comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nagicis artib excellebat haet inquit se carminib promittit soluere mentes qͣsuelit a
aliis duras immitere curassistere aquã fluuiis etuerte residera retro Noct᷑nosq ciet manes
e uidebis. Suppedib t̾rã. et descende montibus ornos qiđ plura : sicreddere fas est o
dephitonissa. ut ꝓpħȩ samuhelis animã deinferni abditis euocaret. et uiuoꝵ p̃sentaret con¬
etibus Sitamen animã ꝓpħȩ fuisse credamus ⁊ ñ aliquã fanta smaticã in lusione sa
fallatiã factã prudentius quoque : de mercurio sic ait tradit᷑ extinctas sũpto moderamine
In lucẽ reuocasse animas ast talios damnasse neci & post paululũ adiecit. Aurmus
magico tenues excire figuras atq sepulcrales scitae incantare fauillas uita itidẽ spoli
ilios ars noxia nouit ¶ Magis : qui uulgo malefici obfacinoꝵ inagnitudinẽ nuncupa

Expanded text:
magicis artibus excellebat. Haec, inquit, se carminibus promittit solvere mentes, Quas velit: ast magicis artibus excellebat. Haec, inquit, se carminibus promittit solvere mentes, Quas velit: ast aliis duras immittere curas: Sistere aquam fluviis, et vertere sidera retro: Nocturnosque ciet Manes. Mugire videbis Sub pedibus terram, et descendere montibus ornos. « Quid plura? si credere fas est, pythonissam, ut prophetae Samuelis animam de inferni abditis evocare, et vivorum praesentare conspectibus, si tamen animam prophetae fuisse credamus, et non aliquam phantasmaticam illusionem, Satanae fallacia factam. Prudentius quoque de Mercurio sic ait: Traditur hinc exstinctas assumpto moderamine virgae In lucem revocasse animas . nam magico tenues excire figuras, atque sepulchrales scite incantare favillas. Vita itidem spoliare alios ars noxia novit. Magi sunt, qui vulgo malefici ob facinorum magnitudinem nuncupa
Abbreviated transcription (Latin):
aristoteles scribit. quod uicies. centũ milia uersuũ ab ipso condita indiciis uoluminũ eiꝰ dedarent᷑.
tem. multa post scła de mocritꝰ ampliauit: Quando et ippocrates medicina disciplinȩ
effloruit. Apud assirios aut̃. magicȩ artes copiosȩ sunt. testante lucano. Quis noscere fibra. facta
queat. qͥs prodat aues. quisfulgura caeli. seruet & assiria scrutet̾ sida cura. Itaq haec uanitas
magicarum artiũ. extraditione angłoꝵ maloꝵ in toto t̾rarũ orbe plurimis scłis ualuit. ł qͣndã
dñr oracula. et nicromantia. Nec mirũ demagoꝵ p̃stigus. quoꝵ intantũ ꝓdiere maleficoꝵ
ut &iã moysi simillimis signis resisterent. Uertentes uirgas indracones aquas in sangui
fertur & quedã maga famosissima circe quesotios Uixis mutauit in bestias. Legit᷑ et desarisi
tebantur. hinc apparet non eẽ in totũ dubiũ qđ nobilis ille poeta scribit dequadã femina

Expanded text:
fecit: de quo Aristoteles scribit quod vicies centum milia versuum ab ipso condita indiciis voluminum eius declarentur. Hanc artem multa post saecula Democritus ampliavit, quando et Hippocrates medicinae disciplina effloruit. Apud Assyrios autem magicae artes copiosae sunt testante Lucano6, 427: Quis noscere fibra facta queat, quis prodat aves, quis fulgura caeli servet, et Assyria scrutetur sidera cura? Itaque haec vanitas magicarum artium ex traditione angelorum malorum in toto terrarum orbe plurimis saeculis valuit. Per qu quae dicuntur oracula et necromantia. Nec mirum de magorum praestigiis, quorum in tantum prodiere maleficiorum artes ut etiam Moysi simillimis signis resisterent, vertentes virgas in dracones, aquas in sanguinem. Fertur et quaedam maga famosissima Circe, quae socios Ulyssis mutavit in bestias. Legitur et de sacritebantur. Hinc apparet, non esse in toto dubium, quod nobilis ille poeta scribit de quadam femina, quae
Abbreviated transcription (Latin):
tiles aut̃ pͥmũ ꝓmetheũ simulacra hõum deluto fixisse ꝑhibent ab eoque natã ẽẽ artẽ simulacrã
estatuas fingendi Vnde et poetae ab eo homines pͥmũ factos ẽẽ confingunt figurate
sub quo pͥmũ in arce oliua orta est & itheni¬

Expanded text:
tiles autem primum Prometheum simulacra hominum de luto finxisse perhibent, ab eoque natam esse artem simulacra tiles autem primum Prometheum simulacra hominum de luto finxisse perhibent, ab eoque natam esse artem simulacra et statuas fingendi. Unde, et poetae ab eo homines primum factos esse confingunt figurate sub quo primum in arce oliva orta est, et Atheni
Abbreviated transcription (Latin):
naxos liber
peꝑisse dnr̃ ut esclapio medicina Nulcano fabrica¶Ab actibus aut̃ uocant᷑ ut mercuriꝰ quod mertibus
preest lib alib̾tate suerunt aut̃ ⁊ qͥdã uirifortes aut urbiũ conditores qͥb mortuis hões qui eos dilexert̃
simulacra finxert̃ ut haberent aliqđ eximaginũ contẽ platione solatiũ Sed paulatĩ hunc errorẽ
ꝑ suadentib demnonib: Itammposteris inrepsisse ut quos illi ꝓsola nõis memoria honorauert̃ succes¬
sores deos existimarent
mugines uł effigies tãquã incȩlũ receptis Proquiba se int̾ris demones colendi supposuert̃ et sibisacrifi¬
carĩ deceptis ⁊ ꝑditis ꝑ suasert̃. Simulacraaut̃ asimilitudine nuncupata eo qđ manu artificis ex lapide
matheria eoꝵ uultꝰ imitant᷑ Inquoꝵ honore fungunt᷑ Ergo simulacra uł ꝓeo qđ
pud eos enĩ idolũ siue simulacrũ semel dr̃ iudeidicunt qđ ismael pͥmꝰ simulacrũ luto fecer¬

Expanded text:
Naxos Liber,peperisse dicuntur, ut Aesculapio medicina, Vulcano fabrica. Ab actibus autem vocantur, ut Mercurius, quod mercibus praeest; Liber a libertate. Fuerunt etiam et quidam viri fortes aut urbium conditores, quibus mortuis homines, qui eos dilexerunt, simulacra finxerunt, ut haberent aliquod ex imaginum contemplatione solacium; sed paulatim hunc errorem persuadentibus daemonibus ita in posteris inrepsisse, ut quos illi pro sola nominis memoria honoraverunt, successores deos existimarent imagines vel effigies, tamquam in caelum receptis, pro quibus se in terris daemones colendi supposuerunt, et sibi sacrificari a deceptis et perditis persuaserunt. Simulacra autem a similitudine nuncupata, eo quod manu artificis ex lapide aliave materia eorum vultus imitantur in quorum honore finguntur. Ergo simulacra vel pro eoApud eos enim idolum sive simulacrum Semel dici
Abbreviated transcription (Latin):
post fidẽ dici iã ũ potest iudeus testante paulo apło & dicente iã xp̃ianis qm̃ cũ gentes eẽtis¬

Expanded text:
post fidem dici iam non potest Iudaeus, testante Paulo Apostolo et dicente iam Christianis1 Cor. post fidem dici iam non potest Iudaeus, testante Paulo Apostolo et dicente iam Christianis1 Cor.
Abbreviated transcription (Latin):
fut᷑a ꝓmittunt ¶ Salisatores uocatis qr dũ eis membroꝵ q̃cũq partes salierint aliqiđ sibi ex inde
q̃ ars medicoꝵ condẽpnat Siue in p̃cantationiba siue in caracterib uł inqͥbcũq reb suspendendis
Auguria aut̃ auiũ friges pͥmi inuener̃ Prestigiũ uͦ mercuriꝰ pͥmꝰ dr̃ inuenisse dictũ auĩ¬
subito hunc exglebis exsiluisse & aruspicinã dictasse quadie & mortuus ẽ. quos libros: ro¬
Pagan expagis atheniensiũ dicti ubi exortis Ibt enĩ in locis agrestib ⁊ pagis gentiles lucos
laq statuerunt & atalinitio uocabulũ pagani sortitisGentiles suntꝰ qͥ sine leo¬
& nondũ credider̃ dictiaut̃ gentiles qr itas̃ ut fuert̃ geniti id ÷ sic̃ incarne descendert̃ Sub
Post fidẽ aut̃ ñ debere uocari gentes siue gentiles eos qui exgentib credider̃

Expanded text:
futura promittunt. Salisatores vocati sunt, quia dum eis membrorum quaecunque partes salierint, aliquid sibi exinde futura promittunt. Salisatores vocati sunt, quia dum eis membrorum quaecunque partes salierint, aliquid sibi exinde rum contemnendae, sive in praecantationibus, sive in characteribus, vel in quibusque reAuguria autem avium Phryges primi invenerunt. Praestigium vero Mercurius primus dicitur isubito hunc ex glebis exsiluisse, et aruspicinam dictasse, qua die et mortuus est. Quos libros RoDe paganis. 1. Pagani ex pagis Atheniensium dicti ubi exorti sunt. Ibi enim in locis agrestibus 375 et pagis gentiles lucos idolaque statuerunt, et a tali initio vocabulum pagani sortiti sunt. 2. Gentiles sunt qui sine lem non crederent, dicti sunt gentiles, quia ita sunt ut fuerunt geniti, id est sicut in carne descenderunt, sub Post fidem autem non debere vocari gentes sive gentiles eos qui ex gentibus credunt; sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinens ad oculos sclicet uolatus: ad aures uox auiũ Phytonisse : apitio apolline diccȩ quad
auctor fuerit diuinandi Astrologidicti eo qđ mastris auguriant᷑ G enet liatic
ꝓpt̃ nataliũ considationes diȩrũ  Genesis enĩ hominũ ꝑ duo decĩ cȩli signa describunt Siderũq
irsu nascentiũ mores auctꝰ et euentꝰ p̃dicare conantur id est quis. qualisigno fuerr
lationes latini uocant id ÷ notationes siđum qͦmͦ sehabeant cũqͥsq nascit᷑ Primũ aui
ut xp̃o edito nemo ex inde natiuitatẽ alicuiꝰ decelo int̃ p̃taret᷑ Horoscopi dicti qđ horas
natiuitatis hominũ speculant᷑ dissimili et diũso fatu sSorti logi s̃ qui sub nõe ficte religionis
ꝑqͣsdã qͣs scõꝵ sortes uocant diuinationis scientiã ꝓfitent᷑ autqͣrũ cũq scripturarũ inspectione

Expanded text:
 aures pertinens: ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythones a Pythio Apolline dicti, quod  aures pertinens: ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythones a Pythio Apolline dicti, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti, eo quod in astris augurantur. Genethliacpter natalium considerationes dierum. Geneses enim hominum per duodecim coeli signa describunt, siderumque cursu nascentium mores, actus et ventus praedicere conantur, id est, quis quali signo fuerit natus, lationes Latini vocant, id est notationes siderum, quomodo se habeant cum quisque nascitur. Primum autem it concessa, ut Christo edito nemo exinde nativitatem alicuius de caelo interpretaretur. Horoscopi dicti, quod horas nativitatis hominum speculantur dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt qui sub nomine fictae religionisctorum vocant, divinationis scientiam profitentur, aut quarumcunque scripturarum inspectione
Abbreviated transcription (Latin):
Id÷ frangant. ⁊ molendo cõminuant: ILentis uocata : qđ humida ⁊ lenta est. uł ꝙ adherec humida:
Faselũ aut̃ ⁊ cecer: gca nõa sunt : ILupinũ: grecũ ⁊ ipsũ nom̃:. deqͦ uirgłs: Tristesq lupini.¬
qr uultũ gustantis a maritudine contristat :Unde eos pͣamaritudine: nec ũmis necullũ animal
oc enĩ illi orobũ dicunt: qđ dũ sit quib dã pecorib infestũ. tauros tam̃ pingues efficit:
ntorẽ uitis lib̾um appellari uolunt: Unde ⁊ eũ gentiles p̾mortẽ dm̃ ẽe uoluer̃: uitis dicta
iuĩ habeat citius radicandi: Aliiputant uites dictas: qđ inuicẽ se uittis innectant. Uicinisq arborib
indo religent᷑: est enĩ earũ natura flexibilis: q̃ quasi brachiis qͥbdã qͥcqđ conp̃henderin
stringant: ¶Labrusca: est uitis ag̃stis: q̃ int̃rȩ maginib: nascit᷑ : Vnde ⁊ labruscadicta : alabris etex¬

Expanded text:
id est, frangant, et molendo comminuant. 5. Lens vocata, quod humida et lenta est, vel quod adhaeret humi. 6. id est, frangant, et molendo comminuant. 5. Lens vocata, quod humida et lenta est, vel quod adhaeret humi. 6. Faselus autem, et cicer Graeca noquia vultum gustantis amaritudine contristat; unde eos prae amaritudine, nec vermis, nec ullum animaoc enim illi ὅροβον dicunt; quod dum sit quibusdam pecoribus infestum, tauros tamen pingues efficit. ntorem vitis Liberum appellari: unde et eum gentiles post mortem deum esse voluerunt. Vitis dicta quod vim habeat citius radicandi. Alii putant vites dictas quod invicem se vittis innectant vicinisque arboribus reptando religentur. Est enim earum natura flexibilis, quae quasi brachiis quibusdam quidquid conprehenderint stringunt. Labrusca est vitis agrestis quae in terrae marginibus nascitur: unde et labrusca dicta, a labris et ex
Abbreviated transcription (Latin):
reuoluunt᷑ & duplices conplicabil esq sunt: Sed generalit̃ usus uocabula istacorruptu
Caustra: abeo qđ claudant̾ dicta: sfenestrae sunt : quibus pars extior angusta & interior
diffiusa est. Quales in orreis iudem̃. dicte eo qđ luce fenerent: Luxenĩ: grere fos dr at quia
ꝑ eas intus positus homo foras uidet: Alii fenestrã putant dictã : eo qđ domui lucẽ ministria
Conpositũ nem̃ enreto lat inoq sermone: fos enĩ grece luxest : Cardo est locus ique otũ
uertit᷑ & sep mouetur. bictus apoto cardias quod quasi corboem totũ.Ita ille caneus iquu ostu
uersa sint ut limes. & pea sicut inagio aut intrõ eat᷑ autforis eat᷑:  Postes ante qsipes
aarte: q ante stant ut qr antea adeas accedim pusquã domũ ingrediam̃: Postes eoqd
undam̃tũ dictũ: quodi fundus sit domui: Idem ⁊ cementũ. accedendo dictũ qđ ciasso lapide

Expanded text:
ntus revolvuntur, et duplices conplicabilesque sunt. Sed generaliter usus vocabula ista corrupit. ntus revolvuntur, et duplices conplicabilesque sunt. Sed generaliter usus vocabula ista corrupit. Claustra ab eo quod claudantur dicta. Fenestrae sunt qdiffusa est, quales in horreis videmus, dictae, eo quod lucem fenerent. Lux enim Graece φῶς dicitur, vel quia per eas intus positus homo foras videt. Alii fenestram putant dictam eo quod domni lucem ministrat, compositum nomen ex Graeco Latinoque sermone, φῶς envertitur et semper movetur, dictus ἀπὸ τῆς καρδίας, quod quasi cor hominem totum, ita ille cuneus ianuam o quod transversa sint ut limes, et per ea sicut in agro aut introeatur aut foris eatur. Postes et antae quasi Antae, quia ante stant, vel quia antea ad eas accedimus, priusquam domum ingrediamur. Postes, eo quod amentum dictum, quod fundus sit domui. Idem et caementum a caedendo dictum, quod crasso lapide
Abbreviated transcription (Latin):
erectione sit colleitꝰ Cliuũ enĩ as censũ dicimꝰ siue fietuosũ furnũ ꝑdiriuationẽ affarre dictũ
Im̃ paris exeo factꝰ ibi quoqͥt  Torcular dictũ eo qđ ibiuuȩ calcent᷑ atq ex tortȩ ex pͥmantur
Scdda ubimagistrat᷑ udicare solet t ercia que supdiximꝰ quẽ calcatoriui noandas uno taspelia¬
tibulũ est uł aditũ domus pͥuate uł spatiũ adiacens. aedib publicis ⁊ uestibulũ dictũ
omne introitũ uł exitũ sacra uert̃ : Vnde lucanꝰ: ferreabelligeri conpescat limina lani Est aut̃
arcem᷑ ingressu. ab obstando distum siue ostiũ : qr ostendit aliqiđ intus : alii aiunt ostium
llarꝰ: quia hostem moratur: Ibi enĩ: aduersariis nos obicim : hinc ⁊ostia tyberina
quia ostibus st̃ opposita: Fores & ualuae. claustrast̃. S& fores dñr : quae foras ualuae quãe

Expanded text:
erectione sit collectus; clivum enim ascensum dicimus sive flexuosum. Furnum per derivationem a farre dictum, erectione sit collectus; clivum enim ascensum dicimus sive flexuosum. Furnum per derivationem a farre dictum, quoniam panis ex eo factus ibi coquitur. Torcular dictum eo quod ibi uvae calcentur atque extortae exprimantur. secunda, ubi magistratus iudicare solet; tertia, quem supra diximus, quem calcatorium nominavitibulum est vel aditus domus privatae, vel spatium adiacens aedibus publicis. Et vestibulum dictum omne introitum vel exitum sacraverunt. Unde Lucanus1, 62: Ferrea belligeri conpescat limina Iani. Est autemarcemur ingressu, ab ostando dictum sive ostium, quia ostendit aliquid intus. Alii aiunt ostium appellari quia ostem moratur; ibi enim adversariis nos obicimus: hinc et Ostia Tiberina, quia ostibus sunt opposita. Fores et valvae claustra sunt; sed fores dicuntur quae foras, valvae, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
si gato ex quor metalus quã uil postea fagtꝓfuisset peccuna nom̃ tam̃ erarii ꝑia uist abeo
Dicta aut̃ utraq ab armis id:÷ brachus quib exercent᷑ biblicteta est iocus ubi reponunt᷑ libri
posst eo qđ in bis hões elaboratas fruges reponunt unde etentsca g̃conõe repositã rei copiosã
substantiã appellamus. de
ergastulaquoq & ipsa agreco uocabulo nuncupant᷑ ubi deputant noxii. adaliqđ opus faciendũ
ut solent gladiatores ⁊ exules qui marmora setant ⁊ tam̃ uinculoꝵ custodiis alligatist Geniceũ
grete dictũ eo qđ ibi conuentꝰ feminarũ ad opus laneficii exercendũ conueniat Mulier enĩ grece
gene nuncupant᷑ Pistrinũ quasi pilistrinũ qui apiloꝰ ante atondebant granũ unde ⁊ apud uetes
non molitores sed pistores dicti quasi pinsores a fingendis granis frumti Moleenĩ usus ñduerat
Vnde ⁊ uirgłs nunci torr&ee flãmis fruges nc̃ frangite saxo EClibanꝰ adiuo dictus ab eo qđ in

Expanded text:
signato. Ex quorum metallis quamvis postea facta fuisset pecunia, nomen tamen aerarii permansit ab eo dicta autem utraque ab armis, id est, brachiis quibus exercentur. Bibliotheca est locus, ubi reponuntur librpossunt, eo quod in his homines elaboratas fruges reponunt. Unde et enthecam Graeco nomine repositam rei copiosam substantiam appellamus. § 6Ergastula quoque et ipsa a Graeco vocabulo nuncupantur, ubi deputantur noxii ad aliquod opus faciendum; ut solent gladiatores et exules, qui marmora secant et tamen vinculorum custodiis alligati sunt. Gynaeceum Graece dictum eo quod ibi conventus feminarum ad opus lanificii exercendum conveniat. Mulier enim Graece γυνὴ nuncupatur. Pistrinum quasi pilistrinum, quia pilo antea tundebant granum. Unde et apud veteres non molitores sed pistores dicti, quasi pinsores, a pinsendis granis frumenti; molae enim usus nondum erat 267: Nunc torrete igni fruges, nunc frangite saxo. Clibanus a clivo dictus, ab eo quod in
Abbreviated transcription (Latin):
uũ dictũ : qr aquae partes quae arcas eo conueniunt : ¶ Tessella suntꝰ : equib: domic
nunt᷑. Atesseris nõata. Id ÷ quadratis lapillis ꝑdiminutionẽ: IBasses. fulturae sunt colũnarum
fundam̃to consurgunt. & suꝑ positȩ fabricae sustinent pondus: Bases aut̃: nom̃ p&i
ur atticȩ quaternis angulis ut amplius parib: laterũ int̃ uallis:  Capitola dicta : qđ sint co
capita. sicut suꝑ collũ caput. ¶Epistolia st̃: quae suꝑ capitella colũnarũ ponunt᷑. & est grecũ. Id ÷ super

Expanded text:
vium dictum, quia aque partes que circa sunt eo conveniant. Tessella sunt e quibus domicilvium dictum, quia aque partes que circa sunt eo conveniant. Tessella sunt e quibus domicilia sternuntur, a tesseris nominata, id est quadratis lapillis, per diminutionem. Is quae a fundamento consurgunt, et superpositae fabricae sustinent pondus. Bases autem nomen petvocantur Atticae, quaternis angulis aut amplius, paribus laterum intervallis. Capitella dicta, quod sint columnarum capita, sicut super collum caput. Epistylia sunt, quae super capitella columnarum ponuntur, et est graecum, id est, super
Abbreviated transcription (Latin):
aedeiq licusq. Cuidiminatio: lacunar facit. ut oratis. Neq aireũ mea renidet in domo lacunar:
inderit alia dminutio lacunariũ : & ꝑ antisticon laq̃ariũ facit : Absid agreco sermone : litine
Int̾ p̃tat᷑ lucida eo qđ lumine accepto ꝑartũ: resplendeat: Sedutrũ absidã an absidem dicere
debeamꝰ : h ũbigenꝰ ãbiguũ quidã doctoꝵ existimant. NTestudo est: camera tẽpliobliqua:¬
slã inmodũ testũdinis: ueteres tẽploꝵ tecta faciebant: Quae idõ sicfiebant : ut cęli imagin
redderet . qđ constat eẽ conuexũ : Alii testudinẽ uolunt eẽ locũ in pate atrii: adũsũ uenientib
Arcus dicti: qđ sint arta condusione curuati: ipsi et fornices:  Pauim̃ta : originẽ apud g̃cos
habent. elaborata arte picturae. litostrata : paruulis crustis actessellis tinctis inuarios colores:
ium̃tũ testatiũ. eo qđ fractis testis calce admixto feriat᷑  Testã enĩ: gci ostradicunt: ¶Conplu¬

Expanded text:
aedesque lacusque: cujus diminutio lacunar facit, ut Horatius: Neque aureum mea renitet in domo lacunar. Inde fit alia diminutio, lacunarium, et per antistichon laquearium interpretatur lucida, eo quod lumine accepto per arcum resplendeat. Sed utrum absidam an absidem dicere debeamus, hoc verbi genus ambiguum quidam doctorum existimant. Testudo est camera tenam in modum testudinis veteres templorum tecta faciebant, quae ideo sic fiebat, ut coeli imaginem redderet: quod constat esse convexum. Alii testudinem volunt esse locum in parte atrii adversa venientibus. Arcus dicti, quod sint arta conclusione curvati, ipsi et fornices. Pavimenta originem apud Graecos habent elaborata arte picturae, lithostrota parvulis crustis ac tessellis tinctis in varios colores: pavimentum testaceum, eo quod fractis testis calce admixto feriatur. Testam enim G
Abbreviated transcription (Latin):
sit constructũ. Et qđ sepulgascõꝵ ibi sint martirũ:. Arã quidẽ uocatã dixerunt: qđ ibi incense
uictimȩ ardeant: alnarasdicunt ap̃cationib : id est quas greti aras dicunt. Vnde contra in p̃cuti
eta ara: Pulpitũ: qđ ineo lector uł psalmista positus. inpublico conspicia populo possit
quoliberius audiatur: Nribunal: eo qđ inde a sacerdote tribuant᷑ p̃cepta uiuendi est enĩ locus
ne constitutus: unde uniũsi e&x audire possint: alias tribunal catribubus denõatũ qđ

Expanded text:
sit constructusit constructuvictimae ardeant. Alii aras dicunt a precationibus, id est quas Graeci ἀρὰς dicunt; unde contra inprecatiom, quasi alta ara. Pulpitum, quod in eo lector vel psalmisquo liberius audiatur. 16. Tribunal, eo quod inde a sacerdote tribuantur praecepta vivendi. Est enim locus in sublimi constitutus, unde universi exaudire pos
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpla fontes habentia : quib ante ingressũ diluebant᷑. et appellaridilubra. ad iluendo
sunt nc̃ aedes cũ sacris fontib: in quib fideles regenerati purificant᷑: & bene quoda
p̃sagio delubra sunt appellata: Sunt enim in ab lutionẽ peccatoꝵ: fonsaut̃ indelubris.:
locus regeneratoꝵ est. Iin quo septẽ gradus inspũscõ misterio formant᷑ : Tres in descensu
ates mascensu: Septimus & is est qui ⁊ qͣrtus. Id ÷ similis filio hõis extinguens fornacẽ
ignis Stabilimentũ pedũ: fundam̃tũ aquȩ. in quo plenitudo drumitatis habitat corporalit᷑
Basilicae: prius uocabant᷑ regũ hãbitacula: unde et nom̃ habent : Nã basileus rex. & basilicȩ
regiae habitationes : Nc̃ aut̃ idõ diuina tẽpla basilicȩ nõant᷑: quia ibiregiomiũ dõcultus et
sacrificia offerunt᷑:Mirtiriũ: locus martiris Greca diriuatione eo qđ in memoria martir

Expanded text:
templa fontes habentia, quibus ante ingressum diluebantur, et appellantur delubra a diluendo. templa fontes habentia, quibus ante ingressum diluebantur, et appellantur delubra a diluendo. Ipsa sunt nunc aedes cum sacris fontibus; in quibus fideles regenerati purificantur, et bene quodam praesagio delubra sunt appellata; sunt enim in ablutionem peccatorum. Fons autem in delubris locus regeneratorum est, in quo septem gradus in Spiritus sancti mysterio formantur, tres in descensu, et tres in ascensu: septimus vero is est, qui et quartus, id est, similis filio hominis exstinguens fornacem ignis, stabilimentum pedum, fundamentum aquae, in quo plenitudo divinitatis habitat corporaliter. Basilicae prius vocabantur regum habitacula, unde et nomen habent. Nam basileus rex, et basilicae regiae habitationes. Nunc autem ideo divina templa basilicae nominantur, quia ibi regi omnium Deo cultus et sacrificia offeruntur. Martyrium locus martyrii Graeca derivatione eo quod in memoriam martyris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pene intus: Oratoriũ: orationi tantũ ẽ consetratũ. hi quo nemo aliqiđ agere deb
uidet᷑ eẽ conpositũ: Est eni habitaculũ plurimoꝵ: In cõmune uiuentiũ: Caeno eni: grecicõmune
Templinom̃: generale: Prolocis enĩ quibus cũq magnis: antiqui tẽpladicebant: &tep
dicta : quasi tectaãpla: Sedle locus designatꝰ ad orientẽ: a conteplatione templaĩ dicebat᷑. Ciuuspar
tuor erant ÷ antica adortũ: Postica: ad occasum: sinistra: ad septentrionẽ: deatra:
Sineridiẽ spectans: Vnde et quando tẽplũ construebant orientẽ spectabant aeqlũ noctialẽ :
tlineae ab ortu ad occidentẽ missȩ fierent. Partes caeli dexetra sinistra aequales: ut qui
suleret acdep̃caret᷑. rectũ aspiceret orientẽ: I fana : dicta : a faunis quib tẽpla error genti¬
onstruebat. Vnde et consulentes demonũ responsa audirent de lubra uet̾es diceba

Expanded text:
hoc est pene intus. Oratorium orationi tantum est consecratum, in quo nemo aliquid agere debet hoc est pene intus. Oratorium orationi tantum est consecratum, in quo nemo aliquid agere debet videtur esse conpositum. Est enim habitaculum plurimorum in communeTempli nomen generale, pro locis enim quibuscunque magnis antiqui templa dicebant. Et templa dicta, quasi tecta ampla. Sed et locus designatus ad Orientem a contemplatione templum dicebatur. Cujus partes quatuor erant, antica ad Ortum, postica ad Occasum, sinistra ad Septentrionem, dextra ad Meridiem spectans. Unde et quando templum construebant, Orientem spectabant Aequinoctialem, 221 ita ut lineae ab Ortu ad Occidentem missae, fierent partes coeli dextra, atque sinistra aequales, ut qui consuleret, ac deprecaretur, rectum aspiceret Orientem. 8. Fana dicta a Faunis, quibus teconstruebat: unde consules daemonum responsa audirent. Delubra veteres dicebant
Abbreviated transcription (Latin):
o. triamilia auritalenta inde abstraxit: exqsuib trecenta antioco dedit ut
obsidionem relinqueri ÷ atq ut facti inuidiã demeret : fertur exreliqua pecunia instituisse
greco in latinũ xenodohũ ꝑegrinoꝵ susceptio nuncupat᷑: Iubi aut̃ egrotantos deplaiteis
colligunt᷑: misso comiongrere dr̃ in quo consũpta langorib: atq In edus miseroꝵ membra
fouent᷑ De sdificIIS SACRIS.¬
Tatra st loca diuinis cultib instituta. ut pote ea in quib altaria litantib demore pontificib
nullierat accessus nisi tantũ sacerdotis: dicta aut̃ scã scõꝵ: qr eateriori oraculdo sanctiora sunt
Aut̃ asanguine hostiȩ nuncupatũ: Nihil enĩ scm̃ apud uet̾es dicebat᷑. nisi qđ hostiȩ fangiune eaẽ
consetratũ aut consparsũ. Item scm̃ qđ extat eẽ. sancitũ: Sancire est aut̃ confirmare. ⁊
& dracula abore: Penetralia : secretas̃ oraculoꝵ : & penetralia dicta st̃: abeo qđ est penitus.

Expanded text:
o, tria milia auri talenta inde abstraxit, ex quibus trecenta Antiocho dedit, ut obs peregrinorum susceptio nuncupatur. Ubi autem aegrotantes de plateis colliguntur, νοσοκομεῖον Graece dicitur; in quo consumpta languoribus atque inediis miserorum membra foventur. § 4 De aedificiis sacrisunt loca divinis cultibus instituta, utpote ea in quibus altaria litantibus de more pontificibunulli erat accessus nisi tantum sacerdotis. Dicta autem Sancta sanctorum quia exteriori oraculo sanctiora sunt,autem a sanguine hostiae nuncupatum; nihil enim sanctum apud veteres dicebatur nisi quod hostiae sanguine esset consecratum aut consparsum. Item sanctum, quod extat esse sancitum. Sancire est autem confirmare et et oracula ab ore. Penetralia secreta sunt oraculorum; et penetralia dicta sunt ab eo quod est penitus,
Abbreviated transcription (Latin):
ex ponebat uest leatuli stratierant: in quib discũbentes epulab ant̃   lnon e arparitus
lectũ uł ad cubitũ dr̃: Ex quo confectũ o ut triclinũ diceree cela dictan q enos occilat¬
⁊ celat: Cubiculũ uͦ  qđ eo cubamꝰ ibiq dormientes reqͥescamus ¶Cubiła uđ nos ocoullat¬
conueniat:Hospiciũ: sermo gretus: ubiqs adtepus hospttali uire in habtedũ sl ites ubro

Expanded text:
exponebatur, tres lectuli strati erant, in quibus discumbentes epulabantur. Κλίνη enim Graece exponebatur, tres lectuli strati erant, in quibus discumbentes epulabantur. Κλίνη enim Graece lectus vel adcubitus dicitur, ex quo confectum est ut triclinium diceretur. Cella dicta quod nos occultat et celat. Cubiculum vero, quod eo cubamus ibique dormientes requiescimus. Cubile autem cubar:
Abbreviated transcription (Latin):
quat tuor isotilust : Atriũ magna aedis est. Siue amplior ⁊ spatiosa dom̃. cae dictar est berũ¬
eoqđ addant᷑ ei tres porticus ex trinsecis : Alii : atriũ quasi ab reni Eagno irũ utũ est atrũ
epoi sut̃ enfio Palatiũ: a palante pͥncipe archadũ dictũ: hicui honore ircides pallanter
oppidũ construxer̃. ⁊ regũ inipsius nõe conditã palatiũ uocauerunt : Pnalamũ hale spallarte
uocatũ fem. Cũ enĩ rapre suissent aromanis sabinȩ : exe quib cũ una antȩ alins cetie nobilis cũ
suo leca enquib nubentes succedunt etincubant : Talamũ nõant :¶ Caenaculũ dictuo aloraua¬
nionellu esreniuiu. Iinde i ȩ nobiũ congregatio : Antiq enĩ: publice ⁊ in comine uescebant᷑
ceeciulliꝰ conuruiũ singulare erat. ne inoccutto delitiae lururiã gignereromipne udinu ast
ceracolat atrib lectulis dis cũbentiũ diccũ : Apud uetes enĩ : in loco ubi coniul aliũtis

Expanded text:
quatuor conclusum. Atrium magna edes sive amplior et spatiosa domus est, eo quod addantur ei tres porticus extrinsecus: alii atrium, quasi ab igne et ligno atrum dixerunt: atrum enim fit ex sumo. Palatium a Palante principe Archadum dictum, in cuius honore Archades palanteum oppidum confluxerunt et regiam in ipsius nomine conditam palativocatum ferunt. Cum enim raptae fuissent a Romanis Sabinae, ex quibus cum una ante alias specie nobilis cum bus nubentes succedunt et incubant thalamum nominant. 7. Coenaculum dictum a communione vescendi, unde et coenobium congregatio. Antiqui enim publice, et in commune vescebantur, nec ullius convivium scoenaculum, a tribus lectulis discumbentium dictum. Apud veteres enim in loco, ubi convivii apparatus
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑ : Cocleae sunt : altae & rotunde turres : & dicte cocdeae : quasi cicliae. quodiꝰ eis tamquã
Gretienĩ : ter mon calorẽ uocant:Balneis uͦ nom̃ inditũ alauatione meroris : Nãgreai balanimn
dixerunt : qđ anxietatẽ animi tolat : haecet ginnasia dñr : quiaibi atlare uncto orore et p¬
ubi lauantiũ uestimenta ponunt᷑. ab ex eundo scilicet dictũ: Apo determ enĩ grece : euere &r Popna
gretus sermo est. ⁊̃ apud nos corrupte ꝓpina dr̃: Est aut̃ locus uyctabalnea publita. ubi post sauacrit
tollit: It abne olim uocabant᷑ aediculae plebeioꝵ Paruȩ & simplices inuicis axinis e ⁊ abdas sic locis fan
qude r⁊ dabnar iat i. quodibi solebant consede: dictȩ aut̃ tabnȩ : qł extabulis lignusq erant consirucge

Expanded text:
tundae turres; et dictae cocleae quasi cycleae, quod in eis tamquam Graeci enim θερμὸν calorem vocant. Balneis vero nomen inditum a levatione maeroris; nam Graeci βαλανεῖον dixerunt, quod anxietatem animi tollat. Haec et gymnasia dicuntur, quia ibi athletae uncto corpore et pubi lavantium vestimenta ponuntur, ab exuendo sGraecus sermo est, qui apud nos corrupte propina dicitur. Est autem locus juxta balnea publica, ubi post lavacrum tollat. Tabernae olim vocabantur aediculae plebeiorum parvae et simplices in vicis, axibus et tabulis clausae; unde et tabernariae, quod ibi solebant consedere. Dictae autem tabernae quod ex tabulis lignisque erant constructae,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt partes urbis excelsȩ atq munitȩ: Nã q̃cũq tutissima urbiũ s̃: ab arcendo hostẽ arces
uocant᷑ : Vnde & arcus: & arca: Icircum : romanidictũ putant a circuitu equoꝵ. eo qđ ibi
ans desuꝑ atq spectans. ludos scenicos cõntẽplaret᷑: Iamfitedtrũ uͦ uocatũ. q¬
ibens  Laberintus est: ꝑplexis parietibus aedificiũ. qualis est apud cretã adedalo factꝰ ubi fi
mino taurus indusus. in quo siqͥs introierit sine glonere linexitum inuenire nonualet: Cu
ilis est situs : ut apientib fores. tonitłuũ intꝰ terribile audat᷑. descendit᷑ centenis ult

Expanded text:
sunt partes urbis excelsae atque munitae. Nam quaecumque tutissima urbium sunt, ab arcendo hostem arces sunt partes urbis excelsae atque munitae. Nam quaecumque tutissima urbium sunt, ab arcendo hostem arces vocantur. Unde et arcus et arca. Circum Romani dictum s desuper atque spectans ludos scenicos contemplaretur. CAPUT XII. Dhabens. Labyrinthus est perplexum parietibus aedificium, qualis est apud Cretam a Daedalo factus, ubi fuit Minotaurus inclusus, in quo si quis in Cuius aedificii talis est situs ut aperientibus fores tonitruum intus terribile audiatur: descenditur centenis ultr
Abbreviated transcription (Latin):
captis nauib cartaginiensiũ rostra ablata sunt & inforo romano praefixa ut est huius¬
riae Curia dr̃ eo qd̃ ibicura ꝑse natũ decunctis administret᷑ Prȩtoriũ qđ ibi p̃tor resideat ad
ĩ IGimnasiũ generalis est exercitiorũ locus tamen apud athenas locus erat ubi dice¬
batur filosophia & sapientiae ecercebat᷑ studiũ Nã gimnasiũ grece uocat᷑ qđ latine exercitiũ
dr̃ hoc est meditatio s & balnea ⁊ loca cursoꝵ & adtletarum gemnasia sunt eo qđ illic hoẽs
in suae artis studiũ exercitent᷑: sCapitoliũ romae uocatũ : eo qđ fuerit romanae urbis et
religionis caput sũmũ alii aiunt cũtarquinius pͥscus capitolii fundam̃ta romȩ aꝑiret : in
loco fundam̃ti caput hõis litt̃is tuscis notatũ inuenit  inde capitoliũ appellauit: arces:

Expanded text:
captis navibus Carthaginensium, rostra ablata suntcaptis navibus Carthaginensium, rostra ablata suntriae. Curia dicitur eo quod ibi cura per senatum de cunctis administretur. Praetorium, quod ibi praetor resideat ad discutiendum. Gymnasium generalis est exercitiorum locus. Tamen apud Athenas locus erat ubi discebatur philosophia et sapientiae exercebatur studium; nam γυμνάσιον Graece vocatur, quod Latine exercitium dicitur, hoc est meditatio. Sed et balnea et loca cursorum et athletarum gymnasia sunt, eo quod illic homines in suae artis studio exercitentur. Capitolium Romae vocatum eo quod fuerit Romanae urbis et religionis caput summum. Alii aiunt, cum Tarquinius Priscus Capitolii fundamenta Romae aperiret, in loco fundamenti caput hominis litteris Tuscis notatum invenit, et proinde Capitolium appellavit. Arces
Abbreviated transcription (Latin):
teriora urbis: Iaao enia aut̃ : duplicẽ hahent significationẽ: Nã int̃̾dũ moenia abusiue dici om̃ia ȩdifi.
rotundũ cũ ꝓceritate : ut colũna: Nã ⁊ quã uis quadratȩ aut latȩ construant᷑ :  cultam̃ uidentibus
estimant᷑. Ideo qr om̃is cuiusq anguli sumnulacrũ ꝑ longũ aeris spatiũ euanescit atq: consun
ones urbis st̃ : unde & uicini dicti: Iuiae ipsa spatia angusta : q̃ int̃ uicos st̃: Plateae ꝑpo
atũ dicunt:¶Quintanȩ. pars plateae qͥnta est: qua carpentũ ꝓgredi potest Cloacȩ
dicte : qđ his ꝑ colant᷑ aquae : has primũ romȩ fecisse tarquiniũ priscũ. ut quotiens pluiarũ in un¬
to exister& : ꝑ eas aquae extra ciuitatẽ emitterent᷑ : ne maximis ꝑ p&uisq tẽpesti
siue a foroneo rege : qui pͥmꝰ g̃cis leges dedit haecloca & prorostra uocant᷑ ideo ꝙ ex bellopimico

Expanded text:
teriora urbis. Moenia autem duplicem habent significationem. Nam 211 interdum moenia abusive dici solent omniateriora urbis. Moenia autem duplicem habent significationem. Nam 211 interdum moenia abusive dici solent omniarotundum cum proceritate, ut columna. Nam quamvis quadratae, aut latae construantur, procul tamen videntibusomne cuiusque anguli simulacrum per longum aeris spatium evanescit atque consumitur, um est, ipsae habitationes urbis sunt; unde et vicini dicti. Viae ipsa spatia angusta quae inter vicos sunt. Plateae perpetuae im Graeci latum dicunt. Quintana pars plateae quinta est, qua carpentum progredi potest. Cloacae dictae quod his percolantur aquae. Has primum Romae fecisse Tarquinium Priscum ut, quotiens pluviarum inundatio existeret, per eas aquae extra civitatem emitterentur, ne maximis perpetuisque tempesdictus, sive a Phoroneo rege, qui primus Graecis leges dedit. Haec loca, et prorostris vocantur, ideo quod ex bello Punico,
Abbreviated transcription (Latin):
Uicus aut̃ dictus abipsis tantũ habitationibus: utł qđ uias habeat tantũ sine muris: Est aut̃ si¬
uas habeat tantũ sine muris: Castrũ antiqͥ dicebant oppidũ loco altissimo sitũ. Quasi casã altã : Cuius
puraris numerꝰ castra. dimnutiuũ castellũ est. Siue qđ castrabat᷑ licentia inibi inibi habitantiũ. nepassi
uaga hostipate ra u Plagist apta edificiis loca: int̾agros habitantib haec & concilia buladicta: a conuenti
& societate multoꝵ in unũ: ¶Conpita s̃. ubiusus est c̃uentꝰ fieri rusticoꝵ & dicta conpita : qđ loca multa
in agris eodẽ conperunt. & quo conuenit᷑ arusticis: FSub urbana st̃ circũ iecta ciuitatis aedificia: quasi sub
urbe IMoenia s̃ muriciuitatis : dicta ab eo qđ muniant ciuitatẽ. quasi munim̃ta urbis: idest tutamenta:
Munũ aut̃ dictũ : quasi mani factũ Sic et muri amunitionedicti : quasi muniri. qđ muniant ⁊ tuent᷑ in¬

Expanded text:
icus dictus ab ipsis habitatoribus: quod vias habeat tantum ut civitas et sium, quasi casam altam, cujus pluralis numerus castra, diminutivum castellum est, sive quod castrabatur licentia inibi habitantium, ne passim vaga hosti pateret. 14. Pagi sunt apta aedificiis loca, inter agros habitantibus. Haec et conciliabula dicta a conventu et societate multorum in unum. 15. Compita sunt ubi usus est conventus fieri rusticorum, et dicta compita, quia multa loca in agris eodem competunt, et quo convenitur a rusticis. 16. Suburbana sunt circumjecta civitatis aedificia, quasi sub urbe. 17. Moenia sunt muri civitatis, dicta ab eo quod muniant civitatem, quasi munimenta civitatis, id est, tutamenta. 18. Munium autem dictum, quasi manu factum; sic et muri a munitione dicti, quasi muniti, quod muniant et tueantur in
Abbreviated transcription (Latin):
hões pͥmũ gestare ceper quarto apollice digito: qđ eo uena qua edã ad corusq ꝑtingatꝰ. quã notandã
idãq aliquo in signi uetes putauer : Apud romanos. anuli depublico dabant᷑ & ñ iine dist¬
inine  Nã dignitate pcipuis uiris gemmatidabant᷑. cet̾is solidi: Anulũ aurtũ neq seruus neque
inus gestabat inpublico Sed anulo aureo libi utebantur. libtini argenteo ⁊ serui feri
ert iimultihonestisimi: anulo ferreo utebant᷑: Apud ueteres ultra unũ anulũ uti: infanis

Expanded text:
homines primum gestare coeperunt quarto a pollice digito, quod eo vena quaedam ad cor usque pertingat, quam notandam homines primum gestare coeperunt quarto a pollice digito, quod eo vena quaedam ad cor usque pertingat, quam notandam ornandamque aliquo insigni veteres putaverunt. Apud Romanos anuli de publico dabantur, et non sine discrimine; nam dignitate praecipuis viris gemmati dabantur, ceteris solidi: anulum aureum neque servus neque libertinus gestabat in publico, sed anulo aureo liberi utebantur, libertini argenteo, servi ferreo; licet et multi honestissimi anulo ferreo utebantur. Apud veteres ultra unim anulum uti infame ha
Abbreviated transcription (Latin):
ila lat̾ius extendit᷑ : circulus rotundusfit : s fibulȩ sunt : quibus pettꝰ feminarũ ornat᷑ uel
palliũ tenetur auiris in humeris. seu cingulũ inlũbis: Lunulȩ s̃: ornam̃ta mulierũ. in lune similitu
uulȩ aureae dependentes. ISpetula s̃ : inquib feminȩ uultus suos intuunt᷑ : Dictũ aut̃ spe¬
culũ : uł qđ exsplendore reddat᷑ ut quod ibi femine intuentes. consident spetiem sui uultꝰ & qͥcqiđ
ornamti deesse uiderint adidant: Peris cielidȩ sunt: apud feminas crurũ Cor nam̃t
nsꝰ ꝓmetheus: fert᷑ circulũ ferreũ induso lapide digito arcũdasse: Qc̃ suetudine hões ussi an¬
shabe ceper̃ : Anuli aut̃ ꝑdiminutionẽ dicti: a cirtulis etꝰ anis. Quis artũ brachia ⁊ circũ cura
⁊ signaeoꝵ : ꝑdiminutionẽ sigilla : Nã signa: maioras : Sigilla uͦ: quasiminora signa: Anub

Expanded text:
tringit; sed armilla latius extenditur, circulus rotundus fit. Fibulae sunt quibus pectus feminarum ornatur, vel tringit; sed armilla latius extenditur, circulus rotundus fit. Fibulae sunt quibus pectus feminarum ornatur, vel pallium tenetur a viris in humeris, seu cingulum in lumbis. Lunulae sunt ornamenta mulierum, in lunae similitudinem bullulae aureae dependentes. Specula sunt in quibus feminae culum vel quod ex splendore reddatur, vel quod ibi feminae intuentes considerent speciem sui vultus et, quidquid ornamenti deesse viderint, adiciant. Periscelides sunt apud feminas crurum ornamenta us Prometheus fertur circulum ferreum incluso lapide digito circumdasse; qua consuetudine homines usi anulos habere coeperunt. Anuli autem per diminutionem dicti a circulis  signa eorum per diminutionem sigilla: nam signa maiora sunt, sigilla vero quasi minora signa. Anulos
Abbreviated transcription (Latin):
abauriũ foraminib nuncupatȩ. Quib p̃ciosa granalapidũ dependunt᷑ : harũ usus: in gretia puellȩ utraq
aure. pueritantũ deietra gerebant sTorquess̃ circuli aurei: a collo ad peitꝰ usq pendentes : Torque
e : qđ similes sint rotunditate bullis q̃ inaquauento inflant᷑ :M unile : ornam̃tũ ex gẽmis es
qđ solet exfemiinarũ pende collo. dictũ amimere: hoc etiã ⁊ serpentũ dr̃: qr constat examforolis
munile om̃ia ornam̃ta matronarũ significant᷑ : quicqiđillis muneredat᷑ :Minsena uulgo uocatui
culatas argento: Catelles̃ catenulȩ colli: inucẽ se conp̃hendentes in modũ catene. unde et appellatȩ :
dectras comunes ee uiroꝵ acfeminarũ: quia utriq sexui dexterȩ s̃ : sarmillȩ aut̃: ꝓpͥe iuroris.

Expanded text:
ab aurium foraminibus nuncupatae, quibus pretiosa grana lapidum dependent. Harum usus in Graecia: puellae utraque ab aurium foraminibus nuncupatae, quibus pretiosa grana lapidum dependent. Harum usus in Graecia: puellae utraque aure, pueri tantum modo dextra gerebant. Torques sunt circuli aurei a collo ad pectus usque pendentes. Torques , et bullae quod similes sint rotunditate bullis quae in aqua vento inflantur. Monile ornamentum ex gemmis est, quod solet ex feminarum pendere collo; dictum a munere. Hoc etiam et serpentum dicitur, quia constat ex amphorulis munile omnia ornamenta matronarum significantur, quidquid illis munere datur. Murena vulgo vocatur culatas argento.' Catellae sunt catenulae colli invicem se conprehendentes in modum catenae; unde et aDextras communes esse virorum ac feminarum, quia utriusque dextre sunt. Armille autem proprie virorum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ grece. qđ p̃ligetur INmibus est fasciola trantaeaau
pitulare dicunt : Idemet cappa. uł qđ duos apices ut cappa littera habeat: uł qq ia
mꝰ: apelleerat: Nammitra: ex lana est: Ricula: est mitra uirginalis capitis:Unttȩs̃ : q̃ crin
unt᷑. Quib fluentes religant᷑ capilli : & uittȩ dictȩ : qđ uincuint : Teniaaut̃: estuittarũ
tas dependens. diũ. soꝵ coloꝵ: Item uitta est: qua corona uincit̾. Teniauͦ extrema pa
te. quadependet coro. Retiolũ est: qđ colligit comas. dictumabeo qđ retinet crines neeffundant᷑:
ilia: capitis mulierũ sunt: Vocata exeo : qđ caput auro discernant : Nãtliscriminare diui¬
de dr̃ :I Antiȩ. sunt cincinc̾i dependentes ꝓpe auriculas. Greco uocibulo ab aurib : sacussunt: quib
nis ornandoꝵ eriniũ conpago retinetur. Nelaxius fluant ⁊ sparsidissipent᷑ capilli : In aure

Expanded text:
tum Graece quod praeligetur. Nimbus est fasciola transversa apitulum est quod vulgo capitulare dicunt. Idem et cappa, vel quod duos apices ut cappa littera habeat, vel quia m, ut praediximus, a pelle erat: nam mitra ex lana est. Ricula est mitra virginalis capitis. Vittae sunt quae tur, quibus fluentes religantur capilli: et vittae dictae quod vinciunt. Taenia autem est vittarum extremitas dependens diversorum colorum. Item vitta est qua corona vincitur; taenia vero extrema pars vittae quae dependet coronae. Reticulum est quod colligit comas, dictum ab eo quod retinet crines ne effundantur. Discriminalia capitis mulierum sunt vocata ex eo quod caput auro discernant; nam discriminare dividere dicitur. Antiae sunt cincinni dependentes prope auriculas; Graeco vocabulo, ab auribus. Acus sunt quibus in feminis ornandorum crinium conpago retinetur, ne laxius fluant et sparsos dissipentur capillos. Inaures
Abbreviated transcription (Latin):
fila. id÷ soluunt᷑: ¶Calatũ.: leue gestam̃ ex ligno uł canna. aut ex iunco factũ. Inqua uł pensa ponunt᷑
ut legunt᷑ flores Cala enĩ. g̃ce lignũ est. a quo diriuatiuũ est calatũ: Nã latine qua sillũ dr̃. Cicero
Netũ : filadicta: uł qr expellis animaliũ s̃. uł qr lanificiũ filis tenuib constat inmodũ pioꝵ iensa
currens Licias quib stamina ligant᷑ quasi ligia. Ordiri est texere DEORNAATIS¬
deueste dehine ad ceterũ ultũ uenienꝰ Ornam̃ta dicta eo qđ eoꝵ cultu orauultusq decor¬
stephane dicta est huiꝰ principiũ alibo qͦdã gentiles existimant: quodis in potando motauino capira uinci
is instituerit: Id rco lĩ linei aclanei generis coronas fuisse: sicut erat insa c̃dotibus gentilis
⁊ed ireges rectas. Sutrane encuruas ꝑ ꝗtã aut̃ tyara: a se muramide assorioꝵ regina ÷ Quod genꝰor

Expanded text:
fila, id est solvantur. Calathum leve gestamen ex lino vel canna aut ex iunco factum, in qua vel pensa ponuntur fila, id est solvantur. Calathum leve gestamen ex lino vel canna aut ex iunco factum, in qua vel pensa ponuntur vel leguntur flores; κᾶλα enim Graece lignum est, a quo dirivatum est calathum. Nam Latine quasillum dicitur. CiceNetum. Fila dicta vel quia ex pilis animalium sunt, vel quia lanificium currens. Licia sunt quibus stamina ligantur, quasi ligia. Ordiri . . . . . Tde veste: dehinc ad ceterum cultum veniamus. Ornamenta dicta eo quod eorum cultu ora vultusque decor dicta est. Huius principium a Libero quodam gentiles existimant, quod his in potando mota vino capita vincire fasciolis instituerint. Idcirco olim linei ac lanei generis coronas fuisse, sicut erat in sacerdotibus gentilium. sed reges rectas, satrapae incurvas. Reperta autem tiara a Semiramide Assyriorum regina. Quod genus or
Abbreviated transcription (Latin):
.II. T inctura uocata: quatinguatiius i liã finra spetiẽ nitoris gr̃a
chiliũ dictũ ł exuiudis m arinis color eiꝰ colligit᷑ : idẽ ⁊ ostrũ uocat᷑ : Ostrũ ꝙ pro
tursus inluminat : scom dochalia aut̃ s̃ maris: q̃ cirũ cisa ferro: lacrimas purpurei color
emittunt : his colletisioNotipurmireus tẽꝑat᷑  & ostrũ ex inde appellatũ dicunt. ꝙectestȩ humore
nos purpura sine aspiratuei:sferrugo tolor est purpure subnigrȩ q̃ fot in hispania: ut ferrugine
color est: ferrugineus. subigi Elbidũ: ab albo colore uocatũ elbũ est enĩ medius color int̃nigrũ
nasticis habeat : Batteũ blabũ Mesticiũ osticiũ qr ex usto est: fit enĩ ex dependenii fulgin
tettoꝵ: Egesta assiduis igiubus : unde ⁊ color eiꝰde tincturȩ flãmeus est De IN SiRuueNtis ueSsũ &
lant᷑: TRadii dicti: qr radendo fiunt:  Pettines: qđ pexa fila reddant. ⁊ in pͥmant: ¶Colũ qđ sit in

Expanded text:
. 1. Tinctura vocata, quia tingitur, et in aliam fucatam speciem nitoris grati conchulis marinis color ejus colligitur. Idem et ostrum vocatur. 3. Ostrum, quod pro ursus inluminat. Conchylia autem sunt maris, quae circumcisa ferro lacrimas purpurei coloris emittunt: his collectis color purpureus temperatur. Et ostrum exinde appellatum dicunt quod ex testae humore atione, apud nos purpura sine adspiratione. Ferrugo color est purpurae subnigrae quae fit in Hispania, ut Virg. Aencolor est ferrugineus subniger. Elbidum ab elbo colore vocatum; elbum est enim medius color inter nigruod colorem masticis habeat. Blatteum. Blavum. Mesticium. Osticium, quia ex usto est; fit enim ex dependenti fuligine tectorum egesta assiduis ignibus: unde et color eiusdem tincturae flammeus est. De instrumentis vestium .  insubulantur. Radii dicti quia radendo fiunt. Pectines, quod pexa fila reddant et inpremant. Colum, quod sit in
Abbreviated transcription (Latin):
mulieris uir est. inde et suꝑ caput mulieris est: Amiculũ : est meretricũ palliũ lineũ: hunc a puduetẽs
matrone in adult̾io dep̃hense induebant᷑: ut tali amiculo potiꝰ quã instola polluerent puditidã: Eratenĩ
aput uet̾es hoc signũ meretriciae uestis. Nc̃ in his pania honestatis: Neristrũ palliolũ est quousq hodie
arabiȩ ⁊ me sopotamiae mulieres uelant᷑ quibus in estu tutissimo tegunt᷑ umbraculo: deh inesaia:
mant : Cũ enĩ egrediebant᷑ deludi ꝓstibulo iuuenes: harũ uelam̃to tegebant caput ⁊ facem
solet erubescere qui lupanar intrauerit: Calnapes sfulcras: ornam̃ta lectoꝵ. dicta qđ in his fub¬

Expanded text:
mulieris vir est; inde et super caput mulieris est. Amiculum est meretricum pallium lineum. Hunc apud veteres mulieris vir est; inde et super caput mulieris est. Amiculum est meretricum pallium lineum. Hunc apud veteres matronae in adulterio deprehensae induebantur, ut in tali amiculo potius quam in stola polluerent pudicitiam. Erat enim apud veteres hoc signum meretriciae vestis, nunc in Hispania honestatis. Theristrum palliolum est quo usque hodie Arabiae et Mesopotamiae mulieres velantur, quibus in aestu tutissimo teguntur umbraculo. De quo in Isaexistimant: quum enim egrediebantur de ludi prostibulo iuvenes, horum velamento tegebant caput et faciem; quia solet erubescere qui lupanar intraverit. Galnapes. Fulcra sunt ornamenta lectorum, dicta quod in his fu