comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iubet᷑ diligere ñ diligit. Dm̃is ideo¬
ait preuaeucatio ⁊ mobedientia.ꝙ
ñ om̃is p̃uaricator ⁊ mobediens: sig̾cais
unã solã p̃uaricationẽ ⁊ mobedien¬
trã ñ effug̾e pęnã. Prenaricator aut̃
ꝓ mobediens: multaꝵ p̃uaricationũ
ł inobedientiaꝵ reus eẽ pocest. Si
in qũa om̃is p̾uaricatio ⁊ mobedieu¬
tia accepit retͥbutionẽ m̾cedisi. m̾
facti siue bonũ siue malĩ reddit᷑.
Retͥbutio significat qͣntũ m̾uit: tantũ
et̃ reddendũ ei. Retͥbuicionẽ dico itã:
qr sic retͥbuendo deus agit ex iꝰticra.
ne pucet᷑ eũ sic miscd̾em. ut oblins¬
catur. ẜticie. Si in qu̾a p̾uaricatio. ł
inobedientia sermonis dicti ꝑ angłos.
accepit retͥbutã m̃cedẽ: quomͦ nos
effugiemꝰ illud ꝑ effiuere si neglere¬
iis: Ñ dico p̃uaricatores extit̾imꝰ:¬

Expanded text:
jubetur diligere non diligat. Ideo ait omnis praevaricatio et inobedientia, et non omnis praevaricator et inobediens, significans unam solam praevaricationem, vel inobedientiam non effugere poenam. Praevaricator autem vel inobediens multarum praevaricationum vel inobedientiarum reus esse potest. Si, inquam, omnis praevaricatio et inobedientia acfacti, sive malum sive bonum sit, redditur. Retributio significat quantum meruit tantum esse redditum ei. Retributionem, dico, justam, quia sic retribuendo Deus agit ex justitia, nec putetis eum sic misericordem esse ut obliviscatur justitiae. Si, inquam, praevaricatio vel inobedientia sermonis dicti per angelos accepit retributam mercedem, quomodo nos effugiemus illud pereffluere si neglexerimus, non dico praevaricatores exstiterim
Abbreviated transcription (Latin):
contestante. Ipsi enĩ apłi satis auctorita¬
te sua hanc ad testabant᷑ : s deus idem
adtestabat᷑ cũ illis signis & portentis.
Signa uocat ut morbos depellere: qͦd
ars medicinalis posset effic̾e. Porten¬
ta dicit ꝯͦ cont᷑ nat᷑am erant: ut ceco
nato occłos aꝑire:. lazarũ suscitare. q̃
⁊ aliud significabant. Contestante. ⁊¬
deo uariis uirtutib. Hic u̾as uirtutes
significat. ut iꝰticiã prudentiã ⁊ huiꝰ¬
mod: quȩ ministrabat fidelib suis.
Contestante etrã distributionib .i. ꝑ
distributiones sp̾c sc̃i. Huic ⁊ gen̾a¬

Expanded text:
auctoritate sua satis hanc attestabantur, sed Deus idem testabatur cum illis signis et portentis. Signa vocat, ut morbos depellere, quod ars medicinalis posset efficere. Portenta autem, quae contra naturam erant, ut caeco nato oculos aperire, Lazarum suscitare: quae et aliud significabant. Contestante Deo variis virtutibus, hic veras virtutes significat, ut justitiam, prudentiam, et hujusmodi, quae ministrabat fidelibus suis. Contestante etiam distributionibus, id est per distributiones Spiritus sancti, huic en
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. Et quare. xp̃c participauit huma¬
ntati: qr pueri qͦs sc̃ificauit homines
erant. ꝓpt̾ea scilicet. ut ꝑ mortẽ ꝓ pue¬
tẽ posset destruere mortẽ. mori aut̃
ñ posset nͥ homo fieret: ideo oportuit
eũ participare eisdẽ similit̾. ds̃ enĩ
drabolus seductũ. qr imꝑiũ dei tͣnsg̃s¬
sus est: imꝑio suo ut seruũ mancipa¬
uit. homo autẽ. corruptꝰ ꝑ peccatũ:¬

Expanded text:
it humanitati? quia pueri quos sanctificabat homines erant; propterea, scilicet ut per mortem pro puenon posset destruere mortem; mori autem non posset, nisi homo fieret, et ideo oportuit eum participare eisdem similiter. Deus enidiabolus seductum quia imperium Dei transgressus est imperio suo ut servum mancipavit. Homo autem corruptus per peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
in pͦs Nunciabo nom̃ tuũ .i. honoeifi¬
centiã cuã fr̃ib mess: ⁊ laudabo te
positus in medio ȩccłiȩ. quasi colũ pna
sustinens ⁊ fulciens domũ: ne qͥd in
ea ruat. ł̃ iterũ ꝓbat idẽ auctorita¬
ce ysaie loquentis in ꝑsona xp̃r.¬
Cumq in dm se dicat confid̾e : apparet
sicut alios ex deo pend̾e. Et iterum
ꝓbat qd̃ scĩficans ⁊ scificati ex uno
sint: dicens in ysaia. Ecce ego xp̃c
paratus sũ obseqͥo dei: & pueri mei¬
dere: ꝓbainit qd̾ ñ dedecuit ⁊ conclu¬
dit mͦ qd̃ ꝑ passiones oportuit xp̃m
auctorẽ ẽẽ. salutis hominũ dicens.

Expanded text:
in psalmo: Nuntiabo nomen tuum id est honorificentiam tuam fratribus meis, et laudabo te positus in medio Ecclesiae , quasi columna sustinens et fulciens domum, ne quid in ea ruat. Et iterum probat idem auctoritate Isaiae loquentis in persona ChriCumque in Deum se dicat confidere, apparet eum sicut alios ex Deo pendere. Et iterum probat quod sanctificans et sanctificati ex uno sint, dicens in Isaia: Ecce ego Christus paratus sum obsequio Dei et pueri meidere. Probavit quod non dedecuit, concludit modo quod per passionem oportuit Christum auctorem esse salutis hominum, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
penã intulit ñ obseruantib. tunc
salus filii neglecꝰta qͥ maior÷ angłis
penrã inferent negligentib. Id ita¬
ait. Si sermo .i. ostensio uoluntatis
dei. seu in lege. seu ĩ ꝑpħis: qͥ sermo
dictus ÷ ꝑ angłos. Angłi .ii. & moy si
legẽ. ⁊ ceteris ꝓpħis ministrabant qͤ¬

Expanded text:
enam intulit non observantibus, tunc salus Filii neglecta, qui major est angelis, poenam inferet negligentibus. Quod ita: Si sermo, id est ostensio voluntatis Dei, seu in lege, seu in prophetis, qui sermo dictus est per angelos. Angeli enim et Moysi legem et caeteris prophetis ministrabant, q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmanebunt. Et om̃s siue celi siue ter¬
ra uetãscent . i. priulatĩ corrũpent᷑ mi¬
seria carnis. Uet̾ascent dico. ⁊ ꝑibũt
ut uestimentũ : id est scd̾m corpꝰ qͦd ĩ
eis ÷ circũdans animã. Tamqͣm uesti¬
mentũ ipsi ꝑibunt. ⁊ mutab̾ eos ueld̾
amictum .i corpꝰ qͦd quasi amic̾tꝰ ani¬
mȩ est. Mutabis inpassibile fact ũ
⁊ inmortale: mutabunt᷑ ⁊̃ scd̾m ani¬
mas głosiores factas. & ĩ cognitione d̾i
ꝓficientes. Ipsi ꝑibunt ⁊ uet̾ascent: tu
aut̾ idẽ ipse es .i. inmucabilis. Cont᷑
ħ qͦd ipsi uet̾ascent: annicui ñ defici¬

Expanded text:
manebunt, et omnes sive coeli, sive terra veterascent, id est paulatim corrumpentur miseria carnis. Veterascent dico, et peribunt ut vestimentum, id est secundum corpus quod in eis est, circumdans animam tanquam vestimentum. Ipsi peribunt, et tu mutabis eos velut amictum, id est corpus, quod quasi amictus animae est. Mutabis impassibile factum et immortale. Mutabuntur etiam secundum animas gloriosiores factas, et in cognitione Dei proficientes. Ipsi peribunt et veterascent, tu autem es idem ipse, id est immutabilis contra hoc quod ipsi veterascunt, et anni tui non defici
Abbreviated transcription (Latin):
alii de semine carnis concepti sunt.
ħ om̃ia scd̃m humanitacẽ. de filio dic¬
ta sunt. ħ pat̾ oixit de filio ⁊ ite¬
rũ ꝓpħa dixit ad pritrẽ. de eodem
filio scd̃̾m diuinã. O dñe. pater tu
fundasti terram .i. firmit̾ stabilisti hanc
pͥncipium qͦd est filiꝰ: uix taqͦd idẽ de se.
ait. Ego pͥncipium qͥ & loquor uobis.
subdicis. Nos in quͣa ñ solum fundasti:
In excellentra eñ hoꝵ apparet memꝰ
cuas fuisse oꝑatas. Sicut quilibet ar
um est: s in illa deterius facta non
cognosco me: cũ tam̃ utͣq opꝰ eiꝰ sit. Et

Expanded text:
alii de semine carnis concepti sunt. Haec omnia secundum humanitatem de Filio dicta sunt; haec Pater dixit de Filio, et iterum propheta ad Patrem de eodem Filio, secundum divinam. O Domine Pater, tu fundasti terram, id est firmiter stabilisti hanc principium quod est Filius juxta quod idem de se ait: « Ego principium qui et loquor vobis .subditis. Hos, inquam, non solum fundasti, In excellentia enim horum apparet manus tua fuisse operata, sicut quilibet art meum est, sed in illa deterius facta non cognosco me, cum tamen utraque opus ejus sit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
& ipse erit mͥ filiꝰ in filiũ. ad me
magnificandũ. Ero: ⁊ erit posu¬
it. Non qr hic pat̾. ille. filiꝰ ñ sic ab
eterno: s qͣntũ ad commnunem
noticiã hominũ. Non adhuc ille
pater. nec iste filiꝰ: s in die uidi¬
cii erit pat̾. erit filiꝰ. cũ om̃s impii
uentes negauerunt. ħ duo scd̃m diuinica¬
tẽ dicta sunt de: xpͣo. Et ite rñ dicit pa¬
ter de filio. Adorent eũ om̃s angłi dei.
s p̃mictunt qͣndo ħ dictũ sit. Cũ pat̾
introducit .i. ostendit introducendũ
pͥmogenitũ suũ xpͣm in oibẽ terre.
Intducit ideo: qr in interiora cordiũ
ductus. ẽ. Cũ in qͣm introducendum
ostendit dicens. Illud uingit᷑ in litt̾a

Expanded text:
et ipse filius erit mihi in filium ad me et ipse filius erit mihi in filium ad me magnificandum. Ero et erit posuit, non quia hic Pater, ille Filius non sit 360 ab aeterno, sed quantum ad communem notitiam hominum. Nec ad hoc ille Pater, nec iste Filius, sed in die judicii erit Pater, erit Filius, cum omnes impii ventes negaverunt. Haec duo secundum divinitatem dicta sunt de Christo. Et iterum dicit Pater de eodem Filio, adorent eum omnes angeli Dei , sed praemittit quando hoc dictum sit. Cum Pater introducit, id est ostendit introducendum Primogenitum, suum Christum in orbem terrae. Introducit ideo quia in interiora cordium ductus est; cum, inquam, introducendum ostendit, dicit. Illud et jungitur in littera
Abbreviated transcription (Latin):
tiã pꝰtqͦm resurrexit ⁊ ascendit. diffe¬
rentiꝰ ideo. qr cũ adhuc eͣeͣt passibilis
⁊ inortał differens nomen habuit : qr
angłi ministrabant ei. S ascendens
mulco differentiꝰ nomen possedit. Et qr
differentiꝰ eẽ posset. ñ tñ p̃ angłis. ideo
ait differenciꝰ ita. ut sic p̾ illis angłis.
Uere nomen heredicauit pre illis an¬
głis : nã uox patͥs ad illũ ait. filiꝰ meis
es cu: quod nulli angłoꝵ ait. S ad ma¬
iorem confirmationẽ sub int̾rogat iõe
filius meus consub̾alis ñ ad optiuus.
Ego enim pater genuite hodie: ⁊ in
eternitate. ꝓpter infirmitatẽ uitel¬
lectus nrͣi. cũ hodie qͦd nota p̾sentis
temꝑis est: posuit p̃ceritũ genui.
Ne si dicẽtur hodie gignoce: ne sus
hodie presentia. ⁊ rursum cui angło¬
rum dixit ħ aliquando. ł sine iut̾ro¬
gatione:Rursum pater ħ ait de fi¬
lio. Ubi ait rursũ: de eodẽ signifi¬
cat dictũ. ait pater. Ego ero illi .i
ad honorem illiꝰ. Ego ero in patr̃e:

Expanded text:
tiam postquam resurrexit et ascendit. Differentius ideo quia cum adhuc esset passibilis et mortalis, differens nomen habuit, quia angeli ministrabant ei , sed ascendens multo differentius nomen possedit. Et quia differentius esse posset, non tamen prae angelis, ideo ait differentius, ita ut sit prae illis angelis. Vere nomen haereditavit prae angelis. Nam vox Patris ait ad illum: Filius meus es tu ; quod nulli angelorum dixit. Sed ad majorem confirmationem sub interrogatione, hoc filius meus consubstantialis, non adoptivus, ego enim Pater genui te hodie , id est in aeternitate. Propter infirmitatem intellectus nostri, cum hodie quod nota praesentis temporis est posuit praeteritum genui, ne si diceret hodie gigno te, susphodie praesentia. Et rursum cui angelorum dixit hoc aliquando? vel sine interrogatione. Rursum Pater hoc ait de Filio. Ubi ait rursum de eodem significat esse dictum. Ait Pater: Ego ero illi, id est ad honorem illius, ero illi in patrem
Abbreviated transcription (Latin):
quia licet mortalis. tam̃ in hac morta¬
licate imꝑabat angłis. Ministͥ paulo
minꝰ seꝑatũ ab angłis .i. ab illa digni¬
tate loci. ds̃ enĩ hono factus: inter
homines est conn̾satus.
Uosita humiliatione xp̃i. incipit
de: exaltatione: dicens. Coronasti
eum gła .i. claritate inmortalicatis: &
honore: qr sibi flectit᷑ omue: genu.
Cordnasti ab ea similitudine oicit. qr
te gła &e. honore coronari meruit.
Et eũ coronatũ constituisti suꝑ oꝑa
manuũ cuaꝵ .i. suꝑ homines ⁊ angłos.
qͥ ꝓpͥe dicunt᷑ oꝑa manuũ tua. Et¬

Expanded text:
quia licet mortalis, tamen in hac mortalitate imperabat angelis. Minuisti paulo minus separatum ab angelis, id est ab illa dignitate loci, Deus enim homo factus inter homines est conversatus. Posita humiliatione Christi, incipit de exaltatione dicens: Coronasti eum gloria, id est claritate immortalitatis et honore: quia ipsi flectitur omne genu. Coronasti ab ea similitudine dicit, quate, gloria et honore coronari meruit. Et eum coronatum constituisti super opera manuum tuarum super homines et angelos, quae proprie dicuntur opera manuu
Abbreviated transcription (Latin):
uocabit me pat̾ meus es tu. Illud qͦd
mã ignis .i. seraphim. qͥ ordo dignitate.
alios p̃cellit. Facit ministros suos &̃
scd̃m humanã nat᷑am obsequenteᷤ illi.
ħ pat̾ ait ꝑtinens ad angłos. ħ autẽ ait

Expanded text:
vocabit me, Pater meus es tu . » Illud quod mam ignis, id est seraphim, qui ordo dignitate alios praecellit. Facti ministros suos etiam secundum humanam naturam obsequentes illi. Hoc Pater ait, pertinens ad ang
Abbreviated transcription (Latin):
sicut nͥ ꝑ filiũ creari ñ pot̾ant
sic uisi ꝑ filium creata subsistere ñ pos¬
sunt: portans om̃ia uerbo .i. sola uolunta¬
tes sicut quelibet rege̾ iudicaremꝰ poten¬
tem: qͥ solo uerbo gubernaret imꝑium
purgans homines a pecc̃is. Et quod
peccata : nͥ solus oeus: ħ plane osten¬
debant neminẽ posse solui ꝑ legem ã
peccatis. Purgationẽ peccatoꝵ fecit.
ħ de filio dictum ÷ scd̃m diuiuã. Q filius
cum sit talis ⁊ talis : sedet ad dext̾am ma¬
restatis .i. ad eqͣlitatẽ pat̾ne maiestatis.
Maiestas enĩ dicit᷑ ceͣntia dei. Nec in illa
paradiso unde expulsus est adã: s sedet
in excelsis cȩloꝵ locatꝰ indext̾am patris.
unc filiũ comparat augłis: ita tam̃

Expanded text:
sicut nisi per Filium creari non poterant, sic nisi per Filium creata subsistere non possent. Portans omnia verbo, id est sola voluntate, sicut quemlibet regem judicaremus potentem, qui solo verbo gubernaret imperium est purgans homines a peccatis, et quod peccata nisi solus Deus? » Hic plane ostendebant neminem posse salvari a peccatis per legem. Purgationem peccatorum faciens. Hoc de Filio dictum est secundum divinam. Qui Filius cum sit talis et talis, sedet ad dexteram majestatis, id est ad aequalitatem paternae majoritatis. Majestas enim dicitur essentia Dei, nec in illo paradiso unde pulsus est Adam, sed sedet in excelsis coelorum, locatus in dextera Patris, unc Filium comparat angelis, ita
Abbreviated transcription (Latin):
dem : .i. firmũ possessorẽ omĩũ. ĩ he¬
in humanis legib fit: s heredẽ scd̃m
uinam ab eterno fuit omis plenitudo.
ꝑ qũe iterũ filium fecit ñ solũ celestia
detis. iuta illud. Omĩa in sapientia
fecisti. S ħ scd̾m diuinã dictũ est de
filio. Qui filius cum sit splendor głe
Filius inquã splendor ÷ głe: quia sic̃
radius solis significat lucẽ. ita fi¬
lius radius ÷ notificans patrein᷑ ñ
aliud tamen a patre. sicut nec ra¬
dius aluid a pͥat᷑re. Hoc autẽ scd̃m
utramq uat᷑am. maxiine scd̾m di¬
uinã dictũ ÷ de filio. Oui filiꝰ etiã

Expanded text:
d est firmum possessorem omnium non haein humanis legibus fit, sed haeredem secundum vinam ab aeterno fuit omnis plenitudo; per quem iterum fecit non solum coelestia, detis, juxta illud: « Omnia in Sapientia fecisti . » Hoc secundum divinam dictum est de Filio; qui Filius cum sit splendor glorFilius, inquam, splendor est gloriae, quia sicut radius solem significat lucere, ita Filius radius est notificans Patrem, non tamen aliud a Patre, sicut nec radius aliud est a sole. Hoc autem secundum utramque naturam, maxime secundum divinam dictum est de Filio. Qui Fili
Abbreviated transcription (Latin):
memor eiꝰ hominis. Memor fint
deus hominis xp̃i. qͣndo eũ inmu¬
nẽ a peccato seruauit. hominẽ eũ
appello. Aut ut exp̃ssius dic̃a ho¬
mo ille filiꝰ hominis. Alagnum
qͥdẽ. est qͦs in eo uisitas eũ. Sicut
medicus ut uisitet ingredit᷑ ad infirmũ.
sic dens inisitauit. xp̃m in sepulcro: ingͣ¬
diendo ad eũ ut incorruptibił tesurg̾et.
Ubi ait filius hominis. ⁊ uerũ hominẽ
& non de. semine uiri ratũ. Ostendit.Ni.
hominis fillꝰ ñ hominũ. Et sic̃ cognoui
eius incarnationẽ: sic inmorationẽ

Expanded text:
memor es ejus hominis. Memor fuit Deus hominis Christi, quando eum immunem a peccato conservavit. Hominem eum appello, aut ut expressius dicam homo ille Filius hominis magnum quid est in eo quod tu visitas eum. Sicut medicus ut visitet, ingreditur ad infirmum, sic Deus visitavit Christum in sepulcro, ingrediendo ad eum ut incorruptibilis resurgeret. Ubi ait Filius hominis et verum hominem, et non de semine viri natum ostendit, hominis enim Filius, non hominum. Et sicut cognovi ejus incarnationem, sic minor
Abbreviated transcription (Latin):
contrua ibi audita. ⁊ qͥbusdã minis
& pollicitationib confirmata. Si inꝙͣ
sermoꝑ angłos factus est firmꝰ⁊⁊ id̾o
om̃is p̃uaricatio. & mnobedientia. Pre¬
uaricationẽ uocat ñ solũ dimittere

Expanded text:
trua ibi audita, etiam quibusdam minis et pollicitationibus confirmata. Si, inquam, sermo per angelos factus est firmus, et ideo omnis praevaricatio et inobedientia. Praevaricationem voca
Abbreviated transcription (Latin):
blasphemando. in moncem id÷ indiuinitatẽ.
lapidabit᷑. Concusus potentia deicatis. &
se moy ses. exterritꝰ anino. & tremebundꝰ
corꝑe. Ad legem terroris & inutilem non ac
dico montẽ. id÷ alcitudine uirtutũ eminen¬
tem. & ad ciuitatem dei uiuentis. id: ciuib
sins uitam et̾nam dantis: scilicet ad celestẽ.
ierłm. & ad frequentiam multoꝵ milium
angłoꝵ : ut cum eis in gła dei ꝑsonecis. ut̃

Expanded text:
blasphemando in montem, id est in divinitatem, blasphemando in montem, id est in divinitatem, lapidabitur, contusus potentia deitatis, etse Moyses: Exterritus sum animo, et tremebundus corpore. Ad legem terroris et inutilem non accdico montem, id est altitudine virtutum eminentem, et ad civitatem Dei viventis, id est civibus suis vitam aeternam dantis, scilicet ad coelestem Hierusalem, et ad frequentiam multorum millium angelorum, ut cum eis in gloria Dei personetis, et
Abbreviated transcription (Latin):
dam ex iudicio. uł scd̾m quõdã ex gͣndi¬
omĩa ꝑ oppositũ figͣabant dationẽ nouȩ
legis. Nos enim accipiendo gr̃ãm. aces
iem. nec accesibilem: s sp̃ualem. Sonus tubȩ
qui fuit ibi suggestionẽ significat: quȩ sic ad
actum peccati ut tuba ꝓuocat ad bellũ. Qĩ¬
cus ruebant in uetitum. Ibi iterũ fuit t̾bo.
d est cõmotio suggestionũ: actus scilicet pec
gͣndinis: scilicet consuetudo peccandi fuit.
cerum caligo & excecatio. exconsuecudine
peccandi ꝓcedens. In grͣa ista. ⁊ consuetudo
peccandi remota: & om̃is cecitas illu minata.
bi fuit uox uerboꝵ quã audire potueru:
hic inspiratio interiꝰ. qũã qͥ prelibat. multo
desiderio currit. ut comp̾hendat. Illi non
portabant quȩ dicebant: onus aut̃ huius
leue. & iugũ suaue. Indictum fuit si besti¬
a tetigerit montẽ lapidabit᷑: qͥa hic si qͥs
bestialis uite & intellectus posuerit os suũ

Expanded text:
dam ex judicio, vel secundum alios ex grandidam ex judicio, vel secundum alios ex grandiomnia per oppositum figurabant dationem novae legis. Nos enim accipiendo gratiam, accelem, nec accessibilem, sed spiritualem. Sonus tubae qui 410 fuit ibi, suggestionem significavit, quae sic ad actum peccati, ut tuba provocat ad bellum. Quatius ruebant in vetitum. Ibi iterum fuit turbo, id est commotio suggestionum, actus scilicet pecc contusio grandinis, scilicet consuetudo peccandi. Fuit iterum caligo, id est excaecatio, ex consuetudine peccandi procedens. In gratia ista et consuetudo peccandi remota est et omnis caecitas illuminata; ibi fuit vox verborum, quam audire potuerunt. Hic inspiratio interius, quam qui praelibat, multo desiderio currit ut comprehendat. Illi non portabant quod dicebatur. Onus autem hujus leve, et jugum suave est . Ibi dictum fuit: Si bestia tetigerit montem lapidabitur , quia hic si quis bestialis vitae, et intellectus posuerit os suum
Abbreviated transcription (Latin):
grͣam adiutͥcem. ad celestiũ rȩꝓmissionem.
Que diffuse ait: sic incipiens. Pon accessistis
ad legem tractabilem. & accessibilem. In da¬
one enĩ uet̾is legis ignis fuit corporeus. spa¬
teret᷑ deus qui posset tͣctari humanis naui¬
bus & ad quem possibile ȩ̃ẽt acced̾e. Hoc
Turbo enĩ idest uentoꝵ cõmotio ibi fuit: et
enim tubarum: ⁊ uocalia uerba ibid̾ audi¬
ta sunt. Quã uocẽ iudei audientes. excu¬
sauerunt se obtundentes fragilicatẽ su¬
uerunt: qr non portabant. id÷ portare ñ
poterant illud qd̵ dicebat᷑ illis. Deus id̾s
in tanta asꝑitate terroris legẽ dabdt eis:
qr sciebat ꝑ lenitatẽ dilectionis nil boni
oꝑaturos. & ideo quasi seruos ꝑ supplitia
cogendo presignabant. & in tanta multi¬
plicitate cerroꝵ. eos nũqͣm posse portare
legem illam. Et dictũ erat in acceptiõt
legis. quia si bestia tecigerit montẽ ill̃
in quo dabat᷑ lex: lapidabit᷑. uł scd̾m qͦs¬

Expanded text:
gratiam adjutricem, ad coelestium repromissionem. gratiam adjutricem, ad coelestium repromissionem. Quod diffuse ait sic incipiens: non accessistis ad ignem tractabilem et accessibilem. In datione enim veteris legis ignis fuit corporeus, si pateretur Deus qui posset tractari humanis manibus, et ad quem possibile esset accedere. Nec Turbo enim, id est ventorum commotio ibi fuit, et langor enim tubarum et vocalia verba ibidem audita sunt, quam vocem Judaei qui audierunt, excusaverunt se, obtendentes fragilitatem suverunt quia non portabant, id est non poterant portare illud quod dicebatur eis. Deus ideo in tanta asperitate terroris legem dabat eis, quia sciebat per lenitatem dilectionis nil boni eos operaturos, et ideo quasi servos per supplicia cogendos. Praesignabatur etiam in tanta multiplicitate terrorum eos nunquam posse portare legem illam. Et dictum erat in acceptione legis, quia si bestia tetigerit montem illum, in quo dabatur lex, lapidabitur . Vel secundum quos
Abbreviated transcription (Latin):
d ut ne qͥs sit ꝓfanus: fidem dei penitꝰ deserẽs
Ne sitis sicnt esmui. putantes uos uffructuosa
qd̾ ante uendicionẽ. & postea cupiens he¬
reditare benedictionẽ pͥmogeriti. reꝓbatꝰ
est: esi ndn a patre. tam̃ adeo. Uere reꝓ¬
batis: nam ñ itiuenit locum pȩnitentiȩ Peni¬
tuit quidẽ se uendidisse pͥmit̾a: s hȩc peni¬
tentia locũ oportunitatis non habuit. ꝗͣ qua
inquisisset pęnitentiã cũ lacrimis. Si enum
lacͥmaret᷑ confitendo peccatũ. & puniendo
iniquitatẽ suam: locum haberet eiꝰ peniten¬
tia. S qr in ipsis lacrimis indignabat᷑ de
electione fratͥs. cogitans se interficere frẽm
si posset: ideo locus penitentiȩ sibi negatꝰ ÷ͥ
Debetis pacem sequi & scĩmoniã. uidere ne¬
radix amaritudinis germinet in uob̾. e cet̾a:
facientẽ: ⁊ inutilem sicut pͥor lexr s accefsis¬
tis ad legem multa facilitate iocundatã. ad

Expanded text:
; aut, ne quis sit profanus, fidem penitus deserens. ; aut, ne quis sit profanus, fidem penitus deserens. Ne sitis sicut Esau, putantes vos infructuosa  ante venditionem, et postea cupiens haereditare benedictionem primogeniti, reprobatus est, et si non a patre, tamen a Deo. Vere reprobatus, non enim invenit locum poenitentiae; poenituit quidem se vendidisse primitiva, sed haec poenitentia locum opportunitatis non habuit, quanquam inquisisset eam poenitentiam cum lacrymis. Si enim lacrymaretur confitendo peccatum, et puniendo iniquitatem suam, locum haberet ejus poenitentia, sed quia in ipsis lacrymis indignabatur de electione fratris, cogitans interficere fratrem, si posset, ideo locus poenitentiae ipsi negatus est. Debetis pacem et sanctimoniam sequi. Videte ne amaritudinis radix germinet i et inutilem, sicut prior lex, sed accessistis ad legem multa facilitate jucundam, ad
Abbreviated transcription (Latin):
Sequimini scanctimoniã: contẽ plances
ne quis ur̃m desit gr̃e dei. Grã enĩ dei
ꝑata est uob̾ udete ne repellatis eam.
Concẽplantes etiam ne aliqͥs hortor. id. Et
suggestio peccati radix amaricudinis.
hunc quidã putant eẽ dulcedinis. Uide¬
te in quã ne radix huiꝰ mõdi impediat
nos germinans sursum: id ÷ ꝓrumpens
in actũ peccati. Tunc enĩ peccatũ sursũ
germinat: cum qd male suadet ꝑ actũ
consumit. Hidece ne qua radix sic uos im
pitudinis quã honestatis. Contemplan¬
tes etiam ne quis ur̃m sit fornicator aut
ꝓfanꝰ. cultũ deideserens: sicut fuit esau
qui ꝓpter unã escam lenticͥͣqͥꝵ uendidit pͥ¬
mogenitatẽ suam fratͥ suo iacob. De forni¬
catione esau alibi non inuenimꝰ. Uł si allego¬
riam insistimꝰ: dicamꝰ ita. Ne. quis sit forni¬
cator in cultu dei. Fornicatores erant qͥ fid̾i
xp̃i. necessariã ẽẽ circuncisionẽ credebant¬

Expanded text:
Sequimini sanctimoniam, contemplantes Sequimini sanctimoniam, contemplantes ne quis vestrum desit gratiae Dei; gratia enim Dei parata est vobis, videte ne repellatis eam; contemplantes etiam ne aliqua radix, id est suggestio peccati, Radix dico amaritudinis, licet quidam putent esse dulcedinis, videte, inquam, ne radix hujusmodi impediat vos, germinans sursum, id est prorumpens in actum peccati. Tunc enim suggestio sursum germinat, cum quod male suadet per actum consummat. Videte ne qua radix sic vos imppitudinis, quam honestatis. Contemplantes etiam ne quis vestrum sit fornicator aut profanus, cultum Dei deserens, sicut fuit Esau, qui propter unam escam lenticularum vendidit primogenita sua fratri suo Jacob. De fornicatione Esau non alibi invenimus. Vel si allegoriae insistimus, dicamus ita ne sit quis fornicator in cultu Dei. Fornicatores erant qui fidei Christi necessariam esse circumcisionem credebant
Abbreviated transcription (Latin):
tempore possideudo.
ropter hȩc. quia exercitatis ꝑ discipli¬
nam adeo fructuosa erit iusticia: eri¬
gite ideo remissas manꝰ. id est oꝑationes ca¬
ritatis priꝰ intensas. modo dissolutas. Er ipi¬
te etiam genua soluta: id: fortitudinẽ
pͥus habitam non amore disciplinȩ reso¬
lucam. Ideo ꝑ genua soluta amissionem
iuirtutis significat: qi in genib apparet
tremor. si fuerit erectio. ⁊ si fuerint cõfor¬
cata. Erigite genua: & scd̾m dm̃ pedib.
id.ẽ. afflictionib facite fidei rectos gres
cesse fuerit confiteri Ita rectos facite: ut
uon erret quis ur̃m recedens a uia fider: nec
saltem sit claudicans a uia fidei. Posset enĩ
fidem tenere sane credens. & claudicare
in ea: si timeret confiteri. Et ꝓ assercioe
fidei non erret aliquis: s magis sanet᷑
ab errore si forte errau̾it. Ut autẽ recti
sint gressus ur̃s : sequimini pacẽ cũ omni¬
bus. etiã cum iumicis. Sequimini etiam
quenda sit scĩmonia: insinuat dicens.

Expanded text:
te possidendum. Propter quod, quia exercitatis per disciplinam adeo fructuosa erit justitia sua, erigite ideo remissas manus, id est operationes charitatis, prius intensas, modo dissolutas. Erigite etiam genua soluta, id est fortitudinem prius habitam, nunc timore disciplinae resolutam. Ideo per genua soluta, amissionem virtutis significat quia in genibus prius apparet tremor, si fuerint dissoluta; erectio si fuerint confortata. Erigite genua et facite pedibus, id est affectionibus vestrae fidei, rectos gresscesse sit, pati: ita rectos facite ut non erret aliquis vestrum recedens a via fidei, nec saltem sit claudicans in via; posset enim fidem tenere, sane credens, 409 et claudicare in ea, si timeret confiteri. Et pro assertione fidei non erret aliquis, sed magis sanetur ab errore, si forte erraverit. Ut autem recti sint gressus vestri, sequimini pacem cum omnibus, etiam cum inimicis. Sequimini etiam quenda sit, insinuat, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ molesti michi sitis.
iri superuis orate ꝓ nobss: nunc autem
deprecor uos hoc ampliꝰ facere id est ori¬
re ꝓ nobis instantius. Quo. id est eo qͦd resti¬
tuit nobis deus cęlum. Deferecis mecũ fru¬
tus elemosinaꝵ : si forte soluar ã uinculi.
Dico orate ꝓ nobis. figo autem sic oro ꝓ uobis
Deus pacis aptet uos in omni bono. Qui deus
id est suꝑ omnia magnificatũ. Pastorẽ dico
non lupoꝵ: s ouium. id ÷ matisuetoꝵ. Pasto¬
rem dico factum in sanguine: id ÷ ꝑ oblatio¬
nem sui sanguinis. Sui sanguine dico con¬
firmatorẽ noui testamenti: sd ÷ et̾ni. id: in
ecernũ duraturi. Hic in quã deus aptet uos
in omni bono. Aptatos eos intelligit: sibo¬
na uoluntas in eis fuerit. Aptet ita: ut fa¬
ciatis uoluntatem eius dei. Necnon uirib¬

Expanded text:
ergo molesti sitis mihi. ergo molesti sitis mihi. Dixit superius orate pro nobis; nunc autem deprecor vos amplius hoc facere, id est orare pro nobis instantius, quo, id est eo ut restituar vobis celerius, deferens mecum fructus eleemosynarum, si forte solvar a vinculis. Dico orate pro nobis, ego autem sic oro pro vobis. Deus pacis aptet vos in omni bono, qui Deus id est super omnia magnificatum. Pastorem dico non luporum, sed ovium, id est mansuetorum. Pastorem dico factum in sanguine, id est per oblationem sanguinis sui. Sanguinem dico confirmatorem testamenti aeterni, id est in aeternum duraturi. Hic, inquam, Deus aptet vos in omni bono. Aptatos eos intelligit, si bona voluntas in eis fuerit. Aptet ita, ut faciatis voluntatem ejus Dei, nec virib
Abbreviated transcription (Latin):
signat utilita im. Labioꝵ dico conficen¬
tium nomini: id est głȩ eus. Offeramꝰ lau¬
dem beneficentiȩ. id ÷ largitatis elemosi¬
narum & cominunionis: ꝑ quã ũ ꝓpria. s
cominunia. Dicebam nolite obliuisci. nec
debetis obliuisci: qr talibus hostiis . id. ẽ
ꝑ beneficentiam. ⁊ cõmunionẽ deus ꝓm̃et᷑
in passiua significatione. Ut autem hoꝵ me¬
mores sitis. obedite p̃positis uestris: qui ꝑ¬
fecti sunt & bone uos instruunt. Et subia¬
cete eis. id. ẽ. ita obediatis: ut omnẽ subiec¬
tionẽ uerbo & oꝑe exhibeatis illis. Debetiꝰ
utiq subiacere illis: qr ipsi ꝑuigilant ꝓ
uobis. quasi illi qui reddituri sunt rationẽ
& intemꝑantia ur̃a. Nico non gementes: non
enim expetunt uobis hoc. ut gemere eos fac¬
atis. Obedite prepositis: & orate ꝓ nobis. D¬
nam conscientiam in omnib id est ad omniẽ
Nos dico uolentes conuersari ad illos. Ubi aut̃
conscientia pura est: ibi ⁊ opus mundũ. Ne

Expanded text:
signat utilitatem. Labiorum dico confitensignat utilitatem. Labiorum dico confitentium nomini, id est gloriae ejus. Offeramus laudes. Beneficentiae autem, id est largitatis eleemosynarum et communionis postquam non propria, sed communia dicebatis nolite oblivisci. Nec debetis oblivisci, quia talibus hostiis, id est per beneficentiam et communionem. Deus promeretur in passiva significatione. Ut autem horum memores sitis, obedite praepositis vestris, qui perfecti sunt, et bene vos instruunt, et subjacete eis, id est obedite, ut omnem subjectionem verbo et opere exhibeatis illis. Debetis utique subjacere eis, quia ipsi pervigilant pro vobis, quasi illi qui reddituri sunt rationes et intemperantia vestra. Dico non gementes; non enim expedit vobis hoc, ut eos gemere faciatis. Obedite praepositis et orate pro nobis. Dnam conscientiam in omnibus, id est ad omnes volentes bene conversari ad illos. Ubi autem conscientia pura est, et opus mundum est, ne
Abbreviated transcription (Latin):
portam significans ⁊ participantes altari¬
suo. debere fieri ext̾ portam. id est ertͣ sensꝰ
uoluptatis. Sensus enĩ poctȩ sunt animȩ ⁊ qr
n oculos ducit᷑ ad concupiscendum quod udet.
&. sic ꝑ cȩt̾os sensus. Ih̃c passus est extra porcã
ideo. ut ꝑ ꝓprium sanguinẽ sanctificaret
popłm: quia iħ̾c extͣ portam passus est. Igitur
exeamus ad eum positi extra castra. id: extͣ
uoluptates tabernacłi: nec hoc solum. s eci¬
am portantts s necesse fuerit in proꝑium
eius. id.ẽ. mortem crucis. Et utiq sic debemꝰ
exite ÷ qͥa etiam si uolumus hic manere ñ
habemus hic manentẽ cuucatem. s inqui¬
rimus fut᷑am. id÷ eternã. Et quandoquidẽ
futuram inquifrinus: gͦ ut apprehendamꝰ
eam. offcramꝰ ꝑ ipsum iħm hostiã laudis. id.ẽ.
ꝓmerentes deo. & hoc semꝑ. Et ut ħ qͦd
dico hostias laudum dicere: offeramꝰ fructũ
labioꝵ. ꝑlabioꝵ facilitatẽ: ꝑ fructũ de¬

Expanded text:
portam, significans participantes altarportam, significans participantes altarsuo debere fieri extra portam, id est extra sensus voluptatis. Sensus enim portae sunt animae, quia per oculos ducitur ad concupiscendum quod videt, et sic per caeteros sensideo ut per proprium sanguinem sanctificaret populum. Quia Jesus extra portam passus est, igitur exeamus ad eum, positi extra castra, id est extra voluptates tabernaculi; nec hoc solum, sed etiam portantes si necesse fuerit improperium ejus, id est mortem crucis. Et utique sic debemus exire, quia etiam si volumus hic manere, non habemus hic manentem civitatem, sed inquirimus futuram, id est aeternam. Et quandoquidem futuram inquirimus, ergo ut apprehendamus eam, offeramus per ipsum Jesum hostias laudis, id est promerentes Deo, et hoc semper. Et quod dico hostias laudis, est dicere: Offeramus fructum labiorum. Per labiorum, facilitatem, per fructum de
Abbreviated transcription (Latin):
scã scõꝵ ꝓ pectaco popłi delendo: & hoc se¬
mel in anno. hoꝵ animalum corpora. cre¬
mantur extra castra. Mos erat sicut se¬
pe testati sumus. ut poncifex legalis se¬
mel in anno sanguinẽ inferret in scã scõꝵ.
Hic autem sanguis assumebatur de animalib
extra castra crematis. Pontifex aut̃ ille: xp̃c
est: qui ꝓ peccato popłi delendo. sauguinẽ
suum in cruce fusum. uitulit in scã sc̃orum.
Quod aut̃ illud anunal cremabat᷑. ut cinis
fieret: signũ erat contͥcionis xp̃i qͣm du
asꝑgi suꝑ capita. id. ẽ. in mentib singłoꝵ
Q uod extra castra cremabat᷑. significat om¬
nem uolentẽ mundari. oportere ut ȩxeat
castra. id÷ carnales uoluptates. Nunc sub¬
iungit noui testamenti auctoricatẽ: id ÷
cũ ueteri consentientem dicens. ꝓpter qͦd
comꝓbandũ. scilicet qd qui in tabernacło
deseruiunt: non habent edere de hoc ta¬
ber altari. uł ꝓpter quod p̾fig̃atum ĩ uet̾i.
nunc implendũ. Ih̃c etiam passus extra

Expanded text:
 pro peccato populi delendo, et hoc semel in anno. Horum animalium corpora cremantur extra castra. Mos erat sicut saepe fati sumus ut pontifex legalis semel in anno sanguinem inferret in Sancta sanctorum. Hic autem sanguis assumebatur de 413 animalibus, extra castra crematis. Pontifex autem ille Christus est, qui pro peccato omnium delendo sanguinem suum in cruce fusum intulit in Sancta sanctorum. Quod autem illud animal cremebatur ut cinis fieret, signum erat contritionis Christi, quam aspergi super capita, id est in mentibus singulorum. Quod extra castra cremebatur, significabat omnem volentem mundari oportere, ut exeat extra castra id est carnales voluptates. Nunc subjungit Novi Testamenti auctoritatem idem cum Veteri sentientem dicens: Propter quod comprobandum scilicet, quod qui tabernaculo deserviunt, non habent edere de hoc altari, vel propter quod praefiguratum in Veteri, nunc implendum. Jesus etiam passus est extra
Abbreviated transcription (Latin):
le uerboꝵ. Ieus sic aptet uos. Eg̃o autẽ
tres rogo uos. ut hoc uerbum non tep̃hen¬
cpsa solacii sufferatis id est in omni pati¬
tia suscipiatis. Et potestis sacis sufferre.
atienter audituros cognosceret. Sufferce
erbum. ⁊ fratrẽ ur̃m thimotheum a me
imissum ad uos. Nel a uincłis quib mecũ
ouos. sicut estimo si celerus reuertens a uob̾
uenerit ad me. Salutate om̃s p̾positos ur̃os.
psis enim. quia ꝑfecti erant quando scͥbebat
epłam: s quibusdã subditoꝵ incorreptis.
alutate etiam om̃s scõs in eccł̃a uestra. Erant
enĩ quidã subditoꝵ ꝑfecti: quib similiter ñ

Expanded text:
ens: Deus sic aptet vos, ego autem, fratres, rogo vos, ut hoc verbum non reprehensi, sed Epistolam solatii sufferatis, id est in omni patientia suscipiatis. Et potestis satis sufferre, patienter audituros cognosceret. Sufferte verbum et fratrem vestrum Timotheum a me dimissum ad vos, vel a vinculis quibus ligatus bo vos, sicut autumo, si celerius revertens a vobis, venerit ad me. Salutate omnes praepositos vestros. Ipsis enim, quia perfecti erant, non scribebat Epistolam, sed quibusdam subditorum incorrectis. Salutate etiam omnes sanctos in Ecclesia vestra. Erant enim quidam subditorum perfecti, quibus similiter non
Abbreviated transcription (Latin):
sumus in corꝑe. mansuri: sicut miles in tabet¬
naculo militaR
robat duplici autoritate uet̾is. pͥmum
deum noue legis: eundem sensum in
utraq colligens auctoritate. quod p̃misit
dicens. Uere qui deseruiunt cabernacło
uoluptatis. non habent facultatẽ edere de
hoc altari. qui non sunt extra castra: id est
quia scd̾m diuisiones uoluptatum. non exe¬
unt corꝑa sua. Quod ita ait. Foꝵ anima

Expanded text:
sumus in corpore, sicut miles in tabersumus in corpore, sicut miles in tabernaculo militari. Probat duplici auctoritate veteris primum, deinde novae legis, eumdem sensum in utraque colligens auctoritate quod promisit, dicens: Vere qui deserviunt tabernaculo voluptatis, non habent facultatem edere de hoc altari, qui non sunt extra castra, id est quia secundum dimissiones voluptatum non exeunt corpora sua. Quod ita ait: Eorum anima
Abbreviated transcription (Latin):
quam a nob̃ ꝓcedentib. His inquam doct᷑¬
nis nolite abduci: ab eo quod ñ nob̾ accepistis.
Trant enim quidã seductores qui dogmati¬
zabant. ex eo quod paulus om̃s cibos mun¬
dos ex̃. & sanctificatos adeo dixerat: quod
quanto magis ingurgitarent uentrẽ opcilen
bos sanctificauerat ad edendũ. Unde ait.
Nolite huius modi doctrinis abduci: qura
optimũ ÷ non corpꝰ. s cor stabiliri. & confir ma¬
rigratia. id÷ ex libertate quã deus intu¬
lit nob̾ in usu omniũ. quã stabiliri escis
u: multiplicationibus uoluptatis. Quȩ es¬
ꝙ non ꝓfuerunt ambulantib ĩ uoluptati¬
bus: & supra modũ iocundantib in eiꝰ.
bĩcis utiq non debemꝰ cor stabilire: qi habemꝰ
altare id÷ corpus xp̃i quod in altari conse¬
cratur: supra qd̾ participatũ a nob̾ uota
& orationes deo offerimus. De quo alta¬
ti. id: corpore xpͣi. non habent pocestatẽ
edere: quicumq deseruiunt tabernado:
dest corꝑis uoluptatib. Sic enim ad horã

Expanded text:
quam a nobis procedentibus; his, inquam, doctrinis nolite abduci ab eo quod a nobis accepistis. Erant enim quidam seductores, qui dogmatizabant, ex eo quod Paulus omnes cibos mundos esse et sanctificatos a Deo dixerat, ut quanto magis ingurgitarent ventrem opulentibos sanctificaverat ad edendum. Inde ait: Nolite hujusmodi doctrinis abduci, quia optimum est, non corpus, sed cor stabiliri et confirmari gratia, id est ex libertate quam Deus intulit nobis in usu omnium, quam stabiliri escis, id est multiplicatione voluptatis, quae escae non profuerunt ambulantibus in voluptatibus, et supra modum locum dantibus eis. Escis utique non debemus cor stabilire, quia habemus altare, id est corpus Christi, quod in altari consecratur; supra quod principatum a nobis vota et orationes Deo offerimus. De quo altari, id est corpore Christi non habent potestatem edere quicunque deserviunt tabernaculo, id est corporis voluptatibus; sic enim ad horam mansuri
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Qui enĩ ea de nichiło fecit: facta
seuius tͣnsferre poterit. Semel dicit.
ut tͣuslatione facta ea maneant in
te transferent᷑: itaq nos suscipientes regnũ
unmobile. id est in uimobilib regnat᷑i. habe

Expanded text:
fecit. Qui enim ea de nihilo fecit, facta fecit. Qui enim ea de nihilo fecit, facta levius transferre potuit. Semel dicit ut translatione facta ea maneant immtem transferentur, itaque nos suscipientes regnum immobile, id est no
Abbreviated transcription (Latin):
quentem meliꝰ qͣm sanguis abel᷑ de quo
scriptũ ÷. Sanguis fratͥs tui abel clamat
ad me de terra. Ider meluis. qr sanguis
abel ultionẽ. sanguis xp̃i remissionẽ: qr¬
sanguis xp̃i loquit᷑ ꝓ uob̃. Hidete itaq
ne male agendo recusetis illũ ꝓ uobis lo
quentẽ: quia malo urͣo si recusatis. Si enĩ
recusantes eum qui loquebant᷑ suꝑ terrã.
id est moysen. uł angłm noneffugerius
ultionẽ ÷ multo magis nos non effugiemꝰ.
qr aduertimꝰ dm̃ loquentẽ nob̾. nonde
terra. s de cȩlis. Uox cuiꝰ loquentis cunc
indatione uet̾is legis terrã mouit : nunc
aut̃ reꝓmittit in aggeo dicens. Ad huc
semel Adhuc ideo. qͥa iam mouerat terrã
Ego mouebo non solũ terrã quã olim mo¬
ui. s eciam cȩlumꝰ mutabilitatẽ eoꝵ tͣus¬
ferens in umutabilitatẽ. Nunc paulus
ꝑadhuc declarat tͣnslationẽ mobilium.
t ranslata enĩ elementa de mobilitate:
fient im mobilia. Translationẽ dico mo¬
bilium canqͣm factoꝵ: id: sicut eoꝵ qͣ

Expanded text:
quentem melius quam sanguinem Abel de quo scriptum est: « Sanguis fratris tui Abel clamat ad me de terra ; » ideo melius quia sanguis Abel ultionem, sanguis Christi sanguis Christi loquitur pro vobis, videte itaque ne male agendo, recusetis illum loquentem pro vobis quia malo vestro, si recusatis. Si enim illi recusantes eum qui loquebatur super terram, id est Moysen, vel angelum, non effugerunt ultionem, multo magis nos non effugiemus qui avertimus Deum loquentem nobis, non de terra, sed de coelis. Vox cujus loquentis, tunc in datione veteris legis terram movit, nunc autem repromittit in Aggaeo, dicens: Adhuc semel; adhuc ideo, quia jam moverat terram, Ego movebo, non solum terram, quam olim movi, sed etiam coelum , mutabilem eorum transferens in immutabilitatem. Nunc Paulus  semel, per adhuc declarat translationem mobilium. Translata enim elementa, de mobilitate fient immobilia. Translationem dico mobilium tanquam factorum, id est sicut eorum quae
Abbreviated transcription (Latin):
tempti p̾sentib. Nei enĩ ꝓuidere de crasti¬
nis. Debetis esse sine auaritia. Ipse eñĩds̃
ait ad iosue : & ꝑ eũ ad omnẽ fidelem.
Otu iosue. seu quicumq fidelis. ego ñ deserã
te penitus abiectum : neq saltẽ aliqua
hora relinquam ce mnadiutũ. Deus hoc dix̃
ica. ut supra hoc qd̾ diximꝰ priꝰ nos scilice¬
esse contentos presentib ÷ nũc confiden¬
terdicamus. Dñs est michiaduitor. &
ideo nui ñ timebo quid faciat mͥ homo:
locuci sunt uobis uerbũ der exitũ id᷑¬
ut sic bona conuersatio. & boitꝰ exitus
similicer sit in uobis. Nicerent illi. Non possu¬
miis ꝑfectionem eoꝵ sequi: quia ipsi ab ipso xp̃o
edocti. habuere maiorem affiuentiã gr̃e. quã
quantũ ad illos: hodie etiam est paratus qͣn
tum ad nos. in eodem. Ipse etiã presens erit
inomnia secła sꝑantib in se: quib ait. Ecce

Expanded text:
tenti praesentibus; Dei enim est providere de crastitenti praesentibus; Dei enim est providere de crastinis. Debetis esse sine avaritia. Ipse enim Deus dixit ad Josue, et per eum ad omnem fidelem. O tu Josue, seu quicunque fidelis, ego non deseram te penitus abjectum, neque saltem aliqua hora derelinquam te inadjutum; Deus hoc dixit ita, ut supra hoc quod prius diximus: nos scilicet contentos esse praesentibus, nunc confidenter dicamus: Dominus est mihi adjutor, et ideo non timebo quid faciat mihi homo, locuti sunt vobis verbum Dei quorum fidem eorum, ut sic bona conversatio et bonus exitus similiter sit in vobis. Dicerent illi: Non possumus perfectionem eorum sequi, quia ipsi, ab ipso Christo edocti, habuere majorem affluentiam gratiae quam quantum ad illos, hodie etiam est paratus in eodem quantum ad vos; ipse etiam praesens erit in omnia saecula sperantibus in se, quibus ait
Abbreviated transcription (Latin):
compͥmuntur. tanquã simul iunc̾tir ut me¬
mores uos eẽ simul uinctos. qr si illi in carce¬
re. uos in uigi molestia carnis. Sł ita me¬
mentote iunctoꝵ tanquã simuil innc̾ti: id est
si ͤ uellecis reminisci ur̃i. si simliter inuincłie
ẽetis. Mementote etiam laborautium quo¬
cumq genere mundanȩ miseriȩ: tanqu̾a
& ipsi laborantes sitis. qd̾ idem ait tanquam
morantes in corꝑe. Qͥcumq eiũ premit᷑ on̾t
carnis: numiꝗͣ erꝑs est erumpue . e laboris.
Sit eciam in om̃ib uob̃ honorabile cõnubiũ
Hic remouet forncationẽ ÷ & coniugiis ce¬
lebratis sit thoiꝰ iminaculatus. hic abdicat
uendo fornicationẽ & ad ult̾ium: qr deus
iudicabit. id est dãpnabit fornicatores et
adulteros: non qͦd homicidas. & reliq̃ ma¬
la iudicare ñ debeat. s ninc de istis duob
tantũ sermo erat. Estote sine auaricia
ut non concupiscatis suꝑflua: uos dico cõ¬

Expanded text:
opprimuntur, tanquam simul vincti, id est meopprimuntur, tanquam simul vincti, id est memores vos simul esse vinctos, quia si illi in carcere, vos vincti molestia carnis. Vel ita: Mementote vinctorum tanquam simul vincti, id est sicut velletis reminisci vestri, si similiter in vinculis essetis. Mementote etiam laborantium quocunque genere mundanae miseriae tanquam et ipsi laborantes sitis; quod idem ait 412 tanquam morantes in corpore. Quicunque enim premitur onere carnis, nunquam expers est aerumnae et laboris. Sit etiam in omnibus vobis honorabile connubium; hic removet fornicationem. Et conjugiis celebratis sit torus immaculatus; hic adulterivendo fornicationem et adulterium, quia Deus judicabit, id est damnabit fornicatores et adulteros; non quod homicidia et reliqua mala judicare non debeat, sed nunc de his duobus tantum sermo erat. Moreut non concupiscatis superflua. Vos dico con
Abbreviated transcription (Latin):
enum p̾cederet aliqua gr̃a der: non susciꝑe¬
mur ab eo in inmobilitate regnaturi.
Sel ita. quod tͣnslata omĩa manebũt in molia
Itaq nos qui tunc erimꝰ suscipientes illud reg¬
num inimobile habeamꝰ aliqũã gram. ꝑ qͣm
placentes deo seruiamꝰ ei÷ cum inetu animi.
Necesse est ut seruiamꝰ deo cum metu ⁊ re¬
uerentia: &enim d̾s noster est ignis consu¬
mens. id: ex quoquens om̃is peccati rubigi¬
nem. & ideo necesse est. ut purgatos inue¬
at in uobis. Caritas dico fraternitatis: quam¬
ꝑhoc quod ait uolite obliuisci: significat eõ
prius deuotos in hospitalitate. nunc uͦ remᷤ¬
sos etze. Ideo sectanda est hospitalitas: qr ꝑ
hanc uirtutẽ placuerunt quidã deo. ut abͣ¬
ham. & loht: quos deus inde significat sibi
placuisse. angłis receptis hospicio. Ideo enĩ
angłos suos inmisit quasi hospites: ut per
hospitalitatẽ sibi esse gratã cognoscereti.
Car̾itas maneat in uob̃. Mementote etiam
iunctoꝵ. id est ministrare. hisqui in uincłis

Expanded text:
n nobis aliqua gratia Dei, non susciperemur ab eo in immobilitate regnaturi. Vel ita, quia translata manebunt omnia immobilia, itaque nos qui tunc erimus suscipientes regnum illud immobile, habeamus aliquam gratiam, per quam placentes Deo serviamus ei, cum metu animi eNecesse est enim ut serviamus Deo cum metu et reverentia; etenim Deus noster est ignis consumens, id est excoquens 411 omnis peccati rubiginem, et ideo necesse est ut purgatos inveat in vobis, Per hoc quod ait, nolite oblivisci, signat eos prius devotos in hospitalitate, nunc remissos esse. Ideo sectanda est hospitalitas, quia per hanc virtutem placuerunt quidam Deo, ut Abraham et Lot, quos Deus inde significavit sibi placuisse, angelis receptis hospitio. Ideo enim angelos suos immisit, quasi hospites, ut per hoc hospitalitatem gratam sibi esse cognoscerent. Charitas maneat in vobis. Mementote etiam vinctorum, id est his ministrate, qui in vinculis
Abbreviated transcription (Latin):
postea peccauerũt. Primũ baptisina putãt
ꝓpterea sic irritũ esfe: ut si peniteret¬
iam ulterius de futuro ad iustificatio¬
nem non ualeat. Hii cales iterũ uo¬
lunt crucifigere: xp̃m: ut ex tanta
crucifirione tantam habeant remissionẽ:
nescientes qd̃ unũ baptisma. ⁊ una mors
xp̃i. ita post peccatũ. sicut ante. solum mͦ
peniteat ad omnẽ iustificationẽ suffi¬
cit. Ostentatui in priori sententia pro
ostentui in iusitatione: qͦd ponit᷑. s satiꝰ
bene est scd̾m originẽ uocis. ob ostendo
ostendit. Ubi supra ait ꝓlapsi. illud pro
gͣuitate casus designat: scilicet in cruni

Expanded text:
postea peccaverunt, primum baptisma putant postea peccaverunt, primum baptisma putant propterea sic irritum esse ut si poenitentiam de futuro ad justificationem non valeat. Hi tales iterum volunt crucifigere Christum, ut ex iterata crucifixione iteratam habeant remissionem, nescientes quod unum baptisma et una mors Christi, ita post peccatum sicut ante solummodo si poeniteat, ad omnem justificationem sufficiat. Ostentui in priori sententia pro ostensioni inusitate quidem ponitur, sed satis bene est secundum originem vocis: ab ostendo, ostendis. Ubi supra ait prolapsi: illud pro, gravitatem casus designat, scilicet in cri
Abbreviated transcription (Latin):
peccatoꝵ ꝑ baptismũ: qd donũ desursũ
est. Hec duo circa fidem. qui eciam facti
sunt participes sp̾e scĩ: qui genera lingͦ¬
rum & cȩtera dona habuerunt qui eẽĩ¬
am qd̃ mauis est gustauerunt nichiłom mꝰ
quã nos domĩ .i. iocundũ uerbũ dex idest
diuinitatẽ filii intellexerunt. Qui eciã
gustauerunt.id.ẽ. quandã auticipatio¬
nem p̃libauerunt uirtuces uenti sech̃
io.ẽ. inpassibilitatẽ. & immortalicatem.
Cos qui eciam hec omnia habuerunt: ⁊ ꝑ¬
lapsi sunt: impossibile ÷ rursus renoua
ri ꝑ ammotã pęnitentiã. Inpossibile est
eos rursum ȩẽ crucifigentes filium dez
sibimet ipsis: idr̃ in alia uita inpotentes
efficere. ut ulteriꝰualeat sibi er̃ucifix¬
quia unafides. unũ baptisina ÷ xp̃o. con¬
secrans illud. se mel ꝓ peccatis nr̃is mor¬
tiis est. Ideo dicunt᷑ rursum sibi xp̃m¬
crucifigere filium dei paritate pec¬
cacił quia si priꝰ ꝑ baptismũ iustificati.

Expanded text:
peccato per baptismum; quod donum desursum peccato per baptismum; quod donum desursum est. Haec duo circa fidem. Qui etiam facti sunt participes Spiritus sancti quod genera linguarum, vel caetera dona habuerunt. Qui etiam quod majus est gustaverunt nihilominus quam nos bonum, id est jucundum verbum Dei, id est dione praelibaverunt virtutes venturi saeculi, id est impassibilitatem et immortalitatem, eos qui etiam haec omnia habuerunt, et prolapsi sunt; impossibile est renovari rursus motos ad poenitentiam, et impossibile est eos rursum esse crucifigentes Filium Dei sibimet ipsis, id est in alia vita impotentes efficere ut ulterius valeat sibi crucifixquia una fides, unum baptisma, et Christus consecrans illud semel pro peccatis nostris mortuus est. Ideo dicuntur rursum sibi crucifigere Filium Dei paritate peccati, quia, si prius per baptismum justificati