comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nesciunt qͥd faciant mali. Sx¬
e temere quid loquaris: neq
cor tuum sit uelox ad ꝓferen¬
dum sermonẽ coram deo. Teus
enim in celo. ⁊ tu suꝑ terrã: id¬
circo sint pauci sermones tui:
Multas curas sequunt᷑ somnia:
et in multis sermonibꝰ inuenit᷑
stulticia.
iquid uoiusti deo: ne morẽ¬
ris reddere. Displicet enĩ ei
infidelis: ⁊ stulta ꝓmissio. Sed
quodcũq uoueris redde. Nulto
melius est non uouere: quam
post uotum ꝓmissa non reddere.
Ne dederis os tuum ut peccare
facias carnẽ tuam:: neq dicas
coram angło non ẽ ꝓuidentia:
ne forte iratus d̃s̃ suꝑ sermones¬
tuos. dissipet cuncta oꝑa ma¬
nuum tuaꝵ. E Abi multa
sunt somnia: plurime uanita¬
tes. ⁊ sermones innumeri. Tu
uero d̃m time. Si uideris calum¬
nias egenoꝵ ⁊ iuolenta iudicia.
et subuerti iusticiam in ꝓuintia:
non mireris suꝑ hoc negotio:
quia excelso alius excelsior est.
et suꝑ hos quoq eminentiores
sunt alii. ⁊ insuꝑ uniuerse t̾re

Expanded text:
faciant mali ne temere quid loquaris neque cor tuum sit velox ad proferendum sermonem coram Deo Deus enim in caelo et tu super terram idcirco sint pauci sermones tui multas curas sequuntur somnia et in multis sermonibus invenitur stultitia si quid vovisti Deo ne moreris reddere displicet enim ei infquodcumque uoueris redde: multoque melius est non uouere quam post uotum promissa non reddere. ne dederis os tuum, ut peccare facias carnem tuam, neque dicas coram angelo: non est prouidentia: ne forte iratus deus super sermonetuo, dissipet cuncta opera manuum tuarum. Ubi multa sunt somnia, plurimae vanitates, et sermones innumeri: tu vero Deum time: Si videris calumnias egenorum, et violenta judicia, et subverti justitiam in provincia, Non mireris super hoc negotio: quia excelso alius excelsior est, Et super hos quoque eminentiores sunt alii, et insuper universae terrae
Abbreviated transcription (Latin):
Si unus ceciderit: ab altero
fulciet᷑. Ue soli: quia cum ceci¬
derit ñ habet subleuantẽ. Et si
dormierint duo: fouebuntur
mittuo. Unus quomͦ calefiet:
Et si quispiam p̃ualuerit contra
unum: duo resistent ei.¬
uniculus triplex difficile
riimpit᷑. Melior puer pauꝑ
et sapiens: rege sene ⁊ stulto qͥ
nescit ꝓuidere in posterũ: quod
et de carcere cathenisq int̾dum
quis egrediat᷑ ad regnũ: ⁊ alius
natus in regno inopia consumat᷑
Uidi cunctos uiuentes qui am¬
bulant sub sole: cum adolescen¬
te scd̃o. qui consurget ꝓ eo. Infi¬
nitus est numerus ppłi omniũ
qui fuerunt ante eum: ⁊ qͥ post¬
ea futuri sunt ñ letabunt᷑ in eo:¬

Expanded text:
o fulcietur. Vae soli, quia cum ceciderit, non habet sublevantem se. Et si dormierint duo, fovebuntur mutuo: unus quomodo calefiet? et si quispiam praevaluerit contra unum, duo resistunt eidifficile rumpitur melior est puer pauper et sapiens rege sene et stulto qui nescit providere in posterum quod et de carcere catenisque interdum quis egrediatur ad regnum et alius natus in regno inopia consumatur vidi cunctos viventes qui ambulant sub sole cum adulescente secundo qui consurgit pro eo infinitus numerus est populi omnium qui fuerunt ante eum et qui postea futuri sunt n
Abbreviated transcription (Latin):
iudicii impietatẽ: ⁊ in loco ius¬
ticie iniquitate: ⁊ dixi in corde
meo. Iustum ⁊ impiũ iudicabit
d̃s: ⁊ tempꝰ om̃ĩs rei tunc erit.
ixi in corde meo de filiis ho¬
minum: ut ꝓbaret eos d̃s. ⁊
ostenderet similes ẽẽ bestiis. Idcir¬
co unus interitus est hominis ⁊
iumentoꝵ: ⁊ equa utriusq con¬
ditio. Siẽ morit᷑ homo: sic ⁊ illa
moriunt᷑. Similit spirant omĩa:

Expanded text:
tem, et in loco justitiae iniquitatem. Et dixi in corde meo: justum et impium judicabit Deus, et tempus omnis rei tunc erit. Dixi in corde meo de filiis hominum, ut probaret eos Deus, et ostenderet similes esse bestiis. Idcirco unus interitus est hominis et jumentorum, et aequa utriusque conditio: Sicut moritur homo, sic et illa moriuntur: si
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cuncte res difficiles: ñ potest
eas homo explicare sermone:
Non saturat᷑ oculus uisu: nec
auris implet᷑ auditu. Quid ẽ
quod fuit : Ipsum qͦd futurũ
est. Quid est quod factum est:
Ipsum quod fiendum ẽ. Nichil
sub sole nouum: nec ualet qͥs¬
quã dicere ecce hoc recens est.
Iam enim p̃cessit in scłis: que
fuerunt ante nos. Non ẽ pͥoꝵ
memoria: sed nec eoꝵ quidem
que postea futura sunt erit re¬
cordatio. apud eos qui futuri
sunt in nouissimo.
Ego ecclãstes qui fui rex isrł
in ierusalem: ꝓposui in animo
meo querere ⁊ inuestigare sa¬
pienter de om̃ibꝰ que fiunt¬

Expanded text:
n potest eas homo explicare sermone non saturatur oculus visu nec auris impletur auditu quid est quod fuit ipsum quod futurum est quid est quod factum est ipsum quod fiendum est nihil sub sole novum nec valet quisquam dicere ecce hoc recens est iam enim praecessit in saeculis quae fuerunt ante nos non est priorum memoria sed nec eorum quidem quae postea futura sunt erit recordatio apud eos qui futuri sunt in novissimo ego Ecclesiastes fui rex Israhel in Hierusalem et proposui in animo meo quaerere et investigare sapienter de om
Abbreviated transcription (Latin):
ti: ⁊ omĩa ꝑgunt ad unũ locum:
De t̾ra facta sunt:⁊ in terrã pa¬
riter reuertentur.
uis nouit si sp̃s filioꝵ adam
ascendat sursum : et si sp̃s iu¬
mentoꝵ descendat deorsum: Et
dep̃hendi nichil ẽẽ melius quã
letari hominẽ in oꝑe suo:⁊ hanc
ẽẽ partem illius.Quis enĩ eum
adducet: ut post se futura cog¬
noscat: Nlerti me ad alia: et
posse resistere eoꝵ uolentie cun¬
ctoꝵ auxilio destitutos.E lau¬
daui magis mortuos quã ui¬
uentes: ⁊ feliciorem utroq iu¬
dicaui qui necdũ natus ẽ: nec
uidit mala que sub sole fiunt:
¶Rursum contemplatꝰ omnes
labores hominũ. ⁊ industrias
animaduerti patere inuidie ꝓxi¬
mi. Et in hoc gͦ uanitas: ⁊ cu¬
ra suꝑflua est. Stultus compli¬
cat manus suas: et comedit car¬
nes suas dicens. Melior est pu¬
gillus cum requie: quã plena
utraq manus cũ labore ⁊ affli¬
ctione animi. uii¬
onsiderans reperi ⁊ aliam ua-¬
nitatem sub sole. Unus est
et scd̃m non habet: non filium:

Expanded text:
unum locum. De terra facta sunt et in terram pariter revertentur. Quis novit si spiritus filiorum Adam ascendat sursum et si spiritus iumentorum descendat deorsum? Et deprehendi nichil esse melius quam letari hominem in opere suo, et hanc esse partem illius. Quis enim eum adducet ut post se futura cog1.-- Verti me ad alia, et posse resistere eorum violentiae cunctorum auxilio destitutos. Et laudavi magis mortuos, quam viventes: et feliciorem utroque judicavi, qui necdum natus est, nec vidit mala, quae sub sole fiunt. Rursum contemplatus sum omnes labores hominum, et industrias: Animadverti patere invidiae proximi: et in hoc ergo vanitas, et cura superflua est. Stultus complicat manus suas, et comedit carnes suas, dicens: Melior est pugillus cum requie, quam plena utraque manus cum labore, et afflictione animi. onsiderans reperi et aliam vanitatem sub sole: unus est, et secundum non habet, non filium,
Abbreviated transcription (Latin):
Omnis enĩ homo qͥ cõmedit ⁊
bibit. ⁊ uidet bonum de labore
suo: hoc donum dei ẽ. Didici
quod omĩa oꝑa que fecit d̃s:
ꝑseuerent in ꝑpetuum. Non
possumus his quicquã addere
uel auferre: que fecit d̃s ut
timeat᷑. Quod factum est: ipsum
ꝑmanet. Que futura sunt iam

Expanded text:
Omnis enim homo, qui comedit et Omnis enim homo, qui comedit et bibit, et videt bonum de labore suo, hoc donum Dei est. Didici quod omnia opera, quae fecit Deus, perseverent in perpetuum: Non possumus eis quidquam addere, nec auferre, quae fecit Deus ut timeatur. Quod factum est, ipsum permanet: q
Abbreviated transcription (Latin):
di: ⁊ tempus moriendi. Tempus
plantandi: ⁊ tempus euellendi
quod plantatum ẽ. Tempus oc-¬
cidendi: ⁊ tempus sanandi:
Tempus destruendi: ⁊ tempus
edificandi. Tempus flendi: et
tempus ridendi. Tempus plan¬
gendi: ⁊ tempus saltandi. Tem¬
pus spargendi lapides : ⁊ tempꝰ
colligendi. Tempus amplexandi:
et tempꝰ longe fieri a complexibꝰ:
Tempus adquirendi: ⁊ tempus
ꝑdendi. Tempus custodiendi:⁊
tempꝰ abiciendi. Tempus scin¬
dendi: ⁊ tempꝰ consuendi. Tem¬
pus tacendi : ⁊ tempꝰ loquendi:
Tempus dilectionis: ⁊ tempus
odii. Tempus belli: ⁊ tempus pa¬
cis. Quid amplius habet homo
de labore suo: ¶Ulidi affuctio¬
nem quã dedit deus filiis ho¬
minum: ut distendant᷑ in ea.
Cuncta fecit bona in tp̃re suo:
et mundũ tradidit disputatio¬
ni eoꝵ: ut ñ inueniat homo
opus quod oꝑatus ẽ deus ab
mitio usq ad finem. Et cogno¬
ui quod non ẽẽt melius: nisi
letari ⁊ facere bene in uita sua:

Expanded text:
di, et tempus moriendi. Tempus di, et tempus moriendi. Tempus plantandi, et tempus evellendi quod plantatum est. Tempus occidendi, et tempus sanandi. Tempus destruendi, et tempus aedificandi. Tempus flendi, et tempus ridendi. Tempus plangendi, et tempus saltandi. Tempus spargendi lapides, et tempus colligendi. Tempus amplexandi, et tempus longe fieri a complexibus. Tempus acquirendi, et tempus perdendi. Tempus custodiendi, et tempus abjiciendi. Tempus scindendi, et tempus consuendi. Tempus tacendi, et tempus loquendi. Tempus dilectionis, et tempus odii. Tempus belli, et tempus pacis. Quid habet amplius homo de labore suo? Vidi afflictionem, quam dedit Deus filiis hominum, ut distendantur in ea. Cuncta fecit bona in tempore suo, et mundum tradidit disputationi eorum, ut non inveniat homo opus, quod operatus est Deus ab initio usque ad finem. Et cognovi quod non esset melius nisi laeteri, et facere bene in vita sua.
Abbreviated transcription (Latin):
Et est quicquã tam uanum :
Unde cessaui: renunciauitq
cor meum ultra laborare sub
sole. Nam cum alius laboret
in sapientia ⁊ doctrina. ⁊ solli¬
citudine: homini otioso que¬
sita dimittet.E hoc gͦ uanitas:
et magnũ malum. ¶ Quid
enĩ ꝓderit homini de uniuerso
labore suo. ⁊ afflictione sp̃s qua
sub sole cruciatus ẽ: Cuncti di¬
es eius doloribꝰ ⁊ erumnis ple¬
ni sunt: nec ꝑ noctem mente
requiescit. Et hoc quoq nonne
uanitas est: NNonne melius ẽ
comedere ⁊ bibere:: et ostendere
anime sue bona de laboribꝰ siuis:
Et hoc de manu dei ẽ. Quis ita
uorabit : et deliciis affluet ut
ego: Homini bono in conspec¬
tu suo dedit d̃s̃ sapientiam. et
scientiam: ⁊ leticiam. Peccatori
aut̃ dedit afflictionẽ et curam
suꝑfluam: ut addat ⁊ congre¬
get. ⁊ tradat ei qui placuit deo:
Sed et hoc uanitas: ⁊ cassa sol¬
licitudo mentis. Capm.
mnia tempus habent: et
sius spaciis transeunt uni¬
uersa sub celo. Tempus nascen¬

Expanded text:
et est quidquam tam vanum? et est quidquam tam vanum? Unde cessavi, renuntiavitque cor meum ultra laborare sub sole. Nam cum alius laboret in sapientia, et doctrina, et sollicitudine, homini otioso quaesita dimittit: et hoc ergo vanitas, et magnum malum. Quid enim proderit homini de universo labore suo, et afflictione spiritus, qua sub sole cruciatus est? Cuncti dies ejus doloribus et aerumnis pleni sunt, nec per noctem mente requiescit: et hoc ergo vanitas est. Nonne melius est comedere et bibere, et ostendere animae suae bona de laboribus suis? et hoc de manu Dei est. Quis ita vorabit, et deliciis affluet ut ego? Homini bono in conspectu suo dedit Deus sapientiam, et scientiam, et laetitiam: Peccatori autem dedit afflictionem, et curam superfluam, ut addat, et congreget, et tradat ei qui placuit Deo: sed et hoc vanitas, et cassa sollicitudo mentis. Cap. III. Omnia tempus habent, et suis spatiis transeunt universa sub coelo. Tempus nascen
Abbreviated transcription (Latin):
qui possit regem factorem suũ:
Et uidi quia tantũ precederet
sapientia stulticiam: quantũ
differt lux a tenebris. Sapi¬
entis oculi in capite eiꝰ: stultꝰ
in tenebris ambulat. Q didici
quod unus utriusq eẽt interitꝰ.
Et dixi in corde meo. Si unus
et stulti ⁊ meus occasus erit:
quid michi ꝓdest quod maiorẽ
sapientie dedi oꝑam : Loquu¬
tusq cum mente mea: animad¬
uerti quod hoc quoq ẽẽt uani¬
tas. Non enun erit memoria
sapientis. similit̃ ut stulti in
⁊ futura tempora obli¬
uione cuncta parit̃ oꝑientꝰ. Mo¬
ritur doctus: similiter ut indo¬
ctus  idcirco teduit me uite
mee: uidens mala ẽẽ uniuer¬
sa sub sole. ⁊ cuncta uanitatẽ atq
afflictionẽ sp̃s. Rursus detes¬
tatus sum omnẽ industriam
metim: qua sub sole studiosissi¬
me laboraui: Habiturus here¬
dem post me. quẽ ignoro utrũ
sapiens an stultus futurus sit:
et dominabit᷑ in laboribꝰ meis
quibꝰ desudaui. ⁊ sollicitus fui:

Expanded text:
qui possit regem Factorem suum? qui possit regem Factorem suum? Et vidi quia tantum praecederet sapientia stultitiam, quantum differt lux a tenebris. Sapientis oculi in capite ejus: stultus in tenebris ambulat: et didici quod unus utriusque esset interitus. Et dixi in corde meo: Si unus et stulti et meus occasus erit, quid mihi prodest quod majorem sapientiae dedi operam? Locutusque cum mente mea, animadverti quod hoc quoque esset vanitas. Non enim erit memoria sapientis similiter ut stulti in t futura tempora oblivione cuncta pariter operient. Moritur doctus similiter et indoctus: et idcirco taeduit me vitae meae, sa sub sole, et cuncta vanitatem, et afflictionem spiritus, rursus detestatus sum omnem industriam meam, qua sub sole studiosissime laboravi, Habiturus haeredem post me, quem ignoro, utrum sapiens an stultus futurus sit, Et dominabitur in laboribus meis, quibus desudavi et sollicitus fui:
Abbreviated transcription (Latin):
ut irrigarem siluã lignoꝵ ger¬
minantiumᷤ. Possedi seruos et.
ancillas: mult̾ãq familiam ha-¬
bui. Armenta quoq ⁊ magnos
ouium greges : ultra om̃s qui
fuerunt ante me in ierłm. Coa
et substantias regum ac ꝓuinciaꝵ:
Feci michi cantores ⁊ can tri¬
ces: ⁊ delicias filioꝵ hominũ:
Scyphos ⁊ urceos in ministerio
ad uina fundenda: et suꝑgressꝰ
sum opibꝰ om̃s qui fuerunt an¬
ꝑseuerauit mecũ : et omĩa que
desiderauerunt oculi mei ñ ne¬
gaui eis: nec ꝓhibui cor quin
omĩ uoluptate frueret᷑ : et ob¬
lectaret se in his que p̃parauerã:
et hanc ratus sum partẽ meam.
si uterer labore meo. ¶Cumq
me conuertissem ad uniuersa
oꝑa que fecerunt manus mee.
et ad labores in quibꝰ frustra su¬
daueram: uidi in om̃ibꝰ uani
tatem.⁊ afflictionem animi:
et nichil ꝑmanere sub sole:¬
Transiui ad contemplandam
sapientiã : erroresq ⁊ stulticiã
Quid est inquã homo: ut se¬

Expanded text:
ut irrigarem silvas lignorum gerut irrigarem silvas lignorum germancillas, multamque familiam habui, armenta quoque et magnos ovium greges, ultra omnes qui fuerunt ante me in Hierusaet substantias regum et provinciarum. Feci michi cantores et cantatrices et delicias filiorum hominum, scyphos et urceos in ministerio ad vina fundenda, et supergressus sum opibus omnes, qui anperseveravit mecum et omnia quae desideraverunt oculi mei non negavi eis nec prohibui cor quin omni voluptate frueretur et oblectaret se in his quae paraveram et hanc ratus sum partem meam si uterer labore meo cumque me conve, que fecerant manus mee et ad labores quibus frustra sudaveram, vidi in omnibus tatem et afflictionem animi, et nichil permanere sub soleTransivi ad contemplandum sapientiam, erroresque et stultitiam. Quid est, inquam, homo, ut se
Abbreviated transcription (Latin):
ad templũ sc̃m tuũ. Qui custo¬
diunt uanitates: frustra mĩam
suam derelinquent. Ego autẽ
in uoce laudis immolabo tibi:
Quecũiq uoui: reddã ꝓ salute
dño. Et dixit dñs pisci: ⁊ euo¬
muit ionam in aridã. Et fac¬
tum ẽ uerbũ dñi ad ionam se¬
cundo: dicens. Surge: uade ad¬
in ninuien ciuitatẽ magnã: et
predica in ea p̃dicationẽ quam
ego loquor ad te. Et furrexit io

Expanded text:
mplum sanctum tuum qui custodiunt vanitates frustra misericordiam suam derelinquunt ego autem in voce laudis immolabo tibi quaecumque vovi reddam pro salute Domino et dixit Dominus pisci et evomuit Ionam in aridam et factum est verbum Domini ad Ionam secundo dicens surge vade ad Nineven civitatem magnam et praedica in ea praedicationem quam ego loq
Abbreviated transcription (Latin):
fuisset sol. p̃cepit dñs uento ca¬
lido ⁊ urenti: ⁊ ꝑcussit sol suꝑ
caput ione: ⁊ estuabat. E petiuit
anime sue ut moreret᷑: ⁊ dixit.
Melius ẽ michii quã uiuere. Et̃
dix̃ dñs ad ionam. Putasne be¬
ne irasceris tu suꝑ hedera: Et
dixit. Bene irascor ego usq ad
mortẽ. Et dix̃ dñs. Tu doles suꝑ¬
hedera in qua ñ laborasti. neq¬
periit: et ego ñ parcã niniue
ciuitati magne. in qua sunt
plus quã centũ uiginti milia
hominũ. qui nesciunt quid sit

Expanded text:
nus vento calido et urenti; Et percussit sol super caput Jonae, et aestuabat; et petivit animae suae, ut moreretur, et dixit: Melius est mihi mori, quam vivere. Et dixit Dominus ad Jonam: Putasne, bene irasceris tu super hedera? Et dixit: Bene irascor ego usque ad mortem. Et dixit Dominus: Tu doles suhedera, in qua non laborasti, periit, et ego non parcam Ninive civitati magnae, in qua sunt plusquam centum viginti millia hominum, qui nesciunt
Abbreviated transcription (Latin):
ad collegam suũ. Uenite ⁊ mit¬
tamꝰ sortes: ⁊ sciamꝰ quare hoc
malũ sit nob̾. Et miserunt sor¬
tes: ⁊ cecidit sors suꝑ ionam. Et
dixer̃ ad eũ. Indica nob̾: cuius
causa malũ istud sit nob̃. Quod
est opus tuũ: que t̃ra tua: et
quo uadis: uel ex quo ppłõ es
tu. Et dix̃ ad eos. Hebreus ego
sum: ⁊ dñm d̾m̃ celi ego timeo.

Expanded text:
enite et mittamus sortes et sciamus quare hoc malum sit nobis et miserunt sortes et cecidit sors super Ionam et dixerunt ad eum indica nobis cuius causa malum istud sit nobis quod est opus tuum quae terra tua et quo vel ex quo populo es tu et dixit ad eos Hebraeus ego sum et Dominum Deum caeli ego timeo
Abbreviated transcription (Latin):
templũ sc̃m tuũ. Circũdeder me
aque usq ad animã. lbyssus
uallauit me. Pelagus oꝑuit ca¬
put meũ. Ad extrema montiũ
descendi: terre uectes coneluse¬
runt me in et̃num. Et subleua¬
bis de corruptione uit̾a meam.¬

Expanded text:
dederunt me aque usque ad animam, abyssus ballabit me, pelagus cooperuit caput meum: ad extrema montium descendi, terre vectes concluserunt me in eternum. Et sublevabis de corruptionem
Abbreviated transcription (Latin):
muer̃ uiri timore magno dñm
Et immolauer̃ hostias dño: ⁊ uo¬
uerunt uota. Et p̃parauit dñs
piscem grandẽ: ut deglutiret io¬
nam. Et erat ionas in uentre pa¬
cis: tribꝰ diebꝰ ⁊ tribꝰ noctibꝰ. Et
orauit ionas ad dñm deũ suum
de uentre piscis: et dixit. Clama¬
ui de tribulatione mea ad dñm:
et exaudiuit me. De uentre infi¬
ri clamaui: ⁊ exaudisti uocẽ mã̾:

Expanded text:
gno Dominum et immolaverunt hostias Domino et voverunt vota et praeparavit Dominus piscem grandem ut degluttiret Ionam et erat Iona in ventre piscis tribus diebus et tribus noctibus et oravit Iona ad Dominum Deum suum de utero piscis et dixit clamavi de tribulatione mea ad Dominum et exaudivit me de ventre inferni clamavi et exaudisti vocem m
Abbreviated transcription (Latin):
ascendit malicia eiꝰ coram me. Et
surrexit ionas: ut fugeret in thar¬
sis. a facie dũ. Et descendit iop¬
pen: ⁊ inuenit nauem euntem
in tharsis. Et dedit naulum eiꝰ:
et descendit in eã: ut iret cum
eis in tharsis a facie dñi. ¶Oñs
aut̃ misit uentũ magnũ in ma¬
re: et facta est tempestas magna

Expanded text:
oram me. Et surrexit Jonas ut fugeret in Tharsis a facie Domini. Et descendit Joppem: et invenit navem euntem in Tharsis: et dedit naulum ejus. Et descendit in ea ut iret cum eis in Tharsis a facie Domini. Dominus autem misit ventum magnum in mari: et facta est tempestas m
Abbreviated transcription (Latin):
et misericors: patiens ⁊ multe
miserationis:⁊ ignocens suꝑ ma¬
animã meã a me: quia melior
ẽ michi mors quã uita E dixit
dñs. Putasne bene irasceris tu:
Et egressus ẽ ionas de ciuitate:
et sedit contͣ orientẽ ciuitatis:
Et fecit sibimet ibi umbracu¬
lum: ⁊ sedebat subt̃ illud in
umbra: donec uideret qͥd accĩ¬
deret ciuitati. Et pparauit dñs
d̾̃s hederam: et ascendit suꝑ cal¬
put ione: ut eẽt umbra suꝑꝰ
caput eiꝰ. ⁊ ꝓtegeret eĩt. Labora¬
uerat enĩ. Et letatus ẽ ionas

Expanded text:
ericors es patiens et multae miserationis et ignoscens super maanimam meam a me quia melior est mihi mors quam vita et dixit Dominus putasne bene irasceris tu et egressus est Iona de civitate et sedit contra orientem civitatis et fecit sibimet ibi umbraculum et sedebat subter eum in umbra donec videret quid accideret civitati et praeparavit Dominus Deus hederam et ascendit super caput Ionae ut esset umbra super caput eius et protegeret eum laboraverat enim et laetat
Abbreviated transcription (Latin):
mor. regressus de ꝑsidis locis. ⁊
infirmitate graui app̃hensus.
necessariũ duxi ꝓ cõmuni utili¬
tate curã habere: ñ desꝑans
memet ipsũ. sed spem muliã
habens effugiendi infirmitatẽ:
.Respiciens aut̃ quod ⁊ pater¬
meus quibꝰ temporibꝰ in locis fu¬
ꝑioribꝰ ducebat exercitũ. osten¬
dit qui post se fusciꝑet principa¬
tum: ut siquid contrariũ acci¬
deret. aut difficile nunciaret᷑.
scientes hi qui in regionibꝰ erañ.
cui ẽẽt rerum summa derelicta.
non turbarent᷑: ad hec conside¬
rans de ꝓximo potentes quosq
et uicinos temporibꝰ insidiantes.
et euentũ expectantes: designa-¬
ui filium meũ antiochũ regem.
quẽ sepe recurrens in suꝑiora
regna multis ur̃m cõmendabã:
et scripsi ad eum que subiecta
sunt. Oro itaq uos ⁊ peto. me¬
mores beneficioꝵ publice et
priuatim: ut unusquisq con¬
seruet fidem ad me ⁊ ad filiũ
meum. Confido enĩ eum mode¬

Expanded text:
mor regressus de Persidis locis et mor regressus de Persidis locis et infirmitate gravi adprehensus necessarium duxi pro communi utilitate curam habere non desperans memet ipsum sed spem multam habeo effugiendi infirmitatem respiciens autem quod et pater quibus temporibus in locis superioribus ducebat exercitum ostendit qui post se susciperet principatum ut si quid contrarium accideret aut difficile nuntiaretur scientes hii qui in regionibus erant cui esset rerum summa derelicta non turbarentur ad haec considerans de proximo potentes quosque et vicinos temporibus insidiantes et eventum expectantes designavi filium meum Antiochum regem quem saepe recurrens in superiora regna multis vestrum commendabam et scripsi ad eum quae subiecta sunt orate itaque vos et peto memores beneficiorum publice et privatim ut unusquisque conservet fidem ad me et ad filium meum confido enim eum mode
Abbreviated transcription (Latin):
nunc optat liberam reddere. Et
iudeos quos nec sepultura qui¬
dem se dignos habiturũ. s auibꝰ
ac feris diripiendos traditurũ:
et cũ paruulis ext̃minaturum
dixerat: equales nunc athenien¬
sibꝰ facturum pollicet᷑. Templum
etiã sc̃m quod prius expoliaue¬
rat. optimis donis ornaturum:
et sc̃a uasa multiplicaturũ: et
ꝑtinentes ad sacrificia sumptus
de redditibꝰ suis prestiturũ. Suꝑ
hec ⁊ iudeum futurũ: ⁊ omnẽ
locum terre ꝑambulaturum: et
p̃dicaturum dei potestatẽ. ¶Sed
non cessantibꝰ doloribꝰ. suꝑuene¬
rat. enĩ in eum iustum dei nidi¬
cium: desperans seripsit ad uadbꝰ
in modum dep̃cationis epistolã
hec continentẽ. Obtimis enubꝰ
uideis plurimã salutẽ ⁊ bene
ualere. ⁊ ẽẽ felices: rex ⁊ prin¬
ceps antiochꝰ. Si bene ualetis.
et fili ur̃i. ⁊ ex sententia uobis
cuncta sunt: maximas agimꝰ
gr̃as. Et ego in infirmitate con¬
stitutus. ur̃i aut̃ benigne me-¬

Expanded text:
nunc optat liberam reddere et nunc optat liberam reddere et Iudaeos quos nec sepultura quidem se dignos habituros sed avibus ac feris diripiendos traditurum et cum parvulis exterminaturum dixerat aequales nunc Atheniensibus facturum pollicetur templum etiam sanctum quod prius expoliaverat optimis donis ornaturum et sancta vasa multiplicaturum et pertinentes ad sacrificia sumptus de reditibus suis praestaturum super haec et Iudaeum futurum et omnem locum terrae perambulaturum et praedicaturum Dei potestatem sed non cessantibus doloribus supervenerat enim in eum iustum Dei iudicium desperans scripsit ad Iudaeos in modum deprecationis epistulam haec continentem optimis civibus Iudaeis plurimam salutem et bene valere et esse felices rex et princeps Antiochus si bene valetis et filii vestri et ex sententia vobis cuncta sunt maximas agimus gratias et ego in infirmitate constitutus vestri autem benigne me
Abbreviated transcription (Latin):
et graui corporis collisione mẽ¬
bra uexari. Isq qui sibi uidebet᷑
etiã fluctibꝰ maris imꝑare. su¬
pra humanũ modũ suꝑbia re-¬
pletus. ⁊ montiũ altitudines
in statera appendere: nunc hu¬
miliatus ad terrã in gestatorio
portabat᷑. manifestã dei uirtutẽ
in semet ipso contestans: ita ut
de corpore impii uermes scatu¬
rirent: ac uiuentes in doloribꝰ
carnes eiꝰ effluerent: odore etrã
illius ⁊ fetore exercitus graua¬
ret᷑. Et qui paulo ante sydera
celi contingere se arbitrabat᷑:
eum nemo poterat ꝓpt̾̃ intole¬
rantiam fetoris portare. xxuit¬
inc igit᷑ cepit ex graui suꝑ¬
bia deductus. ad agnitionẽ
sui uenire: diuina admonitꝰ
plaga: ꝑ momenta singula do¬
loribꝰ suis augmenta capientibꝰ.
Et cum nec ipse iam fetorem
suum ferre posset: ita ait. Iustũ
est subditum ẽẽ deo: ⁊ mortalẽ
non paria deo sentire. Orabat
bat. ut eam ad solum deduceret.
ac sepulchrũ congestoꝵ faceret:

Expanded text:
et gravi corporis conlisione memet gravi corporis conlisione membra vexare isque qui sibi videbatur etiam fluctibus maris imperare supra humanum modum superbia repletus et montium altitudines in statera adpendere nunc humiliatus ad terram in gestatorio portabatur manifestam Dei virtutem in semet ipso contestans ita ut de corpore impii vermes scaturrirent ac viventes in doloribus carnes eius effluerent odore etiam illius et fetore exercitus gravaretur et qui paulo ante sidera caeli contingere se arbitrabatur eum nemo poterat propter intolerantiam fetoris portare hinc igitur coepit ex gravi superbia deductus ad agnitionem sui venire divina admonitus plaga per momenta singula doloribus suis augmenta capientibus et cum nec ipse iam fetorem suum ferre posset ita ait iustum est subditum esse Deo et mortalem non paria Deo sentire orabat s veniebat ut eam ad solum deduceret et sepulchrum congestorum faceret
Abbreviated transcription (Latin):
fugã turpiter rediret. ꝙcum ue¬
nisset circa egbathana: cogno¬
uit que erga nichanorẽ ⁊ timo¬
theum gesta sunt. Elatus autẽ
ira: arbitrabat᷑ se iniuriam illoꝵ
qͥ se fugauerant. posse in iudeos
retorquere. Ideoq iussit agitari
currum sine int̾missione agens
iter. celesti eũ iudicio ꝑurgente:
quod ita suꝑbe loquutus ẽ uen¬
turum se ierusolimã. ⁊ conge¬
riem sepulchri iudeoꝵ eã fac¬
turum. Sed qui uniuersa cons¬
picit dñs deus ifrł: ꝑcussit eũ
insanabili ⁊ inuisibili plaga.
t enĩ finiuit hunc ipsũ ui¬
sermonẽ: apprehendit eum
dolor dirus uiscerum. ⁊ amara inter¬
noꝵ tormenta. Et quidẽ satis
iuste. Quippe qͥ multis ⁊ nous
cruciatibꝰ alioꝵ torserat uiscera:
licet ille nullo modo a sua ma¬
licia cessaret. Suꝑ hec aut̃ suꝑ¬
bra repletus. ignem spirans am¬
mo in iudeos:: ⁊ p̃cipiens acce¬
lerari negotium: contigit illum
impetu euntẽ de curru cadere:

Expanded text:
fugam turpiter rediret et cum vefugam turpiter rediret et cum venisset circa Ecbatana recognovit quae erga Nicanorem et Timotheum gesta sunt elatus autem ira arbitrabatur se iniuriam illorum qui se fugaverant posse in Iudaeos retorquere ideoque iussit agitari currum sine intermissione agens iter caelesti eum iudicio perurguente quod ita superbe locutus est venturum se Hierosolymam et congeriem sepulchri Iudaeorum eam facturum sed qui universa conspicit Dominus Israhel percussit eum insanabili et invisibili plaga ut enim finivit hunc ipsum sermonem adprehendit eum dolor dirus viscerum et amara internorum tormenta et quidem satis iuste quippe qui multis et novis cruciatibus aliorum torserat viscera licet ille nullo modo a sua malitia cessaret super haec autem superbia repletus ignem spirans animo in Iudaeos et praecipiens adcelerare negotium contigit illum impetu euntem de curru cadere
Abbreviated transcription (Latin):
limis:: eum qͥ sacras ianuas
incenderat. id est callistenen. cũ
in quoddã domiciliũ refugisset.
incenderunt: digna ei mercede
ꝓ impietatibꝰ suis redita. faci¬
norosissimus aut̃ nichanor qui
mille negociantes ad iudeoꝵ
uenditionẽ adduxerat. humilia¬
tus auxilio dñĩ ab his quos nul¬
los existimauerat: deposita ue¬
ste glẽ. ꝑ mediterranea fugiens.
solus uenit antiochiã: summã
infelicitatẽ de interitu fui exer¬
citus consecutus. Et qͥ ꝓmiserat
romanis se tributũ restitiiere
de captiuitate iertisolimoꝵ: p̃¬
dicabat nunc ꝓtectorem d̾m ha-¬
bere udeos: ⁊ ob ipsum inuul¬
nerabiles ẽẽ. eo quod sequerent᷑
leges ab ipso constitutas.xx¬
odem tempore: antiochꝰ in ho¬
neste reuertebat᷑ de ꝑside. In¬
trauerat enĩ eam que dicit᷑ ꝑsi¬
polis:: et temptauit expoliare
templa: ⁊ ciuitatẽ opprimere:
Sed multitudine ad arma con¬
currente: in fugã uersi sunt. Et
ita contigit: ut antiochus post

Expanded text:
lymis eos qui sacras ianuas lymis eos qui sacras ianuas incenderant id est Callistenen cum in quodam domicilio refugisset incenderunt digna ei mercede pro impietatibus suis reddita facinorosissimus autem Nicanor qui mille negotiantes ad Iudaeorum venditionem adduxerat humiliatus auxilio Domini ab his quos nullos existimaverat deposita veste gloriae per mediterranea fugiens solus venit Antiochiam summam infelicitatem de interitu sui exercitus consecutus et qui promiserat Romanis se tributum restituere de captivitate Hierosolymorum praedicabat nunc protectorem Deum habere Iudaeos et ob ipsum invulnerabiles esse eo quod sequerentur leges ab ipso constitutas eodem tempore Antiochus inhoneste revertebatur de Perside intraverat enim ea quae dicitur Persipolis et temptavit expoliare templa et civitatem opprimere sed multitudine ad arma concurrente in fugam versi sunt et ita contigit ut Antiochus post
Abbreviated transcription (Latin):
autem ipsoꝵ ⁊ spolia congregan¬
tes. sabbatũ agebant: benedi¬
centes dñm qui liberauit eoᷤ in
isto die: misericordie mtium
stillans in eos. Post sabbatum
uero. debilibꝰ. ⁊ orphanis. ⁊ iudu¬
is diuiserunt spolia: ⁊ residua
ipsi cum suis habuere. xxixii¬
Us ita gestis. ⁊ cominuniter
ab omnibꝰ facta obsecratio¬
ne: misericordẽ dñm postula¬
bant: ut in finem suis seruis
reconciliaret᷑. Et ex his qui cũ
timotheo ⁊ bachide erant contͣ
se contendentes. suꝑ iuginti mi¬
lia interfecerunt: ⁊ munitiones
excelfas obtinuerunt: ⁊ plures
predas diuiserunt: equã porti¬
onem debilibꝰ. pupillis ⁊ uidius.
sed ⁊ semoribꝰ facientes. Et cum
arma eoꝵ collegissent: diligent̃
omĩa composuerunt in locis o¬
portunis. Residua uero spolia
ierusolimã detulerunt.  phi-¬
larchen qui cũ timotheo erat
int̾fecerunt: uirum scelestum qͥ
in multis iudeos afflixerat. ¶Et
cum epinicia agerent in ieroso¬

Expanded text:
autem ipsorum et spolia congreganautem ipsorum et spolia congregantes sabbatum agebant benedicentes Dominum qui liberavit eos in isto die misericordiae initium stillans in eos post sabbatum vero debilibus et orfanis et viduis diviserunt spolia et residua ipsi cum suis habuere his ita gestis et communiter ab omnibus facta obsecratione misericordem Dominum postulabant ut in finem servis suis reconciliaretur et ex his qui cum Timotheo et Bacchide erant contra se contendentes super viginti milia interfecerunt et munitiones excelsas obtinuerunt et plures praedas diviserunt aequam portionem debilibus pupillis et viduis sed et senioribus facientes et cum arma eorum collegissent diligenter omnia conposuerunt in locis oportunis residua vero spolia Hierosolymam detulerunt et phylarchen qui cum Timotheo erat interfecerunt virum scelestum qui in multis Iudaeos adflixerat et cum epicinia agerent in Hieroso
Abbreviated transcription (Latin):
ut om̃s ubi ad rem uentũ ẽ:
macedonibꝰ sociis hesitantibus
ipsi sex milia soli ꝑemerunt
centũ iuginti milia. ꝓpt̃ auxi¬
lium illis datum e celo: ⁊ be¬
neficia ꝓ his plurima conse¬
quuti sunt. His uerbis cons¬
tautes effecti sunt: et ꝓ legibꝰ ⁊
patria mori parati. ¶ Constitu¬
it itaq fr̃es suos duces utriq
ordur: symonẽ. ⁊ iosephum.
et ionathan: subiectis unicuiq
millenis. ⁊ quingentenis. ⁊ld hue
etiã ab hezdra lecto illis sc̃õ li¬
bro. ⁊ dato signo adiutorii dei:
in prima acie ipse dux cõmisit
cum nichanore. Et facto sibi
adiutore om̃ipotente: int̾fecer̃
suꝑ nouẽ milia hominũ. Mais¬
rem aut̃ partẽ exercitus nicha¬
noris uulneribꝰ debilem factã:
fugere compuler̃. Pecuniis uero
eoꝵ qui ad emptionẽ ipsoꝵ ue¬
nerant sublatis: ipsos usq qͣq
ꝑsequuti sunt. Sed reuersi sunt
hora conclusi: nam erat ante
sabbatũ. Quã ob causam: non
pseuerauer̃ insequentes. Arma

Expanded text:
ut omnes ubi ad rem ventum est ut omnes ubi ad rem ventum est Macedonibus sociis haesitantibus ipsi sex milia soli peremerunt centum viginti milia propter auxilium illis datum e caelo et beneficia pro his plurima consecuti sunt his verbis constantes effecti sunt et pro legibus et patria mori parati constituit itaque fratres suos duces utrique ordini Simonem et Iosepphum et Ionathan subiectis unicuique millenis et quingentenis ad hoc etiam ab Ezra lecto illis sancto libro et dato signo adiutorio Dei in prima acie ipse dux commisit cum Nicanore et facto sibi adiutore Omnipotente interfecerunt super novem milia hominum maiorem autem partem exercitus Nicanoris vulneribus debilem factam fugere conpulerunt pecuniis vero eorum qui ad emptionem ipsorum venerant sublatis ipsos usquequaque persecuti sunt sed reverterunt hora conclusi nam erat ante sabbatum quam ob causam non perseveraverunt insequentes arma
Abbreviated transcription (Latin):
pͥusquã cominus ueniret uen¬
diderat. Si non ꝓpt̃ eos: ꝓpter
testam̃tum quod erat ad patres
eoꝵ: ⁊ ꝓpter inuocationẽ sancti
et magnifici nominis eiꝰ suꝑ ip¬
sos. ¶ Conuocatis aut̃ macha¬
beus septẽ milibꝰ qui cũm ipso
erant. rogabat ne hostibꝰ recon¬
ciliarentur:: neq metuerent
inique uenientiũ aduersũ se
hostium multitudinẽ: sed for¬
titer contenderent. ante oculoᷤ
habentes contumeliã. que in
locum sẽm ab his iniuste ẽẽt
illata. Itemq ⁊ ludibrio habrte
ciuitatis iniuriam: adhuc etĩã
ueterum instituta conuulsa:
Nam illi quidẽ in armis con¬
fidunt ait simul ⁊ audacia:
nos aut̃ in omĩpotente dño. qͥ
potest ⁊ uenientes aduersus
nos. ⁊ uniuersũ mundũ uno
nutu delere confidimꝰ. Admo¬
nuit aut̃ eos ⁊ de auxiliis dei
que facta sunt erga parentes:
et sub sennacherib centũ octo¬
guta quinq milia ut ꝑierint:
et de prelio quod eis aduersus
galathas fuit in babylonia:

Expanded text:
priusquam in comminus veniret venpriusquam in comminus veniret vendiderat si non propter eos propter testamentum quod erat ad patres eorum et propter invocationem sancti et magnifici nominis eius super ipsos convocatis autem Macchabeus septem milibus qui cum ipso erant rogabat ne hostibus reconciliarentur neque metuerent inique venientium adversum se hostium multitudinem sed fortiter contenderent ante oculos habentes contumeliam quae in locum sanctum ab his iniuste esset inlata itemque et ludibria habitae civitatis iniuriam adhuc etiam veterum instituta convulsa nam illi quidem armis confidunt ait simul et audacia nos autem in omnipotente Domino qui potest venientes adversus nos et universum mundum uno nutu delere confidimus admonuit autem eos et de auxiliis Dei quae facta sunt erga parentes et sub Sennacherim centum octoginta quinque milia ut perierunt et de proelio quod eis adversus Galatas fuit in Babylonia
Abbreviated transcription (Latin):
pere cedere: ad ptolomeũ du¬
cem celessirie ⁊ fenicis fcripsit:
ut auxilium ferret regis nego¬
tiis. At ille uelocit̃ misit ni¬
chanorẽ patrocli de p̃rimoribꝰ
amicum: datis ei ꝑmixtis gen¬
tibus armatis ñ minus iugin¬
ti milibꝰ. ut uniuersũ genus
iudeoꝵ deleret: adiuncto ei gor¬
it aut̃ nichanor regi: ut tribu¬
tum romanis quod erat dandũ
duo milra talentoꝵ. de captiui-¬
tate iudeoꝵ suppleret. Statimq
ad maritimas misit ciuitates.
conuocans ad coemptionẽ iuda¬
icoꝵ mancipioꝵ: ꝓmittens se
nonaginta mancipia talento
diftracturũ: non respiciens ad
uindictam que eũ ab omĩpoten¬
te ẽẽt consequutura.xxi¬
udas aut̃ ubi comperit: indi¬
cauit his qui secum erant ui¬
deis nichanoris aduentum. Ex
quibꝰ quidã formidantes.⁊ non
credentes dei iusticie: in fugã
uertebant᷑. Alii uero siquid eis
suꝑerat ueniebant: simulq
dñm dep̃cabant᷑. ut eriꝑet eos
ab impio nichanore: qui eos

Expanded text:
pere cedere ad Ptolomeum dupere cedere ad Ptolomeum ducem Coelesyriae et Foenicis scripsit ut auxilium ferret regis negotiis at ille velociter misit Nicanorem Patrocli de primoribus amicum datis ei permixtis gentibus armatis non minus viginti milibus ut universum Iudaeorum genus deleret adiuncto ei Gorem Nicanor regi ut tributum Romanis quod erat dandum duo milia talentum de captivitate Iudaeorum suppleret statimque ad maritimas misit civitates convocans ad coemptionem iudaeorum mancipiorum promittens se nonaginta mancipia talento distracturum non respiciens ad vindictam quae eum ab Omnipotente esset consecutura Iudas autem ubi conperit indicavit his qui secum erant Iudaeis Nicanoris adventum ex quibus quidam formidantes et non credentes Dei iustitiae in fugam vertebantur alii vero si quid eis supererat vendebant simulque Dominum deprecabantur ut eriperet eos ab impio Nicanore qui eos
Abbreviated transcription (Latin):
tenter in castella. Et conuocan¬
tes cognatos. ⁊ eos qͥ ꝑmanse-¬
rant in tudaismo asfumentes.
eduxerunt ad sex milia uiros:
Et inuocabant dñm. ut respi¬
ceret in ppłm qui ab omnibꝰ cal¬
cabat᷑. Misereret᷑ templo: quod
contaminabat᷑ ab impiis. Mise¬
reret᷑ etiã exterminio eiuitatis.
que ẽẽt ilico complananda: et
uocem sanguinis ad se claman¬
tis audiret. Memoraret᷑ quoq
mniquissimas mortes innocenti¬
um paruuloꝵ: ⁊ blasphemias
nomini suo illatas: ⁊ indigna¬
I.ret᷑ suꝑ his. ¶ Et machabeus
congregata multitudine: into¬
lerabilis gentibꝰ efficiebat᷑. Ira
Et suꝑueniens castellis ⁊ ciui¬
tatibꝰ in ꝓuisus: succendebat
eas. N oportuna locã occupans:
non paucas hostium strages da¬
bat. Maxime aut̃ noctibus ad
huiꝰcemodi excursus ferebat᷑. ⁊
fama uirtutis eius ubiq dif¬
fundebat᷑. Uidens aut̃ philippus
paulatim uirũ ad ꝓfectum ue¬
nire. ac frequentius res ei ꝓs¬

Expanded text:
tenter in castella et convocantenter in castella et convocantes cognatos et eos qui permanserant in iudaismo adsumentes eduxerunt ad sex milia viros et invocabant Dominum ut respiceret in populum qui ab omnibus calcabatur misereretur templo quod contaminabatur ab impiis misereretur etiam exterminio civitatis quae esset ilico conplananda et vocem sanguinis ad se clamantis audiret memoraretur quoque iniquissimas mortes innocentium parvulorum et blasphemias nomini suo inlatas et indignaretur super his at Macchabeus congregata multitudine intolerabilis gentibus efficiebatur ira et superveniens castellis et civitatibus inprovisus succendebat eas et oportuna loca occupans non paucas hostium strages dabat maxime autem noctibus ad huiuscemodi excursus ferebatur et fama virtutis eius ubique diffundebatur videns autem Philippus paulatim virum ad profectum venire ac frequentius res ei pros
Abbreviated transcription (Latin):
sius. Tu aut̃ o sceleste ⁊ omĩ¬
um hominũ flagiciosissime:
noli frustra extolli uanis spebꝰ:
in seruos eiꝰ inflãmatus. Non¬
dum enĩ onũpotentis dei ⁊ om¬
nia inspicientis: iudiciũ effu¬
gisti. Nam fr̃ẽs mei modico
nunc dolore sustentato: sub te¬
stam̃to eterne uite effecti sunt:
Tu uero iudicio dei iustas suꝑbie¬
tue penas solues. Ego aut̃ sicut
⁊ fr̃es mei animã ⁊ corpꝰ meum
trado ꝓ patriis legibꝰ. inuocans
d̾m maturius genti nr̃e ꝓpiciũ
fieri: teq cũ torm̃tis ⁊ uerberis
confiteri. quod ipse est d̾s̃ solus:
In me uero ⁊ in fratribꝰ meis dẽ¬
sinet om̃ipotentis ira: que suꝑ
om̃e genus nr̃m iuste suꝑdue¬
ta ẽ. Tunc rex accensus ira. in
hunc suꝑ om̃s erudelius deseuit:
indigne ferens derisum se. Et
hic itaq mundus obiit: ꝑ om¬
nia in dño confidens. Nouissi¬
sumpta ẽ. Igit᷑ de sacrificiis et
de nimiis crudelitatibꝰ. satis di¬
Udas uero machabeus ⁊ qui
cum illo erant introibant la¬

Expanded text:
o sceleste et omnium hominum flagitiosissime noli frustra extolli vanis spebus in servos eius inflammatus nondum enim omnipotentis Dei et omnia inspicientis iudicium effugisti nam fratres mei modico nunc dolore sustentato sub testamento aeternae vitae effecti sunt tu vero iudicio Dei iustas superbiae poenas solves ego autem sicut fratres mei animam et corpus meum trado pro patriis legibus invocans Deum maturius genti nostrae propitium fieri teque cum tormentis et verberibus confiteri quod ipse est Deus solus in me vero et in fratribus meis desinet Omnipotentis ira quae super omne genus nostrum iuste superducta est tunc rex accensus ira in hunc super omnes crudelius desaeviit indigne ferens derisum se et hic itaque mundus obiit per omnia in Domino confidens novissisummata est igitur de sacrificiis et de nimiis crudelitatibus satis diudas vero Macchabeus et qui cum illo erant introibant la
Abbreviated transcription (Latin):
apparebo: adolescentibꝰ autem
exemplũ forte relinquã: sed si¬
ꝓmpto animo ac fortiter ꝓ¬
grauissimis ⁊ scĩssimis legibꝰ.
honesta morte ꝑfungar. ¶his
dictis: confestim ad suppliciũ
trahebat᷑. Hi aut̃ qui eũ duce¬
bant. ⁊ pauloante fuerant mi¬
tiores: in iram uersi sunt ꝓ¬
pter sermones ab eo dictos:
quos illi ꝑ arrogantiã ꝓlatos
arbitrabant᷑. Sed cũ plagis

Expanded text:
apparebo, adolescentibus apparebo, adolescentibus exemplum forte relinquam, si prompto animo ac fortiter pgravissimis et sanctissimis legibus honesta morte perfungar his dictis confestim ad supplicium trahebatur hii autem qui eum ducebant et paulo ante fuerant mitiores in iram versi sunt propter sermones ab eo dictos quos illi per arrogantiam prolatos arbitrabantur sed cum pl
Abbreviated transcription (Latin):
et simularet᷑ manducasse sic̃
rex imꝑauerat de sacrificii
carnibus. ut hoc facto a morte
liberaret᷑: ⁊ ꝓpter ueterẽ amici¬
ciam hanc in eo facerent hu¬
manitatẽ. At ille cogitationẽ
cepit etatis ac senectutis sue
eminentia digñã. ⁊ ingenite
nobilitatis canicie: atq a pu
ero obtime conuersationis: et
scd̃m scẽ ⁊ a deo condite legis
constituta respondit cito. di¬
cens premitti se uelle in infernũ:¬
Non enim etatem nr̃am dig¬
num est inquit fingere: ut
sum multi adolescentiũ arbitrati
eleazarum nonaginta annoꝵ
transisse ad uitã alienigenaꝵ
et ipsi ꝓp̃t̃ meam simulationẽ.
et ꝓpter modicũ corruptibilis
uite tempus decipiant᷑: ⁊ ꝑ
hoc maculam atq execratio¬
nem mee senectuti conquirã:
Nam ⁊ si in presenti tempore
suppliciis hominũ eripiar:
sed manus omĩpotentis. neq
uiuens neq defunctus effugi¬
am. Quã obrem fortĩt uita ex¬
cedendo. senectute quidẽ dignꝰ

Expanded text:
et simularetur manducasse sicut et simularetur manducasse sicut rex imperaverat de sacrificii carnibus ut hoc facto a morte liberaretur et propter veterem amicitiam hanc in eo facerent humanitatem at ille cogitationem cepit aetatis ac senectutis suae eminentiam dignam et ingenuitatem nobiliero optime conversationis et secundum sancte et a Deo condite legis constituta. Respondit cito dicens premitti se non enim aetatem nostram dignum est i multi adolescentuli arbitrantes Eleazarum nonaginta annorum transisse ad vitam alienigenarum, et ipsi propter meam simulationem, et propter modicum corruptibilis vitae tempus decipiantur, et per hoc maculam atque exsecrationem meae senectutis conquiram. Nam etsi in praesenti tempore suppliciis hominum eripiar, sed manus omnipotentis neque vivus neque defunctus effugiam. Quamobrem fortiter vita excedendo, senectute quidem dignus
Abbreviated transcription (Latin):
enter expectat: ut eas cum
iudicii dies uenerit in pleni¬
tudine puniat. peccatoꝵ ita ⁊
in nob̃ statuit : ut peccatis
nr̃is in finem deuolutis. ita
demum in nos iundicẽt. Prop¬
ter quod nũquã quidẽ a nob̃
misedĩam suam amouet: cor¬
ripiens uero in aduersis ppłm
suum non derelinquit. Sed
hec nob̃ ad cõmonitionem le-¬
gentium: dicta ẜint paucis:
Iam aut̃ ueniendũ ẽ ad narrationẽ:
gitur eleazar unus dexxi
primoribus scribaꝵ. uir eta¬
te ꝓuectus. ⁊ uultu decorus.:
aꝑto ore hians compellebat᷑
carnem porcinã manducare:
At ille glõsam mort̾e magis
quã odibilem uit̾ã amplectens:
uoluntarie preibat ad supplici¬
um. Intuens aut̃ quẽ admodũ
oportet accedere : patient̃ sus¬
tinens: destinauit ñ admitte¬
re illiecta ꝓp̃ter uite amorem:
Hi aut̃ qui astabant iniqua
miseratione commoti ꝓp̃t̃ an¬
tiquã uiri amiciciam. tollentes
eũ secreto. rogabant afferri
earnes quibꝰ uesci ei licebat

Expanded text:
enter expectat ut eas cum enter expectat ut eas cum iudicii dies venerit in plenitudine peccatorum puniat ita et in nobis statuit ut peccatis nostris in finem devolutis ita demum in nos vindicet propter quod numquam quidem a nobis misericordiam suam amovet corripiens vero in adversis populum suum non derelinquit sed haec nobis ad commonitionem legentium dicta sint paucis iam autem veniendum est ad narrationem igitur Eleazarus de primoribus scribarum vir aetate provectus et vultu decorus aperto ore hians conpellebatur carnem porcinam manducare at ille gloriosam mortem magis quam odibilem vitam amplectens voluntarie praeibat ad supplicium intuens autem quemadmodum oportet accedere patienter sustinens destinavit non admittere inlicita propter vitae amorem hii autem qui adstabant iniqua miseratione commoti propter antiquam viri amicitiam tollentes eum secreto rogabant adferri carnes quibus vesci ei licebat
Abbreviated transcription (Latin):
pari modo ⁊ ipsi aduersus iu¬
deos agerent: ut sacrificarent:
Eos aut̃ qui nollent transire
ad instititta gentiliũ: interfi¬
cerent. Erat ergo uidere mi¬
seria. Due enim mulieres
delate funt natos suos enrcũ¬
cidisse. Quas infantibꝰ ad ube¬
ra suspensis cum publice ꝑ ci¬
uitatem circũ duxissent: ꝑ mu¬
ros p̃cipitauer̃. Alii uero ad
ꝓximas coeuntes speluncas.
et latenter sabbati diem cele¬
brantes: cũ indicati ẽẽnt phi¬
lippo. flamms succensi sunt:
eo quod uerebant᷑ ꝓpter religi¬
onem et obseruantiã manu
.sibimet auxiliũ ferre. ¶Obse¬
cro aut̃ eos qui hunc librum
lecturi sunt. ne abhorrescant
ꝓpter aduersos casus: sed re¬
putent ea que acciderunt. ñ
ad interitũ sed ad correctionẽ
generis ẽe nr̃i. E tenĩ multo
tempore non sinere peccatoribꝰ
ex sententia agere. sed statim
ultiones adhibere: magni be¬
neficii est indicium. Nõ enĩ
sic̃ in aliis nationibꝰ dñs pati¬

Expanded text:
pari modo et ipsi adversus Iupari modo et ipsi adversus Iudaeos agerent ut sacrificarent eos autem qui nollent transire ad instituta gentilium interficerent erat ergo videre miseriam duae enim mulieres delatae sunt natos suos circumcidisse quas infantibus ad ubera suspensis cum publice per civitatem circumduxissent per muros praecipitaverunt alii vero ad proximas coeuntes speluncas et latenter sabbati diem celebrantes cum indicati essent Philippo flammis succensi sunt eo quod verebantur propter religionem et observantiam manu sibimet auxilium ferre obsecro autem eos qui hunc librum lecturi sunt ne abhorrescant propter adversos casus sed reputent ea quae acciderunt non ad interitum sed ad correptionem generis esse nostri etenim multo tempore non sinere peccatoribus ex sententia agere sed statim ultiones adhibere magni beneficii est indicium non enim sicut in aliis nationibus Dominus pati
Abbreviated transcription (Latin):
qui compelleret iudeos ut se
tranfferrent a patriis ⁊ dei le¬
gibus. Contaminare etiã quod
in iercisolimis erat templũ:
et cognominare iouis olym¬
pii. Et in garizim. ꝓut erãt
hi qui locum inhabitabant
ious hospitalis. ¶Pessima
aut̃ ⁊ uniuersis grauis. ma¬
loꝵ erat incursio. Nam tem¬
plum luxuria ⁊ cõmessationibꝰ
erat plenum: ⁊ scortantium
cũ meretricibꝰ. Sacratisq eclibꝰ
mulieres se ultro ingerebant:
intro ferentes ea que ñ lice¬
bat. Altare etiam plenum
erat illicitis: que legibꝰ ꝓhi¬
bebant᷑. Neq aut̃ sabbata
custodiebant᷑: neq dies sollem¬
nes patrii seruabant᷑: nec sim¬
pliciter se quisquã iudeum ẽẽ
confitebat᷑. Ducebant᷑ aut̃ cũ
amara necessitate in die nata¬
lis regis: ad sacrificia. Et cũ
liberi sacra celebrarent᷑: coge¬
bant᷑ hedera coronati libero
cireumire.
ecretum aut̃ exiit in ꝓxi-¬
mas gentiliũ ciuitates.
suggerentibꝰ ptolomeis: ut

Expanded text:
qui conpelleret Iudaeos ut se qui conpelleret Iudaeos ut se transferrent a patriis et Dei legibus contaminare etiam quod in Hierosolymis erat templum et cognominare Iovis Olympii et in Garizin prout erant hii qui locum inhabitabant Iovis Hospitalis pessima autem universis et gravis malorum erat incursio nam templum luxuria et comesationibus erat plenum et scortantium cum meretricibus sacratisque aedibus mulieres se ultro ingerebant intro ferentes ea quae non licebat altare etiam plenum erat inlicitis quae legibus prohibebantur neque autem sabbata custodiebantur neque dies sollemnes patrii servabantur nec simpliciter se quisquam Iudaeum esse confitebatur ducebantur autem cum amara necessitate in die natalis regis ad sacrificia et cum Liberi sacra celebrarentur cogebantur hedera coronati Libero circumire decretum autem exiit in proximas gentilium civitates suggerentibus Ptolomeis ut