comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
confittri. ipsi discedunt a dño dõ nr̃o. De¬
niq ille discessit: qui peregre profectus.
omne quod acceperat a patre fidei & grãe
patrimonium dissipauit. Et quia cum di¬
scessiss& poenituit: postea ẽ regressus ad
patrem. quem reliquerat cum peccatum
ꝓprium nollet fateri Non ergo intuallo
locorum d̃s̃ relinquitur: sed prauitate no¬
strorum & deformitate gestorum discedit
a dño. qui se elongat a dño. quemad modũ
audita p̃sentia dĩ adam latere cupiebat S
discedens a dño. salutem habere non poterit :
quoniam scriptum est. Ecce qui elongant
sẽ abs te peribunt Anusquisq igit᷑ suis
studiis sese aut iungit. aut separat Deniq
quam plerosq nec locorum interualla secer¬
nant. uel finitima et uicina conectant. in¬
dicio est. quia sunt pleriq in corpore siti.
qui peregrimentur a corpore. et assint dõ:
ut ille qui dicenti dõ quem mittam. Re¬
spondit: ecce ego Audet & paulus adesse

Expanded text:
confiteri, ipsi discedunt a domino deo nostro. deconfiteri, ipsi discedunt a domino deo nostro. denique ille discessit, qui peregre profectus omne quod acceperat a patre fidei et gratiae patrimonium dissipauit. et quia eum discessisse paenituit, postea est regressus ad patrem, quem reliquerat, cum peccatum proprium nollet fateri. non ergo interuallo locorum deus relinquitur, sed prauitate morum et deformitate gestorum. discedit a domino qui se elongat ab eo, quemadmodum audita praesentia dei Adam latere cupiebat. sed discedens a domino salutem habere non poterat, quoniam scriptum est: ecce qui elongant se abs te peribunt. unusquisque igitur suis studiis sese aut mngit aut separat. denique quam plerosque nec locorum interualla secernant uel finitima et uicina conectant, indicio est, quia sunt plerique in corpore siti, qui peregrinantur a corpore et adsunt deo, ut ille, qui dicente deo: quem mittam? respondit: ecce ego, mitte me. audet et Paulus adesse
Abbreviated transcription (Latin):
& cras exaltatur. sed semꝑ humilis cordẽ.¬
& mitis affectu est. Plus est autem semper.
quam die ac nocte. uel tota die Hoc enim
supra tempus est. Ergo uel int̾ angłos annu¬
meratus. dicas. oportet meditari iustifica¬
tiones dĩ semꝑ: & illam quam adeptus es
głam non tuis meritis arroges. sed diuinȩ
miscrationi semꝑ ascribas: ne tibi dicatur.
duid autem habes quod ñ accepisti: Si aut̃
accepisti. quid głaris. quasi ñ acceperis.
Omnis enim ercatura. quȩcumq bona hab&
accepit a xp̃o: qui totiꝰ iuctor ẽ creaturae
cationib tuis. qr iniqua cogita¬
tio eor. Qais suꝑbus. immundus est in
conspectu dñi: quia non potest ꝑ suꝑbiam
suamundare peccata qui arroganti spiritu
couceruat errorem Id̃oq disꝑnitur. atque
despicitur: quia despectin hab& diuina
mandata Bene autem celestis seruatur p̃¬
rogatiua clementię. quianullũ repellit:
sed quicumq noluerint peccata propria

Expanded text:
 cras exaltatur, sed semper humilis corde e cras exaltatur, sed semper humilis corde et mitis affectu est. plus est autem semper quam die ac nocte uel tota die; hoc enim supra tempus est. ergo uel inter angelos adnumeratus dicas oportet iustificationes dei semper et illam quam adeptus es gloriam non tuis meritis adroges, sed diuinae miserationi semper adscribas, ne tibi dicatur: quid autem habes quod non accepisti? si autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis? omnis enim creatura quaecumque bona habet accepit a Chiisto, qui totius auctor est creaturae.cationibus tuis, quia i niqua cogitatio eorum. omnis superbus inmundus est in conspectu domini, quia non potest per superbiam sua mundare peccata, qui adroganti spiritu coacerbat errorem, ideoque spernitur atque despicitur, quia despectui habet diuina mandata. bene autem caelestis seruatur praerogatiua clementiae, quia nullum repellit, sed quicumque noluerint peccata propria
Abbreviated transcription (Latin):
ero cum fuero in paradiso: cum uiuere cȩ¬
pero inter dectos tuos angłos: cũ laqueos
terre huius euascro. Sed ne forte adiuti
in nccessitatibꝰ. postta in prosperis positi
negligamus: docet nos immemores bene¬
ficiorum cȩlestium nequaquam eẽ debere.
sed meditari iustificationes dĩ: ut & cum
boni opcris aliquid fecerimus. semꝑ tamen
nr̃a ei peccata fateamur. Hȩc enim iustifi¬
catio dñi Deniq pharisei non iustificaue¬
runt dm̃: qui baptirari baptismo poeni¬
tentię noluerunt. Cigo ille iustificat.
quem suorum pocnitae delictorum: Quẽ
enim poenitet. confitetur. ut est illud. ti¬
bi soli peccaui. et malum coram te feci. ut
iis tificeriꝰ in sermonibus tuis. Idcoq
publicanus magis iustificatus exiuit ẽ tẽ¬
plo: quia phariseus se iustificabat suas ui¬
sticias prȩdicando publicanus autem iu¬
stificabat dm̃ iniquitates ꝓprias confiten¬
do Ergo qui meditatur iustificationes.

Expanded text:
ero, cum fuero in paradiso, cum uiuere coeero, cum fuero in paradiso, cum uiuere coepero inter electos tuos angelos, cum laqueos terrae huius euasero\'. Sed ne forte adiuti in necessitatibus postea in prosperis positi neglegamus, docet nos inmemores beneficiorum caelestium nequaquam esse debere, sed meditari iustificationes domini, ut et, cum boni operis aliquid fecerimus, semper tamen nostra ei peccata fateamur; haec enim est iustificatio domini. denique Pharisaei non iustificauerunt deum, qui baptizari baptismo paenitentiae noluerunt. ergo ille iustificat, quem suorum paenitet delictorum; quem enim paenitet, confitetur, ut est illud: tibi soli peccaui et malum coram te feci, ut iustificeris in sermonibus tuis. ideoque publicanus magis iustificatus exiuit e templo, quia Pharisaeus se iustificabat suas iustitias praedicando, publicanus autem iustificabat deum iniquitates proprias confitendo. ergo qui meditatur iustificationes d
Abbreviated transcription (Latin):
infirmus es. fidelis tamen sollicitus est ꝓ
te xp̃c Dicit addiscipulos. Date illiꝰ man¬
ducare: ne deficiant in uia Nabes apłicũ
cibum. manduca illum. et non deficies
Illum ante manduca. ut postea uenias ad
cibum xp̃i: ad cibum corporis dominici.
ad epulas sacramenti: ad illum poculũ
quo fidelium in ebriatur affectus. ut lȩxi¬
ciam induat de remissione peccati: euras
huius scłi. metum mortis sollicitudinesq
deponat. Hac ergo ebrietate corpus non
titubat. sed resurgit: animus ñ confundit᷑.
sed consecratur: Adiuua me in quit
& saluus ero .&. meditabor iustifi¬
cationestuaᷤ. QUi sperat. pręsumit
iuuari. Ubi autem ad iumentum dĩ ibi
certum salutis auxilium: Supra dix̃. ad¬
iutor meus. & susceptor meus es tu: hic ite¬
rum uiuari petit. Quasi dicat. Sine cessa¬
tione adiuua: Non michi satis est qđ popo¬
sci: iterum peto ut saluus fiam. Hic non
magna. non uera est salus. Tunc saluus

Expanded text:
infirmus es, fidelis -tamen sollicitus est pro infirmus es, fidelis -tamen sollicitus est pro te Christus; dicit ad discipulos; date illis uos manducare, ne deficiant in uia. habes apostolicum cibum; manduca illum, et non deficies. illum ante manduca, ut postea uenias ad cibum Christi, ad cibum corporis dominici, ad epulas sacramenti, ad illud poculum quo fidelium inebriatur affectus, ut laetitiam induat de remissione peccati, curas huius saeculi, metum mortis sollicitudinesque deponat. hac ergo ebrietate corpus non titubat, sed resurgit, animus non confunditur, sed consecratur. Adiuua a me, inquit, et saluus ero et m editab or iustificationes tuas semper. qui sperat, prae- sumit iuuari; ubi autem adiumentum dei, ibi certum salutis axilium. supra dixit: adiutor meus et susceptor meus es tu, hic iterum iuuari petit, quasi dicat: \'sine cessatione me adiuua. non mihi satis est quod poposci, iterum peto ut saluus fiam. hic- non magna, non uera est salus. tunc saluus
Abbreviated transcription (Latin):
fundit affectum. Ubi est spes. Apłicum
illud. fo̾ris pugnȩ. intus timores. nocere
non possunt. Alia interpretatio. Non¬
erubescet. qui sperat in xp̃m Ideo qui
bene sperat. dicit In te confido. ñ cru¬
bescam. Et bene ait. confido. Robur enĩ
spei nr̃e. et quȩdam sperantis auctoritas.
confidentia est. Spera igitur semper: &
nemo te ab expectatione confundit. Ex¬
pectatio nr̃a. uita acterna est. Expecta¬
tio nr̃a. regnum est di: angłorum con¬
sortium: benedictiones sunt spũales.
Spera cotidie: finem ista res non habet: ne¬
scit inducias. Spera etiam positus in ad¬
uersis. Siquis tibi dicat aliqua forte ne¬
cessitudinum amissione ꝑcusso. quid ti¬
bi prodest iusticia tua: tu tamen spera:
non deficiat fides tua. Siquis tibi dicat.
quid tibi cotidiana profuere ieiunia.
quid castitas corporis: pudor mentis.
ecce sicut iniustus et impius uulneratꝰ
es: non deficiat fides tua. Nã etiam si

Expanded text:
fundit affectum. ubi est spes, apostolicum fundit affectum. ubi est spes, apostolicum illud: foris pugnae, intus timores nocere non possunt. Alia interpretatio erubescet qui sperat in Christum; ideo qui bene sperat dicit: in t e confido; non erubescam. et bene ait \'confido\'; robur enim spei nostrae et quaedam sperantis auctoritas confidentia est. spera igitur semper, et nemo te ab expectatione confundit. expectatio nostra uita aeterna est, expectatio nostra regnum dei, angelorum consortium, benedictiones sunt spiritales. spera cotidie; finem ista res non habet, nescit indutias. spera etiam positus in aduersis. si quis tibi dicat aliqua forte necessitudinum amissione percusso: \'quid tibi prodest iustitia tua ?\', tu tamen spera, non deficiat fides tua. si quis tibi dicat: \'quid tibi cotidiana profuere ieiunia, quid castitas corporis, pudor mentis? ecce sicut iniustus et impius uulneratus es\', non deficiat fides tua. nam etiamsi
Abbreviated transcription (Latin):
qui nr̃m cyrographum sustulisti. Nos
fecimus cyrographum mortis: tuscripsi¬
sti cyrographum uitȩ. Ergo non confun¬
das ab expectatione sua seruulum tuum:
quia in te spero. Spes enim non confundit
Et si tribulamur. patientiam subministra.
ut ferre possimus: ut quia te expecto. Ñ
opprimar infirmitatibus: non succũbã
temptationibus: non affligar procellis.
in quibus est probanda patientia: ut ꝓba¬
tio consequatur spem. quȩ confirmat et
roborat. quȩ non confundit. Hoc est. fran¬
gimur frequenter: laboribus fatigamur
si spes desit confundimur: et tota mente
turbamur. Sed esto: Sint aliqui duri ad
labores: firmi ad iniurias ꝑferendas: si spẽ
auferas. non potest ꝑpetua cc̃ patientia
Ipsa patientia non probatur. si fides desit.
cuius radix spes est. Quȩ enim potes ł¬
ꝓbatio esse: nisi pro xp̃i nomine uel in¬
commoda. uel pericula uniuersa sustine¬
as: Idco spes est sola: quȩ nr̃m non con¬

Expanded text:
qui nostrum chirographum sustulisti. nos qui nostrum chirographum sustulisti. nos fecimus chirographum mortis, tu scripsisti chirographum uitae\'. Ergo non confundas ab expectatione sua seruulum tuum, quia in te spero; spes enim non confundit. et si tribulamur, patientiam subministra, ut ferre possimus, ut, quia te expecto, non obprimar infirmitatibus, non subcumbam temptationibus, non adfligar procellis in quibus est probanda patientia, ut probatio consequatur, quae spem confirmat et roborat, quae non confundit; hoc est: frangimur frequenter laboribus, fatigamur; si spes desit, confundimur et tota mente turbamur. sed esto, sint aliqui duri ad labores, firmi ad iniurias perferendas: si spem auferas, non potest perpetua esse patientia. ipsa patientia non probatur, si fides desit, cuius radix spes est. quae enim potest probatio esse, nisi pro Christi nomine uel incommoda uel pericula uniuersa sustineas? ideo spes est sola quae nostrum non con
Abbreviated transcription (Latin):
ita accipias: iudetur dicere. discedite ame.
quia mundus sum: quia purus sum. Hoc
phariseus dicebat: et reprehensus a xp̃o
est. Non ergo propheta dicit mundus
sum: sed cor mundum erea in me d̾s Id̾oq
relegato consortio malignorum. quasi qͥ
ante ꝑmixtꝰ illis suscipi ñ possit a dño. di¬
cit Suscipe me sȩcundum eloqui¬
um tuum & uiuam: & non confun¬
das me ab expectatione mea.
Siuiuit. qui insinu est patriarchȩ abrahȩ.
ut ille lazarus pauper: quanto magis uiuit
qui suscipitur a xp̃o: Quomodo enim po¬
test non in ȩ̨ternum uiuere. quem sempi¬
terna uita suscepit. quem totum sibi xp̃c
assumpsit: qui totus uerbi est: cuiꝰ uita
abscondita est in xp̃o iħu: Sed & qui in
sinu abrahȩ sedit. susceptus a xp̃o ẽ Into¬
lerandȩ autem prȩsumptionis uideret᷑.
diccre dõ. suscipe me: nisi promissum ciꝰ
adiungeret Hoc est. ut audfremus. ipse
fccisti Tuo te cyrographo conuenimus:

Expanded text:
ita accipias, uidetur dicere: \'discedite a me, ita accipias, uidetur dicere: \'discedite a me, quia mundus sum, quia purus sum‘. hoc Pharisaeus dicebat et reprehensus a Christo est. non ergo propheta dicit \'mundus sum\', sed: cor mundum crea in me, deus. Ideoque relegato consortio malignorum, quasi qui ante permixtus illis suscipi non possit a domino, dicit: suscipe me secundum eloquium tuum et uiuam. et non coni und as me ab expectatione m ea. si uiuit qui in sinu est patriarchae Abrahae ut ille Lazarus pauper, quanto magis uiuit qui suscipitur a Christo! quomodo enim potest non in aeternum uiuere quem sempiterna uita suscepit, quem totum sibi Christus adsumpsit, qui totus uerbi est, cuius uita abscondita est in Christo Iesu ? sed et qui in sinu Abrahae sedet susceptus a Christo est. intolerandae autem praesumptionis uideretur dicere deo: \'suscipe me\', nisi promissum eius adiungeret, hoc est: \'ut auderemus ipse fecisti, tuo te chirographo conuenimus
Abbreviated transcription (Latin):
Luius uersiculi testimonio significatur:¬
O. quia ubi malignitas est. ibi custodia man¬
u datorum cęlestium eẽ non possit. In mali¬
uolam enim animam. non intrat sapientia.
& alibi. Querent me mali: & ñ inuenient.
Simplicem mentem. ac defecatũ animum
diligit xp̃e: Nec potest immaculatę uirtu¬
ti ullum cum maculosis contubernium
ẽc̃ flagitus Odit. refugit. aspernatur con¬
tagia. qui dicit. discedite a me om̃s qui ope
ramini iniquitatẽ. Istis ait. Uenite ad me
omnes qui laboratis. & onerati estis. Ñ utiq
malignitate mentis. sed infirmitate carniᷤ
onerati Oncrati inquam alieni hereditate
peccati. Laborantibus subuenio: fraudulen¬
tis prodesse non debeo: ne pluribꝰ noccant.
Hos pęna compescat: illos emendet gr̃a. Ma¬
licia enim fons peccati est: Culpa. infirmi¬
tatis est lapsus. Illi debeo subuenire qui la¬
borat: illum etiam odisse qui decipit Ma¬
las igitur operationes repellit Nam nisi

Expanded text:
ata Dei mei. Cujus versiculi testimonio significatur,ata Dei mei. Cujus versiculi testimonio significatur, quia ubi malignitas est, ibi custodia mandatorum coelestium esse non possit; In malevolam enim animam non intrat sapientia . Et alibi: Quaerent me mali, et non invenient . Simplicem mentem, purum ac defaecatum animum diligit Christus, nec potest immaculatae virtuti ullum cum maculosis contubernium esse flagitiis. Odit, refugit, aspernatur contagia, qui dicit: Discite a me quia ramini iniquitatem, istis ait: uenite e ad me omnes qui laboratis et onerati estis, non utique malignitate mentis, sed infirmitate carnis onerati, onerati, inquam, alieni hereditate peccati. laborantibus subuenio, fraudulentis prodesse non debeo, ne pluribus noceant. hos poena conpescat, Illos emendet gratia. maiitia enim fons peccati est, culpa infirmitatis est lapsus. illi debeo subuenire qui laborat, illum etiam odisse qui decipit. malas igitur operationes repellit. nam nisi
Abbreviated transcription (Latin):
aut matrem. aut fr̃s aut sorores. aut animã
suam. non potest meus esse discipulus. etiã
laudabilis habetur: sic & iste iniquos odio
habuit eodem modo. & eos oderat qui patrẽ
preuaricantem. aut animam suam p̃ferentẽ
uidelicet uita eius suauitati gratia xp̃i
Quos lege adiuuit. in carne suscepit: quia seri¬
ptum est. Hic peccata nr̃a portat. & id̃o in
uerbum eius spero Grecus tam̃. ẽđancã.
habet: quod est suꝑsperaui. Qd̾ de co dicit᷑.
qui semꝑ addidit ad sperandum: & cum spe¬
rauerit aliquid. iterum sperat. & spe ꝓficit.
extendens se semꝑ ad superiora: et ea quȩ p̃¬
terut obliuiscens. Pulchre autem ait. in
uerbum tuum speraui. Hoc est. non in ꝓ¬
phetas speraui: non in legem: sed in uerbũ
tuum speraui. Hoc est. in aduentum tuũ
ut uenias & suscipias peccatores: delicta
condones: ouem lassam tuis in cruce hume¬
ris bonus pastor imponas. Siquis sperat in
xp̃m. separare se debet a consortio ꝑfidoꝵ

Expanded text:
aut matrem aut fratres aut sorores aut animam aut matrem aut fratres aut sorores aut animam suam, non potest meus esse discipulus, etiam laudabilis habetur, sic et iste iniquos odio habuit, eodem modo et eos oderat quo patrem praeuaricantem aut animam suam, praeferens uidelicet uitae huius suauitati gratiam Chriquos lege adiuuit, in carne suscepit, quia scriptum est: hic peccata nostra portat, et ideo in uerbum eius spero. Graecus tamen ἐφήλπισα habet, quod est \'supersperaui\', quod de eo dicitur qui semper addit ad sperandum et, cum sperauerit aliquid, iterum sperat et spe proficit, extendens se semper ad superiora et ea quae praeteriit obliuiscens. Pulchre autem ait: in uerbum tuum speraui, hoc est: non in prophetas speraui, non in legem, sed in uerbum tuum speraui, hoc est in aduentum tuum. ut uenias et suscipias peccatores, delicta condones, ouem lassam tuis in cruce humeris bonus pastor inponas. si quis sperat intum, separare se debet a consortio perfido
Abbreviated transcription (Latin):
res legis. sed factores legis iustificabunt᷑.
Redarguit me ipse dauid. si aliter intelli¬
gam. Quomodo iniquos homines oderat.
qui parricidam filium commendabat
preliatoribus. ne eum aliquis occideret:
qui s.aul regis mortem uindicauit etiam¬
in cum. qui a se nunciauit occisum: Er¬
go non iniquos homines. sed iniquosser¬
mones oderat:. Deniq iniquos dix̃ odio
habui: non addidit uiros: Dcinde cum
dicat iħc in euangelio. diligite inimicos
ur̃os. dicat apostolus. benedicite cos qui
persecuntur uos. et nolite maledicere :
quomodo excusaretur. iste uir secundum
cuangelicam uiuens disciplinam. si iniqͦs
homines odio habuisset: nisi intelligaᷤᷤ qd̾
iniquitatem odio habuit. non eos qui &esi
operarentur iniquitatem. possent tamen
ẽuangelica prȩdicatione conuerti: Aut
certe nisi ita accipiamus. quia sicut ille
qui non honorat patrem iniquus ẽ. idem
tamen secundum illcid exosus patrem
quod scriptum est. qui non odit patrem.

Expanded text:
res legis, sed factores legis iustificabuntur. res legis, sed factores legis iustificabuntur. redarguit me ipse Dauid, si aliter intellegam. quomodo iniquos homines oderat, qui parricidam filium commendabat proeliatoribus, ne eum aliquis occideret, qui Saul regis mortem etiam uindicauit in eum qui a se nuntiauit occisum? Ergo non iniquos homines, sed iniquos sermones oderat. denique iniquos, dixit, odio habui, non addidit \'uiros\'. deinde cum dicat Iesus in euangelio: diligite inimicos uestros, dicat apostolus: benedicite eos qui persecuntur uos et nolite maledicere, quomodo excusaretur iste uir secundum euangelicam uiuens disciplinam, si iniquos homines odisset, nisi intellegas quod iniquitatem odio habuit, non eos qui, etsi operarentur iniquitatem, possent tamen euangelica praedicatione conuerti? aut certe nisi ita accipimus, accipiamus quia, sicut ille qui non honorat patrem iniquus est, idem tamen secundum illud exosus patrem, quod scriptum est: qui non odit patrem
Abbreviated transcription (Latin):
inferamus: Tempus pacis. quia in pace
locus eius: Deniq ipse in euangło eui¬
denter exposuit. qua ratione nr̃os debea¬
mus odisse. dicens: Qui diligit patrem
et matrem plusquam me: non est me di¬
gnus. Non dixit indignos esse. qui paren¬
tes suos diligunt: sed cos indignos ait. qui
plus parentes quam xp̃m diligunt. Si
rum est auctor parentum: Isti dedert᷑
quod non potestatis est. sed ministerii sui:
xp̃c donat salutem. qui parentum benefi¬
cia conseruat. Pulchre autem dixit. ini¬
quos odio habui. legem autem tuam di¬
lexi: quia si legeni amamus.odisse debe¬
mus aduersarios legis: qui operibus suis
prȩcepta legis impugnant. Grecꝰ melius
eos. et propric nuncupauit dicens: M̃a rã
tur. qui extra legem est. Hos ergo odit.
qui in lege xp̃i est: quia legis mandata
non seruant Non solum enim qui legẽ
nescit. sed etiam ille qui non agit secundũ
legem. exors legis est: quia non audito¬

Expanded text:
inferamus, tempus pacis, quia in pace inferamus, tempus pacis, quia in pace locus eius. denique ipse in euangelio euidenter exposuit, qua ratione nostros debeamus odisse, dicens: qui diligit patrem et matrem plus quam me, non est me dignus. non dixit indignos esse qui parentes suos diligit, sed eos indignos ait, qui plus parentes quam Christum diligunt. si rum est auctor parentum! isti dederunt quod non potestatis est, sed ministerii sui; Christus donat salutem, qui parentum beneficia conseruat. Pulchre autem dixit: iniquos odio habui, legem autem tuam dilexi, quia, si legem amamus, odisse debemus aduersarios legis, qui operibus suis praecepta legis inpugnant. Graecus melius eos et proprie nuncupauit dicens: παρανόμοtur, qui extra legem est. hos ergo .-odit qui in lege Christi est, quia legis mandata non seruant. non solum enim qui legem nescit, sed etiam ille qui non agit secundum legem exsors legis est, quia non audito
Abbreviated transcription (Latin):
cauit. Deniq sepe cognouimus. quoniã
quem formidolosa carnificum pompa
non terruit. nec diuisi lateris sulcus in¬
fregit. nec ardentes lamminȩ a triumpha¬
lis fortirudinis deducere rigore po¬
tuerunt: cum inter sacra premia consti¬
tutum. uxor. tenerȩ sobolis oblatio mi¬
scrabilis unuis lacrimȩ miseratione de¬
cepit. Samson captus est ꝑ uxorem Nũ¬
quid tu fortior: Salomon captus est
in uxore. Nunquid tu sapientior: Ille
igitur cuius sapientia totis celebratur
seculis. factus est insipiens: quia nimiũ
amauit uxorem. Quid de fr̃ibus dicam:
Experta est in liberis & prophete domus.
detestabiliora oscula. quam odia esse
fraterna. Itaq fratricidium quidẽ pat̃
fleuit: sed magis est indignatus in cestũ
Tempus igitur amandi: tempus odio haben¬
di Hoc est tempus martyrii: quando ea q̃
diuina sunt omni caritati necessitudinũ
prȩferenda sunt: Tempus belli. quo etiã
bellum pro xp̃i nomine ꝑfidis pignoribꝰ

Expanded text:
cauit. denique saepe cognouimus, quoniam, cauit. denique saepe cognouimus, quoniam, quem formidolosa carnificum pompa non terruit nec diuisi lateris sulcus infregit nec ardentes laminae a triumphalis fortitudinis abducere rigore potuerunt, eum inter sacra iam praemia constitutum uxor tenerae subolis oblatione miserabilis unius lacrimae miseratione decepit. Samson captus est per uxorem: numquid tu fortior? Salomon captus est in uxore: numquid tu sapientior ? ille igitur, cuius sapientia totis celebratur saeculis, factus est insipiens, quia nimium amauit uxorem. Quid de fratribus dicam ? experta est in liberis et prophetae domus detestabiliora oscula quam odia esse fraterna. itaque fratricidium quidem pater fleuit, sed magis est indignatus incestum. Tempus igitur amandi tempus odio habendi, hoc est tempus martyrii, quando ea quae diuina sunt omni caritati necessitudinum praeferenda sunt, tempus belli, quo etiam bellum pro Christi nomine perfidis pignoribus
Abbreviated transcription (Latin):
affectu Amare patribus filios. lex natu¬
ra est: Maritis coniuges. lex diuina est:
que coniugii caritatem in naturã uer¬
tit: ut fiat una caro. et unus sp̃c Dilige¬
re fr̃ibus fr̃s. nature prerogatiua est.
que codem domicilio diu fotos. assuefecit
ad grãm caritatis. Non ergo necessitudi¬
num intestina bella mandaui: sed illece¬
bram suspectam habui. An non iure su¬
spectam: cum serpens ille callidus & astu¬
tus ad construendas nequiciȩ suȩ artes.
quo incorrupte ac rudis nature dote fun¬
datum primogeniti adam labefactar&
affectum. femineis magis illecebris. quam
suis commisit uenenis: Itaq femina ui¬
rum. quem serpens temptare non ausus ẽ
cibo oris & ui amoris inflexum. molli qͦ¬
dam et consiliatricula uxoriȩ sedulitatis
affectione traduxit: & adhuc eua liberos
ñ habebat. quorum gratia ut dulcis ad
amorem. ita facilis ad lapsum. plurimos
a martyrii consummatione sepe reuoca¬

Expanded text:
affectu. amare patribus filios lex natuaffectu. amare patribus filios lex naturae est, maritis coniuges lex diuina est, quae coniugii caritatem in naturam uertit, ut fiat uua caro et unus spiritus. diligere fratribus fratres naturae praerogatiua est, quae eodem domicilio diu fotos adsuefecit ad gratiam caritatis. Non ergo necessitudinum intestina bella mandaui, sed inlecebram suspectam habui. an non iure suspectam, cum serpens ille callidus et astutus ad construendas nequitiae suae artes, quo incorruptae ac rudis naturae dote fundatum primogeniti Adam labefactaret affectum, femineis magis inlecebris quam suis commisit uenenis? itaque femina uirum, quem serpens temptare non ausus est, cibo oris et ui amoris inflexum molli quadam et conciliatricula uxoriae sedulitatis affectione traduxit. et adhuc Eua liberos non habebat, quoriun gratia ut dulcis ad amorem, ita facilis ad lapsum plurimos a martyrii consummatione saepe reuo
Abbreviated transcription (Latin):
lucis emissi : Oderim ego pignora eari¬
tatis: Ita euangłii lenitate rigorẽ prę¬
dure legis inflectis: ut quorum lex
condemnat iniurias. eorum tu euangelio
tuo condemnes grãm: Nideo istius modi
assertioni me respondere non posse: sed
tu dñe responde Nec enim indiges ut ex¬
cuseris: qui non eguisti ut uinceres. Re¬
spondebit igitur Ego ne condemno pi¬
etatem: qui odi iniquitatem: Ego paren¬
tes precipio non amandos. qui inimicos
suadeo diligendos: Sed non legisti tẽpꝰ
amandi. et tempus odiohabendi: & tempꝰ
belli. et tempus pacis: De quo hoc dicit
eccłastes: Nonne de eo quod ratione tem¬
poris fut. ut aliquos pic & amare & odis¬
se possimus: ut quos dilexcris odisse. & qͦs
oderis amare conueniat: Non ego paren¬
tum infudi odia pectoribus filiorum :¬
nec conuigum suasi fastidia mentibꝰ ma.¬
ritorum. Naturam interroga. quid exege¬
rim: quȩ utiq auctoris arbitrium. geni¬
tali singularum necessitudinum testat᷑

Expanded text:
lucis emissi ? oderim ergo pignora carilucis emissi ? oderim ergo pignora caritatis ? ita euangelii lenitate rigorem praedurae legis inflectis, ut, quorum lex condemnat iniurias, eorum tu euangelio tuo condemnes gratiam?5 Uideo istiusmodi adsertioni me respondere non posse. sed tu, domine, responde; nec enim indiges ut excuseris, qui non eguisti ut uinceres. respondebit igitur: egone condemno pietatem qui odi iniquitatem ? ego parentes praecipio non amandos qui inimicos suadeo diligendos ? sed non legisti: tempus amandi et tempus odio habendi, et tempus belli et tempus pacis? de quo hoc dicit Ecclesiastes ? nonne de eo quod ratione temporis fiat, ut aliquos pie et amare et odisse possimus, ut quos dilexeris odisse et quos oderis amare conueniat? non ego parentum infudi odia pectoribus filiorum nec coniugum suasi fastidia mentibus maritorum. naturam interroga quid exegerim, quae utique auctoris arbitrium genitali singularum necessitudinum testatur
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit ad me. et non oderit patrem &
matrem. et uxorem. et filios. et fratres.
et sorores. adhuc etiam animam suam:
non est ic dignus. Quod siquis ociosis
accipiat auribus: fortasse dicat. Tu dñe
ihu legem dedisti dicens. dilige dñm
dm̃ tuum. dilige ꝓximum tuum. et ut
impleres hanc legem uenisti: dixisti ꝑ
legem. honora patrem et matrem: & in
euangło iubes. ut parentes oderim:
Quomodo sibi conueniunt ista precepta :
Sic mitis et humilis corde uenisti: Non
possum saluo pictatis iurc odisse patrẽ.
cui debco quod creatussum: matrem
longo decem mensium fastidio pi foctꝰ
onera portantem: cui in absolutione
plus periculi. in dilatione plus tocdu
est. Quid dulcissimi merentur liberi
ut paterno excludantur amore: cũ sit
impium mori nolle pro liberis: Quid
uxor carissima. quȩlam uite coheres:
et consortium commune naturȩ: Q d
fr̃s isdem concret uisceribus. atq forma¬
t: eodem nature hospitio in hunc usũ

Expanded text:
uenerit ad me et non oderit t patrem et uenerit ad me et non oderit t patrem et matrem et uxorem et filios et fratres et sorores, adhuc etiam et animam suam, non est m e dignus. Quod si quis otiosis accipiat auribus, fortasse dicat: \'tu, domine Iesu, legem dedisti dicens: dilige dominum deum tuum, dilige proximum tuum, et ut impleres hanc legem uenisti. dixisti per legem: honora patrem et matrem, et in euangelio iubes ut parentes oderim ? quomodo sibi conueniunt ista praecepta? sic mitis et humilis corde uenisti? non possum saluo pietatis iure odisse patrem, cui debeo quod creatus sum, matrem longo decem mensium fastidio pii fetus onera portantem, cui in absolutione plus periculi, in dilatione plus taedii esi. quid dulcissimi merentur liberi, ut a paterno excludantur amore, cum sit impium mori nolle pro liberis? quid uxor carissima, quaedam uitae coheres et consortium commune naturae? quid fratres isdem concreti uisceribus atque formati eodem naturae hospitio in hunc usum
Abbreviated transcription (Latin):
dñs nr̃ ꝓpendat affectu. sc̃s ꝓpheta
dauid hoc uersiculo declarauit: quia
cum suos inimicos nequaquam sit ꝑ¬
secutus. ut pote qui & regis saul a cun¬
Sinsidis periculum salutis cauere uix po¬
terat. nec uitam putauerit appetendam.
& mortem aestimauerit uindicandam.
& parricidȩ filii ingemuerit interitũ.
& multorum ꝑsequentium se flagitiiᷤ
appetitus ignouerit. ut ipse ait. quia
uicem iniuriȩ ledentibus non repende¬
rit. preuaricatores tam̃ diuinȩ legis
exosos horrescat. In quo utiq & clemen¬
tia morum cius. mansuetudoq: pictatiᷤ.
et uehemens deuotionis aperitur inten¬
tio. euangłici p̃cepti conueniens disci¬
plinę: quam ꝓphetico sp̃u pręuidebat
Et enim dñs iħc et nr̃orum inimicorum
dilectionem nob̾ expetendam eẽ p̃cepit
et dĩ hostes etiam si nobis aut parentum.
aut filiorum. aut coniugii. germanita¬
tisq necessitudine copulentur odio ꝑse¬
quendos. Sic enim scriptum est. Siquis

Expanded text:
dominum propendat affectu, sanctus propheta dominum propendat affectu, sanctus propheta Dauid hoc uersiculo declarauit, quia, cum suos inimicos nequaquam sit persecutus — utpote qui et regis Saul, a cuius insidiis periculum salutis cauere uix poterat, nec uitam putauerit adpetendam et mortem aestimauerit uindicandam et parricidae filii ingemuerit interitum et multorum persequentium se flagitiis adpetitus ignouerit, ut ipse ait, quia uicem iniuriae laedentibus non rependerit —, praeuaricatores tamen diuinae legis exosus horrescat. in quo utique et clementia morum eius mansuetudoque pietatis et uehemens deuotionis aperitur intentio euangelici praecepti conueniens disciplinae, quam prophetico spiritu praeuidebat. etenim dominus Iesus et nostrorum inimicorum dilectionem nobis expetendam esse praecepit et dei hostes, etiamsi nobis aut parentum aut filiorum aut coniugii germanitatisque necessitudine copulentur, odio persequendos. sic enim scriptum est: si quis
Abbreviated transcription (Latin):
dantia. lotas has columbas in laete me¬
morauit. Iam cętera. dentes et genas &
sicut coccincum resticulum labia spon¬
sȩ. intelligimus animȩ ẽẽ uirtutes. docꝰ¬
torumq diuersitates: qui uel sp̃ualẽ
menti alimoniam dispensatione sedu¬
la subministrent: uel predicatione do¬
minicȩ crucis sicut uerbi quadã linca
alligent audientem. uel modestia ue¬
recundi et iuuentutis flore gratissimi
& si a tractatu pudore reuocentur. redo¬
leat tamen in his odor xp̃i: & sieut in
genesi quasi de capite sacerdotali de¬
scendit ungentum. eluceat pulchritu¬
do doctrinȩ. Et hoc caput mouit syna¬
goga: & ideo abstulit dñs mirabilem
consiliarium. et prudentem archite¬
ctum. et sapientem auditorem. Ca¬
Exput inquit et cauidam: quoniam qui¬
E caput non tenuerant nouissima habe¬
re non possunt. Sed iam ea quȩ anne¬
Ixa sunt considercmus.
MAUOS ODIO HADUI: ET II SC M
IUAM UIIEXI: Qxanto ergo

Expanded text:
dantia lotas has columbas in lacte medantia lotas has columbas in lacte memorauit. Iam cetera, dentes et genas et sicut coccineum resticulum labia sponsae intellegimus animae esse uirtutes doctorumque diuersitates, qui uel spiritalem menti alimoniam dispensatione sedula subministrent uel praedicatione dominicae crucis sicut uerbi quadam linea alligent audientem uel modestia uerecundi et iuuentetsi a tractatu pudore revocentur, redoleat tamen in his odor Christi, et sicut in genas quasi de capite sacerdotali descendit unguentum, eluceat pulchritudo doctrinae. Et hoc caput movit Synagoga; et ideo abstulit Dominus mirabconsiliarium, et prudentem architectum, et sapientem auditorem. put, inquit, et caudam, quoniam qui caput non tenuerant nouissima habere non possunt. sed iam ea quae adnexa sunt consideremus. 1 Iniquos odio habui et legem tuam dilexi. quanto erga
Abbreviated transcription (Latin):
preciosa sc̃orum: hoc est uiri iusti atq
prudentis. Crines cius abietis nigrae
sicut corax: de quo alibi ait. capillam̃
tum. ut grex tonsarum Ideo capilla¬
mentum : quia uirtus omnium sensu¬
um in capite est Oculi enim sapicntiᷤ.
in capite cius. Pfunda igitur doctoꝵ
prudentia. quȩ̨ potest ea quę obscura
sunt reuelare: & alia aperire sensuum
Et huiusmodi disputatores crines ȩcclę
sunt. sicut pulli coruorum. quibꝰ dñs
escam dat: sicut dedit sc̃o iacob a iuuen¬
tute cius. et eum pauit. Hos altos ac
profundos ubertate doctrinȩ. pascit dñs
cęlestibus sacramentis. Oculi quoq eiꝰ.
sicut columbe. oculi sunt uiri. uideli¬
cet sp̃ualibus ornati sensibus: qui ad ui¬
denda mysteria sunt acuti. et parati ad
penetranda scripture secreta diuinae:
aationabili lacte fulgentes: in quibus
non sit aliqua dol. maculosa confusio.
sed simplicis affectus pura et immacu¬
lata sinceritas. Ideo in aquarum ab un¬

Expanded text:
pretiosa sanctorum est, hoc est uiri iusti atque pretiosa sanctorum est, hoc est uiri iusti atque prudentes. crines eius abietes, nigrae sicut corax, de quo alibi ait: capillamentum tuum ut grex tonsarum. ideo capillamentum, quia uirtus omnium sensuum in capite est; oculi enim sapientis in capite eius. profunda igitur doctorum prudentia, quae potest ea quae obscura sunt reuelare et alta aperire sensuum. et huiusmodi disputatores crines ecclesiae sunt, sicut pulli coruorum, quibus dominus escam dat, sicut dedit sancto Iacob a iuuentute eius et eum pauit. hos altos ac profundos ubertate doctrinae pascit dominus caelestibus sacramentis. Oculi quoque eius sicut columbae. oculi sunt uiri uidelicet spiritalibus ornati sensibus, qui ad uidenda mysteria sunt acuti et parati ad penetranda scripturae secreta diuinae, rationabili lacte fulgentes, in quibus non sit aliqua doli maculosa confusio, sed simplicis affectus pura et inmaculata sinceritas. ideo in aquarum abun
Abbreviated transcription (Latin):
paratȩ assim. facibus ardentibus relucen¬
tes. Quasi angłi xp̃i hoc loquunt᷑ Ñ
potestis uidere claritatem eius: głam
cius: Nisi egrediamini humanȩ fragi
iud uiuentem inter mortuos queriti:
Non intra hunc mundum quęritur xp̃c:
qui supra mundum suos uoluit esse disci¬
pulos. Quȩ est corona qua coronat᷑ xp̃c.
nisi corona głȩ: Ioseph coronam hibrit
castitatis: paulus iusticiȩ: petrus fidei
Singularum uirtutum coronȩ sunt. Solꝰ
xp̃c habet coronam gloriȩ: qua eũ ȩccła
coronauit In hac corona omnes coronae
sunt: quia gł̃a non portio unius coronȩ :
sed premium omnium coronarum est
Tercia traditione. mouerunt caput suũ:
hoc est xp̃m. qui est caput sue plebis.
Caput cius aurum. cephas. Unde aquila
petram aurum dixit. fẏmmachꝰ lapidẽ
aurcum: quod significabat stabilẽ emi¬
nentemq sapientiam. Corpꝰ xp̃i. eccła
est. Huius caput. ut. iurum sapientia

Expanded text:
paratae adsint facibus ardentibus relucenparatae adsint facibus ardentibus relucentes. quasi angeli Christi haec loquuntur: \'non potestis uidere claritatem eius et gloriam eius, nisi egrediamini humanae fragilicant: \'quid uiuentem inter mortuos quaeritis?\' non intra hunc mundum quaeritur Christus, qui supra mundum suos uoluit esse discipulos. quae est corona qua coronatur Christus nisi corona gloriae? Ioseph coronam habuit castitatis, Paulus iustitiae, Petrus fidei — singularum uirtutum coronae sunt —: solus Christus habet coronam gloriae qua eum ecclesia coronauit. in hac corona omnes coronae sunt, quia gloria non portio unius coronae, sed praemium omnium coronarum est. Tertia traditione mouerunt caput suum, hoc est Christum qui est caput suae plebis: caput eius aurum cephaz. unde Aquila petram aurum dixit, Symmachus lapidem aureum, quod significat stabilem eminentemque sapientiam. corpus Christi ecclesia est. huius \'caput aurum\' sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
igitur insultatur. de qua dicent. hȩc est
ciuitas uniuersȩ terre: eoquod ubi erat
ante fidei iocunditas. ibi nunc sit ama¬
ritudo ꝑfidiȩ. Uel certe mouendo ca¬
put suum. & de corporalibꝰ ad sp̃ualia
transcundo. mereatur audire. cum cre¬
diderit in xp̃m. quod corona sit głae:
Quȩ est autem corona głȩ: nisi ȩccła quę
caput suum xp̃m coronat: Quȩ iocun¬
ditas unuiersȩ terrȩ: nisi domus popu
li xp̃iani. aula scõrum. de quibus scri¬
ptum est. in omnem terram exiuit so¬
nus eorum: et in fines orbis terrȩ uerba
uidete regem salomonem in corona qͥ
coronauit eum mater cius. in die spon¬
salium eius: et in die iocunditatis cor¬
dis eius. Ad animas dicitur. ut ẽ gur¬
gustus & claustris exeant corporalibꝰ:
extra corporis cogitationẽ exeant: egre¬
diantur a cupiditatibus & curis. & a ce¬
teris carnis istius & affectus lubrici
passionibus: supra mundum ascendais:
de hoc mundo exeant: xp̃o occurrant.

Expanded text:
igitur insultatur, de qua dicent, inquit: haec est igitur insultatur, de qua dicent, inquit: haec est ciuitas uniuersae terrae a e, eo quod, ubi erat ante fidei iucunditas, ibi nunc sit amaritudo perfidiae, uel certe mouendo caput suum et de corporalibus ad spiritalia transeundo mereatur audire, cum crediderit in Chnstum, quod corona sit gloriae. Quae est autem corona gloriae nisi ecclesia, quae caput suum Christum coronat ? quae iucunditas uniuersae terrae nisi domus popuquibus scriptum est: in omnem terram exiuit sonus eorum e. in fines orbis terrae uerba uidete regem Salomonem ir corona qua coronauit eum mater eius in die sponsalium eius et in die iucunditatis cordis eius. ad animas dicitur, ut e gurgustiis et claustris exeant corporalibus, extra corporis cogitationes exeant, egrediantur a cupiditatibus et a curis et a ceteris carnis istius affectibus et lubricis passionibus, supra mundum ascendant, de hoc mundo exeant, Christo occurrant,
Abbreviated transcription (Latin):
prophetabat princeps ille sẏnagogę
Expedit unum hominem mori ꝓ popu¬
lo. Aliud dicere uolebat: aliud signisi¬
cabat. Et isti alit̾ mouebant caput.
quasi insultantes. aliud annuntiabant:
quia ipse erat qui uenit ut pigrũ illud
atq terrenum principale. hominũ com¬
mouer&: quo euacuat obseruationem
litterȩ. Mysterium querimꝰ in uerbi.
unde ait. posuisti nos in parabolã genribꝰ.
commotionem capitis in populis: qd ꝓ
bono utiq accipitur. quia pręmisit. &
in nationes disꝑsisti nos. Dispersi sunt
enim iudȩi: ut reliquiȩ eorum saluae
fierent sccundum electionem gratiȩ:
In parabolam autem positi. ut eã quae
ꝑ parabolam dieta sunt. reuelata ẽẽ illoꝵ
exitu disceremꝰ: ut eorum exemplo am¬
moneremur cauere ꝑfidiam. Tunc enĩ
magis cognorut iheremias iudeam esse
deflendam: et ideo ihrłm captam esse
tunc temporis ꝓphetauit. quando re¬
demptorem ꝓprtum non recepit. Illi

Expanded text:
prophetabat princeps ille synagogae: prophetabat princeps ille synagogae: expedit unum hominem mori pro populo. aliud dicere uolebat, aliud significabat. et isti aliter mouebant caput quasi insultantes et aliud adnuntiabant, quia ipse erat qui uenit, ut pigrum illud atque terrenum principale hominum commoueret, quo euacuata obseruatione litterae mysterium quaereremus in uerbis. unde ait: posuisti nos i Q parabolam gentibus, commotionem capitis in populis. quod in bono utique accipitur, quia praemisit: et in nationes dispersisti nos. dispersi sunt enim Iudaei, ut reliquiae eorum saluae fierent secundum electionem gratiae, in parabolam autem positi, ut ea quae per parabolam dicta sunt reuelata esse illorum exitu disceremus uel eorum exemplo admoneremur cauere perfidiam. tunc enim magis cognouit Hieremias Iudaeam esse deBendam et ideo Hierusalem captam esse tunc temporis prophetauit, quando redemptorem proprium non recepit. illi
Abbreviated transcription (Latin):
caput: sperauit in dño. eripiat eum:
saluum faciat cum. quoniã uult cum
Moucrunt ergo legem quȩ immobilis
uidebatur: & furis legis xp̃c intrauit.
Iui mouerant capita pharisei fuerunt.
id est. a ueritate diuisi: Unde et in ueri¬
tatem non crediderunt. Sed et sic potest
receperunt Mouerunt autẽ dicentes.
tolle tolle. crucifige eum: & moucrunt
caput suum. qui onera sua moriere nolebad̃.
cum ligarent onera grauia. et aliis impone¬
rent: ipsi autem digito inquit ca mouere
nolunt. Quod est mysticum. quia corpo¬
ralis ritus obseruationem nunquã mu¬
tare uoluerunt: & introducere: intelle¬
ctum spiritualem. Digitum ꝓ sp̃u le¬
gimꝰ. ut lex digito di scripta est: & ido
lex spiritualis est. Noluerunt ergo o.¬
nera sua mouere quȩ sunt graua: & le¬
ue. xp̃i iugum. atq onus eius suaue. su.¬
scipere. Uerum quia passio saluatoriᷤ
omnes redemit: non absurdum est in¬
telligere ita hos mouisse capita sua. si c̃

Expanded text:
caput. sperauit in domino, eripiat eum; caput. sperauit in domino, eripiat eum; saluum faciat eum, quoniam uult eum. mouerunt ergo legem quae inmobilis uidebatur et finis legis Christus intrauit. Qui mouerant capita Pharisaei fuerunt, id est a ueritate diuisi, unde et in ueritatem non crediderunt. sed et sic potest receperunt. mouerunt autem dicentes: tolle tolle, crucifige eum. et mouerunt caput suum qui onera sua mouere nolebant, cum ligarent onera grauia et aliis in- ponerent, ipsi autem digito, inquit, ea mouere nolunt. quod est mysticum, quia corporalis ritus obseruationem numquam mutare uoluerunt et introducere intellectum spiritalem. digitum pro spiritu legimus, ut lex digito dei scripta est, et ideo lex spiritalis est. noluerunt ergo onera sua mouere, quae sunt grauia, et leue Christi iugum atque onus eius suaue suscipere. Uerum quia passio saluatoris omnes redemit, non absurdum est intellegere ita hos mouisse capita sua, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
quam sub uiro fuit. Mortificato autt̃
ritu iudaico. qui erat secundum litterã
legis: nupsit ei mulier qui a mortuis
resurrexit. Unde quidam mysticc int̃¬
pretati sunt. Mortificato ritu iudaico.
tanquam fr̃is defuncti rituᷤ ueteris. euan¬
gelio mulicrem illam intelligibilẽ nu¬
bere ex lege uoluerunt: quia lex euange¬
lium fraterna quadam prȩdicationẽ
prȩcessit. Ergo synagoge caput mortu¬
um est. hoc est caput cius lex mortua ẽ.
obseruatio uidelicet legis. Cuacuata ẽ
legis littera: spiritualis cius intellectꝰ
astruitur. Huius commotionis meminit
dd in quadragesimo tercio psalmo di¬
cens. posuisti nos in parabolam gentibuᷤ.
commotionem capitis in populis: cõqd̾
a lege in euangelium sit facta cõmotio.
quasi transitus quidam. In uicesimo
autem et primo psalmo. in quo totius
ꝓphetatur series passionis. sic hab& O
mnes qui conspiciebant me. asꝑnabant᷑
me: et locuti sunt labiis. et mouerunt

Expanded text:
quam sub uiro fuit. mortificato autem quam sub uiro fuit. mortificato autem ritu Iudaico, qui erat secundum litteram legis, innupsit ei mulier qui a mortuis resurrexit. unde quidam mystice interpretati mortificato ritu Iudaico tamquam fratri defuncti ritus ueteris euangelio mulierem illam intellegibilem nubere ex lege uoluerunt, quia lex euangelium fraterna quadam praedicatione praecessit. ergo synagogae caput mortuum est, hoc est caput eius lex mortua est, obseruatio uidelicet legis, euacuata est legis littera, spiritalis eius intellectus adstruitur. huius commotionis meminit Dauid in quadragesimo tertio psalmo dicens: posuisti nos in parabolam gentibus, commotionem capitis in populis, eo quod a lege in euangelium sit facta commotio quasi transitus quidam. in uicesimo autem et primo psalmo, in quo totius prophetatur series passionis, sic habet: omnes qui conspiciebant me aspernabantur me et locuti sunt labiis et mouerunt
Abbreviated transcription (Latin):
sed in uia stetit: cui dictum est. tu autem
hic sta mecum. Stetit cum illo qui ait.
ego sum uia: et ueritas. et uita. Hanc qͥ
uiam transit. labitur. Moyses autem ñ
lapsus est: sed ꝑtransiuit a secularibꝰ ad
spiritualia: A temporalibus ad aeterna
Et qui uidet impium. nec remansit. sed ꝑ¬
transiuit. euasit: quia non adhȩsit impio.
ne fier& unum corpris: sed se ab eodem
separauit. & cui dicitur. transi recũbe.¬
euadit utiq laboriosam prȩsentiũ ser¬
uitutem: ut habeat gloriosam futuroꝵ
quietem. Et sponse dicitur. ades huc a
libano sponsa. ades huc a libano: transibiᷤ.
et ꝑtransibis a principio fidei: Transit
et ꝑtransit. qui festinat ad sponsum. ꝑ¬
transit seculum. festinat ad xp̃m. Nunc
discutiamus. quid sit mouere caput
Quis est populi caput. nisi xp̃c: Caput
enim mulieris uir: caput autem uiri
xp̃c. Sed etiam lex. caput intelligibiliᷤ
mulicris. Deniq mulier sub lege. tan¬

Expanded text:
sed in uia stetit, cui dised in uia stetit, cui dihic sta mecum . Stetit cum illo qui ait: Ego sum via, et veritas, et vita . Hanc qui viam transit, labitur. Moyses autem non lapsus est: sed pertransivit a saecularibus ad spiritalia, a temporalibus ad aeterna. Et qui vidit impium, nec remansit, sed pertransivit, evasit ; quia non adhaesit impio, ne fieret unum corpus, sed se ab eodem separavit. Et cui dicitur: Transi, recueuadit utique laboriosam praesentem seruitutem, ut habeat gloriosam futurorum quietem. et sponsae dicitur: ades huc a Libano, sponsa, ades huc a Libano- transibis et pertransibis a principio fidei. tarnsit et pertramsit quae festinat ad sponsum, pertransit saeculum, transit ad Christum. Nunc discutiamus quid sit mouere caput. quis est populi caput nisi Christus ? caput enim mulieris uir, caput autem uiri Christus. sed etiam lex caput intellegibilis mulieris; denique mulier sub lege tam
Abbreviated transcription (Latin):
relinquit Sed et transire infideles le¬
gimus: sicut est illud. et uindemiant
eam omnes transeuntes uiam. Quis enĩ
nisi ꝑfidus despoliauit uineam xp̃i: S
et alibi scriptum est: & non dixerunt
transeuntes uiam. benedictio dñi suꝑ
uos. Stantibus enim dicitur: ecce nunc
benedicite dñm: Tamen et in bono le¬
gimꝰ transire: ut est illud moysi. Transi¬
ens uidebo hunc uisum magium. Et
qui uidet impium exaltatum ultra ce¬
dros libani: transitii inquit. et ecce non
erat. Et nemo dicit seruo. transi. recum¬
be. Quȩ ergo distinctio sit consideremꝰ.
nisi forte illa. quia ubi in bono accipitur
transire. absolute lectum est: non dixit
hoc aut illud transiens. sed tantũ modo
transiens: Ubi in malo. transeuntes in qͥt
uiam. Uia enim bona est. quȩ a comme¬
antibus frequentatur : non facile incur¬
satur a latronibꝰ. qui aduersa uiarũ obsi¬
dere consuerunt. Iter regale munitũ
est. Moyses autem non transiuit uiam.

Expanded text:
erelinquit. sed et transire infideles leerelinquit. sed et transire infideles legimus, sicut est illud: et uindemiant eam omnes transeuntes uiam. quis enim nisi perfidus despoliat uineam Christi t sed et alibi seriptum: et non dixerunt transeuntes uiam: benedictio domini super uos; stantibus enim dicitur: ecce nunc bendicite do dominum. tamen et in bono legimus transire, ut est illud Moysi: transiens uidebo hoc uisum magnum, et qui uidit impium exaltatum ultra cedros Libani: transiui, inquit, et ecce non erat, et nemo dicit seruo: transi, recumbe. Quae ergo distinctio sit consideremus, nisi forte illa, quia, ubi in bono accipitur transire, absolute dictum est, non dixit \'hoc\' aut \'illud transiens\', sed tantummodo transiens\', ubi in malo: \'transeuntes, inquit, uiam. uia enim bona est quae a commeantibus frequentatur, non facile incursatur a latronibus, qui auersa uiarum obsidere consuerunt; iter regale munitum est. Moyses autem non transiuit uiam,