comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tationis cet̾oꝵ subiectione pascit᷑. laude ꝓpͥaletat᷑. Ad honorẽ
cor eleuat: rerũ affluentiũ abundantia exultat. Mundi gͦ
lucrũ querit᷑ sub eiꝰ honoris specie. qͦ mundi lucͤ destrui de
buerunt. Cũq mens humilitatis culm̃ arriꝑe ad elationẽ
cogitat: qd̾ foris appetit intꝰ ĩmutat: Qd̾ p̃ ẽẽ uolenti men̾
Ued plerũq hi qͥ sumere magist̾ĩũ pastorale ccupiscunt
ñnulli queq bona oꝑa amino ꝓponunt. & qͣuis hoc ela¬
tionis intentione appetañ. oꝑat᷑os tam̃ se magna ꝑtctant.
itq ut aliud in inis intentio suppͥmat. aliud tͣctantis aĩo suꝑ¬
fluitas cogitationis ostendat. Nã sepe sibi de se mens ipsa m̃ti¬
tur. & fingit se de bono oꝑe amare qd̾ ñ amat. de mundi
aũ gła ñ amare qd̾ amat. Quȩ pͥncipapi appetens. fit ad hoc
pauida cũ querit. audaꝵ. cũ ꝑuenerit. ⁊ miens enĩ ne ñꝑ
ueniat. trepidat: s repente ꝑueniens. uire sibi hoc debitũ

Expanded text:
 subjectione pascitur, laude propria laetatur, ad honorem cor elevat, rerum affluentium abundantia exsultat. Mundi ergo lucrum quaeritur sub ejus honoris specie, quo mundi destrui lucra debuerunt, cumque mens humilitatis culmen arripere ad elationem cogitat, quod foris appetit, intus immutat. » Et idem alibi de magisterium pastorale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt; et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant; fitque ut aliud in imis intentio supprimat, aliud tractantis animo superficies cogitationis ostendat. Nam saepe sibi de se mens ipsa mentitur, et fingit se de bono opere amare quod non amat, de mundi autem gloria non amare quod amat: quae principari appetens, fit ad hoc pavida cum quaerit, audax cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat trepidat; sed repente perveniens, jure sibi hoc debitum
Abbreviated transcription (Latin):
lunt. sepe se in qͥb dã inqͥsitionib plus ꝙͣ nece̾e ẽ exercen¬
tes. ex nimia subtilitate fallũt᷑. Uñ hic qͦq subdit᷑. yel gͣndi
subtilitas. q̃ dũ plus ꝗͣ. decet excreuerit. actionis suę recti¬
tudinẽ ipsa c̃̾fundit. fracto aũ pede ł manu ẽ. qͥ uiã dñi ꝑ¬
gere oĩmꝰ ñ ualet. atq a bonis actib funditꝰ exsors uacat qui¬
tunꝰ hec ñ ut claudus eũ saltĩ cũ infirmitate teneat. sed ab
his oĩmͦ alienꝰ existat. Gybb uͦ ẽ. quẽ t̾renȩ sollicitudinis pon¬
dus depͥmit. ne unꝗͣ. ad suꝑna respiciat. s solis his que ĩnfi¬
mis calcant᷑ intendat. Qͥ & si qͣndo aliqͥd ex hono pat̾ȩ celesti
audierit. ad hoc nimirũ ꝑu̾sȩ c̃suetudinis pond̾e p̾gͣuatꝰ
cordis faciẽ ñ attollit. qu cogitationis statũ erigere ñ ualet.
ꝗͣ t̾renȩ usus sollicitudinis curuũ tenet. Ex hoꝵ qͥppe spe¬

Expanded text:
lunt, saepe in quibusdam inquisitionibus plusquam necesse est se exercentes ex nimia subtilitate falluntur. Unde hic quoque subditur, vel grandi st: quae plusquam decet excreverit, actionis suae rectitudinem ipsa confundit. Fracto autem pede, vel manu est, qui viam Dei pergere omnimodo non valet, atque a bonis actibus funditus exsors vacat, quatenus haec non ut claudus saltim cum infirmitatem teneat, sed ab his omnimodo alienus existat. Gibbus vero est quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad superna respiciat, sed solis his quae in infimis calcantur intendat. Qui etsi aliquando aliquid ex bono patriae coelestis audierit, ad hoc nimirum perversae consuetudinis pondere praegravatus, cordis faciem non attollit, quia cogitationis statum erigere non valet quem terrenae usus sollicitudinis curvum tenet. Lippus
Abbreviated transcription (Latin):
rapit᷑. & pietate in aliis eqͣnimit̾ infirmat᷑. Flinc & enĩ dic̃
Quis infirmat᷑ & ego ñ infirmor: Quis scandalizat᷑ & ego¬
ñ uror  Hinc rursum ait. Factꝰ sũ iudeis tãꝙͣ uideus. Qd
uidelicet exhibebat ñ amittendo fidẽ. s ostendendo pieta¬
tẽ. ut in sẽ ꝑsonã infidelium transfigurans. ex semetipso
disceret qͣliter aliis misereri debuiss. qͣtinꝰ hoc illis ĩpende¬
ret. qd̾ sibi ipse si ita e̾e̾t ĩpendi recte uoluiss Hinc it̾um dic̃
Siue m̃te excedimꝰ do siue sobrii sumꝰ uob̾. qr. & semetipsum
nouerat c̃tẽplando tͣnscendere. & eundẽ se auditorib c̃descẽ¬

Expanded text:
liis aequanimiter infirmatur. Hinc etenim dicit: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror ? Hinc rursus ait: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus . Quod videlicet exhibebat non amittendo fidem, sed extendendo pietatem, ut in se personam infidelium transfigurans, ex semetipso disceret qualiter aliis misereri debuisset, quatenus hoc illis impenderet, quod sibi ipse, si ita esset, impendi recte voluisset. Hinc iterum dicit: Sive mente excedimus, Deo; sive sobrii sumus, vobis ; quia et semetipsum noverat c
Abbreviated transcription (Latin):
ĩꝑfecti qͥq culm̃ arriꝑe regiminis audeãt. & qͥ in planis stã¬
ꝓdesse exemplo uirtutum possunt. s quietem p̾ropriam
sectando refugiunt. capitulum quintym. anuiur¬
am st̃ nonnulli qͥ eximia uirtutũ dona ꝑcipiunt. &
dio castitatis mũdi. abstinẽtiȩ robore ualidi. doctͥne da¬
pib referti patientię. longamimitate humiles. auctoritate
fortitudinis erecti. pietatis gr̃a benigni. i̾ticiȩ seueritate distͥc¬
ti st̃. Q nimirũ culm̃ regiminũ si uocati susciꝑe renuunt:
bere appetunt. bonis pͥuant. lunc nãq ad discipłos ueritas
dic̃. Non potest ciuitas abscondi suꝑ montẽ posita. neq accend¬

Expanded text:
imperfecti quique culmen arripere regiminis audeant, et qui in planis stanimperfecti quique culmen arripere regiminis audeant, et qui in planis stan regiminis culmine prodesse exemplo virtutum possunt, sed quietem propriam sectando refugiunt. Nam sunt nnulli, qui eximia virtutum dona percipiunt, et dio castitatis mundi, abstinentiae robore validi, doctrinae dapibus referti, patientiae longanimitate humiles, auctoritatis fortitudine erecti, pietatis gratia benigni, justitiae severitate districti sunt. Qui nimirum culmen regiminum si vocati suscipere renuunt, bere appetunt, bonis privant. Hinc namque ad discipulos Veritas dicit: Non potest civitas abscondi super montem posita; neq
Abbreviated transcription (Latin):
que enĩ rex babilonie tẽ reus de elatione extitit. cũ ad elatio¬
nis uerba ꝑuenu: qͥppe qͥ ore ꝓpħico & ante cũ ab elatione
cunctis sub se gentib p̃dicauit. S post hec successu suę potes¬
tatis eleuatus. dũ se magna fecisse gauderet. cunctis pͥus in
cogitatiõe se p̃tulit. & post adhuc t̾umidꝰ dix̃. Nõne hȩc ẽ ba¬
bylon magna quã ego edificaui in domũ regni. & in robore
fortitudinis meȩ.: & in gła decoris mei.Uaie uidelicet
illiꝰ uox. ire uindictã. aꝑte ꝑtulit: ꝙͣ. occulta elatio accendit
Nã districtꝰ uidex pͥus in uisibilit̾ uidit: qd̾ pꝰ publice
feriendo rep̃hendit. Uñ & in mrationale hunc aĩal uertit.
ab humana societate seꝑauit. agri bestiis mente mutata c̾̃u
nũ se ult᷑ homines estimass. Nȩc itaq ꝓferentes. ñ potestatẽ
rep̃hendimꝰ. s de appetitu illiꝰ cordis infirmitatẽ munimꝰ. ne

Expanded text:
que enim rex Babyloniae tunc reus de elatione exstitit , cum ad elatioque enim rex Babyloniae tunc reus de elatione exstitit , cum ad elationis verba pervenit; quippe qui ore prophetico et ante cum ab elatione cunctis sub se gentibus praedicavit. Sed post haec successu suae potestatis elevatus, dum magna se fecisse gauderet, cunctis prius in cogitatione se praetulit, et post adhuc tumidus dixit: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, et in robore fortitudinis meae, et in gloria decoris mei? Quae videlicet vox illius irae vindictam aperte pertulit, quam occulta elatio accendit. Nam districtus judex prius invisibiliter vidit quod postea publice feriendo reprehendit. Unde et in irrationale animal hunc vertit, ab humana societate separavit, agri bestiis mutata mente conjunum se ultra homines aestimasset. Haec itaque proferentes, non potestatem reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, ne
Abbreviated transcription (Latin):
tui: qr uidelicet neqͣꝗ ͣᷤ plene in uniꝰcuiꝰq oꝑis ratione colligit᷑.
dũ mens ꝑ diuersa pa̾tit᷑. Cũq foras ꝑ insolentẽ curã tͣbit᷑. ati¬
moris intimi soliditate uacuat᷑. Fit in ext̃ĩoꝵ dispositione sollici¬
ta. &ͫ solũmͦ ignara. Scit muͥta cogitare. se nesciens. Nã cũ plu
qudm necesse ẽ. se ext̾ĩorib ĩplicat. qͣsi occupata initinere.
obliuiscit᷑ qͦ tendelut: ita ut ab studio suȩ inqͥsitionis aliena.
nec ipsa qͥdẽ quȩ patit᷑ dãpna c̃sideret. & ꝑ qͣnta delinqͣt
ignoret. Neq enĩ se̾ erechias credidit. cũ uenientib ad se ali. peccar¬
epe dũ multa suppetunt. dũ q agi posst̃ quȩ subiecti ꝙ acta ĩ
ãmirent᷑. in cogitatione se animꝰ eleuat. & plene in se irã iu¬
qͥ uidicat. intꝰ qd̾ iudicat᷑. Tũ gͦ in corde delinqͥmꝰ. latet homi¬
nes qͥd apud nos agimꝰ: s tam̃ ipso iudice teste peccamꝰ. Ne¬

Expanded text:
ue operis ratione colligitur, dum mens per diversa partitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur, a timoris intimi soliditate vacuatur: fit in exteriorum dispositione sollicita, et sui solummodo ignara, scit multa cogitare, se nesciens. Nam cum plus quam necesse est se exterioribus implicat, quasi occupata in itinere obliviscitur quo tendebat; ita ut ab studio suae inquisitionis aliena, ne ipsa quidem quae patitur damna consideret, et per quanta delinquat ignoret. Neque enim peccare se Ezechias credidit , cum venientibus ad se alieSaepe dum multa suppetunt, dumque agi possunt quae subjecti, quia acta sunt, admirentur, in cogitatione se animus elevat, et plene in se iram Juqui judicat, intus quod judicatur. Cum ergo in corde delinquimus, latet homines quod apud nos agimus, sed tamen ipso judice teste peccamus. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑximis ꝓfuturus enitesceret utilitati cet̾oꝵ. secretũ ꝓpo¬
int suism: qͣndo ipse sũmi patͥs unigenitꝰ. ut multiꝰ ꝓdeet
de sinu patͥs. egressus ẽ ad publicũ nrm̃: Qd̾ hii qͥ pondꝰ re¬

Expanded text:
proximis profuturus enitesceret, utilitati caeterorum secretum praepoproximis profuturus enitesceret, utilitati caeterorum secretum praeponit suum, quando ipse summi Patris unigenitus, ut multis prodesset, de sinu Patris egressus est ad publicum nostrum? CAPUT VI. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
licet suꝑꝰtes tr̃ uxorẽ sortiri p̃cipit᷑. q dignũ ꝓfecto ẽ
ut cura sc̃ȩ ȩcdĩȩ. ei qͥ hanc regere þene p̃ualet ĩpona¬
t᷑. Cui nolenti mulier ĩ faciẽ expuit. qr qͥsqͥs ex munerib q̃ ꝑce¬
pit ꝓdee̾ aliis ñ curat. bonis qͦq eiꝰ scã eccł̃ia exꝓbrans ei qͣsi
ĩ fac̾iẽ saliuã iactat. Cui ex uno pede calciam̃tũ tollit᷑ ut dis¬
caltiati domꝰ uocet᷑. Scriptũ qͥppe ẽ. Calciati pedes in p̃parati¬
one eugłii pacis. Si gͦ ut nr̃am sic curã primo gerimꝰ: utrũq
pedẽ ꝑ calciam̃tũ munimꝰ. Q uͦ suã cogitans utilitatẽ ꝑximoꝵ
negligit: qͣsi uniꝰ pedis calciam̃tũ cũ dedecore amittit. St̃ ñ nyl
onis studiis in ardescunt parere utilitati pꝑrimoꝵ ĩ p̃dicati¬
one refugiunt. Sȩcretũ qͥetis diligunt. secessũ speculationi
petunt.De qͦ si distͥcte uidicẽt᷑ ex tantis ꝓculdubio rei st̃ qͦn¬
tis uenientes ad publicũ ꝓde̾e̾ potuerunt. Q enĩ m̃te is qui

Expanded text:
iri praecipitur, quia dignum profecto est ut cura sanctae Ecclesiae ei qui hanc bene regere praevalet imponatur. Cui nolenti mulier in faciem expuit, quia quisquis ex muneribus quae percepit prodesse aliis non curat, bonis quoque ejus sancta Ecclesia exprobrans, et quasi in faciem salivam jacit. Cui ex uno pede calceamentum tollitur, ut discalceati domus vocetur. Scriptum quippe est: Calceati pedes in praeparatione Evangelii pacis . Si ergo ut nostram, sic curam proximi gerimus, utrumque pedem per calceamentum munimus. Qui vero suam cogitans utilitatem, proximorum negligit, quasi unius pedis calceamentum cum dedecore amittit. Sunt itaqueemplationis studiis inardescunt, parere utilitati proximorum in praedicatione refugiunt, secretum quietis diligunt, secessum speculationis appetunt. De quo si districte judicentur, ex tantis proculdubio rei sunt, quantis venientes ad publicum prodesse potuerunt. Qua enim mente is qui
Abbreviated transcription (Latin):
ne tnqͥllitatẽ iudicii aut latens inuidia maculet: aut p̃ceps ira
ꝑt̾bet: s dũ c̃sid̾at᷑ t̾ror eiꝰ qͥ suꝑ oĩa p̃sidet. udelicet iudicis
ĩtimi. ñ sine magno regant᷑ timore subiecti. Q nimirũ tumoꝵ
dũ m̃tẽ rectoris humiliat. purgat: ne hanc aut p̃sũptio sꝑ̃c
eleuet. aut carnis delectatio ĩquinet. aut ꝑt̾renaꝵ rerũ eu
pidinẽ ĩportunitas puluereȩ cogitationis obscuret. Quȩ tam̃
pulsare rectoris animũ nequeant. s festinare nece̾e̾ ẽ ut rep¬
natione uincant᷑ ne uitiũ qd̾ ꝑsuggestionẽ tẽptat. mollities
delectationis subigat. Cũq hȩc ab animo tarde repellit᷑. uereor
it sẽꝑ rector oꝑatione p̾cipiuuis. ut uitȩ uiã subditis uiue

Expanded text:
ne tranquillitatem judicii aut latens invidia maculet, aut praeceps ira ne tranquillitatem judicii aut latens invidia maculet, aut praeceps ira perturbet. Sed dum consideratur terror ejus qui super omnia praesidet, videlicet judicis intimi, non sine magno regantur timore subjecti. Qui nimirum timor dum mentem rectoris humiliat, purgat; ne hanc aut praesumptio spiritus levet, aut carnis delectatio inquinet, aut per terrenarum 15 rerum cupidinem importunitas pulvereae cogitationis obscuret: quae tamen non pulsare rectoris animum nequeunt, sed festinare necesse est, ut repugnatione vincantur, ne vitium quod per suggestionem tentat, mollitie delectationis subigat, cumque haec ab animo tarde repellitur, mucronit rector operatione praecipuus, ut vitae viam subditis vive
Abbreviated transcription (Latin):
tare. Nã tc̃ sac̾dos ĩ rep̾hen sibilit̾ gͣdit᷑. cũ ad exẽpla p̃cedentiũ¬
patrũ ĩdesient᷑ intuet᷑. cũ scõꝵ uestigia sine cessatione c̃sid̾at.
& cogitationes illicitas depͥmit. ne extra ordinis lunitẽ pedẽ
penat. Qd̾ bene etiã rationale uidicii uocat᷑. qr debet rector
sua cõmoda. ꝓpinquoꝵ bonã deputare. Uñ illic qͦq scriptũ
Pones aũ in rationale udicii. doctͥnã & ueritatẽ. quȩ erunt
in pectore suo in c̾spectu dñi sẽꝑ. Sacͥdoti qͥppe iudiciũ
oꝵ isrł in pectore corã dñ conspectu gestare ẽ. subiectoꝵ
causas. ꝓ sola int̾ni uidicis ĩtentione discutere. ut nicħ
se ei humanitatis admisceat. in hoc qđ diuina positꝰ uice
dispensat. ne correctionis studia. pͥuatꝰ dolor exasꝑet:
cunq c̃t᷑ aliena uitia emulator ostendit᷑ q̃ sua st̃ exeqͣtur.

Expanded text:
itare. Nam tunc sacerdos irreprehensibiliter graditur, cum itare. Nam tunc sacerdos irreprehensibiliter graditur, cum praecedentium indesinenter intuetur, cum Sanctorum vestigia sine cessatione considerat, et cogitationes illicitas deprimit, ne extra ordinis limitem operis pedem tendat. Quod bene etiam rationale judicii vocatur, quia debet rector sua commoda propinquorum bona deputare. Unde illic scriptum est: Pones autem in rationali judicii doctrinam et veritatem, quae erunt in pectore suo in conspectu Domini semper . Sacerdotem quippe judicium filiorum Israel in pectore coram Domini conspectu gestare, est subjectorum causas pro sola interni judicis intentione discutere, ut nihil se ei humanitatis admisceat in hoc quod divina positus vice dispensat, ne correctionis studia privatus dolor exasperet. Cumque contra aliena vitia aemulator ostenditur, quae sua sunt exsequatur,
Abbreviated transcription (Latin):
hunc ĩmunditia polluat. qͥ hoc suscepit officiũ. ut in alie
nũ qꝗ cordib pollutionis macłas t̾gat: qu necesse ẽ ut eeᷤ munda
studeat manꝰ. quȩ diluere sordes curat. ne tacta. queq det̾ius ĩ¬
mini qͥ fertis uasa diũ. dñi & eñ uasa fert̃. qͥ ꝑximoꝵ aĩas ad
t̃na sac᷑ria ꝑducendas. in suȩ c̾u̾sationis fide suscipiunt.Apud
cipit᷑. ut an aaron pectore rationale iudicii uittis ligantil
ĩpͥmat᷑. qͣtinꝰ sacerdotale cor neqͣꝗ᷑ cogitationes flure posside¬
ant. s ratio sola c̾stͥngat. nec indiscretũ qͥd ł inutile cogitet. qͥ ad¬
exẽplũ aliis constitutus. ex gͣuitate uite sẽꝑ ostend̾e debet. qͣnti
ĩ pectore rationẽ portet. In quo etiã rationali uigilant̾ ad iungi¬
t᷑. ut duodecĩ ꝑat̾archaꝵ nomina descͥbant᷑. Ad scriptos & enĩ
ratres sẽꝑ ĩ pectore ferre ẽ. antiquoꝵ uitã. sine ĩt̾missione cog¬

Expanded text:
hunc immunditia polluat qui hoc suscepit officium ut in alienis quoque cordibus pollutionis maculas tergat. Necesse est ut esse munda studeat manus quae diluere sordes aliorum curat, ne tacta quaeque deterius inmini qui fertis vasa Domini . Domini etenim vasa ferunt qui proximorum animas ad aeterna sacraria perducendas in suae conversationis fide suscpraecipitur , ut in Aaron pectore rationale judicii vittis ligantibus imprimatur, quatenus sacerdotale cor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola constexemplum vitae aliis constitutus ex gravitate semper debet ostendere quantam in pectore rationem portet. In quo etiam rationali vigilanter adjungitur, ut duodecim patriarcharum nomina describantur. Ascriptos enim Patres in pectore ferre, est antiquorum vitam sine intermissione cog
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cõpescit᷑. imirũ sine m̃sura dilatat᷑. lmpetigo qͥppe sine
dolore corpꝰ occupat. ⁊ absq occupati redio excrescens. m̃broꝵ
decorẽ fȩdat: qu & auaritia capti animũ dũ qͦͣsi delectat ex¬
ulcerat. dũ adipiscenda queq cogitationi obicit. & ad u̾mi¬
cicias accendit. Et dolorẽ in uulnere ñ fac̃: qu estuanti ani¬
mo ex culpa habundantiã ꝓmittt. S decor m̃broꝵ ꝑdit᷑.
qr alias quoq uirtutũ ꝑ hanc pulcͥtudo depͤuat᷑. & qͣsi tot¬

Expanded text:
pescitur, nimirum sine mensura dilatatur. Impetigo quippe sine dolore corpus occupat, et absque occupati taedio excrescens membrorum decorem foedat, quia et avaritia captivam animam, dum quasi delectat, exulcerat, dum adipiscenda quaeque cogitationi objicit, ad inimicitias accendit, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit. Sed decor membrorum perditur, quia aliarum quoque virtutum per hanc pulchritudo dep
Abbreviated transcription (Latin):
derat: bonũ opꝰ desiderat. Q tam̃ laudans desideriũ ĩ pauo¬
rẽ uertit ꝓtinꝰ qd̾ laudauit. cũ repente subiungit. Oportet
caũ ep̃m irrep̃hensibilẽ e̾e̾. Cũq uirtutũ necessaria subse¬
quent̃ enumerat. quȩ sit irrephensibilitas manifestat.
Et fauet gͦ desiderio. & t̾ret ex p̃cepto. Ac si aꝑte dicat. Laudo
qd̾ queritis. s pͥͫꝰ discite qd̾ queratis. ne uosinetipsis metiri n¬
ilegitis. tanto fędio ur̃a rep̃hensibilitas appareat. qͣnto &
a cunctis c̃spici in honoris arce festinatis. Magnꝰ enĩ regen¬
di artifex fauorib ĩpellit. t̾rorib retͣħit. ut auditores suos
& de scͥpto irrep̃hensibilitatis culmine restͥngat a suꝑbia.
& officiũ laudando qd̾ querit᷑. coponat ad uitã . ꝙͣ uis notãdũ¬

Expanded text:
derat, bonum opus desiderat. Qui tamen laudans desiderium, in pavorem vertit protinus quod laudavit, cum repente subjungit: Oportet autem episcopum irreprehensibilem esse. Cumque virtutum necessaria subsequenter enumerat, quae sit irreprehensibilitas ipsa manifestat; et favet ergo ex desiderio, et terret ex praecepto. Ac si aperte dicat: Laudo quod quaeritis, sed prius discite quid quaeratis: ne dum vosmetipsos metiri negligitis, tanto foedior vestra reprehensibilitas pateat, quanto et a cunctis conspici in honoris arce festinatis. Magnus enim regendi artifex favoribus impellit, terroribus retrahit, ut auditores suos et descripto irreprehensibilitatis culmine, restringat a superbia, et officium laudando quod quaeritur, componat ad vitam. Ipsum qu
Abbreviated transcription (Latin):
pondisset ille ũ uadã tecũ. s reu̾tar int̾rã mea inqͣ natꝰ sum.
illico adiunx̾. Noli nos relinquere. tu enĩ nosti in qbus locis
ꝑ desertũ cast᷑ pouere debeamꝰ. ⁊ eris ductor nr̃. Neq enĩ
moysi intẽ ignorantia itineris angustabat: quẽ ⁊ ad ꝓphe
tiȩ scientiã cognitio diuinitatis expanderat. quẽ colũpna
exteriꝰ p̃ibat. quẽ de ciuictis int̾uis ꝑ conu̾sationẽ cũ deo
sedula locucio familiaris instruebat. Sed uiddicet uir ꝓuid
claco audicori cloquens. solaciũ petiit ut daret: ducẽ reqͥrebat
in uia. ut dux ei fieri pocuiset ad uitã. Egit itaq ut suꝑb
auditor uoce ad meliora suadenti. eo inagis fieret deuotus.
quo putaret᷑ necessariꝰ. & uniͤ se exhortatorẽ suũ p̃cedere cre¬
deret. iiꝰ se sub u̾bis exhortati indinaret.

Expanded text:
spondisset ille: Non vadam tecum, sed revertar ad terram meam in qua natus sum, illico adjunxit: Noli nos relinquere, tu enim nosti in quibus locis per desertum castra ponere debeamus, et eris ductor noster. Neque enim Mtiae scientiam cognitio divinitatis expanderat, quam columna exterius praeibat, quam de cunctis interius per conversationem Dei sedula locutio familiaris instruebat; sed videlicet vir providus, elato auditori colloquens, solatium in via, ut dux ei fieri potuisset ad vitam. Egit itaque ut superbus auditor voce ad meliora suadenti, eo magis fieret devotus, quo putaretur necessarius; et unde se exhortatorem suum praecedere crederet, inde se sub verbis exhortantis inclina
Abbreviated transcription (Latin):
ad audiendũ placabilẽ eoꝵ mentẽ fecerint p̾inissa bona
quȩ plarent. Nã & eqͥs uidomitos blanda pͥus manu tingunꝰ.
ut eos nob̃ plsmꝰ postinodũ etiã ꝑ flagella subigamꝰ: ⁊ ama¬
ro pigm̃toꝵ poculo mellis dulcedo adiungit᷑. ne ea que
saliici ꝓfutura ẽ. in ipso gustu asꝑo amaritudo sentiat᷑.
Nũ uͦ gustꝰ ꝑ dulcedinẽ fallit᷑. humor mortifer ꝑ amaricudi¬
nẽ uacuatur. Ipsa gͦ in elatis ĩ uectionis exordiã ꝑmixta sr̃
laude tẽꝑanda. Ut dũ admitunt fauores quos diligunt.
etiã correctiones recipiant quas oderunt. Plexũq aũ ꝑsua¬
impendi postulemꝰ. facile enĩ ad bonũ elacio fletit᷑. si eiꝰ in flex¬
io ꝓdesse ex aliis credatur. Uñ mosses qͥ regente se dõ deser
ci icer duce aęre colũpna ꝑgebat: cũ iethro cognatũ suũ a
gencilitatis conu̾sacione uelet educere & om̃ipotentis diño

Expanded text:
ad audiendum eorum placabilem mentem fecerint praemissa bona ad audiendum eorum placabilem mentem fecerint praemissa bona quae placent. Nam et equos indomitos blanda prius manu tangimus, ut eos nobis plenius postmodum etiam per flagella subigamus. Et amaro pigmentorum poculo mellis dulcedo adjungitur, ne ea quae saluti profutura est, in ipso gustu aspera amaritudo sentiatur; dum vero gustus per dulcedinem fallitur, humor mortiferus per amaritudinem vacuatur. Ipsa ergo in elatis invectionis exordia, permixta sunt laude temperanda, ut dum admittunt favores quos diligunt, etiam correptiones recipiant quas oderunt. Plerumque autem persuaimpendi postulamus. Facile enim ad bonum elatio flectitur, si ejus inflexio prodesse et aliis credatur. Unde Moyses, qui regente se Deo, per desertum aerea columna duce pergebat, cum Obab cognatum suum a Gentilitatis conversatione
Abbreviated transcription (Latin):
uitia. illi reticent extimore. & tam̃ tacere se estimant.
ex humilitate isti locunt᷑ ꝑ impatientiam elacionis.⁊ tam̃
increpent᷑ sub spetie humilitatis p̾mit culpa formidiiᷤ.
istos ad increpanda quȩ ñ debent. aut magis inerepanda
quã debent. sub unagine lib̃tatis effrenatio impellit a¬
moris. Uñ & elati admonendi st̃. ne plus quã decet sił
liberi. ⁊ humiles admonendi st̃. nc plus quã expedit sus
sub iecti. Ne aut illi defensionẽ iustitie uertant in exercita¬
tionẽ suꝑbiȩ. aut isti cũ student plus quã necesse ẽ hominb
subici. cõpellant᷑ eoꝵ etiã uitia uenerari. Considerandũ uͦ ẽ
qd̃ plerũq elatos utiliꝰ corripimꝰ. si eoꝵ correptionibꝰ quȩda
laudũ fom̃ta misceamꝰ. Inferenda nãq illis st̃. aut alia bo¬
na quȩ in ipsis st̃. aut direndũ certe quȩ poterant ẽẽ si ñ
st̃. & cẽ demũ resecanda sc̃ iala que nob̃ displicent. cũ prꝰ

Expanded text:
vitia, illi reticent ex timore, et tamen tacere se aestimant vitia, illi reticent ex timore, et tamen tacere se aestimant ex humilitate, isti loquuntur per impatientiam elationis, et tamincrepent, sub specie humilitatis premit culpa formidinis; istos ad increpanda quae non debent, aut magis increpanda quam debent, sub imagine libertatis effrenatio impellit tumoris. Unde et elati admonendi sunt , ne plus quam decet sint liberi; et humiles admonendi sunt, ne plus quam expedit sint subjecti, ne aut illi defensionem justitiae vertant in exercitationem superbiae, aut isti cum student plus quam necesse est hominibus subjici, compellantur eorum etiam vitia venerari. Considerandum vero est quod plerumqlaudum fomenta misceamus. Inferenda namque illis sunt, aut alia bona quae in ipsis sunt, aut dicendum certe quae poterant esse, si non sunt; et tunc demum resecanda s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdicionis nr̃e facta ẽ suꝑbia diaboli. & argum̃tũ redẽptio¬
nuis nr̃e inuenca ẽ hunulitas dĩ. Hostis enĩ ur̃ it̾ om̃ia
nus manens suꝑ om̃ia. fieri int̾ om̃ia dignatꝰ ẽ paruus.
Dicat᷑ gͦ humilibꝰ. q dũ se deiciunt. ad dĩ similitudinẽ a ᷤ¬
cendunc: dicat᷑ elacis ꝙ dũ se erigunt. in apostatȩ augli
imitationẽ cadunt. Quid itaq elacione deiectius: Que
dũ supͣ se cendit᷑. ab alticudine uere celsitudinis elongat᷑.
Et quid humilitate sublimiꝰ: Quȩ dũ se in ina depͥmit.
auctori suo manenti suꝑ sũma coniungit. Est tam̃ alu
qd in eis debeat caute pensari. qi sepe ꝗdã humilicatis de¬
cipiunt᷑ spetie. qͥdã uͦ elacionis suȩ ignorantia fallunt᷑
Na plerĩq ñ nullis qͥ sibi humiles uident᷑. bis qͥ hominib
deferri ñ debet coniũ̾ctꝰ ẽ tunor. Plexũq u elacos comita¬
ri solet libere uocis assertio. & ut cũ quedã ĩcrepanda st̃

Expanded text:
ditionis nostrae facta est superbia diaboli, et argumentum redemptionis nostrae inventa est humilitas Dei. Hostis enim noster inter omnia nus manens super omnia, fieri inter omnia dignatus est parvus. Dicatur ergo humilibus, quia dum se dejiciunt, ad Dei similitudinem ascendunt: dicatur elatis, quia dum se erigunt, in apostatae angeli imitationem cadunt. Quid itaque elatione dejectius, quae dum supra se tenditur, ab altitudine verae celsitudinis elongatur? Et quid humilitate sublimius, quae dum se in ima deprimit, auctori suo manenti super summa conjungit? Est tamen aliud quod in eis debeat caute pensari, quia saepe quidam humilitatis decipiuntur specie, quidam vero elationis suae ignoratione falluntur. Nam plerumque nonnullis qui sibi humiles videntur, is qui hominibus deferri non debet, conjunctus est timor; plerumque vero elatos comitari solet liberae vocis assertio. Et cum quaedam increpanda sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nuilia respicit: audiant elati. ⁊ alta alonge cognoscit. Audi¬
nist̾re: audiant elati. q initiũ om̃is peccati suꝑbia. Nudi¬
ant humiles. quia redẽptor nr̃ humiliauit semet ipsũ fac¬
tiis obediens patͥ usq ad mortẽ: audiant elati. qd de eoꝵ ca¬

Expanded text:
humilia respicit; audiant elati: Et alta a longe cognoscit . Audihumilia respicit; audiant elati: Et alta a longe cognoscit . Audi ministrare ; audiant elati, quia initium omnis peccati superbia est . Audiant humiles, quia Redemptor noster humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem ; audiant elati quod de eo
Abbreviated transcription (Latin):
sarũ racione in uitimis sub tͣnqͥllitate tangunt᷑: ab eo qd̵
se erexerant statim cadunt. Qui ergo afuroris sui impe¬
ti sublenitatis ꝑcussione resiliunt: quasi sine ferro mori
Illis insinuandũ ẽ quã sit uera excelentia quã sꝑan¬
do tenent: istis uͦ intindũ ẽ. qͣsit nulla tẽꝑorał gła. quã
ẜ amplectentes ñ teuent. Nudiant humiles quã sĩt
etẽna que appetune. quã t̾nsicoria que contẽpnunt. audiãt
claci quã sint transitoria quȩ abiunt. quã etna que
ꝑdunt. Audiant humiles ex magistͥ uoce ueritatis. om̃isa
se humiliat exalcabit᷑: audiant elati. ominis qͥ se exaltat hi¬
miliabit᷑. Audiant hunules głam p̃cedit humilitas: audiatͥ
elati añ ruinã exaltabit᷑ sp̃c. Audiant humiles. ad quẽ res¬
picim. nͥ ad humilẽ ⁊ qͥetũ ⁊ drementẽ sermones meos. au¬
diant elati qͥd suꝑbit t̾ra ecinis. Audiant humiles ds ha

Expanded text:
sorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod sorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo quod et erexerant statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine ferro moriuIllis insinuandum est quam sit vera excellentia quam sperando tenent; istis vero intimandum est quam sit nulla temporalis gloria, quam et amplectentes non tenent. Audiant humiles quam sint aeterna quae appetunt, quam transitoria quae contemnunt; audiant elati quam sint transitoria quae ambiunt, quam aeterna quae perdunt. Audiant humiles ex magistra voce Veritatis: Omnis qui se humiliat, exaltabitur ; audiant elati: Omnis qui se exaltat, humiliabitur . Audiant humiles: Gloriam praecedit humilitas; audiant elati: Ante ruinam exaltatur spiritus . Audiant humiles: Ad quem respiciam, nisi ad humilem et quietum, et trementem sermones meos ? audiant elati: Quid superbit terra et cinis ? Audiant humiles: Deus
Abbreviated transcription (Latin):
 in sane rapuntur: Uñ ⁊ abner qͥ sermone nr̃o patͥs lucer¬
na dr̃ fugit. qr doctoꝵ lingua quę suꝑnũ dei lum̃ indicat.
cũ ꝑ abrupta furoris m̃tẽ ciuꝰpiã ferri conspicit. cũq contͣ
irascentẽ dissimulat uboꝵ iacula redere. qͣsi ꝑsequentẽ non
uult ferire. Sed cũ iracundi nulla consideratione se miti¬
gant qͣsi asabel ꝑseqͥ ⁊ insanire ñ cessant: necesse ẽ ut hu qͥ
furentes reyͥmere conant᷑ neqͥquã se in furorẽ erigant. s qͥcqͥd
est tͥuqllitatis ostendant. Quedã uero utilit̾ ꝓferant. in
quibꝰ ex obliquo furentis animũ pugnant. ñ ⁊ abner cũ
cont᷑ ꝑsequentẽ substitit: ñ eũ recta s aduersa asta tͣnsforaũ.¬
Ex inuc̾ne qͥppe ꝑcutere ẽ: impetu a ꝑte increpationis obiuar
Auersa u asta ꝑsequentẽ ferire ẽ: furencẽ tͣquille exqb̃dam
tangere ⁊ q̃si parcendo suꝑari. Asahel autt̃ ꝓtiꝰ occũbit:
quia cõmotę mentes dũ ⁊ paci sibi sentiunt. ⁊tam̃ respon¬

Expanded text:
bner, qui sermone nostro patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua, quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, quasi persequentem non vult ferire, sed cum iracundi nulla consideratione se mitigant, et quasi Asael persequi et insanire non cessant, necesse est ut hi qui furentes reprimere conantur nequaquam se in furore erigant, sed quidquid est tranquillitatis ostendant, quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abner cum contra persequentem subsistit, non eum recta, sed aversa hasta transforare, est impetu apertae increpationis obviare. Aversa vero hasta persequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam tangere, et quasi parcendo superare. Asael autem protinus occumbit, quia commotae mentes dum et parci sibi sentiunt, et tamen respon
Abbreviated transcription (Latin):
libentĩ ex hortacionis uerba recipiunt. quanto se tͥuqͥlliꝰ colo¬
lit̃ tacuit. quã degesto uino laudabilit᷑ dix̃. Idcirco malum
qd̾ fecerat cognoseere potuit: qr hoc ebriꝰ ñ audiuit. Cũ uͦ
ita iracundi alios impetuut ut declinare om̃ino ñ pos¬
sĩt: ñ aꝑta. exꝓbͣcione s sub quadã st̃ cautela reuerentiȩ
parcendo feriendi. Quod meliꝰ ostendimꝰ: si abner factũ ad
mediũ deducamus. Hunc qͥppe cũ asahel ui incaute p̾cipi¬
citionis impeteret. Scriptũ est. Locutus ẽ abuer ad asabel
dicens. Recede nolune sequi. ne cõpellar cõ fodere te interram.
Dui audire contẽpsit. ⁊ noluit declinare. ꝑcussit gͦ eũ abner ad

Expanded text:
libentius exhortationis verba recipiunt, quanto se tranquillius toleliter tacuit, quam digesto vino laudabiliter dixit. Et idcirco malum d fecerat, cognoscere potuit, quia hoc ebrius non audivit. Cum vero ita iracundi alios impetunt, ut declinari omnino non possint, non aperta exprobratione, sed sub quadam sunt cautela reverentiae parcendo feriendi. Quod melius ostendimus, si Abner factum ad medium deducamus. Hunc quippe cum Asael vi incautae praecipitationis impeteret, scriptum est: Locutus est Abner ad Asael, dicens: Recede, noli me persequi, ne compellar confodere te in terram. Qui audire contempsit, et noluit declinare. Percuss
Abbreviated transcription (Latin):
arte dispensat. ut ui exhibenda hac altłri imꝑiũ. atq alceri
patientiã ꝓponat: ñ qd̾ mansuetioris spẽ ticũ. ⁊ paululã
feruentioris uidit᷑ eẽ thimoteũ: Illũ ꝑ emulatiouis studiũ
nfla̾mat: hunc ꝑ lenitatẽ patientię tẽꝑat. Illi qd̾ de eͥ ui¬
pit. huic qd suꝑ ẽ subtͣbit. Illũ stimulo implere nitit᷑: hẽ
freno moderatur. Magnꝰ quippe suscepte eccłiȩ eo loũ. alidꝰ
palmuites ut crescere debeant irrigat. alios cũ plus iusto cri¬
cere conspiert resecat Ne aut ñ crescendo fructꝰ ñ ferant.
aut immoderate crescendo qͦs ꝓculeruit amittant. Sed lon¬
r alia ẽ ira quę sub emulationis specie sub repit. alia quę
ꝓturbatũ eor. ⁊ sine iusticie p̾cextu confundit. Illa aũ m ħ
inflamat᷑. Sciendũ qͥppe ẽ. quia hoc ab impatientib̾ iracis¬
di differunt. qd illi ab aliis illata ñ tolerant: isti aũ etiã
que colerent᷑ imponant. Nã iracundi sepe etiã se decliuan¬

Expanded text:
arte dispensat, ut in exhibenda hac alteri imperium, atque alteri patientiam proponat, nisi quod mansuetioris spiritus Titum, et paulo ferventioris vidit esse Timotheum? Illum per aemulationis studium nflammat, hunc per lenitatem patientiae temperat. Illi quod deest jungit, huic quod super est subtrahit. Illum stimulo impellere nititur, hunc freno moderatur. Magnus quippe susceptae Ecclesiae colonus, alios palmites ut crescere debeant rigat; alios cum plus justo crescere conspicit resecat, ne aut non crescendo non ferant fructus, aut, immoderate crescendo, quos protulerint amittant. Sed longe alia est ira quae sub aemulationis specie subripit, alia quae turbatum cor et sine justitiae praetextu confundit. Illa enim in hoc inflammatur. Sciendum quippe est quia in hoc ab impatientibus iracundi differunt, quod illi ab aliis illata non tolerant, isti autem etiam quae tolerentur important. Nam iracundi saepe etiam se declinan
Abbreviated transcription (Latin):
discernant isti qd̵ habent. Amputent mansueti ꝑ solli¬
citudinẽ torporẽ. danipnent iracundi ꝑturbationem.¬
Ainmonendi sc̃ mansueti. ut babere etiã enulacionẽ iusticis stu¬
deant: amonendi sẽ iracundi ut imulationi quã se habere es¬
colũbe simplicitate mansuetos. ⁊ igne zeli ardentes exibet.

Expanded text:
discernant, isti quod habent. Amplectantur mansueti sollidiscernant, isti quod habent. Amplectantur mansueti sollicitudinem, damnent iracundi perturbationem.Admonendi sunt mansueti, ut habere etiam aemulationem justitiae studeant; admonendi sunt iracundi, ut aemulationi quam se habere exiscolumbae simplicitate mansuetos, et igne zeli ardentes exhibet.
Abbreviated transcription (Latin):
mansucti cũ p̾sunt. uicinũ ⁊ quasi iuxta positũ torporẽ
desidiȩ patiunt᷑. ⁊ plerũq uimia resolutione lenitatis ultͣ ꝗͣ
necesse ẽ uigorem districtionis emoliunt. At contͣ iracundi
cũ regiminũ loca ꝑcipiunt. quo impallente ira in mentis uesa¬
uiã deuoliiunt᷑: eo etiam sub̾torũ uitã dissipata quietis tͣnqͥl¬
litate coͣnͣdunt. Quos cũ furor agit in preceps. ignorant quic¬
quid irati faciunt: ignorant quicqͥd asemetipsis irati pati¬
untur. Et u̾nũquã uero qd ẽ gͣuiꝰ. ire sue stimulũ iusticie
relũ putant: & cũ uitiũ uirtus credit᷑. sine metu culpa cu¬
niulatur. Sepe gͦ mansueti dĩsolutionis torpescunt cedio.
sepe iracundi recticudinis fallunt᷑ telo. Illoꝵ itaq uirtu¬
ti uitium latent᷑ adiungit᷑ : his aũ suũ uitiu. qͣsi feruent
uirtus uistur. Ammonendi st̃ igit᷑ illi. ut fugiant qd
iuxta ipsos ẽ: isti qd̃ in ipsis. Attentdant illi qd ñ habenł:

Expanded text:
mansueti cum praesunt, vicinum et quasi juxta positum torporem desidiae patiuntur. Et plerumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesse est vigorem districtionis emolliunt. At contra iracundi cum regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam subditorum vitam dissipata quietis tranquillitate confundunt. Quos cum furor agit in praeceps, ignorant quidquid irati faciunt, ignorant quidquid a semetipsis patiuntur irati. Nunnunquam vero, quod est gravius, irae suae stimulum justitiae zelum putant. Et cum vitium virtus creditur, sine metu culpa cumulatur. Saepe ergo mansueti dissolutionis torpescunt taedio; saepe iracundi rectitudinis falluntur zelo. Illorum itaque virtuti vitium latenter adjungitur; his autem suum vitium quasi virtus fervens videtur. Admonendi sunt igitur illi ut fugiant quod juxta ipsos est, isti quod in ipsis est attendant; illi quod non habent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmutat᷑ dic saul qͥ in dignũ se pͥus c̃sid̾ans fugerat: mox ut
regni gub̃nacdã ꝑcepit intumuit. Honorari n̾ãq corã popło
cupiens. dũ rep̃hendi publice noluit. ipsũ qͥ in regnũ se
b placẽs: mox ut p̾ssure pondere caruit. in tumorẽ uul¬
neris erupit. factq ẽ in morte uiri crudelit̾ rigidꝰ. qͥ in
appetitu feminȩ fuit eneruit̾ fluxus: & qͥ malis ante noui¬
rat pie parcere. ⁊ in bonoꝵ qͦq nece post didicit sine obstacło
retctationis anelare. Priꝰ qͥppe ferire dep̾hensũ ꝑsecuto¬
rẽ noluit. & pꝰ cũ dãpno desudantiᷤᷤ exercitꝰ. etiã deuotũ
militẽ extĩnxit. Quẽ ꝓfecꝰto ab electoꝵ numero culpa
longiꝰ raꝑet. nͥ hunc ad ueniã flagella reuocassent:¬
regiminis coi ꝑ diuersa intuendo diuerberat. & ĩpar qͥs¬
que inuenit᷑ ad singła. dũ c̾fusa mente diuidit᷑ ad multa.
Uñ qͥdã sapiens ꝓuide̾ ꝓhibet. dicens. fili ne multi sint actꝰ¬

Expanded text:
mutatur. Sic Saul, qui indignum se prius considerans fugerat, mox ut regni gubernacula percepit, intumuit: honorari namque coram populo cupiens, dum reprehendi publice noluit, ipsum qui in regno se bus placens, mox ut pressurae pondere caruit, in tumorem vulneris erupit, factusque est in morte viri crudeliter rigidus, qui in appetitu feminae fuit enerviter fluxus: et qui malis ante noverat pie parcere, in bonorum quoque necem post didicit sine obstaculo retractationis anhelare . Prius quippe ferire deprehensum persecutorem noluit, et post cum damno desudantis exercitus etiam devotum militem exstinxit. Quem profecto ab electorum numero culpa longius raperet, nisi hunc ad veniam flagella revocassentgiminis, cor per diversa intuendo diverberat; et impar quisque invenitur ad singula, dum confusa mente dividitur ad multa. Unde quidam sapiens provide admonet, dicens: Fili, ne in multis sint act
Abbreviated transcription (Latin):
fieri noluit. ad crucis uͦ patibulũ sponte c̃uenit.: oblatã
głam culminis fugit. pęnã ꝓbrose mortis appetiit.: ut m̃bͣ
eiꝰ uidelicet discerent fauores mundi fugere. t̾rores mini¬
me timere. ꝓ ueritate aduersa diligere. ꝓsꝑa formidãdo
declinare. qr & ista sepe ꝑ tumorẽ cor. inquinãt. & illa ꝑ do¬
lorẽ purgant. In istis se animꝰ erigit: illis aũ etiã qͣndo se
erexerat st̃nit. In istis sese homo obliuiscit᷑: in illis uͦ ad su
memoriã nolens etiã coactꝰq reuocat᷑. In istis sepe & ante¬

Expanded text:
fieri noluit, ad crucis vero patibulum sponte convenit; oblatam fieri noluit, ad crucis vero patibulum sponte convenit; oblatam gloriam culminis fugit, poenam probrosae mortis appetiit; ut membra ejus videlicet discerent favores mundi fugere, terrores minime timere, pro veritate adversa diligere, prospera formidando declinare, quia et ista saepe per tumorem cor inquinant, et illa per dolorem purgant. In istis se animus erigit, in illis autem etiamsi quando se erexerit, sternit. In istis sese homo obliviscitur, in illis vero ad sui memoriam nolens etiam coactusque revocatur. In istis saepe et ante
Abbreviated transcription (Latin):
& demergat᷑ in ꝓfũdũ maris. ꝑ molã qͥppe asinariã. scłariꝰ cir¬
cuitꝰ ac labor ęxpͥmit᷑. & sꝑfondũ maris. extrema dãpnatio de¬
buu. t̾rena acta c̾strĩgerent. quã sacra officia in culpa cẽt̃i
imitabilẽ demonstͣrent: qr ninirũ si solus caderet. utcũq
re sacra reginina qͥsqͥs his ĩꝑar ẽ audeat. & ꝑ c̃cupiscẽtiã
culiminis. ducatũ suscipiat ꝑditionis. Nuc enĩ pie iacob
ꝓhibet dicẽs. Nolite plures magistͥ fieri fr̃s mei. Hinc ips
di hominũq mediator regnũ ꝑciꝑe uitauit in t̾ris. qui
e̾ent ut raꝑent eũ & facerent eũ regẽ:fugit it̾um ĩ mõ¬
tẽ ipse solus. Qͥs enĩ pͥncipari hõib tã sine culpa potuiss:
ꝗͣ. is qͥ hos nimirũ regeret. qͦs ipse creauerat: S qu iccirco
in carne aparuit. ut ñ solũ nos ꝑ passionẽ redimeret. ue¬
rũ etĩa ꝑ c̃u̾sationẽ doceret: exẽplũ se sequẽtib p̃bens. rex

Expanded text:
 circuitus et labor exprimitur, et profundum maris, extrema damnatio debitu terrena acta constringerent, quam hunc sacra officia in culpa caeteris imitabilem demonstrarent, quia nimirum si solus caderet, utcunquere sacra regimina quisquis his impar est audeat, et per concupiscentiam culminis, ducatum suscipiat perditionis. Hinc enim pie Jacobus prohibet, dicens: Nolite plures magistri fieri, fratres mei . Hinc ipse Dei hominumque Mediator regnum percipere vitavit in terris, qui rent eum, et facerent eum regem, fugit iterum in montem ipse solus . Quis enim principari hominibus tam sine culpa potuisset, quam is qui hos nimirum regeret quos ipse creaverat? sed quia idcirco in carne apparuit, ut non solum nos per passionem redimeret, verum etiam per conversationem doceret, exemplum se sequentibus praebens, rex
Abbreviated transcription (Latin):
reliꝗͣ. pedib urĩs t᷑babitis. & oues meȩ quȩ c̃culcata pedib
ur̃is fuerant pascelunt᷑. ꝙ quȩ pedes ur̃i t᷑bauerãt. hec bibe¬
bant. Aꝗͣ qͥipe lĩpidissimã. pastores bibunt. cũ fluenta ueri¬
tatis recte intelligentes hauriũt. s eandẽ aquã pedib tłure
ẽ. sc̃ȩ meditationis studia. male uiuendo corrũꝑe. aquã scili¬
cetꝰ eoꝵ pedib tͣbatã oues bibunt. cũ subiecti qͦq ñ sectãt᷑ uer¬
ba quȩ audiunt. s sola quȩ c̃spiciunt exẽpla p̾uitatis imitã¬
sac̾dotes mali. facti st̃ domui isrł in offendicłm iniqͥtatis. Ne¬
mo qͥipe ãpluꝰ in eecłia nocet: quã. qͥ ꝑuersa agẽs. nom̃ ł ordi¬
nẽ sc̃ĩtatis habet. Delinquentẽ nãq hunc redarguere nul¬
lus p̃sumit. & in exẽplũ culpa uehem̃t̃ extendit᷑. quãdo ꝓre

Expanded text:
abatis, et oves meae quae conculcata pedibus vestris fuerant, pascebantur, et quae pedes vestri turbaverant, haec bibebant . Aquam quippe limpidissimam pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt; sed eamdem aquam pedibus turbare, est sanctae meditationis studia male vivendo corrumpere. Aquam scilicet eorum pedibus turbatam oves bibunt, cum subjecti quique non sectantba quae audiunt: sed ea sola, quae conspiciunt exempla pravitatis imitanrophetam dicit: Facti sunt domui Israel in offendiculum iniquitatis. Nemo quippe amplius in Ecclesia nocet, quam qui perverse agens, nomen vel ordinem sanctitatis habet. Delinquentem namque hunc redarguere nullus praesumit; et in exemplum culpa vehementer extenditur, quando pro
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ pastoꝵ sepe ĩperiti¬
a. meritis c̃gruit sũbiec¬
sua culpa exigẽte ñ ha¬
beãt. distcto tam̃ iudicio agitrr. ut ꝑ eoꝵ ignorãtiã. hii ⁊̃
qͥ secunt᷑ offendant. Hinc na̾q ꝑ semetipsã ueritas dic̃ di cecꝰ
ceco ducatũ p̃beat: ambo in foueã cadunt. Hinc psalmista ñ
optantis animo. s ꝓpħtantis minist̾io denunciat dicens. Ob¬
scurent᷑ ocłi eoꝵ ne uideant. & dorsũ illoꝵ sẽꝑ incurua. Dc
qͥipe st̃. qͥ in ipsa honoris sũmi facie positi. ꝓuidendi itine¬
ris officiũ susceper̃t. Qͥb hii nimirũ qͥ sequent̃ inberent.
dorsa nominantur. Obscuratis gͦ ocłis. dorsũ flectit᷑. qu cũ
lum̃ scientiȩ ꝑdunt qͥ p̃eunt. ꝓfecto cuncti ad portand
quȩ ĩtelligẽtlo penet᷑nt. uiuendo c̾culcant. Repẽte do¬
cent quȩ ñ oꝑx. s meditatione didicer̃t. & qd̾ p̃dicant uerb.¬

Expanded text:
mirum pastorum imperitia meritis congruit subjecsua culpa exigente non habeant, districto tamen judicio agitur ut per eorum ignorantiam hi etiam qui sequuntur offendacaeco ducatum praebeat, ambo in foveam cadunt . Hinc Psalmista, non optantis animo, sed prophetantis mysterio denuntiat, dicens: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum illorum semper incurva . Oculi quippe sunt qui in ipsa honoris suris officium suscipiunt, quibus nimirum qui subsequenter inhaerent, dorsa nominantur. Obscuritatis ergo oculis dorsum flectitur; quia cum lumen scientiae perdunt qui praeeunt, profecto cuncti ad portanda quae intelligendo penetrant, vivendo conculcant; repente docent 4 quae non opere, sed meditatione didicerunt; et quod verb
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰtus uidex. An in eo forte c̃fidit s coronã e̾e̾ repositã. qd̾ ꝑ ipsũ illa
fiebãt : S multa ꝑ malos siue hominẽs. siue angłos fiunt bona.
nec tam̃ illis reputãt᷑ in merita. An qr potiꝰ cũ ipso. hoc ẽ elcũ
sũ qr potens est depositũ meũ seruare. Dei ꝓmissũ suũ apel¬
d̾i ñ sit subiectꝰ. Cuiꝰ tam̃ suȩ iusticiȩ d̾s ipsũ uoluit habere
c̃sortẽ. ut et coronȩ faceret ꝓmeritorẽ. In eo enĩ s iusticiȩ

Expanded text:
idit sibi coronam esse repositam, quod per ipsum illa fiebant? Sed multa per malos, sive angelos, sive homines, fiunt bona; nec tamen reputantur illis in merita. An quia potius et cum ipso, hoc est cum ejus sum quia potens est depositum meum servare . Dei promissum, suum appelDei non sit subjectus, cujus tamen suae justitiae ipsum Deus voluit habere consortem, ut et
Abbreviated transcription (Latin):
nia nr̃a. uigiliȩ. c̃tinẽtia. ⁊ oꝑa mĩȩ cetãq uirtutũ ereri¬
tia. ꝑ quȩ utiq c̾stat int̾iorẽ nr̃m hominẽ renouari de
die ĩdiẽ. dũ ⁊ intentio t̾renis incuruata curis. de imis pau¬
latĩ ad suꝑna resurgit. ⁊ affectio circa carnis desideria lã¬
guens. sensĩ in amorem sp̃c c̃ualescit. ⁊ memoria uet̾ũ oꝑũ t᷑pi¬
tudine sordẽs. nouis bonisq actib cãcdidata. in dies hilarescit.
In bis nẽpe tͥbꝰ int̾ior renouatio c̾sistit. rectitudine scilicet. ĩtẽ¬
tionis. puritate affectionis. recordatione bonȩ oꝑationis. ꝑ ꝗͣ sibi
bene c̃scia memoria enitescit. Uerũ hec cũ certũ sit diuino in noł

Expanded text:
utum exercitia, per quae utique constat interiorem hominem nostrum renovari de die in diem: dum et intentio terrenis incurvata curis, de imis paulatim ad superna resurgit; et affectio circa carnis desideria languens, sensim in amorem spiritus convalescit; et memoria veterum operum turpitudine sordens, novis bonisque actibus candidata in dies hilarescit. In his namque tribus interior renovatio 623 consistit: rectitudine scilicet intentionis, puritate affectionis, recordatione bonae operationis, per quam sibi bene conscia memoria enitescit. 50. Verum haec cum certum sit divino in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Alioquin si recte appellent᷑ ea que nr̃a dicimus
merita. spei sunt quedã seminaria. caritatis incen¬
tiua. occultę p̃destinationis indicia. futurę felicita¬
tis p̾sagia. iua regni. ñ causa regnandi. Nec in hac
re longa disputatioe indigemꝰ. cũ humana c̃sũma¬
tio sit pocius inchoatio. nominanda: & paulus dicat.
si ex oꝑib. iam ñ ex gr̃a. explicit.¬

Expanded text:
lioquin si recte appelletur, ea quae nostra dicimus merita, spei sunt quaedam seminaria, charitatis incentiva, occultae praedestinationis indicia, futurae felicitatis praesagia, via regni, non causa regnandi. Nec in hac re longa disputatione indigemus, cum humana consummatio sit potius inchoatio nominanda, et Paulus dicat: Si ex operibus, jam non ex gratia . Explicit
Abbreviated transcription (Latin):
sit ĩuanũ. s his qͥ uult ⁊currit. ñ ĩse s ĩ eo a qͦ accepit ⁊ uello
⁊currere. debeat głari. Deniq ait. Qͥd habes qd̾ ñ accepisti.
Crearis. sanaris. saluaris. Qd hoꝵ tͥ exte o homo. Qd hoꝵ ñ ĩpos¬
sibile lib̃o arbitͥo: Nec creare. qͥ ñ eras. nec iustificare pecca¬
tor. nec mortuis potãs te ipsũ resucitare: u̾t cet̾a pt̾mit
bona. q̃ aut sanãdis necessaria st̃. aut saluãdis reposita. Qd
dicimꝰ de pͥmo patet ⁊ ultimo. S ⁊ de meclio nemo dubitat. nͥ qͥ ig¬
Sana me ait ⁊ sanabor. saluũ me fac ⁊ saluus ero: qm̃ laus mea ty
es. liste di iꝰticiã agnoscebat. a qͦ eq̃ sꝑabat tã sanari a peccato ꝙͣ a
miseria lib̃ari. ⁊ ideo laudem illũ suã. ñ se merito statueba

Expanded text:
sed quod is qui vult et currit, non in se, sed in eo a quo accepit et velle, et currere, debeat gloriari. Denique ait: Quid habes quod non accepisti? Crearis, sanaris, salvaris. Quid horum tibi ex te, o homo? quid horum non impossibile libero arbitrio? Nec creare qui non eras, nec justificare peccator, nec mortuus poteras te ipsum resuscitare: ut caetera praetbona, quae aut sanandis necessaria sunt, aut salvandis reposita. Quod dicimus, de primo patet et ultimo. Sed et de medio nemo dubitat, nisi qui igSana me, ait, et sanabor; salvum me fac, et salvus ero, quoniam laus mea tu es . Iste justitiam Dei agnoscebat, a quo aeque sperabat, tam sanari a peccato, quam a miseria liberari: et ideo laudem suam illum, non se, merito statuebat: