comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur: eo infirmitati ꝓximoꝵ
humiliꝰ cõpatiuntur. Pul¬
chriora ubera tua ũno.
n capite huiꝰ carminis iam
expositꝰ est hic uersus. ubi
dictũ ẽ. quia meliora sunt
ubera tua uino: & intelle¬
ctum ẽ. qͦd his uerbisapsa
etiã pͥmordia eugłice fides
demonstrata sint omnẽ
moysaicȩ legis anteire
uirtutem: ꝑ eo qͦd nemi¬
nem ad ꝑfectũ adduxit:
ut pote quȩ cultores suos
etiã ex imios in regnum
uitȩ celestis intͦducere ñ
ualuit. Grã aũ fidei:rena¬
tos fonte baptismatis etiã
paruulos. atq in ipsa par¬
uula etate defimctos. su¬
pna ad gaudia perducit
Nam & legis cerimomias ui¬
no comꝑarandas. multa
docum̃ta ꝓbant: s ꝑmaxi¬
me illud quod in nuiptiis
eccłiȩ mysticis uinũ defe¬
cit: ut oꝑante mirabilit
plño. longe meliꝰ de aqua
fieret uinum. Ubi intima¬
tum ẽ typice. qͦd litteralis
obseruatio legis. finem esset
acceptura: & ea qͤ in littera
qda: atq amore spiritali domũ

Expanded text:
tur, eo infirmitati proximorum tur, eo infirmitati proximorum humilius compatiuntur. Pulchriora ubera tua vino. In capite hujus carminis jam expositus est hic versus, ubi dictum est: Quia meliora sunt ubera tua vino, et intellectum est quod his verbis etiam primordia evangelicae fidei demonstrata sint omnem Mosaicae legis anteire virtutem, pro eo quod neminem ad perfectum adduxit, ut pote quae cultores suos etiam eximios in regnum vitae coelestis introducere non valuit; gratia fidei autem renatos fonte baptismatis etiam parvulos, atque ipsa parvula aetate defunctos, superna ad gaudia perducit. Nam et legis caeremonias vino comparandas multa documenta probant, sed permaxime illud quod in nuptiis Ecclesiae mysticis vinum deficit, ut, operante mirabiliter Domino, longe melius de aqua fieret vinum: ubi intimatum est typice quod litteralis observatio legis finem esset acceptura, et ea quae in littera da, aquae amore spirituali domum
Abbreviated transcription (Latin):
infirmari ad tempꝰ. iminꝙ¬
& mori ut nos iuueremus
ñ refugit. Ipse cum esset
panis angeloꝵ in diuinita¬
te. lactescere uoluit per
assumptionẽ carnis: ut
hominũ pusillanimitatẽ
nutriret: ac panis eiusde
celestis exhiberet capacẽ.
Quia enim minꝰ idoneus ẽ
infans qui pane uescatur
ipsũ panem edendo quo¬
damm᷑ mat̾ incarnat: &
p humilitatẽ mãmillȩ
ac lactis sucũ de ipso pane
pascit infantem. In pͥncipio
erat uerbũ: & u̾bum erat
apud dm̃: & dd̾s erat u̾bũ.
Hic ẽ cybus sempiternꝰ quo
reficiunt᷑ angeli: quia
uisa eiꝰ gła satiant᷑. uUer¬
bum autẽ caro factum ẽ.
& habitauit in nobis: ut
sic etiã sapientia dei quȩ
nos sicut mater consolat᷑
de eodem ipso pane refice.¬
ret: ac ꝑ sacramenta incar¬
nationis ad agnitionem
uisionẽ q diuinȩ claritatiᷤ
traiceret. Sed & doctores
scĩ panẽ quo sublimiter
ipsi saginant᷑. conu̾tunt
in lac. quo paruulos nut¬
ant: dum qͦ altius eterna
in deo gaudia contemplan¬

Expanded text:
infirmari ad tempus, imo et mori, ut nos viveremus, non refugit. Ipse cum esset panis angelorum in divinitate, latescere voluit per assumptionem carnis, ut hominum pusillanimitatem nutriret, ac panis ejusdem coelestis exhiberet capacem. Quia enim minus idoneus est infans qui pane vescatur, ipsum panem edendo quodammodo mater incarnat, et per humilitatem mammillae ac lactis succum de ipso pane pascit infantem. In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Hic est cibus sempiternus, quo reficiuntur angeli, quia visa ejus gloria satiantur. Verbum autem caro factum est et habitavit in nobis , ut sic etiam sapientia Dei, quae nos sicut mater consolatur, de eodem ipso pane reficeret, ac per sacramenta incarnationis ad agnitionem visionemque divinae charitatis trajiceret. Sed et doctores sancti panem quo sublimiter ipsi saginantur convertunt in lac quo parvulos nutriant, dum quo altius aeterna in Deo gaudia contemplan
Abbreviated transcription (Latin):
ad uirtutẽ hortari credimꝰ.
ampliꝰ in suo uicio confirmamꝰ.
Exbortem᷑ gͦ ad constantiam
timidos: ad timorẽ superbos.
ad frugalitatẽ ꝓdigos: ad libe¬
ralitatẽ auaros: ad humanita¬
tẽ parcos: ad parcitatẽ gulosos.
ad consiliũ temerarios ad fer¬
uorẽ zeli tepidos: ad filentiũ
u̾bosos: ad uerbũ exhortatiõis
nimis tacitos: ad alacritatẽ
segnes: ad mansuetudinẽ im¬
patientes: ad iusticiã negli¬
gentes: ad indulgentiã crude¬
les. ad u̾ecundiã ꝓcaces: ad
quietẽ p̃cipites: ad prudentiã
incautos. ad sollicitudinem
obliuosos. ad modestiã iuere¬
cundos: & omnino qͥcqͥd dic̃e
uolumꝰ. cui dicendũ sit ex ipsa
priꝰ nr̃i sermonis qualitate
dicere uolumꝰ: priꝰ ubi dici
conueniat consideremꝰ. Nam
quȩdã sunt loca in quib ꝑ¬
petuũ silentiũ seruandũ est:
quedã uͦ in quib humanos
sermones id confabulatio¬
nes ad alterutrũ edere non
licet: exceptis his u̾bis quib

Expanded text:
ad virtutem hortari credimus, ad virtutem hortari credimus, amplius in suo vitio confirmamus. Exhortemur ergo ad constantiam timidos, ad timorem superbos, ad frugalitatem prodigos, ad liberalitatem avaros, ad humanitatem parcos, ad parcitatem gulosos, ad consilium temerarios, ad fervorem zeli tepidos, ad silentium verbosos, ad verbum exhortationis nimis tacitos, ad alacritatem segnes, ad mansuetudinem impatientes, ad justitiam negligentes, ad indulgentiam crudeles, ad verecundiam procaces, ad quietem praecipites, ad prudentiam incautos, ad sollicitudinem obliviosos, et ad modestiam inverecundos, et omnino quidquid dicere volumus cui dicendum sit, ex ipsa prius nostri sermonis qualitate dicere volumus, prius ubi illud dici conveniat consideremus. Nam quaedam sunt loca, in quibus perpetuum silentium servandum est. Quaedam vero in quibus humanos sermones, id est confabulationes ad alterutrum edere non licet, exceptis iis verbis quib
Abbreviated transcription (Latin):
ita dũtaxat si se doceri patum¬
tur. studeamꝰ erudire. E sicut
int̾rogando de illo potissimũ
qͥd nos magis urget uerba faci¬
mus: sic docendo illud quod̃
magis ꝑsone auditoris congruit
ꝓferre debemꝰ: ut contra uiciũ
qͦd in eo sanare cupimꝰ compe¬
tens nr̃i sermonis remedium
opponamꝰ: quẽ admodũ supra¬
dictũ ẽ. eum irreligioso de sc̃ita¬
te. cũ inusto de iusticia. cum
pigro de multa oꝑatione loq̃n¬
dũ est. Facile gͦ cui sit loq̃ndũ
agnoscimꝰ. si id qͦd dicit᷑ quale
sit diligent̾ consideremꝰ: quia
id ꝓfecto uniciq magis dici
conuenit. quod ad illud in qͦ
ipse plus laborat malũ sanan¬
dũ confilio cõmodiori occurrit.
Uerbi gr̃a. Quando constantiã
laudare uolumꝰ: ad pusillani-¬
mes ñ ad suꝑbos sermo¬
nem nr̃m dirigere debe-¬
mus: quia cũ uiciũ suꝑbie sub
pretpxtu constantiȩ ñ minq̃ se
contegat. si ceperimꝰ suꝑbis
laudare constantiã: dũ eos

Expanded text:
ita duntaxat si se doceri patiaita duntaxat si se doceri patiantur studeamus erudire. Et sicut interrogando, de illo potissimum quod nos magis urget verba facimus, sic docendo, illud quod magis personae auditoris congruit proferre debemus, ut contra vitium quod in eo sanare cupimus, competens nostri sermonis remedium opponamus, quemadmodum supradictum est: Cum irreligioso de sanctitate, cum injusto de justitia, cum pigro de multa operatione loquendum esse. Facile ergo cui sit loquendum agnoscimus, si id quod dicitur quale sit diligenter consideremus, quia id profecto unicuique magis dici convenit, quod ad illud, in quo ipse plus laborat, malum sanandum consilio commodiori occurrit. Verbi gratia, quando constantiam laudare volumus, ad pusillanimes non ad superbos sermonem nostrum dirigere debemus, quia cum vitium superbiae sub praetextu constantiae nonnunquam se contegat, si coeperimus superbis laudare constantiam, dum eos
Abbreviated transcription (Latin):
loquam᷑ quos sꝑamus ꝑ nr̃am
exbortationẽ a prauitate sua
posse emendari. Alioquin. &
sapientes uelle docere. suꝑbia
est: & obstinatos corriꝑe insipi¬
entiaͥ quia & inuiriosus ꝓxi¬
mo ẽ. qui meliori ñ exhibet
reu̾entiã. & iniuriosus sibi est
qui ñ emendat s prouocat
erga se insipientis uesaniam.
Ergo qui cum alio loquit᷑: pͥmũ
consideret utrũ ꝓpter se. an
ꝓpter illũ loquatur. Si ꝓpter
suã utilitatẽ loquit᷑: uideat
ut ille talis sit de cuiꝰ colloqͥo
utilitas ei ꝓuenire possit. Si
ꝓpter illũ loquit᷑: caueat ne
talis sit ille qui uel sua exhor¬
tatione ñ indigeat. uł ita in
malo obstinatus. ut exhortati¬
one alteriꝰ corrigi se ñ ꝑmittas.
Si gͦ sic est: nunqͣ nisi uel ad
nr̃am uł ad alioꝵ eruditionẽ
loqui debemꝰ: & in ipsa nr̃a lo¬
cutione talẽ discretionẽ serua¬
re: ut semꝑ studeamꝰ & a sapi¬
entiorib discereͥ & minꝰ doctos

Expanded text:
loquamur quos speramus per nostram loquamur quos speramus per nostram exhortationem a pravitate sua posse emendari. Alioquin et sapientes velle docere, superbia est, et obstinatos corripere, insipientia. Quia et injuriosus proximo est, qui meliori non exhibet reverentiam, et injuriosus sibi est, qui non emendat sed provocat erga se insipientis vesaniam. Ergo qui cum alio loquitur primum consideret utrum propter se an propter illum loquatur. Si propter suam utilitatem loquitur, videat ut ille talis sit, de cujus colloquio utilitas sibi provenire possit. Si propter illum loquitur, caveat ne talis sit ille, qui vel sua exhortatione non indigeat, vel ita in malo obstinatus, ut exhortatione alterius corrigi se non permittat. Si ergo sic est, nunquam nisi vel ad nostri vel ad aliorum eruditionem loqui debemus, et in ipsa nostra locutione talem discretionem servare, ut semper studeamus et a sapientioribus discere, et minus doctos
Abbreviated transcription (Latin):
cia: & cũ muliere de his quȩ
emulat᷑: cũ timido de bello:
cũ negotiatore de traiectiõe:
cũ emptore de uenditione:
cũ uiro liuido de gratiis agen¬
dis: cũ impio de pietate: cũ
inhonesto de honestate: cũ
oꝑario agrario de om̃i oꝑe.
cũ oꝑario annuali de consũ
matione anni: cũ seruo pigͦ
de multa oꝑatione. Ubi in¬
intelligi datur. qđ boni pra¬
uoꝵ colloquia aliqͣndo appe¬
tere. aliqͦndo uitare debent.
Appetere debent boni prauoꝵ
colloquia. quando & sua ex¬
bortatione illos sperant cor
rigi posse: & tantũ de sua
stabilitate confidunt. ut ex
& illoꝵ duritiã & suã infir¬
mitatẽ considerant: expedit
eis ut fugiant: ne dũ illos ñ
ualent admonitionib suis cor¬
rigere: paulatim incipiant
ipsi ad pͣuitatẽ illoꝵ declinare.
Cum gͦ ꝓpter nr̃am edificationẽ
loquimur: cũ illis loquamur
quoꝵ doctrina possimꝰ ad uirtutẽ
instrui: cum aut̃ ꝓpt̾ edificati¬
onẽ ꝓximi loquimurͥ cũ illis

Expanded text:
i, et cum muliere de ea quae aemulatur. Cum timido de bello, cum negotiatore de trajectione, cum emptore de venditione, cum viro livido de gratiis agendis, cum impio de pietate, cum inhonesto de honestate, cum operario agri de omni opere, cum opermatione anni, cum servo pigro de multa operatione . Ubi intelligi datur quod boni pravorum colloquia aliquando appetere, aliquando vitare debent. Appetere debent boni pravorum colloquia, quando et sua exhortatione illos sperant posse corrigi, et tantum de sua stabilitate confidunt, ut nonet illorum duritiam et suam infirmitatem considerant, expedit eis ut fugiant, ne dum illos non valent admonitionibus suis corrigere, paulatim incipiant ipsi ad pravitatem illorum declinare. Cum ergo propter nostri aedificationem loquimur, cum illis loquamur quorum doctrina possimus ad virtutem instrui. Cum autem propter aedificationem proximi loquimur, cum illis
Abbreviated transcription (Latin):
fraga. frigidus o pueri fu¬
gite hic latet anguis in
herba. Noc est ab eiꝰ se per
omnia lectione compescat
cũ habeat eos qui eundẽ
librã & sanis sensibus et
simpliciorib uerbis exposue¬
runt. Est enĩ homo iit retͥq
impugnator acerrimꝰ: ut
apertiꝰ seripta eiꝰ quib contͣ
strenuissimũ eiꝰdem gr̃e pro¬
prignatorẽ augustinũ insa¬
muit. oftendunt. Cuiꝰ causa
duelli pͥmum cłi amore li¬
bellũ composint sub obten¬
tu quasi hunc a fedissima
foret uoluptate secreturus.
re aũ uera confirmaturus
beresim: qua ut breuit plu¬
ra constringant᷑. docet nos
ꝑarbitriũ liberȩ uoluntatiᷤ
posse bona facere q̃ uolumus.
qͣmuis ꝑ auxiliũ gr̃ȩ d̃i faci¬
lius ea ꝑficere queamꝰ: qͣmͦ
uiantes iter & pedib quidẽ
pagere ualemꝰ. s minore abꝙ
dubio labore. cũ nob̃ eqͥ quib
uehamͣ affuerint: ĩmemor
me modicũ qͥd potestis: sed
sine me inquit nichil potestĩ
facere. Docet elausa legis
mandata solos intueri posse

Expanded text:
fraga, Frigidus, o pueri, fugite hinc, latet anguis in herba; hoc est, ab ejus se per omnia lectione compescat, cum habeat eos qui eumdem librum et sanis sensibus et simplicioribus verbis exposuerunt. Est enim homo, ut rhetor impugnator acerrimus, ut apertius scripta ejus, quibus contra strenuissimum ejusdem gratiae propugnatorem Augustinum insanivit, ostendunt. Cujus causa duelli, primum de Amore libellum composuit, sub obtentu, quasi hunc a foedissima foret voluptate secreturus, re autem vera suam confirmaturus haeresim, qua, ut breviter plura constringam, docet nos per arbitrium liberae voluntatis posse bona facere quae volumus, quamvis per auxilium gratiae Dei facilius ea perficere queamus: quomodo viantes iter, et pedibus quidem peragere valemus, sed minore, absque dubio, labore, cum nobis equi, quibus vehamur, affuerint; immemor me modicum quid potestis; sed, Sine me, inquit, nihil potestis facere . Docet clausa legis sacramenta solos intueri posse
Abbreviated transcription (Latin):
ac generosum amorẽ. ab
ipso lucis exordio natura
conciliante insitũ: & ad
ultimã usq senectutem
solis uirib animi innixũ
sine ullo damno sui ꝑsist̾e

Expanded text:
ac generosum amorem, ab ipso lucis exordio natura conciliante, insitum, et ad ultimam usque senectutem, solis viribus animi innixum, sine ullo damno sui persistere
Abbreviated transcription (Latin):
apłs dieat. Fuimus enim
& nos aliq̃ndo natura filii
irȩ. Quom autẽ natura. nisi
qr peccante pͥmo homine

Expanded text:
s dicat: Fuimus enim et nos aliquando natura filii irae . Quomodo autem natura, nisi quia peccante primo homine
Abbreviated transcription (Latin):
am & uirtute plenissimã
assumꝑsit. De qͦ dix̃ ysaias.
Egrediet᷑ uirga de radice iesse:
& flos de radice eiꝰ ascendet.
Ipse liliũ in conuallib germi¬
nauit: qͥ insuꝑ humiles sibi
parentes paupes. e quib ds
homo nasceretur elegit. Unde
dicit & psalmista. Et conual¬
les abundabunt frumento.
ꝑse enĩ frumentũ: quia nos
pane uitȩ reficit. Ipse liliũ:
quia uelut auri fulgorẽ in
candore diuinitatẽ habet
in homine. E pulchre in lilio
priꝰ se candor exterior paula¬
tim aperit: & sicdemum au-¬
rosi coloris que latebat intꝰ
gr̃a patescit: quia natꝰ in
mundo dñs. prius homo su¬
blimis his qͥ in eũ uere crede.¬
bant: at tempore ꝓcedente
ds ẽẽ uerus innotuit. S &
om̃s electi ꝓ suscepta huma¬
nitatis eiꝰ sacramenta. ad
contemplationẽ tendunt
diuinȩ claritatis. Cum gͦ
fatigata eccłia aduersis
dixisset dño eoce tu pulcher
es dilecte mi & decorus lectu¬
sequunt᷑. desiderans nimirũ

Expanded text:
am, et virtute plenissimam am, et virtute plenissimam assumpsit; de quo dixit Isaias, Egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet . Ipse lilium in convallibus germinavit, qui insuper humiles sibi parentes pauperes, e quibus Deus homo nasceretur, elegit. Unde dicit et Psalmista, Et convalles abundabunt frumento . Ipse enim frumentum, quia nos pane vitae reficit; ipse lilium, quia velut auri fulgorem in candore divinitatem habet in nomine. Et pulchre in lilio prius se candor exterior paulatim aperit, et sic demum aurei coloris, quae latebat intus, gratia patescit: quia natus in mundo Dominus, prius homo sublimis, his qui in eum vere credebant; at tempore procedente, Deus esse verus innotuit. Sed et omnes electi per suscepta humanitatis ejus sacramenta ad contemplationem tendunt divinae claritatis. Cum ergo fatigata Ecclesia adversis, dixisset Domino, Ecce tu pulcher es, dilecte mi, et decorus; lectusequuntur, desi
Abbreviated transcription (Latin):
tis ut lilio compareris do¬
naui: & candida uidelioet
ꝑfectione operis. & preciosa
existendo fulgore mundi pe-¬
ctoris. Sed ne forte uelis in
hac uita securitatẽ habere
quietis. scito tͥ in presenti
cũ reꝓbis conu̾sandum: et
prauoꝵ cotidie stimulos ꝑfe¬
rendos: at in futuro requie
cũ solis electis eẽ sperandã.
Sicut enĩ lilium int̾ sꝑinas
sic amica mea inter filias.
quia ñ solũ adu̾sa pati ha¬
bes abhis qui ate sunt et
mente & ꝓfessione omnimo¬
dis extranei. s illarum qͦq
animarũ sepius imꝑbitate
acriter compungeris. quas
ꝑfontẽ regenerationis. per q
fidem ac ꝑceptionẽ sacram̃¬
torũ cȩlestiũ. in filiarum
te numero accepisse gaude¬
bas. Potest sane in eo quod
ait ego flos campi. par tus
lilium conualliũ. humilitas
eorundẽ parentũ illiꝰ intelli¬
gi. Iꝑse & enĩ flos in horto.
ñ a rure. s camꝑi apparuit.
qui de intacta uirginis ma¬
tris carne. carnẽ peccati nesci-¬

Expanded text:
tis, ut lilio compareris, dotis, ut lilio compareris, donavi, et candida videlicet perfectione operis et pretiosa, existendo fulgore mundi pectoris. Sed ne forte velis in hac vita securitatem habere quietis, scito tibi in praesenti cum reprobis conversandum, et pravorum quotidie stimulos perferendos; at in futuro requiem cum solis electis esse sperandam. Sicut enim lilium inter spinas, sic amica mea inter filias, quia non solum adversa pati habes ab his qui a te sunt et mente et professione omnimodo extranei, sed illarum quoque animarum saepius improbitate acrius compungeris, quas per fontem regenerationis, perque fidem ac perceptionem sacramentorum coelestium in filiarum te numero accepisse gaudebas. Potest sane in eo quod ait, Ego flos campi, partus lilium convallium, humilitas eorumdem parentum illius intelligi. Ipse etenim flos in horto, non ruris, sed campi apparuit, qui de intacta Virginis matris carne, carnem peccati nesci
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuocat. subiciens. Ego flos
campi. & liliũ conuallium.¬
ctaris quidẽ o amica secretis
in quiete florere uirtutibus:
s memento qͦd ego sum flos
uirtutũ: a quo solo om̃is sp̃s
fructꝰ oriatur. & in quo solo
floridam hr̃e requiẽ ualeas
Flos sum aũ campi: qͥa ꝑ totuᷤ
orbis latitudinẽ odoris mei
grãm innotescere cupio. Qđ
nequaqͣ ualet impleri: siñ
tu int̾missa aliquoties qͥete
qua delectaris. accingaris
ad p̃dicandi officiũ quo exer¬
cearis. Liliũ quoq sũ conual¬
lium magis ꝗͣ montiũ. quia
illis nimirũ uel claritatem
głificȩ meȩ humanitatis uł
splendorem ȩt̃nȩ deitatis
pandere ac reuelare soleo. qͥ
se suscipiendȩ ditioni meȩ
fidei ao dilectionis humilit̃
subdunt. qui meã potus seqͥ
quã suam querunt uolunta¬
tem. Qui & si otio delectant᷑
interne meȩ contemplatio:¬
nis: acd laborẽ p̃dicationis
tñ me imꝑante progredi ñ
detrectant. Nam & ipse tibi
participatione mee clarita¬

Expanded text:
I. Ego flos campi, et lilium convallctaris quidem, o amica, secretis in quiete florere virtutibus; sed memento quod ego sum flos virtutum, a quo solo omnis spiritus fructus oriatur, et in quo solo floridam habere requiem valeas. Flos sum autem campi, quia per totius orbis latitudinem, odoris mei gratiam innotescere cupio. Quod nequaquam valet impleri, si non tu intermissa aliquoties quiete qua delectaris, accingaris ad praedicandi officium quo exercearis. Lilium quoque sum convallium magis quam montium, quia in illis nimirum, vel claritatem glorificae meae humanitatis, vel splendorem aeternae deitatis pandere ac revelare soleo, qui se suscipiendae ditioni meae fidei ac dilectionis humiliter subdunt; qui mea potius sequi, quam suam quaerunt voluntatem. Qui etsi otio delectantur internae meae contemplationis, ad laborem praedicationis tamen me imperante progredi non detrectant. Nam et ipse tibi participatione meae clarita
Abbreviated transcription (Latin):
ordinatio caritatis. etiã pro
confirmatione posita recte
possit intelligi. quia qͣ teme¬
re locant᷑ infirma st̃. que aũ
ordinate. firmiter manent:
ut ordinasse dñs in ecclesia
caritatẽ aꝑte dicatur. quã
congruis ꝓfectib in cordib
sideliũ suoꝵ solidare dinosertͣ.
Potest aũ sic accipi qͦd dicit᷑
ordinauit in me caritatem:
quasi diceret᷑. Ordinata me
ipse caritate dilexit. ul est
omnia quidẽ membra mea
hoc ẽ. om̃s electos. pia sibi cari¬
tate copulauit. s eminenti¬
ora quęq ampliori ut decet
affectu complectit᷑. Cũ enĩ
eos. Omnes gͦ dilexit: & tñ
indulgentior in quendam
amor intimat᷑ cum dicitur:
discipłs ille quẽ diligebat
rtĩc. In eccłia ꝓ distinctione
meritoꝵ alios aliis amplius
diligit. Item. ordinauit in
me caritatẽ. Prior me ipse
dilexit: ac diligendo me. ut
eũ redamare nossẽ donauit.
tlinc enĩ dicit. Non uos me
elegistis: s ego elegi uos:

Expanded text:
ordinatio charitatis etiam pro confirmatione posita recte possit intelligi, quia quae temere locantur, infirma sunt; quae autem ordinate, firmiter manent, ut ordinasse Dominus in Ecclesia charitatem apte dicatur, quam congruis profectibus in cordibus fidelium suorum solidare dignoscitur. Potest autem sic accipi quod dicitur, Ordinavit in me charitatem, quasi diceretur, Ordinata me ipse charitate dilexit, id est, omnia quidem membra mea, hoc est, omnes electos pia sibi charitate copulavit; sed eminentiora quaeque ampliori, ut decet, affectu complectitur, cum dicieos . Omnes ergo dilexit; et tamen indulgentior in quemdam amor intimatur, cum dicitur, Discipulus ille, quem diligebat Jesus . In Ecclesia pro distinctione meritorum, alios aliis amplius diligit. Item, Ordinavit in me charitatem: Prior me ipse dilexit, ac diligendo me, ut eum redamare nossem, donavit; hinc enim dicit, Non vos me elegistis, sed ego elegi vos
Abbreviated transcription (Latin):
filias ierłm sponsus ꝑ capreaᷤᷤ
ceruos ꝙ campoꝵ: ne suscitent
neq euigilare faciant dile¬
ctam qͦ adusq ipsa uelit.
Acsi ꝑatent̃ dicat. Contestor
fideles om̃s: & ꝑ suas quosq
uirtutes quas puro in corde
nutrire desiderant. adiuro:
ne pia fratrũ studia contẽ¬
nant: ne passim temerando
p̾pediant: s sic quisq de
ꝓuimoꝵ ꝓfectu quasi de suo
gaudeat: sic fr̃ib damna
lucri spũalis quomͦ sibimet
ipsi ꝑtimescat inferre: quia
nimirũ suas ipse uirtutes
minuit: qui uirtutib ꝓximi
parcere. immo has inquantũ
ual&s adiuuare contemuit
Qd adiuramentũ sponsi liben¬
tissime sponsa fuscipiens:
continuo respondit. Uox
dilecti mei. Subaudit᷑. hȩc
est quã audiui adiurantẽ
filias ierłm: ne me in eius
complexi quiescentẽ priusꝙͣ
ipsa uelim suscitarent. Mul¬
tum enĩ necesse ẽ. lȩtetur
anima deo plena: eum eam
int̾ adũsa scłi. uocẽ eiꝰ conso¬
latoriã. uiel ꝑ donũ occultȩ

Expanded text:
filias Hierusalem sponsus per capreas filias Hierusalem sponsus per capreas cervosque camporum, ne suscitent neque evigilare faciant dilectam quoad usque ipsa velit, ac si patenter dicat: contestor fideles omnes et per suas quemque virtutes, quas puro in corde nutrire desiderant, adiuro ne pia fratrum studia contemnant, ne passim temerando praepediant, sed sic quisque de proximorum profectu quasi de suo gaudeat, sic fratribus damna lucri spiritalis quo modo sibimet ipsi pertimescant inferre, quia nimirum suas ipse virtutes minuit qui virtutibus proximi parcere immo has in quantum valet adiuvare contemnitQuod adjuramentum sponsi libentissime sponsa suscipiens, continuo respondit: Vox dilecti mei. Subauditur, Haec est quam audivi adjurantem filias Jerusalem, ne me in ejus complexu quiescentem, priusquam ipsa velim suscitarent. Multum enim necesse est laetetur anima Deo plena, cum eam inter adversa saeculi vocem ejus consolatoriam, vel per donum occultae
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ ipsa uelit excitat. Uult enĩ
ipsa felicissimo hoc sopore refe¬
cta euigilare: quia tempore
congruo diuinis se mancipa.¬
re nouit obsequiis: ac rursũ
tempore cõpetenti ad curan¬
da fragilitatis humanȩ neces¬
saria reu̾ti. Qui gͦ fideles qͦsq
cȩlestib studiis intentos impe¬
dire ñ metuit: suis profecto
uirtutib quib se pollere
credebat. damnũ facit. Unde
bñ sponsus filias ierłm. per
capreas ceruosq campoꝵ. ne
hoo faciant adiurat. ꝑ capre¬
as namq & ceruos. munda
uidelicos animalia. uenenoꝵ
mimica. uirtutũ oꝑa sp̃uali¬
um figurant᷑: quȩ quantũ
munditia preminent. tantũ
uirulentas hostis antiqͥ ma¬
chinas contemnere. imnio
disꝑdere atq euacuare. con¬
suerunt. E pulchre capreas
ceruos q dicens. addidit
campoꝵ: ut patent̾ simplici¬
tatem purarũ mentium. ae
fide sincera florentiũ. in qͥb
uirtutes oriant᷑ ac nutriant᷑.
expͥmeret. Itaq adiurat

Expanded text:
quam ipsa velit excitat. Vult enim quam ipsa velit excitat. Vult enim ipsa, felicissimo hoc sopore refecta, evigilare quia tempore congruo divinis se mancipare novit obsequiis ac rursum, tempore competenti, ad curanda fragilitatis humanae necessaria reverti. Qui ergo fideles quosque caelestibus studiis intentos impedire non metuit, suis profecto virtutibus, quibus se pollere credebat, damnum facit. Unde bene sponsus fillias Hierusalem per capreas cervosque camporum nec hoc faciant adiurat. Per capreas namque et cervos, munda videlicet animalia venenorum inimica, virtutum opera spiritalium figurantur, quae quantum munditia praeminent, tantum virulentas hostis antiqui machinas contemnere immo disperdere atque evacuare consuerunt. Et pulchrae capreas cervosque dicens, addidit camporum, ut patenter simplicitatem purarum mentium ac fide sincera florentium, in quibus virtutes oriantur ac nutriantur exprimeret. Itaque adiurat
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ eius inqͥt sub capite meo:
& dextera illiꝰ amplexabit᷑ me.
Ao si aperte dicat. Temporalia
quidẽ me dñi & saluatoris
mei beneficia. quo a mundi
cupiditatib uel ꝓturbatio¬
nib aliqͣntulũ quiesc̾e queã
adiuuent: at me ȩternorũ
ꝓmissio. quib ꝑpetuo remu¬
nerer. ampliꝰ delectat. Quã
uͦ amabilis sit ipsi dño. talis
sponse suȩ id est eccłiȩ. uel
animȩ ciuuscũq electȩ pau¬
satio: sequenti eiꝰ responsione
designat᷑. cum dicit᷑. Adiumo
ceruos q campoꝵ: ne suscitetiꝰ
neq euigilare faciatis dilectã
dicit animas. patriȩ supnę
desiderio flagrantes. Quas
adiurat sponsus. ne suscitent
sponsã in suo amore qͥescentẽ :¬
neq ab hominũ contͣbatione
felicit̃ sopitam inqͥetare pre¬
sumant. Qui enĩ electi cuilibe
mentẽ. uel in orationib deuo¬
tis do loquentẽ. uł in sacris
lectionib diuina mandata
siue ꝓmissa meditantẽ. impor¬
tunus impedierit: sponsam
utiq xp̃i de sopore beato. priꝰ

Expanded text:
sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me. Ac si aperto dicat: Temporalia quidem me Domini et Salvatoris mei beneficia, quo a mundi cupiditatibus vel perturbationibus aliquantulum quiescere queam, adjuvent; at me aeternorum promissio, quibus perpetuo remunerer, amplius delectat. Quam vero amabilis sit ipsi Domino talis sponsae suae, id est, Ecclesiae vel animae cujuscunque electae pausatio, sequenti ejus responsione designatur, cum dicitur: VIII. Adjuro cervosque camporum ne suscitetur neque evigilare faciatis dilectam dicit animas patriae supernae desiderio flagrantes, quas adiurat sponsus ne suscitent sponsam in suo amore quiescentem neque ab hominum conturbatione feliciter sopitam inquietare praesumant. Qui enim electi cuiuslibet mentem vel in orationibus devotis Deo loquentem vel in sacris lectionibus divina mandata sive promissa meditantem importunus impedierit, sponsam utique Chris-ti de sopore beato prius
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. qͦd dñs non ceruo sed
capreȩ humulo q ceruorũ.
minorib uidelic& animan¬
tib assimilat᷑: qui int̾ hoĩes
ñ solum homo. s & humilis
homo apparuit. Hinnulus
ceruoꝵ factus est: quia uerã
cde carne patrũ precedentiũ
carnis materiam suscepit.
Factus ẽ enĩ ex semine daiid:
sccłm carnẽ. E ipse dauid:
siout ceruus inqͥt desiderat
ad fontes aquarũ: ita desi

Expanded text:
cervo, sed capreae hinnuloque cervorum, minoribus videlicet animantibus assimilatur, qui inter homines non solum homo, sed et humilis homo apparuit. Hinnulus cervorum, factus est, quia veram de carne patrum praecedentium carnis materiam suscepit; factus est enim ex semine David secundum carnem . Et ipse David, Sicut cervus desiderat ad fo
Abbreviated transcription (Latin):
teris ceruis. suȩ nimirũ uite
consortib ait. Uox domini
p̃parantis ceruos. Ipse & enĩ
p̃parat ceruos. cũ fidelibus
uirtutũ dona ministrat.
quia ut cursũ suȩ mentis
ad altiora dirigant. ut inces¬
santer fontẽ uitȩ sitiant: ut
angues heretici sermonis
de abditis fraudiũ. suo sp̃ali
odoratu educant ac ꝓterant:
ut uerbũ uitȩ ruminent:
ut incunctis actionũ suarũ
gressib modũ salutifere disere¬
tionis teneant: non hoc eoꝵ
potestatis. s ẽ diuinȩ largiti¬
onis. uox gͣ dñi p̃parat ceruoᷤ.
quia eiꝰ gr̃a in arce uirtutũ

Expanded text:
e consortibus ait, Vox Domini praeparantis cervos ; ipse etenim praeparat cervos, cum fidelibus virtutum dona ministrat; quia ut cursum suae mentis ad altiora dirigant, ut incessanter fontem vitae sitiant, ut angues haeretici sermonis de abditis fraudium suo spirituali odoratu educant ac proterant, ut verbum vitae ruminent, ut in rectis actionum suarum gressibus modum salutiferae discretionis teneant, non hoc eorum potestatis, sed est divinae largitionis. Vox ergo Domini praeparat cervos, quia ejus gratia in arce virt
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ ẽ spes ueracit̾ qͥescere
cupientiũ. auctoris sii ma¬
nu sustentari. Q quidem
pͥmo leuia: ut phanc ad
amplexũ dexterȩ mereant᷑
attingere. Neq enĩ dext̾a
illiꝰ quemqͣ amplexabitur.
nͥ quem priꝰ leua eiꝰ fouendũ
suceꝑit: id est nemo clari¬
tatem illiꝰ sublimiter in
futuro iudebit. qui ñ in
p̃senti ad suscipienda hu¬
militatis eiꝰ mysteria fide¬
liter reclinauit. An non
paulus qͥ ministrũ se sponsȩ
huiꝰ fidelissimũ ee docebat
dicens. despondi enĩ uos uni
uiro uirginẽ castã exhibere
xp̃o. leuã sponsi. capiti exꝰ
supponere curabat: ut ad
amplexũ dexterȩ ꝑduceret:
namq eandẽ ad amplexũ
dextere eiꝰ tendere hortat᷑:
eum ait. Que. sursũ st̃ queri¬
te: ubi xp̃c est in dextera dĩ
sedens E. cum xp̃c apparue¬
rit uita ur̃a: tunc & los aꝑ¬

Expanded text:
tamen est spes veraciter quiescere tamen est spes veraciter quiescere cupientium, Auctoris sui manu sustentari. Et quidem primo laeva, ut per hanc ad amplexum dextrae mereantur pertingere; neque enim dextera illius quemquam amplexabitur, nisi quem prius laeva ejus fovendum susceperit, id est, nemo claritatem illius sublimiter in futuro videbit, qui non in praesenti ad suscipienda humilitatis ejus mysteria fideliter reclinavit. Annon Paulus, qui ministrum se sponsae hujus fidelissimum esse docebat, dicens, Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo , laevam sponsi capiti ejus supponere curabat, ut ad amplexum dexterae perduceret? namque eamdem ad amplexum dexterae ejus tendere hortatur, cum ait: Quae sursum sunt, quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens , et, Cum Christus apparuerit
Abbreviated transcription (Latin):
Q leuã suã sponse capiti dile¬
ctus imponit. eum corcla
fideliũ dñs in hac adhuc
uita cõmorantiũ suȩ cogni¬
tionis scientia confirmat:
cũ sacramentoꝵ suoꝵ par¬
ticipatione subleuat: cum
pignꝰ eis sui sp̃s tribuit: cũ
scripturarũ sc̃arum solacia
suggerit. Dextera aũ eius
amplexabitur eã: eum etiã
post hane uitã celestis ei
uitȩ regnũ phenne ꝓmitcit.
O bñ leua caput sustinere.
dextera illam đr amplexari:
quia temporalia quidem
munera ad subsidiũ pegri¬
nationis. huiꝰ accipimꝰ . cele¬
stia uͦ ꝓremia sine fine uide¬
bimꝰ. Recte aũ sponsa quȩ
supra languens amore. fulçi¬
ri florib. stipari querebat
malis. nc̃ manũ dilecti sub
capite se hr̃e. testatur: quia
& si uirtutũ florib amator
quisq sui conditoris gaude:
si ꝑximoꝵ ꝓfectib cũ quib
ipse ad uidendã eiꝰ faciem
pueniat. delectat᷑: si antiqͦ¬
rum sc̃oꝵ exempla. quibus
nisse dulce habet: unica

Expanded text:
et laevam suam sponsae capiti dileet laevam suam sponsae capiti dilectus illius subponit, cum corda fidelium dominus in hac vita adhuc commorantium suae cognitionis scientia confentorum suorum participatione sublevat, cum pignus eis sui spiritus tribuit, cum Scripturarum sanctarum solatia suggerit. Dextera autem ejus amplexabitur eam, cum etiam post hanc vitam coelestis ei vitae regnum perenne promittit. Et bene laeva caput sustinere, dextera illam dicitur amplexari, quia temporalia quidem munera ad subsidium peregrinationis hujus accipimus, coelestia vero praemia sine fine videbimus. Recte autem sponsa, quae supra languens amore, fulciri floribus, stipari quaerebat malis, nunc manum dilecti sub capite se habere testatur, quia etsi virtutum floribus amator quisque sui Conditoris gaudet, si proximorum profectibus, cum quibus ipse ad videndam ejus faciem perveniat, delectatur; si antiquorum sanctorum exempla, quibus r, meminisse dulce habet, unica
Abbreviated transcription (Latin):
lius se ac dulciꝰ in sui condito¬
ris affectu reclinet. Quod &
de bis quȩ pre ocłis habemꝰ
scõꝵ operib. & de illis que de
scripturarũ quasi pratis ac
nemorib colligimꝰ ꝑatrum
p̃cedentiũ factis siue dictis:
eque ual&e intelligi. Leua eiꝰ
sub capite meo: be dextera illiꝰ
amplexabit᷑ m̃e. In leua xp̃i
temporalia eiꝰ dona: in dext̾a
ppetuȩ uitȩ beatitudo signi¬
ficatur. Unde alias de ipso
qui est di uirtꝰ & dĩ sapientia
scriptũ ẽ. Longitudo dierũ
indextera eiꝰ: in sinistra aũ
diuitiẽ & gła. Ostendit ergo
sc̃ã ȩccłia. ostendit anima. in¬
dilectione sui redemptoris ꝑfe¬
ete intenta. qualis ẽẽ possit
quies in hac uita quã tanto¬
pere querebat: qualiter in
lestulo illo uirtutib florido
cum suo dilecto in huiꝰ exilio
ꝑegrinationis recubare desꝑ¬
deret. Leua inqͥt eiꝰ sub capi¬
te meo: & dextera illiꝰ ãplexa¬
bitͣ me. Caput autem suũ.
pͥncipale mentis appellat.

Expanded text:
lius se ac dulcius in sui conditolius se ac dulcius in sui conditoris affectu reclinet. Quod et de his, quae prae oculis habemus, sanctorum operibus et de illis, quae de scripturarum quasi pratis ac nemoribus colligemus, patrum praecedentium factis sive dictis aeque valet intellegi. 2,6 Laeva eius sub capite meo et dextera illius amplexabitur me In laeva Christi temporalia eius dona, in dextera perpetuae vitae beatitudinem significat. Unde alias de ipso qui est Dei virtus et Dei sapientia scriptum est: Longitudo dierum in dextera eius, in sinistra autem divitiae et gloria Ostendit ergo sancta ecclesia, ostendit anima, dilectioni sui redemptoris perfecte intenta, qualis esse possit quies in hac vita quam tantopere quaerebat, qualiter in lectulo illo virtutibus florido cum suo dilecto in huius exilio peregrinationis recubare desideret. Laeva inquit eius sub capite meo et dextera illius amplexabitur me. Caput autem suum principale mentis appellat
Abbreviated transcription (Latin):
lat: sequente uersu edocet
cũ dicit. Fulcite me florib:
stipate me malis: qͥa amore¬
lanqueo. Languet namq
amore anima quȩ ordinatã
in se sui auctoris caritatem
ueraciter degustat: quia cũ
ad petendũ se ȩternitatis
lucẽ accendit. ab hoc nimirỹ
tempor alitatis amore lasse¬
scit: ut tanto fugescat ab
studio labentis scłi:ͥ quanto
surgit ardentior ad contem¬
plandũ gaudia regni phen¬
nis. D uideamꝰ anima quȩ
querat stratũ. in quo fessa
recumbat fulcite me florib:
inquit: stipate me malis.
In florib tenera adhuc uir¬
tutum pͥmordiaᷤ in malis
ꝑfectio designat᷑. Obsecrat gͣ
amore languens anima. fili¬
as ierłm. id est eas animas qͤ
se in celesti desiderio p̃cessert
ut sua cepta bonis iuuent
exemplis: & quali uel inicio
uł cursu uel termino uͥtutũ
pegerunt. ad memoriã sibi
crebriꝰ reuocent: quatinꝰ harũ
intuitu. uelut odore quodã
floꝵ maloꝵq gratissimo. mol¬

Expanded text:
lat, sequente versu edocet, lat, sequente versu edocet, cum dicit: Fulcite me floribus, stipate me malis, etc. Languet namque amore anima quae ordinatam in se sui auctoris caritatem veraciter degustat. Quia, cum ad petendum se aeternitatis lucem accendit, ab hoc nimirum temporalitatis amore lassescit, ut tanto frigescat ab studio labentis saeculi, quanto surgit ardentior ad contemplanda gaudia regni perennis. Sed videamus anima quae querat stratum in quo fessa recumbat. Fulcite me inquit floribus, stiipate me malis. In floribus tenera adhuc virtutum primordia, in malis perfectio signatur. Obsecrat ergo amore languens anima filias Hierusalem, id est eas animas quae se in caelesti desiderio praecesserunt, ut sua coepta bonis iuvent exemplis et quali vel initio vel cursu, vel termino virtutum viam peregerint ad memoriam sibi crebrius revocent, quatenus harum intuitu, velut odore quodam florum malorumque gratissimo, mol
Abbreviated transcription (Latin):
caritatẽ dedit nobis pater
ut filii d̃i nominem᷑ & simꝰ.
Rursũ de ꝑfecta eadẽ cari-¬
tate. & qua maior ẽẽ nulla
potest. neq ipsa unꝗͣ minui
presentis temporis diceret
qui aũ diligit me. quoq
nullatenꝰ facere potest nͥ
is quẽ ipse diligendo preue
nt. & ad se diligendum
sui gr̃a sp̃s accendit: quid ẽ.
qđd̃ futuri temporis uerbo
mox subdidit. diligetur a
patre meo. & ego diligã eũ
& manifestabo ei me ipsũ:
nͥ quia is qͥ int̾m adhuc
diligit᷑ a deo ut credendo
possit diligere. tune utiq
a deo diliget᷑. ut eũ uiden¬
do ampliꝰ diligat: & mani¬
festata ipsius facie. tanto
ueriꝰ eum tota uirtute dili¬
gat. quanto nil ab inferio¬
rib quo ab hac dilectione¬
dilections prepediat᷑ tolerat:
Ordinat gͦ dñs in ȩccłia carita¬
tem: qua eã uel ipse diligit.
uł ad suũ amorem ac ꝑximi
rite tenendum inflaminat.
Quantũ uͦ ipsa caritas mentẽ
quã ꝑfecte absorbuerit. ab
infimarũ rerũ amore sustol¬

Expanded text:
dit nobis Pater, ut filii Dei nominemur, et simus . Rursum de perfecta eadem charitate, et qua major esse nulla potest, neque ipsa unquam minui praesentis temporis diceret, Qui autem diligit me, quod nullatenus facere potest, nisi is quem ipse diligendo praevenit, et ad se diligendum sui gratia Spiritus accendit, quid est, quod futuri temporis verbo mox subdidit: Diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum? nisi quia is qui interim adhuc diligitur a Deo, ut credendo possit diligere, tunc utique a Deo diligetur, ut eum videndo amplius diligat, et manifestata ipsius facie, tanto verius eum tota virtute diligat, quanto nil ab inferioribus, quo ab hac dilectione praepediatur, tolerat. Ordinat ergo Dominus in Ecclesia charitatem, qua eam vel ipse diligit, vel ad suum amorem, ac proximi rite tenendum, inflammat. Quantum vero ipsa charitas mentem, quam perfecte absorbuerit, ab infirmarum rerum amore sustol
Abbreviated transcription (Latin):
natus ẽ huinulus iuire spon¬
se dilectus. id ÷ excłiȩ uł ani¬
mȩ cuiq fideli: quia ex patri¬
bus xp̃c secundum carnẽ.
qui ẽ suꝑ omnia ds bñdictꝰ
in scł̃a. Ee q̃m his uersiculis
speculatiuȩ uitȩ sublimitas
expressa est: restat gͦ actiuȩ
que omni eccłiȩ cominunis ẽ
ꝑfectionẽ ostendi. Sequitur
En ipse stat post parietẽ nrm.¬
dilectꝰ in uicinia manet spon¬
se: nc̃ excelsis saliens paret
montib: quia idẽ ipse dñs
ac saluator nr̃ & ꝑfectiorib
se ad tempꝰ cum uoluerit. tã¬
esi per specłm & in enigmate.¬

Expanded text:
natus est hinnulus jure sponsae dilectus, id est, Ecclesiae vel animae cuique fideli; quia ex patribus Christus secundum carnem, qui est super omnia Deus benedictus in saecula. Et quoniam his versiculis speculativae vitae sublimitas expressa est, restat ergo activae, quae omni Ecclesiae communis est, perfectionem ostendi. Sequitur: En ipse stat post parietem ndilectus in vicinia manet sponsae, nunc excelsis saliens paret montibus, quia idem ipse Dominus ac Salvator noster, et perfectioribus se ad tempus, cum voluerit, tametsi per spec
Abbreviated transcription (Latin):
rent contra se: cum auxiliũ
p̃sentiȩ eiꝰ implorans anxia
clamabat. Indica michi quẽ
diligit anima mea : uͥ pascas.
ubi cubes in meridie. cum ñ
solum pressurarũ tedio fati¬
gata. s recordatione pulchri¬
tudinis ac decoris eius illecta
dicebat. Lectulus nr̃ floridꝰ.
Cuiꝰ desiderii se compotẽ ẽe
factam demonstrauit:cũ ait.
Sub umbra illiꝰ quã desidera¬
bam sedi: & fructꝰ eiꝰ cduleis
gut turi meo. E notandũ
qđ supra. tigna clomoꝵ suarũ
cedrina. laquearia eẽ cypres¬
sina predicabat: nec tñ hoꝵ
sibi ꝓtectionẽ sufficere. neq
eoꝵ se contemplanda subli¬
mitate ac pulchritudine con¬
tentam ẽẽ cominemorat. sed
solã uitȩ arborem in euuis
umbra qͥesceret. cuiꝰ fructu
reficeretur sedula querebat:
quia & si scĩ quiq sublimia
nobis uirtutũ suarũ exẽpla
ꝓponere possunt. si uitȩ cele-¬
stis iter predicando demon¬
strare. si int̾cessionis suȩ apuil
dũm suffragia ferre: nemi¬

Expanded text:
rent contra se, cum auxilium rent contra se, cum auxilium praesentiae ejus implorans, anxia clamabat: Indica mihi, quem diligit anima mea, ubi pascas, ubi cubes in meridie; cum non solum pressurarum taedio fatigata, sed recordatione pulchritudinis ac decoris ejus illecta dicebat: Lectulus noster floridus. Cujus desiderio se compotem esse factam demonstravit, cum ait: Sub umbra illius quem desiderabam sedi, et fructus ejus dulcis gutturi meo. Et notandum quod supra tigna domorum suarum cedrina et laquearia esse cypressina praedicabat, nec tamen horum sibi protectionem sufficere, neque eorum se contemplanda sublimitate et pulchritudine contentam esse memorabat; sed solam vitae arborem, in cujus umbra quiesceret, cujus fructu, quod reficeretur, sedula quaerebat; quia etsi sancti quique sublimia nobis virtutum suarum exempla proponere possunt, si vitae coelestis iter praedicando demonstrare, si intercessionis suae apud Dominum suffragia ferre, nemi
Abbreviated transcription (Latin):
quasi unigeniti a patre: ple¬
paulus. E moyses quide fide¬
lis erat in tota domo illius.
Nitescat gͦ cedrus. eypressus
in altitudinẽ. se tollat. cȩt̾a
siluarũ ligna deboris. odoris.
uirtutis suẽ miracula pan¬
dant. prestat omnib malũ
qͦd preter odoris aspectusq
sui. suauitatẽ uini quoq in se
uescendi continet. Fulgeant
iusti. suis quiq uirtutibus
antecellit cunctis qͥ de uirgi¬
ne natus. uitȩ nob̃ ꝑprtuȩ
subsidia ministrat. ¶nde bñ
subditur. Sub umbra illius
quã desiderabam sedi: & fru¬
meũ omnib preferendum ẽẽ
decerno. quia in sola ꝓtectione
pietatis eiꝰ. euiꝰ desiderio semꝑ
ardebã. refrigeriũ me ab estu
tͥbulationũ inuenisse conspicio:
quia suauissimũ donoꝵ eius
fructũ sentio: qͦ me ppetue
reficiendam ẽẽ confido. Desi¬
derabat aũ eccłia sc̃a sub ũbra
auctoris aliquantulũ respira¬
re. cum se sole nuio ꝑsecuti¬
onũ fuscatã esse querebatur.
eo qͥd filii matris suȩ pugna¬

Expanded text:
uasi unigeniti a Patre, plePaulus, Et Moses quidem fidelis erat in tota domo illius tNitescat ergo cedrus; cypressus se in altitudinem tollat; caetera silvarum ligna decoris, odoris et virtutis suae miracula pendant. Praestat omnibus malum, quod praeter odoris aspectusque sui suavitatem, vim quoque in se vescendi continet. Fulgeant justi suis quique virtutibus: antecellit cunctis qui, de Virgine natus, vitae nobis perpetuae subsidia ministrat. Unde bene subditur: Sub umbra illius quem desiderabam, sedi, meum omnibus praeferendum esse decerno, quia in sola protectione pietatis ejus, cujus desiderio semper ardebam, refrigerium me ab aestu tribulationum invenisse conspicio, quia suavissimum donorum ejus fructum sentio, quo me perpetuo reficiendam esse confido. Desiderabat autem Ecclesia sancta sub umbra auctoris aliquantulum respirare, cum se sole nimio persecutionum fuscatam esse querebatur, eo quod filii matris suae pugna
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ excelsior memorat᷑: qͥ in
nouissimis quidẽ dieb homo
int̃ homines apparuit. s ds
cum patre añ scł̃a extitit.
In his aũ montib adueniens
saltus dare dilectꝰ. hos transi-¬
lire colles phibetur: quia cor¬
da sublimmũ dñs crebra suȩ
uisitationis gr̃a sol&s illustrare.
Epulchre ñ manere in his col¬
lib. sed salire. uł eosdem tran¬
silire dicit᷑: quia dulcedo con¬
templationis internȩ. quantũ
alta ꝓpter agnitionẽ rerum
celestiũ: tantũ est breuis et
rara ꝓpt̾ grauedinẽ mentiũ
carnis adhuc mole detentarũ
Corpꝰ enĩ qd corrumpit᷑ aggra¬
uat animã: & deprimit tre¬
na inhabitatio sensũ. multa
cogitantẽ. Neq huie senten¬

Expanded text:
esse excelsior memoratur, quia in esse excelsior memoratur, quia in novissimis quidem diebus, homo inter homines apparuit, sed Deus cum Patre ante saecula exstitit. In his autem montibus adveniens, saltus dare dilectus, hos transilire colles perhibetur, quia corda sublimium Dominus crebra suae visitationis gratia solet illustrare. Et pulchre non manere in his collibus, sed salire, vel eosdem transilire dicitur, quia dulcedo contemplationis internae, quantum alta propter agnitionem rerum coelestium, tantum est brevis et rara, propter gravedinem mentium carnis adhuc mole detentarum. Corpus enim quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitante
Abbreviated transcription (Latin):
gerit. Nam &e si necdũ faciẽ
dilecti nr̃i lic& intueri: iam
multũ nob̃ ẽ prestitũ in eo
qͦd scripturis scĩs interim
eloquioꝵ eiꝰ dulcedine refici¬
mur. Multũ prestat᷑ eis qͥb
altiori dono conceditur. ut
subleuato ad celestia purȩ
mentis intuitu. nonnullã
futurȩ uitȩ suauitatẽ. etiã
in p̃senti pregustent. Unde
bñ postqͣ letabunda dixit
sponsa. uox dilecti mei: mox
eundẽ dilectũ etiã uidere
desiderans. s necdũ ualens
adiecit. Ecce iste uenit. sali¬
colles. Montes quippe & collẽ
eos uocat. qui generalẽ sc̃e
excłiȩ conu̾sationem quasi
floridã campoꝵ planiciem
singulari mentis puritate
transcendunt: & quanto se
ab infimoꝵ cupiditate leui¬
ores reddunt: tanto capacio¬
res contemplationi suꝑnoꝵ
efficiunt. De qͣlibus ysaias
cũ aduentũ in carne media¬
toris dĩ & hominũ describeret.
colles. Recte & enĩ ille mons
in u̾tice montiũ & suꝑ colles
eleuatꝰ. id est excelsis hominib

Expanded text:
etsi necdum faciem dilecti nostri licet intueri, jam multum nobis est praestitum, in eo quod Scripturis sanctis interim eloquiorum ejus dulcedine reficimur. Multum praestatur eis quibus altiori dono conceditur, ut sublevato ad coelestia purae mentis intuitu, nonnullam futurae vitae suavitatem etiam in praesenti praegustent. Unde bene, postquam laetabunda dixit sponsa, Vox dilecti mei, mox eumdem dilectum etiam videre desiderans, sed necdum valens, adjecit, Ecce iste venit salic. Montes quippe et colles eos vocat qui generalem sanctae Ecclesiae conversationem, quasi floridam camporum planitiem, singulari mentis puritate transcendunt, et quanto se ab infimorum cupiditate leviores reddunt, tanto capaciores contemplationis supernorum efficiunt. De qualibus Isaias, cum adventum in carne Mediatoris Dei et hominum describeret, colles . Recte etenim ille mons in vertice montium, et super colles elevatur, id est, excelsis hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fidem & dilectionem suam:
ꝑ quȩ auxiliũ gr̃ȩ suȩ cum
omnib scĩs. s excellentiꝰ ad
horã paucis sublimiorib qͥb
uult. & quando uult apparet.
Daucoꝵ namq & eoꝵ qui pre
altitudine cordis. montibus
cõparantur. & collib. est ddicere:
siue etiã mente excedimꝰ deo:
siue sobrii sumꝰ. nobis. Cunctis
aũ fidelib dicit᷑. quia qͥcũq
consessus fuerit qm̃ ir̃e est
filiꝰ di: ds̃ in eo manet. & iꝑse
in deo. Cotius ȩccłiȩ est fideli
corde audire. quia ds caritas
est: & qui manet in caritate.
in deo manet. & ds in eo. Per¬
fectoꝵ solumm est dicere: ñ
enĩ doctas fabulas secuti. notã

Expanded text:
 fidem et dilectionem suam, perque auxilium gratiae suae cum omnibus sanctis; sed excellentius ad horam paucis sublimioribus, quibus vult, et quando vult, apparet: paucorum namque, et eorum qui prae altitudine cordis, montibus comparantur et collibus est dicere, Sive etiam mente excedimus, Deo; sive sobrii sumus, vobisuia quicunque confessus fuerit, quoniam Jesus est Filius Dei, Deus in eo manet, et ipse in Deo . Totius Ecclesiae est fideli corde audire, quia Deus charitas est; et qui manet in charitate, in Deo manet, et Deus in eo. Perfectorum solummodo est dicere, Non enim indoctas fabulas secuti, notam
Abbreviated transcription (Latin):
nos: & misit filiũ suũ ꝓpi¬
ciationem ꝓ peccatis nr̃is.
tem. ordinauit dñs in eccłia
caritatẽ: quia caritatem
ipsam qua eã ante scła ele¬
git. quibusdã ꝓfectuum
gradib per temporũ inere¬
menta monstrauit. Apło
enim teste comm̃dauit ds̃
caritatem in nobis: quia cũ
adhuc peccatores ẽẽmiis. xp̃c

Expanded text:
isit Filium suum propitiationem pro peccatis nostris . Item, Ordinavit Dominus in Ecclesia charitatem, quia charitatem ipsam, qua eam ante saecula elegit, quibusdam profectuum gradibus per temporum incrementa monstravit; Apostolo enim teste, Commendavit Deus suam charitatem in nobis; quia cum adhuc peccatores essemus, C
Abbreviated transcription (Latin):
dño: aut qͥs similis erit deo
int̃ filios dei: Sicut gͦ malũ
qͦd & uisu & odore & gustu
gratum ẽ. lignis solet antecel¬
lere siluestrib. sic homo deus
omnib qͥ puri hoĩes sunt. sẽs
iure precellit: meritũq eoꝵ
qͥ per gr̃am filii dei ft̃. poten¬
tia eiꝰ qui ꝑ naturã est filiꝰ
transcendit. Finc enĩ dieit

Expanded text:
Domino? aut quis similis erit Deo Domino? aut quis similis erit Deo in filiis Dei ? Sicut ergo malum, quod et visu et odore et gustu gratum est, lignis solet antecellere silvestribus, sic homo Deus omnibus, qui puri homines sunt, sanctis jure praecellit; meritumque eorum, qui per gratiam filii Dei sunt, potentia ejus, qui per naturam est filius, transcendit. Hinc etenim d