comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dabimꝰ : audi qđ sequitur. Aulta fecisti
tu dñẽ ds ms̃ mirabilia cua. I iracła ho¬
minũ intuebat᷑: intendat miracula dei.
Multa fecit dñs miracula sua: hec respi¬
ciat. Quare illi uoluer̃t aurig̃a laudare.
regentẽ. quatuor equos: et sine labe atꝙ
offensione currentes:  forte talia miracła
sp̃italia ñ fecit dñs: ͦ ⁊ egat luxuriã. regat
ignauiã. regat iniusticiã. regat impru¬
dentiã. motus istos qͥ nimiũ lasçiui hex u¬
tia faciunt regat et subdat s. et teneat
habenas ne rapiat᷑. Ducat qͦ uult : ñ tra¬
hatur qͦ ñ uult. A urigã laudabat. auri¬
ga laudabit᷑. clamat ut auriga ueste. co¬
oꝑiret᷑. ĩ mortalitate uestiatur. H ex mu¬
nera. hȩc spectacła dedit ds. clamat de
celo. Expecto uos. luctamini. adiuuabo.
iuncite. coronabo. M ulta fecisti tu dnẽ¬
d̾s mirabilia tua: et cogitationib cuis
ñ ẽ qui similis sit tͥ. Iunc expectans¬
trioñe. didicit enĩ homo magno studio

Expanded text:
abimus? Audi quid sequitur: Multa fecisti tu, Domine Deus meus, mirabilia tua. Miracula hominum intuebatur, intendat mirabilia Dei. Multa fecit Dominus mirabilia sua; haec respiciat. Quare illi viluerunt? Aurigam laudat regentem quatuor equos, et sine labe atque offensione currentes: forte talia miracula spiritualia non fecit Dominus? Regat luxuriam, regat ignaviam, regat injustitiam, regat imprudentiam, motus istos qui nimium lapsi haec vitia faciunt, regat et subdat sibi, et teneat habenas, et non rapiatur; ducat quo vult, non trahatur quo non vult. Aurigam laudabat, auriga laudabitur: clamabat ut auriga veste cooperiretur, immortalitate vestietur. Haec munera, haec spectacula edit Deus. Clamat de coelo: Specto vos; luctamini, adjuvabo; vincite, coronabo. Multa fecisti tu, Dmirabilia tua; et cogitationibus tuis non est qui similis sit tibi. Nunc specta histrionem. Didicit enim homo magno studio
Abbreviated transcription (Latin):
rt᷑. Ss on nob̾ scripture nr̃e in hoc scło.
nͥ cribulationes. p̾ssuras. angustias.
augm̃ta doloꝵ. abundanciam cẽpta¬
cionũ. Ad ista nos p̾cipue p̃paremꝰ:
ne imputati deficiamꝰ. Ue pregnan¬
tib et ma̾mantib. mͦ audistis. Preg¬
nantes st̃. qͥ spe intumescunt: ma̾man¬
tes aucẽ. idx lactantes. qͥ iã adepti st̃
qd̃ cupierant. E tenĩ mulier pregnais
in spe cumet filii. ñdũ uidens filiũ.
Que aũ lactat. amplectit᷑ qđ sꝑabat.
Ergo similitudinẽ u̾bi grã ponamꝰ. Bo¬
na ẽ ista uilla uicini. O si mea ẽẽt. O¬
si adiungerẽ illã: et facerẽ de isto fũ¬
do et de illo unicatẽ . amat et auari¬
cia unitatẽ. Q uod amat bonũ ẽ: s ubi
amandũ sit nescit. Ecce concupunt
uillã ꝓximi. s iste ꝓximꝰ diues ẽ. non
indigens. habens honorẽ. habens etiã
potentiã. a cuiꝰ forte potentia metuen

Expanded text:
tunt Scripturae nostrae in hoc saeculo, nisi tribulationes, pressuras, angustias, augmenta dolorum, abundantiam tentationum. Ad ista nos praecipue paremus, ne imparati deficiamus. Vae praegnantibus et mammantibus : modo audistis. Praegnantes sunt, qui spe intumescunt: mammantes autem, id est lactantes, qui jam adepti sunt quod concupierant. Etenim mulier praegnans in spe tumet filii, nondum videt filium: quae autem jam lactat, amplectitur quod sperabat. Ergo similitudinem, verbi gratia, ponamus: Bona est ista villa vicini: o si mea esset; adjungerem illam, et facerem de isto fundo et de illo unitatem. Amat et avaritia unitatem: quod amat bonum est, sed ubi amandum sit, nescit. Ecce concupivit villam proximi; sed iste proximus dives est, non indigens, habens honorem, habens etiam potentiam, a cujus forte etiam poten
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ est de me ut faciã uoluntatem
tuã d̾s m̃o uolui: ⁊ legẽ cuã in medio cordiꝰ
Imei
Eere ad mẽbra respexit: ecce. et ipse fecit
uoluntatẽ patris. S in quo capite libri scͥp¬
tũ est de illo:  fõrtasse in capice libri huiꝰ
psalmoꝵ. Qͥo enĩ longe petamꝰ: aut alios li¬
bros inquiramꝰ: ecce in capite libri psal¬
moꝵ huiꝰ scriptũ ẽ. Beatus uir qͥ ñ .a. in

Expanded text:
tum est de me, ut faciam voluntatem tuam: Deus meus, volui, et legem tuam in medio cordis mei. Ecce ad membra respexit, ecce et ipse fecit voluntatem Patris. Sed in quo capite libri scriptum est de illo? Fortasse in capite libri hujus Psalmorum. Quid enim longe petamus, aut alios libros inquiramus? Ecce in capite libri hujus Psalmorum, scriptum est, Beatus vir qui non abiit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ quereret animã meã: ut qͥ p̾sũpserat
negaret animã meã. S quia duob modiꝰ
querit᷑ homo. aut quo fruaris. aut quẽ
ꝑsequaris : ido hic alios dicit. quos uult
confundi et reuereri qͥ quer̃t animã su¬
ã. S ne sic intelligeres qͦmͣ conquerit᷑
de n̾nullis ñ querentib animã suã. ad¬
habuit recipiendi animã suã. Ergo illi
gauisi sc̃ cũ posuit : confusi st̃ cũ recepit.
mꝰ. Bene ilł optat. et uox illiꝰ ẽ qͥ dixit
de cruce. pat̾ ignosce illis. quia nescuus
qͥd faciunt . Q uare de ilł ergo dicit. re
trorsũ redeant: oͥ a qͥ ante suꝑbi ut ca¬

Expanded text:
qui requireret animam meam, ut qui praesumpserat negaret animam meam . Sed quia duobus modis quaeritur homo, aut quo fruaris, aut quem persequaris: ideo hic alios dicit, quos vult confundi et revereri qui quaerunt animam suam. Sed ne sic intelligeres, quomodo cum queritur de nonnullis non quaerentibus animam suahabuit recipiendi animam suam . Ergo illi gavisi sunt cum posuit, confusi sunt cum recepit. mus. Bene illis optat; et vox illius est qui dixit de cruce: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Quare illis ergo dicit, ut retrorsum redeant? Quia q
Abbreviated transcription (Latin):
in do. Son enĩ apparet qđ uob̃ ꝓmissũ est.
et iã paratũ ẽ: s ñ uides. Im pregnari uis:
Hinc impregnare. ipsa sit spes tua. certus erit
partus tuus. non erit abortuus. ñ cemporalis.
salutis. E rgo retro ẽ et non datur mͦ. seo
dubit᷑. Q uanta data s̃ frẽs mei: qͥs illa nume¬
rat scđm scripturas: Ibi scriptũ ẽ de eccła
et uidet᷑ qr est. Ibi scriptũ ẽ de idoł. qr ñ
curi ert̃ iuoei regnũ: et iudet᷑. Ibi scrip

Expanded text:
in Deo . Non enim apparet quod vobis promissum est: et jam paratum est, sed non videtis. Impraegnari vis, hinc impraegnare; ipsa sit spes tua: certus erit partus tuus, non erit abortivus, non temporalis: imus spiritum salutis . Ergo retro est, et non datur modo, sed dabitur. Quanta data sunt, fratres mei, quis illa numerat secundum Scripturas? Ibi scriptum est de Ecclesia, et videtur quia est; ibi scriptum est de idolis quia non turi erant Judaei regnum, et
Abbreviated transcription (Latin):
Domine ꝓpicĩ esto mͥ peccatori. Ile de sa¬
turitate ructabat: ille de fame plorabat.
et pauꝑ m̃dice. ante ianuã dei pulsa et
aꝑiet᷑ tibi. Ego aũ egenꝰ ⁊ pauꝑ sũ. dñs
curã habet mei. Iacta in dñm curã cuã
et spera in eũ: et ipse faciet. Qͥ d tͥ cura

Expanded text:
Domine, propitius esto mihi peccatori . Ille de saturitate ructabat, ille de fame plorabat. et pauper? Mendica ante januam Dei; pulsa, et aperietur tibi. Ego autem egenus et pauper sum: Dominus curam habebit mei. Jacta in Dominum curam tuam, et spera i
Abbreviated transcription (Latin):
doctus: sed quare xp̃ianꝰ: ea cua laudant.
que: nolles laudari: et illud rep̃hendunt
unde gaudes. Sed si forte dicis. qͥd in me
lauidas o homo. qͥa uir bonꝰ. qi uir iustus sũ:
Qd sic pucas: X pẽ me hoc fecit: ipsũ lau¬
et iocundent᷑ omnes qͥ querunt te domine.
N on quer̃t me: s quer̃t ce. Ilon mͥ euge
euge dñt: s in illo te glorificandũ uident.
si quio habeo głe. Qⁱ enĩ głatur in dño głe¬
tur. Exultent et iocundent᷑ omnes qui ce
quert̃ dñe. et dicant semꝑ magnificetur
dñs: qr et si ex peccatore fit iustus. Sat
głam illi qͥ iustificat impiũ. Siue gͦ pes¬
cator sit. laudetur qͥ ad indulgentiã uo¬
cat siue quis iam ambulat in uia ustici¬
⁊ laudet᷑ qui ad coronã uocat. Semꝑ mas
mala. ego aũ cuiꝰ aĩam querebant ut au
ñ et pauper sũ: non est qđ in me laudet᷑.
Discindat ille sacũ meũ: cooꝑiat me stola
sua. Uiuo enĩ iam ñ ego: uiuit aũ in me
habes xp̃i est: cotũ qd̾ habebis. xp̃c est. Iu

Expanded text:
doctus, sed quare christianus? Ea tua laudant, quae nolles laudari: illud reprehendunt unde gaudes. Sed si forte dicis: Quid in me laudas, o homo, quia vir bonus, quia vir justus sum? Si hoc putas, Christus me hoc fecit, ipsum lauet jucundentur omnes qui te quaerunt, Domine. Non quaerunt me, sed quaerunt te: non mihi, Euge, euge dicunt; sed in te me gloriari vident, si quid habeo gloriae. Qui enim gloriatur, in Domino glorietur . Exsultent et jucundentur omnes qui te quaerunt, Domine, et dicant semper: Magnificetur Dominus. Quia etsi ex peccatore fit justus, da gloriam illi qui justificat impium . Sive ergo peccator sit, laudetur qui ad indulgentiam vocat: sive quis jam ambulet in via justitiae, laudetur qui ad coronam vocat. Semper mamala. Ego autem: cujus animam quaerebant, ut aunus et pauper sum. Non est quod in me meum laudetur. Discindat ille saccum meum, cooperiat me stola sua. Vivo enim jam non ego, vivit autem in me habes Chris
Abbreviated transcription (Latin):
celebremꝰ : non in fermenco malicie et
farina ẽ.
possunt głe. Iam nos in luce sumꝰ. cenemꝰ
corpꝰ. xpĩ: tenemꝰ sanguinẽ. xp̃i. Si habemꝰ
nouã uitã. cantemꝰ canticũ nouũ. hym

Expanded text:
fermento malitiae et farina est,possunt: jam nos in luce sumus, tenemus corpus Christi, tenemus sanguinem Christi. Si habemus novam vitam, cantemus canticum novum, hym
Abbreviated transcription (Latin):
hendit: nemo de se p̃sumit. Sũ quid cõp̃¬
hendit cor suo cor suũ petrus qͥ dixit. tecũ¬
ero usq ad mortẽ: In corde erat p̃sũptio
falsa. in corde lacebat timor uerus: et ñ
erat idoneũ cor ad cõprehendendũ. C or
egrotũ lacebat: s medicũ ñ latebat .S. dl
de illo lacebat. ꝓnuntiatũ ẽ. ⁊ hoc im¬
pletũ est. Aouerat in illo ds̃. qđ ipse in¬
se non nouerat. qi cor eiꝰ dereliquerat eũ:
Qͥd gͦ od clamamꝰ:  quid dicimꝰ Pla¬
ceat tͥ dñe. erue me. Tamquã diceret.
Si uis: potes me mundare. P laceat tͥ. eri¬
pe me. Onẽ in adiuuandũ me festina.
R espice mẽbra penitentie. mẽbra in dolo¬
rib posita. m̃bra sub ferram̃ta medici
clamantia. se desꝑantia: dñe in adiuuan¬

Expanded text:
de se praesumat. Numquid comprehendit corde suo cor suum Petrus, qui dixit, Tecum usque ad mortem ero ? In corde erat praesumptio falsa, in corde latebat timor verus: et non erat idoneum cor ad comprehendendum cor. Cor aegrotum latebat, sed medico patebat. Quod de illo pronuntiatum est, hoc impletum est. Noverat in illo Deus quod in se ipse non noverat; quia cor ejus dereliquerat eum, Quid ergo? quid clamamus? quid dicimus? Placeat tibi, Domine, eruere me: tanquam diceret, Si vis, potes me mundare . Placeat tibi eruere me, Domine, in adjuvandum mihi respice. Membra poenitentia, membra in doloribus posita, membra sub ferramentis medici clamantia, sed sperantia. Domine, in adjuvan
Abbreviated transcription (Latin):
imputat᷑ qd̃ dix̃. s quo animo dix̃: qͣmͦ in¬
putatũ ẽ et uideis. quando ille ex ceco na¬
co factꝰ est uidens. cũ eũ p̃merent insulta¬
tionib et urgẽrent: ait illis. Aũquid et
uos discipłi eius uulcis ẽẽ: Et illi male¬
dixert̃ ei. Hoc enĩ ait eugłista. M aledixe¬
rt̃ ei dicentes. Tu sis discpłs eiꝰ. Illis male¬
dicentib: dñs benedix̃. fecit qđ illi dixe¬
r̃t : retribuit aũ eis qđ maledixer̃t. Con¬
u̾tant᷑ retrorsũ et reuereant᷑ : qͥ uolunt
et dñt bona nr̃a s malo animo: sic mulci
mala nr̃a bono animo. Hoc dico. Q ui dixe¬
riis anime sue. et qͥ iniqua gerit bñdicit᷑
mala cua dicit laudans. Quomͦ ille bona
tua dicebat maledicens: sic iste mala tua
bñdicens. S utrũq genꝰ hostis fuge : u¬
trũq caue. Ille seuit. iste blandit᷑: utꝙ̃
malus. Ille iracundꝰ est: et ille in laude
subdolus. Ille rep̃hensor est: ille laudator.
S et ille in rep̃hensione inimicꝰ ẽ: et ille

Expanded text:
illi imputatur quod dixit, sed quo animo dixit: quomodo imputatum est et Judaeis, quando ille ex caeco nato factus est videns: cum eum premerent insultationibus et urgerent, ait illis, Numquid et vos discipuli ejus vultis esse? Et illi maledixerunt ei. Hoc ait evangelista: Maledixerunt ei dicentes, Tu sis discipulus ejus . Illis maledicentibus, Dominus benedixit: fecit quod illi dixerunt, retribuit autem illis quod maledixerunt. Convertantur retrorsum, et revercantur, qui volunt et dicunt bona nostra, sed malo animo; sic multi mala nostra bono animo. Hoc dico, Qui dixeriis animae suae, et qui iniqua gerit benedicitur ; mala tua dicit laudans. Quomodo ille bona tua dicebat maledicens, sic iste mala tua benedicens: sed utrumque genus hostis fuge, utrumque cave. Ille saevit, iste blanditur; uterque malus: ille iracundus est, et iste in laude subdolus; ille reprehensor est, iste laudator: sed et ille in reprehensione inimicus est, et ille
Abbreviated transcription (Latin):
lintar. C apillos c̃apitis ad numeri multicu¬
diñe reuocat. Qͥs numerat capillos capi¬
tis sui:  ultominꝰ peccata que excedunt
numerũ capilloꝵ. Minuta uident᷑: sed
mulca st̃. P recauisti magna. iã ñ facis
adulteriũ. iã ñ facis homicidiũ. ñ rapis
res alienas. non blasphemas. ñ dicis falsũ
testimoniũ: moles iste st̃ peccatoꝵ. Mag¬
na p̃ cauisti: de minimis quid agis.
An ñ times minuca: ꝓ iecisti molẽs iude
ne arena obruaris. Multiplicate sunt
tur: a d̾o tuo: quando seipsũ deseruit.
de meo d̃m meũ uolo uidere: et ñ possũ.
p̃ multitudine peccatoꝵ meoꝵ. P arũ ẽ ne

Expanded text:
is mei. Capillos capitis ad numeri multituis mei. Capillos capitis ad numeri multitudinem revocat. Quis numerat capillos capitis sui? Multo minus peccata, quae excedunt numerum capillorum. Minuta videntur, sed multa sunt. Praecavisti magna; jam non facis adulterium, jam non facis homicidium, non rapis res alienas, non blasphemas, non dicis falsum testimonium: moles istae sunt peccatorum. Magna praecavisti, de minutis quid agis? An non times minuta? Projecisti molem, vide ne arena obruaris. Multiplicatae sunttum est a Deo tuo, quando seipsum deseruit? de meo Dominum volo videre, et non possum, prae multitudine peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
tis peccatis. Qͥd enĩ ait: cõp̃hendunt me
iniquitates mee: et non potui ut uiderẽ.
Remoueant᷑ gͦ iniquitates. dimittant᷑ pec¬
cata. leuetur pondus ab ocło. sanet᷑ quod
sauciũ est. adhibeat᷑ mordax p̃ceptũ qua¬
si colliriũ. Purus efficere : qd̃ tͥ p̃cipitur
sanat cor. mundat cor. Dilige: mnimicũ tuũ.
& quis diligit inimicũ suũ: Hoc iubet me¬
dicus. A marũ est: s salubre. Qͥd tͥ faciã
inqͥt: Ita uexatus es: ut inde saneris. Et
plus dic̃: qdđ sanaco ñ erit onerosũ. Uoluptu¬
ose diligis inimicũ sanatus: conare tu ut
saneris. In cribulationib. in angustiis. in
cẽptationib fortis esto: ꝑdura. medici ma¬
nꝰ ẽ ñ latronis. Ecce inquit p̃ceptis acceptiꝰ
et fide retenta: prus sicut iubes sanabo cor.
ut dicis. Sanato corde. et mundato corde
qͥd uidebo: beati mundo corde: qt ipsi dm
udebunt. Hoc mͦ inquit ñ possũ: comp̃¬
hendunt me iniquitates mee. ⁊ ñ potui ut
uidem. Mulciplicateꝰ stiꝑ capillos capicu¬

Expanded text:
peccatis. Quid enim ait? Comprehenderunt me iniquitates meae, et non potui ut viderem. Removeantur ergo iniquitates, dimittantur peccata, levetur pondus ab oculo, sanetur quod saucium est, adhibeatur mordax praeceptum quasi collyrium. Prius effice quod tibi praecipitur: sana cor, munda cor, dilige inimicum tuum . Et quis diligit inimicum suum? Hoc jubet medicus; amarum est, sed salubre. Quid tibi faciam, inquit? Ita vexatus es, ut inde saneris. Et plus dicit: Sanato non erit onerosum, voluptuose diliges inimicum sanatus; conare tu ut saneris. In tribulationibus, in angustiis, in tentationibus fortis esto, perdura: medici manus est, non latronis. Ecce, inquit, praeceptis acceptis, et fide retenta, prius sicut jubes sanabo cor, ut dicis: sanato corde et mundato corde quid videbo? Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Hoc modo, inquit, non possum. Comprehenderunt me iniquitates meae, et non potui ut viderem. 22. Multiplicatae sunt super capillos capit
Abbreviated transcription (Latin):
cuũ ẽ ꝓpt̾ peccatũ. Corpꝰ quod corrũpit᷑
ad grauat animã : et deprimit t̾rena in¬
habitatio sensũ multa cogitantẽ. ꝑtinet
gͦ ad te clamare. ꝑtinet gemere. ꝑtinet
confiteri: ñ te exaltare. ñ te iactare. ñ de
tius meritis głari: qr et si habes aliquid
gaudendũ: quiꝰ est qd accepisti: Q uia cir¬
cũ dedert̃ me mala quoꝵ non est numeru.
cõprehendunt iniquitates mee. et ñ potu¬
I ut uiderem. E st aliqͥd uideamꝰ. Qͥ d pre¬
mit ut ñ uideamꝰ: N onne iniquitas ocłm
tuũ ne. istã luc̃ẽ uidere. posses p̃mebat: for¬
cassis humor irruens p̃mebat. fortasse fumꝰ.
ũ non poteras ad istã lucẽ. Qͥd ergo: cor
sauciũ leuabis ad đm:  Nonne prius sanã¬
dũ est ut uideas: nonne suꝑbꝰ inueniris
cũ dicis. pͥmo uideam et sic credã: ois di¬

Expanded text:
od corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Pertinet ergo ad te clamare, pertinet gemere, pertinet confiteri, non te exaltare, non te jactare, non te tuis meritis gloriari: quia et si habes aliquid gaudendum, quid est quod non accepisti ? Quoniam circumdederunt me mala, quorum non est numerus. 21. Comprehenderunt me iniquitates meae, et non potui ut viderem. Est aliquid quod videamus: quid premit ut non videamus? Nonne iniquitas? Oculum tuum, ne istam lucem videre posses, premebat fortassis humor irruens, premebat fortasse fumus, um non poteras ad istam lucem: quid ergo, cor saucium levabis ad Deum? Nonne prius sanandum est ut videas? Nonne superbus inveniris, cum dicis: Primo videam, et sic credam? Quis di
Abbreviated transcription (Latin):
celsus ẽ enĩ dñs et humilia respicit. S
ne putent se latere qͥ suꝑbi sc̃: excelsa a
longe cognoscit. Cognoscebat a longe. iac¬
tantẽ se phariseũ : subueniebat de ꝓximo
conficenti publicano. Iactabat ille meri¬
ta sua. et erigebat uulnera sua: ñ iac¬
tabat ille merita. s offerebat uulnera. Ad
medicũ uenerat. sciebat se ẽẽ languidũ:
sciebat se esse sanandũ. O culos ad celũ le¬
uare ñ audebat : pectus ꝑcutiebat. Sibi
non parcebat. ut ille parceret. se agnos¬
cebat. ut ille ignosceret: se puniebat. ut
ille lib̾aret. Tales hic uoces st̃. audiamus.
eas pie: ⁊ amemꝰ pio corde. Lingua omĩb
medullis nr̃is hoc dicamꝰ. nemo se pucet

Expanded text:
 enim Dominus, et humilia respicit. Sed non se putent latere qui superbi sunt: excelsa enim a longe cognoscit . Cognoscebat a longe jactantem se Pharisaeum, subveniebat de proximo confitenti Publicano . Jactabat ille merita sua, et tegebat vulnera sua: non jactabat ille merita, sed offerebat vulnera. Ad medicum venerat, sciebat se languidum, sciebat se sanandum: oculos ad coelum levare non audebat, pectus percutiebat: sibi non parcebat, ut ille parceret; se agnoscebat, ut ille ignosceret; se puniebat, ut ille liberaret. Tales hic voces sunt; audiamus eas pie, et amemus pie: corde, lingua, omnibus medullis nostris haec dicamus. Nemo se justum
Abbreviated transcription (Latin):
cumulo gemebat qͥ dicebat : ab occultis me¬
is munda me dñe. ⁊ ab alienis parce ser¬
uo tuo. Parua erant nr̃a: imponunt᷑ alie¬
na. Timeo mͥ. timeo bono frĩ: colero malũ
frẽm. E sub isto cumulo qͥd erimꝰ: si cesset

Expanded text:
cumulo gemebat qui dicebat: Ab occultis mecumulo gemebat qui dicebat: Ab occultis meis munda me, Domine, et ab alienis parce servo tuo . Parva erant nostra, imponuntur aliena: timeo mihi, timeo bono fratri, tolero malum fratrem; et sub isto cumulo quid erimus, si cesset
Abbreviated transcription (Latin):
edos ad sinistrã. O uib quid: uenite
bñdicti patris mei. ꝑcipite regnũ qđ
uob̃ paratũ ẽ. Edis quid: Ite in ignẽ
et̾nũ. Ibi penitentie locus ñ ẽ. Q uia
miscdiam di contempsisti: ueritatem
ad mẽbra saucia : q miscłiam cuã et
uericatẽ tuã ñ celaui a congregatione
mulca: ab eccła unitatis orbis terrarũ
Attende mẽbra saucia. adtende delicto¬
res et peccatores : et noli remouere. mi¬
sericordias tuas. Misericordia tua et
ueritas tua. semꝑ susceperunt me: Ñ
auͭrẽ conu̾ti: nͥ securus de remissione
Non durarẽ ꝑseuerare : nͥ securus de ꝓ¬
missione. M iscdia tua et ueritas tua
sẽꝑ susceꝑunt me. Attendo qr bonꝰ es.
attendo qr iustus es: amo bonũ. cuneo
iustũ. A mor et timor ꝑducunt me: quia
suscipiunt: et ab eis ocłos au̾tendũ ñ est:
Qm̃ circũdedunt me mala quoꝵ ñ ẽ nu¬
merus. Qͥ s numerat peccata : quis numerat
iniquitates alienas et ꝓprias: Sub hoc

Expanded text:
hoedos ad sinistram. Ovibus quid? Venite, hoedos ad sinistram. Ovibus quid? Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est. Hoedis quid? Ite in ignem aeternum . Ibi poenitentiae locus non est. Quia misericordiam Dei contempsisti, veritatem ad membra saucia. Quia misericordiam tuam et veritatem tuam non celavi a congregatione multa, ab Ecclesia unitatis orbis terrarum: attende membra saucia, attende delictores et peccatores, et noli removere misericordias tuas. Misericordia tua et veritas tua semper susceperunt me. Non auderem converti, nisi securus de remissione: non durarem perseverare, nisi securus de promissione. Misericordia tua et veritas tua semper susceperunt me. Attendo quia bonus es, attendo quia justus es: amo bonum, timeo justum. Amor et timor perducunt me: quia,suscipiunt, et ab eis oculus avertendus non est? Quoniam circumdederunt me mala, quorum non est numerus. Quis numerat peccata? quis numerat iniquitates alienas et proprias? Sub quo
Abbreviated transcription (Latin):
ũ. Primo dixit ut cognoscamꝰ in t̾ra uiã
tuã: et secutꝰ ẽ in omĩb gentib salutare
tuũ. Quasi diceret᷑ ei. Q uer iua quã cu¬
pis agnoscere : homines ad uiã ueniunt.
N ũquid uia uenit ad homines:Uia nr̃ã
uenit ad homines: inuenit errantes. uo¬
cauit ad se extra ambulantes. In me inqͥt
ambulate et non errabitis: ego sũ uia
et ueritas et uita: ne diceres ubi ẽ. ua
di. ad quã regionẽ ibo. quẽ montẽ ascen¬
dã. quos cãpos inquirã. uiã di queris:
Salutare di: ẽ uia cui. E ubiꝙ ẽ hec. qr
in omĩb gentib salutare dł̃i. Ueritatem
tuã et salutare tuũ dixi. N on celaui
miscđiam tuã ⁊ ueritat̾e tuã. a congrega¬
tione multa. Ibi sumꝰ: in hoc corpore
Recede a peccatis: donabit peccata. Sis
omĩa: Male uixisti usq in hodiernũ diẽ:
adhuc uiuis. Bene uiue hodie: hanc
ueritas : Congregabunt᷑ ante eũ omnes
gentes: et diuidet eas sic̃ pastor diuidit
oues ab edis. O ues ponet ad dexteram:

Expanded text:
in terra viam tuam, et secutus est: In omnibus gentibus salutare tuum . Quasi diceretur ei, Quae est via quam cupis agnoscere? Homines ad viam veniunt, numquid via venit ad homines? Via nostra venit ad homines, invenit errantes, vocavit ad se extra ambulantes. In me, inquit, ambulate, et non errabitis: Ego sum via, et veritas, et vita . Ne diceres, Ubi est via Dei? ad quam regionem ibo? quem montem ascendam? quos campos inquiram? Viam Dei inquiris? Salutare Dei est via Dei, et ubique haec est: quia in omnibus gentibus salutare tuum. Veritatem tuam et salutare tuum dixi. 19. Non celavi misericordiam tuam et veritatem tuam a congregatione multa. Ibi simus, in hoc corpore Recede a peccatis, donabit peccata. Vis omnia: male vixisti usque in hodiernum diem, adhuc vivis, bene vive hodie, hanc rdia: quae veritas? Congregabuntur ante eum omnes gentes, et dividet eas sicut pastor dividit oves ab hoedis; oves ponet ad dexteram,
Abbreviated transcription (Latin):
tus: in puero puer innouatꝰ fide. Accepe¬
rat enĩ responsũ: et hoc dix̃. Dixerat enĩ
łs ei. qi ñ exiturus erat de hac uitas pͥusꝗͣ
uidet salutare di. Hoc salutare bonũ est.
ut ostendat᷑ hominib: s clament. Osten¬

Expanded text:
tus in puero puer, innovatus fide. Acceperat enim responsum, et hoc dixit: dixerat ei Dominus, quia non exiturus erat de hac vita, priusquam videret salutare Dei. Hoc salutare Dei bonum est ut ostendatur hominibus: sed clament, Osten
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiã meã: ᷤ fidẽ meã. quia iustus ex fi¬
de uiuit: utpote int̾rogat sub pena ꝑse¬
quutor qd eis licuit aliquando. Qͥd es:
in corde suo iusticiã suã. ñ dicit apud se
credo quidẽ. in xp̃m. s huic ꝑsecutori meo
seuienti et minanti ñ dicã qđ credidi. no¬
uit ds intus in corde meo quia credo. ipse
scit᷑. tͥ non illi renuntio. Ecce hoc dicis ce
intꝰ habere in corde: in ore qͥd: Non sũ
xp̃ianꝰ. Contra cor cuũ: testimoniũ dñt la¬
bia tua. Iusticiã meã non abscondi in cor

Expanded text:
ustitiam meam? Fidem meam: quia justus ex fide vivit . Ut puta, interrogat sub poena persecutor, quod eis licuit aliquando, Quid es?in corde suo justitiam suam. Non dixit apud se: Credo quidem in Christum, sed huic persecutori meo saevienti et minanti non dicam quod credidi: novit Deus meus intus in corde meo quia credo, ipse scit quia illi non renuntio. Ecce hoc dicis te intus habere in corde: in labiis quid? Non sum christianus? Contra cor tuum testimonium dicunt labia tu
Abbreviated transcription (Latin):
mala rixa. Ecce labia mea ñ ꝓhibebo:
dñe tu cognouisti. Qͦ m ille qͥ cognouit
dns intꝰ in corde uidet ubi ñ uidet hõ:¬
ideo et ille credidit. E cre ore habet. iã habet
qd uideat ds: ñ ꝓhibeat labia sua. ñ ꝓhibe¬
sũ. E qr locutus est qđ credidit. quȩrens
qͥd retribuat domino ꝓ omĩb que retribuit
ei. adiuingit: calicẽ salutaris accipiam. et
nom̃ dñ inuocabo. Non exhorruit dñm di¬
centẽ : pocestis bibere calicẽ quẽ ego bibitu¬
rus sũ: s onficet᷑ enĩ ꝑ labia qđ habet in cor

Expanded text:
t cor tuum mala rixa. Ecce labia mea non prohibebo, t cor tuum mala rixa. Ecce labia mea non prohibebo, Domine, tu cognovisti. Quomodo ille? quid cognovit Dominus? Intus in corde, ubi non videt Ideo et ille, Credidi, inquit. Ecce cor habet, jam habet quod videat Deus: non prohibeat labia sua. Non prohibesum. Et quia locutus est quod credidit, quaerens quid retribuat Domino pro omnibus quae retribuit ei, adjungit: Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo. Non exhorruit Dominum dicentem: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum ? Confitetur enim per labia quod habebat i
Abbreviated transcription (Latin):
ũ: ille respondit. Am̃ dico tibi. hodie me¬
cũ eris in paradyso. hodie inquit mecũ e¬
ris in paradyso. Paradysus habet ligna
felicia. hodie mecũ in ligno crucis: Ecce¬
inquit labia mea ñ ꝓhibebo. dñe tu cog¬
nouisti: ne credat corde et p̾ cimore labi
a ꝓhibeat annuntiare qđ credidit. Sunt
enĩ xp̃iani: habent fidẽ in corde. E si incer
paganos amor ẽ. miscere int̾ urbanos. sor¬
didos. infideles. ineptos insultatores. si exagi
labia sua sonare : qr nort̃ qđ intus habent.
fessus corã hominib. confundar de illo co¬
rã patre meo. id÷ ñ eũ agnoscã: qr eru¬
buit me confiteri corã hominib. ñ eũ c̃¬
ficebor corã patre meo. Dicant gͦ labia qd̾
habet cor. hoc contͤ cimorẽ habeat cor qd̃
dicunt labia. hoc contͣ simulationẽ. Ali¬
quando enĩ timor ẽ et ñ audes dicereꝰ nos¬
ti. qd̃ credis: aliquando simulatio est. cũ¬
dicis et ñ habes in corde. Consentiant la¬

Expanded text:
um: ille respondit: Amen dico tibi, hodie meum: ille respondit: Amen dico tibi, hodie mecum eris in paradiso. Hodie, inquit, mecum eris in paradiso . Paradisus habet ligna felicia: hodie mecum in ligno crucis, Ecce labia mea non prohibebo, Domine, tu cognovisti: ne credat corde, et prae timore labia prohibeat annuntiare quod credidit. Sunt enim christiani, habent fidem in corde, et inter paganos amaros, misere urbanos, sordidos, infideles, ineptos, insultatores, si exagitlabia sua sonare quod norunt, sonare quod intus habent. fuerit coram hominibus, confundar de illo coram Patre meo , id est, non eum cognoscam: quia erubuit me confiteri coram hominibus, non eum confitebor coram Patre meo. Dicant ergo labia quod habet cor: hoc contra timorem. Habeat cor quod dicunt labia: hoc contra simulationem. Aliquando enim timor est, et non audes dicere quod nosti, quod credis: aliquando simulatio est, dicis, et non habes in corde. Consentiant la
Abbreviated transcription (Latin):
hibebebo: dñe cu cognousti. Labia mea
loquunt᷑: ñ ea ꝓhibebo loqui. Sonant
qͥdẽ labia mea ad aures hominũ: s tu cog¬
no uisti cor meũ. Labia mea ñ ꝓhibebo.
dñe tu cognouisti. Aliud audit homo: a¬
liud cognoscit ds. Ne in labiis solis eẽt
ipsi popło diceret᷑. laudanti dm ore ñ cor
de. popłs hic labiis me honorat. cor aũ eoꝵ
longe ẽ a me: sona labiis. ꝓpinqua corde.
Corde enĩ credit᷑ ad iusticiã. ore aũ confe¬
sio fit ad salutẽ. qualis ille latro inuentꝰ
ẽ. pendens in cruce cũ dño: agnoscens il¬
miracła facientẽ: agnouit ille in ligno
pendent̾ẽ. Erat ille confixus omĩb mẽbris
manꝰ claiuis inherebant. pedes cransfixerant:
totũ corpus adiungebat᷑ ligno. Corpus illuo
non uacabat ceteris mẽbris. lingua uaca¬
bat: et corde credidit . ore confessus est .
et post longũ tẽpus accipere contentꝰ erat.
In longũ sperabat: dies ñ ẽ dilatus. Ille
dixit mem̃to mei dũ ueneris in regnũ tu¬

Expanded text:
rohibebo, Domine tu cognovisti. Labia mea loquuntur, non ea prohibebo loqui. Sonant quidem labia mea ad aures hominum, sed tu cognovisti cor meum. Labia mea non prohibebo, Domine tu cognovisti. Aliud audit homo, aliud agnoscit Deus. Ne in labiis solis esset ipsi populo, laudanti Deum ore, non cor Populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me : sona labiis, propinqua corde. Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Qualis ille latro inventus est, pendens in cruce cum Domino, agnoscens miracula facientem, agnovit ille in ligno pendentem. Erat ille confixus omnibus membris; manus clavis inhaerebant, pedes transfixi erant, totum corpus adjungebatur ligno; corpus illud non vacabat caeteris membris, lingua vacabat et cor: corde credidit, ore confessus est. Met post longum tempus accipere contentus erat: in longum sperabat, dies non est dilatus. Ille dixit, Memento mei, cum veneris in regnum tu
Abbreviated transcription (Latin):
quas seuiert̃ in illis hodie reficim̃. nathale
mr̃m celebramꝰ: exẽpla martyrũ nobis ꝓpo¬
nimꝰ. Attendimꝰ fidem. qͦm inuenti. qͣmodo
attracti. qͥm sꝰtetert̃ ante udices. in eccła
catholica nicħ habuerint simulationis: com¬
paginati iunctura caritatis. C onfessi st̃ xp̃m
caput qd̾ p̾cesserat: et sic̃ m̾ebra sequi con¬
cupiert̃. Seqͥ c̃cupiert̃ in torm̃tis patien¬
tes. in confessione fideles: in sermone uera
tos uulnerauer̃t ad salutẽ. H ec omia ꝑ¬
ponimꝰ nobis: et intuem̃ illa: ⁊ optamꝰ imi¬
cari. h ec st̃ spectacula. xp̃iana: hec uideis.
uidet desuꝑ ds. ad hec hortat᷑. ad hec add¬
uiuat. his certaminib p̾mia p̃ponit. &¬
donat. Ecce labia mea ñ ꝓhibebo. Uide ne
timeas: ⁊ ꝓhibeas labia cua. Dñe cu cogno¬
iusti qr ÷ͦ in corde : qđ sonat in labiis.

Expanded text:
aevierunt, in illis hodie reficimur. Natalem martyrum celebramus, exempla martyrum nobis proponimus, attendimus fidem, quomodo inventi, quomodo attracti, quomodo steterunt ante judices. In Ecclesia catholica nihil habentes simulationis, compaginati junctura unitatis, confessi sunt Christum: caput quod praecesserat, sicut membra, sequi concupierunt. Sed qui concupierunt? In tormentis patientes, in confessione fideles, in sermone veractos vulneraverunt et ad salutem. Haec omnia proponimus nobis, et intuemur illa, et optamus imitari. Haec sunt spectacula christiana, haec videt desuper Deus, ad haec hortatur, ad haec adjuvat; his certaminibus praemia proponit et donat. Ecce labia mea non prohibebo. Vide ne timeas, et prohibeas labia tua. Domine, tu cognovisti: quia est et in corde quod sonat et in labiis.
Abbreviated transcription (Latin):
tendo fontẽ diuitatis: et sepe ꝓnunciat et
sepe fallit᷑. Quare hoc: qr insanie m̃da
adducant insanos. ut amando ibi spem
ueritatis. incurrant laqueũ falsicatis: re
nr̃a errant: mortificent᷑. Mortificate in qͥt
d̾s nr̃. Qͥ fecit oĩa: melior ẽ omĩb. Q ui
pulcra fecit omĩa. pulcrior ẽ omĩb: qui
fortia fortior ẽ. qͥ magna. maior ẽ. Q uic¬
qͥd amaueris. ille tͥ erit. Disce amare in
creatura creatorẽ. ⁊ in factura factorem:
ne ceneat ce qdđ ab illo factũ ẽ. et amit¬
tas eũ a quo et ipse factus es. Ergo beatus

Expanded text:
tendo fontem divinitatis: et saepe pronuntiat, et tendo fontem divinitatis: et saepe pronuntiat, et saepe fallitur. Quare hoc? Quia insabducant insanos, ut amando ibi speciem veritatis, incurrant laqueum falsitatis: retbra nostra erant, mortificentur: Mortificate, inquit, Deus noster. Qui fecit omnia, melior est omnibus; qui pulchra fecit, pulchrior est omnibus; qui fortia, fortior est; qui magna, major est: quidquid amaveris, ille tibi erit. Disce amare in creatura creatorem, et in factura factorem; ne teneat te quod ab illo factum est, et amittas eum a quo et ipse factus es. Ergo, Beatus
Abbreviated transcription (Latin):
ficiã : qñ inuenio ne inedia deficiat. ⁊ ad
sanitatẽ ñ ꝑueniat hortor ut reficiat: pug¬
nos parat. seuire uult in medicũ. E si ꝑ¬
cusserit diligatur. & si iniuriã fecerit ñ
reliqͣuat᷑: rediturus ẽ ad ment̾e. grãs ac¬
turus. Quã multi hic cognoscunt se. iudeis
se inuicẽ. et loquunt᷑ de se in eccła di. in
eccłe scẽ gremio. adcendunt studia sua ĩã
bona circa u̾bũ di. circa officia ⁊ obsequia
caritatis ad frequentandũ gregẽ : xͥ. ñ re¬
cede de eccła: uident ⁊ loquunt᷑ adinuicẽ
de inuicem. Quis ẽ iste circisarius: qͥs est
iste:sA matur ⁊ laudat᷑ illiꝰ uirtus uenato¬
ris: ⁊ illiꝰ strionis: de alio loqͥtur: et ille de
ipso. Certe ista s̃: certe gaudemꝰ de talib.
Si gaudemꝰ de talib. ñ desꝑemꝰ de talibus:
rus scõꝵ: de numero qui erat impioꝵ. Et
ñ respexit in uanitates et insanias menda
duuinꝰ uult esse : affectat diuinitate. amit¬

Expanded text:
ficiam, quando invenio? Ne inedia deficiat, et ad ficiam, quando invenio? Ne inedia deficiat, et ad sanitatem non perveniat, hortor ut reficiat: pugnos parat, saevire vult in medicum. Et si percusserit, diligatur; et si injuriam fecerit, non relinquatur: rediturus est ad mentem, gratias acturus. Quam multi hic cognoscunt se, vident se invicem, et loquuntur de se in Ecclesia Dei; in Ecclesiae sanctae gremio attendunt studia sua jam bona circa verbum Dei, circa officia et obsequia charitatis, ad frequentandum gregem Christi non recedere de Ecclesia, vident et loquuntur ad invicem de invicem. Quis est iste circissarius? Quis est iste amator et laudator illius venatoris, illius histrionis? De alio loquitur, et ille de ipso. Certe ista sunt, certe gaudemus de talibus. Si gaudemus de talibus, non desperemus de talibus. rus sanctorum, de numero qui erat impiorum. Et non respexit in vanitates et insanias mendact, quasi divinus vult esse: affectat divinitatem amit
Abbreviated transcription (Latin):
ces. Unde enĩ insanie m̃daces. Insani¬
a m̃dax: ñ ẽ sanitas uera. Si que uides bo¬
na amas. falleris. sanꝰ ñ es: nunia febri
freneticꝰ factꝰ es. Uerũ ñ ÷ qđ amas. Lau¬
das aurigã. clamas aurige. insanis. In
auriga uanitas est : insania mendax est.
NSon ẽ ait nicħ melius: nichil delectabilius.
Qͥ o facio febricitanti: Si ẽ in uob̃ miscłia
orate ꝓ talib. quia et ipse medicus ple¬
rũq in despationẽ: conu̾tit᷑ ad eos qui
circũstant lacͥmantes in domo. qͥ pendeis
ex ore eiꝰ audire sententiã de egroto et
oet bonũ qđ ꝓmittat. timet malũ ꝓnũ¬
tiare ne t̾reat . modeste tam̃ iste concip̃
sententiã. Bonꝰ ẽ ds. omĩa potest: orate
ꝓ illo. Que itaq comp̃hendã istoꝵ insano¬
rũ : quis me audiet: qͥs eoꝵ nos ñ mise¬
ros dicat:  qr cũ cũ eis ñ insanimꝰ. amisis¬
se nos putant magnaᷤ et uarias uolupta¬
tes in quib ipsi insanuunt. nec uident quia

Expanded text:
ces. Unde enim insaniae mendaces? Insanices. Unde enim insaniae mendaces? Insania mendax, sanitas verax. Quae vides bona putas, falleris: sanus non es, nimia febre phreneticus factus es; verum non est quod amas. Laudas aurigam, clamas aurigae, insanis in aurigam. Vanitas est, insania mendax est. Non est, ait: nihil melius, nihil delectabilius. Quid facio febrienti? Si est in vobis misericordia, orate pro talibus. Quia et ipse medicus plerumque in desperatione convertitur ad eos qui circumstant lacrymantes in domo, qui pendent ex ore ejus audire sententiam de aegroto et det bonum quod promittat, timet malum pronuntiare, ne terreat; modestam plane iste concipit sententiam: Bonus Deus omnia potest, orate pro illo. Quem itaque comprehendam istorum insanorum? Quis me audiat? quis eorum nos non miseros dicat? Quia cum eis non insanimus, amisisse nos putant magnas et varias voluptates, in quibus ipsi insaniunt: nec vident quia
Abbreviated transcription (Latin):
turbe: festinant. curbe conletant᷑: tur¬
be c̾currt̃. S oli imitari. noli ad u̾tere:
uanitates st̃ et insanie m̃daces. Sit do¬
minꝰ ds tuus spes tua: ñ aliqͥd aliud a
dno̾ d̾o tuo sꝑes: s ipse dñs ds tuus sit
spes tua. Iamq de do multi sperant pe¬
cuniã. multi sperant honores caducos de do¬
et ꝑituros : aliuo qđ̵libet a dõ p̾ter ipsũ dm.¬
Immo uͦ cont̾e̾ptis aliis ꝑge in illũ. obliuis¬
cens alia mento illius: relinquens retro ali¬
a extendere in illũ: ipse certe adu̾sũ corre¬
Terrena auaritia fundos querebas. t̾rã
possidẽ cupiebas: uicinos excludebas. Illis¬
uicinis exclusis. aliis inhiabas : et tandi¬
u tenebas auari ciã. donec ad littora ꝑue¬
nires: ꝑueniens ad littora insulas concu¬
piscis. P ossessa t̾ra: celũ forte uis prendẽ.
Relinque om̃s am ores. pulchrior ẽ ille
qͥ fecit et t̾ram & celũ. Beatꝰ uir cuiꝰ est
pexit
in uanitates ⁊ insanias. m̃da¬

Expanded text:
turbae festinant, turbae collaetantur, turturbae festinant, turbae collaetantur, turbae concurrunt. Noli imitari, noli averti; vanitates sunt, et insaniae mendaces. Sit Dominus Deus tuus spes tua: non aliud aliquid a Domino Deo tuo speres, sed ipse Dominus tuus sit spes tua. Namque multi de Deo sperant pecuniam, multi de Deo sperant honores caducos et perituros, aliud quodlibet a Deo praeter ipsum Dimo vero contemptis aliis, perge ad illum; obliviscens alia, memento illius; relinquens retro alia, extendere in illum. Ipse certe aversum correterrena avaritia? Fundos quaerebas, terram possidere cupiebas, vicinos excludebas; illis exclusis, aliis vicinis inhiabas; et tamdiu tendebas avaritiam, donec ad littora pervenires: perveniens ad littora, insulas concupiscis; possessa terra, coelum forte vis prendere. Relinque omnes amores: pulchrior est ille qui fecit coelum et terram. 8. Beatus vir, cujus est pexit in vanitates et insanias me
Abbreviated transcription (Latin):
ros quosq et magnos in eccła sp̃itales ui¬
ros: magnos soliditate ñ timore. ꝑ ipsos
nob scriptura omĩs dispensata ẽ. P phete
st̃. eugłiste st̃. doctores boni st̃: illuc le¬
uaui ocłos meos in montes. uñ auxiliũ
ueniet. Et ne. humanũ¬
putares auxiliũ: sequit᷑ et
dicit.  Auxiliũ meũ adño. qͥ fec̃
celũ et t̾rã. Uidebt̾ iusti et timebt̾ et
in dño. qͥ uident et timent. timent am¬
bulare uias malas. uias latas. eligant
uiã angustã: uͥ iã suꝑ petrã quoꝵdam
directi st̃ gressus. Q d facere debent
audiant modo. B catus uir cuiꝰ ẽ nom̃
domini spes eiꝰ: et non respexit in ua¬
nitates et insanias falsas. Ecce qua
uolebas ire. ecce turba uie late. ñ frus¬
tra ipsa ducit ad amphithͤatrũ: ñ frus¬
tra ipsa duci ͭ ad mortẽ. Uia lata mortife¬
ra ẽ. eiꝰ. latitudo delectat ad tempꝰ: finis
eiꝰ angustus in et̾nũ. S curbe strepuis.

Expanded text:
ros quosque et magnos Ecclesiae spirituales viros quosque et magnos Ecclesiae spirituales viros, magnos soliditate, non tumore. Per ipsos nobis Scriptura omnis dispensata est; Prophetae sunt, Evangelistae sunt, doctores boni sunt: illuc levavi oculos meos in montes, unde veniet auxilium mihi. Et ne humanputares auxilium, sequitur, et dicit: Auxilium meum a Domino, qui fecit coelum et terram . Videbunt justi, et timebunt, et in Dominum, qui vident et timent, timeant ambulare vias malas, vias latas; eligant viam angustam, ubi jam supra petram quorumdam directi sunt gressus: quid facere debeant, audiant modo. Beatus vir cujus est nomen Domini spes ejus, et non respexit in vanitates et insanias mendaces. Ecce qua volebas ire, ecce turba viae latae: non frustra ipsa ducit ad amphitheatrum, non frustra ipsa ducit ad mortem. Via lata mortifera est: latitudo ejus delectat ad tempus, finis ejus angustus in aeternum. Sed turbae strepunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ces latas uias. implentes crastinũ circũ
ciuitatis nathalẽ clamando celebrantes.
ciuitatẽ ipsã male uiuendo turpantes.
Soli gͦ illos attendere. Multi s. & quis
numerat: Pauci aũ ꝑ uiã angustã. Pro¬
fer inquã staterã. appende. Uide contͣ
pauca grana: quantã paleã leues. Hoc
agant fideles iusti. qͥ secunt᷑: qd̃ illi qui
pͣcedunt. N on suꝑbiant. ñ se extollant.
ñ decipiant sequentes. Q uomͦ posst̾ de¬
ciꝑe sequentes: ꝓmitendo ilł in se sa
ñ in eos a quib p̾cedunt᷑: s attendendo
p̃cedentes se. secunt᷑ quidẽ et imitant᷑.
S qr cogitant a quo acceꝑint illi ut p̃¬
cedant : secunt᷑ ⁊ in eũ sꝑant. Qua̾uis
gͦ isto ᷤᷤ imitent᷑: spẽ suã tam̃ in illo po¬
nunt. a quo et isti accepert̃ unde tales
st̃. Uidebt̃ iusti et timebt̃ et sꝑabt̃ i
dño: quẽadmodũ in illo psalmo. Leuaui
ocłos meos in montes. Hic intelligimꝰ ela¬

Expanded text:
tes latas vias, implentes crastinum circum, tes latas vias, implentes crastinum circum, civitatis Natalem clamando celebrantes, civitatem ipsam male vivendo turpantes. Noli ergo illos attendere; multi sunt, et quis numerat? Pauci autem per viam angustam. Profer, inquam, stateram, appende: vide contra pauca grana quantam paleam leves. Hoc agant fideles justi qui sequuntur. Quid illi qui praecedunt? Non superbiant, non se exaltent, non decipiant sequentes. Quomodo possunt decipere sequentes? Promittendo illis in se salt in Dominum: non in eos a quibus praeceduntur: sed attendendo praecedentes se, sequuntur quidem et imitantur, sed quia cogitant a quo acceperint illi ut praecedant, et in eum sperant. Quamvis ergo istos imitentur, spem suam tamen in illo ponunt, atimebunt, et sperabunt in Dominum: quemadmodum in alio psalmo, Levavi oculos meos in montes, intelligimus montes, cla
Abbreviated transcription (Latin):
finẽ sequant᷑: et caritas ordinat hos gra¬
dus ꝑ paulũ apłm dicentẽ. imitatores me¬
i estote. sic̃ ⁊ ego .xͥ. Ergo qͥ iam directos
gressus habent in petra: forma sint fideli¬
b. S forma inqͥt apłs estote fidelib. Ipsi
fideles st̃ iusti. qͥ adtendentes eos qͥ se in
bono p̃cedunt: imittando sequunt᷑. Qͦ mͦ
sequunt᷑: uidebt̃ uisti et timebunt. Uide¬
bt̃ et cimebunt seqͥ uias malas. cũ uideis
qͦsq meliores iam elegisse uias bonas. & di¬
cunt in animo suo quẽadmodũ solent di¬
cere uiatores attendentes alios cũ p̾sũp¬
tione ambulantes in uia. ipsi adhuc in¬
certi uie. & quasi fluctuantes: qua eiuis
dñt sͥ. N on frustra illi hac eunt: qͣndo
tã uiã uident hac̃: latã uiã uident illae.
Hac uident paucos: illac multos. S si
iustꝰ es noli numari s appende staterã af¬
fer equã ñ dolosam: qr iustus appellatus
es. uidebt̾ iusti et timebt᷑. Dictũ ẽ de ce
N oli gͦ numerare turbas hominũ inceden¬

Expanded text:
itis ordinatos gradus per Paulum apostolum dicentem: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi . Ergo qui jam directos gressus habent in petra, forma sint fidelibus: Sed forma, inquit, esto fidelibus . Ipsi fideles sunt justi, qui attendentes eos qui se in bono praecedunt, imitando sequuntur. Quomodo sequuntur? Videbunt justi, et timebunt. Videbunt, et timebunt sequi vias malas, cum vident quosque meliores jam elegisse vias bonas; et dicunt in animo suo, quemadmodum solent dicere viatores, attendentes alios cum praesumptione ambulantes in via, ipsi adhuc incerti viae, et quasi fluctuantes qua eant, dicunt sibi: Non frustra illi hac eunt, quandotam viam vident hac, latam viam vident illac: hac vident paucos, illac multos . Sed si justus es, noli numerare, sed appende; stateram affer aequam, non dolosam, quia justus appellatus es: Videbunt justi, et timebunt, dictum est de te. Noli ergo numerare turbas hominum inceden
Abbreviated transcription (Latin):
Bene nuntiaui iusticiã tuã in eccła mag¬
na. Alloquit᷑ mẽbra sua: hortat᷑ qđ fecit
ut faciant. Adnuntiauit: annuntiemus.
Passus ẽ. cõpatiam᷑. Glorificatus ẽ. glorifice¬
mͣ. Annunciaui iusticiã tuã in eccła mag

Expanded text:
Bene nuntiavi justitiam tuam in Ecclesia magna. Alloquitur membra sua, hortatur quod fecit, ut faciant. Annuntiavit, annuntiemus; passus est, compatiamur; glorificatus est, conglorificabimur. Annuntiavi ju
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ẽ cor: nec hic habitandũ corde. Alala re¬
gio ẽ. sufficiat qđ adhuc carne hic habitare
necesse est. Qđ ñ ẽ necesse ñ fiat. Sufficiat
diei malicia sua. Sursũ corde habitemus
Si resurrexisti cũ xp̃o dic̃ apłs fidelib corpꝰ
et sanguinẽ eiꝰ accipientib quȩ sur sũ
S̾ sapite. uͥ xp̃c ẽ in dextera dĩ sedeus: que

Expanded text:
dum est cor, non hic habitandum corde: mala redum est cor, non hic habitandum corde: mala regio est. Sufficiat quod adhuc carne hic esse necesse est; quod non est necesse, non fiat: sufficiat diei malitia sua ; sursum corde habitemus. Si surrexistis cum Christo, dicit fidelibus, corpus et sanguinem Domini accipientibus dicit, Si
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ uel in necessitate positus ẽ ut possit
uendere. uel p̾mi potest. ut cogatur
uillulã et possessionẽ uicini pauꝑis
Et cũ patitur pauꝑ necessitatẽ. uen̾
ad diciorẽ uinũ suũ. cui forte obsequi
solet. cui honorẽ deferre. cui uenieti assur¬
gere. quẽ inclinato capice salucare. Da michi
rogo ce. patior necessitatẽ: urgeor a creditore.
Et ille. Non habeo mͦ in manib. Si uellet uen¬
dere: haberet. Agnoscimꝰ. ħ ec fuert̃ in nob̾
iã ñ s̃ in nob̃. ħ onne hest̾no uiximꝰ : et hodie¬
ñ uiuimꝰ: est corrigendi locus. N ondũ facta
ẽ illa disiunctio. alioꝵ ad dexterã: alioꝵ ad
sinistrã. Nondũ apud inferos sumꝰ. ubi fuit¬
fuit diues ille siciens: et stillã aque desiderais
Audiuimꝰ: cũ uiuimꝰ corrigam᷑. S on sꝑemus
res alienas. et impregnati cumeamꝰ: nec ꝑue¬
niamꝰ ad illas. et eas adipiscendo tamquã
filios osculem̃. Ue enĩ pregnantib et mam¬
mantib in illis dieb. Mutandũ ẽ cor. leuan¬

Expanded text:
qui vel in necessitate positus est, ut possit vendere, vel premi potest, ut cogatur villulam et possessionem vicini pauperis. Et cum patitur iste pauper necessitatem, venit ad ditiorem vicinum suum, cui forte obsequi solet, cui deferre, cui venienti assurgere, quem inclinato capite salutare: Da mihi, rogo te; patior necessitatem, urgeor a creditore. Et ille: Non habeo modo in manibus. Si vellet vendere, haberet. Agnoscimus hoc: fuerunt in nobis, jam non sint in nobis. Nonne hesterno viximus, et hodie vivimus? Est corrigendi locus; nondum facta est illa disjunctio, aliorum ad dexteram, aliorum ad sinistram ; nondum apud inferos sumus, ubi dives ille fuit, sitiens et stillam desiderans : audiamus cum vivimus, corrigamur. Non speremus res alienas, et impraegnati tumeamus: nec perveniamus ad illas, et eas adipiscendo tanquam filios osculemur. Vae enim praegnantibus et mammantibus illis diebus. Mutandum est cor, levan
Abbreviated transcription (Latin):
dicendo: ñ faciendo. ẜinde qdđ sequutꝰ ait¬
cũ diceret. sacrificiũ laudis glorificauit
me. ne putares aliqͥd te p̾stare do offe¬
rendo illi sacͥficiũ laudis. et ibi ẽ inquit
dm̃: ambulas uiam. Rep̃hendis dni. ꝑdi¬
disti uiã. Et ĩmisit in os meũ canticũ no

Expanded text:
dicendo, ndicendo, ncum diceret, Sacrificium laudis glorificabit me? Ne putares te aliquid praestare Deo, offerendo illi sacrificium laudis, Et ibi est via, iDeum? Ambulas viam. Reprehendis Deum? Perdidisti viam. 5. Et inimisit in os meum cant
Abbreviated transcription (Latin):
fecti sic̃ pat̾ ur. qͥ solẽ. suũ oriri facit su¬
ꝑ bonos et malos. et pluit suꝑ iustos et
iniustos. Sic gͦ lauda dm: ut nolis male¬
de inunicis tuis. E quantũ eis inqͥs bonũ:
uel in quantũ tͥ: N on enĩ de tuo acceptu¬
ri st̃ ut boni sint : aut qd̃ illis dabit᷑ cibi
minuet᷑. In unicus tuus qui malus ẽs mni¬
micus ẽ. fit bonꝰ et amicus erit. et sotiꝰ
erit: ut simul uelis possidere qđ amabas.
Iam fr̃ erit. Laudans gͦ inuoca: hymnũ
dic  tuo. Sacrifiçiũ laudis ait glorifica¬
bit me. E qͥd: M aior gła erit do: quia
glorificas eũ: a ut augemꝰ głam do. qñ
ei dicimꝰ. glorifico ce d̾s ms: aut sane¬
tiorẽ eũ facimꝰ. qñ dicimꝰ benedico te d̾s nĩs:
Ipse qñ nos benedicit facit nos sanctiores:
facit nos feliciores. Quando nos glorificat
facit nos gloriosiores s facit honoratiores.
Quando enĩ glorificamꝰ eũ: nob̃ ꝓdest ñ
illi. Quomͦ enĩ eũ glorificamꝰ: gloriosũ

Expanded text:
ui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Sic ergo lauda Dominum, ut nolis male inimicis tuis. Et quantum eis, inquis, velim bonum? Quantum tibi. Non enim de tuo accepturi sunt ut boni sint, aut quod illis dabitur, tibi minuetur. Inimicus tuus, quia malus est, inimicus est: fit bonus, et amicus erit, et socius erit; ut simul velis possidere quod amabas, jam frater erit. Laudans ergo invoca, hymnum dic Deo tuo. Sacrificium laudis, ait, glorificabit me. Et quid? major gloria erit Deo, quia glorificas cum? aut addimus gloriam Deo, quando ei dicimus, Glorifico te, Deus meus? aut sanctiorem eum facimus, quando dicimus, Benedico te, Deus meus? Ipse quando nos benedicit, facit nos sanctiores, facit nos feliciores; quando nos glorificat, facit nos gloriosiores, facit nos honoratiores: quando eum glorificamus, nobis prodest, non illi. Quomodo enim eum glorificamus? Gloriosum