comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
impedierit: quarta die ab ipsa natiuitare
missa de scõ ioħe cantet᷑ : nisi forte & hoc
ipsũ aliqua de p̃dictis causis impediat. Si
uͦ prima die post sollemnitatẽ de ipsa
natiuitate in conuentu dicta fuerit. qͣrta
die ab ipsa natiuitate missa in ouentu
ꝓ defunctis dicat᷑: nisi forte in eadẽ sep¬
timana ante ipsã natiuitatẽ dicta fue¬
rit: uł forte in ipsa quarta. dies fuerit
dñicus. Qd̃ si in eadẽ septimana ante
ipsã natiuitatẽ dicta fuerit: missa ite¬
rum de scõ ioħe in ipsa quarta die dica¬
tur: nisi forte in ipsa. feria scd̃a euen̾it.
Qd̾ si feria scd̃a fuerit: missa ꝓ defunctis
dicat᷑ : quȩ tam̃ non cantet᷑. nisi ꝑriꝰ de
octauis semel cantatũ fuerit. ¶ Infra
ł septima die ab eorundẽ scõꝵ sollemni¬
tate similit̾ obseruet᷑ ut missa de eisde
apłis cantet᷑ : nisi forre aliqͣ de p̾dictis
causis illud ꝓhibeat. Reliquis uͦ dieb
cantent᷑. Fotandũ sane in his octauis
quia in comemoratione scĩ pauli dicto

Expanded text:
quarta die ab ipsa Nativitate missa de sancto Joanne cantetur, nisi forte et hoc ipsum aliqua de praedictis causis impediat. Si vero prima die post solemnitatem de ipsa Nativitate missa in conventu dicta fuerit, quarta die ab ipsa Nativitate, missa in conventu pro defunctis dicatur nisi forte in eadem septimana ante ipsam Nativitatem dicta fuerit, vel forte ipsa quarta die, dies fuerit Dominicus. Quod si in eadem septimana ante ipsam Nativitatem dicta fuerit, missa iterum de sancto Joanne in ipsa quarta die dicatur: nisi forte in ipsa feria secunda evenerit. Quod si feria secunda fuerit, missa pro defunctis dicatur. Quae tamen non cantetur, nisi prius de oetavis semel cantatum fuerit. Infra vevel septima die ab eorumdem solemnitate similiter observetur: ut missa de eisdem apostolis cantetur, nisi forte aliqua de praedictis causis illud prohibeat. Reliquis vero diebcantantur. Notandum sane in his Octavis, quia in commemoratione sancti Pauli dicto
Abbreviated transcription (Latin):
des & ad uesꝑas. post cõmemorationẽ de
octauis. fiet cõmemoratio de dñica. Cum
aut̾ in octauis scĩ laurentii hȩc ipsa dm̃ca
euem̾it: totũ de dñica dicat᷑: & ad laudes
fiat in pͥmis cõmemoratio de octauis: dem̃
de scõ laurentio: post. de sco mammete
Alissa matutinalis erit de dñica post cuiꝰ
collectã colła de octauis dicet᷑: deinde de
sc̃o laurentio: post. de scõ mammete. Ma¬
ior missa erit de octauis. ¶ Infra octauas
natiuitatis sc̃ĩ ioħis baptist̾ȩ. pͥma die post
sollemnitatẽ de ipsa natiuitate missa in

Expanded text:
des et ad Vesperas post commemorationem de octava, fiet commemoratio de Dominica. Cum autem in octava sancti Laurentii haec ipsa Dominica evenerit, totum de Dominica dicatur, et ad Laudes fiat inprimis commemoratio de octava, deinde de sancto Laurentio, post de sancto Mammete. Missa matutinalis erit de Dominica: post cujus Collectam Collecta de Octava dicetur, deinde de sancto Laurentio; post de sancto Mammete. Major missa erit de octava. Infra octavam Nativitatis sancti Joannis Baptistae: prima die post solemnitatem, de ip
Abbreviated transcription (Latin):
añicalium: uł si aliud aliquid de aliqua
festiuitate fuerit legendũ. qualibet die.
Pruma g̃ aliũca septuagesimȩ. lecta in refe¬
torio omelia. uel alio aliquo de aliqua
festiuitate si adest. ut dictũ ẽ: incipiat᷑
lectio genesis. uel alioꝵ libroꝵ ut diximꝰ
ibi ubi cantor lectiones uigiliarũ usq
Ad qͣdragesimã debere finiri p̃uiderit.

Expanded text:
nicalium: vel si aliud aliquid de aliqua festivitate fuerit legendum qualibet die. Prima igitur Dominica Septuagesimae, lecta in Refectorio homilia vel alio aliquo de aliqua festivitate si adest ut dictum est, incipiatur lectio Genesis, vel aliorum librorum, ut diximus, ibi ubi cantor lectiones vigiliarum usque ad quadragesimam debere finire praeviderit.
Abbreviated transcription (Latin):
an eria iiii. in capite ierunii dicta pͥma
exeant in claustrũ: & altaris ministri
ut in cet̾is dieb se ad celebrandã missã
p̃parent. Tunc sac̃dote alba cum stola.¬
pulo induto. signo q pulsato: fr̃s in
claustro se discalcient. atq in eodẽ cal¬
ciam̃ta dimittentes loco. eccłiã intrent:
& in ordine suo u̾sis uultib ad altare.
stent. Altaris itaq ebdomadarii in uesti¬
ario se discalciantes: in chorũ ueniant.
Post hȩc cantor incipiat antiphonã: exur¬
ge dñe. Quã dũ incipit. u̾tant uultꝰ ad

Expanded text:
ii dicta Prima exeant fratres in claustrum, et altaris ministri ut caeteris diebus se ad celebrandam missam praeparent. Tunc sacerdote alba etpulo induto, signoque pulsato fratres in claustro se discalceent, atque in eodem calceamenta dimittentes loco ecclesiam intrent, et in ordine suo versis vultibus ad altare stent. Altaris itaque hebdomadarii in vestiario se discalceantes in chorum veniant. Post haec cantor incipiat Antiphonam, Exsurge, quam dum incipit
Abbreviated transcription (Latin):
& pat̾ nr̃ͥ & ne nos inducas. atq totus
psalmꝰ ãs misereat᷑ nr̃i: cũ gła patͥ. Uersꝰ:
Dostea surgant: & stent uersis uultib ad
altare usq ad int̾itũ misse. Postꝗͣ gͦ abbas
accepta a secretario stola & pastorali iuir¬
ga in p̃sbiterio u̾so uultu add aquilonẽ
bñdixerit cineres. antea in ipso p̃sbiterio
a secretario positos. atq aqua bñdicta
eos asꝑserit: cantet᷑ antipħa exaudi nos dñe
& aliȩ ut in libris habent᷑. Exaudi nos dñe
incepta: abbas stola deposita. ueniens ante
gradũ. & sub illo flexis genibͥ ab ebdoma¬
dario missȩ priꝰ ipse sacros accipiat cmñes.
Quib acceptis: erigens se. resumpta stola
stet supͣ gradũ: & u̾sus ad chorũ suꝑ sin¬
guloꝵ capita mittat cineres bñdictos. in¬
cipiens a ministris altaris: omnib flecten¬
tib genua in terra. Eẜ dũ mittunt᷑ : sede¬
at qui uoluerit. Si tam̃ cong̾gatio maior
fuerit: scđ̾m dispositionẽ abbatis ꝑ diu̾sa

Expanded text:
et Pater noster, et ne nos inducas, atque totus psalmus Deus misereatur cum Gloria Patri. Versus, Postea surgant et stent versis vultibus ad altare usque ad introitum missae. Postquam ergo abbas accepta a secretario stola et pastorali virga in presbyterio verso vultu ad Aquilonem benedixerit cineres antea in ipso presbyterio a secretario positos, atque aqua eos benedicta asperserit, cantetur Antiphona, Exaudi nos, Domine, et aliae ut in libris habentur. Exaudi nos, Domine incoepta: abbas, stola deposita, veniens ante gradum et sub illo flexis genibus, ab Hebdomadario missae prius sacros accipiat cineres. Quibus acceptis erigens se, resumpta stola stet supra gradum; et versus ad chorum, super singulorum capita mittat cineres benedictos, incipiens a ministris altaris, omnibus flectentibus genua in terra. Et dum mittuntur, sedeat qui voluerit. Si tamen congregatio major fuerit, secundum dispositionem abb
Abbreviated transcription (Latin):
ut᷑q choro simul decantet᷑: s & in fine
p̃dictoꝵ tractuũ ambo chori simul can¬
cantet. Non est aut̃ consuetudo ut pͥuia.¬
tis dieb extra qͣdragesimã dicat᷑ tractus:
exceptis sabbatis .iiii. tempoꝵ. & iugilia
pentecostes. & missis defuctoꝵ ỹcipus
& pͥuatis: s nec in matutinalib missis
dñico die. tam intͣ quadragesimã qͣ ex

Expanded text:
 ab utroque choro simul decantetur; sed et in fine praedictorum Tractuum, ambo chori simul cant conventus cantet. Non est autem consuetudo ut privatis diebus extra Quadragesimam dicatur Tractus, exceptis Sabbatis Quatuor Temporum, et Vigiliis Pentecostes et missis defunctorum praecipuis et privatis; sed nec in matutinalibus missis Dominico die tam infra Quadragesimam quam extra:
Abbreviated transcription (Latin):
in eccłia utimͣ tractatib scĩ augustini
suꝑ psalmos: usq ad dñicam qua ieremi¬
as inchoat᷑. Si uͦ dñica septuagesimȩ eue¬
nerit purificatio sc̃ȩ mariȩ. fr̃a scda in¬
choet᷑ hystoria ad iugilias: uidelicet liber
grueseos. cũ p̾fatione & responsoriis. in pͥn¬
cipio ds: & seq̃nti añica dicant᷑ lectioneᷤ
a uigilias. tulit gͦ dñs lõiẽ. De tͣctib .xii.

Expanded text:
us utimur tractatibus sancti Augustini super Psalmos usque ad Dominicam qua Hieremias inchoatur. Si vero Dominica Septuagesimae, evenerit, Purificatio sanctae Mariae, feria secunda inchoetur historia ad Vigilias, videlicet liber Geneseos cum Praefatione et Responsoriis, In principio Deus: et sequenti Dominica dicantur Lectiones ad Vigilias, Tulit ergo Dominus hominem. CAPUT XII
Abbreviated transcription (Latin):
nia dñi: donec canant᷑ responsoria dñe
ne in ira tua. Qd̃ si tempꝰ a circũcisione
usq ad septuagesimã breue fuerit: nor
solum in eccłia s etiã in refectorio legant᷑
epłȩ pauli. Quod fiet: scđm qͦd cantor
Collecta. corda nr̃a: & post. d̾s qui salmiꝰ
ȩt̾nȩ. & ceterȩ usitatȩ. Ꝙ sciendũ qđ coll̃a
concede nos famulos. int̾ usitatas non re¬
putat᷑: quȩ etiã a uigilia natiuitatis dñi
usq in crastinũ epyphaniȩ int̾mittenda ẽ.
Epła: apparuit benignitas. Eugłm: de¬
functo herode. Qd̃ si uigilia epẏphaniȩ
in dñica euenerit: hȩc supͣscripta missa
& notandũ quia cum hc ugila in auea¬

Expanded text:
nia Domini, donec canantur Responsoria Domine, ne in ira tua. Quod si tempus a Circumcisione usque ad Septuagesimam breve fuerit, non solum in ecclesia, sed etiam in refectorio legantur Epistolae Pauli; quod fiet secundum quod cantor Collecta, Corda nostra: et post, Deus qui salutis et caeterae usitatae. Et sciendum quod Collecta, Concede nos famulos inter usitatas non reputatur: quae etiam a Vigilia Nativitatis Domini usque in crastinum Epiphaniae intermittenda est. Epistola, Apparuit benignitas: Evangelium, Defuncto Herode. Quod si Vigilia Epiphaniae in Dominica evenerit, haec suprascripta missa Et notandum quia cum haec Vigilia in
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ si festuntas duodecĩ lectionũ int̾uen̾it:
post festiuitatẽ nichilominꝰ hȩc his quib
attitulata sunt dieb dicant᷑. Similiter
fiat post octauas assumptionis sc̃ȩ mariȩ
canit᷑. ultimȩ lectiones & ultimȩ antiphȩ
si necesse ẽ repetant᷑: & cũ quat᷑ canitur.
ultima antiphona repetit᷑. De septuagesi
in septuagesima & sexagesima: tam
dom̃inicis dieb ꝗͣ pͥuatis. Hoc tempore
a septuagesima scilicet usq ad dñicam
qua libri diuidunt᷑. pars genesis ad ui¬
gilias legatur: ea quȩ uigiliarũ lectioni
bꝑtotum hoc tẽpus ad arbitriũ cantoris
dulenient̾ sufficere possit. Reliqͣ uͦ pars
siqͥd abhis uigiliis residuũ est: alu ꝙ libri
qui secunt᷑. usq ad libros regũ in refecto.¬
rio legant᷑. U̾bi hoc sollicite ꝓuideat᷑: ut
aute dñicam qua canit᷑ officiũ uidica me

Expanded text:
Quod si festivitas duodecim Lectionum intervenerit, Quod si festivitas duodecim Lectionum intervenerit, post festivitatem nihilominus haec his quibus attitulata sunt diebus dicantur. Similiter fiat post Octavas Assumptionis sanctae Mariacanitur: ultimae Lectiones et ultimae Antiphonae, si necesse est, repetuntur: et cum quater canitur, ultima Antiphona repetitur. CAPUT XI. De in Septuagesima et Sexagesima tam Dominicis diebus quam privatis hoc tempore. A Septuagesima scilicet usque ad Dominicam qua libri dividuntur: pars Genesis ad Vigilias legatur ea, quae Vigiliarum lectionibus per totum hoc tempus ad arbitrium cantoris convenienter sufficere possit. Reliqua vero pars si quid ab his Vigiliis residuum est, aliique libri qui sequuntur usque ad libros Regum in Refectorio legantur. Ubi hoc sollicite provideatur ut ante Dominicam qua canitur officium, Judica me
Abbreviated transcription (Latin):
dicantur responsoria. dñe ne inira tua:
ut inueniunt᷑ in antiphonario. Antipho¬
nȩ uͦ de dñica ad nocturnos. & pͥuatis
dieb ad primũ nocturnũ usq ad pa¬
scha dicant᷑: & ad uesꝑas suꝑ psalmos
usq ad cenã dñi: & ab octauis penteco¬
stes usq ad natiuitatẽ dñi. Quȩ uͦ pri¬
uatis dieb scdo nocturno attitulantur:
tantũ in quadragesima dicant᷑. Alleliua
ab octauis pentecostes: usq ad quadra¬
gesimã. Inuitatoria pͥuatis dieb attitu¬
lata.usq ad passionẽ dñi: & a kalendis
nouembris usq ad aduentũ. Parua re¬
sponsoria ad nocturnos : ab octauis pen¬
recostes usq ad kalendas nouẽbris Par-¬
ua responsoria ad laudes & ad uesꝑas.
usq ad quadragesimã: & ab octauis pen-¬
tecostes usq in aduentu. Antiphonȩ ad
laudes suꝑ psalmos. ad primã. ad terciã.¬
ad sextã & nonã. usq ad dñicã in palmis:
& ab octauis pentecostes usq ad aduentũ.

Expanded text:
dicantur Responsoria, Domine, ne in ira tua, ut inveniuntur in Antiphonario. Antiphonae vero de Dominica ad Nocturnos et privatis diebus ad primum Nocturnum usque ad Pascha dicantur, et ad Vesperas super Psalmos usque ad Coenam Domini, et ab Octava Pentecostes usque ad Nativitatem Domini. Quae vero privatis diebus secundo Nocturno attitulantur, tantum in Quadragesima dicantur. Alleluia vero ab Octava Pentecostes usque ad Quadragesimam. Invitatoria privatis diebus attitulata usque ad Passionem Domini, et a Kalendis Novembris usque ad Adventum. Parva Responsoria ad Nocturnos, ab Octava Pentecostes usque ad Kalendas Novembris. Parva Responsoria ad Laudes et ad Vesperausque ad Quadragesimam, et ab Octava Pentecostes usque ad Adventum. Antiphonae ad Laudes super Psalmos ad Primam, ad Tertiam, Sextam et Nonam usque ad Dominicam in Palmis: et ab Octava Pentecostes usque ad Adventum.
Abbreviated transcription (Latin):
de duab collectis in una septimana di
collecta. feria qͥnta incipiendã. diximꝰ ob¬
seruandũ:ͥ si ob p̃sentẽ defunctã. uł duo¬
decĩ lectionũ sollemnitatẽ. uł cõmemora¬
tionẽ alicuiꝰ scĩ qui ꝓprietatẽ ht in gͣdlali
feria qͥnta uenientẽ. id impeditũ fueryt
pͥma die quã post illã feriã qͥntã anteᷤ
dñicam. ab huiꝰmodi expeditã eantor inue¬
nerit. totũ ꝑsoluat. Qd̾ si etĩ feria sexta
aliqͦ hoꝵ occupata fuerit: tẽ quide sabbo
dñicalis missa canat᷑. Itaq quinta se a r¬
sexta uł sabbo. ubi priꝰ uacuũ i ꝓpͥetate¬

Expanded text:
de duabus Collectis in una septimana dicde secunda Collecta feria quinta incipienda diximus observandum: si ob praesentem defunctum vel duodecim lectionum solemnitatem, vel commemorationem alicujus sancti, qui proprietatem habet in graduali feria quinta venientem, id impeditum fuerit prima die quam, post illam feriam quintam ante Dominicam ab hujusmodi expeditam, cantor invenerit totum persolvat. Quod si etiam feria sexta aliquo horum occupata fuerit tunc quidem Sabbato Dominicalis missa canatur. Itaque feria quinta vel sexta, vel Sabbato ubi prius vacuum a p
Abbreviated transcription (Latin):
tauis scõꝵ. Ad uesꝑas suꝑ psalmos dicat᷑
un⁊ antiphona de confessore: cognouit
eũ dr̃s. s anitulũ uͦ & deinceps usq ad
finẽ: de octauis dñicȩ natiuitatis. Com¬
memoratio f̃iat in pͥmis de scõ siluestro:
simam ad uigilias legendũ sit. uiii.¬
st circũcisionẽ dñi priuatis dieb
tesant᷑ epłȩ pauli ad uigilias usq aõ

Expanded text:
tava sanctorum. Ad Vesperas super Psalmos dicatur una Antiphona de confessore, id est Cognovit eum Dominus: Capitulum vero et deinceps usque ad finem, de Octava Dominicae Nativitatis. Commemoratio fiat in primis de sancto Silvestro, simam ad Vigilias sit legendum. Post Circumcisionem Domini privatis diebus legantur Epistolae Pauli ad Vigilia
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ conuentus est in labore. ⁊ ad sepeliendum
mortuum ñ tenetur occurrere. minor cam¬
pana bis tm̃ pulsetur. Sacerdos uͦ cui can¬
tor iniunx̾ĩt. habens stolam suꝑ eucullam
et cet̃i quos ipse preuidit. cum eruce ⁊ aqͣ
benedicta. ⁊ igne in absconsa ⁊ thuribulo. or¬
dinati more solito compleant offitium plu¬
ne: scilicet non cantando. nisi forte abbati in¬
sum fu̾it. ꝓ reu̾entia ꝑsone debere cantari.
Quo expleto: sicut mos ẽ. efferatur ad tu¬
mulum. Quo tumulato: si cantor uid̾it
expedire interrumpat psalmodiam. ⁊ di¬
cat Reqͥem et̾nam. D de chorus angłoꝵ.
Postea elem̃tissime. Quo finito: sacerdos ex¬
pleta colła quam dicit. dicat alte. Pat̾ nrͣ.
deunde ⁊ ne nos. Reqͥem et̾nam. Aporta infe¬
discedant. Ab hoc obsequio. possunt rena¬
uere infirmi.⁊ manuti. ⁊ qui heuersis of¬
sitiis deputat sunt: cum necesse fuerit.
Et sciendum quod prb̃r & om̃s religiosi

Expanded text:
 conventus est in labore, ad sepeliendum mortuum non tenetur occurrere; minor campana bis tantum pulsetur. Sacerdos vero cui cantor injunxerit, habens stolam super cucullam, et caeteri quos ipse providerit, cum cruce et aqua benedicta, et igne in absconsa, et thuribulo, ordinati more solito, compleant officium plane, scilicet non cantando, nisi forte abbati visum fuerit pro reverentia personae debere cantari. Quo expleto, sicut mos est, efferatur ad tumulum. Quo tumulato, si cantor viderit expedire, interrumpat psalmodiam et dicat Requiem aeternam, deinde Chorus angelorum, postea Clementissime. Quo finito, sacerdos, expleta Collecta quam dicit, dicat alte Pater noster, deinde Et ne nos: Requiem aeternam: A porta infediscedant. Ab hoc obsequio possunt remanere infirmi et minuti, et qui diversis officiis deputati sunt, cum necesse fuerit. Et sciendum
Abbreviated transcription (Latin):
causa sponte confessa uł clamore
batum si possit concorditer fieri: dif¬
finiatur. Si aut̃ ꝓ capacitate sensus u¬
nuscuiusq quod sepe accidit inter
se dissenserint. pater cisterciensis mo¬
nasterii. quatuor abbatib ad hoc ido¬
neis. hanc diffinire precipiat: ⁊ quod
onstituimus nequis contra insti¬
tuta ordinis nr̃i pͥuilegium face¬
re p̾sumat: s quod disposuerunt añ

Expanded text:
causa sponte confessa vel clamorebatum, si possit concorditer fieri, definiatur; si autem pro capacitate sensus uniuscujusque, quod saepe accidit, inter se dissenserint, Pater Cisterciensis monasterii quatuor abbatibus ad hoc idoneis hanc definire praecipiat, et quod vilegiis. Constituimus ne quis contra instituta ordinis nostri privilegium facere praesumat; sed quod disposuerunt an
Abbreviated transcription (Latin):
die. in colla. De uigilia pentecostes. xxx.¬
Nͥ uigilia pentecostes uacant frẽs lectiont
a tercia usq ad sextã: & cantant missas
q uoluerint: ñ tam̃ de uigilia. Ante no¬
nam celebrat᷑ officiũ: & cetera ut in
uigilia paschȩ agunt᷑ : excepto qđ nec igniᷤᷤ
nec cereus bñdicit᷑ & excepto qđ signũ
ad kyrieleyson missȩ sonatur: & qđ agnꝰ

Expanded text:
ilia Pentecostes. In Vigilia Pentecostes vacent fratres lectioni a Tertia usque ad Sextam, et cantent missas qui voluerint: non tamen de Vigilia. Ante Nonam celebratur officium, et caetera ut in Vigilia Paschae aguntur, excepto quod nec ignis nec cereus benedicitur, et excepto quod signum ad Kyrie eleison missae non sonatur; et quod Agnus
Abbreviated transcription (Latin):
dicto accendant᷑. & abbas cũ plenario
ministroꝵ officio ad altare accediat: ac
solitã orationẽ deinde confessionẽ faciat.
Iloq hẏmnũ gła in excelsis do ꝓnunti¬
ante. ac cantore & in terra pax hominib
ꝓsequente: campana pulsetur quousꝙ
dicat᷑ dñe ds rex cęlestis. In hac die nulla
missa pͥuata ab aliquo ẽ cticenda. Ad
dicat oremꝰ post dñs uobiscũ. Quod si
cantor ꝑspexerit tempꝰ diei ñ sufficere
ut lumine diei omnia impleant᷑: ꝓcuret
ut aliquantulũ minꝰ morose ꝗͣ aliis dieb
uesꝑtinales laudes psallant᷑. Dost refecti¬
onem uͦ : more soliro faciant mandatũ.

Expanded text:
dicto accendantur, et abbas cum plenario dicto accendantur, et abbas cum plenario ministrorum officio ad altare accedat, ac solitam orationem, deinde confessionem faciat. Illoque hymnum Gloria in excelsis pronuntiante, ac cantore pax hominibus prosequente, campana pulsetur, quousque dicatur Domine Deus, rex coelestis. In hac die nulla missa privata ab aliquo est dicenda. Ad dicat Oremus post Dominus vobiscum. Quod si cantor perspexerit tempus diei non sufficere ut lumine diei omnia impleantur, procuret ut aliquantulum minus morose quam aliis diebus vespertinales Laudes psallantur. Post refectionem more solito faciant Mandatum.
Abbreviated transcription (Latin):
ones cũ collectis & tractib uti in codicib
constant ordinate ꝑsoluant. E sciendr̃
est: quia ordo fratrũ has lectiones legen¬
tiũ. incipit᷑ a priorib. In sabbatis uͦ .iiiͦiͦ.
tẽporũ: a iuniorib. In quib tam̃ a canto¬
re considerandũ est : ut hi qui legunt.
scđm regulã possint edificare audiente.
Lectionib uͦ. cantu ꝙ atq collectis cele¬
bratis: abbas regressus in uestiariũ. ca¬
sulam ibidẽ relinquat: & sic in locũ suũ
eat. Quo ab altari descendente: letania
dicatur a duob fr̃ib ante gradũ p̃sbit̾ii:
utroq choro sunul respondente. Cum
aut̃ uentũ fuerit ad illũ locũ. peccatores
te rogamꝰ audi nos: abbas & ministri ue¬
stiariũ ingressi. ad missã se p̃parent. Cau¬
tore itaq ueĩ succentore si inuitatoriũ in
choro eius fu̾it. post letaniã sollemnit᷑
nerpiente kyrielesson: tres lampades
ue candelȩ circa altare de igne bñ¬

Expanded text:
ones cum Collectis et Tractibus, uti in codicibus ones cum Collectis et Tractibus, uti in codicibus constant, ordinate persolvant. Et sciendum est quia ordo fratrum has lectiones legentium incipitur a prioribus, in Sabbatis vero Quatuor Temporum a minoribus. In quibus tamen a cantore considerandum est, ut hi qui legunt secundum Regulam possint aedificare audientes. Lectionibus vero cantuque atque Collectis celebratis, abbas regressus ad vestiarium, casulam ibidem relinquat, et sic in locum suum eat. Quo ab altari discedente Letania dicatur a duobus fratribus ante gradum presbyterii, utroque choro simul respondente. Cum autem ventum fuerit ad illum locum, Peccatores te rogamus, audi nos, abbas et ministri vestiarium ingressi ad missam se praeparent. Cantore itaque vel succentore, si Invitatorium in choro ejus fuerit, post Letaniam solemniter incipiente Kyrie eleison: tres lampades et duae candelae circa altare de igne bene
Abbreviated transcription (Latin):
uesꝑtinũ: cantor quinq grana incensi
crucẽ formando in eũ imprimere euret.
Ubi uͦ idem leuita hoc ꝓmpserit. rutilans
ignis accendit: lumen de manu subdiaco¬
ni sumens. cereũ flammascere faciat. De¬
inde subdiaconꝰ candela extincta: eat
in locũ suũ. Cereus aut̃ ardeat usq post
cõpletoriũ in crastinũ: in loco ubi bene¬
dictus fuit usq ad diem ascensionis per¬
mansurus. Benedictione gͦ consummata:
sequat᷑ lectio in pͥncipio creauit d̾s cęlũ
& terrã: & ceterȩ. sine titulo. Leuita qͦq
stolã deponat : & cũ manipulo in locũ
suũ reu̾tatur. Ꝙ sciendũ qđ patella cũ
p̃dictis carbonib non fit de p̾sbiterio
efferenda. donec cereus accendat᷑: ut si
forte candela accensa extincta fuerit : de
eisdẽ carbonib possit reaccendi. Abbas rͦ
casula inditus. iã inchoata lectione. in
faciat. Tunc etiã chori habeant uultus
suos ad inuicẽ uersos. Reliquas aut̃ lecti¬

Expanded text:
vespertinum: cantor quinque grana incensi vespertinum: cantor quinque grana incensi crucem formando in cum imprimere curet. Ubi vero idem levita hoc prompserit rutilans ignis accendit, lumen de manu Subdiaconi sumens cereum flammescere faciat. Deinde subdiaconus candela exstincta eat in locum suum. Cereus autem ardeat usque post completorium in crastinum, in loco ubi benedictus fuit, usque ad diem Ascensionis Domini permansurus. Benedictione ergo consummata, sequatur lectio, In principio Deus creavit coelum et terram, et caeterae sine titulo. Levita quoque stolam deponat, et cum manipulo in locum suum revertatur. Et sciendum quod patella cum praedictis carbonibus non sit de presbyterio efferenda, donec cereus accendatur: ut si forte candela accensa exstincta fuerit, de eisdem carbonibus possit reaccendi. Abbas vero casula indutus, jam inchoata lectione, In faciat. Tunc etiam chori habeant vultus suos ad invicem versos, reliquas autem lecti
Abbreviated transcription (Latin):
cartula a cantore p̃parata: cereo ipsa die¬
bñdicendo affigantur. Post sextã. secreta¬
riꝰ altaria omnia adornet. Post nonã uͦ.
tabula ab eo modice pulsata. abbas &
ministri uestib se induant sacris: & sacri¬
pondus triũ librarũ panis regularis : po¬
nens illũ in dextra parte analogii. Quib
ꝑactis: ut in chorũ conueniant frẽs. ite¬
rũ tabula ꝑcutiatur. Tunc ignis in patel¬
la carbonib allatus uiuis b̃ndicatur &
a qua bñdicta asꝑgatur ab abbate: stante
suꝑ gradũ p̃sbiterii. Interĩ omnia ȩccłiȩ
luminaria extinguant᷑ : ut de igne bñdi¬
cto ostea accendant᷑. Cum uͦ de eo can¬
ilela accensa fuerit: a diacono stola acci¬
neto & uiu̾tr ad altare u̾so. paschalis bñ¬
scat᷑ ariii. astante ad a̾exterã eiꝰ sub¬
dic cono. car Aelã manu tenente. Cũ aut̃
diaconꝰ legendo uenerit ad locũ illum.
suscipe sc̃e pater incensi huiꝰ sacrificiũ

Expanded text:
artula a cantore praeparata cereo benedicartula a cantore praeparata cereo benedicendo ipsa die affigantur. Post sextam secretarius altaria omnia adornet. Post Nonam vero tabula ab eo modice pulsata abbas et ministri vestibus se induant sacris, et sacrientem pondus trium librarum panis regularis, ponens illum in dextera parte Analogii. Quibus paratis ut in chorum conveniant fratres, iterum tabula percutiatur. Tunc ignis in patella carbonibus allatus vivis benedicatur: et aqua benedicta aspergatur ab abbate stante super gradum presbyterii. Interim omnia ecclesiae luminaria exstinguantur: et de igne benedicto postea accendantur. Cum vero de eo candela accensa fuerit, a diacono stola accincto et vultu ad altare verso Paschalis benedicatur cereus: astante ad dexteram ejus subdiacono candelam manu tenente. Cum autem diaconus legendo venerit ad locum illum, Suscipe, sancte Pater, incensi hujus sacrificium
Abbreviated transcription (Latin):
tes diuidat: ac postea. ꝑ omnia scla seloi
submissa uoce dicat: atq eunctis resion¬
dentib amen: iꝑse unã partẽ in calicem
mittat nichil dicens. Porro diaconꝰ facta
thurificatione. ablutis manib cũ subdi¬
acono. stet ubi stare solet ad collectas:
donec cõmunicaturꝰ accedere debeat
ad altare. Pax dñi nec dicet᷑. nec dabit᷑¬
a conuentu petet᷑. Deinde abbas & mini¬
stri cõmunicent. Interĩ fr̃s habeant faci¬
es uersas ad altare. E postꝗ ministri cõ¬
municauerint. conuentꝰ exeat : pedesꝙ
suos calciam̃tis muniat. Aqua autẽ in
claustro a cellerario calida sit ꝓcurata:
ut qͥ uoluerit. pedes suos abluere possit.
acrista uͦ ante uesperã pallas auferat de
altari. Deinde pulsata tabula. uesperȩ
celebrent᷑ : & laici fr̃es refectonis hora ȩc-¬
clesiam inundent: monachi q refectorio
more seruitoꝵ gr̃as reddant: & p̃dicli fr̾es
laici post cõpletoriũ claustrũ & capitulũ
pactȩ & coneurrentes ac indictiones iei¬

Expanded text:
tes dividat, ac postea, Per omnia saecula saeculorum, submissa voce dicat, atque cunctis respondentibus, Amen, ipse unam partem in calicem mittat nihil dicens. Porro diaconus facta thurificatione, ablutis manibus cum subdiacono stet ubi stare solet ad Collectas, donec communicaturus accedere debeat ad altare. Pax Domini nec dicetur, nec dabit cantabitur. Deinde abbas et ministri communicent. Interim fratres habeant facies versas ad altare. Et postquam ministri communicaverint, conventus exeat, pedesque suos calciamentis muniat. Aqua autem in claustro a cellerario calida sit procurata, ut qui voluerit pedes abluere possit. Sacrista vero ante Vesperam pallas auferat de altari. Deinde pulsata tabula vesperae celebrentur. Et laici fratres refectionis hora ecclesiam mundent. Monachique in refectorio more servitorum gratias reddant: et praedicti fratres laici post Completorium claustrum et capitulum et epactae concurrentes, et indiction
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa missa erit de dñica: & collecta de re-¬
surrectione post illã de festo dicet᷑. Si tam̃
dedicatio ȩccłiȩ uel inuentio sc̃ẽ erucis hoc
tempore die dñica euen̾it: missa dñicalis
differat᷑. In dñica tam̃ ante ascensionẽ¬

Expanded text:
ipsa missa erit de Dominica, et Collecta de Reipsa missa erit de Dominica, et Collecta de Resurrectione, post illam de festo dicetur. Si tamen dedicatio ecclesiae, vel Inventio sanctae crucis hoc tempore die Dominica evenerit, missa Dominicalis differatur. In Dominica tamen ante Ascensione
Abbreviated transcription (Latin):
& p̃fatio. te quidẽ om̃i tẽpore. & cõmuni¬
cantes. & hanc gͥ oblationẽ. ad utramq
missã dicant᷑. Scd̃a uͦ huiꝰ diei missa. ea
ueneratione agat᷑: qua fit in festo uniꝰ apłi
sẜ sciendũ ẽ. quia eugłm qͦd legit᷑ in hac
die ad maiorẽ missam. scilicet cũ eẽt sero
die illo: postꝗͣ ex integro dm̃ica die lectũ
fuerit: in ceteris pͥuatis dieb ipsiꝰ seꝑti¬
manȩ mos est illud in d̾uas partes diuide.
Prima aut̃ pars a capite incipiens: usq ad
quȩ dicta sunt in dñica ad inaiorẽ missã
pͥuatis dieb uicissim repetant᷑. S
a pascha usq ascensionẽ dñi. om̃ib dũiciᷤ¬
dieb missa matutinalis debeat ẽẽ de resur¬
rectione dñi. uidelicet. resurrexi: nisi fe¬
stiuitas alicuiꝰ scĩ hoc impedierit. Ad quã
missa matutinalis: t̃c dicat᷑ colła dͥe resur¬
lectã de scoͥ scilicet. aute dñicalẽ. Qd̃ si
festũ duodecĩ lectionũ in ipsa dñica euen̾it:

Expanded text:
ine, omni tempore, et Communicantes, et Hanc igitur oblationem ad utramque missam dicantur. Secunda hujus diei missa ea veneratione agatur, qua fit in festo unius apostoli. Et sciendum est quia Evangelium quod legitur in hac die ad majorem missam, scilicet Cum esset sero die illa, postquam ex integro Dominica die lectum fuerit: in caeteris privatis diebus ipsius septimanae mos est illud in duas partes dividere. Prima autem pars a capite incipiens usque ad,quae dicta sunt in Dominica ad majorem missam, privatis diebus vicissim repetantur. Sa Pascha usque ad Ascensionem Domini, omnibus Dominidiebus missa matutinalis debeat esse de Resurrectione Domini, videlicet Resurrexit, nisi festivitas alicujus sancti hoc impedierit. Ad quam missa matutinalis, tunc dicatur Collecta de Resurlectam de sancto, scilicet ante Dominicalem. Quod si festum duodecim Lectionum in ipsa Dominica evenerit,
Abbreviated transcription (Latin):
dierna die: & altera de die p̃senti. Feria. uͤ
una collecta dicat᷑: id. ds qui hodierna
die. Feria sexta duȩ: prima de die: scd̃a. ds
qͥ hodierna die. quȩ sabbato int̾mittatur
In qͦ sabbato nichil ẽ ad uesꝑam cantandũ
de festo pentecostes: s de scã trinitate.
Hystoria uͦ d̾s omniũ. incipienda ẽ in dñsca
sccła post pentecosten: uł in t̾cia si illa ua
cua ñ fuerit. De dñicalib officiis ab octauiis
pentecostes usq ad primã dm̃icã auͥ¬
uentus dñi. sunt septimanȩ uigni tiocte
qͣndo ꝓlixius ẽ spaciũ temporis: gan̾o uͦ
breuiꝰ. uiginti tres. Dñicalia ofsica sinr
iuginti quatuor. Pinde in maiori ĩpa ci
ceraporis. qͣtuor extrema officia sragĩa ꝑ
omas dicarit᷑ ebdomadas: id est mraria
abus. Si iniquitates: duab. Dicit dñs: du

Expanded text:
ium, et altera de die praesenti. Feria quinta una Collecta dicatur, id est Deus qui hodierna die. Feria sexta duae, prima de die, secunda, Deus qui hodierna die, quae Sabbato intermittatur. In quo Sabbato nihil est ad Vesperas cantandum de festo Pentecostes, sed de sancta Trinitate. Historia vero, Deus omnium incipienda est in Dominica secunda post Pentecoiis Pentecostes usque ad primam Dominicam Adventus Domini, sunt Septimanae viginti octo, quando prolixius est spatium temporis: quando vero brevius, viginti tres. Dominicalia officia sunt viginti quatuor. Proinde in majori spatio temporis quatuor extrema officia singula per binas dicantur hebdomadas, id est Omnia qabus. Si iniquitates, duabus. Dixit Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
accensus. ñ ex tinguat᷑ donec in crastino
post cõpletoriũ. Tunc uͦ ab excłia subleuet᷑
Cõmemorationes uͦ sc̃oꝵ quȩ ea die euenire
possunt. int̾mittendȩ sunt: nisi in crastino
subsequat᷑ alicuiꝰ sc̃i cõmemoratio. Le enĩ
ad uesꝑas in die ascensionis fiet cõmemo¬
ratio. Similit̾ fiet feria .iiͣii. infra octa¬
uas paschȩ & pentecostes. Ad ꝓcessionem
quȩ fit in claustro: in pͥma statione dicat᷑
responsorũi. uiri galylei. cũ uersu. In scd̃a:
responsorũi. pat̾ cum ẽẽm. In tercia: uersus
pater sc̃e. cum repetitione. E ubi necesse
est: dicat᷑ gła patri cũ repetitione. Ad

Expanded text:
accensus, non exstinguatur usque in crastinum accensus, non exstinguatur usque in crastinum post Completorium. Tunc vero ab ecclesia sublevetur. Commempossunt intermittendae sunt; nisi in crastino subsequatur alicujus sancti commemoratio. Tunc enim ad Vesperas in die Ascensionis fiet commemoratio. Similiter fiet feria quarta infra Octavas Paschae et Pentecostes. Ad processionem quae fit in claustro, in prima statione dicatur Responsorium Viri Galilaei cum versu. In secunda Responsorium Pater cum essem. In tertia versus, Pater sancte cum repetitione: et ubi necesse fuerit dicatur Gloria Patri cum repetitione. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
ad octauas pentecostes: ñ dicat᷑ responso¬
riũ ad missam. nisi ꝓ defunctis. Uerunta¬
men pͥuatis dieb & ad matutinales missã
dicat᷑ unũ alleluia: excepto sabbato infra
octauas paschȩ. quando in eo duodecim
lectionũ festiuitas in qua ñ laboramꝰ eue¬
nerit. Ad maiores missas: duo dicantur
duo fr̃s ante gradũ p̾sbiterii stantes. can¬
tent letaniã: fr̃ib in utroq choro insi¬
mul respondentib : & stantib ad inuicẽ
uersis uultib sicut ad missas solent. Ad
peccatores te rogamꝰ audi nos. ministri exe¬
ant: seseq ad missam p̃parent: diaconus
scilicet si affuerit stolã sumens. & sacerdoᷤ
casulã. Si aut̃ aliqua festiuitas duodecĩ
lectionũ in qua ñ laboramꝰ in uno trium
dierũ rogationũ illuxerit: ipsa festiuitas
plenarie eadẽ die agat᷑. Post primam uͦ¬
letania. & postea missa de ieiinio cũ com¬
memorarione festi p̃sentis: & alia post
terciã de sollemnitate. In his trib dieb

Expanded text:
Pentecostes non dicatur Responsorium ad missam, nisi pro defunctis. Verumtamen privatis diebus et ad matutinales missas dicatur unum Alleluia, excepto Sabbato infra Octavas Paschae, quando in eo duodecim Lectionum festivitas in qua non laboramus evenerit. Ad majores vero missas duo dicantur duo fratres ante gradum presbyterii stantes cantent Litaniam: fratribus in utroque choro insimul respondentibus et stantibus ad invicem versis vultibus sicuti ad missam solent: et ad Peccatores, te rogamus, ministri exeant, seque ad missam praeparent, diaconus scilicet si affuerit, stolam sumens et sacerdos casulam. Si aliqua autem festivitas duodecim Lectionum in qua non laboramus, in uno trium dierum Rogationum illuxerit, ipsa festivitas plenarie, eadem die agatur. Si festum Letania, et postea missa de jejunio cum commemoratione festi praesentis, et alia post Tertiam de solemnitate. In his tribus diebu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ resurrectionẽ canunt᷑ dimittant᷑: &
alleluia in nullius cantus fine ponatur
nisi ubi in libris scriptũ inuenit᷑. De sol
na euenerint : quẽ admodũ dͥe festis in
ebdomada paschȩ ordinauimꝰ. ita teneat᷑.
Feria iͭiiͦ. infra octauas. missa matutinalis
de ieiumo: maior uͦ de festo erit. uidelicet

Expanded text:
per Resurrectionem canuntur, dimittantur; et Alleluia in nullius cantus fine ponatur, nisi ubi in libris scriptum invenitur. De solna evenerint, quemadmodum de festis in hebdomada Paschae ordinavimus, ita teneatur. Feria quarta infra octavas missa matutinalis de jejunio: major vero de festo erit, videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
in die paschȩ canit᷑. Illud memoriȩ comm̃¬
dandum ẽ. qđ feria scd̃a paschȩ. ad ma¬
tutinalẽ missam ñ dicit᷑ collecta de die
sicut in aliis dieb sequentib: quia colła
in die paschȩ & col lecta in feria scđa¬
paschȩ. habent unã secretã. & eandem
postcommunionẽ. Cet̾is uͦ dieb. scilicer
feria t̾cia & feria quarta: ad missã maru¬
tinalẽ prima collecta ut de resurrectione:
& scła cͥe ipsa die. Porro una sola missa
trib dieb seq̃ntib celebrabit᷑: & ꝑ tres
dies istos. post primã collectã de feria. dica¬
tur de resurrectione. d̾s qͥ hodierna die ꝑ

Expanded text:
canitur. Illud memoriae commendandum, quod feria secunda Paschae ad matutinalem missam non dicitur Collecta de die sicut in aliis diebus sequentibus, quia Collecta in die Paschae, et Collecta in feria secunda habent unam secretam, et eamdem post Communionem. Caeteris vero diebus, scilicet feria tertia quarta, ad missam matutinalem prima Collecta sit de resurrectione: et secunda de ipsa die. Porro una sola missa tribus diebus sequentibus celebrabitur: per tres dies istos post primam Collectam de feria, dicatur de Resurrectione, Deus qui hodierna die per
Abbreviated transcription (Latin):
omni tẽpore. ac cõmunicantes. & hanc gͥ
oblationẽ. ad utrãq missã repetuntur.
Ceteris uͦ sequentib dieb quando labora¬
mus: una missa cotidie post terciã cele¬
bratur. Ad quã gła in excelsis do. ac p̃dicta
p̃fatio. & cõmunicantes & hanc gͥ oblatio

Expanded text:
omni tempore: ac Communicantes, et Hanc igitur oblationem, ad utramque missam repetuntur. Caeteris vero sequentibus diebus quando laboramus, una missa quotidie post Tertiam celebrabitur, ad quam Gloria in excelsis Deo, ac praedicta Praefatio, et Communicantes, et Hanc igitur oblat
Abbreviated transcription (Latin):
rib dieb qui paschȩ diẽ paschȩ .xxu.
secunt᷑ erunt sr̃es in lertione. nec la¬
borabunt: quia hos tres dies ꝓ uen̾auone
sc̃ȩ resurrectionis sollemnes habemꝰ. sicut
festũ alicuiꝰ apłi. Inuitaroria tam̃ nunꝗͣ
nisi in quodecĩ lectionũ a duob fr̃ĩb cã¬
nunt᷑. Aliis uͦ trib dieb qui secuntur.
laboramꝰ: s tam̃ missam cotidianam sol¬
lemnẽ agimꝰ. In qua etiã missa assint
duo ministri: diaconꝰ uidelicet & subdia¬
conus: & duȩ candelȩ ardentes iuxta
altare ÷ & incensũ post offerendã Seien¬

Expanded text:
ribus diebus qui Paschae diem sequuntur, erunt fratres in lectione, nec laborabunt, quia hos tres dies pro veneratione sanctae Resurrectionis solemnes habemus, sicut festum alicujus apostoli. Invitatoria tamen nunquam nisi in duodecim lectionibus a duobus fratribus canentur. Aliis vero tribus diebus qui sequuntur laboramus, sed tamen missam quotidianam solemnem agimus. In qua etiam missa adsunt duo ministri, diaconus videlicet et subdiaconus: et duae candelae ardentes juxta altare, et incensum post Offerendam. S
Abbreviated transcription (Latin):
acrista uł alio fr̃e quẽ signo uocau̾it: ho¬
sritib si affuerint & familiȩ extra chorĩi
adorandã p̃sentet. Postꝗͣ gͥ omnes adora¬
uerint: qui cruc̃ẽ tenent. leuantes eam
inchoent antiphonã suꝑ omnia ligna: &¬
ꝓtinus conuentꝰ econtͣ ueniã petat. Alo
nachi aut̃: crucẽ in suũ suꝑ altare resti¬
tuant locũ. Tunc abbas & diaconꝰ resũptis
quȩ deposuerant. ad altare cũ subdiaco-¬
no sicut erant nudis pedib accedant: &
orationẽ faciant: confessionẽq dicant.
Quo facto. diaconꝰ corporale suꝑ altare po¬
nat: a sacrista priꝰ suꝑ ministeriũ positũ.
Abbas uͦ corpꝰ dñi cum uasculo in quo est
ad altare deferens. iuxta corporale ponat:
& cũ cuaconꝰ calicẽ cum uino aqua mixto
abbati oblatũ suꝑ altare. uti ad missam
solitũ ẽ ordinauerit: abbas incenso prius
adhibito. deinde aꝑto uasculo digitos
suos lauet: & extractã de uasculo scãm

Expanded text:
sacrista, vel alio fratre quem signo vocaverit, hosacrista, vel alio fratre quem signo vocaverit, hospitibus si affuerint et familiae extra chorum ad adorandum praesentet. Postquam igitur omnes adoraverint, qui crucem tenent levantes eam inchoent Antiphonam, Super omnia et protinus conventus econtra veniam petanachi autem crucem in suum super altare locum restituant. Tunc abbas et diaconus resumptis, quae deposuerant ad altare cum subdiacono sicut erant, nudis pedibus accedant, et orationem faciant, confessionemque dicant. Quo facto diaconus corporale super altare ponat a sacrista prius super ministerium positum. Abbas vero corpus Dominicum cum vasculo in quo est, ad altare deferens juxta corporale ponat: et cum diaconus calicem cum vino aqua misto abbati oblatum super altare, uti ad missam solitum est, ordinaverit, abbas incenso prius adhibito, deinde aperto vasculo digitos suos lavet, et extractam de vasculo sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
cã breuiter adorent. Qui cantu finito.
detegentes cã: imporant antiphonã. ecce
lignũ rrucis. Aloxq ꝯm̃s ueniã uet.i
e contͣ : & cruces aliȩ a sacristis discooꝑi¬
ant᷑. Abbas uͦ solus. & post illũ insimul
diaconꝰ & subdiaconꝰ in albis sine mani¬
pulis: ac deinde duo & duo monachi &
nouitii. conu̾si q laici: toto corpore ꝓstrati
in p̾sbiterio erucẽ adorent & osculentur
tantumm. & breuit᷑. Q dũ adorat᷑. stent
u̾sis uultib ad altare: sedeat tam̃ qui
& adoret & recedat : mox q ad portam
redeat. Q sciendũ qđ illũ ordinẽ quem
ad pacẽ & cõmunionem accedentes seruani:
in adoranda & osculanda cruce seruare
debeant. Interĩ autẽ cantus ad hoc perti¬
nens officiũ ꝑsoluat᷑. E sciendũ qđ liceat
plures cruces ad adorandũ tã monachis
ꝗͣ conu̾sis: ad alia altaria ꝓut abbas ordi¬
nauerit. exhiberi. E dũ hȩc agunt᷑: prior
aliã erucẽ cũ reuerentia. comitante illũ

Expanded text:
eam breviter adorent. Qui cantu finito eam breviter adorent. Qui cantu finito detegentes eam inchoent Antiphonam Ecce lignum crucis: moxque omnes veniam petant econtra. Et cruces aliae a sacristis discooperiantur, Abbas vero solus et post illum insimul diaconus et subdiaconus in albis sine manipulis: ac deinde duo et duo monachi et novitii universique laici toto corpore prostrato in presbyterio crucem adorent et osculentur tantummodo et breviter. Et dum adoratur stent versis vultibus ad altare: sedeat tamen qui t et adoret, et recedat: moxque ad portam redeat. Et sciendum quod illum ordinem, quem ad pacem et communionem accedentes servant, in adoranda et osculanda cruce servare debeant. Interim autem cantus ad hoc pertinens officium persolvatur. Et sciendum quod liceat plures. cruces ad adorandum tam monachis quam conversis ad alia altaria prout abbas ordinaverit exhibere. Et dum haec aguntur prior aliam crucem cum reverentia comitante illum
Abbreviated transcription (Latin):
s plane legat ut aliam lectionẽ. Qua
dicta. canat᷑ tractus eripe me: & subsequã¬
tur passio. & orationes sollemnes. id et
oreraꝰ dilectissimi: & circa finẽ:orimilẽ
orationũ secretariꝰ aliquod grossũ linteũ
in p̃sbiterio ante altare sternat. uͥ crux
est adoranda: & duo pb̃ri uel diacones a
cantore p̾moniti albis se induant ad offi
sitã finita oratione accipientes. ad gra¬
dũ altaris portent: abbate cũ ministris
ab altari descendentib. Postea crucem
aliqua re ad hoc conuenienti subnixam.
unꝰ ad dexterã & alter ad leuã denentes:
flexis poplicib cantent popule m̃s: et
duo fr̃s ante gradũ p̃sbiterii ter dicant
agyos. semel in pͥmo flectentes genua. Fini¬
to otheos & erecti. cet̾a ꝓs quant᷑: & chor
sc̃s ter reperat. similit̾ ad primũ flectens
genua. dicto sc̃s ds : & hoc tam a choro
quã a fr̃ib tercio simil: t̾ fiat. Eẜ dum
ultimũ sẽs ds incipit᷑: qu crucẽ tenent

Expanded text:
sed plane legat ut aliam Lectionem. Qua sed plane legat ut aliam Lectionem. Qua dicta canatur Tractus, Eripe me Domine: et subsequatur Passio et orationes solemnes, id est Oremus, dilectissimi. Et circa finem earumdem orationum secretarius aliquod grossum linteum in presbyterio ante altare sternat, ubi crux est adoranda. Et duo presbyteri vel diaconi a cantore praemoniti albis se induant ad officsitam, finita oratione accipientes ad gradum altaris portent: abbate et ministris ab altari discedentibus. Postea crucem aliqua re ab hoc convenienti subnixam, unus ad dexteram et alter ad levam tenentes, flexis poplitibus cantent, Popule meus. Et duo fratres ante gradum presbyterii ter dicant Agios, semel in primo flectentes genua, finito O Theos, et erecti caetera prosequantur. Et chorus Sanctus ter repetat. Similiter ad primum flectentes genua, dicto Sanctus Deus: et hoc tam a choro quam a fratribus tertio similiter fiat. Et dum ultimum Sanctus Deus incipitur, qui crucem tenent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗrostant in choro: & intrent espitatũ
Rceat q abbas ad dexterã cũ chos suo.
cesserunt: ac psalteriũ ex integro ꝑsoluañ.
Expleto psalterio: ꝑ totã diẽ uacent lecti¬
oni. Dost nonã: induant se. abbas & mi¬
nistri ad officiũ. Interĩ autẽ secretarius
altaris suꝑficiẽ mundis cooꝑiat pallis:
& ab uno ministroꝵ duo luminaria circa
altare accendant᷑. ut mos ẽ festiuis dieb.
Deinde pulsata tabula. ueniat conuentus
in chorũ: & legat᷑ sine titulo lectio. in
tͥbulatione sua. a quodã fr̃e a cantore pre¬
monito. Quã dũ inceꝑit: ingrediat᷑ abbas
cũ ministris ad altare nudis pedib: ora¬
tionẽ solitã pret̾mittentes ante altare.
ectione autẽ finita. dicat᷑ tractꝰ dñe audi¬
ui: postea collecta. ds a qͦ & iudas: s non
flectamꝰ genua. Deinde legat᷑ lectio dixit
dñs ad moysen. a subdiacono cũ manipło:
similit̾ absq titulo. Quã non ut epistolã:

Expanded text:
quo stant in choro et intrent capitulum, quo stant in choro et intrent capitulum, sedeatque abbas ad dexteram cum choro suo,rocesserunt, ac Psalterium ex integro persolvant. Expleto Psalterio per totam diem vacent fratres lectioni. Post Nonam induant se abbas et ministri ad officium. Interim autem, secretarius altaris superficiem mundis cooperiat pallis et ab uno ministrorum duo luminaria circa altare accendantur, ut mos est festivis diebus. Deinde pulsata tabula veniat conventus in chorum et legatur sine titulo lectio, In tribulatione sua, a quodam fratre a cantore praemonito. Quam dum incoeperit ingrediatur abbas cum ministris ad altare nudis pedibus, orationem solitam praetermittentes ante altare. Lectione autem finita dicatur Tractus, Domine, audivi, postea Collecta Deus a quo et Judas: sed non flectamus genua. Deinde legatur lectio, Dixit Dominus ad Moysen et Aaron, a subdiacono cum manipulo similiter absque titulo. Quam non ut Epistolam,
Abbreviated transcription (Latin):
te. abbati ꝙ cedente. om̃s parit̾ assurgais:
eo q residente. cuncti sedeant. Ad colla¬
tionẽ aut̃: lectio eugłii. scilicet. ante diẽ
festũ paschȩ. ab illo diacono eui cantor
p̃ceꝑit sedente sicut aliis dieb legatur.
Cuiꝰ lectionis finis: in ꝓuidentia ẽ abbatis.
Hinc cõpletoriũ remissius mediocri uoce
dicatur : ita tam̃ ut sonus psalmodiȩ
clare & distuncte resonet. Quod etiã ab¬
hinc omnib horis in psalmodia & cantu.
exceptis uigiliis & laudib: usq ad uespe¬
rã paschȩ fiat. Itẽ de parasceue. xx ii.¬
N parasceue paruo post laudes int̾uallo
facto: discalcient se frẽs in dormitorio:
& infirmi in infirmitorio. nisi nimis
grauent᷑. Deinde pulset᷑ tabula: & con¬
uentꝰ ueniat in chorũ: oratio q fiat
breuis suꝑ formas: sollemnis nͦ oratio
ante terciã ꝑsoluat᷑ ex more. Bicta aut̃
pͥma: sequaut᷑ omnes abbatẽ. es orlie

Expanded text:
te abbatique cedente, omnes pariter assurgant, te abbatique cedente, omnes pariter assurgant, eoque residente cuncti sedeant. Ad collationem autem lectio Evangelii, scilicet Ante diem festum Paschae ab illo diacono cui cantor praeceperit sedente, sicuti aliis diebus, legatur. Cujus lectionis finis in providentia est abbatis. Hinc Completorium remissius mediocri voce dicatur; ita tamen ut psalmodiae sonus clare et distincte resonet. Quod etiam abhinc omnibus horis in psalmodia et cantu, exceptis Vigiliis et Laudibus usque ad Vesperam Paschae fiat. CAPUT XXII. De Parasceve. In Parasceve, parvo post Laudes intervallo facto discalcient se fratres in dormitorio, et infirmi in infirmitorio, nisi nimis graventur. Deinde pulsetur tabula, et conventus veniat in chorum, oratioque fiat brevis super formas: solemnis vero oratio ante prima sequantur omnes abbatem eo ordine
Abbreviated transcription (Latin):
tores sui linteis p̾cincti. lauent. tergant.
& osculent᷑ ped̾es omniũ: ita ut abhas
duodecĩ tantũ. idest quatuor monachoꝵ
qͣ tuor nouitioꝵ. & qͣtuor fratrũ laicoꝵ
pedes lauet. Qd̃ si numerus defuerit
nouitioꝵ : de fr̃ib laicis suppleat᷑. Serui¬
tores uͦ lauatorib deputentur: hoc modo
Abbati duo: cet̾is aut̃ unicuiq unꝰ: qui
& aquã & linteamina eis sufficient̃ ad¬
ministrent. Quotiens uͦ ante priorem
tͣnsierint: inclinent tã abbas quã ceteri.
ꝑacto itaq obsequio. abbas duoꝵ seruitoꝵ
suoꝵ pedes lauet : cet̾i sibi inuicẽ lauent.
Nouussime uͦ alter de sibi deputatis. prior
sciicet. in eodẽ loco abbatis pedes lauet:
alter uͦ tergat & osculet᷑. Post hoc : tam
abbas ꝗͣ ceteri sibi inuicẽ aquã in manih
surd oit. Deinde cucullis indutiꝰ. ueniant
as̃ loc ĩ in quo septimanarii coquinȩ
salont ric inare sabbatis post mandatũ:
& ĩluqͥã uiclnent. Eẜ t̾e priore assurgen.¬

Expanded text:
tores sui, linteis praecincti, lavent, tergant, et osculentur pedes omnium; ita ut abbas duodecim tantum, id est quatuor monachorum, quatuor novitiorum, et quatuor fratrum laicorum pedes lavet. Quod si numerus defuerit novitiorum, de fratribus laicorum suppleatur. Servitores vero lavatoribus deputentur hoc modo: abbati duo, caeteris autem unicuique unus, qui et aquam et linteamina eis sufficienter administret. Quoties vero ante priorem transierint inclinent se, tam abbas quam caeteri. Peracto itaque obsequio, abbas duorum servitorum suorum pedes lavet, caeterique sibi invicem lavent. Novissime vero alter ex sibi deputatis, prior scilicet in eodem loco abbatis pedes lavet, alter vero tergat et osculetur. Post hoc tam abbas quam caeteri sibi vicissim aquam in manibus fundant. Deinde cucullis induti veniant ad locum, in quo septimanarii coquinae solent inclinare Sabbatis post Mandatum, et ibidem inclinent. Et tunc priore assurgen