comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑciperꝙ anima: et ex lege¬
haberet uites quib posset sẽꝙ iꝰ¬
ad clausa pulsare Inlectionititia¬
ritati ur̃e quantũ dñs adiu gr̃a¬
uare dignatus est ex posuimus:
multum laborem & sollitudiem
passi sumus: Compatiebamus uo¬
bis. ⁊ solliciti eratis. ⁊ ꝓ nobis ⁊
uobis: Quantũ aut̃ existimo adiu¬
uit dñs ⁊ nos ⁊ uos. Q ea que pror¬
sus difficillima uidebantur sit per
nos enodare dignatus est: ut nł¬
la questio remaneret que contur¬
bet mẽtẽ piani Impia enim mẽs:
odit ⁊̃ ipsum intellectum ꝙ hõ
aliquando miniũ mente ꝑu̾sa timꝙ
intelligere: ne cogetur quod in¬
tellexerit facere: De talib ait
psalmus: Noluerũt intelligere ut
bene egerent: uos aut̃ carifsimi qr
bonum est bene sentire: de uobis
exigetis intellectum. exigit deus
fructum: Intellectus enim sicut
scciptum est bonus: facientibus
eum Hoc tamĩ qd̃ restat q hodi¬
e recitatum est quãius nõ habeat
tantam difficultatẽ quãtũ habu¬

Expanded text:
tum perciperet anima, et haberet vires quibus posset ad clausa pulsare. In lectionibus aritati vestrae, quantum Dominus adjuvare dignatus est, exposuimus, multum laborem et sollicitudinem passi sumus. Compatiebamur vobis, et solliciti eramus et pro nobis et pro vobis. Quantum autem existimo, adjuvit Dominus et nos et vos; et ea quae prorsus difficillima videbantur, sic per nos enodare dignatus est, ut nulla quaestio remaneret, quae conturbet mentem piam. Impia enim mens odit etiam ipsum intellectum; et homo aliquando nimium mente perversa timet intelligere, ne cogatur quod intellexerit facere. De talibus ait Psalmus: Noluerunt intelligere, ut bene agerent . Vos autem, charissimi, quia bonum est bene sentire de vobis, exigitis intellectum, exigit Deus fructum. Intellectus enim, sicut scriptum est, bonus omnibus facientibus eum . Hoc tamen quod restat et hodie recitatum est, quamvis non habeat tantam difficultatem, quantam habu
Abbreviated transcription (Latin):
telligamꝰ. Non emi illa incon¬
tutabilis uisticia cuiꝰ participes
fcĩ sumus ⁊ s quẽ admodum dici᷑¬
magnaiꝰ iuuentus est ꝓ multis
iiuienib: sic dicitat iusticia ut¬
nõ intelligantur nsi iusti Eludi¬
te hoc ip̃m euidentius : eodem
dicente apło: Dt nos inquit simꝰ
iusticia dei in ipso Nos simus
uisticia nõ nr̃a s dei: ab illo ac¬
cepta. ñ a nobis assumpta. Imꝑ¬
tita. nõ usmpata: donata. ñ rapͭ¬
ta Ciudam enĩ rapina erat eẽ
equalis deo : q qm̃ quesint ra¬
pinam: inuenit ruinam Dñs¬
equalis: Cui enĩ equalitas dei na¬
tura erat: rapina nõ erat: sed
tam̃ semꝙ ip̃m exinaniuit for¬
ma setti accipiens ut nos ẽẽ¬
mꝰ iusticia dei in ipso Si enim
ille pouꝑtatẽ iutaret: nos pau¬
ꝑtate nõ caretemus Panꝑ em̃¬

Expanded text:
telligamus. Non enim sumus illa incomtelligamus. Non enim sumus illa incommutabilis justitia, cujus participes facti sumus: sed quemadmodum diciMagna ibi juventus est, pro multis juvenibus; sic dicitur justitia, ut intelligantur justi. Audite hoc ipsum evidentius, eodem dicente Apostolo, Ut nos, inquit, simus justitia Dei in ipso . Nos simus justitia, non nostra, sed Dei; ab illo accepta, non a nobis assumpta; impertita, non usurpata; donata, non rapta. Cuidam enim rapina erat esse aequalis Deo: et quoniam quaesivit rapinem, invenit ruinam. Dequalis Deo. Cui enim aequalitas Dei natura erat, rapina non erat. Sed tamen semetipsum exinanivit, formam servi accipiens , ut nos essemus justitia Dei in ipso. Si enim ille paupertatem vitaret, nos paupertate non careremus. Paupe
Abbreviated transcription (Latin):
legeretur. audistis dicentem a¬
płm paulum: Nos enim sumus
circũcisio qui spũ d̾i serumꝰ Sci¬
o pleros que codices habere. qui spũ
deo seruimus: Quantum autem
inspicere potuimus: plutes gre¬
ci hoc habent qui sp̃u des seruimꝰ
Sed nõ ibi questio est Manifes¬
tum est enĩ utrumq et congruũ
regule ueritatis: qͥa ⁊ spũ dei ser¬
uimus. et nõ carne sed spũ do
seriuimꝰ Carne enĩ seruit deo. qͥ
de reb carnalib sperat se place̾
deo: Cum uero ⁊ ip̃a caro ad bona
oꝑa spũi subditur. spũ seruimꝰ
deo: quia carnem domamꝰ. ut
regit: caro regitur: Net sp̃s be¬
ait nos sumus. cirtoncisio. uidete
rquid uoluerit intelligi in illa
cittontisione que mi immibra di¬
cła est significante. que remota
est luce ueniente: Cut autẽ ñ dix̃
nos habemus circoncisionẽ. sed
tia est Magis enim ꝯmẽdat qd
dicit. dicendo nos eẽ iusticiam: ꝙͣ
dicendo nos eẽ uistos: ita tam̃. ut
cum iusticiam dicit eẽ: iustos in¬

Expanded text:
legeretur, audistis dicentem apostolum Paulum, Nos enim sumus circumcisio, qui spiritui Dei servimus. Scio plerosque codices habere, Qui spiritu Deo servimus. Quantum autem inspicere potuimus, plures graeci hoc habent, Qui spiritui Dei servimus. Sed non ibi quaestio est. Manifestum est enim utrumque, et congruum regulae veritatis, quia et spiritui Dei servimus, et non carne, sed spiritu Deo servimus. Carne enim servit Deo, qui de rebus carnalibus sperat se placere Deo. Cum vero et ipsa caro ad bona opera spiritui subditur, spiritu servimus Deo: quia carnem domamus, ut regit, caro regitur: nec spiritus beait, Nos sumus circumcisio; videte quid voluerit intelligi in illa circumcisione, quae in umbra data est significante, quae remota est luce veniente. Cur autem non dixerit, Nos habemus circumcisionem; sed,tia est. Magis autem commendat quod dicit dicendo nos esse justitiam, quam dicendo nos esse justos: ita tamen ut cum justitiam dicit esse, justos in
Abbreviated transcription (Latin):
dite ⁊ apłm. cũ dixisset. place¬
ce om̃ib ꝑ omĩã. ficut ⁊ ego
do nõ ibi remansit᷑: quasi ibi ꝯ¬
stituerit finem ĩtencionis sue
ut placeret hominib: alioqͥn
falsum dississ si hominibus¬
adhuc placerẽ xp̃i seriuis nõ
eẽm᷑ s statim subiimxit. qua¬
re omĩb placeret: Non que¬
rens inquit qd̾ mͥ u̾tile sit ẽ
s qd̾ multis: ut salui fiant:
Ita et non placebat hominib
dispensator idonens: quia ⁊
illi coram deo consciencia sus¬
ficiebat: et de illo coram hoĩb
qd̃ imitarent᷑ elucebat:¬

Expanded text:
dite et Apostolum, cum dixisset, Placedite et Apostolum, cum dixisset, Placete omnibus per omnia, sicut et ego do non ibi remansit, quasi ibi constituerit finem intentionis suae, ut placeret hominibus; alioquin falsum dixisset, Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem: sed statim subjunxit quare hominibus placeret. Non quaerens, inquit, quod mihi utile est, sed quod multis, ut salvi fiant . Ita et non placebat hominibus dispensator idoneus: quia et illi coram Deo conscientia sufficiebat, et de illo coram hominibus quod imitarentur, elucebat
Abbreviated transcription (Latin):
in illo nõ habens meã iustici¬
am que ex lege est: s eam q̃
est ꝑfidem xp̃ĩ: que est ex d̾o:
iusticia ex fide. Et in alio loco:
Ut nos sumnis iusticia di in
illo: Uñ ⁊ indeos ita rep̃hendit.
Ignorantes inquit dei iustici¬
am ⁊ suam uolentes constitu¬
ere: iusticie dei nõ sunt subiet¬
tiz Qͥs quis gͦ ita nult uide¬
ri ab hominib oꝑa sua᷑ ut il¬
le glorificetur. aquo ea quȩ in
illo uidentur accepit: ⁊ sic ad
mutandũ bonũ. idem ip̃i qui
uident pietate fidei ꝓnocent᷑ :
uere lumẽ eius lucet coram
hominib: quia lux de illo ca¬
ritatis radiatut: nõ suꝑbiȩ fu¬
mus enomit᷑. Et ũeo ip̃o ca¬
uet ne iusticiam suam faciat
coram hominib ut uideatur
ab eis: quia nec suam depu¬
tat illam iusticiamꝰ nec ideo
facit ut ip̃ẽ uideatur: sed ut
ille intelligatur: qui laudat᷑
in homine iustificato: ut faciit
et in laudante qd̃ laudatur
in altero: ident laudantem
fatiat eẽ laudabilem. Aitẽ¬

Expanded text:
illo, non habens meam justitiam, quae ex Lege est, sed eam quae est per fidem Christi, quae est ex Deo, justitia ex fide : et in alio loco, Ut nos simus justitia Dei in illo . Unde et Judaeos ita reprehendit: Ignorantes, inquit, Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . Quisquis ergo ita vult videri hominibus opera sua, ut ille glorificetur, a quo ea quae in illo videntur accepit, et sic ad imitandum bonum iidem ipsi qui vident pietate fidei provocentur, vere lumen ejus lucet coram hominibus: quia lux de illo charitatis radiatur, non superbiae fumus evomitur: et in eo ipso cavet, ne justitiam suam faciat coram hominibus, ut videatur ab eis; quia nec suam deputat illam justitiam, nec ideo facit ut ipse videatur; sed ut ille intelligatur, qui laudatur in homine justificato, ut faciat et in laudante quod laudatur in altero, id est, ut laudantem faciat esse laudabilem. Atten
Abbreviated transcription (Latin):
dib d̾i: ꝓpt̾ eoꝵ quib ĩnotes¬
cit utilitatẽ: quib hoc ꝓde̾. ut
deus placeat qui hoc p̃stitit hoĩ
atq iͣ nõ desperent ⁊̃ s si uolu¬
erint hoc posse p̃stari Itaq
aliam sentẽciã uͥ ait.Attendi¬
te ne iusticiã urãm faciatis
coram hominib: nõ alibi ter¬
minauit. qmͣ nͥ dixͣ ut uide¬
amini ab eis: nec addidit et
glorificent patrem nr̃m qui
in ceł est: s pociꝰ addidit. alio¬
quim mercedẽ nõ habebitis a¬
pud patrem ur̃m qui in celis
est. Hinc enim ostendit eos
qui tales sunt. quales fideles
suos eẽ nõ uult: in eo ipo mei¬
cedẽ querere qd uidentur ab
hominib ⁊ ibi constituere boñ
suum: iͥ oblectare uanitatẽ cor¬
dis sui: ibi exinaniri ⁊ inflariꝰ
iͥ tunesce̾. ꝙ c̾tabestere. Cut
enim nõ sufficit ut diceret. at
quidã qui sit faciunt iusticiã
suã corã hominb: nõ ut uideãs
ab eis: s ut ip̃a oꝑa indeantur

Expanded text:
dibus Dei, propter eorum quibus innotesdibus Dei, propter eorum quibus innotescit utilitatem; quibus hoc prodest, ut Deus placeat, qui hoc praestitit homini; atque ita non desperent, etiam sibi si voluerint hoc posse praestari. Itaque aliam sententiam, ubi ait, Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, non alibi terminavit, quam ubi dixit, ut videamini ab eis: nec addidit, Et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est; sed potius addidit, Alioquin mercedem non habebitis apud Patrem vestrum qui in coelis est. Hinc enim ostendit eos qui tales sunt, quales fideles suos esse non vult, in eo ipso mercedem quaerere, quod videntur ab hominibus, ibi constituere bonum suum; ibi oblectare vanitatem cordis sui, ibi exinaniri et inflari, ibi tumescere et contabescere. Cur enim non sufficit, ut diceret, Attquidam, qui sic faciunt justitiam suam coram hominibus, non ut videantur ab eis, sed ut ipsa opera videantur,
Abbreviated transcription (Latin):
seruus nõ eem̃: ad sit ipẽ dñs. qͥ
etiam in seruo suo ⁊ apło loq̃¬
batur: ⁊ aperiat nobis uolun¬
tatem suain: et tribuat obedi
positiones suas: net int̾ cludunt
ora esurientiũ : quia pascunt cor¬
da pulsantium: Intencio quippe
cordis humani. quo dicigatir.
⁊ qͥt expectet: intuẽdũ est. Sieĩ
qui uult uideri ab hominib bo¬
na oꝑa sua. głiam ⁊ utilitatez
suam pouit ante homines: et
hanc in conspectu hominũ q̃rn:
nichil eoꝵ que de hac re diis p̃¬
cepit impleuit: quia ⁊ atten¬
dit face̾ iusticiã suã corã hõi¬
b. ut uidẽtur abeis: ⁊ nõ sic e¬
lux̃ lum̃ eius coram hominib:
ut ad hoc uiderent b ona o¬
pera eius: ut glorificarẽt patr̃e
qui inceł e. De quippe uoluit
glorificari nõ dm̃i. ⁊ suã que sui
utilitatẽ : ñ dilex̃ dm̃ uolunta¬
lis est: ut homo cum bñfaci¬
ens uidetur ab hominib : in¬
tencionẽ boni facti habeat in
conscĩa sua: intencionẽ u̾o in¬
notescendi nõ habeat nͥ in lau¬

Expanded text:
em? Adsit ipse Dominus, qui etiam in servo suo et Apostolo loquebatur, et aperiat nobis voluntatem suam, et tribuat obediepositiones suas; nec intercludunt ora esurientium, quia pascunt corda pulsantium. Intentio quippe cordis humani quo dirigatur, et quo spectet, intuendum est. Si enim qui vult videri ab hominibus bona opera sua, gloriam et utilitatem suam ponit ante homines, et hanc in conspectu hominum quaerit; nihil eorum, quae de hac re Dominus praecepit, implevit: quia et attendit facere justitiam suam coram hominibus, ut videretur ab eis; et non sic eluxit lumen ejus coram hominibus, ut ad hoc viderent bona opera ejus, ut glorificarent Patrem qui in coelis est. Se quippe voluit glorificari, non Deum; et suam quaesivit utilitatem, non dilexit Domini voluntalis est: ut homo cum bene faciens videtur ab hominibus, intentionem boni facti habeat in conscientia sua, intentionem vero innotescendi non habeat nisi in lau
Abbreviated transcription (Latin):
hominib. ut uideamini ab eis
Rursusq si hoc timens et
cauens. ea que bñfacit abscõ¬
derit: non se ꝓutabit seruire
ĩperanti ⁊ dicenti᷑. Luceat lu¬
plet: et seriuiet uni uerissiõ
dño: qui seruũ pigrum ñ damp¬
naret: si ea que fieri nullomo¬
do poterant imperaret: Auos
enim paulum seruum xp̃i ihu.
uocatum apłm. segregatumĩ
eunͣgeliũ dei: utrũq et facien¬
tem q docentẽ: Uidete quem¬
admodũ luceat lum̃ eius co¬
ram hominib. ut uideant bona
oꝑa eis Cõmendamꝰ inquit
nosmet ipõs ad omẽm ꝯsciãm
hominum: in conspectu dei
Et iterui Puidemꝰ enin
bona nõ solum coram deo. s
etiam coramiꝰ hominib onũ
bus: Et iterũ Placete om̃ib
ꝑ om̃ia: sicut et ego omib
ꝑ omĩa placeo. Uidete tursus.
quẽ admodum attendat ne
faciat iusticiã suam corã ho¬
minib: ut uideatur ab eis:
Et iterum. Nam głia nr̃a hec
est:testimoniũ consciencie nre:

Expanded text:
hominibus, ut videamini ab eis. hominibus, ut videamini ab eis. Rursusque si hoc timens et cavens, ea quae bene facit absconderit, non se putabit servire imperanti et dicenti, Luceat luplet, et serviet universissimo Domino, qui servum pigrum non damnaret, si ea quae fieri nullo modo poterant, imperaret. Audite enim Paulum servum Christi Jesu, vocatum Apostolum, segregatum in Evangelium Dei, utrumque et facientem et docentem. Videte quemadmodum luceat lumen ejus coram hominibus, ut videant bona opera ejus. Commendamus, inquit, nosmetipsos ad omnem conscientiam hominum in conspectu Dei : et iterum, Providemus enim bona, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus : et iterum, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo . Videte rursus quemadmodum attendat, ne faciat justitiam suam coram hominibus, ut videatur ab eis. et iterum, Nam gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae :
Abbreviated transcription (Latin):
cõ. cum prius dixisset. luceat
lumen urm coram hominib.
Ut uideant bona oꝑa urã: ꝙ
glorificent patrem nr̃m qui¬
est in celis: postea dixit. aitẽ¬
dite ne iusticiam ur̃am facĩa¬
tis coram homnib. ut iudeam¬
ini ab eis: Turbaur enim mẽs
parum intelligentis: q p̃cepto
utriq ob audĩe cupientis: et
ꝑ diu̾sa et adisa distenditur. Tã
nemo enim potest. qmuis uni
dño obtemperare repuguanti¬
a iuibenti: qmͣ nemo potest eti¬
am ditob dñis seriure. Quod
eodem sermone saluaror ipse
testatus est Quid gͦ faciet a¬
minus nutans. cumse obtem¬
perare nõ posse existimat: et
nõ obtemperare formidat. Si
enim bona oꝑa sua in luce po¬
suerit hominib in tuenda: ut
faciat qd̃ p̃ceptum est. sic luce¬
ceat lumen nr̃m coram hoĩb.
ut uideant bona oꝑa ur̃a. et
glorificent patrem urm̃ qui
in celis est: teũ se teneri arbi
trabitut᷑: quia contra p̃ceptũ
fet̃ ubi dicitur: attendite ne
iusticiam urãm faciatis corã

Expanded text:
t lumen vestrum coram hominibus, ut videant bona opera vestra, et glorificent Patrem vestrum, qui in coelis est, postea dixit, Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis. Turbatur enim mens parum intelligentis, et praecepto utique obaudire cupientis, et per diversa et adversa distenditur. Tam enim nemo potest quamvis uni domino obtemperare repugnantia jubenti, quam nemo potest etiam duobus dominis servire: quod eodem Sermone Salvator ipse testatus est . Quid ergo faciet animus nutans, cum se obtemperare non posse existimat, et non obtemperare formidat? Si enim bona opera sua in luce posuerit hominibus intuenda, ut faciat quod praeceptum est, Sic luceat lumen vestrum coram hominibus, ut videant bona opera vestra, et glorificent Patrem vestrum, qui in coelis uia contra praeceptum fecit, ubi dicitur, Attendite ne justitiam vestram faciatis coram
Abbreviated transcription (Latin):
bat ille ille ibat. Sed donec ueni
t& ille: ire nolebat᷑: Iam senectus
matura excludebat: sed scunicera pie¬
tas detinebat:. Aut ubi uenit aut
ubi natus est aut ubi eum portari
matris manib uidit. q diuinam
in fantiam pia senectus agnouit. at¬
cepit eum in manis suas et dixit.
unc dinintis dnẽ seruum tuũ

Expanded text:
bat ille, ille ibat: sed donec veniret ille, ille ire nolebat. Jam senectus matura excludebat, sed sincera pietas detinebat. At ubi venit, at ubi natus est, at ubi eum portari matris manibus vidit, et divinam infantiam pia senectus agnovit; accepit eum in manus suas, et dixit: Nunc dimittis, Domine, servum tuum
Abbreviated transcription (Latin):
tare tuum dñe da nobis Impletũ
est desiderium senis: mundi ipius
seneclute uergente Ip̃ẽ ad senẽ hoĩe
uenit. Nui mundũ ueterem inuẽit
Ergo si mundũ ueterem inuenit. auꝰ¬
diat mundus: Cantate dño camit
nouum. cãtate dño om̃is fetra
Destruatur uetustas: nouitas sur
tiuin. Cantate dño bñdicite noñ
eius: Tene nunciate qd̾ est grete e¬
nangelizate Qͥdͫ diem exdie E
diem̃ exdie ⁊ salutant eius. Quem

Expanded text:
tare tuum da nobis. Impletum est desiderium senis, mundi ipsius senectute vergente. Ipse ad senem hominem venit, qui mundum veterem invenit. Ergo si mundum veterem invenit, audiat mundus: Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra Destruatur vetustas, novitas surgtium. Cantate Domino, benedicite nomen ejus. Bene nuntiate, quod est graece evangelizate. Quid? Diem ex die. Quem diem ex die? Salutare ejus. Quem
Abbreviated transcription (Latin):
de quib dñs discebat discipulis: Ml̾¬
ti uoluetunt uidere que uos ui¬
detis. ⁊ nõ potuerunt. Ꝙ salutare
tuum dñe da nobis: Dixerunt
hoc antiqui iusti Salutate tuũ¬
dñe da nobis: ꝓm̃ tuum cũ in
hac carne uiuimus uideamus
Bideamus incarne. qui nos libe¬
ret acarne. Neniat caro. mũ dans
inhoc in quam des idero erat se¬
uex ille sc̃s̃ et de cõ bene meritus
symeon Sine du bio. ꝙ ip̃e dice¬
bat. Ostende nobi s dñe miam¬

Expanded text:
icebat discipulis: Multi voluerunt videre quae vos videtis, et non potuerunt . Et salutare tuum da nobis. Dixerunt hoc antiqui justi, Salutare tuum da nobis: Christum tuum cum in hac carne vivimus, videamus. Videamus in carne, qui nos liberet a carne: veniat caro mundans in hoc, inquam, desiderio erat senex ille sanctus et de Deo bene meritus Simeon; sine dubio et ipse dicebat, Ostende nobis, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
tus est iniusticia ⁊ sc̃itate ueritatis:
Ergo: tantate dño canticum nouum.
cantate dño om̃is terra. Cantate o
edificate: Cantate. & benene tanite:
Annimtiate diem ex die salutari ciꝰ
Annũtiate diem ex dic xp̃m eius: ͥd
est enim salutare eius. nisi xp̃s eiꝰ:
Pisto salutari oramius in psalmo
Ostende nobis dñe miãm tuem.¬

Expanded text:
titia et sanctitate veritatis . Ergo, Cantate Domino canticum novum; cantate Domino, omnis terra. Cantate, et aedificate; cantate, et bene canite. Annuntiate diem ex die salutare ejus: annuntiate diem ex die Christum ejus. Quid est enim salutare ejus, nisi Christum ejus? Pro isto salutari orabamus in Psalmo: Ostende nobis, Domine, m
Abbreviated transcription (Latin):
deleuit. Ne inquit apłs spirital
est. Ego aut̃ carualis sum uenui¬
datus sub pec cato Antea sub pec¬
cato uenund ati. sed postea gr̃a li¬
bereiti Post istam captiuitatẽ
domosmodo e dificatur. ꝙ ut edi¬
ficetur euan gelizatur: Sic eĩ
incipit ꝑsalm us ipse: Cantate do̾
canticũ nouũ Q ne putes domũ
istam in uno a gulo edificari. sic̃
edificant scisia tici uł heretiti. attẽ¬
de qd̃ sequitur Cantate dño oĩs

Expanded text:
delevit. Lex, inquit Apostolus, spiritualis est; ego autem carnalis sum, venumdatus sub peccato . Antea sub peccato venumdati, sed postea gratia liberati. Post illam captivitatem, domus modo aedificantur; et ut aedificetur, evangelizatur. Sic enim incipit Psalmus ipse: Cantate Domino canticum novum. Et ne putes domum istam in uno angulo aedificari, sicut aedificant schismatici vel haeretici; attende quod sequitur: Cantate Domino, omnis
Abbreviated transcription (Latin):
turz Soris sunt audire nos no¬
lunt: Ip̃m eunͣgłiũ oderunt: Fal¬
sa testimonia in dñm ꝓ curaue¬
runt. ut dãnarẽt uuuin: alia
testimonia emerũt pecuma. cõ¬
tra mortuũ Quando eis dicutius
trede̾ in iħm. respondẽt nobis In
hominẽ mortunũ credituri sumꝰ:
Cum añt addimus s resurrex̃.
Respondent: ab sit. Discipłi eius
furati sunt eum de sepulchro: N¬
mant falsitatẽ iudei emꝑtores:
et ꝯtẽnũt u̾tatẽ dñi redempto¬
tis Quod loqueris uidee paren¬
tes tui pecunia emetunt: ꝙ hot

Expanded text:
tur. Foris sunt, audire nos nolunt. Ipsum Evangelium oderunt, falsa testimonia in Dominum procuraverunt, ut damnarent vivum: alia testimonia emerunt pecunia contra mortuum. Quando eis dicimus, Credite in Jesum: respondent nobis, In hominem mortuum credituri sumus? Cum autem addimus, Sed resurrexit: respondent, Absit; discipuli ejus furati sunt eum de sepulcro. Amant falsitatem Judaei emptores, et contemnunt veritatem Domini Redemptoris. Quod loqueris, Judaee, parentes tui pecunia emerunt; et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
lo deo est nõ querentes: De his
apłs paulus ita dicit. Testimo¬
nium eis ꝑhibeo quia zelũ dĩ
habent. s nõ scd̾̃m scientiã: zelũ¬
enĩ inquit dei habent: Noui. scio.
apud illos fuit talis: Noui: ze
des scientiã: quã doleas in illis
nõ eẽ et in nobis uelis ẽẽ. Se¬
cutus adiũñxit: & qd̾ ilausũ posu¬
erat aperuit: Quid est zelũ dei
habent s nõ scd̾m scientiã Igno¬
rantes enĩ dei iusticiam et suam
uolentes constituere. iusticie d̾i
nõ sunt subiecti Ignorare em̃ d̾i
iusticiã ꝙ suã uẽlle constituere
hoc est glam ab inuicẽ expet¬
tare: et głã que asolo deo est nõ
require̾ Hoc est fermẽtũ pha¬
riseoꝵ Abhoc cauere dñs iu¬
bet: Si seruiss iubq ⁊ dñs ui
bet. caueamꝰ ne audiamꝰ. Ut qͥd¬

Expanded text:
lo Deo est, non quaerentes. De his lo Deo est, non quaerentes. De his apostolus Paulus ita dicit: Testimonium eis perhibeo, quia zelum Dei habent, sed non secundum scientiam. Zelum, inquit, Dei habent: novi, scio, apud illos fui, talis fui. Zeldes scientiam, quam doleas in illis non esse, et in nobis velis esse. Secutus adjunxit, et quod clausum posuerat, aperuit. Quid est, Zelum Dei habent, sed non secundum scientiam? Ignorantes enim Dei justitiam, et suam volentes constituere, justitiae Dei non sunt subjecti . Ignorare ergo Dei justitiam et suam velle constituere, hoc est, gloriam ab invicem exspectare et gloriam quae a solo Deo est non requirere, hoc est fermentum Pharisaeorum. Ab hoc cavere Dominus jubet. Si servis jubet, et Dominus jubet, caveamus; ne audiamus, Ut
Abbreviated transcription (Latin):
querentes : ad extremũ ait: Nõ
ego uos accuso apud patrẽ est
qui uos accusꝙ. Moyses inquẽ
uos speratis: Si eñĩ crederitis mo¬
psi. credetis forsitã ⁊ mͥ De me
em̃ ille scripsit Cum autem uer¬
bis illius nõ creditis: quo modo
potestis mͥ credere: Ad hec ꝓposi¬
ta nobis diuinitꝰ ex ore lectoris.
sed ministetio saluatoris: au¬
dite pauca nõ numeranda: sed
cauendũ est ne cum illos nimis
aitendamꝰ. a nobis ocłos aufe¬
ramus Discipulis enĩ suis dñs
loquebatur: et utiq qd̾ illis lo¬
quebatut. et nobis posteris lo
sum usq ad cõsũmationẽ scłi. s
ad om̃s etiam postea futuros
uentutos: Loquenis gͦ illis ait.
Cauete a fermẽto phariseoꝵ Tũt
putauerunt idõ dñm dixisse ħ
quia panes nõ tulerant: Nõ in¬
tellexerunt quia cauete a fer¬
mẽto phariseoꝵ hoc dictũ esti
Cauete a doctrina phariseoꝵ:
Que fuit dodtina phariseorũ
tem quetentes. głam ab inuicẽ
expectantes : ꝙ gł̾am que a so¬

Expanded text:
quaerentes? Ad extremum ait: Non ego vos accuso apud Patrem: est qui vos accusat Moyses, in quem vos speratis. Si enim crederetis Moysi, crederetis forsitan et mihi: de me enim ille scripsit. Cum autem verbis illius non creditis, quomodo potestis mihi credere? Ad haec proposita nobis divinitus, ex ore Lectoris, sed ministerio Salvatoris, audite pauca non numeranda, sed cavendum est, ne cum illos nimis attendimus, a nobis oculos auferamus. Discipulis enim suis Dominus loquebatur: et utique quod illis loquebatur, et nobis posteris loqsum usque ad consummationem saeculi : sed ad omnes etiam postea futuros roventuros. Loquens ergo illis ait, Cavete a fermento Pharisaeorum. Tunc putaverunt ideo Dominum dixisse hoc, quia panes non tulerant: non intellexerunt, quia Cavete a fermento Pharisaeorum, hoc dictum est, Cavete a doctrina Pharisaeorum . Quae fuit doctrina Pharisaeorum, cem quaerentes, gloriam ab invicem exspectantes, et gloriam quae a so
Abbreviated transcription (Latin):
nem que recens sonuit
in aurib nr̃is aduertat caritas
uia. dum pauca loquar que dñs
tonat. Ad uideos dñs loquebatur
hs. ꝙ dicebat eis: Scruta mini
scripturas. in quib putatis uos
uitam et̾nã habere: Ip̃e testimo¬
mũ ꝓhibent deme: De inde post
paululũ: ego inquit ueni in no¬
mine prĩs mĩ. et nõ accepistis
o. Si alus uenetit in nomine

Expanded text:
nem, quae recens sonuit in auribus nostris, advertat Charitas vestra, dum pauca loquimur quae Dominus donat. Ad Judaeos Dominus loquebatur Jesus, et dicebat eis: Scrutamini Scripturas, in quibus putatis vos vitam aeternam habere; ipsae testimonium perhibent de me. Deinde post paululum: Ego, inquit, veni in nomine Patris mei, et non accepistis me: si alius venerit in nomi
Abbreviated transcription (Latin):
uł aduos legati ipõꝵ sumus: Nu¬
distis. laudastis. deo grãs egistis
Semen accepistis:. uerba reddi¬
distis: Landes iste ur̃e grauãt
nos pocius: et inpericłmm mittũt:¬
Boleramus illas et tremimꝰ
inter illas. Tam̃ frẽs mĩ. iste
laudes ur̃e folia sunt arborũ:
fructus queritur: Ii¬

Expanded text:
vel ad vos legati ipsorum sumus, Auvel ad vos legati ipsorum sumus, Audistis, laudastis: Deo gratias. Semen accepistis, verba reddidistis. Laudes istae vestrae gravant nos potius, et in periculum mittunt:oleramus illas, et tremimus inter illas. Tamen, fratres mei, istae laudes vestrae folia sunt arborum: fructus quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
tas i mannun. que fecir te: Sed
non solum te fecit: sed pauperem
tecum: Bedit uobis iniam uã:
istam utam: Inuenistis uos co¬
mites: Nuam uiam ambulatis:
Ille nichil portat: tu niniũ onera¬
tus es: Ille nichil secũ portat: tu
tecum plus portas. quã opus est
Sneratꝰ es: da illi deeo qd̾ habes:
et illum pascis: et pondus inimi
neo. p̃cipio iubeo Qͥcquid uultis:
date pauꝑib: Non enim occul¬
tabo caritati ur̃e : quare hunc
sermonẽ necesse habui uobis ꝓ¬
mere Ex quo hic sumus euntes
ad eccłãm ⁊ redeuntes: pauꝑes
interpellant nos: q dicũt ut
dicamus uobis. ut aliquid acci¬
piant auobis. Nos monuerũt
loqui uob̾ͫq se uident non ac¬
cipere a uob̾: manit̃ nos arbimͣ¬
tur laborare in uobis: Expectãt
aliquid ⁊ anobis: Damus qmͣ¬
tũ habennis: Damus sicut pos¬
simnis: Aunqͥd tam̃ ad eorum
necessitatẽ implendam idonei su¬
mus: Na gͦ ad eorum necessita¬
tẽ implendam idonei nõ sumus:

Expanded text:
tas tu manum quae fecit te. Sed tas tu manum quae fecit te. Sed non solum te fecit, sed et pauperem tecum. Dedit vobis unam viam istam vitam; invenistis vos comites, unam viam ambulatis: ille nihil portat, tu nimium oneratus es: ille nihil secum portat, tu tecum plus portas quam opus est. Oneratus es: da illi de eo quod habes; et illum pascis, et onus minuis. neo, praecipio, jubeo. Quidquid vultis date pauperibus. Non enim occultabo Charitati vestrae, quare hunc sermonem necesse habui vobis promere. Ex quo hic sumus euntes ad ecclesiam, et redeuntes, pauperes interpellant nos, et dicunt ut dicamus vobis, ut aliquid accipiant a vobis. Nos monuerunt loqui vobis: et cum se vident non accipere a vobis, inaniter nos arbitrantur laborare in vobis. Exspectant aliquid et a nobis. Damus quantum habemus, damus sicut possumus: numquid tamen ad eorum necessitatem implendam idonei sumus? Quia ergo ad eorum necessitatem implendam idonei non sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
ri querit diues Saturatur pau¬
ꝑ deuilib cibis: saturatur dues
de p̃ciosis cibis: Saturitas eqͣlis
est. possessio una est: quo ambo
nolunt ꝑuenire N  ed ille ꝑ cõ¬
pendium: ille ꝑcircuitũ: Sed me¬
lius inquit mͥ sapiunt appara¬
ta p̃ciosa Nix fastidiosus saciaris
Nescis quoniodo sapit. qd̾ fames
accendit: Neq hoc ita dixi: ut
diuites cogam epulis et cibis
pauꝑũ riesci: Ntantur diuites ꝯ¬
suetudine infirmitatis sue. sed do¬
leant aliter se non possez Meluis
enim possent: si alit̾ possent:
Sigꝰ nõ extollitur pauꝑ de m̃¬
dicitate sua : tu quare extolleris
de infirmitate. Itere cibis elec¬
tis. curiosis. quia sic consuesti:
quia alit̾ nõ potes: qͥ a si consue¬
tudinẽ mutes. egrotas. Concedi¬
tur tͥ Utere suꝑflius: da pauꝑi¬
bus necessaria Utete p̃ciosis: da
pauꝑibus uilia. Ex pectat a te:
expecłas adeo: Expectat il le ma¬
num que facta est secum. expec¬

Expanded text:
ri quaerit dives. Saturatur pauri quaerit dives. Saturatur pauper de vilibus cibis, saturatur dives de pretiosis cibis. Saturitas aequalis est: possessio una est, quo ambo volunt pervenire; sed ille per compendium, ille per circuitum. Sed melius, inquis, mihi sapiunt apparata pretiosa. Vix fastidiosus satiaris. Nescis quomodo sapit, quod fames accendit. Neque ita hoc dixi, ut divites cogam epulis et cibis pauperum vesci. Utantur divites consuetudine infirmitatis suae: sed doleant, aliter se non posse. Melius enim possent, si aliter possent. Si ergo non extollitur pauper de mendicitate, tu quare extolleris de infirmitate? Utere cibis electis, pretiosis, quia sic consuesti, quia non aliter potes; quia si consuetudinem mutes, aegrotas. Conceditur tibi: utere superfluis, da pauperibus necessaria; utere pretiosis, da pauperibus vilia. Exspectat a te, exspectas a Deo: exspectat ille manum quae facta est secum, exspec
Abbreviated transcription (Latin):
ta hominis in om̃i labore suoͬ
qͦ ipẽ laborat sub soleͦ Ed p̾h̃¬
denda est gͦ uera uita Migmn¬
de sunt facultates nr̃e. ad locũ
uere uite᷑ ut hoc ibt intienu¬
mus. qd̾ hic damus: Nuta
illa: qui mutat et nos: Date gͥ¬
pauperib: frẽs mĩ Niclum ẽt
tegumẽtum habentes: His cõ¬
tenti simꝰ: Nichil diues habet
de diuiciis suis: nisi qd̾ ab illo
postulat pauꝑꝰ iuctum ⁊ tegł¬
bes. Accepisti uictum: acceps¬
ti necessarium tegim̃tũ: Neci¬
sarium dico: nõ mnane. nõ fuꝑ¬
fluum: Quid plus de diuicis
necessaria Sed ego inquis
p̃ciosas epulas accipio: p̃ciosis
cibis uescor Pauꝑ quid. Nill¬
bus: Hilib cibis uescitur pau¬
per: ego inquis p̃ciosis: In t̾ri
uos: Quando fueritis ambo
saciati.
p̃ciosus tibus ad te intrat :
quid fit cum intrauierit.: Non¬
ne si specularia inuentre habere¬
mus: de om̃ib p̃ciosis cibis
crubesceremus. quib saciatus
es: esurit pauꝑ:esurit diues:
Saturari querit pauꝑ: satura¬

Expanded text:
ta hominis in omni labore suo, quo ipse laborat sub sole ? Apprehendenda est ergo vera vita, migrandae sunt facultates nostrae ad locum verae vitae; ut hoc ibi inveniamus, quod hic damus. Mutat illa, qui mutat et nos. CApauperibus, fratres mei. Victum et tegumentum habentes, his contenti simus. Nihil dives habet de divitiis suis, nisi quod ab illo postulat pauper, victum et tegubes? Accepisti victum, accepisti necessarium tegumentum. Necessarium dico, non inane, non superfluum. Quid plus de divitiis necessaria. Sed ego, inquis, pretiosas epulas accipio, pretiosis cibis vescor. Pauper quid? Vilibus. Vilibus cibis vescitur pauper; ego, inquit, pretiosis. Interrogo vos, quando fueritis ambo satiati: Pretiosus cibus ad te intrat; quid fit, cum intraverit? Nonne si specularia in ventre haberemus, de omnibus cibis pretiosis erubesceremus, quibus saturatus es? Esurit pauper, esurit dives: saturari quaerit pauper, satura
Abbreviated transcription (Latin):
faciant. Ex eo aut̃ quod habẽt
quid faciant. Nudiquid. iui¬
tes sint inoperib bonis: facile
tribuant: Habent enim unde
Quare non faciunt: Pauꝑtas.
difficultas est: Facile tribuamt.
Habent unde ꝯmuicẽt: idcistꝰ
pares suos mortales agnoseãt:
Cõmunicet: thesaurizant sͥ fũ¬
damentũ bonum in futurum Nõ
enm quia dico inquit facile tͥ¬
buant. ꝯmunicent. expoliare
illos uolo᷑ nudare illos uolo:
inanes relinquere uolo: Doce¬
o lucrum: cum ostendo. thesau¬
rizent sibi Non enim uolo: ut
pauperes temaneant. Hhesau¬
rizent sibi: Non ut ꝑdant di¬
co.. s quo migrent ostendo:
Bhesaurizent sͥ bonum fun¬
damentum in fututum:. ut
ad prehendant ueram uitã
Hec gͦ falsa uita est: Adpre

Expanded text:
faciant. Ex eo autem quod habent faciant. Ex eo autem quod habent quid faciant? Audi quid: Divites sint in operibus bonis, facile tribuant. Habent enim unde. Quare non faciunt? Paupertas difficultas est. Facile tribuant, habent unde. Communicent, id est, pares suos mortales agnoscant. Communicent, thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum. Non enim quia dico, inquit, Facile tribuant, communicent, exspoliare illos volo, nudare illos volo, inanes relinquere volo. Doceo lucrum, cum ostendo, Thesaurizent sibi. Non enim volo ut pauperes remaneant. Thesaurizent sibi. Non ut perdant, dico: sed quo migrent, ostendo. Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam . Haec ergo falsa vita es
Abbreviated transcription (Latin):
num habet uerm̃. csuũ ꝙ a¬
lius est uermis mali. alius pi¬
ri: alius fabe. alius tritici. Ner¬
nõ suꝑle saperez Exclusit ui¬
tiũ: doceat usum Non suꝑbe
saꝑe⁊ Unde aut̃ suꝑbe sapere:
De eo quod sequitur. Neq spe
saprunt timent. Si timent:
nõ altum sapiunt: Quam
multiꝰ eri diuites: hodie pau-¬
ꝑes: Quam multi dõmiunt
diuites : q uenientibus latronib
et cuncta auferentibus: euigi¬
lant pauꝑes: Ergo non sperate
in in certo diuiciatum. s indeoui¬
uo: qui p̃stat nobis omĩa abũ¬
dant̾. ad fruendum temporali¬
a q eterna. Sed magis ad fru¬
endum eterna. ad utendũ tẽpo¬
talia Demporalia tanꝙͣ uiato¬
ribus: aft̾na tanꝙͣ habitatori¬
bus Bemporalia iuide bona fa¬
ciamus: a et̾na unde bona effici¬
amut: Ergo: hoc facrant diui¬
tes: Non suꝑbe sapiant : neq spe¬
rent inincerto diuitiarum: s
in deo uiuo. qui p̃stat nobis oĩ¬
a habundant̾ ad fruendum: H

Expanded text:
num habet vermem suum. Et anum habet vermem suum. Et alius est vermis mali, alius pyri, alius fabae, alius tritici. Vernon superbe sapere. Exclusit vitium, doceat usum. Non superbe sapere. Unde autem non superbe sapere? De eo quod sequitur, Neque spesapiunt, timeant. Si timent, non altum sapiunt. Quam multi heri divites, hodie pauperes? Quam multi dormiunt divites, et venientibus latronibus et cuncta auferentibus, evigilant pauperes? Ergo non sperare in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum: temporalia, et aeterna. Sed magis ad fruendum, aeterna; ad utendum temporalia. Temporalia, tanquam viatoribus; aeterna, tanquam habitatoribus. Temporalia, unde bona faciamus; aeterna, unde boni efficiamur. Ergo hoc faciant divites: non superbe sapiant, neque sperent in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum: hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ interitum. et ꝑ ditionẽ: Radix
a:qmͣ quidam sequẽtes. a fide ꝑ¬
errauerunt Gitende quid dĩmis¬
set̃. Bociles quia hoc dimiser̃t:
inde quo se inseruerunt Nudi
A fide ꝑ errauerunt: et inser¬
uerunt se doloribus multis: S
qui: qui uolunt diuites fieriz
Aliud est ẽẽ diuitem: aliud
uelle fieri diuitẽ. Diues est:
qui dediuitib natusẽ:
Non quia uoluit. diues est:
quia multi hereditates ei dimi¬
serunt: Hideo facultates : nõ
intertogo uoluptates: Nit cu¬
piditas accusatur: nõ aurum.
non argentumꝰ nõ diuitie:
sed cupiditas: Nam qui nolũt
diuites fieri. uel qui nõ curãt:
uel nõ ardent cupiditatibus. ñ
auaricie facib accenduntur. s
diuites sunt: audiant apłmz
Nodie lectum est : Precipe di¬
uitib huius mundi Precipe
Quidͦ p̃cipe ante om̃ia nõ sr̃¬
be saꝑe: Nichil enim est. quod
sic genecent diuicie : quomͦ sr̃¬
biam: Omẽ pomiñ. om̃e gra-¬
num. om̃e frumentũ. omẽlig¬

Expanded text:
 et perditionem. Radix a: quam quidam sequentes, a fide pererraverunt. Attende quid dimiserunt. Doles quia hoc dimiserunt: vide quo se inseruerunt. Audi: A fide pererraverunt, et inseruerunt se doloribus multis. Sed qui? Qui volunt divites fieri. Aliud est, esse divitem; aliud, velle fieri divitem. Dives est, qui a divitibus natus est: non quia voluit, dives est, sed quia multi haereditates dimiserunt. Video facultates, non interrogo voluptates. Hic cupiditas accusatur, non aurum, non argentum, non divitiae, sed cupiditas. Nam qui nolunt divites fieri, vel qui non curant, vel non ardent cupiditatibus, non avaritiae facibus accenduntur, sed divites sunt, audiant Apostolum. Hodie lectum est, Praecipe divitibus hujus mundi. Praecipe. Quid? Praecipe ante omnia, non superbe sapere. Nihil enim est quod sic generent divitiae, quomodo superbiam. Omne pomum, omne granum, omne frumentum, omne lig
Abbreviated transcription (Latin):
te nõ palpat. Nichil intulimꝰ
in hunc mũdũ utiq quande
nati sumꝰ: sed nec auferre a¬
liquid possimus ⁊ utiq qñ de
mũdo exibimꝰ Nichil attii lis¬
ti: nichil hinc aufe res: Qu
te inflas contra panpetẽ. Q¬
do nascuntur infantes recedã
de medio parentes: serui. cliẽ¬
tes Necedant demedio trir¬
be ab sequentes: ⁊ agnoscantis
pueri diuites flentes. Pari¬
ant simul diues et pauꝑ. pari
Discedant paululũ: redeant. ⁊
cognostantz Ecce diues nichil
attulisti in hunc mundũ: seduͦ
auferre hint aliquid potest:
Qd̾ dixi de natis: hoc dico demor¬
tuis Terte qñ aliquo casu ue¬
tera sepulchra franguntur: os¬
sa diuitis agnoscunitur ͤ Ergo di¬
ues audi apłm. Nichil intulimꝰ
in hunc mundum Ngnosce:
uerum est. Sed nec auferre a¬
liquid possumus Agnosce: ⁊ hoc

Expanded text:
te non palpat. Nihil intulimus te non palpat. Nihil intulimus in hunc mundum, utique quando nati sumus; sed nec auferre aliquid possumus, utique quando de mundo exiemus. Nihil attulisti, nihil hinc auferes: quid te inflas contra pauperem? Quando nascuntur infantes, recedant de medio parentes, servi, clientes; recedant de medio turbae obsequentes, et agnoscantur pueri divites flentes. Pariant simul dives et pauper, pard pariunt, discedant paululum, redeant et agnoscant. Ecce, dives, nihil attulisti in hunc mundum: sed nec auferre hinc aliquid potes. Quod dixi de natis, hoc dico de mortuis. Certe quando aliquo casu vetera sepulcra franguntur, ossa divitis agnoscantur. Ergo dives audi Apostolum: Nihil intulimus in hunc mundum. Agnosce, verum est. Sed nec auferre aliquid possumus. Agnosce, et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Qun pet. unt: Miseri Aqui¬
b petuntꝰ: Amiseris: ¶x cep¬
ta substancia facultatũ. tales
sunt qui petunt: quales aqui¬
bus petunt. Quã frontẽ habes
petendo ad dñm tuumꝰ qui nõ
agnoscis parem tuũ. Nõ sum
inquit talis: ab sit ad me. ut
talis sim Inflatus. obsericat
ista loquitur de pannoso: Se
ego nudos interrogo: Non int¬
rogo inuestib quales sitis:s
quales nati fueritis: Ambo
nudi. ambo infirmi. ambo mi¬
seram uitam in choantes: ide¬
o ambo plorantes: Ecte reco¬
le diues primordia tuaz Ui¬
de utrum huc aliquid a ttule¬
ris: Iam uenisti: q tanta inue¬
nisti Dic togo te quid attul¬
stie dic quid attuleris: Nut
si dicere elubescis: apłm aud
Nichil intulimus in hunc m¬
dum: Nichil inquit intuli¬
mus in hunc mnudũ: Sed
quia forte nichil attulisti.et
hic multa inuenisti᷑ aliquid
hinc tecum ab latutus esͦ
hoc fortasse amore diuitiaꝵ
trepidas confiteri Qudi et
hoc Et hoc apłs dicat: qui

Expanded text:
Qui petunt? Miseri. A quiQui petunt? Miseri. A quibus petunt? A miseris. Excepta substantia facultatum, tales sunt qui petunt, quales subus petunt. Quam frontem habes petendo ad Dominum tuum, qui non agnoscis fratrem tuum? Non sum, inquit, talis: absit a me ut talis sim. Inflatus, obsericatus ista loquitur de pannoso. Sed ego nudos interrogo: non interrogo in vestibus quales sitis, sed quales nati fueritis. Ambo nudi, ambo infirmi, ambo miseram vitam inchoantes, ideo ambo plorantes. Ecce recole dives primordia tua, vide utrum huc aliquid attuleris. Jam venisti, et tanta invenisti . Dic, rogo te, quid attulisti? Dic quid attuleris? Aut si dicere erubescis, Apostolum audi: Nihil intulimus in hunc mundum. Nihil, inquit, intulimus in hunc mundum. Sed forte quia nihil attulisti, et hic multa invenisti, aliquid hinc tecum ablaturus es? Et hoc fortasse amore divitiarum trepidas confiteri: audi et hoc. Et hoc Apostolus dicat, qui
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ mnet̾num habeamus : qͦ cũ
saturati fuerimus. ultetiꝰ nõ e¬
geamus: Sed ut saturemur:
esuriamꝰ et sitiamus. C surien¬
do aut̃. o sitiendo: petamus. q̃¬
ramus. pulsemus: Heati enĩ
qui esuriunt et siciunt iustici¬
am Quare beati: Esuruint.
⁊ siciunt: ⁊ beati sunt: Aliqñ
egestas beata ẽͦ Non inde bea¬
ti sunt quia esuciunt ⁊ siciũt:
s qr ipĩ saturabuntut: Ibi erit
beatitudo: in saturitate nõ infa¬
me S precedat saturitatẽ
fames: ne  fastidiũ nõ ꝑue¬
aquo ꝓetamus: qui petamꝰ. qͥd
petamus: Sed petitur ⁊ a nob̾
Mendicienĩ dei sumꝰ ut agnos
cat ille mẽdicos suos: agnosca¬
mus et nos ntõs. Sed et ibi¬
etiam cogitemus qñ petitur a
nobis: qui petunt. aquibus pe
tunt. quid petunt: Qui petũt:
Nomines: Aquibus petuntͦ
Ab homineb Qͥ petunt ͦ Mor¬
tales: Nquib petunt. Amor¬
talib Qui petũt: Fragiles:
Nquib petunt : Aftãgilib:

Expanded text:
quod in aeternum habeamus: quo cum quod in aeternum habeamus: quo cum saturati fuerimus, ulterius non egeamus. Sed ut saturemur, esuriamus et sitiamus; esuriendo et sitiendo petamus, quaeramus, pulsemus. Beati enim qui esuriunt et sitiunt justitiam. Quare beati? Esuriunt et sitiunt, et beati sunt? Aliquando enim egestas beata est? Non inde beati sunt, quia esuriunt et sitiunt; sed quia ipsi saturabuntur . Ibi erit beatitudo in saturitate, non in fame. Sed praecedat saturitatem fames, ne fastidium non pervea quo petamus, qui petamus, quid petamus. Sed petitur et a nobis. Mendici enim Dei sumus: ut cat ille mendicos suos, agnoscamus nos nostros. Sed et etiam ibi cogitemus, quando petitur a nobis, qui petunt, a quibutunt, quid petunt. Qui petunt? Homines. A quibus petunt? Ab hominibus. Qui petunt? Mortales. A quibus petunt? A mortalibus. Qui petunt? Fragiles. A quibus petunt? A fragilibus.
Abbreviated transcription (Latin):
pulsare non destitit: quia et cũ
eẽt̃ negatum. nõ se au̾tit: Ille qͥ
nolebat dare. qd̾ petebatur fecii
quia ille impetendo nõ defecit: Qͣ¬
tomagis dabit bonus. qui nos hor¬
tatur ut petamus: cui displicet
si nõ petamꝰ. Sed eum aliquãdo
tardius dat: ꝯmendat dona. nõ
negat: Dui desiderata dulcius
obtinentur: cito aut̃ data uiles¬
cunt: Pete. quere. in staz pͥeten¬
do. et quetendo crescis: ut capi¬
as: Seruat tͥ deus qd̾ nõ nult
cito dare: ut et tu difas magna
magne desiderare: Ideo oportet
semꝑ orare: et nõ defice̾. Si gͦ¬
frẽs mĩ mendicos suos nos fe¬
cit deus. monẽdo nos. et hortã¬
do ⁊ iubendo ut petamus. quera¬
ius. pulsemus: attendamus ⁊
nos. qui a nobis petunt: Peti¬
mus nos: quo petimus. Cui
petiimis: Quid peti. mus : Aquo.
uł qui. uł quid peti mus: Pe¬
timis a deo hono: petimus hoĩes
mali Petimus aut̃ insticiam :
ude simꝰ boni Hoc gͦ petimus

Expanded text:
pulsare non destitit: quia et cum pulsare non destitit: quia et cum esset negatum, non se avertit. Ille qui nolebat dare, quod petebatur fecit, quia ille in petendo non defecit. Quanto magis dabit bonus, qui nos hortatur ut petamus; cui displicet, si non petamus? Sed cum aliquando tardius dat, commendat dona, non negat. Diu desiderata, dulcius obtinentur: cito autem data, vilescunt. Pete, quaere, insta. Petendo et quaerendo crescis, ut capias. Servat tibi Deus, quod non vult cito dare; ut et tu discas magna magne desiderare. Inde oportet semper orare, et non deficere . res mei, mendicos suos nos fecit Deus, monendo nos, et hortando et jubendo ut petamus, quaeramus, pulsemus; attendamus et nos qui a nobis petunt. Petimus nos. A quo petimus? qui petimus? quid petimus? A quo, vel qui, vel quid petimus? Petimus a Deo bono: petimus homines mali: petimus autem justitiam, unde simus boni. Hoc ergo petimus
Abbreviated transcription (Latin):
accipit: quetens inueniet: pul¬
santi aperietur: Hortatur ut pe-¬
parationẽ. sicut de illo diuite in¬
iquo. Hortantẽ nos ad orationẽ:
qñ ait dñs: Erat quidam iuder
in ciuitate quinet dm timebat.
nec hominẽ reuerebat᷑: et quedã
uidua interpellabat eum coti¬
die ⁊ dicebat: Nindica me: Nole¬
bat ille ꝑ tempus Illa interpel¬
lare nõ desinebat: et fecit tedio.
qd̃ nolebat bñficio. Sit enim e
contrario nos admonuit: ut pe
cum suũ. cui hospes uenerat: et
cep̃ pulsare et dice̾ Hospes
michi uenit: cõmoda mͥ tres ꝑ¬
panes: Nespondit ille: Iam re¬
quiesco: et mecum serũi mei re¬
quiescunt: Ille nõ cessat: astat.
instat pulsat: et tanꝙͣ artꝰ
ab amico m̃dicat. Et quid ait
Dico uobis quia surgit: et ñ
ꝓpt̾ amiciciam eius. s ꝓpter
imꝓbitatẽ dat illi quͣtos uolu¬
erit: Non ꝓpt̾ amiciciam qmͣuis
amicus sit: sed ꝓpt̾ imꝓbitatẽ
Quid est ꝓpt̾ imꝓbitat᷑em: Qͥa

Expanded text:
accipit: quaerens invenit: pulaccipit: quaerens invenit: pulsanti aperietur. Hortatur ut peparationem, sicut de illo divite ini quo, hortantem nos ad orationem, quando ait Dominus: Erat quidam judex in civitate, qui nec Deum timebat, nec hominem reverebatur. Quaedam vidua interpellabat eum quotidie, et dicebat, Vindica me. Nolebat ille per tempus: illa interpellare non desinebat; et fecit taedio, quod nolebat beneficio . Sic enim a contrario nos admonuit ut petacum suum, cui hospes venerat; et coepit pulsare, et dicere: Hospes mihi venit, commoda mihi tres panes. Respondit ille: Jam requiesco, et mecum servi mei requiescunt. Ille non cessat, astat, instat, pulsat; et tanquam amicus ab amico mendicat. Et quid ait, Dico vobis, quia surgit, et non propter amicitiam ejus, sed propter improbitatem dat illi quantos voluerit . Non propter amicitiam, quamvis amicus sit, sed propter improbitatem. Quid est, propter improbitatem? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniam: eroga Erogando pecu¬
niam: auges iusticiam Disꝑ¬
sit enim. distribuit. dedit par¬
perib: iusticia eius manet
in scłm scłi Nide quid mimu¬
atur: et quid̃ augeatur: EN¬
nuitur pecunia: augetur ius¬
ticia: Illud minuitur qd̾ eral
dimissurus: illud minuitur qͥ¬
hic eras relicturus: illud aug¬
tur qd̾ in et̾num es possessur
Consilium do luchroꝵ : Disce
mertari: Laudas enim mer¬
catorẽ. qui uendit plumbum
et ad quirit aurum: q nõ la¬
das mercatorem qͥ erogat ꝑ¬
cuniã. ⁊ ad quirit iusticiã. S
ego inquis nõ erogo pecuniam
ut habeas iusticiã. A quo eni
habebis iusticiam: nͥ a dõ foi¬
te iusticiȩ Ergo siuis haben
iusticiam. esto mendicus der: qui
te paulo ante ex eugłio ut pete¬
res. quereres. pulsares. monebat:
Mendicum suuim te sciebat: et
ecce pat̾ familias. et magnus
diues diuitiaꝵ scilicet spiritali¬
um q et̾narum. hortatur ⁊ ditͣ
tͥ: Pete. quere pulsa Qui petit

Expanded text:
pecuniam, eroga. Erogando pecupecuniam, eroga. Erogando pecuniam, auges justitiam. Dispersit enim, distribuit, dedit pauperibus; justitia ejus manet in saeculum saeculi. Vide quid minuatur, et quid augeatur. Minuitur pecunia, augetur justitia. Illud minuitur quod eras dimissurus, illud minuitur quod eras relicturus: illud augetur quod in aeternum es possessurConsilium do lucrorum, disce mercari. Laudas enim mercatorem, qui vendit plumbum, et acquirit aurum; et non laudas mercatorem qui erogat pecuniam, et acquirit justitiam? Sed ego, inquis, non erogo pecuniam,ut habeas justitiam. A quo enim habebis justitiam, nisi a Deo fonte justitiae? Ergo si vis habere justitiam, esto mendicus Dei, qui te paulo ante ex Evangelio ut peteres, quaereres, pulsares, monebat. Mendicum suum sciebat, et ecce paterfamilias et magnus dives, divitiarum scilicet spiritualium et aeternarum, hortatur, et dicit tibi: Pete, quaere, pulsa. Qui petit