comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tandi artifex explere artẽ ñ ua¬
l&: nͥad hanc sibi & ministeria
exteriora concordent: qͥa nimirũ
canticũ quod docta manꝰ imꝑat.
quassata organa ꝓprie ñ resultañ:
nec artẽ flatus expͥmit: si scissa
rimis fistula strid&. Quanto itaq
grauiꝰ expositionis meȩ qualitas
p̃mit᷑: in qua dicendi grãm sic fra¬
ctura organi dissipat: ut hanc pe¬
ritiȩ ars nulla cõponat: Quȩso au¬
tẽ ut huiꝰ oꝑis dicta ꝑcurrens. in
his uerboꝵ folia ñ reqͥras: quia ꝑ
sacra eloquia ab eoꝵ tractatoribꝰ
infructuosȩ loquacitatis leuitas
studiose cõpescit᷑: dum in templo
dei nemus plantari ꝓhibet᷑. Et
cuncti ꝓculdubio scimꝰ. qͥa qͦtienᷤ
in folis male lȩtȩ segetis culmi
ꝓficiunt: minori plenitudine. spi¬
carũ grana turgescunt. Unde &
ipsam loquendi artẽ quã magistẽ¬
ria disciplinȩ exterioris insinuant:
seruare despexi. Nam sicut huius
quoq epłȩ tenor enunciat: ñ moe¬

Expanded text:
tandi artifex, explere artem non vatandi artifex, explere artem non valet, nisi ad hanc sibi et ministeria exteriora concordent: quia nimirum canticum, quod docta manus imperat, quassata organa proprie non resultant; nec artem flatus exprimit, si scissa rimis fistula stridet. Quanto itaque gravius expositionis meae qualitas premitur, in qua dicendi gratiam sic fractura organi dissipat, ut hanc peritiae ars nulla componat? Quaeso autem ut hujus operis dicta percurrens, in his verborum folia non requiras, quia per sacra eloquia ab eorum tractatoribus infructuosae loquacitatis levitas studiose compescitur, dum in templo Dei nemus plantari prohibetur . Et cuncti procul dubio scimus, quia quoties in foliis male laetae segetis culmi proficiunt, minori plenitudine spicarum grana turgescunt. Unde et ipsam loquendi artem, quam magisteria disciplinae exterioris insinuant, servare despexi. Nam sicut hujus quoque epistolae tenor enuntiat, non me
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. incultũq reppererit: tantõ
mͥ celerrime indulgeat: quantõ
hoc me egrũ dicere non ignorat:
Nam dum molestia corpus attẽ¬
rit᷑: afflicta mente. etiã dicendi
studia languescunt. Multa qͥp¬
pe annoꝵ iam curricula deuol¬
uunt᷑ : qđ crebris uiscerũ doloribꝰ
crucior ⁊ horis mom̃tisq omnibꝰ
fracta stomachi uirtute Lassesco:
lentis qͥdem sed tam̃ continuis fe¬
bribꝰ anhelo. Int̾q hȩc dũ sollici¬
tus penso. qͥa scriptura teste oĩs
filius qͥ a deo recipit᷑ flagellatur:
quo malis p̾sentibus deprimor:
eo de ętͣna certiꝰ p̃sumptione respi¬
ro. Et fortasse hoc diuine ꝓuiden¬
tiȩ consilium fuit. ut ꝑcu̾ssũ iob.
mei studii. in hoc molestia corpora¬
lis obsistit: qđ carnis uirtus cum
loquutionis ministeriũ exhibere
uix sufficit: mens digne ñ potest
intimare qđ sentit. Quid nãq
est officiũ corporis: nͥ organũ cor¬
dis: Et qͥdem quãlib& peritus can¬

Expanded text:
dum incultumque repererit, tanto dum incultumque repererit, tanto mihi celerrime indulgeat, quanto hoc me aegrum dicere non ignorat. Nam dum molestia corpus atteritur, affecta mente etiam dicendi studia languescunt. Multa quippe annorum jam curricula devolvuntur, quod crebris viscerum doloribus crucior, horis momentisque omnibus fracta stomachi virtute lassesco, lentis quidem, sed tamen continuis febribus anhelo. Interque haec dum sollicitus penso quia, Scriptura teste, Omnis filius qui a Deo recipitur, flagellatur , quo malis praesentibus durius deprimor, eo de aeterna certius praesumptione respiro. Et fortasse hoc divinae providentiae consilium fuit, ut percussum Job mei studiis in hoc molestia corporalis obsistit, quod carnis virtus cum locutionis ministerium exhibere vix sufficit, mens digne non potest intimare quod sentit. Quid namque est officium corporis, nisi organum cordis? Et quamlibet peritus sit can
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑem. Si ñ benedixer᷑ me la¬
tera eius : & de uelleribꝰ ouium
mearu̾ calefactus. ẽ. Quȩ uidelico
si ad allegoriȩ sensum uiolenter
inflectimꝰ: cuncta eius miscđiȩ fa-
cta uacuamꝰ. Diuinꝰ & enĩ sermo
sicut mysteriis prudentes exerc&:
sic plerũq suꝑficie simplices refo¬
u&. Hab& in publico unde par¬
uulos nutriat: hab& in secreto.¬
unde mentes sullimiũ in ãmira¬
tione suspendat. Quasi quidã
quippe. ẽ. fluuiꝰ. ut ita dixerĩ
planus & altus: in quo & agnus
ambul&⁊ & elephans nat&. Ut
ergo uniuscuiꝰq loci oportuni¬
tas postulat: ita se ꝑ studiũ or¬
do expositionis ĩmiitat: qͣtinꝰ
tanto ueriꝰ sensu diuinȩ locutioniᷤᷤ
inueniat: qͣntõ ut res quȩq exe-¬
gerit. ꝑ causarum species alt̾nat:¬
Quã uidelic& expositionẽ recen-¬
sendam tuȩ beatitudini. ñ qͥa
uelut dignã debui: sed qͥa te
petente memini me ꝓmisise. tͣns¬
misi. In qua qͥcqͥd tua sc̃itas tepi-¬

Expanded text:
em; si non benedixerunt mihi latera ejus, et de velleribus ovium mearum calefactus est . Quae videlicet si ad allegoriae sensum violenter inflectimus, cuncta ejus misericordiae facta vacuamus. Divinus etenim sermo sicut mysteriis prudentes exercet, sic plerumque superficie simplices refovet. Habet in publico unde parvulos nutriat, unde mentes sublimium in admiratione suspendat. Quasi quidam quippe est fluvius, ut ita dixerim, planus et altus, in quo et agnus ambulet et elephas natet. Ut ergo uniuscujusque loci opportunitas postulat, ita se per studium ordo expositionis immutat; quatenus tanto verius sensum divinae locutionis inveniat, quanto, ut res quaeque exegerit, per causarum species alternatQuam videlicet expositionem recensendam tuae beatitudini, non quia velut dignam debui, sed quia te petente memini promisisse, transmisi. In qua quidquid tua sanctitas tepi
Abbreviated transcription (Latin):
pinquoꝵ turba & nepotũ in con-¬
spectu eoꝵ. Domus eoꝵ securȩ sus
& pacatȩ. & non. ẽ. uirga dei suꝑ¬
illos. Bos eoꝵ concepit & non abor¬
tiuit. uacca peperit & non .ẽ. pri¬
uata fȩtu suo. Egrediunt᷑ quasi
greges paruuli eoꝵ. & infantes eoꝵ
exultant lusibus. Tenent tẏmpa¬
nũ & cẏtharam. & gaudent ad so¬
nitũ organi. Ducunt in bonis di¬
es suos. & inpuncto ad inferna de ᷤᷤ

Expanded text:
in conspectu eorum. Domus eorum securae sunt, et pacatae, et non est virga Dei super eos. Bos eorum concepit, et non abortivit; vacca peperit, et non est privata fetu suo. Egrediuntur quasi greges parvuli eorum, et infantes eorum exsultant lusibus. Tenent tympanum, et citharam, et gaudent ad sonitum organi. Ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad infe
Abbreviated transcription (Latin):
Ad quiesce igit᷑ ei & habeto pacem.
& ꝑ hoc habebis fructus optimos
Suscipe ex ore illius legem. & po
ne sermones eius in corde tuo. Si
reuersus fueris ad om̃ipotentem :
ȩdificaberis & longe facies iniqͥta¬
tem a tab̃naculo tuo. Dabit pro
terra silicẽ. & ꝓ silice torrentes
aureos. Eritq omp̃c contra hostes
tuos. & argentũ coacer uabit᷑ tibi
Tunc suꝑ omĩpotentẽ deliciis af¬
flues. & eleuabis ad dm̃ faciẽ tuã.
Rogabis eum & exaudi& te &
uota tua reddes. Decernes rẽ &
ueni& tͥ. & in uiis tuis splende¬
bit lum̃. Qui enĩ humiliatꝰ fuerit

Expanded text:
adquiesce igitur ei et habeto pacem et adquiesce igitur ei et habeto pacem et per haec habebis fructus optimos suscipe ex ore illius legem et pone sermones illius in corde tuo, Si reversus fueris ad Omnipotentem, aedificaberis, et longe facies iniquitatem a tabernaculo tuo. Dabit pro terra silicem, et pro silice torrentes aureos. Eritque Omnipotens contra hostes tuos, et argentum coacervabitur tibi. Tunc super omnipotentem deliciis afflues, et levabis ad Deum faciem tuam. Rogabis eum, et exaudiet te, et vota tua reddes. Decernes rem, et veniet tibi, et in viis tuis splendebit lumen. Qui enim humiliatus fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
sine causa. & nudos spoliasti uestibꝰ.
Aquã lasso ñ dedisti. & esurienti
subtraxisti panẽ. In fortitudine
brachii tui possidebas terrã. & po¬
tentissi mus obtinebas eam. Uiduas
dimisisti uacuas. & lacertos pupil¬
loꝵ cõminuisti. Propt̾ea circundatꝰ
es laqueis. & conturbat te formi¬
do subita. Et putabas te tenebraᷤᷤ
ñ uisurũ. & impetu aquarũ inun-¬
gitas quod deus excelsior cȩlo sit. &
Quid enĩ nouit deus : Et quasi ꝑ
caligin̾e̾ iudicat. Nubes latibulũ
eius nec nr̃a considerat. & circa car¬
dines cęli ꝑambulat. Nunqͥd semi¬
t᷑a scłoꝵ custodire cupis. quã calca¬
uerunt uiri iniqui: qui sublati sus
ante tempꝰ suũ. & fluuiꝰ subuertit
fundam̃ta eoꝵ. Qui dicebant dõ
recede a nobis. & quasi nichil possit
facere om̃pc ȩstimabant eum. cum
sententia ꝓcul sit a me. Uidebunt
iusti & letabunt᷑. & in nocens subsan¬
nabit eos. Nonne succisa. ẽ. erectio
eoꝵ. & reliqͥas eoꝵ deuorabit ignis:

Expanded text:
liasti vestibus. Aquam lasso non dedisti, et esurienti subtraxisti panem. In fortitudine brachii tui possidebas terram, et potentissimus obtinebas eam. Viduas dimisisti vacuas, et lacertos pupillorum comminuisti. Propterea circumdatus es laqueis, et conturbat te formido subita. Et putabas te tenebras non visurum; et impetu aquarum inungitas quod Deus excelsior coelo sit, etQuid enim novit Deus? et quasi per caliginem judicat. Nubes latibulum ejus, nec nostra considerat, et circa cardines coeli tam saeculorum custodire cupis, quam calcaverunt viri iniqui, qui sublati sunt ante tempus suum, et fluvius subvertit fundamenta eorum. Qui dicebat Deo: Recede a nobis: et quasi nihil posset facere omnipotens, aestimabant eum. Cum sententia procul sit a me videbunt iusti et laetabuntur et innocens subsannabit eos nonne succisa est erectio eorum et reliquias eorum devoravit ignis
Abbreviated transcription (Latin):
noscam & inueniã illum. & ueniã
usq ad solium eius : Ponã coram
eo iudiciũ & os meũ replebo in¬
crepationibus. ut sciam uerba quȩ
mͥ respondeat & intelligam quid
loquat᷑ mͥ. Nolo multa fortitii¬
dine contendat mecũ. nec mag-¬
nitudinis suȩ mole me p̃mat. Prȩ¬
ponat ȩquitatẽ contra me. & ꝑue¬
ni& ad uictoriã iudiciũ meũ. Si¬
ad orientẽ iero: non apparce. Si
ad occidentẽ: non intelligã eum
Si ad sinistrã. quid agam. Non
app̃hendam eum. Si me uertam
ad dexterã non uidebo illũ. Ipse
uͦ scit uiam meã & ꝓbauit me qͣ¬
si aurũ qđ ꝑ ignẽ transit. Uesti

Expanded text:
inveniam illum? et veniam usque ad solium ejus? Ponam coram eo judicium, et os meum replebo increpationibus. Ut sciam verba quae mihi respondeat, et intelligam quid mihi loquatur. Nolo multa formidine contendat mecum, nec magnitudinis suae mole me premat. Proponat aequitatem contra me, et perveniat ad ad orientem iero, non apparet: si ad occidentem, non intelligam eum: si ad sinistram, quid agam? Non apprehendam eum. Si me vertam ad dexteram: non videbo illum. Ipse vero scit viam meam, et probabit me quasi aurum quod per ignem transit. Dum
Abbreviated transcription (Latin):
Affliget᷑ relictus in tabernaculo
suo. Reuelabunt cȩli iniquitatẽ
eius. & terra consurg& aduersus
eum. Apertũ erit germ̃ domͦ illiꝰ
detrahet᷑ in die furoris dei. Hȩc
est pars hominis impii a deo. &
hereditas uerboꝵ eius a dño Res¬
pondens autẽ iob dix̃. Audite q̃so¬
sermones meos. & agite pęnitentiã.
Sustinete me ut ego loquar. & pꝰ
mea si uidebit᷑ uerba ridete. Nũ¬
qͥd contra hominẽ disputatio mea
est. ut merito non debeã contris¬
tari: At tendite me & obstupes¬
cite. & suꝑponite digitũ ori ur̃o
Et ego quando recordatus fuero ꝑ¬
timesco. & concutit carnẽ meã tre¬
mor. Quare gͦ impii uiuunt. sub¬
leuati sunt confortatiq diuitiis:

Expanded text:
affligetur relictus in tabernaculo suo. Revelabunt coeli iniquitatem ejus, et terra consurget adversus eum. Apertum erit germen domus illius, detrahetur in die furoris Dei. Haec est pars hominis impii a Deo, et haereditas verborum ejus a Domino. RESPONDENS AUTEM JOB, DIXIT: sermones meos, et agite poenitentiam. Sustinete me, et ego loquar; et post mea, si videbitur, verba, ridete. Numquid contra hominem disputatio mea est, ut merito non debeam constristari? Attendite me, et obstupescite, et superponite digitum ori vestro: Et ego quando recordatus fuero, pertimesco, et concutit carnem meam tremor. Quare ergo impii vivunt, sublevati sunt, c
Abbreviated transcription (Latin):
ta multitudinẽ ad inuentionum
suarum sic & sustinebit. qm̃ confrin-¬
gens nud auit pauperis domũ. ra-¬
puit & non ȩdificauit eam. nec. ẽ.¬
satiatus uenter eius. Et cũ habue¬
rit quȩ concupierat: possidere non
poterit. Non remansit de cybo eiꝰ:
Cum satiatus fuerit: artabitur. Es¬
tuabit & om̃is dolor irru& in eũ:
Ntinã impleat᷑ uenter eius. ut emit¬
tat in eum iram furoris sui. & plu-
egrediens de uagina sua & fulguranᷤᷤ
in amaritudinem suã. Uadent & ue¬

Expanded text:
ta multitudinem adinventionum suarum, sic et sustinebit: quoniam confringens nudavit pauperis domum: rapuit, et non aedificavit eam. satiatus venter ejus, et cum habuerit quae cupierat, possidere non poterit. Non remansit de cibo ejus,is ejus. Cum satiatus fuerit, arctabitur, aestuabit, et omnis dolor irruet in eum. Utinam impleatur venter ejus, et emittat in eum iram furoris sui, et pluaegrediens de vagina sua, et fulgurans in amaritudine sua. Vadent et ve
Abbreviated transcription (Latin):
tenebrosam & oꝑtã mortis cali¬
gine terrã miseriȩ & tenebrarũ
ubi umbra mortis & nullus ordo
sed sempit̾nꝰ horror inhabitans.
R espondens autẽ sophar naama¬
thites dix̃. Nunqͥd qͥ multa loqͥ¬
tur non & audice: Aut uir uer-¬
bosus iustificabitur: Tibi soli
tacebunt homines. & cũ cęteros
irriseris. a nullo confutaberis :¬
Dixisti enĩ. Purus. ẽ. sermo meus.
& mundus sum in conspectu tuo
Atq utinã deus loqueret᷑ tecũ.
& aꝑir& labia sua tibi. ut osten¬
der& tibi secreta sapientiȩ. & qđ

Expanded text:
ortis caligine terram miseriae et tenebrarum ubi umbra mortis et nullus ordo et sempiternus horror inhabitans respondens autem Sophar Naamathites dixit numquid qui multa loquitur non et audiet aut vir verbosus iustificabitur tibi soli tacebunt homines et cum ceteros inriseris a nullo confutaberis dixisti enim purus est sermo meus et mundus sum in conspectu tuo atque utinam Deus loqueretur tecum et aperiret labia sua tibi ut ostenderet tibi secreta
Abbreviated transcription (Latin):
ultra intuebit᷑ eum locus eius. Filii
eius atterent᷑ egestate. & manꝰ illiꝰ
reddent ei dolorẽ suum. Ossa eius
implebunt᷑ uiciis adolescentiȩ eiꝰ:
& cum eo in puluere dormient. Cũ
eñi dulce fuerit in ore eius malum:
abscondit illud sub lingua sua
Parc& illi & non derelinqu& illud.
& celabit in gut ture suo. Panis
eius in utero illiꝰ uertet᷑ in fel as¬
pidũ intrinsecus. Diuitias quasde.¬
uorauit euom&. & de uentre illiꝰ
extrah& eas deus. Caput aspidũ su-

Expanded text:
ultra intuebitur eum locus suus filii eius adterentur egestate et manus illius reddent ei dolorem suum ossa eius implebuntur vitiis adulescentiae eius et cum eo in pulverem dormient cum enim dulce fuerit in ore eius malum abscondet illud sub lingua sua parcet illi et non derelinquet illud et celabit in gutture suo panis eius in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus divitias quas devoravit evomet et de ventre illius extrah
Abbreviated transcription (Latin):
litant in me. Quare de uulua e¬
duxisti me : Qui utinã consũptus
essem ne oculus me uider&. Fuis¬
sem quasi qͥ ñ essem de utero tranͦ¬
latus ad tumulũ. Nunquidnon
paucitas dierũ meoꝵ finiet᷑ bre¬
ui: Dimiete gͦ me ut plangam¬

Expanded text:
litant in me quare de vulva eduxisti me qui utinam consumptus essem ne oculus me videret fuissem quasi qui non essem de utero translatus ad tumulum numquid non paucitas dierum meorum finietur brevi dimi
Abbreviated transcription (Latin):
mei. & qui me nouerant obliti
sunt me. Inquilini domus meȩ
& ancillȩ sicut alienũ habuerun
me. & quasi ꝑegrinꝰ fui in oculis
lum. Halitũ meum exhorruit
uxor mea. & orabam filios uteri
mei. Stulti quoq despiciebant
me & cum ab eis recessissem de¬
trahebant mͥ. Abhominati me
quẽ maxime diligebam auersatꝰ
est me. Pelli meȩ consumptis car¬
nibus adhȩsit os meum. & dereli¬
cta sunt tantumodo labia circa
dentes meos. Miseremini mei mi

Expanded text:
mei: et qui me noverant, obliti sunt mei. Inquilini domus meae, et ancillae meae, sicut alienum habuerunt me, et quasi peregrinus fui in oculis lum. Halitum  Al. Habitum meum exhorruit uxor mea, et orabam filios uteri mei. Stulti quoque despiciebant me, et cum ab eis recessissem, detrahebant mihi. Abominati me quem maxime diligebam, aversatus est me. Pelli meae, consumptis carnibus, adhaesit os meum, et derelicta sunt tantummodo labia circa dentes meos. M
Abbreviated transcription (Latin):
& ego uos sermonibus & mouerẽ
caput meũ suꝑ uos. Roborarẽ uos
ore meo. & mouerẽ labia qͣsi par¬
cens uob̃. Sed quid agam: Si loquutꝰ
fuero ñ quiesc& dolor meus. & si ta¬
cuero: non reced& a me. Nunc aut̃
oppressit me dolor meus. & in nichi¬
lum redacti sunt om̃s artus mei:
Rugȩ meȩ testimoniũ dicunt con¬
tra me: & suscitat᷑ falsiloquus adu̾sꝰ
faciem mea̾ contradicens mͥ. Colle¬
git furorẽ suum in me & cõminanᷤ
mͥ infremuit contra me dentibꝰ suiᷤ.
Hostis meus terribilibus oculis me
intuitus. ẽ. Aperuer̃ suꝑ me ora
sua exprobrantes. ꝑcusser̃ maxillã
meã. satiati sunt pęnis meis. Con¬
clusit me deus apud iniquũ. & ma¬
nibus impioꝵ me tradidit. Ego ille
quondam opulentus. repente con¬
tritus sum. Tenuit ceruicẽ meã con¬
fregit me & posuit sibi quasi in sig¬
ñũi. Circundedit me lanceis suis.
conuulnerauit lumbos meos. Non
peꝑcit. & effudit in terrã uiscera
mea. Concidit me uulnere super

Expanded text:
rmonibus, et moverem caput meum super vos. Roborarem vos ore meo: et moverem labia mea, quasi parcens vobis. Sed quid agam? Si locutus fuero, non quiescet dolor meus: et si tacuero, non recedet a me. Nunc autem oppressit me dolor meus. et in nihilum redacti sunt omnes artus mei. Rugae meae testimonium dicunt contra me, et suscitatur falsiloquus adversus faciem meam contradicens mgit furorem suum in me, et comminans mihi, infremuit contra me dentibus suis. Hostis meus terribilibus oculis me intuitus est; aperuerunt super me ora sua; et exprobrantes percusserunt maxillam meam; satiati sunt poenis meis. Conclusit me Deus apud iniquum, et manibus iniquorum me tradidit. Ego ille quondam opulentus, repente contritus sum. Tenuit cervicem meam et confregit me, et posuit sibi quasi in signum. Circumdedit me lanceis suis; convulneravit lumbos meos; non pepercit; et effudit in terra viscera mea. Concidit me vulnere super
Abbreviated transcription (Latin):
riges dexterã. Tu qͥdem gressus
meos dinumerasti: sed parce pec¬
catis meis. Signasti quasi in saccu¬
lo delicta mea. sed curasti iniquita
saxum transfert᷑ de loco suo. ba¬
pides excauant aquȩ. & alluuio¬
ne paulatim terra consumitur:
Et homines gͦ similit᷑ ꝑdes. Robo.¬
rasti eum paululũ. ut in ppetu¬
um ꝑtransir&. Immutabis faciẽ
les fuerint filii eius siue ignobileᷤ.
non intellig&. At tam̃ caro eius
dum uiuit dolebit. & anima illiꝰ
suꝑ sem& ipso lugebit. Respon-
debit quasi in uentũ loquens. &
implebit ardore stomachũ suũ:
Arguis uerbis eum qͥ non. ẽ. ȩqua-¬
lis tibi. & loqueris quod tͥ ñ expe

Expanded text:
exteram: tu quidem gressus meos dinumerasti, sed parcis peccatis meis. Signasti quasi in sacculo delicta mea; sed curasti iniquitatsaxum transferetur de loco suo. Lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur. Et hominem ergo similiter perdes. Roborasti eum paululum, ut in perpetuum pertransiret. Immutabis faciem les fuerint filii ejus, sive ignobiles, non intelliget. Attamen caro ejus, dum vivit, doleb. semetipsum lugebit. RESPONDEdebit quasi in ventum loquens, et implebit ardore stomachum suum? Arguis verbis eum qui non est aequalis t
Abbreviated transcription (Latin):
faciem eius accipitis. Stati ut se
cõmouerit turbabit uos. & t̾ror
eius irru& suꝑ uos. Memoria
ur̃a comparabit᷑ cineri. & redi¬
gent᷑ in lutũ ceruices ur̃ȩ. Tacẽ¬
te paulisp. ut loquar. quȩcũq
mͥ mens suggesserit. Quare la¬
cero carnes meas dentibus meis.
& animã meã porto in manibus
meis. Etiã si occiderit me: in ipso
sperabo. Ueruntam̃ uias meas in
conspectu eius arguã. & ipse erit
saluator meus. Non enĩ in conspe-¬
ctu eius ueni& om̃is hypochrita
Audite sermonẽ meum. & enig-¬
mata ꝑcipite auribus ur̃is. Si fu¬¬
ero iudicatus: scio quod iustꝰ in¬
ueniar. Quis. ẽ. qui iudicet᷑ me¬
cũ: Ueniat. Quare tacens consu¬
mor: Duo tantũ ne facias mͥ. &
tunc a facie tua non abscondar
Manũ tuã longe fac a me. & for¬
mido tua ñ me terreat. Uoca me
& respondebo tͥ. aut certe loquar.

Expanded text:
faciem ejus accipitis. Statim ut se commoverit, turbabit vos, et terror ejus irruet super vos. Memoria vestra comparabitur cineri, et redigentur in lutum cervices vestrae. Tacete paulisper ut loquar modicum quae mihi mens suggesserit. Quare lacero carnes meas dentibus meis, et animam meam porto manibus meis? Etiamsi occiderit me, in ipso sperabo. Verumtamen vias meas in conspectu ejus arguam, et ipse erit Salvator meus. Non enim veniet in conspectu eius omnis hypocrita audite sermonem meum et enigmata percipite auribus vestris si fuero iudicatus scio quod iustus inveniar quis est qui iudicetur mecum veniat quare tacens consumor duo tantum ne facias mihi et tunc a facie tua non abscondar manum tuam longe fac a me et formido tua non me terreat et voca me et respondebo tibi aut ce
Abbreviated transcription (Latin):
sulphur. Deorsum radices eius sic¬
cent᷑. sursum autẽ at terat᷑ messis
eius. Memoria illiꝰ ꝑeat de terra:
& non celebret᷑ nom̃ eius in pla¬
teis. Expell& eum de luce in te¬
nebras. & de orbe transfer&e eũ.
Non erit semen eius neq ꝓgeni-¬
es in populo suo. nec ulsȩ reliqͥe
stupebunt nouissimi. & pͥmos in-¬
uadae horror. Hȩc sunt ergo ta¬
ber nacula iniqui. & iste locꝰ eiꝰ
qui ignorat deum. Nespondens
autẽ iob dixit. Usq quo affligitiᷤᷤ
animã meam. & at teritis me ser-¬
monibus: En decies confudistis
me: & non erubescitis oppͥm̃tes
me. Nempe & si ignoraui: mecũ
erit ignorantia mea. At uos con¬
cio afflixerit me. & flagellis su¬
is me cinxerit. Eoce clamabo uim
patiens. & nemo audi&. Uocifera¬
bor. & non . ẽ. qui iudic&. Semitã
meam circumsepsit. & transire ñ
possum. & in calle meo tenebras
posuit. Spoliauit me gła mea. &
abstulit coronã de capite meo. De

Expanded text:
sulphur deorsum radices eius sicsulphur deorsum radices eius siccentur sursum autem adteratur messis eius memoria illius pereat de terra et non celebretur nomen eius in plateis expellet eum de luce in tenebrasNon erit semen ejus neque progenies in popstupebunt novissimi, et primos invadet horror. Haec sunt ergo tabernacula iniqui et iste locus eius qui ignorat Deum respondens autem Iob dixit usquequo adfligitis animam meam et adteritis me sermonibus en decies confunditis me et non erubescitis opprimentes me nempe et si ignoravi mecum erit ignorantia mea in aequo judicio afflixerit me, et flagellis suis me cinxerit. Ecce clamabo vim patiens, et nemo audiet: vociferabor, et non est qui judicet. Semitam meam circumsepsit, et transire non possum, et in calle meo tenebras posuit. Spoliavit me gloria mea, et abstulit coronam de
Abbreviated transcription (Latin):
rã te : Quid ꝑdis anim̾a tuã in
furore tuo: Nunqͥd ꝓpt̾ te de¬
relinquet᷑ terra. & transferent᷑
rupes de loco suo: Nonne lux
impii extinguet᷑. nec splende¬
bit flama ignis eius : Lux obte¬
nebresc& in taber naculo eiꝰ. &
lucerna quȩ suꝑ eum. ẽ extingue¬
tur. Atabuntur gressus uirtu-¬
tis eius. & p̾cipitabit eum con-¬
silium suum. Immisit enĩ in re.¬
te pedes suos. & in maculis eiꝰ am¬
bulat. Tenebitur planta illiꝰ la¬
queo. & ex ardesc& contra eũ sitis
Abscondita. ẽ. in terra pedica
eius. & decipula illius suꝑ semitã:
Undiq terrebunt eum formidi-¬
nes. & inuoluent pedes eius. At¬
tenuetur fame robur eius. & ine¬¬
dia inuadat costas illius. Deuo-¬
r& pulchritudine̾ cutis eius. &¬
consumat brachia illiꝰ pͥmogeni¬¬
ta mors. Euellatur de taber na-¬
culo suo fiducia eius. & calc& suꝑ
eum quasi rex interitus. Habiteñs
in tabernaculo illius socii eius qui
non ẽ. asꝑgat᷑ in taber naculo eiꝰ

Expanded text:
 qui perdis animam tuam in furore tuo numquid propter te derelinquetur terra et transferentur rupes de loco suo nonne lux impii extinguetur nec splendebit flamma ignis eius lux obtenebrescet in tabernaculo illius et lucerna quae super eum est extinguetur artabuntur gressus virtutis eius et praecipitabit eum consilium suum inmisit enim in rete pedes suos et in maculis eius ambulat tenebitur planta illius laqueo et exardescet contra eum sitis abscondita est in terra pedica eius et decipula illius super semitam undique terrebunt eum formidines et involvent pedes eius adtenuetur fame robur eius et inedia invadat costas illius devoret pulchritudinem cutis eius consumat brachia illius primogenita mors avellatur de tabernaculo suo fiducia eius et calcet super eum quasi rex interitus habitent in tabernaculo illius socii eius qui non est aspergatur in tabernaculo eius
Abbreviated transcription (Latin):
tes aquȩ sic rugitus meus: quia ti¬
mor quẽ timebam euenit michi. &
qđ uerebar accidit. Nonne dissimu¬
laui. nonne silui. nonne quieui :
Et uenit suꝑ me indignatio
Respondens eliphaz themanites

Expanded text:
itus meus: Quia timor, quem timebam, evenit mihi: et quod verebar, accidit. Nonne dissimulavi? nonne silui? nonne quievi? et venit super me indignatio. RESPONDENS AUTEM ELIPHAZ THEMANITES
Abbreviated transcription (Latin):
suspicat᷑. Non credit qđ reuerti
possit de tenebris ad lucẽ. circũ¬
spectans undiq gladiũ. Cum se
mouerit ad quȩrendum panem:
nouit quod paratus sit in manu
eius tenebrarum dies. Terrebit
eum tribulatio. & angustia uallã-¬
bit eũ sicut regẽ qui p̾parat᷑ ad
p̃lium. Tetendit enĩ aduersũ dm̃
manũ suã. & contra om̃ipotentẽ
roboratus. ẽ. Cucurrit aduersus
eum erecto collo. & pingui cerui¬
ce armatus. ẽ. Oꝑuit faciem eiꝰ cras¬
situdo. & de lateribus eius aruina
depend&. Habitabit in ciuitatibꝰ
desolatis. in domibus desertis. quȩ
in tumulos sunt redactȩ. Non di¬
tabit᷑. nec ꝑseuerabit substantia eiꝰ:
nec mitt& in t̾ra radicẽ suã. Non
reced& de tenebris. Ramos eiꝰ are¬
faci& flãma. & auferet᷑ spũ oris
sui. Non credit frustra errore de¬
ceptus. quod aliquo p̃cio redimen¬
dis sit. Antequã dies eius imple¬
ant᷑ ꝑibit. & manus eius arescet
kedetur quasi uinea in pͥmo flo¬

Expanded text:
credit quod reverti possit de tenebris circumspectans undique gladium cum se moverit ad quaerendum panem novit quod paratus sit in manu eius tenebrarum dies terrebit eum tribulatio et angustia vallabit eum sicut regem qui praeparatur ad proelium tetendit enim adversus Deum manum suam et contra Omnipotentem roboratus est cucurrit adversus eum erecto collo et pingui cervice armatus est operuit faciem eius crassitudo et de lateribus eius arvina dependet habitavit in civitatibus desolatis et in domibus desertis quae in tumulos sunt redactae non ditabitur nec perseverabit substantia eius nec mittet in terra radicem suam non recedet de tenebris ramos eius arefaciet flamma et auferetur spiritu oris sui non credat frustra errore deceptus quod aliquo pretio redimendus sit antequam dies eius impleantur peribit et manus eius arescet laedetur quasi vinea in primo flo
Abbreviated transcription (Latin):
non subsiste. Et respondens iob:
ait. Uere scio quod ita sit: & qđ
non iustificetur homo compositus
deo. Si uoluerit contende cũ eo.
non poterit respondere ei unũ ꝓ
mille. Sapiens corde. ẽ: & fortis ro¬
bore. Quis resistit ei. & pacẽ haby
it: Qui transtulit montes. & nesci¬
erunt hi quos subuertit infurore
suo. Qui cõmou& terrã de loco
suo: & columnȩ eius concutient᷑
Qui p̾cipit soli & non orit᷑. & stel

Expanded text:
non subsistet. ET RESPONDENS, AIT: non subsistet. ET RESPONDENS, AIT: Cap. IX. Vere scio quod ita sit, et quod non justificetur homo compDeo. Si voluerit contendere cum eo, non poterit respondere ei unum pro mille. Sapiens corde est, et fortis roboit? qui transtulit montes et nescierunt hi quos subvertit in furore suo. Qui commovet terram de loco suo, et columnae ejus concutientur. Qui praecipit sol
Abbreviated transcription (Latin):
ad te: & pacatũ redd& habitaculũ
iusticiȩ tuȩ. intantũ ut priora
tua fuerint parua: & nouissima tua
multiplicent᷑ nimis. In terroga enĩ
generationẽ pͥstina. & diligent᷑
inuestiga patrũ memoriã. Hester-
adhuc sit in flore nec carpat᷑ ma-¬
nu: ante om̃s herbas arescit. Sic
uiȩ om̃iũ qui obliuiscuntur dm̃.
& spes hypocritȩ peribit. Non ei
placebit uecordia sua. & sic̃ tela
aranearũ fiducia eius. Innitetur
super domũ suam & non stabit. Ful¬
ci& eam & non consurg&. Hume¬
ctus uidet᷑ antequã ueniat sol: &
in ortu suo germ̃ eius egreditur:
Suꝑ aceruũ petrarũ radices eius
densabunt᷑. & inter lapides cõmo¬
rabit᷑. Si absorbuerit eum de loco
suo. negabit eum & dic&. Non no¬
ui te. Hȩc. ẽ. enĩ leticia uiȩ eius.
ut rursum de terra alii germineꝗͣ:
Deus ñ ꝓici& simplicẽ. nec porri¬
g& manũ malignis: donec imple¬
atur risu os tuũ. & labia tua iu
bilo. Qui oderunt te induentur
confusione: & tab̃naculũ impioꝵ

Expanded text:
culum justitiae tuae. Intantum, ut priora tua fuerint parva, et novissima tua multiplicentur nimis. Interroga enim generationem pristinam, et diligenter investiga patrum memoriam. Hesterniadhuc sit in flore, nec carpatur manu, ante omnes herbas arescit; sic via omnium, qui obliviscuntur Deum, et spes hypocritae peribit. Non enim ei placebit vecordia sua, et sicut tela aranearum fiducia ejus. Innitetur super domum suam, et non stabit; fulciet eam, et non consurget. Humectus videtur antequam veniat sol et in horto suo germen eius egreditur super acervum petrarum radices eius densabuntur et inter lapides commorabitur si absorbuerit eum de loco suo negabit eum et dicet non novi te haec est enim laetitia viae eius ut rursum de terra alii germinentur Deus non proiciet simplicem nec porriget manum malignis donec impleatur risu os tuum et labbilo. Qui oderunt te, induentur confusione: et tabernaculum impiorum
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ herba terrȩ. Ingredieris in ha¬
bundantia sepulchrum. sicut in¬
fertur aceruus tritici in tẽpore
suo. Ecce hoc ut inuestigauimꝰ
ita est. Quod auditũ mente ꝑ-¬
tracta. Respondens autẽ iob: di¬
xit. Utinã appenderent᷑ peccata
mea quibus iram merui. & cala¬
mitas quã patior: in statera. Qua¬
si harena maris hȩc grauior ap¬
parer&. Unde & uerba mea do.

Expanded text:
quasi herba terrae ingredieris in aquasi herba terrae ingredieris in abundantia sepulchrum sicut infertur acervus in tempore suo ecce hoc ut investigavimus ita est quod auditum mente pertracta respondens autem Iob dixit utinam adpenderentur peccata mea quibus iram merui et calamitas quam patior in statera quasi harena maris haec gravior appareret unde et verba
Abbreviated transcription (Latin):
sa. Qui ponit humiles in sullimi.
& merentes erigit sospitate. Qui
dissipat cogitationes malignorũ.
ne possint implere manus eorũ
qđ cȩperant. Qui comp̃hendit sa¬
pientes in astitia eoꝵ. & consiliũ
prauoꝵ dissipat. Per diem incur-¬
rent tenebras. & quasi in nocte
sic palpabunt in meridie. Porro
saluum faci& a gladio oris eorũ
& de manu uiolenti pauperẽ. &
erit egeno spes. Iniquitas autem
contrahet os suum. Beatus homo
qui corripit᷑ a dño. Increpationẽ
ergo dm̃ ne rẽprobes. quia ipse
uulnerat. & medetur. Percutit. &
manus eius sanabunt. In sex tribu¬
lationibus liberabit te: & in se¬
ptima non tanget te malũ. In
fame eruae te de morte. & in bel¬
lo de manu gladii. Aflagello
linguȩ absconderis. & ñ tunebis
non formidabis. Sed cũ lapidibꝰ
regionũ pactũ tuũ. & bestiȩ t̃rę
pacificȩ erunt tibi. & scies quod
pacem habeat tabernaculũ tuũ
& uisitans speciem tuã non pec¬
erit semen tuum. & ꝓgenies tua

Expanded text:
iles in sublimi, et moerentes erigit sospitate. Qui dissipat cogitationes malignorum, ne possint implere manus eorum quod ceperint. Qui apprehendit sapientes in astutia ipsorum, et consilium pravorum dissipat. Per diem incurrent tenebras, et quasi in nocte sic palpabunt meridie. Porro salvum faciet a gladio oris eorum, et de manu violenti pauperem. Et erit egeno spes; iniquitas autem contrahet os suum. Beatus homo qui corripitur a Deo. Increpationem ergo Domini ne reprobes. Quia ipse vulnerat et medetur: percutit, et manus ejus sanabunt. In sex tribulationibus liberabit te, et in septima non tanget te malum. In fame eruet te de morte, et in bello de manu gladii. Et a flagello linguae absconderis, non formidabis. Sed cum lapidibus regionum pactum tuum, et bestiae terrae pacificae erunt tibi. Et scies quod pacem habeat tabernaculum tuum, et visitans speciem tuam, non pecerit semen tuum et progenies tua
Abbreviated transcription (Latin):
rum tuarum. Recordare obseero qͥs
unquã in nocens periit. aut quando
eos qui operant᷑ in iquitatẽ. & semi¬
nant dolores & metunt eos. flante dõ
perisse: & spũ ire eiꝰ eẽ consũꝑtos. Rugi¬
tus leonis & uox lȩenȩ & dentes catu¬
loꝵ leonum contriti sunt. Tigris pe¬
riit eo qđ non haberet p̃dã: & catu¬
li leonis dissipati sunt. Porro ad me
dictũ ẽ. uerbũ absconditũ. & quasi¬
furtiue suscepit auris mea uenas susur¬
rii eiꝰ. In horrore uisionis nocturnȩ
quando solet sopor occupare homines.
pauor tenuit me & tremor. & omĩa os¬
sa mea perterrita sunt. Et cũ sꝑ̃s me
p̃sente transiret. in horruerunt ꝑili
carnis meȩ.Stent qͥdam cuiꝰ ñ agnosce

Expanded text:
rum tuarum? Recordare, obsecro te, quis umquam innocens perierit? aut quando antur iniquitatem, et seminant dolores, et metunt eos; flante Deo perisse, et spiritu irae ejus esse consumptos. Rugitus leonis, et vox leaenae, et dentes catulorum leonum contriti sunt; tigris periit eo quod non habet praedam, et catuli leonum dissipati sunt. Porro ad me dictum est verbum absconditufurtive suscepit auris mea venas susurri ejus. In horrore visionis nocturnae, quando solet sopor occupare homines, pavor tenuit me, et tremor, et omnia ossa mea perterrita sunt. Et cum spiritus me praesente transiret, inhorruerunt pili carnis meae. Stetit quidam, cujus non cognos
Abbreviated transcription (Latin):
Habundant tabernacula p̾donum
& audacter ꝓ̃uocant dm̃. cum ipse
dederit omnia in manibus eoꝵ. Ni¬
miru interroga iumenta. & doce¬
bunt te. Et uolatilia cęli. & indi¬
cabunt tibi. Loquere terrȩ et
respondebit tibi. & narrabunt pis¬
ces maris. Quis ignorat qđ omĩa hȩc
manus dñi fȩcerit. in cuiꝰ manu a¬
nima om̃is uiuentis & sp̃c uniuer-¬
sȩ carnis hominis : Nonne auris
uerba diiudicat. & fauces come¬
dentis saporẽ: In antiquis. ẽ sa¬
pientia. & in multo tempore pru¬
dentia. Apud ipsum .ẽ. sapientia
& fortitudo. Ipse hab& consiliũ
& intelligentiam. Si destruxerit:
nemo. ẽ. qui ȩdific&e. Si incluserit
hominẽ: nullus. ẽ. qui aꝑiat. Si
continuerit aquas: om̃ia siccabunt᷑
Si emiserit eas: subuertent terrã:
Apud ipsum. ẽ. fortitudo & sapi¬
entia. Ipse nouit & decipient̾ẽ. &
eum qͥ decipit᷑. Adducit consilia¬
rios in stultũ finẽ. & iudices in stu.¬
porẽ. Balteũ regũ dissoluit. &
p̃cingit fune renes eoꝵ. Ducit sa

Expanded text:
Abundant tabernacula praedonum, et audacter provocant Deum, cum ipse dederit omnia in manibus eorum. Nimirum interroga jumenta, et docebunt te: et volatilia coeli, et indicabunt tibi. Loquere terrae, et respondebit tibi; et narrabunt pisces maris quis ignorat quod omnia haec manus Domini fecerit in cuius manu anima omnis viventis et spiritus universae carnis hominis nonne auris verba diiudicat et fauces comedentis saporem in antiquis est sapientia et in multo tempore prudentia apud ipsum est sapientia et fortitudo ipse habet consilium et intellegentiam si destruxerit nemo est qui aedificet et si incluserit hominem nullus est qui aperiat si continuerit aquassi emiserit eas, subvertent terram. Apud ipsum est fortitudo et sapientia; ipse novit et decipientem et eum qui decipitur. Et adducit consiliarios in stultum finem, et judices in stuporem. Balteum regum dissolvit et praecingit fune
Abbreviated transcription (Latin):
& uidens iniquitate non ne consi-¬
derat : Uir uanus in suꝑbiã erigi-¬
tur. & quasi pullũ onagrise libe-¬
rũ natũ putat. Tu aut̾e formasti
cor tuũ. & expandisti ad eũ ma-¬
nus tuas. Si iniquitatẽ quȩ est
in manu tua abstuleris a te. & ñ
manserit in tabnaculo tuo iniu¬
sticia: tum leuare poteris faciẽ
tuã absq macula. & eris stabiliᷤ
& non timebis. Miseriȩ quoq ob.¬
liuisceris. & quasi aquarũ quȩ p̾¬
terierint ñ recordaberis. & quasi
meridianus fulgor consurgae tibi
ad uesꝑam. E t cũ te consũptũ
pittaueris. orieris ut lucifer. & ha
bebis fiduciã ꝓposita tibi spe. &
defossus secuirus dormies. Reqͥ¬
esces & non erit qui te exterreat:
& dep̃cabunt᷑ faciem tuã plu¬
rimi. Oculi autẽ impioꝵ defici¬
ent. & effugiũ ꝑibit ab eis. &
spes illoꝵ abhominatio animae¬

Expanded text:
tatem, nonne considerat? Vir vanus in superbiam erigitur, et tamquam pullum onagri se liberum natum putat. Tu autem firmasti cor tuum, et expandisti ad Deum manus tuas. Si iniquitatem, quae est in manu tua, abstuleris a te, et non manserit in tabernaculo tuo injustitia. Tum levartuam absque macula et eris stabilis et non timebis. Miserie quoque oblivisceris et quasi aquarum que preterierint non recordaberis. Et quasi meridianus fulgor consurget tibi ad vesperam, et cum te consumptum putaveribebis fiduciam proposita tibi spe, et defossus securus dormiens requiesces. Et non erit, qui te exterreat, et precabuntur faciem tuam quamplurimi. Oculi autem impiorum deficient, et effugium peribit ab eis, et spes eorum abominatio animae
Abbreviated transcription (Latin):
abstulit mala ab oculis meis. Qua.¬
re non in uulua mortuus sum. ex¬
utero egressus. non statim perii:
Cur exceptus genibus: Cur lacta
tus uberibus: Nunc enĩ dormiens
silerem. & somno meo requiescerẽ
cũ regibus & consulibus terrȩ. qͥ
ȩdificant sibi solitudines. cũ pͥnci¬
pibus qui possident aurũ. & re.¬
plent domos suas argento. Aut
sicut abortiuũ absconditũ non
subsisterẽ. uel qui concepti non ui-

Expanded text:
mala ab oculis meis. Quare non in vulva mortuus sum, vel egressus ex utero statim perii? Quare exceptus genibus? Cur lactatus sum uberibus? Nunc enim Job dormiens silerem, et somno meo requiescerem; cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines, aut cum principibus, qui possident aurum, et replent domos suas argento: aut sicut abortivum absconditum non subsisterem, ve
Abbreviated transcription (Latin):
releuat ꝓfunda de tenebris. et
ꝓducit in lucẽ umbram mortis
Qui multiplicat gentes & ꝑdit
eas. & subuersas in integrũ restitu¬
it. Qui immiitat cor pͥncipũ popłi
terrȩ. & decipit eos. ut frustra in¬
cedant ꝑ inuiũ. Palpabunt quasi
in tenebris & non in luce. & erra¬
re eos faci& quasi ebrios. Eoce om¬
nia. Et uidit oculus meus & au.¬
diuit auris mea. & intellexi sin¬
gula. Scd̾m scientiam urãm & e¬
go noui. nec inferior uobis sum
Secltam̃ ad om̃ipotentẽ loquar.
& disputare cũ deo cupio. priꝰ uos
ostendens fabricatores mendacii.
& cultores ꝑ uersoꝵ dogmatum:
Atq utinã taceretis. ut putaremi
meoꝵ at tendite. Nunqͥd deus in¬
dig& ur̃o mendacio. ut ꝓ illo lo¬
mini : Aut placebit ei quẽ cela

Expanded text:
revelat profunda de tenebris, et producit in lucem umbram mortis. Qui multiplicat gentes, et perdit eas, et subversas in integrum restituit. Qui immutat cor principum populi terrae et decipit eos ut frustra incedant per invium palpabunt quasi in tenebris et non in luce et errare eos faciet quasi ebrios ecce omnia et vidit oculus meus et audivit auris mea et intellexi singula secundum scientiam vestram et ego novi nec inferior vestri sum sed tamen ad Omnipotentem loquar et disostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum. Atque utinam taceretis, ut putareminmeorum attendite. Numquid Deus indiget vestro mendacio, ut pro illo lomini? Aut placebit ei quem cela
Abbreviated transcription (Latin):
ab amico suo miscđiam : timorem
dñi derelinquit. fr̃s mei p̃terier
me sicut torrens. qui rapti tran-¬
sit in conuallibus. Qui timent
pruinã: ir ruae suꝑ eos nix. Tẽpore
quo fuerint dissipati: peribunt.
Et ut incaluerint: soluent᷑ de loco
suo. Inuolutȩ sunt semitȩ gressuũ
eoꝵ. Ambulabunt in uacuum:
& ꝑibunt. Considerate semitas the

Expanded text:
iam, timorem Domini dereliquit. Fratres mei praeterierunt me, sicut torrens qui raptim transiit in convallibus. Qui timent pruinam, irruet super eos nix; tempore quo fuerint dissipati peribunt, et ut incaluerint, solventur de loco suo. Et involutae semitae gressuum eorum; ambulabunt in vacuum, et peribunt.
Abbreviated transcription (Latin):
occidat semel: & non de pęnis in-¬
nocentũ rideat. Terra data. ẽ. in
operit. Quod si non ille. ẽ. quis
gͦ. ẽ : Dies mei uelociores fuerunt
cursore. fugerunt: & non uider̃
bonũ. Per transier̾ quasi naues po¬
ma portantes: sicut aquila uolanᷤᷤ
ad ȩscam. Cum dixero. nequaquã
ita loquar: cõmuto faciẽ meam &
dolore torqueor. Uerebar omnia
oꝑa mea: sciens quod ñ parceres
delinquenti. Si autẽ & sic impiꝰ
sum: quare frustra laboraui: Si
lotus fuero quasi aquis niuis. &
fulserint quasi mundissimȩ manꝰ
meȩ: tam̃ sordibus intingues me.
& abhominabunt᷑ me uestimenta
mea. Neq eni uiro qui similiᷤᷤ mei
est respondebo: nec qͥ mecũ in iudi¬
cio ex ȩquo possit audiri. Non. ẽ.
qͥ utrũq ualeat arguere: & pone¬
re manu̾ suam in ambobus. Aufe¬
rat a me uirgam suã: & pauor eiꝰ
nͦ me terreat. koquar & ñ time¬
bo eum. Neq enĩ possum mȩtuenᷤ

Expanded text:
occidat semel, et non de poenis inoccidat semel, et non de poenis innocentium rideat. Terra data est in moperit. Quod si non ille est, quis ergo est? Dies mei velociores fuerunt cursore: fugerunt, et non viderunt bonum. Pertransierunt quasi naves poma portantes, sicut aquila volans ad escam. Cum dixero: Nequaquam ita loquar, commuto faciem meam, et dolore torqueor. Verebar omnia opera mea, sciens quod non parceres delinquenti. Si autem et sic impius sum, quare frustra laboravi? Si lotus fuero quasi aquis nivis, et fulserint velut mundissimae manus meae, tamen sordibus intinges me; et abominabuntur me vestimenta mea. Neque enim viro, qui similis mei est, respondebo. Neque qui mecum in judicio ex aequo possit audiri. Non est qui utrumque valeat arguere, et ponere manum suam in ambobus. Auferat a me virgam suam, et pavor ejus non me terreat. Loquar et non timebo eum, neque enim possum metuens
Abbreviated transcription (Latin):
quoq recte scriptũ. ẽ: quia secutꝰ
est umbram. Bene autẽ dicit᷑. &
nunquã in eodem statu ꝑ̃man&e:
quia dum infantia ad ꝑuericiã:
puericia ad adolescentiã: adoles¬
centia ad iuuentutẽ: iuuentꝰ ad
senectiite: senectus transit ad mor¬
tem: in cursu uitȩ p̃sentis. ipsis su¬
is augientis ad detrimenta ĩpel¬
lit᷑: & inde semꝑ deficit᷑: unde se
xũ & enĩ statũ. hic habere ñ pos¬
sumus: ubi transituri uenimꝰ. Atq
hocipsum nr̃m uiuere: cotidie a
uita transire. ẽ. Quẽ uidelic& lap¬
sum pͥmꝰ homo ante culpã habere
non potuit: quia tempora ẽo stan
te. transiebant. Sed postquã deli-¬
quit : in quodam se quasi lubrico
temporalitatis posuit. Et qͥa cibũ
comedit uetitũ: status sui ꝓtinꝰ¬

Expanded text:
quoque de illo scriptum est: Quia secutus quoque de illo scriptum est: Quia secutus est umbram. Bene autem dicitur: Et Et nunquam in eodem statu permanet, quia dum infantia ad pueritiam, pueritia ad adolescentiam, adolescentia ad juventutem, juventus ad senectutem, senectus transit ad mortem, in cursu vitae praesentis ipsis suis augmentis ad detrimenta impellitur; et inde semper deficit, unde se xum etenim statum hic habere non possumus, ubi transituri venimus, atque hoc ipsum nostrum quotidie a vita transire, quem videlicet lapsum primus homo ante culpam habere non pote transibant. Sed postquam deliquit, in quodam se quasi lubrico temporalitatis posuit; et quia cibum comedit vetitum, status sui protin
Abbreviated transcription (Latin):
fȩnum dies eius: & sic̃ flos agri ita
florebit. Isayas quoq ait. Omnis
caro fȩnũ: & oĩs gła eiꝰ sic̃ floᷤᷤ agri
Homo & enĩ more floris ꝓcedit
ex occulto. & subito appar& in
publico: qui statĩ ex publico. ꝑ
mortẽ retͣhit᷑ ad occultũ. Carnis
nos uiriditas ostendit: sed aridi¬
tas pulueris ab aspectibꝰ retͣhit:
Quasi flos appariuimꝰ qui non era¬
mus: quasi flos arescimus. qui tem¬
poralit̾ apparebamꝰ. Et quia ꝑ mo-¬
menta homo cotidie compellit᷑ ad
ꝑagat. nũquãq se in stabilitate fi¬
gat: cur cursus uitȩ hominis. um¬
brȩ potiꝰ quã soli comparat᷑: nisi
quia amisso amore conditoris ca-¬
lorẽ cordis ꝑdidit: & in solo iniqͥ¬
tatis suȩ frigore remansit: Quia
iuxta ueritatis uocẽ habundauit
iniquitas: & refrigescit Karitas
multoꝵ. Qui igit᷑ in amore dei.
calorẽ cordis non habae: nec tam̃
uitam quã diligit ten&: scilicet
uelut umbra fugit. Unde de illo

Expanded text:
fenum dies ejus: et sicut flos agri ita fenum dies ejus: et sicut flos agri ita florebit . Isaias quoque ait: Omnis caro fenum, et omnis gloria ejus sicut flos agri . Homo etenim more floris procedit ex occulto, et subito apparet in publico: qui statim ex publico per mortem retrahitur ad occultum. Carnis nos viriditas ostendit, sed ariditas pulveris ab aspectibus retrahit. Quasi flos apparuimus qui non eramus, quasi flos arescimus qui temporaliter apparebamus. Et quia per momenta homo quotidie compellitur ad et nunquam se in stabilitate figat; cur cursus vitae hominis umbrae potius quam soli comparatur, nisi quia, amisso amore conditoris, calorem cordis perdidit, et in solo iniquitatis suae frigore remansit? Quia juxta Veritatis vocem: Abundabit iniquitas, et refrigescet charitas multorum . Qui igitur icalorem cordis non habet, nec tamen vitam quam diligit, tenet, scilicet velut umbra fugit. Unde recte
Abbreviated transcription (Latin):
Quid itaq hoc. nisi humanȩ uitȩ
miseria est. quod amissa cȩlesti pa¬
tria. repulsus homo delectatur
exilio: grauat᷑ curis: & tam̃ cogi¬
tare dissimulat. quã graue sit. qͥa
multa cogitant᷑: quod pͥuatꝰ est
int̾no lumine: & tam̃ in hac uita
diu uult ꝑpeti cecitatẽ suã: Qͥd
hoc aliud quã de pęna nr̃a. nata
miseria. ẽ: Sed quia quãuis diu hic
stare desider&. ipso tam̃ cursu mor¬
talis uitȩ impellit᷑. ut egrediat᷑¬
flos egredit᷑. & conterit᷑: & fugit
uelut umbra: & nunquã in eodẽ
statu ꝑman&. Quasi flos enĩ egre¬
ditur: quia nitae in carneꝰ sed
conteritur: quia redigit᷑ in pu¬
tredinẽ. Quid enĩ sunt nati ho¬
mines in mundo: nisi qͥdã flores
in campo: Tendamus oculos cor-¬
dis. in hac latitudine mundi p̾sen¬
tis: & ecce quasi tot floribus. quot
hominibus plenus. ẽ. Uita itaq
in carne: flos in feno. ẽ. Unde be¬
ne ꝑ psalmistam dr̃. Homo sicut

Expanded text:
Quid itaque hoc, nisi humanae vitae Quid itaque hoc, nisi humanae vitae miseria est? quod amissa coelesti patria repulsus homo delectatur exsilio, gravatur curis, et tamen cogitare dissimulat quam grave sit, quia multa cogitantur, quod privatus est interno lumine, et tamen in hac vita diu vult perpeti caecitatem suam; quid hoc aliud quam de poena nostra nata miseria est? Sed quamvis diu hic stare desideret, ipso tamen cursu vitae mortalis impellitur ut egrediatflos egreditur, et conteritur, et fugit velut umbra, et nunquam in eodem statu permanet. - Quasi flos enim egreditur, quia nitet in carne, sed conteritur, quia redigitur in putredinem. Quid enim sunt nati hones in mundo nisi quidam flores in campo? Tendamus oculos cordis in hac latitudine mundi praesentis, et ecce quasi tot floribus, quot hominibus plenus est. Vita itaque in carne, flos in feno est. Unde bene per Psalmistam dicitur: Homo sicut
Abbreviated transcription (Latin):
hominibus bręuit̾. ẽ. expressa: qͥi
angustat᷑ ad uitã: & dilatat᷑ ad
miseriam. Si enĩ subtilit̾ considert᷑
omne quod hic agit᷑: pena. & mi¬
seria. ẽ. Ipsi & enĩ corruptioni car¬
nis seruire ad necessaria. atq con¬
cessa. miseria. ẽ: ut contra frigus¬
uestimenta: contra fame alim̃tã
alimenta contra ȩstum frigora re¬
quirant᷑: quod multa cautela cu-¬
stoditur salus corporis: qđ etiã cu¬
stodita amit̾cit᷑: amissa cũ graui
labore reparat᷑: & tam̃ reparata
semꝑ in dubio. ẽ. Quid hoc aliud.
quã mortalis uitȩ miseria. ẽ: Qđ
amamꝰ amicos. suspecti ne offendi
ualeant: formidamus inimicos. atq
securi de eis non sumꝰ utiq quos for¬
midamꝰ. Quod plerũq inimicis
sic fidenter quasi amicis loquim᷑:
& nonnũquã pura uerba ꝑximoꝵ
& multũ nos fortasse diligentiũ.
quasi uerba suscipimꝰ inimicorũ:
& qui falli nũquã. uel fallere uolu¬
mus: ex cautela nr̃a grauiꝰ erramꝰ

Expanded text:
hominibus breviter est expressa, qui et angustatur ad vitam, et dilatatur ad miseriam. Si enim subtiliter consideretur omne quod hic agitur, poena miseriae est. Ipsi etenim corruptioni carnis servire ad necessaria atque concessa miseria evestimenta, contra famem alimenta, contra aestum frigora requirantur, quod multa cautela custoditur salus corporis, quod etiam custodita amittitur, amissa cum gravi labore reparatur, et tamen reparata semper in dubio est. Quid hoc aliud quam mortalis vitae miseria est? quod amamus amicos suspecti, ne offendi valeant; formidamus inimicos, atque securi de eis non sumus utique quos formidamus, quod plerumque inimicis sic fidenter quasi amicis loquimur, et nonnunquam pura verba proximorum, et multum nos fortasse diligentium quasi verba suscipimus inimicorum; et qui falli nunquam vel fallere volumus, ex cautela nostra gravius erramus.