comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri. Sed infideliũ mens graue inillo scandalũ ꝑtulit: cum
eũ et post tot miracła morientẽ uidit. Unde et paulus di¬
lumł gentib aũt stulticiam. Stultũ quippe hõib uisum
ẽ: ut pro hominib auctor uite moreret᷑. Et inde cõtra eũ
homo scandalũ supsit: unde ei ampliꝰ debitor fieri debuit.
Nam tanto ds̃ ab hõib dignꝰ honorandus erat: quãto ꝓ
hominib et indigna susceperat. Quid ẽ gͦ dice̾ b̃s qui ñ
fuerit scandalizatus ĩme. nisi aꝑta uoce abiectionẽ mor¬
tis sue humilitatẽq signare: Ac si patent̾ dicat. Mira qͥdẽ
facio: s abiecta perpeti nõ dedignor. Qͥa gͦ moriendo te
subsequor:cauẽoum ualde est hominibz. ne in me mor¬
tem despiciant. qui signa uen̾antur. S dimissis iohãnis
dĩs: quid de eodem iohẽ turbis dicat audiamꝰ. Quid existis
uidere indesertum: Arundinẽ uento agitatam: Qd̾ uide¬

Expanded text:
ri. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum ri. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum eum et post tot miracula morientem vidit. Unde et Paulus ditultitiam . Stultum quippe hominibus visum est ut pro hominibus auctor vitae moreretur; et inde contra eum homo scandalum sumpsit, unde etiam plus debitor fieri debuit. Nam tanto Deus ab hominibus dignius honorandus est, quanto pro hominibus et indigna suscepit. Quid est ergo dicere: Beatus qui non fuerit scandalizatus in me, nisi aperta voce abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant, qui signa venerantur. 2. Sed dimissis Joannis discipulis, quid de eodem Joanne turbis dicat audiamus: Quid existis in desertum videre? Arundinem vento agitatam? Quod vide
Abbreviated transcription (Latin):
fluenta positus. qr ip̃e redemptor mũdi eẽt asseruit: mis¬
sus uero incard̾em utrũ aliũ expectent. amp̃e ueniat
requirit: ñ qr ip̃m ẽẽ mũdi redemptorem dubitat: sed
querit ut sciat si is qui per se in mũdũ uenerat. ꝑ se ⁊̾
ad inferni claustra descendat. Quẽ eñi p̾currens nascẽ
do nuntiauerat. hũc moriendo et adinferos p̾currebat.
Ait ergo. Tues qui uenturus es. an aliũ expectamꝰ. Ac si a¬
ꝑte dicat. Sicut pro hominib nasci dignatus es. an etiam
pro hominib ad inferos descende digneris insinua: ut qui
natiuitatis tue p̾cursor extiti. mortis etiam precursor fiam
et uenturũ inferno tenũtiem. quẽ iam uenisse mũdo nũ¬
tiaui. Unde et inquisitus dñs enumeratis potentie sue
miracłi̾s: demortis sue protinꝰ humilitate respondit dicẽs.
Ceciuident: claudi ambulant: leprosi mũdantur. Sur
di audiũt: mortui resurgunt: pauperes euãgłi zantur.
Et b̃s̃ ẽ: qui ñ fuerit scandalizatus in me. Uisis tot signis.

Expanded text:
ruit. Missus vero in carcerem, utrum alium exspectent, an ipse veniat, requirit: non quia ipsum mundi Redemptorem dubitat, sed requirit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat, per se etiam ad inferna claustra descendat. Quem enim praecurrens nascendo do nuntiaverat, hunc moriendo ad inferos praecurrebat. Ait ergo: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Ac si aperte dicat: Sicut pro hominibus nasci dignatus es, an etiam pro hominibus mori digneris insinua, ut qui nativitatis tuae praecursor exstiti, mortis etiam praecursor fiam, et venturum inferno te nuntiem, quem jam venisse mundo nuntiavi. Unde et inquisitus Dominus enumeratis potentiae suae miraculis, de mortis suae protinus humilitate respondit, dicens: Caeci vident, claudi ambulant, lt, mortui resurgunt, pauperes evangelizantur, et beatus est qui non fuerit scandalizatus in me. Visis tot signis,
Abbreviated transcription (Latin):
agnosc̾e̾. illiꝰ celsitudinem meruit ueraciter obtin̾e. S
cum exlectione alia redemptoris nr̃i sentẽtiaiadmentem
reducitur: ex huiꝰ nob̾ lectionis u̾bis questio ualde ĩplexa
gen̾atur. Alio quippe in loco inquisitus ãdiscipli̾s dñs de
helie aduẽtu: respondit. Helias iam uenit et ñ cognoue¬
rũt eũ. s fecerũt ĩ eũ q̃ cũq uoluerũt. Et siuultis scire: io

Expanded text:
elsitudinem meruit veraciter obtinere. Sed cum ex lectione alia Redemptoris nostri sententia ad mentem reducitur, ex hujus lectionis verbis nobis quaestio valde implexa generatur. Alio quippe in loco inquisitus a discipulis Dominus de Eliae adventu, respondit: Elias jam venit, et non cognoverunt eum, sed fecerunt in e
Abbreviated transcription (Latin):
Ioh̃es non spũ s aqua baptirat: qr pcc̃a solue̾ ñ ualens. bapti¬
⁊atoꝵ corpora ꝑ aquã lauat: s tñ perueniã mentẽ nõ lauat.
Cur gͦ baptizat qui põca per baptisiũ ñ relaxat᷑ nͥut p̾cur¬
sioms sue ordinẽ seruans. qui nasciturũ nascendo p̾uenerat
baptiratum quoq dñm baptizando p̾ueniret: et qui p̾dicã¬
do fc̃s ẽ p̾cursor xp̃i. baptizando etĩa p̾cursor eius fieret imi¬
tatione sacramenti: Qui int̾ hec misteriũ nr̃i redemptoris
annũtians. hunc inmedio hominũ et stetisse asserit ⁊ nesci¬
ri: qr per carnẽ dñs apparens. et uisibilis maiestate. De quo
ecĩa dicitur. Qui post meuenit: añ me fc̃s ẽ. Sic naniq dicit᷑.
Ante mesc̃s est: ac si dicatur aute me positus. Post me ergo
cũ subiunxit. qr prior me erat. Ac si aꝑte dicat. Inde etiã me
post natus superat: quod eũ natiuitatis sue tꝑra ñ angustãt
Lam qui permatrem in tp̃r nascitur: sine tp̃r ẽ apr̃e gene¬

Expanded text:
es non spiritu sed aqua baptizat, quia peccata solvere non valens, baptizatorum corpora per aquam lavat, sed mentem per veniam non lavat. Cur ergo baptizat, qui peccata per baptismum non relaxat, nisi ut praecursionis suae ordinem servans, qui nasciturum nascendo praevenerat, baptizaturum quoque Dominum baptizando praeveniret; et qui praedicando factus est praecursor Christi, baptizando etiam praecursor ejus fieret, imitatione sacramenti? Qui inter haec mysterium Redemptoris nostri annuntians, hunc in medio hominum et stetisse asserit et nesciri; quia per carnem Dominus apparens, et visibilis stetit codit: Qui post me venit, ante me factus est. Sic namque dicitur: Ante me factus, ac si dicatur, Ante me positus. Post me ergo cum subjunxit quia prior me erat. Ac si aperte dicat: Inde me etiam post natus superat, quo eum nativitatis suae tempora non angustant. Nam qui per matrem in tempore nascitur, sine tempore est a Patre gene
Abbreviated transcription (Latin):
tum p̾ueniet. ita iohẽs p̾uenit pͥmũ. Sicut ille p̾cursor
uenturꝰ est iudicis: iudicis: ita iste p̾cursor factꝰ ẽ redẽptõris.
Iohẽs igitur in spũ helyas erat: inpersona helyas ñ erat.
Qd̾ eñi dñs fatetur de spũ. hoc ioh̃es denegat de ꝑsona: qr
pore respond̾et. Contrarium gͦ uĩtati uidetur ẽẽ quod ioh̾es
sonuitꝰ s tñ a uĩtatis tramite nõ recessit. cũ se etiam ꝓph̾am

Expanded text:
tum praeveniet, ita Joannes praevenit primum. Sicut ille praecursor venturus est judicis, ita iste praecursor est factus Redemptoris. Joannes igitur in spiritu Elias erat, in persona Elias non erat. Quod ergo Dominus fatetur de spiritu, hoc Joannes denegat de persona, quia pore responderet. Contrarium ergo veritati videtur esse quod Joannes sonuit, sed tamen a veritatis tramite non recess
Abbreviated transcription (Latin):
Hic ẽ de quo scriptũ est. Ecce mitto angłm meũ añ faciem
tuã: qui p̾ꝑabit uiã tuã aute te. Qd̃ eñi grece angłs: hoc la¬
tine nũtius dicit᷑. Recte gͦ qui nũtiare supernũ iudicem
mittitur. angłs uocatur: ut dignitatẽ seruet in noĩe. qͣm
explet in oꝑatione. Altũ quidem nomẽ ẽ: s si uita noĩe in¬
qui sacerdotii nomẽ sortiuntur angłi uocantur: ꝓph̾a at¬
testante qui ait. Labia sacerdotis custodiũt scientiam: et le¬
gem requirũt ex ore eiꝰ: qr angłs dñi exercituũ ẽ. S hꝰ alti

Expanded text:
iptum est: Ecce mitto angelum meum ante faciem tuam qui praeparabit viam tuam ante te . » Quod enim Graece angelus, hoc Latine nuntius dicitur. Recte ergo qui nuntiare supernum judicem mittitur angelus vocatur, ut dignitatem servet in nomine quam explet in operatione: altum quippe nomen est, sed si vita inqui sacerdotii nomine censentur, angeli vocantur, propheta attestante, qui ait: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est.
Abbreviated transcription (Latin):
the ei auferet᷑: Iam eruĩ nõ erit sollicita ut ministret ei sic
puero: cui om̃s angłoꝵ ordines minustrant sicut domino:
Iam nõ ꝑturbabitur fugiens cũ eo in egyptũ a facie herodis:
qr ip̃e ascendiz in celũ: ⁊ herodes descendit in infernũ a facie
eiꝰ. Iam ñ turbabit᷑ erga płimna. q̃ fecerunt filio suo udei: qr
om̃ia subiecta sunt ei: Iam filius marie auideis uł mulitib
aufertur. s bono suo: qr pars marie ei ꝑficit᷑ que nõ aufe¬
est: gaudet cũ filio inet̾nũ. Hec pars est obtuna q̃ nõ au¬
fecet᷑ ab eã cuiꝰ ⁊ uos participes simus. Meritis ⁊ p̃cib eiꝰ¬

Expanded text:
thae ei aufertur. Jam enim non erit sollicita ut ministret ei sicut thae ei aufertur. Jam enim non erit sollicita ut ministret ei sicut puero, cui omnes angelorum ordines ministrant sicut Domino. Jam non turbabitur fugiens in Aegyptum cum eo a facie Herodis, quia ipse ascendit in coelum, et Herodes descendit ad infernum a facie ejus. Jam non turbabitur erga plurima quae fecerunt filio suo Judaei, quia omnia subjecta sunt ei. Jam filius Mariae a Judaeis vel militibus aufertur, sed bono suo; pars vero Mariae ei perficitur, quae non aufei est, gaudet cum filio in aeternum. Haec est pars optima, quae non auferetur ab ea, cujus et nos participes simus meritis et precibus e
Abbreviated transcription (Latin):
ait apl̾s. dei uirtus ⁊ dei sapientia: ⁊ in eo sunt om̃s the¬
sauri sapientie ⁊ scientie i̾maria absconditi: Xp̃c aũt
ĩmaria. Ergo dei uirtus ⁊ dei sapientia ⁊ om̃s thesauri
sapientie ⁊ scientie ĩmaria: Hec ñ tantũ ad pedes. s etiam
ad cap̃ dñi sedens: audiebat uerbũ exore eius: Hec conser¬
uabat om̃ia u̾ba angłoꝵ pastoꝵ. magoꝵ. nec nõ ip̃ius fi¬
lii sui: conferens in corde suo. Nemo ũquã sic̃ ista gustauit
quã suaiuis est dr̃s: In ebriabatur ab ub̾tate domus dei: ⁊
torrente uoluptatis eiꝰ potabat᷑. Nec mirũ ⁊ qm̃ apud eam
immo intra eam erat fons uite: de quo manabat ꝑfectio
utriusq uite: Circa plurima ut martha occupabat᷑. circa
unũ ut maria delectabatur: qr unũ est necessariũ: Pl̾una
auferunt᷑: unũ manet: Singlarit̾ gͥ. partẽ marie op̃tunam
elegit: singłarit̾ partem marthe peregit: S pars mar¬

Expanded text:
ait Apostolus, Dei virtus, et Dei sapientia : et In eo sunt omnes theait Apostolus, Dei virtus, et Dei sapientia : et In eo sunt omnes thesauri sapientiae et scientDei virtus et Dei sapientia, et omnes thesauri sapientiae et scientiae in Maria. Haec non tantum ad pedes, sed etiam ad caput Domini sedens audiebat verbum ex ore ejus. Haec conservabat omnia verba angelorum, pastorum, magorum, nec non ipsius filii sui, conferens in corde suo . Nemo unquam sicut ipsa gustavit quam suavis est Dominus . Inebriabatur ab ubertate domus Dei, et torrente voluptatis ejus potabatur . Nec mirum; quoniam apud eam, imo intra eam erat fons vitae , de quo manabat cuncta perfectio utriusque vitae. Circa plurima, ut Martha, occupabatur; circa unum, ut Maria, delectabatur, quia unum est necessarium ; plurima auferuntur, unum manet. Singulariter igitur partem Marthaer optimam partem Mariae elegit. Sed pars Mar
Abbreviated transcription (Latin):
mori. sepelui: Sude bene ei congruit qd̃ dr̃. Martha mar¬
tha sollicita es. ⁊ turbaris ergã plurua: Nemo uero
dubitat qđ̃ beata maria filiũ suũ uellet liberari ex oĩ
tribulatione ⁊ ⁊ se ip̃am inturbatione adiuuari adiuu¬
nitate. quam eid̃ filio suo in ẽẽ sciebat ꝑtheoriam: que
est pars marie. Hoc est qđ̃ martha cõqueritur qd̃ eam
soror reliquerit solam ministrare: ⁊ eius aucilium
ĩminist̾io flagitat: Hec de parte marthe. Porro de parte
marie q̃ optima p̃dicat᷑ qͥnta uł qualis in beata maria
fuerit : qͥs digne loquatur: Si talis est ut dyxunus ĩ¬
mo qr meliorẽ: quam diximꝰ in beata maria pars mar¬
pars quam optimam maria elegit. q̃ sic laudatur. ut ab
ea nõ auferri dicatur: E quã magna multitudo dulcedins
sc̃o concepit. Quid de deo nõ sapiebat: inqua dei sapientia
latebat. ⁊ in cuĩ utero corpus sibi aptabat: Xp̃c est ut

Expanded text:
mori, sepeliri. Unde et bene ei congruit quod dicitur: Martha, Marmori, sepeliri. Unde et bene ei congruit quod dicitur: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima . Nemo vero dubitat quod B. Maria filium suum vellet liberari de omni tribulatione, et seipsam in perturbatione adjuvari a divinitate, quam eidem filio suo inesse sciebat per theoriam, quae est pars Mariae. Hoc est, quod Martha conqueritur quod eam soror sua reliquerit solam ministrare, et ejus auxilium in ministerio flagitat. Haec de parte Marthae. Porro de parte Mariae, quae optima praedicatur, quanta vel qualis in B. Maria fuerit, quis digne loquatur? Si talis est, ut diximus, imo quia melior est quam diximus, in beata Maria pars Marpars, quam optimam Maria elegit, quae sic laudatur, ut ab ea non auferri dicatur. O quam magna multitudo dulcedinis Spiritu sancto coacepit! Quid de Deo non sapiebat, in qua sapientia Dei latebat, et in cujus utero corpus sibi aptabat? Christus est,
Abbreviated transcription (Latin):
bet ex minimis. s sũmũ dei filium hospitẽ suscepit : nudũ
arne uł etiam panus oꝑuit: esurientẽ pauit: sitientem
lacte potauit: infirmũ ꝑ infantiam ⁊ iacentẽ nõ solũ iusita¬
uit. s ⁊̃ balneando. souendo. lemendo. gestando. frequentauit
ut m̾ito de ea dicat᷑. Martha aũt satagebat circa frequens
ministerium. Cõprehenso et crucifixo quasi in carcere po¬
lito asfuit: licut scriptu eit. Stabat aũt iuxta crucem
cum fugeret in egyptum a facie herodis: qui suũ talem fi¬
liim adeo ꝑseque bat᷑. ut multos suspecte etatis pueros
occideret: Turbabat᷑: cũ uideos insidiantes ⁊ mortẽ infer¬
re ei molientes cognosceret: Adultimũ turbata est ualde
et iuxta symeonẽ suam ip̃ius animani ꝑtrarisiuit gladiꝰ
cũ uideret suũ talem filiũ cõprehendi. ligari. flagellari.
conspiui spiuis coronari. derideri. colaphidari: crucifigi

Expanded text:
bet ex minimis, sed summum Dei Filium hospitem in utero suscepit, nudum bet ex minimis, sed summum Dei Filium hospitem in utero suscepit, nudum carne vel etiam pannis operuit, esurientem pavit, sitientem lacte potavit, infirmum per infantiam jacentem non solum visitavit, sed etiam balneando, fovendo, leniendo, gestando frequentavit, ut merito de ea dicatur: Maria autem satagebat circa frequens ministerium . Comprehenso, et crucifixo, quasi in carcere posito adfuit, sicut scriptum est: Stabat autem juxta crucem cum fugeret in Aegyptum a facie Herodis, qui suum talem filium adeo persequebatur, ut multos suspectae aetatis pueros occideret. Turbabatur cum Judaeos insidiantes et mortem ei inferre molientes cognosceret. Ad ultimum turbata est valde, et juxta Simeonis vocem, suam ipsius animam pertransivit gladius , cum videret suum tconspui, spinis coronari, derideri, colaphizari, crucifigi,
Abbreviated transcription (Latin):
dico: eaꝵ significata intelligo. S iam uideamꝰ actionem
huius marthe: deuide coniciamꝰ contemplationẽ huiꝰ marie
& ut planius id faciamꝰ: quid alii ꝑ marth̃a oꝑant᷑ i⁊ qͥd uł¬
qd̃ ista oꝑata est conferamꝰ. Alii hospitẽ quẽ libet in domo
sua suscipiunt: ista nõ quelibet s ꝓpͥum dei filiũ qui nõ habet
ubi cap̃t reclinet. nõ indonio. s inut̾o suscepit: Alii nudum
quẽlibet ueste mutabili atq corruptibili unde libet cõpõĩta
oꝑiunt: ista u̾bum dei quodã mͦ nudũ carne induit. dũ idem
dei u̾bũ ineadem uirgine carnem in unitate ꝑsone assũpsit. que
sine fine incõmutabilis atq in corruptibilis ꝑmanebit: A¬
lii quẽlibet esurientẽ uł sitientẽ. cibo uł potu exteriori refici¬
unt: ista hominẽ dm̃ humanitꝰ indigentẽ nõ solũ exteriorib
cibis uł potib pauit ÷ uerũ etiã int̾iori lacte suo aluit: Et
minimis suis fiunt. deus hec sibi facta cõfitet᷑: ista nõ quẽli¬

Expanded text:
cata intelligo. Sed jam videamus actionem hujus Marthae; deinde conjiciamus contemplationem hujus Mariae. Et, ut planius id faciamus, quid alii Martham operantur; et quid ista operata est conferamus. Alii hospitem quemlibet in domo sua suscipiunt; ista non quemlibet, sed proprium Dei Filium, qui non habet ubi caput reclinet , non in domo, sed in utero suscipit. Alii nudum quemlibet veste mutabili atque corruptibili undelibet composita operiunt, ista Verbum Dei quodammodo nudum carne induit; dum idem verbum in eadem virgine carnem in unitate personae assumpsit, quae sine fine incommutabilis atque incorruptibilis permanebit. Alii quemlibet esurientem vel sitientem cibo, vel pota exteriori reficiunt; ista hominem Deum humanitus indigentem, non solum exterioribus cibis vel potibus pavit, verumetiam interiori suo lacte aluit. Et,minimis suis fiunt, Deus sibi facta confitetur; ista non quemli
Abbreviated transcription (Latin):
quã lucẽ. profecto uia fides ẽ. Unde recte et illuminato ceco
ꝓtinus respondetur. Respice: fides tua te saluũ fecit. Sed
ad hec cogitatio carnalis dicit. Quomͦ possũ lucẽ spiritalẽ
querere: quã uidere nõ possum: Uude mͥ certũ est si sit. que
corporeis ocłis no infulget: Cui scilicet cogitationi ẽ. quod
breuit quisq respondeat: qr et hec ip̃a quẽ sentit nõ ꝑ corpꝰ
s per amimã cõgitat: et nemo suã aĩam uidet᷑: nec tñ sedu¬
bitat aĩam habe̾ quã ñ uidet. Ex inuisibili uãq aĩa: uisibi¬
le regitur corpꝰ. Si auferatur qd̾ est inuisibibe: ꝑtinꝰ cor¬
ruit hoc quod insibile stare uidebatur. Ex inuisibili ergo
substantia. in hac uita uisibili uiuiturͥ et eẽ uita inuisib¬
lis dubitatur: S iam petenti ceco quid fcm̃ ẽ. uel qͥd ip̃e fe

Expanded text:
quam profecto lucem via fides est. Unde recte et illuminando caeco quam profecto lucem via fides est. Unde recte et illuminando caeco protinus respondetur: Respice, fides tua te salvum fecit. Sed ad haec cogitatio carnalis dicit: Quomodo possum lucem spiritalem quaerere, quam videre non possum? Unde 1443 mihi certum est si sit, quae corporeis oculis non infulget? Cui scilicet cogitationi est quod breviter quisque respondeat, quia et haec ipsa quae sentit, non per corpus, sed per animam cogitat. Et nemo suam animam videt, nec tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili namque anima visibile regitur corpus. Si autem auferatur quod est invisibile, protinus corruit hoc quod visibile stare videbatur. Ex invisibili ergo substantia in hac vita visibili vivitur, et esse vita invisibilis dubitatur? 8. Sed jam petenti caeco quid factum est, vel
Abbreviated transcription (Latin):
notandũ quid ceco uenienti dicat. Quid tͥ uis faciã: Nũ¬
quid qui lumẽ redde̾ pot̾at. quid uellet cecus ignorabat.¬
b petiuult: hoc qd̾ et nos pete̾. et se cõcece p̾noscit. Inportu¬
requirit ut petatur: ad hoc requirit. ut cor ad orationẽ
excitet. Unde et cecus protinus adiungit. Dñe ut uide¬
am. Ecce cecus a dño nõ aurũ: s lucẽ querit. Puipendit
extra lucẽ aliquid querere: quia et sihabere cecus quodl¬
bet potest sine luce nõ potest uid̾e quod ht. Imitem᷑ gͦ fr̃s¬
kini eũ quẽ ⁊ corpore audiuimꝰ ⁊ mete saluatũ. Non fal¬
sas diuitias. non t̾rena dona: nõ fugitiuos honores ad ño
s lucem q̃ramꝰ. Hec lucẽ que loco clauditur. q̃ tp̃r finitur.
que noctium int̾ruptione uariatur: q̃ a nob̾ cõmunit̾ cũ
pecorib cernitur: s lucẽ queramꝰ quã uide̾ cũ solis angłis
possimus: qũa uͦ mitiũ inchoat: nec finis angustat. Ad

Expanded text:
notandum quid caeco venienti dicat: « Quid tibi vis faciam? » Nunnotandum quid caeco venienti dicat: « Quid tibi vis faciam? » Nunquid qui lumen reddere poterat, quid vellet cSed peti vult hoc quod et nos petere, et se concedere praenoscit. Importu Ad hoc ergo requirit, ut petatur; ad hoc reexcitet. Unde et caecus protinus adjungit: « Domine, ut videam. » Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem quaerit. Parvipendit extra lucem aliquid quaerere, quia et si habere caecus quodlibet potest, sine luce non potest videre quod habet. Imitemur ergo eum, quem et corpore audivimus et mente salvatum, non falsas divitias, non terrena dona, non fugitivos honores a Domino, sed lucem quaeramus, nec lucem quae loco clauditur, quae tempore finitur, quae noctium interruptione variatur, quae a nobis communiter cum pecoribus cernitur, sed lucem quaeramus quam videre cum solis angelis possimus, quam nec initium inchoat, nec finis angustat. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
patim᷑: ih̃m aliquatenꝰ transeuntẽ sentimꝰ. Cũ uͦ orationi
uehemẽt᷑ uisistimꝰ : stat ilx̃ ut lucem restituas: qr ihẽ incor¬
de figitur: et lux amissa reꝑatur. Qua tñ in re ⁊ aliud ali¬
quid nobis dñs innuit: qd̾ intelligi de humnauitate ac di
audruit: sed stans miracłm illuminationis exhibuit. Trã¬
sire namq humanitatis ẽ: stare diuiuitatis. ꝑhumani¬
tatẽ quippe habuit nasci. cresc̾e̾. mori. resurgere: de loco
ad locũ uenire. Quia gͦ indiuinitate mutabilitas ñ ẽ. atq
hxx ip̃m mutari transire ẽ : ꝓfecto iste transitꝰ ex carue est.
nõ ex diuiuitãte. ꝑdiuinitatẽ uͦ ei semꝑ stare ẽ: qr ubiq
pͥsens. nec per motũ uenit. nͨ ꝑ motũ recedit. Cecũ gͥ cla¬
humanitatẽ suã uocib nr̃e cecitatis cõpaciendo misert᷑
est: s luiñe nobis grẽ ꝑdiuinitatis potentiam infudit. Et

Expanded text:
patimur, Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi patimur, Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi vehementer insistimus, stat Jesus ut lucem restituat, quia Deus in corde figitur, et lux amissa reparatur. 6. Qua tamen in re aliud aliquid nobis Dominus innuit, quod intelligi de humanitate ac diviansiens audivit, sed stans miraculum illuminationis exhibuit. Transire namque humanitatis est, stare divinitatis. Per humanitatem quippe habuit nasci, crescere, mori, resad locum venire. Quia ergo in divinitate mutabilitas non est, atque hoc ipsum mutari transire est, profecto iste transitus ex carne est, non ex divinitate. Per divinitatem vero ei semper stare est, quia, ubique praesens, nec per motum venit, nec per motum recedit. Deus humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis compatiendo misertus est. Sed lumen nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce quẽ turba increpat ut tacrat. magis ac magis clama
qr quãto grauiori tumultu cogitationũ carnaliũ p̾mimͦ.
tanto orationi in sistere ardentius debemꝰ. Contrdicit tͦ
iuoratione pãtimur. S nimirũ uecesse est. ut uox cor¬
dis nr̃i quo durius repellitur. eoualẽtius insistat.: qͣtinꝰ
cogitationis illicite tumultũ superet: atq ad pias aures
dm̃i inmietate sue importunitatis erũpat. Inse ut suspi¬
cor recognoscit unusquisq qd̾ dicimꝰ: qr dũ ablox mundo
ad deũ animũ mutamꝰ: dũ adorationis opꝰ cõu̾tim᷑ : ip̃a
quie prius delectabilit̾ gessimꝰ. importuna pꝰ atq grauia
moratione nr̃a toleraniꝰ. Uix eoꝵ cogitatio manu sci desi¬
derii ab oculis cordis abigitur: uix eoꝵ phantasmata ꝑ
penitencie lamenta superant᷑. S cũ moratione nr̃a uẽbe¬
Staus aũt ihx̃. iussit cũ adduci ad se. Ecce stat quiante
transibat: qr dũ ad huc turbas phantasmatũ moratione

Expanded text:
at magis ac magis clamat, quia quanto graviori tumultu cogitationum carnalium premimur, tanto orationi insistere ardentius debemus. Contradicit tin oratione patimur. Sed nimirum necesse est ut vox cordis nostri 1442 quo durius repellitur, eo valentius insistat, quatenus cogitationis illicitae tumultum superet, atque ad pias aures Domini nimietate suae importunitatis erumpat. In se, ut suspicior, recognoscit unusquisque quod dicimus, quia dum ab hoc mundo animum ad Deum mutamus, dum ad orationis opus convertimur, ipsa quae prius delectabiliter gessimus importuna postea atque gravia in oratione nostra toleramus. Vix eorum cogitatio manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitentiae lamenta superantur. 5. Sed cum in oratione nostra veheStans autem Jesus, jussit illum adduci ad se. Ecce stat qui ante transibat, quia cum adhuc turbas phantasmatum in oratione
Abbreviated transcription (Latin):
sũt isti qui ut nubes uolant: ⁊ qͣi colũbe ad fenestras suas:
Nidit quippe eos t̾rena despic̾e: mente celestib propinquare
u̾bis pluere: miracłis ohoruscare: ⁊ qͦs at̾renis cõtagiis. sc̃a
p̾dicatõ et sublimis uita suspend̾at: hos uolantes. pariter
et nubes appellat. Fenestre aũt nr̃e st̃ ocłi: qr per ipos ai̾a
recipit qd̾ exti̾us concupiscit. Colũba uͦ simplex ẽ anima
atq amalicia fellis alienũ. Quasi colũbe gͦ ad fenestras
suas sũt. qui nichil in hec mũdo concupiscũt: qui omĩa
simplicit̾ aspiciunt: et in his que uident. rapacitatis stu

Expanded text:
sunt isti, ait, qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? sunt isti, ait, qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? Vidit quippe eos terrena despicere, mente coelestibus propinquare, verbis pluere, miraculis coruscare. Et quos a terrenis contagiis et sancta praedicatio et sublimis vita suspenderat, hos voet nubes appellat. Fenestrae autem nostrae sunt oculi, quia per ipsos anima respicit, quod exterius concupiscit. Columba est simplex animal, atque a malitia fellis alienum. Quasi columbae ergo ad fenestras suas sunt, qui nihil in hoc mundo concupiscunt, qui omnia simplic
Abbreviated transcription (Latin):
mi. sicut de nr̃o profectu gratulari: aliena dãpna nr̃a credere:
Aliena lucra nrã deputare: amicũ ñ propt̾ mũdũ s ꝓpt̾ dñi
diligere: inimicũ etiã amando tolerare: nulli qd̾ tibi impẽ
currere: sed prodesse etiã ultra uires uelle. Quid ergo isto
holocausto locupletius: quando per hoc quod dõ immolat.
inara cordis auima semet ip̃am mactat: Sed lic bone uo¬
luntatis sacrificiũ nũquã plene persoluitur: nisi mũdi hu¬
ius cupiditas ꝑfecte deseratur. Nam quicqd ͣ cõcupiscimus:
hoc proculdubio proximis inuidemꝰ. Uidetur etem̃ qd̾ nob̃
desit. quod alter assẽquitur. Et qr semꝑ iuuidia a bona uo¬
luntate discordat: mox ut hec mentem ceperit. illa discedit.
Uude p̾dicatores scĩ. ut possent proximos perfecte diligere.
studrierũt irboc scło nichil amare nil unꝙͣ appete̾: nil uel
sine appetitu possidere. Quod bene ysaias intuens ait. Qui¬

Expanded text:
mi sicut de nostro profectu gratulari, aliena damna nostra credere, mi sicut de nostro profectu gratulari, aliena damna nostra credere, aliena lucra nostra deputare, amicum non propter mundum, sed propter Deum diligere, inimicum etiam amando tolerare, nulli quod pati non v vires concurrere, sed prodesse etiam ultra vires velle. Quid ergo isto holocausto locupletius, quando per hoc quod Deo immolat in ara cordis anima semetipsam mactat? 4. Sed hoc bonae voluntatis sacrificium nunquam plene persolvitur, nisi mundi hujus cupiditas perfecte deseratur. Nam quidquid in eo concupiscimus, hoc procul dubio proximis invidemus. Videtur etenim quia nobis desit quod alter assequitur. Et quia semper invidia a bona voluntate discordat, mox ut haec mentem ceperit, illa discedit. Unde praedicatores sancti ut possent proximos perfecte diligere studuerunt in hoc saeculo nihil amare, nihil unquam appetere, nihil vel sine appetitu possidere. Quos bene
Abbreviated transcription (Latin):
habes. Pensate gͥ fr̃es. qui uilius cũ emitur: qͥd carius
cũ possidetur. S fortasse nec calix aque frigide suppetis
qui indigenti p̾beatur: ⁊ iam tunc securitatẽ nob̾ ꝓmit¬
tis sermo diuimis. Redemptoreetem̃ nato: celi cuies ostẽ¬
si st̃ qui clamarent. Gła mexcelsis deo: et int̾ra pax hominibus
bone uolũtatis. ante dei nãq oculos. nũquã est uacua manus
amini̾e: si archa cordis plena fuerit bona uolũtate. Hine ⁊ ẽ¬
ni psalmista dicit. In me st̃ deus uota tua: que reddam lauda¬
tiones tͥ. Ac si aꝑte dicat. Et si ext̾us muna offerenda ñ habeo
intra memet ip̃m tñ inuenio. qd̾ mara tue laudis impono: qr
qui nr̃a datione ñ pasceris. oblatione cordis meliꝰ placaris. Ni¬
chil quippe offertur deo ditius: uoluntate bona. Uolũtas aũt
boua est. sic adu̾sa alti̾us sic̃ nr̃a ꝑtimesc̾e̾: sic deꝓsꝑitate ꝓxi¬

Expanded text:
habes. 3. Pensate igitur, fratres, quid vilius cum emitur, quid charius habes. 3. Pensate igitur, fratres, quid vilius cum emitur, quid charius cum possidetur. Sed fortasse nec calix aquae frigidae suppetit qui indigenti praebeatur, etiam tunc securitatem nobis promittit sermo divinus. Redemptore etenim nato, coeli cives ostensi sunt, qui clamarent: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Ante Dei namque oculos nunquam est vacua manus a munere, si fuerit arca cordis repleta bona voluntate. Hinc etenim Psalmista dicit: In me sunt, Deus, vota tua quae reddam, laudationes tibi . Ac si aperte dicat: Etsi exterius munera offerenda non habeo, intra memetipsum tamen invenio quod in ara tuae laudis impono, quia qui nostra datione non pasceris, oblatione cordis melius placaris. Nihil quippe offertur Deo ditius voluntate bona. Voluntas autem bona est sic adversa alterius sicut nostra pertimescere, sic de prosperitate proxi
Abbreviated transcription (Latin):
cit multa reliquisse apud semet ipm̃ dicat. Iinitari mũdi
huiꝰ cõtemptores uolo: s quod relinquã nõ habeo. Multa
fr̃s relinquitis: si desideriis t̾renis renũtiatis. Lxt̾i̾ora eñi
nr̃a: dño qualibet parua sufficiũt. Cor nanq ⁊ ñ substa¬
ciam pensat: nec perpendit quãtũ in eiꝰ sacrificio. s ex
quanto proferatur. Nam si ext̾ĩorem substantiã ꝑpẽda¬
mus: ecce sc̃i negotiatores nr̃i perpetuam angłoꝵ uitam.
datis retib et naui. mercati st̃. Estimationẽ quippe p̾cii
nõ ht̃: s tñ regnũ dei tanti ualet quãtũ habes. Ualuit
nanq ⁊ acheo dimidiũ substantie: qr dimidiũ aliud ad
hoc qd̾ iniuste abstulit. restituendũ inquadruplũ reser¬
uauit. Naluit petro ⁊ andree: dimissis retib ⁊ naui. Ua¬
luit uidue. duob mimitis: ualuit alti. calicẽ aque fri¬
gide. Regnũ itaq dei ut diximꝰ: tanti ualet quãtum

Expanded text:
cit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi cit multa reliquisse, apud semetipsum dicat: Imitari mundi hujus contemptores volo, sed quod relinquam non habeo. Multa, fratres, relinquitis, si desideriis terrenis renuntiatis. 1451 Exterira Domino quamlibet parva sufficiunt. Cor namque, et non substantiam pensat; nec perpendit quantum in ejus sacrificio, sed ex quanto proferatur. Nam si exteriorem substantia‹m› perpendamus, ecce sancti negotiatores nostri perpetuam angelorum vitam datis retibus et navi mercati sunt. Aestimationem quippe pretii non habet, sed tamen regnum Dei tantum valet quantum habes. Valuit namque Zacchaeo dimidium substantiae, quia dimidium aliud ad hoc quod injuste abstulit restituendum in quadruplum reservavit . Valuit Petro et Andreae dimissis retibus et navi , valuit viduae duobus minutis , valuit alteri calice aquae frigidae . Regnum itaque Dei, ut diximus, tantum valet quantum
Abbreviated transcription (Latin):
centib districti sui iudicii diem ꝓpinquãtẽ denũtiat:
et tñ sr̃ba mens nr̃a. non uult hoc sponte desere̾. qd̾ coti¬
die ꝑdit inuita. Quid ergo fc̃s bini. quid in eiꝰ iuditõ
dicturi. sumus: qui ab amore p̾sentis scli nͨ p̾ceptis
flectimur. nec u̾berib emendamur: S fortasse aliqͥ
tacitis sibi cogitat̾õnib dicat. Ad uocẽ dñicã ut̾q iste
piscator. quid aũt quãtũ dimisit᷑ qui pene nichil habu
cius quam censũ. Multũ reliquit: qui sibi nichil retinu¬
it. Multũ reliquit: qui quãlib parũ totũ desẽruit. Certe
nos ⁊ habita cum amore possidemꝰ: ⁊ ea que minime ha¬
bemus. exdesiderio querimꝰ. Multum gͦ petrꝰ ⁊ andreas di¬
misit: quando ut̾q etiã defideria habendi de̾liquit. Mul¬
tũ dimisit: qui cũ re possessa etiã cõcupiscentiis renũtia¬
uit. Asequentib gͦ tanta diussa sũt: quãta a nõ sequẽ¬
tib concupisci potuerũt. Nemo gͥ etiam cũ quosdã cõspi¬

Expanded text:
em propinquantem denuntiat; et tamen superba mens nostra non vult hoc sponte deserere quod quotidie perdit invita. Quid ergo, charissimi, quid in ejus judicio dicturi sumus, qui ab amore praesentis saeculi nec praeceptis flectimur, nec verberibus emendamur? 2. Sed fortasse aliquis tacitis sibi cogitationibus dicat: Ad vocem dominicam uterque iste piscator quid aut quantum dimisit, qui pene nihil habuinsare quam censum. Multum reliquit qui sibi nihil retinuit, multum reliquit qui, quantumlibet parum, totum deseruit. Certe nos et habita cum amore possidemus, et ea quae minime habemus ex desiderio quaerimus. Multum ergo Petrus et Andreas dimisit, quando uterque etiam desideria habendi derelinquit. Multum dimisit, qui cum re possessa etiam concupiscentiis renuntiavit. A sequentibus ergo tanta dimissa sunt, quanta a non sequentibus concupisci potuerunt. Nemo igitur, etiam cum quosdam conspi
Abbreviated transcription (Latin):
utilitate rectitudinis. aut ratione iuste necessitatis caret. O¬
ciosa gͦ colloquia ad edificationis studiũ uertite: quã celerrime
huiꝰ uite tempora fugiant consid̾ate: quã districtꝰ iudex iudꝵ
ueniat atterdite. Nunc aute ocłos ur̃i cordis ponite: hc̃ pro¬
ximoꝵ ur̃oꝵ mentib intimate: ut inquantũ uires suppetũt.
si anniũtiare eũ non negligitis. uocari ab eo angli cũ idh̾e¬

Expanded text:
cessitatis caret. Ocessitatis caret. Otiosa ergo colloquia ad aedificationis studium vertite: quam celerrime hujus vitae tempora fugiant, considerate: quam districtus veniat judex attendite. Hunc ante oculos vestri cordis ponite: hunc proximorum vestrorum mentibus intimate; ut inquantum vires suppetunt, si annuntiare eum non negligitis, vocari ab eo Angeli cu
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃a eccli̾a positi siper dectrine sapientiam ministrare phyalas
minime potestis: inquãtũ prodiuina largitate sufficitis. ꝓ¬
ximis ur̃is boni u̾bi cyatos date. In quãtũ uos profecisse pẽsati¬
ueniatis. Hinc etem̃ scriptũ ẽ. Qui audit. dicat ueni. Ut qui
iã incorde uocem superniamoris acceperit: foras &̾ ꝓximis uo¬
cem exortationis reddat.Et fortasse panẽ ut indigenti elemo¬
sinam porrigat ñ ht: s maiꝰ est quod tribuere ualet qui liu¬
guã h̃t. Plus em̃i est u̾bi pabulo uicturã inꝑpetuũ m̃tẽ refice̾
quã uẽtre moriture carnis t̾reno pane saciare. Nolite gͦ fr̃s¬
mei proximis urĩs elemosinã u̾bi subtrahere. Mecũ uos ad¬
moneo abocioso serͣne parcamꝰ. inutilit̾ loqui declinemꝰ. In
iudex dicat. Omne u̾bũ ociosũ qd̾ locuti fuerint homines: r¬
dent de eo rationẽ indie iudicii. Ociosum quippe u̾bũ ẽ: qd̾ aut¬

Expanded text:
sancta Ecclesia, positi, si per doctrinae sapientiam ministrare phialas sancta Ecclesia, positi, si per doctrinae sapientiam ministrare phialas minime potestis, in quantum pro divina largitate sufficitis proximis vestris boni verbi cyathos date. In quantum vos profecisse pensaveniatis. Hinc etenim scriptum est: Qui audit, dicat: Veni ; ut qui jam in corde vocem superni amoris acceperit, foras etiam proximis vocem exhortationis reddat. Et fortasse panem, ut indigenti eleemosynam porrigat, non habet; sed majus est quod tribuere valeat, qui linguam habet. Plus enim est verbi pabulo victuram in perpetuum mentem reficere, quam ventrem moriturae carnis terreno pane satiare. Nolite ergo, fratres, proximis vestris eleemosynam verbi subtrahere. Mecum moneo. Ab otioso sermone parcamus, inutiliter loqui declinemus, inluant, cum judex dicat: Omne verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent rationem in die judicii . Otiosum ve
Abbreviated transcription (Latin):
tum unꝰquisq sufficit. in quãtũ grãm suꝑne aspirationis ac¬
cepit: si aprauitate ꝓximũ reuocat. si exhortari ad bñ oꝑan¬
dum curat: siet̾nũ regnũ uel suppliciũ erranti denũtiat:
cũ u̾ba sc̃e annũtiationis impendit. ꝓfecto angłs existit. Et
nemo dicat admonere ñ sufficio: exhortari idoneus ñ sũ. Qũa¬
tum potes exibe: ne male seruãdo quod acceperas intormen¬
tis exigaris. Neq enĩ plusquã unũ talentum acceperat: qͥ
hoc abscond̾e magis studuit qũa erogare. Et scimꝰ quod inta
bernacło ñ solũ phiale: s p̾cipiente dño cõcyati factist̃. Per
phialas quippe doctrina exuberans: ꝑ cyatos uͦ ꝑua atq ang̾¬
ta scientia designatur. Alius doctrina uĩtatis plenꝰ: audientiũ
mẽtes inebriat. Per hoc gͦ quod dicit: ꝓfecto phialã porrigit
alius explere quod sentit ñualet: s qr hoc ut cũq denũtiat
profecto ꝑcyatũ gustũ prebet. In dei ergo tabernacło. id ẽ in

Expanded text:
um in quantum sufficit, in quantum gratiam supernae aspirationis accepit, si a pravitate proximum revocat, si exhortari ad bene operandum curat, si aeternum regnum vel supplicium erranti denuntiat, cum sanctae annuntiationis verba impendit, profecto angelus existit. Et nemo dicat: Admonere non sufficio, exhortari idoneus non sum. Quantum potes exhibe, ne male servatum quod acceperas in tormentis exigaris. Neque enim plus quam unum talentum acceperat qui hoc abscondere magis studuit quam erogare. Et scimus quod in Dei tabernaculo non solum phialae, sed, praecipiente Domino, etiam cyathi facti sunt . Per phialas quippe doctrina exuberans, per cyathos vero parva atque angusta designatur scientia. Alius, doctrina veritatis plenus, audientium mentes inebriat. Per hoc ergo quod dicit profecto phialam porrigit. Alius explere quod sentit non valet, sed quia hoc utcunque denuntiat, profecto per cyathum gustum praebet. In Dei ergo tabernaculo, id est in
Abbreviated transcription (Latin):
tenete: nec quib iam superiores s quib adhuc inferiores
estis aspicite: ut dũ melioꝵ uobis exempla ꝓponitis: adma¬
iora semꝑ ascende exͥumilitate ualeatis: Scd̃m lucam¬

Expanded text:
tenete; nec quibus jam superiores, sed quibus adhuc inferiores tenete; nec quibus jam superiores, sed quibus adhuc inferiores estis, aspicite, ut dum meliorum vobis exempla proponitis, ad majora semper ascendere ex humilitate valeatis. HOMILIA
Abbreviated transcription (Latin):
gere. ursorũ brachia dissipare: despectis pͥorib frĩb eligiͥ
reprobato rege ad regni gubernacula ungi: timẽdũ cũctis
uuo lapide goliam sterue: a rege proposita extinctis allofilis
numerosa p̾putia reportare: regnũ expromissione perciꝑe
cunctũq isrłeliticũ pplm̃ sine ulla post modũ cõtradictione
possid̾e: Et tñ incunctis se despicit: qr in suis ocłis ẽẽ se humi¬
lem conficet᷑. Si gͥsc̃ĩuiri etiam cũ agunt fortia. desemetipĩs
uilia sentiũ: qͥ insua excusatione dicturi sũt. qui sine oꝑe
uirtutis int^ iescũt : Sed et si quelib assint opera bona:
nulla st̃ uͥ exhumilitate cõdiantur. Miranda quippe ac¬
tio. cũ elatione non eleuat: S grauat. Qui eñ sine hu
militate uirtutes congregat: inuento pulu̾em portat. Et
unde aliquid ferre cernitur: inde deterius cecatur. Incũcdis
eego que agitis fr̃s mei radicem boni operis humilitatem

Expanded text:
gere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, gere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, reprobato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis uno lapide Goliam sternere, a rege proposita exstinctis allophylis numerosa praeputia reportare, regnum ex promissione percipere, cunctumque Israeliticum populum sine ulla postmodum contradictione 1461 possidere? Et tamen in cunctis se despicit, qui in suis oculis se esse humilem confitetur. Si ergo sancti viri etiam cum agunt fortia, de semetipsis vilia senciunt, quid in sua excusacione dicturi, qui sine opere virtutis intumescunt? Sed etsi quelibet bona assint opera, nulla sunt, nisi ex humilitate condiantur. Miranda quippe accio cum elamilitate virtutes congregat, in ventum pulverem portat; et unde aliquid ferre cernitur, inde deterius caecatur. In cunctis ergo quae agitis, fratres mei, radicem boni operis humilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
cõmissi ñ st̃. proximos urõs attendite: qr et quos agere¬
aliqua praua conspicitis: que in eis lateant bona nescitis
manus ergo unusquisq eẽ studeat. s tñ aliquo mͦ ẽẽ se
nesciat: ne dũ sibimagnitudinẽ arrogant̾ tribuit. si quid¬
Hinc et eñi ꝑproph̾am dicitur. De qui sapientes estis in
oclis urĩs: et coram uob̃met ipĩs prudentes. Hinc paulus
ait. Nolite prudentes ẽẽ apuduosinet ip̃os. Hinc contra su¬
ꝑbientẽ saulem dicitur. Cum eẽs paruulus in oclĩs tuiᷤ. ca¬
put intribus israel fc̃s es. Ac si aꝑte dice̾tur. Cũ fuce ꝑuu¬
lum conspice̾s: ego te p̾ceti̾s magnũ feci. Quia uͦ tute ma¬
gnũ conspicis: ame parnus estimaris. Quo cõtra dauid cũ
regni sui potentiam coram archa federis dñi saltando des¬
pic̾et: dixit. Ludam ⁊ uilior fiam plusquã factus sunt ⁊ ero
humilis mocłis meis. Quẽ eñi ñ extolleret ora leonũ fran¬

Expanded text:
commissi ncommissi naliqua prava conspicitis, quae in eis lateant bona nescitis; magnus ergo unusquisque esse studeat, sed tamen aliquo modo se esse nesciat, ne dum sibi magnitudinem arroganter tribuit, amiHinc etenim per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . Hinc Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos . Hinc contra superbientem Saul dicitur: 1460 Cum esses parvulus in oculis tuis, caput in tribubus Israel factus es . Ac si aperte diceretur: Cum tu te parvulum conspiceres, ego te prae caeteris magnum feci. Quia vero tu te magnum conspicis, a me parvus aestimaris. Quo contra cum David regni sui potentiam coram arca foederis Domini saltando despiceret, dixit: Ludam et vilior fiam plus quam factus sum, et ero humilis in oculis meis . Quem enim non extolleret ora leonum fran
Abbreviated transcription (Latin):
qui hanc ꝑprophĩe sp̃m agnouit. Quid est ergo dic̾e non
sum dignus solu̾e solue̾ corrigiam corrigiam calciamẽti
eius: nͥ aperte ⁊ humilit̾ suã ignorantiam profiteri᷑ Ac si
patenter dicat. quid mirũ si mͥ ille p̾latus est quẽ post me
tũ illud de se insiriuat quod ignorat. Qua iure nob̃ pen
uiri ut humilitatis inse uirtutem custodiant: cũ quedam
mirabilit̾ sciũt. illud ante mentis ocłos student reuocare
quod nesciũt: ut dũ exparte alia infirmitatẽ suam cõside¬
rant: ex ea ꝑte qua ꝑfectus ẽ eoꝵ se animꝰ ñ extollat. Sciẽ¬
tia et eñi uirtus est: humilitas etiã custos uirtutis. Res¬
tat ergo ut ĩ om̃e quod scit sese mẽs deprimat: ne quoduir¬
tus scientie cõgregat. uẽtus elationis tollat. Cum bona
fr̃s kiñi agitis. semꝑ ad memoriã male acta reuocate:
ut dũ caute culpa conspicitur. nũquã de bono oꝑe ĩcau¬
te auinꝰ letetur. Suꝑiores iuuicẽ eos maxime qui uobis

Expanded text:
 Non sum dignus solvere corrigiam calceamenti ejus, nisi aperte et humiliter suam ignorantiam profiteri? Ac si patenter dicat: Quid mirum si ille mihi praelatus est, quem post me tamen illud de se insinuat quod ignorat. 4. Qua in re pensaviri, ut humilitatis in se virtutem custodiant, cum quaedam mirabiliter sciunt, illud ante mentis oculos student revocare quod nesciunt, ut dum ex parte alia infirmitatem suam considerant, ex ea parte qua perfectus est eorum se animus non extollat. Scientia etenim virtus est, humilitas etiam custos virtutis. Restat ergo ut in omne quod scit sese mens deprimat ne quod virtus scientiae congregat ventus elationis tollat. Cum bona, fratres, agitis, semper ad memoriam male acta revocate, ut dum caute culpa conspicitur nunquam de bono opere incaute animus laetetur. Superiores invicem, eos maxime qui vobis
Abbreviated transcription (Latin):
uelut mortuos plang̾e̾t. si ñ obtulisset. Cũ gͦ ad illud t̾ri¬
bile examen districtus iudex uenerit: qͥd nos uiri dicemꝰ.
cũ huiꝰ femine głam uiderimꝰ : De debilitate mẽtis nr̃e
q̃ tũc nob̃ erit uiris excusatio: quãdo hec ostendet᷑. q̃ cũ
ram redẽp̃toris uiã. Usu qͥppe uirtutũ. itã iã plana fc̃aẽ:
ut ꝑ eã feminis libeat ambulare. Despiciamꝰ gͦ cũcta p̾¬
sentia: nula st̃ eteñĩ q̃ trãsire possũt. Turpe sit dilig̾e̾: qd
cõstat cieius perire. Non nos t̾renarsi rerũ amor suꝑet.
non suꝑbra inflet: non ira dilaniet: non luxuria pollu¬
ꝑfecte agimus. ñ solũ imminentes penas euademꝰ: s cõmu¬
ni cũ martirib gła remunabimur. Nam quãnis occasio
persecutionis desit. ht̃ tam̃ et pax trr̃a martirũ suũ: qr ⁊ si
carnis colla ferro non subdimꝰ: spiritali tũ gładio carna¬

Expanded text:
velut mortuos plangeret, si non obtulisset. Cum ergo ad illud terrivelut mortuos plangeret, si non obtulisset. Cum ergo ad illud terribile examen districtus judex venerit, quid nos viri dicemus, cum hujus feminae gloriam viderimus? De debilitate mentis suae quae tunc erit viris excusatio, quando haec ostendetur, quae cum ram Redemptoris viam; usu quippe virtutum ita jam plana facta est, ut per eam feminis libeat ambulare. Despiciamus cuncta praesentia, nulla sunt etenim quae transire possunt. Turpe sit diligere quod constat citius perire. Non nos terrenarum rerum amor superet, non superbia inflet, non ira dilaniet, non luxuria polluperfecte agimus, non solum imminentes poenas evademus, sed una cum martyribus gloria remunerabimur. Nam quamvis occasio persecutionis desit, habet tamen et pax nostra martyrium suum, quia etsi carnis colla ferro non subdimus, spiritali tamen gladio carna
Abbreviated transcription (Latin):
At si quis postius ad cõsulatũ ueniens. cõsul ñ semel sed
bis fortasse aut t̾cio fieret: etiã illos laude ⁊ honore tr̃ascẽde̾t.
qui ñ plusquã semel cõsules extitissent. Uicit gͦ bã felicitas
corporis uiri sumꝰ. in eiꝰ cõꝑatione quid existimabim. Sepe
nos sermo ab ore irridentis eruperit: ab intentione actio¬
nis nr̃e fracti protinus et cõfusi resilimꝰ. Ecce nos plerũq
a bono opere u̾ba reuocãt: felicitatẽ uero a scã ĩtẽtõe
frange̾ nec torm̃ta potuerũt. Nos iniuriã maledictio¬
nis inpingimꝰ: hec ad regnũ etĩa ꝑ ferrũ exiit: uichilq ẽẽ
quod obsistebat estimauit. Nos adp̾cepta dñica. largiri
nr̃a saltẽ suꝑflua nolumꝰ: hec nõ solũ deo suã substanciam
cõtulit: s pro illo etia ꝓpriam carnẽ dedit. Nos cũ exdiuina
iussione filios amittimꝰ. sine cõsolatione lugemꝰ: hec eos

Expanded text:
at si quis posterius ad consulatum veniens consul non semel, sed at si quis posterius ad consulatum veniens consul non semel, sed bis fortasse aut tertio fieret, etiam illos laude et honore transcenderet qui non plus quam semel consules exstitissent. Vicit ergo beata Felicitas corporis viri sumus, in ejus comparatione quid existimabimur. Saepe vel levissimus sermo ab ore irridentis eruperit, ab intentione actionis nostrae fracti protinus et confusi resilimus. Ecce nos plerumque a bono opere verba revocant. Felicitatem vero a sancta intentione frangere nec tormenta potuerunt. Nos in auram maledictionis impingimus; haec ad regnum etiam per ferrum exiit, nihilque esse quod obsistebat aestimavit. Nos ad praecepta dominica largiri nostra saltem superflua nolumus; haec non solum Deo suam substantiam contulit, 1447 sed pro illo etiam propriam carnem dedit. Nos cum ex divina jussione filios amittimus, sine consolatione lugemus; haec eos
Abbreviated transcription (Latin):
Unde et passuro petro dicitur. Cũ senueris extendes man
tuas: et alius te cinget. et ducet quo tu non uis. Neq enĩ
si plenissune petrus nollet. pro xp̃õ patipotuiss: s martirũ
quod ꝑnfirmitatẽ carnis noluit: ꝑuirtutẽ sp̃c amauit. Ꝙ
est ut cruciatũ martirii nolendo uoluiss: sicut nos quoq
cũgaudiũ querimꝰ salutis. amarũ poculũ sumimꝰ prirga¬
tionis. Amaritudo quidẽ inpoculo displicet: s restituenda
⁊ amaritudinẽ salus placet. Amauit ergo iuxta carnẽ feli¬
citas filios: s ꝓ amore celestis pr̃ie mori coram se uoluit quo
mentib excreuit. Recte gͦ hanc feminã ultra martir̃
dixerim: que totiens infiliis ẽ desid̾abilit̾ extincta. dum
multiplex martiriũ obtinuit: ip̃a quoq martyrii palmã
uicit. Fertur apud ueteres mos fuisse: ut quisqͥs cõsul
exist̾et. iuxta ordinẽ temporũ honoris sui locũ teneret.

Expanded text:
Unde et passuro Petro dicitur: Cum senueris, extendes manus Unde et passuro Petro dicitur: Cum senueris, extendes manus tuas, et alius te cinget, et ducet quo tu non vis . Neque enim si plenissime Petrus nollet pro Christo pati potuisset, sed martyrium, quod per infirmitatem carnis noluit, per virtutem spiritus amavit. Qui ; actumque est ut cruciatum martyrii nolendo voluisset. Sic nos quoque cum gaudium quaerimus salutis, amarum poculum sumimus purgationis. Amaritudo quidem in poculo displicet, sed restituenda per amaritudinem salus placet. Amavit ergo juxta carnem Felicitas filios suos, sed pro amore coelestis patriae mori etiam coram se tibus excrevit. Recte ergo hanc feminam ultra martyrem dixerim, quae toties in filiis desiderabiliter exstincta, dum multiplex martyrium obtinuit, 1446 ipsam quoque martyrii palmam vicit. Fertur apud veteres mos fuisse ut quisquis consul existeret juxta ordinem temporum honoris sui locum teneret;