comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et ualentibz multa li¬
brorum legere. et nõ ualenti¬
bus ex utroqz diuino testamẽ¬
to ueteri et nouo premissa pre¬
facione precepta diuina seu
uetita ad uite regulã ꝑtinẽtia
exccepsit. atqz ex his unum
cedicem fecit. Ut qui uellet
legeret: atqz in eo uel ꝙobedi¬
ens deo mobedicusqz esset ugno¬
sceret. Et hoc opus uoluit six¬
culum appellari. Saue ille¬
sanctus in uita sua prolixa
nam uixit annis septuagĩta
sex. in clericatu autẽ uel epi¬
scopaitu amnis ferie quãdra¬
gnnta dicere nobis inter collo¬
eius uisũqz est bonũ in con¬
spectu eius pergere ad simpli¬
cianũ qui ei bonus apparebat
seruus dei. Et lucebat in eo
grã diuina .u. Audicrat enĩ
ꝙ a iuuẽ tute sua deuotissi¬

Expanded text:
et valentibus multa liet valentibus multa librorum legere, et non valentibus, ex utroque divino Testamento, Vetere et Novo, praemissa praefatione praecepta divina seu vetita ad vitae regulam pertinentia excerpsit, atque ex his unum codicem fecit; ut qui vellet legeret, atque in eo vel quam obediens Deo inobediensve esset, agnosceret: et hoc opus voluit Speculum appellari. sanctus in vita sua prolixa a, vixit annis septuaginta et sex, in clericatu autem vel episcopatu annis ferme quadraginta. Dicere autem nobis inter familimeam uisumque est bonum in conspectu meo pergere ad Simplicianum, qui mihi bonus apparebat seruus tuus et lucebat in eo gratia tua. audieram etiam, d a iuuentute sua deuotissi
Abbreviated transcription (Latin):
ute proximũ uero dic̃
obitus sui a se dictatos
et editos recensuit libros. siue
eos quos primo tempore sue¬
conuersionis adhuc laicus.
siue quos presbiter. siue quos
episcopus ditauerat. Etr
quecũq in his recognouit ali¬
ter ꝙ se habet ecclesiastica re¬
gula a se fuisse dictata ⁊ siri¬
pta. cũ adhuc ecclesiasticum
usum minus sciret minusq
sapuisset. a semetipso et repre¬
hensa et correpta sunt. Pñde
eciam duo cõscripsit uolumĩa.
quor titulus est de retẽsione
librorum. Preceptos eciam
sibi quosdam libros ante dili¬
gentiorem emendationem a
nonnullis fratrib cõquerebat.¬
licet cos postinodum enicudas¬
set. Imperfecta eciam quedã
librorum suorũ preuentus
morte dereliquit. R. Ituq aui
apostolum paulum. Et perie¬
runt ille questiones in quibz
aliquando uisus est ei aduer
tacum textus sermonis ei u.
Et appacuit ei una facies elo¬
quiorũ castrorũ et exusturẽ
cũ tremore didicit. Et pe .ul.
iui prodesse omĩbz uolens

Expanded text:
te proximum vero diem obitus sui a se dictatos et editos recensuit libros, sive eos quos primo tempore conversionis suae adhuc laicus, sive quos presbyter, sive quos episcopus dictaverat: et quaecumque in his recognovit aliter quam sese habet ecclesiastica regula a se fuisse dictata et scripta, cum adhuc ecclesiasticum usum minus sciret, minusque sapuisset, a semetipso et reprehensa et correcta sunt. Unde etiam duo conscripsit volumina, quorum est titulus, De recensione librorum. Praereptos etiam sibi quosdam libros ante diligentiorem emendationem a nonnullis fratribus conquerebatlicet eos postmodum emendasset. Imperfecta etiam quaedam suorum librorum praeventus morte dereliquit. Quiapostolum Paulum, et perierunt illae quaestiones, in quibus mihi aliquando uisus est aduersaritarum textus sermonis eius, et apparuit mihi una facies eloquiorum castorum, et exultare cum tremore didici. et coepi que prodesse omnibus volens,
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui hodierua die unige¬
nitumtitũ mirabilitem
transformatũ: celitus utriusq
testamenti patribus reuelast
da nobis quesumus beneplacit
tibi actibus ad eius sempet cõ¬
tenplandam pertingere glĩam
in quo tue paternitati optime
complacuisse testatus es. Per

Expanded text:
eus, qui hodierna die Unigenitum tuum mirabiliter transformatum coelitus utriusque Testamenti Patribus revelasti, da nobis, quaesumus, beneplacitis tibi actibus ad ejus semper contemplandam pertingere gloriam, in quo tuae paternitati bene complacuisse es testatus. Per
Abbreviated transcription (Latin):
antro ip̃m cum tribz presbiteris
et tribus dyaconib orantẽ inue¬
mens. statim eos almachio prese¬
tit. Iubet quoq protinus aut
sacrificare ioui. aut carceri mã-¬

Expanded text:
anum cum tribus presbyteris et tribus diaconibus orantem inuenit et statim eos Almachio presentauit. Iubenturque protinus aut sacrificare Ioui aut carceri man
Abbreviated transcription (Latin):
unq hoc miraculo młti
crederent missi sũt thimo¬
theus et apollinaris in carcerẽ.¬
ut excaritatis suppliciis ĩterirẽt
in carcere baptisatus: uidit ce¬
sos apertos. et angelũ dei dicen¬
tem sibi audientibus cunctis
Beatus es apollinaris. et qui
tecũ baptisantur. quia cras in
celum suscipientur. Tu autem¬

Expanded text:
uo miraculo cum multi crederent, missi sunt Thymotheus et Apollinaris in carcereut excogitatis suppliciis deperirentnc baptizatus uidit celos apertos et angelum dei dicentem sibi audientibus cunctis: «Beatus es Apollinaris, et qui tecum baptizati sunt, quia cras in celum suscipientur». Alte
Abbreviated transcription (Latin):
on autẽ quasi nesciẽs de se¬
sentenciã uel discipulorũ
uel extrancorũ inquirit: sed ĩdeo
discipulos quid de se sentiant
interrogat: ut confessionẽ recte
fidei illorũ digna mercẽde renu¬
am sicut in terrogatis genero
respondit. in petro omnibz respõ¬
dit. Et ideo quid alii de se senciaut
inquirit ut expositis primo sen¬
tenciis errantiũ. discipuli prob¬
rentur ueritatem sue cõfessioms
ipso peccepisse dñce pesurrectiõs

Expanded text:
on autem quasi nesciens sententiam de se, vel discipulorum, vel extraneorum inquirit, sed ideo discipulos quid de se sentiant interrogat, ut confessionem rectae fidei illorum digna mercede remuam sicut interrogatis generalrespondit, in Petro omnibus respondit. Ideo quid alii de se sentiant inquirit, ut expositis primo sententiis errautinm, discipuli probarentur veritatem suae confessionis ipso percepisse Dominicae revelationis
Abbreviated transcription (Latin):
beatus donatus missas celebras¬
set populo et de corpore xpristi
et sanguine ip̃ius populꝰ uene¬
rabiliter recrearetur: dyacono
cuidam nomine antino trade¬
bat sacrũ sanguinem christi¬
Et subito paganorũ impulsu
cecidit. et sctm̃ sãguinẽ ꝯminuit
nde ualde tristis tam nl¬
Cuiꝰ tristiciam dñs per beatum
donatum illico releuauit. Ilã
collecta sũt fragmẽta dominic
calicis. et beato uiro allata. Que
flens ille at suscipiens oracione
facta uas in pristinam formã
uo signo perculsi pagam
siniul cũ xpĩanis deitatẽ
xpi confessi sunt. ac circiter sey¬
credentes per baytismũ salue¬
fucte sunt. Multis ergo signis
dñs glorificans sanctũ suum
ad coronam martyrii prouerit

Expanded text:
quadam missas celebrasset populo, et de corpore Christi ac sanguine ipsius populus venerabiliter recrearetur, diaconus quidam nomine Antimus tradebat sacrum sanguinem Christiet subito paganorum cecidit, et sanctum calicem comminuit. Unde valde tristis tam Cujus tristitiam Dominus per beatum Donatum illico relevavit: nam collecta sunt fragmenta Dominici calicis et beato viro allata; quae flendo ille suscipiens, oratione facta vas in pristinam formam uo signo perculsi pagani, simul cum Christianis deitatem Christi confessi sunt, ac circiter sepcredentes, per baptismum salvatae sunt. Multis ergo signis Dominus glorificans sanctum suum, ad coronam martyrii provexit
Abbreviated transcription (Latin):
orro ꝙ patrem honoraue¬
rit: ipse testis est sibi.
cum ad uideos ait. Ego gliam
meam non quero est qͥ querat
et iudicet. Sed ego honorifico
patrem meũ: et uos ĩhonorastis
me. De matre uero: euãgelista¬
ait. Cum redirent uemẽs na
zareth: erat subditus illis. ui l¬
ed alia est natura qua de
pater scdm̃ se honoratur:
alia qua ipse parẽtib subditur.
In utraqz tamen unus idemq
ypũs recte creditur: eo ꝙ uerbũ
caro factũ est. et habitauit in
nobis. uiuis emmanuel. quod
et nõbiscum deus. Hac̃ quippe
umonem diuinitatis atqz hu¬
manitatis incõfusam atq in¬
diuisam.: fides catholica seruat.
uam sane ĩtelligendo ui.l.¬
cognoscit naturalis atqz
secundum subsistenciã cõuẽtio
unitatis. ut neqz cõuersio in
alterutrã duarũ substanciarũ
partẽ recipiatur: neqz diuisio.
Sic nãqz credere est honorare
matrẽ dñ: que et deũ nobis ge¬
nuit et hoiẽm. Neqz hominem
sine deo. neqz sine hoĩe deun. sed
deum et hoĩem unum et uerum

Expanded text:
orro quod patrem honoraverit, ipse testis est, cum ad Judaeos ait: Ego gloriam meam non quaero: est qui quaerat et judicet: sed ego honorifico Patrem meum, et vos inhonorastis me . De matre vero Evangelista: Cum rediret veniens, ait, Nazareth, erat subditus illis . ed alia est natura, qua Deus Pater secundum se honoratur, alia qua idem parentibus subditur. In utraque tamen unus idemque Christus recte creditur: eo quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis, unus Emmanuel, quod est, nobiscum Deus. Hanc quippe unionem divinitatis atque humanitatis inconfusam atque indivisam fides catholica servat: quem sane intelligendo cognoscit naturalis, atque secundum substantiam conventio unitatis, ut neque conversio in alterutram duarum substantiarum partem recipiatur, nec divisio. Sic namque credere, honorare est matrem Domini quae Deum nobis genuit et hominem: neque hominem sine Deo, neque sine homine Deum, sed Deum et hominem unum et verum
Abbreviated transcription (Latin):
uis huc illucq discurrendo que¬
ramus: ad illum tanẽ locum
sepius recurrimus et respicim
ubi eam posuisse meminimus.
Ita et hec sancta mulier ꝙmis
huc illucqz corpus domini
quereret: anxia tamers de
eius abscentia. frequenter
monumentum aspicebat.
uli eum positum nouerat. Uñde
t si dñi statim uideremõ meruit.
angelorum tamen uisiõe pͥualu

Expanded text:
ue saepius discurrendo quaeramus, ad illum tamen saepius locum discurrimus et respicimus, ubi eam posuisse meminimus. Ita et haec sancta mulier, quamvis urreret corpus Domini quærens; anxia tamen de eius absentia, frequenter monumentum aspiciebat vbi eum positum nouerat. Vnde etsi Dominum statim videre non meruit, Angelorum tamen visione priuata
Abbreviated transcription (Latin):
onsiderandum est fratres ca
ꝙͣtus amor dm̃ accenderat: que
eian discipulis a monumento
dñi recedentibus non discedebat.
Et quia ab inquisicione nõ ces¬
sauit; prima uidere meruit. Plo¬
rabat ergo: quia eum quẽ mul¬
tum desiderabãt non uidebat.
Cum uero fleret inclinauit se:
et prospexit in monumentum.
Iam enim monumẽtũ uacuum

Expanded text:
nsiderandum est hoc quantus amor Domini accenderat, quae, etiam discipulis a monumento Domini recedentibus, non discedebat. Et quia ab inquisitione non cessavit, prima videre meruit. Plorabat ergo, quia quem multum desiderabat non videbat. Dum vero fleret, inclinavit se, et prospexit in monumento. Jam enim monumentum vacuum
Abbreviated transcription (Latin):
Sunctus egidius natioẽ grecͣ¬
a preclaris parentibus origi¬
Corpore ualens et ater ĩgeno
feliciter alitus est ac liberaliter
in rerum quoqz possessione nõ
tenus sed ingentẽ copiã pro¬
uida largitas erogauite pseã¬

Expanded text:
Sanctus Aegidius natione Graecus praeclaris parentibus origicorpore valens et acer ingenio. Feliciter adultus est ac liberaliter In rerum quoque possessione non tenuis, sed ingentem copiam provida largitas erogavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Docili quoq puero gracia dei
honestate perornans. Ia iãqz
foris scintillabat indiciis: ĩtus¬
succensa lampade caritatis Re.
Hic euo tener ad liberalia ru¬
dimẽta dispositus doctores sũ¬
mos breui eguiparauit. uerset¬
Tum potentis ingemi motũ
nec leuitas precipitem ageret
nec desidia tardum. Dactores.¬

Expanded text:
docili quoque puero gratia Dei honestate commendans. Jam jamque foris scintillabat indiciis, succensa velut lampas charitatis. hic aevo tener, ad liberalia rudimenta dispositus, doctores summos brevi aequiparavit. Dum potentis ingenii motum nec levitas praecipitem ageret, nec desidia tardum, docto
Abbreviated transcription (Latin):
confessor egidius genere pre
clarus. Sed sciencia uirtute
et opere longe clarior extitit.¬
U̾ legitur quoppe regia stupe
fuisse progenitus Sed siii l.¬
euo tener. ad liberilia
rudimẽta dispositus doctore
sũmos spñs sancti grã per¬

Expanded text:
confessor Aegidius, genere clarus, sed scientia, virtute et opere longe clarior exstitit. Legitur quidem regia stirpe fuisse progenitus. Sed hitener, ad liberalia rudimenta dispositus, doctores summos
Abbreviated transcription (Latin):
olus autem baptista dñ
ultra legem nascencium
natiuitatem suã leticie exulta¬
cione preuenit. Et ꝙ decuit frẽs.
Ut de matre sterili nasceretur: qui
fecunditatem uirgnus reuelabat.
quatinus mirabilem partũ: mira¬
biliter natus ostenderet. Tu autẽ¬

Expanded text:
olus Baptista Domini ultra legem nascentium nativitatem suam laetitiae exsultatione praevenit. Et quam decuit, fratres, ut de matre sterili nasceretur, qui fecunditatem virginis revelabat; quatenus mirabilem partum mirabiliter natus ostenderet. Illu
Abbreviated transcription (Latin):
orum ultimus quasi limo
quidam legis et euangeli
figure. et ueritatis iohannes appa¬
ruit: domino attestante qui ait.
Lex et prophete. usq ad iohannẽ.
ex eo regnũ dei euãgelizatur .iii. l
Lest: quia quem ceteri alõge
prophetando solum predixerant.
ille et primo uenturũ signauit.
strauit. Qui certe gr̃a dispensacio¬
natus est. sed et de pontificali stir
dos sicut ex leccione euangelica an¬
diuimus noĩe zacharias de uice
abia. et uxor illius de filiabue.
aaron et nomen eiꝰ elizabeth.

Expanded text:
orum ultimus et quasi limes quidam legis et Evangelii, figurae et veritatis Joannes apparuit, Domino attestante qui ait: Lex et prophetae usque ad Joannem, ex eo regnum Dei evangelizatur . Unde es est, quia quem caeteri a longe prophetando solum praedixerant, ille et primo venturum prophetandstravit. Qui certe gratia dispensatio, sed et de pontificali stirpdos, sicut ex lectione evangelica audivimus, nomine Zacharias, de vice Abia, et uxor illi de filiabus Aaron, et
Abbreviated transcription (Latin):
Coronam glĩe ponã suꝑ caput
martyris dicit dñs et induam
mandata mea et propter nomẽ
meũ effusus est sanguis eius
in terra¬

Expanded text:
Coronam gloriae ponam super caput ejus, dicit Dominus, et induam mandata mea, et propter nomen meum effusus est sanguis ejus in terra
Abbreviated transcription (Latin):
redderet. Re. Prodiit extemplo
quoddam inemorabile signũ
Quod deuni egidio cooperari
compertum est. u̾. Ilam ut
eger attigit oblatam sibi ue¬
stem recepit simul pristinã

Expanded text:
edit. Prodiit extemplo quoddam memorabile signum, quo Deum Aegidio cooperari compertum est. Nam, ut aeger attigit oblatam sibi vestem, simul recepit pristinam
Abbreviated transcription (Latin):
aulus et iohannes dixer̃t
iuliano nos unum deum
colimus qui fecit celum et terrã
A. Paulus et iohannes dixerũt
ad terencianũ si tuus dominus
est iulianus habeto pacem cum
facultates suas pauperib eroga¬
re ceperunt . A. Sancti spiritus et
amme rustorum hymnũ dicite

Expanded text:
aulus et Joannes dixerunt ad Julianum: Nos unum Deum colimus, qui fecit coelum et terram. Ant. Paulus et Joannes dixerunt ad Terentianum: Si tuus Dominus est Julianus, habeto pacem cum facultates suas pauperibus erogare coeperunt. Ant. Sancti Spiritus et animae Justorum, Hym
Abbreviated transcription (Latin):
ed nec quidem homo extitit.
qui eum de basilica exire
uidisset. Credo aliqua fuit uirs
angelica que et beatum uirun
se uidisse prouũciauit: et deĩcer
nulli comparuit. In quo loco. eu
illa die multe uirtirtes fucte sũt
que per negligenciã nõ st̃ sccipti¬

Expanded text:
ec homo quidem exstitit, qui eum de basilica exire idisset. Credo aliquam fuisse virtutem angelicam, quae et beatum virum se vidisse pronuntiavit, et deinceps nulli comparuit. In quo loco ex illa die multae virtutes factae sunt, quae per negligentiam non sunt script
Abbreviated transcription (Latin):
idit duos angelos in albis
sedentes. unũ ad caput.
et unum ad pedes: ubi positum
fuerat corpus iesu. Dicunt ei.
Mulier quid ploras: Quẽ queriᷤ.
interrogabant enim angeli: nõ
ut querendi minuerẽt desiderium:
sed augerent. Sicut eni cũ nos
propter carorũ amissionẽ flemꝰ.
siquis fletus causas inquirat.
net illu causas doloris interrogabit
ut fletus desiderium augerent st¬
entes beatos esse lugentes. qñ ip̃
consolabuntur Re. Et ualde ma¬

Expanded text:
idit duos angelos in albis sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes ubi positum fuerat corpus Jesu. Dicunt ei illi: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Interrogabant angeli non ut quaerendi minuerent desiderium, t augerent. Sicut enim nos cum propter carorum amissionem flemus, si quis nos fleti causas inquirat, et illi causas doloris interrogabant, ut fleti desiderium augerent, scientes beatos esse lugentes, quoniam ipsi consolabuntur. Sed m
Abbreviated transcription (Latin):
deprecans Re. At ubi sancti
uiri uirtus pre magnitudĩe
sua latere nõ potuit cõflue¬
bant ad cũ plurimi. Corpori
aĩeqz beneficia postulãtes. u̾.¬
Uec uero ubi dator hylaris
et quod daretur abunde aderat¬
spei sue munere frustrabãtur.

Expanded text:
ratur. At ubi sancti viri virtus prae magnitudine sua latere non potuit, confluebant plurimi, corporis animaeque beneficia postulantes. Nec vero, ubi dator hilaris et quod daretur abunde non aderat, suo munere frustrabantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Credebat quod didicerat a uero
magistro in paciencia tandẽ
uectus ad sublimia sacerdota¬
enim illud sapientis ꝙ in tp̃e
ire factus est reconsiliacio. p̃¬

Expanded text:
Credebat, quod didicerat a vero magistro, in patientia tandem vectus ad sublimia, sacerdotaenim illud sapientis, quod in tempore irae factus est reconciliatio. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
is itaq exercitat᷑ diuina
preditus gra ex reuelaciõe
diuina scre meruĩt uite sue trã¬
sitũ. Tuiꝰ ultimã horã letus
prestolabatur. cupic̃s dissolui
et esse cũ xpo. Migratuit autẽ a

Expanded text:
a praeditus, ex revelatione divina scire meruit vitae suae transitum; cujus ultimam horam laetus praestolabatur cupiens dissolvi et esse cum Christo. Migravit ergo a
Abbreviated transcription (Latin):
lioquim dei genitrix dici
non posset quod multi here¬
ticorum negare conati sũt: nisi
uere deum genuisset incarnatũ.
Propterea duas in xpristo na
scilicet de patre sine nutio. et sine
tempore sempiternam et cocte¬
nam deo patri: alteram de ma¬
tre cum tempore. quando mise¬
rationem induẽs et mificordiã
spontanca uoluntate ad nos de¬
scendit: homo natus deus. Ac per
het iuxta ueritatem et matris ge¬
statur in utero: qui semper deus
agnoscitur.¬
nic eciam theothecon eam
ueraciter confitenuir. dei
geitricem scilicet: necnon et
christotecon. A lon ꝙ uerbũ cur¬
nem secũ detulit. nec olim p̃fute
carmi copulatus sit: sed tunc qñ
uerbum caro factum est ex carne
uirgiuis. diuinitatis atqz huma¬
ntatis substancia in utero: ita
inconfuse unitur: ut una sit¬
persona deus et homo christues.

Expanded text:
lioqui Dei genitrix dici non posset, quod multi haereticorum negare conati sunt, nisi Deum vere genuisset incarnatum: et propterea duas in Christo recidelicet de patre sine initio, et sine tempore sempiternam et coaeternam Deo Patri. Alteram de matre cum tempore, quando miserationem induens et misericordiam, spontanea voluntate ad nos descendit homo natus Deus: ac per hoc juxta veritatem et matris gestatur utero, qui semper Deus agnosciturnc etiam Theotocon eam veraciter confitemur, Dei scilicet genitricem, necnon et Christotocon: non quod Verbum carnem secum detulerit, neque olim praefatae carni copulatum sit: sed tunc quando Verbum caro factum est ex carne virginis, divinitatis atque humanitatis substantia in utero ita inconfuse unitur, ut una persona sit Deus et homo Christus.
Abbreviated transcription (Latin):
dñs deus israel quia uisitauit
it fecit redempcionẽ plebis sue.
In quibus profecto uerbis. notã¬
dum est quia beatus zacharias
quod inchoatũ et proxime futu¬
rum in spiritu preuiderat ꝓphe¬
tico more quasi iam factũ esset
narrabat. Uisitauit enim nos
apparens in carne dñs: quasi lõ¬
gius a se recedentes: quos ĩ pctĩs
positos querere et iustificare cur

Expanded text:
s Israel, quia visitavit et fecit redemptionem plebis suae. In quibus profecto verbis notandum quia beatus Zacharias quod inchoatum et proxime futurum in spiritu praeviderat, prophetico more quasi jam factum esse narrabat. Visitavit enim nos apparens in carne Dominus, quasi longius a se recedentes, quos in peccatis positos quaerere et justificare cur
Abbreviated transcription (Latin):
superbie nostre langorem sanan
nouũ nobis sue nobilitatis exem¬
plum exibuit. Secit redẽpcionem
plebis sue: qui nos uenundatos
sub peccato: et antiqui hostis ser¬
uicio abditos dato sui sanguims
precio liberauit. Unde bene nos
hortatur apostolus dicẽs. Empti¬
enim estis precio magno: glorifi¬
cate et portate deum in corpore

Expanded text:
nguorem sanaret, novum nobis suae humilitatis exemplum adhibuit. Fecit redemptionem plebis suae, qui nos venundatos sub peccato, et antiqui hostis servitio addictos, dato sui sanguinis pretio liberavit. Unde benigne nos hortatur Apostolus, dicens: Empti estis pretio magno, glorificate et portate Deum in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
ac de redemptore nostro simul¬
et nostra redempcione ꝓphetat.
significat mistice. quia multi de
stupe sacerdotali qui a cõfessione
opĩ diutius hora continuerant.
postmodum per suscepcionẽ fidei
illius. spũssancti uirtute replẽdi.
dono ꝓphetie sublimandi: et ma¬
gisterii pastoralis officio populis
essent preferendi. Tu autẽ .iiii. l¬

Expanded text:
ac de Redemptore nostro simult nostra redemptione prophetat, significat mystice quia multi de stirpe sacerdotali, qui a confessione Christi diutius ora continuerant, postmodum per susceptionem fidei illius Spiritus sancti virtute replendi, dono prophetiae sublimandi, et magisterii pastoralis officio populis essent praeferendi. Quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
t quidem in die circũsisio¬
ms iohamus. quando et
nomen accepit: factus est timor
super ommes uicinos eorum et
suꝑ omnia montana iudee. di¬
iiulgabantur onmia uerba hec
Porro in tempore diũce resurre¬
ctionis ubi misso desuper spiritu
gloria nominis cius ꝑ apostolos
mundo innotuit timor cõtinius
ec tantum montana cũcta
Qiudee: uerũ eciam omnia
mundana regna mundaneq
sapiencie culmina. Uirtutis eiꝰ
fama transcendit. ita ut uelicta
ubiq culenta ac uita priori: ad
percipienda fidei illius sacranẽ¬
ta confluerent. Recte etenin
octaua die: hec post sabbatum

Expanded text:
t quidem in die circumcisionis Joannis, quando et nomen accepit: Factus est timor super omnes vicinos eorum, et super omnia montana Judaeae divulgabantur omnia verba haec. Porro in tempore Dominicae resurrectionis, ubi misso desuper Spiritu gloria nominis ejus per apostolos mundo innotuit, timor continuo c tantum montana cuncta Judaeae, verum etiam omnia mundani regni mundanaeque sapientiae culmina virtutis ejus fama transcendit, ita ut relicta ubique cultura ac vita priori ad percipienda fidei illius sacramenta confluerent. Recte etenim octava die, hoc est post sabbatum,
Abbreviated transcription (Latin):
padio presidi presentatꝰ. cum
sacrificare nollet et grauiter
torqueretur: calx uiua et ace¬
tum plagis eius infigitur.
At ille grãs agebat: quasi ml
paciens ungeretur. Unꝰ autĩ
de astantibz noĩe apollinaris
uidit duos angelos stãtes ad la¬
tera eius et dicẽtes ei. Confor¬
tare thimothee: qr missi sumus
ad te. Ut uideas que aguntur
in celis. Erige caput tuum et
apertos. et iesũ stantẽ a dextris
patris. coronã tenentẽ ex gẽmi ͤ.
et dicentẽ sibi. Thimothee hec
corona tibi preparata est. et
accipies eã die tertia de maĩb
in os apollinaris plumbum
buliens infudisset: fuctum est
frigidũ tanꝙ glacies.

Expanded text:
padio presidi presentatus cum sacrificare nollet et grauiter torqueretur, calx uiua et acetum plagis eius infigitur. At ille gratias agebat quasi nichil patiens ungeretur. Vnus autem de astantibus nomine Apollinaris uidit duos angelos stantes ad latera eius et dicentes ei: «Confortare Thymothee, quia missi sumus ad te ut uideas que aguntur in celis. Erige caput tuum et rtos et Ihesum stantem ad dexteram patris coronam tenentem ex gemmis et dicentem sibi: «Timothee, hec corona tibi preparata est et accipies eam die tertia de manibus in os Apollinaris plumbum bulliens infudisset, factum est frigidum tamquam glacies.
Abbreviated transcription (Latin):
puelle uiscera. Beata mater
munere auus supernus artifer
mundum pugillo continene.
uentris sub archa clausus est.
eata celi nuntio fecunda sa¬
cto spiritu desideratus gentib
cuius per aluum fusus est.
Diuision.
Gloriosa domina ercelsa
supra sydera qui te creauit pro¬
iude lactasti sacro ubere.
Quod eua tristis abstulit tu

Expanded text:
a Mater munere, Cujus supernus artifex, Mundum pugillo continens, Ventris sub arca clausus est. Beata coeli nuntio Fecunda sancto Spiritu, Desideratus gentibus, Cujus per alvum fusus est. Divisio. O Gloriosa Domina, Excelsa super sidera, Qui te creavit provide, Lactasti sacro ubere. Quod E
Abbreviated transcription (Latin):
nos uocauit ĩ admirabile lumer
ius cõtinue flagitemus
auxilium: ut lucẽ science
quam contulit nobis: ipse con¬
seruet atqz perfectum usq per¬
ducat. Et ut digni simus exaudi¬
ri precantes: abiiciamus ipsi
opera tenebrarum: et ĩduanur
arma lucis. Sic etenim suppli¬
cantes: concite. que desideranus
accipiemus. quia nmirũ u̾ba
deuote oracionis adinuat man
pie operacionis. Tu autẽ dñi¬

Expanded text:
nos vocavit in admirabile lumen jus continue flagitemus auxilium, ut lucem scientiae quam contulit in nobis ipse conservet, atque ad perfectum usque diem perducat. Et ut digni simus exaudiri precantes, abjiciamus ipsi opera tenebrarum, et induamus nos arma lucis. Sic etenim supplicantes concite quae desideramus accipimus, quia nimirum verba divinae orationis adjuvat manus piae operationis. Et qu
Abbreviated transcription (Latin):
nuenit ergo nos sedentes in
tenebris et umbra mortis.
Hoc est longa ꝑctõrum ⁊ ignorãtie
cecitate depressos: atqz hostis antiq
fraude deceptos: obsessosqz errori¬
bus. Attulit autem nobis uerã¬
cognicionis sue lucẽ: exclusisq
errorũ tenebrĩs: certũ nobis iter
patrie celestis aperuit. Direxit
ressus operum nostrorũ. quati¬
uis per uiam ueritatis quam
monstrauit incedere: atq ad mã¬
sionem perpetue pacis possimus
ec igitur dona fratres ca¬
rissimi superne bonitatis
het eternorum donorũ promissa
mbentes: benedicamus et nos
dĩii in omm tempore: qr uisita¬
uit et fecit redempcionẽ plebis sue.

Expanded text:
nvenit ergo nos sedentes in tenebris et in umbra mortis, hoc est, longa peccatorum et ignorantiae caecitate depressos, atque hostis antiqui fraude deceptos obsessosque erroribus. cognitionis suae lucem, exclusisque errorum tenebris certum nobis iter patriae coelestis aperuit: direxit gressus operum nostrorum, quatenus per viam veritatis, quam monstravit incedere, atque ad mansionem perpetuae pacis possimus ec igitur dona, fratres charissimi, supernae bonitatis, haec aeternorum donorum promissa habentes, benedicamus et nos Dominum in omni tempore, quia visitavit et fecit redemptionem p
Abbreviated transcription (Latin):
rat index fabianus qui eos
hortatus est ad sacrificãdũ:
it per decem dies minis eos et blã¬
diciis agens: in nullo potuit pe
nitus cõmouere. Tunc fecit de his
suggestionem imperatorib. Qui
uisserunt eos tercio torqueri. in .l.¬
unc cũ nulla racione tor¬
mentis compulsi cederent.
iussit eos in medio mari precipi¬
tis dari. Immensis itaqz artati
ponderibus: pelagi fluctib dati
sunt: ut in loco mundo inter aq̃s
coronam martyrii celebrarent.

Expanded text:
rat judex Fabianus, qui eos hortabatur ad sacrificandum, et per decem dies minis eos et blanditiis agens in nullo penitus potuit commovere. Tunc fecit de iis suggestionem imperatoribus, qui jusserunt eos usque tertio torqueri. Cumque nulla ratione tormentis compulsi cederent, jussit eos in medio mari praecipites dari. Immensis igitur arctati ponderibus, pelagi fluctibus dati sunt, et in loco mundo inter aquas coronam martyrii celebrarunt.
Abbreviated transcription (Latin):
remissus est enim iohãre
uelut uox ante uerbu
lucerna ante solem. preco ante
iudicem. seruus ante dominum.
amicus ante sponsum. Et quia
uniuersum mundũ peccatorũ
tenebre et nox infidelitatis op¬
presserant: et solem iusticie aspi¬
cere non ualebant. Beatꝰ iohẽs
quasi lucerna premittitur: ut
cordis oculi qui lippitudine iiqͥ¬
tatis oppressi. magnũ et uerum
lumen uidere nõ poterãt. aliud
lumen lucerne primũ qͣsi tenuẽ
splendorem uidere assuesserent:
et paulatim peccatorum nubilo
remoto. et infidelitatis humore
digesto. adueniente xp̃o: ab illo
celesti lumine letificari possent
pocius ꝙͣ torqueri. Tu autem .R.¬

Expanded text:
emissus est enim Joannes velut vox ante verbum, lucerna ante solem, praeco ante judicem, servus ante dominum, amicus ante sponsum. Et quia universum mundum peccatorum tenebrae et nox infidelitatis oppresserat, et solem justitiae aspicere non valebant, beatus Joannes quasi lucerna praemittitur, ut cordis oculi, qui, lippitudine iniquitatis oppressi, magnum et verum lumen videre non poterant, ad lumen lucernae primum quasi tenuem splendorem videre consuescerent, et paulatim peccatorum nubilo remoto, et infidelitatis humore digesto, adveniente Christo, ab illo coelesti lumine laetificari possent potius quam torqueri. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
Hic precursor directus et lucerna
lucens ante dñn ipse est enĩ iohes
qui uiam dño preparauit ĩ heremo
Sed et agnũ dei demonstrabat et
illuminabat mentes hominum u¬
ure igitur utriusq natiui¬
tas festa deuociõe celebratur.¬
dentis et lucentis exortu. multi
magnus coram dño esse narrat
Iste peccatorum consortia declinãs
uersatus. peccati oĩs ĩnunis

Expanded text:
Hic praecursor directus, et lucerna ardens ante Dominum; ipse est enim Joannes, qui viam Domino praeparavit in eremo, sed et Agnum Dei demonstravit, et illuminavit mentes hominum. Vure igitur utriusque nativitas festa devotione celebratur,dentis et lucentis exortu multi gmagnus coram Domino esse narratuIste, peccatorum consortia declinans,versatus peccati omnis immunis
Abbreviated transcription (Latin):
xcitati fama facti onmes
uicim admiracione ac me¬
tu percelluntur omniũq qͥ audier
circunquaqz ad aduentum noui
prophete corda preparantur. Uñd
merito sancta per orbem ecclesia:
que tot beatorum martyrũ uictori¬
as. quibz ingressum regmi celestis
meruere frequentat: huius tantũ¬
modo post dnm̃ eciã natiuitatis
diem celebrare cõsueuit: qd nulla¬
tenus sine euangelica auctoritati
in consuetudinem uenisse credendũ
est. Sed attencius aĩo recondendũ¬
est quia sicut nato dño pastoribus
gelizo uobis gaudiũ magnũ quod
erit omni populo: quia natus est

Expanded text:
xcitati fama facti omnes vicini admiratione ac metu percelluntur, omnium qui audiere, circumquaque ad adventum novi prophetae corda praeparantur. Unde merito sancta per orbem Ecclesia, quae tot beatorum martyrum victorias, quibus ingressum regni coelestis meruere frequentat, hujus tantummodo post Dominum etiam nativitatis diem celebrare consuevit. Quod nullatenus sine evangelica auctoritate in consuetudinem venisse credendum est: sed attentius animo recondendum quia sicut nato Domino pastoribus gelizo vobis gaudium magnum, quod erit omni populo,
Abbreviated transcription (Latin):
recursoris dñi natiuitas sic̃
sacratissima lectionis euãgelice
prodit hystoria: multa miraculoꝵ
sublimitatẽ refulget. Quia ni¬
mirũ decebat. ut ille quo maior
inter natos mulierũ nemo surre¬
uit: maiore pre ceteris sanctis
in ipso mox ortu uirtutũ iuba¬
re claresceret. Senes ac diu ĩfe¬
cundi parentes. dono nobilissiẽ
prolis exultant: ipsiqz patri quẽ
incredulitas mutũ reddiderat:
ad salutandum noue preconem
gratie. os et lingua reserantur.
Nec solum facultas dño benedi¬
cendi restituitur: sed de eo eciam¬
prophetandi uirtus augetur R¬

Expanded text:
nativitas sicut sacratissima lectionis evangelicae prodit historia, multa miraculorum sublimitate refulget: quia nimirum decebat ut ille quo major inter natos mulierum nemo surrexit, majore prae caeteris sanctis in ipso mox ortu virtutum jubare claresceret. Senes ac diu infecundi parentes dono nobilissimae prolis exsultant, ipsi patri quem incredulitas mutum reddiderat, ad salutandum novae praeconem gratiae os et lingua reseratur. Nec solum facultas Deum benedicendi restituitur, sed de eo etiamprophetandi virtus augetur
Abbreviated transcription (Latin):
ohannes decrescente die na¬
tus est: christus uero cresce¬
te. Quia dignũ fuit. ut hominis¬
fana minueretur: et gloria dei
exaltaretur. Hoc idem et iohãnes
sentiens ait. Meoportet minui
illum autem crescere. Quod eciã
in passionibz amborũ impletum
est. Ut minuatur homo: caput
iohannis absciditur. ut exaltet᷑
deus: xpũs in ligno suspenditur
Quare autem beatum iohannẽ
dominus et saluator noster luce¬
nam esse dixerit. et quare eum
ante se mitti uoluerit: breuiter
caritati uestre intimabo. Respõs¬

Expanded text:
oannes decrescente die natus est, Christus vero crescente, quia dignum fuit ut hominisfama minueretur et gloria Dei exaltaretur. Hoc idem et Joannes sentiens, ait: Me oportet minui, illum autem crescere . Quod etiam in passionibus amborum impletum est: ut minueretur homo, caput Joannis abscinditur; ut exaltaretur Deus, Christus in ligno suspenditur. Quare autem beatum Joannem Dominus et Salvator noster lucernam esse dixerit, et quare eum ante mitti voluerit, breviter charitati vestrae intimabo: p
Abbreviated transcription (Latin):
oncepit heliza beth hominẽ.
sed solum hominẽ: maria
uirgo deum et hominem. Magnus
uero iohannes. cuius magnitudi¬
in eciam saluator testimoniũ per¬
hibet dicens. Non surrexit inter
natos mulierum maior iohanne
emmet uniuersis. antecedit ꝓphe¬
tas: suyergreditur patriarchas et
quisquis de muliere natꝰ ẽ ĩferior
est iohanne. Qui autem de uirgine
natus est. maior est illo. Unde idẽ
iohannes ait. Qui post me uenit.
ante me factus est. cuius nõ sum
dignus soluere corrigiã calciamẽti

Expanded text:
oncepit Elisabeth hominem, sed solum hominem, Maria vero Deum et hominem. Magnus igitur Joannes, cujus magnitudini etiam Salvator testimonium perhibet dicens: Non surrexit inter natos mulierum major Joanne is et universis, antecedit prophetas, supergreditur patriarchas, et quisquis de muliere natus est, inferior est Joanne: qui autem de Virgine natus est, major est illo; unde idem Joannes ait: Qui post me venit, ante me factus est, cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti
Abbreviated transcription (Latin):
uia se quoqz et ommes hon
secum egere eius gracia a¬
spexit ideo nullum quasi non
egentem ab hoc numero excludit
Acsi diceret. Nos onmes ꝓphete
patriarche. apostoli. quotquot sã
et ante incarnacionem premissi
uel post incarnacionẽ missi om̃s
nos de plenitudine eius accepimꝰ.
Nos uasa sumus: ille fons est
Ille creator: nos creatura. Ille deuᵈ.
nos homines. Hoc ergo fratres
mysterium est in nactiuitate pre¬
cursoris dnñ ⁊ ĩ natiuitate redẽp¬
toris nostri: quod in ꝓphete natiui¬
tate humiliacio nostra designat᷑
in natiuitate quoq dñ̃. exaltatio

Expanded text:
uia se quisque et omnes homines secum agere cum gratia conspexit, ideo nullum quasi non egentem ab hoc numero exclusit; ac si diceret: Nos omnes prophetae, patriarchae, apostoli, quotquot sancti et ante incarnationem praemissi, vel ab Incarnato missi, omnes nos de plenitudine ejus accepimus: nos vasa sumus, ille fons est; ille creator, nos creatura; ille Deus, nos homines. Hoc ergo, fratres, mysterium est in nativitate praecursoris Domini et in nativitate Redemptoris nostri, quod in prophetae nativitate humilitas nostra designatur, in nativitate quoque Domini exaltatio
Abbreviated transcription (Latin):
ucis huius festa colat plelt
confrequentans hymnis A¬
ter matris xpĩ ex hoc mũdo tristi
migrans fide bona sumpsit uite
dona. Emiã fic expresse fudit
radix iesse ut sit mater matus
nati dei patris Ex hac carns
planta surgit uirgo sancta ey
hoc fluit fonte layis cesus mõt
Nelo iam sublata mulier bã
suo nos precatu purget a reati
rino laus et uini deo sit com¬
mum in quo uiuit anna simil
cũ maria. Amen.¬

Expanded text:
ucis hujus festa colat Plebs Confrequentet hymnis. Mater Matris Christi Ex hoc mundo tristi Migrans fide bona, Dona vitae dona. Annam sic expresse Fudit radix Jesse, Ut sit Mater Matris Nati Dei Patris. Ex hac carnis planta Surgit Virgo Sancta: Ex hoc fluit fonte Lapis caesus monte. Coelo jam sublata Mulier beata Suo Nos precatu Purget a reatu. Trino laus et uni Deo sit communi Cum quo vivit Anna Simul cum Maria.
Abbreviated transcription (Latin):
absens scribere uobis curaui: que
ubsencia presens deuotus obtuli:¬
ut habeat sanctũ collegiũ urin
in die tante solenitatis mun
latim sermonis: in quo discat
tenera infancia lactis experiri
dulcedinem. et de exiguis exi¬
mia cogitare: qualiter fauẽte
deo per singulos annos tota hec
dies erpendatur in laudẽ. et cũ
gaudio celebretur. A le forte si
uenerit uestris in manibz illũd¬
apocrifum de transitu eiusdeit
uirginis dubia pro certis reci¬
niatis. Quod multi latinorũ
pietatis aniore. studioq legend
carius amplectuntur. Preserti¬
cum ex his nichil aliud experiri
potest pro certo: nsi ꝙ hodierna¬
die: gliõsa migrauit a corpore.

Expanded text:
Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueeat sanctum Collegium vestrum in die tantae solennitatis munus Latini sermonis, in quo discat tenera infantia lactis experiri dulcedinem, et de exiguis eximia cogitare: qualiter favente Deo, per singulos annos tota haec dies expendatur in laudem, et cum gaudio celebretur: ne forte si venerit apocryphum De transitu ejusdem Virginis, dubia pro certis recipiatis, quod multi Latinorum pietatis amore, studio legendi charius amplectuntur, praesertim ex his cum nihil aliud experiri potest pro certo, nisi quod hodie beata Virgo migravit a corpore.
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit mee pusillamnutati
a deo ter de reuelucione reliqͥarũ
beati et gloriosi prothomartyris
stepham et primi dyachoni up̃
et nichodemi qui in euangelio
scriptus est. et gamalielis qui
in accibus apostolorũ noĩatur
ac magis iussus a sancto et de
cultore patre auito presbitero.
roganti quasi filius prĩ obedi¬
ens: et sicut cognoui cũ omi
simplicitate impiger indicarẽ
omnem ueritatem. Tu aut¬

Expanded text:
apparuit meae pusillitati a Deo ter, de revelatione reliquiarum beati et gloriosi protomartyris Stephani et primi diaconi Christi, et Nicodemi qui in Evangelio scriptus est, et Gamalielis qui in Actibus Apostolorum nominaturac magis jussus a sancto et Dei cultore patre Avito presbytero, erroganti quasi filius patri obaudiens, sicut cognovi, cum omni simplicitate impiger integre indicarem omnem veritatem. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
n regeneracione cũ sederit¬
S filius homnus in sede maie¬
statis sue: quando ex mortuis de
corruptione resurgent ĩcorrupti:
sedebitis et uos in soliis iudicãciũ.
condemil̃tes duodecim tribus isrl
quia uobis credentibz illi credere
noluerunt. Et onĩs qui relique¬
rit domũ uel fratres. aut sorores.
aut patrem. aut matrem. aut
uxorem aut filios. aut agros

Expanded text:
n regeneratione, cum sederit Filius hominis in sede majestatis suae, quando ex mortuis de corruptione resurgent incorrupti, sedebitis et vos in soliis judicantium, condemnantes duodecim tribus Israel: quia vobis credentibus, illi credere noluerunt. Et omnis qui reliquerit domum, vel fratres, aut sorores, aut patrem, aut matrem, aut uxorem, aut filio
Abbreviated transcription (Latin):
in thesauris pecume. ffecit enim
mirabilia in uita sua
hic est uere martyr qui pro xp̃i
nomme sanguinẽ suum fudit.
aurentius ingressus est
martyr et confessus est

Expanded text:
hesauris pecuniae. Fecit enim mirabilia in vita sua. Vers. Hic est vere martyr, qui pro Christi nomine sanguinem suum fudit. Laurentius ingressus est martyr, et confessus est
Abbreviated transcription (Latin):
mnc beatus iustinus pres¬
biter cum ypolito plorãtes
et multũ tristes: tulerũt corpi
beati laurẽtii archidyacom et
martyris: et uenerunt in uian
rat noctu. cuui et lintheum dedit.
etibi fucta muudicia posuerũt
eum usqz ad uesperum et hora
uespertina: sepelierunt eum in
cripta uia tyburtina in predio

Expanded text:
mus iustinus presbyter . cum yppolito plorantes| et multum tristes tullerunt . corpus beati lau| renti . archi . diaconi et martyris. Et uenerunt in| uia rat nocte.| Cui et linteum dedit .. et ibi factum mundicia . posuerunt usque| ad uesperum. Iam hora uespertina sepelierunt| in cripta . in uia tiburtina . in praedium
Abbreviated transcription (Latin):
una cum ualeriano am¬
bulauit exinde ad palaciũ tybe¬
nanum. relicto corpore beati
primo adhuc crepusculo rapuit
corpus eius ypolitus. et cõdiuit
cum lintheis et aromatibus de
fuctum iustino presbitero. quo

Expanded text:
una cum ualeriano . ambulauit exinde ad palacium. Ty| berianum relicto corpore supra primo, adhuc crepusculo, rapuit corpus ejus Hippolytus, et condivit cum linteis et aromatibus, et Justino presbytero. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
peratore nerua: cũ aliis dei seruis
atice et mãrone ab aureliano
iudice primo relegatur in sexa¬
gesimo miliario ab uole uia¬
Asalaria. Demde apud eũ locum
qui cotilias appellatur. ubi pu¬
tei emanant et sulphuree aque
in ipsis capite deorsum ꝑ horus
tres. suspensum teneri ãb impio
iuidice iussus estom amn¬

Expanded text:
peratore Nerva, cum aliis Dei servis Euthyche et Marone, ab Aureliano judice primo relegatus in sexagesimo milliario ab urbe via Salaria: deinde apud eum locum qui Cotilias appellatur, ubi putentes aquae manant et sulphureae, in ipsis capite deorsum per horas tres suspensum teneri, ab impio judice jussum est.
Abbreviated transcription (Latin):
uictorim martyris. Iluerũt aute
duo fratres. uictormnꝰ et seuerm
hi post utriusqz parentis obitũ
senuicẽ pedagogãtes puri custo¬
dia se nuituis obsequiis enculã¬
tẽs germanitatis uinculo ꝓba¬
biles deo scipsos hostiam uiuã
obtuleruntu iu

Expanded text:
Victorini martyris. Fuerunt autem duo fratres Victorinus et Severinus. Hi post utriusque parentis obitum se invicem paedagogantes pari custodia se mutuis obsequiis aemulantes germanitatis vinculo probabiles, Deo seipsos hostiam vivam obtulerunt. Cu
Abbreviated transcription (Latin):
eatissimorũ apostolorum
petri et pauli ĩseparabil
fidem passionẽq germanã om̃
nos deuocione fratres necesse est
celebrare: quia et laudabilis uis
eos ad gloriosissimũ perduxit ac̃¬
sum: et mirificus obitus ad uitis¬
perpetuam transmisit .ii. leccon.
Iicet in petro fides emieat:¬
et in paulo doctrina precel¬
lat: magisteriũ tamen pauli ple
nitudo est fidei: et credulitas petri
dactrine est fundamentũ. Quos
tanta celestis electionis digna¬
cio uisitauit ut hic fieret de pisca¬
tore doctor ille de persecutore defen¬
sor. Sed in hoc ommpotentis dei
racione mirabili docendi grãm
tribuit imperito. et inimicũ fecit
miare quod oderat: et fidem quã
llius piscationem non ab¬
stulit. sed mutauit. Huius
cecauit oculos: ut purgaciõe facta¬
recepto lumine: clarissime mẽtis
acie ultra. hũmanũ uidẽ possẽt
aspectum. Quãti igitur merit
apud deum suum petrus erat
ut et post nauicule parue uemi¬
gium: totius ecclesie gubernat¬

Expanded text:
eatissimorum apostolorum Petri et Pauli inseparabilem fidem, passionemque germanam omni nos devotione, fratres, necesse est celebrare, quia et laudabilis eos vita ad gloriosissimum perduxit occasum, et mirificus obitus perpetuam transmisit ad vitam. Et licet in Petro fides emineat, in Paulo doctrina praecellat; et magisterium tamen Pauli fidei plenitudo est, et credulitas Petri doctrinae est fundamentum; quos tanta coelestis electionis dignatio visitavit, ut hic fieret de piscatore doctor, ille de persecutore defensor. Sed in hoc omnipotentis Dei ratione mirabili 225 docendi gratiam tribuit imperito, et inimicum fecit amare quod oderat, et fidem, quam llius piscationem non abstulit, sed mutavit; hujus caecavit oculos ut, purgatiore recepto lumine, clarissimae mentis acie ultra humanum videre possit aspectum. Quantum igitur meriti apud Deum suum Petrus erat, ut ei post naviculae parvae remigium totius Ecclesiae gubernacu
Abbreviated transcription (Latin):
quia ipse ẽam elegit sol rusti¬
ie. ut na sceretur ex eau.l.¬
d cinus ꝓfecto exequias
ꝙͣtum fas est credere fa¬
mulabantur angeli: et uniu¬
Nec mirũ quia honor materñ
eius est. qui natus est ex ea
et adorat super se elenatũ cũ
patre ĩ sede maiestatis deũ. ui .l
on ergo bẽata dei geĩtrix
cifilio suo dño nr̃o didi¬
at celos fabricare. nõ angelos¬
creare nõ iiuictulu deĩtatis
nnsigniã operaria sed tantam
humolĩari cetẽrarũq uirtutu
decimen tumitar humilitatis
custodiam aggregure. uil¬
ude cũ eã sempet singula¬
um uirtutũ midicicia
cõmes irremota permansit
quia omnino pudor ĩduudiui
uirgiitati esse debet. sine quo
recte custitas uera scruliri nõ

Expanded text:
quia ipse eam elegit sol justitiae, ut nasceretur ex ea. Ad cujus profecto exsequias, quantum fas est credere, famulantur angeli, et univNec mirum, quia honor maternus est ejus qui natus est ex ea, et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. on ergo beata Dei genitrix a filio suo Domino nostro didicit coelos fabricare, non angeloscreare, non miracula deitatis insignia operari: sed tantum humiliari, caeteraque virtutum documenta, intra humilitatis custodiam aggregare. Unde cum ea semper singularum virtutum pudicitia comes irremota mansit: quia omnino pudor individuus virginitati esse debet, sine quo recte castitas vera servari non
Abbreviated transcription (Latin):
t benequast uirgulacumi.
quia gracilis et delucata.
quia diuinia extentata disci¬
plinis: eti concceniata intus
in olocaustam incendio qiina¬
moris et defiderioicũritatis. Ut
uirgula fumi inquit. ex aroma¬
tibus: Almuriũ quia multis

Expanded text:
t bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, etenim concremata intus in holocaustum incendio pii amoris, et desiderio charitatis. Ut virgula fumi ex aromatibus.
Abbreviated transcription (Latin):
crat. et opus uirtutis. cuius
uita oĩs ẽ disciplina. cuiꝰ moris
ĩstituta sũt eccliaꝵ. que precellit
cunctis. supereminet uniuersis
propterea quecunqz uirgo sibi
abea optat premiũ et implorat
auxilium: debet eius imitari ex¬

Expanded text:
irtutis, cujus vita omnium est disciplina, cujus mores instituta sunt Ecclesiarum, quae praecessit cunctos, supereminet universis. Propterea quaecumque virgo sibi ab ea optat praemium et implorat auxilium, debet imitari ex
Abbreviated transcription (Latin):
ec idcirco dixerim quia
multi nostrorũ dubitãl
ytrum assumpta fuerit simul
cum corpore: aut obierit relicto
corpore. Quomodo autẽ uel quo
tempore: aut a quibz personis
sanctissimũ corpus eius inde
ablatum fuerit: uel ubi trans¬
positum fuerit: utrũue resurre¬
uit nescitur: ꝙuis nonuilly
astruere uelint eam iã resusci¬
tatam: et beata cum xpristo
immortalitate uestiri. Quod
et de beato iohanne euãgelista
eius ministro: cui uirgimi a
yp̃o uirgo cõmissa est plurimi
asseuerant: quia in sepulchro
eius ut fertur: nõ inisi manna
iuenitur: quod et scaturire
cernitur. Melius tamẽ totum¬
deo cui nichil impossibile est
cõmittimus: ꝙͣ aliud temere
diffinire uelinius autoritate no¬
stra: quod non probanius. R¬

Expanded text:
ec idcirco dixerim, quia multi nostrorum dubitant, utrum assumpta fuerit simul cum corpore, an abierit relicto corpore. Quomodo autem, vel quo tempore, aut a quibus personis sanctissimum corpus ejus inde ablatum fuerit, vel ubi transpositum: utrumne resurrexerit, nescitur: quamvis nonnulli astruere velint eam jam resuscitatam, et beata cum Christo immortalitate in coelestibus vestiri. Quod et de beato Joanne Evangelista ejus ministro, cui virgini a Christo Virgo commissa est, plurimi asseverant: quia in sepulcro ejus ut fertur nonnisi manna invenitur: quod et scaturire cernitur. Verumtamen qu, cui nihil impossibile est, committimus, quam aliud temere diffinire velimus auctoritate nostra, quod non probamus