comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ corpus marie mag¬
dalene intus eẽt repositũ.
et nocte illũ confringẽs:
assumptas reliquias
portauit adhospicium.
Cui ip̃a nocte apparuit¬
bt̃a maria magdalẽa.
iuibẽs ne tuneret: sed cep
et ossa illa in breui locu¬
locomplicans: cũ esset
adimidia leuca a uercel¬
layo.nullo modo inde¬
tuerunt. doner ueĩente
abbate cum monachis.

Expanded text:
od corpus Marie Magdalene intus esset repositum; et nocte illud effringens, assumptas reliquias portauit ad hospitium, cui ipsa nocte beata Maria Magdalena apparuit iubens ne timeret, sed ceptemausiam et ossa illa in breui locello complicans cum uenisset ad dimidiam leugam a Virzeliaco, nullo modo mouetuerunt, donec ueniente a
Abbreviated transcription (Latin):
aliter tũ i rationabilibus
creaturis ut tamcu nõ capiat̃
ab ipsis. Arationalibus autẽ
omnibz quidem capi potest per
cognitionem: s abois tamẽ
capitur eciam ꝑ amorem. In
solis ergo bonis itaͦ est. ut eciã
sit cũ ip̃is ꝓpter concordiam
bolũtatis. Nam dum suas uo¬
luntates ita iusticie suldus
ut deum non de deceat uele s
ip̃i uolunt: per loc qd̃ abce
uoluntate non dissencire
dm̃ sibi specialicer nungin

Expanded text:
t in irrationalibus creaturis, ut tamen non capiatur ab ipsis. A rationalibus autem omnibus quidem capi potest per cognitionem, sed a bonis tantum capitur etiam per amorem. In solis ergo bonis ita est, ut etiam sit cum ipsis propter concordiam voluntatis. Nam dum suas luntates ita justitiae subdunt, ut Deum non dedeceat velle quod ipsi volunt: per hoc quod ab ejus voluntate non dissertiunt, Deum sibi specialiter jungun
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam. acceptus ẽ illi.
Concinit autẽ his btẽ ma¬
ric uerbis ip̃ius diũ scrino.
quo non tantum matrẽ
que se corporaliter genera
rr meruit: sed et omnes
qui sua precepta seruarc̃t
prenuciauit ẽẽ beatos.

Expanded text:
ustitiam, acceptus est illi . Concinit autem his beatae Mariae verbis ipsius Domini sermo, quo non tantum matrem, quae se corporaliter meruit generare, sed et omnes qui sua praecepta servarent, pronuntiavit esse beatos.
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ mater Ualeria pa¬
ter Uitalis sũt dicti. quo
uno ortu geminos ge¬
nuere. et unũ Protha¬
siũ aliũ Geruasiũ uo

Expanded text:
um mater Valeria, pater Vitalis dicti sunt. Quos uno ortu geminos genuerunt: unum Prothasium, alterum Gervasium vo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfunda cum fierent: clã
uestimentis iudutus.
quibz moris est uti peni¬
tentib. inermis sacris
or̃onib ꝑuoctare perge¬
ertib. dulci meditatiõe
transacta: cum rosee lu¬
cis splendor muindum
irradiaret. rursum se

Expanded text:
funda cum fierent, clam vestimentis indutus quibus moris est uti poenitentibus, armatus sacris orationibus, pernoctare pergeertibus, dulci meditatione transacta, cum roseae lucis splendor mundum irradiaret, rursum s
Abbreviated transcription (Latin):
on autẽ perit deo
terrena materies de qͦ
mortaliũ creatur caro.
sed in quẽlibet puluerẽ
ciuerem ue soluatur:
in quoslibet alitus au¬
rasq diffugiat. in ꝙͣ¬
tuncũq aliorum cor¬
poꝵ substanciã: uel in
ip̃a elemẽta uertatur.

Expanded text:
on autem perit Deo terrena materies, de qua mortalium creatur caro; sed in quemlibet pulverem cineremque solvatur, in quoslibet alitus aurasque diffugiat, in quamcunque aliorum corporum substantiam, vel in ipsa elementa vertatur
Abbreviated transcription (Latin):
corde prodiret: harum in se
uirtutũ necessariũ omnib.
saluberrimũq exemplum
ostensurus. Dedit ergo uir

Expanded text:
corde prodiret, harum in se virtutum necessarium omnibus saluberrimumque exemplum ostensurus. Dedit ergo Vir
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbie. ellioqͥn expedit tibi
uirginitatẽ nõ eẽ: quamde
uirgmitate insolesceu.
Non ommũ quidem ell
uirginitas: multa baul
paucior est. cũ ungitall

Expanded text:
biae. Alioquin expedit tibi virginem non esse, quam de virginitate insolescere. Non omnium quidem est virginitas: multo tamen pauciorum est cum vi
Abbreviated transcription (Latin):
muus et in anticipata
resurrectiõe merito uide¬
antur equales. Nec sit ĩ
resurrectiõe diuersitas:
quib tanta fu̾at unani¬
mitas cõuersationis ĩ
uita. Si enĩ btĩssisui uir
ria nullatenus surrexis¬
sent. cur in eoꝵ tumulis
sepulta cadauera nõ ia¬
cerent: cũ uidelicet btõꝵ
petri et pauli.cet̾orumq¬

Expanded text:
us et in anticipata resurrectione merito videantur aequales; nec sit in resurrectione diversitas quibus tanta fuerat unanimitas conversationis in vita. Si enim beatissimi virgria, nullatenus surrexissent, cur in eorum tumulis sepulta cadavera non jacerent, cum scilicet BB. Petri et Pauli caeterorumq
Abbreviated transcription (Latin):
nus tuas cõmcudospi¬
ritum meũ. Scio me nõ
iereri conspectum tuũ.
tamen tuscis quia sem¬
per spes mea ui mseri¬
cordia tua fuit: et fides
mea in tua credulitate
ꝑmansit. Et nũc quo¬
q̃z sub confessioue noĩs

Expanded text:
nus tuas commendo spiritum meum; scio me non mereri, conspectum tuum, tamen tu scis quia semper spes mea in misericordia tua fuit, et fides mea in tua credulitate permansit; et nunc quoque sub confessione no
Abbreviated transcription (Latin):
teretur: nestans ꝑsonã¬
sacerdotis inhonoraret
residendo.quod ei duu¬
nitus inspiratum est
uurifice respondit: ma¬
iorem scilicet a minori¬
b non debere ad iudici¬
um uocari. neq eorum
sentencia ligari.Ordo
enu confunditur. si
pastorem oius feriat.
si discipulus magistrũ:
si filius uerberet paren¬
tem. Non enim ita p̃ci¬
osius est aurũ plũbo:
sicut sacerdotalis digni¬
tas regia potestate. La¬
ici uero et suffraganer
hec dicentem et aplĩca¬
sedem appellantem:n¬
chilominus condẽna¬
uerũt. Itaq aduersuᷤ

Expanded text:
teretur, ne stans sacerdotis personam inhonoraret, residendo, quod ei divinitus revelatum est mirifice, respondit, majorem scilicet a minoribus non debere ad judicium vocari, neque eorum sententia ligari: ordo enim confunditur, si ovis pastorem feriat, si discipulus magistrum, si filius verberet parentem: non enim ita pretiosius est aurum plumbo, sicut sacerdotalis dignitas regia potestate. Laici vero et suffraganei haec dicentem, et sedem apostolicam appellantem nihilominus condemnaverunt. Itaque adversu
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo que gene̾rat. Hu¬
ius generationis mini¬
ster cs̃. et non largitor
scruus. et nõ domimis
mancipium et nõ plasi¬
mator. Propterea inin¬
stra: scrua custodi: fer
curam. Iutende et huic
qui nascitur: et huic
que generat. Ioseph fi
pidus accipe mariam
sccundum legis precep

Expanded text:
im qui generatur. Hujus generationis minister es et non largitor; servus, et non Dominus; mancipium, et non plasmator. Propterea ministra, serva, custodi, fer curam, intende et huic qui nascitur et huic quae generat. Etenim si pidus, accipe eam secundum legis praecep
Abbreviated transcription (Latin):
uero esset ueritas pleirius
appareret. Ad impetrandũ
uero quod poscebã a dño
augmentaui ieiumũ.
Simili modo sanẽte gal¬
lo.orantes mecũ iune.¬
nes apparuerũt. Tertia
pero nocte defecto ieiunt

Expanded text:
ero esset veritas, plenius appareret. Ad impetrandum vero quae poscebam a Domino augmentavi jejunium: similique modo, canente gallo, orantes mecum iidem juvenes apparuerunt. 4. In tertia vero nocte, defecto jejun
Abbreviated transcription (Latin):
cs̃ autem ber¬
uardus tanta
abstiuentia. labore et
pus suũ detriuit. ut gͥ¬
uissinia et cõtinuae¬
gritudĩe langueus: li¬
cet sibi uiu uehementer
inferret. conuentũ sui¬
ferre uon posset. Unde
seip̃m grauiter accusa¬
bat. sacrilegu arguens.
ꝙ scruitio dei et fratrũ
suoꝵ:corpus suũ indi¬
screto feruorc iutile red

Expanded text:
s autem Bernardus tanta abstinentia labore et pus suum detriuit ut grauissima et continua egritudine languens licet sibi uim uehementius inferret conuentum sufferre non posset. Vnde ipse se grauiter accusabat sacrilegii arguens quod seruitio dei et fratrum suorum corpus suum indiscreto feruore imbecille e
Abbreviated transcription (Latin):
n chr̃o semel oblata ẽ ho¬
stia: ad salutẽ sempiter
tis eius: ⁊ una est hostia.
nõ multe. Quom una
et nõmulte: Qr semel
oblatus ẽ christꝰ. Lioc au¬
tem sacrificiũ exemplũ
est illius: idĩpin et sẽper
ẽ sacrificiũ unũ solum.
iultis locis offert᷑ mł¬
unus ubiq christus. et
hic plenus existens: ⁊ il
corpus et nõ multa cor¬
pora: ita et unũ sacrifi¬
cuĩ. Pontifex autẽ ẽ ille
qui hostiã obtulit nos
niuĩdantem: ip̃am offe¬
rimus ctiam nũc q̃ tunt

Expanded text:
n Christo semel oblata est hostia ad salutem sempiterntis ejus, et una est hostia, non multae. Quomodo una et non multae? Quia semel oblatus est Christus. Hoc autem sacrificium exemplum est illius, idipsum semper est sacrificium; multis in locis offertur, muunus ubique est Christus; et hic plenus existens, et illcorpus est, et non multa corpora, ita et unum sacrificium. Pontifex autem ille est, qui hostiam obtulit nos mundantem. Ipsam offerimus eti
Abbreviated transcription (Latin):
haunes hiic oꝑi aliqula
cum beato petro simili¬
tudiunẽ tencat. Constã¬
tissime itaqz p̾dicatioĩs
arguitur: sicqz a domi¬
ciano tũc cesare in exili¬
um destinatur. Protinꝰ
letici marcion. cherint̾.

Expanded text:
annes et huic operi aliquam cum B. Petro similitudinem teneat. Constantissimae itaque praedicationis arguitur, sicque a Domitiano tunc Caesare in exsilium destinatur. Protinus haeretici Marcion, Cerint
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcalice diũ: ut mxtio illa
nou possit separari. Naz
libiũtantũ quis offãt.
sãgius chrĩ uicipit ẽc̃ sinc
uobis. Si uo aqua sit so¬
la. plebs ĩcipit ẽẽ sinc chr̃o.
Eigo quãdo botrus soluᷤ

Expanded text:
illa non possit separari. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi esse incipit sine nobis. Si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo. Ergo, quando botrus solus
Abbreviated transcription (Latin):
sa. p̾cipue in parte que
subare ponitur occiden¬
tis peragrans euolasse¬
poscente austregisilo bi¬
turice urbis ep̃o. theode

Expanded text:
aecipue in partem quae sub axe ponitur Occidentis peragrans evolassposcente Austregisilo Bituricae urbis episcopo a Theode
Abbreviated transcription (Latin):
factus est pariuilus. Pariui¬
lus ait natus est nobis: fi
lius datus est nobis. Nobis
inquã non sibi: qui utiq
ante tempora multo nobi¬
lius natus ex patre. nasci
temporaliter non ĩdigebat
ex matre. Non angelis qͦq:
qui cũ magnum haberent.
paruulum non requirebant.
Nobis ergo natus. nobis et
datus: quia nobis necessa¬
nus. Iami de nobis nato et

Expanded text:
factus est parvulus. Parvulus, ait, natus est nobis, et filius datus est nobis . Nobis, inquam, non sibi, qui utique ante tempora multo nobilius natus ex Patre, nasci temporaliter non indigebat ex matre. Non angelis quoque, qui, cum magnum haberent, parvulum non requirebant. Nobis ergo natus, nobis et datus, quia nobis necessarius. 14. Jam de nobis nato et
Abbreviated transcription (Latin):
ed oblatio ista¬
fratres satis de¬
licata uidetur. ubi tiñ
sistitur dnõ: redimit
auibz. et ilico reporta¬
tur. Ueniet quando nõ
in templo offeretur. n ͨ
inter brachia symeoni.
sed extra ciuitatẽ inter
brachia crucis. Ueniet

Expanded text:
ed oblatio istafratres, satis delicata videtur, ubi tantum sistitur Domino, redimitur avibus, et illico reportatur. Veniet, quando non in templo offeretur, nec inter brachia Simeonis, sed extra civitatem inter brachia crucis. Veniet
Abbreviated transcription (Latin):
hec retexite: et memoriã
portate. Eligius crum
uugrat: et iam nõ erit
ui hoc seculo uobiscum.
Cuin hoc igr̃ dixisset. õs
qui aderant cum iugẽ¬
tirugitu leuantes. iux¬
qz iuter crebros singul¬
tus uerba formantes:
consona uoce oms defle¬
baut dicentes. Curnos
pater deseris. uel cur tam

Expanded text:
ec retexite, et memoriam portate: Eligius enim migrat, et jam non erit in hoc saeculo vobiscum. Cum haec igitur dixisset, omnes qui aderant cum ingenti rugitu vocem levantes, vixque inter crebros singultus verba formantes, consona omnes voce deflebant, dicentes: Cur nos, Pater, deseris, vel cur tam
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Omĩa arma corri¬
pite:acrius a nobis in¬
pugnandus est. Senti¬
at. sentiat. debet scire qͦs
ꝓuocauit. Dixit. et ad
hortantis uocem audiẽ¬
tium turba consensit.:qr
ĩnumeras habet dyabo

Expanded text:
nos. Omnia arma corripite, acrius a nobis impugnandus est. Sentiat, sentiat. Debet scire quos provocet. Dixit, et ad hortantis vocem audientium turba consensit, quia innumeras diabo
Abbreviated transcription (Latin):
Quando fastidunt hu¬
nulem: Quando derisit debi¬
lem: Quando uitauiit ĩopẽ¬
Nichil tornum in oculis: in¬
actu uerccundũ. Non gestus
fractior: non incessus solutior
nõ uor petulantior: ut ipsa¬
species corporis fieret simula¬
crum mentis: et figura pro¬

Expanded text:
quando fastidivit humilem? quando derisit debilem? quando vitavit inopeNihil torvum in oculis, nactu inverecundum; non gestus fractior, non incessus solutior, non vox petulantior, ut ipsa corporis species simulacrum fuerit mentis, et figura pro
Abbreviated transcription (Latin):
soris.
Et cognoscetis hoc ĩilla
die. cum iudicabit dñs
occulta hominũ: et cum
reddet unicuiq scd̃m o¬
pera sua. Stio quidem
quia nuitilis seruus ñ
feciut debiu: dñs tamẽ
nouit quẽadmodum
huc usq uolui. Uos e¬
go moueo. et per glori¬
osum chrĩ aduentum
obtestor: ut si qua uobi
erga me caritas est.si
nuchi uicariũ rependi¬
tis dilectionis affectũ.
mandata et iustituta

Expanded text:
stris et cognoscetis hoc in illa die, cum judicabit Dominus occulta hominum, et cum reddet unicuique secundum opera sua . Scio quidem quia inutilis servus non feci ut debui, Dominus tamen novit quemadmodum huc usque volui. Vos ergo moneo, et per gloriosum Christi adventum obtestor, ut si qua vobis erga me charitas est, si mihi vicarium rependitis dilectionis affectum, mandata et instituta
Abbreviated transcription (Latin):
dies dignius ãmiratiõe: an
uidelicet potius stupenda sit
famditas ĩ urgine. an in
matre integritas: sublum¬
ms in prole. an cũ tanta sb̃¬
luritate humilitas. nͥ qd̃
dubitanter hor singulis
pcferenda sunt sunul cũcta.
cmcõpabiliter excellenaiuns
statq felicus. omma ꝑce¬
psse quã aliqua. Et quid
meũ si deus qui mirabilis
uitur et ceruitur ĩ sc̃ĩs siuis
mrabiliorẽ se exhibuit in
matte sua: Ueueranm gͦ-
aunges:. ĩ carnc corruptĩ¬
ali carius ĩtegritatem. mi¬
ainni eciã uos sacre uirgi¬
lsm uirgine fecũditatẽ:
uitamini omnes hoĩes dei
ualtis humilitatẽ. honora
sancti angeli ur̃i regis
latrẽ qͥ nr̃e adoratis nurgĩs
ulem: ip̃m utiq nostrum
palt ac ur̃m regem nr̃i
generis reparatorẽ. ur̃e cuu¬
tatis ĩstauratorẽ. Cuius apd̃
uos tam suluius inter nos
tam humilis a nobis parit
et a nobis detur. et dignitati
debita reuerencia: et digna

Expanded text:
dices dignius admiratione, utrum videlicet potius stupenda sit fecunditas in virgine, an in matre integritas; sublimitas in prole, an cum tanta sublimitate humilitas: nisi quod indubitanter horum singulis praeferenda sunt simul cuncta, et incomparabiliter excellentius est atque felicius, omnia percepisse, quam aliqua. Et quid mirum si Deus, qui mirabilis legitur et cernitur in sanctis suis , mirabiliorem se exhibuit in Matre sua? Veneramini ergo, conjuges, in carne corruptibili carnis integritatem: miramini etiam, vos sacrae virgines, in virgine fecunditatem: imitamini, omnes homines, Dei Matris humilitatem. Honorate, sancti Angeli, vestri Regis Matrem, qui nostrae adoratis Virginis Prolem, ipsum utique nostrum pariter ac vestrum regem, nostri generis reparatorem, vestrae civitatis instauratorem. Cujus apud vos tam sublimis, inter nos tam humilis, a vobis pariter, et a nobis detur et dignitati debita reverentia, et digna
Abbreviated transcription (Latin):
lementer quidem no¬
bis dilectissimi. uir uñ
a mulier una nocuere.
sd grãs deo per unum
nichilominus uirum
amulierem unã omĩa
nstaurãtur: nec sĩe ma

Expanded text:
ementer quidem nobis, dilectissimi, vir unus et mulier una nocuere: sed, gratias Deo, per unum nihilominus virum, et mulierem unam omnia restaurantur; nec sine ma
Abbreviated transcription (Latin):
cationis uocor. Quãtos
pudice uiuere disponẽ¬
tes fefelli:quot tenuit
incipientes. ad sordes
pristinas redire ꝑsuasi:
Ego sum ꝓpt̾ quẽ ꝓpha
lapsos increpat dicens
Per me etenin fuerant

Expanded text:
cationis vocor. Quantos pudice vivere disponentes fefelli! quot tenuiter incipientes, ad sordes pristinas redire persuasi! Ego sum, propter quem propheta lapsos increpat, dicensper me et illi fuerant
Abbreviated transcription (Latin):
sã malis possũt
lse. Meus sut ad salu¬
tem: malis ad iudiciũ.
Uude apls. Qui mãdu¬
sat et bibit iudigne: ui¬
diciũ sibi mãducat ⁊ bi¬
bit. Non qr illa res ma¬
la est:sed qr malus ma¬
le accipit qđ̃ bonũ ẽ. Nõ

Expanded text:
a malis possunt obesse; bonis sunt ad salutem, malis ad judicium. Unde Apostolus: Qui manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit, non quia res illa mala est, sed quia malus male accipit quod bonum est. No
Abbreviated transcription (Latin):
nichil ad emũdationez
Quid est ꝙ dilectus me
fecit in domo mea scelera
multa: Nũquid carues
sce auferũt ate malicia
tas: Et apł̃s. Probet ĩ¬

Expanded text:
nil ad emundationem Quid est, quod dilectus meus fecit in domo mea scelera multa? Numquid carnes sanctae auferent a te malitias tuas? et Apostolus: Probet, in
Abbreviated transcription (Latin):
mante: uir olim secula¬
tatus. aliquando sacriᷤ
altarib sacerdos electuˢ
est.Crescebat in eo quo¬
tidie opinio famulatͥx
uirtutum. nec erat eius
fama contenta. circun¬
iectas tantum gallias
illustrare: sed exteras
nationes implebat me¬
ritorum grã ꝑcurrente.
Idq actum est. ut in to¬
to orbe uelociter btĩ pon¬
tificis glia militaret.

Expanded text:
mante, vir olim tatus, aliquando sacris altaribus sacerdos electus est. Crescebat in eo quotidie opinio famulatrix virtutum: nec erat fama ejus contenta circumjectas tantum Gallias illustrare, sed exteras nationes et regiones implebat meritorum gratia percurrente: sicque actum est, ut in toto orbe velociter beati pontificis gloria militaret.
Abbreviated transcription (Latin):
in mortẽ anmã suã: et cuĩ
sceleratis reputatus est et
trangressorib rogauit t uẽ
perirent. Non possinit patre
quibus filius rogat ne pall
pro quib pater tradidit fuis
in mortẽ ut uinaut. equelleuiba sunt ar
cigo ab utroq sixranda el l

Expanded text:
suam, et cum sceleratis reputatus est; et transgressoribus rogavit ut non perirent . Non possunt perire pro quibus Filius rogat ne pereant, pro quibus Pater tradidit Filium in mortem ut vivant. Aequaliter ergo ab utroque sperand
Abbreviated transcription (Latin):
Dusit uãq ad celi pala¬
aubsã et gloriosa:. ubi
lustus sponisus eclie
infra thalamũ colloca¬
uit eã in dextera maie¬
dem assũpsit p̃cellentis¬
sumã inter primos. ubi
uirta daiuid uocem stat
regina in dextris dei in
uestitu deaurato: multi¬
plici cixindata uarieta

Expanded text:
Pervenit namque ad coeli palatium beata et gloriosa, ubi Christus sponsus Ecclesiae infra thalamum collocavit eam in dextera majeeam assumpsit praecellentissimam inter primos, ubi, juxta David vocem, stat regina in dextris Dei in vestitu deaurato, circumdata varieta
Abbreviated transcription (Latin):
issent impetus tangali.
Uude nec tempoꝵ lous¬
rita peusabat: sed amore
et famulatu spoutaneo
ui metus desiderium cõ¬
citabat. Noiusq cupiẽs
augere p̾terit.a. supra
memorati doctoris ser

Expanded text:
isset impetus fatigatus. Unde nec temporum longrita pensabat, sed amore et famulatu spontaneo fectum divini metus desiderium concitabat. Novisque cupiens augeri praeterita, supra memorati Doctoris ser
Abbreviated transcription (Latin):
de uirgo que narro: et
alto cordis ĩgenio ascul¬
ta. Non euĩte quasi fa¬
mulã. uel quasi de igno¬
bili ꝓgenie ortam: cupi¬
opossidere. Pcul a nobi
hos. pcul a consortio nr̃o.
totũ regui mei concedo

Expanded text:
de, o virgo, quae narro, et alto cordis ingenio sapienter ausculta: non enim te quasi famulam vel quasi de ignobili progenie ortam concupio possidere. II 141 Procul a nobis hoc, procul a consortio nostrototum regni mei concedo
Abbreviated transcription (Latin):
que postiuodũ exulta¬
tione uiũse terre. ioĩ
loco. et ab omĩ gente et¬
lebratur. Nec saneuur
situnc parua fuit: qũs¬
dem paruus erat qui
suscipiebatur. Nullũ

Expanded text:
quae postmodum exsultatione universae terrae in omni loco et ab omni gente celebraretur. Nec sane mirum, si tunc parva fuit, quandoquidem parvus erat qui suscipiebatur. Nullu
Abbreviated transcription (Latin):
re priuan: arma prepa¬
rant. classes aptant :
ut eos adeuntes.a data
sibi diuinitus patria
expellant. Hoc comꝑto¬
rex prudentissimus
quendam religiosum
quirat huius rei ueri¬
tatem. At ille ut uir¬
genu. strenue negociũ
regis insequitur: quo
fideliter ꝑacto. ad angli¬
am reuerti cupiẽs: ma¬
re ingreditur. Et iam
maximam partẽ ma¬
ris ꝓspero cursu transi¬
erat. cum subito densis
surgentib undiq uen¬
tis: horrida tempestas
celũ cõmouit et undas.

Expanded text:
re privati, arma parant, classem aptant, ut eos adeuntes a data sibi divinitus patria expellant. Hoc comperto, prudentissimus quemdam religiosum quirat hujus rei veritatem. At ille, ut virgenii, strenue regis negotium exsequitur. Quo fideliter peracto, ad Angliam reverti cupiens, mare ingreditur; et cum jam maximam partem maris prospero cursu transisset, subito densis surgentibus undique ventis, horrida tempestas coelum commovit et undas.
Abbreviated transcription (Latin):
erito nẽpe bt̃s io¬
hanes et pcedentes om̃is
ac subsequentes. diuino¬
rum scriptores uolumi¬
nũ. gła singularis p̾ce¬
dit eloquii: quẽ nõ luxu¬
ria polluit. non libido
corrupit: sed uirginaliᷤ
integritas ꝑpetue ĩcorru¬
ptionis titulo decorauit.
Qui nuiꝵ nupcialis
copule thalamũ deserẽs:
oẽm illecebre carualis ar¬
dorem. in celestiũ deliciaꝵ
transtulit uoluptatem.
Artissimeqz se in sui re¬
demptoris ac dilectoris
amore conuĩxit: ꝓpter
quẽ scilicet cõuigalis
thori federa uiolauit. Uñ
diuinitus illi concessũ ẽ.
ut tanta cor eius etiam
cura frẽs caritatis gr̃a re¬
pleretur. ut sacrosciñ eiꝰ
pectoris templũ: uelut ca¬
minus quidã diuini bi¬
deretur incendii. Qd̃ ꝓ¬
fecto ĩ quibuslibet scrip¬
turis eius patenterag¬
noscitur. ĩ quib utiq ꝑ

Expanded text:
erito nempe beatus Joannes et praecedentes omnes ac subsequentes divinorum scriptores voluminum, gloria singularis praecedit eloquii, quem non luxuria polluit, non libido corrupit, sed virginalis integritas perpetuae incorruptionis titulo decoravit. Qui nimirum nuptialis copulae thalamum deserens, omnem illecebrae carnalis ardorem in coelestium deliciarum transtulit voluptatem, arctissimeque se in sui Redemptoris ac dilectoris amore conjunxit, propter quem scilicet conjugalis tori foedera abdicavit. Unde divinitus illi concessum est ut tanta cor ejus etiam circa fratres charitatis gratia repleretur, ut sacrosanctum pectoris ejus templum velut caminus quidam divini videretur incendii. Quod profecto in quibuslibet Scripturis ejus patenter agnoscitur, in quibus utiq
Abbreviated transcription (Latin):
nerabilis uirgo assũp¬
ta est glosissime ad eche¬
reum thalamũ. in quo
ut cantauimus rer re¬
iurgĩs stellato. ĩmo ĩct¬
fabili sedet solio. Ubi
nulia miliũ nunistrãt
angeloꝵ. uixta daiuieli
uaticiniũ: et decies cente¬
ua assistũt mlia. quor

Expanded text:
nerabilis Virgo assumpta est gloriosissime ad aethereum thalamum, in quo, ut canimus, Rex revirginis, stellato, imo ineffabili sedet solio. Ubi millia millium ministrant angelorum, juxta Danielis vaticinium , et decies centena assistunt millia; q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcessione p̾eunt turbe.
turbe seciuitur: nec u̾go
portat. sed asellus. Ne¬
minẽ itaqz dedignatur:
nec ip̃os qui computru¬
erũt. tanꝙͣ uunenta in
stercore suo. Non dedi
doctrina eoꝵ. simoꝵ ui

Expanded text:
cessione praeeunt turbae, turbae sequuntur; nec virgo portat, sed asellus. Neminem itaque dedignatur, nec ipsos qui computruerunt tanquam jumenta in stercore suo: non dedigdoctrina eorum, si
Abbreviated transcription (Latin):
querebatur ꝑdendus. ce¬
teros qui uanotunore
ꝑterriti erant. consola¬
tur in dño: et ut nobiscũ
uidebatur ita imꝑterri¬
tus residebat.tanꝙͣ ue¬
nissent ad nuptias eũ
ĩuitaturi. Et cũ asius
fuisset undiq acclama¬
tuur. ut in monasteriũ
fugeret. ille qui aute se¬

Expanded text:
quaerebatur perdendus, caeteros qui vano timore perterriti erant consolabatur in Domino, et ut nobis videbatur, ita imperterritus residebat, tanquam venissent ad nuptias eum invitaturi, et cum a suis fuisset undique exclamatum, ut in monasterium fugeret, ille qui ante
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e longo iam tempore
aleus instituerat: et ce¬
pit eis finem dierum
suoꝵ palam facere. ac
sicut semꝑ consueu̾at
inter cetera predicare
pacem semper habendã:
nendam. in qua est u¬
nitatis et concordie
uinculum. Deinde uo¬
cato balderedo ecclesie
tornacensis abbate: Di¬
xit ad eum. Rem tibi
frater non celabo:qͣm

Expanded text:
ipse longo iam tempore alens instituerat, et coepit eis finem dierum suorum palam facere hac, sicut semper consueverat, inter cetera praedicare pacem semper habendam, nendam, in qua est unitatis et concordiae vinculum. Deinde, evocato Balderedo ecclesiae Turnacensis abbatem, dixit ad eum: 'Rem tibi, frater, non celabo
Abbreviated transcription (Latin):
curiosius aspexisset. con¬
tinuo de seip̃o erubescens:
in stãgnum gelidũ collo¬
tenus insiluiit. et tãdiu
ibi mansit.donec pene ex¬
anguis effectus: per gra¬
ciam dei a calore carna¬
lis concupiscentie totus
refriguit. Circa illd̃ tp̃s

Expanded text:
curiosius aspexisset, continuo de se ipso erubescens in stagnum collotenus insiluit et tam diu ibi permansit donec pene exanguis effectus per gratiam dei a calore carnalis concupiscentie totus refriguit. Circa illud tempu
Abbreviated transcription (Latin):
Uude rursus scriptum el
ffenũ a ruit et flos decidir
quini uerbum frictus sit:
itaq fructus xp̃s qͥ manet
meteruũ. S ubi est femim
qui aruit. nbi flos qͥ decidit.
proplxta respondeat. Omĩs
caro fenũ. et omnis gla eĩ
tamꝙq̃ flos feni. Si ounus

Expanded text:
Unde rursus scriptum est: Fenum aruit, et flos decidit;quin verbum fructus sit; itaque fructus Christus, qui manet in aeternum. Sed ubi est fenum quod aruit? ubi est flos qui decidit? Propheta respondeat. Omnis caro fenum; et omnis gloria ejus, tanquam flos feni . Si omnis
Abbreviated transcription (Latin):
ieil anuncio. Dei quippe
punciare decebat. quã hũc
uẽ simile nomẽ honorat:
an quidem aliud fortitu

Expanded text:
en a nuntio. Dei quippe nuntiare decebat, quam hunc, quem simile nomen honorat? Nam quid est aliud fortitu
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas defuit
nec iucgnutas: et quidaal
singularis uirginitas
fecunditas: et nichilonus
specialis humilitas. qul
nou abstulit s extulit ll¬
aunida uirginntas: et ul¬
parabilis prorsus fecũd
quã purgiitas simils
nutatur et humilitas. Qd
ror nõ mrabile. quid nou
iicõparabile. qͥd nõ singłare:
muũ uͦ si nõ hesitas in corũ

Expanded text:
humilitas defuit, nec virginitas. Et quidem singularis virginitas, fecunditas: et nihilominus specialis humilitas, quam non abstulit, sed extulit fecunda virginitas: et incomparabilis prorsus fecunditas, quam virginitas simul comitatur et humilitas. Quid horum non mirabile? quid non incomparabile? quid non singulare? Mirum vero si non haesitas in eor
Abbreviated transcription (Latin):
dedutr bonis suis quibqs
indigentib erogatis:
tes. et extra urbem in or¬
tulis uel exigius quibuᷤ¬
dam agellis degentes:
alu uero sicut in accib
aploꝵ. hi qui primitus
credebant uitam duxis¬
se memorantur. posses¬
siones suas et p̾dia ueu¬
dentes.p̾cia pouẽtes ãte
pedes ceteroꝵ.diuisis un¬
cuiqz ꝓut opus erat: ut
euãgelico facile fuuge¬
rẽtur officio. quos omĩs
optau̾at in spũalibus
dogmatib plenissune
ĩstructos: et ita in studi¬
is philosophie chrĩane

Expanded text:
dediti, bonis suis quibusque indigentibus erogatis, cientes, et extra urbem in hortulis vel exiguis quibusque agellis degentes; alii vero, sicuti in Actibus apostolorum hi qui primitus credebant, vitam duxisse memorantur, possessiones suas et praedia vendentes, et pretia ponentes ante pedes caeterorum, divisis unicuique prout opus erat; ut evangelico facile fungeretur officio, omnes quos optaverat in spiritualibus dogmatibus plenissime instructos, et ita in studiis philosophiae Chri
Abbreviated transcription (Latin):
cedebant lachrune: cum
conspiceret ꝙ undiq de
uecessarus sibi fierent
inunici. Sed retinens il¬
lud ꝓpheticũ. dũs michi
aduitor: non tuneboqͥd
faciat michi homo. sol
seopposuit contra om̃s
murũ pro domo diũ. cõ¬
stantius asserens ꝙ net
mors nec uita separaret
eun ab hoc uerbo. quin
salua scilicet dignitate
ecclie et orduus sui: pax
si futura esset firmaret.
Reformata tandemiut

Expanded text:
cedebant lacrymae, cum conspiceret quod undecunque de necessariis fierent sibi inimici! Sed retinens illud propheticum: « Dominus mihi adjutor, non timebo quid faciat mihi homo, » solus se opposuit contra omnes murum pro domo Domini constantius asserens quod nec mors, nec vita separaret eum ab hoc verbo, quin salva scilicet dignitate Ecclesiae et ordinis sui pax, si futura esset, firmaretur. Reformata tandem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
prandiũ loqui uellet. in¬
strumẽto loquele frustͣ¬
tus obmutuit. Igitur
postꝙͣ medici uires tyri¬
ati delusas exꝑtisunt :

Expanded text:
prandendum loqui vellet, instrumenta loquelae frustratus obmutuit. Igitur postquam medici vires tyriaci delusas experti sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
dum uidebatur: cõueit
uiter cosdem reges ut p̃¬
sulis exiliũ tandem pa¬
cis remedio sub hac for¬
nia fuuretur. si fiueni
sue altercatioĩs exanu¬
iu clericorum francie ⁊
normãmie cõmitteret:
quicquid ipĩ discerue¬
rent obseruaturus. Sed
uir sc̃s metuẽs ne causa
dei in promptũ incidẽt

Expanded text:
um videbatur, convenit inter eosdem reges, ut archipraesulis exsilium tandem pacis remedio sub hac forma finiretur, si finem suae altercationis examini clericorum Franciae et Normanniae committeret, quidquid ipsi inde decernerent observaturus. Sed vir sanctus metuens ne causa Dei in promptum incide
Abbreviated transcription (Latin):
post huĩlitatem ⁊ cõtri¬
tionẽ. iam in noĩe diũ
tanꝙͣ ad calicem chrĩ ue¬
uistis: et ibi uos estis in
mensa et in calice nobi¬
scũ pos estis. Simul ciũ
lre sumimus. simul bi¬
esermone de infantib.¬

Expanded text:
post numilitatem et contritionem, jam in nomine Christi tanquam ad calicem venistis, et ibi vos estis in mensa, et in calice nobiscum vos estis, simul enim hoc sumimus, simul bisermone De infantib
Abbreviated transcription (Latin):
ab his tunudis sermo¬
cirationib mitigatũ¬
et humiliatum restim¬
aui. Et si inquit hyla¬
rius non redieris: Q
autem eu locus digns
sessionis deuegatus
fuerat: non ad eo uir
deomoleste tulit. Terre

Expanded text:
ab his tumidis sermocinationibus mitigatum humilitati restituam'. 'Et si', inquit Hylarius, 'non redieris'? Quod autem ei locus digne sessionis denegatus fuerat, non adeo vir Dei molestę tulit, sed terre
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc fidei sinuosa uo¬
lumuna. ĩter ꝓcellosas
ambignitatũ fluctuan¬
tiũ tempestates: piscator
iste ueritatis anchoram
fixit. et nauiculamfide
iututissimo tranquill
portus grcmio collocau.

Expanded text:
adhuc fidei sinuosa volumina, inter procellosas ambiguitatum fluctuantium tempestates piscator iste veritatis anchoram fixit, et naviculam fidei in tutissimo tranquilli portus gremio collocavit.
Abbreviated transcription (Latin):
te confusus. iudicii crrore p¬
toritus. baratro incipias ab¬
sorleri tristicie. desperationis
abysso: cogita mariam. In
priculis. in angustiis. in
ttbus dubris. mariã cogita.
narian nuoca: nõ reccdat
aboie. non recedat a corde:

Expanded text:
te confusus, judicii horrore perterritus, barathro incipias absorberi tristitiae, desperationis abysso; cogita Mariam. In periculis, in angustiis, in rebus dubiis, Mariam cogita, Mariam invoca. Non recedat ab ore, non recedat a corde
Abbreviated transcription (Latin):
ubi natus Et¬
infantiam pia senectuᷤ
agnouit. accepit eum
in manibus suis: et
dixit. Nunc dimittis
domine:seruum tuũ
in pace. Impletum est¬
desiderium seuis. Ipse
inueteratum inuenit.
In isto quidem seculo
diu esse nolebat. et chri¬
stum in hoc seculo uide¬
recupiebat:cantans
cum propheta. Usten
niqz ut nouerins ita
sse: istius leticiam cõ-¬
ausit dicens. Nunc di¬
mittis domine seruum
aum in pace: quia ui¬
deaunt oculi mer. salu

Expanded text:
ubi natus einfantiam pia senectus agnovit; accepit eum in manus suas, et dixit: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace; desiderium senis in munin veteratum invenit. In isto quidem saeculo diu esse nolebat; et Christum in hoc saeculo videre cupiebat, cantans cum propheta, et dicnique ut noveritis ita esse istius laetitiam, conclusit dicens: Nunc dimittis servum tuum in pace; quia viderunt oculi mei sa
Abbreviated transcription (Latin):
cramentum.Sed ille
diino utuitu uerens:
recusare humiliter oĩ
nisu tentabat. Cunq
uistantius id facere cõ¬
pelleretur. auxius ual¬
de. cepit mox ubertu
lachrimas ꝓfundere:
metucus scilicet regeui
offendere. septuplumq
paucus scĩs pignorib
manus imponere. In¬
tucns itaq rex suũm
tunorem. simulq m

Expanded text:
cramentum; sed ille divinum intuitum verens, recusare humiliter omni nisu tentabat: cumque instantius id facere compelleretur, anxius valde coepit mox ubertim lacrymas profundere, metuens, scilicet, regem offendere, septuplumque pavens sanctis pignoribus manus imponere. Intuens itaque rex ejus timorem, simulque m
Abbreviated transcription (Latin):
nius: et nos alterutrum
admonere cureuius. Uĩ
auoĩa petamus abes:
et hoc ĩfatigabili ĩtenti¬
one requiramus. ut ĩba¬
bitare mi̾eanuir ĩ domo
eius. omĩb dicb uite
ur̃e. hoc est perenui uita.

Expanded text:
 ac nos alterutrum admonere curemus. Unum ante omnia petamus ab eo, et hoc infatigabili intentione quaeramus, ut inhabitare mereamur in domo ejus omnibus diebus vitae nostrae, hoc est, peren
Abbreviated transcription (Latin):
s pellebat dicens. exi a me do¬
mnne: quia homo peccator sũ:
pet qd et centurio a domosua
il philebat cum diceret. Dñe
ion su dignus ut intres

Expanded text:
pellebat, dicens: Exi a me, Domine, quia homo peccator sum : propter quod et Centurio a domo sua eum prohibebat, cum diceret: Domine, non sum dignus ut intres
Abbreviated transcription (Latin):
dientia prepeditus. pro
quodã non magno exces¬
su in leuioris culpe nexu
infra claustralia erat sep¬
ta constitutus. ibiq la¬
chruarũ ac or̃onum
holocausto sese ĩmolabat

Expanded text:
dientia impeditus, pro quodam non maximo excessu in levioris culpae nexu infra claustralia erat septa constitutus, ibique lacrymarum ac orationum holocausto sese immolabat
Abbreviated transcription (Latin):
attinet ad substantiam.
etiam tũc caro erit: ꝓpter
lata est:sed ideo dicit a¬
postolus. Senuinatur
corpus aiimale. surgit
corpus spiritale: qr tã
ta erit tunc concordia car¬
sine sustentaculi alicuiꝰ
idigentia subditã car¬
ueni. ut nuchil nobis re¬
pugnet ex nobis: sedsic̃
foris nenunẽ. ita nec int
nosip̃os paciamur in

Expanded text:
attinet ad substantiam, etiam tunc caro erit. Propte appellata est . Sed ideo ait Apostolus, Seminatur corpus animale, resurget corpus spirituale : quoniam tanta erit tunc concordia carsine sustentaculi alicujus indigentia subditam carnem, ut nihil nobis repugnet ex nobis; sed sicut foris neminem, ita nec intus nos ipsos patiamur in
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ olum te de¬
siderare chr̃m: sed salua
tibi mauent tua p̾mia
Nec si diutius in mũdo
cõmoraueris minuen¬

Expanded text:
quidem olim desiderare te Christum, sed salva tibi manent tua praemia, nec si diutius in mundo commoratus fueris, minuen
Abbreviated transcription (Latin):
tam facille ĩmio ĩcomꝑabilit
facilius nalet opere implcre.
quicquid illi uerbo ualent
exprimere. Dicam aꝑtius.
Si homimibus tani facile
esset facere quam dicert qd̃
uolunt: et ip̃is quoq non
esset impossibile omne iibũ.
Nunc autẽ qm̃i nulgaris ⁊
uerus sermo est multum
ẽe inter loqui et facere sz apd̃
homines. non apud deum:
soli deo quia idem est lequi
quod facere: idem lequi qd̃
uelle merito non erit ĩpossi
uel sterilem concepturam
ac parituram. s mĩquid fa¬
cere ut conciperent uel parerẽt
Deus autem qui eis dedit
posse preurdere: quam facile
potuit tunc quod uoluit per
illos predicere: tam facile po¬
tinit nunc quando noluit per
seip̃m quos promisit ĩplere.
Siquidem a pud deum ne
uerbum dissidet ab intee¬
one quia ueritas est: nee bi¬
ctum a uerbo. quia uutus
est: nec modus a facto. qͥl

Expanded text:
tam facile, imo incomparabiliter facilius valet Deus opere implere, quidquid illi verbo valent exprimere? Dicam apertius. Si hominibus tam facile esset facere quam dicere quod volunt; et ipsis quoque non esset impossibile omne verbum. Nunc autem quoniam vulgaris et vetus sermo est, multum interesse inter loqui et facere, sed apud homines, non apud Deum: soli Deo quia idem est facere quod loqui, idem loqui quod velle; merito non erit impossibvel sterilem concepturam ac parituram; sed nunquid facere ut conciperet et pareret? Deus autem, qui dedit eis posse praevidere, quam facile potuit tunc quod voluit, per illos praedicere, tam facile potuit nunc quando voluit, per se ipsum quod promisit implere. Siquidem apud Deum nec verbum dissidet ab intentione, quia veritas est; nec factum a verbo, quia virtus est; nec modus a facto, q
Abbreviated transcription (Latin):
partiũn uirgo ꝑmane¬
ret:sic ip̃e pre omnibz
absq more hanc digni¬
tatem illi prebuit. ut
conceptionis et natuu

Expanded text:
partum Virgo permaneret, sic ipse prae omnibus absque more hanc dignitatem illi praebuit, ut conceptionis et nat
Abbreviated transcription (Latin):
habet in pectore: Ip̃e eĩ
est pax urã: qui per fidẽ
habitat in cordib urĩs.
Tu quomodo hĩc cxibiᷤᷤ
aia misera. que ducez
itiueris ihm̃ iguoras:
ignorantiã cuĩ dei qui

Expanded text:
habet in pectore? Ipse enim est pax nostra, qui per fidem habitat in cordibus 960 nostris. Tu quomodo hinc exibis, anima misera, quae ducem itineris Jesum ignoras? Ignorantiam enim Dei qui
Abbreviated transcription (Latin):
lox alii non inteuligã¬
iritrare.Terra ergo
possessione danda man¬
ob humilitatis meritũ
felici resurrectiõe muta¬
bitur: et ĩmortalitatis
glĩa uestietur. in nulla
habitura consensu.
Tunc enĩ exterioris ĩte¬
riorisqz hoĩs: erit quie
ta intemerataqz posses¬
sio. Lunc mẽs uidendo
deo intenta. nullis cor¬
poree infirmitatis ĩpe¬
dietur obstaculis. nec
iai dici necesse erit cor¬
pus quod corrũpitur
aggrauat aĩam: et ter¬
rena inhabitatio depri¬
mt sensũ multa cogi¬
tantẽ. qui habitatori
suo non reluctabr̃t̾ra:
audiet. Possidebũt enĩ
et nichil unꝙͣ de gloria
eoꝵ minuetur. cum cor

Expanded text:
non alii intelligantur intrare. Terra ergo possessionem danda manob humilitatis meritum felici resurrectione mutabitur et immortalitatis gloria vestietur, in nullo habitura consensum. Tunc enim exterior homo interioris hominis erit quieta et intemerata possessio; tunc mens videndo Deo intenta nullis corporeae infirmitatis impedietur obstaculis, nec jam dici necesse erit: Corpus quod corrumpitur aggravat animam, et terrena inhabitatio deprimit sensum multa cogitantem : quoniam habitatori suo non reluctabitur teraudebit. Possidebunt enim et nihil umquam de eorum jure minuetur, cum cor
Abbreviated transcription (Latin):
promissam. Sentare scu-¬
turas: et proba que dici
uis ne ut et ego aliqua ca
his testimonia hic ĩserã:
ut pauca loquar de plibz¬

Expanded text:
promissam. Scrutare 738 Scripturas, et proba quae dico. Visne ut et ego aliqua ex his testimonia hic inseram? Ut pauca loquar de pluri
Abbreviated transcription (Latin):
in sanguine agui. Qͣ¬
lis sangius fratres: La¬
uat sanguis iste: non
maculat. Habet quidẽ
ruboreur: sed tamen nõ
potest maculare cando¬
rem. Mirum est hocdi¬
lectissimi. Illius enu
sangius est:de quo di¬
cit sponsa euis in canti¬
cis canticoꝵ. Frater me¬
us candidus et rubicũ
dus. Si candidus. qͣre

Expanded text:
in sanguine Agni . Qualis sanguis, fratres? Lavat sanguis iste, non maculat: habet quidem ruborem, sed tamen non potest maculare candorem. Mirum est hoc, dilectissimi: illius enim sanguis est, de quo dicit sponsa ejus in Canticis canticorum, Frater meus candidus et rubens . Si candidus, quare
Abbreviated transcription (Latin):
lii frẽs charissimi
soiicite considerare nos
admonet ne nos qui plꝰ
ceteris in hoc mundo acce¬
pisse aliquid cernimur
abauctore mũdi grauiꝰ
inde iudicemur. Cũ enĩ
augentur dona ratiões
etiam crescũt donorum.

Expanded text:
lii, fratres charissimi, sollicite considerare nos admonet, ne nos, qui plus caeteris in hoc mundo accepisse aliquid cernimur ab auctore mundi, gravius inde judicemur. Cum enim augentur dona, rationes etiam crescunt donorum.
Abbreviated transcription (Latin):
lileam bũficia que pro
p̃nus glificatione conse¬
quimur:si eam diligi¬
nius. Gaudebimus uti¬
s quia uadit ad filium:¬

Expanded text:
sileam beneficia, quae pro illius glorificatione consequimur; si eam diligimus, gaudebimus utique, quia vadit ad Filium
Abbreviated transcription (Latin):
mois ĩueniamur ĩgra¬
li. Quẽ enim castellum
mĩdi huius ĩtrantem.
pius ip̃a susceꝑat: ab eo
sulapitur hodie. scãm ĩ¬
idiẽs ciuitatẽ. S cũ
yd ꝓntas honore. cum
nquãta exultatione: cum
ec in t̾ris locus

Expanded text:
modis inveniamur ingrati. Quem enim in castellum mundi hujus intrantem prius ipsa susceperat, ab eo suscipitur hodie sanctam ingrediens civitatem. Sed cum quanto putas honore, cum quanta putas exsultatione, cum Nec in terris locus
Abbreviated transcription (Latin):
sas halrtis. Quare nõ magis
mundum sibi et se mundo
trncifixerunt. ut qui antea
ure in suo nco uel oppido
cogniti fuerint modo circũeũ¬
tes prouuicias et curias fre¬
quentantes regum noticias
principũ familiaritates asse¬
cuti sunt: Quid de ip̃o habitu
dicam. ĩ quo ian non calor
s color requiritur: magis sẜ
cultu nestium quã uirtutũ

Expanded text:
sas habetis. Quare non magis mundum sibi, et se mundo crucifixerunt, ut qui antea vix in suo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias et curias frequentantes, regum notitias, principumque familiaritates assecuti sint? Quid de ipso habitu dicam, in quo jam non calor, sed color requiritur; magisque cultui vestium, quam virtutu
Abbreviated transcription (Latin):
reddente fructum suum suꝑ
illum mõtem montiun:
montem coagulatum et pui¬
guem. mĩa et ueritas obiua¬
uerunt sibi: iusticia. et pax

Expanded text:
reddente fructum suum, super illum montem montium, montem coagulatum et pinguem misericordia et veritas obviaverunt sibi, justitia et pax
Abbreviated transcription (Latin):
ublemis fuisset. sine qͣm
uibdeum. siequiã apd̃
aines habrre debeseti prs
suo tameu arbitrio cã nunc
plus. minc minus. ostenta¬
bat. prout cernenciũ uel me¬
ritis congniere:uel saluti
expedire sciebat. Constat ergo
quia semꝑ ih̃s uirilẽ ammũ
habuit: et si semper ĩ corpore
uir non apparint. Cur demiq
dubito uirum fuisse ĩ utero.
quẽ muibi dñi fuisse non ain¬
bigo: mmus quippe est esse
uirum. quã esse deum. S
uide si non eciam hanc yere¬
nne nouitatem. ysaias luci¬
dissime aperit qui et nouos
superus aaronicos flores ex¬
põsuit. Eccomquit ungo cõ¬
cipiet et pariet filium. En

Expanded text:
sset, sive quam apud Deum, sive quam apud homines habere deberet, pro suo tamen arbitrio eam nunc plus, nunc minus ostendebat, prout cernentium vel meritis congruere, vel saluti expedire sciebat. Constat ergo quia semper Jesus virilem animum habuit, etsi semper in corpore vir non apparuit. Cur denique dubito virum fuisse in utero, quem inibi Deum fuisse non ambigo? Minus quippe est esse virum, quam esse Deum. 11. Sed vide si non etiam hanc Jeremiae novitatem Isaias lucidissime aperit, qui et novos superius Aaronicos flores exposuit. Ecce, inquit, virgo concipiet, et pariet filium. En
Abbreviated transcription (Latin):
utra satholicã ecclĩam
in mysterio corporis
chri. nichil a bono maiꝰ.
nichil a malo minus ꝑ¬
in merito consecrantis
sed un uerbo efficitur cre¬
atoris: et in uirtute sips̃
sc̃ĩ. Si enĩ in merito cie
sacerdotis: nequaꝙ ad

Expanded text:
tra Catholicam Ecclesiam in mysterio corporis Christi nihil a bono majus, nihil a malo minus pin merito consecrantis, sed in verbo efficitur Creatoris et in virtute Spiritus sancti. Si enim in merito esset sacerdotis, nequaquam ad
Abbreviated transcription (Latin):
ou enĩdicitur
post dies octo as¬
sumpsit ib̃s petrum et
lacobum et iohannem.
sed die octaua: et duxit
eos in montẽ excelsum
scorsum. Duc̾e ad mõ¬
tana discipulos: par re¬
gni est. Ducuntur seor¬
ti uocati: pauci electi. Et
transfiguratus est an

Expanded text:
on enim dicitur: Post dies octo assumpsit Jesus Petrum, et Jacobum, et Joannem; sed die octavo. Ducit illos in montem excelsum seorsum. Ducere ad montana discipulos, pars regni est. Ducuntur seorlti vocati, pauci vero electi . Et transfiguratus est an
Abbreviated transcription (Latin):
alicia in latino
sermone. non eam signi¬
ficatiouẽ habere solet.
quã habet in ligua qͥ
scriptura locuta est. Ma
lingua qua malisunt
hoĩes. illa autẽ liugua
malicia dicitur: etiam
malũ qd̃ paciũtur hoĩcᷤ.
Malicia ergo istoloco
pena intelligr̃. Ipc ita¬
sipientiũ uori. et estia

Expanded text:
alitia in latino sermone non eam significationem habere solet, quam habet in ea lingua qua Scriptura locuta est. Malsolet, qua mali sunt homines: illa autem lingua malitia dicitur etiam malum, quod patiuntur homines. Malitia ergo isto loco poena intelligitur. Hoc itansipientium mori, et
Abbreviated transcription (Latin):
reuela illi mas tuas.
qm̃ ip̃e dabit uirtutem
et fortitudinem cona
gũtur. et non ab hoĩe
mortali: Que est ira
humana: Que suꝑbia
inflata maloꝵ: Neq
nisi ꝙͣtum illis diuina
ꝓuidentia largita fi̾it.
Loc nãq de semetip̃odo¬
nunus dixit. Nam cũ
illi cõminando impiu
ille pylatus dic̾et. nesa
qx potestatem habeod¬

Expanded text:
revela illi vias tuas, quoniam ipse dabit virtutem et fortitudinem conamis diriguntur et non ab homine mortali? II 114 Quae est ira humana, quae superbia inflata malorum? II nisi quantum illis divina providentia largita fuerit; hoc namque de semetipso dominus dixit. II 116 Nam, cum illi comminando impius ille Pilatus diceret “Nescis, quia potestatem habeo
Abbreviated transcription (Latin):
iã formati sũt tollerar
potest. uttũq qd̾ dicit᷑.
Iuformes uero aborsus
sarbitretur. sicut senĩa
que concepta noufutit
Ted quis uegart andeat
et fi affirmare nouai¬
deat. id acturaniresur¬
rectiõemi. ut quicquid
forme defint implcatiu

Expanded text:
 formati sunt tolerari potest utcunque quod dicitur. Informes vero abortus arbitretur, sicut semina quae concepta non fuerint? Sed quis negare audeat, etsi affirmare non audeat, id acturam resurrectionem, ut quidquid formae defuit impleatu
Abbreviated transcription (Latin):
ũbram miraris: Audi
quiaũbra est: que apud
patres facta ẽ. Bibebant
iquit de spũali: consequẽ¬
ticos petra. Petra autẽ:
rrat christus. Ss nouin
plurib eoꝵ cõplacitũ est¬

Expanded text:
umbram miraris? Audi, quia umbra est, quae apud patres facta est: Bibebant, inquit, de consequente eos petra; petra autem erat Christus. Sed non in plurib
Abbreviated transcription (Latin):
deformia mẽbra gesta¬
runt: iu requirendo la¬
bore quid opus est: Neq
aui fatigare nos debet ui¬
certa coꝵ habitudo uel pl¬
critudo: quoꝵ erit certa
et sempiterna dãnatio.
Net moueat quomodo
trit in eis corpus ĩcorrup¬
tibile si dolere potit: aut

Expanded text:
deformia membra gestarunt, in requirendo laborare quid opus est? Neque enim fatigare nos debet incerta eorum habitudo vel pulchritudo, quorum erit certa et sempiterna damnatio. Nec moveat quomodo erit in eis corpus incorruptibile, si dolere poterit, aut
Abbreviated transcription (Latin):
nemo auferat cruciatũ.
S uide scripturã loquẽ¬
teni et discernentẽ. Nõ
talem uitam uocare ui¬
tam. In cruciatib. ĩ tor¬
mentis. in ignib sẽpit̾¬
nuis noluit appellare ui¬
tani. ut ip̃m nomẽpite

Expanded text:
nemo auferat cruciatum. Sed vide Scripturam loquentem et discernentem: non talem vitam vocare vitam. In cruciatibus, in tormentis, in ignibus sempiternis noluit appellare vitam: ut ipsum nomen vit