comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpterea aliquanto duitiꝰ exposuimꝰ:
quia multi ignorant. Nec illi qͥ hoc
forte norunt : dere quam nouert᷑:
onerosum debent habere sermonẽ
adhibitũ non ꝓpter se. sed ꝓpt̾ eos qͥ ñ
nouert̃. Hȩc gͦ cũ audistis ꝑsonante
lectore: non dubito uos diuerse cogi¬
tasse. dixisse aliquos & uerũ dixissẽ.
magna oꝑa dĩ unde particula quȩ¬
dam cõmemorata ÷ & ipsa t̾rena. &̃
ꝓpe om̃ib annis nota. quomͦ ninguat
ds̃. quomͦ nebulã spargat. qͦmͦ etiã
cristallum solidet. alios dixisse sibi.
Putasne sine causa ista inscripturis
posita st̃. aut uere totũ habent qđ
sonant : Non nob̾ aliqͥd innuit nix
ista & lana. & nebula & cinis. cristal¬
lum & panis: Sed quare sic scriptura
loqui uoluit. ꝑ quasdã qͣsi caligines
similitudinum : Quanto melius aꝑtiꝰ
loqueretur : Quare uł quęro uł he-¬
sito quid sibi illa uerba exigunt :
Quare in audiendo laboro: Quare
plerunq audito psalmo. indoctus

Expanded text:
propterea aliquanto diutius exposuimus, propterea aliquanto diutius exposuimus, quia multi ignorant: nec illi qui hoc forte norunt, de re quam noverunt onerosum debent habere sermonem, adhibitum non propter se, sed propter eos qui non noverunt. Haec ergo cum audistis personante Lectore, non dubito vos diversa cogitasse; dixisse aliquos, et verum dixisse, Magna opera Domini, unde particula quaedam commemorata est, et ipsa terrena, et prope omnibus annis nota, quomodo ningat Deus, quomodo nebulam spargat, quomodo etiam crystallum solidet: alios dixisse sibi, Putasne sine causa ista in Scripturis posita sunt, aut vere hoc totum habent quod sonant? non nobis aliquid innuit nix ista et lana, nebula et cinis, crystallum et panis? Sed quare sic Scriptura loqui voluit, per quasdam quasi caligines similitudinum? quanto melius apertius loqueretur? Quare vel quaero vel haesito, quid sibi illa verba exigant? quare in audiendo vel laboro? quare plerumque audito psalmo indoctus
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ipse  Et hȩc tria habent simili¬
tudinss congruas appositas. Non enĩ
dissimilis ÷ lana niui. aut cinis nebulȩ
aut frustil panis candidi. nitori &
candori cristalli. Est eni cristallum
spetiesquȩ dã in modũ uitri: sed candidĩ
÷. Hoc aut̃ genus tradit᷑ ab eis qͥ noue¬
runt. unde dubitare ñ debemꝰ qm̃si
delissima scriptura testimonium
dicit tradit᷑ gͦ ch̃stallũ durata ꝑmul¬
tos annos & ñ resoluta mue ita con¬
soluit estas adueniens. Non enĩ eis
ad confirmandã duritiam: accessit
annositas. Ubi aut̃ niues multe per
annoł multos suꝑ inuicẽ misse fuerint
& copia sua uiolentiam estatis euice¬
rint non estatis uniꝰ sedmultarum:
lonia plaga. ubi nec estate sol ꝑfer¬
uentissimus inuenit᷑ : ipsa diutur&
& annosa duritia reddit hanc speciẽ
quȩ eristallũ dicitur. Intendat carita
durata ꝑmultos annos: ita ut sole uł
igne facile dissolui non possit. Hoc

Expanded text:
nisi ipse? Et habent haec tria similinisi ipse? Et habent haec tria similitudines congruas oppositas. Neque enim dissimilis est lana nivi, aut cinis nebulae, aut frusta panis candidi nitori et candori crystalli. Est enim crystallum species quaedam in modum vitri, sed candidum est. Hoc autem genus traditur ab eis qui noverunt; unde dubitare non debemus, quoniam fidelissima Scriptura testimonium dicit: traditur ergo crystallum, durata per multos annos et non resoluta nive, ita condissolvit aestas adveniens; non enim eis ad confirmandam duritiam accessit annositas. Ubi autem nives multae per annos multos super invicem missae fuerint, et copia sua violentiam aestatis evicerint, non aestatis unius, sed multarum, st in aquilonia plaga, ubi nec aestate sol perferventissimus invenitur; ipsa diuturna et annosa duritia reddit hanc speciem quae crystallum dicitur. Intendat Charitas durata per multos annos, ita ut a sole vel igne facile dissolvi non possit. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
reliquo spatio tẽporis tẽ uidicabito
cum quanto spatio tẽporis mpao¬
Ie iã corrigi ñ licebit. Mhodo qͣs pni
Hoc cũ ueliem̃ter cõmendaremip do¬
minico die quia reuera qͥa ꝓpes sdo
solũ dicendũ ÷ : ñ parũ tẽporis efiuet
& eoacti sumus hunc psalmũ susapĩ
adtractandũ. indiem hunc differꝰ
Modo ipse presto est. Intencdamꝰ nar
suam in sp̃ũ scõ dispensare clignate
ita ut ipse nouit expedire infirm¬
tatib nr̃is. Quis enĩ eger conslum
medico dlare audet : Cũ legeret. cre¬
do aut om̃s aut multos ur̃m anim¬
aduertisse qđ habeat aliqͦs uersus.
ad qͦs aꝑiendos pulsandũ ÷. maximeq
ubi ait. Quidat niuẽ uelut lanam.
nebulã uelut cinerẽ spargit. qͥemit¬
tit cristallũ suũ sicut frusta panis.
infaciem frigoris eiꝰ quissubsistet:
His enĩ auditis : quisquis ea accipit ad
litteram. oꝑa quidem liuina cogitant
Quis enĩ dat niuen nͥ ds̃: Et quis nebu¬
lam spargit nͥ ds̃ : Cristallũ quisdurat

Expanded text:
Sine reliquo spatio temporis tunc judicabit: sed cum quanto spatio temporis mo jam corrigi non licebit: modo quis prohibet? Hoc cum vehementer commendaremus dominico die, quia revera, quia prope hoc solum dicendum est; non parum temporis effluxit, et coacti sumus hunc psalmum susceptum ad tractandum, in hunc diem differre. Modo ipse praesto est; intendamus suam in Spiritu suo dispensare dignatus est, ita ut ipse novit expedire infirmitatibus nostris. Quis enim aeger consilium medico dare audet? 2. Cum legeretur, credo aut omnes aut multos vestrum animadvertisse quod habeat aliquos versus ad quos aperiendos pulsandum est, maximeque ubi ait: «Qui dat nivem velut lanam, nebulam velut cinerem spargit: qui mittit crystallum suum velut frusta panis; in faciem frigoris ejus quis subsistet?» His enim auditis, quisquis ea accipit ad litteram, opera quidem divina cogitavit. Quis enim dat nivem, nisi Deus? et quis nebulam spargit, nisi Deus? crystallum quis durat,
Abbreviated transcription (Latin):
maltero. hȩ st̃ gͦ uirgines sapienteᷤ.
Stultȩ aut̃ accendunt᷑ quidem lãpa¬
das. uidentur quidem lucere oꝑa
earum. sed deficiunt & extinguunt᷑.
quia non deoleo interiore pascunt᷑.
Et dormiunt om̃s tardante sponso:
quia exutroq genere hominum
ohdormiscunt in mortẽ. Et de illis
fatuis & dehis sapientib tardante
ad uentu dñi itur in mortẽ istam
tẽporalem & uisibilẽ: quã somni loco
scripturas ponere notũ ÷ om̃ibus
unt inquit moriuntur srec ce non¬
turꝰ : sponsus & om̃s surgent :suen
om̃s intrabt̃. De ficient oꝑa stltu
uirginum: ñ habentiũ oleum ano¬

Expanded text:
altero» . Hae sunt ergo virgines sapientes. Stultae autem accendunt quidem lampades; videntur quidem lucere opera earum: sed deficient, et exstinguentur; quia non de oleo interiore pascuntur. Et dormiunt omnes tardante sponso: quia ex utroque genere hominum obdormiscunt in mortem; et de illis fatuis, et de his sapientibus, tardante adventu Domini, itur in mortem istam corporalem et visibilem, quam somni loco Scripturas ponere notum est omnibus iunt, inquit, moriuntur. Sed ecce venturus est sponsus, et omnes surgent, sed non omnes intrabunt. Deficient opera stultarum virginum, n
Abbreviated transcription (Latin):
illi qui non fecit miscđam. cũ ei gͦ ñdaret᷑.
dixit ad abraham. Pat̃ abrahã: mitte
enĩ qͥnq fr̃s. annuntiet eis quȩ hic patior
ne & ipsi ueniant in locum hunc torm̃toꝵ.
Et quid illi abrahã:. Habent illie moy¬
sen & ꝓpħas. Et ille. Non pat̾ abrahã:
s siquis amortuis resurrexerit credunt.
Et abraham. Si moysen inquit & ꝓpħas¬

Expanded text:
n daretur, dixit ad Abraham: «Pater Abraham, mitte ibi quinque fratres; annuntiet eis quae hic patior, ne et ipsi veniant in locum hunc tormentorum.» Et quid illi Abraham? «Habent illic Moysen et Prophetas.» Et ille: «Non, pater Abraham; sed si quis ex mortuis resurrexerit, credent.» Et Abraham: «Si Moysen,» inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
uł forte notos habent. & dicunt apud
semet ipsos& secum. Omiseros istos: qͥd
ipsorum. Quia bonũ illud putant: bene
nob̾ uolunt. Sed qͥdiligit iniqͥtatem:
odit animam suam. Si odit animam
suam. qͦmͦ amabit animam meã : Tam̃
amant. Oremus. neꝑdant qđ amaniꝰ.
Uidete qualẽ ierłm exhortet᷑ ad laudẽ.
uł potiꝰ p̃sciat laudaturã. Non eñi illiꝰ
citandȩ sunt sed ꝓpterea mͦ dicunt
hoc ꝓpħȩ. ut putent quantũ possunt
in hac carne constituti futura gaudia
electoꝵ. & ructantes in aures nr̃as exci¬
tent amorẽ illiꝰ ciuitatis. Ferueamus
dñm. Et̃ unde laudaturã : ꝓ fectione
quadam beatitudinis. Collauda inquit
TUARUM. At tendite frͣs mei. Confir¬
mauit inquit uectes portarũ tuarũ.
Uectiũ confirmatio: non ÷ portarum
aꝑtarũ. sed clausarũ. Unde pleriq
codices habent. c̃firmauit seras por-¬
tarũ tuarũ. Attendat caritas ur̃a.

Expanded text:
vel fronte notos habent, et dicunt apud vel fronte notos habent, et dicunt apud semetipsos et secum: O miseros istos, quidipsorum, quia bonum illud putant. Bene nobis volunt: sed qui diligit iniquitatem, odit animam suam . Si odit animam suam, quomodo amabit animam meam? Tamen amant; oremus ne perdant quod amamus. Videte qualem Jerusalem exhortetur ad laudem, vel potius praesentiat laudaturam. Non enim illius citandae sunt: sed propterea modo dicunt hoc Prophetae, ut potent, quantum possunt in hac carne constituti, futura gaudia beatorum, et eructantes in aures nostras, excitent amorem illius civitatis. Ferveamus Deum, et unde laudaturam: perfectione quadam beatitudinis. «Collauda,» inquituarum.» Attendite, fratres mei. «Confirmavit,» inquit, «vectes portarum tuarum.» Vectium confirmatio non est portarum apertarum, sed clausarum: unde plerique codices habent, «Confirmavit seras portarum tuaru
Abbreviated transcription (Latin):
innumero ꝑiclitantiũ. exaudiuntur.
& abstrahet̾ ds̃ acaptiuitate babylonȩ
plebẽ suam. redimet om̃ino &eruet
ꝑficiet᷑ numerus scoꝵ. gestantiũ imagi¬
nẽ dĩ. Non ibi er̃ quoꝵ imaginẽ deus
inciuitate sua sꝑnet. & ad nichilum
rediget : quia & ipsi inciuitate sua hoc
est inbabylonia imaginẽ eiꝰ ad nichili
redegerunt. Frit ille populꝰ laudinꝰ
exmultis constans. lauda qͥa unumfa¬
unum laudamus idem multi quiuns
si aliud sonant ista nomina. nͥ spectacula.
Neputent gentes se hab̾e spectacula. &
nos ñ hab̾e. Aliquando dimisso theatro.
aut amphitheatro. cũceꝑit exilla cauea
euomi turba ꝑditoꝵ. aliquando tenentes
in animo fantasias uanitatis suȩ. & memo¬
riam suam pascentes reb nonsolũ inutili¬
bus sed & ꝑniciosis. gaudentes in eis tan¬
quam indulcib sed pestiferis: uident
plerũq ut fit transire seruos dĩ. cogno¬
scunt ipso habitii uł uestis uł capitis

Expanded text:
in numero periclitantium, exaudiuntur; in numero periclitantium, exaudiuntur; et abstrahet Deus a captivitate Babyloniae plebem suam, redimet omnino et eruet, et perficietur numerus sanctorum gestantium imaginem Dei. Non ibi erunt, quorum imaginem Deus in civitate sua spernet, et ad nihilum rediget; quia et ipsi in civitate sua, hoc est Babylonia, imaginem ejus ad nihilum redegerunt. Erit ille populus laudansex multis constas; «lauda,» quia unum faunum, laudamus. Iidem multi qui unum; si aliud sonant ista nomina, nisi spectacula; ne putent gentes se habere spectacula, et nos non habere. Aliquando, dimisso theatro aut amphiteatro, cum coeperit ex illa cavea evomi turba perditorum, aliquando tenentes in animo phantasias vanitatis suae, et memoriam suam pascentes rebus non solum inutilibus, sed et perniciosis, gaudentes in eis tanquam in dulcibus, sed pestiferis; vident plerumque, ut fit, transire servos Dei, cognoscunt ipso habitu vel vestis vel capitis,
Abbreviated transcription (Latin):
intuent᷑ Illoꝵ archa auro exmnansts
istorum peetꝰ iustieie diuitus expoliẽ
Plangunt pleriq editores uenderigs
uillas suas. Quomͦ debent plangore
peccatores ꝑdentes animas suas ftere
ad hoc clamauit dñs dñico die uigilae
ut hodie sic iugilaret᷑ : Obsecro uoti
ꝑredẽptorem. ꝑstructorẽ. ꝑrectoren
ierłm: ut conuertatis ꝓ illis per
addm̃. Uideant sentiant quia ilie
& multum intenti milla spectaculax
illis placent. aliqͣndo & se spectent
displiceant. In multis enĩ iã faccũgas¬
demus. & aliquando nos quoq ibisedn
& in saniuimꝰ. Et quã multos putanis
ibi nunc sedere. futuros non solumii¬
anos. sed etiam ep̃os:. Ex p̃tertsen
futura conicimꝰ exiis quȩ iã facta st̃
quȩ ds̃ facturꝰ ÷ prenuntiamus. hgi¬
lent p̃ces ur̃ȩ. non gratis gemitisfrs.
Prorsus illi qui euaserunt depͣcantes
ꝓiis qui ꝑiclitantur. qui & ipsi fuert᷑

Expanded text:
intuentur. Illorum arca auro exinanitur; intuentur. Illorum arca auro exinanitur; istorum pectus justitiae divitiis exspoliatur. Plangunt plerique editores, vendentes villas suas: quomodo debent plangere peccatores, perdentes animas suas! Itane ad hoc clamavit Dominus dominico die, «Vigilate,» ut hodie sic vigilredemptorem, per structorem, per rectorem Jerusalem, ut convertatis pro illis preces ad Deum. Videant, sentiant quia nugantur; et multum intenti in illa spectacula quae illis placent, aliquando et se spectent, sibique displiceant. In multis enim jam factum gaudemus; et aliquando nos quoque ibi sedimus, et insanivimus: et quam multos putamus ibi nunc sedere, futuros non solum christianos, sed etiam episcopos? Ex praeteritis futura conjicimus; ex his quae jam facta sunt, quae Deus facturus est praenuntiamus. Vigilent preces vestrae; non gratis gemitis, fratres. Prorsus illi qui evaserunt, deprecantes pro his qui periclitantur, quia et ipsi fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
quasi coniungentes corda sua angłisdĩ.
factura es oierłmꝰ. Transit certe & la-¬
bor & gemitꝰ. Quid factura es : Aratura.
seminatura. nouellatura. nauigatura
es. negotiatura es: Quid factura es s
Anin illis oꝑb quam uis bonis. & de miseri¬
cordia uenientib exerceri te adhuc o¬
portet: Considera numerũ tuũ consi¬
dera undiq societatẽ tuam. Uide utrũ
aliquis esuriat cui porrigas panẽ. uide
sialiquis sitiat cui des calicẽ aquȩ f ri¬
gidȩ. Uide utrũ aliquis apud te mͦ¬
ꝑegrinus ÷ quẽ hospitio recipias. uide
utrum aliquis ȩger quẽ uisites. Side
utrum aliquis litiget quẽ concordes.
uide utrũ aliqͥs moriat᷑ quẽ sepelias
dent talib pompis. Int̾ illos sunt qͥ
ꝓpterea hodie non uenerunt : qͥ amunꝰ
est. Cui munꝰ. cui clamnũ:: Aut unde
munꝰ. aut unde dãnũ : Non eni illi
tantũ qͥ talia edunt damno feriunt᷑:
sed maiori cdãno ꝑcutiunt᷑. qͥtalia libent᷑

Expanded text:
quasi conjungentes corda suo Angelis Dei, quasi conjungentes corda suo Angelis Dei, factura es, o Jerusalem? Transiet certe et labor et gemitus. Quid factura es? aratura, seminatura, novellatura, navigatura es, negotiatura es? Quid factura es? An in illis operibus, quamvis bonis et de misericordia venientibus, exerceri te adhuc oportet? Considera numerum tuum, considera undique societatem tuam: vide utrum aliquis esuriat, cui porrigas panem; vide si aliquis sitiat, cui des calicem aquae frigidae; vide utrum aliquis modo apud te peregrinus est, quem hospitio recipias; vide utrum aliquis sit aeger, quem visites; vide utrum aliquis litiget, quem concordes ; vide utrum aliquis moriatur, quem sepelias. dent talibus pompis: inter illos sunt qui propterea hodie non venerunt, quia munus est. Cui munus est? cui damnum? Aut unde munus? aut unde damnum? Non enim illi tantum qui talia edunt, damno feriuntur; sed majori damno percutiuntur, qui talia libenter
Abbreviated transcription (Latin):
hi sic̃ nostis. idem ab eunt. idem rede
mias reparari ciuitatẽ ierłm. & fa¬
ctũ ÷ ut & ibi significaret᷑ imago futu¬
roꝵ: significatũ ÷ nob̾ post istã om̃em¬
qͥppe habitatione tepꝰ ñ uoluit᷑: quia
habitatorib ñ labitur. Hanc cũ uide
bant de ista. Sed hec dicebant deista:
quȩ in illã ducerent. Et illa om̃a quȩ
fiebant scdm̃ tempꝰ. scđm corpora¬
les motiones. scđm actus hominum
signa erant & prenuntiationes fu
nob̾ eã cõmendat sp̃s dĩ infundens
nob̾ amorẽ illiꝰ ut ei suspiremꝰ. & inꝑegri¬
natione ingemiscamꝰ. & ad illã uenire
desideremus. Amemꝰ illã. & ipsum amare
gregẽ om̃ium ciuium undiq collectoꝵ
ad illam ciuitatẽ. uident gaudiũ massȩ
post trituras. post uentuationes sãmisse
inhorreum nihil timentis. nichil laboriͤ
& molestiȩ patientis. & ad huc hic positi
& in ipsa contritione c̃uersantes. p̃mit¬
tunt gaudiũ spei. & anhelant in illam.

Expanded text:
hi, sicut nostis; iidem abeunt, iidem redeuhi, sicut nostis; iidem abeunt, iidem redeumias reparari civitatem Jerusalem , factum est, ut et ibi significaretur imago futurorum: significatum est nobis post quippe habitatione tempus non volvitur, quia habitator ibi non labitur. Hanc cum vider, dicebant de ista. Sed haec dicebant de ista, quae in illam ducerent; et illa omnia quae fiebant secundum tempus, secundum corporales motiones, secundum actus hominum, signa erant et praenuntiationes futnobis eam commendat Spiritus Dei, infundens nobis amorem illius, ut ei suspiremus, et in peregrinatione ingemiscamus, et ad illam venire desideremus. Amemus illam, et ipsum amare gregem omnium civium, undique collectorum ad illam civitatem; vident gaudium massae, post trituras, post ventilationes jam missae in horreum, nihil timentis, nihil laboris et molestiae patientis; et adhuc hic positi, et in ipsa contritione conversantes praemittunt gaudium spei, et anhelant in illam,
Abbreviated transcription (Latin):
Non enĩ uemiet ille adinferendas pe¬
nas. sed ad ifiniendas molestias. hoc
ciuitatis desiderio. quam psalmꝰ can-¬
tat. Ita c̃gruit eugłm huic cantico.
& quam ciuitatẽ p̃salmꝰ iste cantat.
audiamꝰ. Audiamꝰ. & cantemꝰ gaudiũ
nr̃m. Cũ hȩc audimꝰ. canticũ dĩ est.
Non enĩ tantũ cantamꝰ: quando uoce
& labis sonamꝰ. Eanticũ est & canti¬
cum int̾ꝰ: qͥa st̃ & aures cuiꝰdã intus.
Uoce cantamꝰ ut nos excitemꝰ corde can¬
tamus ut illi placeamꝰ. Aggei & zacha¬
riȩ psalmꝰ dr̃. Aggeus & zacharias.
incaptiuitate ierłm illius: quȩ int̾ra
portauit umbram cuiꝰdã cęlestis. In
exreparatione ueteris. lib̾ato pło aca¬
enĩ mundo inistis tribulationib scłi.
in hacturba multiplici scandalorum.
quodãm incaptiuite gemimꝰ sed erigem᷑.
Prenuntiatur ciuitas nr̃a noua futura¬
qđ ad ꝑsoluendã imaginẽ ꝑtinebat. Re
nẽ uolubilitatẽ huiꝰ tpris significat.
Septenaro enĩ numero uoluuntur dieᷤ.

Expanded text:
non enim veniet illi ad inferendas poenas, sed ad finiendas molestias. Hoc civitatis desiderio, quam Psalmus cantat: ita congruit Evangelium huic cantico. 5. Et quam civitatem psalmus iste cantat, audiamus. Audiamus, et cantemus; gaudium nostrum, cum hoc audimus, canticum Dei nostri est. Non enim tantum cantamus, quando voce et labiis sonamus canticum; est et canticum intus, quia sunt et aures cujusdam intus. Voce cantamus, ut nos excitemus; corde cantamus, ut illi placeamus. «Aggaei et Zachariae» Psalmus dicitur. Aggaeus et Zacharias in captivitate Jerusalem illius, quae in terra portavit umbram cujusdam coelestis. In ex reparatione veteris, liberato populo a caenim mundo, in his tribulationibus saeculi, in hac turba multiplici scandalorum, quodam modo in captivitate gemimus; sed erigemur: praenuntiatur civitas nostra nova futura aquod ad persolvendam imaginem pertinebat. Repnem volubilitatem hujus temporis signat: septenario enim numero volvuntur dies
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̾nã. Clamat gͦ ds̃ ad gentes. Solui
cristallũ. uenite niues̃. Emittet uer¬
bũ suũ & tabe faciet ea. Spiraurt
sp̃s eiꝰ. et ꝓflorni⁊ ague. Ecce cristal¬
lum & nues resoluunt᷑. eunt in aquas.
Qui sitiunt : ueniant & bibant. Saulus
durꝰ ut cristallũ. stephanũ ÷ ꝑ secutꝰ
ad mortẽ. paulus ĩã in aqͣ uiua gentes
uocat ad fontẽ. Spirauit sp̃s eius &
ꝓfluent aquȩ. Sp̃s feruens. unde dictũ
÷ in alio psalmo. Conuerte dñe captiui¬
tatẽ nr̃am sic̃ torrens in austro. Captiua¬

Expanded text:
aeternam» . Clamat ergo Deus ad gentes: Solvi aeternam» . Clamat ergo Deus ad gentes: Solvi crystallum, venite nives. «Emittet verbum suum, et tabefaciet ea; spirabit spiritus ejus, et fluent aquae.» Ecce crystallum et nives resolvuntur, eunt in aquas; qui sitiunt, veniant et bibant. Saulus durus ut crystallum, Stephanum est persecutus ad mortem; Paulus jam in aqua viva gentes vocat ad fontem. «Spirabit spiritus ejus, et fluent aquae.» Spiritus fervens: unde dictum r in quodam psalmo: conuerte, domine, captiuitatem nostram sicut torrens in austro; captiu
Abbreviated transcription (Latin):
perbia. Emittit uerbũ suũ & tabe¬
faciet ea. Sece uenit illud cristallũ
saulus post cędẽ & lapidationẽ ste¬
phani. duritia quadã stupidis inxp̃m
petiit litteras a sacer dotib ut un¬
diq exhibeat xp̃ianos an helans
cȩdes. Durꝰ ÷ iste &gelidus c̃tra ignẽ
dĩ. S quantũ eẽt durꝰ quantũ gelidꝰ.
ecce ille quiemittit uerbũ suum
& tabe faciet ea clamauit de cęlo
feruidus. Saule. saule. qͥd me ꝑseqͤris :
Una illa uoce tanta luritia cristalli re¬
soluta ÷. Emittit gͦ uerbũ suũ & tabe¬
faciet ea. Non desꝑet᷑ de cristallo. qͣnto
minꝰ de niue uł denebula : De ipso cri¬
stallo ñ desꝑet᷑. Audi uocẽ qͣndã cri-¬
stalli. Q pͥus fui blasphemꝰ & ꝑ secutor
& in uiriosus. Sed qͣre soluit cristallũ
ds̃ : Nedese nix ipsa desꝑet. Ait enĩ.
Idõ miscdam c̃secutꝰ sũ. ut inme osten
deret xp̃s iħc omem patientiã ad in¬
formationẽ eoꝵ qͥ credituri st̃ illi ĩuitã

Expanded text:
perbia. «Emittet verbum suum, et tabeperbia. «Emittet verbum suum, et tabefaciet ea.» Ecce venit illud crystallum Saulus post caedem et lapidationem Stephani, duritia quadam stupidus in Christum, petiit litteras a sacerdotibus, ut undique exhibeat Christianos, anhelans caedes. Durus est iste et gelidus contra ignem Dei. Sed quanquam esset durus, quanquam gelidus, ecce ille qui «emittet verbum suum, et tabefaciet ea,» clamavit de coelo fervidus, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? Una illa voce, tanta illa duritia crystalli resoluta est. «Emittet» ergo «verbum suum, et tabefaciet ea.» Non desperetur de crystallo; quanto minus de nive, vel de nebula? De ipso crystallo non desperetur. Audi vocem quamdam crystalli: «Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et injuriosus.» Sed quare solvit crystallum Deus? Ne de se nix ipsa desperet. Ait enim, «Ideo misericordiam consecutus sum, ut in me ostens omnem patientiam, ad informationem eorum qui credituri sunt illi in vitam
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m. Audi & hic grãm dĩ. Quimittt
cristallũ suũ sic̃ frusta panis infaciem
frigoris eiꝰ qͥs subsistet ÷ Ergo depato
est̃ : Absit. Seqͥtur enĩ. E com n
hum sobm et tase facret ea. Non
gͦ desꝑet nix. non desꝑet nebula ñde¬
sꝑet cristallũ. Deniue nãq tanꝙͣ deli¬
na conficit᷑ tunica. Rebula illa in pen¬
tentia salutẽ inuenit. quia qͦs p̾destina¬
uit illos & uocauit. Sed licet sint in¬
ter p̃destinatos durissimi & multo qͣsi
tẽpore c̃gelauerint. & cristallũ facti
fuerint : ñ ert̃ duri miscđiȩ dĩ. Emittt
uerbũ suũ & tabe faciet ea. Quid: tabe¬
faciet : Ne forte in malo intelligatis.
Tabe faciet. lique faciet. dissoluet. Duri
sunt enĩ ꝑ suꝑbiã. merito & suꝑbia stu¬
dũ ÷. Rigorẽ passi homines. cotidie
diet̃ obstupui. Ergo suꝑbia stupor
est. Emittit uerbum suũ & tabe fa¬
ciet ea. Et reuera cumuliniuis cum
tabe fiunt : deliquescunt in humili¬
erigit stupor: sic stultos erigit su¬

Expanded text:
» . Audi et hic gratiam Dei: «Qui mittit crystallum suum sicut» «frusta panis: in faciem frigoris ejus quis subsistet?» Ergo desperatio est? Absit. Sequitur enim: «Emittet verbum suum, et tabefaciet ea.» Non ergo desperet nix, non desperet nebula, non desperet crystallum. De nive namque tanquam de lana, conficitur tunica. Nebula illa in poenitentia salutem invenit; quia «quos praedestinavit, illos et vocavit.» Sed licet sint inter praedestinatos durissimi, et multo quasi tempore congelaverint, et crystallum facti fuerint; non erunt duri misericordiae Dei. «Emittet verbum suum, et tabefaciet ea.» Quid est, «tabefaciet?» Ne forte in malo intelligatis «tabefaciet;» liquefaciet, dissolvet. Duri sunt enim per superbiam. Merito et superbia studum est. Rigorem passi homines quotidie dicunt, Obstupui. Ergo superbia stupor est. «Emittet verbum suum, et tabefaciet ea.» Et revera cumuli nivis cum calefiunt, deliquescunt in humilierigit stupor, sic stultos erigit su
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃ium enĩ lapidantiũ uestim̃ta serua¬
bat : ut in om̃iũ manib lapidaret. Ergo
uidemꝰ niuẽ. nebulã. cristallũ. bonum
÷ ut ille spiret & soluat. Si enĩ ñ ipse
spirauerit. si ñ ipse duritiã huiꝰ glatiei
dissoluerit: infaciẽ frigoris eiꝰ qͥs subsist&
Infaciẽ frigoris eiꝰ. Cuiꝰ.  Dei. Unde ÷ eiꝰ
frigus : Ecce deserit peccatorẽ. ecce nͣ
uocat. ecce ñ aꝑit sensũ. ecce ñ infundit
grãm. Soluatur homo si potest glacie
stultitiȩ. Non potest. Quare ñ potest :¬
Infaciẽ frigoris eiꝰ qͥs subsistet : Uide
gͦ congelascentẽ illũ dicentẽ. Uideo
aliã legẽ in mẽbris meis repugnantũ

Expanded text:
estimenta servabat, ut omnium manibus lapidaret . 26. Ergo videmus nivem, nebulam, crystallum: bonum est ut ille spiret, et solvat. Si enim ille non spiraverit, si non ipse duritiam glaciei hujus dissolverit, «In faciem frigoris ejus quis subsistet? In faciem frigoris ejus,» cujus? Dei. Unde est ejus frigus? Ecce deserit peccatorem, ecce non vocat, ecce non aperit sensum, ecce non infundit gratiam: solvatur homo, si potest, glacie stultitiae. Non potest. Quare non potest? «In faciem frigoris ejus quis subsistet?» Vide ergo congelascentem illum, et dicentem: «Video aliam legem in membr
Abbreviated transcription (Latin):
sapientib & dixerant eis. Qte loꝰ
oleũ quia faces nr̃ȩ extinguintas
aqͥb emere soletis ad ulationẽ. Et
hostium. Cũ eunt corde: cũ talia eo¬
gitant. cũ se ab illa intentione ale¬
nant. & retro p̃terita sua recordanꝰ
eunt quasi aduendentes & ñ inuenus
tc̃ fauentes. ñ inueniunt tc̃ laudanꝰ¬
tes aquib solebant laudari & quasi
excitari adbona oꝑa. ñ robore bonȩ
c̃scientiȩ. sed incitam̃to linguȩ aliene
Et illud qđ dictũ ÷ ne forte ñsufficiat
nob̾: magna c̃sideratione humilitati
dictum ÷. Oleum eñĩ qđ gestamis

Expanded text:
sapientibus, et dixerant eis: «Date nobis oleum, quia faces nostrae exstinguuntur.» sunt a quibus emere soletis adulationem? «Et est ostium» . Cum eunt corde, cum talia cogitant, dum se ab illa intentione alienant, et retro praeterita sua recordantur, eunt quasi ad vendentes: et non inveniunt tunc faventes, non inveniunt tunc laudantes, a quibus solebant laudari, et quasi excitari ad bona opera, non robore bonae conscientiae, sed incitamento linguae atienae. 12. Et illud quod dictum est, «Ne forte non sufficiat nobis,» magna consideratione humilitatis d
Abbreviated transcription (Latin):
possumꝰ dix̃. Quare hoc ÷: Quia ad huc
area nondum horreũ. Tẽ gͦ quid. nͥ ut
nontimeas tale aliquid futurũ : Col
suit tantũ. Confirmauit uectes portaꝵ
tuarũ. nemo exeat. nemo intret. Ne¬
mo exeat gaudeamꝰ. nemo intret timea¬
mꝰ. Nec ut timeas cũ intͣueris dr̃. tan¬
tũmͦ esto innumero uirginũ. quȩ porta¬
uert᷑ oleũ secũ. Uirgines eñi illȩ animas
significant. Non eñĩ uere quinq erant :
sed in qͥnq illis milia sunt. Numero
illo quinario. milia intelligunt᷑ non
feminarum tantũ sed& uirorum.
& uterq sexus hoc ÷ ȩccła dr̃ uirgo.¬

Expanded text:
udo. Quare hoc? Quia adhuc area, nondum horreum. Tunc ergo quid, nisi ut non timeas tale aliquid futurum? «Collsuit, tantum: «Confirmavit» «vectes portarum tuarum.» Nemo exeat, nemo intret. Nemo exeat, gaudemus: Nemo intret, timemus. Nec hoc timeas; cum intraveris, dicetur; tantummodo esto in numero virginum quae portarunt oleum secum. 10. Virgines enim illae animas significant. Non enim vere quinque erant, sed in quinque illis millia sunt. In numero illo quinario millia intelliguntur, non feminarum tantum, sed et virorum: et uterque sexus, hoc est Ecclesia, di
Abbreviated transcription (Latin):
expectans nosse causam tuã. ne forte
ille quẽ instruxisti. uł p̃uaricatione
ficiens. in nocentiȩ tuȩ bonũ uerbis
de monstrare non possit : Nichil hoꝵ
Quis gͦ uenturꝰ ÷: Quare ñ audis ÷ qͥs
uenturus ÷ iudicare te. nͥquenit u¬
dicari ꝓpt̾ te : P timeas accusatorẽ¬
deqͦ ipse dix̃ pͥnceps huiꝰ mundi eio
etur foras nontimeas malũ aduora¬
tum Ine eñi tibi mͦ aduocat ÷ͥ dasco

Expanded text:
exspectans nosse causam tuam; ne forte exspectans nosse causam tuam; ne forte ille quem instruxisti, vel praevaricatione ficiens, innocentiae tuae bonum verbis demonstrare non possit? Nihil horum. Quis ergo venturus est? quare non gaudes? Quis venturus est judicare te, nisi qui venit judicari propter te? Non timeas accusatorede quo ipse dixit: «Princeps hujus mundi missus est foras» . Non timeas malum advocatum; ille enim tibi modo advocatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
SMT INIT CARTTAS
URã de psalmo quẽ mͦ canta¬
uimꝰ in hodiernũ diẽ nos di¬
stulisse sermonẽ. Ipse enim
erat. & die dñico lectꝰ est: &
dauit cautosq & uigilantes expectare
uoluit aduentũ suũ. t̾rens etiã exempͥo
nedãnet inudicio. sic futurũ dicensad¬
uentũ filii hominis sicut indieb noe.¬
manducabant & bibebant. & emebant.
uendebant nubebant. uxores ducebant
donec introiret noe in archam & ue¬
nit diluuium & ꝑdidit om̃s. Solliciti
gͦ & magno timore concussi. quis enĩ
sicredit nontimeat. in eo sumus qͣntũ
potuimus immorati: ut de ur̃is morib
retur. quo possimꝰ illũ diẽ. ñ solũ securi
expectare: sed etiam desiderare. Si
enim amamius xp̃m: utiq aduentum
eius desiderare debemus. Per uersum
gis timere neueniat. orare adueniat
regnum tuum & timere ne exaudiari.
Unde aut̃ timor quia iudex uentur ⁊c
Nunqͥd inustꝰ : Nũqͥd maliuolus : Nuñ¬
quid inuidꝰ : Nunquid postremo ab alt̾o

Expanded text:
Meminit Charitas vestra de psalmo quem modo cantavimus, in hodiernum diem nos distulisse sermonem. Ipse enim erat, et die dominico lectus est, et commendavit, cautosque nos et vigilantes exspectare voluit adventum suum; terrens etiam exemplo, ne damnet judicio; sic futurum dicens adventum filii hominis, sicut in diebmanducabant, bibebant, novellabant, aedificabant, nubebant, uxores donec introiret Noe in arcam, et venit diluvium, et perdidit omnes . Solliciti ergo et magno timore concussi quis enim si credit, non timeat?, in eo sumus, quantum potuimus, immorati, ut de vestris moribus retur, quo possimus illum diem non solum securi exspectare, sed etiam desiderare. Si enim amamus Christum, utique adventum ejus desiderare debemus. Perversum gis timere ne veniat; orare, «Adveniat regnum tuum» ; et timere ne exaudiaris. Unde autem timor? quia judex venturus est? Numquid injustus? numquid malevolus? numquid invidus? numquid postremo ab altero
Abbreviated transcription (Latin):
Crescet enĩ eccła: donec occupet om̃s
linguas. Qđ uos de seriustis. qͦusq ere¬
uit : Tenete nob̾cũ qͦusq accessit
nob̾cũ ꝑueniatis ad ea quȩ ñ dũ aecẽs¬
sit. Lo quor om̃iũ linguis. audeot
dicere. In corpore xp̃i sum. mecła
loquit᷑. & ego in omib linguis sum: mea
est greca. mea ÷ syra. mea ÷ hebreame
÷ om̃niũ gentiũ : quia munitate sũ om̃i

Expanded text:
Crescet enim Ecclesia, donec occupet omnes Crescet enim Ecclesia, donec occupet omnes linguas. Quod vos deseruistis, quousque crevit! Tenete nobiscum quousque accessit, ut nobiscum perveniatis ad quae nondum accessit. Loquor omnium linguis, audeo tibi dicere. In corpore Christi sum, in loquitur, et ego in omnibus linguis sum; mea est graeca, mea est syra, mea est hebraea, mea est omnium gentium, quia in unitate sum omni
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ futuros Quid uis ampliꝰ : Remis¬
sio peccatoꝵ in xp̃i nomine p̾dicat᷑. Ubic
Pom̃s genteᷤ. Unde : Incipiens ab ierłm.
Cũ munica huic ȩccłe. Quare litigamus:
Cepit enĩ hȩc ȩccła ab ierłm ista terrena.
ut gaudeat in dõ in illa ierłm cęlesti.
Ab hac enĩ incipit. ad illã terminat. In
tc̃ erat indiciũ uenientis in homines
sp̃s sc̃i: ut linguis om̃iũ loquerentur:
Modo qͥd dicturꝰ es heretice : Quia non
agitis : In ania celebratis e Ergo dat᷑.
Sidat᷑. qͣre linguis om̃iũ ñ loquunt᷑ qͥb
dat᷑ : Nunqͥd de fecit donũ dĩ. aut
minor ÷ fructꝰ : Creuer̃ zirania. s
& triticũ. Sinite utraq crescere usq
ad messẽ. Non dix̃ crescant tizania.
Tc̃ eni nondũ erat eccła ꝑt̾rarũ orbẽ
diffusa. ut mẽbra xp̃i inom̃ib gen¬
tib loquerent᷑. Tc̃ implebat᷑ in uno.
qđ p̃nuntiabatur mom̃ib. Iã totũ
corpꝰ xp̃i loquit᷑ om̃ium linguis. &
qͥb nondũ loquitur: loquetur

Expanded text:
lius? Remissio peccatorum in Christi nomine praedicatur. Ubi? «Per omnes gentes.» Unde? Incipiens «ab Jerusalem.» Communica huic Ecclesiae. Quare litigamus? Coepit enim haec Ecclesia ab Jerusalem ista terrena, ut gaudeat inde Deo in illa Jerusalem coelesti. Ab hac enim incipit, ad illam terminat. In tunc erat indicium venientis in homines Spiritus sancti, ut linguis omnium loquerentur. Modo quid dicturus es, haeretice? quia non agitis? Inania celebratis. Ergo datur. Si datur; quare linguis omnium non loquuntur quibus datur? Numquid defecit donum Dei, aut minor est fructus? Creverunt zizania, sed et triticum: «Sinite utraque crescere usque ad messem» . Non dixit, Crescant zizania, tunc enim nondum erat Ecclesia per terrarum orbem diffusa, ut membra Christi in omnibus gentibus loquerentur. Tunc implebatur in uno, quod praenuntiabatur in omnibus. Jam totum corpus Christi loquitur omnium linguis: et quibus nondum loquitur, loquetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Si incertũ ÷ ÷ licet ut caueas ne fore
uerum sit. ñ tam̃ dãnes tanqͣm ueri
sit hoc pax iubet. Quere pacẽ arti
& sequere eam. Heresis qͥd monet:
Dãna in cognitos. dãna totũ muncim
Peruĩ totꝰ mundus. nullus ÷ xp̃lanus
affrica remansit. Bene iudicasti a
tribunali dicis tusententiã in orben
gi moy si credatur. Quid dix̃ moys
Andubitas quid sit sem̃ abrahe s Puto
quia cũ apłs dixerit ñdubitab̾ Aut
si & de apło dubitab̾. quare paxpax &
ñ ÷ pax: Quiddicit apłs : Abrahȩ di¬
cte sunt ꝓmissiones & semii eiꝰ. Non
dicit inseminib tanquã inmultis sed
tanquã in uno insemine tuo qđ: xp̃s.

Expanded text:
Si incertum est, licet ut caveas, ne forte Si incertum est, licet ut caveas, ne forte verum sit; non tamen damnes, tanquam verum sit. Hoc pax jubet. «Quaere pacem,» ait, «et sequere eam» . Haeresis quod monet? Damnat incognitos, damnat totum mundum: Periit totus mundus, nullus est Christianus, Africa remansit. Bene judicasti. De quo tribunali dicis tu sententiam in orbem Legi Moysi credatur. Quid dixit Moyses . An dubitas quid sit semen Abrahae? Puto quia cum Apostolus dixerit, non dubitabis: aut si et de Apostolo dubitabis, quare, Pax, pax; et non est pax ? Quid dicit Apostolus? «Abrahae dictae sunt promissiones, et semini ejus. Non dicit, Et seminibus, tanquam in multis; sed tanq
Abbreviated transcription (Latin):
mus. In choatã innob̾ si sic amamus¬
amamus. ꝑfectam quomodo lauda-¬
bimuscꝰ Ecce hoc dico. O filii dile¬
pacem benedicunt᷑ inea. & ipsi intͣnt
cũ claudunt᷑ porte & firgant᷑ uectes
hanc quã nominatã sic amatis & dili-¬
gitis. ipsam seet̾amini. ipsam deside¬
rate. ipsam in domo. ipsam in negotio.
ipsam in uxorib ipsam ͫ filiis. ipsã
inseruis. ipsam inamicis. ipsã in ini¬
micis diligite. Ipsa ÷ pax quã non
habent her etici. Ouid ãgit pax in
huiꝰ adhuc regionis incertis. in ista ꝑ-¬
egrinatione mortalitatis nr̃ȩ. cum
adhuc nemo ÷ alteri conspicuus. nemo
uidet cor alteriꝰ. quid agit pax: De
incertis ñ iudicat. in cõgnita ñ confir¬
mat. ꝓ cliuior ÷ adbenẽ credendum
de homine. quam ad male suspicandũ.
Non se multum dolet errare cũ bene
credit etiam demalo. ꝑniciose aut
cum male sentit forte debono. Nescio
qualis sit. Quid ꝑdo. si credo qͥabonꝰ ::

Expanded text:
mus. Inchoatam in nobis si sic amamusmus. Inchoatam in nobis si sic amamus, perfectam quomodo laudabimus? Ecce hoc dico, o filii dilepacem, benedicuntur in ea, et ipsi intrant cum clauduntur portae, et firmantur vectes. Hanc quam nominatam sic amatis et diligitis, ipsam sectamini, ipsam desiderate; ipsam in domo, ipsam in negotio, ipsam in uxoribus, ipsam in filiis, ipsam in servis, ipsam in amicis, ipsam in inimicis diligite. 16. Ipsa est pax quam non habent haeretici. Quid agit pax in hujus adhuc regionis incertis, in ista peregrinatione mortalitatis nostrae; cum adhuc nemo est alteri conspicuus, nemo videt cor alterius? quid agit pax? De incertis non judicat, incognita non confirmat; proclivior est ad bene credendum de homine, quam ad male suspicandum. Non se multum dolet errare, cum bene credit etiam de malo; perniciose autem, cum male sentit forte de bono. Nescio qualis sit: quid perdo, si credo quia bonus est?
Abbreviated transcription (Latin):
intus filii sunt securi sunt. Uolarunt
denido timoris. uolarunt incęlestia.
uolarunt ineterna. iam nichil metuunt
Quise I ui posurt fines tuos pacẽ.¬
Quomͦ ex ultastis om̃s. hanc amate
fr̃s mei. Multum delectamur. qͣndo
clamat de cordib uris pacis dilectio.
Quomͦ uos de lectauit. Nichil dixerã.
nichil exposuerã. Uersum ꝓnuntiaui.
& exclamastis: Quid de uob̾is clamauit:
Dilectio pacis. Quid ostendi oculis ur̃is :
Unde clamastis. si non amatis : Unde
amatis. si ñ uidetis : In uisibilis ÷ pax.
Quis ÷ oculꝰ. qͦ uisa ÷ ut amaret᷑ : Neq eni
acelamaretur. nͥ amaretur. hȩc sunt spe¬
ctacula quȩ ex hibet ds̃ rerũ in uisibiliũ̃.
Quanta pulchritudine intellectus pacis
corcla ur̃a ꝑcussit. Ouid ia ego loqͣr
de pace. aut de laude pacis. Prȩuenit
possũ. infirmꝰ sum differamꝰ om̃s lau¬
des pacis. ad illã patriã pacis. Ibi eã
plenius laudabimꝰ: ubi eãpleniꝰ habebi¬

Expanded text:
intus filii sunt, securi sunt: volarunt intus filii sunt, securi sunt: volarunt de nido timoris, volarunt in coelestia, volarunt in aeterna; jam nihil metuunt Quis? «Qui posuit fines tuos pacem.Quomodo exsultastis omnes? Hanc amate, fratres mei. Multum delectamur, quando clamat de cordibus vestris pacis dilectio. Quomodo vos delectavit? Nihil dixeram, nihil exposueram; versum pronuntiavi, et exclamastis. Quid de vobis clamavit? Dilectio pacis. Quid ostendi oculis vestris? Unde clamatis, si non amatis? unde amatis, si non videtis? Invisibilis est pax. Quis est oculus quo visa est, ut amaretur? Neque enim acclamaretur, nisi amaretur. Haec sunt spectacula quae exhibet Deus rerum invisibilium. Quanta pulchritudine intellectus pacis corda vestra percussit? Quid jam ego loquar de pace, aut de laude pacis? Praevenit possum, infirmus sum. Differamus omnes laudes pacis ad illam patriam pacis. Ibi eam plenius laudabimus, ubi eam plenius habebi
Abbreviated transcription (Latin):
Quantũ possunt homines de alio iudicare.
plus homo utiq ipse dese. s ds̾ plus de
homine. qͣm homo de se. Ergo sitalis fueriᷤ:
intͣbis. inquinq illis uirginib eris. ceterȩ
fatuȩ excludent᷑. Nã hoc habes in eiigło.
& ñ aꝑietur. Om̃ confirmauit inquit
uectes portarũ tuarũ secura sta. secura
lauda. sine fine lauda. fortiter clanse
sunt portȩ tuȩ. nͣexit amicꝰ. ñ intrat
inimicꝰ. Confirmauit uectes portarũ
tuarũ. benedixit filios tuos inte. Non
uagant᷑ foris. ñ ꝑ egrinant᷑. Intꝰ gaudent.
intus laudant. intꝰ benedicuntur. intꝰ
non parturiunt. qͥa iam neminẽ pariunt.
Filii sunt. scĩ sunt. Isti filii scĩ iã laudantes
& gaudentes parturiti & partist matre
caritate. inclusi sunt colligente caritate.
num cor gerens infilios: filii mei inquit
quos itum parturio. Cum paulus eos
parturiebat: caritas parturiebat. Cũ
quos parturiuit & peperit. Modo ia

Expanded text:
quantum possunt homines de alio judicare? quantum possunt homines de alio judicare? Plus homo utique ipse de se; sed Deus plus de homine, quam homo de se. Ergo si talis fueris, intrabis; in quinque illis virginibus eris: caeterae fatuae excludentur. Nam hoc habes in Evangelio,  tuarum. Confirmavit,» inquit, «vectes portarum tuarum:» secura sta, secura lauda, sine fine lauda. Fortiter clausae sunt portae tuae; non exit amicus, non intrat inimicus: «Confirmavit vectes portarum tuarum.» 14. «Benedixit filios tuos in te.» Non vagantur foris, non peregrinantur; intus gaudent, intus laudant, intus benedicuntur; intus non parturiunt, quia jam neminem pariunt. Filii sunt, sancti sunt: isti filii sancti jam laudantes et gaudentes, parturiti et parti sunt matre charitate, inclusi sunt colligente charitate.um, sed et maternum cor gerens in filios, «Filii mei,» inquit, «quos iterum parturio» . Cum Paulus eos parturiebat, charitas parturiebat: cum quos parturivit et peperit. Modo jam
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ. Et cũ dãnat nistꝰ ÷. & cũ miseret᷑
iustꝰ ÷. Quid enĩ tã iustũ. quã reddere
miscdam p̾roganti :: Quid tam iustum
quam ut inqua mensura m̃si fueritis.
mea remetiatur uob̃. Da egenti fr̃i.
xp̃o dõ qui ÷ suꝑꝰ om̃a benedictus in
secula. Ds egere te uoluit. & tu re
trahis manum : Certe tu porigis ma-¬
num & petis adõ. Audi scripturam.
Ionsit manus tua por recta ad accipi¬
endum. & ad dandũ collecta. F rogari
sibi uult ds̃. ex illo qđ dedit. Quid eñi
das quod ille non dedit: Quid eñi ha¬
bes qđ non accepisti : Aut uͦ ñdico deo.
sed cuilibet de tuo das aliquid  De illiꝰ
das : qui iubet ut des. Prȩ rogator esto
non inuasor. Hȩc gͦ faciens. & sibona hu¬
militate dicis de illo oleo. ne forte non
sufficiat nob̾: intras & claudit᷑. Audi hoc¬
apłm dicentẽ. Michi aut̃ minimũ ẽ ut
a uob̾ diuidicer. Quando enĩ potestis di-¬
iudicare conscientiam meam. qͣndo ex¬
aminare quo animo facio qͥcqͥd facio:

Expanded text:
suae. Et cum damnat, justus est; et cum miseretur, justus est. Quid enim tam justum, quam reddere misericordiam praeroganti? Quid tam justum, quam ut in qua mensura mensi fueritis, in ea remetiatur vobis ? Da egenti fratri.  Deo, qui est super omnia benedictus in saecula : Deus egere a te voluit; et tu manus retrahis? Certe tu porrigis manum, et petis a Deo: audi Scripturam, «Non sit manus tua porrecta ad accipiendum, et ad dandum collecta» . Erogari sibi vult Deus ex illo quod dedit. Quid enim das quod ille non dedit? quid enim habes quod non accepisti ? Aut vero, non dico, Deo, sed cuilibet de tuo das aliquid? De illius das, qui jubet ut des. Praerogator esto, non invasor. Haec ergo faciens, et si bona humilitate dicis de illo oleo, «Ne forte non sufficiat nobis,» intras et clauditur. Audi Apostolum hoc dicentem: «Mihi autem minimum est ut a vobis dijudicer» . Quando enim potestis dijudicare conscientiam meam? quando examinare quo animo facio, quidquid facio?
Abbreviated transcription (Latin):
mabuntur uectes portarũ eiꝰ. Nam si
tu ẽẽ uolueris aut non uirgo corde.
aut & si uirgo int̾ fatuas uirgines:
foris remaneb̾ & frustra pulsabis. Quȩ
sunt fatuȩ uirgines : Et ipse qͥnq st̃.
Quȩ nisi animȩ quȩ habent istam con¬
tinentiam carnis. ut uitent corrupte¬
las ab om̃ib sensib uenientes quos
sensus ia enumeraui. uitant ueluti cor¬
ruptiones uenientes undiq & non in
conscientia ger̃t bonũ suũ corã oculis
dĩ. sed placere inde uolunt hominib
& iudiciũ sequunt᷑ alienũ. fauores uulgi
aucupantur. uiles sibi st̃. cũ spectato¬
rib ẽẽ care uolunt. ñ eis sufficit con¬
scientia : Merito ñ portant oleũ secũ.

Expanded text:
mabuntur vectes portarum ejus. Nam tu mabuntur vectes portarum ejus. Nam tu si esse volueris aut non virgo corde, aut, etsi virgo, inter fatuas virgines; foris remanebis, et frustra pulsabis. 11. Quae sunt fatuae virgines? Et ipsae quinque sunt: quae, nisi animae quae habent istam continentiam carnis, ut vitent corruptelas ab omnibus sensibus venientes, quos sensus jam enumeravi? Vitant veluti corruptiones venientes undique, et non in conscientia gerunt bonum suum coram oculis Dei: sed placere inde volunt hominibus, et judicium sequuntur alienum. Favores vulgi aucupantur; viles sibi sunt, cum spectatoribus esse charae volunt; non eis sufficit conscientia. Merito non portant oleum secum.
Abbreviated transcription (Latin):
tas in carne. om̃ium debet ẽẽ incorde.
Uirgiitas carnis corpꝰ intactũ. uir¬
ginitas cordis fides in corrupta. frgo
dr̃ uirgo tota eccła. & masculino
genere appellat᷑ popłs dĩ. Ut̃q sexꝰ
& una eccła & unica colu̾ba. atq in
hac uirginitate milia scõꝵ. Ergo qͥnq
uirgines om̃s animas intraturas in
sensus notissimi om̃ib ꝑquinq enĩ
ianuas. intrat aliqͥd ꝑcorpꝰ ad animũ.
Aut ꝑ oculos intrat qđ concupiscas male.
aut ꝑ aures. aut ꝑ olfactũ. aut ꝑgustũ.¬
aut ꝑ contactũ. Per hasqͥnq ianuas
quisqͥs ñ ad miserit corruptionẽ: int̃
quinq uirgines cõputatur. Admit¬
tuntur autẽ corruptiones ꝑ illicita
de sideria. Quid aut̃ liceat & ñliceat:
pleni sunt libri scripturarũ. Ergo
opus ÷ ut sis in illis quinq uirginĩb.
ñ timeb̾ qđ dictũ ÷ nemo intret. Drͣ
enĩ hoc & fiet hoc. S cũ intͣueris.
nemo contra te claudet: sedte in¬
gresso claudent᷑ porte ierłm. & fir¬

Expanded text:
tas in carne, omnium debet esse in corde. Virginitas carnis, corpus intactum; virginitas cordis, fides incorrupta. Ergo dicitur virgo tota Ecclesia, et masculino genere appellatur populus Dei: uterque sexus et una Ecclesia, et unica columba: atque in hac virginitate millia sanctorum. Ergo quinque virgines omnes animas intraturas in sensus notissimi omnibus. Per quinque enim januas intrat aliquid per corpus ad animam: aut per oculos intrat quod concupiscas male, aut per aures, aut per olfactum, aut per gustuaut per contactum. Per has quinque januas quisquis non admiserit corruptionem, inter quinque virgines computatur. Admittuntur autem corruptiones per illicita desideria. Quid autem liceat et non liceat, pleni sunt libri Scripturarum. Ergo opus est ut sis in illis quinque virginibus. Non timebis quod dictum est, Nemo intret. Dicitur enim hoc, et fiet hoc; sed cum intraveris: nemo contra te claudet; sed te ingresso, claudentur portae Jerusalem, et fir
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Cȩtera quȩ suꝑflua iacent: alioꝵ st̃
necessaria. Suꝑflua diuitũ: necessaria
st̃ pauꝑũ. Resalienȩ possident᷑: cũ suꝑ¬
flua possident᷑. Faciens gͦ huiꝰmodi mi¬
sericordias. & illã p̃cipue quȩ gratis con¬
stat. dimitte sic̃ dimittimꝰ. quo ñ nͥ cari¬
tatẽ erogas quȩ crescit cũ erogas. facienᷤ
gͦ & feruens in ipsis bonis oꝑib miscdĩȩ
quȩ iã bona oꝑa ut iã diximꝰ tc̃ ñerunt
necessaria. qͥa nullus erit miser inquẽ

Expanded text:
acent, aliorum sunt necessaria. Superflua divitum, necessaria sunt pauperum. Res alienae possidentur, cum superflua possidentur. 13. Faciens ergo hujusmodi misericordias, et illam praecipue quae gratis constat, «Dimitte, sicut dimittimus» ; quo nonnisi charitatem erogas, quae crescit cum erogas: faciens ergo et fervens in ipsis bonis operibus misericordiae, quae jam bona opera, ut jam diximus, tunc non erunt necessaria, quia nullus erit miser
Abbreviated transcription (Latin):
quale spectaculum erit᷑ uisio dĩ
Uident homines uenatorẽ & de¬
lectantur. Ue miseris : si ñ se cor¬
rexerint. Qui enĩ uident uenato¬
rem & delectantur: uidebt salua¬
torem & contristabuntur. Quid
illis miserius ÷ quib saluator saluti
ñ erit : Nongͦ mirum quia illis
quib uoluptati ÷ homo pugnan᷑.
non erit saluti ds̃ lib̾ans. Nosaut̃
fr̃s si nos in eiꝰ mẽbris meminimꝰ.
si concupiscimus siꝑseueramus:
uidebimꝰ & gaudebimꝰ. Erit ilac
nias purgalis om̃ib ciuib sus na¬
noimixto secditioso aut cur bslleiis
Inimieus ille qui mͦ nuget lero
illa patriã ueniamꝰ illic cuiquam
insidiari ñ poterit: qͥa nec ee lou
ꝑmictitur. Sieni modo & eludt
de corde credentiũ quomͦ. elucle¬
tur deciuitate uiuentiũ: quiden

Expanded text:
quale spectaculum erit in visione Dei? Vident homines venatorem, et delectantur: vae miseris, si non se correxerint! Qui enim vident venatorem, et delectantur, videbunt Salvatorem, et contristabuntur. Quid illis miserius, quibus Salvator saluti non erit? Non ergo mirum quia illis quibus voluptati est homo pugnans, non erit saluti Deus liberans. Nos autem, fratres, si nos in ejus membris meminimus, si concupiscimus, si perseveramus, videbimus et gaudebimus. Erit illa civitas purgatis omnibus civibus suis, nullo admixto seditioso aut turbulento: inimicus ille qui modo invidet, ne ad illam patriam veniamus, illic cuiquam insidiari non potest; quia nec esse ibi permittitur. Si enim modo excluditur de corde credentium, quomodo excludetur de
Abbreviated transcription (Latin):
habet quod cedar ad ismael ꝑtinet. Ergo
isaac cumismael. Id ÷ qui ꝑtinent adisaac:
inter illos uiuunt qͥ pertinent adismael. Isti
sursum uolunt ascendere. illi de orsum uo¬
lunt premere. Isti uolare uolunt addeum
illi pennas conantur euellere. Hanq apud

Expanded text:
habet, quod Cedar ad Ismael pertinet . Ergo habet, quod Cedar ad Ismael pertinet . Ergo Isaac cum Ismael; id est, qui pertinent ad Isaac, inter illos vivunt, qui pertinent ad Ismael. Isti sursum volunt ascendere, illi deorsum volunt premere: isti volunt volare ad Deum, illi conantur pennas evellere. Namque apud