes et Jacobus, etiam ipsi piscatores ; et tamen quid dixerunt? «Ecce nos dimisimus omnia, et secuti sumus te» . Non ei dixit Dominus: Oblitus es paupertatem tuam; quid dimisisti ut totum mundum acciperes? Multum dimisit, fratres mei, multum dimisit, qui non solum dimisit quidquid habebat, sed etiam quidquid habere cupiebat. Quis enim pauper non turgescit in spem piditas praecisa est: ibat in immensum, accepit modum, et nihil dimissum est? Prorsus totum mundum dimisit Petrus, et totum mundum Petrus accepit. Quasi nihil habentes, et omnia possidentes . Faciunt hoc multi: ista faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
dificabt̃. tilicȩ domꝰ dux. ẽ. eoꝵ. Ubi passeres nidifi-¬
cabt̾: Incedris libani. lã audiuimꝰ quȩ sint cedriliba¬
ni: nobiles scłi. excelsigenere. opibꝰ honoribꝰ. Et ipse cedri
satiant᷑ illȩ tamen qͦs ipse plantauit. In his cedris passe¬
res nidificant. Qst̃ passeres: Aues eqͥdẽ. et uolatilia celi
st̾ passeres. Sed minuta uolatilia: solent dici passeres. St̃
gͦ qͥdã spĩales indificantes in cedris libani Id ẽ. st̃ qͥdã
seruidei audientes in euangelio. cdimitte om̃ia tua: uel
uende omnia tua et da pauꝑibꝰ. et habeb̾ thesaurũ in
celo: et ueni sequere me. Et ñ tantũ hoc audierunt
magni: sed audiert̾ et parui. Et uoluert̾ hoc facere
et parui. et. ee. spuales: ñ iungi uxoribꝰ. ñ macerari cu-¬
ra filioꝵ. ñ habere ꝓpͥas sedes. qͥbꝰ delegarent᷑ sedere in
uitã qͥndã cõmunẽ. Sed qͥd dimisert̃ isti passeres: Mi
se conuertit. dimisit cellã patrissin inopẽ: uix unũ

Expanded text:
idificabunt. Fulicae domus dux est eorum.» Ubi passeres nidificabunt? In cedris Libani. Jam audivimus quae sint cedri Libani, nobiles saeculi, excelsi genere, opibus, honoribus: et ipsae cedri satiantur, illae tamen quas plantavit ipse. In his cedris passeres nidificant. Qui sunt passeres? Aves quidem et volatilia coeli sunt passeres, sed minuta volatilia solent dici passeres. Sunt ergo quidam spirituales nidificantes in cedris Libani: id est, sunt quidam servi Dei audientes in Evangelio, «Dimitte omnia tua,» vel, «vende omnia tua, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelis; et veni, sequere me» . Et non tantum hoc audierunt magni, sed audierunt et parvi, et voluerunt hoc facere et parvi, et esse spirituales; non jungi uxoribus, non macerari cura filiorum, non habere proprias sedes quibus deligarentur, sed ire in vitam quamdam communem. Sed quid dimiserunt isti passeres? Minse convertit, dimisit cellam patris sui inopem, vix unum
Abbreviated transcription (Latin):
Et qͦmͦ uidebimꝰ : qͥd eñi ñ apatre ꝑ filiũ creatũ ẽ: Qͥ cqͥd
ambulat et repit in tris. qͥcqͥd natat in aqͥs. qͥcqͥd uolat
in aere. qͥcqͥd in celo circũ agitur. quanto magis t̾ra totus
mundus creatura dei : Sed nescio qͥd hic significat de
quadã ereatura noua. dequadic̃ apłs. si qͦ in xp̃o noua
exdeo. Noua creatira quȩ facta ẽ om̃s credentes in xp̃m:
exuentes se ueterẽ hominẽ. et induentes nouũ. Repleta
nẽ tr̃a creatura tua. In unoloco t̾rȩ crucifixus erat: in u¬
no exiguo loco cecidit granũ illud in t̾ra et mortificatũ
ẽ Sed magnũ fructũ attulit. Singulariseras dñe ibu:
donec tiansires. Agnosco in alio psalmo uocẽ tuã: qua
dixisti. Singularis ego sũ donec transea. Singularis
gͦ eras donec transires: singularis eras ei ̃ agnouisti oc¬
casũtuũ. sed ab occasu in ortũ transisti. Ortus es. splen-¬
Psaliũ fr̃s nondũ finiuimus: sed aliquid inde in
nomine xpisti etiam ad diem dominicũ differamus.

Expanded text:
 videmus: quid enim non a Patre per Filium creatum est? Quidquid ambulat et repit in terris, quidquid natat in aquis, quidquid volat in aere, quidquid in coelo circumagitur, quanto magis terra, totus mundus creatura Dei est. Sed nescio quid hic significat de quadam creatura nova, de qua dicit Apostolus, «Si quaex Deo» . Nova creatura quae facta est, omnes credentes in Christum, exuentes se veterem hominem, et induentes novum . «Repleta est terra creatura tua.» In uno loco terrae crucifixus erat, in uno exiguo loco cecidit granum illud in terram, et mortificatum est; sed magnum fructum attulit. Singularis eras, Domine Jesu, donec transires; agnosco in alio psalmo vocem tuam, qua dixisti: «Singularis ego sum, donec transeam» . Singularis ergo eras, donec transires; singularis eras, cum agnovisti occassum tuum: sed ab occasu in ortum transisti. Ortus es, splendPsalmum, fratres, nondum finivimus; sed aliquid inde in nomine Christi etiam ad diem Dominicum differamus.
Abbreviated transcription (Latin):
plantauit dñs satiabunt᷑. om̃s nobiles et excelsi fi-¬
deles. Iilic id ẽ. in cedris libani passeres ndificabt̾.
p̃bebt̾ ramos facultatũ suarũ colligendis minutis
spũalibꝰ. Prebent ista. faciunt hȩc cedrilibani quas
ficabt̾. fulicȩ domꝰ dux ẽ. eoꝵ. Quȩ ẽ. fulicȩ domꝰ :
fulica sic̃ om̃s nouimꝰ marina auis ẽ: uł in stagnis
ẽ. uł in mariẽ: habet qͣndã domũ ñ facile in litore
t̾rȩ aut nũꝗͣ sed in his quȩ in media aqͦ st̾. plerũq¬
in pecris qͦs aqua circũdat. Incelligimꝰ gͦ petrã esse
idoneã fulicȩ domũ. Nusꝗ̃ fortiꝰ et firmiꝰ habitat:
quã in petra. In quali petra: In mari consticuta.
et sicundit᷑ fluctibꝰ. frangit tamenfluctꝰ. ñ frangit᷑¬
petra. hoc habet magnũ petra. in mari consticuta.
Et unꝰ quisq imitans xp̃m. ita sit in isto scło id ẽ in
isto mari. ubi ñ potest nisi ꝓcellas uentosq sentire:
ut nulli uento cedat. nulli fluctui: sed omĩa exei¬

Expanded text:
plantavit Dominus, omnes nobiles et excelsi fideles. Illic, id est in cedris Libani, passeres nidificabunt; praebebunt ramos facultatum suarum colligendis minutis spiritualibus. Praebent ista, faciunt haec cedri Libani quas ficabunt, «Fulicae domus dux est eorum.» Quae est fulicae domus? Fulica, sicut omnes novimus, marina avis est; vel in stagnis est, vel in mari est. Habet quamdam domum non facile in littore terrae, aut nunquam; sed in iis quae in media aqua sunt: plerumqa circumdat. Intelligimus ergo petram esse idoneam fulicae domum, nusquam fortius et firmius habitat, quam in petra. In quali petra? In mari constituta. Etsi tunditur fluctibus, frangit tamen fluctus, non frangitur: hoc habet magnum petra in mari constituta. Et unusquisque imitans Christum, ita sit in isto saeculo, id est in isto mari, ubi non potest nisi procellas tempestatesque sentire, ut nulli vento cedat, nulli fluctui, sed omnia exci
Abbreviated transcription (Latin):
potestatẽ: nisi e̾e̾t cibi desuꝑ data. Et homo et diabolus.
et quelibet demonia ñ nisiaccepta porestate nocent: sed
ꝓficientibꝰ ñ nocent. Malis ita st̾ tanꝗͣ ignis feno: bonis
ita st̃ canꝗ̃ ignis auio. Manducatꝰ ẽ. iudas ut fenĩ: ꝓba¬
tͦ ẽ iob ut aurũ. Posiusti tenebras et facta ẽ nox illie

Expanded text:
potestatem, nisi esset tibi desuper data» . Et homo et diabolus potestatem, nisi esset tibi desuper data» . Et homo et diabolus et quaelibet daemonia nonnisi accepta potestate nocent: sed proficientibus non nocent. Malis ita sunt tanquam ignis feno; bonis ita sunt tanquam ignis auro. Manducatus est Judas ut fenum; probatus est Job ut aurum. «Posuisti tenebras, et
Abbreviated transcription (Latin):
nia seducere animas quert̾: sed ubi solñ ortꝰ ẽ. Tene-¬
brȩ enĩ st̃. Et cũ tenebiȩ st̾. quert̾ catuli leonũ qͦs deuo-¬
escã sibi: qr nec tẽptari qͥs potest a diabolo. nisi ꝑmit¬
tente deo. Iob sc̃s ante diabolũ erat: et cam̃ longe
ab illo erat. Aspectu ante illũ: potesta. te remotꝰ ab
illo. Iuando auderet tẽp̃tare uł carnẽ uł faculta¬
tes eiꝰ quas possidebat. nisi accepisset potestatem:
Quare autẽ dat᷑ potestas: Aut ad dãpnandos im¬
pios aut ad ꝓbandos pios. Iuste hoc cotũ dñs agit.
Et in neminẽ habet diabo potestatẽ. uel in aliqͥd eiꝰ. nisi
ille concedat ubi ẽ. potestas sũma et sublimis. Sic diabo¬
lo. sic homini nulla ẽ. potestas in hominẽ: nisi desuꝑ det᷑.
Stabat udex iuuoꝵ et mortuoꝵ ante hominẽ udicẽ: et
inflauit se homo uidex uidens ante se xp̃m. et ait. Nescis
qr potestatẽ habeo occidendi et dimittendite: At ille qͥ
uenerat et eũ docere a qͦ udicabat᷑. ñ haberef in qͥt in me

Expanded text:
nia seducere animas quaerunt, sed ubi sol non ortus est; tenebrae enim sunt. Et cum tenebrae sunt, quaerunt catuli leonum quos devoescam sibi;» quia nec tentari quis potest a diabolo, nisi permittente Deo. Job sanctus ante diabolum erat, et tamen longe ab illo erat: aspectu ante illum, potestate remotus ab illo. Quando auderet tentare vel carnem, vel facultates ejus quas possidebat, nisi accepisset potestatem? Quare autem datur potestas? Aut ad damnandos impios, aut ad probandos pios. Juste hoc totum Dominus agit; et in neminem habet diabolus potestatem, vel in aliquid ejus, nisi ille concedat, cui est potestas summa et sublimis. Sic diabolo, sic homini nulla est potestas in hominem, nisi desuper detur. Stabat judex vivorum et mortuorum ante hominem judicem, et inflavit se homo judex videns ante se Christum, et ait: «Nescis quia potestatem habeo occidendi et dimittendi te?» At ille qui venerat et eum docere, a quo judicabatur: «Non haberes,» inquit, «in me
Abbreviated transcription (Latin):
iterũ fumendi eã. Agnouit occasũ suũ: et posuit eã. Oitꝰ
ẽ sol: et recepit eã. Ortꝰ ẽ. sol. qr occidit sol: sed ñ ortꝰ ẽ. sol
adhuc eis. qͥ ñ intelligunt xp̃m. ipsa nox. ẽ. Adhuceis sol
ñ ortꝰ ẽ: instent ut intelligant ne rapiantur a rugiente
leone. Nã ecce qͥbꝰ ortꝰ ẽ: ñ eos audent inuadere catuli
leonũ. Seqͥt᷑ enĩ. Orcus ẽ. sol et congregati st̾. et in cu¬
bilibꝰ suis cubabunt. Magis magisq ubi orit᷑ sol iste ut
intelligat᷑ ab orbe t̾rarũ. et clarificet᷑ xp̃s in toto mundo
congregant᷑ catuli leonũ ipsa demonia. et recedunt a
gatist̾. Et ubi st̃: Et in cubilibꝰ suis cubabt̾. Cubilia eoꝵ
corda infideliũ. Iuã multi gerunt leones cubantes in
cordibꝰ sius. Non inde erũpunt: ñ faciunt impetũ in istã
ꝑegrinantẽ ierłm. Quare ñ faciunt: Quia iã ortꝰ ẽ sol.

Expanded text:
iterum sumendi eam; agnovit occasum suum,» et posuit eam; «ortus iterum sumendi eam; agnovit occasum suum,» et posuit eam; «ortus est sol,» et recepit eam. «Ortus est sol,» quia occidit sol, sed non exstinctus est sol. Adhuc eis qui non intelligunt Christum, ipsa nox est; adhuc eis sol ortus non est: instent, ut intelligant, ne rapiantur a rugiente leone. Nam ecce quibus ortus est, non eos audent invadere catuli leonum. Sequitur enim: «Ortus est sol, et congregati sunt, et in cubilibus suis cubabunt.» Magis magisque ubi oritur sol iste, ut intelligatur ab orbe terrarum, et clarificetur Christus in toto mundo, congregantur catuli leonum; illa daemonia recedunt a gati sunt.» Et ubi sunt? «Et in cubilibus suis cubabunt.» Cubilia eorum, corda infidelium. Quam multi gerunt leones cubantes in cordibus suis? Non inde erumpunt, non faciunt impetum in istam peregrinantem Jerusalem. Quare non faciunt? Quia jam «ortus est sol,»
Abbreviated transcription (Latin):
et angelos p̃uaricationis: putetis me aliqͥd contrariuo
dicere. Similitudines em̃ st̃. Et in qͦcũq loco st̃. eircũ¬
stantia sui exponunt᷑. Illic ꝑtransibt̾ om̃s bestiȩ sil-¬
ue. Ubi: In noctẽ quã posuit dñs qr sol agnout occa¬
sũ sũ Catuli leonũ rugientes ut rapiant: querentes
adeo ȩscã sibi. Merito dñs uenturus ad occasũ. ipse sol
ustitiȩ agnoscens occasũ siũ. ait discipulis. canqͣ̃ tene¬
bris futuris circuituro leone ut quereret quẽ deuoraret.
et qđ ille leo neminẽ deuoraret nisi peteret: hac nocte in¬
quit postulauit sathanas uexare uos sic̃ triticũ. et ego
rogauu ꝓte petre ne deficiat fides tua. Nonne cũ ter nega¬
uit. iã inter dentes leonis erat: Catulileonũ rugientes
ut rapiant: et querant a deo ȩscã sibi. Ortꝰ e. sol qͥdixit.
potestatẽ habeo ponendi animã meã: et potestatẽ hubeo

Expanded text:
et angelos praevaricationis, putet iis me aliquid contrarium et angelos praevaricationis, putet iis me aliquid contrarium dicere. Similitudines enim sunt, et in quocumque loco sunt, circumstantia sui exponuntur. «Illic pertransibunt omnes bestiae silvae.» Ubi? In nocte quam posuit Dominus, quia «sol agnovit occasum suum. Catuli leonum rugientes, ut rapiant, quaerentes a Deo escam sibi.» Merito Dominus venturus ad occasum suum, ipse sol justitiae agnoscens occasum suum, ait discipulis, tanquam tenebris futuris, circuituro leone, ut quaereret quem devoraret, quod ille leo neminem devoraret, nisi peteret: «Hac nocte,» inquit, «postulavit satanas vexare vos sicut triticum; et ego rogavi pro te, Petre, ne deficiat fides tua» . Nonne Petrus cum ter negavit , jam inter dentes leonis erat? «Catuli leonum rugientes, ut rapiant, et ut quaerant a Deo escam sibi.» 23. «vers.i animam meam, et potestatem habeo
Abbreviated transcription (Latin):
lupũ uinceret leonẽ. Ipse petra. ipse pastor ipse ianua. Pa¬
stor intrat ꝑ ianuã. Et dic̃ ego sũ pastor bonꝰ: et diẽ ego sũ
ianua. Ipsũ leonis nomen dñm significat: qr incit leo de
tribu iuda. Et diabolũ: qi conculcauit leonẽ et draconẽ.
Discite sic intelligere. cũ figurate ista dicunt᷑: ne forte cũ
Significat alia atq alia. Sic̃ lutera quo loco ponat᷑ inde
ibi incelligis eiꝰ uim. Si audieris litterã pͥmã in nomine
dei et putaueris eã semꝑ ibi ponendã. delebis eã in nõms¬
ne diaboli : Ab eadẽ enĩ littera incipit nomendñi: aqua
incipit nomen diaboli. Et nichil tã disiunctũ quã ds̃
ec diabolus. Uide gͦ quã absurdꝰ ẽ arebꝰ humanis et di-
diaboli. Et cũ quesieris quare : respondeat. Ego in nomi¬
ne dei legi istã litterã. Ridet᷑ iste. Nã nec talis ẽ. cui digne
na. ut forte aliqͥs ur̃m qr dixi suꝑiꝰ bestias siliiȩ significa¬
regentes. mͦ autẽ dico bestias siluȩ significare dȩmonia

Expanded text:
stor, ipse janua. Pastor intrat per januam: et dicit, «Ego sum pastor bonus;» et dicit, «Ego sum janua» . Ipsum leonis nomen Dominum significat; quia, «Vicit leo de tribu Juda» , et diabolum; quia, «Conculcavit leonem et draconem» . Discite sic intelligere, cum figurate ista dicuntur; ne forte ubi Significat alia atque alia, sicut littera quo loco ponatur vide, ibi intelligis ejus vim. Si audieris litteram primam in nomine Dei, et putaveris eam semper ibi ponendam, delebis eam in nomine diaboli. Ab eadem enim littera incipit nomen Dei, a qua incipit nomen diaboli; et nihil tam disjunctum, quam Deus et diabolus. Vide ergo quam absurdus est a rebus et humanis et dividiaboli, et cum quaesieris, quare? respondeat: Ego in nomine Dei legi istam litteram. Ridetur iste; nam nec talis est cui dignerna, ut forte aliquis vestrum, quia dixi superius bestias silvae significare Gentes, modo autem dico bestias silvae significare daemonia
Abbreviated transcription (Latin):
orit᷑ impiis: ñ orit᷑ malis. At uͦ de isto sole qͥd dictũ
ẽ : qͥ facit solẽ suũ oriri suꝑ bonos et malos. et pluit
suꝑ iustos et imustos. Eigo de illo sole iustitiȩ. nescio
qͥd significat psalmꝰ iste: scđm misteriũ. Nã uidemus
istafieri in creatura: etiã scdm spetiẽ rerũ uisibiliũ.
Solagnouit occasũ suũ. Qͥd ẽ sol agnouit occasũ suũ¬

Expanded text:
oritur impiis, non oritoritur impiis, non oritest? «Qui facit solem suum oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos» . Ergo de illo sole justitiae nescio quid significat psalmus iste secundum mysterium; nam videmus ista fieri in creatura etiam secundum speciem rerum visibilium: «Sol agnovit occasum suum.» Quid est, «Sol agnovit occasum suu
Abbreviated transcription (Latin):
nificat. Talis ẽ. enĩ dementia hominũ: quasi ad orandũ
de tribuiuda. Adora et leonẽ: qr xp̃m significat. Ui¬
dete quã multa xp̃m significent. Om̃ia ista xp̃s in simi¬
litudine. ñ in ꝓpͥetate. Iueris ꝓpͥetatẽ xp̃i: In pͥncipi¬
oerat ũbũ. et ũbũ erat apud dm̃. Ecce ꝓpͥetas xp̃i ꝑ
quẽ factꝰ es: et ũbũ caro factũ ẽ. et habitauit in nob̾.
Cȩcera similitudines st̾. Intellige. esto scripturȩ capax:
ut aliud indeas obici oculis tuis aliud innui cordi
tuo. Solgͦ ille iã securi dicimꝰ. sol ille iustitiȩ ñ sine
causa impiis ñ orit᷑: et si uolunt. Ipsa enĩ sapientia
diẽ. Querent me mali: et ñ inuenient. Iuerent et
ñ inuenient. Iuare : qr odert̾ sapientiã. Ipsa sapien¬
tia loqͥt᷑ et dic̃. Querent me mali: et ñ inuenient.
Odeit̾ enĩ sapientiã. Si gͦ odert̃. quare quert. Iuert̾.
se a cogitationibꝰ quȩ st̾ sine intellectu. Hongͦ ille sol

Expanded text:
nificat. Talis est enim dementia hominum; quasi adorandum de tribu Juda» ; adora et leonem, quia Christum significat. Videte quam multa Christum significent; omnia ista Christus in similitudine, non in proprietate. Quaeris proprietatem Christi? «In principio erat Verbum, et quam refectus es? «Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Caetera similitudines sunt. Intellige, esto Scripturae capax, ut aliud videas objici oculis tuis, aliud innui cordi tuo. 21. Sol ergo ille, jam securi dicimus, sol ille justitiae, non sine causa impiis non oritur, etsi volunt: ipsa enim Sapientia dicit, «Quaerent me mali, et non invenient. Quaerent, et non invenient.» Et quare? Oderme mali, et non invenient; oderunt enim sapientiam» . Si ergo oderunt, quare quaerunt? Quaerunt, se a cogitationibus quae sunt sine intellectu» . Non ergo sol ille
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ: Et de illo dictũ ẽ. exaltare suꝑ celos ds̃. Eigo sol ag-¬
nouit occasũ suũ. Qͥd ẽ agnouit: Appbauit. placu¬
it ei. Et unde ostendimꝰ q agnouit hoc ẽ: placuit ei:
qͥd enĩ ñ nouit ds : qͥd ñ nouit xp̃s: Et camen dicturꝰ
occasũ suũ. placuit illi occasus suus. Si enĩ displiceret.
qͦmͦ pateretur: Homini enĩ qr ñ ẽ. ille sol.etiã si displi¬¬
ceat passio sua: patit᷑ et qđ ñ uult. Ille autẽ ñ pace¬
ret᷑ nisi ei placeret: idẽ nisi agnosceret occasũ suum.
Non occideret: qr ipse dix̃. potestatẽ habeo ponendi ani¬
mã meã: et potestatẽ habeo iterũ sumendi eã. Nemo
st̾ quȩdã tenebrȩ in apłis. Defecit spes eoꝵ: qͥbꝰ pͥmo ma-¬
gnꝰ et redẽptor omniũ uidebat᷑. Quare: Posiusti ce¬
nebras et facta ẽ nox: ibi ꝑtransibt̾ om̃s bestiȩ siluȩ̨

Expanded text:
llo dictum est, «Exaltare super coelos, Deus» ? Ergo, «Sol agnovit occasum suum:» quid est, «agnovit?» Approbavit, placuit ei. Et unde ostendimus quia agnovit, hoc est, placuit ei? Quid enim non novit Deus? quid non novit Christus? Et tamen dicturusoccasum suum,» placuit illi occasus suus. Si enim ei displiceret, quomodo pateretur? Homini enim, quia non est ille sol, etiamsi displiceat passio sua, patitur et quod non vult. Ille autem non pateretur, nisi ei placeret: id est, nisi agnosceret occasum suum, non occideret; quia ipse ait, «Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam: nemo sunt quaedam tenebrae in Apostolis, defecit spes eorum, quibus primo magnus et redemptor omnium videbatur. Quare? «Posuisti tenebras, et facta est nox: ibi
Abbreviated transcription (Latin):
Nemose ad ebrietatẽ paret: inmo se omis homo ad ebri¬
etatẽ paret. Calix tuus in ebrians quã preclarus ẽ. No¬
lumꝰ dicere. nemo se in ebriet: in ebriamini. sed iudete
unde. Siuos in ebriat calix dñi preclarus: uidebit᷑ ista
ebriecas in oꝑibꝰ ur̃is. udebit᷑ in scõ amore iustitiȩ. ui¬
debit᷑ postiemo in alienatione mentis urẽ: sed a t̾rens
incelũ. Ut exhilaret faciem in oleo. Uideo quȩ tr̃a.
qͣntũ fructũ educat: si ꝓducat fenũ iumentis. Non
isti serui uendunt qđ cdant. Non enĩ uenditores euan¬
gelii st̃. Gratis dant qr gratis accepert̾. Gaudent honis

Expanded text:
Nemo se ad ebrietatem paret; imo se omnis homo ad ebrietatem paret. «Calix tuus inebrians quam praeclarus est» ! Nolumus dicere: Nemo se inebriet. Inebriamini, sed videte unde. Si vos inebriat calix Domini praeclarus, videbitur ista inebrietas in operibus vestris, videbitur in sancto amore justitiae, videbitur pin coelum. «Ut exhilaret faciem ejus in oleo.» Video quae terra quantum fructum educat, si producat fenum jumentis. Non isti servi vendunt quod dant; non enim venditores Evangelii sunt: gratis dant, quia gratis acceperunt. Gaudent bonis
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd de illo tuo milite nuncies homimbꝰ. qͥd de illo p̃cone
sc̃o predices gentibꝰ xp̃m dei uirtutẽ et dei sapientiam.
lrrideant udei crucifixũ xp̃m: quia scandalũ ẽ. eis.
Irrideant pagani crucifixũ xp̃m: qi stulcitia. ẽ. eis. Nos

Expanded text:
quid de illo tuo milite nunties hominibus; quid de illo praecone quid de illo tuo milite nunties hominibus; quid de illo praecone sancto praedices gentibus, Christum Dei Virtutem, et Dei Sapientiam. Irrideant Judaei crucifixum Christum, quia scandalum est eis; irrideant Pagani crucifixum Christum. quia stultitia est eis: «Nos
Abbreviated transcription (Latin):
bona insecuritate pacis ȩccłiȩ: operet᷑ usq in finen.
Aliqͣndo em̃erit quȩdã contenebratio. et fiet quidam
impetꝰ. sed in uesꝑa id ẽ. infine mundi. Modo autẽ in
pace et tranquillitate oꝑat᷑ ȩccłia: qr exiet homo ad opͥ
suũ et ad oꝑationẽ suã usq ad uesꝑam. Quãmas¬
nificata sunt oꝑa tua dñe. Merito magna merito ex¬
celsa. Ubi facta sunt oꝑa ista tã magna: Quȩ illa statio
Vnde ꝓcessert̾ pͥmo ista tã pulchia: Si ad licteram
accipias: om̃is ordinata creatura. ordinate currens. or¬
dinate pulchra. orlinate oriens. ordinate occidens. or¬
dinate ꝑagens om̃a tẽpora. unde ꝓcessit: Ipsa autẽ ec¬
desia quomꝰ accipit incrementa. successus ꝑfectionem:
qͦ mͦ destinat̃ ad finẽ quendã immortalitatis: qͥbꝰ precom¬
seqͥt᷑. Omĩa insapientia fecisti. Ergo omia in xp̃o fecisti
Iille contẽptꝰ lle expalmatꝰ. ille consputꝰ. ille spinis coro¬
natꝰ ille crucifixus: om̃ia in illo fecisti. Audio. audio

Expanded text:
bona in securitate pacis Ecclesiae, operetur usque in finem. Aliquando enim erit quaedam contenebratio, et fiet quidam impetus, sed in vespera, id est in fine mundi: modo-autem in pace et tranquillitate operatur Ecclesia; quia «exiet homo ad opus suum, et ad operationem suam usque ad vesperamnificata sunt opera tua, Domine!» Merito magna, merito excelsa. Ubi facta sunt opera ista tam magna? quae illa statio unde processerunt primo ista tam pulchra? Si ad litteram accipias, omnis ordinata creatura, ordinate currens, ordinate pulchra, ordinate oriens, ordinate occidens, ordinate peragens omnia tempora, unde processit? Ipsa autem Ecclesia quomodo accepit incrementa, successus, perfectionem? Quomodo destinatur ad finem quemdam immortalitatis? Quibus praeconsequatur: «Omnia in sapientia fecisti.» Ergo omnia in Christo fecisti. Ille contemptus, ille expalmatus, ille consputus, ille spinis coronatus, ille crucifixus, omnia in illo fecisti. Audio, audio
Abbreviated transcription (Latin):
de tra. Ligna cãpi. plebesppłoꝵ. Et cedrilibani qͥs
plantauit. Cedrilibani. potentes in scło: et ipsi satia-¬
bunt᷑. Peruenit panis et uinũ et oleũ xp̃i: ad senato¬
res. ad reges. ad nobiles. Satiatast̾ ligna cãpi. Pxiꝰ hium¬
les satiatist᷑. deinde etiã cedrilibani. sed qͦs plantauit
ipse. Cedri. religiosi fideles: tales enĩ plantauit. Nã et
impii st̃ cedrilibani: qr conteret dñs cedros libani.
tis in pc̃pis suis. Sunt ibi cedri libani qͦs plantauit

Expanded text:
de terra. «Ligna campi,» plebes populorum. «Et cedri Libani quas plantavit.» Cedri Libani, potentes in saeculo, et ipsi satiabuntur. Pervenit panis, et vinum, et oleum Christi ad senatores, ad nobiles, ad reges; satiata sunt ligna campi. Prius humiles satiati sunt, deinde etiam cedri Libani, sed «quas plantavit» ipse: piae cedri, religiosi fideles; tales enim plantavit. Nam et impii sunt cedri Libani, quia, «Conteret Dominus cedros Libani» . tis in pompis suis. Sunt ibi cedri Libani quas plantavit
Abbreviated transcription (Latin):
raerat ȩccłia qͣndo ñdũ apparebat. ñ dũ eminebat. se¬
ut sagittarent in obseura luna rectos corde. Modo qũã
cxus ẽ: qͥluna plena errat. ft̾cit lunã in tẽpom hic eñi
tẽporalit̃ transit ȩccłia. Honeñ hicerit semꝑ. Ista morta¬
litas augeri et minui pocest: aliqͣndo transibit. In tẽpo¬
ia facta ẽ. Syl agnouit occasũ suũ. Et hic qͥssol nisi¬
sol ille iustitiȩ. quẽ sibi ñ ortũ plangent impii incłie iu

Expanded text:
ra erat Ecclesia, quando nondum apparebat, nondum eminebat, sera erat Ecclesia, quando nondum apparebat, nondum eminebat, se«ut sagittarent in obscura luna rectos cord.» . Modo quam caecus est qui plena luna errat? «Fecit lunam in tempora.» Hic enim temporaliter transit Ecclesia; non enim hic erit semper ista mortalitas: augeri et minui aliquando transibit; in tempora facta est. «Sol agnovit occasum suum.» Et hic quis sol, nisisol ille justitiae, q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ refugiũ pauꝑi. Ponas petrã illã int̾ra: refugiũ ẽ eritiis
et leporibꝰ. Ponas illã in mari. domꝰ ẽ fulicȩ. Ubiq uti¬
lis petra. Et in montibꝰ. ipsa utilis. Montes sine petrȩ
fundamento: ruerent in ꝓfundũ. Nonne iã dudũ
de montibꝰ dicebat᷑. illic uolatilia cęli inhabitatꝰ.
de medio petrarũ dabt̾ uocessuas: Ubiq gͦ petia
refugiũ nr̃m. siue in montibꝰ excelsa sit. siue in mari
Lepores et eritii confiteant᷑ peccata sua. Licet coo¬
ꝑti sint minitis qͥdẽ quotidiamsq peccatis: ñ eis
tamen de est petra quȩ illos docuit dicere. dimit¬
te nob̾ debita nr̃a sic̃ et nos dimitimꝰ debitoribꝰ nr̃is
Pecra refugiũ ermatis et leporibꝰ. Pecit lunã in
tẽpora. Incelligimꝰ spũalit̃ eccłiam crescentẽ de muni¬
mo. et ista mortalitate uitȩ qͦdã mͦ senescentẽ. Sed
ut apꝓpinquet ad solẽ: ñ istã lunã dico uisibilem
oculis sed quȩ hoc nomine significat᷑. Ista qͣndo obseu¬

Expanded text:
s petram illam in terra, refugium est ericiis et leporibus: ponas illam in mari, domus est fulicae. Ubique utilis petra. Et in montibus ipsa utilis: montes sine petrae fundamento ruerent in profundum. Nonne jamdudum de montibus dicebatur: «Illic volatilia coeli inhabitabunt; de medio petrarum dabunt voces suas?» Ubique ergo petra refugium nostrum: sive in montibus excelsa sit, sive in mari lepores, et ericii confiteantur peccata sua: licet cooperti sint minutis quidem quotidianisque peccatis; non eis tamen deest petra, quae illos docuit dicere, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . «Petra refugium ericiis et tempora.» Intelligimus spiritualiter Ecclesiam crescentem de minimo, et ista mortalitate vitae quodammodo senescentem; sed ut propinquet ad solem. Non istam lunam dico visibilem oculis, sed quae hoc nomine significatur. Ista quando obscu
Abbreviated transcription (Latin):
pede pane: qͦmꝰ accipis de uino. Int esuri intꝰ siti. Beati
enĩ qͥ esuriunt et sitiunt iustitiã: qr ipsi saturabunt᷑.
Panis ille. iustitia ẽ. Uinũ illud: iustitia ẽ. Ueritas ẽ. Ue

Expanded text:
pe de pane, quomodo accipis de vino; intus esuri, intus siti: «Beati» pe de pane, quomodo accipis de vino; intus esuri, intus siti: «Beati» enim «qui esuriunt et sitiunt justitiam, quia ipsi saturabuntur» . Panis ille justitia est, vinum illud ju
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑunt grãm: ut exhilaret᷑ facies in eo. Et panis cor
hominis confirmet. Qͥd ẽ hoc fr̃s: Quasicȩpit intelligi.
de qͦ pane diceret. Panis enĩ iste uisibilis. stomachũ con-¬
fortat: uentiẽ confirmat. Est ali panis qͥ corconfirmat:
qr panis ẽ. cordis Iam em̃ hixxrat de pane suꝑiꝰ ut e¬
ducat panẽ de tr̃a: sed ñ dixerat quał panis sit ille
Et uinũ lȩtificet cor hominis. Uidet᷑ iã dicere de spũali
uno. Nã ideo lȩtificat cor hominis. Sed adhuc putetur
de uino isto dici: qr ebrii quasi leti corde uident᷑ appa-¬
rere: Utinã letent᷑ et ñ rixent᷑. dicis mͥ. qͥd letiꝰ ebrio:
Immo qͥd insamꝰ ebrio: qͥd plerũq iracundiꝰ: Est gͦ ui¬
nũ qđ uere lecificat cor: et ñ nouit aliud nͥ letificare
cor. Sed ne putes hoc qͥdẽ de spũali uino debere acci-¬
pi. de illo pane autẽ ñ qđ et ipse spũalis sit: exposuit
et ipsũ. panis inqͥt cor hominis confirmet. Ergo sic acci¬

Expanded text:
ilaretur facies in oleo. 14. «Et panis cor hominis confirmat.» Quid est hoc, fratres? Quasi coegit intelligi de quo pane diceret. Panis enim iste visibilis stomachum confirmat, ventrem confirmat: est alius panis qui cor confirmat, quia panis est cordis. Jam enim dixerat de pane superius, «Ut educat panem de terra,» sed non dixerat qualis panis sit ille. «Et vinum laetificat cor hominis.» Videtur jam dicere de spirituali vino; nam id laetificat cor hominis. Sed adhuc putetur de vino isto dici, quia ebrii quasi laeti corde videntur apparere. Utinam laetentur, et non rixentur. Dicis mihi: Quid laetius ebrio? Imo quid insanius ebrio? quid plerumque iracundius? Est ergo vinum quod vere laetificat cor, et non novit aliud nisi laetificare cor. Sed ne putes hoc quidem de spirituali vino debere accipi, de illo pane autem non; quod et ipse spiritualis sit, exposuit et ipsum: «Et panis,» inquit, «cor hominis confirmat.» Ergo sic acci
Abbreviated transcription (Latin):
fuit qͥdẽ una ciuitas quȩ cecidit. In eireliquus habi¬
tant qͥdẽ scĩ tẽporalit̾. Sed sion uera et ierłm uera.
Ipsa nos genuit. Ipsa ẽ eccłia scõꝵ. Ipsa nos nutriuit.
ex parte ꝑegrina ex magna parte immanens. Ex qͣ¬
parte immanet in cęlo: beatitudo.ẽ. angłoꝵ. Ex par¬
te qͦ ꝑegrinat᷑ in hoc scło. spes ẽ iustoꝵ De illa di¬
ctũ ẽ gła in excelsis dõ. de hac dictũ ẽ et int̾rapax
hominibꝰ bonȩ uoluntatis. Qͥ agͦ in hac uita ge-¬
as alas caritatis app̃hendant. Quȩ sduȩ caritatis

Expanded text:
itas, quae cecidit: in ejus reliquiis habitabant quidem sancti temporaliter; sed Sion vera et Jerusalem vera Ipsa nos genuit, ipsa est Ecclesia sanctorum, ipsa nos nutrivit; ex parte peregrina, ex magna parte immanens in est Angelorum; ex parte, qua peregrinatur in hoc saeculo, spes est justorum. De illa dictum est: Gloria in excelsis Deo; de hac dictum est: Et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Qui ergo in hac vita geas charitatis apprehendant. Quae sunt duae
Abbreviated transcription (Latin):
offerre qđ mundũ. ẽ: Offerat gͦ seipsũ mund sac̃dos.
lit mundã uictimã felix uictima uera uictima mun¬
da uictima hostia immaculata. Ngͦ hoc obtulit
qđ nos illi dedimꝰ immo hoc obulit qđ a nobis acce¬
pit. et mundũ obtulit. Carnẽ eñ a nob̾ accepit. hanc
obtulit. Sed unde illã accepit: De utero urginis
oariȩ. ut mundã offerret ꝓimmundis. Ipse ẽ rex
cuitate loqͥm᷑ ꝓpe om̃s nor̃. Chorꝰ ẽ consensio can¬
tantiũ. Si in choro cantamꝰ concordit̃ cantamꝰ. In
choro cantantic̃ qͥsqͥs uoce discrepauerit. offendit
auditũ et ꝑturbat chorũ. Siuox inconuenienter

Expanded text:
offerre quod mundum est. Offerat ergo seipsum mundus sacerdos, offerre quod mundum est. Offerat ergo seipsum mundus sacerdos, lit mundam victimam. Felix victima, vera victima, hostia immaculata! Non ergo hoc obtulit quod nos illi dedimus: imo hoc obtulit quod a nobis accepit, et mundum obtulit. Carnem enim a nobis accepit, hanc obtulit. Sed unde illam accepit? De utero virginis Mariae, ut mundam offerret pro immundis. Ipse Rex,civitate loquimur, prope omnes norunt. Chorus est consensio cantantium. Si in choro cantamus, concorditer cantemus. In choro cantantium quisquis voce discrepuerit, offendit auditum, et perturbat chorum. Si vox inconvenienter