comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sepelitur in semina. aliud lirescit in germina: sed singula quȩq corpora
non denihilo sed desui origine ꝓducuntur. & recentia deu&eribur in nouantur:
Cum autem deresurrectione lo quer&ur a postolus dicens. Quod seminas non
uiuificatur. nisiprius moriatur : &unicuiq inquit seminum ꝓprium corpus non¬
utiq genere suo alienum sed naturȩ suȩ ꝓprium. & demateriȩ suȩ qualitate repa¬
ratum Reuo cabitur etgo contubernium pristinum aniinȩ & corporis unitas
sednullis umquam seculis dissotianda germanitas: Nrm est gratia auctoris
xredemptaris initũ ut adillorum munerum ꝑtinere uideamur. Dequib

Expanded text:
sepelitur in semina, aliud quod virescit in germina? Sed singula quaeque corpora sepelitur in semina, aliud quod virescit in germina? Sed singula quaeque corpora non de nihilo; sed de sui origine producuntur, et recentia de veteribus innovantur. Cum autem de resurrectione loqueretur Apostolus, dicens: Quod seminas, non vivificatur, nisi prius moriatur, vides utique a genere suo alienum, sed naturae suae proprium, et de materiae suae qualitate reparatum. Revocabitur ergo in contubernium pristinum animae et corporis unitas, et nullis unquam saeculis dissocianda germanitas. Nostrum est gratia Auctoris et Redemptoris inniti: ut ad illorum numerum pertinere videamur, de quib
Abbreviated transcription (Latin):
loco inap̃omirare sabstantias : focuram ꝑspictt corporis. & dm̃ predicat maiesta¬
induendas : Ecce inresurrectionis auctorem hocipsum uideo resurrexis se
quad cetidit &ideo mortui dormire dicuntur. Iuxta ꝓph&cam: Num quid
qui dormit: noni adici& utresurgat  Quare mortem somno ad simila uit
quia muno eo demq homine numquid alter ẽ qui iniomno reuo luitar
alreruero qui eius dem somni flupore adiugi landi officia suscitatut
Nonutiq sedi pta aliq dubio membra euigilasse credenda sunt Cus
tum sp̃s recognoscit: & propterea misterium resurrectionis &iam deminimis
exponens : Ita a postolus loquitur : resurrectionem grano tritici comparans:
& enim quodtu seminas non u uificatur nisi prius moriatur: si quando ut moris
ẽ. frugos putrib sulcis a gricola fenerante creduntur. Num quid aliud ÷ quod

Expanded text:
loco in Christo mirare substantias. Fixuram perspicit corporis; et Deum praedicat majestaloco in Christo mirare substantias. Fixuram perspicit corporis; et Deum praedicat majestainduendas? Ecce in resurrectionis auctore hoc ipsum video resurrexisse quod cecidit: et ideo mortui dormire dicuntur juxta prophetam, Numquid qui dormit, non adjiciet ut resurgat . Quare mortem somno assimilavit? Quia in uno eodemque homine numquid alter est qui in somno resolvitur, alter vero qui in ejusdem somni stupore ad vigilandi officia suscitatur? Non utique; sed ipsa absque dubio membra evigilasse credenda sunt, quatus spiritus recognoscet. Et propterea mysterium resurrectionis etiam de minimis exponens ita Apostolus loquitur, resurrectionem grano tritici comparans: Etenim tu quod seminas, non vivificatur, nisi prius moriatur. Si quando, ut moris est, fruges putribus sulcis agricola fenerante creduntur, numquid aliud est quod
Abbreviated transcription (Latin):
manum tuam & mitte in latus meum: Dum benignum preb& ueritas mode¬
rata responsum in aposto losuo. non dubitationis uitium sed sollicitudinis in¬
struxit affectum. Quia ergo illo tempore tanti misteru nouitas uersaba¬
tur. merito curiose ꝑscrutationis non est exclusa sedulitas.: Accidit quo m his
apłi uerbis mundiutilitas agitur. unius interrogatio uniuersitatis instructio ÷
Ostendit ergo manus & latus: Necessarium enim erat ut ma nifestarum pre¬
sens ex pressio cicatricum. cruci fixi corporis facer& fidem. quia splendor
nouȩ lucis pristinam obduxerat ueritatem. & agnitionem quo dammodo
claritas obscurauerat : Visis ergo cicatricib: respondit thomas dicens: Dñs
meus & dc̃ meus : Nouo genere uestigia uulnerum diuintati prebent testimo¬
nium quia templum erat dĩ indumentum corporis uulnerati: Duas hoc

Expanded text:
manum tuam, et mitte in latus meum. Dum benignum praebet Veritas ac modemanum tuam, et mitte in latus meum. Dum benignum praebet Veritas ac moderatum responsum, in Apostolo suo non dubitationis vitium, sed sollicitudinis instruxit affectum. Quia ergo illo in tempore tanti mysterii novitas versabatur, merito curiosae perscrutationis non est exclusa sedulitas. Accedit, quod in his Apostoli verbis mundi utilitas agitur: unius interrogatio, universitatis est instructio. Ostendit ergo manus et latus. Necessarium enim erat ut manifestarum praesens expressio cicatricum crucifixi corporis faceret fidem; quia splendor novae lucis pristinam obduxerat veritatem, et cognitionem quodam modo claritas obscuraverat. Visis ergo cicatricibus, respondit Thomas, et dixit: Dominus meus, et Deus meus ! Novo genere vestigia vulnerum divinitati perhibent testimonium; quia templum erat Dei indumentum corporis vulnerati. Duas hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tes lapidem cum custodibus: Quȩ cumita sint quo modo eum repellere
potuit obiectus repaguliquem non coercuerat pondus sepulchris inimo
quo modo eum obserata domus ex dudere potuit. queni ncludere
mortis porta non potuit: Quid mirum si substantiam corporis nn ꝑ clau¬
sa hostia trans misit. cui &iam penetrabilia suꝑ norum & solis angelis fami
respondit thomas & dixit eis. Nisi uidero inquit inmanib eius fixuram clauo¬
rum. & mittam digitum meum in locum clauorum. & mittam manus ieas
in latus eius non credam. Quambona ignorantia. quȩ erudiuit ignaros quȩ
instruxit incredulos: quam bona infidelitas. quȩ sȩculorum fidei milita uit.
Nisiuidero inquit in manib: fixuram clauorum: Vox ista inquirentis est.
non negantis: Dum hoc dicit. doceriuoluit. confirmari desiderauit: & ideo
adeum dñs itaait : Inferdigitum tuum huc & uidemanus ieas. & ad fer

Expanded text:
tes lapidem cum custodibus? Quae cum ita sint, quomodo eum repellere tes lapidem cum custodibus? Quae cum ita sint, quomodo eum repellere potuit objectus repaguli, quem non coercuerat pondus sepulcri? Imo quomodo eum obserata domus excludere potuit, quem includere mortis porta non potuit? Quid mirum, si substantiam corporis nostri per clausa ostia transmisit, cui etiam penetralia supernorum et solis Angelis famiis: Nisi videro, inquit, in manibus ejus fixuram clavorum, et mittam digitum meum in locum clavorum, et mittam manus meas in latus ejus, non credam. Quam bona ignorantia, quae erudivit ignaros, quae instruxit incredulos! quam bona infidelitas, quae saeculorum fidei militavit? Nisi videro, inquit, in manibus ejus fixuram clavorum. Vox ista inquirentis est, non negantis. Dum hoc dicit, doceri voluit, confirmari desideravit; et ideo ad eum Dominus ita ait: Infer digitum tuum huc, et vide manus meas; et affer
Abbreviated transcription (Latin):
cum sua uoluntate corruisse udebatur. cumsua rursus uoluntate reparar&ur. ut
ens& uirtuti cum remuneratione locus. Nonergo eum preriper& ꝑuiolentiam
sed potius ꝑiustam beniuolentiam sollicitat & erudit inuitam. quia benigni¬
tas ꝓ uocantis &iam metitum desiderat adquiescentis. & dignantissimi medici
studium infirmi sui requir& adsensum. Cuius ineffabilem aderudiendos nos
distis: cum essec sero die illa una s abbatorum. Venit ilis ianuis olausis cestetit
in medio discipulorum. Quid mirum nidns ad discipulos glorificatum corpus
clauseris stupentib: intromisit qui inlero matmipudoris signaculo ia nuam
mundi huius intrauit. Cuius ortum natura nesciuit: Non dubites poten¬
tiam exercere uideas trium phantem : quen tam stupenda ꝑspicis egisse
nascentem. Quid hic respondebunt iudei sepulto dño descendentos & signan¬

Expanded text:
cum sua voluntate corruisse videbatur, cum sua rursus voluntate repararetur; ut cum sua voluntate corruisse videbatur, cum sua rursus voluntate repararetur; ut esset virtuti ac remunerationi locus. Non ergo eum praeripit per violentiam; sed potius per justam benevolentiam sollicitat et erudit ad vitam: quia benignitas provocantis etiam meritum desiderat acquiescentis, et dignantissimi medici studium, infirmi requirit assensum. Cujus ineffabilem ad erudiendos nos distis: Cum esset sero die illo, una sabbatorum, venit Jesus januis clausis, et stetit in medio discipulorum. Quid mirum, si Dominus ad discipulos glorificatum corpus claustris stupentibus intromisit, qui illaeso materni pudoris signaculo, januam mundi hujus intravit, cujus ortum natura nescivit. Non dubites, si potentiam exercere videas triumphantem, quem tam stupenda perspicis egisse nascentem. Quid hic respondebunt Judaei, sepulto Domino discedentes, et signan
Abbreviated transcription (Latin):
& quem quasi captiuum inferniuinculis adstringendum eẽ credebat. quasi
uberatorem cum recepta captiuitate redire mirata est: Acsic quemd escen¬
ie hominem iudicauerat. dm̃ regressione cognouit. Potuerat quidem dñs nr̃¬
humilitate sine certamine passionis.: sed homo qui pprio traus gressionis
crimme tenebatur. obnoxius. qui ꝑ culpam suam incurrerat seruitutem. non
psesibilex ÷: & quia homo iudicii & iuris sui. acliberi arbitrii preditus uolur¬
tate. qui uolunt arius fuerat. iniustum erat ut erigerecur inuitus : Ȩ quius
& salubrius fuit . ut quipsuꝑbiam adiabolo ꝑsuasus fuerat ad mortem. adõ
pliumilitatem sollicitar&ur aduitam: Iusto ergo ordine qui ꝑcalliditate
ma li uoli serpentis non inpulsus seds eductus fuerat ad ꝑdicionem. rursum ꝑsapien¬
tiam beniuoli redemptoris non compeller&ur. sed ducer&ur adsalutem: & qui

Expanded text:
et quem quasi captivum inferni vinculis astringendum esse credebat, quasi et quem quasi captivum inferni vinculis astringendum esse credebat, quasi liberatorem cum recepta captivitate redire mirata est; ac sic quem descensione hominem judicaverat, Deum regressione cognovit. 2. Sine incarhumilitate, sine certamine passionis: sed homo, qui proprio transgressionis crimine tenebatur obnoxius, qui per culpam suam incurrerat servitutem, non t justitia est, ipse sibi lex est: et quia homo judicii et juris sui ac liberi arbitrii praeditus voluntate; qui voluntarius ruerat, injustum erat ut erigeretur invitus. Aequius et salubrius fuit, ut qui per superbiam a diabolo persuasus fuerat ad mortem, a Deo per humilitatem sollicitaretur ad vitam. Justo ergo ordine qui per calliditatem malevoli serpentis, non impulsus, sed seductus fuerat ad perditionem, rursum per sapientiam benevoli Redemptoris non compellitur, sed ducitur ad salutem: ut qui
Abbreviated transcription (Latin):
igne carissimi pis studus exultemus in xp̃o sub presenti sollẽp¬
nitate. in qua nobis inferorum diues spoliis tertia die reddita
est celsitudo deꝓfundis. lux detenebris. uita demortuis. Ecce
quantum ꝓsalute ouium ꝑditarum benigna piipastoris sollicitudo
discurrit : subuno eodemq: tempore & hominẽ usq: ad parad ysum reuo caredig¬
natur : : & mortem usq: ad inferna ꝑsequitur . Glonosius captiuandam in regno
suo & magnificentius in suis sedib: trium phandam: Addes censum itaq cȩles¬
tis dñi ꝓfundum infen panditur. peregrinum sibi lumen inferinox &erna
miratur : Expauit ergo nox subito non suum mortuum : in imo expauit mor¬
tem suam: aderat enimille quidudum ꝑꝓph&am suum dicerat: Omors
ero morstua. ero morsus tuus inferne: & ideo non solum ineo inuenire non po¬
tuit quid tener& sed &iam quos antea r&inebat. reuocare ad superos se nolen¬
te conspexit. & quem debitorem suum putabat. exactorem potius exꝑtaẽ :

Expanded text:
 charissimi, piis studiis exsultemus in Christo sub praesenti solemnitate, in qua nobis inferorum dives spoliis tertia dies reddita est, celsitudo de profundis, lux de tenebris, vita de mortuis. Ecce quantum pro salute ovium perditarum benigna pii pastoris sollicitudo discurrit. Sub uno eodemque tempore et hominem usque ad paradisum revocare dignatur, et mortem usque ad inferna persequitur, gloriosius captivandam in regno suo, et magnificentius in suis sedibus triumphandam. Ad descensum itaque coelestis Domini profundum inferi panditur, peregrinum sibi lumen inferni nox aeterna miratur. Expavit ergo nox subito non suum mortuum, imo expavit mortem suam. Aderat enim ille, qui dudum per prophetam suum dixerat: O mors, ero mors tua; ero morsus tuus, inferne . Et ideo non solum in eo invenire non potuit quod teneret; sed etiam quos antea retinebat, revocari ad superos se nolente conspexit: et quem debitorem suum putabat, exactorem potius experta est;
Abbreviated transcription (Latin):
in pauperes faciamus. imitemur dm̃ cuinulla corporalium rerum ferma
eon similis est habeamus in cunctis iniaginẽ bonitatis enus & pacientiȩ
emen demus errores. oremus ꝓinimicis ꝓdetractorib ob secremus Imitan¬
tes moyseꝰ qui sororis contra se loquentis cul pam oratione deleuit : oleo
elemo syne peccatorum sordes lauemus captiuorum uincula nosiuideantur
soluuntur. propt̃ repositara in celis mercedem: sollicito iinisterio seruiam.is: Quan
ueritatis: Caritas ꝓnasit admiseri cordiam : non in sultans peccantib: sed condolens:
facilis enim est lapsus aduitia. & fragilitas conditionis humanȩ: Quic quid cernit
in alio hoc inse deb& ꝑtimescere. Tumq alids fuerit ꝓerrore correptus. illius
emendatio nr̃a sit cautio. &suꝑ oma quasiculmen & corona uirtutum. pi&as in dm̃
toto cordis timore seruetur.

Expanded text:
in pauperes imitemur deum, cui nulla corporalium naturarum forma consimilis est, habeamus in cunctis imaginem bonitatis eius, paenitentia emendemus errores, oremus pro inimicis, pro detractatoribus obsecremus aemulantes Moysen, qui sororis contra se loquentis culpam oratione deleuit, oleo elemosynae peccatorum sordes lauemus. captiuorum uincula nos uideantur soluuntur, propter repositam in caelis mercedem sollicito ministerio seruiamus. si quaueritatis, caritas prona sit ad misericordiam non insultans peccantibus, sed condolens; facilis est enim lapsus ad uitia et fragilitas condicionis humanae, quidquid cernit in alio, in se debet pertimescere. cumque alius fuerit pro errore correptus, illius emendatio nostra sit cautio. et super omnia quasi culmen et corona uirtutum pietas in deum toto cordis timore seruetur
Abbreviated transcription (Latin):
auicto posse cognouit dicens : non dimittamte nisi benedixeris me. Quale mysto¬
rium: incertamine infirmior estimatur. & ad conferendã benedictionem
ido neus inuenitur : Aptexp̃s aduersarios benedixit quando & ꝓ interficien¬
tib supplicauit dicens. Dimitte illis pater quia nescuint quid faciunt: benedi¬
ctt uictus. qui liberat passus : Interuetit reus. absoluitq dampnatus : Quia & ut
aduersani resipiscant. redemptionẽ tribuit interemptus : Quid &iam illud est
quod postillam conluctationẽ iacob benedictionẽ accipit & claudus incedit:
sicenim ait: & tetigto angelus latitudinẽ femoris eius & daudicabat pede
pede claudicabat : hac est quia deia cob id est deiudȩorum genere xp̃oresurgen¬
to pars credidit pars in infidelitate remansit. & ab iustitiȩ acuitȩ semitis
laudicabat: Quod autem dicit ipse angelus. dimitteme. iam enim ascen dit

Expanded text:
a victore posse cognovit, dicens, Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Quale mystea victore posse cognovit, dicens, Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Quale mysterium in certamine! Infirmior aestimatur, et ad conferendam benedictionem idoneus invenitur. Aperte Christus adversarios benedixit, quando et pro interficientibus 495 supplicavit, dicens: Dimitte illis, Pater, quia nesciunt quid faciunt . Benedixit victus, qui liberat passus; intervenit reus, absolvitque damnatus, quia et si adversarii resipiscant, redemptionem tribuit interemptus. Quid illud etiam est, quod post illam colluctationem Jacob benedictionem accepit, et claudus incedit? Sic enim ait: Et tetigit angelus latitudinem femoris ejus, et claudicabat pede. pede claudicabat? hoc, quia de Jacob, id est Judaeorum gente, Christo resurgente, pars credidit, pars in infidelitate permansit, et a justitiae ac vitae semitis claudicavit. Quod autem dicit ipse angelus: Dimitte me, jam enim ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
ingenesi &ecce uir lucta batur cum eo usq mane: & cum prȩua¬
luiss& ia cob. dixit ei atgłs: Dimitte me. iam enim ascendit au¬
rora : Respondit iacob: non dimittam te nisi benedixeris mibi
& benedixit ei angłr. & dixit: si contra dm̃ fortis fuisti. quanto
magis contra hominẽ prȩualebis: & tetigit angłs latitudinem
femoris eius ipseuero claudicabat pede: Quid ÷ hoc. qui uincitur. benedicitur.¬
& claudicat quise uicisse credebat  Inia cobergo iudȩ orum populus: in angelo
xp̃c agnoscitur. &ut sciamus in eodem angło dm̃ fuisse. it adicit ipsebeatus iacob
Vididnm̃ facie ad faciem. & salua facta ẽ anima mea: Iacobergo angło subcũben¬
te preualuit: preualuerunt ad tempus & in xp̃i passione iudȩi. in illa refugientes
die & nocte . tota in eo impi&ate sȩuientes. prȩualuerunt quando crucifixerunT
prȩualuerunt quando occiderunt : Ergo cumuiciss& iacob. benedici tamen se

Expanded text:
in Genesi: Et ecce vir luctabatur cum eo usque mane, et cum praevain Genesi: Et ecce vir luctabatur cum eo usque mane, et cum praevaluisset Jacob, dixit ei angelus: Dimitte me; jam enim ascendit aurora. Respondit Jacob: Non dimittam te, nisi benedixeris mihi. Sic benedixit angelus, et dixit ei: Si contra Deum fortis fuisti, quanto magis contra homines praevalebis; et tetigit angelus latitudinem femoris ejus, ipse vero claudicabat pede . Quid est hoc? qui vincitur benedicit; et claudicat, qui se vicisse credebat. In Jacob ergo Judaeorum populus, in angelo Christus agnoscitur; et ut sciamus in eodem angelo Dominum fuisse, ita dicit ipse beatus Jacob: Vidi Dominum facie ad faciem, et salva facta est anima mea . Jacob ergo angelo succumbente praevaluit. Praevaluerunt ad tempus, et in Christi passione Judaei, in illa refugientes diei nocte, et tota in eum impietate ferientes praevaluerunt, quando crucifixerunt; praevaluerunt, quando occiderunt. Ergo cum vicisset Jacob, benedici tamen se
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. quamuiuus occiderat. Refert autem & traditio sȩcularium litte¬
uisse quendã in exerticio usuq certaminis. hoc genus
umsuarum amicam & nutricem terram in pulsu aduersari contigisso:
Desolo surgens magis ac magis in aduersarium prȩualer&. Acsio de¬
iectioꝓstrati. occasio fiebat triumphi: Dabat enim quodam modo infir¬
mitas fortitudinem. lapsus palmã iruina uictoriam: Puto hȩc illi¬
cȩlesti adl&ȩ qui contra iacob legitur fuisse luctatus iustius aptari posse.
estimo liȩc illius ꝑsonȩ uerius conuenire. qui hoc intempore in arenam
mundi cum publico hoste conflixit: Qui ad hoc cessit. ut gloriosus sur¬
ger&. ad hoc cecidit ut om̃s eleuar&: Quiaduersarium effusus obruit.
ꝓstratus elisit. iacentemq hominem deiectus erexit: mortemq eius
dum sub cumber& ꝑculit. ac mortuum dumresurger& suscita uit
hic est ille angelus qui cumiacob nocte luctatus ÷. sicut habemus

Expanded text:
fecit, quam vivus occiderat. Refert autem et traditio saecularium littefecit, quam vivus occiderat. Refert autem et traditio saecularium litterarum hoc, quemdam in exercitio usque certaminis habuisse hoc genus um suarum amicam et nutricem terram 494 impulsu adversarii contigisset, de solo surgens magis ac magis in adversarium praevaleret, ac sic dejectio prostrati, occasio fiebat triumphi. Dabat enim ei quodammodo infirmitas fortitudinem, lapsus palmam, ruina victoriam. Puto haec illletae, qui contra Jacob legitur fuisse luctatus, totum hoc illi justius aptari posse; aestimo haec illius personae verius convenire. Quia cum tempore in arena mundi cum publico hoste conflixit, qui ad hoc gessit, ut gloriosius surgeret, ad hoc cecidit, ut omnes levaret, qui adversarium effusus obruit, prostratus elisit, jacentemque hominem dejectus erexit, mortemque ei dum succumberet, perculit, ac mortuum, dum resurgeret, suscitavit. Hic est ille angelus, qui cum Jacob nocte luctatus est, sicut habemus
Abbreviated transcription (Latin):
Ione ueneramur. sicut nobis infuturum uitam & gloriam polsicen¬
tur. Ita &iam in prȩteritum desalutis nr̃ȩ causa & occasione nascunt᷑
ac sic qui ideo colitur ut misereatur: iam misertus ÷ ut coler&ur.
Abeo ergo facti atq reparati: nunc inpensius ex ultemus inbeneficns
suis. quia meliores sunt illidies quibus libera: mur: quam illi quibus
inuitȩ huius pericula nascendo ꝓducimur: & ideo legimus. quia melior est¬
miseri cordia tua suꝑ uitã: Meliores enim sunt dies quibus a dȩternamuitã
renascimur. quam illi quib: in hȩc temporalia ꝓcreamur: si quidem ma¬
iora sunt dona gratiȩ quamnaturȩ. In hoc gemino dĩ nr̃ opere. ibi resuiro¬
tis. hic muneris ẽ : Ibi potentia : hic miseri cordia contin&ur: Prima natiui¬
tate terrenis in gredimur. sȩcunda cȩlestibus prȩparamur: sicut autem
presentis temporis festanos admonent. hic: ille qui ꝓmundi salute congres¬
sus. sicut defortissimo illosamson legimus plures inimicorũ mortuus inter¬

Expanded text:
one veneramur. Sicut nobis in futurum vitam et gloriam pollicetur, ita etiam in praeteritum de salutis nostrae causa et occasiones nascuntur; ac sic qui ideo colitur, ut misereatur jam misertus. Ab eo ergo facti atque reparati nunc impensius exsultemus in beneficiis suis, quia meliores sunt illi dies, quibus liberamur, quam illi, quibus in vitae hujus pericula nascendo perducimur. Et ideo legimus, quia melior uper vitas . Meliores ergo sunt dies, quibus ad aeternam vitam renascimur, quam illi, quibus in hac temporali procreamur. Siquidem majora sunt dona gratiae, quam naturae. In hoc gemino Dei nostri opere, ibi res virtutis, hic muneris est. Ibi potentia, hic misericordia continetur. Prima nativitate terrenis ingredimur, secunda coelestibus praeparamur. Sicut autem praesentis temporis festa nos admonent, sic ille qui pro mundi salute congressus, sicut de fortissimo Samson legimus, plures inimicorum mortuus inter
Abbreviated transcription (Latin):
agebat interris. E tcum longe lateq
perdiuer saloca fama uirtutis eius sespar¬
geret: quidã uir nobilis & opibus plenus
no mine bobo ad eũ uisitandigratia et
suȩ instructionis causa deuote accessit.
sed ab ipso dĩ famulo deuotius est suscep¬
tus. Namintantũ eum diuinis instruxe¬
rat eloqui is. et oratione sua iam muni ue¬
rat: ut omni etiam mundi cura post po¬
sita Volumtariam pauꝑta tẽ prodõ dili¬
gens. ad domũ propriam ulterius non re¬
grediens necretro aspitiens: sed ma nũ
instipite ponens una cũ magistro suo
sco uualarico pari feligionis feruore
luxouium usque per uenit. Ubi uenerandus
et ad modũ sc̃s & sacre religionis cultor bea

Expanded text:
agebat in terris. 5. Et cum longe lateque agebat in terris. 5. Et cum longe lateque per diversa loca fama virtutis eius se spargeret, quidam vir nobilis et opibus plenus nomine Bobo ad eum visitandi gratia et suae instructionis causa devote accessit, sed ab ipso Dei famulo devotius est susceptus. Nam in tantum eum divinis instruxerat eloquiis et oratione sua iam muniverat, ut, omni etiam mundi cura postposita, voluntariam paupertatem pro Deo diligens et ad domum propriam ulterius non regrediens nec retro aspiciens, sed manum in stipite ponens, una cum magistro suo sancto Walarico pari religionis fervore Luxovium usque pervenit. Ubi venerandus et admodum sanctus et sacrae religionis cultor bea
Abbreviated transcription (Latin):
RESCEN TE autem beato puerulo
ȩ tate & gratia prouidentiȩ erga illum
om̃ium affectus cotidie crescebat
Erat enimcorpore castus. mente deuotus.
affabilis conloquio: amabilis aspectu.
prudentia preditus. tẽperantia clarus.
interna foͣtitudine firmus: censura iustitiȩ
stabilis. longanimitate largus. patientia
robus tus. humilitate mansue tus. caritate
sollicitus B onorũ ergo operum & grã
plenus stabilis inerat morib : ut suis con¬
froctrib: regula & porma ess& uir tutum.
Sedinter hȩc animus ad altiora fastigia &
ad potiora ingenia semper ascendens:
coepit peregrinationẽ dei amore appe¬
tere. & patriam parentesq suos de sere¬
re. Tunc ad monasterium beatiquon¬
dam antistitis unacharii. autisio deren¬
sis ep̃i per rexit : quod in su hurͦno ipsi¬
usciuitatis in quo damest uiridiario
constructũ: & ibi apfato pontifice be¬
nigne est susceptus. Quã plurimũ ita-¬
que tempus artissimis ieiuniis orati¬
onib que & uigilis: cȩleftem ibi ui tam

Expanded text:
rescente autem aetate et gratia providentiae, erga illum omnium affectus cotidie crescebat. Erat enim corpore castus, mente devotus, affabilis colloquio, amabilis aspectu, prudentia praeditus, temperantia clarus, interna fortitudine firmus, censura iustitiae stabilis, longanimitate largus, patientia robustus, humilitate mansuetus, caritate sollicitus. Bonorum ergo operum et gratia plenus, stabilis inerat moribus, ut suis confratribus regula et norma esset virtutum. 4. Sed inter haec animus ad altiora fastigia et ad potiora ingenia semper ascendens, coepit peregrinationem Dei amore appetere et patriam parentesque suos deserere. Tunc ad monasterium beati quondam antistitis Unacharii Autisioderensis episcopi perrexit, quod in suburbano ipsius civitatis in quodam est viridiario constructum, et ibi a praefato pontifice benigne est susceptus. Quam plurimum itaque tempus artissimis ieiuniis orationibusque et vigiliis caelestem ibi vitam
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ suum in regnisiu consortio sublimart: ut qui corpus nr̃ȩ fragilitatis adsumpseret
nos in corpus suȩ in mortalitatis assumat : Ad quam gloriosam resurrectionẽ piis uosi
o perib: prȩparare dignae qui regnat in sȩcula sȩculotum da

Expanded text:
mentum suum in regni sui consortio sublimare. Ut qui corpus nostrae fragilitatis sumpserat, mentum suum in regni sui consortio sublimare. Ut qui corpus nostrae fragilitatis sumpserat, nos in 320 corpus suae immortalitatis assumat. Ad quam gloriosam resurrectionem piis vos operibus praeparare dignetur, qui regnat in saecula saeculorum.
Abbreviated transcription (Latin):
biti his uero cõmemoratis moxeacuitur omni fece peccati : Ita In benedicent
uerbis cȩlestib: creature sacris altarib: inponuntur .: Antequã in uocatione sũ mi nomi¬
nis consecrent᷑. substantia illic ÷ panis &iuim. postuerba autẽ xp̃i. corpus & sangtis ÷ xp̃i¬
Quid autẽ nurã ÷ fiea quȩ uerbo potuit oreare uerbo possit creata conuertere Immo iã
minoris uid&᷑ eẽ miraculi: siid qđ exnihilo agnoscitur condidisse: iam conditũ minaculũ
in melius ualeat cõmutare : Require quid ei possit eẽ difficile cui facile fuit uisibilia
& inuisibilia uoluntatis impenio suscitare : cui facile fuit hominẽ delimi materia fi¬
gurare. Imaginem & iam suȩ diuinitatis induere cui promptũ ÷ eum sursum reuocare
demnferis restituere deꝑditione reparare depuluore deterra incȩlum leuaro, Deho¬
mine angłm facere. corpus humanum conforine corpori claritãtis suȩ reddere & fig¬

Expanded text:
biti, his vero commemoratis, mox exuitur omni faece peccati, ita quando benedicendae biti, his vero commemoratis, mox exuitur omni faece peccati, ita quando benedicendae verbis coelestibus creaturae sacris altaribus imponuntur, antequam in vocatione summi nominis consecrentur, substantia illic est panis et vini. Post verba autem Christi, corpus et sanguis Quid autem mirum est, si ea quae verbo potuit creare, verbo possit creata convertere? Imo jam minoris videtur esse miraculi, si id quod ex nihilo agnoscitur condidisse, jam conditum in melius valeat commutare. Require quid ei possit esse difficile, cui facile fuit visibilia et invisibilia voluntatis imperio suscitare; cui facile fuit hominem de limi materia figurare, imagine etiam suae divinitatis induere; cui promptum est eum sursum revocare de inferis, restituere de perditione, reparare de pulvere, de terra in coelum levare, de homine angelum facere, corpus humanum conforme corpori claritatis suae reddere, et fig
Abbreviated transcription (Latin):
quesin fulelum lolio perainseunte collgitur: & duorũ testamentoꝵ insituctio ne
uolut srumentum gemno molarum opere cuntumnitescit & in illam
ȩt̃ ni illius panis corpus efficit᷑: sicut ergo separari grana abillius confectipanis adunati¬
one non possunt. & sicut aqua ad ꝓpnam redire substantiã inuinum ꝑ mixta iam non
potest: sic & fideles quiq atq sapientes quiredẽptossexpĩ sanguine & passione cognoscun
ita debent quasi inseparabilia membra capiti suo fidei conseruatione. & ardentissi ma
relegione sociari : ut abeo non uoluntate. non necessitate seiungi. non ulla terrenȩ
spei ambicione. nondeniq: ipsa possent morte diuelli : Nec dubit& quisquã primarias
creaturas nutu potentiȩ. prȩsentia maiestatis. indominci corporis transire posse natu¬
ram: cumipsum hominẽ uideat artificio cȩlestis misericordiȩ xp̃i corpus effectum:
Si autẽ quicumq ad fidem ueniens ante uerba baptis mi adhuc inuinculo ÷ u& eris de¬

Expanded text:
quasi infidelium lolio pertranseunte, colligitur, et dum Testamentorum instructione, velut frumentum gemino molarum opere, curatum nitescit, et in illam em Spiritus sancti, aeterni illius panis corpus efficitur. 15. Sicut ergo separari grana ab illius confecti panis adunatione non possunt, et sicut aqua ad propriam redire substantiam vino mistam jam non potest: sic et fideles quique, atque sapientes, qui redemptos se Christi sanguine et passione cognoscunt, ita debent quasi inseparabilia membra capiti suo fide, conversatione et ardentissima religione sociari, ut ab eo non voluntate, non necessitate sejungi, non ulla terrenae spei ambitione, non denique ipsa possint morte divelli. Nec dubitet quisquam primarias creaturas nutu potentiae praesentia majestatis in dominici corporis transire naturam, cum ipsum hominem videat artificio coelestis misericordiae Christi corpus effectum. Sicut autem quicunque ad fidem veniens ante verba baptismi adhuc in vinculo est veteris de
Abbreviated transcription (Latin):
eeub tatione ingendlis aquas inuuna comuertit : maniseste prȩfiguralat multitudimnes
geueum uesanguins sci gatia es̃ uenturas: paquos enim porulas siguificari sacris apciritur
olo quassieut leganis aquosistas qus indisti populi sant &a grntos erliungue: adurtimtꝰ
iuaquis figur̃ gentium demonsetari. inano autẽ sarguine domine pasionisosteadi
A sie dlimin satamentis unno aqua miscat ap̃o fidelis popalis in coont᷑ & uingitur

Expanded text:
este praefigurabat multitudines gentium de sanguine sui gratia esse venturas. Per aquas enim populos significari sacris aperitur eloquiis, sicut legimus, Aquas istas quas vidisti, populi sunt, et gens et linguae . Advertimus in aquis figuram gentium demonstrari, in vino autem sanguinem dominicae passionis ostendi; ac sic dum in sacramentis vino aqu
Abbreviated transcription (Latin):
pallium suum : aduerte quã euidenter const& ilm̃ creaturã xp̃i sanguime nuncupando¬
Quiequid adhuc dehas duplici specie in quirere debeas ipsod̃s at testante cognosce
Nis inquit manducauerits cartiẽ filihominis &bibentis sanguinẽ eus. non hab ebrtas
uitaen iiobis: Quod testimontum contra pelagn blaspletnas euidenti sinum atq ial¬
dissimum: quaserere arrepta impie&ate presumtt nom ꝑpt iutam. sed ppt̃ regnum
celorum baptismur paruulis conferendum: sublis enim di uerbis quib euanoe¬
listo ꝓnuntiat: non habebitis uitam inuobis. apte intellegenda: omis amima. mun¬
re haptismi uacua. non solum gło carere sedunta: hocrtaq domimci sanguinis
uinum a qua eẽ miscendum. nonsolum traditione dñs. sed&iam ipso geneto passieonis
ostendit : Ex cuius sacro latere sanguis & aquo lances inlisione ꝓflueit ⁊ sicit & ppliea

Expanded text:
pallium suum . Adverte quam evidenter constat vini creaturam Christi sanguine nuncupatpallium suum . Adverte quam evidenter constat vini creaturam Christi sanguine nuncupatam. Quid adhuc de hac duplici specie inquirere debeas, ipso Domino attestante, cognosce. Nisi, inquit, manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis . Quod testimonium contra Pelagii blasphemias evidentissimum atque validissimum est, qui asserere arrepta impietate praesumit, non propter vitam, sed propter regnum coelorum baptismum parvulis conferendum. Sub his enim Domini verbis, quibus evangelista pronuntiat, non habebitis vitam in vobis, aperte intelligenda est omnis anima munere baptismi vacua, non solum gloria carere, sed vita. Hoc itaque dominici sanguinis vinum aqua esse miscendum non solum traditione Dominus, sed etiam ipso genere passionis ostendit, ex cujus sacro latere sanguis et aqua lanceae illisione profluxit, sicut et propheta
Abbreviated transcription (Latin):
uero pane cum assumitur nhilminus habent singuli quã uniuet si: totũ unus. tocũ duo
totum pluref sine diminutione ꝑcipiunt: quia beneditio huius sacramenti sett distribui
nescit diftributione consumi : sacramenti itaq huuis fornam. &iam in uideoꝵ paginis in¬
Dum aprepatio id÷ agentili cirtumcisio futura benedicitur: ecdo gł̃a pradicatur &sna¬
gogo infideli plobs exegentib: ad quisita prȩponitur : hic ergo mel chisedehe cuius gene¬
alogia uel origo notitiã iblius tempons latuit. oblacione panis excimi hoe xp̃ĩsati¬
ficium prȩsignauit : Dequo ꝓph&a ꝓnuntiat: tues sacerdos ineternum secundum
ordinem melchisedech. Nam & moyses deeo misterio loquens uinum & sanguinem
suhuna appellatione significat. in benedictione patriarchȩ dominicã passionem
multo ante demonstrans ita inquiens: lauabit inuino stolam suam & in sangaine uuns

Expanded text:
vero pane cum assumitur, nihil minus habent singuli quam universi. Totum unus, totum duo, vero pane cum assumitur, nihil minus habent singuli quam universi. Totum unus, totum duo, totum plures sine diminutione percipiunt: quia benedictio hujus sacramenti scit distribui, nescit distributione consumi. Sacramenti itaque hujus formam, etiam in Judaeorum paginis inDum a praeputio, id est a gentili, circumcisio futura benedicitur, Ecclesiae gloria praedicatur, et Synagogae infideli plebs ex gentibus acquisita praeponitur. Hic ergo in Melchisedech, cujus genealogia vel origo notitiam illius temporis latuit, oblatione panis et vini hoc Christi sacrificium praesignavit. De quo propheta pronuntiat: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Nam et beatus Moyses de eo mysterio loquens, vinum et sanguinem sub una appellatione significat in benedictionem patriarchae, dominicam passionem multo ante demonstrans, ita inquiens, lavabit in vino stolam suam, et in sanguine uvae
Abbreviated transcription (Latin):
die in lege tribuitur & in solo sabbato denegatur : Iamtunc xp̃o abecđa cui dominicum
resurrectio cansetrauit recipiendus ostenditur & sina goge adquam cultus sabbati ꝑti¬
nebat. negandus eẽ prȩdicitur. Dum diesiste id÷ dies septimus celestis panis fraudemul¬
tatur: dequopane uetus narrat istoria: Nec quiplus collegerat habut amplius nec
quiminus parauerat repperit mimus: eo quod eucharistiȩ sacra ꝑceptio. non in quantitate
sedimurdute consistat: Quod ecrpus sacerdote dispensante cantum ÷ in exiguo. quantum ẽs
singulis: Detiuo senst a postolita sententia diriuata: dicens: quimulta hab& non habun dabit.
x quimodicumi nonminorabit : si forte esupanis csurientib apponeremus non extoto ꝑuenir&
ad singulos quia particulatim & minutatim ꝓportione sua unus quisq prȩsumer&: dehioc

Expanded text:
 in lege tribuitur, et in solo sabbato denegatur, jam tunc Christus ab Ecclesia, cui dominicum corpus  in lege tribuitur, et in solo sabbato denegatur, jam tunc Christus ab Ecclesia, cui dominicum corpus resurrectio consecravit, recipiendus ostenditur, et synagogae, ad quam cultus sabbati pertinebat, negandus esse praedicatur, dum dies iste, id est dies septimus coelestis panis fraude mutilatur. De quo pane vetus narrat historia, nec qui plus collegerat habuit amplius, nec qui minus paraverat reperit minus, eo quod Eucharistiae sacra perceptio non in quantitate, sed in virtute consistat. Quod corpus sacerdote dispensante tantum est in exiguo quantum essingulis. De quo sensu apostolica sententia docet, dicens: Qui multa habet, non abundabit; et qui modicum, non minorabit . Si forte esum panis esurientibus apponeremus, non ex toto perveniret ad singulos, quia particulatim et minutatim portionem suam unusquisque praesumeret. De hoc
Abbreviated transcription (Latin):
gioris multipli diuersitate conderit. prebebat gustus quo dignorabat ileta ꝑcipienti
desiderium. esca illa nouitas & dignitas nascebat᷑. Vnum quemnq uariis & alienis saporib:
reficiebat m elli fluum pluuiȩ illius donum : & multiplex sicei imbris obsequium:
Quecumita siut quod illic auiditas faciebat hic fides faciat : & sic in corpore cib sapiebat
in pectore ds̃ credulitate ꝓficiat : sicut legimus: Accedit homo & coraltum. & ex altabit᷑
ds̃ Ideo quodib delectatio obtinebat in faucib hic benedictio operaur insensibus:
Ad agnoscendum & ꝑcipiendum sacrificium ueri corporis: ipsa terobor& potentia consecran¬
tis: qui tunc latuit prȩfiguratus in manna. sittibinunc manifestatus ingrã: Ipsũ autẽ
fuisse in mannȩ illius specie p̃siȩtratũ &iam ꝓph&a euidenter ostendit dicens:
panem celi dedit cis. panem angłoꝵ manduca uit homo: & quis panis angłoꝵ ÷ nisi
pliesa. seata die duplum colliges. sabbato autẽ noncolliges: Dum a prino id÷ dominco¬

Expanded text:
gitoris multiplici diversitate condiret, praebebat gustus quod ignorabat aspectus. Juxta percipientis desiderium escae illius novitas et dignitas nascebatur. Unumquemque variis et alienis saporibus reficiebat mellifluum pluviae illius donum, et multiplex sicci imbris obsequium. Quae cum ita sint, quod illic aviditas faciebat, hic fides faciat. Quod si in corpore cibus sapiat, in pectore Deus credulitate proficiat, sicut legimus: Accedat homo ad cor altum, et exaltabitur Deus . Ideo quod ibi deAd agnoscendum et percipiendum sacrificium veri corporis ipsa roborat potentia consecrantis. fuisse in mannae illius specie praesignatum, etiam propheta evidenter ostendit, dicens: Panem coeli dedit eis, panem angelorum manducavit homo . Et quis panis angelorum est,pheta: Sexta die duplum colliges, sabbato autem non colliges , dum a primo, id est a dominico
Abbreviated transcription (Latin):
llide is quod quidexp̃ bibent gratu sequtur cum xop̃i niericordo s sedecins lom¬
ne doipiso dẽ prediocam leginus: sapentia inqut edificaut sibidomunidt corpus lon¬
nis assmpsit in quo habitauto plenitado dumitatis: & subdidit columntus septem: qua
iluni betiedistio sõsec̃. benedictio gratiş septisormis impleuto: mactaunt hostia sus
iniscut meratera unum sutmi. &parauit mensam suam: & in sequenti: uenite & edte¬

Expanded text:
in Salomone de ipso Domino praedictum legimus: Sapientia, inquit, aedificavit sibi domum : id est corpus hominis assumpsit, in quo habitavit plenitudo divinitatis. Et subdidit columnas septem. Quia illum benedictio Spiritus sancti gratiae septiformis implevit. Mactavit hostias suas, miscuit in cratere vinum suum, et paravit mensam suam. Et in sequenti: Venite
Abbreviated transcription (Latin):
luce clarius uideo resplendere. : Atilli
lumenque recepit serenum:
Sed & illud quoque miraculum adhuc
sitientibus deferamus. quod inquodam
loco nomine augusta. ubi stips illae
idoli ut superius diximus iussu di fuerat
confractus &basilicam ibidem iam indĩ
nomine accolȩ loci illius prefato dĩ famulo
constrinxerunt. iuxta quam dum quadam
forte die quaedam feminę iter agerent
una exeis precessit alias atque lucrata
sibi orationem ad subsequentes se sotias.
in loco scõ uehiculis. & pronostris postulatȩ
cum prefacinoribus &paululum resumptis
uiribus. uestris nunc inquit potate depo¬
culis & sic tandem cum gaudio auxiliante
domino addestinata pergamus loca LET .IIII.
prior esse uidebatur. contempnens ibidẽ

Expanded text:
luce clarius video resplendere?' At illi luce clarius video resplendere?' At illi gratis lumenque recepit serenum. 33. Sed et illud quoque miraculum adhuc sitientibus deferamus, quod in quodam loco nomine Augusta, ubi stips ille idoli, ut superius diximus, iussu viri Dei fuerat confractus, et basilicam ibidem iam in Dei nomine accolae loci illius praefato Dei famulo construxerunt. Iuxta quam dum quadam forte die quaedam feminae iter agerent, una ex eis praecessit alias, atque lucrata sibi orationem ad subsequentes se socias hin loco sancto vehiculis et pro nostris postulate cum prece facinoribus, et paululum resumptis viribus, vestris nunc', inquit, 'potate de poculis, et sic tandem cum gaudio, auxiliante Domino, ad destinata pergamus loca'. At prior esse videbatur, contempnens ibi
Abbreviated transcription (Latin):
I t ex hoc nobis aperte datur intellegi.
quod cidem obitus suus immo & locus qui
iam crat reliquiis apostolicis consecratus.
diuino quidem numine ante aliquos dies
hoc fuerat reuelatum
Sed his ita per¬
actis. quae uelqualia miraculorum signa
post suum dehac uita obitum diuina per
cum gessit potentia. necuncta preterisse
uideamur. uel pauca exmultis. Preuiss¬
Breuissimo
quidem relatu. ut disposumus scire hoc uo¬
lentibus referamus. non ea quae aplurimis
fabulosȩ sedea quȩ aueredicis testibus com¬
probata esse iam didicimus Et illa maximȩ¬
Et illa maximȩ
quȩ auenerabili uiro rainberto erudito
abbate. pio lico studio acreligioso labo¬
re. & prolixo quidem sermone. sed tamen
satis simplici & in composita editione con¬
scripta repperimus.
uaedam autem puella pertria ferme
annorum circula oculorum fuerat
luce orbata. Quam parentes ad ante¬
dictum locum serui di perducere curabant
Sed cum cius finibus appropinquassex. ait
adillos. Quid est hoc quod sic emimis

Expanded text:
t ex hoc nobis aperte datur intellegi, quod eidem obitus suus, immo et locus, qui iam erat reliquiis apostolicis consecratus, divino quidem numine ante aliquos dies hoc fuerat revelatum. 31. Sed his ita peractis, quae vel qualia miraculorum signa post suum de hac vita obitum divina per eum gessit potentia, ne cuncta preterisse ideamur, Tel pauca ex multis brevissimo quidem relatu, ut disposuimus, scire hoc volentibus referamus, non ea quae a plurimis fabulose, sed ea quae a veredicis testibus conprobata esse iam didicimus, et illa maximeet illa maxime quae a venerabili viro Raginberto erudito abbate, pio licet studio ac religioso labore et prolixo quidem sermone, sed tamen satis simplici et inconposita editione conscripta repperimus. 32. Quaedam autem puella per tria ferme annorum curricula oculorum fuerat luce orbata, quam parentes ad antedictum locum servi Dei perducere curabant. Sed cum eius finibus appropinquasset, ait ad illos: 'Quid est hoc quod sic eminus
Abbreviated transcription (Latin):
subse quaris : ne forte & iamcũ notato ti¬
bi signo ad nosusque redeas. Cumquetan¬
tũ predictus frater cũ aliis comitib illos
subsequeret᷑ O raest contetio inter il¬
los et lapidis ictu in manu est per¬
cus sus. Unde etiam tadiu magnodo¬
lore afflictus: ut iuxta sententiam
ser uidĩ insigno qua diu aduiuer&
culpa ipsius aparerae. Nam articu¬
lus ille que medici auricula re uul¬
gus uero minimellũ non cupant ex
ue hementi nimu do loris itase con¬
traxerat: ut etiam radicitus ex sicaretur.
Quidã uero ex fra trib nomine uual dolenꝰ

Expanded text:
subsequaris, ne forte etiam cum notato tibi signo ad nos usque redeas'. Cumque tantum praedictus frater cum aliis comitibus illos subsequeretur, orta est contentio inter illos et lapidis ictu in manu est percussus; unde etiam tam diu magno dolore afflictus, ut iuxta sententiam servi Dei in signo, quam diu adviveret, culpa ipsius appareret. Nam articulus ille, quem medici auricularem, vulgus vero minimellum noncupant, ex vehementia nimii doloris ita se contraxerat, ut etiam radicitus exsiccaretur. 11. Quidam vero ex fratribus nomine Waldolen
Abbreviated transcription (Latin):
exut desepuloro: Ipse se sua potentia suscitauit & iterũ inmaculatã carnẽ uestiuit: Discipulis suis
a pparut. ut dubitationẽ auferr& in credules Clauoꝵ uulnera de monstrauit. ut nulla suspi¬

Expanded text:
ferno, vivus exiit de sepulcro: ipse se sua potentia suscitavit, et iterum se immaculata carne vestivit. Discipulis suis ferno, vivus exiit de sepulcro: ipse se sua potentia suscitavit, et iterum se immaculata carne vestivit. Discipulis suis apparuit, ut dubitationem auferret incredulis: clavorum vulnera demonstravit, ut nullam suspi
Abbreviated transcription (Latin):
quonemente om̃s locetia refirtutisunt. qui ante fucrant desperati: Nullus hic iã solitus eoꝵ muga
unissionẽ : nunc ꝑdidisti perucẽ Prit om̃is lecitia tua. inluctũ cuersas̃ gaudia tua : dũ tuc epm
nui in morte simnereatu aliguo ꝑducebas. attenderes causco regureres culpã in quoniil mali
confractis uectes : Ecce subnto in numerabiles scõꝵ populi quitenebant᷑ morte captiui. salnatoris
sui geraib: aduoluti. lacrima bili eũ obsecratione deposcunt dicentes : Ad uenisti redẽptormundi
aduemsti quẽ desiderantes cotidie sptrabam. aduetisti quẽ nob uenturã lextiuntiauerat & ꝓph&e¬
Descendisti ꝓnob̵ ad inferos noli nob̵ decet̃ cũsueris reuersurꝰ aduperos: Posuisti titulũ głȩ inscło. pone
humili supplicatione cũ meffabili gaudio clamantes dñõ acdicentes : ascende dnẽ ibĩ spoliato inferao
& auctore mortis suis uinculis in r&ito reddeiã lecitiã mundo . Iocundent in ascensutuo fideles tui

Expanded text:
omnes sunt laetitiae restituti, qui ante fuerant desperati? Nullus hic jam solitus eorum mugitus amissionem, nunc perdidisti per crucem: perit omnis laetitia tua, in luctum conversa sunt gaudia tua. Dum tu Christum tui in mortem sine reatu aliquo perducebas? Si attenderes causam, requireres culpam. In quo nihil malconfracti sunt vectes: et ecce subito innumerabiles sanctorum populi, qui tenebantur in morte captivi, Salvatoris sui genibus obvoluti, lacrymabili eum obsecratione deposcunt, dicentes: Advenisti, Redemptor mundi; advenisti, quem desiderantes quotidie sperabamus; advenisti, quem nobDescendisti pro nobis ad inferos; noli nobis deesse, cum fueris reversurus ad superos. Posuisti titulum gloriae in saeculohumili supplicatione cum ineffabili gaudio clamantes Domino, atque dicentes: Ascende, Domine Jesu, spoliato inferno, et auctore mortis vinculis irretito, redde jam laetitiam mundo. Jucundentur in ascensu tuo fideles tui,
Abbreviated transcription (Latin):
nẽcit ligatos soluit luctus eoꝵ ingaudia cõmutaiit: Eccerpst qisuibntis solebant suspmare tor¬
m̃tis in sultant nob depceptiome salitis : & ñ solũ ianihil uerent᷑. insuꝑ & inmnant᷑: Nuquã hic ita

Expanded text:
ejecit, ligatos solvit, luctus eorum in gaudium commutavit. Ecce ipsi qui sub nostris solebant suspirare torejecit, ligatos solvit, luctus eorum in gaudium commutavit. Ecce ipsi qui sub nostris solebant suspirare tormentis, insultant nobis de perceptione salutis; et non solum jam nihil verentur, insuper et minantur. N
Abbreviated transcription (Latin):
& niueo splendore coruscus : Nuquã nr̃ talẽ excepit tartarꝰ: nuquã in nĩa cauerna talẽ euomut
mundus: Inuasor ÷ iste ñ debitor. Exactor. ñpeccator: Iudicẽ uideo. ñ supplicẽ: Venit idere
Cruxilla fallens gaudia urã. parturiens dapna niã : ꝓligã ditatisumꝰ. plignũ edertim : Perit potestas
illa semꝑ populis formidinda : Nullus hicuiuus intrauit. nemo carnifices t̃ruit nũ quã in hac ergas
paulo ante dicebat: qđ ꝑ eius mortẽ tutius mundi acciper& potestatẽ : Sed siste : in contrario :
nc̃i p̃liatoris uersa sententia : dũ sibitincere uisus÷ uietus atq ꝓstratꝰ ÷ Oprinceps nr̃ hic ne:
ille decuius tibi semꝑ futura mortẽ plaudehas : ipse ÷ incuius cruce omnẽ mundũ tibi subiugandi
ẽẽ credebas : Ipse ÷ incuius exituncb tanta spolia ꝓmittebas: Quid ÷ qđ egisti : quid÷ qđ facere
uoluisti: Ecce iã totas tenebras suo ipse splendore sugauit. & om̃s uos carceres fregit: captiuos

Expanded text:
 niveo splendore coruscus? Nunquam noster talem excepit tartarus, nunquam in nostram cavernam talem evomuit mundus. Invasor iste, non debitor; exactor est, non precator: judicem videmus, non supplicem. Venit jubere, crux illa fallens gaudia nostra, parturiens damna nostra. Per lignum ditati sumus, per lignum evertimur: perit potestas illa semper populis formidata. Nullus hic vivus intravit, nemo carnifices terruit, nunquam huic coenolepaulo ante dicebat, quod per ejus mortem, totius mundi acciperet potestatem? Sed si iste est, in contrarium est nostri praeliatoris versa sententia: et dum sibi vincere visille de cujus tibi semper futura morte plaudebas? ipsene est in cujus cruce omnem mundum tibi subjugandum esse credebas? ipsene est in cujus exitu nobis tanta spolia promittebas? Quid est quod egisti? Quid est quod facere voluisti? Ecce jam totas tibi tenebras suo splendore fugavit, et omnes tuos carceres fregit, captivos