comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eciam si beatũ audeas innocentiũ. ñ audebis tam̃. xp̃m dicere manicheũ:¬
Hon ÷ gͥ cur ꝓuoces orientales antistices: qr ⁊ ipsi utiq xp̃iani st̃. ⁊ utriꝰq parcis
trarũ fides ista una ÷ qr ⁊ fides ista xp̃iana ÷: ⁊te certe orientalis t̃ra generauit.
occulentalis regenerauit ęłĩa. Qͥa ei queris inferre. qđ inea ñ inuenisti. qndo
N ampeccatũ origuale qđ in aliorũ ꝑnitiem paruuloꝵ negas. qua cũq ȩcate
sis baptiratꝰ. aut ipsũ tibi remisfũ ÷ : aut & ipfũ. S si uerũ ÷ qđ audiuimꝰ te
infantulũ baptiratũ. etiam tu quãuis atuis ꝓprus peccatis in noceus: tamen
qr exadam carnalit̃ natꝰ. contagiũ mortii antique prima natiuitate tra¬
xisti.⁊ miniquitate conceptꝰ es ꝓfecco exo̾cisatꝰ ⁊ exsusflatꝰ es. ut apotestate
erutꝰ tenebrarũ: transꝰ ferreris in regnũ xp̃i. Ofili male exadã nate. s bene

Expanded text:
etiam si beatum audeas Innocentium, non audebis tamen Christum dicere Manichaeuetiam si beatum audeas Innocentium, non audebis tamen Christum dicere Manichaeu ergo cur provoces ad Orientis antistites; quia et ipsi utique christiani sunt, et utriusque partis terrarum fides ista una est; quia et fides ista christiana est: et te certe occidentalis terra generavit, occidentalis regeneravit Ecclesia. Quid ei quaeris inferre, quod in ea non invenisti, quando Nam peccatum originale, quod in aliorum perniciem parvulorum negas, quacumque aetate sis baptizatus, aut ipsum tibi remissum est, aut et ipsum. Sed si verum est, quod audivimus, te infantulum baptizatum, etiam tu quamvis a tuis propriis peccatis innocens, tamen quia ex Adam carnaliter natus, contagium mortis antiquae prima nativitate traxisti: et in iniquitate conceptus es, profecto exorcizatus et exsufflatus es, ut a potestate erutus tenebrarum transferreris in regnum Christi . O fili male ex Adam nate, sed bene
Abbreviated transcription (Latin):
ssui iccessorii sententiȩ noluit refragari. S dehoc interĩ taceo. ne animũ
tiui que sanare pocĩ cutpio quã irritare : laudib tui dãpnatoris exuloerẽ.
Icõ  nocentio mde qͥd respondeas. qͥ nichil aluid dehacre sapit. In nocentiꝰ
quã qđ esti in qͥuoꝵ te conuentũ sitam̃ ꝓd÷ aliqͥd introcduxi. Cũ his eciam
ipse consedit ⁊ si p̾terior tẽꝑe: prior loco. Demiseris paruulis aboriginali malo
sententiam: quiomẽ p̃ceriti uitiũ. primi scilicet hominis. qui lib̾o arbitrio
est in ꝑfunda demers̃. xp̃m dix sui lauacro purgasse baptisiatis. Qui deniq¬
de pariulis: defmiuit. nisi manducauerint carnẽ filii hominis. uitã ꝓrs¬
ħ abe non posse. huic responde immo ipłi dño cułꝰ ille antstes usꝰ ÷ testi¬
monio. ydu unde tmago dĩ tã capitali supplicio puniat᷑. ut uita priuet᷑.
si peratũ anascentib originale ñ tralt᷑. S qͥd dicas aut qͥd respondeas. qui

Expanded text:
sui decessoris sententiae noluit refragari. Sed de hoc interim taceo, ne animum tuum, quem sanare potius cupio quam irritare, laudibus tui damnatoris exulcerem. Sancto Innocentio vide quid respondeas, qui nihil aliud de hac re sapit, quam quod isti in quorum te conventum, si tamen prodest aliquid, introduxi: cum his etiam ipse considet, etsi posterior tempore, prior loco. De miseris parvulis ab originali malo,stianam veramque sententiam: qui omne praeteritum vitium, primi scilicet hominis, qui libero arbitrio est in profunda demersus, Christum dixit sui lavacro purgasso Baptismatis ; qui denique parvulos definivit , nisi manducaverint carnem Filii hominis, vitam prorsus habere non posse . Huic responde, imo ipsi Domino, cujus ille antistes usus est testimonio, et dic unde imago Dei tam capitali supplicio puniatur, ut vita privetur, si peccatum a nascentibus originale non trahitur. Sed quid dicas, aut quid respondeas; qui
Abbreviated transcription (Latin):
suorũ tẽꝑum eribrib głosissime dehoc scło anteq uos ebullirecis exier̃. ullits ꝙ
ñ ufis inme impecũ faciens. & uelut nesciens qđ illi submeo nomine iaccilen eͥ
tanꝗ securꝰ insultas. Crederem te fateor qͥd mali facias ignorare. nec impudon
s imprudentiȩ tuȩ tribuerem: qđ hec lumina ciuitatis dei audes hostilicane
seccari. quȩ seccari fidelit̃ debiusti. Crederẽ te inquã hoc tantũ nefas cõmtm
nescientẽ: nisi ieo libro cui te respondisse uł existimas. uł existimare curi¬

Expanded text:
suorum temporum erroribus, gloriosissime de hoc saeculo antequam vos ebulliretis exierunt, velut esuorum temporum erroribus, gloriosissime de hoc saeculo antequam vos ebulliretis exierunt, velut eis non visis, in me impetum faciens, et velut nesciens quod illi sub meo nomine lacerentur, tanquam securus insulta. Crederem te, fateor, quid mali facias ignorare, nec impudentiae, sed imprudentiae tuae tribuerem, quod haec lumina civitatis Dei audes hostiliter insectari, quae sectari fideliter debuisti: crederem te, inquam, hoc tantum nefas committere nesciente
Abbreviated transcription (Latin):
inquo om̃e genꝰ occidisset humanũ: nsi samaritanꝰ ille descendens. uulnera
excipimꝰ inutriam. ininiquitate concipim᷑. Non expressit inqͥt utrũ parentũ
an nrĩs:⁊ indelictis unũ qtẽq generat mat̾ fua. Hec hic declarauit utrũ
indelictis fius mat̃ pariat. an iam sint aliqua delicta nascentis. S uide ne
utrũq intelligendũ fit. Nec conceptꝰ ex sors iniquitatis ÷ : qm̃ ⁊ parentes
ñ carent lapfu. & si nec uniꝰ diei infans sine peccato: multomagis nec illi
mat̃ni conceptꝰ dies sine peccato st̃. Concipim̃ gͦ in peccato parentũ. ⁊ indelictis¬
cors nascim̃. S ⁊ ipse partꝰ ht̃ contagia sua: nec unũ tantũ modo hab& ipsa
Fnerator nͥ aabolus. a quo eua macłata pecato obnoxie sucesioni uisuto
ret uirũ: obligaret hereditatẽ. laẽ ipse in exposiõne psalmi quactragesimi o ⁊ pla da
obnoxiam hereditatẽ successionis humane. suo uulnere dereliqͥt: ut om̃s ulo iia

Expanded text:
in quo omne genus occidisset humanum, nisi Samaritanus ille descendens vulnera excipimus injuriam, in iniquitate concipimur. Non expressit, » inquit, « utrum parentum, an nostra. Et in delictis unumquemque generat mater sua. Nec hic declaravit, utrum in delictis suis mater pariat, an jam sint aliqua delicta nascentis. Sed vide ne utrumque intelligendum sit. Nec conceptus exsors iniquitatis est, quoniam et parentes non carent lapsu: et si nec unius diei infans sine peccato, multo magis nec illi materni concepteorum nascimur. sed et ipse partus habet contagia sua, nec unum tantummodo habet ipsa faenerator nisi diabolus, a quo Eua mutuata peccatum obnoxiae successionis usuris lantaret virum, obligaret haereditatem » . Idem ipse in Expositione Psalmi quadragesimi octavi: « Alobnoxiam haereditatem successionis humanae suo vulnere dereliquit, ut omnes illo v
Abbreviated transcription (Latin):
ae uorutt. fgo aĩmissus ÷ inqͥt insimilitudinẽ carnis perati: non sic̃ carnem
qͥabint ita labuit ⁊ peccatũ. s qr aͣpeccato omĩs caro ÷: apeccato scilicet adam
babente deducta. insimilitudine pecati carnis ÷ missus: existente tneo ñ peccato
p sodmni. cũ adia uenisset qđ scriptũ ÷ iuuet anima mea ⁊ laudabit te: uiuere se
inqͥtubac uita ñ reputat. qͥppe qui dꝑxerat. ccce in iniquitatibꝰ conceptꝰ sum
mn delicris concepit me mat̾ mea. scit sub peccati origine. ⁊ subpeccati lege. eẽ.
se nacũ. ⁊ Sentisne qͥa audias. querisne. qͥa dicas: hunc urũ tanta in ep̃is
se do licis laule pdarũ. tantu nõtiçia famaq conspiciũ. depeccato originali
brosum tusꝰ ꝓcatholica fide grãm constantiam. labores. ꝑicła. siue oꝑibꝰ. siuie
sermonibꝰ ⁊ ipse sum exꝑtꝰ.: mecũ ñ dubitat orbis p̃dicare romanꝰ. Hic uir cum

Expanded text:
tudine carnis peccati , non sicut carnem habuit, ita habuit et peccatum. Sed quia ex peccato omnis caro est, a peccato scilicet Adam parente deducta, in similitudine peccati carnis est missus, existente in eo non peccatPsalmi, cum ad id venisset quod scriptum est, Vivet anima mea, et laudabit te : « Vivere sevita non reputat; quippe qui dixerat, Ecce in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea . Scit sub peccati origine et sub peccati lege esse se natum. » Sentisne quid audias? Quaerisne quid dicas? Hunc virum tanta in episcopis catholicis laude praeclarum, tanta notitia famaque conspicuum, de peccato originali brosium, cujus pro catholica fide gratiam, constantiam, labores, pericula, sive operibus sive sermonibus, et ipse sum expertus, et mecum non dubitat orbis praedicare Romanus. Hic vir cum
Abbreviated transcription (Latin):
scͥbo: nac eũ genitaliũ cõm̃tor artificẽ. nec excitator ẽ uiroꝵ nͥ ad illicita. nec fecundatorẽ
Et si qͥsqͣ coꝵ tͥ credens accerbior ĩ me faerit factꝰ. deceptꝰ pot̾it eẽ ñ doctꝰ. hii uͦ  utrũq nr̃m¬
⁊ fidẽ catholicã seiunt. disce̾ abste aliqͥd nolt̃. s cauent pociꝰ ne auseras qͦd nou̾unt. Multi qͥppe
st̃ ineis. qͥñ solũ pͣt᷑ me uerũ &ẽ pͥores me ista didicert᷑: q̃ ur̃ nouus error oppugnat. Cũ gͦ ñ eos
ipse fec̾im s in uenerĩ huiꝰ qͣ negatis socioᷤ ũitatis. qͥmꝰ eis ego sũ auctor huiꝰ quẽ putatis erroris.
Nam siuo ᷤ sententiã rectã in ur̃m tortũ sensũ torq̃re nolletis: audiretis apłm ħ breuit̃
explicantẽ. qͥ unũ dexͣ fuisse inqͦ os peccauert̃. Itillo iuo mortiust᷑ os. uͥ moteret᷑ alius

Expanded text:
scribo; » nec « eum genitalium commentor artificem; » nec « excitatorem virorum nisi ad illicita, » nec « fecundatorem et si quisquam eorum tibi credens acerbior in me fuerit factus, deceptus poterit esse, non doctus. Ii vero t; sed cavent potius, ne auferas quod noverunt. Multi quippe sunt in eis, qui non solum praeter me, verum etiam priores me ista didicerunt, quae vester novus error oppugnat. Cum ergo non eos ipse fecerim, sed invenerim hujus quam negatis socios veritatis, quomodo eis ego sum auctor hujus quem putatis erroris? Nam si vos sententiam rectam in vestrum tortum sensum torquere nolletis, audiretis Apostolum hoc breviter explicantem, qui unum dixit fuisse in quo omnes peccaverunt. In illo uno mortui sunt omnes, ut mor
Abbreviated transcription (Latin):
ao NUno. ilã tuoͣ discutiamꝰ calũpniã qua me dixisse criminaris. babtitato s exparte
mundari. Qod meliꝰ dicis meis sermonib apparere eosꝙ sermoties meos qͥb hoc apparere
ñ filii dĩ. ftã filii scłi gen̾ent᷑. qr & hi quigen̾ant. si iã regen̾atisc̾. non ex hoc gen̾atit qͥfili dĩ̾fc̃
s. ex quo adhuc filii scd̃i. dnica quippe sententia ÷ filii huiꝰ scłi gen̾ant & genaut᷑. Ex quo
itaq sumꝰ adhtc filii hui scłi. exti̾oꝵ hõ ur̃ corrũpit᷑. ex ħ & huiꝰ scłi fili gen̾ant᷑. Et e qͦ sumꝰ filii¬

Expanded text:
am nunc illam tuam discutiamus calumniam, qua me dixisse criminaris, « baptizatos ex parte mundari. Quod melius » dicis « meis sermonibus apparere: » eosque sermones meos, quibus hoc apparere non filii Dei, sed filii saeculi generentur: quia et hi qui generant, si jam regenerati sed ex quo adhuc filii saeculi. Dominica quippe sententia est, Filii hujus saeculi generant, et generantur . Ex quo itaque sumus adhuc filii hujus saeculi, exterior ho
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ Prinouasse sensus mõs. & initio cõu̾sionis mee. hoc senfisse quod tu. s fallis aut falleris fiue
calampniando hisque nẽ dico. siue iͥntelligendo uł potiꝰ nonlegendo ea q̃tẽ dii. Nã ego ꝑuñ
hominẽ uimundũ intrasse pece̾m. & ꝑ pecc̃m mortẽ & iea ꝑ õs hoiẽs penfisse in quo õs pecca¬
mea scrppsi. Et si ñ dũ sic̃ postea sacris litt̾is eruditꝰ. tam̃ niell de acreiã tẽ sentiens. ⁊ubi
disputondi utio poposcerat dicens. nisi quod antiquitꝰ discit & docet om̃is ȩccła: in has ui-¬
delicet magnas manifstasq miserias. in quib hõ uanieaci simił factus eꝰ ut dies eiꝰ sic̃
umbia p̃c̃ou̾nt & sit uniũsa uanitas õĩs hõ uiuens. m̾ito pecci originalis genꝰ humañ fuisle¬

Expanded text:
icis, « me quoque ipsum innovasse sensus meos, et initio conversionis meae hoc sensisse quod tu. » Sed fallis, aut falleris, sive icis, « me quoque ipsum innovasse sensus meos, et initio conversionis meae hoc sensisse quod tu. » Sed fallis, aut falleris, sive calumniando his quae nunc dico, sive non intelligendo, vel potius non legendo ea quae tunc dixi. Nam ego per unum hominem in mundum intrasse peccatum, et per peccatum mortem, et ita in omnes homines pconscripsi, etsi nondum sicut postea sacris Litteris cruditus, tamen nihil de hac re jam tunc sentiens, et ubi disputandi ratio poposcerat dicens, nisi quod antiquitus discit et docet omnis Ecclesia: in has videlicet magnas manifestasque miserias, in quibus homo vanitati similis factus est, ut dies ejus sicut umbra praetereant , et sit universa vanitas omnis ho
Abbreviated transcription (Latin):
ut in cua puitate ꝑsistas p̃ uaricationis accusas qui non recesfit asuo pcefsoro i¬
nocentio. quẽ tunominare cinticesti: S maliusti ⁊osimũ quia egit pͥmitꝰ leniꝰ c̃ qelestio
doo so in his sensib ur̃is siquid displic̾et para tũ tͤererat corrigi. & in nocenti lit
uopin somani insultabunods obiectas. Quod abste quero ⁊tcrũ hoĩes sua fec̾int uo¬
porli ct Nd̃ si negas. quomͦ uberũ defendis arbitriũ: Si aut̃ fat̾is. qͦmꝰ eã uocas ultionẽ
di natq aut̾o doginate exorbitas. sũ putan diunttꝰ uindicat᷑ affectas : Antandẽ aliq̃n
concedis. qd obstinatissima contencioẽ negau̾as. occulto iuditio dĩ fieri. ut in ipfis hõm̃
uoluntatib inueniat᷑ aliqͥs qd̾ ae pecc̃m sic. & pena pec̃ci : hoc enĩ nisi iista tua sentẽtia
sapuisses: factũ homuĩ millo mͦ uttionẽ dĩ dixisses. S qñ añ annos plurimos tale ibi qͥd¬

Expanded text:
ut in tua pravitate persistas, praevaricationis accusas? Qui non recessit a suo praecessore Iut in tua pravitate persistas, praevaricationis accusas? Qui non recessit a suo praecessore Inocentio, quem tu nominare timuisti; sed maluisti Zosimum, quia egit primitus lenius cum Coelestio: quoniam se in his sensibus vestris si quid displiceret, paratum esse dixerat corrigi, et Innocentii littpopuli Romani insultabundus objectas. Quod abs te quaero, utrum homines sua fecerint voluntate. Quod si negas, quomodo liberum defendis arbitrium? Si autem fateris, quomodo eam vocas « ultionem Dei, » atque a vestro dogmate exorbitas, dum putari divinitus vindicatus affectas? An tandem aliquando concedis, quod obstinatissima contentione negaveras, occulto Dei judicio fieri, ut in ipsis hominum voluntatibus inveniatur aliquid, quod et peccatum sit et poena peccati? Hoc enim nisi in ista tu factum hominum ultionem Dei esse dixisses. Sed quando ante annos plurimes tale ibi quid
Abbreviated transcription (Latin):
boñ oui re pugnaidũuelit nolit facet᷑ frenandã eẽ libioinẽ. Ego ita ñ solũ asenbus
uerũ & auiuenib dico libidinẽ posse frenari. s multũ inuor acont̾ib libid inẽ pose
laudari. Quis aut̃ nr̃m dic. malũ hoc quod paruuli originaltẽ trahunt. sine subtin¬
cia in qua ÷ aut eẽ potesse aut uniq fuisse : qđ tãq. dicam̃ ica queris dialecticos
iudices. & trrides uulgũ. quasi ad ipsũ te iudicẽ ad ducã. a quo tudican ista ñ
posst̃. q̃ ti si ñ didicisses. pelagiani dogniatis machinasine architecto necessario
de aliis substantiis. in alias substantias. uł bonȩ uł mals tnseant qualtrates non
migͣndo si affice̾ndo. iã libro suꝑiore t̾ctauimꝰ. Sisi uulgi spnis tadictũ. illos uoi¬
ces intuere. quos tibi duob priorib meislibris. lucidlentissima inȩcła rͥp̃ditos

Expanded text:
bonum, cui repugnantem, velit nolit, fatetur frenandam esse libidinem. Ego itaque bonum, cui repugnantem, velit nolit, fatetur frenandam esse libidinem. Ego itaque bidinem posse frenari: sed multum miror a continentibus libidinem posse laudari. 36. Quis autem nostrum dicit, « Malum hoc quod parvuli originaliter trahunt, sine substantia in qua est, aut esse posse, aut unquam fuisse? » Quod tanquam dicamus, ita quaeris dialecticos judices, et irrides vulgum, quasi ad ipsum te judicem adducam, a quo judicari ista non possunt: quae tu si non didicisses, Pelagiani dogmatis machina sine architecto necessario i . Quomodo de aliis substantiis in alias substantias vel bonae vel malae transeant qualitates, non migrando, sed afficiendo, jam libro superiore tractavimus . Si vulgi spernis judicium, illos judices intuere, quos tibi duobus prioribus meis libris luculentissima in Ecclesia Christi praeditos
Abbreviated transcription (Latin):
calũ pnuiat᷑. audet in ȩcłia xͥ añ magistrũ inglo sedentẽ recitare libidinaslauda da
recitandũ siuob̾cũ studẽt magistroꝵ nemo p̃pon̾et. ne offende̾t oĩũ ur̃m pudorẽ. Nonte a.
inte tulliana uere c̃ uenientia u̾ba c̃u̾tent. dicentes tͥ ex hac parte pudor pugnat. abtẽ
tholicã c̃u̾sos argius ꝑ reu̾sos qͦs tñ significastite ita metuere. uͥeoꝵ noĩa expͥm̾e ñaudea. ae
forte aucdentes abste sua falsa cͥmina. mox tͥsi ñ uera. c̃te credibiliora repon̾ent. Qnea
qͦs dixisse qͥ legt̾ sciant qͣlia in aliqͥb oĩno ñ nouimꝰ qͦs ĩ ꝓposito c̃tutentie recessisse apdlaigus¬
hereticis nouimꝰ. Iui uͦ ł tuȩ qͣles sint nichil mea int̾ ẽ qͦstu ł qͣs ta ͥ sic falt. ut dicas me
defiture. nec in carioso quidẽ corpe. libidinẽ posse frenari. Immo qr fienari pose & fo¬
nar oport̾e decerno : idõ malũ in telligo Quod quinegat malũ. uid̾it quom̃ habast

Expanded text:
clesia Christi ante magistrum in coelo sedentem recitare libidinis laudem; quod ei recitandum, si vobiscum studeret, magistrorum nemo proponeret, ne offenderet omnium vestrum pudorem: nonne alia in te Tulliana vere convenientia verba convertent, dicentes tibi, « Ex hac parte pudor pugnat, abs te sos arguis vel reversos. Quos tamen significasti ita te metuere, ut eorum nomina exprimere non auderes; ne forte audientes abs te sua falsa crimina, mox tibi, si non vera, certe credibiliora reponerent. Quodquos dixisse qui legunt, sciant, qhaereticis novimus. Tui vero vel tuae quales sint nihil mea interest, quos tu vel quas tu sic fallis, ut dicas me definire, « nec in carioso quidem corpore libidinem posse frenari. » Imo quia frenari posse et frenari oportere decerno, ideo malum intelligo. Quod qui negat malum, viderit quomodo habeat
Abbreviated transcription (Latin):
bñ ficis largitate. Suid gͥ eũ offend̾unt qͦs partt̃ ĩ noceates mundo ᷤ ase ad tmaginẽ suã
creatos in merabiles ab isto inun̾e alienat. Nec eoꝵ uoluntatẽ huiꝰ ineffabił p̾uenit hñficii
ipsiꝰ imaginẽ creaut᷑. uichil ne i ale de hac ipsa seꝑatioe patient᷑: sostiemo u̾libet sint. qͦmꝰ libet
sint sub dõ udice. qͥnec fato p̃mit᷑ nec ꝑsonarũ acceptiõẽ corrũpit᷑. inill iꝰ regni felcitate
ñ ert̃ Whi eĩt̃ qͥ parit᷑ nichil boni maliue meruert᷑. S: sinichil merussetit mali. ñ qͥ
pͥuarent᷑ ĩcõmuni causa õmuniõẽ tantiboni. Itieisgͦ ut sepe dixmꝰ ire uasis. notas

Expanded text:
largitate. » Quid igitur eum offenderunt, quos pariter innocentes, mundos, a se ad imaginem suam creatos, innumerabiles ab isto munere alienat, nec eorum voluntatem hujus ineffabilis praevenit beneficii ipsius imaginem creantur, nihilne mali de hac ipsa separatione patientur? Postremo, ubilibet sint, quomodolibet sint sub Deo judice, qui nec fato premitur, nec personarum acceptione corrumpitur; in illius regni felicitate non erunt, ubi erunt qui pariter nihil boni malive meruerunt. Sed si nihil meruissent mali, nunquam privarentur in communi causa communione tanti boni. In eis ergo, ut saepe diximus, irae vasis notas
Abbreviated transcription (Latin):
hõ apecc̃o. & tñ inde cũ palea nascit᷑ alt̾um. Quid est autẽ q de cor codrillo dice uolussi
solũ cẽ ĩ oĩb aĩalib cii siꝑiores mandibulas moueri albuiꝰ affirmat: & ignẽ cũ sit ob
entio. sala mandre eẽ ludibrio:Ñne ista cont᷑ uoᷤ poci ꝓtulisti. qñ inuenit᷑ aliqͥd uñ
monstret᷑ eẽ possibile. qͥ gen̾alit̃ negabat᷑: Cũ gͦ uos gen̾alit̾ negau̾itis posse gignentes iu
plẽ tͣicere. q ñ h̃t ipsi si fuerit inuentũ qͣ possit hoc facere. ita suꝑamini sic̃ ille qͥcdhrerat
ñ posse aĩalia nͥ inferiores mou̾e mandibuilas. itiuento corcorillo sine abiguitate suꝑat᷑.

Expanded text:
homo a peccato, et tamen inde cum palea nascitur alterum. 16. Quid est autem quod de crocodilo dicere voluisti, « solum esse in omnibus animalibus, cui superiores mandibulas moveri Albinus affirmat; et ignem, cum sit omnibus exitio, salamandrae esse ludibrio? » Nonne ista contra vos potius protulisti, quando invenitur aliquid unde monstretur esse possibile quod generaliter negabatur? Cum ergo vos generaliter negaveritis, posse gignentes in prolem trajicere quod non habent ipsi; si fuerit inventum quod possit hoc facere, ita superamini, sicut ille qui dixerat, non posse animalia nisi inferiores movere mandibulas, invento crocodilo
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tere nitit᷑ stantib eis ipse subuertetͣ
dixi cui resistis: uerũ ẽ. Nã qđ cdimissũ ẽ inparente. ut trahaMinple. miris qͥde nols
sit: s tñ fit. Et qi modꝰ ipse ñ facili ratione indagat᷑. nec sermone gplicat᷑: abinsidelib: non
credit᷑. Quib u̾b̾ ineis insidiariꝰᷤimñdacit̃. qͣsi dixerĩ nec ratione cõp̃hendi. nec sermone ex¬
sermone explicet᷑: uerũ ẽ. tñ qͣ antiqͥtꝰ ueraci fide catholica p̃dicat᷑ ⁊ credit᷑. ꝑ eccłiã totũ q̃
filios fideliũ nec exorcitaret nec exsufflaret. siñeos de potestate tenebrarũ ⁊ apͥncipe moras
erueret. q in libro meo cui uelut respondes ame positũ ẽ. s il tu cõmemor are timuisti. tãqͣ
ipse ab orbe toto ex suffiandꝰ eẽs sihiuic exsusflatiõi qͣ pͥnceps mundi ⁊ apariuł eiit᷑ foras.
cont̾tlic̾e uoluisses. ftustra te intorques argũm̃tatiõib uanis ñ adũs me s adũs cõmu¬

Expanded text:
tere nititur, stantibus eis ipse subvertiturdixi, cui resistis, verum est: « Nam quod dimissum est in parente, ut trahatur in prole, miris quidem modis fit, sed tamen fit: et quia modus ipse non facili ratione indagatur, nec sermone explicatur, ab infidelibus non creditur » . Quibus verbis meis insidiaris mendaciter, quasi dixerim, « nec ratione comprehendi, nec sermone exsermone explicetur: verum tamen est quod antiquitus veraci fide catholica praedicatur et creditur per Ecclesiam totam; quae filios fidelium nec exorcizaret, nec exsufflaret, si non eos de potestate tenebrarum, et a principe mortis erueret; quod in libro meo, cui velut respondes, a me positum est : sed id tu commemorare timuisti, tanquam ipse ab orbe toto exsufflandus esses, si huic exsufflationi qua princeps mundi et a parvulis ejicitur foras, contradicere voluisses. F
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpt̃a testeꝗͣ mortuo. Quos qͥdẽ : abisto tanto inalo. potest dĩ grã ꝑ sanguinẽ mediatoris
eruere. S unde potuert̃ in tantũ malũ ruere

Expanded text:
Scriptura teste quam mortuos . Quos quidem et ab isto tanto malo potest Dei gratia per sanguinem Mediatoris Scriptura teste quam mortuos . Quos quidem et ab isto tanto malo potest Dei gratia per sanguinem Mediatoris eruere: sed unde potuerunt in tantum malum ruere
Abbreviated transcription (Latin):
so pea to rtt auario. Aderit dñs: ut ñ solũ uertis
s &̃ caritas tͥ exibeat᷑ a nob̾. Ouȩ duo qͥsqͥs tenuerit: nasi
tuus nec inuidꝰ erit̃. De qͥb uiciis: in pͥncipio inemorati ui
libri inulta dixisti. Nã ⁊etror ueritate: ⁊ liuor carttate pelas
est. Iohac aũ tua disputatiõe cũ de stultitia loq̃teris. dices¬
legit᷑. neminẽ diligit dĩ nͥ eũ qͥcũ sapientia habitat. Que¬
re itaq diligent̃ utrũ habitate cũ sapientia pie¬
rił uanitas possit: ꝑ qͣ necesse ẽ. ex. infantia parulꝰ
tͣnseat. qͥtñ t̾nsit: & c̃sidã qͥs pͥmꝰ fructꝰ nascat᷑ de radice ꝗͣ laudas. & qͣnta in cont̾rũ mita¬
tione opꝰ hab̾eat. ut dibgat᷑ ado qͥ nͥ eũ qͥ habitat cũ sapientia neminẽ cdiligit. In p̃cdisti¬
natis uttq paruuł qͥ odit absum̃s. ut ẽ ipso auanitate lib̾atos cũ sapientia ctiligat habitn¬
tes: qͦs certe si ab ubẽ xaptoᷤ abstulerit. ultimꝰ dies: miror siaudes dicẽ habitat᷑os cũ sapiemu

Expanded text:
eatur et quarto: aderit Dominus, ut non solum veritas, sed etiam charitas tibi exhibeatur a nobis. Quae duo quisquis tenuerit, nec fatuus, nec invidus erit. De quibus vitiis in principio memorati tui libri multa dixisti. Nam et error veritate, et livor charitate pellendus est. In hac autem tua disputatione cum de stultitia loquereris, dicelegitur, Neminem diligit Deus, nisi eum qui cum sapientia habitat . Quaere itaque diligenter, utrum habitare cum sapientia puerilis vanitas possit, per quam necesse est ex infantia parvulus transeat, qui tamen transit: et considera qui primus fructus nascatur de radice quam laudas; et quanta in contrarium mutatione opus habeat ut diligatur a Deo, qui nisi eum qui habitat cum sapientia neminem diligit; in praedestinatis utique parvulis quod odit absumens, ut etiam ipsos a vanitate liberatos cum sapientia diligat habitantes: quos certe si ab ubere raptos abstulerit ultimus dies, miror si audes dicere habitaturos cum sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
isse eredunt᷑. Ođ tͣtlunt inqͥs: ñ amiser̾t᷑. Iste sc̃ pelagianȩ defensiões. qͣs lato acdaeligiose me¬
moriȩ marcellinũ q cõmemoras opuscło nrõ. iã respuere debiusti. Prior enĩ pelagiꝰ de parentib
fidetib dix̃. ñ eos potuisse in posteros t̃nsinit̾e đ ipsi minie habuert. S qͣsit falsũ. exẽplis
euidentissimi ꝑdocet᷑: qͦrũ aliqͣ supͣ dixi. uñ ẽ. ⁊ħ q ⁊nc̃ dicã. Qtud enĩ p̃piucii retinet¬
dendũ ẽ. autiqͥs patͥb ħ dicunitꝰ fuisse p̃ceptũ. ut oclauo die c̾cũ cide̾nt pariulo ad sig¬
nuficandã regenationẽ q̃ͣfit in xͦ. qͥ pꝰ diẽ septimũ sabbati. qͦ die iacuit insepulchro tra

Expanded text:
n amiserunt. » Istae sunt Pelagianae definitiones, quas lecto ad religiosae memoriae Marcellinum, quod commemoras, opusculo nostro , jam respuere debuisti. Prior enim Pelagius de parentibus fidelibus dixit, « non eos potuisse in posteros transmittere, quod ipsi minime habuerunt. » Sed quam sit falsum, exemplis evidentissimis perdocetur, quorum aliqdendum est, antiquis patribus hoc divinitus fuisse praeceptum, ut octavo die circumciderent parvulos ad signif
Abbreviated transcription (Latin):
hñt ĩpsi ñ posse t̾ns funde: aliꝰ fundani: filiꝰ qͣ maxime usitatũ ẽ. cũ duob ocłis delusco
natꝰ eu̾tit. ⁊inumꝰ abiles qͥnascunt᷑ occłati de patentib cetis. Transmnitendo qͥppe ineos qͥͦs
gignunt q ipsi ñ hñt: uos pociꝰ q suoᷤꝰ filio ᷤ sͥ suniles eẽ de monstrant. qͥ tã fuistis inur̾is
definitiõib ceci. Sane cũ ea q̃ adrẽ ñ ptinent multũ loq̃ris. dixisti aliqͥd uñ mne qͥdilã
qͥ adrẽ ꝑtinet ad moños. ⁊ͥ aisti curiositatẽ qͥ cõphendit miniꝰ solere mirari. ⁊ adu̾sus
eã diuinitꝰ fuisse ꝓiusũ. ut multa de ẽta ĩnum̾is discreta ꝓpͥetatib gign̾ent᷑.  reuera

Expanded text:
habent ipsi non posse transfundere, alius Fundanii filius, quod maxime usitatum est, cum duobus oculis de lusco habent ipsi non posse transfundere, alius Fundanii filius, quod maxime usitatum est, cum duobus oculis de lusco natus evertit, et innumerabiles qui nascuntur oculati de parentibus caecis. Transmittendo quippe in eos quos gignuII 17. Sane cum ea quae ad rem non pertinent multum loqueris, dixisti aliquid unde me quiddam quod ad rem pertinet admoneres, ubi aisti, « Curiositatem quod comprehenderit, minus solere mirari; et adversus eam divinitus fuisse provisum, ut multa de terra in
Abbreviated transcription (Latin):
uncit᷑. Cũ qͥ defini᷑ uat᷑alia ꝑ accidens ñ conũti. si uł un qͥspiã fuerit inuentꝰ qͥ u̾eiat aliqͦ
casu. cũ eodẽ uicio genuerit filiũ: factũq sit ꝓli nat᷑a łͤ qd parenti accidens fuit. uẽpe
tua definitio ista frustrabit᷑. Itẽ cũ definis patemẽ q ipse ñ ht̃ in suã plẽ ñ posse tͣns¬
mit̾e̾.ñ ne definitio &̃ ista destruet᷑. cũ tͥ fuerint demonstrati nati hoĩes integerrinis
õib m̃bris. exhis parentib qͥ ñ nulla m̃bra ꝑdida̾nt: Audiebamꝰ amaiorib nr̃i. qͥse id nose
ac uidisse dicebant. fundaniũ carthaginis rechorẽ cũ ipsi accidemti uicio luscꝰ ẽt. luscũ
siluĩ p̃citasse. Quo exẽplo eu̾tit᷑ illa tua sententia q̃ dici n atalia ꝑ accidens ñ conc̾iti. Aridesꝰ
qͥppe fuit ĩ patre.: q̃ factũ ẽ. in filio nat̾ale. lilã uͭ alt̾am qͣ dicitis parentes itifilios ea q̃ ũ

Expanded text:
naturalia per accidens non converti; » si vel unus quispiam fuerit inventus, qui vitiatus aliquo casu cum eodem vitio genuerit filium, factumque sit proli naturale quod parenti accidens fuit; nempe tua definitio ista frustrabitur. Item cum definis, « parentem quod ipse non habet, in suam prolem non posse transmittere, » nonne definitio etiam ista destruetur, cum tibi fuerint demonstrati nati homines integerrimis omnibus membris ex his parentibus, qui nonnulla membra perdiderant? Audiebamus a majoribus nostris, qui se id nosse ac vidisse dicebant, Fundanium Carthaginis rhetorem, cum ipse accidenti vitio luscus esset, luscum filium procreasse. Quo exemplo evertitur illa tua sententia, qua dicis, « naturalia per accidens non converti. » Accidens quippe fuit in patre, quod factum est in filio
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatẽ q̃ ostendi hominũ maxime carnaliũ sensib ñ potest. qͣntomagis ut putas acrit̃ tanto
magis infidelit̃ pugnas. S uerte os tete infacies. ⁊ cont᷑he qͥcqͥd siue animniᷤᷤ.siue arte uales: qͥcũq¬

Expanded text:
veritatem quae ostendi hominum maxime carnalium sensibus non potest, quanto magis ut putas acriter, tanto veritatem quae ostendi hominum maxime carnalium sensibus non potest, quanto magis ut putas acriter, tanto sapientiam: uerte omnes tete in facies et contrahe, quidquid siue animis siue arte uales. qu
Abbreviated transcription (Latin):
sib reb exibeat. qͣ u̾bis sonat. Quomͦ aũ ħ fac̃. si eũ exsuffiat. in qͥ nouit ñ eẽ ꝙͣ pellat. si eũ lauat
uroi natum necesse sit renasci ñ teatũ sit necesse dãpnari malũ ÷. ccupiscentiȩ carnis scĩtate
m̃tis cogitare possetis. & qͥd c̃ferat gr̃ã cũ reatũ enis absoluit. qͦ faciebat originalit̃ homi nẽ reũ.
qñ fit inillo plena remissio peccoꝵ. Quã uis ipsa remaneat cont̃ ꝗͣ regen̾ati sp̃s c̃cupiscat. aut bene
usurꝰ hoc malo. ĩ minore certamine. ait̃ oino nec usur ĩmaiore c̃tamine: Inẽ enĩ sensꝰ huiꝰ mali
dũ reluctat᷑ atq cobibet᷑. Reatꝰ carnał c̃cupiscentiȩ sic̃ ñ sentit᷑ dũ ẽ: ita eiꝰ ablatio fide credit᷑
ñ carnẽ. ñ iñte sentit᷑. Reatꝰ aũ ille qͥ sola regenãtio ẽ dimittit̃. quẽ admodũ cũ ieẽt ñ senti¬
dbat᷑ : ita eiꝰ ablatio fide credit᷑. ñ carne ł iñte settit᷑. Iõ in huiꝰ rei obscuritate te iactas. ⁊ actu

Expanded text:
si hoc rebus exhibeat, quod verbis sonat. Quomodo autem hoc facit, si eum exsufflat in quo novit non esse quod pellat, si eum lavat ex ea natum necesse sit renasci, non renatum sit necesse damnari malum concupiscentiae carnis, sanctitate mentis cogitare possetis: et quid conferat gratia, cum reatum ejus absolvit, quo faciebat originaliter hominem reum, quando fit in illo plena remissio peccatorum; quamvis ipsa remaneat, contra quam regenerati spiritus concupiscat, aut bene usurus hoc malo in minore certamine, aut omnino non usurus in majore certamine? Inest enim sensus hujus mali, dum reluctatur atque cohibetur. Rodum cum inesset non sentiebatur; ita ejus ablatio fide creditur, non carne vel mente sentitur. Ideo in hujus rei obscuritate te jactas, et adversus
Abbreviated transcription (Latin):
nob egregiꝰ doctor inculcat. idõ dicͥi ^ ͤiam concupisc̾e̾. qr carnalit̾ anima en¬
cupiscit : Non enĩ sine anima ulla pot̾ eẽ. carnis concupiscentia. Nã utiq cõcu¬
pisc̾e uiuentis sentientisq nat᷑ȩ ẽ : ita ut ũ desit concupiscentia quã spadonĩ
qͦ castitas frenet. Minꝰ quidẽ laboriosa. quia ubi mat̾iã. deqͣ oꝑet᷑ non inuenin
minꝰ ad u̾sus eã libido consurgit. Est tam̃ pudicȩq cõprimit᷑. nec concubend
quãuis irritꝰ ipse conatꝰ in eã turpitudinẽ ueniat. ꝓpt̾ quã caligonũ ualenani.

Expanded text:
nobis egregius doctor inculcas, « ideo dici carnem concupiscere, quia carnaliter anima concupiscit? » Non enim sine anima ulla potest esse carnis concupiscentia. Nam utique concupiscere viventis sentientisque naturae est: ita ut non desit concupiscentia, quam spadonum quoque castitas frenet; minus quidem laboriosa, quia ubi materiam de qua operetur non invenit, minus adversus eam libido consurgit: est tamen, pudiceque comprimitur, ne concumbendi quamvis irritus ipse conatus, in eam turpitudinem veniat, p
Abbreviated transcription (Latin):
mortuos eẽ peccõ uiuere aũ dõ in xͦ iħu N ũqͥd dictĩ sumꝰ peccitto mortuũ fuise im qlͣ
pecrato dr̃ mortuus. Q d gͦ ipse significauit insimilitudine carnis pecĩ. hoc ꝑeiꝰgtam̃¬
nos aginꝰ uicarne peccati. ut qͦmͦ ille moriendo similitudini pexĩ peccõ mortuus p̃dict᷑.
erit similititdo moriat᷑. & qͦmͦ in illiꝰ uera carne uera mors fuit: sic fiat inueris peccatis. ueri¬
imduseñ s̃ conexa sint oĩa qͥb ait scribens ad romanos. ut grã dĩ cõm̃det᷑ ꝑ ił̾m xp̃m. tñ ꝙ epłi

Expanded text:
sumus peccato mortuum fuisse Deum, quod peccato dicitur mortuus. Quod ergo ipse significavit innos agimus in carne peccati, ut quomodo ille moriendo similitudini peccati, peccato mortuus praedicatur: erit similitudo moriamur, et quomodo illius vera carne amvis enim sibi connexa sint omnia quibus ait, scribens ad Romanos, ut gratia Dei commendetur per Jesum Chri
Abbreviated transcription (Latin):
Recte itaq ⁊ ipsedexisti cont᷑ curiositatẽ q̃ mitiꝰ solet nurari qͦd potuerit cõ p̃hendẽ. incõ-¬
cõ r̃hendẽ humana c̃iectura ñ possit: iõ ne cont᷑ eccłiã matiẽ urãm ratiuncłis ur̃is qͣsi par¬
ricidalib puguincłis debetis armari. ut iñ sac̾m̃ti eiꝰ ocultã. qͣ pairgando c̃cip̃ paruulos
qͣuis de purgatis parentib natos. tãq̃ ossa inuentit p̃gnantis ñ c̃trectando s lanian¬
do qͣratis : Nͥ aũ sermons longitudine nollẽ fatigare lactor ẽ: iã te mille rerũ gen̾ibꝰ qͣrũ
icõꝑ hensibił ratio cont᷑ ufitatas nat̾e uias qͣsi ꝑdeserta opaca repit. obruerẽ. Inqͥb etiã
degen̾antia semina ñ qͥdẽ indissimillimũ genꝰ. qi nec oleastͣ sic ẽ. abolea discretꝰ ut uitis. s in
qͣndã si chiei potest similẽ dissimilitudinẽ. sic̃ uiti ẽ. labrusea dissimił. q̃ cñ de semine uitis¬

Expanded text:
Recte itaque et ipse dixisti, contra curiositatem quae minus solet mirari quod potuerit comprehendere, incompcomprehendere humana conjectura non possit? ideone contra Ecclesiam matrem vestram ratiunculis vestris quasi parricidalibus pugiunculis debetis armari, ut vim Sacramenti ejus occultam, qua purgandos concipit parvulos, quamvis de purgatis parentibus natos, tanquam ossa in ventre praegnantis, non contrectando, sed laniando quaeratis? Nisi autem sermonis longincomprehensibilis ratio contra usitatas naturae vias quasi per deserta opaca repit, obruerem; in quibus etiam degenerantia semina, non quidem in dissimillimum genus quia nec oleaster sic est ab olea discretus ut vitis, sed in quamdam, si dici potest, similem dissimilitudinem, sicuti viti est labrusca dissimi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ sedert̃ scienda cognoscere. ł ñ for¬
medant ignorata cul¬
pare. Nũqͥd hoc dehis de his qͥ excordes nati st̃
potest dice̾ : Nec tñ eis sub
dõ iusto ⁊eide id accide̾ potuerit inuentus es si nulla eparentib thuntur
iguoratiõis ut loq̃ris insaniuiꝰ. Itane uͦ tanta in pariuił mala cu qͥñ intude
sed̃m marnicheos credat᷑ ad mixta. Uñ st̃ ñ dico. ⁊t̃ moribus. s inipsis ingeruis aũ
qͥb nascunt᷑ tanta hominũ mala. siñ ẽ humana origo iuiciate si ñ ẽ maba dis¬
nata Quid hõ satiutatis exspers ⁊ abinnidie stimuł alietiꝰ. ⁊psã sic descbisin.

Expanded text:
supersederunt scienda cognoscere, vel non formidant ignorata culpare. » Numquid hoc de his qui excordes nati sunt, potes dicere? Nec tamen eis sub Deo justo unde id accidere potuerit inventurus es, si nulla ex parentibus trahuntur ignorationis, » ut loqueris, « insanimus. » Itane vero tanta in parvulis mala, tu qui non invidedum Manichaeos credatur admixta: unde sunt, non dico in moribus, sed in ipsis ingeniis cum quibus nascuntur tanta hominum mala, si non est humana origo vitiata, non est massa damnata? Quid, quod homo fatuitatis expers et ab invidiae stimulis alienus, ipsam sic
Abbreviated transcription (Latin):
falsũ ẽ q explicari u̾b̾ ł ñ potest. ł difficillime potest: tu nega si potef audes. natũ morqelĩ
niã. Quib tũ sirepugnare noł. antelligis q sine dubitatione credendũ .ẽ. & si ñ intellitas. se
eñi qͥspiritalit̃ natꝰ carnalit̃ gignit. utrũq ht̃ sem̃ :⁊ ĩmortale uñ se gaudeat uitũi. marihõ¬
m uñ. gen̾et mortuũ. C ui iuuificando nullo mͦ necessaria xͥ mors eẽt. nͥ mortuus nat a
matis. S ne uiuant pociꝰ ĩ peditis. qñ ineoꝵ paientib fidẽ qͣ una posst̃ reuiuisca

Expanded text:
falsum est, quia explicari verbis non potest, vel difficillime potest? Tu nega, si audes, natum mortuum, telligis quod sine dubitatione credendum est etiam si non intelligas. Homo enim qui spiritualiter natus, carnaliter gignit, utrumque habet semen, et immortale unde se gaudeat vivum, et mortale unde generet mortuum. Cui vivificando nullo modo necessaria Christi mors esset, nisi mortuus natus clamatis: sed ne vivant potius impeditis, quando in eorum parentibus fidem, qua una possunt re
Abbreviated transcription (Latin):
similtõ qi nͣ potest alit̃ q tractũ ẽ remitat᷑. frustra identidẽ conaris obtegere. ił suo sue
litis nolitis. pariuilos erede c̃sitemini in xp̃m. ꝑ corda ⁊ ora gestantiũ. Ergo ⁊ ad psas
ꝑtinet dm̃ca ila sententia. qͥ ñ credidit c̃dẽpnabit᷑. Qua causa q̃ iustitia si nullũ des¬
hunt originale pecm̃: ꝯd aũ dicis hinc pociꝰ suos apꝓbat. q ante ꝓpͥũ uoluntatis obseq
h q ineis fec̃ beneficioꝵ subliat augm̃tis. Si gͦ hinc scios istos apꝓbat: ꝓfecto illos qb
hoc ũdonat. ñ appbat suos. Porro cũ ⁊ ipsi eadẽ causa sint eiꝰ. qr c̃didit eoscur ñ ꝯipsosause
modo arpiobat suos: hinc de fato ł de acceptione ꝑ sonarũ nichil negatis: iã gͦ nob cũ qan¬

Expanded text:
non potest aliter, quod tractum est remittatur » : frustra identidem conaris obtegere quod superfluum Velitis nolitis, parvulos credere confitemini in Christum per corda et ora gestantium. Ergo et ad ipsos pertinet dominica illa sententia: Qui non crediderit, condemnabitur . Qua causa, qua justitia, si nullum trahunt originale peccatum? Quod autem dicis, « Hinc potius suos approbat, quod ante proprium voluntatis obseq in eis fecit beneficiorum sublimat augmentis: » si ergo hinc suos istos approbat; profecto illos quibus hoc non donat, non approbat suos. Porro cum et ipsi eadem causa sint ejus, quia condidit eos; cur non et ipsos eodem modo approbat suos? Hinc de fato, vel de acceptione personarum nihil negatis. Jam ergo nobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
hac suꝑbi deiciunt᷑. ut humilis inseiat᷑ oleast̃. Cc illi ibunt in tenebias ext̾iores dequib int
Alia requisisti. uenientib ab ouente & occidente multis qui recũbent cũ abrahã. isahae ꝙ
iacobħ in regno celoꝵ. Sunt enĩ mͦ in ext̾is tenebris. uñ correptio desꝑanda non est qliã
si contẽpseruit ibunt intenebras ȩxtiores. ubi correctionis locus non erit. Qm̃ deuslirs.
tał. quał huiꝰ uifibilis lucis. fantasia cogitat᷑: quãq & ibi ẽ. uidere s longe altẽ. longe dissi-¬
milit̃. Quał enĩ luy÷ ipsa canitas: Quis uerbis explicat: Quis carũ rerũ quȩ sensib corpis
adiacent. ullo demonstrat exẽplo: Anforte lux caritas non est : dudi apłm ioħem. Ipse qͥpyt
dix̃. qđ mͦ cõmemoraui qm̃ d̃s lur est. & tenebre meo nonsẽ ullȩ. Qui nursus dic̃. ds̃ hartas:

Expanded text:
hac superbia deiciuntur, ut humilis inseratur oleaster. et illi ibunt in tenebras exteriores, de quibus inter alia requisisti, uenientibus ab oriente et occidente multis, qui recumbant cum Abraham, Isaac et Iacob in regno caelorum. sunt enim modo in exteris tenebris, unde correctio desperanda non est; quam si contempserint, ibunt in tenebras exteriores, ubi correctionis locus non erit, quoniam deus ltalis, qualis huius uisibilis lucis phantasia cogitatur; quamquam et ibi est uidere, sed longe aliter, longe dissimiliter. qualis enim lux est ipsa caritas, quis uerbis explicat? quis earum rerum, quae sensibus corporis adiacent, ullo demonstrat exemplo? an forte lux caritas non est? audi apostolum Iohannem; ipse quippe dixit. quod modo commemoraui: Quoniam deus lux est et tenebrae in
Abbreviated transcription (Latin):
me elegistis: Scto uoselegi. Nlã sipptẽa electierant. q credider ipsi eũ priꝰ utie
elegetant credendo in eum: ut elegi mererent᷑. Aufert aut̃ hoc om̃mo quidicit
nonuosꝰ me elegistis sego elegiuos msi quia non eleger̃ eũ : ut elig̾et eos. ẜ ut eligent¬

Expanded text:
 elegi vos . Nam si propterea electi erant, quia crediderant; ipsi eum prius utique elegerant credendo in eum, ut eligi mererentur. Aufert autem hoc omnino, qui dicit, Non vos me elegistis, sed ego
Abbreviated transcription (Latin):
poturt sonim  atione defendit. Librũ gͦ quolunie ⁊ espondi defen¬
dens iam non contrar ii atira sed ꝑquã natira lib̾atur & regit᷑.
denatum aori a mtũs apaui. Inquo uerba quȩdam uelut. xisti
romami ep̃i & martiris que pelagnis postut. ita defendi tanquã
reuera eiꝰ xisti cẽnt. id enim putaueram: sed postea legi sexti
plulosopł. eẽ. non sisti xp̃iani. Hic liber sic incipit. Librũ
quem misistis:¬

Expanded text:
potuit argumentatione defendit. librum ergo, quo huic respondi defendens gratiam non contra naturam, sed per quam natura liberatur et regitur, de natura et gratia nuncupaui. in quo uerba quaedam, quae uelut Xysti Romani episcopi et martyris Pelagius posuit, ita defendi, tamquam re uerba eiusdem Xysti essent — id enim putaueram —, sed postea legi Sexti philosophi esse, non Xysti Christiani. Hic liber sic incipit: Librum, quem misistis
Abbreviated transcription (Latin):
fuit mortał. qi ñ erat necesse ut moreiet᷑: Talẽ puto habitudinẽ adhuc in corꝑe
aĩali. atq mortali. & iã illis qͥsine morte hinc tͣnsiatist̃: fuisse c̃cessã. Neq etũ enoch
helias ꝑtã lonzã atatẽ senectute marcuert̃: na tñ credo eos iã millã sp̃alẽ qua

Expanded text:
fuit mortalis, quia non erat necesse ut moreretur. talem puto habitudinem adhuc in corpore fuit mortalis, quia non erat necesse ut moreretur. talem puto habitudinem adhuc in corpore animali atque mortali etiam illis, qui sine morte hinc translati sunt, fuisse concessam. neque enim Enoc et Helias per tam longam aetatem senectute marcuerunt, nec tamen eos credo iam in illa
Abbreviated transcription (Latin):
bitacłm nrm qͦd decelo ẽ. suꝑ induicupientes: si tñ induti ñ nudi inueni am̃. & enĩ qͥsumꝰ in
hac habitatione inzemiscinꝰ rauati. in qͦ nolumꝰ expoliari s suꝑuestiri: ut absorbeat᷑ mortale
auita. Proinde si ñ pecrasset adã ñ erat expoliandꝰ corꝑe. s suꝑuestiendꝰ immortalitate ⁊ in¬
corruptioẽ. ut absorb̾et᷑ mortale auita. ⁊dẽ. ab animali in sp̃ale tͣnsiret. Neq enĩ metuendũ
fuit. ne forte sidiutiꝰ hic uiu̾et incorꝑe aĩali senetute grauaret᷑: ⁊ paulatĩ ueteres cendo ꝑuemi¬
ret adinortẽ. Sienĩ isrlitarũ ds̃. uestuntis ⁊ calciam̃tis p̃stiut. qͦd ꝑtot anno ñ¬
st̃ atcrita: qͥd mirũ si obedienti hõi eiꝰdẽ potentia p̃staret᷑. ut aĩale hoc̃ ⁊mor¬
tale hñs corpꝰ. hab̾et ineo q̃ndã statũ. qͦ sine defectu eẽt annosũ tẽꝑe quo ds̃
uellet. a mortalitate ad ĩmortalitatẽ sine media morte uentus : Sic̃ enĩ hȩc ip

Expanded text:
sumus in hac habitatione ingemescimus grauati, in quo nolumus expoliari, sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita. proinde si non peccasset Adam, non erat expoliandus corpore, sed superuestiendus inmortalitate et incorruptione, ut absorberetur mortale a uita, id est ab animali in spiritale transiret. Neque enim metuendum fuit, ne forte, si diutius hic uiueret in corpore animali, senectute grauaretur et paulatim ueterescendo perueniret ad mortem. si enim deus Israhelitarum uestimentis et calciamentis praestitit, quod per tot annos nimale, hoc est mortale, habens corpus haberet in co quendam statum, quo sine defectu esset annosus, tempore quo deus uellet a mortalitate ad inmortalitatem sine media morte uenturus? sicut enim haec i
Abbreviated transcription (Latin):
q aliꝰ aut ñ hũit. aut ñ ꝓtulit cũ hab̾et. Noli
adtende pꝰte qͥs ñ faciat. s qͥd te iubeat ds̃ facẽ.
Poftremo q̃re in istis affectiõib scłarib ñ uob̾
sufficiunt qͦs p̃ceslistis s uultis diuites eqͣles
ditiorib tiob. Non ad tenditis qͣntoᷤ pauꝑioreᷤ
tͣnscenditis : Sinc̾e iuttꝰ doctioreᷤ s in helemo¬
sims habet᷑ modꝰ hic dr̃ iã uscqͦ facio. ⁊ illic

Expanded text:
 aut non protulit cum haberet. Noli attendere post te quis non faciat, sed quid te jubeat Deus facere. Postremo, quare in istis affectionibus saecularibus non vobis sufficiunt quos praecessistis, sed vultis esse divites, aequales ditioribus vobis? Non attenditis quantos pauperiores transcenditis: vincere vultis ditiores. Sed in eleemosynis ha
Abbreviated transcription (Latin):
U ideris f̃s. q m̃daciũ ẽ. qͥ dict̃ hoĩeᷤ. filiis meis
tacere q st̃. fundtunt. nomunt. inc̾fessionẽ
qͥ portant. lactꝰ p̃mit᷑. crapula migͥtatis euo¬
mat eã c̃fessio: s ñ canino mor e redeat᷑ ad
uonittũ. Estote ꝓp̃iani. Ualde parũ ẽ. uocari
apĩanꝰ. Qnta donatis histrionib qͣnta donatiᷤᷤ
eis qͥ uos occidunt. ꝑ ipsas enĩ exhibitiones
uoluptantrũ. int̾ficiunt anm̃as ur̃as. ⁊ in¬
sanitis qͥ plꝰ donet. Si insaniretis qͥ plꝰ ser
uet. ñ eẽtis ferenci: qͥ plꝰ seruet Insanire¬
autẽ auarieia ẽ. Qͥ plꝰ donet ĩ sanire ꝓfu¬
sionis ÷. Nec auarũ te ds. nec ꝑfusũ nult.
Collocare te insit ds̃ q̃ habes. ñ ꝓicẽ. Certatis qͥs
uincat inpeuis. ñ datis oꝑã qͥ sit melior. Atq

Expanded text:
ium est quod dicunt homines, Filiis meis tacere quod sunt: fundant, vomant in confessione quod portant. Pectus premitur crapula iniquitatis; evomat eam confessio: sed non canino more redeatur ad vomitum. Estote christiani. Valde parum est vocari christianos. Quanta donatis histrionibus? quanta donatis eis qui vos occidunt. Per ipsas enim exhibitiones voluptatum interficiunt animas vestras: et insanitis quis vet, non essetis ferendi. Quis plus servet insanire, avaritiae est; quis plus donet insanire, profusionis est. Nec avarum te Deus, nec profusum te vult. Collocare te vult quae habes, non projicere. Certatis quis vincat in pejus, non datis operam quis sit melior: atque
Abbreviated transcription (Latin):
E suriui cdic̃ xͥ. ⁊ ñ dedistis mͥ manducare. E gere
uoluit ꝓpt̾ te. ut hab̾es uͥseminares trena.
ei grãs agite ut ñ in sultetis his qͥũdũ bene
uuint. s eos ipsos morib ur̃is hortemini. Hȩc
faciendo hẽtis ꝑfectã qͣntũ inhac uita potestꝰ

Expanded text:
 Christus, et non dedistis mihi manducare . Egere voluit propter te, ut haberes ubi seminares terrenaei gratias agite, ut non insultetis his qui nondum bene vivunt; sed eos ipsos moribus vestris hortemini. Haec faciendo, habetis perfectam, quantum in hac vita potest,
Abbreviated transcription (Latin):
uinioꝵ ⁊ or omi. ip̾a tria st̃. Ut aũ uerũ dicas in
orone. ꝑfecte ĩplende st̃ elemosinȩ. Qnȩ st̃ per¬
fecte helemosinȩ: Ut excͦ tͥ habundat desei qui
ñ ht̃. ꝯcid te ledit aliqͥs. ignoscas illi. S ne putetiᷤ
fr̃s qi fatienla st̃ cotidie ad ult̾ia. ⁊ helemosinis
cotidianis mundanaa st̃. Ad illa sceła maiora
ñ sufficiurit ootidiane helemosinȩ. ut ea mun¬
dent. Aliunꝰ ÷ uͥ mites uitã. ⁊aliud ⁊̃ uͥ toleres
uitã. Illa urtanda ut si mechꝰ eras. noli ẽẽ me¬
chus. Si foricator: noli fornicari. Si homitiela.
noli ẽẽ hoiicida. Si ibas ad mathematicũ. y ad
cet̾as pestes sacͥlegas. iã desine. Arutt᷑ris hec nisi
fieri desinant cotidinis helemosinis posse mun¬
dari: Iua dico cotidiana peccã. q̃ aut ꝑ linguã
fatile cõinittunt᷑. ut ẽ. u̾bũ durũ. aut cũ labit᷑
aliqͥs u risũ inmodatũ. autͥ huiꝰ modi nugas
cotidianas. in ipsis c̃cessis peccã st̃. cũ ipsa uxore

Expanded text:
 verum dicas in oratione, perfectae implendae sunt eleemosynae. Quae sunt perfectae eleemosynae? Ut ex quo tibi abundat, des ei qui non habet; et cum te laedit aliquis, ignoscas illi. 18. Sed ne putetis, fratres, quia facienda sunt quotidie adulteria, et eleemosynis quotidianis mundanda sunt. Ad illa majora scelera non sufficiunt quotidianae eleemosynae, ut ea mundent. Aliud est ubi mutes vitam, aliud est ubi toleres vitam. Illa mutanda est: si moechus eras, noli esse moechus: si fornicator eras, noli fornicari: si homicida, noli esse homicida: si ibas ad mathematicum et ad caeteras pestes sacrilegas, jam desine. Arbitraris haec, nisi fieri desinant, quotidianis eleemosynis posse mundari? Illa dico quotidiana peccata, quae aut per linguam facile committuntur, ut est verbum durum, aut cum labitur aliquis in risum immoderatum, aut in hujusmodi nugas quotidianas. In ipsis concessis peccata sunt. Cum ipsa uxore
Abbreviated transcription (Latin):
pramatas. Ita adeitrib om̃ib bestis securꝰ ⁊ imo¬
prcii end̃i dilaetione n hutmana societate uersaris.
capira s̃ subistis capitib. In singłis contis ũ sin¬
qra beftiusꝰ s greges int̃sicis bestiartũ. Siegͦ cati¬
ticũ nouri u amore cũ non cimore cantab̾. Holi
diaere ⁊ͦ qn as forte lixuriant̃ aliqͥd uis agere: ipo¬
rẽ ñ habes facio qđ uolo. Hon enĩ pꝰ uxorẽ meã paeto.
Abstine te asornicationib neforte dicas mͥ adforni¬
cẽ uado. admeretricẽ ꝑgo: acꝑstituta eo. nec illud

Expanded text:
piditatis. ita cadentibus omnibus bestiis securus et innocens in dei dilectione et humana societate uersaris. capita sunt sub istis capitibus; in singulis chordis non singulas bestias, sed greges. interficis bestiarum. sic enim canticum nouum cum amore, non cum timore cantabis. Noli dicere tibi, quando forte luxurianter uis aliquid agere:  uxorem meam pecco. Abstine te a fornicationibus: ne forte dicas mihi: Ad fornicem vado, ad meretricem pergo, ad prostitutam eo; nec illud