comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poterat ex gente sine d̾o. & homicida.
poterat ex loco in mundissimo. ꝙ de
medio eoꝵ qͥ amatores st̃ effusionis
sanguinũ: mundissimũ thymiana
offerri do. Nc̃ gͦ qͥd faciã infelicas¬
sima: qͥ coniuncta sũ huic tali uiti¬
ex ĩpiis ĩpio: Nec concessũ ẽ mͥ unꝰ
horȩ spatiũ. ut uocarer uxor marỹi
s ut dicerer uxor tͣnsgressoris. No mo¬
dicũ qͥdẽ exultatio mea fuit. ꝙ ece
in scła erit obꝓbriũ meũ. Nohorãs
exultaui int̾ mulieres: & ñc cũ consi¬
sione conu̾sor in medio earũ. Beat
autẽ adrianꝰ hȩc audiens: libentissim
audiebat u̾ba eiꝰ. Ualde enĩ curabat¬

Expanded text:
poterat ut ex gente homicida hnec enim poterat ex loco inmundis| simo . et de medio eorum qui amatores sunt effusio| nes sanguinum . mundissimum tymiamam offerri| deo. Nunc ergo quid faciam infelicissimam quę coniuncta sum huic . ex impiis impio. nec conces| sum est mihi unius horae spacium . ut uocarer| uxor martyres . sed ut dicerer coniux transgressores .| ad modicum exultacio mea fuit . et ecce per secula| erit obproprium meum . ad hora exultaui inter| mulieres . et ecce cum confusione conuersor in medio| earum. Beatissimus autem adrianus haec au| diens . libentissime suscipiebat . ualde enim con| fortabat
Abbreviated transcription (Latin):
sic egit in conspectu factoris sui.
Et conu̾sa: dixit ad eũ. O sine deo:
p̃cet̾is hominib. Quis te coegit opꝰ
Quis te sepauit a scĩs: aut quis te se¬
duxit ut recederes a conuentu pacis
uel repausationis: Dic mͥ quare in¬
fuga conu̾sus es: anteꝗͣ fiers. pug¬
ex gente sine d̾o ꝙ de ciuitate ĩpioꝵ¬

Expanded text:
se egit in conspectu Factoris sui. Et conversa dicit in eum: O sine Deo prae omnibus hominibus, quis te coegit apprcere; quis te separavit a sanctis, aut quis te seduxit, ut recederes a conventu pacis vel repausationis? Dic mfugam conuersus es antequam fieret| pugex gente sine deo . et de ciuitate impio
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ partã. Ergo si solũmͦ uoce tua inuoca¬
st deos: statĩ fecissẽ uenire medicos qͥ curas¬
sant uulnera tua: & hoche mecũ esses in pa
it curer a medicis uel &iã honores me. intͦ¬
ducasq in regale tuũ palatrũ. & qr dii tui
pmttunt se mͥ reꝓpitiari: ipsi mͥ dicant ex.¬

Expanded text:
 Si| ergo solummodo uoce tua inuocasses deos . statim fe| cissem uenire medicos . ut curarent uulnera tua| et ut hodie mecum esses in palittas mihi ut curer a me| dicis . uel etiam honores me. et introducas me in| regale tuum palatium Et quia dii tui promit| tunt se mihi repropiciari. Ipsi mihi dicant
Abbreviated transcription (Latin):
eũ ferro uinctũ tͣhi ad carcerẽ. cũ
uͦ ex seruis adrian currens cum
festinatione ad domũ dñi sur:¬
nuntiauit coniugi eiꝰ nomine
nathaliȩ dicens. Dñs m̃s ferro
uinctꝰ. ꝑductꝰ ẽ ad carcerẽ. Na¬
scioit stolã suã: & eiulans emisit
uocẽ cũ fletu: & ait ad seruũ suũ.
escentib ut sacͥficarent diis. nec
omnino oboedirent p̃cepto regiᷤ.
tc̃ & ipse dix̃ exceptorib. S cribite
& me cũ uiris istis: libentissime
enĩ cũ eis moriar. Nathalia uͦ¬

Expanded text:
eum ferro uinctum pertrahi ad carcerem| cuuero ex| seruis hadriani currens cum festinacione ad| domum . nunciauit coniugi eius nataliae di| cens. Dominus meus ferro uinctus perductus est| ad carcerem . asci| dit stolam suam et ululans emisit uocem cum fletu| Et ait ad puerum iescentibus ut sacrificarent diis. Nec omni| no oboedientibus praeceptis regis . tunc et ipse| dixit ad exceptores . scribite et me cum uiris istis .| libentissime enim cum eis moriar. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Uere oñe m̃s congregasti tͥ diuitias¬
in senectute tua. Iere nunc securꝰ
ꝑgis ad illud scłm: recondens tͥ diui¬
tias magnas. qͣs inuenies in tẽpore
necessitatis. Quib ibi egent. qͥ mul¬
qͣndo ñ ÷ foenerandi tempꝰ. nec mu¬
tuũ accipiendi. Ybi ullꝰ neminem
pot̾it liberare de pęnis: nec aliqͥs
aliquẽ adiuuare. Nec pat̾ filiũ.
nec mat̾ filiã. nec diuitiȩ eũ qͥeas

Expanded text:
eus nunc congregasti tibi diuiciin senecta /tua\| Vere nunc securus perges ad illum seculum . recon| dens tibi diuicias quas inuenies in tempore neces| sitatis . quibus tunc aegenti qui mulquando non erit fenerandi| tempus . nec mutuo accipiendi . dum nullus neminem| poterit liberare de poenis. nec aliquis aliquem ad| iuuabit. Nec pater filium. nec mater filiam.| Nec diuiciae eum qui eas
Abbreviated transcription (Latin):
relationẽ: quã tͣnsmisit dilectissi¬
mꝰ nr̃ adrianꝰ. Exceptores uͦ respon¬
multa insania ad sanã menteo
conuertor. R ex dixit. Quid multũ
loqueris: Pete tͥ indulgentiã a me:
& dic in conspectu omiũ qm subrec¬

Expanded text:
relacionem quam transmi| sit dilectissimus noster hadrianus. Excepto| res uero responmulta insania| ad sanam mentem reuertor. Rex dixit quid multum| loqueres pete tibi indulgenciam a me et dic| in conspectu omnium qu
Abbreviated transcription (Latin):
aq subitua gra iuiuere cupientib nilul sibi defensor maloꝵ & iuimiẽ hona¬
alore ⁊ mber gat celestis extinguat. lum̃ uero ꝑpaeuȩ castitatis accendat.
Pldis scandali pudic en paxeãt. nec in caut s occasionẽ tribuat neglegerara dela¬
quendi. Sitq in cis cauta uurginitas. & ornata parit & armnata. side integta spe
drta ÷ caritate sinceta. ut pparatis animis adetinentiã. uirtus tanta pstetur
que suꝑit diaboli uniuersa sigm̃ta. atq etẽpnentes p̃sentia futurta sedtent̃ ieui¬

Expanded text:
atque sub tua gratia vivere cupienti nihil sibi defensor malorum et inae tuae coelestis extinguat; lumen vero perpetuae castitatis accendat: facies scandalis pudica non pateat, nec incaute occasionem tribuat neglegentia delinquendi. Sitque in ea casta virginitas, et ornata pariter, et armata, fide integra, spe certa, caritate sincera, ut praeparato animo, ad continentiam virtus tanta praestetur, quae superet diaboli universa figmenta, atque contemnendo praesentia futura sectetur. Jejun
Abbreviated transcription (Latin):
enutritꝰ in senectute bona: Testamentũ nullũ fecit: quia unde faceret pauꝑdi ñhabi
Tertio obsidionis mense. nã ciuitas eius quatuor decĩ mensibus conelusa. & obsẽsa ẽ a mans¬
dalis alanis alusq cõmixtis gentibus decubuit febrib & ala ultima exercitatꝰ egtios¬
fecit libros tractatus. epistolas numero mille triginta : excepro quinumeriri
non possunt. quia nec nuerũ designauit eorũ: In laude huaas dicit &ia pentus¬
quoq caleiterus miris artollit᷑ laudib qd tanto libro ediderit. quanto quisq ni
alienos scriberȩ ꝓpria manu uix possit : de nr̃is quoq a pud g̃cos origenes inseripti¬
rarũ lałore tã grecoꝰ ꝗ latino. operũ suoꝵ numero sũperauit: deniq ieronnus
iͦ. milia librorũ. legissẽ se fatet᷑. horũ tam̃ om̃iũ studia augustinus ingenio ut saca¬
tia sua deuicit: nã tanta seripsit. ut dieb ac noctib ñ solũ seribere libro eiꝰ quisq̃sed

Expanded text:
utritus in senectute bona. Testamentum nullum fecit, quia unde faceret pauper Dei non habebat. Tertio obsidionis mense nam civitas ejus quatuordecim mensibus conclusa et obsessa est a Wandalis, Alanis, aliisque commistis gentibus decubuit febribus, et illa ultima exercitatur aegricit libros, tractatus, epistolas, numero mille triginta, exceptis iis qui numerari non possunt, quia nec numerum designavit ipsorum. OPERA APPENDICUM, QUquoque Chalcenterus miris attollitur laudibus, quod tantos libros ediderit quantos quisque nostrum alienos scribere propria manu vix possit. De nostris quoque apud Graecos Origenes in scripturarum labore tam Graecos quam Latinos operum suorum numero superavit. Denique Hieronymus sex milia librorum eius legisse fatetur. Horum tamen omnium studia Augustinus ingenio vel scientia sua vicit. Nam tanta scripsit ut diebus ac noctibus non solum scribere libros eius quisquam, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Un enĩ oculũ ablatũ habebat: coniunx uͦ duos. Tunc ut̃q. accedentes ad feretrũ
mulier fide. lum̃ recepit oculoꝵ. iur eius dubitans recessit cũ uno cȩcus. Pruis
& enĩ quã accederent uirũ trahebat funiculo cecũ: recedentes qͥdẽ uxor
accepto lumine otuloꝵ uicẽ reddens uiro. trahebat post modũ cecũ. Deuide¬
monachoꝵ. Et qr ibi cȩꝑat pͥus m̃tes hominũ ꝑu̾soꝵ mutare ad cultũ di¬
uininsti. iusto iuditio dĩ ac ꝓuidentia censet᷑. ut uirtutib fulgendo sũnis
perarent occursũ : quȩdã puella quȩ iacebat in atrio biat. marentii para.¬

Expanded text:
 ablato, coniux vero duos: uterque accidentes ad feretrum, mulier ex fide lumen recipit oculorum, vir eius dubitans recessit cum uno caecus. Prius etenim quam acciderint, vir trahebat funiculo caecam; recidentes quidem, uxor, accepto lumine, vicem reddens, viro trahebat postmodum caeco. Nam cmonachorum. Et quia inibi coeperat prius mentis hominum perversorum mutare ad cultum divinum, iusto iuditio Dei ac providentia censitur, ut virtutibus fulgendo summis perarent occurso, quedam puella, quae iacebat in atrio beati Maxenti paral
Abbreviated transcription (Latin):
la idib & tͥba miultoꝵ canentiũ simis & flentiũ ipsius scĩ martyris sic̃
uii. erat a &orioso dũo rege ꝓmouerunt hoc sc̃m corpus. Ergocũ it̃
iã carperent. diuulgatũ ⁊ ꝑ itmeris loca: cȩperunt undiq sponte dextra
leuaq currentes ex monasteriis uiculis ac uillis tba monachoꝵ cdericoꝵ ac
populi cũ crucib incensis cereis. magnisq suauitatũ odorib obuiã ꝓcedentes
Tanta & enĩ fuit multitudo. ut uix̾ qͥsquã accedere poss& ad feretrũ: ut¬

Expanded text:
laudibus et turba multorum canentium simul et flentium ipsius sancti martiris, sicut laudibus et turba multorum canentium simul et flentium ipsius sancti martiris, sicut iussum erat a glorioso domno rege, promoverunt hoc sanctum corpus. Ergo cum iter iam pergerent, devulgatum est per itineris loca; coeperunt undique sponte dextra levaque concurrentes ex monasteriis, viculis ac villis, turba monachorum, clericorum ac populi, cum crucibus, incensis cereis magnisque suavitatum odoribus obviam procidentes: tanta etenim multitudo, ut vix quisquam accidere poss
Abbreviated transcription (Latin):
ex ministris iussus a pontificib manuũ incognita subtus pallã posuit: &
cognitio ueritatis in manu sua ꝑuenit. Uidentes cuncti qͥ huic expectaculo
aderant. cognoscentes ad clamauerunt ansoaldi pontificis eẽ iustitiã : qm̃ huiꝰ
beato martyre olĩ nutrito idem pontifex ansoaldus iussit ut festinis ꝓpt̃
hoc sc̃m corpus ꝑgera : & cũ reuerentia debita ipsũ usq solo pic tauense
deferra : ut ubi pͥus inceꝑat cultũ dĩ exercere : ibi eius omĩ tẽpore sui
lumiris emicara. Tunc uir dĩ sc̃i sui pontificis iussis obtẽperans gaudens
cũ fesimatione ꝑrexit : ac ꝑuenit ad locũ ubi scierat reqͥescere corpusculũ.
Siͥ auilientes qͥ in habitabant circuitũ loci monachoꝵ cęteroꝵq uir&ꝵ ac
uuilierũ. deuotione magna cõpimiti festinantes concurrebant ad locũ.
I bicu tũ sanarent᷑ multi. ilanguorib diui s exultabant. ac letati cũ magnis

Expanded text:
ex ministris iussus a pontificibus manum incognita subter pallam posuit et ex ministris iussus a pontificibus manum incognita subter pallam posuit et cognitio veritatis in manu sua pervenit. Videntes cuncti, qui huic expectaculo aderant, cognoscentes adclamaverunt Ansoaldi pontificis esse iustitiam, quoniam huius beatum martyrem olim nutritum, eiusdem pontifex Ansoaldus iussit, ut festinus propter hoc sanctum corpus pergeret et cum reverentia debita ipsum usque solo Pectavensis deferret; ut ubi prius inciperat cultum Dei exercere, ibi eius lucerna omni tempore sui luminis emicaret. Tunc vir Dei sancti sui pontifices iussis obtemperans, gandens cum festinatione perrexit ac pervenit ad locum, ubi sancti requieverat corpuscolum. Quo audientes qui inhabitabant circuitum loci monachorum ceterorumque virorum ac mulierum, devotione magna conpuncti, festinantes concurrebant ad locum. Ubique, cum sanarentur multi a languoribus diversis, exultabant ac letanti cum magnis
Abbreviated transcription (Latin):
anso aldus antistes uerbũ intulit dicens. Utinã daret᷑ mͥ optio. qͥa notũ ÷ meũ
ẽẽ parentẽ. & ex parrochia mͥ cũ missa ad honoris ꝓcessit grãm. uł eius
corpusculũ habere meruisse mecũ. Ibi enĩ aderat hermenecharius pontifex
qͥ ei successerat in episcopatus sui agustodunensẽ urbẽ: & ipse ait. Iure michi
dat᷑ huius uiri dĩ corpus: qr iustũ ÷ ibi eũ reqͥescere ubi fuit ep̃s. Tunc& enĩ
uincianus p̃sul atrebathensis in cuius fuerat diocesi int̾fectus dr̃ respondisse.
lequaquã ita fi& ut uos scĩ pontifices locuti estis : sed mͥ donet᷑ facultas huius
beati corpus habere : qm̃ huic locus datus ÷ in qͦ dignat᷑ reqͥescere. Adstante
epistolis diffinitione scripta suꝑ altare positis: ut transacta oratione ꝑ eas
dñs declarar&e. in cuius sorte hoc scm̃ beati martyris corpusculũ ꝑuenirae.
In crastina uͦ die oratione cõpleta. ac missarũ sollẽp̃nia consũmata: unus

Expanded text:
erbum intulit, dicens: 'Utinam daretur mihi optio, quia notum est meum esse parentem et ex parrochia mihi commissa ad honoris processit gratiam, vel eius corpuscolum habere meruissem mecum'. Ibi enim aderat Hermanacharius pontifex, qui ei successerat in episcopatum sui Agustidunense urbe, et ipse ait: 'Iure mihi datur huius viri Dei corpus, quoniam iustum est, ibi eum requiescere, ubi fuit episcopus'. Tunc etenim Vindicianus praesul Adrabatensis, in cuius fuerat diocise interfectus, dicitur respondisse: 'Nequaquam ita fiat, ut vos, sancti pontifices, locuti estis; sed mihi donetur facultas huius beati corpus habere, quoniam huic loco datus est, in quo dignatur requiescere'. Adstanteepistolis definitione scripta, super altarae positis, ut, transacta oratione, per eos Dominus declararet, in cuius sorte hoc sanctum beati martyris corpusculum perveniret. In crastina vero die, oratione conpleta ac missarum sollemnia consummata, unus
Abbreviated transcription (Latin):
relatione uiroꝵ nota fideliũ: In dĩ nomine. eugyppius aristarcus. onesiforo
pͥmicerio salutẽ: Apices ur̃ȩ caritatis. anathõlio deferente suscepimus : inꝰ
de uarus dogmatib. uł sectarũ uarietate atheniensiũ : seu de ritu. uel
cõpositione urbis athenȩ. uobis rescribere studio litterali curaremus : &
ones resisterunt: Immo &iã experilis a nobis. ut de sr̃macho & a poba¬
nare chronopagita. nceñ & de roniso arioragita q duditores ꝓ auli płi¬

Expanded text:
rorum sunt nota fidelium. IV. In Dei nomine Eugippius aristarcus Onesiphoro primicerio salutem. Apices vestrae caritatis, Anatolio deferente, suscepimus, in qde variis dogmatibus vel sectarum varietate Atheniensium, seu de ritu vel compositione urbis Athenarum vobis rescribere studio litterario curaremus. Et ones quidam restiterunt. Imo etiam expetistis a nobis ut de Simacho et Apollinare Chronopagita nec non et de Dionysio Areopagita qui auditores Pauli
Abbreviated transcription (Latin):
troiss&e intra pictauense solo adquã erat destinotũ : reqͥenit paululũ
in qͦdã uiculo ignorandȩ uocabulo. ubi obuiã occurrit qͥdã cluudus. Sed¬
cũ se orationib ad scĩ urri corpus in t̾ra ꝓieciss& : statis. mus factis saper
pedes suos erectus. ad ꝓpͥa ÷ incolumis reũsus. Tunc audiens quȩdã mulier
de ciuius manib ablata fuerat species ꝓpͥa. facti st̃ eius digiti curui. ita ut
medio infya erant palmȩ : intantũ ut ungues in carne absconse ase ꝓpͥa
amiserit uirtute. Ipsa tam̃ cũ ad ꝓpinquass& ad feretrũ. inuocato nomine

Expanded text:
troisset intra Pectavensem solum, ad quam erat distinatum, requievit paulolum troisset intra Pectavensem solum, ad quam erat distinatum, requievit paulolum in quendam vicocum se orationibus ad sancti viri corpus in terra proiecisset, statim sanus factus et super pedes suos erectus, ad propria est incolomis reversus. Tunc audiens quedam mulier, a cuius manibus ablata fuerat species propria, facti sunt eius digiti curvi, ita ut medio infixissent palmi, in tantum, ut ungues in carnem absconse a se propriam amiserant virtutem. Ipsa tamen cum adpropinquasset ad feretrum, invocatum nomen
Abbreviated transcription (Latin):
mina tandẽ ꝑacta ad cius ꝑuenit feretrũ. Quȩ cũ tetigiss&ihunis¬
feretri uestim̃tũ : mundata ꝓtinus ÷ a demoniꝙ: & reũsa ad sensũ ꝓpͥũ magis
circa feretrũ adhuc uolebat adsistere : qr adũs ariũ se iterũ metuebat arriꝑe.
ex qͦ iã libera facta se cernebat sanã. His itaq gestis: ꝑuentũ ÷̃ ad turonis
urbẽ. Hoc audiens huius ciuitatis pontifex qͥ tunc aderat uir dĩbertus. pro¬
cessit obiuã cũ choris psallentiũ cũ lãpadib uł onuĩ honore habitu. Et ac¬
ceptũ cũ suis feretrũ ꝑmediũ transira ciitatis: quędã mulier accusata pro
ilico confracta catena ex collo cecidit & manib eadẽ suꝑ feretrũ ꝓiecit: &
apparuit idonea quȩ fuerat absq noxia pene punita. Cũ uͦ idem ponife
cũ magnis laudib ꝑ suã parrochiã hoc sc̃m corpus deduxiss&. & in.¬

Expanded text:
invita tandem peracta ad eius pervenit feretrum. Quae cum tetigissinvita tandem peracta ad eius pervenit feretrum. Quae cum tetigissferetri vestimentum, mundata protinus est a demonio, et reversa ad sensum proprium, magis circa feretrum adhuc volebat adsistere, quia adversarium se iterum metuebat arripere. Ex quo iam libera facta se cernebat iam sana, 27. His itaque gestis, perventum est ad Toronus urbe. Hoc audiens huius civitatis pontifex, qui tunc aderat, vir Dei Chrodbertus, processit obviam cum choris psallentium, cum lampadibus vel omni honore habeto. Et acceptum cum suis feretrum , per medium transiret civitatis, quadam mulier accusata pro illico confracta catena ex collo cecidit et manibus eandem super feretro proiecit et apparuit idonea, qui fuerat absque noxa poena punita. Cum vero idem pontifex cum magnis laudibus per suam parrochiam hoc sanctum corpus deduxisset et in
Abbreviated transcription (Latin):
N ulli & enĩ negabat᷑ sanitas. cũ ex fide tanger& huius feretri uestim̃ti oꝑtorui fĩ.
brias. hȩc agendo ꝑuentũ ⁊̃ carnoteno parrochia in quandã uillã cuius est
uocabulũ gaudiaco. ubi erat puella quȩdã nomine radinga ceca muta & para¬
utica. Sed cũ oblata aparentib ad fererrũ beati martrris fuissar : eadẽ nocte
sopore detenta iusu uidisse dr̃ duos iuros splendidos cũ reliqͥis sibi ad sisten¬
tes ante eã stetisse. Sed cũ euigilass& & secũ uisionẽ mirara:& oculi eius
receperunt uisũ & pedes gressũ. & lingua locutionis offitiũ : Nita ut ipsa
sana: cũ parentib ꝑrexit ad ꝓpͥa. longo tẽꝑe postmodũ uctura. Deinde eñ
in t̾ritorio turonicȩ ciuitatis ꝑueniss& in uiculo uocabulo sulnaco. quo prop.
aderat : quȩdã mulier ÷ͥ adȩmonio uexata. Qđ audientes parentes eius. traber ds
eã ꝑ grachia cepit uocib clamare : qr nolebat ad scĩ iuri feretrũ accedere S

Expanded text:
itas, cum ex fide tangeret huius feretri operturii fimbrias. 26. Hec agendo perventum est Carnotino parrochiam in quodam villa, cuius est vocabulum Gaudiaco, ubi erat puella quadam nomine Kandinga, qui alitica. Sed cum ablata a parentibus ad feretrum beati martiris fuisset, eadem nocte soporem detenta visum vidisse dicitur, duos viros splendidos cum reliquis sibi adsistentes ante eam stetisse. Sed cum evigilasset et secum visionem miraret, et oculi eius reciperunt visum et pedes gressum et lingua locutionis offitium, ita ut ipsa exsana cum parentibus perrexit ad propria, longo tempore postmodum victura. Deinde cum in territurio Toronici civitatis pervenissent in viculo vocabulo Solnaco, quo prope aderat quedam mulier a demonio vexata. Quo audientes parentes eius, trahentes eam per brahia, coepit vocibus clamare, quia nolebat ad sancti viri feretrum accidere, sed
Abbreviated transcription (Latin):
idõ ariopagita dictus ÷. eoqđ in eodẽ loco. qͥ ariopagus dr̃. libralib fuerat
interis eruditus : & eandẽ sectã eiusdẽ gentilitatis. ñ solũ didicerat : sed
alioꝵ eruditissimus doctor merat: Sed adiuuante nos ipsius miscđia. qͥ¬

Expanded text:
ideo Areopagita dictus est, eo quod in eodem loco qui areopagus dicitur liberalibus fuerat ideo Areopagita dictus est, eo quod in eodem loco qui areopagus dicitur liberalibus fuerat litteris eruditus, et eamdem sectam ejusdem gentis non solum didicerat, sed aliorum eruditissimus doctor inerat. Sed adjuvante nos ipsius miseri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ spatia tẽpoꝵ nouȩ sint ac stupende : sicut ad xp̃i głam. nobiscũ ꝓ uirtutib
cotidianȩ ꝑmanent & laudandȩ: Quis enĩ hic eger̃ perendie adueniens. ñ
sanus abscedit: Quis delic tox sarcinis p̃peditus. cũ gemitu dixerit ẽe se r
dñm conlaudans. aiebat: Beatus quẽ elegisti & ad sũpsisti dñe. habitabit in
atris tius: Magnũ & enĩ & admirabile. dilecto hiuc uiro donũ. post apłas
tribuit diuina dignatio. Cui cũ potentiȩ suę tribuit potestatẽ. qualis ei cũ
eo ess& gła. declarauit: Iste omĩno fr̃s mei. iste ⁊ beatus . Ille. &. uere p̾dican¬
dus xp̃i sacerdos. &. martyr. dionisius ariopagita. quẽ apłoꝵ acta cõmemorat
ciuem atheniensiũ. nobili ꝓgenie ortũ : dialecticis & rethoricis studus ab
infantiȩ rudim̃tis instructũ: indiona insula athicȩ ꝓuinciȩ genitũ: Qui

Expanded text:
per spatia temporum novae sint ac stupendae, sed ad Christi gloriam nobiscum virtutibus per spatia temporum novae sint ac stupendae, sed ad Christi gloriam nobiscum virtutibus quotidianae permanent et laudandae. Quis enim huc aeger adveniens, non sanus abscedet? quis delictorum sarcina praegravatus cum gemitu dixerit esse se rDominum collaudans aiebat: Beatus quem elegisti et assumpsisti, Domine, inhabitabit in atriis tuis . III. Magnum enim et admirabile, dilectissimi, huic viro donum post apostolos tribuit divina dignatio, cui cum potentiae suae tribuit potestatem, qualis cum eo esset gloria declaravit. Iste omnino, fratres mei, iste est beatus ille et vere praedicandus Christi sacerdos et martyr Dionysius Areopagita, quem apostolorum Acta commemorant, civis Atheniensium nobili progenie ortus, dialecticis et rhetoricis studiis ab infantia rudimentis instructus, in Diona insula Atticae provinciae genitus. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
tiȩ pͥncipatus: Quicqͥd tam̃ a nobis eius seruituti inpendit᷑: ad laudẽ sui
& nr̃i referat᷑ auctoris: Sicut enĩ ipsa ur̃a fr̃s pia testat᷑ p̃sentia. intelligtis
diei huius recursũ ad cõmunẽ ꝑtinere letitiã : dũ honorẽ cȩlebraturi.con¬
curritis ad annua festa pastoris: Abundantiori nãq uos credimus gaudio. in
dũ sollerti studio ad eoꝵ scãs uigilias conuenitis: Nãq enĩ deuotionẽ urãm
ile ñ deserit : cuiuq̃ uos reuerentia congregauit: Orĩs enĩ nẽpe fr̃s ut pius
pat̃ sc̃is congaud& obreqͥis: & in suoꝵ exultat numero filioꝵ: O ueneranda
uobis sc̃i patris festiuitas Ouere btar̃a & magnis laudib p̃ferenda sollẽpnitas.
de qua anoł. dñm conlaudant in astris: sacerdotũ eȩtus magno resubat honore.
& martyrũ p̃dicat chorus uictoriȩ palmã: inqua diu clausa ora reserant᷑ in
reuoluto circuitu. eius nobis sacrȩ uideant᷑ renouare uigiliȩ. & xpĩanis popłis.

Expanded text:
tiae principatus. Quidquid tamen a nobis ejus impenditur servituti, ad laudem sui nostrique referatur auctoris. Sicut enim ipsa vestra, fratres, pia testatur praesentia, intelligitis diei hujus recursum ad communem pertinere laetitiam, dum honorem celebraturi concurritis ad annua festa pastoris; abundantiori namque devotione vos credimus rti studio ad ejus sanctas vigilias convenitis; namque devotionem vestram ille non deserit, cujus vos reverentia congregavit. Vestris nempe, fratres, ut pius pater, sanctis congaudet obsequiis, et in suorum exsultat numero filiorum. II. O veneranda nobis sancti Patris nostri festivitas! O vere beata et magnis laudibus praeferenda solemnitas, de qua Dominum angeli collaudant in astris! Sacerdotum coetus magno resultant honore, t martyrum praedicat chorus victoriae palmam, in qua diu clausa ora reserantur in anni revoluto circuitu, ejus nobis sacrae videantur renovari vigiliae, et Christianis populis
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ meũ. Et cũ fere ꝑ horarũ triũ spatiũ hȩc dep̃caudo clamar&: quasi
de graui sõno eiugilans infans uoce qua ualebat infantia matrẽ reqͥrens ait
Mat̃ ubies : Ipsa gaudens recepit filiũ rediuiuũ: quẽ amiserat defiuictũ. hoc
magnũ & murabile fuit miraculũ. ex qͦ magna fides ꝓcessit in popło : de tã
ꝑfecto urro cuius gła man&e in cęlo. Inde uͦ sublatũ ÷ corpus beatissui
martyris quẽ ad modũ decebat talẽ uirũ deferre. allatũ ÷ ire cȩperunt.

Expanded text:
mihi filium meum!' Et cum fere per orarum trium spatium haec depreeando clamaret, quasi mihi filium meum!' Et cum fere per orarum trium spatium haec depreeando clamaret, quasi de gravi somno evigilans, infans voce qua valebat infantia matrem requirens ait: 'Mater, ubi es?' Ipsa gaudens recipit filium reddaevivum, quem amiserat defunctum. Hoc magnum et mirabile fuit miraculum, ex quo magna fides processit in populo de tam perfecto viro, cuius gloria manet in caelo. 31. Inde vero sublatum est corpus beatissimi martyris, e
Abbreviated transcription (Latin):
is factus & qͦd ĩ it ineris spatio secutus
feretrũ remansit sanus. Sed cũ ad basilicã beati hylarii delatũ fuiss&
beatũ corpus : alius paraliticus iacens inuia huius tenens feretrũ sanus ꝓtinꝰ
factus ÷. Paulo post puella cȩca scm̃ dĩ inuocans lum̃ amissũ recepit: quȩ
secuta usq ad eius tumulũ ꝑueniens usq huc uota deseruit. Igit᷑ cũ ipsũ
tib & ministris ꝓpͥis humeris fuiss& qͥb dã spatus loci deportatũ. & usq.
rerenoialo qͦdã iuculo cũ magno triũpho fuiss& delatũ. ubi tͬba magna mo¬
nachoꝵ & scĩ maxentii cenobio in qͦ pͥus abba fuerat constitutus. gaudentes
obuiã ꝓcesserunt. suũq pastorẽ cũ fauore magno suscepturi : deuotione mag¬
na psalmodia in eadẽ ȩccła ꝑ noctantes. Diluculo uͦ quȩdã accedens mulier.
corpus acceder& amisisse fert᷑ spm : ꝑ accessit quẽ deportando ꝑ accedens
posuit sub feretro : & cũ fletu inuocauit scm uirũ dicens. Dñe mi redde

Expanded text:
s factus et quodam itineris spatium secutus feretrum, remansit sanus. Sed cum ad basilica sancti Helari dilatum fuisset beati corpus, alius paraliticus iacens in via, huius tangens feretrum, sanus protinus factus est. Paulo post quaedam puella ceca, sanctum Dei invocans, lumen amissum recipit; quae secuta, usque ad eius tumulum perveniens, hucusque devota deservit. 30. Igitur tibus et ministris propriis humeris fuisset quibusdam spatiis loci deportatum et usque Zezinoialo quodam viculo cum magno triumpho fuisset dilatum: ubi turba magna monachorum ex sancti Maxenti coenubium, in quo prius abba fuerat constitutus, gaudentes obviam processerunt, suumque pastorem cum favore magno suscepturi, devotione magna psalmodia in eadem ecclesia pernoctantes. Diluculo vero quedam accidens mulier, corpus accederit, emisisse fertur spiritum, peraccessit. Quem deportando peraccedens posuit sub feretro et cum fleto invocavit sanctum virum, dicens: 'Domine mi, redde
Abbreviated transcription (Latin):
cãm. atq głosã & om̃i ueneratione colendã. beatissimi patris nr̃i atq
pastoris scĩssimi dẏouisii. nobis dilectis si fr̃s hodie festiuitatẽ.
diuina pictas renouare dignata ÷̃: quã ñ minus credimus incȩ¬
lestib p̃dicari: quaa nobis & iã peccatorib deuote. uenerat᷑ in t̾ris: Nã
lico onĩũ sc̃arũ sollẽpnitatũ. xp̃ianoꝵ animus: particeps: nobis tam̃ ꝓpͥe

Expanded text:
am atque gloriosam et omni veneratione colendam beatissimi Patris nostri atque pastoris sanctissimi Dionysii, nobis dilectissimi fratres, hodie festivitatem divina pietas renovare dignata est. Quam non minus credimus in coelestibus praedicari, dum a nobis etiam peccatoribus devote veneratur in terris; nam licet omni
Abbreviated transcription (Latin):
sermo diuinus in eo implet᷑. Nã quia gladio multos int̾emit: ꝑcussus
gladio & ipse perut. Infelix ac iniquus tantis honorih sublimati. in
trib mundi partib dilatata fama incustriȩ suȩ̨ pollebat int̾ homies
oͦ noluit suis inimicis dĩ manitũ implendũ indulgentiã tribuere. et
ulciscendũ multis ad regna cȩioꝵ facit habere. Quã obrẽ uerendi: a¬

Expanded text:
sermo divinus in eodem inpletur. Nam quia gladiis multus interimit, percussus sermo divinus in eodem inpletur. Nam quia gladiis multus interimit, percussus gladio et ipse periit. Infelix ac miser, qui tantis honoribus sublimatus in tribus mundi partibus dilatata fama industriae suae pollebat inter homines, quoniam noluit suis inimicis Dei mandatum inplendum indulgentiam tribuere, eos vero ulciscendo multis ad regna caelorum fecit habere. Quam ob rem verendum
Abbreviated transcription (Latin):
tẽperans. in eius accedit tumulũ : & int̾rogans agusti didicit ubi¬
scm̃ corpus reqͥescer&. sed accedens orationi distulit incũbere. quin
potius dispitiens humũ pede ꝑcussit. & stulte loqͥt᷑ dicens eo qđ nescrre
huic a quo missus fuerat in sem& ipso cognouit. quantũ sc̃s mart yr
iurtutib: poller&. Dũ uͦ it̃ carpera. ilico uitã ꝑdidit: & ei aqͦ missus
fuerat minime reñtiauit. his itaq cognitis ebroinus tacite corde:
retinebat : & tremens intra se uerecundiȩ p̃t̃ coniugẽ nemini manifes¬
tare audebat : ne forte crescente gła martyris sua qui tale lum̃ extin¬
guere cupiebat ess& diminuta in popłis. Nã his spatiis dierũ quantũ
ille miser hoc bonũ latere cupiebat : tantomagis rumor uirtutũ supra¬
dictarũ beati martyris dilatatus radiebat. Transacto uͦ spatio pene
annoꝵ triũ sẽꝑ lugendus ebroinus qͥ hanc lucernã nisus fuerat extinguere

Expanded text:
temporans, ad eius accessit tumulum et interrogans a custtemporans, ad eius accessit tumulum et interrogans a custsanctum corpus requiesceret. Sed accedens orationi distulit incumbere, quin potius despiciens humum pede percussit et stulte loquitur dicens eo quod nesciret ovit quantum sanctus martyr virtutibus polleret. Dum vero iter carperet, illico vitam perdidit, et ei a quo missus fuerat minime renuntiavit. His itaque cognitis Ebroinus tacito corde retinebat, et tremens intra se verecundia praeter conjugem nemini manifestare audebat, ne forte crescente gloria martyris, sua qui tale lumen exstinguere cupiebat esset diminuta in populis. Nam his spatiis dierum quantum ille miser hoc bonum latere cupiebat, tanto magis ubique rumor virtutum supradictarum beati martyris dilatatus radiabat. Transacto vero spatio pene annorum trium semper lugendus Ebroinus,
Abbreviated transcription (Latin):
idus ipsiu eorłȩ cur as. quadã nocte latrocnuũ passus rta
ut a latronib omẽm substantiã suã fuisse ablatã: int̃ quã caliculã inqͥuã¬
beati martyris quã ꝓ reuerentia sibi reseruauerat habebat abscondiã.¬
quã latro nesciens secũ portauit. Qui mature ab oratorio consurgens
ad domiciliũ suũ ꝑgens inuenit omia sua furata: festinus ꝑgit ad huius
uiri sepulchrũ. dep̾cans eũ ut redder& qđ furtĩ ꝑdiderat. Nã tota illa
die & sequenti nocte in oratione ad eius tumulũ ierunans & psalmoda
inuocans adstetit. Cũ uͦ expleta oratione ad suã cellulã remeassac: statĩ
omĩa quȩ ꝑdiderat nichil ex eis diminutũ cũ calicula beati martyris
saluũ inuenit. Dñs uͦ latronis ꝓseruo iure iurauerat neqͣꝗ. hoc malũ
egisse : reũsus domũ ꝓrsus finiuit uitã. Seruus uͦ scelus qđ cõmiserat.
qͥ hoc inqͥrer& studiose & sibi uera ñtiar&. Qui ñtius iussis eius ob¬

Expanded text:
ius ecclesiae custos quadam nocte latrocinium passus est, ita ut a latronibus omnis substantia sua fuisset ablata, inter quam caligulam beati martyris, quam pro reverentia sibi habebat absconditam, latro nesciens secum deportavit. Qui mature ab oratorio consurgens et ad domicilium suum pergens, invenit omnia sua furata. Festinus igitur pergit ad hujus viri Dei sepulchrum, deprecans, ut ei redderet, quod furtim perdiderat. Nam tota illa die et sequenti nocte in oratione ad eius tumulum ieiunans et psalmodia insistens adstetit. Cum vero, expleta oratione, ad suam cellolam remeasset, omnia que perdiderat, nihil ex eis deminutre iuraverat, nequaquam hoc malo egisset; reversus domo protinus finivit vitam. Servus vero scelus quod fecerat qui hoc inquereret studiose et sibi vera nuntiaret. Qui nuncius iussis eius ob
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ aliꝗ do uidisti tã uirũ suꝑbũ: & constitue sub tuta custodia. Erit
enĩ tẽpus suȩ uocationis recipiens. qđ meret᷑ a suis in imicis. Tunc ac¬
ceptũ ad suũ ꝑduxit cęnobiũ qđ uocat᷑ fiscãnus ubi erat congregatiosc̃¬
monialiũ ac uirginũ: qͥb p̃erat hildomerca famula xp̃i. in quo multis
dieb conũsans habitabat sub custodia. Nã & lingua p̃cisa subito recepi
offitiũ : & magnũ doc trinȩ suȩ sem̃ ostendit in popło. Quando int̾
uirginũ accederat cat̾uã. tanta ut fert᷑ dultia sua fulgebant loqͥa: ut
mirarent᷑ qͥcũq audientes quanta dĩ oꝑat᷑ clemĩtia: & conũsi a prauis oꝑib

Expanded text:
quem aliquando vidisti virum tam superbum, et constitue sub tuta custodia. Erit quem aliquando vidisti virum tam superbum, et constitue sub tuta custodia. Erit enim tempus suae vocationis, ut recipiat quod meretur a suis inimicis. Tunc acceptum ad suum perduxit coenobium, quod vocatur Fiscamnus, ubi erat congregatio sanctimonialium virginum, quibus praeerat Childomerga famula Christi: in quo multis diebus conversans habitator stetit sub custodia. Nam et lingua praecisa solitum recepit officium, et magnum doctrinae suae semen ostendit in populo. Quandocunque inter virginum accederet catervam, tanta ut fertur dulcia sua fulgebant eloquia, ut mirarentur quicunque audientes, quanta Dei operata sit clementia, et conversi
Abbreviated transcription (Latin):
quasi claui incędentes acuti. deinde euulsũ t̾re ꝓstratũ incidere lin¬
guã labiaq p̃cepit. ut dũ oculi ablati pedes iã forati. lingua ac labia
essent incisa: & dũ sibi cernebat omẽm felicitatẽ m̃broꝵ ablatã. corp&q
parit̃ uires undiq paruissent negati. dũ nec oculis cernere callẽ. nec per¬
dib incedere. uiã. nec linguȩ offitiũ dantẽ laudare neqͥuerit creatore
ao ꝑ hoc cedere blasphemiȩ desperans auferendo sibi salutẽ. quã laudando
celitus adipisci meruissa in gentẽ. Sed qͥ absq uocib cordiũ ÷ auditor
dñs. magisq. aptat᷑ cor coñtritũ quã elocutionẽ suꝑboꝵ: suscepit uocẽ
tacentis: magis quã elate loquentiũ. Postulat sibi auxiliũ: ñ sono uoceis
sed humilitate cordis. Nã cũ se cognouiss& p̃sidiũ om̃e amisisse humanũ.
totis uirib sibi petut ad eẽ diuinũ. Nã quantũ impietas humana re¬
uocare oupiebat ab alto : tantũ pietas diuina sotiare fecit erĩ çȩlo. lunc

Expanded text:
quasi clavi incidentes acuti. Deinde evulsum, terre prostratum, incidere lingua labiasque praecepit, ut dum oculi ablati, pedes iam forati, lingua ac labiae essent incisae, et dum sic cernerent omnem felicitatem membrorum ablata corporumque pariter vires undique paruissent negati, dum nec oculis cerneret viam, nec pedes incidere callem nec lingua offitium dantem laudare nequieverit creatorem, ac per hoc cideret blasphemie, disperans auferendum sibi salutem, quam laudandum caelitus adipisci meruisset ingentem. Sed qui absque vocibus cordis est auditor Deus magisque aptatur cor contritum quam elatitacentis magis quam elate loquentium; postulantis sibi auxilium, non sono vocis, sed humilitate cordis. Nam cum se cognovisset praesidium omne amisisse humanum, totis viribus sibi petiit adesse divinum. Nam quantum impietas humana revocare eum cupit ab alto, tantum pietas divina sociare fecit eum coelo. C
Abbreviated transcription (Latin):
adsister&. lum̃ magnũ quasi in rotȩ circulo de cęlo descendens suꝑ caput eiꝰ
refulsit. Tunc trem̃tes om̃s qͥ hoc signũ uiderunt : qͥd ÷ hoc inqͥunt dñe¬

Expanded text:
adsisterit, lumen magnum quasi in roti circulo de caelo discendens super caput eius adsisterit, lumen magnum quasi in roti circulo de caelo discendens super caput eius refulsit. Tunc trementes omnes, qui hoc signum viderunt: 'Quid est hoc', inquiun
Abbreviated transcription (Latin):
in eodẽ monasterio scĩmonialiũ in quo ad custodiendũ positus fuerat
cõmorabat᷑. Tunc & ipsũ ac eandẽ synodũ accersierunt ñ tam̃ intra
eis multa p̃dixisse futura. quȩ euenisse manifestũ ẽẽ conicit᷑. Ubi & ebro¬
mus in eadẽ ꝑnitie ꝑseuerans. multũ te inqͥt uerboꝵ sublimitas ꝑsuad.&¬
& loquendo marter ẽẽ suspicaris. idõ te tã temerariũ ostendis. Ad huc
ut quia a gła scłi iã uidebat consũmatũ reuocare potuiss&̃ saltĩ a meritis
scõꝵ. Nã iunide eũ putabat abscidi: inde potius eũ fatiebat xp̃o quẽ desi¬
derabat adherere. quia quantũ ꝓpagat᷑ eius pęna. tantũ magis augebant᷑¬
sub magna custodia saluandũ. adhuc ueni& tẽpus mortis suȩ exitiũ.¬
Acceptũ eũ cũ ad suã deducer& domũ: cernens eũ ex itinere hoc infir¬
mitate defessũ. iussit ei dare ad refocillandũ potũ. Ante quẽ cũ puicerna

Expanded text:
in eodem monasterium sanctimonialium, in quo ad custodiendum positus fuerat, in eodem monasterium sanctimonialium, in quo ad custodiendum positus fuerat, commorabat. 17. Tunc et ipsum ad eodem sinodo arcessierunt, non tamen intra eis multa predixisse futura, que evenisse manifeste esse coniecitur, ubi et Ebroinus in eodem pernicie perseverans: 'Multum te', inquid, 'verbi sublimitas persuadet loquendo. Martyr esse suspicaris, ideo te tam temerario ostendis. Adhuc mia iara videbat consumptum, revocare potuisset saltim a meritis sanctorum. Nam unde eum putabat abscidi, inde potius eum faciebat Christo quem desiderabat adherere, quia quantum propagabatur eius poena, tantum' magis ei augebantsub magna custodia salvandum; adhuc veniet tempus mortis suae extieundem cum ad suam domum deduceret, cernens eum ex itinere ac infirmitate defessum, iussit ei dare ad refocelandum potum. Antequam eum pincerna
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpore uir theodericus głosus rex & idẽ ebroinus synodũ conuocauerunt
& ad quandã uillã regiã uenientes. multã ep̃oꝵ turbã ad eẽ fecerunt
ibiq int̾ cȩteros didonẽ qͥ sc̃m iurũ leodegariũ cũ uuaiñero expulit de
ede sui episcopaus & pęne tradidit in lectus condẽpnatus ab ipsasenod¬
caluaria accepta in capite expulsus segregatus a scã congregitione. uenide
exlio condẽpnatus morteq̃ secuta pęnã capitis degessit qeqd anuna¬
ͥa ad supradictũ famulũ gĩ ad explendã ebrorai uindic tũsotins eno¬
diȩ ei exntaat. Postquõ ab ipso ebroma eoqđ in enus ultionẽ conseusent
episcopatus gradu dolose fuerat sublimatus. post paululũ int̾ uallo posito
in offensa eius decidens dĩ ut opinat᷑ nutu multis flagellis obtritũ nẽpe
ut fert᷑ laqueo fuisse suspensũ. ac morte turpissima ut decebat iusti
ꝓditorẽ condẽpnatũ transmisit ad tartarũ.Idhuc enĩ uir di leodegariꝰ

Expanded text:
osus Theodoricus rex et idem Ebroinus synodum convocarunt, et ad quamdam villam regiam venientes, multam episcoporum turbam adesse fecerunt. Ibique inter caeteros Diddo, qui sanctum virum Leodegarium cum Waimero expulit de sede sui episcopatus, et poenae tradidit illectus, condecalvaria acceptus in capite, expulsus, segregatus a sancta congregatione, cleinde exilium condemnatus, mortique secuta, poenam capitis degessit, quicqui a supradicto famulo Dei ad explendam Ebroini vindictam socius pernitię' extiterat, posteaquam ab ipso Ebroino, eo quod in eius ultionem consenserat, episcopati grado dolosae fuerat sublimatus, post paulolum intervallo posito in offensa eius decidens, Dei, ut oppinatur, nutu multis flagellis obtritum, nempe, ut fertur, laqueo fuisse suspensum ac morte turpissima, ut decebat iusti proditorem, condemnatum, transmisit ad tartarum. Adhuc enim vir Dei Leudegarius
Abbreviated transcription (Latin):
cũ crucib & cęreis accensis. agminibq. multis canentib. hoc sc̃m corpus
suscipiens ꝑgere cȩpit ad urbẽ. Tunc ibidẽ quȩdã aderat feniina multis
iã annis intantũ curua: ut &iã caput inflexũ penes adheserit genua.
Cii enĩ paululũ oculos erexiss& orans ad scĩ martyris feretrũ: reu̾sũ ÷ ad pͥs¬

Expanded text:
cum crucibus et cereis accensis, agminibusque multis canentibus, hoc sanctum corpus cum crucibus et cereis accensis, agminibusque multis canentibus, hoc sanctum corpus suscipiens, pergere coepit ad urbem. Tunc ibidem quedam aderat femina, multis iam annis in tantum curva, ut etiam caput inflexum poene adheserat iaenuam. Cum paulolum oculos erexisset, orans ad sancti martyris feretrum, reversus est ad p
Abbreviated transcription (Latin):
Etus contrarius suꝑeminens. ipsũ uͦ flum̃ tumidũ undis parerae :
netuentes naute. cȩꝑunt ꝓhibere introire nauẽ nauigantes. ut periclitared̃
s.flumine. Tunc uirdĩ abba iã dictus cuius curȩ erat deferre scm̃ corpus.
confidens de meritis sc̃ĩ martyris: cõpulit eos dicens. Mittite in mauẽ &
transite securi : qr ds̃ potens ÷ ꝑ huius scĩ meritũ has undas qͥescere. Cũ
uutẽ positũ fuiss& in naue & nauigare cȩpissent naute : statĩ unde qͥeue¬
runt. & ꝓspere ipsũ flum̃ in lęsi transierunt. Sed cũ ibi noc tu in ȩcđa
reqͥeuissent : quȩdã mulier peregrina cũ infantulo cȩco paruulo aduenit.
tota illa nocte in oratione ꝑuigilans. diluculo uͦ infans lum̃ qđ amiserat
recepit. Deinde directo itinere ꝑgentes. ꝑuentũ ÷ ad quandã uillã gel
ricũ ad quã uir dĩ ansoaldus antistes obuiã accessit cũ sis. scilic& cũ mul.¬
titudine clericoꝵ. uulgo popłoꝵ & pauꝑũ cũ turibulis ac incensa flagrantia.

Expanded text:
tus contrarius superiminens, ipsum flumen tumidum undis pareret. Metuentes nauti coeperunt prohibere introire navem, ne navigantes pereclitarent in fluminem. Tunc vir Dei abba iam dictus, cuius curae erat deferre sancto corpore, confidens de meritis sancti martiris, conpulit eos, dicens: 'Mittite in navem et transite securi, quia Deus potens est per huius sancti meritum has undas quiescere'. Cum autem positum fuisset in navem et navigare coepissent nauti, statim undae quieverunt et prospere ipsud flumen inlesi transierunt. Sed cum ibi noctu in ecclesia requievissent, quedam peregrina mulier cum infantulo caeco parvulo advenisset, tota illa noctae in oratione pervigilans, deluculo vero infans lumen quod amiserat recipit. 29. Deinde recto itenere antestis obviam accessit cum suis, scilicet cum multitudinem clericorum, vulgi, populorum et pauperum, cum turabulis ac incensa flagrantia,
Abbreviated transcription (Latin):
turatũ fuis atriũ. omĩa mibas dissobita st̃: oñiq̃. infirmitate ani
in pͥstinis. eusa ÷ offitus. tota ÷ incc uniis redacta. Hoc iudents
seu atria capere. potuissent om̃iũ aduenientiũ popłoꝵ cat̾uas. Interea mulier
alia ex longinqͦ ueniens ꝑdito lumine oculoꝵ. cũ ad sc̃ĩ martrris accessis&.
tumulũ : recepit qđ amiserat pͥstinũ. Quidã ad olescens simul & puella
dȩmonus uexati. cũ tremefac ti accessissent ad locũ : uomitu sanguinis
euulsis dȩ monib ad suã ꝑuenerunt sanitatẽ. Multe & innumerabiles uir¬
tutes in dieb illis ꝑ eundẽ ds̃ martrrẽ oꝑate st̃. Nã qͥcũq. uenissent.¬

Expanded text:
ia membra eius dissoluta, omnique infirmitate amissa, in prestinis reversa est offitiis, tota est incolomis redacta. Hoc videntesltitudo, ut vix ecclesiae seu atria capere potuissent omnium advenientium populorum caterva. Interea mulier alia ex longinco veniens, perditum lumen oculorum, cum ad sancti martyris accessit tumulum, recipit quod amiserat pristinum. Quedam aduliscens simul et puella demoniis vexati, con tremefacti accessissent ad locum, cum vomitu sanguinis evulsis demonibus, ad suam pervenerunt sanitatem. Multi et innumerabilis virtutes in illis diebus per eundem Dei martirem operati sunt. Nam quecumq
Abbreviated transcription (Latin):
meritis sc̃o& tuoꝵ me dignũ fatias participẽ & uitȩ et̾nȩ consortẽ.
& tribue indulgentiã his qͥ me tribulant. qđ ego ꝑ inconspec tu tuo
credo clem̃tissime pat̾ glorificatus fieri. Cũ hex dicer&. ꝑcussor ex
ꝑcussor eius arreptus demonib ac m̃te captus. ac dĩ ultione ꝑcussus.¬
in ignẽ se ꝓiecit ibiq uitã finiuit. Tunc iussu coniugis huius iuri
hruodberti in quandã uillã sarcingo cũ magno fletu plangentiũ a¬
ministris deportatus in huius feminȩ decretũ cũ uestib in qͥb trucidatꝰ
fuerat in paruulo oratorio beatus martyr ÷ sepultus. hȩc uͦ die sexto non&
octobriũ acta cẽ credunt᷑. In qͦ sepulchro annis duob & dimidio humatũ
unde rumor magnus emanauit in circuitu locarũ huius. qͥuenientes
mus bcati martyris uenerandis orationib multa t̾ba languentiũ diũsis

Expanded text:
meritis sanctorum tuorum me dignum facias participem et vitae aeternae consmeritis sanctorum tuorum me dignum facias participem et vitae aeternae conset tribue indulgentiam his qui me tribulant, quoniam per eos in conspectu tuo credo, clementissime Pater, glorificatus fieri. Cum haec diceret, percussor extercussor ejus arreptus a daemonibus et mente captus ac Dei ultione in ignem se proiecit ibique vitam finivit. Tunc iusso coniugis huius viri Chrodoberthi in quadam villa Sarcingo cum magno fleto plangentium latenter a suis deportatus, et huius femine decretus, cum vestibus, in qua trucidatus fuerat, in parvulo oraturio beatus martyr est sepultus. Haec vero diae sexto Nonarum Octobrium actum esse creditur; in quo sepulchro annis duobus et dimidio humatum Unde rumor magnus emanavit in circuitu loci hujus. Verum venientes ad hujus beati martyris venerandum oratorium, multam turbam l
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uenientes susceperunt de domo uiri cui fuerat traditus ad custo¬
diendũ: deducentes eũ ꝑ loca in cognita. usq ad quendã locũ in qͦ
adstitit inqͥens. Non necesse habetis filii longius fatigare. ad quod
uenistis cito facite. ut impleatis uotũ maligni. Hi uero qͥ uenerant
ad eũ ꝑm̃dũ erant .iiiͦi. numero. Tres & enĩ ex his ꝓuoluti st̃ ad pe
eius. dep̾cantes ut eis indulgentiã daro: & benedictionẽ suã suꝑ eos
dignaret᷑ tradere: quartus uͦ suꝑbus adstabat euaginato gladio paratꝰ
ad eũ interim̃dũ. Et post quã benedictionẽ suꝑ eos tradidit & suis
int̾fectorib uerbũ dĩ adĩtauit : tunc uir dĩ incũbens in orationẽ ait
uirtutũ & omĩs creator ac totius generis humani creator. te benedico
& glorifico : qͥ me dignatus es ad hanc certaminis diẽ ꝑducere. Rogo
dep̃corq dñe ut ipsi in me iubeas miscđiã pietatis tuȩ largire. &.

Expanded text:
Qui venientes, susciperunt eum de domo viri, cui fuerat traditus ad custoQui venientes, susciperunt eum de domo viri, cui fuerat traditus ad custodiendum, et ducentes eum per loca incognita usque in quendam locum, in quo adstetit, inquiens: 'Non necesse habetis, fili, longius fatigare ; ad quod venistis, cito facite, ut impleatis votum maligni'. Hii vero qui venerant ad eum perimeadum erant quattuor numero. Tres etenim ex his provoluti ad pedes eius, deprecantes, ut eis indulgentiam daret et benedictionem suam super eos dignaretur tradere; quartus vero superbus adstabat, evaginato gladio, paratus ad eum interimendum. Et postquam benedictionem super eos tradedit et suis interfectoribus verbum Dei am et omnis creaturae ac totius generis humani creator, te benedico, te glorifico, qui me dignatus es ad hunc certaminis diem perducere. Eogo deprecorque, Domine, ut ipse in me iubeas misericordiam pietatis tuae largire et
Abbreviated transcription (Latin):
Gras tͥ omp̃s ds̃ consolator om̃iũ rerũ refero. qͥ suꝑ seruũ tuũ ostendere
dignatus es tale miraculũ. Tunc uidentes om̃s quasi ad excelsa m̃tis
positi. tandẽ qͥdẽ resũpti simul glorificantes dm̃ onũpotentẽ: & conũsi
alt̾̃ ad alterũ dicentes. Uere hic homo dĩ seruus ÷ : & pollicebant᷑ ad
dm̃ ꝓrsus totis tendere uirib : Tunc deinceps eius p̃dicationib pen:
om̃s parentes congregat. ac familiȩ domus ipsius conũsi ad dĩ cultũ : ac
ꝑ hoc eius famã audientes ꝑcircuitũ loci concurrebant ad eũ uerbũ
salutiferũ audire. Iue uͦ ñ cessabat sua p̃dicatione eunctos instare.
qualit ad regna cęloꝵ ualerent ꝑuenire. Sed ñ post multũ tẽporis.
iã ds̃ omp̃s ꝓ tanta patientia donũ decreuerat remunerare suo fideli
famulo. Ebroinus uero iã obstinatus crudelitetẽ uolens in eũ ꝑficere
uel ocissimos post eũ emisit eqͥtes nimiũ ꝑnitiosos. qͥ eũ morti ꝑimerea.

Expanded text:
s Deus, consolator omnium, refero, qui super servum tuum ostendere dignatus es talem miraculum'. Tunc videntes omnes, quasi in excessum mentis positi, tandem quidem resumpti, simul glorificantes Deum omnipotentem et conversi alter ad alterum, dicentes: 'Vere hic homo Dei servus est'. Et pollicebantur ad Deum prorsus totis tendere viribus. Tunc deinceps eius praedicationibus poene omnes parentes, coniux ac familiae domus ipsius conversi ad Dei cultum; ac per hoc eius fama audientes, per circuitum loci concurrebant ad eum verbum salutiferum audire. Ille vero non cessabat sua predicatione cunctis instruere, qualiter ad regna caelorum valerent pervenire. 19. Sed non post multum temporis, s pro tantae patientiae dono decrevisset remunerare suum fidelem famulum, Ebroinus jam obstinatus crudelitatem suam volens in eum perficere, velocissimos post eum emisit equites nimium perniciosos qui eum morte perimerent.