comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
subtrait. sed post modũ ostendit.
qͣsi sub signaculo stellas elausit : ut abs.¬
corisis prius et post coruscantibus astro.
rũ spiritaliũ radiis. noctem suae ꝑfidiȩ
et Nunc repulsa non uideat et tunc
in luminata il eprehendat Hinc est¬
qđ duo illi eximii praedicatores dilata
morte subtractisunt : ut ad praȩdica.¬
tionis usũ infine reuocentur: Dequib
ꝑ iohannẽ dicitur: Duaesunt oliuae
et duo candelabra: in conspectu dñi
terrae ad stantes. Quorũ unũ: ir
ritas diceris: Helias uenturus est: &
restitu& omĩa Quasi ergo sub signa.¬
culo stellae clause sunt: qui et nunc
occultantur ne appareant. et posi
ut prodesse ualeant appareburit
Sed tam̃ plebs israelitica. quae uber
tim infine colligetur: in ipsis scãe
eccłae exordiis crudeliter obduratur:
Nam p̃dicator es ueritatis rennuit: uer¬
ba ad iutorii spernit Quod tam̃ mi¬
ra auctoris disperisatione agitur: ũit
nimirũ praedicantiũ gła quae recep¬

Expanded text:
subtrahit, sed postmodum ostendit, subtrahit, sed postmodum ostendit, quasi sub signaculo stellas clausit, ut, absconsis prius, et post coruscanrum spiritualium radiis, noctem suae perfidiae et nunc repulsa non videat, et tunc illuminata deprehendat. Hinc est, quod duo eximii praedicmorte subtracti sunt, ut ad praedicationis usum in fine revocentur. De quibus per Joannem dicitur: Hi sunt duae olivae, et duo candelabra in conspectu Domini terrae stantes . Quorum unum in licetur, dicens: Elias venturus est, et restituet omnia . Quasi ergo sub signaculo stellae clausae sunt, qui et nunc occultantur ne appareant, et post ut prodesse valeant apparebunt. Sed tamen plebs Istim in fine colligetur, in ipsis sanctae Ecclesiae exordiis crudeliter obduratur; nam praedicatores veritatis renuit, verba adjutorii spernit. Quod tamen mira auctoris dispensatione agitur, ut nimirum praedicantium gloria, quae recep
Abbreviated transcription (Latin):
remaneniti uel claritatẽ cortẽplatio.¬
nis ostender&. uel actiuae uitae lum̃
aperir&  Ueritas quippe quae hanc
repulsa deseruit. substrato praedicati.¬
oriis lumine merito suae prauitatis ex.¬
cȩcauit. Recte dicitur: eui pracipit
soli et nori oritur: & stellas claudit
quasi sub signaculo Oriri quippe ei
solem noluit : Aqua praedicantiũ a.¬
nimũ deuertit Et quasi sub signacu.¬
lo stellas clausit: quidũ praedicato.¬
res suos ꝑsilenciũ intra sema&e ipsũ
retinuit. caecis iniquorũ sensibus
gillo claudimus: ut hoc cũ tẽpus
corigriut ad medi eroferamus. Et sa¬
cro eloquio at testarte didicimꝰs quad
uidea quae riunc descritur: Ad sinũ
fidei infine colligatur: Hine nãque
pisauiam dicitur: Si fucrit numerus
filior ũ isrł quasi arena maris. reliqͥa
saluae fient Hinc paulus ait: Donec
plenitudo gentiũ in troiret: et sic
om̃is isrł saluus fieret Qui igitur
praedicatores suos nunc iudex oculis

Expanded text:
remanenti, vel claritatem contemplatioremanenti, vel claritatem contemplationis ostenderet, vel activae vitae lumen aperiret. Veritas quippe quae hanc repulsa deseruit, subtracto praedicationis lumine merito suae pravitatis excaecavit, recte dicitur: Qui praecipit soli, et non oritur; et stellas claudit quasi sub signaculo. Oriri quippe ei solem noluit, a qua praedicantium animum divertit. Et quasi sub signaculo stellas clausit, qui dum praedicatores suos per silentium intra semetipsos retinuit, caecis iniquorum sensibus gillo claudimus, ut hoc cum tempus congruit ad medium proferamus. Et sacro eloquio attestante didicimus quod Judaea, quae nunc descritur, 292 ad sinum fidei in fiae colligatur. Hinc namque per Isaiam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israel quasi arena maris, reliquiae salvae fient . Hinc Paulus ait: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret . Qui igitur praedicatores suos nunc Judaeae oculis
Abbreviated transcription (Latin):
Quistellarũ quoque claritite figurant᷑.
quia dũ recti pecentoribus praedicuit:
tenebius nir̃e Noctis in lustrant Unde
et sub tractis predicatoribus ꝓꝓphetam
dicitur Pro hbitaesint stellȩ pluuia.¬
mor Quia uͦ sol ꝑdiem fulga. stelle
obscuritatẽ noctis mnradiant & plerũ¬
quie in facro el ogipio diei Appellatiorie
aeterna patria. Noctis aut̃ nomine.
presens uita signatur: Praedicatores
tionẽ nob uere lucis aperiunt: Et ue¬
lud stelle in tenebris lucent. cũ ꝑac.
tiuã uitã ꝓfuturis nr̃is necessitatib
terrena disponunt Quasi in die ut sol
coruscant: cũ ad contẽplandã in ternȩ
clarititis patriam mentis nr̃e aciem
subleuant: Et quasi stellae in nocte
resplendent : qr et cũ terrena agunt.
offensurũ ia que nr̃i oꝑis pedem exem.¬
plo suae rectitudinis dirigunt Sed qͥa¬
expulsis praedicatoribus non fuit qui.
plebi iudaicae in ꝑfidiae suce Noctȩ

Expanded text:
Qui stellarum quoque claritate figurantur, Qui stellarum quoque claritate figurantur, quia dum recta peccatoribus praedicant tenebras nostrae noctis illustrant. Unde et subtractis praedicatoribus per prophetam dicitur: « Prohibitae sunt stillae pluviarum. » Quia vero sol per diem fulget, stellae obscuritatem noctis que in sacro eloquio diei appellatione aeterna patria, noctis autem nomine praesens vita signatur. Praedicatores tionem nobis verae lucis aperiunt; et velut stellae in tenebris lucent, cum per activam vitam profuturi, nostris necessitatibus terrena disponunt. Quasi in die ut sol coruscant, cum ad contemplandam internae claritatis patriam, mentis nostrae aciem sublevant; et quasi stellae in nocte resplendent, quia et cum terrena agunt, offensurum nostri operis pedem, exemplo suae rectitudinis dirigunt. Sed qexpulsis praedicatoribus non fuit qui plebi Judaicae in perfidiae suae nocte
Abbreviated transcription (Latin):
sacrifitiorũ carnaliũ quasi suꝑ impo¬
sita fabricx onera portauit: Sed trans¬
latis moritibus colũn&e concussesunt:
quia subductis auidea apostolis. nec
ipsi uiuere in illa ꝑmissi sunt: qui abil.¬
la uitae praedicatores expulerunt:
Dignũ quippe erat ut terrenã patriã
sub acti ꝑderent: cuius amore nequa.
quã ueritis caelestis patriae milites
inpugnare Sed expulsis sc̃ĩs doctori.¬
bus iud ea funditus torpuit: et iusto
iudicantis ex amine in erroris sui te.¬
nebras oculos mentis clausit Unde
ad huc subditur Qui p̃cipit soli et
non oritur: et stellas elaudit quasi
subsignaculo Aliquando nãque in
sacro eloquio solis nomine pradicatoris
claritas designatur: sicut ꝑ iohannem
dicitur: Factus ẽ sob saccus cilichius: in.
extremo quippe tẽpore sol quasi ailici¬
nus saccus ostenditur: qui fulgens
uita praedicantiũ ante reproborum
aculos asꝑa & asspecta moristratur:

Expanded text:
sacrificiorum carnalium quasi superimposacrificiorum carnalium quasi superimpositae fabricae onera portavit. Sed translatis montibus, columnae concussae sunt, quia subductis a Judaea apostolis, nec ipsi vivere in illa permissi sunt, qui ab illa vitae praedicatores expulerunt. Dignum quisubacti perderent, cujus amore nequaquam sunt veriti coelestis patriae milites impugnare. Sed expulsis sanctis doctoribus, Judaea funditus torpuit, et justo judicantis examine, in erroris tenebras oculos mentis clausit. Unde et adhuc subditur: « Qui praecipit soli, et non oritur: et stellas claudit quasi sub signaculo . Aliquando namque in sacro eloquio solis nomine praedicatorum claritas designatur. Sic per Joannem dicitur: Factus est sol ut saccus cicilinus . In extremo quippe tempore sol quasi cilicinus saccus ostenditur, quia fulgens vita praedicantium oculos aspera et despecta monstratur.
Abbreviated transcription (Latin):
tis illud & in dignos uos iudicastis ae.¬
ternae uitae. ecce conuertemur ad gen.
mortiũ hi ipsi nescierunt qui in dñi
furore subuersisunt : quia cũ de sus
finibus hacbrai apostolos pellerent.
luerũ se fecisse abitratisunt : qđ
praedicationis lum̃ amiserunt:
Exigentib quippe meritis uisti anim¬
ad uersione ꝑcussi. tanto ntelligentie
errore caecati sunt : ut qđ ulligenti¬
derent. hoc esse gaudiũ pdsri per
Unde etꝰtranslatis montibus reete libun¬
Ygitur Qui cõmouet terrã de locolio.
et colũnae eius concucientur: De loeo¬
quippe suo terra cõmota ẽ : cũ plebs
israelitica de iudeae finibus eiulsa .ni.¬
mirũ colla gentibus subdidit: quia sib.¬
di auctori recusauit: Quescilicet teni
colũ nas habuit : quia in sacerdotes et
principes legis doctores atq pharscos.
ruitura eiꝰ ꝑtinatiae structura surre¬
xit: in ipsis nãq litterae aedificium
tenuit.: et tranquillitatis suae tẽpore.

Expanded text:
tis illud, et indignos vos judicastis aetis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentemontium ipsi nescierunt, qui in Domini furore subversi sunt. Cum enim de suis finibus Hebraei apostolos pellerent, lucrum se fecisse arbitrati sunt, quod praedicationis lumen amiserunt. Exigentibus quippe meritis justa animadversione percussi, tanto intelligentiae errore caecati sunt, ut quderent, hoc esse gaudium putarent. Unde et translatis montibus, recte subjungitur: Qui commovet terram de loco suo et columnae ejus concutientur . De loquippe suo terra commota est cum plebs Israelitica, de Judaeae finibus evulsa, nimirum colla gentibus subdidit, quia subdi auctori recusavit. Quae scilicet terra columnas habuit, quia in sacerdotes et principes, legis doctores atque Pharisaeos, ruitura ejus pertinaciae structura surrexit. In ipsis namque litterae aedificium tenuit, et tranquillitatis suae tempore,
Abbreviated transcription (Latin):
tradictionis frangit Ordinꝑ interno
renititur: sed suis uicta conatibus
ligatur. Habere ergo pacem resistens dõ¬
non potest. quia dũ suꝑbiam confusio
sequitur : quod stulte ꝓculpam ge.¬
ritur. hoc in agentis fenrabilit̃ cadi¬
natur: Sed uir ses uirtute ꝓphȩtici
sp̃s plenus. cũ confusionẽ generiliter
humanȩ suꝑbiae corispicit. adspeciale
malũ protinus plebis ifrahelitica ocu.¬
los mentis tendit: & quȩd poena elatos
om̃s maneat. ex unius gentis inte.¬
ritu ostendit Nam repente subiun.
quippe predicatores aeternae patriae
non inmerito morites uocant᷑ : quia ꝑui.
tae suaȩ celsitudinẽ ima terrarũ dese.¬
runt. et caelo propinqui fiunt Sed
traxit Unde recte etiã ꝑpsalmistã
dicitur Trans ferentur montes. in cor
maris: In corde enim maris montes
gentiũ uenerunt Unde ipsi quoque
in suis actibus dicunt: uobis oportebat
primũ loqui uerbũ dĩ : sed qm̃ repulis.¬

Expanded text:
tradictionis frangit. Ordini interno tradictionis frangit. Ordini interno renititur, sed suis victa conatibus ligatur. Habere ergo pacem resistens non potest, quia dum superbiam confusio sequitur, quod stulte per culpam geritur, hoc in agentis poenam mirabiliter ordinatur. Sed vir sanctus, virtute prophetici spiritus plenus, cum confusionem generaliter humanae superbiae conspicit, ad speciale malum protinus plebis Israeliticae oculos mentis tendit, et quae poena elatos omnes maneat, ex unius gentis interitu ostendit. Nam repente subjungiquippe praedicatores aeternae patriae non immerito montes vocantur, quia pro vitae suae celsitudine ima terrarum deserunt, et coelo propinqui fiunt. Sed traxit. Unde recte iterum per Psalmistam dicitur: Transferuntur montes in cor maris . In corde enim maris montes gentilium venerunt. Inde ipsi quoque in suis Actibus dicunt: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei; sed quia repulis
Abbreviated transcription (Latin):
quia inise pacem non inueniunt. eu
uenienti de suꝑ in auetore contradicuN:
Sic sumus ille angelicus sp̃s qui subiec.¬
tus dõ inculmine stare potuiss&. sema¬
ipsũ repulsus patitur : quia ꝑnaturae
suae in quietudinẽ foras uagatur:
Sic primꝰ humani generis parens. quia auc.¬
toris prȩcepto refiitit: carnis protinus
contumeliã sensit Et qͥa sub esse coꝵ¬
ditori ꝑ hobȩdientiã noluit: subsem&¬
Bene ergo dicitur quis resistit ei et pacẽ
habuit. Quia ꝑuersa mens unde se
conitra auctorem erigit : in de se in se¬
m& ipsa confundit Rsistere aut̃
dõ dicimur: cũ repugnare eius dispo¬
sitionib conamur Neq enĩ nr̃a infir¬
mitas in cõmutabili eiꝰ sententiȩ obuia¬
at: sed tam̃ quod explere non ual&
tẽptat Nam scaepe humana in firmi¬
tas occultȩ ium dispositionis agnoscit.
et tam̃ hanc si mutare ualeat appetit
Contraire sitagit : sed ipso se gladio coa¬

Expanded text:
quia in se pacem 290 non inveniunt, cui quia in se pacem 290 non inveniunt, cui venienti desuper in auctore contradicunt. Sic summus ille angelicus spiritus, qui subjectus Deo in culmine stare potuisset, semetipsum repulsus patitur, quia per naturae suae inquietudinem foras vagatur. Sic primus humani generis parens, quia auctoris praecepto restitit, carnis protinus contumeliam sensit; et quia subesse conditori per obedientiam noluit, sub semeBene ergo dicitur: Quis restitit ei, et pacem habuit? quia perversa mens unde se contra auctorem erigit, inde se in semetipsa confundit. Resistere autem Deo dicimur, cum repugnare ejus dispositionibus conamur. Neque enim nostra infirmitas incommutabili ejus sententiae obviat, sed tamen quod explere non valet tentat. Nam saepe humana infirmitas occulte vim dispositionis agnoscit, et tamen hanc si mutare valeat appetit. Contraire satagit, sed ipso se gladio con
Abbreviated transcription (Latin):
fortẽ eẽ. memorat. quẽ ipsã eẽ forti¬
tudinẽ nullus ignorat: Sed sc̃s uir
duob uerbis ix laude auctoris ꝓlatis.
aliquid nobis intimat. Unde nos ad
cognitionẽ nrãm trepidos reducat
Sapiens quippe ds̃ dicitur : qi oceulta
nr̃a subtilit̾ agnoscit & eẽ fortis ad¬
iungitur: qͥa ualenter cõgnita ꝑcutit
Nee falli ergo a nob qr sapiens nec uitu.¬
ri qͥa fortis ẽ. ual&s: Nunc ut sipiens
omĩa in uisibilis aspicit. Iunc ut for.¬
tis sine ullo obstaculo quos repbit pu¬
nit. Quihoc quoq hie fortis spientia
or dinat. ut humana meris cũ contra
auctorem se el euat: ipsa se sua elatio¬
nus torcifundat. Ulnde & subditur
enĩ cuncta mirabilit̾ creat: ipse ut
creata sibim& coriueniant ordinat:
n quo ergo conditori resistitur. pacis
conuentio dissipatur: Quia ordinata
ẽẽ nequeunt. quae suꝑni moderami¬
nis dispositionem ꝑdunt Quȩ eñĩ sub¬
iecta deo in tranquillitate ꝑsisterent.
ipsa se sibim& demissa cori fundunat:

Expanded text:
 ipsam esse fortitudinem nullus ignorat? Sed sanctus vir duobus verbis in laudem auctoris prolatis, aliquid nobis intimat, unde nos ad cognitionem nostram trepidos reducat. Sapiens quippe Deus dicitur, quia occulta nostra subtiliter agnoscit; et esse fortis adjungitur, quia valenter cognita percutit. Nec falli ergo a nobis, quia sapiens; nec vitari, quia fortis est, valet. Nunc ut sapiens omnia invisibilis aspicit, tunc ut fortis sine ullo obstaculo quos reprobat punit. Qui hoc quoque hic forti sapientia ordinat, ut humana mens cum contra auctorem se elevat, ipsa se sua elatione confundat. Unde et subditurenim cuncta mirabiliter creat, ipse, ut creata sibimet conveniant ordinat. In quo ergo conditori resistitur, pacis conventio dissipatur, quia ordinata esse nequeunt, quae superni moderaminis dispositionem perdunt. Quae enim subjecta Deo in tranquillitate persisterent, ipsa se sibimet dimissa confundunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nem quã uis subleuate uideant. Ner
uirtutes tameri angelicae cõpraeheno¬
dunt: Quã uir̃ iustus prxinfirmita.¬
te non penetrans. sed hanc ut cũque
ex subiectissimoru̾̃ spirituũ ministe.¬
riis pensans : ad considerationẽ se pro.¬
priam sollicita humilitate re colligit.
sibi que corã se prae potestate suꝑne
quar uerbis meis cũ eo: Acsi aꝑte¬
dicat: Si creatura illa hunc con¬
si derare non sufficit. quȩ carne non.
premitur: quamente de eiꝰ egoui:¬
diciis disputo. qui pondere corrupti:¬
onis angustor. Sicut aut̃ saepe ad
nos uerba dĩ sunt iudicia illius quaȩ
nr̃oru ac tuũ sententiam locuritus.
ita uerba nr̃a ad dm̃ sunt. opera

Expanded text:
nem quamvis sublevatae videant, nec nem quamvis sublevatae videant, nec virtutes tamen angelicae comprehendunt. Quam vir justus prae infirmitate non penetrans, sed hanc utcunque ex subjectis summorum spirituum ministeriis pensans, ad considerationem se propriam sollicita humilitate recolligit, sibique coram se prae potestate supernae loquar verbis meis cum eo? 27. dicat: Si creatura illa hunc considerare non sufficit, quae carne non premitur, qua mente de ejus ego judiciis disputo, qui pondere corruptionis angustor? Sicut autem saepe ad nos verba Dei sunt judicia illius, quae nostrorum actuum sententiam loquuntur, ita verba
Abbreviated transcription (Latin):
quo curuantur qͥ portant orbem: Ac.
si aꝑte fateatur dicens & subiectos
quondam districte deseris: et erectas
potesties gentiui : miserieaditer flegts¬
Quãuis ꝑhoc qđ dicitur. sus pio cifaas.¬
tur qͥ portant orbem: possint t iiao¬
lice uirtutes in telligi Ipsi e unge.
bem portant. ꝗͥ regendi mundscur s
administrant. Paulo attestate ura
Nonne omnes sunt ad ministratorĩ sos
in ministeriũ missi. propter eos qͥ hos¬
ditatem capiunt salutis: Ait eneo
Ds̃ cuius resistere irae nemo potest. sub
qͦ curuantur qͥ portant orbem: Nes
humilitatẽ omnis craeaturae conspic.¬
at : & treme factus dicat: Quis in fi¬
morũ hominũ tuis nutibus obiuat.
cuius se fortitudini et uirtutes ange.¬
licae inclinant.ꝰ Velcerte qm̃ eũ
curuamuh suꝑiora non cermimus.
Erecti essent illi subtilissimi sp̃s. si ple.¬
ne potentiam eiꝰ maiestatis attinge.¬
rent: Sed qͥ orbem portant subdõ
curui sunt : qr diuin tis eiꝰ celsitudi.¬

Expanded text:
quo curvantur qui portant orbem. Ac quo curvantur qui portant orbem. Ac si aperte fateatur dicens: Et subjectos quondam districte deseris, et erectas potestates gentium misericorditer flectQuamvisper hoc quod dicitur, sub quo curvantur qui portant orbem, possunt et angelicae virtutes intelligi. Ipsae etenim orbem portant, quae regendi mundi curas administrant, Paulo attestante, qui ait: Nonne omnes sunt administratorii spiritus, in ministerium missi propter eos qui haereditates cujus resistere irae nemo potest, sub quo curvantur qui portant orbem. Ac si humilitatem omnis creaturae conspiciat, et tremefactus dicat: Quis infirmorum hominum tuis nutibus obviat, cujus se fortitudini et virtutes angelicae inclinant? Vel certe, quoniam cum curvamur, superiora non cernimus: Erecti essent illi subtilissimi spiritus, si plene potentiam ejus majestatis attingerent. Sed qui orbem portant, sub Deo curvi sunt, quia divinitatis ejus celsitudi
Abbreviated transcription (Latin):
intellectũ ducimꝰ: si eiꝰdẽ pleb̾ ifra heli¬
ticȩ dãpna pensamꝰ: Quam redẽptor
ꝑdispensationis suȩ misteriũ ostensus
suꝑbientẽ deseruit : atque ad cog.¬
nitionis suae grãm gentes uocauit:
Vnde & apte mox subditur Sub quo¬
Y curuantur : qui portant orbem Ipsi
& enim orbem portant: qͥ curas prae¬
sentis saeculi tolerant: Tantorum
quippe pondera unusquis que sustine.¬
re conpellitur : quantis in hoc mundo
principatur Vnde & terrae princeps
non in congrue: greco eloqͥo basileos
dicitur: Leos enĩ : populus interpre.¬
catur Quod latina uidelicet lingua.
basis populi dicitur. quia uidelic& ip.¬
se suꝑse popłm sustinet : qͥ motus
illiuꝰ potestatis pondere fixus regit
Quo enim subiectorũ suoru onera tolerat:
eo quasi suꝑ positam basis columnam por.
tat Beatus igitur iob uirtute pro.¬
phetici sp̃s plenus : aspiciat qđ iuidaa
deseritur. atque ad diuinitatis cultũ
gentiũ principes inclinantur. &̃ dicat:

Expanded text:
cimus, si ejusdem plebis Israeliticae damna pensamus, quam Redemptor per dispensationis suae mysterium ostensus superbientem deseruit, atque ad cognitionis suae gratiam gentes vocavit. Unde et apte mox subditur: Sub quo curvantur qui poretenim orbem portant, qui curas praesentis saeculi tolerant. Tantorum quippe pondera unusquisque sustinere compellitur, quantis in hoc mundo principatur. Unde et terrae princeps non incongrue Graeco eloquio βασιλεὺς dicitur. Λαός enim populus interprecatur, quod Latina videlicet lingua basis populi dicitur, quia videlicet ipse super se populum sustinet, qui motus illius potestatis pondere fixus regit. 301 Quo enim subjectorum suorum onera tolerat, eo quasi superpositam columnam basis portat. Beatus igitur Job, virtute prophetici spiritus plenus, aspiciat quod Judaea deseritur, atque ad Divinitatis cultum gentium principes inclinantur, et dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
cent fluctus eiꝰ: et non transibunt illũ:
Arenã quippe dñs mari terminũ posuit.
qr ad frangendã mundi głam. ab¬
icatos et puiperes degit: Euius nuoni¬
rũ m aris puluctus in tumeseuzet eu
potintites seli admotinẽ ꝑseutionis
exlunt: Sees troiere dreniã ne¬
qulun : qe despcetorũ muragilis

Expanded text:
cent fluctus ejus, et non transibunt illum . cent fluctus ejus, et non transibunt illum . Arenam quippe Dominus mari terminum posuit, quia ad frangendam mundi gloriam abjectos et pauperes elegit. Cujus nimirum maris fluctus intumescunt, cum potestates saeculi ad commotionem persecutionis exsiliunt. Sed transire arenam nequeunt, quia despecto
Abbreviated transcription (Latin):
nis suae contrairae facta pauꝑũ. cũ sa.
pientes scłi aduersari sibi impertorũ
tatẽ tumuerunt: Sed qui uerborũ
aduersitate cõmoti. ad ꝑsecutionis pro.¬
cellas in siliunt: signorũ ut diximus
admiratione tẽperantur: Lot ergo in.
his fluctibus dñs gressus posuit: quot
suꝑbis ꝑsecutor ibus miracula ostendit.
Vnde bene rursũ ꝑpsalmistam dictur:
Mirabiles elationes maris : mirabilis in
excelsis dñs Quia contra electorũ
uitã ad ꝑsecutionis undas mundus se
mirabiliter extulit : sed has suꝑnorũ
corditor sub leuata iurtute praedicari.¬
tiũ mirabilius strauit Ministros
& enĩ suos plus ostendit posse ꝑmira.¬
cula : quã potestates terren&x tumue.¬
rant ꝑiram Quod bene etiã ꝑhiere.¬
miã dñs exteriora narrans: interi.¬
ora denuntians. dicit Posui arenam
terminũ mari: praceptũ sempiternũ.
quod nion prateribit: et cõmoue¬
bunt᷑ et non poterunt. et intumes¬

Expanded text:
ni suani suapientes saeculi adversarii sibi imperitorum tate tumuerunt. Sed qui verborum adversitate commoti, ad persecutionis procellas insiliunt, signorum, ut diximus, admiratione temperantur. Tot ergo in his fluctibus Dominus gressus posuit, quot superbis persecutoribus miracula ostendit. Unde bene rursum per Psalmistam dicitur: Mirabiles elationes maris, mirabilis in altis Dominus . Quia cum contra electorum vitam ad persecutionis undas mundus se mirabconditor sublevata virtute praedicantium mirabilius stravit; ministros etenim suos plus ostendit posse per miracula, quam potestates terrenae tumuerant per iram. Quod bene etiam per Jeremiam Dominus exteriora narrans, interiora denuntians, dicit: Posui arenam terminum mari, praeceptum sempiternum quod non praeteribit; et commovebuntur, et non poterunt, et intumes
Abbreviated transcription (Latin):
ter accepit: Nam protinus in elationẽ
cori tradictiorus in tumuit: atque
ad crudelitatẽ se psecutiorus excitauit:
Sed qui praedicatiorus uerbis contrata.
renititur : signorũ citius ammiratio.¬
ne tẽperatur: Vnde apte quoque
in auctoris laude subiungitur: Et
graditur suꝑ fluctus maris Quid
enĩ maris Nomine nisi in bonorũ necae
saeuiens mundi huius amaritudo sig.¬
natur: Dequo & ꝑpsalmistã dicitur:
Corigregans quasi inutr
quas maris:
A quas et enom maris quasi nute ans son¬
gregat : cũ miro moderamine oas cos
disponens. in suis el auisa cordibis erne¬
liũ minas frenat: Suꝑ fluetus enomna¬
ris dñs graditur. qr eũ se proclle pseuti¬
oniis erigunt. miraculorũ eͦi obstupefae.¬
tiorie franguntur: Qui enĩ tumores
humanȩ uesaniae mitigat : quasi eratis
in cumulo undas caleat: Nam cũ moren
suũ gentilitas destrui. noue conuersi¬
piceret. cũ mundi huius diuites clatioa¬

Expanded text:
ttcontradictionis intumuit, atque ad crudelitatem persecutionis se excitavit. Sed quae praedicationis verbis contraire nititur, signorum citius admiratione temperatur. Unde quoque in actoris laude apte subjungitur: Et graditur super fluctus maris. Quid enim maris nomine nisi in bonorum necem saeviens mundi hujus amaritudo signatur. De quo per Psalmistam dicitur: Congregans sicut in utre aquas maris . Aquas enim maris quasi in utre Dominus congregat, cum miro moderamine cuncta disponens, in suis clausa cordibus carnalium minas frenat. Super fluctus ergo maris Dominus graditur, quia cum se procellae persecutionis erigunt, miraculorum ejus obstupefactione franguntur. Qui enim tumores humanae vesaniae mitigat, quasi erectus in tumulo undam calcat. Nam cum morem suum gentilitas destrui nova conversaiceret, cum mundi hujus divites elatio
Abbreviated transcription (Latin):
praedicantiũ uitti signatur: Petibus ꝓ
psalmistã dicitur Caeli en arrant
głam dĩ. Et ipsiisitur cali: ipsi sol
eẽ memor axtur. Celiscilicet : quia
itercedendo protegunt: Solaut.
qr predicido ium lumixus ostenduNł
Commota igitur terra caeli exterasist̃:
qͥa cũ iudea adium ꝑsecutioruis in fre.¬
ubique ꝑ grãm in honore teriduntur:
Angusti quippe caeli fuerant: cũ una
plebs tot egregios praedicator es tenebat:
Quis enĩ gentiliũ petrũ noss&e. siinso.
Quis pauli uirtutes agnoscer&. Nisi
hunc iudea ad Nrãm noticiam ꝑse.¬
quendo transmisiset Ecce iam qͥ fla.¬
gris & contumeliis abisraheliti.¬
ca plebe repulsisunt : ꝑmuxidi fines
honorantur Solus ergo dñs caelos
tetendit : qui secreti mirt dispensa.¬
tione corsilii praedicatores suos unde
ꝑmisit inuria gente opprimi. fecit
in mundicardines inde dilatari Sed
neque ipsa haec praesenti deditt muxi.¬
do gentilitas. cũ culpas eiꝰ apłorũ
lingua corripuit: uerba uitae liben.¬

Expanded text:
aedicantium vita designatur? De quibus per Psalmistam dicitur: Coeli enarrant gloriam Dei . Ipsi igitur coeli, ipsi sol esse memorantur; coeli scilicet, quia intercedendo protegunt; sol autem, quia praedicando vim luminis ostendunt. Commota igitur terra, coeli extensi sunt, quia cum Judaea ad vim persecutionis infreubique per gratiam in honorem tenduntur. Angusti quippe coeli fuerant, cum una plebs tot egregios praedicatores tenebat. Quis enim gentilium Petrum nosset, si in soQuis Pauli virtutes agnosceret, nisi hunc Judaea ad nostram notitiam persequendo transmisisset? Ecce jam qui flagris et contumeliis ab Israelitica plebe repulsi sunt per mundi fines honorantur. Solus ergo Dominus coelos tetendit, qui secreti mira dispensatione consilii praedicatores suos unde permisit in una gente opprimi, fecit in mundi cardines inde dilatari. Sed neque ipsa haec praesenti dedita mundo gentilitas, cum culpas ejus apostolorum lingua corripuit, verba vitae liben
Abbreviated transcription (Latin):
humillimu̾ sine difficultate cognosci.¬
mͦ. si humili hoc mente pensamus
Cunctis & enuim liquet: qđ omne deside.¬
riũ poena est. cũ difertur. Salomo¬
ne quoque at testante qui ait Spes
quȩ dffercur. affligit anima : Rlde¬
re aut̃ dei est: humane nolle afflic¬
tioni misereri Vnde ꝑsa lomonem
rursum dñs repbis inculꝑa durantibus:
dicit: Ego quoque ut in interitu
uro ridebo: id est afflictioni ur̃e nul¬
la pietate cõpatior Ante redẽpto.¬
ris igitur aduentũ poena suã electi
omines hbuerunt : quia aestuante
desiderio in carnationis eꝰi mysteriũ
uidere cupierunt: Ipso attestante qͥ
ait. Multi dico uobis. iusti et ꝓphetae
uoluerunt uidere quae uidetis : &
non uiderunt: Poene itaque in nocen.¬
tiũ sunt. desideria iustorũ Quo usq
ergo electorũ suorũ uota dñs non con.¬
patiens distulit. Quid aliud quam
pocnes minocentũ rst Iqu& uin

Expanded text:
humillimum sine difficultate cognoscimhumillimum sine difficultate cognoscimus, si humili hoc mente pensamus. Cunctis etenim liquet quod omne desiderium poena est cum differtur, Salomone quoque attestante, qui ait: Spes quae differtur affligit animam . Ridere autem Dei est humanae nolle afflictioni misereri. Unde per Salomonem rursum Dominus reprobis in culpa durantibus dicit: Ego quoque in interitu vestro ridebo ; id est, afflictioni vestrae nulla pietate compatiar. Ante Redemptoris igitur adventum poenam suam electi omnes habuerunt, quia, aestuante desiderio, incarnationis ejus mysterium videre cupierunt, ipso attestante, qui ait: Multi, dico vobis, justi et prophetae voluerunt videre quae videtis, et non viderunt . Poenae itaque innocentum sunt desideria justorum. Quousque ergo electorum suorum vota Dominus non compatiens distulit, quid aliud quam poenas innocentum risit? Itaque vir
Abbreviated transcription (Latin):
ut uera citer dicat: Etiam si simplex
fuero. hoc ipsũ ignorauit anima mea.
Quo post expulsionis poenã flagella
quoque corruptionis sustinet. & ad¬
huc ad carnis uel certe admentis in¬
teritũ. etiam post tormentũ tendit.
ut recte dicat. & in nocente̾ et impi¬
uͥ ipse consumit: Mediatoris contra
haec grãm requirit dicens : Sifla.¬
gellat occidit semel Nos eni quidt.
dõ mente recessimus et carne adpulue.¬
rem redimus: poena duple mortis astrin.¬
gimur: Sed uenit ad nos qui pronob̾
sola carne moreretur: qui simplam
suam duple nr̃ae coriungeret. & nos
abutraque morte liberaret Dequa
perpaulũ dicitur Quod aute᷑ mor¬
tuus est peccato: mortuus est semel
Damna ergo uir sc̃s nr̃ae corruptionis
aspiciat. & una quae duas nr̃as des¬
truat mortẽ mediatoris quȩrat .
atque hanc desiderans dicat: Si fla.
quasi humilitatẽ renttur. qđ pro.¬
tinus sub infertur & non depoenis
in nocentiũ rideat Qđ tam̃ ualde

Expanded text:
ut veraciter dicat: Etiam si simplex ut veraciter dicat: Etiam si simplex fuero, hoc ipsum ignorabit anima mea; quod post expulsionis poenam flagella quoque corruptionis sustinet, et adhuc ad carnis, vel certe ad mentis interitum etiam post tormentum tendit, ut recte dicat: Et innocentem et impium ipse consumit; Mediatoris contra haec gratiam requirit, dicens: Si flagellat, occidat semel. Nos enim quia et a Deo mente recessimus, et carne ad pulverem redimus, poena duplae mortis astringimur. Sed venit ad nos qui pro nobis sola carne moreretur, qui simplam suam duplae nostrae conjungeret, et nos ab utraque morte liberaret. De qua per Paulum dicitur: 307 Quod autem mortuus est peccato, mortuus est semel . Damna ergo vir sanctus nostrae corruptionis aspiciat, et unam, quae duas nostras destruat, mortem Mediatoris quaerat, atque hanc desiderans dicat: Si flagequasi humilitati renititur, quod protinus subinfertur: Et non de poenis innocentum rideat. Quod tamen valde
Abbreviated transcription (Latin):
V& certe et in nocentem & impiũ. ipse
consumere dicitur: quia quauis in
mentis uita diuisisint. prime tam̃
culpe merito xequae ad carnis intiri¬
tũ ꝑtrahuntur Unde & ꝑsalomone
dicitur: Moritur doctus: similiter ut
indoctus: Et rursum: Cuncta subia¬
cent uanitati: & om̃ia ꝑgunt ad unũ
locum: De terra facta sunt: & in terrã¬
s pariter reuertuntur: Sequitur: Si¬
Sflagellat. occidat semel: & non de
poenis in nocentũ rideat: Quis hacc
ñ ꝑsũbiam prolata crederet. nisi senten.¬
tiam udicis audiret. Quiait. Hon
estis locuti cora me rectũ sicut seruus m̃s
iob: Restat ergo ut nullus auctoris
uerba repraehenđe audeat: quae
constat quia iudex laudat Sed tan
rimanda sunt: quantu durius foris
sonant Uir et enĩ sc̃s humani generis
damna considerans. unde quo uenerit
pensans: quod homo pollicente aduer.¬
sario boni malique scientiam appetens
scire. ꝑ didit etiã semet ipsum. ita

Expanded text:
Vel certe et innocentem et impium ipse Vel certe et innocentem et impium ipse consumere dicitur, quia quamvis in mentis vita divisi sint, primae tamen culpae merito aeque ad carnis interitum pertrahuntur. Unde et per Salomonem dicitur: Moritur doctus similiter ut indoctus . Et rursum: Cuncta subjacent vanitati, et omnia pergunt ad unum locum; de terra facta sunt, et in terram pariter revertuntur . Sequitur: flagellat occidat semel, et non de poenis innocentium rideat. - Quis haec non per superbiam prolata crederet, nisi sententiam judicis audiret, qui ait: Non estis locuti coram me rectum, sicut servus meus Job ? Restat ergo ut nullus auctoris verba reprehendere audeat, quae constat quia judex laudat.  Vet. Xrimanda sunt, quanto durius foras sonant. Vir etenim sanctus humani generis damna considerans, unde quo venerint pensans; quod homo, pollicente adversario, boni malique scientiam appetens scire, perdidit etiam semetipsum, ita
Abbreviated transcription (Latin):
acreitore consumitur: quia quanta¬
lib& eius simplicitas fuerit. diuinȩ
magnitudinis simplicitate deuorat᷑:
Quauis enĩ simplicititem studiose ser.¬
uemus : ex consideratione tamen in.¬
timȩ puritatis ostenditur. quod haec
ipsa qua agimus simplicitas non sit
mpius quoque aconditore consumit᷑.
qui adõ cuncta mirabiliter ordinan.¬
te. ipsis suis uirtutibus eius impietas
ligatur: Nam in dese supplicus & nes.¬
ciens implicat: unde se aliquid facere
scienter exultat Quia igitur omp̃s
ds̃ et bonorũ in nocentiam simplicita.¬
te superat. & malorũ astutiam pene.¬
trans damnat: Recte nunc dicitur:
Unũ est quod locutussũ : & in nocente
& impium. ipse consumit Acsi aꝑte
diceretur: Hoc apud me uerbũ cogi.¬
tationis protuli: quia nec in nocens
si districte discutior. in nocens pptre.¬
bo : pet impius si apud as me latdre
uolugro a suꝑrii examinis acurio re
abscondior : Qm districtus iudex cuie¬
uentionibus bene ordinans damnat:

Expanded text:
a Creatore consumitur, quia quantalibet ejus simplicitas fuerit, divinae magnitudinis simplicitate devoratur. Quamvis enim simplicitatem studiose servemus, ex consideratione tamen intimae puritatis ostenditur quod haec ipsa quam agimus simplicitas non sit. Impius quoque a conditore consumitur, quia, Deo cuncta mirabiliter ordinante, ipsis suis versutiis ejus impietas ligatur. Nam inde se suppliciis et nesciens implicat, unde se aliquid facere scienter exsultat. Quia igitur omnipotens Deus et bonorum innocentiam simplicitate superat, et malorum astutiam penetrans damnat, recte nunc dicitur: Unum est quod locutus sum, et innocentem et impium ipse consumit. Ac si aperte diceretur: Hoc apud me verbum cogitationis protuli, quia nec innocens, si districte discutior, innocens apparebo; nec impius, si apud me latere voluero, a superni examinis acumine abscondor, quoniam districtus judex, cuncventionibus bene ordinans damnat.
Abbreviated transcription (Latin):
mille respondere noꝵ possumꝰ: qͥa cũ
debone uitae ꝑfectione ex tollimur.
hanc nos nec iN choasse monstramus
Sed tunc uerius de nr̃a infirmitate
conicutim᷑ : si quã sit inm̃sa potentia
iudicis considerando pensamus Unde

Expanded text:
mille respondere non possumus, quia cum mille respondere non possumus, quia cum de bonae vitae perfectione extollimur, hanc nos nec inchoasse monstramus. Sed tunc de nostra infirmitate verius concutimur, si quam sit immensa potentia judicis, considerando pensamus. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
mille annis. Quia uidelic&e regnũ
scãe aeccłae . uniuersitatis ꝑfectiorie
solidatur: Quia uͦ monas multiplicatꝰ
in denariũ ducitur. Uenarius ꝑsem&¬
ipsũ ductus icentenariũ dilatatur:
qui rursus ꝑdenariũ duetus in mille.¬
nariũ tenditur: cũ abino incipimus
ut aomillenariũ ugoionus Quid hoc
loco unius appelatione. nisi bene uiuen.¬
ai initiu÷ Quid millenerii numeri
amplitudine. nisi eiꝰ dem borie uitae
ꝑfectio designatur: Cũ dõ aut̃ cori¬
tendere est non ei tribuere: sed sibi
glum su &e iurtutis arrogare: Sedsẽs
uir corspiciat quia & qui summa iã
dona ꝑcepit. si de acceptis extollitur:
cuncta quȩ acceperat amittit. & dicat:
Siuoluerit conteridere cũ eo. Non poterit
respondere ei unũ ꝓmille Quienĩ cũ
Auctore contendit. unũ ꝓmille respox.¬
dere non sufficit: quia qui de ꝑfectio.¬
ne se erigit. habere se bene uiuendi.
Nec initiũ ostendit Unũ nãq pro

Expanded text:
mille annis , quia videlicet regnum mille annis , quia videlicet regnum sanctae Ecclesiae universitatis perfectione solidatur. Quia vero monas multiplicata in denarium ducitur, denarius per semetipsum ductus in centenarium dilatatur, qui rursus per denarium ductus in millenarium tenditur, cum ab uno incipimus, ut ad millenarium veniamus, quid hoc loco unius appellatione, nisi bene vivendi initium, quid millenarii numeri amplitudine nisi ejusdem bonae vitae perfectio designatur? Cum Deo autem contendere est non ei tribuere, sed sibi gloriam suae virtutis arrogare. Sed sanctus vir conspiciat quia et qui summa jam dona percepit, si de acceptis extollitur, cuncta quae acceperat amittit, et dicat: Si voluerit contendere cum eo, non poterit respondere ei unum pro mille. Qui enim cum auctore contendit, unum pro mille respondere non sufficit, quia qui de perfectione se erigit, habere se bene vivendi nec initium ostendit. Unum namque pro
Abbreviated transcription (Latin):
homo cõpositus dõ Homo quippe do
suppositus iusticiã ꝑcipit: cõpositus
amittit: Quia quisquis se auctori
boniorũ cõparat: bono se qđ accepernit
priuat Qui enĩ accepta bona sibi ar¬
rogat : siuis contra dñm donis pugnat:
Unde ergo despectus erigitur: dignũ ẽ.
ut erectus in de destruatur: Sẽs aut̃
uir quia om̃e uirtutis nr̃e meritũ ẽ.
uitiũ corispicit. si ab interno arbitre
districte iudicetur: Reete subungit.¬
Si uoluerit contendere cũ eo : non pote.¬
rit ei respondere unũ ꝓmille: Inscrip¬
tura sacra: millenarius numerus ꝓu.
niuersitate sol&e in telligi. ł linc et enĩ¬
in mille generationes Cũ ꝓfecto conis.
t& quod abipso mundi exordio. usq
Ad redẽptoris ad uentũ ꝑ euangelistam
ñ amplius quã septuaginta & septẽ
ꝓpagines numeraritur: Quid ergo
inmillenario numero. nisi ad ꝓferendĩ
nouã sobolem ꝑfecta uniuersitas pres.¬
tite generatiorus exprimitur. Hinc
ꝑ iohannẽ dicitur Regnabunt cũ eo

Expanded text:
on componi. --Homo quippe Deo suppositus justitiam percipit, compositus amittit, quia quisquis se auctori bonorum comparat, bono se quod acceperat privat. Qui enim accepta bona sibi arrogat, suis contra Deum donis pugnat. Unde ergo despectus erigitur, dignum est ut erectus inde destruatur. Sanctus autem vir, quia omne virtutis nostrae meritum esse vitium conspicit, si ab interno arbitro districte judicetur, recte subjungitSi voluerit contendere cum eo, non poterit ei respondere unum pro mille. - In Scriptura sacra millenarius numerus pro universitate solet intelligi. Hinc diin o mundi exordio usque ad Redemptoris adventum, per evangelistam non amplius quam septuaginta et septem propagines numerentur . Quid ergo in millenario numero, nisi ad proferendam novam sobolem perfecta universitas praescitae generationis exprimitur? Hinc et per Joannem dicitur: Et regnabunt cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
tauit. Post longũ ergo silenitiũ sicut
parturiens dñs loquitur : quia qđ apud.
se nunc tacitus tolerat. in ultione quax.¬
doque iudicii quasi cũ dolore manifes.¬
tat: Sed requiren dũ nobis est. iste uir
iustus si pro eo testimoniũ dicere quisq
presumgret. piũi quid hunc aretu libera¬
r&: Et sihuic alius testimoniũ nori.
impendit. num quid ad proferendum

Expanded text:
tavit. Post longum ergo silentium, sicut tavit. Post longum ergo silentium, sicut parturiens, Dominus loquitur, quia quod apud se nunc tacitus tolerat, in ultione quandoque judicii quasi cum dolore manifestat. Sed requirendum nobis est, iste vir justus, si pro eo testimonium dicere quisquam praesumeret, nunquid hunc a reatu liberaret? Et si huic alius testimonium non impendit, nunquid ad proferendum
Abbreviated transcription (Latin):
ominoistustra: Uir engo sc̃s supbe
non dicit: qđ ueraciter dicit: Hec ꝑhaec
uerba arcetitudine discrepat. ꝑ quȩ aui.¬
dice non discordat Qui eorum dem
Ycere sp̃m meu̾: et implet me amaritu
tis est: sola exterius aduersa tolerare:
Sed ut eorũ ures certamen plene pro.¬
bationis erudiat: hos non nunquã et
foris tormenta lacerant. & intus tẽpta.¬
menta castigant Unde uir sc̃s im¬
pletu se amaritudinibus asserit. quia
cu flagella exterius tolerat : illud est
grauius qđ deteptatione aduersarii
in intimis portat Sed in terhaec mi.¬
tigat ium doloris: corisiderata aeqͥtas
Ysi aequitas iudicii. nemo aud prome
nũ testimoniũ non explorat: quia
qui districtus quandoque ostenditur
in lator paenȩ: ipse diu tacitus exti.¬
tet testis culpae Hinc & etum ꝑ pro.¬
phetam dicitur. Egosum iudexx cẽ.
testis. Hine rursum ait:. Tacui semꝑ
silui. paciens fui. sieut parturiens lo.¬
quar. Parturiens namque eu dolore
eicit: qđ diu in abditis cũ pondere por¬

Expanded text:
m frustra . Vir ergo sanctus superbe non dicit quod veraciter dicit, nec per haec verba a rectitudine discrepat, per quae a judice non discordat. Qui eorumdem pcere spiritum meum, et implet me amaritudtis est sola exterius 304 adversa tolerare. Sed ut eorum vires certamen plenae probationis erudiat, hos nonnunquam et foris tormenta lacerant, et intus tentamenta castigant. Unde vir sanctus impletum se amaritudinibus asserit, quia cum flagella exterius tolerat, illud est gravius quod de tentatione adversarii in intimis portat. Sed inter haec mitigat vim doloris considerata aequitas si aequitas judicii, nemo pro menum testimonium non explorat, quia qui districtus quandoque ostenditur illator poenae, ipse diu tacitus exstitit testis culpae. Hinc etenim per prophetam dicitur: Ego sum judex et testis . Hinc rursum ait: Tacui, semper silui, patiens fui, sicut parturiens loquar . Parturiens namque cum dolore ejicit quod diu in abditis cum pondere por
Abbreviated transcription (Latin):
inter uitia uirtutesque caligamur:
Recte nunc dicitur Etiam si simplex
fuero: hoc ipsum ignorauit anima mer:
Acsi aꝑte diceretur Conditoris con.¬
trame iuditia quatemeritate redar.¬
guo. qui ipsum me ex infirmitatis ca.¬
ligine ignoroꝰ Vnde bene ꝑpro.¬
ph&am dicitur Dedit abyssus uocẽ
suam: ab altitudine fantasiae suae:
Abyssus quippe fantasiae altitudinem
importat : cũ humanus animus in.¬
mensa cogitatione caligosus semet¬
ipsum etiam discutiendo non penetrat:
Sed ab hac altitudine uocem dare esta
quia dũ se de praehendere non potest.
cogitur iN admiratione consurgere:
ut eo ꝑ scrutari non audeat. quod suꝑ
ipsũ est. quo in conpraehensibilitatẽ
suam ipse cogitanis non ualet inueuse
qđ̃ est. Sed iustorũ cerda quia ꝑfi.

Expanded text:
inter vitia virtutesque caligamus, inter vitia virtutesque caligamus, recte nunc dicitur: Etiam si simplex fuero, hoc ipsum ignorabit anima mea. Ac si aperte diceretur: Conditoris contra me judicia qua temeritate redarguo, qui ipsum me ex infirmitatis caligine ignoro? Unde bene per prophetam dicitur: Dedit abyssus vocem suam ab altitudine phantasiae suae . Abyssus quippe phantasiae altitudinem portat cum humanus animus, immensa cogitatione caliginosus, semetipsum etiam discutiendo non penetrat. Sed ab hac altitudine vocem dare est, quia dum se deprehendere non potest, cogitur in admirationem consurgere, ut eo perscrutari non audeat quod super ipsum est, quo, incomprehensibilitatem suam ipse cogitans, non valet invenire quod est. Sed justorum corda, quia ad
Abbreviated transcription (Latin):
titiae noꝵ uirtutis emulatione: sed a.¬
more praemii temporalis excitatur
Iniuste qđ iustũ est exsequitur: quupsã
qua praetendit iustitiam uenundare
minime ueretur: Iuste ergo iustum
ex sequi est: in assertione¬
dem ipsam iustitiam qui ustide ean
recta agimus: et nequaqu premipe
nequa quã laudes ab homiribus auu¬
tamus: sed tamen mens in siui fieure
erecta. his a quibus nil expetit nur
contẽpnit : eorũ iudicia despiet sene
male liberũ ꝑ arrupta elations ax
et inde subuttio peius obruttur
quasi deuictis uitiis nullis se appeta¬
onibus subiacere gloriatur. Sepe
deipso discretionis studio in discretius
erramus. et mentis nrae aeies quo
plus cernere nititur. obscuratur. Qua
& qui ixportune solis radios aspicit
tenebrescit : et in de nil uidere com.¬
pellitur. unde uidere amplius cnutꝰ.
Quia igitur ab in quisitione nr̃a torpen.¬
tes nos omnino nescimus. aut si subtili
nos discussione requirimus. Plerũq

Expanded text:
titię non virtutis aemulatione, sed atitię non virtutis aemulatione, sed amore praemii temporalis excitatur. Iniuste, quod iustum est, exequitur, qui ipsam, quam praetendit, iustitiam venundare minime veretur. Iuste ergo iustum exequi est, in adsertiondem ipsam iustitiam quaerere. Sępe recta agimus, ut nequaquam praemia, nequaquam laudes ab hominibus / expetamus; sed tamen mens in sui fiducia erecta his, a quibus nil expetit, placere contempnit, eorum iudicia despicit seque male libera per abrupta elationis rapit, et inde sub vitio peius obruitur, unde quasi devictis vitiis nullis se appetitionibus subiacere gloriatur. Unde de ipso discretionis studio indiscretius erramus; et mentis nostrae acies quo plus cernere nititur, obscuratur, quia et qui importune solis radios aspicit, tenebrescit; et inde nihil videre compellitur, unde videre amplius conatur. Quia igitur ab inquisitione nostra torpentes nos omnino nescimus, aut si subtili nos discussione requirimus, plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
educto gladio. gradientiũ uita truci.¬
detur: Cũque propositȩ utilitatis
in tentio ad studia priuata deducit᷑.
Horrendo modo. unũ idemque opus.
culpa ꝑagit. quod uirtus in coauit:
Saepe & abipsis ex ordĩis. Aliud cogita.¬
tio expetit. aliud actio ostendit Saepe
se fidelem sibi nec ipsa cogitatio ex hi¬
bet ÷ Quia aliud ante oculos mentis
uersat. et longe ad aliud ex intentio.¬
ne festinat Nam plerumque non.¬
nulli terrena praemia appetunt. et
iustitiam defendunt : seque in nocen.¬
tes aestimant. et eẽ defensor es recti.¬
tudinis exultant Quibus si spes num.¬
mi subtrahitur : adefensione protinus
iustitiae cessatur Et tamen defensores
se iustitiae cogitant. sibique rectos as.¬
serunt : quinequa quã rectitudine̾.
sed numos querunt Quos contra bene
ꝑmorsen dicitur: Iuste quod iustũ est :
ex sequeris: In iuste quippe qđ iustum.
est ex sequitur. qui ad defensionem ius.¬

Expanded text:
educto gladio gradientium vita trucieducto gladio gradientium vita trucidetur. Cumque propositae utilitatis intentio ad studia privata 305 deducitur, horrendo modo unum culpa peragit, quod virtus inchoavit. Sępe et ab ipsis exordiis aliud cogitatio expetit, aliud actio ostendit. Sępe etiam fidem sibi nec ipsa cogitatio exhibet, / quia aliud ante oculos mentis versat et longe ad aliud ex intentione festinat. Nam plerumque nonnulli terrena praemia appetunt et iustitiam defendunt seque innocentes aestimant et esse defensores rectitudinis exultant. Quibus si spes nummi subtrahitur, a defensione protinus iustitię cessatur. Et tamen defensores se iustitię cogitant sibique se rectos adserunt, qui nequaquam rectitudinem, sed nummos quaerunt. Contra quos bene per Moysen dicitur: Iuste, quod iustum est, exequeris. Iniuste quippe, quod iustum est, exequitur, qui ad defensionem ius
Abbreviated transcription (Latin):
Sanima mea: Plerũ que si scimus bona
quae agimus: ad elationem ducimur:
Sinescimus : minime seruamus Quisenĩ
aut de uirtutis suae conscientia non
recta quae agimus sciendo nesciamus.
animũ scientia rectitudinis. & in tu.¬
morem non eleuet aestimatio minora.¬
tionis Sed sunt non nulla quae sciri
a nob facile nequeunt: &lam cũ gerunt᷑:
Nam scepe rectostudio contra delinquen.¬
tiũ culpas accendimur & cum ultra
aeqͥtatis metas ꝑ iram rapimur: hoc
relum iuste districtionis aestimamus:
Saepe officiũ praedicationis ad sumimus:
ut ꝑ hoc fraternae utilitati seruiamus:
Sed nisi placeamus cui loquimur: nequa.¬
qua libenter accipitur qđ predicamus:
Cumque placere mens utiliter studet:
ad amorem laudis proprie turpiter
defluit & quae acaptiuitate uitiorũ
alias curabat eruere : ipsa suis fauorib
in cipi t cipta seruipe: Quasi latrun.¬
culus quippe est appetitus laudis hu.¬
mane . qui recto itinere gradientibus.
ex latere iungitur . ut ex occultis

Expanded text:
avit. --Plerumque si scimus bona quae agimus, ad elationem ducimur; si nescimus, minime servamus. Quis enim aut de virtutis suae conscientia non quae agimus sciendo nesciamus, animum scientia rectitudinis, et in tumorem non elevet aestimatio minorationis? Sed sunt nonnulla quae sciri a nobis facile nequeunt, etiam cum geruntur. Nam saepe recto studio contra delinquentium culpas accendimur; et cum ultra aequitatis metas per iram rapimur, hoc zelum justae districtionis aestimamus. Saepe officium praedicationis assumimus, ut per hoc fraternae utilitati serviamus; sed nisi placeamus cui loquimur, nequaquam libenter accipitur quod praedicamus. Cumque placere mens utiliter studet, ad amorem laudis propriae turpiter defluit; et quae a captivitate vitiorum alias curabat eruere, ipsa suis favoribus incipit capta servire. Quasi latrunculus quippe est appetitus laudis humanae, qui recto itinere gradientibus ex latere jungitur, ut ex occultis