comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fecisti. non in crepant s in terrogant.
uolentes causam fuge nosse. serui a
dnõ. filii a patre. hominis adeo. Nͦ
ẽ inquiunt tm̃ mysterium. ut terra
deseratur. expe tantͣ maria. relin¬
quatur pat̾a. loca appetantur aliena
Et dixerunt ad eum. Qud faciem
tibi. c cessabit mare a nobis : Qiuia
mare ibat. & intumescebat. ¶xE.
dixerunt ad eum. Quid tibi faciemus. et
quiescet mare a nobis: Quia mare exur
gebat. & suscitabat magis fluctus.
ropter te dicis uentos mare. gurgites
concitatos exposiusti causã morłũ. in¬
dica sanitatis. Ex eo quod contra nos in¬
surgit mare. indelligimus irã eẽ sus¬
ceptionis tue. Si culpa ẽ quod suscepimꝰ
quid facere possumus. ne dñs irascat᷑:
Quid faciemus tibi : hoc ẽ inderficiemꝰ
te: S cultor es dñi. Seruabimus :S
dm̃ fugis. Nostrum ẽ prebere manus
quid fieri iubeas. tuum ẽ imꝑare quo
facto quiescat mare. qd̾ nunc treato¬
ris iram suo tumore testatur. Statim¬

Expanded text:
fecisti? non increpant, sed interrogant, fecisti? non increpant, sed interrogant, volentes causam fugae nosse, servi a Domino, filii a patre, hominis a Deo. Quod est, inquiunt, tantum mysterium, ut terra deseratur, expetantur maria, relinquatur patria, loca appetantur aliena? Et dixerunt ad eum: quid faciamus tibi, 401 et cessabit mare a nobis? quia mare ibat, et intumescebat. LXX: dixerunt ad eum, quid tibi faciemus, et quiescet mare a nobis? quia mare ibat, et suscitabat magis fluctus. Propter te dicis, ventos, fluctus, mare, gurgites concitatos? exposuisti causam morbi, indica sanitatis. Ex eo quod contra nos surgit mare, intelligimus iram esse susceptionis tuae. Si culpa est quod suscepimus, quid facere possumus, ne Dominus irascatur? quid faciemus tibi? hoc est, interficiemus te? sed cultor es Domini: servabimus? sed Deum fugis. Nostrum est praebere manus; quid fieri jubeas, tuum est imperare, quo facto quiescat mare, quod nunc Creatoris iram suo tumore testatur. Statim
Abbreviated transcription (Latin):
rat eis.LEEt tinuerunt uiritimo¬
re magno. & dixerunt ad eum. Quid hoc
fecisti Cognouerant enĩ uiri quod a
facie dm̃ fugeret. eo quod indicasset eis.
Hẏstorie ordo preposterus est. Quia eñ
poterat dici. nulla causa timoris fuit
ex eo quod eis confessus est dicens. hebre¬
us ego sum. ce dnm̃ dm̃ celi ego timeo.
qui fecit mare & aridam. statim subnec¬
titur. qd idcirco timuerint. quia indica¬
uerat eis se dñi fugere aspectum. et eiꝰ
non fecisse precepta. Deniq causant᷑
&e dicunt. Quid hoc fecisti: Idẽ si tmes
dm̃.cur fugis : Si tante potentie predi¬
cas quemcolis. quomodo de putas eũ
posse euadere : Timent autẽ timore mas¬
nẽ. hebree gentis nouerant pͥuilegi¬
um. Et tamen fugitiuũ celare ñ possc̃.
Magnus ẽ qui fugit. s maior ille qui
querit. Non audent tradere. celare
non possunt. Rep̾hendunt culpam.
timorẽ confitentur. Rogant ut ipse
remedium sit. qui au dor peccati fu¬
rat. Uel certe quod dicunt quid hoc

Expanded text:
erunt viri timore magno, et dixerunt ad eum, quid hoc fecisti? Cognoverunt enim viri quod a facie Domini fugeret, eo quod indicasset eis. Historiae ordo praeposterus est: quia enim poterat dici, nulla causa timoris fuit, ex eo quod eis confessus est, dicens: Hebraeus ego sum, et Dominum Deum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam: statim subnectitur quod idcirco timuerunt, quia eis indicaverat, se Domini fugere conspectum, et ejus non fecisse praecepta. Denique causantur, et dicunt: quid hoc fecisti? id est, si times Deum, cur fugis? Si tantae potentiae praedicas quem colis, quomodo te putas eum posse evadere? Timent autem timore magnem, Hebraeae gentis noverant privilegium, et tamen fugitivum celare non possunt. Magnus est qui fugit, sed major ille qui quaerit: non audent tradere, celare non possunt. Reprehendunt culpam, timorem confitentur: rogant ut ipse remedio sit, qui auctor peccati fuerat. Vel certe quod dicunt: quid hoc
Abbreviated transcription (Latin):
serunt.LA Om̃s eleuationes
tue &e fluctus tui. suꝑ me transierun.
Quod suꝑ ionam tumentes maris flu¬
ctus transier int. & detonuerit seua
tempestas. nulli dubium est. Queri¬
mus autẽ quomodo om̃s eleuationes
& gurgites. & fluctus dĩ. suꝑ saluato¬
rem transierint. Temptatio ẽ uita
hominis suꝑ terram. siue ut in hebreo
habetur militia. quia hic milttamus.
ut alibi coronemur. Nullusq ẽ homi¬
num qui cunctas sustinere queat
temptationes. absq eo qui temptatꝰ ẽ
in omnib uxta nr̃am similitudinẽ¬
absq peccato. Unde & ad coruthios

Expanded text:
sierunt. LXX: Omnes elevationes sierunt. LXX: Omnes elevationes tuae et fluctus tui super me transierunt. Quod super Jonam tumentes maris fluctus transierint, et detonuerit saeva tempestas, nulli dubium est. Quaerimus autem quomodo omnes elevationes, et gurgites, et fluctus Dei, super Salvatorem transierint. Tentatio est vita hominum super terram , sive ut in Hebraico habetur, militia, quia hic militamus, ut alibi coronemur. Nullusque est hominum, qui cunctas sustinere queat tentationes, absque eo qui tentatus est in omnibus, juxta nostram similitudinem, sine peccato.
Abbreviated transcription (Latin):
tio plena ẽ. fluctib. plena tempestati¬
bus. Porro corde maris significatur in¬
fernus. ꝓ quo in eũgłio legimus incor¬
de cerre.. Quomodo autẽ coranima¬
lis in medio est. ita & infernus in me¬
dio terre eẽꝑhibet᷑. Uel certe uixta ana¬
gogen in corde maris. in mediis tem¬
ptationib ẽẽ se memorat. & tam̃ eum
interamaras aquas fuerit. & dempta¬
tus sit uxta omnia absq peccato. ñ
sensit amaras aquas. s flumine circun¬
datꝰ ẽ.. De quo &. in alio legimus locoͬ.
fluminis impetus letificat ciuitatẽ
dei.Aliis bibentibus salsos fluctus.
ego in mediis tempestatib dulcissima
fluenta sorbebam. Nec impiũ tibi eẽ
iudeatur. si nunc dñs iudicat. ꝓiecisti
me in profundum. qui loquitur in
psalmo. qm̃ quẽ tu percussisti. ipsi ꝑse¬
cuti sunt. scđ̾m illud quod exꝑsona pa¬
tris inzacharia ponitur. ꝑcutiã pasto¬
rem. & oues disꝑgentur Omnes
gurgites tui & fluctus tui suꝑme tͣn¬

Expanded text:
tio plena est fluctibus, 408 plena tempestatitio plena est fluctibus, 408 plena tempestatibus. Porro per cor maris significatur infernus, pro quo in Evangelio legimus: In corde terrae . Quomodo autem cor animalis in medio est, ita et infernus in medio terrae esse perhibetur. Vel certe juxta ἀναγωγὴν, in corde maris, id est, in mediis tentationibus esse se memorat. Et tamen cum inter amaras aquas fuerit, et tentatus sit juxta omnia absque peccato, non sensit amaras aquas: sed flumine circumdatus est, de quo et in alio loco legimus: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei : aliis bibentibus salsos fluctus, ego in mediis tentationibus dulcissima fluenta sorbebam. Nec impium tibi esse videatur, si nunc Dominus dicat: Projecisti me in profundum , qui loquitur in psalmo: Quoniam quem tu percussisti, ipsi persecuti sunt: secundum illud quod ex persona Patris in Zacharia ponitur: Percutiam pastorem, et oves dispergentur . Omnes gurgites tui et fluctus tui super me tran
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ tuum uidere corruptionem. qui
fuit in inferno iuuens. inder mortuos
liber. Et ꝓiecisti me in ꝓfundũ. et
cor maris. & flumen circumdedit
me. ¶AA Proiecistime in ꝓfundũ
cordis maris. & flumina me circum¬
dederunt. Quantũ ad ꝑsonamione.
ñ ẽ difficilis inderpretatio. qd̃ ceti
clausus aluo in ꝓfundissimo &e in
medio mari fuerit. fluminib q ual¬
latus sit. Quantum ad dñm saluato¬
rem sexagesimi octaui psalmi suma¬
mus exemplum. in quo loquitur. In¬
firus sum ui limo ꝓfundi ce non est
substantia. ueni in ꝓfundum maris.
&e dempestas demersit me. De quo et
in alio psalmo dr̃. Tuautem abiecisti
& desperisti. distulisti xp̃m tuũ. sub¬
uertisti testamentum serui tui. con¬
taminasti interram sc̃ũarium eius.
bestruristi om̃s macerlas eiꝰ &e reliqua.
Ao comꝑationẽ enim celestis beatitudi¬
nis. & eius loci de quo scͥptũ ẽ. inpace
scã locus eius. omnis terrena habita¬

Expanded text:
sanctum tuum videre corruptionem . Qui sanctum tuum videre corruptionem . Qui fuit in inferno vivens, inter mortuos liber. Et projecisti me in profundum in corde maris, et flumen circumdedit me. LXX: Projecisti me in profundum cordis maris, et flumina me circumdederunt. Quantum ad personam Jonae non est difficilis interpretatio: quod ceti clausus alvo in profundissimo et in medio maris fuerit, fluminibusque vallatus sit. Quantum ad Dominum Salvatorem sexagesimi octavi psalmi sumamus exemplum in quo loquitur: Infixus sum in limo profundi, et non est substantia: Veni in profundum maris, et tempestas demersit me; de quo et in alio psalmo dicitur: Tu autem abjecisti et despexisti, distulisti Christum tuum: subvertisti testamentum servi tui, contaminasti in terra sanctuarium ejus, destruxisti omnes macerias ejus , et reliqua. Ad comparationem enim coelestis beatitudinis, et ejus loci, de quo scriptum est: In pace sancta locus ejus , omnis terrena habita
Abbreviated transcription (Latin):
s clamaui: nec de futuro precatur. s
depretertto grãs agit. indicans nobis
quod eo tempore quo precipitatus est¬
in mare uidisset cetum. & tantam
corporis molẽ & immaues rictus aꝑtose
ore sorbere. dnĩ recordatus sit &e clama¬
uerit uł aquis cedentib. & clamore
inueniente locum. uł toto cordis af¬
fectu. scd̃m illud quod apłs dicit. cla¬
mantes in cordib nostris abba pater.
& clamauerit ei qui solus noutt corda
hominũ. et loquitur ad moysen. qͥd
clamas ad me. cũ utiq nichil ante
hanc uocẽ clamasse admoysen scͥptu¬
ra commemoret. Hoc ẽ illud quod ꝙ¬
inprimo graduũ psalmo legimus.
Ad dñm cum tribularer clamaui. &
exaudiuit me. Uentrẽ audẽ in feri.
aluũ cet in telligamus. que tante
fuit magnitudiniꝰ ut instar obtine¬
ret in fern. S ed meliuis ad ꝑsonã
xp̃i referri potest. qui sub nomine dauid.
cantat inpsalmo. Non derelinques
animam meam in inferno. nec dabis

Expanded text:
sed clamavi: nec de futuro precatur, sed sed clamavi: nec de futuro precatur, sed de praeterito gratias agit: indicans nobis quod ex eo tempore quo praecipitatus in mare vidisset cetum, et tantam corporis molem, et immanes rictus aperto se ore sorbere, Domini recordatus sit, et clamaverit, vel aquis cedentibus, et clamore inveniente locum, vel toto cordis affectu, secundum illud quod Apostolus dicit: Clamantes in cordibus vestris, abba, pater . Et clamaverit ei qui solus novit corda hominum, et loquitur ad Moysen: Quid clamas ad me ? Cum utique nihil ante hanc vocem clamasse Moysen Scriptura commemoret. Hoc est illud quod in primo graduum psalmo legimus: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me . Ventrem autem inferi, alvum ceti intelligamus, quae tantae fuit magnitudinis, ut instar obtineret inferni. Sed melius ad personam Christi referri potest, qui sub nomine David cantat in psalmo: Non derelinques animam meam in inferno: nec dabis
Abbreviated transcription (Latin):
legant quindecim libros. nasonis
metamorfoseon. & omnẽ grecamli¬
tinamq hystoriam. & ibi cernent.
uł daphnen in laurum. uł pheconts
d̃s sit mutatus in cignum. inaurofu¬
xerit. in tauro rapuerit. & cet̾a inqͥbi
ipsa turpitudo fabularũ diuinttad
denegat scĩtatem. Iilis credunt. a dic̃
peo cuncta possibilia. & cũ turpibus
credant. potentiaq dei. uniuersa de¬
fendant. eandẽ uirtutem non tribuunt
&e honestis: Quod autẽ scͥptum ẽ. & orauit
ionas ad dnm̃ dñ suũ de utero piscis &
dixit. iutelligimus eum postquam mut̾o
ceti hospitem se eẽ senserit. non desꝑasse
de dñi miscd̾̃ia. & edtum ad oͥsecrationẽ
eẽ conuersum. Ds̃ enĩ qui dixerat de ius¬
co. cum ipso sum intribulatione. & cũ
sum. affuit ei. Et dicere potest qui exau¬
ditus est. intribulatione dilatastime.
Clamaui de tribulatione mea ad dum.
& exauduit me deuentre inferi . clama
hoc tantum mͦ cõmutato. de uentre in¬

Expanded text:
legant quindecim libros Nasonis legant quindecim libros Nasonis Metamorphoseos, et omnem Graecam, Latinamque historiam, ibique cernent vel Daphnen in laurum, vel Phaetontis issimus deus, sit mutatus in cygnum, in auro fluxerit, in tauro rapuerit, et caetera, in quibus ipsa turpitudo fabularum, divinitatis denegat sanctitatem. Illis credunt, et dicunt Deo cuncta possibilia: et cum turpibus credant, potentiaque Dei universa defendant, eamdem virtutem non tribuunt et honestis. Quod autem scriptum est: Et oravit Jonas ad Dominum Deum suum de utero piscis, et dixit, intelligimus eum postquam in utero ceti sospitem esse se senserit, non desperasse de Domini misericordia, et totum ad obsecrationem esse conversum. Deus enim qui dixerat de justo: Cum ipso sum in tribulatione . Et: Cum sum, affuit ei, et dicere potest qui exauditus est: In tribulatione dilatasti mihi . 407 Clamavi de tribulatione mea ad Dominum, et exaudivit me, de ventre infehoc tantummodo commutato: de ventre in
Abbreviated transcription (Latin):
da sententia est. It orauit ionas ad do¬
minũ suũ de utero piscis. & dixit.
similiter. tantũ ordine commnutato.
Si onas refertur ad dnm̃. et ex eo quod
trib dieb ac noctib in utero ceti fuit.
passionẽ indicat saluatoris. debet ce
oratio illius typus ẽẽ orationis dm̃ce.
Neo ignoro quosda fore quib in cre¬
dibile uideatur trib dieb ac tribus
noctib mutero ceti in quo naufra¬
gia dirigebantur. hominẽ potuisse
seruari. qui utiq aut infideles ert̃.
aut fideles. Si fideles. multo credo¬
re maiora cogentur. quomͦ trespisri
missi incaminũ estuantis incendii.
intantum illesi fuerint ut ne uesti¬
menta quid̃e eoꝵ odor ignis attige¬
rit. quomͦ recesserit mare. & instar
muroꝵ hinc inde rigidum. steterit.
ut preberet uiam popło transeunt.
qua humana ratione aucta fame
leonũ rabies predam suã timensas¬
pexerit. nec detigerit. & multa huiꝰt¬
modi. Sin autẽ infideles erunt.

Expanded text:
est sententia. Et oravit Jonas ad Doest sententia. Et oravit Jonas ad Dominum Deum suum de utero piscis: et dixit: LXX similiter, tantum ordine commutato. Si Jonas refertur ad Dominum, et ex eo quod tribus diebus ac noctibus in utero ceti fuit, passionem indicat Salvatoris, debet et oratio illius typus esse orationis Dominicae. Nec ignoro, quosdam fore, quibus incredibile videatur, tribus diebus ac noctibus in utero ceti, in quo naufragia dirigebantur, hominem potuisse servari, qui utique aut fideles erunt, aut infideles: si fideles, multo majora credere cogentur: Quomodo tres pueri missi in caminum aestuantis incendii, intantum illaesi fuerint, ut ne vestimenta quidem eorum odor ignis attigerit : Quomodo recesserit mare, et ad instar murorum hinc inde rigidum steterit, ut praeberet viam populo transeunti : Quomodo humana ratione, aucta fame, leonum rabies praedam suam timens aspexerit, nec tetigerit: et multa hujuscemodi. Sin autem infideles erunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. Hoc solum querimꝰ. quomodo
tres dies & tres noctes fecerit incorde
terre. Quidã parasceuen. quando soles
fugiente ab hora sexta. uisq ad horam
nonã. nex successit diei. in duos dies
&e noctes dundunt. & apponentes sab¬
batum. tres dies & tres noctes esti¬
mant supputandas. Nos uͦ syñe¬
dochycos totum intelligimus a
mortuus est. unam diẽ supputemꝰ
& noctẽ. & salbati alteram. derciam
u noctem. que diei dñice mancipat᷑.
referamus ad exordium diei alterius.
Nam & ingenesi nox non p̾cedentis
diei est s sequentis. id ẽ principiũ
futuri. non finis preteriti. Hoc ut
intelligi possit. dicam simplicius. fi¬
ge aliquẽ hora nona egressum ẽẽ de
reprehendar mendacii.quia ille qui
ambulauit ñ horas om̃s utriusq diei.
s quandã partem itinere consũpse¬
rit. Cerra michi hec udetur in ter¬
pretatio. Siquis autẽ ista ñ recipit.
& meliori sensu potest loci huiꝰ expo¬
nere. sacramentũ. illuis magis sequen

Expanded text:
est. Hoc solum quaerimus, quomodo tres dies, et tres noctes fuerit  Al. fecerit in corde terrae. Quidam παρασκευὴν, quando sole fugiente ab hora sexta usque ad horam nonam, nox successit diei, in duos dies et noctes dividunt, et apponentes sabbatum, tres dies et tres noctes aestimant supputandas: nos vero συνεκδοχικῶς totum intelligamus a mortuus est, unam diem supputemus et noctem, et sabbati alteram: tertiam vero noctem, quae diei Dominicae mancipatur, referamus ad exordium diei alterius: nam et in Genesi nox non praecedentis diei est , sed sequentis, id est, principium futuri, non finis praeteriti. Hoc ut intelligi possit, dicam simplicius. Finge aliquem hora reprehendemur mendacii? Quia ille qui ambulavit non omnes horas utriusque diei, sed quamdam partem itinere consumpsrit. Certe mihi haec videtur interpretatio. Si quis autem istam non receperit, et meliori sensu potest loci hujus exponere sacramentum, illius magis sequenda
Abbreviated transcription (Latin):
hoc semꝑ do. illud inter dum exhibe¬
tur & hominib. Et si eduob necessa¬
riis unũ ẽ subtrahendum. magis
ieuinium absq sacco quã saccum
eligam absq ieiunio. Maior etas in¬
cipit. & usq ad minorẽ ꝑuenit. Nul¬
lus enim absq peccato. ne si unius
quide diei fuerit uita eus. & nu¬
stelle ñ sunt munde in conspectu dĩ.
quantomagis uermnis & putredo. &
hii qui peccato offendentis adam de¬
nentur ob noxii: S & ordo pulcher
illis ieuiniũ predicantib om̃ĩs etas
sacco indiutur. Uiri ñ p̃dicant saccũ.
nium saccũ copulant. ut in anis
uenter & luctuosus ambitiosius dñm
deprecentur. Et ꝑuenit uerbum
ad nregem nimue. et surrexit de solio
suo. & ab iecit uestimentum suũ a se.
ce indutus ẽ sacco. ꝙ sedit incinere.

Expanded text:
hoc semper Deo, illud interdum exhibehoc semper Deo, illud interdum exhibetur et hominibus. Et si e duobus necessariis unum est subtrahendum, magis jejunium absque sacco, quam saccum eligam absque jejunio. Major aetas incipit, et usque ad minorem pervenit : nullus enim absque peccato, et si unius quidem diei fuerit vita ejus, et nustellae non sunt mundae in conspectu Dei, quanto magis vermis et putredo, et hi qui peccato offendentis Adam tenentur obnoxii? Sed et ordo pulcherrillis jejunium praedicantibus, omnis aetas sacco induitur. Viri non praedicant saccum, nium saccum copulant, ut inanis et habitus luctuosus ambitiosius Dominum deprecentur. Et pervenit verbum ad regem Ninive, et surrexit de solio suo, et abjecit vestimentum suum a se, et ind
Abbreviated transcription (Latin):
tie deprecandi. Ob quod & moyses
me cerre isrł. et dĩ desuꝑ ira penden
Ipse quoq dñs uerus ionaᷤᷤ missus
linquens. ad esum corporis sui sub hoc
numero nr̃as animas preparat.
Quod autẽ clamauit. euangelicum
illud expletur. Stans clamat in tem¬
Omnis enim sermo saluatoris. quia
de magnis predicat. clamor appellat᷑.
t crediderunt uiri niniuite in dño.
& predicauerunt ieuiniũ. et uesti¬
ti sunt saccis. amaiore usq admino¬
rem.¶ At similiter. ¶ Redidit niniue.
&e isrł incredulus ꝑseuerat. Credidit
preputium & circumtisio infidelis¬
ꝑmanet. Et pͥmum credunt ninui e
dicantq ieuinium. & uestiuntur sac¬
eis a maiore usq ad minorem. Diguꝰ
& uictus et habitus penitentie. ut qͥ
offenderant dm̃. luxu & ambitione.
eoꝵ damnatione placent. ꝑ quȩ pͥus
offenderant. Saccus & ieiuniũ. arma
penitentie. auxilia peccatoꝵ. Ante
ieuinium & sic saccus. ante. qđ oc¬
cultum ẽ. & postea quod palam.

Expanded text:
tiae deprecandi: ob quod et Moysestiae deprecandi: ob quod et Moysesme terrae Israel, et Dei desuper ira pendentIpse quoque Dominus verus Jona missus unii derelinquens, ad esum corporis sui sub hoc numero nostras animas praeparat. Quod autem clamavit, Evangelicum illud expletur: Stans clamabat in temOmnis enim sermo Salvatoris, quia de magnis praedicabat, clamor appellatur. Et crediderunt viri Ninivitae in Deum, 417 et praedicaverunt jejunium, et vestiti sunt saccis a majore usque ad minorem. LXX similiter. Credidit Ninive, et Israel incredulus perseverat. Credidit praeputium, et circumcisio permanet infidelis. Et primum credunt viri de dicantque jejunium, et vestiuntur saccis a majore usque ad minorem. Dignus et victus et habitus poenitentiae, ut qui offenderant Deum luxu et ambitione, eorum damnatione placent, per quae prius offenderant. Saccus et jejunium arma sunt poenitentiae, auxilia peccatorum: ante jejunium, et sic saccus; ante quod occultum est, et postea quod palam:
Abbreviated transcription (Latin):
facta sint. & sine ipso factum est ni¬
chil. Notandũ quoq qd̃ non dire¬
rit trib dieb tͥb noc̾tib. uł uno die
&nocte. s absolute diebus & die. ut os¬
tenderet in mysterio trinitatis &e in¬
umꝰ dĩ confessione niehil ẽẽ tenebro¬
sum. It clamauit ce dixit. ad huc
quadraguita dies. & niniue subuer¬
tetur. LX Et̃ predicauit &e dixit.
ad huc tres dies. & niniue subuerte¬
tur. Primis ᷤ numerus qui ponit᷑
satis miror cur ita translatum sit.
cũ in hebreo nec litt̾arum. nec silla¬
barum. nec accentuum. nec uerbi
sit ulla communitas. Tres enim di¬
cuntur salos. & quadraginta arbaim.
Alioquin ce de iudea tanto itinere
missus ꝓpħa in assyrios. dignã sue
p̃dicationis penitentiam flagitabat.
ut antiqua &e putrida uulnera diu
apposito curarentur emplastro. Por¬
ro quadragenarius numerus con¬
uente peccatorib. et ieuinio. & ora¬
tioni. & sacco &e lacͥmis. & ꝑ seueran¬

Expanded text:
facta sint, et sine ipso factum est nifacta sint, et sine ipso factum est nihil . Notandum quoque quod non dixerit, tribus diebus et noctibus, vel, uno die et nocte, sed absolute, diebus et die, ut ostenderet in mysterio Trinitatis, et unius Dei confessione nihil esse tenebrosum. Et clamavit et dixit: adhuc quadraginta dies, et Ninive subvertetur. LXX: Et praedicavit et dixit: adhuc tres dies, et Ninive subvertetur. Trinus numerus qui ponitursatis miror cur ita translatum sit, cum in Hebraeo nec litterarum, nec syllabarum, nec accentuum, nec verbi sit ulla communitas. Tres enim dicuntur SALOS  , et quadraginta ARBAIM  . Alioquin et de Judaea tanto itinere missus propheta in Assyrios, dignam suae praedicationis poenitentiam flagitabat, ut antiqua et putrida vulnera diu apposito curarentur emplastro. Porro quadragenarius numerus convenit peccatoribus et jejunio, et orationi, et sacco, et lacrymis, et perseveran
Abbreviated transcription (Latin):
itinere diei unuis. LUt surrexie
ionas &e abiit inniniuen sicut locutꝰ
fuitrat ei dñs. Frat autẽ nimue cuu¬
tas magna dõ. quasi itinere uie die¬
rum trium. Et cepit ionas ingredun
et tanti ambitus. ut uix triũ dierum
possit itinere circũiri. At ille precepti
& suꝑioris naufragii menior. uiã tͥum
dierum unius diei festinatione com¬
pleuit. quãꝗͣ sint qui ita simplicit̃
intelligunt. qd̃ indercia tm̃ parte
urbis predicauerit. & ad reliquos
surgere dicitur. & uerbum dm̃ p̾di¬
care. quando mittit apłos ut bap¬
tirent eos qui erant inniniue in
nomine patris & filii ce sp̃s scĩ. hoc
ẽ itinere triũ dierum. E hoc ipsum
sacramentum salutis humane uni¬
us diei uia. id ẽ unius d̾i confessione
ꝑficitur. ñ tam apłis quã in apłis p̃
dicante iona. Ipse enĩ dicit. Ecce ego
uobiscum sum omnib dieb. usq ad
consummationẽ scłi. Nulliq dubiũ
quare niniue magna sit cuitas dĩ
cum mundus ce uniuersa ꝑ ipsum

Expanded text:
t surrexit Jonas, et abiit in Niniven, sicut ei locutus fuerat Dominus. Erat autem Ninive civitas magna Deo, quasi itinere viae dierum trium: et coepit Jonas ingredi et tanti ambitus, ut vix trium dierum posset itinere circumiri. At ille praecepti et superioris naufragii memor, viam trium dierum unius diei festinatione complevit, quamquam sint qui ita simpliciter intelligant, quod in tertia tantum parte urbis praedicaverit, et ad reliquos surgere dicitur, et verbum Domini praedicare, quando mittit apostolos ut baptizent eos, qui erant in Ninive, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, hoc est, itinere trium dierum. Et hoc ipsum sacramentum 416 salutis humanae unius diei via, id est, unius Dei confessione perficitur, non tam apostolis, quam in dicit: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi . Nullique dubium quare Ninive magna sit civitas Dei, cum mundus et universa per ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
miquitate quȩ est inmanib eoꝵ.
Qui scit si conuertatur. & ignoscat
ds̃. & reuertatur a furore ire suę. Et
non peribuus: LI Et appropi¬
quauit sermo ad regem niniue. et
surrexte dethrono suo. & abstulit sto¬
lam suã a se. & oꝑtus ẽ sacco. & sedit
ineinere. & predicatum ẽ in niniue
a rege. & ab omnib maioribus eius
dicens. homines &e iumenta: & boues.
& oues non gustent quicquã. nec pas¬
cantur. & aquam non bibant. Et co¬
oꝑti sunt saccis homines. & ium̃ta
ꝙ clamauerunt ad dm̃ uehement̾
Et reuersus ẽ unusquisq de uia sua
mala. & ab iniquitate que erat in

Expanded text:
quitate quae est in manibus eorum. Quis scit si convertatur 418 et ignoscat Deus, et revertatur a furore irae suae et non peribimus? LXX: Et appropinquavit sermo ad regem Ninive et surrexit de throno suo, et abstulit stolam suam a se, et coopertus est sacco, et sedit in cinere, et praedicatum est Ninive a rege, et ab omnibus majoribus ejus, dicentibus: Homines et jumenta et boves et oves non gustent quidquam, nec pascantur, et aquam non bibant: et cooperti sunt saccis homines et jumenta, et clamaverunt ad Dominum vehementer, et reversus est unusquisque de via sua mala, et ab iniq
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑatum. s sufficit ei naufragii. et
deuorationis sola correctio. ut qui
imꝑantẽ non senserat dñi. indellige¬
ret liberantẽ. Alioquin suꝑfluum ẽ.
delinquenti seruo post plagas uelle im¬
putare quod fecit. cum huiuscemodi
correptio. ñ tam emendatio sit quam
exprobratio. Dñs autẽ noster post
resurrectionẽ scđo mittitur ad nini¬
uen. ut qui prius quodam modo fu¬
gerat dicens. pat̾ si possibile ẽ transe
at calix iste ame. & noluerat dare pa¬
nem filioꝵ canib. nc̃ quia illi dixerq
crucifige crucifige talem. nos non
habemus regem nisi cesarem sponte
ꝑgat adniniuen. & hoc predicet post
resur rectionem qd̃ ut p̃dicaret ante
passionem ei fuerat imꝑatum. Totũ
autem quod iubetur. qd̃ obedit. qd
non uult. quod iterum uelle cogit᷑
quod patris scdo exequitur uolun¬
tem. refer ad hominem. & ad formã
serui. cui talia uerba conueniunt.
Et surrexit ionas &e abite in nimuoi
uixta uerbum dñi. Et nniue erat ei¬

Expanded text:
imperatum, sed sufficit ei naufragii et 415 devorationis sola correptio, ut qui imperantem non senserat Dominum, intelligeret liberantem. Alioquin superfluum est delinquenti servo post plagas velle imputare quod fecit, cum hujuscemodi correptio non tam emendatio sit, quam exprobratio. Dominus autem noster post resurrectionem secundo mittitur ad Niniven, ut qui prius quodammodo fugerat, dicens: Pater, si possibile est, transeat a me calix iste , et noluerat dare panem filiorum canibus ; nunc quia illi dixerant, Crucifige, crucifige talem: Nos non habemus regem nisi Caesarem , sponte pergit ad Niniven, ut hoc praedicet post resurrectionem, quod ut praedicaret, et ante passionem ei fuerat imperatum. Totum autem quod jubetur, quod obedit, quod non vult, quod iterum velle cogitur, quod Patris secundo exsequitur voluntatem, refer ad hominem et ad formam servi, cui talia verba conveniunt. Et surrexit Jonas, et abiit in Niniven juxta verbum Domini: et Ninive erat ci
Abbreviated transcription (Latin):
ego autẽ qͥ pro multoꝵ salute deuo¬
ratus sum. inuoce laudis & confessio¬
nis immolabo tͥ. me ipsum offerens.
quia pascha nostrum immolatus ẽ
tibi. ut ante confessus sum dicens.
nium dño. ut omne quod dedistimͥ
ñ ꝑeat ineternum. Cernmus quidin
promiserit. Non faciamus mendacẽ
iħm. Mundi simus. & ab unuersis
peccatoꝵ sordib seꝑati. ut nos deo pa¬
tri offerat uictimas quas uouerat.
It dixit dñs pisci. et euomuit ionã
m aridam. LXEt p̾cepit ceto. et
eiecit ionam suꝑ siccam. Hec quȩ
supra legimus sub ꝑsona ione dñs
deprecatus sit inuentre cȩti. de quo
& iob mystice loquitur. Maledicat
ei qui maledixit diei. illi qͥmagnũ
cetum capturus ẽ. Precipitur gͦ hu ic
magno cęto. & abyssis. & inferno.
ut terris restituant saluatorem. &
qui mortuus fuerat ut liberaret eos
qui mortis uinculis tenebantur. se¬
cum plurimos educat ad uitam. Qd
roñ. debemus accipere qd̃ ex imis ui

Expanded text:
ego autem qui pro multorum salute devoratus sum, in voce laudis et confessionis immolabo tibi, meipsum offerens: quia Pascha nostrum immolatus esttibi ut ante confessus sum, dicens:nium Domino, ut omne quod dedisti mihi non pereat in aeternum. Cernimus quid inlute promiserit: non faciamus mendacem Jesum: ergo mundi simus, et ab universis peccatorum sordibus separati, ut nos Deo Patri offerat victimas quas voverat. Et dixit Dominus pisci: et evomuit Jonam in aridam. LXX: Et praecepit ceto, et ejecit Jonam super siccum. Haec quae supra legimus sub persona Jonae Dominus deprecatus est in ventre ceti, de quo et Job mystice loquitur: Maledicat ei qui maledixit diei, ille qui magnum cetum capturus est . Praecipitur ergo huic magno ceto, et abyssis et inferno, ut terris restituant Salvatorem: et qui mortuus fuerat, ut liberaret eos qui mortis vinculis tenebantur, secum plurimos educat ad vitam. Quod τερον debemus accipere: quod ex im
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ deũ celi ego timeo. cum eius piie¬
cepta non faciat. nisi forte respondeamꝰ.
quod & peccatores tumeant dm̃. seruoꝵ¬
q sit non diligere s timere. quãquã in
hoc loco timor ꝓcultu possit intelligi.
iurta sensum eoꝵ qui audiebant. et
adhuc ignorabant dm̃. Et tumue¬
runt uiri timore magno. & dixert̃ ad
cum. Quid hoc fecisti Cognouerant enĩ¬

Expanded text:
Dominum Deum coeli ego timeo, cum ejus praeDominum Deum coeli ego timeo, cum ejus praecepta non faciat. Nisi forte respondeamus, quod et peccatores timeant Deum, servorumque sit non diligere, sed timere; quamquam in hoc loco timor pro cultu possit intelligi, juxta sensum eorum qui audiebant, et adhuc ignorabant Deum. Et timuerunt viri timore magno, et dixerunt ad eum, quid hoc fecisti? Cognoverunt
Abbreviated transcription (Latin):
ut exhis cognoscatur & causa discrimins.
Et dixit ad eos. hebreus ego sum. et
dnm dñi tuũ celi ego timeo. qui fecit
mare ce aridam.LE Smmiliter.¬
Non dixit uideus sũ. decem quod scissura
decẽ tribuum aduab popło nomen im¬
posuit. s hebreus sum. hoc ẽ pẽrates.
transitor. sicut & abraham qui dicere
poterat. aduena egosum & ꝑegrinus.
sicut omnes patres mei. De quo in alio
psalmo scribitur. Transierunt de gen¬
te ingentẽ. & de regno ad popłm alte¬
rum. Moyses. transeam inquit. & ui¬
debo usionem hanc magnam. Et dnm̃
dm̃ celi ego timeo. non deos quos in¬
uocatis. & qui saluare non possunt. s
om̃ celi qui mare fecit & aridam. Mare.
inquo fugio. aridam. de qua fugio. Et
eleganter ad distinctionẽ maris. non
terra s arida nuncupatur. E in breui
uniuersitatis factor ostenditur. qui
&e celi dñs ẽ. & terre. & maris. Querttͦ
autẽ quomodo uere dicere comꝓbet᷑.

Expanded text:
ut ex his cognoscatur et causa discriminis. ut ex his cognoscatur et causa discriminis. Et dixit ad eos: Hebraeus ego sum, et Dominum Deum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam.Non dixit, Judaeus ego sum, quod scissura decem tribuum a duabus populo nomen imposuit; sed, Hebraeus sum, hoc est περατὴς, transitor, sicut et Abraham, qui dicere poterat: Advena sum ego et peregrinus, sicut omnes patres mei : de quo in alio psalmo scribitur: Transierunt de gente in gentem, et de regno ad populum alterum . Moyses, Transeam, inquit, et videbo visionem hanc magnam . Et Dominum Deum coeli ego timeo: non deos quos invocatis, et qui salvare 400 non possunt, sed Deum coeli, qui mare fecit et aridam. Mare, in quo fugio; aridam, de qua fugio. Et eleganter ad distinctionem maris, non terra, sed arida nuncupatur. Et in brevi universitatis factor ostenditur, qui et coeli Dominus est, et terrae, et maris. Quaeritur autem, quomodo vere dicere comprobetur:
Abbreviated transcription (Latin):
hec ẽ suꝑ nos. hic malit̾iã ꝓ afflictione
&e calamitate accipere debemus scdm̃
illud. Sufficit diei malitia sua. Et in
amos ꝓpħa. Si ẽ malitia in ciuitate. ꝗͣ
qui facio pacẽ. & creo mala. In alio uͦ
loco malitia contraria uirtuti intelli
legimus. Ascendit clamor malitie eiꝰ
ad me. Et dixerunt ad eum. Indica no¬
bis cuiꝰ causa malũ istud sit nobis. Qd
runt ad eum. annuntia nobis qͦd ẽ¬
regione. & de quo popło es tu. Quem
sors indicauerat. cogunt uoce ꝓpͥa confi¬
ter. cur tanta tempestas sit. uł quare
contra eos dĩ ira deseuiat. Indica inqui¬
unt nobis cuiꝰ causa malum istud sit
suꝑ nos. quid oꝑis agas. dequa terra
de quo popło ꝓficiscaris. quo abire fes¬
tines. Et notanda breuitas. quã admita¬
rim uirgilio solebamus. uiuenes. que
causa sub egit ignotas. temptare uias:
Quo tenditis inquit: Qui genus. Unde
domo: lacẽ ne hric fertis an arma:
Interrogatur ꝑsona. regio. iter. ciuitas.

Expanded text:
haec est super nos, hic malitiam pro afflictione haec est super nos, hic malitiam pro afflictione et calamitate accipere debemus, secundum illud: Sufficit diei malitia sua . Et in Amos propheta: Si est malitia in civitate quamqui facio pacem, et creo mala . In alio vero loco malitia contraria virtuti  Al. velegimus: Ascendit clamor malitiae ejus ad me. Et dixerunt ad eum: Indica nobis, cujus causa malum istud sit nobis, quorunt ad eum: Annuntia nobis regione es, et ex quo populo es tu? Quem sors indicaverat, cogunt voce propria confiteri, cur tanta tempestas sit, vel quare contra eos Dei ira desaeviat: Indica, inquiunt, nobis cujus causa malum istud sit super nos: quid operis agas, de qua terra, de quo populo proficiscaris, quo abire festines. Et notanda brevitas, quam admirari in Virgilio solebamus: Juvenes, quae causa subegit Ignotas tentare vias, quo tenditis, inquit: Qui genus: unde domo, pacemne huc fertis, an arma? Interrogatur persona, regio, iter, civitas:
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Nouerant naturam maris. et
tanto tempore nauigantes. sciebant
tempestatũ uentoꝵq rationes. Et utiq
sisolitos & quos aliquando exꝑti fuerañ
fluetus uidissent consurgere. numquã
sorte auctorẽ naufragii quererent et ꝑ
rem in certam certũ cuꝑent euitare
discrimen. Nec statim debemus sub-
hoc exemplo sortibus credere. uł illud de
actibus apłoꝵ huic testimonio consuere
ubi sorte inapłatum mathias eligitur.
cum pͥuilegia singłoꝵ ñ possint legem fa¬
cere communẽ. Sicut enĩ in condem na¬
tione balaam asina loquit᷑. & pharao
ce nabuchodonosor in iudiciũ sui som¬
niis futura cognoscunt. & tamen dñ ñ
intelligunt reuelantẽ. cayphas quoq pro¬
phetat ignorans quod expediret unũ
perire. pro cimctis. ita & hic fugitiuus
sorte deprehendit᷑. ñ uirib sortium. et
marime sortib ethnicoꝵ. s uoluntate
eius qui sortes regebat incertas. Quod
autẽ dr̃ & cognoscamus ꝓpt̾ quẽ malitia

Expanded text:
nam. Noverant naturam maris, et tanto tempore navigantes sciebant tempestatum ventorumque rationes, et utique si solitos, et quos aliquando experti fuerant, fluctus vidissent consurgere, numquam forte auctorem naufragii quaererent, et per rem incertam, certum cuperent evitare discrimen. Nec statim debemus sub hoc exemplo sortibus credere, vel illud de Actibus Apostolorum huic testimonio copulare, ubi sorte in Apostolatum Matthias eligitur , cum privilegia singulorum non possint legem facere communem. Sicut enim in condemnationem Balaam asina loquitur , et Pharao , et Nabuchodonosor in judicium sui , somniis futura cognoscunt, et tamen Deum non intelligunt revelantem: Caiphas quoque prophetat ignorans, quod expediret unum perire pro cunctis : ita et hic fugitivus sorte deprehenditur, non viribus sortium, 399 et maxime sortibus ethnicorum, sed voluntate ejus qui sortes regebat incertas. Quod autem dicitur: Et cognoscamus propter quem malitia
Abbreviated transcription (Latin):
se se putans si uideam relinqueret. Sed
ce dñs nr̃ in extremo uidee littore qͦd qr
in uidea erat appellabatur pulcherri¬
mum. non uult tollere panẽ filioꝵ et
dare eum canib. S quia uenerat ad
oues ꝑditas domus isrł. dat uectorib
precium. ut qui pͥmum suũ saluare
uult popłi. saluet accolas maris.
&e in ter turbines ac dempestates. Idẽ
passionem suam crucisq conuitia sub¬
mersus in inferno. saluet eos quos qͣsi
innaui dormiens negligebat. P ar¬
dens rogandus ẽ lector. non eundẽ
ordinem tropologie. quẽ & hystorie
querere. Nam & apłs agar & sarã
ad duo testamenta refert. et tamen ñ
omĩa que in hystoria illa narrantur
tropologice interpretari possumus.
Et ad ephesios de adam & eua disputas
ato. Propter hoc relinquet homo pa¬
trem & matrẽ suã. & adherebit uxori
sue. & erunt duo in carne una. Sacra

Expanded text:
se se putans, si Judaeam relinqueret. Sed se se putans, si Judaeam relinqueret. Sed et Dominus noster in extremo Judaeae littore quod, quia in Judaea erat, appellabatur pulcherrimum non vult tollere panem filiorum, et dare eum canibus ; sed quia venerat ad oves perditas domus Israel, dat vectoribus pretium, vult populum, salvet accolas maris, et inter turbines ac tempestates, id est, passionem suam, crucisque convicia submersus in inferno, salvet eos, quos quasi in navi dormiens negligebat . Prudens rogandus est lector, ne eumdem velit ordinem tropologiae, quem et historiae quaerere. Nam et Apostolus, Agar et Saram ad duo Testamenta refert: et tamen non omnia quae in historia illa narrantur, tropologice interpretari possumus. Et ad Ephesios de Adam et Eva disputans, ait: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem, et adhaerebit uxori suae, et eru
Abbreviated transcription (Latin):
&e descendit meam. ut iret cum eis in
Itharsis a facie dñi. L EX Et descendit
in ioppen. & inuenit nauim euntemin
tharsis. deditq naulũ suũ & ascendit
meam. ut nauigarer cũ eis inthar¬
sis a facie dñt.Ioppen portũ eẽ uidee
legimus. ad quẽ hyram quoq rextyri
ligna de lybano ratib transferebat.
q̃ ierłm terreno itinere ꝑueherent᷑. hie
locus ẽ. in quo usq hodie sara mon¬
strantur in littore. inquib andri¬
meda religata. ꝑsei quondã sit libe¬
rata presidio. Scit eruditus lector
hẏstoriã. S ce iuxta regionis naturã
de montanis & ardius ad ioppen et
campestria ueniens ꝓpħa. recte dr̃¬
descendisse. & inuenisse naium funẽ
soluentem e lictore. & ingredientẽ
mare. Deditq naulũ eiꝰ siue mercedẽ
nauis. id ẽ subuectionis eius iurta
enim descendit dr̃. ut fugitiuus sollici¬
de latebras quereret. uel ascendit ut
scͥptũ ẽ in editione uulgata. ut quo¬
cumq nauis ꝑgeret. ꝑueniret. euasis¬

Expanded text:
ut iret cum eis in Tharsis a facie Domini. LXX: Et ascendit in Joppen, et invenit navem euntem in Tharsis: deditque naulum suum, ascendit in eam, ut navigaret cum eis in Tharsis a facie Domini. Joppen portum esse Judaelegimus , ad quem Hiram quoque rex Tyri ligna de Libano ratibus transferebat, quae Jerusalem terreno itinere perveherentur. Hic locus est, in quo usque hodie saxa monstrantur in littore, in quibus Andromeda religata, Persei quondam sit liberata praesidio. Scit eruditus lector historiam; sed et juxta regionis naturam de montanis et arduis ad Joppen et campestria veniens propheta, recte ddescendisse, et invenisse navem funem solventem e littore, et ingredientem mare, deditque naulum ejus, 395 sive mercedem navis, id est, subvectionis ejus, juxta enim descendit dicitur: ut fugitivus sollicite latebras quaereret. Vel ascendit, ut scriptum est in editione Vulgata: ut quocumque navis pergeret, perveniret: evasis
Abbreviated transcription (Latin):
sionemq nautarum. etiam tantã
multitudinẽ niniuie simili posse con¬
uersione saluari. De dũo autem
& saluatore nr̃o possumus dicere
quod dimiserit domum & patriam
suam. et assumpta carne. quodãmͦ
de celestib fugerit. ueneritq in thar¬
magnum & spaciosũ manib. ibi
ti ad illudendum ei. Idcirco enim
& inpassione dicebat. pat̃. si possibile
ẽ transeat ame calix iste. ne popło
frangerentur rami oliue. ꝓ qͥb ole¬
astri uirgulta sue. crescerent. Tanteꝙ
pietatis fuit. & amoris inpopłm. proelec¬
tione patrum & repromissione ad abra¬
ham. ut meruce positus diceret. pater:
ignosce eis. quod enim faciunt nesci¬
unt. Uel certe qm̃ tharsis inter pretat᷑
contemplatio gaudii. ueniens in ioppen
ꝓpħa que & ipsa speciosam sonat ire fedi¬
nat ad gaudium & quietis beatitudine
ꝑfruens totum se tradere theorie. meliꝰ
eẽ arbirrans pulchritudine & uarieta¬
te scientie ꝑfrui. qͣm ꝑ occasionem salu¬

Expanded text:
sionemque nautarum, etiam tantam sionemque nautarum, etiam tantam multitudinem Ninive simili posse confessione salvari. De Domino autem et Salvatore nostro possumus dicere, quod dimiserit domum, et patriam suam, et assumpta carne, quodammodo de coelestibus fugerit, veneritque in Tharmagnum et spatiosum, ibi ti ad illudendum ei . Idcirco enim et in passione dicebat: Pater, si possibile est, transeat calix iste a me: ne populo frangerentur rami olivae, pro quibus oleastri virgulta succrescerent . Tantaeque pietatis et amoris fuit in populum pro electione patrum, et repromissione ad Abraham, ut in cruce positus diceret: Pater, ignosce eis, quod enim faciunt, nesciunt . Vel certe quoniam Tharsis interpretatur contemplatio gaudii, veniens ad Joppen propheta, quae et ipsa speciosam sonat, ire festinat ad gaudium, et quietis beatitudine perfrui, totum se tradere theoriae, melius esse arbitrans pulchritudine et varietate scientiae perfrui, quam per occasionem salu
Abbreviated transcription (Latin):
nonis historia intelligi datur. qui¬
dam locus indie sic uocatur. Porro
hebrei tharsis mare dici generalit̃.
autumant. scdm̃ illud. in spũ uiolen¬
to confringes naues charsis. id est
muris. Et in ysaia. Ululate naues thar¬
sis. Suꝑ quo. ante amios plurimos
in epła quadam ad marcellã drxisse
me memini. Non gͥ ꝓpħa ad certum fu¬
gere cupiebat locum ẜ mare in gredi¬
ens quocumq ꝑgeret festinabat. Et
magis hoc conuenit homin fugitiuo
& timido. non locum fuge otiose eli¬
gere. s pͥmam occasionem arripere
nauigandi. hoc quoq possumꝰ dicere.
Qui notum tm̃ putabat in iudea am̃
&e in isrł magnũ nomen eiꝰ. postquã il¬
lum sensit in fluctib confitetur. & dicit.
Hebreus ego sum & dñm celi ego timeo.
qui fecit mare & aridam. Si autẽ ip¬
se fecit mare & aridam.cur aridam
derelinquens. arbitraris de condito¬
rem maris. in mari posse uitare. Si¬
mulq instruitur ꝑsalutẽ conuer¬

Expanded text:
non libris intelligi datur, quinon libris intelligi datur, quidam locus Indiae sic vocatur. Porro Hebraei THARSIS  , mare dici generaliter autumant secundum illud: In spiritu vehementi confringes naves Tharsis , id est, maris. Et in Isaia: Ululate, naves Tharsis . Super quo ante annos plurimos in epistola quadam ad Marcellam dixisse me memini: Non igitur propheta ad certum fugere cupiebat locum; sed mare ingrediens, quocumque pergere festinabat: et magis hoc convenit fugitivo, et timido, non locum fugae otiosae eligere; sed primam occasionem arripere navigandi. Hoc quoque possumus dicere, qui notum tantum putabat in Judaea Deum , et in Israel magnum nomen ejus, postquam illum sensit in fluctibus, confitetur, et dicit: Hebraeus ego sum, et Dominum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam: si autem ipse fecit mare et aridam, cur aridam relinquens arbitraris te conditorem maris in mari posse vitare? Simulque instruitur per salutem conver
Abbreviated transcription (Latin):
fusse deletum. quin potius dum̃ oc¬
casionem accepisse ꝑseruũ. ut ceteris
conseruis illiuis parceret. Dum enim
dicit. dimitte me. ostendit se posse reti¬
neri. Tale quid et apłs loquitur. Opta
crum. s magis meretur uitã. dũ sal¬
uari uult cederos. Preterea uidens
ionas comꝓpħas suos mitti ad oues
uinum de salute israhelitici popłi pro¬
phetasse. dolet se solum electum. qui
mit teretur ad assyrios ininicos isrł.
&e ad ciuitatem hostium maximam
ubi ydolat᷑a. ubi ignoratio dłi. &e qd̾
his maius est. timebat ne ꝑ occasio¬
nem p̾dicationis sue illis conuersis
ad penitentiam. isrł penitus relin¬
queretur. Nouerat enĩ eodem spũ
quo illi gentium preconiũ credeba¬
tur. quod quando nationes credi¬
dissent. cunc ꝑiret domus isrł. ft
quod aliquando futurum erat. hoc
ne insuo fieret tempore uerebatur
Unde imitatus cain. & recedens a fa
tatam. pͥma ĩantum littera com¬
mutata. Quantum uͦ in paralipome¬

Expanded text:
fuisse deletum, quin potius Dominum ocfuisse deletum, quin potius Dominum occasionem accepisse per servum, ut caeteris conservis illius parceret. Dum enim dicit, dimitte me, ostendit se posse retineri. Tale quid et Apostolus loquitur: Optabcrum ; sed magis meretur vitam, dum salvare vult caeteros. Praeterea videns Jonas comprophetas suos mitti ad oves vinum de salute Israelitici populi prophetasse , delet se solum 393 electum, qui mitteretur ad Assyrios inimicos Israel, et ad civitatem hostium maximam, ubi idololatria, ubi ignoratio Dei: et quod his majus est, timebat ne per occasionem praedicationis suae, illis conversis ad poenitentiam, Israel penitus relinqueretur. Noverat enim eodem spiritu, quo illi gentium praeconium credebatur, quod quando nationes credidissent, tunc periret domus Israel, et quod aliquando futurum erat, hoc ne in suo fieret tempore, verebatur. Unde imitatus Cain Jonas , et recedens a facitatem, prima tamen littera commutata: quantum vero in Paralipome
Abbreviated transcription (Latin):
aspicimus. Unde & apud grecos. ab or¬
natu nomen acceꝑte cõsmos. Consum¬
matisꝙ oꝑib singłis de eo dicitur. Ui¬
dit ds̃ quia bonum. Ad nimuen in¬
quã ciuitatem magnam. ut quia isrł
audire contenisit. totus gentium mun¬
dus exaudiat. Et hoc ꝓpterea. quia as¬
cenderit malitia eius coram dnõ. Cũ
enum ds̃ quasi quandam pulcherri¬
mam domũ seruituro sibi homini ex¬
truxerit. deprauatus ẽ homo ꝓpͥa uo¬
luntate. & a pueritia diligenter ap¬
positum est. ad malum cor eius. po¬
suitq in celũ ossuum. & extructa tur¬
re suꝑbie. meretur ad se descendentẽ
intharsis a facie dnĩ. Septuaginta si¬
militer. Scit ꝓpħa scõ sibi sp̃u sugge¬
rente qd̃ penitentia gentium riuna sit
uideoꝵ. idcirco amator patrie sue ñ
tam salut inuidet niniue. quã non
uult perire popłm suum. Alioquin
legerat moysen rogantẽ dirisse ꝓ eo
si dimittis eis peccatum. dimitte. Si
autẽ non dunittitis. & medele de li
serutum isrł. & moysen delibro ñ

Expanded text:
aspicimus . Unde et apud Graecos ab ornatu nomen accepit κόσμος: consummatisque operibus singulis, de eo dicit: Vidit Deus quia bonum est. Ad Niniven, inquam, civitatem magnam, ut quia Israel audire contempsit, totus gentium mundus exaudiat. Et hoc propterea, quia ascenderit malitia ejus coram Deo. Cum enim Deus quasi quamdam pulcherrimam 392 domum servituro sibi homini exstruxerit, depravatus est homo propria voluntate, et a pueritia diligenter appositum est ad malum cor ejus : posuitque in coelum os suum, et exstructa turre superbiae , meretur ad se descendentem in Tharsis a facie Domini. LXX similiter. Scit propheta, sancto sibi Spiritu suggerente, quod poenitentia gentium, ruina sit Judaeorum. Idcirco amator patriae suae, non tam saluti invidet Ninive, quam non vult perire populum suum. Alioquin legerat Moyse rogantem dixisse pro eo: Si dimittis eis peccatum, dimitte: sin autem non dimittis, et me dele de libservatum Israel, et Moysen de libro non
Abbreviated transcription (Latin):
p̃o et ineccła. Numquid totũ prin¬
cipium geneseos &e fabricam mundi
& hominum conditionẽ ad xp̃m oe
ad eccliam referre possumus. quia hoc
testimonio sic abusus est apłs : fac enĩ
hocqd̾ scͥptum ẽ. ido relinquec homo
patrem suũ referamus ad xp̃m ut di¬
sequitur matrẽ suã quid possumus in¬
terpretari. nisi forte dicamus reliquis¬
se eum. iherłm celestem que ẽ mater
sanctoꝵ: Et cetera. multo his difficilio¬
ra. Illud etiã quod ab eodẽ apło scribi¬
tur. bibebant enim de spũali sequente
eos petra. petra autem erat xp̃c. nequa¬
quam nos artat. ut omnẽ exodi librũ
mus dicere quod hec petra amoyse
ꝑcussa sit. ñ semel s bis. quod aque
fluxerint. & torrentes repleti sint:
Num uniuersã loci eius hẏstoriam
ꝑ hanc occasionẽ cogemus sub leges
allegorie. et non potuis unusquisq
locus scđm hystorie diuersitatem di¬
uersam recipiet intelligentiam sp̃ua¬
lem: Igitur sicut hȩc testimonia suas
interpretationes habent. et nec

Expanded text:
 et in Ecclesia . Numquid totum principium Geneseos, et fabricam mundi, et hominum conditionem ad Christum, et ad Ecclesiam referre possumus, quia hoc testimonio sic abusus est Apostolus? Fac enim hoc quod scriptum est: Ideo relinquet homo patrem suum, referamus ad Christum, ut disequitur, matrem suam, quomodo possumus interpretari, nisi forte dicamus reliquisse eum coelestem Jerusalem, quae est mater Sanctorum, et caetera multo his difficiliora? Illud etiam quod ab eodem Apostolo scribitur: Bibebant autem de spirituali consequente eos petra: petra autem erat Christus , nequaquam nos arctat ut omnem Exodi librum mus dicere? quod haec petra a Moyse percussa sit, non semel sed bis , quod aquae fluxerint, et torrentes repleti sint. Num universam loci hujus historiam per hanc occasionem cogemus sub lege allegoriae? et non potius unusquisque locus secundum historiae diversitatem, diversam recipiet intelligentiam spiritualem? Igitur sicut haec testimonia suas interpretationes habent, et nec