comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊cctis qui thiatire
srs. quicũqz non hñt doc¬
tmnã hanc. qui non cogno¬
runt altitudinẽ sathane
pẽadmnodũ dicunt: non
mitã suꝑ uos aliud pondꝰ.
nnen id qd̃ hẽtis tenete do
gbemiã. Et qui uicerit
imstedierit usq in finẽ

Expanded text:
is qui Thyatirae estis: Quicunque non habent doctrinam hanc, qui non cognoverunt altitudinem Satanae, quemadmodum dicunt non mittam super vos aliud pondus: tamen id quod habetis tenete, donec veniam. Et qui vicerit, et qui custodierit usque in
Abbreviated transcription (Latin):
pariter conclamauerũt.
ut policarpus unius ar¬
deret. Oportebat enĩ uisio¬
Que cũ dicto citius gererẽ¬
tur. ipĩs pplĩs ligna uel de
balncis de publicis quib¬
q locis et sarmẽta congre¬
gantib p̾cipue uideis ar

Expanded text:
pariter conclamabant, ut Polycarpus vivus arderet. Oportebat enim visioQuae cum dicto citius gererentur, ipsis populis ligna, vel de balneis, vel de publicis quibusque locis, et sarmenta congregantibus, praecipue Judaeis ar
Abbreviated transcription (Latin):
larissimis igr̃ l.iiͣ.
uiris marcelliano
et marco duob geminis
culis constitutis. quotidie
solaciũ exhibebat. Et tã
fidei consilia ministrabat
quib fugitiua scli blan¬
dimenta respuerẽt ⁊ mo¬
mentanea tormentorũ
gencra non timerent.
solaciomibz acquiescent
et u̾bera carnificum aĩo
ꝑseuerante transirent
capitalem iussi sũt subire
sentenciã. ea uidelicet ra¬
tione. ut si eodem momẽ¬
to quo decollandi erant
sacrificus consensissent
et parentibz suis ⁊ conui¬
gib ⁊ filus. ⁊ facultatib

Expanded text:
larissimis igitur viris Marcelliano et Marco duobus geminis culis constitutis, quotidie solatium exhibebat; et tam idei consilia ministrabat: quibus fugitiva saeculi blandimenta respuerent, et momentanea tormentorum genera non timerent. solationibus acquiescerent, et verbera carnificum animo perseveranti transirent, capitalem jussi sunt subire sententiam: ea videlicet ratione, ut si eodem momento quo decollandi erant sacrificiis consensissent, et parentibus suis et conjugibus et filiis et facultatib
Abbreviated transcription (Latin):
acrosancta gelcões.¬
neralis synodus
basiliensis i
spũ sancto legitime cõgre¬
gata uniu̾salem ecclĩant
representans. Ad perpetuã
rei memoriã. Elucidãtib

Expanded text:
acrosancta generalis synodus Basiliensis in spiritu sancto legittime congregata universalem ecclesiam representans ad perpetuam rei memoriam. Placuit
Abbreviated transcription (Latin):
angeli adstarc orantib.
⁊ delectari in hiis quos ui¬
dent leuare puras manꝰ
in or̃one. holocaustũ sce de¬
uotionis gaudent se offer¬
re deo ĩ odorem suauitatis.

Expanded text:
angeli astare orantibus, et delectari in his quos vident levare puras manus in oratione: holocaustum sanctae devotionis gaudent se offerre Deo in odorem suavitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
manere. debet sicut ille ãbu¬
lauit ⁊ ip̃e ambulare. Qcqͥd
in nobis ĩpericie ĩnocentis
ĩesse dep̾henderinius. crebra
ũbi illius auditione ter¬
ganius. quicquid uicii tẽ¬
ptamẽtis morbi uidelicet
spiritalis nos interius ua¬
stare senserimus. solite pie¬
tatis illius munere postu¬
lemus emũdari .R. plen¬

Expanded text:
le ambulavit et ipse ambulare. Quidquid in nobis imperitiae nocentis inesse deprehenderimus, crebra verbi illius auditione tergamus, et quidquid vitii tentantis morbi, videlicet spiritualis, nos interius vastare senserimus, solitae pietatis illius munere postulemus emundari. Se
Abbreviated transcription (Latin):
actingere creatura . lc̃.u.
sporse non ĩmerito dice̾¬
uideatur. Introdurit me
rex incellaria sua: erul¬
tabimus ⁊ letabimur ĩ te.

Expanded text:
attingere creatura. O Dei plsponsae dicere non immerito videatur: «Introduxit me rex in cella vinaria, exsultabimus et laetabimur in te
Abbreviated transcription (Latin):
aduementes q̃dragesime
dies deuotiore ieiumo p̾ue¬
nire. nccessarie pñs euan¬
gelui decursa est lectio in qͣ
retributor. scãm nobis ꝑ¬
fectamqz dedit regulam
ieuinãdi dicens. Cum
ieuinatis non eritis sicut
ypocrite tristes. Ext̾iuinãt
enuĩ facies suas: ut appare

Expanded text:
advenientes Quadragesimae dies devotiore jejunio praevenire, necessarie praesens Evangelii decursa est lectio, in qua retributor, sanctam nobis, perfectamque dedit regulam jejunandi, dicens: Cum jejunatis, non eritis sicut hypocritae, tristes; exterminant enim facies suas, ut appare
Abbreviated transcription (Latin):
Laudabilis uirtus uͥgi¬
ista p̾cipitur. Ad illam
inuitaris: ad istã cogeris.
De illa dr̃ qui p̃t capere
tes demiqz sine uirgĩtate
saluari: sine huĩlitate
non potes. Potest inqͣm
place̾ huilitas que uir¬
ginitatẽ deplorat amisĩa.

Expanded text:
Laudabilis virtus virgiista praecipitur. Ad illam invitaris, ad istam cogeris. De illa dicitur: Qui potest capere, tes denique sine virginitate salvari; sine humilitate non potes. Potest, inquam, placere humilitas, quae virginitatem deplorat amissa
Abbreviated transcription (Latin):
unc autem quia bo¬
na est castitas cõui¬
galis. melior continentia
uidualis. optima ꝑfectio
uirginalis. ad comproban
gentiũ. discernendũ tamen
dignatus est. a ꝓphĩco ãne
uidue ore mox natus bñdi¬
citur. a nupciarũ celebrato¬
rib iam iuuenis ĩuitatus.
et hos sue presentia uirtutis

Expanded text:
unc autem, quia bona est castitas conjugalis, melior continentia vidualis, optima perfectio virginalis, ad comprobandgraduum, discernendum tamen dignitatus est, a prophetico Annae viduae ore mox natus benedicitur, a nuptiarum celebratoribus jam juvenis invitatur, et hos suae praesentia virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
Non cellabant mĩstra regis
succendentes fla̾mã ignis ut
scõs dci pucros comburerẽt de
celo ueniens tanꝙͣ̃ spũs roris
flantis refrigeriũ p̾stabat scĩs¬

Expanded text:
Non cessabant ministri regis succendentes flammam, ut sanctos Dei pueros comburerent. De coelo venit tanquam spiritus roris flantis; refrigerium praestabat s
Abbreviated transcription (Latin):
Ignoscite mͥ filioli. qͥd mͥ
que uidentur desiderans.
crux. bestie. cõfractio ossiũ.
mẽbroꝵq diuisio. ⁊ tocius
corpis contritio. ac tormẽ¬
ta dyaboli ĩ me ueniãt tm̃¬

Expanded text:
Ignoscite mihi, filioli: quid mihi uae videntur desiderans, crux, bestiae, confractio ossium, membrorum divisio, et totius corporis contritio, et tota tormenta diaboli, in me veniant, t
Abbreviated transcription (Latin):
igitur abimelechous
it boues ⁊ seruos ⁊ ancillas.
⁊ dedit abrahami. reddidit.¬
q illi saram uxorem suã
⁊ ait. Terra coram uobis
est: ubicũq placuerit tibi¬
hĩta. Sare autẽ dixit. Ecce
mille argenteos dedi fratri
tuo: hoc erit tibi ĩ uelamen
gculoꝵ ad om̃s qui tecum
sunt. ⁊ quocũqz prexeris.
mementoq te deprehensã.
Orante autẽ abrahã. sa¬
nauit deus abimelech. et
urorem ancillasqz enis
⁊ pepererunt. Concluserat

Expanded text:
igitur Abimelech oves et boves, et servos et ancillas, et dedit Abraham: reddiditque illi Saram uxorem suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit, habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo: hoc erit tibi in velamen oculorum ad omnes qui tecum sunt, et quocumque perrexeris: mementoque te deprehensam. Orante autem Abraham, sanavit Deus Abimelech, et uxorem ancillasque ejus, et pepererunt: concluserat
Abbreviated transcription (Latin):
uigenitũ suũ factum ex
muliere factũ sub lege di¬
cente ip̃o ẽẽ noua facio
ominia. uettra transierũt¬
⁊ disparuerũt. quomodoĩ
nouitate succrescentis fru¬
itus. flores detidũt ⁊ arescũt
Unde rursus scriptum est.
Sfenũ aruit ⁊ flos decidit:
uerbum aũt duĩ manet
ĩ eternũ. Credo non ãbigis
quiu u̾bum fructus sit.
flos qui decidit. Propleta
respondeat. Omins carofe¬
tãꝙͣ flos feni. Si omĩs caro
fenũ. ergo carnalis ille ppłs
fenũ aruit. dum isdem po¬
pulus ab ommi spũs pu¬
guedine uacuus. sicce lictẽ
adhesit. An non etiam flos
decidit. qñ gloriatio qͣm
hebant in lege remansit:
Si flos non decidit. ubi gͤ
regnũ. ubi sacerdotium.
ubi ꝓphete. ubi templum.
ubi deuiq magnalia illa.
de quibz gloriari solebant
⁊ dice. quãta audiumus
et cognouimius ea. ⁊ prẽs
nti narrauerũt nobis:
Et iterũ. Quãta manda¬
uit prĩb nrĩs. nota face̾

Expanded text:
Unigenitum suum, factum ex Unigenitum suum, factum ex muliere, factum sub lege , dicente ipso: Ecce nova facio omnia ; vetera transierunt et disparuerunt, quomodo in novitate succrescentis fructus flores decidunt et arescunt. Unde rursus scriptum est: Fenum aruit, et flos decidit; verbum autem Domini manet in aeternum. Credo, non ambigis quin verbum fructus sit; flos qui decidit? Propheta respondeat. Omnis caro fetanquam flos feni . Si omnis caro fenum; ergo carnalis ille populfenum aruit, dum idem populus ab omni spiritus pinguedine vacuus, siccae litterae adhaesit? Annon etiam flos decidit, quando gloriatio, quam habebant in lege, non remansit? Si flos non decidit, ubi ergo regnum, ubi sacerdotium, ubi prophetae, ubi templum, ubi denique magnalia illa, de quibus gloriari solebant, et dicere: Quanta audivimus et cognovimus ea, et patres nostri narraverunt nobis? et iterum: Quanta mandavit patribus nostris nota face
Abbreviated transcription (Latin):
gomorra sinules essenus.
ffloruit aũt hoc semen i
mirabilib que ostensast̃
i eritu iscł de egypto in
figuris ⁊ engmatib pe
totum iter in descrto. usq
ligitur. dicente dauid.
Dñs dabit benignitatẽ
⁊ terra nra dabit fructũ
suũ. Et iterum. De fru¬
ctu uentris: pouã super
sedem tuã. In nazarcth
ergo nũciatur rp̃us na¬
sciturus: quia in flore spe¬
ratur fruitus processurus.
Sed prodeunte fructu flos
decidit. quia uitate apparẽ¬
te in carne. figura ꝑtnͣsrit.
Unde ⁊ nazareth ciitas ga¬
lilec dicitur. idest tnͣsimgͣ¬
tionis. quia nascente xpõ¬
suꝑius enunicraui. q̃ ut
ait aplũs in figura contĩ¬
gebant cis. Hos ergo flores
⁊ nos qui ian fructũ tene¬
nius. pertuͣsisse uidemus.
⁊dum adhuc florere iide¬
bantur tnͣsituri p̾uidebãt᷑.
Unde dauid. Mane sicut
herba tnͣscat mane florcat
⁊ tñscat. uesꝑe decidat ĩdu¬
ret ⁊ arescat. Uesꝑe etenim
idest qũ ucuit plenitudo
temꝑis in quo misit deᷤ

Expanded text:
Gomorrha similes essemus . Floruit autem hoc semen in mirabilibus, quae ostensa sunt in exitu Israel de Aegypto, in figuris et aenigmatibus per totum iter in deserto usque ligitur, dicente David: Dominus dabit benignitatem. et terra nostra dabit fructum suum ; et iterum: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam . In Nazareth ergo nuntiatur Christus nasciturus; quia in flore speratur fructus processurus. Sed prodeunte fructu, flos decidit, quia veritate apparente in carne, figura pertransiit. Unde et Nazareth civitas Galilaeae dicitur, id est transmigrationis: quia nascente Chrisuperius enumeravi, quae, ut ait Apostolus, in figura contingebant illis . Hos ergo flores et nos qui jam fructum tenemus, pertransisse videmus: et dum adhuc florere videbantur, transituri praevidebantur. Unde David: Mane sicut herba transeat, mane floreat et transeat: vespere decidat, induret et arescat . Vespere etenim, id est, quando venit plenitudo temporis, in quo misit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
deus. quid dabis michi: Ego
uadam absq liberis. ⁊ filius
procuratoris domus mee. iste
damascus elyezer. Addidit¬
q abram. Nichi autem
non dedisti semen. et ecce
uernaculus meus heres meꝰ
erit. Statimq sermo dnĩ
factus est cid eum dicens.
Non erit hic heres tuus. sed
qui egredietur de utero tuo:
ipñt hẽbis heredem. lc̃.ii.

Expanded text:
Deus, quid dabis mihi? ego vadam absque liberis: et filius procuratoris domus meae, iste Damascus Eliezer. Addiditque Abram: Mihi autem non dedisti semen; et ecce vernaculus meus, heres meus erit. Statimque sermo Domini factus est ad eum, dicens: Non erit hic heres tuus: sed qui egredietur de utero tuo, ipsum habebis heredem. Eduxi
Abbreviated transcription (Latin):
uidex iussit cã expo¬
liari ⁊ nudã ad lupanar
mari dicens. agnẽ sacrile¬
gam uirginẽ diis blasphe¬
lupanarib datã. Statĩ
autẽ ut expoliata est. crine
solutotantã dẽꝑsitatẽ ca¬
cessit. ut melius eorum
lumine. ita ut nullus
ffulgebat enĩ tota cella illa
qͣi radians sol ĩuirtute
sua. Et quãto quis curio¬
sior oculis c̃ẽ uoluisset. tãto
sui uisus aciem obtũdebat.
uisset. apparuit ante oclłos
eis stola candidissima.
numero ancillarũ tuar
computans. uestem hãc
mͥ largiri p̾cepisti. Ita nãq
ad mensurã corpusculicĩ
aptũ erat ĩdumc̃tũ ⁊ ita
nimno caudore cõspicuũ.
ut nullus dubitaret. hoc

Expanded text:
udex jussit eam exspoliari, et nudam ad lupanar onis dicens Agnem sacrilegam virginem, deos blasphelupanaribus datam. Statim autem ut spoliata et crine soluta est, tantam densitatem cacessit, ut melius viderelumine, ita ut nullus nec videre. Fulgebat enim tota cella illa, quasi radians sol in virtute sua; et quanto quis curiosior esse voluisset, tanto sui visus aciem obtundebat. visset, apparuit ante oculos ejus stola candidissima, numero ancillarum tuarum computans, vestem hanc mihi largiri praecepisti. Ita namque ad mensuram corpusculi ejus aptum erat indumentum, et ita nimio candore conspicuum, ut nullus dub
Abbreviated transcription (Latin):
ed dicet quis. Tu fi¬
dem habes. ⁊ ego oꝑa
habeo. Ostende michi fidem
tuam sine oꝑibz: ⁊ egoo¬
stendã tibi ex oꝑib fidem
meã. Tu credis qm̃ unus
est deus. benefacis. Et demo¬
nes credunt. ⁊ contremiscũt
Dis autẽ scire ohomo ĩauis
qm̃ fides sine oꝑib mor

Expanded text:
ed dicet quis: Tu fidem habes, et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem meam. Tu credis quoniam unus est Deus: bene facis: et daemones credunt, et contremiscunt. Vis autem scire, o homo inanis, quoniam fides sine operibus mor
Abbreviated transcription (Latin):
illum trahit ⁊ illum non
trahit. Noli uelle iudicare.
si non uis errare. Semel
accipe ⁊ intellige. Non tra¬
heris.ora ut traharis. Quid
hic dicemus frẽs: Si trahi¬
mur ad xp̃m. ergo ĩuiti cre¬
dimus. ergo uiolentia ad¬
hibetur: non uoluntas exci¬

Expanded text:
illum trahat et illum non trahat, noli uelle iudicare, si non uis errare. Semel accipe et intellige, si non traheris, ora uhic dicimus, fratres? Si trahimur ad Christum, ergo inviti credimus; ergo violentia adhibetur, non voluntas exci
Abbreviated transcription (Latin):
temperancie. nũc sit so¬
brietatis. que erat gule.
sit abstinencie: que erat
pctĩ. sit scĩtatis. Et quia
increduli hoĩes uidentur
ad suꝑsticionẽ hãc specie

Expanded text:
temperantiae, nunc sit sobrietatis; quae erat gulae, sit abstinentiae; quae erat peccati, sit sanctitatis. Et quia increduli homines videntur ad superstitionem hanc specie
Abbreviated transcription (Latin):
crte quantũ per cor
relationẽ cognoui¬
uuis. qui ei a puritia us¬
q in temporib nr̃ĩs comi¬
tes ministruie fuerunt.
niclul ciluid in sclãri ad¬
huc positus hĩtu uisus ẽ
agere qͣm monasteria cõ¬
struere. basillicas extellẽ
opere nouo ecclias restau¬
rart dirutas. miseris au¬
xilium ferre. paugerib
egentibq sius opib ne¬
cessaria mũstrare. profli¬
gates non solũ sermone
et cohortacione ꝑfecte et
specialis doctrine. uerũ siuis
officus ac ministeriis mł¬
tos a uinculoꝵ penis et
squalorib liberare. lc̃.uͭ.¬
cclesia erat quedã

Expanded text:
rte quantum eorum relatione cognovimus, qui ei a pueritia usque in tempora nostra comites ministrive fuerunt, nihil aliud in saeculari adhuc positus habitu visus est agere, quam monasteria construere, basilicas extollere, opere novo ecclesias restaurare dirutas, miseris auxilium ferre, pauperibus egentibusque e suis opibus necessaria ministrare, profligatis non solum sermone et exhortatione perfectae et spiritualis doctrinae, verum suis officiis ac ministeriis multos e vinculis, poenis et squaloribus, liberare. 5. Ecclesia erat quaeda
Abbreviated transcription (Latin):
uo facto territus
p̃r ait. Siuixerit
infantulus iste aliguit
magnuerit. Operabat᷑.
eĩ iam tunc dñs ĩ serui
siũ infancia ut ĩpleret᷑
queo dictũ est. faiu mellis
sermones mei. Illud enĩ
eramen a punt scriptorũ
ipĩus nobis gerebat fauos
qui celestia dona annũcia¬
rent. ⁊ mentes hominũ de
terris ad celum erigerent.
dostea uero cum adoleis¬
set ⁊ esset ĩ urbe roma con¬
stitutus. cum mr̃e iudua
⁊ sorore que uirgunitatẽ
fuerat iam professa. comite
alia uirgine. cuius uirgis
soror candida. ⁊ ip̃a eiusdẽ
professioms que nũc sar¬
tagine deget. ac cũ uidẽt
sacerdotib a domestica

Expanded text:
uo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid magni erit. Operabatur enim jam tunc Dominus in servuli sui infantia, ut impleretur quod dictum est: Favi mellis sermones boni ; illud enim examen apum scriptorum ipsius nobis generabat favos, qui coelestia dona annuntiarent, et mentes hominum de terrenis ad coelum erigerent. 4. Postea vero cum adolevisset, et esset in urbe Roma constitutus cum matre vidua et sorore, quae virginitatem jam fuerat professa, comite alia virgine, cujus virginis soror Candida, et ipsa ejusdem professionis, quae nunc Carthagine degit jam anus; cum videret sacerdotibus a domestica
Abbreviated transcription (Latin):
sta noĩctur. Iosepli inqͥt
fili dauid. ne tucas as¬
ciꝑe mariã coniugẽ tuã.
Conuementꝰ itaq gabel
ad hoc opus eligitur ymo
quia tale illi negocium ĩ¬
uingitur. recte tali noĩe de¬
signatur. Missus est ergo
angelus gabriel a deo.
Quo: In ciuitatẽ galilee:
cui nomen nazarcch. Ui¬
deamus si ut ait natha¬
nael. a nazareth potest a¬
liquid boni cẽ. Nazareth
interp̾tatur flos. Uidetur
autẽ michi quoddã semẽ
fuisse diuine cognitiois.
tanꝙͣ e celo iactatũ ĩ t̾ras.
allocutiones ⁊ promissior̃
facte celitus ad patres.
abraliam scilz yscac ⁊ ia¬
cob. De quo senunc scͥptũ

Expanded text:
non nominetur. Joseph, inquit, fili David, ne timeas accipere Mariam conjugem tuam . Convenienter itaque Gabriel ad hoc opus eligitur: imo quia tale illi negotium injungitur, recte tali nomine designatur. 3. Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Quo? In civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth. Videamus si, ut ait Nathanael, a Nazareth potest aliquid boni esse . Nazareth interpretatur flos. Videntur autem mihi quoddam semen fuisse divinae cognitionis, tanquam e coelo jactatum in terras, allocutiones et promissiones factae coelitus ad patres, Abraham scilicet, Isaac et Jacob; de quo semine scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
magis u̾bum dei uigc̃it᷑
ubiq totus est. ⁊ in celo ⁊ ĩ
Et non diiditur ut dictũ
est. neqz scinditur. neqz in
partes cfficitur: sed totus to

Expanded text:
magis Verbum Dei unigenitus ubique totus est, et in coelo, et in Et non dividitur, ut dictum est, neque scinditur, neque in partes efficitur, sed totus to
Abbreviated transcription (Latin):
cum co ẽẽ credende sũt. scd̃
aplĩ dictũ. cupio dissolui
fratrũ parentũ q nrõrũ
minime cibis carnalib
delectantur. Offendi lis
magis possunt ꝙͣ delectari.
si cum ille ĩ sacris sedib
mancant. uos eas ĩ terrã
esse credatis. Cessate ergo
ab hiis errorib ⁊ sic̃ scrip¬
tum est. que sursum sũt

Expanded text:
endae sunt, secundum Apostoli dictum, Cupio dissolvi fratrum parentumque nostrorum minime cibis carnalibus delectantur: offendi his magis possunt quam delectari, si cum illae in sacris sedibus maneant, vos eas in terra esse credatis. Cessate ergo ab his erroribus, et, sicut scriptum est, Quae sursum sunt
Abbreviated transcription (Latin):
damuero per urorẽ ĩ¬
neuit interitũ. quã a
deo acceperat ĩ auxilium.
Prothdoloi prosꝑa ĩ contra¬
nũ cedunt: utilia ꝑuitiẽ
operantur. Deniq plus
adam domesticis ꝙͣ ñmici
iaculis leditur plus ꝓprio
ꝙͣ hostili ense ꝑmutur. plꝰ
mulieris ꝙͣ erterno gladio

Expanded text:
ro per uxorem invenit interitum, quam a Deo acceperat in auxilium. Proh dolor! prospera in contrarium cedunt, utilia perniciem operantur. Denique plus Adam domesticis quam inimici jaculis laeditur, plus proprio quam hostili ense perimitur, plus mulieris quam externo gladio
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo. aũt ꝑctã mũidi
tollat. quo ordine iusti¬
ficet impios. aplũs petrus o¬
stendit qui ait. Non corrupti¬
bili argento ul auro redẽpti
estis. de uana urã conu̾saciõe
paterne traditionis. sed p̾cioso¬

Expanded text:
uomodo autem peccata mundi tollat, quo ordine iustificet impios, apostolus Petrus ostendit, qui ait: Non corruptibilibus argento vel auro redempti estis de vana vestra conversatione paternae traditionis, ved p
Abbreviated transcription (Latin):
nt̃s in sanguine suo. qñ sã¬
guic̃ suũ dedit incruce pro
sioms illius baptismo ablu¬
tus est aque. Derumi ctiã qͦ¬
nidic tollit ꝑctã inundi. lauat¬
q nos a ꝑctis nrĩs. quotidie ĩ
sanguine suo cũ euisd̾̃e beate

Expanded text:
nostris in sanguine suo, quando sanguinem suum in cruce pro sionis illius baptismoque ablutus est aquae, verum etiam quotidie tollit peccata mundi, lavatque nos a peccatis nostris quotidie in sanguine su
Abbreviated transcription (Latin):
paulisper intueri
cur hee maxime uolucres
in hostiã dĩ iuberẽtur
offerri. Nam ⁊ abrahã
patriarcha. tanto ante
tempore has in holocau¬
stum dm̃ legitur obtu¬
lisse. ⁊ in plerisq legis
cerimoniis qui mu̾dãdͦ
esset: per has iubebatur

Expanded text:
paulisper intueri cur hae maxime volucres in hostiam Domini juberentur offerri; nam et Abraham patriarcha tanto ante legem tempore, has in holocaustum Domini legitur obtulisse, et in plerisque legis caeremoniis, qui mundandus esset, per has jubebatur
Abbreviated transcription (Latin):
de egypto ip̃e ⁊ uxor
lius. ⁊ omnia que hebat. et
loth cum co ad australem
plagam. Erat autẽ diues
ualde in possessione auri et
argenti. Reuersusqz est per
iter quo uenerat in bethel a
meridie usq ad locum in

Expanded text:
de Aegypto ipse et uxor eius et omnia quae habebat et Loth cum eo ad australem plagam erat autem dives valde in possessione argenti et auri reversusque est per iter quo venerat a meridie in Bethel usque ad locum
Abbreviated transcription (Latin):
mũdari. Columba ergo
simplicitatẽ: turtur ĩdi¬
cat castitatem. quia ⁊ co¬
lumba simplicitatis et
castitatis amator esttur¬
tur. ita ut si coniugen
casu ꝑdiderit. non aliã

Expanded text:
mundari. Columba ergo simplicitatem, turtur indicat castitatem; quia et columba simplicitatis, et castitatis amator est turtur, ita ut si conjugem casu perdiderit, non alia
Abbreviated transcription (Latin):
mater ꝑiclitari. Uocaue¬
runt autẽ quẽdã religio¬
sum pbrm bomi testiomii
uirum. ut pro cadẽ orare
deberet. Qui cũ uenisset
ad eam qͣi ꝓphĩco mox
usurpans uerbo ait ad
illam. Noli inquiẽs m̃r
timere quia benedictũ
partum tibi dñs digna
bitur largiri. Erit enĩ
uir scũs ac de gente sua
electus. uocabiturqz ma¬
gnus ĩ ecclia xp̃i sacerdos.¬

Expanded text:
ericlitari. Vocaverunt autem quendam religiosum presbiterum boni testimonii virum, ut pro eadem orare deberet; qui cum venisset ad eam, quasi prophetico mox usurpans verbo, ait ad illam: 'Noli', inquiens, 'mater, timere, quoniam benedictum partum tibi Dominus dignatus est largiri. Erit enim vir sanctus ac de gente sua electus vocabiturque magnus in ecclesia Christi sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
tante nobilitatis lincã
morib extulit. probis ac¬
tibz decorauit. Deniqz
ut post ĩ propatulo cla¬
ruit. non sinc magno qͦ¬
dam p̾sagio tale sortitus
est nomcu. Gregoriꝰ nãq
er greco cloquio in nrãm
linguã iugilantiᷤ sonat.

Expanded text:
tantae nobilitatis lineam moribus extulit, probis actibus decoravit. Denique, ut post in propatulo claruit, non sine magno quodam praesagio tale sortitus est nomen. Gregorius namque ex Graeco eloquio in nostra lingua
Abbreviated transcription (Latin):
exire de seculo ut ui¬
deret natum: per quẽ con¬
ditum est sclm. Agnouit ĩ¬
fantẽ senex: factus est in
puero puer. Innouatus
est ĩ etate: qui plenus est

Expanded text:
exire de saeculo, ut videret natum per quem conditum est saeculum. Agnovit infantem senex, factus est in puero puer. Innovatus est in aetate, qui plenus erat
Abbreviated transcription (Latin):
excertituũ. Et arescet aqͣ. de
mari. ⁊ fluuius desolabitur
atqz siccabitur: ⁊ deficic̾t flu¬
mina. Attenuabũtur ⁊ sic¬
cabuntur riui aggerũ. Cala¬
mus ⁊ iũcus marcescet. nuda¬
bitur aluens run a fonte
suo. Et onrĩs scinc̃tis irrigua
liccabitur arescet ⁊ non erit.
Et merebũt piscatores. ⁊ luge¬
bunt om̃s mictentes ĩ flumẽ
haniũ: ⁊ expandẽtes reche suꝑ
faciem aq̃rũ emarcescent. Cõ

Expanded text:
rescet aqua de mari, et fluvius desolabitur, atque siccabitur. Et deficient flumina: et attenuabuntur, et siccabuntur rivis aggerum. Calamus et juncus marcescet: nudabitur alveus rivi a fonte suo, Et omnis sementis irrigua siccabitur, arescet, et non erit. Et moerebunt piscatores, et lugebunt omnes mittentes in flumen hamum, et expandentes rete super faciem
Abbreviated transcription (Latin):
simũ. Si altissimus ẽ quoᷤ
audiet te damantẽ. Nata
est expimento fidutia. ũ
inquit qui benefecit michi
Si anteꝙ̃ euu quererẽ bene¬
fecit mͥ. clamantẽ me nõ
bis deus. mittendo nobis

Expanded text:
simum. Si altissimus est, quomodo audit te clamantem? Nata est experimento fiducia: Deum, inquit, qui benefecit mihi. Si antequam eum quaererem benefecit mihi, clamantem me non cit Dominus Deus mittendo nobis
Abbreviated transcription (Latin):
triginta qͣtuor ãnis
et genuit phalech. Et uirit
heber postꝙͣ genuit phalcch
q̃dringentis triguita annis
et genuit filios ⁊ filias.
Uixit quoq phalech trigĩ¬
ta annis ⁊ genuit reu. Uirit¬
qz phalech postꝙͣ genuit reu
ducentis nouẽ ãnis. ⁊ genuit
filios ⁊ filias. Uixit autẽ

Expanded text:
triginta et quatuor annis, et genuit Phalech. Et vixit Heber, postquam genuit Phalech, quatuorcentis triginta annis: et genuit filios et filias. Vixit autem Phalech triginta annis, et genuit Rhem. Vixitque Phalech, postquam genuit Rheu, ducentis novem annis: et genuit filios
Abbreviated transcription (Latin):
in dieb iosie regis.
Nunquid uidisti q̃ fecerit
adusatrix isrł: abnt sibimet
super omnẽ montẽ excelsũ.
et sub omni ligno frondoso.
⁊ fornicata est ibi. Et dixi
cum fecit hec omĩa. ad me
conu̾tere ⁊ nou est reuersa.
Et iudit p̾uaricatrix soror
ta esset au̾satrix iscł dimi¬
sissem eant. ⁊ dedisseni eã¬
ei libellum repudii. ⁊ nõ

Expanded text:
in diebus Josiae regis: Numquid vidisti quae fecerit aversatrix Israel? Abiit sibimet super omnem montem excelsum, et sub omne lignum frondosum, et fornicata est ibi. Et dixi, cum fecisset, haec omnia ad me convertere, et non est reversa. Et vidit praevaricatrix soror ta esset aversatrix Israel, dimississem eam, et dedissem ei libellum repudii, et no
Abbreviated transcription (Latin):
ne consunderẽt aq̃ flucnta¬
didens. celũ dedisti limitẽ.
irmans locum celesti¬
ius. simul q f̾re riuulis:
it bnda flãmas temperet.
tere solum ne dissipent.
Wifunde nũc puissime.
donũ ꝑhempins gratie. frau¬
dis noue ne casibz. nos crror
atterat uetus ucẽ fides
ĩueniat. sic luminis iubar
ferat. lxc uana cuncta t̾rcat.
hanc falsa nulla cõprimãt.

Expanded text:
ne confunderent Aque fluentadens, Celum dedisti limitem. Firmans locum celestibus, Simulque terre rivulis, Ut unda flammas temperet, Terre solum ne dissipet. Infunde nunc Piissime Donum perhennis gratie, Fraudis nobe ne casibus Nos error adterat vetus. Lucem fides inveniat. Sic luminis iubar ferat Ut vana cuncta terreat Et falsa nulla comprimat.
Abbreviated transcription (Latin):
uaticimum ieremie
uor in rama. idest ĩ excel¬
soaudita est. ploratus ⁊
ululatus. manifeste denũ¬
nat luctum scẽ ecclĩe. quo
de i̾usta mẽbroꝵ suoꝵ nece

Expanded text:
vaticinium Jeremiae: Vox in Rama, id est in excelso, audita est ploratus et ululatus , manifeste denuntiat luctum sanctae Ecclesiae, quae de injusta membrorum suorum nece
Abbreviated transcription (Latin):
altare suũ: maledi¬
xit sanctificationi sue. tra¬
didit ĩ maini ñmici muros
turriũ eius: uocem dederũt
in domo dnĩ. sicut in die
solẽni. heth. Cogitauit doꝰ
dissipare murũ filie syon:
tetendit funiculũ suũ. ⁊ nõ
auertit manũ suã a ꝑditioẽ
Luxitqz ante murale: et
murus paritꝰ dissipatus
est. Teth. Defixe sunt in
terra porte enis: ꝑdidit et
contriit uectes eus. regẽ
eus ⁊ principes eius. In
gentibz non est lex: ⁊ ꝓphẽ
enis non ĩuenerunt ui¬

Expanded text:
altare suum, maledixit sanctificationi suae: tradidit in manu inimici muros turrium ejus: vocem dederunt in domo Domini sicut in die solemni.  Heth.  Cogitavit Dominus dissipare murum filiae Sion tetendit funiculum suum et non avertit manum suam a perditione luxitque antemurale et murus pariter dissipatus est TETH defixae sunt in terra portae eius perdidit et contrivit vectes eius regem eius et principes eius in gentibus non est lex et prophetae eius non invenerunt vi
Abbreviated transcription (Latin):
de scõ hylario qm̃ tantũ
lumen ⁊ si uoluisset la¬
tere non potuit. quippe
tenebras ĩ lucẽ tnͣsferret
concordante fauore ppli
aut potius dei spũ ꝓcla¬
mante. uir olim miste¬
tis deputans aliqñ sa¬
cris altarib sacdos electus
est. Crescebat ĩ co quotidie
opino famulatrix uir¬
tutũ. nec erat eius fama
contenta circiuectas tm̃
gallias illustrare. sed ex

Expanded text:
de sancto Hilario, quoniam tantum lumen, etsi voluisset, latere non potuit, quippe tenebras in lucem transferret, concordante favore populi, aut potius Dei Spiritu proclamante, vir olim mysteriis deputatus, aliquando sacris altaribus sacerdos electus est. Crescebat in eo quotidie opinio, famulatrix virtutum; nec erat fama ejus contenta circumjectas tantum Gallias illustrare, sed ex
Abbreviated transcription (Latin):
ui non bauilat
crucem suam et
uenit post me: nõ potest
meus esse discipulus.
Crux quippe a cruciatu
dicitur. Et duob modis
crucem diũ bauilamꝰ.
cum aut per abstinẽciã
sarnem afficimus. aut
per compassionẽ ꝓximi
necessitatem illius nr̃a
putamus. Qui enim
dolorem exhibet ĩ aliena
necessitate: crucẽ portat

Expanded text:
ui non bajulat crucem suam, et venit post me non potest esse meus discipulus. Crux quippe a cruciatu dicitur, et duobus modis crucem Domini bajulamus cum aut per abstinentiam carnem afficimus, aut per compassionem proximi necessitatem illius nostram putamus. Qui enim dolorem exhibet in aliena necessitate, crucem portat
Abbreviated transcription (Latin):
uit per feminam:
apte redit ⁊ uita ꝑfem̃a.
Illa a dyabolo seducta per
serpentẽ. uiro gustũ uetis
obtulit. lec edocta a deo ꝑ¬
angelum. mũdo auctorẽ
salutis edidit. Missus ẽ
ergo angelus gabriel a dõ.
Raro autẽ legimus: quia
apparentes honñbz anglĩ
designentur ex nommne.
Derum quocienscũq fit.

Expanded text:
it per feminam, apte redit et vita per feminam. Illa a diabolo seducta per serpentem, viro gustum necis obtulit; haec a Deo edocta per angelum, mundo auctorem salutis edidit. Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Raro autem legimus quia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quoti
Abbreviated transcription (Latin):
uiros a contẽplaciõe
idconsolatiorẽ infirmi¬
tans nr̃e descend̾e: unde
iacob non solum ascen¬
dentes. sed ⁊ descendentes
angelos per scalam uidit.
itidem non soluni rachel
que pulchra erat facie. ꝑ¬

Expanded text:
res a contemplatione ad consolationem infirmitatis nostrae descendere, unde Jacob non solum ascendentes, sed etiam descendentes angelos per scalam vidit, et idem non solum Rachel quae pulchra erat facie,
Abbreviated transcription (Latin):
ixit qz dñs ad eum.
Si ĩuenero sodomis
quinquagnnta iustos in
medio tiuitatis. dimittã
omni loco ꝓpter eos. Respõ¬
dens abraham ait. Quia
semel cepi loquar ad dim̃ni
meũ: cum sim puluis et
cinis. Quid si minus qͥn¬
quagnita iustis qͥnq fucrĩt
delebo si ĩuenero ibi quadra¬

Expanded text:
ixitque Dominus ad eum: Si invenero Sodomis quinquaginta justos in medio civitatis, dimittam omni loco propter eos. Respondens Abraham, ait: Quia semel coepi, loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis, et cinis. Quid si minus quinquaginta justis, quinque fuerint? delebo, si invenero ibi quadra
Abbreviated transcription (Latin):
abraham oues et
boues ⁊ dedit abimelech:
percusserũtqz ambo fedus.
Et statuit abrahã septẽ
agnas gregis seorsum:
Cui dixit abimelech. Qͥd
sibi uolunt septẽ agne iste

Expanded text:
Abraham oves et boves, et dedit Abimelech: percusserutque ambo foedus. Et statuit Abraham septem agnas gregis seorsum. Cui dixit Abimelech: Quid sibi volunt septem agnae is
Abbreviated transcription (Latin):
uire priuari. arma p̾parãt
dasses aptant: ut eos ad¬
cũtes. a data sibi diunuitus
patria expellant. Luc cõ

Expanded text:
jure privati, arma parant, classem aptant, ut eos adeuntes a data sibi divinitus patria expellant. Hoc co
Abbreviated transcription (Latin):
ocauit autẽ nomẽ
diĩ qui loquebatur
ad cam. tu deus qui uidisti
me. Dixit enim profaito
hic uidi posteriora uidẽtis
me. Proptẽa appellauit pu¬
teum illum: puteũ uiuẽtis
et uidentis me. Ip̃ẽ est int̾
cades ⁊ barad. Peperit q a¬
brahe filium qui uocauit
nomen eius ismahel. Octo¬
gnnta ⁊ sex annoꝵ erat. qũ
peperit ei agar ismahelem.¬

Expanded text:
ocavit autem nomen Domini qui loquebatur ad eam Tu Deus qui vidisti me dixit enim profecto hic vidi posteriora videntis me propterea appellavit puteum illum puteum Viventis et videntis me ipse est inter Cades et Barad peperitque Abrae filium qui vocavit nomen eius Ismahel octoginta et sex annorum erat quando peperit ei Agar Ismahelem
Abbreviated transcription (Latin):
nãq quia strata pal¬
liis atq ĩnumcris chorusca
lampadibz mia recto orien¬
tis tramite. ab eiuus cella¬
usq in celum tendebatur.
Cui uenerãdo hĩtu uir de¬
sup clarus assistens. cuius
eẽt uia quã ceruerẽt. inqͥ¬
siuit. Illi aũt se nescire ꝓ¬
Lec est uia qua dilectus doͥ
celum bñdictus ascendit.
Tunc itaq scĩ niri obitũ
sicut p̾sentes discipuli ui¬
derunt. ita absentes ex sigͦ.
qd̃ cis p̾dictum fuerat agno¬
uerũt. Sepultus uero est ĩ

Expanded text:
nt, quia strata palliis atque innumeris chorusca lampadibus via recto orientis tramite ab eius cella in caelum usque tendebatur. Cui venerando hsuper cellam clarus adsistens, cuius esset uia quam cernerent inquisiuit. Qui cum nescire inquit, «uia qua dilectus dei Benedictus asceTunc itaque sancti viri obitum sicut praesentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo quod eis praedictum fuerat, agnoverunt. Sepultus vero est in
Abbreviated transcription (Latin):
unutatis ipĩus caperet simł
⁊ patefaceret archanũ. Neq
cnim frustra ĩ cena supra
pettus dñ ihũ recubuisse
perhibetur: sedhoc typice do¬
cetur. quia celestis hanstũ
sapicntie. cctis ercellentius.
de scĩssimo euisdẽ pectoris fõ¬
te potauerit. Unde ⁊ mĩto
in figura qͣtuor aĩalium.
aquile uolanti comꝑatur.
Cuuctis quippe auibz. aqͥla
celsius uolare. cunctis ani¬
mantib clarius solis radus
nifig̾e̾ consucuit obtutus.
Et ceteri cuangeliste qͣi n
terra ambulãt cum dũo. qͥ
temporalem cius guãtionẽ.
pariter ⁊ temporalia facta

Expanded text:
nitatis ipsius caperet simul et patefaceret arcanum. Neque enim frustra in coena supra pectus Domini Jesu recubuisse perhibetur, sed per hoc typice docetur quia coelestis haustum sapientiae caeteris excellentius de sanctissimo ejusdem pectoris fonte potaverit. Unde et merito in figura quatuor animalium aquilae volanti comparatur. Cunctis quippe avibus aquila celsius volare, cunctis animantibus clarius solis radiis infigere consuevit obtutus. Et caeteri evangelistae quasi in terra ambulant cum Domino, qui temporalem ejus generationem pariter et tempora
Abbreviated transcription (Latin):
cuius natura bonitas. cuius
uoluntas potẽcia. cuius opus
mĩa cit. statim ut nos dyabo¬
lica malignitas. ueneno suc
mortificauit ĩuidie. p̾parata
renouandis mortalib picta¬
tis suc remedia. inter ip̃a mũ¬
di pͥmordia p̾signauit: denũ¬
cians scrpenti. futurũ semen
mulicris. qd̾ noru capitis cla¬
tionẽ. sua urtute contereret
xp̃m scilicet in carne deum

Expanded text:
cuius natura bonitas, cuius voluntas potentia, cuius opus ia est, statim ut nos diabolica malignitas veneno suae mortificavit invidiae, praeparata renovandis mortalibus suae pietatis remedia inter ipsa mundi primordia praesignavit; denuntians serpenti futurum semen mulieris quod noxii capitis elationem sua virtute contereret ; Christum scilicet in carne ve
Abbreviated transcription (Latin):
b omnibz ad quos stu¬
dio discendi ꝑgebat
obediens. ꝓprias singulor
grãs hauriebat. Huius
continẽtiã iocunditatem
illius sectabatur. Sstius
leuitatẽ. illius iugilias
alterius legendi emula¬
batur industriã. Istum
ieiunãtem. illũ humi qͥe¬
scentem mirabatur. Al¬
terius pacienciã. alterius
mansuetudinẽ p̾dicabat.
Omnium quoq uicariã
erga se retinens caritatẽ.
atq uniu̾sis uirtutum

Expanded text:
 omnibus, ad quos studio discendi pergebat, obediens, proprias singulorum gratias hauriebat: hujus continentiam, jucunditatem illius sectabatur; istius lenitatem, illius vigilantiam, alterius legendi aemulabatur industriam; istum jejunantem, illum humi quiescentem mirabatur; alterius patientiam, alterius mansuetudinem praedicabat. Omnium quoque vicariam erga se retinens charitatem, atque universis virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑegrinatione solo
corpore constitutus cogi¬
tacione ⁊ auiditate ĩ illa
ct̾na patria conu̾satus ẽ.
et qͣi bonus rationator
uelut ad centuplũ manũ
porrigens semꝑ de sinist
tũsinisit ad dexterã ⁊ in
celo reposuit suos sudores.
Nain ⁊ si hic oꝑa eius ui¬
dentur. illic oꝑa meritor
transierũt. Illius gͦ iꝙͣtũ
possumus uestigns ĩsista

Expanded text:
inatione solo corpore constitutus cogitatione et aviditate in illa aeterna patria conversatus est, et quasi bonus ratiocinator, velut ad centuplum manum porrigens semper de sinistra transmisit ad dexteram, et in coelo reposuit sudores suos; nam etsi hic opera ejus videntur, illuc operum merita transierunt. Illius, in quantum po
Abbreviated transcription (Latin):
qui metum erat cum
esset gentilis compulsus ẽ
circũcidi. Sed propter subĩ¬
troductos falsos frẽs qͥ subĩ¬
troierunt explorare lib̾tatẽ
nram quam hẽmus in xp̃o¬
ihũ. ut nos inscruitutem

Expanded text:
qui mecum erat, cum esset gentilis, compulsus est circumcidi. Sed propter subintroductos falsos fratres, qui subintroierunt explorare libertatem nostram, quam habemus in Chri
Abbreviated transcription (Latin):
eus crebrescentibz distric¬
ti sui iudicii diem ꝓpĩ¬
quantem denũciat: ⁊ tñ
superba mens nr̃a non
uult hoc sponte deserere qd̾
quotidie perdit in uita.

Expanded text:
us crebrescentibus, districti sui judicii diem propinquantem denuntiat; et tamen superba mens nostra non vult hoc sponte deserere quod quotidie perdit invita.
Abbreviated transcription (Latin):
mnes etiam qui crede¬
bant erant pariter:
hẽbant omĩa coĩa. Possessi¬
ones ⁊ substancias uendebãt
et diuidebant illa omnib
prout cuiqz opus erat.
rantes unanimit᷑ ĩtemplo
⁊ frangentes circa domos
panẽ. sumebãt cibum cũ
exultatiõe ⁊ simplicitate
cordis collaudantes dnm.
⁊ habentes gram ad ornnẽ
plebem. Dominus autẽ
angebat qui salui fierent
quotidie in idip̃m. Re¬
Etrus aũt ⁊ iohans
ascendebant intin¬
plum ad horã or̃onis noni

Expanded text:
mnes etiam qui credebant erant pariter et habebant omnia communia possessiones et substantias vendebant et dividebant illa omnibus prout cuique opus erat rantes unianimiter in templo et frangentes circa domsumebant cibum cum exsultatione, et simplicitate cordis, collaudantes Deum, et habentes gratiam ad omnem plebem. Dominus autem augebat qui salvi fierent quotidie in idipsum. etrus autem et Joannes ascendebant in templum, ad horam o
Abbreviated transcription (Latin):
prohuãmi gnis salute pis¬
surus de celo desenderat ad
terras appropinquãte lira
passionis eiusd̾. appropĩnt
uoluit loco passionis. ut
etiam per hoc cdaresceret q
non ĩuitus: sedsponte pa¬
teretur. In asino uencte ⁊
a turbis rex appellari ac lau¬
dari uoluit: ut etiam ꝑlix
eruditus. quisq agnoscit¬

Expanded text:
pro humani generis salute passurus de coelo descenderat ad terras, appropinquante hora passionis, appropinquare voluit loco passionis, ut etiam per hoc claresceret quia non invitus sed sponte pateretur. In asino venire, et a turbis rex appellari et laudari voluit, ut etiam per hoc eruditus quisque agnosc
Abbreviated transcription (Latin):
reputatũ est illi ad iusticiã.
Dixitq ad eum. Egodñs.
qui eduxi te de hur chaldeo¬
rum: ut darem tibi terram
istam. ⁊ possideres eam. at
ille ait. Domme deus. unde
scire possum ꝙ possessurus
sim cam: Et respondes dñs.¬
Sume inquit mͥ uaccam

Expanded text:
reputatum est illi ad iustitiam. Dixitque ad eum: Ego Dominus qui eduxi te de Hur Chaldaeorum, ut darem tibi terram istam et possideres eam. At ille ait: Domine, unde scire possum quod possessurus sim eam. Et respondens DominSume, inquit, mihi uaccam
Abbreviated transcription (Latin):
orspũ dinosceretur. Int̾
het archip̾sul theobaldus
uiam uniu̾se carnis in¬
gressus ecclĩam cantua¬
riensem orbata pastore
reliquit. Congregato
ergo dero ad electionem
consensu regio. prefar
thomias ĩ archiepin dlig¬
tur ⁊ consecratur. lc̃. u

Expanded text:
ritu dignosceretur. Inter haec archipraesul Theobaldus viam universae carnis ingressus, Ecclesiam Cantuariensem orbatam pastore reliquit. Congregato ergo clero ad electionem, consensu regio, praefatus Thomas in archiepiscopum eligitur et consecratur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Erat tunc tpĩs uenerãdꝰ
bruno aggrippine eccłie
sũmus pontifex. qui in
tota germania sibiq fi¬
nitinus ꝑtib. impiales
agebat uices: ut pote ma

Expanded text:
Erat tunc temporis venerandus Bruno Aggripinae ecclesiae summus pontifex, qui in tota Germania sibique finitimis partibus imperiales agebat vices, utpote Ma
Abbreviated transcription (Latin):
nichil estimo qd̃ ꝓmictis.
nec sacrificabo dus tius. n ͨ
honorẽ tue cupiodigͥtatis.
ffacito de me qͥd uis. qr nul¬
lomodo me poteris ĩmuta¬
re. Craianus dixit. Plũba¬
tis scapulas eius cõtũdite
ꝑmaueret: ait traianus.
Expandite manꝰ cius: et¬
cas igne replete. ac super
carboncs uiuos ĩcensos cũ
nudis plantis facite ãbu¬

Expanded text:
Nichil estimo quod promittis, nec sacrificabo diis tuis nec honorem tue cupio dignitatis. Fac ita de me quid uis, quia nullo modo mutare me poteris». Traianus dixit: «Plumbatis scapulas eius contundite eret, ait Traianus: «Expandite manus eius et igne replete et super carbones uiuos eum nudis plantis facite ambu
Abbreviated transcription (Latin):
illi sacerdotes ⁊ scribe isrłitar
fucrũt. qui ꝑcunctantibus
magis ⁊ herode querẽte ubi
xpũs scdm scripturarũ testi¬
monia nasceretur. hoc respõ¬
derunt de ꝓphetico cloquio. qd̃
indicabat stella de celo. Que
utiq poterat magos ieroso¬
limis p̾termissis usq ad cu¬
nabula pueri. sicut postinod
fecit sua significatioe̾ ꝑduce.
iusi ad confutandam iudeoꝵ
duriciã ꝑtinuisset. ut non
solum ductu sideris. scd ctiã
ip̃orum ꝓfessione ĩnotesce̾t
natuuitas saluatoris. Iam
ergo ad cruditionẽ gentiũ ꝓ¬
pleticus sermo tnͣsibat. ⁊ p̾¬
nunciatum antiquis ora¬
culis xp̃m alienigenarum
corda discebant: cum udeoꝵ
infidelitas uitatẽ ore ꝓfer¬
ret.: ⁊ mendaciũ corde reti¬

Expanded text:
itarum fuerunt? qui percontantibus magis, et Herode quaerente, ubi Christus secundum Scripturarum testimonium nasceretur , hoc responderunt de prophetico eloquio, 116 quod indicabat stella de coelo. Quae utique poterat magos Jerosolymis praetermissis usque ad cunabula pueri, sicut postmodum fecit, sua significatione perducere; nisi ad confutandam Judaeorum duritiam pertinuisset, ut non solum ductu sideris, sed etiam ipsorum professione innotesceret nativitas Salvatoris. Jam ergo ad eruditionem gentium propheticus sermo transibat, et praenuntiatum antiquis oraculis Christum alienigenarum corda discebant: cum Judaeorum infidelitas veritatem ore proferret, et mendacium corde reti
Abbreviated transcription (Latin):
tauit: ut ĩ ea nõ xpũs reqͥesc̃e.
sed dyabolus ĩcipiat dñari.
Talis eiñ aĩa si medicamẽtũ
aluce relinquitur. a tenebris
occupatur uacuatur dulce¬
dine. impletur amaritudĩe.
a morte ĩuaditur. a uita re¬
pudiatur. Non tñ de dñi pie¬
tate diffidat qui talis est: nec
mortifera desperatione fran¬
gatur. sed magis ad penitẽ¬
ciam cito recurrat: ⁊ dũ ad¬
huc noua sũt ⁊ calent pcõꝵ
suoꝵ uulnera. sic sibi adhibe¬
at medicamẽta salubria. qr
consueuit plagas nrãs cu¬
rare. ut nec cicatricũ faciat
uestigia remanere. Et ideo
cubinis. ita ctiã a proprus

Expanded text:
tavit, ut in ea non Christus requiescere, tavit, ut in ea non Christus requiescere, sed diabolus incipiat dominari! Talis enim anima, si medicamentum a luce relinquitur, a tenebris occupatur; vacuatur dulcedine, impletur amaritudine; a morte invaditur, a vita repudiatur. Non tamen de Domini pietate diffidat qui talis est, nec mortifera desperatione frangatur; sed magis ad poenitentiam cito confugiat, et dum adhuc nova sunt et calent peccatorum suorum vulnera, sic sibi adhibeat medicamentconsueuit plagas nostras curare, ut nec cicatricium faciat uestigia remanere. Et ideo,cubinis, ita etiam a propr
Abbreviated transcription (Latin):
Ali ergo studio ĩ ꝙͣtũ
aute contende: ut diu̾sis uir¬
tutum ornamẽtis aĩa tua
composita simplicitatis gẽ¬
mis ⁊ sobrietatis florib or¬
nata ad solẽnitatẽ regis et̃¬
ni. idest ad natalem dm̃ sal¬
uatoris. cũ secura cõscientia
procedat. Castitate nitida. ca¬
ritate splendida: elemosinis
candida. xpũs enĩ dñs. siue
te ita compositũ nataliciũ
suũ celebrare cognouerit:
ip̃e per se uenire. ⁊ aiãm tuã
non solum insitare. s etiã
requiesce̾. ⁊ ĩ ꝑpetuo in illa
dignabr hĩtare: sic̾ scriptũ
labo. Et iterũ. Ecce sto ad o¬
stium ⁊ pulso: si quis surre¬
xerit ⁊ aperuerit mͥ. ĩtrabo ad
illum ⁊ cenabocũ illo. ⁊ ille
metũ. Quã felix est illa aĩa
que uitã suã ita deo auxiliã¬
te studuerit gubernare. ut xp̃z
hospitem ⁊ hĩtatorem mẽa¬
tur exciꝑe. sicut etontrario
quã ĩfelir est illa cõscientia
toto lacrimarũ fonte lugẽda.
que se ita malis oꝑib cruẽ¬

Expanded text:
ali ergo studio, in quantum ante contende, ut diversis virtutum ornamentis anima tua composita, simplicitatis gemmis, et sobrietatis floribus adornata, ad solemnitatem Regis aeterni, id est, ad Natalem Domini Salvatoris cum secura conscientia procedat, castitate nitida, charitate splendida, eleemosynis candida. Christus enim Dominus si te ita compositum natalitium suum celebrare cognoverit, ipse per se uenire et animam tuam non solum uisitare, sed etiam requiescere perpetuo et in illa dignabitur habitare, sicut scriptum labo ; et iterum, Ecce sto ad ostium, et pulso: si quis surrexerit et aperuerit mihi, intrabo ad illum, et coenabo cum illo, et ille mecum . Quam felix est illa anima, quae vitam suam ita, Deo auxiliante, studuerit gubernare, ut Christum hospitem et habitatorem mereatur excipere: sicut e contrario quam infelix est illa conscientia, toto lacrymarum fonte lugenda, quae se ita malis operibus cruen
Abbreviated transcription (Latin):
contemplationẽ.
uigiliis. ieuis. or̃onib.
lectionib. assiduis. ita
t ium totũ diem scĩtati ĩ¬
prudisset. ut dignior coro¬
na qm uerbere meritocẽ¬
sarctur. ad ultimũ qd̃ iur
siuc merore dicimus. reu̾¬
socilicio quo ĩduebatur:
ut xp̃i pariuilus dorsum

Expanded text:
contemplationem, vigiliis, jejuniis, orationibus, lectionibus assiduis, ita et cum totum diem sanctitati impendisset, ut dignior corona quam verbere merito censeretur, ad ultimum, quod vix sine moerore dicimus, reverso cilicio quo induebatur, ut Christi parvulus, dorsum
Abbreviated transcription (Latin):
fitetur. Ergo inquit hẽto
etatis tue reuerẽciã. ⁊ par¬
cens ultime senectutitue.
iuira fortunã cesaris. gerẽs

Expanded text:
fitetur. Ergo, inquit, habeto aetatis tuae reverentiam, et parcens ultimae senectuti tuae, jura fortunam Caesaris gerens
Abbreviated transcription (Latin):
siliũ: pone qͣi noctẽ umibram
tuã ĩ meridie. absconde fugi¬
entes: ⁊ uagos ne ꝑdas. Habi¬
tabunt apud te ꝓfugi mei.
Moab esto latibulum eorĩra
facie uastatoris. ffinitus est
enim puluis. cõsũmatus est
miser: defecit qui conculcabat
terrã. Et p̾parabitur ĩ mĩa¬

Expanded text:
m tuam in meridie: absconde fugientes, et vagos ne prodas. Habitabunt apud te profugi mei: Moab, esto latibulum eorum a facie vastatoris: Finitus est enim pulvis, consummatus est miser: defecit qui conculcabat terram. Et praeparabitur in mi
Abbreviated transcription (Latin):
am ter quaternis tra¬
hitur horis dies ad
uesperũ. occasum sol ꝓm̃¬
uat nectis redire tempora.
es ergo signo dm̃ tutem.

Expanded text:
am ter quaternis trahitur Horis dies ad vesperum, Occasu sol praenuntiat Noctis redire tempora. Nos ergo signo Domini Tutem
Abbreviated transcription (Latin):
qui ĩmolatus agnus est sin¬
tritatis azhna caro cius obla¬
tacst uerc digna hostia
per quã fratta sunt tartara:
rdempta plebs caꝑtiuata red¬
git xpũs tumulo uictor re

Expanded text:
Qui immolatus agnus est, Sinceritatis azyma Caro ejus oblata est. O vere digna hostia, Per quam fracta sunt tartara, Redempta plebs captivata, Redgit Christus tumulo, Vic
Abbreviated transcription (Latin):
suam ⁊ peperit filium.: ⁊ uo¬
cauit nomen eius seth dicc̃s.
Posuit michi deus semen
aliud pro abel quẽ occidit

Expanded text:
 peperit filium. et uocauit nomen eius Seth dicens: suscitauit mihi dominus semen aliud pro Abel, quem occidit