comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
summꝰ sacerdos ne forte rex suspicaretur ma¬
litiam aliquam ex uidȩis: circa helyodorũ con¬
summatã: obtulit ꝓsalute uiri hostiam sa¬
lutarem. Cumq summꝰ sacerdos exoraret: idẽ
uiuenes eisdem uestib amicti. adstantes helio¬
doro dixerunt. Onie sacerdoti grãs age: nam
ꝓpter eum tibi dñs uitam donauit. Tu autẽ
ab eo flagellatus nuntia omnib magnalia
dei et porestatem. Ꝙ his dictis: ñ comparue¬
runt. Heliodorus aũt hostia deo oblata ⁊ uotis
magnis ꝓmissis ei qͥ uinere ei concessit. et onie
grãs agens: recepto ȩxercitu repedauit ad regẽ.
Testabatur aũt omnib ea que sub oculis su¬
is uid̾at oꝑa magni dei. Cum aũt rex int̾ro¬
gasset heliodorum quis ẽẽt aptus ad huc semel
ierosolimam inttti: ait. Si quem habes hostẽ
aut regni tui insidiatorem. mitte illuc et fla¬
gellatum eum recipies: si tamen euaserit. eo
qd̾ in loco uere sit dei quȩdam urtꝰ. Nam ipse

Expanded text:
summus sacerdos ne forte rex suspicaretur masummus sacerdos ne forte rex suspicaretur malitiam aliquam ex Iudaeis circa Heliodorum consummatam obtulit pro salute viri hostiam salutarem cumque summus sacerdos exoraret idem iuvenes eisdem vestibus amicti adstantes Heliodoro dixerunt Oniae sacerdoti gratias age nam propter eum tibi Dominus vitam donavit tu autem ab eo flagellatus nuntia omnibus magnalia Dei et potestatem et his dictis non conparuerunt Heliodorus autem hostia Deo oblata et votis magnis promisit ei qui vivere illi concessit et Oniae gratias agens recepto exercitu repedabat ad regem testabatur autem omnibus ea quae sub oculis suis viderat opera magni Dei cum autem rex interrogasset Heliodorum quis est aptus adhuc semel Hierosolymam mitti ait si quem habes hostem aut regni tui insidiatorem mitte illuc et flagellatum eum recipies si tamen evaserit eo quod in loco vere sit Dei quaedam virtus nam ipse
Abbreviated transcription (Latin):
habere aurea. Alii etiam apparuerunt duo iu¬
uenes uirtute decori. optimi głia. speciosiq
amictu. qͥ circuisteterunt eum: & ex ittͣq par¬
te flagellabant sine int̾missione inultis pla-¬
gis uerberantes. Subito aũt heliodorus con¬
cidit in t̾ram: eumq multa caligine cͥcum fu¬
sum rapuerunt: atq in sella gestatoria positũ
eiecerunt. E his qͥcum multis cursorib & sa¬
tellitib prȩdictum ingressus est erarium: por¬
tabatur nullo sibi auxilium ferente. manife¬
sta cognita dei uirtute. Et ille quidem ꝑ diui¬
nam uirtutem iacebat mutus: hiaũt dñm
benedicebant. qr magnifi cabat locum suum:
et templum qd̃ paulo ante timore ac tinnul¬
tu erat plenum. apparente omni potente do¬
mino gaudio & lȩticia impletum est.
Em uero ex amicis helyodori qͥdam ro-¬
gabant confestim omã. ut inuocaret
altissimũ. & iutam donaret ei qͥ in supre¬
mospũ erat constitutus. Considerans autem

Expanded text:
habere aurea alii etiam apparuerunt duo iuhabere aurea alii etiam apparuerunt duo iuvenes virtute decori optimi gloria speciosique amictu qui circumsteterunt eum et ex utraque parte flagellabant sine intermissione multis plagis verberantes subito autem Heliodorus concidit in terram eumque multa caligine circumfusum rapuerunt atque in sella gestatoria positum eiecerunt et is qui cum multis cursoribus et satellitibus praedictum ingressus est aerarium portabatur nullo sibi auxilium ferente manifesta cognita Dei virtute et ille quidem per divinam virtutem iacebat mutus hii autem Dominum benedicebant quia magnificavit locum suum et templum quod paulo ante timore ac tumultu erat plenum apparente omnipotente Domino gaudio et laetitia impletum est tunc vero ex amicis Heliodori quidam rogabant confestim Onian ut invocaret Altissimum et vitam donaret ei qui in supremo spiritu erat constitutus considerans autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ mulieres ciliciis pectus ꝑ plateas conflue¬
bant: s s uirgines quȩ conclusȩ erant ꝓcur¬
rebant adoniam. Alie aĩt ad muros. q̃dam
uero ꝑ fenestras aspitiebant: uniu̾sȩ aũt ꝓten¬
dentes manus in cȩlum deprecabantur. Arat
enim misera cõmixtȩ multitudinis: & magni
sacerdotis in agone constituti expectatio. Et
hi quidem inuocabant omnipotentẽ dm̃: ut
credtta sibi his qͥ credid̾ant cum omni integri¬
tate conseruarentur.
eliodorus aũt quod decreuat ꝑficiebat:
eodein loco ip̃e cum satellitib circa era¬
rium p̾sens. Sed sp̃s omnipotentis:
magnam fecit suȩ ostensionis euidentiã: ita
ut om̃s qui ausi fuerant parere ei ruentes dei
uirtute. in dissolutionem & formidinẽ conu̾¬
terentur. Apparuit enim illis qͥdam ȩquus t̾ri¬
bilem hñs sessorem: optimis oꝑimentis ador¬
natus. Iq cum impetu heliodoro priores cal¬
ces elisit. Qui aũt ei sedebat: uidebatur arma

Expanded text:
que mulieres ciliciis pectus per plateas conflueque mulieres ciliciis pectus per plateas confluebant sed et virgines quae conclusae erant procurrebant ad Onian aliae autem ad muros quaedam vero per fenestras aspiciebant universae autem protendentes manus in caelum deprecabantur erat enim misera commixtae multitudinis et magni sacerdotis in agone constituti expectatio et hii quidem invocabant omnipotentem Deum ut credita sibi his qui crediderant cum omni integritate conservarentur Heliodorus autem quod decreverat perficiebat eodem loco ipse cum satellitibus circa aerarium praesens sed spiritus Omnipotentis magnam fecit suae ostensionis evidentiam ita ut omnes qui ausi fuerant parere ei ruentes Dei virtute in dissolutionem et formidinem converterentur apparuit enim illis quidam equus terribilem habens sessorem optimis operimentis adornatus isque cum impetu Heliodoro priores calces elisit qui autem ei sedebat videbatur arma
Abbreviated transcription (Latin):
loco et templo qd ꝑ uniu̾sum mundũ hono¬
ratur ꝓ sui ueneratione et sanctitate: impos¬
sibile omnino esse.
⁊ ille ꝓhis quȩ habebat in mandatis a re¬
ge: dicebat omni genere regi ea de ferenda.
Constituta aũt die intrabat de his he¬
liodorus ordinaturus. Non modica u̾o ꝑ uni¬
uersam ciuitatem erat trepidatio. Sacerdo¬
tes aũt ante altare cũ sacerdotalib stolis i ac¬
tau̾nt se. et inuocabant de cȩlo eum qͥ deposi¬
tis legem posuit: ut hi qͥ deposuerant ea salua
custõdiret. Iam u̾o qui uideret summi sacer¬
dotis uultum: mente uulnerabat᷑. Facies enĩ
et color immutatus declarabat int̾nũ animi
dolorem. Circumfusa enĩ erat uiro mesticia
q̃dam et horror corꝑis: ꝑ quam manifestus
aspicientib dolor cordis eius efficiebat᷑. Alii
etian congregati de domib confluebant.
publica supplicatione obsecrantes. ꝓ eo qd̾
in contẽptum locus eẽt uenturus. Aocincte¬

Expanded text:
loco et templo quod per universum mundum honoloco et templo quod per universum mundum honoratur pro sui veneratione et sanctitate inpossibile omnino esse at ille pro his quae habebat in mandatis a rege dicebat omni genere regiae deferenda constituta autem die intrabat de his Heliodorus ordinaturus non modica vero per universam civitatem erat trepidatio sacerdotes autem ante altare cum sacerdotalibus stolis iactaverunt se et invocabant de caelo eum qui de depositis legem posuit ut his qui deposuerant ea salva custodiret iam vero qui videret summi sacerdotis vultum mente vulnerabatur facies enim et color inmutatus declarabat internum animi dolorem circumfusa enim erat viro maestitia quaedam et horror corporis per quae manifestus aspicientibus dolor cordis eius efficiebatur alii etiam congregati de domibus confluebant publica supplicatione obsecrantes pro eo quod in contemptum locus esset venturus accinctae
Abbreviated transcription (Latin):
erani e pero souinis: et comunes crpra saer¬
mersais ee que ñ ꝑtinent ad rationem sacr¬
ficioꝵ. & aut poslibile sub potestate regis a¬
dere unusa. Cumq retulisset apollonius ad
rere in de peciniis quȩ delatȩ erant. ille acetõ
he hiodorum qͥerat supra negotia eiꝰ misit eũ
mandatis ut pecuniam transportare: Sda
tumq helyodorus iter aggressus. spetie quidẽ
quasi ꝑ celesyriam et fenicem ciuitates eẽt
pagraturus. re aũt uera regis ꝓpositum ꝑeee¬
turus. Sed cum uenisset ierosolimã. ⁊ benig¬
ne a summo sacerdote in ciuitate eẽt exceptus
narrauit de dato inditio pecuniarũ. et cuius
rei gr̃a adesset apperuit. Introgabat si uere
hec ita ẽẽnt. Tune summus sacerdos ostñdit
deposita eẽ hec: & uictualia uiduarũ ac pupil¬
loꝵ. quȩdam u̾o ẽẽ ireani tobiȩ uiri ualde emi¬
nentis. in his quȩ detulerat impiꝰ symon. Uni¬
u̾sa aũt argenti talenta quadringenta esse:
et auri ducenta. Decipi u̾o eos qui credidissẽt

Expanded text:
aerarium Hierosolymis et communes copias inmensas esse quae non pertinent ad rationem sacrificiorum esse autem possibile sub potestate regis cadere universa cumque rettulisset Apollonius ad regem de pecuniis quae delatae erant ille accitum Heliodorum qui erat super negotia eius misit cum mtimque Heliodorus iter adgressus specie quidem quasi per Coelesyriam et Foenicen civitates esset peragraturus re autem vera regis propositum perfecturus sed cum venisset Hierosolymam et benigne a summo sacerdote in civitate esset exceptus narravit de dato indicio pecuniarum et cuius rei gratia adesset apparuit interrogabat autem si vere haec ita essent tunc summus sacerdos ostendit deposita esse haec et victualia viduarum ac pupillorum quaedam vero esse Hircani Tobiae viri valde eminentis in his quae detulerat impius Simon universa autem argenti talenta quadringenta esse et auri ducenta decipi vero eos qui credidissent
Abbreviated transcription (Latin):
u̾int ueĩ sacrificiis eregarentur. qr ñ oporteret in ali¬
os sũptus eas depitari. Sed hec oblata sunt
quidem ab eo qui miserat in sacͥficiũ hereu¬
lis: ꝓpt̾ presentes aũt datasunt infabricani
nauiura triremium. Misso aũt in egyptũ
appollonio nesthei filio ꝓpter primateis filo¬
mictoris regis: cum cognouisset antiochꝰ alie¬
num se a negotiis regii effectum: ꝓprus uti¬
litatib consulens. ꝓfectus inde uenit ioppen
et inde ierosclimam. Et magnifice ab iaso¬
ne et eiuitate susceptus cum facularũ lu¬
minib et laudib ingressus est: & inde in¬
senicem exercitum conu̾tit.
It pꝰ trienni tempꝰ. misit iason menelaũ
supradicti symonis frẽm portantem pe¬
sunias regi. ⁊ de negotiis necessariis respõ¬
saplaturum. At ille commendatus regi cũ
magnui si dasset faciem potestatis eiꝰ. in semet
pio ⁊e tcorset summũ sacerdotiũ. suꝑ ponens

Expanded text:
verant ne in sacrificiis erogarentur quia non oporteret sed in aliverant ne in sacrificiis erogarentur quia non oporteret sed in alios sumptus eas deputari sed haec oblata sunt quidem ab eo qui miserat in sacrificium Herculis propter praesentes autem datae sunt in fabricam navium triremis misso autem in Aegypto Apollonio Mnesthei filio propter primatus Filometoris regis cum cognovisset Antiochus alienum se a negotiis regni effectum propriis utilitatibus consulens profectus inde venit Ioppen et inde Hierosolymam et magnifice ab Iasone et civitate susceptus cum facularum luminibus et laudibus ingressus est et inde Foenicen exercitum convertit et post triennii tempus misit Iason Menelaum supradicti Simonis fratrem portantem pecunias regi et de negotiis necessariis responsa perlaturum at ille commendatus regi cum magnificasset faciem potestatis eius in semet ipsum retorsit summum sacerdotium superponens
Abbreviated transcription (Latin):
aũt hoc ñ in̾itium s incrementũ quoddam et
ꝓfectus gentilis et alienigenȩ conu̾sationis:
ꝓpt impii et ñ sacerdotis iasonis nefarium &
inauditum scelus. ita ut sacerdotes iam non
c̾ca altaris offitia dediti eẽnt: s contẽpto tẽ
plo & sacrificiis neglectis festinarent parti¬
cipes fieri palestrȩ.⁊ prebitionis eiꝰ inuiste. ⁊
in exercitiis dici. Et patrios quidem honoreᷤ
nichil habentes: grecas głias optimas arbi¬
trabantur. quarum gratia ꝑiculosa eos con¬
tentio habebat: & eoꝵ instituta emulaban¬
tur. ac ꝑ omĩa his consimiles ẽẽ cupiebant.
quos hostes et ꝑemptores habuerant. In le¬
ges enun diuinas impie agere: impune nõ
cedit. Sed hȩc seq̃ns tempꝰ declarauit.
emaũt quinq̃nnalis agon tyro cele¬
braretur. ⁊ rex presens eẽt: urisit lasoii
facinorosus abierosolunis uiros pecca¬
tores portantes argenti didraginas trecentas
in sacrificiis hercłisqͣs postulau̾ant his qͥ asporta¬

Expanded text:
a, hoc non initium sed incrementum quoddam et profectus gentilis et alienigenę conversationis propter impii et non sacerdotis Iasonis nefarium et inauditum scelus, ita ut sacerdotes iam non circa alplo et sacrificiis neglectis festinarent participes fieri palestre et prebitionis eius iniuste et in exercitiis disci et patrios quidem honores nihil habentes graecas glorias optimas arbitrabantur quarum gratia periculosa eos contentio habebat et eorum instituta aemulabantur ac per omnia his consimiles esse cupiebant quos hostes et peremptores habuerant in leges enim divinas impie agere inpune non cedit sed haec sequens tempus declaravit cum autem quinquennalis agon Tyro celebraretur et rex praesens esset misit Iason facinorosus ab Hierosolymis viros peccatores portantes argenti didragmas trecentas in sacrificiis Herculis quas postulaverunt hii qui adporta
Abbreviated transcription (Latin):
sis uero ut facile possint memorie commen¬
dare. omnib aũt legentib utilitas confe¬
ratur E nobis quidem ip̃is qui opus hoc bre¬
uiandi causa suscepimꝰ: ñ facilem laborem.
immo uo negotium plenũ iugiliarũ et sudo¬
nis assũpsimus. sicut hi qui p̾parant conuiui¬
um. ⁊ quęrunt alioꝵ uoluntati parere. ꝓpter

Expanded text:
sis vero ut facile possint memoriae commensis vero ut facile possint memoriae commendare omnibus autem legentibus utilitas conferatur et nobis quidem ipsis qui opus hoc breviandi causa suscepimus non facilem laborem immo vero negotium plenum vigiliarum et sudoris adsumpsimus sicut hii qui praeparant convivium et quaerunt aliorum voluntati
Abbreviated transcription (Latin):
lege. sꝑamus qd̾ cito nr̃i miserebit. ⁊ conga¬
bĩt de sub celo in locum scm̃. Et̃ put euim
nos de magnis ꝑiculis: & locum piugauit
De uida ilo machabȩo et fratnbrel. de ce¬
nobilem et filiuin erus cupatorem. ⁊ de illumi¬
nationibus quȩ de cȩlo factȩ sunt ad eosqui
ꝓuideis fortiter fecerunt. ita ut uniuersam
regionem cũ pauci er̃it uindicarent. et bar¬
baram multitudinem fugarent. ⁊ famosissi¬
nũ deo toto orbe templum recuparent. ⁊ ei¬
untatem liberarent. ut leges q̃ abolite erãt
restituerentur dño eũ omni tranq̃illitate ꝓpi¬
tio facto illis. iteniq abiasone cy reneo qͥnq
libris cemprehensa: tẽptauimꝰ nos uno uo¬
lunt ne breiutare. Consi d̾antes enĩ osusã multi
in diuei libroꝵ et difficultatẽ uolentibus
asgredi uarrationes hystoriarum ꝓpter mł¬
titudinem rerũ: silere eurauimꝰ uolentibus
qͥdem legere ut eẽt animi oblectatio. studio¬

Expanded text:
lege speramus quod cito nostri miserebitur et congregalege speramus quod cito nostri miserebitur et congregabit de sub caelo in locum sanctum eripuit enim nos de magnis periculis et locum purgavit de Iuda vero Macchabeo et fratribus e eius Eupatorem et de inluminationibus quae de caelo factae sunt ad eos qui pro Iudaeis fortiter fecerunt ita ut universam regionem cum pauci essent vindicarent et barbaram multitudinem fugarent et famosissimum in toto orbe templum recuperarent et civitatem liberarent ut leges quae abolendae erant restituerentur Domino cum omni tranquillitate propitio facto illis itemque ab Iasone Cyreneo quinque libris conprehensa temptavimus nos uno volumine breviare considerantes enim multi volentibus adgredi narrationes historiarum propter multitudinem rerum curavimus volentibus quidem legere ut esset animi oblectatio studio
Abbreviated transcription (Latin):
bat hec: et ut sapientiam habens obtulit sa¬
crificium dedicationis et consummatiõis tẽ¬
pli. sicut & moyses orabat ad dñm. ⁊ defdend̾
ignis de celo. ⁊ consumpsit holocaustũ. Drẽ¬
q moyses. Eo qd̾ ñ sit mundatum qd̾ erat ꝓ
peccato: consũptum ẽ. Similit̾ & salomon
octo diebus celebrauit dedicationẽ. Infere¬
bantur aũt in desc̾ptionib et cõmentariis
neenne hec eadem: et ut construens bibliote¬
cam cong̾gauit de regionib libros & ꝓphȩta¬
rum.⁊ dauid. et epłas regum et de donariis.
Similit̾ aũt et uidas ea quȩ didicerat ꝑ bel¬
lum qd̾ nobis accid̾at congregauit oĩa: ⁊ sũt
apd̃ nos. Si gͦ desideratis hec : mittite qͥ ꝑfe¬
rant uobis. Acturi itaq purificationẽ scrip¬
simus uobis. Bene igitur facietis: si egeritis
hos dies. Deus aũt qui liberauit. ꝓopulũ suũ
et reddi. dit hereditatem omnib & regnum
et sacerdotium. ⁊ scĩficationem sic̃ ꝓmisst ĩ

Expanded text:
bat haec et ut sapientiam habens obtulit sabat haec et ut sapientiam habens obtulit sacrificium dedicationis et consummationis templi sicut et Moses orabat ad Dominum et descendit ignis de caelo et consumpsit holocaustum et dixit Moses eo quod non sit mundatum quod erat pro peccato et consumptum est similiter et Salomon octo diebus celebravit dedicationem inferebantur autem in descriptionibus et commentariis Neemiae haec eadem et ut construens bibliothecam congregavit de regibus libros et prophetarum et David et epistulas regum et de donariis similiter autem et Iudas ea quae didicerat per bellum quod nobis acciderat congregavit omnia et sunt apud nos si ergo desiderastis haec mittite qui perferant vobis acturi itaque purificationem scripsimus vobis bene igitur facietis si egeritis hos dies Deus autem qui liberavit populum suum et reddidit hereditatem omnibus et regnum et sacerdotium et sanctificationem sicut promisit in
Abbreviated transcription (Latin):
tur precepta dñi.⁊ ut ñ exerrarent mentib
uidentes simulachra aurȩa et argentea. et
ornamenta eoꝵ. et alia huiusmodidicens:.
hortabatur ne legem amouent a corde suo.
Erat aũt in ip̃a scriptura quomͦ tabernacu¬
lum et archam iussit ꝓpha diuino responso
ad se facto comitari secum: usq quo exut in
montem in quo moyses ascendit & uidit dei
hereditatem. & ueniens ibi ieremias inue¬
uit locum speluncȩ: et tabernaculũ ⁊ arcã.
et altare incensi intulit illuc & ostiũ obstru¬
xit. Et accesserunt qͥdam simul qͥ sequebã¬
tur ut notarent sibi locum: et ñ potuerunt
inuenire. Ut aũt cognouit ieremias: culpñs
illos dixit. qd̾ ignotus erit locus: donee cong̾¬
get deus congregationem populi et ꝓpitius
fiat. et cunc dñs ostendet hec : & apparebit
maiestas dñi. Et nubes erit sicut & moysi ma¬
nifestabatur. et sicut cũ salomon peciit ut
locus sanctificaretur magnodeo. manifesta¬

Expanded text:
tur praecepta Domini et ut non exerrarent mentibus tur praecepta Domini et ut non exerrarent mentibus videntes simulacra aurea et argentea et ornamenta eorum et alia huiuscemodi dicens hortabatur ne legem amoverent a corde suo erat autem in ipsa scriptura quomodo tabernaculum et arcam iussit propheta divino responso ad se facto comitari secum usquequo exiit in montem in quo Moses ascendit et vidit Dei hereditatem et veniens ibi Hieremias invenit locum speluncae et tabernaculum et arcam et altare incensi intulit illuc et ostium obstruxit et accesserunt quidam simul qui sequebantur ut notarent sibi locum et non potuerunt invenire ut autem cognovit Hieremias culpans illos dixit quod ignotus erit locus donec congreget Deus congregationem populi et propitius fiat et tunc Dominus ostendet haec et apparebit maiestas Domini et nubes erit sicut et Mosi manifestabatur et sicut cum Salomon petiit ut locus sanctificaretur magno Deo manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
Sacerdotes aũt psallebant ymnos: usq qͦ
consũptum ẽẽt sacrificiũ. Cum aũt consũ¬
matum fuisset sacrificium: ex residua aqͣ
neemias iuissit lapides maiores ꝑfundi. Qd̃
ut factum ẽ. flamma ex eis accensa ẽ: sed
ex lumine qd̾ refulsit ab altari consumpta
est. Ut uero manifestata ẽ res: renuntiatũ
ẽ regi ꝑsarum quo in loco in quoignem abs¬
conderant hi qͥ translatifuerant sacerdotes
aqua apparuit: de qua neemias ⁊ qͥ cum eo
erant purificauerunt sacrificia. Conside¬
rans aũt rex et rem diligenter examinans:
fecit ei templum. &̾ si quib donauerat rex
multa bona accipiebat ex hoc & tribuebat.
Appellauit aũt neemias hunc locũ nepthar.
quod int̾pretat᷑ purificatio. uocatur autem
apud plures nephi.
quenitur aũt in deseptionib ieremuie ꝓph̃e¬
qd̾ uissit acciꝑe ignem eos qui tͣnsmigraban¬
tur ut significatum ẽ: et ut mandauit tͣnͣs¬
migratis et dedit illis legem ne obluusceren¬

Expanded text:
otes autem psallebant hymnos usquequo consumptum esset sacrificium cum autem consummatum fuisset sacrificium ex residua aqua Neemias iussit lapides maiores perfundi quod ut factum est flamma ex eis accensa est sed ex lumine quod refulsit ab altari consumpta est ut vero manifestata essent haec renuntiatum est regi Persarum quod in loco in quo ignem absconderant hii qui translati erant sacerdotes aqua apparuit de qua Neemias et qui cum eo erant purificaverunt sacrificia considerans autem rex et rem diligenter examinans fecit ei templum et si quibus donaverat rex multa bona accipiebat ex hoc et tribuebat appellavit autem Neemias hoc Nepthar quod interpretatur purificatio vocatur autem apud plures Nephi invenitur autem in descriptionibus Hieremiae prophequod iussit accipere ignem eos qui transmigrabantur ut significatum est et ut mandavit transmigratis et dedit illis legem ne oblivisceren
Abbreviated transcription (Latin):
dentes. ip̃i autem scd̃m datam formã breuita¬
tistudentes. Sicut enim noue domꝰ architee¬
to de uniu̾sa structura eurandum ẽ. ei u̾o qͥ
pingere conatur ea q̃ apta sunt. ad ornatum
exquirenda sunt: ita estimandũ est & in nob̾.
Et enim intellectum colligere & ordinare ser¬
monem. ⁊ curiosius partes singulas quasq
inquirere. hystorie congruit auctori. Breui¬
tatem u̾o dictionis sectari et exsecutiones
rerum uitare: breuitati concedendũ ẽ. Hinc
gitur narrationẽ incipiemꝰ: de prefatione
⁊ oiue pontificis pietatem & animos odio
oberttas mala: fiebat ut ip̃i reges & princi
ecum summo honore dignum dic̾ent.
& teraplum megeunis munerib illustrarẽt:
t uenehrs abhe rex de reditib siis p̾sta¬
t oãl lugrus dd iimisceriũ sacrificioꝵ ꝑti¬

Expanded text:
 brevitati studentes sicut enim novae domus architecto de universa structura curandum est ei vero qui pingere conatur quae apta sunt ad ornatum exquirenda sunt ita aestimandum est et in nobis etenim intellectum colligere et ordinare sermonem et curiosius partes singulas quasque disquaerere historiae congruit auctori brevitatem vero dictionis sectari et exsecutiones rerum vitare brevitati concedendum est hinc igitur narrationem incipiemus de praefatione propter Oniae pontificis pietatem et animos odio habentes mala fiebat ut ipsi reges et principes locum summo honore dignum ducerent et templum maximis muneribus inlustrarent ita ut Seleucus Asiae rex de reditibus suis praestaret omnes sumptus ad ministerium sacrificio
Abbreviated transcription (Latin):
deserat. Et nunc hic sumꝰ orantes ꝓ uobis: reg¬
nante demetrio anno centesimo sexagesimo
nono. Hos uidei scripsimus uobis in tribu¬
latione: et impetu qui suꝑuenit nobis in
istis annis. Ex quo recessit iason a scã teria
et a regno: portan succenderunt & effuder̃t
sanguinem innocentẽ. Et orauimꝰ ad dñm.
et exauditisinũ: et obtulimus sacrificiũ & si¬
milaginem. ⁊ accendimus lucernas: et ꝓpo¬
siumus panes. & nunc freq̃ntate dies sceno¬
phegiȩ: mensis casleu.
nno ceutesimo octogesimo octauo:
populus qui ẽ ierusolimis et in uidea
senatusq & iudas: aristobolo magistro
ꝓtholomei regis qui ẽ de genere christoꝵ sac̾¬
dotum. ⁊ his q̃ui m egypto sunt uideis: salu¬
tem et sanitatem. De magnis ꝑiculis adeo¬

Expanded text:
obis regnante Demetrio anno centesimo sexagesimo nono nos Iudaei scripsimus vobis in tribulatione et impetu qui supervenit nobis in istis annis ex quo recessit Iason a sancta terra et a regno portam succenderunt et effuderunt sanguinem innocentem et oravimus ad Dominum et exauditi sumus et obtulimus sacrificium et similaginem et accendimus lucernas et proposuimus panes et nunc frequentate dies scenophegiae mensis casleu anno centesimo octogepulus qui est Jerosolymis, et in Juda, senatusque et Judas, Aristobulo magistro Ptolemaei regis, qui est de genere christorum sacerdotum, et his qui in Aegypto sunt Judaeis, salutem et sanitatem. Bene faciat vobis De
Abbreviated transcription (Latin):
acertum grem de altario oceuite abscon¬
derunt in ualle ubi erat puteus altus ⁊ siccuᷤ:
et in eo contutati sunt eum. ita ut omnib
ignotus ẽẽt locus. Cum preterissent autẽ
multi anni. ⁊ placuit deo ut initteret᷑ nee¬
qͥ absconderant misit ad requirendũ ignẽ.
et sicut narrau̾nt nobis ñ inuenerunt ignẽ
s aquam crassam. Et ussit eam haurire et
afferre sibi: et sacrificia q̃ imposita erãt ius¬
sit sacerdos neemias asꝑgi aqua ip̃a. ⁊ ligna
quȩ erant suꝑposita. Atq hoc factum ẽ. Et
tempꝰ affuit: quosol refulsit qui primꝰ erat
in nubilo. Accensus est ignis magnus: ita ut
om̃s mirarentur. Orationem aũt faciebant
om̃s sacerdotes dum cõsummaret᷑ sacrificiũ:
ionatha inchoante. cęt̾is aũt respondentib.
Et neemie erat oratio: hũc hñs modũ
ñe dñe deus omnium creator. t̾ribilis
et fortis. iustus ⁊ misericors. qui solus
es rex bonus. solus p̾stans. solus uistus.

Expanded text:
acceptum ignem de altario occulte absconacceptum ignem de altario occulte absconderunt in valle ubi erat puteus altus siccus et in eo contutatignotus esset locus. Cum praeteriissent autem multi anni, placuit Domino ut mitteretur Nehqui absconderant misit ad requirendum ignem et sicut narraverunt nobis non invenerunt ignem sed aquam crassam et iussit eos haurire et adferre sibi et sacrificia quae inposita erant iussit sacerdos Neemias aspargi aqua ipsa et ligna et quae erant superposita utque hoc factum est et tempus adfuit quo sol refulsit qui prius erat in nubilo accensus est ignis magnus ita ut omnes mirarentur orationem autem faciebant omnes sacerdotes dum consummaretur sacrificium Ionatha inchoante ceteris autem respondentibus et Neemiae erat oratio hunc habens modum Domine Deus omnium creator terribilis et fortis iustus et misericors qui solus es rex bonus solus praestans solus iustus
Abbreviated transcription (Latin):
ebullire fecit de ꝑside: eos qui pugnauerũt
in ꝑside eẽt dix ip̃e. et eum ip̃o immensus
exercitus: cecidit in templo nanee. consilio
deceptiis sacerdotis naneȩ. Et enim cum ea
habitaturꝰ uenit ad locum antiochus ⁊ ami¬
ci eius: et ut acciꝑent pecunias multas dotiꝰ
nomine. Cumq ꝓposuissent eas sacerdotes
nanȩȩ. ⁊ ipse cum paucis ingressus eẽt intra
ambitum fani: clauserunt templũ cum in¬
trasset antiochꝰ. Aꝑtoq occulto aditu tẽpli.
initcentes lapides ꝑcusserunt ducem et eosqͥ
cum eo erant. et diuiserunt menbratim.
et capitib amputatis foras ꝓiecerunt. P
omĩa benedictus deus. qui tradidit impios.
acturi igitur quinta
et uigesima mensis casleu purificatio¬
nem templi: necessarium duximnue
significare uobis. ut et uos quoq agatis diẽ
scenophegie.⁊ diem ignis qui datus est qͦn¬
do neeuuas edificato templo et altari ohtu¬
lit sacrisicia. Nam cum in ꝑside ducei ott
patres nr̃i sacenitesqͥ tunc deicuttore serãt.

Expanded text:
eos qui pugnaverunt Perside esset dux ipse et cum ipso inmensus exercitus cecidit in templo Naneae consilio deceptus sacerdotis Naneae ut enim cum ea habitaturus venit ad locum Antiochus et amici eius et ut acciperet pecunias multas dotis nomine cumque proposuissent eas sacerdotes Naneae et ipse cum paucis ingressus esset intra ambitum fani clauserunt templum cum intrasset Antiochus apertoque occulto aditu templi mittentes lapides percusserunt ducem et qui cum eo erant et diviserunt membratim et capitibus amputatis foras proiecerunt per omnia benedictus Deus qui tradidit impios facturi igitur quinta et vicesima mensis casleu purificationem templi necessarium duximus significare vobis ut vos quoque agatis diem scenophegiae et diem ignis qui datus est quando Neemias aedificato templo et altari obtulit sacrificia nam cum in Persidem ducerentur patres nostri sacerdotes qui tunc Dei cultores erant
Abbreviated transcription (Latin):
suum: postea illum sentiet contuma ce. Unt
iracundus uoeat ireas. ⁊ qui ad indignand
facilis est. erit ad peccata ꝓ eliuior. Suꝑbũ se¬
quitur humilitas: et humiles sp̃u suscipiet glo¬
ria. Q cumfure particpatur odit animã suas
adiurantẽ audit &e r̃ indicat. Qui timet homi¬
nem eito corruet: qui sꝑat in dño subleuabit̃.
Multi reqͥrunt faciem principis: & a dñoiudi¬
cium egredietur singuloꝵ.¬

Expanded text:
suum postea illum sentiet contumacem vir iracundus provocat rixas et qui ad indignandum facilis est erit ad peccata proclivior superbum sequitur humilitas et humilem spiritu suscipiet gloria qui cum fure partitur odit animam suam adiurantem audit et non indicat qui timet hominem cito corruet qui sperat in Domino sublevabitur multi requirunt faciem principis et a Domino iudicium egreditur singulo
Abbreviated transcription (Latin):
gerer uobiscũ. Deus aũt pacis sit cũ omnibꝰ
uobis am̃. Commendo aũt uobis phebeni so¬
rorem nr̃am. q̃ est in ministerio eccłie que est
cenchrys: ut eam suscipiatis in dño digne sc̃ĩs.
et adsistatis ei in quocũq negotio ur̃i iudigue¬
rit. et enim ip̃a qͦq astitit multis & mͥ ip̃i. Balu¬
tate pͥscam et aqͥlam adiutores meos in xͦ iħu.¬

Expanded text:
sit cum omnibus vobis amen commendo autem vobis Phoebem sororem nostram quae est in ministerio ecclesiae quae est Cenchris ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis et adsistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit etenim ipsa quoque adstitit multis et mihi ipsi salutate Priscam et Aquilam adiutores meos in Chri
Abbreviated transcription (Latin):
boli domo. Salutate herodionẽ cognatũ meũ:
salutate eos qͥ sunt ex narcissi domo qͥ s̃ in dño.
Salutate tryfenã et crifosam q̃ laborant in
dño: salutate ꝑ sidam carissimã q̃ multũ labo¬
rauit in dño. Salutate rufum electũ in dño:
et matrẽ eius & meã. Galutate asyneritũ. fle¬
goutã. hermen. patrobam. hermã. ⁊ qͥ cum eis
sunt fr̃s. Salitate filologum. ⁊ iuliã. nereum
et sororẽ eiꝰ olimpiadem. ⁊ om̃s qͥ cũ eis s̃ scõs.
Salutate in uicẽ: in osculo scõ. salutant uos

Expanded text:
boli salutate Herodionem cognatum meum salutate eos qui sunt ex Narcissi qui sunt in Domino salutate Tryfenam et Tryfosam quae laborant in Domino salutate Persidam carissimam quae multum laboravit in Domino salutate Rufum electum in Domino et matrem eius et meam salutate Asyncritum Flegonta Hermen Patrobam Hermam et qui cum eis sunt fratres salutate Filologum et Iuliam Nereum et sororem eius et Olympiadem et omnes qui cum eis sunt sanctos salutate invicem in osc
Abbreviated transcription (Latin):
centiũ. Urã enim obędientia in omnẽ locũ
diuulgata ẽ. Gaudeo gͥ in uobis: sed uolo uos
sapientes ẽẽ in bono. ⁊ simplices in malo. Deus
aũt pacis: conteret satanan sub pedib ur̃is
et sosipater cognati mei. Saluto uos ego t̾cius
qͥ scͥpsi epłam: in dño. Salutat uosgauis hos¬
pes meus: & uniu̾sȩ eccłiȩ. Salutat uos erastꝰ¬

Expanded text:
tia in omnem locum divulgata est gaudeo igitur in vobis sed volo vos sapientes esse in bono et simplices in malo Deus autem pacis conteret Satanan sub pedibus vestris et Sosipater cognati mei saluto vos ego Tertius qui scripsi epistulam in Domino salutat vos Gaius hospes meus et uni
Abbreviated transcription (Latin):
cemus: nunquid iniquitas est apd̾ dm̃: Absit.
Moysi enudiẽ. Miserebor cuiꝰ misereor: et mi¬
scd̾iam prestabo euuis nuserebor.
Gitur ñ uolentis neq currentis s miserentis ẽ¬
dei. Diett enim se̾ptura pharaoni. qr in ħ ip̃ĩn ex¬

Expanded text:
cemus? Nunquid iniquitas apud Deum? absit! Moysi enim dicit. Miserebor cui misereor, et misericordiam praestabo cui miserebocemus? Nunquid iniquitas apud Deum? absit! Moysi enim dicit. Miserebor cui misereor, et misericordiam praestabo cui miserebor
Abbreviated transcription (Latin):
assũpsit. Tu quis es qui iudicas alienũ seruũ:
Suo dñostat aut cadit. Stabit aũt. potens est
enĩ deus statuere illum. Nam alius iudicat diẽ
utt̾ diem: alius aũt udicat omnẽ diẽ. Unꝰ qͥsq
in suosensu abundat. Qui sapit diem: dño sa¬
pit. &x qͥ inanducat dño manducat. gr̃as enĩ

Expanded text:
quis es qui judicas alienum servum? Domino suo stat, aut cadit. Stabit autem; potens est enim Deus statuere illum. Nam alius judicat diem inter diem, alius autem judicat omnem diem. Unusquisque enim in suo sensu abundat. Qui sapit diem Domino sapit, et qui manducat, Domino manducat. Gratias enim
Abbreviated transcription (Latin):
sunt adesi odintta suitt. Itaq cͥi tesistit potesta¬
dei ordinationi resistit. Qͥ aũt resistunt. ip̃i sibi
dãpnationẽ adquirunt. Nam pͥncipes ñ sunt
timori homoꝑis: sed mali. Uis aũt ñ timere po¬
testatẽ: Bonum fac: & habebis laudem ex illa.
Bei enĩ minister: est tͥ in bonũ. Si aũt male fe

Expanded text:
taque qui resistit potestadei ordinationi resistit. qui autem resistunt, ipsi sibi damnationem adquirunt. nam principes non sunt timori boni operis, sed mali. uis autem non timere potestatem? bonum fac, et habebis laudem ex illa. dei enim minister est tibi in bonu
Abbreviated transcription (Latin):
icogͦ. Numquid deus reppulit po¬
pulum suũ: Absit. Nam ⁊ egoisrłita sum
ex semine abraham de tribubenianuin. ñ rep¬
pulit deus plebem suã: qͣm presciuit. An nesci¬
tis in helẏa qͥd dicit scͥptura. quemadinodum

Expanded text:
o: Numquid Deus repulit populum suum? Absit. Nam et ego Israelita sum ex semine Abraham, de tribu Benjamin. Non repulit Deus plebem suam, quam praescivit. An nescitis in Elia quid dicit Scriptura: quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ sectant᷑ uestigia fidei. q̃ est in p̾pitio patris
nr̃i abrahe. Non enim ꝑ legen ꝓmissio abra¬
hȩ aut semini eius ut heres eẽt mundi: sed ꝑ
iusticiam fidei. Si enim qui heredes sunt ex
lege: exinanita ẽ fides. abolita est ꝓmissio.
Lex enim irã oꝑatur. Ubi enim ñ est lęx: nec
p̾uaricatio. Ideo ex fide: ut scd̾m grãm firma
sit ꝓmissio omni semini. ñ ei qui ex lege ẽ t sed

Expanded text:
 est in praeputio patris nostri Abrahae. Non enim per legem promissio Abrahae aut semini ejus, ut haeres esset mundi, sed per justitiam fidei. Si enim qui ex lege, haeredes sunt: exinanita est fides, abolita est promissio. Lex enim iram operatur. Ubi enim non est lex, nec praevaricatio. Ideo ex fide, ut secundum gratiam firma sit promissio
Abbreviated transcription (Latin):
sticiam dei cõmendat. qͥd dicemꝰ: nũqͥd iniquiᷤ
ẽ deus qͥ infert irã: scd̾i hominẽ dico. Absit.
Alioqͥn quomͦ iudicabit deus hunc mundũ:
Si enĩ u̾itas dei in meo mendatio habunda ũ
ingłam ip̃ius. quid adhuc et ego tamqͣm pec¬
cator iudicor: E ñ sic̃ blasphemamͦ et sic̃ auĩt¬
nos quidam dicere. faciamus mala ut ueniãt

Expanded text:
 qui dicemus? Numquid iniquus est Deus, qui infert iram? secundum hominem dico Absit. Alioquin quomodo judicabit Deus hunc mundum? Si enim veritas Dei in meo mendacio abundavit in gloriam ipsius: quid adhuc et ego tamquam peccator judicor? et non sicut blasphemamur, et sicut aiunt quidam nos dicere faciamus mala ut ven
Abbreviated transcription (Latin):
furandum furaris: Qͥ dicis ñ mechandũ me¬
charis: Qͥ abominaris ydola sacrilegiũ facis :
Quiin lege głiaris. ꝑ preuaricationem legis
deum in honoras: Nomen enĩ dei ꝑuos blasphe¬
matur int gentes: sicut sc̃ͥptum est. Circumci¬
sio qͥdem ꝓdest: si legem obserues: Di aũt pua¬
nettor legis sis: ocumcisio tua p̾putium sca ẽ.¬

Expanded text:
n moechandum, moecharis? Qui abominaris idola, sacrilegium facis? Qui in lege gloriaris, per praevaricationem legis Deum inhonoras? Nomen enim Dei per vos blasphematur inter gentes, sicut scriptum est; circumcisio quidem prodest si legem observes; si autem praevaricator legis sis, circumcisio tua praeputium
Abbreviated transcription (Latin):
et uolucrũ. ⁊ qͣdrupedum. et serpentiũ. ꝓpt̾
qd tradidit illos deus in desid̾ia cordis eoꝵ ĩ in
munditiam. ut contumeliis afficiaut corpora
sua in semet ip̃is: qͥ committa u̾iit u̾itatem dei
inmendatium. et coluerunt et seruierũt crea¬
tire potius qͣm creatori. qui ẽ benedictus in se¬

Expanded text:
t volucrum et quadrupedum et serpentium. Propter quod tradidit illos Deus in desideria cordis eorum, in immunditiam, ut contumeliis afficiant corpora sua in semet ipsis. Qui commutaverunt veritatem Dei in mendatium et coluerunt et servierunt creature potius quam creatori, qui est benedictus in se
Abbreviated transcription (Latin):
Et carnis cura i ne feceritis in desideriis. Infir¬
mũ aũt in fide assumite: ñ in disceptationibꝰ
cogitationũ. Alius enim credit manducare se¬
omĩa: qͥ aũt infirmꝰ est olus manducet. Is qui
manducat ñ manducantẽ ñ sꝑuat.⁊ qͥ ñ mau

Expanded text:
et carnis curam ne feceritis in desideriis. Infirmum autem in fidem adsumite, non in disceptationibus cogitationum. alius enim credit manducare omnia: qui autem. infirmus est, holera manducet. is qui manducat non manducantem non spernat: et
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ contra spem in spem credidit: ut fieret pa¬
cter multarũ gentiũ scd̾m qd̾ dictum ẽ ei. sic
erit semen tuũ sieut stelle cęli: & sicut arena
maris. Et ñ infirmatus est fide. nec consid̾ũ
corpꝰ suũ emortuũ cum fere centũ annoꝵ ẽt.
et emortuam iuluam sarȩ. In reꝓmissioue
etiam dei ñ hesitauit diffidentia: s conforta

Expanded text:
pater multarum gentium, secundum quod ei dictum est: Sic erit semen tuum sicut stellae coeli et sicut arena maris. Et non infirmatus est fide, nec consideravit corpus suum emortuum, cum fere centum annorum esset, et emortuam vulvam Sarae. In repromissione etiam Dei non haesitavit diffidentia, sed con
Abbreviated transcription (Latin):
testis fidelis. et ꝓfert mendatia uersi peiur
Intimore dñi fidutia fortitudinis: ⁊ filiis eius
erit spes. Timor dñi fons uitȩ: ut declinent aru¬
inamortis. In multitudine populi dignitas
regis: & inpaucitate plebis ignominia pͥnci¬
pis. Q patiens est. multa gubernat᷑ pruden¬
tia: qͥ aũt inpatiens est. exaltat stulticiã suã.
Uita carnium sanitas cordis: putredo ossium
inuidia. Q calumniat᷑ egentem: exꝓbrat fa¬
ctori eius. honorat aũt eum qͥ miseretur
pauꝑis. In malitia sua expellitur impiꝰ: sꝑat
aũt iustus in morte sua. In corde prudentis re¬
qͥescit sapientia: & indoctos qͦq erudiet.

Expanded text:
testis fidelis: et profert mendacia versipellis. In timore Domini fiducia fortitudinis, et filiis ejus erit spes. Timor Domini fons vitae, ut declinent a ruina mortis. In multitudine populi dignitas regis: et in paucitate plebis ignominia principis. Qui patiens est, multa gubernatur prudentia: qui autem impatiens est, exaltat stultitiam suam. vita carnium sanitas cordis putredo ossuum invidia qui calumniatur egentem exprobrat factori eius honorat autem eum qui miseretur pauperis in malitia sua expelletur impius sperat autem iustus in morte sua in corde prudentis requiescit sapientia et indoctos
Abbreviated transcription (Latin):
gaudii luctus occupat. Niis suis replebit᷑ stult᷑:
et suꝑeuni erit uir bonꝰ. Innocenseredit omni
u̾bo: astutus consid̾at gressiis suos. Sapieus
tunet & declinat a malo: stultus transibit et
confidit. Inpatiens oꝑabitur stulticiam: et
uir uersuttus odiosus est. Possidebũt pariu¬
listulticiam⁊ & astiti expectabunt scicittiã.
Iacebunt mali ante bonos: & inipis ante por¬
taf iustoꝵ. Etiam prorimo suo pau ꝑodiosus
erit ra iniciuero diuitũ multi. Qt despic̃ pxi
nuimi suũ peceat: qui aũt miseretur pasꝑr¬
errant qui opantur malũ. Miscdłia ⁊ uitãs
pparantt bona: in omni oꝑe bono erit habim¬
duotte debiaũt uerba sunt plurinas abiire¬
quentter egestas. Sorouia sapientiũ dnatdexox

Expanded text:
gaudii luctus occupat viis suis replebitur stultus et super eum erit vir bonus innocens credit omni verbo astutus considerat gressus suos sapiens timet et declinat malum stultus transilit et confidit inpatiens operabitur stultitiam et vir versutus odiosus est possidebunt parvuli stultitiam et astuti expectabunt scientiam iacebunt mali ante bonos et impii ante portas iustorum etiam proximo suo pauper odiosus erit amici vero divitum mulmum suum peccat qui autem miseretur paerrant qui operantur malum misericordia et veritas praeparant bona in omni opere erit abundantia ubi autem verba sunt plurima frequenter egestas corona sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
uos desiderabat.⁊ mestus erat ꝓpt̾ea qd au¬
ratis illum infirmatũ. Namꝰ infirniatus est
usq ad mortem. s deus misertus est eius. non
solum aũt euis. uerum ⁊ et mei. ne tristieig̃
suꝑ tristiciam haberem. Festinantius gͦ
illum. ut uiso eo tt̾mgaudeatis. & eg&netĩ¬
sticia sim. Excipite itaq illum cũ omni gar¬
dio in dño: et eiusmodi cum honore habetote.
qĩn ꝓpter opus xp̃i usq ad mortẽ accessit. tͣrl ens
animam suam: ut impleret id quod ex uobis
deerat erga meum obsequiũ. De cętero fratir᷑¬

Expanded text:
estus erat propter quod audistis illum infirmatum. nam et infirmatus est usque ad mortem, sed deus misertus est eius: non solum autem eius, uerum etiam et mei, ne tristitiam super tristitiam haberem. festinatius ergo misi illum, ut uiso eo iterum gaudeatis et ego sine tristitia sim. excipite itaque illum cum omni gaudio in domino, et eiquoniam propter opus Christi usque ad mortem accessit, tradens animam suam, ut impleret id quod ex vobis deerat erga meum obsequium. » Spero a
Abbreviated transcription (Latin):
xi qr ñ inuaenũ eucurri. neq in uacuũ labo¬
raui. Sed & si immolor suꝑ sacrifitiũ in obse¬
quium fideiure: gandeo & congratulor om̃i¬
bus uobis. P ip̃m aũt et uos gaudete: et con¬
gratulaminimͥ. Spero añt in dño iħu. timo¬
theum me cito mitt̾e ad uos: ut et ego bono
animo sim aguitis q̃ circa uos sunt. Nemi iẽ
eniii habeo tam unanimẽ: qui sincera affe¬
tione ꝓ uobis sollicitus sit. Om̃s enim q̃ sua

Expanded text:
 non in uacuum cucurri neque in uacuum laboraui. sed et si immolor supra sacrificium et ministerium fidei uestrae, gaudeo et congratulor omnibus uobis. id ipsum autem et uos gaudete et congratulamini mihi. spero autem in domino Iesu Timotheum cito mittere ad uos, ut et ego bono animo sim, cognoscens quae circa uos sunt. neminem enim habeo tam unanimem, qui sincera affectione pro uobis sollicitus sit. omnes enim su
Abbreviated transcription (Latin):
et arbitror ut stercora. ut rp̃m li. ifaciã et
inueniar in illo ñ habens inc imiusticiam q̃
ex lege est. s illam que or fide est xp̃iiħu que ex
deo est. iusticia in fide ad cognoscendinn illũ
et urtutem resurreetionis ei societatẽ pas¬
sionum illiꝰ configuratꝰ rori ei st quo modo
occurrã ad resurrectioneni q̃ est ex mortus.
Non qd̾ iam acceꝑun itt iam ꝑfectus sim: seqͦr¬

Expanded text:
am et inveniar in illo non habens meam iustitiam quae ex lege est sed illam quae ex fide est Christi quae ex Deo est iustitia in fide ad agnoscendum illum et virtutem resurrectionis eius et societatem passionum illius configuratus morti eius si quo modo occurram ad resurrectionem quae est ex mortuis non quod iam acce
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝓpter uos. Q̾ hoc confidens scio. qr manebo
et ꝑmanebo omnib uobis ad ꝓfectum ur̃mn et
gaudium fidei: ut gratulatio ura habundet
in xp̃o iħu in me. ꝑ meum aduentũ tt̾m ad uoᷤ.
Tantum digne eungelio xͥ conu̾samini: ut
siue cum uenero et uidero uos. siue absens au¬
diam de uobis: qr statis in uno sp̃u unanimes
conlaborantes fidei e ungelii. ⁊ in nullo terrea¬
mini ab adu̾sariis: que ẽ illis causa ꝑditionis
uobis autem salitis. Et hoc a deo: quia uobis

Expanded text:
t: « Et hoc confidens, scio quia manebo et permanebo omnibus vobis ad profectum vestrum et gaudium fidei, ut gratulatio vestra abundet in Christo Jesu, in me, per meum adventum iterum ad vos. Tantum digne euangelio Christi conuersamini, ut siue cum uenero et uidero uos, siue absens audiam de uobis, quia statis in uno spiritu unanimes, conlaborantes fide euangelii, et in nullo terreamini ab aduersariis, quae est in illis causa perditionis, uobis autem salutis: et hoc a deo. quia uobis
Abbreviated transcription (Latin):
nec dicant obsorbuimus eũ. Confundam̃et
reu̾eantur ꝓaxit: qui letantur iu alidtone
mea. Induantur confusione ce u̾ecunda qm
magnificantur suꝑme. Laudete lepmur
qui uoiunt iusticiam meã.: ⁊ drart lipiis

Expanded text:
ne dicant, absorbuimus eum. Confundantur, et revereantur pariter qui laetantur in afflictione mea: Induantur confusione et verecundia, qui magnificantur super me. Laudent, et laetentur qui volunt justitiam meam: et dicant
Abbreviated transcription (Latin):
angelus dñi ingiro timentes eũ: ⁊eruet eos.
rierunt: quȩrentib aũt dnm ñ deerit omne
bonum. Sempe s. Wenite filii audite me. ti¬
morem dñi docebouos. Quis est uir qui uelit
uitam. diligens dies uidere bonos: Eustodi lin
guam tuã a malo: & labia tuaneloquant do¬
lum. Recede a malo ⁊ facbonũ: quere pacẽ et
seq̃re eã. Oculi dñi ad iustos: & aureseuis ad
⁊ dñs exaudiuit: & ex omnib tͥbulationibus
eoꝵ liberauit eos Iuxta ẽ dñs contritis corde: et
culpabuntur. Redim et dñs animas sanctoꝵ¬

Expanded text:
angelus Domini in gyra timentes eum, et eruet eos. rierunt, quaerentibus autem dominum non deerit omne bonum. uenite, filii, audite me: timorem domini docebo uos. quis est uir qui uelit uitam, dguam tuam a malo: et labia tua ne loquantur dolum. Recede a malo, et fac bonum: quaere pacem, et persequere eam. Oculi Domini ad justos, et aures ejus ad Dominus exaudivit, et ex omnibus tribulationibus eorum liberavit eos. Juxta est Dominus contritis corde, et culpabuntur. Redimet Dominus animas servo
Abbreviated transcription (Latin):
uodecimaũt apłoꝵ noia sunt hec. Pri¬
mus sẏmon qui dicitur petrus & andre¬
as fratereius. lacobus zebedei et ioh̾es
frater eius. phylippus & bartholomeus. tho¬
mas et matheus publicanꝰ. lacobus alphei. et
taddeus. symon chananeus et uidas scariotheᷤ.
qui et tradidit eum. Hos duodecim misit ie¬
sus: precipiens eis ⁊ dicens. In uiamgentium
ne abieritis. et in ciuitates samaritanoꝵ ne
intraueritis. s ite potius ad oues que ꝑierũt¬

Expanded text:
na sunt haec primus Simon qui dicitur Petrus et Andreas frater eius Iacobus Zebedaei et Iohannes frater eius Philippus et Bartholomeus Thomas et Mattheus publicanus et Iacobus Alphei et Thaddeus Simon Cananeus et Iudas Scariotes qui et tradidit eum hos duodecim misit Iesus praecipiens eis et dicens in viam gentium ne abieritis et in civitates Samaritanorum ne intraveritis
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo aũt immittit cõmissuram panni tu¬
dis in uestimentũ uetꝰ. Tollit enim plenttu¬
dinemeiꝰ a uestimento: et peior scissura fit.
Heq mittunt uinũ nouũ in utres ueteres.
Alioquin rumpuntur itres & uinũ effundi¬
tur: et utres ꝑeunt. Sed uinum nouũ in utreˢ
nouos intitunt: & ambo conseruantur: .M.¬
ec illo loq̃nte ad eos: ecce princeps unꝰ

Expanded text:
nemo autem inmittit commissuram panni rudis in vestimentum vetus tollit enim plenitudinem eius a vestimento et peior scissura fit neque mittunt vinum novum in utres veteres alioquin rumpuntur utres et vinum effunditur et utres pereunt sed vinum novum in utres novos mittunt et ambo conservantur haec illo loquente ad eo
Abbreviated transcription (Latin):
uenire. Ne despitias narrationẽ presbi¬
teroꝵ sapientium: & in ꝓu̾biis illoꝵ conu̾sa¬
re. Ab ipsis enim disces doctrinam intellectꝰ
et seruire magnatis sine querela. Hon te pre¬
t̾eat narratio senioꝵ: & ip̃i enim didicerunt
a patrib suis. Qm̃ ab ipsis disces intellectũ.
et in tempore necessitatis dabis responsun.
Honincendas carbones peccatoꝵ arguenseos.¬
et ne incendaris flamma ignis pecc̃oꝵ illoꝵ.
e contra faciem stes

Expanded text:
venire ne despicias narrationem presbyterorum sapientium et in proverbiis illorum conversare ab ipsis enim disces doctrinam intellectus et servire magnatis sine querella non te praetereat narratio seniorum et ipsi enim didicerunt a patribus suis quoniam ab ipsis disces intellectum et in tempore necessitatis responsum non incendas carbones peccatoris arguens eos ne incendaris flamma ignis peccatorum illorum ne contra faciem stes
Abbreviated transcription (Latin):
Udi me fili et disce disciplinam sensus.
et in u̾bis meis attende in corde tuo. Et
dicam in equitate diseiplinã: & scruta¬
bor enarrare sapientiam. Et in u̾bis meis
attende in corde cuo. Et dico in equitate sp̃s
uirtutes quas posuit deus in oꝑa sua ab ini¬
tio: et in ueritate enuntio scientiam eiꝰ. In
iuditio dei: oꝑa ipsuis. Ab inttio & ab insti¬
tutione ipsoꝵ distinxit partes illoꝵ: & initia
ip̃oꝵ ingentib suis. Ornauit inȩt̾num oꝑa
illoꝵ:. nec esurierunt nec laborau̾nt. ⁊ ñ desti¬
terunt ab oꝑibus sius. unusquisq ꝓximũ
sibi ñ angustiauit usq mȩuum. Nonsis in¬
credibilis uerbo illius. Post hec deus in terrã
respexit: & impleuit illam bonis suis. Ani¬
ma omnis uitalis denuntiauit ante faciẽ

Expanded text:
udi me, fili, et disce disciplinam sensus, et in verbis meis attende in corde tuo, et dicam in aequitate disciplinam, et scrutabor enarrare sapientiam et in verbis meis adtende in corde tuo et dico in aequitate spiritus virtutes quas posuit Deus in opera sua ab initio et in veritate enuntio scientiam eius in iudicio Dei opera ipsius ab initio et ab institutione ipsorum distinxit partes illorum et initia ipsorum in gentibus suis ornavit in aeternum opera illorum nec esurierunt nec laboraverunt et non destiterunt ab operibus suis unusquisque proximum sibi non angustiavit usque in aevum non incredibiles verbo illius post haec Deus in terram respexit et implevit illam bonis suis anima omnis vitalis denudavit ante facie