comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
meni. & urt̾ficiam de ea hominem &
iumenta: & si fuerint tres uiri isti in
medio eiꝰ. noe. & daniel. & iob. ipsi
iusticia sua liberabut animas suas:
induxero suꝑt̾ram ut uastem eam.
& fuerit inuia eo quod sit ꝑtͣnsiens
ꝓpt̾ bestias. & tres uiri isti fuerurt¬
inea. uiuo ego dic̃ dñs ds. quia nec
filios nec filias liberabunt. s ipsi soli
liberabunt᷑. t̾̃ra autem desolabit᷑. Nel
sigladium induxero suꝑ t̾ram illam.
& dixero gladio transi ꝑeam. & inter¬
fecero de ea hominem & iumentum.
& tres uiri isti fuerint in medio eius.
uiuo ego dic̃ dñs ds. non liberabunt
filios neq filias: s ipsi soli liberabunt᷑.
Si autem & pestilentiam. Iiisero
suꝑ t̾ram illam. & effundero indig¬
nationem meam suꝑ illam insangui.¬
ne. ut auferam ex ea hominem &
iumentum. & noe. & damhel. & iob.
fuerint inmedio eiꝰ. uiuo ego dicit
dñs ds̃. quia filium & filiam. non li
berabunt. s ipsi iusticia sua lib̾abt̃
animas suas. Qm̃ hec dic̃ dñs ds. Qͦdͦ&

Expanded text:
interficiam de ea hominem et iumentum et si fuerint tres viri isti in medio eius Noe Danihel et Iob ipsi iustitia sua liberabunt animas suas ainduxero super terram ut vastem eam et fuerit invia eo quod non sit pertransiens propter bestias tres viri isti quin ea, vivo ego, dicit Dominus, quia nec filios nec filias liberabunt, sed ipsi soli liberabuntur, terra autem desolabitur. Vel si gladium induxero super terram illam, et dixero gladio, Transi per terram, et interfecero de ea hominem et jumentum, et tres viri isti fuerint in medio ejus. Vivo ego, dicit Dominus Deus, non liberabunt filiero super terram, & effudero indignationem meam super eam in sanguinem, vt auferam ex ea hominem & iumentum: & Noe, Daniel & Iob fuerint in medio eius, viuo ego, dicit Dominus Deus, quia filium & berabunt; sed ipsi in justitia sua liberabunt animas suas. Quoniam haec dicit Dominus Deus: Quod
Abbreviated transcription (Latin):
unt. serpentes genimina uiꝑarũ.
quis ostendit uob̃ fugere auentura
ira: non sunt homines homines. sed
homines serpentes. Et illi de quib
scͥptum ẽ. uulpes foueas habent. et
uolueres cęli nidos. ac de herode. dicite
uulpi huic ñ st̃ homines homines.
s homines uulpes. Qui uͦ utriunq
hominis uocãbulum possident. si
errauerint. ideo ꝑsupplicia corrigun¬
tur: ut intelligant quod ipse sit dñs.
Nec non quod uixta.lxx. posiumus.
homo qui abalienatus fuerit ame.
& posuerit cogitationes suas in corde
suo. & tormentum siue supplicium
iniquitatis suȩ ante faciem suam: illi
testimonio conuenit quod mysaia
scͥptumẽ. Ambulate in lumine ignis
ur̃i: & inflamina quã succendistis.
Unusquisq eñ ipse sibi flaminarũ
succendit ardores paratq supplicia.
dum non uult penitudine errata
corrigere:s ꝑmanet inerrorib qui
flammnaꝵ merentur incendium.
Et factus ẽ sermo dñi ad me dicens.

Expanded text:
unt, Serpentes genimina viperarum, unt, Serpentes genimina viperarum, quis ostendit vobis fugere a ventura ira ? non sunt homines homines, sed homines serpentes. Et de quibus scriptum est: Vulpes foveas habent, et volucres coeli nidos : ac de Herode: Dicite vulpi huic , non sunt homines, sed homines vulpes. Qui vero utrumque hominis vocabulum possident, si erraverint, ideo per supplicia corriguntur, ut intelligant quod ipse sit Dominus. Nec non quod juxta LXX posuimus: Homo, qui abalienatus fuerit a me, et posuerit cogitationes suas in corde suo, et tormentum, sive, supplicium iniquitatis suae ante faciem suam, illi testimonio convenit quod in Isaia scriptum est: Ambulate in lumine ignis vestri, et in flamma quam succendistis . Unusquisque enim ipse sibi flammarum succendit ardores, paratque supplicia, dum non vult poenitudine errata corrigere, sed permanet in erroribus, qui flammarum meretur incendium. Et factus est sermo Domini ad me, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
lis sit: ut tam ille qui int̾rogat qm
ille qui int̾rogat᷑ portent iniquitatẽ
suam. & nequaqm domus ifrł eoꝵ
qui di uerba audire uoluerint.
ꝑu̾sis uaticinationib illudatur:
habͤre mereatur. In eo quod dix.
ego dñs decepi illum. salomonis
uerba consentiunt. qui de dõ dispu¬
tans ait. & illusorib illudet: illud
q testimonium. Si ambulauerint
ad me ꝑu̾si: & ego ambulabo contra
homo homo filioꝵ isrł & aduenarũ
qui iuncti sunt eis: duplicem in nob̃
iuxta apłm ostendit hominem. exte¬
riorem & interiorem. Multi em̃ ha¬
bentes hominis faciem corporalem.
diu̾sarũ bestiaꝵ assumunt imagines:
quas dissipari ꝓpħa cupiens dep̾cat᷑.
Dñe. inciuitate tua imaginem eoꝵ dis¬
sipabis. Illi de quib scͥptum ẽ. homo
cum in honore eẽt non intellerit. cõ¬
paratus ẽ iumentis insipientib.
& similis factus ẽ illis. non sunt
homines homines: s homines ium̃
ta. Rursum qui in euangłio audi¬

Expanded text:
lis sit: ut tam ille qui interrogat, quam lis sit: ut tam ille qui interrogat, quam ille qui interrogatur, portent iniquitatem suam: nequaquam domus Israel, eorum qui Dei verba audire voluerint perversis vaticinationibus illudatur: habere mereatur. In eo quod dixit: Ego Dominus de cepi illum, Salomonis verba consentiunt qui de Deo disputans ait: Et illusoribus illque testimonium: Si ambulaverint ad me perversi; et ego ambulabo contra homo homo filiorum Israel, et advenarum qui juncti sunt eis, duplicem in nobis juxta Apostolum ostendit hominem, exteriorem et interiorem . Multi enim habentes hominis faciem corporalem, diversarum 136 bestiarum assumunt imagines, quas dissipari propheta cupiens, deprecatur: Domine, in civitate tua imaginem eorum dissipabis . Illi de quibus scriptum est: Homo cum in honore esset, non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus et similis factus est illis , non sunt homines homines, sed homines sunt jumenta. Rursum qui in Evangelio audi
Abbreviated transcription (Latin):
pellatur: & de illo scͥpturarũ loco sol¬
ui potest. qndo achab rex isrł uadeis
adprelium non uult audire miche¬
am ꝓpħam. s pseudo ꝓpħaꝵ consili¬
is ac quiescit: dic̃q micheas quod
uiderat dñm sedentem insolio. & erro¬
ris sp̃m ultro se obtulisse addecipi¬
endum regem: Diabolus quoq in
uolimne iob circũiens t̾ram stare
dicitur in conspectu dĩ: & insubstan¬
tiam primo iob. deinde in corpus eiꝰ
acciꝑe adño potestatem. Sqͣbala am
ariolus adño mittit᷑: ut decipiat. ba¬
lach filium sephor. Hoc autẽ totum
dicit᷑. ne pseudo ꝓpħaꝵ fortitudinis
reputetur quod decipitur popłs. &
magis uult audire mendatium.
quam ueritati mentem accõmoda¬
re: s quod dĩ irȩ sit ut ꝑu̾sus popłs
& incredulus magis pseudo ꝓpħas
audiat quam ꝓpħas. Deniq exten¬
dit mnanum suam suꝑ eum. subau¬
dit᷑ ꝓpħam. & deletur de medio po¬
puli eiꝰ portatq iniquitatem suam.
quia similis erroris & peua consimi¬

Expanded text:
pellatur. Et de illo Scripturarum loco solvi potest, quando Achab rex Israel, vadens ad praelium, non vult audire Michaeam prophetam, sed pseudoprophetae consiliis acquiescit: dicitque Michaeas, quod viderit Dominum sedentem in solio et erroris spiritum ultro se obtulisse ad decipiendum regem . Diabolus quoque in volumine Job, circuiens terram, stare dicitur in conspectu Dei, et in substantiam primo Job, deinde in corpus ejus accipere a Domino potestatem . Sed et Balaam ariolus a Domino mittitur, ut decipiat Balac filium Beor . Hoc autem totum dicitur, ne pseudoprophetarum fortitudini reputetur, quod decipitur populus, et magis vult audire mendacium, quam veritati aurem accommodare: sed quod Dei irae sit, ut perversus populus et incredulus magis pseudoprophetas audiat, quam prophetas. Denique extendit manum suam super eum, subauditur prophetam, et deletur de medio populi ejus, ut portet iniquitatem suam, quia similis erroris, et poena consimi
Abbreviated transcription (Latin):
nosophistȩ. qui obuictꝰ continentiã
recteq dicuntur parietẽ linsre. et
aliquam forcitudinẽ polliceri. s qr
xp̃i non habent condimentum ua-¬
nus ẽ eoꝵ labor & ꝑitura edificatio.
cant eam: alii autẽ uoluptatum
libidines qui doctores dicuntur
consuere puluillos & ponere sub
omni cubito manus. scilicet epycu¬
rei. & pyrronei. & apud nos iouinianꝰ
& eunonnus. qui dicunt manducemꝰ
& bibamꝰ. cras em̃ moriemur. Iubet᷑
ergo ꝓpħa pouere siue offirmare fa¬
ciem suam contra filias popłi sui.
Primumq dicendum: quid sibi ue¬
lit posita facies. siue directa & offir¬
mata. Nempe illud quod de dño scͥp¬
tum ẽ. Facies dñi suꝑ facientes mala:
ut disꝑdat de t̾ra memoriam eorum.
Sic̃ eñi liquescit cera a facie ignis. sic ꝑ¬
eunt peccatores a faciȩ dĩ. Scd̾m quẽ
sensum. in hoc eodem ꝓpħa dicitur.
Fili homuus offirma faciem tuam

Expanded text:
nosophistae, qui ob victus continentiam, nosophistae, qui ob victus continentiam, Recteque dicuntur parietem linire, et aliquam fortitudinem polliceri; sed quia Christi non habent condimentum, vanus est eorum labor, et peritura aedificatio. cant eam . Alii autem voluptatum libidinisque doctores, dicuntur consuere pulvillos, et ponere sub omni cubito manus, Epicurei, et Pyrrhonii, et apud nos Jovinianus et Eunomius, qui dicunt: Manducemus et bibamus, cras enim moriemur. Jubetur ergo propheta ponere, sive obfirmare faciem suam contra filias populi sui. Primumque dicendum, quid sibi velit posita facies sive directa et obfirmata. Nempe illud quod de Domino scriptum est: Facies Domini super facientes mala, ut disperdat de terra memoriam eorum . Sicut enim 131 liquescit cera a facie ignis: sic pereunt peccatores a facie Dei. Secundum quem sensum in hoc eodem propheta dicitur: Fili
Abbreviated transcription (Latin):
de manu ur̃a: & scietis quia ego dñs.
Supra ad ꝓpħas diuinus sermo di¬
rectus ẽ. qui luto linebant parietem
quod paleas non haberet. nec ullum
posset parieti siue maceriȩ robur tri¬
buere: nc̃ adu̾sus filias popłi ꝓphetis¬
sas iubetur faciem suam ponere siue
dirigere. & ut .lxx. tnͣstulerunt offir¬
mare. Quomͦ autẽ adu̾sum ꝓpħas
alii pseudo ꝓpħȩ inspirabant᷑ diabo¬
lico sp̃u ut dei mandata subu̾tereire:
eiusdem sexus: quarũ fuit prisca &
maximilla. quȩ uaticinatione men¬
dacii fidem fubu̾terunt ueritatis.
Has autem dicunt hebrei maleficis
artib eruditas. ꝑnigronantias. &
pythium sp̃m. qualis fuit illa quȩ
uisa ẽ suscitasse animam samuhelis.
multos dñs reditus ac quirebat: de
qua ad apłi pauli imꝑium immum¬
dus eiectus ẽ sp̃s. Nos autem ita dici¬
mus. alios hereticos falsitate dogina¬
tum suorũ p̃dicare uirtutem. quoꝵ
pytagoras & zeno ãquo stoici. & in¬

Expanded text:
de manu vestra, et scietis quia ego Dominus. de manu vestra, et scietis quia ego Dominus. Supra ad prophetas divinus sermo directus est, qui luto linebant parietem, quod paleas non haberet, nec ullum possit parieti sive maceriae robur tribuere: nunc adversus filias populi prophetissas jubetur faciem suam ponere, sive dirigere, et, ut LXX transtulerunt, obfirmare. Quomodo autem adversum prophetas, alii pseudoprophetae inspirabantur diabolico spiritu, ut Dei mandata subverterent, , aliae etiam ejusdem sexus, quarum fuit Prisca et Maximilla, quae vaticinatione mendacii fidem subverterunt veritatis. Has autem dicunt Hebraei maleficis artibus eruditas per necromantias et pythicum spiritum, qualis fuit illa quae visa est suscitasse animam Samuelis : multos dominis reditus acquirebat, de qua ad apostoli Pauli imperium immundus ejectus est spiritus . Nos autem ita dicemus, alios haereticos falsitate dogmatum suorum praedicare virtutem. Quorum fuit Pythagoras et Zeno, a quo Stoici: In
Abbreviated transcription (Latin):
& faciunt uelamina suꝑ omne capur
uniu̾se etatis: ut ꝑu̾tant animas.
Amimȩ subu̾se sunt popłi mei. animas
saluabant. & contaminabant me.
ad popłm meum ꝓpt̃ pugillum or-¬
dei. & fragmentum panis. ut occide¬
rent animas quas non oportuit mori.
& saluarent animas quas non opor¬
tuit uiuere: dum locunt᷑ populo
audienti uanos sermones. Propt̾ea
hȩc dic̃ dñs deus. Ecce ego suꝑ ceruica¬
lia ur̃a. suꝑ quȩ uos colligitis animas.
& dirumpam ea de brachiis ur̃is. et
dimittam animas quas uos ꝑu̾titis.
animas eoꝵ indisꝑsionem. & dirump̃ã
uelamina ur̃a. & liberabo populum
meum de manibus ur̃is. & non erunt
ultra in manib ur̃is incongregationẽ:
& cognoscetis quia ego dñs. Pro eo qd̾
ꝑu̾tebatis animam iusti inique. &
ego non ꝑu̾tebam eum. & confortabatis
manus iniqui ut penitus non conu̾¬
teret᷑ a uia sua pessima & uiueret.
ꝓpt̾ea mendacia ultra non uidebitis
& diuinationes nequaqͣm diuinabi-
tis adhuc: & liberabo popłm meum

Expanded text:
mne caput universae aetatis, ut pervertant animas. Animae subversae sunt populi mei. Et animas salvabant: et contaminabant me ad populum meum propter pugillum hordei et fragmentum panis: ut occiderent animas, quas non oportuit mori: et salvarent animas quas non oportuit vivere: dum loquuntur populo audienti vanos sermones. Propterea haec dicit Dominus Deus: Ecce ego super cervicalia vestra, super quae vos colligitis animas, et disrumpam ea de brachiis vestris. Et dimittam animas quas vos pervertitis, animas eorum in dispersionem: et disrumpam velamina vestra, et liberabo populum meum de manibus vestris: et non erunt ultra in manibus vestris in congregationem: et cognoscetis quia ego Dominus. Pro eo quod pervertebatis animam justi inique: et ego non pervertebam eum: et confortabatis manus iniqui, ut penitus non converteretur a via sua pessima, et viveret. Propterea mendacia vestra ultra non videbitis: et divinationes130 adhuc: et liberabo populum meum
Abbreviated transcription (Latin):
tuus germin auit. Honeste adoles¬
centularum maturitas indicatur.
qͣnͣdo intumescunt ubera siue eri¬
guntur. & germinat pilus. Cũq pa¬
rata ẽẽt ad nuptias. & haberet pul¬
chritudinem corporis. uestimentoꝵ
tegimina non habebat: nec dei pro¬
tegebatur auxilio. Siquis xp̃i non
habet indumentum: nudus ẽ. Si
quis non ẽ inducus uiscerib mise¬
ricordie. bonitatis. humilitatis.
pudicitie. mansuetudinis. pati¬
entie. iacet suꝑ faciem t̾re: & pul¬
chritudo eiꝰ confusione & nudita¬
te turpat᷑. Et ꝑcͥnsiui ꝑte &

Expanded text:
tuus germinavit. Honeste adolestuus germinavit. Honeste adolescentularum maturitas indicatur, quando intumescunt ubera sive eriguntur, et germinat pilus. Cumque parata esset ad nuptias, et haberet pulchritudinem corporis, vestimentorum tegmina non habebat, nec Dei protegebatur auxilio. Si quis Christi non habet indumentum, nudus est. Si quis non est indutus visceribus misericordiae, bonitatis, humilitatis, pudicitiae, mansuetudinis, patientiae, jacet super faciem terrae: et pulchritudo ejus confusione, et nuditat
Abbreviated transcription (Latin):
tamen uiua conu̾sare. Tantaq
inte fuit omĩum rerũ abundan¬
tia. ut agri uberrum haberes si¬
militudinem. & benedictionem
iacob qua benedixit ei pat̾ suus
dicens. ecce odor filii mei sicut o¬
dor agri pleni cui benedixit dñs.
& intrares penetralia diceresq
cum sponsa. introduxit me rex
in cubiculum suũ. & admundũ
muliebrem ꝑuenires. ꝓ quo.lxx.
transtulerunt. & ingressa es inci¬
uitates ciuitatum: ut quomͦ can
dicit᷑. habeto potestatem suꝑ decẽ
ciuitas s metropolis ciuitas appel¬
lareris scđm illud quod in ysaia
loquitur. mat̃ urbium fidelis
syon. Porro quod int̃pretatus est
sẏminachus. & ꝑuenisti adornatũ
muliebrem siue theodotio & in¬
gressa es adornatum ornam̃torũ.
ꝓ quo nos secuti sensum hebraicũ
diximꝰ. & ꝑuenisti admundum
muliebrem. tempus pubertatis
ostendit: quando puellȩ nubiles
appellantur. & possunt maritoꝵ
amplexib copulari. Deniq seqͥtur.
Ubera tua intumuerunt: & pilus

Expanded text:
tamen vive conversa. Tantaque tamen vive conversa. Tantaque in te fuit omnium rerum abundantia, ut agri uberrimi haberes similitudinem: et benedictionem Jacob, qua benedixit ei pater suus, dicens: « Ecce odor filii mei sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus , » et intrares penetralia Domini diceresque cum sponsa: « Introduxit me rex in cubiculum suum . » Et ad mundum muliebrem pervenires. Pro quo transtulerunt: et ingressa es in civitates civitatum; ut quomodo Cadicitur: Habeto potestatem super dececivitas, sed metropolis civitas appelleris, secundum illud quod in Isaia legitur: Mater urbium fidelis Sion . Porro quod interpretatus est Symmachus, et pervenisti ad ornatum mulierum, sive ut Theodotio, et ingressa es ad ornatum ornamentorum, pro quo nos secuti sensum Hebraicum diximus: et pervenisti ad mundum muliebrem, tempus pubertatis ostendit, quando puellae nubiles appellantur, et possunt maritorum amplexibus copulari. Denique sequitur: Ubera tua intumuerunt, et pilus
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ꝑte uidi te conculcatã insan-¬
guine tuo. & dixi tibi cum esses in
sangune tuo uiue:dixi inqͣm tibi
insanguine tuo uiue. Multipli¬
catam quasi germen agri dedi te:
& ingressa es & ꝑuenisti ad mun¬
dum muliebrem. Ubera tua in¬
tumuer̃t. & pilus tuus germina¬
uit: ee eras nuda & confusionis
plena. Lxx. Et tͣnͣsiui ꝑ te &
uidi te mixtam insanguine tuo:
& dixi tͥ insanguine tuo uita mul¬
tiplicare. Sicut hortum agri dedi
te. & multiplicata es. & magnifi-¬
cata es: & ingressa in qiuitates ci-¬
uitatũ. Uerba tua erecta st̃ & pilus tuus
ortus est: tu autem eras nuda plena ig¬
nominiȩ. Postqͣm ꝓiecta es infa
ciem campi siue suꝑ faciem t̾rȩ.
ꝓpt̾ prauitatẽ anime tue: meum
non merebaris auxilium. At tn
transiens ꝑte uidi te conculcatam
siue cõmixtam insanguine tuo.
id ẽ ream mortalium cͥminum:
& ꝓuocaui te tribuens penitenti¬
am. dixiq tͥ. Licet sis insanguine:

Expanded text:
autem per te: vidi te conculcatam in sanautem per te: vidi te conculcatam in sanguine tuo. Et dixi tibi cum esses in sanguine tuo, vive: dixi, inquam, tibi, in sanguine tuo, vive. Multiplicatam quasi germen agri dedi te, et ingressa es, et pervenisti ad mundum muliebrem. Ubera tua intumuerunt, et pilus tuus germinavit: et eras nuda, et confusionis plena. LXX: Et transivi per te, et vidi te mixtam in sanguine tuo, et dixi tibi, de sanguine tuo vita multiplicare, sicut ortum agri dedi te, et multiplicata es, et magnificata es, et ingressa es in civitates civitatum. Ubera tua erecta sunt, et pilus tuus ortus est: tu autem eras nuda, plena ignominiae. Postquam projecta es iciem campi, sive super faciem terrae, propter pravitatem animae tuae, meum ultra non merebaris auxilium. Attamen transiens per te vidi te, conculcatam sive commistam in sanguine tuo: id est, ream mortalium criminum: et provocavi te, tribuens poenitentiam. Dixique tibi, Licet sis in sanguine,
Abbreviated transcription (Latin):
tuus. ut facerem tͥ unum de his
misertus tui. Et hunc sensum
habet. Ita egisti. & sic inpeccatis
nata es. & in delictis concepit te
mat᷑ tua: ut ne ipsa quidem tui¬
misereris. Cumq sic gesseris ut
aduersum te ꝑmala oꝑa crudelis
existeres: ego quid tͥ potui fac̾e qͤ ne
unum quidem suꝑioꝵ acciꝑe me¬
rueris: Quia gͥ nichil hoꝵ que fieri
infantib solent inte factum ẽ &
hoc non sine causa nec absq iudi¬
cio. s tuo uitio atq peccato que
ne ipsa quidem tui miserta es. ido
ꝓiecta es. in facie t̾re siue campi: &
ꝓiecta ꝓpt̃̾ prauitatem anime
tue uidie qua nata es. Oremus
ne prauitate anime ꝓiciam᷑ in
facie campi. inquo lata & spatiosa
uia ẽ que ducit ad mortem: in quo
chaldeoꝵ debachat᷑ equitatus. Si¬
mulq considerandũ. quod nullus
indie quo nascitur prauũ aliqͥd
cõmittere potest: nͥ lauari tẽpore
qͣndo sapiens generatio fide cre¬
dentis assumitur. Tkansiens

Expanded text:
tuus, ut facerem tibi unum de his tuus, ut facerem tibi unum de his misertus tui. Et hunc habet sensum: Ita egisti, et sic in peccatis nata es, et in delictis concepit te mater tua, ut ne ipsa quidem tuimiserearis. Cumque sic gesseris, ut adversum te per mala opera crudelis exsisteres: ego quid tibi potui facere, 148 quae ne unum quidem superiorum accipere merueris? Quia igitur nihil horum quae fieri infantibus solent, in te factum est; et hoc non sine causa nec absque judicio, sed tuo vitio atque peccato, quae ne ipsa quidem tui miserta es: ideo projecta es in faciem terrae, sive campi; et projecta propter pravitatem animae tuae in die qua nata es. Oremus ne pravitate animae projiciamur in faciem campi, in quo lata, et spatiosa via est quae ducit ad mortem; in quo Chaldaeorum debacchatur equitatus. Simulque considerandum, quod nullus in die quo nascitur, pravum aliquid committere potest, nisi lavacri tempore, quando sapiens generatio fide credentis assumitur. Transiens
Abbreviated transcription (Latin):
siccet᷑ corpꝰ quod pannis nedeflu-¬
at seruatur & stringitur. & m̃e-¬
bra tenerrima non facile depra¬
uent᷑. Unde & corꝑa barbarorum
romanis corporib rectiora sunt:
abscisus. nec ligata sunt ubera
nec aqua lota ẽ insalutem. nec
sale sallita. neq inuoluta atq
constricta pannis infantie. Cur
autem nichil hoꝵ meruit: sequeis
scͥptura testatur. Non peꝑcit suꝑ te
oculus: ut faceret tͥ unum de his
misertus tui. Pro quib .lxx. posu¬
erunt. Non peꝑcit suꝑ te oculus
tuus ut facerem tͥ unum ex om̃ĩb
istis. Et necesse ẽ ut duplex edicio
duplicem habeat inteligentiam.
Prior hoc significat. Non peꝑcre
suꝑ te ocłs: ut faceret tͥ unũ de
his misertus tui. Et ẽ sensus.
Nullus tui misertus ẽ offenso dõ.
nulliꝰ suꝑ te mota sunt uiscera
ut de quatuor suꝑiorib saltem
unũ tͥ faceret: quia omĩa simul
non merebaris accipere. In alt̾a
dicit᷑. Non peꝑcit suꝑte oculus

Expanded text:
siccetur corpus, quod pannis ne deflusiccetur corpus, quod pannis ne defluat, servatur et stringitur; et membra tenerrima ne facile depraventur. Unde et corpora Barbarorum, Romanis corporibus rectiora sunt. abscisus, nec ligata sunt ubera, nec aqua lota est in salutem, nec sale salita, neque involuta atque constricta pannis infantiae. Cur autem nihil horum meruit, sequens Scriptura testatur. Non pepercit super te oculus: ut faceret tibi unum de his misertus tui. Pro quibus LXX posuerunt: Non pepercit super te oculus tuus: ut facerem tibi unum ex omnibus istis. Et necesse est, ut duplex editio duplicem habeat intelligentiam. Prior hoc significat: Non pepercit super te oculus, ut faceret tibi unum de his misertus tui. Et est sensus: Nullus tui misertus est, offenso Deo; nullius super te mota sunt viscera, ut de quatuor superioribus saltem unum tibi faceret; quia omnia simul non merebaris accipere. In altera dicitur: Non pepercit super te oculus
Abbreviated transcription (Latin):
de sacrificiis ur̃is: incunctis mu¬
nerib ur̃is sal offeretis. Qui hoc
sale conditus fuerit. & omnem
pedorem humoremq noxium
huiꝰ ad mixtione siccauerit: ultͣ
non dicet. Cõputruer̃t & corrup¬
te sunt cicatͥces meȩ afacie insipi-¬
entiȩ meȩ. Scio me legisse in quo¬
dam uolumine de dũo saluatore.
quod ipse sit sal cęleste. & non so¬
lum t̾rena & inferna s cęlestia
quoq suo sapore condiuerit: &
impleat᷑ illud quod scriptum ẽ.
Gła inexcelsis deo: & suꝑ terram
pax hominib bone uoluntatis
Quartum ẽ. nec inuoluta pannis.
Et saluator pannis ẽ inuolutus
infantiȩ: & om̃ĩs qui nascit᷑ ꝑin
uolucra pannorum ꝓtectione
indiget dĩ. Naturale ẽ ubi tam̃
tib pͥmum p̃cidi umbilicum :
dein ad eluendum sanguinẽ
lauari eos aqua: t̃cio humorem
corporũ paruulorũ salis adiec¬
tione siceari: qͣrto ut tenera in¬
fantum corꝑa pannis inuoluat.
duplicem obcausam: ut & sale

Expanded text:
de sacrificiis vestris: in cunctis mude sacrificiis vestris: in cunctis muneribus vestris sal offeretis . Qui hoc sale conditus fuerit, et omnem putorem humoremque noxium hujus admixtione siccaverit, ultra non dicet: Computruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae 147 meae . Scio me legisse in quodam volumine De Domino Salvatore, quod ipse sit sal coeleste; et non solum terrena, et inferna, sed coelestia quoque suo sapore condiverit: ut impleatur illud quod scriptum est: Gloria in excelsis Deo, et super terram pax hominibus bonae voluntatis . Quartum est: nec involuta pannis. Et Salvator pannis est involutus infantiae, et omnis qui nascitur per involucra pannorum, protectione indiget Dei. Naturale est, ubi tamtibus primum praecidi umbilicum: deinde ad eluendum sanguinem lavari eos aqua. Tertio, humorem corporum parvulorum, salis adjectione siccari. Quarto, ut tenera infantium corpora pannis involvantur, duplicem ob causam, ut et sale
Abbreviated transcription (Latin):
in salutem. Quod quidem non
solum de hereticis s de eccłiasti¬
cis intelligi potest: qui non ple¬
na fide accipiunt baptismum
salutarem.De quib dicendum
ẽ. qd acceꝑure aquã s non acceꝑ¬
int sp̃m: sicut & symon ille ma¬
gus qui pecunia uolebat redi-¬
mere grãm di baptizatus quidẽ
ẽ inaquam. s nequaqͣm baptira¬
tus ẽ in salutem. Tercio dicitur
nec sale salita. Tenera in fantiũ
corpora dum adhuc uteri calorẽ
tenent. & pͥmo uagitu laboriosȩ
uitȩ testant᷑ exordia. solent ab
obstetricib sale contingi: ut sic¬
ciora sint & restringantur. Porro
ierłm que de malis parentib
nata ẽ: nichil saporis nicħ dili¬
gentiȩ consecuta ẽ. Qui aut̃ẽ
renascunt᷑ in xp̃o: dicit᷑ ad eos.
Uos estis sal t̾rȩ. Et p̾cipit᷑ eis¬
sit sale conditus. Unde & uulgo
sapientes salsi: & stulti uocant᷑
insulsi. Et inleuitico lege san¬
citur. Om̃e sacrificiũ urͣm sale
sdliet᷑. & non cessabit sal testam̃ti dĩ

Expanded text:
in salutem. » Quod quidem non solum de Haereticis, sed de ecclesiasticis intelligi potest: qui non plena fide accipiunt baptismum salutare. De quibus dicendum est, quod acceperint aquam, sed non acceperint spiritum. Sicut et Simon ille Magus, qui pecunia volebat redimere gratiam Dei, baptizatus quidem est in aqua, sed nequaquam baptizatus est in salutem. Tertio dicitur: « Nec sale salita, » tenera infantium corpora, dum adhuc uteri calorem tenent, et primo vagitu laboriosae vitae testantur exordia, solent ab obstetricibus sale contingi, ut sicciora sint et restringantur. Porro Jerusalem, quae de malis parentibus nata est, nihil saporis, nihil diligentiae consecuta est. Qui autem renascuntur in Christo, dicitur ad eos: « Vos estis sal terrae sit conditus . Unde et vulgo sapientes salsi, et stulti vocantur insulsi. Et in Levitico lege sancitur: Omne sacrificium vestrum sale salietur. Non cessabit sal Testamenti Domini
Abbreviated transcription (Latin):
ita & generatio sp̃alis lauacro
indiget salutari. Nullus enim
mundus a sorde: ne si unius qui.¬
dem diei fuerit uita eiꝰ. Et in
psalmis legimus. Ininiquitatib
conceptus sum: & indelictis con¬
cepit me niat᷑ mea. Scd̃a natiui¬
tas. soluit prima natiuitarem.

Expanded text:
ita et generatio spiritualis lavacro ita et generatio spiritualis lavacro indiget salutari. Nullus enim mundus a sorde, nec si unius quidem diei fuerit vita ejus . Et in Psalmis legimus: In iniquitatibus conceptus sum, et in delictis concepit me mater mea . Secunda nativitas solvit primam nativit
Abbreviated transcription (Latin):
primum uixerit uitam. Proquo
es non alligauerunt ma̾millas
tuas. hanc habente scriptura sc̃a¬
consuetudinẽ. ut ꝓcorde pectus¬
culum siue pectus & mãmillas
nominet: ue unicuiq loco con¬
gruum uiderit. Sacerdotes in
quib debet ẽẽ doctrina. & legẽ
requirunt exore eoꝵ. accipiunt
pectusculum. Ioħes suꝑ pectus
recumbit dñi:ut defonte uber-¬
rimo hauriat fluenta sapientiȩ.
Uirginis in cantico canticoꝵ duȩ
mna̾mille sunt. quasi duo hyn¬
nuli gemini capreȩ: qui pascuis
inliliis donec respiret dies. & mo¬
ueant᷑ umbre. Mat̾ diligens. sta¬
tim ut nata fuerit infantula
ligat mãmillas eiꝰ. ut atenero
tumore desistant: & pulcͥtudinẽ
custodiant uirginalem. Cum
autem ad ȩxatem uenerit puber¬
tatis: dicet᷑ de ea. Num obliuiscet᷑
sponsa ornatus sui: aut uirgo
fasciȩ pectoralis sue: Seq̃r. Et
inaqua non e lota in salutem.
Cruenta infantũ corꝑa statim ut
eimiitunt᷑ exutero lauari solent:

Expanded text:
primum vixerit vitam; pro quoprimum vixerit vitam; pro quoes, non alligaverunt mamillas tuas , hanc habente Scriptura saconsuetudinem, ut pro corde, pectusculum sive pectus , et mamillas nominet: ut unicuique loco congruum viderit. Sacerdotes in quibus debet esse doctrina, et legem requirunt ex ore eorum, accipiunt pectusculum. Joannes super pectus recumbit Domini, ut de fonte uberrimo hauriret fluenta sapientiae . Virginis in Cantico Canticorum duae mamillae sunt, quasi duo hinnuli gemini capreae, qui pascuntur in liliis, donec respiret dies, et amoveantur umbrae . Mater diligens, 146 statim ut nata fuerit infantula, ligat mamillas ejus, ut a tenero tumore desistant, et pulchritudinem custodiant virginalem. Cum autem ad aetatem venerit pubertatis, dicetur de ea: Numquid obliviscetur sponsa ornatus sui: aut virgo fasciae pectoralis suae ? Sequitur: Et in aqua non es lota in salutem. Cruenta infantium corpora, statim ut emittuntur ex utero, lavari solent:
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ unum ex omnib istis: & pateret᷑
quippiam suꝑ te. Et ꝓiecta es suꝑ
faciem campi inprauitate ammȩ
tuȩ indie qua nata es. Iurta or¬
dinem lectionis: de singulis disse.¬
ramus. Qnͣdo nata ẽ ierłm de patre
amorreo & matre cethea. & effusa
exutero. non ẽ p̃cisus umbilicus
eiꝰ. quo fetus alunt᷑ inuentre: instar
arborum & uirgultoꝵ. quȩ ꝑ radi¬
ces humore t̾re nutriuntur occulto.
Et quomͦ uiroꝵ seminarium signi¬
ficatur inlumbis. ita genitalia fe¬
minarũ honesto sermone iuxta
consuetudinem scripturarum
umbilicus uocantur. testimonio
iob qui sub figura draconis loqͥt᷑
de diabolo. Untus eius inlumbis
eius: & fortitudo eiꝰ inumbilico
uentris. Iste eñi draco coluber an¬
tiquus qui uocat᷑ diabolus &
sathanas. & decipit orbem t̾raꝵ:
adu̾sus uiros uirtutem habet in
lumbis. adu̾sus feminas in umbi¬
lico. Hoc autem significat de ieru¬
salem. quod non statim legem ac¬
ceꝑit. nec ei pudendȩ natiuitatis
exordia sint abscisa:s gentilem

Expanded text:
ateretur quidpiam super te, et projecta es super faciem campi pravitate animae tuae in die qua nata es. Juxta ordinem lectionis de singulis disseramus. Quando nata est Jerusalem de patre Amorrhaeo et matre Chethaea, et effusa ex utero, non est praecisus umbilicus ejus, quo fetus aluntur in ventre instar arborum et virgultorum, quae per radices humore terrae nutriuntur occulto. Et quomodo virorum seminarium significatur in lumbis: ita genitalia feminarum honesto sermone juxta consuetudinem Scripturarum umbilicus vocantur, testimonio Job, qui sub figura draconis loquitur de diabolo: Virtus ejus in lumbis ejus: et fortitudo illius in umbilico ventris . Iste enim draco coluber antiquus, qui vocatur diabolus et Satanas, et decepit orbem terrarum, adversus viros virtutem habet in lumbis, adversus feminas in umbilico. Hoc autem significat de Jerusalem: quod non statim legem acceperit, nec ei pudendae nativitatis exordia sint abscisa: sed gentilem
Abbreviated transcription (Latin):
Lxx. Et tͣnsiui ꝑte & uidi te: &
ecce tempus tuũ. tempus diu̾tenti¬
um: & expandi alas meas suꝑ te:
& oꝑui ignominiam tuam. Quas¬
ta clȩmentia. Non suffecerat semel
uidisse eam conculcatam insangui¬
ne. & adpenitentiam ꝓuocasse. sed
peccantem rursum uisitat: & quia
erat nuda & confusionis plena.
rursum uenit & uisitat. Et ecce
tempus eiꝰ tempus amantium. si

Expanded text:
 Et transivi per te, et vidi te, et ecce tempus tuum, tempus divertentium: et expandi alas meas super te, et operui ignominiam tuam. Quanta clementia! Non suffecerat semel vidisse eam conculcatam in sanguine, et ad poenitentiam provocasse: sed peccantem rursum invisit, et quia erat nuda, et confusionis plena, rursum venit et visitat, et ecce tempus ejus, tempus amantium; si
Abbreviated transcription (Latin):
autem palmes fruges non fece¬
rit. tolletur a patre. & cum sub¬
latus fuerit quid de eo pat faciat
scͥptura non dicit: insi forte sepa¬
ratio a xp̃i corpore. pena ꝑpetua
ẽ & interitus. Quod inuinea et
uite intelleximꝰ. sub alia figura
saluator docet meugło. Donum
ẽ sal. Si autẽ sal infatuatum
fuerit in nichil ẽ utile. nisi ut
foras ꝓiciat᷑: & ab om̃ib conculcet᷑.
Et ocłs qui totum corpus illumi¬
nat. si fuerit excecatus: audit adño.
dei habuere noticiam. Ligna aut̃ẽ
saltuum siue siluarũ scđ̃m uarie¬
tatem credentium habent in mag¬
na domũ aliquã utilitatẽ: in qua
non solum uasa aurea & argentea
sunt. s & lignea & fictilia: alia in
honorem. alia autẽ incontumeliã.
Et factus ẽ sermo dñi ad me diceis.
fili hominis notas fac ierłin abbo

Expanded text:
autem palmes fruges non feceautem palmes fruges non fecerit, tolletur a Patre. Et cum sublatus fuerit, quid de eo Pater faciat, Scriptura non dicit: nisi forte separatio a Christi corpore, poena perpetua est, et interitus. Quod in vinea et vite intelleximus, sub alia figura Salvator docet in Evangelio: Bonum est sal: si autem sal infatuatum fuerit, ad nihil est utile, nisi ut foris projiciatur, et ab hominibus conculcetur . Et oculus qui totum corpus illuminat, si fuerit excaecatus, audit a DominDei habuere notitiam. Ligna autem saltuum, sive silvarum, secundum varietatem credentium, habent in magna domo aliquam utilitatem; in qua non solum vasa aurea, et argentea sunt, sed lignea et fictilia; alia in honorem, alia in contumeliam . Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, notas fac Je
Abbreviated transcription (Latin):
mus uineam & ierłm iuxta intel¬
ligentiam sp̃alem intelligere cre¬
dentium multitudinẽ: que si
negligens fuerit. & culturam
pristinȩ religionis amiserit. nec
attulerit fruges uirtutũ. nec ui-¬
num fecerit quod letificat cor ho¬
minis. ec̃nis tͣcletur ardoribus. &
in nichilum reputabitur. Seruus
eñi qui scit uoluntatẽ dñi sui &
non facit eam: uapulabit multis.
sedm ioħem. Ego sum uitis uera:
& pat̾ meus agricola. Omĩs pal¬
mes qui manet in me & non fa¬
cit fructum. toͬlit illum pater:
& omĩs qui affert fructum pur¬
gabit eum ut fructũ plus affe¬
rat. Sin autem saluator uitis est.
gricola: quan. diu dĩ p̾cepta ser¬
uamꝰ. semꝑ excolimur. & cultu¬
ra nr̃a purgatio ẽ. Non ẽ eñi uo¬
lentis neq currentis s miserentis
dĩ. Quod si afferentes fructum
purgamur a patre. ut fructus
ampliores afferamus: ostendit᷑
omnem nr̃m conatum adiuto¬
rio di ꝑuenire ad finem. & fruc¬
tum facere plenitudimis. Qui

Expanded text:
mus vineam et Jerusalem juxta intelmus vineam et Jerusalem juxta intelligentiam spiritualem, intelligere credentium multitudinem. Quae si neglpristinae religionis amiserit, nec attulerit fruges virtutum, nec vinum fecerit, quod laetificat cor hominis, aeternis tradetur ardoribus, et in nihilum reputabitur. « Servus enim, qui scit voluntatem domini sui, et non facit eam, vapulabitsecundum Joannem: Ego sum vitis vera; et Pater meus agricola. Omnis palmes, qui manet in me, et non facit fructum, tollet illum Pater. Et omnis qui affert fructum, purgabit eum, ut fructum plus afferat . Si autem Salvator vitis est, et ngricola, quamdiu Dei praecepta servamus, semper excolimur, et cultura nostra purgatio est: Non est enim volentis neque currentis, sed miserentis Dei . Quod si afferentes fructum, purgamur a Patre, ut fructus ampliores afferamus, ostenditur omnem nostrum conatum, adjutorio Dei, pervenire ad finem, et fructum facere plenitudinis. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
iguis arripit dein flamina con¬
sumit: tantumq nichil ꝓdest.
cũ redacta fuerit in fauillam:
ut etiã cum integra sit absq
frugib nullam prebeat utilita¬
tem. Ambiguitas autẽ uerbi he¬
braici señe. quod tribus litt̾is scͥ¬
bitur. sini. & nuñ. & ioth. si lega¬
tur. sene duo significat:si sane
annos.Unde factum ẽ ut ꝓdu¬
duo nouissima eiꝰ. syminachus
& tͥeodotio. duas summitates eiꝰ.
Et ẽ ordo. Sicut uitis infructuo¬
sa incendio traditur in nullam
utilitatem. sic & ierłm immo
habitatores eiꝰ tradentur ardorib.
ut egrediant᷑ de igne. & ignis
consumat eos: id ẽ si etiam de
urbe euaserint. foris hostili gla¬
dio consument᷑: & qui reman¬
serint ipso miseriaꝵ pressi pon¬
dere. me ẽẽ recognoscent. dm̃ cũ
posuero siue offirmauero facie
meã suꝑ eos. & dedero illos in et̃¬
nam solitudinem. Non em̃ pec
gligere quod ignores: aliud con¬
tempnere quod colueris. Possu¬

Expanded text:
ignis arripit, deinde flamma conignis arripit, deinde flamma consumit: tantumque nihil prodest cum redacta fuerit in favillam, ut etiam cum integra sit, absque frugibus nullam praebeat utilitatem. Ambiguitas autem verbi Hebraici SENE   quod tribus litteris scribitur, SIN et NUN et JOD ; si legatur SENE, duo significat; si SANE, annos. Unde factum est, ut pro duduo novissima ejus; Symmachus et Theodotio, duas summitates ejus. Et est ordo: Sicut vitis infructuosa incendio traditur in nullam utilitatem: sic et Jerusalem, immo habitatores ejus tradentur ardoribus, ut egrediantur de igne, et ignis consumat eos, id est, etiamsi de urbe evaserint, foris hostili gladio consumentur; et qui remanserint, ipso miseriarum pressi pondere, me esse Dominum recognoscent: cum posuero sive obfirmavero faciem meam super eos, et dedero illos in aeternam solitudinem. Non enim pecgligere quod ignores: aliud contemnere quod colueris. Possu
Abbreviated transcription (Latin):
gentes & plantasti eam: dux itine-¬
ris fuisti inconspectu eiꝰ. Et ma¬
nifestius discimꝰ scͥpt᷑a dicente. Hi¬
nea autem dñi sabaoch. domꝰ ẽ
isrł. Hec uinea quãdiu affert
fructꝰ: in omnib lignis saltuum
nichil ea p̾ciosius ẽ. Si autẽ uuas
habere desierit. innullo utilis erce:
nisi ut cum radice & ꝓpaginib
suis tradat᷑ incendio. Cetera lig¬
na siluarum. ut depomiferis ar-¬
borib taceam quoꝵ & scͥptura mo¬
do nullã facit mentionem. cum¬
poma non habeant. succisa plu¬
rimã p̃bent utilitatem. & in om¬
nem agri culturam. & inusũ ar-¬
moꝵ ꝓficiunt: dum attenu¬
ant᷑ in scuta. radunt᷑ in hastilia.
claudunt᷑ forib. continent᷑ ar¬
mariis. risco. loculis. omẽq do¬
mus tribuunt supellectilem.
Uitis autem si semel uuas afferre
cessauerit. intantũi nutilis ẽ: ut ne
paxilłꝰ ex ea possit fieri de qͦ aliqͥd
pendeat. Cumq malleolos exci¬
deris. utramq partem eoꝵ primũ

Expanded text:
gentes, et plantasti eam: Dux itinegentes, et plantasti eam: Dux itineris fuisti in conspectu ejus . Et manifestius discimus, Scriptura dicente: Vinea autem Domini sabaoth domus est Israel . Haec vinea quamdiu affert fructus, in omnibus lignis saltuum nihil ea pretiosius est; sin autem uvas habere desierit, in nullo utilis erit: nisi ut cum radice, et propaginibus suis tradatur incendio. Caetera ligna silvarum ut de pomiferis arboribus taceam, quarum et Scriptura modo nullam facit mentionem cumpoma non habeant, succisa plurimam praebent utilitatem, et in omnem agriculturam, et in usum armorum proficiunt: dum attenuantur in scuta, raduntur in hastilia, cludunt foribus, continent armariis, risco, loculis; omnemque domus tribuunt supellectilem. Vitis autem si semel uvas afferre cessaverit, intantum inutilis est, ut ne paxillus quidem ex ea possit fieri, de quo aliquid pendeat. Cumque malleolos excideris, utramque partem eorum primum
Abbreviated transcription (Latin):
lxx. tͣnstulerunt annuã purgatio¬
nem eiꝰ consumet ignis. & dimittet
infinem. Rursum ubi nos diximꝰ.
cum posuero faciem meam ineos:
illi uertert cũ offirmauero. Preua¬
ricationem quoq delictum int̃pre¬
tati sunt. Uariis autẽ similitudini¬
bus quas greci parabolas uocant. p̃¬
nuntiatur. subu̾sio urbis ierłm.
Et quomͦ supͣ insartagine inqua car¬
nes popłi frigebantur. & in latere in
quo munimenta & aggeres. arietum
quoq aciunearũ machinȩ pinge¬
bant᷑. eiꝰdem urbis obsessio fames
q descͥpta ẽ. & quȩ postea in hoc
eodem lecturisumꝰ. Inieremia qͦq
scriptũ ẽ. ollam que afacie aqͥlo¬
nis accenditur. significare urbẽ
ierusalem. saltusq nageb & the¬
man & darom succisus hoc ipsũ
p̃nuntiat: sic inp̃senti loco eadem
ierłm uineȩ & uiti frugifere com¬
ꝑatur dequa in alio loco scͥptum ẽ.
Eego te plantaui uineam frugi
sorech: quod electã & pulchram
sonat. Et in psalmis legimꝰ. Hi
neam ex egypto tͣnstulisti: eiecisti

Expanded text:
 transtulerunt: Annuam purgationem ejus consumit ignis, et dimittit in finem. Rursum ubi nos diximus: Cum posuero faciem meam in eos, illi verterunt, cum obfirmavero. Praevaricationem quoque delictum interpretati sunt. Variis autem similitudinibus, quas Graeci parabolas vocant, praenuntiatur subversio urbis Jerusalem. Et quomodo supra in sartagine, in qua carnes populi frigebantur, et in latere in quo munimenta, et aggeres arietum ac vinearum machinae pingebantur, ejusdem urbis obque descripta est, et postea in hoc eodem lecturi sumus, in Jeremia quoque scriptum est, Ollam quae a facie Aquilonis accenditur significare urbem Jerusalem, saltusque Nageb et Theman et Darom succisos, hoc ipsum praenuntiat: sic in praesenti loco eadem Jerusalem vineae et viti fructiferae comparatur. De qua in alio loco scriptum est: « Ego plantavi te vineam fructifSorrech , » quod electam et pulchram sonat. Et in psalmo legimus: « Vineam de Aegypto transtulisti, ejecisti
Abbreviated transcription (Latin):
totam urbem ignobilitatis argu¬
ere.Mirabilis danihel qui ad pres¬
biterũ delinquentẽ & adulterio
iungentẽ homicidium puer au¬
sus ẽ dicere: semen chanaan & non
iuda species decepit te. Magnus
& ysaias: qui clamat ad pͥncipes
dñi pͥncipes sodomoꝵ: aurib ꝑci¬

Expanded text:
totam urbem ignobilitatis argutotam urbem ignobilitatis arguere. Mirabilis Daniel, qui ad presbyterum delinquentem, et adulterio jungentem homicidium, puer ausus est dicere: « Semen Chanaan et non Juda, species decepit te . » Magnus et Isaias qui clamat ad principes Domini, principes Sodomorum, auribus perci
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sa supplicia suscitat ei pac¬
tum sempit̃num. ut recordetur
inquitatis sue & confundat᷑. et
non sit ei ultra aꝑire os p̃confusi¬
one sua. cum placatus fuerit illi
inominnb que fecerat. Multumq
prodest peccatorib scire quid fece¬
rint. Unde & penitens loquit᷑. Qm̃
iniquitatem meam ego cognosco:
& peccatum meũ contra me ẽ sem¬
per. Quatuor autem modis in¬
telligi potest ierłm: uel hec quȩ
babilonio & romano igne suc¬
censa ẽ. uel cęlestis primitiuorũ.
uel eccła quȩ int̾pretat᷑ uisio pa¬
cis. uł amme singuloꝵ quȩ fide
cemunt dm̃. Illud quoq quod
pleriq de cę̧lesti ierłm int̃pretan¬
dum putant. eccła non recipie :
ne omĩa quȩ inp̃senti ꝓphetia
contexuntur ad cęlestium fortitu¬
dinum ruinas atq cruciatus. et
restitutione upristinum statum
susciꝑe compellam᷑. R adix tua
& generatio tua de t̾ra chanaan.
cethea. Magna fides grandis
audacia ꝓphetaꝵ: unũ hominem

Expanded text:
universa supplicia suscitat ei pacuniversa supplicia suscitat ei pactum sempiternum: ut recordetur iniquitatis suae, et confundatur, et non sit ei ultra aperire os prae confusione sua, cum placatus fuerit illi in omnibus quae fecerat. Multum namque prodest peccatoribus scire quid fecerint. Unde et poenitens loquitur: Quoniam iniquitatem meam ego cognosco, et peccatum meum coram me est semper . Quatuor autem modis intelligi potest Jerusalem: Vel haec quae Babylonio et Romano igne succensa est; vel coelestis primitivorum; vel Ecclesia quae interpretatur visio pacis; vel animae singulorum quae fide cernunt Deum. Illudque quod plerique de coelesti Jerusalem interpretandum putant, Ecclesia non recipit, ne omnia quae in praesenti prophetia contexuntur, ad coelestium fortitudinum ruinas atque cruciatus, et restitutionem in pristinum statum suscipere compellamur. Radix tua et generatio tua de terra Chanaan Cethaea. » Magna fides, grandis audacia prophetarum, unum hominem
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ds̃. ierłm. Lxx. Et factus
ẽ sermo dñi ad me dicens. fili ho¬
minis cestificare ierłm iniquitates
suas: & dices ad eam. Hȩc dicit ado-¬
nay dñs. In quib breuis erat
singularũ ꝓpheciaꝵ circũscriptio.
tota capitula posuimꝰ: quid nobis
uideret᷑ ilico subicientes. Hic autẽ
quia longus ad ierłm sermo dirgi¬
tur testificantis. & docentis eam
peccata quȩ fecerit. & pene usq ad̃
ducentoꝵ u̾suum numerum exten¬
ditur uaticinum. usq ad eũ ui¬
delicet locum in quo scͥptum ẽ. cũ
placatus fuero tͥ in omnib quȩ fe¬
cisti dic̃ dñs ds: necesse habemus
omnem ꝓphetiam ꝑpartes ponere.
& his que ꝓposuerimus explanati¬
ones debitas coaptare. Sub ꝑsona
mulieris meretricis. quȩ pͥmum
uiri consortio fuerit copulata. ie¬
rusałe. & ortus. & educatio. & pu¬
bertas. & nuptiȩ. & adulterium. &
repudium. & rursum reuocatio
contexitur. ut & clem̃tia uiri atq
iudicium & adultere atq meretri¬
cis scelera cognoscant᷑: dum post

Expanded text:
m. LXX: Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, testificare Jerusalem iniquitates suas, et dices ad eam: Haec dicit Adonai Dominus. In quibus brevis erat singularum prophetiarum circumscriptio, tota capitula posuimus, quid nobis videretur illico subjungentes. Hic autem quia longus ad Jerusalem sermo dirigitur testificantis et docentis eam peccata quae fecerit; et pene usque ad ducentorum versuum numerum extenditur vaticinium, usque ad eum videlicet locum in quo scriptum est: Cum placatus fuero tibi in omnibus quae fecisti, dicit Dominus Deus, necesse habemus omnem prophetiam per partes ponere; et his quae proposuerimus, explanationes debitas coaptare. Sub persona mulieris meretricis quae primum viri fuerit consortio copulata, Jerusalem et ortus, et educatio, et pubertas, et nuptiae, et adulterium, et repudium, et rursum revocatio contexitur; ut et clementia viri atque judicium, et adulterae atque meretricis scelera cognoscantur, dum post
Abbreviated transcription (Latin):
tua echea. Si illa hoc audiuit. qͥd
de nobis fiet qui uocati exgentiũ
sordib omnẽ maculam in lauacro
saluatoris amisimus. si polluerimꝰ
indumentũ xp̃i. & non habuerimꝰ
incomiuuo uestem nuptialem:
Utiq illud ut uinctis manib pedi¬
busq et̃nis tradam ardorib. inquib
ẽ fletus oculoꝵ & stridor dentium.
Et qͣndo nata es in die ortus tui ñ ẽ
p̃cisus umbilicus tuus. & inaqua
non es lota in salutem: nec sale salli¬
ta nec inuoluta pannis. Non peꝑcit
suꝑ te oculus ut faceret tibi unũ
de his misertus tui: s ꝓiecta es suꝑ
faciem t̾rȩ in abiectione anmȩ tuȩ.
indie qua nata es. Lxx. Et ge¬
neratio tua in die qua nata es non
ligauerunt mãmillas tuas. & in a-¬

Expanded text:
tua Cethaea. » Si illa hoc audivit, quid tua Cethaea. » Si illa hoc audivit, quid de nobis fiet, qui vocati ex gentium sordibus omnem maculam in lavacro Salvatoris amisimus, si polluerimus indumentum Christi, et non habuerimus in convivio vestem nuptialem? utique illud, ut junctis manibus pedibusque aeternis tradamur ardoribus, in quibus est fletus oculorum et stridor des tui, non est praecisus umbilicus tuus, et in aqua non es lota in salutem, nec sale salita, nec involuta pannis. Non pepercit super te oculus, ut faceret tibi unum de his, misertus tui: sed projecta es super faciem terrae, in abjectionem animae tuae, in die qua nata es. LXX: Et generatio tua, in die qua nata es, non ligaverunt mamillas tuas, et umbil
Abbreviated transcription (Latin):
Et licet possimꝰ radicem ierłm & ge¬
nerationem eiꝰ. t̾ram chanaan
scdm illud acciꝑe. quod in egypto
uocatus sit popłs. & ibi multo
tempore habitauerit. cham quip¬
pe pat̾ chanaan pͥnceps fuit gen¬
tis egyꝑtiȩ: camen iuxta scelerum
alios mittit inam̃tiam. Omins
eñ qui facit peccatum: dedia¬
bolo natus ẽ. Unde & intoto
orbe huiꝰ antiqui patris famo¬
sum uocabulum ẽ. & multos
uertens in amentiam. Precipit᷑q
patrem: & dicitur ad eam. Audi
filia & uide & inclina aurem tuã.
& obliuiscere popłm tuũ. & domũ
patris tui: & concupiscet rex deco¬
rem tuũ. Et ꝑmittit᷑ ei. si post
peccatum aduerũ uoluerit pa-¬
trem reu̾ti: restituam te sic̃ fuisti
qͣndo nata es. Cuiꝰ tanta nobilitas
ut urbis ierłm quȩ de abraham.
ysaac & iacob stirpe descendns.
dm̃ habuit patrem: Et tamen
quia peccauit & uerum reliquit
parentem: meretur audire. Ra¬
dix tua & generatio tua de t̾ra cha-¬
naan: pat̾ tuus amorreus & mat̾

Expanded text:
» Et licet possimus radicem Jerusalem et generationem ejus terram Chanaan secundum illud accipere, quod in Aegypto vocatus sit populus, et ibi multo tempore habitaverit, Cham quippe pater Chanaan, princeps fuit gentis Aegyptiae, tamen juxta scelerum alios mittit in amentiam. « Omnis enim, qui facit peccatum, de diabolo natus est. » Unde et in toto orbe hujus antiqui patris famosum vocabulum est, et multos vertens in amentiam. Praecipiturqpatrem, et dicitur ad eam: « Audi, filia, et vide, et inclina aurem tuam, et obliviscere populum tuum, et domum patris tui. Et concupiscet rex decorem tuum . » Et promittitur ei, si post peccatum, ad verum voluerit patrem reverti, « restituam te sicut fuisti, quando nata es. » Cujus tanta nobilitas, ut urbis Jerusalem, quae de Abraham, Isaac et Jacob stirpe descendens Deum habuit patrem? Et tamen quia peccavit, et verum reliquit parentem, meretur audire: « Radix tua et generatio tua de terra Chanaan. Pater tuus Amorrhaeus et mater