comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
legeret᷑: qͥa in ops & pauꝑ camat ad dm̃ in hoc scło
Uex enĩ est ut sepiꝰ audistis. & meminisse debetis. non
uniꝰ hominis: ettam̃ uniꝰ hominis: Non uniꝰ: quia
fideles multi: Multa grana int̾ paleas gem̃tia: dif¬
fusa toto orbe t̾rarũ: Uniꝰ aut̃. qͥa m̃bra xp̃i om̃s: ac
ꝑ hoc unũ corpꝰ: Iste gͦ popłs inops & pauꝑ. non no¬
uit gaudere de scło: & dolor eiꝰ intus est. & gaudiũ
eiꝰ intus est. ubi non uidet nͥ ille qui exaudit gem̃tẽ.
& coronat sꝑantẽ: Leticia scłi uanitas. cũ magna
expectatione sperat᷑ ut ueniat: & non potest tene¬
ri cũ uenerit: Iste enĩ dies qui letus est ꝑditis ho¬
die in ista ciuitate. cras utiq non erat: nec idem
ipsi cras hoc erunt qd hodie st̃ Et transeunt
omĩa. & euolant omĩa: & sic̃ fumꝰ uanescunt. &¬
ue his qui amant talia: Omĩs enĩ anima: seqͥt᷑
qd̃ amat Omĩs caro fęnũ: & omis honor carnis
quasi flos feni: fenũ aruit flos decidit: u̾bũ aut̃

Expanded text:
legeretur, quia inops et pauper clamat ad Deum in hoc saeculo . Vox enim est, ut saepius audistis, et meminisse debetis, non unius hominis, et tamen unius hominis: non unius, quia fideles multi; multa grana inter paleas gementia, diffusa toto orbe terrarum: unius autem, quia membra Christi omnes; ac per hoc unum corpus. Iste ergo populus inops et pauper, non novit gaudere de saeculo: et dolor ejus intus est, et gaudium ejus intus est, ubi non videt nisi ille qui exaudit gementem, et coronat sperantem. Laetitia saeculi, vanitas. Cum magna exspectatione speratur ut veniat, et non potest teneri cum venerit. Iste enim dies qui laetus est perditis hodie in ista civitate, cras utique non erit: nec iidem ipsi cras hoc erunt quod hodie sunt. Et transeunt omnia, et evolant omnia, et sicut fumus vanescunt: et vae qui amant talia! Omnis enim anima sequitur quod amat. Omnis caro fenum, et omnis honor carnis quasi flos feni; fenum aruit, flos decidit: Verbum autem
Abbreviated transcription (Latin):
titat. Quomͦ gͦ ure diuino possideat qͥ dicit ego
baptiro. cũ dicat colũba hic est qui baptirat: cũ
dicat scͥptura una est colũba mea. una ẽ matri suȩe
iare laniastis colũbã: Immo laniastis uiscera ur̃a
ã uob̾ laniatis: colũba integra ꝑ serierat: Ergo
fr̃s mei si ubiq non habent qd̵ dicant ego dico
qͥl faciant: Ueniant ad catholicã: & nob̾cũ habe¬
bunt non solũ terrã. s etiã illũ qͥ fecit cęlũ & trã:

Expanded text:
jure divino possideat, qui dicit, Ego baptizo; cum dicat columba, Hic est qui baptizat; cum dicat Scriptura, Una est columba mea, una est matri suae? Quare laniastis columbam? Imo laniastis viscera vestra: nam vobis laniatis, columba integra perseverat. Ergo, fratres mei, si ubique non habent quod dicant, ego dico quod faciant: veniant ad Catholicam, et nobiscum habebunt non solum terram, sed etiam illum qui fecit coelum et
Abbreviated transcription (Latin):
anullo humore p̃mit᷑. s diruptis omĩb erilit. &
suꝑ eminet: sic est caritas: Non potest p̃mi in ina:
necesse est ut ad suꝑna emicet: ꝓpt̾ea de illa dieit apłs.
Ad huc suꝑeminentiorẽ uob̾ uiã demonstro: Quia
diximꝰ de oleo qͥa suꝑeminet: ne forte non de caritate
diamꝰ qd sequit᷑. Silĩguis hominũ loquar & angłoꝵ⁊
caritatẽ aut̃ non habeã. factus sũ tanqͣm eram̃tũ so¬
nans. & cymbalũ tinniens: In unc donate: excla
disertus: qntũ doctus: nũqͥd linguis angłor. lo¬
cutꝰ es: Et tam̃ si linguis angłor. loquereris. ca¬
ritatẽ non habens: audirẽ ęra sonantia. & cymba¬
la tinnientia Soliditatẽ aliquã quero. fructũ
in foliis in ueniã: non sint sola u̾ba. habeant oli¬
uam. redeant ad archã: S inquies: habeo sacra¬
m̃tũ: Uerũ dicis. sacram̃tũ diuinũ est habes
baptismũ: & ego confiteor S qͥd dicit idem apłs:

Expanded text:
a nullo humore premitur, sed disruptis omnibus exsilit et a nullo humore premitur, sed disruptis omnibus exsilit et supereminet: sic et charitas non potest premi in ima; necesse est ut ad superna emineat. Propterea de illa dicit Apostolus, Adhuc supereminentiorem viam vobis demonstro. Quia diximus de oleo, quia supereminet, ne forte non de charitatediamus quid sequitur: Si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum tanquam aeramentum sonans, aut cymbalum tinniens . I nunc, Donate, et clamdisertus? quantum doctus? numquid linguis Angelorum locutus es? Et tamen si linguis Angelorum loquereris, charitatem non habens, audirem aera sonantia et cymbala tinnientia. Soliditatem aliquam quaero, fructum in foliis inveniam: non sint sola verba, habeant olivam, redeant ad arcam. 21. Sed, inquies, habeo sacramentum. Verum dicis: Sacramentum divinum est; habes Baptisma, et ego confiteor. Sed quid dicit idem apostolus?
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus est in his aquis Auertat ds̃ corui illiꝰ mor¬
tem: Nam quare non est reuersus: nͥ qͥa. aqͥs in ter¬
ceptus est: Al uͦ colũba non in ueniens reqͥem pedib
suis: cũ ei undiq clamaret a qua ueni ueni. hic tm¬
guere. qͦmͦ clamant isti heretici tieni. hic habes: non
inueniens illa reqͥem pedib sius. reuersa est ad archã
Et misit illã noȩ iterũ. sic̃ uos mittit ȩccła: ut loqua¬
mini illis & qͥd fecit postea colũba: qͥa erant ligna fo¬
ris baptirata: reportauit ad archã ramũ de oliua: Ra¬
mus ille: & folia & fructũ habebat: Non sint inte sola
uerba: ñ sint in te sola folia: sit fructꝰ . & redis ad ar¬
cham: Non ꝑ teipsũ colũba te reuocat Gemite fo¬
ris: ut illos intro reuocetis Et enĩ fruetus ille oliue
si discutiat᷑. in uenies qͥd erat Oliuȩ fructꝰ caritatẽ
significat. Unde hoc ꝓbamꝰ: Quomͦ enĩ oleum

Expanded text:
mortuus est in his aquis. Avertat Deus corvi illius mormortuus est in his aquis. Avertat Deus corvi illius mortem. Nam quare non est reversus, nisi quia aquis interceptus est? At vero columba non inveniens requiem pedibus suis, cum ei undique clamaret aqua, Veni, veni, hic tingere; quomodo clamant isti haeretici, Veni, veni, hic habes: non inveniens illa requiem pedibus suis, reversa est ad arcam. Et misit illam Noe iterum, sicut vos mittit arca, ut loquamini illis: et quid fecit postea columba? Quia erant ligna foris baptizata, reportavit ad arcam ramum de oliva. Ramus ille et folia et fructum habebat : non sint in te sola verba, non sint in te sola folia; sit fructus, et redis ad arcam, non per teipsum, columba te revocat. Gemite foris, ut illos intro revocetis. 20. Etenim fructus iste olivae, si discutiatur, invenies quid erat. Olivae fructus, charitatem significat. Unde hoc probamus? Quomodo enim oleum
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ enĩ in tẽplo lapides uiui de quib ȩdificat᷑ tẽplũ.
homines fideles dicti st̃.: sic ligna implitribilia. ho¬
mines ꝑ seuerantes in fide: In ipsa gͦ archa. ligna
imputribilia erant archa enĩ eccła est. ibi bapti¬
tat colũba Archa enĩ illa in aqua ferebat᷑. ligna¬
in imputribilia intꝰ baptitata st̃ In uenimꝰ que¬
dam ligna foris baptitata: om̃s arbores quȩ erant in
mundo: Ipsa tam̃ a qua erat. non erat altera: omĩs
de cȩlo uenerat & de abyssis fontiũ Ipsa erat a qua.
in qua baptizata st̃ ligna imputribilia: quȩ erant
in archa. in qua baptirata st̃ ligna foris: Missa est
colũbaꝰ & pͥmo non inuenit requiem pedib suis: re¬
diit ad archã: Plena erãt enĩ aquis omĩa: & maluit
redire quã rebaptitari Coruus aut ille emissus est.
antequã siccaret᷑ aqua. rebaptitatꝰ re dire noluit:

Expanded text:
modo enim in templo lapides vivi de quibus aedificatur templum, modo enim in templo lapides vivi de quibus aedificatur templum, homines fideles dicti sunt; sic ligna imputribilia homines perseverantes in fide. In ipsa ergo arca ligna imputribilia erant; arca enim Ecclesia est: ibi baptizat columba; arca enim illa in aqua ferebatur: ligna imputribilia intus baptizata sunt. Invenimus quaedam ligna foris baptizata, omnes arbores quae erant in mundo. Ipsa tamen aqua erat, non erat altera: omnis de coelo venerat, et de abyssis fontium: ipsa erat aqua in qua baptizata sunt ligna imputribilia quae erant in arca, in qua baptizata sunt ligna foris. Missa est columba, et primo non invenit requiem pedibus suis: rediit ad arcam; plena enim erant aquis omnia, et maluit redire quam rebaptizari. Corvus autem ille emissus est antequam siccaret aqua: rebaptizatus redire noluit;
Abbreviated transcription (Latin):
a me acciꝑe pecuniȩ. ut ꝑ impositionẽ manuum
mearũ detur sp̃s sc̃s: Et ait illi petrꝰ Pecunia
tua tecũ sit in ꝑdicione: qm donũ dĩ putasti pe¬
cunia cõꝑandũ: Cui dicit pecunia tua tecũ sit in
ꝑditione: Utiq baptitato: Iã baptismũ babebat.
s colũbȩ uiscerib non herebat: Audi qͥa non he¬
rebat: Uerba ipsa petri apłi ad u̾te. Seqͥtur enĩ
on est tibi pars neq sors in hac fide: In felle enĩ
a maritudinis ĩideo te eẽ: Colũba fel non habet.
symon habebat. ideo seꝑatꝰ erat a colũbe uiscerib:
fel: ueni ad colũbã: Hic tibi ꝓderit: qdꝰ foris non solũ
non ꝓderat. s etiã oberat: Neq dicas non uenio:
q̃a foris sũ baptitatꝰ. Ecce incipe habere caritatẽ.
incipe habere fructũ: inuenat᷑ in te fructꝰ mitcet
e colũba intro: Inuenimꝰ enĩ hoc in scriptura. in
utribilib lignis archa fuerat fabricata: In pu¬
tribilia ligna sc̃i st̃. fideles ꝑtinentes ad xp̃m Quo¬

Expanded text:
onem manuum mearum detur Spiritus sanctus'. Et ait illi Petrus: 'Pecunia tua tecum sit in perditione, quoniam donum Dei putasti pecunia comparandum'. Cui dicit: 'Pecunia tua tecum sit in perditione'? Utique baptizato. Iam baptismum habebat, sed columbae visceribus non haerebat. Audi, quia non haerebat, et verba ipsa Petri apostoli adverte. Sequitur enim: 'Non est tibi pars neque sors in hac fide; in felle enim amaritudinis Video te esse'. Columba fel non habet. Symon habebat, ideo separatus erat a columbae visceribus. fel, veni ad columbam; hic tibi proderit quod foris non solum non proderat, sed etiam oberat. 19. Neque dicas: Non venio, quia foris sum baptizatus. Ecce incipe habere charitatem, incipe habere fructum, inveniatur in te fructus, mittet te columba intro. Invenimus hoc iputribilibus lignis arca fuerat fabricata : tribilia ligna sancti sunt, fideles pertinentes ad Christum. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
est a quo te p̃cidisti. ut clames cũ corus e
mas cũ eolũba: Ueni gͦ S sollicitꝰ es fuar
Foris sũ baptitatꝰ. timeo ne inde sim reus qͥ
tatur s agnoscit᷑: caracter est regi maa
sacrilegus: Corrigo desertorẽ. non mus

Expanded text:
est, a quo te praecidisti, ut clames cum corvo, non ut gemas cum columba. Veni ergo. 16. Sed sollicitus es forForis baptizatus, timeo ne inde sim reus, qutatur, sed agnoscitur: character est Regis mei, non ero sacrilegus; corrigo desertorem, non immu
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c scĩ Intenti facti sumꝰ: cũ audiremꝰ. ite bapti¬
tate gentes: In duiꝰ nomine: In nomine patris
nib patris & filii & sp̃s scĩ: s in nomine patris
ie filii & sp̃s scĩ Ubi unũ nom̃ audis uius ẽ ds̃.
sic̃ de semine dictũ est ab rahȩ. & ex ponit pauluᷤ
apłs: In semine tuo benedicent᷑ om̃s gentes Il
dixit in seminib quasi inmultis. s tan qm in
xp̃c. sic & hic cũ dictũ est in nomine non inno¬
nomine baptiremꝰ. nos ministros fecisti. & dixisti
nob̾: ite baptitate in nomine patris & filii et
sp̃s scĩ: Quo ibimꝰ : quo: non audistis: ad here¬
ditatẽ meã: In terrogatis quo ibimꝰ: ad id qd
emi sanguine meo: Quo gͦ: ad gentes inquit.
Putaui qͥa dixit. ite baptitate a fros in nom

Expanded text:
Spiritus sancti . Intenti facti sumus, cum audiremus, Ite, baptiSpiritus sancti . Intenti facti sumus, cum audiremus, Ite, baptizate gentes. In cujus nomine? In nomine Patris Patris et Filii et Spiritus sancti. Ubi unum nomen audis, unus est Deus: sicut de semine Abrahae dictum est, et exponit Paulus apostolus, In semine tuo benedicentur omnes gentes: non dixit, In seminibus, tanquam in multis; sed tanquam in  sic et hic cum dictum est, in nomine, non, in nonomine baptizemus, ministros nos fecisti, et dixisti nobis, Ite, baptizate in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti: quo ibimus? Quo? non audistis? Ad haereditatem meam. Interrogatis, Quo ibimus? Ad id quod emi sanguine meo. Quo ergo? Ad gentes, inquit. Putavi quia dixit, Ite, baptizate Afros in nom
Abbreviated transcription (Latin):
bonus & melior. non ideo iste bonũ accepit & ille
meliꝰ. s quãuis bonꝰ & melior fuerint ministri.
unũ & equale est qd̃ acceperunt. non est melius
in illo. & inferiꝰ in illo: sic & cũ baptirat malus
ex aliqua uł ignorantia ȩccłȩ uł tolerantia. aut
enĩ ignorant᷑ mali. aut tolerant᷑: tolerat᷑ palea. qͦ usq in
ultimo uentilet᷑ area: illud qđ datũ est unũ est.
nec impar ꝓpt̾ impares ministros. s par & equale¬
tissimi: uideamꝰ qd uidere illi nolunt: Nonqͥd
non uideant. s qͥd se uidere doleant: qͣsi clausũ
sit contͣ illos Quo gͦ missi st̃ discipłi in nomine
patris & filii & sp̃s scĩ: ut baptitarent tanqͣm mi¬
nistri quo missi st̃: Ite dixit baptirate gentes:
dabo tͥ gentes hereditatẽ tuã: & possessionẽ tuã
terminos terre: Audistis qͦmͦ a syon ꝓdiit lex:¬
ite baptirate gentes in nomine patris. & filii. et

Expanded text:
bonus et melior, non ideo iste bonum accepit, et ille bonus et melior, non ideo iste bonum accepit, et ille melius; sed quamvis bonus et melior fuerint ministri, unum et aequale est quod acceperunt, non est melius in illo, et inferius in isto: sic et cum baptizat malus ex aliqua vel ignorantia Ecclesiae, vel tolerantia aut enim ignorantur mali, aut tolerantur, toleratur palea, quousque in ultimo ventiletur area, illud quod datum est, unum est, nec impar propter impares ministros; sed par et aequaletissimi, videamus quod videre illi nolunt; non quod non videant, sed quod se videre doleant: quasi clausum sit contra illos. Quo missi sunt discipuli, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, ut baptizarent tanquam ministri? quo missi sunt? Ite, dixit, baptizate gentes. dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Audistis quomodo a Sion Ite, baptizate gentes in nomine Patris et Filii et
Abbreviated transcription (Latin):
talẽ futurã. ut quãuis multi ministri baptitaturi
eẽnt. siue iusti siue in iusti non tribueret᷑ sc̃ĩtas bap¬
tismi nͥ illi suꝑ quẽ descendit colũba. de quo dictũ¬
est. hic est qͥ baptirat in spu scõ: Petrus baptiret: hic
est qͥ baptitat: Paulus baptitet. hic est qͥ baptrrat.
Iudas batret: hic est qͥ bałitat: Nã si ꝓ diuersitate
meritoꝵ baptismꝰ sc̃s est: qͥa diuersa st̃ merita.
diuersa erunt baptismata: Et tanto quisq
aliquid meliꝰ putabit᷑ acciꝑe: qͣnto amiliore
uidebit᷑ accepisse: Ipsi scĩ intelligite fr̃s. boni.
ꝑtinentes ad colũbã. ꝑ tinentes ad sortẽ ciuita¬
aliis sanctiores: st̃ alii aliis meliores: Quare
gͦ si unus ab illo u̾bi grã iusto. scõ. baptiretur:
alius ab illo in ferioris meriti apud dm̃. infe¬
rioris gradus. in ferioris continẽntiȩ. in ferioris
uitȩ. un tam̃ & par & equale ẽ qd acceperunt:
nͥ quia hic est qͥ baptitat: Quomͦ gͦ cũ baptirat

Expanded text:
risto futuram? ut quamvis multi ministri baptizaturi essent, sive justi sive injusti, non tribueretur sanctitas baptismi, nisi illi super quem descendit columba. De quo dictum: Hic est qui baptizat in Spiritu sancto. Petrus baptizet, hic est qui baptizat: Paulus baptizet, hic est qui baptizat: Judas baptizet, hic est qui baptizat. Nam si pro diversitate meritorum Baptisma sanctum est, quia diversa sunt merita, diversa erunt baptismata; et tanto quisque aliquid melius putatur accipere, quanto a meliore videtur accepisse. Ipsi sancti, intelligite fratres, boni pertinentes ad columbam, pertinentes ad sortem civitaaliis sanctiores, sunt alii aliis meliores. Quare ergo si unus ab illo, verbi gratia, justo sancto baptizetur, alius ab alio inferioris meriti apud Deum, inferioris gradus, inferioris continentiae, inferioris vitae, unum tamen et par et aequale est quod acceperunt, nisi quia hic est qui baptizat? Quomodo ergo cum baptizat
Abbreviated transcription (Latin):
est illa uilla:ͤ aut m̃s est iste seruus: aut domꝰ hec
mea est: Si aut̃ ut teneant᷑ ista ab om̃ib iura ac¬
ceperunt regĩiiuiltis recitemꝰ leges. ut gaudeatis qͥa
uł unũ hortũ habetis: & non imputetis nͥ mansuetu¬
dini colũbe. qͥa uł ibi uob̾ ꝑmittit᷑ ꝑ manere: Rele¬
gunt᷑ enĩ leges manifeste ubi p̃ceperunt ĩꝑatores
eos. qui p̃ter ȩccłȩ catholicȩ cõmunionẽ. usurpant
ibi nom̃ xep̃ianũ. nec uolt̾ in pace cołe paci aucto
rẽ: ut nichil nomine eccłȩ audeant possidere S
qͥd nob̾ & imꝑatori: S iã dixi: de ure humano a¬
git᷑: Et tam̃ apłs uoluit seruiri regib: uoluit ho¬
norare reges. & dixit. regẽ reueremini: Noli dice¬
re. qͥd mͥ & regis Quid tibi gͦ & possessioni: ꝑ uira
regũ: possident᷑ possessiones Dixisti qͥd mͥ & re¬
guꝰ noli dicere possessiones tuas: qͥa ad ipsa uira

Expanded text:
est illa villa, aut meus est iste servus, aut domus hęc est illa villa, aut meus est iste servus, aut domus hęc mea est? Si autem ut teneantur ista ab hominibus, iura acceperunt regum, vultis, recitemus leges, ut gaudeatis, quia vel unum hortum habetis, et non imputetis nisi mansuetudini columbę, quia vel ibi vobis permittitur permanere? Releguntur enim leges manifeste, ubi preceperunt imperatores eos, qui preter ęcclesię catholicę communionem usurpant sibi nomen christianum, nec volunt in pace colere pacis aurem, nihil nomine Ecclesiae audeant possidere. 26. Sed quid nobis et imperatori? Sed jam dixi, de jure humano agitur. Et tamen Apostolus voluit serviri regibus, voluit Honorari reges, et dixit: Regem reveremini . Noli dicere: Quid mihi et regi? Quid tibi ergo et possessioni? Per jura regum possidentur possessiones. Dixisti, Quid mihi et regi? noli dicere possessiones tuas; quia ad ipsa jura
Abbreviated transcription (Latin):
uimꝰ uillas: colũba illas habeat: Quesl
& putatis me gaudere in possesione is
nouit: Ipse scit qͥd ego de illis uillis
iure defendis uillas: cdiuino an humano: Respon-¬
deant Diuinũ ius in scripturis habemꝰ: humanũ
ius in legib regũ: Uñ quisq possidet qđ possidet:
nonne iure humano: Nã iure diuino: dnĩ ẽ terra
&e plenitudo eiꝰ. Patiꝑes & diuites ds̃ de uno limo fe-¬
cit. & pauꝑes & diuites una t̾ra subportat: Iure tam̃
bumano dicit. hec uilla mea est: hec domꝰ mea: hic¬
seruus ms̃ est: Iure gͦ humano. iure imꝑatori: Qua¬
re: qͥa ipsa uira humana ꝑ imꝑatores & reges scłi:
des̃ distribuit generi humano Uultis legamꝰ leges
imꝑatoꝵ. & scd̾m ipsas agamꝰ de uillis: Si iure
humano uultis possidere: recitemꝰ leges imꝑatoꝵ:
uideamꝰ si uoluer᷑ aliqͥd abhereticis possideri Sed
qͥd mͥ est imꝑator: Scd̾m uis ipsiꝰ possides terram:
autt tolle iura imꝑatoꝵ & quis audet dicere mea

Expanded text:
us villas, columba illas habeat: quaeraostis, et putatis me gaudere in possessione villarum, Deus novit, ipse scit quid ego de illis villis jure defendis villas? divino an humano? Respondeant: Divinum jus in Scripturis habemus, humanum jus in legibus regum. Unde quisque possidet quod possidet? nonne jure humano? Nam jure divino, Domini est terra et plenitudo ejus : pauperes et divites Deus de uno limo fecit, et pauperes et divites una terra supportat. Jure tamen humano dicit, Haec servus meus est. Iure ergo humano, iure imperatorum. Quare? Quia ipsa iura humana per imperatores et reges seculi Deus distribuit generi humano. Vultis, legamus leges imperatorum et secundum ipsas agamus de villis? Si iure humano vultis possidere, recitemus leges imperatorum. Videamus, si voluerunt aliquid ab hereticis possideri. Sed quid mihi est imperator? Secundum ius ipsius possides terram. Aut tolle iura imperatorum et quis audet dicere: mea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ xp̃o: Uide qͦmͦ patiaris: Nã si ꝓ donato pateris: ꝓ
suꝑbo pateris: Non es in colũba: si ꝓdonato pa¬
teris: Non erat ille amicus sponsi Nã si amicꝰ
te amicũ sponsi dicentẽ: hic est qui baptizat:
Iile non erat amicꝰ sponsi ꝓ quo pateris: qͥ dicebat¬
conuiuiũ uenisti: foras habes mitti: Imou
missus es: ideo miser es: Redi aliqndo s

Expanded text:
o. Vide quomodo patiaris: nam si pro Donato pateris, pro superbo pateris; non es in columba, si pro Donato pateris. Non erat ille amicus sponsi: nam si amicuse amicum sponsi dicentem, Hic est qui baptizat. Ille non erat amicus sponsi, pro quo pateris. Non habconvivium venisti, foras habes mitti ; imo quia foras missus es, ideo miser es: redi aliquando,
Abbreviated transcription (Latin):
Magna est fides: s nichil ꝓdest si non habeat carita¬
tem: Confitebant᷑ & demones xp̃m. E rgo creden¬
do s non diligendo dicebant: qͥd nob̾ & tibi : fidem
habebant: caritatẽ non habebant. ideo demones erãt.
Noli defide głari: ad huc demonib cõꝑandus es No¬
li dicere xp̃o. mͥ & tibi qͥd est: unitas enĩ xp̃i tibi
loquit᷑ Ueni cognosce pacẽ: redi ad uiscera colũbe
Foris baptuatꝰ es. habeto fructũ. & redi ad archam
Et tu in quiᷤ: Quid nos queritis simali sumꝰ: ut bo¬
ni sitis: Ideo uos querimꝰ: qͥa mali estis: Nã sima¬
li non eẽtis: in uenissemꝰ uos: non uos quereremꝰ
Qui bonus est iam inuentꝰ est: qui malus est ad huc
querit᷑: Ideo uos querimꝰ. redite ad archã: S iam
habeo baptismũ: Si onuĩa sacram̃ta sciero. & habue¬
ro ꝓphetiã. & omẽm fidẽ. ita ut montes transferã: ca¬
ritatẽ aut̃ non habeã: nichil sũ: Fructũ ibi uideam:

Expanded text:
Magna est fides, sed nihil prodest si non habeat charitatem. Confitebantur et daemones Christum. Ergo credendo, sed non diligendo dicebant, Quid nobis et tibi ? Fidem habebant, charitatem non habebant: ideo daemones erant. Noli de fide gloriari; adhuc daemonibus comparandus es. Noli dicere Christo, Mihi et tibi quid est? Unitas enim Christi tibi loquitur. Veni, cognosce pacem, redi ad viscera columbae. Foris baptizatus es; habeto fructum, et redis ad arcam. 22. Et tu: Quid nos quaeritis, si mali sumus? Ut boni sitis. Ideo vos quaerimus, quia mali estis: nam si mali non essetis, invenissemus vos, non vos quaereremus. Qui bonus est, jam inventus est: qui malus est, adhuc quaeritur. Ideo vos quaerimus; redite ad arcam. Sed jam habeo Baptismum. Si omnia sacramenta sciero, et habuero prophetiam et omnem fidem, ita ut montes transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum. Fructum ibi videam,
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m confundent᷑ & reuiuiscent Ueni gͦ ueni. no¬
li timere: Time si non uenis: immo noli time s
plange: Ueni.: guidebis si ueneris: Qemes q
tribulationib ꝑegrinationis: s gaudebis ing

Expanded text:
vestrum, confundentur, et reviviscent. Veni ergo, veni: novestrum, confundentur, et reviviscent. Veni ergo, veni: noli timere; time si non venis: imo non time, sed plange. Veni, gaudebis si veneris: gemes quidem in tribulationibus peregrination
Abbreviated transcription (Latin):
nũ qd̾ accipit: Nũ enĩ mala erat bucella. quȩ tra¬
dita est iuide a dno : absit Medicꝰ non daret uene¬
nũ: Salitẽ medicus dedit: s in digne accipiendo
ad ꝑniciem accepit: qui non placatꝰ accepit: Sic gͦ
& qui baptira t᷑: Habeo in qͥt mͥ: Fateor habes: ob¬
serua qd̃ habes: Eo ipso qd̾ habes dãpnaberis Qua¬
re: qͥa rẽ colũbȩ. p̃ter colũbã habes Si rẽ colũbȩ
in colũba habeas: securꝰ habes: Puta te ẽẽ mili¬
tarẽ: si caracterẽ imꝑatoris tui intꝰ habeas. securus
militas: Si extra habeaf non solũ tibi ad militiam
non ꝓdest caracter ille: s etiã ꝓ desertore punieris
Ueni gͦ ueni: & noli dicere iã habeo iã sufficit mͥ Ue¬
ni: colũba te uocat: gemendo te uocat. Fr̃s mei uob̾
dico: gemendo uocate non rixando: uocate orando.
tis illos: Non dubito fr̃s mei: qͥa si uideant dolorẽ

Expanded text:
num quod accipit. Num enim mala erat buccella quae tranum quod accipit. Num enim mala erat buccella quae tradita est Judae a Domino ? Absit. Medicus non daret venenum: salutem medicus dedit; sed indigne accipiendo, ad perniciem accepit qui non pacatus accepit. Sic ergo et qui baptizatur. Habeo, inquit, mihi. Fateor, habes: observa quod habes; eo ipso quod habes damnaberis. Quare? Quia rem columbae praeter columbam habes. Si rem columbae in columba habeas, securus habes. Puta te esse militarem: si characterem imperatoris tui intus habeas, securus militas; si extra habeas, non solum tibi ad militiam non prodest character ille, sed etiam pro desertore punieris. Veni ergo, veni, et noli dicere: Jam habeo, jam sufficit mihi. Veni; columba te vocat, gemendo te vocat. Fratres mei, vobis dico; gemendo vocate, non rixando: vocate orando, tis illos. Non dubito, fratres mei, quia si videant dolorem
Abbreviated transcription (Latin):
est. non est nichil: Baptismꝰ ille aliqͥd est. & magnũ
aliqͥd est ꝓpt̃ illũ de quo dictũ est hic est qui bapti¬
tat S ne putares illud qđ magnũ est aliqͥd tibi ꝓ
desse posse. si non fueris in unitate. suꝑ baptitatũ
colũba descendit tanqm dicens Si baptisinũ habes.
esto in colũba: ne non tibi ꝓsit qđ habes: Ueni gͦ ad
colũbã dicimꝰ. non ut incipias habere qđ non habe¬
bas. s ut ꝓdee̾ tibi incipiat qđ habebas Foris enĩ ha¬
bebas baptisiũ ad ꝑniciem: intꝰ si habueris incipit
ꝓdeẽ ad salutẽ: Non enĩ tantũ tibi non ꝓderat baptis¬
mꝰ: & non etiã oberat: Et scã possunt obeẽ In bonis
enĩ scã ad salutẽ st̃. in malis ad iudiciũ: Certe enĩ
nemo dicit non eẽ scm̃ Et qͥd ait apłs: Qui aũt
manducat & bibit in digne: iudiciũ sibi manda¬
cat & bibit: Non ait. quia illa res mala est.s quia
ille malus. male accipiendo ad udiciũ accipit bo¬

Expanded text:
pe illud aliquid est, et magnum aliquid est; propter illum de quo dictum est, Hic est qui baptizat. Sed ne putares illud quod magnum est, tibi aliquid prodesse posse si non fueris in unitate, super baptizatum columba descendit, tanquam dicens: Si Baptismum habes, esto in columba, ne non tibi prosit quod habes. Veni ergo ad columbam, dicimus: non ut incipias habere quod non habebas, sed ut prodesse tibi incipiat quod habebas. Foris enim habebas Baptismum ad perniciem: intus si habueris, incipit prodesse ad salutem 15. Non enim tantum tibi non proderat Baptisma, et non etiam oberat. Et sancta possunt obesse: in bonis enim sancta ad salutem insunt; in malis ad judicium. Certe enim, nemo dicit, non esse sanctum: et quid ait Apostolus? Qui autem manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Non ait quia illa res mala est: sed quia ille malus, male accipiendo, ad judicium accipit bo
Abbreviated transcription (Latin):
est qđ mͥ des. securꝰ sũ: etiã testimonio tuo Et
ego enĩ me dico accepisse: et cu me fateris accepise.
Utriꝰq lingua. sectirũ me facit: Quid m̃ ꝓmittis: gͦ¬
Quare me uis catholicũ facere. quando non mͥ ali¬
qͥa daturꝰ es ampliꝰ. d&e me iã accepisse fateris. qd̾
te habere dicis: Ego aut̃ qñ dico ueni ad me:
dico qͥa non habes: Tu qui fateris quia habeo.
quare dicis ueni ad me: docet nos colũba Res¬
pondet enĩ de capite dni & dicit. Baptisinũ ha¬
bes Caritatẽ aut̃ qua gemo: non habes: Quid est
hoc inqͥt: baptismũ habeo: caritatẽ aut̃ non habeo:
Sacram̃ta habeo: & caritatẽ non: Noli clamare Osten¬
de mͥ qͦmͦ habet caritatẽ: qui diuidit unitatem
Ergo inqͥt habeo baptismũ : Habes baptismũ. s bap¬

Expanded text:
est quod mihi des; securus sum, etiam testimonio tuo: et est quod mihi des; securus sum, etiam testimonio tuo: et ego enim me dico accepisse, et tu me fateris accepisse; utriusque lingua securum me facit: quid ergo mihi quare me vis catholicum facere, quando non mihi aliquid daturus es amplius, et me jam accepisse fateris quod te habere dicis? Ego autem quando dico, Veni ad me, dico quia non habes tu, qui fateris quia habeo: quare dicis, Veni ad me? 14. Docet nos columba. Respondet enim de capite Domini, et dicit: Baptismum habes, charitatem autem qua gemo non habes. Quid est hoc, inquit, Baptismum habeo, charitatem non habeo? Sacramenta habeo, et charitatem non? Noli clamare; ostende mihi quomodo habeat charitatem, qui dividit unitatem. Ego, inquit, habeo Baptismum. Habes, sed Baptismus
Abbreviated transcription (Latin):
coniuncunt᷑. qͥa & ibi qnͣdo dant mali. non post
illos baptitat᷑: & hic qndo dant mali. non post
illos baptiat᷑: Colũba non baptitat post coruũ:
coruus quare uult baptuare post colũbã: In ten¬
dat caritas ur̃a: Et quare de signatũ est nescio
qͥd ꝑ colũbã. ut baptirato dño ueniret colũba. id
est sp̃s sc̃s in spetiȩ colũbȩ & maneret suꝑ eũ: cũ
in ad uentũ colũbe hoc cognosceret ioħs. ꝓpriã
quandã potestatẽ in dño ad baptirandũ: Quia
ꝑ hanc ꝓpͥam potestatẽ sic̃ dixit par ȩccłȩ firmata
est Et potest fieri ut habeat aliqͥs baptismũ
pret̾ colũbã: ut ꝓsit ei. baptismꝰ p̃ter colũbã non
potest In tendat caritas ur̃a: & in telligat qd̵ di¬
co: Nlã & ista circũuentione sepe seducunt fr̃s
nrõs: qui pigri & frigidi st̃ Simꝰ simpliciores.
& feruentiores: Ecce in qͥunt: Ego accepi an non
arcepi: Respondeo: accepisti Si gͦ accepi. non

Expanded text:
ibi quando dant mali, non post illos baptizatur; et hic quando dant mali, non post illos baptizatur. Columba non baptizat post corvum: corvus quare vult baptizare post columbam? 13. Intendat Charitas vestra: et quare designatum est nescio quid per columbam, ut baptizato Domino veniret columba, id est, Spiritus sanctus in specie columbae, et maneret super eum, cum in adventu columbae hoc cognoscerquamdam potestatem in Domino ad baptizandum? Quia per hanc propriam potestatem, sicut dixi, pax Ecclesiae firmata est. Et potest fieri ut habeat aliquis Baptismum praeter columbam: ut prosit ei Baptismus praeter columbam, non potest. Intendat Charitas vestra, et intelligat quod dico: nam et ista circumventione saepe seducunt fratres nostros qui pigri et frigidi sunt. Simus simpliciores et ferventiores. Ecce, inquiunt, ego accepi, an non accepi? Respondeo, Accepisti. Si ergo accepi, non
Abbreviated transcription (Latin):
in linguis diuisis uelut ignis: Ibi legimꝰ multos cre¬
didisse in samaria: ꝑ p̃dicationẽ philippi In telligit᷑
aũt siue unus ex apłis. siue ex diaconib: qͥa septem
diacones ibi legimꝰ ordinatos. int̃ qͦs est etiã nomen
philippi: Per philippi gͦ p̃dicationẽ crediderunt sa¬
marite: Samaria cepit habundare fidelib: Ibi
erat simon iste magus: qui ꝑ magicas factiones suas
dem̃tauerat ppłm: ut eũ uirtutẽ dĩ putarent: Cõ¬
motꝰ tam̃ signis quȩ fiebant aphilippo: etiã ipse cre
didit: S qͦmͦ crediderit: posteriora sequentia de¬
monstrauerunt: Baptitatꝰ est & simon Audierũt
hoc apłi qui erant ihrłm. missi st̃ ad eos petrus &
ioħs: In uenerunt multos baptiratos Et qͥa nul
cendebat ad ostendendã significationẽ gentium
crediturarũ. ut lingius loquerent᷑ in qͦs descende¬
bat sp̃s sc̃s in posuer̃ illis manꝰ orantes ꝓ eis. & acce¬
perunt sp̃m scm̃: Si mon ille qui non erat in excła

Expanded text:
in linguis divisis velut ignis . Ibi legimus multos credidisse in Samaria per praedicationem Philippi: intelligitur autem sive unus ex Apostolis, sive ex diaconis; quia septem ibi diaconos legimus ordinatos, inter quos est etiam nomen Philippi . Per Philippi ergo praedicationem crediderunt Samaritae; Samaria coepit abundare fidelibus: ibi erat iste Simon magus; per magicas factiones suas dementaverat populum, ut eum virtutem Dei putarent: commotus tamen signis qudidit. Sed quomodo crediderit, posteriora sequentia demonstraverunt. Baptizatus est et Simon. Audierunt hoc apostoli, qui erant Hierosolymis; missi sunt ad illos Petrus et Joannes, invenerunt multos baptizatos, et quia nullunc descendebat ad ostendendam significationem gentium crediturarum, ut linguis loquerentur in quos descendebat Spiritus sanctus, imposuerunt illis manus orantes pro eis, et acceperunt Spiritum sanctum. Simon ille qui non erat in Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
si innocens: sine felle: pacata in oculis: non seua
in unguib: Quero utrũ ad huiꝰ colũbȩ m̃bra ꝑ¬
tineant auari. raptores. subdoli. ebriosi. flagi¬
tiosi Menbra st̃ colũbȩ huiꝰ : Absit inqͥt Et re¬
uera fr̃s qͥs hoc dixerit:: ut nichil aliud dicã.
Iraptores solos si dicã. m̃bra accipitris possunt eẽ:¬
& si sorill non m̃bra colũbȩ: Milui rapiunt: accipitres ra¬
nec dilaniant: Ergo raptores non sunt m̃bra
colũbȩ. Non apud uos fuit uel untis raptor: qͣre¬
gͦ manet baptismꝰ quẽ dedit accipit̃ non colũba:
uare ñ baptitatis apud uos ipsos post raptores. & ad

Expanded text:
 sine felle, pacata in osculis, non saeva in unguibus; quaero utrum ad hujus columbae membra pertineant avari, raptores, subdoli, ebriosi, flagitiosi: membra sunt columbae hujus? Absit, inquit. Et revera, fratres, quis hoc dixerit? Ut nihil aliud dicam, raptores solos si dicam, membra accipitris possunt esse, non membra columbae: milvi rapiunt, accipitres rnon dilaniant: ergo raptores non sunt membra columbae. Non apud vos fuit vel unus raptor? Quare manet Baptismus quem dedit accipiter, non columba? Quare non baptizatis apud vos ipsos post raptores et ad
Abbreviated transcription (Latin):
se sic̃ cortus: & forte dicent: Quia gͦ d
uiscerib danda: Facite inde qđ fecit dñs: quando
illi obtulerunt amarũ potũ: Qustauit & respuit.
ic & uos audite & abicite Quid enĩ dicunt: iudea¬
mamꝰ: Ecce ĩqͥuit tu es colũba: O catholica tͥ dictũ
est: una est colũba mea. una est matri sue: tibi
certe dictũ est Expecta: noli me int̾rogare: Si
mͥ dictũ est: ꝓba pͥmo. Si mͥ dictũ est: cito uolo
audire: Inqͥt tibi dictũ est: Respondeo uoce ca
nuit ut arbitror. & de cordib ur̃is. & om̃s pariter
diximꝰ ȩccłȩ catholice dictũ est. una est colũba
mea. una est matri suȩ: Pret̃ gͦ ipsã colũbam
habeo quare mͥ non das qndo ad te uenio: Et
ego int̾rogo. in terĩ sequestremꝰ cui dictũ sit.: ũna
est colũba mea. una est matri suȩ: Ad huc que¬
rimꝰ. aut mͥ dictũ est: aut tͥdictũ est Sequestre

Expanded text:
se sicut corvus? 11. Et forte dicent: Quia ergo visceribus danda. Facite inde quod fecit Dominus, quando illi obtulerunt amarum potum; gustavit, et respuit : sic et vos, audite, et abjicite. Quid enim dicunt? videamus. Ecce, inquit, tu es columba, o Catholica, tibi dictum est, Una est columba mea, una est matri suae: tibi certe dictum est. Exspecta, noli me interrogare: si mihi dictum est, proba primum; si mihi dictum est, cito volo audire. Inquit, Tibi dictum est. Respondeo voce Catnuit, ut arbitror, et de cordibus vestris, et omnes pariter diximus, Ecclesiae catholicae dictum est, Una est columba mea, una est matri suae. Praeter ipsam columbam, habeo, quare mihi non das quando ad te venio? 12. Et ego interrogo: interim sequestremus, cui dictum sit, Una est columba mea, una est matri suae; adhuc quaerimus: aut mihi dictum est, aut tibi dictum est; sequestre
Abbreviated transcription (Latin):
bam: Utrunq hoc genꝰ: archa illa continebat. Et si
archa figurabat ȩccłam: uidetis utiq qͥa necesse est.
ut in isto diliuo scłi utrũq genus contineat ȩccła.
& coruũ & colũbã: Qui st̃ corui: Qui sua querunt:

Expanded text:
bam; utrumque hoc genus arca illa continebat: et si bam; utrumque hoc genus arca illa continebat: et si arca figurabat Ecclesiam, videtis utique quia necesse est ut in isto diluvio saeculi utrumque genus contineat Ecclesia, et corvum, et columbam. Qui sunt corvi? Qui sua quaerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ. s habere illã in spe. habiturꝰ in re cũ dñs ue¬
nerit in manifestatione p̃clarus. qui priꝰ in humilita¬
te uenit occultꝰ: qui hȩc nouit gemit: Et quã dui
ꝓp̃t hoc gemit: bene gemit: Sp̃s illũ docuit geme¬
re: a colũba didicit gemere Multi enĩ gemunt iu
infelicitate t̾rena. uł quassati dãpnis. uł egritudine
corporis p̃grauatiꝰ uel carcerib inclusi. uł catenis con¬
ligati: uel fluctib maris iactati: uel aliqͥbus inimicoꝵ
in sidiis circũsepti Gemunt enĩ isti. s non colũbȩ ge¬
mitu gemunt: non amore dĩ gemunt. non sp̃u ge¬
munt Adeo tales cũ ab ipsis p̃ssuris fuerint liberati.
exultant in grandib uocib: ubi apparet qͥa corui st̃
non colũbȩ Merito de archa missus est coruus. & ñ
est reuersus: missa est colũba & reuersa est. Illas du¬
as aues misit noe Babebat ibi coruũ: habebat & colũ¬

Expanded text:
tudinem, sed habere illam in spe, habiturus in re, cum Dominus vetudinem, sed habere illam in spe, habiturus in re, cum Dominus venerit in manifestatione praeclarus, qui prius in humilitate venit occultus; qui hoc novit, gemit. Et quamdiu propter hoc gemit, bene gemit: Spiritus illum docuit gemere, a columba didicit gemere. Multi enim gemunt in infelicitate terrena, vel quassati damnis, vel aegritudine corporis praegravati, vel carceribus inclusi, vel catenis colligati, vel fluctibus maris jactati, vel aliquibus inimicorum insidiis circumsepti gemunt: sed non columbae gemitu gemunt, non amore Dei gemunt, non spiritu gemunt. Ideo tales cum ab ipsis pressuris fuerint liberati, exsultant in grandibus vocibus: ubi apparet quia corvi sunt, non columbae. Merito de arca missus est corvus, et non est reversus; missa est columba; et reversa est: illas duas aves misit Noe . Habebat ibi corvum, habebat et colum
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit demonstrari sp̃c sc̃s: Quid enĩ ore mꝰ sic̃
oportet in qͥt nescimꝰ: s ipse sp̃s int̃pellat ꝓ nob̾
gemitibus in enarrabilib: Quid gͦ fr̃s mei: hoc
dicturi sumꝰ qͥa sp̃s gemit. ubi ꝑfecta & et̃na
beatitudo est ei cũ patre & filio: Sp̃s enĩ sc̃s
ds̃. sic̃ dĩ filiꝰ ds̃. & pater ds̃. Ter dixi ds̃. s non
la trinitate. in illa beatitudine. & eternitate
substantie genut. s in nob gemit. qͥa gemere nos
facit Nec parua res est: qd̾ nos docet spc̃ sc̃s ge¬
mere: Insinuat enĩ nob̾ quia ꝑegrinam᷑: & do¬
cet nos in patriã suspirare: & ipso desiderio ge¬
mimus. Cui bene est in hoc scło immo qͥ putat
qđ ei bene sitqͥaleticia rerũ carnaliũ. & yabundantia
tẽporaliũ. & uana felicitate exultat. habet uocẽ corui
Uex enĩ corui clamosa est. non gemebunda: Qui aut̃ no¬
uit in p̃ssura se e̾e̾ mortalitatis huiꝰ. & ꝑegrinari se adño:
nondũ tenere illã ꝑ petuã quȩ nob ꝓmissa est beati¬

Expanded text:
 sicut oportet, inquit, nescimus: sed ipse Spiritus interpellat pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Quid ergo, fratres mei, hoc dicturi sumus, quia Spiritus gemit, ubi perfecta et aeterna beatitudo est ei cum Patre et Filio? Spiritus enim sanctus Deus, sicut Dei Filius Deus, et Pater Deus. Ter dixi Deus, sed non la Trinitate, in illa beatitudine, in illa aeternitate substantiae gemit: sed in nobis gemit, quia gemere nos facit. Nec parva res est, quod nos docet Spiritus sanctus gemere: insinuat enim nobis quia peregrinamur, et docet nos in patriam suspirare, et ipso desiderio gemimus. Cui bene est in hoc saeculo, imo qui putat quod ei bene sit, qui laetitia rerum carnalium, et abundantia temporalium, et vana felicitate exsultat, habet vocem corvi: vox enim corvi clamosa est, non gemebunda. Qui autem novit in pressura se esse mortalitatis hujus, et peregrinari se a Domino , nondum tenere illam perpetuam quae nobis promissa est beati
Abbreviated transcription (Latin):
ateor caritati ur̃ẽ: timuerã ne frigus hoc. frigi¬
dos uos ad conueniendũ faceret: S quia ista
celebritate & frequentia ur̃a sp̃u uos feruere
demonstrastis: non dubito qͥa etiã orastis ꝓ me. ut
debitũ uob̾ ex solitã: Promiserã enĩ in nomine xp̃i.
disserere hodie cũ angustia tẽporis tunc impediret
ne id possemꝰ ex plicare tractando: quare ds̃ ꝑ colũ
plicet᷑. in̾luxit nob̃ hodiernꝰ dies: & sentio audien¬
di cupiditate & pia de uotione uos celebriꝰ congrega¬
tos E x pectationẽ urãm ds̃ impleat. ex ore nr̃o:
Amastis enĩ ũt ueniretis: S amastis quid: si nos &
hoc bene: Nã uolumꝰ amari a uobis: s nolumus in
nob̾ Quia gͦ in xp̃o uos amamꝰ. in xp̃o nos reda¬
mate: & amor nr̃ ꝓ inuicẽ gemat ad dm̃ Ipse enĩ
gemitꝰ colũbe est: Si gͦ gemitꝰ colũbȩ est. qd om̃s

Expanded text:
ateor Sanctitati vestrae, timueram ne frigus hoc frigidos vos ad conveniendum faceret: sed quia ista celebritate et frequentia vestra, spiritu vos fervere de monstratis, non dubito quia etiam orastis pro me, ut debitum vobis exsolvam. Promiseram enim in nomine Christi disserere hodie, cum angustia temporis tunc impediret, ne id possemus explicare tractando, quare Deus per colplicetur, illuxit nobis dies hodiernus; et sentio audiendi cupiditate et pia devotione vos celebrius congregatos. Exspectationem vestram Deus impleat ex ore nostro. Amastis enim ut veniretis: sed amastis, quid? Si nos, et hoc bene; nam volumus amari a vobis, sed nolumus in nobis. Quia ergo in Christo vos amamus, in Christo nos redamate, et amor noster pro invicem gemat ad Deum: ipse enim gemitus columbae est. 2. Si ergo gemitus columbae est, quo
Abbreviated transcription (Latin):
non de morte pascit᷑: Qui laniauerunt ecclłam: de mor¬
te pascunt᷑: Potens est ds̃: rogemꝰ ut reuiuiscant qͥ
deuorant᷑ ab eis. & non sentiunt: Multi agnoscunt:
qͥa reuiuiscunt: Nã ad eoꝵ aduentũ cotidie gra¬
tulam᷑: in nomine xp̃i Uos tantũ sic estote sim¬
plices ut sitis feruentes: & feruor ur̃ in lingius
sit: Nolite tacere: ardentib linguis loquentes:
accendite frigidos Quid enĩ fr̃s mei. qͥs non ui¬
deat qđ illi non uident: Nec mirũ: qͥa qͥ inde
reuerti non uult. sic̃ coruus de archa emissus est
uis enĩ non uideat qđ illi non uident: Et ipsi
spui scõ in grati st̃: Ecce colũba descendit suꝑ¬

Expanded text:
t Ecclesiam, de mortibus pascuntur. Potens est Deus, rogemus ut reviviscant qui devorantur ab eis et non sentiunt. Multi agnoscunt, quia reviviscunt; nam ad eorum adventum quotidie gratulamur in nomine Christi. Vos tantum sic estote simplices, ut sitis ferventes; et fervor vester in linguis sit. Nolite tacere; ardentibus linguis loquentes, accendite frigidos. 5. Quid enim, fratres mei? quis non videat quod illi non vident? Nec mirum; quia qui inde reverti nolunt, sicut corvus qui de arca emissus est. Quis enim non videat quod illi non vident? Et ipsi Spiritui sancto ingrati sunt. Ecce columba descendit su
Abbreviated transcription (Latin):
descendentẽ & manentẽ suꝑ eũ. ipse est qui bapti¬
in alterũ. quãuis eo donante hoc ibi didicit E t
unde ꝓbamꝰ quia iã & hoc nouerat ioħs qͥa baptia¬
turꝰ erat dñs in spũ scõ. ut hoc in telligat᷑ didicisse
in coluba. qd ita erat baptiraturꝰ dñs in spũ scõ. ut
in neminẽ aliũ hominẽ potestas illa transiret:
unde ꝓbamꝰ: colũba iã baptirato dño descendit:
Ante aut̃ quã ueniret dñs ut baptitaret᷑ a ioħe in
iordane: diximꝰ qͥa nouerat eũ illis uocib ubiait.
tu ad me uenis baptizari: ego debeo a te baptitari:
S ecce dñm nouerat: nouerat filiũ dĩ Unde ꝓbamꝰ
qd̵ iam nouerat. qr ipse baptiraret in spu scõ: Ante¬
quã ueniret ad fluuiũ. cũ multi ad ioħm concurre¬
rent baptitari: ait illis: Ego quidẽ baptiro uos in
a qua: qui aũt post me uenit maior me est. cuiꝰ ñ
sũ dignꝰ corrigiã calciam̃ti soluere: Ipse uos bapti

Expanded text:
et manentem super eum, ipse est qui baptiin alterum, quamvis eo donante, hoc ibi didicit. Et unde probamus quia jam et hoc noverat Joannes, quia baptizaturus erat Dominus in Spiritu sancto; ut hoc intelligatur didicisse in columba, quod ita erat baptizaturus Dominus in Spiritu sancto, ut in neminem alium hominem potestas illa transiret? unde probamus? Columba jam baptizato Domino descendit: ante autem quam veniret Dominus ut baptizaretur a Joanne in Jordane, diximus quia noverat eum, illis vocibus ubi ait: Tu ad me venis, baptizari? ego a te debeo baptizari. Sed ecce Dominum noverat, noverat Filium Dei: unde probamus quod jam noverat quia ipse baptizaret in Spiritu sancto? Antequam veniret ad fluvium, cum multi ad Joannem concurrerent baptizari, ait illis, Ego quidem baptizo vos in aqua: qui autem post me venit, major me est, cujus non sum dignus corrigiam calceam
Abbreviated transcription (Latin):
ret ipsã potestatẽ. & in nullũ ministroꝵ eam tnͣs¬
ferret: non nouerat: Hoc est qđ didicit in colũ¬
ba Per hanc enĩ potestatẽ quã xp̃c solus sibi te¬
nuit. & in neminẽ ministroꝵ. transfudit᷑ qmuis
ꝑministros baptitare dignatus sit: ꝑ hanc stat
unitas ȩccłẽ quȩ significat᷑ in colũba ⁊ de qͣ dictũ
est. una est colũba mea: una est matris suȩ: Si¬

Expanded text:
ret ipsam potestatem, et in nullum ministrorum eam transferret, hoc est quod didicit in columba. Per hanc enim potestatem, quam Christus solus sibi tenuit, et in neminem ministrorum transfudit, quamvis per ministros suos baptizare dignatus sit, per hanc stat unitas Ecclesiae, quae significatur in columba, de qua dictum est: Una est columba mea, una est matri su
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ ei celi: & uidit ipse ioħ̾s sp̃m descendentẽ uelud
colũbã: & mansit suꝑ eũ: & statĩ uox consecuta ẽ
Tu es filiꝰ meus dilectꝰ: in quo mͥ rõplacuit: Appa¬
ruit manifestissima trinitas: pater in uoce. filius
in homine: sp̃s sc̃s in colũba In ista trinitate qͦ
id qd̾ facies eoꝵ ferit oculos claudunt: Quo missi st̃
discipłi in nomine patris & filii & sp̃s scĩ. ab illo de
quo dictũ est. hic est qͥ baptizat: Dictũ est enĩ mi¬
nin nust̾s: ab eo qͥ sibi tenuit hãꝙp otestatẽ hoc enĩ in
illo uidit ioħs: & cognouit qđ non nouerat: ꝑ̃¬
ibit qura eũ non nouerat filiũ dĩ. aut eũ non noue

Expanded text:
sunt ei coeli, et vidit Spiritum descendentem velut columbam, et mansit super eum: et statim vox consecuta est, Tu es Filius meus dilectus, in quo mihi complacui . Apparet manifestissima Trinitas, Pater in voce, Filius in homine, Spiritus in columba. In ista Trinitate quoid quod facies eorum ferit, oculos claudunt. Quo missi sunt discipuli, in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, ab illo de quo dictum est, Hic est qui baptizat. Dictum est enim ministris ab eo qui sibi tenuit hanc potestatem. 6. Hoc enim in illo vidit Joannes, et cognovit quod non noverat: non quia eum non novera
Abbreviated transcription (Latin):
eqͥrat᷑: Et ibi certe dicunt. qͥa st̃ boni &e mali
si dixerint solos bonos se habere: credant illis
i & subscribo. Non st̃ apud nos dicant. nͥ scĩ.
isti. casti. sobrii. non ad ulteri. non feneratores.
tholica & illis noti estis. nec nos eos rep̃hendamꝰ. nec
illi se palpent: Nos fatem᷑ in eccła & bonos & malos
eẽ.: s tanquã grana & paleã Aliqndo qͥ baptitatur
a grano palea est: & qui baptitat᷑ a palea granũ ẽ
Alioqͥn siqͥs baptitat᷑ agrano ualet: & qͥ baptiat᷑ a pa¬
lea non ualet: falsũ est. hic est qͥ baptirat: Si aut¬
uerũ est hic est qui baptitat: & qđ ab illo dat᷑
ualet. & qͦmͦ: c̃olũba baptiat: Non enĩ malus ille
colũba est: aut ad m̃bra colũbe ꝑtinet Nec hic
potest dici in catholica. nec apud illos: si illi di¬
cunt colũbã eẽ eccłam suã: Quid gͦ in telligimꝰ¬

Expanded text:
equiratur. Et ibi certe dicunt quia sunt boni et mali: nam si dixerint solos bonos se habere; credant illis sui, et subscribo. Non sunt apud nos, dicant, nisi sancti, justi, casti, sobrii; non adulteri, non feneratores,  vobis in Catholica et illis noti estis; nec nos eos reprehendamus, nec illi se palpent. Nos fatemur in Ecclesia et bonos et malos esse, sed tanquam grana et paleam. Aliquando qui baptizatur a grano, palea est; et qui baptizatur a palea, granum est. Alioquin si qui baptizatur a grano, valet; et qui baptizatur a palea, non valet: falsum est, Hic est qverum est, Hic est qui baptizat: et quod ab illo datur, valet; et quomodo columba, baptizat. Non enim malus ille columba est, aut ad membra columbae pertinet: nec hic potest dici in Catholica, nec apud illos, si illi dicunt, columbam esse Ecclesiam suam. Quid ergo intelligim
Abbreviated transcription (Latin):
Si ad gentes. utiq ad om̃s linguas Hoc sig
cordauit: Quid euidentiꝰ fr̃s mei: in cln
tas: in linguis gentiũ societas: Aliqndo ne
deleta diluuio: Ab iniqͥtate tẽperari ns
altitudinẽ turris contra diluiĩũ reqͥmna
hoc fecit De multis linguis fit una
rari: caritas hoc fecit: Quia & si soni

Expanded text:
si ad gentes, ad omnes linguas. Hoc signdiscordavit? Quid evidentius, fratres mei? In columba unitas, in linguis gentium societas. Aliquando edeleta diluvio: ab iniquitate temperare nolebant; altitudinem turris contra diluvium requirebari, superbia hoc fecit: de multis linguis fit una; noli mirari, charitas hoc fecit. Quia etsi soni
Abbreviated transcription (Latin):
uice & non circũcisi corde & aurib: ut quias
audiret. putaret stephanũ si ei liceret stais
uelle consumi: uenientib in se lapidib qi
fecerat magister. suꝑ quẽ descendit osĩl
pendens in cruce ait: Pater ignosce ill
beant. in colũba de monstratũ est: ne sin
frigida remaneat.ĩ igne demonstatũ a
distantia non sunt scismata: In linguis d

Expanded text:
cervice, et non circumcisi corde et auribus: ut qui ea verba cervice, et non circumcisi corde et auribus: ut qui ea verba audiret, putaret Stephanum, si ei liceret, statim illos velle consumi: venientibus in se lapidibus exfecerat magister, super quem descendit columba; qui pendens in cruce ait, Pater, ignosce illcati dolum habeant, in columba demonstratum est: ne simplicitas frigida remaneat, in igne demonstratum est. Nec inguarum distantia non sunt schismata. In linguis di