comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
post .lxx. interpretes emendare quid
licuit. nec in nouo ꝓfuit emendasse.
cum multarum gentium linguis.
scriptura ante translata doceat. falsa
esse que addita sunt. Igitur hec p̃sẽs
prefaciuncula pollicetur tantũ qua¬
tuor euangelia. quorum ordo iste est.
matheus. marcus. lucas. iohannes.
Codicum grecorum em̃data collatiõe.
s ueterum que ne multum a lectioĩs
latine consuetudine cliscreparent. ita
calamo impetrauimus. ut histantũ
que sensum uidebantur mutare cor¬
rectis. reliqua manẽ patenur ut fuerãt
Canones quoq quos eusebius cesari¬
ensis ep̃c alexandrinum secutus am¬
monium in decem numeros ordina¬
uit. sicut in greco habentur exp̃ssimꝰ.
Quod siquis de curiosis uoluerit
nosse. que in euangelus. uel eadẽ. uel
uicina. uel sola sint. eorum distincti¬
one cognoscat. Magnus siquidem
hic in nostris codicibus error moleuit
dum quod in eadem re alius euange¬
lista plus dixit. in alio quia minus

Expanded text:
post Septuaginta Interpretes emendare quid post Septuaginta Interpretes emendare quid licuit, nec in Novo profuit emendasse: cum multarum gentium linguis Scriptura ante translata, doceat falsa esse quae addita sunt. Igitur haec praesens praefatiuncula pollicetur quatuor tantum Evangelia, quorum ordo est iste, Matthaeus, Marcus, Lucas, Joannes, codicum Graecorum emendata collatione, sed Veterum. Quae ne multum a lectionis Latinae consuetudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut his tantum quae sensum videbantur mutare, correctis, reliqua manere pateremur ut fuerant. Canones quoque, quos Eusebius Caesariensis episcopus Alexandrinum secutus Ammonium, in decem numeros ordinavit, sicut in Graeco habentur, expressimus. Quod si quis de curiosis voluerit nosse, quae in Evangeliis, vel eadem, vel vicina, vel sola sint, eorum distinctione cognoscat. Magnus siquidem hic in nostris codicibus error inolevit, dum quod in eadem re alius Evangelista plus dixit, in alio quia minus
Abbreviated transcription (Latin):
reuertentes. ea que uel a uiciosis in¬
terpretibus male edita. uel a presump¬
toribus imperitis emendata peru̾sis.
uel a librarus dormitantibus. aut ad¬
dita sunt aut mutata corrigimus:
Neq ego uere de uetere disputo testa¬
mento. quod a septuaginta semorib
in grecam linguam uersum. tertio gͣ¬
du adnos usq peruenit. Non quero
quid aquila quid simmachus sapiãt.
quare theodotion inter nouos & ue¬
teres. medius incedat. Sit illa uera
interpretatio quani apłi ꝓbauerũt.
De nouo nunc loquor nunc testam̃to
quod grecum esse non dubium ẽ. ex¬
cepto apło matheo qui primus in ii¬
dea euangelium xp̃i. hebraicis litteris
edidit. Hoc certe quod in nostro sermo¬
ne discordat. ⁊ diuersos ruuilorũ tra¬
mites ducit. uno de fonte querenclũ
est. Pret̾mitto eos codices quos alu¬
ciano & esitio nuncupatos. paucorum
hominum asserit ꝑuersa contentio.
quib utiq nec in ueteri insteimẽto

Expanded text:
revertentes, ea quae vel a vitiosis inrevertentes, ea quae vel a vitiosis interpretibus male edita, vel a praesumptoribus imperitis emendata perversius, vel a librariis dormitantibus addita sunt, aut mutata, corrigimus? Neque vero ego de veteri disputo Testamento, quod a Septuaginta senioribus in Graecam linguam versum, tertio gradu ad nos usque pervenit. Non quaero quid Aquila, quid Symmachus sapiant, quare Theodotion inter novos et veteres medius incedat. Sit illa vera interpretatio, quam Apostoli probaverunt. De novo nunc loquor Testamento: quod Graecum esse non dubium est, excepto apostolo Matthaeo, qui primus in Judaea Evangelium Christi Hebraicis litteris edidit. Hoc certe cum in nostro sermone discordat, et diversos rivulorum tramites ducit: uno de fonte quaerendum est. Praetermitto eos codices, quos a Luciano et Hesychio nuncupatos, paucorum hominum asserit perversa contentio: quibus utique nec in veteri Instrumento
Abbreviated transcription (Latin):
ouum opus facere me
cogis ex uetere. ut post
exemplaria scripturaꝵ.
toto orbe disperͤa. quasi
quidam arbiter sedeam. Ee quia
uiter se uariant. que siit illa que
cum greca consentiant ueritate de¬
cernam. Pius labor. s periculo¬
soͥ presumptio: iudicare de ceteris.
ab omnibus iudicandum. Senis
mutare linguam. ce canescentem
mundum ad mitia retrahere par¬
uulorum. Quis enim doctus pa¬
riter uel indoctus. cum ĩ manus
uolumen assumpserit. & a saliua
quam semel iubibit. uiderit discre¬
pare quod lectitat. Non statune¬
rumpat in uocem. me falsarium.
me clamaus esse sacrilegum. qͥ au¬
addere. mutare. corrigerẽ. Aduer¬
sus quam d̃uplex causa me conso¬
latur. Quod et tu qui summus
sacerdos es. fieri iubes. o uerũ nõ
esse quod iubet. etiam maledicoꝵ.
destimonio comprobatur. Sienĩ
latinis exemplaribus fides est ad¬
hibenda. respondeant. quibus tot
sunt exemplaria pene quot codices.
Sin autem ueritas est querenda de
pluribus. cur non ad grecam originẽ

Expanded text:
ovum opus facere me cogis ex veteri, ut post exemplaria Scripturarum toto orbe dispersa, quasi quidam arbiter sedeam: et quia inter se variant, quae sint illa quae cum Graeca consentiant veritate, decernam. Plus labor, sed periculosa praesumptio, judicare de caeteris, ipsum ab omnibus judicandum: senis mutare linguam, et canescentem jam mundum ad initia retrahere parvulorum. Quis enim doctus pariter vel indoctus, cum in manus volumen assumpserit, et a saliva, quam semel imbibit, viderit discrepare quod lectitat, non statim erumpat in vocem, me falsarium, me clamans esse sacrilegum, qui auaddere, mutare, corrigere? Adversus quam invidiam duplex causa me consolatur: quod et tu, qui summus Sacerdos es, fieri jubes: et verum non esse quod variat, etiam maledicorum testimonio comprobatur. Si enim Latinis exemplaribus fides est adhibenda, respondeant, quibus: tot sunt exemplaria pene quot codices. Sin autem veritas est quaerenda de pluribus: cur non ad Graecam originem
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ego auferam de loco isto in
oculis ur̃is ce in diebus urĩs uo¬
cem gaudii. & uocem leticie. ⁊ uo¬
cem sponsi. & uocem sponsez Et
cum annuntiaiu̾s ppło huic omĩa
uerba hec. o dixerint tĩbi quare
locutus est dominus super nos õe
canimus domino d̾o nr̃o. dices ad

Expanded text:
Ecce ego auferam de loco isto in Ecce ego auferam de loco isto in oculis vestris, et in diebus vescem gaudii, et vocem laetiticem sponsi, et vocem sponsae. Et cum annuntiaveris populo huic omnia verba haec, et dixerint tibi: Quare locutus est Dominus super nos omne cavimus Domino Deo nostro? Di
Abbreviated transcription (Latin):
in loco isto: quia hec dicit domiñ
super filios ⁊ filias. qui generant᷑
u loco isto. & suꝑ matres eorum
que genuerunt eos: ⁊ super pa¬
tres eorum de quorũ stupe sunt
nati in terra hac Mortibus egro¬
tationum morientur. ñ plangen¬
tur ⁊ non sepelientur. In sterqui¬
linuium super faciem terre erunt.
&e gladio & fame consumentur.
q erunt cadauera eorum ĩ escam
uolatilibus teli ⁊ bestiis terre: Hec
enim dicit dominus: Ne ingre¬
diaris domum conuiuii neq ua¬
dasn ad plangendum. neq conso¬
leris eos. quia abstuli pacẽ me¬
am a ppło isto dicit dñs. miseri¬
cordiam ⁊ miserationes. ⁊ mori¬
entur grandes. & parin in terra
ista Non sepelientur neq plan¬
gentur. &e non se incident. neq
caluitium fiet ꝓ ers os non fran¬
gent inter eos lugenti panem
ad consolandum suꝑ mortuo.
& non dabunt eis potũ calicis.
ad consolandum super patͤ suo
os matre. Et domum conuiuii
dicit dñs ex̾cituum deus israel

Expanded text:
in loco isto. Quia haec dicit Dominus super filios et super filias, qui generantur in loco isto, et super matres eorum, quae genuerunt eos: et super patres eorum, de quorum stirpe sunt nati in terra hac: Mortibus aegrotationum morientur: non plangentur, et non sepelientur: in sterquilinium super faciem terrae erunt: et gladio et fame erunt cadavera eorum in escam volatilibus coeli, et bestiis terrae. Haec enim dicit Dominus: Ne ingrediaris domum convivii, neque vadas ad plangendum, neque consoleris eos: Quia abstuli pacem meam a populo isto, dicit Dominus, misericordiam et miserationes. Et morientur grandes et parvi in terra ista: non sepelientur neque plangentur, et non se incident, neque calvitium fiet pro eis. Et non frangent inter eos lugenti panem ad consolandum super mortuo: et non dabunt eis potum calicis ad consolandum super patre suo et matre. Et domum convivii dicit Dominus exercituum Deus Israel:
Abbreviated transcription (Latin):
que decet sanam doctrinam:
Senes ut sobrii sint. pudici. pru¬
dentes. sani in fide. in dilectione.
& patientia Anus similiter ĩ ha¬
bitu sancto. non criminatrices. ñ
multo uino seruientes: bene do¬
centes. ut prudentiam doceant:
adolescentulas. ut uiros suos a¬
ment. filios diligant. prudentes.
castas. sobrias. domus curam ha¬
bentes. benignas. subditas suis ui¬
ris. ut nõ blasphemetur uerbum
dei Iuuenes similiter hortare ut
sobiũ sint. In omnibus temetip¬
sum prebe exemplum bonorum
operum. In doctrina. in integri¬
date. in grauitate. uerbũ sanum
irreprehensibile. ut his qui ex ad

Expanded text:
quae decent sanam doctrinam. Senes ut sobrii sint, pudici, prudentes, sani in fide in dilectione, in patientia. Anus similiter in habitu sancto, non criminatrices, non vino multum servientes, bene docentes, ut prudentiam doceant adolescentulas, ut viros suos ament, filios suos diligant, prudentes, castas, sobrias, domus curam habentes, benignas, subditas viris suis, ut non blasphemetur verbum Dei. Juvenes similiter hortare ut sobrii sint. In omnibus teipsum praebe exemplum bonorum operum, in doctrina, in integritate, et in gravitate, verbum sanum, irreprehensibile: ut is, qui ex ad
Abbreviated transcription (Latin):
tũ eo ex uirtute dei in uobis uos inet¬
ip̃õs temptate si estis in fide. ip̃i uos
ꝓbate An non cognoscttis uos ip̃os.
quia xp̃c ihc in uobis est. nisi forte re¬
probi estis. Spero autem quod cog¬
noscetis qr nos non sumus reprobu.
Oramus autem dm̃ ut nichil mali
faciatis. ñ ut nos ꝓbatt pareamus.
s ut uos ꝙ bonum est faciatis. nos
autem ut reprobi simus Non enim
possumus aliquid adũsus u̾itatem
s pro u̾tate. Gaudemus enim q̃n
estis hoc ⁊ oramus urãm consumma¬
tionem. Ideo hec absenis scribo. ut  pre¬
sens duruis agam scdm potestatẽ qͣm
dñs dedit mͥ. in edificationẽ ⁊ non in¬

Expanded text:
o ex virtute Dei in vobis. Vosmetipsos tentantes: si estis in fide: ipsi vos probate. An non cognoscitis vosmetipsos: quia Jesus Christus in vobis est? Nisi forte reprobi estis. Spero autem quod cognoscitis: quia nos non sumus reprobi. Oramus autem Deum: ut nihil mali faciatis, non ut nos probati appareamus, sed ut vos quod bonum est, faciatis: nos autem ut reprobi simus. Non enim possumus aliquid adversus veritatem, sed pro veritate. Gaudemus enim, quoestis. Hoc et oramus vestram consummationem. Ideo haec absens scribo, ut non praesens durius agam, secundum potestatem, quam Dominus dedit mihi in aedificatione
Abbreviated transcription (Latin):
medico: s qui male habent. Nõ
enim ueni uocare uistos. s pecca¬
tores E erant discipuli iohanis
oe pharisei ieiunantes: & ueniũt
&e dicunt ei Quare discipuli io¬
hannis ce phariseorum ieuinant᷑.
tui autem ddiscipuli nõ ieuinant
Q ait illis iħe Nuinquid pos¬
sunt filii nuptiarum quam diu
sponsus cum illis est ieiunare:
Quanto tempore habent secum
sponsum: non possunt ieumare.
Uenient autem dies cum auferet᷑
ab eis sponsus: & tunc ieuinab̾t
in illis cuiebus. Nemo assumen¬
tum panni rudis: assuit uestim̃¬
do uetĩ alioquin auferͣt supplem̾¬
tum nouũ a uet̾r de maior scissu¬
ra fit. Qx nemo mittit uinũ no¬

Expanded text:
 qui male habent non enim veni vocare iustos sed peccatores et erant discipuli Iohannis et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur discipuli Iohannis et Pharisaeorum ieiunant tui autem discipuli non ieiunant et ait illis Iesus numquid possunt filii nuptiarum quamdiu sponsus cum illis est ieiunare quanto tempore hasponsum, non possunt jejunare. Venient autem dies cum auferetur ab eis sponsus: et tunc jejunabunt in illis diebus. Nemo assumentum panni rudis assuit vestimento veteri: alioquin aufert supplementum novum a veteri, et major scissura fit.
Abbreviated transcription (Latin):
ea: quoniam sciebant eum E ddi¬
luculo ualde surgeus egressus abiit
in desertum locum: ibiq orabat:
Et ꝓsecutus est eum simon: ce qui c̃
uio erant Ee cum inuenissent eũ:
dixerunt ei. Quia omnes de que¬
runt. Et ait illis Eanus in ꝓxi¬
mos uicos & ciuitates: ut ibi p̃di¬
cem Adhoc enim ueni Et exat p̃

Expanded text:
ea quoniam sciebant eum et diluculo valde surgens egressus abiit in desertum locum ibique orabat et persecutus est eum Simon et qui cum illo erant et cum invenissent eum dixerunt ei quia omnes quaerunt te et ait illis eamus in proximos vicos et civitates ut et ibi praedicem ad hoc enim ve
Abbreviated transcription (Latin):
cata᷑ at paralitico Tibi clico sur¬
ge tolle grabatum tuũ & uade
i domum tuam E statim ille
surrexit. Ee sublato grabato. abi¬
it coram omnib  ita ut amnura¬
rentur omnes. & honorificarent
dm̃ dicentes: Quia numqͣm sic
uidimus: E egressus est rursus
ad mare: omis q turba uenie¬
bat ad eum: q  docebat eos. Et
cum preteriretꝰ iudit leui alphei.
seddentem ad teloneum: &e ait illi
Sequere me E surgens secutus
est eum: Et factum est cum ac¬
cumberet in domo illius: multi
publurani os peccatores simul
discumbebant cum ihu oe disci¬
pulis eius Erant enim multi:
qui & sequebantur eum E scri¬
be ee pharisei uidentes. qͥa man¬
dutaret cum publicanis or pec

Expanded text:
dico surge tolle grabattum tuum et vade in domum tuam et statim ille surrexit et sublato grabatto abiit coram omnibus ita ut admirarentur omnes et honorificarent Deum dicentes quia numquam sic vidimus et egressus est rursus ad mare omnisque turba veniebat ad eum et docebat eos et cum praeteriret vidit Levin Alphei sedentem ad teloneum et ait illi sequere me et surgens secutus est eum et factum est cum accumberet in domo illius multi publicani et peccatores simul discumbebant cum Iesu et discipulis eius erant enim multi qui et sequebantur eum et scribae et Pharisaei videntes quia manducaret cum peccato
Abbreviated transcription (Latin):
dicare &e diffamare sermonem ata
ut iam non possit manifeste in ci¬
uitatem introire. s foris in desertis
locis esse: E conueniebant ad eum
undiq:
⁊iterum intrauit capharna¬
um post dies : Et aucditum
est quod in domo ess:: & con¬
uenerunt multi: ita ut nõ caperet
neq ad ianuam O loquebatur eiꝰ
uerbum. Et uenerunt ferentes ad
eum paraliticum: qui a quatuor por¬
tabatur Ee cum non possent off¬
re eum illi pre turba: nudauerunt
tectum ubi erat. & patefacientes.
submiserunt grabatum. in quo pa¬
raliticus iacebat. C um uidiss au¬
tem sħ̃c fidem illorum: ait paraliti¬
co fili dimittuntur tͥ peccata.
Erant autem illic quidam de
scribis sedentes: &e cogitantes in
cordib siuis. Quid nic sic loqui¬
tur: Slasphemat Quis potest

Expanded text:
et diffamare sermonem ita ut iam non posset manifeste in civitatem introire sed foris in desertis locis esse et conveniebant ad eum undique et iterum intravit Capharnaum post dies et auditum est quod in domo esset et convenerunt multi ita ut non caperet neque ad ianuam et loquebatur eis verbum et venerunt ferentes ad eum paralyticum qui a quattuor portabatur et cum non possent offerre eum illi prae turba nudaverunt tectum ubi erat et patefacientes submiserunt grabattum in quo paralyticus iacebat cum vidisset autem Iesus fidem illorum ait paralytico fili dimittuntur tibi peccata erant autem illic quidam de scribis sedentes et cogitantes in cordibus suis quid hic sic loquitur blasphemat qui
Abbreviated transcription (Latin):
continuo ab arbore ilice. dixisse eũ.
ilico ꝑeas.⁊ a lentisco. in lentẽ decõ¬
minuat angls. uel lente pereas:
aut lentus id est flexibilis. ducaris ad
mortem. siue a qͥd ad arboris nomen
conueniens. Deinide tantũ fuisse otii
tribus pu̾s: cauillabatur. ut in cami¬
no estuantis incendii met᷑ luderent.
& per ordinem ad laudem d̾i elem̃ta
duineq aspirationis inditium esse.
uel draconem inffectum offa picis.
uel sacerdotum belis machinas de¬
prehensas. que magis prudentia
cuc ueniret &r de iudea ad chaldeã
bat exemplum ubi legissemus in to
in medium. ⁊ diceret eum de chaldea
in udeam fuisse translatum./ derisit
positum. Deniq & apłm nostrũ
uidelicet ut eruditum uirum :⁊ qͥ
legem ab ebreis didiciss nõ fuisse
ausum se affirmare se raptũ ĩ corꝑe.
s dixisse siue in corpore siue exͣ corpꝰ.

Expanded text:
camus ab arbore ilice dixisse eum, Illico pereas: et a lentisco, In lentem te comminuat angelus, vel non lente pereas, aut lentus, id est flexibilis ducaris ad mortem: sive aliud quid ad arboris nomen conveniens. Deinde tantum fuisse otii tribus pueris cavillabatur, ut in camino aestuantis incendii metro luderent, et per ordinem ad laudem Dei omnia divinaeque aspirationis indicium, vel draconem interfectum offa picis, vel sacerdotum Belis machinas deprehensas: quae magis prudentia cuc veniret, et de Judaea in Chaldaeam bat exemplum, ubi legissemus in totin medium, et diceret eum de Chaldaea in Judaeam fuisse translatum: derisit hpositum. Denique et Apostolum nostrum, videlicet ut eruditum virum, et qui legem ab Hebraeis didicisset, non fuisse ausum affirmare se raptum in corpore, sed dixisse
Abbreviated transcription (Latin):
fectus sum. ut desperatione subita
omnem uet̾em laborem uoluerĩ con¬
tempn̾e.Uerum adhortante me.
quodam hebreo. & illud mͥ sua
lingua crebrius ingerente. labor oĩa
uincit imꝑbus. qui mͥ udebar sci¬
olus inter eos. cepi rursum esse dlis¬
cipulus chaldaicus. Et ut uera fa
circo dixi ut difficultatem uob da¬
mielis ostenderem. qui apud hebre¬
os nec susanne h̃t historiam. nͨ im¬
num trium puerorum. nec belis oͣ¬
conis q fabulas. quas nos quia ĩ
toto orbe disperse sunt. uerũ ante¬
posito. eas ꝙ iugllantes subiecrmit.
ne uideremur apud imꝑitos. magña
partem uoluminis detruncasse. Au¬
diui ego quendam de p̃ceptoribus
iudeorum. cũ susanne deridẽt histo¬
riam. & a greco nescio quo diceret
ẽẽ confictam. illud oppon̾e. qd̾ ori¬
eni quoq affricanus opposuit ethi¬

Expanded text:
fectus sum, ut desperatione subita fectus sum, ut desperatione subita omnem veterem laborem voluerim contemnere. Verum adhortante me viro Hebraeo, et illud mihi sua lingua crebrius ingerente, labor omnia vincit improbus, qui mihi videbar sciolus inter eos, coepi rursus discipulus esse Chaldaicus. Et ut verius fcirco, ut difficultatem vobis Danielis ostenderem, qui apud Hebraeos nec Susannae habet historiam, nec hymnum trium puerorum, nec Belis, draconisque fabulas: quas nos, quia in toto orbe dispersae sunt, veru ÷ anteposito, easque jugulante, subjecimus: ne videremur apud imperitos magnam partem voluminis detruncasse. Audivi ego quemdam de praeceptoribus Judaeorum, cum Susannae derideret historiam, et a Graeco nescio quo diceret esse confictam, illud opponere, quod Origeni quoque Africanus opposuit, ety
Abbreviated transcription (Latin):
ris eccłie nõ le¬
gunt. utentes
theoditionis e¬
ditione. & hoc cur acciderit nescio.¬
Siue enim quia sermo chaldaicuꝰ
est. os quibꝰdam ꝓprietatibus a nr̃o
iterpretes easdem lingue lineas
in translatione seruare. siue sub
nomine eorum ab alio nescio quo.
non saris chaldeam linguam sciente.
editus liber est. siue a. quid cause ex¬
tit̾it ignorans: hoc unum affirnia¬
re possum quod multum a iu̾tate
discordet. & recto iuditio repudian¬
dus sit. Sciendum quippe daui¬
elem maxime & esdram: ebraͥcisqui¬
dem litteris. s chaldaico sermone
conscriptos. ⁊ unam ierenie ꝑicõ nonẽ
rimam habere sotietatem. Beniq
& ego adolescentulus p̃t qͥntilliani¬
& tullii lectionem. ac flores rechori¬
cos cum me in lingue huius pstͬmũ
reclusissem. & multo sudore multo¬
q tempore. iux cepissem hanelanti¬
a stridentia q u̾ba resonare ⁊ qua¬
si ꝑ criptani ambulans. ratum desu¬
ꝑ lumen aspic̾em impegi nouissi¬
me in danielem. & tanto tedio af¬

Expanded text:
e non legunt utentes Theodotionis editione, et hoc cur acciderit,Sive enim quia sermo Chaldaicus est, et quibusdam proprietatibus a nostro uaginta Interpretes easdem linguae lineas in translatione servare: sive sub nomine eorum ab alio nescio quo non satis Chaldaeam linguam sciente, editus liber est: sive aliud quid causae exstiterit ignorans: hoc unum affirmare possum, quod multum a veritate discordet, et recto judicio repudiatus sit. Sciendum quippe, Danielem maxime et Ezram, Hebraicis quidem litteris; sed Chaldaico sermone conscriptos, et unam Jeremiae περικοπὴν, rimam societatem. Denique et ego adolescentulus, post Quintilianit Tullii lectionem ac flores rhetoricos, cum me in linguae hujus pistrinum reclusissem, et multo sudore, multoque tempore vix coepissem anhelantia stridentiaque verba resonare, et quasi per cryptam ambulans, rarum desuper lumen aspicere, impegi novissime in Danielem, et tanto taedio af
Abbreviated transcription (Latin):
tis. apocrifas in libro ecc̃e fabulas ar¬
guebat. Suꝑ qua re lectoris arbitͥo
uiditium relinquẽs. illud ãmoneo
nõ hr̃i danielem apud hebreos int̾
conscripserunt. In tres siquidẽ ꝑtes
omnis ab eis scriptura dunditur.
non ẽ huius temporis dissere. Que
autem ex hoc ꝓph̃a inmmo contͣ hũc
librum porphirius obitiat. testes
sunt metodius ensebius apollinari.
qui multis u̾suum milibus eius ue

Expanded text:
libro Ecclesiae fabulas arguebat. Super qua re lectoris arbitrio judicium derelinquens, illud admoneo, non haberi Danielem apud Hebraeos inter conscripserunt. In tres siquidem partes omnis ab eis Scriptura dividitur: non est hujus temporis disserere. Quae autem ex hoc propheta, immo contra hunc librum, Porphyrius objiciat, testes sunt Methodius, Eusebius, Apollinaris: qui multis versuum millibus ejus ve
Abbreviated transcription (Latin):
tur᷑: ut deo in deum pleno. & filio
ꝑditionis extincto. oratione ab apo
stolis factaᷤsorte dñi ͤ electionis nu¬
merus compleretur: Sicꝙ paulũ
consuminatiõis apłicis actib daret.

Expanded text:
nisterio datur: ut Deo in Deum pleno, et filio perditionis exstincto: oratione ab ipsis apostolis facta, sorte Domini electionis numerus compleretur. Sicque Paulus consummationem apostolicis actibus daret:
Abbreviated transcription (Latin):
buntur mei. Ee iuuent cum filiis
suis o reu̾tentur. & reducam eos de
t̾ra egipti. & de assiriis congregabo
eos. & ad terram galaad &r libaniad¬
ducam eos. &s non inuemetur eis lo¬
cus: & transibunt in maris freto.
E ꝑcutiet in mari fluctus oe cõfun¬
dentur omnia ꝓfunda flumiius.
ce humiliabitur suꝑbia assur: ⁊ scep

Expanded text:
ivent cum filiis suis et revertentur et reducam eos de terra Aegypti et de Assyriis congregabo eos et ad terram Galaad et Libani adducam eos et non invenietur eis locus et transibit in maris freto et percutiet in mari fluctus et confundentur omnia profunda Fluminis et humiliabitur superbia Assur
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis E manifeste magnum
est pietatis sacramentum. qd̾ ma¬
nifestatum est in carne. iustificatũ
est in spiritu. apparuit angelis. p̃¬
dicatum ẽ gentib creditum est in
mundo. assumptum est in gloria:

Expanded text:
eritatis. Et manifeste magnum est pietatis sacramentum, quod manifestatum est in carne, et justificatum est in spiritu, apparuit angelis, praedicatum est gentibus, creditum est in mundo, assumptum est in gloria
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ assumpsit
gorgias .u. nilia urrorũ ⁊ mil¬
le equites electos: os mouerunt castra
nocte: ut applicarent ad castra iudeoꝵ.
& percuterent eos subito ce fili iͣ qͥ e¬
rant ex arte: erant illi duces E au¬
diuit uidas: oe surrexit ip̃e oe pot̾ñte̾.
percutere uirtutera exercituum regis.
qui erant in ammaum Adhucenim
disꝑsus erat exertitus a castris E ue¬
iuit᷑ gorgias in castra iude nocte.⁊ ne¬
minem inuenit. Et querebat eos
in montibus: qm̃ dixit fugiunt
hiĩ anobis. Et cum dies factus
esset: apparunt indas in campo cũ
tribus milibus uirorum tantum.
qui tegumenta et gladios non ha¬
bebant E iderunt castra genti¬
um ualida. or loricatoso equitatꝰ
in circuitu eorum & hii docti ad¬
prelium: Et ait indas uiris suis¬
qui secum erant: Ne timueritis
multitudinem eorum: & impetũ
eorum ne formidetis: Memen¬
tote qualiter salui facti sunt pa¬
tres nostri in mari rubro: cum se¬
queretur eos pharas cum exerci¬
tu multo. Et nunc clamemus ĩ

Expanded text:
mpsit Gorgias quinque milia virorum et mille equites electos et moverunt castra nocte ut adplicarent ad castra Iudaeorum et percuterent eos subito et filii qui erant ex arce erant illi duces et audivit Iudas et surrexit ipse et potentes percutere virtutem exercituum regis quae erat in Ammaum adhuc enim dispersus erat exercitus a castris et venit Gorgias in castra Iudae noctu eminem invenit et quaerebant eos in montibus quoniam dixit fugiunt hii a nobis et cum dies factus esset apparuit Iudas in campo cum tribus milibus virorum tantum quia tegumenta et gladios non habebant et viderunt castra gentium valida et loricatos et equitatus in circuitu eorum et hii docti proelium et ait Iudas viris qui secum erant ne timueritis multitudinem eorum et impetum eorum ne formidetis mementote qualiter salvi facti sunt patres nostri in mari Rubro cum sequeretur eos Pharao cum exercitu et nunc clamemus in
Abbreviated transcription (Latin):
ce redimat israel Et leuauerunt
alienigene oculos suos: ut uider̃c
eos uenientes ex aduerso. o exiert̃
de castris ad prelium: Et tubace¬
cinerunt hii qui fuerant cũ iuda
o congressi sunt: Et contrite sũt
gentes. & fugerunt in campum:
nouissimi autem cecidert ĩ gladio
& usq in campos idunee. ⁊ aroti
& iamnie: & ceciderunt ex illis ad
tria milia uirorum: & reu̾sus est
iudas : ⁊ exertitus eius sequẽs eñ.
Ee daixit ad pͣłm Nonconcupis¬
catis spoliaͥ quia bellum contͣ nos
est: ꝙ gorgias ce exercitus eiꝰ ĩ mon¬
de ꝓpe nos: s state contra inmicos
ur̃os. & expugnate eos: o post hec
sumetis spolia. Es adhuc loqñte¬
uida: ecce apparuit pars quedam
ꝓspiciens demonte E iudit gor¬
gias quod in fugam conu̾si sunt
sui. c succensa sunt castra: fumꝰ

Expanded text:
levaverunt alienigenae oculos suos et viderunt eos venientes ex adverso et exierunt de castris in proelium et tuba cecinerunt hii qui fuerant cum Iuda et congressi sunt et contritae sunt gentes et fugerunt in campum novissimi autem ceciderunt gladio et usque in campos Idumeae et Azoti et Iamniae et ceciderunt ex illis ad tria milia virorum et reversus est Iudas et exercitus eius sequens eum et dixit ad populum non concupiscatis spolia quia bellum contra nos est et Gorgias et exercitus eius in monte prope nos sed state contra inimicos nostros et expugnate eos et post hoc sumetis spolia et adhuc loqueuda haec apparuit pars quaedam prospiciens de monte et vidit quod in fugam conversi sunt et succensa sunt castra fum
Abbreviated transcription (Latin):
frar. & hostes uida ꝑibunt. Effra¬
im non emulabitur uidam: ⁊ udas
non pugnabit contra effrarm. ⁊ uo¬
labunt in humeros philistiim. per
mare simul predabuntur filios ori¬
entis Idumea et moab preceptum
mams eorum: & filii amon obedi¬
entes eruntz Et desolabit dñs lin¬
gũa maris egipti: os leuabit mañ
suam suꝑ flumen in fortitudine spi¬
ritus sui. Et ꝑcutiet eum in seꝑtem
riuis: ita ut transeant per eũ calcia¬
si Et erit ma. residuo ppło meo qui
relinquetur ab assiriis. sicut fuit
israel in die qua ascendit de terra
egipti Et dices in illa die.¬
onfitebor tibi domine quoniam
iratus es michi: conuersus est
furor tius. & consolatus es me Et

Expanded text:
hraim, et hostes Juda peribunt. Ephraim non aemulabitur Judam, et Judas non pugnabit contra Ephraim. Et volabunt in humero. Philistiim per mare simul praedabuntur filios orientis! Idumaea et Moab praeceptum manus eorum, et filii Ammon obedientes erunt et desolabit Dominus linguam maris Aegypti et levabit manum suam super Flumen in fortitudine spiritus sui et percutiet eum in septem rivis ita ut transeant per eum calciati et erit via residuo populo meo qui relinquetur ab Assyriis sicut fuit Israhel in die qua ascendit de terra Aegypti et dices in illa dieonfitebor tibi Domine qiratus es mihi: conversus est furor tuus, et consolatus es me, et
Abbreviated transcription (Latin):
t ostendit michi flum̃ aq̃
uiue. splendidũ tamquã
christallũ ꝓcedens de sede dei es
agni: in medio platee eius: Et
ex utraq parte fluminis lignum
uite. afferens fructus .xii: ꝑ men¬
ses singulos. reddens fructũ suũ
es folia ligui: ad sanuatẽ gentiũ:
os omne maledictũ non erit am¬
plius. Et sedes dei o agni ĩ illa
ecunt & serui eius seriuent ei . se
uidebunt faciẽ eius: &s nom̃ eiꝰ

Expanded text:
t ostendit mihi fluvium aquae vitae, splendidum tamquam crystallum, procedentem de sede Dei et Agni. In medio plateae ejus, et ex utraque parte fluminis lignum vitae, afferens fructus duodecim, per menses singulos reddens fructum suum, et folia ligni ad sanitatem gentium. Et omne maledictum non erit amplius: sed sedes Dei et Agni in illa erunt, et servi ejus servient illi. Et videbunt f
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ in ligno uite. o ꝑ portas intrent
in cuutatẽ. foris canes os uenifici ĩ
pudici. & homicide. & idolis seruien¬
tes: o omnis qui amat. os fac̃ men¬
datium. Ego iħs misi angelũ meũ:
testificari uob̃ hec in ecclesus. Ego
sum radix os genus dauid: stella splẽ¬
dida &e matutina. Eespõs ⁊ sponsa di¬
oeũtzueni. os qui audit: dicat ueni.
Et qui sitit: ueniat ͤ qui uult: acci¬
piat aquã uite gratis. Contestor em̃¬
ego: omni audienti u̾ba ꝓpħie libͥ
huiꝰ. Si quis apposuerit᷑ ad hec: ap¬
ponet deus super illũ plagas. scriptas
tem eius de libro uite. os de cuutate
sca. & de his que scripta sunt in libro
isto. dicit qui testimoniũ ꝑhibet isto

Expanded text:
portas intrent in civitatem. Foris canes, et venefici, et impudici, et homicidae, et idolis servientes, et omnis qui amat, et facit mendacium. Ego Jesus misi Angelum meum, testificari vobis haec in Ecclesiis. Ego sum radix et genus David, stella splendida et matutina et Spiritus et sponsa dicunt veni et qui audit dicat veni et qui sitit veniat qui vult accipiat aquam vitae gratis contestor ego omni audienti verba prophetiae libri huius si quis adposuerit ad haec adponet Deus super illum plagas scriptas item eius de ligno vitae et de civitate sancta et de his quae scripta sunt in libro isto dicit qui testimoni
Abbreviated transcription (Latin):
s ira dei manet super eum: .I.¬
t ergo cognouit ih̃c quia audi¬
erunt pharisei. quia ih̾e plures
discipulos facit & baptizat quam
iohannes: quamquã ih̃c non bap¬
tizaret. s discipuli eius: Reliquid
uideam. o abiit iterum in galileã.
Oportebat autem eum transire per
samariam:Uenit ergo  in ciitatẽ
samarie que dicitur sichar: iuxta p̃¬
dium quod dedit iacob ioseph filio
suo. Erat autem ibi fons iacob Ihẽ
ergo fatigatus ex itinere: sedebat sic
super fontem: hora erat quasi sexta.
Uenit mulier de samaria haurire
aquam: Dicit ei ih̾c: Da mͥ bibere.
Discipuli enim eius abierant in cuu¬
tatem: ut cibos emerent:Dicit ergo
ei mulier illa samaritana. Quomo¬
do tu uideus cum sis. bibere a me po

Expanded text:
super eum ut ergo cognovit Iesus quia audierunt Pharisaei quia Iesus plures discipulos facit et baptizat quam Iohannes quamquam Iesus non baptizaret sed discipuli eius reliquit Iudaeam et abiit iterum in Galilaeam oportebat autem eum transire per Samariam venit ergo in civitatem Samariae quae dicitur Sychar iuxta praedium quod dedit Iacob Ioseph filio suo erat autem ibi fons Iacob Iesus ergo fatigatus ex itinere sedebat sic super fontem hora erat quasi sexta venit mulier de Samaria haurire aquam dicit ei Iesus da mihi bibere discipuli enim eius abierant in civitatem ut cibos emerent dicit ergo ei mulier illa samaritana quomodo tu Iu
Abbreviated transcription (Latin):
os blasphemauerunt nomen dei ha¬
bentis potestatẽ super has plagas: nez
egerunt penitentiam. ut darent illi
gloriam. Eẜ quintus effuait fialã suã
suꝑ sedem bestie: e fcm̃ ẽ regnũ eius
tenebrosum es manducauert᷑ linguaᷤ
suas pre doloreꝰ. c blasphemauerũt¬
łm celi pre dolorib. es uulnerib su¬
is: os ñ egerunt pnĩam ex operibus
suis. Et .ui. angłuᷤ effudit fialam su¬
am in flumen illud. illud magnum
eufraten. es siccauit aquam eius: ut
p̃pararetur uia regib ab ortu solis
dos. in mod̾u ranarum. Sunt enĩ spe
demoniorũ. facientes signa: es proce¬
cent ad reges totius terre. congrega¬
re illos in prelium. ad diem magnũ
dei ommp̃is. Ecce uenit sicut fur. Gs
qui uigilat os custodit uestimenta
sua: ne nucdus ambulet. es uideant
turpitudinẽ eius. os congregabit il
na de templo. athrono clicens. fcm̃
ẽ. Et fc̃a sunt fulgura e uoces. os to

Expanded text:
 blasphemaverunt nomen Dei habentis potestatem super has plagas neque egerunt paenitentiam ut darent illi gloriam et quintus effudit fialam suam super sedem bestiae et factum est regnum eius tenebrosum et conmanducaverunt linguas suas prDeum coeli, prae doloribus et vulneribus suis, et non egerunt poenitentiam ex operibus suis. Et sextus angelus effudit phialam suam in flumen illud magnum Euphratem: et siccavit aquam ejus, ut praepararetur via regibus ab ortu solis. dos im modum ranarum. Sunt enim spiritus daemoniorum facientes signa, et procedent ad reges totius terrae congregare illos in praelium ad diem magnum Dei omnipotentis. Ecce venio sicut für. Beatus qui vigilat et custodit vestimenta sua, ne nudus turpitudinem ejus. Et congregabit illna de templo a throno, dicens: Factum est. Et facta sunt fulgura, et voces et to
Abbreviated transcription (Latin):
t audiui uocem magnã de tẽplo:
dicentẽ septẽ angelis. Ite es effun¬
dite seꝑtem fialas ire dei in terrã. Et¬
fcm̃ ẽ uulnus seuũ ac pessimũ in ho¬
mines qui hnt caracterẽ bestie: cͥ eoᷤ
qui adorauert imaginẽ eius. Et se¬
cundus effudit fialam suã in mare:
os fc̃s ẽ sanguis tanquã mortui: &
omnis anima iiuens. mortua ẽ in
mari. Et tercus effudit fialã suã su¬
ꝑ flumina. os suꝑ fontes aquarũ: os
fc̃s ẽ sangus. Et audiui angelũ aqͣ¬
rũ. dicentẽ. Iustus es dñe. qui es. &
qui eras sc̃s. quia bec iudicastiͣ qͥa
ni sunt. Et audiu alterum dicen¬
tem. Etiam d̃ñe deus om̃pe: uera ⁊
iusta udicia tua. Et quartus effu

Expanded text:
t audivi vocem magnam de templo, dicentem septem angelis: Ite et effundite septem phialas irae Dei in terram. nus saevum ac pessimum in homines qui habent caracterem bestiae et eos qui adoraverunt imaginem eius et secundus effudit fialam suam in mare et factus est sanguis tamquam mortui et omnis anima vivens mortua est in mari et tertius effudit fialam suam super flumina et super fontes aquarum et factus est sanguis et audivi angelum aquarum dicentem iustus es qui es et qui eras sanctus quia haec iudicasti quia ni sunt et audivi altare dicens etiam Domine Deus omnipotens vera et iusta iudicia tua et quartus effu
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce isde cooꝑtus est auro ⁊ argen¬
to &e omnis spiritus non est ĩ uis¬
ceribus eius. Dñs autẽ in tem¬
plo sancto suo. sileat a facie eius
omnis ferra.

Expanded text:
ecce iste coopertus est auro et argento, et omnis spiritus non est in uisceribus eius. dominus autem in templo sancto suo: sileat a facie eius omnis terra.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃s reu̾sus ẽ ad me. ce ad honor̃e
regni mei decorem ꝙ ꝑueni. & fi¬
gura mea reu̾sa ẽ ad me. & optuna¬
des mei or magistratus mei requi¬
nabuchodonosor laudo⁊ magnifi¬
co q glorifico regem celi. qͥa omnia
opera eius uera. & uie eiꝰ uiditia.
& gradientes in suꝑbia potest hu

Expanded text:
meus reversus est ad me et ad honorem meus reversus est ad me et ad honorem regni mei decoremque perveni et figura mea reversa est ad me et optimates mei et magistratus mei requiNabuchodonosor laudo magnifico et glorifico Regem caeli, quia omnia opera eius uera et uiae eius iudicia, et gradientes in superbia potest hu
Abbreviated transcription (Latin):
Cum adhuc ess sermo in ore regis
buchodonosor rex. Regnum tuum
transiit a te. q̃ ab hominib te eici
ent & cum feris atq bestuis erit
habitatio tua. Fenum quasi bos
comedes: & uii. tempora muta¬
buntur suꝑ te. donec scias quod
nũ. & cuicumq uoluerit det illo.
Eadem hora sermo completus ẽ.
suꝑ nabuchodonosor. Qe ex homi¬
comedit & rore᷑ corpus eius infec¬
tum ẽ. donec capilli eius in simi¬
litudinem aquilarum crescerent.
& unguleᷤᷤ eius quasi auiũ. Igitur
post finem dierum ego nabuchodo¬
nosor oculos meos ad celũ leuami.
ce sensus meus redditus ẽ mͥ. ⁊ al¬
tissimum bñdixi. &e uiuentem in
sempit̾num laudaui & glorifica¬
ui. qr potestas eiꝰ. potestas sempi¬
& generationẽ. o omnes habita¬
dores terte apud eum in nchilũ
reputati sunt. Iuxta uoluntatem¬
enim suam facit. tam in uirtutib
celi qͣm in habitatorib t̾re. oe ñ ẽ
qui resistat manui eiꝰ. & dicat ei qͣ¬
re fecisti. In ip̃o tempore sensus

Expanded text:
m adhuc esset sermo in ore regis,buchodonosotransiet a te, et ab hominibus ejiciam te, et cum feris et bestiis erit habitatio tua, fenum quasi bos comedes, et septem tempora mutabuntur super te donec scias quod num, et cuicunque voluerit, det illud. Eadem hora sermo completus est super Nabuchodonosor Dan. Icomedit, et rore coeli corpus ejus infectum est, donec capilli ejus in similitudinem aquilarum crescerent, et ungues ejus quasi avium. Igitur post finem dierum ego Nabuchodonoet sensus meus redditus est mihi; et Altissimum benedixi et uiuentem in sempiternum laudaui ac glorificaui, quia potestas eius potestas sempim generationem; et cuncti habitatores terrae apud eum in nihilum reputati sunt; iuxta enim uoluntatem suam facit tam in uirtutibus caeli, quam in habitatoribus terrae et non est qui resistat manui eius et dicat ei: Qu dicit: In ipso tempore sensus
Abbreviated transcription (Latin):
tudinem ꝓpter mulitudinem ma¬
leficiorum tuorum. & ꝓpter duriti¬
am incantatorum tuorum nehem̃
tia tua oe cdixisti. Non est nqn ui¬
⁊ nescies ortum tuum. ⁊ irruet suꝑ
te calamitas: quam non poteris ex¬
piare: Ueniet super te repentina
miseria quam nescies Sta cumĩ¬
cantatoribus tiuis ⁊ cum multitudi¬
ne maleficorum tuorum in quibus
laborasti ab adolescentia tua. si forte
quid ꝓsĩt tibi aut fieri possis forti¬
Q Defecisti in multitudine consi¬
liorum tuorum. Stent ⁊ saluent
te augures celi. qui comtemplabã¬
tur sidera. ce subputabãt menses
ut ex eis annuntiarent uenturatͥ:
Et ce facti sunt quasi stipula ignis
combussit eos Non liberabunt
animam suam de manu flamine  ñ
sunt prime quib calefaciant. o focꝰ
ut sedeant ad eum Sic facta st̃ tͥ
in quibcumq laboraueras Nego¬
tiatores tui ab adolescentia sua. unꝰ¬
quisq in ua sua errauerumt nõ ẽ
qui saluet te.

Expanded text:
te, propter multitudinem mate, propter multitudinem maleficiorum tuorum, et propter duritiam incantatorum tuorum vehementia tua, et dixisti: Non est qui vi nescies ortum ejus: et irruet super te calamitas, quam non poteris expiare: Veniet super te repente miseria, quam nescies. Sta cum incantatoribus tuis, et cum multitudine maleficiorum tuorum, in quibus laborasti ab adolescentia tua, si forte quid prosit tibi, aut si possis fieri fortior. Defecisti in multitudine consiliorum tuorum: stent, et salvent te augures coeli, qui contemplabantur sidera, et supputabant menses, ut ex eis annuntiarent ventura tibi. Ecce facti sunt quasi stipula, ignis combussit eos: Non liberabunt animam suam de manu flammae: non sunt prunae, quibus calefiant; nec focus, ut sedeant ad eum. Sic facta sunt tibi in quibuscumque laboraveras: negotiatores tui ab adolescentia tua, unusquisque in via sua erraverunt: non est qui salvet te.
Abbreviated transcription (Latin):
non morabitur. Dabo in syon salu¬
tem. q& in israel głam meani:¬
escende sede in puluere ĩ pul¬
uere. uirgo filia babylon. sede
in terta. non est solium filie chalde
orum. quia ultra non uocaberis mol¬
lis or tenera. Tolle molam. ⁊ mole
farmam: denuda turpitudinẽ tuã.
discooperi humerum tuũ. reuela
transi flumina. Reuelabitur igno¬
minia tua: o uidebitur obꝑbrium
tuum: Ultionem capiam. ce. nou dẽ¬
sistet mͥ homo Redemptor noster
dñs exertituum nomen illius sanct̃
ifrael Sede tace. q uitra in teneb̃s
filia chaldeorum. quia nõ uocaberis
ultra domina regnorum Iratus sit̃
super ppłm meum. contaminaui hẽ
⁊ dixisti In sempiternum ero dnã
Non posiusti hec super cortuum.
neq recordata es nouissimi tui:. Eẽ
nuinc audi hec delicata ⁊ habitans
confidenter que dicis in corde tuo: ego
sum. & non est preter me amplius:
non sedebo iudua. & ignorabo steri¬
litatem: Uenient tibi duo hec subito
in die una. sterilitas or uiduitas.U¬

Expanded text:
non morabitur dabo in Sion salutem et Israheli gloriam meam descende sede in pulverem virgo filia Babylon sede in terra noorum, quia ultra non vocaberis mollis et tenera. Tolle molam, et mole farinam: denuda turpitudinem tuam, discooperi humerum, revela crura, transi flumina: Revelabitur ignominia tua, et videbitur opprobrium tuum: Ultionem capiam, et non resistet mihi homo. Redemptor noster, Dominus exercituum, nomen illius, sanctus Israel. Sede tacens, et intra in tenebras, filia Chaldaeorum: quia non vocaberis ultra domina regnorum. Iratus sum super populum meum, Contaminavi haeret dixisti: In sempiternum ero, domina: Non posuisti haec super cor tuum, neque recordata es novissimi tui. Et nunc audi haec delicata, et habitans confidenter, Quae dicis in corde tuo: Ego sum, et non est praeter me amplius: Non sedebo vidua, et ignorabo sterilitatem. Venient tibi duo haec subito in die una, sterilitas et viduitas. U
Abbreviated transcription (Latin):
queretur ab eo: Se cui commen¬
dauerunt multum. plus petent
datur: Baptismo autem habeo
baptizari. & quomͦ coartor usq
dum perficiatur: Putatis quia
pacem ueni dare in terram: non
dico uobis. s separationem Eĩt
enim ex hoc quinq diuisi in do¬
mo una. tres in duo. & duo in
tres diuidentur Pater in filiũ.
ce filius in parrem suum: Mat̃
in filiam & filia in matrem: So¬
crus in nurum suam: & nurus
in socrum suam: Dicebat autẽ
se ad turbas Cum uideritis
nubem orientem ab occasu: sta¬
tim dicitis. nimbus uenit. &ita
fit Et cum austrum flantem᷑
dicitis. quia estus erit: et fit:
Hypocrite. faciem celi et terre
nostis. ꝓbare᷑. hoc autẽ tempus
quomͦ non ꝓbatis: Quid autẽ
Q a uobis ipĩs. non iudicatis qd̾
in uia. da operam liberari ab
illo. ne forte tradat te apud u¬
dicem. & uidex tradat te exac¬
tori: &e exactor mittat te in carce

Expanded text:
quaeretur ab eo, et cui commenquaeretur ab eo, et cui commendauerut accendatur? Baptismo autem habeo baptizari; et quomodo coarctor usque dum perficiatur? Putatis quia pacem veni dare in terram? Non dico vobis, sed separationem: erunt enim ex hoc quinque in domo una divisi, tres in duos, et duo in tres dividentur pater in filium et filius in patrem suum mater in filiam et filia in matrem socrus in nurum suam et nurus in socrum suam dicebat autem et ad turbas cum videritis nubem orientem ab occasu statim dicitis nimbus venit et ita fit et cum austrum flantem dicitis quia aestus erit et fit hypocritae faciem terrae et caeli nostis probare hoc autem tempus quomodo non probatis quid autem et a vobis iin uiada operam liberari ab illo, ne forte condemnet te aput iudicem et iudex tradat te exactori et exactor mittat
Abbreviated transcription (Latin):
perfodi domum suam: E uos esto¬
te parati: quia qua hora non putatis.
filius hominis uenier Ait autem
ei pettus Domine. ad nos dicis
hanc parabolam an &e ad omnes:
Dixit autem dominus. Quis pu¬
tas est fidelis dispensator ce prudẽs.
quem constituit dñs super fami¬
liam suam. ut det illis in tempore
tritici mensuram᷑ Beatus ille ser¬
uus: quem cum uenĩt dominus. in¬
ueu̾it ita facientem: Uere dico uo¬
bis: quia supra omnia que possidet
constituet illum. Quod si duixerit
seruus ille in corde suo. moram facit
dominus meus uenire. & ceperit
percutere pueros & ancillas. & ed̃e.
& bibere. & inebriari: uenst dñs
serui illius in die qua nõ sperat.
& hora qua nescit: & diuider eũ
partem ꝙ eius cum infidelibus
ponet. Ile autem serius qui cog¬
nouit uoluntatem domini sui.
& non  p̃parauit. & non fecit se¬
cundum uoluntatem eius: uapu¬
labit multis Qui autem ñ cog¬
nouit. & fecit digna: plagis ua¬
pulabit paucis. Omm autem
cui multum datum est. multũ

Expanded text:
ulum: Et vos estote parati; quia qua hora non putatis Filius hominis veniet. Ait autem ei Petrus: Domine, ad nos dicis hanc parabolam, an et ad omnes? Dixit autem Dominus: Quis, putas, est fidelis dispensator et prudens, quem constituit dominus supra familiam suam, ut det illis iam? Beatus ille servus, quem cum venerit dominus, invenerit ita facientem. Vere dico vobis, supra omnia quae possidet, constituet illum. Quod si dixerit servus ille in corde suo, Moram facit dominus meus venire, et coeperit percutere pueros et ancillas, et edere, et bibere, et inebriari: veniet dominus serui illius in die, qua non sperat, et hora, qua nescit, et diuidet eam partemque eius cum infidelibus ponet. ille autem seruus, qui cognouit uoluntatem domini sui et non praeparauit et non fecit secundum uoluntatem eius, uapulabit multis: qui autem non cognouit et fecit digna plagis, uapulabit paucis. omni autem cui multum datum est multum
Abbreviated transcription (Latin):
pluris estis. Dico autem uobis:
Omnis quicumq confessus fue¬
rit me coram hominibus. os filiꝰ
hominis confitebitur illum cora
angelis dei. Qui autem negaue¬
rit me coram hominibus: denega¬
bitur coram angelis dei. Ee omĩs
qui dicit uerbum in filium hõĩs:
remittetur illi Ei autem qui in
spiritum sanctum blasphemaue¬
rit: non remitetur. Cum autẽ
inducent uos in sinagogas. & ad
magistratus. ce potestates. nolite
solliciti esse qualiter aut quid re

Expanded text:
s: Omnis quicumque confessus fuerit me coram hominibus, et Filius hominis confitebitur in illo coram Angelis Dei; qui autem negaverit me coram hominibus, denegabitur coram Angelis Dei. Et omnis qui dicit verbum in Filium hominis, remittetur illi: ei autem qui in Spiritum sanctum blasphemaverit, non remittetur. Cum autem inducent vos in synagogas, et ad magistratus, et potestates, nolite solliciti esse qualiter au
Abbreviated transcription (Latin):
hac nocte animam tuam repetunt
a te: que autem parasti ciuus er̃t:
Sic est qui sibi thesaurizat: or nõ
est in deum diues Dixit ꝙ ad diͤ¬
cipulos suos. Ideo dico nobis. No¬
lite solliciti esse anime. quid mandu¬
cetis: neq corpori quid uestiamin:
Anima plus est quam esca: & corpus
quam uestimentum. Considerate
coruos. quia non seminant neq me¬
tunt᷑ quibus non est cellariũ neq
horreum: & deus pascit illos. Qua¬
to magis uos pluris estis illis : Qͥs
autem uestrum cogitando potest ad
icere ad staturam suam cubitum u¬
num: Si ergo q uod minimum
ẽ potestis. quid de ceteris solliciti
estis: Considerate lilia quomodo
crescuntz non laborant neq nentz
Dico autem uobis: Nec salemon¬
in omni gloria sua. uestiebatur sic̃
unum ex istis. Si autem fenum
quod hodie in agro est. & cras ĩcli¬
banum mititur. deus sic uestit᷑ qͣn¬
domagis pͦusille fidei: Ee uos nolite
querere quid manducetis aut quid

Expanded text:
nocte animam tuam repetunt a te: quae autem parasti cuius erunt? sic est omnia qui sibi thesaurizat et non est in deum diues dixitque ad discipulos suos: ideo dico uobis, nolite solliciti esse animae quid manducetis, neque corpori quid uestiamini. anima plus est quam esca, et corpus quam uestimentum. considerate corues, quia non seminant neque metunt, quibus non est cellarium neque horreum, et deus pascit illos: quanto magis uos pluris estis illis? quis autem uestrum cojicere ad staturam suam cubitum unum? Si ergo neque quod minimum est potestis, quid de caeteris solliciti estis? Considerate lilia quomodo crescunt: non laborant, non neunt. dico autem uobis: nec Salomon oumi gloria sua uestiebatur sicut unum et istis. si autem faenum agri quod hodie in agro est et cras in clibanum mittitur, deus sie uestit magis uos pusiillue fidei? et uos nolite q
Abbreviated transcription (Latin):
Facite uobis sacculos qui non uete¬
rascunt. thesaurum non deficientẽ
in celis: quo fur non appropiat.
neq tinea corrumpit: Ubi enim the¬
saurus uester est. ibi & cor uestrum
erit Sint lumbi uestri precinetr:
& lucerne ardentes: Qe uos simi¬
les hominibus expectantib dñm
suum quando reuertatur a nupti

Expanded text:
qui non veterescunt thesaurum non deficientem in caelis quo fur non adpropiat neque tinea corrumpit ubi enim thesaurus vester est ibi et cor vestrum erit sint lumbi vestri praecincti et lucernae ardentes et vos similes hominibus expectantibus dominum suum qua
Abbreviated transcription (Latin):
reuelanda ẽ glone cõmunicator:
pascite qui in uobis ẽ gͥgem dei.
ꝓuidentes nõ coacte. s spontanee
sc̃m dmͣ neq turpis lucri gratia.
s uoluntarie: neq ut dñantes in
cleris. sed fora fc̃i gregiᷤᷤ ex aĩo
Et cũ apparuerit pͥnceps pastoꝵ:
ꝑcipieͣtis inmarcescibilem glorie
coronã. Sinułr adolescentes: sub

Expanded text:
cator: pascite qui in vobis est gregem Dei, providentes non coacte, sed spontanee, secundum Deum; neque turpis lucri gratia, sed voluntarie; neque ut dominantes in cleris, sed forma facti gregis ex animo: et cum apparuerit princeps pastorum, percipietis immarcescibilem gloriae coron