comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dilectidiligit ꝓximũ tãquã seppsũ.
quando qͥdẽ ñ diligit & se ipsũ: Est
qͥppe impiꝰ: & inĩquus. Qui autem
diligit iniqͥtatẽ ñ plane diligit. sed
odit anima suã hoc gͦ p̾ceptũ diũ
contamꝰ ut nos in uicẽm diligamꝰ:
caluid hi ꝯabemꝰ. Discernit᷑ qͥppe
ista qlctio. ab cã dilectione qua se
iniide dilgunt homines sicut ho¬
mnes. Nã ut discerneret᷑ ad unctũ
est: scui dilexi uos. Ut qͥd enĩ nos
dilgat xꝑs. nisi ut possimꝰ regna
re axꝑo: Adhoc gͦ & nos inuicẽ di¬
ligam᷑: ut dilectionẽ nrãm discer¬
namꝰ a cȩteris qͥ ñ ad hoc se iuicem
diligunt. qͥa nec diligunt. Qaut̃ se
ꝓpter habendũ dm̃ diligunt. ipsi
se diligunt Ergo ut se diugant. dm̃
diligunt. Nest̃ dilectio in õmĩb ho¬
minĩb. Pauci se ꝓpt̾ea diligunt. ut

Expanded text:
do diligit proximum tanquam seipsum; do diligit proximum tanquam seipsum; quandoquidem non diligit et seipsum? Est quippe impius et iniquus; qui autem diligit iniquitatem, non plane diligit, sed odit animam suam . Hoc ergo praeceptum Domini teneamus, ut nos invicem diligamus; aliud, hic habemus. Discernitur quippe ista dilectio ab ea dilectione qua se invicem diligunt homines sicut homines. Nam ut discerneretur, adjunctum est: sicut dilexi vos. Ut quid enim nos dilexit Christus, nisi ut possimus regnas invicem diligamus, ut dilectionem nostram discernamus a caeteris, qui non ad hoc se invicem diligunt, quia nec diligunt. Qui autem se propter habendum Deum diligunt, ipsi se diligunt: ergo ut se diligant, Deum diligunt. Non est haec dilectio in omnibus hominibus: pauci se propterea diligunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
gimꝰ inuicẽ. nonne ẽ& aliud maiꝰ
ut diligamꝰ dm̃: Auc uͦ de sola nobs
ds̃ dilectione mandauit. ut alia ñ
inqͥramꝰ: Tria certe cõm̃dat apłs di¬
ceris. Manent aut̃ fides. spes. caritaᷤᷤ
tria hȩc. Maior aut̃ hoꝵ: caritas.
Et si incaritate hoc ẽ in dilectione con¬
cludunt᷑ duo illa p̾cepta: maior
tam̃ dicta eẽ ñ sola. De fide gͥ nobiꝰ
quã multa mandata sunt: quam
multa de spe. qͥs potest cuncta colli¬
gere: as enumerando sufficere: Sed
in tueam᷑ qđ ait idem apłs. plenitu¬
do legis caritas. Ubi gͦcaritas e qͥd
est qd̾ possit de esse: ubi aut̃ ñ est. qͥd
ẽ qd possit ꝑdesse: demon credic:
nec diligit. Nemo diligit: qͥñ credic
rustra qͥdem. s tam̃ potest sꝑare ue¬
niã. qͥ non diligit. Nemo aut̃ potest
desꝑare: qͥ diligit. Itaq ubi dileccio
est ibi necessario fides & spes: Et ubi
dilectio ꝑximi. ibi etiã necessario di
lectio diͦ. &ͥ enĩ ñ diligit dm̃. quomͦ¬

Expanded text:
 et aliud majus, ut diligamus Deum? Aut vero de sola Deus nobis dilectione mandavit, ut alia non requiramus? Tria certe commendat Apostolus dicens: Manent autem fides, spes, charitas, tria haec: major autem horum charitas . Et si in charitate, hoc est in dilectione concluduntur duo illa praecepta; major tamen dicta est esse, non sola. De fide igitur nobis quam multa mandata sunt, quam multa de spe, quis potest cuncta colligere, quis enumerando sufficere? Sed intueamur quod ait idem apostolus, Plenitudo Legis charitas . Ubi ergo charitas est, quid est quod possit deesse? ubi autem non est, quid est quod possit prodesse? Daemon credit , nec diligit: nemo diligit, qui non credit. Frustra quidem, sed tamen potest sperare veniam qui non diligit: nemo autem potest desperare qui diligit. Itaque ubi dilectio est, ibi necessario fides et spes: et ubi dilectio proximi, ibi necessario etiam dilectio Dei. Qui enim non diligit Deum, quomo
Abbreviated transcription (Latin):
ur qnansine me nichil potestis
facer legit gͦ & posuit ut eamꝰ.
& fͣ. tũ afferamꝰ. Nullũ itaq fruc¬
cũ ade nos eligeret habebamꝰ. ut
gas in qͥt. & fructũ afferatis. Imus:
it afferamꝰ. Et ipse e̾uia qua inius.
derio qd̾ cũq petierimꝰ in nomine uni¬
genici filii. dat nobis pat̾. Qđ aut̃ ac¬
cipe iliiandis ñ expedit nobis non
existimiꝰ nos pecere in nomine
saluatoris :. Sc pecimꝰ in nomine
saluatoris: qd  net adracionem
salutis iłuet ad rationen

Expanded text:
Sine me nihil potestis facere ? Elegit ergo, et posuit ut eamus, et fructum afferamus: nullum itaque fructum unde nos eligeret habebamus. Ut eatis, inquit, et fructum afferatis. Imus ut afferamus, et ipse est via qua imus, derio quodcumque petierimus in nomine unigeniti Filii, dat nobis Pater. Quod autem accipere salvandis non expedit nobis, non existimemus nos petere in nomine Salvatoris: sed hoc petimus in nomine Salvatoris, quod pertinet ad rationem saluti
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ cũ dicat. iã ñ dico uos sexuo
qr seruus nescit qͥd faciat dãs cuis.
ita nom̃ consticuit amici ut aiferat
serui. ñ ut in uno utrũq maneac.
s ut alterũ alcero decente succedat.
Qͥ de hoc ita ne cũ p̾cepta dnĩ fecerimꝰ
serui ñ erimꝰ: ita ne tunc serui erimꝰ.
quando boni serui fuerimꝰ. Et qͥs pocest
contradicere ueritati quȩ ait. iã ñ
dicã uos seruos & cur hoc dixerit
docet. qͥa seruia in qͥt nescit qͥd faciat
ꝑbato dñs eiꝰ ñ etiã sua secreta cõmit¬
tit: qͥd e̾gͦ qđ ait. seruus nescit quid
faciat dñs eiꝰ : uerũ est. O nescit qͥd
faciat: Nũqͥd nescit eciã qͥd ycipi¬
at. Nã & si hoc nescit. qͦmͦ aeruit
A ut qͦmͦ seruus est qui yeruit: Et
tam̃ ipse dñs loglt̃. Uos amici mei
estis: ⁊ receritis quȩ ego p̃cipio uobis

Expanded text:
bonum, cum dicat, Jam non dico vos servos, quia servus nescit quid faciat dominus ejus? Ita nomen constituit amici, ut auferat servi; non ut in uno utrumque maneat, sed ut alterum altero decedente succedat. Quid est hoc? Itane cum praecepta Domini fecerimus, servi non erimus? Itane tunc servi non erimus, quando boni servi fuerimus? Et quis contradicere potest veritati quae ait, Jam non dico vos servos? Et cur hoc dixerit, docet: Quia servus, inquit, nescit quid faciat probato dominus ejus non etiam secreta sua committit? Quid est ergo quod ait, Servus nescit quid faciat dominus ejus? Verum, esto, nescit quid faciat; numquid nescit etiam quid praecipiat? Nam et si hoc nescit, quomodo servit? Aut quomodo servus est, qui non servit? Et tamen Dominus loquitur, Vos amici mei estis, si fe
Abbreviated transcription (Latin):
tiã p̾sumat acciꝑe. Si enĩ agnoscens
reatũ suũ. ipse se a diuino altari
subduxerit. cito ad indulgentiam
diuinę misede ꝑueniet: quia sicut
qͥ se exaltat humiliabit᷑. ita e contra¬
rio qͥse hriuat exaltabit᷑. Qui enĩ¬

Expanded text:
tiam praesumat accipere. Si enim agnoscens reatum suum, ipse se a divino altari subduxerit, cito ad indulgentiam divinae misericordiae perveniet: quia sicut qui se exaltat humiliabitur; ita e contrario qui se humiliat exaltabitur . Qui eni
Abbreviated transcription (Latin):
but hebrȩos.s totiꝰ mundi gencibus
duersisq nationib. Uenit gͦ exhiben
minera digna xp̃o. aurũ & gẽmas
pͥensas. & hoc camelis portantibus.
& malo honere curui. ac peccatoꝵ¬
bat in domo dñi: ñ habebat ultra sp̃m.
Qͥ derat rationis ut p̃potens regina do¬
mũ. expensas & cibos regios tancopere
miraret᷑: Ergo hoc loco aliqua maiora
nos oportet inqͥrere. Uidit gͦ eccła ex
gentib congregata sapienciã xp̃i. id :
post carnalia instituta gentiliũ. post
humanã & animalẽ doctrinã philoso¬
phoꝵ accepit incellectũ salucis & ui¬

Expanded text:
 mundi gentibus, diversisque nationibus. Venit ergo exhibens munera digna Christo, aurum, et gemmas pretiosas, et hoc camelis portantibus aet malorum onere curvi, ac peccatobat in domo Domini, non habebat ultra spiritum. Quid erat rationis, ut praepotens regina domum, expensas, et cibos regios tantopere miraretur? Ergo hoc loco aliqua majora nos oportet inquirere. Vidit ergo Ecclesia ex Gentibus congregata sapientiam Christi: id est, post carnalia instituta Gentilium, post humanam et animalem doctrinam philosophorum, accepit intellectum salutis et vi
Abbreviated transcription (Latin):
Nã sicut ex adȩ latere fabri urs
exundante seruata. trucis benefucs
& baptismatis misterũ pre signaud
Hanc sarra sterilis & desperatꝰ
senecctute. unico pio

Expanded text:
Nam sicut ex Adae latere fabricata exundante servata, crucis beneficium et Baptismatis mysterium praesignavit. Hanc Sara sterilis et desperata in senectute
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa quȩ in mundo sunt cȩlestis reg¬
ni amore contẽpnat. quȩ habet uen¬
dat. & egenis expendat. Qui uͦ cante
urtutis nondũ est de hisquȩ habet
in qͣntũ habet elemosinã faciat. łan¬
cũ oꝑet᷑ bona uoluntas. qͣntũ suppe¬
cit facultas. ꝑfectꝰ possideat pͥmũ
uircutis locũ: inꝑfectꝰ saltĩ ꝑueniat
ad scđm. Efficiatur ilległosẽ dignꝰ.
sit iste laudabilit̾ largus. S it ille
scẽ pauꝑtatis ardentissimꝰ am ator
sit ille sc̃oꝵ pauꝑum piissimꝰ con¬
solator. Habeat iste apud dm̃ patro¬
nos pauꝑes: qͦs ille segaudet uircu¬
as habere consortes. Sit ille talis
qͥ cũ dño uidicaturꝰ sedeat. sit iste
talis quẽ ille qͥ ad dexterã iudicantis
adsistit. Sit ille talis qͥ etͣna caber¬
nacula ꝑpetuo iuire possideat: sit
iste calis quẽ ille recipiat. Admonet
enĩ nos dr̃is dicens facite uoħ ami¬
cosde mãmona iniqͥtatis: qͥ uos
recipant in ęc̾na tabernacła. Hoc¬

Expanded text:
omnia quae in mundo sunt coelestis regni amore contemnat, quae habet vendat, et egenis expendat. Qui vero tantae virtutis nondum est, de his quae habet, in quantum habet, eleemosynam faciat. Tantum operetur bona voluntas quantum suppetit facultas. Perfectus possideat primum virtutis locum, imperfectus saltem perveniat ad secundum. Efficiatur ille gloriose dignus, sit iste laudabiliter largus. Sit ille sanctae paupertatis ardentissimus amator, sit iste sanctorum pauperum piissimus consolator. Habeat iste apud Deum patronos pauperes, quos ille se gaudet virtutis habere consortes. Sit iste talis qui cum Domino judicaturus sedeat; sit ille talis qui ad dexteram judicandus assistat. Sit ille talis qui aeterna tabernacula perpetuo jure possideat; sit iste talis quem ille recipiat. Admonet enim nos Dominus dicens: Facite vobis amicos de mammona iniquitatis, qui vos recipiant in aeterna tabernacula
Abbreviated transcription (Latin):
Sidemꝰ au non omib uendendarũ
qͥdan sic aliꝰ aut̃ sic. Ecce hoc tã mag¬
na bonũ implere paucipossunt:
multi non pomuit. Nũqͥd q pauciꝰ
donat̾ ista ꝑtectio: propt̾ea debert
ec̃ penimi. qͥcũq in bono nondum
sistere: qr forte nondũ potest om̃s
Is suas pauꝑib erogare: Aut idõ

Expanded text:
rum ex Deo, alius autem sic . Ecce hoc tam magnum bonum implere pauci possunt, multi non possunt. Nunquid quia paucis donatur ista perfectio, propterea debent esse pessimi quicunque in bono nondum sistere, quia forte nondum potest omnes res suas pauperibus erogare? Aut ideo
Abbreviated transcription (Latin):
Sint lũbi ur̃i p̾cincti. & lucerne ar¬
dentes. Si istũ drũ sermonẽ scđm lit¬
terã uelimꝰ acciꝑe: nichil ieo cõmodi
sp̃alis possumꝰ inuenire. Qͥd enĩ ꝑficit
ad animȩ salutẽ. si aliqͥs corꝑaliter
aut lũbos suos p̃cingat. aut lucernã
accendat : Alia gͦ in p̃cinctis lũbis
& lucernis ardentib querenda est
in celligentia sp̃alis. quȩ scilicet di

Expanded text:
ti, et lucernae ardentes . 9. Si istum Domini sermonem secundum litteram velimus accipere, nihil in eo commodi spiritalis possumus invenire. Quid enim proficit ad animae salutem, si aliquis corporaliter, aut lumbos praecingat, aut lucernam accendat? Alia ergo in praecinctis lumbis et lucernis ardentibus quaerenda est intelligentia spiritalis, quae scilicet d
Abbreviated transcription (Latin):
Non despiciet p̃ces pupilli nec uncdũs
si effundat loquelam gemitus Non¬
ne lacrimȩ uiduȩ admaralan des¬
cendunt: & exclamatio ciibꝑ dedo¬
centem eas: Amaxilla enimendu
usq ad celum: & dñs exaudite
delectabitur millis. Quodͣ

Expanded text:
Non despicies preces pupilli, nec viduam, si effundat loquelam gemitus. Nonne lacrymae viduae ad maxillam descendunt, et exclamatio ejus super deducentem eas? A maxilla enim ascendunt usque ad coelum, et Dominus exauditor non delectabitur in illis . Quod
Abbreviated transcription (Latin):
E morte pͣciosa martyrũ xp̃i
qua tamen omĩum xp̃i martyrum
prȩciosa ẽ. mors designata. Odenim
paruuli occisi sunt. significat ꝑ hu-¬
militatis meritum. ad mardy riiper.¬
ueniendum głam: & quia nisi conu̾¬
sus fuerit quis. & effectꝰ ut paruulus.
ñ possit animã dare ꝓxp̃o. Quod in
bethleem & in om̃ib finib eiꝰ occisi
sunt: ostendit ñsolum inuidȩa unde
eccłȩ cepit origo. sed & inom̃ĩb eiꝰdem
eccłȩ finib quacũq ꝑ orbem diffus a
ẽ: ꝑsecutionẽ seuituram ꝑfidorum.
& pioꝵ patientia esse coronandam.
Qui bini occisi sunt: doctrina & oꝑati¬
one ꝑfectos indicant. Qui uͦ infra:
simplices uł idiotas. fidei tam̃ ñfictȩ
constantiȩ fortes. eque denuntiant.
Qd illi quidem occisi sunt. sed xp̃s qui

Expanded text:
e morte pretiosa martyrum Christi qua tamen omnium Christi martyrum pretiosa mors est designata. Quod enim parvuli occisi sunt, significat per humilitatis meritum ad martyrii perveniendum gloriam, et quia nisi conversus fuerit quis, et effectus ut parvulus, non possit animam dare pro Christo. Quod in Bethleem et in omnibus finibus ejus occisi sunt, ostendit non solum in Judaea, unde Ecclesiae coepit origo, sed et in omnibus ejusdem Ecclesiae finibus quacunque per orbem diffusa est, persecutionem saevituram perfidorum, et piorum patientiam esse coronandam. Qui a bimatu occisi sunt, doctrina et operatione perfectos indicant; qui vero infra, simplices vel idiotas, fidei tamen non fictae constantia fortes aeque denuntiant. Quod illi quidem occisi sunt, sed Christus
Abbreviated transcription (Latin):
at parenu. frm. filioꝵ. frequensnos
ecopio
uirba desidat. iam desua incolumitate
sa. ad huc de nr̃a salute sollicita. Adeorum
inplexe ⁊ c̃spectõ uenire. qͣnta ⁊illis ⁊ nobis
in cõmune lȩticia: Quȩ illis illic celestiũ uobõ

Expanded text:
atrum, filiorumque frequens nos et copiosa turba desiderat jam de sua incolumitate secura, adhuc de nostra salute sollicita; ad eorum complexum et conspectum venire, quanta et illis et nobis in commune laetitia est, qualis illic coelestiu
Abbreviated transcription (Latin):
promictit᷑ nasciciirus. E cbei seussi¬
mis parentib nouus filius dat ͥsenesẽ¬
ci labentiq mundo unigenicũ si ad
spem future iuuentutis ostenderet
Qͥ dillud quanto e̾ stupore mirandũ qd̾
zachariasipse dũ p̾cursorẽ salutaris
uerbi concipiendũ. senili aluo paulo
tarlius credit. silentio repentinȩ taci¬
turnicacis obmutuit. Nec pͥstinũ loqͥn¬
di recepisset usum: nisinom qͦuocandꝰ
datio colliga urint dubentis. meritũ
patris lingua infantisgla pstaretur.
Qͥd aut̃ de contineirie ei iuitute. qͥd de
amore iusticię loquar. cui iicut legit᷑
immnitabilis uirtꝰ. & luce ipsa clarior
ueritas fuit: conuersatus eni in deserto.
uestitũ habens de pilis camedi. & xona
pelliciam cuca lumbos suoꝵ ustas
edebat & mel siluestrr¬

Expanded text:
promittitur nasciturus. Et bene senissimis parentibus novus filius datur, qui senescenti labentique mundo Unigenitum Dei ad spem futurae juventutis ostenderet. Quid illud, quantoque est stupore mirandum, quod Zacharias ipse, dum praecursorem salutaris Verbi concipiendum senili alvo paulo tardius crederet, silentio repentinae taciturnitatis obmutuit, nec pristinum loquendi recepisset usum, nisi nomen pueri, datio colligaverat dubitantis, meritum patris lingua infantis gloriam testaretur. Quid autem de continentiae ejus virtute, quid de amore justitiae loquar, cui, sicut legitur, inimitabilis victus, et luce ipsa carior veritas fuit? Conversatus enim in deserto vestimentum habens de pilis cameli, et zonam pelliceam circa lumbos suos, locustas edebat et mel silvestr
Abbreviated transcription (Latin):
iħm saluatorem nr̃m non solũ ẽẽ uen¬
turũ. sed aduentasse iam & cohabitare
hominib. ueritace p̾sentis cestimonii
reuelaret. Quẽ cũ int̾ promiscuas tur¬
bas adbaptismũ suũ properare uidis¬
set: ueluc digito demonstrans ait fcce
agnus dei: ecce qui tollit peccata mun¬
di. Quã innocens est huius uita uelqua
possumus deuotione eiꝰ merica cõpen-¬
sare:. qui agni cȩlestis aduentũ & pri¬
mus agnõu̾it. & solus ostendit: hic¬

Expanded text:
m Salvatorem nostrum, non solum esse venturum, sed adventasse jam et cohabitare hominibus veritate praesentis testimonii revelaret, quem inter promiscuas turbas ad baptismum suum properare vidisset, velut digito demonstrans ait: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Quam innocens est hujus vita, vel possumus devotione ejus merita compensare, qui Agni coelestis adventum et primus agnovit, et solus ostendit!
Abbreviated transcription (Latin):
continuo subiecit. dig̾nꝰ ẽ enĩ oꝑ ꝓx ius
iercede sua. Unde sãtis ostenait cur
es hec possidere: ac ferre noluerit.
Non uo necessaria non sint sustentati¬
oni uius uite: quia sic eos mittebat.

Expanded text:
continuo subjecit, Dignus est enim operarius cibo suo. Unde satis ostendit cur eos haec possidere ac ferre noluerit: non quod necessaria non sint sustentationi hujus vitae; sed quia sic eos mittebat,
Abbreviated transcription (Latin):
fidelibꝰ sed infidelibꝰ. Eait ad illos. Iliõ
tuleritis inuia. neq uirgã. neq peran
neq panẽ. neq pecuniã: neq duas tui¬
cas habeatis. Solet queri qͦmͦ matheo.
& lucas cõmemorauerint dixisse dñm
discipłis ut ne uirgã ferrent: cũ dicat
marchus. & precepit eis neqͥd tollerẽt
ut intelligamꝰ sub alia significatione
dicta uirgã quȩ scđm marchũ ferẽ¬
da ẽ. & sub alia illã quȩ scd̃m matħm
& lucã non est ferenda: sicut subalia
significatione intelligit᷑ tẽptatio de qͣ
dictũ est. ds̃ neminẽ cẽptat. & subalia

Expanded text:
illos: Nihil tuleritis in via, neque virgam, neque peram, neque panem, neque pecuniam, neque duas tunicas habeatis. Solet quaeri quomodo Matthaeus et Lucas commemoraverint dixisse Dominum discipulis ne virgam ferrent, cum dicat Marcus, et praecepit eis, ne quid tollerent ut intelligamus sub alia significatione dictam virgam, quae secundum Marcum ferenda est; et sub alia illam quae secundum Matthaeum et Lucam non est ferenda: sicut sub alia significatione intelligitur tentatio, de qua dictum est, Deus neminem tentat ; et sub alia
Abbreviated transcription (Latin):
m̃surã fidei paulus appellat: ut aguos
nȩ fidei uenerabile sacram̃tũ. Huius
critici m̃surã uob in nomine dñi tłmꝰ.
tritici m̃surã ꝑ dnuĩ cos dispensatores
accipitis. cũ cotidie ꝑ dĩ famulos uerbũ
ueritatis audicis. De ipsa nunc gͦ critici
m̃sura loqͥmur: ex ipsa sicut d̾s diuidit
uniuersi pascam᷑. inde alim̃ta bone ui¬
nire possi.mꝰ. In illũ credentes. in illo

Expanded text:
mensuram fidei Paulus appellat, ut intellnae fidei venerabile sacramentum. Hujus tritici mensuram vobis in nomine Domini damus, tritici mensuram per dominicos dispensatores accipitis, cum quotidie per Dei famulos verbum veritatis auditis. De ipsa nunc ergo tritici mensura loquamur . Ex ipsa, sicut Deus dividit, universi pascamur, inde alimenta bonae vinire poss
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ m̃bra urã: quȩ sunt suꝑ t̾rã. forni¬
tionẽ. in mundiciã. libidinẽ. & cęcera
alia. Sigͥ ipse bonũ bona intencione
patraueris. ñ habens in tua conscien¬
tia aliquã partẽ tenebrosȩ cogitati-¬
onis: eciã si contigerit aliquẽ ꝑximo¬
rũ tua bona actione noceri. Serbi
grã. Aut de peccumna qua ace indi¬
gens & petens acceꝑat. facere uł paty
aliqͥd mali. aut de uerdo exhorat¬
nis qͦerrantẽ corriger

Expanded text:
fornicationem, immunditiam, libidinem , et caetera talia. Si igitur ipse bonum bona intentione patraveris, non habens in tua conscientia aliquam partem tenebrosae cogitationis, etiamsi contigerit aliquem proximorum tua bona actione noceri, verbi gratia, aut de pecunia quam a te indigens et petens acceperat, facere vel pati aliquid mali, aut de verbo exhortationis quo errantem corriger
Abbreviated transcription (Latin):
U ideg̾ ne lum̃ qđ inte est cenebre sint
hoc ẽ ne ipsa cordis intentio quȩ lum̃
est animȩ. uicioꝵ caligine fuscet᷑. Se¬
dula discrecione ꝑpende. uixta qđ
alibi p̾cipit᷑. om̃i custudia serua
tuũ cor: qm̃ ex ipso uita ꝑcedit. Si ergo

Expanded text:
 ergo, ne lumen quod in te est tenebrae sint. Hoc est, ne ipsa cordis intentio, quae lumen est animae, vitiorum caligine fuscetur, sedula discretione perpende. Juxta quod alibi praecipitur: Omni custodia serva tuum cor, quoniam ex ipso vita procedit . Si er
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa quȩ in mundo sunt cęlestis reg¬
ni amore contẽpnat. quȩ habet uen¬
dat. & egenis expendat. Qui uͦ tante
uirtutis nondũ est de hisquȩ habet
in qͣntũ habet elemosinã faciat. łan¬
cũ oꝑet᷑ bona uoluntas. qͣntũ suppe¬
tit facultas. ꝑ fectꝰ possideat pͥmũ
uirtutis locũ: in ꝑfectꝰ saltĩ ꝑueniat
ad scđm. E fficiatur ilległose dignꝰ.
sit iste laudabilit̾ largus. Sit ille
sc̃ȩ pauꝑtatis ardentissimꝰ aniator
sit ille sc̃os pauꝑum piissimꝰ con¬
solator. habeat iste apuddmñ patro¬
nos pauꝑes: qͦs ille se gaudet iurcu¬
tis habere consortes. Sit ille talis
qͥ cũ dno uidicaturꝰ sedeat: sit iste

Expanded text:
omnia quae in mundo sunt coelestis regni amore contemnat, quae habet vendat, et egenis expendat. Qui vero tantae virtutis nondum est, de his quae habet, in quantum habet, eleemosynam faciat. Tantum operetur bona voluntas quantum suppetit facultas. Perfectus possideat primum virtutis locum, imperfectus saltem perveniat ad secundum. Efficiatur ille gloriose dignus, sit iste laudabiliter largus. Sit ille sanctae paupertatis ardentissimus amator, sit iste sanctorum pauperum piissimus consolator. Habeat iste apud Deum patronos pauperes, quos ille se gaudet virtutis habere consortes. Sit iste talis qui cum Domino judicaturus sedeat; sit ille
Abbreviated transcription (Latin):
petentib ñ cõmunicant. cuꝰ & in ui¬
ut ab sponso recipiunt
prestandũ ex eo qđ habent: p̃scrisen¬
te illa sententia eiꝰdẽ dnĩ dicencis
omĩ pecenti ce tribue. Quid ẽ auẽ
qđ posset dando ñ sufficere. utriꝑ
Hȩc maxime augent questionis ꝗtͣ¬
cultatẽ: quã qui & cetera diliger¬

Expanded text:
petentibus non communicant, cum et inviut ab sponso recipiantupraestandum ex eo quod habent, praescribente illa sententia ejusdem Domini dicentis: Omni poscenti tribue. Quid est autem quod possit dando non sufficere utrisque? Haec maxime augent quaestionis difficultatem, quanquam et caetera dilige
Abbreviated transcription (Latin):
e scđm catholica fidẽ. ex illo pigno
concigit. qđ accepit uirgo
cła D huitili aduentii sponsĩ siu.
Quȩ illo ultimo aduentu eũ ueniet
in claritate nuptura e̾: cũ ĩa facie
ao faciem concuebit᷑. Dedit eni nob̃
pignꝰ sp̃s. sicut dicit apłs. Et idõ ista
expositio nichil certũ intuet᷑: nisi ut
scđm fidem sit. neq aliis prȩ uidicat.
quȩ nichilominꝰ scđm fidem eẽ po

Expanded text:
m catholicam fidem, ex illo pignore contingit quod accepit virgo Ecclesia, humili adventu sponsi sui, quae illo ultimo adventu, cum veniet in claritate, nuptura est, cum jam facie ad faciem contuebitur. dedit enim nobis pignus spiritum, sicut dicit apostolus. et ideo ista expositio nihil certum intuetur, nisi ut secundum fidem sit, neque aliis praeiudicat, quae nihilominus secundum fidem esse po
Abbreviated transcription (Latin):
diũ redemptoris est pascenda fami¬
lia. Exhac uobis qͣntũ dĩscribuit
ut & nos & uos in timore grẽ l pas¬
cerȩ dione᷑. auxilio. Auferat año is
añatione prasiȩ cupiditatis. donei
omĩb ꝑfeccũ & ꝑseuerantiã carita¬
tis. Lũbos nr̃os ipse p̾cingat. lucer¬
nas nrãs ipse ardere faciat. arden¬
tesq custodiat. ut nec refrigescat
nr̃a caritas. nec aliqͣ nob̾ dñet᷑ miqͥ¬
tas. s dñs ac redẽptor nr̾ omĩb grãm
cribuat. unuiersis donũ sc̃ę illumi

Expanded text:
i redemptoris est pascenda familia. Ex hac vobis , quantum Dominus tribuit, ut et nos et vos in timore gratiae suo pascere dignetur auxilio. Auferat a nobis dominationem pravae cupiditatis, donet omnibus profectum et perseverantiam caritatis. Lumbos nostros ipse praecingat, lucernas nostras ipse ardere faciat ardentesque custodiat: ut nec refrigescat nostra caritas, nec aliqua nobis dominetur iniquitas. Sed Dominus ac Redemptor noster omnibus gratiam tribuat, universis donum sanctae il
Abbreviated transcription (Latin):
Sint lũbi urĩ p̾cincti. & lucerne ar¬
dentes. Si istũ dni sermonẽ scđ̾m lit¬
terã uelimꝰ acciꝑe: nichil ineo cõmodi
sp̃alis possumꝰ inuenire. Qͥd enĩ ꝑficit
ad animȩ salutẽ. si aliqͥs corꝑ au̾cer
aut lũbos suos p̃cingat. aut lucernã
accendat: Alia gͦ in p̃cinctis lũbis
& lucernis ardentib querenda est
in celligentia sp̃alis. quȩ scilicet di

Expanded text:
t lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . 9. Si istum Domini sermonem secundum litteram velimus accipere, nihil in eo commodi spiritalis possumus invenire. Quid enim proficit ad animae salutem, si aliquis corporaliter, aut lumbos praecingat, aut lucernam accendat? Alia ergo in praecinctis lumbis et lucernis ardentibus quaerenda est intelligentia spiritalis, quae scilicet di
Abbreviated transcription (Latin):
custodiã casticatẽ. ꝑ recinctos ha¬
alienũ nec rapiat nec siuret᷑. Arden¬
tem hibeat lucernã: ut de suo mise¬
ricorcit̾ oꝑet᷑. Precinetos hał eac
lũbor ut minorẽ ñ oppͥmat. Arden¬
tẽ habent lucernã: ut oppresso uela¬
men iusticu dũ taxat defensionis
impendat. Prȩcinctos habeat lũboᷤ.
ut habenti non auferat cibi. Arden¬
tẽ habeat lucernã: ut esurienti tri¬
buat alim̃tũ. P rȩcinctos habeat
lũbos: ut ñ expoliet uesticũ. Arden¬
dẽ habeat lucernã: ut uestiat nu

Expanded text:
custodiat castitatem: praecinctos haalienum nec rapiat, nec furetur; ardentem habeat lucernam, ut de suo misericorditer operetur: praecinctos habeat lumbos, ut minorem non opprimat; ardentem habeat lucernam, ut oppresso velamine justitiae justae defensionis auxilium impendat: praecinctos habeat lumbos, ut habenti non auferat cibum; ardentem habeat lucernam, ut esurienti tribuat alimentum: praecinctos habeat lumbos, ut non spoliet vestitum; ardentem habeat lucernam, 551 ut vestiat n
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlestia diligamꝰ. uisnosse ubi ches¬
auriras. Aitende qđ amas. Uis nosse
qđ amas: Aitendo qđ cogitas. Ita siet.
ut tbosaurũ cuum extuo amore cognos¬
cas. & amorẽ tuũ iuidicium tuȩ cõgi¬
tationis intelligas. Ostendens aut̃ dñs¬

Expanded text:
coelestia diligamus. Vis nosse ubi thesaurizas? attende quid amas. Vis nosse quid amas? attende quid cogitas. Ita fiet ut thesaurum tuum ex tuo amore cognoscas, et amorem tuum indicium tuae cogitationis intelligas. Ostendens autem D
Abbreviated transcription (Latin):
onsiliũ dedist putande sunt:
crim̃ eariꝰ ex obliquo cõmemorasse.
Uendunt enĩ oleũ adulatores. qͥ siue¬
flagella falsa siue ignorata laudan¬
do inerrores animas mittunt. Et eis
uana gaudia tã quã fatuis concilian¬
do. aliquã de his merce dẽ siue ciboꝵ.
suie peccunie. suie honoris. siue ali¬
cuiꝰ cõmodi cẽporalis accipiunt: ñ
intelligentib qđ dictũ e̾. Quiuos feli¬
ces dicunt. in errorẽ uos mittunt.
Meliꝰ e̾ aut̃ obiurgari a iusto: quã apec¬
catore laudari. Emendabit me in qͥt
uistꝰ in miscdia & arguet me: oleũ
aut̃ peccatoris ñ in p̾inguet caput
meũ. Ite gͦ ad uendentẽs magis: &¬
emice uobis: Id est uideamꝰ nunc¬
qͥd uos adiuuant. qͥ uoł laudes uen¬
dere consuerunt. Quos merrorem
inducere. ut ñcorã¬

Expanded text:
onsilium dedisse putandae sunt, sed crimen earum ex oblico commemorasse. uendunt enim oleum adulatores, qui siue falsa siue ignorata laudando in errorem animas mittunt et eis uana gaudia tamquam fatuis conciliando aliquam de his mercedem siue ciborum siue pecuniae siue honoris siue alicuius commodi temporalis accipiunt, non intellegentibus quod dictum est: qui uos felices dicunt, in erroMelius est autem objurgari a justo, quam a peccatore laudari. Emendabit me, inquit, justus in misericordia, et arguet me; oleum autem peccatoris non impinguet caput meum. ite ergo ad uendentes et emite uobis, id est: uideamus, numquid uos adiuuant qui uobis laudes uendere consuerunt et uos in errorem inducere, ut non cora
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ. cuiꝰ ante iudiciũ. neffadilis
misccłia p̾rogata est. caq espon¬
densait. Amen di uolis. nescio
uos. Ex illa scilie reolla quã ñ
habet arsdo hoe sꝓpientiadĩ ut

Expanded text:
cium cuius ante iudicium ineffabilis misericordia praerogata est. itaque respondens ait: amendico uobis, quod nescio uos: ex illa scilicet regula, quia non habet ars dei, hoc est sapientia dei, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dies dñi taquã fur innocte ita ue.
ex qͦ significat penitꝰ latere cũ uenc
rit. Clãmor factus est. ecce sponsus
uenit. surgite obiuã ei. In ictu ocłi
innouissina tuba: om̃s resurgemꝰ. Ergo
surrexerunt om̃s ille uirgines. & ap¬
tauerunt lãpades suas. id e rationes
reddendas oꝑum suoꝵ. Oportet enĩ
nos ex hiberi ante cribunal xp̃i: ut
illic recipiat unꝰ qͥsq qd̾ gessit in corꝑe.
siue bonũ sue malũ. Et dixerunt
stulte adsapientes. Date nobis de
oleo ur̃o: qr lãpades nr̃e extingunt᷑.
Quoꝵs enĩ facta aliena laude fultum¬
tur: eadẽ subtracta deficiunt. Et de
consuecudine id semꝑ inqͥrit: unde
gaudere animꝰ solet: Itaq hominum

Expanded text:
Dies Domini tanquam fur in nocte ita veniet: ex quo significatur penitus latere cum venit venerit, clamor factus est, Ecce sponsus venit, surgite obviam; et in ictu oculi, in novissima tuba, omnes resurgemus: ergo surrexerunt omnes illae virgines, et aptaverunt lampades suas, id est rationes reddendas operum suorum. oportet enim nos exhiberi ante tribunal Christi, ut illic recipiat unusquisque quod gessit in corpore, siue bonum siue malum. et dixerunt stultae ad sapientes: date nobis de oleo uestro, quia lampades nostrae extinguntur: quorum enim facta aliena laude fulciuntur, eadem subtracta deficiunt, et de consuetudine id semper inquirit, unde gaudere animus solet. itaque hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ non hec eiinȩc̃nũ manebit iusti¬
mo marcirio consecrauit: hoc itaq
dolore furor gentilis accensus. craci¬
culam continuo parat ignitã: suꝑ
quã cremandũ laurentium ꝑ m̃bra
discinderet: ut indignationis suȩ
flãmas impus ignib uindicaret.
rdec ꝑfecto totis usceribus fortissimꝰ
marcis & urituꝵ: sed regnũ cęli ꝓ¬
missaq dĩ fideli mente ꝑtrascans.
refrigerio conscientiȩ uictricis exul¬
tat. f lec pęnali flexus incendio e̾
ciuus in pectore insuꝑabili scĩ sp̃s
flãma feruebat. aut nũquid cede¬
re poterat mom̃ta neȩ corpis usti¬
oniꝰ cuius fides ȩt̾nũ gehennȩ ex¬
cinguebat ardorem: Suꝑatisitaq
flãmarũ ministris: om̃e mundanȩ
insaniȩ refrixit incendiũ. Et ad hoc
usq diabolica profecit intentio. ut
& uir fidelis ad dm̃ suum głosus
ascenderet: & crudelitas ꝑseqͣntiũ
cũ suis ignib confusa torpesceret:¬

Expanded text:
ernum manebit justimo martyrio consecravit? Hoc itaque dolore furor gentilis accensus craticulam continuo parat ignitam, super quam cremandum Laurentium per membra discinderet, ut indignationis suae flammas impiis ignibus vindicaret. 239 Ardet profecto totis visceribus fortissimus martyr, et uritur; sed regnum coeli promissaque Dei fideli mente pertractans refrigerio conscientiae victricis exsultat, nec poenali flexus incendio est, cujus in pectore insuperabilis S. Spiritus flamma fervebat. At nunquid cedere poterat momentaneae corporis adustioni, cujus fides aeternum gehennae 240 exstinguebat ardorem? Superatis itaque flammarum ministris, omne mundanae insaniae refrixit incendium; et ad hoc usque diabolica profecit intentio, ut et vir fidelis ad Deum suum gloriosus ascenderet, et crudelitas persequentium cum suis ignibus confusa torpesceret
Abbreviated transcription (Latin):
tuduũ me segiaris. Unde apparet
lmĩ beacũ aurentiũ non de sacerdo¬
tis siu utoria habuisse tristiciã sed
dolise qͥa non eciã ipse mundũ cũ
suo parit̾ sacerdote uincebat. Noli
inqͥt fili mestꝰ eẽ: post triduũ me se¬
queris. Hoc e̾ noli tristis ẽẽ uelut
apud scłm derelictꝰ. nã recte fides
uitaq cua tali morte pͥuabit. Nulla
te de meo transitu quo ego gãudeo
ꝑturbet anxiecas: qͥa mox & tu habi¬
turus es de tua passione lȩciciã. Uere
laurentii gla singłaris. qͥ tantũ de dõ
suo consecutus est gre. ut ei marcr
de marcirio propħaret: quẽ ꝓsuorũ
prerogatiua meritoꝵ ante uictoria
lȩxificauit. quã pugna terreret. frgo
ut cõperit ore sacerdotis & marciris.
se quoq omimodis assumendũ.
congrȩgatis inopũ turbis. eccłasti¬
cũ censum religiosa liberalitate diui¬
sic. Quã profundũ sp̃alis uiri & quã
celeste consilium. ut & egenis consule¬
iee. or multitudine consum̃te quȩ

Expanded text:
triduum me sequeris. Unde apparet, carissimi, beatum Laurentium non de sacerdotis summi victoria habuisse tristitiam, sed doluisse, quia non ipse mundum cum suo pariter sacerdote vincebat. Noli, inquit, fili, moestus esse, post triduum me sequeris: hoc est, noli tristis esse, velut apud saeculum derelictus; nam nec te fides, vitaque tua tali morte privabit; nulla te de meo transitu, quo ego gaudeo, perturbet anxietas; quia mox et tu habiturus es de tua passione laetitiam. Vere beati Laurentii gloria singularis, qui tantum de Deo suo consecutus est gratiae, ut ei martyr de martyrio prophetaret, quem pro suorum praerogativa meritorum ante victoria laetificavit, quam pugna terreret. Ergo, ut comperit, ore sacerdotis et martyris, se quoque omnimodis assumendum, congregatis inopum turbis ecclesiasticum censum religiosa liberalitate divisit. Quam profundum spiritalis viri, et quam coeleste consilium, et ut egenis consuleret, et multitudine consumente quae
Abbreviated transcription (Latin):
cMͣ est fr̃s ac dõ placitũ ut na¬
tase beati laurentii prȩcipua
deuotione uenerem᷑. Cuius
radiantib flãmis uiccrix in his qͥs
centisiae forcissimȩq mortis triũpho.
aplico se consortio copulauit. Ilec in¬
merito eũ apłors subparem p̃dicamꝰ
cui & casticas animi leuiticũ ministeri¬
um dedit & plenicudo fidei mararii
conculit dignicatem. Quẽ uenerabi¬
lis eristus rõmanȩ antistes eccłs. cum
impiecatem sencis aundi ꝓ coricentias¬

Expanded text:
m est, fratres, ac Deo placitum, ut natalem beati Laurentii praecipua devotione veneremur, cujus radiantibus flammis victrix in hunc quoque centis vitae, fortissimaeque mortis triumpho apostolico se consortio copulavit. Nec immerito eum apostolorum supparem praedicamus; cui et castitas animi leviticum ministerium dedit, et plenitudo fidei martyrii contulit dignitatem. Quem venerabilis Xistus Romanae urbis antistes, cum impietatem saevientis mundi per tormenta
Abbreviated transcription (Latin):
ceptũ eludere. pͥusquã ille ꝑponat.
inminentẽ soluit questione dicens.
N olite errare: ds̃ ñ irridet᷑. Quȩ enĩ
seminauerit homo: hȩc & metet.
Et est sensus. frustra causaris in opi¬
am. cũ aliud habeat conscientia.
Me potest fallere cohortantẽ. sed sci¬

Expanded text:
aeceptum eludere, priusquam ille proponat, aeceptum eludere, priusquam ille proponat, imminentem solvit quaestionem, dicens: Nolite errare, Deus non irridetur. Quae enim seminaverit homo, haec et metet. Et est sensus: frustra causaris inopiam; cum aliud habeat conscientia tua: me potes fallere cohortantem; sed sci
Abbreviated transcription (Latin):
ex minimis istis calicẽ aquȩ frigidȩ.
tantũ in nomine discipłi: am̃ dico uob̾
ñꝑdec mercedẽ suã. Legimꝰ in ꝑpħa
dauid: ad excusandas excusationes in
iustas p̃tendant occasiones. ut qđ uolũ¬
tate delin quunt. uideant᷑ necessitate
peccare. dñs scrucator cord is & renũ.
futuras cogitationes in singłis contuet᷑
ixerat qͥ recipit uos: me recipit.S: hoc
p̾ceptũ muiti pseudo ꝑpħȩ & falsi p̃¬
dicatores ꝑ oterant impedire medicat
est huic scandalo dicẽs. U qͥ recipit ius¬
tũ in nomine iusti. merredem iusti
accipit. Rursus poterat aliꝰ causari &
dicere. pauꝑtate ꝑhibeor. tenuitas me
retinet. & hospitalis ẽẽ ñ possũ. Et hadic
excusationẽ leuissimo p̾cepto diluit.
ut calicẽ aquȩ frigide coto animo por¬
rigamꝰ frigidȩ inqͦuid aquȩ ñ calide. ne
& in calida pauꝑtatis penuria. & ligno¬
rũ occasio quereret᷑. Tale qͥd ut ante¬
troꝵ refrigeria cohortatos. qͥa pot̾e¬

Expanded text:
em aquae frigidae tantum, in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam. Legimus in propheta David: Ad excusandas excusationes in justas praetendant occasiones, ut quod voluntate delinquunt, videantur necessitate peccare: Dominus scrutator cordis et renum, futuras cogitationes in singulis contuetur. Dixerat: Qui recipit vos, me recipit. Sed hoc praeceptum multi pseudoprophetae et falsi praedicatores poterant impedire; medicatus est huic quoque scandalo, dicens: Qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet. Rursus poterat alius causari et dicere: Paupertate prohibeor, tennitas me retinet, ut hospitalis esse non possim. Et hanc excusationem levissimo praecepto diluit, ut calicem aquae frigidae toto animo porrigamus. Frigidae, inquit, aquae, non calidae, ne et in calida, paupertatis et penuriae lignorum occasio quaereretur. Tale quid et Atrorum refrigeria cohortatur: et quia pote
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ est mpitͤ cruce sua cotidie Ne semel
dutemꝰ ardorẽ fidei posse suficeren
semꝑerux portanda est rut semꝑ nõ
mãnetipit Et qͥme recirũ recipit el̃s
gere musit. Ordo yaleherrimꝰ. Co p̾di¬
catione mitti docet pieula nͥ tuñda
fectꝰ subi ic religioni. aurũ si rai
cusersues de⁊. oña excusserat dura
unde uictꝰ necessaria austeritatem
nd atore spe cẽꝑat promissoꝵẜ

Expanded text:
Qui non accipit crucem suam quotidie. Ne semel putemus ardorem fidei posse sufficere, semper crux portanda est, ut semper nos me recipit; et qui me recipit, recipit eum qui me misit. Ordo pulcherrimus. Ad praedicationem mittit, docet pericula non timenda, affectum subjicit religioni. Aurum supra tulerat, aes de zona excusserat. Dura unde victus necessaria? Austeritatem mandatorum spe temperat promissorum:
Abbreviated transcription (Latin):
inmichea ꝑpħa scribit᷑. E.
tandum
ubicũq de ueteri testam̃to dimoni¬
um ponit᷑. utrũ sensus tantũ & rmo
consentiat Qͥ amat patrẽ aut mo
plusquã me : ñ ẽ me dignꝰ t reliqu
Qͥ ante ꝓmiserat ñ ueni pacẽ mutere
s glaͣdiũ. & diuidere hominẽ aduer¬
sus patrẽ. & matrẽ. & socrũ: ne quis
pietatẽ religioni ante ferret. subiecit
dicens. Qͥ amat patrẽ aut matrẽ plus
quã me. Et in cantico canticoꝵ lagunꝰ
ordinate in me caritatẽ. hic orło in
om̃i affectu necessariꝰ e̾ Amapost am̃
patre̾. ama macrẽ. ama filios. Siauẽ
necessitas uenerit ut amor pariiduĩ ac
filioꝵs dĩ amore cõparet᷑.si possit
utrũq seruari. odiũ inͦ en piecas

Expanded text:
in Michaea propheta scribitur . Et notandum ubicumque de veteri Testamento testimonium ponitur, utrum sensus tantum, an et sermo consentiat. Qui amat patrem aut matrem plus quam me, non est me dignus. Et qumiserat: Non veni pacem mittere, sed gladium; et dividere homines adversum patrem et matrem, et socrum, ne quis pietatem religioni anteferret, subjecit dicens, Qui amat 65 patrem aut matrem plus quam me. Et in Cantico legimus Canticorum: Ordinate in me charitatem . Hic ordo in omni affectu necessarius est. Ama post Deum patrem, ama matrem, ama filios. Si autem necessitas venerit, ut amor parentum ac filiorum Dei amori comparetur, et non possit utrumque servari, odium in suos, pietas
Abbreviated transcription (Latin):
una queq domꝰ & infideles habuit
& credentes. & propt̾ea bellũ missũ
est bonũ. ut rũꝑet᷑ pax mala. c̃ale
qͥd ingenesi aduersus rebelles homi¬
nes qͥ moti fuerant de oriente. & cur¬
rẽ excruere festinabant: ꝑ quã cęli
ules penecrarent. fecisse scribit᷑ ds.¬

Expanded text:
habuit et credentes, et propterea bellum missum est bonum, ut rumperetur pax mala. Tale quid et in Genesi adversus rebelles homines, qui moti fuerant de Oriente, et turrem exstruere festinabant , per quam coeli alta penetrarent, fecisse scribitur D
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑferendo. Uniu̾sos aut̃ aͦs agmine ualito car¬
cer penalis inclusit. pari aesimili calore urx¬
tis adgerendỹ certam̃ gła criũphalis inspila it
Oueebrata mat̾ ȩccłia qͣm sic honor diuinȩ
digiationis illuminat. qͣm uincentiũ głosus¬

Expanded text:
ferendo. Universos autem quos agmine inclyto carcer poenalis inclusit, pari et simili calore virtutis ad gerendum certamen gloria triumphalis inspiravit. O vere beata mater Ecclesia, quam sic honor divinae dignationis illuminat, quam vincentium glo
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̾nȩ ꝑ seuerantiȩ consecuti sunt: nul¬
lo iã lapsu auersi nulla suꝑbia cadentẽ.
s firmit̃ in dĩ amore & contẽplatio¬
ne manentes. nichil aliud dulce ha¬
bent. nisi eũ a qͦ creati sunt. Qđ aut̃
duo seraphin in ysaia legunt᷑. sigu¬
ralit̃ ueteris & noui cestam̃ti signi¬
ficationẽ ostendunt. Qđ au̾t̃ faciem
& pedes dĩ oꝑunt. qͥa p̾terita ante¬
mundũ & futura post mundũ scire
ñ possumꝰ. s media tantũ eoꝵ cesti¬
monio contemplam. Singłi senas alaᷤ
habent. qͥa defabrica tantũ mundi
quȩ in sex dieb facta sunt: in p̾senti
scło nouimꝰ. Qđ clamat ter sc̃s alt̃
ad alterũ: trinitatis in una diuinita¬
te demonstrant misteriũ:

Expanded text:
aeternae perseverantiae consecuti sunt, nullo jam lapsu aversi, nulla superbia cadentes, sed firmiter in Dei amore et contemplatione manentes, nihil aliud dulce habent, nisi eum a quo creati sunt. 32. Quod autem duo seraphim in Isaia leguntur, figuraliter veteris, et novi Testamenti significationem ostendunt. Quod vero faciem et pedes Dei omundum et futura post mundum scire non possumus, sed media tantum eorum testimonio contemplamur. Singuli senas alas habent, quia de fabrica tantum mundi, quae in sex diebus facta sunt, in praesenti saeculo novimus. Quod clamat ter Sanctus alter ad alterum, Trinitatis in una divinitate demonstrat mysterium.
Abbreviated transcription (Latin):
discipłatus illiꝰ consors existeret: quem
adse pͥmo uenientẽ. tanta laude dignũ
putauit. ut diceret. Ecce uere israhelita:
in quo dolus est.Sinon ustos uocaret.
petrũ et andream in apłatus arce ñ
haberet. Qui quanto amore iusticiȩ fla¬
grauerint docuerunt. cũ ad testimo¬
niũ p̃cursoris continuo dñm uidere
& audire gauisi st̃. Quomͦ gͦ ñ uenit
uocare iustos sed peccatores: nͥ quia

Expanded text:
discipulatus illius consors existeret, quem discipulatus illius consors existeret, quem ad se primo venientem tanta laude dignum putavit, ut diceret: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est. SiPetrum et Andream in apostolatus arce non haberet: qui quanto amore justitiae flagraverint, docuerunt, cum ad testimonium praecursoris continuo Deum videre et audire gavisi sunt. Quomodo ergo venit vocare non justos, sed peccatores, nisi quia
Abbreviated transcription (Latin):
magis inibi languentes curare. eru¬
dire̾ nescios. contumaces redargue¬
quã uictimas studuic offerre. liquet
utiq qͥa uoluntatis diuinȩ quam
scilicet opus exequendo. & ñ sacri¬
ficium cȩlebrando. Qui etiã ieprȩ¬
hensorib suis. quare cũ publicanis
& peccatorib manducaret. racionẽ
red̾dere ñ despexit: ut uł sic eos a
suꝑuacua murmuratione cohibe¬
ret. atq ad sequenda pietatis suo¬
dona ꝓuocaret. Non enĩ inqͥt uera
uocare iustos: s peccatores. Idcirco
gͥ dñs peccatoꝵ conuuua frequen¬
tabat. ut inuitatores suos docendo.
cȩlestes inuitaret. ad epulas. S mouet
forte aliquẽ. qͦmͦ dñs dixerit ñ se
uenisse ad iustos.s magis ad pecca¬
cores uocandos: cũ cunctis legenti¬
b constet. qd̾ ętiã illos qͦs scđmꝰ mosa¬
yce legis insticuta iustos inuenit. ad
euanglicȩ ꝑfectionis culm̃ plurimoᷤᷤ
uocau̾it. Si enĩ solos peccatores & non
etiã iustos uocaret: nequaꝗͣ nathana el

Expanded text:
Al., inibi languentes curare, erudire nescios, contumaces redarguequam victimas studuit offerre, liquet utique quia voluntatis divinae, quam scilicet, opus exsequendo, et non sacrificium celebrando. Qui etiam reprehensoribus suis quare cum publicanis et peccatoribus manducaret, rationem reddere non despexit, ut vel sic eos a supervacua murmuratione cohiberet, atque ad sequenda suae pietatis dona provocaret. Non enim, inquit, veni vocare justos, sed peccatores. Idcirco igitur peccatorum convivia frequentabat, ut insidiatores suos docendo coelestes invitaret ad epulas. Sed movet forte aliquem quomodo Dominus dixerit non se venisse ad justos, sed magis ad peccatores vocandos, cum cunctis legentibus constet quod etiam illos quos secundum Mosaicae legis instituta justos invenit, ad evangelicae perfectionis culmen plurimos vocavit. Si enim solos peccatores, et non etiam justos vocaret, nequaquam Nathanael
Abbreviated transcription (Latin):
qulgis claritate duini luminis inflan¬
des sedentes inchrono di. & iccirco eera
angł& turha irdere dĩ essentia plene
uocabula agmanã angłoꝵ ita st̃ speci¬
alia ordinũ singuloꝵ. ut tam̃ sint ex par¬
te cõmunia om̃ium. Nã dũ dĩ chroni
sedes di inquoꝵdã angłoꝵ ordines spe-¬
ordues angłoꝵ pͥuatis nominibꝰ appel¬
lant᷑: quia hoc ipsũ officiũ inpprio
ordine pleniꝰ acceperunt. & cu sint
om̃ib cõmunia : ꝓprie tam̃ & nomi¬
na suis ordinib deputat᷑. Unicuiq
enĩ sicut p̃dictũ est ꝓpͥa officia sunt
iniuncta: quȩ ꝓmeruisse eos imun¬
di constat exordio. Ilã quia angłi &e
psarum resticit mͥ. Unde apparet nul¬
bũ t̃ locũ. cui angłi ñ p̾sint. Prȩsunt
eni de auspiius oꝑum om̃iũ. N ic est

Expanded text:
magis claritate divini luminis inflammagis claritate divini luminis inflamdes sedentis in throno Dei; et idcirco cetera angelorum turba videre Dei essentiam plene vocabula agminum angelorum ita sunt specialia ordinum singulorum, ut tamen sint ex parte communia omnium. Nam dum Throni sedes Dei in quorundam angelorum ordine speordines angelorum privatis nominibus appellantur, quia hoc ipsud officium in proprio ordine plenius acceperunt. Et cum sint omnibus communia, proprie tamen haec nomina suis ordinibus deputantur. Unicuique enim, sicut praedictum est, propria officia sunt iniuncta, quae promeruisse eos in mundi constat exordio. Nam quia angeli et Persarum restitit mihi.' Unde apparet nullum esse locum cui angeli non praesint. Praesunt enim et auspiciis operum omnium. Hic est
Abbreviated transcription (Latin):
angłos ad explendũ mistersi diu¬
nũm disponunt. pͥncipat᷑ꝰ uocabu¬
lũ acceꝑunt. Nã alii sunt qͥ adminis¬
trant. alii qͥ ad sistunt. Sicut & ꝑ
trabant ei.: & dates milies centena
intua ad sistebant eilli. Onaciones
sunt: hi qͥ etiã uircutib & pͥncipa¬
loꝵ agminib dñant᷑. dñationes
uocant᷑. Throni sunt agmina ange¬
loꝵ. qͥ latino eloqͥo sedes dicuntũr.
nram intp̃cant᷑ scientie multitu¬
do. Sunt enĩ subliiora agmina¬
angłoꝵ. qͥ pro eo qd uicinius. sic
diu̾ina scientia cȩxeris an l pleni
sunt. cherubin id ẽple uido scien¬
ciȩ appellant᷑. Ipsa s at duo anima¬
lia suꝑ ꝓpiciatori arcȩ ficta ex me
tallo ppt sigraicandã angł̃oꝵ pre¬
sentiã in qͦrũ medio ostenditur ds.
Se raphin qͦq similit̾ multitudo est
angłoꝵ. qͥexhebreo in lacinũ ar¬
Au perto argentes uocane lqua nt̃ eos ẽt
qmauis alii angłi consistunt. Et ideo
quituił uiciniꝰ corãeo consistunt. tanto

Expanded text:
angelos ad explendum ministerium divinum disponunt, principatus vocabulum acceperunt. Nam alii sunt qui administrant, alii qui adsistunt, sicut et per ministrabant ei, et decies milies centena milia adsistebant ei.' Dominationes sunt ii qui etiam Virtutibus et Principalorum agminibus dominantur, dominationes vocantur. Throni sunt agmina angelorum qui Latino eloquio sedes dicuntur; nostram interpretantur, scientiae multitudo. Sunt enim subliangelorum, qui pro eo quod vicinius positi divina scientia caeteris amplius pleni sunt, cherubim, hoc est, plenitudo scientiae appellantur. 23. Ipsa sunt duo illa animalia super propitiatorium arctallo, propter significandam angelorum praesentiam, in quorum medio ostenditur Deus. Seraphin quoque similiter multitudo est angelorum, qui ex Hebraeo in Latinum arutem ardentes vocantur, qui inter eos et Deum nulli angeli consistunt, et ideo quanto vicinius coram eo consistunt, tanto