comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tores peccunie. amatores
duuciarum: consultores
miganu. Omnes querẽ¬
tes que suasunt: nõ que
ihesu xp̃i. in ecclesia xpisti
ficte intrantes. promittẽ¬
tes et non facientes: uo¬
uentes et non reddentes.
Remunciantes malo: et
iterum idem facientes. Hec
amantes zizania sunt. Nõ
amant illi xp̃m: qui ali

Expanded text:
tores pecuniae, amatores deliciarum, consultores nugarum, omnes quaerentes quae sua sunt, non quae Jesu Christi. In Ecclesia Christi ficte intrantes, promittentes et non facientes, voventes et non reddentes, renuntiantes malo et iterum idem facientes; haec amantes, zizania sunt. Non amant illi Christum, qui ali
Abbreviated transcription (Latin):
interrogate de puero: et cũ
inuencritis reuunciate mͣ.
ut et ego uenicus adorem
cum. O caliditas ficta. o ĩ¬
credulitas impia:o nequi¬
cia fraudulẽta. Si adorare i¬
stum pucrum certissume
disponcbas. quare pro illo
multos pueros occidebas:
Sanguis innocentum quẽ
crudeliter effudisti. attesta¬
tur quid de hoc puero uolu¬
isti: et tamen non solum
istum puccum non inue¬
msti: sed nec illis puens
aliquid nocuisti: imino
inscins quod illis proderat
boc egisti. Per seuiciam tu¬
am facti sunt martires. qͥ
ꝑ infanciam suam fuc¬
rant innocentes: quando
per graciam huius pucri
pro co meruerunt mori. p̾¬
usqmͣ cum possent coram
hominibus confitcri. Iste
puer qui mundũ creauit.

Expanded text:
enter de puero; et cum inveneritis, renuntiate mihi, ut et ego veniens adorem eum . O calliditas ficta! O incredulitas impia! O nequitia fraudulenta. Si adorare istum puerum certissime disponebas, quare pro illo multos pueros occidebas? Sanguis innocentum, quem creduliter effudisti, attestatur quid de hoc puero voluisti. Et tamen non solum istum puerum non invenisti, sed nec illis pueris aliquid nocuisti: imo inscius, quod illis proderat, hoc egisti. Per saevitiam quippe tuam facti sunt martyres, qui per infantiam suam fuerant innocentes: quando per gratiam hujus pueri pro eo meruerunt mori, priusquam eum possent coram hominibus confiteri. Iste itaque puer, qui mundum creavit
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis superbie blas¬
pbemasti. et implesti ma¬
la cogitacionem tuam: st
ostendisti contra uirum
fortitudincm tuam: ut

Expanded text:
verbis superbiae blasphemasti, et implesti malam cogitationem tuam, et ostendisti contra virum fortitudinem tuam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Absit a tent rem hanc fa¬
cias. et occidas iustum cum
impio. fiatq iustus sicut
impius. Non est hoc tuumi:
qui iudicas omnem terrã
ncquaqmͣ facies iudiciũ.¬

Expanded text:
absit a te ut rem hanc fcias et occidas iustum cum impio fiatque iustus sicut impius non est hoc tuum qui iudicas omnem terram nequaquam facies iudiciu
Abbreviated transcription (Latin):
dicauit. uerum cciam dedit
quibusdam. sed tamen bap¬
tisinum suum in remissio¬
nem peccatorum dare non
potuit. remissio etemn pec¬
catorum: in solo nobis bap¬
tismo xp̃i tribuitur. lc̃o .iii.

Expanded text:
dicavit, verum etiam 1517 quibusdam dedit, sed tamen baptismum suum in remissionem peccatorum dare non potuit. Remissio etenim peccatorum in solo nobis baptismo Christi tribuitur. Notandum
Abbreviated transcription (Latin):
ecpulit. mater peccati. mici¬
um iniquitatis: preuari¬
cacionis materia. Ip̃a illa
mulicr uenit: ipsa natura.
Noua res: et admiranda.
Iudei fugunt: et mulier sẽ¬
quitur. Ecce mulier a fini¬
bus illis cgrssa: rogabat

Expanded text:
expulit, mater peccati initium iniquitatis, praevaricationis materia: ipsa illa mulier venit, ipsa natura. Nova res et admiranda: Judaei fugiunt, et mulier sequitur: Et ecce mulier a finibus illis egressa, rogabat
Abbreviated transcription (Latin):
inquit difficile esse quod
spondeo: et nobis incredi¬
bile uideatur impium et
iniquum posse saluari. uel
populum iudeorum: uel
omnes qui in gentibus ne¬
sciebant deum. Hec conside¬
rare quod multa inter mea

Expanded text:
inquit, difficile esse quod spondeo, et vobis incredibile videatur, impium et iniquum posse salvari, vel populum Judaeorum, vel omnes qui in gentibus nesciebant Deum: hoc considerate, quod multa inter mea
Abbreviated transcription (Latin):
sus est: sic in cuuangelio
legimus. Bcly. hely. lama
zabatam: Hoc est. Deus me¬
us deus meus quare me
dercliquisti. Hac in qmͣ uoce
usus est: qd proplxta ãnũ¬
ciauerat. rei cxitus approba¬
ret. Et quonam sequẽcia
penc manifestata sunt. il¬
lum inspiciamus uersicu¬
lum in quo ait. Et ego sũ
uermus et non homo. Cur
tocius dommus crature
uerii se uoluit compara¬
ii. possumus hec tamen hu¬
militatis primitus assigñ¬
re. Que scõrum mitus est
fitctur. dauid pulicem sẽ
scpe commemorat. Sz ma¬
gis illud accipiendum pu¬
to quomam uermis ex¬
nulla intrinsecus ad mix¬
tione aliem corpons. sed de
sola et pura terra procrcatͤ
ideo illum comparatum do¬
mino. quomain et ipse sal¬
uacor de sola et pura mar¬
a generatur. Leccio sexta.

Expanded text:
st, sicut in Evangelio legimus: Eli, Eli, lamma sabacthani? hoc est: Deus meus, Deus meus, quare me dereliquisti ? Hac, inquam, voce usus est, ut quod prophetia annuntiaverat rei exitus approbaret. Et quoniam sequentia pene manifesta sunt, illum inspiciamus versiculum in quo ait: Ego autem sum vermis et non homo . Cur totius Dominus creaturae vermiculo se voluerit comparari, possumus hoc quidem humilitati primitus assignare, quae sanctorum virtus est rofitetur, David pulicem se saepe commemorat. Sed magis illud accipiendum puto: quoniam vermis nulla extrinsecus admixtione alieni corporis, sed de sola ac pura terra procreatur, ideo illum comparatum Domino, quoniam et ipse Salvator de sola et pura Maria generatur. Legi et
Abbreviated transcription (Latin):
quia nec arma celestia hostes
poterunt superare terrem. nec
diuino regi aduersa poterũt
contra ne mundana: nec in
procintu fidei constitutos p̾¬
uenire potenit inunica sub¬
reptio: neq cautos uigilan¬
tes. sobrios. dyabolus suis¬

Expanded text:
qui nec arma coelestia hostes poterunt superare terreni, nec divino regi adversa poterunt contraire mundana: nec in procinctu fidei constitutos, praevenire poterit inimica subversio; neque cautos, vigilantes, sobrios, diabolus pe
Abbreviated transcription (Latin):
carnem solus xp̃c accepit.
Opcracio in tribus constat.
scd quomodo ꝓtinet ad so¬
lain cordam soni reddicio:
sic pertinct ad solum xp̃m
carus humane suscepcio.
Econtra iudeus contra na

Expanded text:
carnem solus Christus accepit. Operatio in tribus constat; sed quomodo pertinet ad solam chordam soni retinctio, sic pertinet ad solum Christum carnis humanae susceptio. E contra Judaeus: Contra na
Abbreviated transcription (Latin):
fluctu maris. qui auento
mouctur. et cirtumflectit᷑.
ille. quod accipiat aliquid
ia domino. Uir duplex am¬
mo inconstans est: mom¬
nibus uiis suis. Gloriet
autti fracer humilis mn
craltacione sua: diues au¬
toi m humilicate sua. qm̃
sicuoflos feni transibit. Ex

Expanded text:
 maris, qui a uento mouetur et circumfertur. ille quod accipiat aliquid a domino, uir duplex animo inconstans in omnibus uiis suis. glorietur autem frater humilis in exaltatione sua, diues autem in humilitate sua, quoniam sicut flos faen
Abbreviated transcription (Latin):
cerdos meternum secundũ
ordincin melchisedech. Q
in dicbus cams suc preceᷤᷤ
supplicionesqz ad deum qͥ
possit saluum cum facere
a morte cum clamore ua¬
lido. et lacrumis offercus:
exauditus est pro sua re¬
uerencia. Et quidem cum
esset filius dei. didicit ex hi¬
is qui passus est obedien¬
ciam: et consummatus
factus est. omnibus obtẽ¬
perantibus sibi causa salu¬
sis ettrnc salutis. appellat
a deo pontifex: iuxta ordi¬
nem melchi sedech a

Expanded text:
cundum ordinem Melchisedech. Qui in diebus carnis suae, preces supplicationesque ad eum, qui possit illum salvum facere a morte, cum clamore valido et lacrymis offerens, exauditus est pro sua reverentia. Et quidem cum esset Filius Dei, didicit ex iis, quae passus est, obedientiam: et consummatus, factus est omnibus obtemperantibus sibi, causa salutis aeternae, appellatus a Deo pontifex juxta ordinem Melchisedech.
Abbreviated transcription (Latin):
nollet caitraducere: uolu¬
it cam occulte diunttere. No¬
luit cam traducere. nolu¬
it cam acciꝑa. noluit cãmalẽ
diffamare: sed uoluit occl¬
te dimittere cam. Occulte
autem a se dunittere uole¬
bat sicut m anfuctus. sicut
pus: sicut misericors. Idco¬
eam dimittere uolebat: qͦ¬
nam urtutem misterii.
et sacramentum quoddã
magnificum in cadem co¬
gnoscebat: cui ad proximã¬
re scse indignũ estumabat.

Expanded text:
nollet eam traducere, voluit occulte dimittere eam. Noluit eam traducere, noluit eam accipere, noluit eam male diffamare, sed voluit eam occulte dimittere. Occulte eam a se dimittere volebat, sicut pius, sicut mansuetus, sicut misericors. eam dimittere volebat quoniam virtutem mysterii et sacramentum quoddam magnificum in eadem cognoscebat, cui adproximare sese indignum aestimabat.
Abbreviated transcription (Latin):
humanitatis cius sacram̃¬
ta. aduidendam diuinita¬
tis spcciem posse conscendẽ:
si tamen cadei sacraieu¬
ta. digno iusticie et sãtatis
et ueritatis honore ut acce¬
pimus illibata sccuannus.

Expanded text:
humanitatis ejus sacramenta ad videndam divinitatis speciem posse conscendere, si tamen eadem sacramenta digno justitiae et sanctitatis et veritatis honore, ut accepimus, illibata servemus
Abbreviated transcription (Latin):
symonis: tencbatur magniᷤ
merm a demomo liberatũ
moraliter aniium ab m¬
munda cogitacione purga¬
tum significare dixcrimus
consequenter femma febri¬
bus tenta. sed ad impenũ

Expanded text:
tur magnis m a daemonio liberatum moraliter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tenta, sed ad impe
Abbreviated transcription (Latin):
ed quia quem ma¬
gistrum nouerat
uentatis studiose docendꝰ
doctus. subiit merito ucu¬
usq natruitatis cus di¬
uinc scilicet et humane. s
et passionis atqz ascensio¬
ns ipsius archana ꝑcepit
Nec non eciam modum se
didicit. Respondit crum¬
ibesus: et dixit. amen añi
dico tibi nsi quis natus
fuerit denno: non potest ui¬
dere regnum dei. Que sen
tenciã santo apertius cunc¬
tis fidelibus lucct. quãto
constat quia sinc huius
luce fideles esse nequeunt.

Expanded text:
ed quia quem magistrum noverat veritatis studiose docendus doctus subiit; merito utrusque nativitatis ejus, divinae, scilicet, et humanae, sed et Passionis atque ascensionis ipsius arcana percepit, nec non etiam modum secdidicit. Respondit Jesus, et dixit ei: Amen amen dico tibi: Nisi quis renatus fuerit denuo, non potest videtentia tanto apertius cunctis fidelibus lucet, quanto constat, quia sine hujus luce fideles esse nequeunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ect ergo noc omnia¬
us. Eratq sexcentorum ã¬
norum quando dilumi a¬
que mundauerunt suꝑ ter¬
ram. Et ingressus est noc
et filii eius. uxor cius et uro¬
res filiorum eius cum eo ĩ
archain: propter aquas di¬
luimi. Et animantib quo¬
qz mundis et minundis ⁊
de uoluccibus ⁊ ex omni qd̃
mouctur super terram. duo
ct duo ingressa sunt ad noc
in archani. masculus et fe¬
mina. sicut preceperat deus
noe. Cumqz transissent sep¬
tem dies: aque dilintii ũm¬
dauerunt super terrain. An¬
no sexcentesimo uite noc:
mense secundo. septimo doci¬
mo dic mensis. rupti sunt

Expanded text:
ecit ergo Noe omniaus eratque sescentorum annorum quando diluvii aquae inundaverunt super terram et ingressus est Noe et filii eius uxor eius et uxores filiorum eius cum eo in arcam propter aquas diluvii de animantibus quoque mundis et inmundis et de volucribus et ex omni quod movetur super terram duo et duo ingressa sunt ad Noe in arcam masculus et femina sicut praeceperat Deus Noe cumque transissent septem dies aquae diluvii inundaverunt super terram anno sescentesimo vitae Noe mense secundo septimodecim
Abbreviated transcription (Latin):
sti ut accepta custodiant.
Sicente namq apło: qui
stat uideat ne cadat nemo
tanta est. fummitate sufful¬
tus. ut de stabilitate sua
dcbcat esse securus. leccio .nͣ.

Expanded text:
sti, ut accepta custodiant. Dicente namque Apostolo: Qui stat videat ne cadat , nemo est tanta firmitate suffultus, ut de stabilitate sua debeat esse securus. Utamur
Abbreviated transcription (Latin):
ani: rapina pauperis ĩ do¬
mo ur̃a. Quare atteritis
populum meum. et facies
pauperum commolitis di¬
cit dominus excrcitinum:
et dixit dominus. pro co
quod eleuate sunt filie syõ.
et ambulauerunt extento
collo. et mitibus oculorũ
ibant et plaudebant. am¬
bulabant. et in pedibz sius
composito gradu inccdebãt.
Occaluabit dominus uerti¬
cem filiarum syon: et dñs

Expanded text:
am, rapina pauperis in domo vestra. Quare atteritis populum meum, et facies pauperum commolitis, dicit Dominus exercituum? Et dixit Dominus: Pro eo qet ambulauerunt extento collo et nutibus oculorum ibant et plaudebant et pedibus suis composito gradu incedebant, decaluabit Dominus uerticem fil
Abbreviated transcription (Latin):
scuicia herodis. uolens pri¬
mordia suspecti sibi regis
extinguere. huic dispensa¬
cioni nesciens scruiebat: nt
dum atroci intentus faci¬
nori. ignotum sibi puer.
indiscrcta infantium cede
persequitur ad nunciatũ

Expanded text:
itia Herodis, volens primordia suspecti sibi regis exstinguere, huic dispensationi nesciens serviebat; ut dum atroci intentus facinori, ignotum sibi puerum indiscreta infantium caede persequitur, annuntiatu
Abbreviated transcription (Latin):
beniginus domino:
T emptãtur a phariscis. cõ¬
funguntur insidie corum:
it secundum psalimstam.
sagitte parulorum facte
sunt plage corum. et nichi¬
lominus propter saccrdo¬
cium et nominis dignita¬
tem hortatur populos ut
subiciantur cis: non oꝑa
sed doctrinam considerantiᷤ
Quod autem ait. super ca¬
thedram moysi sedcrunt sc̃¬
be et phansci. Per cathedrã:
dectrinam legis ostendit.
ergo et illud quod dicitur
in psalmo. in cathedra pe¬
stilencie non sedit: et cathe¬
dras uendencium colum¬
bas euercit: doctrinain de¬
bemus acciꝑe. Alligant au¬
tem onera grauia et im

Expanded text:
benignius Domino? Tentatur a Pharisaeis, confringuntur insidiae eorum, et secundum Psalmistam: Sagittae parvulorum factae sunt plagae eorum , et nihilominus propter sacerdotii et nominis dignitatem, hortatur populos ut subjiciantur eis, non opera, sed doctrinam considerantes. Quod autem ait: Super cathedram Moysi sederunt Scribae et Pharisaei: per cathedram doctrinam Legis ostendit. Ergo et illud quod dicitur in Psalmo: In cathedra pestilentiae non sedit . Et: Cathedras vendentium columbas evertit doctrinam debemus accipere. Alligant autem onera gravia et im
Abbreviated transcription (Latin):
dominũs de trmplo uideo¬
nun quid fecisset in popu¬
lo gentium: mmo tocius
humai gencris audiamꝰ.
Sequitur cium cuuangdi¬
sta et dici: preteriens ibesꝰ¬
iidic hominem cecum a
pe que fecit dommnus nost

Expanded text:
Dominus de templo Judaeorum, quid fecisset in populo gentium, imo totius humani generis, audiamus. Sequitur enim evangelista, et dicit: Praeteriens vidit hominem caecum a pe quae fecit Dominus nost
Abbreviated transcription (Latin):
enim qui omi custodia ser-¬
uãt suum cor qui auertũt
oculos suos ne uideant ua¬
nitatem. qui sepiunt au¬
res suas spimis ne audiãt
linguam nequam. qui
gustant et irident qmͣ sua

Expanded text:
. At qui omni custodia servant suum cor, qui avertunt oculos suos ne videant vanitatem, qui sepiunt aures suas spinis, ne audiant linguam nequam, qui gustant et vident quam sua
Abbreviated transcription (French):
minum. et de igne et de fu
et in caudis corum. Nam
caude corum similes serpẽ¬
tibus habentes capita. et

Expanded text:
minum, de igne, et de fumet in caudis eorum. Nam caudae eorum similes serpentibus, habentes capita: et
Abbreviated transcription (Latin):
uuangelica leccio
dilectissum que per
aures corporis intcriorem
meutium ur̃arum pulsa¬
iuit auditum: ad magnã¬
nos sacramenti intelligen¬
ciam uocat. Quai aspirã¬
te gracia dei facilius asscq̃¬
mur. si consideracionem
nr̃am ad ca que paulo su¬
perius sunt narrata refera¬
mus. Saluator cnim bu¬
mani gencris deus xp̃us
condens cam fidem que mi
pios ad iusticiam et mor¬
tuos reuocat ad iitam. Ad
hec discipulos suos doctrine
mentis. et operum miracu

Expanded text:
angelica lectio, dilectissimi, quae per aures corporis interiorem mentium nostrarum 193 pulsavit auditum, ad magni sacramenti nos intelligentiam vocat: quam aspirante gratia Dei facilius assequemur, si considerationem nostram ad ea quae paulo superius sunt narrata, referamus. Salvator enim humani generis Jesus Christus condens eam fidem quae et impios ad justitiam et mortuos revocat ad vitam, ad hoc discipulos suos doctrinae monitis et operum miracu
Abbreviated transcription (Latin):
uant ad ihesum nec dum
rat. Nam et nox in qua ue¬
nit. ipsam cius qua preme¬
batur ignoranciam desi¬
nasci cum sit sener: Nũqͥd
potest in uentrem matris
sue introire et renasci: Qui¬
a enm sccunde natiuitati
adhuc nescius ꝑscuerabat.
de salute autem sua iam
sollicitus oxtiterat: necessa

Expanded text:
t ad Jesum, necdum rat; nam et nox, in qua venit, ipsam ejus qua premebatur ignorantiam desinasci, cum sit senex: nunquid potest in ventrem matris suae iterato introire et renasci? Quia enim secundae nativitatis adhuc nescius perseverabat, de salute autem sua jam sollicitus exstiterat, necessa
Abbreviated transcription (Latin):
q delectabile. et tulit de fruc¬
tu illius et comedit: dedit¬
qz uiro suo. Qui comedit.
et aperti sunt oculi ambo¬
rum. Cumq cognouisset
se esse nudos: consucrunt fo-¬
lia ficus. et feccrunt sibi pe¬
romata. Et cum audissẽt
uocem donni dci deambu¬
lantis in paradiso ad au¬
ram post meridicm: abscõ¬
dit se adam et uxor cius a
facie domini dei in medio
ligni paradisi. Uocauitq
dõmmnus deus adam: et
dirit ei. Ubi es: Qui ait.
uocẽ tuã dñe audiui in pa¬
radiso et tunui co quod
midus essem: et abscondi
me. Cui dixit. Quis cnm
indicauit tibi ꝙ mudus

Expanded text:
 delectabile: et tulit de fructu illius, et comedit: deditque viro suo, qui comedit. Et aperti sunt oculi amborum: cumque cognovissent se esse nudos, consuerunt folia ficus, et fecerunt sibi perizomata. Et cum audissent vocem Domini Dei deambulantis in paradiso ad auram post meridiem, abscondit se Adam et mulier ejus a facie Domini Dei in medio ligni paradisi. Vocavitque Dominus Deus Adam, et dixit ei: Adam, Ubi es? Qui ait: Vocem tuam, Domine, audivi in paradiso: et timui eo quod nudus essem, et abscondi me. Cui dixit: Quis enim indicavit tibi, qu
Abbreviated transcription (Latin):
dicntes apostolum dicen¬
tem. Que sirsum sunt q̃¬
nte. que sursum sunt sa¬
pite: ubi xp̃us est in dextera
dei sedens. Descendente nunc
domino. hoc est inclinãte
sc ad infirimitatem et ĩpotẽ¬
ciam ceterorum miscitus
mperfeccioni corum uel ĩ¬
furinitati: secute sunt cum
turbe multe. Aliquanti
propter cantatem. aliqnͣ¬
ti propter doctrinam: ali¬
quanti propter admiraci¬
onem et curacionem. Et ec¬
ce homoleprosus unus ex
illis qui curam querebat.
qui leuamẽ desideraba t
adorabat eum dicens. Do¬
mine si is: potes me mũ¬
dare. Ocorsum currens ro-¬
gas o homo. et in monte
nichil dicis: Quare sie: qr
tempus et tempora omm
rri sub celo. Tempus doctri¬
ne: et tempus curacionis.
In monce docuit. illumiã¬
init. monuit. amimas cu¬

Expanded text:
ntes Apostolum dicentem: Quae sursum sunt quaerite, quae sursum sunt sapite, ubi Christus est in dextera Dei sedens . Descendente nunc Domino, hoc est, inclinante se ad infirmitatem et impotentiam caeterorum, misertus imperfectioni eorum vel infirmitati, secutae sunt eum turbae multae, aliquanti propter charitatem, aliquanti propter doctrinam, aliquanti propter admirationem et curationem: et ecce homo leprosus unus ex illis qui curam quaerebant, qui levamen desiderabantadorabat eum, dicens: Domine, si vis, potes me mundare. Deorsum currens rogas, o homo, et in monte nihil dicis? Quare sic? Quia tempus et tempora omni rei sub coelo, tempus doctrinae, et tempus curationis. In monte docuit, illuminavit, monuit, animas cu
Abbreviated transcription (Latin):
mitte agnum domma¬
torci tere: de petra deserti
ad montem filie syon. Et
crit sicut aus fugiens. et
pulli de nido auolantes:
sic crunt filic moab in trã¬
scensu amon. In consili¬
um coge concilium: pone
quasi noctem umbram tu¬
am in meridie. absconde
fugientes et uagos ne pro¬
das. Habitabunt apud te
profugi nici. moab: estola¬
tibulũ corũafacie uastatori

Expanded text:
mitte agnum dominatorem terrae, de Petra deserti ad montem filiae Sion. Et erit: Sicut avis fugiens, et pulli de nido avolantes: sic erunt filiae Moab in transcensu Arnon. Ini consilium, coge concilium: pone quasi noctem umbram tuam in meridie: absconde fugientes, et vagos ne prodas. Habitabunt apud te profugi mei: Moab, esto latibulum eorum a facie vastatori
Abbreviated transcription (Latin):
diucisa credebant. Positus
est in medio lapis angu¬
laris. qui ad se utiumq
parnctem ducerit: et utruĩq
uno nominc nũcupartt
essentqz mnum cõmunio¬
ne uocabuli: qui ficrent
in una gracia sacramẽti.
Per xp̃m enu qui est pax
nr̃a. faciens utrumq unũ.
iudei et gentiles facti sunt
unum: quibus fidei uni¬
tas. unum indidit nõis
xpiani uocabulum. Ad
lapidem ergo angularem
uterq paries ucinit: et ucrũ
angulum fidci unitas fe¬
cit. Horum duorum parie¬
tum unus adductus est:
quando pastoribus iudci ᷤ
xp̃m natum angelus nũ¬
ciauit. Alter paries adduc¬
tus est: quando gentilib

Expanded text:
diversa credebant: positus est in medio lapis angularis, qui ad se utrumque parietem duceret, et utrumque uno nomine nuncuparet, essentque unum communione vocabuli, qui fierent unum in una gratia sacramenti. Per Christum enim qui est pax nostra, faciens utraque unum , Judaei et gentiles facti sunt unum, quibus 559 fidei unitas unum indidit nominis Christiani vocabulum. Ad lapidem ergo angularem uterque paries venit, et verum angulum fidei unitas fecit. Horum duorum parietum unus adductus est, quando pastoribus Judaeis Christum natum angelus nuntiavit; alter paries adductus est, quando gentilib
Abbreviated transcription (Latin):
plena flagrabat que et il¬
lum in utcro gestabat: qͦ ĩ
et came matris uirginis:
filius altissum uocarctur
et esset. Et exclaimaint autẽ
et dicit. Bencdicta tu inter

Expanded text:
plena flagrabat: quae et illum in utero gestabat, quo inex carne matris virginis filius Altissimi vocaretur, et esset. Exclamavit autem, et dixit: Benedicta tu inter
Abbreviated transcription (Latin):
cent cos in locum suum. Et
possidebit cos domus isir
super terrain domini in ser¬
uos et ancillas: et crunt ca¬
pientes cos qui se ceperant.
et subicient cractores suos.

Expanded text:
cent eos in locum suum et possidebit eos domus Israhel super terram Domini in servos et ancillas et erunt capientes eos qui se ceperant et subicient exactores suos
Abbreviated transcription (Latin):
cessabit unccio nr̃a. Qua¬
re illo presente cui insultã¬
tes diccbatis. tu de te testĩo¬
mum dicis. testimoniũ
tuum non est uerum. cis¬
sauit unccio nr̃a. nisi qr

Expanded text:
cessabit unctio . Quare illo praesente cui insultantes dicebatis, Tu de te testimonium dicis, testimonium tuum non est verum, cessavit unctio vestra, nisi q
Abbreviated transcription (Latin):
guitas aliena. Monetur. Ñ¬
non ut tu infidelis regrres
in seculo: sed ut secum regnͣ
faciat fideles in celo: auoriet

Expanded text:
gnitas aliena. Morietur non ut tu infidelis regnes in saeculo, sed ut secum regnare faciat fideles in coelo. Moriet
Abbreviated transcription (Latin):
fratres kmñi introrsus redi¬
te: si deun uere amatis ex¬
quirce. Nec tamen sibi ali¬
quis credat: quicquid sibi

Expanded text:
arissimi, introrsus redite; si Deum vere amatis, exquirite; nec tamen sibi aliquis credat, quidquid sibi
Abbreviated transcription (Latin):
peccata. quia et aque ppłi
intarpretantur in apoca¬
lipsi. Et decursus non ab¬
surde intelligitur lapsus:
quod pertinct ad delictũ. lc̃

Expanded text:
peccata, quia et aquae populi interpretantur in Apocalypsi ; et decursus non absurde intelligitur lapsus, quod pertinet ad delictum. L
Abbreviated transcription (Latin):
conueintis ad mandu¬
candum: inuicem expes¬
fate. Si quis esurit: domi
manducet. ut non in iu
ignorare fratres. Scitis qr
cum gentes essetis. ad si¬
mulachra prout duceba¬
mini cuntes. Ideo notum
uobis facio. quod nemo

Expanded text:
convenitis ad manducandum invicem expectate si quis esurit domi manducet ut non in iudignorare fratres scitis quoniam cum gentes essetis ad simulacra muta prout ducebamini euntes ideo notum vobis facio quod nemo
Abbreviated transcription (Latin):
unc ihesum resusci¬
tauit deus: cuius
nos omnes testes sumus.
Dertera igitur dei exaltatus
ct promissionc spiritus sc̃¬
accepta a patre effudit hũc
quem uos indetis et audi¬
tis. Non cim dauid ascen-¬
dit in celos: Dixit autem
ipse. Oreit dominus dño
meo: sede a dextris incis. do¬
nec ponami nimicos tuos:
scabllum pedum tuorum.
Ccrtissumc ergo sciat omni

Expanded text:
unc Jesum resuscitavit Deus, cujus nos omnes testes sumus. Dextera igitur Dei exaltatus, et promissione Spiritus accepta a Patre: effudit hoc donum quod vos videtis et auditis. Non enim David ascendit in celum. Dixit autem ipse. Dixit Dominus Domino meo: sede a dextris meis: donec ponam inimicos tuos: scabellum pedum tuorum. Certissime ergo sciat omni
Abbreviated transcription (Latin):
nitatis suc potenciam nos
ipse per fragilitatcm hũa¬
nicatis nr̃c nos restaurarit:
ad recipiendam quam per¬

Expanded text:
nitatis suae potentiam nos ipse per fragilitatem humanitatis nostrae nos restauraret ad recipiendam quam per
Abbreviated transcription (Latin):
spñum temptamentis a¬
gitau: peraquam signatur
piscine. que nunc placida
uentis stare. nunccis irruẽ¬
tibus turbari consueu̾at. Et
bñ piscĩa eadẽ ꝓbatruorat᷑

Expanded text:
um tentamentis agitari, per aquam signatur piscina, quae nunc placida ventis stare, nunc eis irruentibus turbari consueverat. Et bene piscina eadem probat
Abbreviated transcription (Latin):
mum ex ꝑsona xp̃i accipi¬
endum ꝑsuadet quod dic¬
tum est. ego dormun et sop¬
num cepr. et resurrexi qm̃
dominus suscipiet mne. Ma¬
gis erm boc ad passione
et ad resurreccionem dñ
congruenter sonat: quã
ad illam hystoriam qua
dauid scribitur fugisse a
facie bellantis aducrsũ se
filii sui. lc.ĩ. Et quomã
scriptum est de discipulis
sponsus non icumant fi
lius cus impius. signi¬
ficatur discipulus impi¬
us qui cum tradidit. a
cuius facie fugisse qmꝙͣ
hystorice possit accipi. qnͣ¬
do illo discedente secessit cũ
ccteris in montem: tamẽ
spiitaliter quando mentẽ

Expanded text:
mum ex persona Christi accipiendum persuadet quod dictum est: Ego dormivi, et somnum cepi: et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me. Magis enim hoc ad passionem et resurrectionem Domini congruenter sonat, quam ad illam historiam in qua David scribitur fugisse a facie bellantis adversum se filii sui . Et quoniam scriptum est de discipulis sponsus, non jejunant fillius ejus impius, significatur discipulus impius qui eum tradidit. A cujus facie fugisse quanquam historice possit accipi, quando illo discedente secessit cum caeteris in montem; tamen spiritualiter, quando mente
Abbreviated transcription (Latin):
stensurus gloriam
suam discipulis in
montem illos ducit excel¬
sum: ut doccat omnes qui
hanc udere desiderant. nõ
in infuus iaccre uolupta¬
tibus: non illecebris scrui¬
re carnalibus. non cubidi¬
tatibus adherescere terrenis:
sed cternorum amore ad su¬
perna semper crigi. Anglice
mundicie pictatis. pacis
dilecciomis: et iusticie nisã.
quantum mortalibus poᷤ¬
sibile est. semper mutari de¬
bere: iuxtacum qui dixit.
Nr̃a auttm conuicrsacio in
celis est. Tinde cciam salua¬
tortin erpectamus ihesum
surus gloriam sue maic¬
statis in montem discipu¬
los ducit. ut discant ipsi
discant omnes qui hanc
uidere sicuit. non cam si¬
bi in huius seculi profun¬
do. sed n regno suꝑne bea¬
titudinis clle querendam.

Expanded text:
stensurus gloriam suam discipulis, in montem eos ducit excelsum, ut doceat omnes qui hanc videre desiderant, non in infimis jacere voluptatibus, non illecebris servire carnalibus, non cupiditatibus adhaerescere terrenis, sed aeternorum amore ad superna semper erigi: angelicae munditiae, pietatis, pacis, dilectionis, et justitiae vitam, quantum mortalibus possibile est, semper imitari debere juxta eum qui dixit: Nostra autem conversatio in coelis est, unde etiam Salvatosurus gloriam suae Majestatis, in montem discipulos ducit, ut discant ipsi, discant omnes qui hanc videre sitiunt, non eam sibi in hujus saeculi profundo, sed in regno supernae beatitudinis esse quaerendam
Abbreviated transcription (Latin):
runt ad petrum et ad reliqͣ
apostolos. Quid ergo facie¬
mus iuri fratres: Petrus
uero ait ad illos. Peniten¬
siam agite. et batizctur nñ¬
quisq uestrum in nomine
cipictis donum spinitus sc̃ĩ.
uobis cium est. repromissi¬
o. et filus nr̃is. et omnibus
qui longe sunt. quoscũq
aduocauerit dominus ñr.¬

Expanded text:
runt ad Petrum, et ad reliquos apostolos: Quid faciemus, viri fratres? Petrus vero ait ad illos: poenitentiam agite, et baptieetur unusquisque uestrum in nomine t accipietis donum spiritus sancti. uobis enim est haec promissio et filiis uestris et omnibus qui longe sunt, quoscumque aduocauerit dominus
Abbreviated transcription (Latin):
n autcm uastata qͥd
facies: Cum uestieris
ie coccino. cum ornata fue¬
ris momli aurco: et puxe¬
ris tybio oculos tuos. fru¬
stra componeuis. Contemp¬
scrunt te amacores tui: ani¬
main tuam querent. Uocẽ
ciumn quasi ꝑturientis au¬
diui. angustias ut pucr¬
pere. uox filie syon: inter¬
morientes cepandentesq
manus. Ue michi: quia de
derate et quente i platris
cius. an mucinatis uirũ
facientem indicium et que¬
rentem fidem et propicius
cro ei. Quod si eciam nunt
dominus dixerint; et hoc

Expanded text:
 autem vastata quid facies? cum vestieris te coccino. cum ornata fueris monili aureo, et pinxeris stibio oculos tuos, frustra componeris? Contempserunt te amatores tui animam tuam quaerent. Vocem enim quasi parturientis audivi, angustias ut puerperae: Vox filiae Sion intermorientis expandentisque manus suas: vae mihi, quia defderate, et quaerite in plateis ejus, an inveniatis virum facientem judicium, et quaerentem fidem: et propitius ero ejus. Quod si etiam, Vivit Dominus, dixerint: et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
abebant autem et p¬
us paraclitum ip¬
sum indelicet dominum
secum in carne commorã
scandalizari possent crigi¬
et confortari solebãt. Uerũ
quia ille post resurreccionẽ
ascendens in celum. cos cor

Expanded text:
abebant autem et prius Paraclitum, ipsum videlicet Dominum secum in carne commorantscandalizari possentet confortari solebant. Verum quia ille post resurrectionem ascendens in coelum eos cor
Abbreviated transcription (Latin):
ccce defunctus efferebatur
filius unicus matris suc
Defunctus hic qui extra por¬
tam ciuitatis multis est ĩ¬
tuentibus clatus significat
hominem letali criminum
funert soporatium: candẽq
insuper mortem non cordiᷤ
adhuc cubili tegentem. s
ad multorun noticiam
ꝑ locucionis operis ne ni
dicium. quasi per sue cini¬
tatis hostia propalantem.
Qui benc unicus matri
suc fuisse phibetur: qui a li
una sit perfecta et mumacu¬
lata uirgo mater ecclesia:
singuli quiqz tamen fide¬
lium uniuersalis se colesie
filios rectissime fatentur.

Expanded text:
Ecce defunctus efferebatur filius unicus matris suae. Defunctus hic, qui extra portam civitatis multis est intuentibus elatus, significat hominem lethali criminum funere soporatum, eamdemque insuper animae mortem non cordis adhuc cubili tegentem, sed ad multorum notitiam per locutionis operisve sui indicium, quasi per suae civitatis ostia propalantem. Qui bene filius unicus matris suae fuisse perhibetur, quia lictis lavacrum una sit perfecta et immaculata virgo mater ecclesia, singuli quique tamen fidelium universalis se ecclesiae filio
Abbreviated transcription (Latin):
nunqmͣ prorsus moriat
habebit. itaq fratres kĩi
scquamur xp̃m lumẽ mũ¬
di. ne ambulemus in tenc¬
bris. Tenebre metuende sũt¬
mo morum non oculorũ.
Et si oculorum non exterio¬
rum sed mntcriorum. Un¬
de non disceritur album
et ingrum: sed iustum et

Expanded text:
nunquam prorsus moriatur, habebit. Itaque, fratres mei, sequamur Christum lumen mundi, ne ambulemus in tenebris. Tenebrae metuendae sunt, morum, non oculorum; et si oculorum, non exteriorum, sed interiorum, unde discernitur non album et nigrum, sed justum et
Abbreviated transcription (Latin):
iide filius dei. ⁊dest mirtus
est. et intrauit dyabolus ĩ
coreius: bene accipitur a
facie cius xp̃m fugisse. nõ
quia xp̃c dyabolo cessit: s
xp̃o discedente dỹabolus poᷤᷤ¬
sidet. Quem discessum fu¬
gam esse mboc psalmo appa¬
latum celentatis causa ar¬
bitror. quod uerbo cciam
domini significatur dicẽ¬
tis. Quod facis. cito fac. Lo¬
quimur eciam sic in con¬
suetudine: ut dicamus fu¬
git me quod in mente nõ
uenit. Et de homine doctis¬
simo dicimus: nichil cũ
fugit. Propterea ueritas
fugit mentem uide: cum
cum illustrare destitit. lc. inͣ.¬
bsalõ autẽ sicut quidã

Expanded text:
e Filius Dei, id est virtus est, Et intravit diabolus in cor ejus , bene accipitur a facie ejus Christum fugisse; non quia Christus diabolo cessit, sed Christo discedente diabolus possedit. Quem discessum fugam esse in hoc psalmo appellatum celeritatis causa arbitror; quod verbo etiam Domini significatur dicentis: Quod facis, cito fac . Loquimur etiam sic in consuetudine, ut dicamus: Fugit me, quod in mentem non venit; et de homine doctissimo dicimus: Nihil eum fugit. Propterea veritas fugit mentem Judae, cum eum illustrare destitit. Abessalon autem, sicut quida
Abbreviated transcription (Latin):
per miscros potuit: quam¬
illa que celi creatorem de ce
cocquauit: et formã scrui
mundi domuno imposu

Expanded text:
per miseros potuit, qualla quae coeli creatorem de coecoaequavit et nobis, formam servi mundi Domino imposu
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta ammantia nomi¬
uolatilia celi: et omnes be
adam. Cumq obdormis¬
set tulit unam de costis ci᷑.
et repleuit earnem proea.
et edificauit domimus de¬
us costam quam tulerat
de adam in mulierem: et
adduxit cam ad adam. D¬
dixitq ad cam. Noc m̃c
os ex ossibus meis: et ca

Expanded text:
cuncta animantia,volatilia coeli, et omnes besAdam: cumque obdormisset, tulit unam de costis ejus, et replevit carnem pro ea. Et aedificavit Dominus Deus costam, quam tulerat de Adam, in mulierem, et adduxit eam ad Adam. Dixitque Adam: Hoc nunc, os ex ossibus me
Abbreviated transcription (Latin):
tem labor dilectissimi piis
filiis et bonis seruis. non
solum nec asy nec ouerosꝰ.
sed eciam suauis et leuis ẽ
dicente dommo. Ueiite ad
me omnes qui laboratis
et honerati estis: et ego refi

Expanded text:
tem labor, dilectissimi, piis filiis et bonis servis non solum nec asper, nec onerosus, sed etiam suavis et levis est, dicente Domino: Venite ad me, omnes qui laboratis et on
Abbreviated transcription (Latin):
lis in apłis consulebatur.
Nos in illis uiris contra
calumpnias impiorum.¬
na: sapicncie doccbamur.
Nos illorum instruxit aspec¬
tus. nos cruduis auditus :
nos confrrmaut attactus.
Gracias agamus diuinc
dispensacioni et sanctorũ
patrum necessaric tarditati.
Dubitatum est. ab illis: nc
dubitarctur a nobis. Non
crgo hu dies dilectissimi qͥ
inter resurreccionem domi¬
ni ascensioncinq fluxcrũt.
ocioso transire discursu: sz
magna icis confirmata¬
sunt sacramenta: magna
sunt reuclata misttria. frẽ.¬

Expanded text:
lis in apostolis consulebatur: nos in illis viris contra calumnias impiorum,nta sapientiae docebamur, Nos illorum instruxit aspectus, nos erudivit auditus, nos confirmavit attactus. Gratias agamus divinae 291 dispensationi et sanctorum Patrum necessariae tarditati. Dubitatum est ab illis, ne dubitaretur a nobis. CAP. II. Non ergo ii dies, dilectissimi, qui inter resurrectionem Domini ascensionemque fluxerunt, otioso transiere decursu; sed magna in his confirmata sacramenta, magna sunt revelata mysteria. I
Abbreviated transcription (Latin):
i dest homme dominico as¬
cipiendum est. Beatus u̾
qui non abit in consilio
impiorum. sicut homot̾¬
renus qui uxoni consensit
decepte a scrpente: ut dei p̾¬
cepta preteriret. et inuia

Expanded text:
 est homine Dominico, accipiendum est. Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum: sicut homo terrenus qui uxori consensit deceptae a serpente, ut Dei praecepta praeteriret. Et in via
Abbreviated transcription (Latin):
estis uerbum.⁊e
istud. ccce ego do uerba inca
m ore tuo in igne. populũ
istum in ligna: et uoiabit
cos. Ecce ego adducam suꝑ
uos gentem de longinquo
domus ifracl: ait dominuᷤ
gentem robustam. gentẽ
antiquam. gentem cuius
ignorabis linguam. nec ĩ¬
telliges quid loquatur. pha¬
retra cuis quasi scpulchrũ
paccus unuersi fortes. Et
comedet segetes tuas. et pa¬
nem tuum deuorabit. Ei¬
lios tuos et filias tuas co

Expanded text:
estis uerbum istud, ecce ego do uerba mea in ore tuo in ignem et populum istum in ligna et deuorabit. Ecce ego adducam super lon gentem de lon- ginquo. domus Israhel, ait dominus, gentem robustam, gentem antiquam, gentem, cuius ignorabis linguam, nec intelleges, quid loquatur. pharetra cius quasi sepulchrum patens; un uniuersi fortes. et comedet segetes tuas et panem tuum, deuorabit filios tuos et filias tuas, co
Abbreviated transcription (Latin):
turam humanam in xpi¬
stum suscipere dignata est
gloriamea. ex illa regula
ne quis sibi aliquid tribu¬
at. Et craltans caput me¬
um: siue ipsum qui om¬
mum nr̃m caput est. sie

Expanded text:
turam humanam in Christo suscipere dignatus est. Gloria mea: ex illa regula, ne quis sibi aliquid tribuat. Et exaltans caput meum: sive ipsum qui omnium nostrum caput est, sive
Abbreviated transcription (Latin):
õ tingeret: fuiturc tamenut
putabat uxoris omnia no¬
uerat. Ioseph autem uirciͦ
inquit cum esset homo iu¬
stus. et nollet camtraducẽ.
Nirum appellauit contra
indeorum prauitatem: ut
aduersum uirginem non
seuirent. Propterea et de¬
sponsata fuit ipsi ioseph:
ut supra dictum est. Si cm̃
non fuifset desponsata io¬
seph: omnium bonorum
incredibiles. et inunici iu¬
dei. lapidibus cam occiderc̃t.
idcoruirum cius hic cuuã¬
glista appellauit.Ioscph

Expanded text:
ontingeret, futurae tamen, ut putabatur, uxoris omnia noverat. Joseph autem vir ejus, inquit, cum esset homo justus, et nollet eam traducere. Virum appellat contra Judaeorum pravitatem, ut adversus virginem non saevirent: propterea et desponsata fuit ipsi Joseph, ut supra dictum est. Si enim non fuisset desponsata Joseph, omnium bonorum incredibiles et inimici Judaei lapidibus eam occidissent; ideo virum ejus hic eum evangelista appellavit. Joseph
Abbreviated transcription (Latin):
cum diccus. miscrere inci
domine fili dauid. O precla¬
ra confessio: cuuangelista
fit mulier dcitatem cius. ⁊
dispencionem annuiicianᷤ¬
tis. Confitctur enim et do¬
minacionem: et incarnaci¬
onem cius. Miscrere mei do-¬
mine. Uide phylosopbicã
mulieris animam diccutẽ.
fugio. ad transquillium pͤ¬

Expanded text:
um, dicens: Miserere mei, Domine fili David. O praeclara confessio! Evangelista fit mulier, deitatem ejus et dispensationem annuntians. Confitetur enim et dominationem et incarnationem ejus. Miserere mei. Vide philosophicam mulieris animam, dicentis:fugio, ad tranquillum p
Abbreviated transcription (Latin):
turus: anteqmͣ nasccretur
aduemente dommo quib
ualebat iudiciis intimauͭ.
Adcrat naiq tempus quo
implerctur angeli scrino
quem dixat. quia spiritu
sancto replebitur adhuc ex
ntero matris suc. sicplcta
gna quia magna dei dona
cognouit. Rectẽ uoce ma¬
gna: quia illum quem u¬
biqz presentem noucrat e¬
ciam corporaliter a dcesse sẽ¬
cicbat. Magna ctemim uox
non tai clamosa qmͣ de¬

Expanded text:
turus, et antequam nasceretur adveniente Domino quibus valebat indiciis intimavit. Aderat namque tempus quo impleretur angeli sermo quem dixerat: Quia Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae . Repleta gna, quia magna Dei dona cognovit; recte voce magna, quia illum quem ubique praesentem noverat, etiam corporaliter adesse sentiebat. Magna etenim voce non tam clamosa q
Abbreviated transcription (Latin):
ostensinus potenciam. Dor¬
miebat corpore sicuti et ad
puteum lassus de itincre
uel fatigatus sedebat. de¬
monstrans quia uere hu¬
manum portabat corpus:
quod cormptibile indue

Expanded text:
ostensurus potentiam; dormiebat corpore sicuti et ad puteum de itinere lassus vel fatigatus sedebat, demonstrans quia vere humanum portabat corpus, quod corruptibile indue
Abbreviated transcription (Latin):
missa signautrat. Ante qͥn¬
qz dies pasche uenire uolu¬
is sicut ex iohannns euuan¬
gelio didicimus. ut eciam
per hoc ostenderet se esse agnũ
mmaculatum: qui pecia¬
ta tolleret mundi. agnus
quippe paschalis. cuius mi¬
molacionc populus isracl
est ab egypcia scruntute libe¬
ratus. Ante quinqz dies pas¬
cde. idest quarta decima lu¬
na ad uesperum: iussus est
mimolari. Significans c¬
um qui nos suo sanguinc
redempturus. ante quinq
dies pasche idest hodierno dic
magno precedentium: seqũ¬
ciumqz populorum gau
rat cotidic doccns in co. Ieccio.

Expanded text:
sa signaverat. Ante quinque dies paschae venire voluit, sicut ex Joannis Evangelio didicimus, ut etiam per hoc ostenderet se esse Agnum immaculatum qui peccata tolleret mundi. Agnus quippe paschalis cujus immolatione populus Israel est ab Aegyptia servitute liberatus, ante quinque dies paschae, id est quarta decima luna, ad vesperam jussus est immolari: significans eum qui nos suo sanguine redempturus ante quinque dies paschae, id est, hodierno die magno praecedentium sequentiumque populorum gaudrat quotidie docens in eo. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
indocti ucritati miscerent.
uel ea que recte docuissent:
peruerse unuendo negarent.
Inuenictis inquid asinam¬
afmam alligatam et pul¬
lum cum ca. Soluite ⁊ ad¬
ducite michi. Pullum qͦq
alligatum fuisse: alii cuuã¬
geliste testantur. Uterq cm̃
populus funibus peccato¬
rum crat circumplexus: et
solucione dunna opus ha

Expanded text:
indocti veritati miscerent, indocti veritati miscerent, vel ea quae recte docuissent perverse vivendo negarent. Invenietis, inquit, asinam alligatam et pullum cum ea, solvite et adducite mihi. Pullum quoque alligatum fuisse alii evangelistae testantur. Uterque enim populus funibus peccatorum erat circumplexus, et solutione divina opus ha
Abbreviated transcription (Latin):
ritis. sed sola ipsius gracia
attestante qͥ ait. Et in hoc c̃¬
caritas non quasi nos dile¬
rerimus deum: sed quom¬
am ipse prior dilexit nos.
mons namq oliucti: celsi¬
tudinem dominice dilecci¬
oms. qua nos miscricordi¬
ter illustrare ac saluare di¬
guatus est insinuat: nõ
solum quia olei natura
lucis ministra est et laboriᷤ
dolonsq solamen: uerum
cciã quia cunctis quibus
igitur olineti uemcns do¬
minus asinos sibi quibz
icrosolimam petat prece¬
pit exluben: figurate signi¬
ficans hoc quod alibi dicit
aperte. Quia sic dilexit de¬
us mundum. ut filium
suum uingenitũ daret: ut
onnus qui credit in ip̃m
non pereat. scd habcat in¬
tam eterram. Duos ad ex¬
hibenda sibi iumenta mi¬
sit discipulos suos: nit si¬
gnificaret in utiumq po¬
p̾ulum circumcisionis sci¬
li cet et prepucui predicatore
esse destinandos. Uel certe d¬
duos misit ut cosdem pre¬
dicatores doctrina simul et
operacione ꝑfectos esse mo¬
neret: ne uel crroris uerba

Expanded text:
ritis, sed sola ipsius gratia attestante, qui ait: Et in hoc charitas est, non quasi nos dileximus Deum, sed quia ipse prior dilexit nos . Mons namque Oliveti celsitudinem Dominicae dilectionis, qua nos misericorditer illustrare ac salvare dignatus est, insinuat; non solum qui olei natura lucis ministra est, et laborum dolorumque solamen, verum etiam quia cunctis quibus igitur Oliveti veniens Dominus, asinos sibi quibus Hierosolymam petat, praecepit exhiberi, figurate significans hoc quod alibi dicit aperte: Quia sic Deus dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum daret, ut omnis qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam . Duos ad exhibenda sibi jumenta misit discipulos, ut significaret in utrumque populum, circumcisionis videlicet et praeputii, praedicatores esse destinandos. Vel certe duos misit, ut eosdem praedicatores doctrina simul et operatione perfectos esse moneret: ne vel erroris verba
Abbreviated transcription (Latin):
Quid tu iudes ieremnia : Ol¬
lam succensam ego uidco:
et faciem cius a facie aqui¬
loms. Et dixic dominus
adme. Ab aquilonc pande¬
tur malum super omnes
habitatores terre: quia ecce
ego conuocabo omnes co¬
gnaciones regnorum aq¬
loms dicit dominus. Et ue-¬
ment et ponant unusquis¬
q solium suum in introi¬
tu portarum ierusalem: et
super omnes muros cius

Expanded text:
quid tu vides et dixi ollam succensam ego video et faciem eius a facie aquilonis et dixit Dominus ad me ab aquilone pandetur malum super omnes habitatores terrae quia ecce ego convocabo omnes cognationes regnorum aquilonis ait Dominus et venient et ponent unusquisque solium suum in introitu portarum Hierusalem et super omnes muros eius
Abbreviated transcription (Latin):
qz ur̃as seruate in noxias.
hoc auceu dicebat uolens
cripere cum de manibus co¬
rum: et reddere pr̃i suo. Cõ¬
festim igitur ut ptrucnit
ad fratres: nudauerunt cũ
tunica talari et polimita: mi¬
scruntqz in cisternam ueterẽ
que non habebat aquam:
ee sedentes ue comederent pa¬
nem. uiderunt hysmaelitaᷤ
uiatores uenire de galaad:
et camidos corum portantes
aromata. resinam. et stac¬
tem in egyptum. leccio. ui

Expanded text:
te innoxias: hoc autem dicebat, volens eripere eum de manibus eorum, et reddere patri suo. Confestim igitur ut pervenit ad fratres suos, nudaverunt eum tunica talari et polymita: miseruntque eum in cisternam veterem, quae non habebat aquam. Et sedentes ut comederent panem, viderunt Ismaelitas viatores venire de Galaad, et camelos eorum, portantes aromata, et resinam, et sacten, in Aegyptum. Dixi
Abbreviated transcription (Latin):
amino dormiamus. neqz
intellectu aut prudencia:
scd uigilare in omni tem¬
pore. et iubilare domino.
et salutem ab eo postula¬
re studcanis. Ram ipse
qui dormiebat corpore: illud
sanctum uerbum dicit.
Ego dorno et cor meum
uigilat. Adquem accedẽ¬
tes discipuli: suscitabant
eum dicentes. Domine.
salua nos perĩmus. Tãto
fucrant nctu conterriti. et¬
et penc alienati animo: ut
irruerent in cum. et non
modeste aut leuiter surge¬
rent: sed turbulenter susci¬
taucrunt cum dicentes. Do¬

Expanded text:
animo dormiamus, neve intellectu aut prudentia, sed vigilare in omni tempore, et jubilare Domino, et salutem ab eo postulare studeamus. Nam ipse qui dormiebat corpore, illud sanctum verbum dicit: Ego dormio et cor meum vigilat . Ad quem accedentes discipuli suscitabant eum dicentes: Domine, salva nos, perimus. Tanto fuerant metu conterriti et pene animo alieni, ut irruerent in eum, et non modeste, aut leniter suggererent, sed turbulenter suscitarent eum dicentes: Do
Abbreviated transcription (Latin):
percussisti omnes aduersã¬
tes michi sinc causa. siecte
in predestinacione dicitur
de dyabolo et anglis eius.
qui non solum in totum
xp̃i corpus. sed eciam in si¬
gulos quosq priuatum
seuiunt. dentes peccatorũ

Expanded text:
s adversantes milti sine causa: recte in praedestinatione dicitur de diabolo et angelis ejus, qui non solum in totum Christi corpus, sed etiam in singulos quosque privatim saeviunt. Dentes peccatoru
Abbreviated transcription (Latin):
ni. Numquid solitudo fc̃us
sum isracli. aut terra scroci¬
na: Quare crgo dixit popu¬
lus nicus recessimus. non
uememus ultra ad te

Expanded text:
ni: numquid solitudo factus Sum Israheli aut terra serotina? quare ergo dixit populus meus: recessimus, non ueniemus ultra ad te
Abbreviated transcription (Latin):
limi: bodierna nobis sãcti
cuuangelii leccio commẽ¬
dat: que angelum de celis
a deo missum narrat ad
uirginem. ut noua incar¬
ne natuntatem filii dei p̃¬
dicaret: per quam nos ab¬
iecta uetustate noxia reno¬
uari atq inter filios deiꝰ
putari possimus. Ut ergo
ad promisse salutis mere¬
amir dona pertingere pri¬
mordium cius intcrita
curemus aure percipe. mis¬
sus est inquit angelusg

Expanded text:
imi, hodierna nobis sancti Evangelii lectio commendat, quae angelum a Deo de coelis missum narrat ad Virginem, ut novam in carne nativitatem Filii Dei praedicaret, per quam nos, abjecta vetustate noxia, renovari atque inter Filios Dei computari possimus. Ut ergo ad promissae salutis mereamur dona pertingere, primordia ejus intenta curemus aure percipere. Missus est, inquit, angelus