comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
durescunt: & ad similitudinẽ la-¬
pidis aqua ꝑducit᷑ quando in¬
firmꝰ quisq ꝑ acceptã desuꝑ to¬
lerantiã passiones sui redẽptoris
imitat᷑. In similitudinẽ quippe
lapidis aqua duruerat: cum ille
priꝰ impatiens ille ꝑsecutor. pꝰmo¬
dũ paulus dicebat. Impleo ea quȩ
desunt passionũ xp̃i. in carne mea:¬
recte addit᷑. Et suꝑficies abyssi con¬
stringit᷑. Solet enĩ leticia archa¬
namentis aperire: atq aꝑiendo a-¬
mittere: aduersa uͦ cũ nos exteriꝰ
depͥmunt: interiꝰ cautiores red.¬
dunt. Post gelu itaq uel glaciem.
suꝑficies abyssi constringit᷑: quia
mens nr̃a ad conseruanda ꝓfunda
bona quȩ acceperit. ipsis aduersi¬
tatibꝰ munit᷑. Abyssi enĩ sui suꝑfi¬
ciem esayas constrinxerat: cũ dice
xerat: qui tot ꝑiculis aduersita.¬
tis insudans. sub p̃textu cuiꝰdã. de
sem&e ipso loquit᷑ dicens. Audiuit
archana uerba quȩ ñ lic& homini
loqui. & rursum. Parco autẽ: neqͥs

Expanded text:
 ad similitudinem lapidis aqua perducitur, quando infirmus quisque per acceptam desuper tolerantiam passiones sui Redemptionis imitatur. In similitudinem quippe lapidis aqua duruerat, cum ille prius impatiens persecutor postmodum Paulus dicebat: Impleo ea quae desunt passionum Christi in carne mearecte additur: Et superficies abyssi constringitur. Solet enim laetitia arcana mentis aperire, atque aperiendo amittere; adversa vero cum nos exterius deprimunt, interius cautiores reddunt. Post gelu itaque vel glaciem superficies abyssi constringitur, quia mens nostra, ad conservanda profunda dona quae acceperit, adversitatibus munitur. Abyssi enim suae superficiem Isaias constrinxerat, cum dicebxerat, qui tot periculis ac adversitatibus insudans, sub praetextu cujusdam de semetipso loquitur, dicens: Audivi arcana verba, quae non licet homini loqui . Et rursum: Parco autem, ne qui
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ꝑ iacobũ de fide contra oꝑa
suꝑbientibus dicit. Sic̃ corpꝰ sine
spũ emortuũ. ẽ: ita & fides sine
oꝑibꝰ mortua est. Arcturus itaq
uoluit᷑: quia scã ęccła iuxta au¬
ditoꝵ suoꝵ mentes. in diuerso
latere. p̃dicationis arce uersat᷑
Arcturus uoluit᷑: quia hȩc in no-¬
ctis huiꝰ tribulationibꝰ rotatur:
Sed hc̃ arcturi girũ quandoq dñs
dissipat: quia labores eccłȩ ad re-¬
quiem ꝑmiitat. Tunc & pliades
pleniꝰ iungit᷑: cũ girũ arcturi
destruit: quia t̾c̃ nimirũ sc̃i oms
etiã uisionis sibi specie copulabinꝗs:
quando in fine mundi scã ȩccła
ab his quos nc̃ sustin& laboribꝰ
soluit᷑. Dicat gͦ. Nunqͥd coniun-¬
gere ualebis micantes stellas pli-¬
ades: aut girũ arcturi poteris

Expanded text:
 de fide contra opera superbientibus dicitur: Sicut corpus sine spiritu mortuum est, ita fides sine operibus mortua est . Arcturus itaque volvitur, quia sancta Ecclesia juxta auditorum suorum mentes in diverso latere praedicationis arte versatur. Arcturus volvitur, quia haec in noctis hujus tribulationibus rotatur. Sed hunc Arcturi gyrum quandoque Dominus dissipat, quia labores Ecclesiae ad requiem permutat. Tunc et Pleiades plenius jungit, cum gyrum Arcturi destruit, quia tunc nimirum sancti omnes etiam visionis sibi specie copulantur, quando in fine mundi sancta Ecclesia ab his quos nunc sustinet laboribus solvitur. Dicat ergo: Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades, au
Abbreviated transcription (Latin):
iacet mͥ: ꝑficere aut̾e bonũ ñ in¬
uenio. Qui enĩ uelle habere seasse.¬
rit: iam ꝑ infusionẽ gr̃ȩ quȩ in
se lateant. semina ostendit. Sed
dũ ꝑficere bonũ non inuenit: ꝓfe.¬
cto indicat: quanta illũ dispensa.¬
tionis suꝑnȩ glacies p̃mat. An ista
glacies eoꝵ corda ñ presserat quibꝰ
dicebat: ut non quęcũq uultis illa
faciatis: Ac si aꝑte dicer&. Occulta
cordis ur̃i semina iam ꝓdire in fru-¬
gem quer̃: sed suꝑni moderaminis
gelu p̃munt᷑: ut tanto post fȩcun¬
dius exeant: quanto diuini iudi¬
cii p̃mentia pondã patientiꝰ por.¬

Expanded text:
jacet mihi, perficere autem bonum non invenio. Qui enim velle habere se asserit, jam per infusionem gratiae, quae in se lateant semina ostendit. Sed dum perficere bonum non invenit, profecto indicat quanta illum dispensationis supernae glacies premat. An ista glacies eorum corda non presserat quibus dicebat, ut non quaecunque vultis illa faciatis ? Ac si aperte diceret: Occulta cordis vestri semina jam prodire in frugem quaerunt, sed superni moderaminis gelu premuntur, ut tanto post fecundius exeant, quanto divini judicii prementia pondera patientius por
Abbreviated transcription (Latin):
ptationibus reuerberant᷑: ut uide.¬
lic& infirmitatis suȩ meniinerut:
& elati de uircitibus quas accipi¬
unt ñ sint. Quod dũ mira disc ipli¬
nȩ repressione agit᷑: quid aliud quã
suꝑ infusam terram gelu de cȩlo
generatur: Quid aliud quam de
dei utero glacies ꝓducit᷑᷑: quando
de int̾no secreto dispensatio egre.¬
ditur. & uoluntates nr̃ȩ etiã in bo¬
nis desideriis frenant᷑ : Nideamus:¬

Expanded text:
bus reverberantur, ut videlicet infirmitatis suae meminerint, et elati de virtutibus quas accipiunt non sint. Quod dum mira disciplinae repressione agitur, quid aliud quam super infusam terram gelu de coelo generatur? Quid aliud quam de Dei utero glacies producitur, quando de interno secreto dispensatio egreditur, et voluntates nostrae etiam in bonis desideriis frenantur? 63. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatibus bona exeqͥ oꝑa ꝓpo-¬
nit: quasi post infusionẽ semina
accipit. & pleriq cũ desidia scã¬
concipiunt: in sũmis exerceri iã¬
uirtutibus in ardescunt: ut non
solum culpa operationẽ ñ inqͥn&.
sed nec cogitationẽ puls&e. Et adhuc
quidem in corpore positi sunt: sed
nichil iam ꝑpeti de cõmunione ui¬
tionẽ. ȩt̾nã mentis stabilitate ap.

Expanded text:
iniquitatibus bona exsequi opera propoiniquitatibus bona exsequi opera proponit, quasi post infusionem semen accipit. Et plerique cum desideria sancconcipiunt, in summis jam exerceri virtutibus inardescunt ut non solum culpa operationem non inquinet, sed nec cogitationem pulset. Et adhuc quidem in corpore positi sunt, sed nil jam perpeti de communione prtionem internam mentis stab
Abbreviated transcription (Latin):
suscipienda uerbi semina. & priꝰ ꝑ
occultȩ gr̃ę pluuiã infundit. & post.¬
modũ ne in conceptis uirtutibus
immoderatius ꝓfluat. disciplina¬
intimȩ dispensationis p̃mit: ut qũa
ꝑcepta gr̃ȩ pluuia irrigat. etiã dis.¬
ciplinȩ rigor astringat: ne si aut
antequã deb&. aut plus quã neces¬
se. ẽ. conceptas uirtutes ꝓferat. fru.¬
ges in herbam uertat: Plerunq
enĩ ab inchoantibus opus bonũ dũ
prius quã oportet ostendit᷑: a gra-¬
no ꝑfectionis inanit᷑. & plerunq
uirtutes dum plus quã necesse. ẽ.
exuberant: exhalant. Unde & ele¬
ctoꝵ suoꝵ dñs uel ante tempꝰ desi.¬
deria renuit: uel rursum in tp̃re
ultra mensurã ꝓuectus p̃mit: nesi
aut antequã debent aut plus quã
debent ꝓficiant: ꝑ ꝓuectus sui ma-¬
gnitudinẽ. in elationis defectũ ca-¬
dant. Nam cũ cor post peccata cõ¬
pungit᷑: terra quȩ aruerat. infusio¬
ne pluuiȩ rigatur. Et cũ relictis

Expanded text:
suscipienda verbi semina prius per suscipienda verbi semina prius per occultae gratiae pluviam infundit: et postmodum ne in conceptis virtutibus immoderatius intimae dispensationis premit, ut quam acceptae gratiae pluvia irrigat, etiam disciplinae rigor astringat, ne si aut antequam debet, aut plusquam necesse est conceptas virtutes proferat, fruges in herbam vertat? Plerumque enim ab inchoantibus opus bonum dum priusquam oportet ostenditur, a grano perfectionis inanitur, et plerumque virtutes dum plus quam necesse est exuberant exhalant. Unde et electorum suorum Dominus vel ante tempus desideria renuit, vel rursum in tempore ultra mensuram profectus premit, ne si aut antequam debent, aut plus quam debent, proficiant, per profectus sui magnitudinem in elationis defectum cadant. Nam cum cor post peccata compungitur, terra quae aruerat infusione pluviae rigatur; et cum relictis
Abbreviated transcription (Latin):
it stillas roris : Statimq additur:
De cuiꝰ utero egressa. ẽ. glacies: &
gelu de cȩlo quis genuit : Si ergo
dictis p̃cedentibus sequens sententia
non dispari sensu conungit᷑. ꝓfec¬
cto & in bonã parcẽ. eiꝰ intelligen.¬
tia sine obstaculo difficultatis aꝑi
in eã semina feratius ligant᷑. Sed
rursũ si illam pluuia immoderatiꝰ
irigat: in culmo pinguedinem
frumenti uirtutẽq mutat. Sinuẽ¬¬
ro iactatũ semen post pluuiã ge¬
lu p̾mit᷑ quo foras citius appare¬
re repellitur. eo intus fȩcundiꝰ ra¬
dicatur: & quo uetatur ꝓgredi.
cogit᷑ multiplicari: quia cu ab im-¬
maturo ortu restringit᷑: in conce¬
ptionis suȩ tarditate laxatũ. ad
fructũ uberiꝰ impletur. Quid. ẽ.
gͦ quod dñs priꝰ quidem patr̃e se
pluuiȩ insinuat: postmodũ uͦ de¬
suo egredi itero glaciẽ narrat. seq
gelu gignere de cȩlo ꝓnunciat: nͥ
quod miro mͦ nr̃i pectoris terrã. ad

Expanded text:
it stillas roris? Statimque additur: it stillas roris? Statimque additur: De cujus utero egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? Si ergo dictis praecedentibus sequens sententia non dispari sensu conjungitur, profecto et in bonam partem nobis ejus intelligentia sine obstaculo difficultatis aperin eam semina feracius ligantur. Sed rursum si illam pluvia immoderatius irrigat, in culmo pinguedinem frumenti virtutemque mutat. Sin vero jactatum semen post pluviam gelu premitur, quo foris citius apparere repellitur, eo intus fecundius radicatur; et quo vetatur progredi, cogitur multiplicari, quia cum ab immaturo ortu restringitur, ex conceptionis suae 946 tarditate laxatum ad fructum uberius impletur. Quid est ergo quod Dominus prius quidem patrem se pluviae insinuat, postmodum suo egredi utero glaciem narrat, seque gelu gignere de coelo pronuntiat? nisi quod miro modo nostri pectoris terram ad
Abbreviated transcription (Latin):
tutis imago retinet᷑: recte sub¬¬
ungit᷑. In similitudinẽ lapidis.
aquȩ durant᷑: & suꝑficies abyssi
constringit᷑. Aquȩ enĩ ꝑ glaciẽ
in suꝑficie durescunt: sed fluidȩ
in intimis remanent. E quid ꝑ
aquas. nͥ fluxa accipimꝰ corda re-¬
pboꝵ: Quȩ cũ ex ꝓposito uirtu¬
tẽ deserunt: fortes se in bonis o¬
peribꝰ ꝑ hẏpocrisin ostendt᷑. Dũq
in intimis suis ad uicia diffluunt.
& foris se scõꝵ ac fortiũ imitatores
fingunt: aquȩ in similitudine la¬
pidis durantur. & suꝑficies abyssi
constringit᷑: qͥas suꝑ ductã sc̃itatis
speciẽ. fluxa ac instabilis eoꝵ con¬
scientia hominibꝰ tegit᷑. Nam cũ
sibim& ipsis intrinsecus turpes
sint: ante alienos tam̃ oculos qua
telligi part̾e uelit: debemꝰ sic etiã
querentibus astruere: dũ mͦ mini-¬
me iudicem᷑ quȩ ꝑscrutanda fuerañ
neglexisse. Suꝑiori enĩ uersu dr̃
Quis. ẽ. pliuuȩ pat̾ uel quis genu.¬

Expanded text:
tutis imago retinetur, recte subjtutis imago retinetur, recte subjungitur: In similitudinem lapidis aquae durantur, et superficies abyssi constringitur. Aquae enim per glaciem in superficie durescunt, sed fluidae in intimis remanent. Et quid per aquas nisi fluxa accipimus corda reproborum? Quae cum ex proposito virtutem deserunt, fortes se in bonis operibus per hypocrisim ostendunt; dumque in intimis suis ad vitia defluunt, et foris se sanctorum ac fortium imitatores fingunt, Aquae in similitudinem lapidis durantur, et superficies abyssi constringitur, quia per superductam sanctitatis speciem fluxa ac instabilis eorum conscientia hominibus tegitur. Nam cum sibimetipsis intrinsecus turpes sint, ante alienos tamen oculos quadtelligi partem velit, debemus sic etiam quaerentibus astruere, dummodo minime judicemur quae perscrutanda fuerant neglexisse. Superiori enim versu dicitur: Quis est pluviae pater vel quis genu
Abbreviated transcription (Latin):
intelligentiȩ aperiens. sole nos iusti¬
ciȩ illustrat: quod dũ nos uitȩ p̃.¬
sentis nox continet stellis nobis
mandatoꝵ fulget: Sed qͥa opor.¬
fiant: cũ ab intellectu sano mens
suꝑba repellit᷑. ultione districti
iudicii gelu de cȩlo generat᷑: ut
cũ ipsa scriptura sacra in electoꝵ
cordibus caleat: eos qui se suꝑbe
scire appetunt. a se frigidos emit.¬
tat. Ibi qͥppe errant: u̾bi corrige.¬
re errata debuerant. Et dũ asuꝑ.¬
na intelligentia resplendentis ẽ.¬
loquii. & obdurati ipsi. & seducr¬
turi cȩteros corruunt: ad ima
uenientes. ut gelu & alios astrmn.¬
gunt. Semet ipsũ tam̃ dñs hoc
gelu gignere ꝑhib&: non qͦ pra-¬
uoꝵ mentes ipse ad culpã format.
sed quo a culpa non liberat: sicut
scriptũ. ẽ. Ego indurabo cor pha.¬
raonis. Quodꝰ qͥa misedĩt̃ emolliri
noluit: ꝓfecto districte se obdu-¬
ta diuini timoris uirtus amit¬
tit᷑. ꝓpt̾ humanas laudes. uir¬

Expanded text:
intelligentiae aperiens, sole nos justiintelligentiae aperiens, sole nos justitiae illustrat, quod dum nos vitae praesentis nox continet, stellis nobis mandatorum fulget? Sed quia oportfiant , cum ab intellectu sano mens superba repellitur, ultione districti judicis gelu de coelo generatur, ut cum ipsa Scriptura sacra in electorum cordibus caleat, eos qui se superbe scire appetunt a se frigidos emittat. Ibi quippe errant ubi corrigere errata debuerant; et dum a superna intelligentia resplendentis eloquii, et obdurati ipsi, et seducturi caeteros, corrunt, ad ima venientes ut gelu, et alios astringuat. Semetipsum tamen Dominus hoc gelu gignere perhibet, non quod pravorum mentes ipse ad culpam formet, sed quod a culpa non liberat, sicut scriptum est: Ego obdurabo cor Pharaonis . Quod quia misericorditer emollire noluit, profecto districte se obduta divini timoris virtus amittitur, propter humanas laudes vir
Abbreviated transcription (Latin):
tis cęlestibus ꝑ extremũ & publi¬
cũ iudiciũ repell&e His itaq uer¬
bis quid aꝑte agitur. nͥ ut beatꝰ
iob de suis sumis uirtutibus
humilietur: ne in hoc qđ bene
uiuendo caluerat. suꝑbiendo fri¬
gescat. & a diuinitatis utero
repulsus exeat: si intra sinũ sui
cordis. se tumidus extollat: &¬
quia iusto iudicio suꝑbas m̃tes
ad culpam egredi ex accepta uir¬
tute ꝑmit tit: recte adhuc sub¬
iungit᷑. & gelu de cęlo quis ge¬
nuit: Plerumq enĩ sacri eloquii
scientiã prestat: sed dũ eadẽ scien¬
tia is qui accipit extollit᷑: ira di¬
stricti iudicis in ipso sacro eloqͥo
cecatur: ut exteriores fauores
ꝑ illam sequens. eius iam utt̾na ñ
uideat: & qui intus manens calere
poterat. ex eundo frigescat: dura¬
tusq in ima corruat: qui ad co¬
gnitionẽ dei priꝰ tractabilis in sũ.¬
mis liquidus stabat. An sacrum
eloquiũ & olũ non . ẽ. qđ diẽ nos

Expanded text:
tis coelestibus per extremum et publitis coelestibus per extremum et publicum judicium repellit. His itaque verbis quid aperte agitur, nisi ut beatus Job de summis suis virtutibus humilietur, ne in hoc quod bene vivendo caluerat, superbiendo frigescat, et a Divinitatis utero repulsus exeat, si intra sinum sui cordis se tumidus extollat? quia justo judicio superbas mentes ad culpam egredi ex accepta virtute permittit, recte adhuc subjungitur: Et gelu de coelo quis genuit? Plerumque enim sacri eloquii scientiam praestat, sed dum de eadem scientia is qui accipit extollitur, 945 ira districti judicis in ipso sacro eloquio caecatur, ut exteriores favores per illam sequens, ejus jam interna non videat; et qui intus manens calere poterat, exeundo frigescat, duratusque in ima corruat, qui ad cognitionem Dei prius tractabilis in summis liquidus stabat. An sacrum eloquium coelum non est, quod diem nobis
Abbreviated transcription (Latin):
głam torpentes appetunt: un-¬
de ad interna diligenda arden.¬
tius flagrare debuer̃. Dũq iste
signis. ille scientia. iste ꝓpħia. ille
magnis oꝑibus poll&: atq ꝑhȩc
dona placere hominibꝰ appetit :
om̃e quod priꝰ intimũ caluerat.
exteriorẽ laudem diligens. in
torporẽ uercit. Quasi gͦ glacies
de utero egredit᷑: dũ post donoꝵ
beneficia. auisceribus pietatis su¬
suꝑnȩ separat᷑. An ñ st̃ glacies. qͥ
in uirtutibus quas accipiunt. lau-¬
des ab hominibus querunt: & tam̃
uenienti iudici dona sua ad eiꝰ me¬
moriã reuocantes dicunt: dñe dñe
nonne in nomine tuo ppħauimꝰ.
& in nomine tuo demonia eieci¬
mus. & in tuo nomine uirtutes¬
multas fȩcimꝰ : Sed quomͦ hanc
glaciẽ dñs ꝓiciat: ostendit dicens
Nescio uos unde sitis: discedite
a me operarii iniquitatis. Hanc
glaciem nc̃ dñs in uterũ portat:.
quia intra sinũ eccłȩ tolerat: sed
tunc aꝑte eiciet: cum tales a secre.¬

Expanded text:
gloriam torpentes appetunt, ungloriam torpentes appetunt, unde ad interna diligenda ardentius flagrare debuerunt. Dumque iste signis, ille scientia, iste prophetia, ille magnis operibus pollet, atque per haec dona placere hominibus appetit, omne quod prius intimum caluerat, exteriorem laudem diligens, in torporem vertit. Quasi ergo glacies de utero egreditur, dum post donorum beneficia a visceribus pietatis supernae separatur. An non sunt glacies, qui in virtutibus quas accipiunt laudes ab hominibus quaerunt? Et tamen venienti judici dona sua ad ejus memoriam revocantes, dicunt: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et in nomine o hanc glaciem Dominus projiciat ostendit, dicens: Nescio vos unde sitis, discedite a me, omnes operarii iniquitatis . Hanc glaciem nunc in utero Dominus portat, quia intra sinum Ecclesiae tolerat. Sed tunc aperte ejicit, cum tales a secre
Abbreviated transcription (Latin):
latet: atq aliud extrinsecus osten¬
dit. Transfigurat eñ se uelut an-¬
gelum lucis: & callida deceptionis
arte. plerũq ꝓponit laudabilia::
ut ad illicita ꝑtrahat. Abyssi ergo
suꝑficies constringit᷑: quia dum
quasi bona ꝑsuasionis eius species.
uelut solida desuꝑ glacies ostendit᷑:
in ꝓfundũ latens eius malicia non
re format. quasi concipit: easq ad
aꝑtas uirtutes dum ꝓuehit. gig.¬
nit: sed si de acceptis uirtutibus
extollunt᷑. relinquit. E sepe qͦs
dam cognouimꝰ. maloꝵ suoꝵ con¬
sideratione cõpungi: diuini troriᷤᷤ
pauore feruescere: & ꝑ pauoris
exordia. usq ad uirtutũ sũma
ꝑuenire: sed cũ de eisdem uirtutibꝰ
quas accipiunt extollunt᷑: inani
głe laqueo astricti. ad anti-¬
quũ torporẽ redeunt. Recte
De cuiꝰ utero egressa. ẽ. glacies:
Quasi eni de dei itero glacies
egredit᷑: quando hi qui iã intꝰ
incaluerant ex uirtiitũ dono.
frigescunt: & inde exteriorẽ

Expanded text:
latet, atque aliud extrinsecus ostenlatet, atque aliud extrinsecus ostendit. Transfigurat enim se velut angelum lucis , et callida deceptionis arte plerumque proponit laudabilia, ut ad illicita pertrahat. Abyssi ergo superficies constringitur, quia dum quasi bona persuasionis ejus species velut solida desuper glacies ostenditur, in profundo latens ejus malitia non re format, quasi concipit, easque ad apertas virtutes dum provehit, gignit; sed si de acceptis virtutibus extolluntur, relinquit. Quasdam cognovimus malorum suorum consideratione compungi, divini terroris pavore fervescere, et per pavoris exordia usque ad virtutum summa pervenire; sed dum de eisdem virtutibus quas accipiunt extolluntur, inanis gloriae laqueo astricti, ad antiquum torporem redeunt. Recte De cujus utero egressa est glacies? Quasi enim de Dei utero glacies egreditur, quando hi qui jam intus incaluerant ex virtutum dono frigescunt; et inde exteriorem
Abbreviated transcription (Latin):
egressa. ẽ. glacies. & gelu de celo qͥs
genuit: etiã sathan in gelu & glacie
nil obstat intelligi. Ipse qͥppe quasi
de dei utero glacies ꝓcessit: quia a
calore secretoꝵ eius. maliciȩ torpo¬
re frigidus. magister iniquitatis
exiuit᷑. Ipse gelu de celo. ẽ. genitꝰ
quia constricturus corda reꝓboꝵ:
a sũmis cadere. ẽ. ad ima ꝑmissus:
Qui bene in cȩlestibus conditꝰ: in
culpȩ frigore. mentes sequacium
quasi gelu dũ cecidit astrinxit:
Qui ad terrã ueniens. qͥd in homi¬
nibus egerit: expletur. cũ subdit᷑
rant᷑. Per aquas nanq ppłi: ꝑ lapi¬
dem uͦ. eiusdem sathanȩ duricia
designat᷑. Illo gͥ ad ima ueniente.
in similitudine lapidis aquȩ du-¬
ratȩ sunt: qͥa eius maliciã imitati
homines: mollia uiscera caritatis
amiserunt. Cuiꝰ fraudulenta con-¬
silia. quia a seductis hominibꝰ de¬
p̾hendi non possunt: recte subiun¬
gitur. Et suꝑficies abyssi constrin¬
git᷑. Aliud quippe ei intrinsecus

Expanded text:
egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? etiam Satan in gelu et glacie nil obstat intelligi. Ipse quippe quasi de Dei utero glacies processit, quia a calore secretorum ejus, malitiae torpore frigidus, magister iniquitatis exivit. Ipse gelu de coelo est genitus, quia constricturus corda reproborum, a summis cadere est ad ima permissus. Qui bene in coelestibus conditus, in culpae frigore mentes sequacium quasi gelu dum cecidit astrinxit. 944 Qui ad terram veniens, quid in hominibus egerit, expletur cum subditur: rantur. Per aquas namque populi, per lapidem vero ejusdem Satanae duritia designatur. Illo igitur ad ima veniente, in similitudinem lapidis aquae duratae sunt, quia ejus malitiam imitati homines, mollia viscera charitatis amiserunt. Cujus fraudulenta consilia quia a seductis hominibus deprehendi non possunt, recte subjungitur: Et superficies abyssi constringitur. Aliud quippe ei intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
mate generationis extollere: et
gentiles p̃uidens. ad abrahȩ plem¬
fidei cognitione transire: ait Ne
uelitis dicere intra intra uos: patẽ
habemꝰ abrahã. Dico enĩ uob̾ qͥa
potens. ẽ. deus de lapidibꝰ istis sus-
citare filios abrahȩ: lapides utiq
duros ꝑfidia gentiles uocans. Qa
gͦ pͥmũ iudȩa deo credidit. gen-¬
tilitate om̃i in ꝑfidię suȩ obstina.¬
tione remanente: postmodum uͦ
ad fidem. gentilium corda mollita
sunt. & iudeoꝵ infidelitas obdura¬
ta: bene dictũ. ẽ In similitudine
lapidis aquȩ durant᷑. Ac si dice¬
r&. Illa mollia & penetrabilia fidei
corda iudeoꝵ: in insensibilitate uer.¬
tunt᷑ gentiũ. Cum enĩ misericors
gentesꝰ traxit: iratus iudȩã rẽppu¬
lit: actum. ẽ. ut sicut diidũ ad
ꝑcipiendam fidem gentilitas fuit
obdurata: ita postmodũ ad fidem
gentilitate suscepta. iudeȩ ppłs
ꝑfidiȩ torpore durescer&. Unde pau.¬
lus apłs eisdem gentibꝰ dicit. Sic̃

Expanded text:
tione generationis extollere, et tione generationis extollere, et gentiles praevidens ad Abrahae prolem cognitione fidei transire, ait: Ne velitis dicere intra vos, patrem habemus Abraham. Dico enim vobis, quia potens est Deus de lacitare filios Abrahae ; » lapides utique duros perfidia gentiles vocans. Quia ergo primum Judaea Deo credidit, gentilitate omni in perfidiae suae obstinatione remanente, postmodum vero ad fidem corda gentilium mollita sunt, et Judaeorum infidelitas obdurata, bene dictum est, « in similitudinem lapidis aquae indurantur. » Ac si diceret: Illa mollia et penetrabilia fidei corda Judaeorum in insensibilitate vertuntur gentium. Cum enim misericors Deus gentes traxit, iratus Judaeam repulit. Actumque est ut sicut dudum, ad percipiendam fidem gentilitas fuerat obdurata, ita postmodum ad fidem gentilitate suscepta, Judaeae populus perfidiae torpore duresceret. Unde Paulus apostolus eisdem gentibus dicit: « Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
gidi. de illoꝵ patrũ ꝓgeme ꝓces¬
serunt: quasi de cęlo gelu exiit :
quia de sublimi ꝓle scõꝵ: ꝓcessit
frigida plebs infidelium: Cũ enĩ
de abraham natus. ẽ. cayphas. qͥd
aliud nisi gelu de cȩlo ꝓcessit:
Quod tamen gelu iccirco dñs ge¬
nuisse se dicit: quia iudeos quos na¬
turalit̾ ipse bonos condidit: iusto
iudicio ꝑ eoꝵ maliciã frigidos a se
exire ꝑmisit. Dñs aut̾e auctor. ẽ.
nat urȩ: non culpȩ. Genuit gͦ cre¬
ando naturalit̾: quos iniquos ꝑmi-¬
sit uiuere. tolerando patienter
& quia illa quondã tẽnera ac fidĩ
penetrabilia corda iudeoꝵ. in ꝑfi¬
diȩ postmodũ obstinatione dura.¬
ta sunt: recte subiungit᷑. In simi¬
litudine lapidis. aquȩ durantur:
Aquis enĩ ppłos accipi. iã sepiꝰdo.¬
coluerant: & de eis ꝑ ꝓpħam dictũ¬
est. Si miles illis fiant qui faciunt
ea: & om̃s qui confidunt in eis. un¬
de ioħs iudȩos aspiciens. se de stem.¬

Expanded text:
gidi de illorum patrum progenie procesgidi de illorum patrum progenie processerunt, quasi de coelo gelu exiit, quia de sublimi prole sanctorum processit frigida plebs infidelium. Cum enim de Abraham natus est Caiphas, quid aliud nisi gelu de coelo processit? Quod tamen gelu idcirco Dominus genuisse se dicit, quia Judaeos, quos naturaliter ipse bonos condidit, justo judicio per eorum malitiam frigidos a se exire permisit. Dominus enim auctor est naturae, non culpae. Genuit ergo creando naturaliter quos iniquos permisit vivere tolerando patienter. Et quia illa quondam tenera ac fidei penetrabilia corda Judaeorum, in perfidiae postmodum obstinatione durata sunt, recte subjungitur: litudinem lapidis aquae durantur . » Aquas enim populos accipi jam saepius edocoluerant, et de eis per Prophetam dicitur: Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . Unde Joannes Judaeos aspiciens se de aestima
Abbreviated transcription (Latin):
ceptionẽ legis. ꝑ custodiã manda-¬
toꝵ. ꝑ ministeria sacrificii. ꝑ my.¬
steria ꝓphetiȩ. sic intra sinũ gr̃ae.
quasiᷤ intra uterũ creatoris habe.¬
bant᷑. Sed quia ueniente dño. con-¬
stricti frigore ꝑfidiȩ. feruorẽ fidĩ
& caritatis amiserunt: a secreto
gr̃ȩ sinu ꝓiecti᷑ quasi glacies de u¬
tero creatoris egressi sunt. Et gelu
de cȩlo quis genuit: Quid hic ali¬
ud cęlum: nisi sublimis deb& intel.¬
ligi uita scõꝵ: Cui a cęlo dicit᷑. At.¬
tende celũ & loquar. Non enĩ insen-¬
sibili. sed rationali creaturȩ loque¬
sedes. ẽ. De qua sede alias scriptũ. ẽ:
Anima iusti: sedes sapientię. Quia
gͦ sapientia. ẽ. deus: si sedes dei cȩ.¬
lum. ẽ & anima iusti sedes. ẽ. sapien.¬
tiȩ: cȩlum. ẽ. utiq anima iusti. Cȩ.¬
lum fuit abraham: cęlũ isaac: cęlũ
iacob. Sed quia ꝑsecutores dei pon¬
tifices iudeoꝵ ꝑfidiȩ torpore fri¬

Expanded text:
ceptionem legis, per custodiam mandaceptionem legis, per custodiam mandatorum, per ministeria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra sinum gratiae, quasi intra uterum creatoris, habebantur. Sed quia, veniente Domino, constricti frigore perfidiae, fervorem fidei et caritatis amiserunt, a secreto gratiae sinu projecti, quasi glacies, de utero creatoris egressi sunt: Et gelu de coelo quis genuit? Quid hic aliud coelum, nisi sublimis debet intelligi vita sanctorum? cui coelo dicitur: Attende coelum, et loquar . Non enim insensibili, sed rationabili creaturae loquesedes est . De qua sede alias scriptum est : Anima justi sedes sapientiae est. Quia ergo sapientia est Deus, si sedes Dei coelum est, et anima justi sedes est sapientiae, coelum est utique anima justi. Coelum fuit Abraham, coelum Isaac, coelum Jacob. Sed quia persecutores Domini pontifices Judaeorum perfidiae torpore fri
Abbreviated transcription (Latin):
iħm. & hunc crucifixu. Et rursũ
pluuiã mandabat dicens. Os nr̃m
pat& ad uos o corinthii: cor nr̃m
dilatatũ. ẽ Hinc. ẽ. quod moyses
quia & ualida fortibus & tenera
infirmis dicturũ se nouerat: dice¬
bat. Expectetur sicut pluuia elo¬
quiũ meũ: & descendant sic̃ ros
uerba mea. Sed ecce audiuimus
quo munere gentilitas uocatur:
audiamꝰ nunc qua districtione
iudȩa repellit᷑. Audiuimus quo¬
mͦ deserta excolat. arentia infun¬
dat: audiamus nc̃. quomodo ea
Neq enĩ sic colligit electos: ut non
etiã iudic& reprobos: neq sic qͥbꝰ¬
dam culpas relaxat: ut ñ & in qͥ¬
busdã feriat. Scriptũ quippe. ẽ:
Misccłia enĩ & ira: ab illo. Unde
hic quoq postquã tot dona gr̃ȩ
intulit: etiã irȩ suȩ iudicia non
abscondit. Nã sequit᷑. Ne cuiꝰ¬
utero egressa. ẽ. glacies: & gelu de
cȩlo quis genuit: Quid enĩ aliud
in gelu uel glacie: nisi frigida &
ꝑfidiȩ torpore constricta accipimꝰ
corda iudeoꝵ: Qui quondã ꝑ ac-¬

Expanded text:
m, et hunc crucifixum . Et rursum pluviam manabat, dicens: Os nostrum patet ad vos, o Corinrinthii, cor nostrum dilatum est . Hinc est quod Moyses, qui et valida fortibus, et tenera infirmis dicturum se noverat, dicebat: Exspectetur sicut pluvia eloquium meum, et descendant sicut ros verba mea . Sed ecce audivimus quo munere gentilitas vocatur; audiamus nunc qua districtione Judaea repellitur. Audivimus quomodo deserta excolat, arentia infundat; audiamus nunc quomodo ea Neque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quibusdam culpas relaxat, ut non et in quibusdam feriat. Scriptum quippe est: Misericordia enim et ira ab illo . Unde hic quoque postquam tot dona gratiae intulit, etiam irae suae judicia non abscondit. Nam sequitur: Cutero egressa est glacies? et gelu de coelo quis genuit? - Quid enim aliud in gelu vel glacie, nisi frigida et perfidiae torpore cocorda Judaeorum? Qui quondam per ac
Abbreviated transcription (Latin):
uel quis genuit̃ stillas roris: Ac
si dicer&. nisi ego qui siccã terrã
humani cordis. guttis scientiae
gratuito asꝑgo: De hac enĩ plu¬
riam segregabis deus hereditati
tuȩ. Uoluntariã quippe pliuiã
hereditati suȩ dñs segregat: quia
ñ eam nobis ꝓ nr̃is meritis. sed ꝓ
suȩ munere benignitatis p̃stat
Et iccirco hoc loco pat̾ pluuiȩ dr̃:
merito. sed de eiꝰ grã generatur:
Stillȩ enĩ roris. ipsi scĩ p̾dicatores
sunt: qui arua pectoris nr̃i. int̾
mala uitȩ presentis quasi in tene.
nebris sicce noctis arentia. gr̃ã su¬
ꝑnȩ largitatis infundunt. De his¬
enĩ stillis contumaci iudeȩ dr̃:
Propterea ꝓhibitȩ sunt stillȩ plu¬
uiarũ: & serotinus ẏmber ñ fuit
Ipsi quippe stillȩ roris sunt: qͥ stillȩ
pluuiarum. Quando enĩ dispensa¬
tione aliqua p̾dicationẽ tẽꝑant:
quasi rorẽ tenerũ asꝑgunt. Quan-¬
do uͦ ea quȩ de suꝑnis sentiunt. uir¬

Expanded text:
vel quis genuit stillas roris? Ac vel quis genuit stillas roris? Ac si diceret: Quis nisi ego, qui siccam terram humani cordis guttis scientiae gratuito aspergo? De hac enim pluriam segregabis, Deus, haereditati tuae . Voluntariam quippe pluviam haereditati suae Dominus segregat, quia non eam nobis pro nostris meritis, sed pro suae munere benignitatis praestat. Et idcirco hoc loco pater pluviae dicimerito, sed de ejus gratia generatur. Stillae enim roris ipsi sancti praedicatores sunt, qui arva pectoris nostri inter mala vitae praesentis, quasienebras siccae noctis arentia gratia supernae largitatis infundunt. De his stillis contumaci Judaeae dicitur: Propterea prohibitae sunt 942 stillae pluviarum, et serotinus imber non fuit . Ipsae quippe stillae roris sunt quae stillae pluviarum. Quando enim dispensatione aliqua praedicationem temperant, quasi rorem tenerum aspergunt. Quando vero ea quae de supernis sentiunt vir
Abbreviated transcription (Latin):
sit enĩ deus omĩa in incredulitate:
ut om̃iũ misereatur. Quã senten-¬
tiam suã primũ quidem de uoca-¬
tione iudeoꝵ. & repulsione gen¬
tiũ. postmodũ uͦ de uocatione
gentiũ & repulsione iudeorum
subtilit̾ pensans: seq occulta dei
iudicia comp̃hendere non posse
considerans: exclamando subiunx̃
O altitudo diuitiarũ sapientiȩ &
scientiȩ dei: quã in cõp̃hensibilia
sunt iudicia eius & inuestigabiles¬
uiȩ eius. Unde hic quoq cum de
litudine lapidis aquȩ durantur:
ut de repulsione eoꝵ occulta. ẽẽ.
sua iudicia demonstrar&: apte
subdidit: & suꝑficies abyssi con-¬
stringit᷑: quia suꝑiecto quodã
ignorantiȩ nr̃ȩ uelamine: incõp̃¬
hensibilitas diuini iudicii. huma¬
nȩmentis oculo nullatenꝰ penetrat᷑.
Scriptũ qͥppe. ẽ: iudicia tua abys.¬
sus multa. Nemo gͦ ꝑscrutari ap.¬
petat. cur cũ aliꝰ repellit᷑ alꝰ eligat᷑:
uł cur cũ aliꝰ eligit᷑. aliꝰ repellat᷑.

Expanded text:
incredulitate, ut omnium misereatur. Quam sententiam suam primum quidem de vocatione Judaeorum et repulsione gentium, postmodum vero de vocatione gentium et repulsione Judaeorum subtiliter pensans, seque occulta Dei judicia comprehendere non posse considerans, exclamando subjunxit: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejusviae ejus! » Unde hic quoque cum de litudinem lapidis aquae durantur, » ut de repulsione eorum occulta esse sua judicia demonstraret, apte subdidit: « Et superficies abyssi constringitur , » quia superjecto quodam ignorantiae nostrae velamine, incomprehensibilitas divini judicii humanae mentis oculo nullatenus penetratur. Scriptum quippe est: « Judicia tua abyssus multa . » Nemo ergo perscrutari appetat cur cum alius repellitur, alius eligatur; vel cur cum alius eligitur, alius repellatur:
Abbreviated transcription (Latin):
non habemꝰ: nisi cesarem Traxer̃
uentos quasi dracones: quia sp̃u e¬
lationis inflati. suꝑbia maliciosa
tumuer̃. Defecerunt oculi eorũ:
quia scilic& spes eoꝵ ab eo quo in-¬
tendebat corruit:. quȩ tempora¬
lia diligens. p̃stolari ȩt̃na neglexit :¬
& terrena idõ quia dõ p̃posuit.
amisit. Dixerunt enĩ. Si dimit.¬
timus eum sic. om̃s credent in ẽ¬
um: & uenient romani. & tollent
nr̃m locũ & gentẽ. Timuer̃ ne
locũ non occiso dño ꝑderent: de
tam̃ occiso ꝑdider̃. Sed cur ista
miseris euenerint. subdit᷑ qͥa ñ
erat herba: id. ẽ. quia eoꝵ cordibꝰ
defuit ȩt̾nitatis scientia: &e nullũ
eos reficit pabulum uiriditatis
interna doctrina Hoc gͥ loco

Expanded text:
non habemus nisi Caesarem . Traxerunt non habemus nisi Caesarem . Traxerunt ventos quasi dracones, quia spiritu elationis inflati superbia malitiosa tumuerunt. Defecerunt oculi eorum, quia scilicet spes eorum ab eo quod intendebat corruit. Quae temporalia diligens, praestolari aeterna neglexit, et terrena ideo quia Deo praeposuit amisit. Dixerunt enim: Si dimittimus eum sic, omnes credent in eum, et venient Romani, et tollent nostrum locum et gentem . Timuerunt ne locum non occiso Domino perderent, et tamen occiso perdiderunt. Sed cur ista miseris evenerint, subdit: Quia non erat herba; id est, quia eorum cordibus defuit aeternitatis scientia, et nullo eos refecit pabulo viriditatis inte
Abbreviated transcription (Latin):
uititti hominũ. In montibꝰ qͥppe
fȩnũ. & seruititti hominũ herba
ꝓducit᷑: cũ sublimes huiꝰ scłi. ad fi¬¬
dei cognitionẽ uocati᷑ scĩs p̃dicatõ.¬
ribꝰ in huiꝰ uitȩ itinere. tͣnsitoria ali¬
m̃ta largiunt᷑. Herba. bona oꝑatio
ponit᷑. sic̃ scͥptũ. ẽ. Germin& t̾ra her¬¬
bã uirentẽ. Qđ lic& in conditione
mũdi. ita historice factũ tenemusꝰ
t̃rã tam̃ ȩccłã figurasse ñ in cõueni¬
ent̃ accipimꝰ: q̃ in eo germinauit.
aliqͣndo scientiã atq doctrinã ȩt̃nȩ
uiriditatis accipimꝰ: sic̃ ꝑ ieremiã
dr̃. Onagri stetẽr̃ in rupibꝰ : tra¬
xer̃ uentos quasi dracones: defe¬
cer̃ oculi eoꝵ. qͥa ñ erat herba.
Quo dicto: superba ac nequifsi.¬
ma ĩudeorum est persequiitio
ꝓphetata. Ipsi quippe onagri ꝓ
mentis elatione: ipsi dracones p̾ro
uirulenta cogitatione. uocati st̃:
Qui steterunt in rupibꝰ: quia ñ
indeo sed in sũmis potestatibꝰ huiꝰ
mundi confisi sunt dicentes. Regẽ

Expanded text:
In montibus quippe et servituti hominum herba producitur, cum sublimes hujus saeculi, ad fidei cognitionem vocati, sanctis praedicatoribus in hujus vitae itinere transitoria alimenta largiuntur. Herba bona operatio ponitur, sicut scriptum est: Germinet terra herbam virentem . Quod licet in conditione mundi ita historice factum teneamus, terram tamen Ecclesiam figurasse non inconvenienter accipimus, quae in eo germinavit haliquando scientiam atque doctrinam aeternae viriditatis accipimus, sicut per Jeremiam dicitur: Onagri steterunt in rupibus, traxerunt ventos quasi dracones, defecerunt oculi eorum, quia non erat herba . Quo dicto superba ac nequissima Judaeorum est persecutio prophetata. Ipsi quippe onagri pro mentis elatione, ipsi dracones pro virulenta cogitatione vocati sunt. Qui steterunt in rupibus, quia non in Deo, sed in summis potestatibus hujus mundi confisi sunt dicentes: Regem
Abbreviated transcription (Latin):
guli accipiunt: necessario sibi¬
m& iuncti. omnes unanimit᷑ ac¬
lux dicit᷑: potest conuenient᷑ in¬
telligi. quod ꝑ ȩstum ꝑsecutio de.¬
signetur. Quia enĩ lux p̃dicatio¬
nis inclaruit: mexa ꝑfidoꝵ cor¬
dibus. ardor ꝑsecutionis exarsit
Nam quod ꝑ ęstũ ꝑsecitio expͥmit᷑:
dñicus sermo testat᷑: de iactatis suꝑ
petrosa seminibus dicens. Sole orto
estuauerunt om̃s: & quia ñ habe-¬
bant radicem. aruerunt. Quod
paulo post cũ exposuit: estũ ꝑse¬
cutionẽ uocauit. Sparsa gͥ luce.
ȩstus suꝑ terrã diuisus. ẽ: quia cla¬
rescente uita fideliũ: accensa. ẽ. cru¬
delitas ꝑfidoꝵ. Diuisus nanq estꝰ
erat: quando nc̃ ierosolimis. nẽ da-¬
mascũ. nc̃ in aliis longe regionibꝰ.
ꝑseciitio sȩuiebat Scriptũ qͥppe
est. Facta. ẽ. in illa die ꝑsecutio mag¬
na. in ȩccła quȩ erat ierosolimis: &
om̃s disꝑsi sunt ꝑ regiones iudeȩ &

Expanded text:
guli accipiunt, necessario sibiguli accipiunt, necessario sibimet juncti omnes unanimiter acdicitur, potest convenienter intelligi, quod per aestum persecutio designetur. Quia enim lux praedicationis inclaruit, mox a perfidorum cordibus ardor persecutionis exarsit. Nam quod per aestum persecutio exprimitur. Dominicus sermo testatur, de jactatis super petrosa terra seminibus, dicens: Sole orto, aestuaverunt omnia; et, quia non habebant radicem, aruerunt . Quod paulo post cum exposuisset, aestum persecutionem vocavit. Sparsa igitur luce, aestus super terram divisus elium, accensa est crudelitas perfidorum. Divisus namque aestus erat, quando nunc Jerosolymis, nunc Damasci, nunc in aliis longe regionibus persecutio saeviebat. Scriptum quippe est: Facta est in 936 illa die persecutio magna in Ecclesia, quae erat Jerosolymis, et omnes dispersi sunt per regionem
Abbreviated transcription (Latin):
si aꝑte diceretur Nulli te de ope.¬
ribus p̃feras: quia de his quos intu¬
eris adhiic ꝑ culpã frigidos: qͣntos
operatores iusticiȩ. ac defensores
rectȩ fidei sim facturus ignoras:
Quod quia ꝑ aduentũ mediatoris
agit᷑: recte subiungit. Per quam¬
.ẽ: qui ait. Ego sum uia ueritas &e
uita. Per hanc gͦ uiã lux spargit᷑.
quia ꝑ eius p̃sentiã cuncta genti-¬
litas illustratur. Spargit᷑ autẽ con-
angustata atq coartata. sed late
fulgens lux p̃dicationis emicuit:
Quia uͦ accepta luce conuersionis.
in ardescit intrinsecus uis amoris:
ut uel transacta mala anxie lu-¬
geant᷑. uel uentura bona flagran-¬
tissime reqͥrant᷑: competent̃ ad
cia. ad requirendum dm̃. cordis an.¬
xietas in uirtutũ exercitatione
dilatat᷑: ut iste in sermone sapien¬
tiȩ. ille in sermone scientiȩ fulge¬
at: hic in curationũ gr̃a. ille in
uirtitũ oꝑatione conualescat: &
donũ scĩ sp̃c clum disparilit̾ sin¬

Expanded text:
si aperte diceretur: Nulli te de opesi aperte diceretur: Nulli te de operibus tuis praeferas, quia de his quos intueris adhuc per culpam frigidos, quantos operatores justitiae et defensores rectae fidei sim facturus ignoras. Quod quia per adventum Mediatoris agitur, recte subjungitur: CAest, qui ait: Ego sum via, veritas et vita . Per hanc ergo viam lux spargitur, quia per ejus praesentiam cuncta gentilitas illustratur. Spargitur autem convangustata atque coarctata, sed late fulgens lux praedicationis emicuit. Quia vero, accepta luce conversionis, inardescit intrinsecus vis amoris, ut vel transacta mala anxie lugeantur, vel ventura bona flagrantissime requirantur, competenter ada, ad requirendum Deum cordis anxietas in virtutem exercitatione dilatatur, ut iste in sermone sapientiae, ille in sermone scientiae fulgeat; hic in curationum gratia, ille in virtutum operatione convalescat; et dona sancti Spiritus dum dispariliter sin
Abbreviated transcription (Latin):
est. uel candore iusticiȩ. uel ds.¬
tricti eloquii correptione O. qͣle
hc̃ thesaurũ in niue & gͣndine ha¬
buit: quando illũ inter prauoꝵ
uitã positũ: iam tc̾ electum suũ
dñs latent̃ uidit. O. ad quanta ad.¬
uersarioꝵ pectora ferienda. hanc
in manu sua grandinẽ sũpsit: per
quã tot sibi resistentia corda ꝓstra¬
uit. Nemo itaq de suis oꝑibus extol¬¬
latur: nemo desper& eos quos ad¬
huc frigidos uid&: quia thesauros
lapidatũ stephanũ ille p̃cederet
ad ista dona uel iudicia occulta re.¬
currimus: nullos omnino desꝑan.¬
tes. nec illis nos in corde nr̃o p̾ferimꝰ.
quibꝰ pro tempore p̾lati sumus: qͥa
& si iam uidemꝰ quantũ p̃cessimus
nescimus quantũ dũ eurrere cȩpe.¬
rint p̾cedam᷑. Bene gͦ ad beatũ iod
dicit᷑. Nunqͥd ingressus es thesau¬
ros niuis. aut thesauros grandiniᷤᷤ
aspexisti: quȩ p̃paraui in tempꝰ
hostis. in diempugnȩ & belli: Ac

Expanded text:
est, vel candore justitiae, vel disest, vel candore justitiae, vel districti eloquii correptione. O qualem hunc thesaurum in nive et grandine habuit, quando illum inter pravorum vitam positum jam tunc electum suum Dominus latenter praescivit! O ad quanta adversariorum pectora ferienda hanc in manu sua grandinem sumpsit, per quam tot sibi resistentia corda prostravit? Nemo itaque de suis operibus extollatur; nemo desperet eos quos adhuc frigidos videt, quia thesauros lapidatum Stephanum ille praecederet, II. Si ergo ad ista dona vel judicia occulta recurrimus, nullos omnino destes, nec illis nos in corde nostro praeferimus, quibus pro tempore praelati sumus, quia etsi jam videmus quantum praecessimus, nescimus quantum cum currere coeperint praecedamur. Bene ergo ad beatum Job dicitur: Nunquid ingressus es thesauros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti, quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? Ac
Abbreviated transcription (Latin):
Qui etiã grando & carbones ignis
uocati sunt: qͥa & ꝑ correptionẽ
feriunt: & ꝑ flãmã caritatis ac¬
cendunt. Ipsa quoq libera scõrũ
increpatio: natura grandinis con-¬
uenient᷑ exprimit᷑. Grando enĩ ue.¬
niens ꝑcutit: liquata rigat. Scĩ
autẽ uiri corda audientiũ & t᷑ren¬
tes feriunt: & blandientes infun.¬
dunt. Nam quẽ ad modum feriuĩs:¬
ꝓpħa testat᷑ dicens. Uirtutẽ terri.¬
biliũ tuoꝵ dicent: & magnitudi¬
nẽ tuã narrabunt. Et quẽ a dmo¬
dũ blandient᷑ rigent: secitꝰ ad¬
iunxit. Odemoriam habundan¬
tiȩ suauitatis tuȩ eructabunt.
& iusticia tua exultabunt. In ni.
ue gͦ uel grandine habent᷑ the¬
sauri: quia pleriq iniquitatis
torpore frigidi. ad suꝑnã grãm
tundunt. Unde aꝑte. ẽ. subditũ.
Quȩ p̾paraui in tempus hostis in
grando fuerat saulus. ꝑ frigidam
insensibilitatẽ : sed nix & grando
contra aduersar ioꝵ pectora factꝰ

Expanded text:
Qui etiam grando et carbones ignis Qui etiam grando et carbones ignis vocati sunt, quia et per correptionem feriunt, et per flammam charitatis accendunt. Ipsa quoque libera sanctorum increpatio natura grandinis convenienter exprimitur. Grando enim veniens percutit, liquata rigat. Sancti autem viri corda audientium et terrentes feriunt, et blandientes infundunt. Nam quemadmodum feriant Propheta testatur, dicens: Virtutem terribilium tuorum dicent, et magnitudinem tuam narrabunt . Et quemadmodum blandientes rigent secutus adjunxit: Memoriam abundantiae suavitatis tuae eructabunt, et justitia tua exsultabunt . In nive ergo vel grandine habentur thesauri, quia plerique iniquitatis torpore frigidi, ad supernam gratiam tundunt. Unde et apte subditum est: Quae praeparavi in tempus hostis, in grando fuerat Saulus per infidam insensibilitatem; sed nix et grando contra adversariorum pectora factus
Abbreviated transcription (Latin):
frigida uel dura ut dictum. ẽ. ac¬
cipimus corda prauoꝵ. Sed quia
omp̃c deus scõs suos de talibꝰ eligit:
& quã multos electos adhuc inter
pͣuoꝵ uitã repositos habeat nouit :
apte in niue. uel grandine. thesau¬
ros habere se ꝑhibet. Thesauri qͥp¬
nominant᷑. E plerosq in uita frigi.¬
da diu latentes respicitꝰ quos ad
mediũ cũ iub& ꝓducit: & iusticiȩ
nitore candidos ꝑ suꝑnã grãm osten.¬
dit. Scriptũ quippe.ẽ. Lauabis
me: & suꝑniuem dealbabor. Quos
ad diẽ belli pugnęq p̃paratos. diu
intra suȩ p̾scientiȩ sinum tegit: sed
cũ repente eos eduxerit: resisten.¬
tia aduersarioꝵ pectora. illorũ
uerbis ac redargutionibus. quasi
quibusdam grandinibus ꝑcutit
Unde alias scriptũ. ẽ. Pre fulgore
in conspectu eius nubes tͣnsier uñ:
grando. & carbones ignis. Pre ful¬
gore enĩ nubes transeunt: qͥa p̾di¬
catores scĩ uniuersa mundi spacia.
miraculoꝵ claritate ꝑcurrunt:

Expanded text:
frigida, vel dura, ut dictum est, acfrigida, vel dura, ut dictum est, accipimus corda pravorum. Sed quia omnipotens Deus sanctos suos de talibus elegit, et quam multos electos adhuc inter pravorum vitam repositos habeat novit, apte in nive, vel grandine thesauros habere se perhibet. Thesaurus quipnominatur. Et plerosque in vita frigida diu latentes respicit, quos ad medium cum jubet producit, et justitiae nitore candidos per supernam gratiam ostendit. Scriptum quippe est: Lavabis me, et super nivem dealbabor . Quos ad diem belli pugnaeque praeparatos diu intra suae praescientiae sinum tegit; sed cum repente eos eduxerit, resistentia adversariorum pectora illorum verbis ac redargutionibus quasi quibusdam grandinibus percutit. Unde alias scriptum est: Prae fulgore in conspectu ejus nubes transierunt, grando et carbones ignis . Prae fulgore enim nubes transeunt, quia praedicatores sancti universa mundi spatia miraculorum claritate percurrunt.
Abbreviated transcription (Latin):
apte subiunxit. quȩ p̃paraui in
tempus hostis: in diem pugnȩ &
belli: ut cũ aduersariꝰ nr̃ diabolꝰ
temptare nos nitit᷑: eoꝵ moribꝰ
quasi suis contra nos armis utat᷑
Per ipsos quippe nos sȩuiens cru¬¬
ciat: sed nesciens purgat. Peccatis
nanq nr̃is ipsi flagella fiunt: de
quoꝵ tali uita dum̾ ꝑcitim᷑: ab
ȩt̃na morte liberamur. Unde agit᷑.
ut electoꝵ uitȩ ꝓficiat. etiã uita
ꝑdita reꝓboꝵ: & utilitati nr̃ȩ dũ
illoꝵ ꝑditio militat: mira dispen¬
satione fiat. quatinꝰ electis dei ñ
pereat. etiã om̃e quod perit. In¬
telligi quoq hoc & alit̾ potest: ut
quia uerbis p̃cedentibus uidetur
adnexũ: a suꝑioris uersus expositi¬
one non discrep&. Nam quia indi-¬
cauerat uel bonos ad malũ. uł ma¬
los ad bonu̾ posse conuerti: ilico se¬
citus adiunxit. Nunqͥd ingressus
es thesauros niuis. aut thesauros
grandinis aspexisti: quȩ p̃para¬
ui in tempus hostis in diempu.¬
gnȩ & belli : In niue uel grandine:

Expanded text:
ubjunxit: Quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli. Ut cum adversarius noster diabolus tentare nos nititur, eorum moribus quasi suis contra nos armis utatur. Per ipsos quippe nos saeviens cruciat, sed nesciens purgat. Peccatis namque nostris ipsi flagella fiunt, de quorum tali vita dum percutimur, ab aeterna morte liberamur. Unde agitur ut electorum vitae proficiat etiam perdita vita reproborum, et utilitati nostrae dum illorum perditio militat, mira dispensatione fiat quatenus electis Dei non pereat etiam omne quod perit. telligi hoc quoque aliter potest, ut quia verbis praecedentibus videtur annexum, a superioris versus expositione non discrepet. Nam quia indicaverat vel bonos ad malum, vel malos ad bonum posse converti, illico secutus adjunxit: Nunquid ingressus es thesauros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti, quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? In nive vel grandine
Abbreviated transcription (Latin):
arcturus facit. nͥ quatuor stellaᷤᷤ
erigit. tres deponit: Uideamꝰ
quomͦ tres eleu&e: & quatuor de.¬
ponat. Ecce ꝑ paulũ contra fidẽ
de oꝑe suꝑbientibus dicit. Si a
braham ex oꝑibus iustificatus. ẽ:
hab&e głam. sed non apud deum
Quid enĩ scriptura dicit: Credi.¬
dit abrahã deo: & reputatum. ẽ.
illi ad iusticiã. Dideamꝰ quomͦ

Expanded text:
Arcturus facit, nisi quatuor stellas Arcturus facit, nisi quatuor stellas erigit, tres deponit? Videamus quomodo tres elevet, quatuor deponat. Ecce per Paulum contra fidem de opere superbientibus dicbraham ex operibus justificatus est, habet gloriam, sed non apud Deum. Quid enim Scriptura dicit? Credidit Abraham Deo, et reputatum est illi ad justitiam . » Et cu
Abbreviated transcription (Latin):
nibus quatit᷑ : p̃sentis uitȩ umbra
terminat᷑: eaq stante nex p̃terit:
quia illa insua incolumitate ꝑdu-¬
rante. mortalitatis huiꝰ uita ꝑcur.
ratiꝰ possimꝰ intueri. In septẽ qͥp¬
pe stellis uoluit᷑: & mͦ qͥdem tres
ad sũma eleuat: ad ima quatuor
inclinat: mͦ quatuor suꝑiꝰ erigit᷑:¬
& tres inferiꝰ p̃mit Sc̃a qͦq ȩccła
cũ mͦ infidelibus trinitatis noticiã.
mꝰ autẽ fidelibus uirtutes quatuor
id ẽ. prudentiã. fortitudinem.
temperantiã. iusticiã p̃dicat:
quasi rotãtu p̾dicationis. statꝰ
sui speciẽ. quodammͦ ĩmitat:
Nam cũ quibusdã. de oꝑibꝰ suis
głantibꝰ confidentiã ꝓprii labo¬
ris euacuat. & fidem trinitatis
exaltat: quid aliud facit. nisi
tres stellas arcturus eleuat quat.¬
tuor inclinat: & dũ quosdã bo¬
na oꝑa ñ habentes. de sola fide p̃-¬
sumere ꝓhib&. sed oꝑari enixiꝰ
quȩ p̃ce̾pta sunt iub&: qͥd aliud

Expanded text:
nibus quatitur, praesentis vitae umbra nibus quatitur, praesentis vitae umbra terminatur, eaque stante nox praeterit; quia, illa in sua incolumitate rante, mortalitatis hujus vita percuratius possimus intueri. In septem quippe stellis volvitur, et modo quidem tres ad summa elevat, atque ad ima quatuor inclinat, modo 950 quatuor superius erigit, et tres inferius premit. Sancta quoque Ecclesia cum modo infidelibus Trinitatis notitiam, modo autem fidelibus virtutes quatuor, id est prudentiam, fortitudinem, temperantiam, justitiam praedicat, quasi rotatu praedicationis status sui speciem quodammodo immutat. Nam cum quibusdam de operibus suis gloriantibus confidentiam proprii laboris evacuat, et fidem Trinitatis exaltat, quid aliud facit nisi tres stellas Arcturus elevat, quatuor inclinat? Et dum quosdam bona opera non habentes de sola fide praesumere prohibet, sed operari enixius quae praecepta sunt jubet, quid aliud