comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
districto gladio iubebat anterre p̃mittebatq de stipatorib suis ꝗ scruta¬
Omiserũ qui fideliorẽ x barbatũ x stigmaticũ putaret ꝙ cõiuge̾ nec
eũ fefellit opinio. ab ea ẽ enim ip̃e ꝑꝑ pellicatus suspitioẽ intexfectue.
Nec uõ ulla uis unꝑii tanta ẽ q̃ premente metu possit e̾ẽ diuturna. le¬
stis ẽ fallaris cuius ẽ preter ceteros nobilitata crudelitas/ qui nõ ex in¬
sidiis interiit ut is quẽ mõ dixi. Alex̃. nõ a paucis ut hie nr̃ sed in quẽ un¬
mersa Agͥgentiorum multitudo impetũ fecit. Quid Macedones. non ne
demetriu reliq̃runt. uniuersiq se ad Pyrxũ contulext̃. Quid lacedem¬
onios iniuste unꝑantes. nõne repente om̃s fere socii desexuerũt specta¬
tores q se cciosos p̾buert leutrice calamitatis. Externa libentius ĩ tali
nõ ĩuiriis. bella aut pro sociis. aut de Imꝑio gerebant᷑. Exitus etãt belloꝵ

Expanded text:
districto gladio iubebat anteire: praemittebatque de stipatoribus suis, qui perscrutadistricto gladio iubebat anteire: praemittebatque de stipatoribus suis, qui perscrutaent. o milerum qui fideliorem et barbarum, et stigmaticum putaret, quam coniugem. Nec eum fefellit opinio.: ab ea est enim ipse pro pter pellicatus suspicionem interfectus, nec vero ulla vis imperii tanta est, quae, premente metu, possit esse diuturna. Testis est Phalaris: cuius est praeter ceteros nobilitata crudelitas, qui non ex insidiis interiit, ut is, quem modo dixi, Alexander, non a paucis, ut hic noster, sed in quem universa Agrigentinorum multitudo impetum fecit. Quid? Macedones nonne Demetrium reliquerunt universique se ad Pyrrhum contulerunt? Quid? Lacedaemonios iniuste imperantes nonne repente omnes fere socii deseruerunt spectatoresque se otiosos praebuerunt Leuctricae calamitatis? Externa libentius in tali non iniuriis, bella aut pro sociis aut de imperio gerebantur, exitus erant bellorum
Abbreviated transcription (Latin):
Quãnus .u. sint demerse leges alicuiꝰ opib. qͣuis tremefacta lib̾tas.
emergunt tũ hec aliquando ant iudicuis tacitis. aut occultis de hono¬
re suffragiis. Aeriores aũt morsus sut interinisse libtatis qͣ reten
Od igit latiosinie patet neq ad in columitatẽ solũ s &̃ ad opes & potẽtiã
ualet̾ plurimũ.id amiplectamur. ut metus absit cai̾tas retĩcat᷑. Ita fa¬
cillime q̃ uolemus. & priuatis in rebus.& in re pu. conseq̃mur. et .n.
qui se metui uolunt. a quibus metiuantur: eosdẽ metuat necese
ẽ. Snid .ii. censemus superiorẽ illũ dionisiũ. quo cruciatu tĩoris ãgi
solitum ĩ qui cultros metuens tonsorios candente carbone sibi adurebat cã
legimus cũ uxorẽ Theben admõu diligeret tam̃ ad eã ex epulis ĩ cubicn¬
lum ueĩens bacbarũ. & eũ quidẽ ut scriptũ ẽ conpunctũ notis trahiciis

Expanded text:
Quamvis enim demersae sint leges alicuius opibus, quamvis tremefacta libertas: Quamvis enim demersae sint leges alicuius opibus, quamvis tremefacta libertas: emergunt tamen haec aliquando aut iudiciis tacitis, aut occultis de honore suffragiis, acrioresautem morsus sunt intermissae libertatis, quam retentae. Quodigitur latissime patet, neque ad it, charitas retineatur. Ita facillime quae volumus, et privatis in rebus, et in Rep.consequemur. 3. Etenim qui se metui volent, a quibus metuuntur eosdem metuant ipsi necesse est. Quid enim censemus superiorem illum Dionysium, quo cruciatu timoris angi solitum, qui cultros metuens tonsorios, candente carbone sibi adurebat capiiptum legimus, cum uxorem Theben admodum diligeret, tamen ad eam ex epulis in cubiculum veniens, barbarum et eum quidem, ut scriptum est, compunctum notis Threiciis,
Abbreviated transcription (Latin):
& his ꝗ ea tenent. & illis ꝗ ad eã fugẽ conant᷑. Malc eni se ht̃ reo. cu
pͥores st dixerimus. Atq etam sbiciuit se homines imperio alteruis.
& potãti de caĩs plirib. dicunt᷑ eni aut beĩnolentia aut beneficioi
magnitudĩe aut dignitatis p̃stantia aut spe sibi id utile futum. auꝰ
metu ue ui parere cogantur: aut spe largitioĩs promissioĩsq capti.
Preclate enim ennius quẽ metunt oderut.quem ꝗsq odit periisse ex¬
petit. mltoꝵ autẽ odiis nullas opes obsiste̾ posse si ante fuit ignotu.
nuper ẽ cognitũ. Nec uero huiꝰ tiram solũ quẽ armis opp̃ssa ꝑtulit cuu
interitus declarauit. ꝗͣntũ odiũ hoĩn ualet ad pestem. sed reliquoru
hibenda sceritia ut heris in famłos si aliter teneri non posst̃. Qui u̾o
in lib̾a cuutate ita se instruñt. ut metuant᷑ his nn hil põt eẽ dementiꝰ.

Expanded text:
et iis, qui ea tenentur, et illis, qui ad eam confugere conantur; male enim se res habet, cum, et iis, qui ea tenentur, et illis, qui ad eam confugere conantur; male enim se res habet, cum, ropiores sunt, dixerimus. Atque etiam subiciunt se homines imperio alterius et potestati de causis pluribus. Ducuntur enim aut benivolentia aut beneficiorum magnitudine aut dignitatis praestantia aut spe sibi id utile futurum aut metu ne vi parere cogantur, aut spe largitionis promissisque capti praeclare Ennius: Quem metuunt, oderunt: Quem quisque odit, periisse expetit. II. Multorum autem odiis nullas opes posse obsistere, si antea fuit ignotum, nuper cognitum, nec vero huius Tyranni solum, quem armis oppressa pertulit civitas, interitus declarat, quantum odium hominum valet ad pestem; sed reliquorum hibenda saevitia, ut heris in famulos, si aliter teneri non possunt. Qui vero in libera civitate ita se instruunt, ut metuantur; his nihil potest esse dementius.
Abbreviated transcription (Latin):
res impia. uictorie quanꝗ̃ fortuita sunt. tñ sine hoĩu oꝑibus et
studiis nentram in partẽ effici possũt. hoc igitꝰ cognito dicendũ est. qͦ¬
nãmodo hominũ studia ad utilitates nr̃as allic̾e̾ atq excitare possim
que si longior fuĩt oro cum magnitudĩe utilitatis comparetur.ita
Uecinq ig̾ homĩes homini tribiuit. ad eũ augendũ atq houestã¬
dum. aut beĩuolentie cã facuit. cũ aliqua dec̾a. quẽpiã diligũt.
aut honoi̾s. si cuiꝰ ui̾tutẽ suspicuit. cũq dignũ fortua quã amp¬
lissua putant aut cui fidẽ hẽnt. & bene rebus suis consulẽ arbitran¬
tur aut cuiꝰ opeᷤ metuñt aut contra a ꝗb aliꝗd expectant. ut cũ rege
popularesue hoĩes. largitioẽs aliquas proponũt. aut postremo p̃rio
ac mercede ducunt᷑. Que sordidissima ẽ illa quidẽ rõ. & inꝗnatissima

Expanded text:
res, imperia, victoriae, quamquam fortuita sunt, tamen sine hominum opibus et res, imperia, victoriae, quamquam fortuita sunt, tamen sine hominum opibus et studiis neutram in partem effici possunt. Hoc igitur cognito dicendum est, quonam modo hominum studia ad utilitates nostras allicere atque excitare possimus. Quae si longior fuerit oratio, cum magnitudine utilitatis comparetur; ita  homines homini tribuunt ad eum augendum atque honestandum, aut benivolentiae gratia faciunt, cum aliqua de causa quempiam diligunt, aut honoris, si cuius virtutem suspiciunt, quemque dignum fortuna quam amplissima putant, aut cui fidem habent et bene rebus suis consulere arbitrantur, aut cuius opes metuunt, aut contra, a quibus aliquid exspectant, ut cum reges popularesve homines largitiones aliquas proponunt, aut postremo pretio ac mercede ducuntur, quae sordidissima, est illa quidem ratio et inquinatissima
Abbreviated transcription (Latin):
afficiamus quantã eꝗtas hũaĩtasq patiet᷑. quib aũt rõnib hanc fađ¬
tatem asseꝗ possimus ut hominũ studia amplectamꝰ. eaq teneamtis
dicemus neq ista multo post sed pauca ante dicenda sunt.
Agnam uim ẽẽ in fortuna in utranq̃ partẽ uł secundas ad res ład
uersas ꝗs ignorat. nam cũ prospero eius flatu utimꝰ. ad exitus
prouehimꝰ optatos. & cum reflau̾it affligini. hec igituripsa
fortuna. cet̾os casus rariores h̃t. primũ ab inanimis: procellas teni¬
pestates. nanfragia. ruinas: incendia.deinde a bestiis ictus morsus
impetus. hec uero̾ ut dixi rariora. At uero interitus excitiũ ut pro¬
xime triũ sepe multoiꝵ clades imꝑatoꝵꝵ. ut nꝑ sũmi & singularis.
uiti. mindie preterea multitudins.atq ob eas benemeritor sepe
ciuium expulsiones. calamitates fuge rursus secunderes. hono¬

Expanded text:
afficiamus, quantam aequitas humanitasque patitur. Quibus autem rationibus hanc facafficiamus, quantam aequitas humanitasque patitur. Quibus autem rationibus hanc facultatem assequi possimus, ut hominum studia complectamur eaque teneamus, dicemus, neque ita multo post, sed pauca ante dicenda sunt. Magnam vim esse in fortuna in utramque partem, vel secundas ad res vel adversas, quis ignorat? Nam et, cum prospero flatu eius utimur, ad exitus pervehimur optatos et, cum reflavit, affligimur. Haec igitur ipsa fortuna ceteros casus rariores habet, primum ab inanimis procellas, tempestates, naufragia, ruinas, incendia, deinde a bestiis ictus, morsus, impetus; haec ergo, ut dixi, rariora. At vero interitus exercituum, ut proxime trium, saepe multorum, clades imperatorum, ut nuper summi et singularis viri, invidiae praeterea multitudinis atque ob eas bene meritorum saepe civium expulsiones, calamitates, fugae, rursusque secundae res, hono
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ omni reliqua calamitate. Cum igitur hic locus inhil habeat dubitati
tutis ẽẽ. Conciliare hominũ aĩos. & ad usus suos adiungere. Itaq que
muñ uitam artib ea tribuiitur oposis. hoĩn tñstudia ad amplifica¬
tionẽ naturaliũ rer prompta ac parata uirorũ p̃stantiũ sapĩa & uir¬
tute excitant᷑. Ea.n. uirtus omnis tribus in rebus fere u̾titur.quaru
una ẽ in prospiciendo quid in quaq re uerũ sincerq sit. quid consen¬
taneum cniq quid consequens ex quo queq gignantꝰ. que cuiꝰq rei
causa sit. Alterum cohibẽ̾ motus aĩꝑturatos. qu̾os greci pathos noĩ¬
nant appetitionesq quas illi orinas. obedientes efficere̾ rõm. Tertiũ his
quibus cum congregãm̃ uti moderate & scienter quorũ studiis ea q̃ nã
desiderat expleta cumulataq hẽamꝰ ꝑ eosoem. si quid importet᷑ nob in cõ¬

Expanded text:
quam omni reliqua calamitate. Cum igitur hie locus nihil habeat dubitatioquam omni reliqua calamitate. Cum igitur hie locus nihil habeat dubitatiovirtutis, conciliare animos hominum et ad usus suos adiungere. Itaque, quminum vitam, artibus ea tribuuntur operosis, hominum autem studia ad amplificationem nostrarum rerum prompta ac parata virorum praestantium sapientia et virtute excitantur. Etenim virtus omnis tribus in rebus fere vertitur, quarum una est in perspiciendo, quid in quaque re verum sincerumque sit, quid consentaneum cuique, quid consequens, ex quo quaeque gignantur, quae cuiusque rei causa sit, alterum cohibere motus animi turbatos, quos Graeci pa/qh nominant, appetitionesque, quas illi orma/s, oboedientes efficere rationi, tertium iis, quibuscum congregemur, uti moderate et scienter, quorum studiis ea, quae natura desiderat, expleta cumulataque habeamus, per eosdemque, si quid importetur nobis incom
Abbreviated transcription (Latin):
est enim cui perspicna non sint illa: que pluribus uerbis a Panctio cõme¬
morantim.neĩe neq ducẽ bello neq principẽ domi magnas res & salu¬
tares sinc hoĩu stadiis gerere potuisse. Cõmemorãt᷑ ab eo Themistodes
Pericles. Cyrus. Agesilans. Alex̃. quos negat sinc adium̃tis hoĩu tantas
res effic̾e̾ potuisse̾. utitur qͦ ĩ re nõ dubiã testibus nõ necessariis. Atq uͭ
magnas adipiscinnir utilitates conspiratioẽ hominũ atq consensu sica
iuilla tam detestabilis pestis ẽ: q̃ non hoĩ ab hoĩe nascatur. Est dicearci
liber de interitu hominũ peripathetici magni & coprosi. qui collectis
ceteris cansis. eliinonis. pestillentie. uastitãtis belluarꝵ. ã repentĩe młti¬
tudinis quarũ impetu docet q̃dam hominũ gn̾a ẽẽ consũpta. dem̃ compa¬
rat quanto plures deleti sunt hoĩes hominũ impetu. bellis aut sedrtionibus

Expanded text:
est enim, cui non perspicua sint illa, quae pluribus verbis a Panaetio commeest enim, cui non perspicua sint illa, quae pluribus verbis a Panaetio commemorantur, neminem neque ducem bello nec principem domi magnas res et salutares sine hominum studiis gerere potuisse? Commemoratur ab eo Themistocles, Pericles, Cyrus, Agesilaus, Alexander, quos negat sine adiumentis hominum tantas res efficere potuisse. Utitur in re non dubia testibus non necessariis. Atque ut magnas utilitates adipiscimur conspiratione hominum atque consensu, sic nulla tam detestabilis pestis est, quae non homini ab homine nascatur. Est Dicaearchi liber de interitu hominum, Peripatetici magni et copiosi, qui collectis ceteris causis eluvionis, pestilentiae, vastitatis, beluarum etiam repentinae multitudinis, quarum impetu docet quaedam hominum genera esse consumpta, deinde comparat, quanto plures deleti sint homines hominum impetu, id est bellis aut seditionibus,
Abbreviated transcription (Latin):
ex quaq bellua usũ here possemus hoĩes certe fuerunt. Hec hoc tp̃re sine
hominũ oꝑa. aut pasc̾e̾ eas aut domare aut tueri. aut tempestiuo ᷤᷤ fru¬
tus exhis capere possemus. Ab eisdemq & ea q̃ nocent interficint᷑. & q̃ usu
possunt ẽẽ capintur. Quid enuerẽ artiĩ multitudinem. sine ꝗb uita
hoĩu in illa ẽẽ potusset. quis igit̾ egris subuciret. que ess& oblectatio¬
quibus rebus exulta hoĩu uita tm̃ destitit a cultu et inctu belluaꝵ
Urbes uero sine hoĩu cetu non potuissent nec hedificari nec freq̃ntazi
ex quo leges moresq constituti. tum uiris equa descriptio. certaq ui¬
uendi disciplina quas res & consuetudo aĩor consecuta & uerecñdia ẽ.
effectũq ẽ ut ẽet uita minutior. atq ut dando & accipiendo mutandieq
facultatib & cõmoĩs nłła re egeremꝰ. Lon giores hoc loco sumꝰ. ꝗͥ necc̃e ẽ. Qui

Expanded text:
ex quaque belua usum habere possemus, homines certe fuerunt, nec hoc tempore sine ex quaque belua usum habere possemus, homines certe fuerunt, nec hoc tempore sine hominum opera aut pascere eas aut domare aut tueri aut tempestivos fructus ex iis capere possemus; ab eisdemque et, quae nocent, interficiuntur et, quae usui possunt esse, capiuntur. Quid enumerem artium multitudinem, sine quibus vita omnino nulla esse potuisset? Qui enim aegris subveniretquibus rebus exculta hominum vita tantum distat a victu et cultu bestiarum. Urbes vero sine hominum coetu non potuissent nec aedificari nec frequentari; ex quo leges moresque constituti, tum iuris aequa discriptio certaque vivendi disciplina; quas res et mansuetudo animorum consecuta et verecundia est effectumque, ut esset vita munitior, atque ut dando et accipiendo mutuandisque facultatibus et commodandis nulla re egeremus. Longiores hoc loco sumus, quam necesse est. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
e põtatio & eai ꝗb egẽmꝰ ĩuectio. c̾te nlła ẽẽt. nͥ his mui̾nb hoĩes fũ¬
gerẽt. Eadẽq rõne nͨ lap̾ides e terra exciderent᷑ ad usũ hominũ necessarii
nec ferrum es aurũ argentum effoderetur penitus abditum sinc hoĩu
labore & manu. Tecta uero quibus & frigorũ nis pelleretur & caloru
molestie sedarentur. Unde aut initio generi humano dari potuissent.
aut postea sub ueĩre.si aut ui tempest̾atis. aut terremotu aut xetusta
cecidissent: nisi coĩs uita ab hoĩb. carũ rere auxilia petere didicissẽt
Adde ductus aquarum derinatiões fliiuorã. agrorũ irrigatioes. mo¬
les expositas fluctibus. portus manu factos. q̃ unde sine hoiu opere hẽ¬
re possemus. Ex quib młtisq aliis ꝑspicuũ ẽ ꝗ fructꝰ queq utilitates
opera capere potiusse. Qui deĩq ex bestiis fructus aut que cõmoditas insi
hoĩcs adiuuarent ꝑcipi posset. nam & qui princeps inueĩendi fuer̃t qͣ

Expanded text:
 egeremus, invectio certe nulla esset, nisi his muneribus homines fungerentur. Eademque ratione nec lapides ex terra exciderentur ad usum nostrum necessarii, nec ferrum, aes, aurum, argentum effoderetur penitus abditum sine hominum labore et manu. Tecta vero, quibus et frigorum vis pelleretur et calorum molestiae sedarentur, unde aut initio generi humano dari potuissent aut postea subveniri, si aut vi tempestatis aut terrae motu aut vetustate cecidissent, nisi communis vita ab hominibus harum rerum auxilia petere didicisset? Adde ductus aquarum, derivationes fluminum, agrorum irrigationes, moles oppositas fluctibus, portus manu factos, quae unde sine hominum opere habere possemus? Ex quibus multisque aliis perspicuum est, qui fructus quaeque utilitates  manu atque opera capere potuisse. Qui denique ex bestiis fructus aut quae commoditas, nisi homines adiuvarent, percipi posset? Nam et qui principes inveniendi fuerunt, quem
Abbreviated transcription (Latin):
dia. sed etiã ph̾oru Socraticorũ libri refexti sunt. multa q młtoꝵ
facete dicta. ut ea que a sene Catone collecta sunt que uocantur
Apothemata. facilis igit᷑ est distinctio ingenii & liberalis ioci. alt̾
si reru turpitudini adhibeat᷑ uerborũ obscenitas. Ludendi etiam
ẽ quidã modus retiendus ut ne nimis omĩa profundamus elati¬
q uoluptate ĩ aliquã tp̃itudinẽ dilabamur. Suppeditant autem
campus nr̃ &e studia uenandi honesta exempla ludendi. L ded
pertinet ad omnẽ officii questionẽ semꝑ hr̃ in promptu quãtũ
natura homĩs reliquis pecudibus. ac belluis añcedant. Ille nihil¬
sentiuĩt nisi uoluptatẽ ad eãq fexunt᷑ oĩ impetu. homĩs autem
mens discendo alitur. & cogitando semꝑ aliquid aut inquixit¬

Expanded text:
dia, sed etiam philosophorum Socraticorum libri referti sunt, multaque multorum dia, sed etiam philosophorum Socraticorum libri referti sunt, multaque multorum facete dicta, ut ea, quae a sene Catone collecta sunt, quae vocant apofqe/gmata. Facilis igitur est distinctio ingenui et illiberalis ioci. Altersi rerum turpitudini adhibetur verborum obscenitas. Ludendi etiam est quidam modus retinendus, ut ne nimis omnia profundamus elatique voluptate in aliquam turpitudinem delabamur. Suppeditant autem et campus noster et studia venandi honesta exempla ludendi. Sed pertinet ad omnem officii quaestionem semper in promptu habere, quantum natura hominis pecudibus reliquissentiunt, nisi voluptatem, ad eamqueferuntur omni impetu: hominis autem mens discendo alitur, et cogitando semper aliquid, aut inquirit
Abbreviated transcription (Latin):
sedandos q ẽẽ. excitandam q aĩaduersioe. ⁊ diligentiã ut ne quid tem¬
ere ac fortuito incõsiderate negligenterq agamus. neq enim ita a¬
naͣ generati sumus. ut ad ludũ & iocum facti ẽe̾ uideamur sed ad
seueritatẽ potius & ad quedã studia grauiora atq maiora. ⁊Ludo¬
autẽ & ioco uti illo quidẽ licet sed sicut somno & quietibus ceteris
tum cum grauibus seriis q cebus satiffeceximus. ip̃m q genus ioca¬
ndi nõ prõfusũ nec ĩmodestũ sed ingenuũ x facetũ ẽe deb. ut eĩm
pueris nõ omnẽ ludendi licentiã damus sed eã que ab honestatis
act᷑onibus nõ fuerit aliena. sic i ip̃o ioco. aliqd̾ probi ingenii lumẽ
eluceat. Duplex omĩo ẽ iocandi genus unulliberale petulans
flagitiosũ & obsenũ. alterũ elegans urbanũ ingeniosum facetu.
Quo in genere nõ mõ flautus nr̃ & athicorũ antiqua come¬

Expanded text:
sedandosque esse excitandamque animadversionem et diligentiam, ut ne quid temsedandosque esse excitandamque animadversionem et diligentiam, ut ne quid temere ac fortuito, inconsiderate neglegenterque agamus. Neque enim ita generati a natura sumus, ut ad ludum et iocum facti esse videamur, ad severitatem potius et ad quaedam studia graviora atque maiora. Ludautem et ioco uti illo quidem licet, sed sicut somno et quietibus ceteris tum, cum gravibus seriisque rebus satis fecerimus. Ipsumque genus iocandi non profusum nec immodestum, sed ingenuum et facetum esse debet. Ut enim pueris non omnem ludendi licentiam damus, sed eam, quae ab honestatis actionibus non sit aliena, sic in ipso ioco aliquod probi ingenii lumen eluceat. Duplex omnino est iocandi genus, unum illiberale, petulans, flagitiosum, obscenum, alterum elegans, urbanum, ingeniosum, facetum. Quo genere non modo Plautus noster et Atticorum antiqua comoe
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq fit ut rõ presit. appetitus obtemperet. Omnis aũt act̾o uacare de¬
bet temeritate x negligentia nec uõ agere aliquid cuius nõ possit pr
obabilẽ cam redderẽ. Hec uoͣ fere ẽ descciptio officii. Efficiundum aut̃
ex quo elucebit omnis constantia omnisq moderatio. Nam qui ap.¬
petitus longius euagantur ⁊ tanqͣ exultantes. siue cupiendo siue
fugiendo non satis a cõne contientur hi sine dubio finẽ e modu
transeunt. xelinquũt enim atq abiciunt obedĩam nec xoĩ parent cui
sunt subiecti lege nature a. quibus nõ mõ aĩ ꝑtirebant᷑ sed etiam
corꝑa. licet ora ip̃a cernere iratorũ aut corum qui aut libidine
aliqua aut metu cõmoti sunt aut uoluptate nimia gestiunt quoru
õniũ uultus motus uoces status q mutant᷑. ex quibus illud intellig::¬
itur ut ad officii formã reuertamur. appetitus omnes contrahendoes

Expanded text:
ita fit, ut ratio praesit, appetitus vero obtemperet. Omnis enim actio vacare deita fit, ut ratio praesit, appetitus vero obtemperet. Omnis enim actio vacare debet temeritate et negligentia; nec vero agere quidquam, cuius non possis causam probabilem reddere; haec est enim fere discriptio officii. Efficiendum autem ex quo elucebit omnis constantia omnisque moderatio. Nam qui appetitus longius evagantur et tamquam exsultantes sive cupiendo sive fugiendo non satis a ratione retinentur, ii sine dubio finem et modum transeunt; relinquunt enim et abiciunt oboedientiam nec rationi parent, cui sunt subiecti lege naturae; a quibus non modo animi perturbantur, sed etiam corpora. Licet ora ipsa cernere iratorum aut eorum, qui aut libidine aliqua aut metu commoti sunt aut voluptate nimia gestiunt; quorum omnium voltus, voces, motus statusque mutantur. Ex quibus illud intellegitur, ut ad officii formam revertamur, appetitus omnes contrahendos
Abbreviated transcription (Latin):
quisq̃ sentiat. nõ solũ axrogantis ẽ sed etiã omĩo dissoluti. Est aũt qd̾ diffe¬
rat in homĩu xõne he̾nda inter iustitiã x uerecundiã. Iustitie partes st̃
nõ uiolare homĩes uerecundie nõ offendere. in quo maxĩe uis pspicit᷑ deco¬
rI. His igͣ expositis quale sit id qd̾ decere diximus intellectum puto. offmn
aũt qd̾ ab eo ducitur hane primũ hẽt uiã que deducit ad conueĩentiam:
conseruationẽq nat̾e quã si sequemꝰ duce̾ nunqͣ abexxabimus. Sequimꝰ¬
atũ x id qd̾ uchemens atq forte. sed maxĩa uis deçori ĩ hac ẽ parte de
qua disputamus. neq̃ enim solum corpis qui ad naͣm apti sunt sed muN
lto magis etiã aĩ motus probandi qui item ad naturã accõmodati sũt.
Uplex enim omĩo ẽ uis aĩoru atq nature. una pars ĩ appetitu
i rõne que docet & explanat. quid faciendũ fugiendũ ue sit.

Expanded text:
quisque sentiat, non solum arrogantis est, sed etiam omnino dissoluti. Est autem, quod diffequisque sentiat, non solum arrogantis est, sed etiam omnino dissoluti. Est autem, quod differat in hominum ratione habenda inter iustitiam et verecundiam. Iustitiae partes sunt non violare homines, verecundiae non offendere; in quo maxime vis perspicitur decori. His igitur expositis, quale sit id, quod decere dicimus, intellectum puto. Officium autem, quod ab eo ducitur, hanc primum habet viam, quae deducit ad convenientiam conservationemque naturae; quam si sequemur ducem, numquam aberrabimus sequematum, et id, quod vehemens atque forte, Sed maxima vis decori in hac inest parte, de qua disputamus, neque enim solum corporis, qui ad naturam apti sunt, sed multo etiam magis animi motus probandi, qui item ad naturam accommodati sunt. Duplex est enim vis animorum atque naturae, una pars in appetitu in ratione; quae docet et explanat, quid faciendum fugiendum que sit:
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a natura magna cum excellentia. prestantiaq aĩantiuĩ reliquoru.
Q uocirca poete in magna uarietate personarũ etiã uiciosis quid conu¬
eniat & quid deceat uidebunt. Nobis autẽ cum a natirca constantie in¬
oderationis tempantie uerecundie partes date sint. cũq eadem natura
deceat non negligere queadmõu nos aduersus homines geramus efficit᷑
x hoc qd̾ spectat᷑ in unoquoq̾ gn̾eͤ uixtutis. ut enim pulcritudo corpis. ap¬
ta compositione menbrorũ mouet oculos atq delectat hoc ip̃o qd̾ inter se
omnes partes cum quodã lepore consentiunt. sic hoc decorũ qd̾ elucet in
uita mouet ad probationẽ eotũ quibus cũ uiuit᷑ ordine constantia x in¬
odexatione dictorũ omĩu atq factorũ. Adhibenda ẽ igͥ quedã reuerentia
aduersus homĩes x optimi cuiusq & celiquorũ. nam negligere quid de se

Expanded text:
ipsa natura magna cum excellentia praestantiaque animantium reliquarum. ipsa natura magna cum excellentia praestantiaque animantium reliquarum. Quocirca poëtae in magna varietate personarum, etiam vitiosis quid conveniat et quid deceat, videbunt, nobis autem cum a natura constantiae, moderationis, temperantiae, verecundiae partes datae sint, cumque eadem natura doceat non neglegere, quem ad modum nos adversus homines geramus, efficituet hoc, quod spectatur in uno quoque genere virtutis. Ut enim pulchritudo corporis apta compositione membrorum movet oculos et delectat hoc ipso, quod inter se omnes partes cum quodam lepore consentiunt, sic hoc decorum, quod elucet in vita, movet approbationem eorum, quibuscum vivitur, ordine et constantia et moderationadversus homines et optimi cuiusque et reliquorum. Nam neglegere, quid de se
Abbreviated transcription (Latin):
ctum q̃d̾ pertinet ad singulas partes hõestatis atq illud suꝑus
sic fere diffinixi solet. decorũ id ẽe quod consentaneũ sit homis excelle̾:¬
tie. in eo in quo naͣ eius a xeliquis aĩantib diffexat. que aut̃ pars su¬
biecta ẽ generi eã sic diffiniuĩt ut id decorũ uelint e̾e̾. qd̾ ita nature cõ¬
sentaneum sit. ut in eo moderatio x temꝑantia appareant. cũ sp̃e qua¬
da̾ liberali. hec ita intelligi possumus existĩare ex eo decoro qd̾ poete secu¬
nt᷑. de quo alio loco. plura dici solent sed tñ seruare illud poetas qd dec¬
eat dicimus. cum id quod quaq persona dignũ est. x fit x dicit᷑ ut si
Eacus aut Mmos diceret oderint dum metuant aut natis sepulcrum¬
Atreo dicente plausus excitant᷑. est enum digna persone or̾o. Sed poete
quid quenq deceat ex persona uidicabunt. nobis aũt personã imposuit:

Expanded text:
ctum, quod pertinet ad singulas partes honestatis. Atque illud superius ctum, quod pertinet ad singulas partes honestatis. Atque illud superius sic fere definiri solet: decorum id esse, quod consentaneum sithominis excellentiae in eo, in quo natura eius a reliquis animantibus differat. Quae autem pars subiecta generi est, eam sic definiunt, ut id decorum velint esse, quod ita naturae consentaneum sit, ut in eo moderatio et temperantia appareat cum specie quadam liberali. Haec ita intellegi possumus existimare ex eo decoro, quod poetae sequuntur; de quo alio loco plura dici solent. Sed tum servare illud poëtas, quod deceat, dicimus, cum id, quod quaque persona dignum est, et fit et dicitur; ut, si Aeacus aut Minos diceret: óderint, dum métuant, aut: natís sepulchrAtreo dicente plausus excitantur; est enim digna persona oratio. Sed poëtae, quid quemque deceat, ex persona iudicabunt; nobis autem personam imposuit
Abbreviated transcription (Latin):
mente e̾e̾ captũ. Et iusta omĩa decora sunt. Iniusta contra ut turpia:
sic indecora. Similis ẽ xo fortitudinis qd̾ eĩm uixiliter aĩo q magno fit:
id dignũ uixo x decorũ uidet᷑. qd̾ uero contra id ut turpe ẽ sic & indecoꝵ
Q uare ꝑtinet quid̃ ad omne̾ honestatẽ hoc qd̾ dico decorũ. & ita ꝑtinet
ut nõ recondita quadã rõne cernat᷑ sed sit in promptu. Est enim quiddã
idq intelligitur in omĩ uixtute qd̾ deceat. Qd̾ cogitatioe mag̾ a uixtute
põt qͣ re seperari ut uenustas  puleritudo corꝑis secerni nõ põt a ua¬
litudĩe. sic hoc de quo loquim᷑ decotũ totũ illud qd̾ ẽ cum uixtute coniu̾ctũ¬
x. confusũ. s mente x cogitatioe distinguit᷑.
St aut eius deseriptio duplex. Nam & gnͣale quoddã decorum
intelligimus. quod in oĩ honestate uersaturr. Et aliud hiuc subie¬

Expanded text:
mente esse captum; et iusta omnia decora sunt, iniusta contra, ut turpia, mente esse captum; et iusta omnia decora sunt, iniusta contra, ut turpia, sic indecora. Similis est ratio fortitudinis. Quod enim viriliter animoque magno fit, id dignum viro et decorum videtur, quod contra, id ut turpe, sic indecorum. Quare pertinet quidem ad omnem honestatem hoc, quod dico, decorum, et ita pertinet, ut non recondita quadam ratione cernatur, sed sit in promptu. Est enim quiddam, idque intellegitur in omni virtute, quod deceat; quod cogitatione magis a virtute potest quam re separari. Ut venustas et pulchritudo corporis secerni non potest a valetudine, sic hoc, de quo loquimur, decorum totum illud quidem est cum virtute confusum, sed mente et cogitatione distinguitur. Est autem eius discriptio duplex; nam et generale quoddam decorum intellegimus, quod in omni honestate versatur, et aliud huic subie
Abbreviated transcription (Latin):
Equitur ut de una reliqua parte honestatis dicendũ sit. in qua uer¬
Secundia. x qͣi quidã ornatus uite tempantia x modestia oĩsq se¬
datio pturbationũ aĩ. xxetũ modus cernit᷑. Hoc loco contĩetur id qu¬
od dicĩ latine decoru̾ põt. Gcece enĩ prepon dicit᷑. eius uis ea est ut ab ho¬
nesto nõ queat separi. Nam x quod decet honestũ ẽ. x quod honestum est
decet. Qualis aũt dr̃a sit honesti x decori. facilius intelligi qͣ explanari
põt. Q uicꝗd ẽ enĩ qd̾ deccat id tũ apparet cum angressa honestas est. It¬
aq nõ solum iͥ̃ hac parte hõestatis de qua hoc loco disserendnͣ ẽ. sed etiam ĩ
tribus supioribus. quid deceat apparet. Nam & xõne uti atq or̃one pr¬
udenter x agere que agas considerate oĩq in re quid sit ueri uidere x tu¬
eri decet. contraq falli erxare labi. decipi tam dedecet. qͣ delixare &

Expanded text:
equitur, ut de una reliqua parte honestatis dicendum sit, in qua verequitur, ut de una reliqua parte honestatis dicendum sit, in qua verecundia et quasi quidam ornatus vitae, temperantia et modestia omnisque sedatio perturbationum animi et rerum modus cernitur. Hoc loco continetur id, quod dici Latine decorum potest; Graece enim pre/pon dicitur. Huius vis ea est, ut ab honesto non queat separari; nam et, quod decet, honestum est et, quod honestum est, decet; qualis autem differentia sit honesti et decori, facilius intellegi quam explanari potest. Quicquid est enim, quod deceat, id tum apparet, cum antegressa est honestas. Itaque non solum in hac parte honestatis, de qua hoc loco disserendum est, sed etiam in tribus superioribus quid deceat apparet. Nam et ratione uti atque oratione prudenter et agere, quod agas, considerate omnique in re quid sit veri videre et tueri decet, contraque falli, errare, labi, decipi tam dedecet quam delirare et
Abbreviated transcription (Latin):
amus. in quo falli facile ẽ. tales enĩ nos putamus ut uixe laude¬
mux ex quo nascunt᷑ ĩnuerabilia peccata. cum homĩes inflati op÷¬
in ionibus tirepitex irxident᷑. et in maximis uersantur exxoribus.
iud aut sic ẽ udicandũ maximas gexi res. etiã x inaxĩ aĩ ab his qui reg
pu. regant. ꝙ eacũ admunistratio latissime pateat ad plurimos q pextineat.
Esse autẽ magni aĩ & fuisse multos etiã in uita ociosa. qui aut inuestigar
interiecti inter pħos. ⁊ eos qui rẽ .pu. ad mĩstrarent delectarentur re sua
familiari nõ eam quid̾ siñ rõe omĩo exagerantes/ neq exeludentes ab eiꝰ¬
usu suos potius q x amicis ĩꝑtientes. e rei .pii. si qñ usus eͥe̾t. Que¬
pximũ bene pata sit nullo turpi questu. nec odioso. tum qͣ pluximis mo
reat. hec scripta seruantẽ licet magnifice. grauitex aĩose q uiuere.
atq etiã simplicitex. fidelitex uite homiu amice.

Expanded text:
amus; in quo falli facile est. tales enim nos putamus, ut iure laudeamus; in quo falli facile est. tales enim nos putamus, ut iure laudemur: ex quo nascuntur innumerabilia peccata; cum homines, inflati opinionibus, turpiterirridentur, et in maximis versantur erroribus.ud autem sic est iudicandum, maximas geri res et maximi animi ab iis, qui res publicas regant, quod earum administratio latissime pateat ad plurimosque pertineat; esse autem magni animi et fuisse multos etiam in vita otiosa, qui aut investigaret interiecti inter philosophos et eos, qui rem publicam administrarent, delectarentur re sua familiari non eam quidem omni ratione exaggerantes neque excludentes ab eiusu suos, potiusque et amicis impartientes, et reipub. si quando usus essct. quaeprimum bene parta sit, nulloque turpi quaestu, neque odioso: tum, quam plurimis, modo reat. Haec praescripta servantem licet magnifice, graviter animoseque vivere atque etiam simpliciter, fideliter, ° vere hominum amice.
Abbreviated transcription (Latin):
gestis x głia superatũ a filio. facilitate uero. x huanitate iudeo superiorem
fuisse. Itaq alter sepe magnus. alter sepe turpissimus. Unde recte precipere
uidentur qui monent. ut qͣnto superiores sumus. tanto submissius nos gera¬
mus. Panetius quidẽ auditorẽ Africanũ x familiaxẽ suũ. solitũ ait dicere.
ut equos per crebras contentiones preliorũ ferocitate exultantes domitori¬
bus tradere soleant. ut his facilioribus possint uti sic homĩes secundis reb
clatos sibi q presidentes. tanqͣ in girxũ rõnis & doctrine duci opportere.
ut perspicerent cexũ humanarũ imbecilitatẽ uaxietate̾ q fortune. Atq N
etiã in secundissimis rebus maxĩe est utendũ consilio amicorũ. his q
maior etiã qͣ ante tribuenda auctoritas. hisdem q temporibus cauen¬
dum ẽ. ne assentatoribus patefaciamus aures. nec adulari nos sin.¬

Expanded text:
gestis, et gloria superatum a filio, facilitate et humanitate video superiorem gestis, et gloria superatum a filio, facilitate et humanitate video superiorem fuisse. Itaque alter semper magnus, alter saepe turpissimus fuit. ut recte praecipere videantur, qui monent, ut, quanto superiores simus, tanto nos submissius geramus. Panaetius quidem Auditorem Africanum. et familiarem suum solitum, ait, dicere; ut equos, propter creatas contentiones praeliorum, ferocitate exsultantes, domitoribus tradere soleant, ut his facilioribus possint uti: sic homines secundis rebus effrenatos, sibique praefidentes, tamquam in gyrum rationis, et doctrinae duci oportere, ut perspicerent rerum humanarum imbecillitatem, varietatemque Fortunae. Atque etiam in secundissimis rebus maxime est utendum contilio amicorum: hisque etiam maior, quam ante, tribuenda est auctoritas. Iisdemque temporibus cavendum est, ne assentatoribus patefaciamus aures, nec adulaii nos sin
Abbreviated transcription (Latin):
are deb neq̃ ad eius ꝗ punit aliquẽ aut uerbis castigat. sed ad xei¬
pu. utilitate̾ refexri. Cauendũ ẽ etiã ne maior pena qͣ culpa sit &
ne iisdem decausis alii plectantux. alii ne appellent᷑ quidẽ. prohibẽda
e recte placet mõ ne laudarent iracundiã & dicerent utiliter a naͣ datã. Illa uõ
omĩb in rebus repudianda ẽ. optandũq ut hi qui presunt xei .pu. legũ similes sit
que ad puuiendũ nõ iracundia sed equitate ducunt᷑. Atq etiã in xebus prosperis
x ad uoluntatẽ irc̃am fiuentibus superbiã magnopere. x fastigiũ Agrogantiãq
fugiamus. Nam ut aduersas res. sic secundas. ĩmoderate fexre leuitatis ẽ. Pre¬
claxaq ẽ equabilitas in omĩ uita. xidem sempex uultus. eadẽ q frons. ut de
Socrate/ idemq de.S. Lelio accepimus. Phylippũ quidẽ Macedonũ rege̾ reb

Expanded text:
are debet; neque ad eius, quipunit aliquem, aut verbis castigat, sed ad Reiare debet; neque ad eius, quipunit aliquem, aut verbis castigat, sed ad Reipubl utilitatem referri. Cavendum est etiam, ne maior poena, quam culpa sit; et, ne iisdem de causis alii plectantur, alii ne appellentur quidem. Prohibenda et recte placet, modo ne laudarent iracundiam, et dicerent itiliter a natura datam. Illa vero omnibus in rebus repudianda est, optandumque, ut ii, qui praesunt Reipubl. legum similes sint: quae ad puniendum, non iracundia, sedet ad voluntatem nostram fluentibus. superbiam magnopere, fastidium, arrogantiamque fugiamus. Nam ut adversas res, sic secundas immoderate ferre, levitatis est. praeclaraque est aequabilitas in omni vita, et idem semper vultus, eademque fions: ut de Socrate, item de Caio quoque Laelio accepimus. Philippum quidem, Macedonum Regem rebus
Abbreviated transcription (Latin):
se contendunt uter potius rẽ pu. administret ut si naute certarent
quis eoru potissime gubernaret. Idemq precipit ut eos aduersarios
existimemus. qui arma contra fexant. nõ eos qui suo iudicio tueri rẽ¬
pu. uelinit. qualis fuit intex . p. Africanũ &. Q. Metellũ sine ace¬
rbitate dissensio. Nec uero audiendi sunt. qui grauitex rrascendum
inimicis putãt idq magnanimi & fortis uirĩ e̾ẽ censent. Nichil
enim laudabilius nichil magno x preclaro uixo dignius placibilita¬
te atq clementia. In liberis uero populis. & in uixis equabilitate
exercenda. etiã ẽ facilitas x altitudo aĩ que dicit᷑. ne si rrascamire
aut ĩtempestiue accedentib aut imnprudencer rogantib ne ĩ moro
sitatẽ i̾utilẽ x odiosã incidamus. & tñ ita probanda ẽ mansuetudo
Ciuitas nõ pot. Omĩs aũt x aĩaduersio & castigatio cõtumelia uac:¬

Expanded text:
se contenderent, uter potius remp. administrent, ut, si nautae certarent, se contenderent, uter potius remp. administrent, ut, si nautae certarent, quis eorum potissimum gubernaret. Idemque praecipit, ut eos adversarios existimemus, et qui arma contra ferant; non eos, qui suo iudicio tueri remcam velint: qualis fuit inter Publ Africanum, et Q. Metellum sine acerbitate dissentio. Nec vero audiendi, qui graviter irascendi inimicis putant, idqud magnanimi et fortis viri esse censent. nihil enim laudabilius, nihil magno et praeclaro viro dignius placabilitate, atque clementia In liberis vero populis et iuris aequalitate, exercenda etiam est facilitas, et altitudo animi, quae dicitur: ne, si irascamur aut intempestive accidentibus, aut impusitatem inutilem et odiosam incidamus. Et tamen ita probanda est mansuetudo civitas non potest. Omnis autem et animadversio et castigatio contumelia vac
Abbreviated transcription (Latin):
exant. Ut enim tutella sic procuratio rei.pu. ad eorũ utilitatẽ qui cõmissi
sunt. nõ ad corũ quibus cõmissa gexenda ẽ. qui aũt parti ciuiũ consu:
lunt. partẽ negligunt rẽ ꝑniciosissimã in Ciuitatẽ inducũt. sedicionẽ
atq discordia. ex quo euenit ut alii ppłares alii studiosi optuni cuiusq
uideant᷑. pauci uniuersorũ. Hinc apud A thenienses magne orte dis
odexit tradet q se totũ rei.pu. nec opes. aut potentiã consectabit᷑. totã¬
q eã sic tuebit᷑ ut omnib consulat. Nec uero cruninibus falsis ĩ odi¬
um aut inuidiã quenqͣ uocabit. omĩoq ita uistitie honestati q adhe¬
rescet. ut du̾ ea consecuet quãuis grauiter offendat morte̾q appetat
pocius qͣ deserat illa que dixi. Misexrima omĩo ẽ ambitio honoriĩq
contentio. de qua preclare apud ẽ Platonẽ. simiłz facere eos qui inter

Expanded text:
erant. Ut enim tutela, sic procuratio reipublicae ad eorum utilitatem qui commissi erant. Ut enim tutela, sic procuratio reipublicae ad eorum utilitatem qui commissi sunt, non ad eorum quibus commissa est, gerenda est. Qui autem partem clunt, partem negligunt, rem perniciosissimam in civitatem inducunt, seditionem atque discordiam. Ex quo evenit, ut alii populares; alii studiosi optimi cuiusque videantur; pauci universorum. Hinc apud Athenienses magnae discordioderit, tradetque se totum reip neque opes, aut potentiam consectabitur, totamque eam sic tuebitur, ut omnibus consulat Nec vero criminibus falsis in odium aut invidiam quemquam vocabit: omninoque ita iustitiae, honestatique adhaerescet, ut, dum eam conservet, quamvis graviter offendat, mortem appetat potius, quam deserat illa, quae dixi. Misetrima est omnino ambitio, honorumque contentio: de qua praeclare apud cundem est Platonem: similier facere eos, qui inter
Abbreviated transcription (Latin):
qui Classem ab arginusis remouendã nec cum athemensibus dinitcã¬
andum putabant. Quibus ille respondit. Lacedemonios classe illa am¬
issa aliã parare posse. se fugere sine suo dedecore nõ posse. Ato hec ꝗd̾
Lacedemoniis plaga mediocris. Illa uero pestifexa qua cũ Cleobatus
inidiã timens. cum Epaminunda ꝯflixisset. Lacedemonio cum opes
corruert. Quanto enim Maximus melius fecit. de quo hennius.¬
Unus hõ nobis cunctando restituit xẽ. nõ ponebat enĩ rumores ante
salutẽ. ergo postqͣ mag̾q urci magͦ nũe głia claret. qd̾ genus pecca¬
ndi uitandum ẽ etiã & in rebus ur̃banis. Sunt enĩ qui quod sentuit
presũt duo platonis precepta teneant. I. nũ ut utilitatem ciuium
sic tueantur ut quicquid agunt ad eã referant. obliti comodoruł suorũ. Altexũ:
ut totum corpus xei .pu. cuxent. ne du̾ partẽ aliquã tueant᷑ xeliquas des¬

Expanded text:
qui classem ab Arginusis removendam nec cum Atheniensibus dimicqui classem ab Arginusis removendam nec cum Atheniensibus dimicandum putabant; quibus ille respondit Lacedaemonios classe illa amissa aliam parare posse, se fugere sine suo dedecore non posse. Atque haec quidem Lacedaemoniis plaga mediocris, illa pestifera, qua, cum Cleombrotus invidiam timens temere cum Epaminonda conflixisset, Lacedaemoniorum opes corruerunt. Quanto Q. Maximus melius! de quo Unus homo nobis cunctando restituit rem: Non ponebat enim rumores ante salutem. Ergo magisque magisque viri nunc gloria claret. Quod genus peccandi vitandum est etiam in rebus Urbanis. Sunt enim, qui quod sentiunt, praesunt, duo Platonis praecepta teneant: unum, ut utilitatem civium sic tueantur, ut quidquid agant, ad eam referant, obliti commodorum suorum; alterum, ut totum corpus reipublicae curent, ne dum partem aliquam tueantur, reliquas des
Abbreviated transcription (Latin):
sid cut duplee sit põ oẽoĩs. quarũ ĩ una sermo sit ĩ altera cõcẽtio.
nõ est id auid dubũ ꝗ cõtentio or̃onis pluxumsi possittexe maẽoide
ui heat ad gloriã ea est enĩ quã eloqntias dicimu possit d iafocẽ¬
Ile dcu e. quantope cociliet aios comitas affabilitas q sirmonios. Ctane
epłe x philippi ad alexandtũ. x antipatris ad cassandrũ. x anchonii ad
philippu filiũ triũ potentissimorũ sic ei̾m accepimꝰ quib p̾cipuit ut orõe beĩgͥ

Expanded text:
Sed cum duplex ratio sit orationis, quarum in altera sermo sit, in altera contentio, non est id quidem dubium, quin contentio orationis maiorem vim habeat ad gloriam ea est enim, quam eloquentiam dicimus; sed tameile dictu est, quantopere conciliet animos comitas affabilitasque sermonis. Exstanepistulae et Philippi ad Alexandrum et Antipatri ad Cassandrum et Antigoni ad Philippum filium, trium prudentissimorum sic enim accepimus; quibus praecipiunt, ut oratione b
Abbreviated transcription (Latin):
Cesar. ĩ accusando et Manilio. L. fusii cogͥta uidustͥa ẽ. Semel igit᷑ & non
icos ulcisci sepiꝰ nõ ẽ rep̾hendendũ. mous tñ adsit. duxi ei̾ homuĩs ł potius
uix homĩs uidet᷑ piculũ capitis ĩfecre młtis. Id cũ piculosũ ip̃i ẽ tũ etia¬
sordidũ ad fama cõmite̾ ut acc̾ãtor noĩner. Qd̾ cõtingit M. Bruto sũmo
gne̾ nato illiꝰ filio ꝗ uixis ciuilis ĩprimis ꝑitus fuit. Atq et̃ ħ p̾ceptũ offũ
diligntex tenẽdũ ẽ. ne u̾qͣ ĩnocẽte̾ x iudicio capitis arcescas. Id eũn sine
a nã datã x cõseruatioe̾ ad bonorũ pestẽ ꝑuitiẽq cõuerte̾. Nec tam̃ ut hoc
fugiendũ. ita ẽ hẽndũ religioĩ nocẽte qnͣq & nephariũ impiũq defende̾.
Uult hoc młtitudo. patit᷑ cõsuetudo. fert etiã huanitas. Iudicis ẽ semp ĩ caĩs
uerũ seꝗ. Patroni. nõnuqͣ uerisile. etiã si minꝰ sit ueui defende̾. quod ass¬

Expanded text:
us. In accusando etiam M'. Aquilio L. Fufi cognita industria est. Semel igitur aut non icos ulcisci saepius non est reprehendendum; modus tamen adsit. Duri enim hominis vel potius vix hominis videtur psordidum ad famam, committere, ut accusator nominere; quod contigit M. Bruto summo genere nato, illius filio, qui iuris civilis in primis peritus fuit. Atque etiam hoc praeceptum officii diligenter tenendum est, ne quem umquam innocentem iudicio capitis arcessas; id enim sine inum et conservationem datam ad bonorum pestem perniciemque convertere? Ne tamen ut hoc fugiendum, ita est habendum religioni nocentem, quandoque et nefarium impiumque defendere. Vult hoc multitudo, patitur consverum sequi, patroni non numquam veri simile, etiamsi minus sit verum, defendere; quod s
Abbreviated transcription (Latin):
equabilem prede partitioẽm/x Bargulus Illixichus latro de quo ẽ apud In¬
copõpum magnas opes hũit. x multo maiores Ymachus Lusitanus. cui
quidẽ eciã exercitus nr̃i. Imꝑatores q cesser̃t. Quem lelius is qui sapiens
usirepatus. ꝑretor fregit & cõminuit. fecocitatẽ q eius ita repressit ut facile
bellum ceteris tradexet. Cum igit᷑ ius Iustitie tanta sit ut ea etiã latxou̾
opes firmet. atq augeat. quantã eius ui inter leges x iudicia & institu
ta fore putamus. Michi quidem nõ apud Medos solum ut ait hexodotꝰ
sed etiã apud maiores nrc̃os. iustitie fruende cã uident᷑ olim bene morati
reges ĩstituti. Nam cũ p̾meret᷑ initio multitudo ab his qui maiores opes
hẽbant. ad iustũ aliquẽ cõfugiebant uxtute p̃stãtẽ. qui cũ prohiberet in¬
Cademq cõstituẽdarũ legũ fuit cã que regũ. Ius enĩ semꝑ ẽ quesitũ equa¬

Expanded text:
aequabilem praedae partitionem et Bargulus Illyricaequabilem praedae partitionem et Bargulus Illyriceopompum, magnas opes habuit et multo maiores Viriathus Lusitanus; cui quidem etiam exercitus nostri imperatoresque cesserunt; quem C. Laelius, is qui Sapiens usurpatur, praetor fregit et comminuit ferocitatemque eius ita repressit, ut facile bellum reliquis traderet. Cum igitur tanta vis iustitiae sit, ut ea etiam latronum opes firmet atque augeat, quantam eius vim inter leges et iudicia et in constituta re publica fore putamus? Mihi quidem non apud Medos solum, ut ait Herodotus, sed etiam apud maiores nostros iustitiae fruendae causa videntur olim bene morati reges constituti. Nam cum premeretur inops multitudo ab iis, qui maiores opes habebant, ad unum aliquem confugiebant virtute praestantem; qui cum prohiberet inEademque constituendarum legum fuit causa, quae Regum. Ius enim semper quaesitum est aequa
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ sñtia oĩs rõ. atq institutio uite. homĩ adumenta desiderat. In¬
pitnia q ut hẽat quib cũ familiares possit conferte sermones. qd̾ ẽ
difficile nisi spẽm p te boni uici feras. Ergo ctiã solitario homĩ atq¬
ĩ agro uitã agenti opinio iustitie neciã ẽ. eo q etiã magis qd eã si nõ
hẽbunt. ĩiusti hẽbunt᷑. & nullis p̃sidiis septi multis afficientur iuixireo.
Atis etiã his qui uendũt. enũt. cõducũt. locat᷑ cõtrahẽdisq negociis un¬
plicãtur. iustitia ad rẽ gexẽdam necia ẽ. Cuius tanta uis ẽ ut ne illi
quidẽ qui maleficio x scelere pascunt᷑ possit̾ sine ulla ꝑticula iustitie
is sibi ne in latrocĩo quidẽ relinꝗt locu. Ile aũt ꝙ axchipirata dr̃ nisi
equabilẽ ꝓcedã disꝑtiat aut ĩterficiat᷑ a. sociis aũ relinquat᷑. Q uin
etiã leges latronũ ẽe dicunt᷑. ꝗbus pareãt. quas obseruer. Itaq propt

Expanded text:
is ratio atque institutio vitae hominum adjumenta desiderat, inprimisque ut habeat quibuscum familiares possit conferre sermones, quod est difficile, nisi speciem per te boni viin agro vitam agenti opinio iustitiae necessaria est, eoque etiam magis, quod, si eam non habebunt, iniusti habebuntur; et nullis praesidiis septi multis afficientur iniuriis. Atque his etiam qui vendunt, emunt, conducunt, locant, contrahendisque negotiis implicantur, iustitia ad rem gerenda necessaria est, cuius tanta vis est, ut nec illi quidem, qui maleficio et scelere pascuntur, possint sine ulla particula iustitiae clam eripit, is sibi ne in latrocinio quidem reliquit locum, ille autem qui archipirata dicitur, nisi aequabiliter praedam dispertiat, aut occidetur a sociis, aut relinquetur, quin etiam leges latronum esse dicuntur, quibus pareant, quas observent. Itaque propter
Abbreviated transcription (Latin):
mẽ obtinẽt uire cessorũ. Q ui ig̾ adipisci uexã gloxiã uolet. iustitie fũ¬
gat᷑ offiĩo & ea que ee̾nt. dictũ est libro supiore. Sed ut facillime¬
quales sumus tales ẽẽ iudeam̃. ⁊ si in eo ip̃o uis maxima ẽ. ut scimꝰ hi qui
heri uelimuo tñ quedã precepta danda sunt. N am siquis ab ĩcunte etate
hẽt cãm celebritatĩs x nomĩs aũ a pr̃e acceptã qd tibi mi Cicerte ator:¬
tror contigisse. aũ aliquo casu aut fortua. in hĩc oculi õniũ coieuintir
atq in eu. quid agat. aũ quẽ admous uiuat inꝗrit̃.x tanq in clatussina

Expanded text:
merum optinent iure caesorum. Qui igitur adipisci veram gloriam volet, iustitiae funmerum optinent iure caesorum. Qui igitur adipisci veram gloriam volet, iustitiae fungatur officiis. Ea quae essent, dictum est in libro superiore. Sed ut facillimequales simus, tales esse videamur, etsi in eo ipso vis maxima est, ut simus ii, qui haberi velimus, tamen quaedam praecepta danda sunt. Nam si quis ab ineunte aetate habet causam celebritatis et nominis aut a patre acceptam, quod tibi, mi Cicero, arbitror contigisse, aut aliquo casu atque fortuna, in hunc oculi omnium coniciuntur atque in eum, quid agat, quem ad modum vi