comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orss adolescenti tendit insidiaᷤ:
secretũ ac sine testib manu im¬
pudens app̾hendit: inoportunã
hystoriã. obscenissimo sermone
contexens quãquã hoc qđ neq
apte neq decore dicit᷑. tibi imꝑu¬
tare non debeamꝰ: cui neq nata¬
les dederunt ut honestiorib stu¬
diis erudireris. neq naturalit̾ ꝓ¬
uenit ut saperes: S illis dicta¬
torib tuis qui miserũ sensum
miserrimo sermone conscribun:
⁊ te legendũ cachinnis quasi ti¬
tulũ confusionis exponunt. Int̾
hȩc gͦ huiꝰmodi sensum in eaðe
epła indigestis sermonib eruc¬
tasti: qd pleriq nr̃oꝵ dicerent
dm malam hõib condidisse na¬
turã. Qd̃ etiã ille pbinees tuus
pedetẽptim nob̃ tẽptauit inten¬
dere: unde breuit̾ pͥmũ ꝓfiteor.
deinde respondeo.Ante tribunas
xp̃i in dextera int̾ agnos dei ñ
sit dignꝰ assistere: nec mereatur
uidere dñm in regione iuuoꝵ. nec
in gła resurrectionis uita iħu

Expanded text:
ores adulescenti tendit insidias, ores adulescenti tendit insidias, secretum ac sine testibus manu inpudens adprehendit, nopportunam historiam obscenissimo sermone contexens; quamquam hoc quod neque apte neque decore dicitnr, tibi inputare non debeamus, cui neque natales dederunt, ut honestioribus studiis erudireris, neque naturaliter prouenit, ut saperes , sed illis dictatoribus tuis, qui miserum sensum miserrimo sermone conscribunt et te legendum cachinnis quasi titulum confusionis exponunt. inter haec ergo huiusmodi sensum in eadem epistula indigestis sermonibus eructasti, quod plerique nostrorum dicerent, Deum malam hominis condidisse naturam. quod etiam ille Phineus tuus pedetemptim nobis temptauit intendere: unde breuiter primum profiteor, deinde respondeo. ante tribunal Christi in dextera inter agnos Dei non sit dignus adsistere nec mereatur uidere Dominum in regione uiuorum nec in gloria resurrectionis uita Iesu
Abbreviated transcription (Latin):
scientia uociferant᷑ ad dñm. Qd
tibi ⁊ nobis fili dei : Quid ueni¬
sti ante tempꝰ ꝑdere nos: Quos
cũ intelligas de constitutione
uidicii confidentes: cape certis¬
simũ ipsiꝰ contra te exemplum.
Si illos in opp̾ssione miserit ho¬
mines cõprehensos: ultimo tc iu¬
dicio intelligis eẽ dam mnatos. Ac¬
cipe ⁊ te ipsũ hic imꝑturbabili
emundatione purgandũ. Sin aũ
ut legit᷑ patientia di adhuc illis
liberũ indulget arbitriũ: adhuc
⁊ te crede temptandũ. Nunc ad
aliã strictim transeo questionẽ:
qũa tu adu̾sus om̃s catholicos
uibrare sepiꝰ diceris. Nã etiã in
epła tua illa lucubratissima: ħ
ipsa intellig̾e uix potiumꝰ. Ita
aisti inquã ad demetriadem. ꝓuel¬
lam ut audio sacrã ⁊ sc̃am. homo
uerecundissimꝰ scribere ñ erubu¬
isti. docens ut credo reuerentiã
castitatis. sub stropha ioseph et
luxuriantis dñȩ suȩ: ubi dixisti.
contempta frequent̾ dña. ꝓpi-¬

Expanded text:
scientia uociferantur ad . Dominum. quid scientia uociferantur ad . Dominum. quid tibi et nobis, fili Dei ? quid uenisti ante tempus perdere nos? quos cum iQtellegas de constitutione iudicii confitentes, cape certissimum ipsius contra te exemplum. si illos in oppressione miseri hominis conprehensos ultimo tunc iudicio intellegis esse damnatos: accipe et te ipsum hic inperturbabili emundatione purgandum; sin autem, ut legitur, patientia Dei adhuc illis liberum indulget arbitrium: adhuc et te crede temptandum. Nunc ad aliam strictim transeo quaestionem, quam tu aduersus omnes catholicos uibrare saepius diceris. nam etiam in epistula tua illa lucubratissima haec ipsa uel intellegere uix potuimus. ita ista, inquam, ad Demetriadem puellam, ut audio, sacram et sanctam homo uerecundissimus scribere non erubuisti, docens, ut credo, reuerentiam castitatis sub stropha Ioseph et luxuriantis dominae suae, ubi dixisti, contempta frequenter domina propi
Abbreviated transcription (Latin):
ricordiȩ loquor: tu inqua uisõ
homo similis mei. ut tibi hõies
in hoc p̾senti tempore qđ nũꝗͣ
antea dictũ in sacris uolumini¬
bus inuenit᷑ quẽꝗͣ sine peccato
esse respondeant:⁊si in hoc forte
consenserint.de die momtoq
subscribant: nouã calũ: niȩ ma¬
chinã instruens. ut qđ ñ fieridi¬
cimꝰ. ñ posse fieri dixisse uideamͣ:
⁊ in quo p̾cipue operante in di¬
spositionẽ qua statuit oĩpoten¬
tiam p̾dicamꝰ: ne impatient̾ i¬
famare impotentiã uidicemur.
Uanũ queso te furore abice: q̃m
hoc ipsum ad peccatũ ꝓficit: de
quo abstergendo possibilitat
temporis. non clem̃tiã udicis
cogitasse. Hactenꝰ de potentia
deĩ qũa p̾dicamꝰ ⁊ colimꝰ. ⁊ de p̾¬
finitione tempoꝵ quȩ ꝓfundeˢ¬
simo ipsiꝰ st̃ statuta consilio. di¬
xisse sufficiat: de qua ⁊ si plura
quȩ sunt sc̃oꝵ scripta non essen.
demonũ saltẽ responsio sola suf-¬
ficeret:qui ꝓpria dãnati con¬

Expanded text:
ricordiae loquor — tu inquam uis, o ricordiae loquor — tu inquam uis, o homo similis mei, ut tibi homines in hoc praesenti tempore, quod nusquam antea dictum in sacris uoluminibus inuenitur, quemquam sine peccato esse respondeant et, si in hoc forte consenserint, de die momentoque subscribant, nouam calumniae machinam instruens, ut, quod non fieri dicimus, non posse fieri dixisse uideamur, et in quo praecipue operantem in dispositione quam statuit omnipotentiam praedicamus, ne inpatienter infamare inpotentiam iudicemur? uanum, quaeso te, furorem abice, quoniam hoc ipsum ad peccatum proficit, de quo abstergendo possibilitatem temporis, non clementiam iudicis uideris cogitasse. Hactenus de potentia Dei, quam praedicamus et colimus, et de praefinitione temporum, quae profundissimo ipsius sunt statuta consilio, dixisse sufficiat; de qua, etsi plura quae sunt sanctorum scripta non essent, daemonum saltim responsio sola sufficeret, qui propria damnati con
Abbreviated transcription (Latin):
Uides gͦ qr operator tẽporis tem¬
perat uirtutes: ⁊ ratio disposit¬
onis miscet potentiȩ patientiã.
Beinde ait dñs. Reconde gladiũ
in theca. Fieri enĩ ñ potest: ut
calice quẽ dedit mͥ ꝑat̾. ñ bibã
illum. Et tñ deus nichil ñ pot̾:
nec est quicꝗͣ quod ñ faciat: nͥ
forte quod nolit. ñ oporteat. nos
ꝓponat. Loquit᷑ paulus ad theˢ¬
salonicenses: significans de aduẽ¬
tu antixp̃i. Non retinetis qd cũ
adhuc essem apud uos hȩc dice¬
bam uobis: Et nc̃ quid detine¬
at scitis: ut reueletur in suo
tempore. Tanta uis ẽ decret
dei. ⁊ tam irreuolubilis statꝰ con¬
stitutoꝵ in suis quibq causis tc̃¬
poꝵ: ut ꝓpt̾ electos suos dies scłi
adbreuiari dixerit dñs non au-¬
ferri: ut faceret tempoꝵ statu¬
toꝵ ꝓ maiestate plenitudinem.
ꝓ pietate breuitateꝰ simulq &
cõpendiũ miscd̃ia caperet. ⁊ nu¬
merũ mundus impleret: ⁊ tu
uis iam: Ecce ego cũ dolore mise¬

Expanded text:
uides ergo, quia operator temporis temuides ergo, quia operator temporis temperat uirtutes et ratio dispositionis miscet potentiae patientiam. deinde ait Dominus: reconde gladium in theca. fieri enim non potest, ut calicem quem dedit mihi Pater non bibam illum. et tamen Deus nihil non potest, nec est quicquam quod non faciat nisi forte quod nolit, non oporteat, non proponat. loquitur Paulus ad Thessalonicenses, significans de aduentu Antichristi: non retinetis, quod cum adhuc essem apud nos, haec dicebam nobis? et nunc quid detineat scitis, ut reueletur in suo tempore. tanta nis est decreti Dei et tam inreuolubilis status constitutorum in suis quibusque causis temporum, ut propter electos suos dies saeculi adbreuiari dixerit Dominus non auferri; ut faceret temporum statutorum pro maiestate plenitudinem, pro pietate breuitatem, simulque et conpendium misericordia caperet et numerum mundus inpleret. et tu nis iam — ecce ego cum dolore mise
Abbreviated transcription (Latin):
suis spaciis transeunt uniu̾sa
sub celo. Tempꝰ nascendi:. ⁊ tẽpꝰ
moriendi. Tempꝰ plantandi. ⁊ tẽ¬
pus euellendi quod plantatũ ẽ.
Tempꝰ occidendi: ⁊ tẽpꝰ sanandi. De¬
inde alio loco dicit. uidi sub sole
in loco uidicii impie tatẽ. ⁊ in
loco iustitiȩ iniquitatẽ: ⁊ dixi
in corde meo. Iustũ ⁊ impiũ ui¬
dicabit dñs. ⁊ tempꝰ om̃is rei t̾c
erit. Qũaobrem o homo uacue
si.quã fidutiã habes. patient̾ ex¬
pecta ordinẽ dei. quẽ dignatꝰ est
⁊ ipse dñs expectare qui fecit:
factus sub lege qui fecerat legẽ
Audi ipsũ tibi dicentẽ. Non est
ur̃m scire tempora: quȩ pat̾ po¬
suit in sua potestate. Aut si uis
aꝑtius acciꝑe testimoniũ. qr c̃
utiq possit deus tñ ꝓ ipsa sui
ordinatione ñ faciat: dic̃ ad pe¬
trum. Aut putas ñ posse me mͦ
rogare patr̃e meũ: ⁊ exibebit
michi plusqũa duodeq̃ legioneᷤ
angłoꝵ: S quom cõplebuntur
scripturȩ: Qa sic oportet fieri.

Expanded text:
spatiis transeunt uniuersa sub caelo. tempus nascendi et tempus moriendi. tempus plantandi et tempus euellendi quod plantatum est. tempus occidendi et tempus sanandi. deinde alio loco dicit: uidi sub sole in loco iudicii impietatem et in loco iustitiae iniquitatem et dixi in corde meo: iustum et impium iudicabit Deus, et tempus omnis rei tunc erit. quamobrem, o homo uacue, si quam fiduciam habes, patienter expecta ordinem Dei, quem dignatus est et ipse Dominus expectare qui fecit: facastus sub lege, qui fecerat legem. audi ipsum tibi dicentem: non est uestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate. aut si uis apertius accipere testimonium, quia cum utique possit Deus tamen pro ipsa sui ordinatione non faciat, dicit ad Petrum: an putas non posse me modo rogare Patrem meum, et exhibebit mihi plus quam duodecim legiones angelorum? sed quomodo conplebuntur Scripturae, quia sic oportet fieri?
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ. ita oculi nr̃i ad dñm d̃m nr̃m
donec misereat᷑ nr̃i. Magna ⁊ cer¬
ta est de ꝑfectione fidutia: cum
om̃ps facit. qd oꝑtat infirmꝰ. Ror¬
susq magna ⁊ certa est de con¬
firmatione securitas: cũ om̃ps
sertiat nec ꝑdit infirmos. sicut
scriptũ est. Ei aũ qui potest oĩa
abundanti facere quã petinꝰ
& intelligimꝰ. scđ̃m uirtutẽ qua

Expanded text:
 ita oculi nostri ad Dominum Deum nostrum donec misereatur nostri . Magna et certa est de perfectione fiducia, cum omnipotens facit quod optat infirmus. Rursusque magna et certa est de confirmatione securitas, cum omnipotens servat, nec perdit infirmos, sicut scriptum est: Ei autem qui potest omnia abundantius facere quam petimus et intelligimus, secundum virtutem qua
Abbreviated transcription (Latin):
deo. Cũ xp̃e apparuerit uita ue
ro est eẽ sine peccato. Si gͦ iN¬
corruptionis gła abscondita ẽ
ab om̃ib hõib in hoc tempore:
tu quomͦ in hoc eoðe tẽpore. ip¬
sa incorruptione posse te suꝑin¬
dui głaris: Sicut enĩ corrupti¬
onis pͥncipiũ fuit hõi declinare
in peccatum: ita incorruptionsᷤ
initiũ erit ñ habere peccatũ.
Qͥs gͦ illud ante uidiciũ dei ab¬
scondit: aut de sinu xp̃i abstu-
lit ⁊ tibi tradidit: An forte qr
non mereret᷑ eam in futuro. de
manu dñi intelligis: Hȩc p̾sum¬
mus instruit paulus ⁊ dicit. Cũ
autẽ mortale hoc induerit im¬
mortalitatẽ: t̾c fiet sermo qͥ scͥp¬
tus est. Absorta e̾ mors in ucto

Expanded text:
 Christus apparuerit uita uesro est esse sine peccato, si ergo incorruptionis gloria abscondita est ab omnibus hominibus in hoc tempore, tu quomodo in hoe eedem tempore ipsa incorruptione posse te superindui gloriaris? sicut enim corruptionis principium fuit homini declinare in peccatum, ita incorruptionis initium erit non habere peccatum. quis ergo illud ante indicium Dei abscondit aut de sinu Christi abstulit et tibi tradidit? an forte quia non mereretur eam in future de manu Domini intellegis ? haec praesnmmns instruit Paulus et dicit: cum autem mortale hoc induerit inmortalitatem: tunc fiet sermo qui scriptus est, Absorta e
Abbreviated transcription (Latin):
ram facti actꝰ expͥmitur. Et cos¬
tra iste. Qͥd gͦ clamas: sana ani¬
potuit iiciari aĩa tua: Medico
indiget:qr sana ñ est. Om̃ia qui¬
dem bona quȩ ht̾ in confirmati¬
one. uitã. sensus. m̃tẽ. a sũmo do
habet creatore ⁊ artifice suo: ui¬
ciũ uero quod ista naturalia bo¬
na contẽnebrat. ⁊ infirmat ut
illuminatione ⁊ curatione opꝰ
habeant. ñ ab inculpabili artifi¬
ce contractũ est. s ex originali
peccato quod cõmissum ẽ libero
arbitrio: ac ꝑ hoc natura penalis
ad uindictam iustissimã ꝑtinet.
Si enĩ iam sumꝰ in xp̃o noua cre¬
atura: tñ eramꝰ natura filii irȩ
sicut ⁊ cet̾. Deus aũ qui diues

Expanded text:
exprimitur ? et contra iste: quid ergo clamas: \'sana anipotuit uitiari anima tua? Medico indiget, quia sana non est. omnia quidem bona, quae habet in conformatione, uitam sensus mentem, a summo Deo habet creatore et artifice suo; uitium uero, quod ista naturalia bona contenebrat et infirmat, ut inluminatione et curatione opus habeat, non ab inculpabili artifice contractum est, sed ex originali peccato, quod commissum est libero arbitrio. ac per hoc natura poenalis ad uindictam iustissimam pertinet. si enim iam sumus in Christo noua creatura, tamen eramus natura filii irae sicut et ceteri. Deu
Abbreviated transcription (Latin):
tibi reuelauit caro ⁊ sanguis. s
pat̾ meus qui ẽ in celis: Nũqͥd tͥ
dixit. tu uocaberis cephas: Num¬
quid tͥ spopondit: suꝑ hanc petͣm
te cõmoneat qui ait. Et n̾c gͦ uoᷤ
quid temptatis dm imponere
iugũ collo discentiũ: qd neq noᷤ¬

Expanded text:
tibi reuelauit caro et sanguis, sed pater meus qui est in caelis\'? numquid tibi dixit \'tu uocaberis Cephas? numquid tibi spopondit super hanc petram te commoneat, qui ait: et nunc ergo nos quid temptatis Deum, inponere iugum collo discentium, quo
Abbreviated transcription (Latin):
p̾monet dñs. Multi enĩ dicent
in illa die. hõies scilicet de illa
carnali arrogantia qͣ hõies sedu¬
cebant. ⁊ ñ tã corã do. quã adhuc
apud semetipsos iusti. dñe. dñe
nonne in nõie tuo ꝓpħauimꝰ: et
in nõie tuo uͥtutes magnas feci¬
mus: Et t̾c ego uirabo illis ⁊ di¬
c̃ã. non noui uos: discedite ame
oꝑarii iniquitatis. Dicit᷑ ꝑ ꝓphe

Expanded text:
praemonet Dominus: multi enim dicent praemonet Dominus: multi enim dicent in illa die — homines scilicet de illa carnali arrogantia, qua homines seducebant, et non tam coram Deo quam adhuc apud semet ipsos iusti — Domine, Domine, nonne in nomine tno prophetauimus et in nomine tno uirtutes magnas fecimus? et tunc ego inrabo illis, et dicam: non noni nos, discedite a me, operarii iniquitatis. dicitur pe
Abbreviated transcription (Latin):
te dignũ erat. tẽporaria purga¬
castigatione purgaret. Ananiȩ
de paulo dicit᷑. querelam de ꝑse¬
cutione eiꝰ cũ timore facienti:
ego monstrabo illi qͣnta patiet᷑
ꝓpt̾ nom̃ meũ: ut cũ paulus
ibi solueret᷑. ubi ligasset ꝑseq̃n¬
bulatꝰ usq ad mortẽ. in resur¬
rectione głificatꝰ existeret. Ita
fit qr miscdia ⁊ ueritas p̾euit
semꝑ faciẽ dei: ut si in tẽꝑore
ab ingemiscente uoluntariõ
sacrificiũ. ut ueritas in mise¬
ricordia fiat. contͥbulati sp̾s
⁊ contrit cordis offert᷑: in fine
dit᷑ ⁊ sꝑat᷑ iudieare uiuos ⁊ mortuoᷤ. axꝰ aspee¬
tu ut scͥptura testat᷑ fugiet ce¬
lũ ⁊ t̾ra: et existuithõies quinec
ꝓpt̾ ignorantiã. ut ñ dicã ꝓpt̾
conscientiã. iudicio suꝑuentu¬
ro subiectos ẽẽ seuidicent. et
ad uentũ dñi illustrationẽq
fulgoris eiꝰ elem̃tis ardentib¬
& mundo pereunte trepident:
Quos ex illis fore timeo: de quib

Expanded text:
te dignum erat, temporaria te dignum erat, temporaria castigatione purgaret. Ananiae de Paulo dicitur, querelam de persecutione ejus cum timore facienti: Ego monstrabo illi quanta patietur propter nomen meum : ut cum Paulus ibi solveretur, ubi ligasset persequenibulatus usque ad mortem in resurrectione glorificatus existeret. Ita fit quia misericordia et veritas praeeunt semper faciem Dei , ut si in tempore ab ingemiscente voluntarium sacrificium, ut veritas in misericordia fiat, contribulati spiritus et contriti cordis offertur, in fineditur et speratur iudicare uiuos et mortuos, a cuius adspectu, ut Scriptura testatur, fugiet caelum et terra; et existunt homines, qui nec propter ignorantiam, ut non dicam propter oonscientiam, iudico superuenturo subiectos esse se iudicent et aduentum Domini inlustrationemque fulgoris eius elementis ardentibt mundo pereunte trepident ! quos ex illis fore timeo, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
occulta tenebrarum.⁊ manife-¬
stabit consilia cordiũ: ⁊ t̾c laus
erit unicuiq a deo. Alioquin. si
in potestate hõis ẽ ut liberũ se
ipse faciat a peccato suo. aut
S dicis. Ego dixi hõiem sine pec¬
cato. scd̃m hunc sensũ. Peccator
cũ ingemuerit t̾c saluus erit:
hoc ẽ t̾c ad salutẽ incipiet ꝑti¬
nere: tñ sine pecc̾o statĩ ñ erit.
Dñs enĩ cũ intrasset domũ ⁊acͥei
credentis ait.Hodie salus huic
domui facta est. Nũquid si u-¬
nus credidit. statĩ uniu̾sa domꝰ
familias sine peccato fure: cui
tunc utiq maior domꝰ credente
iniciũ salutis in trauit Nã
⁊ dauid cũ peccasset ingemuit.
Et quãius meruisset audire
dimissum sibi eẽ delictũ: mus¬
to tñ postea idipsum exilio. et
plurimo expiauit obꝑbrio: ut
manifeste ⁊ pena in p̾senti reddi¬
ta. ⁊ remissio in futurũ reddenda
uideatur: ⁊ ꝑboc deus multum
miscdiȩ: ingemiscent donauerit
peccatori: ut peccatũ quod mor¬

Expanded text:
occulta tenebrarum, et manifeocculta tenebrarum, et manifestabit consilia cordium: et tunc laus erit unicuique a Deo . Alioquin si in potestate hominis est, ut liberum se ipse faciat a peccato suo: aut Sed dicis: Ego dixi hominem sine peccato, secundum hunc sensum: Peccator cum ingemuerit, tunc salvus erit, hoc est, tunc ad salutem incipiet pertinere: tamen sine peccato statim non erit. Dominus enim, cum intrasset domum Zachaei credentis, ait: Hodie salus domui huic facta est . Numquid si unus credidit, statim universa domus familias sine peccato fuit, cui tunc utique major domus credenti initium salutis intravit? Nam et David cum peccasset ingemuit. Et quamvis meruisset audire dimissum sibi esse delictum, multo tamen postea idipsum exsilio, et plurimo expiavit opprobrio: ut manifeste et poena in praesenti reddita et remissio in futurum reddenda videatur: et per hoc Deus multum misericordiae ingemiscenti donaverit peccatori, ut peccatum quod mor
Abbreviated transcription (Latin):
his quȩ scripta sunt in libris re¬
cipientes scdm oꝑa sua: cur meũ
circa me p̾sumo iudiciũ. si me scio
etiã de ipso uidicandũ: Aut sili¬
bri illi sacri nũ quã nͥ in uidicio
aperiendi. parit̾ uitȩ nr̃ȩ bona ma¬
laq suscipunt. exam̃ udicii in
pondere p̃bituri: quomͦ sine exa¬
mine in hac uita ⁊ añ mortẽ abo¬
litos ẽẽ cognoscimꝰ. quos ñ solum
post mortẽ uerũ etiã pꝰ resurrec¬
tionẽ leguꝰ ꝓferendos: Ego in po¬
testate habu peccare: liberari ã
peccato. in potestate ñ habeo. Pre¬
cari meũ est: absolui ñ meũ. Ubi
uero peecato me dedi: seruus fac¬
tus sum accusatoris: reus uidi¬
cis. Possũ ꝓpt̾ assiduarũ p̾cũ pre¬
missa uestigia suffragia de bono
iuidice spem ferre : innocentẽ sñ
timore conscientiã. ante ꝓmul¬
gationem sententiȩ uendicare
non possum. Dicit enĩ apłs. Noli¬
te ante tempꝰ quid uidicare: do¬
nec ueniat dñs qͥ ⁊ illuminabit

Expanded text:
his quae scripta sunt in libris, rehis quae scripta sunt in libris, recipientes secundum opera sua . Cur meum circa me praesumo judicium, si me scio etiam de ipso judicandum? Aut si libri illi sacri numquam nisi in judicio aperiendi, pariter vitae nostrae bona malaque suscipiunt, examen judicii in pondere praebituri, quomodo sine examine in hac vita et ante mortem abolitos esse cognoscimus, quos non solum post mortem, verum etiam post resurrectionem legimus proferendos? Ego in potestate habui peccare: liberari a peccato in potestate non habeo. Precari meum est, absolvi non meum. Ubi vero peccato me dedi, servus factus sum accusatoris, reus judicis. Possum propter assiduarum precum praemissa suffragia de bono judice spem ferre: innocentem sine timore conscientiam ante promulgationem sententiae vindicare non possum. Dicit enim Apostolus: Nolite ante tempus 600 quid judicare, donec veniat Dominus, qui et illuminabit
Abbreviated transcription (Latin):
sisse: Ecce inflatꝰ sp̃ucarni tuȩ
tanqũa suꝑ nichil sit. libero su¬
pebis arbitrio. głaris ⁊ dicis. pec¬
cator sum qr uolo: pecco dũ uo¬
lo: cũ aũ rursum uoluero possum
esse sine pecco. Qd̃ dicis pecco cum
uolo. uerũ ẽ: qr ⁊ quod opere ñ st¬
ceris cogitatione fecisti. Rursus
cũ uolonon pecco. durũ quide ac
difficile. nec semꝑ om̃ia subest: s
tñ aliq̃n fieri posse ñ dubiũ est. at
uero posse eẽ sine peccato qͥ aliqñ
peccauerit: impossibile ẽ. absq so¬
la gr̃a baptismi: ubi ex ꝑsona dñt
dicitur. remissa st̃ tibi peccata
tua. Qd̃ suadeor credere: qr ꝑmit¬
tor audsre. Possum gͦ ẽẽ sine pec¬
cato: in hac dũ taxat corruptio¬
ne qua uiuimꝰ: Non suscipio: ñ
p̾sumo: non audeo. Si eñi dauid
orat ad dñm. tͥ soli peccaui. ⁊ ma¬
lum corã te feci. ⁊ scdm apocalyp¬
sin ioħis udicandi st̃ mortui ex
his quȩ cora do peccauerunt. ex

Expanded text:
sisse! Ecce inflatus spiritu carnis tuae, sisse! Ecce inflatus spiritu carnis tuae, tamquam super nihil sit, libero superbus arbitrio gloriaris et dicis \'peccator sum quia uolo; pecoo dum uolo; cum autem rursum uoluero, possum esse sine peccato\'. quod dicis \'pecco cum uolo\' uerum est, quia et quod opere non feceris, cogitatione fecisti; rursus cum uolo, non pecco\' durum quidem ac difficile, nec semper omni subest, sed tamen aliquando fieri posse non dubium est; at uero posse esse sine peccato qui aliquando peccauerit, inpossibile est absque sola gratia baptismi, ubi ex persona Domini dicitur: remissa sunt tibi peccata tua. quod suadeor credere, quia permittor audire: possum ergo esse sine peccato, in hac dumtaxat corruptione, qua uiuimus, non suscipio, non praesumo, non audeo\'. si enim Dauid orat ad Deum tibi soli peccaui et malum coram te feci et secundum Apocalypsim Iohannis iudioandi sunt mortui ex hi
Abbreviated transcription (Latin):
ma ñ lesit. Quiseoꝵ qđ contra na¬
turã factũ est potuit: Utrũne
ipsiꝰ an quartꝰ in medio eoꝵ sim¬
lis filio dei: Lepsus exclamat. dñe
si uis potes me mundare: possibi¬
litate uoluntatẽ manifestans:
uoluntatẽ possibilitate confir¬
mans. Ipse est enĩ solus: cui cũ ue¬
lit posse subsistit. Accesserunt
ad eũ ceci. ut illuminarent᷑ oras¬
tes: quib ait iħc. Creditis quod
quis hȩc filiũ dei posse credide¬
rit: ⁊ brutannicus nr mox ut
uoluerit. se posse confidit: Fide
li paralitico dñs ait. constanꝰ esto
fili. dimissa st̃ tibi peccata tua.
⁊ n̾c nouus magist̾ minist̾q m̃¬
sarũ. remissionem peccatoꝵ de
sua magis ausus ẽ possibilitate
p̾sumere. nec de dño expectat au¬
dire: Scribȩ ñ intelligentes ue¬
ritatẽ. uerũ murmurant ⁊ di¬
cunt. quis potest dimutere pec¬
cata nisi solus deus: ⁊ bic abolita
et̃ udicat. quȩ deũ nesciat dimi¬

Expanded text:
ma non laesit . Quis eorum quod contra nama non laesit . Quis eorum quod contra naturam factum est, potuit, utrumne ipsi, an quartus in medio eorum similis filio Dei? Leprosus exclamat: Domine, si vis, potes me mundare , possibilitate voluntatem manifestans, voluntatem possibilitate confirmans. Ipse est enim solus, cui cum velit, posse subsistit. Accesserunt ad eum caeci, ut illuminarentur, orantes: quibus ait Jesus: Creditis, quodquis haec Filium Dei posse crediderit, et Britannicus noster, mox ut voluerit, se possli paralytico Dominus dicit: constans esto, fili: dimissa sunt tibi peccata tua; et nunc nonus magister ministerque mensarum remissionem peccatorum de sua magis ausus est possibilitate praesumere, nec de Domino expectat audire! scribae non intellegentes ueritatem murmurant et dicunt: quis potest dimittere peccata nisi solus Deus.?; et hic abolita esse iudicat, quae Deum nesciat dimi
Abbreviated transcription (Latin):
etiã illud assero. quod ⁊ difficilia
dicas posse cõpleri. Tam̃ qñ modo
bras inuidiȩ: qui ad iuncto adix¬
torio suo tẽꝑtet a scribere. qd so¬
lus ꝑ uoluntatẽ homo potuisset
implere. Aut tolle hõi si uelit.
⁊ gr̃ȩ aiscribe quod possit. aut
quia hõi tͥbuis posse cũ uelit. re¬
moue simulatã gratiȩ palpatã¬
q nec coerentẽ participationẽ:
⁊ nudam ex abundatia cordis ꝓ¬
fitere blasfemiã. S mearũ ista
partiũ non sunt. latiꝰ indagare.
p̃sertĩ unde beatissimi patres. au¬
gustinꝰ ⁊ ieronimꝰ plenissim̃a con¬
iuctȩ hereseos ꝓbationẽ occiden¬
talib ꝓuntiis tradiderunt. Ad
ꝓposita sup̃ redeã questionẽ. adꝗͣ
non fidutia suscitatꝰ ingenii. s un¬
uiria motꝰ accessi. Dicis posse in ħ
scło ẽẽ hominẽ sine peccato. cum
dei aduitorio: Tu dicis. potest ho.
ego dico. potest deus. Tres in cami¬
no pueros: estuans introrsum flã¬

Expanded text:
etiam illud adsero, quod et difficilia etiam illud adsero, quod et difficilia dicas conpleri. tamen quoquo modo bras inuidiae, qui adiuncto adiutorio suo temptet adscribere, quod solus per uoluntatem homo potuisset implere. aut tolle homini si uelit et gratiae adscribe quod possit ant, quia homini tribuis posse cum uelit, remoue simulatam gratiae palpatam nec cohaerentem participationem et nudam ex abundantia cordis profitere blasphemiam. Sed mearum ista partium non snnt latius indagare, praesertim unde beatissimi patres Augustinus et Hieronymus plenissimam conuictae haereseos probationem ocoidentalibus prouinciis tradiderunt. ad propositam supra redeam quaestionem, ad quam non fiducia suscitatus ingenii, sed injuria motus accessi. Dicis, posse in hoc saeculo esse hominem sine peccato cum Dei adjutorio. Tu dicis, potest homo: ego dico, potest Deus. Tres in camino pueros aestuans introrsum flam
Abbreviated transcription (Latin):
su diu̾sitatẽ sermonis iuncturiᷤ
discordib non coherent. Quod ip¬
sa quoq pagina discreꝑantia int̾
se uerba non recipit: Scribis enĩ
posse hõiem sine peccato eẽ. ⁊ faci¬
le dei mandata custodire si uelit̾:
Et qũeadmodũ beatissimꝰ pat̾ ie¬
ronimꝰ de hac eaðe sententia in epi¬
stola qũa ad thesifontẽ scribit ex¬
posuit: nouissime quasi ẽ grauissi¬
mo somno exꝑgiscens adicis: ñ sine
ad uitorio dei. In hoc enĩ repug¬
nat t ipsa ueritas: ⁊ reclamat.
Qͥd ꝑ fastidiosum tumorẽ nause¬
antem q uerecundiã. ñ necessari¬
um tͥ in ore tuo aduitoriũ dei de¬
tines: qui facilia tͥ arbitrariᷤ cute¬
ta: Sũmis labiis me honoras: cor
autẽ tuũ longe ẽ ame. Non est
opus duob ineooperatione qđ̵ uni
facile est: frustraq se gr̃a diuini¬
tatis int̾serit. uͥ fatet᷑ homo qd̾ fa¬
cile possit. si uelit. Tu uolenti fa¬
cilia eẽ mandata dixisti: at ego

Expanded text:
su diuersitatem sermonis, iuncturis su diuersitatem sermonis, iuncturis discordibus non cohaerent, quod ipsa quoque pagina discrepantia inter se uerba non recipit? scribis enim, posse hominem sine peccato esse et facile Dei mandata custodire, si uelit; et, quemadmodum beatissimus pater Hieronymus de hac eadem sententia in epistula, quam ad Ctesiphontem scripsit, exposuit, nouissime quasi e grauissimo somno expergescens adicis: non sine adiutorio Dei. in hoc enim repugnat tibi ipsa ueritas et reolamat. quid per fastidiosum tumorem nausiantemque uerecundiam non necessarium tibi ia ore tuo adiutorium Dei detines, qui facilia tibi arbitraris cuncta? summis labiis me honoras, cor autem tuum longe eat a me. non est opus duobus in operatione, quod uni facile est, frustraque se gratia diuinitatis interserit, ubi fatetur se homo, quod facile possit, si uelit. tu uolenti facilia esse mandata dixisti, at ego
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ titulatione signast. hec ipsa
sententia hoc modo scripta sit.
posse hõiem sine peccõ esse. ⁊ fa¬
cile dei mandata custodire si ue¬
lit. Nulla ibi gr̃a di. nullũ adio¬
toriũ nominatũ est: quãlibet
crebro dicas de gr̃a dei.non ideo
negau qr non dixi: s ideo dixisse
accipiendus sũ. qr non negaui. Qͣ¬
si uero ⁊ susanna ideo de adulte¬
rio confessa sit credenda sit.quia
arguentib aliis ñ negauit: aut
testimoniũ falsoꝵ testiũ dñs iħe
qua tacuit approbauit. Qd̃ si
apud uos ñ negasse. dixisse ẽ ⁊ ta¬
cuisse clamasse ẽ: frustra dauid
postulat pone dñe custodiã or
meo. ⁊ ostiũ circũstantiȩ labiis
meis. Frustra ⁊ ego me ñ dixisse
in quo arguor testib ⁊ testifica¬
tione confirmo: si alt̾ audire po¬
tuit quod meus sermo ñ dixit. S
concedo: ut quod nequaꝗͣ dixeris.
ꝓ dicto accipiendũ ꝑutes. Qd agi¬
mus ex eo quod inuenientes ex sen¬

Expanded text:
orum titulatione signasti, haec ipsa orum titulatione signasti, haec ipsa sententia hoc modo scripta sit, posse hominem sine peccato esse et facile Dei mandata custodire, si uelit. nulla ibi gratia Dei, nullum adiutorium nominatum est, quamlibet crebro dicas de gratia Dei: non ideo negaui, quia non dixi, sed ideo dixisse accipiendus sum, quia non negaui. quasi uer et Susanna ideo de adulterio confessa credenda sit, quia arguentibus aliis non negauit , aut testimonium falsorum testium Dominus Iesus, quia tacuit, adprobauerit. quodsi apud uos non negasse dixisse est et tacuisse clamasse est, frustra Dauid postulat: pone, Domine, custodiam ori meo et ostium circumstantiae labiis meis: frustra et ego me non dixisse, in quo arguor, testibus et testificatione confirmo, ei alter audire potuit, quod meus sermo non dixit. sed concedo, ut quod nequaquam dixeris pro dicto accipiendum putes. quid agimus ex eo, quod inuenientes ex sen
Abbreviated transcription (Latin):
ret. mecũ. qui dixerat ñ ego. In
uoluntate gͦ hõis gr̃a duinȩ ur¬
tutis operatur: quȩ ⁊ hoc ipsum
uelle donauit. Ita conscientia ho¬
minis ꝓfitet᷑. ut dicat. ñ ego: gr̃a
rat enĩ dñi dñi p̾dicantis: nemo
uenit ad me. nisi quem pater at¬
traxerit. Et rursũ alibi. Ego aũ
uobiscũ sũ om̃ib dieb usq ad
consũmationẽ scłi. Et in alio lo¬
co de sp̾u scõ sic ait. Expedit uo¬
bis. ut ego eã. Nã si ñ abiero. nos
ueniet consolator ille ad uos. Si
aũ iero: mittã eũ ad uos. Infelix
o homo. scđ̃m ueritatẽ sententiȩ
dei. pat̾ te attrait̾. filiꝰ tecũ. ⁊ sp̃s
consolator. ⁊ in hac tanta duii¬
nȩ maiestatis circũstantia. au¬
des dicere. gr̃a quide di aduiuan¬
te: s mea possibilitate sũ qd sũ:
Asseris enĩ nunc pꝰ banc antiqͦ er¬
rori em̃dationẽ. potest homo sine
peccato ẽẽ cũ dei aduitorio: qũa¬
qũa in libro tuo quẽ testimoni¬

Expanded text:
ret mecum\', qui dixerat non ego. \' in ret mecum\', qui dixerat non ego. \' in uoluntate ergo hominis gratia diuinae uirtutis operatur, quae et hoc ipsum uelle donauit. ita conscientia hominis profitetur ut dioat non ego\'; gratia rat enim Domini praedicantis: nemo uenit ad me, nisi quem Pater attraxerit; et rursum alibi: ego autem uobiscum sum omnibus diebus usque in consummationem saeculi. et alio loco de Spiritu Sancto sic ait: expedit uobis, ut ego eam: nam si non abiero, non ueniet consolator ille ad uos; si autem iero, mittam eum ad uos. Infelix, o homo, secundum ueritatem sententiae Dei! Pater te attrahit, Filius tecum et Spiritus consolator, et in hac tanta diuinae maiestatis circudes dicere: « Gratia quidem Dei adjuvante, sed mea possibilitate sum quod sum? » Asseris enim nunc post hanc sociam rori emendationem: potest homo sine peccato esse cum Dei adiutorio; quamquam in libro tuo, quem Testimoni
Abbreviated transcription (Latin):
uem. ⁊ t̾ dñm continuo negatu¬
rum. suꝑ tumidos fluctꝰ pendu¬
lis incessisse uestigiis: Itaq uns¬
uersos hõies arbitror uł qui ex¬
cellenti fide ⁊ sap̃ia p̾diti sunt.
ut qui se alit̾ habent. hoc qđ ds
omĩa potest.uenerari. credere.
conficeri. Ideo enĩ generalit̾ ab
om̃ia potest. Et hoc e̾ ds solus qͥ
ait. Hȩc apud hõies impossibi¬
lia st̃.: Atq alibi docet dicens.
Sine me nichil potestis facere:
Potest gͦ om̃ia in hõie: qui uti¬
q potest om̃ia. Porro aũ qͥd suꝑ¬
bit t̾ra ⁊ cinis: ut dicat homo
potest cũ ds possit: Clamat
dantiꝰ illis om̃ib laboraui. Nos
ego aũ: s gr̃a dei mecũ. Qͥd ui¬
caute p̾sumptor aspicis: quia
dixerit mecũ: Attende qr p̾mi¬
serit. ñ ego. Quaꝓpt̾ int̾ hȩc duo
uerba ñ ego ⁊ mecũ. gr̃a dei me¬
dia e̾: cuiꝰ est uere ⁊ uelle ⁊ ꝑfi¬
cere ꝓ bona uoluntate. ⁊ tn uo¬
Unde ⁊ ille confisus ẽ ut dice¬

Expanded text:
auem et ter Dominum continuo negatuauem et ter Dominum continuo negaturum, super tumidos fluctus pendulis incessisse uestigiis? Itaque uniuersos homines arbitror, uel qui excellenti fide et sapientia praediti sunt uel qui se aliter habent, hoc, quod Deus omnia potest, uenerari\' credere confiteri. ideo enim generaliter abns, quia omnia potest. et hoc est Deus solus qui ait: haec apud homines inpossibilia sunt. atque alibi docet dicens: sine me nihil potestis facere. potest ergo omnia in homine, qui utique potest omnia. porro autem quid suerbit terra et cinis, ut dicat, homo potest, cum Deus possit? Clamat dantius illis omnibus laboravi: non ego autem, sed gratia Dei mecum . Quid, incaute praesumptor aspicis, quia dixerit, mecum? Attende quia praemiserit, non ego. Quapropter in haec duo verba, non ego, et mecum, gratia Dei media est: cujus est vere et velle et perficere pro bona uoluntate et tamen uounde et ille confisus est, ut dice
Abbreviated transcription (Latin):
traditȩ ꝑ moysen legis scientia
quantulatũq ꝑuenerit:. cũ scͥꝑ¬
tũ ⁊ agnoscat ⁊ credat. nuda di¬
scissis rubri maris fluctib ꝓfun¬
da patuisse. ⁊ tutũ iter in pela¬
q iordanẽ resupinis in fontẽ re¬
mei currus igne nec lesũ. uł
p̾paratis onustũ escis abacuc.
iusto prandiũ ministraret. ut
uulgata narrat editio. in mom̃¬
to diei a uidea in babyloniã tͣns¬
latũ fuisse ꝓtinꝰ. ac relatũ: Qs
hoc xp̃ianꝰ in cor suũ uł in atho¬
mo cogitationis admutat. qui
sciat lazarũ quattriduanũ mor¬
tuũ fetentib menbris. ac liqui¬
da iam intra semet pelle flus¬
tantib dñi deuoto ꝓsiluisse ser¬
uitio: qui legerit cecũ anat:¬
uitate. eundeq ĩa etatẽ haben¬
tem uł factis subito uł refec¬
tis uiguisse luminib. qui ꝓba¬
uerit uentos. fluctus ac tẽpesta¬
tes. simulq inuicẽ elem̃ta rixas¬
audito mansuetasse p̾cepto: qui
credat petrũ carnali sarcina gͣ¬

Expanded text:
traditae per Moysen legis scientia traditae per Moysen legis scientia quantulacumque pervenerit, cum scriptum et agnoscat et credat, nuda discissis Rubri maris fluctibus profunda patuisse, et tutum iter in pelaque Jordanem resupinis in fontem remei currus igne, nec laesum ; vel praeparatis onustum escis Abacuc, justo prandium ministraret , ut vulgata narrat editio, in momento diei a Judaea in Babyloniam translatum fuisse protinus ac relatum? quis hoc Christianus in cor suum uel in atomo cogitationis admittat, qui sciat Lazarum quadriduanum mortuum fetentibus membris ac liquida iam intra semet pelle fluitantibus Domini deuoto prosiluisse seruitio; qui legerit caecum a natiuitate eundemque iam aetatem habentem uel factis subito uel refectis uiguisse luminibus; qui probauerit uentos fluctus ao tempestates simulque inuicem elementa rixanaudito mansuetasse praecepto; qui credat Petrum, carnali sarcina gr
Abbreviated transcription (Latin):
mea dixerĩ blaffemũ. anathema
detestandũ: s etiã uł in exemplo
nadab ⁊ abiũ diuino igne dami¬
nandũ: uł uixta ꝑditionẽ da¬
than atq abẏron. hiatu t̾rȩ
receptũ. uiuu ad inferna mer¬
gendũ. Utriq siquide p̾sũptio¬
ne cordis dei potentiȩ derogart᷑:
uł illi dũ ignẽ alienũ quasi
hoc indigeret ds offert̾: uł ist
dum resistentes moy si in t̾ram
reꝓmissionis intͦduci se posse
diffidunt. Deus om̃ia potest.⁊
quȩ uult semꝑ potest. Qũa po¬
teisĩ faciendo de nichilo: tã facił in ꝑ¬
ficiendo de facto. Ipsi enĩ sub est
cũ uelit posse. Hãc indulta se¬
cundum sp̃m gr̃a confitetetur.
hoc scd̃m litterã lex conscripta
testatur. hoc in uniu̾sis lex na¬
turalis intelligit: hoc ordinatis¬
simꝰ mundi motꝰ ostendit. Quis
enĩ gentiliũ hoc audeat dicere:
cui in ꝓspectu semꝑ st̃ celi t̾rȩ ꝙ
ac maris elem̃ta distincta: Qs
uideoꝵ hoc supicari queat. ad q̃

Expanded text:
mea dixerim blasphemum, anathema mea dixerim blasphemum, anathema detestandum, sed etiam vel in exemplum Nadab et Abiu divino igne damnandum , vel, juxta perditionem Datan et Abyron , hiatu terrae receptum vivum ad inferna mergendum. Utrique siquidem praesumptione cordis Dei potentiae derogarunt, vel illi dum ignem alienum, quasi hoc indigeret Deus, offerunt, vel isti dum resistentes Moysi in terram repromissionis introduci se posse diffidunt. Deus omnia potest, et quae vult, semper potest. Quam potens in faciendo de nihilo, tam facilis in perficiendo de facto. Ipsi enim subest, cum velit, posse . Hoc indulta secundum spiritum gratia confitetur, hoc secundum litteram lex conscripta testatur, hoc in universis lex naturalis intelligit, hoc ordinatissimus mundi motus ostendit. Quis enim gentilium hoc audeat dicere, cui in prospectu semper sunt coeli terraeque ac maris elementa distincta? quis Judaeorum hoc suspicari queat, ad quem
Abbreviated transcription (Latin):
cusatione susannȩ ut in lapidati¬
one nabuthȩ. Et ne forte quis ne¬
sciat in iherosolimã nũquã adef¬
fundendũ sanguinẽ xp̃ianũ uł
argenti suffragia uł ffagella mi¬
litũ de fuisse. Nunc qm̃ ab ħ qua¬
licũq uerbo ẽẽ me liberũ reor. li¬
berũ fide ur̃a. liberũ conscientia
mea: ipsiꝰ u̾bi ambiguitate discos¬
sa conabor exqͥrere. hi qͥ ita nos
respondisse asserunt. qualiter
ipsi int̾rogasse iudeant᷑. Forsitas
ꝑ modũ int̾rogationis ipsoꝵ. ar¬
chanũ dogmatis denudabit᷑: ut
reciꝑcis feriendo uulnerib: emeᷤ¬
sorem suũ remissa certiꝰ tela ca¬
stigent. Ait enĩ a nobis responsũ:
nec cũ dei aduitorio. potest homo
ẽẽ sine peccato. Hoc si qͥsqũa ho¬
minũ ita dicendũ putet. u sub
infirmitate hõis. dm non posse
confirmet. ⁊ om̃ipotentiȩ dei ah¬
quid impossibile suspicet᷑. in oĩ
creatura celestiũ. ⁊ t̾restrium.
⁊ infernoꝵ. hunc ñ tm̃ sententia

Expanded text:
cusatione Susannae, vel in lapidaticusatione Susannae, vel in lapidatione Nabuthae? 9. Et ne forte quis nesciat, in Hierosolymam numquam ad effundendum sanguinem Christianum, vel argenti suffragia, vel flagella militum defuisse, nunc quoniam ab hoc qualicumque verbo esse me liberum reor, liberum fide vestra, liberum conscientia mea, ipsius verbi ambiguitate discussa conabor exquirere, hi qui ita nos respondisse asserunt, qualiter ipsi interrogasse videantur. Forsitan per modum interrogationis ipsorum arcanum dogmatis denudabitur ut reciprocis feriendo vulneribus, emissorem suum remissa certius tela castigent. Ait enim a nobis esse responsum, « nec cum Dei adjutorio potest homo esse sine peccato. » Hoc si quisquam hominum ita dicendum putet, ut sub infirmitate hominis Deum non posse confirmet, et omnipotentiae Dei aliquid impossibile suspicetur, in omni creatura coelestium et terrestrium et infernorum, hunc non tantum sententia
Abbreviated transcription (Latin):
tib atq seniorib. Hoc sanguis
stephani clamabat᷑ hoc dñicȩ erb¬
cis uexilla significant: hoc etiã
nc̃ excitata ꝑ eos ꝑsecutio mani¬
festat. S hȩc utrum ab ep̃o te-¬
mere credita. an maliciose ficta.
an ignare subaudita uideant᷑:
xp̃o iudici discutienda cõm̃do.
Absit a me umqũa ut ego. pauꝑ.
care. Mea mͥ apud eminentissim̃ã
trinitatẽ oĩpotentiȩ dei. ⁊ apud
uniu̾sos seruos eiꝰ catbolicos. su¬
plicitas ⁊ ꝓbatio sat e̾ Testem in
uoco deũ suꝑ animã meã beatissi¬
mi sacerdotes.scribentib uob bec
eade mecũq testantib nullã me
in illo conuentu ur̃o. ore meo ꝓtu¬
iuscemodi uerba. quȩ mͥ ab ep̃o io¬
hanne sunt obiecta dixisse: hoce̾
etiã cũ aduitorio dei ñ posse hõiẽ
esse sine ꝑeccato. Satiffactũ etiã
contentioni opinionis ignarȩ ꝰ no¬
bis ideo. ne forte a uob̃ quide non
auditũ. a me tñ dictũ putantes.
testimonio laboretis ambiguo uul

Expanded text:
tibus atque senioribus; hoc sanguis tibus atque senioribus; hoc sanguis Stephani clamat; hoc Dominicae crucis vexilla significant; hoc etiam nunc excitata per eos persecutio manifestat. Sed haec utrum ab episcopo temere credita, an malitiose ficta, an ignare subaudita videantur, Christo judici discutienda commendo. Absit a me umquam, ut ego pauper, vocare. Mea mihi apud eminentissimam Trinitatem omnipotentiae Dei, et apud universos servos ejus catholicos, simplicitas et probatio, satuoco Deum super animam meam, beatissimi sacerdotes, scientibus haec eadem uobis mecumque testantibus, nullam me in illo conuentu uestro ore meo protuiuscemodi uerba quae mihi ab episcopo Iohanne sunt obiecta dixisse, hoc est, etiam cum adiutorio Dei non posse esse hominem sine peccato. satisfactum etiam contentioni opinionis, ignarae nobis, ideo nolo, ne forte a uobis quidem non auditum, a me tamen dictum putantes tes
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s mei assistebant: ex alio falsi
fr̾s. Deinde in consessu eode ex una
mecũ parte consederant auitꝰ et
uitalis prb̃i: ex alia. nescio quis
ignotꝰ int̾pres. ⁊ deinde ꝓbati ⁊
dñs ex duce. qui ambo ut ꝓ expe¬
rientia sua ac fide sua adesse in¬
t̾pretes dignarentur. ipso coni
rogati.deductiq conuenerant.
Mediꝰ quoq uob̃ ipse fuit: quẽ
in illa tc circũstantia. ñ minus.
audisse quã uidisse mirandũ ẽ:
quom sermo dimissus tantꝰ. adu̾¬
sarios collegas auditoresq p̾te¬
rierit᷑ ⁊ inscias aures gnari au¬
ditoris intͣuerit. S ego calore
ueritatis accensus: satis urgeor.
Excedo ꝓfessionis modũ. Conceden¬
dum ẽ magis ut int̾pres errasse
dicendo. quã ep̾c audiendo finxiˢ¬
se uideatur: ⁊ nc ad uicẽ merce¬
dis qũã hereticis p̾stitit exigen¬
dȩ. falsos in aduitoriũ sui testes
querere: quippe cũ mirari iam
nemo debeat conqueri ⁊ existere
falsos testes in iherłm a sacerdo¬

Expanded text:
fratres mei assistebant: ex alio falsi fratres mei assistebant: ex alio falsi fratres. Deinde in consessu codem, 594 ex una mecum parte consederant Avitus et Vitalis presbyteri, ex alia nescio quis ignotus interpres, et deinde probati et ter et Dominus ex Duce: qui ambo ut pro experientia ac fide sua adesse interpretes dignarentur, ipso convetra conrogati deductique convenerant. Medius quoque vobis ipse fuit, quem in illa tunc circumstantia non minus audisse, quam vidisse mirandum est, quomodo sermo dimissus tantus adversarios collegas auditoresque praeterierit, et inscias aures gnari auditoris intraverit. 8. Sed ego calore veritatis impulsus, satis urgeor. Excedo professionis modum. Concedendum est magis, ut interpres errasse dicendo, quam episcopus audiendo finxisse videatur, et nunc ad vicem mercedis quam haereticis praestitit exigendae, falsos in adjutorium sui testes quaerere: quippe cum mirari jam nemo debeat conquiri et existere falsos testes in Hierusalem a sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
re ueritatis assistunt. stat̃ testifi¬
catꝰ sũ dicens. qr eiꝰmodi u̾bũ qd nc̃
a me dictũ ep̃c intenderit. nũquã
de ore meo antea ꝓcessisset: quaꝗͣ
hanc incontinentiã miserȩ falsi¬
tatis ruminare sepiꝰ crebra exꝑo¬
sitione. non tã me ꝓbasse. quã ali¬
um uidear ꝓdidisse. Concedo enim
ut qualecũq dictũ illud ẽ dixerĩ:
quomͦ latinũ expers latinitatis
grecus audiuit: Aut si auduiit
sacͥlegũ u̾bũ. cur ñ statĩ coarguit
blasfemantẽ uł ut leniꝰ ageret
quasi incautũ filiũ pus pat̾ de
cohibenda licentia ꝑiculosi ser¬
monis admonuit:S contrario
post plurimã magni tẽporis obl¬
uionẽ ipse ꝑse accusationẽ intu¬
lit. ipse testimoniũ ꝑhibuit. ip¬
se uidiciũ ꝓmulgauit. om̃iũ sce¬
lerũ officia in suȩ ꝑsonȩ au tori¬
tate suscipiens: p̾sert̃ eugłica
lectione diligent̾ instructꝰ. dñm
fuisse dã natũ. Ex alio mͥ latere

Expanded text:
re ueritatis adsistunt, statim testifire ueritatis adsistunt, statim testificatus sum dicens, quia eiusmodi uerbum, quod nunc a me dictum episcopus intenderit, numquam de ore meo antea processisset. quamquam hanc inconuenientiam miserae falsitatis ruminans saepius crebra expositione non tam me probasse quam alium uidear prodidisse. concedo enim, ut, qualecumque dictum illud est, dixerim: quomodo Latinum expers Latinitatis Graecus audinit? aut, si audiuit sacrilegum uerbum, cur non statim coarguit blasphemantem uel, ut lenius ageret, quasi incautum filium pius pater de cohibenda licentia periculosi sermonis admonuit ? sed e contrario post plurimam magni temporis obliuionem ipse per se accusationem intulit, ipse testimonium perhibuit, ipse iudicium promulgauit, omnium scelerum officia in suae personae auctoritatem suscipiens, praesertim euangelica lectione diligenter instructus, fuisse damnatum. Et alio mihi latere
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ꝓtulit: confirmans tandem
postulationẽ intentionẽ q nr̃am.
si qd̃ ille decerneret secuturi: s ut
hereticꝰ pelagiꝰ imposito sibi eatenꝰ
silentio conticesceret. ⁊ ut nr̃i ab
insultatione conuicti ioħis confu
consensimꝰ: gr̃arũ actione celebra¬
ta. pace facta ⁊ consũmata. ad pa
ad obseqͥũ ioħ̃is ep̃iscucurrisse̾. stat̃
ab eo notã falsi crimini ꝓ gr̃a salu¬
tationis accepi. Ait enĩ michi. Qͣ¬
re ad me uenis homo qͥ blasfema¬
st: uolens ut credo intelligi.
noli me tang̾e qr mundus sũ
⁊ absq pecc̃o. At ego nichil mͥ cos¬
scuis. int̾rogaui q̃n. aut qͦ audi
ente: aut cuiꝰ modi illudẽ dictum
quod blasfemiȩ possit uscribi. Ep̃c
respondit. Ego te audun dixisse
qr nec cũ dei adiuitorio possit esse
homo sine ꝑeccꝰo. Ego quide beatis¬
simi sacerdotes. sicut ⁊ uos testes
estis ⁊ uniu̾sa frat̾nitas. ⁊ p̾terea
scĩ uiri qui huic testimonio amo¬

Expanded text:
tiam protulit, confirmans tandem tiam protulit, confirmans tandem postulationem intentionemque nostram, ntur, universi quod ille decerneret secuturi; sed ut haereticus Pelagius imposito sibi catenus silentio conticesceret, et ut nostri ab insultatione convicti Joannis confusconsensimus: gratiarum actione celebrata, pace facta, et consummata ad pacad obsequium Iohannis episcopi cucurrissem, statim ab eo notam falsi criminis pro gratia salutationis accepi. ait enim mihi: \'quare ad me uenis, homo qui blasphemastif?\' nolens, ut credo, intellegi: noli me tangere, quia mundus sum et absque peccato. at ego nihil mihi conscius interrogaui: cquando aut quo auente, aut cujusmodi illud est dictum, quod blasphemiae possit adscribi? Episcopus respondit: Ego te audivi dixisse, quia nec cum Dei adjutorio possit esse homo sine peccato. Ego quidem, beatissimi saoerdotes, sicut et nos testes estis et uniuersa fraternitas et praeterea sancti uiri qui huic testimonio amo
Abbreviated transcription (Latin):
suggerentẽ confutauert: nr̃is ut
dixi actionib uł int̾polatis plerũ¬
sine aduitorio di hoc hõiem posse
diceret: pessimũ ⁊ dã nabile erat.
Nc aũ cũ adiciat posse hõiem ee
sine pecco. non sine aduitorio di:
uos quid dicitis: An forte uos di
aduitoriũ denegatis: Cui respon¬
diego. Testib ⁊ testificantib etiã
nunc nob̃. ⁊ supͣ memoratis uiris:
anathema ei qui negat aduitor¬
um dei. Ego certe ñ nego: p̾cipue
cũ econtrario in hereticos confu¬
tarem. Dein cũ intellecto uidice
⁊ int̾pte ꝓdito. clamaremꝰ lati¬
num eẽ ħereticũ. nos latinos. he¬
resim magis partib notã: latini
iudicib disserenda. a se pȩne imn¬
pudent̾ ad uidicandũ cũ quid̃e
nos accusatores non essemꝰ. ⁊ unꝰ
& suspectus ingererer. dici aplo¬
rib necessariũ fuit. Non potest
quisqũa ide ⁊ hereticus eẽ. et aduo¬
catus ⁊ udex. Multis q aliis acti¬
tatis ioħ̃es ep̃c nouissimã senten¬

Expanded text:
suggerentem confutauerunt — nostris, ut suggerentem confutauerunt — nostris, ut dixi, actionibus uel interpolatis plerumsine adiutorio Dei hoc hominem posse diceret, pessimum et damnabile erat; nunc autem cum adiciat, posse hominem esse sine peccato non sine adiutorio Dei, uos quid dicitis? an forte uos Dei adiutorium denegatis?\' cui respondi ego: \'testibus et testificantibus etiam nunc uobis et supra memoratis uiris anathema ei, qui negat adiutorium Dei. ego certe non nego, praecipue cum e contrario in haeretioos confutarim\'. dein cum, intellecto iudice et interprete prodito, clamaremus, Latinum esse haereticum, nos Latinos, haeresim Latinis magis partibus notam Latinis iudicibus disserendam, ac se paene impudenter ad iudicandum — cum quidem nos accusatorus, et 593 suspectus ingererer, dici a pluribus necessarium fuit: « Non potest quisquam idem et haereticus esse et advocatus et judex. » Multisque aliis actitatis, Joannes episcopus novissimam senten