comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
petebat dimitti. ut certꝰ ad futura u¬
dicia ꝑueniret. & quandã recreationẽ
sumeret in p̾senti uita. illiꝰ regni
securitate suscepta. Professꝰ est cnim
estuante se se cura succendi. qͥ se postuli¬
bat imbre miscdđie temꝑari. sicut sup
ipse de se dicit. Concaluit cor meũ
intra me. & in meditatione mea exar¬
descet ignis. Merito gͦ hic refrigera¬
ri sibi petebat. qui tanti desid̾u calort
flagrauerat. Addidit. Priusquã eam
id ẽ antequã de ista luce discedã. Et
ampliꝰ non ero. utiq in hoc mundo.
ubi peccatoꝵ facinorib subuenitur
dum se a dño conuersionis accepta hu¬
militate correxerint. Siue dicit am¬
pliꝰ non cro. si desinas subuenire. quil
non ẽ. eẽ. in etͣnis afflictionib ꝑmane¬
re. Esse enim ꝓprie. beati est. Merito
gͦ non se dicebat. ẽẽ. si se habere cũ elet
nos beatissime institutionis silu¬
britate cominonuit int̾ blasphemos
& iniqͦs habere lingue continentiam.
noxia uitare certamina. rixas grauisi¬

Expanded text:
d futura judicia perveniret, et quamdam recreationem sumeret in 135 praesenti vita, illius regni securitate suscepta. Professus est enim aestuante se cura succendi, qui se postulabat imbre misericordiae temperari; sicut supra ipse de se dicit: Concaluit cor meum intra me; et in meditatione mea exardescit ignis. Merito ergo hic refrigerari sibi petebat, qui tanti desiderii calore flagraverat. Addidit, priusquam eam, id est antequam de ista luce discedam. Et amplius non ero, utique in hoc mundo, ubi peccatorum facinoribus subvenitur, dum se a Domino conversionis accepta humilitate correxerint. Sive dicit, amplius non ero, si desinas subvenire; quia non est esse, in aeternis afflictionibus permanere. Esse enim proprie beati est. Merito ergo non se dicebat esse, si se habere cum electnos beatissimae institutionis salubritate commonuit, inter blasphemos et iniquos habere linguae continentiam, noxia vitare certamina, rixas gravissi
Abbreviated transcription (Latin):
mea. hoc ẽ qua pura mente solebat do
Post illam tam magnã pacientiã & in¬
uicti animi robur eximiũ. absurdum
ẽ credẽ scm uirũ desid̾io huiꝰ uite an¬
noꝵ sibi noticiam postulasse. S plenꝰ
desid̾io dñi saluatoris quẽ decuit tota¬

Expanded text:
mea, hoc est qua pura mente solebat Dommea, hoc est qua pura mente solebat DomPost illam tam magnam patientiam, et invicti animi robur eximium, absurdum est credere sanctum virum desiderio hujus vitae annorum sibi notitiam postulasse: sed plenus desid
Abbreviated transcription (Latin):
quam potent̃ deliberationis ipsi ardor̃
exponitur. Concaluit dixit cor meũ
id ẽ ab om̃i parte succensum est. ut
motꝰ iste tam magnꝰ ad cogitationem
rerum çelestium ꝑueniret. Intͣ me.
in homine scilicet interiori. ubi ratio
tacita loquitur. & a dño dignant̾ audit᷑.¬
Sequit᷑. & in meditatione mea exar¬
descet ignis. Ne putares ignẽ insa¬
nis motib estuare. in meditatione
mea posuit. id ẽ in consilio. in delibe¬
ratione. ubi ardor mentis sub mode¬
stia prudent̾ accendit᷑. & illuminatã
mentem disciplinabilis flamina cir¬
cum uolat. Quid enim ampliꝰ quã
caritas feruet. d S feruor ille tran¬
quillꝰ est. mansueta inflammatio.
motꝰ inculpabilis. festinatio moderata
Quaꝓpt̾ uir iste sc̃issimꝰ qd̾ ꝑfectissi¬
mis accidit. & competent̾ tacuit. &¬
apte locutꝰ est. Dã qͥ siluerat dolosis
inimicis. ueraci dño conscientiȩ lingua
ꝓclamauit. Nec uacat qd̾ dicit lingua

Expanded text:
quam potenter deliberationis ipsius ardor quam potenter deliberationis ipsius ardor exponitur. Concaluit, dixit, cor meum, id est, ab omni parte succensum est, ut motus iste tam magnus ad cogitationem rerum coelestium perveniret. Intra me, in homine scilicet interiore, ubi ratio tacita loquitur, et a Domino dignanter auditSequitur, et in meditatione mea exardescit ignis. Ne putares ignem insanis motibus aestuare, in meditatione mea posuit, id est, in consilio, in deliberatione, ubi ardor mentis sub modestia prudenter accenditur, et illuminatam mentem disciplinabilis flamma circumvolat. Quid enim amplius quam charitas fervet? Sed fervor ille tranquillus est, mansueta inflammatio, motus inculpabilis, festinatio moderata. Quapropter vir iste sanctissimus, quod perfectissimis accidit, et competenter tacuit, et apte locutus est. Nam qui siluerat dolosis inimicis, veraci Domino conscientiae lingua proclamavit. Nec vacat quod dicit, lingua
Abbreviated transcription (Latin):
onib ne doceret contempnentẽ. Sed
quia consuetudo maloꝵ est. ut quãuis
bona audiant nullatenꝰ adquiescant.
quappt̃ abonis se dicit necessitate silu¬
isse. quia salubrem commonitionem
reciꝑe ñ poterant. qͥ contentionum
semina ꝑquirebant. Dñs enim iN
euũgło dicit. Ne miseritis margari¬
tas ur̃as ante porcos. Nam dum dicit
renouatꝰ c̃ dolor m̃s. significat sibi eũ
& ante fuisse. quando uota iniquoꝵ
intelligentie uirtute noscebat. odo
autẽ cũm uideret iniquitates homi¬
num contra se pociꝰ exercitari. renoua¬
tus est dolor eiꝰ pietatis intuitu. tribu¬
lationẽ suam faciens delictũ uidelicet
alienũ. Concaluit cor meũ int᷑ me.
& in meditatione mea exardescit ignis.
locutꝰ sum in lingua mea. Post silen¬
tium qd̃ se ꝑtulisse dicit inuitũ ut
hominib p̃dicare minime salubria
potuisset. conuersꝰ ẽ magno estu cari¬
tatis locuturꝰ ad dñm. S audiamus

Expanded text:
onibus, ne doceret contemnentem. Sed onibus, ne doceret contemnentem. Sed quia consuetudo malorum est, ut quamvis bona audiant, nullatenus acquiescant, quapropter a bonis se dicit necessitate siluisse; quia salubrem commonitionem recipere non poterant, qui contentionum semina perquirebant. Dominus enim in Evangelio dicit: Ne miseritis margaritas vestras ante porcos . Nam cum dicit, renovatus est dolor meus, significat sibi eum et ante fuisse, quando vota iniquorum intelligentiae virtute noscebat. Modo autem cum videret iniquitates hominum contra se potius exercitari, renovatus est dolor ejus pietatis intuitu; tribulationem suam faciens delictum videlicet alienum. Vers. 4. Concaluit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescit ignis: locutus sum in lingua mea. Post silentium quod se pertulisse dicit invitum, ut hominibus praedicare minime salubria potuisset, conversus est magno aestu charitatis, locuturus ad Dominum. Sed audiamus
Abbreviated transcription (Latin):
cator aduersum me. Figura ẽ efexege¬
sis. id ẽ explanatio dicti suꝑioris. Dĩ¬
cit enim causam. quomͦ delinquat ĩ
lingua sua. Lingue siquidẽ ostium os
habetur. Et bene clausa illa seruabit᷑.
si ciꝰ ianua custoditur. Salomon qͥppe
dicit. Ori tuo facito ostium & seram.
& uerbis iugum atq stateram. Dera
enim dicta ẽ. qd̾ sero hostiis adhibeat᷑.
S ista tanta custodia quam p̾misit.
scquit᷑. quando maxine debeat adhibe¬
ri. scilicet quando inuidꝰ cuiquã con¬
sistit aduersꝰ. querens audire unde
calũpniam possit efficere. Obmu
decepti sunt insidiantes. ut dũ ser¬
monem captiose quererent. silentiũ
repperissent. S possunt & illi obinu¬
tescere. quoꝵ os frequent̾ numio furo¬
re ꝯcluditur. Addidit & humiliatꝰ
sum. ut illud silentium ñ dolosum.
s intelligeres. ẽẽ. purissimũ. Humi¬
liatꝰ enimꝰ. significat humi ꝓstratus.
Silusse se quoq dicit a bonis p̾dicati¬

Expanded text:
cator adversum me. Figura est epexegecator adversum me. Figura est epexegesis, id est, explanatio dicti superioris. Dicit enim causam quomodo delinquat in lingua sua. Linguae siquidem ostium os habetur; et bene illa clausa servabitur, si ejus janua custoditur. Salomon quippe dicit: Ori tuo facito ostium et seram, et verbis jugum atque stateram . Sera enim dicta est, quod sero ostiis adhibeatur. Sed ista tanta custodia quam praemisit, sequitur quando maxime debeat adhiberi; scilicet quando invidus cuiquam consistit adversus, quaerens audire, unde calumniam possit efficere. Vers.decepti sunt insidiantes; ut dum sermonem captiose quaererent, silentium reperissent. Sed possunt et illi obmutescere, quorum os frequenter nimio furore concluditur. Addidit, et humiliatus sum, ut illud silentium non dolosum, sed intelligeres esse purissimum. Humiliatus enim significat humi prostratus. Siluisse quoque se dicit a bonis praedicati
Abbreviated transcription (Latin):
custodi¬
am
uias
meas.
ut non
delinquã
in lingua mea. Consuetudo huma¬
nitatis est. ut cũ se aliquis laudabili
conuersatione tractauerit. calump¬
niantium insidiis ꝓtinꝰ appetatur
Iste gͥ idithun qͥ dẽ ꝓbabili opimone
pessimoꝵ contraxit inuidiam. secum
ipse deliberans. dicit meliꝰ. ẽe. si lentiũ
Quis enim hominũ sic cautꝰ sit. ut si
int̾ emulos loquatur. nullum uerbũ
Mꝰ incurrat aliquam questionem. d¬
Nunc particulatim singła uideamꝰ.
Dixi. hoc ẽ apud me in corde meo.
ubi sapientes ante deliberant quam
loquant᷑. Custodiam uias meas. ñ
dicit a criminib me abstineam. quia
iam sc̃s erat. s a suꝑfluis uerbis. quȩ
quidẽ membrũ ẽ: s magna exaltat.
Difficilis quippe res ẽ. linguam in
lubrico faucium constitutã ueritatis
rigide tenere mensuram. Qui si in¬
caute frena laxentur. frequent̾ contͣ
se loquit᷑. Faciliꝰ enim culpa tacendo
refugitur. quam loquendo. Posui
ori meo custodiam. dum consistit pec¬

Expanded text:
Custodiam vias meas, ut non delinquam in lingua mea. Consuetudo est humanitatis, ut cum se aliquis laudabili conversatione tractaverit, calumniantium insidiis protinus appetatur. Iste ergo Idithum, qui de probabili opinione pessimorum contraxit invidiam, secum ipse deliberans dicit, melius esse silentium Quis enim hominum sic cautus sit, ut si inter aemulos loquatur, nullum verbum ejus incurrat aliquam quaestionem? Nunc particulatim singula videamus. Dixi, hoc est, apud me in corde meo, ubi sapientes ante deliberant, quam loquantur. Custodiam vias meas. Non dicit, a criminibus me abstineam, quia jam sanctus erat; sed a superfluis verbis, quae rquidem membrum est, sed magna exaltat . Difficilis quippe res est linguam in lubrico faucium constitutam, veritatis rigidae tenere mensuram: cui si incaute frena laxentur, frequenter contra se loquitur. Facilius enim tacendo culpa refugitur, quam loquendo. Vers. 2. Posui ori meo custodiam, dum consistit pec
Abbreviated transcription (Latin):
nos. redit ad infirmitatẽ suam. quĩ
int̾ uirtutes egregias carnis uicio susti¬
nebat dicens. Mlagna sunt quidẽ ista.
que diximꝰ. magnã quȩ credimꝰ. Uerũ¬
ptam̃ qm̃ in hac mortalitate uersamur.
ubi mentẽ nr̃am fragilitas pulsat hu¬
mana. nec est adhuc unũ illud ȩt̾nũ.
qd̾̃ nos in sua faciat firmitate consiste¬
re. Iniuiersa uanitas. om̃is homo ui¬
uens. Uanitas enim sicut sepe diximꝰ.
mutabilitatem significat. quã om̃is

Expanded text:
nos, redit ad infirmitatem suam, quam nos, redit ad infirmitatem suam, quam inter virtutes egregias carnis vitio sustinebat, dicens: Magna sunt quidem ista quae diximus, magna quae credimus: verumtamen quoniam in hac mortalitate versamur, ubi mentem nostram fragilitas pulsat humana, nec est adhuc unum illud aeternum quod nos in sua faciat firmitate consistere, universa vanitas omnis homo vivens. Vanitas etenim, sicut saepe diximus, mutabilitat
Abbreviated transcription (Latin):
tam. antequã ueteres dies suos. ẽe. ꝓfitet᷑
Nã quamiuis dõ placita se conu̾satione
tractaret. in ueterib tam̃ dieb erat.
qͣndo necdũ ad gr̃am nouȩ regeneratio¬
nis aduenerat. Ueteres enim illo t̾pri
fuerunt dies. qͥ humanũ genus ad
defectum mortis ꝑtinꝰ adducebant.
nec erat in illis aliquid nouũ. ubi mi¬
nime radiauerat dñi saluatoris adueg̃¬
unde ꝓpħa dicit. Uetera transierunt.¬
& ecce facta sunt omĩra noua. Sequit᷑.
Et substantia mea tamquã nichilũ
ante te ẽ. Non dicit actꝰ suos nichil
esse ante dm̃. s substantiam suã. Nã
qͦmͦ poterat fieri ut qui mundum
transilierat. suꝑauerat carnis uicia.
ante dm̃ haberetur ut nichilũ. dd
merito substantiam suam dicit antẽ
dm̃ nichil esse. quȩ adam peccante
dampnata est. Qui nisi aliquid di¬
luminis inspectione complesset. &
futurũ dñi saluatoris aduentum
cordis oculo ꝑuidisset. ne qͥs ꝗͣ crede¬
ret scõs uiros a temptationib alie¬

Expanded text:
tam, antequam veteres dies suos esse profitetur. Nam quamvis Deo placita se conversatione tractaret, in veteribus tamen diebus erat, quando necdum ad gratiam novae regenerationis advenerat. Veteres enim illo tempore fuerunt dies, qui humanum genus ad defectum mortis protinus adducebant; nec erat in illis aliquid novum, ubi minime radiaverat Domini Salvatoris adveransierunt; ecce facta sunt omnia nova . Sequitur: Et substantia mea tanquam nihil ante te est. Non dicit actus suos nihil esse ante Deum, sed substantiam suam. Nam quomodo poterat fieri, ut qui mundum transilierat, superaverat carnis suae vitia, ante Deum haberetur ut nihilum? Sed merito substantiam suam ante Deum dicit nihil esse, quae Adam peccante damnata est. Cui nisi aliquid Diluminis inspectione complesset, et futurum Domini Salvatoris adventum cordis oculo pervidisset, ne quisquam crederet sanctos viros a tentationibus alie
Abbreviated transcription (Latin):
totũ psalmũ głosissimꝯ ꝓpħa can¬
tauit. Laudauit dñi p̃dicatores. ipse
qͦ aduentum sacratissimȩ incarnatiõĩs
edocuit. magnalia eiꝰ uaria definitio St ꝑ¬
num qualitate commendans. Reu̾soq
in memoriam fragilitatis suȩ adelic̾¬
tis se petiit debere mundari. ut tan¬
toꝵ sacram̃toꝵ relator dignꝰ existeret.
qͥ docuit scripturas dñi a purissima
conscientia debere narrari. Numerꝰ
qͦ p̾sens uirtutẽ psalmi declarare sentit᷑
Nam sic̃ in ęuũgło octauodecimo anno
curuata mulier iubente. xp̃o ã sua in¬
sirmitate saluata ẽ: ita se in hoc psal

Expanded text:
osissimus propheta cantavit! Laudavit Domini praedicatores; ipse quoque adventum sacratissimae incarnationis edocuit, magnalia ejus varia definitionum qualitate commendans. Reversusque in memoriam fragilitatis suae, a delictis petiit debere se mundari; ut tantorum sacramentorum relator dignus existeret, qui docuit Scripturas Domini a purissima conscientia debere narrari. Numerus quoque praesens, virtutem psalmi declarare sentitur. Nam sicut in Evangelio, decimo octavo anno curvata mulier, jubente Christo, a sua infirmitate s
Abbreviated transcription (Latin):
quȩcũq uiuentia sunt. continentur
quȩcũq subsistunt. cuncta librans. si¬
mul cuncta discernens. que id̾o in uidi¬
cando ñ labitur: qm̃ incognoscendo ñ
fallitur. Cum nͦ appareat p̾sens bonis
est. & cũ nusquã desit: absens malis est.
Immobilis. quȩ ubiq tota est. incessa¬
bilis. quȩ uoluntates suas semꝑ oꝑatur.
De toto se audit. de toto uidet. non ex
aliqua parte tamquã de membro res¬
piciens. s om̃ia undiq ita ut st̃ ꝑscru¬
tabili uirtute cognoscens. Dicit᷑ etiam
odorare. gustare. ambulare. s hec ꝓpter
intelligentiam nr̃am humanã consue¬
tudinem facere ꝑhibetur. dum menar¬

Expanded text:
quaecunque viventia sunt, continentur quaecunque viventia sunt, continentur quaecunque subsistunt. Cuncta simul librans, cuncta discernens; quae ideo in judicando non labitur, quoniam in cognoscendo non fallitur. Cum non appareat, praesens bonis est; et cum nusquam desit, absens malis est: immobilis, quia ubique tota est; incessabilis, quia voluntates suas semper operatur; de toto se audit, de toto se videt; non ex aliqua parte tanquam de membro respiciens, sed omnia undique ita ut sunt perscrutabili virtute cognoscens. Dicitur etiam odorare, gustare, ambulare; sed haec propter intelligentiam nostram humana consuetudine facere perhibetur, dum inenar
Abbreviated transcription (Latin):
terrenum quanta nos implet gr̃a
cum uidet᷑. aspecti flores gratissima
nos iocunditate reficiunt. terrã uiri¬
dem. mare ceruleum. aeris puritatẽ.
stellas micantes eximiis nunc delecta¬
tionib intuemur. Quod si magnam
prestant dulcedinem cum ad obtutꝰ
nr̃os ueniunt res create. qͥd illa ma¬
iestas tunc uisa conferre creditur. cui
nichil simile repperitur. AU. De do.¬
Unc ꝑfecte cognoscemꝰ. quod mͦ
alutarit᷑ credimꝰ. Nec enim aliter
anima aduertere merebitnͣ. nisi nunc
Qquȩ sunt uera fateam᷑: hoc est coetͣnã¬
incommutabilem. distinctam ꝑsonis.
& inseparabilem trinitatẽ. replentem
om̃ia simul substantiali uirtute sua.
rilitas in om̃ipotentia. equalitas in
caritate. unitas in natura. Hec excellent᷑
& singularit̾ simul uidicat iusticia
sua. simul parcit pietate sua. simul
cooꝑatur uirtute sua. Potestas in com¬
p̃hensibilis. beatitudo mirabilis. ex qͣ
beantur quȩcũq beata st̃. uiuificant᷑

Expanded text:
terrenum, quanta nos implet gratia, terrenum, quanta nos implet gratia, cum videtur! Aspecti flores gratissima nos jucunditate reficiunt. Terram viridem, mare caeruleum, aeris puritatem, stellas micantes eximiis nunc delectationibus intuemur. Quod si magnam praestant dulcedinem, cum ad obtutus nostros venerint res creatae, quid illa majestas tunc visa conferre creditur, cui nihil simile reperitur! Tunc perfecte cognoscemus quod modo salubriter credimus. Nec enim aliter animadvertere merebimur, nisi nunc quae sunt vera fateamur; hoc est, coaeternaincommutabilem, distinctam personis et inseparabilem Trinitatem, replentem omnia simul substantiali virtute sua, rilitatem in omnipotentia, aequalitatem in charitate, unitatem in natura. Haec excellenter et singulariter simul judicat justitia sua, simul parcit pietate sua, simul cooperatur virtute sua: potestas incomprehensibilis, beatitudo mirabilis, ex qua beantur quaecunque beata sunt, vivificantur
Abbreviated transcription (Latin):
cere nuditatem. nec quemquã grauia
frigora contristant. Non estꝰ anheluꝰ
corpꝰ exurit. nullꝰ reparatores appetit
sompnos. ubi nemo cognoscit᷑. ẽẽ. lassatꝰ.
Omnia blanda. omĩia suauia. cuncta
tranquilla. quando & ipse inundꝰ noxia
deponens. intemperiorã habebit salu¬
berrimam ꝑpetius seculis unitatem.
Erit etiam illic dies continua. & sere¬
nitas etͣna. Sol ibi quidẽ nulla nube
fuscatur. s om̃ia de auctoris gr̃a plus
lucebunt. Ibi enim beatis talis splen¬
dor mentis est. & lum̃ intelligentie.
iestate sua ẽ: mereantur oͤnspicere crea¬
torem. Quo circa libris ueterum ra¬
tionabilit̾ commonem᷑. qd̾ pars illa
cmundata atq meliorata diuino mu¬
nere. ueracit᷑ speculetur auctorem. quȩ
Inde deniq uidebimꝰ unde credimus
ex parte illud sũmũ. eximiũ. singula¬
re contemplabimur: unde utiq meli¬
ores sumus. E lobus iste solis cũ hic
serenus infulserit. quemadmodum

Expanded text:
cere nuditatem, nec quemquam gravia cere nuditatem, nec quemquam gravia frigora contristant, non aestus anhelum corpus exurit, nullus reparatores appetit somnos, ubi nemo cognoscitur esse lassatus. Omnia blanda, omnia suavia, cuncta tranquilla: quando et ipse mundus noxiam deponens intemperiem, habebit saluberrimam perpetuis saeculis unitatem. Erit illic etiam dies continua, et serenitas aeterna. Sol ibi quidem nulla nube fuscatur, sed omnia de auctoris gratia plus lucebunt. Ibi enim beatis splendor mentis est, et lumen intelligentiae, jestate sua est, mereantur conspicere Creatorem. Quocirca libris veterum rationabiliter commonemur, quod pars illa emundata atque meliorata divino munere veraciter speculetur auctorem, quae Inde denique videbimus, unde credimus; et ex ea parte illud summum, eximium, singulare contemplabimur, unde utique meliores sumus. Globus iste solis cum hic serenus infulserit, quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
suauitatis modꝰ. sicut legitur nec m̃te
potest intelligi. nec sermonib explicari.
Felices qͥ habent om̃ia que uolunt. &
nulla aduersitate quatiunt᷑. Ibi eni᷑
caro animnaq et̃na pace composite . ne¬
queunt intͣ se sentire contraria. Ibi
erunt artꝰ qͥ sp̃ali consensu ornent. nͣ
concupiscentia carnali degenerent. Ibi
deniq celesti sobrietate fulgebunt. nͦ
polluentur. Domicilia plane eorum
ut putamus in suꝑnis erunt. & ter¬
ras non appetent. quarũ usum necessa¬
rium nͨ habebunt. Quo circa nͨ erit
ꝑmixta sicut in hoc mu̾ndo habitatio.
s sequestratim ab impũs electi magna
locoꝵ qualitate & regione diuidentur.
Ciuitas celestis. mansio secura. patria
totum continens qd̾ delectet. Populꝰ
sine murmure. incole quieti. homines
humanarum rerũ indigentiã non ha¬
bentes. Ibi nullum auida molestat
esuries. nullũ morbida egritudo con¬
sumit. nullꝰ ꝓbatur liberam erubes¬

Expanded text:
suavitatis modus, sicut legitur, nec mente suavitatis modus, sicut legitur, nec mente potest intelligi, nec sermonibus explicari. Felices qui habent omnia quae volunt, et nulla adversitate quatiuntur. Ibi enim caro animaque aeterna pace compositae, nequeunt inter se sentire contraria. Ibi erunt artus, qui spiritali consensu ornent, non concupiscentia carnali degenerent. Ibi denique coelesti sobrietate fulgebunt, non polluentur. Domicilia plane eorum ut putamus in supernis erunt, et terras non appetent, quarum usum necessarium non habebunt. Quocirca non erit permixta, sicut in hoc mundo, habitatio; sed sequestrati ab impiis electi, magna locorum qualitate et regione dividentur. Civitas coelestis, mansio secura, patria totum continens quod delectet: populus sine murmure, incolae quieti, homines humanarum rerum indigentiam non habentes. Ibi nullum avida molestat esuries, nullum morbida aegritudo consumit, nullus probatur liberam erubes
Abbreviated transcription (Latin):
grauabunt. ñ uarietas imbecilla confun¬
lum in eis finem optare patiam᷑. Quies
operosa. opera quieta:. animi indefecta
unitas. Tunc enim diuine sapientiȩ
agnitione complemur. nec rerũ ueracis¬
simus intellectꝰ disciplinis onerosis im¬
declaratur. Ibi numerus quantus est.
notus efficitur. Ibi lincarum discretio
absolute conspicitur. Ibi conuenientia
musice patet. Ibi astroꝵ motꝰ uisuali
cognitione certissimꝰ est. Ibi ueritas
sũꝑna uidendo nota est. Dĩ sipientia
contuebimur. qua maiestate singula
queq disponat. Ibi uidebimnꝰ quam
astare a dextris sponsi & regis sur. Lbi
cognoscemꝰ. quanta fuerit sub sole uani¬
tas uanitatũ. Ibi reuera cernemꝰ quam
salubrit̾ monebamur. dñm dm̃ tuum
adorabis. & illi soli seriues: cui omnia
comparata uilissima sunt. qͥ numquã
nitio ab anima rationali etiã purgata
mus. spiritalis homo quarũ causaru
delectatione saginetur. s quid sit ille

Expanded text:
gravabunt, non varietas imbecilla confungravabunt, non varietas imbecilla confunlum in eis finem optare patiamur. Quies operosa, opera quieta, animi indefecta unitas. Tunc enim divinae sapientiae agnitione complemur, nec rerum veracissimus intellectus disciplinis operosis imdeclaratur. Ibi numerus quantus est, notus efficitur; ibi linearum discretio 638 absolute conspicitur; ibi convenientia musicae patet; ibi astrorum motus visuali cognitione certissimus est; ibi veritas superna videndo nota est. Dei sapientiam contuebimur, qua majestate singula quaeque disponat. Ibi videbimus quam astare Reginam a dextris sponsi et regis sui . Ibi cognoscemus quanta fuerit sub sole vanitas vanitatum. Ibi revera cernemus quam salubriter monebamur: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies : cui omnia comparata vilissima sunt. Qui nunquamnitio ab anima rationali etiam purgata mus, spiritalis homo quarum causarum delectatione saginetur; sed quid sit ille
Abbreviated transcription (Latin):
sua ꝓsꝑa ñ pauescet. s exultationem
ꝓpriam semꝑ retinet in etͣ̃nium cogitata
ꝓsꝑitas. Aauertunt enim beatitudinẽ
suam in summa. ẽẽ. securitate. cum se m¬
telligunt iam ñ posse peccare. Nulla
ibi iam quatitur uarietate nr̃a securitas.
fixa mens non nutat. nͨ fluctuat. ñ mo¬
uetur. & in tanta pacis stabilitate noni¬
deficit: ut nichil aliud p̾ter illam con¬
templationẽ uel querere ł cogitare paciat᷑
Sic ꝓuenit semꝑ qd̾ libeat. quando non
re desidiȩ resoluti. s ad gr̃am ꝑfectionis
intenti. Sens nr᷑ complebitur puritate
mitissima. Tranquillũ erit om̃e qd̾
uolumꝰ. sine cogitatione sapiemꝰ. sine
errore sentiemꝰ. Malum iam nec ab
alio capietur. nec extra uolunitate᷑ gene¬
rabitur. Habebunꝰ hanc esuriem que
delectet. habebimꝰ hanc assiduitatem.
quã mens fastidiri ñ possit: iugit aman¬
do creatorem. semꝑq eiꝰ głam suauiter
contuendo. Non ibi molesta tedia pre¬

Expanded text:
sua prospera non pavescit, sed exsultationem sua prospera non pavescit, sed exsultationem propriam semper retineitas. Advertunt enim beatitudinem suam in summa esse securitate, cum se intelligunt jam non posse peccare. Nulla ibi jam quatitur varietate nostra securitas: fixa mens non nutat, non fluctuat, non movetur; et in tantae pacis stabilitate defigitur, ut nihil aliud praeter illam contemplationem vel quaerere vel cogitare patiatur. Sic provenit semper quod libeat, quando non re desidiae resoluti, sed ad gratiam perfectionis intenti. Sensus noster complebitur puritate mitissima: tranquillum erit omne quod volumus. Sine cogitatione sapiemus, sine errore sentiemus. Malum jam nec ab alio capietur, nec extra voluntatem generabitur. Habebimus hanc esuriem quae delectet; habebimus hanc assiduitatem quam mens fastidire non possit jugiter amando Creatorem, semperque ejus gloriam suaviter contuendo. Non ibi molesta taedia prae
Abbreviated transcription (Latin):
substantiam ꝑmittat existere. quȩ nul¬
lo se tempore ꝑmittit reparare. S istud
om̃ino suꝑfluum ẽ in causarum ꝑhenni¬
um ratione cogitare. Ham & talis esse
pena potest. quȩ torqueat ñ imminuat.¬
& talis substantia. que sensum doloris
augeat. nͨ sensum mortalitatis incurrat.
lpĩa deniq auima nrͣa. quantis hic cru¬
tes qͦ nnulli quã nimio torrent᷑ incen
ꝑseuerant. Dalamandra incendio reficit᷑.
& ignis calore reparatur. Uermiculi
quidã estuantib nutriunt᷑ caloribus.
Sic istis dat uictlii qd̾ aliis minatur
interitum. Quod si int̾ has mortales
materias talia nos exempla corroborant.
quid de illa et̾nitate credendum est. ubi
mortalem ñ inuenit quem pena con¬
sumat. Erit gͦ miseris conflagratio
dona qͥs dubitet. ẽẽ. ꝑpetua. d cum se
cognoscunt leticiam ꝑciꝑe. & ulteriꝰ
tristiciam ñ timere. d mereri gaudiũ.
qd norunt. eẽ. continuũ. Allic̃ animꝰ

Expanded text:
substantiam permittat existere, quam nulsubstantiam permittat existere, quam nullo se permittit tempore reparare. Sed istud omnino superfluum est in causarum perennium ratione cogitare. Nam et talis poena esse potest quae torqueat, non imminuat; et talis substantia quae sensum doloris augeat, non defectum mortalitatis incurrat. Ipsa denique anima nostra quantis hic crutes quoque nonnulli quam nimio torrentur  ms.perseverant! Salamandra incendio reficitur, et ignis calore reparatur. Vermiculi quidam aquis aestuantibus nutriuntur. Sic dat istis victum, quod aliis minatur interitum. Quod si inter has mortales materias talia nos exempla corroborant, quid de illa aeternitate credendum est, ubi mortalem non invenit, quem poena consumat? Erit ergo miseris conflagratio dona quis dubitet esse perpetua, cum se cognoscunt laetitiam percipere, et ulterius tristitiam non timere; mereri gaudium, quod norunt esse continuum? Illic animus
Abbreviated transcription (Latin):
sexu suo die resurrectionis in illa
Iceleritate qua sunt om̃ia creata recepe¬
rint. quȩ erit calamitas miseris in eter¬
num cruciari. numquãq deficere.:
lta enim ꝑpetue penȩ traditur. ut in¬
fauste semꝑ existere comꝓbetur. Do¬
lor sine fine. pena sine requie. afflictio
sine spe. malum incommutabile. Sic
dampnatio nullatenꝰ immutetur.
Miserrimi om̃ium. & Pendendo qd̾
diligunt. & uigit᷑ paciendo qd̾ nolunt.
uum sine dulci uita. mors sine re¬
mediali fine. ciuitas sine leticia. patria
exosa. amara domicilia. eȩtus tristium.
noscunt. qͦz decepti numina credidert᷑
In ipso tamen supplicio ꝓ meritoꝵ
qualitate diuersitas est. Nam & distars
beatitudo bonos continet. & impios
dispar pena constringit. Etas plane
om̃ib una atq ꝑfecta futura est. Nã
quemadmodũ ibi erit minor ubi non
Unum est quodcũq ꝑpetuu̾ est. Ex
hoc gͥ quasi uasto flumine quidã uidet᷑
concedatur et̃nitas. dui consumptio uix

Expanded text:
suos die resurrectionis in illa celeritate qua sunt omnia creata, receperint, quae erit calamitas miseris in aeternum cruciari, nunquamque deficere? Ita enim perpetuae poenae tradentur, ut infauste semper existere comprobentur. Dolor sine fine, poena sine requie, afflictio sine spe, malum incommutabile. Sic damnatio nullatenus immutetur. Miserrimi omnium et perdendo quod diligunt, et jugiter patiendo quod nolunt. Aevum sine dulci vita, mors sine remediabili fine, civitas sine laetitia, patria exosa, amara domicilia, coetus tristium, noscunt, quos decepti numina crediderunt. In ipso tamen supplicio pro meritorum qualitate diversitas est. Nam et distans beatitudo bonos continet, et impios dispar poena constringit. Aetas plane omnibus una atque perfecta futura est. Nam quemadmodum ibi erit minor, ubi non Unum est quodcunque perpetuum. Ex hoc igitur quasi vasto flumine quidam videturconcedatur aeternitas; dum consumptio vix
Abbreviated transcription (Latin):
egregiꝰ ꝓbatur existere. quam substan¬
tiȩ spiritales. quȩ creatorem suum purd
noscuntur mente cogitare. R. eliqua
enim facta sunt ad intelligentium de¬
lectationem. hȩc autem ad suam beati¬
tudinem. quȩ uenerant᷑ auctorem.
in quibdam manipulis colligamus.
ut fidelicalculo numeratir: horreis me¬
moriȩ compendiosa breuitate condant᷑

Expanded text:
egregius probatur existere, quam substanegregius probatur existere, quam substantiae spiritales, quae Creatorem suum pura mente noscuntur cogitare. Reliqua enim facta sunt ad intelligentium delectationem, haec autem ad suam beatitudinem, quae veneratur auctorem. in quibusdam manipulis colligamus; ut fideli calculo numerata horreis memoriae compendiosa brevitate condantur.
Abbreviated transcription (Latin):
de eiꝰ singulari potentia coniciamꝰꝰ. qͣndo
nec illud mͦ comprehendere sufficimꝰ
qd̾ ei parere posse minime dubitamꝰ.
Tunc liberati intelligemus. cui demen¬
tes resisterc temptabamꝰ. ad quã magni¬
fici ꝓuocati. quib uidebam᷑ sordib oc¬
cupari. Illud uel in mom̾to uidere
sufficeret. qd̾ nos in et̾nũ ꝓmittit ueri¬
tas intueri. Illic conuincitur omnis
prauitas questionũ. illic male credita
ueritatis ipsiꝰ facies oꝑatur. Sine fine
regnũ. sine nocte lux. sine uiciis corpꝰ
sine mortib uita. Et cum om̃ia diri¬
gantur ad etͣ̃num. solum ibi moriet᷑
exitium. Magnum est his ꝑfrui. s
multo meliꝰ qd̾ inde ñ ꝓbatur exiri.
Uincunt uota. qui uocant᷑ ad p̾mia.
Tunc uere cognoscunt quã feliciter
creati sint. qͥ ad tam magna ꝑuenerint
Oin comphensibilis maiestas & pietas
Nam int̾ oꝑa rerum quib mundi
ambitꝰ opificis laude completur. nichi

Expanded text:
de ejus singulari potentia conjiciamus, quando de ejus singulari potentia conjiciamus, quando nec illud modo comprehendere sufficimus, quod ei parere posse minime dubitamus? Tunc liberati intelligimus, cui dementes resistere tentabamus: ad quae magnifica provocati, quibus videbamur sordibus occupari. Illud vel in momento videre sufficeret, quod nos in aeternum promittit veritas intueri. Illic convincitur omnis pravitas quaestionum; illic male credita veritatis ipsius voce superantur. Sine fine regnum, sine nocte lux, sine vitiis corpus, sine mortibus vita; et cum omnia dirigantur ad aeternum, solum ibi morietur exitium. Magnum est his perfrui, sed multo melius, quod inde non probetur exiri. Vincunt vota qui vocantur ad praemia. Tunc vere cognoscunt, 639 quam feliciter creati sunt, qui ad tam magna pervenerint. O incomprehensibilis majestas et pietas! Nam inter opera rerum, quibus mundi ambitus opificis laude completur, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
atq disponens. regnat maiestate ꝓpria.
& gła sempit᷑na. in comp̾hensibilis. in¬
est̾imabilis & etna potentia. cȩlos mira¬
bili suspensione consolidat. terras suꝑ
ri terminum ponit. serenꝰ choruscat.
pus fulminat. ima summaq sapien-¬
tiȩ suȩ lege moderat᷑. scilicet que in
gubernatione ipsiꝰ consistunt. om̃ia
non in suo posse derelicta: Irascit᷑ placidꝰ
iuidicat tranquillꝰ. & sine mutabilitate.
eiꝰ ꝓuenit. qd̾ delinquentiũ reatꝰ excipit.
Rerum humanarũ ualde miseretur.
conuersis statim parcens. peccantes ex¬
pectando recorrigens. & cum pati ni¬
chil possit contrariũ. magna tolerantia
sustentat aduersum. Quantulum ẽ
qd̃ hic de illa in effabilitate sentimus.
ibi plene cognoscemꝰ quã subiectȩ sint
prebet ministeriũ angłica multitudo.
carissimo famulantur excelsi pͥncipatꝰ
obsequio. innumerabiles potestates fide¬
lit̾ & constant̾ obediunt. qͦ semꝑ indig&e
quȩuis excellentia summitas. Quid iã

Expanded text:
ens, regnat in majestate propria et gloria sempiterna; incomprehensibilis, inaestimabilis, et aeterna potentia, coelos mirabili suspensione consolidat, terras superi terminum ponit, serenus coruscat, pius fulminat, ima summaque sapientiae suae lege moderatur; scilicet, quia in gubernatione ipsius consistunt omnia, non in suo posse derelicta. Irascitur placidus, judicat tranquillus, et sine mutabilitate ejus provenit, quod delinquentium reatus excipiet. Rerum humanarum valde miserator, conversis statim parcens, peccantes exspectando recorrigens; et cum pati nil possit contrarium, magna tolerantia sustentat adversum. Quantulum est quod hic de illa ineffabilitate sentimus? Ibi plene cognoscimus quam subjecta sint praebet ministerium angelica magnitudo, charissimo famulantur excelsi principatus obsequio, innumerabiles potestates fideliter et constanter obediunt, quo semper indiget quaevis excellentia summitatis. Quid jam
Abbreviated transcription (Latin):
in passionib nr̃is uel dampnis securi ac
esse diximꝰ. qd̾ ordine conuerso aluum
cẏthare in suꝑiorib habet. unde ad in¬
feriorem partem canora fila descendunt.
cui p̾cepta decalogi conuenient̃ aptant᷑.
quia scđ̾m formam instrum̃ti huiꝰ de
suꝑnis uenientia dñi uissa suscipimus.
Et consid̾a. quia solum ẽ instrum̃tum
musicum. qd̾ ꝓ excellentia sui decacordũ
dicat᷑. Non cnĩ hoc de cythara uel de aliis
hui xemodi instrum̃tis lectum. cẽ. menu¬
nimꝰ. Decacordum uͦ psalteriũ sicut ue¬
teres dixerunt. & illud nobis indicat sa¬
cramentum. ut referamꝰ trra ad dm̃ qui
trinitas ẽ. Id ẽ pͥmũ qd̾ ait. ñ babebis
deos alienos corã ine. Scłm: ñ facies tibi
sculptile. Tercium: ñ assumes nom̃ dĩ tui
in uanum. In quo iungit & de sabbato.
Septem uͦ que secunt᷑. ad dilectionem dix¬
erunt ꝓximi ꝑtinere. id ẽ honora patrẽ
tuũ & matrẽ. Non occides. nͣ mechaberis.

Expanded text:
in passionibus nostris vel damnis securi ac in passionibus nostris vel damnis securi ac esse diximus, quod ordine converso alvum citharae in superioribus habet, unde ad inferiorem partem canora fila descendunt; cui praecepta Decalogi convenienter aptantur. Quia secundum formam instrumenti hujus, de supernis venientia Domini jussa suscipimus. Et considera quia solum est instrumentum musicum, quod pro excellentia sui decachordum dicatur: Non enim hoc de cithara, vel aliis hujuscemodi instrumentis lectum esse meminimus. Decachordum vero psalterium, sicut veteres dixerunt, et illud nobis indicat sacramentum, ut referamus tria ad Deum, qui Trinitas est, id est, primum, quod ait: Non habebis deos alienos coram me ; secundum, Non facies tibi sculptile : tertium: Non assumes tibi nomen Dei tui in vacuum . In quo jungit et de Sabbato. Septem vero quae sequuntur ad dilectionem dixerunt proximi pertinere, id est: Honora patrem tuum et matrem tuam. Non oc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ unitatẽ eccłie. quam p̃dicat ubiq ser¬
uari. Ut cum dicitur decet. significat hoc
aptũ hoc. eẽ. conueniens. ut qui dñi lau¬
dem decantant. similit̾ illi & rectitudine¬
fidei. & actuũ ꝓbitate complaceant. Con¬
fitemini dño in cythara. in psalterio de¬
cm cordarũ psallite ci Isti sunt iusti qͦs
suꝑiꝰ dixit. qui scĩs actib laudes dñi de¬
uota modulatione decantant. Cythara ẽ
sicut in p̃fatione um dictum ẽ. lignei uen¬
tris. in umo sita concauitas. quȩ sursum
cordarũ fila transmittens. sonis dulcissi¬
mis ꝑcussi ꝓloquit᷑. Que idõ tale nom̃
acepit. qñi cita iteratione ꝑcutit᷑. Huic
merito comparantur oꝑa. que de terrenis
rebꝰ ad suꝑnam gr̃ãm porrigunt᷑. id ẽ dũ
esurientem pascimꝰ. dum nudũ uestimꝰ.
dum egrotum usitamꝰ. & cet̾a que licet
iudeantur carnalia. diuinitatis tamens
amore ꝑagunt᷑. Cytharizamꝰ quoq. cũ

Expanded text:
propter unitatem Ecclesiae, quam praedicat ubique serpropter unitatem Ecclesiae, quam praedicat ubique servari. Cum dicitur decet, significat hoc aptum, hoc esse conveniens, ut qui Domni laudem decantat, similiter illi et fidei rectitudine, et actuum probitate complaceat. Vers. 2. Confitemini Domino in cithara; in psalterio decem chordarum psallite ei. Isti sunt justi, quos superius dixit, et qui sanctis actibus laudes Domini devota modulatione decantant. Cithara est, sicut in praefatione jam dictum est, lignei ventris in imo sita concavitas, quae sursum chordarum fila transmittens, sonis dulcissimis percussa proloquitur. Quae ideo tale nomen accepit, quoniam cita iteratione percutitur. Huic merito corebus ad supernam gratiam porriguntur, id est dum esurientem pascimus, dum nudum vestimus, dum aegrotum visitamus, etc., quae licet videantur carnalia, divinitatis tamen amore peraguntur. Citharizamus quoque, cum
Abbreviated transcription (Latin):
seutis scłi afflictiones deceant fideles
dicit᷑ iustis. gaudete. S quo gaudio. nͥ
illo quo dñs monet. cum uos ꝑsecuti fu¬
criit homines. & dixerint om̃e malũ
aduersum uos mentientes ꝓpt̾ nomeii
ieũ. gaudete & exultate. quia merces
ur̃a copiosa ẽ in celis.  Sic & apłs gau¬
dendum nob̾ incessant̾ affirmat. Ait
enim. Gaudete in dũo. iterũ dico gau¬
dete. Nam ista repeticio illud significat.
ut & hic in afflictionibꝰ gaudeamꝰ. &
in illo regno ꝑpetua pace letemur. Unde
& dnĩs in eiũgło dicit. Iterum uidebo
uos & gaudebit cor ur̃m. & gaudiũ ur̃m
nemo auferet a uobis. Addidit quoq rec̃¬
tos decet collaudatio. S qui st̃ isti recti. iN
scd̃a parte dicturꝰ ẽ. Nam qd̾ ponit rectos
decet collaudatio. ostendit prauos hereticos
decere ñ posse. sic̃ & aliꝯ ꝓpħa dicit. Don ẽ
speciosa lius in ore peccatoris. Collaudatio
uͭ. multoꝵ ore una laudatio est. dictum

Expanded text:
sentis saeculi afflictiones deceant fideles, sentis saeculi afflictiones deceant fideles, dicitur justis: gaudete. Sed quo gaudio? nisi illo quo Dominus monet: Cum vos persecuti fuerint homines, et dixerint omne malum adversum vos, mentientes, propter nomen meum, gaudete et exsultate, quia merces vestra copiosa est in coelis . Sic et Apostolus gaudendum nobis incessanter affirmat; ait enim: Gaudete in Domino, iterum dico, gaudete . Nam ista repetitio illud significat, ut et hic in afflictionibus gaudeamus, et in illo regno perpetua pace laetemur. Unde et Dominus in Evangelio dicit: Iterum videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo auferet a vobis . Addidit quoque: Rectos decet collaudatio. Sed qui sunt isti recti, in secunda parte dicturus est. Nam quod ponit, rectos decet collaudatio, ostendit pravos haereticos decere non posse; sicut et alius propheta dicit: Non est speciosa laus in ore peccatoris . Collaudatio vero multorum ore una laudatio est; dicta
Abbreviated transcription (Latin):
ic titulꝰ om̃ino notꝰ ẽ. & ido lector
sequatur in eo expositionẽ pͥorenr
Illud tam̃ necessarie cõmonemꝰ. quia
in hoc psalmo hortat᷑ ꝓpha ꝑ compara¬
tiones quasdã ad psalmodiam eccłiam
fidelem. enumerans potentiam factaq
creatoris: ut ad laudes eiꝰ auidiꝰ festint
cum uirtutẽ ipsiꝰ pietatẽq cõgnoscit.
ꝓpha loquit᷑. s in pͥma sectione com¬
monet iustos. ut in dũo debeant tota
mentis alacritate gaudere. qui creaturas
suas mirabili potentia dinoscitur conti¬
nere. Scdã sectione exclamat beatum ã.
qͥ ad eiꝰ culturã meruit ꝑtinere. signifi¬
cans tempora xp̃iana in quib erat
multitudo gentiũ creditura. Ps:¬
audete iusti in dño. rectos decit
collaudatio. Beatꝰ dauid eccłiam
catholicam ab hereticoꝵ contagi
disuingens. rectos comionet xp̃ianos.
ut ñ in terrenis delectationib s gau¬
deant semꝑ in dño. ubi gaudia continu¬
ata suauitate ꝑfecta sunt. Nã cum pre¬

Expanded text:
ic titulus omnino notus est, et ideo lector sequatur in eo expositionem priorem. Illud tamen necessario commonemus, quia in hoc psalmo hortatur propheta per comparationes quasdam ad psalmodiam Ecclesiam fidelem: enumerans potentiam factaque Creatoris; ut ad laudes ejus avidius festinet, cum virtutem ipsius pietatemque cognoscit. heta loquitur; sed in prima sectione commonet justos, ut in Domino debeant tota mentis alacritate gaudere, qui creaturas suas mirabili potentia dignoscitur continere. Secunda sectione exclamat beatum esse, qui ad ejus culturam meruit pertinere, significans tempora Christiana, in quibus erat multitudo gentium creditura. audete, justi, in Domino: rectos decet collaudatio. Beatus David Ecclesiam catholicam ab haereticorum contagione disjungens, rectos commonet Christianos, ut non in terrenis delectationibus, sed gaudeant semper in Domino, ubi gaudia continua suavitate perfecta sunt. Nam cum prae
Abbreviated transcription (Latin):
bat. S: intende quã copĩosum munꝰ ẽ
qd̃ ditauit genꝰ humanũ. qd̾ angłoꝵ
choros leticiȩ iocunditate compleuit.
qd̃ ipsa etiã inferna senserunt. Petit
enim desidia sua debere ficri. ut possit
ꝑfectissimꝰ inueniri. Addidit in te.
ut om̃s suꝑsticiones. om̃s prauitates ex¬
cluderet. cũ uero dño supplicaret. Con
st̃. quam salutarit̾ nolno psalteriũ
celeste cantaiit. Iales siquidẽ manda¬
toꝵ cordȩ sonuerunt. ut si eas interns
aurib recipiamꝰ. & nos in eis dauitiç
lire curatione purgabum᷑. fietq nobis
siulis illa mundatio. ut fugatis inmun¬
dis sp̃itib abluta mente dño scriuamꝰ.
Habent enim beati musicam suam. quȩ
animȩ fidelis intrat auditũ. cuiꝰ ñ deficit
snꝰ cuiꝰ non lassat᷑ intenfio. Relinquite
spectaculoꝵ amatores. mortiferas uo¬
luptates. Ad hec magis gaudia. ad hȩc
mysteria conuenite. ubi cythara & orga¬
nũ uirtutes excitant. ñ desidia prauȩ uo¬
luptatis instigant. Explicit p̃s .xxxii.

Expanded text:
sum munus est, quod ditavit genus humanum, quod angelorum choros laetitiae jucunditate complevit, quod etiam ipsa inferna senserunt. Petit enim desideria sua debere fieri, ut possit perfectissimus inveniri. Addidit, in te, ut omnes superstitiones, omnes pravitates excluderet, cum vero Domino supplicaret. Concnt! quam salubriter nobis psalterium coeleste cantavit! Tales siquidem mandatorum chordae sonuerunt, ut si eas internis auribus recipiamus, et nos in eis Davidicae lyrae curatione purgabimur; fietque nobis Saulis illa mundatio, ut fugatis immundis spiritibus, abluta mente Domino serviamus. Habent enim beati musicam suam, quae animae fidelis intrat auditum; cujus non deficit sonus, cujus non lassatur intentio. Relinquite ergo, spectaculorum amatores, mortiferas voluptates; ad haec magis gaudia, ad haec mysteria convenite, ubi cithara et organum virtutes excitant, non desideria pravae voluptatis instigant. EXPOSITIO IN
Abbreviated transcription (Latin):
spes sic decipit. quemadmodũ falsꝰ equus.
Qui cũ iactando se gradit᷑. subito ruinã
quam ñ opinat᷑ incurrit. Et quare sit
falsꝰ equus exponit. Ille aut̃ dũ campos
appetit. duni pedes p̃propera festinatione
ꝑmiscet. salutẽ sessoris sui ñ ualet custodi¬
re. quia feruida nimis incauta st̃. & qui
sub modestia ñ gradit᷑. ruinosis casibꝰ
semꝑ exponit᷑. Falsꝰ enuim dictꝰ ẽ equus.
eo qd̾ solet in se fallere p̾sumentes. Ecce

Expanded text:
spes sic decipit, quemadmodum falsus equus; spes sic decipit, quemadmodum falsus equus; qui cum jactando se graditur, ruinam subito, quam non opinatur, incurrit. Et quare sit falsus equus exponit; ille enim dum campos appetit, dum pedes praepropera festinatione permiscet, salutem sessoris sui non valet custodire: quia fervida nimis incauta sunt; et qui sub modestia non graditur, ruinosis casibus semper exponitur. Falsus enim dictus est equus, eo quod solet in se fallere praesumentes. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
sailuus erit in multitudine fortitudinis
suȩ. Regem dicit hominẽ continentem.
qui quamuis regat corpꝰ suũ miseratiõe
diuna a uiciis carnalib. tam̃ saluus fieri
non potest. dum de sua uirtute p̾supserit.
Iuste cnĩ uirtꝰ humana deserit᷑. quando
datum bonum atq ꝑfectũ ñ largitori
d̾o s. ꝓpriis uirib applicatur. Idẽ gygantẽ
nult intelligi. qͥ uirtutũ magnitudine
roboratꝰ. cont᷑ inmanitatẽ diaboli assidua
dimicatione confligit. Qui merito gy
tos sp̃c fugit. saluus. ec̃. ñ poterit. si uelut
Sygas supbie uicio subleuatꝰ. quo fragilis¬
raptatur humanitas. de meritoꝵ suoꝵ¬
qualitate p̾sumpserit. S quamuis gygas
latino sermone terrigena dicat᷑. tamen
& in bono poni manifestũ ẽ. Legit᷑ etiã
de xp̃o. Exultauit ut gygas ad currendã
abundantia aut̃ uirtutis sue ñ erit saluus.
Equũ ponit ꝓ felicitate mundana. quȩ
homines sic portat. tamꝗͣ. si equinis gesti¬
culationibꝰ ꝑue hant᷑. Hec aut̃ huma̾nas

Expanded text:
itur  in multitudine fortitudinis suae. Regem dicit hominem continentem, qui quamvis regat corpus suum miseratione divina, a vitiis tamen carnalibus salvus fieri non potest, dum de sua virtute praesumpserit. Juste enim virtus humana deseritur, quando datum bonum atque perfectum non largitori Deo, sed propriis viribus applicatur. Idem gigantem vult intelligi, qui virtutum magnitudine roboratur, qui contra immanitatem diaboli assidua dimicatione confligit. Qui merito gigtos spiritus fugat, salvus esse non poterit, si velut gigas superbiae vitio sublevatus quo fragilisraptatur humanitas, de meritorum suorum virtute praesumpserit. Sed quamvis gigas Latino sermone terrigena dicatur, tamen et in bono poni manifestum est; legitur enim de Christo: Exsultavit ut gigas ad currendam abundantia autem virtutis suae non erit salvus. Equum ponit pro felicitate mundana, quae homines sic portat, tanquam si equinis gesticulationibus pervehantur. Haec autem humana
Abbreviated transcription (Latin):
hic de dño canitur. Diligit miscdiam
& iudiciũ. quasi ñ & prudentiã & tempe¬
rautiã diligat. S quia istam nobis fre¬
quent̃ indulget. ipsam dicit᷑ om̃ino di¬
ligere. In hoc gͦ mundo diligit miscłil.
ubi eam longe lateq disseminat. uideli¬
cet ubi sustiet peccatores. ubi blasphe¬
mos pacient̾ expectat. ubi uitã pͣstat.
indignis. & his similia quȩ pietati suꝑns
constant om̃imodis applicanda. Diligt̃
qͦ iudicium. cum pios sequestrat ab im¬
piis. & merita eoꝵ equitatis qualitate
plena ẽ terra. ista utiq quȩ miseros con¬
tinet. ubi diaboli obpugnatione labora¬
mꝰ. ubi a mandatis celestib carnis imbe¬
cillitate subtrahim᷑. Tunc enĩ quã mi¬
scdiam postulare possumꝰ cũ iã nulls

Expanded text:
hic de Domino canitur: Diligit misericordiam hic de Domino canitur: Diligit misericordiam et judicium, quasi non et prudentiam et temperantiam diligat. Sed quia istam nobis frequenter indulget, ipsam dicitur omnino diligere. In hoc ergo mundo diligit misericordiam, ubi eam longe lateque disseminat; videlicet ubi sustinet peccatores, ubi blasphemos patienter exspectat, ubi vitam praestat indignis, et his similia, quae pietati supernae constat omnimodis applicanda. Diligit quoque judicium, cum pios sequestrat ab impiis, et merita eorum aequitatis qualitate plena est terra. Ista utique quae miseros continet, ubi diaboli oppugnatione laboramus, ubi a mandatis coelestibus carnis imbecillitate subtrahimur. Tunc enim quam misericordiam postulare possumus, cum jam n
Abbreviated transcription (Latin):
itaq sermo dñi. ad dirigendos scilicet
homines. Ueracit̾ enĩ rectꝰ dr̃. qͥ rectos
facit. Epiteton mirabile ueriloquu i
uerbũ. Per legem siquidẽ diuinã cor¬
rigim᷑. ꝑ ipsãm a nr̃a prauitate separa¬
mur. Et regularit̾ tc̃ uuumꝰ. qͣndo
ciꝰ iusfionib obedimꝰ. Hec quinta est
species definitionis. quã grece cata anrti
lexin: latine aduerbiũ dicimꝰ. Una cui
parte orationis definitũ ẽ. quid sit ser¬
mo dñi. hoc ẽ rectꝰ. Subiungit. & om̃u
oꝑa ciꝰ in fide. Utiq quando in illis opa¬
tur. qui ipsiꝰ dono fideles. eẽ. meruert̾
sicut in ęuuigło ait. Hides tua te saluam
fecit. Non enĩ oꝑam dñi mulier illa
meruisset. nisi p̃cessisset fides ꝑ gratuitã
tib uersibꝰ ꝑ terciam speciem desinitio¬
nis. que grece pocodes. latine qualitati¬
ua dicit᷑ dum̃ declarat. narrando quȩ
fecerit uel que cotidie facit. Illas enĩ res
dicumꝰ diligere. quas sepiꝰ oꝑam᷑. Ita

Expanded text:
itaque sermo Domini, ad dirigendos scilicet itaque sermo Domini, ad dirigendos scilicet homines. Veraciter enim rectus dicitur, qui rectos facit. Epitheton mirabile, veriloquum verbum. Per legem siquidem divinam corrigimur, per ipsam a nostra pravitate separamur; et regulariter tunc vivimus, quando jus jussionibus obedimus. Haec quinta est species definitionis, quam Graeci κατὰ τὴν λέξιν, Latine ad verbum dicimus. Una enim parte orationis definitum est quid sit sermo Domini, hoc est, rectus. Subjungit, et omnia opera ejus in fide. Utique, quando in illis operatur, qui ipsius dono fideles esse meruerunt; sicut in Evangelio ait: Fides tua te salvam fecit . Non enim opera Domini mulier illa meruisset, nisi praecessisset fides per gratuitam tibus versibus per tertiam speciem definitionis, quae Graece ποιότης, Latine qualitativa dicitur, Dominum declarat narrando quae fecerit, vel quae quotidie facit. Illas enim res dicimus diligere, quas saepius operamur. Ita