comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iacob filium suũ dixit ad eum. Ecce esau
frater tuus minaturut eccidat te. suine gͥ fili audi uecem
prer inlenabues. mes̃ ⁊ esurgens fuge ad laban frẽm meum
in arai habitabisq cum eo paucos aes
conecrequiescat furor fratris tui. ⁊ cesset in¬
dignatio eus. obliuiscaturq eoꝵ que fecisti in eum. postea
mittam ⁊ adlucam te inde hric. Curuttrocs orbabor filio in u¬
na die. Dixit quoꝙ rebecra ad ysaat. Tedet me utte mee ꝓpter
filias hech. si acceperit ia cob uxorem de styrpe huiꝰ terre nolo

Expanded text:
Jacob filium suum, dixit ad eum. Ecce, Esau frater tuus minatur ut occidat te. Nunc audi ergo, fili, vocem meam, et consurgens fuge ad Laban fratrem meum in Aran: habitabisque cum eo dies paucos, donec requiescat furor fratris tui, et cessabit indignatio ejus, obliviscatur eorum quae fecisti in eum: pomittam et adducam te inde huc cur utroque orbabor filio in una die dixit quoque Rebecca ad Isaac taedet me vitae meae propter filias Heth si acceperit Iacob uxorem de stirpe huius terrae nolo
Abbreviated transcription (Latin):
mum frẽm suũ iosept¬
.u. aut .ui. annis potu¬
erit p̃cedere. Euidenter
aũ scriptura dicit .xxx.¬
annoꝵ fuisse ioseph¬
qñ innotuit pharaoni¬

Expanded text:
mum fratrem suum Iosepque aut sex annos potupraecedere. euidenter em scriptura dicit annorum fuisse Iosephndo innotuit Pharaoni
Abbreviated transcription (Latin):
runt .uii. anni ubertatis. ⁊ fc̃i sunt anni
no famis intrauit iacob in egyptũ cũ fi
a pr̃e ⁊ fr̃ib suis. Quo medio tp̃e qũo fieri
potuerũt deuycore ⁊ filiis ⁊ nuru iude oĩa
que narrant᷑ inueniri difficile est nͥ forte¬

Expanded text:
accesserunt VII anni ubertatis, et facti sunt anni no famis intrauit Iacob in Aegyptum cum fia patre et a fratribus suis. quo medio tempore quomodo fieri potuerunt de uxore et filiis et uuru Iudae omnia quae narrantur, indagare difficile est
Abbreviated transcription (Latin):
tegitur domus. qualit̃
p̾fatis possint ꝯuenire
mensuris. Decem erãt
cortine. hñtes singule
cubitos. latitudinis
.iiii. que simul uncte
⁊ in unum compositũ
tabernacłin im plebant.
latitudine sua cubitos
sura in tranuso trigin¬
ta cubitorum ⁊ indebis
qr cortine habebunt in
equalitate que est int̾
parietes cubttos denos.
In ascensu aũ uł descen¬
su qui est uicta parie¬
tes habebunt cubitos
nouenos. sicq fit ut sũ¬
mitas cortinarum t̾¬
ram tangere nõ possint
s mensura uniꝰ cubiti
a t̾ra altior absit. Item
uidebis qd̃ cortine hñt
in equalitate ꝑ longi¬
tudinem domus cubi¬
sũmitas cortinaꝵ ñ
abest a t̾ra altior unde
ncc̃e sit ut quini cubi¬
ti cortinar qui cessan
Mystice u̾o in fronte
testi sextum sagum du¬
plicatur cũ om̃s qͥ scãm
intrant eccãm ita fide ⁊
sacramento dĩice pas-¬
sioiuis imitant᷑ ut huiꝰ
qͦ imitatõne semꝑ sibi
uiuendum ẽẽ intelligãt.
auasi em̃ in ing̾ssu sex
sacramentis ait petrꝰ.

Expanded text:
erat domus, qualiter praefatis possint convenire mensuris. Decem erant cortinae habentes singulae cubitos, latitudinis quatuor: quae simul junctae et in unum compositae, tabernaculum implebant de latitudine sua, cubitossura in transversum triginta cubitos, et videbis quia cortinae habebunt in aequalitate quae est inter parietes, cubitos denos, in ascensu autem, sive descensu qui est juxta parietes, habebunt cubitos novenos: sicque fit ut summitas cortinarum terram tangere non possit, sed mensura unius cubiti a terra altior absit. Item videbis quod cortinae habent in aequalitate per longitudinem domus cubisummitas cortinarum nhabetur terra altior; unde necesse fit, ut quini illi cubiti cortinarum, qui cessantMystice vero in fronte tecti sextum sagum duplicatur, cum omnes, qui sanctam intrant Ecclesiam, ita fide et sacramento Dominicae passionis initiantur, ut hujus quoque imitatione semper sibi vivendum esse intelligant. Quasi enim in ingressu sextsacramentis ait Petrus:
Abbreviated transcription (Latin):
.s. ne int̾iora tenera cla-¬
ra qualibet aduersitate turbentur. Alioquin
nec byssus fulget ne coccus choruscat. nec
iacinctus ceruleo colore decoratur. Non debet
gͦ qui in eccł̃ie sinu ꝓficiunt p̾positos despi¬
cere si uacare eos rebus exteriorib uident᷑.

Expanded text:
cet ne interiora tenera clara qualibet adversitate turbentur, alioquin nec byssus fulget, nec coccus coruscat, nec hyacinthus caeruleo colore decoratur: non debent ergo qui in Ecclesiae sinu proficiunt praepositos despicere, si vacare eos rebus exterioribus vident.
Abbreviated transcription (Latin):
Aug̃. Non mirũ qd̃ numerantib ab
abraham ꝑ esan patrem gentis edom ad¬
qͣm numerant᷑ ab abraham ꝑ iacob us
hic aũ usq ad moysen ferme .uii. fieri enĩ
potuit ut ideo plures ibi nõiarentur qr
citiꝰ moriendo plures alt̾ alt̾i successerint
sicut ꝯtigit ut alium ordinem sequens
matħs ab abraham usq ad ioseph. xł du¬
semla de maserecha. hoc qͦ mortuo: regnauit ꝓ eo saul de flu¬
uio rabcoth. cumq thic obisset: successit in regnum balaa-¬
nam fili achobor. Isto qͦ mortuo. regnauit ꝓ eo adad.nom̃q
urbis eiꝰ phou. ⁊ appellabatur illius meezabel filia mathreth
filie miraab. Hec gͦ nomina ducum esau in cognationib
tlocis ⁊ uocabulis suis. Dux thanna. dux alua. dux iethech.
dux colibama. dux hela. dux phynon. dux cenech. dux the-¬
man. dux mabsar dux madyel. dux yran. hii duces edom

Expanded text:
ur. Nec mirum est quod numerantibus ab Abraham per Esau patrem gentis Idumaeorum, atm numerantur ab Abraham per Jacob usque hic autem usque ad Moysen, ferme septem. Fieri enim potuit ut ideo ibi plures nominarentur, quia citius moriendo plures, alter alteri successerunt. Sic enim contigit ut ad alium ordinem sequens Matthaeus ab Abraham usque ad Joseph, quadrSemla de Maserecha hoc quoque mortuo regnavit pro eo Saul de fluvio Rooboth cumque et hic obisset successit in regnum Baalanam filius Achobor isto quoque mortuo regnavit pro eo Adad nomenque urbis eius Phau et appellabatur uxor illius Meezabel filia Matred filiae Mizaab haec ergo nomina Esau in cognationibus et locis et vocabulis suis dux Thamna dux Alva dux Ietheth dux Oolibama dux Ela dux Phinon dux Cenez dux Theman dux Mab
Abbreviated transcription (Latin):
cuncisus. cum eẽt a
nem et u¬
tus sit ysaac centena¬
rio patre. ludebat aũ
unde puero grandius
pulsus est. S ut hoc qd̾ cum paruulo lu

Expanded text:
cumcisus, cum esset uem, et natus sit Isaac centenario patre, ludebat auteum puero grandiuscpulsus est. Sed ut hoc q
Abbreviated transcription (Latin):
lmo. Ad diffrãm hoĩs
qui faciendus ad yma¬
ginem dei ⁊ si p̃cepta
seruaret ꝑperna ĩmu¬
rabilitate maneret.
Cefa uero animantia
sic fc̃a sunt. ut alia a¬
liis in alimoniam ce-¬
d̾ent uł senio defic̾ent.

Expanded text:
c. Ad differentiam hominis, qui faciendus ad imaginem Dei, et, si praecepta servaret, perpetua immutabilitate maneret. Caetera vero animalia sic facta sunt, ut alia aliis in alimoniam cederent vel senio deficerent.
Abbreviated transcription (Latin):
mͣ hec moyses dixit hec cum lex d̃i adhuc
nulla scripta eẽt nisi qr lex d̾i semptt̾na
est quam ⁊sulunt om̃s pie mentes ut qd̃
in ea inuenerint uł faciant uł iuibeant uł
uetant scd̃m qd̃ illa incomutabili u̾itate
p̾cepit. Numqͥd enim moyses qͣmuis cum
illo loqueretur d̃s ꝑ singła credendum est
qd̃ ⁊sulere solent dñm si quid ẽet in discepta¬
tõib tante multitudinis q̃ illũ in iudican¬
di negocio a mane usq ad uesꝑam detine¬

Expanded text:
omodo ista Moyses dixerit, cum lex Dei adhuc nulla conscripta esset, nisi quia lex Dei sempiterna est, quam consulunt omnes piae mentes: ut quod in ea invenerint, vel faciant, vel jubeant, vel vetent, secundum quod illa incommutabili veritate praeceperit. Nunquid enim Moyses, quamvis cum illo loqueretur Deus, per singula credendum est quod consulere soleret Deum, si quid esset in disceptationibus tantae multitudinis, quae illum in hoc judicandi negotio a mane usque ad vesperam detine
Abbreviated transcription (Latin):
d̃s famulum suñ cũ quo tanta ⁊ talia
Loquebatur ab alienigena passus est admo¬
neri. in qͦ scriptura nos admonet ꝑ quẽlibet
ni uidendum etiã ne forte ibi uoluit d̾s
ab alienigena moneri moysen ubi posset
sit obseruandũ qd̃ alibi scriptura dicit. si¬
li ne in multis sint astus tui. fatis hic ap
sunc g itaq audi me. ⁊silium dabotibi
⁊ erit d̾s tecum. ubi mͥ udet᷑ significari ni¬
mis intentum humanis actionib animũ
quodammͦ enacuari quo fit tanto pleni¬

Expanded text:
s famulum suum, cum quo ipse tanta et talia loquebatur, ab alienigena passus est admoneri. in quo scriptura nos admonet. per quemlibni. uidendum etiam, ne forte ibi uoluerit deus ab alienigena sit observandum, quod alibi Scriptura dicit: Fili, ne in multis sint actus tui , satNunc itaque audi me, et consilium dabo tibi, et erit Deus tecum. Ubi mihi videtur significari, nimis intentum humanis actionibus animum, Deo quodammodo vacuari, quo fit tanto pleni
Abbreviated transcription (Latin):
fram uolant sieut ho¬
mines qͥ in t̾ra sũt sb
celo ẽe cicunt᷑ alia tͣns¬
latio. decus firmam ẽ¬
etheri spatia huiꝰ aeris
qui aues subuehit:¬

Expanded text:
ram volant: sicut homines qui in terra sunt, sub coelo esse dicuntur. Alia translatio: « Secus firmamenaetheri spatia hujus aeris qui aves subvehit
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ corpoꝵ aereoꝵ natura uigent. nec
ꝑ mortem dissoluunt᷑ qr p̃ualet in eis¬
elementũ aptiꝰ ad faciendum qͣm ad
patiendum. Ad patiendum enĩ humor¬
t humꝰ. ad faciendũ aer ⁊ ignus. Trans-¬

Expanded text:
rporum aereorum natura vigent; nec per mortem dissolvuntur, quia praevalet in eiselementum aptius ad faciendum quam ad patiendum. Ad patiendum enim humort humus; ad faciendum, aer et ignis a
Abbreviated transcription (Latin):
tili ꝓhibuisse nisi in¬
ẽet menti eiꝰ amor isle
ꝓpͥe potestatis ⁊ de se
suꝑba p̾sumptio que
ꝑtemptatoẽm fuerat
nuincenda aut ꝑimẽ¬
da. Deniq nõ ꝯtenta
suasione serpentis as¬
pexit lignum bonum
se inde posse mori. for¬
te putauit dm̃ alicuiꝰ
se. Si manducau̾itis
suasione quã scripta¬

Expanded text:
nisi inesset ejus menti amor ille propriae potestatis, et de se superba praesumptio, quae per tentationem fuerat convincenda, aut perimenda. Denique non contenta suasione serpentis aspexit lignum bonum se inde posse mori, forte putavit Deum alicujus se; si manducaveritissuasorio, quod Script
Abbreviated transcription (Latin):
locum scripture iustificationes intelligũ¬
tur que date sunt popło ad obseruandũ
Incipuint autẽ qͣntum ip̃a uerba script᷑e
indicant. unde hoc nomen iustificationsi
exorsum est a seruo hebreo cui auris ad
postem ꝑtunditur. in quib omĩb iusti¬
ficationib consid̾andum est qd̾ nõ ad a
nficantia potiꝰ aliqtud qͣm uitã nrãm
instruentia. Iustificationes uͦ latini eas¬

Expanded text:
ripturae iustificationes intelleguntur quae datae sunt populo ad obseruandum. incipiunt autem, quantum ipsa uerba scripturae indicant. unde hoc nomen iustificationum exorsum est, ab illo seruo hebraeo cui auris ad postem pertunditur. in quibus omnibus iustificationibus considerandum est, quae inde ad agnificantia potius aliquid quam uitam nostram instruentia. iustificationes sane latini
Abbreviated transcription (Latin):
ut sublinia dei precepta ꝑciperet alta cõ¬
studiose semꝑ ad cordis secreta ⁊fugiunt
ibiq cogitatõnis intime cacumen ascẽ¬
luitatis snĩam
perscrutantur

Expanded text:
ut sublimia Dei praecepta perciperet, alta constudiose semper ad cordis secreta confugiunt, ibique cogitationis intimae cacumen ascenluntatis sententiam perscrutantur
Abbreviated transcription (Latin):
uoce ꝓ cuiꝰ gracilitate udebatur moysi datꝰ
aaron. s uirga erat ꝓicienda ut draco fieret. Cur hoc gͦ moys
moyses ñ ded̾it ñ frustra forsitã dcm̃ est an erat utriq illa uirga

Expanded text:
voce, pro cujus gracilitate videbatur Mosi datus Aaron, sed virga erat projicienda ut draco fieret. Cur hoc ergo MosMoyses dederit, non frustra forsitan dictum est. an erat utrique illa uirga
Abbreviated transcription (Latin):
cit ds. Indurabor cor phaonis ⁊uelut cau¬
sam infert cur hoc faciat. Indurabo cor
mea in egypto tanqͣm ncc̃ia fu̾it obdu¬
ratio pħaonis ut signa multiplicarent᷑.
fc̃urus est bonis. ⁊ qͣmuis cuiꝰcunq tordiᷤᷤ
in malicia qualitas .i. quale cor habeat
ad malũ suo fiat uicio qd̾ inoleuit ex ar
ueat᷑ uł illuc. cũ siue huc siue illuc male

Expanded text:
dicit: indurabo cor Pharaonis; et uelut causam. infert cur hoc faciat: indurabo, inqmea in Aegypto, tamquam necessaria fuerit obduratio cordis Pharaonis, ut signa dei multiplicarentur cturus est bonos. et quamuis uniuscuiusque cordis in malitia qualitas, id est quale cor habeat ad malum. suo fiat uitio, quod inoleuit ex arbilluc moueatur, cum siue huc siue illuc male
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ dr induratum. qr ñ flexibilit̾ ⁊sentierat
s inflexibilit̾ resistebat dispensatõnis di
na parabatur qua timentes dm̃ corrige
aliter pecunie contemptor mouetur. ille .s.
ad facinus ꝑpetrandum. hic ad cauendũ¬

Expanded text:
r induratum, quia non flexibiliter consentiebat, sed inflexibiliter resistebat — dispensationis fuit na parabatur, qua timentes deum corrigealiter pecuniae contemtor mouetur: ille scilicet ad facinus perpetrandum, ille ad cauendu
Abbreviated transcription (Latin):
tͥnsfertur in ꝑuulam¬
q̃ syra lingua ⁊oara
dr uallis autẽ salina¬
rum in qua fu̾ant pu¬
tei bituminis posod̾i¬
iram ⁊ sulphuris plu¬
uiam in mare mortu¬
stagnum aspatui .i. bi¬
tuminis dicttira.

Expanded text:
sfertur in parvam Syra lingua Zoara r. Vallis autem Salinarum, in qua fuerunt pui bituminis, poiram et sulphuris pluviam, in mare Mortustagnum Asphalti, id est bituminis, dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
uana ⁊ ꝑniciora tñ decora suꝑficie uidet᷑
s in futuro qualis fu̾it apparebit. Tha dal
sciens uigũ uł expoliator qui est rex
gentium auariciam sigurat que sagax

Expanded text:
 perniciosa, tamen decora in superficie videtur, sed in futuro quid fuerit apparebit. « Thadal. » Sciens jugum vel explorator, qui est rex gentium; avaritiam significat, quae sagax
Abbreviated transcription (Latin):
emus. Cum uideatur ordo postillare au-
sus hic latet. Nam nisi audiemꝰ ꝓ eo posi¬
tum est qd̃ intelligimus pͥus oportet uer¬
bis dei reddere faciendi seruitutem ut ad
qui patri iubenti dixit Ibo inuineam ⁊ ñ
iuit. Gentes enĩ que deum penitꝰ ꝯtemp¬
serunt postea ꝑuniꝰ obedĩam iustificate
q̃ ñ sestabant᷑ iusticiã app̃hend̾unt ĩtitiã.¬
Intelligit᷑ ex .xii. lapidib altare edifica¬
tum significasse ip̃m ppłm ẽẽ altare dei¬
sicut est templũ dei.

Expanded text:
emus, cum uideatur ordo postulare, ut dm nisi aliquis sensus hic latet. nam si audiemus pro eo positum est quod est intellegemus, prius oportet uerbis dei reddere faciendi seruitutem, ut adqui patri iubenti dixit: ibo in uineam et non iit. gentes enim, quae dominum penitus contemserunt, postea per unius oboedientiam iustificatae, quae non sectabantur iustitiam, adpitur enim ex duodecim lapidibus altare aedificatum, significasse ipsum populum esse altarsicut est templum Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
in ip̃o calore coitꝰ oues intuerentin uirgas ⁊ parerent ma¬
culosa ⁊ naria ⁊ diu̾so colore respsa. Diuui sitq gregem iacob
⁊ posuit uirgas ante ccłos arietum. Erant asi alba queq ⁊
nigra laban. Cetera uͦ iacob seꝑatis inter se gregib Igit̾ qñ
pͥmo temꝑe ascendebantur oues ponebat iacob uirgas in
canalib aquaꝵ ante oculos arietum ⁊ ouiũ ut in ear con-
templatione conciꝑent. Qñ uero serotina admissura erant
⁊conceptꝰ extremus. si ponebat eas. ft̃aq sunt ea que erant
serotina laban: ⁊ que pͥmi temporis iacob. Ditatꝰq ẽ homo¬

Expanded text:
lore coitus oves intuerentur virgas et parerent maculosa et varia et diverso colore respersa divisitque gregem Iacob et posuit virgas ante oculos arietum erant autem alba quaeque et nigra Laban cetera vero Iacob separatis inter se gregibus igitur quando primo tempore ascendebantur oves ponebat Iacob virgas in canalibus aquarum antemplatione conciperent. Quando vero serotina admissura erat, non ponebat eas. Factaque sunt ea quae erant serotina, Laban; et qu
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ odor sumus d̾o.¬
Moꝵ habeat ar¬
cham testamenti
in qua sunt tabłe
legis ut in lege di
meclitetur die ac
nocte ⁊memoria
otheca efficiatur
libroꝵ dei. Intra

Expanded text:
nus odor sumus; habet et arcam Testamenti, in quo sunt tabulae legis, ut legem illius meditetur die ac nocte, et memoria efficiatur librorum Dei. Fit intra
Abbreviated transcription (Latin):
cum nõ in uno tm̃ u̾
duob aut trib s ĩ to¬
to decalogo legis sp̃u
dium. pacem. patientiã
renignitatem. bonitatẽ.
icdestiam. fidem. con¬
tinentiã adiecta cari¬

Expanded text:
cum non in uno tantum duobus aut in tribus, sed in toto decalogo legis spiridium, pacem, patientiam, benignitatem, bonitatem, modestiam, fidem, continentiam, adjecta q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ zelo emotus hec dicit.
est etiam nouũ hoc genꝰ¬
itatis eiꝰ ut etiam post adult̾ium reu̾¬
tentem ⁊ toto corde penitentem suscipiat.
uñ sinquid mulier si exierit a uiro ⁊ dor¬
mierit cũ alio uiro reũtens reu̾tetur ad
turum suũ ⁊ c̃. ⁊ alibi. ⁊ postqͣm fornicata
lans si reqͥrit ⁊esid̾at aĩam tuam sibi ad¬
herere si seruat corripit ⁊ indignat᷑ sicut
zelotipia quadam grate usus spemtͥ esse
salutis agnosce. si uͣ correationem ꝯtemp¬
⁊pietatem dei. q̃n uult misereri indig¬
nari se dicit ⁊ irasci. situt ꝑ iheremiam di¬
cit dolore ⁊ flagello castigaberis ierł̾m
ut ñ abscedat anima mea ate. flagellat
enĩ omnẽ filium quem recipit. hoc autẽ
tribile hoc extremũ si ñ cortipimur. ꝓ pec¬
catis. Cum enĩ modum peccandi excedimꝰ
Is. Primũ mandatũ ꝓhibet surreptio¬
amorem. quarium impietatẽ. quintum
crudelitatem. sextum fornicatõem. septi¬
mũ rapacitatem. octauũ ꝑimit falsitatẽ

Expanded text:
 zelo commotus hoc dicit. Est etiam novum genuitatis ejus, ut etiam post adulterium revertentem et toto corde poenitentem suscipiat. Unde: Nunquid mulier si exierit a viro, et dormierit cum alio viro, revertens revertetur ad virum suum? etc. Et alibi: Et postquam fornicata lans si requirit et desiderat animam tuam sibi adhaerere, si servat, corripit et indignatur, velut zelotypia quadam erga te usus, spem tibi esse salutis agnosce. Si vero correptionem contemordiam et pietatem Dei; quando vult misereri, indignari se dicit et irasci, sicut per Jeremiam dicit: Dolore et flagello castigaberis, Hierusalem, ut non abscedat anima mea a te . Flagellat enim omnem filium quem recipit . Hoc autem terribile, hoc extremum, si non corripimur pro peccatis: cum enim modum peccandi excedimus. Primum mandatum prohibet subreptioamorem; quartum, impietatem; quintum, crudelitatem; sextum, fornicationem; septimum, rapacitatem; octavum perimit falsitatem;
Abbreviated transcription (Latin):
est hũisse tentoria dr. S si seqͥmur ordi¬
nem uie pastorũ uixta bethleem locus ẽ¬
ubi ut angłorũ grex in ortu dñi cecinii
uł iacob pecora sua pauit loco nomen
imponens. ⁊ qd̾ ueriꝰ est qͦdam naticinio¬
futurum iã tc mist̾io monstrabatur.
hoc uerũ sit cum beniamin longe post¬
natꝰ sit cum iam transiss bethel ⁊ appro

Expanded text:
est, habuisse tentoria. Sed si sequamur ordinem viae, pastorum juxta Bethlehem locus eubi vel angelorum grex in ortu Domini vel Jacob pecora sua pavit loco nomen imponens, vel, quod verius est, quodam vaticiniofuturum jam tunc mysterium monstrabatur. sopotamia, cum Benjamin longe postnatus sit, cum jam transissent Bethel, appro
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc deputata sunt
ut ꝑ hec ignis sc̃s ab
altari holocausti ad al
ponendum deferretur.
qr doctores tanqͣm ig¬
nem de altari holocan¬
storum ad altare thi¬
miamatis deferunt
cum auditores de uir¬
tute in uirtutera ꝓtie¬
hunt decendo. ⁊ m̾ctis
crescentib ad altiora
⁊diuine uisioms ar¬
chana int̾iora. qui ⁊̃
feruentia pietate corda
ꝓximorũ imitantu.
Recepta cula ignium
fiunt . qr flammam
celestis sacrificii quã
in fraternis mentib
conspiciunt in sius
accendere sataguntꝰ.

Expanded text:
Ad hoc deputata sunt, ut per haec ignis sanctus ab altari holocausti ad altponendum, deferretur; quia doctores tanquam ignem de altari holocaustorum ad altare thymiamatis deferunt, cum auditores de virtute in virtutem provehunt docendo, et meritis crescentibus, ad altiora et divinae visionis arcana interiora. Qui etiam ferventia pietate corda proximorum imitantur, receptacula ignium fiunt, quia flammam coelestis sacrificii, quam in fraternis mentibus conspiciunt, in suis accendere satagunt.
Abbreviated transcription (Latin):
moyses uirga ꝑcut̾e mare ut ingredien¬
te ppło dei cedat. ⁊ aque que tinebant᷑
dext̾a leuaq murꝰ effecte ñ solun ꝑni¬
tiem nesciant s etiam mimimen exhi¬
beant soliditatẽ recipit liquor ⁊ salum
maris arescit in pulu̾em. bonitatem tre¬
atoris intellige. Si uoluntati eiꝰ obtempe¬
res. si legem eiꝰ sequaris. elem enta tͥ xtra
naturam seruire compellit. Audini a ma¬
iorib traditum qd̃ singłis tribub sin¬

Expanded text:
mare, ut ingredienti populo Dei cedat, et aquae quae timebantur, dextra laevaque murus effectae, non solum perniciem nesciant, sed etiam munimen exhibeant. Soliditatem recipit liquor, et solum maris arescit in pulverem: bonitatem Creatoris intellige, si voluntati ejus obtemperes, si legem ejus sequaris, elementa tibi contra naturam servire compellit. Audivi a majoribus traditum quod singulis tribubus sin
Abbreviated transcription (Latin):
lusum trpulit. lusts ad ydolatriam
qr si uanitatis culpa ñ caute xpescitur: ab
inqͥtate mens incauta deuorat᷑. uñ oui
modica sꝑuit paulatim decidit. Si enim
curare ꝑua negligimꝰ insensibilit̾ sedu¬
cti. audenter etiam maiora ꝑpetramus

Expanded text:
lusum impulit, lusus ad idololatriam: quia si vanitatis culpa non caute compescitur, ab iniquitate mens incauta devoratur. Unde: Qui modica spernit, paulatim decidit . Si enim curare parva negligimus, insensibiliter seducti, audenter etiam majora perpetramus
Abbreviated transcription (Latin):
sex nomina¬
in lapide uno. ⁊
sex reliqua in altero iuxta orcli¬
nem natiuitatis eor oꝑe sculp¬
toris. ⁊ celatura gemmare sculpeᷤᷤ
eos nommib filioꝵ isrł inlu¬
sos auro atq

Expanded text:
sex nominin lapide uno et sex reliqua in altero iuxta ordinem nativitatis eorum opere sculptoris et celatura gemmarii sculpes eos nominibus filiorum Israhel inclusos auro atq
Abbreviated transcription (Latin):
eris eam non dabit fructꝰ suos.
c̃. Disꝑsus ingentib
ꝓfugus a ierłm .lxx.
gemens ⁊tremens.
gemens dolore amissi¬
regni. tremens ml̃titu¬
dine xp̃iani ppłi ne

Expanded text:
. tc. Dispersus in gentibus, profugus a Hierusalem. gemens et tremens. » Gemens, dolore amissregni; tremens, multitudine Christiani populi, ne
Abbreviated transcription (Latin):
accubantes signantur illi qͥ ad fidẽ
truttatis capiendam ꝑtinent in hu¬
militate expestantes baptisimi gam¬
eo celabat. d ueniente xp̃o lapis remot
iecta p̃cipitur baptismus uite. pastores
ꝑiacob adaquare greges cupiũt. q xp̃o
auferente infidelitatẽ ab eoꝵ cordib qͣs
p̃destinauit ad sacram̃tum baptismi
tis locis. s queri potest qũo illa ab ig¬
norato oscłm acceꝑit si postea indicauit
iacob ꝓpinquitatem. Ergo intelligend̾
est aut illũ qui ꝓpinqͥtatem nou̾at fi¬
denter in oscłm ruisse aut pꝰea scripiurã
narrasse ꝑ recapitulatõem. cũ pͥmũ iacob
indicau̾it
quis essetz¬

Expanded text:
accubantes, signantur illi qui ad fidem Trinitatis capiendam pertinent, in humilitate expetentes baptismi geo celabat; sed veniente Christo lapis remotus jecta, percipitur baptismus vitae. Pastoresper Jacob adaquare greges cupiunt: quia Christo auferente infidelitatem ab eorum cordibus quos praedestinavit ad sacramentum baptismi, ltis locis. Sed quaeri potest quomodo illa ab ignoto osculum acceperit, si postea indicavit Jacob propinquitatem? Ergo intelligendum est: aut illum, qui propinquitatem noverat, fidenter in osculum irruisse, aut postea Scripturam narrasse per recapitulationem, cum primum Jacob indicaverit quis esset
Abbreviated transcription (Latin):
iemuhel ⁊ iamin ⁊achod ⁊lachim ⁊saber ⁊ saul filius chana-¬
nitidis. filii leui gerson chaath ⁊ merari. filii iuda her ⁊ onã-
⁊sela ⁊phares ⁊ara. Mortui sũt asi her ⁊ honam in t̾ra chana¬
an. slatiq sunt filii phares esrom ⁊ amul. filii ysachar thola
⁊ phua ⁊ iobab ⁊ semrom. filii dabulon sarech ⁊ helon ⁊ iabelech.
hii filii lye quos genuit in mesoporhamia syrie cũ dyna fili¬
filii zelpe qͣm dedit laban lye filie sue. ⁊ hos genuit lacob xui.
animas. filii rachel uxoris iacob ioseph ⁊ beniamm. Natiq st̃
ioseph filii int̾ra egypti quos genuit ei assenech filia puthi¬
pharis sacerdotis helyopoleos manasses ⁊ effraym. filia ben¬
iamin. hela ⁊bechor ⁊asbel gera ⁊naaman ⁊heici ⁊ resemophĩ
⁊ alem. hii filii bale qͣm dedit laban racheli filie sue ⁊ hos ge-¬
nuit iacob. Om̃s anime .uii. Cuncte ani ¶ AAug̃. Cuncte aĩe q̃¬
diãs ꝓ hominib aꝑte totum figurata

Expanded text:
Iemuhel et Iamin et Ahod et Iachin et Saher et Saul filius Chananitidis filii Levi Gerson Caath et Merari filii Iuda Her et Onan et Sela et Phares et Zara mortui sunt autem Her et Onan in terra Chanaan natique sunt filii Phares Esrom et Amul filii Isachar Thola et Phua et Iob et Semron filii Zabulon Sared et Helon et Iahelel hii filii Liae quos genuit in Mesopotamiam Syriae cum Dina filifilii Zelphae quam dedit Laban Liae filiae suae et hos genuit Iacob sedecim animas filii Rahel uxoris Iacob Ioseph et Beniamin natique sunt Ioseph filii in terra Aegypti quos genuit ei Aseneth filia Putiphare sacerdotis Heliopoleos Manasses et Ephraim filii Beniamin Bela et Bechor et Asbel Gera et Naaman et Ehi et Ros Mophim et Sallem hii filii Balae quam dedit Laban Raheli filiae suae et hos genuit Iacob omnes animae septem cunctae animae qudictas pro hominibus, a parte totum figurata
Abbreviated transcription (Latin):
ccl̃m hystoriam ma¬
ter gentilis admirãs
nouitatem rei potuit
dic̾e moysi. Sponsus
fundere sangͥnem filii
mei qd̃ aliis gentib
nõ est mos. Mystice ã
sephora ecc̃am de gen¬
tib sig̃cat que sputi¬
um filii sui .i. gentilis
ppłi acutissima petra
petra de qua d̃r. petra
ut mundet᷑ ab omni
inquinamento carnis
hominem cum actib¬

Expanded text:
Secundum historiam, mater gentilis admirans novitatem rei, potuit dicere Mosi: Sponsus fundere sanguinem filii mei, quod aliis gentibus non est moris. Mystice autem Sephora Ecclesiam de gentibus significat, quae praeputium filii sui, id est gentilis populi, acutissima petra,petra de qua dicitur II ut mundetur ab omni inquinamento carnis hominem cum actibu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in iosephututum possumꝰ
inuestigatõne fratrũ ani¬
mos explorabat qualiter sẽ¬
tirent de fr̃e suo utmo. Iustus
erat un adhibitione pene delĩ¬

Expanded text:
e in Joseph virtutum possumusinvestigatione fratrum animos explorabat, qualiter sentirent de fratre suo uterino; justus erat in adhibitione di
Abbreviated transcription (Latin):
na cempr puuerle Tres ꝓpagines sunt tres adbuc cdies sunt p̃¬
utui rei futuꝵ quos recordabitur pharao iniist̾ii tur ⁊ re¬
stituet te in gradum pͥstinum. dabisq ei calicem uixta offi¬
cium tuũ sicut ante facere consueueras. tantũ mem̃to mi

Expanded text:
uc dies sunt: post quos recordabitur Pharao ministerii tui, et restituet te in gradum pristinum: dabisque ei calicem juxta officium tuum, sicut ante facere consueveras. Tantum memento m
Abbreviated transcription (Latin):
toderunt asi ⁊c̃. Quia gentilitas ꝯfusa
do circumquaq q̃rens haustũ sapĩe nec
ĩuenit donec ꝑueniat ad eñ qui ait. Qui

Expanded text:
oderunt autem, etc. Quia gentilitas confusa do circumquaque quaerens haustum sapientiae, nec invenit, donec perveniat ad eum qui ait: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯfrasta sunt nocte illa ⁊ templa. nẽ
motu t̾re uł fluminis mli inundarõẽ.
Allegorice u̾o nob̾ egredientib ex egyp¬
to erroꝵ ydola corruũt. ⁊ omĩs ꝑuer¬
sorum dogmatum cultura quatitur.
em hunc in ꝓgenies ur̃as legitimũ¬

Expanded text:
nocte illa et templa, vel motu terrae, vel fluminis Nili inundatione. Allegorice vero nobis egredientibus ex Aegypto errorum idola corruunt, et omnis perversorum dogmatum cultura quatitur. em hunc in progenies vestras legitimu
Abbreviated transcription (Latin):
comed̾e. qr a ꝑceptione bapii usq ad
finem uite simpłr ⁊ sine dolo debem uo
uine. unde petrus. Ceponentes omnem
maliciam ⁊ omẽm dolum ⁊ simulatõem
sicut modo geniti in fantes. ⁊ cer̾a.

Expanded text:
comedere, quia a perceptione baptismi usque ad finem vitae simpliciter et sine dolo debemus vivere. Unde Petrus: Deponentes omnem malitiam et omnem dolum et simulationem, sicut modo geniti infantes, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃m fu̾at ante mortes pͥmogenitoꝵ. s nc
ꝑ recapitulatõem repetitim. Nõ narratũ
est qñ fcm̃ est. mͦ enĩ qũo poss fi̾ ut in
tanto luctu ista accõmodarent nisi forte
qͥs ista dicat etiã ista plaga ñ fuisse ꝑ
tudine gentiũ ñ inutili studio discunt̃
uł animas p̃ciosas ex gentib tanqͣm
egypto parat ꝓficisci qui cupit obscuros
mundi actus ⁊ erroꝵ tenebras relinq̃re
pͥmo ei ex ramesse ꝓficiscendum ẽ que
interp̃tatur ⁊motio tinee. Si ius uenire

Expanded text:
mogenitorum. Sed nunc per recapitulationem repetitur, nam narratum est quando factum est. Modo enim quomodo posset fieri ut in tanto luctu ista accommodarentur: nisi forte quis dicat etiam ista plaga non fuisse ptudine gentium non inutili studio discuntur; vel animas pretiosas ex gentibus, tanquc. . Qui de Aegypto parat proficisci, qui cupit obscuros mundi actus et errorum tenebras relinquere, primo ei ex Ramesse proficiscendum est, quae interpretatur commotio tineae. Si vis venire
Abbreviated transcription (Latin):
Bene aũ dicitur qd̃ mo¬
yse ascendente nubes ⁊
ad altiora montis uo¬
cau̾it. Sex enim dieb ĩ
lege oꝑari. in septimo
quiescere iubemur.
Quia nioysi ⁊ ceteris
mundo carde diuina
reserante grã obscuri¬
autem species glorie de¬

Expanded text:
Bene autem dicitur quod, Moyse ascendente, nubes ead altiora montis vocaverit. Sex namque diebus in lege operari, in septimo requiescere jubemur. Moysi et caeteris mundo corde beatis, divina reserante gratitem species gloriae D
Abbreviated transcription (Latin):
ħĩtum ⁊ nom̃ ⁊ fit de synagoga ecc̃a
nõie eiꝰ pnĩam ⁊ remissionem ꝑcc̃oꝵ ꝑ
om̃s gentes. h̃itus quoq meretricis ꝯ¬
fessio pct̃orum est. Thamar quippe eccl̃i¬
am de gentib uecatam sig̃cat. Sedens
cum hoc h̃itu ad portam enam qd̃ int̾
fontes aquaꝵ ꝑuenire ad semen abrahe
uocatõne signat᷑. in iustificatõne decora¬
tur głificatione exaltat᷑. Quos enim pdest¬

Expanded text:
et nomen, et fit de Synagoga Ecclesnitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes. Habitus quoque meretricis confessio peccatorum est: Thamar quippe Ecclesiam de gentibus vocatam significat; sedens cum hoc habitfontes aquarum peruenire ad semen Abrahae; uocatione signatur, iustificatione decoratur, glorificatione exaltatur. quos enim praedest
Abbreviated transcription (Latin):
p̃para in corde tuo receptaculum sermonis ut
possis ad suꝑna suspendi Imponantur u̾o
paxillis columpnarum funes tentoriorum
ut sic expansa atq in altum elata pulchri¬
tudinem tabernacłi compleant commit
monstrent ostendant fideles amplitudinẽ

Expanded text:
praepara in corde tuo receptaculum sermonibus ejus, quo possis ad superna suspendi. Imponantur vero paxillis columnarum funes tentoriorum, ut sic expansa, atque in altum elata, pulchritudinem tabernaculi compleant. Commit lateque demonstrent. Ostendant fideles amplitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑ inspirationem dñs memoratur.¬
Grꝵ. uocauit eñ de. me .rii. ⁊c̃. Sepe si¬
mul t̾renis. ⁊ celestib substartus ꝑ an-¬
gelos loquit᷑ ds sicut hic cum ignem ra¬
bum q sociauit. atq alid suꝑius ali¬
ud inferius iunxit. qd̃ tunc solum agit᷑
signatur. Nam ꝑ succensum rubum

Expanded text:
minus memoratur. Vocavit eum de medio, etc. Saepe simul et terrenis et coelestibus substantiis per angelos loquitur Deus: sicut hic cum ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit. Quod tsignatur. Nam per succensum rubum
Abbreviated transcription (Latin):
mimditia ꝑ onem innecentia designat᷑.
asini gͥ pͥmegenita oue mutare est ĩmũ¬
de uite pͥmordia ad ĩnocentie simplicitarẽ
mert̾e. nt postqͣm illa pccor egit que ut im¬
munda dñs respuit ea tam agendo ꝓferat
que dei sacrificio munda imꝑonat.

Expanded text:
munditia, per ovem vero innocentia designatur. Asini vero primogenita ove mutare est immundae vitae primordia ad innocentiae simplicitatem convertere, ut, postquam illa peccator egit, quae ut immunda Dominus respuit, ea jam agendo proferat, quae in Dei sacrificio munda imponat.
Abbreviated transcription (Latin):
de reges ap̃ iudeos su¬
gine nasceretur. pͥmꝰ
enĩ in gente indeoꝵ rex
alienigena fuit hero
iuda in gentẽ uideorũ.

Expanded text:
dae reges apud Judaeos fuVirgine nasceretur. Primus enim in gente Judaeorum rex alienigena fuit. HeroJuda in gente Judaeorum.
Abbreviated transcription (Latin):
libaminib qi sacer
dotes dei expiant. Sũ¬
qui semel in auno sn¬
sc̃a sc̃orum cum san¬
guine uistimarum

Expanded text:
libaminibus, quasi veri sacerdotes expiant. Sumqui semel in anno Sancta sanctorum cum sanguine victimarum
Abbreviated transcription (Latin):
quousq uenirent ad
loca que colebant. S
ille sensus est ꝓbabi¬
lior ut credamꝰ sic ap¬
pellatam tunc fuisse

Expanded text:
quousque uenirent ad loca quae colebantur. uerum ille sensus est probabilior, ut credamus sic appellatam tunc fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
usu urte carnalis inherentes euelli ab ĩ¬
fimis nõ possunt nisi gradatim ducta p̃¬
syna montem ducti accepta lege mox
audiunt. sion concupisces rem ꝓxĩ tui.
uelante gr̃ã ꝑcussi maxillam alteram
uibentur p̾bere. Quta enim plus semꝑ
ira uindistam exigit qͣm iniuriam acci¬
pit. dum discunt mala non multiplici
reddere q̃nq disc̾¬
nerent ea ⁊ multi¶¬
plicata sponte to ¶ Hebreis i¬

Expanded text:
usui vitae carnalis inhaerentes, evelli ab infimis non possunt, nisi gradatim ducta prSinam montem ducti, accepta lege mox audiunt: Non concupisces rem proximi tui . elata gratia, percussa maxilla alteram jubentur praebere . Quia enim plus semper ira in vindicta exigit, quam injuria accepit, ut dum discunt mala non multiplicius reddere, quandoque discerent ea et multiplicata sponte tolerare.
Abbreviated transcription (Latin):
quetur ꝓte ad popłm ⁊ erit os tuũ
Tu autẽ eris euhuis que ad deum
pertinent. uirgam quoq hanc sume
in manu tua in qua facturus es sig¬
na. Abut moyses ⁊ reuersus est ad ie-¬
thro socerum suum. Dixitq ei uadam
⁊ reuertar adfres meos in egyptum
ut uideam si adhuc uinũt. Cui ait ie¬
thro. uade in pace. Dixit gͦ dñs ad moy¬
sen in madian. uade ⁊ ren̾tere in egyp¬
tum. Mortui enĩ sunt omĩs qͥ querebãt
aĩam tuam. Tulit
moyses uxorẽ ⁊ filio

Expanded text:
os tuum tu autem eris ei in his quae ad Deum pertinent virgam quoque hanc sume in manu tua in qua facturus es signa abiit Moses et reversus est ad Iethro cognatum suum dixitque ei vadam et revertar ad fratres meos in Aegyptum ut videam si adhuc vivunt cui ait Iethro vade in pace dixit ergo Dominus ad Mosen in Madian vade revertere in Aegyptum mortui sunt omnes qui quaerebant animam tuam tulit Moses uxorem et filio
Abbreviated transcription (Latin):
paulatim luce ⁊ post spacium diurne lõ¬
gitudinis inferiores ꝑtes subcunte fcm̃
est uesꝑe. sicut nũc usitato circuitu solis
solet fieri. fcm̃ est autẽ mane eadem suꝑ
fram redeunte. ⁊ alium diem inchoante̾
⁊ dies expletus est unus .xxiiii. horaꝵ. No
sa fuit. que post creata sydera aliqua luce
claruit. Decebat etiam ut dies a luce inci¬
peret.⁊ in mane seqñtis diei tenderet᷑. ut
oꝑa dei a luce inchoare ⁊ in lucercomple¬
ta esse significarentur.

Expanded text:
paulatim, et post spatium divinae longitudinis inferiores partes subeunte, factum est vespere, sicut nunc usitato circumitu solis solet fieri. Factum est autem mane eadem super terram redeunte, et alium diem inchoante, et dies expletus est unus viginti quatuor horsa fuit, quae post creata sidera aliqua luce claruit: decebat etiam ut dies a luce inciperent, et in mane sequentis diei tenderent, ut opera Dei a luce inchoata et in lucem completa esse significarentur.
Abbreviated transcription (Latin):
te diuisio lucis a tenebris distinetio intel
ugitiur rei iam formate ab informi appel¬
latio diei ⁊ noctis significatõ distributõ-
nis. qua sig̃catur nichil deũ mordinatũ
relinquere. nec ꝓfectus creaturaꝵ sine

Expanded text:
An divisio quidem lucis a tenebris, distinctio est jam rei formatae ab informi; appellatio vero diei et noctis, insinuatio distributionis est, qua significetur nihil Deum inordinatum relinquere,
Abbreviated transcription (Latin):
iiras ⁊ imꝑfectio ante qͣm formaret᷑ in
amorem conditoris. format᷑ enĩ cim ꝯũ¬
titur ad incõmutabile lumen u̾bi.
August̾. Fiat lux. Si corporalis lux fc̃a est
ñ possumus. qr nec luna erat nec erant

Expanded text:
icet et imperfectio antequam formaretur in amore Conditoris: formatur enim cum convertitur ad incommutabile lumen Verbi. « Fiat lux. » Si corporaliter lux facta estnon possumus, quia nec luna erat adhuc, nec
Abbreviated transcription (Latin):
Si autẽ pͥma die corꝑalis lux fcã est egru¬
e mundi ornatꝰ a luce in choatur unde ce¬
tera que creanda erant uiderent᷑  si antẽ
q̃ritur ubi fr̃a est cum abyssus omnem
t̾re altitudinem regeret. pater qr in illis
ꝑtib quas nunc islustrat solis diurna
lux. Nec mirũ lucem in aquis posse splen¬
dere. cum etiam nantaꝵ oꝑatione sepine
illustrent᷑ qui in ꝓfundo mersi misso ex
ore oleo aquas sibi sllustrant. q̃ młto rari-¬
dres qͣm surt medo fuere ir pͥncipio qr nõ¬
drum congregate in uno loco erant.

Expanded text:
Si autem primo die corporalis lux facta est, congrue mundi ornatus a luce inchoatur, unde caetera, quae creanda erant, videbantur. Si autem quaeritur, ubi est facta, cum abyssus omnem terrae altitudinem tegeret? patet quod in illis partibus, quas nunc illustrat solis diurna lux. Nec mirum lucem in aquis posse lucere, cum etiam nautarum operatione saepius illustrentur, qui in profundo mersi, misso ex ore oleo, aquas sibi illustrant: quae tunc multo rariores quam sint modo, fuere in principio, quia nondum congregatae in uno loco
Abbreviated transcription (Latin):
. Notandum qd̃ pͥ¬
mos pcc̃ores aqua di-¬
simiłr offend̾ant dm̃
ꝯcupiscĩa carnis. Sodo
ris dilunio ꝑierunt.
licet enim illi m̃surã
exced̾ent qͣi naturalit̾¬
pectabant Isti uͦ ccͣ na
turã. id̾o gͦuissimi sup¬
plicii exemplo ꝑierũt.

Expanded text:
. Notandum quia primos peccatores aqua disimiliter offenderant Deum concupiscentia carnis. Sodomris diluvio, perierunt. Licet enim illi mensuram excederent, quasi naturalitpeccabant; isti vero contra naturam: ideo gravissimi supplicii exemplo damnati
Abbreviated transcription (Latin):
Ore. Aqua fluminis
u̾titur in sangͥnem cui
hebreoꝵ pu̾os tradide¬
rant necandos ut auo¬
torib sceleris poculum
redderet sanguinis. ⁊
truorem posluti gurgi¬
tis quem parricidali
ratica ⁊ lubrica phy¬
losophoꝵ degniata st
que ꝑuulos sensu ⁊ in¬
telligentia deceꝑunt.
at ubi crux xp̃i lumẽ¬

Expanded text:
t. Aqua fluminis vertitur in sanguinem, cui aeorum pueros tradiderant necandos, ut auctoribus sceleris poculum redderet sanguinis: et cruorem polluti gurgtis, quem parricidali ratica et lubrica philosophorum dogmata sunt, quos parvulos sensu et intelligentia deceperunt: at ubi crux Christi lume
Abbreviated transcription (Latin):
in sangͥnem u̾sa mũ¬
danam sapĩam sig̃cat
guine piscis. mũdana
enĩ sap̃ĩa stultũ putat¬
dm̃ ꝓ hominib mori
huic quicũq adheserit

Expanded text:
in sanguinem versa mdanam sapientiam significat, guine piscis. Mundana enim sapientia stultum putao hominibus mori; huic ergo quicunque a
Abbreviated transcription (Latin):
qñ lux circũficisit eum. qui
paruulus: qr ñdum ꝑ natu¬
ram fidei etatem gtrebat. Unde
etiam adolescens legit᷑ dum
lapidantiũ stepħm uestim̃¬
ta seruabat. Flenit ioseph.
cecitas pauli fletus xp̃i est.
datur paulus. ꝑ quem xp̃c a
plurimis uidendus.¬

Expanded text:
quasi lux circumfulsit, qui parvulus, quia nondum maturam fidei aetatem gerebat. Unde etiam adolescens legitur, dum lapidantium Stephanum vestimenta servabat. Flevit Joseph; caecitas Pauli fletus est Christi; zatur Paulus, per quem a plurimis videndus
Abbreviated transcription (Latin):
stum gignat. ⁊ in iuuentite st̾ilis femina in senesticte pa-¬
riat. ut asina loquatur ⁊ hi. Dedit aũ naturis d̾s ut exhns
absconditas quoꝵdã suturoꝵ uł scõꝵ cãs quas peb con¬
ditis ñ inseruit. easq implet nõ oꝑe ꝓuidentie qͦnature
subsistunt ut sint. s quo iłlas administrat ut mlt. quas
ut uoluit ꝯdidit. Omĩa gͦ que ad grãm sig̃candam nõ na¬
turali motu rere s mirabiłr fcã sunt eoꝵ abscondite cau¬
se in deo fuerunt quoꝵ unũ erat qd̾ mulier fca est de lat̾e

Expanded text:
fructum gignat, et in juventute sterilis femina, in senectute pariat, ut asina loquatur, et hujusmodi. Dedit autem naturis, ut ex his absconditas quorumdam futurorum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque implet non opere providentiae, quo naturae subsistunt ut sint; sed quo illas administrat ut voluerit, quas ut voluit condidit . Omnium ergo quae ad gratiam significandam non naturali motu rerum, sed mirabiliter facta sunt, absconditae causae in Deo fuerunt; quorum unum erat, quod mulier facta est de latere
Abbreviated transcription (Latin):
sunt creare naturam. gͦ nec formare¬
costam in mulierem nec carnis supple¬
m̃tum in locum coste ñ qd̃ nich agãt¬
ut aliquid creet᷑ s ñ oĩno creatores sic̃
nec agricole segetum aut arboꝵ. Solus
d̾s .i. trinitas est creator. st̃a est gͦ semina a deo ⁊̃ si costa

Expanded text:
sunt creare naturam, ergo nec formarecostam in mulierem, nec carnis supplementum in loco costae: non quod nihut aliquid creetur, sed non ideo creatores sunt, sicut nec agricolae segetum vel arborum. Solus Deus, id est, Trinitas est creator. Facta est ergo femina a Deo, etiam si costa
Abbreviated transcription (Latin):
tis: missus est apħaone cc̃ ethyopes. Cũ¬
q sciret se ꝑ deserta serpentib plena ꝓfec¬
turũ tulit ybices .i. ciconias egyptiacas
Castra uͦ metaturꝰ ꝓferebat eas ut serpen¬
tes deuorarent ⁊ fugarent sic exercitꝰ secu¬
rus transibat noctem. Cum gͦ uenisset ad
ciuttatem qͣm expugnaturꝰ erat. adama¬
uit eũ ethiopum regina. ⁊ scd̃m ⁊dictum
cuutatem ei tradidit ⁊nupsit. In de est ꝙ
aaron ⁊maria uirgati sunt aduersus
moysen ꝓpter ethiopissam itxorem.
moysi satis disputauimꝰ in illo oꝑe ꝙ de
uita prĩarchaꝵ adu̾sus faustum scripsi¬
mus. irtrũ indoles in eo laudabilis fu̾it
dum sit. qd̾ sd̾o ñ uidetur qr nlłam adhͨ
legictimam potestatem gerebat. nec diui¬
nitꝰ acceptam nec humana sccietate or¬
um uideat᷑ moyses iam diuinitꝰ admoni¬
tꝰ qd̃ scriptura eo loco tacet hoc audere po¬
cuisse.
ppłoꝵ discordiam in se angulari lapide pa-¬
cificare studuit. qͥ iniuriam facit ⁊ recon¬

Expanded text:
tis, missus est a Pharaone contra Aethiopes. Cumque sciret per deserta serpentibus plena se profecturum, tulit ibides, id est ciconias Aegyptiacas, castraque metatus proferebat eas, ut serpentes devorarent et fugarent: sicque exercitus securus transigebat noctem. Cum ergo venisset ad civitatem quam expugnaturus erat, adamavit eum Aethiopum regina, et secundum condictum, civitatem ei tradidit, et nupsit: inde est quod Aaron et Maria jurgati sunt adversus Mosen propter Aethiopissam uxorem.Mosi satis disputavimus in illo opere, quod de vita patriarcharum adversus Faustum scripsitur utrum indoles in eo laudabilis fueritdum sit: quod ideo non videtur, quia nullam adhuc legitimam potestatem gerebat, nec acceptam divinitus, nec humana societate orum videatur Moyses, jam divinitus admonitus; quod Scriptura eo loco tacet, hoc audere potuisse. populorum discordiam in se angulari lapide pacificare studuit. Qui injuriam fecit et recon
Abbreviated transcription (Latin):
Drimũ f̾ceptium de colendo ino di
Mion erunt tͥ dii alii p̃ter me pͥma plaga
aqua in sanguinem u̾sa Comꝑa pͥmũ
pceptum pͥme plage. Aqua de qua genan¬
turi omĩa sigtat unũ deum ex quo omea
danguis carnem mortalem. Aqua gͥuer¬
sa est in sangͥnem. qr cõmutauerunt
głam dei incorruptibslis in similitude¬
nem ymaginis corruptibilis hominis.⁊
hec quidem ꝯmutatõ fit ĩ corde impioꝵ.¬

Expanded text:
rimum praeceptum de colendo uno Deo: Non erunt tibi dii alii praeter me: prima plaga, aqua in sanguinem versa. Compara primum praeceptum primae plagae: aqua, de qua generantur omnia, significat unum Deum, ex quo omnia; sanguis, carnem mortalem. Aqua ergo versa est in sanguinem, quia commutaverunt gloriam Dei incorruptibilis in similitudinem imaginis corruptibilis hominis, et haec quidem commutatio fit in corde impio
Abbreviated transcription (Latin):
as bonoꝵ deo offerimꝰ cum bonum qd̃ agi¬
mus totum diuine gr̃e tribuentes ⁊ toto
corde ꝓfitentes qõ nec initiũ bone actõis
aut cogitationis nisi a dño possumꝰ habere.
Mala uͨ semꝑ a nob̾ diabolo instigante et

Expanded text:
as bonorum Deo offerimus, cum bonum quod agimus, totum divinae gratiae tribuentes, et toto corde profitentes quod nec initium bonae actionis vel cogitationis nisi a Domino possumus habere; mala vero semper a nobis diabolo instigante et
Abbreviated transcription (Latin):
cha. Introgat dñs
chaym nõ ignarꝰ
ut discat s ui dex
ut puniat. usq
hodie uidei cum
ꝑscripturas eos
Mendax chaym ig

Expanded text:
a. Interrogat Dominus Cain, non ignarus ut discat, sed judex ut puniat. Usque hodie Judaei, cum per Scripturas eos Mendax Cain ig
Abbreviated transcription (Latin):
reseleel file huri filii hur de tͥbu iuda dño ꝑ moy malini fmudis¬
sen ubente compleu̾at iuncto sibi sccio ooliab filio achisamech
te tribu dan. qui ⁊ ip̃e artifex lignors̃ egregius fuit ⁊ polimitari

Expanded text:
eseleel filius Uri filii Hur de tribu Juda, Domino per Mosen jubente, compleverat, juncto sibi socio Ooliab filio Ahisamach de tribu Dan: qui et ipse artifex lignorum egregius fuit, et polymitari
Abbreviated transcription (Latin):
Ita qͥuideos uisi¬
bili morte punt¬
eis auferret qͥbz
obligati sunt pp̃
reatum occisi xp̃i
qr miserias ⁊ dis¬
ꝑsiones eoꝵ leui¬
garet quas pati¬

Expanded text:
Ita qui Judaeos visibili morte punieis auferret, quibus obligati sunt propter reatum occisi Christi, quia miserias et dispersiones eorum leviaret quas pati
Abbreviated transcription (Latin):
nalat moyses ⁊ aa¬
ron ⁊tradicebat pħa¬
o dicens slon eatis
longiꝰ. Nolebat ad locũ
signoꝵ ꝑuenire filioᷤ
isił ut possent terrii
num descendit. t̾cia
qua resurrexit. Ideo in
die t̾cia antecedebat e¬
os ꝑ diem in colump¬
na nubis. ꝑ noctem ĩ
columpna ignis. Ne

Expanded text:
nabant Moses et Aaron, et contradicebat Pharao dicens: Non eatis longius. Nolebat ad locum signorum pervenire filios Israel, ut possent tertii num descendit; tertia, qua resurrexit: ideo in tertia die antecedebat eos per diem in columna nubis; per noctem vero, in columna ignis. N
Abbreviated transcription (Latin):
DR. uideamꝰ quis sit
castroꝵ lecꝰ ad quẽ ue-¬
uitur de ramesse. uene¬
runt in socoth qd̃ int̾¬
p̃tat᷑ tab̾nacła. Cum
gͦ relinquens egyptũ
discusseris tineas to¬
tiꝰ corruptele ⁊ uicioꝵ
incitamenta reiec̾is
hitabis in tab̾naculis
liari s suꝑuestiri. ħita¬
tio aũ tab̾nacłoꝵ ex¬
peclitum indicat ẽẽ eũ
qui festinat ad dm̃. d
nec in hoc standum est
Mtuenda sunt etiam
noctem in columpna

Expanded text:
. Videamus quis sit castrorum locus ad quem venitur. De Ramesse venerunt in Socoth, quod interpretatur tabernacula. Cum ergo, relinquens Aegyptum, discusseris tineas totius corruptelae, et vitiorum incitamenta rejeceris, habitabis in tabernaculis, liari sed supervestiri. Habitatio autem tabernaculorum expeditum indicat esse eum qui festinat ad Deum. Sed nec in hoc standum est: movenda sunt etiam em in columna
Abbreviated transcription (Latin):
bertas fidei larga pietate redundat. uii.¬
bant᷑ de stipula que pͥoꝵ pulchrͥtudi¬
nem denorauerunt. Narrain ziectoribz sompnium. ⁊ ne¬
mo est qui edisserat. Redit ioseph. sompnium regis unũ
est. que fcũrus est d̾s ostendit pharaoni. septem boues pul¬
demq nim sompnii ꝯphendunt. Septem quoqi boues ten¬
es auq: macilerte q ceascenderunt post eas ⁊ uii. spice tenu¬
es ⁊ uento urente ꝑcusse .uii. anni sunt future famis qͥ hoc
ordine ⁊plebunt᷑. Ecce .uii. ann uenient fertilitatis magne
in uniu̾sa t̾ra egypti. quos sequentur .uii. alii ann tante
sterilitatis. ut obliuiont cuncta tradatur retro habundantia.
Consum ptura est enĩ fames omẽm t̾ram ⁊ ubertatis magni
tudinem ꝑditura est inopie magnitudo. Qd̾ aũ udisti scĩo
ad eandem rem ꝑtinet sompniũ firmitatis indiciũ est. eo ꝙ
fiat sermo dñi ⁊ uelcciꝰ impleatur. Nunc gͦ puideat uirum

Expanded text:
dei larga pietate redundat. ntur stipula quae priorum pulchritudinem devorarunt narravi coniectoribus somnium et nemo est qui edisserat respondit Ioseph somnium regis unum est quae facturus est Deus ostendit Pharaoni septem boves puldemque vim somnii conprehendunt septem quoque boves tenues atque macilentae quae ascenderunt post eas et septem spicae tenues et vento urentei. Sequitur: Ecce anni septem venient fertilitatis magnae in universa terra Aegypti quos sequentur septem anni alii tantae sterilitatis, ut cuncta oblivioni tradatur retro abundantia, consutudinem perditura est inopie magnitudo. Quod autem vidisti secundo ad eandem rem pertinens somnium: firmitatis judicium est: eo quod fiat serm