comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
litur ds̃ ostendet se in omnib
signis ⁊ ꝓdigiis mendacib. idẽ
ad nullam utilitatẽ ualentib.
tanquam sit ds̃. quib electos
temptabit. ⁊ non consentientes
omnib penis cruciabit. Deniq
ut damiel ⁊ apochalipsis destã¬
tur. cum decẽ regibus eccłiam
impugnabit. contra quẽ hec
sunamttis bellum suscipiens.
decem ordines iustorum quasi
decẽ legiones in castris ordina¬
bit. quas sp̃italib armis instru¬
ctas sp̃itale bellum cum eo ini¬
bit. Quos ordines rex enumerat.
cum decẽ membra sunamitis la¬
udat. quia oꝑa se laudantiũ.
⁊ ꝓ iustitia pugnantium ap¬
ꝓbat dicens. Quam pulchri
sunt gressus tui in calciamen¬
tis filia principis. subaudis da¬
uid. cuius filia erat synagoga:
est sunamitis ꝑ fidem ⁊ regene¬
rationẽ. Huius gressus sunt bo¬
ne affectiones quib gradit᷑ de uͥ¬
tute in uirtutẽ. qui sunt pulchri
menta quippe sunt de pellibus
mortuoꝵ animalium. ⁊ sunt ex¬
empla iustoꝵ in xp̃o mortuoꝵ:

Expanded text:
litur, ostendet se in omnibus signis, et prodigiis mendacibus, id est, ad nullam utilitatem valentibus, tanquam sit Deus, quibus electos tentabit, et non consentientes omnibus poenis cruciabit. Denique ut Daniel et Apocalypsis testantur, cum decem regibus Ecclesiam impugnabit, contra quem haec Sunamitis bellum suscipiens, decem ordines justorum, quasi decem legiones in castris ordinabit, quibus spiritualibus armis instructis, bellum cum eo inibit: quos ordines rex enumerat, dum decem membra Sunamitis laudat, quia opera se laudantium, et pro justitia pugnantium approbat, dicens. Quam pulchri sunt gressus tui in calceamentis, filia principis, subaudis David, cujus filia erat Synagoga. est Sunamitis, per fidem et regenerationem; hujus gressus sunt bonae affectiones, quibus graditur de virtute in virtutem qui sunt pulchri menta quippe fiunt de pellibus mortuorum animalium, et sunt exempla justorum in Christo mortuorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qui iustificat. Mzotii contͣ filios
isrł pugnauerunt. quib deuietis
archam dĩ rapuerunt. Qua ꝓpt̃
diuina ultione ꝑcussi in postĩora.
a diis consultis responsum accepe¬
runt. quod ab illa infirmitate ñ
possent liberari. ni Li artham re¬
mitterent. quȩ tunc posita ĩ qua-¬
drigis. ẽ reducta in domum ammi¬
nadab sac̾dotis. Quadriga xp̃i
dotum mundum current. Archa ẽ
xp̃i humanitas. manna in archa
ẽ xp̃i diuinitas. Archa ẽ ducta in
mundi reducet᷑ ꝑ eugłia in synago¬
gam. De domo amminadab redu¬
cta est ꝑ dauid in ierłm. Ammina¬
dab dr spontaneus popłi mei.⁊
eum pat̃ transtulit in celestẽ ierłm:
Quadrige huius amminabad st̃
quȩ conturbata ẽ synagoge aĩa.¬
quia animalis sensus eius mul
ꝑducitur. Noua gͦ sponsa p̃sentiã
regis ferre non ualuit. quẽ pt mul-¬
ta ꝓbra morde turpissima conde

Expanded text:
est qui justificat; Azoti contra filios est qui justificat; Azoti contra filios Israel pugnaverunt, quibus devictis arcam Dei rapuerunt. Quapropter divina ultione percussi in posteriora; a diis consultis responsum acceperunt, quod ah illa infirmitate non possent liberari, nisi arcam remitterent, quae tunc imposita quadrigis reducta est in domum Aminadab sacerdotis. Quadriga Christotum mundum current. Arca est Christi humanitas; manna in arca est Christi divinitas. Arca est ducta in mundi reducetur per Evangelia in Synagogam. De domo Aminadab reducta est per David in Jerusalem. Aminadab dicitur spontaneus populi mei, eum pater transtulit in coelestem Jerusalem. Quadriga hujus Aminadab, ququia animalis sensus ejus multperducetur. Nova ergo sponsa praesentiam regis ferre non valuit, quem post multa probra morte turpi
Abbreviated transcription (Latin):
fundi.⁊ si ista ibi non inuenirẽ.
eos talia fac̾e docerem. S ip̃i
me repulerunt insuꝑ contume¬
liis affectum occiderunt. Ad
que ũba synagoga turbata re¬
spondit. Nesciui subaudis ista.
ideo feci talia. Quando uidi de int̃
homines ut hominẽ conu̾satũ. ne¬
sciui de fuisse dm̃. q̃n uidi de inter
latrones pendentẽ. nesciui te mun¬
di saluatorẽ. quia si de dñm głe
sciuissem nunqͣm de crucifixissẽ:
S tu excecasti me ut salutẽ hu¬
mani generis ꝑ me oꝑareris. ⁊ ido
nesciui qͣd feci. quia anima mea
conturbauit me. ꝓpter quadrigas
amminadab. hoc ẽ animalitas m̃a
fecit me diffidere ꝓpter eugłicam
doctrinam. que me a circuncisione
a deo p̃cepta. ⁊ a legalib cerimoniis
phibuit. ⁊ baptisma atq alia no¬
ua instituta docuit. Iria sunt
in homine. caro. animalitas. sp̃c:
Caro est pondus ⁊ aggͣuatio. aĩa¬
li tas libitum carnis scđm quod
uiuimus ⁊ nichil ueri sapimus. sp̃c

Expanded text:
erfundi. Et si ista ibi non invenirem, erfundi. Et si ista ibi non invenirem, eos talia facere docerem; sed ipsi me repulerunt, insuper contumeliis affectum occiderunt. Ad quae verba Synagoga turbata respondit: Nescivi, subaudis ista; ideo feci talia. Quando vidi te inter homines ut hominem conversantem, nescivi te Deum fuisse: quando vidi te inter latrones pendentem, nescivi te Salvatorem; quia si te Dominum gloriae scivissem, nunquam te crucifixissem. Sed tu excaecasti me, ut salutem humani generis per me operareris, et ideo nescivi quid feci: quia anima mea conturbavit me propter quadrigas Aminadab, hoc est, animalitas mea fecit me diffidere propter Evangelicam doctrinam, quae me a circumcisione a Deo data, et a legalibus caeremoniis prohibuit, et baptisma atque alia nova instituta docuit. Tria sunt in homine, caro, animalitas, spiritus. Caro est pondus et aggravatio; animalitas libitum carnis secundum quod vivimus, et nihil veri sapimus; spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
lium. Quasi dicat synagoge ad fi¬
dem uenienti. Merito uenis ad me.
quia ego pͥor ueni ad de. quando
de celis descendi in uider sm. quȩ
erat ortus nucum .i. habitatio
fidelium. qui ext̃ius patiunt᷑
amaritudinẽ tribulationis. int̃¬
ius habent dulcedinẽ ꝑ spem re-¬
munerationis. In nuce tria notan¬
tur. cortex ext̃ior qui ẽ amarus. de¬
sta int̃ior que ẽ dura. ⁊ nucleat
quod ẽ dulce. Cortex sunt bii qͥ¬
b amara sunt uitia. testa qui
frangunt corpus uigiliis ieiuniis.
nuclear spĩtales uiri. Ideo aut̃ de¬
scendi in ortum nucum .i. in iude¬
am ut uiderẽ poma conualli
que conuallis dr̃. quia int̃ re-¬
gna gentium quasi int̃ montes
erat posita. Et inspicerem si
floruisset uinea. hoc ẽ. si in fide
florentes ꝓferret synagoga. quȩ
uinea dii ẽ dicta. quam ip̃e de
eginto transtulte ⁊ in iudea plã¬
tauit. Et uiderẽ si germinassẽt.
mala punica. hoc ẽ si aliqui ꝓ
fide optarent ꝓprio cruore ꝑ¬

Expanded text:
lium. Quasi dicat Synagogae ad filium. Quasi dicat Synagogae ad fidem venienti: Merito venis ad me, qui ego veni prior ad te, quando de coelis descendi in Judaeam quae erat hortus nucum, id est habitatio fidelium, quod exterius patiuntur amaritudinem tribulationis, interius habent dulcedinem per spem remunerationis. In nuce tria notantur, cortex exterior, qui est amarus, testa interior, quae est dura, et enuclear quod est dulce. Cortex sunt hi, quibus amara sunt vitia; testa, qui frangunt corpus vigiliis et jejuniis; enuclear vero, spiritales viri. Ideo autem descendi in hortum nucum, id est, in Judaeam, ut viquae convallis dicitur, quia inter regna gentium quasi inter montes erat posita. Et inspicerem si floruisset vinea, hoc est, si in fide florentes proferret Synagoga, quae vinea Domini est dicta; quam ipse de Aegypto transtulit, et in Judaea plantavit. Et viderem si germinassent mala punica, hoc est, si aliqui per fidem optarent proprio cruore p
Abbreviated transcription (Latin):
Uexillum uͦ solis igneo fulgore
aciem sapientium antecessit. que
arma contra agm̃ falsorum fratrũ
qui gutte noctium dicunt᷑ sumpsit:
Sequens ait̃ expositio refert no¬
uam sponsam de occidente adue-¬
nisse. ⁊ hanc regẽ magnifice susce¬
pisse. Regina nanq austri cũ su¬
is triumphande. ⁊ cum rege tripu¬
diante. ecce paranimphi helias⁊
enoch. sunamitẽ in quadriga am¬
minadab cum multis militibus
adducunt. quam regine ⁊ concu¬
binȩ necnon adolescentule. cum
ipsa omnium regina maximo pla¬
usu excipiunt. ⁊ in ortum nucum
cum magno iubilo regi deducunt.
de cuius aduentu rex hylaratur.
enim in fine mundi plenitudo gẽ-¬
dium ad fidem xp̃i intrauerit. tc̃
etiam synagoga ꝓpter p̃dicatio¬
nem helye & enoch fidẽ xp̃i susci¬
piet. qͣm ipse laude hac excipiet:
Descendi in ortum nucum. hoc est
formam serui assumpsi ⁊ ueni in
mundum. ut uiderẽ poma conual-
lis .i. ut remunerarẽ oꝑa humi¬

Expanded text:
Vexillum vero solis igneo fulgore Vexillum vero solis igneo fulgore aciem sapientium antecessit, quae arma contra agmen falsorum fratrum, qui guttae noctium sunt, sumpsit. Sequens autem expositio refert novam sponsam de occidente advenisse, et hanc regem magnifice suscepisse. Regina namque austri cum suis triumphante, et cum rege tripudiante, ecce paranymphi, Elias et Enoch, Sunamitem in quadriga Aminadab, cum multis millibus adducunt; quam reginae et concubinae nec non adolescentulae cum ipsa omnium regina maximo plausu excipiunt, et in hortum nucum, cum magno jubilo, regi deducunt, de cujus adventu rex hilaratur, enim in fine mundi plenitudo gentium ad fidem Christi intraverit, tunc etiam Synagoga per praedicationem Eliae et Enoch fidem Christi suscipiet, quam ipse hac laude excipiet. Descendi in hortum nucum, hoc est, formam servi assumpsi, et veni in mundum, ut viderem poma convallium, id est ut remunerarem opera humi
Abbreviated transcription (Latin):
adueniens. hancbabyloniam ciui¬
tatẽ diaboli comburet. ip̃m hostẽ
cum om̃ib suis in stagnum ignis
⁊ sulphuris p̃cipitabit. ⁊ sponsam
suam gła ⁊ honore ꝑacto bello co
nam austri tria bella ꝓcorona
gessisse. un um contͣ amana. aliud
contͣ aquilonẽ. dertium contͣ guttas
noctium. ac uictricẽ ad regẽ coronã¬
dam uenisse.⁊ in comitatu sexagin¬
da reginas.⁊ octoginta concubi¬
nas. ⁊ innumeras adolescentulas
habuisse. Hancq a rege fauorabi¬
lit̃ susceptam fuisse. que de castͥs
acies ꝓduxit ordinatas. insignia
belli. scilicet auroram. lunam.⁊ so¬
lem ꝓtulit. ipsa cum uniũso comi¬
tatu suo tͥumphatura ꝓcessit. Por¬
ro uexillum aurore sanguineo co¬
lore. atiem mr̃m p̃cessit. que contͣ
agmen ꝑsecutoꝵ certam̃ iniit. quo¬
rum dux amana fuit. Uexillum
aut̃ lune candido splendore aciẽ
confessorum p̃ibat. quod contra
agmen hereticorum se armauerat.
quorum princeps aquilo fuerat:

Expanded text:
adveniens, hanc Babyloniam civiadveniens, hanc Babyloniam civitatem diaboli comburet; ipsum hostem cum omnibus suis in stagnum ignis et sulphuris praecipitabit, et sponsam suam gloria et honore peracto bello cornam Austri tria bella pro corona gessisse. Unam contra Amana, aliud contra aquilonem, tertium contra guttas noctium, ac victricem ad regem coronandum venisse; et in comitatu sexaginta reginas, et octoginta concubinas, et innumerabiles adolescentulas habuisse, hancque a rege favorabiliter susceptam fuisse. Quae de castris acies ordinatas produxit; insignia belli auroram, lunam et Solem protulit; ipsa cum universo comitatu suo triumphatura processit. Porro vexillum aurorae sanguineo colore aciem martyrum praecessit, quae contra agmen persecutorum certamen iniit, quorum dux Amana fuit. Vexillum autem lunae candido splendore aciem confessorum praeibat, quae contra agmen haereticorum se armaverat, quorum princeps aquilo fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
licos. quod cepit ab arrio ⁊ alexan¬
dro ep̃o. ⁊ finitum ẽ in constanti¬
nopolitano concilio. In hoc bello
athanasius. ieronimus. augustinꝰ.
⁊ alii quam plures clari fuerunt.
qui milites xp̃i p̃claris armis in¬
struxerunt. Quartum bellum nc̃
geritur sub religiosis. int̃ ueros ⁊
falsos frẽs. quod equidẽ cep̃ a iuda
⁊ petro. s maxime inualuit qͣndo
claustralis religio institui cepit.
finiet᷑ aut̃ sub antixp̃o. uł potius
in fine mundi. Quintum bellum
erit sub antixp̃o. quod incipiet a
p̃dicatione helye ⁊ enoch. ⁊ finiet᷑
in morte antixp̃i. In hoc bello cor¬
ruent duces regine helias ⁊ enoch.
⁊ omĩs exercitus mr̃m. ⁊ ipse dux
⁊ caput maloꝵ antixp̃c. Tunc su¬
namitis regine austri confedera¬
bitur. ⁊ mandragora eis assotia¬
bitur. Sęxtum bellum erit inter
regem glẽ ⁊ regẽ suꝑbie. int̃ ange¬
los ⁊homines. In hoc bello rex
xp̃c cum uniũso exercitu angłoꝵ

Expanded text:
licos, quod coepit ab Ario et Alexanlicos, quod coepit ab Ario et Alexandro episcopo, et finitum est in Constantinopolitano concilio. In hoc bello Athanasius, Hieronymus, Augustinus, et alii quamplures clari fuerunt, qui milites Christi praeclaris armis instruxerunt. Quartum bellum nunc geritur sub religiosis, inter veros et falsos fratres, quod quidem coepit a Juda et Petro, sed maxime invaluit, quando claustralis religio institui coepit; finietur autem sub Antichristo, vel potius in fine mundi Quintum bellum erit sub Antichristo, quod incipiet a praedicatione Eliae et Enoch, et finietur in morte Antichristi. In hoc bello corruent duces reginae, Elias et Enoch, et omnis exercitus martyrum, et ipse dux et caput malorum Antichristus. Tunc Sunamitis reginae Austri confoederabitur, et Mandragora eis associabitur Sextum bellum erit inter regem gloriae, et regem superbiae, inter angelos et homines. In hoc bello rex Christus cum universo exercitu angelorum
Abbreviated transcription (Latin):
ciderunt. ⁊ tam̃ palmam uicto¬
rie receꝑunt. Sub gr̃a uͦ primũ
bellum fuit int̃ sponsum ⁊ adul¬
t̃um. uidelicet int̃ xp̃m ⁊ diabo¬
lum. quod ceptum ẽ ab herode ⁊
puscis. ⁊ finitum ẽ in destructiõe
ydolatrie ⁊ uocatione gentium:
In hoc bello sponsus cum adulc̃o
pbiellum iniit. qñ eum in die bel
tͣnsfixit. moxq duces ex̾citus sui
misit. qui ciuitates iniuste a ty¬
ranno possessas. cum popło reci¬
perent. quia apłos ꝑ orb̃e misit
qui uicos. castella. ciuitates. a di¬
abolo ꝑ ydolatriam obsessas. ad
fidẽ ueri regis. xp̃i reuocarent. Scdm
bellum fuit sub ꝑsecutorib int̾ xp̃i¬
anos ⁊ paganos. quod cepit a petͦ
⁊ nerone. uł symone mago.⁊ finem
habuit sub constantino. In hoc bel¬
lo signifer reginȩ stephanus ceciđ.
om̃sq duces eius scilicet apłi corru¬
erunt. nec non omnis exercitus mar¬
dyrum succubuitꝰ. coronam uite ꝓ¬
meruit. Tertium bellum fuit sub
confessorib. int hereticos ⁊ catho¬

Expanded text:
ictoriae receperunt. Sub gratia vero primum bellum fuit inter sponsum et adulterum, videlicet inter Christum et diabolum quod coeptum ab Herode, et pueris, et finitum est in destructione idololatriae, et vocatione gentium. In hoc bello sponsus cum adultero duellum iniit, quando eum in die belli, transfixit, moxque duces exercitus sui misit, qui civitates injuste a tyranno possessas, cum populo reciperent, quia Apostolos per orbem misit, qui vicos, castella, civitates, a diabolo per idololatriam obsessas, ad fidem veri Regis, Christi, revocarent. Secundum bellum fuit sub persecutoribus, inter Christianos et paganos, quod coepit a Petro et Nerone, vel Simone Mago, et finem habuit sub Constantino. In hoc bello signifer reginae Stephanus cecidit, omnesque duces ejus, scilicet apostoli corruerunt, nec non omnis exercitus martyrum succubuit, et coronam vitae promeruit. Tertium bellum fuit sub confessoribus, inter haereticos et catho
Abbreviated transcription (Latin):
Ad hanc uocationis uocẽ. sunami¬
dis ad regem ẽ conu̾sa. ⁊ ab eo in gͣ¬
tiam est recepta. Que mox institu¬
it in laudem eius choros canen¬
tium.⁊ contͣ castra hostes eiꝰ pug¬
nantium. Conũsa nanq synagoga
ꝓtinus in omni loco xp̃m lauda¬
bte. ubiq contͣ uitia pugnabit:
Uñ rex dic̃ ad reginam sunamitẽ
intuentẽ. ⁊ eius ornatũ mirantẽ:
uid uidebis in sunamite nisi
choros castrorum: Choros ca¬
strorum dixit ꝓpt̃ choros can¬
torum. Cbori castrorum sunt ag¬
mina militantium ꝓ uictoria can¬
tantium. ⁊ intelligunt᷑ durmȩ cre¬
dentium contͣ uitia pugnantium.
⁊ꝓ uictoria exultantium. T̃ aut̃
chorus equiuocum. Chorus ete¬
nim ẽ mensura triginta modioꝵ.
rus quoq ẽ musicum instrumen¬
tum. Chorus nicħominus ẽ locus
psallentium.Chorus ttẽ ẽ mul¬
titudo canentium. Quasi dicat:
Oeccłia nil uidebis aliud in syna¬
goga ad me conũsa.nisi choros
michi laudem canentium ⁊ ca¬

Expanded text:
Ad hanc vocationis vocem SunamiAd hanc vocationis vocem Sunamitis ad regem est regressa, et ab eo in gratiam est recepta; quae mox instituit in laudem ejus choros canentium, et castra contra hostes pugnantium. Conversa namque Synagoga protinus in omni loco Christum laudabit, ubique contra vitia pugnabit. Unde rex dicit ad reginam Sunamitem intuentem ejus ornatum et mirantem:uid videtis in Sunamite nisi choros castrorum? Choros castrorum dixit propter choros cantorum. Chori castrorum sunt agmina militantium, pro victoria cantantium, et intelliguntur turmae credentium, contra vitia pugnantium, et pro victoria exsultantium. Est autem chorus aequivocum: Chorus est mensura triginta modiorum, rus quod est musicum instrumentum. Chorus nihilominus est locus psallentium. Chorus item est multitudo canentium. Quasi dicat: O Ecclesia, nil aliud videbis in Synagoga ad me conversa, nisi choros mihi laudem canentium, et ca
Abbreviated transcription (Latin):
tere reũtere sunamitis. reũtere re¬
uerte ut intueamur te. Scilicet
synagoga postquam xp̃m regem
occidit. sub euis dñio ẽẽ erubuit:
s uox p̃dicatorum reuocat eam
ddicens. reũtere reu̾tere sunamitis:
Sunam est cuiitas in qua he¬
liseus suscitauit mortuũ. ⁊ signi¬
tis captiua. ⁊ intelligit᷑ synagoga.
a diabolo in ꝑditione captiuata:
Dr̃ etiam sunamitis coccinea. qr¬
sanguine xp̃i tedempta. huic dt̃
a p̃dicatorib eugłii quat reuer¬
dere. scilicet a quatuo lplagis mun¬
di.ab errore ꝑfidie ad fidem xp̃i ꝯ
uertere uł reuertere ad redemptorẽ
tuum de uocantẽ te susciꝑe uolentẽ
in eum credendo. reuertere ad eum
pmissam uitam ab eo sꝑando. ut
intueamur de .i. ut imitemur de:
am intuentes laudemus dm̃. Iudi
nanq in fine mundi conũsi. dante
conũsationis erunt. quod eccłia
mirabitur ⁊ eius exemplo utetur:
eccłiam ciuitatẽ d̃i. audire a xp̃ia¬
nis ũbum dñi. ⁊ uiuent hisdem in¬
sticutis. ut olim eccłia sub apłis:

Expanded text:
tere, revertere, Sunamitis, revertere, revertere, ut intueamur te. Scilicet Synagoga, postquam Christum regem occidit, sub ejus dominio esse erubuit; sed vox praedicatorum revocat eam, dicens: Revertere, revertere Sunamitis. Sunam est civitas, in qua Elisaeus mortuum suscitavit, et signitis captiva, et intelligitur Synagoga a diabolo in perfidia captiva. Dicitur etiam Sunamitis coccinea sanguine Christi redempta. Huic dicitur a praedicatoribus Evangelii quater revertere, scilicet a quatuor plagis mundi; ab errore perfidiae ad fidem Christi convertere, vel revertere ad Redemptorem tuum te vocantem, te suscipere volentem, in eum credendo; revertere ad eum,sam vitam ab eo sperando; ut intueamur te, id est, ut imitemur te. am intuentes laudemus Dominum; Judaei namque in fine mundi conversi, tantae conversationis erunt, quod Ecclesia admirabitur, et ejus exemplo utetur; Ecclesiam civitatem Dei, audire a Christianis verbum Domini, et vivent iisdem institutis ut olim Ecclesia sub apostolis.
Abbreviated transcription (Latin):
ueritur cur totiens in hoc can¬
tico amantium. intͦducantur
castra pugnantiũ. Hoc ideo fit
quia sicut milites ꝑacta militia
sponsas ducunt. ita fideles aĩe
post militiam huius uite. sponsi
sui xp̃i amplexus adeunt. ⁊ hu¬
mana natura de paradyso expul¬
sa. doto tp̃e huius utte pugnando
laborat ut ornatum suum recipi-¬
at. quo coronam ꝓmissam regni¬
ꝑcipiat. Post sudorem quippe cer¬
taminis. dabitur corona laudis:
Et hoc sũmoꝑe notandum. quod
duodecies a sponso ut a sponsa ẽ
pugnatum. sexies ante xp̃i aduen¬
tum. ⁊tt̃um sexies post aduentũ
ipsius. Primũ bellum fuit in au¬
la int̃ tẏrannum ⁊ imꝑadorẽ. ⁊ int̃
utͥusq principes ⁊ potestates. qͣndo
tirannus imꝑium inuasit. ⁊ simi¬
lis altissimo ẽẽ uoluit. In hoc bel¬
lo regina scilicet angłica natura.
tyronno diabolo consensit. ⁊ cum
ipso et̃num exilium subiit. Nam
uictus a rege deo. cum om̃ib suis
de aula celi cecidit. ⁊ carc̾is infer-¬

Expanded text:
eritur cur toties in hoc Cantico amantium introducantur castra pugnantium. Hoc ideo fit, quia sicut milites peracta militia sponsas ducunt, ita fideles animae post militiam hujus vitae sponsi sui Christi amplexus adeunt. Et humana natura de paradiso expulsa toto tempore hujus vitae pugnando laborat, ut ornatum suum recipiat, quo coronam regni promissam percipiat. Post sudorem quippe certaminis, dabitur corona laudis. Et hoc summopere notandum, quod duodecies a sponso vel a sponsa est pugnatum. Sexies ante Christi adventum, et iterum sexies post Christi adventum. Primum bellum fuit in aula inter tyrannum et imperatorem, et inter utriusque principes et potestates; quando tyrannus imperium invasit, et similis Altissimo esse voluit. In hoc bello regina, scilicet angelica natura, tyranno diabolo consensit, et cum illo aeternum exsilium subiit. Nam victus a rege Deo cum omnibus suis de aula coeli cecidit, et carceris infer
Abbreviated transcription (Latin):
ca uideat. idest ut oꝑa humilium.
⁊ fidẽ fidelium.⁊ patientiam mr̃m
remuneret. Cet̃a quȩ sequunt᷑ sic de
synagoga intelligenda sunt. ut supͣ
exposita sunt. De eccl̃ia aut̃ cepta
allegoria ẽ ꝓsequenda. quȩ dicit.

Expanded text:
ca videret, id est, ut opera humilium, et fidem fidelium, et patientiam martyrum remuneraret. Caetera quae sequuntur, sic de Synagoga intelligenda sunt, ut supra exposita sunt. De Ecclesia autem coepta allegoria est prosequenda, quae dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmeruit. Tertium bellum fuit sub
edificatorib t᷑ris int̃ liberos ⁊ ser.¬
uos. quod cep̃ a sem ⁊ cham ⁊ fim¬
tum ẽ in diuisione linguarum
Quartum fuit sub patriarchis
quod cepit ab abraham ⁊ phara¬
one. ⁊ t̃minum habuit in subm̃¬
sione exercitus pharaonis in ma¬
ri rubro. In hoc bello ꝑsecutus ẽ
ysmael ysaac. laban iacob. fra¬
rł. Quintum fuit sub data lege.
int̃ dĩ culdores ⁊ gentiles. quod
ceptum ẽ a iosue ⁊ amalech.⁊
finitum sub pacifico regno sa¬
lomonis. Sextum fuit sub regi¬
tas. uł int̾ babilonios ⁊ iudeos.
quod cep̃ a roboam.⁊ iheroboam

Expanded text:
sub aedificatoribus turris, inter liberos et servos, quod coepit a Sem et Cham, et finitum est in divisione linguarum. Quartum bellum fuit sub patriarchis, quod coepit ab Abraham et Pharaone, et terminum habuit in subversione exercitus Pharaonis in mari Rubro. In hoc bello persecutus est Ismael Isaac, Laban Jacob, frael. Quintum bellum fuit sub data lege, inter Dei cultores et gentiles, quod coeptum est a Josue et Amalec, et finitum est sub pacifico regno Salomonis. Sextum bellum sub regitas, vel inter Babylonios et Judaeos; quod c
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt: demum ꝑhereticos falso
dogiate. ꝑ falsos xp̃ianos simu¬
latione ubiq uexauerunt: ⁊ in
hiis omnib ei non p̃ualuerunt.
Ad huc sub antixp̃o eorum duce¬
omnib modis temptationum in¬
stabunt: ut eam abamore sponsi
au̾tant. ut ꝓmissam coronam ꝑ¬
dat. ⁊ minime p̃ualebunt: quia
ipsa eternam głam ꝓ patientia:
ipsi uero eternum supplitium. ꝓ

Expanded text:
verunt, demum per haereticos falso verunt, demum per haereticos falso dogmate, per falsos Christianos simulatione ubique vexaverunt. Et in his omnibus ei non praevaluerunt. Adhuc sub Antichristo eorum omnibus modis tentationum instabunt, ut eam ab amore sponsi avertant, ut promissam coronam perdant et minime praevalebunt, quia ipsa aeternam gloriam pro patientia, ipsi vero aeternum supplicium
Abbreviated transcription (Latin):
t hoc magno ꝑe notandum.
quam multis malis eam ty¬
rannus. ⁊ emula eius sepe temp¬
tauerunt. quot malis. quot dolis.
qͦt insidiis. quot artib eam abamo
sponsi. auertere conati sunt: nec
ualuerunt. Et ut pauca de pluri¬
bus replicem: in primis signiferũ¬
eiꝰ abes iniudiose strauerunt.⁊ ꝑ gygn¬
tes multa nefaria ei intulerunt.:⁊
patriarchas uariis modis afflixe¬
runt: ioseph alumpnum eius. ꝑ
fr̃s uenditum. carceri mendaciter
incluserunt: ipsam in egẏpto ꝑe¬
grinantem. uariis cruciatib ꝑ
pharaonem ⁊ ppłm eius afflixer̃t:
filios eius crudeliter necauerunt:¬
de egypto egredientem: consiliis
iarmis inpiorum impugnabant:
interram reꝓmissionis positam.
sub iudicibus et regibus. mustis
bellis necauerunt:⁊ ꝓpħas euis di¬
uersis penis occiderunt: macha¬
beos crudeliter lacerauerunt:sub
apłis. ⁊ eorum successib omina
nienbra eccłe exquisitis. ⁊ mnaudi¬
tis penis. per udeos gentiles dis¬
cerpserunt: mille mortib neca¬

Expanded text:
t hoc magnopere notandum, quam multis malis eam tyrannus et aemula ejus saepe tentaverunt, quot modis, quot dolis, quot insidiis, quot artibus eam ab amore sponsi avertere conati sunt et non valuerunt. Et ut pauca de pluribus replicem, in primis ejus signiferum Abel invidiose straverunt, per gigantes multa nefaria ei intulerunt, patriarchas vero variis modis afflixerunt. Joseph alumnum ejus per fratres venditum, carceri mendaciter incluserunt, ipsam in Aegypto peregrinantem variis cruciatibus per Pharaonem et ejus populum afflixerunt, et filios ejus crudeliter necaveruntDe Aegypto egredientem consiliis et armis impiorum impugnaverunt, in terram promissionis positam sub judicibus et regibus multis bellis vexaverunt. Prophetas ejus diversis poenis occiderunt, Machabaeos crudeliter laceraverunt, sub apostolis et eorum successoribus omnia membra Ecclesiae exquisitis et inauditis poenis per Judaeos et gentiles discerpserunt, mille mortibus neca
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc non sit: genpons et treni
dicit. Osculetur iisosculo oris
sui. Ac si dicat.I Tqui in mea car¬
ne. indextra patr sedet. m̃s ad¬
uocatus iustus uidx: me de pec¬
catis dolentem. de u̾dortio suoti¬
mendẽ. uisitando osculei..
ce uero sic.

Expanded text:
dine non sit gemens et tremens dicit: Osculetur me osculo oris sui. Ac si dicat: Ille qui in mea carne in dextera Patris sedet, meus advocatus, justus Judex me de peccatis dolentem, de judicio suo trementem, visitando osculetur,ce vero sic
Abbreviated transcription (Latin):
sis disciplinis artium feruentes. qͣꝵ
studia ꝓbat. ⁊ aliis ad umitandũ de¬
monstrat. Ibi quoq uidet mala pu¬
nica .i. patientes. exemplo mrum se
mortificantes. Quos inspic̃ dũ aliis
in exemplum ꝓponit. Suum enĩ
uid̾e ẽ ꝓbare. uł aliis demonstrare.
uł remun̾are. In hoc orto quoq de

Expanded text:
rsis disciplinis artium ferventes, quarum rsis disciplinis artium ferventes, quarum studia probat, et aliis ad imitandum demonstrat. Ibi quoque videt mala punica, id est patientes exemplo martyrum se mortificantes. Quos inspicit, dum aliis in exemplum proponit. Suum enim videre, est probare, vel aliis demonstrare, vel remunerare. In hoc horto quemque
Abbreviated transcription (Latin):
ad quos timidi confugiuñt. quia
ip̃i contͣ damascum respiciunt. idẽ
diaboli humanũ sanguinẽ sitien
tis insidias uigilant̃ preueniunt:¬
ed ⁊ caput tuum ẽ sicut carme¬
lus. hoc ẽ p̃lati tui qui te regẽ
in sp̃italib. ut capt̃ membra regit.
sunt in uirtutib alti. ⁊ circũcidunt
de a uitiis & peccatis circumcisione
sp̃itali. Et comȩ capitis tui sict̃
purpura regis iuncta canalib scił.
es pulchra ⁊ laudabilis. qr cunctis
popłis imnitabilis.Tropologice
aut̃ ortus nucum ẽ quodlib clau¬
strum. uł locus sp̃italium. qui sunt
ut nuces ext̃ius amari in afflictio¬
ne carnis. int̾ius dulces in uirtutibꝰ:
alii sapientiam. alii scientiam. alii
castitatẽ. alii humilitatẽ.Ibi uidr
poma conuallium. dum remunerat
oꝑa humilium. ut ꝑ alios ea uidet.
dum ea imitant᷑ quȩ p̃cipit dicens.
Luceat lux ur̃a coram hominibus
patrẽ urũm qui in celis ẽ. Ibi etiam
uidet uineas florentes .i. cellas diũ¬

Expanded text:
ad quos timidi confugiunt, quia ad quos timidi confugiunt, quia ipsi contra Damascum respiciunt, id est diabolum, humanum sanguinem sitientem, ejus insidias vigilanter praeveniunt. Caput etiam tuum sicut Carmelus. Hoc est, praelati tui qui te regunt in spiritualibus, ut caput membra regit, sunt in virtutibus alti, et circumcidunt te a vitiis et peccatis, circumcisione spirituali. Comae tui capitis sicut purpura regis juncta canalibus.es pulchra et laudabilis, quia cunctis populis imitabilis Tropologice autem hortus nucum est quodlibet claustrum, vel locus spiritualium, qui sunt, ut nuces, exterius amari in afflictione carnis, interius dulces in virtutibus. alii sapientiam, alii scientiam, alii castitatem, alii humilitatem, ibi videt poma convallium, dum remunerat opera humilium; vel per alios ea videt, dum ea imitantur quae praecipit, dicens: Luceat lux vestra coram hominibus, Patrem vestrum qui in coelis est . Ibi etiam videt vineas florentes, id est cellas dive
Abbreviated transcription (Latin):
uidaicus ⁊ isrłiticus. qui erant ge¬
melli. scilicet pares in lege dĩ. filii
capreȩ uidł synagoge. Ubera po¬
suit ꝓ his qui sugunt ub̾a. effici¬
ens ꝓ effectu. Uł duo ub̃a sunt.
duo p̃cepta caritatis. duo uero
hinnuli actiui ⁊ contẽplatiui. qͥ
sunt in dilectione gemelli filii ca¬
preȩ scilicet eccłiȩ Collum uͦ
tuum sicut turris eburnea. Hoc
est illi qui u̾bo ⁊ exemplo iungc̃
de corpus michi capiti. st̃ firmi
in uirtutibus ut turris. ⁊ ut ele¬
phas cuius os est ebur. casti in
moribus. Oculi aut̃ tui pisci¬
nȩ sicut in esebon. hoc ẽ qui pre¬
uident dibi futura bona. ⁊ ducunt
de doctrina sua ad ista. st̃ pleni
cuerunt merorem penitentie ꝓ
fide eccliȩ multitudinis fidelium:
Quȩ ido filia dr̃. qr regni heres
creditur. Nasus quoq tuus sic̃
turris lybani quȩ respic̃ contͣ da¬
mascum. Hoc ẽ illi qui sunt uite
discrete. qui uitia a uirtutib dis¬
c̃nunt. in hoc sunt fortes ut tur

Expanded text:
Judaicus et Israeliticus, qui erant geJudaicus et Israeliticus, qui erant gemelli, scilicet pares in lege Dei, filii capreae, videlicet Synagogae. Ubera posuit pro his qui sugunt ubera, efficiens pro effectu. Vel duo ubera sunt duo praecepta charitatis; duo vero hinnuli, activi et contemplativi, qui sunt in dilectione gemelli filii capreae, scilicet Ecclesiae. Collum vero tuum sicut turris eburnea. Hoc est illi, qui verbo et exemplo jungunt te corpus mihi capiti, sunt firmi in virtutibus, ut turris, et ut elephas, cujus os est ebur, casti in moribus. Oculi tui sicut piscinae in Hesebon. Hoc est illi, qui praevident tibi futura bona, et ducunt te doctrina sua ad ista, sunt pleni cuerunt moerorem poenitentiae, pro fide Ecclesiae multitudinis fidelium, quae ideo filia dicitur, quia regni haeres creditur. Nasus quoque tuus sicut turris Libani, quae respicit contra Damascum. Hoc est illi, qui sunt in te discreti, qui vitia a virtutibus discernunt, in hoc sunt fortes ut turr
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ st̃ tua femora. ꝑ sp̃italem in¬
delligentiã. ut sp̃itales partus e¬
dant. ut monile de sua doctrina
ornant. quȩ intelligentia facta ẽ
artificis. qn aꝑuit illis sensum ut
intelligerent scripturas. Necñ
umbilicus tuus crat̃ dornatilis
nunqͣm indigens poculis. Hoc ẽ
giles ⁊ infirmi st̃. qͣsi dorno bonȩ
oꝑationis planati. ⁊ ut crat̃ plenꝰ
poculis ꝓpinant ꝓximis pocula
caritatis. Uent̃ quoq tuus sic̃
ac̾uus tritici uallatus liliis. hoc
est illi qui sp̃itales filios gen̾ant
elemosinis nc̃ seminant. quo po¬
steꝰ ac̃uos tritici .i. mercedes oꝑ̃m
metant. quȩ uallata sunt liliis.
i. stipata uirtutib. Xp̃c quippe
ẽ triticum. de cuius pane cotidie
reficimur. cuiꝰ ac̾uus ẽ multitudo¬
fidelium. Quo etiam ub̃a tua
sicut duo humuli gemelli capreȩ.
hoc ẽ illi qͥ sugunt duo destam̃ta.
quȩ sunt tua ub̃a st̃ ita in diuino
cultu studiosi. sic̃ duo olim ppłi.

Expanded text:
quae sunt tua femora per spiritalem inquae sunt tua femora per spiritalem intelligentiam, ut spiritales partus edant, ut monile te sua doctrina ornant, quae intelligentia facta estartificis, quando aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas. Necnon umbilicus tuus crater tornatilis, nunquam indigens poculis. Hoc est giles et infirmi sunt, quasi torno bonae operationis planati, et ut crater plenus poculis propinant proximis pocula charitatis. Venter quoque tuus sicut acervus tritici vallatus liliis. Hoc est illi, qui spiritales filios generant, eleemosynis nunc seminant, quae postea acervos tritici, id est mercedes operum metant, quae vallata sunt liliis, id est, stipata virtutibus. Christus quippe est triticum, de cujus pane quotidie reficimur, cujus edelium. Duo etiam ubera tua, sicut duo hinnuli gemelli capreae. Hoc est illi, qui sugunt duo Testamenta, quae sunt tua ubera, sunt ita in divino cultu studiosi sicut duo olim populi,
Abbreviated transcription (Latin):
te nisi choros castroꝵ: Quasi di¬
cat. O pͥmitiua eccłia in sunamite
i. in gentilitate. pͥus captiuata a
tyranno. nunc ꝑ me lib̃a facta. olĩ
ñ uidisti nisi discordiam belloꝵ. s
amplius non uidebis in ea nͥ choros
castroꝵ. choros dm̃ canentium. ca¬
stra contͣ demones ⁊ uitia pugnan¬
tium. Quos choros ⁊ castra mox la¬
udando enumerat. ꝙ eoꝵ oꝑa ad
remunerandum approbat. Quã
pulchri sunt gressus tui in calcia¬
mentis filia principis. Qͦd est dic̃e
Deccłĩa prius filia pͥncipis mundi.
scilicet diaboli. nc̃ filia pͥncipis pa
in fide. ⁊ coram hominib in opere.
hii qui de portant ad bona studia
suis exhortationib quasi quibꝰdã
g̃ssibus. ⁊ hoc in calciam̃tis. id est
in scõꝵ exemplis. ꝑ quoꝵ uestigia
gͣdiunt᷑. ⁊ te sequi hortant᷑. Iun¬
ctura feminũ duorum sic̃ monilia
que fabricata st̃ manu artificis:
hoc ẽ qui coniungunt duas leges

Expanded text:
te, nisi choros castrorum? Quasi dite, nisi choros castrorum? Quasi dicat: o primitiva Ecclesia in Sunamite, id est, in gentilitate prius captiva, a tyranno nunc per me libera facta; olim non vidisti nisi discordiam bellorum, sed amplius non videbis nisi choros castrorum, choros Deum canentium; castra contra daemones et vitia pugnantium. Quos choros et castra mox laudando enumerat, quia eorum opera ad remunerandum approbat. Quam pulchri sunt gressus tui in calceamentis, filia principis! Quod est dicere: o Ecclesia prius filia principis mundi, id est diaboli, nunc filia principis pacin fide, et coram hominibus in opere, hi qui te portant ad bona studia suis exhortationibus quasi quibusdam gressibus, et hoc in calceamentis, id est, in sanctorum exemplis; per quorum vestigia gradiuntur, et te sequi hortantur. Junctura etiam femorum tuorum sicut monilia, quae fabricata sunt manu artificis. Hoc est illi, qui conjungunt duas leges,
Abbreviated transcription (Latin):
quib xp̃c dicit. nisi penitentiam
agatis ꝑibitis. ⁊ in ignẽ et̃num
ibitis. Porro apłi uł eorum disci¬
puli. qui hanc quadrigam ꝑ mun¬
dum traxerunt. dixerunt michi:
eũtere reũtere sunamitis reu̾¬
Idere reu̾tere ut intueamur de:
Sunamitis quod dr captuia fuit
gentilitas a tyranno captiuata
in ydolatria. Hec coũsa est ab er-¬
rore infidelitatis ad uerum regẽ
xp̃m ꝑ fidẽ. reũsa est de sordibus
ydolatriȩ ꝑ baptismũ. reu̾sa ẽ de
mala uita ꝑ penitentiam. reu̾sa
est de gentili ritu ꝑ bona opera:
hanc intuitȩ sunt filiȩ syon. id est
eccłie de iudeis conũse in studio sc̃e
conũsationis feruere ⁊ imitate st̃
eam. Primitiua gͥ eccłia audiens
quod rex eccliam gentium aurorȩ
comparauerit in coniugatis. lunȩ
in continentib. soli in doctoribus.
castris in mr̃ib. intuetur eiꝰ pulcͥri¬
tudinẽ. ⁊ miratur eius subitam in¬
mutationẽ. Quam rex alloquitur
dicens. Quid uidebis in sunami¬

Expanded text:
quibus Christus dicit: Nisi poenitentiam egeritis, peribitis, et in ignem aeternum ibitis. Porro apostoli vel eorum discipuli, qui hanc quadrigam per mundum traxerunt, dixerunt mihi: Revertere, revertere, Sunamitis, revertere, revertere, ut intueamur te. Sunamitis quod dicitur captiva, fuit gentilitas a tyranno captivata in idololatria, haec reversa est ab errore infidelitatis, ad verum regem Christum per fidem, reversa est de sordibus idololatriae per baptismum, reversa est de mala vita, per poenitentiam, reversa est de ritu gentili per bona opera. Hanc intuitae sunt filiae Sion, id est Ecclesiae de Judaeis conversae, in studio sanctae conversationis fervere, et imitatae sunt eam. Primitiva igitur Ecclesia audiens, quod rex Ecclesiam gentium aurorae comparaverit in conjugatis, lunae in continentibus, soli in doctoribus, castris in martyribus, intuetur ejus pulchritudinem, et miratur ejus subitam immutationem; quam rex alloquitur, dicens: Quid videbitis in Sunami
Abbreviated transcription (Latin):
uitia pugnant. S ⁊ in claustͥs
sunt uere chori castroꝵ. quia in
choris deo iubilant. ⁊ in claustͥs
quasi in castris contͣ demones
pugnant. Et qr anima b̃t sua
membra sibi congrua. singula
laudant᷑ a xp̃o ꝑ ꝓpria offitia:

Expanded text:
vitia pugnant; sed et in claustris vitia pugnant; sed et in claustris sunt veri chori castrorum, quia in choris Deo jubilant, et in claustris quasi in castris contra daemones militant, et quia anima habet sua membra sibi congrua, singula laudantur per propria
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑturbat. ⁊ hoc ꝓpt̃ quadrigas
amminadab.i. ꝓpter cõminatio¬
impii in ignẽ et̾num. Currus qͦq
conũsatione confundit᷑. cui uł eu¬
angłium uł iustus dic̃. Reũtere
reũtere sunamitis reũdere reu̾tere
ut intueam᷑ te. Sunamitis quod
dr captiua. ẽ anima in peccatis
tuor modis ab illa captiuitate ad¬
xp̃m reũtitur. scił. ꝑ penitentiam.
ꝑ confessionẽ. ꝑ bonam oꝑationẽ.
ꝑ bonam exhortationẽ. Oportet e¬
nim ut peccator in pͥmis peccata
quatuor modis anima redit. dũ
quatuor pͥncipales uirtutes arri¬
pit. Talem ad imitandum in
mundo moriturus ingredit᷑ huiꝰ
subitam conũsionẽ dum quisq
scłaris mirat᷑. ei a sp̃italib dicit᷑:
Quid uidebis in sunamite nisi
choros castroꝵ: Hoc est in ani¬
ma prius captiua in uitiis. s nẽ
ad uirtutes conũsa. ñ uidebis am¬
plius nisi laudes di.⁊ pugnam
cont᷑ insidias diaboli. Conuersi
quippe semꝑ dm ꝓ sua salua¬
tione laudant. ⁊ iugit̃ contra

Expanded text:
turbat; et hoc propter quadrigas Aminadab, id est propter comminatioimpii in ignem aeternum. Currus quoquconversatione confunditur, cui vel Evangelium vel justus dicit: Revertere, revertere, Sunamitis, revertere, revertere, ut intueamur te. Sunamitis, quod dicitur captiva, est anima in peccatis pta. Haec ab illa captivitate m revertitur, scilicet per poenitentiam, per confessionem, per bonam operationem, et per bonam exhortationem. Oportet enim ut peccator in primis peccata. Vel quatuor modis anima redit, dum quatuor principales virtutes arripit Talem alii ad imitandum intmundo moriturus ingreditur. Hujus subitam conversionem, dum quisque saecularis miratur, ei per spirituales dicitur: Quid videbis in Sunamite nisi choros castrorum? hoc est, in anima prius captiva in vitiis, sed nunc ad virtutes conversa, non videbis amplius nisi laudes Dei, et pugnam contra insidias diaboli. Conversi quippe semper Deum pro sua salvatione laudant et jugiter contra
Abbreviated transcription (Latin):
ota quod sponsa uoluptatẽ:¬
que ad excolendam uineam
mittitur. tribus nominibꝰ appellat᷑
scilicet amica. tolumba. formosa:
quia nimirum cultura uineȩ. qͦd
est p̃dicatio his solis commititur.
in quibus recta fides. & simplex oꝑ
quatinus faciendo que docent. st̃
dei amici: ñ lucri causa oꝑantes.
si nt columbini: indilectione si nt
formosi. his septẽ a sponso ꝓponun¬
sp̃c sci septẽ modis excolitur: dũ
ꝑ p̃dicationẽ. hyems infidelitatis
soluitur. & ymber bellorum solula¬
tur: & flores .i. initia bonorum ꝓ¬
dutuntur.sarmenta uitioꝵ am¬
putantur. Uox turturis .i. simpli¬
cis p̃dicationis. in culta terra.i. in
corde iam credulo libent̃ auditur.
ficus. ꝓfert fructum. uideł. quisq
filia pharaonis. ꝓ filia babylonis :¬
& cum ea regis legati mittuntur.
ꝓ regina austri: cui a spõso dicit᷑.

Expanded text:
ota quod sponsa, quae ad colendum vineam mittitur, tribus nominibus appellatur, scilicet, amica, columba, formosa, quia nimirum cultura vineae, quod est praedicatio, his solis committitur, in quibus recta fides, et pura dilecquatenus faciendo quae docent, sint Dei amici non lucri causa operantes, sint columbini, in dilectione sint formosi. Haec septem a SpirituSpiritus sancti septem modis excolitur, dum per praedicationem hiems infidelitatis solvitur, et imber bellorum sedatur, et flores initia bonorum producuntur, sarmenta vitiorum amputantur, vox turturis, id est simplicis praedicationis, in culta terra, scilicet, in corde jam credulo libenter auditur. Ficus profert fructum, scilicet, quisque filia Pharaonis pro filia Babylonis, et cum ea regis legati mittuntur pro regina austri, cui a sponso dicit
Abbreviated transcription (Latin):
meo. Eccłia ẽ ciuitas. uł domus
uł templum dĩ. cuius ostium ẽ fi¬
des. ꝑ quam intͣtur ad patrẽ fami¬
lias xp̃m. Pessulum ostii ẽ infide¬
litas. uł duricia cordis. qua ostiũ
fidi obstruit᷑. ne. xp̃c in domũ aĩe
ingrediatur. S pessulum ostii
sponsus in cubiculum cordis reci¬
pitur. Unde scribit᷑. Ecce sto ad
uisitat. S hoc ostium aperit qͥ
animam penitentis sapientia re-¬
pleuerit.⁊ consolatione scͥpturarũ
satiauerit. Ubi aut̃ pulsanti non
aꝑitur. declinat ⁊ transit ad eum.
qui ei ianuam cordis reserat. Uñ
declinat. qui ei cor pessulo duritie
obstruunt. ad illos uͦ transit. qͥ
ei penitendo aꝑiunt. Similitudo
ẽ ab illo qui diu ad ostium amice
pulsans non intmittit᷑. ⁊ indig¬
nans regredit᷑. Declinat etiam di¬
lectus ⁊ transit. dum diuinitas
eius mente cogitantis excedit. S
quia ubi sermodiuinus recipit᷑.
ibi ꝓtinus cor in malitia indura¬
tum ad penitentiam emollitur.
recte subiungitur.

Expanded text:
itas, vel domus, vel templum Dei, cujus ostium est fides, per quam intratur ad patremfamilias Christum. Pessulum ostii est infidelitas vel duritia cordis, qua ostium fidei obstruitur, ne Christus in domum animae ingrediatur. Sed pessulum ostii sponsus in cubiculum cordis recipitur. Unde scribitur: Ego sto ad visitat, sed hoc ostium aperit qui animam poenitentis sapientia repleverit, et consolatione Scripturarum satiaverit. Ubi autem pulsanti non aperitur, declinat et transit ad eum, qui ei januam cordis reserat: Undedeclinat qui ei cor pessulo duritiae obstruunt: ad illos vero transit, qui ei poenitendo aperiunt. Similitudo est ab illo qui diu ad ostium amicae pulsans non intromittitur, et indignans regreditur. Declinat etiam dilectus, et transit, dum divinitas ejus mentis cogitationem excedit. Sed quia ubi sermo divinus recipitur, ibi protinus cor in malitia induratum ad poenitentiam emollitur recte subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
cantiea laucorum.
nprincipiis librorum tͥa requi-¬
rũntur: scilicr auctor. mat̾ia. in¬
tentio. Auctor. ut nou̾is nomen
septoris: utrum ethnicus. anfi

Expanded text:
CANTICA CANTICORUM. In principiis librorum tria requiruntur, scilicet, auctor, materia, intentio. Auctor, ut noveris nomen scriptoris, utrum ethnicus, an fi
Abbreviated transcription (Latin):
ccłia dolens synagogam
a fide xp̃i tamdiu separari
orat eam sibi assotiari dicens:
Dilectus meus qui de me orto
suo aquilonem diabolum ꝑ fi¬
dem expulit.⁊ austrum sp̃m san¬
ctum ꝑ grãm introduxit. ⁊ aro¬
mata carismatũ in me multipli¬
cauit. ipse etiam ꝑ grãm ueni¬
at in iudeam ortum suum. ite
comedat fructum pomorum

Expanded text:
ia dolens Synagogam a fide Christi tandiu separari, orat eam sibi associari, dicens: Dilectus meus, qui de me horto suo aquilonem diabolum per fidem expulit, et austrum Spiritum sanctum per gratiam introduxit, et aromata charismatum in me multiplicavit; ipse etiam per gratiam veniat in Judaeam hortum suum, ut comedat fructus pomorum
Abbreviated transcription (Latin):
um diuiditur in tͥa: q p̃fert tͥa se¬
cłi tempora. uidelici. ante legem.
sub lege. sub gr̃a. quib om̃s iusti
contra uitia. ⁊ peccata pugnauer̃t:
quorum uictorias psalmi canunt:
qͥ psalmi in qͥndetimm decadas dis¬
tribuunt᷑. que ueluti totidem gradꝰ
cui scale ad celũ erecte inserunt᷑:
ꝑ quam uictores de ualle lacͥmaꝵ
scandant ad alta celoꝵ. Hic aut̃ liber¬

Expanded text:
um dividitur in tria, et praefert tria saeum dividitur in tria, et praefert tria saeculi tempora, videlicet, ante legem, sub lege, sub gratia, quibus omnes justi contra vitia et peccata pugnaverunt, quorum victorias psalmi canunt. Qui psalmi in quindecim decadas dividuntur, quae veluti totidem gradus cuidam scalae, ad coelum erectae, inseruntur, per quam victores de valle lacrymarum scandant ad regna coelo
Abbreviated transcription (Latin):
loco agyographie calculũ ponunt.
qͥa nimirum qͥnq gradus sunt a
contactus ⁊ oscła: factũ. In pͥmis nã¬
que puella placita uisu eligit᷑. de¬
inde electã amans alloqͥtur: tercio
blando contactu amplectit᷑. qͣrto os¬
cłatur: qͥnto res facto ꝑagitur. Sic
ũs pͥmitiuã eccłam in patarchis
uisũ p̃destinationis elegit: dũ abra¬
e dixit᷑. In semine tuo benedicentur
om̃s gentes. In moyse et ꝓphis. hanc
allo cutus est dicens. Si feceris. que
p̃cipio tibi: dabo tͥ terram fluentẽ
lac. ⁊ mel. hanc p̃sentia assumpte
carnis tetigit: dicens. Henite ad me
om̃s qͥ laboratis et honerati estis. et
ego refitiam uos. Huc oscłm p̃bu¬
it: dũ uictor mortis resurgens. pacẽ
amissam ei reddidit dicens. Pax uo¬
bis. Ad huc factũ restat: qd̾ tunc e.¬
rit. qñ ꝑacto uiditio. in gaudio dñi
m̃is liber sacre scͥpture. habet
ꝓpͥas diuisiones: ⁊ ꝓpͥas numeri
significationes. Uerbi gr̃a. P salteri.¬

Expanded text:
loco agiographiae calculum ponunt, loco agiographiae calculum ponunt, quia nimirum quinque gradus amoris contactus et oscula, factum. In primis namque puella placita visu eligitur, deinde electam amans alloquitur, tertio blando contactu amplectitur, quarto osculatur, quinto res facto peragitur. Sic Deus primitivam Ecclesiam in patriarchis visu praedestinavit et elegit, dum Abrahae dixit: « In semine tuo benedicentur omnes gentes . » In Moyse et prophetis hanc allocutus est, dicens: « Si feceris quae praecipio tibi, dabo tibi terram fluentem lac et mel . » Hanc praesentia assumptae carnis tetigit dicens: « Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis et ego reficiam vos . » Huic osculum praebuit, dum victor mortis resurgens pacem amissam ei reddidit, dicens: « Pax vobis . » Adhuc factum restat, quod tunc erit quando peracto judicio in gaudium Domini mnis liber sacrae Scripturae habet proprias divisiones et proprias numeri significationes, verbi gratia, Psalteri
Abbreviated transcription (Latin):
rii dicebantura ẽ etiam liber in qͦ
legit᷑. H ic liber est unus de .uii. a¬
gỹographie. Sacra qͥppe scͥptura:
testamentũ. Uetis testam̃ti scͥptores
fuerunt ꝓpħe: noui aut̃ testam̃ti.
scͥptores. apłi exstiterunt. Utriusq
Audiã qͥd loquatur in me dñs d̾s.
Noui ut legitur: ñ enim uos estiᷤᷤ
qui loquimini: sed sp̃c patris ur̃i
qui loquitur in uobis. Uetus tes¬
tam̃tum partitur intͥa: in historiã
in ꝓphetiam. in agyographiam.
istoria est. que narrat p̃terita.
ut genesis: ꝓphetia. que p̃dicat
futura. ut ysaias: agyographia.
que tractat et̾na ut dauid. S unt
aut̃ agyographie.uii. libriꝰ qui
cet iob dauid ꝑabole. eccłastes.can¬
tica. liber sapientię. eccłasticus. Ex
cantica sp̃ui scientie: liber sapĩe.
notandũ qd̃ cantica sp̃ui scientie as¬
signantur: quia scientia totius scͥp¬
ture. canticis inclisditur. ꝓ pterea et¬
hoc notandũ. qd̾ cantica in quinto

Expanded text:
rii dicebantur. Est enim liber in quo rii dicebantur. Est enim liber in quo legitur. Hic liber est unus de septem agiographiae. Sacra igitur Scriptura Testamentum. Veteris Testamenti scriptores fuerunt prophetae; Novi autem Testamenti scriptores apostoli exstiterunt; utriusque vero Audiam quid loquatur in me Dominus Deus . » Novi, ut legitur: « Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis . » Vetus Testamentum partitur in tria; in historiam, prophetiam, agiographiam. Historia est quae narrat praeterita, ut Genesis. Prophetia est quae praedicit futura, ut Isaias. Agiographia est quae tractat aeterna, ut David. Sunt autem agiographiae septem libri, qui cet Job, David, Parabolae, Ecclesiastes, Cantica, liber Sapientiae, Ecclesiasticus. Ex Cantica spiritui scientiae, liber Sapientinotandum quod Cantica spiritui sapientiae assignantur, quia scientia totius Scripturae Canticis includitur. Praeterea notandum quod Cantica in quinto