comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
torem ludouicũ scribit. Angłomus ⁊̃ ad eun¬
dem ĩꝑatorẽ tractat᷑ ad libros regum edit. An¬
segisus abbas lobiensis edictã imꝑatoris
magni karoli ⁊ ludouici filii eis ad ecc̃asti¬
cam legem ꝑtinẽtia ĩ duob libellis digessit
Idẽ edc̃a eoꝵdem ad mũdanam legem ꝑtinen¬
tia ĩ duob eque libellis digessit. Anno xiiii.
eiusdẽ ĩ wasconia annona de celo pluit fru
scõꝵ ualentini ⁊ genesii ĩ angiã monast̾iũ
translata sunt.

Expanded text:
torem Ludowicum scribit. Angelomus etiam ad eundem imperatorem tractatus in libro regnum edit. Ansigisus abbas Lobiensis edicta imperatoris Karoli Magni et Ludowici filii ejus ad aecclesiasticam legem pertinentia in duobus libellis digessit. Idem edicta eorumdem ad mundanam legem pertinentia in duobus eque libellis digessit 828. 14.it. In Wasconia annona de caelo pluit, frumsanctorum Valentini et Genesii in Augiam monasterium translata sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ atͦ et ab imꝑatore munerib ⁊ ꝑte frisie in
beneficiũ sͥ data honorat᷑. Hisduinꝰ abbas sci
dyonisii. sacriq palatii archicapellanꝰ romã
⁊ suessionis in basilica sc̃i medardi collocauit.
mine ei̾dem mtͣis enituit: ut a nullo morta¬
liũ uł enumerari uł enarrari possit. Quoꝵ
q̃dam tanti stuporis ẽẽ dicuntur. ut huma¬
nam fidem excedant: nisi certũ eẽt deum ꝓeo
quo idem mat̾ passus est omĩa face posse.
nno .xii. corpͣ marcellini ⁊ petͥ mr̃m de ro¬
ma sublata ⁊ in franciã translata sunt. et¬
multis signis clarificata. Corpus ⁊ sc̃i grego¬

Expanded text:
zatur; et ab imperatore muneribus et parte Fresiae in beneficium sibi data honoratur. Hilduinus, abbas de Sancti Dionisii sacrique palatii archicapellanus, Romas corpus accepit, et Suessionis in basilica sancti Medardi collocavit. mine ejusden martyris enituit, ut a nullo mortalium vel enumerari vel enarrari possint. Quorum quaedam tanti stuporis esse dicuntur ut humanam fidem excedant, nisi certum esset, Deum, pro quo idem martyr passus est, omnia facere posse. 826. 12. 5. Corpora Marcellini et Petri martyrum de Roma sublata in Franciam translata, multis signis clarificata sunt. Corpus etiam sanc
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad ytalie fertile solum possidendũ cõfluerẽt. Qr
audiens alboym rex longobardoꝵ hui pannonia
tradita in ytaliam cõmeauit cũ multitudine ma¬
iuxta brene spaciũ tp̃ris pene sͥ totam p̾t̾ romam
⁊ rauennã subiecit ytaliam. Añqmͣ tñ alboym

Expanded text:
et ad Italiae fertile solum possidendum confluerent, Quod et ad Italiae fertile solum possidendum confluerent, Quod audiens Alboinus rex Longobardorum, in Italiam commeavit cum multitudine maintra breve spatium temporis sibi pene totam, praeter Romam et Ravennam, subjecit Italia
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea iustinianꝰ augustꝰ dũ a diuinis mandatis
aurem cordis auertit. iusto dei iudicio amentiam ĩ¬
currit. Unde accersito iustiro uiro xp̃ianissimo curo¬
palatẽ eũ constituit: ⁊ ei totiꝰ curã imperii delegauit
Qd̃ cum feciss. decessit imperii sui anno xxxuiii. et
narses romanoꝵ patricius. cuiꝰ supͣ meminimꝰ cũ
ab incursu diu̾soꝵ hostiũ totã qͥetam reddidiss yta¬
liam: pro magnis beneficiis magnã inuidiam ꝑ¬
tulit a romanis itaut in urbe regia iustino man¬
darẽt: dicentes qr meliꝰ erat romanis gothis serui¬
tor: longinũ p̾fectũ seruũ narsetis loco substituit
Si ⁊ augusta sophia hanc narseti mandauit con¬
tumelia: ut cõstantinopolim remearet. ⁊ cũ puel¬
lis suis ingentiuo feminaꝵ lanaꝵ pensa diuide¬
ret. Ad que u̾ba narses dr̃. rendisse. talem se ei te¬
lam orditurũ qͣm dũ uiueret nũquã deponeret.
Et neapolum secedens longobardis mandauit ut
pauꝑtina pannonie rura q̃ incolebant desererent

Expanded text:
nare a catholica fide. Et dum a divinis mandatis aurem cordis avertit, justo Dei judicio amentiam incurrit. Unde accersito viro Christianissimo Justino, curopalatem eum constituit, et ei totius curam imperii delegavit. Quod cum fecisset, decessit imperii sui anno trigesimo octavo, et Narses Romanorum patritius, cujus supra meminimus, cum ab incursu diversorum hostium totam quietam reddidisset Italiam, pro magnis beneficiis magnam pertulit invidiam a Romanis, ita ut in urbem regiam Justino mandarent dicentes quod melius erat Romanis Gothis servitor, Longinum praefectum suum Narsetis loco substituit. Sed et Augusta Sophia hanc Narseti mandavit contumeliam, ut Constantinopolim remearet, cum puellis suis in gynaeceo feminarum lanarum pensa divideret. Ad quae verba Narses dicitur respondisse eam se ei telam orditurum, quam, dum viveret, nunquam detexeret, et Neapolim secedens Longobardis mandavit, ut paupertina Pannoniae rura, quae incolebant, desererent,
Abbreviated transcription (Latin):
mittũt. ne. s. semetip̃os obligare potiꝰ qmͣ ex¬
cusare sua ꝓfessione uideant᷑ ꝙ nõ intelligẽ¬
tes ꝙ fcustra cauillationes has iudici oĩm pre¬
tendere moliantur qui quẽ admod̃ iudicaturꝰ
sit supplicib suis uoluit p̃monstrare: qr s. in¬
ce or̃onis sit modꝰ ⁊ forma ꝓposita: ĩ qua nulla
diuiciaꝵ petitio nulla memoria dignitatũ nlła
potentat̾ ac fortituclĩs postulatõ. nulla corpore
sanitatis seu tp̃ralis uite mentio contineatur
Nachil .ni. caducũ uult a se: nich uile. riicħ tem¬
porale et̾nitatũ conditor ĩplorati. Itaq magni
ficentie eiꝰ ac munificentie maximã irrogabit ĩ¬
tiriam. qͥsqͥs sempit̾nis petitiõib p̾t̾mssis tnsi¬
toriũ aliquid ⁊ caducũ ab eo maluerit postulare
⁊ offensã potiꝰ qmͣ ꝓpitiationẽ iudicis sui uilita¬

Expanded text:
mittunt, ne scilicet semet ipsos obligare potius quam excusare sua professione uideantur, non intellegentes quod frustra cauillationes has iudici omnium praetendere moliantur, qui quemadmodum iudicaturus sit supplicibus suis uoluit praemonstrare. ce orationis sit modulus et forma proposita, in qua nulla diuitiarum petitio, nulla memoria dignitatum, nulla potentatus ac fortitudinis postulatio, nulla corporeae sanitatis seu temporalis uitae mentio continetur. nihil enim caducum uult a se, nihil uIIe, nihil temporale aeternitatum conditor iDplorari. ificentiae ejus ac munificentiae maximam irrogabit injuriam, quisquis his sempiternis petitionibus praetermissis transitorium aliquid et caducum ab eo maluerit postulare; et offensam potius quam propitiationem judicis sui, vilita
Abbreviated transcription (Latin):
sunt nobis ꝑ ꝓfectꝰ uite cõsũmatiouẽq uirtu¬
tũ ille potiꝰ supplicationũ sp̃es q̃ uł de cõtempla¬
tiõe futuroꝵ bonoꝵ uł de caritatis ardore fundũ¬
tur sen cecte ut humiliꝰ ⁊ scd̃ ĩsipientiũ mensu¬
ram loquar. ꝓ acquisitione qͣrũcũq uirtutũ
sen cuilib uicii extinctione generant᷑. Alit̾ .n.
nire nullatenꝰ poterimꝰ: nisi ꝑ ordinẽ postulatio¬
nũ istarũ sensim mens nr̃a fu̾it gradatimq ꝓ
bis nũtiare dignatus est: cepit .n. ihc facere¬
⁊ p̾celsior sub seq̃tur: qui cõtemplatiõe dei sole̾
⁊ carctatis ardore format᷑ ꝑ qmͣ mens ĩ illiꝰ dilec¬
tione resolitta atq reiesta: familiatissĩe deo ue¬
lut pri ꝓprio petuliari pietate colloquit᷑. Quẽ
statũ debere nos diligent̾ expetere formula do¬
minice or̃onis ĩstirait ita dicens. Pat̾ ñr ⁊c̾. Qe
qͥs gͥ ĩ se deliq̃nti fr̃i nõ ex corde remiserit: ñ¬
nõ indulgentiã s condempnationẽ dep̃catio¬

Expanded text:
e uirtutum illae potius supplicationum species, quae uel de contemplatione futurorum bonorum uel de caritatis ardore funduntur seu certe, ut humilius et seeundum incipientium mensuram loquar, pro adquisitione quarumcumque uirtutum seu uitii cuiuslibet extinetione generantur. aliter enim nire nullatenus poterimus, nisi per ordinem postulationum istarum sensim mens nostra fuerit gradatimque pbis initiare dignatus est, at in hoc quoqueac praecelsior subsequetur, qui contemplatione dei solius et caritatis ardore formatur, per quem mens in illius dilectionem resoluta atque reiecta familiarissime deo uelut patri proprio peculiari pietate conloquitur. quem statum debere nos diligenter ezpetere formula dominicae orationis instituit dicens: pater noste in se delinquenti fratri non ex corde remiserit, non indulgentiam, sed condemnationem deprecatio
Abbreviated transcription (Latin):
nec luigue motu distinguit᷑. S mens infusione
de fonte quodã copiosissĩo illã effundit ub̾tim
atq ineffabilit̾ eructat ad deũ: tanta ꝓmens
ĩ illo breuissĩo tp̃ris puncto quanta nec eloqui fa¬
tile nec ꝑcurr̾e mens ĩ semetip̃am reu̾sa p̾ualeat
Quẽ statũ dñs quo ñr illaꝵ supplicationũ for¬
mula qͣs uł solus in monte secedens uł tacite fu¬
disse describit᷑. similit̾ figurauit: cũ ĩ oĩonis ago¬
nia cõstitutꝰ. ⁊̃ guttas sangͥnis imitabili inten¬
tiõis ꝓfudit exemplo
ius uͭ possit

Expanded text:
ntiatione distinguitur, sed quam mens infusione de fonte quodam copiosissimo effundit ubertim atque ineffiabiliter eructat ad deum, tanta promens in illo breuissimo temporis puncto, quanta nec eloqui facile nec percurrere mens in semet ipsam reuersa praenaleat quem statum dominus quoque noster illarum supplicationum formula, quas uel solus in monte secedens uel tacite fudisse describitur, similiter figurauit, cum in orationis agonia constitutus etiam guttas sanguinis inimitabili intentionis profudit exemplo. Quis uero possit
Abbreviated transcription (Latin):
um fĩ obsecratiões. Obsecratõ implora¬
tio est seu petitio pro pcc̃is: qua uł pro p̾senti¬
b uł p̃sentib uł preterits admissis suis iuiͦ¬
quisq cõptnaꝰ ueniam dep̃cat᷑. Qr̃ones sũt qͥ¬
b aliqͥd offerimꝰ seu monemꝰ do̾. Postulatõnes qͣs¬

Expanded text:
um fieri obsecrationes. obsecratio inploratio est seu petitio pro peccatis, qua uel pro praesentibus uel pro praeteritis admissis suis unusquisque conpunctus ueniam deprecatur. Orationes sunt quibus aliquid offerimus seu uouemus deo, qu
Abbreviated transcription (Latin):
lu̾it. ĩgmina cõfestim fruct̾ꝰq ꝓrumpũt. Nũqm
em̃ quis alteriꝰ iucio lacessitus peccare cõpellit᷑
si repositam materiem delictoꝵ in suocorde non
hẽat. Nec tũc subito quispiã deceptꝰ ẽẽ credendus
est cũ conspecta mulieris forma in baratr̃ cõcupis¬
centie turpis inciderit: s potius occultos ac latẽ¬
tes medullitꝰ morbos occ̃one iusus ĩ suꝑficiẽ tũc
tione hoĩm qm pacĩe uirtute cõquiri. Que firme
cõcessa sicut pot nos ⁊̃ cũ his qͥ ederũt pacẽ paci¬
ꝑfc̃i ac meliores nobis sũt facit iugit̾ dissidere
Oc̃cones n cõmotionũ. ob qͣs eos quib iungimꝰ
deserere festinamꝰ ĩ cõu̾satiõe humana deẽe nõ
potuerũt. Et id circo tristicie cãs obqͣs a priori¬
b seꝑam᷑ nõ euadim᷑ s mutam᷑. Procurand̾ ita¬
q nobis est ut nr̃a potiꝰ emendare uicia festine¬

Expanded text:
luerit, in germina confestim fructusque prorumpunt. Numquam enim quis alterius uitio lacessitus peccare conpellitur, si repositam materiem delictorum in suo corde non habeat: nec tunc subito quispiam deceptus esse credendus est, cum conspecta mulieris forma in barathrum concupiscentiae turpis inciderit, sed potius occultos ac latentes medullitus morbos occasione uisus in superficiem tunc ratione hominum quam patientiae uirtute conquiri: quae firme possessa sicut potest nos etiam cum his qui oderunt pacem pacique, qui perfecti ac meliores nobis sunt, facit iugiter dissidere. occasiones enim commotionum, ob quas eos quibus iungimur deserere festinamus, in conuersatione humana deesse non poterunt: et idcirco tristitiae causas, ob quas a prioribus separamur, non euadimus, sed mutamus. Procurandum itaque nobis est, ut nostra potius emenlare uitia et
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ desꝑationẽ aĩe inicit delinq̃nti. qd̾ nec caym
fecit post fr̃icidiũ penit̾e: nec uidam post traditõ¬
oꝑatur. obediens est: affabilis. mansueta. hu¬
milis ac paciẽs ut pote ex dei caritate descendẽs:
ad omnẽ dolorẽ corporis ac sp̃c cõtritionẽ ĩfati¬
gabilit̾ semetip̃m desiderio ꝑfectionis extendẽs:
⁊ quodãmꝰ leta ac spe profectus sui uegetata. ha¬

Expanded text:
desperationem animae injicit delinquenti. Quod nec Cain fecit post fratricidium poenitere, nec Judam post traditiooperatur, obediens est, affabilis, humilis, mansueta, suavis, ac patiens, utpote ex Dei charitate descendens, et ad omnem dolorem corporis ac spiritus contritionem infatigabiliter semetipsam desiderio perfectionis extendens, et quodammodo laeta ac spe profectus sui vegetata,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩfructuoso. Q p̃p absq illa q̃ pro salutari pñĩa
uł pro studio ꝑfectioĩs seu ꝓ desiderio suscipit᷑ fu¬
turoꝵ et oĩs tristicia tanquã scłi ⁊ q̃ mortem ĩferi
eqͣlit̾ repellenda est: sicut forncatioĩs sp̃c seu phi
tuitu sꝑ leti nec casib deiecti p̃sentib. nec prospe¬
ris fuerimꝰ elati: utraq uł caduca. ⁊ mox transe¬
untia cõtemplantes:

Expanded text:
ropter absque illa quae vel pro salutari poenitentia vel pro studio perfectionis seu pro desiderio suscipietur futurorum. Omnis tristitia tanquam saeculi et quae mortem inferat aequaliter repellenda est, ac sicut forntes, nec casibus dejecti praesentibus, nec prosperis fuerimus elati, utraque velut caduca et mox transeuntia contemplantes.
Abbreviated transcription (Latin):
aut melancolicꝰ. aut epulenticꝰ. aut maniat᷑
aut demoriatꝰ. Plane nõ seqͥt᷑ Debile principi¬
ũ melior fortuna seq̃tur. M ulte res res in temp¬
tate difficiles hñt additꝰ. usus aũt faciles. Dicit
doleo. Mentiris plane ĩmo quia nõ ieiunasti
nisi uno tm̃ die. Nõ .n. ideo caput doles quia
uel semel ieiunasti. s qr ieunare nõ cõsuem¬
sti. Deniq quid scis an ex ieunuo hoc tͥ accidit.
heri forte tale quid ĩmoderate comedisti uel bi¬
bisti: qd̾ naturalit̾ caput aggrauat. Nõ gͦ oĩa
aut ad p̃ceptoꝵ difficultatem aut ad uirium
ĩꝑossibilitatẽ referenda sunt.

Expanded text:
aut melancholicus, aut epilepticus, aut maniacus, aut melancholicus, aut epilepticus, aut maniacus, aut daemoniacus. Plane non sequitur: Debile principium melior fortuna sequetur. Multae res intentatae difficiles habent aditus, usus autem faciles. Dicit doleo. Mentiris plane, imo quia non jejunasti nisi uno tantum die. Non enim ideo caput doles, quia vel semel jejunasti, sed quia jejunare non consuevisti. Denique quid scis, an ex jejunio hoc tibi accidit? Heri forte tale quid immoderate comedisti vel bibisti, quod naturaliter caput aggravat. Non ergo omnia aut ad praeceptorum difficultatem, aut virium impossibilitatem referenda sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uolũtatis est: difficilliorem faciẽs ordinẽ quã
sit. te molliorẽ quã eẽ debeas infirmiorẽ quam
ẽe possis. Nemo .n. tantã ĩ firmitatẽ pot̃ ĩcutre:
ut rigor ordĩs ei de mĩa cõdescendẽs et de carita¬
te cõpatiens cõgruam solarii nõ suppeditet me¬
dicinã. Si ieuinare p̃ infirmitate nõ pot̃ man¬
ducare non solũ ꝑmittet᷑. s ⁊̃ cogetur. Si labo¬
rare nõ sufficit: quies ei nõ deficit. Si grauatur
iugiliis: sompno recreatur. Inficmus es: noli re¬
fug̾e nõ portabis ordinem. s ordo te. Fallũt aũt
pleriq ⁊ nõ tam fallũt qͣm fallunt᷑. pusillan¬
mitate aĩ dicẽtes se nõ posse qd̾ possent si tempta¬
rent: s añ iudicant qmͣ discutrant. ⁊ ĩo ĩ lui¬
ne pͥmo deficiunt: ⁊ añ tubam tremor occupat
artus. Solent hiꝰ pusillanimes dice̾. hodie ieiu¬
naui: ⁊ iam caput doleo. Si gͦ cras ieiunau̾o.¬
ncte est ut aut freneticꝰ fiam aut letargicus

Expanded text:
oluntatis; difficiliorem faciens ordinem, quam sit; te molliorem, quam esse debeas; infirmiorem, quam esse possis. Nemo enim tantam infirmitatem potest incurrere, ut rigor ordinis ei de misericordia condescendens, et de charitate compatiens, congruam solatii non suppetat medicinam. Si jejunare prae infirmitate non potest, manducare non solum permittetur, sed etiam cogetur. Si laborare non sufficit, quies ei non deficit. Si vigiliis gravatur, somno recreatur. Infirmus es? Noli refugere: non portabis ordinem, sed ordo te. Fallunt autem plerique, et non tam fallunt quam falluntur, pusillanimitate animi dicentes se non posse, quod possent, si tentarent: sed ante judicant quam discutiant; et ideo in limine primo deficiunt, et ante tubam tremor occupat artus. Solent autem hujusmodi pusillanimes dicere: Hodie jejunavi, et jam caput doleo; si ergo cras jejunavero, phreneticus fiam, aut lethargicus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenerat ad psaliũ. deus laudẽ meam ne
tacueris. Quem a fine nescio quo p̾stigio re¬
trograde dicens. nitebat᷑ cautantiũ leticiam
ĩfirmare. Tunc uero in diuina oculi uenefi¬
ce a canis orbib euulsi. cruore polluerunt
manitate mulieris et ultionẽ dei spirantia

Expanded text:
pervenerat ad psalmum; Deus laudem meam ne pervenerat ad psalmum; Deus laudem meam ne tacueris . Quem a fine nescio quo praestigio retrograde dicens, nitebatur cantantium laetitiam infirmare. Tunc vero vi divina oculi veneficae a cavis orbibus evulsi cruore polluerunt manitatem mulieris, et ultionem Dei spirantia
Abbreviated transcription (Latin):
wiburga uirgines. rex eadmundꝰ. archi ep̃c elphe¬
gus. cũthbertus antiquus p̃r om̃s i̾uolati cute
rex mercioꝵ filiũ septennẽ kenelinũ. quendri¬
de sororis. fidei. alendũ cõmiserat. Illa faiso sͥ
regnũ p̃sagiens. infantulũ tollendũ e medio
satelliti qui alumpnus erat. mandauit. Oi
puerũ uenatũ ducens int̾ frutecta obtrũca¬
uit. Qd̃ celatũ ĩ anglia: statim rome diuini¬
tus ĩnotuit. Nam mẽbrana suꝑ altare sci pe¬
tri suꝑne delapsa elementis anglicis seripta
colũba deferente. et necẽ et sepultũ ꝑ ordinem
ꝑdidit. Que a quodam angło interpretata ẽ.
Et mox epła pͥp regib anglie cõpatriotam
indicauit. Unde frequenti cultu corpꝰ ĩnocen¬
tis. sollempnit̾ leuatũ est. Cumq deferretur
wincelcũbam. cłicoꝵ cantu ⁊ leicoꝵ plansu
extitata quendrida parricidalis feĩa ex fenest
cenacłi ĩ quo stabat caput extulit: ⁊ forte
psalteriũ p̃ manib hñs cõtinuatiõe lectioĩs

Expanded text:
burga virgines. Rex Edmundus, archiepiscopus Elphegus, Cutbertus antiquus Pater: omnes inviolatis cute rex Merciorum filium septennem Kenelmum Quendridae sororis fidei alendum commiserat. Illa falso sibi regnum praesagiens, infantulum tollendum e medio satelliti qui alumnus erat mandavit; qui puerum venatum ducens inter fruteta obtruncavit: quem celatum in Anglia statim Romae divinitus innotuit. Nam membrana super altare sancti Petri superne delapsa elementis Anglicis scripta columba deferente, et necem et sepulcrum per ordinem prodidit; quae a quodam Anglo interpretata est: et mox epistola papae regibus Angliae compatriotam martyrum indicavit. Unde frequenti cultu corpus innocentis solemniter levatum est. Cumque deferretur Wintolabam, clericorum cantu et laicorum plausu excitata, Quendrida parricidalis femina, ex fenestra coenaculi, in quo stabat, caput extulit, et forte psalterium prae manibus habens continuatione lectionis
Abbreviated transcription (Latin):
oc anno corpꝰ ed gari regis glastonie se¬
pulti inuenit albas aduꝑdus ĩ corrup¬
tu. Et q locellus quẽ parauerat magnitudĩe
corporis angustior erait. pegalles exui uas fecro¬
ausus est temerare. Uñ cõtinuo sangius un¬
datim enuicuit. Tũc regiũ corpꝰ in scrino qd̃
ip̃e ecc̃e cõtulerat. suꝑ altare locatum est: cũ
capite sc̃i apollinaris mrͣis. ⁊ reliquiis sc̃i iĩ¬
centii mrͣis q̃ ille magno p̾cio emerat. Abbatẽ
uero temeratorẽ sacri corporis mox animꝰ re¬
liquit. Nec multo post de ecc̃a egressum mors
ĩtienit. sanatꝰ est ibi furiosus et cetus. Nusqm
gentiũ ut opinor reperies tot scõꝵ post mortẽ
illibata corpora ⁊it ĩ anglia: que future ĩ cor¬
ruptiõis speciẽ p̾tendunt. Qd̃ ideo diuinit̾ fẽm
existimo. ut natio pene extra orbem posita in

Expanded text:
oc anno corpus Edgari regis Glistoniae sepulti invenit abbas Adilpradus incorruptum; et quia locellus, quem paraverat, magnitudine corporis angustior erat, regales exuvias ferausus est temerare; unde continuo sanguis undatim emicuit. Tunc regium corpus in scrinio, quod ipse ecclesiae contulerat, super altare locatum est cum capite S. Apollinaris martyris, et reliquiis S. Vincentii martyris, quae ille magno emerat; abbatem vero temeratorem sacri corporis mox animus reliquit, nec multo post de ecclesia egressum mors invenit. Sanatus est ibi furiosus et caecus. Nusquam gentium, ut opinor, reperies, tot sanctorum post mortem illibata corpora, ut in Anglia, quae futurae incorruptionis speciem praetendunt. Quod ideo divinitus factum existimo, ut natio pene extra orbem posita, in
Abbreviated transcription (Latin):
uir sc̃s tota libertate utens. miser inquit opꝰ
qd inchoatũ uides et inuides. sine dubio per¬
ficietur: ꝑ fectũ uidebũt multi tu uero. qr ñ¬
uis morieris. Pr̃ ã audito quid de filio uir
sc̃s̃ p̾dixiss sciẽs u̾bũ eiꝰ niuũ et efficax esse
interfecit inquit filiũ meũ ⁊ instigante dy¬
abolo tanto furore exarsit in illũ ut coram
duce et maiorib ulidie mendatii argueret
simiã appellans. Et malachias quidẽ doc¬
tus non reddete maledt̃m pro maledcõ ob¬
mutuit: ⁊ nõ aperuit os suũ. S eadem die¬
lingue effrenis temeritatẽ ip̃o ultore quo
ĩstigatore laxarat. Arreptũ in ignem proi¬
cit demon. s mox manib assistentiũ extrac¬
repperitq maledicũ spumãtia ora torquen¬
tẽ horrendis uocib et motib t̾rentẽ omĩa.
ac toto corꝑe agitatũ uix posse teneri apłib
te: ille aꝑuit oculos ⁊ sensũ recepit. Relic¬
tus est autẽ ei sp̃c dr̃i malus: qui ẽ co¬

Expanded text:
us, tota libertate utens: « Miser, » inquit, « opus, quod inchoatum vides, et invides, sine dubio perficietur; perfectum videbunt multi. Tu vero q Interim pater audito mox, quid de filio Vir sanctus praedixisset, sciens verbum ejus vivum et efficax esse: « Interfecit, » inquit, « filium meum. » Et instigante diabolo, tanto furore exarsit in illum, ut coram duce et majoribus Ulydiae falsitatis etsimiam appellans. Et Malachias quidem doctus non reddere maledictum pro maledicto, obmutuit, et non aperuit os suum, dum linguae effrenis temeritatem, ipso ultore, quo instigatore laxarat. Arreptum in ignem projicit daemon; sed mox manibus assistentium extracreperitque maledicum spumantia ora torquentem; horrendis vocibus et motibus terrentem omnia, ac toto corpore agitatum, vix posse teneri a plurite, ille aperuit oculos et sensum recepit. Relictus est autem ei spiritus Domini malus, qui eum co
Abbreviated transcription (Latin):
siones in gratꝰ beneficio ex tune ⁊ deinceps in¬
solentissime sꝑ hũit aduersus eum et suos. in
om̃ib infestus eis: ubiq insidians detrahẽs¬
q actib eiꝰ. At non ĩpime hoc. Erat illi uni¬
cus filius qui imuitator pr̃is audens aliquid
⁊ ip̃e ĩ malachiam: ecdem anno mortuꝰ ẽ. Nã
uisum est malachie debere construi in bencor
oratoriũ lapideum. instar illoꝵ q̃ in aliis re¬
gionib instructa conspecerat ⁊ cũ iacere ceꝑis¬
sset fundamẽta: ĩdigene quidam mirati sũt
ꝙ int̾ra illa necdum hiꝰ inuenirent᷑ edificia.¬

Expanded text:
siones, ingratus beneficio, extunc et deinceps insolentissime semper se habuit adversus eum et suos, in omnibus infestus, ubique insidians, detrahensque actibus ejus. At non impune hoc. Erat illi unicus filius, qui imitator patris, audens aliquid et ipse in Malachiam, eodem anno mortuus est. Mortuus autem sic. Visum est Malachiae debere construi in Benchor oratorium lapideum, instar eorum quae in aliis regionibus exstructa conspexerat. Et cum coepisset jacere fundamenta, indigenae quidem omnes mirati sunt, quod in terra illa necdum ejusmodi aedificia
Abbreviated transcription (Latin):
deo reuelante malachias p̾uidit. Contulerat
pͥmũ de frĩb de oꝑe illo. ⁊ multi ꝓ inopia mi¬
nus libenter assentiebãt. Iñ anxius dubius¬
q quid ageret cepit int̾ orandũ uehement̾
inquirete quid nã foret uolũtas dei. Et die qͣ¬
dam de uia regrediẽs. cũ iam loco appropiaret
ꝓsperit eminus ⁊ ecce oratoriũ apparuit ma¬
gnũ lapideũ ⁊ pulchrũ ualde. ⁊ intuẽs diligẽ¬
ter sitũ. formã et cõpositionẽ. cũ fiducia ar¬
ripuit opꝰ: pͥus quidem ĩdicata uisione senio¬
rib fratrib paucis tñ sane totũ qd̵ atcente
notauit de loco et mͣ et qualitate tanta dili¬
gentia obseruauit: ut ꝑacto tp̃re fc̃m iuso
sim illimũ appareret.¬

Expanded text:
Deo revelante Malachias praevidit. Contulerat primum cum fratribus de opere illo: et multi prae inopia minus libenter assentiebant. Inde anxius dubiusque quid ageret, coepit inter orandum vehementer inquirere, quaenam foret voluntas Dei. Et die quadam de via regrediens, cum jam loco appropiaret, prospexit eminus: et ecce oratorium apparuit magnum lapideum, et pulchrum valde. Et intuens diligenter situm, formam et compositionem, cum fiducia arripit opus, prius quidem indicata visione senioribus fratribus, paucis tamen. Sane totum, quod attente notavit de loco, et modo, et qualitate, tanta diligentia observavit, ut peracto opere, factum viso similimum appareret
Abbreviated transcription (Latin):
dit ⁊ ait. O bone uir quid. tͥ uisum ẽ nr̃is
hanc ĩducere regionib nouitatẽ: Scoti sumꝰ
nõ galli. Quenã leuitas hec: Qui opus erat
ope tam suꝑfluo tam suꝑbo: Unde tibi pau¬
peri et in op̃i sumptus ad ꝑficiend̃: uincit¬

Expanded text:
i: « O bone vir, quid tibi visum est nostris hanc inducere regionibus novitatem? Scoti sumus, non Galli. Quaenam levitas haec? Quid opus erat opere tam superfluo, tam superbo? unde tibi pauperi et inopi sumptus ad perficiendu
Abbreviated transcription (Latin):
cuutatẽ obsedit. Ad quem uenit ibi m̃t eĩ cente¬
naria ⁊ auguratͥe ⁊ sortilega pͥdicens ei qd si
pugnaret cum xp̃ianis: qd suꝑand̾ eẽt ab illis
Metu sarracenoꝵ anfugerũt de exercitu t̃a¬

Expanded text:
civitatem obsidet: ad quem venit mater ejus centecivitatem obsidet: ad quem venit mater ejus centenaria, auguratrix et sortilega, praedicens ei quod si pugnaret cum Christianis, superandus esset ab illis. Metu Sarracenorum aufugerunt de exercitu Chr
Abbreviated transcription (Latin):
erx. solidos. Guisłs carpentariꝰ et pettꝰ heremita
latent̾ aufrigerũt. Quos inuentos: tancredus
apprehendit. et in honeste cõuiciatos ⁊ coactos
tedire cõpulit. Erat ĩ obsessa antiochia quidam¬
admiratus turcoꝵ nõie pirtꝰ. qui fedꝰ amicicie
ꝑ fideles int̾nũtios cũ boamũdo mierat fama eiꝰ
allectus. Hic boamundo flliũ suũ misit obsidem
et teddidit et tres turres q̃s tenebat: ⁊ sic capta est
ciuitas. Cassianꝰ ã dñs turcoꝵ int̾ fugiẽtes deli¬
cuit. euiꝰ caꝑut armenii abstulerunt ⁊ bamũdo
detulerũt. Corberannꝰ a princeps eoꝵ qui ad auti¬
liũ antiochie cõfucerãt. accepta licentia seien¬
ras gentes s coagulauat. int̾ quos ⁊ admiratꝰ
rõsolimitatioꝵ et rer damascenoꝵ Hiis antiochi¬
am appropinqͣntib obuiauit sensardolus cassia¬
ni filius.: qui dedit corberanno municipiũ for¬
tissimũ. qd urbi eminebat. Quo fc̃o corberannꝰ

Expanded text:
120 solidos. Guillelmus carpentarius et Petrus eremita 120 solidos. Guillelmus carpentarius et Petrus eremita latenter aufugerunt; quos inventos Tancredus apprehendit, et inhoneste conviciatos et coactos redire compulit. Quiadmiratus Turcarum, nomine Pyrrhus, qui foedus amicitiae per fideles internuntios cum Boamundo inierat. Fama ejus allectus hic Boamundo filium suum misit obsidem, et reddidit ei tres turres quas tenebat, et sic capta est civitas. Cassianus autem dux Turcorum inter fugientes delituit; cujus caput Armeni abstulerunt, et Boamundo detulerunt. Corberannus autem princeps eorum qui ad auxilium Antiochiae confluxerant, accepta licentia saevienras gentes sibi coagulaverat: inter quas et admiratus Jerosolymitanorum, et rex Damascenorum. His Antiochiam appropinquantibus, Solisadolus Cassiani filius, dedit Corberanno municipium fortissimum, quod urbi imminebat. Quo facto, Corberannus
Abbreviated transcription (Latin):
cultate uenit ĩ uallem antiochie
q̃ ẽ sirie metropolis. Guilłs. Hec p̃t romam. ⁊ cõ¬
stantinopolim et alexandriã .iiii. ĩ loco cunctis ꝑ
orbem cuuitatib p̾lata est. Fluuius ibi est qͥ mͦ
farnꝰ quiolim orons dc̃s est .xii. ab ucbe milia¬
rio pelagus influens flueritis rapacib ⁊ ip̃o m¬
petu frigidiorib salubris aure tẽperie ciuittati
medetur cõmeatũ uauiũ oppidanis ĩuchens. ꝑ¬
seuerantiam obsidentiũ quantolib tp̃re deridet
Est pͥterea ip̃a cuutas membus tuta. montib
hanc pͥmo obsedit boamũdꝰ .xiii. kł nouemibris
uͣ. fix. a trib portis. Erant ã in ciuitate arme¬
nii. multi ⁊ sutiani xp̃iani quidem s turti ob¬
nicii qui fugam simulantes audacter exibant
⁊ castia medicantes.: ⁊ castroꝵ explorantes cõsila
ĩncbem teportabant: qd multum nocuit xp̃ia¬
nis.Ioi ĩcasttis tanta fames fca est q̃p a selli oñ
uendebat᷑ uiii puratis qui ualent denariorũ

Expanded text:
cultate venit in vallem Antiochiae, quae est Syriae metropolis. GUILLELMUS. Haec post Romam, et Constantinopolim, et Alexandriam, quarto in loco cunctis per orbem civitatibus praelata est. Fluvius ibi est, qui modo Fannus, olim Orons dictus est, duodecimo ab urbe milliario pelago influens, fluentis rapacibus, et ipso impetu frigidioribus, salubris aurae temperie civitati medetur, commeatum navium oppidanis invehens. Perseverantiam obsidentium quantolibet tempore deridet. Est praeterea ipsa civitas moenibus tuta, montibusHanc primo obsedit Boamundus III Kal. Novembris, IV feria a tribus portis. Erant in civitate Armenii multi, et Suriani Christiani quidem, sed Turcis obnoxii. Qui fugam simulantes audacter exibant in castra mendicantes, et castrorum explorantes consilia, in urbem reportabant. Quod multum nocuit Christianis. Ibi in castris tanta fames facta est, quod aselli onus vendebatur octo puratis, qui valent denariorum
Abbreviated transcription (Latin):
hostib alleluya t̾cio repetitũ sacerdotes exclamãt
inclusa multiplicant. Hostile agmen t̾tore pro¬
st̾nit᷑ ⁊ riusse suꝑ se nõ solum rapes circũdatas
uerũ ⁊ ip̃am celi machinam cõtremiscũt. Uir
ma ꝓretũt. gaudentes. uł nuda se corpora ecipu¬
isse discrimini. Plures ⁊̃ timore p̃cipites flumẽ
qd̾ sensim uenientes transierant deuoranit. Sic¬
ꝙ hostib sine sangͥne suꝑatis. collectis spoliis
rp̃iani triumphant. ⁊ sc̃i antistites ad ꝓpria re¬
dire festinant.

Expanded text:
rent, Alleluia tertio repetitam sacerdotes exclamant.conclusa multiplicant. Hostile agmen terrore prosternitur, et ruisse super se non solum rupes circumdatas, verum etiam ipsam caeli machinam contremescunt, trepma proiciunt, gaudentes vel nuda corpora eripuisse discrimine. Plures etiam timore praecipites flumen, quod sensim venientes transierant, devoravit. que hostibus sine sanguine superatis collectis spoliis christiani triumphant et sancti antistites ad propria redire festinant.
Abbreviated transcription (Latin):
siderio atq amore flammem᷑ qͣnto qͥs pecuniaꝵ
cupidissimꝰ acq̾sitor uł qͥ sũma honoꝵ ambitiõe
distendit᷑ uł qui in tolerabili pulchre mulieris
amore raptat᷑ desideriũ ĩpacientissio amore optat
expleri. Et ita fiet ut dũ pro integritatis perpetu¬
tate ĩ sanabili cupiditate succendim̃ desiderabil
despiciat᷑ cib. necessariꝰ horreat᷑ potꝰ sompnꝰ deni¬
q ip̃e nature debitꝰ respuat᷑ uł certe ut deceptor
fraudulentissimꝰ puritatis emulus atq contra¬
riꝰ castitati atconita atq suspecta mente capia¬
tur. Et ita unusquisq cotidie integritatis sue ma¬
tutinꝰ explorator effectꝰ. de collata sibi puritate
cõgaudeat. eamq se nõ suo studio nec iugilantia
s protectiõe dñi sentiat cõsecutũ. Cuiꝰ desideriũ eñ¬
deria p̾sentiũ rerũ uł reprimi uł auelli: nisi ꝓ
istis affectib noxiis quas cupimꝰ amputati. alii
salutares fuerint intromissi. Nullatenus .n. ua¬

Expanded text:
 amore ftammetur, quanto quis pecuniarum auidissimus adpetitor, uel si qui summa honorum ambitione distenditur, uel qui intolerabili pulchrae mulieris amore raptatur, desiderium suum inpatientissimo ardore optat expleri. et ita fiet ut, dam pro integritatis perpetuitate insatiabili cupiditate succenditur, desiderabilis despiciatur cibus; neceesarius horreat potus, somnus denique ipse naturae debitus respuatur uel certe ut deceptor fraudulentissimus puritatis et aemulus atque contrarius castitati adtonita atque suspecta mente capiatur, et ita unusquisque cotidie integritatis suae matutinus explorator effectus de conlata sibi purificatione congaudeat eamque se non suo studio nec uigilantia, sed protectione domini sentiat consecutum, ac tamdiu illderia praesentium rerum uel reprimi uel auelli, nisi pro istis affectibus noxiis, quos cupimus amputari, alii salutares fuerint intromissi. nullatenus enim ua
Abbreviated transcription (Latin):
tinẽs uirtutes non aliunde collectas. s natu¬
ralit̾ ĩ sitas sibi ad similitudinẽ illam dei dũ¬
hĩtus bone uoluntatis ĩ bonã mentẽ cõsolidatꝰ
⁊ affectꝰ est. ut ex ardentissuma bomi ĩ cõmuta¬
bilis adhesione nullatenꝰ iã uideat᷑ posse mu-¬
tari ab eo qd̃ est. Cũ .n. sit circa hoĩem dei as¬
sumptio illa dñi ⁊ sci isrł regis nr̃i sa piens
⁊ pius animꝰ ꝑ illuminantẽ ad iuuantẽ gra¬
tiam ĩ cõtemplatione sũmi boni spetulatur ⁊̃

Expanded text:
tinens virtutes, non aliunde collectas, sed velut natutinens virtutes, non aliunde collectas, sed velut naturaliter insitas sibi, ad similitudinem illam Dei, quitus bonae voluntatis in bonam mentem sic consolidatus et affectus est, ut ex ardentissima boni incommutabilis adhaesione, nullatenus videatur jam posse mutari ab eo quod est. Cum enim fit circa hominem Dei assumptio illa Domini et Sancti Israel regis nostri, sapiens et pius animus per illuminantem et adjuvantem gratiam in contemplati
Abbreviated transcription (Latin):
expressiorem uisionem exp̃ssior sꝑ similitu-¬
do comiteaur. Imposibile quippe est uidere¬
sũmũ bonũ. ⁊ non amari necnõ tm̃ a mari
qͣntũ datũ fu̾it uideri quousq amor ꝓficiat ĩ
aliqͣm similitudinem amoris illiꝰ. qui deum
similẽ fecit hõi ꝑ humiliationẽ humane con¬
ditionis. ut hoĩem similẽ d̾o cõstituat ꝑ glori¬
ficationẽ diuine participatioĩs ⁊ tũc dulce hõi¬
ẽ cohumiliari sũme maiestati. cõpauꝑari fi¬
lio dei duuine sap̃ie cõformari hoc sentienti ĩ
mantem rapit ĩ amabilẽ qd̃ ip̃e in semetipo ẽ
amore ip̃ius boni sic se interdit pus affectus
ut nõ se inde reuccet. donet unũ uł unius cũ
bitudine suꝑcelestiũ. Qua tñ ciun iam ĩ fide
⁊ spe eiꝰ quem amat fruitur in conscia. iam qd̃
requies laboꝵ consolatõ doloꝵ. Et ip̃a est ꝑfec¬
tio ⁊ uera hoĩs sap̃ia. om̃s amplectẽs ĩ se ⁊ cõ¬

Expanded text:
expressiorem visionem expressior semper similituexpressiorem visionem expressior semper similitudo comitatur. Impossibile quippe est videsummum bonum, et non amari; nec non tantum amari, quantum datum fuerit videri; quousque amor proficiat in aliquam similitudinem amoris illius, qui Deum similem fecit homini per humiliationem humanae conditionis, ut hominem similem Deo constituat per glorificationem divinae participationis. Et tunc dulce est homini cohumiliari summae majestati, compauperari Filio Dei, divinae sapientiae conformari, hoc sentienti in mantem rapit in amabilem, quod ipse in semetipso est amore ipsius boni sic se intendit pius affectus, ut non se inde revocet, donec unum vel unus cum beatitudine supercoelesti: qua tamen cum jam in fide et spe ejus quem amat fruitur in conscientia, jam haec requies laborum, consolatio dolorum. Et ipsa est perfectio et vera hominis sapi
Abbreviated transcription (Latin):
ucissim lumen uultus dei ostendit᷑. sicut lum̃
clausũ ĩ manib p̃r ⁊ latet ad arburiũ tenẽ¬
possessionẽ luminis et̾ni ⁊ hereditatẽ plene
uisionis dei. Ciu ut innotescat aliquatenꝰ
id qd̾ ei deest. nõ nũqͣm .q. ꝑtransiens gc̃a ꝑ
stringit sensũ. amantis ⁊ eripit eũ sibi et
⁊ ⁊ ip̃m efficit idip̃m. ut sit suo modo sicuti
illud est. Ubi cũ didicerit qͥd int̾sit int̾sit int̾¬
mundũ ⁊ ĩmũdũ. reddit᷑ sibi ⁊ remittit᷑ ad
mũdandũ cor ad uisionẽ ad aptandũ ani¬
nũ ad similitudinẽ ut si aliqũ rursũ ad¬
nuttatur. sit purior ad huc ad iudendũ ⁊ sta¬
bilior ad fruendũ. Nusqmͣ .n. se meliꝰ dep̃hen¬
dit modꝰ humane ĩꝑfectionis qm ĩ lumine
uultus dei ĩspeculo diuine iusionis. U̾bi ĩ
die qui est plus ⁊plus uidens quid sibi de¬
est. emendat ĩ die similitudĩe quicꝙ deliqͥt
dissimilitudĩe. similitudine ei appropinqͣns
a quo longe fc̃s est ꝑ dissimilitudinẽ. Et sic

Expanded text:
cissim lumen quoddam vultus Dei ostenditur sicut lumen clausum in manibus patet et latet ad arbitrium tenenpossessionem luminis aeterni, et haereditatem plenae visionis Dei: cui ut innotescat aliquatenus id quod ei deest, nonnunquam quasi pertransiens gratia perstringit sensum amantis, et eripit ipsum sibi, et etiam et ipsum efficit in id ipsum, ut sit suo modo sicut illud est. Ubi cum didicerit quid intersit inter mundum et immundum, redditur sibi, et remittitur ad mundandum cor ad visionem, ad aptandum animum ad similitudinem: ut, si aliquando rursum admittatur, sit purior adhuc ad videndum, et stabilior ad fruendum. Nusquam enim se melius deprehendit modus humanae imperfectionis, quam in lumine vultus Dei, in speculo divinae visionis. Ubi in die qui est, plus et plus videns quid sibi deest, emendat in dies similitudine, quidquid 230 deliquit dissimilitudine: similitudine ei appropinquans, a quo longe factus est per dissimilitudinem; et sic
Abbreviated transcription (Latin):
celestis ⁊ formam sc̃itatis. Speculat᷑ .n. sũ¬
mã ueritatem. ⁊ que ex ea uera sũt sũmũ li¬
nũ. ⁊ que ex co bona sunt sũmam essentiam
⁊ que ex ea sunt illi ueritati illi caritati illi
eternitati se cõformans ĩ istis se ordinans.¬

Expanded text:
 formam sanctitatis. Speculatur enim summam veritatem, et quae ex ea vera sunt; summum bonum, et quae ex eo bona sunt; summam aeternitatem, et quae ex ea sunt. Illi veritati, illi charitati, illi aeternitati se conformans, in istis se ordinans
Abbreviated transcription (Latin):
a Nemo ibi audit. Uenite ad me õs qui labo¬
ratis ⁊ honorati estis. Dedignant᷑ ab eo disce̾
quia mitis est ⁊ humilis corde ab scondisti .n.
est de siluestri cacumine uidere patciam pacis:
principe suo leone et dracone ⁊aliud tenere
uiam illuc ducentẽ cura celestis imperatoris
munitã. ubi nõ latrocinant᷑ qui celestẽ mi¬
liciã deseruerũt. Uitant .n. eam sicut suppli

Expanded text:
 nemo ibi audit uocantem: uenite ad me, qui laboratis. dedignantur ab eo discere, quoniam mitis est et humilis corde. abscondisti enimest de siluestri cacumine uidere patriam pacis eprincipe suo leone et dracone, et aliud tenere uiam illuc ducentem cura caelestis imperatoris munitam, ubi non latrocinantur qui caelestem militiam deseruerunt; uitant enim eam sicut suppli
Abbreviated transcription (Latin):
ui quid eẽt iniquitas: ⁊ non inue¬
ni substantiã. s a sũma sb̃a de d̾o distor¬
tam ⁊ infima: uoluntatis ꝑu̾sitatem proicietis
intima sua ⁊ tumescentis foras. Et quidẽ iam
ad te de corde tuo: moxq diripiebar abste pon¬
bilia tua ꝑ ea q̃ fc̃a sunt intellecta cõsperi: sed
aciem figere non ualui ⁊ reꝑcusa infirmita¬
te reditꝰ solitis: nõ mecũ ferebam nisi amantẽ
rebam uiam ꝯꝑandi roboris qd̃ ẽẽt ydoneũ
ad fruendũ te ⁊ non inueni donec amplecterer
mediatorẽ dei ⁊ hominũ dicentẽ ego sũ uia et¬
cibũ cui capiendo inualidꝰ erã miscentẽ carni
nec cuĩ rer magistra esset infirmitas eiꝰ no¬
ature tue partib suꝑueniens subditos eri
dos deprimeret a seip̃is ⁊ ad se tracceret sanãs
tumorem et nutriens amorẽ ne fiducia sui ꝓ¬
suos uidentes infirmã druinitatẽ ex ꝑticipa¬
tione tunice pellicee nr̃e: ⁊ lassi ꝓsternerent᷑
ĩ eam. illa a surgẽs leuaret eos Garriebam¬

Expanded text:
ui, quid esset iniquitas, et non inueni substantiam, sed a summa substantia, te deo, detortae in infima uoluntatis peruersitatem proicientis intima sua et tumescentis foras. Et mirabar, quad te decore tuo moxque diripiebar abs te ponbilia tua per ea quae facta sunt intellecta conspexi, sed aciem figere non eualui et repercussa infirmitate redditus solitis non mecum ferebam nisi amantem rebam uiam conparandi roboris, quod esset idoneum ad fruendum te, nec inueniebam, donec amplecterer mediatorem dei et hominum, hominem Christum Iecibum, cui capiendo invalidus eram, miscentem carni; nec cujus rei magistra esset ejus infirmitas noaturae tuae partibus supereminens, subditos erig subdendos deprimeret a seipsis, et ad se trajiceret, sanans tumorem, et nutriens amorem; ne fiducia sui psuos infirmam diuinitatem ex participatione tunicae pelliciae nostrae et lassi prosternerentur in eam, illa autem surgens leuaret eos. E
Abbreviated transcription (Latin):
saxones uirtute. karoli cõtriti reddũt se xp̃
⁊ regis fidelitati. Karolus rex xp̃ianam re¬
ligionẽ sc̃e et pie colens ecc̃as dei ꝯm̃imo¬
dis honorabat. ⁊ ornabat sacris uasis et
uestib. edicens. ut ne ianitorib quidem li¬
ceret cõmuni h̃itu ĩ ecc̃a ministrare. Ex¬
truxit ⁊̃ aquisgrani basilicã plurime pł¬
chritudĩs ad cuiꝰ structurã a roma ⁊ rauẽ¬
na colũpnas ⁊ marmora deuehi fecit. Nn¬

Expanded text:
Saxones virtute Karoli conterriti, reddunt se Christi et regis fidelitati. Karolus rex christianam religionem sancte ac pie colens, aecclesias Dei omnimodis honorabat, et ornabat sacris vasis ac vestibus, edicens, ut ne janitoribus quidem liceret communi habitu in aecclesia ministrare. Extruxit etiam Aquisgrani basilicam plurimae pulchritudinis, ad cujus structuram a Roma et Ravenna columnas et marmora devehi fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ saporat. In croceis gͦ nutriunt᷑. qui ĩ initio cõ¬
tĩsionis sue iteriꝰ sapore iurtutũ reficiũt᷑ exteriꝰ
tam. reuocat eos uentris cura ⁊ fit qñq ut qui
ĩ sua domo ante cõu̾sionẽ sobrie iuixerant. post¬
modũ ĩ monast̾io gulosi fiant. Placat᷑ uent̾
d̾s eoꝵ diu̾soꝵ hostiis ferculorũ. inclinat aurẽ
rumorib. excitatur saporũ generib. demul¬
cetur cõfabulatione. non or̃one. Ocio gaudet.
tas or̃ones. s fabulosas ociosorum cõsessiones
int̾ quos nõ audiunt᷑ singultꝰ. ⁊ suspiria com¬
puncte mentis. s risus et cacumationes ⁊ ruc¬
tatus ĩgurgitati nentris. Miserabilior int̾ ali
pria uixisse cõuincaris. ⁊ dicat᷑ de te. Pauit ste¬
rilem que nõ pauit

Expanded text:
triuntur, qui in initio conversionis suae interius sapore virtutum reficiuntur, exterius tam, revocat eos ventris cura. Et fit quandoque, ut qui in sua domo ante conversionem sobrie vixerat, postmodum in monasterio gulosus fiat. Placatur Deus venter diversorum hostiis ferculorum, inclinat aurem rumoribus, excitatus saporum generibus, demulcetur confabulatione non oratione, otio gratulatur, tas orationes, sed fabulosas otiosorum confessiones; inter quos non audiuntur singultus et suspiria compunctae mentis, sed risus et cachinnationes, et ructus ingurgitati ventris. Miserabilior inter aliaropria vixisse convincaris, et dicatur de te: Parit sterilem, quae non parit
Abbreviated transcription (Latin):
ionatham ĩ gustu mellis. esau ĩ edulio
lentis. sodomitas ĩ saturitate panis. putas ne
sine ꝑiculo ẽẽ tot carniũ ferculis. tot piscium
generib tot frxurarũ diu̾sitatib delectari: Nõ¬
ne sic differt palatiũ a refectorio sicut egyptꝰ
a deserto: S̾ gͥ in deserto sumꝰ. mirandum nõ

Expanded text:
onathan in gustu mellis . Esau in edulio lentis , Sodomitas in saturitate panis , putasne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium generibus, tot frixurarum diversitatibus delectari? Nonne sic differt palatium a refectorio, sicut Aegyptus a deserto? Si igitur in deserto sumus, mirandumne
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c brutoꝵ sicut quidã mentiũt᷑ corporeus est
quãius sit mortalis: s ĩ corporeus. Sola septi¬
ma similitudo aĩe appropriat᷑ humane. õi qui¬
cognitõ multũ ei utilitatis affer̃t. ꝑhoc .n. qd̃

Expanded text:
spiritus brutorum, sicut quidam mentiuntur, corporeus est, spiritus brutorum, sicut quidam mentiuntur, corporeus est, quantum sit mortalis, sed incorporeus. Sola autem septima similitudo animae appropriatur humanae, omni quicognitio
Abbreviated transcription (Latin):
e hoc eodem epłam quamdã olim ad dio¬
gonẽ nouioncẽsẽ canonicũ scripsisse
me memini cuiꝰ ꝑtem ĩ loco insexere curaui
Cognitio hoĩs ineisdem cõsistit. ĩ quib ⁊ cõ¬
positio. Compositio & in duob uel potius
ex suo exemplari ad cuiꝰ ymaginẽ ⁊ simili¬
tudinẽ fc̃a est. Ut gͦ cõuincamus apollinẽ
fallacem: prius est cognoscendꝰ deus quam
hõ. Naturalit̾ .n. prior est ydea qͣm ydos. si¬
gillum qͣm sigillatũ. exemplar qm opus. Dõ
sp̃c est. ⁊ aĩa similit̾. Deus simplex est ⁊ aĩa.
Deus ĩmortalis est.⁊ aĩa. Iuilsibilis est deus.¬
in ꝑsonis: Aĩa est una in essentia: ⁊ trina in po-¬
tentiis. Deus substantialit̾ totꝰ est ubiq: aĩa
ñ qͥdem. ubiq s ĩ corpore suo ꝑsingulas ꝑtes to¬
ta diffunditur. Postremo d̾s rõnalis est. uel
potius rõ: aĩa similit̾ rõnalis est. Etce habes
septem similitudines aĩe ad deũ: quaꝵ pͥme
sex ⁊̃ quoꝵdam brutoꝵ aĩab cõueniũt. Nõ .n.

Expanded text:
o epistolam quamdam olim ad Drogonem Noviomensem canonicum scripsisse me memini, cujus partem in hoc loco inserere curavi. Cognitio hominis in eisdem consistit, in quibus et compositio: compositio autem in duobus, vel potius  habetur ex suo exemplari, ad cujus imaginem et similitudinem facta est. Ut ergo convincamus Apollinem fallacem, prius est cognoscendus Deus, quam homo. Naturaliter enim prius est idea quam idos, sigillum quam sigillatum, exemplar quam opus. Deus spiritus est, et anima similiter; Deus simplex est, et anima; Deus ipersonis; anima est una in essentia et trina in potentiis: Deus substantialiter totus est ubique; anima non quidem ubique, sed in corpore suo per singulas partes tota diffunditur: postremo Deus rationalis est vel potius ratio; anima similiter est rationalis. Ecce habes septem similitudines animae ad Deum, quarum primae sex etiam brutorum animabus conveniunt; non enim
Abbreviated transcription (Latin):
decimo ĩ gallia quidã ĩ silua cedens lig¬
na ado amuscis infestatus ẽ ut ꝑ bienniũ amẽs
se adorari iulebat. Nolentes se adorare cũ pplo
qui ei multꝰ adherebat impetebat hostilit. Qut
postea a quodam fidelioccisus est. ⁊ ĩ sequaces eiꝰ
dispsi sunt. L icharedus ret wisigothoꝵ: t̾mi¬
hybernia insula philtanꝰ. et in scocia regna¬
bat brandanꝰ cui fr erat noĩe adelphus. ⁊ e cuiꝰ
adelphii filia q̃ uocata est gelphes genuit rex
hybernie philtanꝰ sc̃m furseñ: ⁊ fr̃es goillanũ¬

Expanded text:
 In Gallia quidam in silva caedens ligna, adeo a muscis infestatus est, ut per biennium amens se adorari jubebat; nolentes se adorare, cum populo qui ei multus adherebat, impetebat hostiliter. Qui postea a quodam fideli occisus est: et ita sequaces ejus dispersi sunt. Richaredus rex Wisigothorum termiHibernia insula Philtanus, et in Scotia regnabat Brendinus, cui frater erat nomine Adelfius; de cujus Adelfii filia, quae vocata est Gelgebes, genuit rex Hiberniae Philtanus sanctum Furscum et fratres eju
Abbreviated transcription (Latin):
ferũt. Nã recens esce ꝑceptio: tã in uesꝑtinus qmͣ
nocturius or̃onib tenuem leuemq sensũ non
sinit inueniri. Idoq satis cõmodũ ⁊ ittile hora
nona refectioĩs tempꝰ indultũ est. in quo refici¬
ens monachꝰ nõ solũ in nocturnis uigiliis leuiᷤ
ac uacuus. uerũ ⁊̃ in ip̃is nesꝑtinis sollempni¬
lib nos sc̃s moyses gemine institutioĩs epulis
saginauit.¬

Expanded text:
euit. nam recens escae perceptio tam in uespertinis quam in nocturnis orationibus tenuem leuemque sensum non sinit inueniri. ideoque commodum satis et utile hora nona refectionis tempus indultum est, in quo reficiens monachus non solum in nocturnis uigiliis leuis ac uacuus, uerum etiam in ipsis uespertinis sollemniTalibus nos sanctus Moyses geminae institutionis epulis4 saginauit
Abbreviated transcription (Latin):
rãt in crastinũ reseruare: dũ modo ad refectionẽ
ꝑuenientes desiderata sacietate potiant᷑. Q nuꝑ
duo parimatia ꝑcipiẽs eqͣli castigatioe cõtinu¬
ã partitatẽ iugiter retentaret. maluit biduana
duplicata mẽsura repleret uentris ĩgluniẽ. Or¬

Expanded text:
rant in crastinum reservare, dummodo ad refectionem rant in crastinum reservare, dummodo ad refectionem pervenientes desiderata satietate potiantur. Quod  paximacia duo percipiens aequali castigatione continuam parcitatem jugiter retentaret, maluit biduana iens duplicata mensura repleret ventris ingluviem,