comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tate poterrt. gladio sub introduc¬
ti torporis extinguit : Sienim
proximos diligere sicut nosmet¬
ipsos prrecipimur. dignum est
ut sic eorum zelocontie uitia. sicu
ti nostro flagremus. Quia igitur
dum suauiter consulit mentem ab in¬
tentione propria alienam reddit.
recte dicitur. ossa eius sicut fistu¬
lae aeris. Quando enimper fitru¬
dulenta consilia audientis animo
blandum sonat. quasi cum fistula ae¬
riscantat. ut unde mulcet. inde deci
lius certamen mouet. quando se in
insidiis subpire textu infirmitatis
exercet. Tunc autem duriores temp
tationes excitat. quando ante temp¬
tati oculos iniquitatis laqueos subspe¬
cie uis tutis occultat. Vnde & recte
subiungitur. Castilago eius qua¬
percastilaginem nisi simulatio eius
accipitur Castilago namq os¬
sis ostendit speciem. sed ossis non
habet firmitatem. Et sunt non¬
nulla uitia. quae ostendunt inse rec¬
titudinis speciem. sed exprruitatis
prodeunt infirmitate. Hostis

Expanded text:
tate poterat, gladio subintroductate poterat, gladio subintroducti torporis exstinguit. Si enim proximos sicut nosmetipsos diligere praecipimur , dignum est ut sic eorum zelo contra vitia, sicut et nostro, flagremus. Quia igitur dum suaviter consulit, mentem ab intentione propria alienam reddit, recte dicitur: Ossa ejus sicut fistulae aeris. Quando enim per fraudulenta consilia audientis animo blandum sonat, quasi cum fistula aeris cantat, ut unde mulcet, inde deciplius certamen movet, quando se in insidiis sub praetextu infirmitatis exercet. Tunc autem tationes excitat, quando ante tentati oculos iniquitatis laqueos sub specie virtutis occultat. Unde et subditur: « Cartilago ejusper cartilaginem, nisi simulatio ejus accipitur? Cartilago namque ossis ostendit speciem, sed ossis non habet firmitatem. Et sunt nonnulla vitia quae ostendunt in se rectitudinis speciem, sed ex pravitatis prodeunt infirmitate. Hostis
Abbreviated transcription (Latin):
propriis exercendae superbiae cau¬
sas panrt. & dum laudat corde in¬
testina rectitudine. Inuestigat calli¬
de ubi subruat in prauitate. Ossa
itaq eius sicut fistulae aeris sunt.
quia clandestina eius consilia unde
luntatibus suis multa iam uetusti ho¬
minis uitia. & immutatione uitae. &
lamentatione paenitentiae excoxit.
& tanto maiori zelo contrae aliena
peccata accenditur. quanto sibimet¬
ipsi funditus mortuus iniqui tatibus
propriis non tenetur. Hunc hostis
callidus quia zelo iustitiae etiam
ceteris prodesse cognoscit. quasi
prosperr consulentibus uerbis ap̃pe¬
tit dicens. Quid te adaliena custen¬
da dilatas: Vtinam tua considenx¬
re conualescas. An non perpen¬
dis quia cum ad aliena extenderis.
erga cunrnda quae tua sunt minor
inueneris Et quid prodest ali¬
eni uulneris cruorem tergere. &
putredinem proprii neglegendo
dilatare Haecdum quasi consu¬
lens dicit. zelum caritatis adimit.
& omne bonum quod prodire excari¬

Expanded text:
propriis exercendae superbiae caupropriis exercendae superbiae causas parat; et dum laudat cor de intestina rectitudine, investigat callide ubi subruat in pravitate. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia clandestina ejus consilia unde ta jam vetusti hominis vitia et mutatione vitae, et lamentatione poenitentiae correxit; et tanto majori zelo contra aliena peccata accenditur, quanto sibimetipsi funditus mortuus, iniquitatibus propriis non tenetur. Hunc hostis callidus, quia zelo justitiae etiam caeteris prodesse cognoscit, quasi prospera consulentibus verbis impetit, dicens: Quid te ad aliena curanda dilatas? Utinam tua considerare convalescas. An non perpendis quia cum ad aliena extenderis, erga ea curanda quae tua sunt minor inveniris? Et quid prodest alieni vulneris cruorem tergere, et putredinem proprii negligendo dilatare? Haec dum quasi consulens dicit, zelum charitatis adimit, et omne bonum quod prodire ex chari
Abbreviated transcription (Latin):
niciosum dispendium de interiori
bus quae exterius possadenrt. utor¬
dinem sublimioris discipulatus ap¬
prehendat. etiam intimas fyenge¬
re uoluntates panrt: utrectioribus
se alterius uoluntatibus subdens. non
solum prauuis desideriis. sed ad per¬
fectionis cumulum etiam inbonis uo¬
tis sibimet ipsis renuntiet&cuncia
quae sibi agenda sunt ex alieno arbi¬
tio obseruet. Hunc hostis callidus
tanto mollius alloquitur. quanto
ab excelsiore loco deicere ardentius
conatur. moxq uirulũnta sugge¬
stione blandiens dicit. O quanta
poteris. sinequaquam teiudicio
alterius subdis. Cur prouectum
tuum. substudio meliorationis immi¬
nuis Cur intentionis tuae bonu:
dum ultror quam necesse est ex tendere
niteris frangis Quae enimdum
uoluntate propria usus es. peruersa
perpetarsti Quiergo tibi ple¬
ne ad bene uiuendum sufficis. alie¬
num super te iudicium cur requi¬
ris Haecblandiens intimat.
seorsum uero inuoluntatibus eius

Expanded text:
niciosum dispendium de interioribniciosum dispendium de interioribbus quae exterius possederat, ut ordinem sublimioris discipulatus apprehendat, etiam intimas frangere voluntates parat, ut rectioribus se alterius voluntatibus subdens, non solum pravis desideriis, sed ad perfectionis cumulum etiam in bonis votis sibimetipsi renuntiet, et cuncta quae sibi agenda sunt ex alieno arbitrio observet. Hunc hostis callidus tanto mollius alloquitur, quanto ab excelsiori loco dejicere ardentius conatur, moxque virulenta suggestione blandiens, dicit: O quanta poteris, si nequaquam te judicio alterius subdis! Cur profectum tuum sub studio meliorationis imminuis? Cur intentionis tuae bonum, dum ultra quam necesse est extendere niteris, frangis? Quae enim dum voluntate propria usus es, perversa perpetrasti? Qui ergo tibi plene ad bene vivendum sufficis, alienum super te judicium cur requiris? Haec blandiens intimat, seorsum vero in voluntatibus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
us exerceat. quanto & expeditior
redditus ea quae possidentem preme¬
re potenant deserens calcat. Huius
cor hostis insidians. occulta suggestio¬
ne alloquitur dicens: Vnde haec
temeritatis tantae surrexit audacia.
utcredere audeas quod omnia relin¬
quendo subsistas. Aliter te crea¬
tor condidit. Atq aliter tu te ipse
disponis. Ualentiorem te robustio¬
remq facer&. si sequi te sua uesti¬
gia cum inopiae necessitate uoluisset
Annon pleriq & terrena patrimonia
nequaquam deserunt. & tamen ex
his permiseri cordiae operar super nae
sostis bona aeterna mercantur
Haecblandiens suggerit. Seorsum
uero in eisdemrebus quas retine¬
riammonet. ante retinentis oculos
delectationes pestifenrs decipiens ap¬
ponit:Quatenus seductum cor ad
blanda ex teriorx per trirhat. &
in tima perfectionis uota peruestat
Ossa itaq eius sicut fistulae aeris sunt.
quia dolosa eius consilia dumblandu
de ex terioribus sonum reddunt. per¬

Expanded text:
or exerceat, quanto et expeditior or exerceat, quanto et expeditior redditus, ea quae possidentem premere poterant deserens calcat. Hujus cor hostis insidians occulta suggestione alloquitur, dicens: Unde haec temeritatis tantae surrexit audacia, ut credere audeas quod omnia relinquendo subsistas? Aliter te creator condidit, atque aliter tu teipsum disponis; valentiorem te robustioremque faceret, si sequiste sua vestigia cum inopiae necessitate voluisset. An non plerique et terrena patrimonia nequaquam deserunt, et tamen ex his per misericordiae opera supernae sortis bona aeterna mercantur? Haec blandiens suggerit, seorsum vero in eisdem rebus quas retinere admonet ante retinentis oculos delectationes pestiferas decipiens apponit, quatenus seductum cor ad blandimenta exteriora pertrahat, in intima perfectionis vota pervertat. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia dolosa ejus consilia dum blandum ex exterioribus sonum reddunt, per
Abbreviated transcription (Latin):
hostis callidus ueniens. utintentionem
bonae deuotionis subruat. quasi
utilitatis consilium subminis trrt dicens
Eaquidem quae sunt inpnresenti suffici¬
unt. sed his deficientibus quid acturus
es si etiam posthaec nulla prouidentur:
Ad sunt quae ad prtre sensimpendenda
sunt filiis. sed tamen paraenda sunt quae
seruentur. Deesse potest citius etiã
quod est. si sollicitudo prouida cesset
pantre quod de est. ANNon & ter¬
rena potest actio peragi. & tamen
inactione culpa declinari. quatenus
& exteriona stipendia prrebeat. & ta¬
men internam rectitudinem non in¬
flectat Haec interim blandiens
insinuat: & seor sum iam in negotio
terreno quod prouidet peccati laque¬
os occultat. Ossa itaq eius sicut fistu¬
lae aerissunt. quia perniciosa eius
consilia auditori suo consolentis uocis
suauitate blandiuntur. Alius quoq
non quaerere. sed etiam cunctis quae
possidet renuntiare. ut indiscipula¬
tu caelestis magisterii tanto se liberi¬

Expanded text:
hostis callidus veniens, ut intentionem hostis callidus veniens, ut intentionem bonae devotionis subruat, quasi utilitatis consilium subministrat, dicens: Ea quidem quae habes, in praesenti sufficiunt, sed his deficientibus quid acturus es? Si enim post haec nulla providentur, adsunt quae ad praesens impendenda sunt filiis, sed tamen paranda sunt quae serventur. Deesse potest citius etiam quod adest, si sollicitudo provida cesset parare quod deest. An non et terrena potest actio peragi, et tamen in actione culpa declinari, quatenus et exteriora stipendia praebeat, et tamen internam rectitudinem non inflectat? Haec interim blandiens insinuat, et seorsum jam in negotio terreno quod providet peccati laqueos occultat. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia perniciosa ejus consilia auditori suo consulentis vocis suavitate blandiuntur. 42. Et mundo non quaerere, sed etiam cunctis quae possidet renuntiare ut in discipulatu coelestis magisterii tanto se liberi
Abbreviated transcription (Latin):
debilitant. Cumq: auditus ad delec¬
tationem trirhitur. sensus abstatu
suae fostitudinis eneruatur. Ita
quoq: astatii eius consiliadum quasi
blanda prouisione consolant. cor
a forti intentione peruertunt. &¬
dum dulcia resonant. ad noxia incli¬
nant. Quasi ergo aeris sunt fistu¬
lae. quae dumlibenter audiuntur.
ab in terna intentione animum in ex¬
terioris uitae delectatione deiciunt.
Hoc enimbehemoth iste magnopere
ad exequendam deceptionem satagit.
ut dum peruersi tatis suae consilium
quasi utile ostendit. suauiter ualeat
sonare quod dicit. Quatinus & osten¬
sa utilitate mentem mulccat. & abscon¬
sa miquitate corrumpat. Quae
apestius incunctis ostendimus. si pau¬
cabreuiter consiliorum eius argumen¬
ta pandamus. Ecceenim quidam
rebus contentus propriis. decreuit Nul¬
lis mundihuius occupationibus impli¬
cari. ualde formidans quietis suae
commoda perdere: & ualde despiciens
cum peccatis lucna cumulare. Adhunc

Expanded text:
debilitant. Cumque auditus ad delecdebilitant. Cumque auditus ad delectationem trabitur, sensus a statu suae fortitudinis enervatur. Ita quoque astuta ejus consilia dum quasi blanda provisione consulunt, cor a forti intentione invertunt; et dum dulcia resonant, ad noxia inclinant. Quasi ergo aeris fistulae sunt, quae dum libenter audiuntur, ab interna intentione animum in exterioris vitae delectationem dejiciunt. Hoc enim Behemoth iste magnopere ad exsequendam deceptionem satagit, ut dum perversitatis suae consilium quasi utile ostendit, suaviter valeat sonare quod dicit, quatenus et ostensa utilitate mentem mulceat, et absconsa iniquitate corrumpat. Veapertius in cunctis ostendimus, si pauca breviter consiliorum ejus argumenta pandamus. Ecce enim quidam rebus contentus propriis, decrevit nullis mundi hujus occupationibus implicari, valde formidans quietis suae commoda perdere, et valde despiciens cum peccatis lucra cumulare. 1068 Ad hunc
Abbreviated transcription (Latin):
uid perossa behemothistius. Nisi con¬
silia designantur. Nam sicut in
ossibus positio corporis roborq: sub¬
sistre Ata infracudulentis consiliis
ota se eius malitia erigit. Neq
enim ui quempiam premit. sed
clliditare pestiferre persuasionis
interficit. Etrursum sicut ossa
quia inrigant medullae confostant.
ita eius consilia perspiritalis natunre
potentiam in fusa ingenii suptilitas
rohorat. Hoc uero testiculi eius
ab ossibus. id est suggestiones a consi¬
liis distant. quod perillas apeste
noxia inserie: perhaec autem quasi
exbono consulens adculpam trahit.
erillas pugnando superait. per haec
uelut consulendo subplantat: Vn¬
de & bene eius ossa. id est haec eadem
consilia. aeris fistulis companentur
aeris quippe fistulae sonoris aptari
cantibus solent. quae ad motae au¬
ribus dumblandum carmen suptili¬
ter concinunt. Interionx mentis in
exterionr delectationis traochunt:
Etdum dulce est quod auribus sonant.
uirilitatem cordis in uoluptatis fluxu

Expanded text:
uid per ossa Behemoth istius, nisi consilia designantur? Nam sicut in ossibus positio corporis roburque subsistit, ita in fraudulentis consiliis tota se ejus malitia erigit. Neque enim vi quempiam premit, sed calliditate pestiferae persuasionis interficit. Et rursum, sicut ossa quae irrigant medullae confortant, ita ejus consilia per spiritalis naturae potentiam infusa ingenii subtilitas roborat. Hoc vero testiculi ejus ab ossibus, id est suggestiones a consiliis, distant, quod per illas aperte noxia inserit, per haec autem quasi ex bono consulens ad culpam trahit, per illas pugnando superat, per haec velut consulendo supplantat. Unde et bene ejus ossa, id est haec eadem consilia, aeris fistulis comparantur. Aeris quippe listulae sonoris aptari cantibus solent, quae admotae auribus dum blandum carmen subtiliter concinunt, interiora mentis in exteriora delectationis trahunt; et dum dulce est quod auribus sonant, virilitatem cordis in voluptatis fluxu
Abbreviated transcription (Latin):
dine. sed pro suscipienda prole miscen¬
tur. ut hocetiam quod concessenrt
si ne culpa quamuis minima non esse
monstrrr&. llico adiunxit. Hoc
autem dico secundum indulgentiam.
non secundum imperium. Non
enim est sine uitio. quod ignoscitur
& non prrecipitur. Peccatum pro¬
fecto uidit. quod posse indulgeri
pnreuidit. Sed cum indubiis constri¬
gimur: utiliter minimis subdimus
ne in magnissine uenia peccemus
ia plerumq: neruorum behemoth
istius perplexitas soluitur. dum
aduistutes maximas percommissa
minorac transitur Sequitur.¬

Expanded text:
dine, sed pro suspicienda prole miscendine, sed pro suspicienda prole miscentur, ut hoc etiam quod concesserat sine culpa, quamvis minima, non esse monstraret, illico adjunxit: Hoc autem dico secundum indulgentiam, non secundum imperium . Non enim est sine vitio quod ignoscitur, et non praecipitur. Peccatum profecto vidit, quod posse indulgere praevidit. Sed cum in dubiis constringimur, utiliter minimis subdimur, ne in magnis sine venia peccemus. Itaque plerumque nervorum Behemoth istius perplexitas solvitur dum ad virtutes maximas per commissa minora transitur. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
aliud flere nititur: rursus aliud de
ipsa gregis destitutione committat:
Quia ergo behemochiste ita in explica¬
bilibus nodisligat. ut plerumq mens
in dubio ad ducta unde se aculpa solue¬
renititur. inde inculpa artius astrin¬
gatur. recte dicitur. Nerui testi¬
culorum eius perplexi sunt. Ar¬
gumenta namq: machinationum
illius. quasi quo laxantur utrelin
quant. eo magis implicantur ut te
endas eius uersutias utiliterfiat.
ut cum mens interminorr & maxi¬
ma peccata constringitur. si om
nino nullus sine peccato euadendi
aditus patet. minonx semper eligar¬
tur: Quia & qui murorum undiq
ambitu ne fugiat clauditur. ibi se
infuga prtecipitat. ubi breuior
murus inuenitur. Et paulus cum
quosdam in ecclesia in continentes
aspicer&. concessit minima. ut ma¬
ionx declinar& dicens. Propter
fornicationes autem. unusquisq sua
uxorem habeat. Et quia tunc so¬
lum coniuges in ãmixtione sine cul¬
pa sunt. cum non pro explenda libi¬

Expanded text:
aliud flere nititur, rursus aliud de aliud flere nititur, rursus aliud de ipsa gregis destitutione committat. Quia ergo Behemoth iste ita inexplicabilibus nodis ligat, ut plerumque mens in dubium adducta, unde se a culpa solvere nititur, inde in culpa arctius astringatur, recte dicitur. Nervi testiculorum ejus perplexi sunt. Argumenta namque machinationum ejus quasi quo laxantur 1067 ut quant, eo magis implendas Satanae versutias utiliter fit, ut cum mens inter minora et maxima peccata constrnino nullus sine peccato evadendi aditus patet, minora semper eligantur; quia et qui murorum undique ambitu, ne fugiat, clauditur, ibi se in fugam praecipitat, ubi brevior murus invenitur. Hinc Paulus, quum quosdam in ecclesia incontaspiceret, concessit minima, ut majora declinarent, dicens: Propter fornicationem autem unusquisque uxorem suam habeat . Et quia tunc solum conjuges in admistione sine culpa sunt cum non pro explenda libi
Abbreviated transcription (Latin):
dit. sed quia omne quod hic eminet
plus meroribus afficitur. quam hono¬
ribus gaudet. dumcor tribulatio¬
ne premitur: ad memoriam culpa
reuocatur. Doletq: se ad labore
cumculpa peruenisse. & quamsit
iniquum quod ad miserit. exipsa furctus
difficultate cognoscit. Reum se igi¬
tur cum inpensis prremiis agnoscens.
uult adeptae sublimitatis locum desere¬
re. sed timet negrruius delictum sit.
suscepti gregis custodiam reliquisse
Vult suscepti gregis cunrm gerere.
sed formidat ne de terior culpa sit.
regimina pastonrlis gnrtiae empta
possidere. perhonoris ergo ambi¬
tum. ligatum culpa hinc inde se con¬
spicit. Esse quippe sinereatu crimi¬
nis neutrum uidet. si aut susceptus
semel grex relinquitur. autrursu
sacrr actio saeculariter empta tenea¬
tur. Vndiq metuit. & suspectus
latus omne pertimescit :ne aut stans
inempto regimine nondigne luge¬
at. quod non etiam deserens emen¬
dat. aut ceste regimen deserens. du

Expanded text:
ddplus moeroribus afficitur quam honoribus gaudet, dum cor tribulationibus premitur, ad mrevocatur, doletque se ad laborem cum culpa pervenisse, et quam sit iniquum quod admiserit ex ipsa fractus difficultate agnoscit. Reum igitur se cum impensis praemiis agnoscens, vult adeptae sublimitatis locum deserere, sed timet ne gravius delictum sit suscepti gregis custodiam reliquisse; vult suscepti gregis curam gerere, sed formidat ne deterior culpa sit regimina pastoralis gratiae empta possidere. Per honoris ergo ambitum ligatum culpa hinc inde se conspicit. Esse quippe sine reatu criminis neutrum videt, si aut susceptus semel grex relinquatur, aut rursum sacra actio saeculariter empta teneatur. Undique metuit, et suspectus latus omne pertimescit, ne aut stans in empto regimine non digne lugeat, quod non etiam deserens emendat; aut certe regimen deserens, dum
Abbreviated transcription (Latin):
contagium saecularis uitae. &
oboedire trepidat & non oboedire
formidat: Ne aut oboediens dm̃ in su¬
is praceceptis deserrt. autrur sum non
ob oediens dm̃ in electo priore contẽp¬
nat. Et aut in licitis obtemperans.
hoc quod prodo appetiit contitx dm
exerceat. Aut rursum non obtempe¬
yrns. eum quem suum iudicem quaesi¬
erat. suo iudicio supponat. Apeste
ergo iste per indiscretionis suae uitiu
per plexis testiculorum neruis astrin¬
gitur. qui aut obtempenens. aut
ceste non obtempenrns. inculpa trns¬
gressionis ligatur. Studebat pro¬
prias uoluntates frngere. & cunrt
eas etiam contempto priore solidare
Decreuit mundum funditus relinque¬
re. & ad cunrs mundi uel ex aliena
uoluntate compellitur redire
Perplexi itaq nerui sunt. cum sic
nos argumenta hostis inligant. ut
culparum nodi quo quaeruntur sol¬
ui durius astringant. Alius pensare
pondus honoris ecdesi astici neglegens
ad locum regiminis procemiis ascen¬

Expanded text:
contagium saecularis vitae, et contagium saecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedire formidat, ne aut obediens Deum in suis praeceptis deserat, aut rursum non obediens Deum in electo priore contemnat; et aut, illicitis obtemperans, hoc quod pro Deo appetit contra Deum exerceat, aut rursum, non obtemperans, eum quem suum judicem quaesierat suo judicio supponat. Aperte ergo iste per indiscretionis suae vitium perplexis testiculorum nervis astringitur, quia aut obtemperans, aut certe non obtemperans, in culpa transgressionis ligatur. Studebat proprias voluntates frangere, et curat eas etiam contempto priore solidare. Decrevit mundum funditus relinquere, et ad mundi curas vel ex aliena voluntate compellitur redire. Perplexi itaque nervi sunt, cum sic nos argumenta hostis illigant, ut culparum nodi quo quaeruntur solvi, durius astringant. 38. Alius pensare pondus honoris ecclesiastici negligens, ad locum regiminis praemiis ascen
Abbreviated transcription (Latin):
centi. quod sec r&a illius omni silentio
contegat se iure iuntendo constringit:
sed is cui iunrtum est adulterium ꝑ¬
pedirre cognoscitur:ta utetiam
maritum adultenre occidere cone¬
tur Is autem qui ius iustendum
prrebuit admentem reuestitur.
& diuersis hinc inde cogitationibus
inpugnatur. atq hoc silere formi¬
dat. ne silendo adulterii simul & ho¬
micidii pasticeps fiat. prodere tre¬
pidat. nereatu se periurii obstrin¬
gat. Perplexis ergo testiculoru
neruis ligatus est. qui in quãmlibet
pastem declinet. metuit ne a transgres¬
cuncta quae mundi sunt deserens. Ac
peromnia frngere proprias uolun¬
tates quaerens. alieno se subdere regi¬
mini appetit. sed eum qui sibi ad dm̃
pnreesse debeat. minus cauta inquisiti¬
one discernit. Cui fostasse is qui
sine iudicio eligitur. cum pnre esse
iam coeperit. agi quae di sunt pro¬
hibet. quae mundi sunt iubet
ensans itaq subditus uel quaesit
culpa in oboedientiae. uel quod

Expanded text:
centi quod secreta illius omni silentio centi quod secreta illius omni silentio contegat se jurejurando constringit; sed is cui juratum est adulterium perpetrare cognoscitur, ita ut etiam maritum adulterae occidere conetur. Is autem qui jusjurandum praebuit ad mentem revertitur, et 1066 diversis hinc inde cogitationibus impugnatur, atque hoc silere formidat, ne silendo, adulterii simul et homicidii particeps fiat; et prodere trepidat, ne reatu se perjurii obstringat. Perplexis ergo testiculorum nervis ligatus est, quia in quamlibet partem declinet, metuit ne a transgrescuncta quae mundi sunt deserens, atque per omnia frangere proprias voluntates quaerens, alieno se subdere regimini appetit, sed eum qui sibi apud Deum praeesse debeat minus cauta inquisitione discernit. Cui fortasse is qui sine judicio eligitur, cum praeesse jam coeperit, agi quae Dei sunt prohibet, quae mundi sunt jubet. Pensans itaque subditus vel quae sit culpa inobedientiae, vel quod
Abbreviated transcription (Latin):
sr argumenta machinationum.
peripsa quippe calliditatis suae ui¬
res erigit. & fluxa mostalium
corda corrumpit. Tes tes eiussun
suggestiones praruae. quibus in
mentis corruptione feruescit.
atq: inconstuplirta anima iniqui
operis prolem gignit. Sed horu
testiculorum neruiperplexi sunt.
quia suggestionum illius argumen¬
ta implicatis inuentibus alligantur:
utplerosq ita peccare faciant
quatinus si fostasse peccatum fuge¬
re appetant. hoc sine alio peccati
la queo non euadant. & culpam fa¬
ciant dumuitant ÷ Ac nequaquã
se ab una ualeant soluere. Nisi in
alia consentiant ligare. Quod
uersatione hominum in ligationis
huius exempla profertrmus.
unde his techihel tres uiros libene¬
& in euangelio dñs dum alios inagro
alios inlecto. atq esse alios in molendo
no perhibet. tresproculdubio in
ecclesia ordines ostendit. liquido
satis facimus si singula ex singulis
dummundi huius amicitias appeus
cuilibet alteri similem sibi uitam du¬

Expanded text:
ra argumenta machinationum . ra argumenta machinationum . Per ipsa quippe calliditatis suae vires erigit, et fluxa mortalium corda corrumpit . Testiculi ejus sunt suggestiones pravae, quibus in mentis corruptione fervescit, atque in construprata anima iniqui operis prolem gignit. Sed horum testiculorum nervi perplexi sunt, quia suggestionum illius argumenta implicatis inventionibus illigantur, ut plerosque ita peccare faciant, quatenus si fortasse peccatum fugere appetant, hoc sine alio peccati laqueo non evadant; et culpam faciant dum vitant, ac nequaquam se ab una valeant solvere, nisi in alia consentiant ligari. Vet.versatione hominum illigationis hujus exempla proferamus. unde et Ezechiel tres viros liberaet in Evangelio Dominus dum alios in agro, alios in lecto, atque esse in molendino alios perhibet , tres procul dubio in Ecclesia ordines ostendit; liquido satisfacimus, si singula ex singulis dum mundi hujus amicitias appetit, cuilibet alteri similem sibi vitam du
Abbreviated transcription (Latin):
re dehomine inmundus spiritus dño
iubente namrtur. Nam cum dae¬
moniacus puer fuisset oblatus. scrip¬
tumest. Comminatus est ihs spiũ
in mundo dicens. Surde & mutesps.
ego tibi pirecipio exi abeo. &am¬
plius ne intro eas in eum. Etex¬
clamans & multum discerpens eum.
exiit abeo. Ecce non eum discerpse¬
nrt cum tenebat. exiens discerpsit:
Qquia nimirum tunc peius cogitationes
mentis dilaniat. cumiam egressui
diuina uistute compulsus adpropin¬
quat. Etquemmutus possedenrt.
cumclamoribus deserebat. quia
plerumq cum possidet minorar temp¬
tamenta inrogat. cum uero decor¬
de pellitur. acriori infestatione
perturbat. Bene itaq dicitur.
stringit caudam suam quasi cedrum
quia ecor possidens semper in mali¬
tia exposterioribus crescit : &cor
desẽrens uehementioribus cogitati¬
onumstimulis percutit. Ad huc
autem behemoth istius mirr pietate
conditoris astutionx argumenta
panduntur. cum subditur
Uerui testiculorum eius sunt pestife¬

Expanded text:
re ab homine immundus spiritus Domino re ab homine immundus spiritus Domino jubente narratur. Nam cum daemoniacus puer fuisset oblatus, scriptum est: Comminatus est Jesus spiritui immundo, dicens: Surde et mute spiritus, ego tibi praecipio, exi ab eo, et amplius ne introeas in eum. Et exclamans, et multum discerpens eum, exivit ab eo . Ecce eum non discerpserat cum tenebat, exiens discerpsit, quia nimirum tunc pejus cogitationes mentis dilaniat, cum jam egressui divina virtute compulsus appropinquat. Et quem mutus possederat, cum clamoribus deserebat, quia plerumque cum possidet, minora tentamenta irrogat; cum vero de corde pellitur, acriori infestatione perturbat. Bene itaque dicitur: Stringit caudam suam quasi cedrum, quia et cor possidens semper in malitia ex posterioribus crescit, et cor deserens vehementioribus cogitationum stimulis percutit. Rec. XVII. Adhuc autem Behemoth istius mira pietate conditoris astutiora argumenta panduntur, cum subditur: testiculorum e
Abbreviated transcription (Latin):
plerumq eis quos coeperit tunc gra¬
uiores culpas ingerit. cum phresentis
uitae termino illos propinquare cog¬
noscit Et quo se consummaturum
temptationem considenrt. eo eis
iniquitatum pondenr grruionr coa¬
ceruat. Behe moth igitur cauda
suam quasi cedrum stringit. quia
quos per prrua initia coeperit. ad fi¬
nem de teriores reddit : ut tempta¬
menta eius quocitius cessatunr sunt
ualentius compleantur. Quia enim
suis poenis eorum satagit aequare
supplicium. in eis ardentius ante
mostem nititur omne exag genrre
peccatum. Plerumq uero behe¬
moth iste iam cor male subditum
possidet. sed tamen diuina illum
gnrtia repellit. Et manus miseri¬
cordiae eicit. quem ad se captiua
uoluntas introduxit. Cumq
a corde expellitur. acriores infige¬
re iniqui tatum stimulos conatur.
ut eos temptationum fluctus mens
ab illo inpugnata sentiat. quos eti¬
am possessa nesciebat. Quod bene
ineuangelio exprimitur. cum exi¬

Expanded text:
plerumque eis quos ceperit tunc graplerumque eis quos ceperit tunc graviores culpas ingerit, cum praesentis vitae termino illos propinquare cognoscit; et quo se consummaturum tentationem considerat, eo eis iniquitatum pondera graviora coacervat. Behemoth igitur caudam suam quasi cedrum stringit, quia quos per prava initia ceperit, ad finem deteriores reddit, ut tentamenta ejus quo citius cessatura sunt, eo valentius compleantur. Quia enim suis poenis eorum satagit aequare supplicium, 1065 in eis ardentius ante mortem nititur omne exaggerare peccatum. Plerumque vero Behemoth iste jam cor male subditum possidet, sed tamen divina illum gratia repellit, et manus misericordiae ejicit, quem ad se captiva voluntas introduxit. Cumque a corde expellitur, acriores infigere iniquitatum stimulos conatur, ut eos tentationum fluctus mens ab illo impugnata sentiat, quos etiam possessa nesciebat. Quod bene in Evangelio exprimitur, cum exi
Abbreviated transcription (Latin):
ma suggestione percutit. sed per¬
cussam mentem neeuadere ualeat.
inualescente fine temptationis astrin¬
git quia enim peccatum tribus
modis admittitur. cum uidelicet
serpentis suggestione. carnis de¬
lectatione: sps consensione perpe¬
dirtur. behe moth iste prius in¬
bcita suggerens linguam exerit.
post ad delectationem per trhens
dentem figit. ad extremum uero
per consensionem possidens caudam
stringit. Hinc est enim quod non¬
nulli peccata longo usu perpe trirta
in seme tipsis ipsi reprehendunt.
atq: haec exiudicio fugiunt. sed ui¬
tare opere nec decestantes possunt:
ua dum behe mothistius caput non
conterunt. plerumq: cauda & no¬
lentes ligantur. Quae contir eos
cedrimore induruit. quia ablan¬
dauoluptate exordii. usq: aduio¬
lentiã retentionis excreuit. Dica¬
turergo. stringit caudam suam
quasi cedrum: ut tantoquisq: debe¬
at initia temptationis fugere. quan¬
io finem eius intelligit citius solui

Expanded text:
a suggestione prima percutit, sed pera suggestione prima percutit, sed percussam mentem, ne evadere valeat, invalescente fine tentationis, astringit. Quia enim peccatum tribus modis admittitur, cum videlicet serpentis suggestione, carnis delectatione, spiritus consensione perpetratur, Behemoth iste, prius illicita suggerens, linguam exerit; post, ad delectationem pertrahens, dentem figit; ad extremum vero, per consensionem possidens, caudam stringit. Hinc est enim quod nonnulli peccata longo usu perpetrata in semetipsis ipsi reprehendunt, atque haec ex judicio fugiunt, sed vitare opere nec decertantes possunt, quia dum Behemoth istius caput non conterunt, plerumque cauda et nolentes ligantur. Quae contra eos cedri more induruit, quia a blanda voluptate exordii usque ad violentiam retentionis excrevit. Dicatur ergo: Stringit caudam suam quasi cedrum, ut tanto quisque debeat initia tentationis fugere, quanto finem ejus intelligit citius solvi
Abbreviated transcription (Latin):
Prima quippe serpentis suggestio
mollis ac tenent est. & facili uistutis
pede conterenda. sed si haec inua¬
lescere neglegenter admittitur. eiq
ad cor aditus licenter prrebetur.
tanta se uistute ex aggenrt. ut cap¬
tam mentem deprimens. usq ad in¬
tolenrbile robur excrescat. Cas¬
dam itaq: quasi cedrum stringere
dicitur. quia semel eius recepta in¬
corde temptatio. Incunctis quae
sub sequenter intulerit. uelut ex
iure dominatur. Huius ergo behe¬
moth caput herba est. cauda cedrus
quia exprima quidem suggestione
blandiens substernitur. sed perusu
uehe menter inualescens. suc crescen¬
te temptationis fine roborr tur
Supenrbile namq est omne quod ini¬
tio suggerit. sed inde sequi tur
quod uinciuix possit. Prius enim
quasi consulens blanda ad animum
loquitur. sed cum semel dentem
delectationis infixerit. uiolenta
post consue tudine pene in solubilis
in nodatur. Vnde & benestrin¬
gere caudam dicitur. Dente eni
uulnenrt. cauda ligat. quia pri¬

Expanded text:
Prima quidem serpentis suggestio mollis ac tenera est, et facile virtutis pede conterenda, sed si haec invalescere negligenter admittitur, eique ad cor aditus licenter praebetur, tanta se virtute exaggerat, ut captam mentem deprimens, usque ad intolerabile robur excrescat. Caudam itaque quasi cedrum stringere dicitur, quia semel ejus in corde recepta tentatio, in cunctis quae subsequenter intulerit velut ex jure dominatur. Hujus ergo Behemoth caput herba est, cauda cedrus, quia ex prima quidem suggestione blandiens substernitur, sed per usum vehementer invalescens, succrescente tentationis fine, roboratur. Superabile namque est omne quod initio suggerit, sed inde sequitur, quod vinci vix possit. Prius enim quasi consulens blanda ad animum loquitur; sed cum semel dentem delectationis infixerit, violenta post consuetudine pene insolubiliter innodatur. Unde et bene stringere caudam dicitur. Dente enim vulnerat, cauda ligat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
stibusis piritibus. & quod ad huc ma¬
depropria uistute audeat. quando
contir angelorum principem pul¬
uis pugnat: Sed quia superno¬
rum pirituum conditor detͥtenum
corpus assumpsit. recte iam super¬
bientem angelum humilis puluis uin¬
cit. Inhaerendo quippe uerae for¬
titudini uires accpit. quas troens¬
fuga sp̃s cum semet ipsum sequi tur
amisit. Et dignum est. utuincatur
apuluere squi fostem se credidit de¬
sesto creatore. utsuperatus inue¬
niat: quia defecit elatus. Valde
autem saeuiens anhelat. quod cum
ipsumima cruciant. homo ad sum¬
ma conscendat. quod in illa celsi tu¬
dine subuecta caro permanet.
aqua tantus ipse sps sine fine proiec¬
tus iacet. Sedlocamentium. mu¬
tauit ordo meritorum. Sic sic su¬
perbia meruit deici. sic humilitas
ex altari: Quatinus & caelestis sp̃s
erigendo se tastarum toler&&
temr humilis sine termino super
caelos regnet¬

Expanded text:
stibus spiritibus, et quod adhuc mastibus spiritibus, et quod adhuc made propria virtute audeat, quando contra angelorum principem pulvis pugnat? Sed quia supernorum spirituum conditor terrenum corpus assumpsit, recte jam superbientem angelum humilis pulvis vincit. Inhaerendo quippe verae fortitudini vires accipit, quas transfuga spiritus, cum semetipsum sequitur, amispulvere qui fortem se credidit deserto Creatore, ut superatus inveniat quia defecit elatus. Valde autem saeviens anhelat, qipsum ima cruciant, homo ad summa conscendat; quod in illa celsitudine subvecta caro permanet, a qua tantus ipse spiritus sine fine projectus jacet. Sed loca mentium mutavit ordo meritorum. Sic sic superbia meruit dejici, sic humilitas exaltari, quatenus et coelestis spiritus erigendo se tartarum toleret, et terra humilis sine termino super coelos regnet
Abbreviated transcription (Latin):
in facturrrerum primus creatus
ostenditur. Super estergo ut arri¬
us aut non factum filium praoedicet.
aut eum postbehemoth conditum stul¬
tus putet Quia uero omne quod ap¬
plicatur in semet ipso reducitur. rec¬
te applicatus behemoth gladius dicitur
Inseme tipsam namq: se eius malitia de¬
coquit. cum aduotum suum sese con¬
trar electorum uitam prohibita non
exercet. Multos autem exigentibus
meritis ferire permittitur. ut cum
dm̃ deserunt. damnato hosti famu¬
lentur. Ab electis uero eoualentius
uincitur. quosoli auctori omnium
humilius substernuntur. Quia igi¬
tur perhoc quod uiarum di principiu
dicitur. per hoc quod permittente
do ualde in tolenxbilis de monstirtur
aperte cognoscimus. cum quanto hoste
pugnemus : Super est utunusquisq
nostrum tanto se plenius auctori
subiciat. quanto contrixse uerius
uiolentas aduersarii uires pensat
Quid namq nos nisi puluissumus
ꝗuiduero ille nisi unus atq excaele¬

Expanded text:
in factura rerum primus creatus in factura rerum primus creatus ostenditur. Superest ergo ut Arius aut non factum Filium praedicet, aut eum post Behemoth conditum stultus putet. Quia vero omne quod applicatur in semetipsum reducitur, recte applicatus Behemoth gladius dicitur. In semetipsam namque se ejus malitia decoquit, cum ad votum suum sese contra electorum vitam prohibita non exercet. Multos autem exigentibus meritis ferire permittitur, ut cum Deum deserunt, damnato hosti famulentur. Ab electis vero eo valentius vincitur, quo soli auctori omnium humilius substernuntur. Quia igitur per hoc quod viarum Dei principium dicitur, per hoc quod permittente Domino valde intolerabilis demonstratur, aperte cognoscimus cum quanto hoste pugnemus. Snostrum tanto se plenius auctori subjiciat, quanto contra se verius violentas adversarii vires pensat. Quid namque nos nisi pulvis sumus? Quid vero ille nisi unus atque in coele
Abbreviated transcription (Latin):
acepit. gentes mouit. greges abstu¬
lit ignem decaelo deposuit. pertur¬
bato aere uentos excitauit. domum
concutiens subruit: conuiuantes fi¬
lios extinxit. uxoris mentem indo¬
lo priruae suasionis exercuit. mariti
carnem inflictis uulneribus confodit
ed eius gladius a conditore replicatur
cumdicitur. animam̃ illius serua.
quireplicato gladio quantae infirmita¬
ussit. euangelio at testante describitur.
quia nec manere in obsesso homine po¬
tuit Nec rursus inuadere bruta ani¬
malia noniussus prxesumpsit dicens
Sieicis nos. mitte nos ingregemporco¬
rum. Malitiae quippe eius gladius
quam sit replicatus ostenditur. cui
si potestas summa licentiam non prae¬
bet. gaessari nec inporcos ualet.
uando ergo iste sua sponte nocere fac¬
tis addi imaginem hominibus audeat.
de quo nimirum constat. quod non ius¬
sus contingere nec porcos procesumat:
uaesanum dogma arrii apesta ratio¬
nc ussipatur. Facturam quippe
difilium fatetur. & ecce behemoth

Expanded text:
accepit, gentes movit, greges abstuaccepit, gentes movit, greges abstulit, ignem de coelo deposuit, perturbato aere ventos excitavit, domum concutiens subruit, convivantes filios exstinxit, uxoris mentem in dolo pravae persuasionis exercuit, mariti carnem inflictis vulneribus confodit; sed ejus gladius a Conditore replicatur, cum dicitur: « Animam illius serva . » Qui replicato gladio quantae infirmitatis sit, Evangelio attestante describitur: quia nec manere in obsesso homine potuit, nec rursus invadere bruta animalia non jussus praesumpsit dicens: « Si ejicis nos, mitte nos in gregem porcorum . » Malitiae quippe ejus gladius quam sit replicatus ostenditur, cui si potestas suae malitiae non praebetur, grassari nec in porcos valet. Quando ergo iste sua sponte nocere factis ad Dei imaginem hominibus audeat, de quo nimirum constat quod non jussus contvesanum dogma Arii aperta ratione dissipatur. Facturam quippe Dei Filium fatetur, et ecce. Behemoth
Abbreviated transcription (Latin):
tentia reprimit. etiam infirmi tate
nostroem dis pate facta grartia suae
dispensationis fouet. Unde cumeu
principium uiarum suarum dice¬
N&. ilico adiunxit.¬
IuI FECII EuM . APPLICA¬
BIT CLADIUM EIUS
Cladius quippe behemoth istius. ipsa
nocendi malitia est. Sed ab eo aquo
bonus pernaturam factus est eius
gladius applicatur. quia eius mali¬
tia diuina dispensatione restringitur
Ne ferire tantum mentes hominum
quantum appetit permitta tur
Quod ergo hostis noster & multum po¬
test. & minus percutit. eius gladiu
pietas conditoris astringit .trepli¬
catus intrir eius conscientiam lateat:
& ultrir quam desuper iuste disponi¬
tur. se se in mostes hominum eius mali¬
tia non extendat: Quodigitur ad
multa fostiter prreualet. hoc de
principio magnae conditionis potest
Quod uero aquibusdam uincitur. eius
nimirum gladius ab auctore replica¬
tur. Istenamq behemoth quia
principium uiarum di est. cum con¬
troc sem uirum licentiam temptations

Expanded text:
potentia reprimit, etiam infirmitatem potentia reprimit, etiam infirmitatem nostram Dominus patefacta gratiae suae dispensatione fovet. Unde cum eum principium viarum suarum diceret, illico adjunxitui fecit eum, applicavit gladium ejus . » Gladius quippe Behemoth istius ipsa nocendi malitia est. Sed ab eo a quo bonus per naturam factus est, ejus gladius applicatur, quia ejus malitia divina dispensatione restringitur, ne ferire tantum mentes hominum quantum appetit permittatur. Quod ergo hostis noster et multum potest, et minus percutit, ejus gladium pietas Conditoris astringit, ut replicatus intra ejus conscientiam lateat, et ultra quam desuper juste disponitur sese in mortes hominum ejus malitia non extendat. Quod igitur ad multa fortiter praevalet, hoc de principio magnae conditionis potest; quod vero a quibusdam vincitur, ejus nimirum gladius ab auctore replicatur. Iste namque Behemoth, quia « principium viarum Dei est, » cum contra sanctum virum licentiam tentationis
Abbreviated transcription (Latin):
quod illic cherub. quod illic protegens Sxui¬
dicitur. hochic uoce dominica behe¬
moth iste uiarum di principium uo¬
catur. De quo id circo tam mipr in
quibus fuit. & quae amisit insinuat
ut territo homini ostendat. quid ipse
si superbiat deelationis suae culpa
passurus sit. si feriendo illi parcere
noluit: quem creando ingloria tantae
claritatis eleuauit. Consider& er¬
go homo quid elatus interax mereatur.
si & pyrelatus angelis angelus incaelo
prosternitur. Vnde & bene perpro¬
phetam dicit. In ebriatus est incaelo
gladius meus. Ac si aperte dicer&
Qua irae feriam superbos temre per¬
pendite. si ipsos etiam quos incaelo
iuxta me condi di proelationis uitio
pertutere non peperci. Tot itaq:
antiqui hostis uistutibus auditis. tan¬
ta conditionis eius magnitudine cog¬
nita. quis non in mensa formidine
corruat. quis non desperationis per¬
cussione succumbat.
Sed quia
elationem nostrirm ostensa hostis po

Expanded text:
quod illic cherub, quod illic protegens quod illic cherub, quod illic protegens dicitur, hoc hic voce Dominica Behemoth iste viarum Dei principium vocatur. De quo idcirco tam mira in quibus fuit et quae amisit insinuat, ut territo homini ostendat quid ipse, si superbiat, de elationis suae culpa passurus sit, si feriendo illi parcere noluit, quem creando in gloria tantæ claritatis eleuauit. Cōsideret ergo homo quid elatus in terra mereatur, si & prælatus Angelis Angelus in cœlo prosternitur? Vnde & bene per Prophetam dicit: Inebriatus est in cœlo glQua ira feriam superbos terrae perpendite, si ipsos etiam quos in coelo juxta me condidi pro elationis vitio percutere non peperci? Tot itaque hostis antiqui virtutibus auditis, tanta conditionis ejus magnitudine cognita, quis non immensa formidine corruat? quis non desperationis percussione succumbat? Sed quia elationem nostram ostensa hostis nostri
Abbreviated transcription (Latin):
re istocadente meruerunt.ut nequa
quam iam deornamento regio caden¬
do soluantur. Huius principatus
celsi tudinem adhuc isdem prophe ta
in tuens adiungit. Tu cherub ex¬
tentus & protegens in monte scodi.
in medio lapidum ignitorum perfec¬
tus ambulasti. Cherub quippe.
plenitudo scientiae interpr&atur:
Etideirco iste cherub dicitur. quia
trrnscendisse cunc tos scientia nondu¬
bitatur. Qui in medio ignitorum
lapidum per fectus ambulauit
quia inter angelorum corda caritatis
igne succensa. clarus gloria con¬
ditionis extitit. Quem bene extentu
ac protegentem dicit. omne enim
quod extenti protegimus obumbra¬
mus Etquia companrtione clari¬
tatis suae obumbnasseceterorum
claritatem creditur. Ipse extentus
& protegens fuisse perhibetur
Reliquos enim quasi obumbrando ope¬
ruit. quiȩorum magnitudinem ex¬
cellentia maiore trascendit. Quod
ergo illic speciosus inmultis frondibus.
quod illic signaculum similitudinis.

Expanded text:
re, isto cadente, meruere, isto cadente, meruequam jam de ornamento regio cadendo solvantur. § 3. Hujus principatus celsitudinem adhuc idem Propheta intuens adjungit: Tu Cherub extensus, et protegens in monte sancto Dei, et in medio lapidum ignitorum perfectus ambulasti. Cherub quippe plenitudo scientiae interpretatur, et idcirco iste Cherub dicitur, quia transcendisse cunctos scientia non dubitatur, qui in medio ignitorum lapidum perfectus ambulavit, quia inter angelorum corda caritatis igne succensa clarus gloria conditionis exstitit. Quem bene extentum ac protegentem dicit. Omne equod extenti protegimus, obumbramus. Et quia comparatione claritatis suae obumbrasse caeterorum claritatem creditur, ipse extentus et protegens fuisse perhibetur. Reliquos enim quasi obumbrando operuit, qui eorum magnitudinem excellentia majore transcendit. Quod ergo illic speciosus in multis frondibus, quod illic signaculum similitudinis,
Abbreviated transcription (Latin):
tate canduit. quam bene creatus
accepit. Fortomina uero idcirco
in lapidibus fiunt. utuinculati au¬
ro in ornamenti compositione iun¬
gantur. & nequaquam a se dissidant.
quos interfasum aurum repletis fo¬
neminibus ligat. Huius ergo lapi¬
dis indie conditionis suae foramina
pnrepayxta sunt. quia uidelicet
capax caritatis est conditus. qua si
repleri uoluisset. stantibus angelis
tamquam positis in regis ornamento
lapidibus potuisset in haerere: Si
enim caritatis auro sese pene trirbile
praebuisset. scis angelis sociatus in
ornamenco ut diximus regio lapis
fixus maner&. Habuit ergo lapis
iste foramina. sed persuperbiae uitiu
caritatis auro non sunt repleta. Na
quia id circo ligantur auro necadant.
idcirco iste cecidit: quia etiam perforx¬
tus manu astificis. amoris uinculis li¬
gari contempsit. Nunc autem cete¬
ri lapides qui huic similiter fuenrnt
perfonrti pene trarnte se inuicem
caritate ligati sunt. atq hoc inmune¬

Expanded text:
tate canduit, quam bene creatus tate canduit, quam bene creatus accepit, foramina vero idcirco in lapidibus fiunt, ut vinculati auro in ornamenti compositione jungantur et nequaquam a se dissidant, quos interfusum aurum repletis foraminibus ligat. Hujus ergo lapidis in die conditionis suae foramina praeparata sunt, quia videlicet capax charitatis est conditus, qua si repleri voluisset stantibus Angelis tanquam positis in regis ornamento lapidibus potuisset inhaerere. Si enim charitatis auro sese penetrabilem praebuisset, sanctis angelis sociatus in ornamento ut diximus regio lapis fixus maneret. Habuit ergo lapis iste foramina, sed per superbiae vitium, charitatis auro non sunt repleta. Nam quia idcirco ligantur auro ne cadant, idcirco iste cecidit, quia etiam perforatus manu artificis amoris vinculis ligari contempsit. Nunc autem caeteri lapides, qui huic similiter fuerant perforati, penetrante se invicem charitate ligati sunt, atque hoc in mune
Abbreviated transcription (Latin):
sed ipsum signaculum di similitudi¬
nis dicit. Ut quo suptilior est na
quod primatus eius potentiam adhuc
insinuans. isdem propheta subiungit
Omnis lapis pretiosus operimentum
tuum. sardius & topazius & iaspis
crysolitus & onix &berillus. sap¬
phirus carbunculus & smaraegdus
Nouem dixit generx lapidum. quia
nimirum nouem sunt ordines ange¬
lorum. Nam cum persacrx eloquia
angeli archangeli throni. domina¬
tiones uistutes. principatus. potesta¬
as. cherubin atq serrphin apesta
nanictione memorantur. superno¬
rum ciuium quantae sint distinctiones
ostenditur. Quibus tamen behemoth
ste opertus fuisse describitur. quia
eos quasi uestem ad ornamentum suu
habuit. Quorum dumclaritatem
menscender&. exeorum compara¬
tione clarior fuit. Decuius illic
adhuc descriptione subiungitur
urum opus decoris tui. & foremi¬
natua indie qua conditus es prixepa¬
nrta sunt. Aurum opus decoris
eius extitit. quia sapientiae clari¬

Expanded text:
sed ipsum signaculum Dei similitudised ipsum signaculum Dei similitudinis dicit, ut quo subtilior est in quod primatus ejus potentiam adhuc insinuans idem propheta subjungit: Omnis lapis pretiosus operimentum tuum, sardius, et topazius, et jaspis, chrysolithus, onyx, et berillus, sapphirus, carbunculus et smaragdus . Novem dixit genera lapidum, quia nimirum novem sunt ordines angelorum. Nam cum per ipsa sacra eloquia angeli, archangeli, throni, dominationes, virtutes, principatus, potestates, cherubim, atque seraphim aperta narratione memorantur, supernorum civium quantae sint distinctiones ostenditur, quibus tamen Behemoth iste opertus fuisse describitur, quia eos quasi vestem ad ornamentum suum habuit, quorum dum claritatem transcenderet, ex eorum comparatione clarior fuit. De cujus illic adhuc descriptione subjungit: « Aurum opus decoris tui, et foramina tua in die qua conditus es praeparata sunt. » Aurum opus decoris ejus extitit, quia sapientiae clari