comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
en uerb sta dicebat. chicã nestisse orationẽ. Curgͦ putamꝰ hoc
cũ uł qbailse qͥđ nec temere potuit nec m̃dact᷑ dice. misi dͥa mo¬
eis a. ⁊dultiones q tẽporales plerũq ꝓsunt. uł ad sananduni
clmore suꝑbie uł ad ꝓbandã exercendã ue pacientiã. cui ꝓba-¬
te ⁊ exercitate clarior merces ub̾iorq seruat᷑. uł ad qͣcuiq flagel¬
landa. ⁊ abolenda peccata : Tam̃ nos nescientes qͥd ista ꝓsint.
ab om̃i obtamꝰ tͥbulatione lib̾ari Ab hac ignorantia nec se ipsũ
apłs ostendit alienũ. nͥ forte qͥd oraret. sic̃ oport̾et nesciebat
Quando magnitudine reuelationꝰ ne extolleret᷑ datꝰ ẽ illi stimulꝰ
ut eũ auferret abeo. utiq sic̃ oportet nesciens qͥd oraret. Beni¬
q dĩ responsũ cur ñ fieret qd uir tantꝰ orabat. qͦre fieriñ

Expanded text:
el quibus ista dicebat, dominicam nescisse orationem. Cur ergo putamus hoc eum dixisse quod nec temere potuit nec mendaciter dicere, nisi quia molestiae tribulationesque temporales plerumque prosunt, vel ad sanandum tumorem superbiae uel ad probandam exercendamue patientiam, cui probatae et exercitatae clarior merces uberiorque seruatur, uel ad quaecumque flagellanda et abolenda peccata, tamen nos nescientes, quid ista prosint, ab omni optamus tribulatione liberari. ab hac ignorantia nec se ipsum apostolus ostendit alienum, nisi forte, quid oraret, sicut oporteret, sciebat, quando, magnitudine reuelationum ne extolleretur, datus est illi stimulusominum rogauit, ut eum auferret ab eo, utique sicut oportet nesciens quid oraret. denique dei responsum, cur non fieret, quod uir tantus orabat, e
Abbreviated transcription (Latin):
mus uqͥd hetamꝰ. ⁊ qͥd faciamꝰ. ut acciꝑe meream᷑. Cũ dicimiᷤ
ne nos inferas intẽptationẽ. nos ãmonemꝰ hoc pet̾e. ne deserti
esus adutoiio ali tẽptationi. uł consentiamꝰ decepti. uł ce-¬
damꝰ afflicti: Cũ niciniꝰ lib̾a nos a malo: nos ãmonemꝰ cogitare
ñ dũ nos eẽ in cobono: ubi nullũ paciemͣ malu̾ Et hoc qͥde
fundat hĩt exordiat᷑. ł̃ hoc inmoret᷑. ad hoc t̾minet orationẽ: hi
enł u̾bꝰ. tes ipsa memorie nr̃e cõm̾̃dari oportebat Nã q̃libos
alia tiba dicamꝰ. qͥ affectus orantis uł pͣcedendo format ut clareat.

Expanded text:
 quid faciamus, ut accipere mereamur. cum dicimus: Ne nos inferas in temptationem, nos admonemus hoc petere, ne deserti eius adiutorio alicui temptationi uel consentiamus decepti uel cedamus afflicti. cum dicimus: Libera nos a malo, nos admonemus cogitare nondum nos esse in eo bono, ubi nullum patiemur malum. et hoc quidem fundat. hinc exordiatur, in hoc inmoretur, ad hoc terminet orationem. his enim uerbis res ipsas memoriae nostrae commendari oportebat. Nam quaelibet a
Abbreviated transcription (Latin):
huc abeata uita longe absune sacet ne gͥ ut suꝑ salut ila tem.¬
poralẽ optert sibi atsiui honores ac potestates: Sane he ut ꝑhec
consulant ens qͥuiuunt sub eis ñ ꝓpt̾ hec ipsa s ꝓpt̾ altud qd̃
inde fic bot i. decet ea uelle Si aut̃ ꝓpt̾ inanẽ fastũ elationis
pompãq iuꝑfiuã. ut etiã noxiã uanitatẽ. ñ decet Q cirea si

Expanded text:
huc a beata uita longe absunt. Placetne igitur, ut super salutem istam temhuc a beata uita longe absunt. Placetne igitur, ut super salutem istam temporalem optent sibi ac suis honores et potestates? sane, si, ut per haec consulant eis, qui uiuunt sub eis, non propter haec ipsa sed propter aliud, quod inde fit bonum, decet ea uelle; si autem propter inanem fastum elationis pompamque superfluam uel etiam noxiam uanitatis, non decet. quocirca si
Abbreviated transcription (Latin):
Ille gͥ beatꝰ ẽ qͥ omĩa q̃ uult ht̃: nec aliqͥd uult qd̾ nͣ decet. Id si
ita ẽ. inde iã q̃ homines ñ indecent̃ uelint Alius uult ꝯiugari.
aliis coniugio uiduatꝰ. deinceps continent᷑ eligit uiuere. alius nunui
concubitũ nec inipsis nuptiis exꝑiri Et si aliud hic alio meus
repꝑit᷑. nullũ tam̃ istorũ p̾ossumꝰ dic̾e indecent̾ aliqͥd uelle.dus
optare filios. nuptiarũ scilicet fructũ. & eis qͥ suscepti fuerim
uitã ac salutẽ. qͦ uoto pleru̾q occupat᷑ etiã continentia uiou¬
lis. Nã &e. si sp̃to coniugio iã ñ optant etiã filios ꝓcreare: optant
tam̃ qͦ ꝓtreauerunt incolumes uiuere Abhac om̃i cura: in¬
munis ẽ uirginalis integritas Habent tam̃ om̃s caros ⁊car
qͥb nͣ uident᷑ optant etiã tẽporilẽ salutẽ. S cũ istã salutẽ inse
apsis nineis qͦs diligunt. adepti homines fuerint. ñ potimꝰ eos
haben maiora atq meliora. nutilitatis aecorisq plemora. ad.¬

Expanded text:
 omnia, quae uult, habet nec aliquid uult, quod non decet. quod si ita est, uide iam, quae homines non indecenter uelint. alius uult coniugari, alius coniugio uiduatus deinceps continenter eligit uiuere, alius nullum concubitum nec in ipsis nuptiis experiri. et si aliud hic alio melius reperitur, nullum tamen istorum possumus dicere indecenter aliquid uelle; sic et optare filios nuptiarum scilicet fructum et eis, qui suscepti fuerint, uitam ac salutem, quo uoto plerumque occupatur etiam continentia uidualis; nam etsi spreto coniugio iam non optant etiam filios procreare, optant tamen, quos procreauerunt, incolumes uiuere. ab hac omni cura immunis est uirginalis integritas; habent tamen omnes caros et carindecenter optent etiam temporalem salutem. sed cum istam salutem in se ipsis et in eis, quos diligunt, adepti homines fuerint, num poterimus habent maiora atque meliora et utilitatis decorisque pleniora, ad
Abbreviated transcription (Latin):
Est au qͥstus magnꝰ pietas cũ sufficientia Nichil enͣ intulimꝰ in
lui mundũ.s nec auferre hinc aliqͥd possumꝰ. Uictũ ⁊tegum¬
tũ habentes. his contẽpti simus Nã qͥ uolunt diuites fieri ĩcides
inte̾ptationẽ. ilaqͣu̾ i desidia multa stulta ⁊ noxia. qͣ mergunt hoie
in interitũ & ꝑditionẽ. Radix enĩ maloꝵ om̃iũ auaritia Quã noͣ
multis Fanc gͦ sufficientiã n̾ indecent̃ uult qͥsqͥs uult: nee apliꝰ
uult alioqͥn ñ ipsam uult: udõ nec decent̃ uult Hanc optabat
oe ꝓhac orabat qͥ dicebat Biuitias ⁊ pauꝑtate̾ ne dederis mͥ.
Constitue auͣ mͥ qͣ necessaria sunt sufficient̾. ut ne saciatꝰ menarx
efficiar. ⁊ dicã. Quis me uidet: aut pauꝑ foctus. furer ⁊ iurẽ
nomꝰ dĩ mei. Uides certe ⁊ istã suffitientiã nͥ appeti ꝓpe̾ se ipsa.
s ppe salute corpis &x congrientẽ habntic psone homins qͣ hasitu

Expanded text:
em quaestus magnus pietas cum sufficientia. Nihil enim intulimus in hunc mundum, sed nec auferre hinc aliquid possumus: victum et legumentum habentes, his contenti simus. Nam qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem et laqueum et desideria multa stulta et noxia, quae mergunt homines in interitum et perditionem. Radix enim omnium malorum est multis, - hanc ergo sufficientiam non indecenter uult, quisquis uult nec amplius uult; alioquin non ipsam uult et ideo nec decenter uult. hanc optabat et pro hac orabat, qui dicebat: Diuitias et paupertatem ne dederis mihi; constitue autem mihi, quae necessaria sunt, sufficienter, ut ne satiatus mendax efficiar et dicam: \'Quis me uidet?\' aut pauper factus furer et iurem nomen dei mei. uides certe et istam sufficientiam non appeti propter se ipsam sed propter salutem corporis et congruentem habitum p
Abbreviated transcription (Latin):
homo aqͦ filius suus panẽ petit. ñqͥd lapide̾ porrigit ei. aut
nostis bona data dare filiis ur̾is. qͣnto magis pat̾ ur̃ celestis
dab̃ bona petentib se : Cũ gͦ scdm t̾a illa q̃ cõmendat apł

Expanded text:
homo, a quo filius suus panem petit, numquid lapidem porrigit ei? aut homo, a quo filius suus panem petit, numquid lapidem porrigit ei? aut nostis bona data dare filiis vestris, quanto magis Pater vester coelestis da
Abbreviated transcription (Latin):
contẽpni. Et quã libens atq placatꝰ dona desidia impleat. uodo¬
aliena peccata nouit ignosci. si qͦcupiebat illa ꝑuenit. qͣ uoluit
uindicari Ille qͦq cui amicꝰ deuia uenerat. nec qd̾ ei appon̾et
habebat. ab amico sibi cupiens cõmendari tres panes. qͥb fortabe
ipsa tͥnitas uniꝰ substantie figurata ẽ. iã cul suis seruis dormien.¬
tẽ petitor instantissimꝰ n molestissimꝰ excitauit. ut daret ei qͥtos
uolebat. magis & ipse uitando tediu quã beniuolentiã cogitã-¬
do: ut hinc intelligemꝰ si dare cogit᷑ qͥ cũ dormiat a pecenti
excitat᷑ inuitꝰ. qua̾to ded benigmiꝰ qͥ nec dormire nouit ce
dormientes nos excitat ut petamꝰ. hĩc ẽ ⁊ illud petite naccipi¬
etis. qͣrite uluenietis. pulsate naꝑiet᷑ uobis Om̃is enĩ qͥ peci
accipit. & qͣrens inuenit. npulsanti aꝑiet᷑. Aut qͥs ẽ ex uob̾

Expanded text:
contemni, et quam libens atque placatus bona desideria impleat eocontemni, et quam libens atque placatus bona desideria impleat eoaliena peccata nouit ignosci, si, quo cupiebat, illa peruenit, quae uoluit uindicari. ille quoque, cui amicus de uia uenerat nec, quod ei adponeret, habebat, ab amico sibi cupiens commodari tres panes, quibus fortasse ipsa trinitas unius substantiae figurata est, iam cum suis seruis dormientem petitor instantissimus et molestissimus excitauit, ut daret ei, quantos uolebat, magis et ipse uitando taedium quam beniuolentiam cogitando, ut hinc intellegeremus, si dare cogitur, qui, cum dormiat, a petente excitatur inuitus, quanto det benignius, qui nec dormire nouit et dormientes nos excitat, ut petamus. Hinc est et illud: Petite et accipietis, quaerite et inuenietis, pulsate et aperietur uobis; omnis enim, qui petit, accipit et quaerens inuen
Abbreviated transcription (Latin):
domo dm̃ om̃s dies uite mee. ut contẽpler delectatione̾ dñi
&e usitẽ tẽplũ eiꝰ: Ibi nãq om̃s dies. ñ ueniendo itͣnse undo
fiunt onis Nec initiuĩ altertus ẽ finis alt̾ius. onĩs sure fine simul sunt
ubi nec ipsa uita habet fine̾. cuius illidies st̃: Propt̃ hanc adipisobun
sic̃ ipse dñs ait. qͥd nobis necessariũ sit pͥquã petamꝰ ab eo un mon
uideri pocest quauis multiloqͥũ ꝓhibuerit: cur nos oraresie adn¬
tatus sit qͥ nouit qͥd nob̾ necessariũ sit pͥus quã petamꝰ ab eo it
diceret. oportet sẽꝑ orare. ⁊ ñ deficere. uidue cuiꝰdã ꝓposito eus¬
plo. qͣ de suo aduersario cupiens uindicari. iudice̾ iniquu sepe
interpellando flex̃ ad audiendũ Non iusticia uł miscđia ꝑmo¬
tũ. s cedio suꝑatũ. ut hinc admonerem᷑ quã certiꝰ nos exauos¬
at. misericors ⁊ iustus dñs ds̃ sine int̾missiõe orantes. quando
illa nec abiniqͦ ⁊ impio iudice potuit assidua int̾gellatione

Expanded text:
e meae; ut contempler delectationem Dei, et visitem templum ejus ? Ibi namque omnes dies non veniendo et transeundo fiunt omnes, nec initium alterius est finis alterius; omnes sine fine simul sunt, ubi nec ipsa vita habet finem, cujus illi dies sunt. Propter hanc adipiscendasicut ipse dominus ait, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo. unde mirum uideri potest, quamuis multiloquium prohibuerit, cur nos orare sic adhortatus sit, qui nouit, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo, ut diceret: Oportet semper orare et non deficere uiduae cuiusdam proposito exemplo, quae de suo aduersario cupiens uindicari iudicem iniquum saepe interpellando flexit ad audiendum non iustitia uel misericordia permotum sed taedio superatum, ut hinc admoneremur, quam certius nos exaudiat misericors et iustus dominus deus sine intermissione orantes, quando illa nec ab iniquo et impio iudice potuit assidua interpellatione
Abbreviated transcription (Latin):
oualaumagne : s nos adaccipiendũ parui. ⁊ angusti sumus
doͣ nob dr̃ dilatamini. ne sitis iugũ ducentes c̾ infidelib Canto
qͥppe illud qd̾ ualde magn̾ ẽ. qd̾ nec odłs uidit. qͥa ñẽ color nec
auris audiũ. qͥa ñẽ sonꝰ. nec incor hominis ascend. qr cor illius
illuc debet ascend̾e: sumemꝰ capatiꝰ. ꝗͣnto id ⁊ fideliꝰ credimꝰ. ⁊ sꝑamꝰ
firmiꝰ. & desidamꝰ ardentiꝰ. In ipsa gͦ fide. ispe. ⁊ caritate. continua
co desic̾io sẽꝑ oramꝰ. S idõ ꝑinẽta int̾ualla horarũ ⁊tẽporũ. etiã
uerb̵ rogamꝰ dm̃. ut illis rerũ signis nos ipsos ãmoneamꝰ. qͣntũq
inhos desidio ꝓfecerimꝰ nob̾ ipsis in notescamꝰ. ⁊ ad hoc augendũ
nos ipsos acus excitemꝰ Dignior enĩ seqͣt᷑ effectꝰ. quẽ feruentior p̾-¬

Expanded text:
agnum est, sed nos ad accipiendum parui et angusti sumus. ideo nobis dicitur: Dilatamini, ne sitis iugum ducentes cum infidelibus. tanto quippe illud, quod ualde magnum est, quod nec oculus uidit, quia non auris audivit, quia non est sonus; nec in cor hominis ascendit , quia cor hominis illuc debet ascendere, sumemus capacius, quanto id et fidelius credimus, et speramus firmius, et desideramus ardentius. CAPUT to desiderio semper oramus. sed ideo per certa interualla horarum et temporum etiam uerbis rogamus deum, ut illis rerum signis nos ipsos admoneamus, quantumque in hoc desiderio profecerimus, nobis ipsis innotescamus et ad hoc augendum nos ipsos acrius excitemus. dignior enim sequitur effectus, quem feruentior pra
Abbreviated transcription (Latin):
s adccessitatr̃ salutis Nlemo enĩ umꝗͦ carne̾ sua̾ odio habuit.
sic̃ ipse itidem dic̃ Hinc ẽ qđ itimotheu̾ nimu̾ sic̃ apparet cor¬
poris castigatore̾. a̾monet ut modico uino utat᷑ ꝓpt̃ stomachũ.
&e freqͥntes suas infirmitates Has gͦ delicias in qͦb indua sia.¬
git. hoc ẽ si delectatiõe cordis heret atq habitat. uiuens mor-
litiarũ diuicias disꝑgendo pauꝑib abiecerͣt . ⁊ alio mͦi incę¬
lestib thesauris titcius condiderunt Qd̾ sicu de uincta aliqͦ
pietatis officio nͣ facis: tuscis quã dehis rationẽ redcłas dõ. Ne¬
mo eniꝰ stit qͥd agat᷑ inhomine. nͥ sp̃s hominis ꝗͥ in ipso ea:
Nos non debemꝰ añ tẽpꝰ qͥcqͣm iudicare. donec ueniat dñs qͥ oe

Expanded text:
sed ad necessitatem salutis. nemo enim umquam carnem suam odio habuit, sed ad necessitatem salutis. nemo enim umquam carnem suam odio habuit, sicut ipse itidem dicit. hinc est, quod et Timotheum nimium, sicut apparet, corporis castigatorem admonet, ut modico uino utatur propter stomachum et frequentes suas infirmitates. Has ergo delicias, in quibus uidua si agit, hoc est si delectatione cordis haeret atque habitat, uiuens mortuliciarum diuitias dispergendo pauperibus abiecerunt et alio modo in caelestibus thesauris potius condiderunt. quod si tu deuincta aliquo pietatis officio non facis, tu scis, quam de his rationem reddas deo. nemo enim scit, quid agatur in homine, nisi spiritus hominis, qui in ipso est. nos non debemus a
Abbreviated transcription (Latin):
nos humiliasti: annis qͥb uidimꝰ mala Ante qͣm gͦ ista cono
ueniat. quanta c̾q tẽꝑaliũ bonoru̾ felicitate ciecfluas: ut ysas
ĩ orationib nocte ac die. desolatã te ee̾ memineris Non emꝰ use
credit Qua ꝓpt̃ qd̃ script᷑a dix̃ de diuitiis. diuitie si affluant
ne apponatis cor. hoc etiã de delitiis tͥdico Delitie si affuant
ne adponas cor: ñ idõ magni pendas qđ ñ deit᷑. qđ affati̾ supe¬
tunt. qđ uelut ex fonte largissimo t̾rene felicitatis fluunt
Omnino hec inte despice. atq contẽpne: ne in his qͥcqͣm reqͥra
p̃c̃ integrã corporis ualitudine̾: Hec enĩ conte̾pnenda nͥ ẽ. ꝓpter
necessarios usuĩ uite huiꝰ. ante qͣm mortale hoc induatur ĩ mor¬
tolitate. hoc ẽ uera ⁊i ꝑfecta ⁊ ꝑpecua sanitate q̃ ñ t̾rena ĩfirmi¬
tate deficiens corruptibili uoluptate reficit᷑. s celesti fitmitate
psistens. et̾na incorruptiõe uegetat᷑. Nã uipse apłs carnis inqͥd¬

Expanded text:
nos humiliasti, annis, quibus uidimus mala. Antequam ergo ista consolatio ueniat, quantacumque temporalium bonorum felicitate circumfluas, ut persistas in orationibus nocte ac die, desolatam te esse memineris. non enim apocredit. quapropter quod scriptura dixit de diuitiis: Diuitiae si adfluant, ne adponatis cor, hoc etiam de deliciis tibi dico: Deliciae si adfluant, ne adponas cor. non ideo te magni pendas, quod non desunt, quod affatim suppetunt, quod uelut ex fonte largissimo terrenae felicitatis fluunt. omnino haec in te despice atque contemne, ne in his quicquam requiras praeter integram corporis ualitudinem. haec enim contemnenda non est propter necessarios usus uitae huius, antequam mortale hoc induatur inmortalitate, hoc est uera et perfecta et perpetua sanitate, quae non terrena infirmitate deficiens corruptibili uoluptate reficitur, sed caelesti firmitate persistens aeterna incorruptibilitate uegetatur. nam et ipse apostolus: Carnis, inq
Abbreviated transcription (Latin):
domũ suã pie tractat. agens c̃ om̃ib suis ut ponat ĩdõ sp̃e sua.
dic̃ tamꝰ inoratiõe Sitiuit inte aĩa mea. quã multiplicit̾ tͥ ca
ro mea Int̾ra deserta. isine uia. & sine aqͦ. qđ ẽ ista moribunda
uita. qͥb libor mortalib solatiis freqͤntet᷑. qͥb liboe itinerantib
comitet᷑. qͣntalibet rerũ copia cumulet᷑ Nosti qͥppe om̃ĩa ista
quã inc̃ta sint. ⁊ imilliꝰ ꝓmisse felicitatis cõꝑatioe qͥd eẽnt. etiã
sii̾certa ñ ee̾nt Hec dixi: qmͣ sermonẽ meũ uidua diues ⁊ nobi¬
lis. utante familie mat̃. de oratioẽ qͣsisti: ut etiã tecũ inhac uta
ꝑmanentib ox obseqͥntib cuis. te sentias desolatũ Ubi ĩplebit᷑¬

Expanded text:
domum suam pie tractat, agens cum omnibus suis, ut ponant in deo spem sdomum suam pie tractat, agens cum omnibus suis, ut ponant in deo spem sSitivit tibi anima mea: quam multipliciter tibi et caro mea, in terra deserta, et sine via, et sine aqua ; quod est ista moribunda vita, quibuslibet mortalibus solatiis frequentetur, quibuslibet itinerantibus comitetur, quantalibet rerum copia cumuletur. Nosti quippe ista omnia quam incerta sint: et in illius promissae felicitatis comparatione quid essent, etiasi incerta non essent? Haec dixi, quoniam sermonem meum uidua diues et nobilis et tantae familiae mater de oratione quaesisti, ut etiam tecum in hac uita permanentibus et obsequentibus tuis te sentias desolatam nondum ut
Abbreviated transcription (Latin):
or lat maordib nr̃is huiꝰ eniꝰ luc̃ne qͥdã fons in effabilis lum̃
allua e qđ sic lucet intenebris. ut ñ cõphendat᷑ a tenebris. cui
ulidendo fide corda mundanda sunt Beati enĩ mundocorde.¬
qͥa u am uideba. Et scimꝰ qr c̃ apparuerit similes eierimꝰ.
qmͣ indebimꝰ eũ sicuti ẽ Cc̃ erit uera uita pꝰ mortẽ. ueru̾q
solatiũ. pꝰ desolationẽ. Illa uita exiinit animã nram de morte.
&e illudd solatiu ocłos nr̃os alac̾inis Et qm ibi iã nͣ erit ulla
te̾ptatio. idõ seqͥt᷑ in eodẽ psalmo. pedes meos alapsu sotro si
nulla ccͣptatio. ia nulla oratio Non enĩ ad huc ꝓmosi boni expec no¬
tatio: s reddditi contẽplatio Uñ placebo inqͥd dño: in regio̾e ui-¬
uorũ. ubit̾e erim  ñ indeserto mortuoꝵꝰ. ubi nc̾ sumꝰ. Mortui
uita quã iubent᷑ bonis oꝑib app̃hende̾ diuites: & ibi ẽ ueru̾so¬
latiu̾ qͦ solatio nc̃ uidua desolata. etiã q̃ filios .⁊ nepotes habet. &

Expanded text:
r in cordibus nostris . Hujus enim lucernae quidam fons ineffabilis lumen illud est, quod sic lucet in tenebris, ut non comprehendatur a tenebris, cui videndo, fide corda mundanda sunt: Beati enim mundo corde uidebunt, et: Scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum, sicuti est. tunc erit uera uita post mortem uerumque solacium post desolationem. illa uita eximet animam nostram de morte et illud solacium oculos nostros a lacrimis et, quoniam ibi iam non erit ulla temptatio, ideo sequitur in eodem psalmo: Pedes meos a lapsu. porro si nulla temptatio, iam nulla oratio; non enim adhuc promissi boni expectatio sed redditi contemplatio. unde: Placebo, inquit, domino in regione uiuorum, ubi tunc erimus, non in deserto mortuorum, ubi nunc sumus. mortui uita, quam iubentur bonis operibus adprehendere diuites, et ibi est uerum solacium, quo solacio nunc uidua desolata, etiam quae filios et nepotes habet et
Abbreviated transcription (Latin):
cosolatio repꝑtt᷑ Diuitie qͥppe atq fastigia cdignitatũ cetlqs hus
modi db sefelices putant ee mortales. uere illeꝰ felicitatis ex pus¬
afferunt consolationis c̃ sit eis ñ ĩdig̾e ꝗͣ emine p̃stanciꝰ. qͥ pluso
eruciant adepta timore amissiõis. ꝗ cocupita adeptionis ardoie
Calib bonis ñ fiunt homtres boni s aliunde bomi facti bene arar¬
fiunt ut ista sint mala: Non st̃ gͦ inhis uera solatia. s ibi putũ
uera uita Na inde necc̃e ẽ fiat homo beatꝰ. uni fe bonꝰ. poanues
ptis a ngit. si luctꝰ mestifieat. si dolor corporis ĩ qͥetat. sicrltri.
liũ. si ula alia calamitas uexat. ad iint boni homintes Vlt
ad sit sanitas carnis. in columi habitent᷑ inpota: &e cnotat̃
mali homines. ĩ qͥb nemosit cui fides habeat᷑. aq̃ ñ dolus. fauꝰ
trę. discordiȩ. insidie sustineant᷑. atq cuncant᷑: ñ ne edia¬

Expanded text:
consolatio reperitur. diuitiae quippo atque fastigia dignitatum ceteraque huius modi, quibus se felices putant esse mortales uerae illius felicitatis expafferunt consolationis, cum sit eis non indigere quam eminere praestantius; quae plus excruciant adepta timore amissionis, quam concupita adeptionis ardore? Talibus bonis non fiunt homines boni, sed aliunde boni facti, bene iunt, ut ista sint bona. non sunt ergo in his uera solacia sed ibi potius, ubi uera uita. nam inde necesse est fiat homo beatus, unde fit bonus. Homines si paupertas angit, si luctus maestificat: si dolor corporis inquietat, si contristat exilium, si ulla alia calamitas uexat, adsint boni homines, qui adsit sanitas carnis, incolumi habitetur in patria, et cohabitent mali homines, in quibus nemo sit cui fides habeatur, a quo non dolus, fraus, irae, discordiae, insidiae timeantur, atque sustineantur; nonne i
Abbreviated transcription (Latin):
diñẽ cde ꝗme ꝯfulendii putasti. qͦ nã mͦ tͥ ẽet orandũ. Ille nãq c̃etiã
hae adsiuc cẽt iꝰ carne: ĩ regñ celor zacheũ diuitẽ misit Et resur¬
rectiõe atq ascensiõe głificatꝰ. multos pꝰea diuites iꝰ ꝑtito sco̾ spͣu fe¬
c̃ huiꝰ scłi cõtẽptores. ⁊ finita diuitiar̾ cupiditate ditiores &ͦ mͦ en
tu sic studes orare dñm. nͥ sꝑares ĩ eo Qmͦ aũ sꝑares ĩeo. sisꝑareᷤᷤ¬

Expanded text:
 tibi esset orandum. ille namque cum etiam hic adhuc esset in carne, in regnum caelorum Zacchaeum diuitem misit et resurrectione atque ascensione glorificatus multos postea diuites impertito sancto spiritu fecit huius saeculi contemptores et finita diuitiarum cupiditate ditiores. quo modo enim tu sic studeres orare dominum, nisi sperares in eo? quo modo autem sperare
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ qͥ scđ̾m sua̾ uiuit uoluntatẽ. S absit ut hoc uerũ et̃̾ cre-¬
damꝰ. Quid si enĩ uelit neqt̃ uiuere. nͥne tanto miserior ẽẽ con-¬
uincit᷑. ꝗto faciliꝰ mala uoluntas eiꝰ implet᷑: Merito hanc senten¬
tiã etiã ipsi qͥ sine dĩ cultu philosophant᷑ sunt. respuerunt.
lã qͥdã eoꝵ uir eloqͤntissimꝰ ait Ecce auͣ alii ñ philosophi qͥse̾.
ut ipsi uelint id qͥd est Uelle enĩ qd ñ deceat. id ipsũ miser¬
rimũ Nec iã miserũ ẽ nͣ adipisti qd uelit. quã ad ipis. ci uelle
qd̃ ñ oporteat. Quid tͥ uident᷑ hec u̾ba n̾ne ab ipsa ueritate ꝑ
que libet hominẽ dictast̃ : Possumꝰ gͦ hic dic̾e qd̾ apłs ait deqdai

Expanded text:
esse, qui secundum suam uiuit uoluntatem. sed absit, ut hoc uerum esse creesse, qui secundum suam uiuit uoluntatem. sed absit, ut hoc uerum esse credamus. quid, si enim nequiter uelit uiuere? nonne tanto miserior esse conuincitur, quanto facilius mala uoluntas eius impletur? merito hanc sententiam etiam ipsi, qui sine dei cultu philosophati sunt, respuerunt. nam quidam eorum uir eloquentissimus ait: \'Ecce autem alii non philosophi quidem  uelle enim, quod non deceat, id est ipsum miserrimum nec tam miserum est non adipisci, quod uelis, quam adipisci uelle, quod non oporteat.\' quid tibi uidentur haec uerba? nonne ab ipsa ueritate per quemlibet hominem dicta sunt? possumus ergo hic dicere, quod apostolus ai
Abbreviated transcription (Latin):
cordis. ⁊ tunc laus erit unicuiq adõ ꝑtinet tam̃ ad uidu¬
alẽ curã tuã. delitie si affluant. ne ad ponas corne ieis putre¬
cendo moriat᷑ qđ fursũ eẽ debet ut uiuat Te ĩeor num̃o
deputa de qͥb scriptũ ẽ: uiuent corda eor i̾scłm scłi¬
Audisti qͣlis ores: audi ⁊ qͥd ores. un me maxime confalendũ
putasti. qm te ꝑmouet qd̾ ait apłs. Quid enĩ oremꝰ fic̃ oportet
nescimꝰ. atimuisti ne magũ tͥ obsit. ñ sic̃ oportet orare: qͣm non
orare. Id̾ sic itaq dici breuit̾ potest Ora beatã uitã. Hanc eñ
hab̾e om̃s homines uolunt Nã nqͥ pessime ⁊ ꝑdite uiuunt.
nullo mͦ ita uiuerent. nͥ eode̾ mͦ eẽ uł posse beatos putareñ.
uita: In qͣ qͤstione philo sophor̾ ingenia otiaq contͥca st̃ Quita¬
m̃ eã tanto minꝰ inuenire potuerunt. eiq gr̾as egerunt. Prꝰ¬
itaq ad tende utrũ adqͥescendũ sit eis. qͥ dicunt eũ beatum

Expanded text:
is; et tunc laus erit unicuique a deo. pertinet tamen ad uidualem curam tuam, deliciae si adfluant, ne adponas cor, ne in eis putrescendo moriatur, quod sursum esse debet, ut uiuat. te in eo numero deputato, de quibus scriptum est: Viuent corda eorum i me maxime consulendum putasti, quoniam te permouet, quod ait apostolus: Quid enim oremus, sicut oportet, nescimus, et timuisti, ne magis tibi obsit non, sicut oportet, orare quam non orare. quod sic itaque dici breuiter potest: Ora beatam uitam; hanc enim habere omnes homines uolunt; nam et qui pessime et perdite uiuunt, nullo modo ita uiuerent, nisi eo modo se uel esse beatos putarent. uita. in qua quaestione multa philosophorum ingenia otiaque contrita sunt, qui tamen eam tanto minus inuenire potuerunt, qitaque adtende, utrum adquiescendum sit eis, qui dicunt eum beatum
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt. & tam̃ insilentio lingua pͣmunt. quasi conspectis uulneribuᷤ
usũ medicaminis subtrahunt. ⁊ eo mortis actores fiunt. qͦuirus quod
poterant curare noluet̾ Lingua enĩ difcrete frenanda ẽ. ñ ĩsolubi¬
lit̾ obliganda. Seriptũ nãq ẽ sapiens cacebit usq ad cẽpꝰ. Ut nimirũ
cũ oportunũ fuerit considat pꝰposita cenfura silentii loqͣndo quę
congruunt in usũ se utilitatis inpendat. Et rutsũ scriptũ ẽ. Tẽpus
ne aut c̃ restringi lingua debi. ꝑ u̾ba imitilit̾ defluat: aut c̃ loqui
rans ait. Pone dñẽ custodiã ori meo. ⁊ osttu̾ circ̃stantie labiis meis.
pore uox apiat. & rursum congruo taciturnitas claudat:
t contra amonendi sunt multiloqͥo uaccantes ut uigilant̃ aspiciant
a qͣnto rectitudinis statu deꝑeunt. dũ ꝑmultiplitia uͣba dila¬
bunt᷑. humana uenĩ mens aqͣ more & circ̃dausa ad suꝑiora col

Expanded text:
ciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus ciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt, et eo mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. Lingua itaque discrete frenanda est, non insolubiliter obliganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt, in usum se utilitatis impendat. Et rursum scriptum est: Tempus ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat, aut cum loqui rans ait: Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . pore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. At contra abmonendi sunt multiloquio vacantes, ut vigilanter aspiciant a quanto rectitudinis statu depereunt, dum per multiplicia verba dilabuntur. Humana etenim mens aquae more circumclusa ad s
Abbreviated transcription (Latin):
peꝑcit: honorẽ itaq suũ alienis dat: qͥ ad dĩ imaginẽ. ac simili¬
tudinẽ conditꝰ: uitȩ suę tẽpora malignorũ sp̃uũ uoluptatib
ad ministrat. Annos etiã suo crudeli tradit. qui ad uoluntatem
male dñantis aduersarii accepta uiuendi spatia expendit. libi

Expanded text:
pepercit? Honorem suum alienis dat, qui, ad Dei imaginem ac similipepercit? Honorem suum alienis dat, qui, ad Dei imaginem ac similitudinem conditus, vitae suae tempora malignorum spirituum voluptatibus administrat. Annos etiam suos crudeli tradit, qui ad voluntatem male dominantis adversarii accepta vivendi spatia expendit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
exaudia : mane c̃furgent & ñ inuenient me Salus itaq corꝑiᷤ.
qͣndo adbene oꝑandũ accepta despicit᷑. qͣnti sit muneris amis¬
sa sentit᷑. Et infructuose adultimũ qͣrit᷑. q̃ ẽgruo concessa tẽꝑe
utilit̃ ñ habet᷑ Unde bene ꝑsalomonẽ rursus dt̃. Ne des alie¬
nis honorẽ tuũ. ⁊ annos tuos crudeli. neforte ĩpleant᷑ extͣnet
uirib tiuis. ⁊labores tui sint indomo aliena. igemas in noits-¬
simis qͣndo consũpseris carnes tuas & corpꝰ tuũ Qui nãq: ano¬
bis alien sunt nisi maligni sp̃s. qͥ acelestis pate sunt sorte separatiꝰ
Quis uero honor noster ẽ nisi qd̃ etiã inluteis corporib conditi.
ad conditoris tam̃ nri sumꝰ imaginẽ &similitudine̾ creati: uel
qͥs aliꝰ crudelis ẽ nisi ille apostata angłs qͥ ⁊ semet ipsũ pena mortiᷤᷤ
suꝑbiendo ꝑculit. & inferre mortẽ humano generi etiã ꝑditꝰ nͣ

Expanded text:
exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis quando ad bene operandum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sentitur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo concessa tempore utiliter non habetur. Unde bene per Salomonem rursum dicitur: Ne des alienis honorem tuum, et annos tuoaliena, et gemas in novissimis, quando consumpseris carnes et corpus tuum . Quinamque a nobis alieni sunt, nisi maligni spiritus, qui a coelestis sunt patriae sorte separati? Quis vero honor noster est, nisi quod etiam in luteis corporibus conditi, ad conditoris tamen nostri sumus imaginem et similitudinem creati? Vel quis alius crudelis est, nisi ille apostata angelus, qui et semetipsum poena mortis superbiendo perculit, et inferre mortem humano generi etiam perditus non
Abbreviated transcription (Latin):
puritatis prudentia̾ erigunt ꝑ iusticie sententiã ꝓsternunt᷑¬
liter ammonendi sunt incolumes. atq alit̃ egri.
Ammonendisunt in columes. ut salutẽ corporis exerceant.
ad salutẽ m̃tis. ne si accepte incolumitatis gtͣam ad usũ ne¬
quitie inclinant. dono deteriores fiant Et eo pꝰ modũ suppli¬
cia grauiora mereant᷑. qͦ nunc largiorib bonis dĩ male uti
ñ metuunt Ammonendi sunt in columes. ne oportuntatẽ
salutis inꝑpetuu̾ ꝓmerende despitiant Seriptũ qͥppe est.
sunt ne placere dõ si cũ posfint noluerint. cũ uoluerint sero
entes uocauit dicens Ulocaui &e rennuistis. extendi manũ meã
& ñ fuit qͥ aspiceret: Despexistis om̃e ꝯfiliũ meu̾ ⁊ increpatiões
meas neglexistis Ego qͦq in interitu ur̃o ridebo. & subsannabo c̃
uob̾ qđ timebatis aduenerit Et rursũ: Iunc inuocabunt me iñ

Expanded text:
impuritatis prudentiam erigunt, per justitiae sententiam prosternuntimpuritatis prudentiam erigunt, per justitiae sententiam prosternuntliter admonendi sunt incolumes, atque aliter aegri. Admonendi sunt incolumes, ut salutem corporis exerceant ad salutem mentis; ne si acceptae incolumitatis gratiam ad usum nequitiae inclinent, dono deteriores fiant; et eo postmodum supplicia graviora mereantur, quo nunc largioribus bonis Dei male uti non metuunt. Admonendi sunt incolumes, ne opportunitatem salutis in perpetuum promerendae despiciant. Scriptum namque est: sunt ne placere Deo si cum possunt noluerint, cum voluerint sero entes vocavit, dicens: Vocavi, et renuistis; extendi manum meam, et non fuit qui ameas neglexistis; ego quoque in interitu vestro ridebo, et subsannabo, cum vobis quod timebatis advenerit . Et rursum: Tunc invocabunt me, et non
Abbreviated transcription (Latin):
munitas expͥmit᷑. nisi suspecte mentes &e fallaci sẽꝑ defensione
circundatȩ. qͣ qͦties eorũ culpa corripit᷑. ueritatis adse iacła non
admittunt: oe qͥd ꝑ excelsos angulos. duplex qͥppe sẽꝑ ẽ in anguł
paries. nisi impura corda signant᷑: que dũ ueritatis simplici¬
tatẽ fugiunt. ad semet ipsa qͦdã mͦ duplicitatis ꝑuersitate repli¬
cant᷑. Et qd̃ ẽ deteriꝰ apud cogicationes suas infastu prudentie¬
ex ipsa se culpa impuritatis extollunt Dies gͥ dnĩ uindicte atq
animadu̾sionis plena suꝑ ciuitates munitas. ⁊ suꝑ excelsos angu¬
los uenit. qͥa tra extremi iudicii humana corda ⁊ defensioni¬
b contͣ ueritatẽ clausa destruit. & duplicitatib inuoluta dissol¬
uit Tunc enĩ munite ciuitates cadunt. qͥa m̃tes dõ ĩpenetlẽ
dãpnabunt᷑. Tunc excelsi anglili corruent. qͥa corda qͣse ꝑĩ

Expanded text:
munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione munitas exprimitur, nisi suspectae mentes et fallaci semper defensione circumdatae, quae quoties earum culpa corripitur, veritatis ad se jacula non admittunt? Et quid per excelsos angulos duplex quippe semper est in angulis paries nisi impura corda signantur? quae dum veritatis simplicitatem fugiunt, ad semetipsa quodammodo duplicitatis perversitate replicantur, et, quod est deterius, apud cogitationes suas in fastu prudentiex ipsa se culpa impuritatis extollunt. Dies igitur Domini vindictae atque animadversionis plena super civitates munitas et super excelsos angulos venit, quia ira extremi judicii humana corda et defensionibus contra veritatem clausa destruit, et duplicitatibus involuta dissolvit. Tunc enim munitae civitates cadunt, quia mentes Deo impenetratae damnabuntur. 49 Tunc excelsi anguli corruunt, quia corda quae se per
Abbreviated transcription (Latin):
confident᷑: fiducia qͥppe magne securitatis: ẽst simplicitas acti¬
ũ simplicib sermotinatio eiꝰ dõ enĩ sermocinare̾ ẽ. ꝑ inlus¬
tͣtionẽ suȩ p̾sentie humanis mentib archana reuelare Cũ
m̃tes radio suȩ uisitationis inluminat. qͦs nulla u̾bra dupli-¬
citatis obscurat. Est aut̃ speciale dupliciũ malũ. qͥa dũ ꝑu̾sa
& duplici actione cęteros fallunt: qͣsi p̾stantiꝰ ceteris p̾rudentes se
ẽẽ glãntur Et qͥa districtionẽ recͥbutioniᷤᷤ ñ cõsidant. de dãpniᷤ
sus miseri exultant. Audiant aut̃ qͦmͦ suꝑ illos ꝓpħa sophoneꝰ¬
uim diuine animaduersionis intentat dicens Ec̃ce dies dñi
uenit. magnus ⁊ horribilis. dies ire dies illa. dies tenebrarũ &
caliginis. dies nebule ⁊ turbinis. dies tube & clangoris. suꝑ om̃s
ciuitates munitas. ⁊ suꝑ om̃s angłos excelsos. Iuid eniꝰ ꝑciuitates

Expanded text:
confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas acticonfidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actiCum simplicibus sermocinatio ejus . Deo enim sermocinari, est per illustrationem suae praesentiae humanis mentibus arcana revelare. Cum mentes radio suae visitationis illuminat, quos nulla umbra duplicitatis obscurat. Est autem speciale duplicium malum, quia dum perversa t duplici actione caeteros fallunt, quasi praestantius caeteris prudentes se esse gloriantur; et quia districtionem retributionis non considerant, de damnis suis miseri exsultant. Audiant autem quomodo super illos prophevim divinae animadversionis intentat, dicens: Ecce dies Domini venit magnus, et horribilis. Dies irae, dies illa, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulae et turbinis, dies tubae et clangoris super omnes civitates munitas, et super omnes angulos excelsos . Quid enim per civitates
Abbreviated transcription (Latin):
uidebat᷑ Sic nimirũ ĩpure mͣtes sunt. cũ inexcessib suis
cõp̃hendunt᷑ Caput enĩ hericii cernit᷑. qͥa qͦ initio ad
culpã peccator accesserit uidet᷑ Redes hericii conspiciunt᷑.
qͥa qͥb uestigiis neqͥtia sit ꝑpecͣta cognoscit᷑. ⁊tam̃ adductiᷤᷤ
repente excusationib impura mens introrsus pedes colli¬
git. qͥa cuncta iniqͥtatis sue uestigia abscondit Caput sub-¬
trahit. qͥa miris defensionib nec inchoasse malũ aliqͥd se
ostendit. Et qͣsi spera in manu tenentis remanet. qͥa is qͥ corri¬
pit. cuncta qͣ etiã cognouerit subito amittens. inuolutũ itͣ
conscientiã peccatorẽ tenet. Ꝙ qͥ totũ iã dephendendo uid̾at.
tergiuersatione praue defensionis inlusus. totũ parit̾ ignorat.
se se intͣ recolligens. abscondit intenebris defensionis.
udiant impuri. qđ scriptũ ẽ. Qui abulat simplicit᷑. ãbulat

Expanded text:
videbatur. Sic nimirum, sic impurae mentes sunt, cum in suis excessibus videbatur. Sic nimirum, sic impurae mentes sunt, cum in suis excessibus comprehenduntur. Caput enim ericii cernitur, quia quo initio ad culpam peccator accesserit videtur. Pedes ericii conspiciuntur, quia quibus vestigiis nequitia sit perpetrata cognoscitur, et tamen adductis repente excusationibus impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondit. Caput subtrahit, quia miris defensionibus nec inchoasse se malum aliquod ostendit. Et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit, cuncta quae jam cognoverat subito amittens, involutum intra conscientiam peccatorem tenet; et qui totum jam deprehendendo viderat, tergiversatione prsese intra se colligens abscondit in tenebris defensionis. Audiant impuri quod scriptum est: Qui ambulat simpliciter, ambulat
Abbreviated transcription (Latin):
Mincnãq ꝑ iherenniã dr̃ Docuerunt lingua̾ suã loqͥ mͣdaciũ
ut iniq agerent laborauerunt Ac si aꝑte diceret᷑. Ie amici
eẽ ueritatis sine labore poterant: ut peccent laborant.
Dũq uiuere sĩplicit̾ renmuunt: laborib exigunt ut mori¬
ant᷑. Nã plerũq inculpa dep̾hensi. dũ qͣles sint agnosci
refugiunt. se se sub fallacie uelamͣ abscondunt. ⁊ hoc qđ
peccant. qdq etiã aꝑte cernit᷑. excusare moliunt᷑. Ita ut
sepe is qͥ eorũ culpas corriꝑe studet. asꝑse falsitatis nebuł
seductus. pene amisisse se uideat : qđ de eis certũ tenebat. Unde
re mͣtis seseq callide defendentis duplicitas designat᷑. Ir uide¬
licet hericiꝰ cũ adp̾hendit᷑. eiꝰ icaput cernit᷑. upedes uident᷑.¬
insperã colligit. pedes introrsus subtͣhit. cap̃ abscondit. ⁊ in¬
tra tenentis manꝰ totũ simul amittit᷑. qđ totũ simul ante

Expanded text:
Hinc per Jeremiam dicitur: Docuerunt linguam suam loqui mendacium, Hinc per Jeremiam dicitur: Docuerunt linguam suam loqui mendacium, ut inique agerent laboraverunt ; ac si aperte diceretur: Qui amici esse veritatis sine labore poterant, ut peccent laborant: cumque vivere simpliciter renuunt, laboribus exigunt ut moriantur: nam plerumque in culpa deprehensi, dum quales sint cognosci refugiunt, sese sub fallaci velamine abscondunt: et hoc quod peccant, quodque jam aperte cernitur excusare moliuntur; ita ut saepe is qui eorum culpas corripere studet, aspersae falsitatis nebulis seductus pene amisisse videat, quod de eis jam certum tenebat. Unde rae mentis seseque callide defendentis duplicitas designatur: quia videlicet ericius cum apprehenditur, ejus caput cernitur, et pedes videntuin sphaeram se colligit, pedes introrsus subtrahit, caput abscondit, et inter tenentis manum totum simul amittitur, quod totum simul ante
Abbreviated transcription (Latin):
Qiua uidelicet inelectorũ cordib debet sĩplicitatẽ colu̾be as¬
tutia serpentis acuere: ⁊ serpentis astutiã cobũbe simplicitas tẽ¬
ꝑare Iuatenꝰ nec seducti ꝑprudentiã calleant. nec ab intellec-¬
tus studio ex sĩplicitate torpescant.
t contͣ ãmonendi sunt impuri. ut quã grauis sit quẽ cul-
pa sustinent duplicitatis labor agnoscant Dũ enĩ dep̃hendi
metuunt. sẽꝑ ĩꝓbas defensiones qͣrunt. sẽꝑ pauidis suspicio¬
nib agitant᷑. Nu aut̃ ẽ ad defendendũ puritate stutiꝰ. nil ad
dicendũ ueritate faciliꝰ. Naͣ dũ fallaciã suã tueri conat᷑. du-¬
ro cor labore fatigat᷑ Hinc naͣq scriptũ ẽ. Labor labioꝵ ipsoꝵ
oꝑiet eos Iui enĩ nunc ĩplet tunc oꝑit. qr cuiꝰ nunc animu̾¬
ꝑblandã inqͥetudinẽ exegerit: tunc ꝑ asꝑã retͥbutionẽ ꝑimit

Expanded text:
Quia videlicet in electorum cordibus debet et simplicitatem columbae asQuia videlicet in electorum cordibus debet et simplicitatem columbae astutia serpentis acuere, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperare, quatenus nec seducti per prudentiam calleant, nec ab intellectus studio ex simplicitate torpescant. At contra admonendi sunt impuri, ut quam gravis sit, quem cum culpa sustinent, duplicitatis labor agnoscant. Dum enim deprehendi metuunt, semper improbas defensiones quaerunt, semper pavidis suspicionibus agitantur. Nil autem est ad defendendum puritate tutius, nil ad dicendum veritate facilius. Nam dum fallaciam suam tueri cogitur, duro cor labore fatigatur. Hinc namque scriptum est: Labor labiorum ipsorum operiet eos . Qui enim nunc implet, tunc operit, qonem premit.
Abbreviated transcription (Latin):
Liter ãmonendi sunt simplices. atq alit̾ impuri
Laudandi funt simplices qđ studeant ñqͣm falsa
dicere : sed ãmonendi sunt ut nouerint nͣ nͣqͣm uera reti-¬
cere. Sic̃ enĩ sẽꝑ dicentẽ falsitas lacessit: ita ñ ñqͣm qͥb dã
audita uera nocuerunt. Unde corã discipłis dñs locutionem
suã silentio tẽꝑans ait. Multa habeo uobis dicere. s nunc non
potestis illa portare Ammonendi funt gͥ simplices. ut sic̃
fallaciã semꝑ utiliter uitant. ita ueritatẽ semꝑ utiliter
ꝓferant. Ammonendi funt ut simplicitatis bono pruden¬
tiã adiungant. qͣtenꝰ sic securitatẽ de simplicitate possi¬
deant: ut circũspectionẽ prudentie ñ amittant. Hinc nã¬
q ꝑ doctorẽ gentiũ dr̃. Uolo uos sapientes ee̾ inbono. simpli¬
ces autẽ inmalo Hinc electos suos ꝑsemet ipsã ueritas amoni
dicens Estote prudentes sic̃ serpentes. & simplices sic̃ colu̾be.

Expanded text:
liter admonendi sunt simplices, atque aliter impuri. Laudandi sunt simplices quod studeant nunquam falsa dicere, sed admonendi sunt ut noverint nonnunquam vera reticere. Sicut enim semper dicentem falsitas laesit, ita nonnunquam quibusdam audita vera nocuerunt. Unde coram discipulis Dominus locutionem suam silentio temperans, ait: Multa habeo vobis dicere, sed nunc non potestis illa portare . Admonendi sunt igitur simplices, ut sicut fallaciam semper utiliter vitant, ita veritatem semper utiliter proferant. Admonendi sunt ut simplicitatis bono prudentiam adjungant, quatenus sic securitatem de simplicitate possideant, ut circumspectionem prudentiae non amittant. Hinc namque per doctorem gentium dicitur: Volo vos sapientes esse in bono, simplices autem in malo . Hinc electos suos per semetipsam Veritas admonet, dicens: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae .
Abbreviated transcription (Latin):
sine labore suꝑat. ꝗto ⁊ ipsa qͣ uincit᷑. contͣ seni ipsa ꝑmul.¬
tiloqͥu pugnat Peru̾q atit̾ qͥa ꝑ qͦsdã gͣdus desidiosa m̃s
in lapsũ casus inpellit᷑. dũ ociosa cauere uerba negligimꝰ: ad noria
ꝑuenimꝰ. Ut pͥꝰ loqͥ aliena libeat. pꝰ modũ detͣctionib eorũ uitã
de qͥb loqͥt᷑ mordeat. ad extremũ uͦ usq ad aꝑtas lingua con-¬
tumelias erũpat Hinc seminant᷑ stimuli. oriunt᷑ rixe. accen-¬
dunt᷑ faces odiorũ. pax extinguit᷑ cordiũ. Uñ bene ꝑsalomo¬
ne̾ dr̃ Iui dimittit aqͣm. caput ẽ iurgiorũ. Aqͣm qͥppe di¬

Expanded text:
 quanto et ipsa quae vincitur, contra semetipsam per multiloquium pugnat. Plerumque autem quia per quosdam gradus desidiosa mens in lapsum casus impellitur, dum 55 otiosa cavere verba negligimus, ad noxia pervenimus; ut prius loqui aliena libeat, postmodum detractionibus eorum vitam de quibus loquitur mordeat, ad extremum vero usque ad apertas lingua contumelias erumpat. Hine seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax exstinguitur cordium. Unde bene per Salomonem dicitur: Qui dimittit aquam, caput est jurgiorum . Aquam q
Abbreviated transcription (Latin):
I auꝰ multiloqͥo qͥsq seruiens rectitudinẽ iusticie teñẽ neqͥq̃
possit. testat᷑ ꝓpħa qui ait Hir linguosus ñ diriget᷑ suꝑ teriã.
Hinc salomon it̃m dic̃. In multiloqͥo pecatũ ñ deerit Hinc isayas
ait. Cultꝰ iusticiȩ silentrũ. Uidelicet indicans qͥa m̃tis iusticia de¬
solat᷑. qͣndo ab inmodata locutiõe ñ parcit᷑. hic̃ iacob dic̃: Siqͥs.

Expanded text:
dinem justitiae tenere non possit, testatur propheta, qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terram ; hinc Salomon iterum dicit: In multiloquio peccatum non deerit ; hinc Isaias ait: Cultus justitiae silentium . Videlicet indicans, quia mentis justitia desolatur, quando ab im
Abbreviated transcription (Latin):
Unde fit ut inter aꝑta uulnera corporis: ampliꝰ nos abluat plaga secreta
uentris Iua sanat neqͥtias praui oꝑis. occultũ uulnus doloris
mmonendi sunt egri qͣtenꝰ pacientie uircutẽ seruent: ut in¬
cessant̃ qͣnta redẽptor nr abhis qͦs creauerat ꝑtulit mala ꝯsid̾ent.
qđ tot obiecta conuitiorũ ꝓbra sustinuit. qđ de manu antiqͥ
hostis captiuorũ cotidie animas rapiens. insultantiũ alapas accep̃.
qđ aqͣ nos salutis diluens aꝑfidorũ sputis faciẽ ñ abscondit. qd̾
ad uocatione sua nos ab ęc̃nis suppliciis liberans. tacitꝰ flagella
tolerauit: qđ int̾ angłoru̾ choros ꝑhennes nob̾ honores tͥbuen
colaphos ꝑtulit. a peccatorũ nos punctionib saluans. spinis cap̃
subponere nͣ recusauit. qd et̾na nos dulcedine debriauit. & insiti
sua fellis amaritudinẽ accepit. qđ qͥ ꝓnobis patrẽ qͣmuis diui¬

Expanded text:
Unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta Unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta ventris, quia sanat nequitias pravi operis occultum vulnus doloris. Admonendi sunt aegri quatenus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor noster ab his quos creaverat, pertulit mala, considerent; quod tot abjecta conviciorum probra sustinuit; quod de manu antiqui hostis captivorum animas quotidie rapiens, insultantium alapas accepit; quod aqua salutis nos diluens, a perfidorum sputis faciem non abscondit; quod advocatione sua nos ab aeternis suppliciis liberans, tacitus flagella toleravit; quod inter angelorum choros perennes nobis honores tribuens, colaphos pertulit; quod a peccasupponere non recusavit; quod aeterna dulcedine nos inebrians, in siti sua fellis amaritudinem accepit; quod qui pro nobis Patrem, quamvis divi
Abbreviated transcription (Latin):
ab exteriorib plagis concusse mti penitentie uulnera infligit
Unde scriptũ ẽ. Liuor uulneris abstergit mala. & plaga insecre¬
tiorib uentris Oala enĩ liuor uulneris abstergit. qͥa Nlagelloruͣ
dolor uel cogitatas uł ꝑpetͣtas neqͥtias diluit. Solet uͦ uentͥs ap-¬
pellatione mens acctpi. qͥa sic̃ uent̾ consumit escas. ita mens ꝑtͣctan.¬
do excoqͥt curas It enĩ uent̾ mens dr̃. ea sententia docet᷑ qͥ scrip¬
tũ ẽ. Aucerna dm̃ spiracłm hominis. q̃ inuestigat omĩa secretauen.¬
tris. Acsi diceret Diuim afflatus illuminatiaͦ cũ mmte hominis
uenerit. eã sibimet ipsi illuminans ostendit. qͣ ante sp̃s scĩ aduen¬
tũ cogitationes pͣuas te portare poterat. ⁊ pensare nesciebat Li¬
uor gͦ uulneris abstergit mala. ⁊ plage insecretionib uentͥs. qͥa
cũ exteriꝰ ꝑcutim᷑. ad peccatorũ nroru̾ memoriã. taciti afflictiq
reuocam᷑ Atq ante oculos nr̃os cuncta qͣ a nob̾ sunt male gesta re-

Expanded text:
ab exterioribus plagis, concussae menti poenitentiae vulnera infligit. Unde scriptum est: Livor vulneris abstergit mala, et plagae in secretioribus ventris . Mala enim livor vulneris abstergit, quia flagellorum dolor vel cogitatas, vel perpetratas nequitias diluit. Solet vero ventris appellatione mens accipi; quia sicut venter consumit escas, ita mens petractando excoquit curas. Quia enim venter mens dicitur, ea sententia docetur qua scriptum est: Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventris Ac si diceret: Divini afflatus illuminatio, cum in mentem hominis venerit, eam sibimetipsi illuminans ostendit, quae ante Spiritus sancti adventum cogitationes pravas et portare poterat, et pensare nesciebat. LivorCum exterius percutimur, ad peccatorum nostrorum memoriam taciti afflictique revocamur, ante oculos nostros cuncta quae a nobis sunt male gesta redu
Abbreviated transcription (Latin):
erigit: eñq obsistente̾ fortit̾ ⁊ uincentẽ dolet Que qͥa
cõmouere in ipsa contumeliarũ iaculatione ñ potuit. ab
apto certamine interĩ qͥescens. & secreta suggestione co-¬
giationẽ lassesciens. aptũ deceptionis inqͥrit Quia enĩ
publico bello ꝑdidit. ad exxercendas occulte insidias exar¬
descit. Quietis nãq iã tẽpore. ad uictoris animũ redit.
& uel rerũ dãpna uł in iuriarũ iacula ad memoriam
reducit. Cunclaq q̃ sibi inlata sunt. uehem̃t̾ exaggeranᷤᷤ.
intole rabilia ostendit. Cãtoq m̃te̾ merore contͣbat. ut ple-¬
rũq uir paciens illa se eqͣnimit̾ tolerasse pꝰ uictoriã capti-¬
uus erubescat. seseq ñ reddidisse contumelias doleat. ce
deteriora repende si occasio pͣbeat᷑ qͣrat Iuib gͦ isti suis
similes. nisi his qͥ ꝑfortitudine̾ in cãpo uictores sunt. s ꝑ

Expanded text:
erigit, eumque obsistentem fortiter et vincentem dolet; quem quia erigit, eumque obsistentem fortiter et vincentem dolet; quem quia commovere in ipsa contumeliarum jaculatione non potuit, ab aperto certamine interim quiescens, et secreta suggestione cogitationem lacescens, aptum deceptionis tempus inquirit. Quia enim publico bello perdidit, ad exercendas occulte insidias exardescit. Quietis namque tempore jam ad victoris animum redit, et vel rerum damna, aut injuriarum jacula ad memoriam reducit, cunctaque quae sibi illata sunt, vehementer exaggerans, intolerabilia ostendit; tantoque mentem moerore conturbat, ut plerumque vir patiens illa se aequanimiter tolerasse post victoriam captivus erubescat, seque non reddidisse contumelias doleat, et deteriora rependere, si occasio praebeatur, quaerat. Quibus ergo isti sunt similes, nisi his qui per fortitudi