comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qi niigrũ sepe tẽptatio in corde rectoꝵ lumen
iusticie abscondit. s ñ interinit: qͣsi ad pallorẽ
trepidationis ꝑtrabit. s funditꝰ ñ extinguit. E¬
lecti gͦ pꝰsomnũ surrectionẽ appetunt: pꝰ surrectio¬
nẽ nesperã p̃stolant᷑: qr ⁊ de peccato ad iusticie lu

Expanded text:
quia nimirum saepe tentatio in corde rectorum lumen justitiae abscondit, sed non interimit; quasi ad pallorem trepidationis pertrahit, sed funditus non exstinguit. Electi ergo post somnum surrectionem appetunt, post surrectionem vesperam praestolantur, quia et de peccato ad just
Abbreviated transcription (Latin):
appetimꝰ. laborasse nos in uacuum dolemus
in t̾renis actionib sine fructu laborasse. ñ
ex actionũ pͥncipio s fine pensamꝰ. Cũ enĩ la¬
bores nr̃os adu̾sitas sequit᷑. quasi uite nr̃e ua¬
cui menses agunt᷑: qr ex cõpletione actio¬
S qͥa in sacro eloqͥo ñ numꝙͣ nox ꝓ ignoran¬
tia ponit᷑ paulo attestante qͣui uenturã iu¬
tã scientib discipulis dicit. om̃s uos filii lu¬
cis estis ce filii diei. ñ sumꝰ noctis neq tenebͣ¬
quib p̃misit. uos aũt fratres ñ estis in tene¬
bris. ut uos dies illa tanꝗͣ. fur cõp̃hendat:
potest in hoc loco ex eoꝵ ꝑsona uox sõe eccłie
accipi. qͥ post ignorantie sue caliginẽ ad a¬
morem rectitudinis redeunt : & ueritatis ra¬
diis illustrati. fletib diluunt qͦd errauerõ. Il¬
luminatꝰ &e enĩ qͥsq respicit: qm turpe fut̃t.

Expanded text:
appetimappetimin terrenis actionibus sine fructu laborasse, non ex actionum principio, sed ex fine pensamus. Cum enim labores nostros adversitas sequitur, quasi vitae nostrae vacui menses arguuntur, quia ex completione actio quia in sacro eloquio nonnunquam nox pro ignorantia ponitur, Paulo attestante, qui venturam vitam scientibus discipulis dicit: Omnes vos filii lucis estis, et filii diei; non sumus noctis neque tenebquibus praemisit: Vos autem, fratres, non estis in tenebris, ut vos dies illa tanquam fur comprehendat ; potest hoc in loco ex eorum persona vox sanctae Ecclesiae accipi, qui post ignorantiae suae caliginem ad amorem rectitudinis redeunt, et, veritatis radiis illustrati, fletibus diluunt quod erraverunt. Illuminatus etenim quisque respicit quam turpe fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
itaq sc̃a eccł̃ia qͥ in ea iam positi adhuc uolup¬
tatib defluunt & puide fructu boni oꝑis ñ
ditant᷑. m̃ses uacuos ducit: qr uite tp̃a sine
retͥbutionis munere expendit. In his uͦ qui
et̾nis desideriis dediti mundi huiꝰ adu̾sa pa¬
tiunt᷑. laboriosas noctes enumerat: qr tͥbula¬
tionũ tenebras qͣsi in caligine uite p̃sentis
menses uacuos & noctes laboriosas tole¬
rat: qr eoꝵ uitã ce retͥbutio subsequens mi¬
la remunerat &e p̃sens tͥbulatio angustat.
Recte aũt nequaꝙͣ dies. s in eis uacuos m̃ses¬
se habere ꝑhibet. Mensiũ quippe nõie: dierũ
collectio & sũma signat᷑. ꝑ diem gͦ una queꝙ
actio exprimi potuit: ꝑ menses autẽ actionũ
finis innuit᷑. Et sepe cũ in hoc mundo aliqͥd
agimꝰ: intenta spei alacritate suspensi hoc
ip̃m qͦd agimꝰ uacuũ ñ putantꝰ. S postquã
ad actionũ t̾minũ ꝑueninꝰ: ñ optinentes que

Expanded text:
itaque sancta Ecclesia qui in ea jam positi adhuc volupitaque sancta Ecclesia qui in ea jam positi adhuc voluptatibus defluunt, et proinde fructu boni operis non ditantur, menses vacuos ducit, quia vitae tempora sine retributionis munere expendit. In his vero qui, aeternis desideriis dediti mundi hujus adversa patiuntur, laboriosas noctes enumerat, quia tribulationum tenebras quasi in caligine vitae praesentis menses vacuos et noctes laboriosas tolerat, quia eorum vitam et retributio subsequens nulla remunerat, et praesens tribulatio angustat. Recte autem nequaquam dies, sed in eis menses vacuos habere se perhibet. Mensium quippe nomine dierum collectio et summa signatur. Per diem ergo unaquaeque actio exprimitur, per menses autem actionum finis innuitur. Et saepe cum in hoc mundo aliquid agimus, intenta spei alacritate suspensi, hoc ipsum quod agimus vacuum non putamus; sed postquam ad actionum terminum pervenimus, non obtinentes quae
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Noctes uͦ laboriosas enumerat: qͥ adu̾si¬
tates sibi presentis tẽporis sese inuirrutib ex¬
cendo coaceruat. Nã si ꝓficere in m̃te ñ appetit:
minꝰ fortasse asꝑa que mundi st̃ sentit. Que
tam̃ sententia si ad uocẽ sc̃e eccł̃ie ducit᷑: intel¬
lectus eius paulo subtiliꝰ indagat᷑. Ip̃a quippe
uacuos menses habet: que in infiriis suis
t̾renas actiones abeq uite p̃mio defluentes su¬
stinet. Ipsa noctes laboriosas enumerat: que
in membris fortib multiplices tͥbulationes
portat. In hac ce enĩ uita quedã laboriosa fc̃
quedã uacua. quedã uͦ uacua simul & labo¬
riosa. Amore quippe ⁊ditoris p̃sentis uide tͥ¬
bulationib exerceri. laboriosũ quidẽ ẽ:s ua¬
cuũ non ẽ. Amore autẽ seculi uoluptatib sol¬
ui uacuũ quidem ẽ: s ñ laboriosũ. Amore uͦ
eiisdẽ seculi adu̾sa aliqua ꝑpeti. ce uacuũ si¬
mul est &e laboriosum: qr ex adu̾sitate mens
afficit᷑ & remunerationis p̃muo ñ replet᷑. In his

Expanded text:
tat. Noctes laboriosas enumerat, quia adversitates sibi praesentis temporis sese in virtutibus exercendo coacervat. Nam si proficere in mente non appetit, minus fortasse aspera, quae mundi sunt, sentit. Quae enim sententia, si ad vocem sanctae Ecclesiae ducitur, intellectus ejus paulo subtilius indagatur. Ipsa quippe menses vacuos habet, quae in infirmis membris suis renas actiones absque vitae praemio defluentes sustinet. Ipsa noctes laboriosas enumerat, quae in membris fortibus multiplices tribulationes portat. In hac etenim vita quaedam laboriosa sunt, quaedam vacua, quaedam vero vacua simul et laboriosa. Amore quippe conditoris praesentis vitae tribulationibus exerceri laboriosum quidem est, sed vacuum non est. Amore autem saeculi voluptatibus solvi vacuum quidem est, sed non labejusdem saeculi adversa aliqua perpeti et vacuum simul est et laboriosum, quia et ex adversitate mens afficitur, et remunerationis praemio non repletur. In his
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ oꝑis sui: sic &e ego habui m̃ses uacuos.
&e noctes laboriosas enumeraui mͥ. In cõꝑa¬
dione enĩ duo st̃ que p̃misit: in expresfiõe
cẽ fatigationis duo ꝓtinꝰ subdidit. Ad estu¬
antẽ quippe menses uacuos rebdit: qͥa quo
magis eternũ refrigeriũ querit᷑: eo magis
ospicit᷑. qͣm
laborat᷑. Ad
prestolantẽ uͦ labo¬
rtosas noctes
subintulit: qͥa quo
magis ex t̾mi¬
assequam inspicunꝰ ⁊ eo magis ingemiscimꝰ
dui nos nescisse qd̃ quereremꝰ. Unde ce ipsa
penitentis cura ingilant̾ expͥmit᷑. ut labo¬
tiosas noctes enumerasse diceret᷑: qͥa qͣnto
ueriꝰ ad dm̃ reu̾tim̃. tanto subtiliꝰ labores
qͥs ꝑignorantiã in hoc mundo ꝑtulimꝰ. dolẽ¬
do pensamꝰ. Nam qͦ tinicuiq płus dulce fit
qd de eterns desid̾at: eo ei magis graue osten¬
dit᷑ qd̾ ꝓ p̃sentiũ amore tolerabat. Si uͦ ad so¬
lã hystoriã sequentia uerba pensant᷑: ꝑ hec pro¬
culdnibio aniniꝰ dolentis exprimit᷑. qualiter ꝑ

Expanded text:
sic et ego habui menses vacuos, et noctes laboriosas enumeravi mihi. In comparatione etenim duo sunt quae praemisit; in expressione etiam fatigationis duo protinus subdidit. Ad aestuantem quippe menses vacuos reddidit, quia quo magis aeternum 250 refrigerium quaeritur, eo magis conspicitur quam laboratur. Ad praestolantem vero laboriosas noctes subintulit, quia quo magis ex tassequamur inspicimus, eo magis ingemiscimus diu nos nescisse quod quaerimus. Unde et ipsa poenitentis cura vigilanter exprimitur, ut laboriosas noctes enumerasse diceretur, quia quanto verius ad Deum revertimur, tanto subtilius labores, quos per ignorantiam in hoc mundo pertulimus, dolendo pensamus. Nam quo unicuique plus dulce fit quod de aeternis desiderat, eo ei magis grave ostenditur quod pro praesentium amore tolerabat. Si vero ad solam historiam sequentia verba pensantur, per haec procul dubio animus dolentis exprimitur qualiter per
Abbreviated transcription (Latin):
descit. Uñ ce rede ẽ ꝑ paulũ cłr. Ip̃a creatura
liberabit᷑ a seruitute corruptionis in liberta¬
tẽ głe filioꝵ dĩ. Electos enĩ nc̃ pena corrupti¬
onis aggrauat: s t̾̃c incorruptionis gła exal¬
tat. Et quantũ ad p̃sentis necessitatis pond̾ã
ñc in dei filiis de libertate nichil ostendit᷑: tan
tũ ad subsequenus libertatis głam. tc̃ in dei
famulis de seruitute nicħ apparebit. Creatura
gͦ seruitute corruptionis exuta. & lignitate li¬
ac subegisse declarat᷑. S qͥa adhuc ũbrã deside¬
rat seruus ẽ. qͥa quousq estũ tẽptationũ tole¬
rat. iugũ misere ꝯditionis portat. U̾ apte sub

Expanded text:
per Paulum dicitur: Ipsa creatura liberabitur a servitute corruptionis, in libertatem gloriae filiorum Dei . Electos enim nunc poena corruptionis aggravat, sed tunc incorruptionis gloria exaltat; et quantum ad praesentis necessitatis pondera nunc in Dei filiis de libertate nihil ostenditur, tantum vero ad subsequentis libertatis gloriam, tunc in Dei famulis de servitute nihil apparebit. Creatura ergo, servitute corruptionis exuta, et dignitate liac subegisse declaratur. Sed qui adhuc umbram desiderat servus est, quia quousque aestum tentationum tolerat, jugum mise
Abbreviated transcription (Latin):
Mercennariꝰ & enĩ cũ facienda oꝑa ꝯspicit:
mentẽ ꝓtinꝰ exlonginqͥrate & pond̾e laboris
adlicit. Cũ uͦ lassescentẽ animũ ad osid̾andũ
oꝑis p̃miũ reuocat: ugorẽ mox animi ad exer¬
citiũ laboris reformat: ce qͦd gͣue ꝑpendit ex oꝑe.
leue estimat ex remuneratione. Sic sic electi
quiꝙ cũ mundi huiꝰ adu̾sa patiunt᷑. cũ hones¬
tatis ꝯtumelias. rerũ dãpna cruciatꝰ corporis
tolerant: ẽẽ gͣuia qͥb exercent᷑ pensant. S cũ
m̃tis ocłm ad et̾ne ꝑat̾e ꝯsiderationẽ tendunt:
ex ⁊sideratione premii qͣm sit leue qͦd patiunt᷑
lore ostendit᷑: ꝯfideratione ꝓuida ex remunera¬
tione leuigat᷑. Hinc ẽ qͦd paulꝰ semꝑ se ip̃o robꝰ¬

Expanded text:
Mercenarius etenim cum facienda opera conspicit, mentem protinus ex longinquitate et pondere laboris addicit; cum vero lassescentem animum ad considerandum operis praemium revocat, vigorem mox animi ad exercitium laboris reformat, et quod grave perpendit ex opere, leve existimat ex remuneratione. Sic sic electi quique cum mundi hujus adversa patiuntur, cum honestatis contumelias, rerum damna, cruciatus corporis tolerant, esse gravia quibus exercentur pensant, sed cum mentis oculos ad aeternae patriae considerationem tendunt, ex lore ostenditur, consideratione provida ex remuneratione levigatur. Hinc est quod Paulus quam sit
Abbreviated transcription (Latin):
than aggrediens. ac priꝰ similitudinẽ ꝑpetrate
p̃uaricationis obiciens. eũꝙ: reũ ꝑ ꝓprii iudi¬
cii uocẽ tenens: ꝓtinus adiunxit dicens. Tu
es ille uir: qͥ fecisti hanc rem. Hinc ẽ qͦd uir cli
ad destruendã idolatriã samariã missus. ihe¬
roboam rege suꝑ altare thura iaciente. ñ regẽ ue¬
titus. ñ formidine mortis pressus: contͣ altare
ratrepidus auctoritatẽ libere uocis eclidit di¬
cens. Altare altare: hec dicit clñs. Ecce filiꝰ nascet᷑
domiui dauid iosias nomine: ce ĩmolabit suꝑ
te saceidotes excelsoꝵ. Hinc ẽ qd̃ aab suꝑbꝰ. idoloꝵ
seruicio subast᷑. cũ increpare helyam p̃sumeret
dicens. tu ne es ille qui ꝯturdas isrł: helyas
ꝓtinꝰ suꝑbi regis stulticiã obiurgationis libera
auctoritare ꝑcussit dicens. Non ego trxbaui iscł:
gistri celsitudinẽ sequens: eunclẽ aab ad se cũ

Expanded text:
udinem perpetratae praevar cationis objiciens, eumque reum per proprii judicii vocem tenens, protinus adjunxit, dicens: Tu es ille vir, qui fecisti hanc rem . Hinc est quod vir Dei, ad destruendam idololatriam Samariam missus, Jeroboam rege super altare thura jaciente, non regem veritus, non formidine mortis pressus, contra altare intrepidus auctoritatem liberae vocis exercuit, dicens: Altare, altare, haec dicit Dominus Deus: Ecce filius nascetur domui David, Josias nomine, et immolabit super te sacerdotes excelsorum . Hinc est quod Achab superbus, idolorum servitio subactus, cum increpare Eliam praesumeret, dicens: Tune es ille vir, qui conturbas Israel ? Elias protinus superbi regis stultitiam, objurgationis liberae auctoritate percussit, dicens: Non ego turbavi Israelgistri celsitudinem sequens, Joram filium
Abbreviated transcription (Latin):
hoc plerũq ex cogitõne simł. ⁊ reuelatione
generet᷑. S nimirũ cũ sõma tot rerũ quali¬
tatibꝰ alt̾nent. tanto eis lifficiliꝰ credi debet: ꝗͣ¬
to ⁊ ex quo impulsu ueniant faciliꝰ ñ elucet.
Sepe nãꝙ malignꝰ sp̃c. his qͦs amore uite p̃¬
sentis uigilantes intercipit. ꝓsꝑa ñ dormien¬
tibꝰ ꝓmittit: & qͦs formidare adu̾sa ꝯsiderat.
eis hec duriꝰ sõmii imaginibꝰ intentat: qͣtinus
indiscretã mentẽ chuersa qͣlitate afficiat᷑. eã¬
q aut spe subleuans. aut depͥmens timore
nitit᷑. ut ab intentioẽ cogitõnis solide. ad
tempꝰ saltẽ mom̃itoq dirruent᷑: qͣuis ipsi ꝓ¬
tinꝰ aninũ ab illusionis imaginatiõe discu¬
tunt. S hostis insidians qͦ eos iugilantes
minime suꝑat: eo dormientes grauiꝰ ĩpug¬
nat. Quẽ tñ hec maligne ag̾e suꝑna dispẽ¬
satio benigne ꝑmitcit: ne in electoꝵ cordibꝰ
ipse saltẽ a passionis p̃mio sominꝰ uacet. Bñ

Expanded text:
plerumque ex cogitatione simul et revelatione generetur. Sed nimirum cum somnia tot rerum qualitatibus alternent, tanto eis credi difficilius debet, quanto et ex quo impulsu veniant, facilius non elucet.Saepe namque malignus spiritus his quos amore vitae praesentis vigilantes intercipit prospera etiam dormientibus promittit; et quos formidare adversa considerat, eis haec durius somnii imaginibus intentat, quatenus indiscretam mentem diversa qualitate afficiat, eamque aut spe sublevans, aut deprimens timore,nititur, ut ab intentione cogitationis solidae, ad tempus saltem momentumque deriventur, quamvis ipsi protinus animum ab illusionis imaginatione discutiant. Sed hostis insidians quo eos vigilantes minime superat, eo dormientes gravius impugnat. Quem tamen haec maligne agere superna dispensatio benigne permittit, ne in electorum cordibus ipse saltem a passionis praemio somnus vacet. Bene
Abbreviated transcription (Latin):
se erigere otͣ ꝯditorẽ studuit: in semet ip̃o ꝓtinꝰ
carnis ꝯtumeliã inuenit. S qͥa cũ culpa simł
ab origine cẽ pena ꝓpagat᷑: inserto infirmita
tis uicio nascim: ce quasi nobiscũ hostẽ deduci¬
mꝰ. quẽ cũ labore suꝑamꝰ. Ip̃a gͦ hõis uita tẽp¬
tatio ẽ: cui ex semet ip̃a nascit᷑ unde ꝑunat᷑
Que ce si semꝑ ex uirtute succidit. qͦd ex infir¬
mitate generat: semꝑ tam̃ ex infirmitate ge¬
nerat. qd ex uirtute succidat. Sic itaq hũana
uita tẽptatio ẽ: ut ce si iam ab iniqͥtatis ꝑpetra¬
tione cõpescit᷑: in ip̃is tam̃bonis oꝑib. m ma

Expanded text:
se erigere contra conditorem studuit, in semetipso protinus se erigere contra conditorem studuit, in semetipso protinus carnis contumeliam invenit. Sed quia cum culpa simul ab origine etiam poena propagatur, instis vitio nascimur, et quasi nobiscum hostem deducimus, quem cum labore superemus. Ipsa ergo hominis vita tentatio est, cui ex semetipsa nascitur unde perimatur; quae etsi semper ex virtute succiderit quod ex infirmitate generat, semper tamen ex infirmitate generat quod ex virtute succidat; sic itaque humana vita tentatio est, ut etsi jam ab iniquitatis perpetratione compescitur, in ipsis tamen boni
Abbreviated transcription (Latin):
format. Qͥd enĩ nͥ pugna dtͣ malignos sp̃s nõie
tẽptacionis expͥmitur: ce qͥd appellatione mili¬
ciẽ. nͥ dtͣ hostes exercitiũ designat᷑. Tẽptatio ira
exsudat. Notandũ uͦ qͦd hec eadẽ utta hoĩs. ñ
tẽptationẽ habere dr: s ip̃a tẽptatio eẽ ꝑhibet᷑.
Sponte qiuppe ab statu oditionis lapsa & cor¬
ruptionis sue putredini subdita. dũ sibi
ex semet ip̃a molestias gignit: hoc ẽ iã facta
qͦd tolerat. Qͥa enĩ statũ m̃tis inclinata dese¬
ruit : qͥd in se nisi motũ uarietatis inuenit:
Uñ nc̃ c si ad sũma appetenda se erigit: mu¬
tabilitatis lubrice ĩpulsu. ꝓtinꝰ ad semet ipsã
cadit. Uult in otẽplatione stare: s ñ ualet. Co¬
gitationis gressũ figere nitit᷑: s infirmitatis
sue lapsib eneruatur. Que nimirũ mutabili¬
tatis sue onera. que uolens expeciit:nolens
portat. Qͥetus hõ possidere carnẽ potuit: si
bene ab auctore ditꝰ possideri uoluisset. Cũꝙ

Expanded text:
i pugna contra malignos spiritus, nomine tentationis exprimitur? Et quid appellatione militiae, nisi contra hostes exercitium designatur? Tentatio itaqexsudat. Notandum vero, quod haec eadem vita hominis non tentationem habere dicitur, sed ipsa tentatio esse perhibetur. Sponte quippe a statu conditionis lapsa, et corruptionis suae putredini subdita, dum sibi ex semetipsa molestias gignit, hoc est jam facta quod tolerat. Quia enim statum mentis inclinata deseruit, quid in se nisi motum varietatis invenit? Unde nunc etsi ad summa appetenda se erigit, mutabilitatis lubricae impulsu protinus ad semetipsam cadit. Vult in contemplatione stare, sed non valet. Cogitationis gressum figere nititur, sed infirmitatis suae lapsibus enervatur. Quae nimirum mutabilitatis suae onera quia volens expetiit, nolens portat. Quietus homo possidere carnem potuit, si bene ab auctore conditus, possideri voluisset. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ unũ ex utroq defui̾t caritas ñ ẽ: si uide¬
cet malos aut absq benignitate tolerans non
amat: aut rursũ si sint patĩa exhibens. negu¬
git tolerare qͦs amat. utg̾ a nobis caritas ueti
teneat᷑. necesse ẽ qͣtinꝰ &e benignitati patĩa. & ru¬
sũ patĩe benignitas suffraget᷑: ut magnũ qͥo¬
dã in corde nr̃o edificiũ ꝯstruens. & benignita¬
tis arcẽ patĩa solidet. & patĩe fundata eclificia
benignitas exornet. Bs̃ gͥ iob promptꝰ ad pati¬
entiã dicat. uerũtam̃ qͦd cepistis explete: benis¬
nitate p̃titꝰ adiungat. p̃bete aurẽ. ce uidete anͦ
tis instituta. secta que errantib dicit. ñqͣsi ex
auctoritate p̃cipit. s ex ratione ꝑsuadet: bene
ñc łt. uidete an m̃itiar. Ac si aꝑte dicat. Ea que
assero nequaꝙͣ mͥ ex auctoritate credite: s an
uera sint ex ratione pensate. Que ce siqñ di¬
cit. qͦd ratione cõphendi ñ ualet: ne de occłns

Expanded text:
vero unum ex utroque defuerit, charitas non est: si videlivero unum ex utroque defuerit, charitas non est: si videlicet malos, aut absque benignitate tolerans non amat, aut rursum sese sine patientia exhibens, negligit tolerare quos amat. Ut ergo a nobis charitas vera teneatur, necesse est quatenus et benignitati patientia, et rursum patientiae benignitas suffragetur; ut magnum quoddam in corde nostro aedificium construens, et benignitatis arcem patientia solidet, et patientiae fundata aedificia benignitas exornet. Beatus igitur Job promptus ad patientiam dicat: Verumtamen quod coepistis, explete; benignitate praeditus adjungat: Praebete aurem, et videte an tis instituta, recta quae errantibus dicit, non quasi ex auctoritate praecipit, sed ex ratione persuadet, bene nunc dicitur: Videte, an mentiar. Ac si aperte dicat: Ea quae assero nequaquam mihi ex auctoritate credite, sed an vera sint ex ratione pensate. Quae et si quando dicit quod ratione comprehendi non valet, ne de occultis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutorib uerttatis p̃dicam̃ta ñ subtͣbit adun¬
gat: p̃bete aurẽ. & uidete an m̃tiar. Ac si aꝑte
dicẽt. Nec ante illatas molestias trepido: nec
ingͣtis auditorib correptionis adiutoria abso¬
do: qͥa &e malis pressus exerceor: ce ip̃is meis ꝑ¬
secutorib benigne ĩpensus cresco. Mens qͥppe
sc̃oꝵ in hoc tẽptationũ p̃lio. & munita patĩe
clipeo & gladiis amoris accincta ad ꝑferenda
mala sumit fortitudinẽ ⁊ &e ad rependenda
bona exerit benignitatẽ: qͣtiꝰ ce odioꝵ tela po¬
tent̾ excipiat ⁊ ce amoris iacula ualent᷑ reddat.
Nequaqͣm qͥppe ad bella armatꝰ ꝑgit. qͥ aut cli¬
peũ sumens gladuis ñ utit᷑: aut utens gladiis
clipeo ñ munit᷑. Uñ ce miles li adu̾sitatis bello
dep̾ssus. & scutũ patĩe debet anteferre ne ꝑeat:
&e ad p̃dicandũ ꝓmptꝰ amoris inferre. iacula ut
uincat. Cuiꝰ armature sũmã breuit᷑ paulꝰ insi¬
nuat: dicens. Carttas patiens ẽ benigna ẽ. Cũ

Expanded text:
cutoribus veritatis praedicamenta non subtrahit, adjungat: Praebete aurem, et videte an mentiar. Ac si aperte diceret: Nec ante illatas molestias trepido, nec ingratis auditoribus correptionis adjutoria abscondo, quia et malis pressus exerceor, et ipsis meis persecutoribus 242 benigne impensus cresco. Mens quippe sanctorum in hoc tentationum praelio et munita patientiae clypeo, et gladiis amoris accincta, ad perferenda mala sumit fortitudinem, et ad rependenda bona exerit benignitatem, quatenus et odiorum tela potenter excipiat, et amoris jacula valenter reddat. Nequaquam quippe ad bella armatus pergit qui aut clypeum sumens, gladiis non utitur, aut utens gladiis clypeo non munitur. Unde et miles Dei, adversitatis bello deprehensus, et scutum patientiae debet anteferre, ne pereat; et ad praedicandum promptus amoris inferre jacula, ut vincat. Cujus armaturae summam Paulnuat, dicens: Charitas patiens est, benigna est. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
es cũ oꝑib numerat: ne a labore uacuiꝰ tran¬
seant. Uite mom̃ta formidat: adu̾sis gaudet:
passione reficit᷑: merore refouet᷑: qͥa subsequen¬
tis uite p̃miis. tanto se remunerari largĩ ⁊¬
spicit: qͣnto ꝓ amore illiꝰ cotidianis se mortib
ueriꝰ impendit. Hinc nãq ẽ qͦd ciuies suꝑne
patͥe. ꝯditori eiꝰ psalmiste uocib dicunt. Pꝑter
Ob quã causã hec patior: s ñ ꝯfundor. Scio enĩ
cui credidi: &e certꝰ sũ qͥa potens ẽ depositũ me¬
um seruare in illũ diem. Sc̃i gͥ uiri qͦt laboreᷤᷤ
ñc ueritati cõmendantes exhibent: tot iã remu¬
nerationis sue pignora. intͣ spei cubiculũ clau¬
sa denent. S graues nc̃ sentuint᷑ estus in oꝑe: ut
qñꝙ refrigeriũ ꝑcipiat᷑ ex quiete. Uñ ce apte sb̃¬

Expanded text:
es cum operibus numerat, ne a labore vacua tranes cum operibus numerat, ne a labore vacua transeant vitae momenta formidat; adversis gaudet, passione reficitur, moerore refovetur, quia subsequentis vitae praemiis tanto se remunerari largius conspicit, quanto pro amore illius quotidianis se mortibus verius impendit. Hinc namque est quod cives supernae patriae conditori ejus Psalmistae vocibus dicunt: Propter Ob quam causam haec patior, sed non confundor; scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem . Sancti igitur viri quot labores nunc veritati commendantes exhibent, tot jam remunerationis suae pignora intra spei cubiculum clausa tenent. Sed gravis nunc sentitur aestus in opere, ut quandoque refrigerium percipiatur ex quiete. Unde et apte
Abbreviated transcription (Latin):
nũ meũ ñ ẽ de hoc mundo. Om̃s gͦ qui spe ce¬
lestiũ prediti exercitio uite p̃sentis accerim᷑:
in alieno laboramꝰ. Nã sepe ce repbis seruire cogi¬
eno qͥdẽ labore fatigam᷑. s tam̃ p̃mia nr̃a ꝑcipi¬
mꝰ aliena. Qͦ otͣ quib dam ueritas dicit. d̾im¬
alieno fideles ñ fiustis ⁊ qd̾ ur̃m ẽ qͥs dabit no¬
bis: Sciendũ qͦꝙ ẽ qd̾ mercennariꝰ sollicite cu¬
rat infpicere ne unquã dies uacuus labat᷑¬
ab oꝑe: & expectanꝰ finẽ tẽporis manis ue¬
niat ad remunerationẽ. In laboris nãq studi
o dspicit: qͥd ꝑciꝑe in tp̃e remunerationis poᷤ¬
sit. Nã cũ opus crescit: p̃mii fiducia ꝓficit. Cũ
uopus torpuerit: spes a remuneratione las¬
sescit. Uñ ce electꝰ qͥsꝙ uitã suã qͣsi m̃cennarii
dies pensans. tanto fidentiꝰ spe tendit ad p̃mi¬
um: quanto n̾c robustiꝰ ꝑdurat ad laboris in¬
crem̃tũ. Qͥ sit decursꝰ p̃sentis tp̃is pensar: di¬

Expanded text:
num meum non est de hoc mundo . Omnes ergo qui spe coelestium praediti exercitio vitae praesentis atterimur, in alieno laboramus. Nam saepe et reprobis servire cogieno quidem labore fatigamur. Sed tamen praemia nostra percipimus aliena. Quo contra quialieno fideles non fuistis, quod vestrum est quis dabit vobis? » Sciendum quoque est quod mercenarius sollicite curat inab opere, et exspectatus finis temporis ne inanis veniat ad remunerationem. In laboris namque studio conspicit quid percipere in tempore remunerationis possit. Nam cum opus crescit, praemii fiducia proficit; cum vero opus torpuerit, spes a remuneratione 247 lassescit. Unde et electus quisque vitam suam quasi mercenarii dies pensans, tanto fidentius spe tendit ad praemium, quanto nunc robustius perdurat ad laboris incrementum; qui sit decursus praesentis temporis pensat, di
Abbreviated transcription (Latin):
sustinent ñ locunt᷑. Nã sullatas molestias lingna
Enqͥlle dicẽt: a oscĩa dolor emanaret. Uulnera enĩ
clausa płꝰ cruciant ꝙͣ aꝑta: q̃ a cũ putredo que
utͥnsecus feruet eicit᷑. ad salutẽ dolor aperit᷑.

Expanded text:
sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias lingua sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias lingua tranquille diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant, quia cum putredo, quae intrinsecus fervet, ejicitur, ad s
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ẽ. qͥa cũ pauore minio a locutione restͥngim.
int̾dũ pł quã necesse ẽ. intͣ claustra silentii coar¬
tam᷑: & dũ lingue uicia incaute fugimꝰ. occłte
deceriorib ĩplicam̃. Nã sepe ctũ ab eloqͥo ĩmode¬
rate cõpescim. gͣue młtiloqͥũ in corde toleramꝰ:
ut eo plꝰ cogitationes in m̃te ferueant. qͦ illas
uiolenta custodia indiscreti silentii angustat:
& plerũq tanto latiꝰ defluunt. qͣnto se ẽẽ secu¬
riꝰ estimant: qͥa foris a rep̃hensorib ñ uident᷑. Uñ
mens ñnũꝙͣ in suꝑbiã tollit᷑: eosꝙ qͦs loquen¬
des audit. quasi infirmos. osꝑicit. Cũq os cor¬
poris claudit: qͣntũ se uiciis suꝑbiendo aꝑiat.
ñ agnoscit. Linguã & enĩ p̃mit: cogitationẽ eri¬
git. Et cũ se ꝑ negligentiã minime. ꝯsid̾a̾t: tanto
apud se cunctos liberiꝰ. qͣnto &e secretiꝰ accusat.
Plerũꝙ aũt nmis taciti cũ ñnulla inuista pa¬
tiunt᷑: eo in acriorẽ dolorẽ ꝓdeunt. quo ea que

Expanded text:
dum est quia cum pavore nimio a locutione restringimur, interdum plus quam necesse est intra claustra silentii coarctamur; et dum linguae vitia incaute fugimus, occulte deterioribus implicamur. Nam saepe dum ab eloquio immoderate compescimur, grave multiloquium in corde toleramus, ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii angustat; et plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securiores aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Unde mens nonnunquam in superbiam tollitur, eosque quos loquentes audit quasi infirmos conspicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, cogitationem erigit; et cum se per negligentiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat.Plerumque autem nimis taciti cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ueniã e apparebo ante faciẽ cłi: Et rursũ
Heu me qͥa incolatꝰ m̃s ꝓlongatꝰ ẽ. Qͥ qͣsi a labo¬
re acri estũ fugiens. atq ad optinendã requiẽ
refrigerii tegnen querens: iterũ dicit. Ingrediar
in locũ tabernacłi admirabilis usq ad domũ
dei. Hanc umbrã cõp̃hend̾e paulꝰ anhelabat: de¬

Expanded text:
quando veniam, et parebo ante faciem Dei ? Et rursum: Heu me! quod incolatus meus prolongatus est . Qui quasi a labore acri aestum fugiens, atque ad obtinendam requiem refrigerii tegmen quaerens, iterum dicit: Ingrediar in locum tabernaculi admirabilis, usque ad domum Dei . Hanc umbram comprehendere Paulus anhelabat, de
Abbreviated transcription (Latin):
desinit. Dies quippe expectant᷑ ut ueniant : s
cũ ad augmentũ uite ueniunt. iã ab augñ¬
to uite subtͣhunt᷑: qͥa ce itinerantis gressꝰ dũ
in anteriora ꝓficit. qͦd restat iter decrescit. Uita
gͦ nr̃a milicia ẽ: que quo ad augm̃tũ ducit᷑
suꝑ t̾rã: qͥa dũ ꝑ spacia tẽpoꝵ crescere appetit.
ab eodẽ spacio qd̃ ꝑdendo colligit crescendo ꝑ¬

Expanded text:
exspectat ut veniant; sed cum ad augmentum vitae veniunt, jam ab augmento vitae subtrahuntur, quia et itinerantis gressus dum in anteriora proficit, quod restat iter decrescit. Vita ergo nostra militia est, quae quo ad augmentum ducitur, sinit. Et dum spatia temporum crescere appetit. ab eodem spatio quod protendendo colligit, crescendo p
Abbreviated transcription (Latin):
legationib affligt̃. Ettam̃ amicꝰ ẽ quẽ ntunt᷑
subu̾tere:qͥa fidelis dĩ popłs ipsos quoꝙ qͦs
ꝑsequentes tolerat. amando ñ desinit ad ue¬
ritatẽ uocare. S int̾hec sciendũ ẽ qͥa sc̃i uiri
nec sustinere falsa ꝑ infirmitatẽ metuunt:
nͨ lesi unꝗͣ a u̾itate ꝯticescunt. uñ & subdit᷑.¬

Expanded text:
egationibus affligunt. Et tamen amicus est quem nituntur evertere, quia fidelis Dei populus ipsos quoque quos persequentes tolerat amando non desinit ad veritatem vocare. Sed inter haec sciendum est quia sancti viri nec sustinere falsa per infirmitatem metuunt, nec laesi unquam a veritate conticescunt. Unde subdit
Abbreviated transcription (Latin):
currib tiemeritẽ. ante ostiũ domꝰ fixit. ce talentoꝵ
copia ac uestiũ fulto ñ occurtit : ñ iamuã domꝰ
aperuit: s ut lauati septies in iordane debuissec
ꝑ nunciũ iuissit. Unde & idem naaman iratꝰ
recedebat dicens. Putabã qd̃ egrederet᷑ ad me.
hinc ẽ qͦd peccus cũ eũ sacerdotes ac pͥncipes

Expanded text:
t, et talentorum copia ac vestium fulto non occurrit, non januam domus aperuit, sed ut lavare septies in Jordane debuisset per nuntium jussit. Unde et idem Naaman iratus recedebat dicens: Putabam quod egrederetur ad me . Hinc est quod Petrus cum eum sacerdotes et principes
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba ꝓfertis. Duo st̃ gña locutionũ ĩportuna
ualde. & noxia gñi hũano: unũ qd̃ curat ẽ
ꝑu̾sa laudare ⁊ aliud qͦd studet semꝑoẽ recta
corriꝑe. Illud deorsũ cũ fluiuo ducit᷑: hoc uͦ
otͣ fluenta iu̾tatis obserare & alueũ conã᷑
Illud metꝰ p̃mit: hoc elatio erigit. Illud gra¬
tiã ex fauorib captat: hoc irã ut ex certamine
ostendat᷑ exagitat. Illud in prõptu subiacet:
hoc semꝑ e diu̾so tumet. Ex huiꝰ qͣlitate gͦb̃s
iob amicos suos fuisse redarguit: cũ dicit d
increpandũ tantũ eloqͥa ꝯcinnatis. S unde
usꝙ ad innuste increpationis audatiã ꝑuenĩ¬

Expanded text:
us noxia. --Duo sunt genera locutionum importuna valde et noxia generi humano, unum quod curat etiam perversa laudare, aliud quod studet semper etiam recta corripere. Illud deorsum cum fluvio ducitur, hoc vero contra fluenta veritatis obserare et alveum conatur. Illud metus premit, hoc elatio erigit. Illud gratiam ex favoribus captat, hoc ira ut ex certamine ostendatur exagitat. Illud in promptu subjacet, hoc semper e diverso tumet. Ex hujus ergo qualitate beatus Job amicos suos fuisse redarguit, cum dicit: Ad increpandum tantum eloquia concinnatis. Sed unde usque ad injustae increpationis auda
Abbreviated transcription (Latin):
dunt. Quid enĩ de hũana potentia mirari ex¬
teriꝰ potert̃: qͥ semet ipsos qͦꝙ despiciunt. cẽ cũ
intime pene iã arcẽ sublimitatis app̃hendt̃: Ic¬
circo gͥbene foris diiudicant altitudinẽ t̾rene
celsitudinis: qͥa intꝰ oculũ ñ gͣuat pondus tu¬
moris. Uñ ce b̃s iob cũ in amicis dura loquen¬
tib t̾renã prudentiã. uires. sub̃amꝙ despicẽt
dicens. nũqͥd dixi afferte mͥ &e de suba ur̃a dona¬

Expanded text:
dunt. Quid enim de humana potentia mirari exdunt. Quid enim de humana potentia mirari exterius poterunt, qui semetipsos quoque despiciunt, etiam cum intimae pene jam arcem sublimitatis apprehendunt. Idcirco igitur bene foris dijudicant altitudinem terrenae celsitudinis, quia intus oculum non gravat pondus tumoris. Unde et beatus Job, cum in amicis dura loquentibus terrenam prudentiam, vires, substantiamque despiceret, dicens: Nunquid dixi: Afferte mihi, et de substa
Abbreviated transcription (Latin):
uit eũ ꝓnꝰ in t̾ra. Quomͦ moyses regi egyptio li¬
bere resistens eũ despicere potuit. qͥ deo familia¬
rit̾ colloquens. sequentẽ se iethro cognatũ hu¬
milis adorauit: cuiꝰ cẽ ꝯsilio tantã obedientiã
p̃buit. ut post secreta cłi colloqͥa magnũ lucrũ
duceret qͦd foris ab ore hõis audiret: Ex aliis
gͦ scõꝵ factis discimꝰ: qͥd de aliis pensare debea¬
miꝰ. Sc̃i & enĩ uiri nec ex elatione sc̃ liberi. nec
ex timore submissi⁊ s cũ rectitudo eos ad lib̃¬
tatẽ uocis erigit: ꝯsideratio infirmitatis ꝓpͥe
in humilitate custodit. Culpas quippe delin¬
quentiũ. & si ex alto increpantes feriunt : se¬
met ipsos tam̃ apõ se subtiliꝰ iudicantes. qͣsi
in abiectis ponunt: ce quo praua in aliis in¬
secunt᷑. eo ad repͥmendos se attrociores redeunt.
Rursũꝙ quo sibunet meliora agentib nequa¬
quã parcunt: eo ugilantiꝰ aliena facta rep̃ben¬

Expanded text:
vit illum pronus in terra? Quomodo Moyses regi Aegyptio livit illum pronus in terra? Quomodo Moyses regi Aegyptio libere resistens eum despicere potuit, qui Deo familiariter colloquens, sequentem se Jethro cognatum humilis adoravit, cujus etiam consilio tantam obedientiam praebuit, ut post secreta Dei colloquia magnum lucrum duceret, quod foris ab ore hominis audiret? Ex aliis ergo sanctorum factis discimus quid de aliis pensare debeamus. Sancti etenim viri nec ex elatione sunt liberi, nec ex timore submissi, sed cum eos rectitudo ad libertatem vocis erigit, consideratio infirmitatis propriae in humilitate custodit. Culpas quippe delinquentium, et si ex alto increpantes feriunt semetipsos tamen apud se subtilius judicantes, quasi in abjectos ponunt. Et quo prava in aliis insequuntur, in eo ad reprimendos se atrursusque quo sibimet meliora agentibus nequaquam parcunt, eo vigilantius aliena facta reprehen
Abbreviated transcription (Latin):
helyas suꝑbo regi increpationis u̾ba ꝑ tumorẽ
intulit : qͥ ante eiꝰ currũ humilit̾ cucurcit: Sic̃
scͥptũ ẽ. Accinctisꝙ lũbis: currebat ante achab
Quom᷑ uit cl̃i ihetoboã p̃sentiã ex elatione des¬
pexit: qui arentẽ dexterã eiꝰ saluti pristine ꝓ¬
tiniꝰ ex pietate reparauit: Sic̃ scriptũ ẽ. Cũq au¬
disset rex sermonẽ hominis cl̃i quẽ inclama¬
uerat contͣ altare in bethel: excendit marũ
suam de altari dicens.App̃hendite eũ. Et exa¬
ruit manꝰ eiꝰ. Et paulopost. Orauit uir dei fa¬
ciem dñi. & reu̾sa ẽ manꝰ eiꝰ ad eũ: & facta est
sicut priꝰ fuerat. Qa enĩ suꝑbia gignere uir¬
tutes nescit: qͣnta ex hũilitate ꝓdiit uox incre¬
pationis ostendit᷑. quã signa comitant᷑. Quo¬
mͦ nathan contͣ dauid regẽ ꝑ u̾ba increpatio¬
nis tumuit ⁊ qͥ cũ increpanda culpa deesset.
tũ ẽ. Nunciauert̃ regi dicentes. Adest nathan
ꝓpħa. Cũꝙ: intisset ante ospectum regis: adora¬

Expanded text:
 tumorem intulit, qui ante ejus currum humiliter cucurrit, sicut scriptum est: Accinctisque lumbis, currebat ante Achab ? Quomodo vir Dei Jeroboam praesentiam ex elatione despexit, qui arentem dexteram ejus saluti pristinae protinus ex pietate reparavit? sicut scriptum est: Cumque audisset rex sermonem hominis Dei, quem inclamaverat contra altare in Bethel, extendit manum suam de altari, dicens: Apprehendite cum; et exaruit manus ejus . Et paulo post: Oravit vir Dei faciem Domini; et reversa est manus regis ad eum, et facta est sicut prius fuerat . Quia enim superbia gignere virtutes nescit, quanta ex humilitate prodit vox increpationis ostenditur, quam signa comitantur. Quomodo Nathan contra David regem per verba increpationis tumuit, qui cum increpanda culpa deesset, tum est: Nuntiaverunt regi dicentes: Adest Nathan propheta; cumque introisset ante conspectum regis, adora
Abbreviated transcription (Latin):
astt ddicens: Aqua ꝓfunda: u̾ba ex ore uici. Q
ẜ dimittit aquã. caput ẽ iurgioꝵ: qͥa qͥ linguã
iustenat ocordiã clissipat. Unde  e diu̾so scͥptũ
ẽ Q imponit stulto silentiũ: iras mitigat. Qͥa¬
aũ inftiloqͥo qͥsꝙ seruiens. rectitudinẽ iuisticie
tenere ñ possit: testat᷑ ꝓpħa qͥ ant. Uir linguosus
ñ diriges fuꝑ t̾rã. Hnic salomon itetũ dicit. In mł¬
uloqͥo pecc̃m ñ deetit. hinc ysaias ait. Cultꝰ iusti¬
cie silentiũ: uidelicet indicans. qͥa mentis iusti¬
ca desolat᷑. qñ ab ĩmoderata locutione ñ parcit᷑.

Expanded text:
funda, verba ex ore viri . Qui ergo dimittit aquam, caput est jurgiorum, quia qui linguam non refrenat, concordiam dissipat, unde e diverso scriptum est: Qui imponit stulto silentium, iras mitigat . Qectitudinem justitiae tenere non possit, testatur propheta, qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terram ; hinc Salomon iterum dicit: In multiloquio peccatum non deerit ; hinc Isaias ait: Cultus justitiae silentium . Videlicet indicans, quia mentis justitia desolatur, quando ab immoderata locuti
Abbreviated transcription (Latin):
ce ego habui menses uacuos: ce noctes labo-¬
riosas enumeraui mͥ. Electi quippe odito¬
ri rerum seruiunt: &e sepe retũ mopia co-
diis uacuos menses ducunt. Noctes quoq
laboriosas tolerant: qͥa aduersitatũ tenebraˢ
ñ solũ ueq ad mopiam. s seꝑe usq ad corpo¬
ris cruciatũ portant. Despectũ namq egesta¬

Expanded text:
et ego habui menses vacuos, et noctes laboet ego habui menses vacuos, et noctes laboriosas enumeravi mihi Electi quippe Conditori rerum serviunt, et saepe rerum inopia coandiis vacuos menses ducunt. Noctes quoque laboriosas tolerant, quia adversitatum tenebras non solum usque ad inopiam, sed saepe usque ad corporis cruciatum portant. Despectum namque egesta
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ in carcerib abundanttꝰ. in plagis supͣ modũ
in mortib frequent̾ se fuisse testat᷑: qͥ a iudeiᷤᷤ
qͥnquies qͣdragenas una minus accepit. qui
ter uirgis cesus. semel lapidatꝰ ẽ.ter naufra¬
giũ passus. nocte & die in ꝓfundũ maris
fuit: qui pericła fluminũ. latronũ ex genere.
ex gentib. in ciuitate. in solitudine. in mari
in falsis fr̃ib ꝑtulit: qͥ in labore ce erũpna in
ieuiniis multis. in fame & siti. in frigore & mu¬
ditate laborauit ⁊ qui foris pugnas. irtꝰ tuo¬
res sustinuit: qͥ ultͣ uires grauatũ se ẽẽ asse¬
rit dicens. Supra modũ grauati sumꝰ. supͣ uir¬
tutẽ: ira ut teberet nos eẽ uiuere. S quomodo
remunerationis linteo. sudorẽ tanti laboris ter¬
siones huiꝰ temporis: ad finurã głam. que re¬
uelabit᷑ in nobis. Finem itaq oꝑis quasi
mercennarius p̃stolat᷑: qͥ dũ ꝓuectũ remu¬
nerationis ꝯsiderat. uile existimat. qͦd pe¬
ne deficiens laborat. Apte aũt subditur. Sic

Expanded text:
is supra modum, in mortibus frequenter se fuisse testatur; qui a Judaeis quinquies quadragenas unam minus accepit; qui ter virgis caesus, semel lapidatus est, ter naufragium passus, nocte et die in profundum maris fuit . Qui pericula fluminum, latronum, ex genere, ex gentibus, in civitate, in solitudine, in mari, in falsis fratribus pertulit; qui in labore et aerumna, in jejuniis multis, in fame et siti, in frigore et nuditate laboravit: qui foris pugnas, intus timores sustinuit : qui ultra vires gravatum se esse asserit, dicens: Supra modum gravati sumus, supra virtutem, ita ut taederet nos etiam vivere . Sed quomodo remunerationis linteo sudorem tanti laboris tersiones hujus temporis ad futuram gloriam, quae revelabitur in nobis . Finem itaque operis quasi mercenarius praestolatur, qui dum profectum remunerationis considerat, vile aestimat, quod pene deficiens laborat. Apte itaque subditur: Sic
Abbreviated transcription (Latin):
tate aggredit᷑ dicens. Hec dicit dñs d̃s hebreoꝵ.
Usꝙ quo ñ ius subiti michi: Dimitte ppłm me¬
um: ut sacͥficet mͥ. Cui cdũ plagis pressus pha¬
rao diceret. ite sacrificate deo ur̃o interra hac:
tterata ꝓtinꝰ auctoritate respondit. Non potest
ita fi̾eri. Abhominationes enĩ egyptioꝵ ĩmola

Expanded text:
tate aggreditur, dicens: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: tate aggreditur, dicens: Haec dicit Dominus Deus Hebraeorum: Usquequo non vis subjici mihi? Dimitte populum meum, ut sacrificet mihi . Cui dum plagis pressus Pharao diceret: Ite, sacrificate Deo vestro in terra ista , aucta protinus auctoritate respondit: Non potest ita fieri; abominat
Abbreviated transcription (Latin):
possidentes. Libet rat hec oculos m̃tis accolłe: et
electos cli exteriꝰ oppressos. qͣnta intͥnsetꝰ arre p̃si¬
deant uidere. Cuncta quippe que forts eminent.
occultis eoꝵ obtutib ꝑ despetũ iacerte. Ila sup
se interiꝰ rapti in alto animũ figunt ⁊ ce que¬
q in hac uita patiunt᷑. qͣsi longe infra laben¬
na. atꝙ a se aliena ospiciint: atq ut ita dixe¬
timdum mente extra carnẽ fieri decertant.
pene ip̃a que tolerant ignorant. In hoꝵ ꝓfec¬
to oculis quicqͥd tẽporaliter eminet: altũ ñ
est. Ilã uelut in magni uertice montis suti p̃¬
sentis uite plana despiciunt ⁊ seq ipsos ꝑ sp̃a¬
lem celsitudinẽ tͤnscendentes. sibimet subiec¬
ta intus uident: queq ꝑ carnalem głam fo¬
tis tument. Uñ ce nullis contͣ ueritatẽ potes¬
tatib parcunt: s qͦs artolli ꝑ elationẽ dspici¬
unt. ꝑ sp̃s arctoritatẽ premunt. Hinc ẽ enĩ qd̃
a deserto moyses ueniens. egypti regẽ ex auctori¬

Expanded text:
ibertas. --Libet inter haec oculos mentis attollere, et electos Dei exterius oppressos quantae intrinsecus arci praesideant videre. Cuncta quippe quae foris eminent, occultis eorum obtutibus per despectum jacent. Nam, super se interius rapti, in alto animum figunt; et quaeque in hac vita patiuntur, quasi longe infra labentia atque a se aliena conspiciunt; atque, ut ita dixerim, dum mente extra carnem fieri decertant, pene ipsa quae tolerant ignorant. In horum profecto oculis quidquid temporaliter eminet altum non est. Nam, velut in magni vertice montis siti, praesentis vitae plana despiciunt, seque ipsos per spiritalem celsitudinem transcendentes, subjecta sibimet intus vident, quaeqis contra veritatem potestatibus parcunt; sed quos attolli per elationem conspiciunt, per spiritus auctoritatem premunt. Hinc est enim quod, a deserto Moyses veniens, Aegypti regem ex auctori
Abbreviated transcription (Latin):
robustoꝵ eruite me. docete me &e ego tacebo. & si
qͥd forte ignoraui instruite me. qͥd de semet ip̃o
sentiat. paulo inferiꝰ mãifestat dicens. Suꝑ pu¬
pillũ irritis. Luce itaq clariꝰ pacet. qͣnte se in¬
firmitatis ospiciat: quẽ pupillũ uocat. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
robustorum eruite me? Docete me, et ego tacebo; et si quid forte ignoravi, instruite me; quid de semetipso sentiat, paulo inferius manifestat, dicens: Super pupillum irruitis . Luce itaque clarius patet quantae se infirmitatis conspiciat, quem pupillum vocat. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
ex eiꝰ inhabitatione ꝯstruim: paulo atcestante
qͥ ait. Templũ dei scm ẽ: qͦd estis uos. S uir
sanguinũ tẽplũ deo edificare ꝓhibet᷑: qͥa qui
gͦ d̾r. Quare detraxistis sermonib ueritatis:
cũ e uobis nullꝰ sit qͥ possit me arguere: Acsi
aꝑte diceret᷑. Qua temeritate audita rep̃hen¬
ditis: qͥ ꝑcussionis mee causas ignorantes.
adhuc rep̃hensibilla ꝓfertis: Seqͥt᷑. Ad incre¬

Expanded text:
ante, qui ait: Templum Dei sanctum est, quod estis vos . Sed vir sanguinum templum Deo aedificare prohibetur, quia qui ergo dicitur: Quare detraxistis sermonibus veritatis, cum e vobis nullus sit qui possit arguere? Ac si aperte diceretur: Qua temeritate audita reprehenditis, qui, percussionis meae causas ignorantes, adhuc reprehensibilia profertis. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
uł om̃s heretici quoꝵ hii sp̃em tenent seruare.
nesciunt. in uentũ uerba ꝓferre ꝑhibent᷑. qͥa ni¬
mirũ dicta que discretionis pondus ñ solidat.
libello tractauimꝰ: qd̾
beatꝰ iob uim nob̃ sue
hũilitatis innotescit
irriitis: ce subuertere
nitimim amicũ ur̃m.
Quante nãꝙ infirmi¬
tatis se ꝑpendat insinuat: quẽ pupillũ uocat.
Qͥa uͦ ab amore rececłe cẽ lesa catitas nescit: &

Expanded text:
vel omnes haeretici, quorum hi speciem tenent, servare vel omnes haeretici, quorum hi speciem tenent, servare nesciunt, in ventum verba proferre perhibentur, quia nimirum dicta quae discretionis pondus non solidat libello tractavimus, quod beatus Job vim nobis humilitatis suae innotescit, irruistis, et subvertere nitimini amicum vestrum. - Quantae namque infirmitatis superpendat, insinuat quem pupillum vocat, quia vero ab amore recedere etiam laesa charitas nescit, et
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd gͦ int̾ hec nͥ studiose lingua sub magni mo¬
deraminis libratione frenanda ẽ. ñ insolubilit̾
obliganda: ne aut laxata in uiciũ defluat. aut
restricta cẽ ab ntilitate torpescat: hinc nãꝙ per
tempꝰ ut nimirũ cũ oportunũ osid̾at postpo¬
sita censura silentii loquendo que ꝯgruunt
qͥppe uicissitudine pensanda st̾ tẽpora⁊ ne aut
cũ restringi lingua debet ꝑ u̾ba se mutiltt sol¬
uat: aut cũ loqui utilit̾ potest. semet ipsã ꝑi¬
gre restringat. Quod bene psalmista ꝯsid̾a̾ns:
breui postulatione cõplexus ẽ dicens. Pone
clñe custodiã ori meo: ce ostiũ crrtunstantie la¬
biis meis. Ostiũ nãq aperit᷑ &e claudit᷑. Qͥ g ori
suo nequaꝙͣ. pomi obstaculũ s ostiũ petiit: aꝑte
edocuit. qͦd ce ꝑclisciplinã teneri singua debe¬
at. &e ex necessitate laxari: qͣtinus os discretũ
&e dgruo tempore uox aꝑiat : & rursũ congtuo
tactuurnitas claudat. Qd̃ qͥa uł amici. b̃i iob

Expanded text:
ergo inter haec, nisi studiose lingua sub magni moderaminis libratione frenanda est, non insolubiliter obliganda, ne aut laxata in vitium defluat, aut restricta etiam ab utilitate torpescat? Hinc namque per tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt,quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista considerans, brevi postulatione complexus est dicens: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Ostium namque aperitur et clauditur. Qui ergo ori suo nequaquam poni obstaculum, sed ostium petiit, aperte docuit quod et per disciplinam retineri lingua debeat, et ex necessitate laxari, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. Quod quia vel amici beati Job,
Abbreviated transcription (Latin):
aduitoriũ contͣ robustos. nec stultꝰ doctrinã sapĩ
carnalis quetit. Sc̃s & enĩ uir qͥa m̃ite suꝑ semit¬
ip̃m rapit᷑. & pauꝑ mnopia ñ angustat᷑⁊ ce oppreos
nil patit᷑. & uoluntarie stultꝰ. carnalẽ sapĩam ñ
mirat᷑. Hinc ẽ enĩ qͦd oppressus aliꝰ pauꝑ licit.
Aporiam᷑ s ñ destitumur. ꝑsecutionẽ patun᷑: s
ñ derelinquim᷑. Deicim᷑: s ñ perimꝰ. Hinc ẽ qͦd sapĩã
sc̃e stulticie insinuans ait. Que stulta sc̃ mundi
elegit łs: ut ⁊fundat sapientes. Et siqͥs uidet᷑ nt̾
uos sapiens inͣ hoc seculo: stultꝰ fiat. rit sit sapirns
pauꝑtatis aꝑiens: dicit.Quasi morientes: & ecre
uiuimiꝰ. Ut castigati: & ñ mortificati. Quasi tͥstes:
semꝑ aũt gaudentes. dic̃ egentes: multos autẽ

Expanded text:
adjutorium contra robustos, nec stultus doctrinam sapientiae carnalis quaerit. Sanctus etenim vir, quia mente puipsum rapitur, et pauper inopia non angustatur, et oppressus nihil patitur, et voluntarie stultus carnalem sapientiam non miratur. Hinc est enim quod oppressus alius pauper dicit: Aporiamur, sed non destituimur; persecutionem patimur, sed non derelinquimur; dejicimur, sed non perimus . Hinc est quod sapistultitiae insinuans, ait: Quae stulta sunt mundi, elegit Deus, ut confundat sapientes . Et: Si quis videtur inter vos sapiens in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens paupertatis aperiens, dicit: Quasi morientes, et ecce vivimus; ut castigati, et non mortificati; quasi tristes, semper autem gaudentes; sicut ege
Abbreviated transcription (Latin):
rũ uerba litterepũ collata sibi conuenire ne.¬
queunt: aluid in se aliqͥd qd̾ querat᷑ osten¬
dunt. Ac si quibriam uocib dicant. Dũ nr̃a
nos conspicitis suꝯficie destrur. hoc in nobis
quetite. quod ordnatũ sibiq congruens apd̃
git: oblatũ sibi uentatis lumen abscondit.
Tũq laboriose mutnire in eis aliud intͥnsecꝰ
appetit: hoc quod frris sine difficultate asseqͥ
poterat amittit. Sc̃ namq uir dicit. Si nega¬
ui quod uolebant pauperib: ce oculos uidue
expectare feci. Si conedi bucellam meã solus:

Expanded text:
rum verba litterae, dum collata sibi convenire nerum verba litterae, dum collata sibi convenire nequeunt, aliud in se aliquid quod quaeratur ostendunt, ac si quibusdam vocibus dicant: Dum nostra nos conspicitis superficie destrui, hoc in nobis quaerite, quod ordinatum sibique congruens apud git, oblatum sibi veritatis lumen abscondit; cumque laboriose invenire in eis aliud intrinsecus appetit, hoc quod foris sine difficultate assequi poterat, amittit. Sanctus namque vir dicit: Si negavi quod volebant pauperibus, et oculos viduae exspectare feci; si comedi buccellam meam solus,