comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et quasi oliue liquor. ante oĩpoten¬
tis dĩ oculos. misericordie fructus
lucet De qͥb adhuc in rȩpmissione
subiungit᷑. Ponam in deserto abie¬
tem. ulmũ & buxũ simul. Quid¬
ꝑ abietem. quȩ ualde crescendo ad
aeris alta fustollitur. nͥ hi designa¬
ti funt. qui intro scãm ȩccł̃am ad¬
huc in terrenis corporib positi.
iam celestia contemplantur. Et
quamuis nascendo de terra exeũt:
contemplando tamen.iam iuxta
ethera uerticem mentis dollunt.
Et quid ꝑ ulmũ. nisi scłariũ m̃tes
expresse. sunt: Quȩ dum terreniᷤ
adhuc curis inseruiunt: nullũ
uirtutum spiritalium fructum
ferunt. Sed & si fructum ꝓpriũ
ulmus non habet. portare tam̃
uitem cum fructu solet: quia &
scłares uiri intra sc̃am ȩccłam. qͣm¬
uis spiritalium uirtutum dona
non habeant. dum tamen scõs
uiros. donis spiritalib plenos.sua
largitate sustentant: quid aliud
quam uitem cum botris portat:

Expanded text:
et quasi olivae liquor ante omnipotenet quasi olivae liquor ante omnipotentis Dei oculos misericordiae fructus lucet. 1523 Cui adhuc in promissione subjungitur: Ponam in deserto abietem, ulmum et buxum simul I abietem, quae valde crescendo ad aeris alta sustollitur, nisi hi designati sunt qui, intra sanctam Ecclesiam adhuc in terrenis corporibus positi jam coelestia contemplantur? Et quamvis nascendo de terra exierunt, contemplando tamen jam juxta aethera verticem mentis extollunt. Et quid per ulmum nisi saecularium mentes expressae sunt? Quae dum terrenis adhuc curis inserviunt, nullum virtutum spiritalium fructum ferunt. Sed etsi fructum proprium ulmus non habet, portare tamen vitem cum fructu solet, quia et saeculares viri intra sanctam Ecclesiam, quamvis spiritalium virtutum dona non habeant, dum tamen sanctos viros donis spiritalibus plenos sua largitate sustentant, quid aliud quam vitem cum botris portant?
Abbreviated transcription (Latin):
uiri: qui dum de peccatis ac uir¬
tutib disserunt. & modo et̾na sup¬
plicia minant᷑. modo celestis reg¬
ni gaudia ꝓmittunt: cor audien¬
tium pungunt. Sicq mentẽ do¬
lore compunctionis ꝑforant: ut
ab eorum oculis quasi quidã san¬
guis animȩ. lacrime decurrant.
Myrtus uero temperatiue uirtu¬
tis ẽ: ita ut dissoluta membra tem¬
perando constringat. Quid itaq
ꝑ myrtum. nisi hi signati sunt. qͥ
afflictionib ꝓximoꝵ compati sci¬
untꝰ. eorumq tribulationem per
compassionem temperant: iuxta
hoc quod scͥptum ẽ. Gr̃as autẽ do.
qui consolaturnos in omni tribu¬
latione nr̃a. ut possimus & ipsi
consolari eos qui in omni p̾sfura
sunt. Qui dum afflictis ꝓximis
uerbum uel opem consolationis
feruntꝰ eos ꝓculdubio ad statum
rectitudinis ꝑstringunt: ne ĩmo¬
derata tribulatione. in desꝑadio¬
nem soluantur. Quid autem per
oliuam. nisi misericordes accipimꝰ:
quia & grece eleos miscdia uocat᷑.

Expanded text:
viri, qui dum de peccatis ac virviri, qui dum de peccatis ac virtutibus disserunt, et modo aeterna supplicia minantur, modo coelestis regni gaudia promittunt, corda audientium pungunt. Sicque mentem dolore compunctionis perforant, ut ab eorum oculis, quasi quidam sanguis animae, lacrymae decurrant. Myrtus vero temperativae virtutis est, ita ut dissoluta membra temperando restringat. Quid itaque per myrtum nisi hi signati sunt qui afflictionibus proximorum compati sciunt, eorumque tribulationem per compassionem temperant? juxta hoc quod scriptum est: Gratias autem Deo, qui consolatur nos in omni tribulatione nostra, ut possimus et ipsi consolari eos qui in omni pressura sunt . Qui dum afflictis proximis verbum vel opem consolationis ferunt, eos procul dubio ad statum rectitudinis restringunt, ne immoderata tribulatione in desperationem solvantur. Quos autem per olivam, nisi misericordes accipimus? quia et Graece ἔλεος misericordia vocatur,
Abbreviated transcription (Latin):
Desertum quippe dñs in stagnũ
aquarum. & t̾ram inuiam in ri¬
uos aquarum posuitꝰ quia genti¬
litati quȩ prius ꝑ ariditatem men¬
tis. nullos bonoꝵ oꝑum fructus
ferebat: fluenta sc̃e predicationis
dedit. Et ipsa ad quam prius pro
asꝑitate suę siccitatis. uia predicato¬
ribus non patebat: doctrinȩ post¬
modum riuos emanauit. Cui ad¬
huc ex munere magno ꝓmittit᷑.
dabo in solitudine cedrũ & spi¬
nam.Cedrum quia magni odoris
ẽ. atq imputribilis nature: uire
accipimus in ꝓmissione. De spina
uero cum peccanti homini dictũ
sit. terra tua spinas & tribulos ger¬
minabit tibi: quid mirũ si sc̃ȩ ec¬
clesiȩ illud ꝓmittitur. qđ peccan¬
ti homini ꝓ pena multiplicatur:
Sed cedri significant᷑ nomine hi
qui uirtutes & signa exhibent
in sua oꝑatione. qui dicere cum
paulo ualent.xp̃i bonus odor
sumus deo. Quoꝵ corda ita int̾¬
no amore solidata sunt: ut ea iã
t̾reni amoris putredo nulla corrũ
signate sunt doctrinȩ spiritalis

Expanded text:
desertum quippe in stagnum aquae et terram inviam in rivos aquarum posuit, qualitati, quae prius per ariditatem mentis nullos bonorum operum fructus ferebat, fluenta sanctae praedicationis dedit, et ipsa, ad quam prius pro asperitate suae siccitatis via praedicatoribus non patebat, doctrinae postmodum rivos emanavit. Cui adhuc ex magno munere promittitur: Dabo in solitudine cedrum et spinam . Cedrum, quia magni odoris est, atque imputribilis naturae, jure accipimus in promissione. De spina vero, cum peccanti homini dictum sit: Terra tua spinas et tribulos germinabit tibi , quid mirum si sanctae Ecclesiae illud promittitur quod peccanti homini pro poena multiplicatur? Sed cedri signantur nomine hi qui virtutes et signa exhibent in sua operatione, qui dicere cum Paulo valent: Christi bonus odor sumus Deo . Quorum corda ita in aeterno amore solidata sunt, ut eadem jam terreni amoris putredo nulla corrumpat. signati sunt doctrinae spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
dere: quanto se meminit illicita ꝑ¬
petrasse. Neq enim par fructus esse¬
boni operis debet eius qui minuᷤ
& eius qui ampliꝰ deliquit: aut
eius qui innullis. & eius qui in
quibusdam facinoribus cecidit.
er hoc ergo quod dicitur. L.ii.¬
facite fructus dignos penitẽ¬
tie uniuscuiusq conscientia con
uentt᷑. ut tãto maiora q̾rat bonorum
oꝑum lucra ꝑ penitentiam: qͣn¬
to grauiora sibi intulit dampna
ꝑ culpam.Sed iudei degenere no¬
bilitatis gloriantes. iccirco se ag¬
noscere peccatores nolebant: quia
Ade abrahe stirpe descenderant. Q¬
bus recte dicitur: Et ne cepitis di¬
cere. patrem habemus abraham.

Expanded text:
ndere quanto se meminit et illicita perndere quanto se meminit et illicita perpetrasse. Neqboni operis debet eius, qui minus, et eius, qui amplius deliquit, aut eius, qui in nullis, et eius, qui in quibusdam facinoribus cecidit. Per hoc enim, quod dicitur: Facite ergo fructus dignos pęnitentię, uniuscuiusque conscvenitur, ut tanto majora quaerat bonorum operum lucra per poenitentiam, quanto graviora sibi intulit damna per culpam. Sed Judaei de generis nobilitate gloriantes, idcirco se agnoscere peccatores nolebant, quia de Abrahae stirpe descenderant. Quibus recte dicitur: Et ne coeperitis dicere, Patrem habemus
Abbreviated transcription (Latin):
cantur: quia ꝑ hoc quod bonisin¬
uident eosq ꝑsecunt᷑. quod quib¬
dam mala retribuunt. qd lesioneᷤ
ꝓximis exquirunt: qm̃ in his oĩb
pͥorum suoꝵ carnalium uias se¬
cuntur: quasi uenenati filii. de ue¬
nenatis parentib nati sunt. Sed
quia peccauimus iam. quia usu
male consuetudinis inuoluti sumꝰ.
dicat quid nobis faciendum sit:
ut fugere a uentura ira ualeamuᷤ.
S equit᷑. fãcite ergo fructus dig¬
Nos penitentiȩ. In quib uerb
notandũ ẽ. quod amicus sponsi ñ
solum fructus penitentiȩ: sed dig¬
nos penitentie ammonet ẽẽ faci¬
re.Ut enim scdm dignos penitẽ¬
tie fructus loquamur. sciendũ ẽ
quia quisquis illicita nulla com¬
misit: huic iure conceditur ut lici¬
tis utatur. sicq pietatis oꝑa faciat:
ut tamen si noluerit ea que mun¬
di sunt. non relinquat. At si quis
in fornicationis culpa. uel fortas¬
se quod ẽ grauius in adulterio lap¬
sus ẽ: tanto a se licita debet absci¬

Expanded text:
cantur, quia per hoc quod bonis incantur, quia per hoc quod bonis invident, eosque persequuntur, quod quibusdam mala retribuunt, quod laesiones proximis exquirunt, quoniam in his omnibus priorum suorum carnalium vias sequuntur, quasi venenati filii de venenatis parentibus nati sunt. 8. Sed quia jam peccavimus, quia usu malae consuetudinis involuti sumus, dicat quid nobis faciendum sit, ut fugere a ventura ira valeamus. Sequitur: Facite ergo fructus dignos poenitentiae. In quibus verbis notandum est quod amicus sponsi non solum fructus poenitentiae, sed dignos poenitentiae admonet esse facire. Ut enim secundum dignos poenitentiae fructus loquamur, sciendum est quia quisquis illicita nulla commisit, huic jure conceditur 1520 ut licitis utatur; sicque pietatis opera faciat, ut tamen, si noluerit, ea quae mundi sunt non relinquat. At si quis in fornicationis culpam, vel fortasse, quod est gravius, in adulterium lapsus est, tanto a se licita debet absci
Abbreviated transcription (Latin):
accipitur omnis homo: salutare
di uidelicet xp̃m.in hac uita om̃is
homo uidere ñ potuit. Ubi ergo
in hac sententia propħa propħie
ocłm. nis ad extremũ iudicri diẽm
tetendit: libi cum aꝑtis cęlis. minis¬
trantib angelis. consedentib apłi
in sede maiestatis suȩ xp̃c apparu¬
erit: om̃s hunc & elect & repbi pa¬
niter uidebunt: ut & iusti de mu¬
nere retributionis sine fine gaude¬
ant: & iniusti ultione supplicii in
ꝑpetuum gemant. Nam quia hoc
ista sententia intendit. quod in ex¬
tremo examine ab omni carne ui¬
debitur. recte subiungit᷑. Dicebat
autem ad turbas que exibant: ut
baptirarentur ab eo. Genimina ui¬
perarũ quis ostendit uobis fugere
a uentura ira: Uentura enim ira
ẽ: animaduersio ultionis extreme:
quam tunc fugere peccator ñ ualet:
qui nunc ad lam̃ta penitentie non
recurrit. Et notandũ. quod male
soboles. maloꝵ parentũ actiones
imitantes. genimina uiꝑarũ uo¬

Expanded text:
acciacciDei, videlicet Christum, in hac vita omnis homo videre non potuit. Ubi ergo in hac sententia Isaias Prophetiae oculum, nisi ad extremum judicii diem tetendit? Cum enim apertis coelis, ministrantibus angelis, consedentibus apostolis, in sede majestatis suae Christus apparuerit, omnes hunc et electi et reprobi pariter videbunt, ut et justi de munere retributionis sine fine gaudeant, et injusti in ultione supplicii in perpetuum gemant. Nam quia ad hoc ista sententia intendit, quod in extremo examine ab omni carne videbitur, recte subjungitur: Dicebat autem ad turbas quae exibant ut baptizarentur ab eo: Genimina viperarum, quis ostendit vobis fugere a ventura ira? Ventura enim ira est animadversio ultionis extremae, quam tunc fugere peccator non valet, qui nunc ad lamenta poenitentiae non recurrit. Et notandum quod malae soboles, malorum parentum actiones imitantes, genimina viperarum vo
Abbreviated transcription (Latin):
et multi iccirco cecider̃t. quia apud
semet ipsos elata cogitatione tumu¬
erunt: dicatur recte. om̃is uallis
implebit᷑. & omnis mons & collis
humiliabit᷑: quia humiles donũ¬
accipiunt: quod a se corda suꝑbi¬
entium repellunt. Sequit᷑. Et er̃t
praua in directa: & asꝑa inuias
planas. Praua directa fiunt: cum
maloꝵ corda ꝑ iniusticiam detorta.
ad iusticie regulam dirigunt᷑. Et
asꝑa in uias planas immutant᷑.
cum immites atq iracunde m̃tes.
ꝑ infusionem suꝑne gr̃ȩ ad lenita¬
tem mansuetudinis redeunt. Qnͣ¬
do enim uerbũ ueritatis ab iracun¬
da mẽte ñ recipit. quasi asꝑitas it¬
neris gressum ꝑgentis repellit.S
cum mens iracunda. ꝑ acceptã mã¬
suetudinis grãm correptiones. uel
exhortationes recipit: ibi planã
uiam predicator inuenitubi pͥus
ꝑ asperitate itineris ꝑgere. idest p̃¬
dicationis gressum ponere. ñ uale¬
bat. Sequitur. Et uidebit omnis
caro salutare di. Quia omnis caro

Expanded text:
et multi idcirco ceciderunt, quia apud et multi idcirco ceciderunt, quia apud semetipsos elata cogitatione tumuerunt, dicatur recte: Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur, quia donum humiles accipiunt, quod a se corda superbientium repellunt. 6. Sequitur: Et erunt prava in directa, et aspera in vias planas. Prava directa fiunt cum malorum corda per injustitiam detorta ad justitiae regulam diriguntur . Et aspera in vias planas immutantur cum immites atque iracundae mentes per infusionem supernae gratiae ad lenitatem mansuetudinis redeunt. Quando enim verbum veritatis ab iracunda mente non recipitur, quasi asperitas itineris gressum pergentis repellit. Sed cum mens iracunda per acceptam mansuetudinis gratiam, correptionis vel exhortationis verbum recipit, ibi planam viam praedicator invenit, ubi prius prae asperitate itineris pergere, id est praedicationis gressum ponere non valebat. 7. Sequitur: Et videbit omnis caro salutare Dei. Quia omnis caro
Abbreviated transcription (Latin):
sed amicus sponsi sum. Nec ꝓpt̃
uocem suam.sed in uoce sponsi gax¬
dere se ꝑhibebatꝰ quia non ideo
sed quia ipse ueritatis uocẽ audie¬
bat intus. ut loquerẽt foras. Qđ
bene gaudiũ impletũ dicit: quia
quisquis de sua uoce gaudet. ple¬
num gaudiũ ñ habet. Aquo &
subdit᷑. Illum oportet crescere: me
autem minui. Qua in re.queren¬
dum ẽ in quo creuit xp̃c: in quo
minutus ẽ ioħs: nisi quod popłs
iohannis abstinentiam uidens. re¬
motum hunc ab hominib esse con¬
spiciens. eum ẽe xp̃m putabat:
xp̃m uero cum publicanis come¬
dentem inter peccatores ambulã¬
tem intuens. eum ñ xp̃m. sed pro¬
phetam ẽẽ credebat. Sed cũ ꝑ ac¬
hannes qui xp̃c ẽẽ credebatur. pro¬
pheta ẽẽ innotuit. impletũ ẽ quod
de xp̃o suus precursor predixit. il¬
lum oportet crescere. me autẽ mi¬
nuii. Inestimatione quippe popħ
erat & iohannes decreuit: quia
quia in cordis humilitate ꝑdurauit.

Expanded text:
sed amicus Sponsi sum. Nec propter sed amicus Sponsi sum. Nec propter vocem suam, sed in Sponsi voce gaudere se perhibebat, quia non ideo sed quia ipse Veritatis vocem audiebat intus ut loqueretur foris. Quod bene gaudium impletum dicit, quia quisquis de sua voce gaudet, plenum gaudium non habet, a quo et subditur: Illum oportet crescere, me autem minui . Qua in re quaerendum est in quo Christus crevit, in quo minutus est Joannes, nisi quod populus Joannis abstinentiam videns, remotum hunc ab hominibus esse conspiciens, eum esse Christum putabat: Christum vero cum publicanis comedentem, inter peccatores ambulantem intuens, eum non Christum, sed prophetam esse credebat. Sed dum per acannes qui Christus esse credebatur propheta esse innotuit, impletum est quod de Christo suus praecursor praedixit: Illum oportet crescere, me autem minui . In aestimatione quippe populerat; et Joannes decrevit, quia quia in cordis humilitate perduravit;
Abbreviated transcription (Latin):
tib omnib in cordib suis de ioħe:
ne forte ipse eẽt xp̃c. Quem & requi¬
rebant dicentes. Numquid xp̃c es
tu: Sed nisi idem ioħs apud se ual¬
lis eẽt: repletus gr̃e sp̃u non fuisset.
Qui ut hoc quod erat ostenderet.
dixit. Uenit fortior me: cuius non
sum dignus soluere corrigiam cal¬
ciamenti eius. Et rursus ait. Q
habet sponsam sponsus ẽ: amicu
autem sponsi qui stat & audit eũ.
gaudio gaudet propt̃ uocẽ sponsi.
Hoc autem gaudium meũ imple¬
tum ẽ. Illum oportet crescere: me
autem minui. Ecce cum pro mira
oꝑatione uirtutũ talis eẽt. ut xp̃c
eẽ crederetur. non solum xp̃m ñ se
ẽẽ respondit: sed etiam corrigiã cal¬
ciamenti eius soluere. idest incar¬
nationis eius mysteriũ ꝑscrutari.
non se dignum ẽẽ phibuit. Eiꝰ esse
sponsam eccłam credebant: qͥ hunc
quia xp̃c esset estimabant. Sedait.
Qui habet sponsam sponsus est.
Ac si diceret. Ego sponsus ñ sum:

Expanded text:
tibus omnibus in cordibus suis de Joanne, tibus omnibus in cordibus suis de Joanne, ne forte ipse esset Christus, quem et requirebant dicentes: Nunquid Christus es tu ? Sed nisi idem Joannes apud se vallis esset, repletus gratiae spiritu non fuisset. Qui ut hoc quod erat ostenderet, dixit: Venit fortior me post me, cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti ejus . Et rurshabet sponsam sponsus est, amicus autem sponsi qui stat et audit eum, gaudio gaudet propter vocem sponsi. Hoc autem gaudium meum impletum est. Illum oportet crescere, me autem minui . Ecce cum pro mira operatione virtutum talis esset, ut Christus esse crederetur, non solum Christum non esse se respondit, sed etiam corrigiam calceamenti ejus solvere, id est incarnationis ejus mysterium perscrutari non se dignum esse perhibuit. Ejus esse sponsam Ecclesiam credebant, qui hunc quia Christus esset existimabant. Sed ait: Qui habet sponsam sponsus est . Ac si diceret: Ego sponsus
Abbreviated transcription (Latin):
tumebat ꝑdidit. Omnis enĩ ualliᷤᷤ
implebitur: quia corda humilium
sacre doctrine eloquio. & uirtitũ
gr̃a replebuntur: iuxta hoc quod
scͥptum ẽ. Qui emittit fontes in
conuallib. Et rursum dicitur. Et
conualles abundabunt frumento.
A montib namq aqua dilabitur:
quia suꝑbas mentes. ueritatis doc¬
trina deserit. Sed fontes in conual¬
libus surgunt: quia mentes hu¬
milium. uerbũ p̾dicationis accipi¬
unt. Iam uidemus. iam conualleᷤᷤ
frum̃to abundare conspicimus: qͥa
illoꝵ ora pabulo ueritatis impleta
sunt: qui mites ac simplices huic
mundo despicabiles ẽẽ uidebant᷑.
Ipsum quoq ioħem baptistã quia
mira sc̃itate p̾ditum popłs uiderat:
illum hunc ẽe singularit celsũ ac
solidum montẽ credebat. de quo scͥp¬
tum ẽ. In nouissimis dierum. erit
mons domus dñi preparatus in
uertice montiũ. Nam hunc ẽẽ xp̃m
putabat: sicut ꝑ euangeliũ dicitur.
Estimante autem popło. & cogitan¬

Expanded text:
tumebat perdidit. Omnis enim vallis tumebat perdidit. Omnis enim vallis implebitur, quia corda humilium sacrae doctrinae eloquio virtutum gratia replebuntur, juxta hoc quod scriptum est: Qui emittit fontes in convallibus . Et unde rursum dicitur: Et convalles abundabunt frumento . A montibus namque aqua dilabitur; quia superbas mentes veritatis doctrina deserit. Sed fontes in convallibus surgunt, quia mentes humilium verbum praedicationis accipiunt. Jam videmus, jam convalles frumento abundare conspicimus, quia illorum ora pabulo veritatis impleta sunt qui mites ac simplices huic mundo despicabiles esse videbantur. 4. Ipsum quoque Joannem Baptistam, quia mira sanctitate praeditum populus viderat, illum hunc esse singulariter celsum ac solidum montem credebat, de quo scriptum est: In novissimo dierum erit mons domus Domini praeparatus in vertice montium . Nam hunc esse Christum putabat, sicut per Evangelium dicitur: Aestimante autem populo et cogitan
Abbreviated transcription (Latin):
Quid autem clamaret: aꝑitur
cum subditur. Parate uias dñi
rectas facite semitas eius. Om̃s
qui fidem rectam & bona oꝑa p̃¬
dicant. quid aliud quam uenien¬
t dño ad corda audientiũ uiam
parãt: ut hec uis gr̃e penetrec. lum̃
ueritatis illustret. ut rectas deo se¬
mitas faciat: dum mundas in ani¬
mo cogitationes ꝑ sermonẽ bonȩ p̃¬
dicationis format: Omnis uallis
implebit᷑. & omnis mons & collis
humiliabit᷑. Quid hoc loco ualli¬
um nomine nisi humiles: qͥd mon¬
tium & colliũ. nisi suꝑb homines
designantur. In aduentu igit᷑ re¬
demptoris. ualles implete. monteᷤᷤ
uero & colles humiliati sunt: quia
iuxta eius uocem. omnis qui se ex¬
altat humiliabitur. & qui se hu¬
miliat exaltabit᷑. Uallis ecenim
impleta crescitꝰ mons autem & col¬
lis humiliatus decrescit: quia ni¬
mirum in fide mediatoris di & ho¬
minum hominis xp̃i iħu. & gen¬
tilitas plenitudinem gr̃e accepit:
& iudea ꝑerrorem ꝑfidie hoc unde

Expanded text:
Quid autem clamaret aperitur Quid autem clamaret aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam et bona opera praedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat? ut haec vis gratiae penetret, ut lumen veritatis illustret, ut rectas Deo semitas faciat, dum mundas in animo cogitationes per sermonem bonae praedicationis format. Omnis vallis implebitur, et omnis mons et collis humiliabitur. Quid hoc loco vallium nomine nisi humiles, quid montium et collium nisi superbi homines designantur? In adventu ergo Redemptoris valles impletae, montes vero 1518 et colles humiliati sunt, quia juxta ejus vocem: Omnis qui se exaltat humiliabitur, et omnis qui se humiliat exaltabitur . Vallis etenim impleta crescit, mons autem et collis humiliatus decrescit, quia nimirum in fide Mediatoris Dei et hominum hominis Christi Jesu et gentilitas plenitudinem gratiae accepit, et Judaea per errorem perfidiae hoc unde
Abbreviated transcription (Latin):
peccatorum. Cunctis legentibus
quibꝰdam dedit: sed tam̃ baptis¬
mũ suũ in remissionẽ peccatoꝵ da¬
re ñ potuit. Remissio & enĩ pecca¬
torum: in solo nobis baptimate xp̃i
tribuit᷑. Notandum itaq quod
dicitur. predicans baptismũ peni¬
tentiȩ in remissionẽ peccatoꝵ: qm̃
dare ñ potuit. p̾dicabat: ut sicut
incarnatũ uerbũ patris p̾curre¬
bat uerbo predicationis: ita bap¬
tismum penitentiȩ quo peccata
soluuntur. precurreret suo baptis¬
mate. quo peccata solui ñ possunt:
ut quia eius sermo precurrebat
p̾sentiam redemptoris: ipsũ quoq
eius baptisma precedendo fieret
umbra ueritatis. Sequit᷑. Sicut¬
scͥptum est in libro ysaiȩ propħȩ:
uox clamantis in deserto. parate
uiam dñi: rectas facite semitas eiꝰ
dem uero ioħs baptista requisitꝰ
quis esset. respondit. Ego uox cla¬
mantis in deserto. Qui sicut antra
dictum est. ideo uox a propheta
uocatus ẽ: quia uerbũ preibat.

Expanded text:
peccatorum. Cunctis legentibus peccatorum. Cunctis legentibus etiam quibusdam dedit, sed tamen baptismum suum in remissionem peccatorum dare non potuit. Remissio etenim peccatorum, in solo nobis baptismo Christi tribuitur. Notandum itaque quod dicitur, praedicans baptismum poenitentiae in redare non poterat, praedicabat, ut sicut incarnatum Verbum Patris praecurrebat verbo praedicationis, ita baptismum poenitentiae, quo peccata solvuntur, praecurreret suo baptismate, quo peccata solvi non possunt; ut quia ejus sermo praecurrebat praesentiam Redemptoris, ipsum quoque ejus baptisma praecedendo fieret umbra veritatis. CXV. Qusaiae prophetae: Vox clamantis in deserto, Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Idem vero Joannes Baptista requisitus quis esset, respondit, dicens: Ego vox clamantis in deserto . Qui, sicut ante per nos dictum est, ideo vox a propheta vocatus est, quia verbum praeibat.
Abbreviated transcription (Latin):
abiline tetrarcha. sub pͥncipibus
sacerdotũ. anna & caipha: factũ
ẽ uerbum dñi suꝑ ioħem zacha¬
rie filium in deserto. Quia enim
illũ predicare ueniebat. qui ex
iudea quosdam. & multos ex gen¬
tibus redempturꝰ erat: ꝑ regem
gentiũ & pͥncipes iudeoꝵ predi¬
cationis eius tempora designant᷑.
Quia autem gentilitas colligen¬
da erat. & iudea pro culpa ꝑfidiȩ
disꝑgenda: ipsa quoq descͥptio ter¬
reni principatus ostendit. qm̃ &
in romana re publica. unus pre¬
fuisse describitur: & in uideȩ reg¬
no. ꝑ quartam partem plurimi
principabantur. Noce etenim nr̃i
redemptoris dicit᷑. Omne regnũ
in seipsum diuisum desolabitur.
Liquet ergo quod ad finem regni
iudea ꝑuenerat: quȩ tot regibus
diuisa subiacebat. Apte quoq ñ
solum quib regib. sed quib etiã
sacerdotibus actum sit demonst᷑¬
tempora. ꝑ regnum & sacerdotiũ
designauit. Et uenit in omnem re¬
gionem iordanis: predicans bap¬
tismum pęnitentiȩ. in remissionẽ

Expanded text:
ha, sub principibus sacerdotum Anna et Caipha, factum est verbum Domini super Joannem, Zachariae filiunt in deserto. Quia enim illum praedicare veniebat, qui et ex Judaea quosdam, et multos ex gentibus redempturus erat, per regem gentium et principes Judaeorum praedicationis ejus tempora designantur. Quia autem gentilitas colligenda erat, et Judaea pro culpa perfidiae dispergenda, ipsa quoque descriptio terreni principatus ostendit, quoniam et in Romana republica unus praefuisse describitur, et in Judaeae regno per quartam partem plurimi principabantur. Voce enim nostri Redemptoris dicitur: Omne regnum in seipso divisum, desolabitur . Liquet ergo quod ad finem regni Judaea pervenerat, quae tot regibus divisa subjacebat. Apte quoque non solum quibus regibus, sed quibus etiam sacerdotibus actum sit, demonstrteignavit. Et venit in omnem regionem Jordanis, praedicans baptismum poenitentiae in remissionem
Abbreviated transcription (Latin):
ficere: quam uentrem moriturȩ
carnis.terreno pane saciare. No¬
lite ergo fratres. proximis ur̃is
elemosinam uerbi subtrahere:
mecum uos ammoneo. ab ocioso
sermone parcamus: inutiliter
loqui declinemus. in quantũ re¬
niti lingue preualemus. in uen¬
tum uerba non deffluant: cum
uidex dicat. omne uerbũ ociosũ
quod locuti fuerint homines. red¬
dent de eo rationẽ in die iudicii.
Ociosum quippe uerbum ẽ: qđ
aut utilitate rectitudinis. aut
ratione iuste necessitatis caret.
Ociosa ergo colloquia. ad edificati¬
onis studium uertite: quam celer¬
rime huius uite tẽpora fugiant
considerate: quã districtꝰ uidex
ueniat attendite. hunc ante ocłoᷤᷤ
suppetunt. si anñtiare eũ ñ negligitᷤ.:
uocari ab eo angłi cũ ioħe ualeatiᷤ.¬

Expanded text:
ficere, quam ventrem moriturae ficere, quam ventrem moriturae carnis terreno pane satiare. Nolite ergo, fratres, proximis vestris eleemosynam verbi subtrahere. Mecum vos admoneo, ut ab otioso sermone parcamus, inutiliter loqui declinemus. Inquantum reniti linguae praevalemus, in ventum verba non defluant, cum judex dicat: Omne 1457 verbum otiosum quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii . Otiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione justae necessitatis caret. Otiosa ergo colloquia ad aedificationis studium vertite: quam celerrime hujus vitae tempora fugiant, considerate: quam districtus veniat judex attendite. Hunc ante oculos suppetunt, si annuntiare eum non negligitis, vocari ab eo Angeli cum Joanne valeati
Abbreviated transcription (Latin):
ualet. sed quia hoc utcumq de¬
nunciat: profecto ꝑcẏatum gus¬
tum prebet. In dei ergo taber¬
naculo. idest in scã eccła positi.
si ꝑ doctrine sapientiã ministra¬
rephialas minime potestis: in qͣn¬
tum pro diuina largitate suff¬
citis. proximis urĩs boni uerbi
ciatos date. In quantũ uos pro¬
fecisse pensatis. etiam alios trahi¬
te. in uia dei socios habere deside¬
rate. Si quis ur̃m fratres ad forũ.
aut fortasse ad balneum ꝑgit quẽ
otiosum ẽẽ cõsiderat. ut secũ ue¬
niat inuitat. Ipsa ergo terrena ac
um tenditis: curate ne ad eũ soli
ueniatis. Hinc etenĩ scͥptum est.
Qui audit. dicat ueniꝰ ut qui iam
in corde uocẽ suꝑni amoris accepe¬
rit: foras etiam ꝓximis uocẽ exhor¬
tationis reddat. Et fortasse. panẽ
ut indigenti elemosinam porrigat
non habet. sed maius ẽ quod tri¬
buere ualeat. qui linguam habet.
Plus est enim uerbi pabulo. uic¬
turam in perpetuum mentem re¬

Expanded text:
valet, sed quia hoc utcunque devalet, sed quia hoc utcunque denuntiat, profecto per cyathum gustum praebet. In Dei ergo tabernaculo, id est in sancta Ecclesia, positi, si per doctrinae sapientiam ministrare phialas minime potestis, in quantum pro divina largitate sufficitis proximis vestris boni verbi cyathos date. In quantum vos profecisse pensatis, etiam vobiscum alios trahite, in via Dei socios habere desiderate. Si quis vestrum, fratres, ad forum aut fortasse ad balneum pergit, quem otiosum esse considerat ut secum veniat invitat. Ipsa ergo terrena actum tenditis, curate ne ad eum soli veniatis. Hinc etenim scriptum est: Qui audit, dicat: Veni ; ut qui jam in corde vocem superni amoris acceperit, foras etiam proximis vocem exhortationis reddat. Et fortasse panem, ut indigenti eleemosynam porrigat, non habet; sed majus est quod tribuere valeat, qui linguam habet. Plus enim est verbi pabulo victuram in perpetuum mentem re
Abbreviated transcription (Latin):
cituum ẽ. Sed huius altitudinẽ
nominis. etiam uos si uultis po¬
testis mereri. Nam unusqͥsq ue¬
strum. in quantũ sufficit. in qͣn¬
tum gr̃am suꝑne aspirationis ac¬
cepit: si a prauitate proximũ re¬
uocat. si exhortari ad bene oꝑan¬
dum curat: si eternum regnum
uel supplicium erranti denunti¬
at. cũ uerba sc̃e annunciationis
impendit ꝓfecto angelus extitit.
Et nemo dicat. monere ñ sufficio:
exhortari idoneus ñ sũ. Quantũ
potes exhibe. ne male seruatũ qd̃
acceperas. in torm̃tis exigaris. De¬
q enim plusqͣm unum talentũ
acceꝑat: qui hoc abscondere ma¬
gis studuit quam erogare. Et sci¬
mus. quod in tabernacło ñ solum
phiale tantummꝰ. sed precipiente
dño. etiam ciati facti sunt. ꝑphi¬
alas quippe. doctrina exuberans:
ꝑ ciatos uero. parua atq angusta
doctrina ueritatis plenus. audi¬
entium mentes inebriat: ꝑ hoc gͦ
quod dicit: profecto phialam porri¬
git. Alius explere quod sentit ñ

Expanded text:
cituum est . Sed hujus altitudinem cituum est . Sed hujus altitudinem nominis, etiam vos, si vultis, potestis mereri. Nam unusquisque vestrum in quantum sufficit, in quantum gratiam supernae aspirationis accepit, si a pravitate proximum revocat, si exhortari ad bene operandum curat, si aeternum regnum vel supplicium erranti denuntiat, cum sanctae annuntiationis verba impendit, profecto angelus existit. Et nemo dicat: Admonere non sufficio, exhortari idoneus non sum. Quantum potes exhibe, ne male servatum quod acceperas in tormentis exigaris. Neque enim plus quam unum talentum acceperat qui hoc abscondere magis studuit quam erogare. Et scimus quod in Dei tabernaculo non solum phialae, sed, praecipiente Domino, etiam cyathi facti sunt . Per phialas quippe doctrina exuberans, per cyathos vero parva atque angusta doctrina veritatis plenus, audientium mentes inebriat. Per hoc ergo quod dicit profecto phialam porrigit. Alius explere quod sentit non
Abbreviated transcription (Latin):
uentura predicere: non etiam de¬
monstrare. Iohannes ergo & plus
quam propha ẽ: quia eum quẽ
precurrendo propħauerat. etiã
ostendendo monstrabat. Sed quia
harundo uento agitata esse dene¬
gatur. quia non ẽẽ uestitus mol¬
libus dicit᷑: quia propħe nomen
huic impar ẽẽ ꝑhibẽt᷑:. iam quid
digne dici possit audiamꝰ. Sequit᷑.
Hic est de quo scͥptum ẽ. Ecce ego¬
mitto angłm meũ ante faciẽ tuã:
qui preparabit uiam tuam ante
te. Quod enim grece angłs: hoc
latine nuntius dicit᷑. Recte ergo
qui nunciare suꝑnum iudicem
mittitur. angłs uocatur. ut dig¬
intatem. seruet in nomine: quam
explet in oꝑatione. Altum quidẽ
nomen est: sed uita inferior ñ est.
Ntinam fratres Rm̃i non ad iudi¬
cium nr̃m dicamus: quia omnes
qui sacerdocii nomine censentur.
angeli uocantur: propħa attestan¬
te qui ait. Labia sacerdotis custo¬
diunt scientiam. & legẽ exquirẽt
exore eius: quia angłs dñi exer¬

Expanded text:
ventura praedicere, non etiam deventura praedicere, non etiam demonstrare. Joannes ergo plus quam propheta est, quia eum quem praecurrendo prophetaverat etiam ostendendo monstrabat. Sed quia arundo vento agitata esse denegatur, quia non esse vestitus mollibus dicitur, quia prophetae nomen huic impar esse perhibetur, jam quid digne dici possit audiamus. SequiHic est de quo scriptum est: Ecce mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te . Quod Graece angelus, hoc Latine nuntius dicitur. Recte ergo, qui nuntiare supernum judicem mittitur, angelunitatem servet in nomine, quam explet in operatione. Altum quidem nomen est, sed vita nomine inferior non est. 6. Utinam, fratres charissimi, non ad judicium nostrum dicamus, quia omnes qui sacerdotii nomine censentur angeli vocantur, propheta attestante, qui ait: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exer
Abbreviated transcription (Latin):
ioh̾em dñs de uestim̃ti sui asꝑitate
laudasset. Si hoc culpa non esset:
feminas a preciosarũ uestiũ appe¬
titu compesceret dicens. ñ in ueste
pretiosa. Pensate ergo quȩ culpa
sit. hoc etiam uiros appetere: a qͦ
curauit pastor eccłe & feminas ꝓ¬
hibere. quamius hoc quod ioħs
non ẽẽ uestitus mollib dicitur.
ꝑ significationẽ intelligi & alit̾
potest. Mollib enim uestitus ñ
fuit. quia uitam peccantiũ non
blandimentis fouit: sed uigore
aspere inuectionis increpauit di¬
cens: genimina uiperarũ.quis
uobis demonstrauit fugere a uen¬
tura ira: Unde & ꝑ salomonem
dicitur. Uerba sapientiũ quasi
stimuli. & sicut claui in altum
defixi. Clauis quippe atq stum¬
lis. sapientiũ uerba comparant᷑:
quia culpas delinquentiũ nesci¬
unt palpare. sed pungere. L. ix¬
equitur. Sed quid existis ui¬
dere in deserto: ꝓpħam: Etiã
dico uobis: & plusquã ꝓpħam.
Prophete quippe ministeriũ est.

Expanded text:
Joannem Dominus de vestimenti sui asperitate Joannem Dominus de vestimenti sui asperitate laudasset. Si hoc culpa non esset, feminas a pretiosarum vestium appetitu compesceret, dicens; Non in veste pretiosa . Pensate ergo quae culpa sit hoc etiam viros appetere, a quo curavit Pastor Ecclesiae et feminas . Quamvis hoc quod Joannes non esse vestitus mollibus dicitur, per significationem intelligi et aliter potest. Mollibus enim vestitus non fuit, quia vitam peccantium non blandimentis fovit, sed vigore asperae invectionis increpavit, dicens: Genimina viperarum, quis vobis demonstravit fugere a ventura ira? Unde et per Salomonem dicitur: Verba sapientium quasi stimuli, et sicut clavi in altum defixi . Clavis quippe atque stimulis sapientum verba comparantur, quia culpas delinquentium nesciunt palpare, sed pungere. 5. Sed quid existis videre in desertum? Prophetam? Etiam dico vobis, et plus quam prophetam. Prophetae quippe ministerium est,
Abbreviated transcription (Latin):
ras linguaꝵ positũ: stec inflexibi¬
lis status mentis. nulla detractio¬
nos ad iram ꝓuocet: atq ad remiᷤᷤ¬
sionem inutilis gre. nullus fauor
inclinet: non nos prosꝑa eleuet.
non aduersa ꝑturbent: ut quim
soliditate fidei figimur. nequaqͣm
rerum transeuntiũ mut abilitate
moueamur. Adhuc autem de eiꝰ
expressione subiungit᷑. Sed quid
existis uidere in deserto: homi¬
nem mollib uestitũ: Ecce qͥ mol¬
libus uestiunt᷑ in domib regũ st̃.
Cameloꝵ etenim pilis ut scitis. ue¬
stitus iohannes fuisse describit᷑.
Et quid est dicere. ecce qui mollib
uestiuntur in domib regũ sunt.
nisi aꝑta sententia demonstrare:
quia non cȩlesti. sed terreno regno
militant. hi qͥ ꝓdeo ꝑpeti asꝑa
fugiunt. & solis exteriorib dediti.
presentis uitȩ molliciem & delecta¬
istimet in fluxu atq studio pre¬
ciosarũ uestiũ peccatũ deesse: quia
hoc si culpa non esset: nullo modo.

Expanded text:
ras linguarum positum, stet inflexibiras linguarum positum, stet inflexibilis status mentis. Nulla nos detractio ad iram provocet, atque ad remissionem inutilis gratiae nullus favor inclinet. Non nos prospera elevent, non adversa perturbent, ut qui in soliditate fidei figimur, nequaquam rerum transeuntium mutabilitate moveamur. 3. Adhuc autem de ejus expressione subjungitur: Sed quid existis inem mollibus vestitum? ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt . Camelorum etenim pilis contextis vestibus Joannes vestitus fuisse describitur. Et quid est dicere: Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus Regum sunt, nisi aperta sententia demonstrare quia non coelesti, sed terreno regno militant hi qui pro Deo perpeti aspera refugiunt, sed solis exterioribus dediti praesentis vitae mollitiem et delectaistimet in luxu atque in studio vestium peccatum deesse, quia si hoc culpa non esset, nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
dicat audiamus. Quid existis
uento agitatam: Quod uidelicet
non asserendo. sed negando intultt.
Harundinem quippe mox ut au¬
ra contigerit: in partem alterã
inflectit. Et quid ꝑ harundinem.
nisi carnalis animus defignatur:
qͥ mox ut fauore uel detractione
tangitur. in partẽ quamlibet in¬
clinatur. Sienim ab humanoo¬
re. aura fauoris flauerit: hila¬
rescit. extollitur: totũq se. quasi
ad gr̃am inflectit. Sed si inde uẽ¬
tus detractionis eruꝑit. unde lau¬
dis aura ueniebat: mox hunc.
quasi in partem alteram ad uim
furoris inclinat. Sed harundo
uento agitata ioħs ñ erat: quia
hunc nec blandũ gr̃a. nec cuius¬
libet ira asꝑum faciebat. nec pro¬
spera hunc erigere: nec aduersa
nouerant inclinare. Harundo gͦ¬
agitata uento ñ erat: quẽ ab statꝰ
sui rectitudine. nulla rerũ uarie¬
tas inflectebat. Discamus gͦ fr̃s
carissimi harundo uento agitata
non ẽẽ. solidemus animũ. int̾ au¬

Expanded text:
dicat audiamus: Quid existis dicat audiamus: Quid existis vento agitatam? Quod videlicet non asserendo, sed negando intulit. Arundinem quippe mox ut aura contigerit, in partem alteram flectit. Et quid per arundinem nisi carnaqui mox favore vel detractione tangitur, in partem quamlibet inclinatur. Si enim ab humano ore aura favoris flageris  sic , hilarescit, extollitur, totumque se quasi ad gratiam inflectit; sed si inde ventus detractionis eruperit, unde laudis aura veniebat, mox hunc quasi in partem alteram ad vim furoris inclinat. Sed arundo vento agitata Joannes non erat: quia hunc nec blandum gratia, nec cujuslibet ira asperum faciebat, nec prospera hunc erigere, nec adversa noverunt inclinare. Sed agitata Joannes non erat, quem a status sui rectitudine nulla rerum varietas inflectebat. Discamus ergo, fratres charissimi, arundinem vento agitatam non esse; solidemus animum inter au
Abbreviated transcription (Latin):
signis tantisq uirtutib: ñ scan¬
dalirari quisq potuit. sed ãmi¬
rari. Sed infidelium mens. graue
in illo scandalum ꝑtulit: cũ eũ
post tot miracła morientem uidit.
Unde & paulus dicit. Nos aut̾
predicamus xp̃m crucifixũ: iui¬
deis quidem scandalũ. gentibus
autem stulticiam. Stultũ qͥppe
hominib uisum est: ut pro ho¬
minibus. auctor uitȩ moreretur.
Et inde contra eum scandalum¬
homo sumpsit: unde ei amplius
debitor fieri debuit. Nam tanto
ds ab hominib dignius honoran¬
dus ẽ: quanto ꝓ hominib & in¬
digna susceꝑit. Quid ẽ ergo dicere.
beatus qui ñ fuerit scandalizatuᷤ
in me. nisi aꝑta uoce abiectionẽ
mortis suȩ. humilitatemq sig¬
nare: Ac si patenter dicat. Mira
quidem facio: sed abiecta ꝑpeti
non dedignor. Quia ergo morien¬
do te subsequor: cauendũ ualde ẽ
hominib ue in me mortẽ despi-¬
ciant. qui signa uenerant᷑. ł uiii.¬
imissis autem discipłis ioħis.
quid de eodem iohanne turbiᷤ

Expanded text:
signis tantisque virtutibus, non scandalizari quisquam potuit, sed admirari. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum eum et post tot miracula morientem vidit.os autem praedicamus Christum crucifixum, Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam . Stultum quippe hominibus visum est ut pro hominibus auctor vitae moreretur; et inde contra eum homo scandalum sumpsit, unde etiam plus debitor fieri debuit. Nam tanto Deus ab hominibus dignius honorandus est, quanto pro hominibus et indigna suscepit. Quid est ergo dicere: Beatus qui non fuerit scandalizatus in me, nisi aperta voce abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat: Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant, qui signa venerantur. 2. Sed dimissis Joannis discipulis, quid de eodem Joanne turbis
Abbreviated transcription (Latin):
quem iam uenisse mundo enun¬
ciaui. Unde et inquisitus
dñs. enumeratis potentiȩ sue mi¬
raculis. de mortis suȩ protinus
humilitate respondit dicens. Ce¬
ci uident. claudi ambulant. lep¬
ꝓsi mundant᷑. surdi audiunt. mor¬
tui resurgunt. pauꝑes euangeli

Expanded text:
quem jam venisse mundo nunquem jam venisse mundo nuntiavi. Unde et inquisitus Dominus enumeratis potentiae suae miraculis, de mortis suae protinus humilitate respondit, dicens: Caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi audiunt, mortui res
Abbreviated transcription (Latin):
lo uenit suꝑ omnes ẽ: eur in car¬
cere positus. nuttens discipłos reqͥ¬
rit. tu es qui uenturus es an ali¬
um expectamus. tamquam si ig¬
noraret quem ostenderat. & an ip¬
se sit nesciat: quem ipsum esse ꝓ¬
phetando. baptizando. ostendendo
clamauerat. Sed hȩc citius ques¬
tio soluitur. si geste rei tempus
& ordo pensetur. Ad iordanis enĩ
fluenta positus. quia ipse redẽp¬
tor mundi eẽt asseruitꝰ. missus ue¬
ro in carcere an ipse ueniat reqͥrit:
non quia ipsum ẽẽ mundi redẽp¬
torem dubitet. sed querit ut sciat.
siis qui ꝑ se in mundum uenerat:
ꝑ se etiam ad inferni claustra descẽ¬
dat. Quem enim precurrens
mundo nuntiauerat. hunc mo¬
riendo ad inferos precurrebat.
Ait ergo. Tu es qui uenturus es.
an alium expectamus:. Ac si aꝑ¬
te dicat. Sicut pro hominibus
nasci dignatus es.anetiam pro
digneris insinua: ut qui nati¬
uitatis tuȩ precursor extrq. de
scensionis etiam precursor fiam:
& uenturũ inferno te nuntiem:

Expanded text:
ur in carcere positus, mittens discipulos suos, requirit: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? tanquam si ignoret quem ostenderat, et an ipse sit nesciat, quem ipsum esse prophetando, baptizando, et ostendendo clamaverat. Sed haec citius quaestio solvitur si gestae rei tempus et ordo pensetur. Ad Jordanis enim fluenta positus, quia ipse Redemptor mundi esset asseruit; missus vero in carcerem, an ipse veniat requirit, non quia ipsum esse mundi Redemptorem dubitet, 1453 sed quaerit, ut sciat si is qui per se in mundum venerat per se etiam ad inferni claustra descendat. Quem enim praecurrens mundo nuntiaverat, hunc moriendo et ad inferos praecurrebat. Ait ergo: Tu es qui venturus es, an alium exspectamus? Ac si aperte dicat: Sicut pro hominibus nasci dignatus es, an etiam pro digneris insinua, ut qui nativitatis tuae praecursor exstiti, mortis etiam praecursor fiam, et venturum inferno te nuntiem,
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quod uocati sumus dei est:
quod autem uocatione digni ui
uimus: nr̃m pariter. & d ẽ. Hoc
est quod ait. Iterum remitcet eos.
eos: sed in arbitrio suo. ad iuuante

Expanded text:
nam quod vocati sumus Dei est. Quod autem digne invocatione vivimus, nimirum pariter et Dei est. Et hoc est quod ait: Dimittet eos, ed in arbitrio suo. « Eunte
Abbreviated transcription (Latin):
plures dies. non solum ab infelici
concubinaꝵ consortio. sed etiam
a propriis uxorib abstinete
cominune preceptũ. Sic enĩ
ait in euangło. Cum facis pran¬
dium aut cęnam. noli inuitare
diuites: qui te iterum reinuitent.
retribuant tibi: retribuetur autẽ
tibi in resurrectione iustoꝵ. Et¬
ut hec que suggessimus. sensibus
ur̃e caritatis tenacius inhereant:
breuiter que dicta sunt iteramus.
Hoc enim ammonuimꝰ fr̃s. ut
quia natalis dñi imminet. tanꝗͣ
ad nuptiale &̃ celeste conuiuiũ
ab omni luxuria nitidi. & boniᷤᷤ
tatem etiam cum propͥis uxorib¬

Expanded text:
ui, non solum ab infelici ui, non solum ab infelici concubinarum consortio, sed etiam a propriis uxoribus abstinetecommune praeceptum. Sic enim ait in Evangelio: Cum facis prandium aut coenam, noli invitare divites, qui te iterum reinvitent, retribuant tibi; retribuetur autem tibi in retributione justout haec quae suggessimus, sensibus vestrae Charitatis tenacius inhaereant, breviter quae dicta sunt iteramus. Hoc enim admonuimus, fratres, ut quia Natalis Domini imminet, tanquam ad nuptiale et coeleste convivium ab omni luxuria nitidi et bonis tatem etiam cum propriis uxorib
Abbreviated transcription (Latin):
iunctus ẽ. Tunc ueritas de terra
orta ẽ: tunc iusticia de celo ꝓspexit:
tunc processit sponsus de thalamo
suo: hoc est uerbum di de utero uir¬
ginali. Processit enim cum sponsa
sua. idest humanã carnẽ suscepit.
Et ideo mundemus quantũ possu¬
mus cum dĩ adutorio corda simul
& corpora nr̃a. ut celestis ille inui¬
tator. nichil in nob̾ sordidũ. nichil
fedum. nichil obscurum. nichil o¬
culis suis deprehendat indignum.
Hec ergo fratres carissimi non trans¬
itorie: sed cum ingenti timore debe¬
mus attendere. Inuitati enim su
qualem sponsũ. uel ad quale con
mensam. ubi non inuentt᷑ cibus
hominum: sed panis pontt ange¬
lorum. Et ideo uideamus. ne forte
intꝰm anima. ubi debemus bo¬
norum oꝑum margaritis ornars:
ibi appareamus uitioꝵ pannis ue¬
terib in uoluti. Et quando eos qͥ
boni sunt in oculis dñi. castitas red¬
det candidos: tunc eos qͥ mali st̃.
reddat luxuria sordidatos. Et ideo
sicut frequent̾ ammonui ante¬

Expanded text:
junctus est. Tunc veritas de terra orta est, tunc justitia de coelo prospexit: tunc processit sponsus de thalamo suo, hoc est Verbum Dei de utero virginali. Processit enim cum sponsa sua Ecclesia, id est humanam carnem suscepit. Et ideo mundemus quantum possumus cum Dei adjutorio corda simul et corpora nostra: ut coelestis ille invitator nihil in nobis sordidum, nihil fetidum, nihil obscurum, nihil oculis suis deprehendat indignum. Haec ergo, fratres carissimi, non transitorie, sed cum ingenti tremore debemus attendere. Invitati enim sumqualem sponsam, vel ad quale convmensam, ubi non invenitur cibus hominum, sed panis ponitur angelorum. Et ideo videamus ne forte intus in anima, ubi debemus bonorum operum margaritis ornari, ibi appareamus vitiorum pannis veteribus involuti, et quando eos qui boni sunt in oculis Dei, castitas reddet candidos, tunc eos qui mali sunt, reddat luxuria sordidatos. Et ideo sicut frequenter admon
Abbreviated transcription (Latin):
ab ipso. sed ab hereticis arrianꝰ ep̃c
in eadem eccła ordinaret᷑. cũq eẽt
constitutus in tribunali: nichil cu¬
rans eorum quȩ a muliere excitabã¬
tur. una de uirginib arrianorum
impudentior ceteris. tribunal con¬
scendens. apprehenso uestim̃to sa¬
cerdotis cũ illum attrahere uellec
ad partem mulierũ. ut ab ipsis ce¬
sus eccła pelleret᷑ audiuit. ut ipse
solitus erat referre. Et si ego indig¬
nus tanto sacerdotio sum. tamen
tibi ñ conuenit. uel ꝓfessioni tue
in qualemcũq sacerdotẽ manus
inicere. Unde debes uereri dĩ uidi¬
alio die mortuam ad sepulchrũ usq
deduxit: grãm pro contumelia re¬
pendens. Sed hoc factum ñ leuem
aduersariis incussit metũ. pacemq

Expanded text:
ab ipso, sed ab haereticis arianus episcopus ab ipso, sed ab haereticis arianus episcopus in eadem ecclesia ordinaretur: essetque constitutus in tribunali, nihil curans eorum, quae a muliere excitabantur; una de virginibus Arianorum impudentior caeteris, tribunal conscendens, apprehenso vestimento Sacerdotis, cum illum attrahere vellet ad partem mulierum, ut ab ipsis caesus de ecclesia pelleretur; ait ei, ut ipse solitus erat referre: Etsi ego indignus tanto sacerdotio sum, tamen te non convenit vel professionem tuam in qualemcumque sacerdotem manus injicere; unde deberes vereri Dei judialio die mortuam ad sepulcrum usque deduxit, gratiam pro contumelia rependens. Et hoc factum non levem adversariis incussit metum, pacemque
Abbreviated transcription (Latin):
iam matre defuncta. Atq cum
illa dexteram illius oscularetur.
subridens ait. illi. Ecce ut diceba
tibi. sacerdotis manũ osculare. ꝑ
idem tempus cum transtiberim
apud quandam clarissimam inui¬
tatus sacrificium in domo offer¬
ret. quedam balneatrix quȩ para¬
litica in lec̾to iacebat᷑. cũ cognouis¬
set ibidem dñi ẽẽ sacerdotem an sel¬
lula se ad eandem domũ in qua
ule inuitatus aduenerat portari
fecit. atq oranti & imponenti
manus uestimenta attigit. Que
cum oscularet᷑. statim sanitate re¬
cepta ambulare cepit. ut ĩpleretur
ra his facietis credentes in nomi¬
ne meo. Quod tamen signũ sani¬
tatis. ut mirabile fuit. ita etiam
nec occultum. Nam ego hoc in ea¬
dem regione post annos plurimos
scĩs uiris referentib positus in ur¬
be cognoui. Sirmiũ uero cum ad
ordinandũ ep̃m anemiũ ꝑrexisset.
ibiq iustine tunc temporis regi¬
ne potentia & multitudine coad¬
unata de eccl̃a pelleretur. ut non

Expanded text:
jam matre defuncta. Atque cum jam matre defuncta. Atque cum illa dexteram illius oscularetur, subridens ait illi: Ecce ut dicebam tibi, sacerdotis manum oscularis. 10. Per idem tempus cum trans Tiberim apud quamdam clarissimam invitatus, sacrificium in domo offerret, quaedam balneatrix quae paralytica in lecto jacebat, cum cognovisset ibidem esse Domini Sacerdotem, in sellula se ad eamdem domum, ad quam ille invitatus venerat, portari fecit, atque orantis et imponentis manus vestimenta attigit. Quae cum exoscularetur, statim sanitate recepta, ambulare coepit; ut impleretur ra his facietis, credentes in nomine meo . Quod tamen signum sanitatis ut mirabile fuit, ita etiam nec occultum; nam ego hoc in eadem regione post annos plurimos, sanctis viris referentibus, positus in Urbe cognovi. 11. Sirmium vero cum ad ordinandum episcopum Anemium perrexisset, ibique Justinae tunc temporis reginae potentia et multitudine coadunata de Ecclesia pelleretur; ut non