comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
si sint. Que aut̃e summa rectitudo. nisi
summa ueritas & summa bonitas: Sũ¬
ma ueritas regła omnis ueritatis: sumina
bonitas regła omnis bonitatis. Omne
gͥ bonum iudicatur sec undum sũmum
bonum: quale bonum ipsum est ⁊ qͣntũ
bonum. Est aũt qd̾ dam summũ bonum
ad ipsũ bona sunt uera bona funt. Est itẽ
qd̾dam summũ bonum nec uere sũmũ
ner uere bonũ ⁊ ido omnia qͤ ad ipsum
bona sunt ñ uera bona sunt. omĩa tñ
bonatantũ bona sunt qͣntum ad sum¬
mum bonum bona sunt. Qđ uͦ summũ
bonum est: uniu̾saliter summũ est. Qd̾
autem ñ uere summũ bonum ẽ ñ uni¬
bonũ est. St̃ itaq duo quedã sum ma bo¬
na aliud uere summũ ⁊ uere bonum:
aliud insuo genere sum mum & in suo
tantum genere bonũ. S qͥd dicemus:
Nonne sũmum bonũ deus est : Si gͦ duo
summa bona sunt: duo utiq dii sunt.
& fortasse qd̾ ait apostolus siquid̾e dii
multi sunt ⁊ dñi multi hoc ipsuĩ signi¬

Expanded text:
si sunt. Quae est autem summa rectitudo nisi si sunt. Quae est autem summa rectitudo nisi summa veritas et summa bonitas? Summa veritas regula omnis veritatis. Summa bonitas regula omnis bonitatis. Omne igitur bonum judicatur secundum summum bonum. Quale bonum ipsum est, et quantum bonum est. Est autem quoddam summum bonum ad ipsquoddam summum bonum nec vere summum nec vere bonum; et ideo omnia quae ad ipsum bona sunt, non vera bona sunt. Omnia tamen bona, tantum bona sunt, quantum ad summum bonum bona sunt. Quod vere summum bonum est, universaliter summum est. Quod autem non vere summum bonum est, non unibonum est. Sunt itaque duo quaedam summa bona; aliud vere summum et vere bonum; aliud in suo genere summum et in suo tantum genere bonum. Sed quid dicemus? Nonne summum bonum Deus est? Si ergo duo summa bona sunt, duo utique dii sunt. Et fortasse quod ait Apostolus: Si quidem dii multi sunt et domini multi , hoc ipsum signi
Abbreviated transcription (Latin):
tione. ipsum quod dubium est discer¬
nat᷑. Et ipsum quidem scd̃m qd aliud
iudicatur qͣsi regła est: cui illud qđ ex
eius comparatione udicandum est.
qͦdammͦ confert᷑. ꝙ ce aptatur. Om̃e autem
qd scdm rectũ iudicatur. recto iudicio iu¬
dicat᷑. qm̃ cum illo aut conuenire inue¬
nitur. ⁊ rectũ esse. aut discrepare ab illo
& esse distortũ. Qd̃ autẽ iudicatur scdm id
qͥd distortũ est. non statim ipsum recto
iudicio uidicari necesse est: quia qđ dis¬
cordat a torto. non semꝑ rectũ inuenit᷑¬
sicut qd concordat tortũ esse ñ dubitat᷑
Itaq in sola rectitudine certũ iudicium
est: quia qd ꝯuenit cum illa. semꝑ rectũ
esse necesse est ⁊ qd discordat ab illa nun¬
qͣm rectum esse potest. Si gͦ rectitudo
regła est om̃ĩs iudicii ⁊ scd̾m illã utiq
rectitudinẽ rectissime omnia iudican¬
t᷑. a qua ⁊ per quã que recta sunt omĩa
& formantur ut recta sint & ꝓbantur

Expanded text:
tione ipsum quod dubium est discertione ipsum quod dubium est discernatur. Et ipsum quidem, secundum quod aliud judicatur, quasi regula est cui illud quod ex ejus comparatione judicandum est, quodammodo confertur et coaptatur. Omne autem quod secundum rectum judicatur, recto judicio judicatur, quoniam cum illo aut convenire invenitur et rectum esse, aut discrepare ab illo et esse distortum. Quod autem judicatur secundum id quod distortum est, statim ipsum non recto judicio judicari necesse est, quia sicut quod discordat a torto, semper rectum invenitur; quod concordat, tortum esse non dubitatur. Itaque in sola rectitudine certum judicium est, quia quod convenit cum illa, semper rectum esse necesse est; et quod discordat ab illa, nunquam rectum esse potest. Si ergo rectitudo regula est omnis judicii, secundum illam utique rectitudinem rectissime omnia judicantur a qua et per quam quae recta sunt omnia et formantur ut recta sint, et probantur
Abbreviated transcription (Latin):
bonum malum. ꝙ malum bonũ. Malũ
bonũ dicunt qui malũ diligunt ⁊ rur¬
sum bonũ malũ dicunt: qui bonum
odiunt. Qͥd est diligere: Approbare. Qͥ
approbat laudat:⁊ bonum putat qd̾ approbat :
Quid odire : Imꝓbare: & malum putarez
hoc est iudicium falsum: in quo ⁊ malũ
bonum & bonũ malum dicitur. Alius
dicit bonum est. alius dicit malum ẽ
& conten homines erroribꝰ suis ex¬
cetatii quia sp̃m non ha bent per qͤm
de omni uero. ⁊ omni bono
iudicare debuerunt. Cuncta fecit bo¬
na intempore suo: & mundũ tradidit
disputationi eoꝵ. Ideo litigant homi¬
nes contendentes iudicio: ⁊ non posst̃
recte uidicare de bono quia neq bo¬
num in ueritate. neq uerum in boni¬
tare cognouerunt. Iqr uere non cog¬
noscunt qͥd sit bonum: non possunt
recte iudicare de bono. Omnis enĩ qͥ
aliqͥd iudicat. scd̃m aliqͥd iuidicat. Alio¬
quin nichil iudicat nisi aliud sit cer¬
tũ ⁊ notum. cuius cõparatione & colla¬

Expanded text:
bonum malum, et malum bonum . Malum bonum malum, et malum bonum . Malum bonum dicunt qui malum diligunt, et rursum bonum malum dicunt quod bonum odiunt. Quid est diligere? Approbare. Qui approbat laudat, et bonum putat quod probat. Quid est odire? Improbare et malum putaro, hoc est judicium falsum, in quo et malum bonum et bonum malum dicitur. Alius dicit: Bonum est; alius dicit: Malum est; et contendunt homines erroribus suis excaecati, quia spiritum non habent per quem de omni vero et de omni bono judicare debuerunt. Cuncta fecit bona in tempore suo, et mundum tradidit disputationi eorum . Ideo litigant homines contendentes judicio, et non possunt recte judicare de bono, quia neque bonum in veritate, neque verum in bonitate cognoverunt. Et quia vere non cognoscunt quid sit bonum, non possunt recte judicare de bono. Omnis enim qui aliquid judicat, secundum aliquid judicat. Alioquin nihil judicatur, nisi aliud sit certum et notum, cujus comparatione sive colla
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat ominem ueritatẽ: ꝑ experientiã
iudicat omnem bonitatẽ. Duo sunt. ue¬
rũ ⁊ bonum: & in his duobus constat om¬
ne bonum. Sicut lumen istud corp oreũ
duo in se habet spbendorem & ardorem.
& per splendorem quidem illuminare. per
ardorem autem accendere uel calefacere
habetꝰ sic summum bonum mentem qͣm
replet. & ad cognitionẽ ueritatis illuminat:
⁊ adamorem bonitatis inflaminat.
Utrumqministrat spiritꝰ unus: cog¬
nicionẽ scilicet ⁊ dilectionẽm
Ccognitio prestat uidicium ueritatis: di¬
lectio p̾stat iudicium bonitatis. In utro¬
q errant homines. Qͥdam errant in iudi¬
cis ueritatis. excecati per ignorantiam
quid̃a errant in iudicio bonitatis exce¬
cati per malitiam. Qͥd est malitia: Uolun¬
tas mala. In uoluntate mala: dilectio ma¬
la. Sicut enim bona dilectio mentem il¬
luminat: sic dilectio mala mentẽ exce¬
cat. Omni homini bonum uidet᷑ quod
diligit. Scriptura dicit. Ue his qͥ dicunt

Expanded text:
judicat omnem veritatem. Per experientiam judicat omnem veritatem. Per experientiam judicat omnem bonitatem. Duo sunt verum et bonum, et in his duobus constat omne bonum. Sicut lumen istud corporeum duo in se habet, splendorem et ardorem, et per splendorem quidem illuminare, per ardorem autem accendere vel calefacere habet, sic summum bonum mentem quam replet et ad cognitionem veritatis illuminat, et ad amorem bonitatis inflammat. Utrumque ministrat spiritus unus, cognitionem scilicet et dilectionem. Cognitio praestat judicium veritatis, dilectio praestat judicium bonitatis. In utroque errant homines. Quidam errant in judicio veritatis excaecati per ignorantiam, quidam errant in judicio bonitatis excaecati per malitiam. Quid est malitia? voluntas mala. In voluntate mala dilectio mala. Sicut enim bona dilectio mentem illuminat, sic dilectio mala mentem excaecat. Omni homini bonum videtur quod diligit. Scriptura dicit: Vae iis qui dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
dent᷑ oculo ꝯtemp lationis uidet ea que
udent᷑ oculo rationis. ⁊ ea que uident᷑
oculo carnis: quia in suꝑioribus inferi¬
ora cognosc untur Q aucem uidet oculo
rationis ea quidem que uident᷑ oculo car¬
nis uidet: sed non similiter ea que uiden¬
tur oculo contemplationis uidet. Qui uͦ
oculo carnis uidet ex eo nec ea uidet que
uident᷑ oculo contemplatioĩs: nec ea que
uidentur oculo rationis. Propterea ergo
spiritalis diiudicat omniaͥ quia sicnt ꝑ
oculum contemplationis ea uidet que ĩ
deo sunt: ita per oculum rationis ꝯtem¬
platione illumina tum ea uidet que in
animo sunt ⁊ per ea & in eis ea qͦq que
in mundo sunt. Qui gͦ omnia uidet de
omnibus iudicare potest᷑: quia nichil
ab eius iudicio subtrahitur: a cuius cog¬
nitione nichil occultat᷑. Sic itaq spiri¬
talis diiudicat omma. Quid est omnia.
Omnem ueritatẽ sapientia: omnem bo¬
nitatem experientia. Per sapientiam in¬

Expanded text:
dentur oculo contemplationis, videt et ea quae dentur oculo contemplationis, videt et ea quae videntur oculo rationis et ea quae videntur oculo carnis, quia in superioribus inferiora cognoscuntur. Qui autem videt oculo rationis, ea quidem quae videntur oculo carnis videt; sed non similiter ea quae videntur oculo contemplationis videt. Qui vero oculo carnis videt, ex eo nec ea videt quae videntur oculo contemplationis, nec ea quae videntur oculo rationis. Propterea igitur spiritalis dijudicat omnia, quia sicut per oculum contemplationis ea videt quae in Deo sunt, ita per oculum rationis contemplatione illuminatum ea videt quae in animo sunt, et per ea et in eis ea quoque quae in mundo sunt. Qui ergo omnia videt, de omnibus judicare potest, quia nihil ab ejus judicio subtrahitur a cujus cognitione nihil occultatur. Sic itaque spiritalis dijudicat omnia. Quid est omnia? Omnem veritatem, sapientia. Omnem bonitatem, experientia. Per sapientiam
Abbreviated transcription (Latin):
sa. Si albũ solũ factũ esset: nigrũ ñ ẽẽt.
erãt: in uno solo esse ñ poterant. Itaq
si unũ qd cumq solum factum esset: omne
qd̃ est p̾ter unum non esset. Ratio aũt ꝯ
trarioꝵ contͣria non estr ⁊ iccirco sp̃e in
eo qd̵ rationem omnium continet omĩa
ꝑ rationẽ continet: & cũ sit unus ⁊ simplex
natura.multiplex est tñ sapientia: sicut
stabilis ueritate:⁊ mobilis subtilitate.
Hicgͣ spiritꝰ quando se ꝑ gratiam cordi
infundit. sicut in ipso omnium ueritas
continet᷑. ita ꝑ ipsum quomodo uult
⁊ qͣntum uult omnium cognitio mi¬
nistratur: & incipiunt quodam mͦ om¬
nia esse in illo qui accipit: sicut omnia
sunt in illo qui dedit. Qͥ enim uidet ocło
contem plationis: uidet dm & ea que in
deo sunt. Q uidet oculo rationis: uidet
animũ ⁊ ea que in animosunt. Qui ui¬
det oculo carnis: uidet mundũ & ea que
in mundo sunt. Qui aũt uidet ea que ui¬

Expanded text:
rsa. Si album solum factum esset, nigrum non esset.rsa. Si album solum factum esset, nigrum non esset.raria erant, in uno solo esse non poterant. Itaque si unum quodcunque solum factum esset, omne quod est praeter unum non esset. Ratio autem contrariorum contraria non est; et idcirco spiritus, in eo quod rationem omnium continet, omnia per rationem continet; et cum sit unus et simplex natura, multiplex est tamen sapientia, sicut stabilis veritate et mobilis subtilitate. Hic ergo spiritus quando se per gratiam cordi infundit, sicut in ipso omnium veritas continetur, ita per ipsum, quomodo vult et quantum vult, omnium cognitio ministratur; et incipiunt quodammodo omnia esse in illo qui accipit, sicut omnia sunt in illo qui dedit. Qui enim videt oculo contemplationis, videt Deum et ea quae in Deo sunt. Qui videt oculo rationis, videt animum et ea quae in animo sunt. Qui videt oculo carnis, videt mundum et ea quae in mundo sunt. Qui autem videt ea quae vi
Abbreviated transcription (Latin):
Quando autẽ hoc lumen uides totũ per
ipsũ uides ⁊ totũ in ipso uides ⁊ totũ qd̵
in ipso uides: ipsũ ẽ quod uides. Tale lumen
ẽ spiritale⁊ qd cũ se illuminandis p̃stat. qͥ
ipsũ uidẽt. totũ uidẽtł hoc ipsũ bonum
qd̵ spiritualib ocłis lum̃ est ⁊ sp̃es: spiri
suũ. uenit bonũ hoc ⁊ dicit canticũ sum
Auditũ fuit canticũ qd̃dam nouũ: ut isu¬
auitas ⁊ nouitas iocunditatẽ augerent
Suauitas ad delectationẽ nouitas ad am¬
mirationẽ.  ĩfusum ẽ aurib gaudium
suũ: & dicit bonũ hoc querite me ħ sũ
ego. Clamant fauces ⁊ dicit sapor sum. na¬
res ⁊⁊idicit odor sũ. tactꝰ ⁊ respondet sua¬
uitas sũ Ego totũ sũ & totỹ qd̾ sũ bonum
sum: ⁊ qͥ me ht̃ totũ ht. Non pot̾at corpo¬
rea natura sp̃itale̾ ꝑfectionẽ emulari:
ut in uno omnia contineret. Propterea
multa corpora fieri necesse erat. ut qd ñ
pot̾ant ꝑ se singła. simul facerẽt uniu̾¬

Expanded text:
c lumen vides, totum per ipsum vides, et totum in ipso vides; et totum quod in ipso vides, ipsum est quod vides. Tale lumen est spirituale, quod cum se illuminandis praestat, qui ipsum vident totum vident. Ex hoc ipsum bonum quod spiritualibus oculis lumen est et species, spirsuum; venit bonum hoc et dicit: Canticum sum. Auditum fuit canticum quoddam novum, ut et suavitas et novitas jucunditatem augerent: Suavitas ad delectationem, novitas ad admirationem. Et infusum est auribus gaudium suum et dicit bonum hoc: Quaerite me, hoc sum ego. Clamant fauces, et dicit sapor: Sum; nares, et dicit odor: Sum; tactus, et respondet suavitas: Sum. Ego totum sum; et totum quod sum bonum sum; et qui me habet totum habet. Non poterat corporea natura spiritualem perfectionem aemulari ut in uno omnia contineret. Propterea multa corpora fieri necesse erat ut, quod non poterant per se singula, simul facerent unive
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est. Si ẽ malũ inciuitate qd̾ dns ñ fec̾it᷑
Qd adculpã homini est. hõ facit. qd̾ ad pe¬
nã ẽ hoĩ ds̃ facit. Ergo hõ culpã facit:
qs penã Culpa uerũ malũ est: pena non
uerũ malũ. U ide dispares factoies. Deus
facit uerũ bonũ. hõ ñ uerũ bonũ Ritirsꝰ
hõ uerũ malũ facit. ds non uerũ. Sicut¬

Expanded text:
tum est: Si est malum in civitate quod Dominus non fecerit . Quod ad culpam homini est, homo facit; quod ad poenam est homini, Deus facit. Ergo homo culpam facit, Deus poenam. Culpa verum malum est, poena non verum malum. Vide dispares factores. Deus facit verum bonum, homo non verum bonum. Rursus homo verum malum facit, Deus non verum malu
Abbreviated transcription (Latin):
facit: ita nullũ malũ est foris ad pena.
qd̾ ds non facit. S hõ cũ malũ facit sͥ
facit: ⁊ ido male facit. Ds̃ cũ malũ facit
ñ sibi facit s homini male facienti: &
idõ non male facit. Hõ intꝰ stulte loqui¬
tur peccando: deus foris stulto respon¬
det scd̾m stultitiã suã peccatũ pumen¬
do S t̃ gͦ qͣtuoe uerũ bonũ ⁊ uerũ ma¬
lũ non uerũ bonũ iñ uerũ malume i om̃ia
hec cõparatione summi boni iudicantur
boni Est qd̾da bonum qd inse est bonũ:
i ñ ad aliqͥd. Est itẽ qđ da quod ñ inse est
bonũ. s ad aliqͥd. Iẽ rursũ  aliud: qd ⁊ ĩ
se ẽ bonũ ⁊ ad aliqͥd. Primũ est infimum
bonũ. scdm mediũ. terciũ sũmum. Sicut
enĩ optimũ est qđ ⁊ ĩse & ad aliud bonu̾ ẽ.
sic ⁊ ĩfimũ est quod inse tm̃ bonũ est: qͥa
illo meliꝰ est hoc qđ licet inse bonum non
sit: ad aliud tam̃ bonum ẽ ¶a enĩ ex eo
maiꝰ bonũ ẽ ipsum esse meliꝰ est: qr meliꝰ

Expanded text:
s ad poenam quod Deus non facit; sed homo cum malum facit sibi facit, et ideo malefacit. Deus cum malum facit non sibi facit, sed homini malefacienti; et ideo non malefacit. Homo intus stulte loquitur peccando; Deus foris stulto respondet secundum stultitiam ejus peccatum puniendo. Sunt ergo quatuor, verum bonum et verum malum: et non verum bonmi boni judicantur boni: Est quoddam bonum, quod in se est bonum et non ad aliquid. Est item quoddam, quod non in se est bonum, sed ad aliquid. Et est rursum aliud, quod et in se est bonum et ad aliquid. Primum est infimum bonum, secundum medium, tertium summum. Sicut enim optimum est quod et in se et ad aliud bonum est, sic et infimum est quod in se tantum bonum est, quia illo melius est hoc quod, licet in se bonum non sit, ad aliud tamen bonum est. Quia enim ex eo majus bonum est, ipsum esse melius est, quia melius
Abbreviated transcription (Latin):
non aluid sut̃ qͣm ipsa. Ibi unũ omnia. ⁊ om̃ia
unũ st̃. Neq iccirco ñ unũ st̃ qr omnia sunt: neq
ideo ñ omnia sunt quia unũ sunt. Pariter
magnitudo ⁊ simplicitas. unitas ⁊ inuersi¬
tas unũ bonũ est: & m illo bont om̃e bonũ
est. Si uidere cupis: lum̃ ẽ & species. lumen
est qm̃ per ipsũ uides: spẽs quoniã ipsum
uides. & qͥd est uidere ipsũ: Quesiuit ille:
ut iudere mereret᷑ dicens. Si inueni grãm
ante te ⁊ ostende mͥ te ipsum. Lait. Ego osten¬
dam tͥ om̃e bonũ uidete. Ipsũ uidere pe¬
tiit ⁊ ille om̃e bonũ se ostensurũ ꝓmisit.
ocsi aliud offerre uidet᷑ qͣm fuerat᷑ rogatꝰ.
sed ñ est aliud s ipsũ idem. Om̃e bonum
ipse ẽ npsum uidere: om̃e bonũ uide¬
re ẽ. Qualis gͦ putas ẽ species ista ⁊ ĩ qua oĩs
pulcritudo iidet᷑ : Multũ tͥ confert lum̃
hoc corporale quando ꝑ ipsum uides: ñ

Expanded text:
non aliud sunt quam ipsa. Ibi unum omnia, et omnia non aliud sunt quam ipsa. Ibi unum omnia, et omnia unum sunt. Neque idcirco non unum sunt quia omnia sunt, neque ideo non omnia sunt, quia unum sunt. Pariter magnitudo et simplicitas: unitas et universitas. Unum bonum est, et in illo bono omne bonum est. Si videre cupis, lumen est et species. Lumen est quoniam per ipsum vides. Species quoniam ipsum vides. Et quid est videre ipsum? Quaesivit ille ut videre mereretur, dicens: Si invenit gratiam ante te, ostende mihi teipsum. Et ait: Ego ostendam tibi omne bonum . Videte, ipsum videre petiit, et ille omne bonum se ostensurum promisit. Quasi aliud offerre videtur quam fuerat rogatus; sed non aliud est, sed ipsum idem. Omne bonum ipse est, et ipsum videre, omne bonum videre est. Qualis ergo putas est species ista in qua omnis pulchritudo videtur? Multum tibi confert lumen hoc corporale, quando per ipsum vides, non
Abbreviated transcription (Latin):
nec presentibus fruitur. nec futuris sa¬
ciatur. Inchoata enĩ ante ꝯsummationẽ
deseriti ⁊ inchoanda aute. tẽpus app̾hen¬
dit. Propterea bonũ est bono suo esse con¬
tentũ ⁊ presentia bona suꝑ uenientibꝰ bo¬
nis augere: non ꝓfuturis abicere. leuitatis
est enĩ bonoꝵ commutatio. exercitatio aũt
uirtutis multũq diuersa currunt uia qͥ pro
nouis uetera abiciunt: ⁊ qͥ ab inferioribus
ad superiora conscendt᷑. Qͥ enĩ mutationẽ
querit fastidiosus est. sicut qͥ ꝑfectũ appetit
studiosus ẽ. Rectissime gͦ incedit qͥsic est fer¬
uens ad melius. ut in bono fastidiosus ñ sit:¬
sed sustineat pͥus donec posterius tẽpore
piritalis diuidicat omĩa. Sp̃s spiritua¬
lem facit. Ipse spiritꝰ ipsa est unctio: que
cũ mentẽ tetigerit. de omĩbus docet. Ipsa
una est. & docet de om̃ibus. Nec mirũ si
omnia docet: qͥ omĩa ꝯtinet. Una ẽ sapi¬
entia & in ipsa omnia st̃ ⁊ omnia ĩ ipsa

Expanded text:
nec praesentibus fruitur, nec futuris sanec praesentibus fruitur, nec futuris satiatur. Inchoata enim ante consummationem deserit, et inchoanda ante tempus apprehendit. Propterea bonum est bono suo esse contentum, et praesentia bona supervenientibus bonis augere, non pro futuris abjicere. Levitas enim est bonorum commutatio, exercitatio autem virtutis, multumque diversa currunt via, qui pro novis vetera abjiciunt, et qui ab inferioribus ad superiora conscendunt. Qui enim mutationem quaerit, fastidiosus est sicut qui profectum appetit, studiosus est. Rectissime ergo incedit, qui sic est fervens ad melius, ut in bono non sit fastidiosus, sed sustineat prius, donec posterius tempore Spiritalis dijudicat omnia . Spiritus spiritalem facit. Ipse spiritus, ipsa est unctio quae, cum mentem tetigerit, de omnibus docet. Ipsa una est, et docet de omnibus. Nec mirum si omnia docet, quae omnia continet. Una est sapientia et in ipsa omnia sunt; et omnia in ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ debẽt. Alii ⁊siualẽt qd̾ debẽt. uolunta¬
ria impedimenta adduẽt uolendo qđ non
debẽt. Itẽ meditatio moꝵ duo mala ĩ bona
actione p̾cipue cauenda consid̾at: ħ ẽ affli¬
ctionẽ & occupationẽ Afflictio ẽ ad amari¬
tudinẽ ⁊ occupatio ad dissipationẽ. Paffli¬
ctionẽ dulcedo mentis amaricat᷑. per occu¬
pationẽ tͣnquillitas dissipat᷑. Afflictio est
qn pro his que ñ ualet ꝑ impatientiã urit.
occupatio. quandonhis qͣ ualet agendis ꝓ¬
intemperantiã agitat᷑. Negͥ male amari¬
cet᷑ animꝰ. suam impossibilitatẽ patient̃
sustineat. ne aũt male occupet᷑. possibili¬
tatẽ suam extͣ mensurã non extendat. Itẽ
meditatio moꝵ alia ꝯsid̾atione formã uiuen¬
di diuidicat: probans bonũ esse eaque ñ
fiunt impatient̾ appetere: nec bonũ esse
ea que fiunt insipient̾ fastidire. Qͥ enĩ semꝑ
qd̃ non facit appetit.⁊ quod facit fastidit.

Expanded text:
quod debent. Alii, et si valent quod debent, voluntaquod debent. Alii, et si valent quod debent, voluntaria impedimenta adducunt, volendo quod non debent. Item meditatio morum duo mala in bona actione praecipue cavenda considerat, hoc est afflictionem et occupationem. Afflictio est ad amaritudinem. Occupatio ad dissipationem. Per afflictionem dulcedo mentis amaricatur. Per occupationem tranquillitas dissipatur. Afflictio est, quando pro his, quae non valet per impatientiam uritur. Occupatio est, quando in his quae valet agendis per impatientiam agitatur. Ne igitur male amaricetur animus, suam impossibilitatem patienter sustineat: ne autem male occupetur, possibilitatem suam extra mensuram suam non extendat. Item meditatio morum alia consideratione formam vivendi dijudicat probans nec bonum esse ea, quae non fiunt, impatienter appetere, nec bonum esse ea, quae fiunt, insipienter fastidire. Qui enim semper quod non facit appetit, et quod facit fastidivit,
Abbreviated transcription (Latin):
sũ suũ dirigit: ⁊ qͥ directiꝰ ꝑgit citius ꝑueni
St̃ enĩ quedã bona in quibꝰ etiã multũ mo¬
ueri. parũ est ꝓmoueri: alia cõpendioso
labore fructũ magnũ ad uehũt. I hecgͦ di¬
sceruenda st̃. ⁊ eligenda magis que magis
ꝓst̃. Quecumq enĩ magis ꝓsunt melioia st̃e
nomne opus scđm fructum suum iudica¬
ri oportet᷑. Multi hanc discretionẽ non ha¬
bentes plurimũ laborauer̃t ⁊ parũ ꝓfe¬
cerunt: qm̃ oculũ habuert̃ foris talntũ aͥd spe¬
ciem operis: & ñ intꝰ adfructũ uirtutis Gau¬
debãt enĩ magna se facere. magis qͣm utĩ¬
lia exercere ⁊ dilexerunt potius illa in
qͥbus iuderi posset᷑ qͣm emendari. Ite me¬
ditatio in moribus primũ considerat qͣ
ut ñ facta generent reatum. hec gͦ primum
facienda st̃ique sine culpa dimitti ñ possunt.
Post hec siquid uoluntaria exercitatione suꝑ¬
ad dit᷑ sic faciendũ est ut debitũ non impe¬
diat᷑ Alii uolt̾ qd̾ non debẽt: qͥ non ualẽt id

Expanded text:
git, citius pervenit. Sunt enim quaedam bona, in quibus etiam multum moveri parum est promoveri. Alia compendioso labore fructum magnum adducunt. Et haec ergo discernenda sunt, et eligenda magis, quae magis prosunt. Quaecunque enim magis prosunt, meliora sunt, et omne opus secundum fructum suum judicari oportet. Multi hanc discretionem non habentes, plurimum laboraverunt, et parum profecerunt, quoniam oculum habuerunt foris tantum ad speciem operis, et non intus ad fructum virtutis. Gavisi sunt enim magna se facere, magis quam utilia exercere, et dilexerunt potius illa, in quibus videri possent, quam emendari. Item meditatio ut non facta generent reatum. Haec ergo primum facienda sunt, quae sine culpa dimitti non possunt. Post haec si quid voluntaria exercitatione superadditur, sic faciendum est, ut debitum non impediatur. Alii volunt quod non debent, qui non valent id
Abbreviated transcription (Latin):
tiꝰ surgt̃ ꝓpter necessitatẽ ⁊ qͤ uero a diabolo
st̃. sepiꝰ oriunt᷑ p̃ter rationẽ. Qd enĩ a diabo¬
lo suggerit᷑. sicut alienũ ẽ ab hoĩe: ita fre¬
quent̃ alienũ est ab humana ratione :
oꝑa diaboli discernuntur qm̃ extranea st̃
ab homine: ⁊ aliena ab humana ratione⁊
oꝑa aũt carnis ⁊ suggestiones eiꝰ sepiꝰ p̾ce¬
dentẽ hñt causam. necessitatẽ s qͥa mo¬
dũ ⁊ mensurã tͣnseunt excresc̃t ĩ suꝑflu¬
itatẽ. Ut u̾bi gr̃a cũ post famem cibꝰ su¬
mendꝰ immod̾ate appetit᷑.i post abstinen¬
nentiã in sum̃do edulio mensura ñ tenet᷑.
Itẽ meditatio moꝵ tͥplici iudicio exercet᷑.
pͥmo qd iudicat int̾ diẽ & noctẽ. ⁊ scdo
qd̃ iudicat int̾ diem ⁊ diẽ: t̾cio qd̾ udi¬
cat omnẽ. diẽ. Int̾ noctẽ ⁊ diẽ iudicare ẽi
mala abonis diuidere. Int̾ diẽ ⁊ die̾ iuidica¬
re est: ĩt̾ bonũ & meliꝰ discretionẽ habere
Omẽm diẽ iudicare ẽ: singła bona ꝓ merito

Expanded text:
tius surgunt propter necessitatem, quae vero a diabolo sunt, saepius oriuntur praeter rationem. Quod enim a diabolo suggeritur, sicut alienum est ab homine, ita frequenter alienum est ab humana ratione, uopera diaboli discernuntur, quoniam extranea sunt ab homine, et aliena ab humana ratione. Opera autem carnis, et suggestiones ejus saepius praecedentem habent causam necessitatem. Sed quia modum et mensuram transeunt, excrescunt in superfluitatem. Ut verbi gratia cum post famem cibus sumendus immoderate appetitur, et post abstinentiam in sumendo edulio mensura non tenetur. Item meditatio morum triplici judicio exercetur. Primo quod judicat inter diem et noctem. Secundo quod judicat inter diem et diem. Tertio quod judicat omnem diem. Inter noctem et diem judicare, est mala a bonis dividere. Inter diem et diem judicare, est inter bonum et melius discretionem habere. Omnem diem judicare, est singula bona pro merito
Abbreviated transcription (Latin):
malas gen̾ãt affectioẽs Ordinate st̃: qñ ratio¬
nabilit̾ hoc ẽ tẽpore suo adueniũt. Tẽpore em̃
ñ suo etiã bona cogitare. sine uicio n̾ e: ut ĩ lecti¬
one de oratiõer & in oratiõe de lectione: In oꝑib
ꝯsid̾andũ ẽ pͥmũ: ut bona intentiõe fiãt. Bona
ĩtentio ẽi qͣ simplex est & recta Sĩplex sine ma¬
licia: recta sine ignoiantia. Qenĩ sine malicia

Expanded text:
malas generant affectiones. Ordinatae sunt, quando ratiomalas generant affectiones. Ordinatae sunt, quando rationabiliter, hoc est tempore suo adveniunt. Tempore enim non suo etiam bona cogitare sine vitio non est, ut in lectione de oratione, et in oratione de lectione. In operibus considerandum est primum, ut bona intentione fiat. Bona intentio est, quae simplex est, et recta. Simplex sine malitia. Recta sine ignorantia. Quae enim sine malitia
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. Scdm allegoriã meditatio oꝑat᷑ in dispo¬
sitiõe p̾cedentiũ. futuroꝵ significationẽ at¬
tendẽs: mira ratiõe ⁊ ꝓuidentia coaptat᷑a sicut
oportuit ad ĩtelligentiã & fidi formã fabͥcand̃a.
Itropologia meditatio oꝑat᷑ qu̾ẽ fructũ dicta
afferãt exqͥrens qͥd faciendũ ĩsinuẽt uł qͥd doce¬
ãt eẽ uitandũ: qͥd ad eruditionẽ qͥd ad exhorta
qͥd nutͥat affectionẽ. qͥd formã uiuendi aditer
uirtutis edoceat. Meditatio ĩ moribꝰ. scd̾m af
bẽt essere qͦmͦ debẽt esse. Dilig̾e enĩ qd ñ opor¬
tetimalũ est Similit̾ qd̃ dilig̾e oportet & dili¬
dilerit ñ erat qͦm debuit Igit᷑ affectꝰ esse potest
ad id qͦd debet ⁊ ñ qͦmͦ debet Nũqͣm aũt esse
potest qͦmͦ deb: nͥ ad id ad qd debet. In eo ad qd de¬
bet rectꝰ.⁊ qͦmͦ debet sincerꝰ. Incogitationibꝰ
consid̾andũs ut sit᷑ mundȩ & ordinatȩ alundȩ
st̃i qͣn neq de malis affectionib gen̾ant᷑ neq

Expanded text:
uit. Secundum allegoriam meditatio operatur in dispositione praecedentium, futurorum significationem attendens mira ratione et providentia coaptatam sicut oportuit ad intelligentiam, et fidei formam fabricandam. In tropologia meditatio operatur quem fructum dicta afferant, exquirens quid faciendum insinuent, vel quid doceant esse vitandum; quid ad eruditionem, quid ad exhortatquid nutriat affectionem, quid formam vivendi ad iter virtutis edoceat. Meditatio in moribus secundum bent esse, et quomodo debent esse. Diligere enim quod non oportet malum estdilexit, non erat quomodo debuit . Igitur affectus esse potest ad id, ad quod debet et non quomodo debet. Nunquam autem esse potest quomodo debet, nisi ad id ad quod debet. In eo ad quod debet rectus, et quomodo debet sincerus. In cogitationibus considerandum, ut sint mundae et ordinatae. Mundae sunt, quando neque de malis affectionibus generantur, neque
Abbreviated transcription (Latin):
turis meditatio ẽ ⁊ qͦmͦ scire oporteat. Exemplũ:
scriptũ est. Declina a malo: & postea fac bonum.
Causa qr nisi pͥus mala receclant: ñ adueniunt
bona Ratio sicut pͥus mala germina eradicant᷑.¬
ita pꝰea plantant᷑ bona. It̾e . Qͤre dixit declina
a malo: & in itin̾e occurrt᷑. Itẽ. declina: qͥa uͥ
nando euadimꝰ. Itẽ. declinamꝰ mala. uitando
mat̾iam peccati:ut ꝓsuꝑbia diuitias ꝓ in¬
continentia abundantiam ꝓ ꝯcupiscentia
speciem carnis ꝓ ĩuidia & ꝯtentione uitanda
amor̾e possessionis: hoc ẽ declinare. Itẽ. Quead¬
modu om̃e malũ declinandũ pꝰcipit᷑. sic om̃e
bonũ faciendũ iubet᷑ & sicut qͥ n̾ omne malũ
declinat. sic qͥ ñ om̃e bonũ facit reus ẽ.S si sic
ẽ qͥs nonẽ reus: G ab õi malo declinare iube¬
mͦ. bona aũt qͤda st̃ necessitatis qda uoluntatiᷤ.
Necessitatis st̃. que st̃ inp̾cepto ⁊ uoto. Decet̾is

Expanded text:
turis meditatio est, quomodo scire oporteat. Exemplum turis meditatio est, quomodo scire oporteat. Exemplum scriptum est: Declina a malo, Causa, quia nisi prius mala recedant, non adveniunt bona. Ratio, sicut prius mala germina eradicantur, postea plantantur bona. Item quare dixit: Declina a malo? Quia in itinere occurrunt. Item declina, quia ubi nando evadimus. Item declinamus mala vitando materiam peccati, ut pro superbia, divitias, pro incontinentia abundantiam, pro concupiscentia speciem carnis, pro invidia et contentione vitanda amorem possessionis. Hoc est declinare. Item, si quemadmodum omne malum declinandum praecipitur, sic omne bonum faciendum jubetur. Et sicut qui non omne malum declinat, sic qui non omne bonum facit, reus est. Sed si sic est quis non est reus? Ergo ab omni malo declinare jubemur. Bona autem quaedam sunt necessitatis, quaedam voluntatis. Necessitatis sunt quae sunt in praecepto
Abbreviated transcription (Latin):
editatio ẽ frequens cogitatio: modũ &.
causam ⁊ ratioñe unius euiusq rei in¬
uestigans. Modũ qͥd sit causam qͣre sit: ro¬
nem quomͦ sit. Tria st̃ gen̾a meditationũ
unũ in creaturis unũ inscͥpturiẜĩmũ in
morib Primũ surgit exammiratiõe. scđos
exlectione: t̾cium ex circu̾spectiõe. In pͥmo
ãmiracio questione gen̾at questio inuesti.¬
gationẽ ĩuestigatio inuentionẽ. Ammira¬
tio est dispositionis questio cause inuestiga¬
tio rationis. Dispositio est in celo cuncta eqͣ¬
lia in t̾ra alta & dep̃ssa: ꝓhoc ammiratio Cau¬
sa ꝓpter uitã terren̾a t̾ra: ꝓpter uitã cȩlestẽ
cȩlũ. ꝓ hac questio. fatio. Quahs t̾ra talis uita t̾¬
rena: qͣle cȩlũ talis uita cȩlestis ꝓ hac ĩuestiga¬
tio. In lectiõe aũt sic considerandũ. Primo le¬
ctio ad cognoscend̾a ueritatẽ mat̾iam mini¬
strat meditatio coaptat: oratio subleuat᷑. oꝑa¬
tio cõponit contẽplatio in ipsa ex ultat: Inscͥꝑ¬

Expanded text:
editatio est frequens cogitatio modum, et causam et rationem uniuscujusque rei investigans; modum quid sit, causam quare sit; rationem quomodo sit. Tria sunt genera meditationum, unum in creaturis, unum in scripturis, unum in moribus. Primum surgit ex admiratione, secundum ex lectione, tertium ex circumspectione. In primo admiratio quaestionem generat, quaestio investigationem, investigatio inventionem. Admiratio est dispositionis, quaestio causae, investigatio rationis. Dispositio est in coelo cuncta aequalia, in terra alta et depressa: pro hac admiratio. Causa, propter vitam terrenam terra, propter vitam coelestem coelum: pro hac quaestio. Ratio, qualis terra, talis vita terrena; quale coelum, talis vita coelestis: pro hac investigatio. In lectione autem sic considerandum. Primo lectio ad cognoscendam veritatem materiam ministrat, meditatio coaptat, oratio sublevat, operatio componit, contemplatio in ipsa exsultat. In Scrip
Abbreviated transcription (Latin):
ris infirmitas coeporalis generat᷑ Itẽ ex ñ
ueromalo ñ uerũ bonũ out᷑. sicut quan¬
do ex pena coeporis sanitas corporalis ge¬
neratur. Si eiũ pena malũ est in amari¬
tudine pouoĩs: sanitas bonũ est ĩ adep¬
tioẽ curatioĩs. Ex uero itẽ bono ñ uerũ
bonũ ⁊ ñ uerũ malũ orit᷑ sicut qñ ex
continentia m̃tis ⁊ corpꝰ ab edendi suꝑ¬
fluitate cohibitũ in sua sanitate con¬
seruat᷑ & caro ꝑ abstinentiã macera¬
ta ipsa etiam boni oꝑis executiõe affli¬
git᷑ Ex uero similit̾ malo ñ uerũ bonũ
⁊ ñ uerũ malũ ori  qͣndo id qđ conti¬

Expanded text:
eratur. Item ex non vero malo non verum bonum oritur, sicut quando ex poena corporis sanitas corporalis generatur. Si enim poena malum est in amaritudine potionis, sanitas bonum est in adeptione curationis. Ex vero item bono non verum bonum; et non verum malum oritur, sicut quando ex continentia mentis et corpus ab edendi superfluitate cohibitum in sua sanitate conservatur, et caro per abstinentiam macerata, ipsa etiam boni operis exsecutione affligitur. Ex vero similiter malo non verum bonum et non verum malum oritur, quando id,
Abbreviated transcription (Latin):
rũ bonũ orit᷑ sicut qñ ex culpa uera hu¬
mlitas orit᷑. Duo fuert̃ pharisens ⁊ pu¬
blicanꝰ. Unus iustꝰ: alt̾ peccatoi. Ex iusti¬
cia pharisei orta est elatio: ex in iustitia
publicam humiliatio. Illic ex uero bono
uerũ malũ: hic ex uero malo uerũ bonũ
Itẽ ex non uero bono ñ uerũ bonũ nascit᷑᷑¬

Expanded text:
a humilitas oritur. Duo: fuerunt Pharisaeus et publicanus, unus justus, alter peccator. Ex justitia Pharisaei orta est elatio; ex injustitia publicani, humiliatio. Illic ex vero bono verum malum; hic ex vere malo verum bonum. Item ex non vero bono non verum bonum nascit
Abbreviated transcription (Latin):
singularit̃ eos diligebat. & specialit reuisebat
& confortabat. Porro beatꝰ martinꝰ post obitũ
suũ usq ad diem migrationis eoꝵ sepissime
apparebat eis in uisione: consolans eos &
corroborans. Uixerunt aut̃ cũ eo in sc̃o. ꝓposi¬
to annis sedecim: post tͣnsitũ eiꝰ ugrnti qͥnq:
uidelicet sub Gaub̃to abbate pͥmo. annis uiginti
tribͥ sub aichardo scd̃o alb̃e annis duob.

Expanded text:
ariter eos diligebat, et spiritualiter revisebat et confortabat. VI. Beatus autem Martinus post obitum suum usque ad diem migrationis eorum saepissime eis apparebat in visione, consolans eos et corroborans. Vixerunt autem cum eo in sancto proposito annis sexdecim, post transitum ejus viginti quinque: videlicet sub Gualberto abbate primo annis viginti tribus; sub Aicardo secundo abbate annis duob
Abbreviated transcription (Latin):
reuelationẽ obitũ suũ longe ante prenoscens.
ad condatensẽ uicũ ire disposuit: ut pacem
int̾ clericos eccłie illiꝰ dissidentes reformaret.
Cognoscens etiã ꝑ sp̃m scm̃ se ñ reuersurum:
ouocatis omnib monasterii fr̃ib osculatꝰ ẽ¬

Expanded text:
revelationem obitum suum longe ante praenoscens, revelationem obitum suum longe ante praenoscens, ad Condatensem vicum ire disposuit, ut pacem inter clericos ecclesiae illius dissidentes reformaret: cognoscens etiam per spiritum non se reversurum, convocatisque omnibus monasterii frat
Abbreviated transcription (Latin):
herbis contenti qͥnquenmio ꝑegerunt.
eu̾tentes gͥ sani & incolumes. beato mai¬
tino se p̃sentauerunt cũ multis reliqͥis:
iudelicet de sepulchro dñi & eiꝰ scĩssima cru¬
beatꝰ martinꝰ reu̾enter acciꝑiens: in absida
maioris eccłie cũ reu̾entia posuit. Ipsi uero
septẽ fr̃s beato martino & fr̃ĩb ibidem ma¬
nentib tam in aĩa ꝗͣ in corpore se dedentes:
uouert̃ se de loco illo ampliꝰ ñ recessuros. Sta¬
tim aut̃ beatꝰ martinꝰ gratant̃ eos acceꝑit:
& monachico habitu eos induit. & bñdictio
ti montis in quodã specu. fecit qͦ eis orato¬
riũ in ipsa rupe. bñdixit q altarẽ: ubi &
reliquias ꝓpria manu condidit quas ipsi
uetulerant. Ordinauit uͦ clem̃tem & primũ
pb̃rosͥ letũ & theodorũ diaconos: gaudentẽ.
quiriacũ & innocentiũ subdiaconos. ꝑman¬
serunt aut̃ in eadẽ cella siue oratorio. ubi
uelectabant᷑ ieiuniis. oratione. silentio. lectiõe:
qͣm diu beatꝰ martinꝰ suꝑfuit. Ipse quidẽ per

Expanded text:
herbis contenti quinquennio peregerunt. Revertentes autem sani et incolumes, beato Martino se praesentaverunt cum multis reliquiis, videlicet de sepulcro Domini et ejus sanctissima crubeatus Martinus reverenter accipiens in apsida majoris ecclesiae cum reverentia posuit. Ipsi vero septem fratres beato Martino, et fratribus ibidem manentibus, tam in anima quam in corpore se dedentes, voverunt se de loco illo non recessuros. Statim autem beatus Martinus eos gratanter excepit, et monachico habitu eos induit, et benedictiti montis in quodam specu, fecit quoque eis oratorium in ipsa rupe, benedixitque altare, ubi et reliquias proprias manu condidit, quas ipsi apportaverant. Ordinavit autem Clementem et Primum presbyteros, Laetum et Theodorum diaconos, Gaudentem, Quiriacum et Innocentium subdiaconos. Permanserunt autem in eadem cella sive oratorio, ubi et delectabantur jejuniis, oratione, silentio, lectione, quandiu beatus Martinus superfuit. Ipse quidem per
Abbreviated transcription (Latin):
dĩem guiti᷑ meo ad hibras
libet ut ꝑscͥpturas tuas
rõm mẽe conferas gusta¬
re et uidere qm̃ florens
hic mũdus tãꝙͣ spongiã
manis est. et oĩs ꝯcupis¬
tencia enis aceto amari-¬
or. Ita pater ime fiat
ins m̾ebrians om̃em t̾¬
ram nec mainglie me
spbendore seducat. nec fal¬
sa dulcedĩe ĩbriet ꝙad¬
modũ eos qui tenebras

Expanded text:
dinem gustui meo adhibeas. Libet ut per Scripturas tuas rationi meae conferas gustare et videre quomodo florens hic mundus tanquam spongia inanis est, et omnia concupiscentia ejus aceto amarior. Ita, Pater, in me fiat, eus inebrians omnem terram , nec inani me splendore seducat, nec falsa dulcedine inebriet, quemadmodum eos qui tenebras
Abbreviated transcription (Latin):
tenderit amor meus pol¬
lutus erit Si ate declina¬
ueriit desideria mea ua¬
na erunt Norme tu ama¬
bilis ⁊ desiderabilis es sr̃

Expanded text:
tenderit amor meus, pollutus erit: si a te declinaverint desideria mea, vana erunt. Nonne tu amabilis et desiderabilis es super
Abbreviated transcription (Latin):
et cluit iusti quibus
multa ꝓueniũt qua¬
si oꝑa egͦut ĩpiorum
et sunt ĩpii qui ita se¬
curi sunt quasi iusto¬
rum fc̃a h̾eant ¶Imor¬

Expanded text:
terram sunt iusti quibus multa proveniunt quasi opera egerint impiorum et sunt impii qui ita securi sunt quasi iustorum facta habeant
Abbreviated transcription (Latin):
dessabilis hẏmpni inglo¬
riam tͥue ⁊ simple diuinita¬
tis. Pte seraphin ardent ꝑ
te chembui lucent. ꝑte thro¬
in iudicant. Tu deus ñr
igins es m̃ocue ardeus. ⁊
a tue diumitatis ĩmediata
approxĩacõne totus carita¬
te ignitꝰ. et flãmea choru¬
scaciõne uestifus. Sacer¬
ille ordo seraphin qͥ ⁊ su
suanis incendii exuberan¬
ciam sꝑgit in cet̾as t̾ mĩ¬
litantes phalangas qͣꝵ
de plem̃tadine gustamus
et nos. Tu deus nr̃ et u̾a
lux es. et suscipiũtilucẽ
reconditos ad intuentes
te ebiciuo oculosos che¬
rubm ꝑ te ip̃m large ef¬
facis ad illũiandas subor¬
dĩandas illis electas lay¬
pades admirabilis tabꝰ¬
naculi tui que aute faciẽ
tuam doͤ ĩ extingiubiliter

Expanded text:
cessabilis hymcessabilis hymriam trinae et simplae divinitatis. Per te seraphim ardet, per te cherubim lucet, per te throni judicant. Tu Dominus noster, ignis es innocue ardens, et a tuae divinitatis immediata approximatione totus charitate ignitur, et flammea coruscatione vestitur sacer ordo seraphim, qui et sui suavis incendii exuberantiam spargit in caeteras tibi militantes phalangas, de quarum plenitudine gustamus et non. Tu Deus noster, vera lux es, et suscipiunt montesiae in de reconditos ad intuentes te e vicino oculos cherubim, per te ipsum large effacis ad illuminandas subordinatas illis electas lampades admirabilis tabernaculi tui, quae ante faciem tuam, Domine, inexstinguibiliter
Abbreviated transcription (Latin):
dedisti ⁊ suauior oleo tu
es. Aromatib cunctis
odores suos tribuisti.⁊
tus Aurũ inter metal¬
la spec̾osum et pulcrũ
Insingulari excellencia
ate conditum est et hoc
qͥd est cõꝑatum inp̾cia¬
bili dũo et inuñse clari¬
tati in que desidant pxi
spicere. Opus mauuũ
tuaꝵ est oĩs lapis p̾ci¬
sus et desid̾a̾bilis ad ii¬
dendumi. Sardius. topati
Iaspis. crisolitus. orux¬
biniculus. et smaradus
et hec qͥd sunt nsi festu¬
te ad tui cõꝑacõnem. Orex
decore muns et multum
ĩ ex ordio scloꝵ aulam suꝑ¬
eth̾eam pulchre distinxi¬
sti ad laudem et gli̾am.
pris. ꝑ te milia milimm
ad complenda pr̃is mini¬
steria alat̾ discurrsu ingi¬
ter meant inter celũ et
t̾ram qͣi apes negociose
inter aluearia et flores
disponentes oĩa suaniter
populus accinctꝰ nestiens
labem. nesciens in obedĩe
moram. Pte centena decĩ¬
es milies milia assistunt
tes uultui maiestatis ka
ro et nreflexibili uifu ac
ꝑsonantes armoniam ĩ¬

Expanded text:
dedisti, et suavior oleo tu es. Aromatibus cunctis odores suos tribuisti, etus. Aurum inter omnia metalla pretiosum et pulchrum in singulari excellentia a te conditum est. Et hoc quid est, comparatum impretiabili Domino, et immensae claritati, in quam desiderant angeli prospicere? Opus manuum tuarum est omnis lapis pretiosus, et desiderabilis ad videndum, sardius, topazius, jaspis, chrysolitus, onyxbunculus et smaragdus: et quid haec sunt nisi festucae ad tui comparationem? O rex decore nimis et multum in exordio saeculorum aulam superaetheream pulchre distinxisti ad laudem et gloriam Patris. Per te millia millium ad complenda Patris ministeria alacri discursu jugiter meant, et inter coelum et terram quasi apes negotiosae inter alvearia et flores, disponentes omnia suaviter, populus accinctus, nesciens labem, nesciens inobedientiae moram. Per te centena decies millies millia assistunt tes vultui Majestatis tuae claro et indeflexibili visu, ac personantes harmoniam in
Abbreviated transcription (Latin):
laris głie in dext̾a prĩs cur
coronatus glĩa et honore
ut decet uigeĩtum dei. se¬
renus in leticia plenus õĩ

Expanded text:
loriae sedet in dextera Patris, cui coronatus gloria et honore, ut decet Unigenitum Dei serenus in laetitia, plenus o
Abbreviated transcription (Latin):
cõsilii ad nos defferũtur
archana. ꝑ hos sanitates
mortaliũ ꝓcurant᷑. P hos
consistunt regna et impe¬
ria mũdi. Inter quos pre
pro aciẽ dei uiuentis ex¬
tendeus rũpheam ꝓpugͣ¬
cionis ac uoce t̾rifica ĩto¬
nans quis ut deus suꝑ eos
qui exaduerso sunt Sed
⁊ illa feliciũ angłoꝵ ag
qͣr incorruptili uestit᷑a ĩ die
qua condidisti eos mopus
sacri misterii tm. hii unĩa
sydera suꝑioris celi. lilia
int̾ioris ꝑadisi. nose plã¬
tate suꝑ aquam syloe que
fluit cum filencio tibi men

Expanded text:
consilii ad nos deferuntur arcana; per hos sanitates mortalium procurantur, per hos consistunt regna et imperia mundi. Inter quos praepro acie Dei viventis, extendens rhomphaeam propugnationis, ac voce terrifica tonans: quis ut Deus, super eos, qui ex adverso sunt. VII. Sed et illa felicium angelorum quasi incorruptibili vestitura in die qua condidisti eos in opus sacri ministerii tui. Hi sunt viva sidera superioris coeli, lilia interioris paradisi, rosae plantatae super aquas Siloe, quae fluunt cum silentio, in men
Abbreviated transcription (Latin):
re inte ⁊ dextrum pedem
meũ erdem ligno uite pru¬
dencie clauis affiget. Da
eualitatẽ nec eneruet la
meus fortitudĩs cleuo
rũ tui capitis aliqua in
me sis̾itudo appareat. de tͦ
mulus zeli emulanitis ꝙ
rectũ est coram te. et ad
dum tͥplex mͥconfigit᷑
spina. libet ut et spongiã
per aruudĩem ori meo por¬
rigas et aceti amaritu-

Expanded text:
re in te; et dexterum pedem meum eidem ligno vitae prudentiae clavo affige. Da sensualitatem nec enervet labmeus fortitudinis clavorum capitis tui aliqua in me similitudo appareat, detur, mulus zeli aemulantis quod rectum est coram te, et ad dum triplex mihi configitur spina . Libet ut et spongiam per arundinem ori meo porrigas, et aceti amaritu
Abbreviated transcription (Latin):
us. Dĩe aũt ttio post diẽ
laboris. post diem simpli¬
cis glĩe mane pͥma salbĩ
ꝑpetuo m̃ter filios tuos.
me indignũ resucita ut
et incarne mea uideã cla¬
ritatem tuam et ad ĩpleat

Expanded text:
us . Die autem tertio, post diem laboris, post diem simplicis gloriae, mane prima Sabbati perpetui inter filios tuos me indignum resuscita, ut in carne mea videam claritatem tuam, et adimplea
Abbreviated transcription (Latin):
dei. restauracõnem mũdi
potenter ac mirifice oꝑa¬
ta est. et usq mͦ oꝑatur
us esti. et crucis amari
torib suis. mortuus est
et mortẽ necauit. et qͥs¬

Expanded text:
Dei restaurationem mundi potenter ac mirifice operata est, et usque modo operatur. us est coravit; mortuus est, et mortem enecavit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Nesum nazarenũ
a indeis iuocenter
sequiis. Saluatoris in¬
firma nos qui xp̃iaui su¬
mus reuenter uen̾ari. A¬
manter amplecti. fortiter
ĩmitari dignũ est salubꝵe
et honorificũ. Hec enĩ sũt
instrumenta fortissima

Expanded text:
esum Nazarenum a Judaeis innocenter sequiis. Salvatoris infirma nos, qui Christi sumus, reverenter venerari, amanter amplecti, fortiter imitari dignum est et salubre et honorificum. Haec enim sunt instrumenta fortissima;
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃iꝰ portare ignorimaui
ad locꝰ deductus supplicii
mirra potatur et felle. In
cruce leuat᷑. et dixit pater
diite illis qr uesciunt ꝙͥ
faciunt. Qualis ẽ hic qui
in om̃ib p̾ssuris suis nec
semel os suũ apperuit. ut
aut q̃rele aut excussacõis
aut cõmĩacoĩs aut maledc̃i
u̾bum adu̾sus maledcos
illos caues proferret. et
nouissiẽ uerbũ bñdictõius
qͣle asclĩs non est auditum
suꝑ ĩimicos suos effudit
Adhuc eudẽ ĩtenciꝰ intue¬

Expanded text:
ipsius portare ignominiam. Ad locum deductus supplicii myrrha potatur et felle. In cruce sublevatur, et dicit: Pater, dimitte illis, quia nesciunt quid faciunt . Qualis est hic, qui in omnibus pressuris suis nec semel os suum aperuit, ut aut querelae, aut excusationis, aut comminationis, aut maledictionis verbum adversus maledictos canes istos proferret et novissime verbum benedictionis, quale a saeculo non est auditum, super inimicos suos effudit? Adhuc autem attentius illu
Abbreviated transcription (Latin):
Consilio doͤ malignãtiũ
adu̾sꝰ te pontificũ pñtatꝰ
es et uitatẽ pro ut oportu¬
it confesss qͣr de blasphemia
adiudicatꝰ es morti. Am̃ã¬
tũ tuũ honorabilem ĩquẽ
desiderant angłi ꝓspic̾e
qui om̃s celos adimpleti
tes plebis polluti labiis
lem collaphizauerũt. Ad¬
huc añt et aĩam tuã in¬
circũcisio eam degluciandã
tradiderũt. umtũ siq̃dẽ

Expanded text:
Concilio malignantium adversus te pontificum praesentatus es, et veritatem, prout oportuit, confessus, quasi de blasphemia adjudicatus es morti. Amantum tuum honorabilem, in quem desiderant angeli prospicere, qui omnes coelos adimplet tes plebis , polluti labii slem, colaphizaverunt. Adhuc autem et animam tuam incircumciso cani deglutiendam tradiderunt. Vinctum siquide
Abbreviated transcription (Latin):
bilis glĩe nũc socõs ht
qui oliui ꝑman sistis cũ
ip̃o in tẽptacõnib suis
et uezacõnum eius con¬
sortes fiuistis Idorate u̾c¬
ad sacritissĩam cenam.
Adorate nũt illas sacͣtisfi¬
mas manus quib pedũ¬

Expanded text:
bilis gloriae nunc vos socios habet, qui olim permansistis cum ipso in tentationibus suis et vexationum ejus consortes fuistis? Adorate nuncad sacratissimam coenam. Adorate nunc illas sacratissimas manus, quib
Abbreviated transcription (Latin):
tuos retrorsũ. neq attende¬
runt ad oĩa mirabilia tua
q̃ oꝑatꝰ es ineis. exceptis
ꝑ paucis nobłib athletis qͦs
ĩ ter firma et abiecta mũdi
tuitis tuis bñficus extite¬
runt. s ꝯtumeliis affeciut.

Expanded text:
tuos retrorsum ; neque attenderunt ad omnia mirabilia, quae operatus es in eis, exceptis perpaucis nobilioribus athletis, quos inter infima et abjecta mundi tuitis tuis beneficiis exstiterunt, sed et contumeliis affecerunt
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ deum tuũ cecid̾irt
obprobͥa. si prẽm familias
belezebub rocau̾ũt. qnͣto
magis domesticos eius
lh ͨ quidẽ et huis silia blas
es coram eis sicut homo
nõ audiẽs et hñs ĩore

Expanded text:
t opprobria? Si patrem familias Beelzebub vocaverunt, quanto magis domesticos ejus? Et haec quidem et similia blaspes coram eis quasi homo non audiens, et non habe
Abbreviated transcription (Latin):
acerbitatẽ. tep̃tam̃ta illus¬
soris sp̃s equanuunt᷑. tolle¬
rasti. ut oĩa h nob̾ tollerabi¬
lia effic̾es. Demũ ueisti ad
isrł. dĩui uerbi lapadẽ pa¬
lam extollens ad illũiacõ¬
nem orbis t̾re et regnũdĩ

Expanded text:
acerbitatem, tentamenta illusoris spiritus aequanimiter tolerasti, ut omnia haec nobis tolerabilia efficeres. Demum venisti ad Israel , divini verbi lampadem palam extollens ad illuminationem orbis terrae, et regnum
Abbreviated transcription (Latin):
dimiussiãm crucem huime
meis impone. ciꝰ latitu¬
do esticaritas suꝑ omẽm
creaturam se extendeus.
Longitudo et̾nitas. cuiꝰ
sub lunitas om̃ipotẽcia

Expanded text:
inissimam crucem humeris meis impone, cujus latitudo est charitas, super omnem creaturam se extendens; cujus longitudo, aeternitas, cujus sublimitas, omnipotentia;
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑturiebar. Adhuc tra nõ
fec̾at et flũa et cardĩes
orbis t̾re. Qu̾do p̾para¬
bat celos aderã quͣdo
certa lege et gyro ualla¬
bati abyssos quͣdo eth̾a
firmabat. sursum et li¬
brabat foutes aquaꝵ
qñdo cͥꝯdabat mari t̾miũ
suum ⁊ legẽ pouẽt aqͥs
ire tũsirent fines suos

Expanded text:
iebar; adhuc terram non fecerat, et flumina, et cardines orbis terrae. Quando praeparabat coelos, aderam: quando certa lege, et gyro vallabat abyssos: Quando aethera firmabat sursum, et librabat fontes aquarum. Quando circumdabat mari terminum suum, et legem ponebat aquis, ne transirent fines suos: