comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
adurburii filius cognostens patrem a ty¬
ranno teneri et multa milia barbarorũ
in solatio torann consistere quid faceret
eduxit asparem et omnes qui cũ eoerant
ac ꝑ paludem adiacentẽ ⁊ auenne ad loca
insperata ꝑuenerũt. In ea nãq cuuitate
tyrannus degens habebat ex̾citũ. unde
nullus aliqñ transisse fertur. Trãseũtes
mentes portas ciuitatis tyrannũ quoq
detinuerũt ⁊ occiderunt. Tũc ergopiissi¬
quam circa diuinitatẽ habebat ostendit
Dum enĩ circũspectaret nuĩtiatũ est ei ty¬
rãnum fuisse ꝑ emptũ Quã obrem sermo¬
nem fecit in ppło dicens. Uenite magis
si placet relinquentes hant uoluptatẽ
et ꝑ gentes ad ecclãm gratificos deo sol¬
uamius hymnos. cuiꝰ manu tyrãm pre¬
sumptionib obiuiauit Quo dicto specta¬
culo cessante ꝑ mediũ circũtincti cũ eo tõ¬
corditer grãs agentes ad ecclãm conue¬
nerunt ita ut tota ciuitas una uideret᷑

Expanded text:
Ardaburii filius cognoscens patrem a tyArdaburii filius cognoscens patrem a tyranno teneri, et multa millia barbarorum in solatio tyranni consistere, quid faceret educebat Asparem et omnes qui cum eo erant; ac per paludem adjacentem Ravennae ad loca sperata pervenerunt. In ea namque civitate tyrannus degens habebat exercitum, unde nullus aliquando transisse fertur. Tunc ergo Denientes civitatis portas, tyrannum quoque detinuerunt. Tunc ergo piissiquam circa Divinitatem habebat ostendit. Dum enim circum spectaret, nuntiatum est ei tyrannum fuisse peremptum. Quamobrem sermonem fecit in populo, dicens: Venite, si placet, relinquentes hanc voluntatem, et pergentes ad ecclesiam, gratificos Deo solvamus hymnos, cujus manus tyranni praesumptionibus obviavit. Quo dicto, spectaculo cessante, per medium circum cuncti cum eo concorditer gratias agentes, ad ecclesiam convenerunt, ita ut tota civitas una videretur
Abbreviated transcription (Latin):
miserabilit̾ arrepti ⁊ dimersi sunt. pacẽ
optimã cũ honorio imꝑatore datis lectis¬
simis obsidib pepigit. platidã impato¬
ris sororem honorifice apud se honesteq
habitam frata reddidit. Post ꝑ aululũ¬
tor honorius consulatu asclepiodoti et
Nterea Iohannes primꝰ impialiũ con¬
scaptor non ferens suam felicitatem ĩ¬
perium contendit abriꝑe misit q legatos
ad Iumorem Theodosium petens ut ei¬
fratris concederet imperiũ. At ille lega¬
tos quidẽ retrusit ini carcerem msit q
ingrmĩ militum adarburiũ qui multũ
laborauerat apud ꝑsas.Is salonam ue¬
niens exinde nauĩgauit aquileyam
Contigit q uentũ aduersum flare ita
ut in tyrauni manus incideret. Quo
capto sperabat ad necessitatẽ ꝑuenire
theodosii. ut ꝑ hoc eũ decern̾e̾t imꝑatorẽ
si uellet ng̃rm militũ liberare Imꝑator
tamẽ ut audunt factũ: estu abat ne qͥd
mali adurburius sustineret Aspar uõ

Expanded text:
miserabiliter arrepti et demersi sunt — pacem miserabiliter arrepti et demersi sunt — pacem optimam cum Honorio imperatore, datis lectissimis obsidibus pepigit; Placidiam imperatoris sororem honorifice apud se honesteque habitam fratri reddidit; Romanae securtore Honorio consulatu Asclepiodoti et nter haec Joannes primus imperialium conscriptorum, non ferens suam felicitatem, imperium contendit arripere. Misitque legatos ad imperatorem Theodosium, petens ut ejus susciperet imperium. At ille legatos quidem reclusit in carcerem, misitque magistrum militum Ardaburium, qui multum laboraverat apud Persas. Hic Salonam veniens, exinde navigavit Aquileiam. Contigitque ventum adversum flare, ita ut in tyranni manus incideret. Quo capto, sperabat ad necessitatem pervenire Theodosium, ut per hoc eum decerneret imperatorem, si vellet magistrum militum liberare. Imperator tamen, ut audivit factum, aestuabat ne quid mali Ardaburius sustineret. Aspar vero
Abbreviated transcription (Latin):
tam alarito in regno successerat Is ut
sepe auditũ atq in ultimo exitu eius ꝓ¬
batum est satis studiose sectator pacis.
militare fideliter honorio imꝑatori. ac
pro defendenda romana re publica ĩpẽ¬
dere uires gothorum p̃optauit Ob hoc¬
abstinere a bello ob hoc inhiare pate in
bat Cñq eidem paci petende atq offerẽ¬
de studiosissime insisteret apud bartillo
Post hunc segeritus rex a gothis creatꝰ
cum itidẽ iuditio dei ad pacẽ ꝓnus esset
nichilonimiꝰ a suis interfectus est deinde
uallia successit in regnũ ad hic ordinatꝰ
a gothis ut pacem infringeret. ad hoc or
dinatus adeo ut pacem confumaret. hic
igit᷑ territus magno uiditio dei quia cũ
gens instrcta arimis nauigiis q trãsire
in affricã moliret᷑ in .xii. milib passuũ
gaditam freti tempestate correpta mise¬
rabili exitu perierat memor etiã illius
accepte sub alarito cladis cũ in siciliam
gothi transire conati in conspectu suoꝵ

Expanded text:
ta Alarico in regnum successerat. is, ut ta Alarico in regnum successerat. is, ut saepe auditum atque ultimo exitu eius probatum est, satis studiose sectator pacis militare fideliter Honorio imperatori ac pro defendenda Romana republica inpendere uires Gothorum praeoptauitabstinere a bello, ob hoc inhiare paci niteidem paci petendae atque offerendae studiosissime insisteret, apud Barcinon occisus est. Post hunc Segericus rex a Gothis creatus, cum itidem judicio Dei ad pacem pronus esset, nihilominus et a suis interfectus est. Deinde Vallia successit in regnum, ad hoc electus a Gothis, ut pacem infringeret; ad hoc ordinatus a Deo, ut pacem confirmaret. hic igitur — territus maxime iudicio Dei, quia cum manus instructa armis nauigiisque transire in Africam moliretur, in duodecim milibus passuum Gaditani freti tempestate correpta, miserabili exitu perierat, memor etiam illius acceptae sub Alarico cladis, cum in Siciliam Gothi transire conati, in conspectu suorum
Abbreviated transcription (Latin):
et magna constantiꝰ comes industria et ce¬
leritate confecit Meritosane quia in hiis
diebus p̃cipiente honorio et adiuiuãte con¬
stantio pax et unitas ꝑ uiuersã constan¬
ciam ei affricã ecclĩe catholite reddita est
Corpus xp̃i quod nos sumꝰ redintegrata
discessione sanatũ est. imposita executiõe
sci precepti i arcellino tribuno iuro in pri¬
mis prudenti et industuo omniũ q bonoꝵ
studiorũ appetentissimo. Quem marmus
comes apud cartagiẽ nescio quo zelo sti¬
mulatus an auxo corruptus occidit Qui
continuo renocatus ex affrica factusq
priuatus uel ad penã uel ad penitentian
consçiẽcie sue dumissus est
na expulit atq abire mͦ hispaniã coegͭ¬
interdicto p̃cipue atq intercduso omni
conmecitu nauiũ et ꝑegrmoꝵ it̾ cõm̾¬
tiorũ Gothorum pplũs athaulphus tc̃
p̃erat qui post iruptionẽ urbis ac
mortem alariti placidam ut dixi capli¬
uam sororem imꝑatoris in uxorẽ assũp¬

Expanded text:
, magna Constantius comes industria et ce, magna Constantius comes industria et celeritate confecit: merito sane, quia in his diebus praecipiente Honorio, et adjuvante Constantio, pax et unitas per universam Africam Ecclesiae catholicae reddita est: et corpus Christi, quod nos sumus, redintegrata discissione sanatum est; imposita exsecutione sancti praecepti Marcellino tribuno, viro in primis prudenti et industrio, omniumque bonorum studiorum appetentissimo, quem Marinus comes apud Carthaginem incertum zelo stimulatus, an auro corruptus occidit: qui continuo revocatus ex Africa, factusque privatus, vel ad poenam, vel ad poenitentiam conscientiae suae dimissus estna expulit, atque abire in Hispaniam coegtque intercluso omni commeatu nauium et peregrinorum usu commerciorum. Gothorum tunc populis Athaulfus rex praeerat: qui post inruptionem Vrbis ac mortem Alarici Placidia, ut dixi, captiua sorore imperatoris, in uxorem adsump
Abbreviated transcription (Latin):
iuidices ab eo missos tutatus consulatum
assecutus est Quo elatus suꝑtilio sabinũ
domesticũ suũ uirum ingenio callidũ in¬
dustria q solertem ⁊ sapientẽ nominãdũ¬
cana annona extra ordinẽ detenta. Ipse
tandẽ cũ ĩmensa ualde temꝑib nr̃is satis ĩ¬
credibili classe nauiũ. romam contendit
Nam habuisse tunc tria milia septĩgentas
naues dicitur. Quẽ numerũ nec apud xer
uel quemꝙͣ alium fuisse regumferũt hysto
rie Is simul ut cum agmine militũ ad
urbem ꝑgens lutore egressus est occursꝰ
comitis marim territus et in fugã uersus
arrepta naui solus cartaginẽ rediit. atq
ibi continuo militari manu interfectꝰ est¬
Et dabinus gener eius constantiopolim
fugit. Unde post aliquantulũ tempus re¬
tractus exilio dampnatus est. Hunc õnẽ
cathologum ut dixi uel manifestoꝵ tyrãno¬
rum uel mobedientiũ ducũ optima hono¬
rius imꝑator religione ⁊ felicitate meruit¬

Expanded text:
judices ab eo missos tutatus, consulatum judices ab eo missos tutatus, consulatum assecutus est; quo elatus supercilio, Sabinum domesticum suum, virum ingenio callidum, industriaque solertem et sapientem nominanducana annona extra ordinem detenta, ipse tandem cum inmensa, certe temporibus nostris satis incredibili classe nauium Romam contendit. nam habuisse tunc tria milia septingentas naues dicitur, quem numerum ne apud Xerxeuel quemquam alium erunt. Is simul ut cum agmine militum ad Urbem pergens littore egressus est, occursu comitis Marini territus et in fugam versus, arrepta navi, Carthaginem solus rediit, atque ibi continuo militari manu interfectus est. Sabinus, gener ejus, Constantinopolim fugit, unde post aliquantum temporis retractus, exsilioque damnatus est. Hunc omnem catalogum, ut dixi, vel manifestorum tyrannorum, vel inobedientium ducum optima Honorius imperator religione et felicitate occidi meruit
Abbreviated transcription (Latin):
urbe condita m .c. lxuͭ ͦ honorius Im¬
tor uidens tot oppositis tyranns nichil
ad uersus barbaros agi posse. ip̃os prius tyrã¬
nos deleri iubet Constantio comiti huiꝰ belli
tum exercitu profectus Constãtinũ imiꝑatorẽ
apud arelatem ciuitatẽ clausit cepit et octi¬
dit Constantem u̾o constantini filiũ Gerũciꝰ
Ip̃e uero Geruntius a sius militib occisus ẽ
Maximus exutus purpura destitutꝰ qr a
militib gallicanis qui in affricam traiecti
demide in ytaliã reuocati fuerãt int̾ barba¬
ros in hyspania egens exulauit. Iouinus
postea uir galliarum nobilissimus in tyrã
nidem mox ut adsurrexit concidit. Sebas¬
uastata europa in hyspanias portatus est
unde descendens naui. incerta moliens m
mari captus ad constantiũ comitẽ deductꝰ
deinde imꝑatori honorio ex hibitus trũcata
manu uite relictus est. Heradianus int̾ea
afface comes missus Cũ idem attalus u̾brã
gestaret imperii affricam strẽnue aduersũ

Expanded text:
rbe condita MCLXV Honorius imperator, uidens tot oppositis tyrannis nihil aduersus barbaros agi posse, ipsos prius tyrannos deleri iubet. Constantio comiti huius belli um exercitu, Constantinum imperatorem apud Arelaten civitatem clausit, cepit, occidit. Constantem Constantini filium Hierontius ipse vero Hierontius a suis militibus est occisus. Maximus exutus purpura, destitutus a militibus Gallicanis, qui in Africam traiecti, deinde in Italiam reuocati sunt, nunc inter barbaros in Hispania egens exulat. Iouinus postea unidem mox ut assurrexerit, cecidit. Sebashis usque ad Hispanias portatus est; unde discedens navi, incerta moliens, in mari captus et ad Constantium comitem deductus, deinde imperatori Honorio exhibitus, truncata manu, vitae relictus est. Heraclianus interea Africae comes missus, cum idem Attalus umbram gestaret imperii, Africam strenue adversum
Abbreviated transcription (Latin):
Igno dato fanũ inuaser̃t helenã
non inuitã eripuint in nauem de¬
ferunt et cum ea mulieres aliqͣs dep̃dant:
Q uodcum helenam arreptã oppidani ui
uit.classem soluit. domũ reuerti disposuit
In portu tenedon ꝑuenit. ubi helenã mestã
alloquio mitigauit. patri rei geste mĩtiũ
mittit Menelao postꝙͣ inpylo nũciatum
est cum nestore spartam profectus est. Ad
agamenonẽ frẽm misit argis ut ad se ue
refert priamus gauisus est sperãs grecos
causa recuꝑationis helene sororẽ esionam
reddituros et ea q̃ inde a troianis abstule¬
runt. helenam mestam consolatus est.
et eam alexandro conuigẽ dedit. Quam
ut aspexit cassandra uaticinari cepit me¬
morans ea que ante p̃ dixerat. Quã priamꝰ
abscrahi ussit et includi. agamenon postꝙ̃
spartam uenit. fratrem consolatus esti et
platuit ut ꝑ totam greciã conseqͣuiturimi¬
terentur ad conuocandos grecos. et troianis

Expanded text:
igno dato fanum invaserunt, Helenam non invitam eripiunt, in navim deferunt et cum ea mulieres aliquas depraedantur. Quod cum Helenam abreptam oppidani viduit, classem solvit, domum reverti disposuit, in portum Tenedon pervenit, ubi Helenam maestam alloquio mitigat, patri rei gestae nuntium mittit. Menelao postquam nuntiatum est Pylum, cum Nestore Spartam profectus est, ad Agamemnonem fratrem misit Argos rogans, ut refert. Priamus gavisus est sperans Graecos ob causam recuperationis Helenae sororem Hesionam reddituros et ea quae inde a Troianis abstulerunt. Helenam maestam consolatus est et eam Alexandro coniugem dedit. Quam ut aspexit Cassandra, vaticinari coepit memorans ea quae ante praedixerat. Quam Priamus abstrahi et includi iussit. Agamemnon postquam Spartam venit, fratrem consolatus est et placuit, ut per totam Graeciam conquisituri mitterentur ad convocandos Graecos et Troianis
Abbreviated transcription (Latin):
sancti petri fuit et est cantatus quẽ fecit
synacus ppͣ columupnis ꝑforaticis ꝑornat᷑
tabulis marmoreis ⁊ grifonibus cõnexo
delphis ereis et deauratis aquas fundẽ¬
tibus In medio cantari est pinea erea et¬
deaurata quod fuit cooꝑtoriũ cũ sũmoereo
et deaurato suꝑ statuam cybelis matris de
orum in foraminibus pantheon. In pmea
sub terranea fistula plumbea admĩstrabat
aquã in forma sibra que toto tempore
plena erat prebebat aquã ꝑforamĩa mul¬
ta om̃ib indigentib. et ꝑ subt̾raneam
fistulam quedã pars fluebat ad balneum
Iiꝑatoris iuxta aguliani.

Expanded text:
Sancti Petri est cantharum, quod fecit Simachus columpnis porphireticis ornatumque tabulis marmoreis cum grifonibus aereis cdelfinis aereis et deauratis aquas fundentibus. In medio canthari est pinea aerea, quae fuit coopertorium cum sinnio aereo eorum, in foramine Pantheon. In qua videlicet pinea, subterranea fistula plumbea subministrabat aquam ex forma Sabbatina, quae toto tempore plena praebebat aquas, per foramina nucum, omnibus indigentibus ea, et per subterraneam fistulam quaedam pars fluebat ad balneum imperatoris iuxta aguleam.
Abbreviated transcription (Latin):
liibus alta colupius Ãnte quod fuit
templum fortune ubi fuit mutatorium
erat gratatus qd̾ nullus romanus offẽ¬
debat alterum in uisu ludi. In sũmita¬
ubi sedebant femine ad uidendũ ludum
ta⁊ septem pedes sed maior centũ uigĩti¬
duo In sũmitate triũphalis arcus qui est
in capite stabat quidam caballus ereus ⁊
deauratus qui uidebatur facere impetum
stabat alius equus ereus ⁊ deauratus In¬
Sniliter in altitudine palatii erant sedes
imꝑatoris ⁊ regine unde uidebat᷑ ludus

Expanded text:
lis et Lune, ante quod fuit templum Fortune. Sancta Balbina fuit mutatorium erat gradatus quod nemo Romanus offendebat alterum in visu ludi. In summitaubi sedebant femine ad videndum ludum,ta septem pedes semis, maior CXX duos. In summitate triumphalis arcus qui est in capite, stabat quidam eques ereus et deauratus qui videbatur facere impetum,stabat alius eques ereus et deauratus similiter. In altitudine Palatii erat sedes imperatoris et regine, unde videbant ludum.
Abbreviated transcription (Latin):
d portam flammeã fecit ectouia¬
lum ꝑ occultas uias et in inferiori gyro
sunt sepulture ĩꝑatoꝵ In uno quoq sepul¬
cro sunt lr̃e ita dicentes. Hec sunt ossa ĩꝑ
atorũ cnus et nerui ip̃orum Et uictorias
sepulcris In medio sepulcri erat cathedra
ubi sepe sedebat octouianus ibiq erant

Expanded text:
d portam Flamineam fecit Octaviavum per occultas vias. In inferiori giro sunt sepulturae imperatorum. In unaquaque sepultura sunt litterae ita dicentes: HAEC SUNT OSSA ET CINIS NERVAE IMPERATORIS, et victoria sepulcris. In medio sepultorum est absida, ubi sedebat Octavianus. Ibique erant
Abbreviated transcription (Latin):
cuitẽ anno imperii ualentis hoc ẽ ꝑuo tpre
postea ꝙ̃ ualens ꝑ totũ orientẽ ecclĩarum
lacerationes. sc̃orum cedes ageret. gothi¬
transito danubio fugientes a ualente sine
ulla federis pactione suscepti sũt. Denide
ꝓptꝰ intollerabilẽ auaxiciã maximi ducis
uicto ualentis exercitu ꝑ traciã sese miscẽ¬
tes. simul omnia cedib incẽdiis rapinis¬
ꝙ fuderũt. Ualens egressus de anthiocia
cũ ultima infelicis belli sorte traheretur.
habundancia instructissimis gessit ubi
ditum de se ruere presidia mox legiones
peditum undiq equitatu hostiũ cincte pri¬
Ipẽ imꝑator cum sagitta sanciatus u̾susq
in fugam eger in cuiusdã uillule casa de¬
portatus lateret ab insequẽtib hostibus de¬
prehensus subiecto igne consumptus est et
legatos supplices poposcerunt ut illis epĩ
a quibus regulam xpĩane fidei discerent
mitterentur. Ualens imꝑator exitiabili pra¬

Expanded text:
autem anno imperii Valentis, hoc est, parvo tempore autem anno imperii Valentis, hoc est, parvo tempore posteaquam Valens per totum Orientem Ecclesiarum lacerationes sanctorumque caedes egertransito Danubio fugientes a Valente sine ulla foederis pactione suscepti sunt. deinde propter intolerabilem avaritiam Maximi ducis uicto Valentis exercitu per Thraciam sese, miscentes simul omnia caedibus incendiis rapinisque, fuderunt. Valens egressus de Antiochia cum ultima infelicis belli sorte traheretur, abundantia instructissimis gessit. ubiditum deseruere praesidia. mox legiones peditum undique equitatu hostium cinctae ac priipse imperator cum sagitta sauoius uersusque in fugam aegre in cuiusdam uillulae casam deportatus lateret, ab insequentibus hostibus deprehensus, subiecto igne consumptus est etlegatos supplices poposcerunt, ut illis episcopi, a quibus regulam Christianae fidei discerent, mitterentur. Valens imperator exitiabili pra
Abbreviated transcription (Latin):
maurorũ gentib regem constituẽs affri¬
cã mauritamã q uastauit Cesareã urbem
nobilissimã urbem mauritame dolo cap¬
tam. deinde cedib incendiis q completam
liis fregit ip̃m firmũ afflictũ ⁊ oppressũ
coegit ad mortẽ. post cũ experientissima
prouidencia totã cum mauritania affuicã
meliorẽ pristinis reddidisset stimulante
et hortante ĩuidia iussus interfiti apud̾
carthaginẽ baptiari in remissionẽ pcc̃oꝵ
quesierat assecutus est. post gloriosã scli
uitã. eciã de uite eternitate securus. per¬
tussori ultro iugulũ p̃buit. Gratianꝰ inte¬
rea imꝑator admodũ inuenis cũ ĩnume¬
rabilẽ multitud mẽ hostiũ romanis ĩfusã
finibus derneret. fretus xp̃i potẽcia longe
impare numero militũ sese in hostẽ dedit
Et continuo apud argentariũ oppidũ gal¬
liarum formidolosissimũ bellũ incredibili
felicitate confecit. Nã plusꝙͣ.xxxͫ. milia
alemannor minimo romanoꝵ detrimẽto

Expanded text:
entibus regem constituens Africam Mauretaniamque uastauit; Caesaream urbem nobilissimam Mauretaniae dolo captam, deinde caedibus incendiisque conpletam liis fregit, ipsum Firmum afflictum et oppressum coegit ad mortem. Post cum experientissima providentia totam cum Mauritania Africam meliorem pristinis legibus reddidisset, instimulante et obrepente 552 invidia, jussus interfici, apud Carthaginem baptizari in remissionem peccatorum quaesierat, assecutus est, post gloriosam saeculi vitam, etiam de vitae aeternitate securus, percussori jugulum ultro praebuit. Gratianus interea imperator, admodum juvenis, cum inaestimabilem multitudinem hostium Romanis infusam finibus cerneret, fretus CHRISTI potentia, longe impari militum numero sese in hostem dedit, et continuo apud Argentariam, oppidum Galliarum, formidfelicitate confecit. Nam plusquam triginta millia Alamannorum minimo Romanorum detrimento
Abbreviated transcription (Latin):
Disto die mantea qd̾ tu ꝑnullũ ĩgemũ
te socabis huic tue consanguinee .N.
cũ qua contra legem et rectã xpĩanitatem
tuã adulterũ et incestũ perpetrasti. nec ĩ cõ¬
iugio nec in adulterio illam tibi sociabis nec
cum illa ad unã mensã manducabis ⁊ bibes
aut sub uno tecto manebis nisi in ecclesia. a
necessitate pariter colloquamn. nec aliã
coniugẽ accipies insi forte post ꝑactã pnĩa
tibi licencia data fuerit ab ep̃o tuo ⁊ eiꝰ misso¬

Expanded text:
isto die in antea quod tu per nullum ingenium te sociabis huic tuae consanguineae N., cum qua contra legem et rectam Christianitatem tuam, adulterium et incestum perpetrasti, nec in conjugio, nec in adulterio illam tibi sociabis, nec cum illa ad unam mensam manducabis, aut sub uno tecto manebis, nisi in ecclesia aunecessitate pariter colloquamini, nec aliam coniugem accipies, nisi forte post actam penitentiam tibi licentia data fuerit ab episcopo
Abbreviated transcription (Latin):
mis a dño Sic enĩ ingenesi ait Et pluit
cundam deesse ꝑsonã Nam quis est ille
dñs ad nõ. nisi procul dubio filius a patre
qui semꝑ ab codem patre missus descẽdit
dauidm ꝑsalims. Dixit dñs dño meo sede a
tuũ post gloriam misit me ad gentes que

Expanded text:
mino? Sic enim ait in Genesi: Et pluit cundam esse personam. Nam quis est ille Dominus a Domino, nisi procul dubio Filius a Patre, qui semper ab eodem Patre missus descendereDavid in psalmo: Dixit Dominus Domino meo: Sede a eus exercituum, post gloriam misit me ad gentes, quae
Abbreviated transcription (Latin):
lauda filia syon quia ecce ego uenio ⁊ hĩtabo ĩ
medio tui dicit dñs et applicabũt᷑ gẽtes młte
ad dnm in die illa et erũt michi in pplm̃ ⁊ ha¬
bitabo in medio tui et scies quia dũs exerciti¬
Ed contra hec obicit ꝑnitiosa uideoꝵ
deus est ergo dii sunt duo: ⁊ non unꝰ est deꝰ
prouide ergo audiat ysaã utramq ꝑ sonam
unũ deum dicentẽ. Tu es deus et in te ẽ deus
In eo enĩ dum dicit tu es deus patrẽ ostendit
In eo uero quod subiecit in te est deus filiũ
declarauit. S tamẽ ut eundẽ prẽm ⁊ filiũ
unũ deũ ostenderet subiecit. Non est absq te
deus: uere tu es deus absconditus deus israel
ne ĩobediens ei fueris. est eĩ nomen meũ in

Expanded text:
a Sion, quia ecce ego venio et habitabo in medio tui, dicit Dominus. Et applicabuntur gentes multae ad Dominum in die illa, et erunt mihi in populum, et habitabo in medio tui, et scies quia Dominus exercitued contra haec objicit perniciosa Judaeorum Deus est; ergo duo dii sunt, et non unus Deus. Pro me ergo audiant Isaiam, utramque personam unum Deum dicentem: Tu es Deus, et in te est Deus. In eo enim quod dicit: Tu es Deus, Patrem ostendit; in eo vero quod subjecit: In te est Deus, Filium declaravit. 13. Sed tamen, ut eumdem Patrem et Filium unum Deum ostenderet, subjecit: Non est absque te Deus, vere tu es absconsus Deus, Deus Israel. ne inobediens ei fueris; est enim nomen meum in
Abbreviated transcription (Latin):
ditos ⁊ archana secretorũ ut scias quia ego
dñs qui uoco nomen tuũ deus isiael. In ꝑso¬
na emiu cyri xp̃us est ꝓphetatus ubi eĩsb̾¬
iugate sunt gentes in fide et regna ꝓpterar
quia nullus est in regno israel cyrus dictꝰ
Quod si de cyro ꝑsarũ rege quis ħ credidit
ꝓph̾arum absurdũ ⁊ ꝓphanũ esse cognoscat

Expanded text:
a secretorum, ut scias quia ego Dominus, qui voco nomen tuum, Deus Israel . 3. In persona enim Cyri Christus est prophetatus; ubi ei subjugatae sunt gentes in fide, et regna. Praeterea, quia nullus in regno Israel Cyrus est dictus. Quod si de Cyro Persarum rege quis hoc crediderit prophetatum, absurdum et profanum esse cognoscat
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e sanguine plene sunt . Itẽ ip̃e de iude¬
orum sacrificiis facta sũt morticina eorum
quasi stertus in medio platearũ. Que sũt
hec morticma nisi ueteris legis sacrificia
que quĩ iam remota sũt ueluti abiecta ster¬
cora reputantur. Unde idem ꝓpha in alio loco
Qui offert oblationẽ. qiͣ qui sanguinem
suillum offerat Qui recordat᷑ thuris qͣi
deorum sacrificiis. Ut quid michi thus de
saba offertis ⁊ calamũ suaue olentem de
terra longuniqͣ Holocaustomata ur̃a nõ
sunt recepta/ et uictime ur̃e nõ platuerũt

Expanded text:
rae sanguine plenae sunt » 2. Item ipse de Judaeorum sacrificiis: Facta sunt morticinia eorum quasi stercus in medio platearum . Quae sunt haec morticinia, nisi veteris legis sacrificia, quae, quoniam jam remota sunt, velut abjecta stercora reputantur? Unde et idem propheta alias qui offert oblationem, quasi qui sanguinem suillum offerat; qui recordatur thuris quasi eius abiecerint. Ut quid mihi tus de Saba adfertis et calamum suaue olentem de terra longinqua? holocausta uestra non sunt accepta et uictimae uestrae non placuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tio statuit ut hii qui consules fieri cupiebãt
nichil eris in populis spargerent. s statutã
pecuniã ad reparandũ urbis aq̃ ductũ depẽ¬
derent. Cuius temꝑe tres magni lapides
de celo in trachiã ceciderũt. et aquileya ci¬
initas ab attila hunorũ rege excisa est. Eo
accedentes caput eius requirerẽt ⁊ fidelit̾
humo extollerent. Hoc eigo capud fidei reꝑ
prouehunt. Quidã emissene edisse figulus
ciuitatis diutiuã ĩminentẽ q sibi fugiens
pauꝑtatem sese hiis exhibuit conuitem Qui¬
q dum nesciens peram sibi creditã cũ sacro
capite portaret ab eo cuius caput uehebat
nocte ãmonitus utrũq comtẽ fugiens emys¬
p̃cursoris xp̃i ueneratus est caput moriẽs¬
q sorori sue nescie signatũ in uasculo t̃didit
colendũ. Illa uero successori suo ut erat sig¬

Expanded text:
tis ut hi qui consules fieri cupiebant, nihil aeris in populum spargerent, sed statutam pecuniam ad reparandum Urbis aquae ductum dependerent. Hoc tempore tres magni lapides e coelo in Thracia ceciderunt. Aquileia civitas ab Attila Hunnorum rege excisa est. Indaccedentes admoniti requirerent, fideliterque humo extollerent. Hoc ergo caput fide  Chipervehunt, quidam Emisenae figulus civitatis, diutinam imminentemque sibi fugiens paupertatem, sese his exhibuit comitem: quique dum nescius peram sibi creditam cum sacro capite portat, ab eo cujus caput vehebat, noctu admonitus, utrumque comitem fugiens praecursoris Christi ueneratus est caput moriensque sorori suae rerum nesciae signatum in uasculo tradidit recolendum. Illa uero successori suo repositum sig
Abbreviated transcription (Latin):
adin filuana cythercã benit ubifanũ ueneus
erat dyane sacrificauit Hii qui m insula
eiant mirabantur regiam classem. int̾ro¬
gantes qui essent et quid uemisent Respon
torem et pollucem ut eos conuenirent. At
uero helena menelai uxor cũ alexander i
insula cytherea esset placuit ei eo ire Qua
ert Qd̾ ubi alexandro mĩciatũ est helenã
ad mare uenisse conscius forme sue. in con¬
spectu eius ambulare cepit. cupiens eam
uidere. Helenenũciatum est. alexandrũ
priami regis filiũ ad heleam oppidũ ubi
helena erat penisse. quem eciã ip̃a uidere
cupiebat Et cum se utriq respexissent.
ambo sua forma mcensi. tempus dederũt
ut gr̃as referrent Alexander imꝑat ut
omnes in nauibus sint parati nocte clas¬
sem soluant. de fano helenã eripiant.¬

Expanded text:
in insulam Cytheream venit, ubi fanum Veneris in insulam Cytheream venit, ubi fanum Veneris erat: Dianae sacrificavit. Hi qui in insula erant, mirabantur classem ro torem et Pollucem, ut eos conveniret. At Helena vero Menelai uxor, cum Alexander in insula Cytherea esset, placuit ei eo ire. Qua erat. Quod ubi Alexandro nuntiatum est Helenam ad mare venisse, conscius formae suae in conspectu eius ambulare coepit cupiens eam videre. Helenae nuntiatum est Alexandrum Priami regis filium ad Helaeam oppidum, ubi ipsa erat, venisse. Quem etiam ipsa videre cupiebat. Et cum se utrique respexissent, ambo forma sua incensi tempus dederunt, ut gratiam referrent. Alexander imperat, ut omnes in navibus sint parati, nocte classem solvant, de fano Helenam eripiant
Abbreviated transcription (Latin):
troyanis extremũ exitum futurũ. Sed
pulchrum esse in ocio uitam degere ꝙ in
tumultu libertatem amittere ⁊ ꝑiculũ¬
mortis mire. populus auctoritatem con
uellet fieri. prianius dixit nauẽs pparã¬
das esse ut eatur in greciam utensilia
quoq ppło non deesse. Populus concla
ficarent. Hectorem in suꝑiorẽ frigiã misit
ut exercitum ꝑaret et ita presto essent.
Cassandra postꝙͣ audiuit prĩs consilium
dicere cepit que troianis futura essent: si
priamus ꝑseuerasset classem ingrecia
nuttere Interea tempus suꝑueit naues
edificate sunt milites aduenerũt. quos
.Alexander et deiphebus ipoenia elegerãt
Et ubi iusum est nauigare posse: pͥamꝰ
mer lone storem prlum proficiscensabetũt¬
derpdatei mitineie. decurest Et muabatur
tlossemspererit se i̾uicem inscqnoquesor¬
tes densꝑ xastor et pollux ad ditemestaẽm
terut secumq herimonam neptensuam
helene filiam adduxerant. Argres unonid
delsrestuserat hiis diebus quibus alexandes

Expanded text:
Troianis extremum exitium futurum, sed pulchrius esse in otio vitam degere, quam in tumultu libertatem amittere et periculum inire. Populus auctoritatem Pantuid vellet fieri. Priamus dixit naves praeparandas esse, ut eatur in Graeciam, utensilia quoque populo non deesse. Populus conclamficarent, Hectorem in superiorem Phrygiam misit, ut exercitum pararet et ita paratus est. Cassandra postquam audivit patris consilium, dicere coepit quae Troianis futura essent, si Priamus perseveraret classem in Graeciam mittere. Interea tempus supervenit: naves aedificatae sunt, milites supervenerunt, quos Alexander et Deiphobus in Paeonia elegerant. Et ubi visum est navigari posse, Priamus ad Nestorem Pylum proficiscens Alexandro in itinere occurrit et mirabatur tes aspexerunt se invicem inscii quo quisque iret. Castor et Pollux ad Clytemestram ierant secum Hermionam neptem suam Helenae filiam adduxerant. Argis Iunonis dies festus erat his diebus, quibus Alexander
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sus omnibus profecti in frigiam ad
sigeum noctu accesserunt. Inde hercules
telamon et peleus exercitum e nauibus¬
abduxerunt. Qui uero p̃sidio essent casto¬
medon equestri copia ad mare uenit et p̃¬
liare cepit. Hercules ad troiam ierat. et
ĩprudentes qui erant in oppido oppugnare
ceperat. Quod ubi laomedonti regi nũci¬
ulium ilico reuertitur et in Itmere obuiꝰ
grecis factus ab hercule occiditur. Telamon
primꝰ ylium oppidũ introut. Cui her¬
cules iurtutis causa esionam laomedon¬
tis regis filicm dono dedit. Laomedontis
eius pater exercitui p̃fecerat
Eitules et qui cũ eo uenerãt predã
magnã fecerunt et ad naues depor¬
tauerunt inde domũ proficisci decreuerũt
Telamon esionã secum conuexit. H ubi
priamo nũciatũ est patrem occisũ cues
direptos predam euectã. esionã sororem
audro. paris. deiphebo. heleuo. Troylo.
Andro macha. Cassandra. polixena priam
nomina sũt hec Antenorida. dardanida
Mliassera. Tymbt̾ea. ẽ royana. Deinde ps

Expanded text:
ssent, profecti sunt in Phrygiam: ad Sigeum noctu accesserunt. Inde Hercules Telamon et Peleus exercitum eduxerunt: navibus qui praesidio essent Castom equestri copia ad mare venit et coepit proeliari. Hercules ad Ilium ierat et inprudentes qui erant in oppido urgere coepit. Quod ubi Laomedonti nuntiIlium, ilico revertitur et in itinere obvius Graecis factus ab Hercule occiditur. Telamon primus Ilium oppidum introiit, cui Hercules virtutis causa Hesionam Laomedontis regis filiam dono dedit. Ceteri uero eius pater exercitui praefecerat. Hercules et qui cum eo venerant praedam magnam fecerunt et ad naves deportaverunt. Inde domum proficisci decreverunt, Telamon Hesionam secum convexit. Hoc ubi Priamo nuntiatum est patrem occisum, cives direptos, praedam devectam, Hesionam sororem andro Deiphobo Heleno Troilo Andromacha Cassandra Polyxena. Nam ignorantiam opprimeretur, ita ut Laomedon pater eius oppressus est. Regiam quoque
Abbreviated transcription (Latin):
maxiẽ hectorẽ qui erat maiornatu ut ex̾¬
laomedontis aui sui necem ulaisci et qua
ne ĩpunitum id grais foret. s uereri ne
ꝑficere potuissent quod conati ẽẽnt mul¬
tos adiutores grecie futuros europam bel¬
licosos hommes habere. asiam semꝑ inde¬
sidiã uitam exerausse. et obid classen nõ
habere
leralidet pans cobortari cepit ut
laude adepta de grecia cũ triũpho reditur
Nam sibi in yda silua cũ uenatũ abisset.
i somis mercuriũ addurisse iunonem
uenerem et minernã ut inter eas de spẽ
uidicaret. et tũc sibi beneiẽ pollicitã esse

Expanded text:
maior natu. Qui coeLaomedontis avi sui necem et quascumque im, ne inpunitum id Grais foret, sed vereri, ne perficere non possent quod conati essent: multos adiutores Graeciae futuros, Europam bellicosos homines habere, Asiam semper in desidia vitam exercuisse et ob id classem non habere. Alexander cohortari coepit, ut laude adepta de Graecia domum rediturum esse. Nam sibi in Ida silva, cum venatum abisset, in somnis Mercurium adduxisse Iunonem Venerem et Minervam, ut inter eas de specie iudicaret: et tunc sibi Venerem pollicitam esse,
Abbreviated transcription (Latin):
Eleus rex in pelopolenso
esonem fratrem habuit.
Esonis filius erat iason uir¬
tute prestans. et qui sub eiꝰ
pites habebãt et ab eis ualidissime ama¬
batur. Peleus rex ut uidit iasonẽ tam
acceptum esse omni homini uertus est.
ne sibi miurias faceret et se regno eiceret
Dicit Iasoni tolchis pellem mauratã arie¬
tis esse dignã eius urtute ut inde eam au¬
feuet Oinia ei se daturũ policetur. Iasõ
u cudiuit ut erat amini fortissimi et
qui loca omnia nosse uolebat atq clariorẽ
se existimabat futurũ. si pellem ĩ auratã
uocare iussit et ei imꝑat ut naiim edifi¬
caret qͣm pulcherrimam ad uoluntatem
iasonis. ꝑ totam greciã rumor cucurrit
naium edificari. in qua colchos erat Iasõ
pellem auream petiturus Amici ⁊ hospi¬
tes ad iasonem uenerũt et pollicentur se
una ituros Iason illis gracias egit et uo¬
gauit ut parati essent cũ tempus suꝑue-¬

Expanded text:
elias rex in Peloponneso Aesonem fratrem habuit. Aesonis filius erat Iason virtute praestans, et qui sub regno eius erant, omnes hospites habebat et ab eis validissime amabatur. Pelias rex ut vidit Iasonem tam acceptum esse omni homini, veritus est, ne sibi iniurias faceret et se regno eiceret. Dicit Iasoni Colchis pellem inauratam arietis esse dignam eius virtute: ut eam inde auferret, omnia se ei daturum pollicetur. Iason ubi audivit, ut erat animi fortissimi et qui loca omnia nosse volebat et quod clariorem se existimabat futurum, si pellem inauratam vocari iussit et ei imperavit, ut navim aedificaret quam pulcherrimam ad voluntatem Iasonis. Per totam Graeciam rumor cucurrit navim aedificari, in qua Colchos eat Iason pellem auream petitum. Amici et hospites ad Iasonem venerunt et pollicentur se una ituros. Iason illis gratias egit et rogavit, ut parati essent cum tempus superv
Abbreviated transcription (Latin):
simoenta portũ ingressi omnes de naui-
exierunt in terrã. Iaomedonti regi troya¬
norũ nũciatũ est nurandã nauim portũ
simoenta intrasso et mea multos Iuuene
laomedon commiotus est considerãs cõe
piculum si conuescerent grecos ad sua lit¬
tora nauibus aduentare. Itaq mittit ad
uenerant grauiter tulerunt crudelitatẽ
laomedontis sic se ab eo tractari. Cũ nul¬
la ab illis niuria facta esset laomedonti¬
nauim conscenderunt et a terra recesser̃t
Colchos profecti sunt pellem abstulerũt
domũ reuersi sunt. Hercules grauiter
tulit a rege laomedonte contumeliose se
tractatum̃. et eos qui una profecti erant
colchos cũ Iasone. spartam q ad castorẽ
et pollucem uenit. Agit cum hus ut secũ
suas miurias defendant quas laomedõ
serunt se facturos que hercules uellet.
Demnde salaminã profectus ad telamonẽ
uenit Rogat eum ut secũ tioyam ecit.
et suas suor qr iniuirias defendat. Inde

Expanded text:
Simoenta: deinde omnes de navi exierunt in terram. Laomedonti regi nuntiatum est mirandam navim in portum Simoenta intrasse et in ea multos iuvenes Laomedon rex, commotus est: consideravit c si consuescerent Graeci ad sua litora adventare navibus. Mittit ad enerant graviter tulerunt crudelitatem Laomedontis sic se ab eo tractari, cum nulla ab eis iniuria facta esset. Simnavim conscenderunt et a terra recesserunt, Colchos profecti sunt, pellem abstulerunt, domum reversi sunt. Hercules graviter tulit a rege Laomedonte contumeliose se tractatum et eos qui una profecti erant Colchos cum Iasone, Spartam ad Castorem et Pollucem venit, agit cum his, ut secum suas iniurias defendant, ne Laomedon serunt se facturos quae Hercules vellet. Ab his Salaminam profectus ad Telamonem venit: rogat eum, ut secum ad Troiam eat, ut suas suorumque iniurias defendat. Te
Abbreviated transcription (Latin):
Ene spũs scũs in columba q̃ simplex
est ⁊ mansueta descendit. ut ⁊ sue
nature simplicitatẽ et eũ in quẽ descẽdebat
mitem misericordie p̃conẽ datorẽ q indica¬
ret Et simmliter omnes baptizati renouat
uii uirtutibus in colũba significatis debẽt
repleri. Columba a malicia fellis ẽ aliena
i quo prohibemur ab nra. Nullũ ore uel un¬
guibus ledit in quo notatur innocencia. Nõ
quib alie aues se ⁊ pullos suos nutriũt. in
in quo notatur abstmencia. alienos tamꝙͣ
pullos suos fouet. ecce karitas. Gemitũ pro
cantu habet ecce compũctio. Suꝑ riuulos aqͣ¬
rũ sedet ut accipitrẽ preuisa umbra in aqua¬

Expanded text:
ene spiritus in columba quae simplex et mansueta descendit, ut et suae naturae simplicitatem, et eum in quem descendebat, mitem misericordiae praeconem datoremque indicaret. Similiter omnes baptismo renati septem virtutibus in columba significatis debent repleri. Columba a malitia fellis est aliena, in quo prohibemur ab ira. Nullum ore vel unguibus laedit, in quo notatur innocentia. Nec quibus aliae aves se et pullos suos nutriunt: in in quo notatur abstinentia, alienos tanquam pullos suos fovet, ecce charitas. Gemitum dat pro cantu, ecce compunctio. Super aquas sedet ut accipitrem praevisa in aqu
Abbreviated transcription (Latin):
loquax. Gedeon. temptatio iniquitatis. Abi¬
melech pater meus rex. Thola. u̾miculus
pater patis. Salomon pacificus ł conciona¬
populi. Abia pater dñs. Asa attollens. Iosa
poralis amasias pplm̃ tollens. Iosias fortitu
do dñi. Azarias auxiliũ dñi. Ioathan ꝑfectꝰ
Achaz apprehendens Ezechias fortitudo dei.¬
Manasses obliuiosus. Annnon fidelis. Iosias
salus dñi. Ioachas. robustus. Ioachim p̃paraͦ.¬
helyachim dei resurrectio. Ieconias p̃paratio
dñi. Sedechias iustus dñi. Ieroboam diuidi

Expanded text:
loquax. Gedeon tentatio iniquitatis eorum. Abimelec pater meus rex. Thola uermiculus pater papopuli. Abia, Pater Dominus. Asa, attollens. Josaperans, sive temporalis. Amasias, populum tollens. Azias, fortitudo Domini. Azarias, auxilium Domini. Iotham, perfectus. Achaz, apprehendensManasses obliviosus, Amon fidelis, Josias salus Domit praeparatio. Eliachim, Dei resurrectio. Iechonias, praeparatio Domini. Sedechias, iustus Domini. Ieroboam, diiudi
Abbreviated transcription (Latin):
Subdyaconus subminister Clerus. sors.
Ethnnicus gentilis. ypocrita simulator
Hereses. secte diuerse. Monachus solitariꝰ
heremus desertum. Parrochia adiacens
donius dei. Dyocesis gubernatio: laycus¬
Neophitus nouella plantatio. Baptiste¬
riũ tinctoriũ. Chrisma unctio. Eucharis¬
tiphona uox reciproca. Pentateucum.
ratio. paralipomenon. p̃termissorũ uel
rior sensus. Tropologia moralis intellectus
Parabola similitudo. Anacephaleosis. ⁊e¬

Expanded text:
aconus, minister. Clerus, sors.uel congregatio. ethnicus gentilis. hypocrita simulator. heresis secta. monachus solitarius. heremus desertum. paroecia adiacens domus, id est dei. dioecesis gubernatio, neophytus nouella plantatio. baptisterium tinctorium. chrisma unctio. eucharistiphona uox reciproca. Pentateuchus ratio. Paralipomenon praetermissorum uel rior sensus. troParabola, similitudo. Anacephaleosis, re
Abbreviated transcription (Latin):
Manaen. consolans. Faceas aperiens. ꝓph̾e¬
Nelyas dñs deus. Helyseus dei mei salus
Sophonias abscondens. Aggeus. solens¬
meus. Isayas. salus donmi. Hieremias.
excelsus dñi. hiezechiel. fortitudo d̾nĩ. Da¬
niel iudiciũ dei. Iudith laudans. Ioseph.
os lampadarũ Bartholomeus suspendẽtis
aquas. Thonias abyssus uel didimus. Ma
tes. Iscarioth memoria mortis. oarcꝰ excel
Pontius declmaus consiliũ. Pylatus. os
malleatoris. Barrabas filius prĩs. eden¬

Expanded text:
Manaem, consolans. Facee, aperiens. Helias, Deus Dominus. Helisaeus, Dei mei salus.Sophonias, abscondens eam. Aggaeus, fesmeus. Isaias, salus Domini. Jeremias, excelsus Domini. Ezechiel, fortitudo Dniel iudicium dei. ludith laudans aut Iudaea. Ioseph os lampadarum. Bartholomaeus filius suspendentis aquas. Thomas abyssus uel geminus, undtes. Iscarioth memoriale domini uelPontius declinans consilium. Pilatus os malleatoris. Barabbas filius magistri e
Abbreviated transcription (Latin):
cce ostensum est iudeos ꝓscelere quo
in xp̃o peccauerũt abiectos disꝑsos¬
q fuissẽ. S quia proiectis illis gentes ĩeoꝵ
corum sedibus ꝑ fidem erant successure non
gentes congregate sunt simul et collecte st
los ⁊ aures ad terrenas promissiones ⁊ colli¬
getur in unũ diuersitas gentiũ. ubi illi ceca¬
ti sunt. illi introierunt. et ad istos ꝑtinet here¬
ditas que illis fuerat repromissa Adhuc quia
ppha alio loco approbat dicens In diebus illis
Cantabũt canticũ in t̾ra uida. urbs fortitudi¬
nis nr̃e syon. saluator ponetur meanurus

Expanded text:
cce ostensum est Judaeos pro scelere, quo in Christo peccaverunt, abjectos, dispersosque fuisse. Sed quia, projectis illis, gentes in eorum sedibus per fidem erant successurae, non gentes congregatae sunt simul, et collectae slos et aures, ad terrenas promissiones; et colligitur in unum diversitas gentium, ut, ubi illi vocati sunt, isti ingrediantur, et ad istos pertineat haereditas quae illis fuerat repromissa. 2. Adhuc quia idem propheta alio loco approbat, dicens: « In die illa cantabitur canticum istud in terra Juda. Urbs fortitudinis nostrae Sion, Salvator pone
Abbreviated transcription (Latin):
electis meis. uos autẽ interficiet et seruos
suos uoccibit alio nomine in quo quibene¬
dictus est suꝑ terram benedicet᷑ a dño amẽ
Et qui iurat in terra iurat in deo amen
In terra itaq uirat .i. in carne a xp̃o accep¬
ta in qua quicuq uere uirat ĩ deo iurat

Expanded text:
ervos suos vocabit nomine alio, in quo qui benedictus est super terram benedicetur a Domino, amen, et qui jurat in terra, jurabit in Deo. Amen » . In terra qui jurat, id est, in carne a Christo accepta, in qua quicunque jurat, vere in Deo jurat.
Abbreviated transcription (Latin):
numerũ in quo illi facti erant qui deo frui de¬
bebant tanta sapiencia esse p̃stitutum. ut
sicut inchil habebat suꝑfluũ ita si minue¬
angelo. aut angelum pro homine si peccaret
substituturũ. s potius unũquenq ad id qd̾
factus erat prose non pro alio restituturum

Expanded text:
numerum, in quo illi facti erant, qui Deo frui deberent, tanta sapientia esse praestitutum: ut, sicut nihil habebat superfluum, ita si minueangelica, aut angelicam pro humana, si caderet, substituturum: sed potius unamquamque in id, ad quod facta erat, pro se, non pro alia restituturum
Abbreviated transcription (Latin):
Spũs qui carne non tegitur et nõ moritur
angelorum est. Spũs qui carne tegitur et
nio uo̾ sicut ĩ medio creatus ẽ. ut esset ĩfe¬
rior angelo. suꝑior iumento. ita aliquid ht̃
iumento quousq ip̃am mortalitatẽ carius
gloria resurrectionis absorbeat et ĩherendo
spiũ caro seruetur in deũ Que tamẽ caro
nec in reprobis inter supplicia ꝑfecte defici-¬
et quia semper deficiendo subsistet. ut qui
spũ et carne peccauerũt semꝑ eẽntialiter
uiuentes et carne ⁊ spũ sine fine moriãt

Expanded text:
um, qui carne non tegitur, id est, angelorum; alium, qui carne tegitur, et itaque sicut in medio creatus est, ut esset irior angelo, superior jumento, ita aliquid habejumento, quousque et ipsam mortalitatem carnis gloria resurrectionis absorbeat, et inhaerendo  carni servatur in Deum. Quae tamen caro nec in reprobis inter supplicia perfecte deficit, quia semper deficiendo subsistit; ut qui spiritu et carne peccaverunt, semper essentialiter viventes, et carne et spiritu sine fine moriant
Abbreviated transcription (Latin):
non dubitamꝰ creantẽ et regentẽ. implẽtẽ
et circũplectentẽ. transcendentẽ. et sustinẽ¬
tem ĩcircũscaptũ atq niuisibilẽ deum. ita
dubitare non debenius hunc muisibilia-
obsequia habere. Debent quippe ea que ni¬
nistrant ad eius similitudinẽ tendere cui
ministrant ut que inuisibili seruiũt.esse ĩ¬
uisibilia non dubitentur ¶ Nulla uisibilia¬
nisi ꝑ iuisibilia uiderentur. Ecte enim
cuncta corporea oculus nr̃i corporis aspicit
hunc res incorporea ad uidendũ acueret.

Expanded text:
em, implentem, et circumplectentem, transcendentem, et sustinentem, incircumscriptum, atque invisibilem Deum: ita dubitare non debes, hunc invisibilia obsequia habere. Debent quippe ea quae ministrant ad ejus similitudinem tendere cui ministrant, ut quae invisibili serviunt, esse invisibilia non dubitentur. Hanisi per invisibilia videntur. Ecce enim cuncta corporea oculus tui corporis aspicit,hunc res incorporea ad videndum acueret.
Abbreviated transcription (Latin):
q mens. et uirtute polleat. et ex infurmi¬
tate lacescat. quatenus et ex ꝑte constru¬
ta sit: et ex ꝑte se conspiciat esse destruc¬
tam ut ꝑ bonũ quod querit et hr̃e non ba¬
let illud seruet humiliter quod habet.

Expanded text:
que mens et virtute polleat, et ex infirmitate lassescat, quatenus et ex parte constructa sit, et ex parte se conspiciat esse destructam; ut per bonum quod quaerit et habere non valet, illud servet humiliter quod habet.
Abbreviated transcription (Latin):
pregnans mulier mittatur in carcerẽ. ibiq
tur ⁊ crescat. cui si fortasse mater que hũc
net: ille qui est in carcere natus ⁊ nutrit᷑
nichil aliud ꝙͣ tenebras carceris ẽẽ putat¬
sũma et inuisibilia audimus. dubitamus
unigenitus patris ueniret et spm̃ sanctũ
ad corda nra mitteret. quatenus ꝑ eũ uiui¬
ficati crederemus que adhuc scire exꝑimẽte
non possumus. Quotquot ergo hunc spm̃¬

Expanded text:
praegnans mulier mittatur in carcerem, ibiquenutriatur et crescat; cui si fortasse mater quae hunc inet, ille vero qui est in carcere natus et nutritus nihil aliud quam tenebras carceris sciasumma et invisibilia audiunt, diffidunt Unigenitus Patris veniret, et sanctum Spiritum ad corda nostra mitteret, quatenus per eum vivificati crederemus, quae adhuc scire per experimentum non possumus. Quotquot ergo hunc sp
Abbreviated transcription (Latin):
talis esse intelligit᷑ et ĩmortalis. Morta¬
talis autẽ cũ essentialit̾ uiuere nũꝙͣ de¬
sinit et nature sue uitam ꝑd̾e nõ ualet
nec cũ ꝑpetua fuerit morte dampnata il
qua re semꝑ cogitur ut et mortẽ sine morte
et defectum sine defectu. et finem sine
fine paciat᷑ quatinus ei mors ĩmortalis
sit ⁊ defectus indeficiens. et finis ĩfiitus

Expanded text:
is. Mortatalis autem, quia essentialiter vivere nunquam desinit, et naturae suae vitam perdere non valet, nec cum in perpetua fuerit morte damnata. IllQua ex re cogitur semper, ut et mortem sine morte, et defectum, sine defectu, et finem sine fine patiatur; 453 quatenus ei mors immortalis sit, et defectus indeficiens, et finis infinitus
Abbreviated transcription (Latin):
Tquia dñs traditorẽ suũ ꝑ panẽ por¬
rectũ ostendit. aplĩs eciã inpsalmis
cõmemorauit in se ĩpletum dicẽs Qui edebat
panes meos ampliauit adu̾sũ me supplanta¬
tionẽ. Et Iterũ. Tu no homo unaninus dux
meus ⁊ notus meus qui simul mecũ dulces

Expanded text:
quia Dominus traditorem suum per panem porrectum ostendit apostolis, etiam in Psalmis commemoravit in se impletum dicens: Qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem. Et iterum: Tu vero homo unanimis, dux meus, et notus
Abbreviated transcription (Latin):
tis undiq copiis aduersus samnites ⁊ luca¬
Cumq ab exertitu imꝑator appellatus eẽt
romamq nũcios de uictoria misisset. sena¬
tus sagam hoc est uestẽ meroris quã exor¬
to sociali bello summipserat. spe arridẽte depo¬
suit. atq antique toge decorẽ fecuꝑauit.
Marius deinide sex milia maisoꝵ cecidit¬
et septẽ miliaarinis exciit. Sylla cũ .xxͣ.
et quatuor cohortib ersermã missus ubi

Expanded text:
cacumque ab exercitu imperator appellatus esset Romamque nuntios de uictoria misisset, senatus saga, hoc est uestem maeroris, quam exorto sociali bello sumpserat, hac spe adridente deposuit atque antiquum togae decorem recuperauit. Marius deinde sex milia Marsorum cecidit, septem milia armis exuit. Sulla cum uiginti et quattuor cohortibus Aeserniam missus, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
omne pcc̃m. Hoc p̃ciũ si solũmodo equiꝑa¬
ret pccm sufficeret ad delendũ. Nũc uero
cũ multo p̃ponderet magis satisfacit. Porro
si uita dei omĩb est melior et mors ẽ oĩb
peior qr ncce est. ut cuiꝰ gn̾atio melior eĩꝰ
sit corruptio peior. S uita xp̃i. bona est

Expanded text:
omne peccatum. Hoc pretium, si solummodo aequipararet peccatum, sufficeret ad delendum. Nunc vero cum multo praeponderet, magis satisfacit. Porro si vita Dei omnibus est melior, et mors est omnibus pejor quia necesse est ut cujus generatio melior, ejus sit corruptio pejor. Sed vita Christi bona es