comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tio.pene diem duxit in uesꝑam.
Paulus more cogebat hospicii:
antonius iure refellebat etatis.
Tandem consilium fuit. ut app̃¬
henso e regione pane. dum ad se
quisq nititur. pars sua cuiq¬
remaneret in manib. Dehinc
crificiũ laudis. noctem transege¬
redditus dies. beatus paulus ad
antoniũ sic locutus ẽ. Oli te fr̃
in istis regionib habitare scie¬
bam. olim conseruũ meũ michi
ꝓmiserat dñs. sed qͥa iã tempus
dormitionis aduenit. & quod sẽ
ꝑ cupieram dissolui & esse cũ xp̃o.
ꝑacto cursu suꝑ est michi corona
mo corpuscłm tegas. immo terre
ditis. flens & gemens ne se desere¬
ret. atq ut comitem talis itine¬
debes inquit querere quȩ tua ft̃.
s que aliena. Expedit quidẽ tibi
sarcina carnis abiecta agnũ seqͥ.
sed & ceteris expedit fratrib. ut
tuo adhuc instituant᷑ exemplo.
Quamobrem ꝑge queso nisi mo¬
lestum ẽ: & pallium quod tibi
athanasius ep̃c dedit. ad obuol¬

Expanded text:
tio, pene diem 10 duxit in vesperum. tio, pene diem 10 duxit in vesperum. Paulus more cogebat hospitii, Antonius jure refellebat aetatis. Tandem consilium fuit, ut apprehenso e regione pane, dum ad se quisque nititur, pars sua remaneret in manibus. Dehinc crificium laudis, noctem transegeae  Al. terris redditus dies, beatus Paulus ad Antonium sic locutus est: Olim te, frater, in istis regionibus habitare sciebam: olim te conservum meum mihi promiserat Deus; sed quia jam dormition cupieram dissolvi, et esse cum Christo, peracto cursu superest mihi corona mo corpusculum meum tegas, immo terrae ditis, flens et gemens, ne se desereret, atque ut comitem talis itinedebes, inquit, quaerere quae tua sunt, sed quae aliena. Expedit tibi, sarcina carnis abjecta, Agnum sequi. Sed et caeteris expedit fratribus, ut tuo adhuc instituantur exemplo. Quamobrem, quaeso, perge, nisi molestum est: et pallium quod tibi Athanasius episcopus dedit, ad obvol
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Ad quem responsum. per¬
paucis ita reddidit heros. Ne¬
mo sic petit ut minetur nemo
cum lacrimis calumniã facit.
Et minaris si ñ recipiam: cum
moriturus adueneris.Sic arri¬
dens. patefecit ingressum. Quo
aꝑto. dum mutuos miscerentur
amplexus. propriis se salutaue¬
re nominib gr̃as dño in cõmune
referentes. Et post sc̃m osculum
residens paulus cum antonio.
ita exorsus ẽ. En quem tanto la¬
bore quelisti. putrib senectute
membris oꝑit inculta canicies.
habeat humanũ genus. an ad¬
huc in antiquis urbib noua tec¬
ta consurgant. quo mundus
Inter has sermocinationes suspi¬
ciunt alitem coruum in ramo
arboris consedisse. qui inde leuit̃
subuolans. panem integrum an
te mirantium ora deposuit. Post
cuius abscessum. eia inqͥt pauluᷤ.
dñs nobis prandium misit. uere
pius. uere misericors. Sexaginta
Uerum ad aduentum tuũ mi¬
litib suis xp̃c duplicauit an¬
nonam.
Gitur in dm gr̃ãrum actione ce

Expanded text:
bat. Ad quem responsum bat. Ad quem responsum paucis ita reddidit heros. Nemo sic petit, ut minetur: nemo cum lacrymis calumniam facit. Et miraris si non recipiam, cum moriturus adveneris? Sic arridens Paulus patefecit ingressum. Quo aperto, dum in mutuos miscentur amplexus, propriis se salutavere nominibus: gratiae Domino in commune referuntur. 10. Et post sanctum osculum residens Paulus, cum Antonio ita exorsus est: En quem tanto labore quaesisti, putridis senectute membris operit inculta canities. habeat humanum genus. An in antiquis urbibus nova tecta consurgant: quo mundus Inter has sermocinationes suspiciunt alitem corvum in ramo arboris consedisse, qui inde leniter subvolabat, et integrum panem ante ora mirantium deposuit; post cujus abscessum: Eia, inquit Paulus, Dominus nobis prandium misit, vere pius, vere misericors. Sexaginta verum ad adventum tuum, militibus suis Christus duplicavit annonam. 11. Igitur Domino gratiarum actione cel
Abbreviated transcription (Latin):
dum: Iam altera fluxerat dies
Restabat unum. ut deseri se a
xp̃o non posse confideret.
ernox itaq secundas in orati¬
dnibus exegit tenebras. & dubi¬
a adhuc luce. non longe intue¬
tur lupam sitis ardorib hane¬
lantem ad radices montis irrẽ¬
pere. Quam consecutus oculis.
& iuxta speluncam cum fera ab
nichil curiositate ꝓficiente. tene¬
bris arcentib uisum. Uerum ut
scͥptura ait. ꝑfecta dilectio foras
mittit timorem. suspenso gradu.
& anhelitu temperato. callidus
explorator ingressus ẽ: ac paula¬
tim ꝓgrediens. sepiusq subsistẽs
sonum aure captabat. Tandem
ꝑ cece noctis horrorem procul lu¬
men intuitus. dum auidiꝰ ꝓꝑat:
ser& obfirmauit. Tunc uero an
sextam & eo amplius horã adi¬
tum precabatur dicens. Qͥ sim.
unde. & cur uenerim nosti. scio
me ñ mereri conspectũ tuũ: tam̃
Quesiui & inueni. pulso ut aꝑi¬
atur. Quod si non impetro. hic
moriar ante postes tuos. certe
sepelies uel cadauer. Talia ꝑsta¬
bat memorans. fixusq mane¬

Expanded text:
 Jam altera effluxerat dies. Restabat unum, ut deseri se a Christo non posse confideret. Pernox secundas in oratione exegit tenebras: et dubia adhuc luce, haud procul intuetur lupam sitis ardoribus anhelantem, ad radicem montis irrepere. Quam secutus oculis, et juxta speluncam, cum fera abinihil curiositate proficiente, tenebris arcentibus visum. Verum ut Scriptura ait, perfecta dilectio foras mittit timorem , suspenso gradu et anhelitu temperato, callidus explorator ingressus, ac paulatim progrediens, saepiusque subsistens sonum aure captabat. Tandem per caecae noctis horrorem procul lumen intuitus, dum avidius propesera obfirmavit. Tunc vero Antsextam, et eo amplius horam, aditum precabatur dicens: Qui sim, unde, cur venerim, nosti. Scio me non mereri conspectum tuum: tamenQuaesivi, et inveni: pulso ut aperiatur. Quod si non impetro, hic  Ver. hic, hic moriar ante postes tuos: certe sepelies vel cadaver. Talia perstabat memorans, fixusque mane
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eum. hic est qui baptirat in
ꝑ sp̃c sc̃i grãm peccata dimittendo.
Sue enim ipse aqua aliquos dis¬
cipulorum suoꝵ ꝓmus baptira¬
uerit. ꝑ quos ad ceteros fideles bap¬
tismi riuus ꝓflueret: eosdem etiã
sp̃i baptirabat peccata illis relaxan¬
do. & sp̃c dona ministrando. siue
fideles eius inuocato nomine ip¬
sius a quo baptirent electos. & cris¬
mate sco ꝑungant. eosdem nichil¬
ominus ipse sp̃u sco baptitat. qͥa
nemo preter ipsũ peccatoꝵ nexus
soluere. aut sp̃c sc̃i ualet dona tri¬
buere. Unde euangelista ioħs cũ
dixisset. audierunt pharisei quia
iħc plures discipłos facit & bap¬
tizat quam ioħs: protinus ad¬
iunxit. quamqͣm iħc non bap¬
tamen magis baptirare intelli¬
gendus ẽ. qui peccata dimittit.
Baptizat quoq dominꝰ in sp̃u
scõ: cum ꝑ afflationem eiusdem
zat in sp̃u sc̃o. cum cuilibet electo¬
rum dat manifestationem sp̃c ad
quo baptismate ascensurus in ce¬

Expanded text:
super eumsuper eum sancti gratiam peccata dimittendo. Sive enim ipse aqua aliquos discipulorum suorum primus baptizaverit, per quos ad caeteros fideles baptismi rivus proflueret, eosdem etiam Spiritu baptizabat peccata illis relaxando, et Spiritus dona ministrando, sive fideles ejus invocato nomine ipsius aqua baptizent electos, et chrismate sacro perungant, eosdem nihilominus ipse Spiritu sancto baptizat, quia nemo praeter ipsum peccatorum nexus solvere, aut Spiritus sancti valet dona tribuere. Unde evangelista Joannes cum dixisset: Audierunt pharisaei quia Jesus plures discipulos facit et baptizat quam Joannes, protinus adjunxit:  quanquam Jesus non baptamen magis baptizare intelligendus est qui peccata dimittit. Baptizat quoque Dominus in Spiritu sancto cum per afflationem ejusdem zat in Spiritu sancto, cum cuilibet electorum dat manifestationem Spiritusquo baptismate ascensurus in coe
Abbreviated transcription (Latin):
& in simplicitate cordis quert̃ illũ.
quorum unanimẽ pietatem ac man¬
suetudinem spiritali gr̃a donatam.
dominus ipse laudans loquitur.
Una ẽ columba mea. una ẽ matri
meȩ. electa genitrici suȩ. Matrem
quippe ac genitricem eccłe spiritꝰ
gram uocat. qua inspirante ꝑce¬
pit. ut ipsa quoq possit colũba
recte nuncupari. Deniq hebreo
sermone quo scͥptura scã ẽ edita.
sp̃c genere feminino appellat᷑.
Propter quod conuenient̾ ȩccła
una xp̃i columba & hec matri ac
genitrici suȩ electa nominatur. qͥa
nimirum quod in unitate fidei
xp̃iane multis de gentib congre¬
gatur. quod columbina adinuicẽ
pace letatur. quod dilectionis sor¬
te debebatur. non suo habet me¬
rito: sed dono accepit gr̃ȩ sp̃italis
Et ego inquit nesciebam eum. sub¬
audis tam sublimiter. quã sp̃m
meum descendentem cognoui. sed
qui misit me baptizare in aqua.
ille michi dixit. suꝑ quem uideriᷤ
sp̃m descendentem & manentem

Expanded text:
et in simplicitate cordis quaerunt illum. et in simplicitate cordis quaerunt illum. Quorum unanimem pietatem ac mansuetudinem spirituali gratia donatam, Dominus ipse laudans loquitur: Una est columba mea, una matri suae, electa genitrici suae . Matrem quippe ac genitricem Ecclesiae Spiritus gratiam vocat, qua inspirante percepit ut ipsa quoque possit columba recte nuncupari. Denique Hebraeo sermone, quo Scriptura sancta est edita, spiritus genere feminino appellatur. Propter quod convenienter Ecclesia una Christi columba, et haec matri ac genitrici suae electa nominatur: quia nimirum quod in unitate fidei Christianae multis de gentibus congregatur, quod columbina ad invicem pace laetatur, quod electionis sorte beatur, non suo habet merito, sed dono accepit gratiae spiritualis. Et ego, inquit, nesciebam eum. Subaudis tam subtiliter quam Spiritum in eum descendentem, cognovi. Sed qui misit me baptizare in aqua, ille mihi dixit: Super quem videris Spiritum descendentem, et manentem
Abbreviated transcription (Latin):
cata non solum isrł. sed totiꝰ mun¬
zans. ut sic baptizando illi uiã
prepararem: qui baptiraret in re¬
missionem peccatoꝵ. Et testimo¬
nium ꝑhibuit iohannes dicens.
quia uidi sp̃m descendentem qͣsi
columbam de celo. & mansit suꝑ
fideles. non aliter se membra etus
fieri. non alit̾ eiꝰ sp̃u se posse reple¬
ri. nisi simplices fuerint. nisi ue¬
ram cum fratrib habuerint pacẽ.
quam significant oscula colubaꝵ
Habent autem oscula & corui. sed
laniant: quod columba omnino¬
ñ facit. significantes eos qui lo¬
cuntur pacem in ꝓximo suo: ma¬
la autem sunt in cordib ecrum.
solumbe autem natura quȩ a la
niatu in nocens ẽ. illis innocenti¬
bus aptissime congruit. qui pacẽ
secuntur cum omnib & sc̃imoniã.
solliciti seruare unitatem spc̃ in
uinculo pacis. Atq ideo spiritus
in columba descendendo noi suam
tantum modo. uel eius in quem
descendit innocentiam. simplici¬
tatemq designat. sed eorũ eque
qui sentiunt de illo in bonitate.

Expanded text:
cata non solum Israel, sed totius munzans, ut sic baptizando illi viam praepararem qui baptizaret in remissionem peccatorum. Et testimonium perhibuit Joannes, dicens: Quia vidi Spiritum descendentem quasi columbam de coelo, et mansit super fideles non aliter se membra ejus fieri, non aliter ejus Spiritu posse repleri, nisi simplices fuerint, nisi veram cum fratribus habuerint pacem, quam significant oscula columbarum. Habent autem oscula et corvi, sed laniant, quod columba omnino non facit, significantes eos qui loquuntur pacem cum proximo suo, mala autem in cordibus eorum . Columbae autem natura, quniatu innocens est, illis innocentibus aptissime congruit qui pacem sequuntur cum omnibus et sanctimoniam, solliciti servare unitatem Spiritus in vinculo pacis. Atque ideo Spiritus in columba descendendo non suam tantummodo, vel ejus in quem descendit innocentiam simplicitatemque designat, sed eorum aeque qui sentiunt de illo in bonitate,
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c. quid magni ẽ filio dei quod
in ipso manere sp̃c astruatur. Do¬
tandumq ẽ quod semꝑ in dño
gestauerint. partim maneat in et¬
num: partim rediturus secedat.
Manet quippe apud eos. ut bo¬
nis insistant actibus. uolunta¬
riam pauꝑtatem diligant. man¬
suetudinem consequantur. pro
eterno desiderio lugeant. esuri¬
ant & siciant iusticiam. miscd̃iam.
mundiciam cordis. & tranquilli¬
tatem pacis amplectant᷑: sed &
ꝓ obsecratione iusticie. ꝑ secutionẽ
pati ñ uereantur. Elemosinis. ora¬
tionib. & ieiuniis. ceterisq sp̃s
fructib insistere desiderent. Rece¬
dit autem ad tempus. ne semꝑ
infirmos curandi. mortuos susci
tandi. leprosos mundandi. de¬
mones eiciendi. uel etiam prophe
net semꝑ ut possint habere uir¬
tutem: ut mirabilit̾ ipsi uiuant
Uenit ad tempus. ut etiam aliiᷤ
ꝑ miraculoꝵ signa. quales sint
intus effulgeant. Et ego uidi in¬
quit & testimonium ꝑhibui: qͥa

Expanded text:
Spiritus, quid magni est Filio Dei quod Spiritus, quid magni est Filio Dei quod in ipso manere Spiritus astruatur? Notandumque quod semper in Domino gestaverint, partim manet in aeternum, partim rediturus secedat. Manet quippe apud eos, ut bonis insistant actibus, voluntariam paupertatem diligant, mansuetudinem consequantur, pro aeterno desiderio lugeant, esuriant et sitiant justitiam, misericordiam, munditiam cordis, et tranquillitatem pacis amplectantur: sed et pro observatione justitiae persecutionem pati non vereantur, eleemosynis, orationibus et jejuniis, caeterisque Spiritus fructibus insistere desiderent. Recedit autem ad tempus, ne semper infirmos curandi, mortuos standi, leprosos mundandi, daemones ejiciendi, vel etiam prophetnet semtutem qua mirabiliter ipsi vivant; venit ad tempus, ut etiam aliis per miraculorum signa quales sint intus, effulgeant. Et ego vidi, inquit, et testimonium perhibui, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. Si enim non abiero: pa¬
raclitus non ueniet ad uos. Si aut̃
abiero: mittam eum ad uos. quia
nimirũ una ẽ in diuinitate substã¬
tia. inseparabilis oꝑatio patris &
filii. & eiusdem sp̃c scĩ. Nam & de
ipso sp̃u quod sua sponte ueniat
ubi uelit. sua potestate oꝑetur
quod uelit. testatur filius ubi
ait. quod & supra commemora¬
ui: sp̃c ubi uult spirat. Hec au¬
suꝑ eum in quo semꝑ manebat.
baptiratum sp̃c descendere ostendi¬
tur. ut & baptista ipse celsius iã
se nisi baptiratos aqua. sp̃c eius¬
dem posse baptisma mereri. Que¬
rendũ ẽ in terea quomodo speci¬
ale filii di agnoscendi signũ fuit
quod suꝑ eum descenderit & man¬
serit sp̃c: cum etiam discipłis ipse
ꝓmittat dicens. Et ego rogabo
patrem & alium paraclitũ dabit
uobis: ut maneat uobiscum in et̃¬
num sp̃m ueritatis. Et paulopt.
qui apud uos manebit. & in
uobis erit. Si enim apud seruoᷤᷤ
dĩ electos manet. & in illis erit

Expanded text:
ostendit, dicens: Si enim non abiero, Paostendit, dicens: Si enim non abiero, Paracletus non veniet ad vos; si autem abiero, mittam eum ad vos . Quia nimirum una est in divinitate substantia, insperabilis operatio Patris, et Filii, et ejusdem Spiritus sancti. Nam et de ipso Spiritu, quod sua sponte veniat ubi velit, sua potestate operetur quae velit, testatur Filius ubi ait, quod et supra memoravi: Spiritus ubi vult spirat. Haec ausuper eum, in quo semper manebat, baptizatum Spiritus descendere ostenditur, ut et Baptista ipse celsius jam se nisi baptizatos aqua, Spiritus ejusdem posse baptisma mereri. Quaerendum interea quomodo speciale Filii Dei agnoscendi signum fuerit, quod super eum descenderit et manserit Spiritus, cum etiam discipulis ipse promittat, dicens: Et ego rogabo Patrem, et alium Paracletum dabit vobis, ut maneat vobiscum in aeternum, Spiritum veritatis . Et paulo post: Quia apud vos manebit, et in vobis erit. Si enim apud servos Dei electos manet, et in illis erit
Abbreviated transcription (Latin):
& manentem suꝑ eum. Et in scõs
enim eius sp̃c descendit. Uerũ quia¬
quamdu sunt in corpore peccato
carere nequeunt. quia celestiũ con¬
templationi semꝑ oculum m̃tis
intendere non sufficiunt. sed sepiꝰ
hunc ad terrene curam conuersa¬
tionis inflectunt. in eorum pro¬
culdubio cordib sp̃c aliquando
uenit. aliquando recedit. Unde
dictum ẽ. sp̃c ubi uult spirat. &
uocem eius audis. & non scis un¬
de ueniat & quo uadat. Uenit
quippe ad scõs. uadit a scĩs sp̃s.
ut quem semꝑ habere idonez non
sunt. eius ꝑ tempora redeuntis
crebra luce reficiantur. In solo au
ueraciter manet. in quo nec sor¬
dide cogitationis maculam qͣm
refugeret ullam inuenit. Man¬
sit autem totus in illo. non ex
eo solum tempore quo hunc suꝑ¬
sed ex quo homo fieri incipiens
euis ministerio & oꝑe conceptus
ẽ: Unde etiam potestatem dandꝰ
bet ipse quam pater. ipso accestan¬
te qui ait. Paraclitus autẽ spc
alio loco quod ipse hunc mittat

Expanded text:
 manentem super eum. Et in sanctos enim ejus spiritus descendit: verum quandiu sunt in corpore, peccato carere nequeunt, quia coelestium contemplationi semper oculum mentis intendere non sufficiunt; sed saepius hunc ad terrenae curam conversationis inflectunt: in eorum procul dubio cordibus Spiritus aliquando venit, aliquando recedit. Unde dictum est: Spiritus ubi vult spirat, et vocem ejus audis, sed non scis unde veniat, aut quo vadat . Venit quippe ad sanctos, vadit a sanctis Spiritus, ut quem semper habere idonei non sunt, ejus per tempora redeuntis crebra luce reficiantur. In solo auterpetuo veraciter manet, in quo nec sordidae cogitationis maculam, quam refugeret, ullam invenit. Mansit autem totus in illo non ex eo solum tempore quo hunc Joased ex quo homo fieri incipiens ejus ministerio et opere conceptus est. Unde etiam potestatem dandi bet ipse quam Pater, ipso attestante qui ait: Paracletus autem Spirmnia . Et in alio loco quod ipse hunc mittat,
Abbreviated transcription (Latin):
illud ipsum dico ego uni¬
cum filium dei. Si autem
non dicis uerbum uerbi.
concede non factumi. per
quod facta sunt omnia.
Non enu per seipsum
fieri potuit, per quod facta

Expanded text:
illud, ipsum dico ego unicum Filium Dei. Si autem non dicis Verbum Verbi, concede non factum per quod facta sunt omnia. Non enim per seipsum fieri potuit, per quod facta
Abbreviated transcription (Latin):
bilis. & his uerbis exprobrabat
q atrocissimi. eos qui dm̃ om̃i¬
potentem colunt occiditis. &
ꝓ defensione lapidum innocen¬
tes homines iugulatis: Hec
&e̾ his similia dum turbis fu¬
rentib diceret. lapidata est ab
eis: & orans iuxta sepulchrum

Expanded text:
bilis, et his verbis exprobrabat bilis, et his verbis exprobrabat que atrocissimi, Deum omnipotentem colentes occiditis, et pro defensione lapidum homines innocentes jugulatis. Haec et his similia dum turbis furentibus diceret, lapidata est ab eis, et orans juxta sepulcrum
Abbreviated transcription (Latin):
etiam inter flammas intrepidã
me ad te uenire ꝑmittis. Eece
iam quod credidi uideo. qd̃ spe¬
raui iam teneo. quod cupiui cõ¬
plector. te confiteor labiis. te cor¬
de. de totis uiscerib concupisco.
Ecce ad te uenio uiuũ & uerum
filio tuo. & cum sp̃u sc̃o uiuis &
regnas modo. & semꝑ. & in cunc
complesset orationẽ: ita om̃is ig¬
nis extinctus ẽ. ut nec tepor qui¬
dem incendii remaneret. Tunc
ture eius gladiũ mergi p̾cepit.
atq hoc exitu roseo sanguinis
sui rubore ꝑfusam. xp̃c sibi &¬
sponsam & martyrẽ consecrauit.
Parentes uero eius nullã penitꝰ
tͥsticiam habentes. cũ om̃i gau¬
dio abstulerunt corpꝰ eius. & po¬
suerunt illud in predio suo non
longe ab urbe. unia que dicit᷑ nu¬
mentana. Ubi cum om̃is turba
xp̃ianorum concurreret. insidiaᷤᷤ
a paganis ꝑpessi sunt: & uiden¬
tes populũ infideliũ suꝑ se ueni¬
entem armatũ. om̃s fugert̃. ali¬
quanti tam̃ lapidũ ictib lesi eua¬

Expanded text:
etiam inter flammas intrepidam etiam inter flammas intrepidam me ad te venire permittis. Ecce jam quod credidi, video: quod speravi, jam teneo: quod concupivi, complector. Te confiteor labiis et corde, et totis visceribus concupisco. Ecce ad te venio vivum et verum Filio tuo, et cum Spiritu sancto vivis et regnas moCompleta oratione ita omnis ignis exstinctus est, ut nec tepor quidem incendii remansisset. Tunc ture ejus gladium mergi praecepit: atque hoc exitu sanguinis sui rubore perfusam, Christus sibi sponsam et martyrem dedicavit. Parentes vero ejus nullam 483 penitus tristitiam habentes, cum omni gaudio abstulerunt corpus ejus, et posuerunt illud in praedio suo non longe ab Urbe, via quae dicitur Numentana. Ubi cum omnis turba christianorum concurreret, insidias a paganis perpessi sunt: et videntes populum infidelium supervenientem armatum, omnes fugerunt; aliquanti vero lapidum ictibus laesi eva
Abbreviated transcription (Latin):
seditionem populi iudicem de¬
reliquit. Ipse autem tristis abces¬
sit. eo quod eam ñ potuit post
resuscitationem filii sui liberare.
Tunc uicarius aspasius nomi¬
ne. populi seditionem ñ ferens:
iussit in conspectu omniũ ignem
copiosũ accendi. & in medio eam
precepit iactari flammarum.
Quod cũ fuisset impletũ: statim
in duas partes diuise fc̃ flãmȩ.
&̾ hinc atq illinc seditiosos po¬
pulos exurebat. Ipsam autem
penitus in nullo contingebat
incendiũ. Eomagis hoc ñ uirtu¬
tib diuinis. s maleficiisᷤ agi putã¬
tes.dabant fremitus int̾ se po¬
puli. & infinitos clamores ad çȩlũ.
Tunc beata agnes expandens
manus suas in medio ignis. his
uerbis orationes fudit ad dñm.
Omnipotens ad orande colende.
benedico te. quia ꝑ filiũ tuum
euasi minas hominũ impioꝵ:
& spurcicias diaboli impolluto
& ardor incendii huius ad eos
a quib ministrat᷑ refunditur.
Benedico de pat̾ predicande. qui

Expanded text:
seditionem populi judicem deseditionem populi judicem dereliquit, ipse autem tristis abscessit, quod eam non potuit post resurrectionem filii sui liberare. Tunc vicarius Aspasius nomine, populi seditionem non ferens jussit in conspectu omnium ignem copiosum accendi, et in medium eam praecepit jactari flammarum. Quod cum fuisset impletum, statim in duas partes divisae sunt flammae, et hinc atque illinc seditiosos populos exurebant: ipsam autem penitus in nullo contingebat incendium. Et magis non hoc virtutibus divinis, sed maleficiis reputantes, dabant fremitus inter se populi, et infinitos clamores ad coelum. 13. Tunc beata Agnes extendens manus suas in medio ignis, his verbis orationem fudit ad Dominum: Omnipotens, adorande, colende, benedico te, quia per Filium tuum evasi minas hominum impiorum, et spurcitias diaboli impolluto  ardor incendii hujus ad eos a quibus ministratur, effunditur. Benedico te, Pater praedicande, qui
Abbreviated transcription (Latin):
filium meum sanum. Cui beata
agnes dixit. Licet fides ur̃a hec
impetrare ñ mereatur a dño. ta¬
men quia tempus ẽ ut uirtus
dñi mei iħu xp̃i manifestet᷑. egre¬
dimini omnes foras. ut solitam
e orationem offeram. Cumq u¬
niuersi fuissent egressi. ꝓsternenᷤᷤ
se in faciem. plorans rogare cepit
dñm. ut uiuenẽ suscitaret. Oran¬
de autem illa. apparuit angłs
uoce publica clamare & dicere.
Unus ẽ ds in celo. & in terra. &
omnia templa uana sunt. Dii
qui coluntur omnes uani sunt:
& penitus nec sibi possunt. nec
aliis aliquod auxiliũ exhibere.
Ad hanc uocem omnes aruspi¬
ces. & temploꝵ pontifices cont᷑¬
bantur. & fit ꝑ eos uehementior
quam fuerat seditio popłorum.
atq omnes una uoce clamabant.
Tolle magam. tolle maleficã. quȩ
& mentes mutat. & animos ali
uidens tanta mirabilia ob¬
stupuit. Sed ueritus ꝓscͥptionẽ
ageret. & agnem contra suã sen¬
tentiam defensaret. uicariũ ad

Expanded text:
filium meum sanum. Cui beata filium meum sanum. Cui beata Agnes respondit: Licet fides vestra hoc impetrare non mereatur a Domino; tamen quia tempus est ut virtus Domini mei Jesu Christi manifestetur, egredimini omnes foras, ut solitam ei orationem offeram. Cumque universi foras fuissent egressi, prosternens se in faciem pavimenti, rogare coepit Dominum, ut juvenem suscitaret. Orante autem illa, apparuit ei angelus oepit voce publica clamare et dicere: Unus est Deus in coelo et in terra et um; nam omnia templa vana sunt: dii qui coluntur, omnes vani sunt, et penitus nec sibi possunt, nec aliis aliquod auxilium exhibere. 12. Ad hanc vocem omnes haruspices, et templorum pontifices conturbabantur, et fit per eos vehementior quam fuerat, seditio populorum, atque omnes una voce clamabant: Tolle magam, tolle maleficam, quae et mentes mutat, et animos alienat. videns tanta mirabilia, obstupuit: sed veritus proscriptionces ageret, et Agnem contra suas sententias defensaret, vicarium suum ad
Abbreviated transcription (Latin):
theatrum. & uaria furentis po¬
puli acclamatio. Alii dicebant
magã. alii innocentẽ. alii sacri¬
legam conclamabant.
refectus autẽ audiens filium
suum interisse. cum ingenti
tumultu & luctu uenit ad the¬
atrum. Et ingressus locum in qͦ
corpus filii eius iacebat exanime.
cum ingenti clamore dicebat. be¬
atissime uirgini. Crudelissima õi¬
um feminaꝵ ad filiũ meũ uolu¬
isti apodixen artis tuȩ magice
demonstrare: Et cum talia as hu
ait ad eũ beatissima agnes. Ille
uoluntatẽ cuius uolebat ꝑfice¬
re. ipse in eum potestatẽ accepit.
Quare aut̃ omnes qui ad me in¬
cunabulis xp̃o consecratũ ẽ. & ob¬
latum. Uidentes aut̃ splendorẽ
angłicum. adorabant om̃s & ab¬
scedebant illesi. Hic autẽ impu¬
dens. statim ut ingressus ẽ: seui¬
recepit. & fremere. Cumq manũ
suam ad me contingendã apta¬
ret: dedit eum angłs dñi in re-
In hoc apparebit. quia ñ magiciᷤᷤ
aitib ista gessisti. si deprecata fue¬
ris ipsum angłm. ut restituat mͥ

Expanded text:
theatrum, et varia furentis populi acclamatio. Alii dicebant magam, alii innocentem, alii sacrilegam conclamabant. 10. Praefectus autem audiens filium suum interiisse, cum 482 ingenti tumultu ac luctu venit ad theatrum; et ingressus locum, in quo corpus filii ejus jacebat exanime, cum magno clamore dicebat beatissimae virgini: Crudelissima omnium feminarum, ad filium meum voluisti apodixin tuae artis magicae demonstrare; et cum talia atque alia ait ad eum beatissima Agnes: Ille cujus voluntatem volebat perficere, ipse in eum potestatem accepit. Quare autem omnes qui ad me incunabulis Christo consecratum est et oblatum. Videntes autem splendorem angelicum, adorabant omnes, et abscedebant illaesi: hic autem impudens statim ut ingressus est, saevire coepit et fremere; cumque manum suam ad me contingendam aptaret, dedit eum angelus Domini in in hoc apparebit quia non magicis artibus ista gessisti, si deprecata fueris ipsum angelum, ut restituat mihi
Abbreviated transcription (Latin):
teris sanitatẽ. Ad hanc uocem
constantia euigilauit sana. Et
sic sana: ut nec signum in eiꝰ men¬
bris alicuius uulneris remanet
Reuersa igitur ad palaciũ saniᷤ¬
sima. facit gaudiũ augusto patͥ.¬
uersis audientib hec. Infidelitaᷤᷤ
gentiliũ confundebatur. & fides
dominica letabat᷑. Interea petit¬
patrem & fratres augustos. ut
basilica beate agnetis construe¬
retur. & sibi illic mausoleũ collo¬
cari precepit. Cucurrit autẽ hec
opinio ad omnes. & quot quod
firmitate detenti. quod facere xp̃m
nullus ambigit. usq in hodier¬
num diem. ꝑseuerauit autem
constantia augusti filia in uir
sacra uelamina susceꝑunt. Et
quia fides mortis dampna non
nes rome agnem beatissimam.
quasi in corpore manentẽ adten¬
uiriliter & integre ꝑseuerant. cre¬
dentes sine dubio. quod ꝑseuerã¬
tes ꝑpetue uictorie paliã acqui¬
rant. Hec ego ambrosiꝰ seruus
xp̃i. dum in uoluminib abditis
inuenissem scͥpta. non sum passꝰ

Expanded text:
teris, sanitatem. Ad hanc vocem teris, sanitatem. Ad hanc vocem Constantia evigilat sana, et sic sana, ut nec signum in suis membris alicujus vulneris remaneret. Reversa igitur ad palatium sanissima, facit gaudium et patersis audientibus haec, infidelitas gentium confundebatur, et fides Dominica laetabatur. 18. Interca patrem et fratres Augustos rogat, ut basilicam beatae Agnae construerent, et sibi illic mansionem collocari praecepit. Cucurrit autem haec opinio ad omnes, et quotquot firmitate detenti essent. Quod facere Christum nullus dubitat usque in hodiernum diem. Perseveravit autem ipsa Constantia Augusti filia in virgsacra velamina susceperunt. Et quia fides mortis damna non nes Romae Agnem beatissimam quasi in corpore manentem aspicviriliter, et integre perseverant, credentes sine dubio quod perseverantes perpetuae victoriae palmam acquirant. 19. Haec ego Ambrosius servus Christi, dum in voluminibus 484 abditis invenissem descripta, non sum passus
Abbreviated transcription (Latin):
parumꝑ gradum figere. & stanᷤᷤ
parentib suis dixit. Uidete ne
me quasi mortuã lugeatis. s con¬
gaudete mͥ atq congratulamini.
quia cum his omnib lucidas se¬
des accepi. & illi sum iuncta in
celis. quem in terris tota deuoti¬
one dilexi. Et his dictis ꝑtͣnsiit: &
ec uisio publice ab om łix.¬
gabat᷑. Unde factũ ẽ. ut pꝰt aliqͣntoᷤᷤ
annos ad constantiam constan¬
tini augusti filiam. hoc factũ
ab his qui uiderant narrarẽt
Erat enim ipsa constantia uirgo
prudentissima. sed ita obsessã
uulnerib. ut a capite usq ad
pedes. nulla membroꝵ eiꝰ pars
libera remaneret. Accepto aut̃¬
consilio. spe recuꝑande salutis ue¬
nit ad tumulũ martyris nocte.
& licet pagana. tamen credula.
fundebat. Quod dum faceret.
repentina somnii suauitate cor¬
ripitur. & uidit ꝑ uisum agnẽ¬
beatissimam. talia sibi monita
ꝓferentem. Constanter age con
uulnerũ que in corpore tuo pa¬

Expanded text:
parumper gradum figere, et stans parumper gradum figere, et stans parentibus suis dixit: Videte ne me mortuam lugeatis, sed congaudete mihi et congratulamini; quia cum his virginibus lucidas sedes accepi, et illi sum juncta in coelis, quem in terris posita tota devotione dilexi. Et his dictis, pertransiit. 17. Haec visio publice ab omnigata est. Unde factum est ut post aliquantos annos ad Constantiam Augusti filiam hoc factum ab his qui viderant, narraretur. Erat enim ipsa Constantia virgo prudentissima, sed ita obsessa vulneribus, ut a capite usque ad pedes nulla membrorum pars libera remaneret. Accepta autem spe recuperandae salutis, venit ad sepulcrum martyris nocte; et licet pagana, tamen credula fundebat. Quod cum faceret repente somni suavitate corripitur, et videt per visum beatissimam Agnem talia sibi monita praeferentem: Constanter age, Convulnerum, quae in corpore tuo pa
Abbreviated transcription (Latin):
uine sit baptirata. que ꝓ defen¬
sione iusticie dũ confitetur deum.
mortẽ constant̃ accepit. Fadem
deniq hora. fit terremotus ue¬
hementissimꝰ. Et cum minia es¬
set celi serenitas. tante chorusca¬
tiones. tantaq fulgura ac toni¬
trua extiterunt. ut pars maxima
insani popł exspiraret. Unde fac¬
tum ẽ. ut nullus penitus ex eo ad¬
uenientib ad sepulchra scõeum
aliquas molestias excitaret. Ueni¬
entes autem parentes beate agnȩ
& sepeliert illud in confinio agel
li scẽ uirginis agnetis. Igitur dũ
parentes sc̃ȩ agnetis assiduis ꝑ¬
noctationib uigilarent. ad tu¬
mulum eius uident in medio
noctis silentio exercitũ uirginũ.
quȩ om̃s auro textis cicladib
indute. cum ingenti lumine p̾¬
teribant. Inter quas uident et¬
am beatissimã agnem simili ue¬
ste fulgentem. & ad dexteram eiꝰ¬
Hȩc itaq dum uiderent paren¬
tes eius. & qui simul erant: stu¬
porem mentis incurrunt. Sed
beata agnes rogat sc̃as uirgineᷤᷤ

Expanded text:
t baptizata, quae pro defensione justitiae, dum confiteretur Dominum, mortem constanter excepit. Eadem denique hora fit terrae motus vehementissimus; et cum nimia esset coeli serenitas, tantae coruscationes, tantaque fulgura et tonitrua exstiterunt, ut pars maxima insani populi exspiraret. Unde factum est ut nullus penitus ex eo advenientibus ad sepulcra sanctorum aliquas molestias excitaret. Venientes autem parentes beatae Agnaeet sepelierunt illud in confinio agelli beatissimae virginis Agnae. 16. Igitur dum parentes sanctae Agnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas etiam vident beatissimam Agnem similiter fulgentem, et ad dexteram ejuHaec dum viderent parentes ejus, et qui simul erant, quasi stupore mentis detenti sunt. Sed beata Agnes rogat sanctas virgines
Abbreviated transcription (Latin):
ne qua aut ꝓfessio deeẽt. aut sexꝰ.
Et ideo anna & stipendiis uidui¬
tatis. & morib talis inducitur.
ut digna plane fuisse credat᷑. que
redemptorẽ omniũ uenisse nun¬
ciaret. Cuius merita cum alibi
descͥpserimꝰ. cum uiduas horta¬
remur hoc loco. qͣm ad alia pro¬
peramus. ñ putamus iteranda.
Non ociose tam̃ annos octogin¬
ta quatuor uiduitatis eius ex¬
pressit. qͥa & septẽ duodecades.
&̃ due quadragesime. sacrũ ui¬
dentur numerũ designare. Lecho¬

Expanded text:
ne qua aut professio deesset aut sexus. ne qua aut professio deesset aut sexus. et ideo Anna et stipendiis uiduitatis et moribus talis inducitur, ut digna plane fuisse credatur, quae redemtorem uenisse omnium nuntiaret. cuius merita cum alibi descripserimus, cum uiduas hortaremur, hoc loco, quoniam ad alia properamus, non putamus iteranda. non otiose tamen annos LXXXIIII uiduitatis eius expressit, quia et septem duodecades et duae quadragesimae sacrum uidentur numerum designare.
Abbreviated transcription (Latin):
ides uberem in omni gr̃am
dñi generacione diffusam. &
ꝓpħiam incredulis negatã esse
ñ iustis. Ecce & symeon ꝓpħat
in ruinam & refurrectionẽ plu¬
ut iustorum iniquoꝵq merita
discernat. & ꝓ nr̃oꝵ qualitate
factorum iudex uerus & iustꝰ.
aut supplicia decernat. aut p̾¬
mia. Et tuam ipsius inquit
animam ꝑtransibit gladiꝰ. Nec
littera nec hystoria docet. ex hac
uita mariam corporalis necis
passione migrasse. Non enim
anima. s corpus materiali gla¬
dio transuerberat᷑. & ideo pru¬
dentiam marie.haud ignaram
mysterii celestis ostendit. Uiuũ
enim uerbum dĩ & ualidũ. &
acutum omni gladio acutissi¬
mo penetrans usq ad uisionem
anime & sp̃c. artuũq & medul¬
laꝵ : cogitationes cordis & secreta
scrutat᷑ animoꝵ. qͥa nuda m̃tiũ
& aꝑta sunt om̃ia d̃ĩ filio. quẽ
conscientie secreta ñ fallunt. Pro¬
phecauit itaq symeon. ꝓpheta¬
uerat copulata coniugio. ꝓpheta¬
uerat uirgo. debuit etiã uidua.

Expanded text:
ides uberem in omnes gratiam domini generatione diffusam et prophetiam incredulis negatam esse, non iustis. ec.ce . et Symeon prophetat in ruinam et resurrectionem pluut iustorum iniquorumque- merita discernat et pro nostrorum qualitate factorum iudex uerus et iustus aut supplicia decernat aut praemia. et tuam inquit ipsius animam pertransibit gladius. nec littera nec historia docet ex hac uita Mariam corporalis necis passione migrasse; non enim anima, sed corpus materiali gladio transuerberatur. et ideo prudentiam Mariae haut ignaram mysterii caelestis ostendit. uiuum enim uerbum dei et ualidum et acutum omni gladio acutissimo, penetrans usque ad diuisionem animae et spiritus artuumque et medullarum cogitationes cordis et secreta scrutatur animorum, quia nuda mentium et aperta sunt omnia filio, quem conscientiae secreta non fallunt. prophetauit itaque Symeon, prophetauerat copulata coniugio, prophetauerat uirgo, debuit etiam uidua,
Abbreviated transcription (Latin):
ni ignara consilii ad mu¬
sitatos paueret affatus. ꝙ
in ca operandum erat a
spiritu sancto colloquio di¬
scit angelico. nec damnũ
credidit pudoris. dei genitrix
mox futura. Eur enimi de
conceptionis nonitate de¬
peret. cui efficientia de altis

Expanded text:
ni ignara consilii ad inusitatos paveret effectus, 65 quod in ea operandum erat a Spiritu sancto, colloquio discit angelico. Nec damnum credit pudoris, Dei genitrix mox futura. Cur enim de conceptionis novitate desperet, cui efficientia de Altis
Abbreviated transcription (Latin):
ferẽte.p̾iecto reliqͥas mar¬
tyris gloriosisimi stepha¬
ni. ad eius memoriã
uemebant magne młtitudinis
ꝯcursus ⁊ occursus. ubi ceca mu¬
lier ut ad ep̃m portantem duce¬
retur orauit. flores quos ferebat
dedit. recipit. oculis amouit. ꝓ¬
tinus uidit. Stupentib qui ad¬
erant preibat exultans uiã car¬
pens. & iue ducem ulterius non
requirens. Memorati memoriã¬
stephani martyris quȩ posita ẽ
in castello sinitensi. quod hippo¬
niensi colonie uicinum ẽ. eius dẽ
loci lucillus ep̃c popło preceden¬
te atq sequente portabat. fistula
cuius molestia iam diu labora¬
uerat. & familiarissimi sui medici
qui eum secaret. oꝑiebatur manꝰ
illius pie sarcine uectatione repen¬
te sanata ẽ: nam deinceps eam

Expanded text:
ferente Praejecto reliquias martyris gloriosissimi Stephani, ad ejus memoriam veniebat magnae multitudinis concursus et occursus. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem duceretur, oravit: flores quos ferebat dedit; recepit, oculis admovit, protinus vidit. Stupentibus qui aderant, praeibat exsultans, viam carpens, et viae ducem ulterius non requirens. Memorati memoriam martyris, quae posita est in castello Sinitensi, quod Hipponiensi coloniae uicinum est, eiusdem loci Lucilius episcopus populo praecedente adque sequente portabat. Fistula, cuius molestia iam diu laborauerat et familiarissimi sui medici, qui eum secaret, opperiebatur manus, illius piae sarcinae uectatione repente sanata est; nam deinceps eam
Abbreviated transcription (Latin):
puleris in conuiuio meo cũ fr̃ib
tius. Surgens autẽ ioħs cepit ire.
Sed dñs dixit ei. Dominica resur¬
rectionis mee die quȩ post quinq
dies futurus est. ita uenies ad me.
ȩccła. quȩ in eius nomine fuerat
fabricata. Et primo pulloꝵ can¬
tu agens misteria di. omnem po¬
pulum usq ad horam diei t̾ciam
allocutus ẽ dicens. fratres & con¬
serui mei. & coheredes. & participeᷤᷤ
regni mei. cognoscite dñm iħm &¬
uidete quantas uitutes. quanta
prodigia. signa quoq & carismata.
similiter & doctrinam ꝑ me uobis
prestiterit. ꝑseuerate ergo in eius
mandatis. me enim dñs iam de
hoc mundo uocare dignat᷑. Sed¬

Expanded text:
puleris in convivio meo cum fratribus tuis. » Surgens autem Joannes, coepit ire. Sed Dominus dixit ei: « Dominica resurrectionis meae, quae post quinque dies futura est, ita venies ad me. ecclesia quae in ejus nomine fuerat fabricata; et a primo pullorum cantu agens mysteria Dei, omnem populum usque ad horam diei tertiam allocutus est, dicens: « Fratres et conservi mei, haeredes et participes regni Dei, cognoscite Dominum um, quantas virtutes, quanta prodigia, signa quoque et charismata, similiter et doctrinam per me vobis praestiterit. Perseverate ergo in ejus mandatis. Me etenim Dominus jam de hoc mundo vocare dignatur
Abbreviated transcription (Latin):
ratus ñ ẽ de eo quod factũ ẽ. aliud
faciamus quod factum ñ ẽ. Et
ei tunicam suam. Ipse uero palli¬
suꝑ corpora defunctoꝵ. & dices ita.
uos ut in eius nomine exsurgatis.
ut cognoscant omnes quia uita¬

Expanded text:
ratus non est de eo quod factum est, faciamus aliud quod factum non est. »  tunicam suam et ipse remansisuper corpora defunctorum et dices ita: uos, ut in nomine eius exurgatis et cognoscant omnes quia I
Abbreviated transcription (Latin):
u ammirationis clamor exortus
ẽ: ut uox continuata cũ lacrimis
non uideretur posse finiri. ꝑduc¬
ta est ad eum locũ. ubi paulo
ante steterat tremens. exultabãt
eam similem fratri. cui dolue¬
rant. remansisse dissimilẽ. Et
nondum fusas preces suas ꝓ illa
iam tamen preuiam uoluntatẽ
tam cito exauditam ẽẽ cernebãt.
Et exultabant in di laude. uoce
sine uerbis tanto sonitu. quan¬
tum nr̃e aures ferre uix possent.
Quid erat in cordib exultantiũ
nifi fides xp̃i. pro quo stephani
fidei attestantur ista miracula
in qua predicatur xp̃c resurrex¬
isse in carne: & in celum ascendis¬
se cum carne: Quia & ipsi mar¬
tyres huius fidei martyres. idest
huius fidei testes fuerunt. In oc

Expanded text:
u admirationis clamor exortus est, ut vox continuata cum lacrymis, non videretur posse finiri. Perducta est ad eum locum, ubi paulo ante steterat tremens. Exsultabant eam similem fratri, cui doluerant, remansisse dissimilem, et nondum fusas preces suas pro illa, jam tamen praeviam voluntatem tam cito exauditam esse cernebant, exsultabant in Dei laudem voces, sine verbis, tanto sonitu, quantum aures nostrae ferre vix possent. Quid erat in cordibus exsultantium, nisi fides Christi pro quo Stephani fidei adtestantur ista miracula, in qua praedicatur Christus resurrexisse in carne et in caelum adscendisse cum carne? quia et ipsi martyres huius fidei martyres. id est huius fidei testes, fuerunt; huic
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c me misit. At ille audiens re
deinde tremefactus: flebat ama¬
rissime. Et accedens cõpunctus cor
de senis genib ꝓuoluit. gemiti¬
bus & ululatib quib poterat sa¬
tis faciens. & uberrimis lacrimaꝵ
suarum fontib iterũ baptuabat᷑
occultans solam dexteram suam.
postolus uero iurisiurandi ui.¬
sacramento se ei a saluatore
ĩpetraturum ueniam pollicens.
simulq genib eius ꝓuolutuᷤ.
atq ipsam dexteram. ex cuius ce¬
dis conscientia torquebat᷑. tamꝗͣ
iam ꝑ penitentiam purgatam
deosculans. ad eccłam reuocat. &
indesinentes ꝓ eo orationes pro¬
fundens. & cum ipso pariter du
cens crebra ieiunia. indulgentiã
a deo quam ei pollicitus fuerat
expetebat. Sed & uariis sermo¬
num consolationib. uelut qui¬
busdam precantationib efferoᷤ
& exterritos eius animos miti¬
gabat. Nec prius abstitit quã
eum in omnib emendatũ et¬
am eccłe preficeret. Prebens ꝑ
hoc magna exempla uere peni¬
tentie. & documentũ ingens no¬

Expanded text:
me deinde tremefactus flebat amarissime, et accedentis ad se senis genibus provolvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, occultans solam dexteram suam. Apostolus vero jurisjurandi sacramento se eo impetraturum a Salvatore veniam pollicens, simulque genibus ejus provolutus, atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, et indesinenter pro eo orationes profundens, et cum ipcens crebra jejunia, indulgentiam a Deo, quam ei pollicitus fuerat, expetebat. Sed et variis sermonum consolationibus, velut quibusdam praecantationibus, efferos et exterritos ejus animos mitigabat: nec prius abstitit, quam eum in omnibus emendatum etiam Ecclesiae praefecerit, praebens per hoc magna exempla verae poenitentiae, et documentum ingens no
Abbreviated transcription (Latin):
nos retardet. nichil nos impe¬
dia  ad hoc desiderabile ꝓperare
conuiuiũ. omne negligentiam
ut huius beatitudinis & requiei
domestici efficiamur. quatenꝰ scẽ
huius ut dictũ ẽ epulationis dig¬
ni inueniamur. Uade sicut cre¬
didisti fiat tibi. Sic fiet uere uni¬
cuiq homini sicut crediderit. Se¬
cundũ mensuram fidei metiet᷑ ei:
& ista a dño gr̃a. Ideoq dixit ad
illum dñs. sicut credidisti. fiat tͥ
Credidisti quia ego om̃ia possũ:
credidisti quia ego dñs sum om¬
posse. ubiq presentem ẽẽ. remis¬
sionẽ nobis cunctoꝵ peccatoꝵ.
eius indulgentia. si tamen eiꝰ
precepta seruemus largiri: ut

Expanded text:
nos retardet, nihil nos impenos retardet, nihil nos impediat ad hoc desiderabile properare convivium. Omnem negligentiam a nobis ut hujus beatitudinis et requiei domestici efficiamur, quatenus sanctae hujus, ut dictum est, epulationis digni inveniamur. Vade, sicut credidisti, fiat tibi. Sic fiet vere unicuique homini sicut crediderit: secundum mensuram fidei metietur ei et ista a Domino gratia. Ideoque dixit ad illum Dominus: Sicut credidisti, fiat tibi. Credidisti, quia ego omnia possum; credidisti, quia ego sum Dominus omposse, ubique praesentem esse, remissionem nobis cunctorum peccatorum ejus indulgentia si tamen ejus praecepta servemus largiri, ut
Abbreviated transcription (Latin):
naliter iacentes. sed sp̃ualiter re¬
quiescentes. Nc̃ temporalit̾ por¬
tantes: sed eterne epulantes. Re¬
cumbent in regno dei. ubi lux &
spes. ubi leticia & exultatio. ubi
gła & benedictio ubi lux ocłoꝵ
& longeuitas uite et̾nẽ. ub om̃s
iocundantur. ubi om̃s gaudent
ubi patres illi beati recumbunt
ubi omnes ꝓpħe requiescunt:
sos sedent thronos. ubi multitu¬
ubi copiositas uirginũ in secula
exultat. portans coronam ima¬
culate uirginitatis. O dulcissi¬
mi fr̃s. unanimis conuentio. hi¬
laris congregatio. fulgens con¬
iunctio. ista est a scło bene predi¬
cata & annunciata ista ẽ exul¬
tatio. ista ẽ ab initio narrata
requies. in istam festinarunt ire
omnes dñm diligentes. ad istã
colliguntur. omnes ex gentib
dño credentes. religiositatem ser¬
uantes. in eam & nos omnes
ꝑgamus. O religiosi filii dĩ. ad
istam omni uirtute nr̃a festine¬
mus. nichil nos reuocet. nichil

Expanded text:
naliter jacentes, sed spiritualiter renaliter jacentes, sed spiritualiter requiescentes, non temporaliter potantes, sed aeternaliter epulantes. Recumbent in regno Dei, ubi lux est et spes, ubi laetitia et exsultatio, ubi est gloria et benedictio, ubi lux oculorum et longaevitas vitae aeternae, ubi omnes jucundantur, ubi omnes gaudent, ubi patres illi beati recumbunt, ubi omnes prophetae requiescunt, sos sedent thronos, ubi multituoriatur, ubi copiositas virginum in saecula exsultat, portans coronam immaculatae virginitatis. O dulcissimi fratres, unanimis conventio, hilaris congregatio, fulgens conjunctio. Ista est a saeculo bene praedicata et annuntiata, ista est exsultatio, ista est ab initio narrata requies. In istam festinaverunt ire omnes Dominum diligentes, ad istam colliguntur omnes ex gentibus Domino credentes, religiositatem servantes. In eam et nos omnes pergamus, o religiosi filii Dei, ad istam omni virtute nostra festinemus. Nihil nos revocet, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
oues habeo que non sunt ex hoc
ouili. & illas adducam. & erit unꝰ
grex & unus pastor. Multi ueni¬
ent illi de quib dictum ẽ: ut &
filii di qui disꝑsi sunt congregent᷑
inunum. Isti gͦ omnes uenient.
Unde uenient: ab oriente &e occi¬
dente. hoc ẽ ex omni gente que ẽ
tem. Sicut enim ꝑ om̃s gentes
habet hoc euangłm predicari:
sic ex omnib gentib uenturi st̃
ad regnum celoꝵ. Uel adhuc ab
illuminati transeunt. & ab oc¬
adente hi qui ꝑsecutiones & pas¬
siones usq ad mortem tolerart̃
ꝓ fide. Multi gͦ uenient. & quo¬
modo alibi dicis o dulcissime do¬
mine multi uocati pauci electi:
Multi ait uocati. omnes enĩ tri¬
bus hominũ ab initio scħ uo
cate sunt: & pauci electi de
multitudine. Et enim ꝑ diuer¬
sas generationes & scła diuersa.
pauci electi sunt. Simul uero con¬
uenientes & simul congregati in
tempore uisitationis multi in ue¬
nient᷑. nimiũq innumerabiles.
Multi uenient ab oriente & occi¬
dente & recumbent. Nunc car¬

Expanded text:
oves habeo, quae non sunt ex hoc ovili, et illas adducam, et erit unus grex et unus pastor . Multi venient, de quibus dictum est: Ut et filii Dei qui dispersi sunt congregentur in unum . Isti ergo omnes venient. Unde venient? Ab oriente et occidente, hoc est, ex omni gente quae tem. Sicut enim per omnes gentes habet hoc Evangelium praedicari, sic ex omnibus gentibus venturi sunt ad regnum coelorum: vel adhuc ab illuminati transeunt, et ab occidente hi qui passiones et persecutiones usque ad mortem tolerarunt pro fide. Multi ergo venient. Et quomodo alibi dicis, o dulcissime Domine, Multi vocati, pauci vero electi? Multi, ait, vocati. Omnes enim tribus hominum ab initio saeculi vocatae sunt, et pauci electi de multitudine. Etenim per diversas generationes et saecula diversa pauci electi sunt. Simul vero convenientes, et simul congregati in tempore visitationis multi inveniuntur, nimiumque innumerabiles. Multi enim venient ab oriente et occidente, et recumbent non car
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt. Dñe si hic fuisses: non
esset mortuus frater m̃s. Tanqm
dubitantes. quod ubiq ñ uelox
sit adesse mea potentia. ideoq
ñ inueni tantam fidẽ in isrł.
sicut in isto alienigena. Dico au¬
tem uobis quod multi ab orien¬
te & occidente uenient. & recum¬
bent cum abraham & isaac &
iacob. in regno celorum. Dico uo¬
bis. testor uobis. annuncio uo¬
bis. predico uobis quod multi
uenient. de quib iam prius ꝓ¬
pheta locutus ẽ dicens. & ueniã
gentes multe & dicent. uenite
ascendamus in montem dñi &
in domũ dĩ iacob ingrediamur.

Expanded text:
dicunt: Domine, si fuisses hic, non dicunt: Domine, si fuisses hic, non esset mortuus frater meus , tanquam dubitantes quod ubique non velox sit adesse mea potentia. Ideoque non inveni tantam fidem in Israel, sicut in isto alienigena. Dico autem vobis quod multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham, Isaac et Jacob in regno coelorum. Dico vobis, testor vobis, annuntio vobis, praedico vobis, quod multi venient de quibus jam prius propheta locutus est, dicens: Et venient gentes multae, et dicent: Venite, ascendamus in montem Domini, et in domum Dei Jacob i