comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iustoꝵ atz fidelium quib tanqͣm orga¬
nis ⁊ uases ad om̃ia bona oꝑa sanctus
usus est sptritus. ¶ Si enim paterna
uestis ⁊ anulus ac siqͥa huiꝰmodi tanto carꝰ
est in post̾is: gnͣto erga pentes maior af¬
scũs. Nllo̾ modo ip̃a sꝑnenda st̃ corͣ que
utiq multo familiarius at conuinttius
quam quelib indum̃ta gestamus ħ enĩ
non ad ornam̃tum uł acd acdintorium
ql̃ adhibetur extͥnsecus : s ad ipsam
sunt.  exeqͥe telebrate. ⁊ sepulta ꝓuisa.
gelo commendatur. ¶ Ip̃e quo añs lie
tercio resurreturus religiose mulieris
bonum opus predicat predicandumq
cointuentlat : t unguentum preciosum sr̃
menbraa eius effuderit: at hoc al eum se¬
peliendum fec̾it. Et laudabiliter cõne¬
morantur in euͣngłio qui corpus eius de
truce acceptum diligent̾ at honorifice te¬
gendum sepeliendum q turarunt. Ue¬
rum atlhuc iste auctoritates non admo¬
nent ip insit ullus sensus cadauerib:¬

Expanded text:
iustorum atque fidelium, quibus tamquam organis et uasis ad omnia bona opera sancte usus est spiritus. si enim paterna uestis et anulus ac si quid huius modi tanto carius est posteris, quanto erga parentes maior affectus, nullo modo ipsa spernenda sunt corpora, quae utique multo familiarius atque coniunctius quam quaelibet indumenta gestamus. haec enim non ad ornamentum uel adiutorium, quod adhibetur extrinsecus, sed ad ipsam sunt et exequiae celebratae et sepultura prouisa, gelo commendatur. ipse quoque dominus die tertio resurrecturus religiosae mulieris bonum opus praedicat praedicandumque commendat. quod unguentum pretiosum super membra eius effuderit atque hoc ad eum sepeliendum fecerit. et laudabiliter commemorantur in euangelio qui corpus eius de cruce acceptum diligenter atque honorifice tegendum sepeliendumque curarunt. uerum istae auctoritates non hoc admonent, quod insit ullus cadauerib
Abbreviated transcription (Latin):
u sanctitati tue coep̃e uen̾an¬
de pauline rescͥptoꝵ tlebitoe
fut ex quo mͥ scͥpsisti ꝑ hõies
filie nr̃e teligiosissime flore querens
a me utꝵ possit tq᷑ poͤst ͤ mortem ꝙc
corpus eiꝰ apud scĩ alicꝰ memoriam se¬
pelitur. H enini a te uidua petin̾at
memorata ꝓ tlefuncto in eis ꝑtibus
itd q ⁊̃ nuntians de taclau̾e fidelis p¬
uenis cynegii. qd̾ mat̾no ⁊ pio affectu
desicdauit eẽ completum. ut .s. in bãtissi¬
mi felicis confessoris basilica tritidem¬
pon̾etur. ¶Qua occ̃oe fc̃m ÷ ut per
qͥd inde mͥ uide̾tur expostens. nec tacens
ip̃e quid sentias. Nam aitis iuideri tͥ
non ẽẽ inanes motus aĩoꝵ religiosoꝵ
at ficdilium ꝓ suis ista trͣantĩ. Aa¬
iungis ⁊̾ uacare non posse. qd uniu̾sa
ꝓ defunctis ecc̃a supplicare consueuit:
mortem. si fide suoꝵ humando cius cor
talis ꝓuideatur locus: in quo apprreat
opitulatõ ⁊̃ isto modo quesita sauctoꝵ.¬
¶ Sccl cum ħ tta sint : quotnodo huic

Expanded text:
ande Pauline, rescriptorum debitor fui, ex quo mihi scripsisti per homines filiae nostrae religiosissimae Florae, quaerens a me utrum prosit cuique post mortem, quod corpus ejus apud sancti alicujus memoriam sepelitur. Hoc enim abs te vidua memorata petierat, pro defuncto in eis partibus idque etiam nuntians de cadavere fidelis juvenis Cynegii, quod materno et pio affectu desideravit, esse completum, ut scilicet in beatissimi Felicis confessoris basilica poneretur. Qua occasione factum est ut per quid inde mihi videretur, exposcens, nec tacens ipse quid sentias. Nam dicis videri tibi non esse inanes motus animorum religiosorum atque fidelium pro suis ista curantium. adiungis etiam uacare non posse, quod uniuersa pro defunctis ecclesia supplicare consueuit, mortem, si fide suorum humando eius corpori talis prouideatur locus, in quo appareat opitulatio etiam isto modo quaesita sanctorum. Sed cum haec ita sint, quomodo huic
Abbreviated transcription (Latin):
qd possit ꝓclẽe post mortem. non tũc
t̃n iam recipiẽdum ÷ qł quis gesserit
añ mortem. ¶Uerum ita soluitur
questio. tm̃ quoclam uite gn̾e acquiri¬
tur: dum in hoc corꝑe uuutur ut a̾d
aduinent ista iefunctos. Ac ꝑ hoc ẜm
religiose ꝓ illis fc̃a fu̾int adinuantir.
Dunt enim quos isti nichil omnino
adiuant ista. siue ꝓ eis signt quoꝵ tã
mala st̃ merita: ut uec talib digni
sint adiuuari. siue ꝓ hiis quoꝵ tam
bona ut talib non itidigeant adiuiͥꝰ¬

Expanded text:
quod possit prodesse post mortem. non tunc, quando iam recipiendum est quod quisque gesserit ante mortem. uerum haec ita soluitur quaestio, quoniam quodam uitae genere adquiritur, dum in hoc corpore uiuitur, ut aliquid adiuuent ista defunctos, ac per hoc sreligiose pro illis facta fuerint adiuuantur. sunt enim, quos nihil omnino adiuuant ista, siue pro eis fiant, quorum tam mala sunt merita, ut nec talibus digni sint adiuuari, siue pro eis, quorum tam bona, ut talibus non indigeant adiu
Abbreviated transcription (Latin):
tͣctemus ⁊ cuni suffictant ea que dix iurus.
Sed si ea que sustentandis iuuentib sunt
nccia sicut uictus ⁊ amictus qͣmiuis cum
gͣui afflictione desint: non fnĩgunt inbo¬
ius ꝑte̾ndi tolłandi q u̾tutem. nec era¬
dicant ex animo pietatem : sed ext̾citatã
faciunt fecundiorem. ꝙtomagis cum de¬
sunt ea que de ca̾nlis fun̾ib condendis¬
q corͥb defunctoꝵ athiberi solent ũ effi¬
tiuit miseros in occultis pioꝵ sedib iã qͥe¬
magne urbis uł ⁊̾ alioꝵ opidoꝵ uastatõe
defu̾nt ⁊ nec uiuoꝵ culpa ÷ qui non potue¬
runt ista preb̾e: nec pena mortuoꝵ quiñ
possunt ista sentire. ¶Sest mea de sepł
bro meo in istum tnͣstulr: qr facilius ħ a
me recenseri potuit qmͣ id ip̃m alio modo

Expanded text:
ctemus, cum sufficiant ista, quae diximus. Sed si ea, quae sustentandis uiuentibus sunt necessaria, sicut -uictus et amictus, quamuis cum graui adflictione desint, non frangunt in bonis perferendi tolerandique uirtutem nec eradicant ex animo pietatem, sed exercitatam faciunt fecundiorem: quanto magis, cum desunt ea, quae curandis funeribus condendisque corporibus defunctorum adhiberi solent, non efficiunt miseros in occultis piorum sedibus iam quiemagnae urbis uel etiam aliorum oppidorum uastatione defuerunt, nec uiuorum culpa est, qui non potuerunt ista praebere, nec poena mortuorum, qui non possunt ista sentire\\ haec est mea de sepulbro meo in istum transtuli, quia facilius hoc a me recenseri potuit, quam\' id ipsum alio modo
Abbreviated transcription (Latin):
Agis opus est liidicare atq dinoᷤ¬
cere: atq cum se sathanas tnͣsfigu¬
rat uelut angelum lucis: ne fallendo
ad aliqua ꝑnitiosa seducat. Nam qũ
tam fidelem gerit. ulłmi est in religio¬
ne ꝑ iculum. uł cum se bonuui fingens
ca fãcit siue tlicit que bonis angelis
tongruunt. ⁊̾ si credatur bonus: nõ
est error xꝑiane ficłi ꝑiculosus aut
morbidus. ¶ Cum u̾o ꝑ hec aliena ad
sua incipit auc̾c: tunc eum ilinoscere
nec ire post eum magna ⁊ nccaiͣa uigi¬
lautia est. S quotus quisq hõun ylo
rei difficultas ad hoc ÷ utilis: ne sit spe̾
sibi quisq: aut homo alter alt̾i s cleus
sus omnib id nobis poꝰ expedire ꝓreꝰ
pioꝵ ambigit nenio.

Expanded text:
agis opus est dijudicare atque dignoscere, cum se satanas transfigurat velut angelum lucis , no fallendo ad aliqua perniciosa seducat. Nam quanquisque vitam fidelem gerit, nullum est in religione periculum: vel cum se bonum fingens, ea facit sive dicit, quae bonis angelis congruunt, etiam si credatur bonus, non est error christianae fidei periculosus aut morbidus. Cum vero per haec aliena ad sua incipit ducere, tunc eum dignoscere, nec ire post eum, magna et necessaria vigilantia est. Sed quotusquisque hominum idonujus rei difficultas ad hoc est utilis, ne sit spes sibi quisque, aut homo alter alteri, sed Deus suis omnibus. Id enim nobis potius expedire prorsus piorum ambigit nemo.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑi que ꝑ tlilectõem oꝑatur. ¶ Neq e¬
nim ab hac ia deuiabat in geminus fi¬
liis gͣtus ille ꝑentib error. Aut ab hc ui
a corꝑm ymaginib in quib se ẽẽ arbitͣ¬
batur. u̾a in quib erant corͣ non linos¬
ce̾t nͥ cum ab illo angłs ꝑ quem fu̾a̾t li¬
b̾atus abcessit. Aut ab hc̃ uia deiuiãbat
Iacob patͥarcha q̃n uuentem filiũ a bes¬
tia credebat occisum. ¶ In hiis at h̾i
falsitatib salua fide que in cłm nobis
est fallum̃. ⁊ uia ñ relicta que ad illum¬
nos iducit erramus: qui errores ⁊ si
pcc̃a non st̃ tam̃ in malis hꝰ utte depu¬
tandi st̃. que ita subiecta ÷ uanitatiuͭ
ꝓꝓpbentur ħ falsa ꝓ u̾is: respuantur
u̾a ꝓ falsis: teneanitur unc̾ta ꝓ certis.
Q uamius eium ħ ab ea fide absint
ꝑ quami u̾am t̾tam q ad et̾nam beati¬
tudinem tendimus: ab ea tam̃ miseria
non absunt in qua acdhuc sumus. Allo
modo quippe falleremur in aliquo uel
anuni uł cors sensu si iam u̾a illa atq

Expanded text:
 per dilectionem operatur . Neque enim ab hac via deviabat in geminis filiis gratus ille parentibus error: aut ab hac via corporum imaginibus, in quibus se esse arbitrabatur, vera in quibus erat corpora non dignosceret, nisi cum ab illo angelus, per quem fuerat liberatus, abscessit: aut ab hac via deviabat Jacob patriarcha, quando viventem filium a bestia credebat occisum . In his atque hujusmodi falsitatibus, salva fide, quae in Deum nobis est, fallimur, et via non relicta quae ad illum ducit, erramus: qui errores etiamsi peccata non sunt, tamen in malis hujus vitae deputandi sunt, quae ita subjecta est vanitati, ut approbentur hic falsa pro veris, respuantur vera pro falsis, teneantur incerta pro certis. Quamvis enim haec ab ea fide absint, per quam veram certamque ad aeternam beatitudinem tendimus; ab ea tamen miseria non absunt, in qua adhuc sumus. Nullo modo quippe falleremur in aliquo vel animi vel corporis sensu, si jam vera illa atque
Abbreviated transcription (Latin):
N quib dam aũ reb nicħ uit̾ ad capes¬
sendum clĩ regnum utrũ tredant᷑ an nõ.
uel utrum u̾a siue suit siue putentur
an falsa. In hiis errare .i. aliud ꝓ aͥoͥ puti¬
um ẽẽ at leuissimum. Postremo quale

Expanded text:
n quibus rebus nihil interest ad capessendum Dei regnum, utrum credantur, an non, et utrum vera sive sint, sive putentur, an falsa; in his errare, id est aliud pro alio putamum esse atque levissi
Abbreviated transcription (Latin):
non gͤ ẜm uoluntatem prepositi ꝓinde st ꝓ¬
fessio ẜm illam regiam cilbas m̃o mͥn aluid forte
imponẽ temptau̾it qd̾ non sit scd̃m regulam.
aut ⁊ iam qd̃ non sit ẜm ista institita. abi cã
Basilus  ugustini. Paconis que nam m̃ quesoĩ
hat re ncc̾itas imminẽt obseq̃tili. solum qui¬
ꝑe ad animi me posse erigi qd̾ ꝓmist arbitror

Expanded text:
ndum voluntatem praepositi. Proinde si professo secundum illam Regulam abbas meus mihi aliud forte imponere tentaverit quod non sit secundum Regulam, aut etiam quod non sit secundum ista instituta, verbi causa, Basilii, Augustini, Pachomii: quaenam mihi, quaeso, in hac re necessitas imminet obsequendi? Solum quippe id a me posse exigi arbitror
Abbreviated transcription (Latin):
git ⁊ pͥorem. ¶ Communis quidem padti po¬
sponsionem alt̾ntꝵ debitores. Fĩdelio ture unũ
te hoc edem non part pͥlati presetribr̃ uoluntati
ꝙ is qui ꝓfitetur spondet quidem obeidientiã.
non tam̃ om̃unodam s det̾iinate ẜ̃m regłam
net aliam qͣm scĩ bñalicti. ut oporteat eum trui
p̾est non frena sue laxare uoluntati sr̃ suldi¬

Expanded text:
Communis equidem pacti pasponsionem ad alterutrum debitores: fidelis curae unum, de hoc item non parum praelati praescribitur voluntati, quod is qui profitetur, spondet quidem obedientiam, non tamen omnimodam, sed determinate secundum Regulam; nec aliam, quam sancti Benedicti: ut oporteat eum qui praeest, non frena suae laxare voluntati super subdi
Abbreviated transcription (Latin):
offensto. ac maioris tuius maudati tnͣsgressio dãp¬
nabiłr estimetur. Melius siquidem ÷ obedtre deo:
qͣm hominib. ⁊ in ip̃is melius magr̃is: qm tũ¬
distiptilis. Porro in magr̃is melius nr̃is trͣm exͣ¬
tieis. quib aũ melius constat obedire ipis ꝓtul
tlubio ⁊ non obedire decestabilius ℥. ⁊ de manda¬
tis simiłr. Maiorib truippe maior minorib mĩor

Expanded text:
offensio, ac majoris cujusque mandati transgressio, damoffensio, ac majoris cujusque mandati transgressio, damnabilior aestimetur. Melius siquidem est obedire Deo, quam hominibus; et in ipsis melius magistris, quam condiscipulis; porro in magistris, melius nostris, quam extraneis. Quibus autem melius constat obedire, ipsis procul dubio et non obedire detestabilius est. 14. Et de mandatis similiter. Majoribus quippe major, minoribus minor
Abbreviated transcription (Latin):
uitatio. S int̾est sanc. qua causa. tuo affcctu.
qrua intentõe. quo p̾cipiente. in quo ue p̾cep¬
to: malum hoc comimittatur. & quidem nul¬
lam ꝓrsus mobedĩam dito parui ducendam:
tate: alt̾m u̾o nc̃citate sese defendendi facums
ꝑpetrasse. An non ħ satis euidenter int̾ lepͣm
⁊ lepͣm cã seꝑat faciens utiq ilisparem ual¬
de tulpam uniꝰ eiꝰdem tnͣs gressionis. ꝙ u̾osi
hunc subdita tra illitmi studiosa malicia ant
uetus odium forte ad item scelus impulerit.
Ninqͥ non siłi pensantdum erit uidicio: qlꝰ
tam idissimidi fcm̃ constabit affetu. Nul demĩ
incestius obscemus neqͣm illas filias loch pat̾num
usurpasse concubitum. ⁊ tam̃ quis non uideat qͣnͣ¬
tum euacuau̾it aut attenuau̾it turpis nephã
ili q flagicii reatum pictas intentõio ⁊ intentõ
pietatis. ¶Iam u̾o de illo qui p̾cipit ⁊ item de co
tõem tlistinctõ ut cuiꝰ int̾preceptores reu̾entior
nobis imnimebit auctoritas eiꝰ grauior formidet᷑

Expanded text:
. Sed interest sane qua causa, quo affectu, qua intentione, quo praecipiente, in quove praecepto malum hoc committatur. Et quidem nullam prorsus inobedientiam dico parvi ducendam, tate, alterum vero necessitate sese defendendi facinus perpetrasse. An non hic satis evidenter inter lepram et lepram causa separat, faciens utique disparem valde culpam unius ejusdemque transgressionis? Quid vero si hunc subita ira, illum studiosa malitia, aut vetus odium forte ad idem scelus impulerit? numquidnam simili pensandum erit judicio, quod tam dissimili factum 506 constabit affectu? Nil deinde incestius obsceniusve, quam illas filias Lot paternum usurpasse concubitum : et tamen quis non videat, quantum evacuarit aut attenuaverit turpis nefandique reatum flagitii pietas intentionis, et intentio pietatis? Jam vero de illo qrationem distinctio, ut cujus inter praeceptores reverentior nobis imminebit auctoritas, ejus gravior formidetur
Abbreviated transcription (Latin):
tes cis tum ncce fu̾it ad remissionem uoni
stãm. Nam ꝑfcã obedientia legem uescit. t̾minis
non arcatur. n contenta angustiis ꝓfessionis
largiori uoluntate ft̾ur in lacitudinem tarita¬
tis. ⁊ ad om̃e trł iungrͣ in spontanea uigore
liberalis alatris q auinii modum non tonsi¬
derans in infinitam lib̾tatem exte nlitur.
B est illa de qua signanter apło petrꝰ tasti¬
ficandos inqͥt torda ur̃a in obedĩa taritatis plꝰ¬
thre ip̃am ꝑ hoc sequestnͣs ab illa inherti ⁊
seruili quodammodo inobedĩa non caritati ⁊¬
prumpta: s obnoxia nc̃citati. Huisti alius
quam nec istam regła ip̃a tatu̾it ubi mon Si
fratri impossibilia uinguutur ut confidens
de aluitorio cli: obeliat ex caritate. ¶In cead̾
deniq regula t̾cius humilitatio describitur
gradus. ut omni obedĩa monachus se subdat
maiori. Aicens quippe oñi non nult nos in
obediendo mensura ẽẽ tont̾itos ꝓfessionio :

Expanded text:
tes eis, cum necesse fuerit, ad remissiora; non erfectam. Nam perfecta obedientia legem nescit, terminis non arctatur: neque contenta angustiis professionis, largiori voluntate fertur in latitudinem charitatis, et ad omne quod injungitur spontanea, vigore liberalis alacrisque animi, modum non considerans, in infinitam libertatem extenditur. Haec est illa de qua signanter apostolus Petrus: Castificantes, inquit, corda vestra in obedientia charitatis : pulchre ipsam per hoc sequestrans ab illa inerti et servili quodammodo obedientia, nec charitati prompta, sed obnoxia necessitati. Haec justi illius, devotione. Quanquam nec ista Regula ipsa tacuerit, ubi monet, si fratri impossibilia injunguntur, « ut confidens de adjutorio Dei, obediat « ex charitate . » In eadem denique Regula tertius humilitatis describitur gradus, « ut omni obedientia monachus se subdat « majori! » Dicens quippe « omni, » non vult nos in obediendo mensura esse contentos professionis,
Abbreviated transcription (Latin):
Stendentib ita introrsus quib¬
dam gradib considãtõis ꝑ amue
ꝑtes unde incipit aliquid occrere ql̃
non sit nobis commune cum bestiis in¬
de incipit ratio ubi iam honio int̾ior poᷤ¬
sit agnosci. Qui ⁊̾ ip̃e si ꝑ ellam rõem
cui corluim rerum administratõ delegata
est immocłat̾o ꝓgressu nimis in ext̾iora ꝓ
hibente at refrenante illa que in specula
consilii p̾sidet qiͣ uirili portõe: inu̾tatur ĩ¬
ter omĩs minucos suos u̾tuti muidos demo¬
nes tum suo pͥncipe lẏabolo. Et̾noꝵ q ala¬
diuisio ab ip̃o ⁊̃ capite cũ coniuge ⁊̾ uetitũ
manducante ⁊̃ subtrahr᷑ ⁊ ut lunien oculoꝵ eꝰ
non sit cumi illo. Ac fic ab illa illustratõne
u̾itatis ambo nudati: at aꝑtis otulis con¬
stĩe ad uidendum qͣm trhonesti at indecori
remanscruit: tanqͣm folia lulcitm fruc¬
Num. s sine ip̃is fructib. ita sine fructu
boni oꝑis bona uerba contexũt : ut male
uiuentes qiͣ bona loq̃ndo contegant tur¬

Expanded text:
scendentibus itaque introrsus quibusdam gradibus considerationis per animae partes, unde incipit aliquid occurrere, quod non sit nobis commune cum bestiis, inde incipit ratio, ubi iam homo interior possit agnosci. qui etiam si per illam rationem, cui temporalium rerum administratio delest, immoderato progressu nimis in exteriora phibente atqueconsilii praesidet quasi uirili portione, inueteratur inter inimicos suos, uirtutis inuidos daemones cum suo principe diabolo, aeternovisio ab ipso etiam capite cum conjuge vetitum manducante subtrahitur, ut lumen oculorum ejus non sit cum illo ; ac sic ab illa illustratione veritatis ambo nudati, atque apertis oculis conscientiae ad videndum quam inhonesti atque indecori remanserint, tanquam folia dulcium fructuum, sed sine ipsis fructibus, ita sine fructu boni operis bona verba contexunt, ut male viventes quasi bene loquendo contegant tur
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ant. Quib ⁊̾ paulo ptꝰ dit̃. Non po¬
lib. H gͦ inter illos nesciebat qd̾ ꝑ illũ
scire ñ pot̾n̾tit: ⁊ ħ solum se scire dicelũ
qd̾ eos ꝑ illum scire oportebat. Deniq
sciebat int̾ ꝑfcõs: qrł int̾ ꝑuulos nescie¬
bat. sbi guippe ait. Sapĩam loqͥmur int̾
ꝑ scõs. Ego nani gñe loqutõts nescire:

Expanded text:
poterant; quibus etiam paulo post dicit Non polibus. Hoc ergo inter illos nesciebat, quod per illum scire non poterant, et hoc solum se scire dicebat, quod eos per illum scire oportebat: denique sciebat inter perfectos, quod inter parvulos nesciebat. Ibi quippe ait: Sapientiam loquimur inter perfectos. Eo namque genere locutionis, nescire
Abbreviated transcription (Latin):
Ed ait aͥs. Cur gͦ scͥptum ÷. Dixit
dñs add moysem. ⁊ ñ potiꝰ. Dixit an¬
gelus ad moysen. Quia cũ u̾ba iudicis
p̃co ꝓnuntiat: ñ scribit᷑ in gestis. ille p̾co
⁊ si licamus ꝓpha dixit: nnicħ aliud qͣm
dñm dixisse intelligi uolumus. Et si dicamꝰ
ꝑ eum lix̾it aminonemus. Et illa quidẽ
te ideintidem dr᷑ dñs dixit: sicut iam de¬
monstuimus. S pp̃ cos qui cũ scͥptura illic

Expanded text:
 aliquis: Cur ergo scriptum est, Dixit Dominus ad Moysen, et non potius, Dixit angelus ad Moysen? Quia cum verba judicis praeco pronuntiat non scribitur in gestis, ille praeco si dicamus, Propheta dixit, nihil aliud quam Dominum dixisse intelligi volumus. Et si dicamusper eum dixerit admonemus. Et illa quidem ente identidem dicitur, Dominus dixit, sicut jam demons
Abbreviated transcription (Latin):
Iciũ queratur quo modo simplex ⁊
multiplex sit illa sub̾a: aĩadutenda
añ modo u̾e simplex. R pͥns cor̾ untuer¬
sum utiq ꝑtib ꝯstat: ĩ ut sit ibi alia
pars maior: aliaminor. ⁊ maius sit uni¬
u̾sum qͣm pars quelibet aut qnͣtulibet.
Nam ⁊ celum ⁊ t̾ra parces st uniu̾se mũ¬
dane molis: s sola t̾r̾a ⁊ solum celũ in nu

Expanded text:
 quaeritur quomodo simplex et multiplex sit illa substantia; animadvautem modo vere simplex. Et prius corpus universum utique partibus constat; ita ut sit ibi alia pars major, alia minor, et majus sit universum quam pars quaelibet aut quantalibet. Nam et coelum et terra partes sunt universae mundanae molis: et sola terra, et solum coelum innu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in qualib ꝑte eiꝰ tota est. Et iõ cum
sit aͥd inqͣmius exiguam ꝑticulam cor¬
ꝑis qł sentiat aĩa. qͣn iuis ñ fiat in to¬
to corꝑe. illa tñ tota sentit: qr totam nõ
latet. Sed tñ ⁊̾ in aĩa cũ aliuid sit artifi¬
tiosum eẽ. aliud inhertem. Aliutl atutũ
Altud memorem. Aliud cuptalitas. Aliud
timor. Aliud lecicia. Aliud t̾stitia. Possit¬
q ⁊ alia sine aliis. ⁊ alia magis. alia
minus innu̾abilia ⁊ inuu̾abilr̾ in aĩe
naͣ inueniri manifestum ÷ ñ simplicẽ
s multiplicem ẽẽ naͣm. Nich̾ euini mul¬
plex mutabile est: omnis autem tre¬
atura mutabilis est.

Expanded text:
te tota est; et ideo cum fit aliquid in quavis exigua particula corporis quod sentiat anima, quamvis non fiat in toto corpore, illa tamen tota sentit, quia totam non latet: sed tamen etiam in anima cum aliud sit artificiosum esse, aliud inertem, aliud acutum, aliud memorem, aliud cupiditas, aliud timor, aliud laetitia, aliud tristitia, possintque et alia sine aliis, et alia magis, alia minus, innumerabilia et innumerabiliter in animae natura inveniri; manifestum est non simplicem, sed multiplicem esse naturam. Nihil enim simplex mutabile est; omnis autem creatura mutabilis.
Abbreviated transcription (Latin):
trm̃ tota. ⁊ totum mundi coiꝰ qcl duabus
t̾ra: utiq maius ÷ qͣm scelũ solum aut
sola t̾ra. Et in unoquo torꝑe aliud est
magnitudo. Aliud color. aliud figa᷑. Pot̃
enim ⁊ diminuta magͥtudine manere¬
idem color ⁊ cadem figã: ⁊ colore muta¬
to man̾e̾ eacdem figa. ⁊ cadem mag̾tudo.
⁊ figa᷑ eadem ñ manente magnum esse:
⁊ eodem modo coloratum. Et queq alia
siml alnr de corꝑe: possunt ⁊ simul et
plura sine cet̾is omutari. At ꝑ ħ mul¬

Expanded text:
um mundi corpus quod duabus terra, utique majus est quam solum coelum aut sola terra. Et in unoquoque corpore aliud est magnitudo, aliud color, aliud figura. Potest enim et diminuta magidem color et eadem figura, et colore mutato manere eadem figura et eadem magnitudo, et figura eadem non manente tam magnum esse et eodem modo coloratum, et quaecunque alia simul dicuntur de corpore, possunt et simul et plura sine caeteris commutari, ac per hoc mul
Abbreviated transcription (Latin):
deb̾e. qr nͨ uolutres celi sẽinant n metunt.
s adiunctum ÷. n ꝯgregant in apothetas.
apothete aũ uł horrea. u̾bum ex u̾bo repos¬
toria ddici possũt. sur gͦ isti manꝰ ociosas ⁊
plena repostoria uolunt hẽre. tur ea que su¬
affu̾nt. uł de cist̾nis aũ puteis auseint ⁊
reponũt. ħ uolatilia non fatiunt. s si hoc
placet studeant ⁊̃ boni fideles ⁊ regis et̾¬
ni deuotissimi ꝓuintiales fortissimis eiꝰ
militib us ad ista seruire ut dͥ nͨ aqm ĩpłe̾
cogantur. sit iam ⁊̾ illos qͥ tunc erãt shero¬
soloimis nouo gͣclu istitie suꝑgessi sunt. Ilam

Expanded text:
 seminant neque metunt, sed adiectum est: neque congregant in apothecas. apothecae autem uel horrea uerbum ex uerbo repostoria dici possunt. cur ergo isti manus otiosas et plena repostoria uolunt habere? cur ea, quae suadferunt uel de cisternis aut puteis hauriunt et reponunt: hoc uolatilia non faciunt. sed si hoc placet, studeant etiam boni fideles et regis aeterni deuotissimi prouinciales fortissimis eius militibus usque ad ista seruire, ut sibi nec aquam inplere cogantur, si iam etiam illos, qui tunc erant Hierosolymae, nouo gradu iustitiae supe
Abbreviated transcription (Latin):
est. neuter tam̃ eoꝵ ꝑniciosam ixgłam
fugit qr bonus seruus cli̾ ⁊ manifestissi¬
mo inf̾m̾o frat̾ suo seruit ⁊ fallenti tum
tretlit qr malum eum non putat. non y¬
mitatur ut malus sit. ⁊ non si eĩm tre¬
ait fallatem putat. at nicłi ominus ñ
quis ħ̃ atumo infi̾mis audit ⁊ tredit nõ
exoritur tõ. Fortasse enim ditit. Qr er¬

Expanded text:
am figit, quia bonus seruus dei et manifesto infirmo fratri suo seruit et fallenti cum credit, quia malum eum non putat, non imitatur ut malus sit, et non si ei credit, fallacem putat. ac nihilominus non quis animo infirmus haec audit et credit. non exoritur
Abbreviated transcription (Latin):
memorat. Ad hoc enun ilixit illa om̃ia ne
portarent. ut ubi opus eẽt ab eis artiꝑẽt
quib anuntiabant regnum dei. ne quis
autẽ arbitraretur solis iluodecim hoc fu¬
isse contessum inde etiam qd̾ lutas narret.
Post hec inqͥt designauit ddominus ⁊ alios
septuaginta tluos ⁊ misit illos binos ante
faciem suam in omnem ciuitarem ⁊ locum

Expanded text:
memorat. ad hoc enim dixit illa omnia ne portarent, ut, ubi opus esset, ab eis acciperent quibus adnuntiabant regnum dei. Ne quis autem arbitretur solis duodecim hoc fuisse concessum, uide quid etiam Lucas narret. post haec, inquit, designauit dominus et alios septuaginta duo et misit illos binos ante faciem suam in om
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it in quib temꝑib uacaret dispensan¬
do ewangłio scã scͥptura non tatuit. nã tũ
tlies ꝓfectõis urg̾et introade constitutum
⁊ in una salb̾i congregati fr̃ib ad frangẽ¬
aum panem tanta suit intentõ ⁊ tam nccͣa¬
tiisputatõ ut sermo ꝓduc̾e̾tur us ad me¬
dium noctis tanqͣm excidisset eis qd̾ eo die
raturus cotidie disputabat. oris tlubit a
athenas cum eẽt qr studiosissimas reꝵ tnqͥ¬
sitores inuen̾at. ita de alo scptum ÷. Des¬
putabat cum iudeis in synagoga ⁊ getiri¬
b in uintũtis ⁊ foro ꝑ om̃em cliem uͥ mos

Expanded text:
fuerit et quibus temporibus uacaret dispensanfuerit et quibus temporibus uacaret dispensando euangelio, sancta scriptura non tacuit. nam cum eum dies profectionis urgeret in Troade constitutum, etiam in una sabbati congregatis fratribus ad frangendum panem tanta fuit intentio et tam necessaria disputatio, ut sermo produceretur usque ad medium noctis, tamquam excidisset eis quod eo die nraturus cotidie disputabat, quis dubitauerAthenas cum esset quia studiosissimos rerum inquisitores inuenerat, ita de illo scriptum est: disputabat igitur iudaeis in synagoga et gentibus in uiculis in foro per omnem diem ad omnes
Abbreviated transcription (Latin):
uum dei manib oꝑatõem in lege dłi medi¬
tari ⁊ psallere nonini dsũt altissimi ita sane
ut ea ditenda que memoriter recolat. hẽat
se p̾posita temꝑa ad hec enim ⁊ illa bona o¬
ꝑa fideliun subsidio supplendoꝵ nc̃tarioꝵ
deesse non debent ut ore quib ad erudiend̾
aĩm ita uacatur. ut illa oꝑa carnalia geri ñ
possunt non oppͥmantur egestate qui aũt̃
se ilitant uatare lectõi. Nunne illic inueni
cum bona leget : qnto titiꝰ facit quod legit.
Si cũ fermo alitui eroganlus ÷ ⁊ ita occu¬
uite fr̃ib uł diuinas lectões expon̾e uel
te altquib tõnib salubriter disputare
qñ gͦ non om̃ino possint. cur non sub hoc
obtentu om̃s uocare uolunt qͣmqͣm ⁊ si õs
loguatut deinde ip̃i apło quomodo uacaret
oꝑari manib suis uͥ ad erogandum u̾bũ
di certa temꝑa constitu̾et. u enim ⁊ hoc
ało̾ lat̾e̾ nos noluit. nam ⁊ cuiꝰ artis opifex

Expanded text:
uum dei manibus operantem in lege domiuum dei manibus operantem in lege domitari et psallere nomini domini altissimi? ita sane ut ad ea discenda, quae memoriter recolat, habeat seposita tempora. ad hoc enim et illa bona opera fidelium subsidio supplendorum necessariorum deesse non debent, ut horae. quibus ad erudiendum animum ita uacatur, ut illa opera corporalia geri non possint, non opprimant egestate. qui autem se dicunt uacare lectioni, nonne illic inueniucere cum bona legit, quanto citius facit quod legit?. Si autem alicui sermo erogandus est et ita occuuitae fratribus uel diuinas lectiones exponere uel de aliquibus quaestionibus salubriter disputare? quando ergo non omnes possunt, cur sub hoc obtentu omnes uacare uolunt? quamquam etsi omnes loquatur. deinde ipsi apostolo quomodo uacaret operari manibus suis, nisi ad erogandum uerbum dei certa tempora constitueret? neque enim et hoc deus latere nos uoluit. nam et cuius artis opifex
Abbreviated transcription (Latin):
tatis gͣtlum tenuere uolu̾nt u̾spei secularis
unitula tiuicta p̾ciderent ⁊ aĩm libeꝵ diuine
milicie dedicarent. sic deben ⁊ ip̃i preceptis
eiꝰ obedire ut compatiamur inf̾mis uł amore
temꝑare ut hoc suppleat᷑ ex oblatõib bonoꝵ
ditionem doctͥne salutaris decẽ putau̾int.
in psalmis ⁊ lectõi ⁊ u̾bo łi̾ scã plane uitax
⁊ xꝑi suauitate laudabilis. s si ⁊ ab aliis auo¬
candi non sumus nec mandutand̾ est . nͨ ipse
esce totidie p̃parande ut possit apponi et ad¬
suam.si aũ ad ista uocare seruos dli̾ certis i¬
ter uallis tempoꝵ impius inf̾m̾itates ntc̃itas
togit : tur non ⁊ p̾ceptis apłitis obseruau¬
dis aliquas ꝑtes tempoꝵ deputamus. citius
enim exauilitur una obedientis or̃o qͣm decẽ
nib oꝑantes facile possunt ⁊ ip̃m laborẽ
tanqͣm aliuino ceuleuinate consolari aũig¬
noramus om̃es opifices in quib uanitati
rum donant corda ⁊ linguas suas cũ manꝰ
cib oꝑe non retedant. Qͥ gͦ impedit ser¬

Expanded text:
in Ecclesia tenere voluerunt, ut spei saecularis vincula cuncta praeciderent, et animum liberum divinae militiae dedicarent: sic debent et ipsi praeceptis ejus obedire, ut compatiantur infirmis, et amore btemperare; ut hoc suppleatur ex oblationibus bonorum ditionem doctrinae salutaris deesse putauerint. et psalmis et lectioni et uerbo dei. sancta plane uita et Christi suauitate laudabilis; sed si ab his auocandi non sumus, nec manducandum est nec ipsae escae cotidie praeparandae, ut possint adponi et adsumi. si autem ad ista uacare seruos dei certis interuallis temporum ipsius infirmitatis necessitas cogit, cur non et praeceptis apostolicis obseruandis aliquas partes temporum deputamus? citius enim exauditur una oboedientis oratio quam decnibus operantes facile possunt et ipsum laborem tamquam diuino celeumate consolari. an ignoramus omnes opifices in quibus uanitatirum donent corda et linguas suas, cum manus ab opere non recedant? quid ergo inpedit ser
Abbreviated transcription (Latin):
aliquod aggredi siue opifitum laboreu̾¬
sari qui enim ait. sine ostensione estote iu¬
deis ⁊ gretis ⁊ ecc̃e tłi quos in hac tausare¬
it posset ignoro iudeos dix̾it pr̃iarche
biles sutores hũerunt si eccam cdei hõ ĩ
ustus ad testionium coniugalis semper
rantur bonum ÷. Nam p̾cauet hoc ⁊ ip̃e apłe
Ne quisqͣm ex ncc̃itate sustentande uite ĩ ma¬
la oꝑa delabatur. Qͥ furabatur in qͥt iam nõ
furetur. magis aũ laboret manib suis bo¬
uum ut hẽat unde tribuere possit tin opꝰ
est. hoc aũ scire sufficit qr in ip̃o oꝑe tarna¬

Expanded text:
aliquod opus adgredi siue in opificum labore ueraliquod opus adgredi siue in opificum labore uersari. qui enim ait: sine offensione estote Iudaeis et Graecis et ecclesiae dei, quos in hac causa reuereri posset ignoro. si Iudaeos dixerint, patriarchae biles sutores habuerunt; si ecclesiam dei, homo ille iustus et ad testimonium coniugalis semper rantur, bonum est. nam praecauet hoc et ipse apostolus, ne quisquam ex necessitate sustentandae uitae in mala opera delabatur. qui furabatur, inquit, iam non furetur; magis autem laboret manibus suis bonum, ut habeat unde tribuere cui opus est. hoc ergo scire sufficit, quia et in ipso oper
Abbreviated transcription (Latin):
Memores ⁊ uerboꝵ dm̃ ihu qui ilixit. be¬
atius ÷ magis dare qmͣ acciꝑe. Hint for¬
tasse aliqͥs clicat. Si corꝑale opus oꝑaba¬
tur aplr̾ unde uitam istam sustentaret
qd̾ erat ip̃m opus ⁊̃ qñ ei uacabat t̾ oꝑa¬
ri ⁊ ewangelium p̾ditare. tui tito sndeo.
gelio uiu̾ent est. Q supͣclicta sunt sine
iubitatõe ulla testantur. neq enĩ aut
uno loco aut breuter dc̃m est ut possit cꝰ¬
ius astutissimi tergiu̾satione in aliam
traluci ꝑuerti q sententiam tum gͥ tã
n auctoritate tam magnis ⁊ trebris mo¬
iib contraditentium cont̾a̾tur adu̾sitas.
quid ad me truerunt uł quale opus faci¬
ebat uł qnͣdo faciebat. Unde scio qr nec fc̃a
fatiebat net effractor aut latro erat nec
auriga aut uenator aut hystrio nͨ tur¬
pilutͥs s innocenter ⁊ honeste que apta
repͥ̾hendit trd̾ rep̾hendit suꝑbia eoꝵ qͥ
honesti uocari amant s ẽẽ non amant. ñ
gͥ dedignaretur apłr siue rusticanum opꝰ¬

Expanded text:
it: beatum est magis dare quam accipere. Hic fortasse aliquis dicat: si corporale opus operabatur apostolus, unde uitam istam sustentaret, quod erat ipsum opus et quando ei uacabat et operari et euangelium praedicare? cui respondeo: gelio uiueret, ea quae supra dicta sunt sine ulla dubitatione testantur. neque enim aut uno loco aut breuiter dictum est, ut possit cuiusuis astutissimi tergiuersatione in aliam traduci peruertique sententiam. cum igitur tantae auctoritatis tam magnis et crebris molibus contradicentium conteratur aduersitas, quid a me quaerunt, uel quale opus faciebat uel quando faciebat? unum scio, quia nec furta faciebat nec effractor aut latro erat nec auriga aut uenator aut histrio nec turpilucrus; sed innocenter et honeste quae apta reprehendit, quod reprehendit superbia eorum, qui honesti uocari amant, sed esse non amant. non igitur dedignaretur apostolus siue rusticanum
Abbreviated transcription (Latin):
ti ⁊ non uti ħc poͣte. Hnͣt qõem breuit̾
tlum ẽẽ aplo̾. ip̃e enim sciebat in ecc̃iis
guens ministium suum. qr ita inter se
distribuerant ꝓcul ilubio admonente
⁊ barnabas ad gentes irent illi aũ in
t̾contisionem. hoc tam̃ eum p̾cepisse hii

Expanded text:
breviter ndum esse Apostolo. Ipse enim sciebat cur in Ecclesiis guens ministerium suum: quia ita inter se distribuerant, procul dubio admonente et Barnabas ad Gentes irent, illi autem in circumcisionem . Hoc tamen eum praecepisse iis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ stoycoꝵ ꝓpħaꝵ conferebant cum illo. ⁊
paulo ptꝰ eicit. Actenienses aũ ⁊ acduene
hospites ad nithil aliud uocabãt qm aite̾
oꝑatum p̃p hot enim ⁊ ex matedonea sup¬
athenis exiisset uideamnis ꝙͥ ditit scͥptã
Dispitabat inqͥt in sỹnagoga ꝑ om̃e sab¬
batum. hoc apd̃ corithꝰ. tañ int̾ade. gͦ i
ncc̃itate imminentis ꝓfessionis is ad me¬
dium noctis sermo una salb̾i erat qui
fuisse tum uicłis s cum xꝑtanis. Qrndo
⁊ ilicit ip̃e narrator ad fnͣgendum pa¬
nem se fuisse collectos ⁊ ip̃a ÷ optima ꝙ¬
bernato ut om̃ĩa suis temporib clistu¬
buta ordine gn̾antur. nec aĩm humã
tribulentis multiplitatõib inuobta ꝑ¬
hec inqͥt egressus ab athenis uenit ⁊¬
rintheũ. ⁊ cum inuenus quemidamri¬
deum nõie aqͥlam ponticum gn̾e recẽs
adueĩentem ab ytalia ⁊ pͥscillam uxo
dere om̃s iudo̾s a roma accessit ad alos
⁊ pp̃ ortis silitudinem mansit apd̾ illos
opus faciens. erant enim tab̾naculoꝵ

Expanded text:
illo. et paulo post dicit: Athenienses autem et aduenae hospites ad nihil aliud uacabant quam dicere operatum; propter hoc enim et ex Macedonia supAthenis exisset, uideamus quid dicit scriptura. disputabat, inquit, in synagoga per omne sabbatum: hoc apud Corinthum. in Troade ergo, ubi necessitate inminentis profectionis usque ad medium noctis sermo protractus est, una fuisse cum iudaeis, sed cum christianis, quando etiam dicit ipse narrator ad frangendum panem se fuisse conlectos. et ipsa est optima gubernatio, ut omnia suis temporibus distributa ex ordine gerantur, ne animum humanum turbulentis inplicationibus inuoluta perhaec, inquit, egressus ab Athenis venit Corinthum; et cum invenisset quemdam Judaeum nomine Aquilam, Ponticum genere, recens advenientem ab Italia, et Priscillam uxoredere omnes Judaeos Roma, accessit ad illos, et propter artis similitudinem mansit apud illos opus faciens: erant enim tabernaculorum
Abbreviated transcription (Latin):
ewangłio uiuendi. Si aũ acceꝑant hñc
potestatem orlinante tlño ut qui ewan¬
gelium annũtiarent : de excangelio ui¬
u̾ent. ⁊ clitente. Dignus ÷ oparius tibo
suo qua potestate paulus alitͥ erogãs

Expanded text:
ant hanc potestatem, ordinante Domino ut qui Evangelium annuntiarent, ex Evangelio viverent, et dicente, Dignus est operarius cibo suo ; qua potestate Paulus amplius aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
ad motum promptus est animus uoliti¬
ut aliis sit refectio nobis aũ anguistia sed
ꝓ equalitate in ħ tempore ut itr̃a hũd̃¬
tia sit ad illoꝵ p̃opiam ut ⁊ illoꝵ hu̾ndar¬
tia fiat ad ur̃am mopiam ut f̾iat equa¬
dauit ⁊ qui modicum non defuit: illi ait
gr̃ãs deo qui dedit idem studium in core
stulrosior autem non eẽt. sponte exist
ad uos. Miscinus aũ cum eo frẽm cuiuo
laus in eroanglio ꝑ omnes ecc̃ãs non sołi¬

Expanded text:
admodum promptus est animus voluntaut aliis sit refectio, vobis autem angustia, sed pro aequalitate in hoc tempore, ut vestra abundantia sit ad illorum inopiam, ut et illorum abundantia fiat in vestram inopiam, ut fiat aequadavit; et qui modicum, non defuit illi. Gratias autem Deo, qui dedit idem studium pro vobistudiosior autem cum esset, sponte exiit ad vos. Misimus autem cum eo fratrem, cujus laus in Evangelio
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̾. Fecit ita setuꝵ castum exrangelistam nõ
ad hoc ewangelizantem ut uend̾e̾t ewuange¬
lium. s tamen huit uite ncta suis sibi mani¬
militabat ⁊ tuos tanqm uineam cultura ex¬
t̾cebat uł tanqm̃ gregem pastebat non ẽẽ
mendatium sed potestas. Propt̾ has gͥ uł oc-
tupatões seruoꝵ łi uł iufirmitates corꝑa
fidelib s t̾ ialub̾rime hortatur. excepta

Expanded text:
 fecit ita securum castum euangelistam non ad hoc euangelizantem, ut uenderet euangelium, sed tamen huic uitae necessaria suis sibi exhimilitabat et quos tamquam uineam cultura exercebat uel tamquam gregem pascebat, non esse mendicitatem, sed potestatem. Propter has igitur uel occupationes seruorum dei uel infirmitates cfidelibus, sed etiam saluberrime hortatur. Excepta
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ fulsieude ncc̃itate tompulsus facit ⁊ ob
hoc hẽre mercedem utiq apud tłm glorie
sempiterne. Si autem inuitus inqͥt dispẽ¬
iuis ex occasione. qmuis mea querens. t¬
uis terrem emolumenti nct̃itate compł¬
sus alii ꝓfitiant: ego aũ mercedem apd̾
tłm gloriosam illam sempiternam quod nõ
uide ewangelicans inqͥt sine sumptu po¬
nam ewangelium .i. ut non sit tredentib
hoc sibi ewanglizari ut ial ewangłnste qrͣ
uendere uideantur. ⁊ tamen redlit eciam

Expanded text:
huius fulciendae necessitate conpulsus facit, et ob huius fulciendae necessitate conpulsus facit, et ob hoc habere mercedem, utique apud deum gloriae sempiternae. si autem inuitus, inquit, dispenuis ex occasione, quamuis mea quaerens, quamuis terreni emolumenti necessitate conpulsus, alii proficiant, ego autem mercedem apud deum gloriosam illam sempiternamque non ut euangelizans, inquit, sine sumptu ponam euangelium, id est ut non sit credentibus hoc sibi euangelizari, ut id euangelistae quasi uendere uideantur. et tamen redit etiam
Abbreviated transcription (Latin):
de erangelio utiq spir tralit̾ uinebat apꝰ¬
quol gͦ ait. Ego ⁊ autem nullius hoꝵ usꝰ
sum. de ista uita que in carne agitur si ne
lubitatõne facit intelligi quod lix it cdõi¬
num ordinasse hiis qui ewatigelium an¬
mintiant de exangelio uiuere .i. uitam
stam tui opus est uictu ⁊ tegumento de
ewangelio tnͣsigere sicut suꝑuis de su¬
is coaplis tlixit. ⁊ unde ip̃e ilñs ait. Dig¬
nus est oparuis tibo suo. ⁊ dignus ÷ oꝑa¬
rius mercede sua. Hunt ita tibum ⁊ hãc
mercedem sustentande uite huiꝰ debitum
aranglistis ab eis quos ewangelizant ñ
quisqm arbitretur iõ eum ñ. accepisse
qr non declerant. Non aũ scripsi hec ut ita
fiant in me. Houum ÷ michi mag̃ mori
qmͣ ut glam meam quis inanem faciat.
rus est. Si enim ewangelizauero intuit ỹ
est mithi głã. nc̃ctas enim michi incumbit.
id est sustaentande uite huiꝰ. Uhe enim mͥ si¬
non hẽo uoluntatem se fatere sine ulla uite

Expanded text:
de euangelio utique spiritaliter uiuebat apde euangelio utique spiritaliter uiuebat apquod ergo ait: ego autem nullius horum usus sum, de uita ista, quae in carne agitur, sine dubitatione facit intellegi, quod dixit dominum ordinasse his qui euangelium adnuntiant de euangelio uiuere, id est uitam istam, cui opus est uictu et tegumento, de euangelio transigere, sicut superius de suis coapostolis dixit, unde ipse dominus ait: dignus est operarius cibo suo, et: dignus est operarius mercede sua. hunc itaque cibum et hanc mercedem sustentandae huius uitae debitum euangelistis ab eis quibus euangelizabat non aquisquam arbitretur ideo non eum accepisseon dederant: Non autem scripsi haec ut ita fiant in me; bonum est mihi magis mori, quam quisquam inanem faciat. rus est? Si enim evangelizavero, inquit, non est mihi gloria: necessitas enim mihi incumbit; id est, sustentandae vitae hujus. Vae enim erieo. uolentem se dicit facere, sine ulla uitae
Abbreviated transcription (Latin):
edinauit hiis qui ewangelium annuntiãt
te ewangelio uiu̾e ego qũ nulluꝰs hoꝵ usus sũ.
oꝵ hoc aptius. quid hoc clarius uereor ne
forte tum dix̾õ uolens id expon̾e obsturum
fiat tod ꝑ se lucet ⁊ tlamat. qui enim hec
uerba non intelligunt. aut se non intellige̾
fingunt multo mitius mea intelligunt ł
t̾a ubi aliter ea sctbm suami sententiam int̾¬
pretari non possunt t̾ clara ⁊ manifesta
obstura ⁊ incerta ẽẽ responident tr pͣua ⁊ ꝑ¬
uersa non audent. clamat homo cłĩ tlon⁊ mꝰ
ordinauit hiis qui de ewangłio inuere et
millius hoꝵ usus sum. ⁊ conatur caro ⁊ sã¬
nuis recta deprauare. aꝑta tlaudere. serena
nubilate. spiritale in quit opus fatiebat ⁊¬
sum. Aut si ⁊ hoc ip̃m quod hic dcm̃ est ui¬
uere scłm spir italem uitam nolunt inter¬
pretari. iiullam spem hẽbat apłs ad tleum
qui de augelo non uidebat ewngelio nõ ui¬
uebat. tr tlixit. Nullius hoꝵ usus sum.
quaꝓpter ut spes illi terta eẽt uite et̾ne

Expanded text:
qui euangelium adnuntiant de euangelio uiuere; ego autem nullius horum usus sum. quid hoc apertius? quid clarius? uereor, ne forte, cum dissero uolens id exponere, obscurum fiat quod per se lucet et clamat. qui enim haec uerba non intellegunt aut se non intellegere fingunt, mea multo minus intellegunt uel ditur. propterea ubi aliter ea secundum suam sententiam interpretari non possunt, etiam clara et manifesta obscura et incerta esse respondent, quia praua et peruersa non audent. clamat homo dei: dominus ordinauit his qui euangelium adnuntiant nullius horum usus sum, et conatur caro et sanguis recta deprauare, aperta claudere, serena nubilare. spiritale, inquit, opus faciebat et sum? aut si et hoc ipsum quod hic dictum est \'uiuere\' secundum spiritalem uitam uolunt interpretari, nullam spem habebat apostolus ad deum, qui de euangelio non uiuebat, quia dixit: nullius horum usus sum. quapropter ut spes illi certa esset uitae aeternae,
Abbreviated transcription (Latin):
Dignus est enim oꝑarius mertede sua. ħ
apparet non ẽẽ ala uilla s ꝓmissa. ut quis¬
qͥsix uellet uti eo u̾teretur quod sibi lice̾t
ex domini constitutõne. Siquis autem uti
nollet: non tontͣ iussum fate̾t. s de suo iu
licere statim subiecit. S tamen non suni
usus hac potestate: sed ad orclinem redea¬

Expanded text:
dignus enim est operarius mercede sua. hic adparet non esse illa iussa, sed permissa; ut quisquis uti uellet, eo uteretur, quod sibi liceret ex domini constitutione; si quis autem uti nollet, non contra iussum faceret, sed de suo iurlicere, statim subiecit: sed t a me n ego non sum usus hac potestate. Sed ad ordinem redea
Abbreviated transcription (Latin):
rat ne forte cum indige̾t nollet uictu co-¬
tidiano ab eis quib exxangelium p̾licabat
aliqua sibi negocia querere quib anĩ enis
impediretur intentio. Aliud÷ onini torꝑe laborore
animo lbero situt opifex s non sit fr auclulentꝰ
occupate turis tolligende sine corꝑis labore pe
nib oꝑantur. iõ ip̃m animum occupant
hñdi sollititutine tymotheum gͦ ne in talia
solatur. Labora intͥt situt bonus miles Iħu¬

Expanded text:
at, ne forte cum indigeret victu quotidiano, vellet ab eis, quibus Evangelium ministrabat, aliqua sibi negotia quaerere, quibus animi ejus implicaretur intentio. Aliud est enim, corpore laborare animo libero, sicut opifex potest, si non sit fraudulentus, occupare curis colligendae sine corporis labore pecnibus operantur; ideoque ipsum animum occupant habendi sollicitudine. Timotheum ergo ne in talia solatur: Labora, inquit, sicut bonus miles
Abbreviated transcription (Latin):
sum ꝑuulus in medio ur̃m tanqͣm si mnth
foueat filios suos. Pinde attende seq̃ntil
enim fratres laborem ur̃m ⁊ erumpnã
nocte ⁊ tlie oꝑantes ne quem ur̃m graus¬
ꝑiculis ne falsis suspitõib agitati ocduset
q̃ĩ uenale ewuangelium tantͣm paternis
mat̾nis. q uicerib tremef actus hoc fetit
sit. ⁊ in actibus apłoꝵ idem loquitur tum
amilito mittens epħesum uotasset pb̃ros
aurum ił̾ uestem ullius concupiui ip̃isti

Expanded text:
sum parvulus in medio vestrum, tanquam si nutrix foveat filios suos. Proinde attende sequentia: Ita, enim, fratres, laborem nostrum et aerumnam, nocte et die operantes, ne quem vestrum gravapericulis, ne falsis suspicionibus agitati odissent quasi uenale euangelium, tam quam paternis maternisque uisceribus tremefactus hoc. fecit. sic etiam in Actibus apostolorum idem loquitur, cum a Mileto mittens Ephesum uocasset inde praurum uel uestem nullius concupiui. ipsi sc
Abbreviated transcription (Latin):
ma muncli elegit ut ofunde̾t sapientes ⁊
ignobilia mũdi ⁊ ea q̃ non st̃ tamͣm q̃ st̾
ut ea q̃ st̃ euacuentur. ut ñ głe̾tur om̃is
caro. coram eo hec ita pia ⁊ scã cogitatio
facit ut ĩ tales acbnictantur qͥ nlłm affe
an uitã mopem ⁊ laboriosam fugientes
uittui pasti at uestiti uolu̾int. ⁊ insr̃ ho-¬
norati ab eis a quib otẽpni dsueu̾ant ta¬

Expanded text:
a mundi elegit, ut confunderet sapientes; et ignobilia mundi et ea quae non sunt, tamquam sint, ut ea quae sunt euacuentur, ut non glorietur omnis caro coram deo. haec itaque pia et sancta cogitatio facit, ut etiam tales admittantur, qui nullum adferan uitam inopem et laboriosam fugientes uacui pasci atque uestiri uoluerint et insuper honorari ab eis, a quibus contemni cont
Abbreviated transcription (Latin):
fussem ⁊ egerem nemini grauis furm̃
itl qd̾ teerat mithi acdimpleuerunt frati
qui uenerant a macedonia. ⁊ in om̃ib int̾¬
uatum me tustodiui ⁊ tustodiam. uerres
xꝑim me qi gloria hec infngetur in me
in regionib achaye. qͣre qr uos cliligo aͥas
stit qd̾ aũ fatio ⁊ facturus sum ut ampi¬
tem occõnem ⁊ qui nolunt occõnem. ut s
quo gloriantur inueniant sicut ⁊ nos¬
⁊ de hac gͥ occ̃one quam hit se uelle ampi¬
tare nobut intellige̾ qd̾ ibi ait. Neq i
hit eplã tlixit me ip̃m humilitudo ut i
exaltaremi hoc in pͥma epłã ad eoscł coris

Expanded text:
fuissem et egerem, nemini grauis fui. nam fuissem et egerem, nemini grauis fui. nam id quod deerat mihi adinpleuerunt fratres qui uenerunt a Macedonia, et in omnibus ingrauate me in me, quia gloria haec non infringetur in me in regionibus Achaiae. quare? quia uos non diligo? deus scit. quod autem facio et facturus sum, ut amputem occasionem eorum qui uolunt occasionem, ut in quo gloriantur, inueniantur sicut et nos. de hac igitur occasione, quam hic dicit uelle se amputare, uoluit intellegi quod ibi ait: neque in hic dixit: me ipsum humiliando, ut uos ex
Abbreviated transcription (Latin):
at filios suos. quod gͦ ⁊ ad corinthios di-¬
tit se hẽre potestatem appellatus sui sicut
⁊ teteri apłi qua potestate usum se non esse.
testatur. Hoc ⁊̾ isto loco ad thessacenses at.
de sua. siam hinic enim idic̾e illud unditat qd̵
sup̃posuit. neq in occõne tuprditatis deus¬
testis ÷ ꝑ hoc enim tꝑ iure dĩito debebat᷑
bonis ewangebstis non ꝓpt̾ hoc ecrangelrã¬
tibus ⁊ sed querentib regnum di ut ħ om¬
nia epponerentur eis inueniebant alii occ̃o¬
ne de quib ip̃e dicit. Neq enim isti deo ser¬
uiunt. s suouentur quibus hanc otcasio¬
nem amputare uolebat apłc ut ⁊̾ quod
stbi iuste debebatur omitt̾et. Aꝑte quipe
hoc pp̃e ostenlit in scd̾a epłã ad corinthios
cdum tam̃ ab eis apud quos erat nichꝰ tas
attiꝑet. Nunqͥd pcc̃m inquit feti me ip
humilitudo ut uos exaltarem̃ĩ qm̃ gras
ewangelium tli ewangeli zaui uobis. ala
etcãs expoliaui accipiens stẏpendium ad
ur̃am administratõnem. ⁊ cum apud us

Expanded text:
at filios suos . Quod ergo ad Corinthios dicit, habere se potestatem apostolatus sui, sicut et caeteri Apostoli, qua potestate usum se non esse testatur; hoc etiam in isto loco ad Thessalonicenses de sua. Nam hinc eum dicere, illud indicat quod supra posuit: Neque in occebebatur bonis euangelistis, non propter hoc euangelizantibus, sed quaerentibus regnum dei, ut haec omnia adponerentur eis, inueniebant alii occasionem, de quibus idem dicit: neque enim isti deo seruiunt, sed suo uentri. quibus hanc occasionem amputare uolebat apostolus, ut etiam quod sibi iuste debebatur omitteret. aperte quippe hoc ipse ostendit in secunda ad Corinthios. dum tamen ab eis, apud quos erat, nihil tale acciperet. numquid peccatum, inquit, feci me ipsum humiliando, ut uos exaltaremini, quoniam gratis euangelium dei euangelizaui uobis? alias ecclesias spoliaui accipiens stipendium ad uestram ministrationem; et cum apud uos