comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ait dñs. mandatum nouũ douob. ut
uos iniuicem diligatis: illud maiꝰ ptes¬
musum ee̾. mandatũ qđ p̃cipitur. ut
diligamus dñm dm̃ nr̃m extoto corde¬
& extota anima. & extota mene lan¬
quam enim hoc p̃tmisso uidetur ditũ
ut diligatis inuicem. Uelit hoc ad illu
alterum ꝑtineat qͥ dictum⁊ diliges

Expanded text:
ait Dominus, Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis, illud majus praetermissum esse mandatum, quo praecipitur ut diligamus Dominum Deum nostrum ex toto corde, ex tota anima, et ex tota mente: tanquam enim hoc praetermisso videtur dictum, ut diligatis invicem, velut hoc ad illud alterum non pertineat, quo dictum est, Diliges
Abbreviated transcription (Latin):
na dileccione discreca. Quam lisi¬
do addidit dñs sicut dilexiuos. n
enim nͥ dm̃ dilexit in nobis: Non qđ
& quid ineis diligat nͥ salutem quã eis¬
cupit̾ utiq reuocare. non morbũ quẽ
uenit expellere: Sic gͦ & nos inuicem
diligamus: ut quantũ possumꝰ inui¬
cem adhabendũ uinob̾ dm̃ cura dile¬
ctionis attrahamꝰ. hanc dilectionẽ
donatuob ipse qui ait. Sicut dilexi
uos: ut & uos diligatis iniucem. Ad
hocgͦ nos dilexit: ut & nos diligamus
inucem. hoc nob̾ conferens diligen¬
do nos. ut mutua dilectione constrĩ¬
gam᷑ int̾ nos. Et tam dulei uinculo
connexis m̃bris. corpꝰ canti capitis simꝰ:¬
Iunc ÷ quippe opcimus homo. cũ
cota uita sua ꝑgit ĩ incomiuta¬
bilemuitam & coto affectu inheret
illi. Si aut̃ se ꝓpt̃ se diligit. non se
refert addm̃. S ad se ipsũ ꝯuersꝰ.
non ad incõmutabile aliquio con¬
uertit᷑. & ꝓpterea iam cum defectu
aliquo se fruit᷑. Quia melior ÷ cũ
cotus heret atq constringit᷑ in cõ¬

Expanded text:
na dilectione discreta: quam distinguendo addidit Dominus: Sicut dilexi vos. Quid enim nisi Deum dilexit in nobis, non quod et quid in eis diligit, nisi salutem, quam cupit utique revocare; non morbum, quem venit expellere? Sic ergo et nos invicem diligamus, ut, quantum possumus, invicem ad habendum in nobis Deum cura dilectionis attrahamus. Hanc dilectionem donat ipse nobis qui ait: Sicut dilexi vos, ut et vos diligatis invicem. Ad hoc ergo nos dilexit, ut et nos diligamus invicem; hoc nobis conferens diligendo nos, ut mutua dilectione constringamur inter nos, et tam dulci vinculo connexis membris corpus tanti capitis simunc est quippe optimus homo, cum tota uita sua pergit in incommutabilem uitam et toto affectu inhaeret illi. si autem se propter se diligit, non se refert ad deum, sed ad se ipsum conuersus non ad incommutabile aliquid conuertitur et propterea iam cum defectu aliquo se fruitur, quia melior est, cum totus inhaeret atque constringitur inco
Abbreviated transcription (Latin):
tutem habet hab̾e om̃s. cum plinitudo
legii sit caritas: Anquanto mans ÷ in ho¬
mine cantomagis ÷ uirtute p̃ditus. qͣnto
aut̃ minꝰ inest. tanto minꝰ uiraus quia ip¬
sa ÷ uirtus. & quanto minꝰ mest iurtus.¬

Expanded text:
tutem habet, habere omnes, cum ple nit u dol e g is sit caritas? an quanto magis est in homine, tanto magis est uirtute praeditus, quanto autem minus. tanto minus inest uirtus, quia ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
iscupidicas nado
S quia ipsa malai
ille docebat. Cum udicabat᷑ docebat.
iudicant qs docuerat. Non haberes
habet potestatẽ nͥcum acceꝑit desuꝑ.
iud ipsi diabolus ausus ⁊ uł unã ouicu¬
lam tollere sc̃o uiro iob nisi pͥus diceret.
mitte manum tuam: hoc est dapotesta¬
tem̃. Ille uolebat. s ille non sinebat. Qndo
ille ꝑmist ille potuit. Nongͦ ille pocuit
s qui ꝑmistt. Iod bene eruditus ipse iob:¬

Expanded text:
upiditas nisi d quia ipsa mala cille docebat: cum judicabatur, docebat, ut judicaret quos docuerat: Non haberes,habet potestatem, nisi cum acceperit desuper? Quid ipse diabolus, ausus est vel unam oviculam tollere viro sancto Job, nisi prius diceret, Mitte manum tuam, hoc est, da potestatem? Ille volebat, sed ille non sinebat; quando ille permisit, ille potuit: non ergo ille potuit, sed qui permisit. Ideo bene eruditus ipse Job
Abbreviated transcription (Latin):
qđ fungꝰ malus. Ita cota potentia seuien¬
tium ⁊. facere qđ fungꝰ. Manducant bo¬
munes fangũ malũ &e moriunt᷑. Ecce in
qua fragilitate ẽ iuita humana. Quam
quandoq relicturus es: noli ꝓilla sic
pugnare. ut cu relinquaris. Uita nr̃a
rificari. Contempiuuenit. s etiã exal¬
tari mori: s etiam resurgere. Opris te
terret. mercedem uide. Quare ius ꝑue¬
ture delicatꝰ ad eã rem ad quã ñ ꝑducit nͥ¬
todest gͦ & seueritas ur̃a cuius labor¬
misterio quies aduiiat᷑ ce nr̃a. P rodest&
intercessio nr̃a cuiꝰ miinsterio seueritas
cimemini amalis. Nam homuiũ iniqͥtatẽ
uerum eciam dep̾sentib ar̃is scłaribus
potestatib terruit: asserens & ipsas ad
dispensationem diuine ꝓdentiȩ ꝑtinere.
O m̃is inquie anima: podestatib subli¬
miliorib subdita sit. Non est enim

Expanded text:
lus. Ista tota potentia saevientium est, facere quod fungus. Manducant homines fungum malum, et moriuntur. Ecce in qua fragilitate est vita humana: quam quandoque relicturus es, noli pro illa sic pugnare, ut tu relinquaris. CAPUT XI. rificari; contemni, sed etiam exaltari; mori, sed etiam resurgere. Opus te terret, mercedem vide. Quare vis pervenire delicatus ad eam rem, ad quam non perducit nodest ergo et seueritas uestra, cuius ministerio quies adiuuatur et nostra; prodest et intercessio nostra, cuius ministerio seueritas timemini a malis. nam hominum iniquitatem uerum etiam de praesentibus uestris securibus terruit adserens et ipsas ad dispensationem diuinae prouidentiae pertinere. omnis, inquit, anima potestatibus sublimioribus subdita sit; no
Abbreviated transcription (Latin):
ri. Qui enim diligit alterum inquit: le¬
gem impleuit. Nam ñ adulterabis: non
homicidium facies non furaberis. non con¬
cupisces. & si quod ÷ aliud mandatũ. in hoc
sermone recuperatur. Diliges ꝓximũ cuum

Expanded text:
 Qui enim diligit alterum, inquit, Legem implevit: nam, Non adulterabis, Non homicidium facies, Non furaberis, Non concupisces, et si quod est aliud mandatum, in hoc sermone recapitulatur, Diliges proximum tu
Abbreviated transcription (Latin):
Cui timorem. tunorẽ. Ciu honorẽ honorẽ
Nemini qͥcꝗͣ debeatis nͥit inucem d̾ili¬
gatis. hec uerba apłi uttilitatẽ u scueri¬
tatis ostendunt. P roinde fieut diletione
iussi sunt terrentib debere qui timent:
ita dilectionem uissis tim̃tib deb̾e qui
terrent. Nichil nocendi cupiditate fiat
s om̃ia consulendi caritate. & mebiltix
immantt̃: nichis inhumant̃. Ica fordida¬
bit᷑ ultio cognitoris: ut nec intercessoris
religio contempnat᷑. Quia & plecdendo
de ignoscendo hoc solum bene agit᷑. ut
gent᷑. abonis cam̃ intentione atq consci¬
entiã quam ds̃ cerint. sue seaetead

Expanded text:
honorem. nemini quicquam debeatis, nisi ut inuicem diligatis. haec uerba apostoli utilitatem uestrae seueritatis ostendunt. proinde sicut dilectionem iussi sunt terrentibus debere, qui timent, ita dilectionem iussi sunt timentibus debere, qui terrent. nihil nocendi cupiditate fiat sed omnia consulendi caritate et nihil fiet immaniter, nihil inhumaniter. ita formidabitur ultio cognitoris, ut nec intercessoris religio contemnatur, quia et plectendo et ignoscendo hoc solum bene agitur, ut uenia, a bonis tamen intentione atque conscientia, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ea ipia
corde. tota anima. tota m̃te. nullã uitȩ
nr̃e partem relinquit que uacare de¬
beat. & quasi locum dare ut re alia
uelit frui. S qͥcqͥd aliud diligendum
uenerit in anuum illuc rapiat᷑. quo
totus dilectionis impetꝰ currit. Quisqͥs
gͦ recte diligit ꝓximum. hoc cũ eo de¬
bet agere: ut etiam ipse toto corde. to
dilectionem sui &e illius refert ĩ illã
dilectionem dĩ quȩ nullum a se riuu¬
lum duci extra patit᷑ cuiꝰ deriuati¬
one minuatur:¬
ecalogꝰ legis decẽ p̃cepta habet:
quȩ sic sunt distributa. ut tria
ꝑtineant addm̃. septem ꝑtineant ad
hominem. Est enim bellũ qđ secũ
agit homo dimicans contͣ concupis¬
centias malas. frenans auariciam.
elidens suꝑbiam. suffocans ambitio¬
nem. trucidans libidinem. Haspug¬
nas fac in occulto: & non ilinceris

Expanded text:
ea ipsa corde, tota anima, tota mente, nullam vitae nostrae partem reliquit quae vacare debeat, et quasi locum dare ut re alia velit frui, sed quidquid aliud diligendum venerit in animum, illuc rapiatur quo totus dilectionis impetus currit. Quisquis ergo recte diligit proximum, hoc cum eo debet agere, ut etiam ipse toto corde, totdilectionem sui et illius refert in illam dilectionem Dei, quae nullum a se rivulum duci extra patitur, cujus derivatione minuaturenim legis decem praecepta habet, quae sic sunt distributa ut tria pertineant ad Deum, septem pertineant ad hominem. Est enim bellum quod secum agit homo, dimicans contra concupiscentias malas, et frenans avaritiam, elidens superbiam, suffocans ambitionem, trucidans libidinem. Has pugnas fac in occulto, et non vinceris
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sicuti ÷ illud. Scimꝰ qm̃ diligentib dm̃
om̃ia cooꝑant᷑ in bonum. Et itm. Qͥsqͥs aucẽ
diligit diñ. hic cognitꝰ : ab illo. Q illud. Qm̃
caritas diffusa ÷ in cordib nr̃is. ꝑsp̃m sc̃m qui

Expanded text:
dei, sicuti est illud: scimus, quia diligentibus deum dei, sicuti est illud: scimus, quia diligentibus deum omnia cooperantur in bonum, et iterum: quisquis autem diligit deum, hic cognitus est ab illo, et illud: quoniam caritas dei diffusa est in cordibus n
Abbreviated transcription (Latin):
uores erin sirecipere ñ queramꝰ No uutꝰ
potest et̃ uerus caritatis impensor nui
fuert bengiꝰ exauctor. Qm̃ pecuniacũ
rocipit uoedit cuidat᷑ s meodit apͥ octur¬
xp̃s ꝑscm sp̃m. quẽ ꝓmissũ misit in manife¬
statione donauit. qua sola caritate iusticia le¬
gis posset impleri. ꝓpterea dix̃. nõ ueni legem
soluere. s adimplere. Hoc est enĩ nouũ testa¬
mentum. qđ huc lectioni hereditas regni cȩ
ꝓ temporum distributione tegebat᷑. Unde idẽ
dicit. Mandatum nonũ douob̾: ut diligatis
inherentes ueritati. iuste uiuamꝰ. Et idõ con¬
cempnamꝰ omĩa mortalia p̃ amore hominũ
quo eos uolumꝰ iuste uiuere. Ita enĩ & mori ꝓ
fr̃ĩb utilit̃ parati ẽẽ poterimꝰ: q nos dns mħs¬
ca sint. inquib tota lex pendet & ꝓpħȩ. dilec¬
tio dĩ &edilectio ꝓximi: ñ immerito plerunq
scriptura ꝓutroq unum ponit. Siue cantũ

Expanded text:
iores erimus, si recipere non quaeramus: non autem iores erimus, si recipere non quaeramus: non autem potest esse verus charitatis impensor, nisi fuerit benignus exactor. Quoniam pecunia cum recipitur, accedit cui datur, sed recedit a quspiritum, quem promissum misit, in manifestatione donauit, qua sola caritate iustitia legis posset inpleri, propterea dixit: non ueni legem soluere sed adinplere. hoc est nouum testamentum, quo huic dilectioni hereditas regni caelpro temporum distributione tegebatur. unde item dicit: mandatum nouum do uobis, ut uos haerentes ueritati iuste uiuamus et ideo contemnamus omnia mortalia prae amore hominum, quo eos uolumus iuste uiuere. ita enim et mori pro fratribus utiliter parati esse poterimus, quod nosta sint, in quibus tota lex pendet et prophetae, dilectio dei et dilectio proximi, non immerito plerumque scriptura pro utroque unum ponit, sine tantum
Abbreviated transcription (Latin):
cum impendis. Pebetur aut si readita fu¬
erit. quia nullũ est tempꝰ quando impen¬
denda iam ñ sit. Nec cũ reddit᷑ amictitur
s potus reddendo mulctplicat᷑. haben¬
do enim reddit᷑ non carentdo. & cũ reddi
non possit nͥ habeatur: nec haberi potest
nͥ reddatur. Immo etiã cum reddit᷑ ab ho¬
mine: crescit in homine. Et canto maior
acquintur: quanto plurib reddit᷑. Quo¬
mꝰ att̃ ngatur amicis quȩ debet᷑ etiã ini¬
micis: sinimicis cauta impendit᷑ ami¬
cis secun mpendit᷑. Agit cam̃ quantum
potest: ut abhis etiam quib etiã ꝓmalis
bona retribuit. id recipiat qđ impen¬
dit. Optanꝰ quippe fieri amicũ. quẽ uera¬
cit̃ diligimꝰ inumicum. Quia ñ eũ diligi¬
inꝰ nisi uelimꝰ bonum. Qđ utiq noueritꝰ.:
ni amisert immicitiarum malũ. Nong̃
sic impenditur caritas. ut pecunia. Excep¬
co enum qđ illa impend endo minuitur. hoc
auget᷑. etiam illo inter se differunt. Quod
porumam cuidederimꝰ cunc ei benuuiolenr¬

Expanded text:
cum impenditur, debetur autem etiamsi reddita fuerit; quia nullum est tempus quando impendenda jam non sit. Nec cum redditur amittitur, sed potius reddendo multiplicatur: habendo enim redditur, non carendo. Et cum reddi non possit nisi habeatur, nec haberi potest nisi reddatur: imo etiam cum redditur ab homine, crescit in homine; et tanto major acquiritur, quanto pluribus redditur. Quomodo autem negetur amicis, quae debetur et inimicis? Sed inimicis cauta impenditur, amicis secura rependitur. Agit tamen quantum potest, ut ab his etiam quibus pro malis bona retribuit, id recipiat quod impendit. Optamus quippe fieri amicum, quem veraciter diligimus inimicum: quia non eum diligimus nisi velimus bonum; quod utique non erit, nisi amiserit inimicitiarum malum. 2. Non ergo sic impenditur charitas, ut pecunia. Excepto enim quod impendendo illa diminuitur, haec augetur; etiam illo inter se differunt, quod pecuniam cui dederimus, tunc ei benevolent
Abbreviated transcription (Latin):
cenditionis uł sexꝰ. iam quidem ablata cst
ab unitate fidĩ s in anet in conuersatione
mortali. Ciusq ordinem in huꝰ uit itinere
regulas salubrimas craiunt: que maamodũ
secum uiuant. & ꝓ differenca gentis iudei.
&& ꝓ differentia sexus uiri &e uxoris. Uasiqua
sunt. Alia sunt enim quȩ seruamꝰ ininitate
fidĩ sine ulla distantia. & alia in ordine uitȩ
huiꝰ tanquam inuia. ne nom̃ dñ e doctri¬
na blasphemat᷑. Et hoc non solum ꝓpt̃ iram
ut esfugiamus offensionẽ hominum: ẜetiã
ꝓpt̃ conscientiã. ut non simulate quasi ad
oeulos hominũ ista faciamꝰ. si pura dilctio¬
nis conscientia ꝓpt̾ dm̃ qui om̃s homines
uult saluos fieri. & ad agnitionẽ ueritatis

Expanded text:
conditionis, vel sexus, jam quidem ablata est nitate fidei, sed manet in conversatione mortali; ejusque ordinem in hujus vitae itinere regulas saluberrimas tradunt, quemadmodum secum vivant pro differentia gentis Judaei et pro differentia sexus, viri et uxoris, vel si qua sunt . Alia sunt enim, quae servamus in unitate fidei sine ulla distantia, et alia in ordine vitae hujus tanquam in via, ne nomen Dei et doctrina blasphemetur. Et hoc non solum propter iram, ut effugiamus offensionem hominum; sed etiam propter conscientiam, ut non simulate, quasi ad oculos hominum ista faciamus, sed pura dilectionis conscientia propter Deum, qui omnes homines vult salvos
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam int̃ se musitant. & ubi possunt
aliquando ꝓclamant: & turbulenta discep¬
tatione contendunt dicentes. Quid fecer̃
iudei. uł quȩ culpa eoꝵ fuit. si necesse erait
ut sermo ysaiȩ ꝓpħȩ impleretur quẽ dix̃.:
dñe quis credidit auditui nr̃o. & brachiũ

Expanded text:
Quidam ergo inter se mussitant, et ubi possunt aliquando proclamant, et turbulenta disceptatione contendunt, dicentes: Quid fecerunt Judaei, vel quae culpa eorum fuit, si necesse erat ut sermo Isaiae prophetae impleretur quem dixit, Domine, quis credidit auditui nostro? et brachiu
Abbreviated transcription (Latin):
factus escu: factus est qđ cu. & ꝓpter te
homo. Propt̾ ce homo natus: ꝓpter te
mortuus. Egrõte quomͦ sanaberis: qui
de medicam̃to tuo erubescis: Elige tẽpꝰ.
N unc est cempꝰ. Postea contemptus ille: ue¬
niet admirandus. Iudicatus ille: ueniet
iudicaturus. Occisus ille: excitaturus.
Exo̾noratus : ueniet honoraturus. orodo
& postea. modo infide res ÷: postea in
manifestatione erit. Elige hoc tempore.
quã partem teneas infutura. De ꝓp̃i
nomi ne erubescis: habes erubesci. doa
besci. cum uenerit ingła sua. Redditus
qđ ꝓmisit bonis: qđ minatus est malis.
U bi eris tu : quid facies: Si te attendat
ille ex celsus &e dicat tibi. Crubiusti de
humilitate mea: ñ eris inclaritate mea:
Discedat gͦ mala uerecundia: accedat sa¬
lubris impudientia: si impudentiadi¬
didiinus incrucifixum: in occisũ. pla¬
ne inoccisum. S de quo sanguis nͥ ma-¬
naret: ex rographũ peccatoꝵ nr̃oꝵs ad¬
huc maneret. ꝓrsus inoccisũ credido

Expanded text:
factus est quod tu; factus est propter te homo, propter te natus, propter te mortuus. Aegrote, quomodo sanaberis, qui de medicamento tuo erubescis? Elige tempus. Nunc est tempus: postea contemptus ille veniet admirandus, judicatus ille veniet judicaturus, occisus ille veniet excitaturus, exhonoratus ille veniet honoraturus. Modo, et postea: modo in fide res est, postea in manifestatione erit. Elige hoc tempore quam partem teneas in futuro. De Christi nomine erubescis? Ex eo quod erubescis modo e, cum venerit in gloria sua redditurus quod promisit bonis, quod minatus est malis. Ubi eris tu? Quid facies, si te attendat ille excelsus, et dicat tibi, Erubuisti de humilitate mea, non eris in claritate mea? Discedat ergo mala verecundia; accedat salubris impudentia, si impudentia didimus in crucifixum, in occisum. Plane in occisum; sed de quo nisi sanguis manaret, chirographum peccatorum nostrorum adhuc maneret. Prorsus in occisum credidi:
Abbreviated transcription (Latin):
fidelitatẽ udeoꝵ: p̃dixisse cam̃ ñ fecisse.
N on enĩ ꝓpterea ds̃ quenquã ad peccandum
cogit: qr futura hominũ peccata iã nouit.
psor enim p̾sciuit peccata ñ sua: ñ cuiꝰꝗͣ
alcerus s ipsoꝵ. Quaꝓpt̾ siea quȩ ipse p̃¬

Expanded text:
fidelitatem Judaeorum: praedixisse tamen, non fecisse. Non enim propterea quemquam Deus ad peccandum cogit, quia futura hominum peccata jam novit. Ipsorum enim praescivit peccata, non sua; non cujusquam alterius, sed ipso
Abbreviated transcription (Latin):
pter hoc oratio. S apłs cum ad ipsã grãm
commendandam. hoc ꝓpħicũ crim mero¬
iasset cestimonium: continuo subiecit.
Quo mͦ aut̃ inuocabunt inquẽ ñ credide¬
runt: Propt̃ hoc simbolum. In his duob¬
iere tria illa.c fides credit. spes & caritas orans.
s sine fide it possunt eẽ. Ao ꝑ hoc & fides
orat. Propterea quippe dictũ ẽ.  Quomͦ¬
gͦ inuocabunt inquẽ ñ crediderunt:¬
De gentib nanq dix̃ non de uideis. sic̃
hic somniat. Eos enim uolebat refellere
doctor gentium: qui putabant genti can
gentib iuangłm p̃dicandũ. Qđ uolens
ostencde ñ ad uicdeos tantũ. s adom̃s gen¬
tis ꝑtinere: pͥus posuit cestimoniũ de

Expanded text:
pter hoc oratio. Sed Apostolus cum ad ipsam gratiam commendandam hoc propheticum commemorasset testimonium, continuo subjecit, Quomodo autem invocabunt, in quem non crediderunt ? propter hoc Symbolum. In his duobus tria illa intuere: fides credit, spes et charitas orant. Sed sine fide esse non possunt; ac per hoc et fides orat. Propterea quippe dictum est, Quomodo invocabunt, in quem non credideruntde Gentibus dixit, non de Judaeis, sicut hic somniat. Eos enim volebat refellere Doctor Gentium, qui putabant genti tantGentibus Evangelium praedicandum. Quod volens ostendere, non ad Judaeos tantum, sed ad omnes gentes pertinere, prius po
Abbreviated transcription (Latin):
diderunt. aut qͦmͦ credent ei quẽ non
audierunt: continuo subuixit. Quomͦ
audient si ne p̃dicante: aut qͦmͦ p̃dica¬
buit nͥ mittant᷑: Ita refutans eos qui
negabant ad incirconcisas gentes p̃dica¬

Expanded text:
non audierunt? continuo subjunxit, Quomodo autem audient sine praedicante, aut quomodo praedicabunt, nisi mittantur? ita refutans eos qui negabant ad incircumcisas gentes praedica
Abbreviated transcription (Latin):
nobis exigit: & cordis &e linguȩ. dit enim
apłs. Corde creditur adiustitiã ore aut̃
confessio fit ad salutem. Oportet nos gͥ &e.
& iustitiȩ memores & salutis: Quandoqͥde
in sempiternam iustitiam regnaturi:a
p̃senti scło maligno salui fieri ñ possumꝰ.
nͥ & nos insalutem ꝓximoꝵ nitentes:

Expanded text:
obis exigit et cordis et linguae — ait enim apostolus: corde creditur ad iustitiam, ore autem confessio fit ad salutem — oportet nos esse et iustitiae memores et salutis, quandoquidem in sempiterna iustitia regnaturi a praesenti saeculo maligno salui fieri non possumus, nisi et nos ad salutem proximorum nitentes
Abbreviated transcription (Latin):
ri dexp̃o exalcata suꝑ cęlos: quia uident
suꝑ omñe t̾ram głam eiꝰ. S cũ se inuicem
timent sibi met inuicem erubescunt. fa¬
ciunt a se longe salutem: qr ore confessio
fit ad salutem. Quid ꝓdest corde credidis¬
se ad iustitiã: si os dubitat ꝓferre qđ corde
conceptũ est : Intus fidem ds̃ uidet: s pa¬
rum est. Ne confitearis humilem. times
suꝑbos: & ei p̃ponis suꝑbos: qui ꝓce dis¬
plicuit suꝑbis. Humilem times ꝯficeri

Expanded text:
risto exaltato super coelos; quia vident super omnem terram gloriam ejus. Sed cum se invicem timent, sibimet invicem erubescunt, faciunt a se longe salutem: quia ore confessio fit ad salutem. Quid prodest corde credidisse ad justitiam, si os dubitat proferre quod corde conceptum est? Intus fidem Deus videt: sed parum est. Ne confitearis humilem, times superbos; et ei praeponis superbos, qui pro te displicuit superbis. Humilem times confiteri
Abbreviated transcription (Latin):
& ad bereditatẽ ȩternã ꝓꝑantes. ñ leso pa-¬
certe ut moriam̃. Prȩcessores. genueruis
sibi successores. Nunqͥd genuerunt sibi.
cũ qͥbꝰ hic semꝑ uiuant: sed tanꝙ deces¬
suri. qͥ illis succederent genuerunt s.
Ds̃ aut̃ pat̾ ar mat̾ ȩccłia. ñ ad hoc gene¬
rant. generant aut̃ ad uitã ȩt̃nã. qͥa &
psi ȩt̃ni sunt. & habenꝰ hereditatẽ pro¬

Expanded text:
et ad haereditatem aeternam properantes, non laeso paet ad haereditatem aeternam properantes, non laeso paCerte ut moriamur. Praecessores genuerunt sibi successores: numquid genuerunt sibi cum quibus hic semper vivant? Sed tanquam decessuri, qui illis succederent, genuerunt sibi. Deus autem pater et mater Ecclesia, non ad hoc generant: generant autem ad vitam aeternam, quia et ipsi aeterni sunt. Et habemus haereditatem pro
Abbreviated transcription (Latin):
lta nob̾ qͦdãmꝰ morit᷑ pat̾ in enigmate
ce idẽ ipse fic hereditas. cũ facie ad facĩ
possidet᷑. ñ qͥa ipse morit᷑: s in ꝑfecta u
eũ nr̃a uisio ꝑfecta uisione ꝑimit̾. Et
tam̃ nͥ illa pͥor nos nutriro: ad aliã ple¬
nissimã & euidencissimã ñ efficeremur
idonei. Quod si etiã de dnõ iħu xp̃o eiis
incellectꝰ admitat. ñ enĩ nos coherades
d e pessumꝰ nͥ a ipie heres sit in corꝑore suo
intelligit᷑ heres id est in ȩccłia. cuiꝰ here¬
des sumꝰ qͥuis ex nob̾ constet quẽ ad modũ
Sed rursus quęri potest. cuiꝰ morte facti¬
simꝰetiã nos hereclitas dĩ scđm illud. dabo
tibigentes hereditacẽ tuã: nͥ forte huiꝰ mun¬
di. qͦ pͥus canq dominante tenebamur.
illo qͥ nos possidebat. cũ ei renuntiamꝰ mo¬
rim̃q illi &e ipse in nob̾.¬
tenentiũ dm̃ pacrẽ. tenentiũ eccłiã ma¬
trẽ. nec illũ parentẽ. nec istã offendentes:
sed inamore utriusq parentis uiuentes.

Expanded text:
nobis quodammodo moritur pater in aenigmate, ut idem ipse sit haereditas, cum facie ad faciem possidebitur . Non quia ipse moritur: sed imperfecta in eum nostra visio perfecta visione perimetur. Et tamen nisi illa prior nos nutriat, ad aliam plenissimam et evidentissimam non efficeremur idonei. Quod si etiam de Domino Jesintellectus admittat, non enim cohaeredes us, nisi et ipse haeres sit, in corpore suo intelligatur haeres, id est in Ecclesia. Cujus cohaeredes sumus, quamvis ex nobis constet, quemadmodum Sed rursum quaeri potest, cujus morte simus etiam nos haereditas Dei, secundum illud, « Dabo tibi gentes haereditatem tuam , » nisi forte hujus mundi, qua prius tanquam dominante tenebamur. illo, qui nos possidebat, cum ei renuntiamus morimurque illi, et ipse nobtenentium Deum Patrem, tenentium Ecclesiam matrem, nec illum parentem, nec istam offendentes, sed in amore utriusque parentis viventes,
Abbreviated transcription (Latin):
relinqͦ uob̾. Coheredes aũ efficimꝰ cũ
in fine scłi absorbebit᷑ mors inuictoru.
Tc̃ enĩ similes ei erimꝰ. qm̃ uidebimꝰ eũ
sicuti est. Quã hereditatẽ. ñ eiꝰ patris
morte ad ipiscĩ qͥ mori ñ pocest. qͣndo¬
sed qm̃ conuocati sumꝰ ad huc paruuli.
& ad spĩtalia contẽplanda minꝰ idoner:
usq ad humillimas nrãs cogitaciones
cernere niterem̃ qđ ñ euident᷑ atq ꝑ¬
spicuȩ cernebamꝰ. id ipsũ morit᷑ qd̾ in
enigmate cernebamꝰ. cũ facie ad faciẽ
cernere ceꝑimus. Conuenient̃ gͦ dr̃ mo¬
riturũ eẽ qđ aufferet᷑. Cũ aũ uenerit¬

Expanded text:
efficiemur, cum in fine saeculi absorbebitur mors in victoria. Tunc enim « similes ei erimus, quia videbimus eum sicuti est . » Quam haereditatem non patris ejus morte adipiscimur, qui mori non potest, sed quoniam, cum vocati sumus adhuc parvuli, et ad spiritualia contemplanda minus idonei, usque ad humillimas nostras cogitationes cernere niteremur, quod non evidenter atque perspicue cernebamus, idipsum moritur quod in aenigmate cernebamus, cum facie ad faciem cernere coeperimus. Convenienter ergo dicitur moriturum esse quod auferetur: Cum aute
Abbreviated transcription (Latin):
moriuneur. ita in xp̃õ om̃s uiuisicabun¬
tur: Sic̃ in illo illud. ita inisto istuu ly
sat forma.s hec forma n omi ex parte
conformis ẽ. Unde hic apłs secutꝰ adiunx
S ñ sic̃ delictũ. ita & donatio. Si em̃ ob
unius delictũ multi moroui st̃. mulco

Expanded text:
moriuntur, ita et in Christo omnes uiuificabuntur: sicut in illo illud, ita in isto istud. ipsa est forma, sed haec forma non omni ex parte conformis est. unde hic apostolus secutus adiunxit: sed non sicut delictum ita et donatio; si enim ob unius delictum mul
Abbreviated transcription (Latin):
ait paulo suꝑius. usq ad lege̾ peccatum
inmundo fuit: ñ originale tancũ. s om̃ȩ
peccatũ intelligi uoluit. Et idõ usq ad
legem fuit: quia nec lex potuit auferre
ut etiã ipsam legẽ sententia ista cc̃luderae.

Expanded text:
at, quia usque ad legem peccatum in mundo fuit, quod non originale tantum, sed omne peccatum intelligi voluit. Et ideo usque ad legem fuit, quia nec lex potuit illud ut etiam ipsam legem sententia ista c
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. Numquid enĩ euã ñ imitant᷑ peccan¬
tes : Aut peccatu generis humani. ñ ma¬
gis exipsa sũpsit initii: Amuliere initi¬
um factũ ẽ peccati: te ꝑ illã sic̃ scriptũ ẽ
moriuntur om̃s. Cur gͦ ñ uis attendere
se peccatũ intrauit inmundũ. qͥa ñ inut̾a¬
tionẽ s generationẽ uolebat intelligi:
Sicut enĩ amuliere in itiũ peccati fuit:
sic iniciũ generationis auiro est. Prior
enĩ uir seminat. ut femina pariat. Ideo
punũ hominẽ peccatũ intrauit inmundũ:
quia ꝑsemen generationis intrauit. qđ a
turo excipiens concipit femina. Quo more
nasci noluit. qui solus sine peccato ẽ. natꝰ

Expanded text:
. Numquid enim Evam non imitantur peccantes, aut peccatum generis humani non magis ex ipsa sumpsit initium? A muliere initium factum est peccati, et propter illam, sicut scriptum est, morimur omnes . Curuem peccatum intravit in mundum, quia non imitationem, sed generationem volebat intelligi? Sicut enim a muliere initium peccati fuit, sic initium generationis a viro est: prior enim vir seminat, ut femina pariat: ideo per unum hominem peccatum intravit in mundum, quia per semen generationis intravit, quod a viro excipiens concepit femina: quo more nasci noluit, qui solus sine peccato est natus
Abbreviated transcription (Latin):
sisset: n omĩs homo cũ lege peccati quȩ in
menbris ẽ nasceretur. Si mors ñ ꝑtransisset:
non om̃s homines quantũ ad istã conditionẽ
morcaliũ ꝑtinet. morerentur. Quod aut̃ dic̃
tur nͥ in adam. in qͦ& eos dic̃ &e mori: Quia
ñ erat iustum. sine cłimine transire sup¬
quentia u̾ba apłica : Cũ enĩ hoc dixisset:
ad uinxit. Usq ad legẽ enĩ peccatũ inmun
ñ ostendebatur qd̾ depucabatur: sicut
enĩ alibi dicit. ꝑlege cognicio peccati. Sed
regnauit inquit mors abadã. usq ad mo
Ysen. Hoc est qđ supͣdicerat. usq ad legem.
ñ usq ad moysen: ut de inceps ñ eẽt pecca¬
tum. Sed qr neo lex ꝑmoysen data. regnũ
potuit mortis auferre. quȩ ñ regnat utiq
nͥ ꝑpeccatũ. regnũ porro eiꝰ ẽ. ut hominẽ
mortalẽ inscđam etiam quȩ sempit̾na ÷
p̃cipit& mortẽ. Regnauit aut̃ inquibꝰ:

Expanded text:
on omnis homo cum lege peccati, quae in membris, nasceretur: si mors non pertransisset, non omnes homines quantum ad istam conditionem mortalium pertinet morerentur. In quo. Hoc tur, nisi in Adam, in quo eos dicit emori? quia non erat justum sine crimine transire supquentia uerba apostolica? cum enim hoc dixisset, adiunxit: usque enim ad legem peccatum in mundnon ostendebatur, quod deputaretur. sicut enim alibi dicit: per legem cognitio peccati, sed regnauit, inquit, mors ab Adam usque aysen; hoc est quod supra dixerat, usque ad legem: non usque ad Moysen, ut deinceps non esset peccatum; sed quia nec lex per Moysen data regnum potuit mortis auferre, quae non regnat utique nisi per peccatum. Regnum porro ejus est, ut hominem mortalem in secundam etiam, quae sempiterna est, praecipitet mo
Abbreviated transcription (Latin):
uisti constituantur mulci: aut formam
futuri eũ oix̃. qd̾ ipse inflixerit forma
mortis posteris suis. Ille cam̃ ẽ melior in¬
telleccus. ut hecontrario forma eẽ cre¬
datur: quã multũ cõmendat apłs uicens.
deniq ne omĩno exeqͦ in hac forma eadẽ
contraria pensarentur: ad iuingie & dix̃
¶Sed non sic̃ delictũ. ita & donatio. Si enĩ
obumus delictum multi mortui sunt: mul¬
tomagis &e grã dĩ & donũ ingr̃a uniꝰ honunis
iħu xxp̃i inmultos habundabait.
Ut incelligatur ñ inmagis multos cum
dimunt᷑. temporalit̾ ualet forma mortis
ex ad am. anȩternũ aut̃ ualebit uitȩ forma
econtrario. plus tam̃ p̃stat dxp̃s regeneratis
quã eis nocuerat ille generatis.
intrauit inmundũ. Ubi si quęratur exẽ¬
plũ imitacionis: diabolus inuenitur. Si
contagium generacionis: adam. Proinde
dicens apłs: ꝑunũ homine peccatũ incra¬

Expanded text:
justi constituantur multi. Aut formam futuri eum dixit, quod ipse inflixerit formam mortis posteris suis. Ille tamen est melior intellectus, ut e contrario forma esse credatur, quam multum commendat Apostolus. Denique ne omnino ex aequo in hac forma eadem contraria pensarentur, adjungit, et dicit: Sed non sicut delictum ita et donatio. Si enim ob unius delictum multi mortui sunt, multo magis gratia Dei, et donum, in gratia unius hominis Jesu Christi in multos abundabit, ut indimuntur, temporaliter ualet forma mortis ex Adam, in aeternum autem ualebit uitae forma 10 contrario, plus tamen praestat Christus regeneratis, quam eis nocuerat ille generatis. introivit peccatum, ubi si requiratur exemplum imitationis, diabolus invenitur: si contagium generationis, Adam. Proinde dicens Apostolus: Per unum hominem peccatum intra
Abbreviated transcription (Latin):
udog uniores minores nubere.
siliot ꝓcitare. matresfamilias ẽẽ
nillam occasionẽ dare adu̾sarlo
maledicti gr̃a. Iam enim qued am
conuerse sunt retro sachanan: Si
duas subministret illis ut non
grauitur eccła: ut his que uere
sunt uiduȩ sufficiat. Qui bene
presunt p̃rbi duplici bonore di¬
gnuhabeantur. maxime qui labo¬
rant in uerbo &e doctrina. dicit
enumn scriptura. Non alligab os
boius triturantis: & dignus ẽ.
operarius mertede sua Aduers
prbm accusacionẽ noli recipere:
nisi sub duobꝰ uł cribꝰ cestibꝰ. Lec¬
cantis corar aiae emibꝰ atgue
ut ceteri cimorẽ bahxant Tetor
coram deo &e xp̃o ħii &e electis an¬
gelisut heo ccistodias. sine preui¬
dicio. nichil faciens in aliã partẽ
declinando. Manus cico nemini
imposueris. neq c̃municaueris
peccatis alienis. Te ipsũ castum
custodi. Noli adhuc aquã bibe.

Expanded text:
iores nubere, filios. procreare, matres familias esse, nullam occasionem dare aduersario maledicti gratia. iam enim quaedam conuersae sunt retro post satanan. si duas, subministret. illis, ut non grauetur ecclesia, ut his quae uere uiduae sunt sufficiat qui bene praesunt presbyteri, duplici honore habeantur: maxime qui laborant in uerbo et doctrina. dicit enim scriptura: non infrenabis os boui trituranti, et: dignus est operarius mercede sua. aduersus presbyterum accusationem noli recipere nisi sub duobus et tribus testibus. peccantes coram omnibus argue, ut ceteri timorem habeant. testor coram deo et Christo Iesu et electis angelis, ut haec custodias sine praeiudicio, nihil faciens in alteram partem declinando. manus cito nemini inposueris neque communicaueris peccatis alienis. te ipsum castum custodi. noli adhuc aq
Abbreviated transcription (Latin):
si forte pugnes inamphiteatro. Ille tibi
p̃miũ dare potest si uiceris: adiuuare te
ꝑiclitantẽ non potest. Non sic spectac dĩ
Uide gͦ attende eũ qͥ dicit. Condel ector
enĩ legi dĩ scd̾m interiorẽ hominẽ. Ui¬
deo aut̃ aliam legẽ inmenbris meis re¬
pugnantẽ legi mentis meȩ: & captiuũ

Expanded text:
si forte pugnes in amphitheatro: ille tibi si forte pugnes in amphitheatro: ille tibi praemium dare potest si viceris, adjuvare te periclitantem non potest. Non sic exspectat Deus. Vide ergo, attende eum qui dicit: Condelector enim legi Dei secundum interiorem hominem, video autem aliam legem in membris meis repugnantem l
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. in menbris concepte mortis hab̾e
meruerunt. quẽ nuptiȩ ordinant. conti¬
nentia cohibet & refrenat. ut quẽ ad modũ
peccato factũ ẽ suppliciũ. sic desupplicio
fiat meritũ. Quis quis carnalẽ delecta¬
tionẽ adu̾sus rectam uoluntatẽ suã rebol¬
lare sentit ꝑconsuetudinẽ peccatoꝵ cuiꝰ
indomite uiolentia trahitur incapeiuita¬
tẽ: recolat qͣntũ potest qualẽ pacẽ pec¬
cando amiserit. & exclamet. Infelix ego
cũ se infelicem exclamat. lugendo im¬
plorat consolatoris auxiliũ. Nec pariis
ẽad beatitudinẽ accessus. cognicio infe-¬
lititatis suȩ. &idõ beati etiam lugentes:
iactas: qͥd ẽ q de lege & de iusticia p̃sumis:
Non uides qͥd intꝰ confligat inte de te ad¬
u̾sus te : Non audis pugnantẽ & confiten¬
tem & aduitoriũ inpugna desiderantẽ:
Non audis athletam dnĩ ab agonitheta pe¬
tentẽ auxilium pugne suȩ: Nonenĩ
sic te spectat ds̃ certantẽ. quomodo te edicor.

Expanded text:
mentis, in membris conceptae mortis habere mentis, in membris conceptae mortis habere meruerunt; quem nuptiae ordinant, continentia cohibet et refrenat, ut quemadmodum de peccato factum est supplicium, sic de supplicio fiat meritum. tionem aduersus rectam . uoluntatem suam rebellare sentit per consuetudinem peccatorum, cuius indomitae uiolentia trahitur in captiuitatem, recolat, quantum potest, qualem pacem peccando amiserit, et exclamet: infelix ego  enim, cum se infelicem exclamat, lugendo implorat consolatoris auxilium, nec paruulus est ad beatitudinem accessus cognitio infelicitatis suae, et ideo beati etiam lugentes, jactas? Quid est quod de Lege et justitia praesumis? Non vides quid intus confligat in te, de te, adversus te? Non audis pugnantem, et confitentem, et adjutorium in pugna desiderantem? Non audis athletam Domini ab agonotheta petentem adjutorium pugnae suae? Non enim sic te exspectat Deus certantem, quomodo te exspectat editor,
Abbreviated transcription (Latin):
bris meis repugnantẽ legi mentis meȩ.
quia & si ñdũ spĩtale s animale corpus:
ñ dum tam̃ erat mortis huiꝰ de qͥ & cũqͣ
nati sumꝰ. Quid enĩ ñ dicã nati s omĩno
concepti. nͥ egritudinẽ qͣndã inchoaui¬
mꝰ qͥ sumꝰ necessario morituri. Neq enĩ
tam necesse ẽ eũ ipso morbo mori qͥ ydrops
uł sinteticus uł elephantiosus factus
fuerit: quã eũ qͥ hoc corpꝰ hab̾e ceꝑit in
quo om̃s homines. natura sunt filii irȩ.
quia hoc ñ fec̃ nͥ poena peccati. Si enim
donauit ut sic oꝑentur generationẽ filioꝵ
quẽ ad modũ cere spetiem liqͦrẽq mellis.
cur. incredibile uideatur pͥmis hominib
talia fecisse corpora. ut si ñ peccassent &
morbũ quendam qͦ morerentur continuo
cepissent: eo nucu imꝑarent menbris qͥbꝰ
fȩtus exoritur. qͦ pedib cũ ambulatur. ut
neq cũ ardore seminaretur. neq cũ dolo¬
re pareretur. Nunc uͦ transgrediendo pre¬
ceptũ motũ legis illiꝰ quȩ repugnat legi

Expanded text:
bris meis, repugnantem legi mentis meae; quia etsi nondum spirituale, sed animale corpus erat, nondum tamen erat mortis hujus, de qua et cum qua nati sumus. Quid enim aliud, non dicam nati, sed omnino concepti, nisi aegritudinem quamdam inchoavimus, qua sumus necessario morituri? Neque enim tam necesse est eum ipso morbo mori, qui hydrops, vel dysentericus, vel elephantiosus factus fuerit, quam eum qui hoc corpus habere coeperit, in quo omnes homines natura sunt filii irae , quia hoc non fecit nisi poena peccati. donavit ut sic operentur generationem filiorum, quemadmodum cerae speciem liquoremque mellis; cur incredibile videatur primis hominibus talia fecisse corpora, ut si non peccassent, et morbum quemdam quo morerentur, continuo non concepissent, eo nutu imperarent membris quibus fetus exoritur, quo pedibus cum ambulatur, ut neque cum ardore seminaretur, neque cum dolore pareretur. Nunc vero transgrediendo praeceptum, motum legis illius, quae repugnat legi
Abbreviated transcription (Latin):
etiam caro spĩtał. si potuit ẽẽ in hac ui¬
ta in his qͥ ad huc carnalia sapiunt. etiã
sp̃s ipse carnalis. Sic gͦ idõ dix̃. ego aut̃
carnalis sũ: quia ñdũ sp̃itale corpꝰ ha¬
bebat apłs. sic̃ posset dicere ego autem
mortalis sum. Quod utiq ñ nͥ scđ̾m corpꝰ
intelligeretur dixisse. qđ ñdũ fuerat
immortalitate uestitũ. Itẽ qđ ad iunx̃.
uenundatꝰ subpeccato: neqͥsꝙͣ eũ ñdũ
redep̃tũ xp̃i sanguine existimet: etiã
hoc scdm illud porest intelligi qđ aiti
Et nos pͥmitias habentes sp̃s. & ipsi in
nob̾met ipsis ingemiscimꝰ. adoptionẽ

Expanded text:
etiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uietiam caro spiritalis, si potuit esse in hac uita in his, qui adhuc carnalia sapiunt, etiam spiritus ipse carnalis. sic ergo ideo dixit: ego autem carnalis sum, quia nondum spiritale corpus habebat apostolus, sicut posset dimortalis sum: quod utique non nisi secundum corpus intelligeretur dixisse, quod nondum fuerat immortalitate vestitum. Item quod adjunxit, Venundatus sub peccato: ne quisquam eum nondum redemptum Christi sanguine existimet, etiam hoc secundum illud potest intelligi, quod ait, Et nos primitias habentes spiritus, et ipsi in nobismetipsis i
Abbreviated transcription (Latin):
quando sine lege: qͥd ait. nͥ mͥ uiuere
uidebar: Et qđ ad iunxit. aduenien
te mandato peccatũ reuixit. qͥd est
aliud quã eminuit & apparuit:
Nec cam̃ uixit. s reuixit. Uixerat eñ
aliquando inparadiso: quando contͣ
datũ p̃ceptũ satis apparebat admissuĩ.
cũ aũ a nascentib trahitur. tanquã
q ialĩ cĩus ꝓhibitione sentiatur.
q Miid iubetur atq ꝓbutur. aliud de
qd̾ innoticiã pͥmi facti hominis. aliqͣn¬
doiam uixerat. Sed qđ sequitur non
ita expeditum ẽ: qͦmͦ depaulo possit in-¬
telligi Scimꝰ enĩ inquit qm̃ lex spĩtał
fuit: An eiꝰ scđ̾m corpꝰ hocdicit: Ad huc
enĩ erat incorpore mortis huiꝰ: ñdũ fac-¬
to qđ alibi dic̃. seminatur corpꝰ animale.
surget corpus sp̃itale. Tẽ enĩ extoto se
idẽ exutraq parte qͦ constat spĩcał hõ
erit: quando sp̃itale etiam corpꝰ erit.
Neq enĩ absurdũ ẽ ut sit in illa iuita

Expanded text:
quando sine lege, quid ait nisi \'uiuere mihi quando sine lege, quid ait nisi \'uiuere mihi uidebar\'? et quod adiunxit: ad ueniente autem mandato peccatum reuixit, quid est aliud quam non tamen vixit, sed revixit. Vixerat enim aliquando in paradiso, quando contra datum praeceptum, satis apparebat admissum. Cum autem a nascentibus trahitur, tanquam ae malum ejus prohibitione sentiatur. cum aliud iubetur atque adprobatur, aliud delquod in notitia primum facti hominis aliquando iam uixerat. Sed quod sequitur non ita expeditum est, quomodo de Paulo possit intellegi. scimus enim, inquit, quia lex spiritalis fuit? an secundum corpus hoc dicit? adhuc enim erat in corpore mortis huius nondum facto, quod alibi dicit: seminatur corpus animale, surgit corpus spiritale. tune enim extoto se, id est ex utraque parte, qua constat, spiritalis homo erit, quando spiritale etiam corpus erit. neque enim absurdum est, ut sit in illa uita
Abbreviated transcription (Latin):
catiꝰ. Unde carne: quia ñ de sant
suggestiones delectaciones male. S
exeo qͦd m̃te conungeris dõ: umncis
qđ inte ñ uult seqͥ. Precessisti eni ex
parte: & exparte tardas. Trahe te pꝰ¬
ipsũ. ad illũ: qui te suꝑce collit. Pon¬
dere quodã uetustatis de pͥmeris: tli¬
ma &e dic. Infelix ego homo qͥs me li¬
babit de corpore mortis huiꝰ: Quis me
liłabit ab eo quo grauor: Corpus quod
corrumpitur aggrauat animã. Quis
nr̃m. Quare aut̃ ꝑmittit ut diucont᷑
te litiges. donec absorbeant᷑ om̃s cupi¬
dicates male: ut intelligas ince pęnã
tuam. Inte exte ipso est flagellũ cuũ.
Sit rixa tua recũ. Sic undicatur in
rebellem aduersus dm̃ ut ipse sit bel¬
lũ qͥ pacem noluit hab̾e cũ dõ. Item¬
sine lege enĩ peccatũ mortuũ ẽ: non
intelligamus nͥ tanq ñsit. latet. non
apparet. penitꝰ ignoratur. Tanꝙ in
nescio qub ignorantiȩ tenebris sit
sepultũ. Et qđ aic. ego aũ uiuebã ali¬

Expanded text:
nt suggestiones et delectationes malae; sed ex eo quod mente jungeris Deo, vincis quod in te non vult sequi. Praecessisti enim ex parte, et ex parte tardaris: trahe teipsum ad illum qui te sursum tollit. Pondere quodam vetustatis deprimeris; clama et dic: Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus? quis me liberabit ab eo quo gravor? corpus enim quod corrumpitur, aggravat animam . Quis rum . Quare autem permittit ut diu contra te litiges, donec absorbeantur omnes cupiditates malae? Ut intelligas in te poenam tuam: in te ex teipso est flagellum tuum; sit rixa tua tecum. Sic vindicatur in rebellem adversus Deum, ut ipse sibi sit bellum, qui pacem noluit habere cum Deo. Sesine lege enim peccatum mortuum est, non intellegamus nisi, tamquam non sit, \'latet, non apparet, penitus ignoratur\', tamquam in nescio quibus ignorantiae tenebris sit sepultum. et quod ait: ego autem uiuebam ali
Abbreviated transcription (Latin):
Indicitur enĩ tibi quȩdam noua uica. &¬
cu uetus es. Nouitatis gaudio suspende¬
ris uetustatis onere p̃grauaris. Incipit
tͥ eẽ bellũ aduersus te. S exqua parte
displices eiboi. utit erie u¬

Expanded text:
Indicitur enim tibi hic nova vita, o vetus homo. Novitatis gaudio suspenderis sed vetustatis onere praegravaris. Incipit tibi bellum esse adversum te; si ex qua parte displices tibi jungeris
Abbreviated transcription (Latin):
cato. qđ ad huc ñ est redẽptũ a corrup¬
tione corpꝰ eiꝰ. uł uendatũ aliquando in
pͥma transgressione p̃cepti. ut haberet
corpꝰ corruptibile qđ aggrauat animã. qͥd
dicit. ut etiam in ipso possit intelligi. etiã

Expanded text:
 adhuc non est redemptum a corruptione corpus ejus; vel venundatum aliquando in prima transgressione praecepti, ut haberet corpus corruptibile quod aggravat animam : quid dicit, ut etiam in ipso possit intelligi; etia
Abbreviated transcription (Latin):
etiam illud. Corpus quidẽ inqͥt mortuũ
est ꝓpter peccatũ. Nec ibi ait mortale
s mortuũ: quãuis utiq & morcale qͥa
moriturũ. Non ita credendũ fuisse illa
corpora s licet animalia ñdũ sp̃italia
ñ cam̃ mortua id ẽ quȩ necesse eẽt ut
morentur. qđ ea die factũ ẽ qͣ lignum¬
contra uetitũ tetigerunt. Ita illi homi¬
nes. animalia quidẽ corpora gerentes
s ñ moritura si ñ peccassent. acceptu¬
ra aut̃ angłicã formã celestẽq qͣlitatẽ.
Mex ubi p̃ceptũ cransgressi sunt. eoꝵ
menbris uelud aliqͣ egritudo letalis¬

Expanded text:
etiam illud: Corpus quidem, inquit, mortuum est propter peccatum ; nec ibi ait, mortale, sed mortuum, quamvis utique et mortale quia moriturum, non ita credendum est fuisse illa corpora, sed licet animalia nondum spiritalia, non tamen mortua, id est, quae necesse esset ut morerentur, qcontra vetitum tetigerunt. Ita illis homines animalia quidem corpora gerentes, sed non moritura nisi peccassent, acceptura autem angelicam formam coelestemque qualitatem: mox ut praeceptum transgressi sunt, eorum membris velut aliq
Abbreviated transcription (Latin):
sanandum timorẽ suꝑbiȩ. uł adꝓbanda
exercendamq suꝑbiam pacientiam cui
ꝓbatȩ & exertitate clarior meites supi¬
orq seruatur:᷑ uł adquecũꝙ flagellinda
& abolenda peccata : Lam̃ nos nescientes
qđ ista ꝓsint: ab omĩ optamꝰ tribulatione
lib̾ari. Abhat ignorantia. nec se ipsum
apłs ostendit alienũ: nͥ forte qͥd oraret sic̃
oportet sciebat. quando in magnitudine
reuelationũ non extolleretur datus est
illi stimulus carnis angłs satane qͥ eũ

Expanded text:
sanandum tumorem superbiae uel ad probandam sanandum tumorem superbiae uel ad probandam exercendamue patientiam, cui probatae et exercitatae clarior merces uberiorque seruatur, uel ad quaecumque flagellanda et abolenda peccata, tamen nos nescientes, quid ista prosint, ab omni optamus tribulatione liberari. ab hac ignorantia nec se ipsum apostolus ostendit alienum, nisi forte, quid oraret, sicut oporteret, sciebat, quando, magnitudine reuelationum ne extolleretur, datus est illi stimulus carnis, angelus satanae, qui eu
Abbreviated transcription (Latin):
Beata uita querenda ẽ: Tignorare.¬
hȩc a dno dõ petenda: qͥd sit beatũ eẽ.
a mulcis multa sc̃ disputata. Sed nos ad
multos & ad multa. ut qͥd unus: Breuit̃
inscriptura dĩ ueracit̃ꝙ diccũ ẽ. Beatꝰ
popłs cinꝰ ẽ dñs ds̃ ipsius. In ipso popło
ut simꝰ. acleũ contẽplandũ &e cũ eo sine fi¬
ne uiuendũ ꝑuenire possimꝰ: finis pre¬
cepti.ẽ. caritas de corpore puro. & consci¬
entia bona. & fide non ficta. Ineisdẽ tͥb
ꝓconscientia bona. spes posita ẽ. Fides gͦ
de spes & caritas. ad dm̃ ꝑducunt orantẽ.
hoc est credentes. spantẽ. desidantem:
& quȩ petat ad nõ indominica oratio ne
eut aplli slcrait qͥ d etũ oremꝰ scut opa¬
tet nescimꝰ. Necꝙ enĩ ullomꝰ c redenduo
est iuł ipsũ uł qͥbꝰ ista dicebat dnca
nescisse orationẽ. Cur gͦ putansꝰ hec cu
dixisse. qd̾ nec temere poruit nec men¬
datit̃ dicere: nͥ qͥa molestiȩ cribulatio¬
nesq tẽporales plerũꝙ prosunt uel ad

Expanded text:
Beata vita quaerenda est, haec a Domino Deo petenda est. Quid sit beatum esse, a multis multa sunt disputata; sed nos ad multos et ad multa utquid imus? Breviter in Scriptura Dei veraciterque dictum est: Beatus populus cujus est Dominus Deus ipsius . In ipso populo ut simus atque ad eum contemplandum et cum eo sine fine uiuendum peruenire possimus, finis praecepti est caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta. in eisdem tribus pro conscientia bona spes posita est. fides ergo et spes et caritas ad deum perducunt orantem, hoc est credentem, sperantem, desiderantem et, quae petat a domino in dominica oratione,  oremus, sicut oportet, nescimus. neque enim ullo modo credendum est uel ipsum uel quibus ista dicebat dominicam nescisse orationem. cur ergo putamus hoc eum dixisse, quod nec temere potuit nec mendaciter dicere, nisi quia molestiae tribulationesque temporales plerumque prosunt uel ad
Abbreviated transcription (Latin):
cio concitati anuni. s cranquilla iusti
supplicũ estitucio. In hac ira sua dĩ
ñecinens sic̃ scriptũ ÷ miserationes
sius: pt̃ alia solatia miseroꝵ que gene¬
rihumano p̃bere ñ cessat. inplenitu¬
tine tẽporis qͦ ipse sciebat hoc ẽẽ faci¬
endũ: misit ds̃ filiũ suũ unigenitũ
ꝑquẽ creauit uniuersa. Ut manens
uidelic& qd̾ generatio rrahit. c̃t quam
maxime regeneratio ẽ instituta: & cete¬
roꝵ quȩ male agendo ẽtracta st̃ lib̾aren¬
tur a dãnatione ꝑpetua: & uiuerent
infide & spe & caritate. Reregrinantes
in hoc scło. atq in eiꝰ tẽptacionibꝰ labo¬
riosis & ꝑiculosis. c̃solationibꝰ aũ dei
e corporalibꝰ & spĩtalibꝰ ambularent ad
conspectũ eiꝰ. uiã tenentes qd̾ eis factꝰ.
ẽ xp̃c. Et qͥa in ipso qͦ ambulantes ñ
sunt sine peccatis quȩ de huiꝰ uitȩ in¬
firmitate subrepunt: dedit elemo¬
smarũ remedia salucaria. qͥbꝰ eorum

Expanded text:
tio concitati animi, sed tranquilla justi tio concitati animi, sed tranquilla justi supplicii constitutio. In hac ira sua Deus non continens, sicut scriptum est, miserationes suas , praeter alia solatia miserorum quae generi humano praebere non cessat, in plenitudine temporis, quo ipse sciebat hoc esse faciendum, misit Filium suum unigenitum , per quem creavit universa, ut manens videlicet quod generatio trahit, contra quam maxime regeneratio est instituta, et caeterorum quae male agendo contracta sunt, liberarentur a damnatione perpetua, et viverent in fide et spe et charitate, peregrinantes in hoc saeculo, atque in ejus tentationibus laboriosis et periculosis, consolationibus autem Dei et corporalibusd eis factus est Christus. Et quia in ipso quoque ambulantes non sunt sine peccatis, quae de hujus vitae infirmitate subrepunt, dedit eleemosynarum remedia salutaria, quibus eorum