comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consortib hoc est fidelib ꝓmisit. nec mul¬
to post tẽpore sicut nouimꝰ quod ꝓmise¬
rat misit. Si autẽ delectat audire. quo¬
modo domus obȩdientię idest sancta
eccła in eiusdem montis oliueti sit la-¬
tere constructa: legamus euangelium
iohannis. ubi passione illius in cruce
completa. unus militũ lancea latꝰ eius
aperuit. & continuo exiuit sanguis &
aqua. Hȩc sunt enĩ sacramenta. quibus
ȩccła in xp̃o nascitur & nutritur. aqua
uidelicet baptismatis qua abluit᷑ a peccatis.
& sanguis calicis dñici quo confirmatur
in donis. Quȩ quia sp̃c scĩ chrismate. ut
ꝑfici ualeat. in die redemptionis signat᷑:
recte mons in cuiꝰ latere ciuitas sc̃ã est
sita. in quo benedictionis grã datur.
mons oliuarũ uocatur. Et factum est in¬
quit dum be nedice¬
ret illis. recessit ab eis: & ferebat᷑ in celũ
Notandũ. quod benedictione data disci¬
pulis. saluator ascendit ad cȩlos. simulq

Expanded text:
consortibus, hoc est fidelibus promisit, nec mulconsortibus, hoc est fidelibus promisit, nec multo post tempore, sicut novimus, quod promiserat misit. Si autem quem delectat audire quomodo domus obedientiae, id est, Ecclesia sancta in ejusdem montis Oliveti sit latere constructa, legamus Evangelium Joannis, ubi, passione ejus in cruce completa, unus militum lancea latus ejus aperuit, et continuo exivit sanguis et aqua. Haec sunt etenim sacramenta quibus Ecclesia in Christo nascitur et nutritur: aqua, videlicet, baptismatis, qua abluitur a peccatis, et sanguis calicis Dominici, quo confirmatur in donis. Quae quia Spiritus quoque sancti chrismate, ut perfici valeat in die redemptionis, signatur, recte mons in cujus latere civitas sancta sita est, in quo benedictionis gratia datur, mons Olivarum vocatur. Et factum est, inquit, dum benediceret illis, recessit ab eis, et ferebatur in coelum. Notandum quod, benedictione discipulis data, Salvator ascendit ad coelos, simulque
Abbreviated transcription (Latin):
bene eos quib benediceret in bethaniã
quȩ domꝰ obȩdientiae interpretat᷑ educit.
quia nimirũ contẽptus & suꝑbia maledic¬
tionẽ. obȩdientia meruit benedictionẽ
Nam& ipse dñs ut amissam bededictionis
grãm mundo restitueret factus est obę¬
diens patri usq ad mortẽ. & solis eis
qui in scã ȩcda diuinis student obtẽperare
prȩceptis. benedictio uitȩ cęlestis tribuit᷑
Nec prȩtereundũ quod bethania in latere
montis oliueti posita narrat᷑. Sicut enĩ
bethania obędientẽ dñi mandatis eccłam
ita mons oliueti ipsã redẽptoris nr̃i per¬
sonam multũ decenter exprimit. qui in
carne apparens & altitudine dignitatis
& spũalis grã uirtutis om̃s qui puri¬
r homines sunt scõs excelleret
Unde & illi canit᷑ in psalmis. quia unxit te
ds ds oleo lȩtitiȩ prȩ consortib tiuis. Et
ipse sicut etiã pręsens scĩ euangłn lectio
testatur. eiusdẽ sc̃ȩ unctionis munꝰ suis

Expanded text:
bene eos quibus benediceret, in Bethaniam, bene eos quibus benediceret, in Bethaniam, quae domus obedientiae interpretatur, eduxit, quia nimirum contemptus et superbia maledictionem, obedientia meruit benedictionem. Nam et ipse Dominus, ut amissam benedictionis gratiam mundo restitueret, factus est obediens Patri usque ad mortem, et solis eis, qui in sancta Ecclesia divinis student obtemperare praeceptis, benedictio vitae coelestis tribuitur. Nec praetereundum est quod Bethania in latere montis Oliveti posita narratur. Sicut enim Bethania obedientem Domini mandatis Ecclesiam, ita mons Oliveti ipsam Redemptoris nostri personam multum decenter exprimit, qui in carne apparens, et altitudine dignitatis, et spiritualis gratia virtutis, omnes qui puri homines sunt sanctos antecellit; unde et illi canitur in Psalmis, quia unxit te Deus Deus tuus oleo laetitiae prae consortibus tuis . Et ipse, sicut etiam praesens sancti Evangelii lectio testatur, ejusdem sanctae unctionis munus suis
Abbreviated transcription (Latin):
sedete in ciuitate. quousq induamini uir¬
tute ex alto. Uirtutẽ autẽ eis ex alto super¬
uenturã pollicetur. quia quãuis  iret¬
& antea sp̃m scm̃ habuerint: plenius tunc
egrotos. uerbũ uitȩ quib ualuere prȩdi¬
cabant. & ipso resurgente a mortuis spe¬
cialius sunt eiusdem sp̃s gra recreati.
quando sicut iohannes scribit insuffla¬
uit & dicit eis. Accipite spm̃ scm̃. quorũ
remiseritis peccata remittunt᷑ eis. Sed
maiore eius uirtute. sunt ex alto induti.
cũ post decem dies assũptionis dnicae
hunc in linguis igneis susceperunt. et
tanta ꝑ eũ sunt fidutia fortitudinis inflã¬
mati. ut nullis principũ terrorib quin
om̃ibus in nomine itiu loquerent᷑ possent
tolleret. meritũ primȩ maledictionis au¬
ferret. hereditatẽ credentib perpetuae
benedictionis donaret: recte cuncta
quȩ in mundo gessit
in uerba benedictionis conclusit. osten¬
dens seipsũ esse de quo dictũ est Etenĩ
benedictionẽ dabit qui legẽ dedit. Et

Expanded text:
sedete in civitate quoadusque induamini virtute ex alto. Virtutem autem eis ex alto superventuram pollicetur, quia quamvis et antea Spiritum sanctum habuerint, plenius tamen aegrotos, verbum vitae quibus valuere praedicabant, et ipso resurgente a mortuis specialius sunt ejusdem Spiritus gratia recreati, quando sicut Joannes scribit: Insufflavit et dixit eis: Accipite Spiritum sanctum: quorum remiseritis peccata, remittuntur eis . Sed majori ejus virtute sunt ex alto induti, cum post decem dies Assumptionis Dominicae, hunc in linguis igneis susceperunt, et tanta per eum sunt fiducia fortitudinis inflammati, ut nullis principum terroribus, quin omnibus in nomine Jesu loquerentur, possent ut peccata tolleret, meritum primae maledictionis auferret, haereditatem credentibus perpetuae benedictionis donaret, recte cuncta quae in mundo gessit, in verba benedictionis conclusit, ostendens seipsum esse de quo dictum est: Etenim benedictionem dabit qui legem dedit . Et
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ septiformis a ꝓpheta describit᷑ in eo
sragulariter requieturã. ipsũ in spũ scõ
baptiraturũ. & eiusdẽ sp̃s dona creden¬
tibus esse daturũ: In co autẽ quod
trecentis sexaginta quinq annis pri¬
us quã transferret᷑ apud homines uirit
qui est numerꝰ dierũ anni solaris. eiuᷤ
futurã in carne conuersationẽ desig¬
nauit. qͥ ascensurꝰ in cęlũ unicã se mim¬
di lucẽ esse monstrauit. ego sũ inquienᷤᷤ

Expanded text:
quae septiformis a propheta describitur, in eo quae septiformis a propheta describitur, in eo singulariter requieturam, ipsum in Spiritu sancto baptizaturum, et ejusdem Spiritus dona credentibus esse daturum. In eo autem quod trecentis sexaginta quinque annis priusquam transferretur apud homines vixit, qui est numerus dierum anni solaris, ejus futuram in carne conversationem designavit, qui ascensurus ad coelos unicam se mundi lucem es
Abbreviated transcription (Latin):
ad celũ subire posset ipse creauit. Promis¬
sionẽ uero suã suꝑ terrã fundauit. quia
misso desuꝑ spũ om̃s terrarũ sines gr̃a suȩ
fidei ut ꝓmiserat impleuit. Cuius gr̃am
ꝓmissionis psalmista & uenturã in spũ prę¬
uidens. & citius uenire desiderans ait. Ex¬
altare suꝑ celos ds̃ & suꝑ omẽm terram
gła tua. Ubi aꝑte significat. quia prius¬
quã redẽptor nr̃ assũpta mortali carne
mortis regnũ dirueret. notꝰ tantũ erat
At ubi resurgens a mortuis cęli alta đs̃ ho¬
mo penitrauit: toto iã terrarũ orbe no¬
solũmodo ꝓphetȩ:. uerũ etiã gestis eiusdẽ
dñice ascensionis p̃dicauere mysterium
ro suꝑ om̃s cȩlos dño testimoniũ prębuerunt
Etquidẽ enoch in eo qđ septimꝰ ab adã ꝓge¬
nitꝰ est. figurauit dñm non c̃suero nature
mortalis ordine. sed sp̃s scĩ potentia conci¬
piendũ & nasciturũ. sp̃s sc̃i grãm omẽm

Expanded text:
coelum subire posset, ipse creavit. Promiscoelum subire posset, ipse creavit. Promissionem vero suam super terram fudit, quia, misso desuper Spiritu, omnes terrarum fines gratia suae fidei, ut promiserat, implevit: cujus gratiam promissionis Psalmista et venturam in Spiritu praevidens, et citius venire desiderans, ait: Exaltare super coelos, Deus, et super omnem terram gloria tua . Ubi aperte significat quia priusquam Redemptor noster, assumpta mortali carne, mortis regnum dirueret, notus tantum in JAt ubi resurgens a mortuis coeli alta Deus homo penetravit, toto jam terrarum orbe nosolummodo prophetae, verum etiam gestis ejusdem Dominicae ascensionis praedicavere mysterium.ro super coelos Domino testimonium praebuerunt. Et quidem Enoch in eo quod septimus ab Adam progenitus est figuravit Dominum, non consueto mortalis naturae ordine, sed Spiritus sancti potentia concipiendum et nasciturum, Spiritus sancti gratiam omnem,
Abbreviated transcription (Latin):
bẽ quippe leuẽ dñs ascendit. ut inges¬
sus egyptũ eius simulachra subuerteret.
quia uerbũ caro factũ est & habitauit
in nobis. quia immune ab om̃i sorde un¬
quitatis corpꝰ assũpsit. in quo mundum
ingrediens idolatriȩ ritũ desrueret. ni¬
grisq ac tenebrosis gentiliũ pordibus
uerũ diumitatis lumen aperiret Per¬
hanc nature humanȩ nubẽ de loco ad
locũ uenire qͥ loco non claudit᷑. in hac¬
mrisiones. flagella & mortẽ quoq uoluit
pati. qͥ impassibilis semꝑ in diuinitate
ꝑmanet. Per hanc resurrectionis uirtute
coronatꝰ ascendit inçęlũ. qui potentia di¬
umitatis cęlũ implet & terrã. Hanc suꝑ
de terris nonsolũ suꝑ uniuersa aeris huiꝰ
spatia sed etiam suꝑ ętheris altitudinem
sustollens. in maiestatis pat̾nȩ. dextera collo¬
cauit. De hac assũptȩ humanitatis gła
etiã amos ait. Qui ȩdificat in cęlũ ascen
qui humanã sibi carnẽ & animã in qua

Expanded text:
bem quippe levem Dominus ascendit, ut ingresbem quippe levem Dominus ascendit, ut ingressus Aegyptum ejus simulacra subverteret, quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , quia immune ab omni sorde iniquitatis corpus assumpsit, in quo mundum ingrediens, idololatriae ritum destrueret, nigrisque ac tenebrosis gentilium cordibus verum divinitatis lumen aperiret. Per naturae humanae nubem de loco ad locum venire irrisiones, et flagella, et mortem quoque voluit pati qui impassibilis semper in divinitate permanet; per hanc resurrectionis virtute coronatam ascendit in coelum qui potentia divinitatis coelum implet et terram. Hanc super de terris non solum super universa aeris hujus spatia, sed etiam aetheris altitudinem sustollens, in majestatis paternae dextra collocavit. De hac assumptae humanitatis gloria etiam Amos ait: Qui aedificat in coelum ascensqui humanam sibi carnem et animam, in qua
Abbreviated transcription (Latin):
euangelicȩ sollẽpnitatis. etiã propheticȩ
assertionis accumulare ac condire prae¬
comis. Loquit᷑ ergo de hac sollẽpnitate
psalmista. Ascendit ds̃ in iubilatione. &¬
dñs in uoce tubȩ Ascendit quippe in¬
iubilatione. quia lȩtantib de subleuati¬
onis eiꝰ gła discipulis cęlũ petut Ascen¬
dit & in uoce tubȩ. quia p̃conantibus
angłis reditũ eius ad iudicandos uiuosac
mortuos. sedẽ regni cęlestis adiit. Qua¬
liter autẽ ds ascenderit qͥ semꝑ ubiq prȩ¬
sens de loco ad locũ mutabilis non est.
idem alibi testat᷑ dicens. Qui ponit nubẽ
ascensũ suũ. qui ãbulat suꝑ pennas uen¬
torũ. Nubẽ nãq dicit substantiã hu¬
mane fragilitatis. qua se sol iustitie ut
ab hominib ferri posset induit Unde
dicit isaias. Ecce dñs ascendet suꝑ nubẽ
leuẽ & ingrediet᷑ egyptũ. & cõmouebunt᷑
simulachra egypti a facie eius. Suꝑ nu¬

Expanded text:
evangelicae solemnitatis etiam propheticae evangelicae solemnitatis etiam propheticae assertionis accumulare ac condire praeconiis. Loquitur ergo de hac solemnitate Psalmista: Ascendit Deus in jubilatione: Dominus in voce tubia laetantibus de sublevationis ejus gloria discipulis, coelum petit. Ascendit et in voce tubae, quia praeconantibus angelis reditum ejus ad judicandos vivos et mortuos, sedem regni coelestis adiit. Qualiter autem Deus ascenderit, qui semper ubique praesens de loco ad locum mutabilis non est, idem alibi testatur dicens: Qui ponit nubem ascensum, qui ambulat super omnes pennas ventorum . Nubem namque dicit substantiam humanae fragilitatis qua se Sol justitiae ut ab hominibus ferri posset induit. Unde dicit Isaias: Ecce Dominus ascendet super nubem levem, et ingredietur Aegyptum, et commovebuntur simulacra Aegypti a facie ejus . Super nu
Abbreviated transcription (Latin):
ditor auditum Caccõmodare
& sp̃s sui grãm nr̃is quoq cordib infun¬
dere dignabit᷑. quod nrõs quoq beatos
faciet oculos. & si non ut apłorum qui
cõmorantem in mundo dñm. qui docen¬
tem & miracula facientem. qui post tri¬
umphũ mortis resurrexisse atq ad cac¬
los redeuntẽ uidere meruerunt: certe
ut eorũ de quibus thomȩ apło dicit᷑.
Quia uidisti me thoma credidisti. beati
qui non uiderunt & crediderunt Cunc¬
tis etenĩ credentibus siue illis qui incar¬
nationis eius tẽpora nascendo prȩcessert̃.
siue his qui eũ in carne uiderunt. siue
nobis qui post eius ascensionẽ credimuᷤ.
cõmunis est illa pussima eiꝰ reꝓmissio
qua dicit᷑. beati mundo corde. qm̃ ipsi
aec de lectione scĩ euangelii pro ut
potumꝰ exponendo transcurrim᷑. Sed
quia in eadẽ lectione aꝑtũ discipulis
sensũ ad intelligendũ scripturas audiu¬
mus: libet de ipsis ꝓphetarũ scripturis
aliqua ad memoriã deducere. gaudiũq

Expanded text:
r auditum accommodare, et Spiritus sui gratiam nostris quoque cordibus infundere dignabitur, quod nostros quoque beatos faciet oculos, etsi non ut apostolorum, qui commorantem in mundo Dominum, qui docentem et miracula facientem, qui post triumphum mortis resurrexisse atque ad coelos redeuntem videre meruerunt; certe ut eorum de quibus Thomae apostolo dicit: Quia vidisti me, credidisti; beati qui non viderunt et crediderunt . Cunctis etenim credentibus, sive illis qui incarnationis ejus tempora nascendo praecesserunt, sive his qui eum in carne viderunt, sive nobis qui post ejus ascensionem credimus, communis est illa piissima ejus repromissio qua dicit: Beati mundo corde, quoniam ipsi aec de lectione Evangelii, prout potuimus, exponendo transcurrimus; sed quia in eadem lectione apertum discipulis sensum ad intelligendum Scripturas audivimus, libet de ipsis prophetarum scripturis aliqua ad memoriam reducere, gaudiumque
Abbreviated transcription (Latin):
miliem᷑ in terra. memores semper quod
salomon ait. Superbũ sequit᷑ humilitas. &
humilẽ spũ sequit᷑ gła Ecce in ascensione.
redẽptoris nr̃i. qua nr̃a sit intentio diri¬
genda didicimꝰ. Ecce ascendente ad caelos
mediatore dĩ & hominũ. patefactã homi¬
nibus celestis patriȩ ianuã cognouimꝰ Ad
huius ergo patriȩ illã ꝑpetuã felicitatem
om̃i studio festinemꝰ. in hac quia nec dum
corpore possumꝰ desiderio semꝑ & mente
uersem᷑. luxta uocẽ egregni p̃dicatoris quȩ
sursũ sunt quęramꝰ. ubi xp̃c est in dextera¬

Expanded text:
miliemur in terra, memores semper quia, miliemur in terra, memores semper quia, sicut Salomon ait, Superbum sequitur ignominia, et humilem spiritu sequitur gloria . Ecce in ascensione Redemptoris nostri, quo nostra sit omnis intentio dirigenda didicimus; ecce, ascendente ad coelos Mediatore Dei et hominum, patefactam hominibus coelestis patriae januam cognovimus. Ad hujus ergo patriae perpetuam felicitatem omni studio festinemus. In hac quia necdum corpore possumus, desiderio semper et mente versemus. Juxta vocem egregii praedicatoris, quae sursum sunt quaeramus, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ attestantib qui illis dixerunt:. Hic inĩc
qui assũptus est a uobis in celũ. Subleuat᷑
in cęlũ helyas dimisit heliseo pallium quo
erat indut᷑. ascendens in cęlũ dñs sacra¬
menta humanitatis assũptȩ discipuliᷤ ĩmo
om̃i ęccłae quib scificaret᷑. & in uirtute
dilectionis calefieret reliquit Assumens
heliseus palliũ helyȩ ꝑcussit eo aquas ior¬
danis & ibi inuocauit dm helye. diuisae
sunt aquȩ & transiuit Assũpserunt apłi.
assũpsit instituta ꝑ eos om̃is ęccła sacram̃ta
sui redẽptoris. quib spũaliter erudita. ablu
ta & consecrata. ipsa quoq inuocato nomine
dĩ patris impetũ mortis superare. eiusq
obstaculo contempto ad uitam transire
didicit sempiternamcera
& gestis. & post in ipso mediatore nr̃o com¬
pleta est. tota deuotione uenerem᷑. ut et
ipsi quoq eius uestigia sequi. atq ad cęlos
meream᷑ ascendere Interim salubriter hu¬

Expanded text:
ipsum attestantibus, qui illis dixerunt: Hic Iesus, ipsum attestantibus, qui illis dixerunt: Hic Iesus, qui assumptus est a vobis in caelum. Sublevatus ad caelum Helias, dimisit Heliseo pallium quo erat indutus; ascendens in caelum Dominus, sacramenta humanitatis assumpte discipulis, immo omni aecclesiae, quibus sanctificaretur in virtute dilectionis ac calefieret, reliquid. Assumens Heliseus pallium Heliae, percussit eo aquas Iordanis, et ubi invocavit Deum Heliae, divise sunt, et transiit. Assumpserunt apostoli, assumpsit instituta per eos omnis aecclesia sacramenta sui redemptoris, quibus spta, et consecrata; ipsa quoque, invocato nomine Dei Patris, impetum mortis superare, ejusque obstaculo contempto, ad vitam transire didicit sempiternam. Hanet gestis, et post in ipso Mediatore nostro completa est, tota devotione veneremur, et ipsi quoque ut ejus vestigia sequi, atque ad coelos mereamur ascendere, interim salubriter hu
Abbreviated transcription (Latin):
& edocti a dño discipuli ꝓmissã sp̃s grãm
accipere. desiderabant. quia non uni tantũ
genti iudȩae quã ipse prȩsens in carne do¬
cuit. sed & cunctis ꝑ orbẽ nationibus prȩdi¬
care sufficerent An non dupplicẽ sp̃s sui
gram pollicebat᷑ cum ait. qͥ credit in me
opera quȩ ego facio & ipse faciet. & maio¬
ra horũ faciet : Sermocinantibus helya &
heliseo: subito currus & equi ignei rapue¬
runt helyã quasi usq in cęlũ. Qui profecto
currꝰ & equi angłicȩ sunt intelligendae
uirtutes de quib scriptũ est. Qui facit an¬
gelos suos sp̃s & ministros suos ignẽ uren¬
tem. Horũ namq helyas subsidio ut pote
homo purꝰ quo a terra tolli posset egebat.
& dñs cũ apłis colloquens subito uiden¬
tib illis eleuatꝰ est. & si non angłico sultuᷤᷤ
auxilio. angłico tam̃ comitatꝰ obsequio
Uereq est assũptus in celũ. angłis quoq id

Expanded text:
et edocti a Domino discipuli promissam spiritus gratiam et edocti a Domino discipuli promissam spiritus gratiam accipere desiderabant, qua non uni tantum genti Iudeae, quam ipse presens in carne docuit, sed et cunctis per orbem nationibus predicare sufficerent. Annon duplicem spiritus sui gratiam pollicebatur, cum ait: Qui credit in me, opera que ego facio et ipse faciet et maiora horum faciet? Sermocinantibus Helia et Heliseo, subito currus et equi ignei rapuerunt Heliam quasi usque in caelum. Qui profecto currus et equi angelicae sunt intellegendae virtutes, de quibus scriptum est: Currus gelos suos spiritus et ministros suos ignem urentem. Horum namque Helias subsidio, utpote homo purus, quo a terra tolli posset, egebat, et Dominus cum apostolis loquens, subito, videntibus illis, elevatus est, etsi non angelico fultus auxiliovereque est assumptus in caelum, angelis quoque id
Abbreviated transcription (Latin):
cinat ueritati. Uenit helias ad iordanẽ
& erut᷑ pallio suo ꝑcussit aquas ac diuisit
Uenit dñs ad fluuiũ mortis quo genus
humanũ mergi c̃sueuerat. & exuens se
ad tempus habitu carnis quẽ assũpserat
mortẽ moriendo ꝑcussit. ac uitȩ nobis
iter resurgendo patefecit. Recte etenim
ꝑ iordanẽ fluxiis nr̃ȩ mortalitatis ac de¬
fectus exprimit᷑. quia iordanis latine
descensus eꝙ dicit᷑. & ipse fluuius in ma¬
re mortuũ fluens. laudabiles suas ibi
ꝑdit aquas Transit autẽ helyas diuiso
anne ꝑ siccũ. transit & heliseus. quia re¬
surgens a mortuis saluator. fidelib quoq
suis spem resurgendi tribuit. Transito ior¬
dane helyas dedit optionẽ heliseo postu¬
landi quȩ uellet. & dñs impleta resurrec¬
tionis gła plenius discipuloꝵ sensib inse¬
ruit qđ & antea ꝓmisit. quia quodcũq
petieritis in nomine meo hoc faciã Petut
heliseus ut ficret sp̃s helyȩ dupplex in se

Expanded text:
historia: 'Venit Helias ad Iordanem, historia: 'Venit Helias ad Iordanem, et exutus pallio suo, percussit aquas ac divisit', venit Dominus ad fluvium mortis, quo genus humanum mergi consueverat, et exuens se ad tempus habitu carnis quem assumpserat, mortem moriendo percussit ac vitae nobis iter resurgendo patefecit. Recte etenim per Iordanem fluxus nostrae mortalitatis ac defectus exprimitur, quia et Iordanis Latine descensus eorum dicitur, et ipse fluvius in mare Mortuum influens, laudabiles suas ibi perdit aquas; transit autem Helias, diviso Iordane, per siccum, transiit et Heliseus, quia resurgens a mortuis salvator fidelibus quoque suis spem resurgendi tribuit. Transite Iordane, Helias dedit optionem Heliseo postulandi que vellet, et Dominus, impleta resurrectionis gloria, plenius discipulorum sensibus inseruit, quod et antea promisit, quia quodcumque petieritis in nomine meo, hoc faciam. Petiit Heliseus, ut fieret spiritus Heliae duplex in se,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ trans latꝰ est dedicatio int̾pretat᷑: signi¬
ficat eũ qui resurgens a mortuis ascen¬
dit in cęlũ. & nunc ad consecranda
gaudio resurrectionis & ꝑpetuȩ sollẽp
dantiore miraculo sigurã huius dñicȩ
festiuitatis prętulit. Cũ enim instaret
tempus quo tolleret᷑ de mundo: uenit
ad iordanẽ cum discipulo helisco & in¬
uoluto pallio suo ꝑcussit aquas. Quȩ di¬
uisȩ sunt. & transierunt ambo per siccũ
Diritq ad heliseũ. Postula qđ uis. ut faciã
tibi antequã tollar a te Atille obsecro
igneo repente raptꝰ helyas ut scriptura ait
ascendit quasi usq in celũ. Qua adiectio¬
ne significat᷑ qđ helias non ipsũ cęlum ut
dñs nr̃. sed in alta tautũ aeris huiꝰ suble¬
uatꝰ est. ac dem inuisibiliter ad paradysi
gaudia relatꝰ. Leuauitq heliseus pallium
heliȩ qđ ceciderat ei. & ueniens ad iorda¬
nem ꝑcussit ex eo aquas. atq inuocato dõ
helyę diuisit ac transut. Notet ergo dilec¬

Expanded text:
ranslatus est Dedicatio, interpretatur, significat eum qui resurgens a mortuis ascendit in coelum, et nunc ad consecranda gaudio resurrectionis et perpetuae solemas abundantiore miraculo figuram hujus Dominicae festivitatis praetulit. Cum enim instaret tempus quo tolleretur de mundo, venit ad Jordanem cum discipulo Eliseo, et involuto pallio suo percussit aquas: quae divisae sunt, et transierunt ambo per siccum, dixitque ad Eliseum: Postula quid vis ut faciam tibi antequam tollar a te. At ille: Obsecro, igneo repente raptus, Elias, ut Scriptura ait, ascendit quasi usque in coelum. Qua adjectione significatur quod Elias non in ipsum coelum ut Dominus noster, sed in alta tantum aeris hujus sublevatus est, ac deinde invisibiliter ad paradisi gaudia relatus. Levavitque Eliseus pallium Eliae quod ceciderat ei. Et veniens ad Jordanem percussit eo aquas, atque invocato Deo Eliae, divisit et transiit. Notet ergo dilec
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ ego mittã a pͥatre sp̃m ueritatis qui a
patre ꝓcedit: ille testimoniũ perhibebit de
me. Et uos testimoniũ ꝑhibebitis. Notan
a patre ꝓcedere subiungit. non quia idem
sp̃s aliter a patre. ꝓcedit quã a silio mittitur
filio mittit᷑. sed ido filius cũ a se mitatur
a patre dicit ꝓcedere. ut aliã patris aliã esse
suã cum patris uoluntate & operatione de¬
nuntiet. Cum enĩ eiusdẽ sp̃s grã dat᷑ homi
nibus : mittit᷑ ꝓfecto sp̃s a patre. mittitur &¬
a filio. ꝓcedit a patre ꝓcedit & a silio. quia¬
habet uoluntatẽ cum patre & filio cõmu
nem. Sp̃s enim ubi uult spirat. & sicut apł̃s
enumeratis donis cęlestib ait. hȩc omnia
operat᷑ unꝰ atq idem sp̃s. diuidens singulis
ꝓut uult adueniens autẽ sp̃s testimoniũ
aspirans. om̃a quȩ de illo erant scienda
mortalib clara illis luce reuelauit. quia¬
uidelicet equalis & consubstantialis patri
erat ante scła. qui consubstantialis factus

Expanded text:
a Patre, Spiritum veritatis, qui a Patre procedit, ille testimonium perhibebit de me. Et vos testimonium perhibebitis. Notanda Patre procedere subjungit, non quia idem Spiritus aliter a Patre procedit quam a Filio mittitur,Filio mittitur, sed ideo Filius eum a se mitti, et a Patre dicit procedere, ut aliam Patris, aliam esse suam cum Patris voluntate et operatione denuntiet. Cum enim ejusdem Spiritus gratia datur honibus, mittitur profecto Spiritus a Patre, mittitur a Filio; procedit a Patre, procedit et a Filio, quiahabet voluntatem cum Patre et Filio, Spiritus enim ubi vult spirat ; et sicut Apostolus enumeratis donis coelestibus ait: Haec omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult . Adveniens autem S  Al. add. pro Deo aspirans, omnia quae de illo erant scienda mortalibvidelicet aequalis et consubstantialis Patri erat ante saecula, quod consubstantialis tactus
Abbreviated transcription (Latin):
Ex multis scĩ euangelii locis inuenimꝰ.
quia discipuli ante aduentũ sp̃s scĩ
minus capaces erant ad intelligenda
archana diuinȩ sublimitatis. minꝰ fortes
ad toleranda aduersa humanȩ prauitatis.

Expanded text:
Ex multis S. Evangelii locis invenimus quia discipuli ante adventum Spiritus sancti minus capaces erant ad intelligenda arcana divinae sublimitatis, minus fortes ad toleranda adversa humanae
Abbreviated transcription (Latin):
scire & consiteri debeat fidẽ quã eo tẽpore
pauci admodũ & ꝑfectiores quiq nouerãt
quamuis omĩs dĩ popłs etiã tunc eiusdẽ
mysteria fidei in legalib cerimoniis typice¬
portaret. Unde hic dicit᷑. quia dñs consũ¬
matis incarnationis suȩ mysterus aperuit
discipulis sensũ ut intelligerent scripturas
Aperuit quippe illis sensũ. ut ea quȩ obscure
ꝓphetȩ dixerunt. ipsi palã intelligere atq
intelligenda credeneib tradere possent
Aperuit illis sensũ. ut intelligerent quia quȩ¬
cũq ille in carne gessit uel docuit: hec eadẽ
eũ ꝓphetȩ acturũ docturũq esse prȩdixerant
Et dixit eis. Sic scriptũ est. & sic oportebat
pati xp̃m & resurgere a mortius die tertia
& prȩdicari in nomine eius pęnitentiã &

Expanded text:
scire et confiteri debeat fidem, quam eo tempore scire et confiteri debeat fidem, quam eo tempore pauci admodum, et perfectiores quique noverunt, quamvis omnis Dei populus etiam tunc ejusdem mysteria fidei in legalibus caerportaret; unde hic dicitur quia Dominus, consummatis incarnationis suae sacramentis, aperuit discipulis suis sensum ut intelligerent Scripturas. Aperuit discipulis sensum, ut ea quae obscure prophetae dixerunt, ipsi palam intelligere, atque intelligenda credentibus tradere possent. Aperuit illis sensum ut intelligerent, quia quaecunque ille in carne gessit vel docuit, haec eadem eum prophetae acturum docturumque esse praedixerant. Et dixit eis: Quoniam sic scriptum est, et sic oportebat pati Christum, et resurgere a mortuis die tertia, et praedicari
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicit. ego sũ uitis uera. Et alibi pocu¬
lum uini discipulis porrigens. Hic est calir
inquit noui testam̃ti in sanguine meo. qđ¬
ꝓ uobis fundetur. De quo & eccła botrus
cypri inquit dilectus ms̃ mihi. Portant
prȩdicatores utriusq testamenti qui głam
non cessant. quo ꝑ hoc conici possit quanta
sidelib pręnna sit daturus incęlis. qui ꝓ
illorũ salute. siliũ suum iungenitũ passu¬
rum misit ad terras. Quod autem duo
portantes botrũ similiter quidẽ eũ portã¬
re. sed non similiter ualebant intueri: hoc
nimirũ significat qđ saluator ipse discipulis
suȩ uisionis grã glorificatis ait. Beati oculi
qui uident quȩ uos uidetis. Dico enĩ uobis
dnicȩ crucis triumphũ prius ꝓphetȩ & moy¬
ses quã apłi nouerant & predicabant. sed
sermonibus. apłi autem apłorumq successo¬
res patefacta luce euangelii semꝑ aperte
prȩdicabant. ita ut nunc om̃is popłs xp̃ianꝰ

Expanded text:
qui dicit: Ego sum vitis vera . Et alibi pocuqui dicit: Ego sum vitis vera . Et alibi poculum vini discipulis porrigens: Hic est calix, inquit, novum testamentum in meo sanguine, quod pro vobis fundetur . De quo et Ecclesia: Botrus Cypri, inquit, dilectus meus mihi . Portant praedicatores utriusque testamenti, qui glornon cessant, quo per hoc conjici possit quanta fidelibus praemia sit daturus in coelis, qui pro illorum salute Filium suum unigenitum passurum misit ad terras. Quod autem duo portantes botrum similiter quidem eum portare, sed non similiter valebant intueri, hoc nimirum significat, quod Salvator ipse discipulis suae visionis gratia glorificatis ait: Beati oculi qui vident quae vos videtis. Dico enim vobis,Dominicae crucis triumphum prius prophetae et Moyses quam apostoli noverant et praedicabant; sed sermonibus; apostoli autem apostolorumque successores patefacta luce Evangelii semper aperte praedicabant; ita ut nunc omnis populus Christianus
Abbreviated transcription (Latin):
lium legeret᷑ audiuimus. hęc sunt inquit
uerba quȩ locutus sũ cum adhuc essẽ uobis¬
cum. idest cũ simile uobis adhuc corpus
corruptibile ac mortale gestarẽ. qm̃ neces¬
se est impleri om̃a quȩ scripta sunt in lege
moysi & ꝓphetis & psalmis de me: Impleta
in se dicit sacramenta. quȩ moyses & pro¬
phetȩ & psalmistę prȩdicauerunt.
nde liquido pat&. quia una ẽ ȩccła
in om̃ib sabnctis eiꝰ. eadem fide elec¬
torum om̃ium. prȩcedentium uideli¬
c&. & subsequentium carnalem eiꝰ aduen¬
tum . quia nimirum sicut nos pes
fidem transactȩ incarnationis. passio¬
nis. ac resurrectionis illius saluamur.
ita & illi futuram ipsam in carnationẽ.
passionẽ. ac resurrectionẽ eqrtissime
eredentes. pes eundem uitȩ auctorem
saluari sperabant. Quod bene duo
uiri illi qui botrum de terra repromis¬
sionis ad popłm in deserto expectantẽ in
uecte portabant insinuant. Botrus quippe
uecti impositus dñs est in cruce exaltatus.

Expanded text:
 audivimus: Haec sunt, inquit, verba quae locutus sum ad vos cum essem vobiscum, id est, cum simile vobis adhuc corpus corruptibile ac mortale gestarem, quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et prophetis et psalmis de me. Impleta in se dicit sacramenta quae Moyses, prophetae et psalmista praedicaverunt: unde liquido patet quia una est Ecclesia in omnibus sanctis ejus, eadem fides electorum omnium, praecedentium videlicet et subsequentium carnalem ejus adventum, quia nimirum sicut nos per fidem transactae incarnationis, passionis ac resurrectionis illius salvamur, ita et illi futuram ipsam incarnationem, passionem ac resurrectionem certissime credentes, per eumdem vitae auctorem salvari sperabant: quod bene duo viri illi qui botrum de terra repromissionis ad populum in deserto exspectantem in vecte portabant, insinuant . Botrus quippe vecti impositus Dominus est in cruce exaltatus,
Abbreviated transcription (Latin):
ciuusdã uineȩ surculus plantaretur. quȩ
ꝑ inde multiplicato uerbi germine in totã
mundi latitudinẽ doctrinȩ suȩ palmites
extenderet cõpleto isaiȩ uaticinio quo dixrit.
quia de syon exibit lex & uerbũ dñi de hie¬
rusalẽ. & iudicabit gentes. & arguet popłos
multos. Bene prȩdicatio pęnitentiae et
remissionis peccatoꝵ. quȩ in gentes idola¬
tras. & uarus polluta scelerib erat euan¬
geluanda. ab hierusolimis sumit initium
ne ullꝰ scilicet suoꝵ magnitudine facinoꝵ
ꝑterrit᷑. de impetranda uenia si dignum
poenitentiȩ faceret dubitaret. quando
uere hierusolimitis qui filiũ dĩ blasphe¬
mauere & crucifixere indultũ esse consta¬
ret. Uos autẽ inquit estis testes horũ. &
ego mitto ꝓmissum patris mei in uos. Pro¬
missum patris grãm dicit sp̃s scĩ. De quo¬
& in euangłio iohannis. multa illis ante
passionẽ suam locut᷑ est . ex quib est illud

Expanded text:
cujusdam vineae surculus plantaretur: quae cujusdam vineae surculus plantaretur: quae perinde, multiplicato verbi germine, in totam mundi latitudinem doctrinae suae palmites extenderet, completo Isaiae vaticinio quo dixit quia de Sion exibit lex, et verbum Domini de Hierusalem, et judicabit gentes, et arguet populos multos . Bene autem praedicatio poenitentiae et remissionis peccatorum, quae in gentes idololatras et variis pollutas sceleribus erat evangelizanda, ab Hierosolymis sumit initium, ne ullus scilicet, suorum magnitudine facinorum perterritus, de impetranda venia, si dignum poenitentiae fructum faceret, dubitaret, quando am Hierosolymitis, qui Filium Dei blasphmavere et crucifixere indultum esse constaret. Vos autem, inquit, estis testes horum; et ego mitto promissum Patris mei in vos. Promissum Patris gratiam dicit Spiritus sancti, de quo in Evangelio Joannis multa illis ante passionem suam locutus est, ex quibus est illud:
Abbreviated transcription (Latin):
passionẽ resurrectionẽq illius iam olĩ pro¬
phetarũ ut diximꝰ patrũq sides nouerat.
petro attestante qui de eisdẽ loquens ait
Sed ꝑ grãm dñi itiu credimꝰ saluari quemad¬
modũ & illi. Peracta autem passione ac
resurrectione sed & ascensione eius ad cęlos
enusdẽ nominis illius fides nonsolũ posteris
corũ. genti uidelicet udeȩ latius apertiusq
prȩdicat᷑ : sed & exteris nationib eadẽ suꝑ¬
na miseratione reuelat᷑. ldeo ergo xp̃m̃
uenire in carne. pati ac resurgere opor¬
tebat. quia genꝰ humanũ aliter ad uitam
institui. a morte redimi. ad spem resurrec
prȩdicatio pęnitentiȩ & remissioniᷤᷤ pecca¬
torũ in confessione nominis xp̃i ab hieru¬
solimis incipit. ut ubi doctrinȩ & uirtutũ
eius magnisicentia. ubi passionis triũphuᷤ.
ubi resurrectionis & ascensionis sunt gau¬
dia ꝑfecta: ibi prima sidei illius radix ede¬
retur. primꝰ a eccłe nascentis quasi magnȩ

Expanded text:
passionem resurrectionemque illius jam olim prophetarum, ut diximus, patrumque fides noverat, Petro attestante, qui de eisdem loquens ait: Sed per gratiam Jesu credimus salvari quemadmodum et illi . Peracta autem passione ac resurrectione, sed et ascensione ejus ad coelos, ejusdem nominis illius fides non solum posteris eorum, genti videlicet Judaeae, latius apertiusque praedicatur, sed et exteris nationibus eadem superna miseratione revelatur. Ideo ergo Christum venire in carne, pati, ac resurgere oportebat, quia genus humanum aliter ad vitam institui, a morte redimi, ad spem resurrectpraedicatio poenitentiae et remissionis peccatorum in confessione nominis Christi ab Hierosolymis incipit, ut ubi doctrinae et virtutum ejus magnificentia, ubi passionis triumphus, ubi resurrectionis et ascensionis sunt gaudia perfecta, ibi prima fidei illius radix ederetur, primus Ecclesiae nascentis quasi magnae
Abbreviated transcription (Latin):
planta conualuit. spinȩ potius tribuliq
uitiorũ quam ullũ uerȩ uirtutis semen
oriat᷑. Resistamꝰ ergo dilectissimi huic tã
pestifero malo. & caritatẽ sine qua nulla
untus potest nitere sectemur. ut ꝑ hanc
qua ad nos xp̃c descendit dilectionis uiã
etiã nos ad ipsum possimꝰ ascendere. cui
est cũ dõ patre & spũ scõ honor & gła in

Expanded text:
planta convaluit, spinae potius tribulique planta convaluit, spinae potius tribulique vitiorum, quam ullum verae virtutis semen oriatur. Resistamus ergo, dilectissimi, huic tam pestifero malo, et charitatem, sine qua nulla virtus potest nitere , sectemur: ut per hanc, qua ad nos Christus descendit, dilectionis viam, etiam nos ad ipsum possimus ascendere, cui est cum Deo Patre et Spiritu sancto honor et gloria in
Abbreviated transcription (Latin):
secrans dicit. Carissimi obsecro uos tam¬
quã aduenas & peregrinos abstinere uoᷤᷤ
a carnalib desideriis quȩ militant aduer¬
sus animã. Cui autem nisi diabolo car¬
nales militant uoluptates: Qui animas
ad suꝑna tendentes corruptibiliũ bonꝙ
delectationib obligare. & ab illis sedib
de quibus ipse excidit gaudet abducere
Contra cuius insidias sapienter debet fi¬
delis quisq uigilare. ut inimicũ suum
de eo quo tẽptatur possit elidere Nihil
est autẽ ualidius dilectissimi contra doloᷤᷤ
diaboli. quã benignitas miscđȩ & largitaᷤᷤ
caritatis. ꝑ quã om̃e peccatũ aut decli¬
natur aut uincitur. Sed huius uirtutiᷤᷤ
sublimitas non prius apprehendit᷑. quã
illud quod ei est aduersariũ subruatur
Quid autẽ tam inimicũ miscđȩ & operib
caritatis quã auaritia. de cuins radice
om̃ium maloꝵ germen emergit᷑: Quae
nisi in suis fomitib enecetur: necesse est
ut in agro illius cordis in quo huiꝰ mali

Expanded text:
tamquam advenas et peregrinos, abstinere vos 296 a carnalibus desideriis, quae militant adversus animam . Cui autem nisi diabolo carnales militant voluptates, qui animas ad superna tendentes corruptibilium bonorum delectationibus obligare et ab illis sedibus de quibus ipse excidit gaudet abducere? Contra cujus insidias sapienter debet fidelis quisque vigilare, ut inimicum suum de eo quod tentatur possit elidere. Nihil autem est validius, dilectissimi, contra diaboli dolos, quam benignitas misericordiae et largitas charitatis, per quam omne peccatum aut declinatur aut vincitur. Sed hujus virtutis sublimitas non prius apprehenditur quam illud quod ei adversarium est subruatur. Quid autem tam inimicum misericordiae et operibus charitatis, quam avaritia, de cujus radice omnium malorum germen emergit? Quae nisi in suis fomitibus enecetur, necesse est ut in agro cordis illius, in quo hujus mali
Abbreviated transcription (Latin):
solimis ne discederent. Et post pauca ui¬
dentib illis elenatus est. & nubes suscepit eũ
ab oculis corũ. Notate uerba. signate mys¬
teria. Conuescens eleuatꝰ est. Comedit et
ascendit. ut uidelicet ꝑ effectũ comestionis
ueritas patesceret carnis. Marcus uero pri
infidelitatis duritia increpasse discipulos
memorat. Qua in re quid considerandũ
est nisi qđ idcirco dñs tunc discipulos
increpauit cũ corporaliter reliquit. ut uer¬
ba quȩ recedens diceret. incorde audientiũ
artius impressa remanerent: Increpata
igitur eoꝵ duritia. quid admonendo dicat
audiamꝰ. Euntes in mundũ uniuersum.
prȩdicate euangeliũ om̃i creaturȩ Nũqͥd
uel brutis animalib suerat prȩdicandũ.
ut de co discipulis dicat᷑. prȩdicate om̃i
creaturę : Sed om̃is creature nomine
signat᷑ homo. Sunt namq lapides. sed
nec uiuunt nec sentiunt. Sunt herbȩ &
arbusta. uiuunt quidẽ. sed non sentiunt
Uiuunt dico non ꝑ añĩmam: sed ꝑ uiridi¬

Expanded text:
rent . Et post pauca: Videntibus illis, elevatus est, et nubes suscepit eum ab oculis eorum . Notate verba, signate mysteria. Convescens elevatus est. Comedit, et ascendit, ut videlicet per effectum comestionis veritas patesceret carnis. Marcus vero priuinfidelitatis duritia increpasse discipulos memorat. Qua in re quid considerandum est, nisi quod idcirco Dominus tunc discipulos increpavit, cum eos corporaliter reliquit, ut verba quae recedens diceret in corde audientium arctius impressa remanerent? Increpata igitur eorum duritia, quid admonendo dicat, audiamus: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae. 2. Nunquid, dicandum, ut de eo discipulis dicatur: Praedicate omni creaturae? Sed omnis creaturae nomine signatur homo. Sunt namque lapides, sed nec vivunt, nec sentiunt. Sunt herbae et arbusta; vivunt quidem, sed non sentiunt. Vivunt dico, non per animam, sed per viridi
Abbreviated transcription (Latin):
scensurus incelũ dñs primo disci¬
pulos de mysterio suȩ fidei dili¬
hanc mundo prȩdicarent. quanto eã & ab
ipso ueritatis ore ꝑcepissent. & ꝓphetarũ
ore iamdudũ prȩsignatã fuisse cognosce

Expanded text:
Ascensurus in coelum Dominus primo discipulos de mysterio suae fidei dilihanc mundo praedicarent, quanto eam et ab ipso veritatis ore percepissent, et prophetarum ore jamdud
Abbreviated transcription (Latin):
qđ de quibusdã fidelibus falsis paulus dicit:
qui consitent᷑ se nosse dm̃. factis autem ne¬
gant Hinic iohannes ait. Qui dicit se nos¬
se dm & mandata eius non custodit: men¬
dax est. Quod cũ ita sit: sidei nr̃ȩ uerita¬
tem in uite nr̃e consideratione debenus
agnoscere. Tunc enĩ ueraciter fideles sumͦꝰ
si qđ uerbis ꝓmittimꝰ operib implemus. In
die eiũ baptismatis omibus nos antiqui hostiᷤ
operibus atq om̃ibus pompis abrenuntiare
ꝓmittimꝰ. Itaq unusquisq ur̃m ad conside¬
rationẽ suam mentis oculos reducat. & si
seruat post baptismũ qđ ante baptismum
spopondit: certꝰ est quia fidelis est gaudeat
Sed ecce qđ ꝓmisit minime seruauit. ad
exercenda praua opera. ad c̃cupiscendas
mundi pompas dilapsus est. Uideamͦ si
iam scit plangere qđ errauit. Apud mise¬
ricordem nãq iudicẽ nec ille fallax habe¬
bitur qui ad ueritatem reuertit᷑ etiam
post quã mentitur. quia om̃ps ds̃ dũ liben¬

Expanded text:
is fidelibus Paulus dicit: Qui confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Hinc Joannes ait: Qui dicit se nosse Deum, et mandata ejus non custodit, mendax est . Quod cum ita sit, fidei nostrae veritatem in vitae nostrae consideratione debemus agnoscere. Tunc enim veraciter fideles sumus, si quod verbis promittimus operibus implemus. In die quippe baptismatis omnibus nos antiqui hostis operibus atque omnibus pompis abrenuntiare promisimus. Itaque unusquisque vestrum ad considerationem suam mentis oculos reducat; et si servat post baptismum quod ante baptismum spopondit, certus jam quia fidelis est, gaudeat. Sed ecce quod promisit minime servavit, si ad exercenda prava opera, ad concupiscendas mundi pompas, dilapsus est; videamus si jam scit plangere quod erravit. Apud misericordem namque judicem nec ille fallax habebitur, qui ad veritatem revertitur, etiam postquam mentitur, quia omnipotens Deus dum liben
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hȩc non corpora sed animȩ suscitantur
uos facitis Exillis exteriorib signis obti¬
neri uita ab hȩc operantibus non ualet. Nã
corporalia illa miracula ostendunt aliquan¬
do sc̃itatem. non autem faciunt. Hȩc uero
non ostendunt sed faciunt Illa habere et
mali possunt. istis autẽ ꝑfrui insi boni non
possunt. Unde quibusdã ueritas dicit. Mul
ti dicent mͥ in illa die. dñe dñe nonne in
nomine tuo ꝓphetauimꝰ & in tuo nomine

Expanded text:
per haec non corpora, sed animae suscitantur:per haec non corpora, sed animae suscitantur:vos facitis. Ex illis enim exterioribus signis obtineri vita ab haec operantibus non valet. Nam corporalia illa miracula ostendunt aliquando sanctitatem, non autem faciunt; haec vero vitae non ostendunt, sed faciunt. Illa habere et mali possunt, istis autem perfrui nisi boni non possunt. Unde de quibusdam Veritas dicit: Multi mihi dicent in die illa: Domine, Domine, nonne in nomine tuo p
Abbreviated transcription (Latin):
grãm manũ credentib imponunt. & habi¬
tare malignos sp̃s in eo cordib contradi¬
cunt: quid aliud faciunt. nisi demonia ei¬
ciunt: Et fideles quiq qui iã uitȩ ueteris
scłaria uerba derelinquunt. scã autẽ mys¬
teria insonant. conditoris sui laudes et
potentiã quantũ prȩualent narrant:
quid aliud faciunt nisi nouis linguis lo¬
quunt᷑ : Qui dũ bonis suis exhortationib
malitiã de alienis cordib auferunt: ser¬
pentes tollunt. Et dũ pestiferas suanoneᷤᷤ
audiunt. sed tamen ad operationẽ prauã
minime ꝑtrahunt᷑ : mortiferũ quidem est
qđd bibunt. sed non eis nocebit. Qui quo¬
tiens ꝓximos suos in bono opere infirma¬
ri conspiciunt. dũ eis tota uirtute con¬
currunt. & exemplo suȩ operationis ill&
uitã roborant. quȩ in ꝓpria actione titu¬
babat: quid aliud faciunt. nisi suꝑ egros
manꝰ imponunt ut bene habeant: Quȩ
nimirũ miracula tanto maiora st̃. quan¬
to spũalia. Tanto maiora sunt. quanto

Expanded text:
am manum credentibus imponunt, et habitare malignos spiritus in eorum mente contradicunt, quid aliud faciunt, nisi daemonia ejiciunt? Et fideles quique qui jam vitae veteris saecularia verba derelinquunt, sancta autem mysteria insonant, conditoris sui laudes et potentiam, quantum praevalent, narrant, quid aliud faciunt, nisi novis linguis loquuntur? qui dum bonis suis exhortationibus malitiam de alienis cordibus auferunt, serpentes tollunt. Et dum pestiferas suasiones audiunt, sed tamen ad operationem pravam minime pertrahuntur, mortiferum quidem est quod bibunt, sed non eis nocebit. Qui quoties proximos suos in bono opere infirmari conspiciunt, dum eis tota virtute concurrunt, et exemplo suae operationis illorum vitam roborant qui in propria actione titubant; quid aliud faciunt, nisi super aegros manus imponunt, ut bene habeant? Quae nimirum miracula tanto majora sunt, quanto spiritalia; tanto majora sunt, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
loquentur nouis. serpentes tollent Et si
mortiferũ quid biberint. non eis nocebit
Suꝑ egros manꝰ imponent. & bene habebunt
Nũquidnam fr̃s mei quia ista non facitis sig¬
na minime creditis: Sed hȩc necessaria
in exordio accłȩ fuerunt Ut enuĩ ad fidẽ
cresceret miraculis fuerat nutrienda qͥa
& nos cũ arbusta plantamꝰ: tamdiu eis
a quã sundimꝰ. quousq in terra conualuis¬
se iam uideamꝰ. At si semel radicẽ fixerint:
inrigatio cessabit. Hinc est enĩ quod pau¬
lus dicit. Linguȩ in signũ sunt non fide¬
libus sed infidelibus. Habemꝰ de his signis
atq uirtutib quȩ adhuc subtilius consi¬
derare debemus. Sc̃a quippe ęccła cotidie

Expanded text:
si mortiferum quid biberint, non eis nocebit; super aegros manus 1571 imponent, et bene habebunt. Nunquidnam, fratres mei, quia ista signa non facitis, minime creditis? Sed haec necessaria in exordio Ecclesiae fuerunt. Ut enim fides cresceret, miraculis fuerat nutrienda, quia et nos cum arbusta plantamus, tandiu eis aquam infundimus, quousque ea in terra jam convaluisse videamus; et si semel radicem fixerint, in rigando cessamus. Hinc est enim quod Paulus dicit: Linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus . Habemus de his signis atque virtutibus quae adhuc subtilius considerare debeamus. Sancta quippe Ecclesia quotid
Abbreviated transcription (Latin):
sint cũ iudicaturo. cui tantȩ ministraue
ne lȩtantes. liberos cordis oculos ad illam
altitudinẽ in qua xp̃c est erigamꝰ. Sursũ
uocatos animos desideria terrena non
deprimant. ad ȩterna prȩelectos peri¬
tura non occupent. Uiã ueritatis ingres¬
sos. fallaces illecebrȩ non retardent łt
ita a fidelib hȩc temporalia decurrant᷑. ut
peregrinari se in hac mundi ualle cognos¬
cant In qua etiã si quȩdã cõmoda blandi ẜ¬
untur: non amplectenda nequiter. sed tran¬
seunda sunt fortiter Ad hanc enĩ deuotionẽ¬
illã dilectionem quã pascendis ouib xp̃i¬

Expanded text:
 cum judicaturo, cui tantae ministraverarum actione laetantes, liberos cordis oculos ad illam altitudinem in qua Christus est erigamus. Sursum vocatos animos desideria terrena non deprimant; ad aeterna praeelectos peritura non occupent; viam veritatis ingressos fallaces illecebrae non retardent; et ita a fidelibus haec temporalia decurrantur, ut peregrinari se in hac mundi valle cognoscant, in qua etiamsi quaedam commoda blandiantur, non amplectenda nequiter, sed transeunda sunt fortiter. Ad hanc enim nos devotioneillam dilectionem quam pascendis
Abbreviated transcription (Latin):
rũ messium fruges recipiat ex nr̃a fide
Neq eñ in uniuersum mundũ tanta fideliũ
messis exurgeret. si de manu dñi suꝑ rati¬
onalem terrã illa electa grana prȩdicanti¬
um non uenissent. Sequit᷑. Qui crediderit
& baptitatꝰ suerit: saluus erit. Qui uero
Snon crediderit: condẽpnabit᷑ Fortasse unꝰ

Expanded text:
rum messium fruges recipiat ex nostra fide. rum messium fruges recipiat ex nostra fide. Neque enim in universo mundo tanta fidelium messis exsurgeret, si de manu Domini super rationalem terram illa electa grana praedicantium non venisset. Sequitur: 3. Qui crediderit, et baptizatus fuerit, salvus erit, qui vero non
Abbreviated transcription (Latin):
lia autẽ sunt & uiuunt. sed non discer¬
nunt. Angłi enĩ sunt. uiuunt. sentiunt
& discernunt Omĩs autem creaturȩ ali¬
quid habet homo Habet nãq cõmune esse¬
cũ lapidibus. uiuere cũ arboribus. sentire
ta aliquid omĩs creatura homo. Om̃i ergo¬
creaturȩ prędicat᷑ eugłm cũ soli homini
prȩdicat᷑. quia ille uidelicet docet᷑ propter
quẽ in terra cuncta creata sunt. & a quo
om̃a ꝑ quamdã similitudinẽ aliena non st̃
otest etiam om̃ĩs creature nomine. om̃ĩs
natio gentiũ designari. Antea & enĩ dictũ
fuerat inuiã gentiũ ne abieritis. nunc an¬
tem dicitur prȩdicate om̃i creaturȩ. ut
scilicet prius a iudȩa apłoꝵ. repulsa prȩdi¬
catio tunc nobis inadiutoriũ sieret. cum
hanc illa ad dãpnationis suȩ testimonũ
suꝑba repulisset. Sed cũ discipulos ad
prȩdicandũ ueritas mittit. quid aliud in
mundo facit. nisi grana seminis spargit:
Et pauca grana mittit in semine. ut multa¬

Expanded text:
lia sunt, vivunt, sentiunt, sed non discernunt. Angeli etenim sunt, vivunt, sentiunt, et discernunt. Omnis autem creaturae aliquid habet homo. Habet namque cocum lapidibus, vivere cum arboribus, sentire uxta aliquid omnis creatura creaturae praedicatur Evangelium, cum soli homini praedicatur, quia ille videlicet docetur, propter quem in terra cuncta creata sunt, et a quo omnia per quamdam similitudinem aliena non sunt. Potest etiam omnis creaturae nomine, omnis natio gentium designari. Ante etenim dictum fuerat: In viam gentium ne abieritis . Nunc autem dicitur, Praedicate omni creaturae, ut scilicet prius a Judaea apostolorum repulsa praedicatio tunc nobis in adjutorium fieret, cum hanc illa ad damnationis suae testimonium superba repulisset. Sed cum discipulos ad praedicandum Veritas mittit, quid aliud in mundo facit, nisi grana seminis spargit? Et pauca grana mittit in semine, ut multa