comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
irũq mox ut mortui mortua tetigere ossa iacentis: ꝑ mortuũ. mortuo uita red¬
ditar̃ : Similit̃ aut̃ eis placuit. litpȩnes minora ͦ  mortuȩ puellȩ corpus poni
deber& : Bs aut̃ ut de monstrar& germanos ee qͥferebant᷑ merito quẽ ad¬
modũ carnis procreatione : uno eodẽq tẽpore. pares merito. pares ee uoluit
inmiraculo: ita ut puella. eadẽ hora ab offitio funeris surger & : Etquȩ aflen¬
tib amicis portabat᷑ adtumulũ isdem gaudentib: redir& ad domũ : Antiquũ
nãq inusitatũq post helisei actũ. renouatũ hoc constat miraculũ: quia om̃ipo¬
tentis dĩ manus. ut demonstrar& beatũ bendictũ nec nouis nec antiquis patri¬
bus inparẽ inerito : parem illũ extulit ꝓphetarũ operib: Cõpletͥq ueridica
uox ueritatis promittentis : qui crediderit inme: opera quȩ ego facio &¬

Expanded text:
miroque modo mox ut mortui mortua tetigere ossa jacentis, per mortuum mortuo et vita redmiroque modo mox ut mortui mortua tetigere ossa jacentis, per mortuum mortuo et vita reddita est. Similiter autem eis placuit ut penes minora mortuae puellae corpus poni deberet. Deus autem ut demonstraret germanos esse qui ferebantur merito, quemadmodum carnis una procreatione, uno eodemque tempore pares merito pares esse voluit in miraculo; ita ut puella eadem hora ab officio funeris surgeret: et quae a flentibus amicis portabatur ad tumulum, iisdem gaudentibus rediret domum. Antiquum namque inusitatumque post Elisei actum revocatum hoc constat miraculum, quia omnipotentis Dei manus ut demonstraret B. Benedictum nec novis nec antiquis Patribus imparem, merito parem illum extulit prophetarum operibus: completurque veridica vox Veritatis promittentis: Qui crediderit in me, opera quae ego facio f
Abbreviated transcription (Latin):
tento corpore sc̃i benedicti socios suos cũ corpore uenerandȩ sororis eis di-¬
mitter&: Sed quia certũ ñ erat qualit̃ discermiossa potuissent. quȩ confuse¬
uniussportellȩ sinus retinebat : difficultate discernendi ad hoc consilium
uencũ est : ut queque minora uiderent᷑ ossa. separatim ponerent᷑: maiorauͦ
altrinsecus c̃ gregarent᷑: Dũigit᷑ dehis hesitaret᷑. & certũ quid iudicari non
poss& : diuinitati. hu ic ancipiti sententiȩ talit̃ finẽ imponere placuit: Nã
cũ continuis diuinitatẽ p̃cib ꝑtotũ noctis spatiũ. utriq płi ꝓtanto sibimani.¬
uerũ exequie. quoꝵ imũ erat masculini sexus. alterũ uͦ feminei : Igitur salubri
accepto consilio adse exanimata cadauera deferri iubent : qđ cũ factoꝰ essa
masculũ prope ossa ponifecer̃ : quȩ magnitudine prestare uidebantur:

Expanded text:
tento corpore B. Benedicti, socios suos cum corpore venerandae sororis ejus ditento corpore B. Benedicti, socios suos cum corpore venerandae sororis ejus dimitterunius sportellae sinus retinebat, facta difficultate discernendi ad hoc consilium ventum est, ut ea quae minora viderentur ossa separatim ponerentur, majora vero altrinsecus congregarentur. Dum igitur dividens haesitaret et certum quid judicari non posset, Divinitati huic ancipiti sententiae taliter finem imponere placuit. Nam cum continuis Divinitatem precibus noctis spatium utrique populi pro tanto sibi maniorum exsequiae cadaverum, quorum unum erat masculini sexus, alterum feminei. Igitur salubri accepto consilio ad se exanimata corpora deferri jubent. Quod cum factum esset, masculi corpus prope ossa poni fecerunt quae magnitudine praestare videbantur,
Abbreviated transcription (Latin):
argulfi: postulabat eũ ut sibi munus ꝓmissũ atq adõ demonstratũ c̃cedere de-¬
beret: Sed isdẽ uenerabilis uir respondit. se nequaquã sc̃oꝵ germanoc orpora ab¬
inuicẽ separare : sed sic̃ eos in priori monum̃to simul fuisse conditos: ita in scđo
indiuisibilit̃ cõponere uelle testabat᷑: Tunc uͦ nobiles quiq: ac sapientes. his c̃tra¬
dixere uerbis: iustũ ñẽẽ dicentes. ut quosdiuina uoluntas par ticipes fecerat
oraculi cȩlestis: & qͥsimul locũ sc̃oꝵ thecȩ coporũ adissent: quiq in subeundo
labore pares fuerant : ñ &iã fructus laboris ȩque partirent᷑ : Magx une uͦñ eẽ
dignũ dicebant. ut duo magna luminaria loci unius angustia coartar&: cũ
sfficerent singulis locis singula: Tandẽ igit᷑ sepe dictus uenerabilis uir ar¬
golfus consiliis uenerandoꝵ uiroꝵ assensũ dedit : de creuitq ut ipse cũ suis re¬

Expanded text:
Aigulfi, postulabat eum ut sibi munus promissum atque a Deo demonstratum concedere deAigulfi, postulabat eum ut sibi munus promissum atque a Deo demonstratum concedere deberet. Sed isdem venerabilis vir respondit, se nequaquam velle sanctorum germanorum corpora ab invicem separare, sed sicut eos in priori monumento  supple constat simul fuisse conditos, ita in secundo indivisibiliter componere velle testabatur. Tunc vero nobiles quique atque sapientes his contradixere verbis, justum non esse dicentes, ut quos divina voluntas participes fecerat oraculi coelestis, et qui simul locum sanctorum thecae corporum adissent, quique in subeundo pares labore fuerant, non etiam fructus laboris aeque partirentur. Maxime vero non esse dignum dicebant, ut duo magna luminaria loci unius coarctaret angustia, cum sufficerent singulis locis singula. Taudem igitur saepedictus venerabilis vir Aigulfus consiliis venerandorum virorum assensum dedit decrevitque, ut ipse cum suis re
Abbreviated transcription (Latin):
Qui magno impeto ferocit̃ facto sportã quabeatiuiri cinis portabatur.
aa p̃hendit: Quẽ uir dñi aygulfus moderata studuit increpatione castigare
etq ab inlicita p̃sũptione reuocare: Sed ille quẽ lum̃ anissũ c̃tristabat:
nora fier &: agmina monachorũ cũ plebe t̃ritorii aurelianensis. obuiã ꝓces
honore magno exceper corpora sc̃orũ supra dictorũ subdie quinto iduũ iuliarũ:
tineodẽ quoq loco. die illo eandẽ sollẽpnitatẽ cũ ingenti letitia indĩ laudibus
pereger̃ : cũigit᷑ ibimorȩ fierent : plebs cinnomanmeȩ urbis. cuius supra dixun
fusse ciuesqui pro afferendo corpore beate scolasticȩ ierunt ad funꝓcedens obuiã
cuibussins quos de portando cȩlesti thaesauro se mi: sisse gaudebat: Sed cũ
ad p̃dictũ locũ ueniens cognouiss& rei ueritatẽ . & ac tus om̃s uenerabilis uiri

Expanded text:
qui magno impetu ferociter facto sportam qua beati viri cinis portabatur qui magno impetu ferociter facto sportam qua beati viri cinis portabatur apprehendit. Quem vir Domini Aigulfus moderata studuit correptione castigare, atque ab illicita praesumptione revocare. Sed ille quem lumen amissum contristabatmora fieret, agmina monachorum cum plebe territorii Aurelianensis obviam eis prhonore magno exceperunt corpora sanctorum supradictorum sub die quinto Iduum Juliarum. In eodem quoque loco die illo eamdem solemnitatem cum ingenti laetitia in Dei laudibus peregerunt. Cum igitur ibi morae fierent, plebs Cenomanicae urbis, cujus supra diximus fuisse cives qui pro afferendo corpore B. Scholasticae ierunt, adfuit obviam procedens cum civibus suis, quos pro deportando coelesti thesauro emisisse gaudebant. Sed cum ad praedictum locum veniens cognovisset rei veritatem et actus omnes venerabilis viri
Abbreviated transcription (Latin):
hora effluente : discussa caligine cę̧citatis. lum̃ sibi du negatũ coepit aspicere :¬
& datorẽ illius simulq beatũ benedictũ. magnis laudũ uocib ex tollere:
quantȩ sc̃itatis eet cuius cinis portabat᷑ ostender& : Nãq debilis quidã qͥerec¬
tus ire neqͥbat ꝑ trã rependo se trahens. ut pote qͥ om̃iũ mẽbroꝵ offitio destitt᷑
erat aduenit implorans auxiliũ ab om̃i potente dõ. ꝑfamulũ illius benedictũ:
Itaq miro modo cȩper̃se nerui diu contracti extendere: & aridi diu meatus
uenarũ sanguinis inundatione humectari : atq: ita uolente accepto robore
lȩtus suꝑ pedes constitit.: & curatori suo magnis uocibenedixit: Quilocus:
hac tenus basilicã retin& dño in honore beati benedicti dicatã:Cũq ab eodẽ
cũ aliquantulũ eis requiescere placuiss&: obuiã eis quidã cȩcus fac tus est:

Expanded text:
hora effluente discussa caligine caecitatis lumen sibi dia negatum coepit aspicere, ehora effluente discussa caligine caecitatis lumen sibi dia negatum coepit aspicere, et datorem illius simulque B. Benedictum magnis laudum vocibus extollere. quantae sanctitatis esset cujus corpus portabatur ostenderet. Namque debilis quidam qui erectus ire nequibat per terram, rependo se trahens, utpote qui et omnium membrorum officio destitutus erat, advenit implorans auxilium ab omnipotente Deo per famulum illius Benedictum. Itaque miro modo coeperunt se nervi diu contracti extendere, et aridi diu meatus venarum sanguinis inundatione humectari, atque ita Deo volente accepto robore laetus super pedes constitit et curatori suo magnis vocibus benedixit. Qui locus hactenus Basilicam retinet Domino in honore B. Benedicti dicatam. Caeco lumen recum aliquantulum eis requiescere placuisset, obviam eis quidam caecus factus est,
Abbreviated transcription (Latin):
romanus antistes protinis choro relicto arma comitesq inquirit : ac p̃seqͥ
conat᷑ recedentes: iunctis sibi langobardoꝵ auxiliis :hac itaq famulidĩ
uisione accepta : formidantes alicuius in cõmo latis tristem ac cessũ : respi¬
tiunt retro. uidentq se subsequi abhostib :T uncq timoris pleni. terrȩq
constrati : rogabant eum qui suoꝵ famuloꝵ corpora eisreuelare dignabe
ut ea illis. ad locũ destinatũ deferre p̃ciper&: Quorũ p̃cib diuinȩ pieta¬
ti annuere libuit: Nã om̃ipotentis potentia tenebrarũ densitate ita eos
occultauit. ut sibi quidem nil obesset : ꝑsecutoribus.eorũ omẽm facultatẽ
inueniendi auferr& : Sicq: famuli dĩ malorũ timore sublato: ocius redirer
lum qđdã diuerter̃ bonaliũ nomine sitũ in pago aurelianensi. lassitud ine
cogente : Inquo loco. cũ paulisꝑ indulgerent quieti: ecce quidã sine oculis
mat̾no fusus utero aduenit: magnisq uocib oris ac fidei. scm int̃pellabat ut.

Expanded text:
Romanus antistes protinus relicto thoro arma comitesque inquirit, ac persequi conatur recedentes, junctis sibi Langobardorum auxiliis. Hac itaque famuli Dei visione accepta, formidantes alicujus incommoditatis tristem accessum, respiciunt retro, videntque se subsequi ab hostibus: tuncque timore pleni terraeque consternati, rogabant eum qui suorum famulorum corpora eis revelare dignatus est, ut ea illis ad locum destinatum praeciperet deferre: quorum precibus divinae pietati annuere libuit. Nam omnipotentis potentia tenebrarum densitate ita eos occuluit, ut sibi quidem nil obesset, persecutoribus vero eorum omnem facultatem se inveniendi auferret: sicque famuli Dei malorum timore sublato ocius redirentlum quoddam diverterunt Bonodium nomine, situm in pago Aurelianensi lassitudine cogente. In quo loco cum paulisper indulgerent quieti, ecce quidam sine oculis materno fusus utero advenit, magnisque vocibus oris ac fidei sanctum interpellabat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ceruos suos iusta petentes audire consueuit: Nalux subito celituose eia
ante basilics fronit bete digentricis mariȩ. inmo dum facis ar dens. ues le eudit
ubi nunc ẽ conc corpus. protendi ui sãt: Quoduisũ uir dñi mũ molus ut uuidit
om̃i dubietate posita certissime  cred adit. qđ hic locus aptus sci uiricẽt
ũbris locand is : Igit᷑ post habitis mor dacib curusuo ausaoro iomimodis fidt̃

Expanded text:
quae servos suos justa petentes audire consuevit. Nam lux subito coelitus emissa quae servos suos justa petentes audire consuevit. Nam lux subito coelitus emissa ante basilicae frontem beatae Dei Genitricis Mariae in modum facis ardens in eum locum ubi nunc est conditum corpus protendi vis est. Quod visum vir Domini Mummolus ut vidit, omni dubietate postposita certissime credidit quod hic locus aptus esset sancti viri membris locandis. Igitur posthabitis mordacibus curis et visioni omnimodis fidem
Abbreviated transcription (Latin):
mũmolus abbas & uenerandus aygulfus illis recedentib leuauer̃ corpus scibe¬
nedicti qđ a dõ sibi collatũ certis inditiis apfirentib tenebant: & i basilicã
beatipetri ad custodiendũ deposuer̃ : Quod cũ eximia cura seruantes confe¬
rebant int̃se. quoinloco eiusdẽ monasterui ad diuinȩ uoluntati concordan¬
tes humarent : Super quare ñ minima eorũ animos dubietas occupauerat:
Sed ds̃ qͥbenigna pietate sua sc̃ĩ uiri corpus deloco priori transferedũ deereũ:
in sequenti ei aptũ locũ sepulturȩ ꝓuidit: Nã cũ diu sic̃ iam dictũ est beatȩ memorȩ
nũ molus suꝑ hac recogitar& : consiliũq utile quereret: intẽpesta noc te. consueta
orationis furta requirens. stratis frelictis sicuti consueuerat. dormitoriũ egressus:
subnudo cȩlo cȩpit int̃ alia p̃cariđiuina pietas ei salubre consiliũ suggererai
quonã in loco sc̃issima m̃bra locar& : Af fuit his p̃cib clemens auris om̃ipotents

Expanded text:
orpus S. Benedicti quod a Deo sibi collatum certis indiciis apprentibus tenebant, et in Basilica B. Petri ad custodiendum deposuerunt. Quod cum eximia cura servantes, conferebant inter se quo in loco ejusdem monasterii id divinae voluntati concordantes humarent. Super qua re non minima eorum animos dubietas occupaverat. Sed Deus qui benigna pietate sua sancti viri corpus de loco priori transferendum decrevit, in sequenti aptum locum sepulturae providit. Nam cum diu, sicut jam dictum est, beatae memoriae Mummolus super hac re cogitaret consiliumque utile quaereret, intempesta nocte consueta orationis furta requirens, stratis relictis sicut consueverat dormitorium egressus, sub nudo coelo coepit inter alia precari, ut divina pietas ei salubre consilium suggereret, quonam in loco sanctissima membra locaret. Adfuit his precibus clemens auris omnipotentis,
Abbreviated transcription (Latin):
neros quidem unlẽ interius aut retinentẽ magni p̃tu margart aite
proforib aut petrȩ scilic& suꝑ positȩ p̃fixa erant nomina quox enteruis
bosta iacebant᷑ : his sic̃ diui optauerat inuentis. pote fae tosalasiene: Cuee¬
ousto ꝓ locono the sauru inuentũ umus sportelle conelusti siomo us
porda: Hac tenus penes nos quasi noua habetͥ: Quibupatians oruudoc pr¬
prousi had sunt sociuquos supra sermoretulit acunnomaonseat iu tunero¬
protos. querentes a ipsi selguesita diubenedictione Frustãdis T uncq
eubinbina monet retro gradũ it̃ arripientes. festinato simul re gredi cur ÷¬
uune partantes quas inuenerant dono diuino ptiosissimas margarites
Iutereo ilbis creles rime ie pedantibus iãq oras finiũ suarũ ature de gentil
uor allata diuinitus ꝑalta silentia noctis ꝓhibuit eosmoras innecterꝑen
eundostadtẽq: hora papam romanũ ꝑuisionẽ quidã assistens talił ẽpel¬
lare uisusẽ : Curte pigrũ somnus tẽporalis

Expanded text:
em vilem, interius autem retinentem magni pretii margaritas. Pro foribus autem petrae scilicet superpositae praefixa erant notamina, quorum interius busta jacebant. His sicut diu optaverat inventis, patefacto a latere evacuatoque locello, thesaurum inventum unius sportellae conclusit sinu, quae sporta hactenus penes nos quasi nova habetur. Quibus patratis omnibus improviso adsunt socii, quos supra sermo retulit a Cinomanica urbe profectos, quaerentes et ipsi non quaesita diu benedictione frustrati. Tuncque cum festinatione retrogradum iter arripientes, festinato simul regredi curabant portantes quas invenerant dono divino pretiosissimas margaritasejus celeriter repedantibus, jamque oras finium suarum attingentibus, vox alta divinitus per alta silentia noctis prohibuit eos moras innectere in eundo. Eadem hora papam Romanum per visionem quidam assistens talia compellare visus est: Cur te piger somnus temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
c̃s athanasius sacris ingeniis. & eccłasticis negotiis ad pͥmiȩ iugilans fuit : hus
origo & apuero institutio. tali modo narrat᷑: Tẽꝑe qͦ apud alexandriã pem
martyris diẽ alexinder ep̃o agebat: Cũ post expleta sollẽpnia c̃uenturosa
c̃uinũ suũ clericos exspectar&: in loco maruucino uid&. eminus pueroꝵ supo
maris ludũ: minu tititiũ ut fierisol& ep̃m. atq ea quȩ in ecđiis gerimos÷
Sed cũ intentus ille: diurine pueros inspectar& : uida. ab his geri quȩd ã aciuãs
qͥd eminus ipse uidera. oftendit : Tũ abire eos. & c̃p̃hensos ad se ꝑducere om̃spu

Expanded text:
ce. Hic vir acris ingenii, et ecclesiasticis negotiis apprime vigilans fuit. Hujus origo et a puero institutio, tali modo narratur: Tempore quo apud Alexandriam Petri martyris diem Alexander episcopus agebat, cum post expleta solemnia conventuros ad convivium suum clericos exspectaret, in loco mari vicino videt eminus puerorum super oram maris ludum, imitantium ut fieri solet episcopum, atque ea quae in ecclesiis geri mos est. Sed cum intentus diutino pueros inspectaret, videt ab his geri etiam secretiora que eis quid eminus ipse videret ostendit. Tum abire eos, et comprehensos ad se adducere omnes pueros
Abbreviated transcription (Latin):
catherumi nos c̃fitent᷑ ꝑ athanasuĩ : qͥ ludi illius puerilis ep̃c fuerat simularus : l
diligent̃ inqͥrens ab his qͥbaptiran dicebant᷑. qͥd int̾rogati fuerint: qd uerres ponti
simul & ab eo qͥint̃rogauerat : ubi uid& scđm religionis nr̃e ritũ ciuicta c̃stat
collocurus cũ c̃cilio clericoꝵ statiusse tͣdit᷑. illis qͥb: integris int̾rogationib: & res¬
sionib aqua fuerat infusa ateraribaptisinũ ñ debere : sed adimpleri ea que a ad¬
acto cũ anqͦ tario integre .& agramatico suffitient᷑ athanasius fiussa instrus
c̃tinuo tãꝙ fidelis dñi cõm̃datus. a parentib restitur᷑ sacerdori: ac uelirasat
qͥdã intẽplo dñi nutrit᷑ : & ab eoꝑgente ad patres in senec tute bona. ephor
oriã de hoc indent᷑ dictĩ eẽ illud od scriptũ ÷. Ego enĩ eioste. dã. qͣto eñ panos¬

Expanded text:
catechumenos confitentur per Athanasium, qui ludi illius puerilis episcopus fuerat simulatus. Tum ille diligenter inquirens ab his qui baptizati dicebantur, quid interrogati fuerint quidve responderint, simul et ab eo qui interrogaverat, ubi videt secundum religionis 119 nostrae ritum cuncta constare, collocutus cum concilio clericorum, statuisse traditur illis, quibus integris interrogationibus et responsionibus aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere, sed adimpleri ea quae a o tempore, cum a notario integre, et a grammatico sufficienter Athanasius fuisset instructus, continuo tanquam fidele Domini commendatum, a parentibus restituitur sacerdquidam in templo Domini nutritur, et ab eo pergente ad patres in senectute bona, ad portetiam de hoc videatur dictum esse illud quod scriptum est: Ego enim ostendam ei, quan
Abbreviated transcription (Latin):
etigimus cum dicimus ridde. Seibeniuolentiam eius confitem
cumdicimus qđ pmisisti non qđ accepisti
tris ricurrite nobiscu ad ad olescentem nomie siuluo uuen
ipse scs strpanus lapidaretur & ab ipso omium lapidantium uuli
ta seruabantur tamqua in manuominium ipse lapidare uder
ꝯiccum seuir&e in uia subito circufulsit illũ lumin delieloei
interra audiuit uocem magnã dicentem sibi aule paule qu
me persequeris Durũ est tibi contra stimulum calaitrare

Expanded text:
exigimus, cum dicimus, redde: sed benevolentiam ejus confitemur, exigimus, cum dicimus, redde: sed benevolentiam ejus confitemur, cum dicimus, quod promisisti, non quod accepistiis Stephani, recurrite nobiscum ad illum adolescentem nomine Saulum: qui, cum sanctus Stephanus lapidaretur, ommenta servarentur, ut tanquam in manibus omnium ipse lapidare videretur. Hic cum iret in via, subito circumfulsit eum lumen de coelo, et audivit vocem dicentem sibi: Saule, Saule, quid me persequ
Abbreviated transcription (Latin):
credentis uocem emittit Nemo enim nomen clamantis inquirit nisi
qui aquoclamatur nescit & nemo dñmdicit nisi qui famulatũ pmͦ
qui uoluerat saulumiẽ multo tempore ignotum ipse sibi subitopau¬
Iũ fecit cognituor łt dñs ad euo. Purũ est tibi contrastimulũ calci¬
trare Utiꝰq durũ fragili cum solido eͦ gredi. quicũ conliserit. ilicosa¬
geris quod aute repugnas mihi doloris ist tibi morte Sienimpiti¬
non adhuc saulus legidiuint profuturiis. quiuent̾nit eͦande legi
persecuturus Paptitatur insperesurrritionis qui resurresti¬
onem predicantib necẽ parabat doc&. legẽ quã nesciebat oblu¬
citur quã didicirat. Quomerito ore proprio. uerbis spũalibus
laudem actuum suoꝵ cõmemorat dicens. certamen ceraui
cursum c̃summaui fidem seruaui. super est mͥ coroni ĩtit
quandorum conueninius dicimus rulde qđ promisuti dibiar

Expanded text:
credentis vocem emittit. Nemo enim nomen clamantis inquirit, nisi credentis vocem emittit. Nemo enim nomen clamantis inquirit, nisi qui a quo clamatur nescit; et nemo Dominum dicit, nisi qui famulatum promqui voluerat Saulum esse multo tempore ignotum, ipse sibi subito Paulum fecit cognitum. Et Dominus ad eum, Durum est tibi contra stimulum calcitrare : utique durum fragili cum solido congredi, qui cum colliserit, illico frangeris. Quod autem repugnas, mihi dolori est, tibi morti. Si enim perienon adhuc Saulus legi divinae profuturus, qui venerat eamdem legem persecuturus. Baptizatur in spe resurrectionis, qui resurrectionem praedicantibus necem parabat. Docet legem quam nesciebat, obliviscitur quam didicerat: quo merito ore proprio verbis spiritalibus laudem actuum suorum commemorat, dicens, Certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi: superest mihi corona justitiae, quando eum convenimus cum dicimus, Redde quod promisisti. Debitorem
Abbreviated transcription (Latin):
legẽ dĩ persequitur & qui dõ humilis ex̾ noluit. ut salua¬
ritur: dm̃ humilim patitur. Nlã cum iter agerae ꝑnitiosu
saluator innube ueniens pondere oppressũ p̾strauit non ut
que a marat lederae .s. carnali suꝑbia de iectũ in spũ humilẽ
uelut renatum leuarae ut qui ceriderat iminicus surger&e
panus. dd que uox de nube respondit daule saule quid
ne persequeris Foc ẽ dicere cuperbe superbe inine:
pernitiose inte. quid te persequeris in me  ꝥabricitor ẽ
constristis ÷ dum fabricam inte ex terminas factorcor ledis.dum figm̃ra
pirdis Artifici non desunt uasa digno usui necoesaria s in plaatoopn
do inmi perfectos facis tibi deperit qđ ame ricedis. ulamo no contrs¬
tatus antrquam in totum perras Ridebonue si obturatus non audis
Rogat hominem ds. & speor miscdre humilib ostendit cũ supirbo facs
miseretur bt saulus adhec dixit Iuid ist dñe  Horrendi sauli
superbia immitanda paulifacilis credulitad Cũ uno uerbo ignorintis a

Expanded text:
ersequitur. Et qui Deo humilis esse noluit ut salvaretur, Deum humilis patitur. Nam cum iter ageret perniciosus, Salvator in nube veniens pondere oppressum prostravit, non ut quem amarat laederet; sed carnali superbia dejectum in spiritu humilem velut renatum levaret, ut qui ceciderat inimicus, surgeret Christianus. Ad quem vox de nube respondit, Saule, Saule, quid me persequeris ? hoc est dicere, Superbe, superbe nunc, perniciose in te, quid te persequeris in me? Fabricatorem contristas, dum fabricam in te exterminas. Factorem laedis dum figmentum perdis. Artifici non desunt vasa digno usui necessaria, sed in placitondo in me perfectos facis, tibi deperit quod a me recedis. Clamo nunc contristatus antequam in totum pereas, ridebo nunc si obduratus non audias. Rogat hominem Deus, et spem misericordiae humilibus ostendit, cum superbo facile miseretur. Et Saulus ad haec dicit, Quis es, Domine ? Horrenda Sauli superbia, imitanda Pauli facilis credulitas, cum uno verbo et ignorantis et
Abbreviated transcription (Latin):
ui iteib: ꝓpontint᷑: siqͥsuniũ mannae. sinminus. certe caput athanasadetu
ottinuis annisita latuisse fert᷑ in lacucisternȩ ñ habentis aquã : ut solẽ uũquam
biscierit dñoꝵ offitiis qͥ ei la tebras p̃bueraut ad constantẽ galliarũ pͥncipẽ fugit:
quosaris honorifice. religioseq susceptus ÷ : Quiq causa eius quã fama cõꝑerat: dil¬
omus cagnita: scribit ad frẽmꝓcerto se cõpisse. qđ sacerdos dĩ sũmi atrmasis. in¬
nfice & offitiosissimis litteris : eqͥsitus. eccłarũ disponendarũ accepit statinuis¬

Expanded text:
us proponuntur, si quis vivum maxime, sin minus certe caput Athanasii detcontinuis annis ita latuisse fertur in lacu cisternae non habentis aquam, ut solem nunquam erat dominorum officiis, qui ei latebras praebuerant, ad Constantem Galliarum principem fugit; a quo satis honorifice religioseque susceptus est. Quique causa ejus, quam fama compererat, diligentius cognita, scribit ad fratrem, pro certo comperisse quod sacerdos Dei summi Athanasius innorificis et officiosissimis litteris requisitus, ecclesiarum disponendarum statutus in s
Abbreviated transcription (Latin):
persequeris Quare te erigis contrame malotuo: & non potius humi
sstephanus m̃s orauit prote. Saule quid ie persequero. ut quia frus¬
plnt expressius plisus est filius perdiationis. & electus est uas eie tionis.
am sus st strphanus si nonsic orara. ecła pauiũ non haberaes idto irtꝰ
paulus quia interra inclinatus saulus qm̃ exauditus est sc̃sstephanus Ergo
qł firit saulus patiatur paulus. Ađ ficit persecutor patiatur pridicator
a fecit lupus. patiatur agnuo dic eit intali homine uindicanduo discat
putiquȩ faciebat. sentiat & ipse qđ aliis inferebat. dicitur ananie. Uacde¬

Expanded text:
et tibi? Quare te erigis contra me malo tuo, et te non potius humilStephanus meus oravit pro te, Saule, Saule, quid me persequeris? Sed quia plane, elisus est filius perditionis, et erectus est Vas electionis. Nam si sanctus Stephanus non orasset, Ecclesia Paulum non habPaulus; quia in terra inclinatus exauditus est sanctus Stephanus. Ergo quod fecit Saulus, patietur Paulus; quod fecit persecutor, patietur praedicator; quod fecit lupus, patietur agnus: sic enim est in tali homine vindicandum. Discat pati quod faciebat, sentiat et ipse quod aliis inferebat. Dicitur Ananiae a D
Abbreviated transcription (Latin):
memid urse dispera qui fuerit inmagnis pec catisinuolutus a ĩn
nis scelerib inrotit᷑ quasiueni ĩ nonsit accrptur us i conĩsis fuer
umm qui pendens incruce & propersecutoribus orait dicens. Pater
osce illis non enimsciunt quid faciunt factusẽ ille ex persecu
eprtdicator & doctor gentium qui fui inquit prius blasphemus
sicutor & inuuriorsus uides merito penadebrtur ergopena¬

Expanded text:
is peccatis involutus, et in magnis sceleribus irretitus, quasi veniam non sit accepturus, si conversus fuerit ad eum, qui pendens in cruce, pro persecutoribus suis oravit, dicens: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt. Factus ille ex persecutore est praedicator et doctor Gentium, qui prius, inquit, fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus. Vides merit
Abbreviated transcription (Latin):
diderat tertia dee resurrexisse: In anias quida discipulusa piera
damasco cindixit dñs Surge& uade inucum quidicitur ne bu
& quere saulũ et accede adeum : & signaeum cara: trreinro:
multa enim patietur ꝓ nomine meo E ille Oñe audiui deunh
uipibus terre Ideo enim pstrita est meo superbua. uterig lu
erigatur Vent ergo ananias &e baptitauit saulũ impium fob
nobis paulũ predicatorem piuo. Baptitauit lupũ. & feritagno so
Nẽ patiatur paułi qđ fecerit saulus Saulus lapidauit stepbana

Expanded text:
idam discipulus Christi erat Damasco. Cui dixit Dominus: Surge, vade in vicum qui dicitur Rectus, et quaere Saulum, et accede ad eum, et signa cum charactere meo, multa enim patietur pro nomine meo. Et ille: Domine, audivi de cipibus terrae. Ideo enim prostrata est in eo superbia, ut erigatur anctitas erigatur. Venit ergo Ananias, baptizavit Saulum impium, et fecit nobis Paulum praedicatorem pium; baptizavit lupum et fecit agnum, nunc patiebatur Paulus quod fecerat Saulus; Saulus lapidavit Stephanum,
Abbreviated transcription (Latin):
noitꝑus illis. Saulus adhuc spirans minaruo & cedis indiscipulos dni &¬
NSINS littio actuum apłoꝵ pronunciat fratres rm̃i quomodo apłs
paulus cuius singularem hodie festiuitatem colimus: q̃uomodo ieꝑsecu
nl enini in eo ꝓphetiȩa beati patriarche iac obĩquicũ beniamin suuor
slum bene dicera ait Benianun lupus rapax mane comeda prida :
ditus est : antea cum in impitate iatiterat saulus uocabatus : quia
ummnutauit operai commiutauit & nomen łrat de tribubenia¬
min eratq lupis mane ĩid est primo persecutor xp̃ianoruo
nb mirifice ruuangelica sacramenta diuisit. udiamus enior
mane comedentem prȩdaor Saulus adhuc spirans minaruo ae
ꝑdis indiscipulos dñi. prtut. & accepit epłas a principibus sacor

Expanded text:
uc spirans minarum et caedis in discipulos DominPraesens lectio Actuum apostolorum pronuntiat, fratres charissimi, quomodo apostolus Paulus, cujus singularem hodie festivitatem colimus, ex persecutore Chest enim in eo prophetia beati patriarchae Jacob qui cum Benjamin filium suum benediceret ait: Benjamin lupus rapax mane comedit praedam, vocabatur, quia cum commutavit opera mutavit et nomen. Erat enim de tribu Benjamin, eratque lupus mane, id est, primo persecutor Christianorum, tibus mirifice evangelica sacramenta divisit. Audiamus eum mane comedentem praedam; Saulus adhuc spirans minarum et caedis in discip
Abbreviated transcription (Latin):
tificatu uiuere studuit Ac demũ heremiticã s eligens uitã bepsis uniũsa prie¬
bens obsiequia: continentissime usq adobitũ uixit: Anasta siũs ĩam tũut¬
romani imꝑi regebat insignia ltalici uͦ regni principatũ post ariꝑtitũ liutpĩ¬
brexianus religiosȩ uite contipentiã seruans romã agente p̃sulatũ brato gre¬
gorio uenit: scĩ desiderii pate facturus uotũ. Deniq hortatu eiusdẽ sacra¬
tissimi p̃sulis p̃dictus petronax. cȩnobiũ qđ quondã abegregiopatre bere¬
dicto. incastro cassini montis edificatũ fuerat. atq ꝑmissu dĩ om̃ipotentis
alangobardis destitutũ de uotissime adiit: ibiq cũ aliquil prucdenti sim

Expanded text:
pontificatu vivere studuit: ac demum eremiticam eligens vitam, leprosis universa praepontificatu vivere studuit: ac demum eremiticam eligens vitam, leprosis universa praebens obsequia, continentissime usque ad obitum vixit. Anastasius jam tuRomani imperii regebat insignia, Italici vero regni principatum post Arepertum LiutBrexianus, religiosae vitae continentiam servans, Romam agente praesulatum B. Gregorio venit, sancti desiderii patefacturus votum. Denique hortatu ejusdem sanctissimi praesulis praedictus Petronax coenobium quod quondam ab egregio Patre Benedicto in Castro Cassini montis aedificatum fuerat, atque permissu Dei omnipotentis a Langobardis destructum, devotissime adiit, ibique cum aliquibus prudenti simp
Abbreviated transcription (Latin):
abeuntib responsa quȩ erat edoctus uel iã uisus. exsua uelud potestate red¬
dera: cũpt inutile regis nom̃ &p̃cariũ uitȩ stipendiũ. qđ ei p̃fectus aule
put uidebat᷑ exibebat. nihil aliuo ꝓprii posideret: quã unã. & eã ꝑparui reditꝰ
ulła in qua domũ & ex qua famulos sibi necessaria ministrantes. atq obseuiũ
exibentes pauei uumerositatis habebat: quocũq eundũ erot carpenfo ibat:
qđ bobus uine tis & bubuleo rũstico more agente trahebat᷑ Sic ad palatiũ. sic
ad publicũ populi sui cõuentũ: qui annũatĩ obregni utilitatẽ celebrarat᷑
rre sic domũ redire solebat Atregni administrationẽ: & om̃ia quȩ ue
domił foris agenda erant ac disponenda: p̃fectus aulȩ procurabat.
Cuuss officii magistratũ : ea etate arnulfus uir eximiȩ nobilitatis. ꝓbabilis
uite cũ filio ansegiso adprimȩ regebat: quiq relicta post scłi ła ep̃s

Expanded text:
abeuntibus responsa quae erat edoctus vel etiam jussus ex sua velut potestate redabeuntibus responsa quae erat edoctus vel etiam jussus ex sua velut potestate redderet: cum praeter inutile regis nomen, et precarium vitae stipendium, quod ei praefectus aulae, prout videbatur, exhibebat, nihil aliud proprii possideret, quam unam et eam perparvi reditus villam, in qua domum et ex qua famulos sibi necessaria ministrantes atque obsequium exhibentes paucae numerositatis habebat. Quocunque eundum ei erat, carpento ibat, quod bobus junctis et bubulco rustico more agente trahebatur. Sic ad palatium, sic ad publicum populi sui conventum, qui annuatim ob regni utilitatem celebrabatur, ire, sic domum redire solebat. At regni administrationem et omnia quae vel domi, vel foris agenda erant ac disponenda, praefectus aulae procurabat: cujus officii magistratum ea aetate Arnulfus vir eximiae nobilitatis probabilisque vitae, cum filio Angesilo apprime regebat. Quique relicta post saeculi glori
Abbreviated transcription (Latin):
sue libro sexto ita inquiens: Circa hȩc tẽpora. hauddubĩ quin constantino
inpatore. cũ in castro cassini ubi beatissimi benedicti corpus reqͥescebat. ali¬
quantis ĩa elapsis annis. uasta solitudo ex ister&: uenientes decenomannoꝵ &
aurelianensiũ regione franci. dũ apud sacrũ corpus se ꝑ noctare simulassent
bi singillatĩ. duo monasteria in utriusq honore constructa ft̃: Sane iusti
tis aeone augustali dignitate pͥuat᷑. exilioq religat᷑: Adusũ hunc tiberius
arma corripiens imꝑiali sarcina releuatũ retrudit in carcerẽ Porro illo
intẽpore apud gallias. francoꝵ regali decidente gła: ꝑ p̃fectos palatii domꝰ
ordinabat regia : regib ob imꝑitiã desidiãq solũ regale nom̃ ĩnanit̃ gestan¬
regio tantũ nomine contentꝰ crine profuso. barba sumissa solio resider&. ac
spetiem clominantis fuger&: Legatos unde cũq uenientes audir&: eisq

Expanded text:
suae libro sexto, ita inquiens: Circa haec tempora haud dubium quin Constantino suae libro sexto, ita inquiens: Circa haec tempora haud dubium quin Constantino imperante cum in Castro Cassini ubi beatissimi Benedicti corpus reqquantis jam elapsis annis, vasta solitudo existeret, venientes de Cenomannicorum vel Aurelianensium regione Franci, dum apud venerabile corpus pernoctare se simulassent,Ubi singillatim duo monasteria in utriusque honorem beati Benedicti tis, a Leone Augustali dignitate privatur, exsilioque relegatur: adversum hunc Tiberius arma corripiens, imperiali sarcina relevatum retrudit in carcerem. Porro illo in tempore, apud Gallias Francorum decidente gloria, a praefectis palatii domus ordinabatur regia, regibus ob imperitiam desidiamque solum regale nomen inaniter gestanregio tantum nomine contentus, crine profuso, barba submissa solio resideret, ac speciem dominantis effingeret, legatos undecunque venientes audiret, eisque
Abbreviated transcription (Latin):
Quo ĩ ꝑante : italicũ regnũ grimo aldus sibi prospere disponere uidebatur:
ꝑrancoꝵ uͦ reginõ clodoueus filius dagob̃ti optime ad seruabat Hac ꝓinde
anensi supra fluuiũ ligeris diuina ad monitꝰ uisione ꝑsõnũ: dirigit unacũ
consensu dõ sibi cõmilitanttũ fr̃m. quendã ex suis uenerabile monachũ t¬
gulfũ nomine : quatinꝰ sc̃issimi confessoris xp̃i benedicti corpꝰ, huc transfe¬
re debet& Sic eñi sibi reuelatũ diuinitꝰ asserebat: Cui ex inspirato coniun
gnissororis exiimi patris benedicti transferendũ. diuma reuelatione in¬
utat: Cuiꝰ rei historiã quia in pitut̃. instanti opusculo inserere suꝑ uacuũ
diximꝰ: Huic sacratissimȩ translationi beratorũ germanorũ. benidieti scilica
is olastice. at testat᷑ paulus monachus: cuiꝰ supra ñtionẽ egi in historia gentis

Expanded text:
Quo imperante Italicum regnum Grimoaldus sibi prospere disponere videbatur, Quo imperante Italicum regnum Grimoaldus sibi prospere disponere videbatur, Francorum vero regimen Chlodoveus filius Dagoberti optime asservabat. CAPUT XI. anensi supra fluvium Ligeris, divina monitus visione per somnium, dirigit una cum consensu Deo sibi commilitantium fratrem quemdam ex suis venerabilem monachum Aigulfum nomine: quatenus sanctissimi confessoris Christi Benedicti corpus huc transferre deberet. Sic enim sibi revelatum divinitus asserebat. Cui ex insperato conjungicae virginis sororis eximii Patris Benedicti transferendum divina revelatione invitati. Cujus rei historiam, quia in promptu est , instanti opusculo inserere supervacaneum duximus. Huic sacratissimae translationi beatorum germanorum, Benedicti scilicet atque Scholasticae, attestatur Paulus monachus, cujus supra mentionem egi, in historia gentis
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃donib eiusdẽ gentis. monasteriũ beatissimi patris benened icti . qđ in cassino
si tumẽ. noctu inuadit᷑. diripit᷑. destruit : Quicũ uniũsa diriperent : neunũ qͥdi
demonachis tenere potuer̃ : ut ꝓphetia uenerabilis patris: quã longe ante ps¬
uiderat cõpleret᷑. quadixit: uix. ap̃ dm̃ obtinere potui. ut ex hoc loco aninȩ
mͥ cederent: fugientes aut̃ ex eodem loco monachi. romã uener̃. codicẽq sc̃ȩ
regulȩ quã sepe dictꝰ pat̃ cõposuerat. & quȩdã alia rius scripta: nec ñ ponđ
panis & m̃ surã uini & quic qiđ exsuppellectile subriperȩ potuer̃ deferentes
oca itaq post octo annoꝵ curricula qͥb imꝑium om̃e pessũ dederat. condigna
mortis genere trucidato: heraclius succedit. regens ĩperii sceptra uiginti
constantinꝰ filius constantini suc cessionis ordine. annis sufficit᷑ uiginti uiii:

Expanded text:
t a praedonibus praedictae gentis, monasterium beatissimi Patris Benedicti, quod in Cassino t a praedonibus praedictae gentis, monasterium beatissimi Patris Benedicti, quod in Cassino situm est, noctu invaditur, diripitur, destruitur. Qui cum universa diriperent, ne unum quidem ex monachis tenere potuerunt: ut prophetia venerabilis Patris, quam longe ante praeviderat, compleretur, qua dixit: Vix apud Dominum obtinere potui, ut ex hoc loco mihi animae concederentur. Fugientes autem ex eodem loco monachi Romam venerunt, codicem sanctae regulae quam saepedictus Pater composuerat, et quaedam alia ejus scripta; necnon pondus panis, et mensuram vini, ac quidquid ex supellectili surripere potuerant deferentes. Phoca itaque post octo annorum curricula, quibus imperium omne pessumdederat condigno mortis genere trucidato, Heraclius succedit, regens imperii sceptra viginti Constantinus filius Constantini, successionis ordine annis sufficitur viginti et novem.
Abbreviated transcription (Latin):
imperatore. obinmnanitate scelerũ in im̃tiae uerso ac paulo post. uitã pri¬
uato tiberius constantin uir. rexpublicȩ regende streniauis. impii ins¬
las totius gentis ad nisu suscepit. Quib: perseptẽ annosrite gubna
Quo imꝑante. beatꝰ gregorius sc̃ȩ atq aplice sedi romanȩ preficit᷑ ep̃s
Porro francoꝵ regnũ. brune childis regina. cũ nepotib theodebto atq theo¬
derico filiis hildebti regis. iãmaioris etatis metas attingentib fortit̃ rege¬
bant At uero gens langobardorũ. italiã apartib uenetiarũ dudũ ut supr
p̃libauimꝰ in gressai maxima exparte cladib affitiendo suȩ potentiȩ subdere
conabat Procedente deinde tep̃r. iãq foca imꝑiũ administrante romanm
cͥ mauritiũ imꝑatorẽ. cũ filiis. theodosio tiberio atq constantino. cũpssir
strator pͥsci patricii dolo int̾emerat : p̃fata gens. duce agilulfo. quẽ sibi regi
fecerat tutã pene iirũpit italiã : romanãq: aggredit᷑ urbẽ Nec longopos

Expanded text:
imperatore ob immanitatem scelerum in amentiam verso ac paulo post vita privato, Tiberius Constantinus, vir reipublicae regendae strenuus, imperii infulas totius gentis adnisu suscepit, quibus per septem annos rite gubernatis, Quo imperante, B. Gregorius sanctae atque apostolicae sedi Romae praeficitur episcopus. Porro Francorum regnum Brunechildis regina cum nepotibus Theodeberto atque Theoderico filiis Childeberti regis jam majoris aetatis metas attingentibus fortiter regebat. At vero gens Langobardorum Italiam a partibus Venetiarum dudum, ut supra praelibavimus, ingressa, maxima ex parte cladibus afficiendo, suae potentiae subdere conabatur. Procedente deinde tempore, jamque Phoca imperium administrante Romanum, qui Mauricium imperatorem cum filiis Theodosio, Tiberio, atque Constantino, cum esset strator Prisci Patricii, dolo interemerat, praefata gens duce Agilulfo, quem sibi regem praefecerat, totam pene irrumpit Italiam, Romanamque aggreditur urbem. Nec longo pos
Abbreviated transcription (Latin):
cenorannore xquo monasterialẽ a disti ꝑfectionẽ. ingaudiũ dñi tuies intro¬
ducenđ : ut nob̵ ext̃no die. postquã a nobis digressesi dñs ostendere ẽ dignatꝰ
Predico &iã ł morã in eundo. uoste̾ passuros. accũ difficultate. habilẽ locũ
inuenturos : ꝓhis quȩ & dõ ordinante ꝑfitient᷑. & quȩ inimicꝰ humani generis.
molimine calliditatisssue. inuos c̃citabit Mosquã tam̃ benignitas misericor¬
dis dĩ uob deerit sed potius differendolic&r ac desideriũ anmniur̃i in longã
experiendo ra liorsũ : quã sperauimꝰ. aptissimã largiri dignabit᷑ metationẽ :
iumq uale felix in ꝓfectione : felitior futurus. in ꝑuentione. Beatꝰ aut̃ mau¬

Expanded text:
ex quo monasterialem adisti perfectionem, in gaudium Domini tui es introducendus: ut nobis hesterno die, postquam a nobis digressus es, Dominus ostendere est dignatus. Praedico etiam, ibi moram vos in eundo esse passuros, ac cum difficultate habilem locum inventuros, pro his quae et Deo ordinante perficientur, et quae inimicus humani generis molimine calliditatis suae in vos concitabit. Nusquam tamen benignitas misericordis Dei vobis deerit: sed potius differendo licet, ac desiderium animi vestri in longum experiendo, aliorsus quam speravimus aptissimam largiri dignabitur metationem. Jamque valeas felix in professione, felicior futurus in perventione.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥquantũ ad p̃sens magnis uideor destitui solatiis: Sed quia dicente aplo
Quappt̃ uos amoris pat̾ni sollicitudine. fletib & merore tẽperare deposcimꝰ.:
qua potensẽ ds meliores nobis post huiꝰ deposionẽ corporis. hoic sẽģ immit¬
tere congregationi: quorũ meritis & ex emplis. longe p̃stantius quã nr̃is
edificemini : Sed & illud sũmopete nobis procurandũ ẽ neuersuti antiqui hos
unde salus aliis adquirit᷑ inde nodis tristitie malo. detrim̃tũ in aliqͦ ingerat᷑:
Nos & enĩ quos unitatis semel in sc̃a caritate iũxit concordia. nũquã ł longis¬
sima t̃rarũ diuident spatia: qm̃ semꝑ interioris hominis aspectu qͥrenouat᷑
scđm imagine eiꝰ qͥ creauit eũ nos quo ad uixerimꝰ tẽpore. inuicẽ intuebim̾:¬
austeriora. causa salutis alioꝵ. in huius uia ꝑtuleritis: tanto. maiora adõ
recipietis cȩlestiũ gaudia p̃miorli Hec uos ullomͦ. resolutio huius nr̃i

Expanded text:
qui quantum ad praesens, magnis videor destitui solatiis. Sed quia, dicente AposQuapropter vos amoris paterni sollicitudine a fletibus et moerore temperare deposcimus, quia potens est Deus meliores nobis post hujus depositionem corporis huic sanctae immittere congregationi: quorum meritis et exemplis, longe praestantius quam nostris, aedificemini. Sed et illud summopere nobis procurandum est, ne versutia antiqui hostis, unde aliis salus acquiritur, inde nobis tristitiae malo, detrimentum in aliquo ingeratur. Non etenim quos unitatis semel in sancta charitate junxit concordia, nunquam vel longissima terrarum divident spatia: quoniam semper interioris hominis aspectu, qui renovatur secundum imaginem ejus qui creavit eum, nos quoad vixerimausteriora, causa salutis aliorum, in hujus via saeculi pertuleritis, tanto majora a Deo recipietis coelestium gaudia praemiorum. Nec vos ullo modo resolutio hujus nostri
Abbreviated transcription (Latin):
Oquali gaudio tẽ ille tripudiabit : quisese illis cohortib inmiscere potuerit
Igũoms ł loco ł affectu uiciniineũ cordis intuitũ dirigant: Om̃ia em̃ om̃ibus
factus ẽ :habent eñi pueri formã inpuero quã sequant᷑ Ut qm̃ ad exemplũ
isa ac dõ oblatis : primordia sua caueant ferm̃tare : ac de inceps quiq ꝑ ȩtatũ
suc cessiones. sint ꝑfecti sensu. ut a patna sui nutricindegenerent: ne forte si
ibexcellentiori gradu ceciderͥnt. grauius elidant᷑ :Sed & nos quicũq de-¬
linquimus. nullo modo speranda clem̃tia defiam: quia inuentos & post obitũ
mor tuos suscitauit : Confracta restaurauit : desperata curauit : Et quãuis ñ
fecerimus eius uoluntatẽ. dominũ tam̃ inuocemus eũ. & sint ouli nr̃i imanibus eiꝰ
intendentes: donec ipse suos attollat suꝑnos. & misereatur nr̃i: Sit nobis semper

Expanded text:
quali gaudio tunc ille tripudiabit, qui sese illis cohortibus immiscere potuerit! Nunc omnes, vel loco vel affectu vicini, in eum cordis intuitum dirigant. Omnia enim omnibus factus est. Habet enim pueri formam in puero quam sequantur: vt quoniā ad exemplum Isaac Deo oblati sunt, primordia sua caueant fermētare. Ac deinceps quiq. per ætatum successiones sint perfecti sensu: vt a paterna sui nutricij pietate non degenerent. Ne forte si ab excellentiori gradu ceciderint, grauius elidātur. Sed & nos quicumque deliquimus, nullomodo ab speranda clementia deficiamus: quia viuens & post obitum mortuos suscitauit, confracta restaurauit, desperata curauit. Et quamuis non fecerimus eius volūtatem, Dominum tamē inuocemus eum, & sint oculi nostri in manibus eius intendentes: donec ipse suos attollat super nos, & misereatur nostri. Sit nobis semper
Abbreviated transcription (Latin):
nequeat. qđ ñ p̃ occupauerit maiorũ diligentia: Scriptorib nãq p̃stantissimis. sub¬¬
petere plurimũ uidebat᷑ ipsius laudabilis t̃rȩ. excellens materia: cęli scilic & tẽpe¬
rie : locorũ salubritate. fertilitate soli: opacitate habundantissima nẽ morũ: colliũ
apricitate: olearũ. uitiũq ꝓfluis ꝓuentib. nouarũ urbiũ amęnitate: ueterũ quoque
pidorũ de cõre: ãniũ nobiliũ felici ꝓlapsu : unaq cunctarũ rerũ opulentissima gła:
A c̃tantȩ copiȩ potentia uigorq decentissimus. ueterũ studio italiȩ. fuerit at tributus
tractus tam̃ totius patriȩ. indiũs ⁊ porrec tus: diligenti sese consideratione. adũti

Expanded text:
nequiret quod non praeoccupaverit majorum diligentia. Scriptoribus namque praestantissimis suppetere plurimum videbatur ipsius laudabilis terrae excellens materia, coeli scilicet temperie, locorum salubritate, fertilitate soli, opacitate abundantissima nemorum, collium apricitate, olearum vitiumque profluis proventibus, novarum urbium amoenitate, veterum quoque oppidorum decore, amnium noAt cum tantae copiae potentia vigorque decentissimus veterum studio Italiae fuerit attributus, tractus tamen totius patriae in diversa porrectus, diligenti sese consideratione adverti
Abbreviated transcription (Latin):
suanta i reuerentia excolendus: Pondus quipe cuuislib& reatus no.
solũ ex urtelłectu gerentis ud tẽpore sed&ĩ exloco sola pentos to
Hine eñi. uelut aba iori ex probratione c̃tra impiũ uox diuina queritur
si re uer entiã ñ flectit. spm iude iuidet᷑ participare cuius d pritia siecii¬
tu seit nobis. & oblatã gram millatenus inuacuũ recipiamꝰ ⁊ antus fulgo
cecitatũ mentis nr̃e in lumin&: tanta pietas duritiam coreis emolliat:
tci porens mestcira uulnera nr̃a saneo: Si em̃i adhue pueridiss nola
teqonn cepariut ut nee seissũ ra quidem apparer& nos qui uasa adhonore
ꝑerudẽ inedieũ quiĩ suo regi sociatusẽ reparari poterim Siugearto
re euriteutreis ianũ a nnonã imscdȩ suȩ sic̃ ille coruus abes requrranus
⁊ aruã int̃ iriosos merito cũputandi sumus: llm cor atfedito qao pit auies:¬

Expanded text:
quantaque reuerentia excolendus. Pondus quippe cuiuslibet reatus, non solum ex intellectu gerentis, vel tempore, sed etiam ex loco solet pensari. Hinc enim velut a maiori exprobratione, contra impium vox diuina queritur,sui reuerentiam non flectit, spiritum Iudæ videtur participare. Cuius duritiam, nec vio donatum est nobis: & oblatam gratiam nullatenus in vacuum recipiamus. Tantus fulgor, cæcitatem mentis nostræ illuminet. Tanta pietas, duritiam emolliat. Tam potens medicina, vulnera nostra sanet. Si enim adhuc puerulus itaterium reparavit, ut nec scissura quidem appareret; nos, qui vasa ad honorem per eumdem medicum qui jam suo regi sociatus est, reparari poterimus. Si nigredo recurrentes, annonam misericordiæ, sicut ille coruus, ab eo requiramus. Si etiā inter iniuriosos merito computandi sumus, illum tamen affectum, quo pro s
Abbreviated transcription (Latin):
umnꝗ auitesine beati corporis psidium flagitassa. directa manus es ad op
pasti u pas tine decidente reducit sed & mergumini eũ confitentes ad eiꝰ
seputtrũ sepe purgantur Nam plerumq iudimꝰ post eius transitu a uir¬
glla cui fupra menurumus. qu̾a manu gerebat ꝑ parietes. ta cos adsuos
ut patares illos ualidis atq acittissimis gudib retineri. Multa quidem & a¬
lo de ecdem gesta cognouimꝰ sed ne fastidiũ inestopans. de pluxibr onu
Uꝑstrimimꝰ Obut autem anno trigesimo t̃cio episcopatus dui etate nona

Expanded text:
cumque diutissime beati Confessoris praesidium flagitasset directa manus ejus ad opus pristinum pectine decidente reducitur. Sed et energumeni eum confitentes ad ejus sepulcrum saepe purgantur. Nam plerumque vidimgula, cui supra meminimus, quam manu gerebat, per parietes ita eos adfixos, ut putares illos validis atque acutissimis sudibus reteneri. 6. Malta quidem et alia de eodem gesta cognovimus, sed, ne fastidium incitarent, de pluribus pauca perstrinximus. Obiit autem trigesimo tertio episcopatus sui ann