comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesia peller&: Qui constantinopolim ueniens. maximas turbas egit. cogensut
hernogenes in sister& ut militari manu expeller& paulũ. accensus populus ut fieri
sol& intalibus. inrtionabiliter ei resistebat : Eusq domũ mcendentes. ipsũq
quhentes interemerunt. Hȩc gestasunt consulatu constantui tertio & scđo
constantis: Quotẽpore. constans quidẽ fraencos romanorũ subiecit imperio:
Constantius autẽ deinteritu hermogenis agens. ab antiochia ueredis constantino¬
Nauferens ei frumenti a suo patre collati ultra quadrrginta milia modiorũ. quȩ co¬
tidiȩ frangebantur. Nam pdene octoginta milia ꝑdies singulos urbealexan¬
drina mittente. primo ministrabantur. Hoc itaq facto. macedoniũ distulit
statuere urbis episcopũ: Irrescebatur eiũ & aduersus eum. Nonsolũ quia p̃tereiꝰ

Expanded text:
ecclesia pelleret. Qui Constantinopolim veniens, maximas turbas egit  ed., commovit: cogens utecclesia pelleret. Qui Constantinopolim veniens, maximas turbas egit  ed., commovit: cogens utHermogenes insisteret ut militari manu expelleret Paulum, accensus populus, ut fieri solet in talibus, irrationabiliter ei resistebat, ejusque domum incendentes, ipsumque trahentes interemerunt. Haec gesta sunt consulatu Constantii tertio et secundo Constantis . Quo tempore Constans quidem Francos Romanorum subjecit imperio. Constantius autem de interitu Hermogenis agens, ab Antiochia veredis Constantinoauferens ei frumenti a suo patre collati ultra quadraginta millia modiorum, quae quotidie frangebantur. Nam pene octoginta millia per dies singulos, urbe Alexandria mittente, primo ministrabantur. Hoc itaque facto Macedonium distulit statuere urbis episcopum; irascebatur enim et adversus eum, non solum quia praeter ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
sium udex ess&&. Sed quȩ deathanasio decreuerit uilius. eusebius ronoccurrit ag¬
noscere quia dũ paucũ tẽpus uixiss& postconciliũ. uita priuatus est. Qua ppt̃ con¬
stantino politȩ. rursus in ecdesiã paulũ introduxerunt. Itẽ arriani inecclesiaquȩ nẽ
dr̃ pauli. ordinauẽre macedonium. & hoc gerebant fautores eus ebu. successoresq
p̃sup̃tionis id ÷ theognius nicenus. maris calcidonensis. theodorus hepeliȩ & reliqui
Sedursacius & ualens heretici. postea libellũ paenitentiȩ iulio offerentes episcopo.
& consentientes consubstantialitatis uerbo. commiunicare meruerunt
nterea ꝓpt̾ macedoniũ ingen proeliorũ flãma surgebat. & intestinũ bellũ xp̃ĩanoꝵ
inciuitate multi sanguinis effusione pullulabat. Qđdũ audiss& constantius anti¬
odna positus impertetor. hermogeni magistro militũ trocciȩ iniunxit. ut paulũ

Expanded text:
sium judex esset. Sed quae de Athanasio decreverat Julius, Eusebius non occurrit agsium judex esset. Sed quae de Athanasio decreverat Julius, Eusebius non occurrit agnoscere: quia dum paucum tempus vixisset post concilium, vita privatus est. Quapropter Constantinopolitae Paulum rursus in ecclesiam introduxerunt. Idem et Ariani in ecclesiam quae nunc dicitur Pauli ordinavere Macedonium. Et hoc gerebant fautores Eusebii successoresque praesumptionis, id est, Theogonius Nicaenus, Maris Chalcedonensis, Theodorus Heracleae, et reliqui. Sed Ursacius et Valens haeretici, postea libellum poenitentiae Julio offerentes episcopo, et consentientes consubstantialitatis verbo, communicare merueruntnterea propter Macedonium ingens praeliorum flamma surgebat, et intestinum bellum Christianorum in civitate multi sanguinis effusione pullulabat. Quod cum audisset Constantius Antiochiae positus imperator, Hermogeni magistro militum Thraciarum injunxit ut Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
meti m isltres rumieͥro qͥuinq milta. quib &iã aderant arrusecatores bmnorenies
Sed quo modo athanasius eccła pulsus. necaper&ur effugit. arbitror esse dicendũ. Erat
enĩ uesperit. & populus iuigiliis obseruabat. spertebaturq futuri collectio. Int̾hȩc uenit
magister militũ. & cirta ecclesiã ꝑ cohostes suos milites ordinauit: Athanasius autẽ
uidens quȩ fiebant. cogitauit ne ꝓpt̃ se ullalesio populo ꝓueniie: Et p̃cipiens dia¬
cono ut cõpler& orationẽ. rursus psalmũ fecit imponi. Dũq consonantia psalmodiȩ
celebrtit&eur. ꝑ unã ianuã ecclesiȩ egrediebantur om̃s. Quo facto. milites quidem
sine cõmotione steterunt: A thanasius autẽ int̾medios psallentiũ illesus abscessit. &
Alex andrinorũ uero plebs nonferens quoderet gestũ. ecclesiã quȩ dionisi nuncupat incendit
usebius autẽ legationẽ misit adiuliũ romanȩ urbis episcopũ. rogans ut conque athana¬

Expanded text:
mati milites numero quinque millia, quibus etiam aderant Arii sectatores ibi morantes. Sed quomodo Athanasius ecclesia pulsus, ne caperetur effugit, arbitror esse dicendum. Erat enim vespera, 247 et populus in vigiliis observabat: sperabaturque futura collectio. Inter haec venit magister militum, et circa ecclesiam per cohortes suos milites ordinavit. Athanasius autem videns quae fiebant, cogitavit ne propter se ulla laesio populo proveniret. Et praecipiens diacono ut compleret orationem, rursus psalmum fecit imponi. Dumque consonantia psalmodiae celebraretur, per unam januam ecclesiae egrediebantur omnes. Quo facto, milites quidem sine commotione steterunt. Athanasius autem inter medios psallentium illaesus abscessit. Et esiae. Alexandrinorum vero plebs non ferens quod erat gestum, ecclesiam quae Dionysii nuncupatur incenditcopum, rogans ut contra Athana
Abbreviated transcription (Latin):
huius modi signo notati. Hȩc itaq faciebant ꝑ om̃s orientis urbes. p̃cipue tamen
constantinopoli. quã ꝑsecutionẽ prutio tardantẽ. macedo nius ep̃s auxit. Hella¬
dicȩ uero ciuitates yllirici. Nec ñ hesperiȩ pastes. manebant in motae

Expanded text:
hujusmodi signo notati. Haec itaque faciebant per omnes Orientis urbes, praecipue tamen hujusmodi signo notati. Haec itaque faciebant per omnes Orientis urbes, praecipue tamen Constantinopoli. Quam persecutionem primo tardantem Macedonius auxit episcopus. Helladicae vero civitat
Abbreviated transcription (Latin):
disse: & decoero quidẽ. fiducialit̃ cũ muliere uiuebat. Postea uero
studio imperitoris constantii. in antiochena eccła ordinat᷑ ep̃s. poststephanũ
mitus successerat flacitȩ. Hȩc igitur dehis dicta sufficiant
otẽprconstantinopolim macedonius tenebat ecclas. paulo scilic&& ãputato
modo. quide impertore p̃sumens. xp̃ianis cõmouit bellũ. & ñ minus
rrnni eo tẽpore faciebant Suadens enĩ imperrtori. ut ei ȩcclesias¬
uastanti fer ie auxiliũ. egit ut lege firmarentur. quȩ cũq pessime agere
Muniens enĩ sem& ipsũ monasteriis plurimis. quȩ ipse pro¬
pria uoluntate E in constantino politana urbe constituit. Et pacas episcopoꝵ
eos ecclesus expulit: de inde uero cõmunicare sibi coegit¬
itaut plurimi plagarũ inmanitate deficerent: Alii uero substantus. alii uero¬
humana ciuilitate priuarentur. aliis infrontib carecteres ponerent᷑. ut essent

Expanded text:
abscidisse, et de caetero quidem fiducialiter cum muliere vivebat. Postea vero abscidisse, et de caetero quidem fiducialiter cum muliere vivebat. Postea vero studio imperatoris Constantii in Antiochena Ecclesia ordinatur episcopus post Stephanum, qui primitus successerat Placito. Haec igitur de his dicta sufficiantore Constantinopoli Macedonius tenebat ecclesias, Paulo scilicet amputato modo. Qui de imperatore praesumens, Christianis commovit bellum, et non minus tyranni eo tempore faciebant: suadens enim imperatori ut ei ecclesiasastanti ferret auxilium, egit ut lege firmarentur quaecunque pessime agere nitebatur. Muniens enim semetipsum monasteriis plurimis, quae ipse propria voluntate in Constantinopolitana urbe constituit, et pactis episcoporecclesiis, deinde vero communicare sibi coegitut plurimi plagarum immanitate dificerent, alii vero substantiis, alii humana civilitate privarentur, aliis in frontibus characteres ponerentur, ut essent
Abbreviated transcription (Latin):
eccłȩ constantino politanȩ pontificẽ paulũ depostari iussit exilio. quẽ deducentes in
cucussã armeniȩ suffocarunt. Marcello autẽ denuo ꝓiecto. ecclesiã ancrrrnã basi¬
lnis rursus inuasit: Lucius autẽ adriano poleos. ferro uinctus in carcere moritur
antũq. ualuer̃ quȩ deathanasio dicebantur: ut in in mensũ furorẽ cadens impr̃. eum
ubicũq. reperir&ur iuber& occidi. Cũ quo theodolũ & olimpiũ. p̃sules ecclesiarũ
tra. censiũ. Igitur athanasiũ imperctoris uoluntas non latuit. sed p̃sentieas fuga
di lapsus ÷. & minas principis dieliͥauit. Cuius fugã declarauerunt arriani.
p̃cipue rarcissus nerodialis ep̃s. georgius laoditiȩ. & leontius tunc antio chiȩ
p̃sul ecclesiȩ. Is enĩ cũ pb̃rt ess& dignitate priuatus. ẽ : quia cũ muliere eustolia
nomi ne degens. & turpẽ suspitionẽ uolens cģlare. genitalia sibim& noscit̾

Expanded text:
Ecclesiae Constantinopolitanae pontificem Paulum deportari jussit exsilio; quem deducentes, in Ecclesiae Constantinopolitanae pontificem Paulum deportari jussit exsilio; quem deducentes, in Cucuso Armeniae suffocarunt. Marcello autem denuo projecto, Ecclesiam Ancyranam Basilius rursus invasit. Lucius autem Adrianopoleos ferro vinctus, in carcere moritur. Tantumque valuerunt quae de Athanasio 258 dicebantur, ut in immensum furorem cadens impequo Theodulum et Olympium praesules Ecclesiarum Thracensium. Igitur Athanasium voluntas imperatoris non latuit, sed praesentiens, fuga dilapsus est et minas principis declinavit. Cujus fugam dilataverunt Ariani, praecipue Narcissus Neroniadis episcopus, Georgius Laodiciae, et Leontius tunc Antiochenae praesul Ecclesiae. Is enim cum presbyter esset, dignitate privatus est, quia cum muliere Eustolia nomine degens, et turpem suspicionem celare volens, genitalia sibimet noscitur
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpore generteta : Quarto enĩ annopost sardicense conciliũ. hȩc acta noscuntur
consulatu sergn & nigriani. Hisitaq nuntiis apparebat. quia ad constantiũ solũ
imperu iurt ꝑuenissent. Quo ꝓuecto. contror trrennos sem&& ipsũ quomodo poter
duersarii siquidẽ athanasii oportunũ si tͥem pusiudicantes . rursus ad p̃parbat¬
uersus eũ machinabantur : Tunc imperirtori constantio suggesserunt. quia omit
egyptũ subuertiss& &libiam. Inuidiã uero maxime auxit eis. eo qđ ordinationes
in parroechias feciss&e alienas. Athanasius inter ea dũ ueniss& ad alex andriam.
srnodũ aegrptioꝵ congregauit ep̃oꝵ . qui consona derreuer̃ sardiceno concilio atq hiero¬
solimis celebrtto Constantius igitur impr̃ dudũ & ipse arrianoꝵ secta p̃occupatus.
om̃a quȩ paulo anterius ei placuertent. in contrtriũ demutauit. Et primũ quidem

Expanded text:
tempore generata est. Quarto enim anno post Sardicense concilium, haec acta noscuntur tempore generata est. Quarto enim anno post Sardicense concilium, haec acta noscuntur consulatu Sergii et Nigriani . His itaque nuntiis apparebat quia ad Constantium solum imperii jura pervenissent; quo provectu, contra tyrannos semetipsum quo poterdversarii siquidem Athanasii opportunum se tempus invenisse judicantes, rursus adversus eum machinabantur. Tunc imperatori Constantio suggesserunt quia omnem Aegyptum subvertisset et Libyam. Invidiam vero maxime auxit ejus, eo quod ordinationes in parochiis fecisset alienis. Athanasius interea, dum venisset ad Alexandriam, synodum Aegyptiorum congregavit episcoporum. Qui consona decreverunt Sardiceno concilio atque Hierosolymis celebrato. Constantius igitur imperator, dudum et ipse Arianorum secta praeoccupatus, omnia quae paulo ante ei placuerant in contrarium demutavit. Et primum quidem
Abbreviated transcription (Latin):
scłoꝵ ameri. Veniens igitur athanasius mȩgyptũ. quos
quidẽ agnouit
arrii sectatores deposuit. Quib: asẽ depositis. eclesias eoꝵ
p̃cepit fidẽ tene¬
re nicaem concilu. eãq summo studio custodire
Sic itaq sẽ rebus habentibus. magnentius trrannus cirta partes emersit hesperias.
ui constantẽ imperator ẽ occidentaliũ partium. facto dolo circa gallias interemit
Quo facto. intestinũ inflã matum. ẽ. bellum. Magnentius & enĩ trannus. cunctã
tenebat italiã. africãq & lỹbiã. simul & gallias. In illirico uero & in srrmio. aliud
rursus amilitib excitatum est bellũ. ꝑtrrornnũ nomine beqrnionẽ. Sed&iã
romã. tumultus rionfortuitus d&inebat. Frrtruelis nãq constantin nepotia¬
nus nomine. imperiũ assũpserat . monomachoꝵ uistute suffultus. Etnepotianũ
quidem. magnentii milites deposuerunt. Mlagnentius autẽ ꝓcedens. uniuersas
partes uastabat hesperiae. Horũ igitur omniũ maloꝵ in mensa confluxio. breui

Expanded text:
 Amen. Veniens igitur Athanasius in Aegyptum, quos quidem agnovit Arii sectatores deposuit. Quibus a se depositis, Ecclesias eorum praecepit fidem tenere Nicaeni concilii, eamque summo studio custodiri. bus Magnentius tyrannus circa partes emersit Hesperias ; qui Constantem imperatorem Occidentalium partium, facto dolo, circa Gallias interemit. Quo gesto, intestinum inflammatum est bellum. Magnentius etenim tyrannus cunctam tenebat Italiam, Africamque, et Libyam, simul et Gallias. In Illyrico vero et in Sirmio aliud rursus a militibus exortum est bellum per tyrannum nomine Britannionem. Sed etiam Romam tumultus non fortuitus detinebat. Fratruelis namque Constantini Nepotianus nomine imperium assumpserat, monomachorum virtute suffultus, et Nepotianum quidem Magnentii milites deposuerunt; Magnentius autem procedens, universas partes vastabat Hesperiae. Horum igitur omnium malorum immensa confluxio brevi
Abbreviated transcription (Latin):
& indecent̃ abripuit : quod uos quoq. nostis. Tunc enĩ omã gestasunt sicut
ipsc desiderabat. quia omne malũ insua conscientia recondebat: Sedut c& erc per¬
uessitatis eius omittã. quid maxime cũ theognio nequitiȩ suȩ participe egerit. au¬
quossimul concilii ueritas ad paenitentiã reseruabat non solum receper̃ eos &
apud se seruauerunt h &iã malis eorũ uoluntatibus cõmunicare decreuerunt.
ꝓpter hoc circa istos in gratos decreui peragere. ut abrepti ꝓcul depor¬
rentur exilio. Nunc itaq urm̃ est addm̃ illa fide respicere. quasemper
fieri conuenit. & esse dec& & augere. Episcopos enim purificatos & or¬
doxos atq clementes. Nos gaudemus habere Siquis autẽ ad memoriã
illorũ pestilentũ aut ad landẽ in prouide p̃sumit̃ forsitan excitari. repente i
sua p̃sũptione minstridĩ. hoc ÷ meo opere cõprim&eur. Ds uos custodiat fr̃s bem̃i¬

Expanded text:
et indecenter arripuit, quod vos quoque nostis. Tunc enim omnia gesta sunt sicut et indecenter arripuit, quod vos quoque nostis. Tunc enim omnia gesta sunt sicut ipse desiderabat, quia omne malum in sua conscientia recondebat. Sed ut caetera perversitatis ejus omittam, quid maxime cum Theogonio nequitiae suae participe egerit, auquos simul concilii veritas ad poenitentiam reservabat, non solum receperunt eos, et apud se reservaverunt, sed etiam malis eorum voluntatibus communicare decreverunt. Quapropter hoc circa istos ingratos decrevi peragere, ut abrepti procul deportarentur exsilio. Nunc itaque vestrum est ad Deum illa fide respicere, qua semper et fieri convenit, et esse decet, et agere. Episcopos enim purificatos, et orthodoxos, atque clementes nos gaudemus habere. Si quis autem ad memoriam illorum pestilentium, aut ad laudem improvide praesumit forsitan excitari, repente in sua praesumptione ministri Dei, hoc est meo opere comprimetur. Dominus vos custodiat, fratres chari
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ dememorrto eusebio apud urem̃ caritatẽ nos breuit̃ loqui dec&. audite
Meminit urẽ pacientia factũ innicea ciuitate conciliũ. cui & ego ipse conscientiȩ
meȩ cultũ decent̃ ex hibui. Nihil aliud uolens quã concordiã omnib fabricari.
& p̾cunctis arguere & remouere hanc causã. quȩ principiũ quidẽ habuit ꝑ arrii
alexandrini suꝑbiã. Corroboreta est nãq ꝑ eusebi prauũ pestiferũq uotum.
sed ipse eusebius o amabiles atq carissimi cũ quanta putatis discursione. quippe
conseientia sua uictus cũ quanta confusione mendacio undiq declarocto degebat:
immittens mihi quidem diuersos qui proeo deposcerent. p&ens uero ame qđdã
solaciũ. Netanto malo conuictus. suo honore priuar&ur: Testis est mihi ds̃ huiꝰ
rei.qui & in me & in uobis benigno amore consistat. Nã &iã me ille deuestit

Expanded text:
quoniam de memorato Eusebio apud vestram charitatem nos breviter loqui decet, audite. quoniam de memorato Eusebio apud vestram charitatem nos breviter loqui decet, audite. Meminit vestra patientia factum in Nicaea civitate concilium: cui et ego ipse conscientiae meae cultum decenter exhibui, nihil aliud volens quam concordiam omnibus fabricari, et prae cunctis arguere et removere hanc causam, quae principium quidem habuit per Arii Alexandrini superbiam, corroborata vero est per Eusebii pravum pestiferumque votum. Sed ipse Eusebius, o amabiles atque charissimi! cum quanta putatis discussione  ed., Niv. et Frob., discursione quippe conscientia sua victus, cum quanta confusione mendacio utique declarato degebat? Immittens quidem mihi diversos, qui pro eo deposcerent; petens vero a me quoddam solatium, ne tanto malo convictus, suo honore privaretur. Testis est mihi Deus hujus rei, qui et in me et in vobis benigno amore consistat. Nam etiam me ille devertit,
Abbreviated transcription (Latin):
partiũ insidiȩ discurrebant. iste & iã oculos contrame habeat intentos. Cui hoc
defuit solũ. qđ non & armatũ ministeriũ tyranno licent̃ ex hibuit. Neq me qͣs¬
piam put& adhoꝵ ꝓbationũ minus instructũ. In diciũ nãq manifestũ est. quia
pbros & diaconos sequentes eusebiũ aꝑte constat ame dep̃hensos. Sedhȩc quidẽ
quenseo quȩ nunc non indignationis grã sed ad illorũ consusionẽ ame ꝓͥbata
noscuntur. Hoc solũ formido. hoc cogito quia uos adces
riconspicio: ꝓpt̃ eusebii nãq seductionẽ & subuersionẽ conscientiã ꝑcepistis
aueritate separatã. sederit huius rei nontarda salubritas. si epm̃ fidelẽ & inte¬
grũ nc̃ sumentes. respiciatis addm̃. Qđ utiq ad p̃sens in uobis ẽ istud. &dudũ¬
opostuerat inurõ pendere iudicio. Nisi p̃dictus eus ebius pessima conscioꝵ suorũ

Expanded text:
partium insidiae discurrebant, iste etiam oculos contra me habebat intentos. Cui hoc partium insidiae discurrebant, iste etiam oculos contra me habebat intentos. Cui hoc defuit solum, quod non et armatum ministerium tyranno licenter exhibuit. Neque me quispiam putet ad horum probationem minus instructum. Judicium namque manifestum est, quia presbyteros et diaconos sequentes Eusebium aperte constat a me deprehensos. Sed haec quidem transeo quae nunc non indignationis gratia, sed ad illorum confusionem a me prolata  ed., probata noscuntur. Hoc solum formido, hoc cogito, quod vos ad cori conspicio. Propter Eusebii namque seductionem et subversionem, conscientiam percepistis a veritate separatam. Sed erit hujus rei non tarda salubritas, si episcopum fidelem et integrum nunc sumentes, respiciatis ad Deum. Quod utique ad praesens in vobis est studstro pendere judicio, nisi praedictus Eusebius pessima consciorum suoru
Abbreviated transcription (Latin):
comcdiã deserens constantino politanã arripuit sedẽ. regulis ediuerso damitan
ut quisie in saniunt aduersus unigeniti deitatẽ. licent̃ etiꝰ alias trans grediantur
leges Noneni tunc solũ modo hanc nouitatẽ fecit. sed&iã olim aliu d simile per¬
poerauit. Quidũ mberrto ess& ep̃s transiliuit innicomediã. & ea denuo post
conciliã insania aꝑte mpi&atis exactus est. & cũ eo theognius ruicenus. Qđ
imperator constantinus litteris manifestũ fecit ego uero huic operi finẽ epistolae
inserere iudicaui. Scripsit enĩ hȩc nicomediensibus. Quis est quihȩc ita populum
docuit in nocentem : Eusebius utiq tr rennicȩ crudelitatis ex cultor. Quia enĩ
ubiq tr̃ nrnni poscitur essecliens. ex multis rebus appar&. Hoc nãq uenrcium
te Nihil enĩ deiniuriis mihifactis Nunc aio. ꝑ quas quando maxime aduersarũ

Expanded text:
comediam deserens Constantinopolitanam arripuit sedem, regulis e diverso clamitacomediam deserens Constantinopolitanam arripuit sedem, regulis e diverso clamitaut qui sic insaniunt adversus Unigeniti deitatem, licenter etiam alias transgrediantur leges. Non enim tunc solummodo hanc novitatem fecit, sed etiam olim aliud simile perpetravit. Qui dum in Beryto esset episcopus, transilivit in Nicomediam, et ex ea denuo post concilium insania apertae impietatis exactus est, et cum eo Theogonius Nicaenus. Quod imperator Constantinus litteris manifestum fecit. Ego vero huic operi finem epistolae inserere judicavi. Scripsit enim haec Nicomediensibus: Quis est hic qui ita populum docuit innocentem? Eusebius utique tyrannicae crudelitatis excultor. Quod enim ubique tyranni noscatur esse cliens, ex multis rebus apparet. Hoc namque veraciute. Nihil enim de injuriis mihi factis nunc aio, per quas quando maxime adversarum
Abbreviated transcription (Latin):
inculpabilem. & omnẽ maculã iustutibus eumcentes. ad mirati barbari uirorũ
uitã & opera simul egregia bene sẽ sapere credider̃. & dm̃ habere ꝓpitiũ.
simeliores mitarentur hommes. & sicut ipsi placarent dm̃. Et constituentes
sibim& exeis bene agendi p̃ceptores. ed ocebantur & baptiz abantur. & con¬
sequent᷑ i ecdesias occurrebant TNEO DORIIUO
autores igitur arrii. Nequissima non reliquere c̃silia
Huius enĩ causa
in confessione fidei & iã manib consenserunt. qui post¬
eamitatis unt ges¬
ta luporũ. Nãcũ scĩssimus alexander quisius oret¬
onib arriũ fuerat
uculatus id est birantu pontifex sicenĩtunc uocabat
c̃stantinopo¬
lis ad meliore quens latus fuiss&e uitã. eusebius defensor miquitatis par ulpen¬
dens regulas quas ante paululũ cũ aliis pontificib ipse conscripserat. repente man¬

Expanded text:
inculpabili, et omnem maculam virtutibus evincentes, admirati barbari virorum inculpabili, et omnem maculam virtutibus evincentes, admirati barbari virorum vitam, simul et opera egregia, bene se sapere crediderunt, et Deum habere propitium, si meliores imitarentur homines, et sicut ipsi placarent Deum. Et constituentes sibimet ex eis bene agendi rectores, edocebantur, et baptizabantur, et consequenter in ecclesias occurrebant. SOZOautores igitur Arii nequissima non reliquere consilia. Hujus enim causa in confessione fidei etiam manibus consenserunt, qui postea imitati sunt gesta luporum. Nam cum sanctissimus Alexander, qui suis orationibus Arium fuerat jaculatus, id est Byzantii pontifex, sic enim tunc vocabatur Constantinopolis, ad meliorem translatus fuisset vitam, Eusebius defensor impietatis, parvipendens regulas quas ante paululum cum aliis pontificibus ipse conscripserat, repente Ni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑducta sunt : Tunc itaq perierunt & penitus sunt euersa. id est inȩgeas ciliciȩ
templum asclepii. & in aphacis iuxta montẽ libanũ & adonẽ fluuiũ ueneris dr¬
mus. utraq apudeos insignia eo qđ aegeatȩ gloriarent᷑ quasi languentes uici¬
pore curarentur apudeos dȩmone noctib apparente atq curante. In aphacis
autẽ . quia ꝑmuocationẽ quandã certo die de summitate libani montis. egrus fule¬
gens ueliti sidus: iproximũ flum̃ uelociter occũbebat. qđ dicebant uenerẽ esse¬
nterea cũ multitudo pimia gentiũ migadorũ extracia trensiss&e masiã. &
alui aliunde barbari hȩc egissent contrr romanos. multi sacerdotũ xp̃i captiua
ticũ eis erant. Cũq languentes cuntrent. & demones effugarent. xpm solũ¬
modo nominantes: & filiũ inuocantes dĩ. & insuꝑ conuersationẽ philoso pbartes

Expanded text:
perducta sunt. Tunc itaque perierunt et penitus sunt eversa, id est, in Aegea Ciliciae perducta sunt. Tunc itaque perierunt et penitus sunt eversa, id est, in Aegea Ciliciae templum Aesculapii, et in Aphacis juxta montem Libanum, et Adonim fluvium Veneris domus: utraque apud illos insignia; eo quod Aegeatae gloriarentur, quasi languentes corpore curarentur apud eos, daemone noctibus apparente atque curante. In Aphacis autem, quod per invocationem quamdam certo die de summitate Libani montis ignis fulgens veluti sidus in proximum flumen velociter occumbebat, quod dicebant Venerenterea cum multitudo nimia gentium ex Thracia transiisset in Asiam, et alii aliunde barbari egissent contra Romanos, multi sacerdotum Christi captivi cum eis erant. Cumque languentes curarent, et daemones effugarent, Christum solummodo nominantes, et Filium Dei invocantes, insuper et conversatione philosophantes
Abbreviated transcription (Latin):
umitaq populi & ciuitates ad cultum xpĩanitatis accederent. & c& eri ꝓfilus &
uxoribus m& uentes. Nequid mali paterentur si contre dicerent : siuero consea¬
tirent qui&i uacarent pudati solatio multitudinis tẽplorũ cultores & sacerdo¬
tes simulacra apud sẽ reposita p̃tiosissima qtediderunt. & quȩ iouis fulmia
uocabantur. & ꝑsem& ipsos hȩc educebant exaditis. & tẽploꝵ latentib locis sur
Quȩq prius imuisibilia apud c&eros erant. & solis sacerdotib manifesta. facta sunt
om̃ib ualde uilissima. Aliȩ uero imagines & statuȩ. exp̃tiosa confectȩ materia
ta uidebantur. ad constantinopolim sunt ornatus causa aduecta & hactenusin
publico collocata &e ꝓplateas & incirco atq regalib Id est pichia diuinatoris
apollinis & musae heliconides. & delphici trĩpodes. spoliataq sunt ianuis tẽ¬
pla & alia laquearib sunt Nudata. alia uero neglecta. ad sordesusq ruinãq

Expanded text:
um itaque populi et civitates ad cultum Christianitatis accederent, et caeteri pro filiis et uxoribus metuentes ne quid mali paterentur si contradicerent, quieti vacarent, nudati solatio multitudinis templorum cultores et sacerdotes simulacra apud se reposita pretiosissima tradiderunt, et quae Jovis fulmina vocabantur; et per semetipsos haec educebant ex adytis et templorum latentibus locis: quaeque prius in visibilia apud eos erant, et solis sacerdotibus manifesta, facta sunt omnibus valde vilissima. Aliae vero imagines et statuae ex pretiosissima confectae materia, ta videbantur, ad Constantinopolim sunt advecta ornatus causa , et hactenus in publico collocata, et per plateas, et in circo, atque regalibus, id est Pythia divinatoris Apollinis, et musae Heliconides, et Delphici tripodes. Spoliataque sunt januis templa, et alia laquearibus sunt nudata, alia vero neglecta ad sordes usque ruinamque
Abbreviated transcription (Latin):
Et qm̃ adhȩc uenimus. paulo latius aliquid referamus. Cũ dio cl&ianus &
maximianus erculius priuatã elegissent uitã. & maximinus galerius quicũ
us maximiani erculii filius. instituitur imperttor. Hinc eius pat̃. imperandi
cupidie uoluit filiũ regno priuare. qđ facere ne quiuit. Post hȩc autem.
tharso ciliciȩ mortuus est. Porro seuerus romȩ contre maxentiũ ueniers.
militũ ꝓditione ꝑ emptus est. Maximinus autẽ galerius. instituens liciniũ
augustum. moritur. Proide maxentius romȩ uelut trraennus habebatus.
adulteria impudent̃ exercens. & earũ uiros occidens. Quẽ uolens constantinus
opprimere. & romanos a cladibus libertere. cogitabat quẽ in bello dm̃ haber&
auxilio: Sciens nihilꝓdesse deos quos diocl&ianus uenerabatur. & quia potius
eius pater paganorũ contẽpta religione feliciter aduixiss&.
Sot

Expanded text:
m ad haec venimus, paulo latius aliquid referamus. Cum Diocletianus et Maximianus Herculius privatam elegissent vitam, et Maximinus Galerius, qui cum us Maximiani Herculii filius imperator instituitur. Hinc ejus pater imperandi cupidine voluit filium regno privare, quod facere nequivit. Post haec autem Tarso Ciliciae mortuus est. Porro Severus Romae contra Maxentium veniens, militum proditione peremptus est. Maximinus autem Galerius instituens Licinium Augustum, moritur. Proinde Maxentius Romae velut tyrannus habebatur, adulteria impudenter exercens et earum viros occidens. Quem volens Constantinus opprimere, et Romanos a cladibus liberare, cogitabat quem in bello Deum haberet auxilio: sciens nihil prodesse deos quos Diocletianus venerabatur, et quia potius ejus pater, paganorum contempta religione, feliciter advixisset. SO
Abbreviated transcription (Latin):
mirabilit̃ uisionẽ. Cũ enĩ dudũ paganus ess&. factus postea xp̃ĩanus. aliquatenꝰ
dogma sequebatur: Totius uero salutis causã idest sacretissimã crucẽ. Nolebat
adonere Hanc habenti sententiã. diuina uirtus apparens. signũ monstrcuit
crucis qđ eret positũ in altario eiꝰ eclesiȩ. & ꝗꝑte palã fecit. quia ex quo crucifix¬
us ẽ. xp̃c. omã quȩ adutilitatẽ generis humani facta sunt. quolib& modo pͣter¬

Expanded text:
mirabiliter visionem. Cum enim dudum paganus esset, factus postea Christianus, aliquatenus mirabiliter visionem. Cum enim dudum paganus esset, factus postea Christianus, aliquatenus dogma sequebatur: totius vero salutis causam, id est, sacratissimam crucem, nolebat adorare. Hanc habenti sententiam, divina virtus apparens signum monstravit crucis, quod erat positum in altario ejus ecclesiae, et aperte palam fecit quia ex quo crucifixus est Christus, omnia quae ad utilitatem humani generis facta sunt, quolibet modo praeter
Abbreviated transcription (Latin):
partim ipse cognoscens. Necessario pandã. Cũ enĩ ardentissima febris eũ rube
Moxq. cũ uomitu diffusa colerte. suꝑficiẽ uultus eius. simili sui colore tinxerunt.
Iuã obrem. quicquid comedere & biber&. euomebat. Cũq. hoc diu paterus.
nec esca ad nutri¬
m̃ta ꝓficerte ⁊ hesitabat ars medicorũ: Ꝙ dũ mortiui¬
cinus ess&&. iussit
suis ut eũ ad locũ hunc ducerent credens aut illic semori.
aut languore pͥ¬
uari. Iacentiq ꝑ noctẽ diuina uistus apparens. p̃cepit
ut quic quid come¬
der&. in huius modi potione tinguer&. quȩ e&̃ expipe¬
confecta. Quofacto ab egritudine liberatus est. Quip¬
pe cũ medicis rtione medicinȩ uideatur esse contraeriũ. calida pocula coleri¬
cis exhibere: Audiui enĩ & ꝓbianũ uirũ mpalatio habentẽ militiã medicoꝵ.¬
crudeli podagrre passione decentũ. ibidoloribus liberetũ. eiq apparuisse scam

Expanded text:
partim ipse cognoscens necessario pandam. Cum eum ardentissima febris rubris chpartim ipse cognoscens necessario pandam. Cum eum ardentissima febris rubris chmoxque cum vomitu diffusae cholerae superficiem vultus ejus simili sui colore tinxerunt. Quamobrem quidquid comederet et biberet evomebat. Cumque hoc diu pateretur, nec esca ad nutrimenta proficeret, haesitabat ars medicorum; et dum morti vicinus esset, jussit suis ut eum ad locum hunc ducerent: credens aut illic se mori aut languore privari. Jacentique per noctem divina virtus apparens praecepit ut quidquid comederet, in hujusmodi potionem tingeret, quae esset ex pipeconfecta. Quo facto, ab aegritudine liberatus est; quippe cum medicis ratione medicinae videatur esse contrarium calida pocula cholericis exhibere. Audivi enim et Probianum virum in palatio habentem militiam medicocrudeli podagrae passione detentum, ibi doloribus liberatum, eique apparuisse sanctam
Abbreviated transcription (Latin):
tur. indexqio positus parte nauigantiũ aponto ad constantinopolim. distans ab
ea rduigio quidẽ stadus fere .xxͦx. & quinq perteriẽ uero circũ euntib omnẽ
sinũ usq. ad septuaginta & amplius tenditur. Sortitus est igitur is locus appel¬
lationẽ nunc usq seruatã. eo qđ illic manifeste cernitur apparere michahel diui¬
nus archangelus. qđ &iã ego iutus eximiȩ. uerũ eẽ. confirmo. Ostendit igit᷑
hoc ita. eẽ. &iã multis aliis uirtus diuina. ꝑ ipsarũ rerũ experimenta. Quidã
enĩ incausis crudelib aut in euitabilib periculis. aliiuero in languorib aut
ignotis passionibus incidentes. hic ortentes addm̃ liberteri ꝓmeruerunt. Sed
quȩ singulis & quomodo illic miracula contigerint. narirre longũ est. quȩ uͦ
ꝓuenerint aquilino nobis noto. & in causis forensibus socio. partim abeo audiens.

Expanded text:
tur, in dextera positus parte navigantium a Ponto ad Constantinopolim, distans ab tur, in dextera positus parte navigantium a Ponto ad Constantinopolim, distans ab ea navigio quidem stadiis fere triginta et quinque; per terram vero circumeuntibus omnem sinum usque ad septuaginta et amplius tenditur. Sortitus est igitur is locus appellationem nunc usque servatam, eo quod illic manifeste cernitur apparere Michael divinus archangelus: quod etiam ego jutus eximie verum 233 esse confirmo. Ostendit igitur hoc ita esse etiam multis aliis virtus divina per ipsarum rerum experimenta. Quidam enim in causis crudelibus aut inevitabilibus periculis, alii vero in languoribus aut ignotis passionibus incidentes, hic orantes ad Deum, liberari promeruerunt. Sed quae singulis et quomodo illic miracula contigerint, narrare longum est. Quae vero provenerint Aquilino nobis noto, et in causis forensibus socio, partim ab eo audiens,
Abbreviated transcription (Latin):
I n omnib itaq uolens similem monstroere romȩ constantinopolim frustratus non est.
Nã & corporib & diuitus. maior effecta est. qđ ideo ꝓuenisse credo. ꝓpt̃ amorẽ dĩ quẽ
ciuitas gerit. & habitatoꝵ circa indigentes auxiliũ. Intantũ nãq fide creuit. ut
multi quidem iudȩoꝵ ciuiũ. pagani uero paene om̃s xp̃ianã illic conuerterent᷑
ad fidẽ: Inqua urbe crescente quotẽpore religio noscitur ampliata: peq arar neq
pagana tẽpla aut sacrificia facta sunt.nisi sub iuliano breui tẽpore. qđ mox ꝓba¬
tur extinctũ. Hanc igitur tãquã nuꝑ conditã xpi ciuitatẽ. constantinus suo
nomine dedicauit. multis eã & magnis exornas ecclesis : Iuuabatq diuinitas
imperatoris uota. & apparitionib multis indicabatur: quia scaẽ salutaresq esser
quȩ illic aedificabant᷑ ecclesiȩ.
colebatur. postea uero ecclesia facta est. Quilocus nunc michaheliũ nuncupa¬

Expanded text:
In omnibus itaque volens similem monstrari Romae Constantinopolim, frustratus non est. Nam et corporibus et divitiis major effecta est. Quod ideo provenisse credo propter amorem Dei, quem civitas gerit, et habitatorum circa indigentes auxilium. In tantum namque fides crevit, ut multi quidem Judaeorum civium, pagani vero pene omnes Christianam illic converterentur ad fidem. In qua urbe, crescente tempore, religio noscitur ampliata; neque arae, neque pagana templa, aut sacrificia facta sunt, nisi sub Juliano brevi tempore; quod mox probatur exstinctum. Hanc igitur tanquam nuper conditam Christi civitatem Constantinus suo nomine dedicavit: multis eam et magnis exornans ecclesiis. Juvabatque Divinitas imperatoris vota, et apparitionibus multis indicabatur quia sanctae salutaresque essent quae illic aedificabantur ecclesiae. colebatur, postea vero ecclesia facta est; qui locus nunc Michaelium nuncupa
Abbreviated transcription (Latin):
oc quoq inthessalia seruari cognoni. qm̃ apud eos indieb paschae tantũ modo baptitant᷑: Qua¬
ꝓpt̃. plurimi sine baptis mate moriuntur. In antio dna uero syriȩ. altare non adorientẽ eccłȩ
sed magis ad occidentẽ habent. In hellada hierosolimis & thessalia. ad tempus uesꝑtinũ. orit¬
tiones similes nouacianis constantino polĩ degentib habent. Incȩsaria cappadociȩ & cspro
die sabbati & dominico circauesperẽ cũ lucernarus. epĩatq prb̃i scripturtos int̃ p̾cantur
nalexandria. prb̃t non facit sermonẽ. &hȩc res mitiũ accepit. ex quo arrius ecclesiã cont̾¬
bauit Romȩ uniuersa sabbata ieiunant. Incȩsaria cappadociȩ eos qui postbaptis ia
delinquunt. a cõmunione suspendunt. sic uti pouatiam & macedoniani in hellesponto faci¬
ufit. & masia. Quarto decimani nouatiani circa phrrgiã. binubos ñ recipiunt Con¬

Expanded text:
Hoc quoque in Thessalia servari cognovi, quoniam apud eos in diebus Paschae tantummodo baptizatur. QuaHoc quoque in Thessalia servari cognovi, quoniam apud eos in diebus Paschae tantummodo baptizatur. Quapropter plurimi sine baptismate moriuntur. In Antiochia vero Syriae altare non ad orientem ecclesiae, sed magis ad occidentem habent. In Hellade, Hierosolymis, et Thessalia, ad tempus vespertinum orationes similes Novatianis Constantinopoli degentibus agunt. In Caesarea Cappadociae et Cypro, die sabbati, et dominico circa vesperam cum lucernariis episcopi atque presbyteri Scripturclesiam conturbavit. Romae sabbata universa jejunant. In Caesarea Cappadociae eos qui post baptisma delinquunt, a communione suspendunt, sicut Novatiani et Macedoniani in Hellesponto faciunt, et in Asia Quartodecimani. Novatiani circa Phrygiam binubos non recipiunt, Con
Abbreviated transcription (Latin):
sibilitas mosaicȩ legis adlittert̃ ess& informationẽ paschȩ ad modũ contẽplationis
euexit. Unũ pasca solũ modo uerũ fieri dicens. quod saluator cȩlebrruit. P& rus
aduersus contrarias potestatesdũ erucẽ susciper&. & hoc trophȩo uter&ur contredia¬
bolũ : In eadẽ alexandria lectores & psalmiꝓnuntiatores in different̃ fiunt. siue
cate cumini siue iã xpĩani. dũ om̃s eodẽ iã fideles. in his ordinib: habere indeantur
go quoq cognoni inthessalonica. consu& udiẽ aliam. Dũ quidã dęricus ante deri¬
catũ legitime duxiss& uxorẽ. quia cũ ea mixtus fueret abdicatus ÷. dũ inoriente
cuncti spontanea uoluntate & non aliqua necessitate. &iã epł sem& ipsos abstinean
Piurimi enĩeoꝵ. &iã episcopatus tempore. exlegĩma uxore &iã filios habuerunt

Expanded text:
sibilitas Mosaicae legis ad litteram esset infirma, rationem Paschae ad modum contemplationis sibilitas Mosaicae legis ad litteram esset infirma, rationem Paschae ad modum contemplationis evexit: unum Pascha solummodo verum fieri dsus contrarias potestates, dum crucem susciperet, et hoc tropaeo uteretur contra diabolum. In eadem Alexandria lectores et psalmi pronuntiatores indifferenter fiunt, sive catechumeni sive jam Christiani, dum omnes Ecclesiae jam fideles in his ordinibus haberi videantur. Ego quoque cognovi in Thessalia consuetudinem aliam: dum quidam clericus ante clericatum legitime duxisset uxorem, quia cum ea mixtus fuerat, abdicatus est, dum in Oriente cuncti spontanea voluntate, et non aliqua necessitate etiam episcopi semetipsos abstineant. Plurimi enim eorum etiam episcopatus tempore ex legitima uxore filios habuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
U̾ quia nulla lectio ex hoc inuenitur antiqua. puto apostolos singuloꝵ hoc reliquissesen¬
tentiȩ. ut unus quis oper&ur. ñtimore. ñ necessitate qđ bonũ ÷ Sed&iã circa celebri¬
tatẽ collectarũ. quȩdã diuersitas inuenitur. Nãdũ ꝑ redesias muniuerso tererũorbe
constitutas. die sabbatoꝵ ꝑ singulas ebdomadassacrificia celebrtrent᷑. hoc in alexan¬
dria & in roma. quadã prisca traditione ñ faciunt: Aegyptiuuero alexandriȩ uicini
& thebaidis habitatores. sabbato quidẽ collectas agunt. sed ñ sicut moris ÷ sacrm̃ta ꝑ¬
cipiunt. Nã postquã fuerint epulati & cibis omnib ad imploxi. circa uespert̃ oblationefaca
res int̾p̃tantur. & omã fiunt p̃ter sollep̃nẽ oblationis morẽ. Origenes enĩ. plurima
in his dieb: uid&us edocuisse. Quidũ sapiens ess& magister. & considerter& quia mpos¬

Expanded text:
Et quia nulla lectio ex hoc invenitur antiqua, puto apostolos singulorum hoc reliquisse senEt quia nulla lectio ex hoc invenitur antiqua, puto apostolos singulorum hoc reliquisse sententiae, ut unusquisque operetur non timore, non necessitate, quod bonum est. Sed etiam circa celebritatem collectarum quaedam diversitas invenitur. Nam dum per Ecclesias in universo terrarum orbe constitutas, die sabbatorum per singulas hebdomadas sacrificia celebrentur, hoc in Alexandria et in Roma quadam prisca traditione non faciunt. Aegyptii vero Alexandriae vicini et Thebaidis habitatores sabbato quidem collectas agunt, sed dominica, sicut moris est, sacramenta percipiunt; nam postquam fuerint epulati et cibis omnibus adimpleti, circa vesperam oblatione facta res interpretantur, et omnia fiunt praeter solemnem oblationis morem. Origenes enim plurima in his diebus videtur exposuisse  ed., edocuisse. Qui dum sapiens esset magister, et consideraret quia impos
Abbreviated transcription (Latin):
ieiunarit. Caq ieiuma. quad itegesimã uocant: Aliiuero ante septẽ paschȩ septimanas
ieunioꝵ facere noscuntur initia. & trestantũ modo septimanas. hoc : quinis diebus ꝑ
intermissiones aliarũ duarũ septima narũ ieiunantes. pihilominus quadrtgesimã uocas
Vnde miror. cũ numerũ ipsũ non habeant. quo modo quadrargesimã uocent Sed&iã
crboꝵ abstinentiã. ñ similẽ habent. Nã alu omnino ab ammatib obseruant. Alti ani¬
mantiũ pisces solũ modo comedunt. Quidã cũ piscib uescuntur & uolatilib dicentes hȩo
scđm morsen exaqua habere substantiã: Ali uero . &iã caulib & ouis abstinere noscunt
Quidã. sicco tantũ modo pane uescuntur. Ali neq hoc: Alii usq ad nonã ieninantes horiã.
sine discr&ione ciboꝵ reficiunt. & innumertoe consu& udmes apud diuersos inueniunt̾.

Expanded text:
jejunant, eaque jejunia Quadragesimam vocant. Alii vero ante septem Paschae septimanas jejunant, eaque jejunia Quadragesimam vocant. Alii vero ante septem Paschae septimanas jejuniorum facere noscuntur initia, et tres tantummodo septimanas, hoc est, quinis diebus per intermissiones aliarum duarum septimanarum jejunantes; nihilominus Quadragesimam vocant. Unde miror, cum numerum ipsum non habeant, quomodo Quadragesimam vocent. Sed etiam ciborum abstinentiam non similem habent; nam alii omnino ab animantibus abstinent, alii ex animantibus pisces solummodo comedunt, quidam cum piscibus vescuntur et volatilibus, dicentes haec secundum Moysen ex aqua habere substantiam. Alii vero etiam caulibus et ovis abstinere noscuntur; quidam sicco tantummodo pane vescuntur; alii neque hoc; alii usque ad nonam jejunantes horam sine discretione ciborum reficiuntur; et innumerae consuetudines apud diversos inveniuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
quod ratio subtilis uid&ur exigere. pullã cũ iudȩorũ ꝑiurio habere cõmunionem.
s alia siquidẽ constantinus. Sedaiunt. quarto decimanis hanc obseruationẽ iohannẽ apłm¬
ł tradidisse. aliiuero p&rũ & paulũ apłos. romanis & occidentalib. dicunt paschȩ tro¬
didisse sollepnitatẽ : Sed nullus scriptã ꝓbationẽ hoꝵ habere dinoscitur. Quia uero
ex consu&udine quadã ꝑ prouincias celebratur pascha. hinc aestimo. cũ nulla religio eas
dẽ uideatur seruare sollepnitates. Nã cũ unius sint fidei. plurimi tam̃ disponunt cirra
pascha legitima. Vnde pauca dicenda sunt. Nã impsisieiumis alit̃ apud alios inuenis
obseruari. Romani enĩ tres ante pascha septimanas. p̃ter sabbatũ & dominicã sub conti¬
nuatione leiunant . Illirici uero & totahellas. alexandria quoq ante sex septimanas

Expanded text:
quod ratio subtilis videtur exigere, nullam cum Judaeorum perjurio habere communionem. quod ratio subtilis videtur exigere, nullam cum Judaeorum perjurio habere communionem. Talia siquidem 348 Constantinus. Sed aiunt Quartodecimanis hanc observationem Joannem apostolum tradidisse. Alii vero Petrum et Paulum apostolos Romanis et Occidentalibus dicunt Paschae tradidisse solemnitatem. Sed nullus scriptam probationem horum habere dignoscitur. Quia vero ex consuetudine quadam per provincias celebratur Pascha, hinc aestimo quod nulla religio  Vales., religionis secta easdem videatur servare solemnitates. Nam cum unius sint fidei plurimi, tamen discordant circa Paschae legitima. Unde pauca dicenda sunt. Nam in ipsis jejuniis aliter apud alios invenimus observari. Romani enim sex  ed. Niv. et Frob., tres ante Pascha septimanas, praeter sabbatum et dominicam, sub continuatione jejunant. Illyrici vero, et tota Hellas, Alexandria quoque, ante sex septimanas
Abbreviated transcription (Latin):
conciliũ. festiuitatẽ paschae mutauit. Nã ipse constantinus discordantib: scribens. mo¬
n& ut isti cũ pauci essent imitarentur plures. Cuius epistolȩ. partẽ ponere non omisi
Sicenĩ postalia dixit. E stenĩ ordo decorus. quẽ om̃s eccłȩ inuno orbe apud occidentem
& meridiẽ & arctum pasitȩ seruare noscuntur. Nec non &iã quidã orientaliũ. Qua¬
ꝓpt̃ in p̃senti bene sẽ habere om̃s aestimauerunt. & ego ipse urtẽ quoq sapientiae
placere ꝓmisi ut qđ inromana ciutate italia & africa. & uniuersa aegrpto. hispama.
galluis. britanniis. Iybia. tota hellada. asia .diethese .ponto & cilicia. libent̃ subuna c̃cordia
custoditur. hoc &iã sapientia urte suscipiat. Considerantes ñ solũ multitudiẽ p̃dictorũ
locoꝵ & eclesiarũ numerũ. sed &iã quia hoc max ime deb&i s om̃s cõmunit̃ celebraere

Expanded text:
concilium festivitatem Paschae mutavit. Nam ipse Constantinus discordantibus scribens, moconcilium festivitatem Paschae mutavit. Nam ipse Constantinus discordantibus scribens, monet ut isti, cum pauci essent, imitarentur plures. Cujus epistolae partem ponere non omisi. Sic enim post alia dixit: Est enim ordo decorus, quem omnes Ecclesiae in universo orbe apud Occidentem, et Meridiem, et Arcturum, positae servare noscuntur, nec non etiam quidam Orientalium. Quapropter in praesenti bene se habere omnes aestimaverunt, et ego ipse vestrae quoque sapientiae placere promisi, ut quod in Romana civitate, Italia, et Africa, et universa Aegypto, Hispania, Galliis, Britanniis, Libya, tota Hellade, Asia dioecesi Ponti, et Cilicia, libenter sub una concordia custoditur, hoc etiam sapientia vestra suscipiat: considerantes non solum multitudinem praedictorum locorum et Ecclesiarum numerum, sed etiam quia hoc maxime debetis omnes communiter celebrare
Abbreviated transcription (Latin):
instoriȩ libro doc&. Quidã igitur sicuti dixi in asia minore . xiiͭI.i. obseruabant dieꝰ
quidã uero & iã circa orientales partes sabbatũ custodiebant. dissonabant autem
circamensem. Nã alii iudȩos lic& integritatẽ nonseruarent sequendos. eẽ. insaqre
festiuitate dicebant. aliiuero post ȩqui noctiũ celebrtebant. declinantes sequi iudȩos
& dicentes. Quia dũ sol.e&. mari&e. pascha celebracri deber&. Sođm antiochenos
autẽ xandico mense. scđm roma nos aprili. & hoc faciendũ. ñ sequendo moder¬
nos udȩos qui ꝑomã erere noscuntur. sed magis antiquos & iosephũ. Sic enĩ ille in
tertio antiquitatis libro conscripsit. Hisita contendentibus. om̃s occidentalesusq
ad oceanũ. postae quinoctiũ ex antiqua tueditione pascha celebrasse cõperimus. nec
habusse aliquando discordiam. Nonenĩ sicuti quidã dicunt. cȩlebctũ sub constantino

Expanded text:
Historiae libro docet. Quidam igitur, sicuti dixi, in Asia minore quartumdecimum observabant diem. Historiae libro docet. Quidam igitur, sicuti dixi, in Asia minore quartumdecimum observabant diem. Quidam vero etiam circa orientales partes sabbatum custodiebant, dissonabant autem circa mensem. Nam alii Judaeos, licet integritatem non servarent, sequendos esse in sacra festivitate dicebant; alii vero post aequinoctium celebrabant, declinantes sequi Judaeos, et dicentes quia dum sol esset in Ariete, Pascha celebrari deberet. Secundum Antiochenos autem Xanthico mense, secundum Romanos Aprili. Et hoc faciendum non sequendo modernos Judaeos, qui per omnia errare noscuntur, sed magis antiquos et Josephum. Sic enim ille in tertio Antiquitatis libro conscripsit. His itaque contendentibus omnes Occidentales usque ad Oceanum, post aequinoctium ex antiqua traditione Pascha celebrasse comperimus, nec aliquando habuisse discordiam. Non enim, sicuti quidam dicunt, celebratum sub Constantino
Abbreviated transcription (Latin):
cõmiserunt. In tempore ar ymoꝵ saluatorẽ passũ in euangeliis ÷ relatũ. Intentio nãq
fuit apłoꝵ. ñ dediebus sancire festiuitatẽ. sed conuersationẽ rectã. & dĩ p̃dicare cultupẽ.
Nimergo uid&ur. quia sicut multa alia ꝑprouincias ad consu& udinẽ uener̃ sic & paschȩ
festiuitas tradita est. eo quod millus apłoꝵ aliquid hinc sanxiss&. Nã plurimi circa
entes. nontam̃ segregabantur ab illis quialit̃ celebrbant. donec romanȩ ecclesiae
uictor ep̃s. ex cõmunicationẽ quasto decimanis misisso& masiam. Quofacto. ireneus
se. & quia policarpus smyrnȩ ciuitatis ep̃s. qui postea sub gordiano principe mar¬
terio coronatus est. & anicdo epõ romano cõmunicauerit. pihildiscernens depas¬
chali festiuitate. cũ ipse quarto decimanus ess&. sicut eusebius in quinto ecclesiasticȩ

Expanded text:
miserunt, in tempore Azymorum Salvatorem passum in Evangeliis est relatum. Intentio namque miserunt, in tempore Azymorum Salvatorem passum in Evangeliis est relatum. Intentio namque fuit apostolorum non de diebus sancire festivitatem, sed conversationem rectam et Dei praedicare culturam. Mihi ergo videtur quia, sicut multa alia per provincias ad consuetudinem venerunt, sic et Paschae festivitas tradita est, eo quod nullus apostolorum aliquid hinc sanxisset. Nam plurimi circa entes, non tamen segregabantur ab illis qui aliter celebrabant, donec Romanae Ecclesiae Victor episcopus excommunicationem Quartodecimanis misisset in Asiam. Quo facto Irenaeus se; et quia Polycarpus Smyrnae civitatis episcopus, qui postea sub Gordiano principe martyrio coronatus est, Aniceto episcopo Romano communicaverit: nihil discernens de paschali festivitate, cum ipse Quartodecimanus esset, sicut Eusebius in quinto Ecclesiasticae