comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ferantẽ pauꝑẽ: pupillo adiutoriũ mi¬
nistrare: periturũ eriꝑe. cor uiduę ẽ¬
solari. Superiꝰ enĩ dictũ ÷ quid exhibuit
ꝑdoctrnã. Ait nãq. auris audiens bea¬
tificabat me: nc̃ aut̃ narrat quȩ ꝑmi
scd̾iam impendit. dicens. Eoqđ liberassẽ
pauperẽ uociferantẽ: ⁊pupillũ cui non
eȩ̃t. aduitor. Uox quippe cũ oꝑe sibi
necessario concordat. Hac beatiis iob.
exhibenda signauit. Quȩ̃ utraq nc̃ in¬
cessabilit̾ exercet: ut uidelic& filios suo ᷤᷤ¬
⁊ lo quendo pascat. & defendendo ꝓtegat.
quatinꝰ ⁊ ꝑuerba bonis saciet. & ꝑ patrocinia
tueatur amalis. Bene aut̃ seriptum ÷. Ger¬
minet t̾ra herbã uirentẽ. ⁊ facientẽ sem̃:
& lignũ fructiferũ. faciens fructũ uix
ta genꝰ suũ. Qd sic ẽ. ueracit̃ factũ: ut
significara aliqͥd ueracit̃ faciendũ. ꝑ t̾rã
quippe figurat᷑ aeccła: quȩ ⁊ uerb nos
pabulo reficit. ⁊ patrocinii ũbraculo¬
custodit. Quȩ ⁊ loquendo pascit. & opi¬

Expanded text:
ferantem pauperem, pupillo adjutorium ministrare, periturum eripere, cor viduae consolari. Superius enim dictum est quid exhibuit per doctrinam. Ait namque: Auris audiens beatificabat me. Nunc autem narrat quae per misericordiam impendit, dicens: Eo quod liberassem pauperem vociferantem, et pupillum cui non erat adjutor. Vox quippe cum opere sibi necessario concordat. Haec beatus Job clesiam exhibenda signavit. Quae utrumque nunc incessabiliter exercet, ut videlicet filios suos et loquendo pascat, et defendendo protegat, quatenus et per verba bonos satiet, et per patrocinia tueatur a malis. Bene autem scriptum est: Germinet terra herbam virentem, et facientem semen, et lignum fructiferum fta genus suum . Quod sic est veraciter factum, ut significaret aliquid veraciter faciendum. Per terram quippe figuratur Ecclesia, quae et verbi nos pabulo reficit, et patrocinii ucustodit. Quae et loquendo pascit, et opi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ asperitate redargiunt. ita incertis
uitiis cũ tranquillitate contra dicunt. Certa
ferientes increpant: incerta p̃monentes
de uitant. Quã qr̾ arrogantes uiri dis¬
cretionis regulã nesciunt: sentenciarũ
suarũ iaculis. sic̃ nota sic incognita: sic̃
certa sic etiã incerta configunt. Unde
nc̃ ab helui dr̃. Caue nede clines ad iniqͥ¬
tatẽ. Hanc enĩ cȩpisti seqͥ post miseriã.
Iuia uero ea quȩ subnexa st̃ longiore

Expanded text:
cum asperitate redarguunt, ita incertis cum asperitate redarguunt, ita incertis vitiis et cum tranquillitate contradicunt; certa ferientes increpant, incerta praemunientes devitant. Quam quia arrogantes viri discretionis regulam nesciunt, sententiarum suarum jaculis sicut nota, sic incognita; sicut certa, sic etiam incerta configunt. Unde nunc ab Eliu dicitur: Cave ne declines ad iniquitatem; hanc enim coepisti sequi post miseriam. Quia ver
Abbreviated transcription (Latin):
tum iamfuerit dãpnat. nisi qͦd arrogan¬
tes uriplus uideri iudices quã consola¬
tores uolunt: Unde Tnũquã eã dis¬
trictis sentenciis feruint: quã natã in
corde suspicantur. & priusquã certa sit
culpa delinquentiũ: ꝓfert᷑ inuectio dis¬
tricta uerboꝵ. Et ante ꝑ p̾sentiã ꝑcutit᷑.
quã ꝓdeat qđ feriatur. Quã uis ⁊ iusti¬
uiri plerũq prauis ⁊ occultis cogitationi¬
bus arguendo obuant: s cũ easdẽ cogita¬
tiones aliqͣ quȩ preunt oꝑa demonstrant.
Plerũq ab auditoꝵ suoꝵ cordibꝰ. ea uitia
quȩ necdũ ꝓlata st̃: manu correptionis
eradicant. S iã illa sub sequi conspiciunt.
exaliis quȩ p̃cedunt. Sic̃ enĩ corporales
medici quasdã egritudines iã uenisse iniue¬
nuitit. quasdã uero ut ne ueniant medent᷑:
ita doctores scĩ aliquando inuenta uulnera
saluti restituunt. aliqͣndo uero agunt in
m̃tibꝰ ne uulnerentur. Inquibꝰ hoc soller¬
ter intuendũ est : quia sic̃ certa plerũq

Expanded text:
nat, nisi quod arrogantes viri plus videri judices quam consolatores volunt? Unde et nonnunquam ea districtis sententiis feriunt, quae nata in corde suspicantur et priusquam certa sit culpa delinquentium, profertur invectio districta verborum; et ante per sententiam percutitur, quam prodeat quod feriatur. viri plerumque pravis et occultis cogitationibus arguendo obviant; sed cum easdem cogitationes aliqua quae praeeunt opera demonstrant, plerumque ab auditorum suorum cordibus ea vitia quae necdum prolata sunt manu correptionis eradicant, sed jam illa subsequi conspiciunt ex aliis quae praecedunt. Sicut enim corporales medici quasdam aegritudines jam venisse inveniunt, quasdam vero ne veniant medentur, ita doctores sancti aliquando inventa vulnera saluti restituunt, aliquando vero agunt in mentibus ne vulnerentur. In quibus solerter intuendum est, quia sicut certa plerumque
Abbreviated transcription (Latin):
componant. Quia igitur status m̃tis cogi¬
tationũ mutabilitate curuatur. recte
ab helui dr̃. Nec multitudo locoꝵ in¬
inipsa intentionis suȩ arce confistit. dũ
ab omĩ mutabilitatis sparsione se colligit.
dũquicqͥd inse suꝑ flue oboritur p̃mit: ipsa
suȩ rectitudinis gła tangitur. uintumore
ꝓpriȩ p̃sũptionis eleuatur. Q uienĩ mag¬
na agit: quã ius de se humilia sentiat.
scit tam̃ magna eẽ. quȩ agit. Nã si mag¬
na eẽ. nescit: ea ꝑsul dubio minime
custodit. Quȩdũ custodire neglegit: aut
ineis minus ꝓficit. aut ea funditus
amittit. Dũ gͦ bona nra oꝑa scire ne¬
cesse est ut custodiamꝰ: exipsa eorũ sci¬
entia elationis aditus panditur. ⁊ adope¬
rantis corculpȩ manus admittit᷑ : qua
uastante rapiantur. Mira aut̃ dispensa¬
tione agitur: ut conditor nr̃ subleuatũ
ꝓsperis animũ. subita concuti tẽptatione
ꝑmittat. Quatelius semetipsũ in infirmi¬

Expanded text:
componant. Quia igitur status mentis cogicomponant. Quia igitur status mentis cogitationum mutabilitate curvatur, recte ab Eliu dicitur: Nec multitudo locorum intentionis suae arce consistit, dum ab omni mutabilitatis se sparsione colligit, dum quidquid in se superflue oboritur premit; ipsa suae rectitudinis gloria tangitur, et in tumore propriae praesumptionis elevatur. Qui enim magna agit, quamvis de se humilia sentiat, scit tamen magna esse quae agit. Nam si magna esse nescit, ea procul dubio minime custodit. Quae dum custodire negligit, aut in eis minus proficit, aut ea funditus amittit. Dum ergo bona nostra opera scire necesse est ut custodiamus, ex ipsa eorum scientia elationis aditus panditur, et ad operantis cor culpae manus admittitur, qua vastante rapiantur. Mira autem dispensatione agitur, ut conditor noster sublevatum prosperis animum subita concuti tentatione permittat, quatenus semetipsum in infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
se obseruatione custodiunt. ne ab inten¬
tione sua mutabilit̾ dissoluantur: ⁊ qͥa
idẽ ex̃. appetunt. ad cogitationẽ qua diñ
diligt̃ se sollerter ad stringunt. Incontẽ¬
plationẽ namq creatoris hoc accepturi
sunt: ut una seꝑ mentis stabilitate ꝑ¬
fruant᷑. Nulla eos tunc mutabilitas dis¬
sipat : quia scilie& eoꝵ cogitatio sibim&e¬
ipsi semꝑ indissimilis ꝑ seuerat. Hoc gͦ
eũ labore nunc conantes imitant᷑. quod
post in munere gaudentes accipiunt.
Cui se ꝓpħa in mutabilitati uirtute a¬
moris astrinferat: cũ dicebat. Vnã pe¬
tii adño hanc requirã: ut inhabitem
indomo dni. Huic paulus unitati in¬
tentionis adheserat dicens. Unũ aut̃
quȩ retro oblitꝰ: adea quȩ ante sunt ex¬
defluit: mox hoc discussio seuera restrin¬
git. Et cũ quasi puerilit̾ cogitatio labit᷑.
uiuenili mox coertione refrenat᷑. Unde
fit ut sparsã m̃tẽ continue colligant.¬
& in una quantũ p̃ualent cogitatione

Expanded text:
se observatione custodiunt, ne ab intentione sua mutabiliter dissolvantur, et quia idem esse appetunt, ad cogitationem qua Deum diligunt se solerter astringunt. In contemplatione namque creatoris hoc accepturi sunt, ut una semper mentis stabilitate perfruantur. 850 Nulla eos tunc mutabilitas dissipat, quia scilicet eorum cogitatio sibimetipsi semper indissimilis perseverat. Hoc ergo cum labore nunc conantes imitantur, quod post in munere gaudentes accipiunt. Cui se Propheta immutabilitati virtute amoris astrinxerat, cum dicebat: Unam petii a Domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo Domini . Huic Paulus unitati intentione adhaeserat, dicens: Unum autem, quae retro sunt oblitus, ad ea quae ante sunt exdiffluit, mox hoc discussio severa restringit; et cum quasi pueriliter cogitatio labitur, juvenili mox coercitione refrenatur. Unde fit ut sparsam mentem continuo colligant, et in una quantum praevalent cogitatione
Abbreviated transcription (Latin):
ta ⁊ enĩ mens starae. fiunicui debuerat
cogitationi sẽꝑ inherer&. Recta mens sta¬
rae : si nonse innumeris motibꝰ fluxa
mutabilitate ꝓsterner&. S dũ nunc
ista ꝑtractat nc̃ adalia labitur : quasi ꝑ
locoꝵ multitudinẽ abstatu suȩ rectitudi¬
nis inclinat᷑. Et dũ ꝑ plura setendit :
ab unacui adherere debuit. intentione
se deicit. Qui tam̃ mutabilitatis usus
ex primȩ p̃uaricationis uitio: iã quasi
in naturã uenit. Nã cũ stare animus
insemet ipso nititur: a semetipso aliqͦmodo
etiam nesciendo diriuat᷑. Humana nãq
anima abuna quaq re cui intenditur:
fastidio inpellente remouetur. S dum
hinianter cogitanda appetit. ⁊repente
cogitata fastidit. doc&e qđ aliunde pend&.
quȩ qͦliba posita non requiescit. Adillũ
quippe suspensa est: aquo firmata. Et qr
addm̃ solũ appetendũ factaẽ : om̃e aut̃
qđ infra appetit. minus ÷. iure ei ñ suffic̃

Expanded text:
ta etenim mens staret, si uni cui debuerat ta etenim mens staret, si uni cui debuerat cogitationi semper inhaereret. Recta mens staret, si non se innumeris motibus fluxa mutabilitate prosterneret. Sed dum nunc ista pertractat, nunc ad alia dilabitur, quasi per locorum multitudinem a statu suae rectitudinis inclinatur; et dum per plura se tendit, ab una, cui adhaerere debuit, intentione se dejicit. Qui tamen mutabilitatis usus ex primae praevaricationis vitio jam quasi in naturam venit. Nam cum stare animus in semetipso nititur, a semetipso aliquo modo etiam nesciendo derivatur. Humana namque anima ab unaquaque re cui intenditur fastidio impellente removetur. Sed dum inhianter cogitanda appetit, et repente cogitata fastidit, docet quod aliunde pendet, quae quolibet posita non requiescit. Ad illum quippe suspensa est a quo formata. Et quia ad Deum solum appetendum facta est, omne autem quod infra appetit minus est, jure ei non s
Abbreviated transcription (Latin):
quia corda sua incuris transitorus spar¬
sa: ad districtionis culmen colligere re¬
pente non posst̃. Cõmoti gͦ tantomuinꝰ
adulciscenda peccata libram &quitatis
inuenunt: quanto eã tranqͥllitatis sis
tempore non reqͥrt̃. Unde cũ helui
dicerae. nonte super& ira utaliquẽ ob¬
primas: quatenus easdẽ causas iniusti¬
cix ure superantis exprimer&e. ilico
n& te. Intor qͥppe locis inclinam̃: inꝙ̾
suꝑ uacius curis extendim᷑. Nã sicũ
locus ÷ corporis spatiũ corꝑale: ita ulꝰ
est m̃tis una quȩq intentio cogitationis
Que dũ huc iliucq inpelit: si dclechiaet
aliqua cogicationis suȩ libenter occupat᷑:
uelut in quodã loco ponitur ut quieseat.
Nã quoties uicti tedio acogitatione incogita¬
cionẽ cducimꝰ: quasi fessã mentẽ deloco
ad locũ migramꝰ. Tot itaq loca culmĩ
m̃tis inclinant: qͦt subortȩ cogitationes
unitatẽ bonȩ intentionis dissipant. Rec¬

Expanded text:
quia corda sua in curis transitoriis sparquia corda sua in curis transitoriis sparsa ad districtionis culmen colligere repente non possunt. Commoti ergo tanto minus ad ulciscenda peccata libram aequitatis inveniunt, quanto eam tranquillitatis suae tempore non requirunt. Unde cum Eliu diceret: Non te superet ira, ut aliquem opprimas, quatenus easdem causas injustitiae et irae superantis exprimeret, illico ter: In tot quippe locis inclinamur, in quot supervacuis curis extendimur. Nam sicut locus est corporis, spatium corporale, ita locus est mentis unaquaeque intentio cogitationis. Quae dum huc illucque impellitur, si dilectione aliqua cogitationis suae libenter occupatur, velut in quodam loco ponitur ut quiescat. Nam quoties victi taedio a cogitatione in cogitationem ducimur, quasi fessa mente de loco ad locum migramus. Tot itaque loca culmen mentis inclinant, quot subortae cogitationes unitatem bonae intentionis dissipant. Rec
Abbreviated transcription (Latin):
ponat. ne si ad animaduer tenda uitia
ab rupto furore trahim. peccatũ corri¬
gendo peccemꝰ. & qui culpã di uidicando
insequim᷑. n moderate feriendo faciam.
Non aut̃ iam correptio delinquentis s mi¬
gis ob pressio sequit᷑: si in ultione ira
ultra quã culpameretur: extendit᷑. Incor¬
reptione quippe uitioꝵ. sub eẽ. menti de¬
b& iracundia non pre eẽ. Ut ex secutio¬
nẽ iusticiae nondominando p̾ueniat:
s famulando subsequat᷑. & notũ iuditiũ
primas. Quia uidelicae si isqͥcorrigi nictꝰ
ira superatur. opprimit antequã corrigat.
Hãdũ plusquã deb& accendit᷑: sub iuste
ultionis obtentu ad inmanitatẽ crudeli¬
tatis effrenatur. Qđ plerũq idcirco
con uenit : quia corda rectoꝵ minus
amorisunt solius creatoris intenta. Na
dũ umulta in hac uita appetunt: in¬
innumeras cogitationes disꝑ gunt᷑. Et
cũ subito subditoꝵ culpas reperiunt:
digni cũ deo eas udicare nequeunt.

Expanded text:
ponat, ne si ad animadvertenda vitia ponat, ne si ad animadvertenda vitia abrupto furore trahimur, peccatum corrigendo peccemus, et qui culpam dijudicando insequimur, immoderate feriendo faciamus. Non autem jam correctio delinquentis, sed magis oppressio sequitur, si in ultione ira ultra quam culpa meretur extenditur. In correptione quippe vitiorum subesse menti debet iracundia, non praeesse, ut exsecutionem justitiae non dominando praeveniat, sed famulando subsequatur, et notum judicium primas. Quia videlicet si is qui corrigere nititur ira superatur, opprimit antequam corrigat. Nam dum plus quam debet accenditur, sub justae ultionis obtentu ad immanitatem crudelitatis effrenatur. Quod plerumque idcirco evenit, quia corda rectorum minus amori sunt solius creatoris intenta. Nam dum multa in hac vita appetunt, innumeris cogitationibus disperguntur; et cum subito subditorum culpas reperiunt, digne cum Deo eas judicare nequeunt,
Abbreviated transcription (Latin):
pectante deo eius mulcitudinẽ suspicant᷑.
Et eo illã altiore electione contẽpnunt:
quo ⁊ dispectã deo funditus suspicant᷑.
his igitur figurata expositione transcursis :
iam nunc inferenda st̃ quȩ moralit̾̃ sen¬
tiuntur. Ut figura accłę cognita quã
expressã generalit̾ credimꝰ: audiamus
etiã quid exhis uerbis insingłis specialit̃
se est aliena uita corrigi : semet ipsũ
prius deb&̾ sollerter intueri. Nedũ ali¬
oꝵ culpas ulcititur : ipse ulciscendi fu¬
rore superrtur. Plerũq enĩ mentẽ
sub obtentu iusticia: ire inmanitas
uastat. & dũ quasi seuit zelo rectitudi¬
nis: rabiẽ explet furoris. Iusteq face¬
re estimat : quicqͥd ira nequit̃ dictat.
Vnde ⁊ modũ sȩpe ulciscendi transgre¬
ditur. quia m̃sura iusticiȩ nonfrenat᷑.
Dignũ quippe. ẽ. ut cũ aliena corrigimus:
priꝰ nr̃a mettam᷑. Ut prius mens a sua
accensione de ferueat: priꝰ intra semetipsã
zeli sui impetũ tran quilla & quitate con¬

Expanded text:
ctam Deo ejus multitudinem suspicantur, et eo illam altiore elatione contemnunt, quo et despectam Deo funditus suspicantur. His igitur figurata expositione transcursis, jam nunc inferenda sunt quae moraliter sentiuntur, ut figura Ecclesiae cognita, quam expressam generaliter credimus audiamus etiam quod ex his verbis in singulis specialiter se est aliena vitia corrigi semetipsum prius debet solerter intueri, ne dum aliorum culpas ulciscitur, ipse ulciscendi furore superetur. Plerumque enim mentem sub obtentu justitiae irae immanitas vastat, et dum quasi saevit zelo rectitudinis, rabiem explet furoris, justeque se facere aestimat, quidquid ira nequiter dictat. Unde et modum saepe ulciscendi transgreditur, quia mensura justitiae non frenatur. Dignum quippe est ut cum aliena corrigimus prius nostra metiamur, ut prius mens a sua accensione deferveat, prius intra semetipsam zeli sui impetum tranquilla aequitate com
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uidelica scõs se humana ꝓfessio¬
ne credider̃. Bene gͦ dicit᷑. Neq cla¬
mabt̃ cũ iuncti fuerint. Spe enĩ ua¬
cua tales se ante suꝑnũ iudicẽ uenire
confidunt. quales se hominibꝰ in no¬
tusse cognoscunt: seq ipsos miseri nec
intorm̃ta dep̃hendunt. & dũ testimo¬
niũ false laudis aspiciunt: remediũ
uerr confessionis amittunt. Et iã uincti
ducunt᷑ ⁊ñ clamabt̃ : qͥa humane lau¬
dis inportunitate superati. scõs se mise¬
ꝑ exterioris ad testationis se uerba ñ
funderent. Nãquid uicinius nobis:
corde nr̃o: Quid uicimiꝰ nob̾ est. ea requȩ
intra nos est : & tam̃ eũ ꝑ prauas cogi¬
tationes spargitur: anob̾ cornr̃m lon¬
guis euagatur. Longe gͦ propħa p̃¬
uaricatorẽ mittit cũ eũ ad corsuũ re¬
dire compellit : quia quo se exterius
fudit. eo adse unde possit redire
ux inuenit. Quia uero simulatorũ
mens ꝓ eo qđ abona aternitatis inten¬

Expanded text:
quia videlicet sanctos se humana professioquia videlicet sanctos se humana professione crediderunt. Bene ergo dicitur: Neque clamabunt cum vincti fuerint. Spe enim vacua tales se ante supernum judicem venire confidunt, quales se hominibus innotuisse cognoscunt; seque ipsos miseri nec inter tormenta deprehendunt, et dum testimonium falsae laudis aspiciunt, remedium verae confessionis amittunt. Etiam vincti ducuntur, et non clamant, quia, humanae laudis importunitate superati, sanctos se miseper exterioris attestationis se verba non funderent. Nam quid vicinius nobis est corde nostro? quid vicinius nobis est ea re quae intra nos est? Et tamen cum per pravas cogitationes spargitur, a nobis cor nostrum longius evagatur. Longe ergo prophetas praevaricatorem mittit, cum eum ad cor suum redire compellit, quia quo se exterius fudit, eo ad se unde possit redire vix invenit. Quia vero simulatorum mens pro eo quod ab una aeternitatis inten
Abbreviated transcription (Latin):
dũ sep̃ius sem̃ se audire cȩperit. hocqͦd
dese intrinsecus tenebat amitat. Cor
quippe: exterius fundit. & quia liben¬
tor foras falsũ dese testimoniũ recipit:
qualẽ se intus habeat nonrequirit.
Unde fit ut uacuę laudis fom̃ta etiã cũ
simulant. dũ actiones suas laudibꝰ dig¬
nas intuentiũ occłis ostentant: occulta
eũ eis iusticia agitur. Ut qͦ nituntur
foras alios fallere: eo dese intus etiam
ipsi fallantur. Nã omẽm circase solli¬
citȩ in uestigationis occłm ꝑdunt. Uitã
enĩ suã discutere ⁊ ꝑscrutari dissimu¬
lant: sed tales se quales audiunt pu¬
tant. Scõsq se eẽ: non quia ita ui¬
uunt. s qr ita dicunt᷑ existimant.
Subtili aut̃ dei uiditio seq ipsos intu¬
eri neglegunt : quia fidẽ sui meriti
in adtestatione ponunt oris alieni.
Cũ uero subita ꝑcussione feriuntur:
inquos se uł ueracit̾ fateri. uł sic ut
sunt de p̃hendere omĩno non posst᷑.

Expanded text:
dum saepius sanctum audire se coeperit, hoc quod dum saepius sanctum audire se coeperit, hoc quod de se intrinsecus tenebat amittit. Cor quippe exterius fundit, et quia libenter foris falsum de se testimonium recipit, qualem se intus habeat non requirit. Unde fit ut vacuae laudis fomenta etiam cum simulant, dum actiones suas laudibus dignas intuentium oculis ostentant, occulta cum eis justitia agitur, ut quo nituntur foris alios fallere, eo de se intus etiam ipsi fallantur. Nam omnem circa se sollicitae investigationis oculum perdunt. Vitam enim suam et discutere et perscrutari dissimulant, sed tales se quales audiunt putant, sanctosque se esse, non quia ita vivunt, sed quia ita dicuntur, existimant. Subtile autem Dei judicium, seque ipsos intueri negligunt, quia fidem sui meriti in attestatione ponunt oris alieni. Cum vero subita percussione feriuntur, iniquos se vel veraciter fateri, vel sicut sunt, deprehendere omnino non possunt,
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃: cũ flagellis ꝑcussionis ad stringim᷑.
Vuncti igitur tanto clamamꝰ altuis: ꝗͣto
in ꝑcussione positi peccata nr̃a ueratius
confitemur. Apud aures quippe dei: uox
ualida de uota confessio est. Quia ergo
simulatores quosq etiam cũ ꝑcussionis
flagella corripiunt ad confessionẽ sim¬
plicẽ nonꝑducunt: Cognosei enĩ pecea¬
tores refugiunt quia scĩ om̃iũ opini¬
one ferebantur . Quã uis eosadextre¬
mũ iã flagella feriant. quã iuis ducise
ad aterna supplicia non ignorent: tales
tam̃ cupiunt apđ humana uiditia re¬
manere: quales se studuerant semꝑ
ostendere. Dep̃hensi gͦ etiã flagello ꝑ¬
cussionis extremȩ. quia confessionẽ
purã uł afflicti exerere neglegunt :
quasi iuncti clamare contẽpnunt.
B ene gͦ dr̃. Neq clamabt̃ cũ iuncti fu¬
Omĩs enĩ quicũ iniquiis sit. dici sc̃s ab
hominibꝰ non ꝑtimescit: &si iniquũ
se tacita cogitatione rep̃hendit. tam̃

Expanded text:
autem, cum flagello percussionis astringimur. autem, cum flagello percussionis astringimur. Vincti igitur tanto 841 clamamus altius, quanto in percussione positi peccata nostra veracius confitemur. Apud aures quippe Dei vox valida devota confessio est. Quia ergo simulatores quosque, etiam cum percussionis flagella corripiunt, ad confessionem simplicem non perducunt cognosci enim peccatores refugiunt, quia sancti omnium opinione ferebantur, quamvis eos ad extremum jam flagella feriant, quamvis duci se ad aeterna supplicia non ignorent, tales tamen cupiunt apud humana judicia remanere, quales se studuerant semper ostendere. Deprehensi ergo etiam flagello percussionis extremae, quia confessionem puram vel afflicti exerere negligunt, quasi vincti clamare contemnunt. Bene ergo dicitur: Neque clamabunt cum vincti fuOmnis enim qui, cum iniquus sit, dici sanctus ab hominibus non pertimescit, etsi iniquum se tacita cogitatione reprehendit, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ostendendo seruant: quȩ uiuendo int̾
inpugnant. Intꝰ uero mala cogitantes
exaggerant: quȩ foris aliis suꝑducentes
occultant. Ante districtũ itaq iudicem
exeusationẽ iã de ignorantia habere nos
possunt: quia dũ ante occłos hominũ
omẽm modũ scĩtatis ostentant. ipsi sibi
st̃ testimonio qr bene uiuere ñ ignorant.
Dicatur igitur recte. Simulatores ⁊ calli¬
di : ꝓuocant irã dei. Quid uero eos adex¬
tremũ sequat᷑: ad uiigit dicens. Ileq¬
quicũ iniquus sit sc̃s uideri non appetit:
inflagello ꝑcussionis de p̃hensus. fateri
qͦd mniquus sit non erubescit. Qui uero
iniqua agens humana dese iuditia sub
specie scĩtatis int̾cipit: etiam cũ flagel¬
lo ꝑcutit᷑. iniquũ se ꝓdere refugit:
quia sc̃s iuderi consueuit. Si quando
aut̃ grauit̾ cohartat᷑: miquũ seuix
suꝑ ficietenus confitetur. qͥa interna
sua de tergere ueraci confessione confun¬
ditur. Quasi liberi uero sumꝰ : cũ nulla
correptione castigam᷑. Quasi uncimur

Expanded text:
ndo servant quae vivendo intus impugnant. Intus vero mala cogitantes exaggerant quae foris aliud superducentes occultant. Ante districtum itaque judicem excusationem jam de ignorantia habere non possunt, quia dum ante oculos hominum omnem modum sanctitatis ostentant, ipsi sibi sunt testimonio quia bene vivere non ignorant. Dicatur igitur recte: Simulatores et callidi provocant iram Dei. Quid vero eos ad extremum sequatur, adjungit, dicens: qui cum iniquus sit, sanctus videri non appetit, in flagelli percussione deprehensus, fateri quod iniquus sit non erubescit. Qui vero iniqua agens, humana de se judicia sub specie sanctitatis intercipit, etiam cum flagello percutitur, iniquum se prodere refugit, quia sanctus videri consuevit. Si quando autem graviter coarctatur, iniquum se vix superficie tenus confitetur, quia interna sua detegere veraci confessione confunditur. Quasi liberi vero sumus, cum nulla correptione castigamur; vincimur
Abbreviated transcription (Latin):
conclusistime in manus inimici. Latis¬
sime aut̃ saluatũ se nouerat: cũ sub¬
deret dicens. Statiusti in loco spatioso
pedes meos. Inspatioso quippe loco pedes
stabiliti st̃: quando ad congruentia bona
tendimꝰ. uulla difficultate p̃ pedimꝰ.
Q uasi enĩ ꝑlatũ locũ. quo uolumꝰ ꝑgimꝰ:
quia nullis difficultatibꝰ angustamur.¬

Expanded text:
conclusisti me in manibus inimici . Latisconclusisti me in manibus inimici . Latissime autem salvatum se noverat, cum subderet, dicens: Statuisti in loco spatioso pedes meos. In spatioso quippe loco pedes stabiliti sunt, quando et ad congruentia bona tendimus, et nulla difficultate praepedimur. Quasi enim per latum locum, quo volumus, pergimus, quia nullis object
Abbreviated transcription (Latin):
exsurgerr iã ut cũq nonpossit: qͥa mo¬
les desuꝑ male consuecudinis p̾mit. Sed
quia diunȩ potenti& subiac&. ⁊ post
angusta prauę consuetudinis. ad bonȩ
actionis amplitudinẽ reuocare: idcirco
dicit᷑. Saluabit te de ore angusto latissi¬
me. Latissime qͥppe deore angusto sal¬
uatur : qͥ ⁊post iniquitatũ uigũ ad liber¬
tatẽ boni oꝑis penitendo reducitur.¬
est: ab oppruñti mala consuetudine
ex surgerr uelle nec posse. Iã quidẽ de¬
siderio ad suꝑna tendere sed adhuc actu
in infimis remanere: p̃ire corde nec tam̃
seqͥ oꝑe: atq in semae ipso contra dictione
ꝑ pet̾i semetipsũ. Cũ uero ita tendens
anima manu gr̃ȩ exaltantis adiuuat᷑:
ab angusto ore ad latitudinẽ ꝑuenit: qr
uictis difficultatibꝰ oꝑa bona ꝑficit quȩ̨
concupiscit. Dauid ꝓpħa conclusionẽ
angusti oris aspexerat: cũ dicebat. Saluã
fecisti denecessitatibꝰ animã meã : nec

Expanded text:
exsurgere, jam utcumque non possit, quia moexsurgere, jam utcumque non possit, quia moles desuper malae consuetudinis premit. Sed quia divinae potentiae subjacet, et post angustiam pravae consuetudinis ad bonae actionis amplitudinem revocatur, idcirco dicitur: Salvabit te de ore angusto latissime. Latissime quippe de ore angusto salvatur, qui et post iniquitatis jugum ad libertatem boni operis poenitendo reducitur.est ab opprimente mala consuexsurgere velle, nec posse. Jam quidem desiderio ad superna tendere, sed adhuc actu in infimis remanere, praeire corde, nec tamen sequi opere, atque in semetipso contradictorem perpeti semetipsum. Cum vero ita tendens anima manu gratiae exaltantis adjuvatur, ab angusto ore ad latitudinem pervenit: quia, victis difficultatibus, opera bona perficit, quae concupiscit. David propheta conclusionem angusti oris aspexerat, cum dicebat: Salvam fecisti de necessitatibus animam meam, nec
Abbreviated transcription (Latin):
deserens. inpeccatoꝵ se tenebras deicit:
semaipsũ quasi inputeũ uł infoueãm
mergit. Siuero diutina ꝑ petratione
etiam consuetudine iniqͥtatis opprimit᷑:
ne ad superiora iam possit exsurgere.
exorat dicens. Nonme demergat tẽpes¬
tas aquȩ neq ab sorbeat me ꝓfundũ :
neq urgeat suꝑme puceus ossuũ. Quẽ
enĩ mali oꝑis iniquitas ab ona stabilitate
cõmouit: quasi tẽpestas aquę rapuit.
S si adhuc consuetudine nonp̃ualuit :
non de mersit. Iam inputeũ cecidit:
qui hoc qđ diuina lex ꝓhib&̾ ꝑ petrauit.
S si adhuc longa consuetudo Non de¬
primit : nequaꝗͣ ossuũ puteus co an¬
gustauit. Tanto gͦ facilius egreditur:
quanto minore consuetudine coartatur.
mniqͥ tatibus longa con suetudine obru¬
tã fuisse conspicer& : in lam̃tis suis sub
cius spea tꝰ semet ipiũ de plorat dicens.
cũ labe iniquitatis inquinat᷑. Lapis uͦ
suꝑ ponit᷑: cũ etiã dura consuetudine
mens inpeccato de uorat᷑. Ut ⁊ si uelit

Expanded text:
deserens in peccatorum tenebras se dejecit, semetipsum quasi in puteum vel foveam demergit. Si vero diuturna perpetratione etiam consuetudine iniquitatis opprimitur, ne ad superiora jam possit exsurgere, orat dicens: Non me demergat tempestas aquae, neque absorbeat me profundum, neque urgeat super me puteus os suum . Quem enim mali operis iniquitas a bona stabilitate commovit, quasi tempestas aquae rapuit; sed si adhuc longa consuetudine non praevaluit, non demersit. Jam in puteum cecidit qui hoc quod divina lex prohibet perpetravit. Sed si adhuc longa consuetudo non deprimit, nequaquam os suum puteus coangustavit. Tanto erga facilius egreditur, quanto minori consuetudine coarctatur.m iniquitatibus longa consuetudine obrutam fuisse conspiceret, in lamentis suis sub ejus specie semetipsum deplorat, dicens: cum labe iniquitatis inquinatur. Lapis vero superponitur cum etiam dura consuetudine mens in peccato devoratur, ut etsi velit
Abbreviated transcription (Latin):
seriam. Iniqͥtatem post miseriã sequit᷑:
qui post mala quȩ ꝓcorreptione sustin&̾.
feruenti corde impacientię se facibꝰ in¬
flãmat. Qđ beatũ iob ꝑpetrasse helui
credidit: quia eũ int̾ flagella positum
liberis effari uocibꝰ audiuit. Uidelic&
nesciens quia omẽ qͦd dix̃ : non hoc de
inqͥtate inpacienti& s de uirtute ueri¬
tatis ꝓtulit. qͥ ab int̾ni uidicis sententia:
nes ad iniqͥtatẽ: de eadẽ iniqͥtate ꝓtinꝰ
subdidit. Hanc enĩ cȩpisti seqͥ post mise

Expanded text:
r.---Iniquitatem post miseriam sequitur, qui post mala quae pro correptione sustinet ferventi corde impatientiae se facibus inflammat. Quod beatum Job perpetrasse Eliu credidit, qui eum inter flagella positum liberis effari vocibus audivit, videlicet nesciens, quia omne quod dixit, non hoc de iniquitate impatientiae, sed de virtute veritatis protulit, qui ab interni judicis sententia nnes ad iniquitatem, de eadem iniquitate protinus subdidit: Hanc enim coepisti sequi post mise
Abbreviated transcription (Latin):
tectionis auxiliũ. ꝓpłasubigerr se possẽ
psuip serat. cũ dicebat. Procȩetor m̃s: & in
pso sperabo subiciens popłos subme. Scĩs
quipe m̃tibus popłi subiguntur: cũ ab
eis ꝑ districte se ueritatis p̃sentiã cogita¬
tiones stultȩ desiliunt: ut non ꝑabru ta
phantasmatũ mpiant. s rationi subditȩ
a corde humilit̾ conquiescant. Quia gͦ
positus intep̃tatione animꝰ qui dese in
ꝓsperis maiora p̃sumebat. tumultus
spei disꝑationisq tolerat: recte nunc dr̃.
Neptrahas noctẽ ut ascendant popłi ꝓeis.
&esi aꝑte diceretur. Intẽptatione de p̃hen¬
sus citius tenebras meroris incide: neqͥ
intranquillitate dete alta senseras. in
ꝑturbatione quoq deterius cogitationũ
te caligine confundas. Qđ recte helui
dicerre: sitam̃ cui dicerae sciret. Nam
hec beato iob tantominꝰ congruunt.
quanto ab illo omĩa altius sciuntur Qt
uero ut sȩpe diximꝰ arrogantes dũ
p̃sumunt docere quos non debent. usq

Expanded text:
tectionis auxilium Propheta subigere se posse praesumpserat, cum dicebat: Protector meus, et in ipso sperabo, subjiciens populos sub me . Sanctis quippe mentibus populi subiguntur, cum ab eis per districtae severitatis praesentiam cogitationes stultae dissiliunt, ut non per abrupta phantasmatum rapiant, sed rationi subditae a corde humiliter conquiescant. Quia ergo positus in tentatione animus, qui de se in prosperis majora praesumebat, tumultus spei desperationisque tolerat, recte nunc dicitur: Ne protrahas noctem, ut ascendant populi pro eis. Ac si aperte diceretur: In tentatione deprehensus, citius tenebras moeroris incide, ne qui in tranquillitate 852 de te alta senseras, in perturbatione quoque deterius cogitationum te caligine confundas. Quod recte Eliu diceret, si tamen cui diceret sciret. Nam haec beato Job tanto minus congruunt, quanto ab illo omnia altius sciuntur. Quia vero, ut saepe diximus, arrogantes, dum praesumunt docere quos non debent, usque
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ tuã absq tribulatione : ⁊ om̃s
robustos fortitudine. Acsi aꝑte diceret᷑.
Omẽ qđ intrinsecus de bona actione in¬
tumueras reprime. ⁊ cordis motus qͦs
exrecto oꝑe robustos habueras depone.
Quia iã in ipsa aduersitatis tẽptatione
consideras: quo frustra prus dete mag¬
na elatus aestimabas. Quȩ uidelic&
magnitudo idcirro absq tribulatione
de ponenda dr̃: quia nimirũ eũ ꝑ temp¬
tationẽ humilitas ꝓ ficit: prosꝑa est
ipsa aduersitas. quȩ m̃tẽ ab elatione
tione nonagitur : cũ tranquilla mens
inruente tẽptatione quasi repentino
hoste turbatur. Ipsa nãq temptationis
aduersitas dũse m̃ti inserit. quasclam
in illa tenebras gignit. Eamq obseuriti¬
te suȩ amaritudinis turbat: quȩ apdͥ
se cdudũ uirtutũ dulcedine in radiante
claruerat. Unde ⁊ apte sub iungitur.¬

Expanded text:
dinem tuam absque tribulatione, et omnes dinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. Ac si aperte diceretur: Omne quod intrinsecus de bona actione intumueras 851 reprime, et cordis motus quos ex recto opere robustos habueras depone, quia jam in ipsa adversitatis tentatione consideras quam frustra prius de te magna elatus aestimabas. Quae videlicet magnitudo idcirco absque tribulatione deponenda dicitur, quia nimirum cum per tentationem humilitas proficit, prospera est ipsa adversitas quae mentem ab elatione tione non agitur, cum tranquilla mens irruente tentatione quasi repentino hoste turbatur. Ipsa namque tentationis adversitas dum se menti inserit, quasdam in illa tenebras gignit, eamque obscuritate suae amaritudinis turbat, quae apud se dudum virtutum dulcedine irradiante claruerat. Unde et apte subjungitur
Abbreviated transcription (Latin):
Robusti quippe st̃ motus cordis: cũ nulla
nisi quȩ uirtutis st̃ sentiunt. S magni¬
tudinẽ ⁊robustos motꝰ de ponimnꝰ : qͣndo
pulsante uitio cogim᷑ pensare qͥd sumus.
Robustos motus de ponimꝰ : quando non iã
de uirtute ad tollimꝰ. s inculpa consenti¬
endo obrui deipsa quaqͣtun᷑ infirmitate
formidamꝰ. Multũ nãq dese animus
confidit: quando sibi ad notũ uires sub¬
petere conspicit. Iamsibi fidutiã scĩtatis
arrogat: iãse idoneũ etiam ad cuncta
uirtutũ culmina. quę sola cogitatione
conceꝑit putat. Sedcũ hunc tẽptatio
subito oborta trans uerberat: eas quȩ
nate de uirtutibꝰ fuerant. elatas cogita¬
tiones funditꝰ turbat. Quasi securã qͥp¬
pe urbem inopinatꝰ hostis ingreditur:
&e repentino gladio suꝑboꝵ ciuũ colla
ferutur. Nichil gͦ tunc nisi continuus
luctus agitur: dũ capta urbs animiꝰ ma¬
gnatoꝵ suoꝵ gła cede int̾ueniente ua¬
cuat᷑. Unde nc̃ dr̃. depone magnitu¬

Expanded text:
Robusti quippe sunt motus cordis, cum nulla nisi quae virtutis sunt sentiunt. Sed magnitudinem et robustos motus deponimus, quando pulsante vitio cogimur pensare quid sumus. Robustos motus deponimus, quando jam non de virtute attollimur, sed in culpa consentiendo obrui de ipsa qua quatimur infirmitate formidamus. Multum namque de se animus confidit quando sibi ad votum vires suppetere conspicit. Jam sibi fiduciam sanctitatis arrogat, jam se idoneum etiam ad cuncta virtutum culmina quae sola cogitatione conceperit putat. Sed cum hunc tentatio subito oborta transverberat, eas quae natae de virtutibus fuerant, elatas cogitationes funditus turbat. Quasi securam quippe urbem inopinatus hostis ingreditur, et repentino gladio superborum civium colla feriuntur. Nihil ergo tunc nisi continuus luctus agitur, dum capta urbs animi a magnatum suorum gloria caede interveniente vacuatur. Unde nunc dicitur: Depone magnitu
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ scĩ st̃ quos ignorant. Iriturȩ qͥppe
tempus est: ⁊ ad huc grana sub paleis
latent. Nullus gͦ exarea fructꝰ expec¬
tabitur: si hoc solũ inea eẽ creditur.
qđ suꝑficietenꝰ uidetur. Igit᷑ quia quos
cernunt despitiunt ⁊ inantiquoꝵ patrũ
ordinibꝰ hosquos nor̃ sub rogare con¬
tempnunt : apte sub iungitur. Nepro
trahas noctẽ : ut ascendant popłi ꝓcis.
A csi aꝑte arrogantes dicant. Ignorantiae
tuȩ obscnritate non agas : ut in loco
fortiũ numerositatẽ subroges infirmoꝵ.
uulgar con suetudine dediti. incunctis
que appetunt passim uuunt. Noctẽ uͦ
ꝓtrahere ẽ. ut ꝓrobustis popłi ascendant
si ꝑ neglegentiã agitur. ut doctoꝵ &
fortũ lora indocti acdebiles sorciantur.
Populis robustis ascendunt: quando hi qͥ
uiuere iniq didicer̃: pastoꝵ loca ꝑcipi¬
unt. Quodrecte quidẽ dici poterat: si
humilit̾ diceret᷑. Arrogantes enĩ etiã

Expanded text:
tamen sancti sunt quos ignorant. Triturae quippe tamen sancti sunt quos ignorant. Triturae quippe tempus est, et adhuc grana sub paleis latent. Nullus ergo ex area fructus exspectabitur, si hoc solum in ea esse creditur, quod superficie tenus videtur. Igitur quia quos cernunt, despiciunt, et in antiquorum patrum ordinibus hos quos norunt subrogari contemnunt, apte subjungitur: trahas noctem, ut ascendant populi pro eis. - Ac si aperte arrogantes dicant: Ignorantiae tuae obscuritate non agas, ut in loco fortium numerositatem subroges infirmorum. vulgari consuetudini dediti, in cunctis quae appetunt, passim vivunt. Noctem vero protrahere est, ut pro robustis populi ascendant, si per negligentiam agitur, ut doctorum et fortium loca indocti ac debiles sortiantur. Populi pro robustis ascenduvivere inique didicerunt pastorum loca percipiunt. Quod recte quidem dici poterat si humiliter diceretur. Arrogantes enim, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ quia robusti sunt s non fortitudi¬
ne. Namdũ temporali potestate fulei¬
untur: quasi quadã debilitate roboran¬
tur. Quanto enĩ exterius fortes st̃: tanto
acunctis fortitudinis uiribꝰ intus in anes¬
cunt. Et ideirco ab arrogantibꝰ ei dicitur:
de pone robustos fortitudine. Acsi aꝑte
dicatur. Illi tͥ ueracit̾ robuste inheserãt:
qui inte hoc qđ docendo locuti st̃. iuuen¬
do tenuer̃t̃. Nc̃ uero hiqͥ tibi p̃sident
uisione robustist̃ nonfortitudine: Quia
honorabiles qͥdẽ se ostentare nondesint̃.
sed canto inbecilliores ⁊ contẽptibiliores
st̃: quanto honoris fui głam despici ꝓ
ueritate ꝑtimescunt. Quod arrogantes
quidẽ deplerisq ueracit̾ sentiunt : s eo
melationis iuitiũ corruunt. quo om̃s
quos pre eẽ. conspitiunt : tales arbitrant᷑.
N eq enĩ debent plurimorũ malũ ten¬
dere in xstimatione cunctoꝵ: qͥa ⁊ si iniqͥst̃
quos cognoscentes di uidicant. non nulli

Expanded text:
quidem quia robusti sunt, sed non fortitudiquidem quia robusti sunt, sed non fortitudine. Nam dum temporali potestate fulciuntur, quasi quadam debilitate roborantur. Quanto enim exterius fortes sunt, tanto a cunctis fortitudinis viribus intus inanescunt. Et idcirco ab arrogantibus ei dicitur: Depone robustos fortitudine. Ac si aperte dicatur: Illi tibi veraciter robusti inhaeserant, qui in te hoc quod docendo locuti sunt, vivendo tenuerunt; nunc vero hi qui tibi praesident visione robusti sunt, non fortitudine, quia honorabiles quidem se ostentare non desin unt, sed tanto imbecilliores et contemptibiliores sunt, quanto honoris sui gloriam despici pro veritate pertimescunt. Quod arrogantes quidem de plerisque veraciter sentiunt, sed eo in elationis vitium corruunt, quo omnes quos praeesse conspiciunt tales arbitrantur. 848 Neque enim debet plurimorum malum tendere in aestimationem cunctorum, quia etsi iniqui sunt quos cognoscentes dijudicant, nonnulli
Abbreviated transcription (Latin):
rat: istis laboꝵ uires quas remuner&
subministrat. De quibus eidẽ scȩ̃ accłȩ¬
dr̃. Propatribꝰ tius natisunt tibifilii:
constitues eos principes suꝑ omẽm terrã.
mur tute qͥppe antiquoꝵ patrũ hi qui
postmodũ ꝓlatist̃ subrogant᷑: qͥa & cũ
annosa arbusta succidunt᷑: mneoꝵ robo¬
re.tenera uirgulta succrescunt. Sed
arrogantes uiri cũ ualescerr noncredt̃:
quos infirmos aliquando nouerant. Et
ꝑmutatos uenerari despiciunt: qͦs des¬
picabiles fuisse meminert̃. Quia uero¬
inea iustiores paucos. iniquos aut̃ nume¬
rosiores aspiciunt : sic̃ ⁊ intritura frugũ
maior: multitudo palearũ: etiã iustoꝵ
uitã ex iniquoꝵ astimatione contẽpñt.
Uident ꝓfecto qđ non nulli rectores illius
temporali potestate subnixi. eiusdẽ po¬
testatis elatione pascunt᷑: uident qđ reli¬
gionis reuerentiã quã hiuc mundo pa¬
tres moriendo seruauer̃: hi exultando
int̾renis gaudiis metunt. ⁊ ꝑpendunt

Expanded text:
rat, istis laborum vires, quas remuneret, rat, istis laborum vires, quas remuneret, subministrat. De quibus eidem sanctae Eccler: Pro patribus tuis nati sunt tibi filii, constitues eos principes super omnem terram . In virtutem quippe antiquorum patrum, hi qui postmodum praelati sunt subrogantur, quia et cum annosa arbusta succiduntur, in eorum robur tenera virgulta succrescunt. Sed arrogantes viri convalescere non credunt quos infirmos aliquando noverunt; et permutatos venerari despiciunt, quos despicabiles fuisse meminerunt. Vein ea justiores paucos, iniquos autem numerosiores aspiciunt, sicut et in tritura frugum major est multitudo palearum, etiam justorum vitam ex iniquorum aestimatione contemnunt. Vident profecto quod nonnulli rectores illius, temporali potestate subnixi, ejusdem potestatis elatione pascuntur. Vident quod religionis reverentiam, quam huic mundo patres moriendo servaverunt, hi exsultando in terrenis gaudiis metunt; et perpendunt
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudinẽ tuã absq tribuladoss.
iom̃s robustos fortitudine. Quos alios
sUeꝰ aeccłę robustos accipimꝰ. nisi eos qͥad
uncenda mundi huiꝰ desideria ⁊ cȩꝑtis
sub limnibꝰ ⁊ consũmatis ꝓuectibꝰ conuales¬
cint e magnitudo itaq euis: in robustoꝵ
suoꝵ uita consistit. Quia tunc gloriosior
redditur: cũ ꝓde fensione ueritatis ad mor¬
tẽ usq ab electis illus constanti uirtute
certatur. A rrogantes igitur uiri subduc
tiribꝰ: quia fortasse doctiores ualentioresq
p̃positos abunde eẽ. conspitiunt. quasi
solos se remansisse intͣ xccłam suspicant᷑.
Unde dũ se p̃fert̃: ei uelut consulantes
inludunt dicentes. De pone magnitudi¬
nẽ tuã absq tribulatione: ⁊ om̃s robustos
foratudine. Acsi aꝑtis exprobrationibꝰ
dicant. Nequaquã te magnitudinẽ ha-¬
bere confidas : quia subductis prioribus
one nondeserit. Nã cũ fortes adp̃miũ
uocat: eoꝵ uice debiles adcertamina
roborat. Cũ illos suscipiendo remune¬

Expanded text:
magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. - Quos alios esse Ecclesiae robustos accipimus, nisi eos qui ad vincenda mundi hujus desideria et coeptis sublimibus, et consummatis provectibus convalescunt? Magnitudo itaque ejus in robustorum suorum vita consistit, quia tunc gloriosior redditur, cum pro defensione veritatis, ad mortem usque ab electis illius constanti virtute certatur. Arrogantes igitur viri, subductyribus, quia fortasse doctores valentioresque praepositos abunde esse conspiciunsolos se remansisse intra Ecclesiam suspicantur. Unde dum se praeferunt, ei velut consulentes illudunt, dicentes: Depone magnitudinem tuam absque tribulatione, et omnes robustos fortitudine. Ac si apertis exprobrationibus dicant: Nequaquam te magnitudinem habere confidas, quia subductis prioribus, one non deserit. Nam cum fortes ad praemium vocat, eorum vice debiles ad certamina roborat; cum illos suscipiendo remune
Abbreviated transcription (Latin):
pitunt qr subreligionis obtentu uitio
elationis intumescunt: ⁊ qͦd inqͥbꝰ dã
uire rep̃hendunt. hoc in iuste adcrim̃
omiũ ꝑ trahunt. Nequaꝗͣ uidelic&
ꝑ pendentes. qđ sint inea qͥe clespicien¬
tes nouerint ꝑfecte tẽꝑalia regere:
⁊ amantes &terna plenis desideriis
ex pectare. & dispensationẽ potestatis
accepte ꝑ agere : ⁊ humilitatis in sitȩ
ministeriũ eustodire. Ut nec humili¬
tatis causã cura suscepti regimini̾is ne¬
glegant : nec rursũ occasione regimuis
meis humilitas intumescat. Et si quidã
fortasse int ipsã sunt qui nondei sed sux
głȩ sub religionis p̃textu de seruiunt:
studet tam̃ eos. aut siualet districtȩ corrigira
siñ ualet aquanimit̃ tolerare. Et ul corrigra
illos qͣsi filios ãplectit᷑: uł tolerendo quasi ab

Expanded text:
piciunt, quia sub religionis obtentu vitio piciunt, quia sub religionis obtentu vitio elationis intumescunt, et quod in quibusdam jure reprehendunt, hoc injuste ad crimen omnium pertrahunt: nequaquam videlicet perpendentes quod sint in ea qui et despicientes noverint perfecte temporalia regere, et amantes aeterna plenis desideriis exspectare; et dispensationem potestatis acceptae peragere, et humilitatis insitae ministerium custodire, ut nec humilitatis causa curam suscepti regiminis negligant, nec rursum occasione regiminis in eis humilitas intumescat. Etsi quidam fortasse intra ipsam sunt qui non Dei sed suae gloriae sub religionis praetextu deserviunt, studet tamen eos, aut, si valet, districte corrigere, aut, si non valet, aequanimiter tolerare; et vel corrigendo illos quasi filios amplectitur, vel toler
Abbreviated transcription (Latin):
criminis. Sȩpe enĩ cũ uident ab accła
districte praua corrigi: quasi querunt᷑
in iuste innocent̾ affligi. Et nitorem
discipline eiꝰ: cõmutant appellatione
nequitiȩ. Unde helui figurã arrogan¬
tiũ seruans: beatũ iob quasi ad monens.
ait. Honte superre ira: ut aliquẽ oppri
qr humanȩ laudis appetitu benignȩ
student seꝑ apparere: nullos censent
districtionis seueritate corrigendos.
Unde ⁊ abonis rectoribꝰ sic̃ superius dic¬
tumẽ. opprimi astimant: quos iuiuitos
cernunt auitiis coercere. Auctore
aut̃ dño quia incunctis mundi partibꝰ
scã accła cul mine religionis excreuit:
hanc ipsã temꝑalẽ potentiã quã qͥdẽ
bene utitur: obtrectando inintiũ ela¬
te. Acsi eidẽ scẽ eccłȩ humilitatẽ magis
in prosꝑa conseruanti. arrogantiũ uoce
dicat᷑. Quia ubiq fidei reuerentia
coleris: caue ne eiusdẽ reuerentiae fas¬
tibus extollaris. Quosdã quippe cons¬

Expanded text:
criminis. Saepe enim cum vident ab Ecclesia criminis. Saepe enim cum vident ab Ecclesia districte pravos corrigi, quasi queruntur injuste innocentes affligi, et nitorem disciplinae ejus commutant appellatione nequitiae. Unde Eliu figuram 846 arrogantium servans, beatum Job quasi admonens, ait: Non te ergo superet ira, ut aliquem quia humanae laudis appetitu benigni student semper apparere, nullos censent districtionis severitate corrigendos. Unde a bonis rectoribus, sicut superius dictum est, opprimi aestimant, quos invitos cernunt a vitiis coerceri. Auctore autem Domino quia in cunctis mundi partibus sancta Ecclesia culmine religionis excrevit, hanc ipsam temporalem potentiam, quia quidem bene utitur, obtrectando in vitium elate. - Ac si idem sanctae Ecclesiae humilitatem magis inter prospera conservanti arrogantium voce dicatur. Quia ubique fidei reverentia coleris, cave ne ejusdem reverentiae fastibus extollaris; quosdam quippe cons
Abbreviated transcription (Latin):
miseriã. Implerisq codicibꝰ. donoꝵ: in
paucis uͦ sed antiqͥoribꝰ locoꝵ inuenimꝰ.
S: quia expositione non incdiga sidicat᷑
nec multitudo donoꝵ inclinet te: hoc
magis exponi placuit. qđ cũ difficultate
aliquantula uidet᷑ operiri. Hec autẽ
quantȩ elationis uerba sint: ipse qͥea
formauit tumor ostendit. S quia &e¬
helui arrogantiũ & beatũ iob tenere
typũ diximꝰ electoꝵ : si ea subtilius
discernimꝰ. etiã nc̃ intͣ scãm xccłam
quomͦ arrogantibꝰ congruant de monst᷑¬
mꝰ. Scĩ iuri aliena oꝑa etiã parua
mirant᷑. sua uero etiã magna despiciũt.
At contͣ arrogantes aliena etiã magna
despiciunt: sua ułquȩ parua st̃ admi¬
¶rant᷑
Et plerũq de suis malis bona aestimant:
de alienis aut̃ bonis mala sentire nonces¬
sant. Nanidũ ꝓpriã głam querunt : ꝑ¬
nitiose student. ut quicqͥd uirtutis ab ali¬
is agitur: iniqͥtatis nota lacerrtur. Q bo¬
ne pondus actionis : uertunt in maculã

Expanded text:
In plerisque Codicibus, donorum; in paucis vero, sed antiquioribus, locorum invenimus. Sed quia expositione non indiget si dicatur: Nec multitudo donorum inclinet te, hoc magis exponi placuit quod cum difficultate aliquantula videtur aperiri. Haec autem quantae elationis verba sint, ipse qui ea formavit tumor ostendit. Sed quia Eliu arrogantium et beatum Job tenere typum diximus electorum, si ea subtilius discernimus, etiam nunc intra Ecclesiam quomodo arrogantibus congruant demonstramus. Sancti viri aliena opera etiam parva mirantur, sua vero etiam magna despiciunt. At contra, arrogantes aliena etiam magna despiciunt, sua vel quae parva sunt admirantur; et plerumque de suis malis bona aestimant, de alienis autem bonis mala sentire non cessant. Nam dum propriam gloriam quaerunt, perniciose student ut quidquid virtutis ab aliis agitur iniquitatis nota laceretur, et bonae pondus actionis vertunt in maculam
Abbreviated transcription (Latin):
multitudo locoꝵ inelinet te. Om̃is en
qͥcemꝑalit̃ extollit᷑: eo ipso qͦ extollit᷑ in¬
clinatur: Quia cũse exteruis erigit.
intꝰ caclit. Helu itaq casũ cordis ela¬
tione intuens: ait. Nec multitudo lou
inelinet tẽ. Acsi uoce arrogantiũ scs
xccłȩ diceretur. Caue nesi uniuersta

Expanded text:
 inclinet te. Omnis enim qui temporaliter extollitur eo ipso quo extollitur inclinatur, quia cum se exterius erigit, intus cadit. Eliu itaque casum cordis in elatione intuens, ait: Nec multitudo locorum inclinet te. Ac si voce arrogantium sanctae Ecclesiae diceretur: Cave ne, si univer