comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rum in ȩqͥtate. & popłos inueritate
sua. Anqr tu iniustus es. iustꝰ ñerit
iudex : Anqr tu m̃dax es. uerax
ñ erit ueritas : S siuis habere
misericordẽ. esto misericors ante¬
quam ueniat. Dimitte siqͥd inte
cõmissum ÷ da exeo qͦd abundad.
Et deciuꝰ das nͥ de illiꝰ c Si detuo.
dares largitio esset. cũ de illiꝰ das
redditio ÷. Qd eñi habes qͦd ñ accepistic
He sunt hostiȩ dõ gratissimȩ miscđia.

Expanded text:
tate sua.» An quia tu injustus es, justus non erit judex? aut quia tu mendax es, verax non erit veritas? Sed si vis habere misericordem, esto misericors antequam veniat: dimitte si quid in te commissum est, da ex eo quo abundas. Et de cujus das, nisi de illius? Si de tuo dares, largitio esset: cum de illius das, redditio est. Quid enim habes, quod non accepisti ? Hae sunt hostiae Deo gratissimae, miseri
Abbreviated transcription (Latin):
mauit. luoicabi⁊ oroẽ terrarũ ueo.¬
naie e⁊ popolos inueritate sua. Quȩ:
eqtas & ueritas : Congregabit secũ electoᷤ
suos adiudicandũ cȩteros aut̾ se parabit
ab inuicẽ. Positurꝰ ÷ eni alios ad dexteram.
alios ad sinistrã. Qͥd aut̃ eqͥus. qͥd uerius.
quam ut ñ expectent miscđiã de iudice.
qͥnoluert̃ facere miscđiã anteqͣm ueni¬
ret uidex e Qui aut̃ uoluert̃ facere mi¬
sericordiã: cũ miscđia iudicabunt᷑. Dicet᷑
enĩ eis addexterã positis. Uenite benedi¬
cti patris mei. ꝑcipite regnũ qͦd uobis
paratũ ÷ ab origine mundi. Et imputat
oꝑa miscdiȩ. Esuriui eñi. & dedistis michi
manducare. sitiui & potastis me. Et cȩtera
Rursus ad sinistrã positis qͥd imputat᷑ :
Quia noluert̾ facere miscdiã. Et qͦ ibunt :¬
Ete inignẽ ȩt̾nũ. Iste auditꝰ malus magnũ

Expanded text:
mavit. «Judicabit orbem terrarum in aequmavit. «Judicabit orbem terrarum in aequitate, et populos in veritate sua.» Quae est aequitas et veritas? Congregabit secum electos suos ad judicandum, caeteros autem separabit ab invicem: positurus est enim alios ad dexteram, alios ad sinistram. Quid autem aequius, quid verius, quam ut non exspectent misericordiam de judice, qui noluerunt facere misericordiam, antequam veniret judex? Qui autem voluerunt facere misericordiam, cum misericordia judicabuntur. Dicetur enim eis ad dexteram positis: «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi.» Et imputat opera misericordiae: «Esurivi enim, et dedistis mihi manducare; sitivi, et potastis me,» et caetera. Rursus ad sinistram positis quid imputatur? Quia noluerunt facere misericordiam. Et quo ibunt? «Ite in ignem aeternum.» Iste
Abbreviated transcription (Latin):
oooria ligna siloarũ. Uenit pͥmo & pꝰea
iudicare t̾rã. Ex ultanteᷤᷤ inueniet eos qͥ pͥmo
ñ partẽ emit. Totũ iudicare habet .qr ꝓtoto
p̾cium dedit. Audistis euangeliũ. qr cũ
uenerit inquit c̃gregabit electos suos
aquattuor uentis. Congregat electos suoᷤᷤ
aquattuor uentis. Prgo detoto orbe t̾rarũ.
qr & ipse adã aliquando hoc dixerã orbẽ
trarũ significat scđm grecã linguã. gͣt tuor
autẽ greci loquunt᷑. qͣt tuor orbis
partes has in capite litteras habent.
occidentẽ. arcton aquilonẽ. me¬
sembriã meridiẽ. Habes adã. Ipse
gͦ adam toto orbet̾rarũ sparsus
SInuno loco fuit & cecidit. &
quodãmͦ cõminutꝰ impleuit orbẽ
terrarũ. S miscđia dñi undiq colle¬
git fracturas & c̾flauit igne caritatiꝰ.
& fecit unũ qđ fractũ eratꝰ. Nouit
illud facere artifex ille. Nemo desꝑet
Multũ qͥdẽ ÷ s qͥsĩt artifex cogitate.
lle reficit qͥ fec̃. ille reformat qui for.¬

Expanded text:
omnia ligna silvarum.» Venit primo, et postea judicare terram: exsultantes inveniet eos qui primo non partem emit. Totum judicare habet, quia pro toto pretium dedit. Audistis Evangelium, quia cum venerit, inquit, «congregabit electos suos a quatuor ventis» . Congregat electos omnes a quatuor ventis: ergo de toto orbe terrarum. Quia et ipse Adam aliquando hoc dixeram orbem terrarum significat secundum graecam linguam. Quatuor autem Graeci loquuntur, quatuor orbis partes has in capite litteras habent, Occidentem; Ἀρκτον, Aquilonem; Μεσημβρίαν, Meridiem: habes, Adam. Ipse ergo Adam toto orbe terrarum sparsus est. In uno loco fuit, et cecidit, et quodam modo comminutus implevit orbem terrarum: sed misericordia Dei undique collegit fracturas, et conflavit igne charitatis, et fecit unum quod fractum erat. Novit illud facere artifex ille; nemo desperet: multum quidem est, sed qui sit artifex, cogitate. Ille refecit, qui fecit; ille reformavit, qui for
Abbreviated transcription (Latin):
quando ueniat dñs ipsius. Nã qͣlis amor ÷
Xp̃i timere neueniat: Er̃s̃ ñ erubescimus:
Amamꝰ. & timemꝰ neueniat: Gerte amamꝰ.
an peccata nr̃a plus amamꝰ: Ergo ipsa oderimꝰ
peccata. & amemꝰ eũ quiuenturus ÷ ad puni-¬
enda peccata. Ueniet uelimꝰ. nolimꝰ. Non
eñi qr modo ñ uenit. idõ uenturꝰ ñ ÷ Ueniet
& qͣndo nescis & si paratũ te inuenerit. nichil

Expanded text:
quando veniat Dominus ipsius. Nam qualis amor est Christi, timere ne veniat? Fratres, non erubescimus? Amamus, et timemus ne veniat. Certe amamus? an peccata nostra plus amamus? Ergo ipsa oderimus peccata, et amemus eum qui venturus est ad punienda peccata. Veniet, velimus, nolimus: non enim quia modo non venit, ideo venturus non est. Veniet, et quando nesci
Abbreviated transcription (Latin):
nobis donauit : Manda ds̃ uirtutẽ tuam.
CONFIRMA D̃S QUOD OPERATꝰ ES IN NOBIS.
MUNeRa. A tẽplo tuo inierłm quȩ est
ab illo gͦ tẽplo: tibi offerent reges muneri.
Qui cumq reges intelligunt᷑. siue re¬
ges t̾re. siue reges quos discernit suꝑ
obstrepunt oc p̃ianũ uocabulũ habentis
& diuersa sentientes. fiat gͦ qđ seqͥt᷑ lacepi
Feras calaoi. Nã & ferȩ sunt qm̃ ñ in¬
telligendo nocent & ferȩ calamist̃ qmser

Expanded text:
nobis donavit ? Manda, Deus, virtutem tuam: confirma, Deus, hoc quod operatus es in nobis. munera. A templo tuo in Jerusalem, quae est ab illo ergo templo tibi offerent reges munera. Quicumque reges intelligantur; sive reges terrae, sive reges quos discernit supeobstrepunt, christianum vocabulum habentes, et diversa sentientes. Fiat ergo quod sequitur: Increpa feras calami. Nam et ferae sunt, quoniam non intelligendo nocent; et ferae calami
Abbreviated transcription (Latin):
÷ ut corde credat᷑ adiustitiã ore aut̃ con¬
fusio. Nã consũmata caritas foras mittit
timorẽ. qͥtimor torm̃tũ ht̃ ꝑanimȩ
angustias. Principes gͦ uida duces eoꝵ
qͥ inȩccłiis benedicunt᷑ dñm. pͥncipeszabu¬
lon. pͥncipes neptalim. pͥncipes confessi¬
onis. fortitudinis. latitudinis. pͥncipes
sapientiã. S mͦ aut̃ deus mandat xp̃msuũ.¬

Expanded text:
est, ut corde credatur ad justitiam: ore autem conest, ut corde credatur ad justitiam: ore autem confusio. Nam consummata caritas foras mittit timorem . Qui timor tormentum habet per animae angustias. Principes ergo Juda duces eorum, qui in Ecclesiis benedicunt Dominum. Principes Zabulon, principes Nephthalim. Ponis, fortitudinis, latitudinis; principes Sapientiam . Quomodo autem Deus mandat Christu
Abbreviated transcription (Latin):
ex aliis aut̃ non fuisse. Qđ licet unde
hoc ꝓbari possit non uideã. tam̃ qr nȩc
unde refellatur inuenio. & hoc loco pͥn¬
cipes ȩccłarũ ducesq eoꝵ qͥ inȩcłiis bene-¬
dicunt dñm uideo cõmendari: ñ absur-¬
de etiam istũ sensũ ꝓbo. sed plus me
delectat. qđ ex istoꝵ nominũ interp̃¬¬
tatione clarescit. Hebrea qͥppe sunt
uerissimos nob insinuant pͥncipe sȩcđaꝵ.¬
dignos ducatu. dignos imitatione. dignõ
honorib Martyres nanq mȩccłiis locũ
suum tenent. atq apice sc̃ę dignitatis
excellunt. Iã uͦ in martyrio pͥma c̃fessio
est. & ꝓ illa quicqͥd acciderit: tolerandi
sequens assumit᷑ fortitudo. Deinde post
om̃ia tolerata. finitis angustus. latitudo
c̃ sequet᷑ in p̃mio. Potest & sic intelligi ut
qm̃ tria hȩc p̃cipue cõm̃dat apłs. fidem¬
spẽ. caritatẽ: confessio sit infide. fortitudo
inspe. latitudo incaritate. fidei qͥppereᷤ

Expanded text:
ex aliis autem non fuisse. Quod licet unde ex aliis autem non fuisse. Quod licet unde probari hoc posset non videam; tamen, quia nec unde refellatur invenio, et hoc loco principes Ecclesiarum, ducesque eorum qui in Ecclesiis benedicunt Dominum video commendari, non absurde etiam istum sensum probo; sed plus me delectat quod ex istorum nominum interpretatione clarescit. Hebraea quippe sunt verissimos nobis insinuant principes Ecclesiarudignos ducatu, dignos imitatione, dignos honoribus. Martyres namque in Ecclesiis locum summum tenent, atque apice sanctae dignitatis excellunt. Jam vero in martyrio prima confessio est, et pro illa quidquid acciderit tolerandi sequens assumitur fortitudo; deinde post omnia tolerata, finitis angustiis, latitudo consequitur in praemio Potest et sic intelligi, ut quoniam tria haec praecipue commendat Apos ut confessio sit in fide, fortitudo in spe, latitudo in caritate. Fidei quippe res
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nũquã uͦ ꝑ aliquã reuelationẽ alienatione.
m̃tis a sensibus corporis ut sp̃ui qͦd mor¬
stͣandum ÷ demonstret᷑. Unde intelligi
etiam sic potest. qͦd hic positũ ÷ in extasi.
dentis audierant: neminẽ tam̃ uidentes
cui loqueret᷑. Potest hic extasis etiã illa eiꝰ
in tellss dequa ipse loquens ait. scire se ho¬
minẽ raptũ usq ad tertiũ cęlũ. siue autẽ
incorpore siue extra corpꝰ nescire. sedrap-¬
tũ inparadysũ audisse ineffabilia uerba.
quȩ non liceret homini loqͥ. PRINcipES
IDA DUCES EORŨ. PRINCIPeS ZABULON PRin¬
cipes Neꝑtalim. Cum apłos significet
pͥncipes ubi ÷ & beniamin adolescentior
mextasi. qͥbus uerbis paulũ significari
nemo ambigit. uł nomine principũ
om̃s significent᷑ in eccłiis excellenteᷤ atq
imitatione dignissimi. quid sibi uoluN
hȩc nomina tribuum isrłitarũ: Sienĩ
ideo ex hac tribu putaremꝰ figuratosetiã

Expanded text:
nonnunquam vero per aliquam revelationem alienatione nonnunquam vero per aliquam revelationem alienatione mentis a sensibus corporis, ut spiritui quod demonstrandum est demonstretur. Unde intelligi etiam sic potest quod hic positum est, in ecstadentis audiebant, neminem tamen videntes cui loqueretur . Potest hic ecstasis etiam illa ejus intelligi, de qua ipse loquens ait, scire se hominem raptum usque in tertium coelum; sive autem in corpore, sive extra corpus, nescire; sed raptum in paradisum audisse ineffabilia verba, quae non liceret homini loqui . Principes Juda, duces eorum; principes Zabulon, principes Nephthalim. Cum Apostolos significet principes, ubi est et Benjamin adolescentior in ecstasi; quibus verbis Paulum significari nemo ambigit; vel nomine principum omnes significentur in Ecclesiis excellentes atque imitatione dignissimi: quid sibi volunt haec nomina tribuum Israeliticarum? Si enim dum carnem ; ideo ex hac tribu putaremus figuratos etiam
Abbreviated transcription (Latin):
inniedio ministri p̃positi ȩccłarũ nouarũ.
hoc eñi ÷ adolescentularũ carne edomita
dm̃ laudantiũ. Hoc eñi ÷ tymphanistriaꝵ.
eo quod tỹphana fiant corio siccato &
peret. & ex his uerb̃ qͦsdã luxuriȩ choros
manimũ induceret: seqͥt᷑ & dicit. In eccle¬
sus BeNEDic⁊TE Diĩm. Tamquã diceret.
ut qͥd cũ auditis adolescentulas tymphani¬
strias lasciua delectam̃ta cogitatis: In
ecclesiis benedicite dñm. Eccłȩ qͥppe uob̾
hac mystica significatione monstrantur.
Eccłȩ sunt adolescentulȩ. noua gr̾a deco¬
rate. Accłȩ st̃ tymphanistriȩ. castigata
carne sp̃ualit̾ sonorȩ. In ȩccłiis gͦ benedi¬
pͥus elegit : quos fontes faceret. Nã inde
sunt electi apłi. & hi pͥmitꝰ audiert̃. qͥbibe¬
rit de aqua quam ego dabo: ñ sitiet um¬
quã. sed fiet in eo fons aquȩ salientis in
qui dicit. Nã & ego isrłita sũ. exsemine
abrahã. detribu beniamin. S plane in
cessus m̃tis ÷. qđ aliquando pauore c̃tingit.

Expanded text:
in medio ministri praepositi Ecclesiarum novarum; hoc enim est, adolescentularum: carne edomita Deum laudantium; hoc enim est, tympanistriarum, eo quod tympana fiant corio siccato etperet, et ex his verbis quosdam luxuriae choros in animum induceret, sequitur et dicit, In Ecclesiis benedicite Dominum: tanquam diceret, Utquid, cum auditis adolescentulas tympanistrias, lasciva delectamenta cogitatis? In Ecclesiis benedicite Dominum. Ecclesiae quippe vobis hac mystica significatione monstrantur: Ecclesiae sunt adolescentulae, nova gratia decoratae; Ecclesiae sunt tympanistriae, castigata carne spiritualiter sonorae. In Ecclesiis ergo benediprius elegit, quos fontes faceret. Nam inde sunt electi Apostoli, et hi primitus audierunt: Qui biberit de aqua ista, quam ego dabo, non sitiet unquam: sed fiet in eo fons aquae salientis in qui dicit: Nam et ego Israelita sum, ex semine Abrahae, de tribu Benjamin : qui factus cessus: quod aliquando pavore contingit;
Abbreviated transcription (Latin):
Asemꝑ iã cũ dño uiuant. aut certe qr ꝑͤosqͥ¬
se morunt᷑ quanto securiꝰ tanto sullimius
eccła diffamat᷑. & quasi qͥbdã pennis excelsȩ
laudis attollit᷑. Neq enim frustra dictum ÷.
ante mortẽ ne laudes hominẽ quẽ quam.
Dm̃s gͦ scĩdĩ. ab initio generis humani usq

Expanded text:
et semper jam cum Domino vivant : aut certe, qet semper jam cum Domino vivant : aut certe, q moriuntur, quanto securius, tanto sublimius Ecclesia diffamatur, et quasi quibusdam pennis excelsae laudis attollitur. Neque enim frustra dictum est: Ante mortem ne laudes hominem quemquam . Omnes ergo sancti Dei ab initio generis humani, usque
Abbreviated transcription (Latin):
tib enĩ cupiditatib agitati:. in flagitia & faci¬
nora ꝓpellunt᷑. nec om̃ino reqͥescunt. deside¬
rando ut ad qͥrant. metuendo neamittant.
Qui aut̃ me audit ait sapientia: in habitabit
in spe. & reqͥescet sine timore ab om̃i maligni
dũ in re sed tam̃ inspe cȩlestis et̾nitatis ha¬
bitare. & at̾renȩ felicitatis iã cupiditate con¬
uera cuiꝰ uetꝰ erat umbra regnabimꝰ. Qua-¬
qp̃ ẽtiam suntellexerimꝰ qđ dictũ÷. sidor¬
uacis int̾ medios cleros. tãquã sidiceret.
soriamini inter medios cleros. ut istam
nortẽ carnis more suo scriptura dormiti¬
ne uocauerit: hȩc ÷ mors optima. ut in
upiditatum cohibitione at̾renis & spe cȩ¬
isis hȩreditatis homo usq infinẽ ꝑseuerans.
dem ultimũ uitȩ huiꝰ claudat. Sic enim
dormientes int̾ medios cleros: erunt pennȩ
olibe deargentatȩ. ut tẽpore qͦ resurgent
ripiant᷑ innubibus in obuiã xp̃o inaere.

Expanded text:
tibus enim cupiditatibus agitati, in flagitia et facitibus enim cupiditatibus agitati, in flagitia et facinora propelluntur, nec omnino requiescunt; desiderando ut acquirant, metuendo ne amittant. Qui autem me audit, ait Sapientia, inhabitabit in spe, et requiescet sine timore ab omni malignitndum in re, sed tamen in spe coelestis haereditatis habitare, et a terrenae felicitatis jam cupiditate convera, cujus vetus erat umbra, regnabimus. Quapropter etiamsi intellexerimus quod dictum est, Si dormiatis inter medios cleros, tanquam si diceretur, Si moriamini inter medios cleros, ut istam mortem carnis more suo Scriptura dormitionem vocaverit; haec est mors optima, ut in cupiditatum cohibitione a terrenis, in spe coelestis haereditatis homo usque in finem perseverans, diem vitae hujus ultimum claudat. Sic enim dormientes inter medios cleros, erunt pennae columbae deargentatae; ut tempore quo resurgent, rapiantur in nubibus obviam Christo in aera,
Abbreviated transcription (Latin):
leui p̃cepta ÷ ñ hab̾e sortẽ int̾ fr̃s suos: qͦd eoꝵ
decimis sustentaret᷑. lã & cleros & clericoshmc
appellatos puto. qͥsunt ineccłastici ministe.¬
rii gradib ordinati: qr mathias sorte electꝰ
est. quẽ pͥmũ ꝑ apłos legimꝰ ordinatũ. Pinde
ꝓpt̾ hereditatẽ quȩ fit testam̃to: tãquã piad
qđ efficit᷑ id qđ efficit. nomine cleroꝵtesta¬
menta ipsa significata sunt. Quã quã &mͥ
alius hinc sensus occurrat nͥ fallor ante po¬
nendus : ut cleros multo ꝓbabiliꝰ ipsas heredi¬
tates intelligamꝰ. Ut qm̃ hȩreditas ueteris
testam̃ti ÷ quã uis mumbra significatiua fu¬
turi terrena felicitas. hȩreditas uͦ noui testa¬
m̃ti ÷ ȩt̾na immortalitas: dornure sit inter
medios cleros. nec illa iã quȩrere ardenter
quęrunt in hac uita & in hac t̾ra felicitatem
ablatꝰ ÷ sonꝰ ab eis. & nondoriniunt Anflãman¬

Expanded text:
Levi praecepta est non habere sortem inter fratres suos, quod ex eorum Levi praecepta est non habere sortem inter fratres suos, quod ex eorum decimis sustentaretur . Nam et Cleros et Clericos hinc appellatos puto, qui sunt in ecclesiastici ministerii gradibus ordinati, quia Matthias sorte electus est, quem primum per Apostolos legimus ordinatum . Proinde propter haereditatem quae fit testamento, tanquam per id quod efficitur id quod efficit, nomine clerorum Testamenta ipsa significata sunt. 20. Quanquam mihi et alius hic sensus occurrat, nisi fallor, anteponendus, ut cleros multo probabilius ipsas haereditates intelligamus: ut quoniam haereditas Veteris Testamenti est, quamvis in umbra significativa futuri, terrena felicitas; haereditas vero Novi Testamenti est aeterna immortalitas; dormire sit inter medios cleros, nec illam jam quaererquaerunt in hac vita et in hac terra felicitatem, ablatus est somnus ab eis, et non dormiunt. Inflamman
Abbreviated transcription (Latin):
usitatũ ÷. s ĩt̾ medios cleros. tãqͣm int̾ mediũ
cleroꝵ. qͦd potiꝰ in greco legit᷑. & qͦd dici solet
meis reb ut dixi. quȩ intse debeant hab̾e con¬
sensũ̾. Iubet ꝯͦ scriptura ut int̾ mediaͦs cleros
dormiant: qui uł sunt pennȩ colũbȩ dear¬
gentatȩ. uł ex hoc eis p̾stat᷑ ut sint. Porro
si isti cleri duo testam̃ta significant. qͥd aliud
nosq simus eorũ c̃cordiȩ signũ atq docum̃tũ.
cũ alterũ adu̾sus alterũ nichil dixisse sentimus.
& cũ pacifica ad miratione quasi extasis sopore
monstramꝰ: Curaut incleris testam̃ta intelli¬
gant᷑. cũ hoc nom̃ grecũ sit qͥdem sed testam̃tũ
nonita dicat᷑: hec causa ÷. qr ꝑ testam̃tũ datu
hȩreditas. quȩ grece appellatur cleronomia.¬
& sortes ex ꝓmissione dĩ partes hereditatis uo¬
cant᷑. quȩ popło sunt distributȩ Unde tribus

Expanded text:
usitatum est; sed inter medios cleros, tanquam inter medium usitatum est; sed inter medios cleros, tanquam inter medium clerorum, quod potius in graeco legitur, et quod dici solet in eis rebus, ut dixi, quae inter se debeant habere consensum. Jubet ergo Scriptura ut inter medios cleros dormiant, qui vel sunt pennae columbae deargentatae, vel ex hoc eis praestatur ut sint. Porro si isti cleri duo Testamenta significant, quid aliud nosque simus eorum concordiae signum atque documentum, cum alterum adversus alterum nihil dixisse sentimus, et cum pacifica admiratione, quasi ecstasis sopore, monstramus? Cur autem in cleris Testamenta intelligantur, cum hoc nomen graecum sit quidem, sed Testamentum non ita dicatur; haec causa est, quia per testamentum datur haereditas, quae graece appellaturet sortes ex promissione Dei, partes haereditatis vocantur, quae populo sunt distributae. Unde tribus
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe hoc uerbum ad aliqua c̃nectenda atq
pacanda ne int̾ se dissidead̃ poni solet. sicut
testam̃tum int̾ se & popłm dõ c̃stituente. hoc
uerbum scriptura ponit. Nam ꝓeo qđ ÷ in la¬
tino int̾ me & uos. grecꝰ habet int̾ mediũ meũ
& ur̃m. Sic & designo circu̾cisionis cũloqͥtur
ds̃ ad abraham dicit. Erit testam̃tũ int me &
te. & om̃e sem̃ tuum. qͦd grecꝰ habet int̾mediũ
meum & tuũ. & int̾ medium seminis tui. ltẽ
cum loqueret᷑ ad noe de arcu innubibus ad
signum constituendum. hoc uerbũ sepissime
repetit. & qͦd habent latini sodices int̾ me
& uos. uel int̾ me & omnẽ animã uiuã. & siqua
ibi talia dicunt᷑: int̾ mediũ meũ & ur̃m in¬
& ionathan signum int̾se constituunt: ne
aliud opinando dissideant. & qđ latine dr̃
factum ÷. ut hoc loco psalmi huiꝰ. int̾p̃tes nr̃i
non dicerent int̾ cleros. qđ latine locutioni

Expanded text:
Saepe hoc verbum ad aliqua connectenda atque Saepe hoc verbum ad aliqua connectenda atque pacanda, ne inter se dissideant, poni solet: sicut testamentum inter se et populum Deo constituente, hoc verbum Scriptura ponit; nam pro eo quod est in latino, inter me et vos, graecus habet, inter medium meum et vestrum. Sic et de signo circumcisionis cum loquitur Deus ad Abraham, dicit, Erit testamentum inter me et te, et omne semen tuum : quod Graecus habet, inter medium meum et tuum, et inter medium seminis tui. Item cum loqueretur ad Noe de arcu in nubibus ad signum constituendum , hoc verbum saepissime repetit: et quod habent latini codices, inter me et vos, vel inter me et omnem animam vivam, et si qua ibi talia dicuntur; inter medium meum et vestrum, ind quoque et Jonathan signum inter se constituunt, ne aliud opinando dissideant : et quod latine factum est, ut hoc loco psalmi hujus interpretes nostri non dicerent, inter cleros, quod latinae locutioni
Abbreviated transcription (Latin):
radices alarũ. anqr ibi portat᷑ illa sarcina
leuis: Qͥd eñ st̃ uł ipsȩ ale nͥ duo p̾cepta
caritatis inqͥb tota lex pendet & ꝓpħȩ : qͥd
ipsa sarcina leuis mͥipsa caritas. quȩ in his
duob p̃ceptis impletur : Quicqͥd eñi difficile
÷ inp̃cepto: leue ÷ amanti. Nec obaliud recte
intelligitur dictũ. onus meũ leue ÷. nͥ qrdat
sp̃m sc̃m ꝑquẽ diffundit᷑ caritas in cordib nr̃is.
ut amando liberalit̾ faciamus. qͦd tim̃do qͥ facit.
seruilit̾ facit. Nec ÷ amicus recti. quando mal.¬
let si fieri possȩt. id qͦd rectũ ÷ noniuberi. Quȩri
etiam potest. cur non sit dictum sidormiatiᷤᷤ
in cleris. sed int̾ medios cleros. Quid si hoc ex¬
pressius int̾ medios cleros qd qͥdem si exp̃si
tranfferret᷑ exgreco: int̾ medium cleroꝵ di¬
ceretur. qͦd innullo int̾p̃tum legi. Propterea
credo qr tantũdẽ ualet qͦd dictum est inter
medios cleros. Hinc gͦ qͥd mͥ uideat᷑ exponam.

Expanded text:
radices alarum; an quia ibi portatur illa sarcina radices alarum; an quia ibi portatur illa sarcina levis? Quid enim sunt vel ipsae alae, nisi duo praecepta charitatis, in quibus tota Lex pendet et Prophetae ? Quid ipsa sarcina levis, nisi ipsa charitas quae in his duobus praeceptis impletur? Quidquid enim difficile est in praecepto, leve est amanti. Nec ob aliud recte intelligitur dictum, Onus meum leve est per quem diffunditur charitas in cordibus nostris , ut amando liberaliter faciamus, quod timendo qui facit, serviliter facit: nec est amicus recti, quando mallet, si fieri posset, id quod rectum est non juberi. 19. Quaeri etiam potest, cum non sit dictum, Si dormiatis in cleris, sed, inter medios cleros, quid sit hoc, inter medios cleros. Quod quidem si expressius transferretur ex graeco, inter medium clerorum diceretur; quod in nullo interpretum legi: propterea credo quia tantumdem valet quod dictum est, inter medios cleros. Hinc ergo quid mihi videatur exponam.
Abbreviated transcription (Latin):
uident᷑ euangeliranteꝰ uirtute multa nͥqr
si dormiant int̾ medios cleros: Tc enĩ eis
uerbũ ueritatis dat᷑. si auctoritas ab eisduũ
corporis: pars÷ circa regionẽ cordis. a posteriori-¬
bus tam̃ id÷ adorso. Quam colũbȩ illius
deargentatȩ partẽ inũlriditate auriẽẽ
dicit. hoc ÷ inuirore sapientiȩ. Quẽ uirorẽ
meliꝰ ñ puto intelligi posse. quã caritatẽ.
Sedded quare adorso. & ñ apectore : Quã quã
mirer qͦmͦ positũ sit hoc uerbũ in alio psal¬
mo ubi dr̃ int̾ scapulas suas obũbrabit tͥ.
& subalis eiꝰ sꝑab̾: cum subalis obũbrari ñ
possit. ñ qͦd apectore fuerit. Et latine qͥdem
int̾ scapulas fortasse aliqͦmͦ exutraq parte
possit intelligi. & ante & pꝰ. ut scapulas acci-¬
piamꝰ que inmedio caput habent. & in he-¬
breo sit fortasse ambiguũ. qđ possit & hoc
scapulas. Utrũ ꝓpt̾ea ÷ ibi auri uiriditas.
id÷ sapientia & caritas. qr ibi sunt qͦdãmͦ

Expanded text:
videntur evangelizantes virtute multa, nisividentur evangelizantes virtute multa, nisisi dormiant inter medios cleros? Tunc enim eis verbum veritatis datur, si auctoritas ab eis duorum corporis; pars est circa regionem cordis, a posterioribus tamen, id est a dorso: quam columbae illius deargentatae partem in viriditate auri esse dicit, hoc est in vigore sapientiae; quem vigorem melius non puto intelligi posse quam charitatem. Sed quare a dorso, et non a pectore? Quanquam mirer quomodo positum sit hoc verbum in alio psalmo, ubi dicitur, Inter scapulas suas obumbrabit tibi, et sub alis ejus sperabis , cum sub alis obrumbrari non possit, nisi quod a pectore fuerit. Et latine quidem inter scapulas fortasse aliquo modo ex utraque parte possit intelligi, et ante, et post; ut scapulas accipiamus quae in medio caput habent: et in hebraeo sit fortassis ambiguum, quod possit et hoc scapulas. Utrum propterea ibi est auri viriditas, id est sapientia et charitas, quia ibi sunt quodammodo
Abbreviated transcription (Latin):
corum. Ouȩ est ista quȩ ascendit de albata:
sic̃ niuẽ de albabo. Potest & sic intelligi. ut
in eo qđ dictũ ÷. pennȩ colũbȩ deargentatȩ.
sub audiatur eritis: ut iste sit sensus. Quos
qui tanquã spolia speciei domus diuidimini.
sidormiatis in ter medios cleros: pennȩ
columbȩ deargentatȩ łr̾itis. id ÷ in altiora
eleuabimnqi. compagini tam̃ eccłȩ cohȩ¬
rentes. Nullã qͥppe aliam melius hic intel¬
aut̃: qr diuinis eloqͥis ÷ erudita. E loqͥa nãq
dñi alio loco dicunt᷑ argentũ igne examinatũ.
t̾rȩ purgatũ septuplũ. Magnũ itaq aliquod
bonũ ÷ dormire int̾ medios cleros. quȩ non¬
nulli duo testam̃ta eẽ. uoluert̃: ut dormire
sit inter medios cleros. in eorũ testam̃torũ
auctoritate. reqͥescere. id÷ utsusq testam̃ti
testimoniis ad qͥescere. ut quando aliqͥd ex
his ꝓfert᷑ & ꝓbat᷑: omnis intentio pacifica
qͥete finiatur. Qđ si ita÷. qͥd aliud admoneri

Expanded text:
corum: Quae est ista quae ascendit dealbata ? corum: Quae est ista quae ascendit dealbata ? sicut nivem dealbabo ? Potest et sic intelligi, ut in eo quod dictum est, pennae columbae deargentatae, subaudiatur, eritis; ut iste sit sensus: O vos qui tanquam spolia speciei dsi dormiatis inter medios cleros, pennae columbae deargentatae eritis, id est, in altiora eleuabimini, conpagini tamen ecclesiae cohaerentes. nullam quippe aliam melius hic intelautem, quia diuinis eloquiis erudita; eloquia namque domini alio loco dicuntur argentum igne examinatum terra purgatum septuplum. Magnum itaque est bonum dormire inter medios cleros, quos nonnulli duo Testamenta esse voluerunt, ut dormire sit inter duos medios cleros, in eorum Testamentorum auctoritate requiescere, id est, utriusque Testamenti testimoniis acquiescere, ut quando aliquis ex his profertur et probatur, omnis intentio pacifica quiete finiatur. Quod si ita est, quid aliud admoneri
Abbreviated transcription (Latin):
seam carnem. Unde ait. Uidete isrł scđ̾m
cirnẽ. Non aut̃ qͥfilii carnis. hi filii dei:
sed filii ꝓ missionis deputant᷑ in semine.
Tunc gͥ quando erit sine ulla malorum
cõmiartione popłs eiꝰ. tãquã massa uenti¬
labro emundata. tanquã isrł in qͦ dolus
non÷: tẽ eminentissima erit suꝑ isrł ma¬
gnificentia eiꝰ. ETUIRTOS PIꝰIN NUBIBUS
Non enim solus ueniet adiudiciũ: sed cũ
senioribus popłi sui. quib ꝓmisit qͦd sede¬
bunt super sedes iudicaturi. qͥetiã angłos¬
neco plebi soe. serreoictos õs. Nunc
frͣgili & infirme. habeniꝰ enĩ thesaurum
istum inuasis fictilib tc̃ uero etiã corpoꝵ
głosissima cõmutatione. ipse dabit uir¬
tutẽ & fortitudinẽ plebi suȩ. Seminat᷑
enin hoc corpꝰ in infirmitate. surget in
uirtute. Ipse ergo dabit uirtutẽ. quam
incarne sua p̃misit. dequa dicit apłs.
urtutẽ resurrectionis eiꝰ. fortitudinem
mum tandem aliquando iuuante ipso
finiuimus. BENEDICTUS DS. AMEN

Expanded text:
 Videte Israel secundum carnem . Non autem qui filii carnis, hi filii Dei; sed filii promissionis deputantur in semine . Tunc ergo quando erit sine ulla malorum commixtione populus ejus, tanquam massa ventilabro emundata , tanquam Israel in quo dolus non est , tunc eminentissima erit super Israel magnificentia ejus et virtus ejus in nubibus. Non enim solus veniet ad judicium, sed cum senioribus populi sui ; quibus promisit quod sedebunt super sedes judicaturi Matth. s: nunc fragili et infirmae. Habemus enim thesaurum istum in vasis fictilibus . Tunc vero, etiam corporum gloriosissima commutatione, ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae. Seminatur enim hoc corpus in infirmitate; surget in virtute . Ipse ergo dabit virtutem quam in sua carne praemisit, de qua dicit Apostolus: Virtutem resurrectionis ejus . Fortitudinem mum tandem aliquando, ipso adjuvante, finivimus. Benedictus Deus. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur. Corrus d̾i oeceoo oiliuo multi¬
plex. ueldenũ miliũ multiplex. uł decieꝰ
milia multiplex. Unũ enĩ uerbũ grecũ.
sicut qͥsq potuit latinoꝵ int̾p̃tũ transtu¬
aut̃ satis expͥmi ñ potuit. qm̃ mille apud
dena milia. Mirias qͥppe unadecẽ milia
sunt. Ingentẽ aut̃ multitudinẽ sc̃oꝵ atq
fideliũ. qui portando dm̃ fiunt qͦdã mͦ
currus dĩ: significauit hoc nomine. hanc
inmanendo & regendo ꝑducit infinem
tãquã currũ suũ. uelut in locũ aliquem
que ÷ qͦd seqͥtur. Milia lȩtantium. Spe
enim sunt gaudentes donec ꝑducant᷑ infinẽ.
quẽ nc̃ expectant ꝑpatientiã. Mirifice aut̃
cũ dixisset milia letantiũ: continuo sub¬
iecit. Dñs iN illis. Ne miremur qđ lȩtent᷑.
dñs in illis. Nam ꝑ multas tribulationes
oportet introire inregnũ dĩ. s dñs in illiᷤ.
Ideo & si sunt quasi tristes: semꝑ tamen gaudentes. Nec iã

Expanded text:
sequitur: Currus Dei decem millium multiplex; vel, denum millium multiplex; vel, decies millies multiplex. Unum verbum enim graecum sicut quisque potuit latinorum interpretum transtuautem satis exprimi non potuit: quoniam mille apud dena millia; μυριὰς quippe una, decem millia sunt. Ingentem itaque multitudinem sanctorum atque fidelium, qui portando Deum fiunt quodammodo currus Dei, significavit hoc nomine. Hanc immanendo et regendo perducit in finem tanquam currum suum velut in locum aliquem quod sequitur, Millia laetantium. Spe enim sunt gaudentes, donec perducantur in finem quem nunc exspectant per patientiam . Mirifice autem, cum dixisset, Millia laetantium, continuo subjecit, Dominus in illis. Ne miremur quod laetentur; Dominus in illis. Nam per multas tribulationes oportet nos introire in regnum Dei : sed, Dominus in illis. Ideo etsi sunt quasi tri
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt apłs. iustificari hominẽ ꝑfidem
sine oꝑibus legis. An udeoꝵ ds̃ tantum:
Nonne & gentiũ: Sic gͦ ethopia quȩ ui¬
detur extrema gentiũ iustificat᷑ pfidẽ:
sine oꝑib legis. Non eñi ut iustificet᷑.
delegis oꝑibus głat᷑. nec pͣponit fidei
merita sua sed fide pͣuenit oꝑa sua Plu¬
res sane codices greci ñ habent manus.
sed manũ. Ed tantũdẽ ualet. qm̃ ꝓoꝑib¬

Expanded text:
cari hominem per fidem sine operibus Legis. An Judaeorum Deus tantum? nonne et Gentium  ? Sic ergo Aethiopia, quae videtur extrema Gentium, justificatur per fidem sine operibus Legis. Non enim, ut justificetur, de Legis operibus gloriatur; nec praeponit fidei merita sua, sed fide praevenit opera sua. Plures sane codices non habent, manus, sed, manum; quod tantumdem valet, quoni
Abbreviated transcription (Latin):
desolis isrłitis unde apłi electi sunt:
s etiã decȩteris gentib futuros pͣdicatoreᷤᷤ
ap̃iane pacis. hoc mͦ mystice ꝓpħatũ ÷¬
Qđ a ait pͣueniet manꝰ eiꝰ. hoc ait pͣueniet
uindictã eiꝰ c̃uersione scilicet ad eũ. ut
peccata dimittantur. ne peccatores per¬
manendo puniant᷑. Qđ̃ etiã inalio loco¬

Expanded text:
de solis Israelitis, unde Apostoli electi sunt, sed etiam de caeteris gentibus futuros praedicatores Christianae pacis hoc modo mystice p ait, Praeveniet manus ejus, hoc ait, praeveniet vindictam ejus; conversione scilicet ad eum, ut peccata dimittantur, ne peccatores permanendo puniantur. Quod etiam in alio
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd dicit᷑ lingua hebrea uł grecauł latna
uł alia quȩlibet. ꝑ efficientẽ scilicet idil
efficit᷑. Usitatũ ÷ aũt in latino eloqͥo. ut
scriptura stilus uocet᷑. qͦd stilo fiat Ita gͦ
& calamꝰ. qͦd calamo fiat. Dicit apłs peqrꝰ
in doctos & instabiles ꝑ uertere scripturo
ad ꝓpriũ suũ interitũ. Hȩ st᷑ fere calami
dequib hȩc dr̃. increpa feras calami. Dehic¬
etiã qͦd adiungit. cONOREGATIO TAUROÑ
IN t̾ uaccas popoloꝵ UT EXCLUDANTORH
QUI Proꝑati SUNTARGENTO. tauros uocas
ꝓpt̾ suꝑbiã durȩ indomitȩq ceruicis. digni¬
ficat en̾im hereticos. Uaccas aut̃ popłorũ
seductibiles animas intelligendas puto:
qr facile sequunt᷑ hos tauros. Non enim
ues & stabiles. unde scriptũ ÷ inpopulogu¬
ui laudabo te sed in eis popłis quas inue¬
nerint uaccas. Ex his enim sunt qͥ pene¬
trant domos. & captiuas ducunt mulier.¬
culas oneratas peccatis. quȩ ducunt᷑ uarus¬

Expanded text:
a hebraea, vel graeca, vel latina, vel alia quaelibet, per efficientem scilicet id quod efficitur. Usitatum est autem in latino eloquio ut scriptura stilus vocetur, quod stilo fiat; ita ergo et calamus, quod calamo fiat. Dicit apostolus Petrus indoctos et instabiles pervertere Scripturas ad proprium suum interitum : hae sunt ferae calami, de quibus hic dicitur, Increpa feras calami. etiam quod adjungit: Congregatio taurorum inter vaccas populorum, ut excludantur ii qui probati sunt argento. Tauros vocans, propter superbiam durae indomitaeque cervicis; significat enim haereticos. Vaccas autem populorum, seductibiles animas intelligendas puto, quia facile sequuntur hos tauros. Non enim aves et stabiles; unde scriptum est, In populo gravi laudabo te ; sed in eis populis quas invenerint vaccas. Ex his enim sunt qui penetrant domos, et captivas ducunt mulierculas oneratas peccatis, quae ducuntur
Abbreviated transcription (Latin):
nes eius fierent cuiꝰ fuerant in imici: re¬
sponsũ ÷. Ab ipso. Sic enĩ legit᷑. Linguac¬
nũ tuoꝵ ex inimicis ab ipso. Ipsius utiq
dilectione. ipsius miscđia ipsius gr̃a Nã
quando id possent ascipsis : Et eni cum
inimici essemꝰ. reconciliati sumꝰ dõ ꝑmor¬
tẽ filii eiꝰ. Ad hoc & dñi fuit exitꝰ morts¬
UISI SUNT GRESSUS TUI D̃S. Gressusqͥb
uenisti ꝑmundũ. tãquã in illo currup¬
agraturus orbẽ t̾rarũ. Quas & nubes in
euangłio. scõs & fideles suos significat ubi
ait. A modo uidebitis filiũ hominis. uem¬
entẽ innubibus. Excepto illo aduentu
in qͦ erit iudex uiuoꝵ atq mortuorum:
bibus. Hi gressus tui uisi sunt id mani¬
festati sunt. reuelata gr̃a testam̃ti noui.
Unde dictũ ÷. Quã speciosi pedes eorũ

Expanded text:
nes ejus fierent, cujus fuerant inimici; renes ejus fierent, cujus fuerant inimici; responsum est, ab ipso. Sic enim legitur: Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso. Ipsius utique dilectione, ipsius misericordia, ipsius gratia. Nam quando id possent a seipsis? Etenim cum inimici essemus, reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus : ad hoc et Domini fuit exitus mortisi sunt gressus tui, Deus. Gressus quibus venisti per mundum, tanquam in illo curru peragraturus orbem terrarum; quos et nubes in Evangelio sanctos et fideles suos significat, ubi ait: Amodo videbitis Filium hominis venientem in nubibus . Excepto illo adventu in quo erit judex vivorum atque mortuorum ;bibus. Hi gressus tui visi sunt, id est, manifestati sunt, revelata gratia Testamenti Novi: unde dictum est, Quam speciosi ped
Abbreviated transcription (Latin):
Non eñi tantũmͦ canũ dix̃. sed canũ tuoꝵ.
Nec eoꝵ dentes: sed lingua laudata÷. Qm̃
gedeon solos eos iussus ÷ ducere. qͥflumins
aquã sicut canes lãb̾ent. talesq ñ ãpliꝰ quꝰ
trecenti intanta multitudine inuentis
Inqͦ numero crucis signũ ÷ ꝓpt̾ thau lttera
que in grecis numerorũ notis trecentossa¬
nificat. Detalib canib & in alio psalmodr
Conuertent᷑ aduesꝑã. & famem patientur
ut canes. Nã & quidã canes rep̃hensi sunt
aꝓpħa ysaia ñ ideo qđ canes essent. sed qͦd
latrare nescirent. & dormitare amareũ.
Ubi utiq de monstrauit. qͥa siuigilarentꝰ
& ꝓdño suo latrarent: laudabiles canes
essent. sicut laudantur isti deqͥb dr̃in
nẽ. dequa suꝑiꝰ loquebat᷑. Unde & ille psil¬
mus. Conuertentur in qͥt aduesꝑã. & fa¬
men patient᷑ ut canes. De inde uelut qͣ.¬
rentib unde hoc illis tantũ bonũ utci¬

Expanded text:
Non enim tantummodo canum dixit, sed canum tuorum; Non enim tantummodo canum dixit, sed canum tuorum; nec eorum dentes, sed lingua laudata est: qGedeon solos eos jussus est ducere, qui fluminis aquam sicut canes lamberent; talesque non amplius quam trecenti in tanta multitudine inventi sunt . In quo numero crucis signum est propter τ litteram, quae in graecis numerorum notis trecentos significat. De talibus canibus et in alio psalmo dicitur: Convertentur ad vesperam, et famem patientur ut canes . Nam et quidam canes reprehensi sunt a propheta Isaia, non ideo quod canes essent, sed quod latrare nescirent, et dormitare amarent . Ubi utique demonstravit, quia si vigilarent et pro domino suo latrarent, laudabiles canes essent: sicut laudantur isti de quibus dicnem de qua superius loquebatur. Unde et ille psalmus: Convertentur, inquit, ad vesperam, et famem patientur ut canes. Deinde veluti quaerentibus unde hoc illis tantum bonum, ut ca
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd adipsũ dñm ꝓpħa dicit. Ut intinguat᷑
pes tuus in sanguine. id÷ ut ipsi qͥad tẽ c̃uer¬
tuntur uł ad qͦs lib̾andos c̃uerteris: lic et
in ꝑfundo maris onere iniqͥtatis dep̾ssi fue¬
rint. in tantũ gr̾a tua ꝓficiant. qͥa ubi ab un¬
dauit peccatũ. suꝑ ab undauit gr̾a: ut fiaÑ
pes tuus int̾ mẽbra tua. ad annuntiandũ
euangeliũ tuũ. & ꝓnomine tuo diu ducentẽ
martyriũ usq ad sanguinẽ certent. Sic
enĩ ut arbitror c̃uenientiꝰ intelligit᷑: peseiꝰ
tinctꝰ insanguine. Deniq ad iungit. lin¬
GUA CAÑ TUORU EXINIOICIS AB IPSO. Fosdẽ
ipsos qͥ usq ad sanguinẽ fuerant ꝓfide euan¬
gelica certaturi. etiã canes uocas tãquam
dicit. cauete canes. sed illos qͥedunt de mici
quȩ cadunt de m̃sa dñoꝵ suoꝵ. Hoc enim
c̃fessa chananea. meruit audire. Omulier
magna ÷ fides tua. fiat tͥ sicut uis. Caneslau¬
dabiles ñ de testabiles. fidẽ seruantes dño
suo. & ꝑ eiꝰ domu c̃tra inimicos latranteᷤ.

Expanded text:
dicit: Ut tinguatur pes tuus in sanguine: id est, ut ipsi qui ad te convertuntur, vel ad quos liberandos converteris, licet in profundo maris onere iniquitatis depressi fuerint, in tantum gratia tua proficiant, quoniam ubi abundavit peccatum, superabundavit gratia . Ut fiant pes tuus inter membra tua, ad annuntiandum Evangelium tuum, et pro nomine tuo diu ducentes martyrium, usque ad sanguinem certent. Sic enim, ut arbitror, convenientius intelligitur pes ejus tinctus in sanguine. 32. Denique adjungit, Lingua canum tuorum ex inimicis ab ipso: eosdem ipsos qui usque ad sanguinem fuerant pro fide evangelica certaturi, etiam canes vocans, tanquam cit Apostolus, Cavete canes : sed illos qui edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. Hoc enim confessa Chananaea meruit audire: O mulier, magna est fides tua! fiat tibi sicut vis . Canes laudabiles, non detestabiles; fidem servantes domino suo, et pro ejus domo contra inimicos latrantes.
Abbreviated transcription (Latin):
attende qͦd seqͥt᷑. Ecce parit uocẽ suam.
UoceM UIRTUTIS. Ille qͥsic̃ agnꝰ corã tonden
te fuit sine uoce. ecce dabitꝰ uocẽ suam
Nec uocẽ infirmitatĩ tãquã iudicandus.
sed uocẽ uirtutis tanquã iudicaturus.
Non enim ds̃ occultꝰ sicut pͥus. & in ho¬
minum iudicio ñ aꝑiens ossuũ. sed ds̃
manifestꝰ ueniet. d̾s nr̃ & ñ silebit. Quid
desꝑatis infideles: Quid irridetis: quid
dicit seruus malus. tardat dñs m̃suenire :
lece dabit uocẽ suã. uocẽ uirtutiᷤ Date¬

Expanded text:
attende quod sequitur: Ecce dabit vocem suam, attende quod sequitur: Ecce dabit vocem suam, vocem virtutis. Ille qui sicut agnus coram tondente se fuit sine voce , ecce dabit vocem suam: nec vocem infirmitatis, tanquam judicandus; sed vocem virtutis, tanquam judicaturus. Non enim Deus occultus, sicut prius, et in hominum judicio non aperiens os suum; sed Deus manifestus veniet; Deus noster, et non silebit . Quid desperatis, infideles? quid irridetis? Quid dicit servus malus: Tardat Dominus meus venire ? Ecce dabit vocem suam, vocem virtuti
Abbreviated transcription (Latin):
posset. qr ingreca lingua id ꝓnom̃ n soli
& manũ eiꝰ & manũ suã potest intelliꝗi
omnibus quas impletas. ẽẽ. iã cernimis
hortat᷑ adlaudẽ xp̃i. ac deinde futuri¬
ꝓnuntiat eius aduentum. Regna terp
cantate dõ. psallite dõ. ꝑs allite põ. oyia¬
scenpit suꝑ cȩlũ cȩloꝵ aporientem
łsicut non nulli codices habent qͥasen
dit suꝑ cȩlum cȩli adorientẽ In hisuob
ille non intelligit & p̃m. qͥ eiꝰ resurrecto¬
nẽ ascensionẽq ñ credit. Adorientẽ uqł
addidit. nonne etiam ipsum locũ. qm̃n
partibus orientis ÷ ubi resurrexit. & ine
ascendit. exp̃ssit : Ergo suꝑ cęlum celi se.¬
det addexterã patris. hoc ÷ qđ dicit apls
ipse ÷ qͥascendit suꝑ om̃s cȩlos. gͥd enim
cęlorum restat post cȩlũ cęli: Quos&rebo
celorum possumꝰ dicere. sicut u̾ocauit᷑
firmam̃tũ cȩlũ. qͦd tam̃ cȩlum etiã celosle¬
gimus. ubi seriptũ ÷. Etaq quȩ suꝑ celos
turus ÷ adiudicandos uiuos & mortuos.

Expanded text:
posset, quia in graeca lingua id pronomen αὐτῆet manum ejus, et manum suam, potest intelligi: omnibus, quas impletas esse jam cernimus, hortatur ad laudem Christi, ac deinde praenuntiat futurum ejus adventum. Regna terrae, cantate Deo, psallite Domino; psallite Deo qui ascendit super coelum coelorum ad orientem: vel sicut non coelum coeli ad orientem. In his verbis ille non intelligit Christum, qui ejus resurrectionem ascensionemque non credit. Ad orientem vero quod addidit, nonne etiam ipsum locum, quoniam in partibus orientis est ubi resurrexit et unde ascendit, expressit? Ergo super coelum coeli sedIpse est qui ascendit super omnes coelos . Quid enim coelorum restat post coelum coeli? Quos et coelos coelorum possumus dicere, sicut vocavit firmamentum coelum; quod tamen coelum, etiam coelos legimus, ubi scriptum turus est ad judicandos vivos et mortuos,
Abbreviated transcription (Latin):
aduos. Et ñ extra confusionẽ. cũ peccatũ
nr̃m ante nos ÷ sẽꝑ. & extra siccitatẽ qua
eius de sideramꝰ ymbrem. qͥ pluuiã uolun¬
tariã segregauit hȩxeditati suȩ. llã sicei¬
tate infirmata ÷. ipse uͦ c̃uersus ꝑficit
eã cui dicitur. & conuersus iiuficastime.
Dix̃ gͦ dñs exbasan conuertã conuertã
uIiprofuNoom Maris. Si c̃uertã quare
in ꝑfundum maris :. Inse ipsum qͥppe
conuertit dñs. cũ salubrit̾ conuertit. &¬
non ÷ utiq ipse ꝓfundũ maris. Anforte
fallit latina locutio. & ꝓ eo positũ ÷ in ꝓ¬
fundũ. qͦd ÷ in ꝓfundo : Non eñi ille se con-¬
uertit. sed ibi ẽuertit eosqͥ in ꝑfundo huiꝰ
scłi iacent. de mersi pondere peccatorũ.
etiã desꝑatissimi peccatores. Quã quã in ali¬
qͦ greco inuenerĩ ñ in ꝓfundũ sed ĩꝑfundiꝰ.¬

Expanded text:
ad vos : et non, si extra confusionem, cum peccatum nostrum ante nos est semper ; et extra siccitatem, qua ejus desideramus imbrem, qui pluviam voluntariam segregavit haereditati suae. Nam siccitate infirmata est; ipse vero conversus perfecit eam, cui dicitur, Et conversus vivificasti me . Dixit ergo Dominus: Ex Basan convertam, convertam in profundum maris. Si convertam, quare in profundum maris? In seipsum quippe convertit Dominus, cum salubriter convertit, non est utique ipse profundum maris. An fallit forte latina locutio, et pro eo positum est, in profundum, quod est, profunde? Non enim ille se convertit; sed ibi convertit eos qui in profundo hujus saeculi jacent demersi pondere peccatorum, etiam desperatissimi peccatores. Quanquam in aliquo graeco invenerim, non, in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ necessitate scđm carnem mortuus est.
conquassauit capita inimicoꝵ suoꝵ ñ solũ
eoꝵ qͥcrucifixo illudenteᷤᷤ & mouenteᷤ capita
dicebant si filiꝰ dĩ ÷ descendat de cruce. sed
etiã om̃iũ extollentiũ se aduersus doctrinã
eiꝰ. & tãquã mortẽ hominis irridentium.
ldem quippe ipse de qͦ dictũ ÷ alios saluoᷤᷤ
fecit. se ipsũ ñ potest: ds̃ ÷ sanitatiũ nr̃aꝵ
& ds ÷ saluos faciendi. sed ꝓpt̃ humilitãtiꝰ
& patientiȩ docum̃tũ. & sanguine suo
delendũ nr̃oꝵ cyrographũ peccatoꝵ: etiã
suum uoluit. ẽẽ. exitũ mortis. ne mortẽ
timeremꝰ istã. sed illã potiꝰ unde nos lib̾a¬
uit ꝑ istã. Uerũtam̃ illusus & mortuus
con quassat capita inimicoꝵ suoꝵ deqͥb
ait. & resuscita me & reddã illis. siue bona
ꝓmalis dũ sibi subdit capita credentium.
siue iusta ꝓiniustisdũ punit capita suꝑbi¬
entiũ. Utroq eñi mͦ c̃ quassant᷑ & ẽ frin¬
guntur capita immicoꝵ cũ a suꝑbia deici¬

Expanded text:
non necessitate, secundum carnem mortuus est, conquassabit capita inimicorum suorum; non solum eorum qui crucifixo illudentes et moventes capita dicebant, Si Filius Dei est, descendat de cruce; sed etiam omnium extollentium se adversus doctrinam ejus, et tanquam mortem hominis irridentium. Idem quippe ipse de quo dictum est, Alios salvos fecit est salvos faciendi: sed propter humilitatis et patientiae documentum, et sanguine suo delendum nostrorum chirographum peccatorum, etiam suum esse voluit exitum mortis, ne mortem timeremus istam, sed illam potius unde nos liberavit per istam. Verumtamen illusus et mortuus conquassabit capita inimicorum suorum, de quibus ait, Resuscita me, et reddam illis : sive bona pro malis, dum sibi subdit capita credentium; sive justa pro injustis, dum punit capita superbientium. Utroque enim modo conquassantur et confringuntur capita inimicorum, cum a superbia dejici
Abbreviated transcription (Latin):
tiuitatẽ. accepisti dona in hominib. ita
sub iunctũ ÷. & enĩ qui non credunt in ha¬
bitare. id÷ ñ credentes ut in habitarent. qͥͥ
est hoce Deqͥb hoc dicit : An illa captiutas
antequã transiret in bonã captiuitatẽ. uade
fuerit mala captiuitas ostendit : Noncre¬
dendo eñi possidebantur ab inimico. qui
oꝑatur infilus diffidentiȩ: in quib & uos
inquit fiustis aliquando. cũ uiueretis in ill¬
minib: captiuauit istã captiuitatẽ. Et em̃
non credentes erant: ut inhabitarent. Na
fides eos in de lib̾auit. ut iã credentes in habi¬
in sp̃u ea p̾uidens. impletꝰ etiã letitia: eruc¬
die cotidie. qr sic habent greci. uEͣII NahA
die. quamputo locutionẽ hoc significare.
qđ dictũ ÷. dedie indiẽ. C otidie quippe hoc
aitit usq infinẽ. captiuat captiuitatem.
accipiens dona in hominib Et qm̃ currũ¬

Expanded text:
tem, accepisti dona in hominibus; ita subjunctum est, Etenim qui non credunt inhabitare, id est, non credentes ut inhabitarent. Quid est hoc? de quibus hoc dicit? An illa captivitas antequam transiret in bonam captivitatem, unde fuerit mala captivitas ostendit? Non credendo enim possidebantur ab inimico, qui operatur in filiis diffidentiae; in quibus et vos, inquit, fuistis aliquando, cum viveretis in illminibus captivavit istam captivitatem. Etenim non credentes erant ut inhabitarent. Nam fides eos inde liberavit, ut jam credentes inhabiin Spiritu ea praevidens, impletus etiam ipse laetitia, erucdie quotidie. Quia sic habent Graeci, ἡμέραν die. Quam puto locutionem hoc significare quod dictum est, de die in diem. Quotidie quippe hoc agit usque in finem; captivat captivitatem, accipiens dona in hominibus. 29. Et qu
Abbreviated transcription (Latin):
sti captiuitatẽ: Utrũ qr uicit mortem
quȩ captiuos tenebat in qͥb regnabat. an
ipsos homines appellauit capt̾iuitatẽ. qui
captiui subdiabolo tenebant᷑: Cuiꝰ rei my¬
steriũ continet etiã titulus illiꝰ psalmi. qͣssdo
domus edificabat᷑ pꝰ captiuitatẽ. id÷ ȩccła¬
pꝰ gentilitatẽ. Ipsos itaq homines qui capti
tenebant᷑ appellans captiuitatẽ. sicut mi¬
litia cũ dr̃ & intelligunt᷑ qͥ militant: ean¬
dem captiuitatẽ. axp̃o captiuatã dicit.
Cur eñi non sit captiuitas felix: si & adbo¬
num homines possunt capi: Unde petro
dictum ÷. Ex hoc iã eris homines capiens.
Captiuati qͦ qr capti. & capti qr subiugati.
sublene illud iugũ missi. lib̾ati apeccato cuiꝰ
dona hominibus. & accepit dona in homi¬
nibus. Ideoq in ista captiuitate. in istaser¬
uitute. in isto curru. sub isto iugo. ñ sunt
milia plorantiũ. s milia lȩtantiũ. Dñsqͥp¬
pe millis insyna in sc̃o. Cui sensui con¬

Expanded text:
sti captivitatem? Utrum quia vicit mortem, quae captivos tenebat in quibus regnabat? an ipsos homines appellavit captivitatem, qui captivi sub diabolo tenebantur? Cujus rei mysterium continet etiam titulus illius psalmi, Quando domus aedificabatur post captivitatem : id e gentilitatem. Ipsos itaque homines qui captivi tenebantur appellans captivitatem, sicut militia cum dicitur et intelliguntur qui militant, eamdem captivitatem a Christo captivatam dicit. Cur enim non sit captivitas felix, si et ad bonum homines possunt capi? Unde Petro dictum est: Ex hoc jam homines eris capiens . Captivati ergo, quia capti, et capti quia subjugati; sub lene illud jugum missi , liberati a peccato cujus dona hominibus, et accepit dona in hominibus. Ideoque in ista captivitate, in ista servitute, in isto curru, sub isto jugo non sunt millia plorantium, sed millia laetantium. Dominus quippe in illis, in Sina, in sancto. Cui sensui con