comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torlis tuiꝰ est sancta tͥnitas que est ius
deuo non locałr in loco eẽt nec temꝑalem
tate molis slie que om̃ia offendunt huiꝰ¬
cemõi naturaꝵ illum eõ pontificem cui
uills̃ ÷ lotus aut augustus locus. qr nõ
minus in augustio trͣm in latis totus est.
nec unitatur temꝑe qui solus est potest
uolumĩa tempoꝵ non temꝑali uolubili¬
tate: s et̾na stabilitate mirabilr̾ ordina¬
re. Neq enim in temꝑe cogitat quemad¬
modim tempoꝵ series rr̃. decessione aũ
successione tñscrat. ñ aliqua molis qͣnti¬
cum uictores mundi ꝑtes suis minorib
impleat: ⁊ minores maiorib implendo nꝰ¬
trm. tam̃ nͥ totus infundat. Ip̃e ÷ enim
teus qui ait. Celum ⁊ t̾ram ego impleo
facultatemi non dedit uiuendi ineffabi¬
liter uͥq totus dm̃s.⁊ deus implet ⁊ conti¬
net. nec i hiis que diuiduntur ip̃e diuidr̃.
ñ in hũs que mutantur ulla uariatõe mu¬
tatur. Nisi enim naturalr in cominiitabi¬

Expanded text:
corporalis, cujus est sancta Trinitas, quae unus est Deus; nec localiter in loco esset, nec temporis titate molis suae. Quae omnia ostendunt hujuscemodi naturarum illum esse opificem, cui nullus latus aut angustus locus est, quia non minus in angustis quam in latis totus est; nec mutatur tempore, quia solus potest volumina temporum, non temporali volubilitate, sed aeterna stabilitate mirabiliter ordinare: neque enim in tempore cogitat quemadmodum temporum series rerum decessione ac successione transcurrat; nec aliqua molis quantiut majores mundi partes suis majoribus impleat, et minores minoribus implendo, nusquam tamen totus se infundat. Ipse enim est Deus qui ait: Coelum et terram ego impleo facultatem vivendi non dedit, ineffabiliter ubique totus Dominus Deus et implet et continet; nec in iis quae dividuntur ipse dividitur, nec in iis quae mutantur ulla mutatione variatur. Nisi enim naturaliter incommutabi
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ in ip̃o corꝑe nemo uelit sub spe fut u
qͥtatib suis recet̾e negligunt: ⁊ sibi de
do indulgentiam reꝓmittunt nou nu¬
qrm ita p̾uemiuntur repentino dei futẽ
ut uec conu̾sionis tempns bñficium uec¬
remissionis subueniant. tõ ununittiem

Expanded text:
et in ipso corpore nemo velit sub spe futuraiquitatibus recedere negligunt, et sibi de eo veniam repromittunt, nonnunquam ita praeveniuntur repentino Dei furore, ut nec conversionis tempus, nec beneficium remissionis inveniant. Ideo unumquem
Abbreviated transcription (Latin):
malis suis ÷ s mdulgentiam in conspectu
dei non mueniet. qr ⁊ st erit ibi stimulus
sua: ut nlla̾tenus ab eis possit uł ttiligi uel
ilesid̾ari iustitia. Uoluntas aũ eoꝵ talis erit
ut hẽant in se malignitatis sue suppliciũ:
nunqͣm enim reciꝑe possunt bonitatis af¬
fectum. qr sit alli qͥ cum xꝑo regnabũt nul¬
las in se male uoluntatis reliqutas h̃ebunt.
tea illi qͥ erunt in supplicto ignis et̾ni cum
diabolo ⁊ angłis eiꝰ deputati sit̃ nullam ube¬
rius hebunt requienisic bonam nullatenꝰ
hr̃e pot̾unt uoluntatem. R sicut coh̾edib¬

Expanded text:
malis suis, sed indulgentiam in conspectu Dei non inveniet, quia etsi erit ibi stimulus sua, ut nuldesiderari justitia. Voluntas enim eorum talis erit, ut habeat semper in se malignitatis suae supplicium, nunquam tamen recipere possit bonitatis affectum. Quia sicut illi qui cum Christo regnabunt nullas in se malae voluntatis reliquias habebunt, ita illi qui erunt in supplicio ignis aeterni cum diabolo et ejus angelis deputati, sicut nullam ulterius habebunt requiem, sic bonam nullatenus habere poterunt voluntatem. Et sicut cohaeredib
Abbreviated transcription (Latin):
que uiu̾e om̃ia non pot̃ ac fit. Neq illa
cor̾ unius tiature tum do̾ suntꝰ quib sẽ¬
gulio singulos brutos at irrõnales spiri¬
tus quib eadem torͣ uiuificarentur at scu¬
sifitarentur inseruit. s ñ ip̃ibruti sꝑss
unius nateͣ tum deo sunt quo .s. uiuificã¬
dum sensificandum q tognoscatur inse
gentdi largitus est lum̃ quo suum possit̃

Expanded text:
 vivere non possunt. Ac sic neque illa corpora unius naturae cum Deo sunt, quibus singulis singulos brutos atque irrationabiles spiritus, quibus eadem corpora vivificarentur ac sensificarentur, inseruit. Sed nec ipsi bruti spiritus unius naturae cum Deo sunt, quos licet vivificandis sensificandisque cognoscatur inserm intelligendi largitus est lumen, quo suum possent
Abbreviated transcription (Latin):
sericors ⁊ iustus sicut diabolo at angelis
eiꝰ ꝓpͥa cadendib uoluntate: cet̾os angelos
m siȩ dilectõis et̾nitate f̾mauit. sic eti
eius gͣtͣuita bonitas repulsis tenebͥs in qͥ¬
bus humana ers natinitas pcc̃i originalis
condempnatõe u̾satur ⁊ reducendos p̾desti¬
nauit ad lucem in eo p̾cipue demonstrans
ꝙ istos originalis ꝓcc̃i uintulis indebita gr̃a
lib̾atoris ab solu̾et. tum ⁊ alios ⁊ qͣm maxi¬
me ꝑuulos quib nlla̾ pot̃ uł bona ul ma¬

Expanded text:
diabolo et angelis ejus propria cadentibus voluntate, caeteros Angelos in suae dilectionis aeternitate firmavit; sic etiaoluit ejus gratuita bonitas, repulsis tenebris, in quibus omnis humana nativitas peccati originalis condemnatione versatur, reducendos praedestinavit ad lucem: in eo praecipue demonstrans quod istos originalis peccati vinculis indebita gratia Liberatoris absolveret; cum alios, et quam maxime parvulos, quibus nulla possunt vel bona vel ma
Abbreviated transcription (Latin):
ut iudicet mundum: s ut saluetur
mundus ꝑ ip̃m. Nec beatus dixiset
poħ̾es. Qͥ diligit genitorem: diligit eum qͥ
natus ex eo est. Net ip̃e filius clixisset Pa¬
ter miua usq modo oꝑatur : et ego oꝑor.
sp̃e enim qui filius dicit᷑ si idem cẽt ⁊ p̃e.
non u̾atiter dei filius dic̾etur. qͥa non
te deo s de sola u̾gme nasc̾e̾tur. Ad ext̾¬
mum nec ip̃e pat̾ de celo testaret᷑ ⁊ sinĩ
torperali uoce filium demonstͣret tlicens.
Hit est filius meus dilectus in quo mͥ¬
bene cõplacui. Apostolꝰ quoq paulus ñ
idix isset de deo pr̃e. Propͥo filio non pe¬
ꝑcit: sed pro nob̾ om̃ibus tͣlidit illum.

Expanded text:
ut judicet mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum . Nec beatus dixisset Joannes: Qui diligit Genitorem, diligit et eum qui natus est ex eo . Nec ipse Filius dixisset: Pater meus usque modo operatur, et ego operor . Ipse enim qui Filius dicitur, si idem esse et Pater, non veraciter Dei Filius diceretur, quia non de Deo, sed de sola virgine nasceretur. Ad extremum nec ipse Pater de coelo testaretur, et suum corporali voce Filium demonstraret, dicens: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi complacui . Apostolus quoque Paulus non dixisset de Deo Patre: Qui proprio Filio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit
Abbreviated transcription (Latin):
eam ꝓtinus non hẽbit: sõ nec et̾nitas
inratõnabilib spiricib data est. nͦ aliqͦ
eis iuditium pp̾aratur in quo eis bonti¬
tudo ꝓ bonis uł dampnatio ꝓ malis redda¬
tur oꝑibuo. Ireo aut̃ mieu nulla operum
discretio requiretur. q nullam intelligẽ
in ip̃is animab aut equitao aut inetͥtaso
fuit ꝓ qua eis et̾na uł beatitudo sit retri
toris incomp̃hensibilem ꝑagunt uolunta¬
tem qui de suiꝰ fc̃ĩo nullam ratõnem retłii
qui ratõnabiles facti sunt ⁊ de se ⁊ de oĩ¬
bus reb quas in usum p̾sentis uite attepe¬
runt ratõnem rectlituri sunt deo. ⁊ ꝓ suo¬
rum actuum qualitate recipient aut pe¬
nam aut gloriam. om̃es nos manifestari
oportet ante łbunal xꝑi ut recipiet unus¬
quisq propͥa corporis ꝓ ut gessit suie boñ
qui in monumentis sint audient uocem
eiꝰ. ⁊ ꝓcedent qui bona fecerũt in pesur i᷑¬
tione uite ÷ qui u̾o mala egerũt in resur

Expanded text:
eam protinus non habebit. Ideo nec aeternitas irrationalibus spiritibus data est, nec aliquod eis judicium praeparatur, in quo eis vel beatitudo pro bonis, vel damnatio pro malis reddatur operibus. Ideo autem in eis nulla operum discretio requiretur, quia nullam intelligendin ipsis animabus eorum, aut aequitas, aut iniquitas fuit, pro qua eis aeterna, vel beatitudo sit retribtoris incomprehensibilem peragunt voluntatem, quae de suis factis nullam rationem quia rationales 519 facti sunt, et de se, et de omnibus rebus quas in usum vitae praesentis acceperunt, rationem reddituri sunt Deo, et pro suorum actuum qualitate recipient, aut poenam, aut gloriam. Omnes enim nos manifestari oportet ante tribunal Christi, ut recipiat unusquisque propria corporis, prout gessit, sive bonum, qui in monumentis sunt audient vocem ejus; et procedent qui bona fecerunt in resurrectionem vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
beate uiuerto siue misere subsistere. uis
que patest de d̾o ip̃tus dĩ inunie engitaro
Nec aiĩ tratura ititellc̃ialis in animab
arb tͥi liłtatem que mexime debuit intel¬
lectuali cature cq̾toris benignitate confe¬
re ita tognosterrili at cdiligendi se faculto¬
tem uoluntatem q donatum. ut cam uiꝰ¬

Expanded text:
e vivendo subsistere, nisi quae potest de Deo ipsius Dei munere 514 cogitare. Haec autem natura intellectualis in animabus arbitrii libertatem, quae maxime debuit intellectuali creaturae Creatoris benignitate conferri, ita cognoscendi ac diligendi se facultatem voluntatemque donavit, ut eam unu
Abbreviated transcription (Latin):
gine. ⁊ cuiꝰ factor est matrem sibi fecit tñ
te eiꝰ carne contiptendus at ꝑicndus u̾am
mat̾iam carnis iłs immensus ac sempiter¬
nuis accepit. Ut ⁊ scłm u̾itatem forme ser¬
nilis tt̃s homo misericordit̾ fieret: ⁊ scd̾m
formam tli natãli u̾itate tec in łs homo per¬
ẽẽ non dubites: ⁊ sic eum u̾m hominem
trede. ut eiꝰ carnem non celestis non aerie ñ
alt̾ius tuius pittes oẽ nature : s eius cuius
est om̃im hominum caro id est quam ipse
teus homini pͥmo de t̾ra plasmauit ⁊ cet̾rs
hominib plasmat quesꝑ pirnaratõe e¬

Expanded text:
ipse factor est, matrem sibi fecit, quando de ejus carne concipiendus atque pariendus veram materiam carnis Deus immensus ac sempiternus accepit: ut et secundum veritatem formae servilis Deus homo misericorditer fieret, et secundum formam Dei, naturali veritate idem Deus homo peresse non dubites; et sic eum verum hominem crede, ut ejus carnem non coelestis, non aeriae, non alterius cujusquam putes esse naturae, sed ejus cujus est omnium hominum caro: id est quam ipse Deus homini primo de terra plasmavit, et caeteris hominibus plasmat, quos per pro
Abbreviated transcription (Latin):
pit pcc̃is pret̾itis. ⁊ ꝓ eis in conspec̃tu dei
tere tur au̾it. om̃im pcc̃oꝵ inhulgentiam
mox hẽbit. H cnim nobio dãs ꝓphico pro¬
mit̾cit eloo ilicens. Si conu̾sus fu̾is ⁊ in¬
ddiciao it̾i. Si ⁊ de prec̾itis dep̾care ut tibi
tlutetant᷑ nunqͣm peccanti eẽt indigna
ꝓ pcc̃is tep̾tatio. si dep̾canti non eẽt re¬
in ꝑsona beati pet̾ ligandi at soluentli tri¬
buit potestatem ditens. Q̾ illigau̾itio fr̃
t̾ram erunt ligata ⁊ in telis : ⁊ true solu̾¬

Expanded text:
rit peccatis praeteritis, et pro eis in conspectu Dei uere curaverit, omnium peccatorum indulgentiam mox habebit. Hoc enim nobis Dominus prophetico promittit eloquio, dicens: Si conversus fueris, et indjicias iterum, sed et de praeteritis deprecare, ut tibi dimittantur . Nunquam peccanti esset indicta pro peccatis deprecatio, si deprecanti non esset rein persona beati Petri ligandi solvendique tribuit potestatem, dicens: Quae alligaveris super terram, erunt ligata et in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o sꝑc om̃im ałium quib non ÷ intel¬
lectus qr quidam eoꝵ de t̾ra quidam de
aguis originem iluccunt. De aquis eĩm
sunt reptilia. ⁊ uolatilia. De t̾ra quedã
que repunt quedam que gradunt᷑ ex¬
orta sunt. tam ilu sꝑc sunt qm dui in

Expanded text:
um animalium quibus non est intellectus, quia quidam eorum de terra, quidam de aquis originem ducunt de aquis enim sunt reptilia et volatilia, de terra vero quaedam quae repunt, quaedam vero quae gradiuntur, exorta sunt, tandiu spiritus sunt quandiu in
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bum ⁊ c̾. ⁊ deus crat u̾bum. De illa tli u̾tutte
dei q sapĩa de tua deo ar᷑. Om̃ia in sapiẽtia
fecisti. De illo pͥncipio cum quo unum ÷ pat̾
ip̃e pͥncipium ⁊ in quo sibi coet̾no fecit celũ
De d̾o unigenito qͥ ⁊ sinu pr̃is ut dixi om̃ia

Expanded text:
um, et Deus erat Verbum ; de illa Dei virtute Deique sapientia, de qua Deo dicitur: Omnia in sapientia fecisti ; de illo principio cum quo unum est Pater ipse principium, et in quo sibi coaeterno fecit coelum de Deo Unigenito, qui est in
Abbreviated transcription (Latin):
nitus qui est in sinu pr̃is ut carnem ho¬
sdem q homo qui ut illud pccm qd̾ in coni¬
tubitu mortał carnis gn̾atio humanas
tͣxit aufr̾et. Conceptuo ÷ nouo more deus
incarnatus in matre uͥgine stne coitu
uiri. sine libidine concipientis u̾gune
Ut ꝑ ilm̃ hominem quẽ abs libitline cõ¬
teptum muiolatus edicdit. Uirgino mt̃¬

Expanded text:
nitus, qui est in sinu Patris, ut carnem hoidem homo. Qui ut illud peccatum quod in concubitu mortalis carnis generatio humana contraxit auferret, conceptus est novo more, Deus incarnatus in matre virgine, sine coitu viri, sine libidine concipientis virginis: ut per Deum hominem, quem absque libidine conceptum inviolatus edidit virginis ut
Abbreviated transcription (Latin):
uerus d̾s̾ ⁊ u̾itas. Ncus semz ip̃m gͥ exinna¬
niuit: s de plenitudine om̃s eiꝰ uos accepi¬
mus. quam plenitudinem si ex innanitus
amiet̾er qd̃ te ea nobis daret utiq non hr̃et.¬
fodem aũ nor hr̃te nos ꝓtul dubio nicħ posse
ostendit ⁊̃ cum se exinnaniuit plenituthi¬
nem non amisisse quam hũit. qr si plenitu¬
iliem suam amitt̾et: dare de illa nllatenꝰ
posset. gͦ formam serui accepit. fleq etuim
alia fuit illa tłi sumini exinnanitio. ut̃ gͥ
in qua homo uerus gr̃a fc̃o est. plenus est
in similitudine hominum fc̃o ÷ ⁊̃ hĩtu in
uentus ÷ ut homo. ex iniiens semetip̃m
formam serm accepit ut fieret seruus: s
forme dei plenitudinem non amisit in quo
semꝑ est ct̾nus at intomimitabilis łs ft̃s.¬

Expanded text:
verus et Veritas Deus. Semetipsum igitur exinanivit, sed de plenitudine ejus nos omnes accepimus: quam plenitudinem si exinanitus amitteret, quod de ea nobis daret utique non haberEodem autem non habente, nos procul dubio nihil possemostendit etiam, cum se exinanivit, plenitudinem non amisisse quam habuit: quia si plenitudinem suam amitteret, dare de illa nullatenus posset. Formam ergo servi accepit: neque enim aliud fuit illa Dei summi exinanitio, nisi in qua homo verus Gratia factus est, plenus est.in similitudine hominum factus, habitu est inventus ut homo. Exinaniens ergo semetipsum, formam servi accepit, ut fieret servus; sed formae Dei plenitudinem non amisit, in qua semper est aeternus atque incommutabilis Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
rictas du̾sitatem in eis tuiꝰdam tempał¬
morõnio ar mutatõnis ostenilit. dum medo
ad nesciunt: moro stiunt. modo uolũt. rͦi
nelunt. modo sapiunt. modo decipiunt. taͦ
mitui st ex iustis iodo tusti sunt ex uriqͥs.
modo pretatis illustͣitur lumine. modo dãp¬
nantur tenebrose impietatio. er rore illos
quo quos t̾renoꝵ corpoꝵ nllaꝰ grauat lutu
tt̾us comimitata. deiñ qr alii trus depͣuati
non st̃ licet illus dono a quo tum nones¬

Expanded text:
rietas diversitatem in eis temporalis mutationis ostendit, dum modo aliquid nesciunt, modo sciunt, modo volunt, modo nolunt, modo sapiunt, modo desipiunt, modo iniqui ex justis, modo justi sunt ex iniquis; modo pietatis illustrantur lumine, modo depravantur tenebroso impietatis errore. 29. Illos quoque quos terrenorum corporum nulla gravat lutulterius permutata. Deinde quia ii qui depravati non sunt licet, illius dono a quo cum non es
Abbreviated transcription (Latin):
sa reꝵ diu̾sitas mltum commnendat
horitatem at om̃ipotentiam c̾atoris.
Nisi enim omĩ potens ẽẽt ⁊ non una
eadem q facilitate sumnia at yma fe¬
tisset. ⁊ nͥ summe bonꝰ cẽt ⁊ non se
magna est bonitas at om̃ĩpotentia¬
pienter fecit sumia ueraq sapĩa ei
tem eẽ. hoc fat̾e̾ ꝙ sapient̾ facere. Sĩ¬
plicitas ita młt iplicis sapientem tlei
magnitudinem celsitudinis sue. non
solum in magnitudine subluntũ crea
uit non solum mlto inf̾i̾us dissimilius¬
t suo c̾atori st̃ ut pote non ꝓlata de ipso:
cqrualia sunt : s unaq̃ res ita ꝑmanet
sicut ex nicho a deo ut oẽt accepit. Alia
bus at t̾restrib non uematur non nllã
liu̾sitas. tum tam celestia qͣm t̾restria
non solum impari distent qñtitate mo¬
lis : u̾m t̾ dissimiles impleant cͥaritate.

Expanded text:
sa rerum diversitas multo magis commendat bonitatem atque omnipotentiam Creatoris. Nisi enim omnipotens esset, non una eademque facilitate summa atque ima fecisset; et nisi summe bonus esset, non se magna est bonitas atque omnipotentipienter fecit summa veraque Sapientia; cui tem esse; hoc facere, quod sapienter facere. Simplicitas itaque multiplicis sapientiae Dei magnitudinem celsitudinis suae, non solum in magnitudine sublimium creatvit, non solum multo inferius dissimiliusque suo Creatore sunt, utpote non prolata de ipso, aequaliter sunt, sed unaquaeque res ita permanet, sicut a Deo ut esset accepit, alia bus atque terrestribus inveniatur nonnulla diversitas; cum tam coelestia quam terrestria, non solum impari distent quantitate molis, verum etiam dissimili splendeant claritate.
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ne non solum humana: s ⁊ angłita
catura cognostat ⁊ adorat altissimiur¬
carrupte multeris intͣuut iusendum ꝑ
inuiolate u̾ginis ꝑtum eufe̾tur a iñ¬
do. et quia in cognatione geneus hũa¬
ni ꝑ mulicrem que de solo uiro fc̃a est cõ¬
tigit ut mortis uinculo ten̾enus astͥiti
hoc in reremptõe gu̾is humani diuina
bonitas egit. ut ꝑ uiꝵ qui de sola mulie¬
re natua est uita hominib redleretir.
fllic humanam nat᷑am nequiillina decep
dyaboli. Hic u̾go grã repleta est ut fi̾e̾t ma¬
ter sumini atq incominitabilis iłi unigẽt
ti. Ibi angelus deiestus ꝑ suꝑbyam seducte ⁊

Expanded text:
antiae non solum humana, sed etiam angelica creatura cognoscit et adorat Altissimucorruptae mulieris intravit in mundum, per inviolatae virginis partum aufertur a mundo. Et quia in conditione generis humani per mulierem quae de solo viro facta est, contigit ut mortis vinculo teneremur obstricti, hoc in redemptione humani generis divina bonitas egit, ut per virum qui de sola muliere natus est, vita hominibus redderetur. Illic humanam naturam nequissima deceptdiaboli: hic virgo gratia repleta est, ut fieret mater summi atque incommutabilis Unigeniti Dei. Ibi angelus dejectus per superbiam, seductae
Abbreviated transcription (Latin):
las fronent ut ulla iu̾toa pͥcessisseat. nt
aũ hec iͥ lectõ hr̃et ustam ⁊ conguiam
laiaem: uoluntatis quo: ets tͥbuit alera¬
tem. ⁊et cẽt eis possibile sine ad eũ qui su¬
pra eos  intentõem scẽ dilectõis erigere:
si anat uł nd ea que infra ers sunt praue
tupiditatis seriz ip̃os pondere detlinare.

Expanded text:
ent. Ut autem haec dilectio haberet justam et congruam laudem, voluntatis quoque eis tribuit libertatem: ut esset eis possibile, sive ad eum qui supra eos est intentionem sanctae dilectionis erigere, sive ad se, vel ad ea quae infra eos sunt, pravae cupiditatis semetipsos pondere declinare.
Abbreviated transcription (Latin):
omꝑs botius hñs natãliter ut semꝑ st.
⁊ ut imitart aliqñ non possit hic cđs qui
sine inito semꝑ est qr sũmus est. Dcd̾ite
reb a se c̾atis ut sint: non cam̃ sine intõ.
at incomiutabile bonum ℥. qr et̾niem
bonii est nlłm hñs defcm̃. qr non ex

Expanded text:
, et bonus, habens naturaliter ut semper sit, et ut mutari aliquando non possit. Et hic Deus, qui sine initio semper est, quia summe est, dedit rebus a se creatis ut sint: non tamen sine initioatque incommutabile bonum est, quia aeternum bonum est; nullum habens defectum, quia non ex
Abbreviated transcription (Latin):
libistiuis quam hominos hn̾it ex illuos
mi instisstina condẽpnatõe pc̃ciq̃o batuis
tauid qritinis de legitimo nasce̾tur iusto¬
fornicatõis inatula pot̾at inueniri: ꝓpte
originale tam̃ ptcm truo naturalr̾ obibruc
tiił filii ire non solum impioꝵ filii: seo
om̃s ⁊̾ qui de nustoꝵ scĩficata carne nascumn¬
tur. Exdamat ⁊ dicit. Etce cnim iniqͥra¬
b conceptus sum: ⁊ in delitis ꝑcepit me
mater mea. Manttus ⁊̾ iob tlicit inuncd̃¬

Expanded text:
bidinis, quam homines habent ex illius primi justissima condemnatione peccati. Ideo beatus David, quamvis de legitimo nasceretur justofornicationis macula poterat inveniri: propter originale tamen peccatum, quo naturaliter obstricti sunt filii irae, non solum impiorum filii, sed omnes etiam qui de justorum sanctificata carne nascuntur, exclamat et dicit: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea
Abbreviated transcription (Latin):
est unigenitus. scdo natus est semel ex pa¬
tre ⁊ semel ex matre natus. Est enim de
pr̃e deus u̾bum tło natus u̾bum est de ⁊¬
cdem tłs cłi filius natus ante secula: ⁊ na¬
tus in seculo. ⁊ ittͣq natiuitas unus ÷ fi¬
lius dĩ diuina scłm quam creator in forͣ
dei coet̾nus pr̃i do est. humana sccłm quã
semetip̃m ex innaniens ⁊ form serui ac¬
tipiens non solum in conceptu et̾ni: sed se¬
mec ip̃m lum homo fieret eadem seruił
forme susceptõne formauit. Uerum ⁊ de
ecdem matris ut̾o idem cłs homo fc̃o. ex¬
inde ⁊ in truce idem ałs homo sc̃e pepen¬
dit. ⁊ in sepulthro idem cłs homo factus
iacuit. ⁊ ab inf̾i̾o idem ds̾ homo fc̃s t̾cia
die resurrexit. s in sepulchro scd̾m solem
carnem idem deus iatuit ⁊ ⁊ ininfernum
sccłm solam aĩam descendit qua de inferis
seculi ad iudicandum in uos ⁊ mortuos

Expanded text:
en Unigenitus Deus secundo natus est, semel ex Patre, semel ex matre: natus est enim de Patre Deus Verbum, natus est de idem Deus Dei Filius natus ante saecula, et natus in saeculo: et utraque nativitas unius est Filii Dei; divina, secundum quam creator in forma Dei coaeternus Patri Deus est; humana, secundum quam semetipsum exinaniens et formam servi accipiens, non solum in conceptu materni uteri semetipsum, dum homo fieret, eadem servilis formae susceptione formavit; verum etiam de eodem matris utero idem Deus homo factus exivit, et in cruce idem Deus homo factus pependit, et in sepulcro idem Deus hojacuit, et ab inferis idem Deus homo factus tertio die resurrexit; sed in sepulcro secundum solam carnem idem Deus jacuit, et in infernum secundum solam animam descendit. Qua de inferis saeculi ad judicandum vivos et mortuos
Abbreviated transcription (Latin):
trinam dca sunt. ⁊ que duuina dicta st̃
utiq uera sunt. Uerũ est qd̾ fides cado¬
lica p̾dicat : ⁊ scł̾m diuinitatem de pr̃e
natum eẽ solum filium et̾num tum pa-¬
tre inmortalem impassibilem atq incõ-¬
mutabilem tłm : ⁊ sccdm carnem non pa¬
trem sed uingenitum eiꝰ filium salua et̾¬
nitate sua temꝑaltt̾ natum. salua impꝰ¬
stbilitate sua passum. salua immnertalita¬
te sua mortuum. salua incõmut abilitate
citer suscitant. Qui totum ht̃ cominu¬
ne cum pr̃e ꝙ etͥnus naturalit̾ sine in¬
itio hũit. ⁊ nicħ ht̃ cominune cũ pr̃e
coꝵ qd̾ in suam ꝑsonam temporalit̾
uirgine. non ip̃m filium qui fcͣs est ex
corde ad iusticiam crederit : ⁊ ore ad salu¬
tem sancta conf̾it̾etur ecc̃a. s ⁊ ipse sꝑc

Expanded text:
cta sunt, utique vera sunt, verum est quod fides catholica praedicat, et secundum divinitatem de Patre natum esse solum Filium aeternum cum Patre, immortalem, impassibilem, atque incommutabilem Deum; et secundum carnem non Patrem, sed unigenitum ejus Filium, salva aeternitate sua, temporaliter natum, salva impassibilitate sua passum, salva immortalitate sua mortuum, salva incommutabilitate sciter suscitatum. Qui totum habet commune cum Patre quod aeternus naturaliter sine initio habuit, et nihil habet commune cum Patre eorum quae in suam personam temporalitervirgine, non ipsum Filium qui factus est ecorde ad justitiam crederet, et ore ad salutem sancta confiteretur Ecclesia. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
sectili plac̾e quale siqͥs qui tendens ad pa
s in pͥcipitiũ tadat ubi non gaudiũ ꝑuc̃i¬
etrei det̾rit: s ⁊identi int̾ritus inferatir.
Utpir ꝓtam̃ ut de fide sufficiens sermo ꝓ¬
num est opus disputatõts huiꝰ ut a mag¬
nis utiq ñ possit impleri. scq ciuim popo̾¬
tnti ac te deb̾e de fide instrui: ut unam qͣm
iifinitõem fidĩ petis eam ꝙ cupis ⁊̾ sulbre¬
uitate concludi: uides ꝓcuł dubio qͣm sit no¬
bis impossibile ut rem tantam in breui cõ¬

Expanded text:
ad patsed in praecipitium cadat; ubi non gaudium pervenienti detur, sed cadentis interitus inferatur. 2. Verumtamen ut de fide sufficiens sermo pnum est opus disputationis hujus, ut a magnis vix possit impleri. Neque enim poposcisti sic te debere de fide instrui, ut unam quamdefinitionem fidei petis, eamque cupis etiam sub brevitate concludi; vides procul dubio quam sit nobis impossibile, ut rem tantam in brevi
Abbreviated transcription (Latin):
si non potu̾o ccͣdic̾e ex quib omuis error he¬
titus possit agnosti ⁊ agnitus uł conuinti ⁊̃¬
ualeat uł uicari.tam̃ in nomine at in acluito¬
rio scẽ trinitatis qͥ unus solus uerus ⁊ bonꝰ:
tł̾ ea ilicam ex quib saltem magna ex ꝑte põ
catholice fidei constet sine aliqͣ erroris caligi
hendere atz fugere que ⁊ si nicħ oꝑtre non
udeuntur sp̃ali disputatõe⁊ conuinci tñ ex
hiis que hic gn̾alitet ac absolute ponunt᷑.
appareant ĩ que infideles homines aurib
saluatoris imꝑio ꝓmulgata ÷. Nosti te in uno
pr̃is ⁊ filii ⁊ sꝑc samti nõie baptizatum. pͥn¬
tipałr at indubitant̾ toto corde retine ideñ

Expanded text:
dicere, ex quibus omnis error haereticus possit agnosci, et agnitus vel convinci valeat vel vitari, tamen in nomine atque adjutorio sanctae Trinitatis, quae unus solus verus et bonus est Deus, ea dicam in quibus saltem magna ex parte rationem catholicae fidei constet sine aliqua erroris caliginhendere atque fugere, quae etsi in hoc opere non videntur speciali disputatione convinci, tamen ex iis quae hic generaliter atque absolute ponentur, appareat illa quae infideles homines auribus Salvatoris imperio promulgatam, nosti te in uno Patris et Filii et Spiritus sancti nomine baptizatum, principaliter atque indubitanter toto corde retine, Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
gd ẏmaginem ⁊ similitutinem nr̃am. enc
hominem scͥptura nazrauit fc̃m ut lic̾et
⁊ fecit tłs hominem ad ymaginem dei.
unitatem nature. P̾ ropħa ysacas reue¬
latam sibi non tacuit: cum se u̾itit sera

Expanded text:
m et similitudinem nostram, sic hominem factum Scriptura narravit, ut diceret: Et fecit Deus hominem: ad imaginem Dei unitatem naturae propheta Isaias revelatam esse sibi non tacuit, cum se dicit Seraph
Abbreviated transcription (Latin):
rodienda sollicitudinẽ geris sine ⁊ͦ nul¬
ia potest prodẽe. immo nͨ ẽẽ conueriio a¬
płcca quippe dicit auctoritas qr sine fido ĩ¬
possibile est plac̾e̾ deo. Fides ram bonoꝵ
om̃ium est fundam̃tum. fides est hi ma¬
ne salutis initiuni sine lic nemo potest ad¬

Expanded text:
stodienda sollicitudinem geris, sine qua nulla potest prodesse, imo nec esse, conversio. Apostolica quippe dicit auctoritas quia sine fide impossibile est placere Deo . Fides est namque bonorum omnium fundamentum. Fides est humanae salutis initium. Sine hac nemo ad
Abbreviated transcription (Latin):
tnitas que unꝰ ÷ td̾o noui ⁊ net̾is testamẽ¬
ti a pr̃ib nr̃is p̾cipiebat offr̾i illius satͥai¬
apłicam dectͥnam obtulit semetip̃m ꝓ nobis
oblatõem ⁊ hostiam in odorem suauitatis
sp̃e uetus łs ⁊ uerꝰ pontifex qui ꝓ nobis
idem silicet sacerdos. ⁊ sacͥfitium. edem tleus
templum. Sacerdos: ꝑ quem sumus recõ¬
siliati. Macͥritium uo reconiliati sumus
templum: in quo reconsiliati sumue.
Deus tui reconsiliati solus tamen sacer¬
dos. satͥficium. tẽplum q. qr hec omnia

Expanded text:
nitas, quae unus est Deus Novi et Veteris Testamenti, a Patribus nostris praecipiebat offerri, illius sacrifiapostolicam doctrinam obtulit semetipsum pro nobis oblationem et hostiam Deo in odorem suavitatis. Ipse verus Deus, et verus pontifex, qui pro nobis,Idem sacerdos et sacrificium, idem Deus et homo; sacerdos, per quem sumus reconciliati; sacrificium, quo reconciliati; templum, in quo reconciliati; Deus, cui reconciliati. Solus tamen sacerdos, sacrificium et templum; quia haec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Pater gͥ do de nlło genitus deo se¬
mel de sua natã sine initio genuit deum
filium equalem s̃: ⁊ eadem qua ip̃e nã¬
liter et̾mis est idiuinitate coet̾num. sed
idem tłs filius tum sit ds etermis ⁊ uerꝰ
naturalit̾ unus do scłm ꝙ dicit. Ego ⁊

Expanded text:
. Pater igitur Deus de nullo genitus Deo, semel de sua natura sine initio genuit Filium Deum sibi aequalem, et eadem qua ipse naturaliter aeternus est divinitate coaeternum. Sed idem Dei Filius cum sit Deus aeternus et verus, naturaliter unus Deus
Abbreviated transcription (Latin):
mel dr̃ Dñs els sab aoth: diuine nature
cognoscimus unitatem. In illa gͥ scãt
corde tenatius in figã. Unus est pr̃ qui
solus eẽntiałi. in se ip̃o unum filium
genuit. ⁊ uinis filues qui de uno pr̃e

Expanded text:
mel Dominus Deus sabaoth, divinae naturae cognoscimus unitatem. In illa igitur sacordi tenacius infigatur, unus est Pater, qui solus essentialiter de seipso unum Filium genuit; et unus Filius, qui de uno Patre
Abbreviated transcription (Latin):
memorass testimonium continuo sũbie¬
tit. Quomodo añ inuotabunt in quẽ
non crelider̃t s ꝓpter łĩ symbolum. In
hiis duob tͥa illa unr intuers. Filess
tredit. Spes ⁊ caritas orant. S sine fi¬
de ẽẽ non possunt. ac ꝑ hoc ⁊ files o¬
rat. Propt̾a quippe dcm̃ est. Quomͦ
inuocabunt in queni non trediderunt:¬

Expanded text:
emorasset testimonium, continuo subjecit, Quomodo autem invocabunt, in quem non crediderunt ? propter hoc Symbolum. In his duobus tria illa intuere: fides credit, spes et charitas orant. Sed sine fide esse non possunt; ac per hoc et fides orat. Propterea quippe dictum est, Quomodo invocabunt, in quem non crediderunt
Abbreviated transcription (Latin):
W auten enchyridion a nobis pos-¬
rulas id est qł manu possit asfn¬
giͣ non ql armaria possit honerare.
Ut gͥ ad illa tͥa recleamus ꝑ que tlixi¬
mus colendum tłm. fidem. spem. tari¬
tatem: facile ÷ ut idicat quid tredend̾.
quid sꝑandum. quid amandum sit. si
tiunt calũpnias defendat᷑. oꝑiosioris
or̃o. Quid breuius auditur uel le-¬
gitur: Quid facilius memorie cominẽ¬
datur: Quia gͦ de pc̃co graui miseria
p̾mebatur genus humanum: ⁊ tl̾me

Expanded text:
 autem Enchiridion a nobis postulas, id est, quod manu possit astringi, non quod armaria possit onerare. Ut igitur ad illa tria redeamus, per quae diximus colendum Deum, fidem, spem, charitatem; facile est ut dicatur quid credendum, quid sperandum, quid amandum sit: sed tiunt calumnias defendatur, operosioris oratio; quid brevius auditur aut legitur? quid facilius memoriae commendatur? Quia enim de peccato, gravi miseria premebatur genus humanum, et divina
Abbreviated transcription (Latin):
Ui u̾o in ecc̃a remitti pcc̃a non cͥdens
contempnit tantam diuini mune¬
ris largitatem. ⁊ u hcͣ obdestinatõe m̃tis
diem claudit extreium. reus est illo ir¬
li in quodam pp̃ hoc solum conscripto
libello euilentissime quatitum potui
quidam reuixerunt.it̾m sunt mortui .s
in et̾nam uitam sicut xꝑi ip̃ius caro re¬
surrexit: quemadm possim breuit̾ dis
u̾i assolent satisfac̾e̾ non inuenio: resur¬
resturam tamen carnem om̃im quicon
nati st̃ hominum at nastentur ⁊ mor¬
tui st̃ at morient᷑: nlło modo d aubtta
re xpristianus.

Expanded text:
ui vero in Ecclesia remitti peccata non credens, contemnit tantam divini muneris largitatem, et in hac obstinatione mentis diem claudit extremum, reus est illo irli in quodam propter hoc solum conscripto libello enucleatissime, quantum potui,quidam revixerunt, iterumque sunt mortui, sed in aeternam vitam, sicut Christi ipsius caro resurrexit, quemadmodum possim breviter dishac re moveri assolent, satisfacere non invenio. Resurrecturam tamen carnem omnium quicumque nati sunt hominum atque nascentur, et mortui sunt atque morientur, nullo modo dubitare debet christianus.
Abbreviated transcription (Latin):
Niconz uero ab illa ꝑditdis mas¬
sa que fc̃a est ꝑ hominem pͥmum
hon liberautur ꝑ unum mediatorem
dĩ ⁊ hominum resurgent quidem etiã
ip̃i. unusquis cum sua carne: s ut cum
Dyabolo ⁊ eius angłis puniantur. Uo
sane ip̃i cum uiciis ⁊ defe̾tatib suoꝵ
osã ⁊ deformia menbra gestarũt ⁊ ĩ re¬
qͥrendo laboremare qͥd opus ẽt ¶Ueq
enim fatigare uos d eoꝵ int̾ta hĩtudo
uł pulchͥtudo quoꝵ erit cta ⁊ sempit̾ua
clampnatio. Net moueat quomodo me¬
is erit corꝰ incorruptibile si dole̾ pot̾it:
Aut quomodo corruptibile si mort nõ
ubi uiuitur: nec u̾a incorruptõ nͥ ubi
salus nlło dolore corrumpr. ¶Ubi aũ
infelix mori non sinitur. ut aũ ita dicã.
Mors ipsa non moritur.⁊ u̾ dolor per¬
petuus non uit̾iit s affligit ipsa

Expanded text:
vero ab illa perditionis massa, quae facta est per hominem primum, non liberantur per unum Mediatorem Dei et hominum, resurgent quidem etiam ipsi unisquisque cum sua carne , sed ut cum diabolo et ejus angelis puniantur. Utrum sane ipsi cum vitiis et deformitatibus suorum osa et deformia membra gestarunt, in requirendo laborare quid opus est? Neque enim fatigare nos debet incerta eovel pulchritudo, quorum erit certa et sempiterna damnatio. Nec moveat, quomodo in eis erit corpus incorruptibile, si dolere poterit; aut quomodo corruptibile, si mori non  vivitur, nec vera incorruptio, nisi ubi salus nullo dolore corrumpitur. Ubi autem infelix mori non sinitur, et, ut ita dicam, mors ipsa non moritur, et ubi dolor perpetuus non interimit sed affligit, ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ab homine freq̃ntari. freq̃ntando g̾tari.
gustando ꝓbari tsm suauis est clñs. Ita fit
ad diligendum pure ilm̃ plus iam ip̃iits
samaritanoꝵ ilitentium mulieri que ad¬
ẽẽ tłñm nuntiau̾at. Iam non p̃p̃ tuame
loquelam tredimus : ip̃i enim audiuimꝰ
⁊ scimus qr ip̃e ÷ u̾e saluator mundi ..
inqͣm ⁊ nos illoꝵ exemplo carnem nr̃a
alloqñtes clicamus m̾ito. Iam non p̃p tuã
nt̃itatem ctm̃ tbiligamꝰ: ip̃i enim gusta¬
uimus ⁊ scimuo trͣm suauis ÷ ilñs. Est
enim carnis quedam loquela nct̃itas et
bñficia que expiendo ꝓbat: gestiendo re-
ꝓxiitio impłe mandatum non erit difficile.
Amat qruippe u̾aciter dm̃ : ac ꝑ hoc que dei
sunt. Amat caste ⁊ ⁊ casto non gͣuatur obeĩ¬
te mandato. Cãstificans magis cor situm uͭ
scptum ÷ in obedĩa caritatis. Amat iuste et
mandatum iustum libent̾ amplectitur. A¬
mor iste m̾ito gnatus qr gͣcͣuituo. castus ẽ:
qr non impendrͣ uerbo n lingua : s oꝑe

Expanded text:
ab homine frequentari, frequentando gustari, gustando probari quam suavis est Dominus. Ita fit ut ad diligendum pure Deum plus jam ipsius gSamaritanorum, dicentium mulieri quae adesse Dominum nuntiaverat, Jam non propter tuam loquelam credimus; ipsi enim audivimus, et scimus quia ipse est vere Salvator mundi ; ita, inquam, et nos illorum exemplo carnem nostram alloquentes, dicamus merito: Jam non propter tuam necessitatem Deum diligimus; ipsi enim gustavimus et scimus quoniam suavis est Dominus. Est enim carnis quaedam loquela necessitas, et beneficia quae experiendo probat, gestiendo  alproximo implere mandatum, non erit difficile. Amat quippe veraciter Deum, ac per hoc quae Dei sunt. Amat caste, et casto non gravatur obedire mandato, castificans magis cor suum, ut scriptum est, in obedientia charitatis . Amat juste, et mandatum justum libenter amplectitur. Amor iste merito gratus, quia gratuitus. Castus est, quia non impenditur verbo, neque lingua, sed opere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ eos c̾tum est. Utrum ip̃i ꝑ se ipsoo
assint uno tꝑe tam liu̾sis locis ⁊ tãta
uiterẽẽ longinqͥtate tlisc̾tis. siue ubi
sunt memorie eoꝵ ÷ siue pret̾ suas
memorias ubicon adeẽ sentiuntur:
An ip̃is in loco suis m̾ttis congruo ab oĩ
mortalium conu̾sationi semotis ⁊ tam̃
gn̾aliter orantib ꝓ incligñia supplicã¬
tium. Sicut nos oramius ꝓ mortius qͥ¬
bus utiq non presentamur : nec ubi
sunt. nec quid agant scimus : tłs om̃i¬
nec remotus a nobis. exaudiens mar¬
tyrum preces ꝑ angłica minist̾i̾a usq¬
uult. quomodo uult. maxime tr ꝑ coz
fabili ꝑotestate ac bonitate tommenidit
¶ Les ħ altior ÷ qm ut a me possit atcu.
⁊ abstrutior qͣm ut a me ualeat ꝑscrit¬
ri. ⁊ ileo quid lioꝵ duum sit. n uer
fortassis uerum sit: ut aliqñ ista fiãt¬
gelos suscipiertes ꝑsom martyrũ tes¬
nire non autleo. Mlallem a scientib isbi
ꝑ quire̾. N enim nemo est qui hec stiat

Expanded text:
uari: utrum ipsi per se ipsos adsint uno tempore tam diuersis locis et tanta inter se longinquitate discretis, siue ubi sunt eorum memoriae siue praeter suas memorias, ubicumque adesse sentiuntur, an ipsis in loco suis meritis congruo ab omni mortalium conuersatione remotis et tamen generaliter orantibus pro indigentia supplicantum — sicut nos oramus pro mortuis, quibus utique non praesentamur nec ubi sint uel quid agant scimus — deus omninec remotus a nobis. exaudiens martyrum preces, per angelica ministeria usquuult, quomodo uult, maximeque per eoffabili potestate ac bonitate commendet. res est haec altior, quam ut a me possit adtingi, et abstrusior, quam ut a me ualeat perscrutari. et ideo quid horum duorum sit, an uero fortassis utrumque sit, ut aliquando ista fiantgelos suscipientes personam martyrum, definire non audeo: mallem a scientibus ista perquirere. Neque enim nemo est qui haec sciat,
Abbreviated transcription (Latin):
piam sic absurdus ÷: ut contendat e¬
os qui corꝰ occidunt non debere tim̾i
peliri non sinant. Falsum : gͦ quoa
dat̾b faciant. Ab sit : ut falsum sit
quod u̾itas ĩlixit.¶ Pictum ÷ enĩ
ad eos fac̾e tum octidunt: qr in corꝑe
sensus ÷ occidendo. pt̾ea uero nitħ fa
tiant hr̃e quil faciant. qr nlłs seusꝰ
est in corꝑe occiso. Multa q ita corͣ y
a celo ⁊ t̾ra seꝑauit quam totam t̃plet
p̾sentia sui qui nouit : unde resusci¬
tet quod c̾auit. Drͣ quidem in psalmo.
Posu̾nt mortalia seruoꝵ suoꝵ escas
uolatilib celi: carnes scõr tuoꝵ bestiis
t̾re. Effuderunt sangͥnen eoꝵ sicut

Expanded text:
piam sic absurdus est, ut contendat epiam sic absurdus est, ut contendat eos qui corpus occidunt, non debere timeripeliri non sinant. Falsum est ergo qdaveribus faciant? Absit ut falsum sit quod Veritas dixit. Dictum est enim aliquid eos facere cum occidunt, quia in corpore sensus est occidendo, postea uero nihil habere quod faciant, quia nullus sensus est in corpore occiso. multa itaque corpora a caelo et terra separauit, quam totam inplet praesentia sui, qui nouit unde resuscitet quod creauit. dicitur quidem in psalmo: posuerunt mortalia seruorum tuorum escam uolatilibus caeli, carnes sanctorum tuorum bestiis terrae; effuderunt sa
Abbreviated transcription (Latin):
nem ut tumq uulgatam: s poꝰ sc̾m¬
Neq enim c̾cdendum ÷ sic̃ apud maro¬
nem legr. In sepultos a nauigando at
ripas datur horrendas. ⁊ ratica fluen¬
ta tnͣsportare: pͥusiͣ fidelib ossa que¬
u̾int. ¶ Quis tor rͥanum inclinet hũs
tor̾ occid̾nit: amplitis non hñt qd fatãt.
Ende in pͥmo libro de cuuitate tli satis ꝙ
existimo sum loqutus. ut coꝵ denteni re¬
tonłom qui barbaritam uastitatem p̾ti
tis ab illo fuisse susceptas: insultant
de cadau̾ib insepultis. ¶ Totum ita¬
istum locum de sepultura u̾bis talib
ex plicaui. At eiuim in tanta in quan
stͣge cadaueꝵ nec sepeliri potuerunt
Heq istud pia fides nimium teforͣt
tenens predc̃m. nec ab sum̃tes bestias
resurrectĩs corꝑib obfutas quoꝵ capil¬
lus capitis non ꝑibit. Nullo modo ili¬
c̾et u̾itas. Nolite tini̾e eos qui corꝰ occi¬
aunt: aĩam añ non possunt occułe̾. si
quidqͣm obeẽt future uite quid quid

Expanded text:
nem utcumque uulgatam, sed ponem utcumque uulgatam, sed poNeque enim credendum est, sicut apud Maronem legitur, insepultos a navigando atque icet Nec ripas datur horrendas, nec rauca fluenta Transportare prius, quam sedibus ossa quierunt. Quis cor christianum inclinet his corpus occiderint, amplius non habent quid faciant? Unde in primo libro de Civitate Dei existimo, sum locutus, ut eorum dentem retunderem, qui barbaricam uastitatem, praecipe fidei meritis ab illo fuisse susceptas, insultant de cadaueribus insepultis. totum itaque istum de sepultura locum uerbis talibus explicaui. At enim in tanta, inquam, strage cadauerum nec sepeliri potuerunt. neque istud pia fides nimium reformidat, tenens praedictum nec absumentes bestias resurrecturis corporibus obfuturas, quorum capillus capitis non peribit. nullo modo diceret ueritas: nolite timere eos, qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere, si quidquam obesset futurae uitae qu
Abbreviated transcription (Latin):
quecons ꝓ illo pie fiunt: tun reliq̃rit
corꝰ. Nam m̾itum ꝑ qd̾ ista ꝓsuit: si nl¬
lum comꝑatum ÷ in hac uita: frustra
post hñc qͣrͣ uitati. Ita fit ut n mani
ter etr̃a uł suoꝵ tã ꝓ efunctis qł po
aitur possit ei ꝓlẽe post corꝰ. In ea uita
eit acqͥsitum quat gessit in torꝑe. ¶ Po¬
t̾at inquisitioni tue suffic̾e mea breuis
ista srisio s que alta moueant guib Ren¬
denitum ex istimo: paꝵꝑ attende. In ma¬
thabeoꝵ libris legimius oblatuni pro
mortius sacfictuni. S ⁊ si nusꝙͣ in scͥp¬
turts ueterib omino leg̾etur. Non prr¬
ua ÷ uniu̾se ecc̃e que in hc̃ consuetudi¬
ne claret auctoritas. Ubi in p̾cib Lenrͣ
sac̾dotis que ño tleo ad eiꝰ altare fuui¬
duntur. Locum suum ht̃ ⁊̾ tommenda¬
tio mortuoꝵ. ¶ Ded utrimi ad ꝓsit
anime mortui locus tors sui eꝑiostis in¬
qͥrendum 3. ⁊ pͥmum utrum inter ad
int̾sit aͥ infen̾dam uł augendam mise¬
riam ptꝰ hñc uitam spiritib hõim sie

Expanded text:
que pro illo pie fiunt, cum reliquerit corpus. nam meritum per quod ista prosint, si nullum conparatum est in hac uita, frustra post hanc quaeritur uitam. ita fit, ut neque iefunctis quod pditur possit ei prodesse post corpus, in ea uita est adquisitum, quam gessit in corpore. Poterat inquisitioni tuae sufficere mea breuis ista responsio; sed quae alia moueant, quibus respondendum existimo, parumper adtende. in Machabaeorum libris legimus oblatum pro mortuis sacrificium. sed et si nusquam in scripturis ueteribus omnino legeretur, non parua est uniuersae ecclesiae quae in hac consuetudine claret auctoritas, ubi in precibus sacerdotis quae domino deo ad eius altare funduntur locum suum habet etiam commendatio mortuorum. Sed utrum aliquid prosit animae mortui locus corporis sui, operosius inquirendum est. ac primum utrum intersit aliquid ad inferendam uel augendam miseriam post hanc uitam spiritibus hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
martẏrib ab illo ꝑg̾e̾m quer̾e. Utx ip̃i
assint in sompnis: uł quocon alio modo
uidentib eos in qua figura uolu̾int. ⁊̃
maxime qñ ab eis se torqri tlemones in
hominib confitẽtu: ⁊ rogant eos ut
ꝑeant sibi. An ista fiant cłi nutu ꝑ auge¬
licas potestates in honorem comiũla¬
tionem q scõꝵ. ad utilitatem hominã
illis in sumina quicte positis: ⁊ acl ar
longe meliora uisa uacantib seorsum a
nobis orantib q pro uobis. ¶ Nã
mediolani a putl scõs ꝓthasium et ger¬
uasium martyres exp̾sso nomine sic̃
defũctoꝵ quos eodem motdo cõmemo¬
rabant. Atlhuc uiuum demones eꝑm
confitebantur ambrosium: at ut sͥ ꝑ
t̾et obsecrabant. illo agente at hoc cum
ag̾etur nesciente. An uo aliqñ ꝑ ip̃am
presnĩam martyrum fiant ista. Aliqͥ
duo ista liscerni. dn ea sentire ac tliiude¬
care non ualeat: nͥ qui ht̃ illud adonuni¬
nicq. ¶ Disser̾et mͥ ut arbitror ille io¬
hanues hec om̃ia sicut uellem. Ut aũ eo

Expanded text:
martyribus ab illo pergerem quaerere, utrum ipsi adsint in somnis uel quocumque alio modo uidentibus eos in qua figura uoluerint, et maxime quando ab eis se torqueri daemones in hominibus confitentur et rogant eos, ut pareant sibi, an ista fiant dei nutu per angelicas potestates in honorem commendationemque sanctorum ad utilitatem hominum illis in summa quiete positis et ad alia longe meliora uisa uacantibus seorsum a nobis orantibusque pro nobis; nam Mediolani apud sanctos Protasium et Geruasium martyres expresso nomine sicut defunctorum, quos eodem modo commemorabant, adhuc uiuum daemones episcopum confitebantur Ambrosium atque ut sibi parceret obsecrabant illo aliud agente atque hoc cum ageretur omnino nesciente; an uero aliquando per ipsam praesentiam martyrum fiant ista, aliquaduo ista discerni, an ea sentire ac diiudicare non ualeat, nisi qui habeat illud donu: dissereret mihi, ut arbitror, ille Iohannes haec omnia, sicut uellem, ut aut eo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ illo supplicationis augeatur. Habes
di tecum. ¶Hunc gͦ librum quẽ¬
acłm acceꝑit uen̾abilis dilectio tua
peto rescͥptis tuis noi̾um. quem ti¬
bi ꝑlator eius faciet sine dubio gͣti
quem ꝑ tuo̾s litt̾as cognitum totoc
corde suscepi: inuitus q dimisi. Mul¬
tum enini nos in caritate rꝑi sua p̾sen¬
tia consolatus÷. ⁊ qtł fatendum ÷ eius
initantia tͥ parui. Nam cor meum tã¬
ta distendunt : ut nͥ ip̃o assidue cõmo¬
nente non sinerer obliuisti: ꝓfc̃o inter¬
rogationi tue mea responsio ilefuisset¬

Expanded text:
pro illo supplicationis augeatur. 23. Habes pro illo supplicationis augeatur. 23. Habes di tecum. Hunc ergo librum quemadmodum acceperit venerabilis Dilectio tua, peto rescbi perlator eius faciet sine dubio gratiquem per tuas litteras cognitum toto corde suscepi inuitusque dimisi. multum enim nos in caritate Christi sua praesentia consolatus est et, quod fatendum est, eius tibi parui instantia. nam cor meum tanta distendunt, ut, nisi ipso assidue commonente me non sineret obliuisci, profecto interrogationi tuae mea responsio defuisset
Abbreviated transcription (Latin):
que comp̾henlere non ualemus: tlarũ
dtim. Et trł unusquis uult disc̾ putãs
ꝓdesse si sciat : iliscat non obẽẽ si nesciat.
Que tum ira sint non ex istemus ad
mus. qͣmuis non ꝓ quib fiunt om̃ib
ꝓsunt : s eis tm̃ quib dum uinunt ꝯ¬
ꝑatur ut ꝓsint. S qr non lisc̾nimus
eoꝵ pret̾mittatut ad quos ħ bñficia poᷤ¬
sint ⁊ tlebeant ꝑuenire. Melius enim
suꝑerunt ista eis quib nec obsunt nͦ
ꝓsunt: qͣm eis decrunt quib ꝓsunt. di¬
pori aũ humano qͥdqͥd impendr non ÷
p̾siduim salutis ȩsed humanitatis offi¬
potest ꝓ carne ꝓximi cãm gerat: cum
ille unde recesserit qui gerebat. Et si h
faciunt qui carnis resur rectõem ñ tre¬
lunt : tpͣto mag̃ debñt fat̾e qui credũt.
ut cor mortuo s tam̃ resurrectõ ⁊ un et̾¬
nitatrinansuro impensum eiusmodi
offm̃ : sit ⁊ quodaminꝰ eiusdem fidet
testimonium. ¶ Qu̾o quis apd̾ me¬
morias martyrum sepelitur : hoc tm̃
um ⁊̃ martyrum pathrocinio affc̃us

Expanded text:
ualemus, clarum da, et quod unusquisque uult discere putans prodesse si sciat, discat non obesse, si nesciat. Quae cum ita sint, non existimemus ad mus, quamuis non pro quibus fiunt omnibus prosint, sed eis tantum quibus dum uiuunt conparatur, ut prosint. sed qeorum praetermittatur, ad quos haec beneficia possint . et debeant peruenire. melius enim supererunt ista eis quibus nec obsunt nec prosunt, quam eis deerunt quibus prosunt. dipori autem humando quidquid impenditur, non est praesidium salutis, sed humanitatis offipotest pro carne proximi curam gerat, cum ille inde recesserit qui gerebat: et si haec faciunt qui carnis resurrectionem non credunt, quanto magis debent facere qui credunt, ut corpori mortuo, sed tamen resurrecturo et in aeternitatem mansuro impensum ejusmodi officium, sit etiam quodammodo ejusdem fidei testimonium? Quod vero quisque apud memorias martyrum sepelitur, hoc tantuum etiam martyrum patrocinio, affectus
Abbreviated transcription (Latin):
que mirabiłr fuunt. qmͣius ⁊ nature
łs assit ut sit : ⁊ iniraculis natnͣ non
tesit. ¶Non gͥ ideo putanlum ẽ ui¬
uoꝵ rebus quoslib interẽe posse defũc¬
tos. qm̃ quibdam sanandis uel adiu¬
uancdis martyres adsunt. S iõ potiꝰ
intellñdum est. ꝙ ꝑ diuinam potenti¬
am martyres uiuoꝵ reb int̾sunt : tr̃m

Expanded text:
quae mirabiliter fiunt, quamuis et naturae quae mirabiliter fiunt, quamuis et naturae deus adsit, ut sit, et miraculis natura non desit. non igitur ideo putandum est uiuorum rebus quoslibet interesse posse defunctos, quoniam quibusdam sanandis uel adiuuandis martyres adsunt, sed ideo potius intellegendum est, quod per diuinam potentiam martyres uiuorum rebus intersunt, quoniam