comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ꝑro electis assũpserat: et resistentib noluit
demonstrare qd̾ erat: Unde etiam ꝑ psalmistam
dicitur. Posuerunt me abhominationem sibi:
traditus sum et non egrediebar. Cum enim des¬
piceretur. qr homo uidebatur: egressus eẽt si
occultam maiestatem suã ostendere uoluisset:
Sed quia infirmitatem prodidit. potentiam
abscondit: in eo qd ꝑsecutorib sis incognitus
mansit. ad eos minime exiuit. Qui tamen
ad electos exit: quia diuinitatis sue suaui¬
tatem querentib aperit. Unde et ꝑ ꝓpham di¬
citur. Existi in salutẽ populi tui: utt saluos
faceres xp̃os tuos. Sequitur: Qiis mt̃buat
audiat: Sc̃s uir postqͣm tot uirtutũ suarũ
sublimia gesta narrauit: sciens qd̾ siuis meritiꝰ
ad fũma ꝑuenire non queat adiutorium q̃rit:
Et quem nimirum. insi uingenitum dei filiũ
contemplatur: qui humanam naturam in
hac mortalitate laborantẽ dũ suscepit adiuuit.

Expanded text:
quod pro electis assumpserat, et resistentibus noluit quod pro electis assumpserat, et resistentibus noluit demonstrare quod erat. Unde etiam per Psalmistam dicitur: Posuerunt me in abominationem sibi, traditus sum, et non egrediebar . Cum enim despiceretur quia homo videbatur, egressus fuisset, si occultam majestatem suam ostentare voluisset. Sed quia infirmitatem prodidit, potentiam abscondit; in eo quod persecutoribus suis incognitus mansit, ad eos minime exivit. Qui tamen ad electos exit, quia divinitatis suae suavitatem quaerentibus aperit. Unde ei per prophetam dicitur: Existi in salutem populi tui, ut salvos facias christos tuos . Sequitur: CAPUT audiat? - Sanctus vir postquam tot virtutum suarum sublimia gesta narravit; sciens quod suis meritis ad summa pervenire nequeat, adjutorem quaerit, et quem nimirum, nisi unigenitum Dei Filium contemplatur? Qui humanam naturam in hac mortalitate laborantem, dum suscepit, adjuvit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtimescit: Que scilicet uerba. si ad intellectum
misticum trahimus: ineis cicius operationem
nr̃i redẽptoris inienimus: Ip̃e quippe ad mul¬
titudinem minam non expauit: qui perfetu¬
tores suos cũ gladiis et fustib uenientes una
tantũ responsione ꝑculit dicens. Ego sum
Ip̃m despectio ꝓpinqͥuoꝵ non terruit: qui nos ab
initer accepit: Ip̃e tacuit et ostium egressus non¬
est. qui sub ip̃a iam hora passionis sue. cũ huma¬
nitatis infirma pateret᷑ diuinitatis potentiam
exercere noluit: Mediatori quippe dĩ ⁊ hominũ
qͣi egredi ostium fuisset: si cum teneretur ut hͦ.
maiestatẽ sue potentie uoluisset ostendere: et
per diuinitatis magnitũdinem suscepte carrs
infirma transire. Ut enim aꝑtus homo mori
posset. deus mansit occultus: quia si cognouissẽt
numqͣm dñm gle crucifixissent: Non ergo egss
ostium qui et requisitus apilato tacuit: atq
int̾ ꝑsecutoꝵ manus et corpus passioni obtulit.

Expanded text:
pertimescit. Quae scilicet verba, si ad intellectum pertimescit. Quae scilicet verba, si ad intellectum mysticum pertrahimus, in eis citius operationem nostri Redemptoris invenimus. Ipse quippe ad multitudinem nimiam non expavit, qui persecutores suos cum gladiis et fustibus venientes una tantum responsione perculit, dicens: Ego sum . Ipsum despectio propinquorum non terruit, qui nos ab imiter accepit. Ipest, quia sub ipsa jam passionis hora, cum humanitatis infirma pateretur, divinitatis potentiam exercere noluit. Mediatori quippe Dei et hominum, quasi egredi ostium fuisset, si cum teneretur ut homo majestatis suae potentiam voluisset ostenper divinitatis magnitudinem susceptae carnis infirma transire. Ut enim apertus homo mori posset, Deus mansit occultus: Quia si cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Non est ergo egressus ostium, qui et requisitus a Pilato tacuit; atque inter persecutorum manus et corpus passioni obtulit
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ ruii et exdo loquuntur. et coram d̃o: qr et¬
ab eose scuint habere qd̾ dicunt: et ip̃m fus
sermonib adeẽ. uidicem auctorẽq considerãt
Uñde sit ut cum se aproxunis despici agnos¬
cunt. suaꝙͦ dicta uite audientium non ꝓdesse.
abscondaut qͣnte sunt uirtutis: ne si secretum
cordis inutiliter sermo prolat᷑ aperiat. ad mnanẽ
mentes non appetens ex uirtutis sue ꝑatefactione
clarescere: ait. Si despectio proꝑinquoꝵ terruit
me. et non magis tacui: nec egressus sũ ostium:
Qui enim ꝑ humilitatẽ solidus neqͣsẜ despici ti¬
iiuit: ut hunc foras lingua eiceret. inꝑatientia
non euicit: Unde bene premittitur. si expaui
ad multitudinem nimiam: ut cuius constantie
fuit agnoscatur: quia uidelicet neqͣqͣm terret
exterius numerus hominũ. quẽ non deuastat
interius turba uicioꝵ: Inhac et enim uita qui¬
nulla ꝓpera appetit: nulla ꝓculdubio aduersa

Expanded text:
sancti viri et ex Deo loquuntur, et coram Deo, qsancti viri et ex Deo loquuntur, et coram Deo, qab eo se sciunt habere quod dicunt, et ipsum suis sermonibus adesse judicem auditoremque considerant. Unde fit ut cum se a proximis despici agnoscunt, suaque dicta vitae audientium non prodesse, abscondant quantae virtutis sint, ne si secretum cordis inutiliter sermo prolatus aperiat, ad inanem mentes non appetens ex virtutis suae patefactione clarescere, ait: Si despectio propinquorum terruit me, et non magis tacui, nec egressus sum ostium. Qui enim per humilitatem solidus nequaquam despici timuit, hunc ut foras lingua ejiceret impatientia non evicit. Ubi bene praemittitur: Si expavi ad multitudinem nimiam, ut cujus constantiae fuerit agnoscatur, quia videlicet nequaquam terret exterius numerus hominum, quem non devastat interius turba vitiorum. In hac etenim nulla prospera appetit, procul dubio adversa
Abbreviated transcription (Latin):
Sed multa sunt que audientis amiũ pdũt:
maxiime si auditores nr̃i et semꝑ laudant qd̾
hanc manem loquendi glam predicator egregi¬
us fugerat: cũ dicebat. Non enim sumus sicut
plutimi adulterantes uerbum dei: sed exsin¬
ceritate. s sicut ex d̾o. coram d̾o in xp̃o loquim
Adulterari namꝙ est uebũ dei. aut aliter sen
tue de illo ꝙͣ est: aut ex eo non spuales fructus.
sed adulterinos fecus querere humane lau¬
dis. Ex sincerctate uͦloqui est: nil in eloquio
extra qͣm oporteat querere. Sicut autem exdõ¬
accopisse qd̾ dicit. Coram d̾o uero loquitur. qͥ
ionine qd̾ dicit. non humanos fauores appe¬
ti. sed ommpotentis dei presentie incendit:
non suã sed auctoris głam querit. Qui autem¬
scit quidem ex d̾o ᷤ accepisse qd̾ dicit. et tamen de¬
cndo ꝓpͥam głam querit: hic ex do loquitur.
sed non coram do: quia eum quẽ cordi siro non
ppouit cum predicat qͣsi absentem putat: Sed

Expanded text:
Sed multa sunt quae audientis animum produnt, Sed multa sunt quae audientis animum produnt, maxime si auditores nostri et semper laudant quod aur. Hanc inanem loquendi gloriam praedicator egregius fugerat, cum dicebat: Non enim sumus sicut plurimi, adulterantes verbum Dei; sed ex sinceritate, sicut ex Deo, coram Deo in Christo loquimur. Adulterari namque verbum Dei, est aut aliter de illo sentire quam est, aut ex eo non spiritales fructus, sed adulterinos fetus quaerere laudis humanae. Ex sinceritate vero loqui, est nil in eloquio extra qaccepisse, quod dicit. Coram Deo vero loquitur, qui in omne quod dicit, non humanos favores appetit, sed omnipotentis Dei praescientiam intendit; non suam, sed Auctoris gloriam requirit. scit quidem ex Deo se accepisse quod dicit, et tamen dicendo propriam gloriam quaerit, sicut ex Deo loquitur, sed non coram Deo, quia eum quem cordi suo non proponit, cum praedicat, quasi absentem putat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectum querere. sod signa uł scientiam uelle mi¬
rari: requisitus ab eo tacuit: Et qi constant̾ ta¬
cuit: ab eo urisus exiuit: Scciptum namq est.
Herodes autem uso ihu: gauisus est. Erat enĩ
cupiens ex multo tempore uidere eum: co qd̃
audiret multa de illo. et sperabat signũ aliqd̃
uidere ab eo fieri. Ubi et subdit᷑. Interrogabat
autẽ eum multis sermonib: et ip̃e nichil illi
respondit: Tacens uͦ dñs. qͣm sit despectus osten¬
ditur: cũ illic protinus subinfert᷑. Sꝑreuit aũ
illũ herodes cum exercitu suo: et illusit: Qd̾ ui¬
delicet factum opoetet nos audientes discere :
ut quotiens auditores nr̃i. nr̃a uolunt qͣsi lau¬
danda cognoscere. non autẽ sua ꝑu̾sa mutare.
omnino taceamus: ne si ostentatõnis studio uer¬
bũ d̾i loquim̃ et illoꝵ culpa que erat ẽẽ non desi¬
uat: et nr̃a que nou erat fiat. Dicat fortasse ali
quis. Unde nouimus. quo corde quis audiat:

Expanded text:
profectum quaerere, sed signa vel scientiam velle miprofectum quaerere, sed signa vel scientiam velle mirari, requisitus ab eo tacuit, et quia constanter tacuit, ab eo irrisus exivit. Scriptum namque est: Herodes autem, viso Jesu, gavisus est valde; erat enim cupiens ex multo tempore videre eum, eo quod audiret multa desubditur: Interrogabat autem illum multis sermonibus. At ipse nihil illi respondebat . Tacens vero Dominus quam sit despectus ostenditur, cum illic protinus subinfertur: Sprevit autem illum Herodes cum exercitu suo et illusit . Quod videlicet factum oportet nos audientes discere, ut quoties auditores nostri nostra volunt quasi laudanda cognoscere, non autem sua perversa mutare, omnino taceamus, ne si ostentationis studio verbum loquimur, et illorum culpa quae erat esse non desinat, et nostra quae non erat fiat. Dicat fortasse alquis: Unde novimus quo corde quis audiat?
Abbreviated transcription (Latin):
das egredim᷑ ꝑ linguam. Sunt uero non nulli qui
omino despici metuunt: ac ne uiles fortasse nu¬
dicentur. sapientes uideri appetunt. Hi cogunt᷑
ostium egredi: qr pulsati contumeliis qͣm magni
apud se late ant. loquentes denuntiant: Dumq
ꝑunpatientiam uicti quedam de se que nescieban¬
tur aꝑiũit: tanqͣm ꝑ oris ostium egrediuntur:
Unde beatus iob dicturus. qd̾ oris ostiũ non fu
isset egressus. premisit tacui: q uidelicet in pa¬
tientia turbatus. a domo conscientie exisset. si
unt: et cũ audientib ꝓdesse nequeunt etiam
despici tacentes itolunt: ne de sapientie sue os¬
tentatione glorientur: Cumq aliquid pruden
ter dicunt: non querunt suam głam sed au¬
ditorumuitam. Cumuͦ conspiciunt. qi auditoꝵ
uitam loquendo lucrari non possunt: tacendo
abscondunt scientiam suam. Ad imitandam qͥp¬
pe uitam dñi: qͣi ad qd̾dam nobis ꝓpositũ signũ
cuirimus: Ip̃e enim qui ab herode udit non

Expanded text:
ras egredi per linguam. Sunt vero nonnulli qui ras egredi per linguam. Sunt vero nonnulli qui omnino despici metuunt, ac ne viles fortasse judicentur, sapientes videri appetunt; hi coguntur ostium egredi, quia pulsati contumeliis quam magni apud se lateant, loquentes denuntiant, dumque per impatientiam victi quaedam de se quae nesciebantur aperiunt, tanquam per oris ostium egrediuntur. Unde beatus Job dicturus qisset egressus, bene praemisit: Tacui, quia videlicet impatientia turbatus a domo conscientiae exisset, si unt, et cum audientibus prodesse nequeunt, etiam despici tacentes volunt, ne de sapientiae suae ostentatione glorientur. Cumque ater dicunt, non quaerunt suam gloriam, sed auditorum vitam. Cum vero conspiciunt quia auditorum vitam loquendo lucrari non pabscondunt scientiam suam. Ad imitandam quippe vitam Domini, quasi ad quoddam nobis propositum signum currimus. Ipse enim, quia Herodem vidit non
Abbreviated transcription (Latin):
nũ inde ueram sententiam protuli: unde ego ip̃e
suꝑ hominẽ fui. In tantũ uero et ip̃e meñdax.
ni qͣntũ homo: iñ tantũ autẽ omnino non men¬
dax: in qͣntũ ꝑ excessũ mentis suꝑ hominem:
Sic itaꝙ ꝑfecti omnes sic. qͣnius adhuc aliqͥd tur¬
bulentũ de infirmitate carnis tolerent : iam
tam̃ intͥnsecus tranquillimo secreto ꝑfruunt᷑
ꝑ contemplationem mentis: ut qͥcqͥd accidit ex¬
terius in nullo turbẽtur interius: Unde beatꝰ
iob securitatem sc̃e m̃tis ostendens. postqͣm de se
tot iurtutũ p̃dicam̃ta protulit: hoc qd̾ ꝑremi¬
me: et non magis tacui. nec egressus sum hosti¬
um. Ac si apercius dicat: Turbatis contra me
extrinsetus aliis: ip̃e inme intrinsecus intur¬
babilis mansi. Quid namꝙ hoc loco ostium nisi
os debem̃ accipere: ꝑ ioc quipꝑe qͣsi egrẽdimur: dũ
uerbis quib possumus secreta nr̃i cordis aperimꝰ.
Et quales intus manemus in conscientia: tales fo¬

Expanded text:
num inde veram sententiam protuli, unde ego ipse num inde veram sententiam protuli, unde ego ipse super hominem fui. In tantum vero et ipse mendax, in quantum homo. In tantum autem omnino non mendax, in quantum per excessum mentis super hominem. Sic itaque, sic perfecti omnes, quamvis adhuc aliquid turbulentum de infirmitate carnis tolerent; jam tamen intrinsecus tranquillissimo secreto perfruuntur per contemplationem mentis, ut quidquid acciderit exterius, in nullo turbet interius. Unde beatus Job securitatem sanctae mentis ostendens, postquam de se tot virtutum praedicamenta protulit, hoc quod praemime, et non magis tacui, et non egressus sum ostium. - Ac si aperte dicat: Turbatis contra me extrinsecus aliis, ipse in me imperturbabilis mansi. Quid, namque hoc loco ostium, nisi os debemus accipere? per os quippe egredimur, dum verbis quibus possumus secreta nostri cordis aperimus; et quales intus manemus in conscientia, tales fo
Abbreviated transcription (Latin):
in qͦ inferius turbor: Ip̃e ergo suꝑ se imꝑtͣba¬
bilis: ip̃e sub se ꝑturbabilis: quiã suꝑ se ascen¬
derat. in qͣntum rapiebatur ad sũma: et sub
semet ip̃o erat: in ꝗͣntum adhuc reliquias tra¬
hebat in insima. Ip̃e suꝑ se inperturbabilis.
qr in dei iam contemplatione. transierat.: ip̃e
sub se ꝑrurbabilis: qr fub scmet ĩpo adhuc trifir¬
mus homo temanebat: Huic sententie dauid
ꝓph̃a concinens: ait: Ego dixi in excessu mñtis
inee: omnis homo mendax. Cui responderi
potest. Si omnis: et tu: Falsaq ĩa erit senten¬
tia: qͣm mendax ip̃e protulisti. Si uero ip̃e nou
mendax. uera iam̃ sententia non erit: qr dum
tuuerax es. non omnis homo cognoscitur iñ¬
dax. Sed notandũ qd̃ premititur: ego dixi m
excessu mentis mee: ꝑexcessum gͦ mintis etiam
semet ip̃m transiit: cũ de hominis qͣlitate defim¬
uit. Ac si patent̾ dicat: De falsitate omniũ homi¬

Expanded text:
in qua inferius turbor. Ipse ergo super se imperturbain qua inferius turbor. Ipse ergo super se imperturbabilis est, ipse sub se perturbabilis, quia super se ascenderat, in quantum rapiebatur ad summa; et sub semetipso erat, in quantum adhuc reliquias trahebat in infima. Ipse super se imperturbabilis est, quia in Dei jam contemplationem transierat; ipse sub se perturbabilis, quia sub semetipso adhuc infirmus homo remanebat. Huic sententiae David propheta concinens, ait: Ego dixi in excessu mentis meae: Omnis homo mendax . Cui responderpotest: Si omnis, et tu, falsaque jam erit sententia quam mendax ipse protulisti. Si vero ipse non es mendax, vera jam sententia non erit, quia dum tu verax es, non omnis homo cognoscitur mendax. Sed notandum quod praemittitur: Ego dixi in excessu mentis meae. Per excessum ergo mentis etiam semetipsum transiit, cum de hominis qualitate definivit. Ac si patenter dicat: De falsitate omnium homi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm uituet᷑ foras: qr terrena omnnia que concupi¬
ta opprimere mentem poterant. despecta subt̃¬
iacent. Unde bene ꝑ ꝓph̃am dicitur: Statue
tͥ speculã: ut dũ qͥsꝙ speculat᷑ sũma. suꝑemineat.
inftmmis: Hinc etiam abacuc ait. Suꝑ cũstodiã
meã stabo. Stat qͥppe suꝑ custodiam suam qͥ
ꝑ sollertiã suã discipline terrenis desideriis ñ
succumbit. sed supereminet: ut dum semper
stantẽ appecit et̾nitatem infta sit ei omne qd̃
inimagine dei ambulet homo. tamenuane
uane conturbar᷑ potest. de infirmitate sit car
tute mentis. qͣtinus et roboretur intus diui¬
no adiutorio: et tamen adhuc foris sarcina pre¬
matur humana. Unde bene abacuc iterum
unam sententiam protulit: ad utraq serui¬
entem. Ait enim Et introiuit tremor mossa
mea: et subtꝰ me turbata est. uirtꝰ mea. Ac si
diceret: Non mea uirtus est in qͣ suꝑius rap¬
tus inꝑturbabilis maneo: sed mea uirtus est.

Expanded text:
quam intuetur foris. quia terrena omnia, quae concupiquam intuetur foris. quia terrena omnia, quae concupita opprimere mentem poterant, despecta subterjacent. Unde bene per prophetam dicitur: Statue tibi speculam , ut dum quisque speculatur summa, superemineat infimis. Hinc etiam Habacuc dicit: Super custodiam meam stabo . Stat quippe super custodiam suam, qui per solertiam disciplinae terrenis desideriis non succumbit, sed supereminet, ut dum semper stantem appetit aeternitatem, infra sit ei omne quod in imagine Dei ambulet homo, tamen vanevane conturbari potest, de infirmitate carnis sirtute mentis, quatenus et roboretur intus divino adjutorio, et tamen adhuc foris farcina prematur humana. Magna unam sententiam protulit ad utraque servientem. Ait enim: Et introivit tremor in ossa mea, et subtus me turbata est virtus mea . Ac si diceret: Non mea virtus est in qua superius raptus imperturbabilis maneo, et mea virtus est
Abbreviated transcription (Latin):
securitas cordis: nl concupiscentie habere sicu¬
laris. Nam et si ad terrena adiꝑiscenda cr m
hiat. securum tranquillũꝙ nullatenꝰ potest¬
ẽẽ: quia aut non habita concupiscit ut habcat:
aut habita metuit ne amittat: Et dũ in ad¬
u̾sis sperat prosꝑera. in prosperis formidat ad¬
uersa: huc illucq qͣi qͥbrdã fluctib uoluitur:
ac ꝑ motus uarios rerũ alternantium mutabi¬
litate uersatur: Sui uͦ semel in appetitione suꝑ¬
ne pat̾e forti stabilitate animus figit᷑. ininus
terũ temporalium ꝑturbatione uexat᷑. Acũctiꝰ
qͥppe ext̾nis motib eͥandẽ intentionẽ suã qͣsi
quendã secretissimũ secessum petit: ibiꝙ mc̃o¬
mutabili inherens. et mutabilia cuncta t᷑us¬
cẽdens ip̃a ia tranquillitate quietis sue in
mundo extͣ mundũ est. Excedit profecto nna
omnia intentione sũmoꝵ: et cuuctis reb qͣs
non appetit libertate qͣdam suꝑẽe se sentit:
Nec tẽpestatem rerũ temporalium int̾ sustinet

Expanded text:
securitas cordis, nil concupiscentiae habere saecularis. Nam si ad terrena adipiscenda cor hiat, securum tranquillumque esse nullatenus potest, quia aut non habita concupiscit ut habeat, aut adepta metuit ne amittat; et dum in adversis sperat prospera, in prosperis formidat adversa, huc illucque quasi quibusdam fluctibus volvitur, ac per modos varios rerum alternantium mutabilitate versatur. Si vero semel in appetitione supernae patriae forti stabilitate animus figitur, minus rerum temporalium perturbatione vexatur. A cunctis quippe externis motibus eamdem intentionem suam quasi quemdam secretissimum secessum petit, ibique incommutabili inhaerens, et mutabilia cuncta transcendens, ipsa jam tranquillitate quietis suae in mundo extra mundum est. Excedit profecto ima omnia intentione summorum, 715 et cunctis rebus quas non appetit libertate quadam se superesse sentit, nec tempestatem rerum temporalium intus sustinet,
Abbreviated transcription (Latin):
contͤ suppositam sibi potestatem murmurat.
liquet qd̾ illũ quidem redarguit. qui eandẽ
homini potestatẽ ded̾it. Taudẽ bcati iob.
plenas mistica iurtute sententias. inquibus
contra amicoꝵ uerba respondit. dõ largiente
cdigessimus: nunc suꝑest ut ad helui u̾baue¬
niamus: que tanto grauiori catunspectione

Expanded text:
contra superpositam sibi potestatem murmurat, contra superpositam sibi potestatem murmurat, liquet quod illum redarguit qui eamdem homini potestatem dedit. Tandem beati Job plenas mystica virtute sententias, in quibus contra amicorum verba respondit, Deo largiente digessimus; nunc superest ut ad Eliu verba veniamus, quae tanto g
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ordeo spina. Ac si aꝑte dicat. Si magna que de¬
biu sollicite non feci: punctiones murmuris a
subiectis reciꝑiam etiam de bono qd feci Si negłexi
exbibere qd̃ foueat: iuste in querela ꝓsilieus eoꝵ
lĩgua me pungat: Qua in re semꝑ sollicita con
consideratione pensand̾ est: neaut hi qui p̃sunt
exempla mali operis subiectis ꝑtebeant eoꝵq
uitam sue gladio pͣuitatis extinguant: authi
qui alieno regimini subiacent. facile iudicare
audeant fca rectoꝵ: atꝙ ꝑ hoc qd de his qui fibi
plati funt murmurant. non humano scd ei qͥ
crincta disponit diuino ordini contradicant.
Illis namq dicit᷑. Ques mee his que conculcata
pedib urĩs fuerant. pascebant᷑: et que pedes
ut̃ĩ turbauerant. hec bibebant. Ques emintur¬
bata pedib bibunt: cũ subiecti ea ad exemplũ
uiuendi appetunt. que prelati quiq prauo
opere ꝑuertunt. At contra a ꝑrelatis hi audi¬
unt. Nos enim quid sumus: Ilec contra nos
est murmur ut̃m: sed contra deum. Qmenĩ

Expanded text:
 vident. Ac si ergo aperte dicat: Si magna quae debui sollicite non feci, punctiones murmuris a subjectis recipiam, etiam de bono quod feci, si neglexi exhibere quod fovet, juste in quereiam prosiliens eorum lingua me pungaconsideratione pensandum est, ne aut hi qui praesunt exempla mali operis subjectis praebeant, eorumque vitam suae gladio pravitatis exstinguant; aut hi qui alieno regimini subjacent, facile judicare audeant facta rectorum, atque per hoc quod de his qui sibi praelati sunt murmurant, non humano, sed ei qui cuncta disponit divino ordini contradicant. Illis namque dicitur: Oves meae his quae conculcata pedibus vestris fuerant pascebantur, et quae pedes vestri turbaverant, haec bibebant . Oves enim turbata pedibus bibunt cum subjecti ea ad exemplum vivendi appetunt quae praelati quique pravo opere pervertunt. At contra a praelatis hi audiunt: Nos enim quid sumus? Nec contra nos est murmur vestrum, sed contra Dominum . Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
tatꝰ non sũ: Sc̃i enĩ uiri postꝗͣ oĩa p̃sen¬
tis uite oblectam̃ta despicuint: p̃ illiꝰ luciꝰ
Iterne cduacedine ab hac et̃iori luce am
mũ qͣsi a tenebris aũtunt. Nultũꝙ secũ
intͥnsecꝰ ꝯtendunt: ne hꝰ lucis que fulget
extͥnsecꝰ delectõne rapiant᷑. Lux quippe iu¬
sibilis si incaute diligit᷑ a luce ininsibili
cor cecat᷑: qr qͣnto extra se inhians animꝰ
fundit᷑: tanto ampliꝰ in int̾nis obtutibꝰ re¬
uerberat᷑. Nn sollertes quiꝙ ne corporeis
sensibꝰ nimis ad exũora dilabant᷑. ꝯtinuo
studio intra mentẽ suã occulta cristodie
disciplina se colligunt: ut tantomagis ĩ¬
ueniant᷑ interiꝰ integͥ. qͣnto minꝰ st̃ exteriᷤ
fusi. Hoc ⁊eñ ugore discipline intͣ m̃tiᷤ

Expanded text:
on sum? Sancti etenim viri postquam omnia praesentis vitae oblectamenta despiciunt, prae illius lucis internae dulcedine, ab hac exteriori animum luce quasi a tenebris avertunt: multumque secum intrinsecus contendunt, ne hujus lucis, quae fulget extrinsecus, delectatione rapiantur. Lux quippe visibilis si incaute diligitur, a luce invisibili cor caecatur, quia quanto extra se inhians animus funditur, tanto amplius in internis obtutibus reverberatur. Unde solertes quique ne corporeis sensibus nimis ad exteriora dilabantur, continuo studio intra mentem suam occulta custodiae disciplina se colligunt, ut tanto magis inveniantur interius integri, quanto minus sunt exterius fusi. Hoc enim vigore disciplinae intra menti
Abbreviated transcription (Latin):
fit q ut hoo qd̾ animus de humanis fauorib
gaudet. non facile extius ostendat: sed tamen
corruptionis uim non tenuit̾ interius sentiat:
Et sunt nonnulli qͦs ita laus inflat ut usꝙ
ad u̾ba elationis ꝑtrabat: Quidam uͦ ut ꝑre¬
diximꝰ hoc ip̃m patefac̾e qd̾ eleu̾atur erubes¬
cunt: acq auditis siuis preconiis extollunt᷑:
s tam̃ usq ad elitionis uerba non exeunt:
et gaudere se in talib non ostendunt: Uñ
beatus iob qr nuerat arrogantẽ se non solũ
nullomodo inubis. s etiam in cogitatione

Expanded text:
fitque ut hoc, quod animus de humanis favoribus fitque ut hoc, quod animus de humanis favoribus gaudet, non facile exterius ostendat, sed tamen corruptionis vim non tenuiter interius sentiat. Et sunt nonnulli quos ita laus inflat, ut usque ad verba elationis pertrahat. Quidam vero, ut praediximus, hoc ipsum patefacere quod elevantur erubescunt, atque auditis suis praeconiis extolluntur; sed tamen usque ad elationis verba non exeunt, et gaudere se in talibus non ostendunt. Unde beatus Job, quia noverat arrogantem se non solum nullo modo in verbis, sed etiam in c
Abbreviated transcription (Latin):
elationis tangat: atꝙ a uiridicate sue actio¬
nis arefaciat : Si autẽ ualenti robore iam ad
alta se subleuat: ualde formidandũ est ne ad
mote laudis uentꝰ grauior. radicitus euellat:¬
Sediit̾ hec sciendũt. qr ne inmoderatis laudib
eruamur. plerumq miro rectoris nr̃i modera¬
mine etiam detractionib lacerari permittum:
ut cum nos uox laudantis eleuat. lingua det᷑¬
hentis humiliet: qr & arbor seꝑe que unius
uenti impulsu ita impellitur. ut pene iam
erui posse uideatur: altius ẽ diuerso uenien¬
entis flatu erigitur: et que hac ꝑte inflexionẽ
ꝑtulit: ab alia ad statum redit. Unde et illa
Arbor alte radicata int̾ qͣi aduersantes uentos
fixa steterat. que dicebat: ꝑ głam et ignobili¬
tatem: ꝑuifannam et bonam famam: Seꝑe
enum laus bene agentis aurib insolent̾ admo¬
ta. dum foras sermonib ꝑstrepit intꝰ quandã
mentis ꝑ tacitũ elationis tempestatem gignit

Expanded text:
elationis tangat, atque a viriditate suae actioelationis tangat, atque a viriditate suae actionis arefaciat. Si autem valenti robore jam ad alta se sublevat, valde formidandum est, ne hanc admotae laudis ventus gravior radicitus evellatSed inter haec sciendum est quia ne immoderatis laudibus eruamur, plerumque miro rectoris nostri moderamine etiam detractionibus lacerari permittimur, ut cum nos vox laudantis elevat, lingua detrahentis humiliet, quia et arbor saepe quae unius venti impulsu ita impellitur, ut pene jam erui posse videatur, alterius e diverso venientis flatu erigitur, et quae hac ex parte inflexionem pertulit, ab alia ad statum redit. Unde et illa arbor alte radicata quasi inter adversantes ventos fixa steterat, quae dicebat: Per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam . Saepe enim laus bene agentis auribus insolenter admota, dum foris sermonibus perstrepit, intus quamdam menti per tacitum, elationis tempestatem gignit:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ intelligentia: oritur in operatione: atq ad
ultimũ ꝯualescit. usq ad prouectꝰ magni la¬
titudinẽ: Sedcũ quelibet sua intelligentia
extollit: arbor que oriri poterat. in sc̃mine
putruit: Cum uͭ post operatĩnem bonam
elationis peste corrumꝑitur: qͣuã orta siccat᷑.
Cum autẽm neq intelligentia neq operatio
corrumꝑit: sed ex crescente magnitudine. dũ
fauor laudantium sequit᷑. atq ab statu suo bene
operantis animum uertit. linguarũ uentos
arbor ꝑtulit: et omne qd in ea rõbustũ creue¬
rat. tempestas fame radicitꝰ euulsit: Quo enĩ
arbor altius ad superiora surrexerit: eo uentoꝵ
uim uehementius sentit: qr qͦ plus qͥsꝙ in
bona oꝑa attollitur: eo ampliori ab ore lau¬
dantium flatu fatigatur: Si itaq adhuc
arbor in seimne est: metuendum est ne ip̃a
scientie cognitione putrescat: Si iam ad uirgul¬
tum ꝑdiit: curandum est. ne hanc manus

Expanded text:
in intelligentia, oritur in operatione, atque ad in intelligentia, oritur in operatione, atque ad ultimum convalescit usque ad profectus magni latitudinem. Sed cum quemlibet sua intelligentia extollit, arbor quae oriri poterat in semine putrescit. Cum autem post operationem bonam elationis peste corrumpitur, quasi jam orta siccatur. Cum vero neque intelligentia, neque operatio corrumpit, sed excrescente magnitudine, dum favor laudantium sequitur, atque a statu suo bene operantis animum evertit, linguarum ventos arbor pertulit, et omne quod in ea robustum creverat tempestas famae radicitus evulsit. Quo enim arbor altius ad superiora surrexerit, eo ventorum vim vehementius sentit, quia quo plus quisque in bonis operibus attollitur, eo ampliori ab ore laudantium flatu fatigatur. Si itaque adhuc arbor in semine est, metuendum est ne ipsa scientiae cognitione putrefiat. Si jam ad virgultum prodiit, curandum est ne hanc manus
Abbreviated transcription (Latin):
rationes suas respiciunt: aꝑud mentẽ suã
sibi ceteros dedignando postponunt: Hi
uidelicet sim multis dliuituis non gaudent:
nulli qͦs nec operatio ꝓpria extollit: sed cũ lau¬
cdari ab hominib ꝓ h̾ac eadem bona operatio¬
nȩ ceperint. ip̃i hominum fauorib deuicti.
qͣi magnos se qͥsdam in sua cogitatione conspi¬
cuint: atq a cordis custodia dissoluuntur:
hi ꝑfecto et si fulgentẽ solem uidere noluerũt.
lunam tamen clare incedentem respiciunt: qr
int̾ huiꝰ uite tenebias. dñ iopinionis sue clari¬
tate animum defigunt: humilitatis grãm
qͣi ex nocturno lumine amittunt: Et intuen¬
tes lunam se non uident: qr semetip̃os nescire
incipiunt: dũ mentis oculos intransitortum
Uis qͥppe future arboris pͥus in semine est.
post modũ in ortu: atꝙ in extremũ ꝓducit᷑
in ramis. Sic nimirum sic uniuscuĩusq
uirtus succrescit operantis. Seminat᷑ namq

Expanded text:
actiones suas respiciunt, apud mentem suam actiones suas respiciunt, apud mentem suam sibi caeteros dedignando postponunt. Hi videlicet etsi in multis divitiis non gaudent, nulli quos nec operatio propria extollit; sed cum laudari ab hominibus pro hac eadem bona operatione coeperint, ipsis hominum favoribus devicti, quasi magnos se quosdam in sua cogitatione conspiciunt, atque a cordis custodia dissolvuntur. Hi profecto etsi fulgentem solem videre noluerunt, lunam tamen clare incedentem respiciunt, quia inter hujus vitae tenebras dum in opinionis suae claritate animum defigunt, humilitatis gratiam quasi ex nocturno lumine amittunt; et intuentes lunam, se non vident, qui semetipsos nescire incipiunt, dum mentis oculos in transitorium Vis quippe futurae arboris prius in semine est, postmodum in ortu, atque ad extremum producitur in ramos. Sic nimirum sic uniuscujusque virtus succrescit operantis. Seminatur namque
Abbreviated transcription (Latin):
Cũꝙ nos de uita ꝓxumni fame splendor irra¬
diat: meus nr̃a ut prediximus. que ad optinen¬
dũ uirtutis iter se dirigit: qͣi in lune lumine
gressus ponit: Sed sicut ex aliena oꝑimone pro
animus in hoc qd̾ de se extrinsecus habere con¬
siderat: illud obliuiscitur ad qd̾ introrsus
tie scientia non corruꝑit: de multis diuitiis
gaudere despexit: Qutia uero eũ magnitudo
operu non inflauit: solem fulgentem non
uidit: Quia autẽ illũ nͨ fama laudabilis ex¬
tulit: clare incedentem lunam neqͣq uidit:
Sunt enim non nulli qui eo in elationem cor¬
ruunt: qͦ ꝑ subtilem intelligentiam. uel q̃
non faciunt bona cognoscunt: Hii nimirũ
suꝑ multis diuitiis letantur. cũ quelibet
intelligendo sĩtma repꝑeriunt: atq in elati¬
one ip̃i iuiuendo corrũpuntur: Sunt uͦ non¬
nulli qͦs intelligentia quidem non eleuat:
sed exhibita operatio exaltat. Qui dũ ope¬

Expanded text:
Cumque nos de vita proximi famae splendor irraCumque nos de vita proximi famae splendor irradiat, mens nostra, ut praediximus, quae ad obtinendum virtutis iter se dirigit, quasi in lunae lumine gressus ponit. Sed sicut ex aliena opinione procum delectatur animus in hoc quod de se extrinsecus haberi considerat, illud obliviscitur ad quod introrsus tia scientiae non corrupit, de multis divitiis gaudere despexit. Quia vero eum magnitudo operis non inflavit, solem fulgentem non vidit. Quia autem illum nec fama laudis extulit, clare incedentem lunam minime attendit. Sunt enim nonnulli qui eo in elationem corruunt, quo per subtilem intelligentiam vel quae non faciunt bona cognoscunt. Hi nimirum super multis divitiis laetantur, cum quaelibet summa intelligendo reperiunt, atque in elatione ipsis inventionibus corrumpuntur. Sunt vero nonnulli quos intelligentia quidem non elevat, sed exhibita operatio exaltat. Qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ ab aliena opimone sumitur: minus mun¬
do desiderio in animo formatur: Nam infir¬
ine mentis cũ bona de aliis audiunt: aliq̃n
se ad operatõnem recta non amore urtutis s
delectatõne laudis accendunt: Eł ꝓfecto liqͣt.
q sicut natura soł est. ut q̃q attigerit. accen¬
dat ⁊ siccet: ita lunaris ignis est ꝑprium: ut qͥc¬
qͥd contigerit exurat quidem. s exurendo hu¬
mĩdum redolat: Ad uitam igitur bonã alios
ꝑ amorem di affectꝰ recti operis: alios uͦ amor
mur: Eum uͦ que ad opus bonum laudis amor
ꝓuocat. concupita fama qͣi luna attingit: qr
uidelicet eiꝰ animum et accendit et resolutt:
Accendit scilicet ad exercitium operis: resoluit
uͦ ad concupiscentiam fauoris: Plerũq tam̃
ad exercenda opera. aliena nos ut̃ilit̾ exempla
ꝑsuadent: et cum mente humili opinionis
aliene bona suscipimus nr̃a uł ad melius bona
ꝓducimus: uel ad bonũ mala ꝑmutamus:

Expanded text:
quod ab aliena opinione sumitur minus munquod ab aliena opinione sumitur minus mundo desiderio in animo formatur. Nam infirmae mentes cum bona de aliis audiunt, aliquando se ad operationem rectam non amore virtutis, sed delectatione laudis accendunt. Et profecto liquet quia sicut natura solis est ut quaeque attigerit accendat et siccet, ita lunaris ignis est proprium ut quidquid contigerit exurat quidem, sed exurendo humidum reddat. Ad vitam igitur bonam alios pro amore Dei affectus recti operis, alios vero amor mur. Eum vero quem ad opus bonum laudis amor provocat, concupita fama, quasi luna, attingit, quia videlicet ejus animum et accendit et resolvit. Accendit scilicet ad exercitium operis, resolvit vero ad concupiscentiam favoris. Plerumque tamen ad exercenda bona opera aliena nos utiliter exempla persuadent. Et cum mente humili opinionis alienae bona suscipimus, nostra vel ad melius bona producimus, vel ad bonum mala permutamus.
Abbreviated transcription (Latin):
tolli tunai: ab intuendo eo oculos au̾ti Seqͥt᷑¬
solẽ. apte ꝙͣ incedentem clare sunã subdidit:
qr uidelicet post opus bonum fama laudabilis
sequitur. ꝑ qͣm celebre nom̃ in hac presentis
uite noctẽ possidetur. Si emm uerum est.
qd̾ quidam putant. in lustͣtionem lunã per
occultũ cuculum a radio solis accipere ut pos¬
sit lucem nocturnis cursib exhibere: abhutus
significationis ordine. hec qͦ suspicio non ab̃horret.
Fama qͥppe abono oꝑere uires acciꝑit: et fauoris
grãm qͣi claritatem luminis asꝑgit: Est aliud
in lna: qd̾ ꝑ similitudinem bona spargenti
fame conueniat: Lux namq eiꝰ etiam in tent¬
brarũ tempore iter ambulantib ostendit: qr
dum de aliena uita lux laudis emicat: alios
ad exexcicium boni oꝑeris illustrat: Cũq illiꝰ
opinio clara cognoscitur: hiuc qͣi ꝑgenti inite¬
nere exemplum prebetur. S nonnumꝙͣ opus

Expanded text:
tolli timuit, ab intuendo eo oculos mentis averttolli timuit, ab intuendo eo oculos mentis avertsolem, apte quoque incedentem clare lunam subdidit, quia videlicet post opus bonum, fama laudabilis sequitur, per quam celebre nomen in hac praesentis vitae nocte possidetur. Si autem verum est quod quidam putant, illustrationem lunam per occultum circulum a radio solis accipere, ut possit lucem nocturnis cursibus exhibere, ab hujus significationis ordine haec quoque suspicio non abhorret. Fama quippe a bono opere vires accipit, et favoris gratiam quasi claritatem luminis aspergit. Est et aliud in luna quod per similitudinem bona spargenti famae conveniat. Lux namque ejus etiam in tenebrarum tempore iter ambulantibus ostendit, quia et dum de aliena vita lux laudis emicat, alios ad exercitium boni operis illustrat; cumque illius opinio clara cognoscitur, huic quasi pergenti in itinere exempli lumen praebetur. Sed nonnunquam opus
Abbreviated transcription (Latin):
operationis: Sicut enim dũ uiuimus debe¬
nus bona nr̃a a memoria repellere. ne extollãt:¬
ita appropinqͣnte exitu. plerũq ea ad memori
am reuocamus: ut uidelicet fiduciam prebe¬
ant:. et desperatum timorẽ premant: Qui
et si corintbiis bona sua enumerando narra¬
uit: illos confirmare studut. non se osteñde¬
re. Namqi eadem bona non in se sed in dño at¬
tenderet patefacta cͥbulatione ꝓpͥe temptatio¬
nis edocuit: qͣ expressa subumxit: Propt̾ qd̾
placeo michi. in infirmitatib meis: Ut ergo
disciplos instrueret: de sũma referebat. Ut
u̾ se in humilitate custodiret: considerationi
oculũ non in uirtutib sius. ẜ uinfirmitatib¬
quidem que agunt uideant: et tamen cum ꝑ¬
egerint. ab eoꝵ memoria oculos auertant. Uñ
recte ꝑ beatum iob dicitur: Si uidi solẽ cum
fulgeret : Ac si aꝑte dicat. Opus meum etiam
cum aliis exemplorum lucem tribuieret ad pre

Expanded text:
operationis. Sicut enim dum vivimus, debeoperationis. Sicut enim dum vivimus, debemus bona nostra a memoria repellere ne extollaita appropinquante exitu, plerumque ea ad memoriam iterum revocamus, ut videlicet fiduciam praebeant, et desperatum timorem premant. Qui etsi Corinthiis bona sua enumerando narravit, 704 illos confirmare studuit, non se ostendere. Nam quia eadem bona non in se attenderet, patefacta tribulatione propriae tentationis edocuit qua expressa subjunxit: Propter quod placeo mihi in infirmitatibus meis . Ut ergo discipulos instrueret, de se summa referebat; ut vero se in humilitate custodiret, considerationis oculum non in virtutibus suis, sed in infirmitatibquidem quae agunt videant; et tamen cum peregerint, ab eorum memoria oculos avertant. Unde recte per beatum Job dicitur: Si vidi solem cum fulgeret. Ac si aperte diceret: Opus meum etiam cu
Abbreviated transcription (Latin):
Sed si ueri electi sunt. ab eo in quo sibi placent
mentis oculos diuertunt: omnẽ in se de ꝑactis
bonis leticiam deprimunt: et cle his que se minꝰ
egisse intelligunt tristiciam requirunt. Indigno
se estimant: et pene soli bona sua non uident.
que in se uidenda omnib ad exemplum prebent.
Hinc est qd̾ paulus dum expleta in se bona pt¬
ponerit. et sola adhuc reliqͣ que eẽnt explenda
disse. Hinc est qd̃ ut posset se de bonis que age¬
bat humiliare. stũdebat ad animũ p̃cerita
mala reducere: dicens: Quiprius fui blasphe¬
mꝰ. et ꝑsecutor: et contumeliosus: Qui et st ali¬
quando dixit. bonum certam̃ certaui. cuosum
consũmaui. fidem seruaui: intuendum sũmo
discessurum se ẽẽ cognouit: Ibi quipꝑe. p̃misit.
dicens: Egoenim iam delibor: et tempus reso¬
lutionis mee instat: Tunc gͦ ad memoriam
ꝑfectionem reduxit operis: cum preuidit tã¬
ad laugitatis spaciũ minime subeẽ tempus

Expanded text:
Sed si veri electi sunt, ab eo in quo sibi placent Sed si veri electi sunt, ab eo in quo sibi placent mentis oculos divertunt: omnem in se de peractis bonis laetitiam deprimunt, et de his quae se minus egisse intelligunt tristitiam requirunt. Indignos se aestimant, et pene soli bona sua non vident quae in se videnda omnibus ad exemplum praebent. Hinc est quod Paulus dum expleta in se bona postponeret, et sola adhuc reliqua quae essent explenda disse. Hinc est quod ut posset se de bonis quae agebat humiliare, studebat ad animum praeterita mala reducere, dicens: Qui prius fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus . Qui etsi aliquando dixit: Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi , intuendum summopdiscessurum se esse cognovit. Ibi quippe praemisit, dicens: Ego enim jam delibor, et tempus resolutionis meae instat . Tunc igitur ad memoriam perfectionem reduxit operis, cum jam praevidit ad largitatis spatium minime subesse tempus
Abbreviated transcription (Latin):
dest longũ iter carpere: si non etiam totũ
ualeant consũmare. Qui ergo et̾nam uitã
querimꝰ. qͥd aliud qͣm quedam itinera agi¬
mꝰ ꝑ que ad patriam festinamus: Sed qđ
ꝓdest qd̾ carpimꝰ multa: si ea que ad ꝑueni¬
endum restant negligimꝰ reliqua. More
uant̾ et timide adhuc actendit᷑ futurũ.
Amplius igitur debemus inspicere que bona
necdũ fecimꝰ: qͣm ea que iam nos fecisse gau¬
deamus. Sed habet hoc humana infirit¬
tas ꝓprium: ut plus et intueri libeat. qd̾ gͥ
m se placet. qͣm qd sibi in se displicet. Eger qͥp¬
pe oculus cordis dum laborare in sia consideratio
ne metuit: qͣt qd̾dam stratum delectationis in an¬
mo ubi mollit̾ iaceat requirit: Atq idcirco que cõ¬
moda de ꝑactes bonis sit assecutꝰ intelligit: sed que
dampna de negligentiis patitur nescit: Plerũꝙ
enim hoc uicio temptant᷑ electi: plerũq ẽoꝵ cordi
suggerit᷑. ut et bona que feceruit ad amium

Expanded text:
dest longum iter carpere, si non etiam totum dest longum iter carpere, si non etiam totum valeant consummare. Qui ergo aeternam vitam quaerimus, qui aliud quam quaedam itinera agimus, per quae ad patriam festinamus? Sed quid prodest quod carpimus tam multa, si ea quae ad perveniendum restant, negligimus reliqua? 12. nenter et timide adhuc attenditur futurum. Amplius igitur debemus inspicere quae bona necdum fecimus, quam ea quae jam nos fecisse gaudemus. Sed habet hoc humana infirmitas proprium, ut plus ei intueri libeat quod sibi in se placet quam quod sibi in se displicet. Aeger quippe oculus cordis, dum laborare in consideratione sua metuit, quasi quoddam stratum delectationis in animo, ubi molliter jaceat, requirit; atque idcirco quae commoda de peractis bonis sit assecutus intelligit, sed quae damna de neglectis patitur nescit. Plerumque enim hoc vitio tentantur etiam electi. Plerumque suggeritur ut bona quae fecerint ad animum
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ualium culmen mentis oculũ reuo¬
cans. ꝑfec̾tionis sue meminit: et luicẽ
exemploꝵ qͣm de se aliis tcibuit solem
bona aliqua faciunt. iniquitatum suarũ
protinus obliuiscunt᷑. et cordid oculum in
consideratine bonoꝵ operum que exibent
sigunt: atꝙ eo se iam scõs existimant: qͦ
inter bona que agunt. maloꝵ suoꝵ in qͥb¬
et fortasse adhuc implicati sunt. memoriã
declinant. Qui scilicet si districtionẽ iudi¬
cis uigilanter attenderent: plus de malis
sius metuerent. qͣm de inꝑfectis bonis exul¬
tarent: plus inspicerent qd̾ de his q̃ adhuc
eis agenda sunt debitores tenentur: qͣm qd̃
ꝓperantes quedam tam debiti ꝑtem soluũt
sseq enim absolutus est. debitor qui multa
reddit: sed qui omnia: Nec ad brauium
uictorie ꝑuenit. qui in magna ꝑte specta¬
culi uelocit̾ currit: si iuxta metas ueniens.
in hoc qd est reliquũ deficit. Neq ad queli¬
bet loca destinata ꝑgentib inchoando pro¬

Expanded text:
spiritalium culmen mentis oculum revospiritalium culmen mentis oculum revocans, perfectionis suae meminit, et lucem exemplorum, quam de se aliis tribuit, solembona aliqua faciunt, iniquitatum suarum pconsideratione bonorum operum quae exhibent figunt, atque eo se jam sanctos existimant, quo inter bona quae agunt malorum suorum in quibus fortassis adhuc implicati sunt memoriam declinant. Qui scilicet si districtionem judicis vigilanter attenderent, plus de malis suis metuerent quam de imperfectis bonis exsultarent, 703 plus inspicerent quod de his quae adhuc eis agenda sunt debitores tenentur, quam quod operantes quaedam jam debiti partem solvunt. Neque enim absolutus est debitor qui multa reddit, sed qui omnia; nec ad bravium victoriae pervenit qui in magna parte spectaculi velociter currit, si juxta metas veniens in hoc quod est reliquum deficit. Nec ad quaelibet destinata loca pergentibus inchoando pro
Abbreviated transcription (Latin):
Sol qͦ in fulgore est: bonũ opus in ma¬
nifestationẽ. Scriptũ namoꝵ est. Luce¬
at lux ur̃a corã hõminib: ut uidẽat
opera ura bona. & glorificent prẽm ues¬
trũ qui in celis est. & rursum. Sint
lũbi ur̃i precincti: et lucene ardentes.
Qd̾ enim hoc in loco fulgenti sole: id in
euangłio lucerius ardentib designat᷑.
lticet: lucerna ardet in nocte. Cum uͦ
in eccłia resplendet sol fulget in die. Bonũ
opus si adhuc tale est. qd soli mali miren
tur: lucerna tudelicet in nocte est. Si aũ
ita proficit. ut mirari a bonis ac ꝑfectiorib
possit: nimirũ solest in die. Bonum oꝑus
cũ ꝑ actiuam uitam corporis lucet: quãsi
sucerne more luinen ex testa resplendet.
Cum uero ꝑ solam uirtutem mentis in
contemplatione atcollitur: qͣi more solts.
de celo ueniens lux uidetur. Quia igit᷑
multa beatus iob hosꝑitalitatis ac mise¬
ricordie de se bona narrauerat: que pro¬
fecto tanto adhuc minima. quanto et
corporaliter nouerat gesta: ad uirtutũ

Expanded text:
Sol quippe in fulgore est bonum opus in manifestatione. Scriptum namque est: Luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent patrem vestrum qui in coelis eslumbi vestri praecincti et lucernae ardentes . » Quod enim hoc in loco fulgenti sole, id in Evangelio lucernis ardentibus designatur. lucet, lucerna ardet in nocte: cum vero in Ecclesia resplendet, sol fulget in die. Bonum opus si adhuc tale est qtur, lucerna videlicet in nocte est; si autem ita proficit, ut mirari a bonis ac perfectioribus possit, nimirum sol est in die. Bonum opus cum per activam vitam corporis lucet, quasi lucernae more, lumen ex testa resplendet. Cum vero per solam virtutem mentis in contemplatione attollitur, quasi more solis de coelo veniens lux videtur. Quia igitur multa beatus Job hospitalitatis ac misericordiae de se bona narraverat, quae profecto tanto adhuc minima, quanto et corporaliter noverat gesta, ad virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
Beatus gͥ iob qui tot magnis operib fultus.
confiteri culpam non crubuit: ostendit in
uirtutib qͣm humilis fuit. Sed qr ex humili¬
tate uera. secura semꝑ auctoritas nascitur:
ut tanto foras nil metuat. qͣnto ad rerũ cul¬
mnina animus ꝑ elationis desiderium non an¬
helat: expressa confessione peccati. recte sub¬

Expanded text:
Beatus ergo Job, qui, tot magnis operibus fultus, Beatus ergo Job, qui, tot magnis operibus fultus, confiteri culpam non erubuit, ostendit in virtutibus quam humilis fuit. Sed quia ex humilitate vera secura semper auctoritas nascitur, ut tanto foris nil metuat, quanto ad rerum culmina animus per elationis desiderium non anhelat, expressa confessione peccati, recte sub
Abbreviated transcription (Latin):
dixerat: qui noluit tacere de malis: Modo uirtu¬
non tacuerit. manifestat. Unde cercissime appa¬
ret qͣnte mundicie in omnipotentis dei oculis fu¬
erit: qui et uitauit mala ne cõmitteret et tam̃ que
eũ cõmitere contigit. hominib non abscondit:
qͣtinꝰ ei et iusticie sit gła declinasse peccatum: et
iusticie custodia. qd̾ non potuit declinare. ꝓdidis¬
se. Uideatur uir iste cuilibet magnus niuittit¬
tib sius: mͥ cerce sublimis apꝑaret etiam inpecca¬
tis sius: Mirentur in eo qui uolunt castitatis
continentiam: mirent᷑ integritatẽ iusticie: mi¬
rentur uscera ꝑietatia: ego in conon minime ad¬
miror confessionẽ humillimã peccatoꝵ. qͣm tot
subluma gesta uirctutum: Sciõ em̃ qr per infir¬
iratatis uerecundiam. plerũq grauioris est
certaminis cõmissa peccata prodere: qͣm non ad¬
missa uitare: Et unum qd̃q malũ qͣmitis
robustius uititur: tam̃ humilis proditur:

Expanded text:
dixerat, qui noluit tacere de malis. Modo virtudixerat, qui noluit tacere de malis. Modo virtunon tacuerit, manifestat. Unde certissime apparet quantae munditiae in omnipotentis Dei oculis fuerit, qui et vitavit mala, ne committeret, et tamen quae eum committere contigit, hominibus non abscondit, quatenus ei et justitiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod non potuit declinare prodidisse. Videatur vir iste cuilibet magnus in virtutibus suis, mihi certe sublimis apparet etiam in peccatis suis. Mirentur in eo qui volunt castitatis continentiam, mirentur integritatem justitiae, mirentur viscera pietatis; ego in eo non minus admiror confessionem humillimam peccatorum quam tot sublimia gesta virtutum. Scio enim quod per infirmitatis verecundiam plerumque gravioris est certaminis commissa peccata prodere quam non admissa vitare, et unumquodque malum quamvis robustius vitetur, tamen humilius proditur.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. id de se dicenti alteri non contradicit:
Nlamq scciptum elt̃ iustus in ptincipio accusa¬
tor est sui: non magis peccator s iustus uideri
appetit: cũ peccatorem se quisq nullo arguente
confitetur: Sed confessionis uteritatem probat:
cũ alt̾ mnalum qd̃ fecimus increpat: Qd̾ si suꝑbe
defendimus: liquet quia peccatores nos ex nobis ficte
dicebamus: Unde sũmopere curandum est.
ut mala que fecimꝰ et sponte fateamͣ: et hec alii
arguentib non negeniꝰ Superbie quippe ui¬
cuun est: ut qd̾ de se fateri qrq qͣi sua sponte
dignatur. hoc sibi dici ab aliis dedignetur:¬
Beatus itaq iob qͣnte fuerit humilitatis osten¬
dit: qui se et int̾ adu̾sarios nouerat iiuere:
et tamen non uerebatur culpas uoce confessi¬
oms aperire: Sed notandũ qd superuis uirtu¬
tes suas loquit᷑: inferius peccatum fatetur: hĩc
enum liquido demonstrat. qͣm uera debonis fuis

Expanded text:
dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Unde summopere curandum est ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedigneturBeatus itaque Job quantae fuerit humilitatis ostendit, qui se et inter adversarios noverat vivere, et tamen non verebatur culpas voce confessionis aperire. Sed notandum quod superius virtutes suas loquitur, inferius peccatum fatetur. Hinc enim liquido demonstrat quam vera de bonis suis