comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
at: suꝑ eugłistas ceteros uirtute. contemplationis ex¬
creuit. Cũ quib & si simul de eius dĩtate loquit᷑: han
tam̃ omĩb subtiliꝰ contẽplat᷑. Sed si aquila cũ trib
aliis adiuncta quatuor animalia eẽ memorant᷑. mirũ
quomͦ desuꝑ ipsoꝵ quatuor eẽ deseribit᷑. nͥ qo ioħs ꝑ¬

Expanded text:
at, super evangelistas caeteros virtute contemplationis exat, super evangelistas caeteros virtute contemplationis excrevit; cum quibus etsi simul de ejus Deitate loquitur, hanc tamen omnibus subtilius contemplatur. Sed si aquila cum tribus aliis adjuncta, quatuor animalia esse memorantur, mirum quomodo desuper ipsorum quatuor esse describitur, nis
Abbreviated transcription (Latin):
incarnatio. ꝑ uitulũ passio. ꝑ leonẽ auctoris nr̃i resur¬
rectio designat᷑. De incarnatione aut̃ unigeniti filii
qua redempti sumꝰ. om̃s electi letati sunt: de morte uͦ
eiꝰ resurrectione gauisi sunt. Quia gͥ enis ꝙ natiuitas
& resurrectio lȩticiam discipulis p̾buit. quos eius pas
sio contristauit. homo & leo a dextris. uitulus uͦ asinistͥs
eis fuisse describit᷑. Ip̃si nãq euglistȩ scĩ de eius huma¬
nitate ga uisi sunt. e de eius resurrectione confirma¬
ti: qui de eius passione fuerant contristati. Homo gͦ Le.uͭi.¬
ꝙ leo eis adextris ẽ. qr redemptoris nr̃i eos incarnatio
uiuificauit. resurrectio confirmauit : s uitulus a sinis¬
tris ẽ: quia mors illiꝰ eos ad momentũ temporis in in¬
fidelitate ꝓstrauit. lure aut̃ locus aquilȩ ñ iuxta s de¬
suꝑ eẽ describit᷑ : qr siue ꝑ hoc qđ eius ascensionẽ sig¬
nat. seu qr uerbũ patris dm̃ apud patrẽ eẽ denunti

Expanded text:
rnatio, per vitulum passio, per leonem vero auctoris nostri resurrectio designatur. De incarnatione autem unigeniti Filii, qua redempti sumus, omnes electi laetati sunt; de morte vero ejus resurrectione gavisi sunt. Quia ergo ejus et nativitas et resurrectio laetitiam discipulis psio contristavit, homo et leo a dextris, vitulus vero a sinistris eis fuisse describitur. Ipsi namque evangelistae sancti de ejus humanitate gavisi sunt, de ejus resurrectione confirmati, qui de ejus passione fuerant contristati. Homo ergo et leo eis a dextris est, quia Redemptoris nostri eos incarnatio vivificavit, resurrectio confirmavit. Sed vitulus a sinistris: quia mors illius eos ad momentum temporis in infidelitate prostravit. Jure autem locus aquilae non juxta sed desuper esse describitur, quia sive per hoc, quod ejus ascensionem signat, seu quia verbum Pat
Abbreviated transcription (Latin):
quam mira est profunditas elo¬
qͥoꝵ dĩ. libet huic intendere:
libet eius intima gr̃a duce pene¬
trare. Hanc quotiens intellegendo dis¬
cutimꝰ : quid aliud quã siluaꝵ opacitatẽ ingredim᷑. ut in
eiꝰ refrigerio ab huis scł̃i actib abscondam᷑: Ibiq uiri¬
dissimas sententiaꝵ erbas legendo carpimus: tractando
strũ uł quatuor eius ȩugłistas atq om̃s ꝑfectos signifi¬
cent dicꝰtũ ẽ. Quoꝵ iudelicet animaliũ adhuc subtiliꝰ uir

Expanded text:
quam mira est profunditas eloquiorum Dei! Libet huic intendere, libet ejus intima, gratia duce, penetrare. Hanc quoties intelligendo discutimus, quid aliud quam silvarum opacitatem ingredimur, ut in ejus refrigerio ab hujus saeculi aestibus abscondamur? Ibi viridissimas sententiarum herbas legendo carpimus, tractando strum, vel quatuor ejus evangelistas atque perfectos omnes significent, dictum est. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ homo. ꝑ sacrificiũ mortificationis suȩ uitulus. ꝑ
fortitudinẽ. securitatis leo. ꝑ contẽplationẽ. uͦ effici¬
t᷑ aquila: recte ꝑ hȩc scã animalia signari unꝰqͥsq
tuor animalib dicta st̃. ꝑtinere quoq etiã ad ꝑfec¬
toꝵ singulos demonstremꝰ. S magna nobis de eisdẽ
ȩuglistis & scĩs p̃dicatorib questio orit᷑. cur leo & ho¬
mo adextris ipsoꝵ quatuor: uitulus uͦ asinistris ip¬
soꝵ quatuor eẽ ꝑhibet᷑. Neq enim sineratione ẽcur
sũ querendũ. cur aquila ñ adextris uł sinistris. s de¬
suꝑ ipsoꝵ quatuor eẽ memorat᷑. Duas itaq nobis ob¬
questiones obiecimus: quas oportet ut aperiente
dño dissoluamꝰ. homo gͥ & leo adextris. uitulus uͦ a Le .uᵈ.¬
sinistris eẽ ꝑhibet᷑. A dextris eenĩ leticiam: a sinistͥs¬

Expanded text:
nem homo, per sacrificium mortificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem vero efficitur aquila, recte per haec sancta animalia signari unusquisque tuor animalibus dicta sunt pertinere quoque etiam ad perfectorum singulos demonstremus. Sed magna nobis de eisdem evangelistis et sanctis praedicatoribus quaestio oritur, cur leo et homo a dextris ipsorum quatuor, vitulus vero a sinistris ipsorum quatuor esse perhibetur. Neque enim sine admiratione est cur sum quaerendum cur aquila non a dextris, vel sinistris, sed desuper ipsorum quatuor esse memoratur. Duas itaque nobis quaestiones objecimus, quas oportet ut aperiente Domino dissolvamus. Homo igitur et leo a dextris, vitulus vero a sinistris esse perhibetur. A dextris eteni
Abbreviated transcription (Latin):
tiaꝵ: ad nulliꝰ pauebit occursũ. Aquila ad sublimia e
uolat : & in reuerberatis oculis solis radiis intendit.
Omĩs itaq qui in ratione ꝑfectus ẽ. homo ẽ. Et qm̃
semetipsũ ab huius mundi uoluptate mortificat:
tra aduersa omĩa fortitudinẽ securitatis habet. unde

Expanded text:
tiarum ad nullius pavebit occursum tiarum ad nullius pavebit occursum volat, et irreverberatis oculis solis radiis intendit. Omnis itaque qui in ratione perfectus est, homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus mundi voluptate mortificat, tra adversa omnia fortitudinem secur
Abbreviated transcription (Latin):
fortitudinis surrexit ut leo. Leo etiã aꝑtis oculis dormi¬
re ꝑhibetur: qr in ipsa morte in qua ex humanitate re¬
demptor nr̃ dormire potuit. ex diuinatate sua inmor¬
talis ꝑmanendo uigilauit. Ipse etenĩ post resurrecti¬
onẽ suã ascendens in cęlũ: in superiorib ẽ eleuatus
ut aquila: Totũ gͦ simul nobis ẽ: qui & nascendo ho¬
mo. & moriendo uitulus. & surgendo leo: & ad cȩlos as¬
cendendo aquila factus ẽ. S qr ꝑ hȩc animalia eugłis¬
tas quatuor. & sub eoꝵ speciȩ simul ꝑfectos om̃s iã suꝑi¬
us significari diximus: restat ut quomͦ unusquisq e¬
lectoꝵ istis animaliũ uisionib expͥmat᷑ ostendamu.
Omĩs etenĩ electus atq in uia dñi ꝑfectus: & homo &
uitulus. & leo. simul & aquila ẽ. Homo & enĩ. animal
rationale ẽ: uitulus aut̃ in sacrificio mactari solet:
leo uͦ fortis ẽ bestia. sic̃ scriptũ ẽ. Leo fortissimus bes¬

Expanded text:
fortitudinis surrexit ut leo. Leo etiam apertis oculis dormifortitudinis surrexit ut leo. Leo etiam apertis oculis dormire perhibetur, quia in ipsa morte in qua ex humanitate Redemptor noster dormire potuit, ex divinitate sua immortalis permanendo vigilavit. Ipse etiam post resurrectionem suam ascendens ad coelos, in superioribus est elevatus ut aquila. Totum ergo simul nobis est, qui et nascendo homo, et moriendo vitulus, et resurgendo leo, et ad coelos ascendendo aquila factus est. Sed quia per haec animalia evangelistas quatuor, et sub eorum specie simul perfectos omnes jam superius significari diximus , restat ut quomodo unusquisque electorum istis animalium visionibus exprimitur ostendamus. 2. Omnis etenim elecvitulus, leo simul et aquila est. Homo enim rationale est animal, vitulus autem in sacrificio mactari solet, leo vero fortis est bestia, sicut scriptum est: Leo fortissimus bes
Abbreviated transcription (Latin):
eꝵ sanctum prophetiȩ spm penna¬
ipsa nobis subtilitas descriptionis ape¬
riat : nichilq sermo dĩ nr̃o intellectui dubietatis re¬
facies aũt bouis asinistris eoꝵ quatuor: e facies aqͥ
lȩ desuꝑ ipsoꝵ quatuor. Quod enĩ quatuor hȩc pennata
animalia scõs quatuor ȩugłistas designent: ipsa unus¬
cuiusq libri euglici exordia testant᷑. ħam qr ab humanȩi
generatione cȩpit. iure ꝑ hominẽ matheus: qr ꝑ clamo¬
sus ẽ. bene ꝑ uitulũ lucas: qr uͦ a diuinitate uerbi cę¬
pit. dignȩ ꝑ aquilã sign ificat᷑ ioħs. qui dicens in prin¬
cipio erat uerbũ & uerbũ erat apud dm̃ & ds̃ erat uerbũ:
dũ in ipsã diuinitatis substantiã intendit. quasi more a¬
quilȩ oculos in solẽ fixit. S quia electi om̃s menbra st̃
si etiã in his omĩb & ipse signet᷑. Ipse enĩ unigenitꝰ dĩ fi¬
liꝰ ueracit᷑ factus ẽ homo. ipse in sacrificio nr̃e redempti¬
onis dignatus est mori ut uitulus: ipse ꝑ uirtutẽ suȩ

Expanded text:
er sanctum prophetiae spiritum pennaipsa nobis subtilitas descriptionis aperiat, nihilque sermo Dei nostro intellectui dubietatis refaciesilae desuper ipsorum quatuor. Quod enim quatuor haec pennata animalia sanctos quatuor Evangelistas designent, ipsa uniuscujusque libri evangelici exordia testantur. Nam quia ab humana generatione coepit, jure per hominem Matthaeus; quia per clamosus est, bene per vitulum Lucas; quia vero a divinitate Verbi coepit, digne per aquilam significatur at Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum , dum in ipsam Divinitatis substantiam intendit, quasi more aquilae oculos in solem fixit. Sed quia electi omnes membra sunsi etiam in his omnibus et ipse signetur. Ipse enim unigenitus Dei Filius veraciter factus est homo; ipse in sacrificio nostrae redemptionis dignatus est mori ut vitulus: ipse per virtutem suae
Abbreviated transcription (Latin):
animaliũ carbonib ignis ardentib atq lampadib cõ¬
parat᷑. Quisquis enĩ carbonẽ tangit incendit᷑: ꝙ qui
sc̃õ uiro adheret. ex eius assiduitate usionis usu loquu¬
tionis exemplũ oꝑis accipit. ut accendat᷑ in amore ue¬
ritatis. peccatoꝵ suoꝵ tenebras fugiat. in desiderio lu¬
cis exardescat: e iã ꝑuerũ amorẽ ardeat. qͥ prius in
miquitate tantũ mortuus quantũ frigidus iacebat.
Lampades uͦ. lucẽ suã longiꝰ spargunt: & cũ in alio loco
sint in alio resplendent. Qui enĩ spũ ꝓpħiȩ. uerbo doc
lampas lucet. Et qui bona eius audiunt: qi ꝑ hec ad amo¬
rẽ cȩlestiũ surgunt. in eo qd̃ semꝑ bona oꝑa exibent qua¬
si ex lampadis lumine replendent. Quia gͦ scĩ uiri qͦs¬
dã iuxta se positos quasi tangendo ad amorẽ patriȩ celes¬
tis accendunt. carbones st̃. Quia uͦ quibusdã & longe po¬

Expanded text:
animalium carbonibus ignis ardentibus atque lampadibus comanimalium carbonibus ignis ardentibus atque lampadibus comparatur. Quisquis enim carbonem tangit, incenditur, quia qui sancto viro adhaeret, ex ejus assiduitate visionis, usu locutionis, exemplo operis accipit ut accendatur in amorem veritatis, peccatorum suorum tenebras fugiat, in desiderio lucis exardescat, et jam per verum amorem ardeat, 1208 qui prius in iniquitate tantum mortuus, quantum frigidus jacebat. Lampades vero lucem suam longius spargunt, et cum in alio loco sint, in alio resplendent. Qui enim spiritu prophetiae, verlampas lucet; et quique bona ejus audiunt, quia per haec ad amorem coelestium surgunt, in eo quod se per bona opera exhibent, quasi ex lampadis lumine resplendent. Quia ergo sancti viri quosdam juxta se positos quasi tangendo ad amorem patriae coelestis accendunt, carbones sunt. Quia vero quibusdam longe po
Abbreviated transcription (Latin):
pęnitentia non humiliant. s etiã mentẽ oꝑantis eleuan
dũ uirtus putat᷑. Hoc aut̃ qd̃ de scĩs animalib dictũ suꝑi¬
us fuerat: ut altius confirmet᷑ iterũ replicatur.
hon reuertebant᷑ cũ ambularent : qr electi quiq sic ad
bona tendunt. ut ad mala ꝑpetranda non redeant. Qͥ
enĩ ꝑseuerauerit usq in finẽ: hic saluus erit. Et ꝑ salo¬
monẽ dicit᷑. lustoꝵ semita quasi lux splendens ꝓcedit
& crescit usq ad ꝑfectũ diẽ. In eoꝵ nãque animo bono
desideriũ atq intellectus lucis intimȩ iã pars diei ẽ. S
q usq infinẽ uitȩ in uirtute ꝓficiunt. ad ꝑfectũ di¬
ẽ tunc ueniunt: quando ad regna cȩlestia ꝑducti. in
ea luce quã desiderant iã minꝰ aliquid ñ habebt̃. Seqͥt᷑.
Et similitudo animaliũ aspectus eoꝵ quasi carbonum
ignis ardentiũ: e quasi aspectꝰ lampadaꝵ. Aspectus

Expanded text:
poenitentiam non humiliant, sed etiam mentem operantis elevant, poenitentiam non humiliant, sed etiam mentem operantis elevant, dum virtutes potantur. Hoc autem quod de sanctis animalibus dictum superius fuerat, ut altius confirmetur, iterum replicatur: IBID.-- Non revertebantur cum ambularent . 5. Quia electi quique sic ad bona tendunt, ut ad mala perpetranda non redeant: Qui enim perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Et sicut per Salomonem dicitur: Justorum semita quasi let crescit usque ad perfectum diem . » In eorum namque animo bonum desiderium atque intellectus lucis intimae jam pars diei est; sed quia usque ad finem vitae in virtute proficiunt, ad perfectum diem tunc veniunt, quando ad regna coelestia perducti in ea luce quam desiderant, jam minus aliquid non habebunt. Sequitur: « Et similitudo animalium et aspectus eorum quasi carb. Aspectus
Abbreviated transcription (Latin):
suetudini studens subiectorũ uicia aspicit. atq hȩc ꝑ fer
uorẽ zeli cõrrigere recusat. quȩ in eis crudelit᷑ ñ corri¬
gendo multiplicat : fitq ut euis lenitas & sibi sit & sub¬
iectis inimica. qui torporẽ m̃tis suȩ quẽ pacientiã depu¬
tat. ꝑ carnis sp̃m ab impetu sp̃ẽ elongat. Prima gͥ nos
cogitatio in requisioͥnẽ nr̃i cordis debet ęxcutere. ne ad
quȩdã quȩ agimꝰ ꝑ aꝑtũ carnis impetũ ducam. ne pra¬
uis delectatioĩb animꝰ seductꝰ mala eẽ cognoscat. & tam̃
faciat: secunda uͦ nos cura debet uigilantes reddere: ne
se impetus carnis quasi impetus sp̃c latent᷑ subiciat. ꝙ
culpas quas agimꝰ nobis uirtutes fingat. Sciendũ uͦẽ ꝙ
grauiores culpȩ sunt quȩ suꝑducta speciȩ uirtutes i¬
mitant᷑ : qr ille in aꝑto cognitȩ animũ in confusionẽ
deiciunt. atq ad pęnitentiã trahunt: iste uͦ non solũ in

Expanded text:
suetudini studens, subjectorum vitia aspicit, atque haec per suetudini studens, subjectorum vitia aspicit, atque haec per favorem zeli corrigere recusat, quae in eis crudeliter non corrigendo multiplicat. Fitque ut ejus lenitas et sibi sit et subjectis inimica, qui torpore mentis suae, quia patientiam deputat, per carnis impetum ab impetu spiritus elongatur. Prima ergo nos cogitatio in requisitionem nostri cordis debet excutere, ne ad quaedam quae agimus, per apertum impetum ducamur; ne pravis delectationibus animus seductus mala esse cognoscat, et tamen faciat. Secunda vero nos cura debet vigilantes reddere, ne se impetus carnis quasi sub impetu spiritus latenter subjiciat, et culpas quas agimus, nobis virtutes fingat. Sciendum vero est quia graviores culpae sunt, quae superducta specie virtutes imitantur, quia illae in aperto cognitae animum confusione dejiciunt atque ad poenitentiam trahunt; istae vero non solum in
Abbreviated transcription (Latin):
re: impetus carnis ẽ. At contra amare cȩlestia. contempne¬
re transitoria. ñ ad fructũ uoluptatis transitoria s ad u¬
sũ necessitatis querere. de inimici morte tribulari: impe¬
tus sp̃c ẽ. Et quia ꝑfecti quiq in istis se semꝑ uirtutibus
exercent: recte nunc de scĩs animalib dicit᷑. uͥ erat impe¬
tus sp̃c. illuc gradiebant᷑. S sciendũ nobis ẽ. qd̾ plerũq im¬
petus carnis se sub uelamine spĩtalis impetus palliat:
& qd̃ carnalit̾ facit. mentit᷑ sibi ipsa cogitacio. qr hoc sp̃i¬
talit᷑ faciat. Nã sepe quis iracundiȩ stimulis uictus. con¬
tra delinquentes zelo ulciscendȩ iusticiȩ plusquã necesse
ẽ imflaminat᷑: e iusticiȩ limitẽ in ultionẽ transiens. agit
crudelit᷑ qd̾ se agere. iustȩ suspicat᷑. Impetꝰ gͥ carnis huie
discretionis anbderamine ñ tenet᷑. Et sepe alius nimiȩ mã¬

Expanded text:
re, impetus carnis est. At contra amare coelestia, contemnere, impetus carnis est. At contra amare coelestia, contemnere terrena, 1207 non ad fructum voluptatis transitoria, sed ad usum necessitatis quaerere, de inimici morte tribulari, impetus spiritus est. Et quia perfecti quique in istis se semper virtutibus exercent, recte nunc de sanctis animalibus dicitur: Ubi erat impetus spiritus, illuc gradiebantur. 3. Sed sciendum nobis est quod plerumque impetus carnis se sub velamine spiritalis impetus palliat, et quod carnaliter facit mentitur sibi ipsa cogitatio quia hoc spiritaliter faciat. Nam saepe quis, iracundiae stimulis victus, contra delinquentes zelo ulciscendae justitiae plus quam necesse est inflammatur, et justitiae limitem in ultione tcrudeliter, quod se agere juste suspicatur. Impetus ergo carnis huic discretionis moderamine non tenetur. Et saepe alius nimiae man
Abbreviated transcription (Latin):
electis e reꝓbis. diuersi sunt impetus. In electis uidelice.
impetus sp̃c: in reꝓbis impetus carnis. Impetus quippe
carnis. ad odiũ. ad elotionẽ. ad immuntiã. ad rapinã. ad
exteriorẽ głam. ad crudelitatẽ. ad ꝑfidiã. ad desꝑationẽ.
ad irã. ad iurgia. ad aioluptates animũ impellit: imꝑetꝰ
uͦ sp̃c. ad caritatẽ. ad humilitatẽ. ad continentiã. ad largi¬
tatẽ miscdĩȩ: ad interiorẽ ꝓuectũ. ad pietatis oꝑa. ad et̃
noꝵ fidẽ. ad spẽ sequentis guidii. ad pacientiã. ad pacẽ. ad
considerationẽ uitȩ mortalis. e lacrimas m̃tẽ ꝑtrahit.
Unde neresse ẽ ut magna semꝑ cura considerare. debea¬
mꝰ in omne qđ agimus quiᷤᷤ nos impetus ducat: utrũ no¬
stra cogitatio ꝑ impetũ carnis. an ꝑ impetũ sp̃c ĩpellat᷑.
amare & enĩ terrena. temporalia ȩt̾nis p̃ponere. exterio¬
ra bona ñ ad usũ neressariũ habere s ad uoluptatẽ. cõcu¬
piscere: ultionẽ de inimico querere. de emuli casu gaude¬

Expanded text:
electis et reprobis diversi sunt impetus: in electis videlicet impetus spiritus, in reprobis impetus carnis. Impetus quippe carnis ad odium, ad elationem, ad immunditiam, ad rapinam, ad exteriorem gloriam, ad crudelitatem, ad perfidiam, ad desperationem, ad iram, ad jurgia, ad voluptates animum impellit. Impetus vero spiritus ad charitatem, ad humilitatem, ad continentiam, ad largitatem misericordiae, ad interiorem sequentis gaudii, ad patientiam, ad pacem, ad considerationem vitae mortalis, et lacrymas mentem pertrahit. Unde necesse est ut magna semper cura cogitare debeamus in omne quod agimus, qui nos impetus ducat; utrum nostra cogitatio per impetum carnis, an per impetum spiritus impellatur. Amare etenim terrena, temporalia aeternis praeponere, exteriora bona non ad usum necessarium habere, sed ad voluptatem concupiscere, ultionem de inimico quaerere, de aemuli casu gaude
Abbreviated transcription (Latin):
melias quȩ in beato iherechielȩ ꝓpheta ita ut co¬
ram popło loquebar exceptȩ sunt : multis curis irru¬
entib in abolitione reliquerã: sed post annos octo
petentihus fr̃ibus notariorum schedas requirere stu¬
dui. easque fauente dño transcurrens. in quantum ab
angustiis tribulationũ licuit emendaui: Cua itaq di¬
lectio. has sibi ad legendum mitti poposcerat: sed ual¬
de incongruum credidi ut aquã despicabilẽ hauriret.
quẽ constat de beatoꝵ patrũ ambrosii atq augustini
torrentibus ꝓfunda ac ꝑspieuia fluenta assidue bibe¬
re. Sed rursum dum cogito. qd sepe in ter cotidia¬
nas delicias etiã iuliores cibi sapiunt suauit̃. trans¬
misi minia legenti potiora : ut dum cibus grossior
uelud ꝓ fastidio sumit᷑. ad subtiliores epulas redeat᷑ aui¬

Expanded text:
milias quae in beatum Ezechielem prophetam, ita ut coram populo loquebar, exceptae sunt, multis curis irruentibus in abolitione reliqueram. Sed post annos octo, petentibus fratribus, notariorum schedas requirere studui, easque, favente Domino transcurrens, inquantum 1174 ab angustiis tribulationum licuit emendavi. Tua itaque dilectio has sibi ad legendum mitti poposcerat, sed valde incongruum credidi ut aquam despicabilem hauriret quem constat de beatorum Patrum Ambrosii atque Augustini torrentibus profunda ac perspicua fluenta assidue bibere. Sed rursum dum cogito quod saepe inter quotidianas delicias etiam viliores cibi suaviter sapiunt, transmisi minima legenti potiora, ut dum cibus grossior velut pro fastidio sumitur, ad subtiliores epulas avi
Abbreviated transcription (Latin):
tes cũ sublimiores eius sententias
trant. minora mandata que. infui¬
bus data sunt. tumenti sensu desp
si recte in eo alta intelligerent: ma
ninima despectui ñ haberent: Quia diuina

Expanded text:
tes, cum sublimiores eius sententias penetrant, minora mandata quae infirmioribus data sunt, tumenti ser, su desare. Quid si recte in eo alta intelligerent, mandata quoque minima despectui non haberent: quia divina
Abbreviated transcription (Latin):
uod ꝑ exempla iustoꝵ multi ꝓfici
eyperioris loquutionis fine tractat
rit. cũ his quȩ dixerat
iungit.ł

Expanded text:
uod per exempla justorum multi proficiunt, superioris locutionis fine tractatuaperit cum his quae dixerat adjungit
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qͥsq altius ꝓfecerit. tanto in hoc mundo inuenit qͦd durius
portet: qͥa cum a p̃senti scło mentis nr̃ȩ delectatio deficit. eiusdem
scłi aduersitas crescit: Hinc ẽ enĩ quod plerosq cernimꝰ. & bona
agere: & tam̃ sub graui tͥbulationis fasce desudare. Terrena nãq¬

Expanded text:
enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius portet; quia dum a praesenti saeculo mentis nostrae dilectio deficit, ejusdem saeculi adversitas crescit. Hinc est enim quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum fasce desudare: sed
Abbreviated transcription (Latin):
milem optauit: Ꝙ oblitus ẽ quod planxerat: cũ extinguere noluit.
qͦd ꝑ auaritiã ardebat: Notandum uͦ ẽ: quod exponens dñs dicit.
quia sollicitudines. uoluptates. & diuitiȩ. suffocant uerbũ: Suffo¬
cant enim: qͥa inportunis cogitauonib suis guitur mentis strangli¬
lant: Et dum bonũ desideriũ intrare ad cor ñ sinunt: quasi aditũ
flatus uitalis necant: Notandum etiã. quod duo sunt quȩ diuitiis
iungit. sollicitudines uidelicet ꝙ uoluptates : qͥa ꝓfecto & ꝑ curam
mentẽ oppͥmunt. & ꝑ affluentiã resoliunt: Re enĩ contraria po¬
sessores suos: & afflictos & lubricos factunt: S quia uoluptas conue¬
dinẽ affligunt. atq alio ꝑ habundantiã ad uoluptates emolliunt:¬
Terra aũt bona fructũ ꝑ patientiã reddit. qͥa scilicet nulla st̃ bona
quȩ agimꝰ. si ñ equanimit᷑ etiam ꝓximoꝵ mala toleramꝰ. Quanto

Expanded text:
milem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit milem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat. 3. Notandum vero est quod exponens Dominus dicit quia sollicitudines, et voluptates, et divitiae suffocant verbum. Suffocant enim, quia importunis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium intrare ad cor non sinunt, quasi aditum flatus vitalis necant. Notandum etiam quod duo sunt quae divitiis jungit, sollicitudines videlicet et voluptates, quia profecto et per curam mentem opprimunt, et per affluentiam resolvunt. Re enim contraria possessores suos et afflictos et lubricos faciunt. Sed quia voluptas convedinem affligunt, atque alio per abundantiam ad voluptates emolliuntfructum per patientiam reddit, quia scilicet nulla sunt bona quae agimus, si non aequanimiter proximorum mala toleramus. Quanto
Abbreviated transcription (Latin):
ut uiderit animꝰ qͦd concupiscat: obliuiscitur qͦd laudabat Muli
cũ uerbum contra luxuriã audiunt. pollutiones carnis ñ solũ ꝑpe¬
trare ñ appetunt: & etiã ꝓetratas erubescunt: S mox ut carnis spe¬
cies eoꝵ oculis appat. uienᷤ ad desideriũ rapitur. ac si adhuc ab
ea nichil sit contra hec adem desideria deliberatũ: Et damnanda
agit. quȩ qͥcqͥd egisse se meminit etiã damnauit: Sepe etiã contra
culpas conpungimͦ: & tam̃ post fletum ad easdem culpas redimus:
Sic balaam isrłitici popłi tab̾nacula contemplatus fleuit: eisq se si¬
milem fieri in morte deposcit. dicens: Moriatur anima mea morte
ustoꝵ: & fiant nouissima mea hoꝵ similia S mex ut hora com¬
punctionis transiit: in auaritiȩ neqͥtiam ȩxarsit: Nam ꝓpt̃ ꝓmissa
munera in eius popłi morte consiliũ dedit: cuius morti se fieri si¬

Expanded text:
ut viderit ut viderit cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum oculis apparet, sic mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum, et damnanda agit qui quidquid egisse se meminit, jam et ipse damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post fletum ad easdem culpas redimus. Sic Baalam Israelitici populi tabernacula contemplatus flevit, eisque se similem fieri in morte depoposcit djustorum, et fiant novissima mea horum similia ; sed mox ut hora compunctionis transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter promissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri si
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ in memoriã ñ tenetis: Ecce transit om̃e qͦd agitis: ad extremũ
iudiciũ sine ulla moñiti int̃positione coitidie uolentes nolentesq
proꝑatis: Cur gͦ amatur quod relinqͥtur: cur illud negligitur
quo ꝑuenitur. Mementote qͦd dicitur. Si qͥs habet aures audi¬
endi: audiat: Om̃s enim qͥ illic aderant: aures corporis habebant:
qͥ cunctis aures habentib. si qͥs habet aures audiendi audiat. dicit
aures ꝓcul dubio cordis reqͥrit: Curate gͦ ut acceptus sermo in cordis
aurib remaneat: Curate ne sem̃ iuxta uiam cadat: ne maligno sp̃s
ueniat. & a memoria uerbum tollat: Curate ne petrosa terra semen
gari aduersitatib ceꝑint: inchoata derelinquunt: Petrosa gͦ terra
humorẽ ñ habuit: quȩ hoc qͦd germinauerat ad fructũ ꝑseuerantię
minime ꝑduxit: Multi nãq cum uerbum contra auaritiã audiuñ.:
eandem auaritiã detestant᷑. rerũ omniũ contemptũ laudant.s mox

Expanded text:
ad extremum judicium sine ulla momenti interpositione quotidie volentes nolentesque properatis. Cur ergo amatur quod relinquitur? Cur illud negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen gari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox
Abbreviated transcription (Latin):
sollemnitati ñ querimꝰ: Priuam᷑ gaudiis: & lȩti sumus Accen¬
damꝰ gͦ animũ fr̃s. recalescat fides in id qͦd credidit: in ardescant
ad suꝑna nr̃a desideria. & sic amare. iã ire ẽ: Ar int̃nȩ sollem¬
nitatis gaudio. nulla nos aduersitas reuocet. qͥa & si qͥs ad locũ
ꝓpositum ire desiderat: eius delideriũ quęlibet iuiȩ asꝑitas ñ
immutat: Nulla gͦ nos ꝓsperitas blandiens seducat. qͥa stultꝰ
uiator ẽ: qͥ in itinere amena pͣta conspiciens. obluuscit᷑ qͦ tendebat:
Toto gͦ desiderio: ad suꝑnã patriã animꝰ anhelet: Nil in hoc mun¬
do appetat. qͦd constat quia cituis relinquet᷑ ut si cȩlestis pastoris ue¬
racit̃ oues sumꝰ. qͥa in uiȩ delectione ñ figimur. ȩt̃nis pasciuis in

Expanded text:
solemnitati non quaerimus, privamur gaudiis, et laeti sumus. Accensolemnitati non quaerimus, privamur gaudiis, et laeti sumus. Accendamus ergo animum, fratres, recalescat fides in id quod credidit, inardescant ad superna nostra desideria, et sic amare jam ire est. Ab internae solemnitatis gaudio 1488 nulla nos adversitas revocet, quia et si quis ad locum propositum ire desiderat, ejus desiderium quaelibet viae asperitas non immutat. Nulla nos prosperitas blandiens seducat, quia stultus viator est, qui in itinere amoena prata conspiciens, obliviscitur ire quo tendebat. Toto ergo desiderio ad supernam patriam animus anhelet, nil in hoc mundo appetat, quod constat quia citius relinquat, ut si coelestis Pastoris veraciter oves sumus, quia in viae delec
Abbreviated transcription (Latin):
lbi confessoꝵ constantia: p̃t ii sui ꝑceptione consolata:
lbi fideles uiri: qͦs a uirilitatis suȩ robore. uoluptas scłi emollire
ñ potuit: Ibi sc̃ȩ mulieres: quȩ cũ scło & sexum iuicerunt: Ibi pu¬
eri: qͥ hic annos suos morib transcendert̃: Ibi senes: qͦs hic etas
pascua: in quib cũ tantoꝵ ciuiũ sollemnitate gaudeamꝰ: Ipsa nos
lȩtantiũ festiuitas. inuttet: Certe sicubi popłs i is celebra¬
ret. si ad alicuius ȩccłiȩ dedicationẽ. denuntiata sollemnitate c̃cur¬
reret. festinaremꝰ om̃s simul inueniri: int̾esse iinusqͥsq satageret
Graui se
damno afflictum crederet: si sollemnitatẽ cõmunis
ñ uideret. Ecce in cęlestib electoꝵ ciiiũ lȩticia agit᷑
uicissĩ
de se om̃s in suo conuentu ꝗͣtulantur: & tam̃ nos ab
amore ȩt̃nitatis t epidi nullo desiderio ardemꝰ. & int̾esse tantȩ

Expanded text:
Ibi confessorum constantia, pręmii sui perceptione consolata. Ibi confessorum constantia, pręmii sui perceptione consolata. Ibi fideles viri, quos a virinon potuit; ibi sanctae mulieres quae cum saeculo et sexum vicerunt; ibi pueri qui hic annos suos moribus transcenderunt; ibi senes quos hic et aetas pascua, in quibus cum tantorum civium solemnitate gaudeamus. Ipsa nos laetantium festivitas invitet. Certe sicubi populus nundinas celebraret, si ad alicujus Ecclesiae dedicationem denuntiata solemnitate concurreret, festinaremus omnes simul inveniri, et interesse unusquisque satageret, gravi se damno afflictum crederet si solemnitatem communis non videret. Ecce in coelestibus electorum civium laetitia agitur, vicissim de se omnes in suo conventu gratulantur, et tamen nos, ab amore aeternitatis tepidi, nullo desiderio ardemus, interesse tantae
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ a fide ad spetiem. a credul itate ad contẽplationẽ. Pascua aũt
inueniet: in ȩt̃na refectione: Oues gͦ eius pascua inuenient:
quia qͥsqͥs illum corde simplici seqͥtur. ȩt̃nȩ uiriditatis pabulo
nutritur Quȩ aũt sunt istarũ ouiũ pascua. nisi mt̾na gaudi
sempit̾nȩ uiriditatis paradysi : Pascua nãq ȩlectoꝵ sunt: uultus
presens dĩ Qui dum sine defectu conspicit᷑: sine fine mens. uitȩ
cybo satiatur In istis pascuis de ęt̾nitatis sacietate lȩtati sunt: qͥ¬
cumq iã laqueos uoluptuosȩ tp̃ralitatis euasert̃. Ibi hymnidici
angłoꝵ cho ri. ibi societas suꝑnoꝵ ciuium. ibi dulcis sollemnitaᷤ.
a ꝑegri nationis huius tristi labore redeuntiũ. ibi ꝓuidi ꝓphaꝵ
chori. ibi iudex apłoꝵ numerus. ibi innumerabiliũ martẏ¬
ruoꝵ uictor exercitus: tanto illic lȩtior. qͣnto hic duriꝰ afflictus

Expanded text:
vero a fide ad speciem, a credulitate ad contemplationem; pascua autem vero a fide ad speciem, a credulitate ad contemplationem; pascua autem inveniet in aeterna refectione. Oves ergo ejus pascua invenient, quia quisquis illum corde simplici sequitur, aeternae viriditatis pabulo nutritur. Quae autem sunt istarum ovium pascua, nisi aeterna gaudia sempiterne virentis paradisi? Pascua namque electorum sunt, vultus praesens Dei, qui dum sine decibo satiatur. In istis pascuis de aeternitatis satietate laetati sunt qui jam laqueos voluptuosae temporalitatis evaserunt. Ibi hymnidici angelorum chori, ibi societas supernorum civium. Ibi dua peregrinationi / huius tristi labore redeuntium. Ibi providi prophetarum chori, ibi iudex apostolorum numerus, ibi innumerabilium martyrum victor exercitus, tanto illic laetior, quanto hic durius afflictus.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ouili: ꝙ illas oportet me adducere. & uocẽ meã audient: q fiet unũ
ouile. & unus pastor: Redemptionẽ nr̃am qui ex gentili populo
uenimus. dñs aspexerat: cũ se adducere & alias oues dicebat. Hoc
coitidie fieri fr̃s aspicitis: hoc reconciliatis gentib factũ hodie uidetiᷤ.
Quasi ex duob gregib unum ouile efficit: quia udaicũ ꝙ gentilẽ
popłm in sua fide coniungit. paulo ad testante qͥ ait Ipse ẽ pax
nr̃a: qui fecit utraq unũ: Dum enĩ ad ȩt̃nam uitã ex utraq nati¬
one simplices eligit. ad ouile ꝓprium oues deducit. De quib ꝓfe¬
cto ouib: rursus ait: Oues meȩ uocẽ meã audient. & ego agnos¬
co eas. & sequunt᷑ me: & ego uitã ȩt̃nam do eis: Be quib & paulo
suꝑius dicit: ꝑme siqͥs introierit saluabit᷑. & ingrediet᷑ ꝙ egre¬
dietur: & pascua inueniet:. Ingredietur qͥppe ad fidẽ : egrediet᷑

Expanded text:
hoc ovili, et illas oportet me adducere, et vocem meam audient, et fiethoc ovili, et illas oportet me adducere, et vocem meam audient, et fietovile et unus pastor. Redemptionem nostram qui ex gentili populo venimus, Dominus aspexerat, cum se adducere et alias oves dicebat. Hoc quotidie fieri, fratres, aspicitis, hoc reconciliatis gentibus, factum hodie videtis quasi ex duobus gregibus unum ovile fecit, quia Judaicum et gentilem populum in sua fide conjungit, Paulo attestante qui ait: Ipse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Dum enim ad aeternam vitam ex utraque natione simplices eligit, ad ovile proprium oves deducit. « De quibus profecto ovibus rursum dixit: Oves meae vocem meam audiunt, et ego cognosco eas, et sequuntur me, egredietur, et egredietur, et pascua inveniet. Ingredietur quippe ad fidem; egredietur
Abbreviated transcription (Latin):
unt me meȩ Ac si patent̾ dicat. diligentes obsequunt᷑. Qui enun
si oues eius estis. uidete si eũ cognoscitis: i dete si lum̃ ueritans scitis:
Scitis aũt dico. ñ ꝑ fidem: s ꝑ amorẽ: Sctus dico. ñ ex credulitate: s
ex oꝑatione: Nam isdem ipse qͥ hȩc loqͥtur iohannes ȩugłista: testatu
dicens Qui dicit se nosse dm̃. & mandata enis ñ custodit: m̃dax¬
est: Unde &e hoc in loco dñs ꝓuinus subdit: Sicut nouit Tore pat̾̃
ꝙ ego agnosco patrẽ: & animã meã pono ꝓ ouib meis Ac si
dicat: In hoo constat qͥa ce cognosco patrẽ &e agnoscor a patre. qͥa
animam meam pono ꝓ ouib meis. id ẽ ea caritate ꝑ quã ꝓ ouib morior.
quantũ patrẽ diligã ostendo: Quia uͦ non solum uideam.s etiã gentili¬
tatẽ redimere uenerat: adiungit: Et alias oues habeo quȩ ñ sunt ex

Expanded text:
cunt me meae. Ac si patenter dicat: Diligentes obsequuntur. Qui enim cunt me meae. Ac si patenter dicat: Diligentes obsequuntur. Qui enim si oves ejus estis, videte si eum cognoscitis, videte si lumen veritatis scitis. Scitis autem dico, non per fidem, sed per amorem. Scitis dico, non ex credulitate, sed ex operatione. Nam idem ipse qui hoc loquitur Joannes evangelista testatur, dicens: Qui dicit se nosse Deum, et mandata ejus non custodit, mest . Unde et in hoc loco Dominus protinus subdit: Sicut novit me Pater, et ego agnosco Patrem, et animam meam pono pro ovibus meis. Ac si aperte dicat: In hoc constat quia et ego agnosco Patrem, 1487 et cognoscor a Patre, quia animam meam pono pro ovibus meis; id est, ea charitate qua pro ovibus morior quantum Patrem diligam ostendo. Quia vero non solum Judaeam, sed etiam gentilitatem redimere venerat, adjungit: Et alias oves habeo quae non sunt ex
Abbreviated transcription (Latin):
popłm diabolus ꝑ temptationẽ necat: S contra hȩc mercennarius
nullo zelo accenditur. nullo feruore dilectionis excitat᷑ : quia dum
sola exteriora cõmoda reqͥrit. interiora gregis damna neglegent᷑ patit᷑.
unde & mox adiungit᷑. Mercennarius aũt fugit qͥa mercennariꝰ
ẽ : & ñ ꝑtinet ad eũ de ouib. Sola gͦ calisa ẽ ut mercennariꝰ fugiat.
quia mercennarius ẽ: Ac si aꝑte diceretur: Stare in ꝑiculum ouiũ
ñ potest. qͥ in eo qͦd ouib p̃est ñ oues diligit. s lucrũ terrenũ quertt
Dum enĩ honorẽ amplectit᷑. dum tpr̃alib cõmodis lȩtatur. opponer
se contra ꝑiculum trepidat: ne hoc qͦd diligit amittat: S quia redem¬
ptor nr̃ culpas ficti pastoris innotuit: iterũ formã cui debeamꝰ in pͥmi
ostendit. dicens: Ego sum pastor bonus: Atq subiungut Et cognosco
meas: & cognoscunt me meȩ: E cognosco meas. id ẽ diligo: & cognos

Expanded text:
populum diabolus per tentationes necat. Sed contra haec mercenarius populum diabolus per tentationes necat. Sed contra haec mercenarius nullo zelo accenditur, nullo fervore dilectionis excitatur: quia dum sola exteriora commoda requirit, interiora gregis damna negligenter patitur. Unde et mox subjungitur: « Mercenarius autem fugit, quia mercenarius est, et non pertinet ad eum de ovibus. » Sola ergo causa est, ut mercenarius fugiat, quia mercenarius est. Ac si aperte diceretur: Stare in periculo ovium non potest, quia in eo quod ovibus praeest, non oves diligit, sed lucrum terrenum quaerit. Dum enim honorem amplectitur, dum temporalibus commodis laetatur, opponere se contra periculum trepidat, ne hoc quod diligit, amittat. Sed quia Redemptor noster culpas ficti pastoris innotuit, iterum formam cui debeamus imprimi, ostendit dicens: Ego sum pastor bonus: atque subjungit: Et cognosco m
Abbreviated transcription (Latin):
Et in die dñi ꝓ domo isrł in p̃lio stamus. ac murũ opponimꝰ: si fideles
innocentes contra ꝑuersoꝵ iniusticiã. ex iusticiȩ auctoritate uindicams.
Quod qͥa mercennarius ñ facit: cũ uenientẽ lupũ uiderit. fugit S est
alius lupo. qͥsine cessatione coitidie ñ corpora s m̃tes dilaniat. malignꝰ
udelicet sp̃s: qͥ caulas fideliũ insidians eirtuit. ꝙ mortes animaꝵ querit.
De qͦ lupo mer subditur:. Et lupus rapit: & disꝑgit oues: Lupꝰ uenit.
one dilaniat: Et is qͥ locum pastoris tenet. curã sollicitudinis ñ habet:
Animȩ ꝑeunt: & ipse de t̾renis cõmodis lȩcatur:. Lupus rapit & disꝑ¬
git oues. cũ alium ad luxuriã ꝑtrahit: alium in auariciã accendit: aliũ
n suꝑbiã erigit. ałium ꝑ iracundiã diuidit: hunc inuidia stimulat
illũ in fallacia supplantat Quasi gͦ lupus gregẽ dissipat: cũ fidelẽ

Expanded text:
Et in die Domini, pro domo Israel in praelio stamus ac murum opponimus, si fideles Et in die Domini, pro domo Israel in praelio stamus ac murum opponimus, si fideles innocentes contra perversorum injustitiam ex justitiae auctoritate vindicamus. Quod quia mercenarius non facit, cum venientem lupum viderit, fugit. Sed est alius lupus, qui sine cessatione quotidie non corpora, sed mentes dilaniat, malignus videlicet spiritus, qui caulas fidelium insidians, circuit et mortes animarum quaerit. De quo lupo mox subditur: « Et lupus rapit et dispergit oves. » Lupus venit tatione dilaniat, et is qui locum pastoris tenet, curam sollicitudinis non habet, animae pereunt, et ipse de terrenis commodis laetatur. « Lupus rapit et dispergit oves, » cum alium ad luxuriam pertrahit, alium in avaritiam accendit: alium in superbiam erigit, alium per iracundiam dividit: hunc invidia stimulat, illum in fallacia supplantat. Quasi ergo lupus gregem dissipat, cum fidelium
Abbreviated transcription (Latin):
occasio necessitatis deest: Tranqͥllitatis enim tp̃re: plerũ q ad gre¬
gis custodiã sicut uerus pastor. sic etiã mercennarius stat. S lupo
ueniens indicat: qͦ qͥsq animo suꝑ gregis custodiã stabat.¶ Lupo
etenĩ suꝑ oues uenit: cũ quilibet iniustus & raptor. fideles qͦsq at
humiles oppͥmit: S is qͥ pastor esse udebat᷑ ꝙ ñ erat. relinqͥt oues & fu¬
git: qͥa dum sibi ab eo ꝑiculum metuit. resistere ei iiusticiȩ ñ p̃sumit.
fugit aũt ñ mutando locũ: s subtrahendo solatiũ: fugit: qͥa iniusticiã
uidit ꝙ. tacuit: fugit: qͥa se sub silentio abscondit. Quib bene per
ꝓpħ̃am dicit᷑. Non ascendistis ex aduerso. neq opposuistis murũ ꝓ do
mo isrł: ut staretis in p̾lio in die dñi Ex aduerso qͥ ppe ascendere ẽ.:
quib libet potestatib praue agentib. rationis libera uoce contra ire:

Expanded text:
occasio necessitatis deest. Tranquillitatis enim tempore, plerumque ad greoccasio necessitatis deest. Tranquillitatis enim tempore, plerumque ad gregis custodiam sicut verus pastor, sic etiam mercenarius stat; sed lupus veniens indicat quo quisque animo super gregis custodiam stabat. Lupus etenim super oves venit cum quilibet injustus et raptor, 1486 fideles quosque atque humiles opprimit. Sed is qui pastor esse videbatur et non erat, relinquit oves et fugit, quia dum sibi ab eo periculum metuit, resistere ejus injustitiae non praesumit. Fugit autem non mutando locum, sed subtrahendo solatium. Fugit, quia injustitiam vidit, et tacuit. Fugit, quia se sub silentio abscondit. Quibus bene per prophetam dicitur: Non ascendistis ex adverso, neque opposuistis murum  Ex adverso quippe ascendere est: quibuslibet potestatibus prave agentibus rationis libera voce contraire.
Abbreviated transcription (Latin):
uiiums. a trena substantia quã exterius possidemꝰ: qui ñ datꝙ
ouib substantiã suã. quando ꝓhis daturus ẽ animã suã.ͦ Ee st̃
nonnulli. qͥ dum plus terrenã substantiã quã oues diligunt. merito
nomen pastoris ꝑdunt: De quib ꝓtinus subditur: Mercennarius
aũt oe qui ñ ẽ pastor cuius ñ sunt oues ꝓpriȩ. uidet lupũ uenientẽ: &
dim. t oues & fugit Non pastor s mercennariꝰ uocatur: qui ñ
ꝓ amore intimo oues dñicas. s ad tpr̃ales mercedes pascit Mercen
narus qͥppe ẽ: qui locũ quidem pastoris tenet.s lucrũ animaꝵ ñ
querit: Terrenis cõmodis inhiat: honore p̾lationis gaudet Tpralib
lucris pascitur: inpensa sibi ab hominib reuerentia lȩtat᷑ Istȩ sunt
& enĩ mercedes mercennarii. ut ꝓ eo ipso qͦd in regimine laborat. hic
qͦd querit inueniat: ꝙ ab hereditate gregis in posterũ alienus existat
Utrum uͦ pastor sit an mercennarius cognosci ueracit᷑ ñ potest: si

Expanded text:
imus terrena substantia quam exterius possidemus, qui non dat pro ovibus substantiam suam, quando pro his daturus est animam suam? Et sunt nonnulli qui dum plus 1485 terrenam substantiam quam oves diligunt, merito nomen pastoris perdunt. De quibus protinus subditur: Mercenarius autem, et qui non est pastor, cujus non sunt oves prdimittit oves, et fugit. Non pastor, sed mercenarius vocatur, qui non pro amore intimo oves Dominicas, sed ad temporales mercenarius quippe est qui locum quidem pastoris tenet, sed lucra animarum non quaerit; terrenis commodis inhiat, honore praelationis gaudet, temporalibus lucris pascitur, impensa sibi ab hominibus reverentia laetatur. Istae sunt etenim mercedes mercenarii, ut pro eo ipso quod in regimine laborat, hic quod quaerit inveniat, et ab haereditate gregis in posterum alienus existat. Utrum vero pastor sit, an mercenarius, cognosci veraciter non potest, si
Abbreviated transcription (Latin):
neis actionib uideri S disꝑsi sunt lapides scũarii in capite omniũ
platearum: quia hii qui ꝑ uitã & orationẽ intus semꝑ eẽ debuerãt
ꝑ uitã reꝓbam foris uacant Ecce iam pene nula ẽ scłi actio: quã

Expanded text:
neis actibus videri. Sed dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium neis actibus videri. Sed dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium platearum, quia hi qui per vitam et orationem intus semper esse debuerant, per vitam reprobam foris vacant. Ecce jam pene nul
Abbreviated transcription (Latin):
cerdos enim ñ distat a populo: quando nullo uitȩ suȩ merito uulgi
transcendit actionẽ. Imploremo iheremiȩ lacrimas: consideret mor¬
tem nr̃am. & deplorans dicat Quomodo obscuratũ ẽ aurũ. mutatꝰ
ẽ color optimus: disꝑsi sunt lapides scũarii in capite omnĩ plateaꝵ
Aurũ quippe obscuratum ẽ: quia sacerdotũ uita qͦndam ꝑ glam
uirtutum dara. nunc ꝑ actiones infimas ostenditir repba Color
optimꝰ mutatus ẽ: quia ille scĩtatis habitus ꝑ terrena & abiecta
oꝑa ad ignominiã despectionis uenit Lapides uͦ scũarii intrinsecus
habebant᷑. nec sumebantur in summi sacerdotis pectore: nisi cum
scascõꝵ ingrediens in secreto sui conditoris apparebat: Hos gͦ sumꝰ
fr̃s km̃i. nos sumus lapides scũarii: qui apparere semꝑ debemus in
secreto dĩ Quos numꝗ̃ necesse ẽ foris conspier: id ẽ numꝗͣ inextra¬

Expanded text:
rdos Osee IV, 9. Sacerdos enim non distat a populo, quando nullo merito suae vulgi rdos Osee IV, 9. Sacerdos enim non distat a populo, quando nullo merito suae vulgi transcendit actionem. 15. Imploremus Jeremiae lacrymas; consideret mortem nostram, et deplorans dicat: Quomodo obscuratum est aurum, mutatus est color optimus, dispersi sunt lapides sanctuarii in capite omnium pAurum quippe obscuratum est, quia sacerdotum vita quondam per gloriam virtutum clara, nunc per actiones infimas ostenditur reproba. Color optimus est mutatus, quia sanctitatis habitus per terrena, et abjecta opera ad ignominiam despectionis venit. Lapides vero sanctuarii intrinsecus habebantur, nec sumebantur in summi sacerdotis corpore, nisi cum sancta sanctorum ingrediens in secreto sui Conditoris apparebat. Nos ergo, fratres charissimi, nos sumus lapides sanctuarii, qui apparere semper debemus in secreto Dei, quos nunquam necesse est foris conspici, id est nunquam in extra
Abbreviated transcription (Latin):
nare Huic ad seruiendũ mat̾ cũ frẽ aderat: & qͥcqͥd ex elemosi¬
quod e grauius. sacerdotes qͥ dare debuerant ꝓpria: etiam aliena diripi¬
unt Plerũq siqͦs humiliter. si qͦs continenter uiuere conspiciunt: ir¬
rident: Considerate gͦ quid de gregib agatur. quando lupi pastores
siunt. Hui enĩ custodiam gregis suscipiunt. qͥ insidiare gregi diñco¬
ñ metuunt: contra qͦs cłi greges custodiri debuert̃ Nulla animaꝵ
lucra querimus: ad nr̃a cottidie studia uacamus Terrena concupil¬
cimus: humanã głam intenta mente captamꝰ. Et quia eo ipso qͦ
ceteris p̃lati sumus. ad agenda quȩlibet maiorẽ licentiam habemꝰ:
susceptȩ benedictionis ministeriũ. uertimus ad ambitionis argu¬
mentum Dei causam relinqͥmus: ad t̾rena negotia uacamuss:
Locum scĩtatis accepimo: & t̾renis actib implicamur Impletum

Expanded text:
nare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosnare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosquod est gravius, sacerdotes qui propria dare debuerant etiam aliena diripiunt. Plerumque, si quos humiliter, si quos continenter vivere conspiciunt, irrident. Considerate ergo quid de gregibus agatur, quando pastores lupi fiunt. Hi enim custodiam gregis suscipiunt, qui insidiari gregi dominico non metuunt, contra quos Dei greges custodiri debuerant. Nulla animarum lucra quaerimus, ad nostra quotidie studia vacamus, terrena concupiscimus, humanam gloriam intenta mente captamus. Et quia eo ipso quo caeteris praelati sumus, ad agenda quaelibet majorem licentiam habemus, susceptae benedictionis ministerium vertimus ad ambitionis argumentum; Dei causam relinquimus, ad terrena negotia vacamus; locum sanctitatis accipimus, et terrenis actibus implicamur. Impletum
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiunt. post flagella sublimit̃ ad requiẽ suscipiuntur. Sic
uua calcib tunditur: &. in uini saporẽ liqͣtur Sic oliua contu¬
sionib expressa. amurcã suã deserit: & in olei liqͦrem pinguescts
Sic ꝑ triturã areȩ a paleis grana separant᷑: & ad horreum purgan
ꝑueniunt: Qiusqͥs gͦ appetit plena utia uincere. studeat humilĩ
purgationis suȩ flagella tolerare. ut tanto post ad iuidicẽ mundior
ueniat: quanto nc̃ eius rubiginẽ ignis tͥbulationis purgat
n ea porticu quȩ euntib ad ȩccłiam beati clem̃tis ẽ ꝑuia. fuit qͥd̃ĩ
seruulus nomine: quẽ multi urm mecũ nouert̃. reb pauꝑ. me¬
ritis diues: quẽ longa egͥtudo dissoluerat: nã a pͥmeua etate usq
ad finẽ uitȩ: paraliticus iacebat Quid dicã: quia stare ñ poterat.
qͥ numꝗͣ in lecto suo surgere. uel ad sedendũ ualebat: numꝗͣ ma¬
num suã ad os suũ ducere: numꝗͣ se potuit in latus aliud decli¬

Expanded text:
 sublimiter suscipiuntur. Sic uva calcibus tunditur, et in vini saporem liquatur. Sic oliva contusionibus expressa amurcam suam deserit, et in olei liquorem pinguescit. Sic per trituram areae a paleis grana separantur, et ad horreum purgata perveniunt. Quisquis ergo appetit plene vitia vincere, 1491 studeat humiliter purgationis suae flagella tolerare, ut tanto post ad judicem mundior veniat, quanto nunc ejus rubiginem ignis tribulationis purgat. 5. In ea porticu quae euntibus ad ecclesiam beati Clementis est pervia fuit quidam Servulus nomine, quem multi vestrum mecum noverunt, rebus pauper, meritis divead finem vitae paralyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poterat? Qui nunquam in lecto suo surgere vel ad sedendum valebat, nunquam manum suam ad os ducere, nunquam se potuit in latus aliud decli
Abbreviated transcription (Latin):
sui custodia sp̃s dormit. inꝓiusa mors ueniens carnis nr̃ȩ habita¬
dm irrumpit: & eum quẽ dñm domus inuenerit dormientem.
necat: Quia cũ uentura damna sp̃s minime p̃uidet: hunc mors
ad suppliciũ nescientẽ rapit furi aũt resisteret si uigilaret. quia
aduentũ uidicis qͥ occulte animã rapit. p̾cauens. ei penitendo occur

Expanded text:
sui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens nostrae carnis habitasui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens nostrae carnis habitaculum irrumpit, et eum quem Dominus domus invenerit dormientem necat: quia cum ventura damna spiritus minime praevidet, hunc mors ad supplicium nescientem rapit. Furi autem resisteret si vigilaret, quia adventum Judicis qui occulte an