comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
male et piger. quare nõ dedisti peccumã
meam mĩmularus ad m̃sam: et ego uem¬
ens cum usuris exegissem illam : Et qͥd
post hec : Quertat hoc a nobis deus.
Imitilem in quit seruũ proicite intere¬
bras extenores. ibi erit fletus et stricor¬
dentium. Quare inquit nõ dedisti poccu¬
lectissimi nõ aliud intelligitur: nͥ id quod
in eccłia predicatur. Fumimilarii qui
tum erit ad mensam cordis ñi nõ dedisse
peccannam dm̃i nr̃i: ita econtranio et un¬
cͥuiq nr̃m non parũ ꝑiculum mimimet
si id quod uerbis acceperit bonis oꝑibus
et nr̃m ꝑiculum agnonisti. quotiens ene¬
nerit ut nobis cardius uerbum dei r¬
stretur: sic hoc moleste accipite. quomͦi
si corꝑi nr̃o cotidiani uictus substancia
subtrahatur. Non em̃ apud nos maior
debet ẽẽ corporis fames quam amne.
Nam quantũ animã digmorẽ ẽẽ nomi¬
nis: tantũ de eius uictu maiorem sollici¬
tudinem habere debemus. Siem̃ caro

Expanded text:
male et piger, quare non dedisti pecuniam male et piger, quare non dedisti pecuniam meam nummulariis ad mensam; et ego veniens cum usuris exegissem illam ? Et quid post haec? Avertat Deus hoc a nobis: Inutilem, inquit, servum projicite in tenebras exterioresuare, inquit, non dedisti peculectissimi, non aliud intelligitur, nisi id quod in ecclesia praedicatur. Nummularii qui tum erit ad mensam cordis vestri non dedisse pecuniam Domini nostri; ita e contrario et unicuique vestrum non parvum periculum imminet, si id quod verbis acceperit, bonis operibus et vestrum periculum agnovistis; quoties evenerit ut vobis tardius verbum Dei ministretur, sic hoc moleste accipite, quomodo si corpori vestro quotidiani victus substantia subtrahatur. Non enim apud nos major debet esse corporis fames quam animae. Nam quantum animam digniorem esse novimus, tantum de ejus victu majorem sollicitudinem haber
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m. Si apls ut se apud dm̃ absolueret
die nodeiq uerbum dnĩ predicabat. quid
nobis fiet iux uel post multos dies com¬
misso nobis gregi spiricualia pascua pro¬
uidemus: Et propterea contestatur id est
iłru qui iudicaturis est uiuos et mortuos.
et aduentum ip̃ius et regnũ eiꝰ. Et quasi
interrogaretur. quare tam metuendã con¬
testacionẽ premitteret secutꝰ adiunxit.
Predica uerbum. insta oportime ĩ portune
argue. obsecra. increpa. Quid est oportu¬
ne ĩportime: nͥ oportune uolentib: ĩ portu¬
ne nolentib.Wolentib audire uerbimi
dei offerendum est. fastidientib inquiren¬
dimi. ne forte contra nos ante tribual
xp̃i stantes dicant se a nobis amonitos nõ
fuisse. et amimaꝵ illoꝵ sangnis de manib
nr̃is requitatur. Unde cum grandi ci¬
more pensare debemus: ne ad nos etiam
illa terribilis sentencia dirigatur. quã ser¬
uus ille audire meruit qui acceptum ca¬
lentũ duplicare noluit. Serue inquit

Expanded text:
um . Si Apostolus, ut se apud Deum absolveret, die noctuque verbum Dei praedicabat; quid de nobis fiet, qui vix vel post multos dies commisso nobis gregi spiritualia pascua providemus? Et propterea contestatur TimotJesu, qui judicaturus est vivos et mortuos, et adventum ipsius, et regnum ejus . Et quasi interrogaretur quare tam metuendam contestationem praemitteret, secutus adjunxit: Praedica verbum, insta opportune, importune; argue, obsecra, increpa . Quid est opportune, importune; nisi opportune volentibus, importune nolentibus? Volentibus audire verbum Dei offerendum est; fastidientibus, ingerendum: ne forte contra nos ante tribunal Christi stantes dicant se a nobis admonitos non fuisse, et animarum illorum sanguis de nostris manibus requiratur. Unde cum grandi tremore pensare debemus, ne ad nos etiam illa terribilis sententia dirigatur, quam servus ille meruit audire, qui acceptum talentum duplicare noluit: Serve, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
adquirere: ne forte si et sacerdotes tor¬
dins noluerint offerre. et populi mitu¬
is ĩpedimentis mundi istius occupati
dedignentur ĩquirere. impleatur illud
quod scriptũ est. Mictam fañ in ter
de dei misericordia qd̾ ita et nobis studi
te tribunal eterni iudicis et nos depre¬
cationib nr̃is bonã possimꝰ rationera
reddere: et uos pro benigna obidien

Expanded text:
dere: ne forte si et sacerdotes tardius voluerint offerre, et populi nimiis impedimentis mundi istius occupati dedignentur inquirere, impleatur illud quod scriptum est, Mittam, inquit, famde Dei misericordia, quod ita et nobis studiute tribunal aeterni Judicis et nos de praedicationibus nostris bonam possimus reddere rationem, et vos pro b
Abbreviated transcription (Latin):
ciam. Prus ergo debemꝰ discere: uͥ postea
mereamur ĩplere. Ut gͦ ista beatitudo
ꝑ dei grãm impleatur in nobis. si in ue¬
ritate ut credimus. et esuritis et sicitis
iusticiam. quotiens uobis uerbum dei
tardius fuerit predicatum. nolite e¬
pectare ut uobis eum ultra debeamꝰᷤ
ingerere. s eciam uos ip̃i quas rõ nobis¬
ex iure debitam. fidelicer a nobis et sit

Expanded text:
tiam. Prius ergo debemus discere, ut postea tiam. Prius ergo debemus discere, ut postea mereamur implere. Ut ergo ista beatitudo per Dei gratiam impleatur in vobis, si in veritate, ut credimus, et esuritis et sititis justitiam, quoties vobis verbum Dei fuerit tardius praedicatum, nolite exspectare ut vobis ultro illud debeamus ingerere; sed etiam vos ipsi, quasi rem vobis jure debitam
Abbreviated transcription (Latin):
qter reliquas beatitudines quas ĩ euuã¬
gelio dñs et saluator nr̃ enumenare di¬
gnatus est etiam hoc addidit dicens. Be¬
ti qui esuunnt et sti siciunt iusticiam:
qm̃ ip̃i saturabuntur. Felices sunt quib
ist ani preclaram fam̃ et defiderabilem si¬
tim deus donare dignatur. Quomͦ antẽ
eruntur iusticia : Fr̃ iusticiam eruris: si
uerbum dei pacienter et libentet audire
uoluens. Detali em̃ cibo dcm̃ est. Qui
edunt me adhuc esurient. et qui bibũt
me adhuc sicient. Quãns em̃ melius
sit facere quam nosse: prius cam̃ est nos¬
se ꝙͣ facere. Debet eñi discere ĩplere. De¬
qui nõ didicerit iusticiam suꝑ terram:
uerititem non facit. Et itenim. Selus
ad p̃bhendet populum meruditum ⁊ ignis
aduersarios consumet. Et m hoc loco
dicitur ignis aduersarius. quia nõ de
parte .b. s de parte dyaboli ẽẽ cognofitur
Et iterum. Iusticiam discite qui habita¬
tis terram. Mamfestum est gͦ quod ip̃c
erurit iusticiam: qui discere optat iusti¬

Expanded text:
ter reliquas beatitudines, quas in Evangelio Dominus ac Salvator noster enumerare dignatus est, etiam hoc addidit, dicens: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur . Felices sunt quibus istam praeclaram famem, et desiderabilem sitim Deus donare dignatur. Quomodo autem esuritur justitia, fratres? Justitiam esuris, si verbum Dei patienter et libenter audire volueris: de tali enim cibo dictum est, Qui edunt me, adhuc esurient; et qui bibunt me, adhuc sitient . Quamvis enim melius sit facere quam nosse; prius est tamen nosse, quam facere: debet enim discere, qui non didicerit justitiam super terram, veritatem non faciet: et iterum, Zelus apprehendet populum ineruditum; et ignis adversarios consumet. Et in hoc loco ideo dicitur ignis adversarius; quia non de parte Christi, sed de parte diaboli esse cognoscitur. Et iterum, Justitiam discite, qui habitatis terram . Manifestum est ergo quod ipse esurit justitiam, qui discere optat justi
Abbreviated transcription (Latin):
qui periculum nr̃ni nesciunt in portum
forsitam iudicari. S qui bene nouit
ꝙͣ grane pondus mimineat ceruicb
sacerdotum. intelligit quod quãuis
assidue uerbum dei predicetur. minus
redimus quam debenirs: Cestificatur
em̃ sacerdotib spiritus sc̃o ꝑ piophe¬
tam. Clama ne cesses. Non dixit clama
post multos dies: s clama necesses. qua¬
si tuba exalta nocem tuam: et adnũtia
populo meo scelera coꝵ. Et iterũ.i

Expanded text:
rum nesciunt, importuni forsitan judicari. Sed qui bene novit quam grave pondus immineat cervicibus sacerdotum, intelligit quod quamvis assidue verbum Dei praedicemus, minus tamen reddimus quam debemus. Testificatur enim sacerdotibus Spiritus sanctus per prophetam, Clama, ne cesses: non dicit, Clama post multos dies; sed, Clama, ne cesses; quasi tuba exalta vocem tuam, et annuntia populo meo peccata eorum . Et
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃. mundaet pura conscientia ĩ cõspectu
diuine marestatis offerimus. Nan nescio
qua fronte. aut qua conscientiã optat m
altaris consecratione gaudere: qui in cor¬
dis sui altari non studet mundiam custod
mereamur. Et quom uisibiliter de tẽpli¬
uel altaris consec᷑atione gaudemus. sic i¬
isibiliter de corꝑis castitate. uel amim pu¬
ritate spiritualo gaudium habere meream

Expanded text:
nostri munda et pura in conspectu nostri munda et pura in conspectu divinae majestatis offerimus. Nam nescio qua fronte aut qua conscientia, optat in altaris consecratione gaudere, qui in cordis sui altari non studet munditiam custodereamur. Et quomodo visibiliter de templi altaris consecratione gaudemus, sic invisibiliter de corporis castitate vel animi puritate spirituale gaudium habere meream
Abbreviated transcription (Latin):
domino renumerante percipiet. Med di¬
cit aliquis. Nomo uiuenis sum. facio qd
michi delectat. et postea penitentuã ago.
Hoc est dicere. Percutiam me crudeligla¬
dio. et postea ad medicum uado. Et nesc̾t
quod unius hore puncto. nulnus eribetur
quod uix longo tempore ad sanitatem pristi¬
nam reuocatur. Qui em̃ adulterans dicit
se postea penitentiam acturum: quare non
timet ne eum subita febricula superuem¬
ens rapiat. et pereat illi dilitio succedat
bio sunt altaria constituta. corꝑis
uidelicet et cordis m̃i. Dieniq du¬
płex a nobis sacrificum querit deus.
Unum ut simus casti corpere: alterum ut
mundi corde esse debeamus. Ergo mexten
ra bona: in corde oderem suanitatis reddat
cogitatio scã. In altari cordis ñ semꝑ co¬
gitemus quod bonũ est In altari uͦ cor¬
poris nr̃i iugiter quod deo beneplacitum
est operemur. Tunc eñ ordine legitimo
consecrationẽ altaris cum gandio celebra¬
mus: quando altaria cordis uel corporis

Expanded text:
Domino remunerante percipiet. Sed diDomino remunerante percipiet. Sed dicit aliquis homo, Juvenis sum, faciam quod delectat modo, et postea poenitentiam agam. Hoc est dicere: Percutiam me crudeli gladio, et postmodum ad medicum vadam. Et nescit quod unius horae puncto vulnus exhibetur, sed vix longo tempore ad sanitatem pristinam revocatur. Qui enim adulterans dicit se postea poenitentiam acturum, quare non timet ne eum subita febricula superveniens rapiat, et pereat illi dilatio, succedat duo sint altaria constituta, corporis scilicet et cordis nostri. Denique duplex a nobis sacrificium quaerit Deus: unum ut simus casto corpore, aliud ut mundo corde esse debeamus. Ergo in extera bona; in corde odorem suavitacogitatio sancta. In altari cordis nostri cogitemus semper quod bonum est; in altari vero corporis nostri jugiter quod Deo heneplacitum est operemur. Tunc enim ordine legitimo consecrationem altaris cum gaudio celebramus, quando altaria cordis et corporis
Abbreviated transcription (Latin):
periculose presumat. s audut apłm dicẽ¬
tem. Sigite formtationẽ. Et ideo srẽs bm̃¬
contia mortisera blandim̃ta. et cõtra adiu¬
pores dẏaboli qui famibaritatẽ suspectom
habere nec metnunt nec erubestunt᷑. ñ
nos exemplo suo decipiant dei adiutoriũ
iugiter imploremus. ut nos de laqueo ue¬
nantium liberare dignetur.: scientes quod
in his malis que supra diximues ominb
xp̃ianis cocidiana martitia deesse non
possunt. Si em̃ castitas et ueritas et̃
iusticia xp̃c est. sicut ille qui insidiatur
ꝑsecutor E est. iaet ille qui hec et
in aliis defendere: et in se custodire uolue¬
nt. martir ert. Et ideo qui hec tota dm¬
mi untute et ip̃e diligit. et ut alii diligãt
et uerbis sinul et exemplis ostendit. et ubi¬
cũq. pax. ueritas. nel isticia. seu cstił¬
tas laborant. quantũ preualet etiã ultio
se igerit. et scd̾m quod uites habuerit
defensare contendit: martirii coronam

Expanded text:
periculose praesumat, sed audiat Apostolum dicenpericulose praesumat, sed audiat Apostolum dicentem: Fugite fornicationecontra mortifera blandimenta et contra adjutores diaboli qui familiaritatem suspectam habere nec metuunt nec erubescunt, ne nos exemplo suo decipiant, Dei adjutorium jugiter imploremus ut nos de laqueo venantium liberare dignetur: scientes quod in iis malis quae supra diximus omnibus Christianis quotidiana martyria deesse non possunt. Si enim castitas, et veritas, et justitia Christus est, sicut ille qui insidiatur persecutor est, ita et ille qui haec et in aliis defensare et in se custodire voluerit, martyr erit. Et ideo qui haec tota animi virtute et ipse diligit, et ut alii diligant, et verbis simul et exemplis ostendit, et ubicunque pax, veritas vel justitia, sive castitas laborant, quantum praevalet etiam ultro se ingerit, et secundum quod vires habuerit, defensare contendit, martyrii coronam
Abbreviated transcription (Latin):
dam esse suggerimius: ⁊płs panlus eñi¬
denter ostendit. Qui cum om̃ib uiti¬
is predicauerit resistendum. dum cõtra
libidinem loqueretur. nõ dixit resistite s
fugite formeationem. Qc si contia epsa¬
qua uitia deo auxilunte. debemꝰ in presen¬
ti resistere: libidinem uero fugiendo supe¬
rare. Ergo contra libidins impetũ ap¬
prehende fugam. si uis obtinere uictoriã.
Nec tibi uerecundia sit fugere: si castita¬
tis palmani desideras obtinere. Uonde
tamen ac clericis. uel monachis ĩdigna
etiam inhonesta famihantas fugienda
est. quia sine ulla dubitatione qui fami¬
liaritatem non uult uitare sus pectan.
cito delabitur in ruinam. Inter omniꝰ
xp̃ianoꝵ certamina sola dimora st̃ pre¬
ha castitatis. ubi cotidiana pugna est et
rara uictoria. Grauã castitas sortita ẽ.
mirncum qui cotidie uincitur et timet᷑
E ideo sicut iam dictum est. nemo se
falsa securitate decipiat. nec suis uirib

Expanded text:
dam esse suggerimus, apostolus Paulus evidam esse suggerimus, apostolus Paulus evidenter ostendit, qui cum omnibus vitiis praedicaret resistendum, dum contra libidinem loqueretur, non dixit resistite, sed fugite fornicationem . Ac si contra reliqua vitia, Deo auxiliante, debemus in praesenti resistere, libidinem vero fugiendo superare. Ergo contra libidinis impetum apprehende fugam, si vis obtinere victoriam. Nec tibi verecundiae sit fugere si castitatis palmam desideras obtinere. Unde, tamen a clericis vel monachis, indigna et inhonesta familiaritas fugienda est; quia sine ulla dubitatione qui familiaritatem non vult vitare suspectam, cito delabitur in ruinam. Inter omnia Christianorum cortamina sola duriora sunt praelia castitatis, ubi quotidiana pugna est, et rara victoria. Gravem castitas sortita est inimicum, qui quotidie vincitur et timetur. Et ideo, sicut jam dictum est, nemo se falsa securitate decipiat, nec de suis viribus
Abbreviated transcription (Latin):
fandem facere. et per stateras nel mẽsuras
duplices. lucra mundi cõquirere solelat:
ab omm fraude et ab onim ⁊mquitate sinĩ
amniũ per penitentiam uel msericordiam
comendat erogare. Hoc ergo agite frẽs¬
cum. De martyno qd̾ in puce eccłie fit. sex¬
fmo dicat frẽs. quod temporibus
nt̃is marcirũ certamina esse non
possit: habet em̃ pax nr̃a maitires suos
Nam sicut frequenter suggessimꝰ mtũ¬
diam mitigare libidinem fugere. iust¬
ciam custodire. auaritiam concẽpnere.
pars magna martirii est. Non ĩcõgree
dictum est auartiam cõtẽpnere. iracũ¬
diam mitigare. libidinem fugere. C õtẽp¬
nenda est em̃ auaritia. que nobis idos imi¬
qua lucta procurat: ut nos suos faciat.
Nñ em̃ essemus: si illa nobis nõ esset¬
contẽpnenda. Iniqua est auaritia: que
uelut ignis ꝯuantum plus accipit tã¬
to amplius quenit. Iracundia uero miti¬
ganda est . que prius nocituris ĩpedit ꝙͣ
nocendis. Quod autem libidinem fugten¬

Expanded text:
audem facere, et per stateras vel mensuras duplices lucra mundi conquirere solebat, ab omni fraude et ab omni iniquitate suum animum per poenitentiam vel misericordiam contendat erigere. Hoc ergo agite, frCIX. De martyrio quod in pace Ecclesiae fit. Nemo dicat, fratres, quod temporibus nostris martyrum certamina esse non possint. Habet enim et pax nostra martyres suos. Nam sicut frequenter suggessimus, iracundiam mitigare, libidinem fugere, justitiam custodire, avaritiam contemnere, pars magna martyrii est. Non incongrue dictum est, avaritiam contemnere, iracundiam mitigare. libididem fugere: contemnenda est enim avaritia, quae nobis ideo iniqua lucra procurat, ut nos suos faciat. Nostri enim essemus, si illa nostra non esset. Iniqua est avaritia, quae velut ignis, quanto plus accipit, tanto amplius quaerit. Iracundia vero mitiganda est, quae prius nocituris nocet quam nocendis. Quod autem libidinem fugien
Abbreviated transcription (Latin):
pore seꝑat᷑. qñ aliquis ñ deo s sͥ ascribit bonũ qd ope¬
rat᷑. Ciles apud deũ grãm ñ ĩueniũt: qr nͨ querũt.
Suꝑbi apud em̃ hoĩes: apud deũ humiles grãm q̃¬
rũt. Unde et paulus. Et̃a der sum id qd̾sum. et gr̃a
dei ĩ me uacua nõ fuit. Audit monacꝰ causidicus
apłia dicẽtẽ ne repetas: audit et det̾minat. Ni repe¬
tas ĩquit cũ litigio ne cũ molestia ꝓseqͣris: et tñsi
qͥd ei auferat᷑. subire iudiciũ ñ recusat : ꝑicłm ꝑiu
rii cũ aliqͥs uł ꝓseip̃o uł ꝓ alio uret ñ euitat. Inde

Expanded text:
pore separatur, quando aliquis non Deo, sed sibi ascribit bonum quod operatur. Tales apud Deum gratiam non inveniunt, quia nec quaerunt. Superbi enim apud homines, apud Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non recusat; pericu vel aliquis pro seipso vel pro alio juret, non evitat. Inde
Abbreviated transcription (Latin):
strales uidicia dm̃ uera ñ scłaria. legẽ dei custodiu̾t
uiuẽdo. meditando.amãdo. Uiuẽdo puritas cõscien¬
fectio sol adipisci. Ht̃ añt et lex claustraliũ indices
et testes: atq cõsilianos suos. In lege dm̃ dnosunt
entia: duo cõsiliarii.amor ꝓximi et amordei. Uotiꝰ
testis: bona uita. Corã deo testis ẽ cõscientia: corãho¬
minib uita. Concordãt aũt iudicio. scĩa et medita¬
tio: dũ qd̾ fit auit qd̾ dt̃ diligenti cõsideratõne ꝓui¬
detͦ. Tctauͦ iusticia p̾dicte legis: pedet ex duob p̃ce

Expanded text:
strales judicia Domini vera, non saecularia, legem Domini custodiunt vivendo, meditando, amando. Vivendo puritas conscienolet adipisci. Habet enim lex claustralium, judices et testes, atque consiliarios suos. In lege etenim Dominentia; duo consiliarii, amor proximi et amor Dei. Bonus testis bona vita. Coram Deo testis est conscientia, coram hominibus vita. Concordant autem in judicio scientia et meditatio, dum quod fit aut quod dicitur diligenti consideratione providetur. Tota vero justitia praedictae legis pendet ex
Abbreviated transcription (Latin):
parrie salutẽ. Si uͦ res sic ad effectũ ꝑuenire ñ uale¬
at: monacꝰ causidicꝰ it̾ pirat: uͭ qd̾ alibi fieri ñ po¬
tuit. rome fiat. ꝓ prĩcipe gͥ scłari. alpiũfrigus.
italie calorẽ libent̾ patit᷑. qͥ ꝓ magrõ sprritalimulto
leuiora forsican ĩuitus pateret᷑. Oneratꝰ cartulis.
auctoritatib fultꝰ ren̾tit᷑ : pouit diẽ cause. ꝑsonas
ĩducit. q̃ si uelis parate st̃ ĩ tͣre qd̾ ẽ: et si uelis iu¬

Expanded text:
patriae salutem. Si vero res sic ad effectum pervenire non valeat, monachus causidicus tunc parat, ut quod alibi fieri non potuit, Romae fiat. Pro principe igitur saeculari Alpium frigus, Italiae calorem libenter patitur, qui pro magistro spirituali multo leviora forsitan invitus pateretur. Oneratur chartulis, auctoribus fultus revertitur, ponit diem causae, personas inducit, quae si velis, paratae sunt jurare quod e
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ ⁊ oħis baptiste: incõsimili cansa. Nõ lic ĩquit tͥ¬
hr̃e uxorẽ fr̃is cui. Qii gͥ dicam. Nõne magis amat
cũ herode ĩ cõuiuio moralit̾ discũbo. saltãtẽ puellã
cõsidero: caput ioħ̾is trũcatũ ĩ disco cõspicio. Hero¬
syon abiitꝰ. głia uͦ filiaꝵ scli deforis ẽ. In cõniuio
gͥ cũ herode sedeo. dũ ĩ delectatione uane głie fauorẽ¬

Expanded text:
cium Joannis Baptistae in consimili causa: Non licet tibi habere uxorem fratris tui . Quid igitur dicam? Nonne magis amat cum Herode in convivio moraliter discumbo, saltantem puellam considero, caput Joannis truncatum in disco conspicio. HeroSion ab intus, gloria vero filiarum saeculi deforis est. In convivio igitur cum Herode sedeo, dum in delectatione vitior
Abbreviated transcription (Latin):
Nmiẽdo doe apłs. qualis debeat ẽẽ religionis ha¬
bitꝰ. Ait em̃ sõ ĩueste p̃ciosa. Qiu molliciei mulicrũ
p̃ciosiorẽ uestẽ negat: putas ne monacho p̃siosio¬
rẽ habitũ cõcedat plus amat spõsus spõse castica¬
tẽ. quẽ spociosã uestẽ. plus simꝑlicitatẽ. quaĩ tortũ
crinẽ. Sic ĩ mortalis spõsus plus. aat ĩtĩorẽ ha¬
bitũ qͣm ext̾iorẽ. qnolles mollia q̃rũt. eliti p̃ciosi
delicati speciosa. Exterior em̃ suꝑfluit as̾. aimi nũ¬
tut nanitatẽ. Iuita regulã qd̾ uiliꝰ occurterit nõ
qd cenꝰ fuerit etn edũ puto: ñ sit diũsitas ĩt dum̃¬

Expanded text:
eat religionis habitus, ait enim: Non in veste pretiosa . Qui mollitiei mulierum pretiosam vestem negat, putasne monacho pretiosiorem habitum concedat? Plus amat sponsus sponsae castitatem quam pretiosam vestem, plus simplicitatem quam tortum crinem. Sic immortalis sponsus plus amat interiorem habitum quam exteriorem. Molles mollia quaerunt, elati pretiosa, delicati speciosa. Exterior ergo superfluitas, animi nuntiat vanitatem. Juxta Regulam: « Quod vilius occurrerit, non quod carius fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
cessitates occurtãt. ad curias securiores recurrãt
rior. Decreta ñ psalmos rumiãt: fiũt orateres in
caisis : rethoricis utũt᷑ celorib. Laudari appetũt. ꝙ
ꝓ młtis locũt᷑: s monachꝰ młtũ loquens młtis dis¬
plic. Coniugia copulãt illicita. licita qñq dissol

Expanded text:
 causae necessitates occurrerint, ad curiam securiores recurrant.riorum. Decreta, non psalmos ruminant, fiunt oratores in causis, rhetoricis utuntur coloribus; laudari appetunt, quia pro multis loquuntur. Sed monachus multum loquens, multis displicet. Conjugia copulant illicita, licita
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ut dum licent̾ᷤ etiã illicita faciũt subdiᷤ¬
toꝵ nemo cõtradicat. Et in eodẽ. Cunctis se
estimat p̾latus amplius sapere: quib se uidet
amplius posse. Hoc amãt scilic uideri sapien¬
tes: et ẽẽ potentes. Nec cansa fuit angelice
et humane nature ruine. Ponam inquit an¬
głs sedem meã aquilonẽ: et homini dieit. Eti¬
tis quasi dii. scientes bonũ et malũ. Tmeat gͥ
p̾latus qd̾ meruit homo et angłs. Angłs em̃
cum uellet ẽẽ potentior cortuit. Homo dũ iuide¬
ri uellet sapientior desipuit. Sunt et tres spe¬
cies negligentiũ p̾latoꝵ. scilit qui bene uiuũt
et subiectos male iuiuere ꝑmittũt. Quidũ qui¬
male uiuũt et subiectos bene uiuere cogunt.¬

Expanded text:
inquit, ut dum licenter etiam illicita faciunt, subdiinquit, ut dum licenter etiam illicita faciunt, subditorum nemo contradicat. » Et in eodem: « Cunctis se existimat praelatus amplius sapere, quibus se videt amplius posse. » Hoc amant, scilicet videri sapientes, et esse potentes, haec causa fuit angelicae et humanae ruinae. Ponam, inquit angelus, sedem meam ad Aquilonem . Et homini dixit: Eritis sicut dii, scientes bonum et malum . Timeat igitur praelatus, quod meruit homo et angelus. Angelus enim, cum vellet esse potentior, corruit; homo, cum veri sapientior, desipuit. Sunt et tres species negligentium praelatorum, scilicet qui bene vivunt, et subjectos male vivere permittunt: quidam male vivunt
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑ nacundiã ñ mutet᷑ ⁊ mansuetudine. nõ ele¬
uet᷑ ꝓsꝑis. ñ frãgat᷑ adu̾sitate. s idem ꝑmaneat.
patientia ꝑseuerante. Tenet aũt pastor unita¬
tem cũ grgge. qñ ñ diuidit᷑ a sũbiectis ꝑ precio¬
sorem habitũ. uł delicatiorem cibũ dũ fit unius¬
sationẽ cũ delicatis. ut cũ apło̾ dicere possit: om̃i¬
bus oĩa fc̃s sum. ut om̃s lucrifacerẽ. Pastor uͦ
negligens fugit. Sunt em̃ quidam prelati qͥ
fugiũt qd̾ precipiunt. Cum em̃ onera grauia
et ĩ portabilia ĩponũt. et ea digito monere no¬
lunt. fugiũt qd̾ p̾cipiũt. sugiũt cum se subtͣ¬
hunt. fugiuĩt qͥ ꝑ alienas domos uagantes dis¬
currunt. Fugui̾t qͥ que sua sũt querũt fugi¬
unt qͥ qmͣius p̾sentes sũt cũ negligentias ui¬
derint se sub silentio abscondunt. fugiũt qui te¬
moti a cõuentu sub ocio uiuũt qui a cõmini
fr̃m consilio recedũt. qui praua agũt. et repte¬
hendi nolunt. Tndeb̾s gregorius dicit. Libet

Expanded text:
r iracundiam non mutetur a mansuetudine, non elevetur prosperis, non frangatur adversitate, sed idem permaneat patientia perseverante. Tenet autem pastor unitatem cum grege, quando non dividitur a subjectis per pretiosiorem habitum, vel per delicatiorem cibum, dum fit unussationem cum delicatis, ut cum Apostolo dicere possit: Omnibus omnia factus sum, ut omnes lucrifacerem . Pastor vero negligens fugit. Sunt quidam praelati, qui fugiunt, quod precipiunt. Cum onera gravia et importabilia imponunt, et ea digito movere nolunt, fugiunt quod praecipiunt; fugiunt, cum se subtrahunt; fugiunt, cum per alienas domos vagantes discurrunt; fugiunt, qui quae sua sunt quaerunt; fugiunt, licet praesentes sint, qui cum negligentias viderint, se sub silentio abscondunt; fugiunt, qui remoti a conventu sub otio vivunt, qui a communi fratrum concilio recedunt, qui prava agunt et reprehendi nolunt. Unde beatus Gregorius: « Libet,
Abbreviated transcription (Latin):
rapias pauperẽ: rapere pauꝑem dũ attralis
eũ. Hic dicis odini eccłiam malignãtiũ: et cum
ĩpiis ñ sedebo. Ibi dexcera tua repleca ẽ muuenb
hic le̾uas ĩt̾ ĩ nocentes manꝰtuañ ꝓbi pauꝑem
res uiolent̾ auferũt᷑: hic a prĩcipib spõte offe¬

Expanded text:
rapias pauperem, rapere pauperem dum attrahis rapias pauperem, rapere pauperem dum attrahis eum ; hic dicis: Odivi Ecclesiam malignantium, et cum impiis non sedebo . Ibi dextera tua repleta est muneribus; hic lavas inter innocentes manus tuas. Ibi pauperum res violenter auferuntur; hic a pri
Abbreviated transcription (Latin):
carnalib delectat᷑: loquacitate gandet ĩ portunꝰ
et granis ẽ om̃ib: more pecoꝵ ꝓnꝰ ad utia. na¬
cũda timiens ad t̃utrias mam̾festus. ad om̃ia no
cho panica dictim sumꝰ  curialso
notandũ fateor uͭ et de emonico seu conũ¬
so cunali eadẽ sentiamꝰ. Licet em̃ diu̾sus sit habitꝰ
idem tñ debet ĩẽ religionis esfectꝰ: uͭ ñ affectent
nest̾ib placere s morib. Cuni gͦ dicit᷑ monachus
cunalis: ex adiuncto designat᷑ iliquid lenitatis
Qniem̃ scdanũ hominũ cõsortia diligñt. quisecõ¬
silus principũ libent̾ ĩgerũt qui secretoꝵ cõscis
sunt et ĩt̾nũtii: curiales possũt appellari. Consi¬
lia princrpũ ꝑu̾sa. si cascias et ĩt̾nũtiꝰ fias. cime¬
o ne cõsentias. Ordo claustri et ordo cure diu̾sus ẽ.
Ibi sedes in ĩsidus cũ diuitib ĩ occultis. uͭ ĩtficias
ĩnocentẽ. Hic audis. ñ sedicũ cõsilio uanitatis.
et cũ miqua gerentib ñ ĩtroibo. Ibi ĩsidians uͭ

Expanded text:
ate gaudet, importunus et gravis est omnibus, more pecorum pronus ad vitia iracundia tumens, ad injurias manifestus, ad omnia mobcho pauca dicturi sumus notandum fateor ut de canonico seu converso curiali eadem sentiamus. Licet enim diversus sit habitus, idem tamen debet esse religionis affectus, ut non affectent vestibus placere, sed moribus. Cum ergo dicitur curialis monachus, ex adjuncto designatur aliquid levitatis. Qui enim saecularium hominum consortia diligunt, qui se consiliis principum libenter ingerunt, qui secretorum conscii sunt et internuntii, curiales possunt appellari. Consilia principum perversa, si ea scias, et internuntius fias, timeo ne consentias. Ordo claustri et ordo curiae diversus est valde. Ibi sedes in insidiis cum divitibus in occultis, ut interficias innocentem ; hic audis: Non sedi cum concilio vanet cum iniqua gerentibus non introibo . Ibi insidiaris ut
Abbreviated transcription (Latin):
ẽt fr̃es: iugilãtib illis dormãt. redeũtib surgãt
S meliꝰ forsitan eẽt si nichil dic̾e̾nt. qͣm si subtra¬
ctis sillabis. aut dictõnnb oscitãdo psalmos decã¬
tarẽt. Hec ẽ traditas ociosoꝵ qͥ nichil operãt᷑ ad
horam: s semꝑ comitãt᷑ morã. Hi sũt qͥ expectãt¬

Expanded text:
tres, vigilantibus illis dormiant, redeuntibus surgant. Sed melius forsitan esset, si nihil dicerent, quam si subtractis syllabis, aut dictionibus, oscitando psalmos decantarent. Haec est tarditas otiosorum, qui nihil operantur ad horam, sed semper comitantur moram. Hi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cesaries. Hec ẽ cesaries quã nut̾ebat absalon et
crines suos põderabat ducentis siclis põdere pu¬
blico. Absalon par pr̃is ĩ t̾pretat᷑. Ipse et iudas.
Andi pacem patris. Qui mecũ inqͥt ĩtĩgit manũ
ĩ parapside. Hic me traditurꝰ ẽ. Andi pacẽfilii. Qñe¬
cũq osculatꝰ fuero ap̃e ẽ: tenete eũ. Osculo pacem
ꝓinictit et affligit. Comã nutͥebat. N qͦm. Fur
erat et loculos habebat. Et semel in anno tõsus est:
qñ semel triginta retulit argẽtoos. et ĩ tẽplo piocit
Crines ducẽtis siclis põderabat. qͥ ninierꝰ pͤmuindo¬
rũ. qr penitẽtia ductus ait Deccaui tradens sãgui¬
nẽ iustũ. Si sciret iusticiã põderis. id ẽ p̃ciũ sãgui

Expanded text:
caesaries. Haec est caesaries, quam nutriebat Absalon, et caesaries. Haec est caesaries, quam nutriebat Absalon, et crines suos ponderabat ducentis siclis pondere publico. Absalon pax patris interpretatur. Ipse et Judas est. Audi pacem patris: Qui mecum, inquit, intingit manum in paropside, hic me traditurus est . Audi pacem filii: Quemcunque osculatus fuero, ipse est, tenete eum . Osculo pacem promittit, et affligit. Comam nutriebat, sed quomodo? Fur erat, et loculos habebat . Et semel in anno tonsus est, quando semel triginta argenteos retulit, et in templo projecit. Crines ducentis siclis ponderavit, qui numerus est immundorum, quia poenitentia ductus ait: Peccavi, tradens sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
dies uidere bonos. ꝓhibe lingam cũã a malo: et
labia tua ne loquãt᷑ colũ. Hoc ẽ cõsiliũ chusiillud
achitofel. Lingͣ em̃ sedet ĩ medio et facile labit᷑:¬
et ĩ illa nuna frm. In silentio uꝰ pax mitͥt᷑. serua¬
tur dnud nͨ morit᷑. Erat añt chusi uͭ scriptũ ẽ
amicꝰ denud. S qͦmͦ amabat eũ: Obntutui ĩqͥt dauid
et huipaliatꝰ sũ: et silii abonis. Sic em̃ fructũ filẽ¬
tii iustꝰ amat. uͭ etiã a qͥb dã borus sileat: sic amat
cõsiliũ chusi uͭ ponat silenciũ ori suo custodiã: dum
ñ loqͥt᷑ nͥ ꝑ licẽtiã. Cantat daiuid psaliũ ꝓ u̾bis chusi
Uerba chusi.: ũba silẽtii. Uerba silẽtii uelañ mi
st̃ii.Uerba. T̃ria st̃ silẽtia silẽtiũ oris. trãquillitas
mẽtis: uelam̃ mist̾ii. Uerba pͥrm silẽtii discreta.
dauid: iudas xp̃m. appetitꝰ caruis animũ. Estua¬
abat absalon amore regnandi. Ne ẽ radix oñnũ
maloꝵ cupiditas: ip̃a ẽ capud er qͦ pend uitioꝵ

Expanded text:
dies bonos, prohibe linguam tuam a malo, et labia tua ne loquantur dolum . Hoc est, consilium Chusai, illud Achitophel. Lingua enim sedet in udo, et facile labitur. In illa, ruina fratrum, in silentio vero pax nutritur, servatur David ne moriatur. Erat autem Chusai, ut amicus David . Sed quomodo amavit eum? Obmutui, inquit David, et humiliatus sum, et silui a bonis . Sic enim fructum silentii justus amat, ut etiam a quibusdam bonis taceat. Sic amat consilium Chusai, ut ponat silentium ori suo custodiam, dum non loquitur nisi per licentiam. Cantat David psalmum pro verbis Chusai: Verba Chuilentia, videlicet silentium oris, tranquillitas mentis, velamen mysterii. Verba primi silentii discreta, David, Judas Christum, appetitus carnis animum. Aestuabat Absalon amore regnandi. Haec est radix omnium malorum , cupiditas, ipsa est caput, ex quo pendet vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba dm̃i nõ audiat. S qͥd dicit dñs : Martha mat¬
tha sollicita es: et turbars gͦ plurima. Porro:
unũ est necessariũ. Docet xp̃c quid sit necessa¬
riũ: imũ ĩqͥt. id est uͭ idẽ semꝑ sit Mimꝰ. ne frã¬
gatur adu̾sis. ne prosperis eleuet᷑. Hine et de
anna dicit᷑. et uultus eiꝰ nõ sunt in diu̾sa muta¬

Expanded text:
nus? Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima. Porro unum est necessarium . Docet Christus quid sit necessarium; unum, inquit, id est, ut idem semper sit animus, ne frangatur adversis, ne prosperis elevetur. Hinc et de Anna dicitur: Et vultus ejus non sunt amp
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs morte ꝑperua indurat᷑ in peccatis. Post mor¬
tem nabal abigail ĩ regniã cõstituit᷑: qr qͥ sub ꝑu̾¬
so magro bene uixerit. citius ad regniẽ. animaꝵ
sublimari ꝓmeret᷑. ut cũ dauid optineat regnũ
ad abigail: ip̃a aũt secuta est cos. Nũcios dauid
abigail seqͥt᷑. dñ qͥlibet fidelis ecclie doctores uita
et morib nntat᷑. S et quinq puelle pedisseque
ierũt cũ illa. Quinq pedisseque eiꝰ st̃ qͥnq sensus
dũ ꝑ mũdiciã cõtinẽtie cuilibet iusto seruientes
dilatõnẽ: quoꝵ t̾ra diu̾sis plagis affligit᷑ nͨ emolli¬
tem designat cogitatõnũq pecorib assmulan
solent. qñ rationabili ĩtellectu carent. sic em̃i cõ
paratꝰ ẽ iuniẽtis insipientib: et similis fc̃s est
illis. Sexta plaga ẽ cũ cumẽt nesice et corrũ¬
pũt᷑ inscera: qd̾ fit dũ int̾n᷑ a mẽtis tumẽt odio
et ebulliũt na. Plaga uͦ grandinis ĩ fr uctibus:

Expanded text:
quis morte perpetua induratur in peccatis. Post morquis morte perpetua induratur in peccatis. Post mortem Nabal, Abigail regina constituitur, quia qui sub perverso magistro bene vixerit, citius ad regimen animarum sublimari promeretur, ut cum David obtineat regnum,s David ad Abigail; ipsa autem secuta est eos. Nuntios David Abigail sequitur, dum quilibet fidelis, Ecclesiae doctores vita et moribus imitatur. Sed et quinque puellae pedissequae ierunt cum illa . Quinque pedissequdum per munditiam continentiae cuilibet justo servientes terra diversis plagis affligitur, nec emollitem designat cogitationum, quae pecoribus assimilari solent, quando rationabili intellectu carent. Sic enim homo comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est eis . Sexta plaga est cum tument vesicae, et corrumpuntur viscera, quod fit, dum interiora mentis tument odio et ebulliunt ira. Plaga vero grandinis in fructibus,
Abbreviated transcription (Latin):
subditoꝵ fiũt detenores: qͥ pueris dauid cibũ ne¬
gant. qr pure uiuere uolentib u̾bũ dei ñ ꝓpi¬
nãt. Tonsorib uͦ suis cõuiuiũ parant: qr uacã¬
tes ocio adulantiũ cõfabulatõnes aniãt. Accu¬
sat nabal dmid et dicit: hodie ĩcreuerũt serui qͥ
fugiũt dños suos. Pu̾si siqͥdem pͣlati dolẽt cũ ui¬
dent mimerũ religiosoꝵ młti plicari: timẽt cum
uidẽt dauid idẽ bonos subditos ungi ĩ regẽ et saul
deici: id ẽ pu̾sos platos honore platõis priuari.
Si quare timẽt: Ne et ip̃i priuent᷑ honorib. ne
loco eox restituat᷑ aliqͥs melior. Et ĩdicanit abi¬
gnil nabal oĩa u̾ba q̃ andierat adaud: et emor¬
tuũ ẽ cor eiꝰ ĩtrnisocꝰ. et sc̃s ẽ quasi lapis. Boni
siquidẽ subditi ꝑu̾sos magrõs de negligentia com¬
monẽt: s ex cõmonitõe det̾iros fieri qñq solent.
Et emortuũ est cor nabal et fc̃s ẽ qͣi lapis: cũ ali¬

Expanded text:
subditorum fiunt deteriores; qui pueris David cibum nesubditorum fiunt deteriores; qui pueris David cibum negant, quia pure vivere volentibus verbum Dei non propinant. Tonsoribus vero suis convivium parant, quia vacantes otio, adulantium confabulationes amant. Accusat Nabal David, et dicit: Hodie increverunt servi, qui fugiunt dominos suos . Perversi siquidem praelati dolent, cum vident numerum religiosorum multiplicari: timent, cum David vident, id est bonos subditos, ungi in regem; et Saul dejici, id est perversos praelatos honore praelationis privari. Sed quare timent? ne et ipsi priventur honoribus, ne loco eorum restituatur aliquis melior. Et indicavit Abigail Nabal omnia verba, quae audierat a David, et emortuum est cor ejus intrinsecus, et factus est quasi lapis. Boni siquidem subditi perversos magistros de negligentia commonent, sed ex commonitione deteriores fieri quandoque solent. Et emortuum est cor Nabal, et factus quasi lapis, cum ali
Abbreviated transcription (Latin):
ne ĩ et̾nũ grauat᷑. Nec mirũ si magnꝰ aceruus la¬
pidũ suꝑeũ fuent: qui ꝑ obstinationẽ usq in
sinẽ cor ĩpenitens gessit. Sũt eñ tres sp̃es ob¬
stinatoꝵ. pͥma scilic eoꝵ qui ex correctione ꝓ
rectione manasses fc̃s ẽ melior. nabal ex cõmoni¬
tõne decerior: phnao ex afflictione durior. Ma¬
nasses ĩ carcere positꝰ cathenis et cõpedib astri¬
ctus deũ cognonit: quẽ prius liber cognocere
noluit. Tales sũt quidam claustrales qͥ quãdiu
sui iuris sũt. ꝑu̾se uiuũt: dũ uͦ ĩ claustro qͣi in
cartere cenent᷑ astricti cathenis scilic obediẽ¬
tie et timoris. dñ cõpedes etiã addunt᷑ qr naga¬
ri uł egredi foras ñ ꝑmittũt᷑. fit qñq nͭ deuni
quẽ prius despererãt correcti diligant. et qͥ fe¬
cerũt de libertate seruitutẽ. faciant de necesfita
deuotos reddit ꝑ correctõem aliena potestas. Na¬
bal nͦ designat quosdam doctores. qͥ ex cõmonitr̃e

Expanded text:
gravatur. Nec mirum si magnus acervus lapidum fuerit, quia per obstinationem usque in finem cor impoenitens gessit. Sunt etiam tres species obstinatorum: prima scilicet eorum, qui ex correctione prrectione rex Manasses factus est melior , Nabal ex commonitione deterior , Pharao ex afflictione exstitit durior . Manasses in carcere positus, catenis et compedibus astrictus, Deum cognovit, quem prius liber cognoscere noluit. Tales sunt quidam claustrales, qui quandiu sui juris sunt, perverse vivunt. Dum vero in claustro quasi in carcere tenentur astricti catenis, obedientiae scilicet et timoris; dum compedes etiam adduntur, quia vagari vel egredi foras non permittuntur; fit quandoque, ut Deum, quem prius despexerant, correpti diligant; et qui fecerant de libertate servitutem, faciant de necessitatibertas, devotos reddit per correctionem aliena potestas. Nabal vero designat quosdam doctores, qui ex commonitione
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtẽ: dũ depͥnat t̾rena ĩhabitatõ sẽsum inłta
cogitãtẽ. Qui tõsus semel ĩ anno ducẽtis siclis cri¬
nes põcerai ᷑ : qñ ĩ oĩ spacio uite sue cupiditatib
scli semel re t᷑ mĩtiat. et hoc ĩ fine. Tunc em̃ tm̃
ab his q̃ possidet spoliat᷑. qñ sccisione mortis u ilcime.
at̾renis seꝑat᷑. Punderat aũt plus c̾tã quã cclũ. phis
em̃ amat oẽ ĩ domolutea. quã in ñ manustã q̃ ẽ ĩ celis.
ĩtrãs itoria quã met̾na: et hoc põdere publico. ñ põ¬
dere scũarii. audi põdꝰ scũarii: podꝰ panli Cupio ĩquit
dissoluiet ẽe cũ xp̃o. Audi põdꝰ publicũ. Uehabitã¬
tib ĩ t̾ra: ñ illis ꝯͥ corꝑe habitãt. s qͥ corde amãtA
met gͥ monachus curialis cõbiliũ chrisi idẽ silẽtiũ
claustri: respuat aũt cõsiliũ achitofel. uͭ nõ amet

Expanded text:
mentem, dum deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Qui tonsus semel in anno ducentis siclis crines ponderat, quando in omni spatio vitae suae cupiditatibus saeculi semel renuntiat, et hoc in fine. Tunc enim tantum ab iis, quae possidet, spoliatur, quando succisione mortis ultimae a terrenis separatur. Ponderat autem plus terram quam coelum, plus enim amat esse in domo lutea, quam in non manufacta, quae est in coelis; in transitoria, quam in aeterna, et hoc pondere publico, non pondere sanctuarii. Audi pondus sanctuarii, pondus Pauli: Cupio, inquit, dissolvi, et esse cum Christo . Audi pondus publicum: Vae habitantibAmet igitur monachus consilium Chusai, id est, silentium claustri. Respuat autem consilium Achitophel, ut non amet
Abbreviated transcription (Latin):
rũ ĩutilis et ꝑiculosus. Hec ẽ curia dnud. illa uͦ ab¬
salon. Imitͣq necessꝯriũ ẽ cõsiliũ chusi. Lego achito
et cũ absalon ꝑmãsisse. Locꝰ ẽ forsitan uͭ ex qͥsitins
de adducto loquam᷑ exemplo. Due st̃ eñ curiedd̾
scilic et absalon. In utͣq p̃ualuit cõsiliũ chusi
ñ cõsiliũ achitofel. Chusi silentiũ. achitosel rui

Expanded text:
um inutilis et periculosus. Haec est curia David, illa vero Absalon. In utraque necessarium est consilium Chusai. Lego Achitopet cum Absalon permansisse . Locus est forsitan, ut exquisitius de adducto loquamur testimonio. Duae sunt enim curiae David, scilicet et Absalon. In utraque praevaluit consilium Chusai non consilium
Abbreviated transcription (Latin):
quercui inhesit : quia luxuna et dolus cuisẽꝑ
studuerat periit: s peccati pena remãsit. Trib
lanceis id ẽ auaricia. sn ꝑbia. luxima: cor eiꝰ ꝑforat᷑
Unde et usq ĩ hodiernũ diẽ acernus lapidũ magnꝰ¬

Expanded text:
suspensus inhaesit; quia et luxuria et dolus, cui semper suspensus inhaesit; quia et luxuria et dolus, cui semper servierat, periit, sed poena peccati remansit. Tribus lanceis, id est avaritia, superbia et luxuria, cor ejus perforatur. Unde et usque in hodiernum diem acervus magn
Abbreviated transcription (Latin):
aũt laqueus ⁊ fime. dulcedo tẽꝑalis ĩ cõsuetudi¬
ne: cireñdatiofunis ĩpedim̃ta sũt carmis. Dulci¬
dine gͥ decipim: cõsuetudine ligam᷑. Ille aũt la¬
queũ euaserat et funid̾m ruꝑat . qͥdicebatꝰ. An¬
ma mea ereꝑta est delaqueo uenãtiũ. Laqueus con¬
tritꝰ est: et nos liberati sumꝰ. Absalon uͦ̾ crinib
mherens quercui duriciam designat euiusli¬
bet obstinati: qͥdũ patris exercitũ fugeret. cõ¬
tigit uͭ cõdense quertui crmib ĩhereret. Ab¬
salon par patris int̾pretat᷑. qr eñ pater licet
ꝑsequẽt̾em patiebat᷑: ñ par filii qͥ putrẽ nole¬
bat pati. Quercꝰ intꝰ durior: extius uͦ fragi¬
lior ẽẽ cõprobat᷑. Cui absalon suspẽsus ĩher:
quia int̾ius obstinationẽ mentis. ert̾ius fra
dit᷑: quia suꝑfluitatis amore detinet᷑. Mlꝰ
aũt cui ĩsederat ꝑtransiit : s ip̃e suspensus

Expanded text:
autem laqueus in fune, dulcedo temporalis in consuetudiautem laqueus in fune, dulcedo temporalis in consuetudine, circumdatio funis, impedimenta sunt carnis. Dulcedine igitur decipimur, consuetudine ligamur. Ille autem laqueum evaserat, et funiculum ruperat, qui dicebat: Anima mea erepta est de laqueo venantium, laqueus contritus est, et nos liberati sumus . Absalon vero crinibus inhaerens quercui , duritiam designat cujuslibet obstinati, qui dum patris exercitum fugeret, contigit ut condensae quercui crinibus inhaereret. Absalon pax patris interpretatur, quia pater eum licet persequentem patiebatur, non pax filii, qui patrem nolebat pati. Quercus, intus durior, exterius vero fragilior esse comprobatur. Cui Absalon suspensus inhaeret, quia interius obstinationem mentis, exterius vero ditur, quia superfluitatis amore detinetur. Mulus autem cui insederat, pertransiit, sed ipse quercui
Abbreviated transcription (Latin):
Labore caro affligit᷑: ocio mitritꝰ. Iuuenes aũt in
ocio qͣi ñiẽtꝰ sñ iugo. qͥ dũ ñ tenetur obedientie
uinculo. ineqͣlitate fr̃ne societatis quasibos
nͣ cũ nite presentis attendit egressũ nͨ ĩgressũ
future cõsida̾t. Audit nũtios mortis: et credere
ñ uult eis: Tres st̃ em̃ nũtii mortis: casus. ĩ fir¬
mitas. et senectus. Casus dubia. ĩfirmitas gra¬
uia.senectus certa nũtiat. Casus mortẽ mĩtiat
l.itentẽ. ĩfirmitas apparẽtẽ. senectus presentẽ.
Ex incertitudine mortis timor. ex ĩfirinitatis
grauitate dolor. ex certitudine senectutis ñ obsti¬
natõs humilitas et afflictio sequi deberet : sed
ex tͥb cõficit᷑: qñ meditatõ sermoni. sermo oꝑatõ¬
i. ab ociosis cõplicat᷑. Dum eñ apuericia ĩ men¬
te senis ꝑ cogitatõnẽ semitã feci̾t uoluptas. ⁊̃ ser¬
mone uanitas. ĩ oꝑe ꝑu̾sitas: qͥd aliud agit᷑ nͥ qd̾
ĩ cõsuetudinẽ qͣr ĩ funẽ hoc tria torqueant᷑ : Est

Expanded text:
s autem in otio, quasi juvencus sine jugo, qui dum non tenetur obedientiae vinculo, in aequalitate fraternae societatis, quasi bos nec tamen vitae praesentis attendit egressum, nec ingressum futurae considerat; audit nuntios mortis, et credere non vult eis. Tres sunt enim nuntii mortis: casus, infirmitas, senectus. Casus dubia, infirmitas gravia, senectus certa denuntiat. Casus mortem denuntiat latentem, infirmitas apparentem, senectus praesentem. Ex incertitudine mortis timor, ex infirmitatis gravitate dolor, ex certitudine senectutis non obstinatio, sed humilitas sequi deberet. Sed ex tribus conficitur, quando meditatio sermoni, sermo operationi ab otiosis complicatur. Dum enim a pueritia in mente senis per cogitationem semitam fecerit voluptas, in sermone vanitas, in opere perversitas, quid aliud agitur nisi quod in consuetudinem quasi in funem haec tria torqueantur? Est
Abbreviated transcription (Latin):
adiutꝰ int̾pretat᷑ qui tũc resuscitatur. qñ aliqͥs
hinc bonis oꝑib hinc lacrimis a morte pecta¬
ti liberat᷑. Nemo gͥ a labore excusat᷑ ñ puer ñ
uiuenes ñ senes: sola tñ iuuẽtꝰ portat põdꝰ dici
et estus. Portat materialit̾ põdꝰ laboris et estũ
solis. portat inatenalit̾ podꝰ carnce fragilitatis.
sustinet estũ libidimss labore gͥ manuiũ adnichi

Expanded text:
adjutus interpretatur. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis adjutus interpretatur. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis operibus, in lacrymis a morte peccati liberatur. Nemo igitur a labore excusatur, non pueri, non juvenes, non senes, sola tamen juventus portat pondus diei et aestus, portat materialiter pondus laboris et aestum solis, portat moraliter pondus carneae fragilitatis, sustinet aestum libid
Abbreviated transcription (Latin):
tur que cõueniũt asmo. uirgascilie et onꝰ. Uir¬
ga correctõnis: et onꝰ laboris. Int̾ uirgã siqͥdem et
onꝰ: ñ ẽ ociolocus. Laboret gͥ hõ ĩterior et extior ne
eis dicat᷑. quid hic statis totadie ociosi : Totadie oci¬
osi stant. qͥ om̃i tẽpore uite sue cessantes abono o
ad laborẽ: ad curiam ñ aduineã. Ibi agit᷑ de põdere
pecunie: ñ de qͣntitate culpe. de examinatõe agẽ¬
ti.ñ de purgatione peccati. Sũt tñ plati bom. qͥ¬
oꝑanos ad laborẽ cõducũt: uerbo em̃ docent: et
uxemplo precedũt. Ad hunc laborẽ diu̾si ueniũt
ridie uiuenes. uespere senes mane maurꝰ meri¬
die paulus. Uesꝑe gentianꝰ. Hic large accipimꝰ
niuẽtutẽ: uͭ ñ tm̃ adolescentiã s etĩ maturã com¬
prehẽdamꝰ etatẽ. Hec est ctas labori cõgnua. In hac
etate paulꝰ uolẽs redimere tẽpus: ñ solũ ĩstabat
uertit᷑: qñ aliquis desid̾io bene oꝑandi gradiens
ac̾tiue. et cõtẽplatine uite sociatur. Lazarꝰ uero

Expanded text:
asino, virga scillcet et onus, virga correctionis et onus laboris. Inter virgam siquidem et onus, non est otio locus . Laboret igitur homo interior et exterior, ne dicatur eis: Quid hic statis tota die otiosi? Tota die otiosi stant, qui omni tempore vitae suae cessantes a bono oad laborem, ad curiam non ad vineam. Ibi agitur de pondere pecuniae, non de quantitate; culpae de examinatione argenti, non de purgatione peccati. Sunt tamen boni os ad laborem conducunt, verbo enim docent, et exemplo praecedunt. Ad hunc laborem diversi veniunt, ridie juvenes, vespere senes; mane Maurus, meridie Paulus, vespere Gentianus. Hic large accipimus juventutem, ut non tantum adolescentiam, sed etiam maturam comprehendamus aetatem. Haec est aetas labori congrua, in hac aetate Paulus volens redimere tempus, non solum instabat vertitur, quando aliquis desiderio bene operandi gradiens, activae et contemplativae vitae sociatur. Lazarus vero
Abbreviated transcription (Latin):
um p̃dicatõnis u̾bũ ĩtelligimꝰ. Portat gͥ ignẽ et
gladiũ ĩ manib qͥ qd̾ amat et qd̾ predicat ĩ plet o¬
ꝑib. Ego ĩquit et puer reu̾tem᷑ ad nos. Necesse
est ut ambo redeant. id ẽ ius ratoĩs. et puritas
mentis uͭ reu̾tãt᷑ ad agendã cur̃ carnis. ñ indesi¬
deznis. s in necessaris: semꝑ em̃ caro querit afflu

Expanded text:
Ille igitur portat ignem et gladium in manibus, qui quod amat et praedicat, bonis implet operibus. Ego, inquit, et puer revertemur ad vos. Necesse est ut ambo redeant, id est vis rationis, et puritas mentis, ut revertantur ad agendam curam carnis, non in desideriis, sed in necessariis . Semper enim caro quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
paleas et stimulũ que ad asmũ ꝑtinẽt: ñ ignẽ
et gladiũ que ꝑtinẽt ad sacrificiũ. Ait em̃abra¬
ham ad pueros suos. Expectate hic cũ asino ͥ
ego et puer cũ adorauerimꝰ reu̾tem᷑ ad uos. Pu¬
eri: sũt pueriles sensus aĩ. Qui cũ asmo expoctãt.
qr tarditatẽ semꝑ amãt. Duo dicũt᷑ ẽe puen. ociͥ¬
osi uidelic et cepidi: portãtes stimulũ carnis. et

Expanded text:
em et gladium quae pertinent ad sacrificium. Ait enim Abraham ad pueros suos: Exspectate hic cum asino, ego et puer cum adoraverimus, revertemur ad vos . Pueri sunt pueriles sensus animi, qui cum asino exspectant, quia tarditatem semper amant. Duo dicuntur esse pueri, otiosi videlicet