comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tua eufrosina: Ego inin eñ illa misera:
ẽ tͥ: S nemo hoc sciat.⁊ ñ ꝑ mittas ab alio corpꝰ meũ
nu dariatq lauari. s ꝑtem& ipsũ hoc facias. Yqr
ꝓmisi abb̾i habere me multas possessioẽs. ⁊ si potu¬
issem sustin̾e ⁊ ꝑdurare ĩ loco isto adduce̾. ĩple gͦ¬

Expanded text:
syna, ego enim sum illa misera, est tibi, sed nemo hoc sciat, et non permittas ab alio corpus meum nudari et lavari, sed a temetipso hoc facias. Et quia promisi abbati nabere multas possessiones, et si potuissem sustinere et perdurare in loco isto, adducerem
Abbreviated transcription (Latin):
monasteriũ uiroꝵ: uͥ nullꝰ suspici et᷑ me eẽ: & hȩc dicens.
ꝓiec̃ uestem muliebrẽ: ⁊ induit se tuirili & sero facto
exiuit d̾ domo sua. accipiens sec̃ qͥngentos solidos.
i absꝯdit se in qͦdam loco. ꝑ totam noctem: Mane aũt
facto : ueñ pat̾ eiꝰ in euitatẽ: Uolente aut̃ dõ: statĩ
ĩ eccła abulauit: Eufrosina gͥ ꝑueñ ĩ monasterio illo¬

Expanded text:
monasterium virorum, ubi nullus suspiciet me esse. Et haec dicens projecit vestem muliebrem, induitque se virilem, et sero facto exivit de domo sua, accipiens secum quingentos solidos, et abscondit se in aliquo loco per totam noctem. Mane autem facto, venit pater ejus in civitatem; volente autem Deo, statim in ecclesia ambulavit. Euphrosyna igitu
Abbreviated transcription (Latin):
fidem dic̃ ei monachus ille Ecce pat̃ tuus uenix mec̃
ad monasteriũ. ⁊ faci& tͥ tres dies uł quatuor Tu aut̃
uenit ad̾ pasnittiꝰ. ⁊ uidens monachũ int̾rogaũ eũ
dicens Qd ad nos fastigiũ supsisti dñe: dix̃ ad eum:
Anniu̾saria dies ẽ monasterii. misitq me abba uueni-¬
as. iaccipies bñdictionẽ: Gauisꝰ aut̃ pasnutiꝰ ĩgresẜ¬

Expanded text:
fidem. Dicit ei monachus ille: Ecce pater tuus veniet mecum ad monasterium, et faciet ibi tres dies vel quatuor. Tu autem venit Paphnutius, et videns monachum, interrogavit cum, dicens: Quid ad nos fastidium sumpsisti, domine? Et dixit ad eum: Anniversaria dies est monasterii, misit me abbas ut venias et accipias benedictionem. Gavisus est autem Paphnutius, ingres
Abbreviated transcription (Latin):
ge xͥ. Cuiꝰ ꝯspectui uĩcuł ligati cũ fuissent adducti: co-
multos errare fecisti: Beatꝰ cipͥanꝰ dix̃: aliqͣndo ĩ ꝑditione de-¬
monũ positꝰ: in ultos luxuriosos feci S saluaũ me dñs ꝑ
Dãd in carterẽ scm̃ epm recludi: iscãm u̾ginẽ ĩ domo
cuieam matͦnȩ cꝰtodiri: Qd pꝰ aliqͦs dies ĩ sui p̾sentiam
reductos. ĩ sartagine ferrea iꝰsit torreri picẽ. ad ipem.
⁊ ceram d̾ suꝑ ministris infũdntibꝰ U cũ ibi laudẽ omi¬
potent. dõ de cerent: athanastꝰ sac̾dos ydoͥoꝵ postu-¬
la.ĩ comtem dicens. Iubeat claritas tua.⁊ in noĩe
taginẽ : erupit rgnis ⁊ ꝯsũpsit illũ: Comes tot accep¬

Expanded text:
e conspectum vinculis ligati, cum fuissent adducti, comemultos errare fecisti? Beatus Cyprianus dixit: Aliquando in perditione daemonum positus, multos luxuriosos feci: sed salvavit me Deus per rcere recludi, et sanctam virginem in domo cujusdam matronae custodiri. Qui post aliquot dies in sui praesentiam reductos, in sartagine ferrea jussit torreri, picem, adipem et ceram desuper ministris infundentibus. Et cum ibi laudem omnipotenti Deo dicerent, Athanasius sacerdos idolorum postulavit comitem, dicens: Jubeat claritas tua, et in nomitaginem, erupit flamma et consumpsit illum. Comes, acceptis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ caput: Qui lotꝰ est᷑ necesse ht̃ itũ lauare: nͥ ut so¬
los pedes lau&: Quare hoc : Quia in baptismate:
omĩs culpa diluit᷑ Recedit gͦ culpa: S qr adã
supplantatus adiabolo ẽ.⁊ uenenum ei effusum
supͣ pedes ẽ. ido lauas pedes. ut in ea parte in qua
insidiatꝰ ẽ serpens. maiꝰ subsi dium sc̃ĩficationis
accedat: quopꝰea te supplantare ñ possit: Lauas
gͦ pedes: ut lauas uen ena serpentis. Ad humili¬
tatem ꝙͦ ꝓfic̃: ut in misterionõ erubescamꝰ: qd̾ ñ
dedignam᷑ in obsequio S eqͥt᷑ signacłm spũale. qd̾̃¬
audistis hodie legi: qr pꝰ fontem suꝑẽ ut ꝑfectio
fiat. qͣnͣdo ad inuocationem sacerdotis. sp̃s sc̃s in-¬
uirtutis. sp̃s cognitionis atq pietatis: ⁊ sp̃c̃ scĩ ti¬
moris Septẽ qͣsi uirtutes sp̃s.⁊ om̃s qͥdẽ uirtutes
a d sp̃m ꝑtinent: s istȩ qͣsi cardinales st̃. qͣsi pͥnci-¬

Expanded text:
et caput: Qui lavit, non necesse habet iterum lavare, nisi ut soet caput: Qui lavit, non necesse habet iterum lavare, nisi ut solos pedes lavet . Quare hoc? Quia in baptismate omnis culpa diluitur. Recedit ergo culpa: sed quia Adam supplantatus a diabolo est , et venenum ei effusum est supra pedes, ideo lavas pedes; ut in ea parte in qua insidiatus est serpens, majus subsidium sanctificationis accedat, quo postea te supplantare non possit. Lavas ergo pedes, ut laves venena serpentis. Ad humilitatem quoque proficit, ut in mysterio non erubescamus, quod dedignamur in obsequio. CAPUT II. audistis hodie legi, quia post fontem superest ut perfectio fiat; quoniam ad invocationem sacerdotis Spiritus sanctus invirtutis, spiritus cognitionis atque pietatis, Spiritus sancti timoris. Septem quasi virtutes sunt et omnes quidem virtutes ad Spiritum pertinent: sed istae quasi cardinales, quasi princi
Abbreviated transcription (Latin):
pedes lau&: Uide gͦ. forte ꝓpt̃ multitudinẽ dec linaũ
S t̃ tam̃ qͥ dicant ⁊ ex cusare conaͤnt᷑. qr hoc in misterio¬
ñ faciendũ ẽ. ñ in baptismate. non in regen̾atione:
s qͣsi hospiti pedes lauandi st̃: Aliud ẽ humilitatis:
a liud scĩficationis: Deniq audi qr misterium ẽ: ⁊
sc̃ĩficatio: Nisi lauero tͥ pedes: non habebis partem
mecum: hoc idõ dico. ñ qd̾ alios rep̃hendã: s mã
officia ipse ꝯm̃dem: In omĩbꝰ cupio seqͥ eccłiam ro-¬
manam S tam̃ ⁊ nos homines sensũ habemꝰ. Idõ
qd̾ alibi rectiꝰ seruat᷑: ⁊ nos rectiꝰ custodimꝰ. Ipsũ
sequim᷑ apłm petrũ: ipsiꝰ inheremꝰ deuotioni
Ad hoc eccłia romana qͥd respõd&: Utiq ipse
auctor ẽ. nob̾ hutꝰ assertionis apłs petrus: qͥ sac̾¬
dos fuit eccłtȩ romane: Ipse petrꝰ att Dñe ñ solũ
humilitas fuit: Qd̃ postea obtulit: deuocio¬
fidei fuit: Respondit illi dñs : qr dixerat manꝰ

Expanded text:
declinavit. Sunt enim qui dicant et excusare conentur, quia hoc non in mysterio faciendum est, non in baptismate, non in regeneratione, sed quia hospiti pedes lavandi sunt. Aliud est humilitatis, aliud sanctificationis. Denique audi quod mysterium est et sanctificatio: Nisi lavavero tibi pedes, non habebis mecum partem ; hoc ideo dico non quod alios reprehendam, sed mea officia ipse commendem. In omnibus cupio sequi Ecclesiam Romanam, sed tamen et nos homines sensum habemus, ideo quod alibi rectius servatur, et nos rectius custodimus. Ipsum sequimur apostolum Petrum, ipsius inhaeremus devotioni. Ad hoc Ecclesia Romana quid respondet? Utique ipse auctor est nobis hujus assertionis Petrus apostolus, qui sacerdos fuhumilitatis fuit: quod postea obtulit, devotionis et fidei. 7. Respondit illi Dominus, quia dixerat manus
Abbreviated transcription (Latin):
uita ȩc̃na Demonstra nob̾ illud qd̾ ẽ bonũ simile sui
sẽꝑ. in disso lubile. atq inmutabile: in qͦ simꝰ et̾niin
agnitione oĩs boni: sic̃ electionis tuę paulꝰ testifi¬
catꝰ dicens. Forsitã enim io discessit ad horã: ut ec̃

Expanded text:
vita aeterna . Demonstra nobis illud bonum, quod est simile sui, semper indissolubile atque immutabile, in quo simus aeterni in agnitione omnis boni, sicut vas electionis tuae Paulus testificatus est dicens: Forsitan enim ideo discessit ad hora
Abbreviated transcription (Latin):
sens ẽꝰ U̾ enim nullꝰ sens. nulłꝰ utiq iniuriȩ do¬
lor: qr dolor sensꝰ ẽ Aut qr ẽ pꝰmortem sensꝰ ẽ
utiq uita pꝰ mortem Et suꝑstes mortis ẽ aĩa:
qr sensu utitur: ⁊ uita fungit᷑ Cũ autt̃ mana&.
pꝰmortem uita ⁊ anima. man& bonũ. nec¬
morte amittit᷑. s auget᷑. nec ullo imꝑ edim̃to mortis

Expanded text:
lus sensus, nullus utique injuriae dolor, quia dolor sensus est. Aut quia est post mortem sensus, est etiam vita post mortem, et superstes mortis est anima quae sensu utitur, et vita fungitur. Cum autem manet post mortem vita atque anima, manet bonum, necmorte amittitur, sed augetur: nec ullo impedimento mortis
Abbreviated transcription (Latin):
let eiꝰ dolorẽ. atq cruciatũ: Itaq mors aut suȩ qͥetis
bono utit᷑: aut malo alieno laborat. Nc̃ illud specꝰ¬
ta Si uita oneri: mors absolittioni Si uita sup¬
plicio: mors remedio Aut si uidiciũ pꝰ mortẽ: ⁊̃
ribił iudicii metꝰ: S̾. ipsa hic uita sibona ẽ. qͥhrebꝰ
bona ẽ Uirtuti utiq: ⁊ bonis morib. N enĩ scdm
tionis oꝑet᷑. Qd̾ si uita bona. q̃ aĩȩ se a corꝑe seꝑã

Expanded text:
let ejus dolorem atque cruciatum? Itaque mors aut suae quietis bono utitur, aut malo alieno laborat. 14. Nunc illud specta: si vita oneri, mors absolutioni: si vita supplicio, mors remedio: aut si judicium post mortem, erribilis judicii metus? Sed ipsa bona est? Virtute utique, et bonis moribus. Non ergo secundum ctionis operetur. Quod si vita bona, quae
Abbreviated transcription (Latin):
erit in se mortem iħu: is ⁊ uitam dnĩ iħu. an
corꝑe suo habebit Oꝑetͦ gͥ mors in nob̾: ut oꝑet᷑
⁊ uita Dona uita pꝰ mortem: ho c ẽ. bona uita
pꝰ uictoriam: Bona absoluto certamine. ut
iã lex carnis. legi m̃tis repugnare ñ nou̾it.
ut iã nob̾ nulla sit c̃ corꝑe mortiᷤ ꝯtẽcio: s sit
mors ista. quã uitasit: Certe apłi mon eor auctoritate
dicentis S mors ĩ nob̾ oꝑat᷑: uita aut̃ in uob̾. Uniꝰ
mors. qͣntoꝵ ppłoꝵ uitã edificabat: Itaq docet ⁊¬
istam mortem. in hac uita positis expetendã: ut mors

Expanded text:
erit in se mortem Jesu, is et vitam Domini Jesu in corpore suo habebit. Operetur igitur mors in nobis, ut operetur et uita, bonauita postmortem, hoc est bona uita post uictoriam, bona uita absoluto certamine, ut iam lex carnis legi mentis repugnare nonnouerit, ut iam nobis nulla sit cum corpore mortis contentio. rursus mors ista quam vita sit. Certe Apostoli moveor auctoritate dicentis: Ergo mors in nobis operatur, vita autem in vobis . Unius mors quantorum populorum vitam aedificabat! Itaque docet et istam mortem in hac vita positis expetendam, ut mors
Abbreviated transcription (Latin):
occid̾e: ꝓmortem aut̃ anima lib̾at᷑: dũ a corꝑis ꝯtu¬
b̾nio secernit᷑.⁊ in uolucris ꝑtͦbationis ęxuit᷑ Ũde
⁊ nos dũ in corꝑe sumꝰ usũ mortis imitantes. ab le¬
uemꝰ animam nrãm existiꝰ carnis cubili: ⁊ tãqͣm
deisto exurgamꝰ sepulchro. ab ducamꝰ nos a corꝑis

Expanded text:
ortem autem istam anima liberatur, dum a corporis contubernio secernitur, et involucris perturbationis exuitur. Unde et nos dum in corpore sumus, usum mortis imitantes ablevemus animam nostram ex istius carnis cubili, et tamquam de isto exsurgamus sepulcro. Abducamus nos a corporis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ p̃uaricationis ⁊ fraud̾. sentenciã ꝯp̃hẽderit ut in
trã suã t̃ra remear&: inueniemꝰ mort̾ẽ finẽ ẽẽ ƿec-¬
cati. ne qͦ eẽt uita ditt᷑nior: eo fier& culpa nume-¬
sara: S ne iterũ finis nat᷑e eẽt ĩ morte. data ẽ resur-¬
rectio mortuoꝵ: ut ꝑ mort̾ẽ culpa deficer&: ꝑ resur-¬
rectionẽ aut̃ ꝑpetuaret᷑ nat᷑a: Idõq mors hȩc: tͣnsitꝰ

Expanded text:
est praevaricationis et fraudis, sententia eum comprehenderit, ut in terram suam terra remearet, inveniemus mortem finem esse peccati ; ne quo esset vita diuturnior, eo fieret culpa numesaret. Sed ne iterum naturae finis esset in morte, data est resurrectio mortuorum; ut per mortem culpa deficeret, per resurrectionem autem perpetuaretur natura. Ideoque mors haec transitus
Abbreviated transcription (Latin):
expectabat: Xenĩ: rex nr̃ ẽ: Et idõ qd̾rex iub&:
deserere ñ possumꝰ. ⁊ ꝯtẽpnere: Tnͣtos imꝑator t̾re
huiꝰ in ꝑ egͥnis locis. aut honoris specie. aut mu¬
neris alicuiꝰ causa iuibet degere: Nũqͥd hi inꝯsul-
to imꝑatore discedut̃: & qͣnto ampliꝰ ẽ diuinis
enim: euasisse increm̃ta ꝑeccati Luchrũ fugis-¬
se det̾iora: ad meliora tͣnͣsisse Et addidit: Dissol-¬

Expanded text:
er est; et ideo quod rex jubet, deserere non possumus et contemnere. Quantos imperator terrae hujus in peregrinis locis aut honoris specie, aut muneris alicujus causa jubet degere! Numquid hi inconsulto 392 imperatore discedunt? Et quanto amplius est divinis est enim evasisse incrementa peccati, lucrum fugisse deteriora, et ad meliora transisse. Et addidit: Dissol
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tẽpore: leuior tabuł.id.ẽ.
Ante escam gemitꝰ: int̃ cibos fletꝰ. hacͥme doloris:
timoris sollicitudines. Nulla reqͥes a ꝑt̾bacio¬
nibꝰ: nulla a laboribꝰ reclinatio Ire ⁊ indigna¬
tionis motꝰ: horridior Pleriq cupiunt morte :
⁊ ñ impetͣnt Si aut̃ impetͣuerint: gͣtulant᷑ qr sola
ẽ mors. reqͥes uiro S dicet aliqͥs scͥptũ eẽ: qr ds mor-¬

Expanded text:
 tepore, levior fabulis, et ante escam gemitus, inter cibos fletus, lacrymae, dolores, timores, sollicitudines, nulla requies a perturbationibus, nulla a laboribus reclinatio, irae et indignationis motus horridior. Plerique cupiunt mortem, et non impetrant: si autem impetraverint, gratulantur; quia sola est mors requies viro.
Abbreviated transcription (Latin):
tis appellans. Is enĩ ocłis potuit uid̾e̾ u̾tutum
splendorem. qͥs iusticiam manibꝰ ꝯp̃hend̾e. qͥssa¬
pientiam ocłoꝵ obtutibꝰ intueri: Deniq qͣndo
aliqͥd cogitamꝰ: neminem nob̾ occurrere. neminẽ uolu¬
mꝰ o bstreꝑe auribꝰ nr̃is. atq ita intendimꝰ animo: ut
plerũq non ui deamꝰ p̃sentia: Quĩ etiã in noctibꝰ sinceriꝰ
cogitam: ⁊ tc̃ meliꝰ quȩ mouent. corde meditaiꝰ. Ude
⁊ ꝓpħa ait: Quȩ dicitis in cordibꝰ. ur̃is. ⁊ in cubilibꝰ ur̃is
ꝯpungimini Sepe ̃ aliqͥ claudunt ocłos. si qͥd ꝓfũde
uolunt nisu cogitationis eruere: ocłoꝵ impedinĩta
uitantes. Sepe ⁊̃ solitudines captamꝰ. ne cuiꝰ sermo
auribꝰ nr̃is insusurr&: ⁊ qͣsi semita q̃dã. in herentẽ
cogitationi animũ abducat auero: atq ab intẽ-¬
cione deflectat: Multas gͥ occupationes nob̾. corpo-¬
ris huiꝰ necessitas gignit. atq inuehit: qͥbꝰ impe

Expanded text:
is appellans . Quis enim oculis potuit videre virtutis splendorem? Quis justitiam manibus comprehendere? Quis sapientiam oculorum obtutibus intueri? Denique quando aliquid cogitamus, neminem nobis occurrere, neminem volumus obstrepere auribus nostris, atque ita intendimus animo, ut plerumque non videamus praesentia. Quinetiam in noctibus sincerius cogitamus, et tunc melius quae movent, corde meditamur. Unde et Propheta ait: Quae dicitis in cordibus vestris, in cubilibus vestris compungimini . Saepe etiam aliqui claudunt oculos, si quid profundae volunt nisu cogitationis eruere, oculorum impedimenta vitantes. Saepe etiam solitudines captamus, ne cujus sermo nostris auribus insusurret, et quasi semita quaedam inhaerentem cogitationi animam abducat a vero, atque ab intentione deflectat. 12. Multas igitur occupationes nobis corporis hujus necessitas gignit, atque usus inve
Abbreviated transcription (Latin):
ab ip̃o decipit᷑ ulludit᷑: Illudit᷑ enĩ uisu ocłoꝵ. illu¬
dit᷑ auditu auriũ: ⁊idõ relinqͣt illuᷤ ⁊ deserat: U̾de
⁊ apłs clamat: Ne tetigeritis. neq attaminaueritis.
nec gustaueritis: q̃ st̃ oĩa ad corruptelã: In corruptela
enĩ ft̃: q̃ st̃ in corꝑis indulgentia Widõ ostendens nõ
ꝑ corꝑis indulgentiam. s ꝑ aĩe eleuationẽ:⁊ cord̾ hu-

Expanded text:
uditur? Illuditur enim visu oculorum, illuditur auditu aurium; et ideo relinquat illud et deserat. Unde Apostolus clamat: Ne tetigeritis, ne attaminaveritis, ne gustaveritis omnia quae sunt ad corruptelam . In corruptela enim sunt, quae sunt in corporis indulgentia. Et ideo ostendens non per corporis indulgentiam, sed per animae elevation
Abbreviated transcription (Latin):
Nr̃a aũ ꝯu̾satio: in cęł ẽ: Qd̾ parit̃ adp̃sũptionẽ meri¬
ti pot̾: meditationemq ꝯferri Illic enĩ eiꝰ erat
meditatio. illicanimȩ eiꝰ ꝯu̾satio: illic eiꝰ prudẽtia.
q̃ utiq int̾ angustias carnis huiꝰ herere ñ soleat:
Sapiens enĩ. cũ illud diuinũ reqͥrit. absoluit ani¬

Expanded text:
rsatio in coelis est , quod pariter ad praesumptionem meriti potest meditationemque conferri. Illic enim erat ejus meditatio, illic animae ejus conversatio, illic ejus prudentia, quae utique intra angustias carnis hujus haerere non solebat. Sapiens enim cum illud divinum inquirit, absolvit ani
Abbreviated transcription (Latin):
ab ortu eiec̃ mat̾ sua. qr ñ uidit hec mala q̃ fiut̃t
ĩ hoc mundo: nec in has ueñ tenebͣs. nec ĩ uani-
tate ambulauit scłi Et idõ reqͥem hic mag̃ ha¬
bebit qͥ in hac uita ñ ueñ: qm ille qͥ ueñ Qd
enim boni ẽ homini inhac uita qui in ũbͣ
uiũ. nec expleripot̃ cupiditatibꝰ suis: & si
expleatur diuitiis. fructũ qͥetis amittt. q
cogit᷑ custodire. qd misera auiditate q̃sierit: ut miseriꝰ
eas possid eat. cui ꝓ deẽ non poter̃: Qd enim miseriꝰ qͣm
si plena oneris uita: utiq finis eiꝰ alleuam̃to ẽ: Alle¬
uam̃tum aut̃: bonũ: Mors aut̃: finis. Mors gͥ ẽ bonũ:¬

Expanded text:
abortu ejecit mater sua; quia non vidit haec mala quae fiunt abortu ejecit mater sua; quia non vidit haec mala quae fiunt in hotate ambulavit saeculi; et ideo requiem 391 hic magis habebit qui in hanc vitam non venit, quam ille qui venit. Quid enim boni est homini in hac vita, qui in umbra vivit, nec expleri potest cupiditatibus suis? Et si expleatur divitiis, fructum quietis amittit, quia cogitur custodire quod misera aviditate quaesierit; ut miserius eas possideat, cui prodesse non poterunt. Quid enim miserius quam  Itaque si plena oneris vita, utique finis ejus allevamento est: allevamentum autem est bonum, mors autem finis: mors igitur bonu
Abbreviated transcription (Latin):
morte: Tcia mois. qͣ cursũ uite huiꝰ. ⁊ munꝰ exple-¬
mors sit mala ꝓpt̾ peccata moriam᷑. alia mors
bona sit. qr is qͥ fuerit mortuꝰ. iuistificatꝰ est
a peccato: tcia mors mediasit: Nam & bona iustis uidet᷑
⁊ plerisq metuenda: quȩ cũ absoluat om̃s. paucos
delectat:. S ñ hoc mortis ẽ uicium. s nr̃e ĩfirmita¬
tis. qͥuoluptate corꝑis. ⁊ delectatione uitę istiꝰ ca¬
tes uiri. qͥ longeuitatem ꝑ egͥnationis huiꝰ ĩgemis-¬
diem gen̾ationis suȩ exec̾bant᷑: sic̃ qͥs ait: Peat dies
illa: in qͣ natꝰ sũ Qͥd enĩ ẽ qd̾ hec uita delectat.
plena erũnaꝵ .⁊ sollicitudinũ: In qͣ innumerȩ
calũnie.⁊ multe molestiȩ.⁊ multe lacͥmȩ eorꝓ
Et idõ laudat eccł̾iastes defunctos: mag̃ qͣm ui-¬
uentes. Et optimꝰ inqͥt supͣ ab ortiuus. qͥñdũ
natꝰ ẽ: qͥ ñ uidit hoc malum & alibi idẽ eccłi¬
astes. meliorem songeuo uiro eũ asseruit. quẽ

Expanded text:
tertia mors, qua cursum vitae hujus et munus explemors sit mala, si propter peccata moriamur; alia mors bona sit, qua is qui fuerit mortuus justificatur a peccato. Tertia mors media sit; nam et bona justis videtur, et plerisque metuenda. Quae cum absolvat omnes, paucos delectat; sed non hoc mortis est vitium, sed nostrae infirmitatis, qui voluptate et delectatione vitae istius cates viri, qui longaevitatem peregrinationis hujus ingemisdiem generationis suae exsecrabantur, sicut quis ait: Pereat dies illa in qua natus sum . 4. Quid enim est quod haec vita delectet, plena aerumnarum et sollicitudinum? In qua innumerae calumniae, et multae molestiae, et multae lacrymae eorum Et ideo laudat Ecclesiastes defunctos magis quam viventes. Et optimus, inquit, supra hos duos, qui nondum natus est, qui non vidit hoc malum . Et alibi idem Ecclesiastes meliorem longaevo viro eum asseruit , quem
Abbreviated transcription (Latin):
lictũ ẽ corpꝰ: oblinit nos utiq ñ diluit. ⁊ coinqͥnat
animã inqͥnam̃to intemꝑantie Coriũ ⁊ carnẽ in qͥt¬
me induisti: ossibꝰ ⁊ neruis intexusti Ligat᷑¬
itaq ⁊ distendit᷑ anima nr̃a: istiꝰ corꝑis neruis.
Et i dõ int̾dũ rigescit. sepe curuat᷑ & addidit:
Ab iniqͥtate: in nocentem me non fecisti Si
enĩ impiꝰ fuero: ue mͥ S̾i aut̃ sim uistꝰ: nõ
pot̾o me reclinare Nenꝰ enĩ ꝯfusionissũ: in

Expanded text:
lutum est corpus, oblinit nos utique, non diluit, et coinquinat animam inquinamento intemperantiae. Corium et carnem me, inquit, induisti, ossibus et nervis intexuisti Iitaque et distenditur anima nostra istius corporis nervis, et ideo interdum rigescit, saepe curvatur. Et addidit: Ab iniquitate innocentem me non fecisti. Si enim impius fuero, vae mihi: si autem sim justus, non potero me reclinare. Plenus enim confusionis sum. In
Abbreviated transcription (Latin):
ppłi laborantis diuine ultioni paratꝰ offerra
cũ frequent̃ ab eo legamꝰ dño oblata ẽẽ sacͥficia:
fectum ẽẽ sacͥficium qͣndo unꝰ qͥsq dño corꝑis
huiꝰ uincłis ab solutꝰ assister&. ⁊ offerra se
hostiam laud̾. qr ante mortẽ nulla ẽ ꝑfecta laudatio:
nec qͥsquã pot̾̃ ĩhac uita definito p̃conio p̃dicari.
cũ posteriora eiꝰ in certa sint: Mors gͥ. solutio ẽ:
aĩȩ ⁊ corꝑis. Deniq ⁊ in apło dociumꝰ lectũ: dissolui.

Expanded text:
populi laborantis divinae ultioni paratus offerret. cum frequenter ab eo legamus Domino oblata esse sacrificia, rfectum esse sacrificium, quando unusquisque Domino, corporis hujus vinculis absolutus assisteret, et offerret se hostiam laudis; quia ante mortem nulla est perfecta laudatio: neque quisquam in hac vita potest definito praeconio praedicari, cum posteriora ejus incerta sint. Mors igitur solutio est animae et corporis. Denique et in Apostolo docuimus lectum: Dissolvi,
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ in hac uita aliu d agut̃. nͥ ut exuant se huiꝰ cor-¬
ꝑis cogitationibꝰ. q̃ uelite uincła nos ligant.⁊
se ab his molestiis seꝑare ꝯtẽdãt. renuncient uo¬
luptatibꝰ atq luxuriȩ. fugiant flãmã libidinũ:
A ne gͥ unꝰ qͥsq in hac uitapositꝰ spetiem mortis imi-¬
tat᷑. qͥ pot̾ ita se ag̾e itt ei moriant᷑ õs corꝑis de-¬
lectationes. ⁊ cupiditatibꝰ oĩbꝰ mũdiq illecebris
ĩ ip̃e moriat᷑. sic̃ inortuꝰ erat paulꝰ dicens. mͥ enĩ

Expanded text:
 in hac vita aliud justi agunt, nisi ut exuant se hujus corporis contagionibus, quae velut vincula nos ligant; et se ab his molestiis separare contendant, renuntient voluptatibus suis atque luxuriae, fugiant flammas libidinum? Nonne igitur unusquisque in hac vita positus speciem mortis imitatur, qui potest ita se agere; ut ei moriantur omnes corporis delectationes, et cupiditatibus omnibus, mundique illecebris etiam ipse moriatur, sicuti mortu
Abbreviated transcription (Latin):
tationum: q̃ no ᷤ alligent. ad inuiriam captiuitatiᷤ
adstringant qͣdam lege peccati Deniq in exitu ip̃o
udemꝰ quẽadino dũ aĩa. decedenteͥs paulatĩ soluat
se a uĩcłis carnis. & ex ore emissa. euolat. tãqͣm
carcereo corꝑis huiꝰ. ex utta gurgustio: Deniq hĩc
nem oĩũ patͥã festinabat: ꝑetens ꝓ huiꝰ ꝯmoratioĩs
inqͥnam̃to. remitti sibi peecata pꝰꝙͣ disced̾et a uita:

Expanded text:
tationum, quae nos alligant, et ad injuriam captivitatis astringunt quadam lege peccati. Denique in exitu ipso videmus quemadmodum anima decedentis paulatim solvat se vinculis carnis, et ore emissa evolet tamquam carcereo corporis hujus exuta gurgustio. Denique festnem omnium patriam festinabat, petens pro hujus commorationis i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mala bonis. Denq innocentia ẽ : uͥ ñ ẽ nocẽ¬
di uoluntas. Et noxiꝰ dr̃: qui non sit innoxiꝰ¬
Misericors: qui remittat In misericors: qui ignoscere
aut̃ spirandi munꝰ: ap̃ plerosq in bonis ducit᷑:
hoc ẽ gͦ uita. frui bonis: mors ꝯtͣ. exiu bonis. Et scͥp¬
t᷑a dic̃ Ecce dedi ante faciem tuam. uit̾a ⁊ mortẽ:
bonũ ⁊ malũ: Uitam bonũ appellans: mortẽ ma-¬
lum̃: Ułilla sibi pͥora: ⁊ hec sibi ꝯferens Deniq ut
lectionis druine exemplo utam᷑. in paradiso ẽ positꝰ
hõ ut eder& de ligno uitȩ: ⁊ cet̾is paradisi lignis.
De ligno aut̃ in qͦ eẽt ꝯnitio boni ⁊ mali: ñ edere
Q ua die aut̃ eders: morte moreret᷑. Nõ seruaũ p̃ceptũ:¬

Expanded text:
et mala bonis. Denique innocentia est, ubi non est nocendi voluntas; et noxius dicitur, qui non sit innoxiumisericors, qui remittat; immisericors, qui ignoscere autem spirandi munus apud plerosque in bonis ducitur. Hoc est ergo vita, frui bonis: mors contra: bonis exui. Et Scriptura dicit: Ecce dedi ante faciem tuam vitam et mortem, bonum et malum , vitam bonum appellans, mortem malum; vel illa sibi priora, et haec sibi conferens. Denique ut lectionis divinae exemplo utamur, in paradiso est positus homo, ut ederet de ligno vitae, et caeteris paradisi lignis: de ligno autem in quo esset cognitio boni et mali, non ederet: qua die autem ederet, morte moreretur . Non serva
Abbreviated transcription (Latin):
De qͥbꝰ & similibꝰ eoꝵ meritis dr̃ Cõmoti amoue¬
ant᷑ filii eiꝰ & m̃dicent: eiciantur de habita
fertur: Qui cũ descendiss in t̾ras. crucifi¬
geretur. sepeliretur. non emigrauit apa¬
tre: s in patre mansit. sic̃ ipse ait Traditꝰ
sum s non egrediebar: Nec deposuit qd̾ erat: sed
reseruauit Nec disiuit eẽ in dĩ forma: s ꝑ seuera-¬
uit. ñ minita ꝑsusceptionẽ coiporis dĩgła. s ꝑ-
manente triumpho adqui huit potentiam non
amisit: Unde ipse ait Amͦ uidebitis filiũ hominis
sedentem ad dexteram uirtutis. Unde ꝯuocatos
gentiũ popłos & ad qͥsitos patri suo sanguine. orta¬
tur ad fidem dicens Sꝑate in cum om̃s ꝯuentꝰ
Nec sole reliquie: s omĩũ gentium plenitu do: Nec
solȩ gc̾s: s isrł Cum enim intrauerit plenitudo
gentiũ: tẽ om̃is isrł saluus erit: Quis potest
diuina misteria ꝯp̃hendere. Quoꝵ tanta mul

Expanded text:
de quibus et similibus eorum merito dicitur.: commoti amouede quibus et similibus eorum merito dicitur.: commoti amoueantur filii eius et mendicent, eiciantur de habitacistum refertur, qui cum descendisset in terras. crucifigeretur, sepeliretur, non emigrauit & patre, sed in patre mansit: traditus sum etnon egrediebar. nec deposuit quod erat, sed reseruauit, nec desiuit esse in forma dei, sed perseuerauit, non inminuta per susceptionem corporis dei gloria, sed manente triumphum adquisiuit, potentiam non amisit. unde ipse a\'t: a modo uidebitis filium hominis sedentem ad dexteram uirtutis. Unde conuocatos gentium populos et adquisitos patri suo sanguine hortatur ad fidem dicens: sperate in eum, omnis conuentus nec solae reliquiae, sed etiam gentium plenitudo, nec solae gentes, sed Israel; cum enim intrauerit plenitudo gentium, tunc omnis Israel saluus erit. quis potest diuina mysteria comprehendere ? quorum tant
Abbreviated transcription (Latin):
petitor gͥ sepult᷑e defuit: a si ioseph ille qͥ iꝰtꝰ dice¬
batur defuit S longe maximꝰ seuior denegabat:
qd̾ pilatꝰ ipse auferre non potuit: In qͦ parricide hu-¬
manitas defuit: in nocenti tam̃ non defuit grã: Q
ad tempꝰ assũpta patientia. uindicta paululũ com-¬
ꝑendinata est: Idoq ait̃ Uerũtam̃ dõ subiecta est
aĩa mã : qm̃ ab ipso patientia mã Quia ipse ẽ dõ
m̃s. & salutaris m̃s susceptor m̃s non emigrabo
Hoc ẽ numqͥd sepult᷑a negata corꝑiͥ ꝑpetue qͥetis
mansionem mͥ abstulit: habeo habitacu lũ meũ
in dñi habitacło: & in sco eiꝰ monte requiesc̃ã
Non emigͣbo humano scelere: qͥ dnĩ fauore sus¬
ceptꝰ sũ Quia neq mors. neq gladiꝰ. neq tri¬
bulatio. a caritate xͥ me seꝑare potuerut Nõ
enim innocens de taberna cuł iustoꝵ. s ꝑ ecca-¬
tor emigrat: Migrant iude ꝓ ditoris heredes.

Expanded text:
petitor igitur sepulturae defuit, etsi Ioseph ille qui iustus dicepetitor igitur sepulturae defuit, etsi Ioseph ille qui iustus dicebatur defuit. sed longe Maximus saeuior denegabat quod Pilatus ipse auferre non potuit. in quo parricidae humanitas defuit, innocenti tamen non defuit gratia et ad tempus assumpta patientia uindicta paululum comperendinata est. Ideoque ait: uerumtamen deo subiecta est anima mea, quoniam ab ipso est patientia mea. quia ipse est deus meus et salutaris meus, susceptor meus; non emigrabo. hoc est: numquid sepultura negata corporis perpetnae quietis mansionem mihi abstulit? habeo habitaculum meum in domini tabernaculo et in sancto eius monte requiescam. non emigrabo humano scelere, quia domini. fauore susceptus sum, quia neque mors neque gladius neque tribulatio a caritate Christi me separare poterunt. non enim innocens de tabernaculis iustorum, sed peccator emigrat. migrant Iudae proditoris heiedes,
Abbreviated transcription (Latin):
posst̃: Tam̃ ne huie qͦ deeẽ ꝯfessio ꝓpria uid̾e̾t᷑.
iuraũ. ut peierara: Lauit manꝰ cũ eũgłiũ tãge¬
ra: neqͥd deeẽt exemplo Laũ aqua manꝰ: ut sce-¬
leratiꝰ inqͥnars innocentis sanguine: Nec herodes
defuit. cui alt̃ pilatꝰ se placiturũ credidit: si
captũ pͥncipẽ destinass. Qd illud qͦ dicam. qd̾ is
ueste donatꝰ ẽ admoriendũͥ ne amisisse honorẽ
debitũ uideret᷑ : Nam& si scelere eiꝰ interibat:
tam̃ collatã sibi potestatẽ ętiã mortuꝰ reseruabat
eoꝵ ipsoꝵ a qͥbꝰ necabat᷑ uł ministerio uł assensu:
Addebat᷑ huic tanto sceleri pompa ferał: nͥ is qͥ
impatient̃ ista deflebat. cognitis q̃ parabant᷑.
iusto ꝯmotꝰ dolore merepass uictorẽ suꝑbũ.
tyrannis illa non regibus inferri solere Sie horrore
flagitii recͣctꝰ deposuit tet̾rimi sceleris apparatũ: Nec

Expanded text:
possunt. tamen, ne huic quoque deesse confessio propria uidpossunt. tamen, ne huic quoque deesse confessio propria uidjuravit ut pejeraret. Lavit manus, cum Evangelium tangeret: ne quid deesset exemplo. Lavit aqua manus, ut sceleratius inquinaret innocentis sanguine. Nec Herodes defuit, cui alter Pilatus se placiturum credidit, si captum principem destinasset. Quid illud quoque dicam, quod is rem debitum uideretur? nam etsi scelere interiit, ius tamen collatae sibi potestatis etiam mortuus reseruabat eorum ipsorum, a quibus negabatur; uel ministerio uel assensu. Addebatur huic tanto sceleri pompa feralis, nisi is, qui inpatienter ista deflebat, cognitis quae parabantur iusto commotus dolore increpasset uictorem superbum tyrannis illa, non regibus inferri solere. sic horrore flagitii excitus deposuit taeterrimi sceleris apparatum. nec
Abbreviated transcription (Latin):
dideris dño quem ꝓdebas. qͥ p̃ciũ refudisti: ne
resi dere apud te merees parricidii uideretur:
Iste ñ solũ tenuit acceptã: uerũ etiã extorsit ñ
oblatã mercedem ꝓditionis. Iste ñ solũ deceptꝰ
ñ ẽ alieno m̃datio. s fefellit suo: & fefellit ut
occidera: Q. cũ ille ꝯuiuiũ reeusare. qͥ se uiders
ẽẽ ꝑim̃dũ: iste sacͣm̃tũ obtulit. ne qͣ ꝑir& sibi cu-¬
mulandi pars cͥminis Postremo suꝑioris ꝓ ditoris
pecunia ꝓfecit ad sepult᷑am ꝑ egrinoꝵ: iste sepultam
in tegram suo principi denegauit: Nec fuit qͥ
manꝰ lauar& dicens. in nocens sũ a sanguine iꝰti
huiꝰ. in qͦ sepilatꝰ ñ diluit. s inqͥnauit: & implicaũ:¬
ñ exuit: Nam & si unũ pondus in ꝑ ditoꝵ uidiciis:
tam̃ uĩculũ maiꝰ in ꝯfessionibꝰ. Iustos enĩ ñ aliena
absoluit sententia: s sua uita: Iniusti seipsos uehe¬
m̃tiꝰ suis uocibꝰ alligant: qui alligare alios nõ

Expanded text:
dideris domino quem prodebas , qui pretium refudisti, ne dideris domino quem prodebas , qui pretium refudisti, ne residere apud te merces parricidii uideretur; iste non solum teIWit acceptam, uerum etiam extorsit non oblatam mercedem proditionis, iste non solum deceptus non est alieno mendacio, sed fefellit suo, et fefellit ut occideret. et cum ille conuiuium recusaret qui se uideret esse perimendum, iste sacramentum obtulit, ne qua periret sibi cumulandi pars criminis. postremo superioris proditoris pecunia profecit ad sepulturam peregrinorum, iste sepulturam integram suo principi denegauit . Nec defuit qui manus lauaret dicens: innocens sum a sanguine\' iusti h u ius; in quo se Pilatus non diluit, sn exuit. nam etsi nullum pondus in perditorum iudiciis, tamen uinculum maius in confessionibus. iustos enim non aliena absoluit sententia, sed sua uita; iniusti be ipsos uehementius suis uocibus alligant, qui alios alligare non
Abbreviated transcription (Latin):
atq ille aliꝰ cuiꝰ meminit in eũgłio ipse dñs iħs. qͥ
ed ebat mecũ panem. leuauit suꝑ me caleaneum
suum Qͥd tͥ faciam effraim. qͥd tͥ fa ciam iuda:
lures reliqͥsti nobis ꝑ ditionis tuę & fraudis heredes.
Hec enĩ etiã ad ꝓditorẽ iudã pot̾ apostropha deruia-¬
ri. ꝗ didisti uitam. regnũ dnĩ S dñs iħs semel ĩ
se. frequent̃ in seruis suis ꝓdit᷑: Qd̾ enĩ uni hoꝵ
minimoꝵ fecistis: mͥ in qͥt fecistis Tu ꝯmissos tͥ
lociilos & pecunias pauꝑũ suscepisti: iste ꝓuineias
sibi creditas. Tu apłi honorẽ. iste miliciȩ digni¬
tatem administrationis infulas Numero hono¬
res eiꝰ : ut crim̃ exaggerẽ: Cõuiuii uiolastis utͥq
ꝯsortiũ: Tu tam̃ de ꝯuiuio ad ꝓditionẽ surrex-¬
sisti: iste ad necẽ hoc sustulit: Et inscelere ue-¬
recũdior qͥ negasti qd̾ inferendam n ecem cre-¬

Expanded text:
atque ille alius, cuius meminit in euangelio ipse dominus Iesus: qui atque ille alius, cuius meminit in euangelio ipse dominus Iesus: qui edebat mecum panem leuauit super me calcaneum suum? Quid tibi faciam, Ephraim? quid tibi facjam, Iuda ? plures reliquisti nobis proditionis tuae et fraudis hereJes; hoc enim etiam ad proditorem ludam potest per apostropham ders dominus semel in se, frequenter in seruulis suis proditur quod enim uni horum minimorum fecistis, mihi, inquit, fecistis. tu commissos tibi loculos et pecunias pauperum suscepisti, iste prouincias sibi creditas; tu apostoli honorem, ille militiae dignitatem, administrationis infulas. numero honores eius, ut crimen exaggerem. conuiun uiolastis uterque consortium; tu tamen de conuiuio ad proditionem surrexisti, iste ad necem; hoc est: tu, licet in scelere, uerecundior, qui negasti, quod inferendam necem cre
Abbreviated transcription (Latin):
sociis. a ꝓpriis derelictꝰ. Sic dñm iħm legimꝰ
ĩ eũgłio & esurisse & sitisse. cũ esurir& fidẽ nrãm.
sitira oꝑa nr̃a : querere uideret᷑ aliena Aut ut
ad sitim corporis referamꝰ : qͣnta in dignitate dic̃.
cu curri in siti: Hoc ẽ ego sitiebam. eũ alii mã
uina ructarent: & ex illo suggestu sublimis im-¬
perii. opulentiaq regali. ad extrema sitis plebeia
in siti: qͦꝵ fauces estu nunio fũdendi mĩsan-¬
guinis aruerut̃: S̾ic̃ enĩ ẽ sitis fidei : itaẽ &
Quã sitiuit ille qͥ int̃ ꝯuiuii dapes & pocula
pitarent. cũ uinũ bibtres. & parricidium
cogitares. qd̾ ilł pocuł sanguinẽ tͥ inno-¬
centis infunderes: Ita ꝓrsꝰ alienꝰ ñ solũ
ab imitatione. s etiã alectione diuina. ut ñ tͥ uenir&
in nĩtem uersiculꝰ ille psalmoꝵͥ tu uͦ hõ unanimis.
dux m̃s & notꝰ m̃s. qͥ simul inecũ dulces capiebas cibos

Expanded text:
sociis, a propriis derelictus. Sic Dominum Jesum legimus sociis, a propriis derelictus. Sic Dominum Jesum legimus in euangelio et esurisse et sitisse, cum esuriret fidem nostram, sitiret opera nostra, quaerere uideretur aliena. aut, ut ad sitim corporis referamus, quanta indignitate dicit: c ucurri in siti! hocest: ego sitiebam, cum alii mea uina ructarent, et ex illo suggestu sublimis imperii opulentiaque regali ad extrema sitis plebeia in siti, quorum fauces aestu nimio fundendi mei sanguinis aruerunt. sicut enim est sitis fidei, ita est equam sitiuit ille, qui inter conuiuii dapes et pocula pitarent? cum uinum biberes et parricidium cogitares, quod illis poculis sanguinem tibi innocentis infunderes? ita prorsus alienus non solum ab imitatione, sed etiam a lectione diuina, ut non tibi ueniret in mentem uersiculus ille psalmorum : tu uero, homo unanimis, dux meus et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓciũ nr̃m estimatio ẽ : qr uniꝰ cuiꝰq nr̃m meri¬
toꝵ series estimat᷑ Preciũ nr̃m mũdicia atq
simplicitas ẽ : qr scͥptũ ẽ Possessio p̃ciosa: uir
mundꝰ Nichil enĩ p̃ciosiꝰ uiro simplici. Uñ
apłs pulchre: Abũdauit in qͥt in diuiciis
simplicitatis sue Quid enĩ simplicitate
ditiꝰ q̃ sic̃ bonꝰ pat̾ familias satis sibi abũ¬
dat. ⁊ sua puritate ꝯtenta ñ q̃rit alienũ.
nec obrodit. s de se ceteros fing̃: In nocẽs
enĩ credit omĩ u̾bo Nec se in artes uarias
sepe ꝯmutat : si ẽ astucia. q̃ ut sit cauta.
tim& omĩa Nec se suis ꝯsiliis credit:
uersat suas ipsas sentencias Simplicitaᷤᷤ
autt̃ timere nil nouit: Hoc gͥ genere
p̃ciũ iusti repellere temptaueritẽ: ⁊ si
possit ⁊ illud intelligi. qui aurũ manibꝰ¬
eiꝰ recipiebant: corde intimo reƿellebant: Predam
tenentes: fidem negantes. Uñ a ait: Cucurri ĩ siti
Eo qd̾ fidem q̃rer& & inuenire ñ poss: destitutꝰ a

Expanded text:
m meritorum series aestimatur; pretium nostrum munditia atque simplicitas est, quia scriptum est:possessio pretiosa uir mundus; nihil enim pretiosius uiro simplici. unde apostolus pulchre: a b un d a uit, mqujt, in diuitiis simplicitatis suae. quid enim simplicitate ditius, quae sicut bonus pater familias satis sibi abundanec abrodit; sed de se caeteros fingit? Innocens enim credit omni verbo, nec se in artes varias saepe commutat; sicut astutia quae ut sit cauta, timet omnia, nec se consiliis suis credit: versat suas ipsa sententias. Simplicitas autem timere nil novit. Hoc igitur genere pretium justi repellere tentaverunt; etsi possit et illud intelligi, quia aurum ejus manibus accipiebant, corde intimo repellebant, praedam tenentes, fidem negantes. 22. Unde et ait: Cucurri in siti; eo quod fidem quaereret, et invenire non posset, destitutus a
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat ꝑ ꝓpħas. Semel gͦ locutꝰ ẽ in nou o testam̃¬
audiebat᷑ ÷ qr ipse dñs dix̃ de ppło uideoꝵ uide-¬
bunt & non uidebunt: audient & non audient:¬
H oc ẽ. audient aure corporis: s ñ audient m̃tis
auditu Nob̾ gͦ hoc ẽ eccłiȩ. semel locutꝰ.ẽ. &
duo audita st̃: qͥd & illa audiuimꝰ & intellęximꝰ.
q̃ ñ intellexerant qͥ leger̃. ñ audier̃ q̃ audierut:

Expanded text:
fuerat per prophetas. semel ergo locutus est in nouo testamefuerat per prophetas. semel ergo locutus est in nouo testameaudiebatur, quia ipse dominus dixit de populo Iudaeorum : uidebunt et non uidebunt, audient et non audient. audient aure corporea, sed non audient mentis auditu. Nobis ergo, hoc est ecclesiae semel locutus est et duo audita sunt, quia in illa audiuimus et intelleximus, quae non intellexerant qui legerunt, non audierunt qui audierunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tec̃ auferre non possis: fuenta st̃. q̃ miraris Quomͦ
ñ ueste amictũ edidit: ut discas suꝑflua ñ reqͥrere
Hoc qd̾ erubescis tenudũ. culpa docuit: ñ nat᷑a:
Nulla enĩ eẽt uerecundia genitaliũ: si culpa ñ eẽt:
Neq enĩ cet̾a animalia uestiunt᷑ ut tegant᷑ : neq
uestiunt᷑ ut muniant᷑: Satis munita ft̃ omĩa nat᷑e
sue tegmine: Nos dũ suꝑflua q̃rimꝰ. tegm̃ nat᷑e
amisimꝰ: ius ꝯmune ꝑdidimꝰ. Idõq in hocpsalmo
ascͥbit᷑ doctrina inedicabił. qr uł idithũ. uł se ip̃m
illo nomine ex ocio spiritali subeundis temptati-¬
onibꝰ erudiuit: ut in angustiis qͥs positꝰ subiciat
se dõ Et si peccauit ante. peccare desistat: nec re-¬
cidat ut errore moueat᷑: Semel locutꝰ ẽ d̃s̃:
Duo hec audiui: Semel locutꝰ ẽ ds̃. & plura au¬
dita st̃: qr ñ ꝑ litteram & sillabas locutꝰ est: Locutꝰ. ẽ.
locutꝰ ẽ in ꝓpħis: nou issima aut̃ locutꝰ ẽ. in filiosuo

Expanded text:
tecum auferre non possis? fluenta sunt quae miraris; quomodo non ueste amictum edidit, ut discas superflua non requirere. hoc, quod erubescis esse te nudum, culpa docuit, non natura; nulla enim esset uerecundia genitalium, si culpa non esset. neque enim cetera animalia uestiuntur ut tegantur neque uestiuntur ut muniantur; satis munita sunt omnia naturae suae tegmine. nos dum superflua quaerimus, tegmen naturae amisimus, ius commune perdidimus. ideoque in hoc psalmo ascribitur doctrina medicabilis, quia uel Idithun uel se ipsum illius nomine exercitio spiritali subeundis temptationibus erudiuit, ut in angustiis quis positus subiciat se deo et, si peccauit ante, peccare desistat nec recidiuo errore moueatur. S eme lo locutus est deus, duo haec audiui. semel locutus est deus et plura audita sunt, quia non per litteras et syllabas est locutus. locutus est locutus est in prophetis, nouissime autem locutus est in filio suo,
Abbreviated transcription (Latin):
eqͥtatem: & gͣuitate seuerioris iudicii examinare t̾ciciã
Duri aliis: sibi remissi Operibꝰ iniqͥ: sermone censores
tera fallax non bona: In qͦ significat eos qͥ rapinam
in explebili corde meditant᷑ : sobrietatem fronte
p̃tendunt: Tales sebȩ iudeoꝵ st̃: qͥ onera gͣuia aliis
obseruantiȩ durioris imponunt. ñ habentes rectũ
iugũ aĩe suȩ: s ꝓpensa in iqͥtate curuati: ipsi
autt̃ suoꝵ refugę p̃ceptoꝵ st̃: Inueniũt᷑ itaq in
ataricia. tãqͣm radice uicioꝵ om̃iũ. q̃ sit caput

Expanded text:
aequitatem et gravitate severioris judicii examinare justitiam, aequitatem et gravitate severioris judicii examinare justitiam, duri aliis, sibi remissi, operibus iniqui, sermone censores. t statera fallax non bona . In quo significat eos qui rapinam inexplebili corde meditantur, et sobrietatem fronte praetendunt. Tales scribae Judaeorum sunt, qui onera gravia aliis observantiae durioris imponunt, non habentes rectum jugum animae suae; sed propensa iniquitate curvati: ipsi autem suorum refugi praeceptorum sunt Invenitur itaque in avaritia tamquam in radice vitiorum omnium, quae sit c
Abbreviated transcription (Latin):
& cecato isrł. reliquiȩ sed̾m electionẽ gr̃ȩ sal-¬
ue facte sũt : post qͣm intrauit plenitu do¬
gentiũ: Ita culpa isrł ꝓfuit gentibꝰ Fi des
gentiũ: isrłitem ppłm lib̾auit Effundite
in qͥt coram illo corda ur̃a: Qui induit fidẽ
priꝰ ꝑfidiam deb& exuere: euacuare cor
suũ omĩ labe malicie. ut capax fiat
m̃tis ur̃e: Cũ enim effundit᷑ uetꝰ malicia:. noua sũmit᷑
grã. qͣ unꝰ qͥsq renouat᷑: Dic̃ gͦ filiꝰ dĩ Effundite coram
illo corda ur̃a: qr sciebat patrem eẽ dicturũ: Effundam
de sp̃u meo suꝑ oẽm carnem Est etiam illa tͣditio: ut cor
ipso: cũ disceptationes exinanimꝰ humanas. Uerũtam̃
uani filii hominũ. & m̃daces filii h ominũ instateris:
it decipiant: Si uani filii hominũ. & m̃daces filii ho¬
minũ : posst̃ ñ uani ẽẽ filii dĩ. qͥñ exsanguine. neq
ex uoluptate carnis. neq ex uolũtate uiri. s ex dõ¬
nati sũt: Nam filii hominũ uidentitr sibi ponderare

Expanded text:
 Israel reliquiae secundum electionem gratiae saluae factae sunt, postquam intrauit gentium plenitudo. ita culpa Israel profuit gentibus, fides gentium Israeliten populum liberauit. Effundite, inquit, coram illo corda uestra. qui induit fidem, prius perfidiam debet exuere, euacuare cor suum omni labe malitiae, ut capax fiat mentis uestrae; cum enim effunditur uetus malitia, noua sumitur gratia, qua unusquisque renouatur. dicit ergo filius dei: effundite coram illo corda uestra, quia sciebat patrem esse dicturum: effundam de spiritu meo super omnem carnem. est etiam illa traditio, ut cor ipso, cum disceptationes exinanimus humanas Uerumtamen uoni filii hominum, mendaces fiiii hominum in stateris ut decipiant. si uani filii hominum et mendaces filii hominum, possunt non uani esse filii dei, qui non ex sanguine neque ex uolunati sunt. Nam filii hominum videntur sibi ponderare
Abbreviated transcription (Latin):
Et ne paciaris induci nos in temptationem: qͣm ferre
ñ possumꝰ Nõ dic̃. ñ inducas in temptationẽ: s qͣsi
athleta talem uult tẽptationẽ qͣm ferre possit hu¬
mana ꝯditio: ⁊ unꝰ qͥsq anialo. hoc ẽ ab inimicoita
a peccato lib̾ et᷑ Potens ẽ aut̃ ds qͥ abstulit peccatũ¬

Expanded text:
Et ne patiaris induci nos in tentationem, quam ferre Et ne patiaris induci nos in tentationem, quam ferre non possumus. Non dicit: Non inducas in tentationem, sed quasi athleta talem vult tentationem, quam ferre possit humana conditio; et unusquisque a malo, hoc est, ab inimico, a peccato liberetur. 30. Potens est autem
Abbreviated transcription (Latin):
surg̃ Smͦ: Filiꝰ meus estu: ego hodie genui te:
quautt: Nox hest̾na p̃cessit: dies hodiernꝰ apꝓpin
egeres. & idõ peccatũ tͥ imputaiꝰ. Habiusti pe¬
cuniam: c̃qͣ diues nascereris. Biu es eras: adima¬
ginem: similitudinẽ dĩ factꝰ. ꝑdidisti qd habeb as.
hoc ẽ humilitatẽ: dũ arrogantiã desideras uindicare:
didisti pecuniã: si c̃ adã nudꝰ es fact Nccepisti adia¬
bolo debitũ: qd̾ ñ erat necessariũ Et idõ qͥ eras liber
inxͦ: debitor factꝰ es diaboli: Cautionem tuam tene¬
bat inimicꝰ: s eam dñs crucifyẽ. ⁊ suo cruore deleuit:
Abstulit debitũ tuũ: reddidit lib̾tatẽ Bene gͦ ait: ⁊⁊
dimitte nob̾ debita nr̃a. sic̃ ⁊ nos dimittimꝰ debitoribꝰ
nr̃is. uide qͥd dicas. Imͦegͦ dimitto: sic  tu dimitte mͥ:
Si dimiseris: bene ꝯueñ ut diittat᷑ tͥ Si ñ dimittis ͭ
qͦmͦ eum ꝯuenis ut dimittat tͥ: Et ne patiaris nos in-
duci in tẽptationem: s libanos amalo uide qͥd dicat:

Expanded text:
surgit. Quomodo? Filius meus es tu, ego hodie genui te .quavit : nox hesterna praecessit, dies hodiernus appropegeres; et ideo peccatum tibi imputatur. Habuisti pecuniam, cum qua dives nascereris. Dives eras, ad imaginem et similitudinem Dei factus : perdidisti quod habebas, hoc est, humilitatem, dum arrogantiam desideras vindicare: perdidisti pecuniam, sicut Adam nudus est factus : accepisti a diabolo debitum, quod non erat necessarium. Et ideo qui eras liber in Christo, debitor factus es diaboli. 380 Cautionem tuam tenebat inimicus, sed eam Dominus crucifixit, et suo cruore delevit : abstulit debitum tuum, reddidit libertatem. 28. Bene ergo ait: Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Vide quid dicas: Quomodo ego dimitto, sic et tu dimitte mihi? Si dimiseris, bene convenis, ut dimittatur tibi. Si non dimittis, quomodo eum convenis, ut dimittatur tibi. 29. Et ne patiaris induci nos in tentationem, sed libera nos a malo. Vide quid dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
Uides qm breuis or̃o: ⁊ oĩũ plena u̾tutũ: Primꝰ sermo:
qͣnte sit gr̃ẽ: O homo faciem tuam ñ audebas ad
celũ attolłe. ocłos tuos in t̾ram dirigebaes: ⁊ subi
malo seruo: factꝰ es bonꝰ filtꝰ. Ido p̃sume. ñ de oꝑa-¬
apłs ait: N gͦ hic arrogantia ẽ s fides: p̃dicare qd acce-¬
ꝑis. Non ẽ suꝑbia: s deuocio: gͦ attolle ocłos ad pa.¬
trem qͥte ꝑ lauachrũ genuit. ad patrẽ qͥ te ꝑfiliũ
redemit: ⁊ dic pat̾ nr̃: Bona p̃sũptio: s moderata:

Expanded text:
Vides quam brevis oratio, et omnium plena virtutum? Primus sermo, quantae gratiae? O homo, faciem tuam non audebas ad coelum attollere, oculos tuos in terram dirigebas; et subitmalo servo, factus es bonus filius: ideo praesume non de opers: praedicare quod acceperis non est superbia, sed devotio. Ergo attolle oculos ad Patrem, qui te per lavacrum genuit: ad Patrem qui te per Filium redemit, et dic: Pater noster. Bona praesumptio, sed moderata.
Abbreviated transcription (Latin):
cati sordibꝰ polluat᷑: Icienscũq enĩ bibis: remissi¬
nẽ accipis peccatoꝵꝵ. ⁊ in ebriaris in sp̃ũ Unde. iapłs
att: Nolite in ebriari uino: s implemini spũ scõ
sobrietatem m̃tis oꝑat᷑ Hȩc st̃ q̃ de sacm̃tis breuit᷑
diocris ẽẽ uirtittis: scire quẽadmodũ oretis. Apłi
quemadmodũ ioħs docuit discipłos suos: Te att dĩis oĩõ¬

Expanded text:
cati sordibus polluatur? Quotiescumque enim bibis, remissicati sordibus polluatur? Quotiescumque enim bibis, remissionem accipis peccatorum, et inebriaris in spiritu . Unde et Aposait: Nolite inebriari vino . . . sed implemini Spiritu sancto sobrietatem mentis operatur. Haec sunt quae de sacramentis breviter diocris esse virtutis scire quemadmodum oretis. Apostoli quemadmodum Joannes docuit discipulos suos. 377 Tunc ait Do
Abbreviated transcription (Latin):
exultatione letat᷑: ht̃ hoc in canticis cantico¬
N: letata inuocat. xp̃m. paratũ habens ꝯui¬
niũ: qd̾ dignũ cęlesti epulatione uid eatur
dõq arc Descendat fr̃ m̃s mortũ suũ: ⁊ capi¬
at fructum pomiferaꝵ suaꝵ: Quȩ sunt
iste pomifere : Lignum aridii factꝰ eras inadã. s nc ꝑ t̾
grãm pomifera arbor pullulasti: Libenter accep̃ dñs iħs:
ortũ meum̃: Uindemiaui myrram cũ unguentis neis:
manducaui panẽ meũ cũ melle meo. ⁊ bibi uinũ meũ
cũ lacte meo: Edite inqͥt fr̃s mei:⁊ in ebriaminĩ. uinde¬
miaui myrram meam: cũ unguentis meis Q̃ ẽ ista un¬
demia: Cognoscite uineam: ⁊ agnoscite uindemiam:
fructũ dedistis. Uĩdemiaui myrram cũ unguentis
meis: hoc est in odorẽ quẽ accepistis ¶anducaui pa¬
nẽ meũ: cũ melle meo uides qd̾ in hoc pane nulla sit
amaritudo. s oĩs sit suauitas: Bibi uinũ in eũ: cũ
lacte meo uides huiꝰ modi eẽ leticiam. q̃ nulliꝰpec¬

Expanded text:
e laetatur. Habes hoc in Canticis canticorum. Laetata invocat Christum, paratum habens convivium, quod dignum coelesti epulatione videatur. Ideoque ait: Descendat frater meus in hortum suum, et capiat fructum pomiferarum suarum . Quae sunt istae pomiferae? Lignum aridum factus eras in Adam: sed nunc per  pomifera arbor pullulasti. Libenter accepit Dominus Jhortum meum, vindemiavi myrrham cum unguentis meis, manducavi pacum lacte meo. Edite, inquit, fratres mei, et inebriamini . 16. Vindemiavi myrrham cum unguentis meis. Quae est ista vindemia? Cognoscite vineam, et agnoscetis vindemiam. fructum dedistis. Vindemiavi myrrham cum unguentis meis, hoc est, in odorem quem accepistis. 17. Manducavi panem meum cum melle meo. Vides quod in hoc pane nulla sit amaritudo, sed omnis suavitas sit? Bibi vinum meum cum lacte meo. Vides hujusmodi esse laetitiam, quae nullius pec
Abbreviated transcription (Latin):
Docuimꝰ ꝓ captu nr̃o: forsitan q̃ ñ didicimꝰ. ut po¬
tuimꝰ exp̃ssimꝰ. Sc̃itas ur̃a institutis sac̾ dotalibꝰ
informata. labora tenere qd̃ accep̃ adõ ⁊ oblatio
sic̃ hostiapura. ⁊ in uob̾ sẽꝑ suũ signacułm re-¬
cognoseat: ut ⁊ ip̃i ad grãm ⁊ ad p̃mia u̾tirtũ
ꝑuenire possitis. ꝑ dnm̃ nrm iħm xp̃m. cui ẽ

Expanded text:
Docuimus pro captu nostro forsitan quod non didicimus; et ut potuimus, expressimus. Sanctitas vestra institutis sacerdotalibus informata, laboret tenere quod accepit a Deo: y et oblatio sicut hostia pura, in vobis semper suum signaculum recognoscat, ut et ipsi ad gratiam et ad praemia virtutum pervenire possitis