comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
N om̃ib qͥde dileclissimi dieb atq tẽporibꝰ. qͤdã
nob̾ diumȩ bonitatis signa p̃fixa st̃. et nulla par̾
anni a sacris est aliena misteriis: ut dũ ubiq
illud est qͦd in diu̾sis gr̃ẽ oꝑibꝰ et donis. reparatiõi¬
humar᷑ũ confert᷑ animarũ: totũ id nob̾ nc̃ eui¬
dentiꝰ et copiosiꝰ p̃sentat᷑. qͣndo ñ particulatim
quȩłã agenda. s fimul st̃ oĩa celebranda Ap¬
ꝓpinquante enĩ festiuitate paschali. adest ma.¬
ximũ sacratissimũq ieiuniũ: qͦd obseruantiã
sui. uniu̾sis fidelib sine exceptione denuntiat
Qͥa nemo tã sc̃s est. ut ñ sanctior: nemo tã de¬
uotꝰ. ut ñ debeat eẽ deuotior Qͥs enĩ in huiꝰ uitȩ
constitutꝰ incerto. aut immiinis a tẽptatione:
aut liber inueniat᷑ a culpa: Qs est qͥ nichil sibi¬
uirtutis adiei. aut cui nichil uitii optet aufer¬
ri. cũ et adu̾sa noceant. et secła corrumpant:
nec minorissit ꝑicłi carere desidatis. quã ha¬

Expanded text:
n omnibus quidem, dilectissimi, diebus atque temporibus quaedam nobis divinae bonitatis signa praefixa sunt, et nulla pars anni a sacris est aliena mysteriis, ut dum nobis illud est quod in diversis grhumanarum confertur animarum, totum id nobis nunc evidentius et copiosius praesentatur, quando non particulatim quaedam agenda, sed simul sunt omnia celebranda. Appropinquante enim testivitate paschali, adest maximum sacratissimumque jejunium quod observantiam sui universis fidelibus sine exceptione denuntiat: 185 quia nemo tam sanctus est ut non sanctior, nemo tam devotus ut non debeat esse devotior. Quis enim in hujus vitae constitutus incerto, aut immunis a tentatione, aut liber inveniatur a culpa? Quis est qui nihil virtutis sibi adjici, aut qui nihil vitii sibi optet auferri? cum et adversa noceant et secunda corrumpant, nec minoris sit periculi carere desideratis quam a
Abbreviated transcription (Latin):
et ubi eurã misedis inuenit ibiumaginẽ sue
pietatis aguoscit Non timeat᷑ in his erpensis
defectio facultatũ: qm̃ ipsa benignitas magua
substantia est: nec pot̾ largitatis deesse marẽe¬
piesaubi xep̃e et paseit et pascitꝰ In om̃ bocepe
illa iteruent inanꝰ que pane frangenelo
auget: et erogando multiplicat Securus et hila.¬
ris sit elemosinȩ distribiitor: qͥa t̃c maximum
lucrũ habebit. qͣndo sibi minimũ reseruarit:
dicente beato paulo apło: Qͥ aut̃ ministrat se¬
iñ seminanti. et panẽ ad manducandũ p̾stabit:¬

Expanded text:
et ubi curam misericordiae invenit, ibi imaginem suae et ubi curam misericordiae invenit, ibi imaginem suae pietatis agnoscit. Non timeatur in iis expensis defectio facultatum, quoniam ipsa benignitas magna substantia est, nec potest largitatis deesse materies, ubi Christus pascit et pascitur. In omni hoc opere illa intervenit manus quae panem frangendo auget, et erogando multiplicat. Securus et hilaris sit eleemosynae distributor, quia tunc maximum lucrum habebit, quando sibi minimum reservaverit, dicente B. apostolo Paulo: Qui autem administrat semen seminanti, et vanem ad manducandu
Abbreviated transcription (Latin):
scdiȩ pͥmitꝰ hostias p̃paremꝰ: et qͦd nob bonitas
dĩ contulit: nos ꝙͦ eisqͥ in nob̾ peccauere
prestemꝰ: In obliuione iittant᷑ iniuriȩ: suppli.¬
ciũ nesciant culpȩ: et a uindictȩ metu. õs subdi-¬
coꝵ absoluant᷑ offense: Neminẽ teneant clau.¬
stra penalia: nec in cͦtodiis tenebrosis. tristes
reoꝵ gemitꝰ ꝑseuerent: Si qͥsqũa tales ꝓ aliquo
delicto obnorios tenet peccatorẽ seee̾ ñ dubitet.
et ut indulgentiã ipse accipiat: gaueleat se
inuenisse ciu pareat: ut cũ scđm doctrinã dĩ
dicimꝰ. dimitte nob̾ debita nr̃a. sic̃ et nos dimit¬
timꝰ debitorib nr̃is: ñ ambigamꝰ ꝑ nr̃e orationis
nc̃ largitas exerat᷑: ut gr̃ȩ dõ. multoꝵ uocerefe¬
rant᷑. et ieiuniis nr̃is. egentiũ refectio suffra.¬
get᷑. Nulla enĩ deuotione fideliũ magis adñs
delectat᷑. quã ista quȩ pauꝑibꝰ eiꝰ impenditur.

Expanded text:
ericordiae primitus hostias praeericordiae primitus hostias praei contulit, nos quoque eis qui in nos peccavere praestemus. In oblivionem mittantur injuriae, supplicium jam nesciant culpae, et a vindictae metu omnes subditorum absolvantur offensae. Neminem teneant claustra poenalia, nec in custodiis tenebrosis tristes reorum gemitus perseverent. Si quisquam tales pro aliquo delicto obnoxios tenet, peccatorem se esse non dubitet; et ut indulgentiam ipse accipiat, gaudeat se invenisse cui parcat, ut cum secundum doctrinam Dei dicimus: Dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris , non ambigamus per nostrae orationis nunc largitas exeratur, ut gratiae Deo multorum voce referantur, et jejuniis nostris egentium refectio suffragetur. Nulla enim devotione fidelium magis Dominus delectatur, quam ista quae pauperibus ejus impenditur,
Abbreviated transcription (Latin):
ligauꝰ inuicẽ. qͥa caritas ex dõ est: et om̃is qui
iligit ex dõnatꝰ ẽ. et cognoseit diñ: et qͥ ñ dili¬
gt ĩ nouit dm̃: quĩ ds̃ caritas est: Discutiant
sͦ sesideliũ m̃tes: et intimos sui cordis affectus.
uera examinatione diuidicent: Ac si repositũ
aliqͥd in conscientiis suis de fructibꝰ caritatis
nenerĩt. am̃ sibi iesse ñ dubitent. St ut
magis magisq tanti hospitis sit capaces: fiant
lectio ds̃ est: nullũ hab̾e debet t̃minĩi caritas.
qͥa nullo pot̾ claudi fine diuinitas Ad exercen-¬
dũgͥ dilectissimi caritatis bonũ. quãuis tẽpus
om̃e sit congruũ: p̃sentes tam̃ dies spetialiꝰ co¬
hortant᷑: ut qͥ paseba dni cupiunt cũ animi et
corporis scĩficatione susciꝑe: hanc maxime gr̃am
conent᷑ adqͥrere: qua et om̃iũ continet᷑ sũ ma
uirtutũ. et multitudo tegit᷑ peccatoꝵ: Et ideo
celebrat᷑i illud eminens suꝑ oĩa sacram̃tũ. qͦ
iniqͥtates nrãs iħu xp̃i sanguis aboleuit: mi.¬

Expanded text:
 et omnis qui diligit, ex Deo natus est et cognoscit Deum: et qui non diligit, non novit Deum, quoniam Deus charitas est . Discutiant ergo se fidelium mentes, et intimos sui cordis affectus vera examinatione dijudicent; ac si repositum aliquid in conscientiis suis de fructibus charitatis invenerint, Deum sibi inesse non dubitent, et ut magis magisque tanti hospitis sint capaces, fiant lectio Deus est, nullum habere debet terminum charitas, quia nullo potest claudi fine Divinitas. Cis bonum, quamvis tempus omne sit congruum, praesentes tamen dies specialius cohortantur: ut qui Pascha Domini cupiunt cum animi et corporis sanctificatione suscipere, hanc maxime gratiam conentur acquirere, qua et omnium continetur summa virtutum, et multitudo tegitur peccatorum. Et ideo celebraturi illud eminens super omnia sacramentum, quo iniquitates nostras Jesu Christi sanguis abolevit, mis
Abbreviated transcription (Latin):
estratis. nudȩ tam̃ st̃ om̃s sine caritate uirtu.¬
as nec pot̾ dici in qualibet moꝵ excellentia
fructiosũ. qͦd ñ dilectionis partus ediderit
Unde in ioħ̃is eugłio dñs ait: In hoc cognoseẽt
om̃s qi discipłi mei estis: si dilectionẽ habeatis

Expanded text:
castitatis, nudae sunt tamen omnes sine charitate virtutcastitatis, nudae sunt tamen omnes sine charitate virtutes, nec potest dici in qualibet morum excellentia fructuosum quod non dilectionis partus ediderit. Unde in Joannis Evangelio Dominus dicit: In hoc cognoscent omnes quia mei discipuli estis, si dilectionem ha
Abbreviated transcription (Latin):
t irmant᷑ in eoꝵodiũ. quoꝵ ñ sequuntur
iu Serui aut̃ dĩ. et discipłi ueritatis. etiã
qssiuses sui diligunt: et bellũ potiꝰ uitiis qũa
aib indicunt: nulli malũ ꝓ malo reddentes.
s uasectionẽ peccautiũ sẽꝑ optantes: sulchrum
eni lide est. et diuinȩ beniuolentiȩ cõparandũ.
sinqieꝙ in altero meniinisse: et amare ꝓpͥã etiã
a boste naturã: siqͥcde plurimos nouerimꝰ in op¬¬
enos mores transisse de pessimis ex ebriosis so¬¬
hris excrudelibꝰ misedes. ex rapacibꝰ largos. ex
mcontinentib castos. ex ferocib factos ẽẽ tran-¬
qͥlos Dicente enĩ dñõ. ñ ueni uocare iustos s
pecatores: nulli xp̃iano quẽ quã odisse ꝑmit.¬
tiꝰ qi nemo nͥ in remissionẽ peccatoꝵ saluatur:
eqsuiles fec̃ carnalissapientia: nescimꝰ quã p̃-¬
it imꝑata Quãuis enĩ magnũ sit hab̾e fidem
rectã sanãq doctrinã. et multa laude digna sit
nntĩcisiogulȩ. lenitas mansuetudinis. puritas

Expanded text:
 armantur in eorum odium quorum non sequuntur exemplum. Servi autem Dei et discipuli veritatis etiam dissimiles sui diligunt, et bellum vitiis potius quam hominibus indicunt, nulli malum pro malo reddentes , sed correctionem peccantium semper optantes. Pulchrum enim valde est, et divinae benevolentiae comparandum, sui quemque in altero meminisse, et amare propriam etiam in hoste naturam. Siquidem plurimos novimus in optimos mores transiisse de pessimis, ex ebriosis sobrios, ex crudelibus misericordes, ex rapacibus largos, ex incontinentibus castos, ex ferocibus factos esse tranquillos. Dicente autem Domino: Non veni vocare justos, sed peccatores , nulli Christiano quemquam odisse permittitur, quia nemo nisi in remissione peccatorum salvatur; et quos viles fecit carnalis sapientia, nescimus quam preat imperata. Quamvis enim magnum sit habere fidem rectam sanamque doctrinam, et multa laude digna sit circumcisio gulae, lenitas mansuetudinis, puritas
Abbreviated transcription (Latin):
eadẽ est m̾broꝵ om̃iũ pulcbritudo. nec in
uarietate partiũ. meritoꝵ pot̾ ẽe̾ parilital
munionẽ tam̃ obtinet decoris. conexio ca¬
tis In scõ enĩ amore consortes. etiã si ñ eisa
tunt᷑ gr̃ẽ beneficiis. gaudent tam̃bonis m
increm̃to ditescũt ꝓpͥo. qͥ ꝓfectu letant᷑ alis¬

Expanded text:
est membrorum omnium pulchritudo, nec in tanta varietate partium meritorum potest esse parilitas, communionem tamen obtinet decoris, connexio charitatis. In sancto enim amore consortes, etiamsi non iisdem utuntur gratiae beneficiis, gaudent tamen invicequia incremento ditescunt proprio, qui profectu laetantur ali
Abbreviated transcription (Latin):
tes. nec solos sacram̃toꝵ uinistros. s om̃e corpꝰ
ȩccłȩ. uniu̾sũq fideliũ uumerũ. ab õibꝰ contami.¬
nationibꝰ oportet e̾e̾ purgatũ: ut tẽplũ dĩ cui
fundam̃tũ ẽ ipse fundator. in õibꝰ lapitdibus
p̃ciosũ. et in tota sui parte sit lucidũ. sas
gũȩdes. et sublimioꝵ p̃toria potestatũ o
tu rationabilit᷑ excolunt᷑. ut excellentios
tatis ipsiꝰ babitaculũ : Qͦd licet inchoaries
sine suo auctore ñ possit: habet tam̃ ab echifs¬
te donatũ. ut etiã labore ꝓpͥo querat augu̾a
Uiua enĩ rationabilisq materies. ad exas
dilecta. ido quesita est: ut et ipsa ex ñ quert
querens. ex ñ diligente sit diligens: dicent

Expanded text:
tes, nec solos sacramentorum ministros, sed omne corpus tes, nec solos sacramentorum ministros, sed omne corpus Ecclesiae, universumque fidelium numerum, ab omnibus contaminationibus oportet esse purgatum, ut templum Dei, cui fundamentum est ipse fundator, in omnibus lapidibus speciosum, et in tota sui parte sit lucidum. Nam si regum aedes et sublimiorum praetoria potestatum omni ornatu rationabiliter excoluntur, ut excellentiora sint Deitatis ipsius habitaculum! Quod licet inchoari et perfici sine suo auctore non possit, habet tamen ab aedificante donatum, ut etiam labore proprio quaerat augmentum. Viva enim rationabilisque materies ad exstruideo dilecta, ideo quaesita est, ut et ipsa ex non quaerente quaerens, et ex non diligente sit diligens, dicent
Abbreviated transcription (Latin):
Nter om̃s dilectissimi dies qͦs multisꝰ unde supra.¬
modis honorabiles habet xp̃iana deuotio. nichil
est excellentiꝰ festiuitate paschali: ꝑ quã in eccła
dĩuniu̾sarũ sollẽp̾nitatũ dignitas consecrat᷑:
Siqͥde ipsa etiã dni ex matre gen̾atio. huic fuit
impensa sacram̃to: nec alia fuit dĩ filio causa
nascendi. quã ut cruci posset affigi In utero
enĩ uirginis. suscepta est caro mortalis: in car.¬
ne mortali. cõpleta est dispositio passionis Effe.¬
ctũ q est ineffabili consilio miscdiȩ dĩ: ut ẽẽt
nob̾ sacrificiũ redẽptionis. ab olitio peccati:
et ad ȩt̾uã uitã. initiũ resurgendi Considãn¬
tes aut̃ qͥd ꝑerucẽ dñi adepta est uniu̾sitas mũ.¬
di÷ cognoscimꝰ ad celebrandũ paschȩ diẽ. meri.¬
to nos quadraginta dierũ ieiumo p̃parari: ut
digni possimꝰ diuinis int̾ẽẽ inysteriis Nõ enĩ
sũ mos tantũ antistites. aut scdi ordinis sac̾do¬

Expanded text:
nter omnes, dilectissimi, dies quos multis modis honorabiles habet Christiana devotio, nullus est excellentior festivitate paschali, per quam in Ecclesia Dei universarum solemnitatum dignitas consecratur. Siquidem etiam ipsa Domini ex matre generatio huic est impensa sacramento; nec alia fuit Dei Filio causa nascendi, quam ut cruci posset affigi. In utero enim 181 Virginis suscepta est caro mortalis; in carne mortali completa est dispositio passionis; effectumque est ineffabili consilio misericordiae Dei, ut esset nobis sacrificium redemptionis, abolitio peccati, et ad aeternam vitam initium resurgendi. Considerantes autem quid per crucem Domini adepta est universitas mundi, cognoscimus ad celebrandum Paschae diem merito nos quadraginta dierum jejunio praeparari, ut digni possimus divinis interesse mysteriis. Non enim summos tantum antistites, aut secundi ordinis sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
et diu fuerat significatũ: in p̾stituto tẽpore non
tam engłica ueritas. ipsũ quẽ di filiũ pdicati
sepissime filiũ hõis confiteri: ut quauis ea que
duserunt᷑ alia sit̃ humanitatis. alia ditatis. sub
hõe taiñ filii hõis utraq memorent᷑.: ne fides
mnul atꝙ hõem credit᷑a. cimctet fateri. aut in
ao huimanitatẽ. aut in hõe deitatẽ: et in ubo
suscepti hõis uerasit huimanitas. et in care
suscipientis ehĩ uera maiestas hec dilectisami¬

Expanded text:
et diu fuerat significatum, in praestituto tempore non et diu fuerat significatum, in praestituto tempore non tamen evangelica veritas ipsum quem Dei Filium praedicat, saepissime filium hominis profiteri: ut quamvis ea quae disseruntur, alia sint humanitatis, alia Deitatis, sub nomine tamen filii hominis utraque memorsimul atque hominem creditura, cunctetur fateri aut in Deo humanitatem, aut in homine Deitatem; ut et in Verbo suscepti hominis vera sit humilitas, et in carne suscipientis Dei vera majestas. CA
Abbreviated transcription (Latin):
it quoꝵ ñ pot̾ ꝑu̾tere ꝓbitatẽ subruat fidem
haliã enĩ transfert᷑ uiã. qͥsqͥs a confessione ue.¬
statis abducit᷑ ⁊ otꝰq eiꝰcursus abscessio est
Et tanto erit morti uieinior: quanto fuerit a catho.¬
lica luce longinquior. Qd etiã in diebꝰ nr̃is ꝑsuã
patiunt᷑ incuriã. qͥde spũ olim destructi erroris.
olunq dãpnati. ueterẽ insaniã conceper̃: qͥ ge¬
minã in xp̃o audent uegare naturã. aut ñ suscepta
carnis scilicet ueritate. aut in carnẽ dĩtate con-¬
u̾sa: ut aut sccłm manicheũ. nulla eiꝰ sit resurree-¬
tio. cuiꝰ nulla est passio: aut sedm apollinarẽ ipsa
dĩtas u̾bi mutabilis. ipsa sit facta passibilis Hoc
aut̃ sentire. hoc auribꝰ xp̃iane pleb̾ ingerere qͥl
aliud est. quã ipsa religionis nr̃s fundam̃ta con¬
uellerez et qed uerꝰ filiꝰ łi. uerꝰ sit hõis filiꝰ denegare:
In qͦ solo est humani gen̾is restitutio testificata ꝑ

Expanded text:
 non potest probitatem, subruat fidem. In aliam enim transfertur viam, quisquis a confessione veritatis abducitur, totusque ejus cursus abscessio est, et tanto erit morti vicinior, quanto fuerit a catholica luce longinquior. Quod etiam in diebus nostris per suam patiuntur incuriam, qui de spiritu olim destructi erroris olimque damnati veterem insaniam conceperunt, qui geminam in Christo audent negare naturam, aut non suscepta carnis scilicet veritate, aut in carnem Deitate conversa; ut aut secundum Manichaeum nulla ejus sit resurrectio, cujus nulla est passio, aut secundum Apollinarem ipsa Deitas Verbi mutabilis ipsa sit facta passibilis. Hoc autem sentire, hoc auribus Christianae plebis ingerere, quid aliud est, quam ipsa religionis nostrae fundamenta convellere, et quod verus Filius Dei, verus sit filius hominis, denegare? In quo solo est humani generis restitutio testificata pe
Abbreviated transcription (Latin):
rt imu̾salit᷑ audiebat. Sic̃ gͦ totiꝰ est tẽporis
onioq tolerat᷑. IInũ nom̃ est ꝑsecutionis.s non
nieft eausacertaminis: et pł plerũꝙ picł̃m est
nil atore occulto. quã hoste manifesto. Beatus
qusisdis impetit᷑: uerũ etiã salua incolumitate
ñhus graui morbo urget᷑ si carnis uoluptate mol
unsiscarnẽ: p̃sidio erucis xp̃i mens rationalis
nnit nec cupiditatib nexiis illecta consentit.
qncontinentiȩ clauis. et dĩ timore transfigitur:
linmno qͥ ꝓposito constitutis. immmeitie dissimiliũ
duuolo instigante ñ desunt: et facile in odia ꝓ.¬
tipint. quoꝵ imꝓbi mores. detestabiliores fiunt
oͥpratione rectoꝵ: Iniqͥtas: cũ iusticia ñ habet
pes: tepantiã: odit ebrietas: falsitati: nulla e̾ cũ
uentate concordia Ion amat suꝑbia mansue¬
tiineꝰ: petulantia uerecundiã: auaricia lar¬
gtate. Et tã ꝑtinaces habet diu̾sitas ista con¬
sictisut etiã si exteriꝰ conqͥeseat. ipsa tam̃ pi¬

Expanded text:
rsaliter audiebat. Sicut ergo totius est temporis unoquoque toleratur. Unum nomen est persecutionis, sed non una est causa certaminis, et plus plerumque periculi est in insidiatore occulto quam in hoste manifesto. Beatus anima fidelis impetitur, verum etiam salva incolumitate membrorum, gravi morbo urgadversus carnem, praesidio crucis Christi mens rationalis instruitur: nec cupiditatibus noxiis illecta consentit, quoniam continentiae clavis et Dei timore transfigitur. In bono ergo proposito constitutis inimicitiae dissimilium diabolo instigante non desunt, et facile in odia prorumpunt, quorum improbi mores detestabiliores fiunt comparatione rectorum. Iniquitas cum justitia non habet pacem, temperantiam odit ebrietas, falsitati nulla est cum veritate concordia; non amat superbia mansuetudinem, petulantia verecundiam, avaritia largitatem: et tam pertinaces habet diversitas ista conflictus, ut etiamsi exterius conquiescat, ipsa tamen pi
Abbreviated transcription (Latin):
et fidei:. Hic enĩ est quidã efficacissimꝰ gemina-¬
rũ alarũ uolatꝰ. quo ad ꝓmerendũ ⁊ uidendũ
dm̃. puritas m̃tis attollit᷑: ne onere curarũ car.¬
naliũ deprimat᷑: Nã qui ait sine fide impossi¬
bile est placere dõ: idem dic̃ Si habuero om̃em
fidẽ ita ut montes transferã. caritatẽ aut̃ non
habeam: nichil sũ Unde sacram̃toꝵ paschaliũ
diuina mysteria: digno suscipiant᷑ officio
Duo hȩx. in qͥb om̃iũ p̃ceptorũ doctrina con¬
currit. stuchiosius appetant᷑: quibꝰ singuli qͥq
fideliũ. et sacrificiũ dõ efficiant᷑ et tẽplũ: Instet
fides sꝑare quod credit: instet caritas ꝓpiciare
quod diligit. Utrũq amantis est: utrũq cre-¬
dentis: Et cui intelligentiȩ concessione subiei¬
mͣ: eidẽ pietatis imitatione iungam᷑ Nox dĩ est.
sericordes. sic̃ et pat̾ ur̾ misericors est: Ac ne
dubitemꝰ dõ tribui. quod impendit᷑ indigen¬
ti: dispensatores elemosinarũ quȩ cõmercia

Expanded text:
efficacissimus geminarum alarum volatus, quo ad promerendum et videndum Deum puritas mentis attollitur, ne onere curarum carnalium deprimatur. Nam qui ait: Sine fide impossibile est placere Deo ; idem dicit: Si habuero omnem fidem, ita ut montes transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum . Unde ut sacramentorum paschalium divina mysteria digno suscipiantur officio, duo haec, in quibus omnium praeceptorum doctrina concurrit, studiosius appetantur, quibus singuli quique fidelium et sacrificium Deo efficiantur et templum. Instet fides sperare quod credit; instet charitas propitiare quod diligit: utrumque amantis est, utrumque credentis. Et cui intelligentiae concessione subjicimur, eidem pietatis imitatione jungamur. Vox Dei est: sericordesdubitemus Deo tribui quod impenditur indigenti, dispensatores eleemosynarum quae commercia
Abbreviated transcription (Latin):
uuõe secretũ: eui obscura clarent. nutares.¬
ponsent silentiũ confitet᷑. et sine uocemens
ast slemopatientiã bonitatis dĩ. de peccatoꝵ
se impinitate contẽpnat: nec ido illũ estunet
usinsu qͥa ñdlũ est exꝑtꝰ iratũ. õft longe uite
nutił inducie nec diut̾na est licentia insipienti.

Expanded text:
e secretum; cui obscura clarent, muta respondent, silentium confitetur, et sine voce mens loquitur. Nemo patientiam bonitatis Dei de peccatorum suorum impunitate contemnat; nec ideo illum aestimetuia necdum est expertus iratum. Non sunt longae vitae mortalis induciae, nec diuturna est licentia insipientium
Abbreviated transcription (Latin):
pax est pietatis extraneus: nec utrãꝙ uirtute
utit᷑ qui ñ utraꝙ ditat᷑. Caritas robur fideie
fides fortitudo est caritatis Et tunc uerũ nom̃
ac uerus est fruetus ambarũ: cũ insolubilis
manet utrisq conexio Ubienĩ nonsinulfu¬
erint. simul desunt: quia muicẽ sibiet uinidi¬
men et lum sunt. donec desideriũ eredebmatis
imꝑleat remimeratio uisionusret in coiotir¬
tabilit nuideat et amet᷑. quotl munc et sine fine

Expanded text:
pax est, pietatis extraneus. Neutra virtute pax est, pietatis extraneus. Neutra virtute utitur, qui non utraque ditatur. Charitas robur fidei, fides fortitudo est charitatis. Et tunc verum nomen ac verus est fructus ambarum, cum insolubilis manet utriusque connexio. Ubi enim non simul fuerint, simul desunt, quia invicem sibi et juvamen et lumen sunt, donec desiderium credulitatis impleat remuneratio visionis, et incommutabiliter videatur et ametur, quod nunc et sine fide
Abbreviated transcription (Latin):
liat exaltabit᷑.⁊ qͥ se exaltat humili abit᷑: merito
et uallib adimpletio. ⁊ montibꝰ est annuntiata
depressio: ut et plana nichil offensiõis ⁊ directa
incetlit. quẽ ueritas confirmat ⁊ pietas: nec caret
delectatione gͣdiendi. cuiꝰ iterefficit uirtutũ pe-¬
tra solidũ: ñ uicioꝵ arena succiduũ: Herũ ut
forma gͥ conu̾sationis fideliũ. exẽplouenit
oꝑũ cliuinoꝵ: et merito ds̃ unitationẽ sui ab
eis exigit qͦsadimaginẽ et similitudinẽ suã
fecit: cuiꝰ utiq głȩ dignitate ñ alit̃ potiemur.
qͣ enĩ ad saluandos saluator aduenit ꝑ hex
ad saluantẽ debent ꝓperare saluati: ut noset
Sic̃ itaq ꝑuiã ueritatis mens iusta:ita ꝑuiam
miscdiȩ ambulat mens benigna Nec tam̃ um.¬
quã itinera ista diuisa sunt. quasi hoꝵ bonoꝵ
singula diusis tramitibꝰ expetant᷑. ⁊ aliud sit
insecdia crescere aliud ueritate ꝓficere Non
est misericors ueritatis alienꝰ: nec iusticie ct¬

Expanded text:
liat, exaltabitur, et qui se exaltat, humiliabitur ; merito et vallibus adimpletio, et montibus est annuntiatia depressio: ut et plana nihil offensionis, et directa incedit, quem veritas confirmat et pietas; nec caret delectatione gradiendi, cujus iter efficit virtutum petra solidum, non vitiorum arena succiduum. CAP. II. Forma igitur conversationis fidelium ab exemplo venit operum divinorum; et merito Deus imitationem sui ab eis exigit quos ad imaginem et similitudinem suam fecit. Cujus utique gloriae dignitate non aliter potiemur quae enim ad salvandos Salvator advenit, per haec ad salvantem debent properare salvati: ut nos etSicut itaque per viam veritatis mens justa, ita per viam misericordiae ambulat mens benigna. Nec tamen umquam itinera ista divisa sunt, quasi horum bonorum singula diversis tramitibus expetantur, et aliud sit misericordia crescere, aliud veritate proficere. Non est misericors, veritatis alienus; nec justitiae ca
Abbreviated transcription (Latin):
pie uiuere in xp̃o: ꝑsecutionẽ patient᷑. Eti
nũquã deest tribulatio ꝑsecutionis: si nũqll
desit obseruantia pietatis Dñs ipse in exbis¬
onib suis ait. Qͥ ñ accipit crucẽ suã. et sequs
me: ũ est me diguꝰ Nec dubitare debemꝰ lꝰ

Expanded text:
 vivere in Christo, persecutionem patientur ; et ideo NUMQUAM deest tribulatio persecutionis, si numquam desit observantia pietatis, Dominus ipse in exhortationibus suis dicit: Qui non accipit crucem suam, et sequitur me, non est
Abbreviated transcription (Latin):
dus: ⁊ oꝑuistis me Infirmꝰ:. et uisitastis me
In carcere erã: et uenistis ad me Querentib
autem iustis. quando aut qualit̾ potuerunt
ista dependere: respondens rex dicet illis
de sua fraudanda ñ eẽt: si ꝓpt̾ ipsã nat̾ȩ
cõmunionẽ. iuuando hõi. ab hõe p̃bet᷑ s

Expanded text:
uistis me. Infirmus, et visitastis me. In carcere eram, et venistis ad me . Quaerentibus autem justis quando aut qualiter potuerint ista dependere, respondens Rex dicet illis: de sua fraudanda non esset, si propter ipsam naturae communionem juvando homini ab homine praes
Abbreviated transcription (Latin):
tioni et m̃tis et corporis: nc̃ tar̃ in istis quad¬
expolite. ñ solũ in listribuendis el emosinis
mitendis offensionib. et peccatorũ reath
laxandis: ut conditio quã int̾ se et hõem as
suit. ñ resistat orantib: Dicentes enĩ scdind¬

Expanded text:
tioni et mentis et corporis, nunc tamen in istis quadexpolite, non solum in distribuendis eleemosynis,remittendis offensionibus et peccatorum reatibus relaxandis: ut conditio quam inter se et hominem Deus posuit, non resistat orantibus. Dicentes enim, secund
Abbreviated transcription (Latin):
milti nrõs p̾ueniatis hortatꝰ S qi utilitas con-¬
qunmȩ ñ solũ carnis castigationi. uerũetiam
ises necessaria puritati: obseruantiã ur̃am
sccipimnꝰ eẽ ꝑfectã: ut sic̃ desidiis carnis recidi.¬
asiduiptates: ita ab animi sensibꝰ excludatiser¬
maes sã paschali festo. in qͦd oĩa religionis nr̃e
sicunta concurrunt: is uera et rationabilipu.¬
rfeatione se p̃parat. cuiꝰ cor nulla infidelitate
polut᷑. Dicente enĩ apło. om̃e qͦd ñ ẽ ex fide pec¬
aaetrinȩ toto corde famulandũ: ita om̃i pruden-¬
tu abmpiis ẽ sensibꝰ abstinendũ: Tunc enĩmeis
smñ agit ac sp̃ale ieiuniũ. cũ erroris ciboset uene¬
nadbeit falsitatis: quȩ dolosus ac uersitꝰ inimicꝰ
ioinsidiosiꝰ ingerit. quando ipso uenerandȩ fe¬
futatis recursu. omĩs ȩccła ad intelligenda
salitissuȩ mnisteri a geueralit̃ cõmonet᷑. Is eni
resurretionis x p̃i uerꝰ et confessor et cultor est.
qͥet de passione eiꝰ ñ confundit᷑. et de corpore a

Expanded text:
niatis hortatus. Sed quia utilitas continentiae non solum carnis castigationi, verum etiam mentis necessaria est puritati, observantiam vestram sic cupimus esse perfectam, ut sicut a desideriis carnis reciditis voluptates, ita ab animi sensibus excludatis errores. Nam paschali festo, in quo omnia religionis nostrae sacramenta concurrunt, is vera et rationabili purificatione se praeparat, cujus cor nulla infidelitate polluitur. Dicente enim Apostolo: Omne quod non est ex fide, pecdoctrinae toto corde famulandum est, ita omni prudentia ab impiis est sem agit atque spiritale jejunium, cum erroris cibos atque venena abjicit falsitatis; quae dolosus ac versutus inimicus nunc insidiosius ingerit, quando ipso venerandae festivitatis recursu omnis Ecclesia ad intelligenda salutis suae mysteria generaliter commonetur. Is enim resurrectionis Christi verus confessor et cultor est, qui et de passione ejus non confunditur, et de corporea
Abbreviated transcription (Latin):
tate uestiri. apte et utilit̾ õĩbꝰ dr̃. parate uiam
dñi rectas facite semitas eiꝰ Quȩ aut̃ uiȩ dñ.
que ue sit̾ sẽmitȩ. eiꝰdẽ p̃dicatoris cohortatione
sententiã ꝓpħi ei sermonis. ⁊ dicens Om̃is uallis
iplebit᷑ ⁊ oĩs mons et collis humiliabit̾. et erunt

Expanded text:
. Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Quae autem viae Domini, quaeve sint semitae, ejusdem praedicatoris cohortatione sententiam prophetici sermonis, 171 et dicens: Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humil
Abbreviated transcription (Latin):
tuã in eiꝰ gła qͥ in te oꝑat᷑ agnoscens. de ipsi
chali festiuitate feruesce: Debiti enĩ tureti
reas cupiditates. uirtute sp̃s in se habitan
int̾ficit Difficile est quẽ quã in se ñ hab̾e qt
ꝑimat Eartinguenda ẽ iracundia: mortii
Cũ aut̃ hac diligentia. indesinent᷑ sit anua
excolendus et utendũ ita sit corpore. ut re
suo necessariũ p̃beat nat᷑a inferior famila
nẽ maxime frenis continentiȩ caro mołi¬
da ẽ. et qͥcqͥd sublimibꝰ desideriisobuiat an¬
tandũ: Dũ enĩ congrus purificationibi
rat᷑. ꝓfut᷑a om̃i tẽpore consuetudo nutriͥ
uera in subditos imꝑia detumescant: cis
uindicta peccati: et rei criminũ adhosdi
onũ Aboleant᷑ odia: deficiant simultateb
cis et beniuolentiȩ multiplicet᷑ affectꝰ¬
potuit malicia pollui. studeat benignitis
sipetate laudatos. ȩt̾na cȩlestis regni be.¬

Expanded text:
tuam in ejus gloria qui in te operatur agnoscens, de ipsa paschali festivitate fervesce. Debiti enim tui estreas cupiditates virtute Spiritus in se habitantis interficit. Difficile est quemquam in se non habere quod perimat. Exstinguenda est iracundia, mortifiCum autem hac diligentia indesinenter sit animus excolendus, et utendum ita sit corpore, ut rectori suo necessarium praebeat natura inferior famulatum, nunc maxime frenis continentiae caro moderanda est, et quidquid sublimibus desideriis obviat, amputandum. Dum enim congruis purificatr, profutura omni tempore consuetudo nutritur. Severa in subditos imperia detumescant, cesset vindicta peccati, et rei criminum ad hos dies tionum. Aboleantur odia, deficiant simultates, pacis et benevolentiae multiplicetur affectpotuit malitia pollui, studeat benignitatepietate laudatos , aeterna coelestis regni bea
Abbreviated transcription (Latin):
ocłis dĩi. multiin garophilatiũ ex opulent
multa conferrent: uidua qͦdã cluos intulit
ut in tã paruo muneris modo. õiũ collations
Siuͦ aliqͥs tantȩ pauꝑtatis coartat᷑ angustis
nec ad duo exa inopi imꝑtienda sufficiat.
in p̃ceptis dñi unde impleat bonȩ uoluntis
ficiũ Si qͥde qͥ sitienti pauꝑi calicẽ aqͦ friga
t̾cludẽt difficultas. de aq̃ frigida formae
ta pietatis. ne putaret se mercede cariti
cui de calefactione potꝰ. lignoꝵ impendiũs
isset:. De qͦ tam̃ calice ñ frustra acdinonet ii
ut in nõie ipsiꝰ p̾beat᷑: qͥa hȩc ꝗͣ ꝑ se ft̃ uilias¬

Expanded text:
oculis Domini multi in gazophylacio ex opulentia sua multa conferrent, vidua quaedam duos intulit ut in tam parvo muneris modo omnium fuerit collSi vero aliquis tantae paupertatis coarctatur angustiis, ut nec ad duo aera inopi impartienda sufficiat, habet in praeceptis Domini unde impleat bonae voluntatis officium. Siquidem qui sitienti pauperi calicem aquae frigidae intercluderet difficultas, de aqua frigida forma est proposita pietatis: ne putaret se mercede cariturum, cui de calefactione potus lignorum impendium defuisset. De quo tamen calice non frustra admonet Dominus ut in nomine ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
apłica institutio qͣdraginta dierũ ieiuniis uuple.¬
at᷑: ñ ciboꝵ tantũmͦ parcitate. s pͥuatione ma.¬
xxime uitioꝵ. Nã cũ ad hoc castigatio ista sumat᷑.
ut carnaliũ desidioꝵ fomites subt̾bant᷑: nullum
magis sectandũ ẽ continentiȩ genꝰ. quã ut sẽꝑ simꝰ
ab iniꝰta uoluntate sobrii. ⁊ ab inhonesta actione
ieuim Quȩ deuotio ñ omittit egros ñ seceruit
inualidos: qͥa etiã in languido atq uuitili corpore.
pot᷑ animi integritas reppiri: si ubi fuit sedes
p̾uitatis: ibi confirment᷑ fundam̃ta uirtutis &
ido infirmȩ carnis ista sufficit egritudo qͣ sepe ien¬
surã uoluntariȩ afflictionis excedit. tantũ ut iuens
officii siu imnpleat partes: ⁊ qͦ corporea epulatiõe
ũ utit᷑. nulla iniqͥtate pascat᷑: Rationabilibꝰ autẽ
pietatis continent actiones: ut o̾iũ fideliũ pares
animi eẽ possint. etiã int̾ impares facultates Dile¬
ctio enĩ qͦ simul dõ hõiq debet̾: nullis uinquã ita

Expanded text:
dierum jejuniis impleatur, non ciborum tantummodo parcitate, sed privatione maxime vitiorum. Nam cum ob hoc castigatio ista sumatur, ut carnalium desideriorum fomites subtrahantur, nullum magis sectandum est continentiae genus, quam ut semper simus ab injusta voluntate sobrii, et ab inhonesta actione jejuni. Quae devotio non omittit aegros, non secernit invalidos: quia etiam in languido atque inutili corpore potest animi integritas reperiri, si ubi fuit sedes pravitatis, ibi confirmentur fundamenta virtutis. Et ideo infirmae carnis ista sufficit aegritudo, quae saepe mensuram voluntariae afflictionis excedit, tantum ut mens officii sui impleat partes, et quae corporea epulatione non utitur, nulla iniquitate pascatur. Rationabilibus autem pietatis continent actiones, ut omnium fidelium pares animi esse possint etiam inter impares facultates. Dilectio enim quae simul Deo hominique debetur, nullis umquam ita
Abbreviated transcription (Latin):
etus dilectissimi ⁊ sapientia fidei a p̃iane.
amnor dĩ est. ⁊ amor ꝓximi: neq ullo caret
pettis officio. cuistudiũ est colere dum ⁊ iuua¬
rconseriũ Harũ aut̃ affectionũ duplex uni.¬
tas o qͥdẽ tẽpore est exercenda.⁊ ꝓficient̃ au-¬
gaudar s nẽ increm̃tis ãplioribꝰ dilatanda: ut
qbaginta dierũ ieiuniũ. qͦd festi paschalis est
p̃nũ nteriorẽ cordis auditũ. illiꝰ uocis instar
lirate niãdiĩ: rectas facite semitas eiꝰ. Siue enĩ
ssãpartẽ ppłi cogitemꝰ. ꝗͣ dudũ certamina euan¬
qbci agonisingressa. ꝑ sp̃alis stadii cursũ inde-¬
suent tendit ad palmã: siue illã qͣl etaliũ con¬
sciapecatoꝵ ꝑ recoriciliationis auxiliũ festi¬
nat adueniã: siue illã qͦ sci sp̃s regen anda bap

Expanded text:
tus, dilectissimi, et sapientia fidei Christianae, amor Dei est, et amor proximi; neque ullo caret pietatis officio, cui studium est colere Dominum, et juvare conservum. Harum autem affectionum duplex unitas omni quidem est tempore exercenda, et proficienter augenda, sed nunc incrementis amplioribus dilatanda, ut quadraginta dierum jejunium, quod festi paschalis est praevium, interiorem cordis auditum illius vocis instar ni, rectas facite semitas ejus . Sive enim illam partem populi cogitemus quae dudum certamina evangelici agonis ingressa, per spiritalis stadii cursum indesinenter tendit ad palmam; sive illam quae lethalium conscia peccatorum, per reconciliationis auxilium festinat ad veniam; sive il
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i fȩdẽ. s in diaboli parte censet᷑. longi
sedibꝰ pietatis excludit᷑: fremit itaq in nocts
adu̾sariꝰ. et pacis inimicꝰ. et qr ipse in uerrta
quȩ ipse ꝑdidit introdiici Iec mirũ si pecis
auctor ꝓbitate recte agentiũ cruciat᷑: e

Expanded text:
i foedere, sed in diaboli parte censetur, longeque a sedibus pietatis excluditur. Fremit itaque innocentiae adversarius et pacis inimicus, et quia ipse in veritate quae ipse perdidit introduci. Nec mirum si peccati auctor probitate recte agentium cruciatur, e
Abbreviated transcription (Latin):
Aent som pascha thiñ. aigna obseruantia celebre.
t̃ cimeoꝵ se fideliũ corda scĩficẽt: Mitescat seui.¬
namansueseat iracundia: temutant sibi om̃s
alpas in uicẽ suas: nec exauctor sit uindicte. qͥ
peato est uenie. Dicentes enĩ dinute nob̾ debi

Expanded text:
anctum Pascha Domini digna observantia celebretur, cunctorum se fidelium corda sanctificent. Mitescat saevitia, mansuescat iracundia, remittant sibi omnes culpas invicem suas, nec exactor sit vindictae, qui petitor est veniae. Dicentes enim: Dimitte nobis d
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd dicitis in symbolo Credite consẽpit̾ nũ patͥ
filiũ clĩ. ꝑ quẽ facta st̃ oĩa. et sine qͦ factũ est ui¬
chil: scd̃m carnẽ ꝙͦ in tẽporũ fine generatum¬

Expanded text:
quod dicitis in Symbolo. Credite consempiternum Patri quod dicitis in Symbolo. Credite consempiternum Patri Filium Dei, per quem facta sunt omnia, et sine quo factum est nihil , secundum carne
Abbreviated transcription (Latin):
manifestationẽ głe suȩ reseruarat. Ueri est hõis.
fatigationẽ corporeã. sõni quiete releuare: s ue¬
ridĩ est. ui seuentiũ ꝓcellarũ p̃cepti increpatio¬
ne cõpescere: Cibos esurientibꝰ apponere. huma-¬
ne benignitatis. et socialis est animi: s qͥnq pa-¬
nibꝰ. duobꝰ piscibꝰ qͥnq milia uiroꝵ exceptis mi-¬
lierib paruulisq satiare. qͥs negare audeat
opꝰ eẽ lĩtatis: Quȩ cooꝑantib secũ uerȩ carnis
officiis: et se hõi. et hõem sibi inẽẽ monstrabat
Qla ñ alit̾ innat᷑a humana. sanari poterant
orignialis uulnera uetustatis: nͥ de utero uirgi¬
nis carnẽ sibi assumente dĩ u̾bo. in una eadẽꝙ
ȩccła corpꝰ est xp̃i. inconcusso corde seruantes.
ab om̃ib hereticoꝵ ieninate m̾daciis: et ita
habendã continentiȩ puritatẽ. sim̃tes ur̃e nul-¬
la prauarũ opinionũ contaminatione sordii¬
potuit ꝑuenire: et hoc fixũ habete in animo.

Expanded text:
manifestationem suae gloriae reservarat. Veri est hominis fatigationem corpoream somni quiete relevare ; sed veri Dei est, vim saevientium procellarum praecepti increpatione compescere. Cibos esurientibus apponere , humanae benignitatis est, et socialis est animi; sed quinque panibus et duobus piscibus quinque millia virorum, exceptis mulieribus et parvulis, satiare, quis negare audeat opus esse Deitatis? quae cooperantibus secum verae carnis officiis, et se homini, et hominem sibi inesse monstrabat: quia non aliter in humana natura sanari poterant originalis vulnera vetustatis, nisi de utero Virginis carnem sibi assumente Dei Verbo, in una eademque Ecclesia corpus est Christi, inconcusso corde servantes ab omnibus haereticorum jejunate mendaciis, et ita habendam continentiae puritatem, si mentes vestrae nulla pravarum opinionum contaminatione sordupotuit pervenire, et hoc fixum habete in animo,
Abbreviated transcription (Latin):
hõi qͥd de muhere puer nascit᷑: dadõ qͦa nec con¬
ceptia lecit uirginitas mat̾na nec partui foriud̃
seriiobuoluta paunis. iacentẽ in p̃sepi cognoseso
s annuntiata ab angłis. declaratã ab eleu̾tis: ade.¬
rata aimagis. formã dĩ confitere. humanũ atel.¬
napotentia sentiat᷑. cũ idẽ post quatenduaniaer ain
Retius sepustuia solouocis imꝑio uiufieat enisĩ

Expanded text:
homini quod de muliere puer nascitur; da Deo quod nec conhomini quod de muliere puer nascitur; da Deo quod nec conceptu laeditur virginitas materna, nec partu. Formam servi obvolutam pannis, jacentem in praesepio cognosce; sed annuntiatam ab angelis, declaratam ab elementis, adoratam a magis formam Domini confitere. Humanum intelina potentia sentiatur, cum idem post quatriduanam jam foetidus sepulturam, solo vocis
Abbreviated transcription (Latin):
frinȩ una ꝑsona ẽ: et filiꝰ cdli idẽꝙ filiꝰ hõĩs
unꝰ est dñs. conditionẽ seruilẽ consilio pietatis
recipiens. nec legẽ necessitatis incurrens: quia
potestate factꝰ est humilis. potestate passibilis.
potestate mortalis: ut ad destruendũ peccati
mortisq dñatũ. et penȩ capax eẽt substantia in¬
firiitatis: et nichil głe suȩ ꝑdet nat᷑a uirtutis¬
Cũitaq dilectissimi. legentes uel audientes eugłiũ.
quȩdã illustrata miracłis: ita ut in eodẽ nc̃ humana
appareãt. nc̃ diuina resplendeant: nolite qͥcqũã
hoꝵ a̾scrib̾e falsitati. tã quã in xp̃o aut sola sit hu¬
manitas. aut sola diuinitas S utrũq fideliter
credite. utrũq humilit̾᷑ adorate: ut in unitate
u̾bi et carnis ñ sit ulla diuisio: nec qr manifesta
fuerunt in iħu signa diuina. falsa uideant᷑ do¬
cum̃ta corporea Uera et copiosa st̃ in ipso testi
titudine concurrentia: ut u̾bo in uiolabili non

Expanded text:
formae una persona est, et Filius Dei, idemque filius hominis, unus est Dominus, conditionem servilem consilio pietatis recipiens, non lege necessitatis incurrens: quia potestate factus est humilis, potestate passibilis, potestate mortalis; ut ad destruendum peccati mortisque dominatum, et poenae capax esset substantia infirmitatis, et nihil gloriae Cum itaque, dilectissimi, legentes vel audientes Evangeliuquaedam illustrata miraculis, ita ut in eodem nunc humana appareant, nunc divina resplendeant; nolite quidquam horum ascribere falsitati, tamquam in Christo aut sola sit humanitas, aut sola Divinitas; sed utrumque fideliter credite, utrumque humiliter adorate: ut in unitate Verbi et carnis non sit ulla divisio, nec quia manifesta fuerunt in Jesu signa divina, falsa videantur documenta corporea. Vera et copiosa sunt in ipso utriutitudine concurrentia, ut Verbo inviolabili non
Abbreviated transcription (Latin):
nos ãmionet: ut deponentes ueterẽ homuie
cũ actib suis de diein dhie seã conisatiõe renontio
est aicente apło uos enĩ estis ce plũ łi uiu multa
nob uigilantia laborandũ ẽ ut cordis ur̃ireceptã¬
easug l antanto hospite ñ sit indignũ. Et sicut
ri uiel ipsa sueritantiqͥtate corruꝑtũ auincegeit
cunos esticiiat sta iugioportet sollietudine p̃ea.¬
ueri neqͥd inuris animis in cõpositũ. neqͥes in luieie

Expanded text:
nos admonet, ut deponentes veterem hominem cum actibus suis , de die in diem sancta conversatioest, dicente Apostolo, Vos enim estis templum Dei vivi ; multa nobis vigilantia laborandum est, ut cordis nostri receptaculum tanto hospite non sit indignum. Et sicut rum, vel ipsa fuerit antiquitate corruptum, citcura restituat, ita ait jugi oportet sollicitudine praecaveri, ne quid in nostris animis incompositum, ne quid inve
Abbreviated transcription (Latin):
tuali creata gr̃arũ exigit actionẽ. S cũ ad isbos
recurrit᷑ dies. qͦs specialiꝰ reparatiõis bumaue
sae̾iita siguart̃ et qͥ uicino ordine atꝙ coitiq̃us
festu paschale p̃cechunt. diligentiꝰ nob. p̃paratio
religiose purificatiõis incdicit᷑: Quauis enĩ in
qͣlibet tepore innocens sit uita multoꝵ ⁊ plurn¬
mos doꝰ honoꝵ actuũ consuetudo cõm̃deti non
aeo alin de conscienti̧ integritate fidendũ est
at humnana firagilitate int̾ seanclala c̾eꝑtatio¬
nesq degente. nichil potuisse arbrereis. qel
leseret eã meiderer cũ ꝓpħa excellentissimus
dicat: ¶s qgłabit castũse habe cor aut mudũ
slreu peecato Et iteru: aboccultis meis manblame

Expanded text:
actionem. Sed cum ad istos recurritur dies, quos specialius reparationis humanae sacramenta signarunt, et qui vicino ordine atque contiguo festum paschale praecedunt, diligentius nobis praeparatio religiosae purificationis indicitur. Quamvis enim in quolibet tempore innocens vita sit multorum, et plurimos Deo bonorum actuum consuetudo commendet, non adeo tamen de conscientiae integritate fidendum est, ut humanam fragilitatem inter scandala tentationesque degentem nihil potuisse arbitremur, quod laederet eam, incidere; cum propheta excellentissimus dicat: Quis gloriabitur castum se habere cor, aut mundum se esse a peccato ? Et iterum: Ab occultis meis munda me
Abbreviated transcription (Latin):
illecebrȩ: blandiunt᷑ lucra: dãpna det̾rent:
Amarȩ st̃ obloqͣntiũ linguȩ: nec sẽꝑ ueracia st̃
ora laudantiũ: Inde seuit odiũ: hinc decipit
mendax officiũ: ut faciliꝰ sit uitare discordẽ. quã
dis. tã dubiꝰ modꝰ tã incerta discretio est: ut
si qͥs quã int̾ bonoꝵ maloꝵq confinia. subtilissimi
discriminis potuerit seruare m̃suras: difficile sit
ut bene sibi consciã ꝓbitatẽ. obtrectantiũ lingua
ñ mordeat: nimquoꝵ euaclat opꝓbria. cui ẽ ami¬
ca iticia: Iã cũ ad ipsas rerũ tẽporaliiuarietates.
cogitatio humana conu̾tit᷑: qͣnte se opponunt
caligiues. qͣnti p᷑uarũ opinionũ oboriunt᷑
erpores: ut de obiectu cont̾rioꝵ sumat᷑ materia
qͣrelarũ: Nã licet õĩũ fideliũ corda ñ dubitent.
nullis mundi huiꝰ partibꝰ nullisq tẽporibꝰ ꝓuiden.¬
tiã abeẽ diumnã: nec de stellarũ potestate qͣ nulla ẽ.

Expanded text:
illecebrae, blandiuntur lucra, damna deterrent, illecebrae, blandiuntur lucra, damna deterrent, amarae sunt obloquentium linguae, nec semper veracia sunt ora laudantium. Inde saevit odium, hinc decipit mendax officium: ut facilius sit vitare discordem, quam dis tam 164 dubius modus et tam incerta discretio est, ut si quisquam inter bonorum malorumque confinia, subtilissimi discriminis potuerit servare mensuras, difficile sit ut bene sibi consciam probitatem obtrectantium lingua non mordeat, et iniquorum evadat opprobria, cui est amica justitia. Jam cum ad ipsas rerum temporalium varietates cogitatio humana convertitur, quantae se opponunt caligines, quanti pravarum opinionum oboriuntur errores; ut de objectu contrariorum sumatur materia querelarum! Nam licet omnium fidelium corda non dubitent, nullis mundi hujus partibus nullisque temporibus providentiam abesse divinam, nec de stellarum potestate, quae nulla est,
Abbreviated transcription (Latin):
ubat umuibsistat a tifieis ne fabrica nr̃a ẽ
possit incolumis. nͥ ei ꝓtectio p̃fuerit conditoris:
tam̃ qͥa rationabiles lapides sumꝰ. ⁊ uiua mate.¬
ries. sic nos auctoris nr̃i extruit manꝰ. ut cũ opi.¬
entia se humana ñ subtrahat: nec ab illo bono sine
qͦ ñ pot̃ bona ẽẽ deficiat: At si qͥd sibi impossibile
aut arduũ in mandatoꝵ effectibꝰ exꝑit᷑. ñ in se
maneat. s ad iubentẽ recurrat: qͥ ido dat p̃ceptũ.
ut excitet desidiũ. ⁊ p̃stet auxiliũ: dicente ꝓpħa
Iacta in dm̃ cogitatũ tuũ:⁊ ipse te enutriet An
forte qͥsquã ita insolent᷑ suꝑbit. ita se illesũ. i ta
ĩmacłatũ ẽẽ p̃sumit: ut nulliꝰ iã renouationis
indigeat: Fallit̾ prorsꝰ ista ꝑsuasio: ⁊ nimia ua.¬
nitate ueterascit: qͥcũq int̾ tẽptationes istiꝰ uitȩ.
ab oĩse uuln̾ecredit ĩminẽ: Plena oĩa ꝑicłis:
plena st̃ laqͦis Incitant cupiditates: insidiant᷑¬

Expanded text:
 subsistat artificis, nec fabrica nostra possit esse incolumis, nisi ei protectio praefuerit conditoris, tamen quia rationabiles lapides sumus et viva materies, sic nos auctoris nostri exstruxit manus, ut cum opientia se humana non subtrahat, nec ab illo bono, sine quo non potest bona esse, deficiat: ac si quid sibi impossibile aut arduum in mandatorum effectibus experitur, non in se remaneat, sed ad jubentem recurrat: qui ideo dat praeceptum, ut excitet desiderium et praestet auxilium, dicente propheta: Jacta in Deum cogitationem tuam, et ipse te enutriet . An forte quisquam ita insolenter superbit, et ita se illaesum, ita immaculatum esse praesumit, ut nullius jam renovationis indigeat? Fallitur prorsus ista persuasio, et nimia vanitate veterascit quicumque inter tentationes hujus vitae ab omni se vulnere credit immunem. Plena omnia periculis, plena s
Abbreviated transcription (Latin):
Uns siorationis buiꝰ sac̾tissimũ pactũ. ñ cota
sucondtione seruatũ ẽ: nc̃ salti conscientiam
siũ unꝰq cognoseat: et alienis ignoscendo de¬
letis abolitionẽ suoꝵ optine at peccatoꝵ. Dicen¬
ctabino qͦq qͥd poseit. cũ de benignitate suppli
esententia pendeat uidicantis: qͥ humanarũ
ỹcuĩnisericors ⁊ iustꝰ auditor ȩqͥtati sue de urã
lentate p̃seͥpsit: ut ñ hab̾et in eos uis seueritatis.

Expanded text:
us sacratissimum pactum non tota sui conditione servatum est, nunc saltem conscientiam suam unusquisque cognoscat, et alienis ignoscendo delictis, abolitionem suorum obtineat peccatorum. Dicenest ab unoquoque quod poscit, cum de benignitate supplicis sententia pendeat judicantis: qui humanarum precum misericors et justus auditor, aequitati suae de nostra lenitate praescripsit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ egritudines. qͣntaq sit uulnera. qͥbꝰ austerior sit
adhibenda medicina. ut illiꝰ sacͣm̃ti ꝑ qͦd soluunt᷑
oꝑa diaboli. ñ inueniant᷑ alieni: Paschalis qͥppe
festiuitatis hoc ꝓpͥũ est. ut tota ȩxccła remissiõe gau¬
deat peccatoꝵ : qͦ ñ in eis tantũ fiat. qͥsacro baptis.¬
mate renascunt᷑: s etiã in eis qͥ dudũ in adoptiuo.¬
rũ sorte numerant᷑: Quãuis enĩ pͥncipalit̾ nouos ho¬
mines faciat regen̾atiõis ablutio: qͥa taiũ suꝑ est
oibꝰ. contͣrubiginẽ mortalitatis cotidiana renoua-¬
tio. ⁊ int̾ ꝓfectuũ gͣdus. nullus est qͥ ñ sẽꝑ melior eẽ
debeat: generalit᷑ annitendũ est. ut in die redẽp.¬
tionis. uemo inueniat᷑ inuiciis uetustatis Qͦa gͦ in

Expanded text:
quae aegritudines, quantaque sint vulnera, quibus austerior sit adhibenda medicina: ut illius sacramenti, per quod solvuntur opera diaboli, non inveniantur alieni. Paschalis quippe festivitatis hoc proprium est, ut tota Ecclesia remissione gaudeat peccatorum, quae non in eis tantum fiat qui sacro baptismate renascuntur, sed etiam in eis qui dudum in adoptivorum sorte numerantur. Quamvis enim principaliter novos homines faciat regenerationis ablutio, quia tamen superest omnibus contra rubiginem mortalitatis quotidiana renovatio, et inter profectuum gradus nullus est qui non semper melior esse debeat, generaliter annitendum est ut in die redemptionis nemo inveniatur in vitiis vetustatis. CAP. II.
Abbreviated transcription (Latin):
nimos ista concutiant:⁊ in aliqͦd illicite cas¬
nis mͦmur impellant: Si qͥdẽ istis uarietatis
excellentissimꝰ ꝓpħa dauid. usq ad ꝑielins¬
tũ ꝓfitet᷑ dic̃: Mei aut̃ pene motist᷑ pedes
effusi st̃ gressus mei: qͥa telaui in peccatois
cẽ peccatoꝵ uidens Unde qͥ a paucoꝵ ẽ. tã sos
et multos fideliũ ñ adu̾sa tantũ. s etiã sedͥa
rũpant: sanandis uulneribꝰ qͥbꝰ humanans¬
mitas sauciat᷑. diligens est adhibenda cuia
intelligant delictoꝵ indulgentiã. ⁊ repanti

Expanded text:
nimos ista concutiant et in aliquod illicitae causationis murmur impellant. Siquidem istis varietatibus etiam excellentissimus propheta David usque ad periet dicit, Mei autem pene moti sunt pedes, pene effusi sunt gressus mei; quia zelavi in peccatoribus, pacem peccatorum videns . Unde quia paucorum est tam solida uatiantur, et multos fidelium non adversa tantum, sed etiam secunda corrumpant; sanandis vulneribus, quibus humana infirmitas sauciatur, diligens est adhibenda curatintelligant delictorum indulgentiam et reparationis