comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
archiep̃m tua nob̾ humilitas
supplicauit ut filios tuos legit¬
timationis dignaremur titu¬
lo decorare qua eis quo muiꝰ
tͥ succederẽt natalium obiectio
ñ nocet. ¶Q autẽ sr̃ hoc.

Expanded text:
accedentem, tua nobis nobilitas supplicavit, ut filios tuos legitimationis dignaremur titulo decorare, quatenus eis, quo minus tibi succederent, natalium objectio non noceret. Quod autem super hoc
Abbreviated transcription (Latin):
illa ꝯstriux̾it ad ꝯtinentiam ob¬
um declinare. Nam si tm̃ sim¬
plici nͥbo ꝓmisit se ꝯtinentiã ser¬
uaturam. ⁊ pꝰ ea in ꝯspectu ecc̃e
rpsit memorato. W̾. qm diu
articulus iste dubitabilis erat.
utrum ea q̃ a deo arta ẽ ut nul¬
li possit caruałr ⁊ misceri nisi
ꝑ icisionem aut alio sibi mͦ
muolantia inferatur non solũ¬
mͦ leius s forte tam gͣuis ut
ex ca mortis ꝑiculum timeat
uiro cui nupserat a deo arta ẽ
ut nũquam abeo ualeat deflo¬
rari s abeo ꝑuidicium ecc̃e se
pata nubat alt̾i cui artanon
sit ⁊ ꝑfrequentẽ usum sccłi red¬
dat᷑ ĩ apta primo. Utrum de¬
beat ad cum redire cum quo
Detalib a ñ ẽ facile uidicand̾
cum finale uidicium pendeat

Expanded text:
ipsa constrinxerit ad continentiam obum declinare. Nam, si tantum simplici verbo promisit se continentiam servaturam, et postea in conspectu Ecclesiae nupsit memorato Willelmo, quandiu articulus iste dubitabilis erat, utrum illa quae adeo arcta est, ut nulli possit carnaliter commisceri, nisi per incisionem, aut alio sibi modo violentia inferatur, non solummodo levis, sed forte tam gravis, ut ex ea mortis periculum timeatuviro cui nupserat adeo arcta est, ut nunqnam ab eo valeat deflorari, si, ab eo per judicium Ecclesiae separata, nubat alteri viro, cui arcta non sit, et per frequentem usum secundi, reddatur etiam apta primo, utrum debeat ad illum redire, cum quo De talibus autem non est facile judicandum, cum finale judicium pendeat
Abbreviated transcription (Latin):
uiro mr̃imoniałr nupsit cũ
quo ꝑ multos annos mora¬
ta non potuit carnałr ab xp̃o
cognosci. licet autem ꝑarchi
matronas sue parro chie ꝓui¬
das ⁊ honestas ad tuam p̾sen¬
tiã euocasti districte illis iniĩ¬
gens sub piculo animarũ ut
mulierẽ ip̃am prudent̾ in spi¬
mulicrem inducens ut ad reli¬

Expanded text:
viro matrimonialiter nupsit, cum quo per multos annos morata, non potuit carnaliter ab ipso cognosci. Licet autem per... matronas suae parochiae, providas et honestas, ad tuam praesentiam evocasti, districte illis injungens, sub periculo animarum, ut mulierem ipsam prudenter inspimulierem ipsam inducens, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
de iuiro ꝓbare potu̾it ꝙ cum ea
si autem ille aliam accepit se¬
ꝑentur. Qr si ambo ꝯsentĩt in
simł ẽẽ uir eam ⁊ si non ut uxo¬
rẽ salcem hãt ut sororem. Si a
ambo fatent᷑ septima manu ꝓ¬

Expanded text:
de viro probare potuerit quod cum ea si autem ille aliam acceperit, separentur. Quod si ambo consentiant simul esse, vir eam etsi non uxorem, saltem habeat ut sororem. Aut sambo fatentur, septima pro
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ꝓ clamare uoluit cur tãdiu
scire potuit. si secumi cohire po¬
tuisse. Si autẽ statim in ip̃a no¬
dicẽs. uolo ẽẽ m̃r. uolo filios ꝓ¬
creare. ⁊ ideo maritũ accipite. S
uir ꝙ̃ accipi frigide nature ẽ. ⁊ ñ

Expanded text:
clamare voluerat, cur tandiu  scire mulier potuit si secum coire potuisses, si autem se statim in ipsa nodicens: Volo mater esse, volo filios procreare, et ideo maritum accepi; sed quia vir quem accepi frigidae naturae est, non
Abbreviated transcription (Latin):
se incognitam cuidam ꝯfangͥneo
suo traclidit in quantum potuit
remittentẽ. Ille u̾o cum licet in¬
uita m̃rimonii sollempnia cele¬
brauit s mulr quam cito fuit
reddita lib̾tati aufig̾ ab eo. ⁊ se

Expanded text:
se incognitam cuidam consanguineo suo tradidit in quantum poterat renitentem. Ille vero cum ipsa, licet invita, matrimonii solemnia celebravit. Sed mulier, quam citius fuit reddita libertati, aufugit ab eo, et se
Abbreviated transcription (Latin):
re. non obstante ꝯ suetudine que
dicenda ẽ pocius corruptela.
uia cirra. ⁊s. porro. Denobili uiro
N. ꝓcuius dispensatiõe sr̃ indulgĩa
h̾ebat uiam uniu̾ise carnis fu̾it¬
ing̾ssa. ꝓut tua ꝯ sultatio ꝯtine¬
bat dissimulare pot̾is ut rema¬
neat copula sic ꝯͣcta cum ex seꝑati¬
one sicut asseris gͣue uideas scan¬
dalum inmin̾e. Idem.

Expanded text:
re, non obstante consuetudine, quae dicenda est potius corruptela.ubortum. Porro de nobili viro N. pro cujus dispensatione, indulgentia habebat, viam fuerit universæ carnis ingressa, prout tua consultatio continebat, dissimulare poteris ut remaneat in copula sic contracta, cum ex separatione, sicut asseris, grave videas scandalum imminere.
Abbreviated transcription (Latin):
dcĩ regis de quib an fi̾int legi¬
tunt abinicio dlubitatur dux̾i¬
mus clispensand̾. qr tñ tam lex
mosaica qͣm canonica sobolem
susceptani exad ult̾o detestatur.
testante domino: ꝙ mauzeres ⁊
u̾o uetante tales ad sacros ordi¬
nõ solum repellentib eos asuc¬
cessione prna s negantib ip̃is ⁊̃

Expanded text:
corum, de quibus an fuerint legitimi ab initio dubitatur, duxerimus dispensandum, quia tamen tam lex Mosaica quam canonica sobolem susceptam ex adulterio detestatur, testante Domino, Manzer et vero vetante tales ad sacros ordinon solum repellentibus eos a successione paterna, sed negantibus ipsis etiam
Abbreviated transcription (Latin):
possĩt exceptione uł replicatione
legittima impediri. S nec affini
ei d offic̾e que hĩ ini quitatis par¬
ticeps ñ ex istit cum suo iure nõ
debeat sine culpa priuari quam¬

Expanded text:
possit exceptione vel replicatione legitima impediri. Sed nec affiniei debet officere quae hujus iniquitatis particeps non existit, cum suo jure non debeat sine culpa sua privari. Quan
Abbreviated transcription (Latin):
da cunalib fuit regi legioñ ꝓ¬
ip̃ius relicte copula supplicatum
obtestatõne regia suggesserunt.
ip̃a u̾o̾ ꝙ tunc nollet nub̾e ꝓtes¬
tãs ꝯ silium accepit ab eis ꝙ not̾
cmitt̾et castitatis ꝙ in manib
cuiusdam de fr̃ib scĩ augustini
cofecit ad iecto ten̾e ut in domo
ꝓpͥa cum omni sua sub̾a ꝑman̾et.
Sane in eiusdem ordinis hĩtu
biennio pꝰ ꝑmansit. l se idin
uitam fecisse asserit ⁊ coactain
tam metu regio ꝙͣ parentum. ⁊¬
emisit eo dimisso deꝑentũ consi¬
lio .p. michaeł puͤ fuit matrimo¬
niałr copulata. de quo .iiiiͦ. sustu¬
lit filios temꝑe ꝓcedente. ⁊ iͣ. Nos¬
igitur attendẽtes ꝙ in emussione
uoci q p̾cessit nulla uł modica

Expanded text:
dam curialibus fuit regi Legionensi pro relictae copula supplicatum.obtestatione regia suggesserunt. Ipsa vero quod tunc nollet nubere protestante, consilium accepit ab eis quod votum emitteret castitatis. Hoc autem in manibus cujusdam de fratribus Sancti Augustini eo fecit adjecto tenore, ut in domo propria cum omni sua substantia remaneret. Sane in ejusdem ordinis habitu biennio post permansit; licet in se invitam fecisse asserat et coactam tam metu regio quam parentum. emiserit, eo dimisso de parentum consilio, P. Michaelis publice fuit matrimonialiter copulata, de qua quatuor sustulit filios tempore procedente. Verum ergo attendentes quod in emissione voti, quod praecessit, nulla vel modica
Abbreviated transcription (Latin):
non cognoscat eam ꝙͣ dui uix̾it
nͥ ab ea fu̾it requisitus ⁊ ct̃ ad
ip̃am ñ siue graui cordis dolore
accedat. Qui ⁊̃ ꝓ uitestu ⁊ ad ult̾¬
io donec cũ ea ꝑmanserit uixͣ
mod̾am̃ tui arbitrii pñam agẽs¬

Expanded text:
non cognoscat eam, quandiu vixerit, nisi ab ea fuerit requisitus: et tunc ad ipsam non sine gravi cordis dolore accedat, qui etiam pro incestu et adulterio, donec cum ea permanserit, juxta moderamen tui arbitrii poe
Abbreviated transcription (Latin):
kanssiuisse nob̾ tue litt̾e mõsta¬
u̾nt ꝙ .G. uxore sua de functa fili
nali cognouit. pꝰmod̃ aliam acci¬
piens uxorem cum pͥuigna puͭ ͤ.
tamꝙͣ canis ad uomitum illititã¬

Expanded text:
ansmissae nobis tuae litterae demonstrarunt quod G. uxore sua defuncta, filinali cognovit: postmodum aliam accipiens in uxorem, cum privigna publice tanquam canis ad vomitum redi
Abbreviated transcription (Latin):
eidẽ pnĩa fuiss ĩumeta ut ad le¬
gittimam rediret uxorẽ ⁊ ip̃e
pp̃ hoc insuam prĩã rediiss ux¬
orẽ suã inueniẽs carns debita
ꝑ soluisse ad messanam rediit
geitime coh̾itauit uxori .⁊ iͨ. licet
p̾dc̃am. M. sͥ copulare nequi¬
u̾it inuxorem: qr tũ uxore de¬
functa ut pote alege ip̃uis so¬
batꝰ ĩ eand̾ . M. de nouo potuit
non p̾stit̾it fidẽ ad ultere ł ma¬
chinatus fu̾it in mortẽ uxoris.¬

Expanded text:
itentia fuisset injunctum ut ad legitimam rediret uxorem, et ipse propter hoc in suam patriam rediisset, uxorem suam inveniens carnis debita persolvisse, ad Messanensem rediit gitimae cohabitavit uxori. Nunc ctam M. sibi copulare nequiverit in uxorem, quia tamen uxore defuncta, utpote a lege ipsius solutus, in eamdem M. de novo potuit non praestiterit fidem adulterae vel machinatus non fuerit in mortem uxoris
Abbreviated transcription (Latin):
utrum uideł simplici u̾bo an
uoto sollempni. Utrum ad re¬
ligionem transierit ut ꝓmisit
an ccͣ ꝓmissionẽ in domo remã¬
serit. ⁊ qͣłr seras illas fecit rese¬
rari. Utium uideł artificio me¬
dici an ꝯcubitu uiri sen aliosli¬
atcendentes ꝙ impedim̃tũ illd̃
ñ erat ꝑpetuum ꝙ p̾t̾ diuinũ¬
corporali ꝑiculo potuit remo¬
u̾i sñam diuortii ꝑ errorem
licet ꝓbabilẽ nouimꝰ ẽẽ ꝓlata
cũ pateat ex post fc̃o ꝙ ip̃a cog¬
noscibił erat illi cuiꝰ simili ꝯ¬
miscetur. ⁊ ideo int̾ ipsani ⁊ pri

Expanded text:
icet simplici verbo, an voto solemni, utrumve ad religionem transierit, ut promisit, an contra promissionem in domo remanserit, et qualiter seras illas fecerit reserari, utrum videlicet artificio medici, an concubitu viri, seu alio quoliattendentes, quod impedimentum illud non erat corporali periculo potuit removeri sententiam divortii; per errorem, licet probabilem, novimus esse prolatam, cum pateat ex postfacto, quod ipsa cognoscibilis erat illi, cujus simili commiscetur, et ideo, inter ipsam muli
Abbreviated transcription (Latin):
ris ꝑtis uicine in ꝯcubinã b̾ebat
ꝓle suscepta qnͣdam pͥus ⁊ aliã
copulauit ꝓcessu uero temꝑis.
idem .R. in p̾sentia młtoꝵ firma¬
iusus fu̾at ꝯ cubinam affidau̾

Expanded text:
ris partis viciniae in concubinam habebat, prole suscepta, et quamdam prius, et aliam, copulavit. Processu vero temporis idem R. in praesentia multorum firmavisus fuerat concubinam, prius
Abbreviated transcription (Latin):
qusitõni ꝯmissum an filius sic
susceptus legittimꝰ eẽt heres ip̃s¬
.R. ⁊ ad eius pr̃imoniũ ad mutẽ¬
dus. tu pp id ꝙ exquadã decre
credebas receptis afilio eius. R.
ꝓ cluctis quib legittime oꝓbauit
p̾dcãm. R. intẽm suam inca¬
pella sc̃i sergii affidasse eum ip̃i
ti¶Nos gͥ attenden e plus

Expanded text:
missum, an filius sic susceptus legitimus esset haeres ipsR. et ad ejus patrimonium admittendus, propter id quod ex quadam decretcredebas, testes a filio ejusdem R.ti: quibus legitime comprobavit praedictum R. matrem suam in capella Sancti Sergii affidasse; propter ti. Nos igitur attendentes
Abbreviated transcription (Latin):
aꝓpbamꝰ qmͣ in eum canonice pro¬
mulgasti qui illã sͥ pꝰea copulare
p̾sumpsit cꝰ antea sororem ad huc
septẽnemt aͣctis sponsalib extͣ or¬
diuaria libidĩe noscitͤ polluisse.¬

Expanded text:
am in eum canonice promulgasti, qui illam sibi postea copulare praesumpsit, cujus antea sororem adhuc septennem contractis sponsalibus extraordinaria libidine noscitur polluisse
Abbreviated transcription (Latin):
per honorifice collocata deuote
ac fidełr ꝯseruet᷑ ¶ Sacdos u̾o qͥlib
freq̃nter doceat plebẽ suã. ut cũ ĩ
celebratõe missaꝵ eleuat᷑ hostia
salutaris se qͥlibet reu̾ent̾ ĩclinet.
idẽ faciẽs cũ eã portat p̃b̾r adĩfirmũ.
ꝙͣ ĩ decenti hĩtu suꝑpoĩto ñido uela¬
mine ferat ⁊ refat manifeste ⁊ho¬
norifice añ pectꝰ cũ oĩ reu̾entia ⁊
candor lucis et̾ne ut ex h apd õs fides
⁊ deuotõ augeat᷑ Prelati a̾ hꝰ mã¬
dati gͣuit̾ punire ñ differãt tͣnsgͤs

Expanded text:
per honorifice collocata deuote ac fideliter conseruetur. Sacerdos uero quilibet frequenter doceat plebem suam, ut cum in celebratione missarum eleuatur hostia salutaris quilibet reuerenter inclinet. idem faciens cum ipsam portat presbyter ad infirmum quam in decenti habitu superposito mundo uelamine ferat & referat manifeste. ac honorifice ante pectus cum omnj reuerentia & candor lucis eterne. ut ex hoc apud omnes fides & deuotio augeatur. Prelati autem huius mandati grauiter punire non differa
Abbreviated transcription (Latin):
miraris q aliqͥs asseu̾are temp¬
tauerit eũ aliqͥd plus dixisse qͣm
euͣngłistaꝵ aliqͥs asseu̾et. U̾m si
formã ip̃ius canonis inspicias di¬
ligent̾. p̃ter hoc de qͦ tua fr̾nitas
reqͥsiut. alia duo uidelz. eleua¬
tis oculis incelũ. ⁊ et̾mi testam̃¬
ti pot̾is in ip̃o canone reꝑire q̃
intextu eiͣmgłico ñ leguntur.¬
¶ Saue młta tam de u̾bis qmͣ
de fc̃is dñicis innenimꝰ ab euan¬

Expanded text:
miraris quod aliquis asseverare tentaverit eum aliquid plus dixisse quam evangelistarum aliquis asseveret. Verum, si formam ipsius canonis inspicias diligenter, praeter hoc de quo tua fraternitas requisivit, alia duo, videlicet, elevatis oculis in coelum et aeterni testamenti, poteris in ipso canone reperire, quae in textu evangelico non leguntur. Sane multa tam de verbis quam de factis Dominicis, invenimus ab evan
Abbreviated transcription (Latin):
ut qualiscimq fu̾it illa aqua
sino naturat sinie miratulosa
liue denouo duimna untute tre¬
alaisiue de ꝯponentib ex parte.
ailiqua resoluta ꝓculdubio u̾a
fuit: cum naturałr possit st ꝯpoĩ¬
tum ulexponencia. ⁊ eleslitatum
inelem̃ta resolui.ꝙ̃ admod̾ uerꝰ
exnut sudor ipsiꝰ si c̃gutte sangͥ¬
nis decͣrentis int̾ram Cum ã ad¬

Expanded text:
aqua, sive naturalis, sive miraculosa, sive de novo divina virtute creata, sive de componentibus ex parte aliqua resoluta, procul dubio vera fuerit, cum naturaliter possit et compositum in componentia et elementatum in elementa resolvi; quemadmodum verus exstitit sudor ipsius, sicut guttae sanguinis decurrenits in terram. Cum a
Abbreviated transcription (Latin):
afux. ratidnalis quippe nr̃a
non pp̃siet istificare. nesi tor¬
pal humanum exquib ne¬
ruis. homd consistit. Ceterun
situt fuit uerus spiritus et
nerus saugnis. ita ꝓculdubio
uera aqua. tum xp̃c sit ueri¬
tas ⁊ aueritate omnis fallatia
sit penitus aliena. Nam si ñ
fuisset aqua s flegnia qued
de latere saluatoris eiuit
ille qui uidit ⁊ testimoniũ
aquam. sed flegnna dixisset.
nec in hec uerum regeneratio¬
uis sacramentum fuisset os¬
densum cum ꝑ sacramentum
baptismi non regeueremur
iflegniate. s in aqua. neqr
ꝑ hoc uero posset arguniento
ꝓbari qd̃ in sac̾ramento eu¬
charistie admiscenda sit aqͣ
faut si de latere xp̃i non aqua
ise tlegpia cum sangnine pro¬
Alrissii. Sintro uera fuisset
figuraq̃ sup hac re ꝓcessic ̃

Expanded text:
aqua. Rationalis quippe anima non posset vivificare nisi corpus humanum, ex quibus verus homo consistit. Caeterum, sicut verus fuit spiritus et verus sanguis, ita procul dubio vera aqua, cum Christus sit veritas, et a veritate omnis fallacia sit penitus aliena. Nam si non fuisset aqua sed flegma quod de latere Salvatoris exivit, ille qui vidit et testimonium aquam sed flegma dixisset. Nec in hoc verum regenerationis sacramentum fuisset ostensum, cum per sacramentum baptismi non regeneremur in flegmate, sed in aqua. Neque per hoc vero posset argumento probari quod in sacramento eucharistiae admiscenda sit aqua vino, si de latere Christi non aqua sed flegma cum sanguine profluxisset. Sed nec vera fuisset figura quae super hac re praecessit in
Abbreviated transcription (Latin):
nat̾o capite tradidit sp̃mode
quo uoce magna clamau̾at.
pat̾ in manus tuas cõmendo
sp̃m meum: manifeste ꝓba¬
tur quod ipse spiritum habe
de qua predixerat. tristis est
anima mea usq ad mortem
et potestatem habeo ponendi
animam meam. ⁊ iterum su¬
mendi eam. ꝑ hoc ã qd̃ unus
militum lãcea latus aꝑuit ⁊¬

Expanded text:
nato capite tradidit spiritum, de quo voce magna clamaverat: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum, manifeste probatur quod ipse spiritum habebde qua praedixerat: Tristis est anima mea usque ad mortem ; et: Potestatem habeo ponendi animam meam et iterum sumendi eam. Per hoc autem quod unus militum lancea latus
Abbreviated transcription (Latin):
succedunt. s nos pocius oracio¬
tum miserisimus nos undiq
mala nr̃a ꝑturbant. Uñ quod
implerisq orationib conti¬
sancto uel illi talis oblatio ad
głiam et honorem: ita d in¬
telligi ut ad hoc prositq ma¬
tent non indignum sanctoꝵ
gloriam usq ad indiciumi
augmentari ⁊ ideo eoclesiam
interim sane posse alignien¬
tum glorificõnis eorum op¬
tare ¶uerum utrum ĩ hoc
articulo locum habeat illa di¬
stinctio qua decetur quod de¬
functorum alii sunt ualdebo¬
ni. alii ualde mali. alii medi
fiunt a fidelib in ecclesia ꝓ
ualde bonis actiones sunt gra¬
ciarum. ꝓ ualde malis. conso¬
lationes uiuorum expiationeᷤ
tua discretio inuestiget.

Expanded text:
succedunt, sed nos potius eorum osuccedunt, sed nos potius eorum ocum miseri simus, undique mala multa perturbant. Unde quod in plerisque orationibus contisancto vel illi talis oblatio ad gloriam vel honorem, ita sane debet intelligi, ut ad hoc prosit, quod matent non indignum sanctorum gloriam usque ad judicium augmentari, et ideo Ecclesiam interim sane posse augmentum glorificationis eorum optare. Utrum tamen in hoc articulo locum habeat illa distinctio qua docetur quod defunctorum alii sunt valde boni, alii valde mali, alii mediofiunt a fidelibus in Ecclesia pro valde bonis actiones sunt gratiarum, pro valde malis consolationes vivorum, expiationes tua discretio investiget.
Abbreviated transcription (Latin):
sius eluceat proprietas satra¬
menti. slam cum aque mul¬
te sint populi multi uixtal
quod alibi legr᷑. Seati qui se¬
minant suꝑ aquas. ideo uind
aqua iatur ut xp̃o populus
adiunetur. Per hoc enim quod
luscepit ipse de uostro. et accepi¬
mur ipłi desuo tam insolubili
nexu comungimur. ut qui ẽ
imum cum patre per in effabi
lem: fiat unum nobis per ad¬
mirabilem uniouem. ac per
hoc ipso coiter mediante cum
patre unum efficimur. pater
tantum. s pro eis qui creditũ¬
ri sunt ꝑ uerbum eorum ĩme.
ut et ipsi in nobis unum sint.
et mundus credat. quia tu me
quod insccreto beati leonis ẜ
antiquiores codices continet᷑.
sie uidelicet annue nobis dñe.
ut anime famuli tui leonis
hes prosit oblatio. tum in mo
sit oblatio. Super. quo ꝵꝰ qd̃¬
martiri qui orat pro marure:
idem est ratione consimili de
sanctis aliis sentiendum. qͥ a
orationib nostris non indi¬
gent. pro eo quod cum suit ꝑ¬
fecte beati. omnia eis aduota

Expanded text:
sius eluceat proprietas sacrasius eluceat proprietas sacramenti. Nam, cum aquae multae sint populi multi, juxta quod alibi legitur: Beati qui seminatis super aquas, ideo vino aqua unitur, ut Christo populus adunetur. Per hoc enim quod et suscepit ipse de nostro, et accipimus ipsi de suo, tam insolubili nexu conjungimur, ut, qui est unum cum Patre per ineffabilem unitatem, fiat unum nobiscum per admirabilem unionem, et per hoc, ipso communiter mediante, cum Patre unum efficimur. Pater, tantum, sed pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me, ut et ipsi in nobis unum sint, et mundus credat quia tu me quod in secreta beati Leonis secundum antiquiores codices continetur; sic videlicet: Annue nobis, Domine, ut animae famuli tui Leonis haec prosit oblatio, cum in modrosit oblatio. Super quo tmartyri qui orat pro martyre, idem est ratione consimili de sanctis aliis sentiendum, qui orationibus nostris non indigent, pro eo quod cum sint perfecte beati, omnia eis ad vota
Abbreviated transcription (Latin):
transit in sanguinem. sed re¬
manet prioris uini acceden¬
tib circum fusa. ita quod ui¬
ni saporem assumit. quod¬
iñ cõuincitur. quia si post ca¬
licis consecrationem aluidui¬
num mutatur incalicem. il¬
lud quidem non transit in sã¬
guinem nec sanguini mis¬
cetur. s accidentib prioris
uini cõmixtum corpori quod
sub eis latet undiq circumfundr᷑.
non madidans cirtumfusum.
ipsa tamen accidentia uinum
appoĩtum uidentur afficere. qr
si aqua fuerit apposita uini
saporem assumit. Contingit
igitur accidentia nuitare sub¬
iectum. sicut et subiectum con-¬
tingit accidentia ꝑmutare
Cedit quippe natura miracło.
et uirtus supra consuenidinẽ
operatur. S nec incõueniens
credrͣ nec absurdum. si aqua
incorpore xp̃i esse credatur cũ
legatur de ipsuis corpore pro¬
cessisse. ⁊iͣ. ¶uerum inter o
piniones p̃dictas illa proba¬
bilior indicatur que asserit
aquam cum uino in sangui¬
uem transmitati nt erpres¬

Expanded text:
transit in sanguinem, sed retransit in sanguinem, sed remanet prioris vini accidentibus circumfusa, ita, quod vini saporem assumit; quodinde conjicitur, quia si post calicis consecrationem aliud vinum mittatur in calicem, illud quidem nec transit in sanguinem nec sanguini commiscetur, sed, accidentibus prioris vini commistum, corpori quod sub eis latet undique circumfunditur, non madidans circumfusum. Ipsa tamen accidentia vinum appositum videntur afficere, quia, si aqua pura fuerit apposita, vini saporem assumit. Contingit igitur accidentia permutare subjectum, sicut et subjectum contingit accidentia permutare. Cedit quippe natura miraculo et virtus supra consuetudinem operatur. Sed nec inconveniens creditur aut absurdum, si aqua in corpore Christi esse credatur, cum legatur de ipsius latere processisse. Illupiniones praedictas, illa probabilior judicatur, quae asserit aquam cum vino in sanguinem transmutari, ut expres
Abbreviated transcription (Latin):
guendũ est tamen subtiliter
inter tria que sunt in hoc sa¬
cramento discreta. uidelicet for¬
mam usibilem. ueritatem cor¬
poris et uirtutem spũalem. for¬
ma est panis et uini. Ueritas¬
sacramentum et non res.scd̃m
est sacramentum et res. t̾cium
res et non sacramentum. S pͥ¬
et alterius res existit. t̾cium res¬
ab ipsis eorum acceperint suc¬
irritum aqua cum uino in
sanguinem conuertatur.Su¬
per hoc autẽ opiniones apud
scolasticos uariatur. Aliquib
.ii. uidrͣ quod cum delatere
xp̃i duo precipua fluxerint
sacramenta redemptionis in
sanguine ac regenerationis
in aqua. in illa duo uinum
et aqua que cõmiscentim in
calice diuina iͥ tute unitantur.
ut in hoc sacramento plene
sit ueritas et figura. ¶Alii
uero tenent quod aqua cum
uino transuberatur in san¬
guinem. cum in uinum trã¬
seat mixta uino. Licet phisici
ꝯtrarium asseuerent. qui a¬
quam auino ꝑ artificium
posse asserunt separari. Prete¬
rea potest dici quod aqua non

Expanded text:
guendum est tamen subtiliter inter tria quae sunt in hoc sacramento discreta, videlicet, forma visibilis, veritas corporis et virtus spiritualis; forma panis et vinisacramentum, et non res; secundum est sacramentum et res; tertium est res et non sacramentum. Sed pret alterius res existit. Cre apostoli et ab ipsis eorum acceperint sucutrum aqua cum vino in sanguinem convertatur. Super hoc autem opiniones apud scholasticos variantur. Aliquibus enim videtur quod, cum de latere Christi duo praecipua fluxerunt sacramenta, redemptionis in sanguine ac regenerationis in aqua, in illa duo vinum et aqua, quae commiscentur in calice divina virtute mutantur, ut in hoc sacramento plenae sint veritas et figura. Alii vero tenent, quod aqua cum vino transsubstantiatur in sanguinem, cum in vinum transeat mixta vino, licet physici contrarium asseverent, qui aquam a vino per artificium posse asserunt separari. Praeterea, potest dici quod aqua non
Abbreviated transcription (Latin):
de uncauto presbitero uidea¬
tur. qui se sciens immortali
crimine constitutum missa¬
rum sollempnia que non p
propter necessitatem quam¬
lib intermitere propter
fatuoris conscientiam dubi¬
tat celebrare ꝑ actisꝙ deteris
crrcuinstantis maissam cele¬
brare se fuigit. et suppressis
uerbis quib conficitur tos¬
pus xp̃i panem et ainum
tantumm purum sumit. ita
credens ꝑid quod pretendit po¬
pulo satisfacere. ut ꝑhec qd̃
intendit deum non debear ꝓ¬
nocare. Cum ergo falsa sint
abitienda remedia que ueris¬
sunt periculis. grauiora. l as
qui pro sui criminis conscien¬
uerenter ad illud: grauiꝰ ta
fraudulenter illud presump¬
populo q̃m decipit se astͥngat.

Expanded text:
de incauto presbytero videatur, qui se sciens in mortali crimine constitutum, missarum solemnia, quae non potest propter necessitatem quamlibet intermittere, pro facinoris conscientia dubitat celebrare, arctatuscircumstantiis missam celebrare se fingit, et suppressis verbis quibus conficitur corpus Christi, panem et vinum tantummodo purum sumit, ita credens per id quod praetendit populo satisfacere, ut per hoc quod intendit Deum non debeat provocare. Cum ergo falsa sint abjicienda remedia quae sunt veris periculis graviora, licet is qui pro sui criminis conscienverenter ad illud, quamvis tafraudulenter illud praesumppopulo quem decipit, se astringat.
Abbreviated transcription (Latin):
n quadam nostra epła decre¬
tali asseris te legisse illud esse
nefarium opinari quod qũi¬
dam dicere presumpserunt
in sacramento idesicet eucha¬
ristie aquamanflegnia conu̾¬
ti. siam de latere xp̃i non aqmͣ
s humorem aquaticum men¬
errauerunt xp̃m non fuisse
uerum deum. s ad optinum
cens. tres sunt qui testimoniũ
dant incelo. pater. uerbum.¬

Expanded text:
n quadam nostra epistola decretali asseris te legisse illud esse nefarium opinari quod quidam dicere praesumpserunt, in sacramento videlicet eucharistiae aquam in flegma converti. Nam de latere Christi, non aquam, sed humorem aquaticum menerraverunt Christum non fuisse verum Deum, sed adoptivum, cens: Tres sunt qui testimonium dent in coelo, Pater, Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemorat idꝙ in altari sus¬
cipitur ẽẽ sacramentũ ⁊ miste¬
riũ ⁊ exemplũ. S tales ex eo
ueritas ẽẽ negatur. gͦ nec mors
nec resurrectio xp̃i cum figura
sit. ueritas ẽ credenda. Siquid̃
mortuus est pro delictis nr̃is. ⁊
resurrexit ꝓpter institõem no¬
stram. apłorum ⁊̃ princeps petr
sicut in epła sua scribit. xp̃c pas¬
sus est ꝓ nobis uobis relinquens
exemplũ ut sequamini uesti¬
gia euis. Sic gͦ tam mors xp̃i
quam resurrectio est exemplũ
ut ⁊ nos peccato mortiu iusticie
uiuamus. Quare si non fuerit
ueritas quia fuit exemplum
g̾ nec uere mortuus fuit xp̃c.
nec uere a mortuis resurrexit.
s absit a fidelium cordib error

Expanded text:
commemoret, id quod in altari suscipitur esse sacramentum et mysterium et exemplum. Sed tales ex eo veritas esse negatur, ergo nec mors nec resurrectio Christi, cum figura sit, veritas est credenda. Siquidemmortuus est pro delictis nostris, et resurrexit propter justificationem nostram . Apostolorum etiam Princeps Petrus sic in epistola sua scribit: Christus passus est pro nobis, vobis relinquens exemplum ut sequamini vestigia ejus . Sic ergo tam mors Christi quam ejus resurrectio est exemplum ut et nos peccato mortui justitiae jam vivamus. Quare, si non fuit veritas quia fuit exemplum, ergo nec vere mortuus fuit Christus nec vere a mortuis resurrexit; sed absit a fidelium cordibus e
Abbreviated transcription (Latin):
lempnia in hondre bẽ uirginis ce
simbolũ decantat᷑. licet ĩ missa
ꝓpͥa p̃fatio decantet᷑. ut int̾ cõ¬
memoronẽ ⁊ sollempnitatem
diffr̃ã ostendat᷑. uñ te dm̃ lauda¬
mus. regulariꝰ dimittit᷑ qmͣ dica¬
tur in laudib matutinis. Idem¬

Expanded text:
in honorem beatae Virginis, Symbolum canitur, licet in missa propria Praefatio decantetur, ut inter commemorationem et solemnitatem differentia ostendatur. Unde Te Deum laudamus regularius dimittitur quam dicatur in Laudibus matutinis.
Abbreviated transcription (Latin):
erniciosus intuis partib mo¬
leuit abusus uidelz qd̃ in ma¬
iori qͣntitate de aqͣ ponit᷑ ĩ sacͥfi¬
cio qm de uino. cũ scdm rõnabi¬
lem ꝯsuetudiem ecc̃e gñał plus ĩ
ip̃o sit de uino qmͣde aqͣ ponend̾.

Expanded text:
ivimus in tuis partibus inolevit abusus, videlicet quod in majori quantitate de aqua ponitur in Sacrificio, quam de vino, cum secundum rationabilem consuetudinem Ecclesie generalis plus in ipso sit de
Abbreviated transcription (Latin):
de apostatis sit a gend̃ cum ĩ
custodia detinentur qui minis
uł blandiciis nullatenus pos¬
sunt adduci ut abiectum hĩ¬
ꝙ tales si uolueris potes sub
graui custodia carcerare ita
ꝙ solumm᷑ uita sibi misa
reseruetur donec asue p̾sump¬
tionis nequitia resipiscant.¬

Expanded text:
de apostatis sit agendum qui in custodia detinentur, qui minis vel blanditiis nullatenus possunt induci ut abiectum habd tales si volueris potes sub gravi custodia carcerare, ita quod solummodo vita sibi misera reservetur, donec a sue presumptionis nequitia resipiscant
Abbreviated transcription (Latin):
onsulti sumꝰ freq̃nt̾ a młtis utrũ
is qͥ monast̾iũ ẽ ingͥssus hĩtum:
sie noxa ł nota. p̃sertim cũ debi¬
ta moꝵ correptõe ad scł̃m reme¬
are licet ã suꝑ hoc senserint di¬
u̾si du̾si. nos tñ credimꝰ distin¬
absolute iitã mutare ut sub
hĩtu reglari oĩpotenti d̾o decet̾o
famulet᷑ au ꝯditionałr exꝑiri
obseruantiã regłarẽ. ut ita de¬
mũ si sͥ platuerit ꝓfiteat᷑ ordi¬
nis disciplinã. aut si forte nõ
placũit. moribꝰ em̃datꝰ adsta

Expanded text:
Consulti sumus frequenter a multis, utrum is, qui monasterium est ingressus habitum sie nota uel noxa, presertim cum debita morum correctione, ad seculum remeare. Licet autem super hoc senserint diuersi diuersa, nos tamen credimus distinabsolute uitam mutare, ut sub habitu regulari omnipotenti Deo decetero famuletur, an condicionaliter experiri obseruantiam regularem, ut ita demum, si sibi placuerit, profiteatur ordinis disciplinam aut, si forsitan non placu
Abbreviated transcription (Latin):
pͥores fugitiuoꝵ. ⁊ eiectos de or¬
dine suo reqͥrant sollicite an¬
nuatim. Qui si in monasteriis
suis recipi p̾sunt ẜ ordinẽ re¬
gularẽ. abb̾es sen pͥores eoꝵ mo.¬
p̃. ec. cen. ꝯpellant ad receptõem
ip̃oꝵ salua ordinis disciplina.
nast̾ia in locis ꝯpetentib si absq
ad agendã ibi puĩam talib¬

Expanded text:
priores fugitiuos et eiectos de ordine suo requirant sollicite annuatim; qui si in monasteriis suis recipi possunt secundum ordinem regularem, abbates seu priores eorumca compellantur ad receptionem eorum, salua ordinis disciplina; nasteria in locis competentibus, si absque ad agendam ibi penitentiam, talib
Abbreviated transcription (Latin):
ad frugẽ melioris uite ualeat
tͣnsinigrare. Talis gͦ postqimͣ a
p̾lato suo tͣnseundi licentiã pꝰtu¬
lau̾it ex lege pͥuata que publi¬
ce legi p̃idicat absolutꝰ lib̾e
pot̃ sanctioris uite ꝓpoĩtum ad¬
impłe ñ obstante ꝓt̾ua in discͤ¬

Expanded text:
ad frugem melioris vite valeat transmigrare. Talis ergo postquam a prelato suo transeundi licentiam postulaverit, ex lege privata que publice legi preiudicat, absolutus, libere potest sanctioris vite propositum adimplere, non obstante indiscr
Abbreviated transcription (Latin):
licentiã ex iusta cã petentib
sine difficultate ꝯcedat. Quo¬
circa nou̾int uniu̾si quib hiꝰ¬
subditꝰ ap̃lato cũ humilitate
i pͣitate d tͣnseundi licentiã
te qͣlibet d tͣnseundi licentiã
indulg̾e. ne uideat᷑ ꝓpoĩtum ĩ¬
pedire diinitꝰ inspiratũ. Si
ũo ꝓbabiłr dubitet᷑ utrũ qͥs
uelit adordinẽ arciorẽ an la¬
riorem ex caritate an ex tem̾ita¬
te tͣnsire: suꝑioris ẽ iunditium
requirend̾ ne forte angłs sacha¬
ne in lucis angłm se tͣnsformet.
illa semꝑ simiłr regła iniuola¬
biłr obsernata ut nullꝰ absq

Expanded text:
licentiam ex justa causa petentibus sine difficultate concedat. Quocirca noverint universi quibus hsubditus a praelato cum humilitate ac puritate debet transeundi licentiam te debet transeundi licentiam indulgere, ne videatur propositum impedire divinitus inspiratum. Si vero probabiliter dubitetur utrum quis velit ad ordinem arctiorem an laxiorem ex charitate an ex temeritate transire, superioris est judicium requirendum, ne forte angelus Satanae in lucis angelum se transformet; illa semper regula inviolabiliter observata. ut nullus absque
Abbreviated transcription (Latin):
abbatib ne passĩ añ tempꝰ ꝓbõ¬
nis qͦslib ad ꝓfessionẽ recipiãt.
⁊ si ꝯͣ formã p̃scriptã qͦslib in¬
discrete receꝑint aĩadũsione st̃
debita corrigendi cũ insubsidiũ
fragilitatis hũane spaciũ ꝓbõ¬
nis sit regłarit̾ institutũ. Id̾ acoñ.¬

Expanded text:
ne passim ante tempus probationis quoslibet ad professionem recipiant, et si contra formam praescriptam quoslibet indiscrete receperint, animadversione sunt debita corrigendi, cum in subsidium fragilitatis humanae spatium probationis sit regulariter institutum. Cum a
Abbreviated transcription (Latin):
monachũ aut pat̾na deuotio
aut ꝓpͥa ꝓfessio faciat quicqͥd
hoꝵ fu̾it allegatũ tenebit. reũ¬
tendi ad scł̃m aditu penitꝰ int̾¬
dc̃o. Non .N. uidr̃ illa monastice
cũ eam ñ ꝯstet euident᷑ ccͣdixisse
cũ bñdictionẽ accepit qmͣ ñ nͥ

Expanded text:
monachum, aut paterna devotio, aut propria professio faciat, et quod horum fuerit allegatum tenebit revertendi ad saeculum aditu penitus interdicto, non videtur illa monasticae cum eam non constet evidenter contradixisse cum benedictionem accepi
Abbreviated transcription (Latin):
bitam pecuniã se soluisse ꝓbare
tenet᷑ ꝙ indebite sit soluta. nͥ
eiꝰ adu̾sariꝰ sołonẽ inficians ex¬
inde ꝯuincat᷑. Tunc enĩ diffidẽti
honꝰ incũbit ꝓbandi ꝙ debitũ

Expanded text:
bitam pecuniam se solvisse, probare tenetur quod indebite sit soluta, nisi eius adversarius solutionem inficians exinde convincatur. Tunc enim diffitenti onus incumbit probandi, quod debitum non
Abbreviated transcription (Latin):
eliai cirra eum
sententiã mod̾etur. ¶ ꝑro illo u̾o
falsorio scełato q̃m ad mandatũ
Ut in ꝑsediũ carc̾em ad agendã
pnĩam ip̃m includas pane dołoris
⁊ aqua angustie sustentand̾ ut ꝯ¬
missa defleat ⁊ flenda ult̾ius ñ ꝯmit¬

Expanded text:
ulum citra eum sententiam moderetur. Pro illo vero falsario scelerato, quem ad mandatum ut in perpetuum carcerem ad agendam poenitentiam ipsum includas, pane doloris et aqua angustiae sustentandum, ut commissa defleat et flenda ulterius non commit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊iͣ. Quesuusti p̃t̾ea ut cũ int̾dum
canoniti quib studioꝵ gr̃a est
indult̾. ut in absentia sua ꝑcipi
cepta licentia se ad iullas tͣnsfe¬
rant. ł castella in quib nlłm ẽ
ł minꝰ ꝯpetens ex̾cicium studioꝵ
Utrum p̾bendaꝵ suaꝵ fructus
tinium ĩꝑtiri: p̃fatam indulgẽ¬
siam ꝯpetere ñ debere. dem¬
pͣuo exemplo ⁊ gͣui scandalo re¬

Expanded text:
is. Quaesivisti praeterea ut cum interdum canonici, quibus studiorum gratia est indultum ut in absentia sua fructuum, accepta licentia se ad villas transferant vel castella in quibus nullum est vel minus competens exercitium studiorum, utrum praebendarum suarum fructus cinium impertiri, praefatam indulgentiam competere non debere. pravo exemplo et gravi scandalo re
Abbreviated transcription (Latin):
allegans antiqͣm inuiolabiłr ob¬
ẜuatam. iuixta qmͣ nullũ nͥ no¬
bilẽ lib̾̃m. ⁊ abutroz parente illu¬
strem honeste ꝯũsatonis ac emi¬
nentis scĩe in suũ ꝯsortiũ hacte¬
nus amisant. ne ꝯͣ hoc fieret marͤ
cũ nlła tc̃ p̾benda uacaret añꝙͣ
monitorias ł executorias litt̃as
bilitas uiteq honestas gͣcum d̾o
facĩt. ⁊ ydoneũ su̾itorem ad cuiꝰ
regũ nõ multos ẜ carnẽ nobi¬
les ⁊ potentes elegit. s ignobiles ac
tatũ. ne dum ad p̃bendas uiri e¬
minentis scĩe ualeant repiri ex¬

Expanded text:
allegans antiquam inviolabiliter observatam, juxta quam nullum nisi nobilem et liberum et ab utroque parente illustrem, honestæ conversationis ac eminentis scientiæ in suum consortium hactenus admiserant, ne contra hoc fieret, maxime cum nulla tunc prebenda vacaret, antequam monitorias vel executorias litteras bilitas vitæque honestas gratum deo faciunt et idoneum servitorem, ad cujus regimen non multos secundum carnem nobiles et potentes elegit sed ignobiles ac tatum nedum prebendas viri eminentis scientiæ valeant reperir
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e hãt pͥoratum. hec ex uiris do¬
natõne delegata scd̃m iusticiam
uidet᷑ ẽẽ statutũ. Ꝙ ã ordinatũ
ẽ ꝯͣ urca reliquum ut ip̃e .xx. lib̾.
pͥoratus ꝑcipiat annuatim. hoc
ex arbitraria potestate cũ inde¬
legatos fu̾it ꝯꝓmissũ qui auc¬
toritatẽ sibi retinendo ꝯmissã
se ꝓ bono pacis ⁊ utilitatis ħ
ordinasse fatent᷑. Quia gͥ ħ or¬
dinato ab om̃ĩb ẽ recepta pos¬
sunt q licite pͥor ⁊ capłm de ꝓ¬

Expanded text:
ratum, hoc ex jurisdictione delegata secundum justitiam videtur esse statutum. Quod autem ordinatum est circa reliquum, ut ipse viginti libras percipiat annuatim, hoc esse praeceptum ex arbitraria potestate, cum in delegatos fuerit compromissum, qui, auctoritatem sibi retinendo commissam, se pro bono pacis et utilitatis haec ordinasse fatentur. Quia igitur haec ordinatio ab omnibus est recepta, possuntque licite prior et capitulum de p
Abbreviated transcription (Latin):
ne decit enĩ ut qr p̾bendam ei
qui ce iure ñ potuit assignauit
eaui qm̃ ee uire p᷑ assignet. ne
p̃cendam ei fraudulent uisus
sit aisignasse. Idan ep̃o ⁊ tan¬

Expanded text:
ne. Decet enim ut quia praebendam ei quam de jure non potuit assignavit, eam quam de jure potest assignet, ne praebendam illi fraudulenter visus sit assignasse. Datum Roma
Abbreviated transcription (Latin):
riit. tam diu ei uite neccͣria
ꝯgrue subministres. donee ꝑ
setutꝰ. sciturus ꝓ certo ꝙ si ꝑ
examinatõem illoꝵ fu̾it rep¬
tus ydoneus. ⁊ tu ei uixͣ man¬
datũ nr̃m neglex̾is ꝓuid̾e. cũ¬

Expanded text:
 tandiu ei vitae necessaria congrue subministres, donec pesecutus; sciturus pro certo quod si per examinationem illorum fuerit repertus idoneus, et tu ei juxta mandatum n
Abbreviated transcription (Latin):
noĩcum qͥs possit assumi. cũ in¬
telligat᷑ ad ꝙdam ius eligi. ꝙ
ex cł̾icoꝵ assensu de nouo creat᷑.
⁊ tũ elc̾o incanoĩcum nascitur.
⁊ desunt cũ defuncto mecc̃a tñ

Expanded text:
nonicum quis possit assumi, cum intelligatur ad quoddam jus eligi quod ex electorum assensu de novo creatur, et cum electo in canonicum nascitur, et desinit cum defuncto, in
Abbreviated transcription (Latin):
ius sp̃ale de nouo creando. nuisi
forte statutũ aliꝙ obuiaret ꝙ
ẽet iuram̃to firmatũ. uł cui.
uł legatus augm̃tare mĩme
intebat. uł ius aliqd̃ de nouo

Expanded text:
uale de novo creando; nisi forte statutum aliquod obviaret, quod esset juramento firmatum, vel cui svel legatus augmentare minime intendebat, vel jus aliquod de novo
Abbreviated transcription (Latin):
faciendã sp̃ałr nos indux̃. ꝙ cũ
ꝓ lib̾tate treceñ. ecc̃e ꝑ dc̃m comi¬
tẽ asseq̃nda p̃cipue uotũ ꝑegͥna¬
t̃onis emiseris. eo sublato de me¬
dio. qr cessauere cause: facilus
cessare potuit ⁊ effectus.dem
hiis qͥ ꝓ succur su tre sc̃e signo¬

Expanded text:
r nos induxit, quod cum pro libertate Trecensis ecclesie per dictum comitem assequendum precipue votum peregrinationis emiseris, eo sublato de medio, quia cessavere cause, facilius cessare potuit et effectus his qui pro succursu terre s
Abbreviated transcription (Latin):
itineris scd̾m intentionẽ uo¬
uentis uł penitents d atten¬
di. Uñ siqͥs hoc mͦ uouentiũ ẽ
inuuł ad pugnand̾ qͣmuis ha¬
potest iter ĩiuncte ꝑegͥnat̃onis
impłe. sane ualet intelligi. nõ
aũ de illo qui qmͣuis sit impo¬
tens ad bellandũ. potens tñ ẽ ad
n̾e uolu̾nt uiros suos seqͣnt᷑.
Cet̾e u̾o nͥ forte sint diuites ⁊ secũ
ĩ suis expensis p̾ꝰsint duc̾e bella¬
tores uocũ redimant qd̾ uoue¬

Expanded text:
intentionem voventis et penitentis debet attendi. Unde si quis hoc modo voventium est inutilis ad pugnandum, quamvis hapotest iter iniuncte peregrinationis implere, sane valet intelligi, non autem de illo, qui quamvis sit impotens ad bellandum, potens tamen est nere noluerint viros suos sequantur. Cetere vero, nisi forte sint divites, que secum in suis expensis possint ducere bellatores, votum redimant quod vove
Abbreviated transcription (Latin):
ñ curasses ꝙ uoueras ad impłe.
tand̾ existens uoti tͣnigͥssor uo
catus fiusti ad regimen eccł̃ie
sulimꝰ ut si tuã sanare desid̾as
ꝯscĩam. riguũ resignes ecc̃e memo¬
rate. ac reddas altissimo uota tua.

Expanded text:
n curasses quod voveras adimplere, tandem existens in voti trangressiocatus fuisti ad regimen ecclesie sulimus, ut, si tuam sanare desideras conscientiam, regimen resignes ecclesie memorate ac reddas altissimo vota tua.
Abbreviated transcription (Latin):
de illiꝰ auͣc. securi qui cũ audiss
a disciplis. Nonne scis qr ph̾isei
audito hoc u̾bo scandalizati st̃.
s̾ndit. sinite illos. ceci st̾ ⁊ duces
mutare. ut expensas quas fu̾as
ieũdo morando ⁊ redeundo fcũ¬
rus. alicui religioso ꝯmittas in
nectͣrios usus t̾re illiꝰ sine dimi

Expanded text:
de illius auctoritate securi qui cum audisset a discipulis: Nonne scis quia Pharisaei audito hoc verbo scandalizati sunt? respondit: Sinite illos. Caeci sunt et ducesmutare, ut expensas quas fueras in eundo, morando, redeundo facturus, alicui religioso committas in necessarios usus terre sancte, sine dimi
Abbreviated transcription (Latin):
inꝯsilio strenui uł officio p̃dc̃o¬
nis istructi an magnatũ sint ob¬
seqiio deputati. an usq ado di¬
uites fu̾int ⁊ potentes ut ingpẽ¬
sis sus aliqͦs secũ duc̃e ualeant
bellatores magis abeis expedit re¬
demptõem accipe qmͣ ad uotum

Expanded text:
officio predicationis instructi aut magnatum sint obsequio deputati vel usque adeo divites fuerint et potentes, ut in expensis suis aliquos secum ducere valeant bellatores, magis ab eis expedit redemptionem accipere quam ad votum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ sine distinctõne receꝑis ĩmã¬
datis. ut eos qͥ signũ crucis assũp¬
tũ abiecerunt ad resumptõem
magis illut indefectũ qmͣ ad
ꝓfectũ accedunt. cũ iusti pug¬
nare ñ p̾sunt. ⁊ illi indicare co¬
gant᷑. nͥ forte sint nobiles ⁊ mag¬
nates qͥ suis secũ expensis bella¬
tores adducãt uł artifices ⁊ agͥ¬
cole qͥ de laborib siuis ibi p̾sunt
ministͣre qͣmuis ñ multi taliũ
p̃p breuitatẽ possõnum ⁊ pau¬
citatẽ inhĩtantiũ ibi sint opor¬
tuni. uñ credimꝰ distinguend̃
int̾ illos qͥ temꝑalem ⁊ eos qͥ ꝑ¬
petuã impedim̃ti cãm credũt᷑¬
hr̃e ꝙ pͥmis ĩdulgenda dilatio
insubsidiũ t̾re sc̃e tͣnsmitant
exeqñtes ꝑ alios ꝙ ꝑse neq̃unt
ad impłe. Ruriꝰ uit̾ illos qui ꝓ¬

Expanded text:
ta sine distinctione receperis in mandatis ut eos qui signum crucis assumptum abjecerunt, ad resumptionem magis illuc in defectum quam ad profectum accedunt, cum isti pugnare non possint et illi mendicare cogantur, nisi forte sint nobiles et magnates qui suis secum expensis bellatores adducunt, vel artifices et agricolae, qui de laboribus suis sibi possunt ministrare; quamvis non multi talium propter brevitatem possessionum et paucitatem inhabitantium ibi sunt oportuni. Unde credimus distinguendum inter illos qui temporalem et eos qui perpetuam impedimenti causam creduntrimis est indulgenda dilatio,in subsidium terrae sanctae transmittant, exsequentes per alios quod per se nequeunt adimplere. Rursus inter illos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
crutis ex soluens ꝓpoĩtum iter ar¬
ripias ⁊ humiłr ꝓseqͣris. ne si ho¬
nus tͥ apre inuinctũ.⁊ ate spon¬
te susceptũ eccõne qualib detrac¬
tau̾is pr̃na te reddas successione
indignũ. ⁊ ħ̾editatis emolum̃to
pͥueris cuiꝰ retusau̾is hoña sup¬
ungarie ꝯpetebat ordine geni¬
ture pͥuand̾ ⁊ regnũ ip̃m admi¬

Expanded text:
crucis exsolvens, propositum iter arripias et humiliter prosequaris; ne si onus tibi a patre injunctum et a te sponte susceptum occasione qualibet detrectaris, paterna te reddas successione indignum et haereditatis emolumento priveris cujus recusaveris onera supungariae competebat ordine geniturae, privandum, et regnum ipsum ad mi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ muniꝰ p̃ceptũ dñi obligabat. ꝙͣ
uotũ hodie obliget mecc̃a: pͥmo¬
genita que dño mandabant᷑ of
genita leuitar̃. quedã redim̾ent᷑.
ut aliaꝵ tͥbuum. q̃dam ꝯmuta¬
rent᷑. in aliud sic̃ pͥmogenitũ asi¬
ni qͥ oue ꝯmutabat᷑ ex hoc attẽ¬

Expanded text:
non minus praeceptum Domini obligabat, quam votum hodie obligat in Ecclesia, primogenita, quae Domino mandabantur ofgenita Levitarum, quaedam redimerentur, ut aliarum tribuum, quaedam commutarentur in aliud, sicut primogenitum asini, quod ove commutabatur; ex hoc atten
Abbreviated transcription (Latin):
absołone tua scandalũ pꝰset lai¬
coꝵ m̃tib gn̾ari. dicentiũ uͥ est
deus cl̾icoꝵ ⁊ hoc exemplo creden¬
tiũ se ad uou obseruantiã nõ
le trahit᷑ a subditis in exemplũ
iuxta ꝙ dñs inqͥt ad moysen
tus atq canicies que uix laboreᷤ
⁊ dolores suos tolare pꝰsunt in
suspiria cui uincło pastorał̃ sol¬
licitudinis es ligatꝰ. sine cuiꝰ assẽ¬

Expanded text:
et, scandalum posset laicorum mentibus generari, dicentium: Ubi est Deus clericorum? et hoc exemplo credentium se ad voti observantiam non le trahitur a subditis ad exemplum, juxta quod Dominus inquit ad Moysem tus et canities, quae vix labores et dolores suos tolerare poterit suspiria, cui vinculo pastoralis sollicitudinis es alligatus, sine ips
Abbreviated transcription (Latin):
aduccatos patͦuos uice dños recto¬
res ⁊ ꝯsules magnates ⁊ milites.
seu qͦslibet alios uemouast̾ia p̃¬
sumant offend̾e ĩ ꝑsonis aut reb
⁊ si forsan offend̾unt eos ad satisfc̃o¬
nẽ ꝯpelłe ñ omittant. ut liberiꝰ ⁊
qͥetius d̾o ualeant famulari.o¬

Expanded text:
advocatos patronos , vicedominos , rectores et consules , magnates et milites seu quoslibet alios ne monasteria presumant offendere in personis aut rebus et si forsam offenderint eos ad satisfaciendum compellere non comittant ut liberius et quietus Deo valeant famulari
Abbreviated transcription (Latin):
coĩb cibis ẽẽ ꝯtentꝰ. sic ei ꝓuide¬
atur sũ scandalo alioꝵ ut si ab¬
bas uł pͥor uolu̾it in refectorio.
aportari. de qͦ illi ip̃e faciat pictã¬
ciã. ꝓsustentõne nature. Tales
ã ad agenda officia monast̾ii
deputent᷑ qͥ fideles fu̾int ⁊ discͤti.
fi alicui ꝯmittat᷑ aliqͣ obedĩa
ꝑpetuo possidenda tamqͣ. ĩ suo

Expanded text:
ibus cibis esse contentus, sic ei provideatur sine scandalo aliorum ut, si abbas vel prior voluerit in refectorio mapportari, de quo ipse faciat illi pitanciam pro sustentatione naturae. Tales autem ad agenda officia monasterii deputentur qui fideles sint et discreti, nec alicui committatur aliqua obedientia perpetuo possidenda, tanq
Abbreviated transcription (Latin):
n̾int ⁊ rebelles uixͣ modũ culpe
uice nr̃a regłari censura ꝑcellãt
absq ꝑsonaꝵ deftũ. ñ parcendo
rebellib obsuã ꝑtinaciã uł po¬
tentiã amicoꝵ¬

Expanded text:
neritis et rebelles, iuxta modum culpe vice nostra regulari censura percellendi absque personarum deletu non parcendo rebellibus ob suam pertinaciam uel potentiam amico
Abbreviated transcription (Latin):
cũ fr̃ĩb in ꝯuentu. iugilẽ curã
⁊ diligentẽ solliciuidĩem g̾ens
de om̃ib ut de officio sͥ ꝯmisso.
p̃uaricator ordinis fu̾it aut cõ¬
temptor seu negligens aut remis¬
sus ꝓcerto se nou̾it ñ solũ abof¬

Expanded text:
cum fratribus in conventu, vigilem curam et diligentem sollicitudinem gerens de omnibus, ut de officio sibi commisso dd si praevaricator ordinis fuerit aut contemptor seu negligens aut remissus, pro certo se noverit non solum ab of
Abbreviated transcription (Latin):
inꝯtinenti resignet. Si u̾o post
hr̃e regł̃ari monitone p̃missade
monast̾io expellat᷑ nec recipiat᷑
ult̾iꝰ nͥ peniteat scd̾m monasticã
inuenta fu̾it ĩmorte ip̃a cũ eo
in signũ ꝑditõnis extra monast̃¬
ium inst̾qͥlinio subt̾retur scd̃m
ꝙ beatꝰ g̾goriꝰ narrat in dialogo
sp̃ałr destinatũ. ñ p̃sumat illd̃
acciꝑe s abb̃i uł pͥori uł cellario
assignet᷑. in oratorio u̾o refcõrio
uł dormitorio ꝯtinuũ semꝑ silẽ¬
tiũ obseruet᷑. Inclaustro quoq

Expanded text:
ntinenti resignet. Si vero post habere, regulari admonitione praemissa, de monasterio expellatur; nec recipiatur ulterius, nisi poeniteat secundum monasticam inventa fuerit in morte, ipse cum ea in signum perditionis extra monasterium in sterquilinio subterretur, secundum quod beatus Gregorius narrat in Dialogo specialiter destinatum, non praesumat illud accipere, sed abbati vel priori vel cellarario assignetur. In oratorio vero, refectorio, et dormitorio continuum semper silentium observetur; in claustro quoque
Abbreviated transcription (Latin):
plebañ. sci ganuii.
uod dei timorẽ p̃oculis hẽas ex
fructib turic colligit᷑ eudent̃
cum oꝑa que facis testimonũ
desid̾ans adfrugem melioris ui¬
te tͣnsire officiũ plebani resignãs
coram frib sc̃i uictoris boñ. pro¬
missione de tua ꝯfessione fecisti.
neq ꝓfessionẽ sollempnẽ emit
attendentes te laudabilr p̾fius¬

Expanded text:
PLEBANO SANCTI GAVINI Quod Dei timorem prae oculis habeas ex fructibus tuis colligitur evidenter, cum opera quae facis testimonium desiderans ad frugem vitae melioris transire, officium plebani resignans, coram fratribus Sancti Victoris Bononiensis promissionem de tua conversione fecisti, neque professionem solemnem emittattendentes te laudabili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa i̾um ⁊̃ aliena de suis manib
dispensare qr abdicat̃o ꝓpͥetanis
sic̃ ⁊ custodia castitatis ad̾o st̃ an¬
nexa regłe monachali ut cͣc eam
nec sũmꝰ pontifex p̾sit licentiã ĩ¬

Expanded text:
am aliena de suis manibusdispensare, quoniam abdicatio proprietatis, sicut et custodia castitatis, adeo est annexa regulae monachali, ut contra eam nec summus pontifex possit licentiam i