comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
forma serui propt̃ conceptionis excellentiam. dñs ẽ. hominum quia
& si suscepit carnem : non tamen ex carnis libidinosa contagione.
Mediator dĩ atq hominum. homo xp̃c iħc̃. nequaquã alter inhumi¬
tate: alter indĩtate ẽ. Sed inutraq natura idẽ unus ẽ. Nec purus
homo conceptus ẽ: nec purus homo editus es: nec postea meritũ ut ds̃
essit accepit. Ned ds uerbũ manente in cõmutabili essentia. quae illi
cum patre & sp̃ũ scõ est coarterna. ad sumpsit carnem pro salute humana:
inqua & in passibilis pati & in mortalis mori. & aeternus ante scła tempora
patre. aliud ex iungine. non tanien alius expatre. alius ex urgine. Dedips
ternus ex patre ipse temporalis &x matre. Ipse qui fecti: ipst qui factꝰ e.
ꝑse de patre siuir matre: ipse de matre sine patre. Ipse conditoris templũ.
ipse conditor templi. Ipse auctor oꝑis: ipse opus auctoris: manens unus
de utroq & inutraq natura nec naturȩ copulatione confusus. nec naturarũ

Expanded text:
forma servi, propter conceptionis excellentiam, Dominus est omnium, quia etsi suscepit carnem, non tamen ex carnis libidinosa contagione. 4. Mediator Dei et hominum homo Christus Jesus nequaquam alter in humanitate, alter in deitate est, sed in utraque natura 149 idem unus est. Nec purus homo conceptus est, nec purus homo editus est, nec postea meritum ut Deus esset, accepit; sed Deus Verbum, manente incommutabili essentia, quae illi cum Patre, et Spiritu sancto, est coaeterna, assumpsit carnem pro salute humana, in qua et impassibilis pati, immortalis mori, et aeternus ante saecula tempoPatre, aliud ex Virgine; non tamen alius ex Patre, alius ex Virgine; sed ipse aeternus ex Patre, ipse temporalis ex matre; ipse qui fecit, ipse qui factus est; ipse de Patre sine matre, ipse de matre sine Patre; ipse conditoris templum, ipse conditor templi; ipse auctor operis, ipse opus Auctoris; manens unus de utroque, et in utraque natura, nec naturarum copulatione confusus, nec naturarum
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ. quã ꝑmanere in stupri flagicio. Iurate est dĩ illa ꝓuiden¬
tia. qua statuit non conuellere statuta. Pęnitentia aut̃ dĩ. rerũ
mutatio ẽ. Non pęnitere aut̃. statuta non reuocare ut ẽ. illua
infesta uicia. teuertendo unde cecidit tesipiscat. Et si scĩ toto
non odiunt uitia: sed toto ea amore sectantur. Satis dilicate se
palpat. qui uult sine labore uitia suꝑare : dum peccati legem quã
sibi deserurendo uitus fecit. sine uolentia doloris resecate ñ possit.
Perfecte renuntiat uicio. qui occasiorem euitat inꝑpetrando peccato
am si uelis tantundẽ non peccare: & data occasione peccaueris.
tu tibi & reus & uidex es. qui & cõmissa dampnas. & dampnata con¬
auctotes. Nam si unũ uiciũ districte uitetur .& alia neglegan¬
tur. inanis labor ẽ. Non enĩ potest iminius obseruatione uit¬

Expanded text:
mentum quam permanere in stupri flagitio. 10. Jurare Dei est illa providenmentum quam permanere in stupri flagitio. 10. Jurare Dei est illa providentia, qua statuit non convellere statuta. Poenitentia autem Dei rerum mutatio est; non poenitere autem, statuta non revocare, ut illud: infesta vitia, revertendo, unde ceciderat resipiscat. 2. Et si sancti toto non odiunt vitia, sed toto ea amore sectantur? 3. Satis delicate se palpat qui vult sine labore vitia superare, dum peccati legem, quam sibi deserviendo vitiis fecit, sine violentia doloris resecare non possit. 4. Perfecte renuntiat vitio, qui occasionem evitat in perpetrando peccato. Nam si velis tantumdem non peccare, et data occasione peccaveris, tu tibi et reus, et judex es, quia et commissa damnas, et damnata comauctores. Nam si unum vitium districte vitetur, et alia negligantur, inanis labor est. Non enim potest in unius observatione vi
Abbreviated transcription (Latin):
fidem faciant uerbi. sicq fallendo dũ ꝑiurant & mencuntur: hominẽ
incautũ decipiunt. Interdum & falsis lacrimis sducti decipimur: &.
creditur dum plorant quib credendum non erat. Plerumq sine ui¬
ramento dicere disponimus. sed incredulitate eoꝵ qui non creduq
quod dicimus. uirare conpellimur. taliq necessitate uirandi consuett¬
dinem facimus. S unt multi adcredendum pigri. qui non morrentur
ad fidem uerbi. Grauiter aut̃ delinquunt. qui sibi loquentes ui¬
rare conpellunt. Quacumq arte uerborũ quisq uira.: ds tam̃
qui conscientiȩ testis ẽ. ita hoc accipit. sicut ille cui uitatur intel
ligit᷑. Oupliciter aut̃ reus fit: qui & dĩ nomen inuanũ ad sumit
& ꝓxinum dolo capit. Non ẽ. conferuandum sacramentũ quod
male in caute ꝓmittitur: ueluti siquispiam adulter& ꝓpetuã cũ ea
ꝑmanendi fidem polliceatur: tolerabiliuis ẽ. en̾i non inpbere sacra¬

Expanded text:
fidem faciant verbi sicque fallendo, dum perjurant et mentiuntur, hominem fidem faciant verbi sicque fallendo, dum perjurant et mentiuntur, hominem incautum decipiunt. 5. Interdum et falsis lacrymis seducti decipimur, et creditur, dum plorant, quibus credendum non erat. 6. Plerumque sine juramento loqui disponimus, sed incredulitate eorum qui non credunt quod dicimus jurare compellimur, talique necessitate jurandi consuetudinem facimus. 7. Sunt multi ad credendum pigri, qui non moventur ad fidem verbi. Graviter autem delinquunt qui sibi loquentes jurare cogunt. 234 8. Quacunque arte verborum quisque juret, Deus tamen, qui conscientiae testisligit. Dupliciter autem reus fit qui et Dei nomen in vanum assumit, et proximum dolo capit. 9. Non est conservandum sacramentum quo malum incaute promittitur, veluti si quispiam adulterae perpetuo cum ea permanendi fidem polliceatur. Tolerabilius est enim non implere sacra
Abbreviated transcription (Latin):
in prlsu. funditus tamen ñ deiciunt᷑. sed ꝓtinꝰ firmitate radicis ad se
redeunt. Hona mens ad malum nec prȩmus nec terrorib uncitur.
am iniqui terrorẽ blandicus miscent. ut aut oblectatione quem¬
quã decipiant: aut terrorib frangant. Qui laudatur in auditoꝵ
amore inseritur. sed si ueraciter & non fic̾te laudit᷑: hoc ẽ. si uera
icut mentiri non potest qui non loquitur: sic ꝑiurare ñ potest
qui uitare non appetit. E auendum igĩt.ẽe. om̃em uirationẽ
nec eam utendam. nisi in sola necessitate. Non ẽ. contra dĩ prȩceptum
iurare. sed dum usũ uirandi facimus. ꝑ uiru crimen incurrimus. Nũꝗ
ergo ur&. qui ꝑuirare tim&. Multi dum loquuntur iurate semper
delectant. dum oporteat hoc tantũ esse in ote. e.ẽ. ñ.ñ. amplius en̾i
quam ẽ. & non ẽ : amalo ẽ. Multi ut fallant ꝑuirant. ut ꝑfidẽ sacram̃

Expanded text:
impulsu, funditus tamen non dejiciuntur, sed protinus firmitate radicis ad se impulsu, funditus tamen non dejiciuntur, sed protinus firmitate radicis ad se redeunt. 233 12. Bona mens ad malum nec praemiis, nec terroribus vincitur. Nam iniqui terrorem blanditiis miscent, ut aut oblectatione quemquam decipiant, aut terroribus frangant. 13. Qui laudatur in auditorum amore inseritur, sed si veraciter et non ficte laudetur, hoc est, si veraI. De juramento. 1. Sicut mentiri non potest qui non loquitur, sic perjurare non poterit qui jurare non appetit. Cavenda est igitur juratio, nec ea utendum, nisi in sola necessitate. 2. Non est contra Dei praeceptum jurare, sed dum usum jurandi facimus, perjurii crimen incurrimus. Nunquam ergo juret qui perjurare timet. 3. Multi, dum loquuntur, jurare semper delectantur, dum oporteat hoc tantum esse in ore: Est, est. Non, non. Amplius enim quam est, et non est, a malo est . 4. Multi, ut fallant, perjurant, ut per fidem sacramenti
Abbreviated transcription (Latin):
mendatium. Hoc quoq mendati genus. ꝑfecti uiri sũmoꝑe fugiuas
ut uec uita cuius lib& ꝑ eoꝵ fallatiam defendatur. ne suȩ animae
noceant: dum pręstare nituntur alienȩ carni Quam quã hoc ipsũ
peccati genus facillime credimus relaxari Nam siquȩlib&e culpa se¬¬
quenti mercede purgatur : quantomagis hȩc facile abstergitur: qũã
ꝓpt̃ hominũ laudem. Sicq fit ut & isti menciendo pereant: & eos
quos laudant. ad uanȩ głar ruinam ꝑducant. Sicut bene sibi consci.¬
us non netuit alieue lingue conuiciũ. ita & qui laudatur ab alio.
non deb&e errorẽ alienȩ laudis adtendere. sid magis unusquisq testi¬
monium conscientiae suae quȩrat. cui plus ipse prȩseus ẽ: quã ille
in aliena. Perfecti qui alta radice fundati sunt: & si flamine lau¬
dis ac uituperationis ut cumq quasi uentorũ interdum curuentur

Expanded text:
ium , hoc quoque mendacii genus perfecti viri summopere fugiunt, ium , hoc quoque mendacii genus perfecti viri summopere fugiunt, ut ne vita cujuslibet per eorum fallaciam defendatur, ne sunoceant dum praestare nituntur alienae carni, quamquam hoc ipsum peccati genus facillime credimus relaxari. Nam si quaelibet culpa sequenti mercede purgatur, quanto magis haec facile abstergitur, quam propter hominum laudem; sicque fit ut et isti mentiendo pereant, et eos quos laudant ad vanae gloriae ruinam perducant. 9. Sicut bene sibi conscius non metuit alienae linguae convicium, ita et qui laudatur ab alio non debet errorem alienae laudis attendere; sed magis unusquisque testimonium conscientiae suae quaerat, cui plus ipse praesens est, quam ille m in aliena lingua. 11. Perfecti, qui alta radice fundati sunt, etsi flamine laudis ac vituperationis utcunque quasi ventorum interdum curventur
Abbreviated transcription (Latin):
Sepe uera prȩmitat. qui falsa dicturus ẽ: ut cum pͥmum ad quisierit fi¬
em. ad reliqua mendacia audientes credulos faciat. Multis uident᷑
uera esse quae falsa sunt. & idõ non ex dõ sed ex suo mendacio loquunt᷑.
Von numquã falsitas ueriloquio adiungitur. & plerũq aureritate in¬
ipit. qui falsa confungit. Latent sepe uenena circum lita melle ũbũ.¬
& tamdui deceptus urritatẽ simulat. quo usq fallendo decipiat. Nõ¬
quisq in cautus sol& exprȩcipitatione loqui mendatium. meditare aut̃
non potest. nisi ꝑstudium. Grauius ergo ille exstudio mentiri per¬
hibitur. quam his qui exprȩcipitatione sola mentitur. Sum moꝑe
cauendũ ẽ. om̃e mendatium: quamuis nonnũquã sit aliquod menda.¬
ui genus culpe leuioris. siquisquã ꝓ salute hominũ mentiat᷑. sed quia
criptum ẽ: os quod mentit᷑ occidit animã. & ꝑdes eos qui loquunt᷑

Expanded text:
Saepe vera praemittit, qui falsa dicturus est, ut cum primum acquisierit fiSaepe vera praemittit, qui falsa dicturus est, ut cum primum acquisierit fidem, ad reliqua mendacia audientes credulos faciat. 3. Multis videntur vera esse quae falsa sunt, et ideo non ex Deo, sed ex suo mendacium loquuntur. 4. Nonnunquam falsitas veriloquio adjungitur, et plerumque a veritate incipit, qui falsa confingit. 5. Latent saepe et tandiu deceptor veritatem simulat, quousque fallendo decipiat. quisque incautus solet ex praecipitatione loqui mendacium. Meditari autem non potest nisi per studium grave. Pejus ergo ille ex studio mentiri perhibetur, quam is qui ex praecipitatione sola mentitur. Summopere cavendum est omne mendacium, quamvis aliquando sit aliquod mendacii genus culpae levioris, si quisquam pro salute hominum mentiatur, sed quia scriptum est: « Os quod mentitur occidit an
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbra ustus ẽ. sed qui proueritate in nocens patitur: ille tantũ modo
iustus ẽ. Inter uituperationes luiguȩ: & ob probria hominũ isto se¬
remedio mens iusti corroborat: ut tanto solidius in dm̃ figatur in¬
terius: quanto ab humanis sꝑnitur sensib Qui illatas sibi contumi¬
lias tranquillo animo ꝓdti dolorem cordis aperit: & uitus quod
paruit in animo. facile reicit. Uulnera enim mentis aꝑta cito exa¬
lant. clausa nimis exulcerant. Qui dolorem in uriȩ clauso pectore
tegit: quanto amplius silentium lingua prȩmit. tanto acriorem do¬
lorem untrinsecus nutrit unde & uere quidam poetarum gentiliũ
dixit. Quamq magis tegitur tectus magis estuat ignis. Cȩcus en̾i
lanquor uehemens ẽ. ac nimius quia tacitum uiuit sub pectore uul.
endaces faciunt. ut nec uera dicentib credatur. Reddet
eñi sepe hominem multa falsitas & iam inueritate suspectũ

Expanded text:
probra justus est; sed qui pro veritate innox patitur, ille tantummodo probra justus est; sed qui pro veritate innox patitur, ille tantummodo justus est. 25. Inter vituperationes linguae et opprobria hominum isto remedio mens justi se corroborat, ut tanto solidius in Deum figatur interius, quanto exterius ab humanis spernitur sensibus. 26. Qui illatas sibi contumelias tranquillo animo prodit, dolorem cordis aperit, et virus quod fervet in animo facile rejicit. 231 27. Vulnera enim mentis aperta cito exhalant, clausa nimis exulcerant. 28. Qui dolorem injuriae clauso pectore tegit, quanto amplius silentio linguam premit, tanto acriorem dolorem intrinsecus nutrit. Unde et vere quidam poetarum gentilium dixit: Quoque magis tegitur, tectus magis aestuat ignis. Caecus enim languor vehemens est ac nimius, quia tacitum vivit sub pectore vulnuendacio. 1. Mendaces faciunt ut nec vera dicentibus credatur. Reddit enim saepe hominem multa falsitas etiam in veritate suspectum. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
aliis bonis exemplis aedificat. C orde male loquitur. qui interius
cogitationes noxias meditat᷑ & cogitat. Lingua male loquitur: qui ꝓ
quod male agitur flagellatur & murmurat: Factis male loquitur.
qui male uiuendo exemplis suis alios ad praua agendo informat.
Semel bene loquitur: qui se pęnitendo redarguit. Bis bene loquit᷑.
qui bene uiuendo & alios instruit. Semel male loquitur. qui post
uitium cito corrigitur. His mabe loquitur qui & mabe uiuit & ma¬
le doc&. Item bis male loquitur qui male cogitat: & male cogi¬
tat᷑a . Item bis male loquitur. qui & bonum qđ debuit non egit : &
malum quod non oportebat admisit. Mali mala respondent pro
bonis: & aduersa ꝙ optimis. Boni bona respondent ꝓmalis. &. pn¬
spera pro aduersis. Aduersus conuitiũ linguȩ.forcitudo ad hibea¬
da est pacientiȩ. ut temptatio uerbi quȩ foris inpugnat: tole.
rantiȩ uirtute discedat deuicta. Non om̃is qui patitur

Expanded text:
alios bonis exemplis aedificat. 19. Corde male loquitur qui interius alios bonis exemplis aedificat. 19. Corde male loquitur qui interius cogitationes noxias meditatur et cogitat. Lingua male loquitur qui pro eo quod male agit flagellatur, et murmurat. Factis male loquitur qui male vivendo exemplis suis alios ad prave agendum informat. 20. Semel bene loquitur qui se poenitendo redarguit. Bis bene loquitur qui bene vivendo et alios instruit. 21. Semel male loquitur qui post vitium cito corrigitur. Bis male loquitur qui male vivit et male docet. Item bis male loquitur qui et male cogitat, et male refert cogitata. Item bis male loquitur qui et bonum quod debuit non egit, et malum quod non oportebat, admisit. 22. Mali mala respondent pro bonis, et adversa pro optimis. Boni bona respondent pro malis, et prospera pro adversis. 23. Adversus convicium linguae fortitudo adhibenda est patientiae, ut tentatio verbi, quae fte devicta discedat. 24. Non omnis qui patitur
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem ab eis quȩrant: sed ut facundiam sermonis eorũ agnos.¬
cant. more poetarum qui magis conpositionẽ uerborũ: quam
quadrimoda ẽ. dicendi ratio. cum aut brne sentiendo quid bene
ꝓfertur. aut nihil sentiendo nibil dicitur:
aut parum sentien¬
do loquacitas sola ostentatur. aut optime
sentiendo non eleganter ꝓfertur qđ intelligitur. Itẽ quatriꝑ¬
tita ẽ. loquendi ratio: qua uel bonum bene. uł malũ male. seu bonum
male : uł malum brue ꝓfertur. Bonum quippe bene loquitur: qui
ea quȩ recta sunt humiliter adnuntiate uidetur. Malum mabe loqͥ¬
tur. qui quȩliba flagitia ꝑsuadete conatur. Bonum male loquitur:
qui quod cumq rectum arroganter prȩdicare sentitur. Malũ bene
loquitur. qui aliquod narrando uitium detestatur: ut ab eo homines
auertantur. Cotde bene loquitur: qui caritatẽ non simulat. Ore
bene loquitur: qui ueritatẽ adnuntiat. Factis berre loquitur: qui

Expanded text:
ritatem ab eis quaerant, sed ut facundiam sermonis eorum agnosritatem ab eis quaerant, sed ut facundiam sermonis eorum agnoscant, more poetarum, qui magis compositionem verborum quam quadrimoda est dicendi ratio, cum aut bene sentiendo quid bene profertur, aut nihil sentiendo nihil dicitur, aut parum sentiendo loquacitas sola ostentatur, aut optime sentiendo non eleganter profertur quod intelligitur. 16. Item quadriptita est loquendi ratio, qua vel bonum bene, 230 vel malum male, seu bonum male, vel malum bene profertur. 17. Bonum quippe bene loquitur, qui ea quae recta sunt, humiliter annuntiare videtur. Malum male loquitur, qui quodlibet flagitium persuadere conatur. Bonum male loquitur, quid quodcunque rectum arroganter praedicare sentitur. Malum bene loquitur, qui aliquod narrando vitium detestatur, ut ab eo homines avertantur. 18. Corde bene loquitur, qui charitatem non simulat. Ore bene loquitur, qui veritatem annuntiat. Factis bene loquitur qui
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑib lingux excessum oꝑit. Manum suꝑ os ponit. qui malȩ lo¬
quutionis culpas. bonȩ actionis uelamine tegit. Loquens quȩ ad
am̃ ꝑtinãe nec faciens. & si inutilis sibi. ẽ. audientib tamen ꝓdest.
ui de sapientia se laudari affectant. loquentem ꝓpħam adtendant.
Q e qui sapientes estis in oculis utis & corã uobis metipsis prudentes. Rec¬
ta oxsententia dicit : qui ueram sapientiam gustu in. t̾ni saporis¬
t̾ni saporis
sentit asenciendo enim sententia dicitur: ac ꝑhoc ad rogamt̃¬
qui sine humilitate dicunt: de sola serentia dicunt. non de senten¬
cia. Ille enim uere sapit qui recte scdm̃ dm̃ sapit. In suã dicunt
contumeliam doctores. sidum sint ab eis dicta sapienter. nimium
tamen cloquenter. Hori& enim sapientia spumeũ uerborũ am¬
bitum. ac fucũ mundialis eloquentiȩ inflatis sermonib ꝑ ornatũ.
uidam curiosi delectantur audire quoslib& sapientes. non ut ire¬

Expanded text:
operibus linguae excessus operit. Manum super os ponit, qui malae looperibus linguae excessus operit. Manum super os ponit, qui malae locutionis culpas bonae actionis velamine tegit. 8. Loquens quae ad Deum pertinent, nec faciens, etsi inutilis sibi est, audientibus tamen prodest. 9. Qui de sapientia se laudari affectant, loquentem prophetam 226 attendant: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . 10. Recte ex sententia dicit, qui veram sapientiam gustu interni saporis sentit. A sentiendo enim sententia dicitur. Ac per hoc arrogantqui sine humilitate dicunt, de sola scientia dicunt, non de sententia. 11. Ille enim sapit, qui recte et secundum Deum sapit. 12. In suam dicunt contumeliam doctores, si dum sint ab eis dicta sapienter, nimium tamen eloquenter. Horret enim sapientia spumeum verborum ambitum ac fucum mundialis eloquentiae inflatis sermonibus perornatum. 13. Quidam curiosi delectantur audire quoslibet sapientes, non ut ve
Abbreviated transcription (Latin):
sine metu committimus. ad fortiora scelera & horrenda. peccandi c̃¬
surtudine labimur. Sicut plerumq multiloquorũ stulticia reprȩ¬
henditur. ita rursum nimis tacentium uicia denotantur. Illi enim
satis laxendo linguam in leuitatis uitiũ defluunt. isti nimis reticendo
ab utilitate torpescunt. Imperiti sicut loqui iresciunt. ita tacere non
possunt. Mente enim in eruditi ore loquaces uerbis ꝑstrepunt.
sensu nihil dicunt. Sicut falsitatis crimina aproficientib ꝑtimes¬
cuntur: ita ociosa uerba aꝑfectis uiris uitantur.Nam sicut ait
quidam. ꝓ otioso uerbo ratio pontair. pro fermone in iusto pęna ex¬
solurtur. Uani sermones. in ore xp̃iani esse non debent. Nam sicut
malos mores bona colloquia corrigunt: ita uana colloquia bonos mores
corrumpunt. C ustodia ori ponttir. dum quisq non se iustum. sed qđ
magis uerũ ẽ. peccatorẽ fateuir. Manum suꝑ os ponit. qui bonis

Expanded text:
sine metu committimus, ad potiora scelera et horrenda peccandi cosine metu committimus, ad potiora scelera et horrenda peccandi consuetudine labimur. 2. Sicut plerumque multiloquorum stultitia reprehenditur, ita rursus nimis tacentium vitia denotantur. Illi enim satis laxando linguam in levitatis vitio defluunt, isti nimis reticendo ab utilitate torpescunt. 3. Imperiti, sicut loqui nesciunt, ita tacere non possunt. Mente enim ineruditi, ore loquaces, verbis perstrepunt, sensu nihil dicunt. 4. Sicut falsitatis crimina a proficientibus pertimescuntur, ita otiosa verba a perfectis viris vitantur. Nam sicut ait quidam: Sicut pro otioso verbo ratio ponitur, ita pro sermone injusto poena exsolvitur . 5. Vani sermones in ore Christiani esse non debent. Nam sicut malos mores bona colloquia corrigunt, ita prava bonos mores comagis verum est peccatorem fatetur. Manum super os ponit , qui bonis
Abbreviated transcription (Latin):
& opus intentionis ipsuis bonum ẽ. Alioquin male intentiones
intentione ꝓbatur bonum. aut reprobatur indignum. Bona est
gła est. Qui opus bonum bona intentione non facit. ꝑ hoc magis cȩ.¬
agimus ꝑdimus. & minus aculpa uacamus. Sepe apud hominũ udi¬
tia bona patent: apud examen diligentissimi & acutissimi udicis
reꝓba deteguntur. Idõq om̃is sõs uereatur. ne forte bonum qđ agit.
ꝓ aliqua animi itentione in oculis dĩ reprobum sit.
uicia sunt. Quae sedes suas in portis ponunt. quando ꝑsensus carnis
labem animȩ ingerunt. Idõ in ipsis portis. idẽ. in ipsis sensibus rec¬
nant.Neq enim aliunde peccamus. nisi uidendo. audiendo. adtrac¬
tando. gustando. atq tangendo. Unde & alias dicitur. Intrauit mo
ẽẽ. spiritus. qui tamquam ꝑ portas ita ꝑsensus carnis animã inre¬
ꝓlabimur crimine. Et dum facta quȩdam non grauia libere ac

Expanded text:
 opus intentionis ipsius bonum est. Alioquin malae intentionis  opus intentionis ipsius bonum est. Alioquin malae intentionis intentione aut probatur bonum, aut reprobatur indignum. Bona est loria est. 227 2. Qui opus bonum bona intentione non faciunt, per hoc magis caeagimus, perdimus, et minus a culpa vacamus. 4. Saepe quae apud hominum judicium bona apparent, apud examen diligentissimi et acutissimi judicis reproba deteguntur. Ideoque omnis sanctus veretur ne forte bonum quod agit, pro aliqua animi intentione in oculis Dei reprobum sit. vitia sunt, quae sedes suas in portis ponunt, quando per sensus carnis labem animae ingerunt; ideoque in ipsis portis, id est, in ipsis sensibus regnant. 2. Neque enim aliunde peccamus, nisi videndo, audiendo, attrectando, gustando, atque tangendo. Unde et alias dicitur: Intravit mors esse spiritus, qui tanquam per portas, ita per sensus carnis animam irreprolabimur crimen; et dum facta quaedam non gravia libere ac
Abbreviated transcription (Latin):
umana conditio dum diuersis uiciositatib mentẽ conturbat.
& iam ante pęnas geheunȩ ꝑ inconditum animȩ appetitum
iam pęnas conscientiȩ patimur. Omĩa fugere poterit homo. prȩter cor
suum.Non enim potest ase quisq recedere. Ubicumq en̾i abierit
teatus sui conscientia illum non derelinquit. Quamuis humana iuditia
subt̃ fugiat om̃is qui male agit. uiditium tamen conscientiȩ suȩ effuge¬
re non potest.Nam & si alus cęlat quod egit. sibi tamen cęlare nonr
possit. qui pleue nouit malum esfe quod gessit. Duplex fit ergo in eo
iuditium : quia & hic suȩ conscientiȩ reatu punitur. & illuc ꝑpetuali dãp
natur. Hoc eni significat. abyssus abyssum inuocat. in uoce catharas¬
tarum. Abyssus enum abẏssum inuocare est. de uiditio suae conscren¬
tiȩ. ire ad iuditium dampnationis ꝑpetuȩ. In uoce catharactarũ. idẽ
in prȩdicatione scõrum. IDE INTENTIONE MENTIS
culus hominis. intentio oꝑis est. Si gͦ intentio eius bona est:¬

Expanded text:
is vitiositatibus mentem conturbat, etiam ante poenas gehennae per incognitum animae appetitum jam poenas conscientiae patitur. 2. Omnia fugere poterit homo praeter cor suum. Non enim potest a se quisque recedere. Ubicunque enim abierit, reatus sui conscientia illum non derelinquit. 3. Quamvis humana judicia subterfugiat omnis qui male agit, 226 judicium tamen conscientiae suae effugere non potest. Nam etsi aliis celat quod egit, sibi tamen celare non potest, qui plene novit malum esse quod gessit. Duplex fit ergo in eo judicium, quia et hic suae conscientiae reatu punitur, et illic perpetuali poena damnatur. 4. Hoc enim significat: Abyssus abyssum invocat in voce cataractarum . Abyssum enim abyssum invocare est de judicio suae conscientiae ire ad judicium damnationis perpetuae. In voce cataracT XXVII. De intentione mentis. 1. Oculus hominis intentio operis ejus est. Si ergo intentio ejus bona est, et
Abbreviated transcription (Latin):
qua iguorantia quemquã delinquere. Grauiusq industria. quam in¬
firmitate peccare. Industria namq peccat. qui studio ac deliberati¬
one mrutis malum agit. Infirmitate autẽ qui casu uł prȩcipita.¬
tiont delinquit. Nequius aut̃ & de industria peccant. qui ñ solu
non bene uiuunt: sed adhuc & bene uiuentes si possunt aueritate
diuertunt. Sunt eñi qui ignoranter peccant. & sunt qui sciruter pec¬
caq̃. & sunt &iam qui pro ignorantiȩ excusatione scire nolunt. u
minus culpabiles habrant᷑. Qui tamen seipsos non muniunt. sed
magis decipiunt. Nescire simpliciter ad ignorantiam ꝑtuiet
oluisse uero scire. ad contumacẽ suꝑbiam. Uoluntatẽ quippe
ꝓpru dñi uelbe nescite: Quid ẽ. aliud quam uelle dñm suꝑbiendo
solum eos iudicat. qui agnitione sua reuertuntur. sed &iã illos
qui nescierunt: testante eodem dño ꝑ propham. Disꝑdam inquit

Expanded text:
quam ignorantia quemquam delinquere; graviusque industria quam inquam ignorantia quemquam delinquere; graviusque industria quam infirmitate peccare. Industria namque peccat qui studio ac deliberatione mentis malum agit; infirmitate autem qui casu vel praecipitatione delinquit. Nequius autem et de industria peccant qui non solum non bene vivunt, sed adhuc et bene viventes, si possunt, a veritate divertunt. 5. Sunt enim qui ignoranter peccant, et sunt qui scienter. Sunt etiam et qui pro ignorantiae excusatione scire nolunt, ut minus culpabiles habeantur qui tamen seipsos non muniunt, sed magis decipiunt. 6. Nescire simpliciter ad ignorantiam pertinet; noluisse vero scire, ad contumacem superbiam. Voluntatem quippe proprii domini velle nescire, quid aliud est quam velle dominum superbiendo solum eos judicat qui a cognitione sua revertuntur, sed etiam illos qui nescierunt, testante eodem Domino per prophetam: « Disperdam, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
quattuor ꝑpetratur & oꝑe. Admittitur in corde suggestione dȩ mon¬
d̾ dectatione carnis. consensione meutis. defensione elationis. C omnt¬
titur opete. uunc latenter. nunc palam. nc̃ consuetudine. nc̃ desꝑatione:
Istis ergo gradib & corde delinquitur. & oꝑe malitia ꝑpetratur. Trib
modis peccatũ gerit. hoc est ignorantia. infirmitate. industria. Periculo
autẽ pȩnarum diuerso. igtiorantia. Nam quando peccauit in para¬
dyso ȩua sicut apostolus ait. uir non est seductus. Mulier autem
seducta in prȩuaricatione fuit. Eirgo ȩua peccauit ignorantia. adã
industria: quia non seductus sed sciens prudensq peccauit. Qui uͦ
seducitur. quid consenti& eudent᷑ ignoros. De infirmitate autẽ
petrus deliquit. quando admetum in terrogantis ancillȩ xp̃m nrga
uit. & post peccatum a marissime fleuit. Grauius est infirmitate.

Expanded text:
quatuor perpetratur et opere. Admittitur in corde suggestione daemonquatuor perpetratur et opere. Admittitur in corde suggestione daemonum, delectatione carnis, consensione mentis, defensione elationis. Committitur opere, nunc latenter, nunc palam, nunc consuetudine, nunc desperatione, istis ergo gradibus et corde delinquitur et opere malitiae perpetratur. Tribus modis peccatum geritur, hoc est, ignorantia, infirmitate, industria, periculo autem poenarum diverso. Ignorantiae namque modo peccavit in paradiso Eva, sicut Apostolus dicit: « Vir non est seductus, mulier autem seducta in praevaricatione fuit . » Ergo Eva peccavit ignorantia. Adam vero industria, quia non est seductus, sed sciens prudensque peccavit. Qui vero seducitur, quid consentiat evidenter ignorat. De infirmitate autem Petrus deliquit, quando ad metum interegavit; unde et post peccatum amarissime flevit . 4. Gravius est infirmitate
Abbreviated transcription (Latin):
usu. ea qut fleurrunt iterando committunt. Qui & prȩterita uult
plangere & actionib sȩcularibus incubare: iste mundationẽ non ha¬
bebit qm̃ adhuc agit quȩ penitendo deflere possit. Isaias peccatorib
dicit. Lauamini. mundi estote. Lauatur itaq & niundus ẽ: qui
& prȩterita plangit: & flenda iterum non admittit. Lauatur & ũ
Et mundus: qui plaugit quat gessit nec deserit: & post lacrimas oaquȩ¬
fleurrat repetit. Sic deniq alibi animam pynitentem atq iterũ dclinqͥt
sermo diuinus increpat dicens. Quam uilis es facta nimis. iterans uiasta
Quis quis ergo culpas prȩceritas plorat. hunc necesse est modum teneat. ut
sic ad missa defleat. ne iterum flenda committat. Ue mihi misero ysido¬
ro. qui & pyuitere retroacta negligo. & adhuc pęnitenda committo.
timoris: dum uel quisq uult adipisci quod cupit. uł tima ne incu¬
rat quod metuit. Quattuor modis commitaitur peccatum in corde.

Expanded text:
usu ea quae fleverint iterando committunt. Qui et praeterita vult usu ea quae fleverint iterando committunt. Qui et praeterita vult plangere et actionibus saecularibus incubare, iste mundationem non habet, quoniam adhuc agit, quae poenitendo deflere possit. Isaias peccatoribus dicit: Lavamini, mundi estote . Lavatur itaque et mundus est, qui et praeterita plangit, et flenda iterum non admittit. Lavatur et non est mundus, qui plangit quae gessit nec deserit, et post lacrymas ea qufleverat repetit. Sic denique et alibi animam poenitentem atque iterum delinquentem sermo divinus increpat dicens: Quam vilis es facta nimis, iterans vias tuas . Quisquis ergo culpas praeteritas plorat, hunc necsic admissa defleat, ne iterum flenda committat. Vae mihi misero Isidoro, qui et poenitere retro acta negligo, et adhuc poenitenda committo. timoris, dum vel quisque vult adipisci quod cupit, vel timet ne incurrat quod metuit. 2. Quatuor modis committitur peccat
Abbreviated transcription (Latin):
quando quem peccantẽ deseruerat. flagellando iterum iusitat. Malis
actib contra nos amplius cȩlestem iracundiam nequaquã ꝓuocate de¬
bemus. quã potius si pynitendo digna dõ acta gesserimus. seuteritatẽ
eiꝰ indementiam cõmutabimus. Nam ille qui nos malos tolerat. non
aubium est qđ conuersis clementer ignoscat. Nam qđ feruatur nob̾
tempus penitentiȩ. ut non simul morte obruamur prȩcipiti. sed
detur nobis locus satis factionis. hoc totum de dĩ prȩcedit clementia. ut
nrisor ẽ. non pȩnitens. qui adhuc agit qđ pęnitrat. Nec uidecur
am̃ poscero subditus. sed subsannare suꝑbus. Canis reuersus aduo
mitum. & penitens ad peccatum. Multi enim lacrimas in desinenter
sundunt. & peccare non desinunt. Quosdam accipere lacrimas ad pe¬
nitentiam & effectum pxnitentiȩ non habere: quia in constantia m̃tis.
nunc recordatione peccati lacrimas fundunt: nunc uero reuruscente

Expanded text:
quando quem peccantem deseruerat flagellando iterum visitat. 8. Malis quando quem peccantem deseruerat flagellando iterum visitat. 8. Malis actibus contra nos amplius coelestem iracundiam nequaquam provocare debemus; quin potius, si poenitendo digna Deo acta gesserimus, severitatem ejus in clementiam commutabimus. Nam ille qui nos malos tolerat, non dubium est quod conversis clementer ignoscat. Nam quod servatur nobis tempus poenitentiae, ut non simul morte obruamur praecipiti, sed detur locus satisfactionis, hoc totum de Dei procedit clementia, ut 1. Irrisor est, non poenitens, qui adhuc agit quod poenitet; 215 nec videtur Deum poscere mitum, et poenitens ad peccatum . Multi enim lacrymas indesinenter fundunt, et peccare non desinunt. Quosdam videmus accipere lacrymas ad poenitentiam, et effectum poenitentiae non habere, quia inconstantia mentis, nunc recordatione peccati lacrymas fundunt, nunc vero reviviscente
Abbreviated transcription (Latin):
piritibus occupantur. aquib & ĩa ut malefaciant ꝑ suadentur. Hinc est
d propheticũ. Inimicos dĩ ꝑsequuntur tenebrȩ: qui intelliguntur
Amiories: Qnde & in psalmo legitur. In missiones ꝑ angelos malos. Quidã
ur: isaia testante. Ipse misit eis sortẽ. & manus eiꝰ diuisit eis eã in
mensuram. usq in arternum possidebunt eam. Quidam dectorum di¬
mittuntur dumna iusticia incidere in errorẽ peccati. sed tamen mise.¬
ratione ei reducti denuo conuertuntur. De talib enim ꝑ proph̃am dñs
loquitur. Eit dimisi eum. & reddidi ei consolationem. Non numquam
deiam reuerteus as homineni quẽ deseruerat rursus adfligens uisitat.
& plamenta lacrimarum. ac penitentiac afflictionẽ apeccatis expurgat.
dicente iob addm̃. Propter suꝑbiam inquit quasi leenã capies me. re.¬
uer susq mirabiliter me erucias. Reuertens enim as̃ hominẽ cruenat.

Expanded text:
spiritibus occupantur, a quibus etiam, ut mala faciant, persuadentur. Hinc est spiritibus occupantur, a quibus etiam, ut mala faciant, persuadentur. Hinc est illud propheticum: Inimicos Dei persequuntur tenebrae , qui intelliguntur daemones. Unde et in psalmo legitur: Immissiones per angelos malos . 5. Quidam regavit ea. Et ipse misit eis sortem, et manus ejus divisit eam illis in mensuram: Usque in aeternum possidebunt eam, in mittuntur divina justitia incidere in errorem peccati, sed tamen miseratione ejus reducti denuo convertuntur. De talibus enim per prophetam Dominus loquitur: Et dimisi eum, et reduxi eum, et reddidi ei consolationem . 7. Nonnunquam enim revertens Deus, hominem quem deseruerat rursus affligens visitat, et per lamenta lacrymarum ac poenitentiae afflictionem a peccatis expurgat, dicente Job ad Deum: Propter superbiam, inquit, quasi leaenam capies me, reversusque mirabiliter me crucias . Revertens enim Deus hominem cruciat,
Abbreviated transcription (Latin):
qđ deliquerant ignoscitur: quia ipsi qđ male gesserunt. penitendo cog¬
noscunt. In uita hominis finis quęxendus ẽ: qm̃ ds̃ non respicto
quales ante uiximus. sed quales cirta finem uitae erimus.
facta uidere & plangere ẽ: & unde ceciderit cogitare. Nor
nulli autẽ ita despiciuntur adõ. ut deplorare mala sua ñ possint
& iam si uelint. Ei onsilii inmundorũ spirituũ hoc est ut quia ip¬
sis negatum ẽ. post prȩuaricationẽ regredi ad iusticiam. obserare
aditum penitentiȩ hominib cupiant. ne uł ipsi reuertantur ad
dm̃. eosq socios in ꝑditione habere contendunt. quib cumq frau¬
dibus insistentes. ut aut deserantur adõ. aut flagelli in manita.¬
te desperent. Ingemescendum est iugit̃ & post posita securitate
lugendum: ne dĩ secreto & iusto iudicio deseratur homo & ꝑdendꝰ
potestite dȩmonum relinquat᷑. Nam reuera quẽ ads deserit dȩmones suscipi.

Expanded text:
quod deliquerant ignoscitur, quia ipsi, quod male gesserunt, poenitendo cogquod deliquerant ignoscitur, quia ipsi, quod male gesserunt, poenitendo cognoscunt. 8. In vita hominis finis quaerendus est, quoniam Deus non respicit quales antea viximus, sed quales circa finem vitae existimuemque videre, et plangere, et unde ceciderit, cogitare. Nam nonnulli ita despiciuntur a Deo, ut deplorare mala sua non possint, etiam si velint. 2. Consilium immundorum spirituum hoc est, ut, quia ipsis negatum est post praevaricationem regredi ad justitiam, obserare aditum poenitentiae hominibus cupiant, ne vel ipsi revertantur ad Deum; eosque socios in perditione habere contendunt, quibuscunque fraudibus insistentes, ut aut deserantur a Deo, aut flagelli immanitate desperent. 3. Ingemiscendum est jugiter, et, postposita securitate, lugendum, ne Dei secreto et justo judicio deseratur homo, et perdendus in potestate daemonum relinquatur. Nam revera, quem Deus deserit daemones suscipiun
Abbreviated transcription (Latin):
lum. Quanto enĩ contristat res ꝑdita: tantonagis si fuerit inuenta
lȩtificat: sicut in ruangelio pastor ille exultat. qui ꝑditam ouem
inuentã humeris suis gaudens reporcat. Nullus desperare debet
ueniam. &iam si cirea finem uitȩ ad pęnitentiam conuertatur. Unu̾¬
quẽq cñi ds̃. de suo fine non deuita prȩterita iudicat. Hoc quippe
& legis testimonio edocetur. quod homo de suo extremo uistificetur.
quando ds̃ propter asini primogenita. ouẽ iussit offerri: hoc est in¬
munditiam uitȩ pͥoris. mutandã in innocentiam boni finis. Unde
& caudam iub& offerri in hostiam: id est uitȩ extrema inpęniten¬
uam. Multi suꝑna respecti gratia. in extremis suis ad dm̃ reuertun.¬
tur ꝑ penitentiã: & quȩcumq mala gesserint cotidianis fletib pur¬
gant. atq in bonis factis mala gesta cõmutant. Quib auste totum

Expanded text:
lum. Quanto enim contristat res perdita, tanto magis, si fuerit inventa, lum. Quanto enim contristat res perdita, tanto magis, si fuerit inventa, laetificat: sicut in Evangelio pastor ille exsultat qui perditam ovem inventam humeris suis gaudens reportat . 6. Nullus desperare debet veniam, etiamsi circa finem vitae 213 ad poenitentiam convertatur. Unumquemque enim Deus de suo fine, non de vita praeterita judicat. Hoc quippe et legis testimonio edocetur, quod homo de suo extremo justificatur, quando Deus pro asini primogenito ovem jussit offerri, hoc est, immunditiam vitae prioris mutandam in innocentiam boni finis. Unde et cauda jubetur offerri in hostiam, id est, vitae extrema in poenitentiam. 7. Multi superna respecti gratia in extremis suis ad Deum revertuntur per poenitentiam, et quaecunque mala gesserant, quotidianis fletibus purgant, atque in bonis factis mala gesta commutant; quibus juste totum
Abbreviated transcription (Latin):
despetaro uero in infernum descendere. Unde & scripturã ait. Impud
dum inprofundum malorum utnerit. contempnit. Sepe diabolus
eos quos conuera ad pęnitentiã aspicit. in manitate scelerũ ꝑculsos ad
desꝑationem deducit: ut subtracta spẽ uenie trabat in diffidentiam
quos non potuit retinere ꝑsruerant᷑ in culpa. S ed penitens ꝓuidus
deb& callidas contra se hostis insidias sicq iusticiam metuat: ut tam
quãuis in magnis scrlerib de misedĩa eius amfidat. Amplius lȩcio
as. de anima desperata & aliquando conuersa: quam de ea quȩ nũꝗ
extitit ꝑdita. sicut de prodigo filio qui morcuus fuerat & reui¬
it. perietat & inuentus est: de cuius regressu magnũ fit gaudium
patris : non aliter coram dõ & angłis. copiosius. cẽ. gaudiũ de eo qͥa
periculo liberatur: quam de eo qui numquam uouit peccati pericu¬

Expanded text:
desperare vero in infernum descendere. Unde et Scriptura ait: Impius desperare vero in infernum descendere. Unde et Scriptura ait: Impius dum in profundum malorum venerit, contemnit . 3. Saepe diabolus eos quos converti ad poenitentiam aspicit, immanitate scelerum perculsos ad desperationem deducit, ut, subtracta spe veniae, trahat in diffidentiam quos non potuit retinere perseveranter in culpa. Sed poenitens praevidere debet callidas contra se hostis insidias; sicque Dei justitiam metuat, ut tamen, quamvis in magnis sceleribus, de misericordia ejus confidat. 4. Amplius laetatur Deus de anima desperata, et aliquando conversa, quam de ea quae nunquam exstitit perdita. Sicut de prodigo filio, qui mortuus fuerat, et revixit, perierat, et inventus est, de cujus regressu magnum fit gaudium patris . 5. Non aliter coram Deo et angelis copiosius est gaudium de eo qui a periculo liberatur quam de eo qui nunquam novit peccati pericu
Abbreviated transcription (Latin):
mnoratur. Quamuis ꝑpenitentiam ꝓpitiatio prccatorum fit. sine me¬
tu tanten homo esse non deb&. quia pęnitentiȩ satis factio diuino
tantũ pensatur uidicio non humano. P roinde quia miferatio di oc.¬
culta est sine intermissione flere necesse ẽ. Neq enim uiquã opor¬
t& pęnitentẽ habere de peccatis securitatem. Nam securitas iregli.¬
gentiam parit negligentia aut̃ sepe in cautũ ad uitia transacta
forte post hȩc intercedente securitate quȩ lib& culpa subrepserit.
confestim delectationes pristinȩ uitiorum mentem auidius intepunt.
pulsanterq hominem in consuetis oꝑibus grauius ꝑtrabunt. Ita ut sint
ur PAodo ruqeq enim gressu pedum. sed gressu in orum elongam᷑.
ił propinquamus ad dm̃. Perpetrare flagitium aliquod mors ani.¬
me est Contempnete prnitentiam & ꝑmanere in culpa. descen.¬
dere in inferium post mortẽ ẽ. Etgo peccare ad mortẽ ꝑtinet

Expanded text:
moratur. 18. Quamvis per poenitentiam propitiatio peccatorum sit, sine memoratur. 18. Quamvis per poenitentiam propitiatio peccatorum sit, sine metu tamen homo esse non debet, quia poenitentiae satisfactio divino tantum pensatur judicio, non humano. Proinde, quia miseratio Dei occulta est, sine intermissione flere necesse est. Neque enim unquam oportet poenitentem habere de peccatis securitatem. Nam securitas negligentiam parit, negligentia autem saepe incautum ad vitia transacta itia, si forte post haec, intercedente securitate, quaelibet culpa subrepserit, confestim delectationes pristinae vitiorum mentem avidius irrepunt, pulsantesque hominem in consuetis operibus gravius pertrahunt, ita ut sint urve a Deo. Neque enim gressu pedum, sed gressu morum elongamus, vel propinquamus ad Deum. 2. Perpetrare flagitium aliquod mors animae est; contemnere poenitentiam, et permanere in culpa, descendere in infernum post mortem est. Ergo peccare ad mortem pertinet,
Abbreviated transcription (Latin):
orrigit: non dubium quod moriens ad arternam transeat uitam. Qui
uitẽ praue uiuendo pęnitentiam in mortis agit periculo sicut eiꝰ damp¬
uitio incerta est fic remissio dubia. Qui ergo cupit certus ẽẽ. in morte
de indulgentia sanus pęniteat: sanusq ꝑpetrata facinora deleat. St̃
qui pȩnitentib securitatem cito polliceantur. Quib beue ꝑpropham
dicitur. Curant contritionem filiȩ populi mei cum ignominia. dicen.
ces pax & non est pax. Cum ignominia igitur curat contitionem. qͥ
peccanti & non legitime pęnitenti ꝓmittit fecuritatem. Unde & sequit᷑.
Confusi sunt quia abhominationem fecerunt. Idẽ confusi sunt non pe¬
nitendo. sed penas luendo. Aliter eñi confunditur coram iudice teus
dum plectitur: atq aliter qui de malo oꝑe erubescens corrigitur. Ille
enim quia reprehensus ẽ. confunditur. iste quia se malum fecisse nre.¬

Expanded text:
corrigit, non dubium quod moriens ad aeternam transeat requiem. 15. Qui corrigit, non dubium quod moriens ad aeternam transeat requiem. 15. Qui autem prave vivendo poenitentiam in mortis agit periculo, sicut ejus damnatio incerta est, sic remissio dubia. Qui ergo cupit certus esse in morte de indulgentia, sanus poeniteat, sanusque perpetrata facinora defleat. 16. Sunt qui poenitentibus securitatem cito pollicentur, quibus bene per prophetam dicitur: Curant contritionem filiae populi mei cum ignominia, dicentes pax, pax, et non est pax. Cum ignominia igitur curat contritionem, qui peccanti et non legitime poenitenti promittit securitatem. Unde et sequitur: Confusi sunt, quia abominationem fecerunt: id est, confusi sunt non poenitendo, sed poenas luendo. 17. Aliter enim confunditur coram judice reus, dum plectitur, atque aliter qui de malo opere erubescens corripitur. Ille enim, quia reprehensus est, confunditur; iste, quia se malum fecisse me
Abbreviated transcription (Latin):
d deriorantur plerumq iniqui ꝑ quod ꝑpatientiam dĩ spatium acci.¬
piunt emendandi. Quã illi moram iuuendi non utuntur ad peniten.¬
tiam sed ad peccandi usurpant audatiam. Amalo aut̃ indeterus
uadit. qui temipus fibi ad pęnitendum indultum adliberiatẽ ptaui
opis utitur. Pestinare deb& ad dm̃ peniteudo unus quisq dũ potest.
No si dum potest noluerit cum tarde uoluent omino non possit.
roinde propba ait. Quęrite dnm̃ dum inueniri potest. in uocate cum dum
rope est Et ubi inueniri potest nisi in hac uita.: In qua & iam & prope
om̃ib in uocantib se. Nam tunc longe erit quando dixerit. Ite in ig¬
nem arternum. Modo enim non uidetur. & prope ẽ. Tunc iudebitur
& ꝓppe non erit: quia & uideri poterit. & non poterit inueniri. Siqͥn.¬
io quisq peccate potest pęnit&. uitamq. suam uurens ab om̃i crimune

Expanded text:
id deteriorantur plerumque iniqui, per quod per patientiam Dei spatium acciid deteriorantur plerumque iniqui, per quod per patientiam Dei spatium accipiunt emendandi; qua illi mora vivendi non utuntur ad poenitentiam, sed ad peccandi usurpant audaciam. A malo autem in deterius vadit, qui tempus sibi ad poenitendum indultum, ad libertatem pravi operis vertit. 13. Festinare debet ad Deum poenitendo unusquisque dum 211 potest, ne, si dum potest noluerit, cum tarde voluerit, omnino non possit. roinde propheta ait: Quaerite Dominum, dum inveniri potest, invocate eum, dum prope est . Et ubi inveniri potest, nisi in hac vita, in qua etiam et prope est omnibus invocantibus se? Nam tunc jam longe erit, quando dixerit: Ite in ignem aeternum . Modo enim non videtur, et prope est; tunc videbitur, et prope non erit, quia videri poterit, et non poterit inveniri. 14. Si quando quisque peccare potest, poenitet, vitamque suam vivens ab omni crimine
Abbreviated transcription (Latin):
plorando sit ꝓfusus. quanto extuit in peccando ꝓcluus. Ille pęntte¬
tiam digne agit. qui sic prȩcerita mala deplorat. ut futura itriũ
non cõmittat. Nam qui plangit peccatum. & iterũ admitat pec¬
catum. quasi siquis lau& laterẽ crudũ. Quẽ quantomagis elauen
tanto amplius lutum facit. Quamuis quisq sit peccator & im pũ
si ad penitentiam conurrtatur. consequi ueniam posse creditur.
Sullus enim de bonitate dĩ dubitat. sed sola accipientium prauitas.
conferri sibi indulgentiam abnegat. In hac uita tantundẽ penitentȩ
&&e dr̃s dicit. Me oport& operari opera eiꝰ qui ie misit. donge dus
ẽ Uenic aut̃ nox. quando nemo potest oꝑani. Hinc & propha. Dato¬
arterna prȩueniat. In hac uita dum estis. dm̃ ꝑ priutentiã glorifica¬
te. Adhuc in hoc scło penitentiam oꝑantib miscdĩa dĩ subutnit in
fututo iam non oꝑamur. sed rationemꝰ nr̃orũ oꝑum ponimus. Per

Expanded text:
plorando profundius, quanto exstitit in peccando proclivius. Ille poeniteplorando profundius, quanto exstitit in peccando proclivius. Ille poenitentiam digne agit, qui sic praeterita mala deplorat, ut futura iterum non committat. Nam qui plangit peccatum, et iterum admittit peccatum, quasi si quis lavet laterem crudum, quem quanto magis eluerit, tanto amplius lutum facit. Quamvis quisque sit peccator et impius, si ad poeaitentiam convertatur, consequi veniam posse creditur. Nullus de bonitate Dei dubitat, sed sola accipientium pravitas conferri sibi indulgentiam abnegat. 10. In hac vita tantumdem poenitentiae nstat. Unde et Dominus dicit: Me oportet operari opera ejus qui me misit, donec dies est; veniet autem nox, quando nemo potest oaeterna praeveniat; in hac vita dum estis Deum per poenitentiam glorifica11. Adhuc in hoc saeculo poenitentiam operantibus Dei misericordia subvenit. In futuro autem jam non operamur, sed rationem nostrorum operum ponimus. 12. Per
Abbreviated transcription (Latin):
ipsos apeccato non subtrahunt. Magna iam iusticie pars est scipra
nosse hominẽ quod prauus ẽ: ut ex eo diuinȩ uirtuti subdatur humili
ex quo suam infirmitatẽ agnoseit. Beno se uidicat iustus in hac u¬
ta: ne iudicrtur adõ dampnatione ꝑpetua. Tunc autẽ iudicium
de sequisq sumit. quando ꝑ dignam penitentiam sua praua facti
condempnat. Amaritudo pȩnitentiȩ. facit animum & sua facta
subtilius discutere. & dona dĩ quȩ contẽpsit fletido cõmemorare
Sihil autem peius ẽ. quam culpam agnoscere nec deflere. Duplics̃
deb& habere fletum inpenitentia om̃is peccator. sure quia per no¬
glegentiam bonum not fecit. seu quia malum ꝑaudaciam ꝑpetrauit
Q uod enim oportuit non gessit. & gessit qđ agere non oportuit. Ille
penitentiã digne agit. qui itatum suum satis factione legituna pli¬
git: condempnando scilic&e. ac deflendo quȩ gessit. Tanto inde

Expanded text:
ipsos a peccato non subtrahunt. 2. Magna jam justitiae pars est, seipsum ipsos a peccato non subtrahunt. 2. Magna jam justitiae pars est, seipsum nosse hominem, quod 209 pravus est, ut ex eo divinae virtuti subdatur humilius, ex quo suam infirmitatem agnoscit. 3. Bene se judicat justus in hac vita, ne judicetur a Deo damnatione perpetua. Tunc autem judicium de se quisque sumit, quando per dignam poenitentiam sua prava facta condemnat. 4. Amaritudo poenitentiae facit animum, et sua facta subtilius discutere, et dona Dei, quae contempsit, flendo commemorare. Nihil autem pejus quam culpam agnoscere, nec deflere. 5. Duplicem habere debet fletum in poenitentia omnis peccator, sive quia per negligentiam bonum non fecit, seu quia malum per audaciam perpetravit. Quod enim oportuit non gessit; et gessit quod agere non oppoenitentiam digne agit, qui reatum suum satisfactione legitima plangit, condemnando scilicet atque deflendo quae gessit, tanto inde