comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nia que p̃dicta sunt aute passionẽ eius futura. ut
cũ impleta eent. tunc ueniret passio dispositionis
ordine. ñ fatali necessitate. Deniq audite. ut ꝓbetis
int̾ cetera quȩ de illo ꝓphetata sunt. Scriptũ est enĩ.
Dederunt in escam meam sel & in siti mea pota¬
uerunt me aceto. Quomͦ facta sunt in eugl̃io no¬
uimus. Prius dederunt fel. accepit. gustauit. q
despuit. postea in cruce pendens ut omnia p̃di¬
cta cõplerentur. ait. sitio. Acceꝑunt spongiã aceto
plenã. in harundine ligauerunt. & ad mouert̃
pencdenti. Accepit ille & ait. ꝑfectum ẽ. Quid ẽ
ꝑfectum ẽ.: Impleta sunt om̃ĩa quȩ ante passi¬
onem meã fuerant ꝓphetata. Ergo adhuc qͥd hic
facio: Deniq postea qͣm dixit consũmatum est.
inclinato capite tradidit sp̃m. Nunqͥd illi latro¬
nes uixta confixi. qͣndo uoluerunt expirauert᷑:
Tenebantur uinculis carnis. quia ñ eranit creato¬

Expanded text:
nia quae praedicta sunt ante ejus passionem futura; ut nia quae praedicta sunt ante ejus passionem futura; ut cum impleta essent, tunc veniret et passio, dispositionis ordine, non fatali necessitate. Denique audite, ut probetis: inter caetera quae de illo prophetata sunt, scriptum est etiam, Dederunt in escam meam fel, et in siti mea potaverunt me aceto . Quomodo facta sint, in Evangelio novimus. Prius dederunt fel; accepit, gustavit, et despuit: postea in cruce pendens, ut omnia praedicta complerentur, ait, Sitio: acceperunt spongiam aceto plenam, in arundine ligaverunt, et admoverunt pendenti; accepit ille et ait, Perfectum est. Quid est, Perfectum est? Impleta sunt omnia quae ante passionem meam fuerant prophetata: ergo adhuc quid hic facio? Denique posteaquam dixit, Perfectum est, inclinato capite tradidit spiritum . Numquid illi latrones juxta confixi, quando voluerunt, exspiraverunt? Tenebantur vinculis carnis, quia non erant creato
Abbreviated transcription (Latin):
Processit gͦ uerbum. Et quid ante uerbum: Nichil
omnino. Nam si eẽt aliquid ante. ñ dictum eẽt.
in pͥncipio erat uerbum. s in pͥncipio factum ẽ
uerbum. Beniq de mundo qͥd ait moyses: In
pͥncipio fecit ds celum ꝙ t̾ram. fecit quod ñ erat.
Si gͦ fecit quod ñ erat. ante qͥd erat: In pͥncipio
erat uerbum. Et unde cęlum & terra: Omnia
ꝑ ipsum facta sunt. Tugͦ ponis xp̃m sub fato.
Abi sunt fata: In celo inqͥt. in orcline & conuersio¬
nib sẏderum. Quomͦ gͦ fatum habet. ꝑ quẽ factum
ẽ cęlum & sydera. cũ tua uoluntas si recte sapias
transcendat ꝙ sẏdera: An qͥa nosti xp̃i carnem
fuisse sub cȩlo. ido putas & potestatem xp̃i subditã
celo : Audi stulte. Nondum uenerat hora eius. ñ
qua cogeretur mori. s qua dignaritur occidi.
Nouerat enĩ ipse quando deberet mori. intendit om¬
nia quȩ p̃dicta sunt de illo. & expectabat finiri om¬

Expanded text:
Praecessit ergo Verbum. Et quid ante Verbum Dei? Nihil Praecessit ergo Verbum. Et quid ante Verbum Dei? Nihil omnino. Nam si esset aliquid ante, non dictum esset, In principio erat Verbum; sed, In principio factum est Verbum. Denique de mundo quid ait it Deus coelum et terram . Fecit quod non erat: si ergo fecit quod non erat, ante quid erat? In principio erat Verbum. Et unde coelum et terra? Omnia per ipsum facta sunt . Tu ergo ponis Christum sub fato? Ubi sunt fata? In coelo, inquis, in ordine et conversionibus siderum. Quomodo ergo fatum habet, per quem factum est coelum et sidera; cum tua voluntas, si recte sapias, transcendat et sidera? An quia nosti Christi carnem fuisse sub coelo, ideo putas et potestatem Christi subditam coelo? 9. Audi, stulte: Nondum venerat hora ejus, non qua cogeretur mori, sed qua dignaretur occidi. Noverat enim ipse quando deberet mori: intendit omnia quae praedicta sunt de illo, et exspectabat finiri om
Abbreviated transcription (Latin):
eius. Hoc item ñnuilli cum audiunt. sub faco
fuisse dnmñ xp̃m credunt. & dieunt. ecce xp̃s ha¬
bebat fatum. O si cor tuũ non eẽt fatuum. ñ cre¬
deret fatum. Si fatũ sicut ñ nulli intellexerunt
a fando dictum ẽ id ẽ a loquendo. uerbum dei
quomͦ habet facum. qͣndo in ipso uerbo omĩa suit.
quȩ condita sunt: Hon enĩ aliquid ds constitu¬
it. qͦd ante nesciuit. in uerho ipsius erat quod
factum ẽ. Mundus factus ẽ. factus ẽ q ibi erat.
Q uomͦ ꝙ factus ẽ & ibi erat. Quia domus quam
edificat structor pͥus in arte erat . &. ibi melius erat
sine uetustate. sine runa. tam̃ ut ostendat artẽ
fabricat domum.  cessit quodammͦ domus ex
lomo. ꝙ si domus ruat ars manet. ita apud dĩ
uerbum erant omĩa quȩ condita sunt. qͥa omnia
in sapientia fecit ds̃. & cuncta nota fecit. Non enĩ
qͥa fecit didicit. s quia nouerat fecit. Nobis quia
facta sunt nota sunt. illi nͥ nota eẽnt facta ñ eeñt.

Expanded text:
ejus. Hoc item nonnulli cum audiunt, sub fato fuisse Dominum Christum credunt, et dicunt: Ecce Christus habebat fatum. O si cor tuum non esset fatuum, non crederes fatum! Si fatum, sicut nonnulii intellexerunt, a fando dictum est, id est a loquendo; Verbum Dei quomodo habet fatum, quando in ipso Verbo omnia sunt quae condita sunt? Non enim aliquid Deus constituit quod ante nescivit; in Verbo ipsius erat quod factum est. Mundus factus est; et factus est, et ibi erat. Quomodo et factus est, et ibi erat? Quia domus quam aedificat structor, prius in arte erat; et ibi melius erat, sine vetustate, sine ruina: tamen ut ostendat artem, fabricat domum; et processit quodammodo domus ex domo; et si domus ruat, ars manet. Ita apud Dei Verbum erant omnia quae condita sunt; quia omnia in sapientia fecit Deus , et cuncta nota fecit: non enim quia fecit didicit, sed quia noverat fecit. Nobis quia facta sunt, nota sunt; illi nisi nota essent, facta non essent.
Abbreviated transcription (Latin):
ut etiã hoc impleretur quod x ꝓpħa p̃dixerat. sic̃
ouis ad immolandum ductus ẽ. ꝙ sic̃ agnus corã
tondente sine uoce. sic ñ aꝑuit ossuum. Sigͦ pati
nollet ñ pateretur. si ñ paceretur. sanguis ille
ñ funderetur. si sanguis ille ñ funderetur.
mundus ñ redimepetur. Agamus itaq grãs q
potestati diuinitatis & miserationi infirmitaus
eius. & de occulta potentia quã uidei ñ nouerant.
unde illis mͦ dictum ẽ. neq me nostis neq patrẽ
meũ. & de carne suscepta quã iudei nouerant. et
cuius patriã sciebant. unde illis alio loco dixit.
&e me nostis & unde sim nostis. utrũq nouerimꝰ
In xp̃o. & unde ȩqualis ẽ pacri. & unde illo ma¬
ior ẽ pater. Iulud uerbum ẽ illud caro. illud ds̃
ẽ illud homo. s unus est xp̃s. deus & homo.

Expanded text:
Sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente se sine voce, sic non aperuit os suum . Si ergo pati nollet, non pateretur; si non pateretur, sanguis ille non funderetur; si sanguis ille non funderetur, mundus non redimeretur. Agamus itaque gratias et potestati divinitatis, et miserationi infirmitatis ejus: et de occulta potentia quam Judaei non noverant, unde illis modo dictum est, Neque me nostis, neque Patrem meum; et de carne suscepta quam Judaei noverant, et cujus patriam sciebant; unde illis alio loco dixit, Et me nostis, et unde sim nostis . Utrumque noverimus in Christo; et unde aequalis est Patri, et unde illo major est Pater. Illud Verbum est, illud caro; illud Deus est, illud homo: sed unus est Christus Deus et homo.
Abbreviated transcription (Latin):
es tu ego hodie genui te. postula a me. & da¬
bo tͥ gen̾tes herecuitatẽ tuam. & possessionẽ tuã
t̃minos terrȩ. Unde & ipse iam ꝑ osꝓprium
lo quens apud iudeos. habeo inquit alias oues
quȩ ñ sunt ex hoc ouili. oportet me & ipsas ad¬
ducere & uocẽ meam audient. & fiet uius grex
& unus pastor. Cur gͦ magnum uolumus in-¬
telligi in hoc titulo sacram̃tum. in quo seriptũ
erat rex uideoꝵ. si rex est. xp̃c & gentium: Qͥa
scilicet oleaster factus ẽ particeps pinguedinis
oleȩ. ñ olea particeps facta ẽ amaritudinis olea¬
stri. Nam in eo quod de xp̃o ueraciter scriptus
ẽ titulus rex iudeoꝵ. qui sunt intelligendi
iudei. nͥ sem̃en abrahȩ filii ꝓmissionis: Qui
sunt etiam filii dei. qm̃ non qui filiĩ carnis ait
apłs hũ filii dĩ. s qui filii ꝓ missionis deputantur
in semine. Et gentes erant quib dicebat. si aũt

Expanded text:
me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Unde et ipse jam per os proprium loquens apud Judaeos: Habeo, inquit, alias oves quae non sunt de hoc ovili: oportet me et ipsas adducere, et vocem meam audient, et erit unus grex et unus pastor . Cur ergo magnum volumus intelligi in hoc titulo sacramentum, in quo scriptum erat, Rex Judaeorum, si rex est Christus et Gentium? Quia scilicet oleaster factus est particeps pinguedinis oleae, non olea particeps facta est amaritudinis oleastri . Nam in eo quod de Christo veraciter scriptus est titulus, Rex Judaeorum, qui sunt intelligendi Judaei, nisi semen Abrahae, filii promissionis, qui sunt etiam filii Dei? Quoniam non qui filii carnis, ait Apostolus, hi filii Dei; sed qui filii promissionis, deputantur in semine . Et Gentes erant quibus dicebat, Si aut
Abbreviated transcription (Latin):
onis. etiã in cordib ignorantium. Nonne occul¬
ta uox quȩdam pylato intus quodam si dici
potest clamoso silentio ꝑsonabat. qͦd tanto ante
in psalmoꝵ luteris ꝓphetatum ẽ. ne corrum pas :¬
tituli inscriptionem: Ecoe tituli inscriptionẽ
ñ corrumpit. quod scripsit scripsit. S etiã
pontifices qui hoc corrumpi uolebant. quid
Quid fieri contradicitis. qͦd mutare nullo pacto
potestis: Nunqͥd enim ꝓpterea ñ erit uerum.
quia ihc̃ ait. rex sum uideoꝵ: Si corrumpi ñ
potest qͦd pylatus scripsit. corrumpi potest
quod ueritas dixit : S udeoꝵ tantum rex ẽ
Cum enim dixisset in ꝓphetia. ego constitutus
sum rex ab eo suꝑ syon montem sc̃m eius. pre¬
dicans p̃ceptum dm̃i. ne ꝓpt̾ montem syon solis

Expanded text:
onis, etiam in cordibus ignorantium! Nonne occulta vox quaedam Pilato intus quodam, si dici potest, clamoso silentio personabat, quod tanto ante in Psalmorum litteris prophetatum est, Ne corrumpas tituli inscriptionem ? Ecce tituli inscriptionem non corrumpit; quod scripsit, scripsit. Sed etiam pontifices qui hoc corrumpi volebant, quid Quid fieri contradicitis, quod mutare nullo pacto potestis? Numquid enim propterea non erit verum. quia Jesus ait, Rex sum Judaeorum? Si corrumpi non potest quod Pilatus scripsit, corrumpi potest quod veritas dixit? Sed Judaeorum tantum rex est Cum enim dixisset in prophetia, Ego autem constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum ejus, praedicans praecept
Abbreviated transcription (Latin):
ne cordis. spũ non lutera. quoꝵ laus ñ ex homi¬
nib s ex deo ẽ. ꝑtinentium ad cherlm liberam
matrem nr̃am ȩternam in cȩlis. sa ram e sp̃u¬
alem. ancillam & filios eius de domo libertatis
eicientem. Ido enim pylatus qͦd scripsit scripsit
quia dñs quod dixit dixit. Explicit sermo¬
crucifixissent ihm̃. acceꝑunt uestimenta euis¬

Expanded text:
ne cordis, spiritu, non littera; quorum laus non ex hominibus, sed ex Deo est ; pertinentium ad Jerusalem liberam matrem nostram aeternam in coelis, Saram spiritualem, ancillam et filios ejus de domo libertatis ejicientem . Ideo enim Pilatus quod scripsit, scripsit; quia Dominus quod dixit, dixit. TRACTATUS CXVcrucifixissent eum, acceperunt
Abbreviated transcription (Latin):
erat locus ubi crucifixus ẽ ih̃s. & erat seriptũ
hebraice. grece. & latine. Hee quippe tres¬
linguȩ ibi pre cȩteris eminebant. hebrea
ꝓpt̃ uideos in dĩ laude glantes. greca ꝓpter
gentium sapientes. latina ꝓpt romanos mul¬
tis ac pene omnib iam tunc gentib imꝑantes.
Sicebant gͦ pylato pontifices uideoꝵ. Noli
scribere rex iudeoꝵ. s quia ipse dixit rex

Expanded text:
erat locus ubi crucifixus est Jesus. Et erat scriptum Hebraice, Graece et Latine. Hae quippe treslinguae ibi prae caeteris eminebant, Hebraea propter Judaeos in lege gloriantes, Graeca propter gentium sapientes, Latina propter Romanos multis ac pene omnibus jam tunc gentibus imperantes. « Dicebant ergo Pilato pontifices Judaeorum: Noli scribere: Rex Judaeorum, sed quia ipse dixit: Rex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisit dñs se discipłis suis
ẽẽ missurum. qui eos do-¬
ceret omnẽ ueritatem. quã
tunc quando cum eis lo¬
quebatur portare ñ poterat.
de quo spiritu scõ sicut dicit apłs nunc pi¬
gnus accepimus. quo uerbo intelligeremus
eius nobis plenitudinẽ in uita alia reserua¬
ri. ipse gͦ spiricus sc̃s & nunc docet fideles
quanta quisq potest caꝑe sp̃ualia. & in eoꝵ¬
desiderium maius accendit. Sic quisq in
ea caritate ꝓficiat qua & diligat cognita.
o cognoscenda desideret. ita ut ea quoq
ipsa quȩ nunc quomͦcunq cognoseit. ñdum
se scire sciat. sic̃ scienda funt in ea uita quã
nec oculus uidit. nec auris audiuit. nec in
cor hominis ascendit. Quo sciendi modo si
nunc ea uellet interior magister dicere. id ẽ
nr̃e menti aꝑire. atq monstrare. humana
infirmitas portare ñ posset. Unde me ur̃a
dilectio meminit iam locutũ. cum scĩ euglłis
uerba tractaremus. ubi dñs ait
ait. adhuc̃ multa

Expanded text:
misit Dominus se discipulis suis esse missurum, qui eos doceret omnem veritatem, quam tunc quando cum eis loquebatur, portare non poterant: de quo Spiritu sancto, sicut dicit Apostolus, nunc pignus accepimus , quo verbo intelligeremus ejus plenitudinem nobis in vita alia reservari: ipse ergo Spiritus sanctus et nunc docet fideles, quanta quisque potest capere spiritualia; et eodesiderio majore succendit, si quisque in ea charitate proficiat, qua et diligat cognita, et cognoscenda desideret: ita ut ea quoque ipsa quae nunc quomodocumque cognoscit, nondum se scire sciat, sicut scienda sunt in ea vita quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Quo sciendi modo, si nunc ea vellet interior magister dicere, id est, nostrae menti aperire atque monstrare; humana infirmitas portare non posset. Unde me vestra Dilectio meminit jam locutum, cum sancti Evangelii verba tractaremus, ubi Dominus ait, Adhuc multa
Abbreviated transcription (Latin):
sequendo. & nox nocti indicat seientiã. id ẽ uidas
uideis infidelib. ut uenirent ad eum & app̃hen¬
derent ꝑsequendo. S iam hinc in sermone dñi
qͣui ẽ factus acd pios anteqͣm teneretur ab impiis
intentior flagitatur auditor. & idõ eum p̾cipita¬
re ñ debet. s differre potius disputator.

Expanded text:
it scientiam , id est, Judas Judaeis infidelibus, ut venirent ad eum, et apprehenderent persequendo. Sed jam hinc in sermonem Domini, qui factus est ad pios, antequam teneretur ab impiis, intentior flagitatur auditor; et ideo cum praecipitare non debet, sed differre potius disputator.
Abbreviated transcription (Latin):
lis. in cõmutabilis tͥ comm̃datur. cum uͦ tibi qͥa
pat̾ est commñdatur. nichil tͥ aliud quã & filius
cõmendatur. quia pat̾ dici ñ potest. si filium ñ
habet. sic̃ nec filius. si pacrem ñ habet. S ne
forte pacrẽ quidem honorifices tanquã maiorem.
filium uͦ tanquã minorem. ut dicas mͥ. honorifico
patrem. scio enim qͦd habeat silium. & ñ erro in pa¬
tris nomine. ñ enim patrẽ intelligo sine filio.
honorifico tam̃ & filium tanquã minorẽ. corrigit
te ipse filius & reuocat te. dicens. ut om̃s honori¬
ficent filium. ñ inferuis. s sicut honorificant pa¬
trem. Qui gͦ non honorificat filium. nͨ honorifi¬
cat patrẽ qui misit illũ. Ego inquis maiorẽ hono
rem uolo dare patri. minorẽ filio. Ibi tollis hono¬
rem patri. ubi minorẽ das filio. Quid enim tͥ ali¬
ita sentiendo ubi maiorẽ honorem uis dare patri.
ibi es contumeliosus in patrem: Ainde sic hono¬
rifica filiũ. quomͦ honorificas patrem. si uis hono¬

Expanded text:
ur. Cum vero tibi quia Pater est commendatur, nihil tibi aliud quam et Filius commendatur, quia Pater dici non potest si Filium non habet; sicut nec Filius, si Patrem non habet. Sed ne forte Patrem quidem honorifices tanquam majorem, Filium vero tanquam minorem, ut dicas mihi: Honorifico Patrem, scio enim quod habeat Filium et non erro in Patris nomine, non enim Patrem intelligo sine Filio, honorifico tamen et Filium tanquam minorem, corrigit te ipse Filius, et revocat te, dicens: Ut omnes honorificent Filium, non inferius, sed sicut honorificant Patrem. Qui ergo non honorificat Filium, nec Patrem rem volo dare Patri, minorem Filio. Ibi tollis honorem Patri, ubi minorem das Filio. Quid enim tibi aliita sentiendo, ubi majorem honorem vis dare Patri, ibi es contumeliosus in Patrem. Proinde sic honorifica Filium, quomodo honorificas Patrem, si vis hono
Abbreviated transcription (Latin):
trem qͥ misit illum. Non pocest gͦ dicere aliquis
ego patrem honorificabam. qͥa filium ñ noueram.
Si ñdum filiũ honorificabas nec patrem honorifica¬
bas. Quid ẽ enim honorificare patrẽ. isi quod
habeat filium: Aliud ẽ enim cum tͥ comm̃datur
łs quia ds̃ est: ꝙ aliud cum tͥ comm̃datur d̾s qͥa

Expanded text:
trem qui misit illum. Non potest ergo dicere aliquis, trem qui misit illum. Non potest ergo dicere aliquis, Ego Patrem honorificabam, quia Filium non noveram. Si nondum Filium honorificabas, nec Patrem honorificabas. Quid est enim honorificare Patrem, nisi quod habeat Filium? Aliud est enim cum tibi commendatur Deus, quia Deus est; et aliud est cum tibi commendat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositȩ questiones. p̃stabit dñs ut solutȩ delecteit.
Ita ẽ fr̃s omnis questio. nͥ intentum fecerit ꝓpo¬
sita. ñ delectabit exposita. Sequatur gͦ ipse dñs.
ne forte in his quȩ subnectit aꝑiat se aliquantũ.
Subtexit enim nubilo lucẽ suam. & difficile ẽ
aquilȩ more uolare suꝑ omnẽ nebulam qua te-¬
gitur omnis t̾ra. & uidere in uerbis dñi since¬
rissimã lucem. Ne forte gͦ calore radioꝵ suoꝵ discu¬
uat caliginem nr̃am. & aliquantũ se in consequen¬
tib apire dignetur. dilatis istis sequentia uideamꝰ.
Qui non honorificat filium. non honorificat pa¬
trem qui misit illum. Hoc uerum ẽ & planũ ẽ
Omne qͥppe iudicium dedit filio sicut supͣ dixit.
ut om̃s honorificent filium sic̃ honorificant pa-¬
trem. Quid si inueniuntur qͥ patrem honorisi¬
cant. & ñ honorificant filium: Non potest inqͥt
fieri. Quiñ honorificat filium. ñ honorificat pa-¬

Expanded text:
propositae quaestiones, praestabit Dominus ut solutae delectent. propositae quaestiones, praestabit Dominus ut solutae delectent. Ita est, fratres; omnis quaestio nisi intentum fecerit proposita, non delectabit exposita. Sequatur ergo ipse Dominus, ne forte in iis quae subnectit, aperiat se aliquantum. Subtexit enim nubilo lucem suam; et difficile est aquilae more volare super omnem nebulam qua tegitur omnis terra , et videre in verbis Domini sincerissimam lucem. Ne forte ergo calore radiorum suorum discutiat caliginem nostram, et aliquantum se in consequentibus aperire dignetur, dilatis istis sequentia videamus. 6. Qui non honorificat Filium, non honorificat Patrem qui misit illum. Hoc verum est et planum est. Omne quippe judicium dedit Filio, sicut supra dixit, ut omnes honorificent Filium, sicut honorificant Patrem. Quid si inveniuntur qui Patrem honorificant, et non honorificant Filium? Non potest, inquit, fieri: Qui non honorificat Filium, non honorificat Pa
Abbreviated transcription (Latin):
honorificent filium sicut honorificant patrẽ:
Quod ita subiunxit. tanquam racionem retddens
suꝑioris sententie. Multũ mouet. intenti estote.
Filius qͦs uult uiiuificat. pat quos uult uiuificat.
filius suscitat mortuos. sicut pat̾ suscitat mortu¬
os. neq enim pat̾ iudicat quenquã. Si in iudi¬
cio suscitandi sunt mortui. quomͦ pater suscitat
mortuos si ñ iudicat quenquã: Omne quippe
iudiciũ dedit filio. In illo aũt iudicio suscitant᷑
mortui. os resurgent alii ad uitam. alii ad penã.
Quod totũ si filius facit. pater aut̃ ideo ñ facit. qͥa
pater ñ iudicat quenquã. s omne iudiciũ dedic
filio. contrariũ uidetur ei quod dictum ẽ. sicut
pat̾ suscitat morcuos & uiuificat. sic q filius quos
uult inuificat. Simul gͦ suscitant si suscitant.
simul uiuificant. simul gͦ iudicant. Quomͦ
itaq uerum ẽ. neq enim pat̃ iudicat quenquam.
s om̃e iudicium dedit filio: Moueant interim

Expanded text:
honorificent Filium, sicut honorificant Patrem: quod ita subjunxit, tanquam rationem reddens superioris sententiae. Multum movet, intenti estote. Filius quos vult vivificat, Pater quos vult vivificat: Filius suscitat mortuos, sicut Pater suscitat mortuos. Neque enim Pater judicat quemquam. Si in judicio suscitandi sunt mortui, quomodo Pater suscitat mortuos, si non judicat quemquam? Omne quippe judicium dedit Filio. In illo autem judicio suscitantur mortui; et resurgunt alii ad vitam, alii ad poenam: quod totum si Filius facit, Pater autem ideo non facit, quia Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio, contrarium videbitur ei quod dictum est, Sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat. Simul ergo suscitant. Si simul suscitant, simul vivificant. Simul ergo judicant: quomodo itaque verum est, Neque enim Pater judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio? Moveant interim
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ẽ ille missus. in quo faciẽ lauit¬
ille cȩcus. & uidete qͥd dixerit. Me oporcet ꝯpe¬
rari oꝑa eus qͥ misit me. donec dies est. Mem̃te
te quomͦ unuersam głam illi dat de quo est.
qͥa ille habet filium qͥde illo sit. ipse ñ habet de
quo sit. S quare dixisti dñe. donee dies ẽ: Audi
quare. ¶Leniet nox. qͣndo nemo potest ope¬
rari. Nec tu dñe. Ita ne tantũ ualebit nox illa
ut nec tu possis in illa oꝑari. cuius ẽ nox : Puto
enim dñe ihũ. immo ñ puto s credo atq con¬
firmo te ibi fuisse qͣndo lixit ds fiat lux. & facta
ẽ lux. Si enĩ uerbo fecit. ꝑte fecit. Et idõ dictũ
ẽ. omnia ꝑ ipsum facta sunt ꝙ sine ipso factum
ẽ nichil. Dunsit ds̃ inter lucẽ & tenebras. lucem
uocauit diem. ꝙ tenebras uocauit noctem. Quȩ
ẽ illa nox. quȩ eũ uenerit nemo potest oꝑari:
Audi qͥd sit dies. & tunc intelliges quȩ sit nox
Unde simus audituri. qͥsnam sit dies iste: Ipse di¬
cat.
Quam diu in mundo sum. lux sum

Expanded text:
Ecce est ille missus in quo faciem lavit caecus. Et videte quid dixerit, Me oportet operari opera ejus qui misit me, donec dies est. Memento te quomodo universam gloriam illi dat de quo est: quia ille habet filium qui de illo sit, ipse non habet de quo sit. Sed quare dixisti, Domine, donec dies est? Audi quare. Venit nox quando nemo potest operari. Nec tu, Domine? Itane tantum valebit nox illa, ut nec tu possis in ea operari, cujus opus nox est? Puto enim, Domine Jesu, imo non puto, sed credo atque confirmo te ibi fuisse, quando dixit Deus, Fiat lux; et facta est lux . Si enim Verbo fecit, per te fecit: et ideo dictum est, Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . Divisit Deus inter lucem et tenebras; lucem vocavit diem, et tenebras vocavit noctem . 5. Quae est illa nox, quae cum venerit, nemo poterit operari? Audi quid sit dies, et tunc intelliges quae sit nox. Unde sumus audituri quisnam sit dies iste? Ipse dicat: Quamdiu in hoc mundo sum, lux sum
Abbreviated transcription (Latin):
Si nullus homo sine peccato. nunquid parentes
huius cȩci sine peccato erant: Nunqͥd ipse us
chil acddiderat. An qͥa oculos clausos habebat con¬
cupiscentiȩ miniiis uigilabant: Quanta mala cȩci¬
cõmittunt: A quo malo abstinet mens mala. etiam
ocłis dausis. Non poterat uidere. s nouerat co¬
gitare. & forte concupiscere aliqͥd quod cecus ñ
posset implere. s in corde iudicari. a cordis ꝑscru¬
tatore. Si gͦ & parentes enis habuerint peccatum.
&e iste habuit peccatũ. Et quare dñs dixit. neq
hic peccauit neq parentes eius nͥ ad rem de qua
int̾rogatus ẽ. ut cecus nasceretur: Habebant enĩ
peccatũ parentes cius. s ñ ipso peccato factum ẽ
ut cȩcus nasceretur. Si gͦ non peccato factum ẽ
parentũ ut o̧cis nasceretur. quare cȩcus natus ẽ:
Audi magistrũ docentem. Querit credentẽ. ut fa¬
ciat intelligentẽ. ipse causam dicit. quare ille
cecus sit natus. Neq hic peccauit neq parentes¬

Expanded text:
Si nullus homo sine peccato, numquid parentes hujus caeci sine peccato erant? Numquid ipse vel ihil addiderat? An quia oculos clausos habebat, concupiscentiae minime vigilabant? Quanta mala committunt caeci! A quo malo abstinet mens mala, etiam clausis oculis? Non poterat videre, sed noverat cogitare, et forte concupiscere aliquid quod caecus non posset implere, sed in corde judicari a cordis perscrutatore. Si ergo et parentes ejus habuerunt peccatum, et iste habuit peccatum; quare Dominus dixit, Neque hic peccavit, neque parentes ejus: nisi ad rem de qua interrogatus est, ut caecus nasceretur? Habebant enim peccatum parentes ejus, sed non ipso peccato factum est ut caecus nasceretur. Si ergo non peccato factum est parentum ut caecus nasceretur, quare caecus natus est? Audi magistrum docentem: quaerit credentem, ut faciat intelligentem. Ipse causam dicit quare ille caecus sit natus: Neque hic peccavit, inquit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
filii aũt regni huius ibunt in tenebras exteriores.
Hocaut̃ timuerant. ne si om̃s in xp̃m crederent.
nemo remaneret qͥ aduersus romanos ciuitatẽ
dĩ templũq defenderet. qm̃ contra ipsũ tem¬
plum os contra suas pat̾nas leges doctrinã xp̃i
ẽẽ sentiebant
Enus aũt ex ipsis caẏphas
cum eẽt pontifex anni ipsuis. dixit eis. uos
nescitis quicqͣm nec cogitatis. qͥa expedit nobis

Expanded text:
Filii autem regni hujus ibunt in tenebras exteriores . Hoc autem timuerunt, ne si omnes in Christum crederent, nemo remaneret qui adversus Romanos civitatem Dei templumque defenderet, quoniam contra ipsum templum et contra suas paternas leges doctrinam Christi esse sentiebant. Unus autem ex ipsis Caiphas, cum esset pontifex anni illius, dixit eis: Vos n
Abbreviated transcription (Latin):
ihũ. Uenit aũt & nichodemus qui iłenerat⁊ Oa¬
ad ihm nocte primum. ferens mixturã mirrȩ
& aloes quasi libras centum. Non ita distin¬
guendum ẽ. ut dicamus primũ ferens mixtu¬
ram mirrȩ. s ut quod dictum ẽ primum. ad
suꝑiorem sensum ꝑtineat. uenerat enim nicho¬
lemus ad ih̃m nocte primũ. quod idem ioħes
intelligendum ẽ ad ih̃m non tunc solum s trnc
postea ut fieret audiendo discipłs. qͦd certe mͦ¬
in reuelatione corporis beatissimi stephani fere
omnib gentib declaratur.
Acceꝑunt gͦ corpꝰ:
Ihũ. & ligauerunt illud lintheis cum aro

Expanded text:
it autem et Nicodemus, qui venerat ad illum nocte primum, ferens misturam myrrhae et aloes quasi libras centum. » Non ita distinguendum est, ut dicamus, primum ferens misturam myrrhae, sed hoc quod dictum est « primum » ad superiorem sensum pertinet. Venerat enim Nicodemus ad Jesum nocte primum, quod idem Joannes intelligendum est, ad Jesum non tunc solum, sed tunpostea, ut fieret audiendo discipulus: quod modo certe in revelatione corporis beatissimi Stephani fere omnibus gentibus deAcceperunt ergo corpus Jesu, et ligaverunt illud linteis cum aro
Abbreviated transcription (Latin):
Duo testimonia de
scripturis reddidit singulis reb. quas factas fu¬
isse narrauit. Nam qͥa dixerat. ad ihm̃ autem
re pascha iussi sunt ouis iminolatione in ueteri
lege. quȩ dominicȩ passionis umbra p̃cesserat.
unde pascha nr̃m ummolatus est xp̃c. de quo¬
ce ysaias ꝓpħa predixerat. sicut oiuis ad immolan¬
dum ductus ẽ. Item quia subiunxerat dicens.
s unus militũ lancea latus eius aꝑuit. ad hoc ꝑti¬
net alterum testimoniũ. uiclebunt i
quẽ confixerunt. ubi ꝓmissus est xp̃c. in ea
qua crucifixus ẽ carne uenturus

Expanded text:
Duo testimonia de Scripturis reddidit singulis rebus, quas factas fuisse narravit. Nam quia dixerat: « Ad Jesum autem re Pascha jussi sunt ovis immolatione in veteri lege, quae Dominicae passionis umbra praecesserat. Unde Pascha nostrum immolatus est Christuet Isaias propheta praedixerat: Sicut ovis ad immolandum ductus est . Item quia subjunxerat dicens: Sed unus militum lancea latus ejus aperuit, ad hoc pertinet alterum testimonium: Videbunt, in quem compunxerunt: ubi promissus est Christus in ea qua crucifixus est carne venturus
Abbreviated transcription (Latin):
cas sic̃ inuenit᷑ inspalmo. Aduitor m̃s esto: ne
derelinquas me. Si dicis. ad uitoi m̃s esto. agis
aliqͥd. Nãsi nichil agis: qͦmͦ ille ad uiuat:
Om̃is enĩ qui facit peccatũ: & iniqͥtatẽ facit.
Nemo enĩ dicat. aliud est peccatũ. aliud iniqͥtas.
Nemodicat. ego peccator sum. ħo s iniquus ñ
sũ. Om̃is enĩ qui facit peccatũ & iniqͥtatem

Expanded text:
cas sicut in Psalmo, Adjutor meus esto, ne cas sicut in Psalmo, Adjutor meus esto, ne derelinquas me . Si dicis, Adjutor meus esto, aliquid agis: nam si nihil agis, quomodo ille adjuvat? 8. Omnis qui facit pNemo dicat: aliud est peccatum, aliud iniquitas. Nemo dicat: Ego peccator sum, sed iniquus non sum. Omnis enim qui facit peccatum, et iniquitatem
Abbreviated transcription (Latin):
mus: infra ÷ Extendamꝰ nos in eũ: ut cum uene¬
rit impleat. Similes enĩ ei erimꝰ q̃n uidebimꝰ
eũ sicuti: Et om̃is qui habet spem hanc in ipso.
Uidetis quia in spe nos posuit. Uidetis quẽ ad mo-¬
dũ ꝯgruit apłs paulus coapłõ suo. Spe saluifae¬
ti sumꝰ. Spes aũt quȩ uidetur ñ est spes. Qͦ dni.
uidet qͥs qͥd sperat. Si enĩ qͦd ñ uidemus spera¬
mus: ꝑ pacientiã expectamus. Ipsa pacientia.
exercet desidium. Mane tu: nã man&. ille. Et
ꝑseuera in ãbulando. ut ꝑuenias. quia qͦ ten¬
dis ñ migrabit. Uidete.E. om̃is qͥ ht̃ spẽ hãc
ĩ ipso castificat se metipsũ. sicut ipse castus est.
Uidete quẽ admodũ ñ abstulit liberũ arbitum
ut dicer&. castificat se met ipsũ. Qͥs noscas¬
tificat: nͥ ds̃. S ds̃ te nolentẽ. ñ castificat. G
qͦd adiungis uolutatẽ tuã dõ. castificas te ip¬
sum. Castificas te. ñde te: s de illo qͥuenit ut

Expanded text:
mus, infra est: extendamus nos in eum, ut cum venemus, infra est: extendamus nos in eum, ut cum venerit, impleat. Similes enim ei erimus; quoniam videbimus eum sicuti est. 7. Et omnis qui habet spem hanc in ipso. Videtis quia in spe nos posuit. Videtis quemadmodum congruit apostolus Paulus coapostolo suo, Spe salvi facti sumus. Spes autem quae videtur, non est spes: quod enim videt quis, quid sperat? Si enim quod non videmus speramus, per patientiam exspectamus . Ipsa patientia exercet desiderium. Mane tu, nam manet ille: et persevera in ambulando, ut pervenias; quia quo tendis, non migrabit. Videte: Et omnis qui habet spem hanc in ipso, castificat semetipsum, sicut et ipse castus est. Videte quemadmodum non abstulit liberum arbitrium, ut diceret, castificat semetipsum. Quis nos castificat nisi Deus? Sed Deus te nolentem non castificat. Ergo quod adjungis voluntatem tuam Deo, castificas teipsum. Castificas te, non de te, sed de illo qui venit ut
Abbreviated transcription (Latin):
prehendis. Unũ aut qͦd retͦ oblitꝰ. in ea quȩ
añ sunt extentꝰ. scdm̃ intentionẽ seqͦr ad palmã
suꝑnȩ uocationis. Extentũ se dixit. & scd̃m in-¬
tentionẽ seqͣ dixit. Minorẽ se sentiebat ad capi¬
endũ. quod ocutꝰ ñ uidit. nec auris audiuit
nec in cor hõis ascendit. Hec est uia nr̃a: ut de¬
sidãndo exerceamur. Tantum aut̃ nos exercet
scm̃ desicdium: quantũ desidiũ nr̃m amputaue¬
rimus ab amore scli Iã diximꝰ aliquando exinani¬
ri. quod ĩplẽdũ ÷ Bono ĩplenduses. funde malũ
Puta quia melle te uult ĩplere ds. Si aceto plenꝰes.
ubi mel pones: fundendũ est qͦd portat uas:
mundandũ ÷ ipsũ uas. Mundandũ÷ & si cũ la¬
bore. cũ tͥtura ut fiat aptũ cuidã rei. Mel dica¬
mus aurũ dicamꝰ uinũ dicamꝰ qͥ cqͥd dicamꝰ. qͦd
dici ñ potest: qͥcqͥd uolumus dic̾e: d̾s uocatur.
Et qͦd dicimus ds: quid diximus: Duȩ istȩ sillabȩ:
totũ st̃ quod expectamus. Qeqͥd gͦ dicere ualui.¬

Expanded text:
um autem, quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem sequor ad palmam supernae vocationis . Extentum se dixit, et secundum intentionem sequi se dixit. Minorem se sentiebat ad capiendum quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Haec est vita nostra, ut desiderando exerceamur. Tantum autem nos exercet sanctum desiderium, quantum desideria nostra amputaverimus ab amore saeculi. Jam diximus aliquando, Exinani quod implendum est. Bono implendus es, funde malum. Puta quia melle te vult implere Deus: si aceto plenus es, ubi mel pones? Fundendum est quod portabat vas: mundandum est ipsum vas; mundandum est, etsi cum labore, cum tritura, ut fiat aptum cuidam rei. Maledicamus, aurum dicamus, vinum dicamus; quidquid dicimus quod dici non potest, quidquid volumus dicere, Deus vocatur. Et quod dicimus Deus, quid diximus? Duae istae syllabae sunt totum quod exspectamus? Quidquid ergo dicere valui
Abbreviated transcription (Latin):
descender et ad illam ciuitatẽ uel domũ. & sanaret
filium eius. Incipiebat enim mori. Qui roga¬
bat. ñ credebat. Quid a me expectatis audire: dñm
int̾rogate quid de illo senserit. Rogatus enim
talia respondit. Nisi signa ce ꝓdigia uide¬
ritis. non creditis. Arguit hominẽ infide tepi¬
dum aut frigidum. aut omnino nullius fidei.
s temptare cupientẽ de sanitate fllu sin qualis
eẽt xp̃s. quis eẽt. quantum posset. Uerba enim
rogantis audiuimus. cor diffilenus ñ uidemus.
s ille ꝓnuntiauit. quiꝙ uerba audiuit. & cor in¬
spexit. Deniq & ipse ȩugłista testimonio narratio¬
nis suȩ ostendit. quia nondũ crediderat. qͥ uenire
ad domũ suam dnm cupiebat. ad sanandũ filiũ
cius. Nam postea quã ei nuntiatum est sanum

Expanded text:
descenderet, ad illam civitatem vel domum, et sanaret filium ejus; incipiebat enim mori. Qui rogabat, non credebat? Quid a me exspectas audire? Dominum interroga quid de illo senserit. Rogatus enim talia respondit: Nisi signa et prodigia videritis, non creditis. Arguit hominem in fide tepidum, aut frigidum, aut omnino nullius fidei: sed tentare cupientem de sanitate filii sui, qualis esset Christus, quis esset, quantum posset. Verba enim rogantis audivimus, cor diffidentis non videmus: sed ille pronuntiavit, qui et verba audivit et cor inspexit. Denique et ipse Evangelista testimonio narrationis suae ostendit quia nondum crediderat, qui venire ad domum suam Dominum cupiebat, ad sanandum filium ejus. Nam posteaquam ei nuntiatum est sanum
Abbreviated transcription (Latin):
isrłita fuit. de gente scilicet dni. thomas ille qui in
loca uulnerum digitũ mictere cupiebat. sic eũ arguit
dñs quomͦ istum regł̃m. Huic dixit. nͥ signa & ꝓdi¬
gia uideritis ñ credĩcis. illi aut̃ dixit. quia uidisti
credidisti. Ad galileos uenerat post samaritanos.
qui sermon i eius crediderunt. apud quos nulla mi¬
racula fecerat. quos firmos infide securus dimiserat¬
cto. quia diuinitatis p̾sentia ñ dimiserat. Ergo qn
dicebat dñs thomȩ ueni mite manũ & noli ẽẽ incre¬
dulus s fidelis. & cum ille exclamaret tactis uulne¬
rum locis & diceret. dñs m̃s & d̾s m̃s. increpatur ꝙ
dicitur ei. quia uidisti eredisti. Quare. nͥ quia ꝓ

Expanded text:
Israelita fuit, de gente scilicet Domini, Thomas ille, qui in Israelita fuit, de gente scilicet Domini, Thomas ille, qui in loca vulnerum digitos cupiebat mittere. Sic eum arguit Dominus quomodo istum regulum. Huic dixit, Nisi signa et prodigia videritis non creditis: illi autem dixit, Quia vidisti, credidisti. Ad Galilaeos venerat, post Samaritanos qui sermoni ejus crediderant, apud quos nulla miracula fecerat, quos firmos in fide securus cito dimiserat, quia divinitatis praesentia non dimiserat. Ergo quando dicebat Dominus Thomae, Veni, mitte manum tuam, et noli esse incredulus, sed fidelis; et cum ille exclamaret, tactis vulnerum locis, et diceret, Dominus meus, et Deus meus: increpatur et dicitur ei, Quia vidisti, credidisti. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
iudeoꝵ. Ecce in patria sua honorem ñ habet. Modo
attende iudeoꝵ turmas. aitende iam gentẽ illam.¬
toto disꝑsam orbe terrarũ. & euulsam radicib sus.
Attende ramos fractos. conscissos. disꝑsos. aridos. qͥb
fractis inseri meruit oleaster. uide turba iudeoꝵ
quid dicit mͦ. quem colitis. quẽ adoratis fr̃ nr̃
erat. & nos respondeamus. ꝓpħa in patria sua
honorem non habet. Deniq illi ambulantem dh̃m
ihm̃ in terra. facientemq miracła. cecos illuminan¬
tem. surdis aures aꝑientem: mutoꝵ ora soluentẽ.
cientẽ uiderunt. & uix inde pauci crediderunt.
Popło dei loquor. tam multi crecdimus. quȩ signa
uidimus : Illud gͦ quod factum ẽ. hoc quod nurs
agitur portendebat. Iudei fuerunt uel sunt sim¬
les galileis. nos similes illis samaritanis. Eugł̃m
credidimus. nulla signa uidemus. nulla exigimꝰ.
Quãuis enim unus de duodecim electis & sc̃ĩs. tam̃

Expanded text:
Judaeorum. Ecce in patria sua honorem non habet. Modo Judaeorum. Ecce in patria sua honorem non habet. Modo attende Judaeorum turbas, attende jam gentem illam dispersam toto orbe terrarum, et evulsam radicibus suis; attende ramos fractos, concisos, dispersos, aridos, quibus fractis inseri meruit oleaster : vide turbam Judaeorum, quid dicit modo? Quem colitis, quem adoratis, frater noster erat. Et nos respondeamus, Propheta in patria sua honorem non habet. Denique illi ambulantem Dominum Jesum in terra, facientemque miracula; caecos illuminantem, surdis aures aperientem, mutorum ora solventem, cientem viderunt, et vix inde pauci crediderunt. Populo Dei loquor: tam multi credidimus, quae signa vidimus? Illud ergo quod factum est tunc, hoc quod nunc agitur portendebat. Judaei fuerunt vel sunt similes Galilaeis; nos similes illis Samaritanis. Evangelium ristum credidimus; nulla signa vidimus, nulla exigimus. 4. Quamvis enim unus ex duodecim electis et sanctis, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ filium eius. & inuenit ea hora sanatum. qua ho¬
ra dñs dixerat. uade filius tuus uiuit. & credidit
inquit ipse & domus eius tota. Si gͦ ꝓpterea credi¬
dit ipse & domus eius tota. quia nuntiatus est ei
filius cius sanus. & comparauit horam nuntian¬
tium hore ꝓnuntiantis. quandorogabat ñdum
credebat. Samaritani nullum signũ expectaue-¬
rant. uerbo eius tantũ modo crediderant. ciues
nͥ ipse & domus eius tota. Ad solum sermonẽ credi¬
derunt plures samaritani. ad illud miracłm sola
erat dñi quia ibi nutritus est. nunc uͦ quia ostendit
aliquid resilla. Non enim sine causa dicta sunt ꝓdli¬
gia. nͥ quia aliquid portendunt. ꝓdigium enim
appellatum est quasi ꝓdicium. quod porro dicat.¬
quod porro significet. & aliquid futurum eẽ por¬
tendat. Quia gͦ illa om̃ia aliquid portendebant.
aliquid illa omnia p̾dicabant. faciamus nos modo
habuit patriam in t̾ra. nisi scd̾m carnem. quam
accepit in t̾ra. faciamus gͦ patriam dñi popłm

Expanded text:
e filium ejus, et invenit ea hora sanatum, qua hora Dominus dixerat, Vade, filius tuus vivit; et credidit, inquit, ipse, et domus ejus tota. Si ergo propterea credidit ipse et domus ejus tota, quia nuntiatus est ei filius ejus sanus, et comparavit horam nuntiantium horae praenuntiantis; quando rogabat, nondum credebat. Samaritani nullum signum exspectaverant, verbo ejus tantummodo crediderant. cives si ipse et domus ejus. Ad solum sermonem crediderunt plures Samaritani: ad illud miraculum sola erat Domini, quia ibi nutritus est: nunc vero quia portendit aliquid res illa; non enim sine causa dicta sunt prodigia, nisi quia aliquid portendunt: prodigium enim appellatum est quasi porrodicium, quod porro dicat, porro significet, et aliquid futurum esse portendat: quia ergo aliquid illa omnia portendebant, aliquid illa omnia praedicebant, faciamus modo nos habuit patriam in terra, nisi secundum carnem, quam accepit in terra; faciamus ergo patriam Domini populum
Abbreviated transcription (Latin):
ratur oleaster. maneat tam̃ radix illis p̾cisis. istis rece¬
pts. Ubi manet radix: In patriarchis. Etenim
no. ut in abrahȩ sinum adiutus ille pauꝑ post cor¬
poris exitũ leuaretur. & in abrahe sinu de longin¬
quo & a suꝑbo diuite uideretur. Ergo radix ma¬
net. radix laudatur. s rami suꝑbi os p̃scidios aresce¬
re meruerunt. Oleaster aũt humilis. illoꝵ pc̃isio¬
ne inuenit locum. Audi gͦ quemadmodũ p̾cidant᷑
rami naturales. quẽ admodũ inseratur oleaster.

Expanded text:
ratur oleaster: maneat tamen radix, illis praecisis, istis receratur oleaster: maneat tamen radix, illis praecisis, istis receptis. Ubi manet radix? In Patriarchis. Etenim no: ut in Abrahae sinum adjutus ille pauper post corporis exitum levaretur, et in Abrahae sinu de longinquo a superbo divite videretur . Ergo radix manet, radix laudatur: sed rami superbi et praecidi et arescere meruerunt; oleaster autem humilis illorum praecisione invenit locum. 6. Audi ergo quemadmodum praecidantur rami naturales, quemadmodum inseratur o
Abbreviated transcription (Latin):
norem in patria sua ñ habet. Nunquid ñ & illi
centurioni poterat dicere dñs. quod dixit huic re¬
gulo. uade filius tuus uiuet.: Uidete distinctio
bat. ille tenturio indignum se ẽẽ dicebat. Iui dice¬
batur. ego uenio & curabo eum. huic dictum ẽ. ua¬
de filius uius uiuet. Illi p̃sentiam suã ꝓmittebat.
hunc uerbo sanabat. Iste tam̃ p̃sentiam suã extor¬
quebat. ille se p̾sentia cius indignum ẽẽ dicebat.
Hiuc concessum est elationi illi concessum ẽ humilita¬
ti. tanquã huic diceret. uade. filius tuusuiuit noli
mͥ tedium facere. nͥ signa & ꝓdigia uideritis ñ crede¬
tis. Presentiam meã uis in domo tua. possũ &s uierbo
iubere. Nolitu de signis credere. centurio alienigena
crelidit me posse uerbo facere. & antequã facerem
credidit. uos nͥ signa & ꝓdigia uideritis non credetis.
Ergosi ita ẽ. frangantur suꝑbi rami. humilis inse¬

Expanded text:
pheta in patria sua honorem non habet. Numquid non et illi pheta in patria sua honorem non habet. Numquid non et illi centurioni poterat dicere Dominus, quod dixit huic regulo, Vade, puer tuus vivit? Videte distinctionre cupiebat; ille centurio indignum se esse dicebat. Illi dicebatur, Ego venio et curabo eum; huic dictum est, Vade, filius tuus vivit. Illi praesentiam promittebat; hunc verbo sanabat. Iste tamen praesentiam ejus extorquebat; ille se praesentia ejus indignum esse dicebat. Hic cessum est elationi; illic concessum est humilitati. Tanquam huic diceret, Vade, filius tuus vivit, noli mihi taedium facere. Nisi signa et prodigia videritis, non creditis: praesentiam meam vis in domo tua, possum et verbo jubere; noli tu de signis credere: centurio alienigena credidit me verbo posse facere, et antequem facerem credidit; vos, nisi signa et prodigia videritis, non creditis. Ergo si ita est, frangantur superbi rami, humilis inse
Abbreviated transcription (Latin):
alienigenas ꝓpħa iste honorẽ habet. quid sequitur: Ex¬
au qui ñ uident & credunt. Prȩdicti sumus nos. &
quod dñs ante laudauit. & in nobis implere dignatꝰ
est. Aiderunt qui crucisixerunt. palpauerunt. & sie
pauci crediderunt. Non uidimus. ñ contreclauimꝰ.
audiuimus. credidimus. fiat in nobis. ꝑficiatur
in nob beatitudo quam ꝓmisit. & hic quia patriȩ
ipsuis p̃lati sumus. & in futuro scło quia ꝓ ramis
fradis inserti sumus. Hos enim ramos se fracturũ
cẽ monstrabat. & hunc olcastrũ inserturũ. quando
cõmotus centurionis fide qui ei dixit. ñ sum dignus
ut sub teclum meũ intres. s tantum dic uerbo &
sanabituro puerm̃s. nam & ego homosum sub
potestate constitutus. habens sub me milites. & dico
huic uade & uadit. & huic ueni & uenit. & seruo
meo fac hoco facit. conuersus ad eos qui sequebant᷑
lixit. am̃ dico uobis. ñ inueni tantã fidem in isrł.
Quare ñ inuenit tantam fidẽ in isrł: Quia ꝓpħa ho¬

Expanded text:
a iste honorem habet, quid sequitur? Beati qui non viderunt et crediderunt . Praedicti sumus nos; et quod Dominus ante laudavit, et in nobis implere dignatus est. Viderunt qui crucifixerunt, palpaverunt, et sic pauci crediderunt: nos non vidimus, non contrectavimus, audivimus, credidimus. Fiat in nobis, perficiatur in nobis beatitudo quam promisit; et hic, quia patriae ipsius praelati sumus; et in futuro saeculo, quia pro ramis fractis inserti sumus. 5. Hos enim ramos se fracturum esse monstrabat, et hunc oleastrum inserturum, quando commotus Centurionis fide, qui ei dixit, « Non sum dignus ut sub tectum meum intres; sed tantum dic verbo, et sanabitur puer meus: nam et ego homobens sub me milites, et dico huic, Vade, et vadit; et huic, Veni, et venit; et servo meo, Fac hoc, et facit. Conversus ad eos qui se sequebantur, dixit, Amen dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel. » Quare non invenit tantam fidem in Israel? Quia pro
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse fundauit eam altissimus. quia in pͥncipio
erat uerbum. q uerbũ erat apud dm̃. & cl̃s erat
uerbum. omnia ꝑ ipsum facta sunt. Quia uͦ
condidit istam patriam. hic habea honorem.
Reppulit eũ patria in qua generatus est. suscipiat
eum patria quam generauit. E¬
dies festus iudeoꝵ. & ascendit iħs iherosolimam.

Expanded text:
ipse fundavit eam Altissimus; quia in principio ipse fundavit eam Altissimus; quia in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum; et Deus erat Verbum: omnia per ipsum facta sunt . Quia vero condidit istam patriam, hic habeat honorem. Repulit eum patria in qua generatus est; suscipiat eum patria quam regeneravit. dies festus Judaeorum, et ascen
Abbreviated transcription (Latin):
conditus in illa est scdm formã seru. Nam ipsam
ciuitatem in qua conditus est. ipsam sẏon. ipsã
iudeoꝵ gentem. ipsam ierłm ipse condidit. cum
eẽt apud patrem uerbum dei. Omĩa enim ꝑ ipsũ
facta sunt. & sine ipso factum ẽ nichil. De illo gͦ
homine de quo hodie audiuimus. unus medi¬
ator deiq hominũ homo xp̃s iħs. etiam psalmꝰ
p̾locutus ẽ dicens. Mlater syon dicet. Nomo qͥdã
homo mediator dei& hominũ: mader syon dicet.
Quare mat̾ syon dicet: Quia inde accepit carnẽ.
inde uirgo maria. de cuius utero serui forma sus¬
cepta est. in qua dignatus ẽ apparere humillimꝰ.
Aater syondicet homo. & homo iste qui dicet mat̾
syon. factus est in ea. homo factus est in ea. Nam
ds eratante eam. & homo factus est in ea. Quia ho¬
mo factus ẽ in ea. ipsã fundauit eã altissimus.
ñ humillimus. Homo factusẽ in ea humillimus.
quia uerbum caro factum ẽ. ꝙ habitauit in nobis.

Expanded text:
conditus in illa est secundum formam servi. Nam ipsam conditus in illa est secundum formam servi. Nam ipsam civitatem in qua conditus est, ipsam Sion, ipsam Judaeorum gentem, ipsam Jerusalem, ipse condidit cum esset apud Patrem Verbum Dei: Omnia enim per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. De illo ergo homine de quo hodie audivimus, unus mediator Dei et hominum homo Christus Jesus , etiam Psalmus praelocutus est, dicens, Mater Sion, dicet homo. Quidam homo, mediator Dei et hominum homo, Mater Sion dicit. Quare Mater Sion dicit? Quia inde accepit carnem, inde virgo Maria, de cujus utero servi forma suscepta est, in qua dignatus est apparere humillimus. Mater Sion dicit homo, et homo iste qui dicit Mater Sion, factus est in ea, homo factus est in ea. Nam Deus erat ante eam, et homo factus est in ea. Qui homo factus est in ea, ipse fundavit eam Altissimus , non humillimus. Homo factus est in ea humillimus; quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis:
Abbreviated transcription (Latin):
reguli cõmemorandũ putaui. Am̃ inquit dico
uob̾. non inueni tantam filem in isrł. Aꝑterea di¬
co uobis. qͥa multi ab oriente & occidente. Quam
late t̾ram occupauerat oleaster. Amara silua. miin¬
dente uenient. & puta quia uenient. Quid de illis
siet: Si enim uenient. iam pͣcisi sunt de silua.
Ubi inserendi sunt ne arescant. Et recumbent inqͣt
cum abraham. ysaac & iacob In quo conuiuio.
Ne forte inuites ad semꝑ uitiendumt. s ad multũ
bibendum: Recumbent cum abraham ysaae &
iacob. Ubi ᷤ in regno inquit celoꝵ. Et quid erit
de illis. qui uenerunt de stirpe abraliȩ: Quid fit
de ramis. quibus arbor plena erat: Quid nͥ p̃ci¬
dentur. ut isti inserantur: Doce. quia p̾cidentur.
Filii aut̃ regni ibunt in tenebras exteriores. Habeat
gͦ apud nos honorem ꝓpħa. qui non habuit hono¬
rem in patria sua. Non habuit honorem in patͥa
in qua condicus ẽ. habet honorẽ in patria quam
condidit. In illa enim conditus ẽ conditor omniũ.

Expanded text:
commemorandum putavi. Amen, inquit, dico vobis, non inveni tantam fidem in Israel: propterea dico vobis, quia multi ab oriente et occidente. Quam late terram occupaverat oleaster! Amara silva mundente venient. Et puta quia venient: quid de illis fiet? Si enim venient, jam praecisi sunt de silva: ubi inserendi sunt, ne arescant? Et recumbent, inquit, cum Abraham, et Isaac, et Jacob. In quo convivio; ne forte non invites ad semper vivendum, sed ad multum bibendum? Recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob. Ubi? In regno, inquit, coelorum. Et quid erit de illis qui venerunt de stirpe Abrahae? quid fiet de ramis quibus arbor plena erat? Quid, nisi quia praecidentur, ut isti inserantur? Doce quia praecidentur: Filii autem regni ibunt in tenebras exteriores . 7. Habeat ergo apud nos honorem Propheta, quia non habuit honorem in patria sua. Non habuit honorem in patria, in qua conditus est; habeat honorem in patria quam condidit. In illa enim conditus est conditor omnium,