comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tũmͦ uolo uob̃ genera ꝓpͥetatesq patefacere: quib nos quoq si
uolumꝰ bella dnĩ p̃liari. ⁊ int̾ centuriones euglicos militarei
aceiti uigit̃ debemꝰ incedere. Sumite. inquit scutũ fidi: in qͦ
possitis omĩa tela nequissimi ignea extinguere. Ergofides est :
quȩ extinguens ardentissima libidinũ tela. metu futuri uidi¬
eii & eģlestis regni eredulitate mortificat. Et loricã inquit Ra¬
ritatis. Ipsa nempe ẽ quȩ uitalia corporis nr̃i circũdans atq com¬
muniens. letalib ꝑturbationũ obiecꝰta uulnerib. contrarios
retundit ictus: nec ad interiora nr̃a iacula diaboli penetra¬
re ꝑmitit. Omĩa enĩ suffert: omĩa patit᷑ omĩa sustinet. Qt
galeã spẽ salutis. Salea. capitis ẽ. munimen. Quia gͦ caput
in expugnabili galea in cunctis tẽptationib ac ꝑsecntionib
cõnuinire. & pͥncipalit᷑ fidt̃ eius illesã atq integrã eustodire. A
liis enĩ menbris truncatũ quẽpiã. licet debilẽ. possibile tamen

Expanded text:
genera proprietatesque patefacere, quibus nos quoque si volumus bella Domini praeliari, et inter centuriones evangelicos militare, accincti jugiter debemus incedere: Sumite, inquit, scutum fidei in quo possitis omnia tela nequissimi ignea exstinguere. Ergo fides est scutum quae excipiens ardentissima libidinum tela, metu futuri judicii et coelestis regni credulitate mortificat. Et loricam, inquit, charitatis . Ipsa nempe est quae vitalia pectoris nostri circumdans atque communiens, lethalibus perturbationum objecta vulneribus, contrarios retundit ictus, nec ad interiorem hominem nostrum jacula diaboli penetrare permittit. Omnia enim suffert, omnia patitur, omnia sustinet . Et galeam spem salutis. Galea capitis est munimen. Quia ergo capuinexpugnabili galea in cunctis tentationibus ac persecutionibus communire, et principaliter fidem ejus illaesam atque integram cusliis enim membris truncatum quempiam, licet debilem, possibile tamen
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ creans malũ. Et iterũ. Si ẽ malitia in ciuitate. ꝗͣ. dñs ñ fecit.
heodorus. Nonnũquã solet scriptura diuina abusiue ui¬
mala ꝓ afflictionib ponere. ñ qr. ꝑ naturã ꝓprie mala su
s scđm hoc qđ ab his sentiant᷑ mala. quib utilit̾ inferunt᷑
hommib. Etenĩ disputans duuna censura necesse est ut hu¬
manis u̾bis & affectib eloquat᷑. Et enĩ secꝰtio uł ustio salu¬
taris. quȩ illis qui ulcerũ contagione putrefacti sunt. pie in
feruntur a medico. mala a tolerantib credunt᷑: nec equo cal¬
car. nec em̃datio suauis ẽ. delinquenti. Om̃s enĩ discipline his qui
erudiunt᷑ amare. sentiunt᷑ ad p̃sens sicut dic̃ apłs. Om̃is dis¬
ciplina in p̃senti ñ uidet᷑ eẽ gaudii sed meroris: postea autem
frucꝰtũ pacatissimũ his qui ꝑ se exercitati st̃ reddet iustitiȩ.¬

Expanded text:
et creans mala, et iterum: si est malitia in ciuitate quam dominus non fecit? . et creans mala, et iterum: si est malitia in ciuitate quam dominus non fecit? . THEODORVS: Nonnumquam solet scriptura diuina abusiue mala pro adflictionibus ponere, non quia per naturam proprie mala sint, sed secundum hoc quod ab his sentiantur mala quibus utiliter inferantur. hominibus etenim disputans diuina censura necesse est ut humanis uerbis et adfectibus eloquatur. etenim sectio uel ustio salutaris, quae fertur a medico, mala a tolerantibus creditur; nec equo calcar, nec emendatio suavis est delinquenti. Omnes etiam disciplinae his qui erudiuntur amarae sentiuntur ad praesens, sicut Apostolus diidetur non esse gaudii, sed moeroris, postea autem fructum pacatissimum exercitatis per eam reddet iustiti
Abbreviated transcription (Latin):
front. Idest. t̾renuĩ habitaculũ.: aggrauat m̃tẽ multa cogitan¬
tẽ. Hex gͥ ꝓ conditione nature mĩquã potest oeiosa consistere:
sed necesse ẽ eã nisi ꝓuisum habuerit uͥ suos exerceat motus.
& in quib ugit᷑ occupet᷑ ꝓpͥa mobilitate discurrere .& ꝑoĩa
uolitare: donec longo exercitio usuq assuefacꝰta duiturno. que
uos incassũ dicitis laborare exꝑiat᷑. & discat quas memoris suȩ
debeat materias p̃parare: erga quas circũagat indefessos uola¬
tus. ⁊ immorandi robur adquirat: & ita p̃ualeat aduersas mi¬
mici suggestiones quib distrahebat᷑ ex trudere.: atꝙ in illo
quẽ desiderat statu & qualitate durare. Non gͦ hanc euaga¬
tionẽ cordis nr̃i: uel naturȩ humans. uł dõ ereatori eiꝰ debemꝰ
asseribere. Uera ẽ enĩ scripture sententia: qr d̃s fecit hominẽ
rectũ. & ipsi quęsierunt cogitationes multas. A nob gͦ earum
qualitas pendet. qr cogitatio inquit bona seientib eã apppri¬

Expanded text:
renum habitaculum adgrauat mentem multa cogitantem. haeo igitur pro condicione naturae numquam potest otiosa consistere, sed necesse est eam, nisi prouisum habuerit ubi suos exerceat motus et in quibus iugiter occupetur, propria mobilitate discurrere et per omnia uolitare, donec. longo exercitio usuque adsuefacta diuturno, quo uos in cassum dicitis laborare, experiatur et discat quas memoriae suae materias debeat praeparare, erga quas circumagat indefessos uolatus et inmorandi robur adquirat, et ita praeualeat aduersas inimici suggestiones quibus distrahebatur extrudere atque in illo quem desiderat statu et qualitate durare. non ergo hano euagationem cordis nostri uel naturae humanae uel deo creatori eius debemus adscribere. uera est enim scripturae sententia, quia deus fecit hominem rectum: et ipsi quaesierunt cogitationes multas. a nobis ergo earum qualitas pendet, quia cogitatio inquit, bona scientibus eam adpropi
Abbreviated transcription (Latin):
Sbilit̾ custodiri. qd nulli malũ ab alio possit inferri. nͥ qui illus
ignauia sui cordis ac pusillanimitate contraxerit: hanc eandẽ sen¬
tentiã beato apło uno u̾siculo confirmante: Scimus aut̃ qm̃ di¬
ligentib dm̃. omĩa cooꝑant᷑ in bonũ. Dicens enĩ cooꝑant᷑ in bo

Expanded text:
biliter custodiri, quod nulli malum ab alio possit inferri, nisi qui illud biliter custodiri, quod nulli malum ab alio possit inferri, nisi qui illud ignavia sui cordis ac pusillanimitate contraxerit, hanc eamdem sententiam beato Apostolo uno versiculo confirmante: Scimus autem quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur ad bonum . Dicens enim, omnia co
Abbreviated transcription (Latin):
potuit. Tolerantia enĩ & uirtus uisti. ñ illi qͥ mortẽ. uł tẽptati¬
ones. uł supplicia intulit. s illi ꝓficit ad mercedẽ. qui illata sͥ¬
mala patient᷑ excepit. Ideoq & hic merito pumet᷑ ꝓerudelita
tis seuicia. qr malũ uoluit inferre: & ille nichilominꝰ nichil ma¬
li ꝑpessus. qr uirtute animi sui pacient̃ tẽptationes doloresq sus¬
tentans. ea quȩ malo ꝓposito illata sunt. ad ꝓfectũ melioris sta¬
tus & ęt̾nȩ uite fecit beatitudinẽ ꝑuenire: uiiii.
eq enĩ patientia iob mercedẽ diabolo. qr eũ illustriorẽ suis tẽp¬
tationib reddidit. sed illi ipsi qui eas uirilit̃ ꝑtulit adquienit
Nec iudas ȩt̃ni supplicii mimunitate donabit᷑: q ꝓctitio eiꝰ ad satu¬
tẽ generis ꝓfecit humam. Non enĩ ꝓuentꝰ considandus ẽ oꝑis:
s oꝑantis affecꝰtus. Qua ꝓpt̃ hec debet in nobis diffinitio mmo

Expanded text:
potuit. Tolerantia enim et virtus justi non illi qui mortem potuit. Tolerantia enim et virtus justi non illi qui mortem vel supplicia intulit, sed illi proficit ad mercedem qui illata sibi patienter excepit. Ideoque tis saeuitia, quia malum uoluit inferre, et ille nihilominus nihil mali perpessus est, quia uirtute animi sui patienter temptationes doloresque sustentans ea quae malo proposito inlata sunt ad profectum melioris status et aeternae uitae fecit beatitudinem pertinere. Neque enim patientia Iob mercedem diabolo, quia eum inlustriorem suis temptationibus reddidit, sed illi ipsi qui eas uiriliter pertulit adquisiuit, nec ludas aeterni supplicii inmunitate donabitur, quia proditio eius ad salutem generis profecit humani. non enim prouentus considerandus est operis, sed operantis a
Abbreviated transcription (Latin):
mors uiro scõ: ñ ei malũ illatũ ẽẽ credendũ ẽ: sed mediũ
quiddã. Q cũ peccatori malũ sit: iusto requies & absoluti¬
o fit maloꝵ. Mors enĩ uiro requies. cuiꝰ uita abscondita ẽ.
noui. s id qđ ei accessurum fuerat necessitate. naturȩ. inimiei
nequitia ñ sine p̃mo uitȩ ꝑhennus excepit. ac debitũ mortis
humane qđ in excusabili lege reddendũ ẽ cũ fructu uberrimo
passionis ac magnȩ remunerationis mercede ꝑsoluit. uii.¬
Germanus. Ergo si int̾emptus iustus ñ solũ nich̃ mali ꝑpessus ẽ.
s etiã mercedẽ passionis adsequit᷑. qͦmͦ in reatũ uocabit᷑ qui non
os de ꝓprietate boni maliq uł eiꝰ qđ diximus eẽ medtiũ dis¬
p̃utamꝰ. ñ de affectu eoꝵ qui ista cõmittunt. slec enĩ quis impius
uł iniquus iccirco impinitꝰ erit. qr malitia sua uisto nocere non

Expanded text:
mors uiro sancto, non ei malum inlatum esse credendum est, sed medium mors uiro sancto, non ei malum inlatum esse credendum est, sed medium quiddam. quod cum peccatori malum sit, iusto requies et absolutio fit malorum. mors enim uiro requies cuius uia abscondita est. noui, sed id, quod ei accessurum fuerat necessitate naturae, inimici nequitia non sine praemio uitae perennis excepit ac debitum mortis humanae quod ineicusabili lege reddendum est cum fructu uberrimo passionis ac magnae remunerationis mercede persoluit. GERMANVS: Ergo si interemptus iustus non solum nihil mali perpessus est, sed etiam mercedem passionis adsequitur, quomodo in reatum uocabitur qui non Nos de putamus, non de affectu eorum qui ista committunt. Nec enim quis impius vel iniquus idcirco impunitus erit, quia malitia sua justo nocere non
Abbreviated transcription (Latin):
nũquã ꝑ afflictionib poni solent. scdm illud. Et̃ penatuit ds̃
suꝑ malitia quã loquutꝰ ẽ: ut faceret eis & ñ fecit. Et iterũ.
inuidens saluti eoꝵ. s consulens imp̃cat᷑. Adde illis mala dñe:
adde: mala głosis t̾rȩ. Et ipse dñs. Ecce inquit inducã suꝑ eos
mala. id ẽ. dolores ac uastitates: quib in p̃senti salubrit᷑ casti¬
gati: ad me quẽ in reb ꝓsperis contempserunt reuerti tan¬
dẽ ac festinare cogauit᷑. Iaoq hec pͥncipalia mala non possumꝰ
definire. Multis enĩ ad bonũ ꝓficiunt. & causas ȩt̾̃noꝵ pari¬
unt gaudioꝵ: & iccireo ut ad questionẽ ꝓpositã recurranus.
uniuersa quȩ: putant᷑ mala nobis ab inmicis uł a quib cũq
aliis irrogari non st̃ credenda mala eẽ. sed media. Non enĩ ta¬
lia inuenient᷑. qualia putat eẽ ille qui intulit animo furibun¬
do: ses qualia senserit ille qui sustinet. Iaeoq cũ illã fuerit

Expanded text:
flictionibus solent secundum illud: et paenituit deus super malitia quam locutus est ut faceret eis, et non fecit, et iterum: inuidens saluti eorum, sed consulens inprecatur: adde illis mala, domine, adde mala gloriosis terrae, et ipse dominus ecce, inquit, inducam super eos mala, id est dolores ac uastitates, quibus in praesenti salubriter castigati ad me, quem in rebus prosperis contempserunt, reuerti tandem ac festinare cogantur. ideoque haec principalia eaae mala non possumus definire: multis enim ad bonum proficiunt et causas aeternorum pariunt gaudiorum. et idcirco, ut ad quaestionem propositam recurramus, uniuersa quae putantur mala nobis ab inimicis uel a quibuscumque aliis inrogari non sunt credenda mala esse, sed media. non enim talia inuenientur qualia putat esse ille qui intulit animo iuribundo, sed qualia senserit ille qui sustinet. ideoque cum inlata fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
possit aptari dñs suꝑeẽ. conspiciens: quodã mͦ inquitatũ magnitti¬
dine suꝑat᷑. ac discedẽ ab illa clem̃ti sua castigatione cõpellitur. Itaq
ei denuntiat dicens. Iã ñ irascar tͥ. & zelus m̃s recessit a te. De. aliis
uͦ quoꝵ non ꝑdurauit cor frequentia peccatoꝵ nec illa seuerissima
& ut ita dixerim caustica ignis indigent medicina. s eruditio salu¬
taris u̾bi. sufficit ad salutẽ. dr̃. Emendabo eos in auditu tribulatioĩs
sue. Non ignoramꝰ alias quoq animadu̾sionũ. suie ultionũ cau¬
sas. quȩ inferunt᷑ his qui grauissime deliquert̃. ñ ad expianda eoꝵ
erimina. nec ad abolenda merita peccatoꝵ. s ad emendationẽ me¬
tũq uiuentiũ: quȩ euident̃ in iheroboam filiũ nabath. baasa qͦq
filiũ achia. ⁊ achab atq iezabel illata cognoscimꝰ. ita ꝓnuntiante
diuina censura. Eece ego inducã suꝑ te malũ. & demetã posteriora

Expanded text:
possit aptari dominus superesse conspiciens quodammodo iniquitatum magnitupossit aptari dominus superesse conspiciens quodammodo iniquitatum magnitudine superatur, ac discedere ab illa clementi sua castigatione conpellitur itaque ei denuntiat dicens: iam non irascar tibi, et zelus meus recessit a te. de aliis uero, quorum non praedurauit cor frequentia peccatorum nec illa seuerissima et ut ita dixerim caustica ignis indigent medicina, sed eruditio salutaris uerbi sufficit ad salutem, dicitur: emendabo eos ioauditu tribulationis suae. non ignoramus alias quoqae animaduersionum siue ultionum causas, quae inferuntur his qui grauissime deliquerunt, non ad expianda eorum crimina nec ad abolenda merita peccatorum, sed ad emendationem metomque uiuentium. quae euidenter in Hieroboam filium Nabath, Baasa quoque filium Achia et Achab atque Iezabel inlata cognoscimus ita pronuntiante diuina censura: ecceego iidncam anper te malum, et demetam posteriora
Abbreviated transcription (Latin):
mcassũ fuisse. consũptã: desꝑans quodãmͦ iã de eoꝵ salut̾e ꝓela¬
mat. Defecit sufflatoriũ m igne. frustra conflauit conflator.
malitiȩ eoꝵ ñ st̃ consũpte. Argentũ reꝓbũ uocate eos: qrua
dñs ꝓiecit illos. hanc salutarem igt
purgationẽ. cirea eos qui p̃durati sunt. scelerib suis. manit̃ se
dñs adhibuisse. sub ꝑsona iherłm concretȩ ꝓfunda rubigine
peccatoꝵ. ita conquerit᷑. Pone inquiens eã suꝑ prunas uacuan
ut incalescat & liquefiat es eiꝰ. & conflet᷑ in medio eiꝰ inquina¬
m̃tũ eiꝰ Multo labore sudatũ ẽ: ñ exiuit de ea nimia rubigo eiꝰ.
neq ꝑ ignẽ. Immunditia tua execrabilis. qr mundare te uolui. &
ñ es mundata a sordib tuis. Quãobrẽ ut ꝑitissimus medicus expen¬
sis omib salutarib curis. nec ullũ iã remedii genꝰ qđ infirmitati eoꝵ

Expanded text:
incassum fuisse consumptam, desperans quodammodo jam de eorum salute proclaincassum fuisse consumptam, desperans quodammodo jam de eorum salute proclamat: Defecit sufflatorium in igne, frustra conflavit conflator; ae non sunt consumptae. argentum reprobum uocate eos, quia dominus proiecit eos. hanc salutarem ignis purgationem circa eos qui praedurati sunt sceleribus suis inaniter se dominus adhibuisse sub persona Hierusalem concretae profunda robigine peccatorum ita conqueritur pone, inquiens, eam super prunas uacuam, ut incalescat, et liquefiat aes eius: et confletur in medio eius inquinamentum eius. multo labore sudatum est, et non exiuit ea nimia robigo eius, neque per ignem. inmunditia tua execrabilis: quia mundare te uolui, et non es mundata a sordibus tuis. quamobrem ut pertissimus medicus expensis omnibus salutaribus curis nec ullum iam remedii genus quod infirmitati eorum
Abbreviated transcription (Latin):
fumũ umbrãq uacuã contẽplat᷑. & ut mox transitura
contẽpnit: cũ ẜ utura ꝑ excessũ m̃tis ñ solũ ardentissime
concupiscit: uerũ etiã clarius intuet᷑ cũ efficatius spiri¬
talib pascit᷑ theoriis: cũ lucidius reserata sibi conspicit
cȩlestia saeram̃ta: cũ orationes purius atq alacrius emit¬
tit ad dm̃. cũ ita sp̃c̃ aridore succensus ad ea quȩ inusibi¬
lia st̃ & ętͣna. tota animi alacritate transiigrat. ut ne¬
quaquã se iã eredat in carne consistere: Eabet similiter
des sinistrã. cũ dẽptationũ turbinib implicat᷑. cũ ad deside¬
ria carnis incentiuoꝵ ȩstib inflãmat᷑. cũ ad iracundie furo

Expanded text:
fumum umbramque uacuam contemplatur et ut mox transitura fumum umbramque uacuam contemplatur et ut mox transitura contemnit, cum futura per excessum mentis non solum ardentissime concupiscit, uerum etiam clarius intuetur, cum efficacius spiritalibus pascitur theoriis, cum lucidius reserata sibi conspicit caelestia sacramenta, cum orationes purius atque alacrius emittit ad deum, cum ita spiritus ardore succensus ad ea quae inuisibilia sunt et aeterna tota animi alacritate transmigrat, ut nequaquam se iam credat in carne consistere. habet similiter et sinistram, cum temptationum turbinibus inplicatur, cum ad desideria
Abbreviated transcription (Latin):
le aoth in libro uidicũ fuisse describit᷑. qui utraq manui u¬
tebatur ꝓ dextera. Quã uirtutẽ. ita poterimus nos quoq pos
fudere: si ea quȩ ꝓspera sunt dexteraq censent᷑. & ea quȩ ad¬
uersa sunt ac sinistra dicunt᷑ bono recꝰtoq usu ad partem
ita dixerim manib. interiorẽ hominẽ nr̃m subsistere ꝑ¬
iudemus: nec quisquã scõꝵ carere hac sinistra quã dicimus
potest. Sed in hoc uirtus ꝑfecꝰta discernit᷑. siutrãq in dex¬
terã bene utendo conu̾tat. Et ut manifestus hoc qđ di¬
cimus possit intellegi. habet uir sc̃s dexterã. successus
uidelicet spiritales. in qua tunc consistit. quando feruenᷤ
spũ. desideriis & concupiscentiis omĩb dominat᷑: quando
ab omĩ diabolica impugnatione securus. absq ullo labore
ac difficultate. uitia carnis uł respuit uł abscidit: cũ
sublimat᷑ a t̾ra. uniu̾sa p̃sentia atq t̾rena uelut manẽ

Expanded text:
le Aoth in libro Iudicum fuisse describitur, qui utraque manu ule Aoth in libro Iudicum fuisse describitur, qui utraque manu utebatur pro dextera. quam uirtutem ita poterimus nosdere, si ea quae prospera sunt dextraque censentur et ea quae aduersa sunt ac sinistra dicuntur bono rectoque usu ad partem ita dixerim manibus interiorem hominem nostrum subsistere peruidemus, nec quisquam sanctorum carere hac sinistra quam dicimus potest: sed in hoc uirtus perfecta discernitur, si utramque in dexteram bene utendo conuertat. et ut manifestius hoc quod dicimus possit intellegi, habet uir sanctus dexteram, successus uidelicet spiritales, in qua tunc consistit quando feruens spiritu desideriis et concupiscentiis omnibus dominatur, quando ab omni diabolica inpugnatione securus absque ullo labore ac difficultate uitia carnis uel respuit uel abscidit, cum sublimatus a terra uniuersa praesentia atque terrena uelut inanem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑueniente. quasi in dexterã motꝰ: nec ingruentib adu̾sis tristitia¬
q dominante uelua ad leuã rursus impulsus. Pax enĩ multa dili¬
gentib nom̃ tut̃: & ñ ẽ illis scandalũ. De. illis uͦ qui ꝑ singulos
ineurrentes casus ꝓ eoꝵ qualitate ac uarietate mutant᷑. ita dicit᷑
Stultus aut̃ sicut luna mutabit᷑ Ut enĩ de ꝑfectis ac sapienti¬
b dr̃. diligentib d̃m omĩa cooꝑantur in bonũ: ita de infirmus
ꝓnuntiat᷑ ac stultis. omĩa aduersa uiro insipienti. Nec ꝓsꝑis enĩ
reb ꝓficit: nec emendat᷑ aduersis. T uisdẽ nãq uirtutis ẽ. tris¬
titiã fortit᷑ tolerare: cuiꝰ etiã scda moderari: & eũ qui in uno
hunuiliant. & cõpunctione saluberrima uł miꝰ peccare faci¬
unt uł emendant. Ila uͦ mollib mentẽ ac ꝑnitiosas ex collen¬
tia blandimentis securos felicitatis suȩ ꝓuentu. ruina maiore ꝓ

Expanded text:
perueniente quasi in dexteram motus nec ingruentibus aduersis tristitiaperueniente quasi in dexteram motus nec ingruentibus aduersis tristitiaque dominante uelut ad laeuam rursus inpulsus. pax enim multa diligentibus nomen tuum: et non est illis scandalum. de illis uero, qui per singulos incurrentes casus pro eorum qualitate ac uarietate mutantur, ita dicitur: stultus autem sicut luna mutabitur. ut enim de perfectis ac sapientibus dicitur: diligentibus deum omnia cooperantur ad bonum ita de infirmis pronuntiatur ac stultis: omnia aduersa uiro insipienti. nec prosperis enim rebus proficit nec emendatur aduersis. eiusdem namque uirtutis est tristia fortiter tolerare, cuius etiam secunda moderari, et eum qui in uno humiliant et conpunctione saluberrima uel minus peccare faciunt uel emendant: illa uero mollibus mentem ac perniciosis extollentia blandimentis securos felicitatis suae prouentu ruina maiore pr
Abbreviated transcription (Latin):
cribit cũ dicit. ꝑ arma ustitiȩ quȩ adextris sunt & a sinistriscid
ẽ. ꝑ głam & ignobilitatẽ. ꝑ infamiã. & bonã famã. Ut seductores
⁊ ueraces. Ut tristes. semꝑ aut̃ gaudentes. Ut egentes. multos aut̃
uit: ala etiã quȩ existimant᷑ adu̾sa. quȩ ꝑ ignobilitatẽ. & infa¬
miam euident̃ exp̃ssit. quȩq a sinistris eẽ. deseribit. efficiuntur
uieo ꝑfecꝰto arma uistitiȩ: si illata sibi magnanunit̃ sustentaue¬
rit. Qd uidelicet ꝑ hec diucans. & istis ipsis quib impugnari pu¬
tatur adũsis. tamquã armis utendo. eisq uelut arcu & gladio
scutoq ualidissimo contra illos qui hȩc ingerunt cõmimitus. ꝓfe¬
cꝰtũ suȩ pacientiȩ ac uirtutis adquirat. głosissimũ: constantiȩ
triumphũ ex ipsis quȩ talit̾ inferunt᷑ capiens hostiũ telis. nec ꝓs¬
ꝑis dũtaxat elatus. nec deiectus adu̾sis: sed itinere plano ac uia re¬
gia semꝑ incedens. ab illo tranquillitatis. statu nequaquã lȩcitia su¬

Expanded text:
extris sunt et a sinistris, id est per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, ut seductores et ueraces, ut tristes semper autem gaudentes, ut egentes multos autem uit, illa etiam quae existimantur aduersa, quae per ignobilitatem et infamiam euidenter expressit quaeque a sinistris esse describit, efficiuntur uiro perfecto arma iustitiae, si inlata sibi magnanimiter sustentauerit, quod uidelicet per haec dimicans et istis ipsis quibus inpugnari putatur aduersis tamquam armis utendo eisque uelut arcu et gladio scutoque ualidissimo contra illos qui haec ingerunt conmunitus profectum suae patientiae ac uirtutis adquirat, gloriosissimum constantiae triumphum ei ipsis quae letaliter inferuntur capiens hostium telis, nec prosperis dumtaxat elatus nec deiectus aduersis, sed itinere plano ac uia regia semper incedens, ab illo tranquillitatis statu nequaquam laetitia su
Abbreviated transcription (Latin):
pitis quȩ sola de pͥoris głȩ reliquiis intacꝰta remanserat.
uexatori suo piecit abscisam. Et amputans etiã id qđ seuiens
reliquerat mimicus. illa cęlesti adu̾sus eũ uoce tr̃ipudiat
ce exultat. Si bona suscepimꝰ de manu dnĩ: mala quare ñ sus¬
tineamꝰ: Nudus egressus sũ de utero matris meȩ. nudus reu̾
tar illuc : dñs dedit. dñs abstulit. sic̃ dnõ placuit ita fac¬
tũ ẽ. sit nom̃ dnĩ bñdictũ. Ambidextrũ merito cixerĩ  i
seph: qui in ꝓsyis gratior patre. religiosior frib & accepti¬
or dõ: in adu̾sis. castus dño. fidelis in carcere: mitissimꝰ iun¬
ctus. iniuriarũ immemor. beneficus inimicis. inuidis. &
quantũ in ipsis fuit int̾fecꝰtorib frĩb ñ solũ pus s etiã
munficus inuenit᷑ his gͦ eoꝵ q consinules recte ancͣ eͤ sts¬

Expanded text:
pitis, quae sola de prioris gloriae reliquiis intacta remanserat, pitis, quae sola de prioris gloriae reliquiis intacta remanserat, uexatori suo proiecit abscisam et amputans etiam id quod saeuiens reliquerat inimicus illa caelesti aduersus eum uoce tripudiat et insultat: si bona suscepimus de manu domini, mala non sustinebimus? nudus egressus sum de utero matris meae, nudus tar illuc: dominus dedit, dominus abstulit: sicut domino placuit, sic factum est: sit. nomen domini benedictum. ambidextrum merito dixerim et Ioseph, qui in prosperis gratior patri, religiosior fratribus, acceptior deo, in aduersis castus, domino fidelis, carcere mitissimus uinctis, iniuriarum inmemor, beneficus inimicis, inuidis et quantum in ipsis fuit interfectoribus fratribus non solum pius, sed etiam munificus inuenitur. hi ergo eornmque consimiles recte ἁμφοτεροδέ
Abbreviated transcription (Latin):
tabidus. ex inclito & głoso ignobilis atq despecꝰtus. meorrup¬
tã animi fortitudinẽ retentabat. cũ deniq omĩ substantia
atq opib destitutus. sterquilinii erat factus habitator. & ue¬
lut quidã corporis sui seuerissimus carnifex testa radebat
saniem ꝓfluentẽ. atq ex omĩ parte m̃broꝵ multitudines uer¬
nũ. mersis in ꝓfunda uulnerũ digitis detrahebat In quib
cuncꝰtis in nullã desꝑando ꝓlapsus ẽ blasphemiã: nec aduer¬
sus creatorẽ suũ in aliquo murmurauit. Qum immo nequaꝗͣ.
tanta tẽptationũ mole atq acerbitate cont̾ritus. ipsũ qͦq qd̃
ex omĩ pristina facultate suo corpori suꝑfuerat indum̃tum.
qdđq solũ qr ipso uestiebat᷑ a dĩaboli potuerat uastatione
saluari. rescindens atq abiciens: adiecit suꝑ illã quã diris¬
simus p̃do intulerat spontaneã nuditatẽ. Tomã quoq ea¬

Expanded text:
tabidus, ea inclyto et glorioso ignobilis atque despectus incorruptabidus, ea inclyto et glorioso ignobilis atque despectus incorruptam animi fortitudinem retentabat, cum denique omni substantia atque opibus destitutus sterculinii erat factus habitator et uelut quidam corporis sui seuerissimus carnifex testa radebat saniem profluentem atque ex omni parte membrorum glaebas uermium mersis in profunda uulnerum digitis detrahebat. in quibus cunctis in nullam desperando prolapsus est blasphemiam nec aduersum creatorem suum in aliquo murmurauit. quin immo nequaquam tanta temptationum mole atque acerbitate conterritus ipsum quoque quod ex omni pristina facultate suo corpori superfuerat indumentum, quodque solum quia ipso uestiebatur a diaboli potuerat uastatione saluari, rescindens atque abiciens adiecit super illam, quam dirissimus praedo intulerat, spontaneam nuditatem. comam quoque ca
Abbreviated transcription (Latin):
consequet᷑. Qualẽ beatũ iob legimus meruisse: qui utiq ꝑ
dexterã coronabat᷑. quando septẽ. filioꝵ pat̃ opulentus ac
diues incedens. cottidiana ꝓ eoꝵ purificatione sacrificia do¬
mino deferebat. ñ tã sibi eos quã dõ sulseͥptos ac familiares
cupiens exhibere: quando iamia eiꝰ omĩ aduenienti patebat.
qͣndo erat pes claudoꝵ. & ocłs cȩcoꝵ quando de uellerib õ
iuiũ eiꝰ humeri calefiebant infirmoꝵ. quando erat orphanoꝵ
pat̾ ce uir uiduarũ. quando nec in corde suo quidẽ suꝑ ini¬
miei sui ruina gauisus ẽ. Idẽq rursũ ꝓ sinistra parte sub¬
limuori uirtute de adu̾sitatib triumphabat. cũ septẽ fili¬
is uno orbatꝰ mom̃to. ñ ut pat̃ acerbo lucꝰtu conficiebat᷑
s ut uerus dĩ famulus suꝑ ereatoris sui uoluntate. gaude¬
bat. cũ ex locuplete p̾auꝑrimus. nudus ex diuite. ex ualido

Expanded text:
consequetur. qualem beatum Iob legimusi meruisse, qui utique per consequetur. qualem beatum Iob legimusi meruisse, qui utique per dexteram coronabatur, quando septem filiorum pater opulentus ac diues incedens cotidiana pro eorum purificatione sacrificia domino deferebat, non tam sibi eos quam deo susceptos ac familiares cupiens exhibere, quando ianua. eius omni aduenienti patebat, quando erat pes claudorum et oculus caecorum, quando de uelleribus ouium eius umeri calefiebant infirmorum, quando erat orfanorum pater et uir uiduarum, quando ne in corde quidem suo super inimici sui ruina gauisus est. idemque rursum per sinistram partem sublimiore uirtute de aduersitatibus triumphabat, cum septem filiis uno orbatus momento non ut pater acerbo luctu conficiebatur, sed ut uerus dei famulus super creatoris sui uoluntate gaudebat, cum ex locuplete pauperrimus, nudus ei diuite, ex ualido
Abbreviated transcription (Latin):
latione pulsatur. cũ tristitia mortẽ. oꝑante. depͥmitur. eum
machins accidiȩ & impugnatione concutit᷑. cũ omĩ spiritali
feruore subtracꝰto quodã tepore atq irrationabili merore
torpescit: ut ñ solũ cogitationib recꝰtis ac feruentib dese¬
ratur. sed etiã psalmus. oratio. lecꝰtio. remotio cellȩ simul hor¬
reat. & intolerabili quodã tetroq fastidio uniuersa sordeaĩs
instrumenta uirtutũ. Quib eũ pulsat᷑ monachus: sinistris:
partib se cognoscat urgeri. Quisquis gͥ in illis quȩ dexti
partis eẽ p̃diximus. minime fuerit subintrante. gła uami¬
tatis elatus. & in istis quȩ sinistrȩ partis st̃ uirilit̾ dimi¬
cans. nulla desperatione conciderit. ac potiꝰ de contrariis
arma quȩdã patientiȩ ad exercitiũ uirtutis assũpserit. u¬
traq manu utit᷑ ꝓ dextera: ⁊ in utroq actu triumphator
effectus. tã de sinistro statu. quã de dextro. palmã uictoriȩ

Expanded text:
stitia mortem operante deprimitur, cum machinis acediae et inpugnatione concutitur cumque, omni spiritali feruore subtracto quodam tepore atque inrationabili maerore torpescit, ut non solum cogitationibus rectis ac feruentibus deseratur, sed etiam psalmus, oratio, lectio, remotio cellae simul horreant et intolerabili quodam taetroque fastidio uniuersa sordeant instrumenta uirtutum, quibus cum pulsatur monachus, sinistris partibus se cognoscat urgueri. quisquis igitur in illis quae dextrae partis esse praediximus minime fuerit subintrante gloria uanitatis elatus et in istis quae sinistrae partis sunt uiriliter dimicans nulla desperatione conciderit ac potius de contrariis arma quaedam patientiae ad exercitium uirtutis adsumpserit, utraque manu utetur pro dextera et in utroque actu triumphator effectus tam de sinistro statu quam de dextro palmam uictoriae
Abbreviated transcription (Latin):
sistis. ñ septẽ gentes legit᷑ dinumerasse s decẽ: quarũ t̾ra se¬
nimi eiꝰ danda ꝓmittit᷑. Qui numerus adiecta idolatria atq
blasphemia. euident̃ implet᷑ quib ante notitiã dĩ & gr̃am bap¬
tismi uł impia gentiliũ uł blasphema iudeoꝵ multitudo sub¬
iecꝰta ẽ donec in intellectuali egẏpto cõmorat᷑. Si aut̃ abrenim¬
margia. ad heremũ ꝑuenerit spiritalẽ. de impugnatione triũ
gentiũ liberatus. contra septẽ tantũ quȩ ꝑ moysen dinume¬
rantur bella suscipiet. xxii¬
uod uͦ istarũ ꝑnitiosarũ gentiũ regiones salubrit᷑ posside¬
re p̃cipinur. ita intellegit᷑. habet unũ qđq uitiũ in corde nr̃o
ꝓpriã stationẽ: quã sibi uendicans in animȩ nr̃e recessu ext̃¬

Expanded text:
sistis, non septem gentes legitur dinumerasse, sed decem, quarum terra sesistis, non septem gentes legitur dinumerasse, sed decem, quarum terra semini eius danda promittitur. qui numerus adiecta idololatria atque blasphemia euidenter inpletur, quibus ante notitiam dei et gratiam baptismi uel inpia gentilium uel blasphema Iudaeorum multitudo subiecta est, donec in intellectuali Aegypto conmoratur. si autem abrenunmargia ad heremum peruenerit spiritalem, de inpugnatione trium gentium liberatus contra septem tantum, quae per Moysen dinumerantur, bella suscipiet. Quod uero istarum perniciosarum gentium regiones salubriter possidere praecipimur, ita intellegitur. habet unumquodque uitium in corde nostro propriam statione
Abbreviated transcription (Latin):
ius illã in paruũ modũ uilissimãq redegerim quantitatẽ.
ium cottidianȩ cõpulsionis euado: s necesse ẽ. me ꝑpetuis
eiꝰ conuentionib ꝑurgeri. ⁊ in t̾minabilẽ quandã solutionem
iugi functione dependere. atq inexplebile indictionib eiꝰ
inferre uectigal. Tum illi hunc quẽ uelud idiotã aut rus¬
ticũ ante despexerant. ꝓnuntiauerunt pͥmas philosophiȩ par¬
tes. id ẽ ethicã disciplinã adpͥme comp̃hendisse: mirati ad¬
motũ potusse eũ. naturalit̃ ad sequi. qđ nulla ei secularis
eruditio contulisset. eũ ipsi sudore multo longaq docꝰtrma ita
hȩc attingere nequissent. ȩc specialit de castrimargia. dixisse
sufficiat. Sunc reuertamur ad disputationẽ: quã de generali
uitioꝵ cognatione ceperamus exponere: xXI¬
ũ ad abrahã de futuris dñs loqueret᷑. qd uos minime requi¬

Expanded text:
uis eam in paruum modum uilissimamque redegerim quantitatem, uis eam in paruum modum uilissimamque redegerim quantitatem, uim cotidianae conpulsionis euado, sed necesse est me perpetuis eius conuentionibus perurgueri et interminabilem quandam solutionem iugi functione dependere atque inexplebile indictionibus eius inferre uectigal. tum illi hunc, quem uelut idiotam ac rusticum ante despexerant, pro- Quntiauerunt primas philosophiae partes, id est ethicam disciplinam adprime conprehendisse, mirati admodum potuisse eum naturaliter adsequi quod nulla ei saecularis eruditio contulisset, cum ipsi sudore multo longaque doctrina ita haec adtingere nequiuissent. haec specialiter de gastrimargia dixisse sufficiat. nunc reuertamur ad disputationem quam de generali uitiorum cognatione coeperamus exponere. Cum ad Abraham de futuris dominus loqueretur, quod uos minime requi
Abbreviated transcription (Latin):
am huius uitii naturã quidã senum eũ philosophis dispu¬
tans. qui eũ ꝓ simplicitate xpĩana uelut rusticũ crederens
fatigandũ. sub hoc ꝓblematis figurans colore elegant̃ exp̃ssit.
Multis inquit creditorib pat̾ ins̃ me dereliquit obnoxium:
ceteris ad integrũ soluens. ab omĩ conuentionis eoꝵ molestia
lib̃atus sũ.: uni satis facere cotidie soluendo ñ possum. Sũq
illi ignorantes uim ꝓposite questionis. absolutionẽ eiꝰ p̃cario
postularent: multis ait fui uitiis naturali conditione con¬
stricꝰtus: s inspirante dũo desideriũ lib̃tatis cuncꝰtis illis tã¬
quã molestissimis creditorib renuntians. huic mundo & om¬
nẽ substantiã que mͥ successione patris obuenerat. ame pa¬
rit̃ abiciens satisfeci. atq ab eis sũ omĩ modis absolutus. Cas¬
trimargiȩ uͦ stimulis nullomͦ carere p̃ualui. nec enĩ quam¬

Expanded text:
am huius uitii naturam quidam senum eum philosophis dispuam huius uitii naturam quidam senum eum philosophis disputans, qui eum pro simplicitate Christiana uelut rusticum crederent fatigandum, sub hoc. problematis figurans colore eleganter expressit: multis, inquit, creditoribus pater meus me dereliquit obnoxium. ceteris ad integrum soluens ab omni conuentionis eorum molestia liberatus sum, uni satisfacere cotidie soluendo non possum. cumque illi ignorantes uim propositae quaestionis absolutionem eius precario postularent, multis, ait, uitiis fai naturali condicione constrictus. sed inspirante domino desiderium libertatis cunctis illis tamquam molestissimis creditoribus renuntians huic mundo et omnem substantiam quae mihi successione patris obuenerat a me pariter abiciens satisfeci atque ab eis sum omnimodis absolutus: gastrimargiae uero stimulis nullo modo carere praeualui. nec enim quam
Abbreviated transcription (Latin):
usũ uͦ castrimargie. nequaquã ualebimꝰ amputare. Non enum
monstrat᷑. Nui cũ reliquarũ passionũ reciderint stimulos. atq
nich̃ommnꝰ cotidiam uictꝰ ꝓuidentia. ⁊ aniui panis prepara¬
tione nequeunt liberari .xuiiI.¬
uius passionis figura qua necesse ẽ quãuis spiritalẽ fumũ¬
q monachum coartari. ꝓprig satis aquile similitudine defu¬
natur. Quȩ cũ extellentissimo uolatu ultra nubiũ fuerit. alti
tudines sublimata. seseq ab oculis euncboꝵ mortaliũ. ac facie
t̃rȩ totuis absconderit. rursus ad ualliũ ima submitti: ⁊ ad t̃¬
rena descendere. ac morticinis cadauerib implicari. uentris ne
cessitate cõpellit᷑ Q uib manifestissime comꝓbat᷑. castrimargie
sp̃m nequaquã posse ut cetera uitia resecari. uł ꝑ omĩa si¬
milit̾ extingui: sed aculeos eiꝰ ac suꝑfluos appetitus uir¬
tute animi retundi tantũ atq cohiberi. xx.¬

Expanded text:
usum uero gastrimargiae nequaquam ualebimus amputare. non enim usum uero gastrimargiae nequaquam ualebimus amputare. non enim monstratur. qui cum reliquarum passionum reciderint stimulos atque nihilominus cotidiani uictus prouidentia et annui panis praeparatione nequeunt liberari. Huius passionis figura, qua necesse est quamuis spiritalem summumque monachum coartari, proprie satis aquilae similitudine designatur. quae cum excelsissimo uolatu ultra nubium ftudinem sublimata, seseque ab oculis cunctorum mortalium ac a facie terrae totius absconderit, rursus ad vallium ima submitti, et ad terrena descendere, ac morticinis cadaveribus imcessitate conpellitur. quibus manifestissime conprobatur gastrimargiae spiritum nequaquam posse ut cetera uitia resecari uel per omnia similiter extingui, sed aculeos eius ac superfluos adpetitus uirtute animi retundi tantum atque cohiberi. N
Abbreviated transcription (Latin):
seidere. s absq desideriis ex hibere retmemis affecꝰtũ. euidentꝰ
egyptiã nationẽ ñ ex tinguimus: sed ab ipsa quadã discretione.
płm uictu cotidiano indum̃toq contenti. d ita figuralit̃ etiã
in lege mandat᷑. Non abꝰ ominaberis egyptiũ: qr fuisti in cola
ni t̾ra eiꝰ. Slecessarus enĩ uicꝰtus corpori: ñ sine uł ipsiꝰ ꝑuitie
uł animȩ scelere denegat᷑. Illarũ enĩ septẽ ꝑturbationũ uelud
omĩ modis noxiarũ. de recessib anime nr̃e penitus ex t̾minandi
st̃ motus. De. his enĩ ita dr᷑. Omĩs amaritudo. ⁊ ira. ⁊ indignatio.
& clamor ⁊ blasphemia tollat᷑ a uob̃: eũ omĩ malicia. Et iterũ.¬
fornicatio aut̃ ⁊ omĩs immunditia. aut auaritia nec nominet᷑
in uob̃: aut turpitudo. aut stultiloquiũ. aut scurrilitas. Pos¬
sumꝰ gͦ hoꝵ quȩ natur& suꝑinducta st̃ radices abscidere uitioꝵ.

Expanded text:
scindere, sed absque desideriis exhibere, retinemus affectum, evidenter scindere, sed absque desideriis exhibere, retinemus affectum, evidenter Aegyptiam nationem non exstinguimus, sed ab ipsa quadam discretione dum Apostolum, victu quotidiano indumentoque contenti . Quod ita figuraliter etiam in lege mandatur: Non abominaberis Aegyptium, quia fuisti incola in terra ejus . Necessarius enim victus corpori, non sine vel ipsius pernicie vel animae scelere denegatur. Illarum vero septem perturbationum, velut omnimodis noxiarum, de recessibus animae nostrae penitus exterminandi sunt motus. De his enim ita dicitur: Omnis amaritudo, ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur a vobis cum omautem et omnis inmunditia et auaritia nec nominetur in uobis, aut turpitudo aut stultiloquium aut scurrilitas. possumus ergo horum quae naturae superinducta sunt radices abscidere uitiorum,
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ continentiȩ quȩ defectione carnis uel infirmitate.
contracta ẽ. reuerti rursus ad egyptiã t̾rã. id ẽ pristinam
gulȩ & carnis concupiscentiã: quã cũ mundo huic abre¬
nuntiaremus abiecimꝰ. Qđ figuralit᷑ illi ꝑpessi st̃. qui eg̾¬
ssi in solitudinẽ uirtutũ. rursus desiderauert̃ ollas carni¬
nati sunt filii isrł non penitꝰ extingui. s tantũm᷑ deser
t̾ra p̃cipitur. hȩ uͦ septẽ usq ad internitionem iubent᷑ ex tui¬
gui. hȩc ratio ẽ: qd quantolibet spẽ ardore suecensi heremũ
uirtutũ fuerimus ingressi. uicinitate. ac ministerio castrimar¬
giȩ. & quodã modo cottidiano eius cõmertio nequaquã care¬
re poterimus. Semꝑ enĩ in nob̃ edulii & ȩscarũ ut ingenitus
quadã declinatione uitari. De. hac enĩ dr̃. & carnis curã ne fe¬
ceritis in desideriis. Dũ gͦ curȩ huius quã p̃cipim᷑ ñ ꝑ omĩa ab¬

Expanded text:
tionem continentiae, quae defectione carnis uel infirmitate tionem continentiae, quae defectione carnis uel infirmitate contracta est, reugulae et carnis concupiscentiam, quam, cum mundo huic abrenuntiaremus, abjecimus. Quod figuraliter illi perpessi sunt qui egressi in solitudinem virtutum, rursus desideraverunt ollas carninati sunt filii Israel, non penitus exstingui, sed tantummodo deserraecipitur, hae uero septem usque ad internicionem iubentur extingui, haec ratio est, quod quantolibet spiritus ardore succensi heremum uirtutum fuerimus ingressi, uicinitate ac ministerio gastrimargiae et quodammodo cotidiano eius conmercio nequaquam. carere poquadam declinatione vitari. De hac enim dicitur: Et carnis curam ne feceritis in desideriis . Dum hujus ergo curae quam praecipimur non per omnia ab
Abbreviated transcription (Latin):
ria concessa substantia sit. xui GRMANUS.
Iuomodo gͥ octo sunt uitia quȩ nos impugnant eũ ꝑ moy
ERapioN. Octo eẽ pͥncipalia uitia quȩ impugnant mona¬
Ichũ. cunctoꝵ absoluta sententia ẽ: quȩ figuralit sub gen¬
tiũ uocabulo nominata. iecirco nẽ oĩa ñ ponunt᷑: eoqđ egres¬
sis iã de egypto. & liberatis ab una gente ualidissima. idẽ
egyptioꝵ. moyses uł ꝑ ipsum dñs in deuteronono loque¬
batur. Que figura in nobis quoq rectissime stare dep̾hen¬
ditur: qui de seculi laqueis expediti. castrimargie id ẽ. uen¬
tris uł gule uitio caruisse cognoseimur: & habemus iam
contra residuas septẽ gentes simili ratione. conflicꝰtũ. xuiii¬
rinta seilicet quȩ iã deuicꝰta ẽ minime cõputata. eiuus
ctiã t̾ra in possessionẽ isrłi non dat᷑  sed ut deserat eã ꝑ¬
petuo. & egrediatur ab ea dni p̃ceptione sancit᷑. Et iocirr¬
co ita sunt moderanda ieiunia: Nñ necesse sit ꝑ modera¬

Expanded text:
ria concessa substantia sit. GERMANVS: Quomodo igitur octo sunt uitiaquaenos inpugnant, cum per Moyssidere? . SARAPION: Octo esse principalia uitia quae inpugnant monachum cunctorum absoluta sententia est. quae figuraliter sab gentium uocabulo nominata idcirco nunc omnia non ponuntur, eo quod egressis iam de Aegypto et liberatis ab una gente ualidissima, id est Aegyptiorum, Moyses uel per ipsum dominus in Deuteronomio loquebatur. quae figura in nobis quoque rectissime stare deprehenditur, qui de saeculi laqueis expediti gastrimargiae, id est uentris uel gulae uitio caruisse cognoscimur. et habemus iam contra has residuas septem gentes simili ratione conflictum, prima scilicet quae iam deuicta est minime conputata. cuius etiam terra in possessionem Israheli non datur, sed ut deserat eam perpetuo et egrediatur ab ea domini praeceptione sancitur. et idcirco ita sunt moderanda ieiunia, ut non necesse sit per inmodera
Abbreviated transcription (Latin):
da ac muta. ingrediendi absq dĩ ꝑmissu ñ habuert̃ potestatẽ.
deterũ nemo posset ñ dicã uiuenũ. quos uidemꝰ in hac heremo
constantissime cõmorari. s ne ꝑfecꝰtoꝵ quidẽ tantis taliumq
hostiũ agminib circũseptus. i heremo singularis habitare:
si in ipsis ẽẽt ꝓ uoluntate sua nocendi uel ad tẽptandi fa¬
cultas atq lib̾tas. Qđ eudentiꝰ etiã diũ ac saluatoris nr̃i cõ¬
firmat sententia: quã ꝓ humilitate hominis assũpti. ꝓtulit

Expanded text:
da ac muta ingrediendi absque Dei permissu non habuerint potestatem. da ac muta ingrediendi absque Dei permissu non habuerint potestatem. Caeterum nemo posset, non dicam juvenum quos videmus in hac eremo constantissime commorari, sed nec perfectorum quidem tantis taliumque hostium agminibus circumseptus in eremo singularis habitare, si in ipsis esset pro voluntate sua nocendi vel attentandi facultas atque libertas. Quod evidentius etiam Domini ac Salvatoris nostri confirmat sententia, quam pro humilitate homin
Abbreviated transcription (Latin):
atq contrariũ eugłicȩ ꝑfectionis concipiemꝰ affectũ. Non so¬
lũ enĩ docebim᷑ ñ orare ꝓ mimicis nr̃is. nec diligere illos. s
etiã detestari eos implacabili odio ꝓbabim᷑: ⁊ maledicere eis
atq orationẽ. adu̾sus eos indesinent᷑ effundere Quȩ tali spũ
ꝓloquutos uiros scõs & amicos dĩ intelligere: ꝑ quã sceles¬
tũ est ac ꝓfanũ: quib ante aduentũ xp̃i iccirco lex ñ ẽ
posita. eoqͥd transcendentes mandata eiꝰ euigłicis parere. p̃¬
ceptis. ⁊ apłicȩ ꝑfectioni studere. ꝑuenientes dispensationẽ
plũ beati iob manifesta ratione demonstrat: uͥ ñ ampliꝰ eum
tẽptare audet inimicus. quã diuina ei dispensatione conce¬
dit᷑: & confessio eurũdẽ spũum ȩuglicis monimentis in¬
serta testat᷑ dicentiũ. Si eicis nos. mitte nos in gregẽ porcoꝵ.
Qui multomagis credendi sunt in nullũ hominũ qui ad ia
ginẽ dĩ creati sunt. ꝓ arbitrio suo posse. u ui animalia ĩmun¬

Expanded text:
 contrarium euangelicae perfectioni concipiemus adfectum. non solum enim docebimur non orare pro inimicis nostris nec diligere illos, sed etiam detestari eos inplacabili odio prouocabimur et maledicere eis atque orationem aduersus eos indesinenter effundere. quae tali spiritu prolocutos uiros sanctos et amicos dei intellegere perquam scelestum esposita, eo quod transcendentes mandata ejus, evangelicis parere praeceptis et apostolicae perfectioni studere, praevenientes dispensationem plum beati Job manifesta ratione demonstrat , ubi non amplius eum tentare audet inimicus quam divina ei dispensatione conceditur, et confessio eorumdem spirituum evangelicis monumentis inserta testatur dicentium, Si ejicis nos, mitte nos in gregem porcorum . Qui multo magis credendi sunt in nullum hominum qui ad imaginem Dei creati sunt introire pro arbitrio suo posse, cum in animalia immun
Abbreviated transcription (Latin):
borati: s etiã uiniorib etate conferre. Aut enĩ uirtute cru¬
eis xpĩ. etiã deserta penetrante: ⁊ ubiq eiꝰ grã choruscante.
retusa ẽ nequitia demonũ. aut neglegentia nr̃a illos ab im

Expanded text:
borati, sed etiam iunioribus aetate conferre: aut enim uirtute cruborati, sed etiam iunioribus aetate conferre: aut enim uirtute crucis etiam deserta penetrante et ubique eius gratia coretusa est nequitia daemonum, aut negligentia nostra illos ab im
Abbreviated transcription (Latin):
ce senioꝵ nr̃oꝵ relatione comꝑtũ ẽ. ñ eandẽ uim habere. Nẽ
demones. quã anteriore tẽpore int̾ anachoritarũ dũ taxat
pͥncipia: n quib adhuc raritas monachoꝵ in heremo com¬
manebat. Tanta nãq erat eoꝵ feritas: ut uix pauei & ad¬
modũ stabiles. atq etate ꝓuecti tolerare. habitationẽ soli¬
tudinis possint. S iquidẽ. in ipsis cenobiis ubi cõmorabant᷑
ocꝰto uel decẽ. ita eoꝵ atrocitas grassabat᷑ aggressus. ut non
auderent om̃s parit᷑ nocꝰtib obdormire: s uicissim aliis de¬
gustantib somnũ. alii uigilias celebrantes. psalmis & oratio¬
nib seu lectionib inherebant. Cũq illos ad soporẽ naturȩ ne¬
cesfitas inuitasset: exꝑgefactis aliis ad eoꝵ qui dormituri e¬
rant eustodiã similit᷑ excubiȩ tradebant᷑. Unde dubitare. non
potest unũ e duob. hanc minc securitatẽ uł confidentiam
ñ solũ nob̾ qui uiddem̃ ꝓ exꝑientia senecꝰtutis aliquatenꝰ ro¬

Expanded text:
et seniorum relatione conpertum est non eandem uim habere nunc daemones quam anteriore tempore inter anachoretarum dumtaxat principia, in quibus adhuc raritas monachorum in heremo conmanebat. tanta namque erat eorum feritas, ut uix pauci et admodum stabiles atque aetate prouecti tolerare habitationem solitudinis possent. siquidem in ipsis coenobiis, in quibus conmorabantur octo uel decem, ita auderent omnes pariter noctibus obdormire, sed vicissim aliis degustantibus somnum, alii vigilias celebrantes, psalmis et orationibus, seu lectionibus, inhaerebant. Cumque illos ad soporem naturae necessitas invitaret, expergefactis aliis ad eorum qui dormituri erant custodiam similiter excubiae tradebantur. Unde dubitari non potest unum e duobus hanc nunc securitatem uel confidentiam non solum nobis, qui uidemur pro experientia senectutis aliquatenus ro
Abbreviated transcription (Latin):
cũ subditis & extinctis uniu̾sis passionib uicerimꝰ: merebim᷑
illã benedictionis uocẽ consequent̃ audire. Exaltet᷑ manus
sisilia sacris inserta uoluminib legentes siue cantantes. isi
contra istas nequitias spiritales quȩ nob̃ insidiant᷑ dieb ac
nocꝰtib acceꝑimus fuisse conscripta. ñ mͦ ex eis ȩdificationẽ

Expanded text:
 subditis et extinctis uniuersis passionibus uicerimus, merebimur illam benedictionis uocem consequenter audire: exaltetur manusc igitur omnia et his similia sacris inserta uoluminibus legentes siue cantantes nisi contra istas nequitias spiritales, quae nobis insidiantur diebus ac noctibus, acceperimus fuisse conscripta, non modo ex eis aedificatio
Abbreviated transcription (Latin):
tationis. ingruente inpͥgaitione diaboli. expellit᷑. mens de habi¬
tatione uirtutũ. In qua scilicet aliquando circũspecꝰtã diligen¬
tiã retinens: uelut in domo ꝓpͥe possessionis requieuerat. His
itaᷤ cõꝑtis. infinitã spiritalis cibi ꝑcepimꝰ uoluptatẽ: ita ut ex
hac collatione maiore aniui gaudio replerem᷑. quã ante
tristitia suꝑ nece sc̃oꝵ fueramꝰ affecti. Nonsolũ enĩ de quib besi¬
tabamus edocꝰti sumus: uerũ etiã illa que ꝓ teninritare senfus
nr̃i minus inquirere noueramꝰ. sub illiꝰ questionis in t̃rogati¬
one cognouinus. Explicit collatio abbatis theodori. Inci
nt̃ rogatio p̃ucꝰti senis. suꝑ statu cogitationũ nr̃arũ. iii Responsio ur̃a suꝑ
Lanimȩ uolubilitate. IIII Disputatio senis de statu animȩ ae uirtute eiꝰ.
Ex. ꝓfectione animȩ ex similitudine ȩugliei centurionis assupte e ꝑseue¬

Expanded text:
tationis, ingruente inpugnatione diaboli expelletur mens de habitationis, ingruente inpugnatione diaboli expelletur mens de habitatione uirtutum, in qua scilicet aliquando cireumspectam diligentiam retinens uelut in domus propriae possessione requieuerat. His itaque conpertis infinitam spiritalis cibi percepimus uoluptatem, ita ut ex hac conlatione maiore animi gaudio repleremur, quam ante tristitia super nece sanctorum fueramus adfecti. non solum enim de quibus haesitabamus edocti sumus, uerum etiam illa, quae pro tenuitate sensus nostri minus inquirere noueramus, sub illius quaestionis interrogatione cognouimus. VII. CONLATIO ABBATIS SERENI Interrogatio praedicti senis super statu cogitationum nostrarum. Responsio nostra super animae uolubilitate. Disputatio senis de statu animae ac uirtute eius. De perfectione animae ex similitudine euangelici centurionis adsumptae