comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia nichil ei iniuditio ad testatio
humana suffragatur. quia eandem
laudem quã post in testinionio exi.¬
git : prius in munere recepit Uel
certe suꝑ domũ suã hẏpochrita in.¬
nititur. cũ uanis fauoribus deceptꝰ
quasi de fidutia sc̃itatis acleuatur.
Multa quippe hỹpochritae in occulto
mala faciunt : quaedã uero in pub.¬
lico Cũq ex bonis patentib laudes
recipiunt : ab occultis malis conxisi¬
derationis oculos auertunt: Tales¬
quaese aestimant. quales foris audiunt.
non quales intus nouerunt: Unde
fit plerumq ut adsipnũ quoq iuditiũ
cũ fiditia uenuant: qui tales se ꝓpud
in ternũ arbitrem credunt. quales ab
hominb foris habduntus: Sed stare
dom̃ ho o chritie nonuillt: quia inter.¬
nore aistrcerit ex iminis omnis ante¬
dora filutii scttitis cidet: Cũq sibi
aleni ons tastimonia de esse cognouerit.
ad sua seꝰ oꝑa onumeranda conuertit:
Unde ad hiuo subditur: Fulciet eam. et

Expanded text:
quia nihil ei in judicio attestatio quia nihil ei in judicio attestatio humana suffraglaudem, quam post in testimonio exigit, prius in munere recepit. Vel certe super domum suam hypocrita innititur, cum, vanis favoribus deceptus, quasi de fiducia sanctitatis elevatur. Multa quippe hypocritae in occulto mala faciunt, quaedam vero bona in publico. Cumque ex bonis patentibus laudes recipiunt, ab occultis malis considerationis oculos avertunt; talesque se aestimant, quales foris audiunt, non quales intus noverunt. Unde fit plerumque ut ad supernum quoque judicium cum fiducia veniant, quia tales se apud internum arbitrum credunt quales ab hominibus foris habebantur. Sed stare domus hypocritae non valet, quia in terrore districti examinis omnis anteacta fiducia sanctitatis cadit. Cumque sibi oris alieni testimonia deesse cognoverit, ad sua se opera enumeranda convertit. Unde et adhuc subditur: Fulciet eam, et
Abbreviated transcription (Latin):
itacdomꝰ nr̃ae cogitationis g̃ st re
quȩ lib& quã ꝑdileccionẽ in abitat animꝰ
Omñe quppe q diligit aniius quasi othoc
Uec eurat quo post ꝑmeriti Quctur
sed quid interim dicatur: Donegun
oꝑa ad hanc se intra animũ relins
Sed stare domͦ haec non ualet. quialus
cũ uita p̃terit. et humanus fuor ut
iudicio ñ subsistit Unde et fecior
uingines quae oleum in uasis non
sũpserant. quia in alienis seilieet us.¬
tibus głam. et non in suis corscierutis
habebant: turbate ꝑsponsi p̃sntuom¬
dicunt: Date nobis deoleo ur̃o. qu
lampades nrãe extinguntur.: Olcũ
quippe a proximis petere est: głam
boni oꝑis atestimonio alieni oris
implorare Mens et enĩ uacua cũ
cunctis suis laborib Nil se intuste.¬
nusse in uenerit : testimoniũ foras
quaerit: Acsi aꝑtȩ fatuae uirgines
dicant: Cum nos repelli sine retribu.¬
tione corispicitis: dicite in nr̃o oꝑe
quid uidistis: Sed frustra tunc hy¬
pochrita iNhac domo laudis innitit᷑.

Expanded text:
itationis est res quaelibet quam per dilectionem inhabitat animus. Omne quippe quod diligimus, quasi in hoc nec curat quo post per meritum ducitur, sed quid interim dicatur. Domus erncta sua opera ad hanc se intra animum reclinat. Sed stare domus haec non valet, quia laus cum vita praeterit, et humanus favor in judicio non subsistit. Unde et fatuae virgines, quae oleum in vasis non sumpserant, quia in alienis scilicet vocibus gloriam et non in suis conscientiis habebant, turbatae per sponsi pdicunt: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur . Oleum quippe a proximis petere, est gloriam boni operis a testimonio alieni oris implorare. Mens etenim vacua cum cunctis suis laboribus nihil se intus tenuisse invenerit, testimonium foris quaerit. Ac si aperte fatuae virgines dicant: Cum nos repelli sine retributione conspicitis, dicite in vestro opere, quid vidistis. Sed frustra tunc hypocrita in hac domo laudis innititur,
Abbreviated transcription (Latin):
re. Sed quia eiꝰ tab̾naculũ in uerita.¬
tis fundamentũ non substitit. ilico
audiuit: Stulte. hac nocte repe.¬
tunt animã tuã abste. quae prae.¬
parasti cuius erunt. Bene ergo dici.¬
tur. tabnaculũ impiorũ non subsistit.
quia uitae fugientis amatores. dũ
studiose se in praesentibus conistru.¬
unt . repente ad aeterna rapiuntur:¬

Expanded text:
re . Sed quia ejus tabernaculum in veritare . Sed quia ejus tabernaculum in veritatis fundamento non subsistit, illico audivit: Stulte, hac nocte repetunt animam tuam abs te; quae praeparasti, cujus erunt ? Bene ergo dicitur: Tabernaculum impiorum non subsistet, quia vitae fugientis amatores, dum studiose se in praesentibus construunt, repente ad aeterna rapiuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ad testante paulo abraham in casulis
habitat : quia habentẽ fundam̃ta ciui.¬
tatẽ quã suꝑnus artifex construxit.
expectat Hinc est qđ iacob. greges oui.¬
um sequens humiliter graditur: atq
huic esau obuiã ueniens tumultu mulꝰ¬
tiplices comitatus eleuatur: Quia ni¬
mirũ & electi hic elationẽ non habentꝰ.
& in bonis carnis. reꝓbi la&i tument:
Hinc Ad isrł dñs dicit Si elegeris unũ
depopło terrae. et constitueris suꝑte regem
primus rex ab eodem popło electus re.¬
pente ut culmen potestatis attigit.
tria milia sibim&e aequites elegit in
aclationem protinus prodiit. Ad aedifi.¬
cationẽ ꝑcepti culminis erupit: Quia
foris restringere sub aequalitate nori
poterat. qđ intus animus suꝑ cuete¬
ros tumebat Quasi muxutũ sibi
diues ille tabernaculũ construxe.¬
rat : qui dicebat: Anima habes mul.¬
ta boxia reposita. in annos multos.
requiesce. comede. & bibe. & aepula.¬

Expanded text:
od, attestante Paulo, Abraham in casulis od, attestante Paulo, Abraham in casulis habitat , quia habentem fundamenta civitatem, quam supernus artifex construxit, exspectat. Hinc est quod Jacob greges ovium sequens humiliter, graditur , atque huic Esau obviam veniens tumultu multiplicis comitatus elevatur, quia nimirum et electi hic elationem non habent, et in bonis carnis reprobi laeti tument. Hinc ad Israel Dominus dicit: Si elegeris unum de populo terrae, et constitueris principem suprimus rex ab eodem populo electus, repente ut culmen potestatis attigit, tria millia sibimet equites elegit, in elationem protinus prodiit, ad aedificationem percepti culminis erupit , quia foras restringere sub aequalitate non poterat quod intus animus super caeteros tumebat. Quasi munitum sibi dives ille tabernaculum construxerat, qui dicebat: Anima, habes multa bona reposita in annos multos: requiesce, comede et bibe, et epula
Abbreviated transcription (Latin):
se aduersa non muniunt. Aidi contra
aestus & pluuus habere tabemaculũ
nolurit. Uhde &e petrus uire repionben¬
dotur: qua mn ee dũ mertis o fogtione po.¬
borituis ueri taberaculũ conatur us
ttas fuc se constriu negligunt . ubi
peregrinos se & hospites nouerunt.
Qui eni in proprus gaudere desiderant
esse in alieno felices recusanit: In iusti
aut quarito longius ab acternae patriȩ
hereditate diuisisint : tanto interra
Altius fundamenta cogitationis figunt:
dio in electa prole. en och septimus nasci¬
tur. Hinc est quod chain primũ filiũ
enoch uocat: atq exeiꝰ nomine ciuita.¬
tẽ quã corididit appellat Enochquip¬
pe: dedicatio dicitur: Iniqui ergo se in.
primordiis dedicant: quia iihac uita.
quae anteest cordis radiem plantant.
ut hic ad uotũ floreants & a sequenti
patria funditus arescant Iustis uͦ enoch.
septimus oritur: quia eorũ uitae festa
dedicatio infine seruatur Hinc est qđ¬

Expanded text:
se adversa non muniunt, quasi contra se adversa non muniunt, quasi contra aestus et pluvias habere tabernaculum nolunt. Unde et Petrus jure reprehenditur, quia necdum mentis perfectione roterra figere tabernaculum conatur . Justi itaque hic se construere negligunt, ubi peregrinos se et hospites noverunt. Quia enim in propriis gaudere desiderant, esse in alieno felices recusant. Injusti autem quanto longius ab aeternae patriae haereditate divisi sunt, tanto in terra altius fundamenta cogitationis figunt. dio, in electa prole Enoch septimus nascitur. Hinc est quod Cain primum filium Enoch vocat, atque ex ejus nomine civitatem quam condidit appellat . Enoch quippe dedicatio dicitur. Iniqui ergo se in primordiis dedicant, quia in hac vita, quae ante est, cordis radicem plantant, ut hic ad votum floreant, et a sequenti patria funditus arescant. Justis vero Enoch septimus oritur, quia eorum vitae festa dedicatio in fine servatur. Hinc est qu
Abbreviated transcription (Latin):
aernere quiescunt. ibi et mentẽ extin.¬
guiendo sepeliunt Quia saecularis cu.¬
rae telo trucidati: terrenarũ rerũ ag.¬
gerem qu ẽ foris ex quirendo multipli:¬
At coritra iusti nec oblata bona hic pro.
magno suscipiunt: nec in lata mala
ualde ꝑtimescunt Sed & cũ bonis
praesentibus utuntur. uentura mala
metuunt .: Et cũ demalis praesentibus
geniunt. bonorũ sequentiũ amore coꝵ.¬
solantur: Sicq tẽporali refouentur
subsidio: sicut uiator instabulo utitur
lecto Pausat. & recedere festinat Qui.¬
escit corpore : sed ad aliud tendit m̃te
Nonnumquã uͦ et aduersa ꝑp&i appetunt.
in transitoriis prosperari refugiunt:
ne delectacione itineris apatriae per.¬
uentione tardentur. Ne gressũ cordis
inuia ꝑegrinationis figant: & quando.¬
q ad conspectũ caelestis patriae sine
remuneratione ꝑueniant Gaudent
despici: nec dolent se necessitatibus
affligi. Qui ergo contra prȩsentia

Expanded text:
carne requiescunt, ibi et mentem exstincarne requiescunt, ibi et mentem exstinguendo sepeliunt, quia, saecularis curae telo trucidati, terrenarum rerum aggerem, quem foras exquirendo multipliAt contra justi nec oblata bona hic pro magno suscipiunt, nec illata mala valde pertimescunt. Sed et cum bonis praesentibus utuntur, ventura mala metuunt; et cum de malis praesentibus gemunt, bonorum sequentium amore consolantur. Sicque temporali refoventur subsidio, sicut viator in stabulo utitur lecto: pausat, et recedere festinat; quiescit corpore, sed ad aliud tendit mente. Nonnunquam vero et adversa perpeti appetunt, in transitoriis prosperari refugiunt, ne delectatione itineris a patriae perventione tardentur, ne gressum cordis in via peregrinationis figant, et quandoque ad conspectum coelestis patriae sine remuneratione perveniant. Gaudent despici, nec dolent se necessitatibus affligi. Qui ergo contra praesentia
Abbreviated transcription (Latin):
quando et foris a &ernus iudex cerni.¬
tur. & intus ante oculos culpa uersi.¬
tur.ꝰ Quia ad haec id circo ꝑueniuint.
quia sola hic transeurtia dilexerunt:
Unde et aptae mox subditur Et tiber¬
bernaculũ quippe construitur : ut¬
abaestu corpus et frigore defendatur:
Quid itaq hoc loco tabernaculi nomine.
nisi aedificatio terrenae felititatis ex¬
primitur. ꝑ quã suꝑ se reꝓbi casura
maltiplicant. ut se ap̃sentis uitae ne¬
cessitatib quasi abaestu & imbribus
aefendant : Honoribus nãqex cs¬
cere ambiunt. ne dsspecti uideanitur:
łerrena Ad gregindo ex aggerant: ne
mopue frigore tabeseuit: Uontẽnunt
aouesi derũ sippctint. mungtos ee nc oetis¬
hubtationẽ constriunt : ibi peuldubio
tabermaeus fixerunt Aduersa in pa¬
tiorter ꝑferunt. remisse in prosperis
la&intur: Sola quae adsunt cogitant.
nec affectũ caelestis patriae. ulla re¬
cor datione respirant Gaudent sibi
suppetere bona quae cupiunt: atq ubi

Expanded text:
quando et foris aeternus judex cerniquando et foris aeternus judex cernitur, et intus ante oculos culpa versatur? Qui ad haec idcirco perveniunt, quia sola hic transeuntia dilexerunt. Unde et apte mox subditur: bernaculum ab aestu corpus et frigore defendatur. Quid itaque hoc loco tabernaculi nomine nisi aedificatio terrenae felicitatis exprimitur, per quam super se reprobi casura multiplicant, ut se a praesentis vitae necessitatibus quasi ab aestu et imbribus defendant? Honoribus namque excrescere ambiunt, ne despecti videantur. Terrena aggregando exaggerant, ne inopiae frigore tabescant. Contemnunt ad desiderium suppetant, munitos se in omnihabitationem construunt, ibi procul dubio tabernacula fixerunt. Adversa impatienter perferunt, remisse in prosperis laetantur. Sola quae adsunt cogitant, nec ad affectum coelestis patriae ulla recordatione respirant. Gaudent sibi suppetere bona quae cupiunt; atque ubi
Abbreviated transcription (Latin):
nũ malignis: donec in pleatur rsu ara
tuũ et libia tua uibilo: Acsi atsi
retur Uitã simpliciũ nec ante iudrdũ
deserit: & malitiosorũ mentes descrendo
ꝑ cutre nec priusquã appareat pretes¬
mitit Nam quia sine fine reprobos
cruci&. et aelecti eiꝰ in ꝑp&euũ postqu̾i
apparuerit regnent. ꝓfecto dubium¬
s non est: Sequitur: Quio derunt te.¬
S in duentur corifusione Iustorũ hostes
in extremo examine confusio induit :
quia cũ trans acta mala redundare sibi
ante oculos mentis aspexerint. suus eos
undiq deprimens reatus uestit adpoeiũ:
Quippe tunc factorũ suorũ memoruam
tolerant : qui nunc quasi asensu rationis
extranei gaudentes peccant: Ibi uident
quantũ debuerunt fugere qđ amiuqt̃:
ibi conspiciunt quã ligubre fuenit
qđ nunc in culpa gratulantur: Tunc
animũ reatus obnubilat: & recordati¬
onis suae iaculis ipsa se coniscientia in.¬
pugnat Quis igitur digne penset
iniquorũ confusio quanta tuncerit.

Expanded text:
pleatur risu os tuum, et labia tua jubilo. Ac si aperte diceretur: Vitam simplicium nec ante judicium deserit et malitiosorum mentes deserendo percutere, nec prius quam appareat praetermittit. Nam quia sine fine reprobos cruciet, et electi ejus in perpetuum postquam apparuerit regnent, profecto dubium non est. Sequitur: CAPUT  induantur confusione. - Justorum hostes in extremo examine confusio induit, quia cum transacta mala redundare sibi ante oculos mentis aspexerint, suus eos undique deprimens reatus vestit. Ad poenam quippe tunc factorum suorum memoriam tolerant, qui nunc quasi a sensu rationiextranei gaudentes peccant. Ibi vident quantum debuerint fugere quod amaverunt, ibi conspiciunt quam lugubre fuerit quod nunc in culpa gratulantur. Tunc animum reatus obnubilat, et recordationis suae jaculis ipsa se conscientia impugnat. Quis igitur digne penset iniquorum confusio quanta tunc erit,
Abbreviated transcription (Latin):
tat: Sic nãq & ꝑpsalmistã dictur
Dixit dñs dño meo sede addextrs meis :
donec ponã inimicos tuos scabellũ pedũ
tuorũ Non quod adextris dñi nequa.¬
quã dñs sedeat. postquã in imicos illius
feriens eiꝰ potestatt substernit: sed quo
in aeterna cunctis bextitudine praesi.¬
det. & priusquã rebelliũ suorũ corda
conculc&e: Inqua nimirũ constat. qͥa
subiectis hostibus sine fine & posteriuꝰ
regnat: Sic ꝑ aeuangeliũ de mariae
sporaso dicitur & non cognouit eamdo.¬
nec pęperit filiũ suũ primogenitũ:
Non quo hunc post natiuitatẽ di cognoue.¬
rit: sel nequaquã illã contigit. & ii
cũ coriditoris sui matrem esse nescuuit:
Nam quia ean nequaqũa contingere iuã:¬
luit postquã redẽptionis nrãe ex cius
utero cae lebrare mysteriũ ag nouit :
Deillo ꝓfecto tem pore naessearit
ut acuangelista testimoniũ ferret.
dequo ꝓpter uoseph ignora dam dubita¬

Expanded text:
tat. Sic namque et per Psalmistam dicitur: tat. Sic namque et per Psalmistam dicitur: Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scatc.--Non quod a dextris Domini nequaquam Dominus sedeat, postquam inimicos illius feriens, ejus potestati substernit, sed quod in aeterna cunctis beatitudine praesidet, et prius quam rebellium suorum corda conculcet. In qua nimirum constat quia subjectis hostibus sine fine et posterius regnat. Sic per Evangelium de Mariae sponso dicitur: Et non cognovit eam, donec peperit filium suum primogenitum ; non quo hanc post nativitatem Domini cognoverit, sed quo nequaquam illam contigit, etiam cum conditoris sui matrem esse nescivit. Nam quia eam nequaquam contingere valuit, postquam redemptionis nostrae ex ejus utero celebrari mysterium agnovit, de illo profecto tempore necesse erat ut evangelista testimonium ferret, de quo propter Joseph ignorantiam dubita
Abbreviated transcription (Latin):
implentur gaudio. manifestae contẽ.¬
plationis : quasi adbilaritatẽ risus
exiliunt in ore mentientis Iubilũ uͦ
dicimus : cũ tantã la&iciã corde con.¬
cipimus quantã sermnis efficitia
non explemus Et tan mentis exultatio.
hoc qđ sermone non explicat: uoce sonat
Bene aut̃ os risu implore dicitur. labia
iubilo: quia in illa aeterna patria. cũ
iustorũ mens in exultatione rapitur. lin.¬
gua in cioetũ laudis eleuatur Qui qm̃
tantũ uident quantũ dicere non ualent.
in risu iubilant: quia non splendore so.¬
quo omnipotens ds̃ eo usq malignos non
subleuat quo usq electos suo fmniubi.¬
lationis gaudia ad sumat. Acsic post
apoena eripiat. quos ante in culpa dese.¬
rens damnat. Sed quo hoc nequaquã
uel ante iuditiũ faciat. cũ dubiũ ho.¬
minibus uideri possit. anfiat  Nam
post electorũ suorũ iubilũ quia
malignis manũ non porrigat: ex ipsa
iã districtione ultimi examinis cons¬

Expanded text:
implentur gaudio manifestae contemimplentur gaudio manifestae contemplationis, quasi ad hilaritatem risus exsiliunt in ore mentis. Jubilum vero dicimus, cum tantam laetitiam corde concipimus, quantam sermonis efficacia non explemus; et tamen mentis exsultatio hoc quod sermone non explicat voce sonat. Bene autem os risu impleri dicitur, labia jubilo, quia in illa aeterna patria, cum justorum mens in exsultationem rapitur, lingua in cantum laudis elevatur. Qui quoniam tantum vident, quantum dicere non valent, in risu jubilant, quia non explendo resoquo omnipotens Deus eousque malignos non sublevat, quousque electos suos in jubilationis gaudia assumat, ac si post a poena eripiat quos ante in culpa deserens damnat; sed quo hoc nequaquam vel ante 286 judicium faciat, cum dubium hominibus videri possit an fiat. Nam post electorum suorum jubilum, quia malignis manum non porrigat, ex ipsa jam districtione ultimi examinis cons
Abbreviated transcription (Latin):
demoustrat :. Uestem ergo ex laruili¬
noq contextã induit: qui in loquui¬
tione uel actione qua utitur irtus.
subtilitatẽ malitiac oꝑrit: & simpli.¬
citatẽ foras in nocentiae ostendit: Quia
enĩ sub puritatis imagine dep̃he idi
calliditas non ual&: quasi sub lanę
grossitudine linũ latet Bene aut̃ post
rȩpbationẽ dupliciũ. iustorũ remu.¬
neratio demonstratur: cũ ꝓtinus sub.¬
torũ tunc risu replebitur. cũ torũ
corda finitis ꝑegrinationis fl&ibus.
aeternae laeticiae exultacione sati.¬
antur Dehoc risu discipulis ueritas
dixit Mundus gaudebit uos aut̃
tetur in gaudiũ Et rursũ. uidebo.
uos & gaudebit cor urm: et gaudiũ
urm nemo auferet auobis De hoc
risu scãe aecclesiae: salomoniait: Aait.
sed risus cordis Risus enĩ nunc corpo.¬
ris: de lasciuia᷑ dissolutionis Nam
risus cordis: tunc dae lȩticia nascitur
saecuritatis Cũ ergo electi omnes

Expanded text:
demonstrat. Vestem ergo ex lana lidemonstrat. Vestem ergo ex lana linoque contextam induit, qui in locutione vel actione qua utitur intus subtilitatem malitiae operit, et simplicitatem foras innocentiae ostendit. Quia enim sub puritatis imagine deprehendi calliditas non valet, quasi sub lanae grossitudine linum latet. Bene autem post reprobationem duplicium justorum remuneratio demonstratur, cum protinus subtorum tunc risu replebitur, cum eodem corda finitis peregrinationis fletibus, aeternae laetitiae exsultatione satiantur. De hoc risu discipulis Dominus dicit: « Mundus autem gaudebit, et tetur in gaudium . Et rursum: Videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo auferet a vobis . De hoc risu sanctae Ecclesiae Salomon ait: sed risus cordis. Risus enim nunc corporis de lascivia dissolutionis, nam risus cordis tunc de laetitia nascetur securitatis. Cum ergo electi omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Ds nõ ꝓici& simplicẽ nec porrig& ma¬
nũ malignis: Quia nimirũ districtꝰ
in iudicio apparens. & despectũ sĩpliciũ
glorificando crig&e & malignoꝵ głã
reprobando cõfring& Maligni enĩ
uocantur hypochritȩ. quibonum nõ
bene faciunt: & rectu queq sub studio
laudis operant᷑: Manũ uero cuipor¬
rigimꝰ hunc uidelic& abimis eleuamꝰ:
Malignis gͦ manũ nõ porrigit: quia
querentes terrenã głam in imo dereli¬
quit : Et quãlib& recta uideant᷑ eẽ
que agunt: hos ad gaudia suꝑna nõ
ꝓuehit. Uel certe idõ maligni ap¬
pellant᷑ hypochritȩ : qr benignitatẽ
erga ꝓximos ostendunt. & dolos suȩ
iniquitatis operiuĩt: Per om̃e namq
qđ uł faciunt uł loquunt᷑. simplicita¬
tem exteriꝰ exhibent: sed sub tilita te
interius duplicitatis calent Puritatẽ
suꝑficiae simulant: sed sẽꝑ maliciam
sub speciae puritatis occultant: Iuos
coritra bene ꝑ moysen dictu. Non
in dues ustem ex lana lino  aent

Expanded text:
s non projicit simplicem, nec porrigit manum malignis. - Quia nimirum districtus in judicio apparens, et despectum simplicium glorificando erigit, et malignorum gloriam reprobando confringit. Maligni enim vocantur hypocritae, qui bona non bene faciunt, et recta quaeque sub studio laudis operantur. Manum vero cui porrigimus, hunc videlicet ab imis elevamus. Malignis ergo Deus manum non porrigit, quia quaerentes terrenam gloriam in imo derelinquit, et quamlibet recta videantur esse quae agunt, hos ad gaudia superna non provehit. Vel certe ideo maligni appellantur hypocritae, quia benignitatem erga proximos ostendunt, et dolos suae iniquitatis operiunt. Per omne namque quod vel faciunt, vel loquuntur, simplicitatem exterius exhibent, sed subtilitate interius duplicitatis callent; puritatem superficie simulant, sed semper malitiam sub specie puritatis occultant. Quos contra bene per Moysen dicitur: Non indues vestem ex lana linoque con
Abbreviated transcription (Latin):
qua cagroscit sed mulcipliert appla¬
cia s enpit quia dacius insua un qunt¬
eia lactiars esto qđ & mali is mala ppa¬
gauit: Cui eni hc õ suffiet ut nqͥta
ꝑpria tor queat Ilie mecesse est & me¬
rto reatus alieni. Nunc itaq simu¬
latores gaudeant: et humana uidi¬
cia se ob̾tiniusse glorient᷑. Despiciat᷑
ustorũ simplicitas: atq acalliditate
duplicnũ fatintas uocet᷑. Cicuis despectꝰ
simpliciũ transit: cicius dupliciũ gla

Expanded text:
quam cognoscitur, sed multipliciter supplicia recipit, quia eo latius in sua iniquitate laetatus est, quo et in aliis mala propagavit. Cui enim hic non sufficit iniquitas propria, torqueatur illic necesse est et merito reatus alieni. Nunc itaque simulatores gaudeant, et humana judicia se obtinuisse glorientur; despiciatur justorum simplicitas, atque a calliditate duplicium fatuitas vocetur; citius despectus si
Abbreviated transcription (Latin):
Inquibꝰ dũ mentis corruptionẽ cõsiderat
carnis &iã incorruptionẽ dãpanat:
Ded utinam hẏpochritis sua ꝑlitiosola
sufficer& & nequaquã ꝑuersa eoꝵ studa.
ardent̃ alios ad uitã duplicitutis instiga
& alios uelit Diuersitatẽ uitȩ refugiat:
atq hoc imitandã iprimat qđ nmat:
Vnde & apud ħy pochrittrũ sensũ siplici
tas incrimine ẽ: Apertas quippe m̃tes
di uidicant. & puritu tẽ cordis ebitu¬
dinẽ apellant: õm̃sq quos sibi ad hetre
cupiunt. asimplicitatis it inere diuer¬
tunt: & quasi expulsa insipiencia cos
erudisse se estimant in quibꝰ purita¬
tẽ m̃tis. idest artẽ sapienciȩ debellad¬

Expanded text:
In quibus dum mentis corruptionem considerat, In quibus dum mentis corruptionem considerat, carnis etiam incorruptionem damnat. Sed utinam hypocritis sua perditio sola sufficeret, et nequaquam perversa eorum studia ardenter alios ad vitam duplicitatis instigaret alios velit, diversitatem vitae refugiat, atque hoc imitandum imprimat quod amat. Unde et apud hypocritarum sensum simplicitas omnis in crimine est. Apertas quippe mentes dijudicant, et puritatem cordis hebetudinem appellant; omnesque quos sibi adhaerere cupiunt a simplicitatis itinere divertunt; et, quasi expulsa insipientia, eos erudisse se aestimant, in quibus puritatem mentis, id est, arcem sapientiae, debella
Abbreviated transcription (Latin):
corpus abstinentia domat. cũ largi.¬
endo quaepossidet. studio piaetatis
exudat. Cũ noticia sacre legis eru.¬
ditur. cũ uerbo p̃dicationis utitur
Quis hunc tanta plenũ lnat cons¬
pitiens. a gr̃a aestimet larrto uii¬
enũ: Et tam̃ suꝑna dispensatoi
huie dona oꝑis: & sortẽ denegi hox¬
ditatis Oꝑandi munera cumulate
t tam̃ uitã oꝑantis ignorat Qua c̃
perceptũ munus ad laudem ꝓprian
trahitur : in conspectu lucis in timnae
umbra electionis obscuratur Unde
Yde loco suo. negabit eũ. et dicet. Non
bitur : cũ ap̃sentis uitae fauoribus
morte in terueniente separatur.
Sed hunc absortũ in ternus arbiter ne¬
gat. Seque cũ nescire denunciat.
quia simulatoris uitam. iustie rep.¬
bando ueritas ignorat: nec recognoscit
eiꝰ bona quae ȩgit: quia haec ex rec
ta intentione non ꝓtulit Unde &
fatius uirginib in iudicium ueniens
dicit: Amen dico uobis: Nescio uos¬

Expanded text:
corpus abstinentia domat, cum largicorpus abstinentia domat, cum largiendo quae possidet studio pietatis exsudat, cum notitia sacrae legis eruditur, cum verbo praedicationis utitur, quis hunc tanta plenum largitate conspiciens, a gratia aestimet largitoris alienum? Et tamen superna dispensatihuic dona operis, et sortem denegat haereditatis; operandi munera cumulat, et tamen vitam operantis ignorat, quia cum perceptum munus ad laudem propriam trahitur, in conspectu lucis intimae umbra elationis obscuratur. Unde de loco suo, negabit eum, et dicet: Non betur, cum a praesentis vitae favoribus, morte interveniente, separatur. Sed hunc absorptum internus arbiter negat, seque eum nescire denuntiat, quia simulatoris vitam juste reprobando Veritas ignorat, nec recognoscit ejus bona quae egit, quia haec ta intentione non protulit. Unde et fatuis virginibus in judicio veniens, dicit: « Amen dico vobis, nescio vos
Abbreviated transcription (Latin):
dere: Cunc nõsolũ nãq in noxie hominibꝰ
laudabile opus ostendit᷑. cũ ꝑdespectum
mentis ueracit᷑ laus inpensa caleat᷑: qͣm
quia in firmi quique ꝑfectae contẽp.¬
nendo non suꝑant. restat necessȩ est¬
ut bonũ qđ oꝑant᷑ abscoxidant Sae.¬
pe enĩ abipso ostensionis exordio pro.¬
priam laudẽ quaerunt: Saepe uero in
ostensione oꝑis auctoris pate facere¬
głam cupiunt. sed exceptis fauorib
in laudis ꝓpriae cupiditate rapiuntur:
Cũq semet ipsos diudicare neglegunt.
in terius sparsi. exterius ignorant qđ.
agunt: Corũq opus suae electioni
militat. atq hoc se impendere obseqͥo
largitoris putant Scyrpis ergo in t̃.
lapides cõmoratur: quia ibi hypochri.¬
ta stat. ubi mentis suae intentionẽ
solidat: Nam cũ ad testationẽ ꝑciꝑe
multorũ ambit: quasi in lapidũ col¬
lectione subsistit: Sed ist e hẏpochri.¬
ta serrpi appellatione sygnatus. cũ

Expanded text:
dere. Tunc namque solum innoxie hominibus dere. Tunc namque solum innoxie hominibus laudabile opus ostenditur, cum per despectum mentis veraciter laus impensa calcatur: quam quia infirmi quique perfecte contemnendo non suut bonum quod operantur abscondant. Saepe enim ab ipso ostensionis exordio propriam laudem quaerunt, saepe vero in ostensione operis auctoris gloriam patefacere cupiunt, sed excepti favoribus in laudis propriae cupiditate rapiuntur. cumque semetipsos dijudicare interius negligunt, sparsi exterius ignorant quod agunt; eorumque 284 opus suae elationi militat, atque hoc se impendere obsequio largitoris putant. Scirpus ergo inter lapides commoratur, quia ibi hypocrita stat, ubi mentis suae intentionem solidat. Nam cum attestationem percipere multorum ambit, quasi in lapidum collectione subsistit. Sed iste hypocrita scirpi appellatione signatus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
trocinantiũ spũũ in cursione ꝑdamꝰ:¬
Et tam̃ ueritas dicit Uideant oꝑa
ur̃a boria. & glorificent pattẽ ur̃m
qui in caelis est. Sed alindest pn¬
fecto cũ in ostensione oꝑis gła qu¬
ritur largitoris : Aliud cũ lauste¬
uata cori cupiscitur dedono lantier¬
tis: Vnde & rursũ in aeuangelde
haec eadem ueritas dicit. Ad tendite
ne iusticiã urãm facatis corã hominib
ut uid eamini abes: Opus ergo nr̃m cũ
hominib: ostenditur: in cordis prius exa.¬
mine pensandũ est. ꝑ eiusdem ostensi.¬
onis studiũ quid quaeratur Sienim
dantis głam quaerimus : aetiam pub.¬
licata nr̃a oꝑa in corspectu illius oc.¬
culta seruamꝰ: Si uero ꝑ haec nr̃am
laudẽ concupiscimꝰ. foras eiꝰ conspectui
iã fusa sunt &iã si amultis ignorent᷑:
Ded ualde ꝑfectoꝵ ẽ. sic in ostenso oꝑe
autoriꝰ głam querere : ut de in lata lau¬
de. priuata nesciat exultatione giuui¬

Expanded text:
trocinantium spirituum incursione perdamutrocinantium spirituum incursione perdamuEt tamen Veritas dicit: Videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est. Sed aliud est profecto cum in ostensione operis gloria quaeritur largitoris, aliud cum laus privata concupiscitur de dono largientis; ubi et rursus in Evangelio haec eadem Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab eis . Opus ergo nostrum cum hominibus ostenditur, in cordis prius examine pensandum est, per ejusdem ostensionis studium quid quaeratur. Si enim dantis gloriam quaerimus, etiam publicata nostra opera in conspectu illius occulta servamus. Si vero per haec nostram laudem concupiscimus, foras ab ejus conspectu jam fusa sunt, etiamsi a multis ignorentur. Sed valde perfectorum est, sic ostenso opere, auctoris gloriam quaerere, ut de illata laude, privata nesciant exsultatione gau
Abbreviated transcription (Latin):
decorticata iectae ficus uocatur.: quia
accaridica est phoc qđ cernitur. & sie¬
citati ꝓpͥꝯaima ꝑ hoc qdđ ategmine cortiuis
nudatur. Intus ergosunt seruanda quȩ
gerimus: si ab interno arbitre uicem
recipere nr̃i opis expectamus : Hine
est eni. qđ in euangelio ueritas dicit:
N esciat sinistra tua. quid faciat dexte¬
ratua: ut sit aelemosrna tua in abs.¬
condito & pater tuus qui uidet in abs.
condito reddit tibi Hlinc est quod
aelectorũ aeclesiae ꝑ psalmistam di.¬
citur. Omnis gła eius filiae regum
Filia quippe regũ aeclesia quae in bo¬
no est oꝑe. spiritaliũ principũ p̃dica.¬
tione generata. głam intus hab&.
quia hoc qd̵ agit in ostentationis iac.¬
tantiã ñ hab& Qłam suã paulus
testimoniũ conscientiae memorat:
quia fauores oris alieni non appe.¬
tens. uitae suae gaudia exxtra semet.¬
ipsũ ponere ignorat Occultandast̃
ergo quae agimus: Ne haec in huius
uitae itinere in caute portantes. la.¬

Expanded text:
icata recte ficus vocatur, quia et candida est per hoc quod cernitur, et siccitati proxima per hoc quod tegmine corticis nudatur. Intus ergo sunt servanda quae agimus, si ab interno arbitro vicem recipere nostri operis exspectamus. Hinc est enim quod per Evangelium Veritas dicit: Nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua; ut sit eleemosyna tua in abscondito, et Pater tuus, qcondito, reddet tibi . » Hinc est quod de electorum Ecclesia per Psalmistam dicitur: « Omnis gloria ejus filiae regum Filia quippe regum Ecclesia, quae in bono est opere spiritalium principum praedicatione generata, gloriam intus habet, quia hoc quod agit in ostentatione jactantiam non habet. Gloriam suam Paulus testimonium conscientiae memorat, quia favorem oris alieni non appetit, vitae suae gaudia extra semetipsum ponere ignorat. Occultanda sunt ergo quae agimus, ne haec in hujus vitae itinere incaute portantes, la
Abbreviated transcription (Latin):
nsidiantibus quippe spiritibus. dĩ ui.¬
nea in deserto ponitur : cũ plena fruc.¬
tibus anima humane laudis cupidi.¬
tate dissipatur: Ficũ dĩ gens ista de¬
corticat. quia seductã mentem in fa¬
uoris ad petitũ rapiens: quo haec ad
ostentationẽ ꝑtrahit tegmen ei hu.¬
militatis tollit. eamq: nudans spoliat:
quia quousq inborus suis absconditur.
quusi ꝓprii tegminis cortice uestitur
Cũ uero mens hoc qđ egerit uideri ab.
aliis concupiscit : quasi spoliata ficus
ex quae se texerat corticem amisit
rami eius. quia ostensa humanis oeu.¬
us ei oꝑa caridescunt: De scĩtate nom̃
sumitur: cũ recta actio deuslgatur Des
am subducto cortice ranifiei huius dit¬
fani rogantiũ humanis ocilis osten

Expanded text:
nsidiantibus quippe spiritibus, Dei vinea in desertum ponitur, cum plena fructibus anima humanae laudis cupiditate dissipatur. Ficum Dei gens ista decorticat, quia seductam mentem in favoris appetitum rapiens, quo hanc ad ostentationem pertrahit, tegmen ei humilitatis tollit, eamque nudans exspoliat, quia quousque in bonis suis absconditur quasi proprii tegminis cortice vestitur. Cum vero mens hoc quod egerit, videri ab aliis concupiscit, quasi exspoliata ficus eum qui se texerat corticem amisit. rami ejus: quia ostensa humanis oculis ejus opera candescunt. De sanctitate nomen sumitur, cum recta actio divulgatur: sed quodiam subducto cortice rami fici hujus areta arrogantium humanis oculis osten
Abbreviated transcription (Latin):
occuser outr sarii. iuro mancupretur.
sias coru noticue diuitias denuclacu
Qlo lisq eni abaet ermae patriae sacru.¬
rieaite disiungimur : in latrorium
in sidiaxitiũ iter ambulamus: Qui
enfointinere dep̃dari formidat.
abscoridat necesseest bona quae por.¬
tut Omiseri qui ad fectantes laudes
hominũ. in semet ipsis dissipant fruc¬
tus laborũ: Cũq se ostendere alienis
oculis appetunit : dãpnant qđ agunt:

Expanded text:
tur. suas eorum notitiae divitias denudant. Quousque enim ab aeternae patriae securitate disjungimur, per in latronum insidiantium iter ambulamus. Qui ergo in itinere depraedari formidat, abscondat necesse est bona, quae portat. O miseri, qui affectantes laudes hominum, in semetipsis dissipant fructus laborum: cumque se ostendere alienis oculis appetunt, damnant quod agunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tis ꝓpria non amisit : Cũ uero in longa
suae abiectionis quiete se animus cõprini
quasi more exiccati parietis cõtra hictꝰ
obdurescit: & confractũ ꝓtinus resilit
omne qđ solidã ferit : Hinc ẽ qđ utũ
in cohantiũ : morses humanis occupa¬
tionibꝰ exerceri ꝓhibuit dicens Hon
oꝑabis in primo genito bouis: & non
tondebis primogenita ouiũ. in pͥmo
genito quippe bouis operari est :¬
bonȩ conuersationis primordia. in ex¬
ercicio publicȩ actionis ostendere:
uiũ quippe primo genita tondere
est: ab occultationis suȩ tegmine
humanis occłis in cohantia bona nr̃a
denudare: In primo genito gͦ bouis
operari ꝓhibem᷑. atq a primogenitiꝰ
ouiũ de condendis cõpescimꝰ: qr &si
quid robustũ incipimus. exercere hoc
inaꝑto cicius non debemꝰ. Et cũ uita¬

Expanded text:
tis propriae non amisit. Cum vero in longa tis propriae non amisit. Cum vero in longa quietis suae abjectione se animus comprimit, quasi more exsiccati parietis contra ictus obdurescit, et confractum protinus resilit omne quod solidum ferit. Hinc est quod vitam inchoantium Moyses humanis occupationibus exerceri prohibuit, dicens: Non operaberis in primogenito bovis, et non tondebis primogenitgenito quippe bovis operari, est bonae conversationis primordia in exercitio publicae actionis ostendere. Ovium quoque primogenita tondere, est ab occultationis suae tegmine humanis oculis inchoantia bona nostra denudare. In primogenito ergo bovis operari prohibemur, atque a primogenitis ovium detondendis compescimur: quia et si quid robustum incipimus exercere, hoc in aperto citius non debemus ost
Abbreviated transcription (Latin):
flatus in flectendo eoꝵ cutiunt: sed ñ
euertunt: Ne ergo eruatur uita cepti
opis. diu ac robuste in alto humilita.¬
tis figenda est radix cordis: Ut cũ
ab humano ore detractionis ura uel fa¬
uoris flauerit. & si in quã libae purt:
tut cũq in curuat. mimũ findttus
non euellat: sed ad statũ suũ protnis
post inflexionẽ redeat. si apud se fortis
in radice ꝑdurat: Quid in rebus exons.¬
centibus paricel exsurgente robustius
Quitam̃ sidum construitur impellatir
statim sine labore destruitur Sianꝰ
ꝑspatiũ tẽporis abhumore suo siceare
ꝑmittit᷑ sepe arietũ ictibꝰ munune quasat̃᷑.
Sic sic uidelic& bona nr̃a & intẽpestauae
manifestata deperiunt: & diueius orcul¬
tatu solidant᷑ Quia humane occupatio¬
nis manus. cũ incipiente conuersatio¬
nis nr̃ae uitii contigerit. quasi recen¬
tẽ parietẽ im pellit: eã que facile
destruit. qr ad huc umorẽ in firmita¬

Expanded text:
flatus inflectendo concutiunt, sed non flatus inflectendo concutiunt, sed non evertunt. Ne ergo eruatur vita coepti operis, diu ac robuste in alto humilitatis figenda est radix cordis, ut cum ab humano ore detractionis aura vel favoris flaverit, etsi in quamlibet partem utcunque incurvat, animum funditus non evellat; sed ad statum suum protinus post inflexionem redeat, si apud se fortis in radice perdurat. Quid in rebus excrescentibus pariete surgente robustius? Qui tamen si, dum construitur, impellatur, statim sine labore destruitur; si autem per spatium temporis ab humore suo exsiccari permittitur, saepe et arietum ictibus minime quassatur. Sic sic videlicet bona nostra et intempestive manifestata depereunt, et diutius occultata solidantur, quia humanae occupationis manus cum incipientem conversationis nostrae vitam contigerit, quasi recentem parietem impellit, eamque facile destruit, quia adhuc humorem infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
liti qui fuerint: affligi iã ꝑpaeni.¬
tenciã de consũmatis nequitiis nolua:
Laudari aut̃ de incoata iusticia appe.¬
tunt . prae esse caeteris aetiã melio.¬
ribus concupiscunt: Quos plerumq
dũ uxta uotũ p̃sens prosperitas se.¬
quitur : multo quã prius fuerant
de scĩtatis habitu peiores fiunt
Nã reb multiplicib occupati. atq ipsa
oceupatione confusi: non solũ ꝑ para.¬
ta minime deplorant. sed had huc
quae deplorentur ex aggerant: Qui.
enĩ mundũ deserunt. ad exteriora
offitia ꝓuehi Non debent: nisi ꝑ hu.¬
militatẽ diutius in eiusdem mundi
contẽptu solidentur: Citius nãq bona
de pereunt: quae hominib ante tẽpus
unnotescunt: Quia & arbusta plantata
prius quã fixa radice coalescant: sima.¬
nus coneutiens tangit are fact At si
in alto radix figitur. et terrȩ humori.¬
bus conspersa solidatur : & haec manus
impellit sed non ledit. haec &lentorũ

Expanded text:
liti qui fuerint, affligi jam per poeniliti qui fuerint, affligi jam per poenitentiam de consummatis nequitiis nolunt; laudari autem de inchoata justitia appetunt, praeesse caeteris etiam melioribus concupiscunt. Quos plerumque dum juxta votum praesens prosperitas sequitur, multo quam prius fuerant de sanctitatis habitu pejores fiunt. Nam rebus multiplicibus occupati, atque ipsa occupatione confusi, non solum perpetrata minime deplorant, sed adhuc quae deplorentur exaggerant.enim mundum deserunt, ad exteriora officia provehi non debent, nisi per humilitatem diutius in ejusdem mundi contemptu solidentur. Citius namque bona depereunt quae hominibus ante tempus innotescunt, quia et arbusta plantata prius quam fixa radice coalescant, si manus concutiens tangit, arefacit. At si in altum radix figitur, et terrae humoribus conspersa solidatur, 280 haec et manus impellit, sed non laedit; haec et ventorum
Abbreviated transcription (Latin):
flore suo nascitur. moxq a terra sur¬
git : sui secũ seminis germ̃ producit:
Bene ergo ꝑ herbas reliquas sci quiliba
ꝑ scyrpũ uero hypochrita de signat
Quia sc̃ĩ uiri prius in oꝑe scãe coruer¬
sationis oriuntur Huius uitae hiem
tolerant. eosq grauis ꝑsecutionũ aest
fatigat Sed cũ recta faciunt: nequa¬
quã hic suae rectitudinis remuneran¬
onẽ querunit: Cũ uero a praesentis
mundi laborib excunt : ad acternã pac¬
triam uenientes. ex pectare tributi.¬
onc ꝑfruuntur: At coxtra hypochri.¬
ta. quia mox in bono oꝑe nascitur.
p̃sentis mundi recipere głam conatur.
quasi sc̃yrpi more cũ germine oritur.
qui ꝓeo qđ bene uiuere incipit. quae.¬
rit statim ut acunctis honoretur:
Germ̃ itaq IN ortu ẽ.: remuneratio in
in choatione: Saepae nãq non nulli
aꝑte prauitatis uias deserunt. scitatis
habita sumunt: moxq ut prima li.¬
mina bene uiuendi coxtigerint. ob.¬

Expanded text:
flore suo nascitur, moxqflore suo nascitur, moxqgit, sui secum seminis germen producit. Bene ergo per herbas reliquas sancti quilibet, per scirpum vero hypocrita designatur, quia justi viri prius in opere suae conversationis oriuntur, et ad aeternam tolerant, eosque gravium persecutionum aestus fatigant; sed cum recta faciunt, nequaquam hic suae rectitudinis remunerationem quaerunt; cum vero a praesentis mundi laboribus exeunt, ad aeternam patriam venientes, exspectata retributione perfruuntur. At contra hypocrita, quia mox in bono opere nascitur, praesentis mundi recipere gloriam conatur. Quasi scirpi more cum germine oritur, qui pro eo quod bene vivere incipit, quaerit statim ut a cunctis honoretur. Germen itaque in ortu est remuneratio in inchoatione. Saepe namque nonnulli apertae pravitatis vias deserunt, sanctitatis habitum sumunt; moxque ut prima limina bene vivendi contigerint, ob
Abbreviated transcription (Latin):
dicere sapigitiae libro als eribunt ui
Etrauimus qauia ueritatis et lum̃ iusties
ñ ludit nobis: et sol nox ortus est nobis
Ante solem igitur serrpus humidus cerni¬
tur. quia priusquã diuina districtio
in iuditio candeat : omnis hỹpochrita
infusũ se scitatis grã ostentat: Quasi
uirens aspicitur : quia iustus aestimatus
honoris locũ obtinet: de gła scĩtatis
pollet: acunetis ueneratio defertur.
opinio laudis extenditur: Serrpus itaq
iste in nocte humidus est: sole aut̃ ue¬
niente siccatur: quia nimirũ hypochri:¬
ta in tenebris uitae p̃sentis. sc̃s ab om̃ib
creditur: sed cũ districtus iudex uenerit.
quã sit iniquus apparebit: Dicat ergo:
Humectus uidetur antequã ueniat sol.:
quia iurentem se nunc humanis oculis
exibet. sed in calore tunc diuini iudicii
do prius a terra ꝓducitur. dura &ȩs.¬
tibus agitur. sole ac pluui is nutritur.
& tunc demũ ad ꝓferendũ sui seminis
germen. ciperitur Scẏrpus uero cũ

Expanded text:
dicere Sapientiae libro describuntur: Erravimus a via veritatis, et lumen justitiae non luxit nobis, et sol non est ortus nobis . Ante solem igitur scirpus humidus cernitur, quia prius quam divina districtio in judicio candeat, omnis hypocrita infusum se sanctitatis gratia ostentat; quasi virens aspicitur, quia justus aestimatur, honoris locum obtinet, de gloria sanctitatis pollet, a cunctis ei veneratio defertur, opinio laudis extenditur. Scirpus itaque iste in nocte humidus est; sole autem veniente siccatur, quia nimirum hypocrita in tenebris vitae praesentis sanctus ab omnibus creditur, sed cum districtus judex venerit, quam sit iniquus apparebit. Dicat ergo: Humectus videtur antequam veniat sol, quia virentem se nunc humanis oculis exhibet, sed in calore tunc divini judicii do prius a terra producitur, aura et aestibus tangitur, sole ac pluviis nutritur, et tunc demum ad proferendum sui seminis germen aperitur. Scirpus vero cum
Abbreviated transcription (Latin):
nri relitudinis iiniari nolu¬
erunt. utamen adilicullor
surrexeris ad dm̃. eomculo¬
tentem fueris deprecatuso
a enim se eretici tenere lumen
ueritatis astimant: scãnecres¬
si am quasi inherroris noctẽ
positam: ad diluculum uerte¬
tis uocant: quatenus & percot¬
nitionem dei quasi per dilu¬
culum surgat. &. per precem
penitentiae preterita diluat.
Si mundus & rectus incesseris:
mundus uidelicet incogitatu.
rectus iopere : statĩ eiũgila¬
bit. adtẽ: Ac si aperte dicat:
quia is qui minc tribulationi¬
bus tuis uirtutem suȩ protec¬
tionis non exerit . quasi ab ad¬
iutorio errantis dormit: &.
paccatum reddet habitaculũ
iusticiȩ tuȩ: id est presentis
uitȩ̨ contrarietates ammouet:
& tranquillitatis protinus secu¬
ritatem prebet quia enim
peruersi quiq temporale gau¬
dium. singulare exstimant᷑:
di uine remimerationis bonũ
quȩ ipsi anxre ambiunt hec
aliis promagno pollicentur:
Unde plerum̃q fit ut amissa

Expanded text:
nostrae rectitudinis imitari nolunostrae rectitudinis imitari noluerint. Tu tamen si diluculo surrexeris ad Deum, eta enim se haeretici tenere lucem veritatis aestimant, sanctam Ecclesiam quasi in erroris nocte positam, ad diluculum veritatis vocant, quatenus et per cognitionem Dei, quasi per diluculum surgat, et per precem poenitentiae praeterita diluat. Si mundus et rectus incesseris. Mundus videlicet in cogitatione, rectus in opere. Statim evigilabit ad te. Ac si aperte dicat: Quia is qui nunc tribulationibus tuis virtutem suae protectionis non exerit, quasi ab adjutorio errantis dormit. Et pacatum reddet habitaculum justitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarietates amovet, et tranquillitatis protinus securitatem praebet. Quia enim perversi quique temporale gaudium singulare aestimant divinae remunerationis bonum, quae ipsi anxie ambiunt, haec aliis pro magno pollicentur. Unde plerumque fit, ut aut ami sa
Abbreviated transcription (Latin):
res querunt: Atq aliorum ui¬
tam exprob atis aliorum mor¬
tibus feriunt. acsi illi iam iuste
defuncti sint : qui de deo cre¬
dere digna noluerunt: Unde
baldach siites postquam diui¬
nam iusticiam protulit. ilico
adiungit: Etiam si silu tui
peccauerunt ei & dimisit eos
inmanu iniquitatis sue.tu.
tamen si diluculo surrexeris
ad tlñm̃ & omnipotentem fu¬
eris deprecatus. si mundus
& rectus incesseris statim eiui.¬
gilabit adtẽ: & paccatum red.¬
det habitaculum iusticie tuȩ:
Acsi afflictis catholicis erro¬
rum predit᷑ores dicant Ui¬
tae ur̃ae preuidete & quam
peruersa teneatis xeorum
qui interuos defuncti sunt
dampnaciones agnoscite:
quia conditori om̃nium nisi
persidia urã displicer&. ire¬
qua quam auobis tam nume.¬
rosos populos interitu se uite
subtraheret: Ait enim Eciã
si filii tui peccauerunt ei:
& dimisit eos inmanu mi¬
quitatis sirę: quasi aperte
dicens In iiquitatis suȩ ma¬
nu. dimissi sunt: qui uitam

Expanded text:
res quaerunt, atque aliorum vires quaerunt, atque aliorum vitam, exprobratis aliorum mortibus, feriunt, ac si illi jam juste defuncti sint qui de Deo credere digna noluerunt. Unde Baldad Suhites, postquam divinam justitiam protulit, illico t etiam si filii tui peccaverunt ei et dimisit eos in manu iniquitatis suae tu tamen si diluculo consurrexeris ad Deum et Omnipotentem fueris deprecatus si mundus et rectus incesseris statim evigilabit ad te et pacatum reddet habitaculum iustitiae tuae Ac si afflictis catholicis errorum praedicatores dicant: Vitae vestrae providete, et quam perversa 272 teneatis, ex eorum qui inter vos defuncti sunt damnatione cognoscite, quia conditori omnium nisi perfidia vestra displiceret, nequaquam a vobis tam numerosos populos interitu saeviente subtraheret. Ait enim: Etiam si filii tui peccaverunt ei, et dimisit eos in manu iniquitatis suae. Quasi aperte dicens: In iniquitatis suae manu dimissi sunt, qui vitam
Abbreviated transcription (Latin):
runt. grauius delincunt: uin¬
de bene etiam per psalmistã
contra peccatoris confessionẽ
dicitur: Confitebitur tibi cũ
benefeteris ei Despecta quipi¬
pe uox confessionis est: quam
format iocimditas prosperi¬
tatis: sola autem confessio
habet magni meritum ponde¬
ris: quam̃ aueritate rectitu¬
dinis nequaquam separat.
uis doloris. quam usq ad udi¬
tium uocis ex acuit auersitas
testis cordis: Non ergo mirũ
quod balclach. diuinam iusti¬
ciam laudat: qui nil auersa
ut paucis quomodo baldach
uerba hereticoꝵ sub reptio.¬
nibus congruant: demonstre¬
mus.. Hii quippe dum sane¬
tam ecclesiam temporali cor¬
ripi anma uersi one conspici¬
unt. femetipsis audatius miac¬
tantia peruersę predicationis
intumescunt Ec supe̾ni exami¬
nis rectitudinem pretendentes.
prosperari exmeritissasserunt:
illam uero affligi dignis retri¬
butionibus attestantur. & uer¬
bis blandientibus sureptionis
auditum protinus inter dolo¬

Expanded text:
rint, gravius delinquunrint, gravius delinquunde bene etiam per Psalmistam contra peccatoris confessionem dicitur: Confitebitur tibi, cum bene feceris ei . Despecta quippe vox confessionis est, quam format jucunditas prosperitatis. Sola autem confessio habet magni meritum ponderis, quam a veritate rectitudinis nequaquam separat vis doloris, quam usque ad judicium vocis exacuit adversitas testis cordis. Non ergo mirum quod Baldad divinam justitiam laudat, qui nihil adversi ut paucis quomodo Baldad verba haereticorum subreptionibus congruant demonstremus. Hi quippe dum sanctam Ecclesiam temporali corripi animadversione conspiciunt in semetipsis, audacius in jactantiam perversae praedicationis intumescunt; et superni examinis rectitudinem praetendentes, prosperari se ex meritis asserunt, illam vero affligi dignis retributionibus attestantur, et verbis blandientibus subreptionis aditum protinus inter dolo