comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uult. ⁊ quid qͥtl uult. ⁊ ubi uult. mandu¬
tat ⁊ bibit qñ uult ⁊ qnͣtum uult. ridec
⁊ iocatur turpit̾ inter quos uult. ⁊ qͣndo
uult. postremo : quidqͥd narib suaue ẽ:
querit. quidqͥd tactui: blandum. quidqͥã
oculis. delectabile. quidqͥd corꝑe suo iocon¬
dum exc̾cet ac sequitur quałr uult. et
qñ uult. qr om̃ĩa licita ⁊ illicita carnalr̾
uult. ¶ Gclectatur in uestim̃tis pulch̃¬
rimis ⁊ equitib ⁊ armis : sicut uult ⁊

Expanded text:
vult, et cui vult, et ubi vult; manducat et bibit quando vult et quantum vult; ridet et jocatur turpiter inter quos vult et quando vult. Postremo quidquid naribus suave est, quaerit; quidquid tactu blandum, quidquid oculis delectabile, quidquid corpori suo jucundum, exercet ac sequitur qualiter vult et quando vult, quia omnia licita et illicita carnaliter vult. Delectatur in vestimentis pulcherrimis et equitibus et armis sicut vult et
Abbreviated transcription (Latin):
ter ostendam. ip̃a ÷ pcc̃oꝵ om̃ium initi¬
ui ⁊ finis ⁊ cã. trm̃ nou solum pcc̃m est¬
ip̃a suꝑbia: s ⁊̃ ulłm pccm potuit aut¬
potest aut pot̾it ẽẽ sine suꝑbya. Si qui
dem nich aliud om̃e pcc̃m est. nͥ cłi con¬

Expanded text:
tia, ut desideria carnalia delectatio spiritualis imminuat, et pietas in nobis crudetientia coerceat, et libidinem pudicitia vincat, et animositatem tranquillitas toleret, scurrilitatem et verbositatem tacitur
Abbreviated transcription (Latin):
setuli. Hec sunt que a ꝑacdyso deliciaꝵ
in hoc miserabile exilium acdam ⁊ euã
ꝓiet̾unt. qr nͥ ililectio cli ab eis defetiss:
nunqͣm tlilig̾e cepissẽt male suadentis
ẜpentis consilium: immo nec t̾didissẽt.
Et concupiscentia carnis ab eis impleta
otulos cupierunt. Et ambitio seculi: tp
se fieri posse qid deus est: trediderunt.
Et iõ uolens nos om̃s apłs ab hiis trib
gnĩb mortis cau̾e. tlixit. Omne qd̾ in
mundo ÷ concupiscentia tarnis ÷ ⁊ cõtu¬
ut facilius frater mi bonitas tua mellĩ¬

Expanded text:
. Haec sunt, quae ex paradiso deliciarum in hoc miserabile exsilium Adam et Evam projecerunt. Quia nisi dilectio Dei ab eis defecisset, nunquam diligere coepissent male suadentis serpentis consilium, imo nec credidissent. Et concupiscentia carnis ab eis impleta iri oculos cupierunt; et ambitio saeculi, quod se fieri posse quod Deus est, crediderunt. Et ideo volens nos omnes Apostolus ab his tribus generibus mortis cavere, dixit, Omne quod in mundo est, concupiscentia carnis ut facilius, frater mi, bonitas tua intelli
Abbreviated transcription (Latin):
qr qͣmius ex adam sintis carnałr uati:
dr̃m nr̃m in quo renati sumus ꝑ bap
is ac desicleriis morte nos ꝓpetua occidi:¬
Et quid ÷ imitari xꝑmr nisi carnalibus
concupiscẽtiis ac desitleriis in nob̾ mor¬
tificari. ⁊ cum ip̃o qui nos p̾cio sut san¬
guinis redeniit felititer regnare: E
si qñ in adam furmus: om̃s in ip̃o occi¬
pimus: omnes cum illo spiritałr resur¬
gamus. Et ut totum licam: Adam nobis

Expanded text:
 enim ex Adam simus carnaliter nati, hristum, in quo renati sumus et vivis ac desiEt quid est imitari Christum, nisi carnalibus concupiscentiis ac desideriis in nobis mortificari, et cum ipso qui nos pretio sui sanguinis redemit, feliciter regnare? Et si quando in Adam fuimus, omnes in ipso cecipimus, omnes cum illo spiritualiter resurgamus: et ut totum dicam, Adam nobis
Abbreviated transcription (Latin):
hꝰ scli ꝑituros. uestes pulcras.⁊ specios¬
sas armillas in brachio c̾condantes. co¬
ronam capiti impositam. ⁊ tale gaudi
mptor: cum desidata rapu̾it. Gaudet
m̾etricis ꝑuenerit. Gaudet ꝑuirus:
si hꝰ seculi facultates iurando acqͥsierit.
Gaudet iraconlus: si iran suam ꝑfe¬
c̾i̾t. ⁊ mlt̾a alia que mens bonitatis
rit ¶ Et cũ sit gaudẽ bonum de hiis
tens ad mortem pcc̃m. Net ullum quoa¬
lib scelus coram deo tam ab homĩabi¬
le fit: qͣm pretita pc̃ta unicͥq nr̃n re¬
amus cum amatorib huiꝰ muncli. H̃
enim gaudia uelut uenena lẏaboli
repudiare debenius: qr non solum cõe¬

Expanded text:
hujus saeculi perituros, vestes pulchras, et speciohujus saeculi perituros, vestes pulchras, et speciosas armillas brachio circumdatas, coronam capiti impositam: et tale gaudiuraptor, cum desiderata rapuerit. Gaudet meretricis pervenerit. Gaudet perjurus, si hujus saeculi facultates jurando acquisierit. Gaudet iracundus, si iram suam perfecerit. Et multa alia quae mens Bonitatis rit. Et cum sit gaudere bonum, de his cens ad mortem peccati. Nec ullum quodlibet scelus coram Deo tam abominabile fit, quam praeterita peccata unicuique nostrum reamus cum amatoribus hujus mundi. Haec enim gaudia velut venena diaboli repudiare debemus, quia non solum co
Abbreviated transcription (Latin):
mandet: s que ad salm ⁊ głam nobis ꝓ¬
qui possidet omnia. qui cͥauit om̃ia ex¬
pedita m̃te postleamus: ⁊ in eo hẽa¬
mus quecon feliciter ⁊ scẽ desidera¬
mus. S nemo possidet dm̃ ñ qui pos¬
sidetur a deo. Simus nos ip̃i fc̃i cłi pos¬
sessio. et efficietur nob̾ cleus possessor ss
quid potest eẽ in mundo felitius s qͣm
fui efficitur suus imꝑator ⁊ redemp¬
tor census : ⁊ hr̃ditas dignatur ẽẽ ipã
cdiuinitas. Om̃is enun ex illo fruans
ꝑcipimus. In illo ⁊ de illo sꝑ uiuimus.
Quid rogo homini sufficit: cui ipse
conditor non sufficit: Qultra q̃rit tͥ
om̃e gaudiũ ⁊ om̃ia suus redemptor
quus hostis decipiendo fallit: ⁊ a cecita¬
te ante ocłos nr̃e mentis oblucit: ue
discern̾e ualeamus gaudia hꝰ seculi. et
gnudia regis et̾ni. Nam gaudẽ quidem
bonum ℥. s qui gaudet si non inde gau-¬
deat unde debet: ñ potest bonum eẽ qd̾
gaudet. Gaudet miles t̾remis honoreᷤᷤ

Expanded text:
mandet, sed quae ad salutem et gloriam nobis pqui possidet omnia, qui creavit omnia, expedita mente possideamus, et in eo habeamus quaecumque feliciter et sancte desideramus. Sed quoniam nemo possidet Deum, nisi qui possidetur ab eo; simus nos ipsi facti Dei possessio, et efficietur nobis Deus possessor. Et quid potest esse in mundo felicius, quam cui efficitur suus imperator et redemptor census, et haereditas dignatur esse ipsa divinitas? Omnes enim ex illo fructus percipimus, in illo et de illo semper vivimus. Quid, rogo, homini sufficit, cui ipse Conditor non sufficit? Quid ultra quaerit, cui omne gaudium et omnia suus Redemptor quus hostis decipiendo fallit, et a caecitate ante oculos mentis nostrae obducit, ne discernere valeamus gaudia hujus saeculi, et gaudia Regis aeterni! Nam gaudere quidem bonum est: sed qui gaudet, si non inde gaudeat unde debet, non potest bonum esse quod gaudet. Gaudet miles terrenus honores
Abbreviated transcription (Latin):
deo: ⁊ acceꝑtuni ÷ ei qrł fu̾it filełr acquisi¬
tum. ¶ Sunt enu non ulli̾ qui dirripi¬
entes alieua fat̾e se simulant ełam: ⁊ tum
alios p̾mant: aliis se miser̾i fingunt. Si
aũ ex ꝓprio labore dełint : gratimi ⁊ at¬
bus oꝑib suis humiłr coram leo agant
quidquid eis agendum sit: qi non erit
gratum leo qͥdquid homo facit tntn su

Expanded text:
Deo, et acceptum est ei quod fuerit fideliter acquisiDeo, et acceptum est ei quod fuerit fideliter acquisitum. Sunt enim nonnulli, qui diripientes aliena facere se simulant eleemosynam: et cum alios premant, aliis se misereri fingunt. Si autem ex proprio labore dederint, gratum et acbus operibus suis humiliter coram Deo agant quidquid eis agendum sit: quia non erit gratum Deo quidquid homo facit cum su
Abbreviated transcription (Latin):
ne regnli expulsus est : ab mimicis sius ꝑ¬
emptus est. E de multis multa dice̾ pos¬
fuissem. s sapienti pauta sufficiunt. Po¬
minus uo̾ ñr ⁊ saluator uoluit le cordibꝰ
phariseoꝵ pecumaꝵ amorem exclude: sed
qr erant cutpidissimi. Salutaria dñi uerba
teridebant. Nam ⁊ illum diuitem quẽ alo¬
minus ad regna celoꝵ ꝓuocauit: amor pe¬
cumaꝵ eum intrare non ꝑmisit. S ⁊ iu¬
de poctus auaricie flamina exarsit: ut dñm
tunctoꝵ bonoꝵ largitorem in manus tͣeret
impioꝵ. ¶Auarus enim uir similis est in¬
fh̾o. Inf̾nus eniea qͣntoston deuorauerit.
nunqͣm dicet satis est Sic ⁊ si om̃s thes¬
auri conflux̾int in auaꝵ: nunqͣm satia
sunt : precipe ab hoc uicio tat̾ie. Meluis:
enim ut ex pauꝑtate sua pusillum łbuat
utligentib ÷ qͣm multum ex iniusta ac¬
quisitione. Untisquis uixta trł ht̃ por¬
rigat. Lantum enum expetitur ab unoqͦs
ex igit qͣm quod ip̃e dedit. Flemosina cũ
iniqͥtate acquisita abhominabilis ÷ corã

Expanded text:
ne regali expulsus ab inimicis suis peremptus est . Et de multis multa dicere potuissem, sed sapienti pauca sufficiunt. Dominus vero noster et Salvator voluit de cordibus Pharisaeorum pecuniarum amorem excludere: sed quia erant cupidissimi, salutaria Domini verba deridebant . Nam et illum divitem, quem Dominus ad regna coelorum provocavit, amor pecuniarum eum intrare non permisit . Sed et Judae pectus avaritiae flamma exarsit, ut Dominum cunctorum bonorum largitorem, in manus traderet impiorum . Avarus enim vir inferno est similis. Infernus enim quantoscunque devoraverit, nunquam dicit, satis est. Sic etsi omnes thesauri confluxerint in avarum, nunquam satiabsunt praecipe ab hoc vitio cavere. Melius est enim, ut ex paupertate sua pusillum quis tribuat indigentibus, quam multum ex injusta acquisitione. Unusquisque juxta quod habet porrigat. Tantum enim expetitur ab unoquoqexigit, quam quod ipse dedit. Eleemosyna cum iniquitate acquisita, abominabilis est coram
Abbreviated transcription (Latin):
enmi dicit psalmista. Qm̃ tłs dissipauit
ossa eoꝵ qui hominib placent: confusi
Unusqͥsq amicus ad edificatõem ⁊ non
ad destruxtõem placcat ꝓximo suo. qͥa
non omnis amicus consiliarius ẽe pote¬
rit testante ͤ scͥptura. Anuti tͥ suit multi:
tatõtus hĩtus longe tuliss a nob̾ corꝑe:
s nullatenus caritate. qr caritas q̃ dese¬
ri potest: nunqͣm u̾a fuit. Ideo intima
amicitiaꝵ caritate qͣtum possumus do¬
mino xꝑo coniungam᷑: qr ip̃e ait. Uos a¬
mici mei estis: si fec̾itis que ego p̾cipio

Expanded text:
enim dicit Psalmista: Quoniam Deus dissipavit enim dicit Psalmista: Quoniam Deus dissipavit ossa eorum qui hominibus placent: confusi Unusquisque amicus ad aedificationem, non ad destructionem, placeat proximo suo; quia non omnis amicus consiliarius esse poterit, dicente Scriptura, Amici tibi sint multi, tationis habitus longe tulisset a vobis corpore, sed nullatenus charitate: quia charitas quae deseri potest, nunquam vera fuit. Ideo intima amicitiarum charitate, quantum possumus, Domino Christo conjungamur: quia ipse ait, Vos amici mei estis, si feceritis q
Abbreviated transcription (Latin):
capiti fr̃ kiñe gr̃a spiritalis scĩe que nĩ¬
tem tuani illuminet ⁊ add uitaui etnam
sicut desicł̾io exopto ꝑtlucat. Toto ⁊ enini
corclis mei affc̃u opto : dm̃ q lep̾cor. ut
sꝑ ad ant̾iora te extenlas: noñ ꝑuenias
ad sublimem ꝑpetue bĩtudinis coronam.
⁊ animi tui nobilitatem quam in te op¬
time scio. ulłis amicoꝵ consiliis: ulła se¬
tem alioꝵ mxalignitate obscurare: s uͥq
qͣntum uales amabilis coram tleo ⁊ om¬
in ppło appareas ¶Non tleerit tibi
gr̃a adeuuantis dm̃: si tͥ aderit uolũtas
admonitõis scẽ quam sepius in scͥpturis
diuinis mens bonitatis tue attendit.
consolator me̾ntiuni. compatiens miseri¬
is om̃um. largus in ełis. memoraus eũn¬
głice uidue duo minuta. ⁊ ꝓpħ̾am dicen¬
tem. Eñge esurienti panem tuum. ⁊ ta¬
rios optimos dm̃ tunentes: ⁊ u̾itatem
amuantes. Sepe enum adulatores blanda
facie detipiunt aĩas audiẽtium se: ⁊ ꝑpe¬
tue mortis laqueis int̾imunt. De talib

Expanded text:
ia spiritualis scientiae, quae mentem tuam illuminet, et ad vitam aeternam, sicut desidero et opto, perducat. Toto enim cordis mei affectu opto, Deumque deprecor, ut semper ad anteriora te extendas, donec pervenias ad sublimem perpetuae beatitudinis coronam, et animi tui nobilitatem, quam in te optime scio, nullis amicorum consiliis, nulla saetem aliorum malignitate obscurare; sed ubique quantum vales, amabilis coram Deo et omni populo appareas. Non deerit tibi gratia adjuvantis Dei, si tibi aderit voluntas admonitionis sanctae, quam saepius in Scripturis divinis mens bonitatis tuae attendit.consolator moerentium, compatiens miseriis omnium, largus in eleemosynis, memorans evangelicae viduae duo minuta , et prophetam dicentem: Frange esurienti panem tuum , at carios optimos, Deum timentes, et veritatem amantes. Saepe enim adulatores blanda facie decipiunt animas audientium se, et perpetua morte interimunt. De talibus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ it̾m at tt̾m replicat quid sit om̃i hom̃i
cauendum: uel quid seq̃nlum. In quil
libris tua dignitos optime exc̾sieres mo
nuit. qr ꝑ illos nob̾ loquitur ipse cł̾s et
dñs nr̃: ⁊ pie uoluntatis nobis demõ¬
itrat afftm. ¶Recogno scamus ⁊ roco¬
gitemus : quali honore nobis illiꝰ legnti¬
o sit accipienda. Quid si a rege logatio
aut incdiculis ad nos ueniret. Nungiud
ñ mox aliis cis postpositis ꝓnita uolũ¬
tate : ⁊ cum otnni deuotõe lr̃as acciꝑemꝰ.
⁊ legentes implerc satageremus. Etce
de celo rex reguni ⁊ dñs dñantiumim

Expanded text:
et iterum atque iterum replicat, quid sit homini cavendum, vel quid sequendum. In quibus libris tua dignitas optime exercere se novit; quia per illos nobis loquitur ipse Deus etnoster, et piae voluntatis nobis demonstrat affectum. Recognoscamus et recogitemus, quali honore nobis illius legatio sit accipienda. Quid si a rege legatio aut indiculus ad nos veniret, numquid non mox aliis curis postpositis prompta voluntate et cum omni devotione litteras acciperemus, et legentes implere satageremus? Et ecce de coelo Rex regum et Dominus dominantium,
Abbreviated transcription (Latin):
cłi quam ania tua ht in se. ¶Primũ:
qr scdm tłi donum uiuit ac sapit. Scd̾m:
qr ad ymagiuem tui c̾atoris condita ess
Tercium: l unus homo appellerio: tamen
tres hẽs a pr̃e ⁊ filio ⁊ sꝑu scõ concessass

Expanded text:
Dei, quam anima tua habet in se: primum, Dei, quam anima tua habet in se: primum, quia secundum Dei donum vivit ac sapit; secundum, quia ad imaginem sui Conditoris creata est: tertium, licet unus appelleris homo, tamen tres habes
Abbreviated transcription (Latin):
st plenissima ÷ iusticia. tleũ
toto corcle amiare. illi q tota
fadherere uoliuitate qui ÷ summum bo¬
num. Sumium u̾o amare bonuur sũ¬
ma ÷ beatitudo. Qui auiat dm: bonus:
Si bonus ẽ: gͦ ⁊ beatus. Quem quãto
quis ardentius amat: tauto melior effi¬
tietur. Quatenus hoc bĩssimo hũndare
te faciat kĩne frater: ip̃e qui est hoc boñ:
cotidianis pretib integro cortlis tleside¬
rio eum ⁊ si intlignus dep̾cari studeam.
Tu n̾o kiñe intellige: qr consilio sce trintta¬
tis ⁊ oꝑe maiestatis dicine t̾atus es. Ex
pͥmo conditõis honore irclłige qͣntum de¬
beas conlitori tuo: tdumi tm̃ in conditõne¬
mox tlignitatis p̾uilegium p̾stitit tͥ con¬
ditor et̾nus: ut tanto eum ardentius ama¬
res: qͣnͣto mirabiliorem te ab eo ẽẽ condi
es: s ⁊̾ quo ad ymaginen ⁊ siłitudinem
suam ipse t̾ator om̃im te ca̾uit: qtł ulłi alii
ex c̾aturis nͥ soli homini contessit. Et ħ ẽ
ymago unitatis ⁊ tͥnitatis onimipotẽtis

Expanded text:
 plenissima est justitia; Deum toto corde amare, illique tota adhaerere voluntate, qui est summum bonum. Summum vero amare bonum, summa est beatitudo. Qui Deum amat, bonus est: si bonus, ergo et beatus, quem quanto quis ardentius amat, tanto melior efficietur. Quatenus hoc beatissimo bono abundare te faciat, charissime frater, ipse qui est hoc bonum; quotidianis precibus, integro cordis desiderio eum, etsi indignus, deprecari studeam. consilio sanctae Trinitatis et opere majestatis divinae creatus es: ex primoque conditionis honore intellige quantum debeas Conditori tuo, dum tantum mox in conditione dignitatis privilegium praestitit tibi Conditor aeternus, ut tanto eum ardentius amares, quanto mirabiliorem te ab eo esse condites, sed etiam quod ad imaginem et similitudinem suam ipse Creator omnium te creavit: quod nulli alii ex creaturis, nisi soli homini concessit. Et haec est imago unitatis et trinitatis omnipotentis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fc̃s ÷ obediens us ad morteni. Diabolꝰ
ꝑ suꝑbiam ⁊ cupiditatem dic̃. suꝑ astra
celi exaltabo solium eueum xꝑc cũ hu¬
cum humilitate dic̃. Si tlix̾o qr non no¬
ui eum : ero similis uobis mentlax.¬

Expanded text:
mortem . Diabolus per superbiam et cupiditatem dicit: Super astra Dei exaltabo solium meum , Christus cum hucum humilitate dicit, Si dixero, quia non novi eum
Abbreviated transcription (Latin):
mus. ⁊ ħ nlła res alia ꝑsuadet hõin̾
tm̃ unum ÷ malum : ut ñ suꝑbus sine
cupiditate: nec sine suꝑbya possit cupi¬
nascuntur hr̃ ses. scismata. tletractio¬
nes. inuidie. ire. rixe. distentões. consẽ¬
tões. anmositates. ambitões. elatões.
presumptões. iactantia. uerbositas.
uanitas. Inquietitudo. mendacrum.
quo facit homine̾ gulosos. in temꝑan¬
tes. ebriosos. auidos. rapaces. fornicarios.
adulteros. strupͣtores. incestos. flagicio¬
sos. ⁊ alia innum̾abilia. ꝑ que tlyabolus
geuus humanum p̾cipitare solet ꝑ siꝑ
conscẽdendam. Eꝑc cumi humilitate.

Expanded text:
nitas moderata compescat, curiositati t unum malum, ut nec superbus sine cupiditate, nec sine superbia possit cupnascuntur haereses, schismata, detractiones, invidiae, irae, rixae, dissensiones, contentiones, animositates, ambitiones, elationes, praesumptiones, jactantia, verbositas, vanitas, inquietudo, mendacium, quoque facit homines gulosos, intemperantes, ebriosos, avidos, rapaces, fornicarios, adulteros, stupratores, incestos, flagitiosos et alia innumerabilia, per quae diabolus genus humanum praecipitare solet. Per sconscendam , Christus cum humilitate
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ desꝑatõem salutis. Tantum ħ ab sint a
cogitatõib ꝓcul nris : ⁊ ille tc̃ animis
ꝓpe erit nr̃is. Ne queso de t̾rena felicita¬
te głantes confidamus⁊ s gr̃as agamus
ei. qui dum homines ẽẽ uoluit rõnales.
non suꝑbya: s humilitate ꝓsequi se toga¬
uit. Que togo maior eẽ gloria nobis p̃o¬
ti̾t: ł sublimior honor. qm eius unꝑato¬
ris eẽ amicos : qui suꝑ om̃s ymꝑatores
est. R̾ qͣnͣto ille sublimior ÷ om̃ipotentie
i̾tute. tauto nos maioris debeuus esse
diligĩe. in iusticia ⁊ scĩtate ⁊ humilitate
⁊ obẜuatõne mandatoꝵ illius. ¶ Sc̃i¬

Expanded text:
int a cogitationibus procul nostris: et ille tunc animis prope erit nostris. Ne, quaeso, de terrena felicitate gloriantes confidamus; sed gratias agamus ei, qui dum homines esse voluit rationales, non superbia, sed humilitate 26 prosequi se rogavit. Quae, rogo, major esse nobis gloria poterit, vel sublimior honor, quam ejus imperatoris esse amicos, qui super omnes imperatores est? Et quanto ille sublimior est in omnipotentia et virtute, tanto nos majoris debemus esse diligentiae in justitia et sanctitate et humilitate et observatione mandatorum illius. C
Abbreviated transcription (Latin):
ch̾rima sp̃es feminaꝵ auidum recdlit. ñ
hystonum miserabilium u̾ba in risũ exci
lectant. non iracundum aĩositas. nõ sus¬
piciosum ꝑu̾sitas. non u̾bosum uanitas.
non risorem malignitas: non mobilem
instabilem q huiꝰ seculi u̾satilis auior ¶¬
⁊ alia hi enuiui̾ando ꝓtelaurut intlłigat
tlultissima fr̃ntas tua. qͣtinus hõ carue
mortuus nec fac̾e potest ista que tlixi: ñ
patr. ⁊ ut hiis talib non torpeamus : s
studeamus in ꝙħ possimus cum dei adnui¬
torio corͣ nr̃a cum uitiis ⁊ concupiscenti¬
inur. ũ detͣctorib libent̾ auren prebea¬
mus : nͨ adulatorib ur̃is credamus. ñ dis¬
cordes simꝰ: si mag̾ eos quos ualemꝰ adꝯ

Expanded text:
cherrima species feminarum avidum reddit, non cherrima species feminarum avidum reddit, non histrionum miserabilium verba in risum excitlectant; non iracundum animositas, non suspiciosum perversitas, non verbosum vanitas, non risorem malignitas, non mobilem instabilemque eum hujus saeculi versatilis amor i enumerando protelavi, ut intelligat dulcissima fraternitas tua, quatenus homo carne mortuus nec facere potest ista quae dixi, nec pati. Et ut his talibus non torpeamus, sed studeamus quantum possumus cum Dei adjutorio corpora nostra cum vitiis et concupiscentimur, nec detractoribus libenter aurem praebeamus, nec adulatoribus nostris credamus, nec discordes simus, sed magis eos quos valemus, ad
Abbreviated transcription (Latin):
Xꝑc enim mortuus ÷ ꝓ pc̃to. non suo: sed
pcc̃o: s suo. Quid ÷ pct̃o mori: nͥ oꝑa malig¬
ni in nobis dampnare. ⁊ hoc miserabile
seculum fugere: ¶ Sicut honio mortisꝰ
in sepulchro carne nullum det̾hit: nemĩ
iuolentus existit. neminem calumpiuat᷑.
neminem oppͥmit. non iunuidet bonis. non
insultat malis. non lux᷑ ie carnis ẜuit nõ
bibendo magis ac magis in se sitim accen¬
dit. non odioꝵ flanima mardesit. ñ po¬
tentes aut diuites huius seculi adulatur.
non inqͥeta curiositate rapit᷑. non turbã
maximam d astantem curam gi̾t. nõ au¬
ro argento q siue pallia c̾tondatus tlisten¬
alitur. non salutatõib potentum nec pa¬
rentum delectatur. non in se iniuriis fa¬
tigatur. ¶Non eum suꝑbya inflat. ñ
ambitio seculi huiꝰ necat. non uana gła
tur pit̾ iactat. non aur um siue armille
at om̃s hꝰ seculi false cliuitie in flanimãt.
non rabies insanie furoris eragitat non
equoꝵ tͣssitudo amor q inuitat. non pul¬

Expanded text:
o, sed peccato. Quid est peccato mori, nisi opera maligna in nobis damnare, et hoc miserabile saeculum fugere? Ut sicut homo mortuus in sepulcro carne, nulli detrahit, nemini violentus existit, neminem calumniatur, neminem opprimit, non invidet bonis, non insultat malis, non luxuriae carnis servit, non bibendo magis ac magis in se sitim accendit, non odiorum flamma inardescit, non potentibus ac divitibus hujus saeculi adulatur, non inquieta curiositate raptatur, non turbam maximam sibi astantem curam gerit, non auro argentoque sive paliis circumdatus distenditur, non salutationibus potentum nec parentum delectatur, non se injuriis fatigat; non eum superbia inflat, non ambitio hujus saeculi necat, non vana gloria turpiter jactat, non aurum sive armillae atque omnes hujus saeculi falsae divitiae inflammant, non rabies insani furoris exagitat, non equorum crassitudo amorque invitat, non pul
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃. Ille a nob̾ non ꝯaluid querit munus:
nisi spiritale. Caueamus qͣntum possu
offendat. Et si forsitan ut sol humane
fragilitatis conilitõ aliquam negligen¬
tre maculam malignus sꝑc in nobis figͣ.

Expanded text:
noster. Ille a nobis non aliud quaerit munus, noster. Ille a nobis non aliud quaerit munus, nisi spiritale. Caveamus quantum possumuod oculos ejus offendat. Et si forsitan, ut solet humanae fragilitatis conditio, aliquam negligentiae maculam malignus spiritus in nobis infigat,
Abbreviated transcription (Latin):
nos inuitat ad amiciam suaui: ⁊ clyabo¬
lus inuidens querit nos merge̾ in infꝰ¬
num. Saluntor nos amat: ⁊ ꝓditor uoᷤ
odit. Itdo non p̾ter mittamus redẽpto¬
rem : nͨ seqͣmr p̾donem. Parior eĩm
sit nob̾ qui lib̾tati restituit : qmͣ qui
nos captiuauit: ⁊ ẜuituti subdidit.
coꝵ turba. nec familie multitudo. non
aur .i. argenti q congestio. ñ geminarũ
lapilli fulgentes. ñ uindemiaꝵ ub̾tas.
re p̾sidrum: s plus lugent qui ea deli
tatem ⁊ et̾nam nobis łͥbuet beatitudi¬
nos a idyaboli captiuitate. ⁊ saluator a
saluando nos a pcc̃is nr̃is. Adtutor ad¬
iuuando nos in oportunitatib in t̾¬
bulatõe. ꝓtector ꝓtegendo nos: ut init̾
inimicos nros maneamus illesi Suscep¬
tor suscipiendo nos in et̾na tab̾nacłã.
sõ caritatem ⁊ p̾cepta ⁊ amorem tanti
amici nr̃i totis uirib adimpleamus:
⁊ nobilitatem ymaginis illius in nob̾
ẜuenius. ¶ Rememoremus sꝑ qͣm inde¬
tus ⁊ ualte głosus ÷ imꝑator ⁊ amitus

Expanded text:
semper invitat ad amicitiam suam et diabolus invidens quaerit nos mergere in infernum. Salvator nos amat, et proditor nos odit: ideo non praetermittamus Redemptorem, nec sequamur praedonem. Charior nobis sit qui libertati restituit, quam qui nos captivavit, et servituti subdidit.  non amicorum turba, nec familiae multitudo, non auri argentique congestio, non gemmarum lapilli fulgentes, non vindemiarum ubertas, re praesidium; sed plus lugent qui ea plus tatem et aeternam nobis tribuet beatitudiit a diaboli captivitate: et Salvator, salvando nos a peccatis nostris: Adjutor, adjuvando nos in opportunitatibus, in tribulatione: Protector, protegendo nos, ut inter inimicos nostros maneamus illaesi: susceptor, suscipiendo nos in aeterna tabernacula. Ideo charitatem et praecepta et amorem tanti amici nostri totis viribus adimpleamus, et nobilitatem imaginis illius in nobis servemus. Rememoremus semper quam inclytus et valde gloriosus est imperator et amicus
Abbreviated transcription (Latin):
utrum quematłm filius ñ hoc tm ht̃ nas¬
cendo ut filius sit⁊ s om̃ino ut sit. sit ⁊ sꝑc
sc̃s eo quo datur hẽat non tm̃ ut donũ sit
quo daturus erat eum łs.Iam donũ erat.
⁊ anteqͣm daretitr. S si non ꝓcedit nͥ cũ
datur nec ꝓcecłet utiq p̾usqm ẽẽt cum

Expanded text:
utrum quemadmodum Filius non hoc tantum habet nascendo ut Filius sit, sed omnino ut sit; sic et Spiritus sanctus eo quo datur habeat non tantum ut donum sit, quo daturus erat eum Deus, jam donum erat et antequam daretur. Sed si non procedit nisi cum datur, nec procederet utique priusquam e
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑc sc̃s. In tm̃ gͦ donum dĩ est. inqͣntum da¬
tur eis quib datur. Apud se aũ iłs est ⁊¬
si nemint detur ⁊ qr iłs eint ⁊ pr̃i ⁊ filio co¬
et̾nus anteqͣm cuiqͣm daretur. Nec t illi ⁊̃¬
dant ip̃e datur : sõ minor est illes. Ita entin
datur sicut donum edei : ut t̾ se ip̃m det.
sltut ło. Non enim dici pot non cẽ sue potestitis:
de quo dcm est. Oꝑt ubi uult spirat. s aptł apꝰ¬
tolum qł iam supͣ cominemoraui. Om̃ia añ oꝑa¬
tur unus at idem sꝑc : adiuidens ꝓpria uni¬
cuiq pro ut uult. Non est illic conditõ datu
⁊ dñatio dantium: s concorlia dati ⁊ dlonã¬
tium. ¶Qͣ p̃p̃ sicut stã scͥptura ꝓclamat
D̾s caritas est ala qrue ex clo̾ ÷: ⁊ id nobis icl

Expanded text:
ctus. In tantum ergo donum Dei est, in quantum datur eis quibus datur. Apud se autem Deus est, etsi nemini detur, quia Deus erat Patri et Filio coaeternus, antequam cuiquam daretur. Nec quia illi dant, ipse datur, ideo minor est illis. Ita enim datur sicut Donum Dei, ut etiam se ipsum det sicut Deus. Non enim dici potest non esse suae potestatis, de quo dictum est, Spiritus ubi vult spirat : Et apud Apostolum quod jam supra comtur unus atque idem spiritus, diuidens propria unicuique prout uult. non est illis condicio dati et dominatio dantium, sed concordia. dati et dantium. Quapropter, sicut sancta scriptura proclamat, deus caritas est, illa quae ex
Abbreviated transcription (Latin):
pictis donum sꝑc scĩ. Item in eodem libro le¬
gitur. symonem magũ apłis dare uoluisse ⁊̃¬
petuniam ut ab eis acciꝑet potestatem qua
Cui petrus ulem. Pecunia aũ tua tecum sre
in ꝑditõeni: qr donum tłi estimaiti te ꝑ petu¬
niam possudere. ¶ Et alio loco eiꝰtem libri
cum pecrꝰ cornelio ⁊ eis qui cũ illo fu̾ant lo¬
queretur annuntiano ⁊ predicans xꝑm:
ant stpͥtura. adhuc loqñte petro u̾ba h̃. tead¬
sꝑc sc̃s suꝑ om̃s qui audiebant u̾btim. ⁊ ob¬
stupuerũt qui ex c̾consitõe fidelos simił tũ
petro uen̾ant : qr ⁊ in natões donum sꝑc
scĩ effusum est. Audiebat enini illos loquẽ¬
tes lingͥs : ⁊ magͥficantes am̃. De qruo facto

Expanded text:
itus sancti. Itemque in eodem libro legitur, Simonem Magum apostolis dare voluisse pecuniam, ut ab eis acciperet potestatem quia cui Petrus idem: pecunia, inquit, tua tecum sit in perditione, quia donum dei aestimasti pecunia possidere. et alio eiusdem libri loco, cum Petrus Cornelio et eis qui cum illo fuerant loqueretur annuntians et praedicans Christum, ait scriptura: ad huc loquente Petro uerba ham, et obstupuerunt qui ex circumcisione fideles simul cum Petro venerant, quia et in nationes donum Spiritus sancti effusum est. Audiebant enim illos loquentes linguis, et magnificantes Deum. De quo facto
Abbreviated transcription (Latin):
si caritas qua pt̃ tliligit filiũ ⁊ pr̃em ibili¬
git filius: ineffabiłr commnuntoirem demõ¬
sttͣ amboꝵ. qͥd conueĩentius qͣm utt ille ꝓpͥe
dicatur caritas: qui sꝑc est communis am¬
bob : Hoc eͥ sanius tredt᷑ uel intelli᷑. ut
non solus sꝑc sc̃s caritas sit in illa trinitate
s non frustra ꝓpͥe caritas nuntupet᷑ ꝓpter
illa que dc̃a sunt. Sicut non solus est iniꝰ¬

Expanded text:
si caritas, qua pater diligit filium et patrem diligit filius, ineffabiliter communionem demonstrat amborum; quid conuenientius, quam ut ille proprie dicatur caritas, qui sbobus? Hoc enim sanius creditur vel intelligitur, ut non solus Spiritus sanctus charitas sit in illa Trinitate, sed non frustra proprie charitas nuncupetur, propter illa quae dicta sunt: sicut non solus est in
Abbreviated transcription (Latin):
tuetur ꝑ intellĩam. ampleditur ꝑ lilectõ¬
neui : ꝓfc̃o reꝑit illiꝰ summe tͥnitatis eti¬
am ymagnieni. ¶A quam summam t¬
titatem reministendam. usdendan. tliligẽ¬
dam: ut cam recordetur. eam cõtempletur:
ea delactetur. totum d refre qł uiuit. ue¬
rum ne hnͣc ymaginem ab eadem tͥuitate
s potius in qualicũq ista siłitudine ⁊̃¬
magnam quo tlissimilitudinem cernat:
qͣntum satis eẽ uidebatur. admoi ui

Expanded text:
tueturper intelligentiam, amplectitur per dilectiotueturper intelligentiam, amplectitur per dilectionem — profecto reperit illius summae trinitatis imaginem. ad quam summam trinitatem reminiscendam, uidendam, diligendam, ut eam recordetur, eam contempletur, ea delectetur, totum debet referre quod uiuit. uerum ne hanc imaginem ab eadem trinitate sed potius in qualicumque ista similitudine magnam quoque dissimilitudinem cernat, quantum satis esse uidebatur, admonui
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nomen sꝑui sco hoc compecit sicut ta¬
Uilco me de sꝑu scõ tu isto libro sccł̃m scͥptãs
fudelib sufficit iam stientib dm̃ eẽ sꝑm scm̃:¬
ñ alt̾ius sub̾e. ñ minoreni qmͣ est pr̃ ⁊ filius:
quod in suꝑiorib libris sitbm casdem stͥptit¬
ras sanctas ueꝵ ẽẽ ibotunnus. De creatura
⁊̾ quam fecit ds̃ qͣntum ualuimus admono¬
innus eos quir tõem de talib poscunt reb
ut inuisibilia eiꝰ ꝑ ea que fc̃a sunt sicut pos¬
sent intellecta conspic̾ent: ⁊ max̾ĩe ꝑ rõi¬
lem uł intelleñalem t̾aturam que fc̃a ÷ ail
ymaginem łĩ. ꝑ quam ueluil ꝑ speculum¬
qͣntum possent: si possent t̾nerent tͥnita¬
tem tlm̃ in tr̃a memoria. intelliã. uolunta¬
te. Q̃ tria in sua mente nat᷑aͣlr̾ duunitꝰ
instituta. quisqͥs uuatiter ꝑspicit : ⁊ tr̃m
magnum sit in ea unde potest ⁊̾ sempit̾na
immutabili q nat᷑a retoli. conspiti. amplec¬
li. concupisci. reminiscit᷑ ꝑ memoriam. in¬

Expanded text:
ut caVideo me de spiritu sancto in isto libro secundum scripturas fidelibus sufficit iam scientibus deum esse s alterius substantiae nec minorem, quam est pater et filius, quod in superioribus libris secundum easdem scripturas sanctas uerum esse docuimus. de creatura etiam, quam fecit deus, quantum ualuimus, admonuimus eos qui rationem de rebus talibus poscunt, ut inuisibilia eius per ea quae facta sunt, sicut possent, intellecta conspicerent, et maxime per rationalem uel intellectualem creaturam, quae facta est ad imaginem quantum possent, si possent, cernerent Trinitatem Deum in nostra memoria, intelligentia, voluntate. Quae tria in sua mente naturaliter divinitus instituta quisquis vivaciter perspicit, et quam magnum sit in ea, unde potest etiam sempiterna immutabilisque natura recoli, conspici, concupisci reminiscitur per memoriam, in
Abbreviated transcription (Latin):
siue utroq intelligamus modo. Hic
est ⁊̾ quam poscimus remissior ubi÷
impellunt. hic deniq malum unde
tupimus liberari: alit autem nih
Istorum est.

Expanded text:
sive utroque intelligatur modo. Hic est etiam quam poscimus remissio, ubi eimpellunt. Hic denique malum, unde cupimus liberari. Illic autem nihil istorum est.
Abbreviated transcription (Latin):
et nos dimittimus tlebitorib nr̃is.
et ne nos inlucas in temptationem.
sed libera nos a malo. Quis non uide¬
at ad p̾sentis uite indigentiani ꝑtin̾e:
In illa ita uita et̾uia uͥ nos sꝑ sꝑamus
num eiꝰ. ⁊ uoluntas eius in nr̃o sꝑu

Expanded text:
et nos dimittimus debitoribus nostris; et: Ne nos inducas in tentationem; et: Sed libera nos a malo. Quis non videat ad praesentis vitae indigentiam pertinere? In illa itaque vita aeterna, ubi nos semper speramus num ejus, et voluntas eju
Abbreviated transcription (Latin):
illud quod p̃p̃ assumptam c̾aturam mĩor
est filius. an ad illud quod qͣmͣuis equalis:
ur si eo modo anibiguũ ÷: ut explicari dis
lo posse initelligi. Sicut est quod ait. Mea
ex forͣ serui potest accipr: sicut iam in li¬
bro fr̃iore tractauinius. ⁊ ex formatłi
in qua sic equalis sit pr̃i ut tñ de pr̃e
sit. In dei quippe forma sic̃ nou ÷ aliud
eilius: aliud uita eius: s ip̃a uita fili
Nou aluid intelligrͣ qm genuit filiũ
qui ÷ uita. Sic ⁊̃̾ cum cum dr᷑. Dedit fi¬
lio docdnam. Bñ intelligt᷑. genuit filiũ
qui ÷ doctͥna. Meut qtł clcm̃ est. Mea doc¬
Trina non ÷ mea: s eius qui me misit.
Sic intelligr᷑. Ac si dcĩti sit. Ego non sum
a mem ipso : sed ab illo qui me misit.

Expanded text:
illud, quod propter assumtam creaturam minor est filius, an ad illud, quod, quamuis aequalis, uidetur, si eo modo ambiguum est, ut explicari disclo posse intellegi, sicut est quod ait: mea ex forma serui potest accipi, sicut iam superiore libro tractauimus, et ex forma dei, in qua sic aequalis est patri, ut tamen de patre sit. in dei quippe forma sicut non est aliud filius, aliud uita eius, sed ipsa uita filius eiunon aliud intellegitur quam: genuit filium, qui est uita, sic etiam cum dicitor: dedit filio doctrinam, bene intellegitur: genuit filium, qui est doctrina, ut quod dictum est: mea doctrina non est mea, sed eius qui me misit, sic intellegatur, ac si dictum sit: "ego non 25 sum a me ipso, sed ab illo qui me misit.
Abbreviated transcription (Latin):
to educendum missus ÷: sic ei dñm
appuisse scͥptum ÷. ¶ Pascebat inquit
oues rethro soc̾i sui sac̾lotis matlian: et
egit oues in deẜtum : ⁊ uenit in mõtem
tei horeb. Aꝑꝑuit aũ illi augłs dñi in flam¬
ma ignis de rubo: ⁊ uidit qr iñ rubo arde¬
ret ignis : rubus u̾o ñ oburebat᷑. Ait moy¬
ses. Ibo ⁊ uidebo uisum estud qł tam mag
uidi: q̃m non oburitur rubus. Cum gͦ ui¬
dit dñs qr uenit uidẽ : clamauit ad eum
dñs de rubo ilicena. Ego sum łs pr̃is tur
deus abraham. ⁊ ałs ysalc. ⁊ tłs iatob. Rx hic

Expanded text:
to educendum missus est, sic ei Dominum apparuisse scriptum est: Pascebat, inquit, oves Jethro soceri sui sacerdotis Madian, et egit oves in desertum, et venit in montem Dei Horeb. Apparuit autem illi angelus Domini in flamma ignis de rubo. Et vidit quia in rubo arderet ignis, rubus vero non comburebatur. Et ait Moyses: Ibo, et videbo visum istud, quod tam magnum vidi, quoniam non comburitur rubus. Cum ergo vidit Dominus quia venit videre, clamavit eum Dominus de rubo dicens: Ego sum Deus patris tui, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
uobis sꝑc scĩ÷ quem hẽtis a deo. N hii tres
unus as sicut catholica sauitas credit:
ñ sanitas elucet quam in tͥnitate ꝑsom
⁊ utrum aquan an ip̃ius tͥnitatis gere¬
bat iͦ angłs: si unꝰ ex cet̾is angłis erat. Si
aũ in ufum rei p̾sentis assũpta t̾atura ẽ.
que hũnis otulis apparet ⁊ ⁊ aurib in¬
sonaret. ⁊ applłaretur angłs dñi. ⁊ tlñs¬

Expanded text:
us sancti, quem habetis a Deo ? et hi tres unus Deus, sicut catholica sanitas credit: non satis elucet quam in Trinitate personam, et utrum aliquam, an ipsius Trinitatis gerebat ille angelus, si unus ex caeteris Angelis erat. Si autem in usum rei praesentis assumpta creatura est, quae et humanis oculis appareret, et auribus insonaret, et apellaretur angelus Domin
Abbreviated transcription (Latin):
dñi cltus ÷: tum ile rubo un flamina igͦs
apparuit. Utrum qe unus ex multis an¬
gelis erat. s ꝑ tlispensatõe m ꝑsonam ddñi sui
gerebat: an assũptum erat ad cͥature queo
acl pͥsens negotisĩ uisibiłr appar̾et: ⁊ uude
uoces sensibiłi ecłentur. quib p̾sentia clñ
ꝑ subiestam caturam coꝑeis ⁊ sensib hõĩs
sic̃ oportebat exhib̾e̾tur. Sic enim uinis
ex angłis erat. Quis facile affmare possit:
Utrum ei filii ꝑꝰ nuntiatida fu̾it posita:¬

Expanded text:
dictus est, cum de rubo in flamma ignis apparuit? utrum quia unus ex multis Angelis erat, sed per dispensationem personam Domini sui gerebat; an assumptum erat aliquid creaturae, quod ad praesens negotium visibiliter appareret, et unde voces sensibiliter ederentur, quibus praesentia Domini per subjectam creaturam corporeis etiam sensibus hominis, sicut oportebat, exhiberetur? Si enim unus ex Angelis erat, quis facile affirmare possit utrum ei Filii persona nuntianda imposita
Abbreviated transcription (Latin):
fides una : quemałm cadeni uolentiã solũ¬
tus una.tã ⁊ in ipĩo qui hoc ilemr polunt
sua uoluntus sit tuiq conspicua ⁊ alt̾ius aũ
lateat trmitts ulen uelit. Et st aliquib sig¬
nis sese indicet : tedit᷑ potius qͣm ur᷑. Unꝰ¬
quisq aũ sui animi conscius: non utit c̾¬
dit hnͣc esse suam: s¬

Expanded text:
 quemadmodum eadem volentium voluntas una: cum et in ipsis qui hoc idem volunt, sua voluntas sit cuique conspicua, alterius autem lateat, quamvis idem velit; et si aliquibus signis sese indicet, creditur potius quam videtur. Unusquisque autem sui animi conscius non credit utique hanc esse suam, s
Abbreviated transcription (Latin):
ista non cors. nec foris est a nobis : sed in
intimis nobis. nec eam quisqͣm hõimtm
uidet in alio: s unusqͥsq in semetĩpo. De¬
niq potest ⁊ simulatõe confingi: ⁊ pu¬
tarreẽ in quo non÷. ¶ Suam quisq gͥ
fidem apuqd se ip̃m uidet: in alto̾ autẽ tre¬
dit cam eẽ. non uidet. D tanto firmiꝰ cre¬
dit: qͣnto fructus eiꝰ magis nouit quos oꝑr¬
ri solet fides ꝑ tlilectoẽm. ¶ Qobrem om¬
nib de quib eungłista subiungit ⁊ dicitio e¬
quot aũ aũ receꝑunt eũ dedit eis potesta
faios cłi fieri hiis qui t̾dunt in nomine eꝰ.
Qui non ex sangͥnib n ex uolũtate carius
n ex noluntate uiri: s ex tło nati st̃. Fides
dammꝰ informatur asp̾tus: s sic̃ diti pot̃
om̃ib hominib eẽ facies humana cominu¬
ns. Nam hoc ĩ dicit : ut tam̃ singuli suas
hñt. ¶ Ex una sane doct̾nia imp̾ssam fidẽ
cyedentium cordib singuloꝵ qui hoc idem
credunt u̾issime diciis. S aliud sunt

Expanded text:
ista, non corporis; nec foris est a nobis, sed in intimis nobis; nec eam quisquam hominum videt in alio, sed unusquisque in semetipso. Denique potest et simulatione confingi, et putafidem apud se ipsum videt: in altero autem credit esse eam, non videt; et tanto firmius credit, quanto fructus ejus magis novit, quos operari solet fides per dilectionem . Quamobrem omnibus de quibus Evangelista subjungit et dicit, Quotquot autem receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fqui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt, fides dam modo informatur aspectus: sed sicut dici potest omnibus hominibus esse facies humana communis; nam hoc ita dicitur, ut tamen singuli suas habeant. Ex una sane doctrina impressam fidem credentium cordibus singulorum qui hoc idem credunt verissime dicimus: sed aliud sunt
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uita erat lux hõim. ⁊ lux in tenebris lu¬
tet. ⁊ tenebre eani non comp̾henderũt:
contemplatiuam uitam requirit ⁊ ĩtel¬
lectuali mente c̾nendum est ¶ Qua in
re qͣntomagis quisq ꝓfec̾it: tauto fiet
sine tlubitatõe sapientior. S pp̃ il quod
ait. Lux lucet in teuebris ⁊ tenebre eñ
non comp̾hendunt. Enle utiq opus erat
qua cred̾etur quod non nr᷑. Tenebͣs qͥp¬
pe intelligi uoluit au̾sa ab huius mõi lu¬
ce eamq minus yidonea contin̾i corda in

Expanded text:
m, et lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt; contemplativam vitam requirit, et intellectuali mente cernendum est. Qua in re quanto magis quisque profecerit, tanto fiet sine dubitatione sapientior. Sed propter id quod ait, Lux lucet in tenebris, et tenebrae eam non comprehenderunt; fide utique opus erat, qua crederetur quod non videretur. Tenebras quippe intelligi voluit, aversa ab hujusmodi luce eamque minus idonea
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑałi fit in cordib hõim. R si ex
fidelib infideles fiunt: ꝑit ab eis. Ali¬
quanto aũ ⁊ reb falsis accõmodatur
fides. Loqͥmur enim sic: ut idicam. hĩta
est fitles : ⁊ decepit. Qualis fides: si tñ
⁊ ip̃a tlicenda est fides: non culpabilit̾
de cordib perit: qñ eam inuenta ue¬
ritas pellit. Optabilt autem reꝵ u̾aꝵ
finita sit in epłã ad ebreos ficdes. Dt̃m q
sit eam ẽẽ conlunctõem reꝵ que non uuͣ:¬
nium ut testĩonium ꝑhib̾e̾t ile litmines
ut om̃s crederent ꝑ illũ. Actio ut ilix imꝰ
temꝑalis est. Temꝑalr̾ enim testimonium
ꝑhibetitr ⁊̃ de re sempt̾tna quod ÷ intel¬
ligibile lumen. De quo ut testĩontum ꝑ¬
hib̾et: uenit ioħs qui ñ erat lux s ut ti¬
testimoniũ ꝑhib̾et de lumine. Adiungit
enim. Erat lux u̾a. que illuminat orñem
hoĩem uenientem u hũc mundum. In n¬
mundo erat ⁊ mũdus ꝑ ip̃m factus est
⁊ iundus eũ non cognouit. In ꝓpͥa uenite

Expanded text:
temporaliter fit in cordibus hominum; et si ex fidelibus, infideles fiunt, perit ab eis. Aliquando autem et rebus falsis accommodatur fides: loquimur enim sic, ut dicamus, Habita est ei fides, et decepit. Qualis fides, si tamen et ipsa dicenda est fides, non culpabiliter de cordibus perit, quando eam inventa veritas pellit. Optabiliter autem rerum verarum finita sit in Epistola ad Hebraeos fides, dictumque sit eam esse convictionem rerum quae non onium, ut testimonium perhiberet de lumine, ut omnes crederent per illum; actio, ut diximus, temporalis est. Temporaliter enim testimonium perhibetur etiam de re sempiterna, quod est intelligibile lumen. De quo ut testimonium perhiberet venit Joannes, qui non erat lux, sed ut testimonium perhiberet de lumine. Adjungit enim: Erat lux vera quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum. In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit. In propria venit, et
Abbreviated transcription (Latin):
fc̃m est : et hĩtauit in nobis. Et iuidimus
głam ens : głam quasi unigeniti a pr̃e.
plenum grẽ ⁊ u̾itatio. ¶ Hoc totũ quod
ex euͣngelio posui in precedentib siuis pat¬
tib ht̃ ꝙ immutabile ac sempit̾num est.
tuiꝰ contemplatõ nos beatos facit. In couse¬
quentib u̾o ꝑmixta cum temꝑalib cõine¬
morantur et̾na ac ꝑ hoc aliqͣ ibi ad scĩam
ꝑtinent: aliqua ad scip̃iam. sic̃ in libro cdu-¬

Expanded text:
Et vidimus gloriam ejus, gloriam quasi Unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis . Hoc totum quod ex Evangelio posui, in praecedentibus suis partibus habet quod immutabile ac sempiternum est, cujus contemplatio nos beatos facit: in consequentibus vero permixta cum temporalibus commemorantur aeterna. Ac per hoc aliqua ibi ad scientiam pertinent, aliqua ad sapientiam, sicut in libro du
Abbreviated transcription (Latin):
corꝰ ꝑ cors lumina didit̾unt. Int̾iorẽ
u̾o itł est aĩam in se ip̃is. qr ⁊ ip̃i hõtes
sunt : ⁊ ꝑ humanani conu̾satõem cog¬
nitam tenent. ut possuit cogitare qd̾
tenent. ⁊ qui file non tenẽt: aut du¬
bitatõe ambigunt. aut infitlelitate ile¬
rident. Utͥq tam̃ simon st̃ ex numero
nimis in sipientiũ qui dicunt in corde
sito non est tłs. H audientes u̾ba utq
cogitant. ⁊ quid sit dõ. ⁊ quid sit mit

Expanded text:
didicerunt: interiorem vero, id est, animam in se ipsis, quia et ipsi homines sunt, et per humanam conversationem cognitam tenent: ut possint cogitare quod tenent: et qui fide non tenent, aut dubitatione ambigunt, aut infidelitate derident. Utrique tamen, si non sunt ex numero nimis insipientium, qui dicunt in corde suo, Non est Deus , haec audientes verba, utrumque cogitant, et quid sit Deus, et qu
Abbreviated transcription (Latin):
boꝵ non sonos: s significatões partim
dicinius. Nec ea u̾ba nitit pͥmum autͥ¬
uimus: s que iam audieramus. E non
solum ip̃a: u̾m ⁊̾ que significar ẽt cos¬
nita me morta tenebaius ⁊ ⁊ hic tog¬
nonimus. Hoc enim nom̃ dissillabum
t̃ntum noeuts : uidentib notus est. At
nis illabr᷑. Qa aũ signfitat ulło̾ cors
sensu: s animi rõe cognoscitur. susie̾
quid sit. si ediderũt. ꝑ aĩm nossemito:aĩ
intellig̾emus qͥd non fec̾int illi de quib
ac̃m est. S sui eũ non receꝑunt. Somis gͦ
u̾bi forisetus instrepit aurib tors: ⁊ att̃¬
git scnsuni qui uocat᷑ auditus. Sp̃es quoq
hominis ⁊ in nobis ip̃is nota est: ⁊̃ forn¬
setus in aliis. Ad corͥs sensib ⁊ oculis titm
ur᷑ ⁊ aurib cum aulitus. tactui tum tene¬
tur ⁊ tangr̃. Ht̃ enim in memoria nostra
xmaginem sitan: iutorͣlem quidem s cõrli
similem. Murdi deniq ap̃ius an trabilis pł¬
chtudo foriserus p̾sto est. ⁊ aspͨtib nr̃ts ⁊

Expanded text:
partim dicimus. Nec ea verba nunc primum audivimus: sed quae jam audieramus; et non solum ipsa, verum etiam quae significarent, cognita memoria tenebamus, et hic agnovimus. Hoc enim nomen dissyllabumquantum notus est, videntibus notus est. At nis illabitur: quod autem significat, nullo corporis sensu, sed animi ratione cognoscitur. Nisi enim quid sit, Crediderunt, per animum nossemus, non intelligeremus quid non fecerint illi de quibus dictum est, Et sui eum non receperunt. Sonus ergo verbi forinsecus instrepit auribus corporis, et attingit sensum qui vocatur auditus. Species quoque hominis et in nobis ipsis nobis nota est, et forinsecus in aliis adest corporis sensibus; oculis, cum videtur; auribus, cum auditur; tactui, cum tenetur et tangitur: habet etiam in memoria nostra imaginem suam, incorporalem quidem, sed corpori similem. Mundi denique ipsius mirabilis pulchritudo forinsecus praesto est, et aspectibus nostris, et
Abbreviated transcription (Latin):
tet quisq in corde suo cẽ si credit ⁊ uel
non ẽẽ si non credit. alr nouimus non
sit̃ corͣ que uidemus oculis cors: ⁊ ꝑ
mus ⁊ ex hiis que uidimus cogita¬
tõe ut cumq fortus ⁊ memorie com¬
mendamus. quo rec̾ranus tum uolu̾i¬
mus : ut illit ea uel poꝰ qualestuniq y¬
magines eoꝵ quas ibi fiximus sinult̾
recordatõe ternamus. ⁊ ex motib cor¬
timus: intuenĩ etiam cogitando. Non sic
uiͣ fides in corde in quo est ab eo cuiꝰ est:
s eam tenet c̾cissima scientia clamatq

Expanded text:
et quisque in corde suo esse, si credit, vel non esse, si non credit, aliter novimus: non sicut corpora quae videmus oculis corporeis,mus, et ex iis quae vidimus cogitatione utcumque formamus, et memoriae commendamus, quo recurramus cum voluerimus, ut illic ea, vel potius qualescumque imagines eorum quas ibi fiximus, similiter recordatione cernamus; nec siccimus, intuemur etiam cogitando. Non sic videtur fides in corde, in quo est, ab eo cujus est: sed eam tenet certissima scientia, clamatque
Abbreviated transcription (Latin):
Iob̾s. hic uenit in testiõnium: ut testĩo¬
nium ꝑhib̾et de luĩe : ut om̃s creclerẽt
ꝑ illum. H iam tempalr̾ gestum est: et
acd scc̃am ꝑtinet que cognitõe hystorica ꝯ¬
tinetur. Hominem aũ so̾hannem cogita¬
uotitia imp̾ssa nr̃e memorie. ⁊ hoc edtẽ

Expanded text:
nit in testimonium, ut testimonium perhiberet de lumine, ut omnes crederent per illum. Hoc jam temporaliter gestum est, et ad scientiam pertinet, quae cognitione historica continetur. Hominem autem Joannem in phanotitia impressa est nostrae memoriae. Et h
Abbreviated transcription (Latin):
dicimus tres eẽntias: sic ñ tres magnitu¬
Fadem cã nͨ magnos tres ditimꝰ: s unum
magnum. qr ñ ꝑticipatõe magnitudinis
deus magnus ÷:. s se ip̃o magno magnus
est. qr ip̃e sua ÷ magnituno. ¶ Hoc et
de bonitate ⁊ de et̾nitate ⁊ de omipotẽ¬
tia dcm̃ sit: om̃ib q om̃ino p̾ditamẽtis
que de do possunt ꝓnuntiari q add se¬

Expanded text:
dicimus tres essentias, sic nec tres magnituEadem causa nec magnos tres dicimus, sed unum magnum; quia non participatione magnitudinis Deus magnus est, sed seipso magno magnus est; quia ipse sua est magnitudo. Hoc et de bonitate, et de aeternitate, et de omnipotentia Dei dictum sit, omnibusque omnino praedicamentis, quae de Deo possunt
Abbreviated transcription (Latin):
Itut gͦ non clicimus tres eẽntias: ita
ñ dicimus tres magnitudines. n tres
magnos. In reb enum que ꝑticipatõe mag¬
nitudinis magne st̃ quib aliud ÷ ẽẽ. aliud
magnas ẽẽ. sit̃ magna tlomꝰ ⁊ magnꝰ mos
⁊ magnus animus. In hiis gͦ reb aliud÷
magnitutdo: aliut̾ qd̾ ab ea magnitudine
magnum est.⁊ ꝓrsus sĩ hoc ÷ mignitado
qrdꝰ est magna domus ⁊ s illa ÷ u̾a magnitu¬
do qua ñ solum magna ÷ domus. que mag¬
na. ⁊ qua magnus ÷. mons quisqͥs mag¬
nus ÷: s ⁊̃ qua magnum ⁊ tuidiid aliud
magnum dr̃. ut aluid sit ip̃a magnitudo :
aliutl ea que ab illa magna ilnr. ¶ Que
magnitudo utiq pͥmitus magna ÷ multo¬
q excellentius qͣm ea que ꝑticipatione
eius magna st̃. Geus aũ qr ñ ea magnitu¬
dine magnus ÷ que ñ ÷ qd̾ ip̃e ut qi par¬

Expanded text:
icut ergo non dicimus tres essentias, ita non dicimus tres magnitudines, neque tres magnos. In rebus enim quae participatione magnitudinis magnae sunt, quibus aliud est esse, aliud magnas esse, sicut magna domus, et magnus mons, et magnus animus, in his ergo rebus aliud est magnitudo, aliud est quod ab ea magnitudine magnum est. Et prorsus non hoc est magnitudo quod est magna domus. Sed illa est vera magnitudo, qua non solum magna est, et qua magnus est mons quisquis magnus est; sed etiam qua magnum est quidquid aliud magnum dicitur: ut aliud sit ipsa magnitudo, aliud ea quae ab illa magna dicuntur. Quae magnitudo utique primitus magna est, multoque excellentius quam ea quae participatione ejus magna sunt. Deus autem quia non ea magnitudine magnus est quae non est quod est ip