comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gibus cordis occłis ostensis ꝑangłos loqͥtꝰ
deus: sic̃ iacob subnixã cęlo scalã dor¬
miens uidit: sic̃ petrus linteũ reptilibꝰ
ac quadrupedibꝰ plenũ inextasi raptus
aspex̃. QuiNisi incorporeis hȩc occłis
cerner&: mextasi non fuissa. Sic̃ paulo
iniusione noctis. uir macedo apparuit.
qui transire eũ macedoniã rogauit.
ad tempiis exaere adsũptis ꝑangłos loqͥt᷑
ds̃: sic̃ abrahã nonsolũ tres uiros udere
potuit: sed ȩtiã habitaculo t̾reno susci¬
pere. Nonsolũ suscipere : sed ȩtiam eoꝵ¬
usibus cibos adhibere. Nisi enĩ angłi
quȩdã nob̾ int̾na nunciantes ad tempus
exaerr corpora sumerent: exterioribus
ꝓfecto nr̃is optutibꝰ non apparerent. Flec
cibos cũ abrahã caperent: nisi propter
nos solidũ aliquid excȩlesti aelemento
gestarent. Nec mirũ quod illic ipsi qͥsus¬
cepti sunt: mͦ angłi. mͦ dñs uocantur.
Iuia angłoꝵ uocabulo expͥmitur : qͥex¬
terius ministrabant. ⁊ appellatione dñi

Expanded text:
ginibus, cordis oculis extensis, per angelos loquitur Deus, sicut Jacob subnixam coelo scalam dormiens vidit, sicut Petrus linteum reptilibus et quadrupedibus plenum in exstasi raptus aspexit, qui nisi corporeis haec oculis cerneret, in exstasi non fuisset; sicut Paulo in visione noctis vir Macedo apparuit qui transire cum in Macedoniam rogavit. ad tempus ex aere assumptis per angelos loquitur Deus, sicut Abraham non solum tres viros videre potuit, sed etiam habitaculo terreno suscipere, et non solum suscipere, sed eorum usibus etiam cibos adhibere . Nisi enim Angeli quaedam nobis interna nuntiantes ad tempus ex aere corpora sumerent, exterioribus profecto nostris obtutibus non apparerent; nec cibos cum Abraham caperent, nisi propter nos solidum aliquid ex coelesti elemento gestarent. Nec mirum quod illic ipsi qui suscepti sunt, modo angeli, modo Dominus vocantur, quia angelorum vocabulo exprimuntur qui exterius ministrabant, et appellatione Domini
Abbreviated transcription (Latin):
iherłm. Non ÷ itaq dẽ angłs qͥmitatur:.
cui uerba abangło quȩ dicere debeat ui¬
bentur. S quia inconspectu conditoris
angłica ministeria ordinata graduũ po¬
sitione distincta st̃: ut & ꝓcõmuni felici¬
tate beatitudinis opificẽ suũ simul uiden¬
tes gaudeant. ⁊ tam̃ ꝓlispositione dis¬
nitatis alius alii subministr&: Ad ꝓpłun
culmine potestatis excedit. Hec gͥ dicti
sunt: ut qͥbꝰmodis loquitur ds̃ hominibꝰ
monstraretur. Cũ uero beato iob respon¬
disse dñs deturbine dr̃: utrũ ꝑsemecipsũ
anei ꝑ angłm sit locutus ambigitur. Po¬
tuerunt quippe ꝑ angłm cõmotiones aeris
fieri: ⁊hȩc ei quȩ sub iecta sunt ꝑeũ uer lu
mandari. Rursũq potuit & exteruis an¬
głis inturbine aerẽ excutere. ⁊ tam̃ in¬
teruis ꝑsemae ipsũ dñs iumsuę sententię
cordi eius sine uerbis insonape: ut ers¬
datur qͦd dicta dñica quȩ saquuntur:
ipse iã ꝑuerba ꝓtulit: quirepletꝰ des¬

Expanded text:
itaque Deus Angelus qui mittitur, cui verba ab angelo quae dicere debeat, jubentur. Sed quia in conspectu Conditoris angelica ministeria ordinata graduum dispositione distincta sunt, ut et pro communi felicitate beatitudinis opificem suum simul videntes gaudeant, et tamen pro dispositione dignitatis aliis alii subministrent, ad propculmine potestatis excedit. Certisunt ut quibus modis loquatur Deus hominibus demonstraretur. Cum vero beato Job respondisse Dominus de turbine dicitur, utrum per semetipsum, an ei per angelum sit locutus ambigitur. Potuerunt quippe per angelum commotiones aeris fieri, et haec ei quae subjuncta sunt per eum verba mandari. Rursumque potuit et exterius angelus in turbine aerem excutere, et tamen interius per semetipsum Dominus vim suae sententiae cordi ejus sine verbis insonare, ut credatur quod dicta dominica quae sequuntur ipse jam per verba protulit, qui, repletus De
Abbreviated transcription (Latin):
audiss& uocẽ dni dei de ambulantis
inparadiso ad aurã post meridiẽ : abs¬
condit se int̾ ligna paradisi. Quid ÷
enĩ qđ post peccatũ hominis inparadi¬
so dñs non iã stat s de ambulat. nisi
qđ inruente culpa se acorde hominũ
motũ de monstrat: Quid ÷ qđ aurã
post meridiẽ. nisi qđ lux feruentior
ueritatis abscesserat. ⁊ peccatricẽ animã
culpȩ suę frigora constringebant.
nerepauit gͦ adam de ambulans. ut
cȩcis m̃tibꝰ nequitiã suã nonsolũ ser¬
monibus s etiã rebꝰ aperirie: Quatenꝰ
peccator homo ⁊ ꝑ uerba qđ fȩcerat
audirae. oꝑde ambulationẽ amisso at̃¬
nitatis statu. mutabilitatis suę incons¬
tantiã cernerae: iꝑ aurã feruore carita¬
tis expulso corporẽ suũ anim aduerterae.

Expanded text:
audisset vocem Domini Dei deambulantis in paradiso, ad auram post meridiem, abscondit se inter ligna paradisi. Quid est enim quod post peccatum hominis in paradiso Dominus non jam stat, sed deambulat, nisi quod irruente culpa, se a corde hominis motum demonstrat? Quid est quod ad auram post meridiem, nisi 895 quod lux ferventior veritatis abscesserat, et peccatricem animam culpae suae frigora constringebant? Increpavit ergo Adam deambulans, ut caecis mentibus nequitiam suam non solum sermonibus, sed etiam rebus aperiret, quatenus peccator homo et per verba quod fecerat audiret, et per deambulationem, amisso aeternitatis statu, mutabilitatis suae inconstantiam cerneret, et per auram, fervore charitatis expulso, torporem suum animadvert
Abbreviated transcription (Latin):
miscetur. Inqͣ ꝑ mixtionẽ. argaiasl
quidẽ clarius redditur: s tam̃ fulgor
auri temꝑatur. Quid gͦ in electro nisi
mediator clei ⁊ hominũ demonstratur:
qui dũ sema̾ ipsũ nob̾ exliuina atq hu¬
mana natura cõposuit: & humanã ꝑ
deitatẽ clariorẽ reddidit. ⁊ diuinã per
humanitatẽ nr̃is aspectibus temperauit.
Qđ enĩ urtute diuinitatis eiꝰ tot mira¬
culis humanitas fulsit: exauro erruit
argentũ. & qđ ꝑcarnẽ ds̃ cognosci potuit.
qͦd ꝑcarnẽ tot aduersa tolerauit : quasi
exargento temperatũ ÷ aurũ. Qđ bene
& inmedio ignis ostenditur: qr incarna¬
tionis eus misteriũ. sub sequentis uidi¬
cii flãma comitatur. Seriptũ quippe
est. Pat̾ non uidicat quenquã: s om̃e
uerbis simul ⁊ rebus loquitur ds̃. cum
qͥbusdã motibꝰ insinuat. hoc qđ ser¬
monibꝰ narrat. Neq enĩ adam post
culpã indiuinitatis substantia dm̃

Expanded text:
miscetur, in qua permistione argentum miscetur, in qua permistione argentum quidem clarius redditur, sed tamen fulgor auri temperatur. Quid ergo in electro nisi mediator Dei et hominum demonstratur? Qui dum semetipsum nobis ex divina atque humana natura composuit, et humanam per deitatem clariorem reddidit, et divinam per humanitatem nostris aspectibus temperavit. Quia enim virtute divinitatis ejus tot miraculis humanitas fulsit, ex auro crevit argentum; et quod per carnem Deus cognosci potuit, quodque per carnem tot adversa toleravit, quasi ex argento temperatum est aurum. Quod bene et in medio ignis ostenditur, quia incarnationis ejus mysterium subsequentis judicii flamma comitatur. Scriptum quippe est: Pater non judicat quemquam, sed omne verbis simul et rebus loquitur Deus, cum quibusdam motibus insinuat hoc quod sermonibus narrat. Neque enim Adam post culpam in divinitatis substantia audire
Abbreviated transcription (Latin):
simul t̾renis et cęlestibus. Num ñ quã
uͦ etiã ꝑ angłm humanis cordibus ita
loquitur : ut ipse quoq angls mentis
ne ostenditur. s suꝑnȩ uerba locua¬
onis audiunt᷑. sic̃ dicente dño. pat̾
clarifica filiũ tuũ: ut &e filius tuus
clarifica& te: Protimis respondetur.
Clarificaui uterũ clarificabo. Neq
enĩ ds̃ qui sine tempore. uĩmpulsioniꝰ
intimȩ clamat. intempore ꝑ suam
substantiã illã uocẽ edidit. quã cireuĩ¬
scriptã tempore ꝑhumana uerba dis¬
uerba sua quȩ audiri ab hominibus
uoluit. rationali creatura administan¬
te formauit. Aliquando rebꝰ ꝑangłos
loquit᷑ ds̃: cũ nil uerbo dr̃. s ea quę
futura st̃ ad sumpta de elem̃tis umna¬
gine nunciantur. Sic̃ etechiel nihil
uerborũ audiens. electri speciem in
medio ignis uidit. Ut uidelic& du
solã spetiẽ aspicer&: quȩ essent uil
iussimis uentura sentira&. ẜ lectrus
quippe: ex auri argentiq metallo

Expanded text:
simul terrenis et coelestibus. Nonnunquam simul terrenis et coelestibus. Nonnunquam per angelum Deus humanis cordibus ita loquitur, ut ipse quoque angelus mentis ne ostenditur, sed supernae verba locutionis audiuntur, sicut dicente Domino: Pater, clarifica filium tuum, ut et filius tuus clarificet te, protinus respondetur: Clarificavi, et iterum clarificabo . Neque enim Deus, qui sine tempore vi impulsionis intimae clamat, in tempore per suam substantiam illam vocem edidit, quam circumscriptam tempore per humana verba disverba sua quae audiri ab hostibus voluit, rationabili creatura administrante formavit. 5. Aliquando rebus per angelos loquitur Deus, cum nil verbo dicitur, sed ea quae futura sunt, assumpta de elementis imagine, nuntiantur; sicut Ezechiel, nil verborum audiens, electri speciem in medio ignis vidit; ut videlicet dum solam speciem aspiceret, quae essent in novissimis ventura sentiret . Electrum quippe ex auri argentique metallo
Abbreviated transcription (Latin):
hominis ignarũ. non adhibito strepi¬
tu ⁊ tarditate sermonis. peritũ repente
de absconditis reddere. Nã quia auditꝰ
ea quȩ adse fiunt. non simul omĩa dic¬
ta conprehendit. quippe qͥ icausas ꝑ
uerba ⁊ particulatim uerba ꝑsyllabas
ꝑcipit. uisus aut̃ nr̃ in eo qͦ se dirigit
totũ subito ⁊ simul app̃hendit. dei lo¬
cutio adnos intruisecus facta. uidetur
potius quã audit᷑. Quia dũ sem& ĩpsã
sine mora sermonis insinuat: repenti
na luce nr̃ȩ ignoranti& tenebras in¬
lustrat. Unde ⁊ baruch neria filius
cũ requisitꝰ exponera. quẽ ad modũ
uerba hieremi&e ꝓphetantis audissoe:
ait. Exore suo loquebat᷑ quasi legens:
audiuit : quasi legentes loquuntur.
do rebus de monstrat. Aliquando simus
uerbis & rebus: aliquando imagnubꝰ
cordis occłis ostensis. Aliquando imi¬
ginibus ⁊ ante corporeos occłos ad dempꝰ
ex aerr ad sũptis. Aliquando celestibus
substanciis : aliquando t̾renis. Aliqͥndo

Expanded text:
hominis ignarum non adhibito strepihominis ignarum non adhibito strepitu et tarditate sermonis peritum repente de abscea quae ad se fiunt non simul omnia dicta comprehendit, quippe qui et causas per verba, et particulatim verba per syllabas percipit; visus autotum subito et simul apprehendit; Dei locutio ad nos intrinsecus facta videtur potius quam auditur; quia dum semetipsam sine mora sermonis ina luce nostrae ignorantiae tenebras illustrat. Unde et Baruch, Neriae filius, cum requisitus exponeret quemadmodum verba Jeremiae prophetantis audisset, ait: Ex ore suo loquebatur quasi legens, audiunt, quasi legentes loquuntur. do rebus demonstrat, aliquando simul verbis et rebus, aliquando imaginibus cordis oculis ostensis, aliquando imaginibus et ante corporeos oculos ad tempus ex aere assumptis, aliquando coelestibus substa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑignẽ quidẽ dñs apparuit. sed ꝑ semae ipsũ
locutionẽ interus fecit. & neq ignis
dĩ: neq ille sonitus fuit. s per hoc qđ
exterius exhibuit. expressit hoc qđ in¬
terius gessit. Quia enĩ discipłos & zelo
succensos ⁊ uerbo eruditos intus reddi¬
dit: foris linguas igneas ostendit. In
significatione gͥ ad motast̃ elem̃ta : ut
ignẽ ⁊ sonitũ sentirent corꝑa. Igne uͦ
in uisibili &e uoce sine sonitu: docerent᷑
corda. Foris gͦ fuit ignis qͥapparuit :
sed intꝰ quiscientiã dedit. & cũ regine
candicis eunuchus currui p̾sidens it̃
carper&. atq ysaiã in manibꝰ non ui-¬
telligens haber& : incorde nimirũ
philippo sp̃s dixerat. Ad iunge te adcur¬
rum. Et cũ ad euocandũ petrũ tim̃tes
dm̃ milites cornelius misiss&: in m̃tẽ
ꝓcul dubio abspũ petrus audiuit. Ecce
de &euade cũ eis. Spiũ enĩ dei quasi
quȩdã nob̾ uerba dicere est.: occultaui
ea quȩ agenda sunt intimare: ⁊ cor

Expanded text:
ignem quidem Dominus apparuit, sed per semetipsum locutionem interius fecit. Et neque ignis Deus, neque ille sonitus fuit, sed per hoc quod exterius exhibuit expressit hoc quod interius gessit. Quia enim discipulos et zelo succensos et verbo eruditos intus reddidit, foris linguas igneas ostendit. In significatione igitur admota sunt elementa, ut ignem et sonitum sentirent corpora, igne vero invisibili et voce sine sonitu docerentur corda. Foris ergo fuit ignis qui apparuit, sed intus qui scientiam dedit. Et cum reginae Candacis eunuchus currui praesidens iter carperet, et Isaiam in manibus, non intelligens haberet, in corde nimirum Philippo Spiritus dixerat: Adjunge te ad currum . Et cum ad evocandum Petrum timentes Dominum milites Cornelius dimisisset, in mente procul dubio a Spiritu Petrus audivit: Ecce de, et vade cum eis . Spiritum enim Dei quasi quaedam nobis verba dicere est occulta vi ea quae agenda sunt intimare, et cor
Abbreviated transcription (Latin):
eleuatis est: quanto maiore est castiga¬
cione ꝑcussus. S humiliandus erat iste:
qui ꝓstratus ulceribꝰ sic uirtutibꝰ stabat.
humiliandis erat : ne tã robustissimum
pectus elationis tela confoderent. qđ
constabat certe. quia ⁊ illata uulnera
non uicissent. Reqͥrendus nimirũ fu¬
it homo: cuius debiuss& cõparatione
udisti seriũi meũ iob. qđ non sit ei si¬
mił uir suꝑ t̾ram : Cuiꝰ gͦ cõparatione
poterat uinci. dequo deo at testante dr̃.
quia nullius hominis cõparatione pos¬
sit &quari : Quid itaq agendum ÷ nͥ
ut ex ꝑsona sua ipse dñs suas illi uirtuteᷤᷤ
narra ⁊ dicat. Numqͥd ꝓducis luciferũ¬

Expanded text:
altius elevatus est, quanto majori castigaaltius elevatus est, quanto majori castigatione percussus. Sed humiliandus erat iste qui, prostratus ulceribus, sic virtutibus stabat. Humiliandus erat, ne tam robustissimum pectus elationis tela confoderent, quod constabat certe quia et illata vulnera non vicissent. Requirendus nimirum fuit homo cujus debuisset comparatione disti servum meum Job, quod non sit ei similis vir super terram ? Cujus ergo comparatione poterat vinci, de quo Deo attestante dicitur quia nullius hominis comparatione possit aequari? Quid itaque agendum est, nisi ut ex persona sua 892 ipse Dominus suas illi virtutes narret, et dicat ei: Nunquid producis luci
Abbreviated transcription (Latin):
post funera pig¬
norũ. post uulne¬
ra corporis. post
uerba male sua¬
dentis uxoris.
post contumeliosa dicta consolan¬
ciũ. post suscepta fortit̾ iacula at
dolorũ. Detanta uirtute constaniã
laudandus auidice beatus iob fuerat.
Sedsi iã de p̃senti scło essa euocan¬
dus. At post hic adhuc duplitia ri¬
cepturus est post quã saluti pristinę
restituitur : ut rebus redditis diutius
utatur. ne ꝑelationis gladiũ ipsa illũ
sua uictoria sternat: deb& omp̃s ds̃
increpare ꝑdistrictã usticiã: quẽ serua
ad intã. Quid enĩ peuis plerũq anima
quã conscientiȩ uirtus int̾ficit: Quȩ
illã dũ consideratione sua inflat:
aplenitudine ueritatis euacuat. Et dis
ad ꝑcipienda p̃mia sufficere suggir.
eã ameliorationis intentione distendł.
Iustus gͥ iob ante flagella extitit: sd
iustior post flagella ꝑmansit. & lau¬
datus antea dei uoce: post modĩ q als
exuerbere. Profecto uelut tuba ductilis
exꝑcussione ꝓducta in laudẽ dei tanco

Expanded text:
ost funera pignorum, post vulnera corporis, post verba male suadentis uxoris, post contumeliosa dicta consolantium, post suscepta fortiter jacula tot dolorum, de tanta virtute constantiae laudandus a judice beatus Job fuerat, si jam de praesenti saeculo esset evocandus. At postquam hic adhuc duplicia recepturus est, postquam saluti pristinae restituitur, ut rebus redditis diutius utatur, ne per elationis gladium ipsa illum sua victoria sternat, debet omnipotens Deus increpare per districtam justitiam quem servat ad vitam. Quid enim pejus plerumque animam quam conscia virtus interficit? Quae illam dum consideratione sua inflat, a plenitudine veritatis evacuat; et dum se ad percipienda praemia sufficere suggerit, eam a meliorationis intentione distendit. Justus igitur Job ante flagella exstitit, sed justior post flagella permansit; et laudatus antea Dei voce, postmodum crevit ex verbere. Profecto velut tuba ductilis ex percussione producta in laudem Dei tanto
Abbreviated transcription (Latin):
Blandus quippe est: qͥ ut inmedio habit&
uenit. Cũ uero ꝑ tempestatẽ ⁊ turbinẽ
insinuat: nuiru̾ quȩ tangit corda ꝑ¬
turbat. atq ad edomandã elationem
se exerit : quando potens ⁊ t̾ribilis in
A ut ꝑsem& ĩpsũnãq dñs loquit᷑: aut ꝑ crxaturã
angelicã eiꝰ ad nos uerba formant᷑. Sedcũ ꝑ¬
semetipsũ loquitur : sola nobis ui int̾nȩ aspi-¬
rationis aꝑitur. Cũ ꝑ semet ipsũ loquitur. de
uerbo eiꝰ sinẽ uerbis ac sillabis cor docet᷑: quia
uirtus eius mintima quadã sub leuatione
cognoscitur. ad quã mens plena suspen-¬
ditur. uacua grauatur. Pondus enim
qđ dam est: qͦd omẽm animã quã repl&
leu&. Incorporeũ lum̃ est. qͦd unteriora
repleat : ⁊repleta exterius circũscribat.
Sine strepitu sermo ÷ qͥ ⁊ auditũ aperit:¬
⁊ habere sonitũ nescit. Qđ enĩ deaduen¬
tu scĩ sp̃s seriptũ ÷ factus est repente de
cȩlo sonus canquã aduenientis sp̃s ue

Expanded text:
landus quippe est qui ut in medio inhabitet venit. Cum vero se per tempestatem et turbinem insinuat, nimirum quae tangit corda perturbat; atque ad edomandam elationem se exerit, quando potens et terribilis innAut per semetipsum namque Dominus loquitur, aut per creaturam angelicam ejus ad nos semetipsum loquitur, sola nobis vis internae aspirationis aperitur. Cum per semetipsum loquitur, de verbo ejus sine verbis ac syllabis cor docetur, quia virtus ejus in intima quadam sublevatione cognoscitur, ad quem mens plena suspenditur, vacua gravatur; pondus enim quoddam est, quod omnem animam quam replet levet. Lumen incorporeum est quod et interiora repleat, et repleta exterius circumscribat; sine strepitu sermo est qui et auditum aperit et habere sonitum nescit. Quod enim de adventu sancti Spiritus scriptum est: Factus est repente de coelo sonus tanquam advenie
Abbreviated transcription (Latin):
seruis suis loquitur: eũ eos intrinsecus
ꝑ conpunctionẽ ꝓuehit: alit̾ cũꝑ distric¬
tionem ne extollantur p̃mit. Perblandã
enĩ locutionẽ dnĩ: amanda dulcedo eiꝰ
ostenditur. Per terribilẽ uero: potestas
eus metuenda monstratur. In illa ꝑsua
tur quȩ ꝓficit. In illa discit quod appetat.
mista quod metuat. ꝑ illã dicit. lauda
⁊ loeare fͥlia syon: quia ecce ego uenio
&e habitabo in medio tui: ꝑ istã dicitur

Expanded text:
servis suis loquitur, cum eos intrinsecus servis suis loquitur, cum eos intrinsecus per compunctionem provehit, aliter cum per districtionem ne extollantur premit. Per blandam enim locutionem Domini amanda dulcedo ejus ostenditur; per terribilem vero potestas ejus metuenda monstratur. In illa persutur quae proficit. In illa discit quod appetat, in ista quod metuat. Per illam dicit: Gaude et laetare, filia Sion, quia ecce venio, et hab
Abbreviated transcription (Latin):
sa uidisti : Ułcerte. nũqͥd post ortũ
tuũ p̃cepisti diluculo. ⁊ ostendisti aurore
locũ suũ : Quis uero ista nisi dñs potest:
Et tam̃ int̾rogatur homo ut cognoscat:
quia ista non potest. Quatenꝰ uir qui
tam mm̃sis uircutibꝰ creuit. ⁊nullius
honunis exemplo iuncitur: ne extolli
debeat. dei cõparatione superetur. Sed
oquã potent̃itur erigitur: qui tam
sub liit̃ humiliatur : O quanta est
hominis uictoria exdei conparatione
ꝑdidisse : O quanto hominibus maiorẽ
qui testimoni is conuincit᷑ deo minor:
Multũ quippe potens ÷. quitali int̾roga¬
tione ostenditur. quia potens non est.
S quia ad obscura nimis disserenda du¬
cim᷑: ad eiusdẽ textus iã uerba ueniamꝰ.¬
Respondens aut̃ dñs iobde turbine dixit.s
Nlotandũ iudeo: quia sis ano atq in colomi
loqueretur extranquillitate dominica
bine dñm locutũ fuisse scriberetur. Sed
quia flagellato loquitur: de turbine
locutus fuisse de seribitur. Alit̾ enĩ dñs

Expanded text:
idisti? Vel certe: Nunquid post ortum tuum praecepisti diluculo, et ostendisti aurorae locum suum ? Quis vero ista, nisi Dominus potest? Et tamen interrogatur homo, ut cognoscat quia ista non potest, quatenus vir qui tam immensis virtutibus crevit, et nullius hominis exemplo vincitur, ne extolli debeat, Dei comparatione superetur. Sed o quam potenter erigitur qui tam sublimiter humiliatur! O quanta est hominis victoria, ex Dei comparatione perdidisse! O quanto hominibus major est qui testimoniis convincitur Deo minor! Multum quippe potens est qui tali interrogatione ostenditur quia potens non est. Sed quia ad obscura nimis disserenda ducimur, ad ejusdem textus jam verba veniamRespondens autem Dominus Job de turbine dixit . Notandum video, quia si sano atque incolumi loqueretur ex tranquillitate Dominica bine Dominus locutus fuisse scriberetur. Sed quia flagellato loquitur, de turbine locutus fuisse describitur. Aliter enim Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ scm̃. ⁊non nͥ ꝓ incarnationis suȩ
p̃dicatione filiũ angłm uocat. Unde
ineisdẽ ⁊achariae uerb̾ aꝑte ostenditur.
qđ millo uere angls idest creatura lo¬
querrtur cũ dr̃. & ecce angłs quilo quę¬
batur in me egrediebat᷑. Statĩq subun¬
gitur. & alius angls egrediebatur in

Expanded text:
m, et nonnisi per incarnationis suae praedicationem Filium angelum vocat. Unde in ejusdem Zachariae verbis aperte ostenditur quod in illo vere angelus, id est creatura loqueretur, cum dicitur: Ecce Angelus qui loquebatur in me, egrediebatur. Statimque subjungitur: Et alius Ang
Abbreviated transcription (Latin):
creditur uulgi mos fuerat: rex se
indiuino ob sequio ꝑsaltatũ rotat.
Eece quẽ dñs cunctis singulariter prȩ¬
mis. & ab iecta ex hibendo contẽpnit.
Non potestas regni admemoriã reducit᷑.
non subiectoꝵ occłis saltando uilescere
metuit: nonse honore p̃ latũ cȩteris
ante euis arcã qͥhonorem dederat re¬
cognoscit. Corã deo egit debilia uł ex¬
trema : ut illa exhumilitate solidar&.
quȩ corã hominibꝰ gesserat fortia. Quid
de euis factis sentiatur ab aliis ignoro.
Ego cdauid plus saltantẽ stupeo. quam
pugnantẽ. Pugnando quippe hostes
sub didit : saltando aut̃ coram dño semae¬
ipsũ uicit. Quẽ michol saul filia ad¬
huc extumore regii generis insana:
cũ humiliatũ despicerae dicens. Quã
głosus fuit hodie rex isrł disco operienᷤ
se ante ancillas seruoꝵ suoꝵ. ⁊nudatus :

Expanded text:
creditur vulgi mos fuerat, rex se creditur vulgi mos fuerat, rex se in divino obsequio per saltum rotat. Ecce quem Dominus cunctis singulariter praemis, abjecta exhibendo contemnitur. non potestas regni ad memoriam ducitur, non subjectorum oculis saltando vilescere metuit, non se honore praelatum caeteris ante ejus arcam, qui honorem dederat, recognoscit; coram Deo egit debilia vel extrema, ut illa ex humililate solidaret, quae coram hominibus gesserat fortia. Quid de ejus factis ab aliis sentiatur ignoro, ego David plus saltantem stupeo quam pugnantem; pugnando quippe hostem subdidit, saltando autem coram Domino semetipsum vicit. Quem Michol Saul filia adhuc ex tumore regii generis insana, cum humiliatum despiceret dicens, Quam gloriosus fuit hodie rex Israel, discooperiens se ante ancillas s
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ iurtus ueracit̾ pullulat. quȩ uiradi¬
ce ꝓpria. idest inhumilitate ꝑdurat.
a qua nimirũ si absciditur arescit: qui
iuuficantẽ se inintimis humorẽ carita
Non audebunt contemplari om̃s qͥsibi
udentur eẽ. sapientes occulta cordis
elatio reprobatur. In tueri lib& quanta
uirtutũ inunera dauid ꝑceperat. atq
uihis omibus quã forti se humilita te
seruabat. Quẽ enĩ non extoller& ora
leonũ frangere : ursoꝵ brachia dissi¬
pare. dispectis prioribꝰ frĩbꝰ eligi. repro¬
bato rege ad regni gubnacula ungi-
timendũ cunctis uno lapide goliam
sternere. arege pͣposita extinctis allo¬
filis numerosa p̃putia reportarẽ. ꝓ¬
missũ tandẽ regnũ ꝑcipere: cunctumq
israheliticũ popłm sine ulla contradic¬
tione possidere : & tam̃ cũ dei arcã
hierłm reuoeat: quasi oblitus p̾latũ
se om̃bꝰ ad mixtis popłis ante arcam
saltat. & quia corã arra saltare ut¬

Expanded text:
nobis virtus veraciter pullulat, quae in radinobis virtus veraciter pullulat, quae in radice propria, id est in humilitate perdurat. A qua nimirum si abscinditur, arescit, quia vivificantem se in intimis humorem charitaNon audebunt contemplari omnes qui sibi videntur esse sapientes, occulta cordis elatio reprobatur, intueri libet quanta virtutum munera David perceperat, atque in his omnibus quam forti se humilitate servabat . Quem enim non extolleret ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus frbato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis, uno lapide Goliath sternere, a rege proposita extinctis Allophylis numerosa praeputia reportare, promissum tandem regnum percipere, cunctumque Israeliticum populum sine ulla contradictione possidere? Et tamen cum arcam Dei Jerusalem revocat, quasi oblitus praelatum se omnibus, adjunctus populis ante arcam saltat. Et quia coram ar
Abbreviated transcription (Latin):
mens appetit inclinamꝰ. Quibꝰ ꝑceptis
ita uti animꝰ sic̃ t̾renis diuiti is potest.
ꝑt̾renas nãq diuitias : alii ingłȩ osten¬
tatione suꝑbiunt. alii erga ꝓximorĩ
indigentiã ministeria piȩtatis oꝑantꝰ.
terior quęritur : quasi ꝑ corporales di¬
nitias trenȩ głȩ culm̃ ambitur. Cũ il
doctrina atq prophetia lucrandis an¬
mabꝰ inpenditur : quasi acceptȩ diuitia
egenis frĩbꝰ largiuntur. Quia gͦ sȩpe
ꝑ ipsa dona quȩ se ꝑcipere exultat
amanudantis incautus animꝰ elongat:
uigilanti ꝓuisione eurandũ ÷ ut ⁊pri
subigantur uitia. ⁊ post sub circũ¬
spectione dona teneantur. Namsi
meis mens incaute se de serit: non
ꝑhec ad uita subuehitur. s quasi pre
ante actis laboribꝰ remunerata repro¬
batur. Unde fit etiam ut accepta usbꝰ
dũ imisu transitoria laudis adsumicui
quia uitio militat. uittus non sit. Quis
enĩ origo uirtutis humilitas est. All

Expanded text:
mens appetit inclinamus. Quibus perceptis mens appetit inclinamus. Quibus perceptis ita uti sicut terrenis divitiis potest. Per terrenas namque divitias, alii in gloriae ostentatione superbiunt, alii erga proximorum indigentiam ministeria pietatis operanturterior quaeritur, quasi per corporales divitias terrenae gloriae culmen ambitur. Cum vero doctrina, atque prophetia lucrandis animabus impenditur, quasi acceptae divitiae egenis fratribus largiuntur. Quia ergo saepe per ipsa dona, quae se percipere exsultat, a manu dantis incautus animus elongat, vigilanti provisione curandum est, ut et prius subigantur vitia, et post sub circumspectione dona teneantur. Nam si in eis mens incaute se deserit, non per haec adjuta subvehitur, sed quasi pro anteactis laboribus remunerata reprobatur. Unde fit etiam ut accepta virtus, dum in usu transitoriae laudis assumitur, quia vitio militat, virtus non sit. Quia enim origo virtutis humilitas est, illa in
Abbreviated transcription (Latin):
sius se uocibus dãpnatos clamant. Contͣ
quos bene ꝑ psalnustã dicitur. Conuer¬
sisunt marcũ ꝑuersũ. Arcus quippe
ꝑuersus : ipsũ aquo intendit᷑ ꝑcutit.
ndictis aut̃ suis arrogantiũ linguȩ ar¬
cui puerso st siumules: quia clu contra
ela tionẽ uerba faciunt. insus
auctoribꝰ sagittas figunt. Unde eũ¬
sũma cura ꝓuidendũ est ne accepta
sapientia cũ ignorantia tenebras in¬
luminat. lum̃ humilitatis tollat. et iã
sapientia esse nequeat: quȩ ⁊ siuirtute
locutionis fulgeat. elationis tam̃ uela¬
mine cor loquentis obscurat. Alia nãq
sunt bona sũma. alia bona media. Bona
cũ ueracit̾ habentur: in malo fleai ñ
posst̃. Bona aut̃ sunt media : ꝓpheta.
doctrina. curationũ uirtus. ⁊cetera.
quȩ ita int̾ utrũq sunt posita. ut ali¬
quando sola ꝑhec xterna patria. aliqͣn¬
do uero trena gła requiratur. Medias
gͦ hasuirtutes dicimus. quas ad quodeũq

Expanded text:
suis 888 se vocibus damnatos clamant. Contra suis 888 se vocibus damnatos clamant. Contra quos bene per Psalmistam dicitur: Conversi sunt in arcum perversum . Arcus quippe perversus ipsum Unde in dictis suis arrogantium linguae arcui perverso sunt similes, quia dum contra elationem verba faciunt, in suis auctoribus sagittas figunt. Unde summa cura providendum est, ne accepta sapientia, cum ignorantiae tenebras illuminat, lumen humilitatis tollat, ut jam sapientia esse nequeat, quae etsi virtute locutionis fulgeat, elationis tamen velamine cor loquentis obscurat . Alia namque sunt bona summa, alia bona media. Bona cum veraciter habentur, in malum inflecti non possunt. Bona autem sunt media, prophetia, doctrina, curationum virtus et caetera: quae ita inter utrumque sunt posita, ut aliquando per haec sola aeterna patria, aliquando vero gloria terrena requiratur. Medias ergo has virtutes dicimus, quas ad quodcunque
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia: quia ⁊ sihic du colerat. quan¬
doq tam̃ sine t̃mno reprobos damnat.
Bene aut̃ sub ditur. ⁊ en arrari non pocest.
Sentiri enĩ digne non ual&. quantomi¬
nus dici: S meluis hunc ut cũq
dicimꝰ: sisub considerationis eius formi¬
dine admirando taceamꝰ. Seqͥtur. Ideo¬
N timebt̃ eũ uiri: ⁊ non audebt̃ contem¬
plari ͤ oͥm̃s quisibi uident᷑ eẽ sapienteᷤ.
Hoc loco heliu iuiros: eos qͥ ad intelligen¬
ciã st̃ fortes appellat. & notandũ qđ
non ait. ⁊non audebt̃ contemplari sa¬
tes. Quibꝰ iudelic& uerb̾: peritos qͥ¬
dẽ s arrogantes insinuat. Helui gͦ
dũ multa fortiter sentit: in locutionis
suȩ fine setetigit. Uiri nãq arro¬
gantes ⁊ docti cũ recte non uiuunt.
s tam̃ recta dicere doctrinȩ inpulsi¬
onibꝰ conpellunt᷑ : ipsi dãpnationis suȩ
aliquomͦ p̃cones fuint. qͥa dumea quȩ
agerr respuunt. p̃dicantes insinuant:

Expanded text:
justitia, quia, etsi hic diu tolerat, quanjustitia, quia, etsi hic diu tolerat, quandoque tamen sine termino reprobos dBene autem subditur: Et enarrari non potest. Qui enim sentiri digne non valet, quanto minus dici? Sed melius hunc utcunque dicimus, si sub considerationis ejus formidine admirando taceamus. Sequitur: ntemplari omnes qui sibi videntur esse sapientes. - Hoc loco Eliu eos qui ad intelligentiam sunt fortes appellat, et notandum quod non ait. Et non audebunt contemplari sates. Quibus videlicet verbis peritos quidem, sed arrogantes insinuat. Eliu ergo dum multa fortiter sentit, in locutionis suae fine se tetigit. Viri namque arrogantes et docti cum recte non vivunt, sed tamen recta dicere doctrinae impulsionibus compelluntur, ipsi damnationis suae aliquomodo praecones fiunt, quia dum ea quae agere respuunt praedicantes insinuant,
Abbreviated transcription (Latin):
gentibꝰ ab hebrris iã fidelibꝰ formi dolosa
laudatio ꝓdiit: quia nimirũ ustȩ u¬
dȩa repulsa est. dũ piȩ est gentilitas uocata.
Et damina suȩ repulsionis timuit : dũ luc
alienȩ uocationis uidit. Unde nos qͦq
cotidie dũ iniqͦs quosq ad mopinantam
uitȩ celsitudinẽ ꝓuehirepentẽ conspicimꝰ :
sub occultis derudicus tim̃do gaudemꝰ. Ne
ꝑ ocͥculta iudicia quosdã ds̃ qͥ digni putant᷑
deserat: qui ꝑ hȩx ad se eos qui in digni estimant᷑
non tam̃ digne. quia qͥcqͥd in illo sentimꝰ.
exfide est. nondũ exspetiae. Hoc tam̃¬
dicens. Magnuis fortitudine ⁊ uditio &¬
N iusticia. ⁊ enarrari non potest. Magnus
quippe ÷ fortitudine. quia fortẽ aduer¬
sariũ superat: ⁊ de domo illius uasa con¬
tumeli& auferens inmiscdiȩ uasa per¬
mutat. Magnꝰ uiditio: qr ⁊ si hic electoᷤᷤ
suos ꝑ aduersa deprimit. eos quandoq
ingła aet̃nȩ ꝓsperitatis extollit. Alagnꝰ

Expanded text:
gentibus, ab Hebraeis jam fidelibus formidolosa gentibus, ab Hebraeis jam fidelibus formidolosa laudatio prodiit, quia nimirum juste Judaea repulsa est, dum pie est gentilitas vocata; et damna suae repulsionis timuit, dum lucra alienae vocationis vidit. Unde nos quoque quotidie, dum iniquos quosque ad inopinatam vitae celsitudinem provehi repente conspicimus, sub occultis Dei judiciis timendo gaudemus, ne per occulta judicia quosdam Deus qui digni putantur deserat, qui per haec ad se eos qui indigni aestimantur non tamen digne. Nam quidquid ex illo sentimus ex fide est, nondum ex specie. Etitur: Magnus fortitudine et judicio, et justitia, et enarrari non potest.- Magnus quippe est fortitudine, quia fortem adversarium superat, et de domo illius vasa contumeliae auferens, in misericordiae vasa permutat. Magnus judicio, quia, etsi hic electos suos per adversa deprimit, hos quandoque in gloria aeternae prosperitatis extollit. Magnus
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃. Quis es dñe : Dix̃ aut̃ illi. Oratio¬
nes tuȩ ⁊elemosinȩ tuȩ ascender̃ in
memoriã inconspectu dei. Aurũ igit᷑
abaquilone uenit: dũ inconspectu dei
exgentibꝰ cũ helemosinis oratio ascendit.
Qđ cũ petrus frĩbꝰ retulissa quomͦ uł cor¬
nelius angłm uł ipse decęlo submita ad
se luteũ cũ bestiis repailibus acuolatili
baptisma gentiliũ corda ꝑfuderit. qui
nũquã inudeoꝵ m̃tibꝰ nisi post aquã
baptismatis uenit: ꝓtinus scriptũ est.
His auditis: tacuerunt. ⁊ głificauer̃ dm̃
dicentes. Ergo ⁊gentibꝰ dĩ pęnitentiam
acdiutã dedic. Multitudo gͦ fideliũ formi¬
dolosã deo laudẽ obtulit : quȩ saluatis
gentibꝰ a suo se murmure dona cȩlestis
grẽ admirando conpressit. Unde ipse
quoq petrus miratur dicens. Inueritate
conperi : qđ non ÷ ꝑ sonarũ acceptor d̃.¬
qui iã fideles st̃ formi dolosa uenire lau¬
datio dr̃. eũ lȩta uenire potius quã formi¬
dolosa debuiss&: S idrirco conuersis

Expanded text:
is 887 es, Domine? Dixit autem illi: Orationes tuae et eleemosynae tuae ascenderunt in memoriam in conspectu Dei . Aurum ergo ab Aquilone venit, dum in conspectu Dei ex gentibus cum eleemosynis oratio ascendit. Quod cum Petrus fratribus retulisset , quomodo vel Cornelius angelum, vel ipse de coelo submitti ad se linteum cum bestiis reptilibus ac volatilibaptisma gentilium corda perfuderit, qui nunquam in Judaeorum mentibus nisi post aquam baptismatis venit, protinus scriptum est: His auditis tacuerunt, et glorificaverunt Deum, dicentes: Ergo et gentibus Deus poenitentiam ad vitam dedit . Multitudo ergo fidelium formidolosam Deo laudem obtulit, quae, salvatis gentibus, a suo se murmure, dona coelestis gratiae admirando, compressit. Unde ipse quoque Petrus miratur, dicens: In veritate comperi quod non est personarum acceptor Deuqui jam fideles sunt formidolosa venire laudatio dicitur, cum laeta venire potius quam formidolosa debuisset? Sed idcirco conversis
Abbreviated transcription (Latin):
rrĩ. Hanc nimirũ lucẽ paulus diegͥ
ostendebat: cũ dicer&. Ut sciatis quȩ sit
ditatis eius inscĩs: & quȩsit suꝑ emunens
magnitudo iurtutis euis. innos quicredi¬
dimus. Hanc lucẽ corinthii ꝑscriptorũ
uerba: quasi ꝑ pluuia guttas agnouerant
cũ dicebant. Epistolȩ graues st̃ ⁊ fortes:
p̃sentia aut̃ corporis infirma. & sermo
contemptibił. S plerũq p̃dicatores scĩ
ostendere sema ipsos ut prosint cupiunt.
nec tam̃ posst᷑. Plerũq latere ut qͥeti
sint appetunt: nec tam̃ ꝑmittuntur. Ne¬
mo gͥ scit quando lucẽ nubiũ pluui&
ostendant: quia nemo conp̃ hendit. qͣndo
dis̃ uir tutẽ p̃dicationis p̃beat. ut p̃dican¬
tiũ gła clarescat. Dic̃ gͦ. Numquid scis
quando p̃ceperit ds̃ pluuiis ut ostende¬
rent lucẽ nubiũ eius : Aesi aꝑte dicat.
pl ũquid siuenturos inmundo p̾dicatores
iã conspicis. quando eos adp̃dicandũ
modis eoꝵ uitȩ claritatẽ mundo inno¬

Expanded text:
remur. 882 Hanc nimirum lucem Paulus discipulis remur. 882 Hanc nimirum lucem Paulus discipulis ostendebatditatis ejus in sanctis, et quae sit supereminens magnitudo virtutis ejus in nos qui credimus . Hanc lucem Corinthii per scriptorum verba quasi per pluviae guttas agnoverant, cum dicebant: Epistolae graves sunt et fortes, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis . Sed plerumque praedicatores sancti ostendere semetipsos ut prosint cupiunt, nec tamen possunt; plerumque latere ut quieti sint appetunt, nec tamen permittuntur. Nemo igitur scit quando lucem nubium pluviae ostendant, quia nemo comprehendit quando Deus virtutem praedicationis praebeat, ut praedicantium gloria clarescat. Dicit ergo: Nunquid scis quando praeceperit Deus pluviis ut ostenderent lucem nubium ejus? Ac si aperte dicat: Nunquid si venturos in mundo praedicatores jam conspicis, quando eos ad praedicandmodis eorum vitae claritatem mundo inno
Abbreviated transcription (Latin):
s tenderent lucẽ nubiũ eius : Sinubes
scĩ p̃dicatores sunt: pluuiȩ nubiũ st̃
uerba p̃dicantiaĩ. S nubes cũ ꝑaera
trans uolant: nisi pluuia deorsũ ueniat.
nescitur quantã aquarũ inm̃sitatem
portant. Nisi choruscus int̾ pliuiuas
erũpat: intelligi non ualet. quid naiꝰ
etiam claritatis lateat. Quia nimirii
p̃dicatores scĩ sitacent. ⁊ ne quaquã
loquentes ostendant quanta sit cęlestis
spei claritas quã incordibꝰ gestant: aut
reliquis hominibꝰ similes. aut longe his
dispectiores uidentur. Cũ aut̃ aperire
ꝑ p̃dicationẽ cęperint. quęsit suꝑnȩ pa¬
triȩ remuneratio quã intrinsecꝰ tenent:
cũ ꝑ secutione p̃ssi inqua uirtutis arte
ꝓfecerint innotescunt. Cũ uisione dis¬
pecti. loquendo insinuant unde tane¬
antur: ipse quȩ de nubibꝰ influunt
pluuia. lucẽ nob̾ earũdẽ nubium
ostendunt. ꝑ uerba enĩ p̃dicatorũ
noscimꝰ : ut in eis claritatẽ uitȩ quan
appetunt. eũ magna humilitate uoll¬

Expanded text:
Si nubes sancti praedicatores sunt, pluviae nubium sunt verba praedicationum. Sed nubes cum per aera transvolant, nisi pluviae deorsum veniant, nescitur quantam aquarum immensitatem portant. Nisi coruscus sol inter pluvias erumpat, intelligi non valet quid in eis etiam claritatis lateat, quia nimirum praedicatores sancti si taceant, et nequaquam lspei claritas quam in cordibus gestant, aut reliquis hominibus similes, aut longe his despectiores videntur. Cum autem aperire per praedicationem coeperint, quae sit supernae patriae remuneratio quam intrinsecus tenent; cum persecutione pressi in qua virtutis arce profecerint innotescunt, cum visione despecti loquendo insinuant unde timeantur, ipsae quae de nubibus influunt pluviae lucem nobis earumdem nubium ostendunt. Per verba enim praedicatorum cognoscimus ut in eis claritatem vitae quam appetunt cum magna humilitate vene
Abbreviated transcription (Latin):
non querere. possessa rapientibꝰ relaxare.
nullã ꝓacceptis in uiri is inuiriam red¬
dere. immo & ad iunctis aliis pacientiã
p̃bere. Quasi enĩ sicomoꝵ nos ascen¬
dere dñs p̃cipit: cũdic̃. Qui aufert
quȩ tua st̃: ne repetas. & rursũ. Si qͥs
cernitur: quia ꝑhanc sapientẽ stult¬
ciã. & sinecdũ ut est solidȩ. iam tam̃
ꝑ contemplationis lum̃ dei sapientia
quasi intransitu uidetur:. quã uixta
helui uerba uidere nequęuint: qͥ sib
sapientes eẽ. uidentur. quia ad coneu

Expanded text:
non quaerere, possessa rapientibus relaxare, non quaerere, possessa rapientibus relaxare, nullam pro acceptis injuriis injuriam reddere, imo et adjunctis aliis patientiam praebere? Quasi enim sycomorum nos ascendere Dominus praecipit, cum dicit: Qui aufert quae tua sunt ne repetas . Et rursum: cernitur, quia per hanc sapientem stultitiam etsi necdum ut est solide, jam tamen per contemplationis lumen Dei sapientia quasi in transitu videtur. Quam juxta Eliu verba videre nequeunt, qui sibi sapientes esse videntur, quia ad
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscamꝰ. Relinquamꝰ noxiã sapien¬
tiã : discamꝰ lauclabilẽ fatuitatẽ. Hinc
quippe scriptũ ÷. Stulta mundi elegit
deus : ut confundat sapientes. Hint
rursum dr̃. Siquis uidetur in teruoᷤ
sapiens eẽ. in hoc scło : stultus fiat ut sit
sapiens. Hinc eugł̃icȩ historiae uerba
testantur. quia zacheus cũ uidere p̃
turba nichil poss& : sicomori arborẽ
ascendit. ut transeuntẽ dñm cerner&.
Si comorus qͥppe: ficus fatua dr̃. Pus-¬
illus itaq zacheus sicomoꝵ subiit &
dnm uidit: quia qͥmundi stulticiam
humilit̾ eligunt. ipsi dei sapientiã sub¬
tilit̾ contẽplantur. Pus illitatẽ namq
nrãm ad uidendũ dnm̃ turba prȩpedit:
quia infirmitatẽ humanȩ m̃tis nelucẽ
ueritatis intendat. curarũ seculariũ
tu mulcus p̃mit. Sed prudenter sico¬
morũ ascendimꝰ : si ꝓuide eã quȩ diui¬
iuitus p̃cipitur stułticiã tenennis. Quid
enĩ in hoc mundo stultius quã amissa

Expanded text:
cognoscamus. Relinquamus noxiam sapiencognoscamus. Relinquamus noxiam sapientiam, discamus laudabilem fatuitatem. Hinc quippe scriptum est: Stulta mundi elegit Deus, ut confundat sapientes . Hinc rursum dicitur: Si quis videtur inter vos sapiens esse in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens . Hinc evangelicae historiae verba testantur quia Zachaeus cum videre prae turba nihil posset, sycomori arborem ascendit, ut transeuntem Dominum cerneret. Sycomorus quippe ficus fatua dicitur. Pusillus itaque Zachaeus sycomorum subiit, et Dominum vidit , quia qui mundi stultitiam humiliter eligunt, ipsi Dei sapientiam subtiliter contemplantur. Pusillitatem namque nostram ad videndum Dominum turba praepedit, quia infirmitatem humanae mentis, ne lucem veritatis intendat, curarum saecularium tumultus premit. Sed prudenter sycomorum ascendimus, si provide eam quae divinitus praecipitur stultitiam mente tenemus. Quid enim in hoc mundo stultius quam amissa
Abbreviated transcription (Latin):
interuis intumeseit: ad iuingit. Froq
humilis moccłis meis. Acsi dicat. Qualẽ
me exterius despiciens exhibeo : talẽ
me interius adtendo. Quid gͦ acturi.
st̃ quos doctrina eleuat. si dauid ex
carne sua uenturũ redẽptorẽ nouerat.
enisq gaudia ꝓphetando nunciabat :¬
Q tam̃ insema ipso ceruicẽ cordis ualidi
diseretionis calce depͥmebat: dicens.
Eroq humił moccłis meis. Bene gͦ per
heliu dr̃. Idõ timebunt uiri: ⁊ non au¬
debunt contemplari om̃s quisibi iudentꝰ
eẽ. sapientes. Contemplari enĩ dei sapien¬
tiã non posst̾: qui sibi sapientes uident᷑.
quia tanto ab eus luce longe sunt: qͣnto
apud sema ipsos humiles nonst̃. Quia
ineoꝵ mentibꝰ dũ tumor elationis crescit.
arcẽ contemplationis claudit. & unde
se lucerr p̃ceteris existimant. uide se lu¬
mine ueritatis pruant. Sigͥ ueracit̾
sapientes eẽ. atq ipsã sapientiã contẽ¬
plari appetimus: stultos nos humilit̃

Expanded text:
interius intumescit, adjungit: Eroque interius intumescit, adjungit: Eroque humilis in oculis meis; ac si dicat: qualem me exterius despiciens exhibeo, talem me interius attendo. Quid ergo acturi sunt, quos doctrina elevat, si David ex carne sua venturum Redemptorem noverat, ejusque gaudia prophetando nuntiabat, et tamen in semetipso cervicem cordis valida discretionis calce deprimebat, dicens: Eroque humilis in oculis meis. « Sacerdicitur: Ideo timebunt eum viri, et non audebunt contemplari omnes qui sibi videntur esse sapientes. Contemplari enim Dei sapientiam non possunt qui sibi sapientes videntur, quia tanto ab ejus luce longe sunt, quanto apud semetipsos humiles non sunt, quia in eorum mentibus dum tumor elationis crescit, aciem contemplationis claudit; et unde se lucere prae caeteris aestimant, inde se lumine veritatis privant. Si igitur veraciter sapientes esse atque ipsam sapientiam contemplari appetimus, stultos nos humiliter
Abbreviated transcription (Latin):
ait. & luclã ⁊ ulior fiam plusquã factꝰ
sũ : eroq humilis moccuł meis. Acsi
aꝑte dicera. Uilescere corã hominibꝰ
appeto : quia seruare mͥ corã deo ingenuũ
ꝑ humilitatẽ quęro. Sunt uero ñ nulli
qui desema ipsis humilia sentiunt: qr
inhonoribꝰ positi. nil se eẽ. nisi puluerẽ
fauillãq ꝑ pendunt. S tam̃ coram
hominibꝰ uiles apparere refugiunt : &
contra hoc qͦd de se interius cogitant.
quasi rigida exterius uenustate palliant᷑.
iectos se ex hibendo contempnunt. s
tam̃ apd se introrsus quasi exipso me-¬
rito ostensȩ uilitatis intumescunt: &
tanto mag̾is in corde elatisunt. quanto
ampluis inspecia elationẽ p̃munt. Quȩ
utraq unuis elationis bella. magna
dauid circũspectione dep̾hendit: mira
uirtuit superauit. Quia enĩ de sema̾¬
ipso intus humilia sentiens. honorẽ
exteruis nonquerit. insinuat dicens.
Ludã ⁊ uilior fiam. & quia ꝑ hoc quod
ulẽ se exterius p̃buit: nequaquã

Expanded text:
ior fiam plusquam factus sum, eroque humilis in oculis meis. Ac si aperte dicat: Vilescere coram hominibus appeto, quia servare me coram Domino ingenuum per humilitatem quaero. Sunt vero nonnulli qui de semetipsis humilia sentiunt, quia in honoribus positi nihil se esse, nisi pulverem favillamque, perpendunt; sed tamen coram hominibus viles apparere refugiunt, et contra hoc, quod de se interius cogitant, quasi rigida exterius venustate palliantur., dejectos se exhibendo, contemnunt; sed tamen apud se introrsus, quasi ex ipso merito ostensae vilitatis intumescunt, et tanto magis in corde elati sunt, quanto amplius in specie elationem premunt. Quae utraque unius elationis bella, magna David circumspectione deprehendit, mira virtute superavit. Quia enim de semetipso intus humilia sentiens, honorem exterius non quaerit, insinuat, dicens: Ludam et vilior fiam. Et quia per hoc quod vilem se exterius praebuit, nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe enĩ cũ gub̾nantis uoluntate ꝑdu¬
cuntur: alit̾ agere appetunt. s aliter
disponuntur. Nam plerũq quosdam
auditores suos student blande corri-
gere: ⁊ tam̃ eoꝵ sermo inasperitatẽ
ducitur. P lerũq quosdã resecare asꝑe
appetunt: s tam̃ eoꝵ uigor. ꝑmansue¬
tudinis spm̃ refrenatur. Sic̃ gͦ non
possunt ire qͦuolunt: ita etiã neque¬
unt agere sic̃ uolunt. Quia enĩ eos
int̾nus arbit̃ tenet cũmittit: ita illoᷤ
etiã modificans suscipit cũꝑducit. ut
aliquando incogitatione alia disponant
s alia moꝑe ꝑagant. aliquando alic̾
recte. Quoeũq eas uoluntas gub̾nantis
duxerit: adome qđ p̃cipit ilis. suꝑ faciẽ
orbis terrȩ. Eo enĩ aꝑtiorẽ uiã p̃dicatio¬
nis inueniunt: quo adhuc non suis. s
p̃ceptoris sui nutibꝰ ducunt᷑. Unde &¬

Expanded text:
epe enim cum gubernantis voluntate perducuntur, aliter agere appetunt, sed aliter disponuntur. Nam plerumque quosdam auditorgere, et tamen eorum sermo in asperitatem ducitur. Plerumque quosdam resecare aspere appetunt, sed tamen eorum vigor per mansuetudinis spiritum refrenatur. Sicut ergo non possunt ire quo volunt, ita etiam nequeunt agere sicut volunt. Quia enim eos internus arbiter tenet cum mittit, ita illos etiam modificans suscipit cum perducit, ut aliquando in cogitatione alia disponant, sed alia in opere peragant; aliquando aliterrecte: Quocunque eas voluntas gubernantis duxerit, ad omne quod praeceperit illis super faciem orbis terrae. Eo enim apertiorem viam praedicationis inveniunt, quo ad hanc non suis, sed praeceptoris sui nutibus ducuntur. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
ternũ lum̃ sicut est nesciat. homo
de xt̾̃nitate disserere cupiens cȩcus
xt̾nitatẽ sic̃ ÷ appetit. etiam hoc sibi sub¬
trahit: qͦd de illa uł tacitꝰ sentit. S ecce
xet̾nitas tunc hominibꝰ uere in notuit:
cũ se eis humanitate suscepta monstra¬
uit. Quȩ quia necdũ reuelata fuerat:
de eisdem hominibus recte subiungit.¬

Expanded text:
ternum lumen sicut est nesciat, homo, ternum lumen sicut est nesciat, homo, de aeternitate disserere cupiens, caecusaeternitatem sicut est appetit, etiam hoc sibi subtrahit quod de illa vel tacitus sentit. Sed ecce aeternitas tunc hominibus vere innotuit, cum se eis humanitate suscepta monstravit. Quae quia necdum revelata fuerat, de eisdem hominibus recte subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
S qr cũ doctrina ⁊ arrogantia in uniꝰ
mentis habitatione confligit: alo q̃n¬
tis ore non solũ sonat uiuendi le¬
uitas. sed etiã grauitas sentiendi.
P ost quã helui ꝑarrogantiã leuiter
intumuit dicens. Quis narrauit ei
quȩ loquor: Mox ꝑdoctrinã sub¬
de uorabitur. Omẽ qđ aliquis deuorat:
hoc introrsus trahens. ab intuentiũ
occłis occultat. Etrẽ quȩ uideri in¬
suꝑficie potuit: in ꝓfundũ rapit. homo
igiur cũ de deo tacaẽ : ꝑ rationẽ inqua
est conditꝰ er̃. aliquid iuidetur. At si loqͥ
quia magnitudinis illuis inm̃sitate
deuoratur. & quasi in ꝓfundũ raptus
absconditur: quia fari ineffabilem cupi
ens. ipsa suȩ ignorantia angustia de¬
glurtitur. Loquit᷑ enĩ caro de spũ. eir¬
cũ scriptꝰ sp̃s de incircũscripto. creatura
decreatore: temꝑalis de &t̾no. mutabi¬
lis de inmutabilitate : mortał deui ui¬
ficante. E tcũ intenebris positus. in¬

Expanded text:
Sed quia cum doctrina et arrogantia in unius Sed quia cum doctrina et arrogantia in unius mentis habitatione confligit, a loquentis ore non solum sonat vivendi levitas, sed etiam gravitas sentiendi, postquam Eliu per arrogantiam leviter intumuit, dicens: Quis narrabit ei quae loquor? mox per doctrinam subdevorabitur. - Omne quod aliquid devorat hoc introrsus trahens ab intuentium oculis occultat, et rem, quae videri superficie potuit, in profundum rapit. Homo igitur, cum de Deo tacet per rationem in qua est conditus esse aliquid videtur. At si aliququia magnitudinis illius immensitate devoratur, et quasi in profundum raptus abscondiens, ipsa suae ignorantiae angustia deglutitur. Loquitur enim caro de spiritu, circumscriptus spiritus de incircumscripto, creatura de creatore, temporalis de aeterno, mutabilis de immutabili, mortalis de vivificante; et cum in tenebris positus in