comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
student reuocare quod nesciunt:
ut dum ex parte alia infirmitatẽ
suam considerant: ex ea parte qͣ
ꝑfectus ẽ eoꝵ se amimus ñ extollat.
Scientia etenim uirtus ẽ: humi¬
litas etiam custos uirtutis. Res¬
tat ergo. ut in omne quod scit se¬
se mens depͥmat. ne quod uirtus
scientie congregat: uentus elatio¬
nis tollat. Cum bona fr̃s agitis.
semꝑ ad memoriã mala acta re¬
uocate: ut dum caute culpa con¬
spicitur:numquam de bono oꝑe.
incaute animus letetur. Suꝑioreᷤᷤ
inuicẽ eos maxime qui uobis com¬
missi nonefunt. proximos uestros
attendite: quia & quos agere ali¬
qua praua conspicitis: quȩ in eis
lateant bona nescitis. Magnus
ergo unusquisq ẽẽ studeat: sed
tam̃ aliquomodo eẽ se nesciat. nedũ
sibi magnitudinẽ arrogant tribuit:¬
paulus ait. Nolide eẽ prudentes
apud uos met ipsos. Hinc contra
suꝑbientem saul dicitur. Cum
esses paruus in oculis tuis: ca¬
put in tribubus isrł factus es.
Ac si apte diceretur. Cum te par¬

Expanded text:
student revocare quod nesciunt, ut dum ex parte alia infirmitatem suam considerant, ex ea parte qua perfectus est eorum se animus non extollat. Scientia etenim virtus est, humilitas etiam custos virtutis. Restat ergo ut in omne quod scit sese mens deprimat ne quod virtus scientiae congregat ventus elationis tollat. Cum bona, fratres, agitis, semper ad memoriam male acta revocate, ut dum caute culpa conspicitur nunquam de bono opere incaute animus laetetur. Superiores invicem, eos maxime qui vobis commissi non sunt, proximos vestros attendite, quia et quos agere aliqua prava conspicitis, quia in eis lateant bona nescitis. Magnus ergo unusquisque esse studeat, sed tamen aliquo modo esse se nesciat, ne dum sibi magnitudinem arroganter tribuit,Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos . Hinc contra superbientem Saul dicitur: 1460 Cum esses parvulus in oculis tuis, caput in tribubus Israel factus es . Ac si aperte diceretur: Cum tu te par
Abbreviated transcription (Latin):
& ante uoluntas donandi deficiat:
quam substantia largiendi. Hȩc
autẽ ideo sollicite faciunt: quia
maiorem sibi remunerationẽ pro
hac sollicitudine sꝑant futuram.
Si ergo fr̃s scłi istius homines.
propter p̃sentis honoris głam.
terreni regis sui natalis diem.
tanta apparatione suscipiunt:
qua nos accuratione et̾ni regis
nr̃ĩ iħu xp̃i natalem suscipere de¬
bemus: qui ꝓ deuotione nr̃a. non
nobis temporalem largiet᷑ głam.
sed eternamꝰ. nec terreni honoris
administrationẽ dabit. que suc¬
cessore finitur. sed celestis imꝑii
dignitatem. quȩ ñ habet succes¬
sorem: Qualis autẽ nr̃a remune¬
ratio sit futura. dicit propheta.
Quȩ oculus non uidit. nec auris
audiuit. nec in cor hommnis as¬
cendit: quȩ preparauit d̾s dili¬

Expanded text:
et ante voluntas donandi deficiat, et ante voluntas donandi deficiat, quam substantia largiendi. Haec autem ideo sollicite faciunt, quia majorem sibi remunerationem pro hac sollicitudine sperant futuram. Si ergo, fratres, saeculi istius homines propter praesentis honoris gloriam terreni regis sui natalis diem tanta apparitione suscipiunt: quanta nos accuratione aeterni regis nostri Jesu Christi natalem suscipere debemus, qui pro devotione nostra non nobis temporalem largietur gloriam, sed aeternam; nec terreni honoris administrationem dabit, quae successore finitur, sed coelestis imperii dignitatem, quae non habet successorem? Qualis autem remuneratio nostra sit futura, dicit propheta: Quia oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae preparavit D
Abbreviated transcription (Latin):
et icia quanta sit. quan¬
tusq concursꝰ. cum imꝑatoris
mundi istrus natalis celebrandꝰ
ẽ bene nostis: quem admodũ du¬
ces eius & pͥncipes. omnes etiam
militantes accurati sericis uesti¬
bus accincti oꝑosis cingulis. au¬
ro fulgente preciosis. ambiant
solito nitidius in conspectu regiᷤ
incedere. Credunt enim mairis
eẽ imꝑatoris gaudiũ: si uiderit
maiorem sue apparationis orna¬
tum. Tantoq illum letũ futurũ:
quanto ipsi fuerinit in eius festz¬
uitate deuoti. ut quia imꝑator
taiguam homo corda ñ conspi¬
cit: affectum eoꝵ circa se probet.
uel habitum contuendo. Ita fit
ut splendidius se accuret: quisqͥᷤᷤ
regem fidelius diligit. De inde
quia in die natalis sui sciunt e¬
um largũ futurũ. ac donaturũ
uel ministris suis uel his qui in
domo eius abiecti putant᷑ & uiles:
tanta pͥus thesauros eius reple¬
re diuitiarũ uarietate festinant:
ut in quantũ ꝓrogare uoluerit:
in tantũ ꝓrogatio copiosa ñ desit:

Expanded text:
etitia quanta sit, quantusque concursus, cum imperatoris mundi istius natalis celebrandus est, bene nostis, quemadmodum duces ejus et principes omnes, etiam militantes accurati sericis vestibus, accincti operosis cingulis, auro fulgente pretiosis, ambiant solito nitidius in conspectu regis incedere. Credunt enim majus esse imperatoris gaudium, si viderit majorem suae apparitionis ornatum, tantoque illum laetum futurum quanto ipsi fuerint in ejus solemnitate devoti: ut quia imperator tanquam homo corda non conspicit, affectum eorum erga se probet vel habitum contuendo: ita fit, ut splendidius se accuret, quisquis regem fidelius diligit. Deinde quia in die natalis sui sciunt eum largum futurum, ac donaturum plurima vel ministris suis, vel his, qui in domo ejus abjecti putantur, et viles, tanta prius thesauros ejus replere divitiarum varietate festinant; ut in quantum praerogativa voluerit, in tantum praerogatio copiosa 3 non desit,
Abbreviated transcription (Latin):
uib indum̃tis nos exornari
oportet: quod autẽ diximus
nos: hoc ẽ animas nr̃as. Quia
quam animarũ requirit affectũ.
nec inspicit ornam̃ta corporum:
sed considerat corda meritoꝵ. Nec
fragilis cinguli p̾cingentis lũbos
oꝑositatẽ mirat᷑. sed fortis castimo¬
nie restͥngentis libidinẽ ac pudi¬
ciciam plus miratur. Ambiamuᷤ
ergo inueniri ante ipsũ ꝓbati fide
compti miscdia. morib accurati.
Et qui fideliũs. xp̃m diligit: niti¬
dius se mandatoꝵ eiꝰ obseruatio¬
ne componat. Ut uere nos in se
credere uideat. cum ita in eius sol¬
lempnitate fulgemꝰ: & magis letꝰ
sit: quo nos ꝓspexerit puriores.
Atq ideo ante complures dies. cas¬
tificemus corda nr̃a. mundemus
conscientiã. purificemus spm̃: ac
nitidi & sine macła. immaculati

Expanded text:
uibus indumentis nos exornari oportet. Quod autem diximus nos, hoc est animas nostras, quia quam animarum requirit affectum, nec inspicit ornamenta corporum, sed considerat corda meritorum; nec fragilis cinguli praecingentis lumbos operositatem miratur, sed fortis castimoniae restringentis libidinem ad pudicitiam plus miratur. Ambiamus ergo inveniri ante ipsum probati fide, compti misericordia, moribus accurati: et qui fidelius Christum diligit, nitidius se mandatorum ejus observatione componat, ut vere nos in se credere videat, cum ita in ejus solemnitate fulgemus, et eo magis laetus sit quo nos perspexerit puriores. Atque ideo ante complures dies castificemus corda nostra, mundemus conscientiam, purificemus spiritum, ac nitidi, et sine macula immaculati
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiȩ & intellectus. Quod er¬
go hec uirga nuces ꝓduxit: ima¬
go dominici corporis fuit. Nux
enim trinã habet in suo cor
pore substantie unionem: coriũ.
testam. & nucleũ. In corio. caro:
in testa. ossa: in nucleo. interior
anima comparat᷑. In corio nucis.
carnem significat saluatoris. quȩ
habuit in se asꝑitatem. uel ama¬
ritudinem passionis. In nucleo
interiore declarat dulcedinẽ dei¬
tatis: quȩ tribuit pastũ. & lumi¬
nis subministrat officiũ. In testa.
lignum inserens crucis. quia ñ
discreuit id quod foris & intus:
sed quȩ terrena & celestia fuerant.
mediatoris ligni int̃positione so¬

Expanded text:
sapientiae et intellectus . Quod ergo haec virga nuces produxit, imago Dominici corporis fuit. Nux enim trinam habet in suo copore substantiae unionem, corium, testam et nucleum. In corio, caro; in testa, ossa; in nucleo, interior anima comparatur. In corio nucis carnem significat Salvatoris, quae habuit in se asperitatem, vel amaritudinem passionis. In nucleo interiori declarat dulcedinem divinitatis, quae tribuit pastum, et luminis subministrat officium. In testa lignum inserens crucis qui non discrevit, id quod foris et intus, sed quae terrena, et coelestia fuerant Mediatoris, ligni interpositione so
Abbreviated transcription (Latin):
tus est gaudeamus. Meq
enim fas est esse locum tri¬
stitice. ubi natalis est uitae
que consumpto mortali¬
tatis tiore: ingerit nobi

Expanded text:
tus est, gaudeamus. Neque enim locum fas est esse tristitiae, ubi natalis est vitae, quae consumpto mortalitatis timore ingerit nobi
Abbreviated transcription (Latin):
dies illuxerat alia. ne quid pius
heres ex intestati bonis non pos¬
sideret: tunicam sibi eius uen¬
dicauit. quam in sportarũ mo
uersus. discipulis ex ordine cunc¬
ta replicauit. Diebq sollemn¬
b pasche uel pentecosten semꝑ
bet in fine opusculi interroga¬
re eos qui patrimonia sua igno¬
rant. qui domus marmorib
uestiunt. qui uno lino uillarũ
quid umquam defuerit. Uos
gẽma bibitis. ille concauis ma

Expanded text:
dies illuxit, ne quid pius haeres ex intestati bonis non possideret, tunicam ejus sibi vindicavit, quam in sportarum modversus, discipulis cuncta ex ordine replicavit; diebusque solemnibus Paschae et Pentecostes semper bet in fine opusculi eos interrogare, qui sua patrimonia ignorant, qui domos marmoribus vestiunt, qui uno filo villarum quid umquam defuit? Vos gemma bibitis, ille natura
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u sc̃o. & ex maria uirgine. cru¬
cifixus. & sepultus. resurrexit &
ascendit in celum.sedet nunc ad
dexteram patris. hic uenturus ẽ
iudicare uiuos & mortuos. expes¬
ta eum fixus in isto loco usq dũ
ueniat. Et cum hoc dixeris: liga
os eius de lino canabino. torto tri¬
plici quod tecum portabis. & suꝑ
ceram pones & signabis anulo

Expanded text:
spiritu sancto ex Maria uirgine, crucifixus et sepultus, resurrexit, ascendit ad celos, sedet ad dexteram patris. Hic uenturus est iudicare uiuos et mortuos. Expecta eum Sathana in isto loco donec ueniat”. Et cum hoc dixeris, liga os eius filo canabino retorto quod tecum portabis et super ceram impones et sigillabis anulo
Abbreviated transcription (Latin):
ut fiat nobis scd̾m uerbum euis.
Illud udelicet uerbũ. quo ranonẽ
sue incarnatioms: np̃e exponens ait.
Sic enim dilerit deus mundũ. ut
unigenitum filium suum daret. nt
omnis qui credit in ipso non pereat:
sed habeat uitam eternam. Nec du¬
bitandira quin de profundis nos¬
ad se clamair eitius ex cuidire dig¬
nabiti: proꝵ quos nec dum sẽ¬

Expanded text:
ut fiat nobis secundum verbum ejus, ut fiat nobis secundum verbum ejus, illud videlicet verbum, quo rationem suae incarnationis ipse exponens, dicit: Sic enim dilexit Deus mundum, ut unigenitum Filium suum daret, ut omnis qui credit in ipsum, non pereat, sed habeat vitam aeternam . Nec dubitandum quin nos de profundis ad se clamantes citius exaudire dignabitur, propter quos necdum se
Abbreviated transcription (Latin):
lico oratulo predicatur: incegnitã
ad huc ceters mortalio archana
nr̃e redemptionis ẽd̾ocetur. nec se ta¬
men de snigularitate meriti excellẽ¬
tioris singulanter extollit: sed pocius
sue conditionis. ac diuine dignati¬
oms in onmib memor. famulaꝵ
se xp̃i consorcio humiliter adm̃git
famulatum xp̃o deuota qd̃ iubetur
impendit: fiat in quit michi scd̾m
uerbum tuũ. Fiat ut sp̃s scũs ad¬
ueniens me celestibus dignam
nusterus reddat. Fiat ut in meo
utero filius dei humane substan¬
cie habitũ in duat. atq ad redemp¬
tionẽ mundi tanquã sponsus suo
xp̃i incunctis actibus nostus. moti¬
busq recolannus. Eius semper ob¬
sequiis. omnia corporis nr̃i mein¬
bra mancipemus. Ad eus implen¬
dam uoluntatẽ. totum nr̃e mentis
dirigaanus intuitũ. Sicq ꝑcep¬
tis eiuis munerib gr̃as recte inuen¬
do reddamus: ut ad maiora ꝑcipiẽ¬
da digni existere mereanuir. Prece¬
mur seduli cum beata dei geniinice

Expanded text:
lico oraculo praedicatur, incognita lico oraculo praedicatur, incognita adhuc caeteris mortalibus arcana nostrae redemptionis edocentur: nec se tamen de singularitate meriti excellentioris singulariter extollit, sed potius suae conditionis ac divinae dignationis in omnibus memor, famularum se Christi consortio humiliter adjungit, famulatum Christo devota quod jubetur, impendit. Fiat, inquit, mihi secundum verbum tuum, fiat ut Spiritus sanctus adveniens me coelestibus dignam mysteriis reddat, fiat ut in meo utero Filius Dei humanae substantiae habitum induat, atque ad redemptionem mundi tanquam sponsus suo Christi in cunctis actibus nostris motibusque recolamus, ejus semper obsequiis omnia corporis nostri membra mancipemus, ad ejus implendam voluntatem totum mentis nostrae dirigamus intuitum: sicque perceptis ejus muneribus gratias recte vivendo reddamus, ut ad majora percipienda digni existere mereamur. Precemur seduli cum beata Dei genitrice
Abbreviated transcription (Latin):
misterus celestibus aptissime cõ¬
gruit. Oportebat namq ut appa¬
rens inmundo mediator dei et ho¬
minũ. de utraq tribu caris origi¬
nem haberet . quia nimirũ ip̃e in
humanitate assimpta. utramq
habitinuis erat ꝑsonam. sacerdõ¬
tis scilicet et regis. Siquidem de
regia eius potestate qua electis su¬
is regnũ ꝑhemine tribuit: et pre¬
sens sc̃i enagelii lectio testatir. qui¬
a regnabit indomo iacob ineternũ
et regni eius nou ent finis. Porro
de pontificali dignitate illius. ĩ qua
pro nr̃a redemptione hostiam suẽ
caris offerre dignatus est: testat᷑
propha qui ait. tu es sacerdos me
ternum scd̃m ordinem melchise¬
dech. Accepta aute tanta gr̃a uidea¬
mus beata maria in qͣnta humilita¬
tis arce ꝑsistat. Ecce inquid ancil¬
la dm̃. fiat michi scd̃m uerbũ tumir
Magnam quippe humilitatis con¬
stantiam tenet. que se ancillam su¬
i conditoris dum mater eligitur a ꝑ¬
pellat.. Seata in mulieribus ange¬

Expanded text:
ministeriis coelestibus aptissime conministeriis coelestibus aptissime congruit. Oportebat namque ut apparens in mundo mediator Dei et hominum de utraque tribu carnis originem haberet, quia nimirum ipse in humanitate assumpta utramque habiturus erat personam, sacerdotis scilicet et regis. Siquidem de regia ejus potestate, qua electis suis regnum perenne tribuit, et praesens sancti Evangelii lectio testatur: quia regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Porro de pontificali ejus dignitate, in qua pro nostra redemptione hostiam suae carnis offerre dignatus est, testatur Propheta, qui ait: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Accepta autem tanta gratia, videamus beata Maria in quanta humilitatis arce persistat. Ecce, inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. Magnam quippe humilitatis constantiam tenet, quae se ancillam sui conditoris dum mater eligitur, appellat. Beata in mulieribus ange
Abbreviated transcription (Latin):
nascitim. Dec mitandũ iuxta
hystoriam quod elizabeth cogna¬
ta dicatur marie: cum suꝑius hec
de domo dauid. illa de filiabus aa¬
ron orta esse narraretur. Legimus
de qua dauid ortus est: uxoremac¬
ceperit. indelicet elizabeth filiam
aminadab sororem naason: qui
fuit dux tribus uida in deserto cũ
egrederentur ex egypto. Rursus¬
q regnantib dauid posteris. Legi¬
mus qd̃ ioia da pontifex maximus.
uxorem habuerit de tribu regali.
hec est iosa beth filiaui regis ioram.
Ipse est ioiada cuiꝰ filium zachari¬
am uirum eque sanctissimũ. lapi¬
dauerunt inter templum et alta¬
re. sicut eciam ipse dñs beatorum
martirum mentionem faciens in
euangelio testatur. Unde trib utͣ
tur esse comuncta. Potuit autem
huiusmodi coniunctio. etism re¬
centiore tempore fieri: datio nup¬
tui feminis de tribum tribum:
ut manifeste beatam deigemtri¬
cem que detribu. regia descendit.
tum trbui sacez dotasi cegnationẽ
generis habuisse constaret. quod

Expanded text:
nasciturum. Nec mirandum juxta historiam, quod Elizabeth cognata dicatur Mariae, cum superius haec de domo David, illa de filiabus Aaron orta esse narratur. Legimus de qua David ortus est, uxorem acceperit, videlicet Elizabeth filiam Amminadab, sororem Naason, qui fuit dux tribus Juda in deserto, cum egrederentur ex Aegypto. Rursusque regnantibus David posteris legimus, quod Joiada pontifex maximus uxorem habuerit de tribu regali, hoc est, Josabeth, filiam regis Joram. Ipse est Joiada, cujus filium Zachariam virum aeque sanctissimum lapidaverunt inter templum et altare, sicut etiam ipse Dominus beatorum martyrum mentionem faciens in Evangelio testatur. Unde tribus utrtur esse conjuncta. Potuit autem hujusmodi conjunctio etiam recentiori tempore fieri, datis nuptum feminis de tribu in tribum, ut manifeste beatam Dei genitricem, quae de tribu regia descendit, cum tribu sacerdotali cognationem generis habuisse constaret, quod
Abbreviated transcription (Latin):
consurge. induere fortitu¬
dine tua syon: induere
uestimentis głȩ tuȩ ierłm ciuitaᷤ
scĩ: quia ñ adiciet ultra. ut per¬
transeat per de incircumcisus &
immundus. Excutere depulue¬
re consurge sede ierłm: solue uin¬
cula colli tui. captiua filia syon.
Quia hȩc dicit dñs ds. Gratis ue
nundati estis: & sine argento re¬
dimemini. Quia hec dicit dñs ds̃.
In egyptũ descendit popłs meus
in principio. ut colonus eẽt ibi:
& assur absq ulla causa calump¬
niatus ẽ eum. Et nunc quid mi¬
chi est hic dicit dñsꝰ qm ablatus
est populus meus gratis. Domi¬
natores eius iniq agunt dicit do¬
minus: & iugiter tota die nomen
meum blasphemat᷑. Propter hoc.

Expanded text:
rge: induere fortitudine tua Syon induere vestimentis glorie tue Hierusalem civitas sancta. Quia non adjiciet ultra: ut pertranseat per te incircumcisus et immundus. Excutere de pulvere: consurge: sede Hierusalem: solve vincula colli tui captiva filia Syon: quia hec dicinumdati estis: et sine argento redimemini. Quia hec dicit Dominus Deus, in Egypto descendit populus meus in principio ut colonus esset ibi: et Assur absque ulla causa calumniatus est eum. Et nunc: quid mici est hec dicit Dominus, quoniam ablatus est populus meus gratis. Dominatores eius inique agunt dicit Dominus: et iugiter tota die nomen meum blasfematur. Propter ho
Abbreviated transcription (Latin):
carnem. ñ mutat᷑ in carne. As¬
sumpsit enim humanitatẽ: non
amisit diuinitatẽ. Ita idem ds
& idem homo. in natura di equa¬
lis patri. in natura hominis. fac¬
tus est mortalis in nobis. Pro
beraret quod fecerat. Hec ẽ ergo
bominicȩ natiuitatis magna sol-¬
lempnitas: hec est diei huius no¬
ua & głosa festiuitas: aduentus
di factus ad homines. Itaq dies
iste ꝓ eo quod in eo xp̃c natus ẽ.¬
natalis dicit. Quemq ideo ob¬
seruare ꝑ reuolutũ circulũ anni.

Expanded text:
carnem, non mutatum in carnem. Ascarnem, non mutatum in carnem. Assumpsit enim humanitatem, non amisit divinitatem; ita idem Deus et idem homo, in natura Dei aequalis Patri, in natura hominis factus est mortalis in nobis. Pro liberaret quod fecerat. Haec est ergo Dominicae nativitatis magna solemnitas, haec est diei hujus nova et gloriosa festivitas, adventus Dei factus ad homines. Itaque dies iste pro eo quod in eo Christus natus enatalis dicitur. Quemque ideo observare pe
Abbreviated transcription (Latin):
atalis domini dies.
ea de causa a patribuᷤ
uotiue sollempnitatis
institutus ẽ. quia in eo xp̃s ꝓ
redemptione mundi nasci corpo¬
raliter uoluit: prodiens ex uirgi¬
nis utero: qui erat in patͥs imꝑio.
Cuius suscepte carnis causa hec
est. Postquã enim inuidia dia¬
boli parens ille primus.spe seduc¬
tus inani cecidit: confestim exul
& ꝑditus. in omni genere suo.ra¬
dicem maliciȩ & peccati transdux¬
it. Crescebatq in malũ uehemen¬
tius. omne genus mortaliũ. diffu¬
sis ubiq scelerib: & quod ẽ nequiꝰ
omniũ cultib idoloꝵ. Uolens gͦ
deus terminare peccatũ: consulu¬
it. uerbo. lege. propħis. signis. pla¬
gis. prodigiis. Sed cum nec sic qͥ¬
dem errores suos ammonitꝰ agnoᷤᷤ¬
cerec mundus: misit d̾s filiũ suũ
ut carnem indueret: & hominib
appareret: & peccatores sanaret.
Qui ideo in homine uenit: qͥa
ꝑ se ipsum. ab hominib cognosci
non potuit. Ut autem uideretur.
uerbum caro factũ ẽ: assumendo

Expanded text:
atalis Domini dies ea de causa a Patribus votivae solemnitatis institutus est, quia in eo Christus pro redemptione mundi nasci corporaliter voluit, prodiens ex Virginis utero, qui erat in Patris imperio: cujus susceptae carnis causa haec est: Postquam enim invidia diaboli parens ille primus spe seductus inani cecidit, confestim exsul et perditus in omni genere suo, radicem malitiae et peccati transduxit: crescebatque in malum vehementius omne genus mortalium, diffusis ubique sceleribus, et, quod est nequius, omnium cultibus idolorum. Volens ergo Deus terminare peccatum, consuluit verbo, lege, prophetis, signis, plagis, prodigiis. Sed cum nec sic quidem errores suos admonitus agnosceret mundus, misit Deus Filium suum, ut carnem indueret, et omnibus appareret, et peccatores sanaret. Qui ideo in homine venit, quia per seipsum ab hominibus cognosci non potuit. Ut autem videretur, Verbum caro factum est, assumendo
Abbreviated transcription (Latin):
apud ephesum. cum balneas la¬
uandi gr̃a fuisset ingressus. & ui¬
disset ibi cerinthũ exiluisse conti¬
nuo. & discessisset ñ lotus dicens.
fugiamus hinc ne & balnee ipse
corruant. in quib cherintus la¬
uatur ueritatis inimicus. Idem
etiam policarpus marcion ali¬
quando cum occurrisset dicenti
sibi agnosce nos. respondit. Ag¬
nosco agnosco. pͥmogenicũ satha¬
ne. Tanta tunc apłi atq eorum
discipuli in religione cautela ute¬
bantur. ut ne uerbi quidẽ cõmu¬
nionem cũ aliquo eoꝵ qui a ue¬
ritate deuiauerant habere pate¬
rentur. sicut & paulus dicit. He¬
reticum hominem. post unã &
alteram correptionẽ deuita. sci¬
ens quia ꝓuersus ẽ huiusmodi

Expanded text:
apud Ephesum balneas lavandi gratia fuisset ingressus, et vidisset ibi Cerinthum, exsiliret continuo, et discederet non lotus, dicens: « Fugiamus hinc, ne et balneae ipsae corruant, in quibus Cerinthus lavat se, veritatis inimicus. » Idem etiam Polycarpus Marcioni aliquando cum occurrisset, dicenti sibi: « Agnosce nos, » respondit: « Agnosco, agnosco primogenitum Satanae. » Tanta tunc apostoli atque eorum discipuli in religione cautela utebantur, ut ne verbi quidem communionem cum aliquo eorum qui a veritate deviaverant habere paterentur; sicut et Paulus dicit: Haereticum hominem, post primam et secundam correptionem, devita, sciens q
Abbreviated transcription (Latin):
eccle ep̃c: quem nos quoq in pͥ¬
ma etate nr̃a uidimus. Dui enĩ
ꝑmansit in uita: & longeua eta¬
te ꝑdurans. nobilis uiuendo s
&̃ moriendo nobilior extitit. Qpͥpe
qui uitã martyrio terminauit.

Expanded text:
copus: quem nos quoque in prima aetate nostra vidimus diu etenim permansit, in vita et longaeva aetate perdurans nobilis vivendo, sed et moriendo nobilior exstitit; quippe qui vitam martyrio terminavit.
Abbreviated transcription (Latin):
ucharius ẽ presbiter ex hispa-¬
nia: qͥ calame habitat. Uetere
morbo calculi laborabat. ꝑ me¬
moriam supra dict martyris qͣm
possidius ille aduexit ep̃c. saluus
factus ẽ. Idem ipse postea morbo
alio preualescente mortuus sic la¬
cebat. ut ei pollices iam ligarent᷑
Opitulatione memorati marty¬
ris. cum de memoria eius repor¬
tata ẽẽt. & suꝑ iacentis corpus
missa ipsius presbiteri tunica.
suscitatus ẽ. fuit ibi uir in ordi¬
ne suo primarius nomine mar¬
cialis. euo iam grauis. & mul¬
tum abhorrens a religione xp̃i¬
ana. Habebat sane fidelem fili¬
am. & generũ eodem anno bap¬
tizatum. Qui cum eum egrotan¬
tem muftis & magnis lacrimis
rogarent. ut fieret xp̃ianus: pror.¬
sus abnuit. eosq a se turbida in¬
dignatione submouit. Uisum ẽ
genero eius ut irec ad memoriam
scĩ stephani. & illic ꝓ eo quantũ
posset oraret. ut d̾s illi daret men¬
tem bonam qua eredere ñ differ¬
ret in xp̃m. fecit hoc ingenti ge

Expanded text:
Eucharius presbyter ex Hispania, Calamae habitans, veteri morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris quam Possidius illo advexit episcopus, salvus factus est. Idem ipse postea malio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur; opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius reportata esset et super iacentis corpus missa ipsius presbyteri tunica, suscitatus est. Fuit ibi uir in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut fieret Christianus, prorsus abnuit eosque a se turbida indignatione submouit. Visum est genero eius, ut iret ad memoriam sancti Stephani et illic pro eo quantum posset oraret, ut Deus illi daret mentem bonam, qua credere non differret in Christum. Fecit hoc ingenti ge
Abbreviated transcription (Latin):
ta uerborum. festinant i
quit berbum uidere etenim
cum saro domini uidetur
uerbum uidẽtur quod est
filius. non mediocre fidei
tibi hoc uideatur exemplum

Expanded text:
ta uerborum. festinant\' inquit \'uerbum uidere. etenim cum caro domini uidetur, uerbum uidetur, quod est filius. non mediocre fidei tibi hoc uideatur exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
dicam in huiusmodi ꝑ ita ra¬
biem suam exercet. quat aut
filiorum aut ꝓpinqiausas
pretendere ad excusanxcusaci¬
ones in peccatis. qua uidem
plerosq ceꝑit. etiam o sacerdo¬
tes uel leuitas. quoruortio ds̃¬
Et ue michi misero. aec fine
mundi ꝓuocamuram gra¬
ui iugo seruitutis ari uelimꝰ.
quod demergit usq fundum
inferni. ut faciam b amicos
de mammona iniatis: qͥ nos

Expanded text:
i in hujusmodi personis ita rabiem suam exercet, qui solent aut filiorum aut propinquorum causas praetendere: Ad excusandas excusationes in peccatis ; quandoquidem plerosque ceperit etiam coelibes sacerdotes vel levitas, quibus portio DEt ve mihi misero, quia nec fine mundi provocamur, ut tam gravi iugo servitutis liberari velimus, quod demergit usque ad profundum inferni, ut faciamus nobis amicos de mammona iniquitatis, qui nos
Abbreviated transcription (Latin):
dem quocienscũq illi alio. is ad
ꝑcipiendam penitentiã lapsũ sut̃
confessus eẽt. ita flebat ut etiã ulũ
flere compelleret. Uidebat᷑ enĩ sibi
cum iacente iacere. Causã aut̃ cri¬
nulli apud quem int̾cedebat
loquebat᷑. Bonũ relinquens exem¬
plum posteris sacerdotib flebat
te nunciatũ illi fuerat. de curusẽq
scĩ obitu sacerdotis. in tantũ ut
nos illum consolari uideremur. ig¬
norantes ptũ affectum uiri. nec qͣ
ratione ita fleret intelligentes. Eb
ille huiusmodi responsũ reddebat
ñ se flere quia recesserat qui fuerat
mortuus nunciatus. sed quia sep̃¬
cesserat. uel quia difficile eẽt in ue¬
niri uirũ. qui summo sacerdotio
dignus haberetur. Ipse aut̃ de sua
morte ante predixit quod usq pas¬
cha nobiscum futurus eẽt. Quod
quidem meruit dñm obsecrando.
quo maturius liberaretur. Inge¬
miscebat enim uehem̃ter. cũ uide¬
ret radicem omniũ maloꝵ auari

Expanded text:
idem quotiescumque illi aliquis ob idem quotiescumque illi aliquis ob percipiendam poenitentiam lapsus suos confessus esset, ita flebat, ut et illum flere compelleret; videbatur enim sibi cum jacente jacere. Causas autem cri Domino soli, apud quem intercedebat, loquebatur; bonum relinquens exemplum posteris sacerdotibus, te nuntiatum illi fuerat de cujuscumque sancti obitu sacerdotis, in tantum ut nos illum consolari niteremur, ignorantes pium affectum viri, nec qua ratione ita fleret intelligentes. Quibus ille hujusmodi responsum reddebat: Non se flere, quia recesserat, qui fuerat mortuus nuntiatus: sed quia praecesserat, vel quia difficile esset invenire virum, qui summo sacerdotio dignus haberetur. Ipse autem de sua morte ante praedixit quod usque ad pascha nobiscum futurus esset: quod quidem meruit Dominum obsecrando, quo maturius hinc liberaretur. 41. Ingemiscebat enim vehementer cum videret radicem omnium malorum avar
Abbreviated transcription (Latin):
macerans corpus. cui prandendi
numquam consuetudo fuit. niss
die sabbati & dominico. uel cum
natalicia celeberrimoꝵ martyrũ
essent. Orandi assiduitas magna
die ac nocte. nec oꝑam declinabat
scribendi propͥa manu libros. nisi
cum aliqua infirmitate corpus esꝰ
att̾eretur. Erat etiam in illo solli¬
citudo omniũ eccłaꝵ. Int̾uenien¬
di etiam magna assiduitas & con¬
stantia. in rebus diuinis ĩplendis
fortissimus in tantũ. ut quod solꝰ¬
implere solitus erat. circa bapti
quo decessit. uix implerent. Sol¬
epc̃ ordinatus ẽ aurũ omne atq
argentum quod habere poterat
eccłe uel pauꝑib contulit. Predia
etiam quȩ habebat reseruato usu¬
fructu germanȩ suȩ donauit ȩccłȩ
Nichil sibi quod hic suum diceret
derelinquens. ut nudus atq expe¬
ditus miles xp̃m dñm sequeretur.
Qui cum diues eẽt ꝓpt̾ nos paup¬
s factus ẽ. ut nos eius inopia di¬
taremur. Erat enim gaudens cum
gaudentib. flens cũ flentib. Siqͥ¬

Expanded text:
macerans corpus, cui prandendi numquam consuetudo fuit, nisi die sabbati, et Dominico, vel cum natalitia celeberrimorum martyrum essent. Orandi etiam assiduitas magna die ac nocte: nec operam declinabat scribendi propria manu libros, nisi cum aliqua infirmitate corpus ejus attineretur. Erat etiam in illo sollicitudo omnium Ecclesiarum, interveniendi etiam magna assiduitas et constantia. In rebus etiam divinis implendis fortissimus, in tantum ut quod solitus erat circa baptizquo decessit, vix implerent. Solepiscopus ordinatus est, aurum omne atque argentum quod habere poterat, Ecclesiae vel pauperibus contulit. Praedia etiam quae habebat, reservato usufructuario germanae suae, donavit Ecclesiae, nihil sibi quod hic suum diceret, derelinquens; ut nudus atque expeditus miles Christum dominum sequeretur: Qui cum dives esset, propter nos pauper factus est, ut nos ejus inopia ditaremur . 39. Erat etiam gaudens cum gaudentibus, et flens cum flentibus ; siqu
Abbreviated transcription (Latin):
isset confeł diabolus timuisse
ambrosiũ q recessisse ad tempꝰ
sionis in leo ubi ab illo reces¬
serat. doncerteret᷑. Quo reuer¬
tente. uas. deseruerat repetiss¬
Inciuitate pea florentinorum
cum in donrissimi quondam
mine admodaruulus cũ sp̃u
immundo laxt. frequenti ora¬
tione & impoie manus sacer¬
dotis ipsius efatus. Sed post
inferiora descentq in lecto sa¬
cerdotis ipso ab composuit.
Quem cum riper sacerdos in lec¬
to inuenisset fan illo in tem¬
pore extra dossi sus. miseratꝰ
matri. & fideisp hitemplatuᷤ.¬
heliseo similis supra corpꝰ infantis
se ipse composuit. atq meruit ut
uiuum redderet matri. quem mor¬
tuum inuenerat. Le. uii.¬

Expanded text:
isset; confessus est diabolus timuisse se isset; confessus est diabolus timuisse se Ambrosium, et ideo recessisse ad tempus, illo loco, ubi ab illo recesserat, donec reverteretur: quo revertente, vas quod deseruerat, repetisscivitate Florentinorum, cum in domo clarissimi quondam mine, admodum parvulus, cum spiritu immundo laboraret, frequenti oratione et impositione manus Sacerdotis ipsius est sanatus: sed post inferiora descendit, ac in lecto Sacerdotis, ipso absente, composuit. Quem cum revertens Sacerdos in lectulo invenisset, erat enim illo in tempore extra domum positus, miseratus matrem et fidem ipsius contemplatuElisaeo similis supra corpus infantis se ipse composuit, atque orando meruit ut vivum redderet matri, quem mortuum invenerat: ad
Abbreviated transcription (Latin):
rdinato itaq catholicerdote
dias sustinuit. que muib atq
brosius ep̃c maioris hilitatis
uir factus. donatam la dño gra¬
tiam reseruabat. crescoq cotidie
fide & amore coram dã coram
hominib. ꝑ idem teus erat qͥ¬
dam uir de heresi arnoꝵ acerri¬
mus nimiũ disputa &̃ durus
atq inconuertibilis fidẽ catho¬
ut ipse post modum quebat᷑ an¬
gelum ad aures ep̃iactantis lo¬
quentẽ. ut uerba aseli popło ep̃c
renunciare uideret. Quo uiso cõ¬
uersus fidem qua expugnabat
cepit ipse defendei Alius etiam¬
gladium ferens ꝯcubiculum usq
ꝑuenit. ut interderet sacerdotem.
Sed cum eleuass manũ districto
Tunc semissum ustina postquã
confessus ẽ bracium quod iniq
cum extenderetir obriguerat sana
rium. qui sp̃u mmundo grauiter
diaboli dnatio apparuit. S ub
egressus odiolano ẽ. & ad ꝓbi ur
bem ꝑueidem sp̃c qui illũ ante
habuerat. are cepit. Qui cum in¬
t̾rogaretu exorcistis. cur quãdiu

Expanded text:
rdinato itaque catholico sacerdote,dias sustinuit, quae muneribus atque brosius episcopus majoris humilitatis vir factus, donatam sibi a Domino gratiam reservabat, crescebatque quotidie fide et amore coram Deo et hominibus. 17. Per idem tempus erat quidam vir de haeresi Arianorum, acerrimus nimium disputator, et durus atque inconvertibilis ad fidem cathout ipse postmodum loquebatur Angelum ad aures Episcopi tractantis loquentem; ut verba angeli populo Episcopus renuntiare videretur. Quo viso conversus, fidem quam expugnabat, coepit ipse defendegladium ferens ad cubiculum usque pervenit, ut interficeret Sacerdotem: sed cum elevasset manum, districto Tunc se missum a Justina postquam confessus est, brachium quod inique cum extenderetur, obriguerat, sanarium, qui spiritu immundo graviter diaboli dominatio apparuit: sed ubi egressus Mediolano est, et prem spiritus qui illum antea habuerat, vexare eum coepit. Qui cum interrogaretur ab exorcistis, cur quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
& facile omnia precepta ueni¬
unt in effectum. quando & gr̃a
precendit auxilium. & obedien¬
tia mollit imꝑium. Intonant
enim cotidie aurib nr̃is eloqͥa
dei: & omnis homo qͥd diuine
iusticie placeat scire conuincit᷑.
Sed quia iudicium illud qͦ unꝰ¬
quisq recipiet prout gessit. siue
bonum siue malum. iudicaturi
patientia & bonitate differtur.
mpunitatem sibi iniquitatis in¬
fidelium coeda ꝓmittunt. & pu¬
tant humanoꝵ actuũ qualita¬
tes. ad diuine ꝓuidentie non ꝑ¬
tinere censuram: quasi non eus¬
deurissimis plerumq suppliciiᷤ
male gesta plectantur. aut non
sepe se celestium comminatiom̃
terror ostendat. quib utiq & fi¬
des monetur & infidelitas inere¬
patur. Inter hec autem ꝑmanet
suꝑ omnes benignitas dei: q
nulli miscdiam suam denegat.
cum indiscrete uniuersis bona
multa largitur. eosq quos me¬
rito subderet penis. magis uult
inuitare beneficiis. Dilatione
enim uindicte dat locum peni¬

Expanded text:
cile omnia praecepta veniunt in effectum, quando et gratia praetendit auxilium, et obedientia mollit imperium. Intonant enim quotidie auribus nostris eloquia Dei, et omnis homo quid divinae justitiae placeat scire convincitur. Sed quia judicium illud, quo unusquisque recipiet prout gessit, sive bonum, sive malum , judicaturi patientia et bonitate differtur, impunitatem sibi iniquitatis infidelium corda promittunt, et putant humanorum actuum qualitates ad divinae providentiae non pertinere censuram, quasi non evidentissimis plerumque suppliciis male gesta plectantur, aut non saepe coelestium comminationum terror ostendatur: quibus utique et fides monetur, et infidelitas increpatur. CAP. IV. Inter haec autem permanet super omnes benignitas Dei, et nulli misericordiam suam denegat, cum indiscrete universis bona multa largiatur, eosque quos merito subderet poenis, mavult invitare beneficiis. Dilatio enim vindictae dat locum poeni
Abbreviated transcription (Latin):
et adepti participationem
generationis christi. car¬
nis renunciemus operi¬
bus. Agnosce o christiane
dignitatem tuam. et diui¬
nẽ consors factus nature noli
in ueterem uilitatem degene¬
ri conuersatione recedere.
aremento cuius capitis
et cuius corporis sis mem¬
brum: reminiscere. quia e¬
rutus de potestãte tenebra¬
rum transiatus es in dei
lumen et regnum. Per bap¬
tismatis sacramentum spi¬
ritus sancti factus es tem¬
plum. Noli tantum habi¬
tatorem prauis de te actibu
effugare, et diaboli te iterũ
tium tuum sanguis est chei¬
sti. qui in ueritãte te iudicã¬
bit qui misericordia te redẽ¬
ritu sancto regnat in secula
seculorum. Amen. Tu autẽ.

Expanded text:
et adepti participationem generationis Christi, carnis renuntiemus operibus. Agnosce, o Christiane, dignitatem tuam, et divinae consors factus naturae, noli in veterem vilitatem degeneri conversatione redire. Memento cujus capitis et cujus corporis sis membrum. Reminiscere quia erutus de potestate tenebrarum, translatus es in Dei lumen et regnum. Per baptismatis sacramentum Spiritus sancti factus es templum: noli tantum habitatorem pravis de te actibus effugare, et diaboli te iterum tium tuum sanguis est Christi; quia in veritate te judicabit, qui in misericordia te redeancto regnat in saecula saeculorum. Am
Abbreviated transcription (Latin):
geli quomodo hec implen ualeãt.
requint: sed certa quia oportebat
impleri qd̾ et tunc aib angelo audi¬
ebat. et prius apropheta dictum le¬
gerat. quo id ordine implendũ sit
interitgat. Quia indelicet propha
qui hec futurũ predixit: quomodo
fieri possit non dixit. sed angelo di¬

Expanded text:
geli, quomodo haec impleri valeant, inquirit, sed certa quia oportebat impleri quod et tunc ab angelo audiebat, et prius a propheta dictum legerat, quo id ordine implendum sit, interrogat: quia videlicet propheta qui hoc futurum praedixit, quomodo fieri posset non dixit, sed angelo di
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ corruptionis exuet. ac deincepꝰ
in regnũ celestis ierłm bonorum
uictimis oꝑum dño commndata
transferetur Quod aut̃ symeon &
anna ꝓuecte uidelicet etatis uir
& femina. deuotis confessionũ of¬
ficiis dñm quem corpore paruũ
uident. sed magnũ diuinitate in¬
nunciant. que longa incarnatio¬
nis eius expectatione fatigata.
& piarũ ulnis actionũ. & fidei ñ
ficte uocib exaltare ac magnif¬
care studuit. acclamans illi &
dicens. Dirige me in ueritate tua
uterq sexus ei gratulabundus
occurrerit. qui utriusq redemp¬
agno sane metu fratres mei
audienda sunt uerba. quib
idem symeon de dño ꝓphans.

Expanded text:
et corruptionis exuet, ac deinceps et corruptionis exuet, ac deinceps in regnum coelestis Hierusalem bonorum victimis operum Domino commendata transferetur. Quod autem Simeon et Anna, provectae videlicet aetatis vir et femina, devotis confessionum officiis Dominum, quem corpore parvum vident, sed magnum divinitate innuntiant, quae longa incarnationis ejus exspectatione fatigata, et piarum ulnis actionum, et fidei non fictae vocibus exaltare ac magnificare studuit, acclamans illi et dicens: Dirige me in veritate tua,uterque sexus ei gratulabundus occurrerit, qui utriusque redempagno sane metu, fratres mei, audienda sunt verba quibus idem Simeon de Domin
Abbreviated transcription (Latin):
lumba aut̃ gregatĩ gemere con¬
sueuit: & ob id iste secretas orati¬
onum lacrimas. illa publicos
aut̃ puer ih̃c pͥmo circũcidit᷑. ac
sic int̾positis dieb ierosolimã cũ
hostia defert᷑. quia & ipse iam iu-¬
uenis prius omnẽ carnis corrup¬
donem moriendo ac resurgendo
calcauit. ac deinde int̾positis die¬
bus. cum ipsa carne iam ĩmorta¬
li quam ꝓ nr̃a salute hostiã deo
fecerat. ad gaudia suꝑne ciuita¬
tis ascendit. Et unusquisq nr̃m
pͥus aqua baptismi. a peccatis
omnib quasi uera circũcisione
purgat᷑: ac sic ꝓficiente gr̃a noue
lucis ad altare scm̃ salutari hostia
dominici corporis & sanguinis
consecrandus ingredit᷑. Nam &
ipsa singularit̾ simplex & casta
nr̃i saluatoris humanitas que ob¬
lata ẽ patri ꝓ nobis: non incon¬
grue ꝑ immolationẽ colũbe siue
turturis potest figuralit̾ exprimi.
Sed & omnis in fine mundi eccła
primo communi resurrectione.
cunctã terrene labẽ mortalitatis

Expanded text:
lumba autem gregatim gemere consuevit; et ob id ista secretas orationum lacrymas, illa publicos autem puer Jesus primo circumciditur, ac sic interpositis diebus Hierosolymam cum hostia defertur, quia et ipse jam juvenis prius omnem carnis corruptionem moriendo ac resurgendo calcavit; ac deinde interpositis diebus cum ipsa carne jam immortali, quam pro nostra salute hostiam Deo fecerat, ad gaudia supernae civitatis ascendit. Et unusquisque nostrum prius aqua baptismi a peccatis omnibus, quasi vera circumcisione purgatur, ac sic proficiente gratia novae lucis, ad altare sanctum salutari hostia Domini corporis et sanguinis consecrandus ingreditur, nam et ipsa singulariter simplex et casta nostri Salvatoris humanitas, quae oblata est Deo Patri pro nobis, non incongrue per immolationem columbae sive turturis potest figuraliter exprimi. Sed et omnis in fine mundi Ecclesia primo communi resurrectione cunctam terrenae labem mortalitatis
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt. sed etiam cum diues eẽt pau¬
per fieri dignatus ẽ ꝓ nobis. ut
nos sua pauꝑtate simul &̃ hu¬
manitate diuitiarũ. & diuinita¬
tis sue donaret ẽẽ participes.L .uiii.¬
edlibet paulis ꝑ intueri cur
hȩ maxime uolueres in ho¬
stiam dñi iuberent᷑ offerri. Nã
&̃ abraham patriarcha. tanto
ante legem tempore has in ho¬
locaustum dñi legitur obtulisse.
& in plerisq legis cerimoniis qͥ
mundandus eẽt: ꝑ has iubeba¬
tur mundari. Columba gͦ sĩpl¬
citatem: turtur indicat castita¬
tem. quia & columba simplicita¬
tis. & castitatis amator ẽ turtur.
ita ut si coniugem casu ꝑdiderit:
ñ aliã ultra querere curet. Sic¬

Expanded text:
esset, sed etiam cum dives esset, pauesset, sed etiam cum dives esset, pauper fieri dignatus est pro nobis, ut nos sua paupertate, simul et humanitate divitiarum, et divinitatis suae donaret esse participes. Sed libet paulisper intueri cur hae maxime volucres in hostiam Domini jubentur offerri. Nam et Abraham patriarcha tanto ante legem tempore has in holocaustum Domino legitur obtulisse, et in plerisque legis caeremoniis, qui mundandus esset, per has jubebatur mundari. Columba ergo simplicitatem, turtur indicat castitatem; quia et columba simplicitatis, et castitatis amator est turtur, ita ut si conjugem casu perdiderit, non aliam ultra quaerere curet.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecto quia illã que sine uirilis
susceptione seminis. uirgo pe¬
perit: una cũ filio qui natus ẽ
ei. neq immundã describat. neq
ꝑ hostias salutares doceat esse
dedit apparens in homine fieri
uoluit sub lege. ut eos qui sub
lege erant redimeret. ut adoptio¬
nem filiorum reciꝑemus. ut etiã
beata cħ genitrix illius que sin¬
gulari priuilegio supra legem
fuit. ꝓ ostendendo tam̃ humili¬
tatis exemplo. legalib subdi ñ
refugit institutis. iuxta illud ui¬
ri sapientis. quanto magnus es:
humilia te in om̃ib: Et ut darẽt
inquit hostiam scd̃m quod dic¬
tum ẽ: in lege dñi. parturturũ
aut duos pullos columbaꝵ. Ho¬
stia hec pauꝑum erat. Precepit
quippe dñs in lege. ut qui possent
agnum ꝓ filio uel filia simul &̃
turturem. siue columbã offerreit:
qui uero ñ sufficeret ad offerendũ
agnũ duos iam turtures. uel
duos columbe pullos offerret. fr
tis. ñ solum homo fieri. cum ds

Expanded text:
profecto quia illam quae sine virilis profecto quia illam quae sine virilis susceptione seminis virgo peperit, una cum ei, neque immundam describat, neque per hostias doceat esse vinitus dedit, apparens in homine, fieri voluit sub lege, ut eos qui sub lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; ita etiam beata genitrix illius, quae singulari privilegio supra legem fuit, pro ostendendo tamen humilitatis exemplo, legalibus subdi non refugit institutis: juxta illud viri sapientis: Quanto magnus es, tanto humilia te in omnibus . Et ut darent, inquit, hostiam secundum quod dictum est in lege Domini, Par turturum, aut duos pullos columbarum. Hostia haec pauperum erat. Praecepit quippe Dominus in lege ut qui posset, agnum pro filio vel filia, simul et turturem sive columbam offerret; qui vero non sufficeret ad offerendum agnum, duos jam turtures, vel duos columbae pullos offerret. Ergtis, non solum homo fieri, cum Deus
Abbreviated transcription (Latin):
triginta tres ab ingressu tẽpli.
ac uiri thoro abstineret. donec qͣ¬
dragesimo natiuitatis die filiũ
cum hostiis ad templum dñi de¬
ferret. Primogenitũ autẽ omne
masculimi sexus scm dño uocari.
atq ideo munda quęq offerri dõ.
immnunda aut̃ mundis mutuari
uel occidi. & hominis pͥmogeni¬
tum quinq siclis argenti deberit
redimi. Si aut̃ feminã peꝑisset
mulier. immunda fieri iussa est¬
quatuordecĩ dieb. & sexaginta
sex dieb aliis. a templi ingresfu
suspendi. donec octogesimo nati¬
uitatis die. quȩ dies purgationis
eius uocabat᷑. illo se suãq sobolẽ
hostiis scĩficatura ueniret. ac si de¬
mũ ad thorũ uiri libera redire de¬
quam beatissima dei genitrix &
ꝑpetua uirgo maria simul cũ
filio quẽ genuit. ab omni fuerit
legis subiectione liberrima. Cũ
enim dicat lex mulierẽ que sus¬
cepto semine peꝑisset immundã
decerni & ꝑ longa tempora. simul
cum ꝓle quam genuisset oblatis
uictimis debere mundari. patet

Expanded text:
iebus ab ingressu templi ac viri toro abstineret, donec quadragesimo nativitatis die filium cum hostiis ad templum Domini deferret. Primogenitum autem omnem masculini sexus, sanctum Domino vocari, atque ideo munda quaeque offerri Deo, immunda autem mundis mutari vel occidi; et hominis primogenitum quinque siclis argenti debere redimi. Si autem feminam peperisset mulier, immunda fieri jussa estquatuordecim diebus, et sexaginta sex aliis diebus a templi ingressu suspendi, donec octogesimo nativitatis die, quae dies purgationis ejus vocabatur, illa se suamque sobolem hostiis sanctificatura veniret, ac sic demum ad torum viri libera redire dequam beatissima Dei genitrix, et perpetua virgo Maria, simul cum Filio quem genuit, ab omni fuerit legis subjectione liberrima. Cum enim dicat lex, mulierem quae suscepto semine peperisset, immundam decerni, et per longa tempora simul cum prole quam genuisset oblatis victimis debere mundari, patet
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a. Et iterum. Ecce tu pulchra
es amica mea. ecce tu pulchra
oculi tui columbarũ. Genas qͥppe
ut turturis habet anima. que
ab omni impudicicie peste. castã
se custodit & immunẽ. Oculos
habet columbaꝵ. que nulli no¬
cere desiderans etiam inimicos sĩ¬
plici amore contuet᷑. Sed & utͣq
auis memorata. quia gemitũ ꝓ¬
cantu edere solet. scorum in hoc
scło designat ploratũ. de quo dñs
memorat dicens. Am̃ am̃ dico
uobis plorabitis & flebitis uos.
mundus aut̃ gaudebit. uos aut̃

Expanded text:
ris; et iterum: Ecce tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra es, oculi tui columbarum ; genas quippe ut turturis habet anima quae ab omni impudicitiae peste castam se custodit et immunem; oculos habet columbarum, quae, nulli nocere desiderans, etiam inimicos simplici amore contuetur. Sed et utraque avis memorata, quia gemitum cantu edere solet, sanctorum in hoc saeculo designat ploratum, de quo Dominus memorat, dicens: Amen, amen, dico vobis, quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit:
Abbreviated transcription (Latin):
ati qͥ lugent. q̃m ipsi consolabũ¬
tur. Merito gͦ turtur & columba
dño offeruntur in hostiam: quia
nimirũ simplex & pudica fideli¬
um conuersatio. gratum ẽ illi sa¬
crificium iusticie. quia qui labo¬
rat in gemitu suo. qui lacrimis
stratum suũ singulas ꝑ noctes
abluit: acceptissimã prorsus deo
uictimã mactat. Cum uero ut᷑q
auis ista propt̾ consuetudinẽ ge¬
mendi. p̃sentis scõrum luctus &
desideria suꝑna designet. hoc ta¬
men differunt quod turtur soli

Expanded text:
i lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Merito ergo turtur et columba Domino offeruntur in hostiam: quia nimirum simplex et pudica fidelium conversatio gratum est illi sacrificium justitiae: quia qui laborat in gemitu suo, qui lacrymis stratum suum singulas per noctes abluit, acceptissimam Al. add. prorsus  Deo victimam mactat. Cum vero utraque avis ista propter consuetudinem gemendi praesentes sanctorum luctus et desideria superna designet, hoc tamen differunt quod turtur soli
Abbreviated transcription (Latin):
officiis. maxime eiusdem dñi ac
saluatoris nr̃i simul. & inteme¬
rate genitricis eius humilitate
nichil debeant implendis se le¬
galib ꝑ omnia subdidisse decre¬

Expanded text:
officiis, maxima ejusdem Domini salvatoris nostri, simul et intemeratae genitricis ejus humilitate nil debebant, implendis se legalibus per omnia subdidisse decre