comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
minũ metuit. neq ne̾ gͣna boni oꝑis senunat. neq tc mani¬
unt. dum bona minime discernunt: q nequaqꝗͣ quę quando
agant conspiciunt. sed plerũq acta q ita nͨ debuerant agere
recognoscunt. Quib sub auditoris spetie recte aput salomonẽ
dr. Fili sine consilio nihil facias: & post factũ ñ penicebis. Et
rursũ. ꝑ alpebre tue p̾cedant gresui tuos. ꝑ alpebre quippe
gressus p̾cedunt: cũ oꝑationẽ nr̃am consiliã recta p̾uȩiuunt.
Qui ciũ neglegint considerando p̃uidere qd̾ facit. gressus ten¬
dit. ocłos claudit. ꝑgendo it̃ configit. s p̃uidendo sibimet ipsi
non aũ cedit. Atq id circo citius corruit. qr qͦ pedem oꝑis po¬
nere debeat. palpebra consilii ñ atcendic.

Expanded text:
minum metuit, neque nunc grana boni operis seminat, neque tunc maniunt, dum bona minime discernunt. Qui nequaquam quae quando agant inspiciunt, sed plerumque acta quia ita non debuerunt agere cognoscunt. Quibus sub auditoris specie recte apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . Et rursum: Palbebrae tuae precedant gressus tuos . Palpebrae quippe gressus praecedunt, cum operationem nostram consilia recta praeveniunt. Qui enim negligit considerando praevidere quod facit, gressus tendit, oculos claudit, pergendo iter conficit, sed praevidendo sibimetipsi non antecedit, atque idcirco citius corruit, quia quo pedem operis ponere debeat, per palpebram consilii non attendit.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ silentii inurũ ñ habet. padet inmici iaculis ciuitas m̃tis:
e cũ se ꝑ uerba extͣ semnet ipsam eicit. aꝑtã se adu̾sario ostend̃.
Quam tanto ille sine labore suꝑat. quanto ⁊ ipsa quę uincit᷑.
contͣ semet ipsã ꝑ multiloqͥu̾ pugnat. Plerũq aũ qr ꝑ qͦsda
gͣdus desidiosa mens in lapsũ casus impellit᷑. dũ ociosa
cauere uerba neglegimꝰ. ad noxͥa ꝑuenimꝰ. Ut prius loqui
aliena libeat. postinodũ detͣctationibꝰ eoꝵ uitã de qͥb loqͥt᷑
mordeat. ad extremũ uͦ usq ad aꝑtas lingua contumelias
erũpat. Hinc seminant᷑ stimuli. oriunt᷑ rixe. accendunt᷑
faces odioꝵ. pax extinguit᷑ cordiũ. Uñ bene ꝑ salomonẽ di.
Qui dimictit aquã. caput ẽ urgioꝵ. Aquã qͥppe dimittere ẽ:
liguã in fluxũ eloquii relaxare. Quo c̃tra in bona etiã parte
iterũ dr. Aqua ꝓfunda. uba ex ore uiri. Qui gͦ dunittt aqͣ
caput ẽ uirgioꝵ. q qͥ linguã ñ frenat. concordiã dissipat. Wñ¬

Expanded text:
imici jaculis civitas mentis; et cum se per verba extra semetipsam ejicit, apertam se adversario ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa quae vincitur, contra semetipsam per multiloquium pugnat. Plerumque autem quia per quosdam gradus desidiosa mens in lapsum casus impellitur, dum 55 otiosa cavere verba negligimus, ad noxia pervenimus; ut prius loqui aliena libeat, postmodum detractionibus eorum vitam de quibus loquitur mordeat, ad extremum vero usque ad apertas lingua contumelias erumpat. Hine seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax exstinguitur cordium. Unde bene per Salomonem dicitur: Qui dimittit aquam, caput est jurgiorum . Aquam quippe dimittere est linguam in fluxum eloquii relaxare. Quo contra in bona etiam parte iterum dicitur: Aqua profunda, verba ex ore viri . Qui ergo dimittit aquam, caput est jurgiorum, quia qui linguam non
Abbreviated transcription (Latin):
diant impuri. qd̾ scriptũ ẽ. Qui ambulat simplicit᷑ ambulat
confidenter. fiducia quippe magne securicatis ẽ. sunplicitas ac¬
tionis. Audiant qͥd sapientis ore dicit᷑. Sp̃s sc̃s discipliue effu¬

Expanded text:
diant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat diant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actionis. Audiant quod sapientis ore dicitur: Spiritus sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
rȩ m̃tes st̃. quando cũq in suis excessibꝰ cõprebendunt᷑. Cap̃
enĩ heritii cernit᷑: quia quo mitio ad culpã peccator acces¬
serit uidet᷑. Pedes heritu conspitiunt᷑. quia quibꝰ uestiguis
nequicia sit ꝑpecta cognoscitur : & taui ductis repende ex¬
cusationibꝰ impura mens introrsus pedes colligit. quia eunc¬
ta uuqͥtatis sue uestigia abscondit. Caput subtrabit: qr mni¬
ris defensionib nec inchoasse se maluĩ aliqͥd ostendit. Et qͣsi
spera inmanu tenentis remanet: quia his qͥ corripit cuncta
quȩ iam cognouerat subito anuitens. inuolutũ intͣ conscien¬
ciã peccatorẽ tenet: E qui totũ iã dephendendo uiderat. ter¬
quiersationȩ p̃ue defensionis illusuis. cotũ parit᷑ ignorat.
F oueam ergo beritus habet in repbis: quia malitiose mĩcis dupli¬
citas sese incrase colligens abscondit in tenebris defensionis. Au¬

Expanded text:
rae mentes sunt, cum in suis excessibus comprehenduntur. Caput rae mentes sunt, cum in suis excessibus comprehenduntur. Caput enim ericii cernitur, quia quo initio ad culpam peccator accesserit videtur. Pedes ericii conspiciuntur, quia quibus vestigiis nequitia sit perpetrata cognoscitur, et tamen adductis repente excusationibus impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondit. Caput subtrahit, quia miris defensionibus nec inchoasse se malum aliquod ostendit. Et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit, cuncta quae jam cognoverat subito amittens, involutum intra conscientiam peccatorem tenet; et qui totum jam deprehendendo viderat, tergiversatione pravae defensionis illusus totum pariter ignorat. Foveam ergo habet ericius in reprobis, quia malitiosae mentis duplicitas sese intra se colligens abscondit in tenebris defensionis. Au
Abbreviated transcription (Latin):
guã sua loq m̃datiũ: ut iniq agerent labo rauerunt. de si
aꝑte diceret᷑. Qui anuci ȩẽ ueritatis sine labore pocerant. ut
peccent laborant. Cũq uuere simplicit renuunt. laboribꝰ
exiguunt ut moriant᷑. Nã plerũq in culpa dephensi dũ qua¬
les suit cognosci refugiunt. sese sub fallatiȩ uelanĩ abscon¬
dunt. ⁊ hoc qd̾ peccant᷑. qd̾q iã aꝑte ceruit᷑. excusare molun¬
tur. itã ut sepe his qui coꝵ culpas corriꝑe studet. asꝑse falsi¬
tatis nebulis seductus. pene amisise se uideat. qd de eis iã certũ
tenebat. Nude recte sub uidȩ specie. ꝑ ꝓphetã contͣ peccantẽ
anima excusantẽq se dicit᷑. Ibi babuit foueã beritius. Hericii
quippe nomine. inpure m̃tis seseq callide defendentis dupli¬
prehensus fuerit. semet ipsũ in sp trã colligit. pedes intrors
subtrabit. caput abscondit. & intͣ cenentis manus totͦ simul
amititur. qd̾ totꝰ sunulante uidebat᷑. Sic nimirũ sic impu¬

Expanded text:
ium, ut inique agerent laboraverunt . Ac si aperte diceretur: Qui amici esse veritatis sine labore poterant, ut peccent laborant; cumque vivere simpliciter renuunt, laboribus exigunt ut moriantur. Nam plerumque in culpa deprehensi, dum quales sint cognosci refugiunt, sese sub fallaciae velamine abscondunt, et hoc quod peccant, quodque jam aperte cernitur, excusare moliuntur; ita ut saepe is qui eorum culpas corripere studet, aspersae falsitatis nebulis seductus, pene amisisse se videat quod de eis jam certum tenebat. Unde recte sub Judaeae specie per prophetam contra peccantem animam excusantemque se, dicitur: Ibi habuit foveam ericius . Ericii quippe nomine impurae mentis seseque callide defendentis dupliprehensus fuerit, semetipsum in sphaeram colligit, pedes introrsus subtrahit, caput abscondit; et intra teneamittitur, quod totum simul ante videbatur. Sic nimirum, sic impu
Abbreviated transcription (Latin):
set estiũ petit. qd̾ uidelicet aꝑit᷑ ⁊ claudit᷑. Uñ ⁊ nobis caute
discendat est: qͣtinꝰ os discretũ ⁊ congruo cẽpore uox aꝑiat. &
rursũ congruo taciturnitas claudat. At contͣ ammonendist
multi loqͥo uacantes. ut iugilant᷑ aspiciat᷑ a quanto rectitudinĩ
stitu depereunt. dũ ꝑ multiplicia uba dilabunt᷑. humana
& enĩ mens aquȩ more ⁊ cireũ el usa ad suꝑiora colligit᷑. qr il¬
lud repetit. unde descendit: ⁊ relaxata deperit.q se ꝑ infina
in utilit̾ spargit. Quot eñ suꝑ uacuis uerb a silentii sui cen¬
sura dissipatur: qͣsi tot riuis extͣ se ducit᷑. Unde ⁊ redire ĩter
ad sui cognitionẽ ñ sufficit: qi ꝑ multiloqͥũ sparsa a secreto
sȩ uitime considerationis excludit. Totã uero se insidiantis hoᷤ¬
cis iuilneribus detegit: qi nulla municione custodie fireum¬
cd.iudit. Ende scriptũ ẽ. Sicut urbs patens a absq muroꝵ am¬

Expanded text:
sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute discendum est, quatenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. At contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a quanto rectitudinis statu depereunt, dum per multiplicia verba dilabuntur. Humana etenim mens aquae more circumclusa ad superiora colligitur, quia illud repetit unde descendit; et relaxata deperit, quia se per infima inutiliter spargit. Quot enim supervacuis verbis a silentii sui censura dissipatur, quasi tot rivis extra se ducitur. Unde et redire interius ad sui cognitionem non sufficit, quia per multiloquium sparsa, a secreto se intimae considerationis excludit. Totam vero se insidiantis hostis vulneribus detegit, quia nulla munitione custodiae circumcludit. Unde scriptum est: Sicut urbs patens et absque muro
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑto teꝑat᷑. Qui enĩ ꝓxͥmoꝵ mala respitiunt. ⁊ cam̃ in silentio
linguã pmunt. quasi conspectis uulueribꝰ usĩ medicaminis sub¬
e̾hunt: ꝙ eo mortis auctores fiunt. quo uirꝰ qd̾ pocerant curare
noluerunt. Lingua itaq discrete frenanda ẽ. ñ ui solubilit᷑ obli
ganda. Scriptũ nãq ẽ. Sapiens cabit usq ad cẽpus. ut uinurũ
cum oportuna conside̾at. post posita censuia silentu. loquendo
que congruunt. in usũ se utilitatis impendat. Ec rursũ scͥptũ
e. Dempꝰ tacendi. acẽptis loquendi. Discrete qppe iucissicudinũ
pensanda st̃ cẽpora. ne aut cũ restͥngi lingua debet ꝑ u̾ba ĩutilit᷑
diffluat. aut cũ loqui utilit̾ potest. seme̾t ipsã pigre rest̾ngat.
Quod psalmista bene considaus ait. Pone dñe custodia orimeo
s ostiũ circũstantie labus meis. N oñ eiũ poni ori suo parietem

Expanded text:
aperto temperatur. Qui proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio aperto temperatur. Qui proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt; et eo mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant curare noganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. Et rursum scriptum est: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat; aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quod bene Psalmista considerans, dicit: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ redicns dic̃. Inuenit seruus tuus cor siuui: ut oraret te.
Cu ergo cogitatio ꝑ custodiã rest̾ngit᷑: cor qd fugere consueuit¬
inuenit᷑. Plerũq aũ nimis taciti. cũ ñ n ulla inuista patunt᷑. es u
acriorem dolore ꝓdeuut. qͥ ea que sustinent ñ locunt᷑. Nã si illa¬
tas molestias tnquille lingua diceret: a conscientiȩ dolore aliena¬
maueneret. Sulnera euĩ clausa. plus crutiant. Nã cũ ꝑucredo
quę interiꝰ feruet eitit᷑. ad salutẽ dolor aꝑit᷑. Scire igit᷑ debent¬
qui plusꝗͣ expedit cacent. ne uit̾ molesta quȩ tolerant. dũ luigua¬
nunis cacent ium doloris exaggerant. Ammonendi enĩ st̃. ut si
ꝓxͥmos sicut᷑ diligt̃. nunime illis taceant. unde᷑ iuste rep̃benduns.
ecis enĩ medicamine ut̾rũq saluti conc̾ritur: dũ uab illo qͥ infer
actio p̾ua cõpescit᷑. ⁊ ab boc qd̵ sustinet doloris feruor uulnere

Expanded text:
ipsum rediens, ait: Invenit servus tuus cor suum ut oraret te . ipsum rediens, ait: Invenit servus tuus cor suum ut oraret te . Cum ergo cogitatio per custodiam 54 restringitur, cor quod fugere consuevitinvenitur. Plerumque autem nimis taciti cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias tranquille lingua diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant. Nam cum putredo quae interiqui plusquam expedit tacent ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim doloris exaggerent. Monendi enim sunt ut si proximos sicut se diligunt, minime illis taceant, unde eos juste reprehendunt. Vocis medicamine utrorumque saluti concurritur, dum ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere
Abbreviated transcription (Latin):
lenta custodia indiscreti silentu ãgustat. Que plerũq tanto la¬
⁊ quos loquentes audit. quasi infirmos despicit. Cũꝙ os corpo¬
ris claudit: quantũ se uitus suꝑbiendo aꝑiat non agnoscit.
inguã eteiũ p̃mit. mentẽ eleuat: ⁊ cũ suam neqͥtiã muume con¬
siderat. canto aput se cunctos liberius. quanto ⁊ sceretus acdusat.
Aminonendi st̃ igit̾ nimis caciti. ut scire sollicite studeat᷑. nõn so¬
lum quales foris ostendere. set etiã quales se debeant intꝰ exibe¬
re: ut plus excogicationib occultũ iuditiũ. quã ex sermonib
rep̃bensionim mecuaut ꝓxͥmoꝵ. Scriptũ uãq ẽ. Fili mi adren¬
de sapientiã meã.⁊ prudentie mee inclina aurẽ tuã: ut custo¬
dias cogitationes. Hilhil quippe in nob̃ ẽ cordi fugatꝰ. qd̾ ano¬
bis toties recedit: quocies ꝑ pͥuas cogitationes defluit. Hinc et¬
enim psalmista ait. Cor meum dereliqͥd me. Hinc ad semet¬

Expanded text:
lenta custodia indiscreti silentii augustat. Quae plerumque tanto lalenta custodia indiscreti silentii augustat. Quae plerumque tanto la quos loquentes audit, quasi infirmos despicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, mentem elevat; et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat. Admonendi sunt igitur nimis taciti, ut scire sollicite studeant, non solum quales foris ostendere, sed etiam quales se debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus occultum judicium quam ex sermonibus reprehensionem metuant proximorum. Scriptum namque est: Fili mi, attende sapientiam meam, et prudentiae meae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes . Nil quippe in nobis est corde fugacius, quod a nobis toties recedit, quoties per pravas cogitationes defluit. Hinc etenim Psalmista ait: Cor meum dereliquit me . Hinc ad semet
Abbreviated transcription (Latin):
Frust conflauit conflator: malitiȩ eoꝵ non st̃ consumpce. Sciendum¬
uero est: ꝙ non numꝗͣ cũ uit̾ flagelloꝵ duritia remanent incorrec¬
ti. dulei sc̃ ammonitione mulcendi. Quos cnĩ cruciam̃ta ñ corrigt᷑.
nonnũ quã ab iniquis actib lenia blandimenta cõpescunt. Quia ꝙ
non uumꝗͣ egeos quos fortis ꝑigmientoꝵ potio curare non ualiuit.
ad salutem pristinã cepens aqua reuocauit. E ni nulla uuluera
que curari incisione nequeunt. fonicis olei sanant᷑. Et durus
adimans incisionẽ ferri minine recipit: sed leni hircorũ san¬
guine mollescit.
LIT ER ammonendi st̃ iumis tacia: aq alit̾ multiloqͥo
uacantes. In sinuari nimis tacitis debet:q dũ erga quedĩ
uitia cauti fugiunt. occulte deteriorib implicant᷑. Na
sepe linguã qr immoderatiꝰ frenant. in corde gͣuiꝰ mulciloqͥũ
tolerant: ut eo plus cogitationes inmente ferueant. qͦ illas uio¬

Expanded text:
« Frustra conflavit conflator, malitiae eorum non sunt consumptae. « E« Frustra conflavit conflator, malitiae eorum non sunt consumptae. « Evero est, quod nonnunquam cum inter flagellorum duritiam remanent incorrecti, dulci sunt admonitione mulcendi. Quos enim cruciamenta non corrigunt, nonnunquam ab iniquis actionibus lenia blandimenta compescunt; quia et plerumque aegros, quos fortis pigmentorum potio curare non valuit, ad salutem pristinam tepens aqua revocavit; et nonnulla vulnera quae curari incisione nequeunt, fomentis olei sanantur. Et durus adamas incisionem ferri minime recipit, sed leni hircorum sanguine mollescit.liter admonendi sunt nimis taciti, atque aliter multiloquio vacantes. Insinuari namque nimis tacitis debet, quia dum quaedam vitia incaute fugiunt, occulte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant; ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas vio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓrumpunt. Nes quippe dũ ꝑcucit᷑. ampli metaillis ceceris souicũ
redit. Qui ergo imꝑcussionẽ posit̾ erũpit ad sonitũ murmuratio¬
nu: in aes uersus ẽ. inmedio fornacis. Stagnũ uͦ cũ ex arde cõpo¬
nicur. argenti speciẽ mencit᷑. Qui igit᷑ simu̾lationis uicio ñ caret
in cribulatione: stagnũ factus ẽ infornace. ferro aũ utit᷑. qui ui¬
te ꝓximi insidiat᷑. ferrũ itaq in fornace ẽ. qͥ nocendi maliciã ñ
amigit intbulatione. Plumbũ qͦq ceteris nietallis ẽgͣuius. lu
fornace gͦ plũbum inuenit᷑. qͥ sic peccati sui pondere p̃mitur:
ut etiã intribulatione positus. a cerrenis desiderus non leuat᷑.
Unde rursum scriptũ est. Multo labore sudatu ẽ. & ni exuut de
co rubigo eiꝰ. neq ꝑ ignem. Iguẽ quippe nob̃ cribulationes ad mouec
ut in nos rubigine̾ uitioꝵ purget. Sed nec per iguẽ rubiginẽ amit¬
timus: quando ꝗ int̾ flagella uitio non caremꝰ. Hinc ꝓpħa icerũ dic̃.

Expanded text:
nt. Aes quippe dum percutitur, amplius metallis caeteris sonitum reddit. Qui igitur in percussione positus erumpit ad sonitum murmurationis, in aes versus est in medio fornacis; stannum vero cum ex arte componitur, argenti speciem mentitur. Qui ergo simulationis vitio non caret in tribulatione, stannum factus est in fornace. Ferro autem utitur, qui vitae proximi insidiatur. Ferrum itaque in fornace est qui nocendi malitiam non amittit in tribulatione. Plumbum quoque caeteris metallis est gravius. In fornace ergo plumbum invenitur, qui sic peccati sui pondere premitur, ut etiam in tribulatione positus, a terrenis desideriis non levetur. Hinc rursum scriptum est: « Multo labore sudatum est, et non exivit de rubigo ejus neque per ignem; » ignem quippe nobis tribulationis admovet, ut in nobis rubiginem vitiorum purget, sed nec per ignem rubiginem amittimus, quando et inter flagella vitio non caremus. Hinc propheta dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
ris. Boua enĩ ꝓ semetipsis amanda sc̃. & non penis cõpellentibꝰ¬
exsequenda. Nam ꝗ ꝓpeerrea bona facit q tonñtorii iuala metuit.
uult ii eẽ ꝗd mecuat. ut audent̾ iulicita cõmittat. Uñ luce clari
constat qd̾ coram deo innocentia amictit᷑. añ cuĩ odos desiderio pecca¬
tur. t cent̾ hii quos ab iniqͥtatib̾ nec flagella cõpescunt: canco acrio¬
ri in uectione feriendi st̃: quanto maiori insensibilitace duruerunt.
lerũq euĩ sine dedignatione dedignandi st. sine desꝑatione despe¬
randi. Ica duꝰ caxat ut &. osteusa desꝑatio formidinẽ in cutiat..
sub iuicta ammonicio ad spẽ reducat. Districte itaq cont̾ illos
diuinȩ sententie ꝓferendȩ st̃: ut ad cognitionẽ sui consideraci
ent̾na aniad u̾sione reuocent᷑. Audiant᷑ enĩ inse ipletũ et̃. quod
scriptũ ẽ. Si contuderis stultũ unpila qͥsi te psanas feri¬

Expanded text:
ris. Bona enim pro semetipsis amanda sunt, et non poenis compellentiburis. Bona enim pro semetipsis amanda sunt, et non poenis compellentibuexsequenda. Nam qui propterea bona facit, quia tormentorum mala metuit, vult non esse quod metuat, ut audenter illicita committat. Unde luce clarius constat quod coram Deo innocentia amittitur, ante cujus oculos desiderio peccatur. At contra hi, quos ab iniquitatibus nec flagella compescunt, tanto acriori invectione feriendi sunt, quanto majori insensibilitate duruerunt. Plerumque enim sine dedignatione dedignandi sunt, sine desperatione desperandi; ita duntaxat, ut et ostensa desperatio formidinem incutiat, et subjuncta admonitio ad spem reducat. Districte itaque contra illos divinae sententiae proferendae sunt, ut ad cognitionem sui considerata aeterna animadversione revocentur. Audiant enim in se impletum esse quod scriptum est: Si confuderis stultum in pila, quasi ptisanas feri
Abbreviated transcription (Latin):
cendũ nãq ẽ flagella tuntibꝰ. ut & bona tẽporalia neqͥquã ꝓ
magno desiderent. quȩ ad eẽ etiã pͣuis uident. & mala psentia
nequaquã uclut intolerabilia fugiant. qͥb hic plerũq etiã bo¬
nos affici ñ ignorãt. Ammonendi st̃ ut si malis ueracit᷑ carere
desiderãt. etna supplicia ꝑ horrescant. Neque in hoc supplicioꝵ
cimore remaneant. secdamoris gr̃a: nutͥĩto caritatis se exerceat
Scriptũ qͥppe ẽ. Pfecta caritas. foras mittit tunorẽ. Et rursũ itrip¬
cũ est. Non accepistis spm seruitucis iterũ uncunore: set accepistiᷤ¬
spm̃ ad optionis filioꝵ in quoc amam᷑ ab̾bã pater. Unde iͦ doctoi
icerũ dicit. Sbi sp̃c dñi. ibi.libertas. Si ergo adhuc apͣua ac¬
tione formidata pena ꝓhibet. ꝓfecto formidantis auunũ nulla
spc̃ lib̃cas tenet. Nam si penã ñ metueret: culpã ꝓculdubio ꝑpe¬
traret. Ignorat itaq mens grãni lib̃catis. quã ligat seruitꝰ timo¬

Expanded text:
cendum namque est flagella timentibus, ut et bona temporalia nequaquam pro magno desiderent, quae adesse etiam pravis vident; et mala praesentia nequaquam velut intolerabilia fugiant, quibus hic plerumque etiam bonos affici non ignorant. Admonendi sunt ut si malis veraciter carere desiderant, aeterna supplicia perhorrescant, neque in hoc suppliciorum timore remaneant, sed ad amoris gratiam nutrimento charitatis excrescant. Scriptum quippe est: Perfecta charitas foras mittit timorem . Et rursum scriptum est: Non accepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater . Unde idem doctor iterum dicit: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Si ergo adhuc a prava actione formidata poena prohibet, profecto formidantis animum nulla spiritus libertas tenet. Nam si poenam non metueret, culpam proculdubio perpetraret. Ignorat itaque mens gratiam libertatis, quam ligat servitus timo
Abbreviated transcription (Latin):
aliꝰ pauli. aliꝰ cȩphe. aliꝰ xꝑi ẽẽ se diceret.ĩ. Cesti culpa inmediũ
eduxit: quȩ apud eos & ꝑpecta fuerat. & tam̃ ĩcorrecta rema¬
nebat. dicens. Audit᷑ int̾ uos fornicatio quał nec ĩter gentes.¬

Expanded text:
alius Pauli, alius Cephae, alius Christi se esse diceret, incesti culpam in medium alius Pauli, alius Cephae, alius Christi se esse diceret, incesti culpam in medium deduxit quae apud eos et perpetrata fuerat et incorrecta remanebat, dicens: Auditur inter vos fornicatio, et t
Abbreviated transcription (Latin):
eracis. Nc & illoꝵ cupas increpatio dec̃gerit. & hoꝵ negbegentiã
sermo mollioꝵ ualẽret.
Licer ammonendi st̃ ꝓterui. atq aliter pus¬
illamimes. Illi ciũ drm ualde de se p̃sumunt. exꝓbrand
cȩteros dedignant᷑: isti aucẽ dum ninis infirmitatis
suȩ st̃ c̃scũ. plerumq indesꝑatioñe cadunt. Illi singłarit᷑
sũina estimant cuncta quȩ agunt. isti despecta uebem̃ter
putant ẽẽ quȩ faciunt: & idcirco in despatione franguntur.¬
Subtilit̃ itaq ab arguente discutienda st̃ oꝑa ꝓt̾uoꝵ. ut inquo sibi
placent. ostendant᷑ quia deo displicent. ⁊ c em̃ ꝓt̾uos melius corri¬
qimus. cũ ea quȩ bene egisse se credunt. male ac̾ta monstr̃iꝰ: ut
u̾nde ad epta gła credit᷑. inde utił confusio subsequat᷑. Nonnũquã uͦ
correptionẽ uenutut. si alterius culpe̾ manifestioris ex lac̃e que
cant secenere imꝓbe qd̾ defendunt. Unde cũ ꝓt̃ue paulꝰ
corruithios adu̾sum se ĩuicẽ uideret ĩflatos: ut alius apolle

Expanded text:
endit, ut et illorum culpas increpatio detegeret, et horum negligentiam sermo mollior velaret.liter admonendi sunt protervi, atque aliter pusillanimes. Illi enim dum valde de se praesumunt, exprobrando caeteros dedignantur; isti autem dum nimis infirmitatis suae sunt conscii. plerumque in desperationem cadunt. Illi singulariter summa aestimant cuncta quae agunt, isti vehementer despecta putant esse quae faciunt, et idcirco in desperatione franguntur.Subtiliter itaque ab arguente discutienda sunt opera protervorum, ut in quo sibi placent, ostendantur quia Deo displicent. Tunc enim protervos melius corrigimus, cum ea quae bene egisse se crunde adepta gloria creditur, inde utilis confusio subsequatur. Nonnunquam sucorrectionem veniunt, si alterius culpae manifestioris, et ex laterecant se tenere improbe quod defendunt. Unde cum proterve Paulus Corinthios adversum se invicem videret inflatos, alius Apollo,
Abbreviated transcription (Latin):
et̾na nos dulcedine uiebrians. in siti sua felis amaricudine̾ accep̃:
qd qͥ ꝓ nob̃ patrẽ quãuis diuinitate eẽt aquał ad orauit.
sub irrisione ad oratꝰ cacuit. qd uitã mortius p̾paruis. usq ad me¬
tẽ ipse uita ꝑuenit. Cur itaq asꝑiĩ credit᷑ ut adõ homo toleret
flagella ꝓmalis: si tanta ds̃ ab hominibꝰ ꝑtulit mala ꝓbonis:
Aut quis saua intelegentia de ꝑcussione sua ugͣtus existat. supse
hinc sine flagello nͨ exut: qui hic sine peccato uix̃.¬

Expanded text:
aeterna nos dulcedine inebrians in siti sua fellis amaritudinem accepit; aeterna nos dulcedine inebrians in siti sua fellis amaritudinem accepit; quod qui pro nobis Patrem, quamvis divinitate esset aequalis, adoravit, sub irrisione adoratus tacuit; quod vitam mortuis praeparans, usque ad mortem ipse vita pervenit. Cur itaque asperum creditur, ut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Deus ab hominibus pertulit mala pro bonis? Aut quis sana intelligentia de percussione sua ingratus existat, si ipse hinc sine flagello non exiit, qui hic sine peccato vix
Abbreviated transcription (Latin):
cator nostroꝵ memoriã taciti afflictiq reuocani. atq añ odos
nostros cuctaq̃ a nobis st̃ male acta reducimꝰ: ꝙ ꝑ hoc qd̾ foris
patim. inaĩ unt qd̾ fecimꝰ dolemꝰ. U n fit. ut int aꝑta uuluera
corporis. ampłi nos abluat plaga secreta uentris. quia sanat
neqͥtias pͣui oꝑis. occultũ uulnꝰ doloris. dmmonendi st̃ egri quati
nus pacientię uirtutr̾ seruent: ut iicessant᷑ quanta redẽptor nr̃
ab his quos creauerat ꝑtulit mala considerent. qd̾ tot ab iecta con¬
uitioꝵ ꝓba sustinuit. qd̃ de inanu autiqͥ hostis captiuoꝵ cotidie a¬
nimas ra piens. insultantiũ alapaᷤᷤ accepit: qd̾ aqua uos salutis
diluens aꝑfidoꝵ sputis faciẽ ũ abscondit. qd uocatione sua uos
ab ȩt̾nis supplicus lib̾ans. tacitꝰ flagella colerauit. qd int̾ angłoꝵ
choros ꝑhennes nob̃ honores cͥbuens. colaphos ꝑtulit. qd̾ apeccatoꝵ
nos cõpunctionibꝰ saluaus spinis caput subponere t̃ recusauit. qd

Expanded text:
taciti afflictique revocamur, atque ante oculos nostros cuncta quae a nobis sunt male gesta, reducimus, et per hoc quod foris patimur magis intus quod fecimus dolemus, unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta ventris, quia sanat nequitias pravi operis occultum vulnus doloris. Hinc et Paulus ainus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor noster ab his quos creaverat, pertulit mala, considerent; quod tot abjecta conviciorum probra sustinuit; quod de manu antiqui hostis captivorum animas quotidie rapiens, insultantium alapas accepit; quod aqua salutis nos diluens, a perfidorum sputis faciem non abscondit; quod advocatione sua nos ab aeternis suppliciis liberans, tacitus flagella toleravit; quod inter angelorum choros perennes nobis honores tribuens, colaphos pertulit; quod a peccatorum nos punctionibus salvans, spinis caput supponere non recusavit, quod
Abbreviated transcription (Latin):
fuero. ñ leuabo caput. saturatꝰ afflictione & nuseria. Picen
dũ egris ẽ. ut si celcstẽ pat̾am sua credt̃. necessario in hac labo¬
rẽ uelut in aliena patiant᷑. Nnc ẽ enĩ qd lapides extͣ cursi scͣ:
ue inconstructione tẽpli dñi. absq mallei souitu penerent᷑.
Quia uidelicet tẽ foris ꝑ flagella cundim. ut intͦ in teplo dei
post modũ sinȩ discipline ꝑcussione disponam᷑. Quatinꝰ qͥc¬
quid in nob̃ ẽ suꝑfluũ modo ꝑcussio resecet: & tẽ sola uos in
edifi tio concordia caritatis leget. Ammonendi sc̃ egri. ut¬
considerent ꝓ ꝑciꝑiendis c̾retus hereditatibꝰ. quã dura carnales
filios discipline flagella castigent. Quȩ ergo nob̾ diuine corre¬
tionis pena gͣuis ẽ. ꝑquã s nuniꝗͣ anuttenda hereditas ꝑcipit᷑.
ꝙ seꝑ mansura supplicia uitant᷑: Hinc ⁊ enĩ paulꝰ ait Patres qͥdẽ
carnis nr̃e habuimꝰ eruditores & reuerebam᷑ eos. ñ mulcomagi

Expanded text:
bo caput, saturatus afflictione et miseria . Dicendum est aegris, ut si coelestem patriam, suam credunt, necessario in hac labores velut in aliena patiantur. Hinc est enim quod lapides extra tunsi sunt, ut in constructione templi Domini absque mallei sonitu ponerentur; quia videlicet nunc fopostmodum sine disciplina et percussione disponamur, quatenus quidquid in nobis est superfluum, modo percussio resecet, et tunc sola nos in aedificio concordia charitatis liget. Admonendi sunt aegri considerent pro percipiendis terrenis haereditatibus quam dura carnales filios disciplinae flagella castigent. Quae ergo nobis divinae correptionis poena gravis est, per quam et nunquam amittenda haereditas percipitur, et semper mansura supplicia vitantur? Hinc etenim Paulus ait: Patres quidem carnis nostrae habuimus eruditores, et reverebamur eos; non multo magi
Abbreviated transcription (Latin):
simis quando consupseris carnes ⁊ corpꝰ tuũ. Plet̾uq eiũ accep¬
ca salus carus peruicia expendit᷑. sedcũ repeñte sub cbit᷑. cu uc¬
lestiis caro atcerit᷑. cu iam egredi aninia urget᷑. dui male babi¬
ta quasi ad bene iuuendũ salus amissa reqricur. ES tẽ geniunt
homines qd deo seruire noluerint. qͣndo cãpua neglegentiȩ sue
recupare seruiendo neqͣquã possunt. Unde alias d̾r. Cum occidere
eos. cc̃ inqͥrebant eũ. At contͣ aiumondi st̃ egri. ut eo dĩ filios se sen¬
tiant. qͦ illos disciplinę flagella castigant. Nisi eui correctis here¬
ditatem dare disponeret: erudire eos ꝑ molestias ñ curaret. Hinc
nãq ad iobanuẽ dñs ꝑ augłm dic̃. Ego qͦs amo. arguo : castigo.
Iinc rursũ scriptũ ẽ fili mi nołi neglegere dssciplinã dĩ. naq¬

Expanded text:
orpus tuum. Plerumque enim accepta salus carnis per vitia expenditur: sed cum repente subtrahitur, cum molestiis caro atteritur, cum jam anima egredi urgetur, diu male habita quasi ad bene vivendum salus amissa requiritur, et tunc gemunt homines quod Deo servire noluerunt, quando damna suae negligentiae recuperare serbant eum . At contra admonendi sunt aegri, ut eo se filios Dei sentiant, quo illos disciplinae flagella castigant. Nisi enim correctis haereditatem dare disponeret, erudire eos per molestias non curaret. Hinc namque ad Joannem Dominus per angelum dicit: Ego quos amo arguo et castigo . Hinc rursum scriptum est: Fili mi
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ qd ctiam in luteis corporibꝰ conditi: ad conditoris cum̃ nr̃i
sumꝰ imaginẽ & similitudinẽ creati. R el quis alius crudel
ẽ: nͥ ille apostata angłs. qͥ & semet ipsũ pena mortis suꝑbi¬
uorẽ itaq suũ alienis dat. q̃ ad dĩ imagine ac similicudinẽ
condit᷑. uite sue tẽpora malignoꝵ spirituũ uoluptatib̾ ad¬
ministrat. Annos eciã suos crudeli tͣdit. qͥ ad uoluptatẽ
nale dominantis adu̾sarii accepta uiuendi spacia ex paud̃.
Qbi bene subdit᷑. N cforte impleant᷑ cxt̾nei uirib tuis: Xlabo¬
res cui sint in domo aliena. Quisqͥs ꝑ acceptã ualitudinem
corporis. ꝑ chutã sibi sapientia m̃tis ñ crercendis uirtutibꝰ.

Expanded text:
 est, nisi quia etiam in luteis corporibus conditi, ad conditoris tamen nostri sumus imaginem et similitudinem creati? Vel quis alius crudelis est, nisi ille apostata angelus, qui et semetipsum poena mortis superbinorem itaque suum alienis dat, qui ad Dei imaginem et similitudinem conditus, vitae suae tempora malignorum spirituum voluptatibus administrat. Annos etiam suos crudeli tradit, qui ad voluntatem male dominantis adversarii accepta vivendi spatia expendit. Ubi bene subditur: Ne forte impleantur extranei viribus tuis, et labores tui sint in domo aliena. Quisquis enim per acceptam valetudinem corporis, per tributam sibi sapientiam mentis, non exercendis virtutibus,
Abbreviated transcription (Latin):
plena super ciuicates munitas. & suꝑ excelsos agulos ueuit:
quia ira extremi iudicii humana corda & defen̾sionib contͣ
uericatem clausa destruet. & duplicitatibꝰ inuoluta dissoluet.
Tunc enĩ munite ciuitates cadet: quia m̃tes deo impenecͣte
dãpnabunt᷑. Tunc excelsi anguli corruent: quia corda que
se ꝑ impuritatis prudentiã erigunt. ꝑ iusticie sententiam
prosternuntur.
nendis incolumes. ut salutẽ corporis exerceant ad salutẽ mcis. ne
si acceptȩ incolumitatis gram ad usũ nequię inclinent. douo
cteriores fiant. & eo posmodũ supplitia grauiora mereant.
quo nunc largiorib bonis dei male uti non metuunt. Ad
monendi st̃ in columes. ne oportunitatẽ scilutis imꝑpetuũ
ꝓmerende despitiant. Scriptum nãq est. Foce nunc tempꝰ accep¬
noluerint. cũ uoluerint sero non possint. huic ẽ enĩ qd̃ post sapi¬
entia deserit. quos pͥus diutius renuentes uocauit dicens. Woca¬

Expanded text:
plena super civitates munitas et super excelsos angulos venit, plena super civitates munitas et super excelsos angulos venit, quia ira extremi judicii humana corda et defensionibus contra veritatem clausa destruit, et duplicitatibus involuta dissolvit. Tunc enim munitae civitates cadunt, quia mentes Deo impenetratae damnabuntur. 49 Tunc excelsi anguli corruunt, quia corda quae se per impuritatis prudentiam erigunt, per justitiae sententiam prosternuntur.ncolumes, ut salute corporis exerceant salutem mentis; ne si acceptae incolumitatis gratiam ad usum nequitiae inclinent, dono deteriores fiant; et eo postmodum supplicia graviora mereantur, quo nunc largioribus bonis Dei male uti non metuunt . 2. Item admonendi sunt incolumes, ne opportunitatem salutis in perpetuum promerendae despiciant. Scriptum namque est: Ecce nunc tempus accepnoluerint, cum voluerint sero non possint. Hinc est enim quod eos post sapientia deserit, quos prius diutius renuentes vocavit, dicens: Voca
Abbreviated transcription (Latin):
mocinari ᵈ ũia de suꝑnis misteriis. illorũ m̃tes ridio sue
usitationis inluminat. quos nulla u̾bra duplicitatis obsci¬
rat. Est autẽ speciale dupliciũ maliĩ. q dũ ꝑuersa ⁊ dupplici
actione ceteros fallunt. quasi p̃stantius cęteris prudendes se ẽẽ
gloriant᷑. & quia districtionẽ rechutionis ñ considerant: de
dampnis sius miseri exultant. Audiant autẽ quã suꝑ illos
ꝑ ciuitatẽ munitã expͥmit᷑: nisi suspecte nites. Fallaci sẽꝑ de¬
fensione circũdate: Que quoties earũ culpa corripit᷑: ueritatis
ad se iacula non ad mitunt: Et qͥd ꝑ excelsos augulos. dupplei
quippe seꝑ ẽ paries in angulis: qͥd. usi impura corda siguant᷑:
ue dũ ueritatis simplicitatẽ fugiutit. adͥ semet ipsa qͦd am¬
modo duplicitatis ꝑuersitade rep̾licant᷑ ⁊ qd est det̾ius apud
cogicationes suas infastu prudentie exipsa culpa se impuri¬
tatis excollunt. Dies igit᷑ dñi undicte atq animaduersionis

Expanded text:
citur; quia de supernis mysteriis illorum mentes radio suae visitationis illuminat, quos nulla umbra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, quia dum perversa et duplici actione caeteros fallunt, quasi praestantius caeteris prudentes se esse gloriantur; et quia districtionem retributionis non considerant, de damnis suis miseri exsultant. Audiant autem quomodo super illos per civitates munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione circumdatae, quae quoties earum culpa corripitur, veritatis ad se jacula non admittunt? Et quid per excelsos angulos duplex quippe semper est in angulis paries nisi impura corda signantur? quae dum veritatis simplicitatem fugiunt, ad semetipsa quodammodo duplicitatis perversitate replicantur, et, quod est deterius, apud cogitationes suas in fastu prudentiae ex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini vindictae atque animadversionis
Abbreviated transcription (Latin):
quoq uunt̾itu ur̃o ridebo. & subsannabo cũ uobis qđ tuneba¬
tis aduenerit. E rursũ. Ic̃ inuocabt̃ me & ñ exaudiã. mane con¬
surgent ꝗ ñ inuenient me. Salus itaq corporis quando ad be¬
ne oꝑandũ acepta despicit᷑. quanta sit muneris auussa sentit᷑.
ꝗ in fructuose ad ulcimũ querit᷑. que congruo concessa tẽpore
ucilit ñ habet᷑. Unde bene ꝑ salomonẽ:di. N edes alieis bono

Expanded text:
 vobis quod timebatis advenerit . Et rursum: Tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis quando ad bene operandum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sentitur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo concessa tempore utiliter non habetur. Unde bene per Salomonem rursum dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
cordibꝰ debet. siniplicitatẽ colube astucia serpentes acuere.
a serpantis astuciã colũbe simplicitas tẽꝑare: quatinꝰ nec
seducti ꝑ prudentiã caleant. ncc ab indei . Et studio ex simpli¬
cicate corpescant. At contͣ ammonendi st̃ impuri: ut ꝗͣ
gͣuis sit quẽ ꝓ culpa sustinent duplicitatis labor aguoscqͥe:
Dũ enĩ dep̃l endi metiunt. seꝑ impbas defensioues querunt. seꝑ
pauidis suspi.tiouib agitant᷑. Nil autẽ ẽ ad defendendũ pu¬
ritate tucius. nil ad discendũ ueritate faciliꝰ. Nã dũ fallatiã
suam cueri cogit᷑. duro cor labore facigat᷑. Hunc nãq scriptũ ẽ:
Labor labioꝵ ip̃soꝵ oꝑiet eos. Sui enĩ nunc implet. cẽ oꝑiet.¬

Expanded text:
icitatem columbae astutia serpentis acuere, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperare, quatenus nec seducti per prudentiam calleant, nec ab intellectus studio ex simplicitate torpescant. At contra admonendi sunt impuri, ut quam gravis sit, quem cum culpa sustinent, duplicitatis labor agnoscant. Dum enim deprehendi metuunt, semper improbas defensiones quaerunt, semper pavidis suspicionibus agitantur. Nil autem est ad defendendum puritate tutius, nil ad dicendum veritate facilius. Nam dum fallaciam suam tueri cogitur, duro cor labore fatigatur. Hinc namque scriptum est: Labor labiorum ipsorum operiet eos . Qui enim nunc implet, tunc o
Abbreviated transcription (Latin):
UT ER ad monendi st̃ simplices.
atq impuri. Laudandi st̃ simplices. quo studeaut nũquã
filsa dicere. sed ad monendi st̃ ut nouerint non nũq ueta
reticere. Sic̃ enĩ sc̃ꝑ dicentẽ falsitas lesit: ita non nũqua quibda
audita uera nocucrunt. Unde corã discipulis suis diĩs locutionẽ
suã silentio cẽꝑans ait. M ulta ħabeo uob discere. sed nunc nͥ po¬
testis portare illa. Admonendi st̃ igit simplices: ut sic̾ sc̃ꝑ fal
latiã utilit̾ uitant.: ita u̾itatẽ seꝑ utisit̾ ꝓferant.⁊Iomoue̾noi
st̃ ut simplicitatis bono sc̃ꝑ prudentiã adiungant. quatiui sic se¬
curitarẽ de simplicitate possideat. ut circuspectionẽ prudentie
non admittant. Hinc nãq ꝑ doctorẽ gentiũ đ̃r. Uolo uos sapi¬
entes eẽ in bono. simpli.cs autẽ iuimalo. Hinc clectos suos

Expanded text:
ter admonendi sunt simplices, atque aliter impuri. Laudandi sunt simplices quod studeant nunquam falsa dicere, sed admonendi sunt ut noverint nonnunquam vera reticere. Sicut enim semper dicentem falsitas laesit, ita nonnunquam quibusdam audita vera nocuerunt. Unde coram discipulis Dominus locutionem suam silentio temperans, ait: Multa habeo vobis dicere, sed nunc non potestis illa portare . Admonendi sunt igitur simplices, ut sicut fallaciam semper utiliter vitant, ita veritatem semper utiliter proferant. Admonendi sunt ut simplicitatis bono prudentiam adjungant, quatenus sic securitatem de simplicitate possideant, ut circumspectionem prudentiae non amittant. Hinc namque per doctorem gentium dicitur: Volo vos sapientes esse in bono, simplices autem in malo . Hinc electo
Abbreviated transcription (Latin):
nes uirtutis specĩẽ uendicat. Dicendũ itaq ẽ patientib ut studeãt
diligere. qͦs sibi necesse ẽ tollerare. Nesi patientiã dilectio ñ sequatur
i det̾iorem culpam odii uirtͦ ostensa uertat᷑. Und paulus cũ dicer
caritas patiens ẽ. ilico ad uix̃ benigna ẽ: Uidelicet ostendens. quia
quos ex patientia tolerat: amare etiã exbenignitate non cessat. Uñ
idem eggregius doctor. cũ patientiã discipłis suaderet dic̃s. om̃is a¬
maritudo. & ira. & indignatio. & clamor. & blasphemia tollat᷑ auol
quasi cunctis ext̾ius iã bene compositis. ad int̾iora conũtit᷑. dũ sub¬
iungit cũ om̃i malitia. Quia nimirũ frust᷑ indignatio clamor
& blasphemia ab ext̾iorib collit᷑. si in int̾ioribꝰ uitioꝵ mat̾ malitia

Expanded text:
t sciens. Dicendum itaque est patientibus, ut studeant diligere quos sibi necesse est tolerare: ne si patientiam dilectio non sequatur, in deteriorem culpam odii virtus ostensa vertatur. AliterCharitas patiens est, illico adjunxit: Benigna est ; videlicet ostendens quia quos ex patientia tolerat, amare etiam ex benignitate non cessat. Unde idem doctor egregius cum patientiam discipulis suaderet, dicens: Omnis amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur a vobis , quasi cunctis exterius jam bene compositis ad interiora convertitur, dum subjungit: Cum omni malitia ; quia nimirum frustra indignatio, clamor et blasphemia ab exterioribus tollitur, si in interioribus vitiorum mater malitia
Abbreviated transcription (Latin):
Nani quẽ meliore se ee doluit. ne ut cũq eẽt ãputauit. Dicendũ ẽ
inuidis. qr dũ se ista intnsecus peste consumunt: etiã quicquid
in se boni habere iudent᷑ interinunt. Unde scriptũ ẽ. uita car¬
niũ sanitas ẽ cordis. putredo ofsi ũ inudia. Quid enĩ ꝑ carnem.
nisi infirma quedã actenera: ft̃ qͥd ꝑ ossa. nisi fortia acta signan¬
tur: Et plerũq contingit. ut quidam cũ cordis inuocentia in
non nullis suis actib infirmi uideant᷑. ꝗ uidã uͭ iã quedã aude
humanos ocłos ruͦbusta exerceant. sedcam erga alioꝵ bona uit̾

Expanded text:
Nam quem meliorem se esse doluit, ne utcunque esset, amputavit. Dicendum est invidis, quia dum se ista intrinsecus peste consumunt, etiam quidquid in se aliud boni habere videntur interimunt. Unde scriptum est: Vita carnium sanitas cordis, putredo ossuum invidia. Quid enim per carnem nisi infirma quędam ac tenera et quid per ossa nisi fortia acta signantur? Et plerumque contingit, ut quidam cum vera cordis innocentia in nonnullis suis actibus infirmi videantur, quidam vero iam quidam ante humanos oculos robusta exerceant, sed tamen erga ali
Abbreviated transcription (Latin):
quando eum patientia intͣ se frenare cõpellit. Nudiat̃ pacientes. qd
lectis suis ueritas dicit. Impatientia ur̃a: possidebitis animas ur̃as.
Sic enu conditi sumus mirabilit̾: ut racio aminã. & anima possideat
corpus. Ius uͦ animȩ acorporis possessione repellit᷑. siñ pͥus anima a
ratione possidet᷑. Custodem igit᷑ conditionis nr̃e patientiã dñs ẽx̧
sit impatienciȩ culpa cognoscimꝰ. ꝑquã & hoc ipsũ amittimꝰ possidere
qd̾ sumus. Nudiant impatientes. quod ꝑ salomonẽ rursum ddr̃. Tocũ

Expanded text:
quando eum patientia intra se frenare compellit. Audiant impatientes quod quando eum patientia intra se frenare compellit. Audiant impatientes quod electis suis Veritas dicit: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Sic enim conditi mirabiliter sumus, ut ratio animam, et anima possideat corpus. Jus vero animae a corporis possessione repellitur, si non prius anima a ratione possidetur. Custodem igitur conditionis nostrae patientiam Dominus esse sit impatientiae culpa cognoscimus, per quam et hoc ipsum amittimus possidere quod sumus. Audiant impatientes quod per Salomonem rur
Abbreviated transcription (Latin):
E
ineo sacificum repperiret suꝑ ueniens aura disꝑgeret. Quid uͦ ac¬
cipim altare dei: nisi animã usti: Que quot bona egerit: tot suꝑ
sẽ ante es ocłos sacficia inponit. Q uid autẽ ẽ altaris fossa: nisi bo¬
iorũ patientia: q. ue dũ m̃tẽ ad aduersa colleranda humiliat: qͣsin
rł foue. e hanc in imo positam demonstrat. fossa ergo in in altari¬
fiat. ne suꝑ positum sacͥficium aura disꝑgat: id ⁊ electͥoꝵ m̃ens pacieu¬
tiam custodiat. ne. cõmota uento impatientie. & hoc quod bene oꝑa
ẽ amitat. Hene autẽ hec eadẽ fossa unius cubiti cẽ memorat᷑: quia
pe.xp̃i ẽ caritas unitatis: qua soli ꝑficiunt qui nec cũ gͣuant᷑ excedũt.
udiãt impacientes qd scriptum ẽ. Melior ẽ patiens iuro forti:
dominat᷑ animo suo expugnatore urbiũ. Alior ẽ enĩ uictoria ur¬
bium. quia extͣ st̃ quȩ subiciunt᷑. Uald̾ autẽ mauis ẽ qd ꝑ pacienti¬
am uincit᷑. quia ipse a se animꝰ suꝑat᷑. & semet ipsũ sibimet ipsi subic̃.

Expanded text:
e in eo sacrificium reperiret, superveniens aura dispergeret. Quid vero accipimus altare Dei, nisi animam justi, quae quot bona egerit, tot super se ante ejus oculos sacrificia imponit? Quid autem est altaris fossa, nisi bonorum patientia, quae dum mentem ad adversa toleranda humiliat, quasi more foveae hanc in imo positam demonstrat? Fossa ergo in fiat, ne superpositum sacrificium aura dispergat: id est, electorum mens patientiam custodiat, ne commota vento impatientiae, et hoc quod bene operata est amittat. Bene autem haec eadem fossa unius cubiti esse memorat: quia nChristi, est charitas unitatis, quam soli perficiunt, qui nec cum gravantur, excedunt.d scriptum est: Melior est patiens viro forti, et qui dominatur animo suo, expugnatore urbium . Minor enim est victoria urbium, quia extra sunt quae subiguntur; valde autem majus est quod per patientiam vincitur, quia ipse a se animus superatur, et semetipsum sibimetipsi subjicit,
Abbreviated transcription (Latin):
dicendũ nãq est inpacientibꝰ: qi dũ frenare sp̃m neglegunt
ꝑ multa & iã que ñ appetunt iniquitatum ab rupta rapiuntur:
Quia uidelicet m̃tem impellit furor. qͦ ñ. tͣbit desiderium & agu
cõmota uelut nesciens. unde pꝰ doleat sciens. Dicendũ qͦq ẽ in paci¬
entibus qidum motionis inpulsũ p̃cipiees quedã uelut alienati ꝑ¬
agunt. uix mala sua pꝰquã fueri̾t ꝑpecͣta cognoscunt. Quidũ ꝑtͣ¬
bationi suȩ minime. obsistunt. & iã siqͣ ase tͣnquilla m̃te fuerant
ne gesta confundunt. & ꝓͣiuiso impulsu destruunt: qͥcqͥd forsitan
du labore ꝓuido c̃stłixerunt. Ipsa nãq q̃ mat̃ ẽ ominũ custosq uir¬

Expanded text:
Dicendum namque est impatientibus quia dum refrenare spiritum negligunt, Dicendum namque est impatientibus quia dum refrenare spiritum negligunt, per multa etiam quae non appetunt iniquitatum abrupta rapiuntur, quia videlicet mentem impellit furor quo non trahit desiderium; et agit commota velut nesciens, unde post doleat sciens. Dicendum quoque impatientibus, quia dum motionis impulsu praecipites, quaedam velut alienati peragunt, vix mala sua postquam fuerint perpetrata cognoscunt. Qui dum perturbationi suae minime obsistunt, etiamsi qua a se tranquilla mente fuerant bene gesta confundunt, et improviso 43 impulsu destruunt, quidquid forsitan diu labore provido construxerunt. Ipsa namque quae mater est omnium custosque vir
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ suꝑ crescit fides ur̃a. & habundat caritas uniꝰ cuiusq ur̃m
minuicem: ita ut & nos ipsi in uobis glẽmͣ in eccłiis dĩ ꝓpacien¬
cia ur̃a & fide. Qui cum blanda hȩc uite eoꝵ p̃conia p̃misiset:
paulo post subdidit dicens. Rogamus autẽ uos ꝑ aduentum
moueamini aur̃o sensu. neqͣ t̾reamuni. neq ꝑ sp̃m. neq ꝑ¬
mini. Egit enim uerus doctor. ut pͥus audirent laudati qd recoc¬
noscerent. & posmodũ qd̾ exhortati sequerent᷑: quatinꝰ eoꝵ m̃tem
nec ammonicio subiecta concuteret. & laus p̃missa solidaret. Et qͥ
cõmotos eos uicini finis suspicione cognouerat: ñ tã redarguebag.⁊¬
tos. s qͣsi tͣnsact̾a nesciens. adhuc cõmoueri ꝓhibebat. Utͥdũ seꝰ ĩpsa
leui tante mocionis p̃dicatori suo se in cognitos crederent. tanto re¬
p̃hensibiles fieri: quanto & cognosci ab illo formidarent.
liter aminonendi st̃ impatientes. atq alicea pacientes.

Expanded text:
quoniam supercrescit fides vestra, et abundat charitas uniuscujusque vestrum quoniam supercrescit fides vestra, et abundat charitas uniuscujusque vestrum in invicem; ita ut et nos ipsi in vobis gloriemur in ecclesiis Dei, pro patientia vestra et fide . Qui cum blanda haec vitae eorum praeconia praemisisset, paulo post subdidit, dicens: Rogamus autem vos, fratres, pmoveamini a vestro sensu, neque terreamini, neque per mini . Egit enim verus doctor, ut prius audirent laudati quod recognoscerent, et postmodum quod exhortati sequerentur; quatenus eorum mentem ne admonitio subjuncta concuteret, laus praemissa solidaret; et qui commotos eos vicini finis suspicione cognoverat, non jam redarguebat motos, sed quasi transacta nesciens, adhuc commoveri prohibebat; ut dum de ipsa levitate motionis praedicatori suo se incognitos crederent, tanto reprehensibiles fieri, quanto et cognosci ab illo formidarent.er patientes.