comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rexi amortuis. fractis mortis aculeis. & inferni
uinculis dissolutis: ideo dico tͥ. Surge ueni ꝓ¬
xima mea. speciosa mea. columba mea: quia
ecce hiemps ꝑtransiit: pluuia abiit sibi:
flores uisi sunt in terra. Ego amortuis sur¬
gens: tẽpestate cõpressa. tranquillitatẽ red¬
didi. & quia scd̾m dispensationẽ carnis ex
uirgine & uoluntate patris creui. & sapi¬
entia atq etate ꝓfeci: flores uisi sunt int̾ra
Tempus sectionis adest. Sectio: remissio pec¬
catoꝵi ẽ. Omnẽ enĩ ait ramũ in me manen¬
tem. et afferentẽ fructũ. pater m̃s mundat:
ut fructus maiores afferat. Habeto fructus:
rentur. Tempus quippe sectionis ad est. Uox
turturis audita ẽ. in terra nr̃a. Non sine
causa in sacrificiis assumunt᷑ parturturũ
et duo pulli columbarũ. Nam idem ualent
& nunquã dictũ est. separatĩ par tantũ mͦ

Expanded text:
rexi a mortuis, fractis mortis aculeis, et inferni rexi a mortuis, fractis mortis aculeis, et inferni vinculis dissolutis, ideo dico tibi: Surge, veni, proxima mea, speciosa mea, columba mea: quia ecce hyems transivit, pluvia abiit sibi, flores visi sunt in terra. Ego a mortuis surgens, tempestate compressa, tranquillitatem reddidi. Et quia secundum dispensationem carnis ex Virgine, et voluntate Patris crevi, et sapientia et aetate profeci, flores visi sunt in terra, tempus sectionis adest. Sectio, remissio peccatorum est. Omnem enim ramum, ait, in me manentem et afferentem fructum, Pater meus mundat, ut fructus majores afferat . Habeto fructus, rentur. Tempus quippe sectionis adest. Vox turturis audita est in terra nostra. Non sine causa in sacrificiis assumitur par turturum, aut duo pulli columbarum: nam idem valent, et numquam dictum est separatim, par tantu
Abbreviated transcription (Latin):
stras tuas. L minens ꝑ retia. Intellige qͥa in
medio laqueoꝵ ambules: & subtus machi¬
nas transeas imminentes. Omia retibꝰ plena
st̃: ⁊abulus laqueis cuncta cõpleuit. Si aut̃
uenerit tͥ sermo dĩ & ceꝑit eminere de
retibus: dices. anima nr̃a sicut passer erep¬
ta ẽ de laqueo uenantiũ. laqueus contritꝰ
est & nos liberati sumus: benedicti nos adño.
subiecit se retibus mundi. Uidens magnũ
hominũ gregem. retibus impeditũ. nec ea
ab alio nͥ a se posse conscidi: uenit ad retia.
assumens corpus humanũ. qd̾ inimicarũ for¬
titudinũ laqueis tenebat᷑. Ea tͥ dirupit. et
loqueris. Ecce hic retro post parietẽ nr̃m:
ꝓspiciens ꝑfenestras: eminens ꝑretia. Cũ te¬
xima mea. speciosa mea. columba mea: sur¬
pera: Ego ꝓte sustinui rabiem tẽpestatum:
ego fluctus qui tͥ debebant᷑ excepi. Tristis est
anima mea facta ꝓpter te. usq ad mortẽ. Sur¬

Expanded text:
stras tuas. Eminens per retia. Intellige, quia in stras tuas. Eminens per retia. Intellige, quia in medio laqueorum ambulas, et subtus machinas transeas imminentes. Omnia retibus plena sunt: diabolus laqueis cuncta complevit. Si autem venerit tibi sermo Dei, et coeperit eminere de retibus, dicens: Anima nostra sicut passer erepta est de laqueo venantium: laqueus contritus est, et nos liberati sumus . Benedicti nos Al. vosubjecit se retibus mundi. Videns magnum hominum gregem retibus 530 impeditum: nec eum ab alio, nisi a se posse conscindi, venit ad retia, assumens corpus humanum, quod inimicarum fortitudinum laqueis tenebatur, ea tibi dirupit, et loqueris: Ecce hic retro post parietem nostrum, prospiciens per fenestras, eminens per retia. Cum emxima mea, speciosa mea, columbropera? Ego pro te sustinui rabiem tempestatum; ego fluctus, qui tibi debebantur, excepi. Tristis est facta anima mea propter te usque ad mortem . Sur
Abbreviated transcription (Latin):
similis capreȩ. aut hinulo ceruoꝵ. suꝑ mon¬
tes bethel. Cernit sponsũ appropinquasse
ꝓpinquius. qͥ ante suꝑ montes uersabat᷑ et
colles: assimilat eum transilienti atq salien¬
ti: & post hȩc ad se & ad alias adolescentulas
aduenisse cognoscens. dicit. Ecce hic retro
post parietem nr̃m. Si edificaueris parietẽ.
& feceris ȩdificationẽ dei: uenit post parie¬
tem tuũ. ꝓspiciens ꝑfenestras. Una fenestra.
unus est sensus: ꝑ hunc ꝓspicit sponsus. Alia
fenestra. alius sensus: & ꝑhunc sponsus solli¬
cite contuetur. ꝑ quos enĩ sensus ñ sollicite¬
ꝓspicit sermo dei: Quid sit aut̃ ꝓspicere ꝑ
fenestras. & quomͦꝰ ꝑ eas sponsus aspiciat: se¬
quens docebit exemplũ. Ubi enĩ non ꝓspi¬
cit sponsus. ibi mors inuenit᷑ ascendens: ut
legimꝰ in iheremia. Ecce mors ascendit ꝑ
fenestras nr̃as. Quando uideris mulierẽ ad
concupiscendũ eam: mors ascendit ꝑfene¬

Expanded text:
similis capreae vel hinnulo cervorum super monsimilis capreae vel hinnulo cervorum super montes Bethel. Cernit sponsum appropinquasse vicinius, qui ante super montes versabatur et colles: assimilat eum transilientem atque salientem, et post haec ad se, et ad alias adolescentulas advenisse cognoscens, ait: Ecce hic retro post parietem nostrum. Si aedificaveris parietem, et feceris aedificationem Dei, veniet post parietem tuum, prospiciens per fenestras. Una fenestra, unus est sensus: per hunc prospicit sponsus. Alia fenestra, alius est sensus: et per hunc sponsus sollicite contuetur. Per quos enim sensus non prospicit sermo Dei? Quid sit autem prospicere per fenestras, et quomodo per eas sponsus aspiciat, sequens docebit exemplum. Ubi non prospicit sponsus, ibi mors invenitur ascendens, ut legimus in Jeremia. Ecce mors ascendit per fenestras vestras . Quando videris mulierem ad concupiscendum eam, jam mors ascendit per fene
Abbreviated transcription (Latin):
enas sẽpturas: & possimus dicere quomͦ¬
nus quia dorcas hoc est. caprea. scd̾m eoꝵ
ihisiologiam qui de naturis om̃iũ anima-¬
lum disputant. ex insita sibi ui nom̃ acce¬
os extrahat de cauernis : & suꝑata ꝑnitie
ueneni. eoꝵ pabulo delectet᷑. Forsitan sal¬
lutor m̃s caprea sit iuxta theorian: ceruus
llita oꝑa. Quenam ista st̃ oꝑa: Interficit
nł serpentes: contrarias fortitudines iugu¬
lat. Ideo dicam ei. Tu contruusti capita dra¬
conum suꝑ aquas. Similis est frũelis meus
capreȩ uel hinulo ceruoꝵ: suꝑ montes domꝰ
dei. Bethel quippe: interpretat᷑ domus dei
Non om̃s montes. domus dĩ sunt: s hi qͥ mon¬
tes ȩccłiȩ sunt. Inueniunt᷑ quippe & alii mon¬
tes heretici: & consurgentes aduersus scientiã
dĩ. montes egipti & allophiloꝵ. Uis scire quia
similis sit fr̾uelis eiꝰ capreȩ. aut hinulo cer¬
uoꝵ. suꝑ montes bethel: Esto mons ecclesia¬
sticus. mons domꝰ dei: & ueniet adte sponsus

Expanded text:
endas Scripturas, et possimus dicere: Quomomus: quia dorcas, hoc est, caprea, secundum eorum physiologiam, qui de naturis omnium animalium disputant, ex insita sibi vi nomen acceu narium eos extrahat de cavernis, et superata pernicie veneni, eorum pabulo delectetur. Forsitan Salvator meus caprea fit juxta θεωρίαν: cervus juxta opera. Quaenam ista sunt opera? Interficit ipse serpentes, cum contrarias fortitudines jugulat. Ideo dicam ei: Tu 529 contrivisti capita draconum super aquam . Similis est fratruelis meus capreae vel hinnulo cervorum super montes domus Dei. Bethel quippe interpretatur, domus Dei. Non omnes montes domus Dei sunt: sed hi qui montes Ecclesiae sunt. Inveniuntur quippe et alii montes erecti et consurgentes adversus scientiam Dei, montes Aegyptiorum, et Allophylorum. Vis scire, quia similis est fratruelis meus capreae, aut hinnulo cervorum super montes Bethel? Esto mons Ecclesiasticus, mons domus Dei: et veniet ad te sponsus
Abbreviated transcription (Latin):
& brachiũ sponsi fiat ceruical meũ: & re¬
bere ceruicalia quȩ lamentatio sequit᷑. In
ie ⁊ echiel scͥptũ est. Ue eis qͥ consuunt cer¬
uicalia sub om̃i cubito manus. Noli consu¬
ere ceruicalia: noli capiti aliunde reqͥem
querere. Habes sponsi leuam: sit sub capite
tuo. & dic. Leua eiꝰ sub capite meo. Quã cũ
habueris: omĩa tͥ quȩ st̃ in leua tͥbuunt᷑:
Dicis quippe. In sinistra aut̃ eiꝰ: diuitiȩ & gła
& dextera eiꝰ cõplexabit᷑ me. Totũ te sponsi
dext̾a cõplectatur. Longitudo quippe & an¬
ni uitȩ. in dext̾a eiꝰ: & obid longe uitȩ et
multoꝵ dierũ eris suꝑ terrã bonam. quã
rłm in uirtutibus & uiribus agri. Quid
adiurat sponsa filias ierłm: Si leuaueritis
et suscitaueritis caritatẽ. Quandiu caritas

Expanded text:
et brachium sponsi fiat cervical meum, reet brachium sponsi fiat cervical meum, rehabere cervicalia, quae lamentatio sequatur. In Ezechiele scriptum est: Vae his qui consuunt cervicalia sub omnia cubitu manus . Noli consuere cervicalia, noli capiti aliunde requiem quaerere: habes sponsi laevam; sit sub capite tuo, et dic: Laeva ejus sub capite meo; quam cum habueris, omnia tibi quae sunt in laeva tribuuntur. Dicis quippe, in sinistra ejus divitiae et gloria, et dextera ejus amplexabitur me. Totum te sponsi dextera complectatur. Longitudo quippe et anni vitae, in dextera ejus: et ob id longae vitae, et multorum dierum eris super terram bonam, quam rusalem, in virtutibus et in viribus agri. Quid adjurat sponsa filias Jerusalem? Si levaveritis et suscitaveritis charitatem. Quamdiu charitas
Abbreviated transcription (Latin):
ad mireris. audi ipsũ iaculũ quid loquat᷑.
Posuit me ut sagitã electã: in phar etra
sua seruauit me: & dixit mͥ. Magnũ tͥ ẽ
hoc: uocare puerũ meũ. Intellige sagit¬
tam quid dicat: & quomͦ a dño sit electa
Quã beatũ est. hoc iaculo uulnerari. Hac
sagitta fuerant uulnerati illi. qͥ inter se
inuicem conferebant dicentes. Nonne cor
nr̃m ardens erat in uia. cũ aꝑiret nobis
scͥpturas: Siqͥs sermone nr̃o. siquis scͥpturȩ
diuinȩ magisterio uulnerat᷑. & potest dice¬
re. qͥa uulnerata caritate egosũ: hanc et
illud forsitan sequit᷑. Quid forsitan dico
Manifestã ꝓmo sententiã. Sinistra eiꝰ sub
capite meo: & dextera eiꝰ amplexabitur me
in subiacenti una ẽ. Ipse salomon de leua
et dext̾a sapientiȩ docuit docens. Longitu¬
do enĩ et anni uitȩ. in dextera eiꝰ: in sinis¬
tra aut̃ illius diuitiȩ & gła. Igit᷑ leua eius
sub capite meo. ut me faciat requiescere:

Expanded text:
admireris, audi ipsum jaculum quid loquatur. admireris, audi ipsum jaculum quid loquatur. Posuit me ut sagittam electam, et in pharetra sua servavit me, et dixit mihi: Magnum est tibi hoc, vocari puerum meum . Intellige sagittam quid dicat, et quomodo a Deo sit electa. Quam beatum est hoc jaculo vulnerari! Hac sagitta vulnerati fuerant illi qui inter se invicem conferebant, dicentes: Nonne cor nostrum ardens erat in via, cum aperiret nobis Scripturas ? Si quis sermone nostro, si quis Scripturae divinae magisterio vulneratur, et potest dicere, quia vulneratae charitatis ego: hunc et illud forsitan sequitur. Quid forsitan dico? manifestam promo sententiam: Sinistra ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me. in subjacenti una est. Ipse Salomon de laeva, et dextera sapientiae docuit, dicens: Longitudo enim et anni vitae in dextera ejus: in sinistra autem ipsius divitiae et gloria . Igitur laeva ejus sub capite meo, ut me faciat requiescere,
Abbreviated transcription (Latin):
Non est. in ordinatus sermo diuinus: nec im¬
possibilia precipit. nec dicit diligite inimi¬
cos ur̃os ut uosmet ipsos: s tantũ diligite in¬
imicos ur̃os. Sufficit eis qd̃ eos diligimus. et
odium ñ habemus. Proximũ uͦ: ut temet ip¬
sũ. Porro dnm. extoto corde. et ex tota anima.
et ex tota mente. ex tota uirtute. Si hȩc in¬
tellexeris. et intellecta cõpleueris: fecisti qd̾
sponsi sermone precipit᷑. Inducite me in do¬
inũ uini: ordinate in me caritatẽ. Quis pu
me in unguentis. Unus de interpretibus
stipate me in malis. In qͥbus malis: Vt malũ
in lignis siluȩ: ita fr̃uelis m̃s in medio filioꝵs
Iccirco in malis eius stipate me: quia uul¬
nerata caritate ego sũ. Quã pulchrũ est.
quã decorũ: a caritate uulnus accipere:
Alius iaculũ carnei amoris excipit: aliꝰ
terreno cupidine uulneratus ẽ. Tu nuda
membra tua. & prebe te iaculo electo:¬
sagittarius est. Audi scripturã de hoc eo¬
dem iaculo loquentẽ: immo ut amplius

Expanded text:
Non est inordinatus sermo divinus, nec impossibilia praecipit, nec dicit: diligite inimicos vestros ut vosmetipsos: sed tantum, diligite inimicos vestros; sufficit eis, quod eos diligimus, et odio non habemus. Proximum vero, ut teipsum. Porro Deum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota mente, et ex tota virtute. Si haec intellexeris, et intellecta compleveris, fecisti quod sponsi sermone praecipitur: Introducite me in domum vini, ordinate in me charitatem. Quis, pume in unguentis. Unus de Interpretibus Stipate me in malis. In quibus malis? Ut malum in lignis silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. Idcirco in malis ejus stipate me: quia vulneratae charitatis ego sum. Quam pulchrum est, quam decorum a charitate vulnus accipere! 526 Alius jaculum carnei amoris excepit, alius ex terrena cupidine vulocratus est: tu nuda membra tua, et praebe te jaculo electo,sagittarus est. Audi Scripturam de hoc eodem jaculo loquentem; immo ut tu amplius
Abbreviated transcription (Latin):
aqd amplius ad mireris. sepius iuncta po¬
nintur. & hȩc sunt ait quȩ manducabis:
post paululũ inferens capream & ceruĩi
npresenti quoq libro pariter appellant᷑
iruus et caprea. Quodammꝰ enĩ cognita
ii et uicina sunt ista animalia. Caprea¬
ulac. id est dorcas: acutissime uidet. Cer¬
uis. interfector serpentium ẽ. Quis putas
idignus e nob̾ qͥ uxta dignitatẽ loci atq
nifterii plenã possit explicare rationem:

Expanded text:
et quo amplius admireris, saepius juncta poet quo amplius admireris, saepius juncta ponuntur. Et haec sunt, ait, quae manducabis; post paululum inferens, capream et cervum. In praesenti quoque libro pariter nominantur cervus et caprea. Quodammodo enim cognata sibi et vicina sunt ista animalia. Caprea, id est dorcas, acutissime videt. Cervus interfector serpentum est. Quis, putas, est dignus e nobis, qui juxta dignitatem loci atque mysterii, plenam possit explicare ra
Abbreviated transcription (Latin):
si preparent᷑ aduentũ: si tamen uenire u¬
luerit. & suum illis prebere colloqͥum.
huc gͥ loquente ea ad eas. uenit sponsus
quẽ digito demonstrat dicens. Ecce hic ue¬
nit. saliens suꝑ montes. Intellige sponsan
cat ñ uidentibus. ecce hic uenit. Orate ut
ego possim dicere. ecce hic uenit. Si eñ pl¬
tuero dei disserere sermonem: quoda med
i ualles. non ubi humilia loca. Quoue.
Saliens suꝑ montes: transiliens suꝑ
esles si fueris mons: salit in te sermo dĩ.
q non ualueris esse mons. s fueris collis:
u amonte. transilit suꝑ te. Quã uere.
aulchra. et conuenientia rebus uocabula:
suit suꝑ montes qͥ maiores st̃: transilit suꝑ
alles qͥ minores sunt. Non transilit suꝑ mon¬
qs. non salit suꝑ colles. Ecce hic uenit sa¬
ins suꝑ montes: transiliens suꝑ colles. Si¬
nusest. fratruelis m̃s capreȩ aut hinulo
aruoꝵ: in montibus bethel. Hec duo ani¬
nalia inseripturis frequent̃ nominantur:

Expanded text:
si praeparentur adventum: si tamen venire vsi praeparentur adventum: si tamen venire voluerit, et suum illis praebere colloquium. Adhuc igitur loquente ea, venit sponsus, quem digito monstrat, et dicit: Ecce hic venit saliens super montes. Intellige sponsam icat non videntibus: Ecce hic venit. Orate ut et ego possim 528 dicere: Ecce hic venit. Si enim potuero Dei disserere sermonem, quodammodoubi vallis, non ubi humilia loca. Quo venit? Saliens super montes, transiliens super colles. Si fueris mons, salit in te sermo Dei. Si non valueris esse mons, sed fueris collis secundus a monte, transiliet super te. Quam vero pulchra et convenientia rebus vocabula. Salit super montes, quia majores sunt: transilit super colles, quia minores sunt. Non transilit super montes, non salit super colles. Ecce hic venit saliens super montes, transiliens super colles. Similis est fratruelis meus capreae, aut hinnulo cervorum in montibus Bethel. Haec duo animalia in Scripturis frequentius nominantur,
Abbreviated transcription (Latin):
tis et ñ solũ leuaueritis s suscitaueritsa
in uob̾ est caritatẽ: creator enĩ uniuers¬
tatis. cũ uos conderet insȩuit cordibus
ur̃is semina caritatis: nunc aut̃ sicut
alibi dicit᷑. iusticia dormit in ea. sie dilt¬
ctio dormitat in uobis: iuxta qd̾ & aisi
sponsus requieuit ut leo. ut catulus lo¬
nis. Ad huc in fidelibus et his qͥ conde st du¬
bio. dormitat sermo diuinus: uigilat in
scĩs. Dormitat in his qͥ tempestatibꝰ fluc¬
fit eo uigilante tranquillitas: statĩ undi¬
rum moles conquiescunt. Spiritus contea¬
rii increpant᷑: fluctuum rabies silet. Ilo dt
dormiente: tempestas. & mors. & desꝑatioi
Adiuro gͦ uos filiȩ ierłm. in uirtutibꝰ & ii
ribus agri. Cuius agri: Nempe illiuscus
odor agri pleni quẽ benedixit dũs. Si le¬
uaueritis & suscitaueritis caritatẽ. quoa¬
usq uelit. Uox fratruelis mei. Ecce hic ut¬
nit. saliens suꝑ montẽ. Hȩc adhuc loquitus
eccłia. exhortans ad olescentulas ut adspor¬

Expanded text:
scitaveritis, quae in vobis est, charitatem. Creator universitatis cum vos conderet, inseruit in cordibus vestris semina charitatis. Nunc autem, sicut alibi dicitur: Justitia dormivit in ea , sic dilectio dormitat in vobis: juxta quod et alibi dicitur, Sponsus requievit ut leo, et ut catulus leonis . Adhuc in infidelibus et in his qui corde sunt dubio, dormitat sermo divinus: vigilat in sanctis. Dormitat in his qui tempestatibus fluci . Statim fit, eo vigilante, tranquillitas: statim undarum moles conquiescunt, spiritibus contrariis increpatur, fluctuum rabies silet. Illo dormiente, tempestas, mors et desperatio est. Adjuro ergo vos, filiae Jerusalem, in virtutibus et in viribus agri. Cujus agri? Nempe illius, cujus odor agri pleni, quem benedixit Dominus . Si levaveritis et suscitaveritis charitatem: quoadusque velit vox fratruelis mei. Ecce hic venit saliens super montes. Haec adhuc loquitur Ecclesia exhortans adolescentulas, ut ad spon
Abbreviated transcription (Latin):
lma et dñi: s ama illum ñ ut carnẽ
it sanguinẽ. s ut sp̃m. Qui enĩ adheret
año: unus sp̃s est. Igit᷑ ordinata ẽ caritas
in ꝑfectis. Ut aut̃ post dm̃ etiã inter nos
udo ponat᷑: primũ mandatũ est. ut di¬
lgamus parentes: scd̃m. ut filios: terciũ.
it domesticos nr̃os. Si aut̃ filius malus
b & domesticus bonus: domesticus in ca¬
ntate filii collocetur÷ & ita fiet. ut scõꝵ
dinata sit caritas. Magister quoq nr̃
unstituens. ad unius cuiꝰq dilectionem
Apum aliquid apposuit: & dedit intelli¬
seitiã ordinis. his qui possunt scriptu
lin audire dicentẽ. Ordinate in me
caritatẽ. Diliges dñm dm̃ tuũ ex toto cor¬
de tuo. et ex tota anima tua. & ex tota

Expanded text:
rnem et sanguinem, sed ut spiritum. Qui enim adhaeret Deo, unus spiritus est. Igitur ordinata est charitas in perfectis. Ut autem post Deum etiam inter nos ordo ponatur, primum mandatum est, ut diligamus parentes: secundum, ut filios: tertium, ut domesticos nostros. Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in charitate filii collocetur. Et ita fiet, ut sanctorum ordinata sit charitas. Magister quoque et  charitate constituens, ad uniuscujusque dilectionem proprium aliquid apposuit, et dedit intelligentiam ordinis his qui possunt audire Scripturam dicentem: Ordinate in me charitatem. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde
Abbreviated transcription (Latin):
messem: & ait. Ficus ꝓtulit grossos suos
uites florentes. dedert̃ odorem. Si iam
rumpunt᷑ in florem. tempus aduenit
et erunt uue. Surge ueni. ꝓxima mos
speciosa mea. columba mea. Hȩc que si¬
perius exposuimꝰ. sponsa ñ audientibus
ad olescentulis. s sola sponsũ audiens
loquit᷑. Uolumus aut̃ iam ipsius auda
sermonẽ. loquentis ad sponsam. Surgs
ꝓxima mea. columba mea. & ueni. ol¬
ba mea sub tegmine petrȩ. & moyses il
tegmine petrȩ ponit᷑: ut uideit pofitr¬
adei Integmine. ante murales. Primum
umi adio qd̾ ante murũ est: &e postea po¬
ans introire ubi murus est petrȩ. Ostende
nficiem tuã. Usq ad presentẽ diem. simi¬
li dieunt᷑ ad sponsam. Necdũ habebat
pueiã. ut reuelata facie głam dñi con-¬
implaret᷑. Quia uͦ iam ornata ẽ. atq com¬
psita: dicit᷑ ei. Ostende mͥ faciem tuã. Non
dĩ erat uox ipsius ita suauis. ut merere¬
ur ei dici. audire me fac uocem tuam:

Expanded text:
messem, et ait: Ficus produxit grossos suos, messem, et ait: Ficus produxit grossos suos, vites florescunt, dederunt odorem. Si vites jam rumpuntur in florem, tempus adveniet, et erunt uvae. Surge, veni, proxima mea, speciosa mea, columba mea. Haec quae superius exposuimus, sponsus, non audientibus adolescentulis, sed sola sponsa audiente, loquitur. Volumus autem et ipsius jam audire sermonem loquentis ad sponsam. Surge, proxima mea, columba 532 mea, et veni, columba mea, sub tegmine petrae. Et Moyses sub tegmine petrae ponitur, ut videat posteriora Dei in tegmine antemuralis . Primum veni ad id quod ante murum est, et postea poteris introire ubi murus est petrae. Ostende mihi faciem tuam. Usque ad praesentem diem similia dicuntur ad sponsam. Necdum enim habebat fiduciam, ut revelata facie gloriam Domini contemplaretur. Quia vero jam ornata est atque composita, dicitur ei: Ostende mihi faciem tuam. Nondum enim erat vox ejus ita suavis, ut mereretur ei dici: Audire me fac vocem tuam.
Abbreviated transcription (Latin):
do de magnis & de occultioribus sacur
et quȩ multi caꝑe ñ possunt loquitꝰ
turturis appellatione signat᷑: id est inen
auis. quȩ semꝑ in montium ugisiae na
borũ uerticibus cõmorat᷑. In uallibꝰ at̃¬
et in his quȩ ad homines usq ꝑuenunt
columba assumit᷑. Deniq saluator qͥa hi¬
minem dignatus est. assumere. & uent
ad terras. multiq tunc circa iordanẽ pa¬
catores erant: iccirco sp̃s sc̃s non inturt¬
re uertitur. s columba fit: & inter nosi
hominũ multitudinẽ. auis mansuetiorn¬
uersatur. Turtur aut̃ uidetur uerbigi
moysen. & unũ quẽlibet intelligere ꝓpͥs¬
rum recedentium in montes. & deserta
ibi accipientium sermones dei. Uoxerei
turturis audita ẽ in terra nr̃a: ficus pn¬
duxit grossos suos. Afico discite parabil¬
Cũ iam ramus eius tener factus fuert
et folia miserit: scitote qͥa iuxta ẽ. estu
Uult nob̾ dei eloquiũ nunciare posts
emen. post ꝓcellas. animarũ apꝓpinq̃s

Expanded text:
do de magnis et occultioribus Sacramentis, et quae multi capere non possunt, loquitur, in turturis appellatione signatur, id est, in ejus avis, quae semper in montium jugis, et in arborum verticibus commoratur; in vallibus autem, et his quae ad homines usque perveniunt, columba assumitur. Denique 531 Salvator, quia hominem est dignatus assumere, et venit ad terras, multique tunc circa Jordanem peccatores erant: idcirco Spiritus Sanctus non in turturem vertitur, sed columba fit. Inter nos, propter hominum multitudinem, avis mansuetior conversatur. Turtur autem videtur, verbi gratia, Moysen et unumquemlibet intelligere prophetarum recedentium in montes et deserta, et ibi accipientium sermones Dei. Vox ergo turturis audita est in terra nostra. Ficus produxit grossos suos. A ficu cognoscite parabolam. Cum ramus ejus tener factus fuerit, et folia miserit, scitote quia juxta est aestas. Vult nobis Dei eloquium nuntiare, post hyemem, post procellas, animarum appropinquasse
Abbreviated transcription (Latin):
uobiscũ. Preueniens quippe hȩc. in dex
sepulturȩ meȩ fecit hoc. Ideo ubicũꝙp
dicatũ fuerit. euangłium istud: dicet᷑
qd̾ hȩc fecit in memoriã eius. In figura
gͦ istius quȩ nunc loquit᷑. nardus mu
dedit odorem suũ: illa suꝑ caput dũi
fudit unguentũ. Ꝙ tu igit᷑. assumes
dũ: ut postquã caput iħu suaui ot
mea dedit odorem suum: & aiħu r¬
ꝓcum audire sermonẽ. quia ubicui
predicatũ fuerit euangłium istuds

Expanded text:
r. Praeveniens quippe haec in diem sepulturae meae fecit. Ideo, ubicumque praedicatum fuerit Evangelium istud, dicetur et quod fecit haec in memoriam ejus. In figura ergo istius, quae nunc loquitur: Nardus mea dedit odorem suum, illa super caput Domini fudit unguentum; et tu igitur assume nardum, ut postquam caput Jesu suavi odore mea dedit odorem suum, et Jesu reciprocum audire sermonem: Quia ubicumque praedicatum fuerit hoc Evangelium
Abbreviated transcription (Latin):
andas. Quid enĩ ꝓnr̃a salute ñ factꝰ
est: Nos in anes: s ille exinanuiit semet¬
ipsum. formã serui accipiens. Nos ppłs
stultus & ñ sapiens: & ille factus est
tulticia predicationis. ut fatuum dei.
sapientius fieret hominibus. Nos in¬
firmi: in firmũ dei fortius hominibus
fictũ est. Quia gͥ uniuersȩ gentes ut
stilla situlȩ. et ut momentũ staterȩ
reputatȩ sunt: & iccirco factus ẽ stilla.
uit ꝑeum a uestimentis nr̃is odor stillȩ¬
pcrderet: & iuxta illud. mirra. & stilla.
tt cassia auestimentis tuis. a domibus

Expanded text:
andas. Quid enim pro nostra salute non factus andas. Quid enim pro nostra salute non factus est? Nos inanes: et ille exinanivit semetipsum, formam servi accipiens . Nos populus stultus et non sapiens; et ille factus est stultitia praedicationis, ut fatuum Dei, sapientius fieret hominibus. Nos infirmi : infirmum Dei fortius hominibus factum est. Quia igitur universae gentes, ut stilla situlae, et ut momentum staterae reputatae sunt; idcirco factus est stilla, ut per eum a vestimentis nostris odor procederet, juxta illud: Myrrha, et stilla, et
Abbreviated transcription (Latin):
Si uͦ peccaueris: peccata tua tetroas¬
re redolebunt. Dicit quippe penie
Putruerunt & corruptȩ sunt cient
meȩ. a facie insipientiȩ meȩ. Non dui
de hoc qd̾ oculis intuemur euangs
scripsit unguento: s de nardo sp̃al
ha confecta. Si gͦ uideris saluatorẽ meũ
ao terrena. & humilia descendentẽ: ui¬
debis quomͦ auirtute magna & ama¬
estate diuina. ad nos modica quȩdã
sila defluxerit. De hac stilla. & ꝓpħa
crinit dicens. Et erit de stilla ppłi huiꝰ
aongregandus. congregabit᷑ ia cob. Et
sicuti scđ̃m alium sensum lapis erat
precisus e monte sine manibus. nr̃i in
crne saluatoris aduentus. neq eñi totꝰ
mons fuit qͥ descendit ad terras. nec po¬
terat humana fragilitas totius montis
magnitudinẽ capere: s lapis ex monte
lapis offensionis. petra scandali. descen
stilla nuncupat᷑. O portebat quippe ut
quia om̃s gentes stilla situlȩ reputa¬
tȩ sunt: is qui ꝓ om̃ium salute factus

Expanded text:
Si vero peccaveris, peccata tetro odore redolebunt. Dicit quippe poenitens: Computruerunt, et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . Non de de hoc quod oculis intuemur, Evangelista scribit, unguento; sed de nardo spirituali, ma confectum. Si ergo videris Salvatorem meum ad terrena aut humilia descendentem, videbis, quomodo virtute magna, et majestate divina ad nos modica quaedam stilla defluxerit. De hac stilla et Propheta cecinit, dicens: Et erit, de stilla populi hujus congregandus congregabitur Jacob . Et sicuti secundum alium sensum, lapis erat praecisus e monte sine manibus , nostri in carne Salvatoris adventus: neque enim totus mons fuit, qui descendit ad terras, nec poterat humana fragilitas totius montis magnitudinem capere: sed lapis ex monte, lapis offensionis, et petra scandali descendictum stilla nuncupatur. Oportebat quippe, ut quia omnes gentes in stillam situlae reputatae sunt his qui pro omnium salute factus
Abbreviated transcription (Latin):
uerbũ. sapientiã. ueritatẽ. Potest aut̃ ni
eos dici. qͥ necdũ ꝑfecti st̃: introducitia
in domũ uini: ordinate in me caritata
Eleganter locutus est. ordinate. Purm
qͥppe. in ordinata ẽ. caritas. Quod in pͥn
loco debent diligere. diligunt in scdo
oportet amare quarto. amant tercio
dictũ est. ordinate in me caritatẽ.: ali
no diunus diligere xp̃m: nec dicit tͥ.
ediligas liberos. neq parentibus carita¬
⁊ iingaris. S quid tͥ dicit: Ne in ordi¬
uatam habeas caritatẽ. & primũ patrem
o matrẽ. deinde me diligas: ne filii &e filiȩ
qusquã mei caritate tenearis. Qi amat
uirem aut matrẽ plusꝗͣ me: ñ est me dignꝰ:
sui amat filium aut filiam suꝑ me. non ẽ
n dignus. Recole conscientiã tuã. de ma¬
ns patris. & fr̃is affectu. Considera qualẽ
irca sermonẽ dei & iħu habeas caritatẽ:
Htim deprehendis magis te filium
it filiam diligere. quã uerbũ: magis te
prentes amare. quã xp̃m. Quis putas

Expanded text:
Potest autem et ad eos dici, qui nondum perfecti sunt: Introducite me in domum vini. Ordinate in me charitatem. Eleganter locutus est, ordinate. Plurimorum quippe inordinata est charitas: quod in primo loco debent diligere, diligunt in secunoportet amare quarto, amant tertio: et dictum est, ordinate in me charitatem, aliqua nus diligere Christum. Nec dicit tibi, ne diligas liberos, ne parentibus charitate jungaris. Sed quid dicit? Ne inordinatam habeas charitatem, ne primum patrem, aut matrem, deinde me diligas: ne filii et filiae plus quam mei charitate tenearis. Qui amat patrem aut matrem super me, non est me dignus: qui amat filium aut filiam super me, non est me dignus . Recole conscientiam tuam de patris, matris, fratrisve affectu, et considera qualem circa sermonem Dei et Jesu habeas charitatem: statim deprehendes magis te filium et filiam diligere, quam Verbum: magis te parentes amare, quam Christum. Quis, putas,
Abbreviated transcription (Latin):
ctibus illius saturatus sũ. et dico: & fiug
eius. duleis gutturi meo. Introducite in
in domũ uini. Foris stetit sponsus: & as
sponsa susceptus est. In medio quippe is¬
ñ sunt istius modi. ut sponsũ hospitẽ
bere mereant᷑. Multitudini foris in per¬
bolis loquit᷑. Quã uereor. ne multȩ adi¬
lescentulȩ forte nos simus. Introducite n
in domũ uini. Cur tam diu foris man
Ecce sto ante ostium. & pulso.Si qus
aperuerit. in grediar ad eum: & cenalo
cũ ipso. et ipse mecũ. Introducite mea
nunc eadem dicit sermo diuinus. Cere i
loquit᷑. introducite me. Uobis quoq er¬
cuminis loquit᷑: introducite me. Nonti¬
pliciter in domũ: s in domũ uins. Impli

Expanded text:
 Al. saturatus sum, et dico: Et fructus ejus dulcis gutturi meo. Introducite me in domum vini. Foris stetit sponsus, et ab sponsa susceptus est: In medio quippe ubnon sunt istiusmodi, ut sponsum hospitem habere mereantur. Multitudini foris in parabolis loquitur. Quam vereor ne multae adolescentulae forte nos simus. Introducite me in domum vini. Cur tam diu foris maneo? Ecce sto ante ostium, et pulso. Si quis mihi aperuerit, ingrediar ad eum, et coenabo cum eo, et ipse mecum. Introducite me. Et nunc eadem dicit sermo divinus: Ecce Christus loquitur, introducite me. Vobis quoque catechumenis loquitur, introducite me, non simpliciter in domum, sed in domum vini. Impleatur
Abbreviated transcription (Latin):
ros. ñ habentes aurũ ut sponsus: & quo¬
dammodo aliis uerbis sponsi passio pre¬
dicata ẽ. non irrationabiliter ad hȩc spon¬
sa respondit: & ipsa dispensationẽ quan¬
dam passionis intelligens. ad id qd̃ audie¬
rat. similitudines auri faciemus tibi. cũ
stigmatibus argenti donec rex in recu¬
bitu suo ẽ. ait. Mardus mea dedit odo¬
rem suum. Fasciculus guttȩ. fratruelis
meus mͥ: in medio uberũ meoꝵ demora¬
bitur. Quomͦ gͥ aptabimus ei qd̾ preces¬
euangelium qͥa uenerit mulier habet
alabastrum unguenti nardi pistici pre¬
ciosi: ñ illa peccatrix. s sc̃a de qua nunc
mͥ sermo ẽ. Scio quippe lucã de pecca¬
trice: matheum uͦ. iohannẽ. & marcũ
ñ de peccatrice dixisse. Uenit gͦ ñ pec¬
catrix illa. s sc̃a cuius nom̃ quoq ioħs
inseruit. Maria quippe erat: &e habdi
alabastrũ unguenti pistici precios

Expanded text:
ros, non habentes aurum, ut sponsus: et quoros, non habentes aurum, ut sponsus: et quodammodo aliis verbis sponsi passio praedicata est, non irrationabiliter ad haec sponsa respondet, et ipsa dispensationem quamdam passionis intelligens, ad id quod audierat: Similitudines auri faciemus tibi cum stigmatibus argenti, donec rex in recubitu suo est, ait: Nardus mea dedit odorem suum. Fasciculus guttae fratruelis meus mihi; in medio uberum meorum demorabitur . Quomodo igitur aptabimus ei quod praecesEvangelium, quia venit mulier habens alabastrum unguenti nardi pistici pretiosi; non illa peccatrix, sed sancta, de qua nunc mihi sermo est. Scio quippe Lucam de peccatrice: Matthaeum vero et Joannem et Marcum, non de peccatrice dixisse . Venit ergo non peccatrix illa, sed sancta, cujus nomen quoque Joannes inseruit; Maria quippe erat habens alabastrum unguenti nardi pistici pretios
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s animȩ motiones uniuersi¬
tatis conditor ds̃ creauit ad bo¬
num: s ꝓ usu nr̃o fit sepe. ut
res quȩ bonȩ sunt ꝑnaturã: dũ male eis
ab utimur. nos ad peccata deducant. Unus
de animȩ motibus. amor est. Quo bene u¬
timur ad amandũ: si sapientiã amemus
et ueritatẽ. Quando uͦ amor noster inpei¬
ora corruit: amamus carnem & sangui
amatoria uerba cantari: & disce motũ
animȩ tuȩ. & naturalis amoris incendi¬
um. ad meliora transferre: scđm illud. A
ligite uxores ur̃as: uerũ sciens ẽẽ dilec¬
tionẽ uiroꝵ. in ꝓpriis quoq uxoribus
in honestã. sciens esse &e placentem deo. do¬
cuit quomͦ uiri uxores suas amare debe¬
rent: inferens ait. uiri diligite uxores
qͥdem in ꝓemio eoꝵ quȩ postea disseren¬
da sunt diximus. Quia uͦ amici sponsi
dũ rex in recubitu suo ẽ. requiescens enĩ
dormiuit ut leo & ut catulus leonis.
sponsȩ ꝓmiserant donec ille consurgeret¬
se similitudines auri. & argenti. ẽẽ factu¬

Expanded text:
s animae motiones, universitatis conditor Deus creavit ad bonum; sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per naturam, dum male his abutimur, nos ad peccata deducant. Unus de animae motibus amor est, quo bene utimur ad amandum, si sapientiam amemus, et veritatem. Quando vero amor noster in pejora corruerit, amamus carnem et sanguiamatoria verba cantari, et disce motum animae tuae et naturalis amoris incendium ad meliora transferre, secundum illud: Amligite uxores vestras: verum sciens esse dilectionem virorum propriis quoque uxoribus in honestam, sciens esse placentem Deo, docuit 516 quomodo viri uxores suas amare deberent, inferens: Viri, diligite uxores quidem in prooemio eorum, quae postea disserenda sunt, diximus. Quia amici sponsi, dum rex in recubitu suo est frequiescens enim dormivit ut leo, et catulus leonis , sponsae promiserant, donec ille consurgeret, similitudines auri et argenti se esse factu
Abbreviated transcription (Latin):
tibus de ea et disserentibus. pͥmo sẽle
et singuli quiq doctores eccłiarũ: lit¬
ram legis. loquelam et disputationen
Inanis humilitas accipienda est illa. qu
om̃s huiꝰ scłi poetȩ uel philosophi dedi¬
uinitate senserunt: quia et humilia ql
in digna sunt quȩ senserunt. Qd gͦ tu
quã ligna & lapides dm̃ astruere uel
putare : Huius gͦ in anis humilitatis
filius pͥmus ẽ. qui dr̃ extra me: hoc u¬
susi. Primus sensus eoꝵ: & extra ueriti¬
tem. et extra dm̃ est. Sed̾s uͦ achimaas
id est fr̃ absq consilio. Certũ est enĩ: q¬
et iste fr̃ sit illius erroris. qui sine con¬
lio geritur: Quid enĩ tam sine consiu¬
ẽ. quã relinquere dm̃ qui nos fecit: e
sequi deos quos nos fecimus: Tercuiso
roris sensus est. thalamin: qd̾ est preci¬
tium uel suspensio. Nouissima namq
erroris. tendunt in precipitium: & ꝓsis¬
dum inferi. Hos gͦ gentilitatis sensus.
tanquã filios enac. uetusti erroris al¬

Expanded text:
tibus de ea et disserentibus primo apostolis, tibus de ea et disserentibus primo apostolis, et singuli quoque doctores Ecclesiarum litteram legis, loquelam et disputationem Inanis humilitas accipienda est illa, quam omnes saeculi poetae vel philosophi divinitatem senserunt, quia et humilia et Deo indigna sunt quae senserunt. Quid est tam quam ligna et lapides deos vel astruere vel putare. Hujus ergo inanis humilitatis primus filius est qui dicitur extra me, hoc est, primus sensus eorum et extra veritatem, et extra Dominum est. Secundus vero Ahiman, id est, frater sine consilio; certum est quia et iste frater sit illius erroris qui sine consilio agitur. Quid enim tam sine consilio quam relinquere Dominum, qui nos fecit esse, et sequi deos quos fecimus? Tertius erroris sensus est Tholmai, quod est praecipitium vel suspensio: novissima namque hujus erroris ostenduntur in praecipitium et profundum inferni. Hos ergo gentilitatis sensus tanquam filios Enach vetusti erroris abs
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ in consequentibus scͥpta st̃. Qui aut̃
sunt isti tres filii in anis humilitatis: qͦs
exterminauit caleph: Primus susi. qui
interpretat᷑ extra me. hoc est. extra scm̃:¬
chimaach. qui interpretat᷑ frater m̃s extra
consilium: uelut si dicamus frater sine
consilio. Om̃s et enĩ fr̃s. qui de humilitate
inani nascunt᷑: certum est. quia et extra
consilium sint. Tercius thalamin. qui in¬
terpretatur precipitium uel suspensio:
quod designat in eo nichil stabilitatis: s
uaga omĩa. et in preceps ruentia. Istos
gͦ tres filios enac: exterminat ꝙ interfi¬
cit caleph. & post istos: ascendit etiam
in dabir. Nomen aut̃ erat dabir pͥus:
ciuitas litterarum Dabir interpretat᷑
rere conamur scripturã. intelligamꝰ esi
ciuitatẽ litterarum: quȩ postinodũ es¬
citur dabir. qđ est. loquela. Hec et eni
quȩ prius in litteris erat. et scđ̾m liti¬
ram intelligebatur: modo in ȩccłiis xpi
reuelante dño. loquela effecta est. loq¬

Expanded text:
sequentibus scripta sunt. Qui autem sunt filii inanis humilitatis quos exterminavit Caleb? Primus Susi, qui interpretatur extra me, hoc est, extra squi interpretatur frater meus extra consilium, et frater sine consilio: omnes enim fratres qui de humilitate inani nascuntur, certum est quia extra consilium sunt. Tertius Tholmai, quod interpretatur praecipitium vel suspensio: quod designat nihil in eo stabilitatis, sed vaga omnia et in praeceps ruentia. Istos ergo tres filios Enach exterminavit et interfecit Caleb, et post istos ascendit etiam in Dabir. Nomen erat Dabir prius civitas litterarum. Dabir interpretatur rere conamur Scripturam intelligamus esse civitatem litterarum; quae postmodum efficitur Dabir, quod est loquela: haec est enim quae prius in litteris erat, et secundum litteram intelligebatur, modo in Ecclesiis, revelante Domino, loquela effecta est, loquen
Abbreviated transcription (Latin):
Primo gͦ discutiamus. quare metropolim
accepit caleph. et illam quȩ pͥma inter
ceteras om̃s. in terrã reꝑmissionis metro¬
polis nominatur: & metropolim enac¬
Enac interpretat᷑ humilitas in anis: uł
responsio in anis. Accepit gͦ caleph: metro¬
polim humilitatis in anis. Duas humilita¬
tes eẽ certum est. Unam laudabilem: de
qua dicit saluator. Discite a me qͥa mitis
sum et humilis corde: & inuenietis reqͥem
animabus ur̃is. ꝙ de hac humilitate dictũ
manu dei. Est aut̃ et alia humilitas culpa¬
bilis peccatoꝵ: sicut illa quã de illicito co¬
qđ de amon scriptũ est. qͥa humiliauit tha¬
mar sororem suam. Est ergo hȩc humilitas

Expanded text:
Primo ergo discutiamus quare metropolim accepit Caleb, et illam quae prima inter caeteras omnes in terra repromissionis metropolis nominatur. Et metropolis Enach interpretatur humilitas inanis, vel responsio inanis. Accepit ergo Caleb metropolim humilitatis inanis. Duas esse humilitates certum est, unam laudabilem, de qua dicit Salvator: « Discite a me quia mitis sum et humilis corde, et invenietis requiem animabus vestris ; » et de hac humilitate dictum manu Domini . » Est enim et alia humilitas culpabilis peccatorum, sicut illa quam de illicito concubde Amon scriptum est, qui humiliavit Thamar sororem suam . Est e
Abbreviated transcription (Latin):
responsio dĩ. Responsio aut̃ dei. dici po¬
test is cui respondet ds̃: hoc est. cui re¬
uelat secreta. & pandit archana. Iste
ͥ est. qͥ potest acciꝑe ciuitatẽ litterarũ.
ueteris instrumenti. & excidere litterã
occidentem: frater caleph unior. E go
qui excisa ac dirupta legis littera. sen¬
sum in ea sp̃alem requiro. Excido aut̃
co. neq pascha cũ uidȩis obseruo: neq
sabbatũ scd̃m litterã curo. Promisum
namq mͥ est: qͥa si excidero ciuitatẽ lit¬
terarũ. accepturus sim filiam fr̃is mei
maioris. Eram namq pͥus filius cenex:
qui interpretatur spretio. Quis enĩ erat
spretio sicut nos gentes. alienati a con¬
uersatione isrł. spem ñ habentes. & sine
dõ in hoc mundo: Nam prior ille frat̃

Expanded text:
responsio Dei. Responsio Dei dici potest is cui respondet Dominus, hoc est, cui revelat secreta et pandit arcana. Iste ergo est qui potest accipere civitatem litterarum Veteris Instrumenti, et excidere litteram occidentem, frater Caleb junior. Ego aqui excisa ac diruta legis littera, sensum in ea spiritalem requiro. Excido autem co, neque pascha cum Judaeis observo, neque sabbatum secundum litteram curo. Promissum namque est mihi quia si excidero civitatem litterarum, accepturus sim filiam fratris mei majoris. Eram namque prius filius Cenez, qui interpretatur spretio. Quis enim erat ita spretus sicut nos gentes, alienati a conversatione Israel, spem non habentes, et sine Deo in hoc mundo eramus? Nam prior ille frater
Abbreviated transcription (Latin):
fuit: qͥ interp̃tatur conuersio. Dat mͥ gͦ
filiam suam. id est scientiam sui: uel in¬
telligentiã mͥ minori fr̃i dat lex. scđm
qd̾ scriptũ est: auferetur a uob regnum
dĩ. et dabitur genti facienti fructus eiꝰ.
Sciendũ tamen ẽ. aliud eẽ legem. cui
nẽ ꝑsonam dedimus caleph: aliud litte¬
lam ueteris testam̃ti. quã ciuitatẽ figu¬
raliter diximus litterarũ. Accepta gͦ filia
eius. ego frater eiꝰ iunior. abduco eam de
domo patris sui: quȩ cum ueniret mecũ
sine dubio: quẽ soluerant discipuli salua¬
toris. Dicit ad patrem suum. Da mͥ bene¬
dictionem pater. & accepit gonedam su¬
ꝑiorem: & gonedam inferiorem. Quod
euidentius apłs dicit: pollicitationẽ habes
uitȩ. et eius quȩ nunc est & futurȩ. Et
ut saluator reꝓmittit his. qui uerbi sui
ꝑfectionem sequunt᷑. qui accipiant centu¬
nam consequant᷑. Hoc eͦ est accepisse in
benedictionem gonedam suꝑiorem: ꝙ. go¬
nedam inferiorem. Quã benedictionẽ

Expanded text:
go filiam suam, scientiam sive intelligentiam mihi juniori fratri dat lex, secundum quod scriptum est: « Auferetur a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti fructum ejus . » Sciendum tamen est aliud esse legem, cui nunc personam dedimus Caleb, aliud litteram Veteris Testamenti, quam civitatem figuraliter diximus litterarum. Accepta ergo littera filia ejus, ego frater ejus junior abduco eam de domo patris sui: quae cum veniret mecum sine dubio quem solverant discipuli Salvatoris, dicit ad patrem suum: Da mihi benedictionem, pater; et accepit Gonethlam inferiorem et Gonethlam superiorem: quod evidentius jam Apostolus dicit: « Pollicitationem habens vitae quae nunc est et futurae . » Et Salvator promittit ut hi qui verbi sui perfectionem sequuntur, accipiant centunam in futuro. Hoc est ergo accepisse in benedictione Gonethlam inferiorem et Gonethlam superiorem: quam benedictionem
Abbreviated transcription (Latin):
daico intellectu suscipiunt uerbũ dei: et
ideo possunt illud demones raꝑe de corde
eoꝵ. Qui aut̃ ab humilitate litterȩ ad sp̃s
excelsa conscendit. et intelligentiã refugi¬
ens carnalem. sectatur in altioribus quȩ
sunt sp̃s dei : de isto nichil possunt. raꝑe
madianite. neq amalechitȩ: s ne ipsi qͥdẽ
orientis filii depredari eum poterunt. in
excelso in telligentiȩ sp̃alis uertice consi¬
tutũ. Illi gͦ castra in uallibus collocant

Expanded text:
daico intellectu suscipiunt verbum Dei, et daico intellectu suscipiunt verbum Dei, et ideo possunt illud daemones rapere de corde eorum. Qui autem ab humilitate litterae ad Spiritus excelsa conscendit, et intelligentiam refugiens carnalem, sectatur in altioribus quae sunt Spiritus Dei; de isto nihil possunt rapere Madianitae, neque Amelecitae. Sed ne ipsi quidem Orientis filii depraedari eum poterunt in excelso intelligentiae spiritalis vertice constitutum. Illi ergo castra in vallibus collocant
Abbreviated transcription (Latin):
le inquit iez rahel. Inuenimus aut̃ inter¬
pretari iezrahel. semen dĩ. Uides ubi collo¬
cant castra aduersarii: Non sunt ausi ire
illuc. ubi uident᷑ iam nati ẽẽ. fructus sp̃s:
s ubi adhuc semen dĩ iacet: ubi nondum
fructus ascendit. Qui enĩ exiit seminare
uerbũ: seminat suꝑ omnẽ locũ. S audi
ipsum dñm̃ dicentẽ. quid pati soleat semen
dĩ. Aliud in quit cecidit secus uiam: & ue¬
nientes aues cęli diripiunt illud. Quod
ipse inposterioribus interpretans dixit.
Iui aut̃ secus uiam seminati sunt: hi sunt
qͥ audiunt uerbũ dei. et cũ lȩticia acci¬
piunt. Uenit aut̃ zabulus: et tollit de
corde eoꝵ qd̃ seminatũ est. Sic gͦ & isti nc̃
ueniunt. ad semen dei. et uolunt illud tol¬
lere de corde eoꝵ in quibꝰ seminatũ est:
qͥa inueniunt eos in uallibus positos. et i¬
ma quȩq sectantes. De illis sunt enĩ. qui
humiliter & indigne et ut ita dicam iu¬

Expanded text:
le, inquit, Jezrael. Invenimus autem interle, inquit, Jezrael. Invenimus autem interpretari Jezrael semen Dei. Vides ubi collocant castra adversarii? Non sunt ausi ire illuc ubi videntur jam nati esse fructus spiritus, sed ubi adhuc semen Dei jacet, ubi nondum fructus ascendit. Qui enim exiit seminare verbum, seminat super omnem locum. Sed audi ipsum Dominum dicentem, quid pati soleat semen Dei: Aliud, inquit, cecidit secus viam, et venientes aves coeli diripiunt illud; quod ipse in posterioribus interpretans dixit: Qui autem secus viam seminati sunt, hi sunt qui audiunt verbum Dei, et cum laetitia accipiunt. Venit autem diabolus, et tollit de corde eorum, quod seminatum est . Sic ergo et isti nunc veniunt ad semen Dei, et volunt illud tollere de corde eorum in quibus seminatum est, quia inveniunt eos in vallibus positos, et ima quaque sectantes. De illis sunt enim, qui humiliter et indigne et, ut ita dicam, Ju
Abbreviated transcription (Latin):
petenter exponi: Uideamus gͦ si possumꝰ
in tam difficilibus locis scripturȩ. dignum
aliquẽ in his sensum. diuinis paginis inue¬
suscipit xp̃i: filius efficit᷑ orientis. Sic enĩ
gͦ uideas hereticos. xp̃i quidem nomine
censeri. expugnare aut̃ ȩccłiam dĩ. et ar¬
ma conferre aduersũ fidem xp̃i. impug¬
nare ppłm dñi. bella suscitare aduersum
catholicam fidem: nolo dubites de his di¬
cere. qd̾ isti sint quidem filii orientis⁊ s¬
cũ madianitis et cũ amalech expugnare
ueniunt ppłm dĩ: quia cũ paganis et cum
iudeis ȩccł̃iam dei etiã heretici ꝑsequunt᷑:
et ipsos esse opinor qͥ de signant᷑ in filiis o¬
rientis. Om̃s gͦ inquit madian et amalech.
et filii orientis conuenerunt simul. & ascen¬
derunt. et suꝑuenerunt eis: & castra posue¬
runt in ualle iezrahel. Isti qui impugnare
uolunt ppłm dei. castra in uallibus collo¬
cant. in deiectis et humilibus locis. In ual¬

Expanded text:
petenter exponi? Videamus ergo si possimus petenter exponi? Videamus ergo si possimus in tam difficilibus locis Scripturae dignum aliquem in his sensum divinis paginis invesuscipit Christi, filius efficitur Orientis; sic enim ergo videas haereticos Christi quidem nomine censeri, impugnare autem Ecclesiam Dei, et arma conferre adversum fidem Christi, impugnare populum Domini, bella suscitare adversus catholicam fidem: nolo dubites dicere, quod isti sunt quidem filii Orientis, scum Madianitis et cum Amalech expugnare veniunt populum Dei, quia cum paganis et cum Judaeis Ecclesiam Dei etiam haeretici persequuntur, et ipsos esse opinor qui designantur in filiis Orientis. Omnis ergo, inquit, Madian et Amalech et filii Orientis convenerunt simul et ascenderunt, et supervenerunt eis, et castra posuerunt in valle Jezrael. Isti qui impugnare volunt populum Dei, castra in vallibus collocant, in dejectis et humilibus locis? In val
Abbreviated transcription (Latin):
sto. cũ uenerint aduersus isrł¬
in adianitȩ qͥ interpretant᷑ extra
iudicium. Esto. isti cũ uenerint
aduersum isrł. qui extra iudiciũ dei sunt.
et qui extra legem peccauert̃. & extra le¬
gem ꝑibunt. Esto. cũ uenerit et amalech.
qui et ipse interpretat᷑ ppłs ablingens:
Esto. et hȩc natio terrena. et uentri
ac gulȩ dedita. inpugnare uenerit isrł
carnalis. sp̃alem isrłem. Quid ẽ hoc qd̵
etiã filii orientis his ad miscent᷑. et cum
ipsis ad impugnandũ isrł uenire dicunt᷑:
Dicit enĩ mͥ auditor. Si scriptũ esset qͥa
filii occidentis conuenert̃ eum ipsis: nichil
quererem. Diceres enĩ mͥ allegoricis legi¬
bus quia filii occidentis sunt filii tenebra¬
rum: &. ipsi iungunt᷑ illis gentibꝰ. uel quȩ
extra iudiciũ dei st̃. uł quȩ uentri deditę.
impugnant eos qͥ m̃te dm̃ uidẽ contendunt:
Nc̃ aut̃ cũ dicat᷑ qͥa filii orientis uenert̃ cũ
madian et amalech. quomͦ hȩc possunt cõ¬

Expanded text:
sto, convenerint adversum Israel Madianitae, qui interpretantur extra judicium. Esto, isti convenerint adversum Israel, qui extra judicium Dei sunt, et qui extra legem peccaverunt, et extra legem peribunt . Esto, convenerit et Amalec, qui et ipse interpretatur populus ablingens. Esto, et haec natio terrena et ventri ac gulae dedita impugnare venerit Israel, carnalis spiritualem Israelem. Quid est hoc, quod etiam filii Orientis his admiscentur, et cum ipsis ad impugnandum Israel venire dicuntur? Diceres enim mihi, auditor, si scriptum esset quia filii Occidentis convenerunt cum ipsis, nihil quaererem; diceres enim mihi allegoricis legibus, quia filii Occidentis sunt filii tenebrarum, et ipsi junguntur illis gentibus, et quae extra judicium Dei sunt, et quae ventri deditae, impugnant eos qui mente Dominum videre contendunt. Nunc autem cum dicatur quia filii Orientis venerunt cum Madian et Amalec, quomodo haec possunt com