comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de .ẽ: quia et ille adquẽ ascendimꝰ
ꝓpe.ẽ. Longe autem ab illo sumus.
in quantum dissimiles sumus:
Ascendat ergo ad eum sua similitu¬
do: quã in nob̾ fecit et refecit. qr¬
aspectus: ⁊ in effabilem candorem
lucis ecernee non potest intueri.
C uiꝰ ergo fulgorem mentis acies non¬
dum capit: generationem euis qͥs
en arrabit. Sed uerbũ cato
.ẽ. et habitauit in nobis. Hanc g
generationem cuiꝰ hodiernũ caelebra-¬
mꝰ diem. hanc in quã dignatus. ẽ. ueni¬
re ꝑ israhel. & fieri enmanuel nob̾cũ
deus In carms infirmitate nob̾cum:
in cordis iniquitate accedens adnos: ꝑ
id qđ assumꝑsit ex nr̃o: et liberans
nos ꝑ idqđ mansit in suo Uisitaruit
firmitatem: ut eos liberos faceret
ꝑ incõmutabilem ueritatẽ.: Hanc gͦ
generationẽ cuius ut cũq capax. est
humana fragilitas:: Non illa quae
sine tempore man&e sine matre suꝑ¬
de incorrupta matre nascente̾ incor-¬

Expanded text:
de est: quia et ille ad quem ascendimus de est: quia et ille ad quem ascendimus prope est. Longe autem ab illo sumus, in quantum dissimAscendit ergo ad eum sua similitudo quam in nobis fecit et refecit, qaspectus, et ineffabilem candorem lucis aeternae non potest intueri. Cujus ergo fulgorem mentis acies nondum capit: Generationem ejus quis enarrabit ? Sed Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . « Hanc ergo generationem, cujus hodiernum celebramus diem; hanc, in qua dignatus est venire per Israel, et fieri Emmanuel, nobiscum Deus, in carnis infirmitate, non nobiscum in cordis iniquitate; accedens ad nos per id quod assumpsit ex nostro, et liberans nos per id quod mansit in suo visitavit qfirmitatem, ut eos liberos faceret per incommutabilem veritatem; hanc ergo generationem, cujus utrumque capax est humana fragilitas; non illam quae sine tempore manet, sine matre sude incorrupta matre nascentem et incor
Abbreviated transcription (Latin):
um quanta ipso aduiuante possu¬
mꝰ animas nrãs: si quando capere
ualeamꝰ ⁊ natũ non p̃ueniente̾ qui
gignit & gignentẽ non sub sequente
qui gignitur patrem ec filiũ. Nec
pariter patres: nec parit᷑ filios: sed
rantem. Nec utrumq nascentẽ. sed
altero sine altero non uiuentẽ. Et
patrẽ sempiterne genuisse: e filiũ
sempiternȩ natũ esse: Cogitemus
si ualemus : si nõ ualemꝰ credamus.
Non .ẽ. hic quod dicere ualeamꝰ sed ta¬¬
nostrã in qua parentes ante filios
uiuunt: ql ut filios possent gene¬
rare creuerunt: & filiis crescentibꝰ
iã senescunt. Nondum natis fili¬
is parentes iuxerunt. quia et paren¬
tibus mortus: filii uituri sunt.
ranscendamꝰ ⁊ animas nrãs. pari¬
unt & ipse aliquid cogitando: qđ se-¬
cum habent sciendo. Sed possunt
amittere obliuiscendo: quia & non
habebent ante nesciendo. Corpora
lia cuncta. temꝑalia mutabilia trans.¬
cendamꝰ: ⁊ uideamꝰ suꝑ omnia ꝑquęgx
facta st̃ om̃ia: Ascensus nrͣ incors¬

Expanded text:
nte possumus, animam nostram, si quomodo capere valeamus et natum non praevenientem qui gignit, et gignentem non subsequentem qui gignitur, Patrem et Filium: nec pariter patres, nec pariter filios, sed rantem, nec utrumque nascentem, sed alterum sine altero non viventem: et Patrem sempiterne genuisse, et Filium sempiterne natum esse cogitemus, si valemus; si non valemus, credamus. Non est quod hic dicere valeamus, sed tanostram, in qua parentes ante filios vivunt: quia ut filios possent generare creverunt, et filiis crescentibus jam senescunt. Nondum natis filiis parentes vixerunt, quia et parentibus mortuis filii victuri sunt. Transcendamus et animas nostras: pariunt et ipsae aliquid cogitando, quod secum habent sciendo; sed possunt amittere obliviscendo, quia non habebant ante nascendo. Cuncta corporalia, temporalia, mutabilia transcendamus: ut videamus super omnia, per quem facta sunt omnia. Ascensus noster in cor
Abbreviated transcription (Latin):
Illud autẽ falsum esset. ego et pater
unũ sumꝰ : quia non sunt unum
homo et ds. Sed forsitan possit
dicere ego et pater unum sumꝰ sed
unũ fuimus. Qđ enim erat &¬
esse destitit : non.ẽ. utiq qđ fuit:
Nunc autem & ꝓpter uerã formam
serui qua acceꝑat uerum diocit:
pater me. ẽ. Q̾ ꝓpter uerã formã
dei in qua ꝑmanebat uerũ dixx̃.
ego et pater unum sumus: Eocina¬
niuit ergo se apud homines: nõ
ita factus quod nõ erat: ut non es-
tus erat. Pro inde quia uirgo con¬
cepit ⁊ peperit filium. ꝓpter ma¬
nifestam serui formã: puer Natꝰ
est nob̾: Quia uero dei uerbum.
ꝯabitaret in nobis: Propter
Im. uã latentem sed manente:
sicut nuntiauit gabrihel uocamꝰ
nomen eiꝰ enmanuhel Facctus emͣ
homo ꝑmanec deus: ut & filius
hominis recte uocetur nobiscum¬

Expanded text:
illud autem falsum esset, Ego et Pater unum sumus; quia non sunt unum Deus et homo. Sed forsitan posset dicere: Ego et Pater, non unum sumus, sed unum fuimus. Quod enim erat et esse destitit, non est utique, sed fuit. Nunc autem, et propter veram formam servi, quam acceperat, verum dixit, PatDei, in qua permanebat, verum dixit, Ego et Pater unum sumus. Exinanivit ergo se apud homines, non ita factus quod non erat, ut non essetus erat. Proinde quia Virgo concepit et peperit filium, propter manifestam servi formam, Puer natus est nobis . Quia vero Dei Verbum habitaret in nobis, propter Dei formam latentem, sed manentem, sicut nuntiavit Gabriel, vocamus nomen ejus Emmanuel. Factus est enim homo, permanens Deus, ut et filius hominis recte
Abbreviated transcription (Latin):
rent. ac petrus respondit dicens.
tues xp̃s filiꝰ dei uiui. continuo
purã eiꝰ confessionẽ iuocta utriꝰq
nominis significantiã digna remu¬
neratione donauit. Sed & ipsa
pecri appellatio quid inse sacra¬
menti gestar& aperuit. Primo
namq ait desi mone: Beatus es
symori bariona. qr caro & sangus
tion reuelabit tͥ sed pater m̃s qͥ
.ẽ. in caelis: Acdeinde sub uinocit

Expanded text:
rent esse, ac Petrus responderet, dicens: rent esse, ac Petrus responderet, dicens: Tu es Christus, Filius Dei vivi , continuo puram ejus confessionem juxta utriusque nominis significantiam digna remuneratione donavit; sed et ipsa Petri appellatio quid in se sacramenti gestaret aperuit. Primo namque ait de Simone: Beatus es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus, qui in coelis est; ac deinde sub
Abbreviated transcription (Latin):
symoni filius fuit iohanna id
.ẽ. grãe dei aꝑte demonstrat.
qr quic ꝗd deuote obedicionis
dño in pendit : quic qͥd merito
obedientiȩ p̃mii ꝑ ennis adnõ
recipit : totũ hoc nimirũ p̃ue-¬
niente se grã suꝑnę piecatis ut
habere posset accepit:. Ecce audis
filiꝰ sit iohanna Restat ꝑ scru-¬
tari qđ archani contineat no-¬
men. qđ eũ denuo saluator ap¬
pellauit. Iu in qͥt uocaberis cȩ¬
phas quod int̾pretat᷑ petrus
Neq uero petri uocabulo quasi
hebreo uel sẏro haliã interp̃-¬
tacionem quęrere oporcet. Sed
ꝓ cerco nosse quia idẽ grece.⁊
latinę petrus. qđ syriacȩ cȩphas
significat. Q ltraq lingua no¬
men apetra diriuatũ. ẽ. Uoca-¬
t᷑ autẽ petrus obfirmitatẽ fidĩ.
uocat᷑ petrus ob in uincibile
robur mentis. uocat᷑ petrus qr illi
solidissimȩ pecrȩ. deqͦ apłs ait
Petra autẽ . erat xp̃c : unica deuotio¬
ne adhesit. Hinc. ẽ enim qđ deea¬
ret discipulos suos quẽ eũ dice-¬

Expanded text:
it Joanna, id est, gratiae Dei, aperte demonstrat, quia quidquid devotae obeditionis Domino impendit, quidquid merito obedientiae praemii perennis a Domino recepit, totum hoc nimirum praeveniente se gratia supernae pietatis, ut habere posset, accepit. Ecce audistifilius sit Joanna; restat perscrutari quid arcani contineat nomen, quo eum denuo Salvator appellavit. Tu, inquit, vocaberis Cephas, quod interpretatur PETRUS. Neque vero Petri vocabulo, quasi Hebraeo vel Syro, aliam interpretationem quaerere oportet, sed pro certo nosce quia idem Graece et Latine Petrus quod Syriace Cephas significat, et in utraque lingua nomen a petra derivatum est. Vocatur autem Petrus ob firmitatem fidei; vocatur Petrus ob invincibile robur mentis; vocatur Petrus, quia illi solidissimae petrae, de qua Apostolus ait: Petra autem erat Christus , unica devotione adhaesit. Hinc est enim, quod earet discipulos suos quem eum dice
Abbreviated transcription (Latin):
habitaree in qͥrebant:. Am moneN
utiq nos ut quociens in carna¬
tionis eiꝰ transitũ ad mentẽ re-¬
ducimꝰ sollicito sẽꝑ eũ in corde
rogemꝰ. ut habitacionem eiꝰ aec̃-¬
nȩ suae mansionis quȩ. ẽ apud
patrẽ ostendere dignecur:. Dicen¬
tes cũ morse. Domine: ostende
nob̾ głam tuã. Quod autẽ dis
discipulos uenire & ubi mane¬
r& uidere p̾cipit : uirtutũ ꝓ-¬

Expanded text:
onent utique nos, ut quoties incarnationis ejus transitum ad mentem reducimus, sollicito semper eum corde rogemus, ut habitationem nobis aeternae suae mansionis, quae est apud Patrem, ostendere dignetur, dicentes cum Moyse: Domine, ostende nobis gloriam tuam . Quia autem ipse discipulos venire, et ubi maneret videre praecipit, virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
to illo obedientis nomine cense¬
tur. qͥ & priꝰ inuitante andrea.
mox dnm̃ uidere curauit : &
post modũ cũ ipse dñs eum ad
discipulatũ uocaret : statĩ cũ
eodẽ andrea quẽ parit̃ uoca¬
uit. relictis recibꝰ queꝵs ufu
uiuebat : eũ seqͥ non distulit.

Expanded text:
to ille obedientis nomine censeto ille obedientis nomine censetur, qui et prius, invitante Andrea, mox Dominum videre curavit; et postmodum cum ipse Dominus eum ad discipulatum vocaret, statim cum eodem Andrea, quem pariter vocavit, relictis retibus quorum usu vivebat, eum sequi non distul
Abbreviated transcription (Latin):
natus. ẽ. ut nos spiritali grã ꝑ-¬
unctos. ac sanatos. sui scĩ nomi¬
iis donaret esse parciceps: Seqͥt᷑.
Intuitꝰ autẽ eum iħs. diocit:
Tues srmon filius iohanna: Intu¬
itꝰ. est symonẽ xep̃s. non eoxterio¬
ribꝰ solum occulis. sed int̃no di-¬
umitatis intuitu. iuata illud
beati samuelis. Homo uidet in
faciae : ds̃ autem intuet᷑ cor
Sidit cordis eiꝰ simplicitatẽ: ui-¬
dit animi sublimitatẽ : cuiꝰ me¬
rito tunc essec ꝓferendꝰ aeccłiȩ
Hidit qr uocante andrea feruen¬
te ad se amore ꝑ uolauerit. ideo¬
q uenientẽ mox familiari affa¬
tur aeloquio. Tues inqͥens sy¬
mon filiꝰ iohanna: Nec magnũ
.ẽ. dño uocabulum cuiꝰ libet
hominis uł patris eiꝰ dicere:
qͥ omĩum scõꝵs nomina scrip¬
ta tenet incaelo: sod po siturꝰ dis¬
cipulo nomen meriti sublimio¬
noluit ostendere. quia qđ apa-¬
rentibꝰ acceꝑat nomen &iã ipsũ
significationẽ uircutis non care
diens filiꝰ gratiae dei. Smeri¬

Expanded text:
Al. add. nos spirituali gratia perunctos ac sanatos suis ancti nominis donaret esse participes. Sequitur: Intuitus autem eum Jesus, dixit: Tu es Simon filius Joanna. Intuitus est Simonem Jesus, non exterioribus solum oculis, sed et interno divinitatis intuitu, juxta illud beati Samuelis: Homo videt in facie, Deus autem intuetur cor . Vidit cordis ejus simplicitatem, vidit animi sublimitatem, cujus merito cunctae esset praeferendus Ecclesiae. Vidit quia, vocante Andrea, fervente ad se amore pervola verit; ideoque venientem mox familiari affatur eloquio: Tu es, inquiens, Simon filius Joanna. Nec magnum est Domino vocabulum cujuslibet hominis vel patris ejus dicere, qui omnium sanctorum nomina scripta tenet in coelo; sed positurus discipulo nomen meriti sublimiovoluit ostendere quia quod a parentibus acceperat nomen etiam ipsum significatione virtutis non carerdiens filius gratiae Dei. Et meri
Abbreviated transcription (Latin):
tioꝵs quȩ hanc im pedire solent:
satagamus anr̃o ⁊ corꝑe ⁊ mente
se cludere: Neq enĩ adeũ nisi
rectis oꝑum gressibꝰ ꝑ uenit᷑: ne-¬
q facies munda eiꝰ Nisi amun-¬
dis corde uidet᷑. Beati autẽ mun-¬
o corde : qm̃ ipsi dm̃ uidebt̾

Expanded text:
tiorum, quae hanc impedire solent, tiorum, quae hanc impedire solent, satagamus a nostro et corpore et mente excludere. Neque enim ad eum nisi rectis operum gressibus pervenitur, neque facies ejus munda nisi a mundis corde videtur. Beati autem mundo cor
Abbreviated transcription (Latin):
concussa ꝑ sistit. ꝑ quã ipsa aeccłia
nascitur & nutritur. latiꝰ ex po-¬
nendo dicere libuit. qͥa solent
artius multo aut aliquando
dulciꝰ in herere cordibꝰ audientiũ:
eaq figurã antiquitate premis¬
sa.. Sic demũ noua spiritalit̾
ex planatione dilucidant᷑: qđ si¬
ne ullis figurarũ exẽplis sim-¬
plici tantũ narratione: credenda
ũ rerũ contrarietate terrente:
nulla blandiente ꝓsperitate
ac fidei firmitate diuellamus:
neglectis diuitiis temꝑalibꝰ sola
nos in p̃sentiarum redemptoris
Nr̃i dona celestia delectent: so¬
la inter erumpnas scłi spes uisi-¬
onis illiꝰ con soletur. Recolamus
scĩ egregium dauid ꝓphecȩ & re-¬
gis exemplũ. qͥ cũ intantis regni
affluentis honoribꝰ ac diuitus
nullũ anime suae solatiũ poss&
in uenire : tandẽ erecto ad suꝑna
desideria mentis intuitu memor
fuit dei et delectatꝰ. ẽ : ut quẽ
uenire mereamur: ob staculo iu¬

Expanded text:
concussa persistit, et per quam ipsa Ecclesia concussa persistit, et per quam ipsa Ecclesia nascitur ac nutritur, latius exponendo dicere libuit, quia solent arctius multo et aliquando dulcius inhaerere cordibus audientium ea quae, figurarum antiquitate praemissa, sic demum nova spiritualiter explanatione dilucidantur, quam quae sine ullis figurarum exemplis simplici tantum narratione credenda um rerum contrarietate terrente, nulla blandiente serenitate, a fidei firmitate divellamur. Neglectis deliciis temporalibus, sola nos in praesenti Redemptoris nostri dona coelestia delectent, sola inter aerumnas saeculi spes visionis illius consoletur. Recolamus seduli egregium David prophetae et regis exemplum, qui cum in tantis regni affluentiis, honoribus ac divitiis, nullum animae suae solatium posset invenire, tandem ad superna desideria, erecto mentis intuitu, memor fuit Dei, et delectatus est . Utque rvenire mereamur, obstacula vi
Abbreviated transcription (Latin):
peccatoꝵs quȩ nos p̃mebant acce-¬
pimus. Nos qͥ inter erumpnas
uitae p̾sentis qͦsi in siccitate he-¬
remi. ꝓmissũ nob̵ patrię caelestis
ex pectamꝰ in gressũ:. Inqua uide¬
licet heremo siti periclitam᷑ ac
fame spiritali deficere: si non re-¬
dẽptoris Nr̃ĩ nos dona confir-¬
ment : si mcarnationis eiꝰ sacra
ipse petra quę spiritalibꝰ nos donis
in ebriat quę ligno crucis ꝑcussa
poculum nobis uitȩ suo delatere
manauit. Unde dicit in aeuange¬
lio Ego sũ panis uitȩ. Qui uenit
ad me . non esuri&: ⁊ qui credit in
me non siti& unquã & congru¬
ente ordine satis figurarũ popu
ad cibũ manne atq ad petrã po-¬
dẽ aqua nos regenerationis ablu¬
it. acdemnde ad participationẽ sa-¬
eri altaris ubi redemptoris Neĩ
carni Ac sanguini communicemꝰ
transmittit: Haec demisterio pe-¬
tre spiritalis aqua & pͥmꝰ pastor¬
a eccłiȩ nomen accepit. & inqͦ tociꝰ
scẽ aeccłiȩ fabrica ĩmobilis & in¬

Expanded text:
peccatorum, quae nos premebant, accepimus, nos qui inter aerumnas vitae praesentis, quasi in siccitate eremi, promissum nobis patriae coelestis exspectamus ingressum, in qua, videlicet, eremo siti periclitamur, et fame spirituali deficimus, si non Redemptoris nostri nos dona confirment, si non incarnationis ejus sacramipse petra, quae spiritualibus nos donis inebriat, quae ligno crucis percussa, poculum nobis vitae suo de latere manavit. Unde dicit in Evangelio: Ego sum panis vitae. Qui venit ad me, non esuriet; et qui credit in me, non sitiet unquam . Et congruenti satis figurarum ordinad cibum mannae atque ad petram mysdem aqua nos regenerationis abluit, ac deinde ad participationem sacri altaris, ubi Redemptoris nostri carni ac sanguini communicemus, transmittit. Haec de mysterio petrae spiritualis, a qua primus pastor Ecclesiae nomen accepit, et in qua totius sanctae Ecclesiae fabrica immobilis et in
Abbreviated transcription (Latin):
pecrus . ⁊ suꝑ hanc petrã aedifi-¬
pecrus & suꝑ hanc petrã aqͣ tu no¬
men accepisti. hoc. est suꝑ me ip-¬
meã.. Suꝑ hanc fidei ꝑfecdionem
ad aedificiũ aeccłiȩ meȩ non ꝑtin&.
Pecrus igit᷑ afirima petra uideli¬
cet xp̃o: quẽ ardent̃ amauit no¬
men accepit. Ap̃c̃ enĩ uocat᷑ pe¬
tra: qr in ex pugnabile Ad se con-¬
fugientibꝰ p̃ sidium tͥbuit. quia
sperantes in se ab antiqui hostis
m sidiis munitos reddit & tutos.
ero scã nos sui nominis anguinis
cõmunione purificat. Qd facilius
incelligit᷑ et iocundius forte recine¬
bit᷑. si ad memoriã reuocet᷑. quę
sit iuixxta hẏstoriam petra dequa
ret exponit. Liberatus nãq de
rubrum uenit indesercũ. in quo
t̃ram repromissionis uenir& it̃
Agebat. Qui quodã tẽpore famę
ac siti fatigatꝰ in heremo: clamauit
ad moysem. At dñs orante moy-¬
se. sic̃ scriptũ. ẽ. Pluit illis man¬
na manducare panẽ caeli dedit
eis: Rursus quoq p̾cepit morsi

Expanded text:
super hanc petram aedifiPetrus, et super hanc petram, a qua tu nomen accepisti, hoc est, super meipmeam; super hanc fidei perfectionem, ad aedificium Ecclesiae meae non pertinet. Petrus igitur a firma petra, videlicet Christo, quem ardenter amavit, nomen accepit. Christus etenim vocatur petra, quia inexpugnabile ad se confugientibus praesidium tribuit, quoniam sperantes in se ab antiqui hostis insidiis munitos reddit et tutos.crosancta nos sui sanguinis communione purificat. Quod facilius intelligitur, et jucundius forte retinebitur, si ad memoriam revocetur, quae sit juxta historiam petra de quaret exponit . Liberatus namque  Rubrum venit in desertum, in quo terram repromissionis veniret, iter agebat. Quid quodam tempore fame ac siti fatigatus, in eremo clamavit ad Moysen. At Dominus, orante Moyse, sicut scriptum est, pluit illis manna, manducare panem coeli dedit eis. Rursus quoque praecepit Moysi,
Abbreviated transcription (Latin):
r̾ in qͥt et uider̾̃ ubi maneret.
⁊ apud eũ manserunt die illo.
Hora autẽ erat qͣsi decima qr
lex indecẽ p̃ceptis data.ẽ: solet
indenario numero ꝑfectio legis in¬
dicari. Bene gͦ decima hora ue¬
nerunt discipuli ut mansionẽ
iħu uiderent : qr nimirũ necesse
se mandatis humiliter subdat
quiq luce diuinȩ contemplationis
post modũ fru appecit Pruis
ad uiuante dño decalogũ legis
ꝑoꝑa lucis quasi decẽ horas di¬
ei sole illustrante cõpleat. Wil¬
li qͥdem die illo manentes apđ
dnm̃ : felicissima ueritatis specu¬
latione uesperã expectabant:
At uero om̃s electi. post oꝑum
bonorũ ꝑfectionem post in pleta
legis dei p̃cepta : ꝑpecuũ. & nul¬
io fine obnaxium diem st̃ cũ-
illo acturi Illũ udelicet quẽ
uidere desiderans ꝓpheta canta-¬
bat: quia melior. est dies una
in atriis cius suꝑ milia. Erat
autẽ andreas frater sẏ monis
pecri. unus ex duobꝰ qui audie¬
rant ab iohanne et secuti fue¬

Expanded text:
t viderunt ubi maneret, et apud eum manserunt die illo: hora autem erat quasi decima. Quia lex in decem praeceptis data est, solet in denario numero perfectio legis indicari. Bene ergo decima hora venerunt discipuli, ut mansionem Jesu viderent, quia nimirum necesse se mandatis humiliter subdat; quique luce divinae contemplationis postmodum frui appetit, prius, adjuvante Domino, decalogum legis per opera lucis, quasi decem horas diei sole illustrante, compleat. Et illi quidem die illo manentes apud Dominum, felicissima veritatis speculatione vesperam exspectabant. At vero omnes electi post operum bonorum perfectionem, post impleta legis Dei praecepta, perpetuum et nulli fini obnoxium diem sunt cum illo acturi, illum, videlicet, quem videre desiderans propheta cantabat: Quia melior est dies una in atriis tuis super millia. Erat autem Andreas, frater Simonis Petri, unus ex duobus qui audierant a Joanne, et secuti fue
Abbreviated transcription (Latin):
Unde aeciã psalmista in eiꝰ laude
loqͥtuR. Unxit te deus ds̃ tuus
oleo laeticiae p̃ consorcibꝰ tius
Con sortes autẽ eius nos uocat:
xp̃ĩani uocamur:. Sed ille p̃con¬
sortibus unctus ẽ: cui sicut
ioħs baptista testatur non ad
mensurã dat ds̃ sp̃m̃: sed omia
dedit in manu eiꝰ : Nam decon¬
sortibꝰ eiusdem unctionis: dic̃
Apłs.. Unicuiq autẽ nr̃m da-¬
ta. est grã: scđm mansurã do¬
nationis xp̃i. Uocabantur autẽ
xp̃i & sacerdotes in lege & re-¬
dnĩ ac saluatoris. in cuius tr¬
po &iam materiali liniabant᷑
oleo. Non solũ aute illi sed
⁊ nr̃i cẽporis fideles. ut acepõ
xp̃ĩani. ita aeciã ab ipsa chris¬
matis unctione ab tp̃sa sp̃s¬

Expanded text:
Unde etiam Psalmista in ejus laude loquitur: Unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae prae consortibus tuis . Consortes autem ejus nos vocat, Christiani vocamur. Sed ille prae consortibus unctus est, cui, sicut Joannes Baptista testatur, non ad mensuram dat Deus spiritum, sed omnia dedit in manu ejus Nam de consortibus ejusdem unctionis dicit Apostolus: Unicuique autem nostrum data est gratia secundum mensuram donationis Christi . Vocabantur autem Christi, et sacerdotes in lege et reDomini ac Salvatoris, in cujus typo etiam materiali liniebantur oleo. Non solum autem illi, sed et nostri temporis fideles, ut a Christo Christiani, ita etiam ab ipsa sacri chrismatis unctione, et ab ipsa Sp
Abbreviated transcription (Latin):
uera illiꝰ dilectione frure frat.¬
ne quoq salutis curã gerere
lle & enim ꝑ fecte conditoris sui
ducatum:. Seqͥtuꝵ. Qui aecciã ꝓat¬
mi quantũ ualet habere comita¬
tũ nitit᷑. In uenimꝰ inquit mes

Expanded text:
e illius dilectione fervere, fraternae quoque salutis curam gerere. Ille enim perfecte Conditoris sui ducatum sequitur, qui etiam proximi, quantum valet, habere comitatum nititur. Invenimus, inquit, Mes
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓbitatibꝰ deici. Stabant cũ illo
et discipuli: qui magisteriũ eiꝰ corde
sequębant᷑ immobili. E respiciens
in qͥt iħm ambulantẽ. dicit. Ecce
angnꝰ dĩ. Ambulatio iħ dispen¬
sationẽ in carnationis qͣ adnos ue¬
mre. ac nobis exempla uiuendi
p̃bere dignatꝰ. ẽ. in sinuat : sicut
iħm ambulantẽ ioħs : dicit ecce
angnus dei: Quia uidens eum
int̾ homines conũsantẽ. ꝓ fectũq
illis uitȩ caelestis & factis demon-¬
strantem & ũbis: aꝑte ꝓnuntia¬
bat. quia nõ ipse ut putabant
sed ille ess&. qui & redemptionẽ
generis humani adeo patre esset
missus in mundũ: ille qui for-¬
mã in nocentiae & pacientiae. in se
credentibꝰ ess& daturꝰ. Deqͦ in car-¬
ne uenturo p̾cinens ꝓpheca dice-¬
bat : sic̃ oius ad occisionẽ ducetur:

Expanded text:
improbitatibus dejici. Stabant cum illo improbitatibus dejici. Stabant cum illo et discipuli, quia magisterium ejus corde sequebantur immobili. Et respiciens, inquit, Jesum ambulantem, dicit: Ecce Agnus Dei. Ambulatio Jesu dispensationem incarnationis, qua ad nos venire, ac nobis exempla vivendi praebere, dignatus est, insinuat; sicut Jesum ambulantem Joannes dicit: Ecce Agnus Dei, quia videns eum inter homines conversantem, profectumque illis vitae coelestis et factis demonstrantem, et verbis aperte pronuntiabat, quia non ipse, ut putabant, sed ille esset, qui ad redemptionem generis humani a Deo Patre missus esset in mundum, ille qui formam innocentiae et patientiae in se credentibus esset daturus, de quo in carne venturo praecinens propheta dicebat: Sicut ovis ad occisionem
Abbreviated transcription (Latin):
cauerit : quia uidelicet eũ p̃cete-¬
ris mortalibꝰ singularit̃ in nocentẽ:
hoc. ẽ. ab omĩ peccato mundum
nouit: qi nos suo sanguine redẽp-¬
turũ. quia dona sui uelleris
sponte largiturũ. ex quo uestẽ
nobis nuptialẽ facere possimꝰ id .ẽ.
exempla uiuendi nobis relicturũ
p̃uidit : quibꝰ indilectione calefie¬
ri deberemꝰ. H oc. ẽ. gͦ testimoni¬
ũ. p̃cursoris dñi : quasi facere
patet fidelibꝰ citũ amoris intimi
fomitẽ audientium cordibꝰ in¬
fundit.. Sed non. ẽ. putandũ. qͥ a
sine certi ratione misterii hoc
relaturꝰ aeuangelista p̃miserit : &
gelicȩ cõmemorant: quȩ sienucleatiꝰ
discutiant᷑. in ueniemus caelestibꝰ re-¬
dundare misteriis. Stabat enĩ ioħs
et respexxit iħm. quia in magno iã
culmine ꝑfectionis aniu gressũ fi¬
xerat. unde uire celsitudinẽ diuinę
maiestatis mereret᷑ intueri. Stabat
quia illã uirtutũ arcẽ conscende¬
rat. aquia nullis temptacionũ possec

Expanded text:
caverit; quia, videlicet, eum prae caeteris mortalibus singulariter innocentem, hoc est, ab omni peccato mundum novit, quia nos sanguine suo redempturum quia dona sui velleris sponte largiturum, ex quo vestem nobis nuptialem facere possimus, id est, exempla vivendi nobis relicturum praevidit, quibus in dilectione calefieri deberemus. Hoc est ergo testimonium praecursoris Domini, quia facile patet fidelibus cum amoris intimi fomitem audientium cordibus infundit. Sed non est putandum quia sine certi ratione mysterii hoc relaturus evangelista praemiserit, stegelicae commemorant, si enucleatius discutiatur, inveniemus coelestibus redundare mysteriis. Stabat enim Joannes, et respexit Jesum, quia in magno jam culmine perfectionis animi gressum fixerat, unde jure celsitudinem divinae Majestatis mereretur intueri. Stabat, quia illam virtutum arcem conscenderat, a qua nullis tentationum posset
Abbreviated transcription (Latin):
ANIA ACTALIS ESTSERIE
dicta referunt᷑. sed aetiam circum¬
stantia rerũ quę simplicit̾ posita
uidecur sꝑitalibꝰ sit plena misterus.
Ecce enĩ narrante a euangłio fr̃s¬

Expanded text:
anta ac talis est divinae dicta referuntur, sed etiam circumstantia rerum, quae simpliciter posita videntur, spiritualibus sint plena mysteriis. Ecce enim, narrante evang
Abbreviated transcription (Latin):
ter: ubi habrtas. Nolebant tran¬
sitoriȩ magisterio ueritatis ꝑfrui
sed mansionẽ potiꝰ inqua habita¬
r& inquirebant. quatinꝰ & tunc
liberiꝰ in secreco uerbis illiꝰ im¬
bui: ⁊ ex inde sȩpius eũ possent
ins itare plenius in stru i.ͣͥ Unde
& ipse qr illos bene petentes. quȩ-¬
rentes. pulsantes uidit : libens eis
secretariũ sui reserauit archa-¬
ni eosque introducens. uerita¬
tis aeuangelicae rudimentis quȩ
desiderabant ilustiauit. Nã seit:
Dicit eis. Uenite & uidece. Statimq
sub iungit᷑. Uener̾ et uider̾ ubi
maneret. ⁊ apud illũ manseruN
die illo.. Quod si altiore senfu
libet in spicere. quid nob̃ agen¬
dum in sinuent discipuli qđ¬

Expanded text:
TER, ubi habitas? Nolebant tranTER, ubi habitas? Nolebant transitorie magisterio veritatis perfrui, sed mansionem potius, in qua habitaret, inquirebant; quaetenus et tunc liberius in secreto verbis illius imbui, et exinde saepius eum possent visitare plenius instruendi. Unde et ipse, quia illos bene petentes, quaerentes, pulsantes vidit, libens eis secretarium sui reseravit arcani, eosque introducens veritatis evangelicae rudimentis, quae desiderabant illustravit. Nam sequitur: Dicit eis: Venite et videte. Statimque subjungitur: Venerunt et viderunt ubi maneret, et apud eum manserunt die illo. Quod si altiore sensu libet inspicere, quid nobis agendum insinuent discipuli
Abbreviated transcription (Latin):
audier̾ eum duo discipuli loquen¬
tẽ : ⁊ secutist̃ iħm Iestimonium
phibente iohanne qͥa ihe esset
angnus dei: secuti st̃ illũ duo disci-¬
piili: magis desiderantes ab ipso iħu
quam aprecursore illius uerbũ grẽ
ꝑciꝑe : quo & ipse mererentur in
agnoꝵ dei sorte putari:. Bene
autem duo sunt discipuli in uen¬
ti. qui dnm̃ pͥmi sequerent᷑: ut e¬
tiam misticae designet᷑ om̃s qͥ illũ
ꝑfecte sequerent᷑. gemina dilectio-¬
ne deuotos esse debere: Hoc. ẽ.
eiꝰdem sui redẽptoris & frm̃ si-¬
mul amore flagrantes. Conuersus
autẽ iħc ⁊ uidens eos sequentes se
dicit eis.. Quid quęritis: NIon
potuit ignorare dñs quid sequentes
se discipuli ioħis quęrerent: sed
ineo qđ adillos sequentes conũtit᷑.
qđ ipse prior quid quererent int̾¬
notuit. quantũ bonis nr̃is studiis
delectetur quã libent̃ iter uerita¬
tis inchoantibꝰ : ipse auxilium la¬
turꝰ occurrat. Qui dixerunt.
Rabbi qđ dicit᷑ interp̃tatũ magis¬

Expanded text:
udierunt eum duo discipuli loquentem, et secuti sunt Jesum. Testimonium perhibente Joanne, quia Jesus esset Agnus Dei, secuti sunt illum duo discipuli, magis desiderantes ab ipso Jesu, quam a praecursore illius verbum gratiae percipere, quo et ipsi mererentur in agnorum Dei sorte computari. Bene autem duo discipuli sunt inventi, qui Dominum primi sequerentur, ut etiam mystice designarent omnes qui illum perfecte sequerentur, gemina dilectione devotos esse debere, hoc est, et ejusdem sui Redemptoris et fratrum simul amore flagrantes. Conversus autem Jesus, et videns eos sequentes se, dicit eis: Quid quaeritis? Non potuit ignorare Dominus, quid sequentes se discipuli Joannis quaererent, sed in eo quod ad illos se sequentes convertitur, quod ipse prior quid quaererent internotuit, quantum bonis nostris studiis delectetur, quam libenter iter veritatis inchoantibus ipse auxilium laturus occurrat. Qui dixerunt ei: Rabbi, quod dicitur interpretatatum MAGIS
Abbreviated transcription (Latin):
quoq iudicandis. in hoc nume-¬
ro duo dernario similis causa
.ẽ Non enĩ quia dictũ. ẽ. iu¬
dicantes duodecĩ tribus ifrł.
Tribu leui quȩ tercia decima. est
ab eis. iudicanda non erit Aut
solum illum ppłm non aeciam
gentes cȩceras iudicabunt: Qđ
autem ait. In regeneratione eit̃ se¬
ꝓ culdubio mortuoꝵ resurrectio¬
nem: nomine uoluit regenerati¬
onis in tellegi: sic enĩ caro nr̃ã
regenerabitur ꝑ in corruptionem
quẽ ad modũ. est anima nr̃a re

Expanded text:
quoque iudicandis in hoc numequoque iudicandis in hoc numero duodenario similis causa est. Non enim quia dictum est: Iudicantes duodecim tribus Israel, tribus Leab eis iudicanda non erit aut solum illum populum, non etiam gentes ceteras iudicabunt. quod autem ait: in regeneratione, procul dubio mortuorum resurrectionem nomine noluit regenerationis intellegi. sio enim caro nostra regenerabitur per incorruptionem, quemadmodum est anima nostra re
Abbreviated transcription (Latin):
iħm. unde & alibi iudȩis dixcit.
Di ego in beelgebub eicio demonia.
filii ur̃i in qͥuo eiciunt. Idõ ip¬
si udices uestri erunt:. Nec qm̃
suꝑ duodecim sedes sessuros esse
dit. duodecĩ solos homines cũ
illo iudicaturos putare debemus:
Quo denarĩi quippe numero uni¬
u̾sa quȩ dã scĩficata. est iudican¬
tium multitudo ꝓpt̾ duas par¬
tes numeri septenarii: quo si sgni¬
ficatur plerumq uniuersitas.
Que duę parces: id est tria & quat.¬
tuor. altera ꝑ alteram partẽ mul¬
ciplicate. duo decim faciunt:
Nam &t quattuor ter. & tria quat¬
tuor. duodecĩ sunt: Q si qua
alia huiꝰ duo denarii numero
quȩ ad hoc ualeat ratio reperit᷑.
Alioquinꝰ in locũ uidȩ traditoris
a płorum mathiam legimꝰ ordi-¬
natũ : apłs paulus qui plus om¬
nibꝰ illis laborauit. ubi ad iudi-¬
candum sedeat non habebit:
Uui ꝓ fecto cũ aliis scĩs ad nu-¬
merum iudicũ se ꝑtinere de-¬
monstrat : cũ dicit. Nescitis qi
angłos udicabimus. Deipsis

Expanded text:
Judaeis dixit: Si ego in Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt . Nec quoniam super duodecim sedes sessuros esse ait, duodecim solos homines cum illo judicaturos putare debemus. Duodenario quippe numero, universa quaedam significata est judicantium multitudo, propter duas partes numeri septenarii, quo significatur plerumque uniuersitas: quae duae partes, id est tria et quattuor, altera per alteram multiplicatae duodecim faciunt, nam et quattuor ter et tria quater duodecim sunt, et si qua alia huius duodenarii numeri, quae ad hoc ualeat, ratio reperitur. Alioquin, quoniam in locum Iudae traditoris apostolum Matthiam legimus ordinatum, apostolus Paulus, qui plus omnibus illis laborauit, ubi ad iudicandum sedeat non habebit; qui profecto cum aliis sanctis ad numerum iudicum se pertinere demonstrat. cum dicit: Nescitis quia angelos iudicabimus? De ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
mundiis enituit: ille enĩ hominib
ad quietem. Ille enim mortem me-¬
ruit. hic formidinem mortis euasit.:
ille bonis malisq communis. ẽ. hic
ꝓprus est iustoꝵ Illuis diei
lux tenebris sepelitur. huiꝰ diei splen-¬
dor etiam sepulturas in luminat.
Ad postremuni illius diei lucem mor¬
tui non uident. huius diei lumen
aetiam defunctis emicuit. Sicut
ait ꝓpheca. Qui sedebant in regi-¬
one umbre mortis lux orca est eis:
Lȩcemur ergo in hac die quȩ & uiuos
circum fulget & mortuos uiuificat
et uenturos in luminat: sicut ait
beatus a ęuangelista. erat lux uera
que in luminat omnen hominem

Expanded text:
mundus enituit: ille enim hominibusmundus enituit: ille enim hominibust ad quietem; ille mortem meruit, hic formidinem mortis evasit; ille bonis malisque communis est, hic proprius est justorum; illius diei lux tenebris sepelitur, hujus diei splendor etiam sepulturas illuminat; ad postremum illius diei lucem mortui non vident, hujus diei lumen etiam defunctis emicuit, sicut ait propheta: Qui sedebant in regione umbrae mortis, lux orta est eis . Laetemur ergo in hac die, quae et vivos circumfulget, et mortuos vivificat, et venturos illuminat, sicut ait beatus Evangelista: Erat lux vera qu
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑit. non enis causa quem fusce-¬
perit me requirat: Non in quã
tam in mitis.ẽ. dñs. ut non diligat
carnem suam menbra sua. uiscera
sua ait sc̃s apłs: Nemo iũ quã
carnem suam ocdio habuit. sod nu¬
trit & fouet eam sicut xp̃c aeccle¬
siam: nichil ergo deuenia dispera¬
mus fr̃s. nichil deodio timeamus.
habemus p̃rogatiuam sangui ᷤᷤ nri.
In crpõ enim caro nostra nos diligit.
sumus enim menbra eius & caro:
sicut dicit idem beatus apostolus.
hoc nunc os exossib meis: et caro
sicut ait scriptura in hace ͤ dnĩ.
ex ultemus plane quia cum uocis
deum gratulamur magis uota nrã
curamus Quid enim dicit ꝓpheca.
hic est dies quem fecit dñs Do¬
nus plane dies qui lumen inculit
uniuersis : uerum non huius scłi lu¬
cem sed resurrectionis aȩcerne:
Luax enim ista non caliginem noctis
deculit : sed mortis tenebras am pu-¬
tauit. Boniis in quam dies. et me-¬
hor hic quam ille inquo primũ

Expanded text:
eperit, non ejus causa quem susceeperit, non ejus causa quem susceperit, me requirat; non, inquam, tam immitis est Dominus, ut non diligat carnem suam, membra sua, viscera sua. Ait sanctus Apostolus: Nemo unquam carnem suam odio habuit, sed nutrit et fovet eam, sicut Christus Ecclesiam . Nihil ergo de venia desperemus, fratres, nihil de odio timeamus. Habemus praerogativam sanguinis nostri; in Christo enim caro nostra nos diligit, sumus enim membra ejus et caro, sicut dicit idem beatus Apostolus: Hoc nunc os ex ossibus meis, et caro sicut ait Scriptura, in hac die Domini exsultemus plane, quia cum votis Domini gratulamur, magis nostra vota curamus. Quid enim dicit propheta? Haec est dies quam fecit Dominus. Bonus 476 plane dies, qui lucem intulit universis, verum non hujus saeculi lucem, sed resurrectionis aeternae; lux enim ista non caliginem noctis detulit, sed mortis tenebras amputavit. Bonus, inquam, dies, et melior hic quam ille in quo primum
Abbreviated transcription (Latin):
minib conuersaremur in terr̾is.
Insaluatore enim om̃s resurrexinꝰ.
omnes reuiximus. omnes ad cȩlestia
trans migrauimus Est enim in illo
xpisti homine unius cuiusq nr̃m
caro. sanguis portio: Ubi ergo por¬
cio mea regnat. regnare me credo:
ubi dominatur sanguis meus: me
sentio dominare. ubi glorificatur
caro mea: me gloriosum esse cognos¬
co:. Quam uis igitur peccator de
hac communione gratiȩ non diffidat:
quia & si peccata nos ꝓhibent. sub¬
stantia nos requirit: & si delicta ꝓ¬
pria nos eoccludunt naturȩ cominu¬
nio non repellit:. Nam propter
bonitatem diunitatis peculiarem
nobis saluator debet effectum: sci-¬
licet quia sicut deus noster i ip-¬
so. ẽ: ita et sanguis noster in illo. ẽ:
Miscłiam igitur michi debet pres-¬
tare diunitas: necessitudinem eox¬
hibere debet ad finitas. neq enim tã
in mitis est ds̃ ut obliuiscatur ho-¬
minis: & non meminerit illius quẽ
ipse gestat:. Ut quen causam ei sus-¬

Expanded text:
minibus conversaremus in terris. minibus conversaremus in terris. In Salvatore enim omnes resurreximus, omnes reviximus, omnes ad coelestia transmigravimus; est enim in illo Christi homine uniuscujusque nostrum carnis et sanguinis portio: ubi ergo portio mea regnat, regnare me credo; ubi dominatur sanguis meus, me sentio dominari; ubi glorificatur caro mea, me gloriosum esse cognosco. Quamvis enim peccator de hac tamen communione gratiae non diffidat, quia etsi peccata nos prohibent, substantia nos requirit; etsi delicta propria nos excludunt, naturae communio non repellit; nam propter bonitatem Divinitatis, peculiarem nobis Salvator debet affectum, scilicet quia sicut Deus noster in ipso est, ita et sanguis noster in illo est. Misericordiam igitur mihi debet praestare Divinitas, necessitudinem exhibere debet affinitas; neque enim tam immitis est 475 Dominus, ut obliviscatur hominis, et non meminerit illius quem ipse gestat: ut quem causa mei susc
Abbreviated transcription (Latin):
et lȩcandum In qua die tocuis
mundi gaudia celebrantur:. Omĩ
cunctis exultandum est quia
cunctis. ẽ. salutare & ideo non
idolatria adhibenda: nec fugata
lȩcicia : quisq enim in xpĩ refur-¬
rectione lȩcatur: lȩcatur potiuis
quia inxp̃o ipse surrexcit In illo
enim nr̃a porcio: nostra conditio.
& morteni ꝑtulit. et reuiait. & li¬
cet nos adhuc resolutio corpuscu¬¬
li maneat. coepimus tunc in xp̃o
aȩcerna uita iam iuiuere. Unde
quam uis fragilitatem nram̃ acce-¬
leret ni maturȩ mortis occasio. in
saluatore tunc dicimus prius re¬
surgere quam perire:. Ante enĩ
futurus homo resurreait in xp̃o
quam uita sortiretur in scło.
L on enim tantũ illi dñs generati¬
ont resurrectionis prȩstitit gram
cuius generacionis temꝑore resur-¬
rexit: sed aȩciam securͣis postea
populis hoc preuidit: ut prius
essemus deresurrectione securi:
quam solliciti Et ante cum deo
iuiueremus in çelis: quam cum ho¬

Expanded text:
et laetandum, in qua die totius et laetandum, in qua die totius mundi gaudia celebrantur. Omnibus cunctis exsultandum est, quia cunctis est salutare, et ideo non adulatoria est adhibenda, nec fucata laetitia. Quisquis enim in Christi resurrectione laetatur, laetetur potius quia in Christo ipse resurrexit: in illo enim nostra portio, nostra conditio, et mortem pertulit et revixit. Et licet nobis adhuc resolutio corpusculi maneat, coepimus tunc in Christo aeterna vita jam vivere; unde quamvis fragilitatem nostram acceleret immaturae mortis occasio, in Salvatore tamen didicimus prius resurgere quam perire: ante enim futurus homo resurrexit in Christo quam vitam sortiretur in saeculo. Non enim tantum illi Dominus generationi resurrectionis praestitit gratiam, in cujus generationis tempore resurrexit, sed etiam secuturis postea populis hoc providit, ut prius essemus de resurrectione securi quam de morte solliciti; et ante cum Deo viveremus in coelis, quam cum ho
Abbreviated transcription (Latin):
licite in sepulchro. quia necesse illis
erat eum iam non doctorem time-¬
re sed uidicem Iudicem in quam
non sui tantien sed & crudelis sen¬
cenciȩ sux̧ qui a filios posterossuos
suis sceleribus addixerunt dicen
suo non solum prȩsentes liberos
dampnat: sed ȩciam non natos oc-¬
cidit. Quantos enim hac uoce ad
conscientiam facinoris uocant: quos
sent᷑ia criminis non tenebat:. Cru-¬
delis inquam im piȩtas. quod pos-¬
teros ante in rea cum uocat. quam
ꝓducat in lucem: ut prius futuris
contingeret peccare quã uiuere:
Eruenti plane genitarͤs qui ante
parricidȩ facti sunt quam paren-¬
tes : et ante eos socios suis belerib
ad sumpserunt: quos utrum san¬
gius participes possent habere
nescirent. Non igitur mirandũ. ẽ.
si in saluatore tam crudeles fue-¬
erunt. qui exctiterunt in suos pos-¬
ceros tam crudeles. Non in meri-¬
to inhac die sanctus lauid sine
exceptione excultandum precipit

Expanded text:
licite in sepulcro, quia necesse illis licite in sepulcro, quia necesse illis erat eum jam non doctorem timere, sed judicem: judicem, inquam, non sui tantum, sed et crudelis sententiae suae, qua filios posterosque suos sceleribus addixerunt, dicensuo non solum praesentes liberos damnat, sed etiam non natos occidit. Quantos enim hac voce ad conscientiam facinoris vocant, quos scientia criminis non tenebat! crudelis, inquam, impietas, quod posteros ante in reatum vocat, quam producit in lucem: ut prius futuris contingeret peccare, quam vivere. Cruenti plane genitores, qui ante parricidae facti sunt quam parentes: et ante eos socios suos sceleribus assumpserunt, quos utrum sanguinis participes possent habere, nescirent. Non igitur mirandum est, si in Salvatorem tam crudeles fuerunt, qui exstiterunt 474 in suos posteros tam crudeles. Non immerito in hac die sanctus David sine exceptione exsultandum praecipit
Abbreviated transcription (Latin):
ta tumuli mouerentur & ꝑ cussospa-¬
uore custodes qui uenerant custo¬
dire mortuum. esse factos ut mor-¬
tuos Ut mortuos in quam: Dignũ
plane uidicium: sicum ustus resur-¬
git peccator moritur: Cum reui-¬
uiscit in nocens. ẽius intercipitur
ormicus: Nam ideo nec ꝓgredien-¬
tem dominum cernere potuerunt:
quia criminosas mentes terror
oppresserat dum sustinere fulgo.¬
rem resurrectionis rutile non ua¬
lebant:. Maiore ergo sollicitudi¬
ne pharisȩi dnm̃ custo dierunt
mortuum quam uiuum sint ꝑse¬
cuiti. Si quidem causa illos maior
urguebat. Intelligebant enim fa-¬
cilius fuisse apud superos eum des-¬
prci. quam redeuntem ab inferis pos-¬
se contempni. Ee quod tunc pre-¬
cente apostolo Resurgens autem
iam non moritur. mors illi ultra
non dominabitur:. Custodiebant gͦ
eum sollicite in sepulchro presertĩ
quia sędie tercia dixcerat resurrec-¬
curum Custodiebant autem sol-¬

Expanded text:
ta tumuli moverentur, et percussos pata tumuli moverentur, et percussos pavore custodes, qui venerant custodire mortuum, esse factos ut mortuos. Ut mortuos, inquam: dignum plane judicium, si, cum justus resurgit, peccator emoritur; cum reviviscit innocens, ejus interficitur inimicus; nam ideo nec progredientem Dominum cernere potuerunt, quia criminosas mentes terror oppresserat, dum sustinere fulgorem resurrectionis rutilae non valebant. Majore ergo sollicitudine Pharisaei Dominum custodierunt mortuum, quam vivum sunt persecuti; siquidem causa illos major urgebat: intelligebant enim facilius fuisse eum apud superos despici, quam redeuntem ab inferis posse contemni; et quod tunc praecente Apostolo: Resurgens autem jam non moritur. Mors illi ultra non dominabitur . Custodiebant ergo eum sollicite in sepulcro, praesertim quia se die tertia dixerat surrecturum; custodiebant autem sol
Abbreviated transcription (Latin):
tam: & camen fidem nram̃ confirmat
im pietas udȩorum̃ nam sufficiat ad
credulitatem nobis eorum nimium
cauta: cr ͣ d ͤlitas. Quo enim diligen-¬
cius custodierunt tumulum: eo cons-¬
tat illum manifestius surrexisse
Quo plures ad posuere custodes. eo
plures testium reliquere: Nam
hoc ꝓcurauit diuina ꝓuidentia: ut
resurrectione dominicȩ. non solum
angeli. non solum discipuli: sed & ces-¬
timonium ꝑhiberent quod. ẽ ampliꝰ
inimici Libentius gͦ accipimus. qđ
eum diligentius  seruarunt. Credi¬
mus enim sub tot custodib potuisse
illum ꝓ dire. cicius quam perire et
decumulo uire dñi ꝓ gredi quã dis-¬
cipulorum fraude subdici. Tanta
enim sollicitudine sepulchrum obs-¬
cruocit im piecas ut id non p̃ualere
manus humana destruere nisi sola uir¬
tus resurrectionis aperire.⁊: Deniq
dicit sc̃s aeuangelista. priusquam
descente angelo magno terram tre¬
more fuisse commotam. ut fundamen-¬

Expanded text:
tam, tamen fidem nostram confirmat tam, tamen fidem nostram confirmat impietas Judaeorum. Nam sufficit ad credulitatem nobis eorum nimium cauta credulitas. Quo enim diligentius custodierunt tumulum, eo constat illum manifestius surrexisse; quo plures apposuere custodes, eo plures testes reliquere. Nam hoc procuravit divina providentia, ut resurrectioni non solum angeli, non solum discipuli, sed et testimonium perhiberent, quod est amplius, inimici. Libentius ergo accipimus, quod eum diligentius observarunt; credimus enim sub tot custodibus potuisse illum prodire citius quam perire, et de tumulo jure Domini progredi quam discipulorum fraude subduci: tanta enim sollicitudine sepulcrum obstruxit impietas, ut id non praevaleret manus humana destruere, nisi sola virtus resurrectionis aperiret. Denique dicit sanctus evangelista , 473 descendente angelo, magno terram tremore fuisse commotam, et fundamen
Abbreviated transcription (Latin):
nis luoc uitã aeternã deseruit. No¬
bis enim heri & hodie dies unus di¬
es ipse est quia sic dicit desaluato¬
semꝑ est dies: quia in ipso uiuͥmꝰ.
in ipso mouenur. in ipso non morimꝰ:
non mori mur in quam inquant quia
sicut lucem xpisti nulla peccati in¬
tercessit obscuritas: ita et inuentes¬
in ea nulla temporis ab sumit uetus¬
tas. Lecemur ergo in xp̃o resurrec-¬
tionis die commuis enim om̃ium
communis est nr̃a lȩticia. Conmu¬
nis plane quia om̃s illo resurgente
surreimus. om̃ium enim reuixit
saluti. qui ꝓ omĩum peccatis addicꝰ¬
tus est passioni.. Ae surrexit igitur
saluator amortius. noua res & mira
sedhabet hec assertio ueritatem
lam ut taceam ꝓphetarum oracula
angeloꝵ misteria. aꝑta sepulchri pe¬
netraba. ipsum dnm post resurrec¬
tionem cum discipulis loquente con¬
uersantem. edentem: thomã quoq
chauorum uulnera aeciam digito
contrectantem ut hec omĩa precer mit.¬

Expanded text:
nis lux vota aeterna deseruit. Nonis lux vota aeterna deseruit. Nobis enim heri et hodie dies unus, dies ipse est, quia sicut de Salvatosemper est dies, quia in ipso vivimus, in ipso movemur , in ipso non morimur: non morimur, inquam, quia sicut lucem Christi nulla peccati incessit obscuritas, ita et viventes nulla temporis absumit vetustas. Laetemur ergo in Christi resurrectionis die; communis enim omnium, communis est nostra laetitia. Communis plane, quia omnes illo resurgente resurreximus. 472 Omnium enim revixit saluti, qui pro omnium peccatis addictus est passioni. Resurrexit igitur Salvator a mortuis. Nova res et mira, sed habet haec assertio veritatem. Nam ut taceam prophetarum oracula, angelorum ministeria, aperta sepulcri penetralia, ipsum Dominum post resurrectionem cum discipulis loquentem, conversantem, edentem, Thomam quoque clavorum vulnera etiam digito contrectantem : ut haec omnia praetermit
Abbreviated transcription (Latin):
gmnis participacione uidebaris ho-¬
noratus: efficeris &iam cum meriti
nobilitate p̃ciosus Unde quam
fortis esse possis contra hostem tu¬
um: in terroga statum cuum quid
tibi dñs addebellandum in men-¬
bris cuis mundi prscipem ac sꝑita-¬
les nequicias superandas liberam
contulit facultatem: Ac siͤ in pos-¬
sibile non putes ut trans ferri opti-¬
neas in angelicas beatitudines: cum
in hoc scło angelicas deuiceris po-¬
testates. Non gͦ te degenerem ac
despectum faciat uita: quem uel
factur ꝓbatur in lstrem ꝓtulisse
uel gratia. sed cursum fideles xp̃i
ad suꝑna fiducialiter extollant.
Lam qui se caelesti p̾cio uident
redem ptos ad celestia non dubitent.
preparatas.
AΙEΝOUM NODIS EST
Fratres in hac die quam fe¬
tit dñsecontinuata lecicia: et in
eius festiuitate iugi gloria gra¬
tulandum. Mec enim quia nax
sollempnitati interuenit. gaudia
nrã precidit. nec quia obscuritas des.¬
truocit tempora uesꝑtina. resurrectio¬

Expanded text:
ginis participatione videbaris hoginis participatione videbaris honoratus, efficeris etiam commercii nobilitate pretiosus; unde tuam fortis esse possis contra hostem tuum, interroga statum tuum, quod tibi Dominus ad debellandum in membris tuis mundi principem, ac spiritales nequitias superandas, liberam contulit facultatem; ac sic impossibile non putes, ut transferri obtineas in angelicas beatitudines, cum in hoc saeculo angelicas deviceris potestates. Non ergo te degenerem ac despectum faciat vita, quem vel factura probatur illustrem protulisse, vel gratia, sed cursum fideles Christi ad superna fiducialiter extollant; nam qui se coelesti pretio vident redemptos, ad coelestia non dubitent praeparatos. andum nobis est, fratres, in hac die quam fecit Dominus continuata laetitia, et in ejus festivitate jugi gloria gratulandum. Nec quia nox solemnitati intervenit, gaudia nostra praescidit: nec quia nox distinxit tempora vespertina, resurrectio