comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Tu ergo hylarius gal¬
lus es: Ille uero ad id
quod erat fatendum
sermonẽ conuertens:
sicait. Non sum ĩquit
hylarius gallus:sed
de gallia. Nam gente
aquitanicus: põ tifi¬
caliuerodiguitate pre¬
eminebat galliis. Ac¬
sidiceret ei. Non sumo
natione gallus: sed de

Expanded text:
'Tu ergo Hylarius Gallus es'? Ille vero ad id quod erat fatendum sermonem convertens, dixit: 'Non sum', inquit, 'Hylarius Gallus, sed de Gallia'. Nam gente Aquitanicus, pontificali vero dignitate preminebat Gallis. Acsi diceret ei: Non sum natura Gallus, sed de
Abbreviated transcription (Latin):
mus. patronũ nobis
ut suis meritis adiuue¬
mur.cuius natalicia
celebramus: eo opitulã¬
te. qui cum pr̃e et spũ
scõ uiuit et regnat per

Expanded text:
mus, patronum nobis ut suis meritis adjuvemur cujus natalitia celebramus, eo opitulante, qui cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat Deus
Abbreviated transcription (Latin):
Datum in sessiõe nr̃a
publica. in maiori ec¬
clesia basiliensi solẽnit
uo a natiuitate domini
millesimoquadringẽ¬
tesimotricesimonono.

Expanded text:
Datum in sessione nostra publica in maiori ecclesia Basiliensi sollempniter no a nativitate domini rnillesimo quadringentesi
Abbreviated transcription (Latin):
b sius. sciẽs scriptũ esse.
Quinon oꝑatur: non
mauducet. Mercedeur
tameu oꝑis sui p̾cio pa¬
nis excepto:egentibus
largiebatur. Prabat
frequẽter. quippe qr di¬
dicerat: ꝙ oportet sine

Expanded text:
 suis, sciens scriptum esse: Qui non operatur, non manducet . Mercedem tamen operis sui, pretio panis excepto, egentibus largiebatur. 37 Orabat frequenter, quippe qui didicerat quod oporteret sine
Abbreviated transcription (Latin):
pulsus. atq amore ip̃i
scĩssune martoris de ĩep¬
to famme eleuãs:ma¬
gis sensum ꝙͣ u̾ba se¬
quẽs. incomposita re¬
secans et necessaria ad¬
dens: plenissune lati¬
nis aurib tradere cura¬
ui. ad laudem et gliam
patre et spũ scõ uuut et¬

Expanded text:
pulsus atque amore ipsius sanctissimae martyris de inepto famine elevans, magis sensum quam verba sequens, incomposita resecans et necessaria addens, plenissime Latinis auribus tradere curavi, ad laudem et gloriam patre et sp
Abbreviated transcription (Latin):
erit scõꝵ concordia. pax
certa. et leticia continua.
Tranquilla sunt omuĩa
et quieta. Iugis splen¬
dor. non iste qui nunc
est:sed tanto clarior. ꝙͣ¬
tofelicior. Et qr ciuitaᷤᷤ
illa ut legitur. non ege¬
bit lumine solis. s dñs
Qua propter nox ibi
nulla. nulle tenebre. cõ¬
cursus nubiũ nullus:
nec frigoris ardorisue
asꝑitas ulla. sed talis
quedam erit temperies :
quã nec oculus iidit.
nec auris audiuit. nec
in cor honuiius ascẽdit:¬

Expanded text:
rum una concordia: pax cuncta et laetitia continet, tranquilla sunt omnia et quieta. Jugis splendor, non iste qui nunc est, sed tanto clarior, quanto felicior; quia civitas illa, ut legitur, non egebit lumine solis, sed DomiQuapropter nox ibi nulla, nullae tenebrae, concursus nubium nullus, nec frigoris ardorisve asperitas ulla; sed talis quaedam erit rerum temperies, quam nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
orcin elegit sequendi partĩ
ĩ humilitate peccator. quã
illius ĩmundiciam sua
humilis satisfacio purga
huis pudiciciam supbu
z felix maria: qiuuli

Expanded text:
orem elegit sequendi partem in humilitate peccator, quam illius immunditiam sua humilis satisfactio purget, et hujus pudicitiam superbia d felix Maria, cui
Abbreviated transcription (Latin):
ne opera tantum¬
modo. sed et cogitatio¬
nes. et ipsas ct̾iã cordi
intentiones mũdare
et castigare meminerĩ
Nam sequitur. lucerna
corporis tui: est oculus
tuus.corpꝰ quippe dicũt
opera. que palã cunctis
apparent. ccłmi uero ipsã

Expanded text:
ne opera tantummodo, sed et cogitationes, et ipsas etiam cordis intentiones mundare et castigare meminerint. Nam sequitur: Lucerna corporis tui est oculus tuus. Corpus quippe dicit opera quae palam cunctis apparent; saeculum vero ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
stantes ꝙ regias consu
cleri et plebis iitam co
artare et moderari dis
tem mẽbra dyaboli regẽ
exacuerunt:ut sc̃s p̾sut
nodhanitoniam quasi
ante tribunal cesaris.
iudicandus citaretur.

Expanded text:
stantes quod regias consuecleri et plebis coarctare vitam et moderari. Sm membra Zabuli regem exacuerunt, ut sanctus praesul Northamptoniam quasi ante tribunal Caesaris judicandus citaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
haberetur:Atubi saue
mmnoratus est christus
paulo mius ab angeliᷤ
factusq est dei et hõm
mediator: ac ueiut lapi
augularis pacificauit
per sanguiẽ suũ que
ui celis sunt. et que suꝑ
terram. ex hoc iamplã
Eramus enũ et uos na¬
tura filu ire: sed consctu¬
ire filu. et quã mĩam cõ¬

Expanded text:
haberetur? At ubi sane minoratus est Christus paulo minus ab angelis, factusque est Dei et hominum mediator, ac velut lapis angularis pacificavit per sanguinem suum quae in coelis sunt, et quae super terram; ex hoc plane jaEramus enim et nos natura filii irae, sed consecuirae filii, et quam miserico
Abbreviated transcription (Latin):
stantia. sꝑ eternitas est.
hoc pater est et filius. U¬
na in tribz duuinitas. u¬
na eẽntia una potentia:
et quicquid substãcialit᷑
de deo dici potest. Si forte
fĩus quid sit pater: respõ¬
de deus. Introgatus de fi¬
lio:responde deus. Int̾ro¬
gatus de spũ scõ: respõde
deus. Si intͬrogatus fius
simul de pre et filio et spi¬
ritu scõ: non deos sed deũ
responde unũ. oĩpotentẽ.
incõmutabilẽ. le tercia

Expanded text:
stantia est, quo aeternitas est, hoc Pater est et Filius. Una in tribus divinitas, una essentia, una omnipotentia. Et quidquid substantialiter de Deo dici potest, si forte fueris, quid sit Pater, responde, Deus est. Interrogatus de Filio, responde, Deus. Interrogatus de Spiritu sancto, responde, Deus. Si interrogatus fueris simul de Patre, et Filio, et Spiritu sancto, non deos, sed Deum responde unum, omnipotentem, incommutabilem. Sci
Abbreviated transcription (Latin):
bat: cõuocauit ad se ip̃õ
nulites. et cepit suadere
illis dicens. Quid ma¬
lipassi estis:Nuid det̾

Expanded text:
bat, convocavit ad se ipsos milites et cepit suadere illis dicens: II 178 «Quid mali passi estis, quid det
Abbreviated transcription (Latin):
dii. nec sibi nec aluᷤ ꝓdesse
possunt. Non ergo debu¬
isses dice meam senteu¬
tiam tanꝙͣ deoꝵ famine
depromptam ẽẽ:s pociꝰ
dei oĩpotentis iuuamĩe.
ut asseris. ergo hactenu
ĩuanũ laborauimus:
ueuerando et colendo de¬
os onĩpotentes. Ergo
totus mũdus errat. et
mendacem facere baleaꝰ.
Si angelus esses. siceli

Expanded text:
dii nec sibi nec aliis prodesse possunt: non ergo debuisti dicere meam sententiam tamquam deorum famine depromptam esse sed potius dei omnipotentis iuvamine». ut asseris, ergo hactenus in vacuum laboravimus venerando et colendo deos omnipotentes: ergo totus mundus errat et tmendacem facere valeas? II 46 Si angelus esses, si celi
Abbreviated transcription (Latin):
de religioĩs ꝓpositum
ad huc puerulus iur
beatus exarserat. ut ita
dicam. si ꝑsecutioĩs tp̃s
non defuisset: ꝑiculis se
sponte p̾ceps iugereret.
Hic iam lectionbz cep

Expanded text:
e religionis proposito adhuc puerulus vir beatus exarserat, ut ita dicam si persecutionis tempus non defuisset, periculis se sponte praeceps ingereret. Hinc jam lectionibus coep
Abbreviated transcription (Latin):
Cum hoc christimiles
audisset. grãs agens
eo: et largiore adu̾sus
niuicum confortatus
audacia.ait. Multum
ergo despicabilis: inl¬
tumq contemptibili.
Nan et obscuritas tua
et etas: infirmarũ si¬
gna sunt rerũ. Nulla
michi iam cura de te est.
et ego exultabo suꝑ ini

Expanded text:
Cum hoc Christi miles audisset, gratias agens Deo, et largiore adversus inimicum confortatus audacia, ait: Multum ergo despicabilis, multumque contemptibilis es; nam et obscuritas tua et aetas infirmarum signa sunt rerum. Nulla mihi jam de te cura est. et ego exsultabo super in
Abbreviated transcription (Latin):
habes ferumã: scilicet urgi¬
nem.uis et de uiro audire
quis sit᷑. Et nocabitur ait
nonieir eras emmanuel.
idest nobiscum deus : femi¬
na itaq crcandans uirum.
niego est concipiens deum.

Expanded text:
habes, feminam, scilicet Virginem. Vis et de viro audire quis scit? Et vocabitur, ait, nomen ejus Emmanuel, id est, Nobiscum Deus . Femina itaque circumdans virum, Virgo est concipiens Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc eciam minorib. Qͥs
nesciat uirginẽ deo conse¬
cratam.muliere deo dedi¬
ta gradum habere potio¬
rem̃: Quis dubitat ma¬
trem regis eterni. iure ma

Expanded text:
hoc etiam minoribus. Quis enim nesciat virginem Deo consecratam, muliere Deo dedita gradum habere potiorem? Quis dubitet matrem regis aeterni jure ma
Abbreviated transcription (Latin):
stis curie senatorib ĩter¬
ueĩt. Et qui aduocatus
factus est sũmus: ꝙͣ huĩ¬
liter est ĩplorandus ami¬
nimis. Hanc nimir ho¬
minis enunentiã. hanc
meritoꝵ sublimiũ celsi¬
tudinẽ angelus ille co¬
gnouit:qui se ab illo a¬
dorari ꝓhibuit. Uide in¬
quit ne feceris. cõseruus
enĩ tuus sũ. et fratrũ tuo¬
rum habentiũ testĩoniũ
ihũ: deũ adora. Refugit
obsequiũ ab illo susciꝑe.
nliariter obtinere. No¬
luit adoratorem:quem
decernebat equalẽ. Fratrẽ
recognouit. sociũ iudica¬
uit: subiectioĩs obedien¬
tiam non accepit. lc. iiͬ.

Expanded text:
stis curiae senatoribus intervenit? Et qui advocatus factus est summis, quam humiliter implorandus est a minimis? Hanc nimirum hominis eminentiam, hanc meritorum sublimium celsitudinem angelus ille cognovit, qui se ab illo adorari prohibuit. «Vide, inquit, ne feceris; conservus enim tuus sum, et fratrum tuorum habentium testimonium Jesu, Deum adora .» Refugit obsequium ab illo suscipereliariter obtinere. Noluit adoratorem, quem decernebat aequalem. Fratrem recognovit, socium judicavit, subjectionis obedientiam non accepit. Quamvi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ct idem sp̃s donũ dei.
quia deus donator doui
iest: in quibz noĩbz cir¬
aitarri potest uicissim re¬
lanoĩs regula. ut sidica¬
nus donatordoni:⁊ doũ
dnatoris. Quia ii his
uabulis potuit ĩucniri
iltasa huis categorice qͥ
daturad aliꝙͥ crcum lo¬
Irgo hoc donũ der¬

Expanded text:
itur et idem Spiritus donum Dei, quia Deus donator doni sui est. In quibus nominibus circumferri potest vicissim relationis regula, ut sic dicatur donator doni et donum donatoris; quia in his vocabulis potuit inveniri usitata huic categoriae, quae dicitur ad aliquid, circumlrgo hoc donum De
Abbreviated transcription (Latin):
chr̃m ꝓpter nos hoĩem
factum: hoc nos docius¬
se.ut usq ad mortem
obluctemur adu̾sus
pctm̃. Siquidẽ et ip̃e nõ
rapinam arbitratus
est equalem se esse deo.

Expanded text:
ropter nos hominem factum, hoc nos docuisse; ut usque ad mortem obluctemur adversum peccatum. Siquidem et ipse non rapinam arbitratus est aequalem se esse Deo
Abbreviated transcription (Latin):
tatis insigne: nec oblat̃a
tanta gloria oblunsa hĩu¬
litatem̃. non magiuinã
humilem in abicctione.

Expanded text:
tatis insigne, nec oblata tanta gloria oblivisci humilitatem. Non magnum est esse humilem in abjectione
Abbreviated transcription (Latin):
adesset fuus tantis la¬
borib: regnũ spondeus
celoꝵ.atq illis iã extre¬
nus scẽ cõmigrãtis aĩe
flens et consternatus
mẽte iuator astaret dicẽ
cur me dũe uelĩquis: re¬
spondisse dicitur. ne cõ¬
turbaretur quasi desti¬
tutus solatio. qr breui
se illo quoq ip̃e seq̃ret᷑.
Quã utiq ꝓpheciã ac
reuelationem. citotrãsi¬
tu scĩssini iuuenis: cõ¬

Expanded text:
adesset finis, tantis laboribus regnum spondens coelorum atque illis jam extremis sanctae commigrantis animae, flens et consternatus mente Viator astaret dicens: Cur me, Domine, derelinquis? respondisse dicitur, ne conturbaretur quasi destitutus solatio, quia brevi se illo quoque ipse sequeretur. Quam utique prophetiam ac revelationem cito transitu sanctissimi invenis
Abbreviated transcription (Latin):
maledictio soluta ẽ pͥoꝵ
parentũ: et celestis bene¬
dictio in totũueĩt mun¬
dũ. Hec est u̾go ĩ cuius
terno creditur. le. quĩta.

Expanded text:
maledictio soluta est priorum parentum, et coelestis benedictio in toto venit mundo. Haec est Virgo, in cujus terno creditur. Pro ta
Abbreviated transcription (Latin):
qr cõmerciũ tanti mune¬
nec cogitare possumus.
Idcuco huiꝰ uirgĩs aĩa
deũ in se magnificantẽ
glificemus. quã hodie
dens: quã angeli cum
laudib ꝓsecunt᷑. quã

Expanded text:
 commercium tanti munenec cogitare possumus. Idcirco hujus Virginis animam Dominum magnificantem glorificemus , quam hodie dens, quam angeli cum laudibus prosequuntur, quam
Abbreviated transcription (Latin):
uagari. Et obhoc ꝙͣuie
hideretur uicia. ꝓpter
in accessibile tamen li¬
men:longius illis ui¬
debatur esse. ꝙͣ affrica.
Quo audito. uir dei sẽ¬
tiens sibi de bestialipu¬
gna uenire uictoriam:
in noĩe diũ. p̾cedẽte cru¬
cis auxilio. descendit ĩ

Expanded text:
agari: et ob hoc quamvis videretur vicina, propter inaccessibilem tamen locum longius illis videbatur esse, quam Africa. Quo audito, vir Dei sentiens sibi de bestiali pugna venire victoriam, in nomine Domini, praecedente crucis auxilio, descendit i
Abbreviated transcription (Latin):
mus: Quali
organo uocis. uel qua¬
luubilo cordis exprime¬
mus ꝙͣtum tibi debe¬
quid intelligimus. qͥc¬
quid mente concipimꝰ:
quicquid ore ꝓtulerimꝰ

Expanded text:
mus? quali organo vocis, vel quali jubilo cordis exprimemus quantum tibi debequid intellexerimus, quidquid mente conceperimus, quidquid ore protulerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
retur: tota in lachrimiᷤ
resoluta. et si ĩquit pec¬
catrix sũ: tameu prota¬
lib mortuus est christꝰꝰ
Et si despicit frater me
carnẽ micam: nou despi

Expanded text:
retur, tota in lacrimis resoluta: «Et si», inquit, «peccatrix sum, tamen pro talibus mortuus est Christus. Et si despicit frater meus carnem meam, non despi
Abbreviated transcription (Latin):
effodit. ne ei quinta pla¬
gadcesset:qui in alus
christũ imitatus est. Ut
enum salua pace marty¬
rũ loquar. ip̃i ꝓpriam
principaliter agebant
causani: cum eis dicẽt᷑.
Sacrifica ioui: respue
crucifixũ. Iste uero alioꝵ
salutc̃ suo p̾ciososan¬
guine mercatum ueuit.
ut insiguiti scilicet sa¬
ractere chrĩ. scdm̃ scita
ecclĩe regerentur: autu¬
mans maiorem nõ eẽ
caritatem. ꝙͣ pou̾e ami

Expanded text:
ecit; ne ei quinta plaga deesset, qui in aliis Christum imitatus est. Ut enim salva pace martyrum loquar, ipsi propriam principaliter agebant causam, cum eis diceretur: « Sacrifica Jovi, respue crucifixum: » iste vero aliorum salutem suo pretioso sanguine mercatum venit, ut insigniti sacro charactere Christi, secundum scita Ecclesiae regerentur: autumans majorem non esse charitatem, quam ponere ani
Abbreviated transcription (Latin):
sinens ex hoc fieri asse¬
rat. cum ea malaque
iu nobis sunt excitat
contra nos. qd̃ in nrãm
fieri utilitatem uult
docere:conu̾tente scili¬
cet diuina mĩa malici¬
am dyaboli. ad purga¬
tionem nrãm. Uerũn¬
sermone scĩ hylarii po¬
sui. si mea essent ꝙͣta ĩ
ne tui stomachi fellis
indigesta male dictoꝵ
cruditate rumpatur.
in hunc euoine si aude
calũnosas tuas uani¬
tates: et insidias men¬
licus loquitur. insigniᷤ
eccliarum doctor loqui¬
tur: hylarius loquitur.

Expanded text:
 ex hoc fieri asserat, cum ea mala, quae in nobis sunt, excitat contra nos, quod in nostram fieri utilitatem uult docere, conuertente scilicet diuina misericordia malitiam diaboli ad purgationem nostram: Tansermone sancti Hilarii posui, si mea essent, quanta ne tui stomachi follis indigesta maledictorum cruditate rumpatur, in hunc evome, si audes, calumniosas tuas vanitates, et insanias menlicus loquitur, insignis Ecclesiarum doctor loquitur, Hilarius loquitur.
Abbreviated transcription (Latin):
nouitatem. nisterii profun¬
ditatem: et ideo. uoluit occul¬
te diuttere cam. Miranis qd̃
ioseph presentis sese consorcio
uirginis iudicabat ĩdignũ:
cum audias et sanctani eli¬
sabethi eius non posse ferre pre¬
senciam. iusi cum tremore

Expanded text:
novitatem, mysterii profunditatem: et ideo occulte voluit dimittere eam. 742 Miraris quod Joseph praegnantis sese consortio Virginis judicabat indignum, cum audias et sanctam Elisabeth ejus non posse ferre praesentiam, nisi cum tremore
Abbreviated transcription (Latin):
ter et nitacta conciperet. et
pareret incorrupta. porro dñi
huinsmodi decebat natiuita.
qua nõ nisi de uirgine na¬
sceretur. Talis congruebat
et uirgini partus: ut non
pareret isi deum. Proide
factor homnũ. ut homo fic¬
ret nasciturus de homine:
talem sibi ex omnibz debuit
delegere ĩmio condere matrẽ.
qualem et se decere sciebat:
et sibi nouerat placituram.

Expanded text:
ter et intacta conciperet, et pareret incorrupta. Porro Deo hujusmodi decebat nativitas, qua nonnisi de Virgine nasceretur: talis congruebat et Virgini partus, ut non pareret nisi Deum. Proinde factor hominum ut homo fieret, 737 nasciturus de homine, talem sibi ex omnibus debuit deligere, imo condere matrem, qualem et se decere sciebat, et sibi noverat placituram.
Abbreviated transcription (Latin):
qui transitis per uiam
actendite et uidete si est
dolor sicut dolor meus:
qui pugno ut ꝓsim his
qui me persecũtur. I p̃e
tamen crucem bauilau
crucifiro grãs agebat.
et ibat gaudens a con¬
spectu concilu: qũi dig

Expanded text:
qui transitis per viam, attendite et videte, si est dolor sicut dolor meus, » qui pugno, ut prosim iis qui me persequuntur. Ipse tamen crucem bajulans, Crucifixo gratias agebat, et ibat gaudens a conspectu concilii, quoniam dig
Abbreviated transcription (Latin):
probauerat: noune mox ĩcre¬
duli et crudeles idei subsãna¬
rent illum. la pidarent illani.
Quando nãq ueritati crede¬
rent tacenti in utero. quam
post ea contempserunt cla¬
mantem in templo. Quid
facerent nec dum apparenti.
cui post modum ĩpias mau
nuecerunt eciam miraculis
choruscanti: Mcrito crgo iur
iustus ne ant mentrri aut
diffamare cogeretur ĩnoxiã:
seph sicut homiẽ dubitasse

Expanded text:
probaverat, nonne mox increduli et crudeles Judaei subsannarent illum, lapidarent illam? Quando namque Veritati crederent tacenti in utero, quam postea contempserunt clamantem in templo? Quid facerent necdum apparenti, qui postmodum impias manus injecerunt etiam miraculis coruscanti? Merito ergo vir justus, ne aut mentiri, aut diffamare cogeretur innoxiam, iat, et Joseph sicut hominem dubitasse
Abbreviated transcription (Latin):
patris sin reluiquere curait he¬
dem: s quicquid honoris ĩ ppło.
quicquid de paterna domo rerũ
terrenarũ habere potuisset. omĩa
arbitrata est quasi stercora. ut
xp̃m lucrifaceret. Nec fefellit cã
ratencio. quando et xp̃m sibi
filium uendicauit: nec propo¬
situm pudicitie iuolan. ¶ Rene
igitur gratia plena: que et i¬
ginitatis grãm taut. et in¬
suꝑ fecunditatis glam acqui
in te: sz dñs tecum. Deus eñ qͥ
ubiq equaliter totus est per

Expanded text:
patris sui relinquere curavit haeredem; sed quidquid honoris in populo, quidquid de paterna domo rerum terrenarum habere potuisset, omnia arbitrata est ut stercora, ut Christum lucrifaceret. Nec fefellit eam intentio, quando et Christum sibi filium vindicavit, nec propositum pudicitiae violavit. Bene igitur gratia plena, quae et virginitatis gratiam tenuit, et insuper fecunditatis gloriam acqin te; sed, Dominus tecum. Deus enim qui ubique aequaliter totus est per
Abbreviated transcription (Latin):
ste fuit sacerdos
dei. pontificale spectacu¬
lum gestans: qui in se¬
met crucifigendo corpuᷤ
et ꝑsequendouicia. adep

Expanded text:
ste fuit sacerdos Dei pontificale petalum gestans, qui in semetipso crucifigendo corpus et persequendo vitia, adep
Abbreviated transcription (Latin):
pelis. spes salutis amit¬
titur: nichil nisi subu̾¬
sionis iudicium mise¬
rabiliter expectatur
Lũq de salute corpor
desperati.animarum¬

Expanded text:
elis, spes salutis amittitur nihil sibi nisi submersionis exitium miserabiliter exspectantibus. Cumque de salute corporum desperati, animar
Abbreviated transcription (Latin):
egnante igitur
maxencio cesa¬
de marum ani augusti
alio qui cum digeletia¬
lb multos profide neca¬
uerat. erat ꝑsecutio ĩgenᷤ
chrianoꝵ: ad eo ut pene
totus mũdus diuersis
rdolorum errorib reple¬
retur. om̃esq dñm deũ
creatorem celi et terre
guorantes:studiose cre¬
aturis. ac simulacris de

Expanded text:
egnante igitur Maxentio cesare, Maximiani augusti filio, qui cum Dioclitiano multos pro fide Christi necaverat, erat persecutio ingens christianorum, adeo ut pene totus mundus diversis ydolorum erroribus repleretur, omnesque dominum deum creatorem celi ac terrae ignorantes studiose creaturis ac simulacris demonum
Abbreviated transcription (Latin):
sueta arma returrens.
in terram ꝓsteruitur.
Mox paulatim defũtti
pallor in ruborem con¬
uertitur. frigida mẽbra
scũt. Nox adducto aere
de pectoris domuicilio cõ¬
flata ꝓfertur. gressus
suis uestigus rediuinuᷤᷤ
extenditur: atq in ãte¬
rioris fundamenti sta

Expanded text:
sueta arma recurrens, in terram prosternitur. Mox paulatim defuncti pallor in ruborem convertitur, frigida membra,scunt, vox adducto aere de pectoris domicilio conflata profertur, gressus suis vestigiis redivivus extenditur, in anterioris fundamenti sta
Abbreviated transcription (Latin):
nure illis compatiens:
de eorum destitutione.
Et cum elset pius. esset¬
q iumirũ requiem
desiderabiuidus: nec e¬
os ad mouientũ deserẽ.
nec a christo uolebat di¬
utius separari: illun
uidelicet insaciabiliter
sitiens. illum iuhiãter
desiderans: illumq o¬
culis ac mente tota sẽꝑ
complectens. lc. octaua.¬
audem crgo uit̾
amaras lachri¬
mias. Dictaq merẽtia:
resumens uerbum ait.
Nolite ex hoc usq qua¬
qz contristari. et me q̃¬
so amplius uolite fletu
uerare de abcessu meoi:
et siuere sapitis. gaude¬
ꝙͣ lugere. quia equidẽ

Expanded text:
re illis compatiens de eorum destitutione, et cum esset pius, essetque nimium requiem desiderabundus, nec hos ad momentum deserere, nec a Christo volebat diutius separari, illum, scilicet, insatiabiliter sitiens, illum innianter desiderans, illumque oculis ac mente tota semper complectens. CAandem ergo inter amaras lacrymas, dictaque moerentia resumens verbum, ait: Nolite ex hoc usquequaque contristari, et me, quaeso, amplius nolite fletu vexare de abcessu meo, et si vere sapitis, gaudequam lugere, quia equide
Abbreviated transcription (Latin):
genitricẽ ad se aduentasse
saluatoris ĩtelligit. scd hu¬
nulitatis spũ arcunspecta:
minus dignam se eus ad¬
uẽtu depreheudit. Ecre enui

Expanded text:
genitricem ad se adventasse Salvatoris intellexit, sed humilitatis spiritu circumspecta minus dignam se ejus adventu deprehendit. Ecce eni
Abbreviated transcription (Latin):
tante sic. Ip̃e eñi saluũ faciet
populum suĩra pecis corum.
Duos iesus lego in typo huis
quem nunc in manibz habemi
precessisse: ambos pplis p̾fuisse.
Quor iuius suũ ppłm de baby¬
ab hostib defendebant. S nun

Expanded text:
tante: Ipse enim salvum faciet populum suum a peccatis eorum . 11. Duos Jesus lego in typo hujus, quem nunc in manibus habemus, praecessisse, ambos populis praefuisse: quorum unus populum suum de Babyab hostibus defendebant; sed nun
Abbreviated transcription (Latin):
querens que sibi utilia
essent: sed qd̃ multis
ut salui fierent. Et su¬
bito uelut lampadem
quãda: sacerdotẽ suũ
dñs accendẽ ꝓperat. In

Expanded text:
quaerens quae sibi utilia essent, sed quae multis, ut salvi fierent. Et subito velut lampadem quamdam sacerdotem suum Dominus accendere properat. In
Abbreviated transcription (Latin):
distinctus erat
saphiris: qr chrĩ huma¬
nitas diuinis u̾tutib
refulgebat. Nec plenus
ẽẽ saphiris dicitur. sed
distinctus. ita uidelicet
ut inter saphiros cãdor
eboris apparit: quia sic
dñs ex parti assũptihoĩs
opabatur humana. ut
aliqñ nichilominus
ex parte deitatis ostende¬
ret et diuina. Nam esu¬
rire. flere. postremo cruci

Expanded text:
distinctus erat sapphiris, quia Christi humanitas divinis virtutibus refulgebat. Nec plenus esse sapphiris dicitur, sed distinctus; ita videlicet ut inter sapphiros candor eboris appareret, quia sic Dominus ex parte assumpti hominis operabatur humana, ut aliquando nihilominus ex parte deitatis ostenderet et divina. Nam esurire, flere, postremo cruci
Abbreviated transcription (Latin):
Si cui dicatur uis uiu̾e.
nũquid sic audit quon
si dicetur uis militare:
In illa enĩ int̾rogaticoe
que est uis militare. ali¬
qui michi dicerent uoli
et forte plures nolo N
autem dicanius puie

Expanded text:
Si cui dicatur, Vis vivere? numquid sic audit, quomodo si diceretur, Vis militare? In illa enim interrogatione, quod est, Vis militare? aliqui mihi dicerent, Volo: et forte plures, Nolo. Si autem dicam, Vis
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat: qua semel gustatus
magis excitat appetitũ. Bon
fructus: qui ammarum ssu¬
renciũ et sitienciũ iusticiã ⁊
esca et potus est. Audisti de
dore. andisti de sapore:andi

Expanded text:
dicebat, qui semel gustatus magis excitat appetitum. Bonus fructus, qui animarum esurientium et sitientium justitiam, et esca, et potus est. Audisti de odore, audisti de sapore: audi
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s. Quãius pater filiũ
genuerit. et ideofilius
non sit qui paterest: fi¬
liuisqz a pr̃e sit genitus.
et ideo pater non sit qui
filius est: sp̃s sc̃s nec pat̾
sit nec filius. sedtantuz
tatis ꝑtinẽs unitatem.
Et hec trinitas unus est
deus. ex quo oña ꝑquẽ
oĩa. et in quo omĩa: be¬
ato paulo attestante u¬

Expanded text:
ctus: quamvis Pater Filium genuerit, et ideo Filius non sit qui Pater est, Filiusque a Patre sit genitus, et ideo Pater non sit qui Filius est: Spiritus sanctus nec Pater sit, nec Filius, sed tantumitatis pertinens unitatem. Et haec Trinitas unus est Deus, ex quo omnia, per quem omnia, et in quo omnia, beato Paulo attestante, u
Abbreviated transcription (Latin):
eneantus igitur
firiissime pa¬
trem et filiũ et spm̃sciñ
unũ ẽẽ naturaliterdeĩ
neq tamen patrem elle
qui filius est. nec filiur
patris et filii et sp̃s scĩ es¬
sentia: in qua non ẽ ali¬
ud pater aliud filius. ali¬

Expanded text:
eneamus igitur firmissime Patrem et Filium et Spiritum sanctum unum esse naturaliter Deum: neque tamen ipsum Patrem esse qui Filius est, nec Filium Patris et Filii et Spiritus sancti essentia. In qua non est aliud Pater, aliud Filius, ali
Abbreviated transcription (Latin):
scripturaꝵ demonstrat
amus hoĩem ad ymagi¬
nẽ et similitudinẽ nr̃am.
Cum enĩ singulari nu¬
mero dixit ymaginẽ. o¬
stendit unam naturam
ĩt ad cuius ymaginem
lomo fieret. Cũ uero diẽ
uluraliter nrãm. ostẽdit
aũad cuius ymaginez
omo fiebat: nou unam

Expanded text:
nstratur amus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Cum enim singulari numero dixit imaginem, ostendit unam naturam esse, ad cujus imaginem homo fieret; cum vero dicit pluraliter nostram, ostendit Deum, ad cujus imaginem homo fiebat, non unam
Abbreviated transcription (Latin):
tem a paganis destructã.
et nichil in ea nisi extre¬
me cladis et mortis yma¬
ginẽ: cũ grauiter dolenᷤ
hinc inde circũspiceret.
fortuitu uenit ad tumu

Expanded text:
tem a paganis destructam et nichil in ea nisi extreme cladis et mortis ymaginem, cum grauiter dolens hinc inde circumspiceret, foruitu uenit ad tumu
Abbreviated transcription (Latin):
diebatur. Ibi secũ iuu¬
u̾sa ꝑtractans: oĩm in
se bona nitebatur expri¬
mere. Neq enĩ aduersuᷤ
coetaneos aliqũ moue¬
batur. sed ea tantũ flã¬
ma egregio iuro cresce¬

Expanded text:
diebatur. Ibi secum universa pertractans, omnium in se bona nitebatur exprimere. Neque vero adversum coaevos aliquando movebatur, sed ea tantummodo flamma egregio viro cresce
Abbreviated transcription (Latin):
turus. et anceꝙͣ nascartur
adueniẽte dño quib uale¬
bat indicus ĩtimauit.
Aderat namq tempus
quo ĩpleretur angeli ser

Expanded text:
turus, et antequam nasceretur adveniente Domino quibus valebat indiciis intimavit. Aderat namque tempus quo impleretur angeli ser
Abbreviated transcription (Latin):
hñt insitũ piu̾e pelle:
dicam uis sanus ẽẽ: pu¬
tonemo est qui dicat.
nolo. Nemo enĩ pult do¬
lere. Sanitas enĩ in di¬
uite p̾ciosa: certe ĩ pauꝑe

Expanded text:
nsitum, vivere velle, dicam. Vis sanus esse? puto nemo est qui dicat, Nolo: nemo enim vult dolere. Sanitas etiam in divite pretiosa, certe in paupe
Abbreviated transcription (Latin):
Onrus est regnũ deo et
la de regno tuo quod est aĩa
mea: nt regnes tu qui debes
in ca. uenit cnum auaricia.
et uendicat in me sibi sẽdẽ:
iactancia cupit dñari michi.
superbia nult mͥ cc̃ rex: luxu¬
na dicit ego regnabo: ãbitio.
detractio. iuidia et iracũdia.
potissimũ ẽc iudear. Ego autẽ
quantũ ualco resisto. renitor
ihm̃ xp̃m reclamo. Ipsi me

Expanded text:
e, ut la de regno tuo, quod est anima mea, ut regnes tu qui debes in ea. Venit enim avaritia, et vindicat in me sibi sedem; jactantia cupit dominari mihi; superbia vult mihi esse rex. Luxuria dicit: Ego regnabo; ambitio, detractio, invidia et iracundia potissimum esse videar. Ego autem quantum valeo resisto; renitor meum Jesum reclamo; ipsi me
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est suꝑ. quia in syon
quidem regnaiit daind: super
syon uero regnum est ipsius
de quo dictum est ad dauid: de
fructu nentris tui ponam suꝑ
sedem tuã. de quo dictum est
daid et suꝑ regnũ ciꝰ sedebit:
uides quia ribiq reꝑis super
Suꝑ syon suꝑ sedem. suꝑ soliũ.
suꝑ regnum. Dabit ergo ci do¬
ninus deus sciem dauid prĩs
sui. non typicã s ueram. nõ
temporalcm sz cternã. non t̾re¬
nam sz celestem. Que idcuto
rit iam dictumi est memoratũ
fiusse dauid: quia hec in qua
temporalit sedit: eterne illius
gerebat ymaginen. Et regna¬
bit in domo iacob meternũ:
et regni euis nõ erit finis.
Hic quoq si domũ iacob tem¬
poralem accipimius. quomͦ
in illa que eterna nõ est me
ternũ regnaturus est. Que¬
rendam est ergo domꝰ eterna
iacob: in qua regnet ĩeternũ
cuius regnni non erit finis.
uit eum: et insipiente: t̃
ante faciem pilati. quãd
cesareui. Require itaq ays
et discernet tibi enm qui is

Expanded text:
dictum est, super, quia in Sion quidem regnavit David: super Sion vero regnum est illius, de quo dictum est ad David: De fructu ventris tui ponam super sedem tuam : de quo et dictum est David, et super regnum ejus sedebit . Vides quia ubique reperis, super? Super Sion, super sedem, super solium, super regnum. Dabit ergo ei Dominus Deus sedem David patris sui, non typicam, sed veram; non temporalem, sed aeternam; non terrenam, sed coelestem. Quae idcirco, ut jam dictum est, memoratur fuisse David, quia haec, in qua temporaliter sedit, aeternae illius gerebat imaginem. 2. Et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. Hic quoque, si domum Jacob temporalem accipimus, quomodo in illa, quae aeterna non est, in aeternum regnaturus est? Quaerenda est ergo domus aeterna Jacob, in qua regnet in aeternum, cujus regni non erit finis. avit eum, et insipienter respuit ante faciem Pilati, quando Caesarem? Require itaque Apostolum, et discernet tibi eum qui in
Abbreviated transcription (Latin):
suo: luctetur cum uitiis it
concupiscenciis sius. uit nõ
rali corpore. Sregnet ĩ eo ih̃s:
cenunc qui dem per gratiam
quib ih̃s regnabit ĩcternũ:
quia et ip̃i cum eo regnabt.
t regui huius nõ ent finis.
ꝯquaui gloriosũ est regnũ
lud. in q̃uo reges cõgrẽgati
lut conuenerunt in unũ
olandandum sailicet et
conficandũ eũ qui super
ounes est. rex regũ. et dñs
uantium. De cuis splen¬
lossima contemplatione
debunt iusti siut sol mn
tiopatris cor. Osi ⁊ mei

Expanded text:
is et concupiscentiis suis. ut non tali corpore, sed regnet in eo Jesu, et nunc quidem per gratiam, quibus Jesus regnabit in aeternum, quia et ipsi cum eo regnabunt, et regni hujus non erit finis. O quam gloriosum est regnum illud, in quo reges congregati sunt, convenerunt in unum, ad laudandum scilicet et glorificandum eum qui super omnes est Rex regum, et Dominus dominantium: de cujus splendidissima contemplatione fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum . O si et mei
Abbreviated transcription (Latin):
nerbis incipiam. nc mͥ non
quidem sicut ꝓpheta quia ta¬
cui. s. quia locutus sum. qũi
uir pollutis labiis ego sum.
Heu quot uana quot falsa.
quot turpra. per hoc ip̃m spur¬
cissimũ es icũ euomuisse
me recolo: in quo nũs celestia
renoluem uerla presumo
Dehxmentertimeo. ne iami¬
iam audiam. ad me dictũ.
uare tu cuarras insticias
meas. et assiums testameu¬
et mͥ de suyno altari nõ quidẽ
sarbo umis. s ingens glob̾
igneus afferatur: qui inde¬
licet multam et ĩucteratã
prurientis oris mei rubigi¬
nem ad plenum excoquere
sufficiat. quatimis angeli

Expanded text:
erbis incipiam: Vae mihi, non quidem, sicut prophetae, quia tacui, sed quia locutus sum, quoniam vir pollutus labiis ego sum! Heu! quot vana, quot falsa, quot turpia per hoc ipsum spurcissimum os meum evomuisse me recolo, in quo nunc coelestia revolvere verba praesumo! Vehementer timeo, ne jamjam audiam ad me dictum: Quare tu enarras justitias meas, et assumis testamenet mihi de superno altari, non quidem carbo unus, sed ingens globus igneus afferatur, qui videlicet multam et inveteratam prurientis 744 oris mei rubiginem ad plenum excoquere sufficiat! quatenus angeli
Abbreviated transcription (Latin):
ratedet rohãnes ephefũ:
turbine ac tempestate
turbatũ. solidius atq
robustius ad pristine fi¬
dei reuocat fundamentũ.
Nam rogatus ut ab hi¬
storiographis traditur.
a caritate fere totius u¬
niuersalis ecclĩe:ĩ illud
tandem crupit diuine
inspiratioĩs elogiũ. In
principio inquiens erat
uerbũ. et uerbũ erat apd̃
deũ: et deus erat uerbum.

Expanded text:
t Joannes Ephesum, turbine atque tempestate turbatum, solidius atque robustius ad pristinae fidei revocat fundamentum. Nam rogatus, ut ab historiographis traditur, a charitate fere totius universalis Ecclesiae, in illud tandem erupit divinae inspirationis elogium: «In principio, inquiens, erat Verbum, et Verbum erat apud Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
uui non te t̾reat: et dep̾¬
catio mea non sit tͥ grã¬
ius. Prepara aĩamtuã
ad tentationemn. et con¬
fortare in deo. et in potẽ¬

Expanded text:
um non te terreat et predicatio mea non sit tibi gravis: prepara animam tuam ad temptationem et confortare in deo atque in pote
Abbreviated transcription (Latin):
quit hylarius gallica¬
no coturno attollitur.
et cum grecie floribz ad¬
ornetur:longis inter¬
dum periodis inuolui¬
tur. et a lectione simpli¬
ciorum fratrum ꝓculẽ.¬

Expanded text:
us Hilarius Gallicano coturno adtollitur et, cum Graeciae floribus adornetur, longis interdum periodis inuoluitur et a lectione simpliciorum fratrum procul
Abbreviated transcription (Latin):
fer. ecclĩarumq luc̾ua
et preciosus lapis: ad
quem mortalia uix a¬
scendũt. pulcrosermo¬
ne. aureoq ore: uniu̾sa
loquitur. Si enĩ aliqua
secus uiam cecidisse po¬
tussent:tameu ab eo in
scripturis messis ma¬
gna exorta est. Idem ad

Expanded text:
fer ecclesia rum, quae lucerna et pretiosus lapis, ad quem mortalia ascendunt, pulchro sermone aureoque ore universa loquitur. Si enim aliqua secus viam cecidisse potuissent, tamen ab eo in Scripturis messis magna exorta est. Origenes Ad
Abbreviated transcription (Latin):
nus homo erat
iacob: et dormi¬
dentes et descendẽtes. Pa¬
rum est hoc: etiã dñm ã¬
gelorum adesse testatuᷤ
est diccus. Uere dñs est ĩ
loco isto: et ego nesciebã.
Miratur eti am grãm

Expanded text:
nus homo erat acob, et dormiangelos et ascendentes. Parum est hoc; etiam Domigelorum adesse testatus est, dicens: Vere Dominus est in loco isto, et ego nesciebam . Miratur enim gra
Abbreviated transcription (Latin):
conceptio. Nisi concipe¬
retur: nunꝙͣ nasceret᷑.
Sicut enun ad saluan¬
dum genus bumanũ.
olim fuerat necessaria
eius natiuitas: sic fuit
necessaria eius concep¬

Expanded text:
conceptio; nisi enim conciperetur, nunquam nasceretur. Sicut enim ad salvandum genus humanum olim fuit necessaria ejus nativitas, sic fuit necessaria ejus concep
Abbreviated transcription (Latin):
tudo confederat. ut scil¬
cet pro nobis habeas.
id esse quod es: nos uti
per te. id ẽẽ qd̃ sumus.
Si enĩ nulla p̾cessislet
nr̃a trausgressio: nul

Expanded text:
tudo confederat, ut scilicet pro nobis habeas id esse quod es, nos vero pro te id esse quod sumus; si enim nulla nostra precessisset transgressio, non
Abbreviated transcription (Latin):
iudeor. Et quia de eius stirpe
ille produt per quem bñdictio
redditur olim maledicte terre.
iccirco in semine eius bñdicũ¬
tur omnes tribus terre. Lc̃o uiii.¬
auid uero dictum est

Expanded text:
udaeorum; et quia de ejus stirpe ille prodiit, per quem benedictio redditur olim maledictae terrae; idcirco in semine ejus benedicuntur omnes tribus terrae. David vero dictum est
Abbreviated transcription (Latin):
talitatem largitra
ad quã eos saugnuus
sui piificatiõe repara¬
uit: deuuo ad paradisũ
conduce. regna celorũ
fide et ueritate sue polli¬
citatioĩs aꝑire. Lxec he¬
ant frẽs firmiter sẽsib

Expanded text:
talitatem largiri, ad quam eos sanguinis sui vivificatione reparavit; denuo ad paradisum reducere, regnum coelorum fide et veritate suae pollicitationis aperire. Haec haereant firmiter
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ẽ fidei religiõe. Sed cum
diligenter agnousset
cũ scã uirgine illam ẽe
coniũctam. desꝑatus de
salute illius: iussit ab¬
scidi mauullã eius. Cũ¬
q sic ĩutilis et dehonesta

Expanded text:
e fidei religione. II 168 Sed cum diligenter agnovisset cum sancta virgine illam esse coniunctam, desperatus de salute illius iussit abscidi mamillam eius; cumque sic inutiliter dehonesta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓxima. anteꝙͣ de marty¬
rum cõmilicio nobilis¬
retur: sacerdos radulfu
noĩe ꝑsonatum gerens
doniis. ad epulas cuius¬
dani diuitis de parrochi

Expanded text:
xima, antequam de martyrum commilitio nobilisretur, sacerdos Radulfus nomine personatum gerens doniis, ad epulas cujusdam divitis de parochi
Abbreviated transcription (Latin):
dabsqz dubio bonis ope¬
N b aperitur. Et ideo
uilu̾atũ ẽẽ cognouerit:
pnus or̃onib. ieiuniis.
et elemosinis. studeat cõ¬

Expanded text:
absque dubio, bonis operibus aperitur. Et ideo,vulneratum esse cognoverit, prius orationibus, jejuniis vel eleemosynis studeat
Abbreviated transcription (Latin):
ram. Hec autem au¬
dientes qui circunsta¬
baut:nullo genere qͥ¬
ueraut temperari afle¬
tu. Complebantur e¬
nu cunctoꝵ lachrimĩ
ora. singultus etiam
omniũ occupabat uocẽ.
herentemq linguam
uiscera cõmota quati¬
ebant: atq in medios
conatus sermo genu¬
tu interrumpebatur.
Uixtamen uiter dira
suspiria. et amaras
lachrunas: hec solum¬
modo uerba resonabãt.
Dolemus quidem imi¬
pacientius nrĩ causa
quod nos solatio abces¬
sus tui destituis. s tui
causa pateroptime cõ¬
solamur:quia post
mundi laborem ad ꝑ¬
euneni requiem uadi.
Tunc ille simplices o¬
celum eleuans. Diu ta

Expanded text:
ram. Haec autem audientes qui circumstabant, nullo genere quiverunt temperari a fletu; complebantur enim cunctorum lacrymis ora, singultus etiam omnium occupabat vocem, haerentemque linguam viscera commota quatiebant, atque in medios conatus sermo gemitu interrumpebatur; vix tamen inter dira suspiria, et amaras lacrymas, haec solummodo verba resonabant. Dolemus quidem impatientius nostri causa, quod nos solatio abscessus tui destituis, sed tui causa, Pater optime, consolamur, qui post mundi laborem ad perennem requiem vadis. Tunc ille supplices ocoelum elevans, diu ta
Abbreviated transcription (Latin):
species. ꝙͣ cruenta etas.
o ꝙͣ uidebatur miserãda
et horrenda ceruentibz:
Sed p̾ciosa in conspectu
Dultis nosse ꝙͣ p̃ciosa
sit: Recolite quomodo
gebatur. ꝓptea ĩquit
non confũditur de his
deus. uocari deus eorum:
pparauit enĩ illis cuu

Expanded text:
simi, quam cruenta aetas, per quam videbatur miseranda et horrenda cernentibus, sed pretiosa in conspectu Vultis nosse quam pretiosa sit? Recolite quomodo gebatur: Propterea, inquit, non confunditur de his Deus vocari Deus eorum; praeparavit enim illis c
Abbreviated transcription (Latin):
mẽto et in celo rapitur
minustio angloꝵ. conso¬
nandũ corpori chrĩ: et
ante ocl̾os sacerdotis in

Expanded text:
mento et in coelo rapitur ministerio angelorum consociandum corpori Christi, et ante oculos sacerdotis in
Abbreviated transcription (Latin):
detoreur.glĩam. et pote¬
fatem. Tu regina potẽ
duelecta decore: iuter õs
Cola in regno meotriũ¬
bbas. Reconde hoc ual¬
demonco in corde tuo:
stuoli michi dubus re¬
bpondere sermonibus.

Expanded text:
decorem gloriam et potestatem. II 142 Tu, regina potens, tu electa decore inter omnes, sola in regno meo triumpha, reconde hoc valde, moneo, in corde tuo et noli michi dubiis respondere sermonibus
Abbreviated transcription (Latin):
Uides quain puichit et concor¬
diter lauctor murq̃ fãcta. et
mistica dicta sibi ĩuncẽ con¬
cianti: oides quã stupendũ
uirgine factum miraculũ:
qd̃ tot miracula p̾uenerũt.
tot oracula promiserunt.
Unus minirũ fuit spiritꝰ
prophctarũ. et licet dnisis
modis: signs et temporib
candem rem diuersi non
diuerso spũ. et preuiderũt
et predixerunt. Qd̃ moysi
monstratũ est ĩ rubo ⁊ igne
aaron ĩ uirga et flore. gede¬
omi in uellere et rore: hõc aꝑ¬
te salomon preuidit ĩ forti
muliere. et eis precio: aꝑ¬
tius hĩemias precunt de fe-¬
mina et uiro aꝑtissime
ysaias declaraint deugĩe
et deo. gabrihel tandem ex¬
hibuit. ipsam uirginem

Expanded text:
ides quam pulchre et concorditer sanctorum mira facta et mystica dicta sibi invicem concinant. Vides quam stupendum Virgine factum miraculum, quod tot miracula praevenerunt, tot oracula promiserunt. Unus nimirum fuit spiritus prophetarum, et licet diversis modis, signis et temporibus, eamdem rem diversi, non diverso spiritu et praeviderunt, et praedixerunt. Quod Moysi monstratum est in rubo et igne, Aaroni in virga et flore, Gedeoni in vellere et rore; hoc aperte Salomon praedixit in forti muliere et ejus pretio; apertius Jeremias praecinuit de femina et viro, apertissime Isaias declaravit de Virgine et Deo, Gabriel tandem exhibuit ipsam Virginem
Abbreviated transcription (Latin):
cio suos fines habebunt
ciuitates due. una chri.
altera dyaboli. una bo¬
noꝵ: altera malorum.
Utraqr tamen: et ange¬
lorũ et hoĩm. Istis uolũ¬
tas. illis facultas nul¬
la pot̾it ẽẽ peccandi: uel
ulla condicio moriendi.
Istis iu et̾ua uita uere fe¬
liciterq uiuẽtib. illis ĩ¬
feliciter in eterna morte

Expanded text:
cio, suos fines habebunt civitates duae, una Christi, altera diaboli; una bonorum, altera malorum, utraque tamen et angelorum et hominum. Istis voluntas, illis facultas non poterit esse ulla peccandi, vel ulla conditio moriendi; istis in aeterna vita vere feliciterque viventibus, illis infeliciter in aeterna morte
Abbreviated transcription (Latin):
sacramẽti quodãmodo
iministrũ se esse testat᷑.
cũ per oẽm euãgeliciter¬
tus sui seriem sic stili
uicissitudiue mystice ba¬
rietatis alteruat. ut mͦ
humana ꝓnũciet: mo¬
do duuua reuelet. Modo
que humanitatis sũt
hystorialiter referens:
modo que sũt diuinita¬
tis quadã sublumium
ac subtiliũ u̾boꝵ maie¬
state depromẽs. Tãtaq
locutionis arte uerborũ
uiui temꝑat. ac librati
moderamuus sobrieta¬
te dispensat:ut nec diui

Expanded text:
acramenti, quodammodo ministrum se esse testatur, cum per omnem evangelicitus sui seriem, sic styli vicissitudine mysticae varietatis alternat ut modo humana pronuntiet, modo divina revelet, modo quae humanitatis sunt historialiter inserat, modo quae sunt divinitatis quadam sublimium ac subtilium verborum majestate depromat. Tantaque locutionis arte verborum vim temperat ac librati moderaminis sobrietate dispensat ut nec divi
Abbreviated transcription (Latin):
parentibs chrĩanis re¬
ligione catholica. Ex¬
inde igr̃ puericie ãnos
excedens. euum adole¬
scentie cum industria
gerebat: et quicquid o¬
peris etatis sue cõgruũ

Expanded text:
parentibus christianis reione catholica. Exin igitur pueritiae annos excedens, aevum adulescentiae cum industria gerebat, et quicquid operis aetatis suae congruu
Abbreviated transcription (Latin):
te uoce magna: qr magna
dei dona cognouit. Rate
uoce magna. qr illũ quent
ubiq prescutem noucrat:
cciam corporaliter adesse
sentiebat. Magna cten

Expanded text:
te voce magna, quia magna Dei dona cognovit; recte voce magna, quia illum quem ubique praesentem noverat, etiam corporaliter adesse sentiebat. Magna eten
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ ueius sãgius cepit e¬
rũꝑe: et nõ erat potuᷤ ĩ flu¬
uus. Rursus ad ꝓphete
uit. aquarũ natura re¬
meauit. Circũclusus ũ
diq erat ppls hebreoru.
hinc egyptus uallatus:
inde mari conclusu̾. Mix¬
gaui leuauit moyses.
separauit se aqua et in
muroꝵ spẽm se cõgelauͭ:
atq ĩter undas uia pede¬
stris apparuit. Iordaius
retrorsũ conu̾sus: contra
naturã in sui fontis cõ¬
ũtit exordiũ. Nõne con¬
stat naturã uel mariti¬
Sitiebat ppłs patrũ. teti¬
git moyses petrain:et a¬
qua de petra fluxit. Nũ

Expanded text:
it erumpere: non erat potus in fluviis. Rursus ad prophetae num, aquarum natura remeavit. Circumclusus erat undique populus Hebraeorum, hinc Aegyptiis vallatus, inde mari conclusus. Virgam levavit Moyses, separavit se aqua, et in murorum specie congelavit, atque inter undas via pedestris apparuit. Jordanis retrorsum conversus, contra naturam in sui fontis convertitur exordium. Nonne claret naturam vel maritiSitiebat populus patrum, tetigit Moyses petram, et aqua de petra fluxit. Nu
Abbreviated transcription (Latin):
cessaria sũt. paciatur ab¬
scondi. Proinde dũby¬
storie ũba contexit: uclui
per tenussimas rimas
diuinitatis fulgorẽ ad
oculos hoĩui coruscare
ꝑuuttit. Sicq dũ tenu

Expanded text:
cessaria sunt patiatur abscondi. Proinde dum historiae verba contexit, velut per tenuissimas rimas divinitatis fulgorem ad oculos hominum coruscare permittit, sicque dum tenu
Abbreviated transcription (Latin):
eu̾itate carius et
languinis: non relictus
st ambigendi locus. Nũc
auiet ip̃ius diũ ꝓfessione
s fide nr̃a uere caro est et
uer sãgius est: et hec ae¬
apta atq hausta effici¬
uit. ut et nos in chr̃o. et
austus in nobis sit. Est
aoipe in nobis per car¬
um. Nd̾. autẽ uneo per
lasramentũ communi¬
an calrius et sanguinis
lius: ipc testaturdicẽs.¬

Expanded text:
eritate carnis et sanguinis non relictus est ambigendi locus; nunc enim et ipsius Domini professione et fide nostra vere caro est et vere sanguis. Et haec accepta atque hausta efficiunt, ut et nos in Christo et Christus in nobis sit. Est ergo ipse in nobis per carnem. Quod autem in eo per sacramentum communicatae carnis et sanguinis simus, ipse testatur dicens
Abbreviated transcription (Latin):
larius de trinitate. de cõ
stus in nobis unũ ĩhis
sũpsit. et u̾e homo ille ch̃
stus ẽ: nos quoq ue sub
iystĩo carnẽ corpons
sui suminius et phoe uñ
et ille in nobis. Quomͦ¬
eiũ bolũtatis unitas al¬
scritur.cũ naturalis per
sacramentũ ꝓpͥctas ꝑte¬
ctũ sacramentũ sit uni¬

Expanded text:
larius de Trinitate, lib. istus in nobis unum in hissumsit, et vere homo ille, stus est, nosque vere sub mysterio carnem corporis sui sumimus, et per hoc unum et ille in nobis, quomodo voluntatis unitas asseritur, cum naturalis per sacramentum proprietas perfectae sacramentum sit uni
Abbreviated transcription (Latin):
lu. es egoui robis. Si
uolũtatis tm̃ ĩtelligi uni¬
atqs ordinem consũmẽ¬
de unitatis exposuit. ni¬
si ut ille in patre ꝑnatu¬

Expanded text:
in me et ego in vobis. Si voluntatis tantum intelligi uniatque ordinem consummandae unitatis exposuit, nisi ut cum ille in Patre per natu
Abbreviated transcription (Latin):
Denaturali eñ m uod̾
rimus ab eo didicimus.
stulte atqz ĩpie dicemus.
Ipx cuim au. Caromea
uere est esca: et sãguiᷤ meꝰ
ir est potus. Qui edit car¬
sanguinẽ: in me manct

Expanded text:
De naturali enim in nobis si ab eo didicimus, stulte atque impie dicemus. Ipse enim ait: Caro mea vere est esca, et sanguis meus vere est potus Qui edit carsanguinem meum, in me manet,
Abbreviated transcription (Latin):
mundi stulticia ẽ apd̃
deũ: et a maligno qui
suꝑatur ei et seruus ad¬
dicitur. Porro in corde
habitat christus: in cor¬
de loquitur pacem ĩple¬
bem suã. et suꝑscõs su¬
os. et ii eos qui couuer¬
tuntur ad cor. lc septĩa.

Expanded text:
mundi stultitia est apud Deum ; et a maligno qui superatur, ei et servus addicitur. Porro in corde habitat Christus, in corde loquitur pacem in plebem suam, et super sanctos suos, et in eos qui convertuntur ad cor. 961 SERMO
Abbreviated transcription (Latin):
cuiam gerebat. A quo
in breui huius officii
usu plenissime doctus:
cepit inter uicinos et ꝓ¬
pinquos in dño lauda¬
biliter honorari. Gere¬
bat enum simplicitatẽ
columbe: ne cuiꝙͣ ma¬
chinaretur dolos. Ha¬
bebat et serpentis astu¬
ciam: ne aliquorum

Expanded text:
cinam gerebat. A quo in brevi huius officii usu plenissimae edoctus, coepit inter vicinos et propinquos in Domino laudabiliter honorari. Gerebat enim simplicitatem colunibae, ne cuiquam machinaretur dolos; habebat et serpentis astutiam, ne aliorum