comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
si ruine ipsius causas atq originẽ ꝑseqͣm.
Numqͣm enĩ curari languor nec remedia
poterunt malis ualituclinib exbiberi. nisi
prius inquisitione sagaci origines earum
inuestigent᷑ et causȩ. Hic namq indutus
diuna claritate. et int̃ cet̾as suꝑnas uirtu¬
tes conclitoris largitate p̃fulgens. splendorẽ¬
sapientiȩ. et uirtutũ pulchritudinẽ qua
ornabat᷑ gr̃a creatoris. nat᷑e suȩ potentia. ñ
munificentiȩ illius beneficio se credidit
obtinere. Et ob hoc elatꝰ tanqͣm qui ad ꝑ¬
seuerantiã puritatis huius diuino ñ ege¬
ret auxilio. dõ se sumilẽ iudicauit. utpo¬
te qui nullus incuigeret quẽ admoctũ cs̃
libi scił arbitrũ facultate c̃fisus. ꝑ illã en¬
dens affluent̃ om̃ia sibimet subpeditari. qͦ
a ẽs ũmationẽ uirtutũ. ut ꝑheninitatẽ sum¬
mo beatitudinis ꝑtinerent. Hec ei sola cogita
Se creddicdit ñ egere. instabilis repente et

Expanded text:
si ruinae ipsius causas atque originem persequamur. si ruinae ipsius causas atque originem persequamur. numquam enim curari languores nec remedia poterunt malis ualitudinibus exhiberi, nisi prius inquisitione sagaci origines earum inuestigentur et causae. hic namque indutus diuina claritate et inter ceteras supernas uirtutes conditoris largitate psapientiae et virtutum pulchritudinem qua ornabatur gratia Creatoris, naturae suae potentia, non munificentiae illius beneficio se credidit obtinere. Et ob hoc elatus tamquam qui ad perseverantiam puritatis hujus divino non egeret auxilio, Deo se similem judicavit, utpote qui nullius indigeret, quemadmodum Deus, liberi scilicet arbitrii facultate confisus, per illam credens affluenter omnia sibimet sad consummationem uirtutum uel perennitatem summae beatitudinis pertinerent. haec ei sola cogitatSe credidit non egere, instabilis repente ac
Abbreviated transcription (Latin):
ta arce uirtutũ uniu̾sam funditꝰ ciuitatẽ
diruit atq subu̾tit. Ex celsa quondã sc̃ĩta¬
tis menia uiciorũ solo coequans atq per¬
miscens. nullã deinceps imaginẽ liberti
q ceꝑit ditiorẽ. tanto qͣuioris seruitutis u¬
go subtitũ unu̾isis uirtutũ facultatib
crudelissima dep̃datione denudabit. Et
ut grauissime tyrannidis eius potentiam
cogno scamus. angłm illum qui ꝓpħa pre
nunciante splendoris ac decoris sui lucifer
nuncupatꝰ est. nullo alio qͣm hoc uicio
deiectum cęlitus inuenimus. et ex illa bea
ueratum ad inferna fuisse collapsum. Si
igitur tantã uirtutẽ tante potentie p̃roga¬
tiua decoratã. una elatio cordis potuit de
cȩlestib ad terrena deuoluere. qua nos ob¬
seruantia carnis fragilitate circuncdatos
cauere oporteat. ipsius ruine magnitudo
demonstrat. I uemadiodũ uͦ huiꝰ morbi
uurꝰ ꝑnitiosissimũ deuitemꝰ instrui pot̾imꝰ

Expanded text:
ta arce uirtutum uniuersam funditus ciuitatem ta arce uirtutum uniuersam funditus ciuitatem diruit atque subuertit, excelsa quondam sanctitatis moenia uitiorum solo coaequans atque permiscens nullam deinceps imaginem libertatque ceperit ditiorem, tanto grauiori seruitutis iugo subditum uniuersis uirtutum facultatibus crudelissima depraedatione nudabit. Et ut grauissimae tyrannidis eius potentiam cognoscamus, angelum illum, qui pro nimietate splendoris ac decoris sui Lucifer nuncupatus est, nullo alio quam hoc uitio deiectum caelitus inuenimus et ex illa beatrbiae uulneratum ad inferna fuisse conlapsum. si igitur tantam uirtutem, tantae potentiae praerogatiua decoratam una elatio cordis potuit de caelestibus ad terrena deuoluere, qua nos obseruantia carnis fragilitate circumdatos cauere oporteat, ipsius ruinae magnitudo demonstrat. quemadmodum uero huius morbi uirus perniciosissimum deuitemus, instrui poterimus,
Abbreviated transcription (Latin):
morb ñ unũ m̃brorũ. partẽ ue eius debili¬
tare conteritꝰ. s solidum corpꝰ letali corrum¬
pit exitio. et in uirtutũ iam fastigio collo¬
catos guissima ruͥna deicere actrucicdare
conatur. Omñe namq uiciũ suis est t̃minis
et fine contentũ. Et ucet contristet alias
quoq uirtutes. contͣ unã tam̃ pͥncipalit̃
tendit. camq specialit᷑ oppͥmit ⁊ ĩpugnat.
Et ut hoc ipsum qd dicimꝰ clariꝰ possit in¬
telligi castrimargia id ẽ appetitꝰ uentris
seu concupiscentia gulȩ. tẽꝑantiȩ rigorẽ
corrũpit. castitatẽ ubido contaminat
ira patientiã uastat. ut ñnũqͣm umi qͥs
deditꝰ uitio. aliis uirtutib ñ pęnitꝰ desti¬
tuat᷑. s illa tartũ uirtute truncata. que
diu̾so emulo sibi uicio repugnante suecũ¬
bit. reliquas possit ut ex parte retinere uir
tutes. Hec uͦ cum infelicẽ possec̾it m̃tẽ. ut
quidã seuissimꝰ tẏrannus sublimissima cap¬

Expanded text:
morbus non unum membrum partemue eius debilimorbus non unum membrum partemue eius debilitare contentus, sed solidum corpus licet corrumpit exitio et in uirtutum iam fastigio conlocatos grauissima ruina deicere ac trucidare conatur. omne namque uitium suis est terminis ac fine contentum, et licet contristet alias quoque uirtutes, contra unam tamen principaliter tendit eamque specialiter opprimit et inpugnat. et ut hoc ipsum quod diximus clarius possit intellegi, gastrimargia, id est adpetitus uentris seu concupiscentia gulae temperantiae rigorem corrumpit, castitatem libido contaminat, ira patientiam uastat, ut nonnumquam uni quis deditus uitio aliis uirtutibus non penitus destituatur, sed illa tantum uirtute truncata, quae e diuerso aemulo sibi uitio repugnante subcumbit, reliquas possit uel ex parte retinere. haec uero cum infelicem possederit mentem, ut quidam saeuissimus tyrannus sublimissima cap
Abbreviated transcription (Latin):
tauũ qd̃ et extremũ aclũsis sp̃m
suꝑbie nobis certam̃ est. Iui morb licet
ultimus sit in conflict u uiciorũ. atq in or¬
dine ponat᷑ extremus. origine tam̃ et ordi¬
ne pͥmus est. S euissima et suꝑiorib cunctis
ummanior bestia ꝑfectos maxime temptans.¬
et ꝓpemodũ iã positos in consũmatiõe uirtu¬
tum morsu cluriore depascens. Cuius dluo
uiros summosq pul sari. aliud qd̃ etiã
incipientes carna les q complectit᷑
Et lcet utrumq superbiȩ genus. tam in
dm̃ qm in homines noriȩ inflet elatio. ta¬
mn illud pͥmũ specialit̾ refert᷑ ad dm̃i. sccłm
ad homines ꝓpͥe ꝑtinet. Cuius originẽ ac
remedia in posterib libelli huius. donan¬
te deo quantũ possumꝰ erequenur. de illo
pͥore quo p̃fati sumus ꝑfectos p̃cipue cẽpta¬
ri ꝓpositũ nobis est pauca disserere.
tutes erauriat. cuncta iusticia et scĩtate
hominẽ expoliet ac denudet. ut suꝑbiȩ
malũ. tanqͣm generalis quidã ac pestifer

Expanded text:
tavum, quod et extremum, adversus spiritum superbiae nobis certamen est. Qui morbus licet ultimus sit in conflictu vitiorum, atque in ordine ponatur extremus, origine tamen et tempore primus est; saevissima et superioribus cunctis immanior bestiaet propemodum iam positos in consummatione uirtutum morsu diriore depascens. Cuius duo tales summosque pulsari, aliud, quod etiam incipientes carnalesque que conplectitur. et licet utrumque superbiae genus tam in deum quam in homines noxia inflet elatio, tamen illud primum specialiter refertur ad deum, secundum ad homines proprie pertinet. cuius originem ac remedia in posterioribus libelli huius donante deo in quantum possumus exsequemur. nunc de illo priore, quo praefati sumus perfectos praecipue temptari, propositum nobis est pauca disserere. tutes exhauriat cunctaque iustitia et sanctitate hominem spoliet ac denudet ut superbiae malum, tamquam generalis quidam ac pestifer
Abbreviated transcription (Latin):
dũ facilẽ conferre dignet᷑: quo tam
scẽ eas tamq integre. quã ab ipsis ac¬
cepimꝰ explicantes. ipsos quodammͦ
sius institutis incorporatos. & qđ ma¬
ius ẽ latino disputantes eloqͥo. uobis
exhibere possimꝰ. ¶Hoc sane uolumꝰ¬
lo ante om̃ia tam haꝵ collationũ. quã
siꝑioꝵ uoluminũ pͥmonitũ ẽe lecto¬
fes ut si qua forte in his pro status
sui & ꝓpositi qualitate. siue ꝓ usu. &
conu̾satione cõmuni. uł impossibilia
putauerit ẽẽ uł dura: non ea scđm suȩ
facultatis modulũ. s scd̾m dignitatẽ
& ꝑfectionẽ loquentiũ meciatur. Quoꝵ
pr̃ius studiũ atq ꝓpositũ mente conci¬
piat. quo uere mortui huic conu̾satio¬
ni mundanȩ. nullis affectib parentũ
carnaliũ. nullis actuũ scłariũ nexib ob¬
ligent᷑ : deinde locoꝵ quoq in qͥb cõ¬
morant᷑ consideret qualitatẽ. qua in

Expanded text:
dum facilem conferre dignetur, quo tam dum facilem conferre dignetur, quo tam sancte eas tamque integre quam ab ipsis accepimus explicantes ipsos quodammodo suis institutis incorpolatos et quod maius est Latino disputantes eloquio nobis exhibere possimus. hoc sane uolumus ante omnia tam harum conlationum quam superiorum uoluminum praemonitum esse lectorem, ut si qua forte in his pro status sui et propositi qualitate siue pro usu et conuersatione communi uel inpossibilia putauerit esse uel dura, non ea secundum suae facultatis modulum, sed secundum dignitatem et perfectionem loquentium metiatur, quorum prius studium atque propositum mente concipiat, quo uere mortui huic conuersationi mundanae nullis affectibus parentum carnalium, nullis actuum saecularium nexibus obligantur. deinde locorum quoque in quibus commorantur consideret qualitatem, qua in
Abbreviated transcription (Latin):
or est. Ur̃m gͥ est conatꝰ nr̃os piisora¬
tionib adiuuare. ne aut tam sc̃a ma¬
teria imperito quidem s fideli sermo¬
ne ꝓmenda. ꝑiclitet᷑ in nobis : aut rur¬
sum ciuꝰdẽ materie abyssis obruatur
nr̃a rusticitas. Prouide ab exteriore.
ac uisibili monachoꝵ cultu. quẽ prio¬
rib digessimꝰ libris ad inuisibilẽ innte¬
rioris hominis habitũ transeamꝰ: & de
canonicaꝵ orationũ modo. ad illiꝰ qͣm
ũ uitioꝵ supplantatione ꝓmeruit. ñ
etiã non tam mea quã patrũ instit.¬
ta suscipiens. diuinȩ iã puritatis intu¬
itu ad meritũ & ut ita dixerim digni¬
tatem transiens ifrłis: quid in hoc qͦt
ꝑfectionis culmine debeat obseruiare
similit̾ instruat᷑. Obtineant itaq ora¬
tiones ur̃ȩ ab eo qui dignos nos uł ui¬
su eoꝵ. uł discipulatu. uł consortio ui¬
dicauit : ut nobis earũde traditionũ
memoriã plenã. & sermonẽ ad discen¬

Expanded text:
or est. Vestrum igitur est conatus nostros piis oraor est. Vestrum igitur est conatus nostros piis orationibus adjuvare, ne aut tam sancta materia imperito quidem, sed fideli sermone promenda, periclitetur in nobis, aut rursus ejusdem materiae abyssis obruatur nostra rusticitas. Proinde ab exteriori ac visibili monachorum cultu, quem prioribus digessimus libris, ad invisibilem interioris hominis habitum transeamus, et de canonicarum orationum modo ad illius quamum vitiorum supplantatione promeruit, nunc etiam non tam mea quam Patrum instituta suscipiens, divinae jam puritatis intuitu ad meritum et ut ita dixerim dignitatem transiens Israelis, quid in hoc quoque perfectionis culmine debeat observare, similiter instruatur. Obtineant itaque orationes vestrae ab eo qui dignos nos, vel visu eorum, vel discipulatu, vel consortio judicavit, ut nobis earumdem traditionum memoriam plenam et sermonem ad dicen
Abbreviated transcription (Latin):
beatissime papa leonti. & sc̃e frat̾
helladi. credidi consecrandas. Alter
siquidẽ ur̃m memorato uiro. & ger¬
manitatis affectu. & sacerdotii digni¬
tate. & quod hiꝰ mauis est sc̃i studis
feruore condinctus. hereditario fra¬
ternũ debitũ iure deposcit : alt̾ ana¬
choritaꝵ instituta sublunia. nõ ut
quidã ꝓpria aggressus est p̾sumptio¬
ne sectari. s legituum dodrinȩ̨ tra¬
mitẽ scõ sp̃u suggerente pene ante¬
quã disceret apprehendens. non tam
suis ad muentionib quã illoꝵ tradi¬
tionib maluit erudiri: in quib mͥ ne̾
in portu silenti constituto. immensũ
pelagus aꝑitur: ut scilicet de institu¬
to atꝙ doctrina tantoꝵ uiroꝵ quȩdam
tradere audeam memoriȩ litteraꝵ. Tan¬
to enm ꝓfundioris nauigationis ꝑicul
ta quȩ in congregationib exercet᷑. cor¬
templatio đi cͦui illi inestimabiles iur
semꝑ intenti sunt. maior atq sublimi¬

Expanded text:
beatissime papa Leonti et sancte frater beatissime papa Leonti et sancte frater Halladi, credidi consecrandas. alter siquidem uestrum memorato uiro et germanitatis affectu et sacerdotii dignitate et quod his maius efervore conjunctus, haereditario fraternum debitum jure deposcit; alter anachoretarum instituta sublimia, non, ut quidam, propria aggressus est praesumptione sectari, sed legitimum doctrinae tramitem sancto Spiritu suggerente, pene antequam disceret, apprehendens, non tam suis adinventionibus quam illorum traditionibus maluit erudiri. In quibus mihi nunc in portu silentii constituto immensum pelagus aperitur, ut scilicet de instituto atque doctrina tantorum virorum quaedam tradere audeam memoriae litterarum. Tanto enim profundioris navigationis pericuita, quae in congregationibus exercetur, contemplatio Dei, cui illi inaestimabiles viri semper intenti sunt, major atque sublimi
Abbreviated transcription (Latin):
ebitum qđ beatissimo
pape castori meoꝵ uo¬
luminũ prefatione pro¬
missũ est. quȩ de insti¬
tutis cenobioꝵ. & de oc¬
to principaliũ uitioꝵ remediis. duo¬
decim libellis dño adiuuante diges¬
ta sunt: in quo tenuitas nr̃i suffecit
ingenii. utcumq sarcitum est. Nide¬
rint sane quid suꝑ hoc. uel illius. uł¬
ur̃i fuerit examinis equitate ꝑpensũ.
utrũ in reb tam ꝓfundis. tamq sub¬
limib. & quȩ inusum stili ut arbit¬
ror antea non uenerunt. dignũ ali¬
quid cognitioni ur̃& om̃iumq sc̃oꝵ
frũm desiderio promserumꝰ. Nunc
autẽ quia derelinquens nos pontifex
supͣdictus inigrauit ad xp̃m. has inte¬
rim dece collationes summoꝵ pa¬
trũ. id est anachoritaꝵ qui in here¬
mo scithiꝰ morabant᷑. quas ille incom¬
ꝑ abili flagrans studio sanctitatis. si¬
mili sibi uisserat sermone conscribi.
non expendens pre multitudine ca¬
ritatis. quanto infirmas ceruices pon¬
dere p̾grauaret : uobis potissimũ o

Expanded text:
ebitum quod beatissimo papae Castori in eorum voluminum praefatione promissum est, quae de Institutis coenobiorum, et de octo principalium vitiorum remediis, duodecim libellis, Domino adjuvante, digesta sunt, in quo tenuitas nostri suffecit ingenii, utcumque sarcitum est. Viderint sane quid suuestri fuerit examinis aequitate perpensum, utrum in rebus tam profundis tamque sublimibus et quae in usum stili ut arbitror antea non uenerunt, dignum aliquid cognitione uestra omniumque sanctorum fratrum desiderio prompserimus. nunc autem quia derelinquens nos pontifex supra dictus migrauit ad Christum, has interim decem conlationes summorum patrum, id est anachoretarum qui in heremo Sciti morabantur, quas ille ineonparabili flagrans studio sanctitatis simili sibi iusserat sermone conscribi, non expendens prae multitudine caritatis quanto infirmas ceruices pondere praegrauaret, uobis potissimum, o
Abbreviated transcription (Latin):
diminutionẽ futuraꝵ messiũ contẽ¬
platione ñ sentiens. Illi etiã qui ne¬
gotiationũ solent exercere cõmertia.
non incertos pelagi timent casus.
ñ ulla discrimina ꝑhorrescunt. dũ
ad finẽ quȩstus spe prepeti ꝓuocan¬
tur : necñ etiã hi qui militiȩ mun¬
dialis ambitione flammant᷑ dum

Expanded text:
deminutionem futurarum messium contemdeminutionem futurarum messium contemplatione non sentiens. illi etiam, qui negotiationum solent exercere commercia, non incertos pelagi timent casus, non ulla discrimina perhorrescunt, dum ad finem quaestus spe praepeti prouocantur. nec non etiam hi qui militiae mundialis ambitione flammantur, dum
Abbreviated transcription (Latin):
indignis & fastidiose suscipientibꝰ pan¬
dens. aut iactantiȩ uitiũ. aut ꝑditionis
crim̃ uideret᷑ incurrere: tandem fatiga¬
tus p̾cib nr̃is ita exorsus est Q ͭ tcope qen¬
artes ac disciplinȩ scopon quendã
id est destinationẽ. & thelos. hoc ẽ finẽ
ꝓprium habent : ad quẽ respiciens uniꝰ¬
cuiꝰq artis industrius appetitor. cunctos
cola nunc torridos solis radios. nc̃ pru¬
inas & glaciem non declinans. terram
infatigabilit̾ scindit: & indomitas a¬
gri glebas frequenti subigit uomere.
dũ scopon seruat: ut eã cunctis sentibꝰ
expurgatã uniuersisq graminib ab¬
solutã in modũ solubilis arenȩ exercen¬
do cõminuat: finẽ id ẽ ꝑceptionẽ co¬
piosarũ frugũ. & exuberantiã segetũ.
gere. uel suã possit amplificare sub¬
stantiã. Referta etiã frugib horrea¬
libenter exaurit. easq putrib sulcis
instanti labore cõmendat : presentẽ

Expanded text:
indignis et fastidiose suscipientibus panindignis et fastidiose suscipientibus pandens aut iactantiae uitium aut proditionis crimen uideretur incurrere, tandem fatigatus precibus nostris ita exorsus est. Omnartes ac disciplinae scopon quemdam, id est, destinationem et telos, hoc est, finem proprium habent: ad quem respiciens uniuscujusque artis industrius appetitor, cunctos cola nunc torridos solis radios, nunc pruinas et glaciem non declinans, terram infatigabiliter scindit, et indomitas agri glebas frequenti vomere subigit, dum scopon servat, ut eam cunctis sentibus expurgatam, universisque graminibus absolutam in modum solubilis arenae exercendo comminuat: finem, id est, perceptionem copiosarum frugum et exuberantium segetum, gere, vel suam possit amplificare substantiam. Referta etiam frugiblibenter exhaurit easque putribus sulcis instanti labore commendat, praesentem
Abbreviated transcription (Latin):
IN.
SCI¬
ubi
mo¬
nachoꝵ
ꝓbatis¬
simi patres & om̃is c õmorabaturꝰ ꝑfec¬
tio. abbatẽ moysen qui inter illos egre¬
gios flores suauius non solũ actuali.
uerũ etiam theorica uirtute flagra¬
bat. institutione eius fundari cupi¬
ens expetissem una cũ sc̃o abbate Ger¬
mano cũ quo mͥ ab ipso tirocinio ac
rudim̃tis militiȩ spiritalis. ita indi¬
uiduũ deinceps contuberniũ tam
in cenobio quã heremo fuit: ut cũ c̃¬
ti ad significandã sodalitatis ac pro¬
positi nr̃i parilitatẽ ꝓnunciarent
unã mentẽ atq animã duob in ee̾
corꝑib : parit̾q ab eodem abbate
edificationis sermonẽ fusis lacrimis
posceremꝰ. quippe cuiꝰ hunc animi rigorẽ
manifestissime noueramꝰ. ut nisi fidelit̾
dis querentib nequaꝗͣ ad qͥesceret ianu¬
am ꝑfectionis aperire: ne scilicet si pas¬
si uel nolentib eã uł tepide sicientib
exhiberet. & res necessarias & quȩ solis
ꝑfectionẽ cupientib debent ẽẽ comꝑtę:

Expanded text:
in Sciubi monachorum probatissimi patres et omnis commorabatur perfectio, abbatem Moysen, qui inter illos egregios flores suauius non solum actuali, uerum etiam theoretica uirtute fragrabat, institutione eius fundari cupiens expetissem una cum sancto abbate Germano cum quo mihi ab ipso tirocinio ac rudimentis militiae spiritalis ita indiuiduum deinceps contubernium tam in coenobio quam in heremo fuit, ut cuncti ad significandam sodalitatis ac propositi nostri parilitatem pronuntiarent unam mentem atque animam duobus in- Be corporibus, pariterque ab eodem abbate aedificationis\' sermonem fusis lacrimis posceremus quippe cuius hunc animi rigorem manifestissime noueramus, ut nisi fideliter one quaerentibus nequaquam adquiesceret ianuam perfectionis aperire, ne scilicet, si passim uel nolentibus eam uel tepide sitientibus exhiberet, res necessarias et quae solis perfectionem cupientibus debent esse conpertae,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e memores nec posse nos tã acerbos uitioꝵ
hostes fragili carne circundatos. sine ulits
acliutorio suꝑare. dicamus. Inde inimicos
nr̃os uentilabimꝰ cornu. et in nomine tuo
sꝑnemꝰ insurgentes in nobis. Non enim
in arcu meo sꝑabo: et gladius m̃s ñ salua¬
bit me. Saluasti enĩ nos de affligentib nos:

Expanded text:
nostrae memores, nec posse nos tam acerbos vitiorum nostrae memores, nec posse nos tam acerbos vitiorum hostes fragili carne circumdatos sine illius adjutorio superare, dicamus: In te inimicos nostros ventilabimus cornu, et in nomine tuo spernemus insurgentes in notis. Non enim in arcu meo sperabo, et gladius meus non salvabit me.
Abbreviated transcription (Latin):
lucernã meam dñe. ds̃ m̃s illumina tenebrã
meas. Im in te cripiar a temptatione: et in
cdõ meo tͣnsgrediar murũ. Deinsentientes
nos ipsos fortitudinẽ tolerantie conquisis¬
se. et insemita uirtutũ facilius ac sine labo¬
re dirigi. dicamus. Ds̃ qui p̃cingis me uirtu¬
te. et posiusti ĩmaculatã uiã meã. Iui ꝑficiˢ
pedes meos tamqͣm cerui. et suꝑ eucelza sta¬
tuens me. Iui doces manus mea .s p̃lium
Consecuti enim discretionẽ ꝑ quã roborati
possimꝰ acdusarios nr̃os elidere: ꝓclamemus
ad dm̃. Disciplina tua erexit m̾e in finem.
et disciplina tua ipsa me ddocebit. Dilatasti
gressus meos subtꝰ me. et ñ sunt infir mata
uestigia mea. Et q talit sũ roboratꝰ scientia
tua atq uirtute. inferam confident̃ ea que
sequunt᷑ et dicam. ꝑsequar inimicos meos
et comp̃hendã illos. et ñ conu̾tar donec de¬
ficiant. Cont̾am illos nec pot̾unt stare: ca
dent subtꝰ pecdes meos. Rursus infir mitats

Expanded text:
s meus, illumina tenebras meas; quoniam in te eripiar a tentatione, et in Deo meo transgrediar murum . Dein sentientes etiam nosmetipsos fortitudinem tolerantiae conquisisse, et in semita virtutum facilius ac sine labore dirigi, dicamus: Deus qui praecingis me virtute, et posuisti immaculatam viam meam: Qui perficis pedes meos tamqtuit me, qui docet manus meas ad proelium. conaecuti etiam discretionem, qua roborati possimus aduersarios nostros elidere, proclamemus ad deum: disciplina tua erexit me in finem: et disciplina tua ipsa me docebit. dilatasti gressus meos subtus me: et non sunt infirmata uestigia mea. et quia taliter sum roboratus scientia tua atque uirtute, inferam confidenter ea quae sequuntur et dicam: persequar il.imicos meos, et conprehendam illos: et non conuertar donec defdent subtus pedes meos . Rursum infirmitatis
Abbreviated transcription (Latin):
usus recipit ut exercet. om̃i studio ut iactan¬
tie debitũ declinemus: et ea que nos possc̃
int̃ cẽtos uotabiles reddere: ac ueluti solis
facientib laus apud homines sit conqren¬
doͣ uitemus. His eñim ut maxime indicus
cenodoriȩ lȩtale contagium. inherere nob̾¬
monstrabit᷑. Id̾ facillime pot̾imus effug̾e.
si consitłemus ñ solũ fructũ laborũ nr̃orũ
nos penitꝰ amissuros. quoscumq spͦ osito fe¬
cerimus. s etiã reos magni criminis factos.
ẽt̃na supplicia uelut sacrilegos soluturos.
utpote qui acuiuriã dĩ. opꝰ qd̃ eius obtẽptu
nos oportuit agere. hominũ gr̃a malumꝰ
exercere ab eo qui occultoꝵ est conscuis.
homines deo. ⁊ głam mundi głe dñi p̃tu¬

Expanded text:
usus recipit uel exercet, omni studio ut iactanusus recipit uel exercet, omni studio ut iactantiae deditum declinemus, et ea, quae nos possunt inter ceteros notabiles reddere, ac ueluti solis facientibus laus apud homines sit conquirenda, uitemus. his enim uel maxime indiciis cenodoxiae letale contagium nobis inhaerere monstrabitur. quod facillime poterimus effugere, si consideremus non solum fructus laborum nostrorum nos penitus amissuros, quoscumque cenodoxiae proposito fecerimus, sed etiam reos magni criminis factos aeterna supplicia ueluti sacrilegos soluturos, utpote qui ad iniuriam dei opus, quod eius obtentu nos oportuit agere, hominum gratia maluimus exercere, ab eo, qui occultorum est conscius, homines deo et gloriam mundi glori
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmanens nuncusq sententia. qͣm
ꝑferre sine mea confusione ñ potero. qui
potui. om̃imodis monachũ fugere debere
mulieres et ep̃os. Neut̃ enĩ sinit eũ quem
semel sue familiaritati deuinxerint. uel qͥe¬
ti celle ultius oꝑam dare. ut diuine theo¬
riȩ ꝑ sc̃arũ rerum intuitũ purissimis ocuł
siderat. hanc mul tiformẽ uariãq be¬
stiã om̃im ocuis suꝑare festinet. Iũa nobis
ex om̃i parte uelut multiplicẽ nequitiã
occurrentẽ. tali remedio pot̾imꝰ euadere.
ut cogitantes illucd clauiticũ eloquium. dñs
dissipat ossa eorũ qui hominib placent.
pͥmitꝰ niebil ꝓposito uanitatis. et inanis
gle capiende gr̃a nosmnet ipsos facere ꝑmit¬
tamꝰ. Deinde ea quȩ bono mitio fecerimꝰ
obseruatione simili custodire nitamͣ. ne
om̃s laborũ nr̃orũ fructus. post irrepens
cenodoxie morb euacuet. Quicquid etiã
in conu̾satione frũm minue cominunis

Expanded text:
permanens nunc usque sententia, quam permanens nunc usque sententia, quam proferre sine mea confusione non potero, qui nus potui, omnimodis monachum fugere debere mulieres et episcopos. neuter enim sinit eum, quem semel suae familiaritati deuinxerit, uel quieti cellae ulterius operam dare uel diuinae theoriae per sanctarum rerum intuitum purissimis oculisiderat, hanc multiformem uariamque bestiam omnimodis superare festinet. quam nobis ex omni parte uelut multiplicem nequitiam occurrentem tali remedio poterimus euadere, ut cogitantes illud Dauiticum eloquium: dominus dissipauit ossa eorum qui hominibus placent, primitus nihil proposito uanitatis et inanis gloriae capiendae gratia nosmet ipsos facere permittamus: deinde ea, quae bono initio fecerimus, obseruatione simili custodire nitamur, ne omnes laborum nostrorum fructus post inrepens cenodoxiae morbus euacuet: quidquid etiam in conuersatione fratrum minime communis
Abbreviated transcription (Latin):
apudeos detegant atq denudent. quo expo¬
uentib eis illusiones om̃iũ passionũ. quicũq
incipientiũ sunt ac feruentium spũ. collucta¬
tionũ suarũ archana cognoscant. et ea tamꝗͣ.
in speculo contemplantes. et causas uitiorũ
quib pulsant᷑. et remedia doceant᷑. futorum
quoq certaminũ congressib ante quã suꝑue¬
niant eruditi. qualit̾ p̃cauere et occurrere
eis ut confligere debeant instruantur. Ut so¬
lent peritissimi mecdicorũ. ñ solũ mederi p̃¬
sentib morbis. uerũ etiã fut᷑is ꝑitia sagaci
occurrere. eosq p̃ceptis ut poculis salutarib
p̃uenire. ita hu quoq uerissimi animarum
medici emersuras ualitudines cordium sp̃a¬
u collatione uelut quodã celesti antĩdoto p̃¬
necantes. in uniorũ m̃itib ñ patiunt᷑ acdole¬
scere. aꝑientes eis et causas imminentium
passionũ et remedia sanitatum.
uappt̃ hȩc est antiquitꝰ pa

Expanded text:
apud eos detegant atque denudent, quo expoapud eos detegant atque denudent, quo exponentibus eis inlusiones omnium passionum, quaecumque incipientium sunt ac feruentium spiritu, conluctationum suarum arcana cognoscant et ea tamquam in speculo contemplantes et causas uitiorum quibus pulsantur et remedia doceantur, futurorum quoque certaminum congressibus antequam superueniant eruditi, qualiter praecauere et occurrere eis uel confligere debeant, instruantur. ut solent peritissimi medicorum non solum mederi praesentibus morbis, uerum etiam futuris peritia sagaci occurrere eosque praeceptis uel poculis salutaribus praeuenire, ita hi quoque uerissimi animarum medici, emersuras ualitudines cordium spiritali conlatione uelut quodam caelesti antidoto praenecantes, in iuniorum mentibus non patiuntur adulescere, aperientes eis et causas inminentium passionum et remedia sanitatum. propter haec est antiquitus patrum
Abbreviated transcription (Latin):
et mutato rursũ officio. ce lebrare uelut dia¬
conũi catbecuminis missã. cũ demũ pulsauit
ostiũ. ui egressus occurrensq semi uen̾atio e
solita introducensq eum. quã olim uen̾it
cogitationũ suarũ conscientia remordente ꝑ¬
quixit. ne scilieet duitius stans ad ostiũ iniui¬
riã ꝑtulisset. Iocularit senex grateq respon¬
ddit: modo inquiens ueni quando tu missam
cathecuminis celebrabas.
Iec iccireo inserere huic opusculo necessari¬
Ium duxi: ut cde impugnationũ ui atq orali¬
ne uitiorũ quib miserabilis anima laceratur.
ñ solũ racione s etiã exemplis instructi. ad
deuitandos laqueos. et multiplices decipulas
inimici. cautiores ẽẽ possimus. Ita nãq indif¬
ferent̃ hec ab egiptuis patrib ꝓferunt᷑ in me¬
diũ. ut om̃iũ uitioꝵ certamina. ut illa quȩ
patiunt᷑. uł illa que passuri sunt iuniores.
relatione sua. tãqͣm qui aclhuc ea sustineart

Expanded text:
et mutato rursum officio celebrare velut diaet mutato rursum officio celebrare velut diaconum catechumenis Missam, tunc demum pulsavit ostium: qui egressus, occurrensque seni, veneratione solita, introducensque eum, quam olim venerit, cogitationum suarum conscientia remordente, perquirit, ne scilicet diutius stans ad ostium injuriam pertulisset, joculariter senex grateque respondit: modo, inquiens ueni, quando tu missam catechumenis celebrabas. Haec idcirco inserere huic opusculo necessarium duxi, ut de inpugnationum ui atque ordine uitiorum, quibus miserabilis anima laceratur, non solum ratione, sed etiam exemplis instructi ad deuitandos laqueos et multiplices decipulas inimici cautiores esse possimus. ita namque indifferernter haec ab Aegyptiis patribus proferuntur in medium, ut omnium uitiorum certamina, uel illa quae patiuntur uel quae passuri sunt iuniores, relatione sua, tamquam qui adhuc ea sustineant,
Abbreviated transcription (Latin):
ac monafteria m̃te atq aĩo circuire. et pluri¬
morũ conũsiones sub incitam̃to imaginarie
exhortatiõis aclquirere. Agi̾t itaq infelix aũ
tali uanitate uelut ꝓfundissimo sopore de¬
lusa. ut plerumq huiꝰ modi cogitationum
u lecta aulcecline. et his suppleta simulaeris.
ne p̃sentes quidẽ actus ut frẽs ualeat contẽ¬
plari. dũ his quȩ cogitationũ ꝑuagatione ui¬
gilans somniauit. delectatur in herere quasi
ueris. Memini cuiusciã senis cum in heremo
scithii cõmorarer. qui cum add cellã cuiꝰdam
fr̃is gr̃a uisitatiõĩs adueniens ostio ꝓximnasses
audisset q eum quiddã ob mͣmurantẽ urtͥn¬
secus. paululũ substitit. cognoscere uolens
quid nã de scͥpturis legeret. ut sicut moris¬
mus explorator aure diligent᷑ applicata.
euriositis auscultaret. ita eũ repꝑit huiꝰ ꝙ:
seer hortatorium plebi fac̾e sermonẽ. Cũ sub¬
sistens senex aucisset eum fuisse tractatum.

Expanded text:
ac monasteria mente atque animo circumire et pluriac monasteria mente atque animo circumire et plurimorum conuersiones sub incitamento imaginariae exhortationis adquirere. Agitur itaque infelix anima tali uanitate uelut profundissimo sopore delusa, ut plerumque huiusmodi cogitationum inlecta dulcedine et his oppleta simulacris ne praesentes quidem actus uel fratres ualeat contemplari, dum his, quae cogitationum peruagatione uigilans somniauit, delectatur inhaerere quasi ueris. Memini cuiusdam senis, cum in heremo Sciti commorarer. qui cum ad cellam cuiusdam fratris gratia uisitatio nis adueniens ostio proximasset audissetque eum quiddam obmurmurantem intrinsecus, paululum substitit, cognoscere uolens quidnam de scripturis legeret uel, sicut est morismus explorator aure diligenter applicita curiosius auscultaret, ita eum reperit hujus s se crederet exhortatorium plebi sermonem. Cumque subsistens senex audisset eum finiisse tractatum,
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tes. et eorũ qui minꝰ adhuc ut uirtute a¬
nũ extollere. qͦd scilicet modulatius psallãt.
aut qd̃ sint ex esis carn ib ut corpore lau¬
tiores. aut qͦd parentes duuites aut nobiles
habeant. ut quod militiã honoresq ẽ cempse¬
rt̃. Intͣdũ etiam dignitates. et opes. que for¬
te ne app̾hendi quidẽ aliqñ potuissent. ꝑ¬
suadet qũepiã ꝑfacile fuisse adept᷑um. si ꝑ¬
seuerasseo in scło. uana spe ctiã de incertis
inflans eum. de his que ñqͣm possedit. uelut
qui ea contẽpserit gła uanitatis extollens.
Nonnũqͣm clericatus gͣdũ et desideriũ p̃bris
ut diaconatꝰ immitrit. Quẽ si ut inuitꝰ fuisset
indeptꝰ. tanta expletͣum sc̃itate ac rigore de¬
pingit. ut cȩt̾is quoq sacerdotib p̃bere po¬
tuerit sc̃itatis exempla. dein multos ñ solũ
cõu̾satioĩs forma. uerũetiã doctrina sua
sermoneq lucrat᷑um. Facit etiã in solitudi¬
ne ut in cellula cõmorantẽ diu̾̃sorũ domos

Expanded text:
eorum, qui minus adhuc uel uirtute acis extollere, quod scilicet modulatius psallant, aut quod sint uel exesis carnibus uel corpore lautiores, aut quod parentes diuites ac nobiles habeant, uel quod militiam honoresque contempserint.. interdum etiam dignitates et opes, quae forte ne adprehendi quidem aliquando potuissent, persuadet quempiam perfacile fuisse adepturum, si perseuerasset in saeculo, uana spe etiam de incertis inflans eum et de his, quae numquam possedit, uelut qui ea contempserit, gloria uanitatis extollens. Nonnumquam uero clericatus gradum et desiderium presbyterii uel diaconatus inmittit. quem si uel inuitus fuisset indeptus, tanta expleturum sanctitate ac rigore depingit, ut ceteris quoque sacerdotibus praebere potuerit sanetitatis exempla, deinde multos non solum conuersationis forma, uerum etiam doctrina sua. sermoneque Iucraturum. facit etiam in solitudine uel in cella commorantem diuersorum domos
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ scͥpt᷑e sententiã in monachi inte par¬
turiat. uł queadiotũ corrum pant bonos
mores colloquia mala.
uod ociofitatis uicium etiã sapientissi¬
mꝰ sa lomon euidentissime notat in¬
m̃ultis ita dicens. Iui sectat᷑ ociũ replebit᷑
pauꝑtate. ut uisibili scilicet ut inusibili. ꝙ
necesse ẽ ociͦum queq et diu̾sis uitiis inuolu¬
tũ teneri. et alienũ semꝑ eristere acontem
in illo. in om̃i u̾bo et in om̃i scientia. De
hac aũ ociosi pauꝑtate. alibi quoq ita scri¬
bitur. Et uestiet᷑ conscissa et pannosa om̃is
sonieulosus. Sine dubio enim ñ merebit᷑
illo incorruptioĩs uestim̃to ornari. de quo
itum. induti lorica iusticiȩ et caritatis. et
cde quo etiã dñs ad uarłm loquit᷑ ꝑ ppħam.¬

Expanded text:
cundum Scripturae sententiam , in monachi mente parcundum Scripturae sententiam , in monachi mente parturiat, vel quemadmodum corrumpant bonos os conloquia mala. Quod otiositatis uitium etiam sapientissimus Salomon euidentissime notat multis, ita dicens: qui sectatur otium, replebitur paupertate, uel uisibili scilicet uel inuisibili, qua necesse est otiosum quemque et diuersis uitiis inuolutum teneri et alienum semper exsistere a contemin illo, in omni uerbo et in omni scientia. de hac autem otiosi paupertate alibi quoque ita describitur: et uestietur conscissa et pannosa omnis somniculosus. sine dubio enim non merebitur illo incorruptionis uestimento ornari, de quo um ; et iterum: Induti lorica justitiae et charitatis ; et de quo etiam Dominus ad Jerusalem loquitur p
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo. cum incenobio quepiã frẽm uidis¬
set ingressũ. qui ardore fidei uellet ampliꝰ
reuocare ab huiꝰmodi intentione minime
potuisset. consilus pͣuis ac susurrationib
ad tns migrandum erinde ꝑfuadebat. Et qͦ
eum faciliꝰ asportaret. se quoq iam olĩ mul¬
tis ex causis offensum confingebat uelle dĩ¬
scedere. si solatiũ itineris ut comitis reperis¬
set. Cumq eũ ad consensũ occultis obtrecta¬
tionib monasterui ꝑtraxisset. condicens ei
horam qua de monasterio deberet exire. uł
lociu quo se p̃tiemens exp rotare. ipse ue¬
lut ilico subsectit᷑us ibidẽ sustinebat. Iuoq iã
ꝓ dẽcessus sui uerecundia ñ audente ad mo¬
nasteriũ de quo aufugerat ult̾ius aggregari.
illex fuge cius in monasterio residebat. Hoc
unũ gremplũ de istiusmodi genere hominũ
ꝓ incipientũ cautione dixisse sufficiat. quo
pateat. euiddentiꝰ quanta mala ociositas se¬

Expanded text:
exemplo, cum in coenobio quempiam fratrum uidisexemplo, cum in coenobio quempiam fratrum uidisset ingressum, qui ardore fidei uellet aliquidreuocare ab huiusmodi intentione minime potuisset, consiliis prauis ac susurrationibus ad transmigrandum exinde persuadebat: et quo eum facilius asportaret, se quoque iam olim multis ex causis offensum confingebat uelle discedere, si solacium itineris uel comitis repperisset. cumque eum ad consensum occultis obtrectationibus nonasterii pellexisset, condicens ei horam qua de monasterio deberet. exire uel locum quo se praeueniens expectaret, ipse uelut ilico subsecuturus ibidem subsistebat, illoque iam pro discessus sui uerecundia non audente ad monasterium de quo aufugerat ulterius adgregari, inlex fugae eius in coenobio residebat. hoc unum exemplum de istiusmodi genere hominum pro incipientium cautione posuisse sufficiat, quo pateat euidenti
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm accipere. qr cũ uliꝰ qui accipit is qui tri¬
buit habeat pauꝑtatẽ. nichilominꝰ labore
ꝓpͥo. ñ solum sue necessitatis sufficieritiam.
uerũetiã qd̾ tribuat inddigenti pia sollicitu¬
cdine parare festinat. duplici gr̃a decoratus.
qd̾ et ꝑfectã nuditatẽ. xp̃i unũsarũ rerũ
suarũ abiectione posside.at. et magnificen¬
tiã diuitis labore suo exhibeat et effectu.
Hic quidẽ honorans dm̃ de sius iustis iaborib
et delibans ei de fructib ĩticie sue. ille uͦo
etiã cybo panis apłi ꝓbat sententia. contra
eus scilicet int̃dictũ ociosus eũ ñ sine reatu
peccati contumaciaq p̃sumi.
ouimus fr̃em ciũ etiã nom̃ si ampliꝰ aliqͥd
IIIceuobio moraret᷑. eumq necessitas coarta¬
ret. ut statutũ oꝑis pensũ cotidie echonomo
tͣderet. ne in maorem oꝑis mociũ alicuiꝰ ꝓpen¬
sius laborantis tencłetur ut confunderet᷑

Expanded text:
quam accipere, quia, cum illius qui accipit hic qui triquam accipere, quia, cum illius qui accipit hic qui tribuit habeat paupertatem, nihilominus labore proprio non solum suae necessitati sufficientiam, uerum etiam quod tribuat indigenti pia sollicitudine parare festinat, duplici gi\'atia decoratus, quod et perfectam nuditatem Christi uniuersarum rerum suarum abiectione possideat et munificentiam diuitis labore suo exhibeat et affectu, hic quidem honorans deum de suis iustis laboribus et delibans ei de fructibus iustitiae suae: ille uero etiam cibo panis apostoli probat sententia, contra eius scilicet interdictum otiosus eum non sine reatu peccati contumaciaeque praesumens. Nouimus fratrem, cuius etiam nomen, si amplius aliquid qui cum in coenobio moraretur eumque necessitas coartaret, ut statutum operis pensum cotidie oeconomo traderet, ne in maiorem operis modum alicuius propensius laborantis tenderetur uel confunderetur
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ usib eorũ qui secũ erant possex sufficere.
his uidelicet qui cotidie necessariis minifte¬
riis occupati. nequaquã sibi parare similit᷑
uictũ suis manib occurrebant. Et sic̃ ad thes¬
salonicerses oꝑatum sese dixit. ut illis for¬
mã caret ad imitanũ eum. et hic tale quid
intulit dicens. Omĩa ostendi uobis quia sic
laborantes oportet suscuꝑe infirmos. sclicet
ut m̃te ut corpore. id ẽ ut nr̃o potius labore
sumptuq oꝑis suqͥore quesito. et ñ de ab un¬
dantie cumulo seu repositȩ pecuniȩ. s ne de¬
aliena quiddẽ largitate ac substantia eos refic̾e
festinemꝰ. Et hoc ipsũ añi aicit ẽe. mandatũ.
tas ͤ quã accipientis penuria. quȩ ñ de pecu¬
nia ꝑ infidelitatẽ ut diffidentiã reseruata.
nec de reconditis auaritiȩ chesauris impen¬
ditur. sec quȩ de fructu oꝑis ꝓpͥi et pio su¬
dore ꝓfert᷑. Et idcirco beatiꝰ est magis clare

Expanded text:
quod usibus eorum qui secum erant posset sufficere: quod usibus eorum qui secum erant posset sufficere: his videlicet qui quotidie necessariis ministeriis occupati, nequaquam sibi parare similiter victum suis manibus occurrebant. Et sicut ad Thessalonicenses operatum sese dixit, ut illis formam daret, ad imitandum eum ; ita et hic tale quid intulit, dicens: Omnia ostendi vobis, quia sic laborantes oportet suscipere infirmos; scilicet vel mente vel corpore, id est, ut nostro potius labore sumptuque operis sudore quaesito, et non de abundantiae cumulo, seu reposita pecunia, saliena quidem largitate ac substantia eos reficere festinemus. Et hoc ipsum domini dicit esse mandatum. tas quam accipientis penuria, quae non de pecunia per infidelitatem uel diffidentiam reseruata nec de reconditis auaritiae thesauris inpenditur, sed quae de fructu operis proprii et pio sudore profertur. et idcirco beatius est magis dare
Abbreviated transcription (Latin):
cere. Ita enĩ ht̃. Ptꝰ hec paulus egressus ab
atbenis uenit cortthũ. Et inueniens qͦn¬
dã uideũ nomine aquilã ponticũ genere
et psciiã uxorẽ eius accessit ad eos eo qd̾
eidẽ eent artis. et manebat cũ eis et oꝑabat᷑.
Erant eñ scenofactoriȩ artis. Deinde ꝓcecleis
iniletũ. et exinde iittens ephesum. c̃uocans¬
q ad se p̃sbros ephesiorũ eccłiȩ. et cdans eis p̾¬
cepta quẽ aclmotiũ regere eccłiã chĩ se absente
tleberent ait. Argentum et aurũ nulliꝰ c̃cupi¬
ui. ipsi seitis. qm̃ acd omĩa que mͥ opus erant
et his qui mecũ sunt ministrauert̃ manꝰ iste.
Omĩa ostendi uobisssic laborantes oporcet su¬
seiꝑe infirmos ac meminisse u̾bi ddñi ittu. qm̃
upse dixit. Beatiꝰ ẽ magis dare qͣm accipere.
Sraue nobis sue conũsationis reliquit exem¬
plũ. cũ se ñ solũ id oꝑatũ ẽẽ testatur. qd̾ neces¬
sitatẽ sui cantũm corporis expediret. s etiã

Expanded text:
cere. Ita enim habes: Post haec Paulus egressus ab cere. Ita enim habes: Post haec Paulus egressus ab Athenis, venit Corinthum, et inveniens quedam Iudaeum nomine Aquilam, Ponticum genere, et Priscillam uxorem eius, accessit ad eos, eo quod eiusdem esset artis, et manebat cum eis et operabatur: erat enim scenofactoriae artis. Dein procedens Miletum et exinde mittens Ephesum conuocansque ad se presbyteros Ephesiorum ecclesiae et dans eis praecepta, quemadmodum regere ecclesiam dei se absente deberent, ait: argentum et aurum nullius concupiui: ipsi scitis quoniam ad ea quae mihi opus erant et his qui mecum sunt ministrauerunt manus istae. omnia ostendi uobis, quia sic laborantes oportet suscipere infirmos ac meminisse uerbi domini Iesu, quoniam ipse dixit: beatius est magis dare quam accipere. graue nobis suae conuersationis reliquit exemplum, cum se non solum id operatum esse testatur, quod necessitatem sui
Abbreviated transcription (Latin):
et notari iubet. eũ qui obedire p̃ceptis suis
contẽpserit. et cũ illo ñ cõmisceri. et tamen
hȩc fieri ñ odii uitio p̃cipit. s fr̃ne ailectio¬
nis et eon em̃datiõis intuitu. Nolite inquit
cõmunicare cũ alo ut c̃fundat᷑. ut qͥ ñ ẽ me¬
is p̃ceptis mitib em̃cdatꝰ. saltẽ publica om̃iti
ur̃m segregatiõe confusiis. ad tͣmitẽ salutis
incipiat aliquando reuocari. In epła quoq
ad ephesios de hoc ipso oꝑe ita p̾cepit elicen᷑.
Iui furabat᷑ iam ñ furet᷑. Magis aũ laboret
oꝑando manib suis qd̾ bonũ est. ut habe
at unde tribuat necessitatẽ patienti. In ac¬
tib etiã apłoꝵ hȩo eadẽ ñ solũ docuisse eũ
s etiã opere ꝑfecisss similit̃ inuenimꝰ. Nlam
eũ uenisset corinthũ alibi se manere ñ patit᷑
nifi apud aquilã et pͥscillã. eo qd eiꝰdẽ at¬
tis essent opifices. qua iꝑpse erat solitꝰ eper¬

Expanded text:
et notari iubet eum, qui oboedire suis praeceptis et notari iubet eum, qui oboedire suis praeceptis contempserit, et cum illo non commisceri: et tamen haec fieri non odii uitio praecepit, sed fraternae dilectionis et eorum emendationis intuitu. nolite, inquit, commisceri cum illo, ut confundatur, ut, qui non est meis praeceptis mitibus emendatus, saltim publica omnium uestrum segregatione confusus ad tramitem salutis incipiat aliquando reuocari. In epistula quoque ad Ephesios de hoc ipso opere ita praecepit dicens: qui furabatur, iam non furetur, magis autem laboret operando manibus suis quod bonuat unde tribuat necessitatem patienti . In Actibus etiam apostolorum haec eadem non solum docuisse eum, sed etiam opere perfecisse, similiter invenimus. Nam cum venisset Corinthum, alibi se manere non patitur, nisi apud Aquilam et Priscillam, eo quod ejusdem artis essent opifices quam ipse erat solitus exer
Abbreviated transcription (Latin):
obseruare quȩ diximꝰ. similit imꝑtite. Ut ca¬
fligauit eos qui erant infirmi. ne ocio disso¬
luti. inquietudini et curiositati oꝑam da¬
rent. ita hos qui sani sunt p̃monet. ut hu¬
manttatẽ qũã bonis ac malis imꝑtiri dñ¬
pepto iubem si forte quidã pͣu ad sanã doc¬
crinã conũiti noluerint ñ abscidant ab eis.
 benefacere et fouere eos tã consolationis ⁊
areptiõis sermone. qua beneficiis et huma¬
nitate ñ desinant. R ursum tam̃ ne forte hac
et nolite c̃õmisceri cũ illo. ut confundatur.
Monensq eos ꝓ reu̾entia sui. et utilitate com¬
muni. quid oporteat obseruari. quaq cartti¬
one apłica mandata custodiant. subiungit
confestim patͥs indulgentissimi lenitatẽ. et
Et nolite quasi inunicũ existimare. s corri¬
pite ut frẽm. Seu̾itati iudiciarie pat̾nam
int̃miscuit pietatẽ. et sententiã apłico rigo¬
re ꝓlatã elem̃ti mansuetudine tẽꝑauit. Nã

Expanded text:
observare quae diximus, similiter impertire. Ut caobservare quae diximus, similiter impertire. Ut castigavit ergo eos qui erant infirmi, ne otio dissoluti inquietudini et curiositati operam darent; ita hos qui sani sunt praemonet, ut humanitatem, quam bonis ac malis impertire Depto iubemur, si forte quidam praui ad sanam doctrinam conuerti noluerint, non abscidant ab eis, sed bene facere et fouere eos tam consolationis et correptionis sermone quam beneficiis solitis et humanitate non desinant. Rursum tamen, ne forte hac et nolite commisceri cum illo, ut confundatur. monensque eos pro reuerentia sui et utilitate communi quid oporteat obseruari quaque cautione apostolica mandata custodiant, subiungit confestim patris indulgentissimi lenitatem, et et nolite quasi inimicum existimare, sed corripite ut fratrem. seueritati iudiciariae paternam intermiscuit pietatem et sententiam apostolico rigore prolatam clementi mansuetudine temperauit. nam
Abbreviated transcription (Latin):
diei. et uelut filus susceptisq siuis c̃silio salu¬
bri infert remedia sanitatis cdicens. His aũ
qui eiusmodi sunt denunciamꝰ et obsecramꝰ
in dño uiu. ut cum silentio oꝑantes panẽ
suum manducent. Causas tantoꝵ ulcerũ que
de radice ociositatis emergunt. uno oꝑatiõis
sa lutari p̃cepto curauit. ut ꝑitissimꝰ mecdicoꝵ
cȩt̾as qͦq ualitudines malas eodẽ cespite
pullulantes sciens ꝓtinus extinguencdas. ori¬
gine morbi pͥncipalis exempta. Nic holominꝰ¬
sanis quib eorũ possit ꝑpetua sospitas cu¬
stodiri. similit̾ congruentia p̃cepta cõm̃dat
dicens. Uos aũ nolite deficere benefacientes.
Qui uos: Ia ẽ. qui uuias nras sectantes. exẽ
pla uobis tͣclita oꝑis imitatione completis.
ac nequaqͣm eoꝵ desicdiã in hertiã q sectami¬
ni. nolite leficere benefacientes. id ẽ hu¬
manitatẽ urãm gͣ eos si forte neglexerint

Expanded text:
dici, et velut filiis susceptisque suis consilio saludici, et velut filiis susceptisque suis consilio salubri infert remedia sanitatis, dicens: His autem, qui ejusmodi sunt, denuntiamus et obsecramus in Domino Jesu, ut cum silentio operantes panem suum manducent. Causas tantorum ulcerum quae de radice otiositatis emergunt uno operationis salutari praecepto curavit, ut peritissimus medicorum; caeteras quoque valetudines malas eodem cespite pullulantes sciens protinus exstinguendas, origine morbi psanis, quibus eorum possit perpetua sospitas custodiri, similiter congruentia praecepta commendat dicens: uos autem nolite deficere bene facientes. qui nos, id est uipla vobis tradita operis imitatione completis, ac nequaquam eorum desidiam inertiamque sectamini. Nolite deficere benefacientes, id est, humanitatem vestram erga eos, si forte neglexerint
Abbreviated transcription (Latin):
salutaria p̃cepta susciꝑe cogerent᷑. Ptꝰ tantũ
itaq rigorẽ euugłicę diftrictionis. ñc iam
causã exponit. cur hec untũsa p̃miserit.
Audiuimus enim quosdã int̾ uos ambula¬
re inquiete. nichil oꝑantes si curiose agenteᷤ.
Nusqͣm eos qui dediti ẽẽ oꝑi nolunt. uno
tantũ morbo corruptos ꝓnunciare c̃tentꝰẽ
In pͥori namq ȩpła in ordinatos eos appellat.
nec scdm tditionẽ ambulare. qua acceꝑant
ab eo. Inquietos etiã ẽẽ definuit. et gratis
subiungit statun sccłm languorẽ. qui inquie¬
tudinis huius ẽ racdix. Nichil inquit opan¬
tes. Terciũ quoq morbũ. qui ex isto uelut
quidã ramusculus oritur.S curiose agentes.
Itaq fomiti uitiorũ tantorũ congruã nunc
em̃dationẽ conferre festinat. et illa apłica qͥ
usus fuerat paulo ante deposita potestate. ite
rũ ad uscera pu patris ut clem̃tis reũtit᷑ me¬

Expanded text:
salutaria praecepta suscipere cogantur, Post tantum salutaria praecepta suscipere cogantur, Post tantum itaque rigorem euangelicae districtionis nunc causam exponit, cur haec uniuersa praemiserit: audimus enim inter uos quosdam ambulare inquiete, nihil operantes sed curiose agentes. nusquam eos, qui dediti esse operi nolunt, uno tantum morbo corruptos pronuntiare contentus est. in priore namque epistula inordinatos eos appellat nec secundum traditionem ambulare, quam acceperunt ab eo, inquietos etiam esse definit et gratis subiungit statim secundum languorem, qui inquietudinis huius est radix: nihil, inquit, operantes, tertium quoque morbum, qui ei isto uelut quidam ramunculus oritur: sed curiose agentes. Itaque fomiti uitiorum tantorum congruam nunc emendationem conferre festinat, et illa apostolica qua usus fuerat parum ad viscera pii patris vel clementis revertitur me