comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bit᷑ filiꝰ di. cũ mn ea dñs carnẽ assum¬
pturus inhabitauit. Mirabile in e¬
quitate. Quia ñ credentib iudeis
mirabiliter ipse dñs ueritatẽ apuit.
Exaudi nos ds̃ salutaris nr̃: spes
omniũ finiũ terre. & in mari lon¬
ge. ꝓuidens ꝓpħa terrȩ maris ac fi¬
nium omniũ sꝑem xꝑin ẽẽ an¬
nuntiauit. Qđ autẽ se ab eo ex¬
audiri postulat. fic intelligit᷑
Ac sidiceret. Iam ueni: ut ꝑ te
saluari merear. Preparans
montes in uirtute tua. accineh
potentia. Ipse dñs uerbũ caro
factum ẽ. in assumpto homine
accinctus potentia. celsitudinem
montiũ diabolice dũationis oꝑ¬
pressit. & sempiternis ignib pre¬
parauit. Accinctus di contrahit
uestimentũ. Non enĩ possumꝰ ex¬
pansa eũ fortitudinis suȩ ueste eo¬
gnoscere. Qui conturbas ꝓfun¬
dum maris. scłi huiꝰ ꝓfundam ia¬
ctantiã predicone apłica cõmouens.
Sonũ fluctuũ eiꝰ quis sustinebit ͤ

Expanded text:
bitur Filius Dei : cum in ea Dominus carnem assumbitur Filius Dei : cum in ea Dominus carnem assumpturus inhabitabit. Mirabile in aequitate. Quia non credentibus Judaeis, mirabiliter ipse Dominus veritatem aperuit. Exaudi nos, Deus salutaris noster: spes omnium finium terrae et in mari longe. Providens propheta, terrae, maris, ac finium omnium, spem Christum esse annuntiavit. Quod autem se ab eo exaudiri postulat: sic intelligitur, ac si diceret: Jam veni, ut per te salvari merear. Praeparans montes in virtute tua, accinctus potentia. Ipse Dominus Verbum caro factum est in assumpto homine. Accinctus potentia, celsitudinem montium diabolicae dominationis oppressit, et sempiternis ignibus praeparavit. Accinctus Dei contrahit vestimentum. Non enim possumus expansam fortitudinis suae vestem cognoscere. Qui conturbas profundum maris. Saeculi hujus profundam jactantiam, praedicatione apostolica commovens. Sonum fluctuum ejus quis sustinebit?
Abbreviated transcription (Latin):
templis. s tibi om̃ps laus ac uotum
inhabitator. Reddet᷑ ergo tibilaus:
qr d̃s es. Uotũ. quia redemptor es.
omĩs caro ueniet. Acsi diceret. Ad
te conuertet᷑ omĩs homo. Uerba
iniquoꝵ dogmata philosophoꝵ. sa¬
tuitates q gentiliũ. preualuerunt
suꝑ nos. cũ te nesciremꝰ. quomͦ iere¬
mias dixit. Uere mendaciũ & uani¬
ꝓfuit eis. & impietatib nr̃is tu
ꝓpitiaberis. Usq in finem nos sic¬
fuissemꝰ inerrore: nisi tu ꝑpitiꝰ fu¬
isses nr̃i. qui nos sanguine ꝓprio
mercatus es. Sic & ꝑatilus apłs a
it. Qͥ nos reconciliauit do patrip
eruẽe. Beatus quẽ elegisti & assum¬
ꝑsisti: in habitabit in atriistiris. Uo¬
cat ds̃ om̃s. nec ullũ sꝑuit ⁊ s ꝓ auei
secunt᷑. Ergo qui se. dignũ eius ele¬
ctione p̃buerit: cohabitat ei cum
apłis sanctis in tab̃nacłis sempit̾nis.
uberat bonis. Sem̃ est templũ tuũ
homo ille in quo plenitudo diiini¬
tatis inhabitat. De quo dicit᷑ ad
mariã. & qđnascet᷑ ex te scm̃: uoca¬

Expanded text:
aus ac votum inhabitator. Reddetur ergo tibi laus, quia Deus es; votum, quia redemptor es. omnis caro veniet. Ac si diceret: Ad te convertetur omnis homo. Verba iniquorum. Dogmata philosophorum, fatuitatesque gentilium. Praevaluerunt super nos. Cum te nesciremus, quomodo Jeremias dixit: Vere mendacium et vaniprofuit eis . Et impietatibus nostris tu propitiaberis. Usque in finem nos fuissemus in errore, nisi tu propitius fuisses nostri: qui nos sanguine proprio mercatus es. Sic et Paulus apostolus ait: Qui nos reconciliavit Deo Patri per crucem . Beatus quem elegisti et assumpsisti: inhabitabit in atriis tuis. Vocat Deus omnes: nec ullum spernit; sed pauci sequuntur. Ergo qui se dignum ejus electioni praebuerit, cohabitat ei cum apostolis sanctis in tabernaculis sempiternis. uberat bonis. Sanctum est templum tuum. Homo ille in quo plenitudo divinitatis inhabitat; de quo dicitur ad Mariam: Et quod nascetur ex te sanctum, voca
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i corꝑis: assum̃do materiã ear¬
nis. & inebriasti eã. Non uino
luxuriȩ s infusione sꝑs scĩ. Mul¬
tiplicasti locupletare eam: diuen¬
sarum opib gr̃aꝵ. Flumen dei
repletũ est aquis. Deniq dicit
flumina de uentre eiꝰ fluent aq̃
enĩ dicebat de sꝑu scõ quẽ accept᷑i

Expanded text:
do materiam carnis. Et inebriasti eam. Non vino luxuriae, sed infusione Spiritus sancti. Multiplicasti locupletare eam. Diversarum opibus gratiarum. Flumen Dei repletum est aquis. Denique dicitflumina de ventre ejus fluent aquae enim dicebat de Spiritu sancto, quem accep
Abbreviated transcription (Latin):
sum eoꝵ agminib coronabis. Annũ
anni. Eius circłm & semꝑ in se eur¬
rentia anni tẽꝑa coronã uocauit. aii
certe qr inpassione dñi uictoria de
toto orbe suscepta ẽ. Et campi
Tui replebunt᷑ ubertate. Campi
complent᷑. Pingue¬
seent
speciosa deserti. Eccła
fuerunt gregis excłastiei. Trans la¬
ti a morte unuitã. induunt᷑ immor¬
talitate ꝑpetua. Et ualles abun¬
dabunt frum̃to. Clamabunt sc̃ĩmi¬
foris meriti. & eoronã ñ accipi
unt. fructib tñ eternȩ uitȩ aluntͣ.
Clamabrint eteñ ymnũ dicent.
Dmñs ꝓmiseue electi ꝑ diuersoꝵ
munerũ donis. ꝑpetuas concinunt
laudes. Quoꝵ ut congregem᷑ meri¬
saltem ueniã consecuti pena carea¬
mus eterni iudicii. am̃. Lxuꝰ.

Expanded text:
sum eorum agminibus coronabis. Annum sum eorum agminibus coronabis. Annum anni ejus. Circulum et semper in se currentia anni tempora, coronam vocavit. Aut certe quia in passione Domini victoria de toto orbe suscepta est. Et campi tui replebuntur ubertate. Campi, complentur. Pinguescent speciosa deserti. Ecclesfuerunt ovium gregis ecclesiastici, translati a morte in vitam: induuntur immortalitate perpetua. Et valles abundabunt frumento. Clamabunt sancti minoris ternae vitae alentur. Clamabunt, etenim hymnum dicent. Omnes promiscue electi pro diversorum munerum donis, Deo perpetuas concinunt laudes. Quorum ut congregemur merisaltem veniam consecuti, poena careamus aeterni judicii. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
flumen di sumꝰ. Replem aqua eũ
baptismo ablium᷑ : & si digni si. mͦ
ut sꝑu scõ impleam᷑. Locupletam᷑¬
enĩ ab eo sꝑualis infusionis imbre
eũ uitȩ pennis fonte repleti. donis
sꝑualib irrigam᷑. ꝑ arasti cibũ illoꝵ
qͣm̃ ita est p̃paratio etꝰ. Preꝑ arasti
in aquã dñe cibum nr̃m: iN cõmu¬
nionem beati corpis ac sanguinis tui
qđ si digne haurimꝰ udiciũ mortis
effugimꝰ. Tu es enĩ panis uitȩ descen¬
dens de cg̨lo: & uitam tribiens m̃¬
do. Riuos eiꝰ inebrians multiplica
genimina eiꝰ. instillicidiis. Riui eiꝰ
emanant: qui nos diuersis gr̃aꝵzo do¬
nis inebriant: ut alii detͣ sapientia.
alii ꝓpħia. alii curatio. alii inter pre
in nobis defluunt. dehine riui fiunt.
ꝑ ost hȩc multiplicant᷑ in generõnib
ut afferant fructum. aliud centesimũ
aliud sexagesimũ. aliud tricesimum
Lģtabit᷑ germinans. Terra seilicet
etur. Bñdices eoronã anni benigni-¬
tatis tue: qr scõs p̃miis: & temet ip¬

Expanded text:
Replebimur aqua, cum baptismo abluimur, et si digni sumus ut Spiritu sancto impleamur. Locupletamur ab eodem spiritualis infusionis imbre, cum vitae perennis fonte repleti, donis spiritualibus irrigamur. Parasti cibum illorum, quoniam ita est praeparatio ejus. Praeparasti, inquam, Domine, cibum nostrum in communione beati corporis ac sanguinis tui: quod si digne hauriamus, judicium mortis effugimus. Tu es enim panis vitae descendens de coelo: et vitam retribuens mundo. Rivos ejus inebrians, multiplicans genimina ejus: in stillicidiis ejus. Rivi enim emanant, qui nos diversis gratiarum donis inebriant: ut alii detur sermo sapientiae, alii prophetia, alii curatio, alii interpretain nobis defluunt, dehinc rivi fiunt. Post haec multiplicantur in generationibus: ut afferant fructum, aliud centesimum, aliud sexagesimum, aliud tricesimum . Laetabitur germinans. Terra scilicet etur. Benedices coronam anni benignitatis tuae. Qua sanctos praemiis, et temetip
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Compuncti enĩ corde intelli¬
gunt annuntiant q mirabilia
dei. Letabit᷑ iustus in dño: et
sꝑabit in eo. Sicut enĩ impiꝰ ꝓ in¬
fidelitate sua formidat: ita iu¬
stus ꝑ spem et̃nitatis sue exultat
indño. & laudabunt᷑ om̃s recti
corde: qr dm̃ uisuri sunt. Beati
enĩ mundo corde: qm̃ iꝑsi diñ ui¬
debunt. Qͥ nobis prãre dignet
ut sagutis iniquoꝵ liberi. ab ar¬
eu falsitatis ereꝑti. meream᷑ ab eo
ꝓtegi. qui seĩs omib ꝓ sꝑe salutis
głam tribuit immortalitatis . Añ.
xiiii. In finem ps̃ ipsi dauid.
Cantic̃ Ieremie & Ierechielis.

Expanded text:
runt. Compuncti enim corde, intellirunt. Compuncti enim corde, intelligunt, annuntiantque mirabilia Dei. Laetabitur justus in Domino, et sperabit in eo. Sicut impius pro infidelitate sua formidat: ita justus per spem aeternitatis suae exsultat in Domino. Et laudabuntur omnes recti corde. Quia Deum visuri sunt. Beati enim mundo corde: quoniam ipsi Deum videbunt . Qui nobis praestare dignetur, ut a sagittis inimicorum liberi, ab arcu falsitatis erepti, mereamur ab eo protegi, qui sanctis omnibus pro spe salutis, gloriam tribuit immortalitatis. PSALMUS LXIV. In finem, Psalmus David, Canticum Jeremiae et Ezechiel,
Abbreviated transcription (Latin):
a d̃o serutati atq examinati relichi
funt uacui. Accedet homo ad eoꝵ
altũ: & exaltabit᷑ d̾s. Si eũ sapien¬
tia d̃i ad alticordis intellectum
qͥs accedens ista diseriminet .i. ue
ritatem falsitatẽ q discernat : tẽ
ds̃ exaltabit᷑. Qͥ cumsit altissimꝰ
tñ de eo qñ recte. sentimꝰ sublimał
innobis. Sagute par uuloꝵe. fa¬
cte sunt plagȩ eoꝵ. Intelligentes
enun iusti. esun uiderint hunc
paruulũ quẽ suꝑiꝰ exposuimꝰ ab
hoc ꝑsuasionis ueneno infici. eũ
eleuauerint uocẽ suã ut eũ corri¬
gant. ꝓtinꝰ erunt iniqui. Herba
eoꝵ. quasi plage eoꝵ : & infirma¬
ta ẽ contra cos lingua eoꝵ. Nullã
caꝑit stabilitatẽ elocutio eoꝵ: sed
dolus eoꝵ reddit eosinfirmos. Con¬
turbati funt om̃s qui uidebant eos.
Confusi & conturbati sunt: qͥse si¬
mili errore impletos recognoseunt.
Et timuit omnis homo. iudiciũ
sibi imminere dirunũ. & annunt¬
auert̃ oꝑa di: & facta eiꝰ intellexe¬

Expanded text:
a Deo scrutati atque exinaniti, relicti a Deo scrutati atque exinaniti, relicti sunt vacui. Accedet homo ad cor altum, et exaltabitur Deus. Si cum sapientia Dei ad alti cordis intellectum quis accedens ista discriminet; id est, veritatem ac falsitatem discernat, tunc Deus exaltabitur. Qui cum sit altissimus, tamen de eo quando recte sentimus, sublimatur in nobis. Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum. Intelligentes enim justi cum viderint hunc parvulum quem superius exposuimus, ab hoc persuasionis veneno infici: cum elevaverint vocem suam ut eum corrigant, protinus erunt iniquis verba eorum quasi plagae. Et infirmata est contra eos lingua eorum. Nullam capit stabilitatem elocutio eorum: sed dolus eorum reddet eos infirmos. Conturbati sunt omnes qui videbant eos. Confusi et conturbati sunt, qui se simili errore implicitos recognoscunt. Et timuit omnis homo. Judicium sibi imminere divinum. Et annuntiaverunt opera Dei: et facta ejus intellexe
Abbreviated transcription (Latin):
na. Protexisti me a conuentu mali¬
gnantiũ. a multitudine. oꝑantiũ
iniquitatẽ. qr exacuerunt ut gla¬
dium linguas suas. Malignantur
iniqui: & aeunt linguas suas ut
Alio loco dicit. Lingne eor gladiꝰ a¬
cutus. Intenderunt arcũ suũ. doctri¬
nã suam. Rein amarã. ut doetrinis
dolosis decipiant paruulos xꝑi. si¬
ue neophitum in baptismo. siue. il¬
lum qui adhuc ignorat mysterrum
doctrine eelestis. Subito sagitabt̃
eũ & ñ timebunt: eũ eum dolose ue¬
sibi sermonẽ nequã. narrauerunt
ut ab sconderent laqueos. dixert̃
quis uuidebit eosꝰ. Cum se in hac ma¬
litia firmant ut hos deceꝑtionis la¬
queos huic rudi intendant. ñ putant
hoc dm̃ posse eognoscere. eui nichil
occultum latet. Qui & nr̃as qͦq aias
potens ẽ a sagittis eoꝵ. largis pieta¬
tis suȩ armis defendere. Seruta¬
ti sunt iniquitatẽ: defecert̃ seruigl¬
tes serutinia. Heretiei qͦ serutant᷑¬
iniquitatẽ & dolum cupiunt illa¬
queare. S nicħ p̃ualentes. ipsi potꝰ

Expanded text:
xisti me a conventu malignantium, a multitudine operantium iniquitatem: quia exacuerunt ut gladium linguas suas. Malignantur iniqui, et acuunt linguas suas, ut Alio loco dicit: Lingua eorum gladius acutus . Intenderunt arcum suum. Doctrinam suam. Rem amaram. Ut doctrinis dolosis decipiant parvulos Christi: sive neophytum in baptismo, sive illum qui adhuc ignorat mysterium doctrinae coelestis. Subito sagittabunt eum, et non timebunt. Cum eum dolose vesibi sermonem nequam. Narraverunt ut absconderent laqueos: dixerunt, quis videbit eos? Cum se in hac malitia firmant, ut hos deceptionis laqueos huic rudi intendant: non putant hoc Deum posse cognoscere: cui nihil occultum latet: qui et nostras quoque animas potens est a sagitiis eorum largis pietatis suae armis defendere. Scrutati sunt iniquitates; defecerunt scrutantes scrutinio. Haeretici qiniquitatem, et dolum cupiunt illaqueare. Sed nil praevalentes, ipsi potius
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ patiunt᷑. Unde intente nos
iu orationib uigilare. oportet:
ut repugnare possimꝰ uitiis. Ati¬
id ÷ diaboli uł ꝑsecutoris. ut illq
olite timere eos qui oecilunt cor¬
pus. animã autẽ non possunt oc¬
cidere : s potiꝰ eum timete qui po

Expanded text:
onem patiuntur . Unde intente nos in orationibus vigilare oportet, ut repugnare possimus vitiis. A tist, diaboli persecutoris: ut illud: Nolite timere eos qui occidunt corpus: animam autem non possunt occidere; sed potius eum timete
Abbreviated transcription (Latin):
rit & alia maloꝵ uenena ipso ꝓ¬
degente possit euladere. S & nos
intelligere debemꝰ id̃ qđ in eo ca¬
nitur. in credentib ꝑosse cõꝑle
Xaudid̾s orationẽ ẜRI¬
meã cũ dep̃cor: a timore ini¬
miei eripe auimã meã. Credenti

Expanded text:
t alia malorum venena, ipso protegente, possit evadere. Sed et nos intelligere debemus id quod in eo canitur, in credentibus posse impleri. Exaudi, Deus, orationem meam cum deprecor: a timore inimici eripe ani
Abbreviated transcription (Latin):
lectꝰ ẽ. qͥ ht̃ in pͥncipio.
Antate
gesimus quintꝰ pͣs.
& nonagesimus Sep¬
timus. eadẽ habuerint principia.
post captiuitatẽ: id ẽ post penitentiã.¬

Expanded text:
t in principio: Cantate gesimus quintus psalmus, et nonagesimus septimus eadem habent principia. post captivitatem, id est, post poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
post penitentiã uidiciũ conse̾ptuͣ.
ut captinos suos saluent: ut quos li.¬
gauerant. ut quos ad eccliã durerant.
in ecclia postea dissoluant. Ut faciãt
aluid necessariũ : Uide quid dicat.
ut hanc habeamus głam:. ut gladiꝰ
de ore nr̃i saluatoris. egrediens. arma
nr̃as manus. Qui hanc rumpheam
htͣ: scli gladiũ non timos. Rem dico
uob̾ nouã. frequent̃ gladiꝰ istiꝰ scli
concidit illũ gladiũ. frequent̾ euenit.
ut scli gladiꝰ. douo nob̃ illũ gladiũ
Sieniͣ istuͣ timuerimus: illũ nonac¬
cipiemus. Graͣs gͥ agamus ei. qͥ ht̃
istuͣ gladiũ. ꝙ bñdicamꝰ eũ in scła
scłor ameN. Alleluia.
qͥnquanarii contina sacram̃tũ.
scd̃s post iudiciũ fructũ unocentie
cõp̃hendat. t̾ciꝰ expleta diuine ciui¬
tatis edificatiõe. ac cõsumata mũ

Expanded text:
poenitentiam. Judicium conscriptum, ut captivos suos solvant, ut quos ligaverant, et quos ab Ecclesia duxerant, in Ecclesia postea dissolvant. Ut faciant aliud necessarium? Vide quid dicit: ut hanc habeamus gloriam: ut gladius de ore nostri Salvatoris egrediens, armet nostras manus. Qui hanc romphaeam habet, saeculi gladium non timet. Rem vobis dico novam: Frequenter gladius istius saeculi concidit illum gladium. Frequenter evenit, ut saeculi gladius donet nobis illum gladium. Si enim istum timuerimus, illum non accipiemus. Gratias igitur agamus ei qui habet istum gladium, et benedicamus eum in saS CL. Alleluia. quinquagenarii continet sacramentum,secundus, post judicium fructum innocentiae comprehendit: tertius, expleta divinae civitatis aedif
Abbreviated transcription (Latin):
anceps. duo capita htͣ: ꝙ de pͣsenti
scło loquit᷑ ꝙ de ficto: ꝙ hic oceidit
ao u̾sarios. & in celo aꝑit regna celor
Gladios istos quare hñt sc̃i : Sd faci¬
endã inqͥt iundictã ĩ natiõibꝰ. Osi
ego gladiũ istũ ancipite̾ hab̾e possiꝰ.

Expanded text:
t de praesenti saeculo loquitur, et de futuro. Et hic occidit adversarios, et in coelo aperit regna coelorum. Gladios istos quare habent sancti? Ad faciendam vindictam, inquit, in nationibus. O si ego gladium istum ancipitem habere possem,
Abbreviated transcription (Latin):
uatore. & gladiꝰ insit̃. exut̾q: parte a.¬
cutꝰ egrediebat᷑ de ore eiꝰ. Uides gͦ Id
isti sci. gladios istos ancipites. ques
hnͣt in manib de ore dñi susceperunt.
Dñs ꝯͦ gladiũ de ore suo donat disci¬
plis stus: gladiuͣ ancipite̾. ħ ẽ sermo¬
neͣ doctͥne suȩ. Gladium ancipitẽ &¬

Expanded text:
vatore: Et gladius, inquit, ex utraque parte acutus egrediebatur de ore ejus . Vides ergo quod isti sancti gladios istos ancipites, quos habent in manibus, de ore Domini susceperunt? Dominus ergo gladios de ore suo donat sanctis suis. Gladium ancipitem, hoc est, sermonem doctrinae suae. Gladium ancipite
Abbreviated transcription (Latin):
Letentur in cubilib suis. Lauabo ꝑ
singłas noctes lectũ meuͣ. lacrimis
meis stratuͣ meũ rigabo. Illud peccato¬
ris est: illud penitentis ẽ. Hoc uͦ qͦt drͣ¬
Quis de uob̾ in cubili suo letatur:
Qͥs ñ pugnat eũ earne sua. Ego cũ
u lecto meo ugilauero. non letor s
puguõ. ñ regnũ celoꝵ suspiro: s eũ
carne pugno. Incendiu carnis.: rigo
lacrimis. & extingo. ꝓpt̾ea drͣ. lanabo
ꝑ singlas noctes. lectũ meu̾. la.ii. stra.¬

Expanded text:
etentur in cubilibus suis. Lavabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo. Illud peccatoris est: illud poenitentis est. Hoc verQuis de nobis in cubili suo laetatur? Quis non pugnat cum carne sua? Ego cum e lectulo meo vigilavero, non laetor, sed pugno: non regnum coelorum suspiro, sed cum carne pugno. Incendium carnis rigo lacrymis, et exstinguo. Propterea dicitur: Lavabo per singulas noctes lectum meum: lacr
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾se uoces. ħeͣ cũ simul fuerint
congregatȩ. chorũ dmͣ efficiunt.
laudate̾ nom̃ eiꝰ. in choro. Ubi dissen¬
tio ẽ. uͥ inuidia: ibi chorꝰ nonẽ. Lau¬
dient nom̃ eiꝰ in choro. In tympauo
ꝙ spalterio psallant ei. Chorus iste ty
nͥ qd̾ tendit᷑. Tympanũ nͣ pot᷑ eẽ con¬
tractũ: s extensũ. Et nos peccata nͣ
contrahant. s iusticia dilatet. Ad reli¬
qua ꝓcurramus. In tympano ⁊ spalt̾io
psallant ei. Quod uichoro dicimus. h
dicamus in pꝰalt̾o. Osalt̾iũ ꝓpͥe. genus
organi ẽ musici. qd̃ ẽ quasi chythara.
Similitioinẽ ht eythare: s ñ ẽ cy.¬
thara. Int̾ psalt̾iũ. & eytharã. ħ int̾ ẽ.
Eythara deorsum percutit᷑. cet̾m psal

Expanded text:
s, hoc est, cum simul fuerint congregatae, chorum Domini efficiunt. Laudent nomen ejus in choro. Ubi dissensio est, ubi invidia, ibi chorus non est. Laudent nomen ejus in choro: in tympano et psalterio psallant ei. Chorus iste cannisi quod tenditur. Tympanum non potest esse contractum, sed extensum. Et nos peccata non contrahant, sed justitia dilatet. Ad reliqua percurramus. In tympano et psalterio psallant ei. Quod in choro dicimus, hoc dicamus in psalterio. Psalterium proprie genus organi est musici, quod est quasi cithara. Similitudinem habet citharae, sed non est cithara. Inter psalterium et citharam, hoc interest: Cithara deorsum perc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeant. Nonħ dicit. increpationes
iu ꝓpłis. Increpat. ut saluent᷑ ppli.
Baluent᷑: q̃ inducti st̃ amalis magi¬
stris. Non autͣ possunt ppłi lib̾ari.
nͥ magstri obligati fucrint. Ande
sequit᷑. Ad alligandos reges eorũ
in cͣpedibꝰ. Llis ppłos lib̾are. Ma¬
gistros liga. Ad alligande Sreges.N
ne multos decipiant. s colligent᷑
cẜ sfent. Et nobiles eoꝵ in manicis
ferres. Nodiles eoꝵ. Uideas inter
ħi duoruͦ capitũ. & de uet̾i. ꝙ de no¬
uo te sssbento. Ricent illos magist᷑s:¬

Expanded text:
pereant? Non hoc dicit. Increpationes in populis. Increpat, ut salventur populi. Salventur, qui inducti sunt a malis magistris. Non autem possunt populi liberari, nisi magistri obligati fuerint. Unde sequitur: Ad alligandos reges eorum in compedibus. Vis populum liberare? magistros liga. Ad alligandos reges. Nne multos deciperent: sed colligenter et stent. Et nobiles eorum in manicis ferreis. Nobiles eorum videas inter est, duorum capitum, et de veteri, et de novo Testamento, ligant illos magist
Abbreviated transcription (Latin):
pͣs. pariuis habet᷑ mr¬
mero uersuͣ: s magnꝰ eͣ in
spũalib mysteiis sacramencoꝵ
uocẽ tamen aplicam tenet:
qui iuxta normã euglicã ĩqua¬
tuor uersuuͣ numero ꝯtinet᷑.
dnͣm omͣs gentes: qui relictis
simulacris accessistis ad euͣ ꝑ fi¬
dem. Quod autͣ gentes laudatu.¬
re atq adorature eeñt dnͣm:
hoc magi ab oriente uenientes
incoauertͥ. offerentes munera.
nato homini regiq acd̃o. sicͣ
laudate eum om̃s ppłi: qui erui

Expanded text:
s parvus habetur numero versuum, sed magnus est in spiritualis mysterii sacramento. Vocem tamen apostolicam tenet, qui juxta normam evangelicam in quatuor versuum numero continetur. Dominum, omnes gentes. Qui, relictis simulacris, accessistis ad eum per fidem. Quod autem omnes gentes laudaturae atque adoraturae essent Dominum, hoc Magi ab Oriente venientes inchoaverunt, offerentes munera nato homini regique ac Domino, sicut laudate eum omnes populi . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
nocet: si eande̾ rẽ duob & tͥbus
modis intelliganus. Scͥptũ ẽ
eium iusalonione. Assumes ui¬
quit eam uitabulis cordis tui tͥpli¬
cit̾. Non nocet diu̾suͣ aliquid
habebat pace̾. s ubiq erat di¬
scordia. Alia gens colẽbat iouẽ.
alia mercurium. alia uinone̾.
ꝙ om̃s gentes diu̾sa id ola ha¬
bebat. Uexillũ crucis eleuatũ
ẽ. & oĩs terra ꝯstituta eͣ.¬

Expanded text:
nocet, si eamdem rem duobus, et tribus modis intelligamus. Scriptum est enim in Salomone: Assumes, inquit, ea in tabula cordis tui tripliciter . Non nocet diversum aliquid habebat pacem; sed ubique erat discordia. Alia gens colebat Jovem, alia Mercurium, alia Junonem, et omnes gentes diversa idola habebant. Vexillum crucis elevatum est, et omnis terra constituta e
Abbreviated transcription (Latin):
qͣndo eius restituta est .xcui.
egunus in regnoꝵ q para¬
lipontenon. libris. qm dauid belli¬
cosus uir fuerit. ꝙ uniu̾sas gente ᷤᷤ
incircuitu subiexͣit. & insuam re¬
digerit potestatẽ. Hoc uiterun se¬
cũdũ litterã: ut intelligamus hoc
modo. Psalmus dauid quẽ ceciuit
dño: qnͣ uictis aduersariis red¬
didit t̾re sue. hoc ẽ uidee pace.
Hoc scd̃m hystoriã: cecerũ si dd̾
int̾ pͣtat᷑ manu fortis: fortis aut

Expanded text:
 ejus restituta est ei. Legimus in Regum et Paralipomenon libris, quoniam David bellicosus vir fuit, et universas gentes in circuitu subjecerit, et in suam redegerit potestatem. Hoc interim secundum litteram intelligamus hoc modo: Psalmus David quem cecinit Domino: quando victis adversariis reddidit terrae suae, hoc est, Judaeae pacem. Hoc secundum historiam. Caeterum si David interpretatur fortis manu: forti
Abbreviated transcription (Latin):
conuersus es retrorsum᷑ ꝓpħa
ꝑ semet ipsũ interrogat: & ip̃e
respond&. Ac si dicãt. Quidt
fuit gentilitas quod fugisti᷑ E
trorsũ: Quare: Quia uidistis scos
pͣdicatores ideͣ montes: uidistis
arieces id ẽ supplantatores uiciorũ.
& animarũ uidentiũ dmͣ patre̾:
ideo fugistis. Montes exultauert
ut arietes: & colles sic̃ agni ouiuͣ.
Repeticio est. I facie dm mota
est terra. Erposuit hoc alio loco¬

Expanded text:
nversus es retrorsum? Propheta per semetipsum interrogat, et ipse respondit, ac si dicat: Quid tibi fuit, gentilitas, quod fugisti? Et trorsum? Quare? Vidistis sanctos praedicatores, id est, montes: vidistis arietes, hoc est, supplantatores vitiorum, et animas videntium Deum Patrem, ideo fugistis? Montes, exsultastis ut arietes, et colles sicut agni ovium. Repetitio est. A facie Domini mota est terra
Abbreviated transcription (Latin):
Isrł potestas eius. Pocestas dĩ
est. ut isrł eẽ mereaut᷑: idest
anime dm̃ uidentes uocent᷑.
moyses cũ ppło suo uenit. E
luntate̾ creatoris: & donauit¬
Aliter. Scd̾m sensũ: mare gen¬
catores: idẽ supplautatores uicioꝵ.
O animȩ uidentes dm fugerunt.
id eͣ ñ potuerunt resistere apłi̾s:
quia ds̃ in illis erat. ordanis
conuersus est recrorsũ. Iordanis
conu̾sus eͣ retrorsũ. ñ legi᷑t uͥ i
ystoria nͥ qnͣ cũ archa inipsum
incrauerunt. E drͣ quasi retror¬
sum ambulass illa aqua. qd nͣfecͣ.¬
s stecit quasi murus: & illa alia
aqua ꝓambulauit in mare. Quid
qͦ utelligit᷑ ꝑ hocͦ Iordanis: int̾¬
precat᷑ descensio eorum. Illi in
si inmare hoc ẽ ingentlitate᷑.
negauerunt: postea dñs ꝑ suos
pͣdicatores uocauit illos. Conu̾¬

Expanded text:
potestas ejus. Et potestas Dei est, ut Israel esse mereamur, id est, animae videntes Deum vocemur. Moyses cum populo suo venit . Et luntatem Creatoris, et donavitAliter, secundum sensum: Mare, gencatores, supplantatores vitiorum, et animae videntes Deum fugerunt, id est, non potuerunt resistere apostolis, quia Deus in illis erat. Jordanis conversus est retrorsum. Jordanem conversum esse retrorsum non legitur in historia , nisi quando cum arca in ipsum intraverunt: quasi retrorsum ambulasset illa aqua, sic stetit quasi murus, et illa alia aqua perambulavit in mare. Quid ergo intelligitur per hoc? Jordanis interpretatur, descensio eorum. Illi intsunt in mare, hoc est, in gentilitate negaverunt. Postea Dominus per suos praedicatores vocavit illos: Conv
Abbreviated transcription (Latin):
requiem tuam. Requies nr̃a :
mangustia: & ceperit nos cogita¬
tio captiuare inpeccatum: dicamꝰ.
Conuertere aĩa mea. in requiẽ tuã.
Quia eripuit animam meam
quasi securus dicit. quia eripuit
animã meam de morte. Quo modo
eripuit animã mea̾ de morte: ꝓ
me passus est dͣs m̃s: ꝓ me crucifi¬
xus ẽ ds mͣs. E dico. Ubi ẽ mors
uictoria tua: ubi ẽ inferne stimulꝰ
tius Ocłos meos alacrimis. ꝓlo¬
raui. ut rideam: luxi ut ineternũ
gaudeam. Qui inp̃senti non plo¬
rat: in fucuro lacrimabit᷑. Beati
enm qui lugent: qmͣ ipsi consola¬
lle uobis qui ridetis: qm̃ lugebi¬
tis. P edes meos alapsu. Quia nͣ
steterunt pedes mei. suꝑ petrara.
ꝓpt̾ea pene moti sunt pedes mei:
pene effusi sunt gressus mei. U¬
berati sunt pedes me a lapsu. Qua¬
re: Quia couuersa eͣ anima mea
inrequiem suã. P lacebo dño: in
regione uiuorũ. Aideor inquit
qr uerba bona non habeo. Hoc
autͣ dđ̃ dic̃. Hoc sciͣ dicunt: hoc

Expanded text:
requiem tuam. Requies nostra,requiem tuam. Requies nostra,in angustia, et coeperit nos cogitatio captivare in peccatum, dicamus: Convertere, anima mea, in requiem tuam. Quia eripuit animam meam et quasi securus dicit, quia eripuit animam meam de morte. Quomodo eripuit animam meam de morte. Pro me passus est Deus meus, pro me crucifixus est Deus meus, et dico: Ubi est, mors, victoria tua; ubi est, inferne, stimulus tuus ? Oculos meos a lacrymis. Ploravi, ut rideam: luxi, ut in sempiternum gaudeam. Qui in praesenti non plorat, in futuro lacrymabitur. Beati enim qui lugent, quia ipsi consolaVae! vobis qui ridetis, quoniam lugebitis. Pedes meos a lapsu. Quia non steterunt pedes mei super petram, propterea pene moti sunt pedes mei, pene effusi sunt gressus mei. Liberati sunt pedes mei a lapsu. Quare? Quia conversa est anima mea in requiem suam. Placebo coram Domino in regione vivorum. Videor, inquit verba bona non habeo? Haec David dicit: hoc sancti dicunt, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uertere. anima mea in requiẽ tuam:
Sͥ habuit anͣ requiẽ quam ꝑdidit.¬
i lemo enĩ conuertitur: nisi iqͥ ꝑ¬
git illuc uͥ pͥꝰ erat. D̾s enim nos
suit. S quia nr̃o arbitrio. de bea¬
citudine illa cecidimus. & uenimus
inuallem lacrimarũ. ꝓpt̾ea iustus
animã suam hortatur: ut conuerta¬
tur illuc unde descendit. Conuetere
anuna mea inrequiem tuam. Locꝰ
enim iste tribulationis est locus:
& terra pugnatorum. Iste locus la¬
crimarum ẽ: ubi non licꝙ securu᷑
ambulare. Ubicumq enĩ aliquis
fuerit: ꝑiculum ẽ. Si indeserto.:
scorpiones sunt. Si incuutatib.
ocłs meretricis ẽ ꝑnicies hominꝑᷤ.
Si uimari: latrones & pyrate. hec
omĩa: mistice loquor. Nec enĩ nc̃
fici. Siquidem sc̃i martyres san.¬
guine suo uicerunt. Conuertere
anima mea inrequiẽ tuam. Qa
dñs bñfecit tibi. Quo inquit con¬
uerteris anima: In paradysum.
dnĩ est. Ut erites de paradyso.
tuo uicio est: factum: ut autem
mus. Anima nrͣa conuertere in

Expanded text:
am: ergo habuit ante requiem quam perdidit. Nemo enim convertitur, nisi qui pergit illuc ubi prius erat. Deus enim nos suit. Sed quia nostro arbitrio a beatitudine illa cecidimus, et venimus in vallem lacrymarum, propterea justus animam suam hortatur, ut convertatur illuc unde descendit. Convertere, anima mea, in requiem tuam. Locus enim iste, tribulationis locus est, terra pugnatorum est. Iste locus lacrymarum est, ubi non licet securum ambulare. Ubicumque enim aliquis fuerit, periculum est. Si in deserto, scorpiones sunt: si in civitatibus, oculus meretricis pernicies est homini: si in mari, latrones et piratae. Haec omnia mystice loquor. Nec enim nunc fici, siquidem martyres sanguine suo vicerunt. Convertere, anima mea, in requiem tuam. Quia Dominus benefecit tibi. Quo, inquit, converteris, o anima? In paradisum. Non Domini est. Ut exires de paradiso, tuo vitio factum est, ut autem mus animae nostrae: Convertere in
Abbreviated transcription (Latin):
mundus apeccato: nec siuntꝰ diei
fuerit uita eius. Siquide̾ apłi os
sci. non ausi sunt dicere. sciͣ sumꝰ:
nec ausi sunt dicere placeo. s pla¬
cebo. Qui infuturũ pollicitus est.
de p̃terito quod nͣ fecit confitetur.
Piacebo dño. Ubi placebo: In regi¬
one uiuorum. Hec eniͣ regio mor¬
tuorum est.: alia ẽ terra uiuoruͫ.
Siquide̾ ꝙ dđ in hac terra erat. &
uere interra reꝓmissionis dicens.
Dlacebo dño: iuregione uiuorum.
Conficet᷑ hanc. regione̾ nͣ ẽẽ iuuorũ:

Expanded text:
peccato, nec si unius diei fuerit vita ejus . Siquidem apostoli et sancti non ausi sunt dicere, Sancti sumus: nec ausi sunt dicere, Placeo: sed placebo. Qui in futurum sollicitus est, de praeterito quod non fecit, confitetur. Placebo Domino: Ubi placebo? In regione vivorum. Haec enim regio mortuorum est: alia est terra vivorum. Siquidem et David in hac terra erat, et vere in terra repromissionis, dicens: Placebo Domino in regione vivorum: confitetur hanc regionem non esse vivorum,
Abbreviated transcription (Latin):
bere bona. quauta habeo mala.
Nunc aut̃ drͣ: quod misericors ẽ
& iustus. E misericors inpeccato¬
rib: & uistus inbonis. Incipiunt
grauare peccata mea: q uiucit ĩ
suit. & scdo mĩam misericois.
Doterat & de pͣterito dicere. Et
dͣs nrͣ inquit miseret᷑. ut semꝑeũ
misericorde̾ ostendat. Custodiẽs
paruulos dnͣs. Siquis magnus
eͣ q se exalcat. & suꝑbus eͣ: hunc
non custodit dñs. Siquis se mag¬
num putat. huiꝰ non miseretur
dñs. S si quis se humiliat. huiꝰ
miseret᷑. & custodit eum dnͣs
Siquide̾ dicit. Loce ego os ꝓueriꝰ¬
mei: quos michi dedit dnͣs. ¶
iterum. humiliatus sum: &
saluauit me. Dupliciter intel.¬
ligimus. humiliatus sum: & salua¬
uit me. Siue peccaui & saluauit me
siue ᷤᷤ eͥssem suꝑbus humiliauit me.
& saluauit. Con uertere anima¬

Expanded text:
bere bona, quanta habeo mala? bere bona, quanta habeo mala? Nunc autem dicitur, quod misericors est et justus. Est misericors in peccatoribus, justus in bonis. Incipiunt me gravare peccata mea, et vincit in suit, et secundo, misericors. Poterat et de praeterito dicere. Et Deus noster, inquit, miseretur, ut semper eum misericordem ostendat. Custodiens parvulos Dominus. Si quis magnus est, et se exaltat, et superbus est, hunc non custodit Dominus. Si quis se magnum putat, hujus non miseretur Dominus; sed si quis se humiliat, hujus miseretur, et custodit eum Dominus. Siquidem dicit: Ecce ego et pueri quos mihi dedit Dominus. Et iterum: Humiliatus sum; et salvavit me. Dupliciter intelligimus: Humiliatus sum, et salvavit me. Sive peccavi, et salvavit me, sive, cum essem superbus, et humiliavit me, et sal
Abbreviated transcription (Latin):
tuo ridebo. Hoc est ini hoc scło.
quid aliuid uolo. nisi tribulationẽ
ut infucuro. requiẽ habeam. & fe¬
licitatem: Ꝙ ꝓpt̾ea inquit amari
tudinem. nunc sustineo. ut postea
dultiora. ꝓmereat. Et ppłs domini
de egypto. egrediens. uenit in ma¬
ra. quod interp̃tat᷑ amara: & de ma¬
ra in syna: quod interpretatur tẽp.¬
tatio. E iterum iheremias. Solus
sedebam inquit. qmͣ amaritudine
repletus eram. O dñe: lib̃a animã
meam. Proprietate̾ hebraicam:
grecus & latinus. exprunere non
possunt. Pro .o. inhebreo htͣ anna.
Anna autͣ: interpretat᷑ rogo & de¬
p̃eor. E quod dicit: hoc est. Dep̃¬
cor dñe: libera aninłã meam. Non ẽ
enum uocantis : s de precantis affec¬
tus. In ingenti enĩ periclõ: est con
peccator: misericors est dñs. S uo¬
li eẽ negligeus. Sequit᷑ enun: Ꝙ ui¬
stus. Simul cuͣ peccatorib atichi.
misericors est dñs: si negligens es:
dicat aliquis. Si pensentur pec¬
cata mea: non possum tanta ha¬

Expanded text:
rbo ridebo, hoc est, in hoc saeculo, quid aliud volo nisi tribulationem, ut in futurum requiem habeam et felicitatem? Et propterea, inquit, nunc amaritudinem sustineo, ut postea dulciora promerear. Et populus Domini de Aegypto egrediens venit in Mara, quod interpretatur amaritudo, et de Mara in Sina, quod interpretatur tentatio . Et iterum Jeremias: Solus sedebam, quoniam amaritudine repletus eram . O Domine, libera animam meam. Proprietatem Hebraicae linguae Graecus et Latinus exprimere non possunt. Pro o in Hebraeo habet ANNA  . Anna autem interpretatur rogo, et deprecor. Et quod dicit, hoc est: Deprecor, Domine, libera animam meam. Non est enim vocantis, sed deprecantis affectus. In ingenti enim periculo constitutpeccator. Misericors est Dominus, sed noli esse negligens: sequitur enim, et justus. Si multum peccator es: audi, misDicat aliquis: Si pensentur peccata mea, nonne possum tanta ha
Abbreviated transcription (Latin):
ture suo. Neque eniͣ eͣ spͣc more
ipsorũ. Dicis illi. Lel si bestiaͣ
atorasses. lieq malui erat. s
tamͣ uł oclõs haberq uł pedes:
s istud quod adoras. nec uidq
nec audit. Quare addit. nͣͥ cla-¬
mabunt ingutture suo: Quia
bestie clamant uoce: s confus
eͣ clamor eoruͣ. Non intelligis
neq potes ꝑ litteras. aut silla.¬
bas comp̃hendere quomͦ uocẽ
hominis cõp̾hendis. Simileꝰ
illis fiant qui faciunt ea: &
omĩs qui confidunt meis. Sui¬
ses : ħeͣ si oclõs nͣ emendat. qr ui¬
dq illud auruͣ. illam imaginem.
S ianima similis efficit᷑. duͣ ne
mendat. qr nec uido. nec intelligit.
nec discernit. Dum plꝰ exrores cre¬
dit: ido sunił efficit᷑. Et om̃s qui
confidunt uieis. Non solũ qui fa¬

Expanded text:
ture suo. Neque enim est spiritus in ore ture suo. Neque enim est spiritus in ore ipsorum. Dicis illi: Vel si bestiam adorasses, licet malum erat, sed tamen vel oculos habet, vel pedes: sed istud quod adoras, nec videt, nec audit. Quare addit: Non clamabunt in gutture suo? Quia bestiae clamant voce, sed confusus est clamor eorum. Non intelligis, neque potes per litteras, vel per syllabas comprehendere, quomodo vocem hominis comprehendis. Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis. Similes, hoc est, si oculos non emendat, quia vidit illud aurum, illam imaginem. Sed et in anima similis efficitur, dum non emendat, quia nec videt, nec intelligit, nec discernit, dum plus errori credit. Ideo similis dicitur. Et omnes qui confidunt in eis. Non solum qui fa
Abbreviated transcription (Latin):
reum. nec argenteum: s dmͣ meuͣ
adoro. Que est illa ymago. & illa
pocestas quȩ in ipso eͣ: dicis illi.
diabolus ibi ẽ. Ille dicit. Absit:
non uolo diabolũ adorare. qͦmͦ
nͣ adoras diabolum: qr in alio
psalmo legimus. om̃s dii gentuiͣ
demonia: Dicit ille. Nec hoc ado¬
ro. Quid adoras gͦ᷑ Solem. lunã.
stellas. Isti sunt dii mes: illi me
saluant. Dicis illi. Si sol est ds
cis ad alteruͣ: qui luuã adorat.
Si iste qui solem adorat. appr̃o¬
nam cur adoras: Quare crescit
tua luna & tuȩ stellȩ quare te nͣ
dant: Quare addit oꝑa manu¬
um hominuͣ: argentũ & auruͣ:
De terra fodiunt illud homineꝰ.
q eoquunt illud & colorant: &
sic deuenit pulcrũ. Ergo decigͤ
manibꝰ facis dmͣ tuuͣ: quẽ ado¬
ras. Ista adreuincendos malos
dicta sunt. O cłos habent ꝙ nͣ
uidebunt: aures habent ꝙ nͣ
audient. nares habent ꝙ nͣ odo¬
rabunt. Manus habent o nͣ
palpabunt. pedes hnͣt o nͣ am-¬
bulabunt: ñ clamabtͣ ingut¬

Expanded text:
rum et argentum, sed Deum meum adoro. Quae est ista imago, et illa potestas quae in ipsa est? Dicis illi: Diabolus ibi est. Ille dicit: Absit. Non volo diabolum adorare. Quomodo non adoras diabolum, quia in alio psalmo legimus: Omnes dii gentium daemonia ? Dicit ille: Nec hoc adoro. Quid ergo adoras? Ego solem, lunam, stellas adoro. Isti sunt mei dii, illi me salvant. Dicis illi; Si sol est tuus cis ad alterum, qui lunam adorat, vel isti qui solem adorat: Sonam adoras, quare crescit tua luna, et tuae stellae cur te non dant? Quare addit: opera manuum hominum, argentum et aurum? De terra fodiunt illud homines, et colunt illud, et colorant, et sic evenit pulchrum. Ergo de tuis manibus facis Deum tuum quem adoras. Ista ad revincendum malos dicta sunt. Oculos habent, et non videbunt: aures habent, et non audient: nares habent, et non odorabunt. Manus habent, et non palpabunt: pedes habent, et non ambulabunt: non clamabunt in gut
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ꝓpt̾ea dico. Ab occultis meis
munda me dñe: & ab alienis par¬
ce seruo tuo. Ab alienis. Non est
meum quod parturio. Nolo eo¬
gitare mala ꝙ cogito. nolo eogi¬
tare malũ: & quasi inuitus q
captuuis in malam cogitationẽ
trahor. S qmͣ iͣmea poͬtestate nͣ
eͣ aut cogitare. aut non cogitare.
tas mͥ mponit᷑. ꝓpt̾ea dico ab oc¬
cultis meis munda me. Aliena
quidem sunt peccata: s quia su¬
scipio dico In alienis peccatis. par¬
ce mͥ seruo tuo. Hoc autͣ quare
diriꝰ Quoniam dix̃ ꝓpħ̃a. Placebo
dño. Non enĩ dixͣ placeo. s placebo.
Hic enim quid ficio. Non possuͣ

Expanded text:
pterea dico: Ab occultis meis munda me, et ab alienis parce servo tuo . Ab alienis. Non est meum quod parturio. Nolo cogitare mala, et cogito. Nolo cogitare malum, et quasi invitus et captivus in malam cogitationem trahor. Sed quoniam in mea potestate non est, aut cogitare, aut non cogitare qtas mihi imponitur: propterea dico, Ab occultis meis munda me. Aliena quidem sunt peccata, sed quia suscipio ea: dico in alienis peccatis, Parce mihi servo tuo: Hoc autem quare dixi? Quoniam dixit propheta: Placebo Domino. Non dixit, Placeo, sed placebo. Hinc enim quod
Abbreviated transcription (Latin):
dsͣ abraham. ds̃ ysaac. ds̃ iacob:
& erant mortui. W quid sequitur:
Ds inquit nonẽ mortuoruͣ: s uiuoꝵ.
Igit᷑ & iustus quid dicit: Placebo
dño iuregione uiuorũ. id eͣ inregio¬
ne abraham. ysaac & iacob: hoc ẽ¬

Expanded text:
s Isaac, Deus Jacob, et erant mortui . Et quid sequitur? Deus, inquit, non est mortuorum, sed vivorum. Igitur et justus quid dicit: Placebo Domino in regione vivorum. In regione Abraham, Isaac, et Jacob . Hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
minauit. Terram aut̃ dedit filiis
hominũ. ħeͣ illi simplices qui
tantuͣ incarnatione̾ credunt. qui
lac edunt os nutriunt᷑ ꝑ pͣdicatio¬
nem: & ipsi qui terreni erant cel
efficiunt᷑. Non mortui laudabũt

Expanded text:
minavit. Terram autem dedit filiis hominum. Hi sunt illi simpliciores qui tantum incarnationem credunt, qui lac edunt, et nutriuntur per praedicationem, et ipsi qui terreni erant, coeli efficiuntur. Non mortui laudabunt
Abbreviated transcription (Latin):
que post longos labores. abeo
suscipit᷑.
ILexi
dnͣs: uocem
orationis incȩ.
Non dix dili¬
gam: s dilexi.
lon ꝓmisit se
facere: s testatur
se fecisse. Dilexi. Quare dileri.
Qm̃ exaudios dnͣs uocẽ orationis
meȩ. Dilexi transacti temporis e.¬
inexauditione aut̃ futuri. Non
dñs. Qmͣ inclinauit aure̾ suã
michi. Qmͣ nos parui sumꝰ & hu¬
miles. o non pos sumus nos ex¬
tendere. & exaltare: ꝓpt̾ea dñs
inelinauit aurem suam michi.¬
ꝙ dignat᷑ exaudire nos. Deuiq
qmͣ nos humiles sumus. & dii
non possumus fieri: dͣs homo
factus est & inclinauit se: scd̾m
illud qd scriptũ ẽ. incliuauit
celos q descendit. Et iudiebus

Expanded text:
ab eo suscipitur. Dilexi, Dominus vocem orationis meae. Non dixit: diligam; sed, dilexi. Non promisit se facere, sed testatur se fecisse. Dilexi. Quare dilexi? Quoniam exaudiet Dominus vocem orationis meae. Dilexi, transacti temporis est: exaudiet autem, futuri. Non Dominus. Quia inclinavit aurem suam mihi. Quoniam nos parvi sumus et humiles, et non possumus nos extendere et exaltare: propterea Dominus inclinavit aurem suam, et dignatur exaudire nos. Denique quia nos homines sumus, et dii non possumus fieri: Deus homo factus est, et inclinavit se, secundum illud quod scriptum est: Et inclinavit coelos, et descendit . Et
Abbreviated transcription (Latin):
& auruͣ: oꝑa manuũ hominũ.
d̾o drͣ simulacrum: qr ad sunt¬
litudinẽ alicuiꝰ hominis mortur
fiebat. Argentũ & aurũ. Quare
non dixͣ lapidea aut erea. aut
fictilia aut lignea. s argentea
dmͣ aureũ & argenteũ. Dicis illi.
Si uł aureum aut argenteuͣ ado¬
rass ñ eẽt talis error. Et diciᷤ illi.

Expanded text:
et aurum, opera manuum het aurum, opera manuum hr simulacrum, quia ad similitudinem alicujus hominis mortui, factum sit. Argentum et aurum. Quare non dixit, lapidea, aut aerea, sed fictilia, aut lignea; sed argentea m aureum et argenteum. Dicis illi: Si aurum et argentum ador
Abbreviated transcription (Latin):
munduͣ. Et rupẽ infontes aquar᷑.
petra. Detra: dr rupes. Et rupeͬ in
fontes aquarͣ. doctrinã multã de
sicut sangius erat illud mare:
qd̃ figurabat baptismũ. Non no¬
bis dñe nͣ nob̃: s nomini tuo da
głam. Dicunt illi boni de uideis.
Non nrm merituͣ nos liberauit.
s tua potestas : ut nomͣ duum
glificet᷑ in om̃ib gentibꝰ: uł p̃di¬
catores noui testamenti. similit̃
& tua ueritas. hoc facit. Ne nͣ¬
quam dicant gentes ubi est
deus eoruͣ. ꝓpter ħ facit. dͣs in¬
filiys isrł ista mirabilia: ut non
dicant gentes. quod non poss ds̃
illos saluare. Uł mͦ uinouo tes¬
tamento. similicer facit ds̃ in
scĩs suis. Dsͣ aut̃ nrͣ incelo: oĩa
quecumq uoluit fecit. Ds in
celo sursum: dicunt scĩ ad illos
infideles. qui idola adorant.
uos ur̃os deos manu tangitis.
celo & interra omĩa quecũͣq uo¬
luit fecit. inhis qui celestẽ uitã
agunt. & ad huc terrena conclu¬
dunt᷑ : impleuit uoluntates suaᷤ.
Simulachra gentiũ argentũ

Expanded text:
aquarum. petra. Petra, dicitur rupis. Et rupem in fontes aquarum. Doctrina multa de Chsicut sanguis erat illa aqua maris, quae figurabat baptismum. Non nobis, Domine, non nobis; sed nomini tuo da gloriam. Dicunt illi boni Judaei: Non nostrum meritum nos liberavit, sed tua potestas: ut nomen tuum glorificetur in omnibus gentibus. Vel praedicatores novi Testamenti similiter et tua veritas hoc facit. Ne quando dicant gentes, Ubi est Deus eorum? Propter hoc facit Deus ista mirabilia, ut non dicant gentes, quod non potuisset Deus illos salvare. Vel modo in novo Testamento similiter facit in sanctis suis. Deus autem noster in coelo: omnia quaecumque voluit, fecit. Deus in coelo sursum. Dicunt sancti ad illos infideles, qui idola adorant: Vos vestros deos manu tangitis, coelo et in terra, omnia quaecumque voluit, fecit. In his qui coelestem vitam agunt, et adhuc terrena carne clauduntur, implevit voluntates suas. Simulacra gentium argentum
Abbreviated transcription (Latin):
diriss inuenit me tribulatio.
inuenit me dolor nonerat que¬
stio. Nunc autẽ quid dicit: Tri¬
bulationẽ. & dolorẽ inueni. Qua¬
si querens: sic inuenit. Non enͣ
inuenitur: nͥ quod querit᷑. Sc̃s
non querit requiẽ : s tͥbulationẽ.
Nouit eniͣ qr tͥbulatio patientiã

Expanded text:
dixisset, Invenit me tribulatio, dixisset, Invenit me tribulatio, invenit me dolor, non erat quaestio. Nunc autem quid dicit? Tribulationem et dolorem inveni: quasi quaerens sic invenit. Non enim invenitur nisi quod quaeritur. Sanctus non quaerit requiem, sed tribulationem. Novit enim
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. & indiebꝰ meis inuocabo.
Non dixͣ inuocairi: s inuocabo in
futuro. Dum eniͣ in hoc mundo su¬
nus. in nocte inuocamꝰ in futumo.
Quia indie inuocamus dnm. ꝓpt̾ea
dixͣ indieb meis. Peccatorib enim
nor est: mͥ aut̃ dies. Circiundede.¬
runt me dolores mortis uidentur
michi dolores mortis. cogitationeᷤ
ẽẽ fedȩ. idẽ quando anima cogitat.
& peccare desiderat. qnͣ parturit
peccata. iuicina eͣ morti. Pericula
inferni inuenerunt me. Onos
qr nos peccatũ semꝑ querit. Si
autem nos semꝑ querunt pecca¬
ta: nos festinemus. ut non nos
inueniant. Hec aut̃ distancia
ẽ uiter dolores mortis : & ꝑiclã
inferni. Dolores mortis. male
cogitationes sunt : ꝑicła infer¬
.iII. oꝑa mala sunt. Ut ẽ autem
dicam. aluid intheoriça. aliud
in oꝑe: hoc ẽ inpractice. Ibi enĩ
dolor & parturitio hic autͣ ꝑicłm
ẽ uicinuͣ morti. Tribulatione̾
& dolorem inueni. Rem nouam
dirit. Non dixͣ requiẽ inueni.
nͣ dixͣ sacuritatẽi inueni. Si autͣ

Expanded text:
dicit, et in diebus meis invocabo? Non dixit, invocavi; sed, invocabo, in futuro. Dum enim in hoc mundo sumus, in nocte invocamus. In futuro in die invocamus Dominum: propterea dixit, in diebus meis. Peccatoribus enim nox est: mihi autem dies. Circumdederunt me dolores mortis. Videntur mihi dolores mortis cogitationes esse foedae, quando anima cogitat, et peccare desiderat, quoniam parturit peccata, vicina est morti. Et pericula inferni invenerunt me. O noss: quia semper nos peccatum quaerit! Si autem semper nos quaerunt peccata, nos festinemus ut non nos inveniant. Haec autem distantia est inter dolores mortis, et pericula inferni. Dolores mortis, malae cogitationes sunt: pericula inferni, opera mala sunt. Ut est autem dicam: aliud in theoria, aliud in opere, hoc est, in practica. Ibi enim dolor et parturitio: hic autem periculum est vicinum morti. Tribulationem et dolorem inveni. Novam rem dicit. Non dicit, Requiem inveni: non dicit, Saturitatem inveni. Si autem
Abbreviated transcription (Latin):
Montes erultauerunt ut ari¬
eces. & colles sicͣ agni ouiuͣ. Erul¬
tauerunt sci pͣdicatores: quando
uiderunt illos conuersos qui
ancea blasphemi fuerant. Erul¬
tauerunt arieces: id est pͥncipes
gregũ. qui generant filios: id est
res altiores merito intelligunt᷑.
qͥ mͦ generant filios p̃dicationẽ
eorũ Unͣ paulꝰ dix filioli mei.
quos iteruͣ parturio: donec for

Expanded text:
ontes exsultaverunt ut arietes, et colles sicut agni ovium. Exsultaverunt sancti praedicatores, quando viderunt illos conversos, qui antea blasphemi fuerunt. Exsultaverunt ut arietes, id est, principes gregum, qui generant filios, id est,res altioris meriti intelliguntur, qui modo generant filios per praedicationem eorum. Unde Paulus dixit: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Chr
Abbreviated transcription (Latin):
qui illũ timent & amant. ꝓcegit
illos o defendit. Dnͣs memor̾
fuit ixͣi: o bnͣdirͣ nob̃. Memor
scepit. & nos lib̾auit. Hoc dico:
dm memorare. E bnͣdixͣ nos ħ¬

Expanded text:
qui illum timent et amant, protegit illos et defendit. Dominus memor fuit nostri, et benedixit nobis. Memor scepit, et nos liberavit. Hoc dico, Deum memorare. Et benedixit no
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m ystoriam cominemorat.
qnͣ filii isrł exierunt de egyp¬
to: s plꝰ ꝓtina: ad sensum.
quͣ nos lib̃ati fuimus de egypto:
hoc ẽ de tenebris ignorantie pec¬
catorũ nrͣorũ. ꝑ baptismuͣ. Domꝰ
iacob de ppło barbaro. Lib̾ati fue¬
runt. illi isrłicici de ppło barba.
ro. ħ eͣ de illis gentib quȩ megyp¬
to habitabant. E ad sensũ. domꝰ
lacob: supplautatores iuciorum.
intelliguntur. Lib̾ati sunt isti:
& nos sp̃ualis domus iacob. li¬
b̾ati sumꝰ ab illis infidelib qͥ in
infirmitate ꝑmanserunt. Do¬
mus iacob. Primitꝰ uocatꝰ fuit
iacob: postea isrł. Uñ dixͣ. Uroi
dñm fatie ad faciem: & salua fc̃a
est anuna mea. E dñs dix ad illũ.
Iam non uocaberis iacob: s isrł
erit nomen tuum. Et nos pͥmi¬
tus debemus ẽẽ iacob. ħe̾ sup¬
plantatores uiciorũͣ: ut postea
possimus eẽ isrł. id ẽ anime
uoentes dmͣ: ꝙ de ocłis cordis
contemplari dmͣ. scd̃m illud.
Beati mundo corde: qmͣ ipsi dmͣ

Expanded text:
dum historiam commemorat, quando filii Israel exierunt de Aegypto . Sed plus pertinet ad sensum, quando nos liberati fuimus de Aegypto, hoc est, de tenebris ignorantiae peccatorum nostrorum per baptismum. Domus Jacob de populo barbaro. Liberati fuerunt illi Israelitici de populo barbaro, hoc est, de illis gentibus quae in Aegypto habitabant. Et ad sensum. Domus Jacob, supplantatores vitiorum intelligunt. Liberati sunt isti, et nos spiritualis domus Jacob liberati sumus ab illis infidelibus, qui in infidelitate permanserunt . Domus Jacob. Primitus fuit vocatus Jacob, postea Israel. Unde dixit: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea. Et Dominus dixit ad illum: Jam non vocaberis Jacob, sed Israel erit nomen tuum. Et nos primitus debemus esse Jacob, hoc est, supplantatores vitiorum: ut postea possimus esse Israel, id est, animae videntes Deum, et oculis cordis contemplari Deum: secundum illud: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum