comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quia & si intra conscienciam spẽ.
fidem. caritatent que pene oc¬
cumbere ꝑ turbacio ipsa renim¬
cicit. hastamen ante dei ocu¬
lis uiuggx ꝑseuerancia recte
intencionis seruat Unde et pu¬
er qui hȩc nunciet solus euadit.
quia mentis discrecio etiam in¬
ter temptamenta in colum is
silios flendo recipiat. Dum
scrspcione nunciante do leus
animus uires quas quasi a¬
nictere ceperat. penitendo
conseruat. Mira autẽ hoc
nobis cu dispensacione agit
atur Nam esse se magnarũ
uirium homo crederet: sinul¬
lum umquam earum dem uiriũ
defectum intra mentis arcana sen¬
tiret Seddum temptacione.
in ruente quatitur & quasi ul¬
tra quam sufficit fatigatur. Ei
contra hostis sui insidias. muni¬
men humilitatis ostenditur:
Et unde seꝑtimescit eneruiterca¬
dere: inde accipit fortiter sta¬
re : Temptatus autem Nonsolũ
uires aquo accipiat discit : sed
quanta eas uigilancia seruet.
in tellegit Saepe enim quem

Expanded text:
quia etsi intra conscientiam, spem, quia etsi intra conscientiam, spem, fidem, charitatemque pene occumbere perturbatio ipsa renuntiat, has tamen ante Dei oculos vivas perseverantia rectae intentionis servat. Unde et puer qui haec nuntiet solus evadit, quia mentis discretio etiam inter tentamenta incolumis filios flendo recipiat, dum, discretione nuntiante, dolens animus vires, quas quasi amittere coeperat, poenitendo conservat. Mira autem hoc nobiscum dispensatione agituatur. Nam esse se magnarum virium homo crederet, si nullum unquam earumdem virium defectum intra mentis arcana sentiret. Sed dum, tentatione irruente, quatitur, et quasi ultra quam sufficit fatigatur; ei contra hostis sui insidias munimen humilitatis ostenditur, et unde se pertimescit etiam enerviter cadere, inde accipit fortiter stare. Tentatus autem non solum vires a quo acciquanta eas vigilantia servet intelligit. 70 Saepe enim quem
Abbreviated transcription (Latin):
domo moriuncur filii: quia tur¬
bata in cẽp̃cacione consciencia.
ad utilitatẽ ꝓpriȩ cogitacionis
raptim et in momento temporis:
obruuntur gente in corde uir¬
tuces. Qui profecto filii intus uiuãt
moriuntur quia uidelicet
uircutes nr̃ȩ temptacionis
tem pore. Et si in momento turba¬
tue abstatus sui in eolumitate
deficiunt: ꝑ intencionis tameti
ꝑseuerenciam in tegre inmexu¬
ts pdice subsistunt: Cum qui¬
bus etiam tressorores occum¬
bunt : quia in corde Nonnum¬
quam ꝑ flagella turbatur
caritas. Per formidinem coti¬
cutur spes per questiones pul¬
satur fides: sepe enim quasi
a conditoris amore torpescimꝰ.
dum ultra quam Niobis cot¬
grueret erȩdimus flagello fa¬
tigtimur Sepe dum plus quã
necesse est mens formidat : fi¬
duciam sibimet spei debilitat:
Sȩpe dum inmensis quastioni¬
bus animus tenditur: ꝑ turba¬
ta fides quasi defectu fatiga¬
tur Sed tamen uiuu̾t filię:
quaedomo concusci moriuntur

Expanded text:
domo, moriuntur filii quia turdomo, moriuntur filii quia turbata in tentatione conscientia, ad utilitatem propriae cognitionis raptim et in momento tobruuntur genitae in corde virtutes. Qui profecto filii intus per spimoriuntur: quia videlicet virtutes nostrae tempore tentationis, et si in momento turbatae ab status sui incolumitate deficiunt, per intentionis tamen perseverantiam integrae in mentis radice subsistunt. Cum quibus etiam tres sorores occumbunt, quia in corde nonnunquam per flagella turbatur charitas, per formidinem concutitur spes, per quaestiones pulsatur fides. Saepe enim quasi a conditoris amore torpescimus, dum ultra quam nobis congruere credimus, flagello fatigamur. Saepe dum plus quam necesse est mens formidat, fiduciam sibimet spei debilitat. Saepe dum immensis quaestionibus animus tenditur, perturbata fides quasi defectura fatigatur. Sed tamen vivunt filiae, quae domo concussa moriuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
scet̾ Et itinto post ualidus forti¬
tudinem retinet: quanto repen.¬
te in ruente formidine. sibuã
elapsam uidet Aliquando
dum magna Noscire gtudemꝰ
repentina. ignoranciae caecitate
tor pescimus Sed quo ignorati.¬
tia mentis oculus ad momentum
clauditur: & post ad scienciam
uerius aperitur Ut nimirum fla.¬
gella suae caecitatis eruditus.¬
Aliquando dum religiose cuncta
dispomimus : dum pietatis uisce¬
ra plenenos habere gratulem᷑.
quadam mentis duricia in ru¬
ente ꝑ cutimur: sed quasi obdu¬
rati cognoscimus. cui pietatis ha¬
bita bonae tribuamus Et pietas
uerius uelut extincta recipitur.
dum quasi ammissa amplius
amatur Aliquando dum sub¬
iectum se diuinae formidini
animus gaudet. repente suꝑ¬
biai temptante rigescit: sed
tumen ualde mox timens qͥa
non cimet. ad humilitatem nra¬
se icerum festinus infleccit & tan¬
co hanc solidus recepit: quanco
eius uirtutis pondus. quasi amit¬

Expanded text:
stetit: et tanto post validius fortistetit: et tanto post validius fortitudinem retinet, quanto hanc, repente irruente formidine, sibi jam quasi elapsam videt. Aliquando dum magna nos scire gaudemus, repentinae ignorantiae caecitate torpescimus. Sed quod ignorantia mentis oculus ad momentum clauditur, post ad scienda verius aperitur, ut nimirum flagello suae caecitatis eruditusAliquando dum religiose cuncta disponimus, dum pietatis viscera plene nos habere gratulamur, quadam mentis duritia irruente percutimur. Sed quasi obdurati cognoscimus, cui pietatis habitae bona tribuamus; et pietas verius velut exstincta recipitur, dum quasi amissa amplius amatur. Aliquando dum subjectum se divinae formidini animus gaudet, repente superbia tentante rigescit. Sed tamen valde mox timens quia non timet, ad humilitatem se iterum festinus inflectit; et tanto hanc solidius recipit, quanto ejus virtutis pondus quasi amit
Abbreviated transcription (Latin):
quasi amittitur : in de cerciur
possidetur Aliquando dum
sublimia intellegendo in ela¬
cione se animus erigit: in rebus
imis in uilibus graui ebitudi¬
ne pigrescit. Ut repente sibi
etiamima causa uideat: qui
periux. summa pene crabat Sed
hec ipsa ebitudo in tellectum nob
dum subtrahit seruat. Qui a
dum ad inomentũ cor humiliat.
uerius ad sublimia intelligenda
confirmat. Aliquando dum cun¬
cta nos agere consilii grauitate
gaudemus: pulsance cause emer¬
gentes articulo. praecipitacione
subita rapim᷑eis Et qui nos sẽꝑ
disposite uixisse credimus: repen-¬
te intima confusione uastamur:
Sed tamen eiusdem consusionis eru¬
dicione discimus: ne nostris ui¬
ribus consilia nrã tributimus
Et tanco maturius ad grauica¬
tẽ rescringimur: quanto ad hane
Aliquando dumi mens forciter
aduersa contẽpnit: sub hostis
aduer s euentibus Hanc
mecus uehemens percutit sed
ꝑ hrane concussa discit: cuĩ tri¬
buat auod in auiburdam fortit᷑

Expanded text:
quasi amittitur, inde certius quasi amittitur, inde certius possidetur. Aliquando dum sublimia intelligendo in elatione se animus erigit, in rebus imis et vilibus gravi hebetudine pigrescit, ut repente sibi etiam ima clausa videat, qui pernix summa penetrabat. Sed haec ipsa hebetudo intellectum nobdum subtrahit, servat; quia, dum ad momentum cor humiliat, verius ad sublimia intelligenda cor firmat. Aliquando, dum cuncta nos agere consilii gravitate gaudemus, pulsante causae emergentis articulo, praecipitatione subita rapimur; et qui nos semper disposite vixisse credimus, repente intima confusione vastamur. Sed tamen ejusdem confusionis eruditione discimus ne nostris viribus consilia nostra tribuamus; et tanto maturius ad gravitatem restringimur, quando ad hanc Aliquando dum mens fortiter adversa contemnit, subortis adversitatis eventibus hinc metus vehemens percutit, sed per hunc concussa discit cui tribuat, quod in quibusdam fortiter
Abbreviated transcription (Latin):
piaetatem. Contra suꝑbiam dec
timorem Ded nonniũquam dum
mens nrã tanti muneris plenitudi¬
ne acq ubertate fulcitur. si con¬
auneia in his securitate perfruitur.
a quo sibi hex sint obliusscitur: seq
a se habere putat. quod numquã si¬
bi abeẽ considerat. Unde fit ut ali¬
quando se hȩc  grã utilicer subtra¬
hat. et praesumentẽ mentẽ quantũ
in se infirmetur ostendat Tunc
enim uere cognoscimus bona nrã
unde sunt: quando hȩc quasi ami¬
ttendo sentimus. qua a nobis ser¬
uari non possunt. Ia hoc itaq.
intimandȩ bumilitatis magisteriũ:
fit plerumq. ut inruente cẽptaci¬
onis articulo: tanta sculticia sa¬
pienciam nram feriat: ut cum¬
turbatamens qualiter malis in¬
minentibus obuiet: uel contra
temptacionem quomodo seprȩ¬
paret ignoret.: Sed hȩc ipsa stul¬
ticia cor prudenter erudit:
quia unde admomentum desi¬
piti. eopost uerius quo & humi¬
lius sapit & sapiencia unde

Expanded text:
pietatem; contra superbiam dpietatem; contra superbiam dt. --Sed nonnunquam, dum mens nostra tanti muneris plenitudine atque ubertate fulcitur, si continua in his securitate perfruitur, a quo sibi haec sint obliviscitur; seque a se habere putat, quod nunquam sibi abesse considerat. Unde fit ut aliquando se haec eadem gratia utiliter subtrahat, et praesumenti menti, quantum ienim vere cognoscimus bona nostra unde sint, quando haec quasi amittendo sentimus, quia a nobis servari non possunt. Ad hoc itaque intimandae humilitatis magisterium, fit plerumque ut irruente tentationis articulo, tanta stultitia sapientiam nostram feriat, ut turbata mens, qualiter malis imminentibus obviet, vel contra tentationem quomodo se praeparet, ignoret. Sed hac ipsa stultitia cor prudenter eruditur, quia unde ad momentum desipit, eo post verius, quo et humilius, sapit; et sapientia unde
Abbreviated transcription (Latin):
ri reddere Neglegit: eo inse
iusticiae uirꝑ cont̾ra dicit Uen¬
tus ergo uehemens quattuor
angulos domus concutit.
dum fortis temptacio occultis
motibus quat tuor uirtuter
quatit Et quasi quassatis angu¬
lis domus ruitur dum puilsetis
uirtutibus Conceneidior nbatur
Intnt tis usceni quattuor domus
angulos sili conuiuaantur. quuia
ancu er fana mentis quae principa¬
ler ins quatuor uircucibus ad sũ¬
ma eatuidnis culmen erigitur.
uirtutes caeterȩ quasi quȩdam cor¬
dis soboles se inuicem pascunt.
Donũ quippe sp̃s quod in subiecta men¬
de ante alia prudentiam. tẽperanciã
forticudinẽ. uisciciã. format: eandẽ
mentẽ ut contra singula quaequę
tẽptamenta erudiat. In septem mex
uircicibus cẽperat Ut contra stul¬
aciam sapienciã. Contra ebitudi¬
nem in tellectum.¬
t̃ Contra prȩcipi¬
tacionem: consilium: Contra timo¬
ren forcitudinẽ. Contra ignoranci¬
am: scienciã. Contra duriciani:

Expanded text:
ri reddere negligit, eo in se ri reddere negligit, eo in se justitiae juri contradicit. Ventus ergo vehemens quatuor angdum fortis tentatio occultis motibus quatuor virtutes quatit. Et quassatis angulis, domus ruit, dum, pulsatis virtutibus, conscientia turbatur. Intra hos autem quatuor domus angulos filii convivantur; quia intra arcana mentis, quae principaliter in his quatuor virtutibus ad summae rectitudinis culmen erigitur, virtutes caeterae quasi quaedam cordis soboles invicem se pascunt. Donum quippe ste ante alia prudentiam, temperantiam, fortitudinem, justitiam format, eamdem mentem ut contra singula quaeque tentamenta erudiat, in septem mox virtutibus temperat, ut contra stultitiam, sapientiam; contra hebetudinem, intellectum; contra praecipitationem, consilium; contra timorem, fortitudinem; contra ignorantiam, scientiam; contra duritiam,
Abbreviated transcription (Latin):
aedificium prudencia tem peran¬
cia fortitudo iusticia sustinet.
Inquattuor angulis domus ista
sub sistit. quia in his quattuor
uirtutibus tota boni operis struc-¬
tura consurgit: Unde & quat¬
tuor paradisi flumina terram
in rigant. Quici dum his quat¬
tuor uirtutibus cor infunditur.
ab om̃i desideriorum carnaliũ
aestu temperatur Sed non¬
numquam dũmente igna uia
subripit: prudencia frigescit
Nam cum ꝑ pessatorpetur. ueni¬
tura non prouidet Nonnum¬
quam dum non nulla menti
dilectacio subripit: temperan¬
cia nr̃a marcescit Inquantũ
enim ad delectacionem prae¬
sencium ducimur: in tantũ
minus abih̾citis temperamus
Donnumquam setimor cordi in¬
sinuat: & iuires nr̃ae fortitudi-¬
nis turbat Et eo minores ẽ¬
tra ad uersa exhistimus : quo
quaedam ꝑdere immoderacius
dilecta formidamus Non num¬
quam uero amor suus sementi
ingerit: eamque latenti mu¬
tua rectitudine iusticiae di¬
uertit. Et quose tota aucto¬

Expanded text:
aedificium, prudentia, temperanaedificium, prudentia, temperantia, fortitudo, justitia sustinet. In quatuor angulis domus ista subsistit, quia in his quatuor virtutibus tota boni 68 operis structura consurgit. Unde et quatuor paradisi flumirrigant; quia, dum his quatuor virtutibus cor infunditur, ab omni desideriorum carnalium aestu temperatur. Sed nonnunquam dum menti ignavia subrepit, prudentia frigescit. Nam cum tura non providet. Nonnunquam dum nonnulla menti delectatio subripit, temperantia nostra marcescit; in quantum enim ad delectationem praesentium ducimur, in tantum minus ab illicitis temperamus. Nonnunquam se timor cordi insinuat, et vires nostrae fortitudinis turbat; et eo minores contra adversa existimus, quo quaedam perdere immoderatius dilecta formidamus. Nonnunquam vero amor suus se menti ingerit, eamque latenti motu a rectitudine justitiae divertit; et quo se totam aucto
Abbreviated transcription (Latin):
in praeceps rcpitur. ut abea
subito cuncte circum speccio¬
nes eius obruantur Unde &
custodes camelorum pueros
chaldei gladio feriunt: sed
tameni unus redit: quia in ter
haec discrecionis racio mentis
nrae occulis occurrit. Et sol¬
licita sibimet anima. quid su-¬
bito in pulsũ temptacionis iN¬
trinsecus amittat: in telligit
intrauit & dixie: filiis tuis
& filicibus uescentibus & bi¬
I bentibus uinum in domo fra.¬
Stris sui primogeniti: repente
uentus uehemens in ruit
Sa regione de serti. & con cussit¬
I quattuor angulos domus
quae corruens. obpressit li¬
beros tuos & mortui sunt. &
effugi ego solus. ut nunciarẽ
regio de serti est: in mundorũ
spirituum multitudo dere¬
licta Quaedum conditoris
sui beatitudinem deseruit:
quasi manum cultoris ami¬
sit: Aquauentus uehe meas
uenit. & domum subruit qͥa
ab inmundis spiritibus. fortis
temptacio subripuit. & atran¬
quillatatis suae statu cons
aumnirum soli dum mentis nr̃ae

Expanded text:
in praeceps rapitur, ut ab ea in praeceps rapitur, ut ab ea subito cunctae circumspectiones ejus obruantur. Unde et custodes camelorum pueros Chaldaei gladio feriunt. Sed tamen unus redit; quia inter haec discretionis ratio mentis nostrae oculis occurrit, et sollicita sibimet anima quid subito impulsu tentationis intrinsecus amittat, intelligit. s et filiabus vescentibus et bibentibus vinum in domo fratris sui primogeniti repente ventus vehemens inruit a regione deserti et concussit quattuor angulos domus quae corruens oppressit liberos tuos et mortui sunt et effugi ego solus ut nuntiarem regio deserti est immundorum spirituum multitudo derelicta: quae dum conditoris sui beatitudinem deseruit, quasi manum cultoris amisit a qua ventus vehemens venit, et domum subruit; quia ab immundis spiritibus fortis tentatio subripit, et a tranquillitatis suae statu conscnimirum solidum mentis nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
ne confundunt. Paene semꝑ
autem nimus cogitacionum
molibus praemunt: tribus tur¬
mis caldei camelos rapiunt
Qucsi enim tresturmas contra
camelos facere est: terrena¬
rum dispensacionum studia
modo in licito opere modo
suꝑ flua loquutione. Modo
in ordinata cogitacione uas.¬
ture. Ut dumse ad adminis¬
tranda exterius mens effica.¬
citer extendere nititur. a sui
consideracione separetur: Et
eo dampna quae semet ipsa
patitur nesciat : quo erga
aliena forciori studio quã
decet elaborat Recta au¬
te i mens cum curas dispeti¬
sacionis suscipit: Quid sibi
quid ꝓximis debe at. adten¬
ditEt nec ꝑ alienȩ sollici-¬
tudinis in moderacionem
sua studia ieglegit. Nec
ꝑ suaeutilitas uigil ancia
aliena post ponit Sed tam̃
plerumq dum ad utraq mens
sollester in uigilat: Dumma¬
gnis ergtise & eaq sibi
commissci sunt.
circum speccionibus uacat. re¬
pentino turbata cuius libet
causȩ emergentis articuloita

Expanded text:
ne confundunt, pene autem ne confundunt, pene autem semper nimiis cogitationum molibus premunt, tribus turmis Chaldaei camelos rapiunt. Quasi enim tres turmas contra camelos facere, est terrenarum dispensationum studia modo illicito opere, modo superflua locutione, modo inordinata cogitatione vastare; ut dum se ad administranda exterius mens efficaciter extendere nititur, a sui consideratione separetur; et eo damna quae de semetipsa patitur nesciat, quo erga aliena fortiori studio quam decet elaborat. Recta autem mens cum curas dispensationis suscipit, quid sibi, quid proximis debeat attendit; et nec per alienae sollicitudinis immoderationem sua studia negligit, nec per suae utilitatis vigilantiam aliena postponit. Sed tamen plerumque dum ad utraque mens solerter invigilat, dum magnis erga se, et ea quae sibi commissa sunt, circumspectionibus vacat, repentino turbata cujuslibet causae emergentis articulo, ita
Abbreviated transcription (Latin):
rumq autem tantis cogitacio¬
num uoluminibus implica.¬
tur : ut ipsa ferreuix ualeat
quae intrase ꝓuidus uersat
Et cum nil opere faciat: sub mag¬
na cordis sui pondera uehe¬
menter in sudat Quia enĩ
dura sunt que apud semet¬
ipsum in tus patitur: qui etꝰ
foras otiosus que lassatur:
Plerumq. enim quasi uentura
animus conspicit : tota quae¬
haec contra intencionem ꝓ¬
ponit Magnusq ardor
contencionise inserit. sopor
fugit : Nox indiem uertitur:
Et cum quieta foras menbra
lectulus teneat: intus mag¬
nis clamoribus incordis foro li¬
tgatur sit plerumq ut nullaȩ¬
ueniant quae praeut¬
dentur : tota¬
quae illa cogitacio quae diu se
plena intencione parauerat.
repente uacua qui escat Lan¬
to autem longus mens ane¬
cessariis cessat: quanto in ania
latius cogitat Quia igitur
dis penscicionis curas maligni
sp̃s modo torpenti uel praeci¬
pitata accione feriunt. Modo
pigra uel in moderata locutio¬

Expanded text:
rumque autem tantis cogitatiorumque autem tantis cogitationum voluminibus implicatur, ut ipsa ferre vix valeat, quae intra se providus versat; et cum nil opere faciat, sub magno cordis sui pondere vehementer insudat. Quia enim dura sunt quae apud semetipsum intus patitur, quietus foris otiosusque lassatur. Plerumque enim quasi ventura animus conspicit, totamque contra haec intentionem proponit; magnusque ardor contentionis se inserit, sopor fugit, nox in diem vertitur; et cum quieta foris membra lectulus teneat, intus magnis clamoribus in cordis foro litigatur. Et fit plerumque ut nulla eveniant quae praevidentur: totaque illa cogitatio, quae diu se plena intentione paraverat, repente vacua quiescat. Tanto autem longius mens a necessariis cessat, quanto inania latius cogitat. Quia igitur dispensationis curas maligni spiritus modo torpenti vel praecipitata actione feriunt, modo pigra vel immoderata locutio
Abbreviated transcription (Latin):
arem tibi. Percamelos qui
mundum aliquid habent
dum ruminant. & in mundũ
dum nequaquã ungulant fin¬
dunt: Suprti iam diximus bo¬
nas rerum temporalium dis¬
pensciciones in tellegi In quib
quo est cura discensior. eo nob̃
multiplicius insidiatur im
sandis terrenis rebus praesid&:
occulti hostis iaculis latius
pacet Non nulla enĩ ꝓuideos
agere nititur. & siepe Proicia¬
in cautius damna praesencia ne¬
quaquam uidet Saepe dum
presentibus in uigilat Adin¬
sitincia pracudenda dormitat:
Saepe dumaliqua torpens agit:
quae iugil anter agenda sutT
negligte saepe dum plus
iusto uigilantem se in actione
exhibet: ipsa actionis suae in¬
quietudine rebus subditis peius
Nocet Aliquando autẽ liti¬
guę modum ponere nititur:
ed honere dispensacionis exhi¬
gente silere ꝑhibetur. Ali¬
quando dumnimia secensura
restringit. Tacet etiam quȩ
loqui debuit Aliquando ad
inferenda necessaria dum
se latius relaxat: dicit etiã
quae loqui Nondebuit Ple¬

Expanded text:
a. --Per camelos, qui mundum aliquid habent, dum ruminant, et immundum, dum nequaquam ungulam findunt, supra jam diximus bonas rerum temporalium dispensationes intelligi, in quibus quo est cura distensior, eo nobis multiplicius insidiatur inisandis terrenis rebus praesidet, occulti hostis jaculis latius patet. Nonnulla enim providens agere nititur, et saepe dum cauincautus damna praesentia nequaquam videt; saepe dum praesentibus invigilat, ad instantia praevidenda dormitat; saepe dum aliqua torpens agit, quae vigilanter agenda sunt negligit; saepe dum plus justo vigilantem se in actione exhibet, ipsa actionis suae inquietudine rebus subditis pejus nocet. Aliquando autem linguae modum ponere nititur, sed onere dispensationis exigente, silere prohibetur. Aliquando dum nimia se censura restringit, tacet etiam 67 quae loqui debuit. Aliquando ad inferenda necessaria dum se latius relaxat, dicit etiam quae loqui non debuit. Ple
Abbreviated transcription (Latin):
nis tẽptationibus tenebris caci.¬
tatis pulsat. cum dona quae con-¬
tulit minime custodit. cum et
mentis nrãe ad se desideria ex¬
citat : et tamen occulto iudicio
difficultate nos nrãe in becillita.¬
tis angustat Quae nimirum
secreta eiꝰ sapientiae pauci ualent
in quirere : sed nullus in uenire
quia qđ suꝑnos denobis ab in-¬
mortali sapientia non in iuste dis.¬
ponitur : iustum profecto est ut
a nobis adhuc mortalibus ignoret᷑:
Sed haec ipsa sapientiae illius secre.
ta conspicere. ut cũ que iam iN¬
conpraehensibi litatis eius est po¬
tentiam uidere. quia et si in ipse
consiliorũ ei in quisitione deficimꝰ.
Defitiendo tamen uerius discimus
quẽ timeamꝰ: Ad hiec se paulus
sapientiae illius secreta tetenderat:¬

Expanded text:
nis tentationibus, tenebris caecinis tentationibus, tenebris caecitatis pulsat; cum dona quae contulit minime custodit; cum et mentis nostrae ad se desideria excitat, et tamen occulto judicio difficultatem nostrae imbecillitatis angustat. Quae secreta ejus sapientiae pauci valent inquirere, sed nullus invenire, quia quod super nos de nobis ad immortali sapientia non injuste 340 disponitur, justum profecto est ut a nobis adhuc mortalibus ignoretur. Seta conspicere, utcunque jam incomprehensibilitatis ejus est potentiam videre, quia etsi in ipsa consiliorum inquisitione deficimus, deficiendo tamen verius discimus quem timeamus. Ad haec se Paulus sapientiae illius secreta tetenderat
Abbreviated transcription (Latin):
ta cognosceris: tam procaces con-¬
tra illum sententias non sonares
Et quia omnip̃s ds̃ cum ad consi.¬
deranda nos sua iudicia subleuat.
ignorantiae nrãe protinus caeci.¬
tatẽ fugat. Quae apertis eiꝰ labiis
ad nos eruditio prodeat. protinus
adiungendo manifestat dicens:
Ut ostenderet tibi secreta sipientiue.
et quod multiplex sit lex eius:
Dub lica sapientiae supne sunt opa
cum omnipotens as̃ regit quoscre.¬
at ꝑficit bona quae in choat. et
aspirando adiuuat: quos uisita.¬
tionis suae lumine in lustrat:
Cunctis et enuim liquet. quia qͥuos
gratis condidit benigne dispo¬
nit: & cũ spiritalia dona largi.¬
tur. ipse ꝑficit. quod ipse exmu.¬
nere suae benignitatis in choa.¬
uit: Secreta uero sapientiae
suꝑnesunt ͥ ᷤͣꝑa: cum ds quoscre.¬
auit deseritꝰ. cũ bona quae prȩ.
uenien do coeperat. Nequaquã
prosequendo consũmat: cum
claritate nos suae in lustrationis
in luminat. et tamen ꝑmissis car.¬

Expanded text:
ta cognosceres, tam procaces conta cognosceres, tam procaces contra illum sententias non sonares. Et quia omnipotens Deus cum ad consideranda nos sua judicia sublevat, ignorantiae nostrae protinus caecitatem fugat, quae apertis ejus labiis, ad nos eruditio prodeat, protinus adjungendo manifestat, dicens:Ut ostenderet tibi secreta sapientiae et quod multiplex sit lex ejus. - Publica sapientia superna sunt opera, cum omnipotens Deus regit quos creperficit bona quae inchoat, et aspirando adjuvat quos visitationis suae lumine illustrat. Cunctis etenim liquet quia quos gratis condidit benigne disponit. Et cum spiritalia dona largitur, ipse perficit quod ipse ex munere suae benignitatis inchoavit. Secreta vero sapientiae supernae sunt opera cum Deus quos creavit deniendo coeperat, nequaquam prosequendo consummat; cum claritate nos suae illustrationis illuminat, et tamen permissis car
Abbreviated transcription (Latin):
ro ee saingiis nonreuelaui tibi
ea efermicus quin enelis est.
Qsuilpant aie labra pusi iudieioa
eius accaipimus: Clausis namqͣ
labtis uox premitur: et sensus
tadents ignoraitur : A pertis au¬
tem dum sermo promitur. animꝰ
loquentis inuenitur : Labia
itaque sua ds̃ aperit: cũ uolun-¬
tatem suam hominibus ꝑ aperta
iudicia ostendit Quasi enim
reserato ore loquitur. cũ remo.¬
ta obscuritate dispositionis inti.¬
mae rennuit occultare qđ uult:
Nam uelut clausis labi is sensum
nobis suum non indicat : cum
per occulta iudicia cur quid
faciat celat: Sophar itaque
beatum iob ut de carnali intel.¬
lectu redarguat. seque ipsum
quanta sit benignitas ostendat :
ei bona optat quae et cum haben.¬
tur ignorat dicens Atque uti.¬
nam ds̃ loqueretur tecũ: et ape.¬
riret labia sua tibi Acsi paten¬
ter dicat: Imperitiae tuae poti.¬
us quã poene conpatior: quia
sola carnis prudentia praeditũ.
auetoritatis te sp̃u uacuum ag.¬
nosco Si enim dĩ iu dicia occul.¬

Expanded text:
sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui in coelis est . Quid autem Dei labia nisi judicia ejus accipimus? Clausis namque labiis vox premitur, et sensus tacentis ignoratur; apertis autem sermo dum promitur, animus loquentis invenitur. Labia itaque sua Deus aperit cum voluntatem suam hominibus per aperta judicia ostendit. Quasi enim reserato ore loquitur, cum remota obscuritate dispositionis intimae renuit occultare quod vult. Nam velut clausis labiis sensum nobis suum non indicat, cum per occulta judicia cur quid faciat celat. Sophar itaque beatum Job ut de carnali intellectu redarguat, seque ipsum quantae sit benignitatis ostendat, ei bona optat, quae et cum habentur ignorat, dicens: Atque utinam Deus loqueretur tecum et aperiret labia sua tibi! Ac si patenter dicat: Imperitiae tuae potius quam poenae compatior, quia, sola carnis prudentia praeditum, a veritatis te spiritu vacuum agnosco. Si enim Dei judicia occul
Abbreviated transcription (Latin):
longanimitates exsuperant: Que
nos haec peccantes tolerat. et con¬
uersos ad praemia remuneratio¬
nis expectat Mari latior. qr
ubique facta peccantium retri¬
butionis suae prxesentia occupat:¬
tiatur: cuncta tamen ad solum¬
referri hominem possunt: ut ip¬
se sit caelũ cũ iam ꝑdesideriũ
summis in hereat Ipse infernus
cum temptationũ suarũ caligine
ꝑ turbatus. in infimis iacet: Ipse
terra quia in bono oꝑe fixe spei
ubertate fructificat. Ipse mare
quia in quibusdam trepidus
quatitur. et aura suae muta¬
bilitatis agitatur Sed caelo ẽ
ex celsior: quia potentiae eius
magnitudine uincimur etiam
cum suꝑnosm et ipsos eleuamur
Inferno profundior: quia nimi¬
rum plus iudicat. quã ipse se

Expanded text:
longanimitatis exsuperat, quae longanimitatis exsuperat, quae nos et peccantes tolerat, et conversos ad praemia remunerationis exspectat. Mari latior, quia ubique facta peccantium 346 retributionis suae praesentia occupatiatur. referri hominem possunt, ut ipse sit coelum cum jam per desiderium summis inhaereat; ipse infernus, cum, tentationum suarum caligine perturbatus, in infimis jacet; ipse terra, quia in bono opere fixae spei ubertate fructificat; ipse mare, quia in quibusdam trepidus quatitur, et aura suae mutabilitatis agitatur. Sed coelo est excelsior Deus, quia potentiae ejus magnitudine vincimur, etiam cum super nosmetipsos elevamur; inferno profundior, quia nimirum plus judicat quam ipse se
Abbreviated transcription (Latin):
spiritaliter debet in tel legi: quan¬
to dõ quicquã nefas est iuxta
corporea liniamenta sentire : Sed
caelo est ex celsior : quia in circũ¬
scriptione sui sp̃s cuncta transcen¬
dit: Inferno profundior. qui a
transcendẽndo subuehit: Terra
longior: quia creaturae modum
ꝑ ennitate suae aeternitatis ex ce¬
dit: Mari latior: quia rerũ tem¬
por aliũ fllcas se regens possi¬
det ut hos sub onnimola poten¬
tiae suae. prasentia coang poten¬
do circũ det. Quãuis posuston
caeli appellatione angli eti¬
ferni uocabulo daemonia desig¬
nari : Per terram uero iustiho¬
mines. Permare autẽ. percatores
intelligi Ex celsior itaque cre¬
lo est: quia ipsi quoque elecai
sp̃s. uisionẽ tante celsitudinis per¬
fecte non penetrant: Profundioꝵ
inferno est. quia malignorũ sp̃ũ¬
um astutias longe subtilius qua
ipsi putauerant uidicans damnet
Terra longior: quia longanimi¬
tatem nram̃ pacientiae diuinae

Expanded text:
spiritaliter debet intelligi, quanspiritaliter debet intelligi, quanto de eo quidquam nefas est juxta corporea lineamenta sentire. Sed coelo est excelsior, quia incircumscriptione sui spiritus cuncta transcendit; inferno profundior, quia transcendendo subvehit; terra longior, quia creaturae modum perennitate suae aeternitatis excedit; mari latior, quia rerum temporalium fluctus sic regens possidet, ut hos sub omnimoda potentiae suae praesentia coangustando circumdet. Quamvis possunt et coeli appellatione angeli, et inferni vocabulo daemonia designari; per terram vero justi homines, per mare autem peccatores intelligi. Excelsior itaque coelo est, quia ipsi quoque electi spiritus visionem tantae celsitudinis perfecte non penetrant. Profundior inferno est, quia malignorum spirituum astutias longe subtilius quam ipsi putaverant judicans damnat. Terra longior, quia longanimitatem nostram patientia divinae
Abbreviated transcription (Latin):
nequeunt : quia unde ubi quibus ue
modis uenunt eius sp̃s dona nesci¬
untur. ueritate ad testante que ait:
Sp̃s ubi uult spirat: et uocem eiusau¬
dis et nescis unde ueniat etͣ quoua¬
dat: In retributionis autẽ culmi¬
ne repperiri omp̃s ꝑ contẽplatio¬
nis speciem potest. sed tamen ad
ꝑfectum non potest : quia et si hunc
in claritate sua quandoque cons¬
picimus. non tamen eius essentiã
plene contuemur: Angelica et¬
enim uel humana mens : cũ ad in¬
circũ scriptũ lumen inhiat. eo ip¬
so se quo est creatura co angustat.
et suꝑ se quidem ꝑ prouectũ ten¬
ditur. sed tamen eius fulgorem
con praehendere nec dilatata suf¬
ficit: qui et transcendendo et portan¬
do omnia et implendo con cludit
Unde et adhuc subditur Ex celsior¬
caelo est. et quid facies: Profundi¬
or inferno. et unde cognoscis: Lori¬
gior terrae mensura eius: et latior
inferno profundior. terrae longior.
mari latior esse describitur. tanto

Expanded text:
nequeunt, quia unde, ubi, quibusve nequeunt, quia unde, ubi, quibusve modis veniant ejus Spiritus dona, nesciuntur, Veritate attestante, quae ait: Spiritus ubi vult spirat, et vocem ejus audis, et nescis unde veniat, et quo vadat . In retributionis autem culmine reperiri Omnipotens per contemplationis speciem potest, sed tamen ad perfectum non potest, quia etsi hunc in claritate sua quandoque conspicimus, non tamen ejus essentiam plene contuemur. Angelica etenim, vel humana mens cum ad incircumscriptum lumen inhiat, eo ipso se, quo est creatura, coangustat; et super se quidem per provectum tenditur, sed tamen ejus fulgorem comprehendere nec dilatata sufficit, qui et transcendendo et portando omnia et implendo concludit. Unde et adhuc subditur: Ccaelo est et quid facies profundior inferno et unde cognosces longior terrae mensura eiinferno profundior, terra longior, marique latior esse describitur, tanto
Abbreviated transcription (Latin):
que. usq ad uisionem suae celsitu.¬
dinis satagebat dicens Sitiuit
anima mea ad dm̃ uiuũ: quando
ueniam et parebo ante faciem dĩ
Tunc quippe cognitione manifes¬
ta omni potens repperitur : cũ
mortali nr̃ae funditus carrupti¬
one calcata. ab ad sumptis nobis in
diuinitatis suae claritate conspicit᷑:
Nunc autẽ acarnali cogitatione ani¬
mũ infusi sp̃s gr̃a subleuat: et in
con temptu rerum pratereuntium
ex altat: Totũ que mens quod ap¬
petebat in infimis despicit. Ad que
ad suꝑna desideria ignescit: et cori¬
templationis suae qua extra car¬
nem tollitur. quae correptionis sua
ponder& adhuc in carne retinentur
in circum scripti luminis iubar in tu
eri conatur et nonualet : Quod in¬
firmitate pressus animus et nequa¬
quã penetrat : et tamen repulsus
amat Lam namque dese conditor
ꝑ quod ametur ostendit .: sed uisionis
sux speciem amantibus subtrahit.
Sola ergo eius uestigia conspicientes

Expanded text:
que usque ad visionem suae celsituque usque ad visionem suae celsitudinis satagebat, dicens: Sitivit anima mea 345 ad Deum vivum; quando veniam, et parebo ante faciem Dei Tunc quippe cogitatione manifesta omnipotens Deus reperitur, cum, mortalitatis nostrae funditus corruptione calcata, ab assumptis nobis in divinitatis suae claritate conspicitur. Nunc autem a carnali cogitatione animum infusi Spiritus gratia sublevat, et in contemptum rerum transeuntium exaltat; totumque mens quod appetebat in infimis despicit, atque ad superna desideria ignescit, et contemplationis suae vi extra carnem tollitur, quae corruptionis suae pondere adhuc in carne retinetur. Incirceri conatur et non valet, quod infirmitate pressus animus, et nequaquam penetrat, et tamen repulsus amat. Jam namque de se conditor per quod ametur ostendit, sed visionis suae speciem amantibus subtrahit. Sola ergo ejus vestigia conspicientes
Abbreviated transcription (Latin):
uestigia dĩ conpraehendens. et usque
ad ꝑfectum. omni potentẽ reperies
Quid dĩ uestigia nisi benignitatem
illius uisitationis uocat: Quibus
nimirũ progredi ad suꝑna prouo¬
camur. cũ eius sp̃s afflatu tan¬
gimur. et extra carnis angusti¬
as sub leuati ꝑ amorem agnoscimꝰ
auctoris nr̃i contemplandam spe¬
ciem quã sequamur Nam cum
mentẽ nram spiritalis patriae amor
inflammat. quasi sequentibus iter
insinuat: et substrato corde uelu d
quod dam uestigio dĩ gradientis
in prꝑmitur: ut abeo rectis cogita¬
tionũ gressibus uia uitȩ teneatur:
Que enum nec dũ cernimus restat
necesse est  ut ꝑ uestigia suꝗ amoris
in dagemus: quatenus usque ad con¬
templationis speciem quando que
mens in ueniat. quẽ nunc quasi
atergo sub sequens ꝑscã desideria
ex plorat. Haec psalmista aucto¬
ris nr̃i uestigia bene sequi noue¬
rat.: cum dicebat Adhesit anima
mea postte Quem reperire qͣuo.¬

Expanded text:
vestigia Dei comprehendes, et usque vestigia Dei comprehendes, et usque ad perfectum Omnipotentem reperies? - Quid vestigia, nisi benignitatem illius visitationis vocat? Quibus nimirum progredi ad superna provocamur, cum ejus spiritus afflatu tangimur, et extra carnis angustias, sublevati per amorem, agnoscimus Auctoris nostri contemplandam speciem quam sequamur. Nam cum mentem nostram spiritualis patriae amor inflammat, quasi sequeninsinuat, et substrato cordi velut quoddam vestigium Dei gradientis imprimitur, ut ab eo rectis cogitationum gressibus via vitae teneatur. Quem enim necdum cernimus, restat necesse est ut per vestigia sui amoris indagemus, quatenus usque ad contemplationis speciem quandoque mens inveniat quem nunc, quasi a tergo subsequens, per sancta desideria explorat. Haec Psalmista auctoris nostri vestigia bene sequi noverat cum dicebat: Adhaesit anima mea post te . Quem reperire quo
Abbreviated transcription (Latin):
repti namque mens repente ad
odium proruit : fihanc um mode¬
rata in crepatio plus aia debu¬
i addict : Sed is qui caute
ligna pcitit et pmaiũ exan¬
fugiut at inuna noñi elefensus
fuciat. qui ansun dpententrate
lamenr ta icon uersus inunt care
lacnimenta sub spe fide et cari¬
fte absconditur reus ꝑpe¬
trati omicidi non tenetur
Eum que eretincti proximus et
eum in uenerit non occidit: cr
aĩ districtus iudex uenerit.
qui sese nobis ꝑnaturae nr̃ae con¬
sortium iunxit. abeo proculdu.¬
bio undictam de culpae reatu
non expetit: quẽ sub eius uenia
spes fides caritas abscondit Citius
ergo culpa dimitaitur: quae ne¬
quã quã malitiae studio ꝑpetrat᷑:
Vnde et sophar iniquum uocat quẽ
sententia suꝑna laudauerat. Nec
tamen auenia reprobatus exclu¬
ditur : quia ad uerba contumeliae
diuini amoris zelo promouetur: qui
pro eo quod bexti iob merita non
agnoscit : ex inperita ad huc in ri¬
sione. subiungit dicens Forsitati

Expanded text:
repti namque mens repente ad repti namque mens repente ad odium proruit, si hanc immoderata increpatio plus quam debuit addicit. Sed is qui incaute ligna percutit, et proximum exstinfugiat, ut in una earum defensus vivat, quia si, ad poenitentiae lamenta conversus, in unitate sacramenti sub spe, fide et charitate absconditur, reus perpetrati homicidii non tenetur; eumque exstincti proximus et cum invenerit non occidit, quia cum districtus judex venerit, qui sese nobis per naturae nostrae consortium junxit, ab eo procul dubio vindictam de culpae reatu non expetit quem sub ejus venia spes, fides et charitas abscondit. Citius ergo culpa dimittitur quae nequaquam malitiae studio perpetratur. Unde et Sophar iniquum vocat quem superna sententia laudaverat; nec tamen a venia reprobatus excluditur, quia ad verba contumeliae divini amoris zelo promovetur. Qui pro eo quod beati Job merita non agnoscit, ex imperita adhuc irrisione subjungit, dicens: CAPUT VI
Abbreviated transcription (Latin):
Sed uerbũ prolata contumeliar
tanto citius parcitur: qͥto exea qua
prodeat radice pensatur. Vnde
bene ꝑmoysen dñs praecipit
dicens Si quis abierit cũ amies
suo simpliciter in siluã ad ligna
cedenda. et lignũ securis fugerit
manũ ferrũ que lapsoꝰ demanu¬
brio. amicũ eius ꝑcusserit et occi¬
derit. Hic ad unam supradicta¬
rum urbium fugiet et uiuet.
Neforte proximus eius cuius ef¬
fusus est sanguis doloris stimulo
ꝑsequatur et ad praehendat eum
uam quippe cũ amico imus. quo¬
ties cũ quolibet proximo ad in¬
tuenda delicta nr̃a conuertimꝰ:
et simpliciter ligna succidimus.
cum delinquentiũ uitia pia in¬
tentione resecamus Sed securis
manu fugit : cũ sese in crepatio
plus quã necesse est in asperitatẽ
ꝑtrahit Ferrum que demanu.¬
brio prosilit. cum de correptio¬
ne sermo durior excedit. et a¬
micũ ꝑcutiens occidit: quia au
ditorem suũ prolata contumelia
ab sp̃u dilectionis in terficit: Cor¬

Expanded text:
Sed verbum prolatae contumeliae Sed verbum prolatae contumeliae tanto citius parcitur, quanto et ex qua radice prodeat pensatur. Unde bene per Moysen Dominus praecepit dicens: Si quis abierit cusuo simpliciter in silvam ad ligna caedenda, et lignum securis fugerit manum, ferrumque lapsum de manubrio amicum ejus percusserit, et occiderit, hic ad unam supradictarum urbium fugiet, et vivet, ne forte proximus ejus, cujus effusus est sanguis, doloris stimulo persequatur, et apprehvam cum amico imus, quoties cum quolibet proximo ad intuenda delicta nostra convertimur; et simpliciter ligna succidimus, cum delinquentium vitia pia intentione resecamus; sed securis manum fugit, cum sese increpatio plus quam necesse est in asperitatem pertrahit, ferrumque de manubrio prosilit, cum de correptione sermo durior excedit, et amicum percutiens occiditorem suum prolata contumelia ab spiritu dilectionis interficit. Cor
Abbreviated transcription (Latin):
deret tibi secretti sapientiae et qđ
iungi Et in telligeres quod mul¬
Sta minora exigaris adõ. quã mere
ut diximus flagelli tẽperatur cũ
culpa cognoscitur: quia et tanto
quisque pacientius ferramentũ me¬
dici tolerat. quanto putridũ cons¬
picit eẽ quõsecat Qui igitur mul¬
tiplicitatẽ legis in tellegit. cunc¬
ta quae patitur quã sint minora
ꝑpendit: Quia ꝑhoc ͣ culpae pon¬
sciendũ est. quia sine magna ini¬
quitate non fuerit : quod sophar
uirũ iustũ usque ad obiectionem
iniquitatis in crepauit Unde et
eorũ audatiam ueritas iuste re¬
darguit. sed benigne ad grãm re¬
ducit: quia apud misericordem
uidicem nequaquã sine uenia cil¬
pa relinquetur. cum ꝑs giuiore au¬
nam que magnis hoc doctoribus
miraidis que contigit. ut quo il¬
ta caritate feruent. mobũ correr¬
tionis exagerent : et lin gua alia
qđ non debet dicat. quia mett̃o
dilictio quantd̃ debet in flamnit

Expanded text:
deret tibi secreta sapderet tibi secreta sap et intelligeres quod multo minora exigaris a Deo quam meretut diximus, flagelli temperatur cum culpa cognoscitur, quia et tanto quisque patientius ferramentum medici tolerat, quanto putridum conspicit esse quod secat. Qui igitur multiplicitatem legis intelligit, cuncta quae patitur quam sint minora perpendit, quia per hoc quod culpae ponsciendum est quia sine magna iniquitate non fuerit quod Sophar virum justum usque ad objectionem iniquitatis increpavit. Unde et eorum audaciam Veritas juste redarguit, sed benigne ad gratiam reducit; quia apud misericordem judicem nequaquam sine venia culpa relinquitur, cum per fervorem zenamque magnis hoc doctoribus mirandisque contingit, ut quo alta charitate fervent, 344 modum correptionis exaggerent, et lingua aliquid quod non debet dicat, quia mentem dilectio quantum debet inflammat.
Abbreviated transcription (Latin):
solidans. dum omne odium radi¬
citus eruit. uersare in animo
quodin quinat nescit Non gau.¬
det suꝑ iniquitatẽ : quia quosola
dilectione erga om̃s inhiat. Nec
deꝑditione ad uersantiũ exultat
Congaudet aut̃ ueritati: quia ut
se ceteros diligens. ꝑ hoc quod rectũ
in aliis conspicit: quas de augmen.¬
to propriȩ prouectis hilarescit:
contra unuis cirusque culpe lacu¬
lũ quod perimeridã mentem im¬
petit. instructonis suaeͫ nimme oc¬
currit. Qequia antiquus hostis
uaria crcũ fusione nos obsidet: ipsa
hunc denobis multipliciter ex pug̃
na. Quã nimirũ legem si sollicita
consideratione pensamus : auctori nr̃o
quantũ cotidie delinquamus agnos¬
cimus Si autẽ culpas ꝑpendimus:
profecto equanimiter flagella to¬
leramus Ne ex dolore ad in pacien¬
tiam prorust. cũ suo se iudicio cons¬
cientia ad dicit Unde sophar quid
diceret sciens. sed cui diceret xesciens.
post quã praemisit dicens Ut osten¬

Expanded text:
solidans, dum omne odium radisolidans, dum omne odium radicitus eruit, versare in animo quod inquinat nescit. Non gaudet super iniquitate, quia quo sola dilecde perditione adversantium exsultat. Congaudet autem veritati, quia ut se caeteros diligens, per hoc quod rectum in aliis conspicit quasi de augmento proprii profectus hilarescit. contra uniuscujusque culpae jaculum quod perimendam mentem impetit, instructionis suae munimine occurrit, ut quia antiquus hostis variata circumfusione nos obsidet, ipsa hunc de nobis multiplet. Quam nimirum legem si sollicita consideratione pensamus, auctori nostro quantum quotidie delinquamus agnoscimus. Si autem culpas perpendimus, profecto aequanimiter flagella toleramus; nec ex dolore ad impatientiam proruit, cum suo se judicio conscientia addicit. Unde Sophar, quid diceret sciens, sed cui diceret nesciens, postquam praemisit dicens, Ut osten
Abbreviated transcription (Latin):
det aut̃ ueritati: Paciens quio¬
pe est caritas : quia in lata mala
aequanimiter tolerat: Benigna
uero efti quia promalis bona lar¬
giter ministrat. Non emulatur.
quia ꝑhoc quod in praesenti mun¬
donił appctat in ui dere terrenis
suc cessibus nescit. Non inflatur.
quia cum premium in terne re¬
tribitionis anxia desiderat. de
bonis se ex terioribus non exal¬
tat. Non agit perperam : quia
quose in solum dĩ ac proximi
amorem dilatat : quicquid a
rectitudine discrepat ignorat:
N on est ambiciosa: qui a quo ar¬
denter in tus ad sua satagit.
foras nullatus aliena concupis¬
cit. Non quaerit quae sua sunt.
quia cuncta quae hic transito¬
riae possidet. uelut aliena ne¬
glegit: cũ nichil sibi esse propriũ
nisi quod secum ꝑ maneat agnoscit:
Non irritatur : quia et in iuriis
lacessita. ad nullos se ultionis
suae motus excitat.: dũ magnis
laboribus maiora post premia
expectat Non cogitat malum:
quia in amore munditiae mentẽ

Expanded text:
det autem veritati . Patiens quipdet autem veritati . Patiens quippe est charitas, quia illata mala aequanimiter tolerat. Benigna vero est, quia pro malis bona largiter ministrat. Non aemulatur, quia per hoc quod in praesenti mundo nil appetit, invidere terrenis successibus nescit. Non inflatur, quia cum praemium internae retributionis anxia desiderat, de bonis se exterioribus non exaltat. Non agit perperam, quia quo se in solum Dei ac proximi amorem dilatat, quidquid a rectitudine discrepat ignorat. Non est ambitiosa, quia quo ardenter intus ad sua satagit, foras nullatenus aliena concupiscit. Non quaerit quae sua sunt, quia cuncta quae hic transitorie possidet velut aliena negligit, cum nihil sibi esse proprium nisi quod secum permaneat agnoscit. Non irritatur, quia et injuriis lacessita ad nullos se ultionis suae motus excitat, dum pro magnis laboribus majora post praemia exspectat. Non cogitat malum, quia in amore munditiae mentem
Abbreviated transcription (Latin):
qus prius aterrenis desideruis
sustulit: post percincinnũ capitis
maere librauit Haec in danie¬
lan quia aregis dapibus gulam
conpescuit. ei et esurientiũ ora
leonũ clausit Haec tribus pue¬
ris quia in tranquillitate positis
in cendia uitiorum sub didit.
tribulationis tempore et flam¬
mas infornace temperauit Haec
in petro et minis terrentium
principũ fortiter restitit : et in
circum cisione submouenda mi¬
norũ uerba humiliter audiuit
Haec inpaulo et manus persequeri.¬
tium humiliter ꝑtulit : et tam̃
in circumcisionis negotio longe
se impares. priores. sensu auden¬
ter in crepauit. Multiplex
ergo lex dĩ est quȩ singulis re¬
rũ articulis non ꝑmutata con¬
gruit : et causis se uariantibus
non uariata coniungit cuius
bene paulus enumerat: dicens
Caritas paciens est benignã est
Non emulatur non inflatur. Non
agit ꝑperam. rion est ambiciosa.
Non querit quae sua sunt: Non
irritatur non cogitat malũ. non
guidet suꝑ ini quitatem: eonguui¬

Expanded text:
, quia prius a terrenis desideriis se sustulit, post per cincinnum capitis aere libravit. Charitas in Danielem, qui a regis dapibus gulam compescuit, ei et esurientium ora leonum clausit. Charitas tribus pueris, quia in tranquillitate positis incendia vitiorum subdit, tribulationis tempore et flammas fornacis temperavit. Charitas in Petro et minis terrentium principum fortiter restitit, et in circumcisione submovenda minorum verba humiliter audivit. Haec in Paulo et manus persequentium humiliter pertulit, et tamen in circumcisionis negotio longe se imparis prioris sensum audenter increpavit . Multiplex ergo ista lex Dei est, quae singulis rerum articulis non permutata congruit, et causis se variantibus non variata conjungit.  Vetbene 343 Paulus enumerat, dicens: Charitas patiens est, benigna est; non aemulatur, non inflatur, non agit perperam, non est ambitiosa, non quaerit quae sua sunt, non irritatur, non cogitat malum, non gaudet super iniquitate, congau
Abbreviated transcription (Latin):
Curandũ itaque est ne aut necessita¬
tis metas cura carnis dmscat. aut
ineo qđ moderate exsqusar. alt
praesumat: Sape uero anmis ele¬
litur. ut qđ uoluptuose Q us sal.
neces sarium suspicetur: quarenus
omne qđ libet uita. debitã ius¬
litatem putet Et sepe qua e.¬
fectus prouidentiam sequitur
in sui fiduciam mens leuatur.
Cũ que sibi ad est qđ de eẽ ceteris
uiderit: cogitatione tacita de
magnitudine suae pro uissonis
hilarescit: Tantoque iam auera
prouisione longe fit : quanto ip.¬
sam quoque elationem quã pa¬
titur nescit Vnde sollerti semp
custodiae in tentione pensandũ et
uel quid opere agimus. uel quid
corde uersamus. Ne aut mentẽ
praepediens foras. se terrena cura
multiplicet. aut saltem de eius
moderamine in tus se cogitatio
ex altet. Ut cum diuina iudicio
temporali circũ spectione metu.¬
imus. sempiterni supplicia horro.¬

Expanded text:
Curandum itaque est ne aut necessitaCurandum itaque est ne aut necessitatis metas cura carnis transeat, aut in eo quod moderate exsequitur, de se praesumat. Saepe vero animus fallitur, ut quod voluptuose appetit, necessarium suspicetur, quatenus omne quod libet vitae debitam utilitatem putet. Et saepe quia effectus providentiam seqin sui fiducia mens levatur. Cumque sibi adest quod deesse caeteris viderit, cogitatione tacita de magnitudine suae promissionis hilarescit; tantoque jam a vera provisione longe fit, quanto ipsam quoque elationem quam patitur nescit. Unde solerti semper custodiae intentione pensandum est, vel quid opere agimus, vel quid corde versamus; ne aut mentem praepediens foris se terrena cura multiplicet, aut saltem de ejus moderamine intus se cogitatio exaltet, ut cum divina judicia temporali circumspectione metuimus, sempiterni supplicia horro