comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sumptã humanitatis nr̃e substantiã. etiam
in ip̃a diuiitatis flãma seruaret: Non nrĩꝙͣͣ
uero humanis cordib etiã ꝑ angelos d̃s secre¬
tam eoꝵ presentiã. uirtute sue adspirationis
infiudit. Uñ ⁊acharias aic. Dixit angelus ad
me. qui loquebatur i me. Dũ ad se quidem
s tamen loqui in se angelũ dicit: liquido ostẽ¬
dit quodis qui ad ip̃m uerba faceret ꝑ corpore¬
am spetiem excra ñ eẽt. Unde & paulo post sub¬
didte. Et ecce angelus qui loquebatur in me:e¬
qrediebatur. Sepe enim ñ exterius apparent.
s sicut sunt angelici sp̃s uoluntatẽ dei prophe¬
tarũ sensib muotescunt̾ atq ita eos ad subli¬
mia subleuant: & queq in reb futura sc̃. in
causis originalib presentia demonstrant. Hu¬
manũ namq coripso carnns corruptibilis pon¬
dere grauatũ. hanc ipsã corpulentiam suã qͣsi
obicem sustunens interna ñ penetrat: & graue

Expanded text:
sumptam humanitatis nostrae substantiam etiam sumptam humanitatis nostrae substantiam etiam in ipsa divinitatis flamma servaret. Nonnunquam vero humanis cordibus etiam per angelos Dominus secrem  Text. virtutem suae aspirationis infundit. Unde Zacharias dixit: Dixit angelus ad me, qui loquebatur in me . Dum ad se quidem, sed tamen in se loqui angelum dicit, liquido ostendit quod is qui ad ipsum verba faceret, per corpoream speciem extra non esset. Unde et paulo post subdidit: Et ecce angelus qui loquebatur in me egrediebatur . Saepe enim non exterius apparent, sed sicut sunt angelici spiritus voluntatem Dei prophetarum sensibus innotescunt, atque eos ad sublimia sublevant, et quaeque in rebus futura sunt in causis originalibus praesentia demonstrant. Humanum namque cor ipso carnis corruptibilis pondere gravatum hanc ipsam corpulentiam suam quasi obicem sustinens, interna non penetrat, et grave
Abbreviated transcription (Latin):
erat: ut ꝑ hoc presidentis imperiũ. & ꝑ illd̾
claresceret officiũ iinistrantiũ. Aliqñ cele¬
stib substantiis ꝑ angelos loquit᷑ d̃s⁊ sicu
baptirato dño scriptũ est: quiã de nube uo
sonuit dicens ⁊ hic est filius meus dilectus:
in quo michi cõplacuit. Aliqñ terrenis sũb¬
stantiis ꝑ angelos loquit᷑ ds: sic̃ cũ balaã
corripuit. inore asine humana uerba for¬
sen in mo̾nte cũ iussionis sue uerba dedit. ig¬
nem rubũq sociauit. & aliud superuuis atꝙ ali¬
ud inferius iunxit: quod tam̃ tunc solum a¬
gitur. cũ ex ip̃a aliquid ꝯiunctione signatur.
ã ꝑ succensum rubũ moysen alloquens. qͥd
aliud ostendit nisi quod etus populi ductor fre¬
ret. qui cẽ legis flãmã ꝑciperet & tam̃ peccati
spinã nequaquã uttaret : uel quod ex illo po¬
pulo exiret. qui in ignẽ dectatis. carnis ñre¬
pecrata quasi spinas rubi acciperet. & incon¬

Expanded text:
erat, ut per hoc praesidentis imperium, et per illud erat, ut per hoc praesidentis imperium, et per illud claresceret officium ministrandi. CAP. XLstibus substantiis per angelos loquitur Deus, sicut baptizato Domino scriptum est quia de nube vox sonuit dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui . Aliquando terrenis substantiis per angelos loquitur Deus, sicut cum Balaam corripuit, in ore asinae humana verba forsen in monte, cum jussionis suae verba edidit, ignem rubumque sociavit, atque aliud superius, aliud inferius junxit. Quod tamen tunc solum agitur, cum ex ipsa aliquid conjunctione signatur. Nam per succensum rubum Moysen alloquens, quid aliud ostendit nisi quod ejus populi ductor fieret, qui et legis flammam perciperet, et tamen pspinam nequaquam vitaret, vel quod ex illo populo exiret, qui in igne deitatis dolores carnis nostrae quasi rubi spinas susciperet, et incon
Abbreviated transcription (Latin):
extasi raptus aspexit : qui nisi incorporeis¬
hec oculis cerneret. in extasi ñ fuisser: sicut
paulo in uisione noctis iuir macedo apꝑa¬
ruit. qui transire eum in macẽdoniã roga¬
uit. Aliqñ ymaginib ce ante corporeos ocu¬
los. ad tempus ex aere adsumptis ꝑ angeloᷤ
loquitur ds: sicut abrahã non solum tres
uiros uidere potuit. s etiã habitacłõ terre¬
no suscipere: &̾ ñ solum suscipere. s eoꝵ usi¬
b etiã cibos adhibere. Nisi enĩ angeli quedã
nobis in terrã nunciantes ad tempus ex
aere corpora sumerent. exceriorib ꝑfecto no¬
stris obtutib ñ apparerent: nec ewbos cum
abraham caperent ⁊ nisi propter nos soli¬
dũ aliquid ex celesti elem̃to gestarent. Nec
mirũ quod illic ip̃i qui suscepti fr̃. mͥ ange¬
li. mͦ dñs uocat᷑: quia angeloꝵ uocabulum
exprunit᷑. qui exceriꝰ minnistrabant ⁊ & ap
pellatione dñi ostendit᷑. qui eis interiꝰ pre¬

Expanded text:
ecstasi raptus aspexit , qui nisi incorporeisecstasi raptus aspexit , qui nisi incorporeis oculis haec cerneret, in ecstasi non fuisset; sicut Paulo in visione noctis vir Macedo apparuit , qui transire eum in Macedoniam rogavit. Aliquando imaginibus et ante corporeos oculos ad tempus ex aere assumptis per angelos loquitur Deus, sicut Abraham non solum tres viros videre potuit, sed etiam habitaculo terreno suscipere, et non solum suscipere, sed eorum usibus etiam cibos adhibere . Nisi enim Angeli quaedam nobis interna nuntiantes ad tempus ex aere corpora sumerent, exterioribus profecto nostris obtutibus non apparerent; nec cibos cum Abraham caperent, nisi propter nos solidum aliquid ex coelesti elemento gestarent. Nec mirum quod illic ipsi qui suscepti sunt, modo angeli, modo Dominus vocantur, quia angelorum vocabulo exprimuntur qui exterius minpellatione Domini ostenditur, qui eis interius prae
Abbreviated transcription (Latin):
git. totum subito &e simul apprehendit: dei
locutio ad nos intrmsecus facta uidet᷑ potiꝰ
qͣm auditur : quia dũ semet ipsam sine mora
sermonis insinuat: repentina luce ñr̃e igno¬
rantie tenebras illustrat. Unde & baruch ne¬
tie filius cũ requisitus exponeret. quẽ admo¬
dũ uerba ieremnie ꝓphetantis audisset: ait.
Ex ore suo loquebatur quasi legens: &r ego
scribebã. Qui legens enim loquitur. alio in¬
tendit. s alio uerbũ facit: quia qͦd uidit dicit.
ꝓpħe ergo dei quia eius uerba uident potiꝰ
in corde qm audiunt: qͣsi legentes loquunt᷑.
aliqñ simul uerbis ce reb. aliq̃n ymagiib
cordis oculis ostensis: aliqn ymaginib e
ante corporeos oculos ad tempus exaere
adsumptis. aliqñ celestib substantiis. a¬
liq̃u tercenis : aliqñ simul terrenis c̃ ce¬
humanis cordib ita loquitur: ut ip̃e qͦꝙ¬

Expanded text:
git, totum subito et simul apprehengit, totum subito et simul apprehenlocutio ad nos intrinsecus facta videtur potius quam auditur, quia dum semetipsam ssermonis insinuat, repentina luce nostrae ignorantiae tenebras illustrat. Unde et Baruch, Neriae filius, cum requisitus exponeret quemadmodum verba Jeremiae prophetantis audisset, ait: Ex ore suo loquebatur quasi legens, et ego scribebam . Qui enim legens loquitur, alio intendit, sed alio verbum facit, quia 894 quod videt dicit. Prophetae ergo Dei, quia ejus verba vident potius in corde quam audiunt, quasi legentes loquuntur. aliquando simul verbis et rebus, aliquando imaginibus cordis oculis ostensis, aliquando imaginibus et ante corporeos oculos ad tempus ex aere assumptis, aliquando coelestibus substantiis, aliquando terrenis, aliquando simul terrenis et coehumanis cordib
Abbreviated transcription (Latin):
pondit: qui secreti aditũ pulsans. quia ꝑcog¬
nitionẽ intromittti ad interiora non ualuit.
ꝑ ꝯfessionẽ aute ianuas humilis sterit: &e qͦd
uitus comprehendere ñ potuit: foris tũdo
laudauit. unde nunc quoq beatus iob post
interrogationẽ uerberis. discutit᷑ interroga¬
tione sermonis :ut que sint superna ꝯside¬
ret: que dũ minime cõprehendit ad semetip¬
sum redeat. & qͣm sit iuxta nichilũ. in suꝑno¬
rũ comparatione cognoscat. Audiat itaq.
Interrogabo te: &e responde michi. Ac si aꝑtiei
dicatur. Uerbis meis ad sublunia ꝯsideranda
de excito: & dũ ea que suꝑ te sunt. nescire te
perspicis. tibimet ip̃i te notiorẽ reddo. Tunc
enum mͥuere respondes:si que ignoras intel¬

Expanded text:
pondit, qui secreti aditum pulsans, quia per cogpondit, qui secreti aditum pulsans, quia per cognitionem intromitti ad interiora non valuit, per confessionem ante januas humilis stetit; et quod intus comprehendere non potuit, foris timendo laudavit. Unde nunc quoque beatus Job post interrogationem verberis discutitur interrogatione sermonis, ut quae sint superna consideret; quae dum minime comprehendit, ad semetipsum redeat, et quam sit juxta nihilum in supernorum comparatione cognoscat. Audiat itaque: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si apertius dicatur: Verbis meis ad sublimia consideranda te excito, et dum ea quae super te sunt nescire te perspicis, tibimetipsi te notiorem reddo. Tunc enim mihi vere respondes, si quae ignoras intel
Abbreviated transcription (Latin):
arbitior comprehendisse. Et rursũ. Ego sum
minimꝰ apłoꝵ: qui non sum dignus uocari
apłs. Et rursũ. Non quasi sufficientes simus
cogitare aliquid a nobis. quasi ex nobis: sed
sufficientia nr̃a ex deo est. Apertis gͦ palpeb̾s
dei interrogatus paulus recte respondit: qui
ce suꝑna secreta attigit. & tam̃ in humilita¬
te cordis sublimiter stetit. Qui rursũ cum se¬
creta dei iudicia. de repulsione uideoꝵ. & gen¬
tiũ uocatione discuteret. atq ad ea peruenire
ñ posset: quasi clausis dei palpebris interro¬
gatus est: s rectũ ualde responsũ reddidit: qͥ
deo se in psa sua ignorantia scienter inclinã¬
uit dicens. O altitudo diuitiarũ sapientie &
scientie dei: qͣm incomprehensibilia st̾ iudi¬
cia eius: & inuestigabiles uie eius. Quis enĩ
cognouit sensũ dũi: aut qͥs ꝯsiliarus eius
fuit: Ecce enim absconsis mysteriis. quasi
clausis palpebris inquisitꝰ. placita ac recta res¬

Expanded text:
arbitror comprehendisse . Et rursum: Ego sum arbitror comprehendisse . Et rursum: Ego sum minimus apostolorum, qui non sum dignus vocari apostolus . Et rursum: Non quia sufficientes sumuscogitare aliquid a nobis quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est . Apertis ergo palpebris Dei interrogatus Paulus recte respondit, qui et superna secreta attigit, et tamen in humilitate cordis sublimiter stetit. Qui rursum cum secreta Dei judicia de repulsione Judaeorum, et Gentium vocatione discuteret, atque ad ea pervenire non posset, quasi clausis Dei palpebris interrogatus est. Sed rectum valde responsum reddidit, qui Deo se in ipsa sua ignorantia scienter inclinavit, dicens: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigabiles viae ejus! Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit ? Ecce enim absconsis mysteriis quasi clausis palpebris inquisitus placita ac recta res
Abbreviated transcription (Latin):
rum ad interrogationẽ bene respondenti:
idest ad iussionẽ obedienti d̃r. Nunc cogno¬
ui: quia times dm̃. Uel sicut scriptum est:
uissionib interrogare. Scire quoq enis est.¬
nram obedientiam nosse nos facere. Et¬
aperiendo nobis quedã atq claudendo noᷤᷤ
interrogat ds̃: sicut ꝑ psalnistã dr̃. palpe¬
bre ens interrogant filios hominũ. Pal¬
pebris quippe apertis cernimꝰ: clausis n¬
chil uidemus. Quid ergo ꝑ palpebras dei
nisi eius iudicia accipiemus. que iuxta ali¬
rantur. ut homines qui se nesciunt. sibimet¬
ipsis innotescant :quatinus dum quẽdam
intelligendo comprehendunt. quedã uero
cognoscere omnino non possunt. eoꝵ corda
sese latenter inquirant. sulla diuina iu¬
dicia uel clausa non strmulant. ut aperta¬
tione ꝓbatus est: qui post perceptam inter¬
nam sapientiam. post aperta claustra pa¬
radisi. post ascensum celi tercii ⁊ post suꝑne
locutionis mẏsteria: ad huc dicit. ego me fĩ

Expanded text:
rum Abrahae ad interrogationem bene respondenti, rum Abrahae ad interrogationem bene respondenti, id est, ad jussionem obedienti, dicitur: Nunc cognovi, quia times Deum . Vel sicut scriptum est: jussionibus interrogare. Scire quoque ejus, nostram obedientiam nosse nos facere. Aperiendo nobis quaedam atque claudendo nos interrogat Deus, sicut per Psalmistam dicitur: Palpebrae ejus interrogant filios hominum . Palpebris quippe apertis cernimus, clausis nihil videmus. Quid ergo palpebras Dei, nisi ejus judicia accipimus? Quae juxta alirantur, ut homines qui se nesciunt sibimetipsis innotescant, quatenus dum quaedam intelligendo comprehendunt, quaedam vero cognoscere omnino non possunt, eorum corda sese latenter inquirant, si illos divina judicia vel clausa non stimulant, vel apertaaulus probatus est, qui post perceptam internam sapientiam, post aperta claustra paradisi, post ascensum tertii coeli, post supernae locutionis mysteria, adhuc dicit: Ego me non
Abbreviated transcription (Latin):
luxuriam a carne extingutts. etiã suꝑfluã
cogitationẽ resecate. Sequit᷑. Interrogãbo de:¬
rogare confueuit: cũ aut flagelli districti¬
one nos percutit ⁊ ce quanta nobis insit
uel desit patientia ostendit: aut quedã que
noluntꝰ precipit. &e nrãm nobis obedientiã
uel mobedientiã padefacit⁊ aut aliqua no¬
bis occulta aperit. & aliqua abscondit: et
mensurã nobis nr̃e humilitatis innotescit.
flagello nãꝙ interrogat cũ mentẽ bene sͥ
ꝑ tranquillitatẽ subditã. afflictionib pul¬
sat: sicut idem iob & laridatur attestatione
iuidicis ⁊ ce tam̃ ictib ꝯcidit᷑ ꝑcussoris: ut eiꝰ
patientia tanto uerius claresceret. qͣnͣto
inquisita clariꝰ fulsisset. Precipiendo aũt
dura. nos interrogat ⁊ sicut abraham derrã
suã iubetur egredi. & ꝑgere quo nesciebat
in montẽ uinicũ filiũ ducere. ⁊ quẽ ad dsola¬
tionẽ senex acceperat immolare.Cui nummi¬

Expanded text:
luxuriam a carne exstinguitis, etiam superflua luxuriam a carne exstinguitis, etiam superflua cogitationum resecate. Sequitur: CAPUT rrogare consuevit, cum aut flagelli districtione nos percutit, et quanta nobis insit vel desit patientia ostendit; aut quaedam quae nolumus praecipit, et nostram nobis obedientiam vel inobedientiam patefacit; aut aliqua nobis occulta aperit et aliqua abscondit, et mensuram nobis nostrae humilitatis innotescit. Flagello Deus hominem interrogat, cum mentem bene sibi per tranquillitatem subditam afflictionibus pulsat, sicut beatus Job et laudatur attestatione Judicis , et tamen ictibus conceditur percussoris, ut ejus patientia tanto verius claresceret, quanto inquisita durius fuisset. Praecipiendo nonnunquam dura nos interrogat Deus: sicut Abraham terram suam jubetur egredi et pergere quo nesciebat; in montem unicum filium ducere, et quem ad consolationem senex acceperat immolare . Cui nimi
Abbreviated transcription (Latin):
ria: ꝑ lucernas. autẽ bonoꝵ oꝑm claritas de¬
signatur. Iubentur gͦ lumbos accingere: &
lucernas tenere. Ac si aꝑte audiant. Prius
in uobismet ip̃is luxuriã restringite: & dc̃
de uobis aliis. bonoꝵ operũ exempla mon¬
strate. S cum beatum ĩob tanta preditum
castitate nouerimꝰ. cur ei post tot flagella
d̾o. accinge sicut uir lumbos tuos. idest sic̃
fortis restringe luxuriam⁊ nisi quia alia
est caris luxuria. qua castitatẽ corrũpimꝰ.
alia uͦ luxiiria cordis est qua de castitate
glorianur: Dicit᷑ gͦ ei. Accinge sicut uir
lumbos tuos: uto qui prius luxuriã cor¬
ruptionis uicerat. nunc luxuriã elatio¬
nis restringat:ne de patientia uel de ca¬
stitate suꝑbiens. tanto peius intꝰ ante ocu
los dei lucuriosus existeret:qͣntomagis
ante oculos hominũ & patiens &e castus
appareret. Uñ ce bene ꝑ moysen dr. Circim¬
cidite preputia cordis ur̃i: idest postquam

Expanded text:
ria, per lucernas autem bonorum operum claritas deria, per lucernas autem bonorum operum claritas designatur. Jubentur ergo lumbos accingere, et lucernas tenere. Ac si aperte audiant: Prius in vobismetipsis luxuriam restringite, et tunc de vobis aliis bonorum operum exempla monstrate. Sede cum beatum Job tanta praeditum castitate noverimus, cur ei post tot flagella dicitur: Accinge sicut vir lumbos tuos, id est, sicut fortis restringe luxuriam, nisi quia alia est luxuria carnis qua castitatem corrumpimus, alia vero luxuria cordis est qua de castitate gloriamur? Dicitur ergo ei: Accinge sicut vir lumbos tuos, ut qui 898 prius luxuriam corruptionis vicerat, nunc luxuriam restringat elationis, ne de patientia vel castitate superbiens, tanto pejus intus ante Dei oculos luxuriosus existeret, quanto magis ante oculos hominum et patiens et castus appareret. Unde bene per Moysen dicitur: Circumcidite praeputia cordis vestri , id est, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
ficitur hominis. humilitas sue estunatio¬
iis. Quam quisquis uel magna sapiendo
deserit: eo ip̃o uehementer desipit. qͦ semet¬
ip̃m nescit. Unde helui &e sententias ꝑtulit.
&̾ imperitis sermonib inuolutas: quia &
de deo rectũ quod diceret nouerat: & tam̃
de semet ip̃o dicta. illius elatio stulta faciebat.
hoc itaꝙ: despecto ad erudiendũ iob uerba
tuos. Scriptura sacra uiros uocare ꝯsueuit.
qui nimirũ uias dm̃ fortib &e non dissolu¬
paulus ait. Remissas manus: & dissoluta
genua erigite. Uñ sapientia in ꝓuerbiis di¬
cit. O uiri ad uos clamito. Ac si aꝑte dice¬
ret. Ego ñ femmnis s uiris loquor: quia hi
qui fluxa mente st̃. mea uerba percipere ne¬
quaquã possunt. Lumbos uͦ accingere est:
uel inoꝑe luxuriã. uel in cogitatione refre¬
nare. Delectatio nãꝙ carnis: in lũbis est. Uñ
ce scĩs predicatorib dr. Sint lũbi ur̃i p̃cinc¬
ti: & lucerne ardentes. ꝑ lumbos enĩ luxu¬

Expanded text:
ficitur hominis humilitas suae aestimatioficitur hominis humilitas suae aestimationis. Quam quisquis vel magna sapiendo deserit, eo ipso vehementer desipit, quo semetipsum nescit. Unde Eliu et sententias protulit et imperitis sermonibus involutas, quia et de Deo rectum quod diceret noverat, et tamen de semetipso dicta illius elatio stulta infatuabat. Hoc itaque despecto, ad erudiendum Job verba tc.--Scriptura sacra viros vocare consuevit, qui nimirum vias Domini fortibus et non dissoluPaulus ait: Remissas manus et dissoluta genua erigite . Unde et Sapientia in Proverbiis dicit: O viri, ad ret: Ego non feminis, sed viris loquor, quia hi qui fluxa mente sunt mea verba percipere nequaquam possunt. Lumbos vero accingere est vel in opere luxuriam vel in cogitatione refrenare. Delectatio namque carnis in lumbis est. Unde et sanctis praedicatoribus dicitur: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . Per lumbos enim luxu
Abbreviated transcription (Latin):
in sapientie mee arte ñ approbo: Quia dũ
laudib humanis inflantur: auera gloria
eterne retributionis inanescunt. In eo uͦ qͦd
ait sententias & ñ addidit quales: bonaᷤᷤ
utiq accipimꝰ. Quas quidem imperitis as¬
serit sermonib inuolutas: qͥa cũ uerbis
iactantie fuerant prolate. Imperitie qͥppe
uitiũ est. rectũ ñ recte sapere: idest celeste do¬
nũ ad appetitũ terrene laudis inclmare.
Sicut enim sepe ꝯtingit. ut ce bona ma¬
le.& mala bene ꝓferantur:ita belui arro¬
gans. recta ñ recte protulit:quia humiles
in dei defensione sententias. ñ humiliter
dixit. Unde ce̾ eoꝵ qui intra eccł̃iam catholi¬
cam mnani glorie student. ñ ĩmertto typũ
tenet: qui dum se pre ceteris peritos cre¬
dunt. dumo iudicio de imperitia redargu¬
untur: quia sicut ait apłs. siquis se existimat
scire aliquid. ñdũ eognorit quẽadinodũ o¬
porteat eum scire. Quia enĩ prima stulticia
angeli elatio cordis fuit:uera sapientia ef¬

Expanded text:
pientiae meae arce non approbo? Quia dum laudibus humanis inflantur, a vera gloria aeternae retributionis inanescunt. In eo vero quod ait, Sententias, et non addidit quales, bonas utique accipimus, quas quidem imperitis asserit sermonibus involutas, quia cum verbis jactantiae fuerant prolatae. Imperitiae quippe vitium est rectum non recte sapere, id est coeleste donum ad appetitum terrenae laudis inclinare. Sicut enim saepe contingit ut et bona male et mala bene proferantur, ita Eliu arrogans recta non recte protulit, quia humiles in Dei defensione sententias non humiliter dixit. Unde et eorum qui intra catholicam Ecclesiam inani gloriae student, non immerito typum tenet: qui dum se prae caeteris peritos credunt, divino judicio de imperitia redarguuntur, quia sicut Apostolus ait: Si quis se existimat scire aliquid, nondum cognovit quemadmodum oporteat eum scire . Quia enim prima stultitia Angeli elatio cordis fuit, vera sapientia ef
Abbreviated transcription (Latin):
que agunt homines pensare ꝯtempnunt. s
cũ iurtutẽ suꝑne districtionis audiunt. pra¬
uoꝵ operũ hoc quod se deprimit pondus ag¬
noscunt. Predicationis quippe uerbis pul¬
sati euigilant: ut pensent ad que supplicia
antique actionis meritũ trahat. Dum gͦ
ymber fortitudinis interrã descendit. ĩ ma

Expanded text:
quae agunt homines, pensare contemnunt. Sed cum virtutem supernae districtionis audiunt, pravorum operum hoc quod se deprimit pondus agnoscunt. Praedicationis quippe verbis pulsati evigilant, ut pensent ad quae supplicia sese antiquae actionis meritum trahat. Dum ergo imber fortitudinis in terram descendit,
Abbreviated transcription (Latin):
durũ ab aquilone uente: dũin ospectu d̾i
ex gentib cũ elemosinis oratio ascendit. Cd
cũ petrꝰ fr̾ib retulisset. quomͣ uel corneliꝰ an¬
gelũ. uel ip̃e tle celo sũmtiti ad se luiteũ cũ
ꝑfuderit. qui nũquã in iudeoꝵ mentib nͥ
post aquã baptismatis uenit: ꝓtinꝰ scciptũ
est. his audias: tacuerunt. & gͣlorificaner̃t

Expanded text:
Aurum ergo ab Aquilone venit, dum in conspectu Dei Aurum ergo ab Aquilone venit, dum in conspectu Dei ex gentibus cum eleemosynis oratio ascendit. Quod cum Petrus fratribus retulisset , quomodo vel Cornelius angelum, vel ipse de coelo submitti ad se linteum cum perfuderit, qui nunquam in Judaeorum mentibus nisi post aquam baptismatis venit, protinus scriptum est: His auditis tacuerun
Abbreviated transcription (Latin):
is in fide dsistentib precipit᷑. ne uitã gen¬
tium repellendo otempnant. Uñ hic qͦq
quia dictum est ab aquilone aurũ ueniet.
apte subiungit᷑. & a deo formidolosa lau¬
dolosa laudatio ꝑdiit: quia dũ claricatem
sue fidei gentilit᷑as obtulit. multitudo he¬
breoꝵ fideliũ diuma iuudicia ptimescendo
laudauit.S quom ab aquilone aurũ ue¬
niat. quom ab his qui sub deo st̃ formido¬
losa landatio erũꝑat: ip̃a nõbis hystoria
sacri eloquii ostendat. dcriptũ quippe est.
Corneliꝰ centurio cohortis que dr̃ italica re¬
ligiosus & timens deũ. cũ om̃i domo sua
faciens elemosinas multas plebi. & depre¬
cans deũ semp. uidit in uisu manifeste.
quasi hora nona diei. angelũ dei introeu¬
tẽ ad se & dicentẽ sibi. Corneli. at ille intu¬
ens eũ: timore correptus dixto. Quid ẽ. dñe:
Dixit autẽ illi. Orationes tue ce elemosine
tue ascendert̃ in memoriã in conspectu dei.

Expanded text:
is in fide consistentibus praecipitur ne vitam genis in fide consistentibus praecipitur ne vitam gentium repellendo condemnent. Unde hic quoque quia dictum est: Ad Aquilone aurum veniet, apte subjungitur: IBID.---Et a Deo formidolosa laudolosa laudatio prodiit, quia dum claritatem suae fidei gentilitas obtulit, multitudo Hebraeorum fidelium divina judicia pertimescendo laudavit. Sed quomodo ab Aquilone veniat aurum, quomodo ab his qui sub Deo sunt formidolosa laudatio erumpat, ipsa nobis historia sacri eloquii ostendit. Scriptum quippe est: Cornelius centurio cohortis quae dicitur Italica, religiosus et timens Deum, cum omni domo sua, faciens eleemoscans Deum semper: is vidit in visu manifeste quasi hora diei nona, Angelum Dei introeutem ad se, et dicentem sibi, Corneli. Ille intuens, timore correptus, dixit: Quis es, Domine? Dixt in memoriam in conspectu Dei .
Abbreviated transcription (Latin):
centie. uersã inculpe nigredinẽ uidit. Ab aqͥ¬
lone gͥͦ aurũ uenire dr̾: quia ꝑ respectũ gr̃e
redemptoris a gentilitate dudum ꝑfidie tor¬
pore frigida intra scãm eccłiã p̃ciosa d̾õ uita
fideliũ multiplicat᷑. Ab aquilone & enĩ aurũ
uenio: cũ ab ipsis ydoloꝵ cultorib uera in
dño fides clarescit. S ꝯuersis ad fidẽ gentib
uidea contradicit. ꝙ ad prenua retributionũ
celestiũ declignat᷑ suscipere eos qui dudum
fuerant cultores idoloꝵ. Uñ post ꝯuersionem
gentiliũ: petro d̾r. Quare introisti ad iuros
pputiũ habentes &e comedisti cũ eis: Qͦ tra
recte ꝑ ysaiã dns dicit. Dicam aquilomi da:
ce̾ austro noli ꝓhibere. Siẽ enim ꝑ aquilonẽ
gentilitas: sic ꝑ austrũ iidea signat. Que qͣsi¬
meridiano sole incaluit: qͥa redemptore in
carne apparente.feruorẽ fidei prima
sue fidei munera. gentilitas imperat᷑. An
stro autẽ iubetur᷑ ne phibeat: quia hebre¬

Expanded text:
centiae versam in culpae nigredinem vidit. Ab Aquilone ergo aurum venire dicitur, quia per respectum gratiae Redemptoris a gentilitate dudum perfidiae torpore frigida intra sanctam Ecclesiam pretiosa Deo vita fidelium multiplicatur. Ab Aquilone etenim aurum venit cum ab ipsiscit. Sed conversis ad fidem gentibus, Judaea contradicit, et ad praemiorum retributionem coelestium dedignatur suscipere eos qui dudum fuerant cultores idolorum. Unde post conversionem gentium Petro dicitur: Quare introisti ad viros praeputium habentes, et comedisti cum eis ? Quo contra recte per Isaiam Dominus dicit: Dicam Aquiloni: Da; et Austro: Noli prohibere . Sicut enim per Aquilonem gentilitas, sic per Austrum Judaea signatmeridiano sole incaluit, quia Redemptore in carne apparente, fervorem fidei prima suae fidei munera gentistro autem jubetur ne prohibeat, quia Hebrae
Abbreviated transcription (Latin):
de scõꝵ predicatoꝵ commemoratione discu¬
titur: ut quanto illos admirabiles uenire
ospiceret. tanto in eoꝵ comparatione de se
uilius estimaret. Quod iccirco a dño iara
quasi preteritũ describitur: quia quioqͥd
foras futurũ est in oꝑe. intus iam factũ est

Expanded text:
de sanctorum praedicatorum commemoratione discude sanctorum praedicatorum commemoratione discutitur, ut quanto illos admirabiles venire conspiceret, tanto in eorum comparatione de se vilius aestimaret. Quod idcirco a Domino jam quasi praeteritum describitur, quia quidquid foris futurum est in opere, intus jam
Abbreviated transcription (Latin):
tifex nr̃. dum fortes in ip̃o exordio predica¬
tores exhibuit: duodecim lapides sub capite.
in prima sui corporis parte portauit. Sc̃i
itaꝙ apłi & pro prima ostensione orram̃ti
lapides sunt in pectore: & pro prima soli¬
ditate edificii in solo fundamenta. Uñ daiud
propħa cũ scãm ecclesiam in sublimib apo
stoloꝵ mentib poni. edificariq dspiceret: di¬
xit. fundamenta eius in montib sc̃is. Cũ
uero in sacro eloquio ñ fundamenta. sed
singulari numero fundamentũ d̾r: nust̃
alius nisi ip̃e dñs designatur. ꝑ cuiꝰ diuim¬
tatis poteritiã. nutantia infirmitatis nr̃e
corda solidartur: de quo & paulus ait. fun
fundamentũ furdam̃toꝵ est: qui & origo
est inchoantiũ. & ꝯstantia robustoꝵ. Qma
gͥ fundamenta nr̃a st̃ hi qui iniquitatum
nr̃arũ pondera portauerunt: ne beatus iob
in superbia. de uurtutũ suarũ potentia sub¬
leuetur. in ip̃a dñici prima parte sermonis

Expanded text:
tifex noster, dum fortes in ipso exordio praedicatifex noster, dum fortes in ipso exordio praedicatores exhibuit, duodecim lapides sub capite in prima sui corporis parte portavit. Sancti itaque apostoli et pro prima ostensione ornamenti lapides sunt in pectore, et pro prima soliditate aedificii in solo fundamenta. Unde David propheta cum sanctam Ecclstolorum mentibus poni aedificarique cons iceret, dixit: Fundamenta ejus in montibus sanctis . Cum vero in sacro eloquio non fundamenta, sed singulaalius nisi ipse Dominus designatur, per cujus divinitatis potentiam, nutantia infirmitatis nostrae corda solidantur. De quo et Paulus ait: Fundfundamentum fundamentorum est, quia et origo est inchoantium, et constantia 900 robustorum. Quia igitur fundamenta nostra sunt hi qui iniquitatum nostrarum pondera portaverunt, ne beatus Job in superbiam de virtutum suarum potentia sublevetur, in ipsa dominici prima parte sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
origine. narratione historica contexunt᷑. re¬
pente uero subuingit᷑. qͦd ñ de mundi. s de
eccłie dictum conditione uideatur. Nã dicit᷑.
Aut qͥs diiste lapidem angularem eiꝰ: Per
hoc enim qͦd ñ ĩmundi origine factũ est:
&e illud suꝑiꝰ ostendit᷑. quia de mundi ori¬
gine dictum non est. Iccirco namq reb
planis ac patentib obscura quedã ac disso¬
na ꝑmiscentur: ut ꝑ hoc quod ab intellec¬
tu litcere discreꝑat. & illud inquirat᷑ mys¬
tice quod dictũ iuxta litterã sonat. Nãꝙ sic̃¬
ab aliis apertis reb alia clausa cognoscimꝰ
ita aliis clausis compellimur. &e illa altio¬
re intellectu pulsare que aꝑta credebamꝰ.
fundamenta qͣm predicatores accipimus:
Qͦs dũ primos
dñs in sc̃a eccłia
posuit: tota meis sequentis¬
sequentis
fabrice structura surrexit. Uñ &e sacerdos
cũ tabernaculũ ingreditur. duodecumn lapi¬
des portare inpectore uibetur : qͥa uidelicet
semet ip̃m pro nobis sacrificiũ offerens pon¬

Expanded text:
origine narratione historica contexuntur. Repente vero subjungitur quod non de mundi, sed de Ecclesiae dictum conditione videatur. Nam dicitur: Aut quis dimisit lapidem angularem ejus? Per hoc enim quod non in mundi origine factum est, et illud superius ostenditur, quia de mundi origine dictum non est. Idcirco namque rebus planis ac patentibus obscura quaedam ac dissona permiscentur, ut per hoc quod ab intellectu litterae discrepat et illud inquiratur mystice quod dictum juxta litteram sonat. Namque sicut aliis apertis rebus alia clausa cognoscimus, ita aliis clausis compellimur et illa altiori intellectu pulsare quae aperta credebamus.fundamenta quam praedicatores accipimus? Quos dum primos Dominus in sancta Ecclesia posuit, tota in eis sequentis fabricae structura surrexit. Unde et sacerdos cum tabernaculum ingreditur duodecim lapides portare in pectore jubetur, quia videlicet semetipsum pro nobis sacrificium offerens pon
Abbreviated transcription (Latin):
mus ymbrẽ fortitudinis. Omĩa ꝑ ip̃m facta
sunt: &e sine ip̃o factũ est nichil̾. Quod fac¬
tũ est: in ip̃o uita erat. Audiamꝰ ymbrẽ in¬
firmitatis. In propria uenit: ce sui eũ ñ rece¬
pert̃. Ymbri ergo fortitudinis sue p̃cipit.
ut in terrã descendat: quia sc̃oꝵ suoꝵ uocib
sic nobis humanitatis sue infirma p̃dicat:
ut nobis etiã mira & fortia sue durinitatiᷤᷤ
inotescat. S cũ urtutẽ nr̃i conditoris audi¬
mꝰ. statim ad corda nr̃a formidine cõpellen¬
de reducim: &e tantũ suꝑ nos iudicẽ ꝑpenden¬

Expanded text:
fortitudinis: Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Quod factum est, in ipso vita erat . Audiamus etiam imbrem infirmitatis: In propria venit, et sui eum non receperunt . Imbri ergo fortitudinis suae praecipit ut in terram descendat, quia sanctorum suorum vocibus sic nobis humanitatis suae infirma praedicat, ut nobis etiam mira et fortia suae divinitatis innotescat. Sed cum virtutem nostri conditoris audimus, statim ad corda nostra formidine compellente reducimur, et tantum super nos judicem perpenden
Abbreviated transcription (Latin):
peccati frigore ꝯstricta gentilitas designatur:
quã ille sub iugo sue tiramdis temuit qu
suꝑbiens dixit sedebo in monte testamenti
in laterib aquilonis. ascendã suꝑ altitudinẽ
nubiũ. simiłis ero altissimo: Quid uͦ auri

Expanded text:
peccati frigore constricta gentilitas designatur? quam ille sub jugo suae tyrannidis tenuit qui superbiens dixit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altiss
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ: Quom enĩ ualebit lingua dicere ⁊ qͦd ñ
sufficit mens nr̃a sentire: Sequit᷑. Et iubila¬
dis leticia. oris efficatia non expletur: s qͥb¬
dam modis gaudiũ ꝑdit. quod ip̃e qui gau¬
det nec tegere preualet nec explere. Laudant
itaᷤ angeli. qui iam tante claritatis latitudi¬
nẽ in sublimib uident. Iubilant uͦ horm
qui adhuc in inferiorib oris sui angustia
sustinent. Que quia certo futura dñs no¬
uerat: non tam facienda insinuat. quam
fasta narrat. d quid agimꝰ quod cũ bonsi
de redemptionis sue mysterio iubilant. ma¬
ios inuidia inflãmat: dũ electi ꝓficiunt.
reprobi ad rabiem furoris excitantur. & bo¬
na nascentia quia nolunt imitari ꝑsequun¬
tur S tamen inter hec etiam que redemit.
ñ uelinquit. Scriptũ quippe est. fidelis autẽ
ds qui non patietur uos temptari suꝑ id
quod potestis: s faciet cũ temptationẽ etiã¬

Expanded text:
mus? Quomodo enim valebit lingua dicere, quod non mus? Quomodo enim valebit lingua dicere, quod non sufficit mens nostra sentire? Sequitur: CAdis laetitia oris efficacia non expletur; sed quibusdam modis gaudium prodit, quod ipse qui gaudet, nec tegere praevalet, nec explere. Laudent itaque angeli, qui jam tantae claritatis altitudinem in sublimibus vident. Jubilent vero homines, qui adhuc in inferioribus oris sui angustias sustinent. Quae quia certo futura Dominus noverat, non tam facienda insinuat, quam facta narrat. Sed quid agimus, quod cum boni de redemptionis suae mysterio jubilant, malos invidia inflammat; dum electi proficiunt, reprobi ad rabiem furoris excitantur, et bona nascentia, quia nolunt imitari, persequuntur? Sed tamen inter haec etiam qui redemit, non relinquit. Scriptum quippe est: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra quam potestis, sed faciet etiam cum tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
na astra. etiã cũ uesꝑtinis. redemptoris po¬
tentiã laudant ⁊ dũ electi angeli etiã cum re¬
demptis in mundi fine hominib. largitatẽ
gr̃e suꝑne glorificant. Ip̃i quippe ut nos ad
laudem̃ conditoris accenderert: hoc qͦd supiꝰ
diximus. orta ꝑ carnẽ luce clamauert̃. Gla
in excelsis deo: & in terra pax hominib bone
uoluntatis. Simul ergo laudant: quia re¬
demptioni nr̃e. uoces sue exultationis acõ¬
modant. Simul laudant: quia dũ nos on¬
spiciunt recipi suũ gaudent numerũ re¬
pleri. Qui & fortasse ideo matutina astra
memorantur: quia sepe ad exhortandos ho¬
mines missi st̃. Et dũ uenturũ mane nun¬
ciant: ab humanis cordib presentis uite
denebras fugant. S ecce angeli diuinã po¬
tentiã laudant: quia ip̃a eos tante elarita¬
tis uisio dilatat. Nos autẽ qui redimimi.
s tam̃ corruptione adhuc carnis grauam᷑.
donũ quod percepimus qua uirtute lauda¬

Expanded text:
matutina etiam cum vespertinis Redemptoris pomatutina etiam cum vespertinis Redemptoris potentiam laudant, dum electi angeli etiam cum redemptis in mundi fine hominibus largitatem gratiae supernae glorificant. Ipse quippe ut nos ad laudem conditoris accenderent, hoc quod superius diximus, orta per carnem luce, clamaverunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Simul ergo 910 laudant, quia redemptioni nostrae voces suae exultationis accommodant. Simul laudant; quia dum nos conspiciunt recipi, suum numerum gaudent repleri. Qui et fortasse ideo matutina astra memorantur, quia saepe ad exhortandos homines missi sunt; et dum venturum mane nuntiant, ab humanis cordibus praesentis vitae tenebras fugant. Sed ecce angeli divinam potentiam laudant, quia ipsa eos tantae claritatis visio dilatat. Nos autem qui redimimur, sed tamen corruptione adhuc carnis gravamur, donum quod percipimus, qua virtute lauda
Abbreviated transcription (Latin):
unde cuncta penderent: recte dr. Uel qͥs di¬
misit lapidẽ angularẽ eius. ac si aꝑte dñs
diceret. nisi ego qui imicũ quẽ sine tempore
geniui. seruandis hominib cũ dempore os¬
tendi. in cuiꝰ uita discerent. etiã diu̾sa in¬
uendi studia non discrepare: Et notandũ
qͦd eũ se non emisisse. s dimisisse asserit: qͥa
profecto humanã naturã filius suscipiens.
ad ima de sublimib uenit. Cuius incarnati¬
onis mysteriũ. quia & electi angeli mirati st̃
qui eodem mysterio redempti ñ sunt: recte
matutina. Quia enĩ prima in tempore ddtta
natura rationabiliũ sp̃uũ creditur: ñ ĩmeri¬
to matutina astra angeli uocant᷑. Quod si
ita est: dũ terra eẽt inuisibilis ce incõposia.
dũ tenebre eẽnt suꝑ abissũ. uenturũ diẽ sub¬
sequentis seculi. per lucẽ sapientie existendo
p̃uenerunt. Nec negligenter audiendũ est.
quod additur simul: quia nimirũ matita

Expanded text:
unde cuncta penderent, recte dicitur: Vel quis diunde cuncta penderent, recte dicitur: Vel quis dimisit lapidem angularem ejus? Ac si aperte Dominus diceret: Nisi ego, qui unicum quem sine tempore genui servandis hominibus cum tempore ostendi, in cujus vita discerent etiam diversa vivendi studia non discrepare. Et notandum quod eum non se emisisse, sed dimisisse asserit, quia profecto humanam naturam Filius suscipiens ad ima de sublimibus venit. Cujus incarnationis mysterium quia et electi angeli mirati sunt, qui eodem mysterio redempti non sunt, recte ati.---Quia enim prima in tempore condita natura rationabilium spirituum creditur, non immerito matutina astra angeli vocantur. Quod si ita est, dum terra esset invisibilis et incomposita, dum tenebrae essent super abyssum , venturum diem subsequentis saeculi per lucem sapientiae existendo praevenerunt. Nec negligenter audiendum est quod additur, Simul, quia nimirum astra
Abbreviated transcription (Latin):
nunquã ñr intellectus assurgeret: si ad sus
niret.Qui aliter angularis lapis d̾r. quia
in se duos populos uinxit:atq aliter qͥa con¬
uincte utriusq uite. actiue iudelicet &e dtẽ¬
platiue in fe exempla monstrauit. Ab acti¬
ua enim uita. songe dtemplatiua distat. s
incarnatus redemptor ueniens.dũ utramq
exhibuit. in se utramq sociauit. Nã cum in
urbe miracula faceret. inmonte uͦ orando ꝯ¬
tinue ꝑ noctarets exemplum suis fidelibus
prebuit. ut nec condemplationis studio ꝓ¬
ximoꝵ curã negligant. nec rursũ cura ꝓxi¬
moꝵ ĩmoderatius obligati. ꝯtẽplationis stu¬
dia derelinquant: s sic in utrisq mentẽ par¬
ciendo diungant. quatinꝰ nec amorẽ dei p̃¬
pediat amor ꝓximi. nec amorẽ proxuni quia
transcendit abiciat amor dei. Qiia gͥ huma¬
no cordi quid ageret ignoranti. dei atq hõis
mediator apparuit. qui & agendo transito¬
ria disponeret. & ꝯtemplando ostenderet

Expanded text:
nunquam noster intellectus assurgeret, si ad suscnunquam noster intellectus assurgeret, si ad suscon veniret. Qui aliter angularis lapis dicitur, quia duos in se populos junxit; atque aliter, quia conjunctae utriusque vitae, activae videlicet eravit. Ab activa enim vita longe contemplativa distat; sed incarnatus Redemptor noster veniens, dum utramque exhibuit, in se utramque sociavit. Nam cum in urbe miracula faceret, in monte vero orando continue pernoctaret, exemplum suis fidelibus praebuit, ut nec contemplationis studio proximorum curam negligant, nec rursum cura proximorum immoderatius obligati contemplationis studia derelinquant; sed sic in utrisque mentem partiendo conjungant, quatenus nec amorem Dei praepediat amor proximi, nec amorem proximi, quia transcendit, abjiciat amor Dei. Quia igitur humano cordi quid ageret ignoranti Dei atque hominis Mediator apparuit, qui et agendo transitoria disponeret, et contemplando ostenderet
Abbreviated transcription (Latin):
cordis. idest bases fabrice in fundam̃to ñ fi¬
gunt:quia uidelicet ds honeste uite edifici¬
um ñ inhabitat. qͦd extra se positũ ñ ip̃e sus
anime. speciei eternitatis inuitunt᷑: recte
uoce dñica de hac terra d̃r ⁊ suꝑ quo bases
illius solidate sunt. ac si aꝑte diceret. nisi
suꝑ me. cui dũ iusta queꝙ anima intendit.
om̃e quod demporaliter facit. in me ꝓculdu¬
bio ñ temporalider dstruit: Quia uͦ tunc ro¬
bustiꝰ in fundamento solidamur. cũ uerba
dei &e in exteriorib preceptis sequimur. & in
intunis sensib subtilius indelligendo pen¬
samus: recte subiungit᷑ Uel quis dimisit¬
gularis est: ad sacra eloquia intellectꝰ du¬
plex. Qui tunc diuinitꝰ dimittit᷑. qñ nequa¬
quã districto udicio. ignorantie sue denebͥs
illigatur. s quadã libertate ꝑfuit᷑: dum in
preceptis dei sufficit. uel exequendo exteriora
agere. uel contẽplando interna sentire. Ad qͦd

Expanded text:
cordis, id est bases fabricae, in fundamento non ficordis, id est bases fabricae, in fundamento non figunt, quia videlicet Deus vel honestae vitae aedificium non inhabitat quod extra se positum non ipse susanimae spei aeternitatis innituntur, recte voce 909 Dominica de hac terra dicitur: Super quo bases illius solidatae sunt? Ac si aperte diceret, Nisi super me. Cui dum justa quaeque anima intendit, omne quod temporaliter facit, in me procul dubio non temporaliter construit. Quia vero tunc robustius in fundamento solidamur, cum verba Dei et in exterioribus praeceptis sequimur, et in intimis sensibus subtilius intelligendo pensamus, recte subjungitur: CAPUT XIIIgularis est ad sacra eloquia intellectus duplex. Qui tunc divinitus dimittitur, quando nequaquam districto judicio ignorantiae suae tenebris illigatur; sed quadam libertate perfruitur, dum in praeceptis Dei sufficit vel exsequendo exteriora agere, vel contemplando interna sentire. Ad quod
Abbreviated transcription (Latin):
grauiora rume suꝑ se dampna edificant.
quanto altiora ẽdificia extra fundamentũ
portant: quia cũ eterne uite premus ñ in¬
tendunt. quo plus se quasi muntutib eri
tadunt. Non ergo pensandũ est bases quid
sustinent. s nͥ sustinent᷑. quia ꝓfecto hu¬
mana corda diuinitus ꝑscrutantur. ñ solũ
que facuint. s quid in oꝑib quert᷑. Unde
cũ districtũ uidicẽ paulus describeret. at¬
ꝙ actionũ bona narraret dicens. qͥ res¬
det unicuiq scd̾m oꝑa eius. his quidem
qui scd̃m patientiam boni oꝑis. głam et
incorruptionẽ ⁊ quia nominata boni oꝑiᷤᷤ
patientia. quasi totã electe actionis fabri¬
cam dixerat. subtiliter ilico ubi bases eiꝰdẽ
fabrice dsisterend. exquisiuit dicens: gloriã
&e honorẽ &e incorruptionẽ querentib uitã
eternã. Ac si aꝑte diceret. Et si quidẽ pati¬
entiã boni oꝑis ostendunt ⁊ głam & in¬
corruptionẽ non recipiunt. si intentiones

Expanded text:
graviora ruinae super se damna aedificant, quanto altiora aedificia extra fundamentum portant, quia cum aeternae vitae praemiis non intendunt, quo plus se quasi in virtutibus erigs cadunt. Non ergo pensandum est bases quid sustinent, sed ubi sustinentur, quia profecto humana corda divinitus perscrutantur, non solum quae faciunt, sed quod in operibus quaerunt. Unde cum districtum judicem Paulus describeret, atque actionum bona narraret, dicens: Qui reddet unicuique secundum opera ejus, his quidem, secundum patientiam boni operis, gloriam et corruptionem ; quia, nominata boni operis patientia quasi totam electae actionis fabricam dixerat, subtiliter illico ubi bases ejusdem fabricae consisterent exquisivit, dicens: Gloriam et honorem et incorruptionem quaerentibus, vitam aeternam . Ac si aperte diceret: Et si quidam patientiam boni operis ostendunt, gloriam et incorruptionem non recipiunt, si intentiones
Abbreviated transcription (Latin):
lũ d̃r. Qui se existimat scire aliqͥd: ñdũ cog¬
nouit quẽadmodũ oporteat eũ scire. In hoc
itaq mundo dñ uiuimꝰ. tunc ꝑfecte que sci¬
enda sunt scimꝰ: cũ ꝓficientes ꝑ intelligen¬
tiam. nil nos ꝑfecte scire cognoscimꝰ. Dicit¬
gͥ: nũquid nosti semitas nubiũ magnas. &
ꝑfectas scientias: Ac si aperte dicat. Nũquid
iam sũma acta predicantiũ ospicis. qui post¬
quã ꝑ scientiã ad alta se eleuant. deorsũ se
humiliter ꝑ cognitionẽ sue ignorantie in¬
clinarit: Quod quia soluis scĩ sp̃s dono agit᷑
ut hunianũ cor non solũ de scientia. s etiã
de ip̃a sua ignorantia ꝑfecte doceat᷑ & a calo¬
re amoris ad suꝑna ferueat. dũ minora esse
que cognouit in infimis pensat: recte sub¬

Expanded text:
lum dicitur: Qui se existimat scire aliquid, nundum cognovit quemadmodum oporteat eum scire. In hoc itaque mundo dum vivimus, tunc perfecte quae scienda sunt scimus, cum proficientes per intelligentiam nil nos igitur: Nunquid nosti semitas nubium magnas, et perfectas scientias? Ac si aperte dicat: Nunquid jam summa acta praedicantium conspicis, qui postquam per scientiam ad alta se elevant, deorsum se humiliter per cognitionem suae ignorantiae inclinant? Quod quia solius sancti Spiritus dono agitur, ut humanum cor non solum de scientia, sed etiam de ipsa sua ignorantia perfecte doceatur, et calore amoris ad superna ferveat, dum minora esse quae cognovit in infimis pensat, recte sub
Abbreviated transcription (Latin):
ne dilatant᷑. Ubi ce bene subditur: ce ꝑfectas
scientias. ꝑfecta quippe scientia est. & cuncta¬
hec sollicite agere: & se de suis meritis scire
nil eẽ. Uñ ce ip̃e nubes de hac ꝑfecta scientia
docentur: cũ eis uoce ueriratis dr̃. Dũ feceri¬
tis omĩa que precepta sunt uobis: dicite ser¬
ui mutiles sumꝰ. ꝑfecta scientia est scire omĩa:¬

Expanded text:
ne dilatantur. Unde et bene subditur: Et perfectas ne dilatantur. Unde et bene subditur: Et perfectas scientias. haec sollicite agere, et se de suis meritis scire nihil esse. Unde et ipsae nubes de hac perfecta scientia docentur, cum eis voce Veritatis dicitur: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutiles sum
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑfectas scientias: Habent iste nubes semitaᷤ.
subtilissimas scilicet sc̃e predicationis uias.
Angusta quippe porta est: que ducit ad uitã.
Cos gͦ ꝑ semitas astringuntur: qui ab inten¬
tionis eoꝵ tramite ꝑ lata mundi desideria eua¬
gando ñ exeunt. Arta enĩ bene uiuendi cen¬
sura ñ est ampla uia: s semita. In qua predi¬
cator quisꝙ studiose ꝯstringitur: quia sub
p̃ceptoꝵ custodia sollicite coangustatur. Anñ
quasi quedam angustia est itineris. in hoc qͥ¬
dem mundo uiuere. s de huiꝰ mundi ꝯcupis¬
centia nil habere. aliena ñ appetere. propria ñ
tenere. laudes mundi despicere. &e ꝓ deo obp¬
bria amare: glam fugere. despectum sequi:
adulantes despicere. despicientes honorare:
mala nocentium ex corde dimittere. & erga
eos dilectionis grãm ĩmobilẽ in corde retinere:
Que uidelicet omĩa semite sunt s magne: qͥa
quanto in presenti uita ꝓ ip̃a uiuendi custodia
anguste st̃. tanto ampliuis in eterna retributio¬

Expanded text:
 sed semita.---Habent istae nubes semitas subtilissimas, scilicet sanctae praedicationis vias. Angusta quippe porta est, quae ducit ad vitam . Eos ergo per semitas astringunt, qui ab intentionis eorum tramite per lata mundi desideria evagando non exeunt. Arcta enim bene vivendi censura non est ampla via, sed semita, in qua praedicator quisque studiose constringitur, quia sub praeceptorum custodia sollicite coangustatur. An non quasi quaedam angustia est itineris, in hoc quidem mundo vivere, sed de hujus mundi concupiscentia nihil habere, aliena non appetere, propria non tenere, laudes mundi despicere, et pro Deo opprobria amare, gloriam fugere, despectum sequi, adulantes despicere, despicientes honorare, mala nocentium ex corde dimittere, et erga eos dilectionis gratiam immobilem in corde retinere? Quae videlicet omnia semitae sunt, sed magnae, quia quanto in praesenti vita pro ipsa vivendi custodia angustae sunt, tanto amplius in aeterna retributio
Abbreviated transcription (Latin):
positionis obstupescunt: s tamen amando
&e uiuendo ad hec eadẽ oꝑa adsurgere negli¬
gunt. Iacentes g̃ dei muracula dsiderant:
qui eiꝰ potentiã sciendo pensant. s uiuendo
ñ amant. ꝑ contẽplationẽ quidẽ in osidera¬
tione oculos tendunt: s tam̃ ꝑ intentionẽ
sese a terra ñ erigunt. Uñ beneͭ in balaam ex¬
ꝓbratione dr: quia cadens aꝑtos habet oculoᷤ.
Multa nãꝙ de aduentu redemptoris dixerat.
&e que in nouissimis temporib erant uentu¬
ra preuidebat: s tam̃ ei uruendo assurgere
noluit. quẽ preuidendo predicauit. Iacens gͦ
aꝑtos oculos habuit: cũ eiꝰ mentẽ & ꝓphetia
ad celestia tenderet. & auaricia in terra retine¬
ret. Iacens apertos oculos habuit: quia eũ ui¬
dere de superiorib potuit. quẽ ꝓstratus in in¬
funis ñ amaruit. helui itaꝙ qui beatũ iob
nequaquã credidit uiuendo tenuisse qͦd dixir.
quasi admonens dicit: sta. &e considera mira¬

Expanded text:
positionis obstupescunt, sed tamen amando positionis obstupescunt, sed tamen amando et vivendo ad haec eadem opera assurgere negligunt. Jacentes ergo Dei miracula considerant, qui ejus potentiam sciendo pensant, sed vivendo non amant. Per contemplationem quidem in consideratione oculos tendunt, sed tamen per intentionem sese a terra non erigunt. Unde bene in Balaam exprobrationem dicitur: Qui cadens apertos habet oculos . Multa namque de adventu Redemptoris dixerat, et quae in novissimis temporibus erant ventura praevidebat, sed tamen ei vivendo assurgere noluit, quem praevidendo praedicavit. Jacens ergo apertos oculos habuit, cum ejus mentem et prophetia ad coelestia tenderet, et avaritia in terra retineret. Jacens apertos oculos habuit, quia eum videre de superioribus potuit, quem prostratus in infimis non amavit. Eliu itaque, qui beatum Job nequaquam credidit vivendo tenuisse quod dixit, quasi admonens dicit: Sta, et considera mira