comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
id: toto corde. qd̾ refert᷑ ad uoluntatẽ. tota mente. qd̾ refert᷑ ad memo¬
riã Hi st̃ septẽ angłi qs legimꝰ in apocalypsi tuba canentes. Angłi qr ñtii.
Tuba canentes .i. alta mist̾ia de int̾na inspiratione foris resonantes. Hist̾
Tale tonitruũ emittebat ioħs baptista qñ dicebat. Genimina uiꝑarũ: qͥs
nis manifeste ãmonent cunctos ad orandũ. ad genuflectendũ. Isti eugłi¬
rant. isti sacram̃ta dispensant. Sac̃dotib ñ licet calicẽ dñi in missa tol¬
lere. nͥ traditꝰ eis fuerit a diacono. Leuitȩ hostias suꝑ altare ponunt. ipsi
asistunt. Qua in re sig̾cat᷑. qr mundiciã candoris ꝙͣ p̾fert̃ in corpore. de¬
bent hr̃e in m̃te. Tales enĩ dm̃ decet hr̃e ministros. qͥ nullo carnis ꝯta¬
minent᷑ ꝯtagio. s plena m̃tis ⁊ corꝑis castitate p̃fulgeant. Quales
enĩ diacones ordinandi sint. apłs plenissime docet. scribens ad chimo¬
nentes. Non bilingues: scił. ne ꝯturbent habentes pacẽ. Non multo uino

Expanded text:
d refertur ad voluntatem; tota mente, quod refertur ad memoriam. Hi sunt septem angeli, quos legimus in Apocalypsi tuba canentes : angeli, quia nuntii: tuba canentes, id est alta mysteria de interna aspiratione foris resonantes. Hi sunt Tale tonitru emittebat Joannes Baptista, quando dicebat: « Genimina viperarum, nis, manifeste admonent cunctos ad orandum, et ad genu flectendum: Isti evangelizant, isti sacramenta dispensant. Sacerdotibus non licet calicem Domini in missa mensa tollere, nisi traditus eis fuerit a diacono. Levitae hostias super altare ponunt: ipsi assistunt. Qua in re significatur quam munditiam candoris, quam praeferunt in corpore, debeant habere in mente. Tales enim Deum decet habere ministros, qui nullo carnis contaminentur contagio, sed plena mentis et corporis castitate praefulgeant. Quales enim diaconi ordinandi sunt, Apostolus plenissime docet scribens ad Timonentes; non bilingues, scilicet ne conturbent pacem habentes; non multo vino
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmiscent᷑ qr xp̃isangͥne sumꝰ redẽpti. ⁊ aqua baptismi apeccatis abluti
uinto loco ordinant᷑ subdiaconi. qͥ ĩa ministerio altaris
referant ab altari ad dñi głam. scił ut fugiant omnẽ carnis imn¬
mundiciã. Isti ministrant officiis leuitarũ.⁊ in tẽplo dñi oblatio¬
nes suscipiunt a ppłis. Ad istoꝵ ꝓuisionẽ ꝑtinet tantũ de oblationib
ponere in altari. qnͣtũ possit ppło sufficere: Ad hoꝵ officiũ ꝑtinet cor
porales pallas. ⁊ substratoria lauare. ⁊ aquã in baptisteriũ mergere.
hi cũ ordinant᷑ accipiunt patenã uacuã de manu ep̃i. De manu uero
tens aquã in peluĩ pedes discipłoꝵ lauit. ⁊ lintheo ext̾sit. Una sig̾catio
tur. dem linteo ext̾gunt᷑. Sic cũ psalmista dicimꝰ. Lauabo ꝑ singulas
mͦ ministri manꝰ lauant ⁊ t̾gunt. cũ omnẽ terrenã ꝯcupiscentiã de
oꝑib suis excutiunt.
hic ordo in uet̾i testam̃to a tribu leui habet exordiũ. Precepit enĩ dñs

Expanded text:
isti sanguine sumus redempti, et aqua baptismi a peccatis abluti . Quinto loco ordinantur subdiaconi, qui jam ministerio altaris referant ab altari ad Dei gloriam, scilicet ut fugiant omnem carnis immunditiam. Isti ministrant officiis Levitarum, et in templo Domini oblationes suscipiunt à populis. Ad istorum provisionem pertinet, tantum de oblationibus 264 ponere in altari, quantum possit populo sufficere. Ad horum pertinet officium, corporales, pallas, et suHi, cum ordinantur, accipiunt patenam et calicem de manu episcopi; de manu vero tens aquam in pelvim, pedes discipulorum lavit, et linteo extersit. Una significatio tur, deinde linteo exterguntur. Sic cum Psalmista dicimus: « Lavabo per singulas modo ministri manus lavant et tergunt ter, cum omnem terrenam concupiscentiam de operibus suis excutiunt.Hic ordo in Veteri testamento a tribu Levi habet exordium: praecipit enim Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
adiutores st̃ ep̃oꝵi rudes ppłos miciant. baptizando unitati eccłiȩ incor¬
porant. ⁊ oĩb sacram̃tis usq ad manꝰ impositionẽ ppło d̃i ministrant.
officii. qͦ faciliꝰ plebes ĩnumeras rege̾ possint. ministeriũ sibi expetunt
⁊ auxilio ĩmensã multitudinẽ ppłi isrł facile gub̾nauit. Siue autẽ sint
minoris. siue sũmi ordinis sac̃dotes. uicẽ xͥ sũmi pontificis gert̃. dũ ppłos¬

Expanded text:
t episcoporum, rudes populos initiant, baptizando unitati Ecclesiae incorporant, et omnibus sacramentis usque ad manus impositionem populo Dei ministrant. officii, quo facilius plebes innumeras regere possint, ministerium sibi expetunt et auxilio immensam multitudinem populi Israel facile gubernaret: sive autem sint minoris
Abbreviated transcription (Latin):
paupib misit me. ⁊ cȩt̾a q̃ in eodẽ sequunt᷑ capło. ut exemplo cognoscat
ercio Poco sequit᷑ ordlo exorcistarũ. qͥ suꝑ cathecuminos faciunt sacram̃ta.
aptionis. ⁊ habent sp̃ũale imꝑium suꝑ sp̃s ĩmundos. abiciendos cos de cor¬
porib obsessis:. Debet aũ hr̃e sp̃m mundũ. qͥ sp̾itib imꝑat imundis. ett
scordet uita cũ officio. ⁊ malignũ qu̾e ꝑacceptũ officiũ expellit de corꝑe
aleno. ꝑmundiçiã uitȩ expellat de corde suo. ne medicina ꝙͣ abi facit
⁊ dicit᷑ eis. Accipite ⁊ habetote potestatẽ ponendi manũ suꝑ energuminũ
uarto loco succe dunt acoliti. qͥlatine dicunt᷑ ceroferarii. qr cereos ac¬
aenis illuminent. s obhoc ut sic̃ uisibile lum̃ manib gestant. ita oꝑa
lucis ꝓximis ostendant. ⁊ more lucis. errantib uiã in tenebris pal¬

Expanded text:
it me , » et caetera quae in eodem sequuntur capitulo: ut hoc exemplo cognoscat Tertio loco sequitur ordo exorcistarum, qui super catechumenos faciunt sacramenta apertionis, et habent spiritale imperium super spiritus immundos, ad ejiciendos eos de corporibus obsessis.cordet vita cum officio, et malignum, quem per acceptum officium expellit de corpore alieno, per munditiam vitae expellat de corde suo, ne medicina quam alii facit, te potestatem ponendi manum super energumenuQuarto loco accedunt acolyti, qui Latine dicuntur ceroferarii, quia cereos acaeris illuminent, sed ob hoc ut sicut visibile lumen manibus gestant, ita opera lucis proximis ostendant, et more lucis errantibus viam in tenebris pal
Abbreviated transcription (Latin):
mo eni ad hoc debet fieri clericꝰ ut seruiat uoluptati. studeat curiositati.
in hiet ambitioni. Nec aliud querat. nͥ ut dm̃ hereditate possideat quẽ elegit.
iaqͥ electꝰ ẽ. qñ inclericũ assũptꝰ ẽ. ħ enĩ ingreco nom̃ clericisonat. qd̾
desorte sit dñi. qr ⁊ d̾s sortitꝰ sit eũ.⁊ ipse sortitꝰ sit dm̃. Qd̾clericꝰ sorti¬
tus sit dm̃. benedicit᷑ in psalmo. ĩ ꝑsona ipsiꝰ clerici. cũ stigiate clericat᷑

Expanded text:
mo enim ad hoc debet fieri clericus, ut serviat voluptati, studeat curiositati, mo enim ad hoc debet fieri clericus, ut serviat voluptati, studeat curiositati, inhiet ambitioni; nec aliud quaerat, nisi ut Deum haereditate possideat, quem elegit, et a quo electus est, quando in clericum assumptus est. Hoc enim in Graeco nomen clerici sonat, quod de sorte sit Domini, quia et Deus sortitus sit eum, et ipse sortitus sit Deum. Quod clericus sortitus sit Deum, bene dicitur in psalmo, in persona ipsius clerici, cum stigmate
Abbreviated transcription (Latin):
Alios spũales gͣtuita ⁊ scã ꝯmunio. q̃ ñ ẽ dicenda ꝯsanguinitas. s potiꝰ
spu̾alis germanitas. Uñ arbitram᷑ int̾ eos ñ posse fieri aliqd̾ legale ꝯiu¬
qui. Hec ⁊ alia similia necessaria ⁊ honesta debent nosse dñi sac̾dotes.⁊
cocere suos auditores. qͣtinꝰ ⁊ qͥ audiunt eoꝵ ductu recte uiuant. ⁊ ipsi
de bona ãministratione mercedẽ accipiant. ⁊ ñ gementes. s cum
gaudio rationẽ reddant.
ia xp̃ianã miliciã in baptismate ꝓfessi estis. ⁊ arma spũalia otͣ hostes
inuisibiles ꝑmanꝰ ĩpositionẽ accepistis. in castris dñi tanqͣ. gregarii
m̃ilites aliquã diu militastis. si tam̃ ea q̃ xͥano nõi st̃ inimica respuistis.⁊
ea q̃ ꝯueniunt facẽ studuistis. De xͥana militia q̃ uob̾ cũ cęt̾is fidelib cõ¬
flegi abietꝰ eẽ in domo di mei. magis ꝙͣ habitare in tab̾naculis peccatoꝵ
cu ur̃m amice ascende superiꝰ. ut sit ei honor corã simul discũbentib. Ne¬

Expanded text:
ales gratuita et sancta communio: quae non est dicenda consanguinitas, sed potius spiritualis germanitas. Unde arbitramur inter eos non posse fieri aliquod legale conjugium. Haec et alia similia necessaria et honesta debent nosse Domini sacerdotes, et docere suos auditores, quatenus qui audiunt, eorum ductu recte vivant, et ipsi de bona administratione mercedem accipiant, et non gementes, sed cum gaudio rationem reddant. militiam in baptismate professi estis, et arma spiritualia contra hostes invisibiles per manus impositionem accepistis, in castris Domini tanquam gregarii milites aliquandiu militastis, si tamen ea quae Christiano nomini sunt inimica respuistis, et ea quae conveniunt, facere studuistis. De Christiana militia, quae vobis cum caeteris fidelibus comElegi abjectus esse in domo Dei mei, magis quam habitare in tabernaculis cui vestrum: « Amice, ascende superius : » ut sit ei honor coram simul discumbentibus. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
debere moyses in exodo ostituit. s in leuitico de eisdẽ indum̃tis tractanꝰ.
de octauo.i. feminalib tacuit. Uñ ieronimꝰ in epła ad fabiolã scribit. ubi
refert᷑ qͦmͦ moẏses aaron frẽm suũ uestim̃tis pontificalib induerit. de
solis feminalib nicħ dr̃. hac ut arbitror causa qi ad genitalia nr̃a ⁊ ue
retunda lex ñ mittit manũ. qr ipsi secretiora nr̃a ⁊ ꝯfessione digna tegẽ¬
⁊ alii iudicare. Pudiciciã sola nouit oscientia. ⁊ humani oculi huiꝰ rei
certi eẽ iudices ñ posst̃ absq his qͥ passim in morẽ brutoꝵ animaliũ in¬

Expanded text:
 Moyses in Exodo; sed in Levitico de eisdem indumentis tractans, de octavo, id est feminalibus, tacuit. Unde Hieronymus in epistola ad Fabiolam, scribit: « Ubi refertur quomodo Moyses Aaron fratrem suum vestimentis pontificalibus induerit, de solis feminalibus nihil dicitur, hac, arbitror, causa: quia ad genitalia nostra et verenda lex non misit manum, quia ipsi secretiora monstra confessione digna tegee, liberalitate, possunt et alii iudicare: pudicitiam sola nouit conscientia et humani oculi huius rei certi iudices esse non possunt absque his, qui passim in morem brutorum animalium
Abbreviated transcription (Latin):
habebant eñĩ filii isrł tubas argenteas quib ꝯuocabant popłm. Nos
hm̃s signa erea sonoriora ⁊ ourabiliora sig̃cantia ora p̃dicatoꝵ. Tẽ eni
notus inuoea õs tant̃. nc̃ in om̃i terra. Tunc p̃dicabantur temꝑalia. nẽ
eterna. Plectrum signi. lingua ooctoris. Uinculun qͦligat᷑ signu̾̃. p̃
nicationis mod̾atio. lignũ a quo penoet signũ. erucis mist̾ium. Instru-

Expanded text:
habebant enim filii Israel tubas argenteas quibus convocabant populum . Nos habemus signa aerea sonoriora et durabiliora, significantia ora praedicatorum; tunc enim Notus in Judaea Deus tantum, nunc in omni terra; tunc praedicabantur temporalia, nunc aeterna. Plectrum signi, linguam doctoris; vinculum quo ligatur signum, est praedicationis moderatio; lignum a quo pendet signum, est crucis m
Abbreviated transcription (Latin):
stiariꝰ p̃taxatꝰ dicit. ego sũ hostiũ ł me siqͥs introienit ingrediet᷑ ⁊
eg rediet᷑. id÷ qͥ canonice ad ministrationẽ ȩccłiasticȩ rei acceperit.
ingrediet᷑ .i. a me recipiet᷑ ⁊ egrediet᷑. qr pacta dispensatione sibi
credita. a seruitute. hinꝰ corruptionis liberabitur.
Noe ꝓmouet᷑ ad officiũ lectoꝵ ut iã ex tͣditione ȩccłiȩ legat in ȩccłia
ꝓpłicas ⁊ apłicas lectiones. Uñ ⁊ eis uidente ppło traditur codex di
ri si fidelit̃ ⁊ utilit̾ impleueritis officiũ. partẽ cũ his qͥ bene minist᷑¬
uerint. Hic qͥdẽ qͥ adhunc gradũ ꝓuehit᷑. litt̾arũ scientia debet esse
instructꝰ. ut ⁊ sensũ u̾boꝵ intelligat.uim accentuũ sciat. distint
legat. ne ꝯfusione ꝓñtiationis intellectũ auditorib auferat
Aitendat qͥd sit indicatiue legendũ. qͥd sub int̾rogatione. ubi sit in orõne
subdistinctio. media distictio. qi ⁊ hȩc male seruata. intellectũ ꝑturbant.

Expanded text:
stiarius praetaxatus dicit: « Ego sum ostium : » per me si quis introierit, ingredietur et egredietur, id est, qui canonice administrationem ecclesiastici regni acceperit, ingredietur, id est, a me recipietur: et egredietur, quia peracta dispensatione sibi credita, a servitute hujus corruptionis liberabitur. Inde promovetur ad officium lectorum, ut jam ex traditione Ecclesiae legat in Ecclesia propheticas et apostolicas lectiones. Unde et eis, vidente populo, traditur codex divri, si fideliter et utiliter impleveritis officium, partem cum his qui bene ministraverunt. Hic quidem, qui ad hunc ginstructus, ut sensum verborum intelligat, vim accentuum sciat, distincte legat, ne confusione pronuntiationis, intellectum auditoribus auferat. Attendat quid sit indicative legendum, quid sub interrogatione, ubi sit in oratione subdistinctio, media distinctio: quia et haec male servata, intellectum perturbant,
Abbreviated transcription (Latin):
ut lauet uestim̃ta sua .i. ut sit mundꝰ m̃te ⁊ corꝑe. Completis ia
baptisii sacram̃tis. cũ baptizatꝰ de fonte ascendit. sacro erismate
unguit᷑ in uertice. ut cognoscat se pꝰmodũ eẽ in regiũ genꝰ ⁊ sac̾do¬
ditur. Ex inde tradit᷑ xp̃iano uestis candida. ut qui pͥmȩ natiuitatiᷤ
decorẽ uetustatis paimis obfuscant. habitu regenerationis głȩ
p̃ferat indumentũ. Tegit᷑ &̃ pꝰ sacrã unctionẽ eiꝰ cap̃ sacro uela¬
mine. ut intelligat se diademate regni ⁊ sac̾dotali sic̃ dictũ ẽ digmi¬
tate potiri. Ad ultimũ dat᷑ cereꝰ accensꝰ in manꝰ baptizati. qͣtur
implere doceat᷑ illud eugłii. Sic luceat lux ur̃a corã hõib. ut uideant
cerit. ñ cũ fatuis uirginib extincta lampade. a ianua sponsi repel¬
letur. s cũ prudentib głificandꝰ colliget᷑. His oĩb supͣmemoratis

Expanded text:
lavet vestimenta sua, id est, ut sit mundus mente et corpore. Completis jam baptismi sacramentis, cum baptizatus de fonte ascenderit, sacro chrismate ungitur in vertice, ut cognoscat se promotum esse in regium genus et sacerdoditur. Exinde traditur Christiano vestis candida, ut qui primae nativitatis decorem, vetustatis pannis obfuscaverat, habitu regenerationis gloriae praeferat indumentum. Tegitur etiam post sacram unctionem ejus caput sacro velamine, ut intelligat se diademate regni, et sacerdotali, sicut dictum est, dignitate potiri. Ad ultimum datur cereus accensus in manus baptizati, « quatenus implere doceantur illud Evangelii: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videantcerit, non cum fatuis virginibus, exstincta lampade, a janua sponsi repelletur, sed cum prudentibus glorificandus colligetur . His omnibus supra memoratis
Abbreviated transcription (Latin):
dus ẽ a pb̃ris. ⁊ ab his ꝑ quoꝵ uocẽ abrenuntiauit. ⁊ fid̾i symbolũ accepit.
qͣtinꝰ qd̾ ꝑ alioꝵ ora ꝓmisit. ia studeat corde credere. ⁊ ꝓpͥo ore ꝓfiteri.:⁊
oꝑe imitari. Unͥ aug̃ in sermone habito dm̃ica pͥma pꝰ pascha. Uos ante
oĩa tã uiros ꝗͣ feminas moneo. qͥ filios in baptismo suscepistis. ut uos
cognoscatis fideuissores extitisse ap̃ dm̃ ꝓ illis. qͦs de sacro fonte susce¬
pistis. Id̾o semꝑ eos ãmonete. ut castitatẽ custodiant. iusticiã dili¬
gant. caritatẽ teneant. hoc oĩb faciant qd̾ sibi fieri uolunt. auguria
nsacrilegia. aut filacteria uelut diaboli uenena fugiant. nec furtũ faci¬
it. nec falsũ testimoniũ dicant. añ oĩa sẏmbolũ ⁊ orõnẽ am̃cã ⁊ uos
slia cũ filio patͥs sui sp̃ualis oiugiũ ineat. qd̾ ñ eẽt dicendũ ꝯiugiũ. s potiꝰ

Expanded text:
s, et ab his per quorum vocem abrenuntiavit et fidei symbolum accepit, quatenus quae per aliorum ora promisit, jam studeat corde credere, et proprio ore confiteri, et opere imitari. Unde Augustinus in sermone habito Dominica prima post Pascha: Vos ante omnia tam viros quam feminas moneo, qui filios in baptismo suscepistis, ut vos cognoscatis fidejussores exstitisse apud Deum pro illis, quos de sacro fonte suscepistis. Ideo semper eos admonete, ut castitatem custodiant, justitiam diligant, charitatem teneant: hoc omnibus faciant, quod sibi fieri volunt: auguria et sacrilegia aut phylacteria, veluti diaboli venena, fugiant: nec furtum faciant, nec falsum testimonium dicant. Ante omnia symbolum et orationem Dominicam et vos filia cum filio patris sui spiritualis conjugium ineat: quod non e
Abbreviated transcription (Latin):
da eoꝵ: Ysopꝰ qͥppe id̾o fidẽ sig̾cat. qr cũ sit herba humilis. firiit᷑ heret
in petra. Coccꝰ id̾o huic mundationi adhibet᷑. qr flãmeo colore cari¬
tatẽ sig̃cat. sine qͣ mortuũ ẽ qcqͥd fides oꝑat᷑. Cedrꝰ qͦ huic mundatio¬
ni opitulat᷑. q̃ imputribilis arbor dr̃. ⁊ in celsis montib radicat. ⁊ id̾o¬
aspsionis ꝯsecrat᷑. qr qͥ mortuũ tetigerat ut dictũ ẽ. emundat᷑. qr qͥ ab

Expanded text:
» Hyssopus quippe ideo fidem significat: quia cum sit herba humilis, firmiter haeret in petra. 262 Coccus ideo huic mundationi adhibetur, quia flammeo colore charitatem significat, sine qua mortuum est quidquid fides operatur. Cedrus quoque huic mundationi opitulatur, quae imputribilis arbor dicitur, et in excelsis montibus radicat, et ideoaspersionis consecratur, quia qui mortuum tetigerat, ut dictum est, emundatur, quia qui
Abbreviated transcription (Latin):
ieat᷑ gͥ ñtiate de die in diẽ salutare eiꝰ. Diẽ scd̾m de die pͥmo. in diẽ t̾cium.
nic̃ ueritatis de die timoris in diẽ caritatis. Erimũ unꝰ dieserat diestimoris.
enit alt̃ dies. dies ueritatis accessit. ñ successit. qr pͥor ñ discessit. Ecce duos
dies. transeuntes in terciũ diẽ in diẽ caritatis. s ⁊ ille cũ uenit priores ñ
crpulit. Beati dies isti. Istis dieb hoĩes impleri posst̾. uͥ futis suꝑueni¬
entib p̃sentis ñ tnseunt. Ubi numerꝰ cũ auget᷑. claritas multiplicat᷑¬

Expanded text:
Annuntiate de die in diem salutare ejus. Diem secundum de die primo in diem tertium; diem veritatis de die timoris, in diem charitatis. Primum unus dies erat dies timoris, venit dies alter, dies veritatis. Accessit non successit, quia prior non discessit. Ecce duos dies; iterum est in diem tertium, in diem charitatis, sed et ille cum venit, priores non expulit. Beati dies isti. Istis diebus homines impleri possunt, ubi futuris supervenientibus praesentes non transeunt. Ubi numerus cum augetur, claritas multiplicat
Abbreviated transcription (Latin):
piat ad portandũ pondꝰ diei ⁊ estꝰ. sic̃ bonꝰ athleta. Deinde exqͥrit᷑
ab eo si credat in dm̃ patrẽ oĩpotentẽ.⁊ in um xpm̃ filiũ eiꝰ unicũ¬

Expanded text:
piat ad portandum pondus diei et aestus, sicut bonus athleta. Exinde exquiritur piat ad portandum pondus diei et aestus, sicut bonus athleta. Exinde exquiritur ab eo, si credat in Deum Patrem omnipotentem, et in Jesum Christum Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
erꝰ: ut pͥmũ respuat errorẽ.⁊ sic approximet ad ueritatẽ. ut possit
iuxta apłm deponere uet̾em hoĩem cũ actib suis scdm pͥstinã ouersa¬
tionẽ ab negans impietatẽ ⁊ scłaria desidia. Respondet paruubꝰ ꝑora
gestantiũ. abreñtio. Unde aug̃ otra ulianũ. libͦ. uiͦi. Quisqͥs negat
ꝑoragestantiũ paruulos abreñtiare ⁊ credere: neget ⁊ eos accipere
baptismũ. qr in manib gestantiũ reluctant᷑. Idem in libꝰ de peniten¬
tia. Paruulis ad osecrationẽ emundationẽq originalis peccati ꝓd
eoꝵ fides a qͥb offerunt᷑. ut qͣscũq maculas delictoꝵ ꝑ alios ex quib
orti st̃ otraxert̃. alioꝵ &̃ int̾rogatione purgent᷑. Post abreñtiationẽ
unguit᷑ cathecuminꝰ oleo sacro in pectore. tanꝗͣ muniat᷑ adu̾sus
hostẽ inuisibilẽ. ne ei ĩmunda ⁊ noxia ꝑsuadeat desid̾ia. Unguit᷑
⁊ int̾ scapulas. ubi ẽ uigor portandi oneris. ut fortitudinẽ acci¬

Expanded text:
veritatem, ut possit, juxta Apostolum, deponere veterem hominem cum actibus suis , secundum pristinam conversationem abnegans impietatem et saecularia desideria . Respondet parvulus per ora gestantium, Abrenuntio. Unde Augustinus contra Julianum lib. IV: Quisquis negat per ora gestantium parvulos abrenuntiare et credere, negetur eos accipere baptismum, qui in manibus gestantium reluctantur. Idem in libro De poenitentia: Parvulis ad consecrationem remissionemque originalis peccati prodest eorum fides, a quibus offeruntur, ut quascunque maculas delictorum per alios, a quibus nati sunt, contraxerunt, aliorum etiam interrogatione purgentur. Post abrenuntiationem ungitur catechumenus olco sacro in pectore, tanquam muniatur adversus hostem invisibilem, ne ei immunda et noxia persuadeat desideria. Ungitur et inter scapulas, ubi est vigor portandi oneris, ut fortitudinem acci
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ẽ ad aꝑire. Deinde uenit sac̃dos ad fontẽ. ꝯsecrat᷑ fons in nomine patͥs
malo peiꝰ. baptismꝰ accipit᷑. Unde aug̃ in libͦ .iͦi. de unico baptismo.
Non ẽ aqua ꝓfana nec adult̾a suꝑ quã di nom̃ inuocat᷑. etiã si a ꝓfa¬
nis ⁊ adulteris inuocet᷑. Quia nec ipsa creat᷑a. nec ipsũ nom̃ ẽ adulterũ
Tradit᷑ etiã nouȩ uitȩ auditorib symbolũ fid̾i. qd̾ ꝑ.xiiiͫ. apłos ordina¬

Expanded text:
quod est, adaperire . » Deinde venit sacerdos ad fontem, consecratur fons in nomine Patrismalo pejus baptismus accipitur. Unde August. in lib. III De unico baptismo: Non est aqua profana, nec adultera, super quam Dei nomen invocatur, etsi a profanis et ab adulteris invocetur: quia nec ipsa creatura, nec ipsum nomen est adulterum. Traditur etiam novae vitae auditoribus symbolum fidei, q
Abbreviated transcription (Latin):
officii. ꝑ qd̾ cotidie in altari xͥ passio celebrat᷑. ⁊ reus qͥsq apeccatis ouersꝰ
dõ rec̾ciliat᷑. Quib oĩb de sac̃dotali ordine breuit᷑ ꝑtractatis. ãmonendi
st̃ xͥ sac̃dotes. qͣtinꝰ sic̃ excellunt ordinis dignitate: sic excellant inte
scitate. ut ⁊plebs eis ꝯmissa. eori disciplinis edocta. gratant᷑ eis obediat.
⁊ eoꝵ imitatione de die in diẽ ꝓꝑficiat.

Expanded text:
in altari Christi passio celebratur, et reus quisque a peccatis conversus Deo reconciliatur. Quibus omnibus de sacerdotali ordine breviter pertractatis, admonendi sunt Christi sacerdotes, quatenus sicut excellunt ordinis dignitate, sic excellant vitae sanctitate, ut et plebs eis commissa, eorum disciplinis edocta, gratanter eis obediat, et eorum imitatione de die in diem proficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
loth. Exsufflat᷑ pꝰea malignꝰ foras. qd̾ misteria sac̃ sig̾cant. qñ paruulo
baptizandꝰ exsufflat᷑ ⁊ exorcizat᷑. Non enĩ creata dĩ in infantib exorei¬
zatur ⁊ exsufflat᷑. s ille sub qͦ st̃ qͥ sub peccato nascunt᷑. Nondũ ꝑsacrũ
baptisma renati st̃. s iã ꝑ crucis signũ in ut̾o matris eccłiȩ ꝯcepti st̃.
Dĩa enĩ karismata sac̃dotalis ministerii crucis fig̾a ꝑficiunt᷑. Oĩa aut̾
sacram̃ta q̃ acta st̃ ⁊ agunt᷑. exorcisiis. orõnib. insufflationib. qͣsi esce
st̃ q̃ paruulos reficiunt in ut̾o. ut renatos aq̃ salutis. hilares mat̃ ȩccłia
exhibeat .xͦ. Postea tangunt᷑ ei aures ⁊ nares cũ saliuia. Saliua qͥppe a capi¬
te descendit in os. suꝑnã sig̾cans sapientiã. cuiꝰ tactu ⁊ aures cordis ape¬
riunt᷑ ad ĩtelligendũ u̾bũ di. ⁊ nares ad repellendũ fetorẽ noxiarũ dele

Expanded text:
Loth. Exsufflatur postea malignus foras. Quae mysteria sacra significant quoLoth. Exsufflatur postea malignus foras. Quae mysteria sacra significant quoparvulus exsufflatur et exorcizatur. Non enim creatura Dei in infantibus exorcizatur et exsufflatur: sed ille, sub quo sunt, qui sub peccato nascuntur. Nondum per sacrum baptisma renati sunt: sed jam per crucis signum in utero matris Ecclesiae concepti sunt. Omnia enim chrismata sacerdotalis ministerii crucis figura perficiuntur. Omnia autem acta sunt et quae aguntur exorcismis, orationibus, insufflationibus, quasi esca sunt quae parvulos reficiunt in utero, ut renatos aqua salutis hilares mater Ecclesia exhibeat Christo. Postea tanguntur ei aures et nares cum saliva. Saliva quippe a capite descendit in os supernam significans sapientiam, cujus tactu et aures cordis aperiuntur ad intelligendum verbum Dei, et nares ad repellendum fetorem noxiarum cogit
Abbreviated transcription (Latin):
eo orõ. ut gr̾a p̾ueniat ⁊ subsequat᷑. q̃ uires p̃beat lib̾o arbitͥo. ⁊ qͣ ꝑcul
fiat uniu̾sa maligni sp̃s illusio. Signat᷑ itaq pͥmo baptizandꝰ cruciᷤᷤ
manib eiꝰ. ibi reposita ẽ fortitudo eiꝰ. Hoc gͦ signo muniunt᷑ totiꝰ
corꝑis sensꝰ. euiꝰ uirtute ⁊ oĩa nr̃a sacram̃ta ꝯplent᷑. ⁊ oĩa diaboli
figm̃ta frustrant᷑. Sic cũ pͥmogenita delerent᷑ egypti. ppłs hebreoꝵ
signatis postib domoꝵ suarũ sanguine agni pascalis in tẏpo dm̃cȩ
suis grauit᷑ ꝑcussꝰ ẽ. Sic ap̃ ezechielẽ ierłm ab ĩminenti clade lib̾anda
dolentiũ .i. pęnitentiũ signaret᷑. Postea dat᷑ sal benedictũ in os. ut ꝑ
tẏpicũ sapientiȩ salẽ oditꝰ. fetore careat iniqͥtatis. nec a uerinib
uitioꝵ ult᷑ putrefiat. s incorruptꝰ seruet᷑ ad ꝑcipiendã plenã xp̃i¬
grãm. neq ult᷑ a ꝯdim̃to sapientiȩ desipiat. neq retro respiciat sic̃ ixor

Expanded text:
o, ut gratia praeveniat et sequatur, quae vires praebeat libero arbitrio, et qua procul fiat maligni spiritus illusio. Signatur itaque primo baptizandus crucis manibus ejus: ibi reposita est fortitudo ejus . » Hoc ergo signo muniuntur totius corporis sensus, cujus virtute et omnia nostra sacramenta complentur, et omnia diaboli figmenta frustrantur; sicut cum primogenita delerentur Aegypti, populus Hebraeorum signatis postibus domorum suarum sanguine agni paschalis, in typo Dominicsuis graviter percussus est. Sicut apud Ezechielem Hierusalem ab imminente clade liberanda dolentium, id est poenitentium, signaretur . Postea datur sal benedictum in os pueri, ut per typum sapientiae sale conditus, fetore careat iniquitatis: nec a vermibus vitiorum ultra putrescat, sed incorruptus servetur, ad percipiendam plenam Chritiam, neque ultra a condimento sapientiae desipiat, neque retro aspiciat sicut uxor
Abbreviated transcription (Latin):
numeri electi xp̃ianũ agonẽ uirilit̾ exerceant. ⁊ ut coronari mereant᷑
ab acie ñ recedant. Post tp̾ra uͦ regũ isrł qͥnta ȩtate inchoante ꝓpt̾
ꝑu̾sitatẽ p̃taxati ppłi captiuante rege babyloniȩ tnͣsmigrauit ex par¬
te idẽ popłs in babyloniã.⁊ qͥ ꝯfusioni seruierat uoluntariꝰ. regi ba¬
bylonis qd̾ int̾̃pretat᷑ ꝯfusio seruiuit inuitꝰ. Post.Lxx. annos facien¬
te xp̃o cyro reu̾sus ẽ idem ppłs in ierłm. sic̃ p̃dixerat pͥmo ẏsaias.
regib huiꝰ sp̃ualis babyloniȩ. in cęlestẽ ierłm. mansura ẽ. ubi uisio¬
nẽ pacis fruitura ẽ: nulli uetĩs regis ꝯfusioni seruitura: Unde dicit

Expanded text:
numeri electi Christianum nomen viriliter exerceant, et ut coronari mereantur, numeri electi Christianum nomen viriliter exerceant, et ut coronari mereantur, ab acie perversitatem praetaxati populi captivante Babyloniae rege, transmigravit ex parte idem populus in Babyloniam, et qui confusioni servierat voluntarius, regi Babylonis, quod interpretatur confusio, servivit invitus. Post LXX annos faciente Christo Cyro reversus est idem populus, sicut praedixerat primo Isaac, regibus hujus spne, pacis fruitura est nulli ulterius confusioni servitura. Unde dicit
Abbreviated transcription (Latin):
de cꝰ semine idem xp̃c natꝰ ẽ. in eccłia sua spũalit̾ regnans. ⁊ eã sibi obtẽ¬
perantẽ pꝰ tp̃ra głose coronans. Inde ẽ qd̾ in sabbo scõ st̃ baptizandi qrͣta
ebdomada qͣdragesimalis obseruantiȩ q̃ ꝯtinentiȩ nob̾ arma mini¬
strat.⁊ qͣrͣta eiꝰdẽ ebdomade feria. cathezizandi ⁊ exorzizandi deferun¬
tur ad eccłiam ibi audituri ⁊ instruendi qͣlit̃ otra spũales neqͥtias st̃
pugnati: s tam̃ usq in sabbatũ paschale baptismꝰ eoꝵ differt᷑. hoc
attendente ȩccłia. qr qͥ ad agonẽ in p̾senti uita uocant᷑. in spe fut᷑ȩ qͥetiᷤᷤ
baptizant᷑. Sic enĩ otͣ uisibiles hostes pugnati. ñ ante ꝙͣ in qrͣta id:
iuuenili ȩtate ad militiã eligunt᷑. ut sic̃ in hac ętate pugnat᷑i. ualidi¬
ores ad uisibiles hostes repellendos. sic ad xp̃ianã militiã sub tẏpo huiꝰ

Expanded text:
de cujus semine idem Christus natus est, in Ecclesia sua spiritualiter regnans, et eam sibi obtemde cujus semine idem Christus natus est, in Ecclesia sua spiritualiter regnans, et eam sibi obtemperantem post tempora gloriose coronans. hebdomada quadragesimalis observantiae, quae continentiae nobis arma ministrat, et quarta hebdomade feria catechizandi et exorcizandi deferuntur ad Ecclesiam: ibi audituri et instruendi qualiter contra spiritales nequitias sint pugnaturi, sed tamen usque in Sabbatum paschale baptismus eorum differtur, hoc attendente Ecclesia, quia qui ad agonem in praesenti vita vocantur, in spe futurae quietis baptizantur. Sicut enim contra visibjuvenili aetate, ad militiam eliguntur, ut sicut in hac aetate pugnaturi, validiores ad visibiles hostes rep
Abbreviated transcription (Latin):
inos oberraret occupatꝰ. Unde ab inicio scłi om̃i ȩtate sacram̃ta xp̃i ⁊ eccłiȩ
celebrata st̃. qͥb ⁊ ille ppłs nutriret᷑. ⁊ nr̃ȩ redemptionis modꝰ insinuaret᷑.
am pͥma ȩtate adam de t̾ra matre sine t̾renopatre hõ ad eandẽ imaginẽ
natũ. sine t̾reno patre. hõ ad eandẽ imaginẽ di reformatꝰ ẽ. Ad eiꝰ rei
osonantiã eadẽ etate de latere adȩ qͥ erat forma fut᷑i. eua formata ẽ. ⁊
baptismi ñ sine auxilio ligni salutaris a submersione exub̾antiũ
tẽptationũ lib̾ata ẽ. Tercia deniq ętate ppłs dĩ ab egẏptia seruitu¬
te lib̾atus. transit mare rubrũ. cedit mare uirga moysi ꝑcussũ. p̃bet
uiã ppło di. hostes a tergo sequunt᷑ ⁊ sũmergunt᷑. ⁊ hic repetita est
rubrũ. rubet ⁊ baptismꝰ xͥ sanguine ꝯsecratꝰ. Hostes a t̾go sequentes
moriunt᷑. qr peccata p̾terita ꝑ baptismũ delent᷑. De hinc quarta ȩta¬

Expanded text:
nos oberraret, occupatus. Unde ab initio saeculi in omni aetate sacramenta Christi et Ecclesiae celebrata sunt quibus et ille populus nutriretur, et nostrae redemptionis modus insinuaretur. Nam prima aetate Adam de terra matre, sine terreno patre, homo ad eamdem imaginem natum, sine terreno patre homo ad eamdem imaginem Dei reformatus est. Ad cujus rei consonantiam eadem aetate de latere Adae, qui erat forma futuri, Eva formata est, et one exuberantium tantationum liberata est. Tertia denique aetate populus Dei ab Aegyptiaca servitute liberatus, transit mare Rubrum: cedit mare, virga Moysis percussum: praebet viam populo Dei, hostes a tergo sequuntur, et submerguntur: et hic repetita est Rubrum, rubet et baptismus, Christi sanguine consecratus. Hostes a tergo sequentes moriuntur, quia peccata praeterita per baptismum delentur. Dehinc quarta aeta
Abbreviated transcription (Latin):
filiis eiꝰ in tab̾naculo dĩ. ipsiq gestarent archã ⁊ tab̾naculũ ⁊ oĩa uasa
eiꝰ ⁊ in circuitu tab̾naculi. ipsi castra constituerent. ⁊ in tnsportando
ni a moyse institutũ ẽ. Qd̾ etiã in nouo testam̃to rep̾sentat᷑. cũ dia¬
conib suꝑ sinistrũ humerũ stola ponit᷑. ⁊ casula in dieb ieiunii suꝑ
eundẽ humerũ oplicat᷑. qr ꝗͥcqͥd laboris ⁊ sustinentiȩ in hac uita to¬
leramꝰ. tanꝙͣ in sinistra portamꝰ. donec in dext̾ã .i. in ęt̃nitate requiẽ
officiũ elegert̃. ⁊ orõne p̾missa manꝰ eis imposuert̃. Exinde apłi ⁊ eoꝵ
xͥ sullimiori gradu tanꝗͣ colũnȩ altaris assisterent. ñ sine aliqͦ septe¬
narii misterio. In qͦ sig̾cat᷑. ut septiformis gr̃ȩ spũ p̾fulgentes: scĩ sint

Expanded text:
liis ejus in tabernaculo Dei; ipsique gestarent arcam et tabernaculum, et omnia vasa ejus, et in circuitu tabernaculi ipsi castra constituerent, et in transportando ni a Moyse institutum est. Quod etiam in Novo Testamento repraesentatur, cum diaconis super sinistrum humerum stola ponitur, et casula in diebus jejunii super eumdem humerum complicatur. Quia quidquid laboris et sustinentiae in hac vita toleramus, tanquam in sinistra portamus, donec in dextra, id est in aeternitate requiem officium elegerunt, et oratione praemissa, manus eis imposuerunt . Exinde apostoli et eorum Christi sublimiori gradu tanquam columnae altaris assisterent, non sine aliquo septenarii mysterio. In quo significatur ut septiformis gratiae spirit
Abbreviated transcription (Latin):
les reꝑtꝰ ẽ aliqͥs adultȩ ętatis ñ fidelis. ne paruuli eoꝵ de hacuita ante rati¬
onabiles annos exeuntes. alieni remanerent a ꝯsortio xͥ: ꝓuisa ẽ ⁊ illis
aliarent᷑ d̾o. sic̃ ꝑ alt̾iꝰ peccatũ alienati erant a do. Institutũ ẽ itaq ad
hoc nouũ sacram̃toꝵ genꝰ ad cathezizandos paruulos. exorcizandos
mniciandos.⁊ demũ baptizandos.in qͥb ꝓ paruulo audit eccłia.⁊ ad int̾ro¬
gata respondet ⁊ spondet donec paruulꝰ ad ĩtelligibiles annos ꝑueniat.
isacram̃ta fidi̾ caritatis ⁊ spei sibi imposita ꝑse intelligat. De qͥb sacra¬

Expanded text:
les repertus est aliquis adultae fidei non fidelis, ne parvuli eorum de hac vita ante rationabiles annos exeuntes, alieni remanerent a consortio Christi, provisa esciliarentur Deo sicut per alterius peccatum alienati erant a Deo. Institutum est itaque ad hoc novum sacramentorum genus ad catechizandos parvulos, exorcizandos, initiandos et demum baptizandos, in quibus pro parvulo audit Ecclesia, et ad interrogata respondet, donec parvulus ad intelligibiles annos perveniat et sacramenta fidei, charitatis et spei, sibi imposita, per se intelligat. De quibus
Abbreviated transcription (Latin):
gregat᷑. ppłs acqͥsitionis cuiꝰ caput ẽ xp̃e ꝑ fidẽ generat᷑. ꝑ caritatẽ in uirũ
pfectũ nutrit᷑. spe ęt̾nitatis in eadẽ fide ⁊ caritate solidat᷑. ⁊ oĩũ sacram̃toꝵ
amministrationẽ ad hunc finẽ referent. ut ĩtelligant ȩccłiam dĩ tanqͣ
domũ di in fide fundari. dilectionẽ di ⁊ ꝓximmi tanꝙͣ parietes bene sibi cohe-¬
rentes suꝑȩdificari: eiꝰdẽ altitudinẽ spe et̾̃nitatis głosissime cumulari. Hoc
cerpꝰ xp̃i licet natiuitatẽ capitis sui osueto nascendi ordine subsecutũ sit :
tam̃ huiꝰ capitis nanuitatẽ in unitate subsecuturi corꝑis q̃dã m̃bra p̃cesse
it. patͥarchȩ scił ⁊ ꝓpħȩ. ⁊ multi iusti. qͥ ꝓdigiis ⁊ p̃coniis multis natiuita¬
tẽ capitis ⁊ secuturi corꝑis p̃monstrauert̃. Qd̾ bene ostensũ ẽ in iacob mi¬
noris ppłi typũ gerente. qͥ ad ortũ festinans manũ p̾misit plantã frĩs ma¬

Expanded text:
um perfectum nutritur, spe aeternitatis in eadem fide et charitate solidatur, et omnium sanctorum administratione ad hunc finem refertur, ut intelligat Ecclesiam Dei tanquam domum in fide fundari dilectione Dei et proximi, tanquam parietes bene sibi cohaerentes superaedificari, ejusdem altitudinem spe aeternitatis gloriosissimae cumulari. Hoc corpus Christi licet nativitate capitis sui consueto nascendi ordine subsecutum est, tamen hujus capitis nativitem in unitate subsecuturi, corporis quaedam membra praecesset prophetae, et multi justi qui prodigiis et praeconiis multis nativitatem capitis et secuturi corporis praemonstraverunt. Quod bene ostensum est in Jacob interioris populi typum habentem: qui ad ortum festinans manum praemisit, plantam fratris ma
Abbreviated transcription (Latin):
offerens uocationi p̃dicatoꝵ dic̃. ds̃ d̾s̾ m̃s. Et qr fut᷑um ẽ añ ꝑsecutionẽ
antixp̃i. ut popłs ex p̃putio ⁊ circũcisione unũ sint in fide. sub una anti¬
phona duo psalmi otinent᷑. Postꝗͣ. hi fuerint iuncti. ueniet tribulatio
antixͥ. qͥ sic̃ nabugodonosor tres pueros: sic om̃s sc̃ȩ tͥnitati ꝯfidentes
amino exuret ꝑsecutionis. qr sic̃ illi sic benedicebant dño ab om̃i malo

Expanded text:
dicit: Deus, Deus meus; et quia futurum est ante persecutionem Antichristi ut populus ex praeputio et circumcisione unum sit in fide, sub una antiphona duo psalmi continentur. Postquam hi fuerint juncti, veniet tribulatio Antichristi, qui sicut Nabuchodonozor tres pueros; sic omnes sanctae Triniati confitentes camino 402 exuret persecutionis, qui, sicut illi, benedicent Domino, ab omni
Abbreviated transcription (Latin):
nes. in qͣ parte celebrabit᷑ laus dĩ. q̃ ꝯtinet᷑ in trib psalmis. Laudate
augłio sub nõie lecti. molendini. agri. dicunt᷑. de qͥb in unitate fid̾i pars
ngregabit᷑. hi trespsalmi sub una antiphona canunt᷑. Septuagesima
om̃ca die habet iniciũ. sabb̃o pꝰ pascha finẽ. Sig̾cat aũ captiuitatẽ ppłi d̾i
illud tẽpꝰ in qͦ peccatores in afflictione ⁊ tristicia positi st̃ ꝓ peccatis suis
Paschales dies sig̾cant illud tẽpꝰ qͦ ꝑ penitentiã ꝯsolatione spei ĩa subli¬
ciũ quarta frã infra pascha finẽ. Hȩc quarta. quartã exatẽ sig̾cat. qn̾
popłs di sub dauid ⁊ salomone głosus ꝯtra uicia głose ẽ triumphatus.¬

Expanded text:
audate Evangelio sub nomine lecti, molendini agi dicuntur, de quibus in unitate fidei pars congregabitur, hi tres psalmi sub una antiphona cantantur. Septuagesima Dominica die habet initium, Sabbato post Pascha finem. Significat autem captivitatem populi Dillud tempus in quo peccatores in afflictione et tristitia positi sunt pro peccatis suis ante dies et illud tempus, quo per poenitentiam et consolationem tamen subletium, quarta feria infra Pascha finem. Haec quarta feria quartam aetatem significat, quando populus Dei sub David et Salomone glorios
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ amat filiũ. restat gͦ ut osideremꝰ.si pari mͦ dici possit qd̾ amor¬
patris ⁊ filii. amet filiũ. qd̾ filiꝰ amet seipsũ. Itẽ qd̾ pat̾ amat se. qd̾
filiꝰ amet patrẽ. qd̾ amor patris ⁊ filii amet patrẽ. Itẽ qd̾ amor pa¬
tris ⁊ filii amet se. qd̾ pat̾ amet amorẽ suũ ⁊ filii. qd̾ filiꝰ amet amo¬
rem suũ ⁊ patris. Prstremo si unꝰ ⁊ idẽ amor ẽ qͦ qsq amet scipsũ¬

Expanded text:
Pater amat Filium. Restat ergo ut consideremus, an pari modo dici possit, qmet Filium, quod Filius amet seipsum. Item quod Pater amet se, quod Filius amet Patrem, quod amor Patris et Filii amet Patrem. Item quod amor Patris et Filii amet se, quod Pater amet amorem suum et Filii, quod Filius amet amorem suum et Patris. Postremo utrum quod
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾cat corpꝰ iacens in fideliũ sepulcris. Hȩc pars remanet suꝑ altar
Hic mundicia corꝑalis sig̃cat mundiciã popłi xp̃iani fidelis
Dñs ascensurus in cȩlũ benedixit discipłis. sac̃dos om̃ib rite
dit. nona sp̃m emisit. In xp̃i uͦ natiuitate media nocte missã idem
oupa celebrari ꝯstituit. qr ea hora ipso nato angłi cecinert̃. gła in excel¬
sis do: In exordio diei similit̃ cȩlebrat᷑. qͣsi in exordio natiuitatis erꝰ. qr

Expanded text:
significat corpus fidelium jacens in sepulcris: haec pars remanet in altari significat corpus fidelium jacens in sepulcris: haec pars remanet in altari munditiam populi fidelis. Dominus ascensurus in coelum benedixit discipulis, et sacerdos omnibus rite dit, nona spiritum emisit. In natali vero Domini media nocte idem papa constituit, quia ea hora ipso nato angeli cecinerunt Gloria in excelsis Deo; in exordio diei similiter celebratur quasi in exordio nativitatis ejus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
sig̾cat xp̃i in passione humilitatẽ. Sudariũ. laborẽ. De crucib qͣs
solemꝰ diu̾so mͦ face̾ suꝑ panẽ ⁊ uinũ. ñ ẽ qͥd dicat᷑ in tali loco: ł cur
tionẽ facietis. Hic simplex panis ⁊ uinũ reuertit᷑ in rõnabilẽ nat᷑am
Hic crucifixio. Supplices te rogamꝰ. Hic orõ in cruce incepta a psalmo
dicentis. Uere filiꝰ di erat iste. Int̾im stabant om̃s noti eiꝰ a longe ⁊ mu¬
lieres. q̃ eũ secutȩ erant a galilea hȩc uidentes. Hos sig̾cant subdia coni
entib: apłis aũ latentib uenit nichodemꝰ ⁊ ioseph. ⁊ depositũ corpꝰ
inuoluert᷑ in sindone. ⁊ posuert̾ in monumentũ. Qs sig̾cant ep̃c ⁊¬
archidiaconꝰ qͥ subdiaconis alonge inspicientib. diaconis aũ retrostan.¬
tib eleuant calicẽ de altari. ⁊ inuoluunt in sudario ⁊ repont̃. Duȩ cru
quio sepult᷑ȩ xͥ latitudine caritas patientia in recordatione septi¬

Expanded text:
significat Christi in passione humilitatem; sudarium, laborem. De crucibussignificat Christi in passione humilitatem; sudarium, laborem. De crucibussolemus diverso modo facere super panem et vinum, non est quid dicam in tali loco, vel cur ritis, in mei memoriam facietis; hic simplex panis revertitur in rationabilem naturam hic incipit crucifixio. Supplices te rogamus; haec oratio in cruce incoepta a psalmo dicentis: Vere Filius Dei erat iste . Iterum stabant noti ejus omnes a longe, et mulieres quae secutae erant eum a Galilaea, haec videntes . Hos significant subdiaconi.entibus, apostolis vero latentibus, venit Nicodemus et Joseph, et depositum corpus involverunt in sindone muarchidiaconus, qui subdiaconibus a longe aspicientibus, diaconibus retro stantibus elevant calicem de altari, et involvunt in sudario et reponunt. Duae crucquio sepulturae Christi latitudine charitatis patentia, in reconciliatione septi
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c in cena ĩ cęnaculo hymnũ patͥ retulit. ⁊ hymno dicto: exiuit in
montẽ oliueti:. & hic altare sig̾̃cat m̃sã dñi. in qͣ ꝯuiuabat᷑ cũ discipłis.
Corꝑale. linteũ qͦ erat p̃cinctꝰ. Sudariũ. laborẽ ꝓ ꝑsequentib. Sursũ
corda. ascensionẽ in cęnaculo. finito hẏmno. sc̃s. sc̃s. sc̃s. quẽ huic ĩse¬
ruit syxtꝰ papa.⁊ cuiꝰ sic̃ ⁊ hẏmni pͥma pars laudẽ ꝯtinet angłoꝵ. ulti¬
ma hominũ. Sac̃dotes ⁊ diaconi retrostantes ĩclinati. Subdiaconi in¬
apłos qͥ in passione dñi magna tͥbulatione opp̃ssi. ñ audebant se erige.
duo altaria erant in tab̾naculo. unũ thimiamatis. alterũ holocaust
ita st̃ duo sacͥficia ȩccłiȩ. unũ in qͦ carnales motꝰ st̃ sopiti qd̾ ẽ ante.¬
tegͥ. usq quã oblationẽ. Alterũ hinc usq nob̃ qͦ peccatorib. in quo
necesse ẽ cotidie carnalia mactari. in hac orõne sindo subsistens:

Expanded text:
 in coena in coenaculo hymnum retulit, et hymno dicto exivit in montem Oliveti . Et hic altare significat mensam Domini in qua convivabatur cum discipulis suis; corporale, linteum quo erat praecinctus; sudarium, laborem ex persecutoribus; sursum corda, ascensionem in coenaculum. Finito hymno Sanctus, sanctus, quem hic inseruit Xystus papa, cujus hymni prima pars laudem continet angelorum, ultima hominum, sacerdotes et diaconi retro stantes 393 inclinati apostolos qui in passione Domini magna tribulatione oppressi non audebant se erigereduo altaria in tabernaculo, unum thymiamatis, alterum holocausti, ita sunt duo sacramenta Ecclesiae, unum in quo carnales motus sopiti suntigitur, usque Quam oblationem; alterum hinc usque Nobis quoque peccatoribus, in quo necesse est quotidie carnalia mactari. In hac oratione sindo subsistens
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ & euatigłio recitatis. missa celebrabatur. ꝑferri deber turribu¬
lum cum incenso suibsequi acoliti cũ cereis. hossubdiaconi. hosdi-¬
inmunoum xꝑc p̃misit ꝓpħas. sapientes. scribas. in loco scribarũ
delium. In loco sapientũ subdiaconi. qui sapient̾ scrunt dispone
uasa dñi. In loco pphetaꝵs diaconi qͥ ꝑ euangłm futuram uitam annun¬
tiant. Ep̃c inter duos prb̃ros sig̾cat xꝑm inter duo testam̃ta. Officium¬
autẽ ⁊ꝑi aduentũ. ⁊ ppłi aounationes ad eum sig̾cat. Ep̃c pͥmũ osculat᷑
donec legatur. remansit euanglica doctrina ab aduentu oñi in hierłm lo
rim tenẽt acoliti cereos inmanib quia doctores opere debent exercere ꝓ
docent. In Kyrryeleyson orat eccłia ut sacerdotis oratio acceptabilis d¬
sit. cum incipitur krrryelerson acoliti cereos ad terrã ponunt. altrm¬
secus uno in medio posud. ut inbono opere ⁊ p̃dicatione doctores se est

Expanded text:
t Evangelio recitatis, missa celebrabatur. Praeferri debet thuribulum cum incenso, subsequi acolythi cum cereis, hos subdiin mundum praemisit prophetas, sapientes et scribas. In loco scribarum delium; in loco sapientium subdiaconi, qui sapienter sciunt disponere vasa Domini; in loco prophetarum diaconi in evangelizando futuram annuntiant autem Christi adventum et populi adunationem significat. Episcopus osculatur ri ab initio Officii donec legatur, quia remansit evangelica doctrina ab adventu Domini in Jerusalem locs. Interim tenent acolythi cereos in manibus, quia doctores debent exercere quod docent. In Kyrie eleison orat Ecclesia, ut sacerdotis oratio sit Deo placabilis. Cum incipitur Kyrie eleison, acolythi cereos ad terram ponunt, altrinsecus uno in medio posito, ut in bono 388 opere et praedicatione doctores se esse
Abbreviated transcription (Latin):
holocaustũ offerre. Sindone.i. corꝑali imposito altari ãmonent᷑ mi¬
nistri ł ppłs. ut sint mundati ab om̃i carnali cupiditate. sic̃ illud mun¬
datũ ẽ a nat᷑ali auiditate ⁊ humore. illud splendet nitore. isti uirtute.
Postea cantante choro susceptis oblationib a ppło. ep̃c reuertit᷑ ad al¬
tare. xp̃c susceptis fideliũ uotis cantantib tͥbis. osanna in excelsis d̾o.¬

Expanded text:
rale. Sindone, id est, corporali imposito altari, admonentur ministri, vel populus, ut sint mundati ab omni cupiditate carnali, sicut illud mundatum est a naturali viriditate et humore. Illud splendet nitore, isti virtute. Postea cantante choro, susceptis oblationibus a populo, episcopus revertitur ad altare. Christus, susceptis fidelium votis, fidelium turbis cantan
Abbreviated transcription (Latin):
ut aures. ⁊ oculos. ⁊ alios sensꝰ capitis lib̾os reddent. ⁊ curã exterioꝵ
ñ in suꝑfluis desid̾iis carnis. s in necessariis tantũ exercendã agno¬
scant. Si gͦ ad ambulandũ in uia di sic̃ p̃taxatũ ẽ affecti estis. dign
Hȩc officia septẽ gͣdib st̃ distincta. qr scã ȩccłia septiformis gr̃ȩ ẽ munus

Expanded text:
ut aures, oculos, et alios sensus capitis liberos reddant: et curam exteriorum ut aures, oculos, et alios sensus capitis liberos reddant: et curam exteriorum non in superfluis desideriis carnis, sed necessariis tantum exercendam agnoscant. Si ergo ad ambulandum in via Dei, sicut praetaxatum est, affecti estis, et clHaec officia septem gradibus sunt distincta, quia sancta Ecclesia septiformis gratiae est munere
Abbreviated transcription (Latin):
aut eqͥperauit. Hȩc dicentes. ñ int̾dicimꝰ uob̾ huic uitȩ necessaria.
s de oblationib. ł de ope manuũ ł de aliis ĩnocentib artib ꝯqͥsita. ñ
de usuris. ñ de turpib lucris. ñ de negociationib ł aliis illicitis artib
opilata. Sicenĩ tribꝰ leui q̃ in figurã clericalis ordinis p̃cessit. partẽ ñ
hũit int̾ reliqͥs tribꝰ s uiuebat de pͥmitiis. decimis. ⁊ oblationib. qͣs¬
offerebant aliȩ tribꝰ. Sigͦ ⁊ uos destipe tẽpli uiuere disponitis. si ext̃e
corpis ⁊ figura capitis in corde ñ habetis. timeo ne cũ hypocritis sit n
clericali militia sola qͣritis lucra tẽporalia. Ad hoc enĩ capillos i
modũ coronȩ in sũmitate capitis raditis. ut ⁊ regnũ sp̃ũale qͦ cet̾is
p̃minetis tali fig̾a ostendatis. ⁊ curȩ mortalis illecebras frequent᷑
redeuntes sic amputetis de corde. sic̃ crines frequent̃ resurgentes
abraditis de capite. Residuos aũ capillos eo ordine p̃cidere debetiᷤ

Expanded text:
 hujus vitae necessaria, sed de oblationibus, vel de opere manuum, vel de aliis innocentibus artibus conquisita, non de usuris, non de turpibus lucris, non de negotiationibus 263, vel aliis illicitis artibus compilata. Sic enim tribus Levi, quae in figuram clericalis ordinis praecessit, partem non habuit inter reliquas tribus, sed vivebat de primitiis, decimis et oblationibus, qofferebant aliae tribus. Si ergo et vos de stipe templi vivere disponitis, si extra corporis, et figura capitis, in corde non habetis, timeo ne cum hypocritis sit paclericali militia sola quaeritis lucra temporalia. Ad hoc enim capillos in modum coronae in summitate capitis raditis, ut et regnum spirituale, quo caeteris praeeminetis, tali figura ostendatis, et curae mortalis illecebras frequenter redeuntes, sic amputetis de corde, sicut crines frequenter resurgentes, abraditis de capite. Residuos autem capillos eo ordine praecidere debetis,
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis cor nr̃m illuminat: dies filii ẽ. Qñ aũ benignitas di atten
tia illuminat. Benignitas lȩtificat. In die potentiȩ ꝑtimorẽ mori¬
mur. In die. sapientię ꝑ ꝯtẽplationẽ ueritatis a strepitu hꝰ mundi
sepelim. In die benignitatis ꝑ amorẽ ⁊ desideriũ ȩt̃noꝵ bonoꝵ resurginꝰ
resurrȩx̃. ut simili mͦ pͥmũ potentia ĩ die suo ꝑ timorẽ nos a carnalib
desideriis foris occidat. deĩde sapientia ĩ die suo intꝰ in abscondito ꝯtẽpla¬
cionis sepeliat. pꝰtremo benignitas ĩ die suo ꝑ desideriũ diuini amons
uiuificatos exurgere faciat. qr sextꝰ dies ad laborẽ. septunꝰ ad requiem.
oc tauus ꝑtinet ad resurrectionẽ.

Expanded text:
veritatis cor nostrum illuminat, dies Filii est. Quando autem benignitas Dei attentveritatis cor nostrum illuminat, dies Filii est. Quando autem benignitas Dei attentt, sapientia illuminat, benignitas laetificat. In die potentiae per timorem morimur. In die sapientiae per contemplationem veritatis a strepitu hujus mundi sepelimur. In die benignitatis per amorem et desiderium aeternorum bonorum resurgimus. resurrexit, ut simili modo primum potentia in die suo per timorem nos a carnalibus desideriis foris occidat, deinde sapientia in die suo intus in abscondito contemplationis sepeliat; postremo benignitas in die suo per desiderium divini amoris vivificatos exsurgere faciat; quia sextus dies ad laborem, septimus ad requiem, octavus pertinet ad resurrectionem.