comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lonici regis nunciis. bona om̃ĩa q̃
possidebat ostendit: sed ꝓpħȩ uoce
ꝓtinus audiuit. Eoce dies ueniunt.
& auferent᷑ omĩa quȩ in domo tua
sunt in babilonẽ: non relinquet᷑
quicquã dicit dñs. Sic sic nimirũ
hipocritȩ. postquã magnis uirtu¬
tibus excrescuntꝰ: qͥa cauere mali¬
gnoꝵ spuũ insidias negligunt. &¬
cȩlari in eisdem uirtutibus nolus:
bona sua ostendendo. hostium faci¬
unt: & ꝓcedentes subito amit cuã.
quicquid diutiꝰ studentes oꝑant᷑:
Hinc ꝑ psalmistam dr̃. Tradidit in
captiuitatẽ uircutes eoꝵ: & pul
critudines eoꝵ in manus inimici
Uirtus quippe. & pulcritudo ar¬
rogantiũ. inimici manibus tradit᷑:
quia om̃e bonũ qđ ꝑ concupiscen¬
tiam laudis ostendit᷑: occulti ad¬
uersarii iuri. mancipat᷑. Hostes
nãq ad rapinã ꝓuocat: qui suas
eoꝵ noticiȩ diuitias denudat. Quo
usq enĩ ab ȩt̾nȩ patriȩ securitate

Expanded text:
lonici regis nuntiis bona omnia, quae lonici regis nuntiis bona omnia, quae possidebat, ostendit, sed Prophetae voce protinus audivit: Ecce dies veniunt, et auferentur omnia quae in domo tua sunt in Babylonem, et non relinquetur quicquam, dicit Dominus. Sic nimirum hypocritae, postquam magnis virtutibus excrescunt, quia cavere malignorum spirituum insidias negligunt, et celari in eisdem virtutibus nolunt, bona sua ostendendo, hostium faciunt, et prodentes subito amittunt quidquid diutius studentes operantur. Hinc per Psalmistam dicitur: Tradidit in captivitatem virtuteschritudinem eorum in manus inimici . » Virtus quippe et pulchritudo arrogantium inimici manibus traditur, quia omne bonum, quod per concupiscentiam laudis ostenditur, occulte adversarii juri mancipatur. Hostes namque ad rapinam provocant, qui suas eorum notitiae divitias denudant. Quo usque enim ab externae patriae securitate
Abbreviated transcription (Latin):
& quod negat uigor ualitudinis:
imperat amor laudis. Unde & fac-¬
tis suis ut diximꝰ arbitres inqͥrunt.
Si uͦ eoꝵ operi testes deesse contin¬
gat: narrant ipsi quȩ gesserint:
cũq efferri fauoribus cȩ̨perint:
sepe hisdem oꝑibus suis quȩ egisse
se referunt. mentiendo aliqͥd ad¬
iungunt. Cũ uͦ & uera dicunt. hec
dicendo aliena faciunt: qͥa q̃sitis
remunerati fauoribus. ab eoꝵ inti¬
ma retributione uacuant᷑. In eo
enĩ qđ bona sua patefaciunt:
ostendunt malignis sp̃itibꝰ. quasi
insidiantibus hostibus q̃ p̃dent᷑.
Quoꝵ ꝓfecto uitã. illa cunctis no¬
tissimaezechiȩ culpa figu¬
rauit: qui postquã una prece.
& sub uniꝰ noctis spacio. centũ octo¬
ginta qͥnq milia hostiũ. angelo
feriente ꝓstrauit: postquã occasui
ꝓximũ ad altiora cęli spacia solem
reduxit: postquã uitã ꝓpinqͣnte
iam t̾mino ooartatã. in tempora
longiora ꝓtelauit: susceptis babi¬

Expanded text:
et quod negat vigor valetudinis, et quod negat vigor valetudinis, imperat amor laudis. Unde et factis suis, ut diximus, arbitros inquirunt: si vero operi testes deesse contingant, narrant ipsi quae gesserint. Cumque efferri favoribus coeperint, saepe eisdem suis operibus, quae egisse se referunt, mentiendo aliquid adjungunt. Cum vero et vera dicunt, haec dicendo aliena faciunt, quia quaesitis remuneratis favoribus a vera, et intima retributione vacuantur. In eo enim, quod bona sua patefaciunt, ostendunt malignis spiritibus, quasi insidiantibus hostibus, quae praedentur. Horum ergo vitam, illa cunctis notissima Ezechiae culpa figuravit. Qui postquam una prece, et sub unius noctis spatio, centum octuagintaquinque millia hostium, angelo feriente, prostravit, postquam occasui proximum ad altiora coeli spatia solem reduxit: postquam vitam propinquante jam termino coarctatam in tempora longiora protelavit, susceptis Baby
Abbreviated transcription (Latin):
lapides dicti sunt. sed tam̃ uiui
minime dicunt᷑: nuda appellati-¬
one lapidum. per mixti
possunt reꝓbi. & ele cti figurari¬
Scirpus itaq iste. qui int̾ lapides
cõmorat᷑. suꝑ aceruũ petrarũ radi¬
ces densat: quia om̃is hipocrita
cogitationes suas in exqͥrenda
hominũ ammiratione multipli¬
cat. Per om̃e enĩ qđ hipocritȩ faci¬
unt: quia occultis cogitatiõnibꝰ
laudes hominũ requir᷑. quasi ra¬
dices scirpi. in aceruũ petrarum
mittunt. Operaturi quippe lau¬
des suas cogitant: laudati autem
has secũ taciti in cogitationibꝰ uer
sant: gaudentq se p̃cipuos in hu¬
mana ȩstimatione claruisse. Cũq
inflati fauoribus apud sem&e ipsos
intumescunt: sȩpe mirant᷑ taciti.
etiã quod ipsi sunt. Hideri cotidie
sem& ipsis altiores cupiunt: ac mi¬
ris inuentionibꝰ in oꝑe excrescuis:
uiciũ eneruatꝰ. sic arrogantia ro¬
borat. Cogit nanq mentẽ iuue¬
nescere: & contra uires ualere: qͥa

Expanded text:
lapides dicti sunt, sed tamen vivi lapides dicti sunt, sed tamen vivi minime dicuntur, nuda appellatione lapidum permisti possunt reprobi et electi figurariScirpus itaque iste qui inter lapides commoratur, super acervum petrarum radices densat, quia omnis hypocrita cogitationes suas in exquirenda hominum admiratione multiplicat. Per omne enim quod hypocritae faciunt, quia occultis cogitationibus laudes hominum requirunt, quasi radices scirpi in acervum petrarum mittunt. Operaturi quippe laudes suas cogitant, laudati autem has secum sant: gaudent se praecipuos in humana aestimatione claruisse. Cumque inflati favoribus apud semetipsos intumescunt, saepe mirantur taciti etiam ipsi quod sunt. Videri quotidie semetipsos altiores cupiunt, ac miris inventionibus in opere excrescunt: vitium enervant, sic arrogantia roborat. Cogit namque mentem juvenescere, et contra vires valere, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tant: quia ab eo uicem sui oꝑis
reciꝑe. in posterũ recisant. Et
qm̃ cum reccum qͥd hipocrita
agere cȩꝑit. uideri a multis q̃rit:
bene adhiic de hoc scirpo subiun
des cõmorabitur. Quid enĩ ra-¬
dicũ nomine: nisi latentes co-¬
gitationes accipimꝰ: Que in occul¬
to ꝓdeunt: sed in ostensione ope¬
rũm ꝑ aꝑtũ surgunt: sicut & de
hoc quod saluatũ fuerit de do¬
mo iuda. & qđ reliquũ. ẽ: mit¬
t& radicem deorsum. & facio fru¬
ctũ sursum. Radicẽ quippe deor¬
sum mit tere. ẽ: cogitationẽ bonã
in abditis multiplicare. Fructũ
uero sursum facere. ẽ: efficatia
oꝑis. recta quȩ cogitauit osten¬
dere. bapidum uͦ nomine in scri¬
ptura sacra homines designantur:
dem lapides quid dixiss&e. aperu¬
it: cũ subiunx̃. Uniuersos filios
tuos doctos a dño. Et sic̃ ammo¬
nente petro dr̃. Et uos tanquã
lapides uiui. supedificamini do¬
mus spĩtales. Hoc itaq loco. qͥa

Expanded text:
tant, quia ab eo vicem sui operis tant, quia ab eo vicem sui operis recipere in posterum recusant. Et quoniam cum rectum quid hypocrita egerit, videri a multis quaerit, bene adhuc de hoc scirpo subjungdes commorabitur. 81. Hypocrdicum nomine, nisi latentes cogitationes accipimus, quae in occulto prodeunt, sed in ostensione operum per apertum surgunt? sicut et dehoc quod salvatum fuerit de domo Juda, et quod reliquum est, mittet radicem deorsum, et faciet fructum sursum . Radicem quippe deorsum mittere est cogitationem bonam in abditis multiplicare. Fructum vero sursum facere, est per efficaciam operis recta quae cogitavit ostendere. Lapidum vero nomine in Scriptura sacra homines designantur, dem lapides quid dixisset aperuit cum subjunxit: Universos filios tuos doctos a Domino : Et sicut admonente Petro dicitur: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini domus spiritales . Hoc itaque loco quia
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ illic ante luce̾ surgere: hoc hic hi¬
pochritȩ in ortu. ẽ. germ̃ ꝓferre:
quia humanas laudes desiderans.
ubi ad opus bonũi nascit᷑: ibi mox
appetit. ut głam retributionis as.¬
sequat᷑. An non in ortu suo hi ger¬
men ꝓtulerant: de quibꝰ ueritas
dicebat: Amant pͥmos discubitꝰ in
conuiuiis: & pͥmas cathedras in sy¬
nagogis: & salutatiõnes in foro: &
uocari ab hominibus rabbi. Pro eogͦ
qđ bene agere incipiunt. qͥa honorẽ
consequi ab hominibus conantur:
quasi scirpi more. ab ortu suo cum
germine exurgunt. Hi nimirũ cũ
recta operari ap̃petunt: priꝰ men¬
te sollicita eiusdem sui oꝑis testes
querunt: & tacita cogitatione ꝑ¬
tractant. si sunt qui gerenda ui-¬
deant: si digne hȩc eloqui quȩ
uiderint possint. Si uͦ eoꝵ facta
nullũ fortasse hominũ contin¬
gat aspicere: hȩc se ꝓculdubio
estimant ꝑdidisse: & int̾ni arbi¬
tris oculos quasi absentes depu-¬

Expanded text:
ergo illic ante lucem surgere, hoc hic hyergo illic ante lucem surgere, hoc hic hypocritae in ortu est germen proferre, quia humanas laudes desiderans, ubi ad opus bonum nascitur, ibi mox appetit ut gloriam retributionis assequatur. An non in ortu suo hi germen protulerant, de quibus Veritas dicebat: Amant primos discubitus in conviviis, et primas cathedras in synagogis, et salutationes in foro, et vocari ab hominibus rabbi ? Pro eo ergo quod bene agere incipiunt, quia honorem consequi ab hominibus conantur, quasi scirpi more ab ortu suo cum germine exsurgunt. Hi nimirum cum recta operari appetunt, prius mente sollicita ejusdem operis sui testes quaerunt, et tacita cogitatione pertractant, si sunt qui gerenda videant, si digne haec eloqui qui viderint possint. Si vero eorum facta nullum fortasse hominum contingat aspicere, haec se procul dubio aestimant perdidisse; et interni arbitri oculos quasi absentes depu
Abbreviated transcription (Latin):
na qͥppe pomifera st̃: oꝑa uirci¬
tibus fȩcunda. Preputia itaq lig¬
noꝵ auferimus: cũ de ipsa inchea¬
tionis infirmitate suspecti. pͥmo¬
dia nr̃oꝵ operũ non approbamꝰ.
Poma autẽ quȩ germinant. im¬
munda ducimus. nr̃isq ęsibus ñ
aptamꝰ: quia cũ primordiũ boni
laudat᷑ oꝑis: dignũ .ẽ. ut hoc ani¬
mu̾ non pascat oꝑantis: ne dũ ac
cepta laus suauit᷑ carpit᷑ fructꝰ
operis intempestiue comedatur
Qui gͦ inchoatȩ uirtutis. ab hu¬
mano ore laudem recẽperit: qͣsi
plantati ligni. ante tempꝰ pomũ
comedit. Hinc ꝑ psalmistã ueri¬
tas dicit. Nanũ. ẽ. uob̃ ante lucẽ
suirgere: surgite postquã sederttis.
Ante lucẽ quippe surgere. ẽ: priꝰ¬
quã claritas ȩt̾ne retributionis
appareat. in p̾sentis uitȩ nocte gaui¬
dere. Sedendum gͦ priꝰ. ẽ. ut post
recte surgamus: quia quisquis nẽ
sese sponte non humiliat: nequa¬
quã hunc sequens gła exaltat. Qd¬

Expanded text:
na quippe pomifera sunt opera virtuna quippe pomifera sunt opera virtutibus fecunda. Praeputia itaque lignorum auferimus cum, de ipsa inchoationis infirmitate suspecti, primordia nostrorum operum non approbamus. Poma autem quae germinant immunda ducimus, nostrisque esibus non aptamus, quia cum primordia boni laudantur operis, dignum est ut hoc animum cepta laus suaviter carpitur, fructus operis intempestive comedatur. Qui ergo inchoatae virtutis ab humano ore laudem receperit, quasi plantati ligni ante tempus pomum comedit. Hinc per Psalmistam Veritas dicit: Vanum est vobis ante lucem surgere, surgite postquam sederitis . Ante lucem quippe surgere, est priusquam claritas aeternae retributionis appareat, in praesentis vitae nocte gaudere: sedendum ergo prius est, ut post recte surgamus, quia quisquis nunc sese sponte non humiliat, nequaquam hunc sequens gloria exaltat.
Abbreviated transcription (Latin):
non debemus : & cũ uita nr̃a sim¬
plex quid. atq innocuũ inchoat:
dignũ. ẽ. ut secreti sui uelamina
ñ relinquat: ne nudũ hoc huma¬
nis oculis. quasi subducto uellere
ostendat. Ad sola gͦ diuina sacrifi.
cia. boum pͥmogenita. ouiũq ꝓfi.¬
ciant: ut qͥcqͥd forte. innocuumq
incipimꝰ: hoc ad honore intimi iu¬
dicis in ara cordis ĩmolemꝰ. Quod
ab illo ꝓculdubio tanto libentiꝰ
accipitur : quanto & ab hominibꝰ
occultatũ. nulla laudis appetiti¬
one maculat᷑. Sepe autẽ nouȩ con¬
uersationis primordia. adhuc ex
carnali sunt uita cõmixta. & iccir¬
co innotescere citius non debent:
ne cũ laudant᷑ bona quȩ placent:
deceptus laude sua animꝰ. dep̃hen-¬
dere in eis nequeat mala q̃ latent
Unde recte rursum ꝑ moẏsen dr᷑
Quando ingressi fueritis terram
& plantaueritis in ea ligna po¬
mifera: auferetis p̃putia eoꝵ. Po.¬
ma quȩ germinant. immunda
erunt uobis: nec edetis exeis. big¬

Expanded text:
non debemus; et cum vita nostra simnon debemus; et cum vita nostra simplex quid atque innocuum inchoat, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat, ne nudum hoc humanis oculis, quasi subducto vellere ostendat. Ad sola ergo divina saccia boum primogenita oviumque proficiant, ut quidquid forte innocuumque incipimus, hoc ad honorem intimi judicis in ara cordis immolemus. Quod ab illo procul dubio tanto libentius accipitur, quanto et ab hominibus occultatum nulla laudis appetitione maculatur. Saepe autem novae conversationis primordia adhuc ex carnali sunt vita commista; et idcirco innotescere citius non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent. Unde recte rursum per Moysen dicitur: Quando ingressi fueritis terram plantaveritis in ea ligna pomifera, auferetis praeputia eorum. Poma quae germinant, immunda erunt vobis, nec edetis ex eis . Lig
Abbreviated transcription (Latin):
tam contigerit. quasi recentẽ̾ pa-¬
rietẽ impellitꝰ eamq facile destru¬
it: quia adhuc humorẽ infirmita¬
tis ꝓprie ñ amisit. Cũ uͦ in lon¬
ga quietis suȩ abiectione se animꝰ
compͥmit: quasi more exiccati
parietis. contra ictus obdurescit
& confractũ ꝓtinꝰ resilit. om̃e qđ
solidatũ ferit. Hinc. ẽ. qđ uitã¬
inchoantium moyses humanis oc¬
cupationibus exerceri ꝓhibuit
dicens. Non oꝑaberis in pͥmoge¬
nito bouis: & non tondebis pͥmo¬
genita ouium. In pͥmogenito qͥp
pe bouis oꝑari. ẽ: bonę conuer¬
sationis pͥmordia. in exercitio
publicȩ actionis ostendẽ. Quiũ
quoq pͥmogenita tondere. ẽ: ab
occultationis suȩ tegmine. Huma¬
nis oculis inchoantia bona nr̃a
denudare. In pͥmogenito gͦ bo¬
uis oꝑari ꝓhibemur: atq a pri¬
mogenitis ouiũ de tõd endis cõpes¬
cimur: quia & siquid robustũ in¬
cipimꝰ: exercẽre hoc in aꝑto citius

Expanded text:
tam contigerit, quasi recentem patam contigerit, quasi recentem parietem impellit, eamque facile destruit, quia adhuc humorem infirmitatis propriae non amisit. Cum vero in longa quietis suae abjectione se animus comprimit, quasi more exsiccati parietis contra ictus obdurescit, et confractum protinus resilit omne quod solidum ferit. Hinc est quod vitainchoantium Moyses humanis occupationibus exerceri prohibuit, dicens: Non operaberis in primogenito bovis, et non tondebis primogenpe bovis arare est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium quoque primogenita tondere est ab occultationis suae tegmine humanis oculis inchoantia bona opera nostra denudare. In primogenito ergo bovis operari prohibemur, atque a primogenitis ovium detondendis compescimur, quia etsi quid robustum incipimus, exercere hoc in aperto citius
Abbreviated transcription (Latin):
consꝑsa solidat᷑: hȩc & manꝰ impel¬
lit. sed non ledit: hec & uentoꝵ
flatus inflectendo concutiunt. s
non euertunt. Ne gͦ eruat᷑ uita
certi oꝑis: diu ac robuste. in alto
humilitatis figenda. ẽ. radix cordis:
ut cum ab humano ore de traccioniᷤᷤ
aura. uel fauoris flauerit: & si in
quãlib& partẽ utcũq incuruat.
animũ funditus ñ euellat: sed ad
statũ suũ ꝓtinꝰ post inflexionẽ re¬
deat: si apud se fortis in radice ꝑ¬
diirat. Quid in rebus excrescentibꝰ
pariete surgente robustiꝰ: Qui ta¬
men sidum construit᷑ umpella-¬
tur: statĩ sine labore destruitur
Si autẽ ꝑ spaciũ temporis ab hu¬
more suo exiccari ꝑmitcit᷑: sepe
& arietũ ictibus minime quassat᷑.
Sic sic uidelic& bona nr̃a. & intẽ¬
pestiue manifestata depereunt:
& diutiꝰ occultata solidant᷑: quia
humanȩ occupationis manꝰ. cum
incipientẽ conuersationis nr̃ȩ ui-¬

Expanded text:
conspersa solidatur, 280 haec et manus impelconspersa solidatur, 280 haec et manus impellit, sed non laedit; haec et ventorum flatus inflectendo concutiunt, sed non evertunt. Ne ergo eruatur vita coepti operis, diu ac robuste in alto humilitatis figenda est radix cordis, ut cum ab humano ore detractionis aura vel favoris flaverit, etsi in quamlibet partem utcunque incurvat, animum funditus non evellat; sed ad statum suum protinus post inflexionem redeat, si apud se fortis in radice perdurat. Quid in rebus excrescentibus pariete surgente robustius? Qui tamen si, dum construitur, impellatur, statim sine labore destruitur; si autem per spatium temporis ab humore suo exsiccari permittitur, saepe et arietum ictibus minime quassatur. Sic sic videlicet bona nostra et intempestive manifestata depereunt, et diutius occultata solidantur, quia humanae occupationis manus cum incipientem conversationis nostrae vi
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtȩ prauitatis uias deserunt: scĩ¬
tatis habitũ sumunt: moxq ut pͥ¬
ma limina bene uiuendi contigeria.
obliti qͥ fuerint: affligi iam ꝑ pęni¬
tentiam de consummatis nequiciis
nolunt. Laudari autẽ de inchoata
iusticia appetunt: p̃esse cȩteris. etiã
melioribus concupiscunt. Quos
plerũq dum iuxta uotũ p̾sens ꝓ¬
sꝑitas sequit᷑: multo quã priꝰ fue¬
rant de sc̃itatis habitu peiores fiuã:
Nam rebus multiplicibus occupati
atq ipsa occupatione confusi: ñ
solum ꝑpetrata minime deplorañ:
sed adhuc quȩ deplorent᷑ exagge¬
exteriora officia ꝓuehi ñ debent: nͥ
ꝑhumilitatẽ diutiꝰ in eiusdem
mundi contemptu solident᷑. Citiꝰ
nanq bona depereunt. quȩ ho¬
minibus ante tempꝰ innotescunt:
quia & arbusta plantata. priꝰquã
fixa radice coalescant. si manꝰ con¬
cutiens tangit. arescit. At si in al¬
tũ radix figit᷑. & terrȩ humoribꝰ

Expanded text:
apertae pravitatis vias deserunt, sanctiapertae pravitatis vias deserunt, sanctitatis habitum sumunt; moxque ut prima limina bene vivendi contigerint, obliti qui fuerint, affligi jam per poenitentiam de consummatis nequitiis nolunt; laudari autem de inchoata justitia appetunt, praeesse caeteris etiam melioribus concupiscunt. Quos plerumque dum juxta votum praesens prosperitas sequitur, multo quam prius fuerant de sanctitatis habitu pejores fiunt. Nam rebus multiplicibus occupati, atque ipsa occupatione confusi, non solum perpetrata minime deplorant, sed adhuc quae deplorentur exaggeexteriora officia provehi non debent, nisi per humilitatem diutius in ejusdem mundi contemptu solidentur. Citius namque bona depereunt quae hominibus ante tempus innotescunt, quia et arbusta plantata prius quam fixa radice coalescant, si manus concutiens tangit, arefacit. At si in altum radix figitur, et terrae humoribus
Abbreviated transcription (Latin):
sole ac pluuiis nutrit᷑: & tc̃ demũ
ad ꝓferendum sui seminis germen
aperitur. Scirpus uͦ cũ flore suo
nascit᷑: moxq ut a terra surgit.
sui secũ seminis germ̃ ꝓdiicit. Bene
Eͦ ꝑ herbas reliquas sc̃i quilib&: ꝑ
scirpũ uͦ hipocrita designat᷑: quia
iusti uiri priusquã in oꝑe sc̃ȩ con¬
uersationis oriant᷑ huius uitȩ hi¬
emẽ tolerant: eosq grauiũ perse-¬
quutionũ ȩstus fatigat. Sed cum
recta faciunt. nequãquam hic suȩ re-¬
ctitudinis remunerationẽ quęrunt :
cũ uͦ a p̃sentis mundi laboribꝰ exe¬
unt: ad ȩt̾nã patriã uenientes. ex¬
pectata retributione ꝑfruuntur
At contra hipocrita quia mox ut¬
in bono opere nascit᷑. p̃sentis mun¬
di reciꝑe głam conaturꝰ quasi scir¬
pi more cũ germine nascit᷑: qui ꝓ
eo quod bene uiuere incipit. que¬
rit statim ut a cunctis honoret᷑
Germ̃ itaq in ortu. ẽ: remuneratio
in inchoatione. Sȩpe nanq ñnulli

Expanded text:
sole ac pluviis nutritur, et tunc demum sole ac pluviis nutritur, et tunc demum ad proferendum sui seminis germen aperitur. Scirpus vero cum flore suo nascitur, moxque a terra surgit, sui secum seminis germen producit. Bene ergo per herbas reliquas sancti quilibet, per scirpum vero hypocrita designatur, quia justi viri, prius quam in opere sanctae conversationis oriantur, hujus vitae hiemem tolerant, eosque gravium persecutionum aestus fatigant; sed cum recta faciunt, nequaquam hic suae rectitudinis remunerationem quaerunt; cum vero a praesentis mundi laboribus exeunt, ad aeternam patriam venientes, exspectata retributione perfruuntur. At contra hypocrita, quia mox in bono opere nascitur, praesentis mundi recipere gloriam conatur. Quasi scirpi more cum germine oritur, qui pro eo quod bene vivere incipit, quaerit statim ut a cunctis honoretur. Germen itaque in ortu est remuneratio in inchoatione. Saepe namque nonnulli
Abbreviated transcription (Latin):
sol iusticiȩ: & sicut repulsi in u¬
dicio impii. dicere in sapientiȩ li¬
bro describunt᷑. Errauimꝰ a uia ue¬
ritatis : & lum̃ iusticiȩ ñ lux̃ nob:
& sol non. ẽ. ortus nobis. Ante solẽ
gͥ scirpus humidus cernit᷑: quia
priusquã diuina districtio in iu¬
dicio candeat: om̃is hipocrita in¬
fusum se scĩtatis gr̃a ostentat. Qui¬
si uirens aspicitur: quia iustus ȩ¬
stimatur. Honoris locũ optin&
de gła scĩtatis poll&: a cunctis ue
neratio ei defert᷑ : opinio laudis
extendit᷑. Scirpus itaq iste in no¬
cte humidus. ẽ. sole autẽ ueniente
siccatur: qͥa nimirũ hipocrita in
tenebris uitȩ p̃sentis sc̃s ab hõibꝰ
credit᷑ꝰ sed cũ districtus iudex ue¬
nerit. quã sit iniquus apparebit.
Dicat gͦ. humectus uidetur anteꝗͣ
ueniat sol: quia uirentẽ se nẽ hu-¬
manis oculis exhib&: sed in calore
tc̃ diuini iudicii arescit. Dequit᷑
Herba quȩlib& nascendo. priꝰ a ter¬
ra ꝓdũcitꝰ: aura. ȩstibus tangt

Expanded text:
sol justitiae . Et sicut repulsi in judicio impii dicere Sapientiae libro describuntur: Erravimus a via veritatis, et lumen justitiae non luxit nobis, et sol non est ortus nobis . Ante solem igitur scirpus humidus cernitur, quia prius quam divina districtio in judicio candeat, omnis hypocrita infusum se sanctitatis gratia ostentat; quasi virens aspicitur, quia justus aestimatur, honoris locum obtinet, de gloria sanctitatis pollet, a cunctis ei veneratio defertur, opinio laudis extenditur. Scirpus itaque iste in nocte humidus est; sole autem veniente siccatur, quia nimirum hypocrita in tenebris vitae praesentis sanctus ab omnibus creditur, sed cum districtus judex venerit, quam sit iniquus apparebit. Dicat ergo: Humectus videtur antequam veniat sol, quia virentem se nunc humanis oculis exhibet, sed in calore tunc divini judicii arescet. SequiturHerba quaelibet nascendo prius a terra producitur, aura et aestibus tangitur,
Abbreviated transcription (Latin):
Quia enĩ sub puritatis imagine
deprehendi calliditas non ual&:
quasi sub lanȩ grossitie linũ la-¬
t&e. Bene autẽ post reꝓbationẽ
dupliciũ. iustoꝵ remuneratio de.¬
monstrat᷑: cũ ꝓtinꝰ subdit᷑. Do¬

Expanded text:
Quia enim sub puritatis imagine Quia enim sub puritatis imagine deprehendi calliditas non valet, quasi sub lanae grossitudine linum latet. Bene autem post reprobationem duplicium justorum remuneratio demonstratur, cum protinus subdit
Abbreviated transcription (Latin):
quia querentes terren̾a głam. in
imo derelinquit. Et quam lib&
recta uideant᷑. eẽ. quȩ agunt: hos
ad gaudia suꝑna ñ ꝓuehit. Nel
certe idõ maligni appellant᷑ hipo¬
chritȩ: quia benignitatẽ erga ꝓ.¬
ximos ostendunt: & dolos suȩ ini¬
quitatis oꝑiunt. Per omne nanq
quod uel faciunt. uel loquuntur.
simplicitatẽ exteriꝰ exhibent: sed
subtilitate interiꝰ duplicitatis cal¬
lent. Piritatẽ in suꝑficie simulaes:
sed semꝑ maliciam sub specie pu¬
ritatis occultant. Quos contra
bene ꝑ moysen dr̃. Non indues
uestem. ex lana linoq contextã¬
ꝑlanã nanq simplicitas: ꝑ linũ
uero subtilitas designat᷑. Ee ni¬
mirłi uestis quȩ ex lana. linoq
contexitur. linum interiꝰ celat:
lanam in suꝑficie demonstrat:
Nestem gͦ ex lana. linoq contex¬
tam induit: qui in loquutione.
uel actione. qua utitur. intus
subtilitatem maliciȩ oꝑit: & sim¬
plicitatẽ foris innocentiȩ ostendit:

Expanded text:
quia quaerentes terrenam gloriam in quia quaerentes terrenam gloriam in imo derelinquit, et quamlibet recta videantur esse quae agunt, hos ad gaudia superna non provehit. Vel certe ideo maligni appellantur hypocritae, quia benignitatem erga proximos ostendunt, et dolos suae iniquitatis operiunt. Per omne namque quod vel faciunt, vel loquuntur, simplicitatem exterius exhibent, sed subtilitate interius duplicitatis callent; puritatem superficie simulant, sed semper malitiam sub specie puritatis occultant. Quos contra bene per Moysen dicitur: Non indues vestem ex lana linoque contexta simplicitas, per linum vero subtilitas designatur. Et nimirum vestis, quae ex lana linoque conficitur, linum interius celat, lanam in superficie demonstrat. Vestem ergo ex lana linoque contextam induit, qui in locutione vel actione qua utitur intus subtilitatem malitiae operit, et simplicitatem foras innocentiae ostendit.
Abbreviated transcription (Latin):
germinent᷑. Ac si aperte diceret᷑
Ueniente iudice nequaquã cognus¬
cit᷑: sed multiplicit̾ supplicia re¬
cipit: quia eo latius in sua iniqu¬
tate letatus . ẽ. quo & in aliis ma¬
la ꝓpagauit. Cui enĩ hic ñ susfi¬
cit iniquitas ꝓpͥa: torqueat᷑ illic
necesse. ẽ. ex merito reatus alieni.
Nunc itaq simulatores gauideañ.
& humana iudicia se obtinuisse
glorient᷑. Despiciat᷑ iustoꝵ simpli¬
citas: atq a calliditate dupliciũ.
fatiiitas uocet᷑. Citius despectus
simpliciũ transit: citiꝰ dupliciũ
gła ꝑcurrit. Unde & apte subiun¬
nec porriga manũ malignis: qͥa
nimirũ districtus in iudicio appa¬
rens. & despectũ simpliciũ glori¬
ficando erigit: & malignoꝵ głam
reꝓbando confringit. Maligni &¬
enĩ uocant᷑ hipochrite : qui bona
non bene faciunt: & recta q̃ age
re uident᷑. sub studio laudis ope.¬
rant᷑. Manũ uͦ cui porrigimꝰ: hc̃
uidelic& ab imis eleuamus. Ma¬
lignis gͦ deus manũ non porrigit:

Expanded text:
m. --Ac si aperte diceretur: Veniente judice, nequaquam cognoscitur, sed multipliciter supplicia recipit, quia eo latius in sua iniquitate laetatus est, quo et in aliis mala propagavit. Cui enim hic non sufficit iniquitas propria, torqueatur illic necesse est et merito reatus alieni. Nunc itaque simulatores gaudeant, et humana judicia se obtinuisse glorientur; despiciatur justorum simplicitas, atque a calliditate duplicium fatuitas vocetur; citius despectus simplicium transit, citius duplicium gloria percurrit. Unde et apte subjunnec porrigit manum malignis. - Quia nimirum districtus in judicio apparens, et despectum simplicium glorificando erigit, et malignorum gloriam reprobando confringit. Maligni enim vocantur hypocritae, qui bona non bene faciunt, et recta quaeeque sub studio laudis operantur. Manum vero cui porrigimus, hunc videlicet ab imis elevamus. Malignis ergo Deus manum non porrigit,
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ. Et sciendum . ẽ. quia hoc qđ
surgit : ab infimis ad suꝑiora se eri¬
git. Domus gͦ hipocritȩ surgere
non ual&: quia ꝑ om̃e qđ iuxta
p̃cepta cȩlestia agere potuit: a t̾ra
animũ nũquã leuauit. Iure gͥ tẽ
nequaquã ad p̃miũ retributionis
erigit᷑: qui ꝑ hoc qđ nc̃ exhibet
in appetitu
scirpi appellati¬
one si¬
gnata. qualit̾m
udicio reprobetur audi¬
uimꝰ: priusquã districtus iudex
appareat. qualis ab hominibꝰ habe¬
atur. audiamus. Sequit᷑. Humece¬

Expanded text:
tatem . Et sciendum est quia hoc quod tatem . Et sciendum est quia hoc quod surgit ab infimis ad superiora se erigit. Domus ergo hypocritae surgere non valet, quia per omne quod juxta praecepta coelestia agere potuit, a terra animum nunquam levavit. Jure igitur tunc nequaquam ad praemium retributionis erigitur, qui per hoc quod nunc exhibet in appetitu scirpi appellatione signata, qualiter udicio reprobetur audiprius quam districtus judex appareat, qualis ab hominibus habeatur audiamus. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
tales se apud int̾nũ arbitrem cre¬
dunt: quales ab hominibꝰ foris ha¬
bebant᷑. Sed stare domus hipocri¬
tȩ ñ ual&: quia in terrore distric¬
ti examinis. om̃is acta fidiicia scĩ¬
tatis cadit. Cumq sibi alieni oris
testimonia abesse cognouerit: ad
sua se oꝑa nuNeranda conuertit
Unde adhuc subdit᷑. Fulci& eã:
& non consurga. Hoc nãq qđ ꝑ
se stare non ual&e. fulcit᷑. ut stet:
quia cũ uitam suã hipocrita labe¬
factari in iudicio conspicit᷑. hanc
fulciendo statuere operũ enume¬
ratione contendit. An ñ laudis suȩ
habitaculũ hinc inde fulciunt. qͥ
facta sua ut p̃fati sumꝰ in iudicio
enumerantes dicunt: dñe dñe ñ¬
ne in nomine tuo ꝓpħauimꝰ. & in
tuo nomine demonia eiecimꝰ: & in
tuo nomine uirtutes multas fȩcimꝰ:
Sed domꝰ laudis tot alligationibꝰ
fulta minime consurgit: qͥa ꝓtinꝰ
iudex dicit. Nunquã noui uos: dis¬
cedite a me qui operamini iniqui¬

Expanded text:
tales se apud internum arbitrum cretales se apud internum arbitrum credunt quales ab hominibus foris habebantur. Sed stare domus hypocritae non valet, quia in terrore districti examinis omnis anteacta fiducia sanctitatis cadit. Cumque sibi oris alieni testimonia deesse cognoverit, ad sua se opera enumeranda convertit. Unde et adhuc subditur: Fulciet eam, et non surget. Hoc namque, quod per se stare non valet, fulcitur ut stet, quia cum vitam suam hypocrita labefactari in judicio conspicit, hanc fulciendo statuere operum enumeratione contendit. An non laudis suae habitaculum hinc inde fulciunt, qui facta sua, ut praefati sumus, in judicio enumerantes, dicunt: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine tuo virtutes multas fecimus ? Sed domus laudis tot allegationibus fulta minime consurgit, quia protinus judex dicit, Nunquam novi vos, discedite a me qui operamini iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
boni oꝑis᷑. a testimonio alieni oris
implorare. Mens & enĩ uacua cum
de cunctis laboribus suis nil se intꝰ
tenuisse inuenerit: testimonium
foris quęrit. Ac si aꝑte fatuȩ uir.
gines dicant. Cum nos repelli sine
retributione conspicitis: dicite
de nr̃is oꝑibus quid uidistis. Sed
frustra te̾ hipocrita. in hac domo
laudis innitit᷑: quia nil ei in iu¬
dicio at testatio humana suffraga
tur: quia eandem laudem quam
post in testimonio exigit᷑ priꝰm
munere recepit. Nel certe super
domũ suã hipocrita innitit᷑ cũ
uanis fauoribus deceptus. quasi
de fiducia scĩtatis eleuat᷑. Multa
quippe hipocritȩ in occulto mala
faciunt: quȩdam uͦ bona in pub¬
lico. Cumq ex bonis patentibus
laudes recipiunt. ab occultis ma¬
lis. considerationis oculos au̾tuns̃:
talesq se ȩstimant. quales foris au¬
diunt: ñ quales intus nouerunt:
Unde fit plerũq ut ad suꝑnũ quoq
iudiciũ cũ fiducia ueniant: quia

Expanded text:
boni operis a testboni operis a testimplorare. Mens etenim vacua, cum a cunctis suis laboribus nihil se intus tenuisse invenerit, testimonium foris quaerit. Ac si aperte fatuae vigines dicant: Cum nos repelli sine retributione conspicitis, dicite in vestro opere, quid vidistis. Sed frustra tunc hypocrita in hac domo laudis innititur, quia nihil ei in judicio attestatio humana suffragtur; quia eamdem laudem, quam post in testimonio exigit, prius in munere recepit. Vel certe super domum suam hypocrita innititur, cum, vanis favoribus deceptus, quasi de fiducia sanctitatis elevatur. Multa quippe hypocritae in occulto mala faciunt, quaedam vero bona in publico. Cumque ex bonis patentibus laudes recipiunt, ab occultis malis considerationis oculos avertunt; talesque se aestimant, quales foris audiunt, non quales intus noverunt. Unde fit plerumque ut ad supernum quoque judicium cum fiducia veniant, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. edificiũ qđ inhabitat corpꝰ:
ita domus nr̃ȩ cogitationis. ẽ. res
quelib&. quã ꝑ dilectionẽ in ha¬
bitat anmꝰ. Omne qͥppe qđ dili¬
gimꝰ: quasi in hoc corde quiescenteᷤᷤ
habitamꝰ. Unde paulus. quia in
suꝑnis cor fycerat: in terra qͥdem
positus. sed tam̃ a terra ex tͣneus
dicebat. Nr̃a conuersatio in celis
est. Mens itaq hipochritȩ. nil
aliud in omne qđ agit. nͥ opinio¬
nis suȩ głam cogitat: nec curat
quo post meritum ducatur᷑: sed
quid interĩ dicatur. Domꝰ gͦ eiꝰ. ẽ
delectatio fauoris. Quã quasi qͥe¬
tus inhabitat: qͥa ꝑ cuncta sua oꝑa.
ad hanc se intra animũ reclinat.
iudicio non subsistit. Unde & fatuȩ
uirgines. quȩ oleũ in uasis ñ sũpse.¬
rant᷑. quia in alienis scilio& uocibꝰ
głam. & non in suis conscientiis ha¬
bebant: turbatȩ ꝑ sponsi p̾sentiã
dicunt. Date nobis de oleo ur̃o:
qͥa lampades nr̃e extingunt᷑. Oleũ
quippe a ꝓximis petere: ẽ: głam

Expanded text:
edificium quod inhabitat corpus, ita domus nostrae cogitationis est res quaelibet quam per dilectionem inhabitat animus. Omne quippe quod diligimus, quasi in hoc quiescentes habitamus. Unde Paulus, quia in supernis cor fixerat, in terra quidem 278 positus, sed tamen a terra extraneus, dicebat: Nostra conversatio in coelis est . Mens itaque hypocritae nihil aliud in omne quod agit nisi opinionis suae gloriam cogitat, nec curat quo post per meritum ducitur, sed quid interim dicatur. Domus ergo ejus est delectatio favoris, quam quasi quietus inhabitat, quia per cuncta sua opera ad hanc se intra animum reclinat. or in judicio non subsistit. Unde et fatuae virgines, quae oleum in vasis non sumpserant, quia in alienis scilicet vocibus gloriam et non in suis conscientiis habebant, turbatae per sponsi praesentiam, dicunt: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur . Oleum quippe a proximis petere est gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa amore ueritatis accensi. infir¬
mitatis suȩ angustias transgredi
ꝑfecte concupiscunt: nec ab aucto-¬
re iustoꝵ iniuste disponit᷑ quia
electoꝵ suoꝵ uota differens cru¬
ciat: crucians purgat: ut ad ꝑci-¬
piendum qđ desiderant. qͣndoq
meluus ex dilatione conualescaq̃:
Electi autẽ quousq ab intima qͥe¬
te differunt᷑. ad cor suũ redeunt:
ibiq a carnis suȩ tumultibus ab¬
sconsi. quasi amȩnissimũ secretũ
petunt: sed in eo sȩpe temptatio¬
nis aculeos sentiunt: carnis in¬
centiua patiunt᷑. E ibi gͣuissimoᷤ
labores inueniunt: ubi magnã
requiẽ a labore quesier̃ Unde sc̃s
uir. post insinuatũ corruptionis
suȩ carcerẽ. ad quieta cordis spa.¬
cia redire festinans: qͥa eandem
rixam. & in intimis inuenit quã
ab exterioribꝰ fugit: ꝓtinꝰ subdit

Expanded text:
quia, amore veritatis accensi, infirquia, amore veritatis accensi, infirmitatis suae angustias transgredi perfecte concupiscunt; nec ab auctore justorum injuste disponitur, quia electorum suorum vota differens cruciat, crucians purgat, ut ad percipiendum quod desiderant quandoque melius ex dilatione convalescant. Electi autem quousque ab intima quiete differuntur, ad cor suum redeunt; ibique, a carnis suae tumultibus absconsi, quasi amoenissimum secretum petunt. Sed in eo saepe tentationis aculeos sentiunt, carnis incentiva patiuntur; et ibi gravissimos labores inveniunt, ubi magnam requiem a labore quaesierant. Unde sanctus vir post insinuatum 261 corruptionis suae carcerem, ad quieta cordis spatia redire festinans, quia eamdem rixam et in intimis invenit quam ab exterioribus fugit, protinus subdit,
Abbreviated transcription (Latin):
lant. Ibi enĩ iam plene satiari de¬
sidant: unde adhiic parũ aliqͥd.
ore contemplationis degustant:
ꝑfecte cupiunt carnis stimulũ
subdere: nil incogitatione illici.¬
tũ. de eius iam corruptione tole-¬
rare: sed quia scriptũ. ẽ. corpus
quod corrupit᷑ aggrauat animã.
& depͥmit t̾rena in habitatio sen-¬
sum multa cogitantẽ: intentione
iam qͥdem ultra sem&& ipsos emi-¬
nent: secdtam̃ adhic infirmita¬
tis suȩ incertis motibꝰ subditi.
corruptionis se carcere clausos
dolent. Ait gͦ. Nũqͥd mare sum
ego aut cȩtus. qͥa circũ dedisti
me carcere : Ac si aꝑte dicer&:
Mare uel cȩtus. iniqui uidelic&e.
eoꝵq auctor malignus spc̃ ͥ qͥa
effrenari ad solam ꝑpetrandȩ ini¬
quitatis licentiam appetunt: re.¬
cte pene suȩ carcere constringun¬
tur. Ego autẽ qui iã ȩt̾nitatis tuȩ
liber tatẽ desidero: cur adhuiic meȩ
carcere corruptionis p̾mor. Qđ
tam̃ nec a iustis suꝑbe requirit᷑:

Expanded text:
lant: ibique jam plene satiari delant: ibique jam plene satiari desiderant, unde adhuc parum aliquid ore contemplationis degustant. Perfecte cupiunt carnis stimulum subdere, nihil in cogitatione illicitum, de ejus jam corruptione tolerare. Sed quia scriptum est: « Corpus, quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem , intentione jam quidem ultra semetipsos eminent, sed tamen, adhuc infirmitatis suae incertis motibus subditi, corruptionis se carcere clausos dolent. Ait ergo: Nunquid mare sum ego, aut cetus, quia circumdedisti me carcere? Ac si aperte diceret: Mare vel cetus, iniqui videlicet, eorumque auctor malignus spiritus, quia effrenari ad solam perpetrandae iniquitatis licentiam appetunt, recte poenae suae carcere constsringuntur. Ego autem, qui jam aeternitatis tuae libertatem desidero, cur adhuc meae carcere corruptionis premor? Quod tamen nec a justis superbe requiritur,
Abbreviated transcription (Latin):
tumida. insanaq desidia. ad ꝑa.¬
genda mala quȩ appetunt. im¬
possibilitatis suȩ angustia guant᷑
Sepe enĩ dominari melioribꝰ con¬
cupiscunt: sed tam̃ eis diuimo uo¬
dicis euncta mirabilit̾ disponen¬
te substrati sunt. Nocere bonis
elati desiderant: sed tam̃ subiecti
ab eis solacia sperant. Pro explen¬
dis uoluptatibus carnis longeui¬
tatẽ uitȩ p̾sentis cupiunt: sedia¬
men ab ea sub celeritate rapiunt᷑.
De quibus bene ꝑ psalmistã dt̃¬
& statuit aquas quasi in utre. A¬
quȩ quippe in utre sunt: cũ lũ¬
brica eoꝵ desicłia. quia oꝑis ef.¬
fectũ non inuenunt: sub carna-¬
licorde depͥmunt᷑. Cȩtus gͦ ac
nare circundatione carceris p̾¬
squaces illiꝰ. in quoꝵ se mentibus
gitationũ uoluit᷑ ut implere
mala quȩ appetunt nequeant:
suꝑna eos clistrictio angustat. Sc̃i
enĩ uiri quo mundiori corde cȩ¬
lestiũ archana considant: eo au-¬
ctis ad hȩc cotidie laboribꝰ anhe¬

Expanded text:
tumida insanaque desideria ad peratumida insanaque desideria ad peragenda mala quae appetunt impossibilitatis suae angustia gravantur. Saepe enim dominari melioribus concupiscunt; sed tamen eis, divino judicio cuncta mirabiliter disponente, substrati sunt. Nocere bonis elati desiderant, et tamen subjecti ab eis solatia sperant. Pro explendis voluptatibus carnis longaevitatem vitae praesentis cupiunt, sed tamen ab ea sub celeritate rapiuntur. De quibus bene per Psalmistam dicitur: Statuit aquas quasi in utre . Aquae quippe in utre sunt cum lubrica eorum desideria, quia operis effectum non inveniunt, sub carnali corde deprimuntur. Cetus ergo ac mare circumdatione premitur casgitationum volvit; et quia implere mala quae appetunt, nequeunt, superna eos districtio angustat Sancti autem viri, quo mundiori corde coelestium arcana considerant, auctis ad haec quotidie ardoribus anhe
Abbreviated transcription (Latin):
carcere: Carcere homo circun¬
dat᷑: quia plerũq & uirtutum
ꝓuectibus ad alta exurgere niti¬
tur: & tam̃ carnis suȩ corruptio¬
ne p̃pedit᷑. Qua bene exui psal¬
mista dep̃cat᷑ dicens. Educ de car¬
cere animã meã: ad confitendũ
nomini tuo. Quid uͦ appellatio¬
ne maris: nͥ corda carnaliũ tu¬
midis cogitationibus fluctuosas
Quid autẽ cęti nomine. nͥ an¬
tiquus hostis expͥmit᷑ : qui dũ
mentes scłariũ possidendo pene¬
trat᷑: quasi in eoꝵ lubricas cogi¬
tationes natat: Ded cȩtus carce¬
re stringit᷑: quia malignꝰ sp̃c in
inferioribꝰ deiectus. ne ad cȩlestu
euolare p̾ualeat. pęnȩ suȩ pon¬
dere coartat᷑  : petro at cestante
qui ait. Deus angelis peccantibꝰ
non peꝑcit: sed rudentibꝰ infer¬
ni detractos. in tartarũ tradidit
in iudicium cruciandos reserua¬
ri. Cȩtus carcere astringit᷑. quia
temptare bonos quantũ desidãt
ꝓhibet᷑. Carcere quoq mare cir.¬
cundat᷑: quia carnaliũ mentiũ

Expanded text:
alent. --Carcere homo circumdatur, quia plerumque et virtutum provectibus ad alta exsurgere nititur, et tamen carnis suae corruptione praepeditur. Qua bene exui Psalmista deprecatur, dicens: Educ de carcere animam meam, ad confitendum nomini tuo . Quid vero appellatione maris, nisi corda carnalium tumidis cogitationibus fluctuosa; 260 quid autem ceti nomine, nisi antiquus hostis exprimitur? Qui dum mentes saecularium possidendo penetrat, quasi in eorum lubrica cogitatione natat. Sed cetus carcere stringitur, quia malignus spiritus, in inferioribus dejectus, ne ad coelestia evolare praevaleat, poenae suae pondere coarctatur, Petro attestante, qui ait: Deus angelis peccantibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit in judicium cruciandos reservari . Cetus carcere astringitur, quia tentare bonos quantum desiderat prohibetur. Carcere quoque mare circumdatur, quia carnalium mentium
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritatẽ increpationis arri¬
piunt: aut ea bona ꝓferunt. quȩ
non uiuendo. sed audiendo didi¬
cerunt: aut ea aliis mala men¬
tientes ingerunt: quȩ ipsi cõmit¬
tunt. Sed cũ ea bona ꝓferun
quȩ seruare contempnunt: sci¬
endum. ẽ. qͥa plerũq ueritas sic
ꝑ ora aduersarioꝵ sonat: ut eoꝵ
lingua mouens. uitã feriat: qua¬
tinus culm̃ reccitudinis loquen¬
tes. & ignorantes: ipsi sibi. ce uer¬
bis iudices. & factis accusatores
fiant. Unde baldath mira qͥdem
contra hipocritas subdit: s mu¬
crone uerbi se impetit: qͥa simu¬
lator iusticie nͥ ex aliquantulo
ipse ess&e: docere iustũ nequaquã
tanta temeritate p̃sumerae. Et
quidem sunt fortia ualde q̃ dicitꝰ.
sed hȩc stultis. ñ autẽ sapienti.
prauis. non recto dicere debuit:
quia & uecordem se asserit: qui
hortis sitientibus. in flumine a.¬
quã fundit Sed interĩ pꝰpo¬
nentes cui dr̃. pensẽmꝰ subti¬
lit᷑ quid dicat᷑: ut nos ꝓla.¬

Expanded text:
auctoritatem increpationis arriauctoritatem increpationis arripiunt, aut ea bona proferunt, quae non videndo, sed audiendo didicerunt; aut ea aliis mala mentientes ingerunt, quae ipsi committunt. Sed cum ea bona proferunt quae servare contemnunt, sciendum est quia plerumque veritas sic per ora adversariorum sonat, ut eorum linguam movens vitam feriat, quatenus culmen rectitudinis loquentes et ignorantes, ipsi et verbis judices, et factis accusatores fiant. Unde Baldad mira quidem contra hypocritas subdit, sed mucrone verbi se impetit, quia simulator justitiae, nisi ex aliquantulo ipse esset, docere justum nequaquam tanta temeritate praesumeret. Et quidem fortia sunt valde quae dicit; sed haec stultis, non autem sapienti, pravis, non recto, dicere debuit, quia et vecordem se asserit qui, hortis sitientibus, in flumen aquam fundit. Sed interim postponentes cui dicitur, pensemus subtiliter quid dicatur, ut nos prola
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. suꝑ terrã. Generatio itaq
pͥstina interroganda ꝓponit᷑. ut
transire tempus uitę p̾sentis sic̃
umbra monstret᷑: quia uidelic&e
si ea quȩ erant.&. iam transacta ft̃.
ad memoriã reducimꝰ: patent̾ ag-¬
noscimus. quã celerit̃ hoc quoq
fugiat qđ tenemꝰ. Sȩpe uͦ hereti¬
ci. eosdem nobiscũ patres qͦs uene¬
ram᷑ laudant: sed intellectu depͣ.¬
uato. ipsis nos eoꝵ laudibus ĩpug.¬
nant. Unde adhuc subdit᷑. Ipsi¬
docebunt te: & de corde suo ꝓfe.¬
rent eloquia. Notandũ qđ suꝑiꝰ
oris tui: nc̃ uͦ reductis ad memori
am patribus dicit: de corde suo ꝓ¬
ferent eloquia. Ac si uitã sanctȩ
ȩccłȩ. heretici detestantes dicant:
Mult iplicitatẽ spc̃ in ore habes.
in corde non habes. Sed illi contͣ
te audiendi sunt: qui uerba ex
corde ꝓferentes. recta uiuendo do¬
cuerunt. Sepe autẽ praui. dum
suȩ uiciũ tortitudinis ignorant:
audent̾ alioꝵ rectitudinẽ lace¬
rant. Cumq contra bonos sibi

Expanded text:
situra. --Generatio itaque pristina interroganda proponitur, ut transire tempus vitae praesentis sicut umbra monstretur; quia videlicet si ea quae erant, et jam transacta sunt, ad memoriam reducimus, patenter agnoscimus quam celeriter hoc quoque fugiat quod tenemus. Saepe vero haeretici eosdem 273 nobiscum patres, quos veneramur laudant, sed intellectu depravato, ipsis nos eorum laudibus impugnant. Unde et adhuc subditdocebunt te, et de corde suo proferunt eloquia. - Notandum quod superius oris tui. Nunc vero reductis ad memoam patribus, dicit: De corde suo proferent eloquia. Ac si vitam sanctae Ecclesiae haeretici detestantes, dicant: Multiplicitatem spiritus in ore habes, in corde non habes. Sed illi contra te audiendi sunt, qui verba ex corde proferentes, recta vivendo docuerunt. Saepe autem pravi, dum suae vitium fortitudinis ignorant, audenter aliorum rectitudinem lacerant; cumque contra bonos sibi
Abbreviated transcription (Latin):
largiunt᷑. sed tam̾ ante uitȩ ter¬
minũ. auariciȩ prurigine accen-¬
si. aliena appetunt᷑. qͥ sua largi.¬
ri uidebantur: & ꝑtinaci pꝰ crude¬
litate ambiunt: qđ ficta priꝰ pie¬
tate reliquerunt. Unde & recte¬

Expanded text:
largiuntur; sed tamen ante vitae terlargiuntur; sed tamen ante vitae terminum, avaritiae prurigine accensi, aliena appetunt, qui sua largiri videbantur, et pertinaci post crudelitate ambiunt quod ficta prius pietate reliquerunt.  Vet
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquã sunt in occulto radica¬
ta: sȩpe ante deficiunt. quam p̃-¬
sens uita finiatur. Nam plerũq
studio sacrȩ eruditionis insis¬
tunt: & quia hanc ñ ꝓ parandis
meritis. sed ꝓ merendis fauoribꝰ
inqͥrunt: statĩ ut iudiciũ hu-¬
manȩ laudis arripiunt: & ꝑ
hoc grãm transitorii ꝓuectus
assequunt᷑ tota mente seculari¬
bus curis inseruiunt: atq a sa¬
cra funditus eruditione uacuan¬
tur. Et agendo post indicant.
quantũ temporalia diligant: qͥ
sola priꝰ ȩt̃na p̃dicabant. Plerũq
autẽ assũptȩ speciẽ maturitatis
ostendunt:. quiete silentii. longa¬
nimitate patientiȩ. continentię
uirciite decorant᷑: sed cũ ꝑ hec
quȩsiti culm̃ honoris at tĩgeriq̃:
cũq sibi iam reuerentia a cunctis
impendit᷑ ꝓtinꝰ se in lasciuiam
uoluptatis fundunt᷑. & bona se
non ex corde tenuisse. ipsi sibi te¬
stes sunt: qͥ hȩc cito dimiserunt:
buunt: atq indigentibꝰ cuncta

Expanded text:
nequaquam sunt in occulto radicanequaquam sunt in occulto radicata, saepe ante deficiunt quam praesens vita finiatur. Nam plerumque studio sacrae eruditionis insistunt, et quia hanc non praeparandis meritis, sed promerendis favoribus inquirunt, statim ut judicium humanae laudis arripiunt, et per hoc gratiam transitorii provectus assequuntur, tota mente saecularibus curis inserviunt, atque a sacra funditus eruditione evacuantur, et agendo post indicant quantum temporalia diligant, qui sola prius aeterna praedicabant. Plerumque autem assumptae speciem maturitatis ostendunt; quiete silentii, longanimitate patientiae, continentiae virtute decorantur; sed cum per haec quaesiti culmen honoris attigerint, cumque sibi jam reverentia a cunctis impenditur, protinus se in lasciviam voluptatis fundunt, et bona se non 275 ex corde tenuisse ipsi sibi testes sunt qui haec cito dimiserunt. buunt, atque indigentibus cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
uult ab om̃ibus estimari: & para.¬
tior. ẽ. mori. quã corripi. Redar¬
gutione deterior reddit᷑: qͥa qͣsi
dirȩ ꝑcussionis estimat iaculum
puritatis uerbũ. Unde exasperatꝰ
ptinus in contumelias surgit: &
quȩ mala exagger&. contra ui¬
tã correctoris inquirit. De monstra¬
re longe incõparabilit̾ reũ rep̃¬
hensorem suũ desiderat: ut inno¬
centẽ se non suis actibus. sed alienis
criminibus ostendat: ita ut sepe
homo redargutionis aliquid se
dixisse pęniteat: & quasi a car¬
pentis manu. sic a corripientis
animo. qͥdam ut ita dixerim san¬
guis meroris currat. Unde bene
psalomonẽ dr̃. Noli arguere
derisorem: ne oderit te. Neq e¬
nĩ iusto timendũ. ẽ: ne derisor
cũ corripit᷑ contumelias inferat᷑:
sed ne tractus ad odiũ peior fiat:
Inter hȩc sciendum. ẽ: qđ iustoꝵ
bona. quia ex corde incipiunt.
usq ad p̾sentis uitȩ t̾minũ cres¬
cunt. Hipocritarũ uͦ oꝑa. quia

Expanded text:
vult ab omnibus aestimari; et, paravult ab omnibus aestimari; et, paratior mori quam corripi, redargutione deterior redditur, quia quasi dirae percussionis aestimat jaculum puritatis verbum. Unde exasperatus protinus in contumelias surgit, et quae mala exaggeret contra vitam correptoris inquirit. Demonstrare longe incomparabiliter reum reprehensorem suum desiderat, ut innocentem se non suis actibus, sed alienis criminibus ostendat; ita ut saepe homo redargutionis aliquid se dixisse poeniteat, et quasi a carpentis manu, sic a corripientis animo quidam, ut ita dixerim, sanguis moeroris currat. Unde bene per Salomonem dicitur: Noli arguere derisorem, ne oderit te . Neque enim justo timendum est cum corripitur, contumelias inferat, sed ne tractus ad odium pejor fiat. Inter haec sciendum est quod justorum bona, quia ex corde incipiunt, usque ad praesentis vitae terminum crescunt. Hypocritarum vero opera quia