comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potest Reu̾ti maxie cum manus dei ibi eũ tetig̾it¬
¶ Secimdo dicit non ẽẽ adeo fugiendum s ad ip̃m ibi. quo
ibolttio quanta sit exultacio reu̾tenti ad deũ dicit ibi
Gonfitebor quarto quomodo mali ei noceant aperit
ibi ¶ Si occideris ¶lit ergo propheta ex persona capitis
loquentis ad patrem O domme ⁊ cetau¬
hic intelligitur eccͣa que est corpus xp̃i et est hic
conquestio ⁊ gemitus ⁊ oracio corꝑis xp̃i int̾ malos cõfaituti
Nondum habentis iure s in spe bonũ bbi est ꝑlena exulta¬
cio In hoc ergo psalmo sonat uox corporis xp̃i hec est box
nr̃a si tñ sumus in corpore xp̃i bbi quisquis non fuerit
in eis erit int̾ quos illud corpus genut aut membrũ x̾
Aut hostis xp̃i erit et est seusus tituli p̃s hic dirigens
nos in finem idest in xp̃m ẽ daiid .i. ecc̃e que hic sequi¬
Intencio monz ut Contra mala seculi deuin oremus ¶nodꝰ
tripertitus est psalmus p̾us proponit qui hostes qui

Expanded text:
potest reverti, maxime cum manus Dei ibi eum tetigeritpotest reverti, maxime cum manus Dei ibi eum tetigerit. Secundo dicit non esse a Deo fugiendum, sed ad ipsum, ibi, quo ibo. Tertio quanta sit exsultatio revertenti ad Deum dicit, ibi, confitebor tibi. Quarto quomodo ei mali non noceant, aperit, ibi, si occideris. Ait ergo Propheta ex persona capitis loquentis ad Patrem: O VEhic intelligitur Ecclesia, quae est corpus Christi. Et est hic conquestio et gemitus et oratio corporis Christi, inter malos constituti, nondum habentis in re, sed in spe bonum, ubi est plena exsultatio. In hoc ergo psalmo sonat vox corporis Christi: Haec est vox nostra, si tamen sumus in corpore Christi ubi quisquis non fuerit in eis erit, inter quos illud corpus gemit, aut membrum Christi, aut hostis Christi erit. Et est sensus tituli: Psalmus hic dirigens nos in finem, id est in Chriiod. Monet ut contra mala saeculi ad Deum oremus. Modus: Tripartitus est psalmus. Prius proponit qui hostes, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ex persona suscepte carnis et ad capud ꝑtinet ꝙ iam
astendit in celum et ad membra loquitur in ꝑsona suyio¬
ris que adhuc pereg̾nantur in t̾ra. ot suit duo in bõce
una ficut sunt duo in carne bna. quantũ bero ad m̃bra
menior discessiomis sue in qua deum lat̾e non potuit.
in qua et eum secuta est manus donuni. deliberat nõ
ẽẽ ult̾ius ab eo fugiendum. s ad eum per eum. ab irato
ad placatum bñ sibi bona magna dicit bona ẽẽ ⁊ ꝙ non
nocent sibi mala seculi et hoc dicit ex persona tocius
humane nature reu̾tentis ad deũ tanꝙ̃ ex uoce ꝓdigii
filii de longnqua regione redeuntis ad patrem Wensus
tituli talis est psalmus iste dirigens nos in finem
cẽ loquitur¶ntencione mouet non fug̾e̾ a deo s ad
eum ꝑ eum ¶ Modus. iiiiͦͬ sunt particiones. primo
agit de noticia dei que comphendit omia opera. et
reu̾si et exultantis que quasi cogit eũ qui lat̾e non

Expanded text:
ex persona susceptae carnis, et ad caput pertinet, quod jam ex persona susceptae carnis, et ad caput pertinet, quod jam ascendit in coelum, et ad membra, quae adhura, quae adhuc peregrinantur in terra, ut sint duo in voce una, sicut sunt duo in carne una. Quantum vero ad membramemor discessionis suae, in qua Deum latere non potuit, in qua et eum secuta est manus Domini. Deliberat non esse ulterius ab eo fugiendum, sed ad eum per eum, et ab irato ad placatum. Unde sibi magna bona dicit esse, et quod non nocent sibi mala saeculi. Et hoc dicit ex persona totius humanae naturae revertentis ad Deum, tanquam ex voce prodigi filii de longinqua regione redeuntis ad Patrem . Sensus tituli talis est: Psalmus iste dirigens nos in finem. Intentio. Monet non fugere a Deo, sed ad eum per eum. Modus. Quatuor sunt partitiones. Primo agit de notitia Dei, quae comprehendit omnia opera, et reversi, et exsulantis, quae cogit eum qui latere non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsalmus profiditate misteriorum plenus est.
unde ⁊ obsturissimus est h ͤ autẽ obsturitas iistiorum ex
peccato primi parentis accessit cui dictũ est In labore ⁊
sudore nultus tui uesteris. p. t¶ Ex pͥmo igitur peccato
hanc penam subimus ꝙ in sudore uultus nr̃i ⁊ labore
manducamus panẽ qui est xpc̃ qui ait Ego sum panis
uiuus qui de celo descendi. hic panis in ꝓpħis est uelatꝰ¬
⁊ in euuangelio reuelatus¶Sub ẽ tñ labor eciã nũt ad
percipienda nuist̾ia eius loquitur aut̃ in hoc psalmo tot
xp̃us tanꝙͣ unus integer bir p̃p̃ miniam unionẽ cor poris
⁊ capitis que biio significata est in p̾morum parẽtum
condicione. quia et femina de uiro facta est¶rmt duo
sacramentum hoc ẽẽ in xp̃o et in ecca uñ bere dicitur
ꝙ iam non duo sunt xpũs et eccͣa s una caro quia x̃i
de nobis catnem suscepit. non una diuiintas nobistũ est
quia ille creator nos creatura. quicquid ergo hic loquit᷑

Expanded text:
id. Aug. Iste psalmus profunditate mysteriorum plenus est. Unde et obscurissimus est. Haec autem obscuritas mysteriorum ex peccato primi parentis accessit, cui dictum est: In labore et sudore vultus tui vesceris pane tuo . Ex primo igitur peccato, hanc poenam subimus, quod in sudore vultus nostri et labore manducamus panem, qui est Christus, qui ait: Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . Hic panis in prophetis est velatus, in Evangelio revelatus. Subest tamen labor, etiam nunc ad percipienda mysteria ejus. Loquitur autem in hoc psalmo totus, tanquam unus et integer vir, propter nimiam unionem capitis et corporis, quae unio significata est in primorum parentum conditione, quia et femina de viro facta est, et dictsacramentum hoc esse in Christo et in Ecclesia . Unde vere dicitur, quod jam non duo sunt Christus et Ecclesia, sed una caro, quia Christus de nobis carnem suscepit, non una divinitas nobiscum est, quia ille Creator, nos creatura. Quidquid ergo hic loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ est penitencialiũ psalmorum qui iõ sunt . uii. ut eod̃
mlo quo peccamus peccata diluamus sicut eñ in ebdo¬
mada huius mũdi peccamus ¶ta hoc n̾o psalmorũ re¬
mediũ penitencie peccatis opponitur in quibus psalmis
talis ẽ forma quia a latͥmis incipitur et in gaudio finis
ex libro in librũ nota est ubi legitur absalon ĩmucus pr̃ĩ
suo extitisse ⁊ gessisse contra enm non solĩ cuule si etiam
persecutores bel prauos motus Gicut ergo absalon dauid
sit ndas persecutus est dauid xp̃m ⁊ falsi fraties per se¬
Sauid persecuntur corpus eius ꝙ est eccͣa uel ip̃i illiciti
motus ⁊ carius desideria ⁊ praua operacio bnũquemiq fide¬
lem et est sensus tituli psalnus iste dauid agit de hoc ꝙ

Expanded text:
us est poenitentialium psalmorum, qui ideo sunt septem, ut eodem numero quo peccamus, peccata diluamus. Sicut enim in hebdomada mundi hujus peccamus, ita hoc numero psalmorum, remedium poenitentiae peccatis opponitur. In quibus psalmis talis est forma, quia a lacrymis incipitur, et in gaudio finis ex libro etiam Regum nota est, ubi legitur Absalon inimicus patri suo exstitisse, et gessisse contra eum, non solum civile, sed etiam persecutores, vel pravos motus. Sicut ergo Absalon David, sic Judas persecutus est Christum, et falsi fratres persequuntur corpus ejus, quod est Ecclesia, vel ipsi illiciti motus et carnis desideria, et prava operatio unumquemque fidelem. Et est sensus tituli: Psalmus iste, David agit de hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
damel, captiuus qui supra fleu̾at sedens suyer
Ilumina babilonis Iam quasi ueedificata ihełm et¬
templo restituto ⁊ quasi st̃s conscuis illi parti ihrłm q̃
non fuit ca ꝑtiua .i. angelis exultat ⁊ laudat xp̃m cui
fit hic ꝑsalmus ⁊ hoc est. psalmus iste fit ip̃i dauid.
¶ dest xp̃o cui fit ip̃i dauid imius psalii tota confessio.
dilatentur ib¶ Gonfiteantur et cfx uõce igitur ecce
que in superioribus est spe. expectans ibi ẽẽ in Re. ait

Expanded text:
 Captivus qui supra fleverat, sedens super flumina Babylonis, jam quasi reaedificata Jetemplo restituto, et quasi factus concivis illi parti Jerusalem, quae non fuit captiva, id est angelis exsultat et laudat Christum, cui fit hic psalmus. Et hoc est: Psalmus iste fit ipsi David, id est Christo, cui fit hujus psalmi tota confessio. dilatentur, ibi, confiteantur, etc. Ex voce igitur Ecclesiae quae in superioribus est spe, exspectans ibi esse in re, ait
Abbreviated transcription (Latin):
s tenentur captina. ẜ homines p̾destmatos ad gloriã
qui per peccatuu captiui sunt ⁊ ad pat̾a peregin
dd ea igitur captina per peccata hic agitur de redditu
iupra egit in psalmo illo ¶Le decet ymnus deus in
syon hic super fluiã babilonis illit sedimꝰ ⁊ fleums¬
¶ Si eñ ciues sumus de syon in dtrus ihelm stamus
spe ¶ Sr hic in ista babilomia .i. in confusione huius sãt
non Ciuies habitamus sr captiui tenemur ⁊ sedemus
hiuiles penitendo confitendo. Sunt autem ⁊ Añ fũturi
ihalm̃ ciues mente qui iam sunt p̾destinacione s adhue¬
corpo re ⁊ corde sunt cues babilome eiꝙ seriuũt hab
emm babͣilonia amatores suos consulentes paci te inꝑali
et inchil ultra sperantes totumq gaudiũ suũ ibi figentes
⁊ uidemus eũ pro Re publica trena pluriium laborãtes.
¶ S quicũq in ea nõ superbie s fidelit berfuntur ut
quantũ intelligunt. fidem exibeant quam possunt. et qͥb
possunt eos non sunt deus perire in babiloma p̾destina

Expanded text:
sed tenetur captiva secundum homines praedestinatos ad gloriam, qui per peccatum captivi sunt, et a patria peregrini. De ea igitur captiva per peccatum hic agitur: de reditu supra egit, in psalmo illo: Te decet hymnus, Deus, in Sion ; hic: Super flumina Babylonis illic sedimus et flevimus. Si enim cives sumus de Sion, in atriis Jerusalem stamus spe; sed hic in ista Babylonia, id est in confusione hujus saeculi, non cives habitamus, sed captivi tenemur et sedemus humiles, poenitendo, confitendo. Sunt autem et alii futuri Jerusalem cives mente, qui jam sunt praedestinatione; sed adhucorpore et corde sunt cives Babyloniae, eique serviunt. Habet enim Babylonia amatores suos consulentes paci temporali, et nihil ultra sperantes, totumque gaudium suum ibi figentes, et videmus eos pro republica terrena plurimum laborantes. Sed quicunque in ea non superbe, sed fidelquantum intelligunt, fidem exhibeant quam possunt, et quibus possunt; eos non sinit Deus perire in Babylone, quia prae
Abbreviated transcription (Latin):
spelunca or̃õ¶ꝓsalmus iste quintus est eouum
qui nomine oronis intitulantur ubi non alia diciitu¬
ꝯ quam que in aliis psalmis dicta sunt s eadem q Re¬
peticione cõmumi consulitur utilitati non fuper uacue
it̾atur ut repetita melus memorie cõmendentur, bñ
st̃ptum est in prou̾biis thesaurus desi derabilis Reqͥestit
in ore sapientis, bir autem stultus gluctit illũ quia
sapiens qui audierit cogitat et retrattando rummãt

Expanded text:
ug. Psalmus iste quintus est eorum qui nomine orationis intitulantur, ubi non alia dicuntur, quam quae in aliis psalmis dicta sunt, sed eadem quia repetitione communi consulitur infirmitati, non supervacue iterantur, ut repetita melius memoriae commendentur. Unde scriptum est in Proverbiis: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis ; vir autem stultus glutit illum, quia sapiens quae audierit cogitat, et retractando ruminat
Abbreviated transcription (Latin):
est caritas dei et est iste t̾cius p̃s do caritate dei
de qua hĩt agit ficut supra de caritate proxinii non
÷ꝙ alia grã qua diligr̃ deus ⁊ alia qua proximus s qr
diu̾̃sas accus ht̃ ip̃a uirtus ⁊ diu̾sa diligũtur eaIntẽ¬
monet ad diligendum deũ ¶ Nodus. bipertitus est¬
psalmus p̾mo inuitat płr bndicere deũ ¶Scdo optat

Expanded text:
 Cassiod. Et est iste psalmus tertius de charitate Dei, de qua hic agit, sicut supra de charitate proximi, non quod alia gratia sit qua diligitur Deus, et alia qua proximus; sed quia diversos actus habet ipsa virtus, et diversa diliguntur ea. Intemonet ad diligendum Deum. Modus: Bipartitus estpsalmus. Primo invitat pluraliter benedicere Deum. Secundo optat
Abbreviated transcription (Latin):
decimꝰ gradus est cantas proxui que ffacit frẽs
habere in unum uñ est bñdiccio ⁊ uita et est hic ps et
accomus .i. sine diuisione ubi caritas proxini cõmdat᷑
qui nullam admictit alienacionem mentis seu diue¬
sionem hic ergo uir iustus de fratrũ cohabitatione

Expanded text:
decimus gradus est charitas proximi, quae facit fratres habitare in unum. Unde est benedictio et vita. Et est hic psalmus atomus, id est sine divisione, ubi charitas proximi commendatur, quae nullam admittit alienationem mentis seu divisionem. Hic ergo vir justus de fratrum cohabitatione
Abbreviated transcription (Latin):
corpore nullus sine peccato est/ et iõ una securitas est
notatur perfeccio qr .ui. dieb perfecit deus nũdũ ꝑ
bndenariũ notatur transgssio quia et denabiũ excesͭ¬
⁊ undenario fuerunt apostoli semoto infelicissimo iuda
si ad duodenariũ reddierunt substituto mathia In miis
ergo datur intelligi ꝙ quantecunq perfeccionis sit ali¬
quis non tñ sine pcc̃o est pio quo neccessaria est peui¬
tencia quia cum senarius est in underio ¶Intencio mon¬
est ymo penitens captat a sua persona iifera ⁊ a
penitens scieus se ẽẽ in profundo Asmuli igne clamat

Expanded text:
corpore nullus sine peccato est. Et ideo una securitas est notatur perfectio, quia sex diebus perfecit Deus mundum. Per undenarium notatur transgressioundenario fuerunt Ased ad duodenarium redierunt, substituto Matthia. In his ergo datur intelligi quod quantaecunque perfectionis sit aliquis, non tamen sine peccato est, pro quo necessaria est poenitentia, quia est senarius cum undenario. Intentio: Cest. Primo poenitens captat a sua persona misera, et . Hic ergo poenitens sciens se esse in profundo, a simili Jonae clamat
Abbreviated transcription (Latin):
ihołm est hic de ħ ꝙ a babilonis destrutta est p̾cedunt alii
duo psalii . s. ut quid deus Repulistis ẜbi agitur de capti ͭ
facta a Romains et deus uenerunt gentes, ubi agitur
de bastatione facta sub authiocho¶Hit autem agitur de
uastacione frã anabucho donosor quam Ienuas qui du pli¬
q alphabeto deplorauit propt̾ ꝙ titulus huiꝰ psalmi nõm
quam defleuit iennas in figura nr̃i qui spũalit̾ captĩtate¬
cenentur¶Sicut eñ due fuerut cĩtates. iherusalem¬

Expanded text:
Jerusalem est hic de hoc, quia a Babyloniis destructa est. Praecedunt alii duo, scilicet: Ut quid, Deus, repulisti , ubi agitur de captivitate facta a Romanis; et: Deus, venerunt gentes , ubi agitur de vastatione facta sub Antiocho . Hic autem agitur de captivitate facta a Nabuchodonosor , quam Jeremias quadruplici alphabeto deploravit, propter quod titulus hujus psalmi nomen quam deflevit Jeremias in figura nostri, qui spiritualiter captivi tenemur. Sicut enim du
Abbreviated transcription (Latin):
mittit se exquirere adicieñs se stire testimonia dĩ
mẽtnũ fundata ẽẽ et quia quanto quis bonis uult
insistere tanto magis diabolus conatur seduc̾e et in
malis ne respiret concludere ccͣ ꝙ opus est ad dm̃i
iste conclusus asperius clamat luc studiosius. Sñ
congrue huic octonario p̾mictitur licta. Coph q̃
int̾ptatur conclusio uel aspice ꝙ idem est in sensur
quia conclusus debet circumspite̾ se ⁊ cam̃ ꝑicule
non dissimulare ¶Concluditur quis quando tumes¬
centibus uisteribus int̾cluso sp̃ũs cõmeatu. sꝑandi
ac respirandi comũtia coartantur. ita etiã q̃ ammo
agitur ⁊ quibusdam adũsis purgetur concluditus
de qua conclusione hic agiturl gonclusio uero hec
est in angustris mentis quasi quis respirare clauso
meatu non possit. noxia enum consciã p̾mit morbi
uis brget sensum mentis int̾cipit augustia oronis
g. querenda ẽ medicina. clama ergo ad moͤdicum
qui de celo descendens egrotos sanat ne differas qr

Expanded text:
mittit se exquirere, adjiciens se scire testimonia Dei in aeternum fundata esse. Et quia quanto quis bonis vult insistere, tanto magis diabolus conatur seducere, et in malis ne respiret concludere; contra quod opus est ad Deum iste conclusus asperius, clamat hic studiosius. Unde congrue huic octonario praemittitur littera qoph quae interpretatur conclusio. Vel aspice, quod idem est in sensu, quia conclusus debet circumspicere se, et causam periculi non dissimulare. Concluditur quis, quando tumescentibus visceribus, intercluso spiritus commeatu spirandi ac respirandi commercia coarctantur; ita etiam qui animo angitur, et quibusdam adversis perurgetur, concluditur. De qua conclusione hic agitur. Conclusio vero haec est in angustiis mentis, quasi quis respirare clauso meatu non possit. Noxia enim conscientia premit, morbi vis urget sensum mentis, intercipit angustia. Orationis ergo quaerenda est medicina. Clama ergo ad medicum, qui de coelo descendens aegrotos sanat. Ne differas, quia
Abbreviated transcription (Latin):
xt dicit pro sequencia passionũ ⁊ ħ a iuuentute mea
s a pͥmo tempore etatis ab abel¶liqñ emm in solo. Abel
eccͣia erat et expugnata est afratre malo. et perdito capm
et istud ditat ifrael nunc deui lucet ut alii inftouantur
Istud ergo ditat ⁊ non tneat istud cum senectus eppugnat

Expanded text:
 dicit pro frequentia passionum. Et hoc, a juventute mea, scilicet a primo tempore aetatis ab Abel. Aliquando enim in solo Abel Ecclesia erat, et expugnata est a fratre malo, et perdito Cain . Et istud, dicat Israel nunc, dum licet ut alii instruantur. Istud ergo dicat, et non timeat istud, cum senectus expugnatur,
Abbreviated transcription (Latin):
xiii ͦ. gradu Iam niilis ⁊ mansuetus satagit
de edificatione spũalis domus ut ⁊ dauid ad lict̾am fẽc̃
qui domũ deo edificare uoluit ⁊ congrue post gradũ
huilitatis agit de edificatõe domus quia per huilitatẽ
ostendens botum edificandi domũ p̾catur ut impleat¬
¶ Secundo ostendit domũ edificari C ubi ¶ Etc̃e audiui

Expanded text:
io gradu, jam humilis et mansuetus satagit de aedificatione spiritualis domus Dei, ut et David ad litteram fecit, qui domum Deo aedificare voluit. Et congrue post gradum humilitatis agit de aedificatione domus, quia per humilitatem ostendens votum aedificandi domum, precatur ut impleat. Secundo ostendit domum aedificatam: et ubi? ibi, ecce audivi
Abbreviated transcription (Latin):
gradus est confidencia fidelissim xpiam solidissi¬
mis montibus comparata quam ht in domino ne zeles
felices hoc seculo ut eos inntemur huic naniq ysalmus
docet non intendere in prosperantes in hoc seculo de qͣ
prosperitate su perbiau̾it st se p̾ferant onũb hominib
ferat quos actendentes infirmi nutant qualit infirmi
cniusdam pedes pacem peccatoribus uidentis moti fore
leginitur. si credendum est sapiencie dei ꝙ om̃ia dñfacit¬
¶ Et si uero uideamus quomõdo et ita erit rectũ cor ut confi¬
asserit non posse mou̾i eum qui confidenciã in dei uirtute
ponit¶ Ecdõ precatur ut bonis prosperitas, malis beiãt
uinduta. ib¶ Rene fac Costendens etgo fidentem in deo

Expanded text:
gradus est confidentia fidelissimi Christiani, solidissimis montibus comparata, quam habet in Domino, ne zelet felices in hoc saeculo, ut eos imitemur. Hic namque psalmus docet non intendere in prosperantes in hoc saeculo: de qua prosperitate, superbia evenit, ut se praeferant omnibus hominibus ferat: quos attendentes infirmi nutant, qualiter supra infirmi cujusdam pacem peccatorum videntis, moti pedes leguntur; sed credendum est sapientiae Dei, quod omnia bene facit, etsi non videamus quomodo. Et ita erit rectum cor, ut confiasserit non posse moveri eum, qui confidentiam in Dei virtute ponit. Secundo precatur ut bonis prosperitas, malis veniat vindicta, ibi Benefac. Ostendens ergo fidentem in Deo
Abbreviated transcription (Latin):
¶pno dicit quomodo ascendentes se habe̾ debeant ⁊
ut distant quia ꝙ edificatio ⁊ custodia nõ nisi adõ ẽ
et exaltatio in futuro non est insi post huiliacõem¬
¶ Scdõ dicit q̃ fit he̾ditas .i. quoniodo colletta ihdatte
heditas ne quis gͦ aliud edificatorẽ acciꝑet insi dñm¬

Expanded text:
Primo dicit quomodo ascendentes se habere debeant, id est ut discant, quod aedificatio non nisi a Deo est, et exaltatio in futuro non est nisi post humiliationem. Secundo dicit quae sit haereditas, et quomodo collecta, ibi, ecce haereditas. Ne quis ergo alium aedificatorem acciperet, n
Abbreviated transcription (Latin):
astende. modus. bipertitus est ꝑslpͥmo uox est t̾bula¬
toꝵ ad deũ respicienciũ non ad Alia patrocima ¶Sc̃do
ascendentis uñ gradus cantiq dicit᷑ Qui enĩ suyͣ ad
mõtes nũc ad ip̃m deũ ꝙ mauis est oculos leuat dicẽs

Expanded text:
ascendere. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo, vox est tribulaascendere. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo, vox est tribulatorum Deum respicientium, non ad aascendentis, unde gradus cantici dicitur. Qui enim supra ad montes, nunc ad ipsum Deum, quod majus est, oculos levat, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ Alios uidet in eccͣa publice pura mente comũsari
ltq digne deo in hac peregnatione militare bnde suspiramꝰ
ad celestem iħłm ad quam duabus alis dileccionis leuanuir
Amor cumiq qualiscũq fit batare non potest. Nam si t̾renꝰ
est ammam ad concupiscendam t̾rena intlinat ¶Si uero celefte
est ad celestia subleuat ⁊ ad celestia inflãmat/ obligata eft
eñ amma terreno amore uscum habet in penis ualõte
non potest sr̃ amor sanctus ab ħ uisto soluta ad superna
Intencione monet ad desideriũ illius ¶yodus. biꝑtitus
ilirem ubi sancti sui sunt ⁊ cum domino iudicabunt ¶ Scdõ
ascensurus optat habundantiam pacis ibi ¶ Rogate. qr
ergo iste de celesti ciuitate iam amultis multa audierat
ip̃m ad eam uelud ad sollempnẽ cĩtatem ire monẽtibus
exauditis ad medium letus ait ¶etatus sum et ceta..¬
gradus est int̾ quaslibet angustias instanter de
omino psum̾e donec nuiẜtus exaudiat ¶Intencõe monz

Expanded text:
et alios videt in Ecclesia publice pura mente conversari, atque digne Deo in hac peregrinatione militari. Unde suspiramus ad coelestem Jerusalem ad quam duabus alis dilectionis levamur; amor namque, qualiscunque sit, vacare non potest. Nam si terrenus est animam ad concupiscenda terrena inclinat; si vero coelestis est, ad coelestia sublevat, et ad aeterna inflammat. Obligaenim anima terreno amore, viscum habet in pennis, volare non potest; sed amor sanctus ab hoc visco solutam ad superna Intentio: Monet ad desiderium illius. Modus: Cassiod.Jerusalem, ubi sancti securi sunt, et cum Domino judicabunt. Secundo ascensuris optat abundantiam pacis, ibi, rogate. Quia ergo iste de coelesti civitate, jam a multis multa audierat, ipsum ad eam velut ad solemnem festivitatem ire monentibus exauditis admodum laetus ait: VERS. 1.-- « Laetagradus est inter quaslibet angustias constanter de Domino praesumere, donec misertus exaudiat. Intentio: Monet
Abbreviated transcription (Latin):
si quia dñs erat in nobie¶titulus. Cantitũ gradiũ¬
Runitus gradus est ut liberati a periculis nõ sibi
est unitas per quam multi hoĩẽs unus homo sunt. Cã¬
tant ergo hoc fideles exultantes quia hoc euarunt ꝙ
est in spe caritate si sunt in corpore uel iure s iam ex
corpore exierunt om̃ium tñ suul unus est cantus
¶Intencio monet liberacionem nr̃am deo ascribere ¶ Mods.

Expanded text:
in nobis. Titulus: Canticum graduntus gradus est ut liberati a periculis non sibi,est unitas, per quam multi homines unus homo sunt. Cantant ergo fideles hoc exsultantes, quia evaserunt. Quod est in spe cantare, si sunt in corpore, vel in re, si jam ex corpore exierunt, omnium tamen simul unus est cantus. Intentio. Monet liberationem nostram Deo ascribere. Modus.
Abbreviated transcription (Latin):
uanitatem quiq exuere ut dni obsequio mancipetur
hic ergo a re nũciacione seculi quibusdam gradibus
a lingius eorum cupit liberari ¶Decundo de ꝑmiotioe
malorum conqueritur. heu michi¶ ustus gͦ uolens
exire de malis seculi quibus premebatur dicit se sit cla¬

Expanded text:
vanitatem quemque exuere, ut Domini obsequio mancipetur. vanitatem quemque exuere, ut Domini obsequio mancipetur. Hic ergo a renuntiatione saeculi, quibusdam gradibus a linguis eorum cupit liberari. Secundo de permistione malorum conqueritur, ibi, heu mihi! Justus ergo volens exire de malis saeculi, quibus premebatur, dicit se cla
Abbreviated transcription (Latin):
gradus sunt isti. Ascendens gͦ. liic loquitur. S uidẽdũ
est quis ascendat. et bbi ⁊ unde. ⁊ inquid ascendat ⁊ per
quam quis uir iustus. bbi fit ascensus in corde. bnde
alibi asceusiones in corde suo disposuit. unde ascendit a
Conualle ploracionis in quid in illud ꝙ oculis nõ uidit
calicem bibens passionis factum est nobis conuallis
ploracionis. manens ueio apud denin est mõs ascensioĩs
dic eñ destendit ad te ut manet in se. descendit ad te
ut fieret tibi conuallis ploracionis. mansit in se ut eẽt
sibi mons adꝙͣ dͦscenderes ab exemplo ergo huiliacoĩs
eius ascendatur ad uoluntatem ⁊ altitudinem ditatis
ip̃iũs p̾mus antẽ gradus est a malis seculi exire ⁊
umũse uanitati renũciare. Iniciũ eiũ perfcũs est car¬
nalia bicia uelinquere ⁊ domino supplicare. bñ in bet̾i
lege quando emebatur mancipud gentile. radebantur
ungues eius. ⁊ capilli tondebantur quia oportet bet̾em

Expanded text:
gradus sunt isti. Ascendens ergo hic loquitur, sed videndum gradus sunt isti. Ascendens ergo hic loquitur, sed videndum est quis ascendat, ubi et unde, et in quid ascendat, et per quem. Quis? vir justus; ubi fit ascensus? in corde. Unde alibi: Ascensiones in corde suo disposuit . Unde ascendit? A convalle plorationis. In quid? in illud quod oculus non vidit,calicem bibens passionis, factum est nobis convallis plorationis. Manens vero apud Deum est mons ascensionis. Sic enim descendit ad te, ut maneret in se; descendit ad te, ut fieret tibi convallis plorationis; mansit in se, ut esset tibi mons, ad quem ascenderes. Ab exemplo ergo humiliationis ejus ascendatur ad voluntatem, et altitudinem deitatis ipsius. Primus autem gradus est a malis saeculi exire, e vanitati renuntiare. Initium profectus est carnalia vitia relinquere et Domino supplicare; unde in veteri lege, quando emebatur mancipium ungues ejus, et capilli tondebantur . Quia oportet veterem
Abbreviated transcription (Latin):
quindecĩ graduũ fit distinccio ut per hoc significetur
duorum testamentoꝵ doct̾uam in his gradibus contineri
Et sunt hic quindecim gradus sicũt in tẽplo salomonis
totidem erant gradus. quibus ascendebatur in templũ.
nuiorum gradus quasi per quedam int̾ stalaria asten¬
dendo proficiũt bsque ad intellectũ spũaliũ ⁊ quasi es¬
cendentes ꝑuult se contemperant non cadentes. Cadit
enm qui defecit. descendit qui se contemꝑat puulis. ge¬
destendunt non per superbiam cadinit oñ apłei iue
gradibus in offenso pede mentis ascenditur atq destedr̃
graduũ autem nomen ambignũ est apud nos quia gdꝰ
fit non pedum passibus. s ꝓmocõe affectũ ut de uirtute
in uirtutem ascendatur ubi caritas mon pedem ¶Ideoq
quanto quis plus dilig̃ tanto magis ascenditur et iõ
congrue pͥponitur ¶tanticũ. ꝙ est exultacio mentis
hĩta pio et̾nis et est sensus hic est canticũ graduũ.
¶ dest mentis exultacio de ascensu spũali. quia spũales

Expanded text:
Quindecim graduum fit distinctio, ut per haec significetur duorum Testamentorum doctrinam in his gradibus contineri. Et sunt hic quindecim gradus, sicut in templo Salomonis totidem erant gradus, quibus ascendebatur in templum meritorum gradus quasi per quaedam interscalaria ascendendo proficiunt usque ad intellectum spiritualium, et quasi descendentes parvulis se contemperant non cadentes. Cadit enim qui deficit, descendit qui se contemperat parvulis. Cedescendunt, non per superbiam cadunt. Unde Apostoluss . His ergo gradibus inoffenso pede mentis ascenditur atque descenditur. Graduum autem nomen ambiguum est apud nos, quia grafit non pedum passibus, sed promotione affectuum, ut de virtute in virtutem ascendatur, ubi charitas movet pedem. Ideoque quanto quis plus diligit, tanto magis ascendit: et ideo congrue praeponitur canticum, quod est exsultatio mentis habita pro aeternis. Et est sensus: hic est canticum graduum, id est mentis exsultatio de ascensu spirituali, quia spirituales
Abbreviated transcription (Latin):
dionĩs Astendere enim est in deũ profitere profeitu ftor
due ests Debũs uero gradus est petere diuina in defensio¬
nem eui ml posse obiuare monstratus qui congous pͥuus¬
sum gradum sequitur cui enĩ de mũdo exeunt perituea
occurrunt exposce̾ debet diuinũ aupilũ i ongone etito
samilias qui in euuangelio nest qñ fur benturus sit e
dounit ⁊ ideo ip̃m subito occupat ora per quem surnificat
ili qui p̾simentes de cupiditatibus sus et delicio pnitia
seculi defluientes timent et erigũtur adual tnu leuin¬

Expanded text:
sionis, ascendere autem est in Deum proficere. Profectus ergo gradus est. Secundus vero gradus est petere divinam defensionem, cui nil posse obviare monstratur, qui congrue praemissum gradum sequitur. Cui enim de mundo exeunti pericula occurrunt, exposcere debet divinum auxilium. Congrue ergo rfamilias, qui in Evangelio nescit quando fur venturus sit, et dormit . Et ideo ipsum subito occupat hora, per quem significantur illi, qui praesumentes de cupiditatibus suis et deliciis hujus saeculi diffluentes tument et eriguntur adversus hu
Abbreviated transcription (Latin):
contra fidei xpiãne adu̾sarios. Ieo congrue huic octonario
pͥmictitur lict̾a. Ayni que intptatur occulus et intellr̃
spũalis oculus qui pudet quid tenendum sit uel nõ
qui hic sagax in disctione legis ostenditur cõtra hẽti
uel iusticie¶Si eni bidens mulieris pulcritudinem
laudasti artificis opus oculus tuus fuit fons iusticie¬
¶ Di eciã uidens possessiones pupillorum inuasores eoꝵ
repulisti sit quoq oculus tuus fuit st̃s iufticie Si
autem aspiciens agrũ pupilli uineis confitum sege¬
tib letum auaricie facibus accensus tͣnsisti pr̃m li¬
mites atq in possessionem indeffensam improb irriusti
oculus tuus fons et origo pcc̃i ⁊ mortis perpetue fuit
¶Iste gͦ spũ prophĩto p̾uideus iudiciũ dei in quo bonus ñ
ꝑit malus non eludit bona fretus const̾iã dicit. feci¬

Expanded text:
contra fidei Christianae adversarios, ideo congrue huic octonario praemittitur littera ain, quae interpretatur oculus. Et intelligitur spiritualis oculus qui praevidet, quid tenendum sit vel non, quia hic sagax in discretione legis ostenditur contra haeretvel justitiae. Si enim videns mulieris pulchritudinem, laudasti artificis opus, oculus tuus fuit fons justitiae. Si etiam videns possessiones pupillorum, invasores eorum repulisti; sic quoque oculus tuus fuit fons justitiae. Si autem aspiciens agrum pupilli vineis consitum, segetibus laetum, avaritiae facibus accensus, transisti patrum limites, atque in possessionem indefensam improbus irruisti, oculus tuus fons et origo peccati et mortis perpetuae fuit. Iste ergo spiritu prophetico praevidens judicium Dei, in quo bonus non perit, malus non eludit, bona fretus conscientia, dicit: VE
Abbreviated transcription (Latin):
de uiuilitatem Res. qui supra dixit se clamasse
dei sũmo studio quesuit ꝙ longe ẽ a malis qr siłr ñ eg̾unt¬
om̃ium uirtutum. Ideo huic octonario pͥmictit᷑ lr̃a. Res
que int̾poetatur capud .i. huilitas que est capud uir.
ꝙͣ conclusus seruat ut serpens capud corpore exposito
accende quoq ꝙ hec licla Res int̾pretatur capud sel
pͥmatus quo intelligitur Racionabilis sensus qui
Regit omia memibrã sicut capud totũ corpus dirigᵗͭ
e sensibus implet. bñ qui turpit̾ ⁊ bestialit̾ agit᷑
capite dampnatur ut forma honũs puetur qui sapĩe
Racionem non tenuit. anstice capud nr̃m est xp̃t sñ
quo uiuendi bsus haberi non balet ¶ Sicut ergo capd
huilitas.s. sicut p̾dc̃m est que totum nr̃oꝵ actuum
fouet corpus inflatus hoc capud non tenet .i. hiui

Expanded text:
de humilitatem. Qui supra dixit se clamasse,Dei summo studio quaesivit, quod longe est a malis, quia similithuic octonario praemittitur littera. Resch, quae interpretatur caput, id est humilitas, quae est caput virtutum, quam conclusus servat, ut serpens caput corpore exposito. Attende ergo quod haec littera, resch, interpretatur caput vel primatus, quo intelligitur rationabilis sensus qui regit omnia membra, sicut caput totum corpus dirigit, et sensibus implet: unde qui turpiter et bestialiter agit, capite damnatur, ut forma hominis privetur, qui sapientiae rationem non tenuit. Mystice caput nostrum Christus est, sine quo vivendi usus haberi non valet. Sicut ergo caput humilitas, sicut praedictum est, quae totum nostrorum actuum fovet corpus. Inflatus hoc caput non tenet, id est h
Abbreviated transcription (Latin):
quidam eiũ in peccatis sunt et nestiuĩt se eẽ. quos deus
punit pro peccatis illis sibi occultis. et iõ sꝑant ꝙ si
in pcc̃is fuit ⁊ nesciant illa tñ solucio in penis culpe
p̾cio remictentur eis pacienter penam ferentibus
quia iustus ẽ qui punit horũ est scdã consolacio. Itẽ¬
¶ Alii funt qui agnostentes sua delicta ꝑro eis satiffaciũt
iherusalem ¶te profisa simini. ego enun deserta sum. equo
aidõ estote ¶ Alii clamate ad dñmi et extͣ et uos de manu
inimicorum ¶ Scdã propunccionem ubi. et si. fides .i.
consciã delicti de sit pena inde satis facit et releuat ꝙ
gentis consolacionis docenur in ysaa dicente. conso¬
lamin populũ meũ sac̾dotes. loqmini ad cor ilirłm.
solutum est peccatu eius. qm̃ recepit de manu dñ
dupplicia¶ttia ẽ per satiffacionẽ cũ lat̾inis crimen
abliuitur bñ c̾ti sumus de uenia que in hoc loco ⁊ in

Expanded text:
Quidam enim in peccatis sunt, et nesciunt se esse, quos Deus Quidam enim in peccatis sunt, et nesciunt se esse, quos Deus punit pro peccatis illis sibi occultis. Et ideo sperant, quod si in peccatis sint et nesciant, illa tamen soluto in poenis culpae pretio remittentur eis, patienter poenam ferentibus, quia justus est qui punit. Horum est secunda consolatio. Iterum alii sunt, qui agnoscentes sua delicta pro eis satisfaciunt, Jerusalem. Ite, proficiscimini: Ego enim deserta sum, aequo animo estote. Filii, clamate ad Dominum, et extrahet vos de manu inimicorum . Secunda per punitionem, ubi et si fides, id est conscientia delicti desit, poena tamen satisfacit et relevat; quod genus consolationis docemur in Isaia dicente: Consolamini populum meum, sacerdotes, loquamini ad cor. Jerusalem, solutum est peccatum ejus, quoniam recepit de manu Domini duplicia . Tertia est per satisfactionem, cum lacrymis crimen abluitur. Unde certi sumus de venia quae in hoc loco, et in
Abbreviated transcription (Latin):
ad lict̾am talis est .q. d. pudet me erroris tibi deouiuo
non audeo loqui tñ testimomis tue miseracionis uemiã
promittis. atq multarũ indulgenciarũ titulis ad spãdã
dei laudat et eloquia ignnta uenatur petens intellectũ
bñ uiuat ⁊ se consoletur unde congrus huic ottonario
pͥmictitur lict̾a sade que int̾ptatur consolacio. qui en
supra t̾stis de enore lac̾mas effudebat hic se consolat᷑
per insticiamn dei et bene post lat̾mas aufluentes et
granes fletus doloris consolacio sequitur qr t̾plex est
¶Nam ⁊ qui in dolore funt consolatione indigent q̃ fit
per miam dei et qui penas cͥminũ lueruñt sperant
bemam et qui lac̾inis delicta launt requiem merentur.
lp̃ma ergo consolacio est eorum qui in dolore ⁊ miserus
obluuiscitur misereri deus ¶Secũda aũt ⁊ t̾tia cõsolatõ
est eore qui in pcc̃is sunt et actendũt dĩ iusticiam.

Expanded text:
ad litteram talis est. Quasi dicat: Pudet me erroris. Tibi Deo vivo ad litteram talis est. Quasi dicat: Pudet me erroris. Tibi Deo vivo non audeo loqui; tamen testimoniis tuae miserationis veniam promittis, atque multarum indulgentiarum titulis ad sperandam Dei laudat, et eloquia ignita veneratur; petens intellectum unde vivat, et se consoletur. Unde congrue huic octonario praeponitur littera sade quae interpretatur consolatio. Qui enim supra tristis de errore, lacrymas effundebat, hic consolatur se per justitiam Dei. Et bene post lacrymas profluentes, et graves fletus doloris consolatio sequitur, quae triplex est; nam et qui in dolore sunt, consolatione indigent, quae fit per mveniam, et qui lacrymis delicta luerunt, requiem merentur. Prima ergo consolatio est eorum qui in dolore et miseriiobliviscitur misereri Deus . Secunda autem et tertia consolatio est eorum qui in peccatis sunt, et attendunt Dei justitiam.
Abbreviated transcription (Latin):
apuisse ⁊ traxisse spm̃̃ Et eius audiatur oracio ⁊
p̃lorasse. qd non est a iudeis lex custodita unde cõgrue
huic octonario preponitur lict̾a ꝓhe que int̾p̾tatur
eirauit quia hic condolet his qui abia ueritatis
eirando calũpmnantur quibus propouit quomodo
scrutatur legem ⁊ qualem intellcm̃ habet in ea et
quia ꝑhe int̾ u̾tatur errauit mito huic lict̾e lat̾mabłis
psalmus subiectus ẽ .s. aspice in me et miserere mei.
Redime me a calũpniis hom. faciã tuã illiũna¶ Squia
tardius uenit desideratus subd̃ eciã Goitus aqͣe deduxũt
oculi mei ¶n trems quoq iẽnne lac̾mabilior serres sus¬
hat lit̾a est. dum ait expaudit syon manus suas. non
est qui consoletur eam et item aperuerit in te omes
mimici tui sibi lau̾iit ⁊ fremuert dentibus ¶Sicut ergo
Ierennas sub hac litt̾a excidium sue gentis plorabat
Ita dolet hic dauiᵈ enorem populi s non despans destensꝰ

Expanded text:
aperuisse, et attraxisse spiritum, ut ejus audiatur oratio, et plorasse, quia non est a Judaeis lex custodita. Unde congrue huic octonario praeponitur littera Phe, quae interpretatur erravit; quia hic condolet his, qui a via veritatis errando calumniantur: quibus proponit quomodo scrutatur legem, et qualem intellectum habet in ea. Et quia Phe interpretatur erravit, merito huic litterae lacrymabilis psalmus subjectus est, scilicet aspice in me, et miserere mei et redime me a calumniis hominum, faciem tuam illumina. Sed quia tardius venit desideratus, subdit etiam, Exitus aquarum deduxerunt oculi mei. In Threnis quoque Jeremiae, lacrymabilior series subhac littera est, dum ait: Expandit Sion manus suas; non est qui consoletur eam . Et item: Aperuerunt os in te omnes inimici tui, sibilaverunt et fremuerunt dentibus . Sicut ergo Jeremias sub hac littera excidium suae gentis plorabat, ita dolet hic David errorem populi, sed non desperans. Descensus
Abbreviated transcription (Latin):
onfitemmi dominosstitulus alleluya psalmus iste
laudem dei continet ubi et si multa in laudibus
dei refertur sme qua non substituitur que omĩa operatur
In mnia ergo perseuerare mouentur¶Magna uirtus huuꝰ
ysalmi in paralipomenon ostenditur ubi legitur ꝙ cũ
cepissent filuꝰ ifrael laudare deũ et dic̾e ¶onsite. do. qm̃¬
bo. qm̃ in stłm nña eius. statim impleuit gloria tem¬
plum de i¶Ita p̾sto est diuine gracie pũcia si pure cãta¬
tur ¶utencõe mons ad laudem. Modus. biꝑtitus est ꝑ̃s.
p̃mo magnificenciam. dei/ et tocius orbis condicõne
exponit ¶ Sedo dicit ꝙ. in egipto ⁊ in gente iudoꝵ¬
fecit in figura nr̃i ibi. Qui percussit ¶tercio agit de
xpiãnis ib ¶ Et dedit fram eoꝵ ad laudem ergo dei

Expanded text:
onfitemini Domino. Titulus: Alleluia. Aug. Psalmus iste laudem Dei continet, ubi etsi multa in laudibus Dei refertur, sine qua non subsistitur, quae omnia operaturicordia ergo perseverare monemur. Magna virtus hujus psalmi in Paralipomenon ostenditur, ubi legitur quod cum coepissent filii Israel Deum laudare et dicere: Confitem misericordia ejus , statim implevit gloria Dei templum Dei. Ita praesto est divinae gratiae praesentia, si pure cantatur. Intentio. Monet ad laudem. Modus. Tripartitus est psalmus. Primo, magnificentiam Dei, et totius orbis conditionem exponit. Secundo dicit quae in Aegypto et in gente Judfecit, in figura nostri, ibi qui percussit. Tertio agit de Christianis, ibi et dedit terram eorum. Ad laudem ergo Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dauid hũilis ⁊ manufortis patri obediens oues prĩs
sui diuina p̾dicatione pastebat quibus secũdum septas
ctis inditus suum probabat aduentum. licta sic cõtimiat᷑¬
Inquos odio habui. Sameth. qui supra dixit lumen
miquorum qui legi dei adusantur et quia diligens cau¬
tela est habenda in odio ĩnnicoꝵ ⁊ in dileccione amitore¬
¶ deo congrue quic octonaris p̾mictitur lict̾a Sameth.
que int̾ptatur audi uel firmam̃tũ ꝙ cõcurrit quia nẽo
firmatur. qui non audit nntus spũalit̾ auribus ñtis
quid sequi debeat ¶ insticum uero notat ẽẽ ꝙ dicturus
est qui lectorẽ ad auditum uocat. uñ alibi ad nuisticũ
intellectum et Rem diligent̾ intelligendem inuitans
dominus aitludi populus m̃s ⁊ loquar ifrael ⁊ alibi
qui ht aures audiend̃ audiat hoc modo audiebat ꝓphã
qui alibi ait¶Audiam quid loquatur in me dñs deus
Tnon ergo ad auditum corporis ociose admonens qui

Expanded text:
David humilis et manu fortis, Patri obediens, oves Patris David humilis et manu fortis, Patri obediens, oves Patris sui divina praedicatione pascebat, quibus secundum Scripturas certis indiciis suum probabat adventum. Littera sic continuatuassiod, Haym., Ambr. Qui supra dixit lumen iniquorum, qui legi Dei adversantur. Et quia diligens cautela est habenda in odio inimicorum et in dilectione amicorum, îdeo congrue huic octonario praemittitur littera Samech, quae interpretatur audi, vel firmamentum, quod concurrit, quia nemo firmatur qui non audit intus spiritualiter auribus mentis quid sequi debeat. Mysticum vero notat esse quod dicturus est, qui lectorem ad auditum vocat: Unde alibi ad mysticum intellectum, et rem diligenter intelligendam invitans Dominus ait: Audi, populus meus, et loquatur Israel . Et alibi: Qui habet aures audiendi audiat . Hoc modo audiebat Propheta, qui alibi ait: Audiam quid loquatur in me Dominus Deus . Non ergo ad auditum corporis otiose admoneris, qui
Abbreviated transcription (Latin):
brandata intellexisse ⁊ seruasse dixit lumen u̾bi pedibz
ius radiare gaudet ex desiderio retribucionem petens et
ammam de huilitate cõmendans hic emim agit de hiili ͭ ͤ
quia mniciũ boni. et perfeccionem pp̃o t̾buit et quia eo illuĩ¬
nante ⁊ adiuuante mandata intelligunt ⁊ ꝑficiũtur
ideo p̾ͥmictitur lict̾a. Num ¶ qui int pretatur unicus uel
pastua eorum .i. xp̃s qui est singularis aduitor et
pastua ammarum / rette etgo dicitur Num ¶Gnitus cel
paseua eorum quia hic agitur de uingenito dei et et̾in
luminis claritate qui est eciam pastua fideliũ. ip̃e enĩ nos
pascit et reficit. bona est ħ pastua quia carpis illig
nonũ florem. quia resurreccioiis de dit bonũ odorem.
carpis illit liliũ et̾ntatis et Rosam dñici corporis et
sangiũ̃s. docet autem huilitatem in hac pascua ꝓpħã
.i. in hoc octonario ubi agit de hac pascua ubi etiã xp̃c
qui est pascua nr̃a huilitatem in se docuit. ip̃e enĩ uerꝰ

Expanded text:
mandata intellexisse et servasse dixit, lumen verbi pedibus suis radiare gaudet, ex desiderio retributionem petens, et animam de humilitate, commendans. Hic enim agit de humilitate, quia initium boni et perfectionem Christo tribuit. Et quia eo illuminante et adjuvante, mandata intelliguntur et perficiuntur: ideo praemittitur littera nun quae interpretatur unicus vel pascua eorum, id est Christus, qui est singularis adjutor, et pascua animarum. Recte ergo dicitur Nun, unicus vel pascua eorum, quia hic agitur de Unigenito Dei et aeterni luminis claritate, qui est etiam pascua fidelium. Ipse enim nos pascit et reficit. Bona est haec pascua, quia carpis illic novum florem, quia resurrectionis dedit bonum odorem; carpis illic lilium aeternitatis, et rosam Dominici corporis et sanguinis. Docet autem humilitatem in hac pascua, id est in octonario isto, ubi agit de hac pascua, ipse etiam Christus qui est pascua nostra humilitatem in se docuit. Ipse enim verus
Abbreviated transcription (Latin):
bir iustus qui meditacione prophetarum et euuã¬
gelii profecit dicens se super semores intellexisse et ideo
est ei per caritatem Peo congrrie hec huic octonarro p̾uit¬
titur licta men¶que int̾pretatur uiscera uel ex ip̃is qr
Agit hic de caritate que est ex ip̃is medullis. perhoc
ergo intelligitur multiplex dileccio quia lege ex toto corde
amat bñ in ea nouũ testamentum muenit et superat eos¬

Expanded text:
vir justus, qui meditatione prophetarum, et Evangelii profecit, dicens se super seniores intellexisse, et ideo est ei per charitatem, ideo congrue huic octonario praemittitur littera Men, quem interpretatur viscera vel ex ipsis, quia agit hic de charitate quae est ex ipsis medullis. Per hoc ergo intelligitur multiplex dilectio, quia legem ex toto corde amat. Unde in ea Novum Testamentum
Abbreviated transcription (Latin):
ecciam de duobus parientibus uideorum ⁊ gentiliũ cõ¬
tourit In cuius uei significacõe salomon templũ edi¬
ficauit bñ congrue hoc additur p̃ter solitũ salomonis
ne gͦ acciperes illũ salomonem iõ p̃s ait ris. dñs ed¬
ficauĩt domũ in hoc spes pouenda s in illo hominũ¬
et quia ⁊ ille salomon cecidit qui templũ edificau̾at
Ille eñ salomon behemens amator fuit mulierũ ⁊ usq
adeo laqueus fuit illi illa cupiditas ut ydolis dmuli¬
eribz sac̾ficare cgeretur, et est sensus tituli. hic ẽ
canticũ graduũ salomonis.. leticia de ascensu .s. de

Expanded text:
ngulari Ecclesiam de duobus parietibus Judaeorum et gentilium conngulari Ecclesiam de duobus parietibus Judaeorum et gentilium construxit. In cujus rei significatione, Salomon templum aedificavit . Unde congrue hic additur, praeter solitum Salomonis,Ne ergo acciperes illum Salomonem, ideo Psalmus ait: Nisi Dominus aedificaverit domum . In hoc spes ponenda, non in ullo hominum, quia et ille Salomon cecidit, qui templum aedificaverat. Ille enim Salomon vehemens amator fuit mulierum, et usque adeo laqueus fuit illi illa cupiditas, ut idolis a mulieribus sacrificare cogeretur . Et est sensus tituli; hic est Canticum graduum Salo
Abbreviated transcription (Latin):
ste gradus in figura uetis .t. ꝙ per septe nariũ
significatur per uenturũ xp̃m Reu̾sionem fideliũ de
captitate uicõꝵ / quasi de babilonia prophãt pro qua
Reusione Iam consolacio est et seminacio est in operib
ctrtudine in persona eore qui st̃ redempti sanguine
xp̃i ⁊ comu̾si a captĩtate spũali secũdum mentem qͣ
seruunt legi dei qui ħ cantant dum peregiui ⁊ genĩtes
sunt in uia redempcõnem corporis expectantes ¶ Ex ꝑte
ergo Iam sunt redempti et ex parte adhuc redĩdi
¶ntencio monet ad gaudium pro spũali liberatione¬
¶ modus bipertitus est psalmus pͥmũ magnitude
factrTum magnitudine gaudii oftenditur scdo pͥ¬
catur conũsionem a captiuitate quia adhuc futura
ibi ¶ Conuertere domme¶In ꝑsona ergo redemptoꝵ
quasi redemiciũ de babilonia ait¶y conĩtendo ⁊t̾¬
dommus. titulus ¶Tanticũ gradiũ salomonis ¶ste
est octauus gradus in figura noui testamenti ꝙ
octonario mimo signatur ubi agitur de edificatione domꝰ¬

Expanded text:
septenario significatur; per venturum Christum reversionem fidelium de captivitate vitiorum quasi de Babylonia prophetat. Unde pro qua reversione jam consolatio est et seminatio in operibus boncertitudine, in persona eorum qui sunt redempti sanguine Christi, et conversi a captivitate spirituali, secundum mentem quia serviunt legi Dei, qui haec cantant dum peregrini et gementes sunt in via, redemptionem corporis exspectantes. Ex parte ergo jam sunt redempti, et ex parte adhuc redimendi. Intentio: Monet ad gaudium pro spirituali liberatione. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo magnitudo facti cum magnitudine gaudii ostenditur. Secundo precatur conversionem a captivitate, quia adhuc futura, ibi, convertere, Domine. In persona ergo redemptorum quasi redeuntium de Babylonia, ait: VERS. domum. Titulus: Canticum graduum Salomonis. Aug. Iste est octavus gradus in figura Novi Testamenti, quod octonario numero signatur, ubi agitur de aedificatione dom
Abbreviated transcription (Latin):
mius mũdi aduentũ dñi minis desiderat. p̾mũ
secinidum autiquos patres. Secimidum quantũ ad
modernos dicens quanta in hac exptacione tulit d
superbis appetens ut in mandatis dei perseuet, et quio
in hac expͤtatione lassatus est ex desiderii dilacione. iõ
pͥmictitur huit octonario licla. caph. que int̾p̾tatur
incuruatus quia fessus longa milicia cupit dissolu
et reũti aͥ pͥncipiũ cum paulo ante menunit. s tñ
non recusat laborem. si neccessariũ est man̾e in carne¬
quia ¶ defecit in salutare tuũ aĩa mea ⁊ cet̾ar.
cupiebat dies suos claudi et ẽẽ cum xp̃o hic oste̾¬
dis se. non recusare laborem y mo est ardens ad seruiendũ
est cui angeli seruiũt ⁊ om̃s bom et om̃ĩs catura q̃ in hac

Expanded text:
us mundi adventum Domini nimis desiderat primum, secundum antiquos patres; secundum, quantum ad modernos, dicens: Quanta in hac exspectatione tulerit a superbis, appetens ut in mandatis Dei perseveret; et quia in hac exspectatione lassatus est ex desiderii dilatione, ideo praemittitur huic octonario littera caph, quae interpretatur incurvatus, quia fessus longa militia, cupit dissolvi, et reverti ad principium, cujus paulo ante meminit; sed tamen non recusat laborem si necessarium est manere in carnequia cupiebat dies suos claudi, et esse cum Christo, hic ostendit se non recusare laborem, imo est ardens ad serviendum ei, cui angeli serviunt et omnes boni et omnis creatura qui in hac