comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
locꝰ sc̃suł t̾ra sc̃a nequaꝗͣ diupatit᷑. Cęlla. t̾rasc̃a. ⁊ locꝰ sc̃s ẽ. inqua
dñs ⁊ seruus eiꝰ sepe colloc unt᷑. sic̃ uir adamicũ suum. inqua crebro
fideł anima uerbo cłi conungit᷑. sponsasponso sociat᷑. t̾renis cȩlestia.
humanis diunauniunt᷑. Siquidem sic̃ templũ scm̃di: sic cȩlla
ẽ seruidi lintemplo eñi ⁊ incęlla diuina tractant᷑: s erebriu
in cęlla. In templo uisibilit̾ & figuratiue aliqñdo xp̃ianȩ pie¬
ipso ordine. ⁊ sinondum ipsapuritatis maiestate. uł ȩt̾nitatis
securitate. resipsa om̃ium sacramentoꝵ fidĩ nr̃e assidue celebrat᷑.
Ideo sic̃ cdictum ÷ alienum qͥ ñ est filiꝰ. citiꝰ a seꝓicit quasi ab ortiuũ:
ẽuomit tanqmͣ inutilem ac noxium cibũ : nec diu talempati pot̾
inuiscerib suis officina pietatis. Uenitq pes suꝑbiȩ. ⁊ asportat
eum. manꝰ peccorsᷤ ⁊ mouet eum: ⁊ expulsus ũ potest stare. s fu¬

Expanded text:
titur. Cella terra sancta, et locus sanctus est, in qua Dominus et servus ejus saepe colloquuntur, sicut vir ad amicum suum. In qua crebro fidelis anima Verbo Dei conjungitur, sponsa sponso sociatur, terrenis coelestia, humanis 205 divina uniuntur: siquidem sicut templum sanctum Dei, sic cella est servi Dei. Et in templo enim, et in cella divina tractantur: sed crebrius in cella. In templo visibilitipso ordine, etsi nondum ipsa puritatis majestate, vel aeternitatis securitate, res ipsa omnium sacramentorum fidei nostrae assidue celebratur. Ideo, sicut dictum est, alienum, qui non est filius, citius a se projicit quasi abortivum, evomit tanquam inutilem ac noxium cibum; nec diu talem pati potest in visceribus suis officina pietatis, venitque pes superbiae, et asportat eum manus peccatoris, et movet eum: et expulsus non potest stare, sed fu
Abbreviated transcription (Latin):
dmoscunt᷑ ex suoꝵ ꝓprietate studioꝵ : debent om̃s alii diei.
nerint: ⁊ in qͦ ꝓficiendi statu singłis dieb uł horis. sua se esti.¬
matio dep̃hendat. Sunt ⁊̃ enim animales. qͥ ꝑse. necratione
agunt᷑. nec trahunt᷑ affectis. ⁊ tñuł auctoritate ꝑmoti ł doctri¬
na commoniti. uł exemplo puocati. approbant bonũu̾ inueniuts.

Expanded text:
die rvenerint et in quo proficiendi statu singulis diebus, vel horis sua se aestimatio deprehendat. Sunt etenim animales, qui per se nec ratione aguntur, nec trahuntur affectu: et tamen vel auctoritate permoti, vel doctrina commoniti, vel exemplo provocati, approbant bonum ubi inveniunt,
Abbreviated transcription (Latin):
inagno eiꝰ amore magna ꝑfitentib. uinfide ⁊ inspe gr̃ȩ eiꝰ maio.¬
rauirib suis aggredientib & uoluntatẽ ⁊ desideriuum sug.¬
potuerit. całuniante calumniatore. ipse miscd̾it pauꝑisuo

Expanded text:
magno ojus amore magna profitentibus, et in fide et spe gratiae ejus majomagno ojus amore magna profitentibus, et in fide et spe gratiae ejus majora viribus suis aggredientibus, et voluntatem et desiderium sugpotuerit, calumniante calumniatore, ipse miserico
Abbreviated transcription (Latin):
uos extendite. Si enĩ ad singła uolueritis uł laucdatorib respon.¬
dere. uł cũ detractorib litigare : tẽpꝰ ꝑditis: cuiꝰ in pposito sc̃o ñ leui
iactura ÷. At̾ris enĩ ad cȩlos festinantẽ. qͥ morat᷑:. ⁊ siñ detuiet:¬
plurimũ tñnocet. Nolite negligere: nolite tardare. Grandis
uobisrestat iua. Altissima enĩ ẽ ꝑfessio ur̃a: cȩlos transit: par
angłis ẽ: angłicȩ simił puritati. Non enim solũ uouistis omẽm
sc̃itatẽ: s. omĩs sc̃itatis ꝑfectionẽ : ioĩs consummationis finem.
Son est ur̃m languere circa cõmunia p̃ceptã. ueq hoc solũ atten
dere qͥd p̃cipiat ds̃ .s qͥd uelit: ꝓbantes q̃ sit uoluntas dĩ bona
& beneplacens.⁊ ꝑfecta. Alioꝵ ẽ enĩ cło seruire. ur̃m: adherere.
Alioꝵ ẽ dm̃ credẽ. scire. amare. ⁊ reuereri: ur̃m ÷ sapere. intelligẽ.

Expanded text:
vos extendite. Si enim ad singula volueritis, vel laudatoribus responvos extendite. Si enim ad singula volueritis, vel laudatoribus respondere, vel cum detractoribus litigare, tempus perditis, cujus in proposito sancto non levis est jactura. A terris enim ad coelos festinantem qui moratio. 5. Nolite ergo negligere, nolite tradere: grandis enim vobis restat via. Altissima enim est professio vestra. Coelos transit, par angelis est, angelicae similis puritati. Non enim solum vovistis omnem sanctitatem, sed omnis sanctitatis perfectionem, et omnis consummationis finem. Non esluntas Dei bona, et beneplacens, et perfecta . Aliorum est enim Deo servire, vestrum adhaerere. Aliorum est Deum credere, scire, amare, revereri: vestrum est sapere, intelligere,
Abbreviated transcription (Latin):
unũ: & ioħiunum. pꝰ passionẽ uͦ dñi. calente adhuc in cordib fi.¬
deliũ effusi eiꝰ sanguinis recenti memoria. solitariam hanc uit̾a
ꝑfitentib. pauꝑtatẽ sp̃c secłantib. ⁊ in sp̃ualibus exercitiis. &
contẽplatiõẽ dĩ pingue otiũ altero in altero zelantib: deserta
repleta st̃. Ex quib legimꝰ paulos. macharios. antoniũ. arse.¬
nium. ⁊ alios quamplures in sc̃ȩ huiꝰ conu̾satiõis re publica.
consulares uiros. egregia noĩa. in cuutate d̾i nobiles ⁊ trium¬
& corporis sui: de cultu animi. ⁊ dñi dĩ sui. Sileant gͦ qͥ inte.¬
nebris de luce iudicantes. uos arguunt nouitatis. ex habun.¬
dantia malȩ uoluntatis: ipsi potiꝰ arguendi uetustatiꝰ⁊ uanitatiᷤ.
Sed ⁊ laudatores & detractores sẽꝑ estis habituri : sic̃ ⁊ dñs. Lauclato.
issimulate. ⁊ peis orate: &. obliti q̃ retro st̃. p̃tergressis scandaliᷤ
q̃ uretaiter uob ⁊ a dextris.i ã sinistris positast. in anteriora ur̃a

Expanded text:
unum. 4. Post passionem vero Domini, calente adhuc in cordibus fidelium effusi ejus sanguinis recenti memoria, solitariam hanc vitam eligentibus, paupertatem spiritus sectantibus, et in spiritualibus exercitiis et in contemplatione Dei pingue otium altero in alterum zelantibus, deserta repleta sunt. Ex quibus legimus Paulos, Macarios, Antonios, Arsenios, et alios quamplures in sanctae hujus conversationis republica consulares viros, egregia nomina in civitate Dei, nobiles et triumjus mundi, et corporis sui, de cultu animi, et Domini Dei sui. Sileant ergo qui in tenebris de luce judicantes, vos arguunt novitatis ex abundantia malae voluntatis: ipsi potius arguendi vetustatis et vanitatis. Sed et laudatores et detractores semper estis habituri, sicut et Dominus. Laudatdissimulate, et pro eis orate. Et obliti quae retro sunt, praetermissis scandalis, quae juxta iter vobis a dextris et a sinistris posita sunt, in anteriora vestra
Abbreviated transcription (Latin):
cellis.: excluso a uob̾ toto scło. totos uos inclusistis cum cleo
Cȩllȩ siqͥdem ⁊ ꝙ li habitatio cognatȩ st̃: qr sic̃ cȩlum accȩl la ad.

Expanded text:
cellis, excluso a vobis toto saeculo, totos vos inclusistis cum Deo. cellis, excluso a vobis toto saeculo, totos vos inclusistis cum Deo. Cellae siquidem et coeli habitatio cognatae
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc qͥcumq ur̃m ñ ht̃ inconscientia. ñ exibet inuita. non
exercet incella. non solitarius s sosꝰ dicendus ẽ : nec cęllaei
cęlla .s. reclusio ⁊ carcer est. Uere enimsosꝰ ẽ: cũ qͦd̾s non est.
uere reclusus ẽ: qͥ in deo liber ñ est. Solitudo enĩ ⁊ reclusio:
nominamiseriȩ sunt. Cęlla aut̃ nequaquam eẽ debet
reclusio necessitatis. s domicilium pacis: ostium clausũ. ñ la¬
tebrȩ. s secretum. Cum qͦ enĩ d̾s÷: numqͣm minꝰ ẽ solꝰ ꝗͣcũ sołẽ:¬
Cunc enĩ libere fruit᷑ gaudiosuo. tt̃ ipse suus s ẽ. ad fruendu deo
inse. ⁊ se indeo. Tunc in luce ueritatis. insereno mundi cordis.
ultͦ patet sͥ pura conscientia: ⁊ libere se infundit affecta de deo
memoria : ⁊ uł illuminat᷑ intellectꝰ. ⁊ bonosuo fruit᷑ affectꝰ:
uł libere seipsum deflet humane fragilitatiᷤᷤ defectu...
Propt̾ hoc scd̃m formã ppositi ur̃i. habitantes incęlis potius ꝗͣ in

Expanded text:
um non habet in conscientia, non exhibet in vita, non exercet in cella, non solitarius, sed solus dicendus est: nec cella ei cella, sed reclusio et carcer est. Vere enim solus est, cum quo Deus non est: vere reclusus est, qui in Deo liber non est. Solitudo enim, et reclusio sunt nomina miseriae: cella autem nequaquam debet esse reclusio necessitatis, sed domicilium pacis, ostium clausum: non latebrae, sed secretum. 10. Cum quo enim Deus est, nunquam minus solus eunc enim libere fruitur gaudio suo, tunc ipse suus est sibi, ad fruendum Deo in se, et se in Deo. Tunc in luce veritatis, in sereno mundi cordis ultro patet sibi pura conscientia, et libere se in se fundit affecta de Deo memoria: et vel illuminatur intellectus, et bono suo fruitur affectus; vel libere seipsum deflet humanae fragilitatis defectus. Propter hoc secundum formam propositi vestri habitantes in coelis potius quam in
Abbreviated transcription (Latin):
dere oportet: qr xp̃iane religionis speciosissima portio
qua cȩlos tangere ꝓpinquius uidebatur. mortua erat ⁊ re
mꝰ nec credebamꝰ: legebamꝰ in libͥs ⁊ mirabam᷑. de anti¬
qua uitȩ solitariȩ gła. ⁊ magnam ea gr̃a dĩ: cũ subito in¬
uenimꝰ eam in campis silue. in monte dĩ. in monde pingui.
ubi iã de ea pinguescunt speciosa deserti:. ⁊ exultatione
colles accinguntur. Ibi enĩ iam ꝑuos se offert om̃ib. ⁊ in
uob̾se demonstrat: ⁊ ignota hactenꝰ innotescit: in paucis
magna ⁊ diuina plane fuerint miracła q̃ dñs gessit in
terris: hoc tam̃ unũ suꝑ omĩa alia enituit᷑. & cȩta c̃cta
illustrauit: qͦd sic̃ dictum ẽ in paucis simplicib totũ mun

Expanded text:
devotionis ac religionis speciosissima portio, quae coelos propinquius tangere videbatur, mortua erat, et rus, nec credebamus: legebamus in libris, et mirabamur de antiqua vitae solitariae gloria, et magna in ea gratia Dei; cum subito invenimus eam in campis silvae, in monte Dei, in monte pingui: ubi jam de ea pinguescunt speciosa deserti, et exsultatione colles accinguntur. Ibi enim etiam per vos offert se omnibus, et in vobis se demonstrat, et ignota hactenus innotescit in paucis magna et divina plane fuerint miracula, quae Dominus gessit in terris, hoc tamen unum super omnia alia enituit, et caetera cuncta illustravit, quod, sicut dictum est, in paucis simplicib
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. Acȩ lando enĩ:icȩlum. icella nomen habere uidentu
& qͦd ce lat᷑ incȩlis. hoc uncęllis: qd gerit᷑ in celis. hoc &s incellis.
Qͥanam hoc est: Uacare deo: frui dõ. Quod cũ scd̾m ordinẽ.¬
cũ pie ⁊ ficdelit̾ celebrat᷑ incęllis: audeo dicẽ. sc̃ĩ angłi dĩ cellaᷤᷤ
habent ꝓ cęlis. ⁊ eque delectant᷑ incęlł. ac incęlis. Dam cũ incel.¬
lauigiter cȩ lestia actitant᷑. cȩlum cellȩ. ⁊ sacram̃tisimilitu¬
dine. ⁊ pietatis affectu. ⁊ simili oꝑis effectu ꝑximum efficit᷑:
nec iam spĩi oranti. uł &̃ ã corpore exeunti ã cȩlla incęlũ. lon.¬
ga ł difficiłiua inuenit᷑. Acella enĩncȩlũ sepe ascendit᷑. iuix
aut̃ unꝗͣ ã cȩlla minfernũ descendit᷑: nͥsic̃ dicit spalmꝰ. descen¬
do reuisere amant gaudia cȩlestia. ut arclentiꝰ ea appetant:
sic ⁊ dolores inferni. ut horreant & refugiant. Ihoc ẽ qͦd un¬
p̃cant᷑ inimicis suis: orantes. ut descendant in infernũ uiuente.¬

Expanded text:
identur: et quod celatur in coelis, hoc et in cellis: quod geritur in coelis, hoc et in cellis. Quidnam est hoc? Vacare Deo, frui Deo. Quod cum secundum ordinem pie et fideliter celebratur in cellis, audeo dicere, sancti angeli Dei cellas habent pro coelis, et aeque delectantur in cellis ac in coelis. Nam cum in cella jugiter coelestia actitantur, coelum cellae et sacramenti similitudine, et pietatis affectu, et similis operis affectu proximum efficitur: nec jam spiritui oranti, vel etiam a corpore exeunti, a cella in coelum longa vel difficilis via invenitur. A cella enim in coelum saepe ascenditur; vix autem unquam a cella in infernum descenditur, nisi sicut dicit Psalmista: Descenndo revisere amant gaudia coelestia, ut ardentius ea appetant: sic et dolores inferni, ut horreant et refugiant. Et hoc est quod imprecantur inimicis suis orantes, scilicet ut descendant in infernum vivente
Abbreviated transcription (Latin):
Absit tñfr̃s a conscientiȩ ur̃ȩ estimatiõe. a paruitate i hu¬
militate ur̃a. ⁊ abore ur̃o oĩs altitudo: qr altũ sapere mors est
⁊ facile ẽ. in aldose contuentẽ obstupesce: ⁊ de uita ꝑiclitari.
Feras uos potiꝰ indomitas. ⁊ incaueatas. ⁊ bestias q̃ alit̃ ⁊ cõmuni
hominũ more domari ñ poterant. estimate. ⁊ appellate: longe
bidextrifortissimi. sic̃ aothille uidex isrł. qͥutraq manu uti

Expanded text:
onscientiae vestrae aestimatione, a parvitate et humilitate vestra, et ab ore vestro omnis altitudo: quia altum sapere mors est; et facile est in alto se contuentem obstupescere, et de vita periclitari. Feras vos potius indomitas, et incaveatas bestias quae aliter communi hominum more domari non poterant existimate et appellate; longe bidextri fortissimi sicut Ahod ille judex fortissimus I
Abbreviated transcription (Latin):
ordinem ur̃m .s feruorem sp̃c.s habundantiam pacis. sed
grãm simplicitatis. in pposito rigorem. in dilectione mutua
ipsam sc̃i sp̃c suauitatem. ⁊ plenam omnino in conuersatiõe
ur̃a formã pietatis. in recordatione montis dĩ totus exulto: &.
onis deuotus adoro. Nã ⁊ ipsum montis dĩ nom̃. bonȩ speip̃.¬
fert omen: scilicos qd̾ sic̃ spalmꝰ dicit de monte dñi. habitatu¬
ra sit in eo generatio quȩrentium dñm. q̃rentiũ faciem dei
lacob: innocens manib ⁊ mundo corde: ⁊ qͣ ñ accepit inuano
animamsuã. Ipsaenim ẽ ꝓfessio ur̃a: quȩrere dm̃ iacob. ñ cõmuni

Expanded text:
ordinem vestrum, sed fervorem spiritus, sed abundantiam pacis, sed ordinem vestrum, sed fervorem spiritus, sed abundantiam pacis, sed gratiam simplicitatis, in proposito rigorem, in dilectione mutua ipsam sancti Spiritus suavitatem, et plenam omnino in conversatione vesstra formam pietatis, in recordatione Montis-Dei totus exsulto, etonis devotus adoro. Nam et ipsum Montis-Dei nomen bonae spei praefert omen; scilicet, quod sicut Psalmista dicit de monte Dei, habitatura sit in eo generatio quaerentium Dominum, quaerentium faciem Dei Jacob; innocens manibus, et mundo corde; qui non accepit in vano animam suam . Ipsa est enim professio vestra, quaerere Deum Ja
Abbreviated transcription (Latin):
dum erit&. seruandum : nec faserit ab aliquo immutari.
Sic enu de uob̾ erit apud eos. sic̃ de incõmutabilib legibus summȩ
& ȩt̾̃nȩ ueritatis ẽ apud nos. quas scrutari om̃ib expedit ⁊ scire
non aut̃ lic&e alicui diudicare. Deo autem grãs.qr nec indig.¬
uiun exit uobis. uec inutile erit posteris: sipie. si fortiter. et
uos tenueritis. u ipsi in uob̃ fidelit̾ imitentur. qd uterim tenetis.
E siquid adhuc aliter sapere oportuerit: ⁊ hoc uob ds̾ reuelabit
Salua enimꝑ omia cartusiȩ sc̃itatis debita ⁊ cũ om̃i laude p̃dican¬
da reu̾entia :: multa in alpinis illis horridis et continius fri¬
goribus necessaria st̃: q̃ frugalem sufficientiam ⁊ uoluntariã
pauꝑtatem sectantib inhis diunt axat regionib ñ adeo neces.¬
saria uidentur. Intelligitis quȩ dico. Dabit enĩ dñs intetłm.¬
Gaudeo autem in uob̾: ⁊ lic& absens corpore. s p̾sens sp̃u. ⁊ uidens

Expanded text:
dum erit et servandum, nec fas erit aliquid immutari. dum erit et servandum, nec fas erit aliquid immutari. Sic enim de vobis erit apud eos, sicut de incommutabilibus legibus summae et aeternae veritatis est apud nos, quas scrutari omnibus expedit et scire, non autem licet alicui dijudicare. Deo autem gratias, quia nec indignum vobis erit, nec inutile posteris, si pie, si fortiter et vos tenueritis, et ipsi in vobis fideliter imitentur quod interim tenetis. Et si quid adhuc aliter sapere oportuerit, et hoc Deus vobis revelabit. Salva enim per omnia Cartusiae debita sanctitate, et cum omni laude praedicanda reverentia, multa in Alpinis illis horridis et continuis frigoribus necessaria sunt, quae frugalem sufficientiam, et voluntariam paupertatem sectantibus, in his duntaxat regionibus non adeo necessaria videntur. 8. Intelligitis quae dico: dabit enim vobis Domm in vobis, et licet absens corpore, sed praesens spiritu, et videns
Abbreviated transcription (Latin):
iħc peccores saluos face̾: quoꝵ pͥmꝰ egosum. Neq enĩ hoc dicebat
paus mentiendi p̃cipitatione : s estimandi affectione. Qͥ enĩ
ꝑfecte exammando semo. ipsũ intelligit. suo peccato nulliꝰ pec¬
catum par ee̾ estimat. qͦd ñ sic̃ suum intelligit. Nolo gͦ ut
nusqͣm ar bitreris lucere solẽ cõmunem diei. nͥ in cellatua. nusꝗͣ.
eeᷤ serenum nͥ penes te: nusꝗͣ oꝑari grãm dei nisi inconscien¬
tia tua. Ansolitarioꝵ d̾stm̃ : Immo ⁊ mmnium. Miseret᷑
enim oĩum d̾s: unichilodit eoꝵ quȩ fecit. Halo te cogitare
quales sint alii. s quales ex uobis fiant. quantum in uob ẽ cogi.¬
sito imitatores estis habituri. Ex uob̾enim ex ur̃o exemplo.
nis huiꝰ sc̃i. Uos in eopatres: uos in eo institutores cũ debitaimitã¬
tioris reuerentia appellabimini a successorib ur̃is. Q cqͥd a uob̾
statutum. qͥcquid uobis tenentib ⁊ seruantibus in consuetudi.¬
nẽ fuerit missum: absq om̃i retractatiõe a posteris ur̃is tenen¬

Expanded text:
 peccatores salvos facere, quorum primus ego sum . Neque enim hoc dicebat Paulus mentiendi praecipitatione, sed aestimandi affectione. Qui enim perfecte examinando semetipsum intelligit, suo peccato nullius peccatum par esse existimat, quod non sicut suum intelligit. Nolo ergo ut nusquam arbitreris lucere solem communem dici nisi in cella tua, nusquam esse serenum nisi penes te, nusquam operari gratiam Dei nisi in conscientia tua. An solitariorum Deus tantum? Imo et omnium. Miseretur enim omnium Deus, et nihil odit eorum quae fecit . Malo te cogitare quales sint alii, sed quales ex vobis fiant, quantum in vobis est, cogii imitatores. Ex vobis enim, ex vestro exemplo, et us vestri Ordinis sancti. Vos in eo patres, vos in eo institutores cum debita imitationis reverentia appellabimini a successoribus vestris. Quidquid a vobis statutum, quidquid vobis tenentibus et servantibus in consuetudinem fuerit admissum, absque omni retractatione a posteris vestris tenen
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm. ã quarũ contͣclictiõe abscondat uosds in abscondito fa¬
cieisuȩ: hominũ impioꝵ. qͥ cũ manifestũ lum̃ ueritatis obnubila¬
re ñqueunt. de solo nouitatis nomine cauillant᷑. ueteres ipsi ⁊ in
ueteri m̃te nescientes noua meditari: utres ueteres: ñ capientes
uinũ nouũ: qͦd sieis infunderet᷑. rumꝑentur. Sed hec nouitas :¬
ñ est nouella uanitas. Res enĩ ÷ antiquȩ religioĩs. ꝑfectiofun¬
rata ⁊ innouata: ab ipso dño familiarissime celebrata : ab eiꝰ
discipłis ipso p̃sente concupita. Cuiꝰ transsigurationis głam cũ
uidissent. qͥ cũ eo inmonte sc̃o erant: continuo petrus. in eo qͥdẽ
abreptꝰ s. ⁊ nesciens qͥd dicẽt. qr uisa dm̃ maiestate cõmune bonũ
intra pͥuatum suũ uisus ÷ conclusisse. in eo autem p̃sentissimꝰ sͣ.

Expanded text:
contradictione abscondat vos Deus in abscondito faciei suae hominum impiorum; qui cum manifestum lumen veritatis obnubilare non queunt. de solo novitatis nomine cavillantur, veteres ipsi. et in veteri mente nescientes nova meditari; utres veteres non capientes vinum novum, quod si eis infunderetur, rumperentur. Sed haec novitas non est novella vanitas. Res enim est antiquae religionis, perfecte funrata et innata; ab ipso Domino familiarissime 202 celebrata, ab ejus discipulis ipso praesente concupita: cujus transfigurationis gloriam cum vidissent qui cum eo in monte sancto erant, continuo Petrus, in eo quidem abreptus sibi, et nesciens quid diceret, quia visa Dei majestate, commune bonum intra privatum suum vi
Abbreviated transcription (Latin):
accepit animam suam. hoc ÷ frustrauiuit. ł omenno non
uiuit: dũ nonuiuit ea uita propter quamut in ea uiueret
accepit animam suã. Pietas enim hȩc. iugis ẽ di memoria:¬
continua intentionis actio ad intelligentiã eiꝰ. indefessa affec¬
pietatem. Nam corporalis exercitatio ad modicum utilis ẽ.
pietas uero ad omne opus bonum utilis est : habens promis¬
sionem uitȩ quȩ nunc est ⁊ futurȩ. Pietatis enĩ ñ solummͦ
formam .s. ⁊ ueritatem in om̃ib ⁊ p̃omnibus habitꝰ ũr repinit

Expanded text:
accepit animam suam; hoc est, frustra vivit, vel omnino non vivit, dum non vivit ea vita, propter quam, ut in ea viveret, accepit animam suam. continua intentionis actio ad intelligentiam ejus, indefessa affecpietatem. Nam corporalis exercitatio ad modicum utilis est. Pietas vero ad omne opus bonum est utilis, habens promissionem vitae quae nunc est et futurae . Pietatis enim non solummodo formam, sed et veritatem in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
Abscondistieiũ hȩc a sapientib ⁊ prudentib huiꝰ scłi: ⁊ reue¬
lasti ea paruulis. Nolite gͦ tuere pusillus grex ait dñs: s
omnino conficlite.: qm̃ cõplacuit dõpatͥ dare uob regnum.
losophos mundihuiꝰ ꝑ piscatores sibi subiecit. Sinite gͦ sini
& t̾ram lingentes sapient̃ descendere ininfernũ: uoͣi dũ fodit᷑
te disciplinã ascendendim celum. Ur̃a enim simplicitas
iã multos ꝓuocat ad emulationẽ. ur̃a sufficientia ⁊ altissi¬
ma pauꝑtas. iãmultoꝵ confundit cupiditatẽ: ur̃m secre
horrorem. Si qua gͦ consolatio in xp̃o. si qͦd solatiũ caritati.
si qua societas sp̃c. si qua uiscera miscd̃iȩ: implete gaudium.
ñ meum tm̃m᷑ .s. om̃ium diligentium nom̃ d̾ni: ut inua.¬
rietate uestitꝰ deaurati de auro sapientiȩ d̾i. reginȩ assisten¬
tis ã dextris sponsi. ur̃o studio. ur̃a instantia. ad d̾i głam. &
magnã coronã urãm.⁊ gaudiu̾ õium bonoꝵ. Hoc sc̃e noui.¬

Expanded text:
Abscondisti enim haec a sapientibus et prudentibus hujus mundi, et revelasti ea parvulis . Nolite ergo timere, pusillus grex, ait Dominus, sed omnino confidite, quia complacuit Deo Patri dare vobis regnum . losophos mundi hujus per piscatores sibi subjecit. Sinite ergo, siet terram lingentes, sapienter descendere in infernum. Vos autem, dum foditur te disciplinam ascendendi in coelum. Vestra namque simplicitas jam multos provocat ad aemulationem: vestra sufficientissima et altissima paupertas jam multorum confundit cupiditatem: vestrum sechorrorem. Si qua ergo consolatio in Christo, si quod solatium charitatis, si qua societas spiritus, si qua viscera misericordiae, implete gaudium non meum tantummodo, sed omnium diligentium nomen Domini: ut in varietate vestitus deaurati de auro sapientiae Dei reginae assistentis a dextris sponsi, vestro studio, vestra instantia, ad Dei gloriam, et magnam coronam vestram, et gaudium omnium bonorum, hoc s
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾. filius & sp̃s sc̃s. qui sic unũ sunt pͥncipium. sic̃ unꝰ
đs. Neq enim dicendꝰ ÷ pat̾ pͥncipium pͥncipii in eo qd̾ filus
cuiꝰ ipse pͥncipium est. pͥncipium ẽ cum ipso sp̃s sc̃i. sed sicibi
intelligendum est cẽ pͥncipium de pͥncipio. sic̃ ds de do. unꝰ
ds̃. unum pͥncipium. pat̾ filii. & cum filio sp̃s sc̃i. & cũ filio
& spũ scõ om̃is creat᷑e. Oramus &̾ dm patrem. & adoramꝰ. et¬

Expanded text:
piritus sanctus: qui sic unum sunt principium, sicut unus Deus. Neque enim dicendus est Pater principium principii, in eo quod Filius, cujus ipse principium est, principium est cum ipso Spiritus sancti: sed sic ibi intelligendum est esse principium de principio, sicut Deus de Deo, unus Deus, unum principium, Pater Filii, et cum illo Spiritus sancti, et cum Filio et Spiritu sancto omnis creaturae. Oramus etiam Deum Patrem et ado
Abbreviated transcription (Latin):
erat. & totꝰ in uirgine fieret qd̾ ñ erat. Sic gͦ uerus ds ac
suminus totũ hominem in se accepit. & sic plenitudo
diuinitatis ueritate diuine humanȩq substantiȩ inc̃¬
fusibilit̾ ꝑ manente. semet ipsam pleno conuiuxit hõi. ut
unitate deinceps manente ꝑsonȩ. n ec homo xp̃c a sua di¬
uinitate. nec idem ds̃ xꝑc asua possit humanitate disiun¬
gi. Het enim ꝑsonȩ inseꝑabilis unitas in qua dĩ ꝙ hõ natꝰ ẽ¬
tarie pateret᷑ in carne. saluia impassibili plenitudine di¬
uine substantiȩ. Quaꝑꝑ diuinitatem xp̃i ꝗͣ mimutabilẽ
scã scͥpt᷑a comiñdat. sic passam fatemur in carne. ut tameu
credamus eam ñ compassam fuisse cũ carne. Idõ enim in car¬
ne ds̃ passus ÷. quia passibilem carnẽ accepit. Idõ autem
carni cõpassus ÷. q in carne patiens impassibilis diuina na

Expanded text:
erat; et totus in Virgine fieret quod non erat. Sic ergo verus Deus ac erat; et totus in Virgine fieret quod non erat. Sic ergo verus Deus ac summus totum hominem in se accepit: et sic plenitudo divinitatis veritate divinae humanaeque substantiae inconfusibiliter permanente semetipsam pleno conjunxit homini, ut unitate deinceps manente personae, nec homo Christus a sua divinitate, nec idem Deus Christus a sua possit humanitate disjungi. Haec enim personae inseparabilis unitas, in qua Deus et homo natus etarie pateretur in carne salva impassibili plenitudine divinae substantiae. Quapropter divinitatem Christi, quam immutabilem sancta Scriptura commendat, sic passam fatemur in carne, ut tamen credamus eam non compassam fuisse cum carne. Ideo enim in carne Deus passus est; quia passibilem carnem accepit. Ideo autem carni compassus non est: quia in carne patiens impassibilis divina na
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ. Quid enĩ ꝓdesset filio. ut nuncupetur unigeniti noĩe. si
pͥuatur nominis ueritate. fr̾ustranamq uigenitus dr̃. sun
eius generatiõe ñ naturalis de do generante ui̾tas. s ex do¬
nante largitas p̃dicatur. & aliis enim quotqͦt receꝑunt eũ
dedit potestatẽ filios di. S in illo sempit̾nȩ natiuitatis ar¬
chano sempit̾nꝰ atq immutabilis pat̾ alt̾um genuit ñ diti̾¬
sum. & qͣntũ generando ꝓtulit. tautꝰ ipse ꝑmansit. ꝑsonalit̾
distinxit ase. quem naturalit̾ totũ bt̃ in se. Ille gͥ meffa¬
bilis de patre sine iitio natꝰ pꝰqͣm uenit plenitudo t̃poris.
ut missus a patre fieret ex muliere totus regnans in sinu
pat̾s. totum sem et ipsum fcemans in sinu mats. totꝰ uenit
in uterum uirginis. Neq enim pars eius remansit in patre
& pars eiꝰ uenit in uirginẽ. cum totꝰ in patre maneret. qd

Expanded text:
turae. Quid enim prodest Filio, ut nuncupetur unigeniti nomine; si turae. Quid enim prodest Filio, ut nuncupetur unigeniti nomine; si privatur nominis veritate? Frustra namque unigenitus dicitur, si in ejus generatione non naturalis de Deo generante veritas, sed ex donante largitas praedicatur. Et aliis enim, quotquot receperunt eum, credit potestatem filios Dei fieri. Sed in illo sempiternae nativitatis arcano sempiternus atque immutabilis Pater alterum genuit, non diversum: et quantum generando protulit, tantus ipse permansit. Personaliter distinxit a se, quem naturaliter totum habet in se. Ille igitur ineffabilis de Patre sine initio natus, postquam venit plenitudo temporis , ut missus a Patre fieret ex muliere, totus regnans in sinu Patris, totum semetipsum formans in sinu matris, totus venit in uterum virginis. Neque enim pars ejus remansit in Patre, et pars ejus venit in Virginem, cum totus in Patre maneret, quod
Abbreviated transcription (Latin):
nit᷑ hr̃e ꝑsonã. S neq temꝑalis credenda ẽ missio u̾bi. cum
in ipso u̾bo in ipsa sapientia d̃i ab et̃no sine tpr suerit t̃pus. qͦ
illam in carne apparere oport̾et. Quȩ pleuitudo t̃poris cum
passa enim ẽ diuinitas cuncta q̃ carnis erant in carue. qr
passibilem carnẽ cum humanis affectib d̾s suscepit. ñ tam̃
compassa est cum carne. qr ĩpassibilis semꝑ in sua nat᷑a di-¬
uinitas ꝑmansit. Idẽ enĩ erat ds. idẽ hõ. Nam & hoc certissima
fide disc̾nendum ac tenendũ ẽ. qr sic̃ intͥnitate qued̾s est.
bemus nat᷑as intelligẽ. & unã ꝑsonam & sic̃ inseꝑabiles in
nat᷑a diuinitatis necesse ẽ crediores ꝑsonas. sic ĩ ꝑsotia xꝑi
duas naturas. Credimꝰ gͦ di filum sine aliquo natiuitatiᷤᷤ
suȩ inrto de patͥ substantia genitũ. om̃ de dõ. ñ ex mobilo¬
lod
quia de patre. ñ nuncupatiuum s nom̃ bñtẽ ex uitate na¬

Expanded text:
nitur habere personam. Sed neque temporalis credenda est missio Verbi; cum nitur habere personam. Sed neque temporalis credenda est missio Verbi; cum in ipso Verbo, in ipsa sapientia Dei ab aeterno sine tempore fuerit tempus, quo illam in carne apparere oporteret. Quae plenitudo temporis cum Passa enim est divinitas cuncta quae carnis erant in carne; quia passibilem carnem cum humanis affectibus Deus suscepit; non tamen compassa est eum carne, quia impassibilis semper in sua natura divinitas permansit. Idem enim erat Deus, idem homo. Nam et hoc certissima fide discernendum ac tenendum est; quia, sicut in Trinitate quae Deus est, bemus naturas intelligere, et unam personam. Et sicut inseparabiles in natura divinitatis necesse est credi tres personas; sic in persona Christi duas naturas. Credimus ergo Dei Filium sine aliquo nativitatis suae initio de Patris substantia genitum, Deum de Deo; non ex nilo, quia de Patre; non nuncupativum, sed nomen habentem ex veritate na
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilem faciendo. misisse eũ dr̃. Qui si eo mͦ musibilis fi¬
eret ut cum patre inuisibilis ẽẽ desuiet. id÷ si sub̃a inuisi¬
bilis u̾bi in creaturã uisibilẽ tͣnsiens mutaret᷑. ita missus a
patre intelligeretur filius. ut tantũ missus & ñ mittens inue¬
niretur. Cum uͦ ita accepta est forma serui. ut maneret incõ¬
nuutabilis forma dĩ. manifestum ẽ qd̃ a patre inuisibili. &
ab inusibili filio.& ab inuisibili spũ scõ factum sit qd̾ appare¬
ret in filio: id÷ qd̾ ab ilł inuisibilib inuisibilis ipse mitteret᷑
Seruilẽ enum formã quam unigenitꝰ d̾s assumpsit. tota tͥnitas
fecit: s licet sit in ea totiꝰ oꝑatio tͥnitatis. acceptio tam̃ eius
tura diuinitatis & carnis. totiꝰ ex hoc crederet᷑ in carnatiotri¬
seꝑabilem quidẽ hr̃e cum patre & spu sc̃o ꝓpͥam ui ht̃ huma¬
nitatem suã cum qua diuinitas eius ñ unã nat᷑am. s unã inue¬

Expanded text:
visibilem faciendo, misisse cum dicitur. Qui si eo modo visibilis fivisibilem faciendo, misisse cum dicitur. Qui si eo modo visibilis fieret, ut cum Patre invisibilis esse desineret, id est, substantia invisibilis Verbi in creaturam visibilem transiens mutaretur; ita missus a Patre Filius intelligeretur, ut tantum missus et non mittens inveniretur. Cum vero ita accepta est forma servi, ut maneret incommutabilis forma Dei; manifestum est, quod a Patre invisibili et ab invisibili Filio, et ab invisibili Spiritu sancto factum sit, quod appareret in Filio, id est, quod ab illis invisibilibus visibilis ipse mitteretur. Servilem enim formam, quam unigenitus Deus assumpsit, tota Trinitas fecit; sed licet sit in ea totius operatio Trinitatis, acceptio tamen ejustura divinitatis et carnis, totius ex hoc crederetur incarnatio Trihumanitatem suam, cum qua divinitas ejus non unam naturam, sed unam inve
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. Diuitias. honores. uoluptates. & omĩa quȩ hr̃e cupien¬
tes ñ recte uiuebamus. carendo & docendo ille fecit. pauꝑtatẽ.
contumelias. iniuirias dolores. mortẽq corꝑis. & om̃ia que ui¬
tare cupiendo. a studio bñ uiuendi solent hoĩes deuiare. ꝑpe¬
tiendo deiecit. Docuit ꝙ̃ carnales hommes sensib carnis dedi¬
tos. uec ualentes mͣte intueri ueri uu̾tatẽ. ꝗͣ excelsum lo¬
cum int̾ creat᷑as hr̃et humananatura. in eo qd̾ hominẽ assu
subtilius pensanda sunt. scił ne missio filii a patre quasi se¬
parabilis intelligatur aut tẽporalis. Nam cum hoc apatre
& filio fieret. ut filiꝰ in cͥane appareret. congruent̃ dictꝰ est
missus ille qui in carne apparuit. misisse aute ille qui mea
ñ apparuit. qm̃ ea q̃ corã corporeis ocłis gerunt᷑ foris. ab int̾o¬
re apparatu nat᷑e sp̃ualis existuit. & ꝓpt̾ea c̃uenient̾ mssa
pat̃ in iusibilis una cum filio secũ inusibili. eundẽ filium᷑

Expanded text:
Divitias, honores, voluptates, et omnia quae habere cupientes non recte vivebamus, carendo et docendo vile fecit; paupertatem, contumelias, injurias, dolores, mortemque corporis, et omnia quae vitare cupiendo a studio bene vivendi solent homines deviare, perpetiendo dejecit. Docuit etiam carnales homines sensibus carnis deditos, nec valentes mente intueri veritatem, quam excelsum locum inter creaturas haberet humana natura, in eo quod hominem assusubtilius pensanda sunt, scilicet ne missio Filii a Patre quasi separabilis intelligatur, aut temporalis. Nam cum hoc a Patre et Filio fieret, ut Filius in carne appareret, congruenter dictus est missus ille, qui in carne apparuit; misisse autem ille, qui in ea non apparuit, quoniam ea quae coram corporis oculis geruntur foris, ab interiore apparatu naturae spiritualis existunt; et propterea convenienter missa . Quapropter Pater invisibilis una cum Filio secum invisibili eumdem Filium
Abbreviated transcription (Latin):
& scełatis ea & peccatorib indulget. ad ꝓuocationem & eo¬
ficationẽ caritatis. Ipse filiis grͣe. pauꝑib sp̃u. in p̃sentio¬
uite exilio aduocatꝰ ÷ & consolator. uirtus adu̾sis. in tͥbula¬
tionib adiutor. Ipse doceus orare qͦmͦ opartet. hominẽq
do afficiens. & placentem & exaudibilem efficiens. illunuuat
nitellectum. farmat affectum. faciens. ꝑficiens. & solus si so¬
lus eẽ poteit ł dici debet. sufficiens. S id̾o solus sufficit
ꝗr separaria patre ⁊ silio ñ potest. cũ qͥb iusep arabilic̾
facit cuncta q̃ facit:

Expanded text:
et sceleratis ea et peccatoribus indulget, ad provocationem et aedet sceleratis ea et peccatoribus indulget, ad provocationem et aedificationem charitatis. Ipse filiis gratiae, pauperivitae exsilio advocatus est et consolator, virtus in adversis, in tribulationibus adjutor. Ipse docens orare, quomodo oportet, hominemque Deo afficiens, et placentem et exaudibilem efficiens, illuminat intellectum, format affectum; faciens, perficiens, et solus, si solus esse potest, vel dici debet, sufficiens, sed ideo solus sufficit quia separari a Patre et Filio non potest, cum quibus inseparabiliter facit cuncta quae facit
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ si cet̾a carismata ũ habeant᷑ ꝑ duc̃ ad regnũ. Nã & fide ᷤ ipsa
p̾̃t̾ caritatem ut cũq pot̃ eẽ . s. ñ pot̾ ꝓdesse. Sola enim
ꝓ dest que ꝑ dilectionem oꝑat᷑. Sẽs enim sp̃s caritas ẽ pa¬
tris & filũ qua se diligunt. & unitas qua unũ sunt. Is. ꝑ¬
cum datus fuerit hõi. accendit eum in dilectionẽ di ac pri¬
mi. & ipse ipsa dilectio ÷. quia ds̃ caritas ÷. nec ht̃ hõ unde
ds̃ dilexit uos. ñ affectu s effectu caritatis. cũ afĩ scła in¬
temporalit diligit etͣnus. nec afficitur qui in cõmittabilis:
iitate. ingenti ubtate suꝑhabiui dantis gr̃e ꝑfundens orã
ꝑ captu d modo singłoꝵ. ut ordines suas singła ten eant.
& sponte locis suis ad quiescant. largiens bona. disponens
utilia. pũs & fidelib imꝑtiens diuisioẽs graꝵ. impus &. in¬
fidelib sepe pacẽ tͥbuens tͣpoꝵ. corpoꝵ sanitatẽ. ꝓsꝑctatẽ
his similia quȩ ñ numꝗͣ subtrahit sc̃is ad ꝓbationẽ sc̃ititi

Expanded text:
ta non habeantur, perducit ad regnum. Nam et fides ipsa praeter charitatem utcunque potest esse, sed non potest prodesse. Sola enim rodest, quae per dilectionem operatur. Sanctus enim Spiritus charitas est Patris et Filii; qua se diligunt, et unitas qua unum sunt. Hic cum datus fuerit homini, accendit eum in dilectionem Dei ac proximi. Et ipsa dilectio est qua Deus charitas est; nec habet homo unde dDeus dilexit nos, non affectu, sed effectu charitatis, cum atemporaliter diligit aeternus, nec efficitur, qui incommutabilis esnitate, ingenti ubertate superabundantis gratiae perfundens omnia pro captu et modo singulorum, ut ordines suos singula teneant, et sponte locis suis acquiescant; largiens bona, disponens utilia, piis et fidelibus impertiens divisiones gratiarum; impiis et infidelibus saepe pacem tribuens temporum, corporum sahis similia, quae nonnunquam subtrahit sanctis ad probationem sanctitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ita & u̾bum d̃i factum ẽ caro. s absit a fide fidelium om̃iũ
ut credatur mutatũ in carnem Factũq caro u̾bũ di. factũ
est uobis &̃ u̾bum doctrinȩ. ñ humanȩ s diumȩ. docens nos
de compendio implere omnẽ legẽ dicens. Diliges dnm dm̃

Expanded text:
ita et Verbum Dei factum est caro: sed absit a fide fidelium omnium, ita et Verbum Dei factum est caro: sed absit a fide fidelium omnium, ut credatur mutatum in carnem. Factumque caro Verbum Dei factum est nobis et verbum doctrinae, non humanae, sed divinae, docens nos de compendio implere omnem legem dicens: « Diliges Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
tabili. & inenarrabili natiuitate. Generationem enĩ eiꝰ
quis enarrabit.: Non tam̃ refugimus p̃dicare in đ̃o uerũ
nom̃ gen̾atioĩs. & natiuitatis. sicut manichei. siue quidam
arriani qui creaturã eẽ dicunt filium dĩ. s credimꝰ & ꝓfite¬
mur natum de d̃o đm. unumq eẽ eum qͥ genuit. & eũ qui
genitus est. Sic̃ autem filius. filus dr̃ gignentis. sic d̾ ubũ
dicentis : ut multis modis ut cũq dicatur. qd̃ nullo edi¬
cimͦ pot̃. U̾bũ enim dĩ magno occulto ꝙ mysterio apud
homines humani ti̾bi & nomen gerit & aliqͣ similitudinẽ.
Est enim in boĩe. in int̾iore cordis eius u̾bum aliqd̃. de qua¬
cumq re conceptio aliqͣ uitatis. sine uoce sine sillabis.
sine forma aliqua. Sicut autem hoc uerbum hominis. ut ma¬
nifestetur sensib hominum uox quodammͦ fit. assum̃do eam.
sic u̾bum caro factum est. assum̃do eam in qua manifeftaret᷑
hõib. & sic̃ u̾bum bominis fit uox. nec mutatur in uocem.

Expanded text:
tabili et inenarrabili nativitate. « Generationem enim ejus quis enarrabit? » Non tamen refugimus praedicare in Deo verum nomen generationis et nativitatis, sicut Manichaei, sive quidam Ariani, qui creaturam esse dicunt Filium Dei; sed credimus et profitemur natum de Deo Deum; unumque esse eum qui genuit, et eum qui genitus est. Sicut autem Filius, Filius dicitur gignentis, sic et Verbum dicentis, ut multis modis utcunque dicatur, quod nullo edici modo potest. Verbum enim Dei magno occultoque mysterio apud homines humani verbi et nomen gerit, et aliquam similitudinem. Est enim in homine in interiore cordis ejus verbum aliquod de quacunque re conceptio aliqua veritatis, sine voce, sine syllabis, sine forma aliqua. Sicut autem verbum hominis ut manifestetur sensibus hominum, vox quodam modo fit, assumendo eam; sic Verbum caro factum est, assumendo eam in qua manifestaretur hominibus. Et sicut verbum hominis fit vox, nec mutatur in vocem;
Abbreviated transcription (Latin):
scõ ꝑ aclyto nr̃o. & aduocato orationum nr̃arũ ap̃ dm̃ siue
quo nec quẽadmod nos oporteat orare scimus. nec orantes
exaudimur. Cum autẽ oramus patrẽ ꝑfiliũ in scõ sp̃u.
sicut alium.ꝑ alium. in alio aĩ nͥ unũ dm̃ oramus. in nullo diffe¬
rentẽ a do.s fidutiam habemꝰ ad dm quem oramis ñ quasi ex
les efficimur ꝑ consolantẽ ac uiuificantẽ nos ĩtꝰ gr̾am sp̃s sc̃i.¬
hoc pͥmo est intelligendum. quia ñ refert quomͦ in ao t̾pora
pnuntient᷑. cum nullum inueniat᷑ tempꝰ quo congrus si
uerbum. signatur patͥs & filis coetͣnitas. in eo qd u̾bum erat

Expanded text:
o Paracleto nostro, et advocato orationum nostrarum apud Deum; sine quo nec quemadmodum nos oporteat orare, scimus, nec orantes exaudimur. Cum autem oramus Patrem per Filium in sancto Spiritu, sicut alium per alium in alio, nonnisi unum Deum oramus in nullo differentem a Deo, sed fiduciam habemus ad Deum quem oramus, non quasi ex nles efficimur per consolantem ac vivificantem nos interius hoc primo est intelligendum, quia non refert quomodo in Deo tempora pronuntientur, cum nullum inveniatur tempus, quo congrue siVerbum, » signatur Patris et Filii coaeternitas, in eo quod « Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
dentiȩ. Ubi cũ oĩa scienti d̾o hoc sit e̾e̾ qđ scire: ñ ido ibi
scit᷑ om̃is ħ forensis creatura qr eͥ. s qr ibi scit᷑ id̾o e̾. q̃
in cõmutabili u̾bo uita e̾̃. Cui gͦ scire semetipsũ ÷ esse
qd̾ ẽ: ñ alit̾ scit semetipsũ. alit̾ creaturã: qui ñ alit̾ ⁊
alit̾ est. Scit enĩ tẽpꝰ sine tẽpore creator ac dispositor
mutabiliũ oĩũ sine sui mutatione: q̃ qͦmͦ cũq in semet¬
ipsis sint. oĩa in ipso uita st̃. Nec uiuere uͦ aliq̃n cepit.
nec potest mori quicqͥd in ȩt̾nitate uita ẽ. Quȩẽq gͦ
illa creatura sit. seu uiuens seu ñ uiuens. seu intellig̾ns
seu ñ intelligens. q̃ in dõ uita eͥ̃. qd̃ om̃is creatura e̾. qͦmͦ¬
cũq in semecipsa mutetur ł corrũpat᷑. incipiat ⁊ fini¬
at᷑ pͥma ⁊ pͥncipalis eiꝰ eẽntia & ueritas exestendilm do est.¬

Expanded text:
re; non ideo, ibi scitur omnis haec forensis creatura, quia est; sed quia ibi scitur, ideo est: quae incommutabili verbo vita est. Cui ergo scire semetipsum est esse quod est: non aliter scit semetipsum, aliter creaturam, qui non aliter et aliter est. Scit enim tempus sine tempore Creator, ac dispositor mutabilium omnium sine sui mutatione: quae quomodocunque in semetipsis sint, omnia in ipso vita sunt. Nec vivere vero aliquando coepit, nec potest mori, quidquid in aeternitate vita est. Quaecunque ergo illa creatura sit, seu vivens seu non vivens, seu intelligens seu non intelligens, quae in Deo vita est, quod omnis creatura est, quomodocunque in semetipsa mutetur vel corrumpatur, incipiat et finiatur; prima et principalis ejus essentia et veritas existendi, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
audentis. S tam̃ rẽ cui nullũ nom̃ aptũ ẽ potius quodã
humane uocis usu. ꝗͣ aliqua nominandi ꝓpͥetate: ut cũ q
significantis. hinc namq est. qd̾ cũ de eo fariuolumꝰ nec
ualemus. de cõpendio in effabiłẽ nominamꝰ. inuisibise quẽ
ñ possumꝰ iudere. & sic de eo qui fupͣ omnẽ sensũ & intelle¬
ctũ ẽ miꝰ dicendo plꝰ dicimꝰ: porro cum sic̃ iã sup dictũ est
ũ eẽ auqͣm cius noticiam. quȩ om̃ib his nõib ut cũq
cõm̃datur sidelib & qua qͣndo uult innotescit quibꝰuult.
u quom uult. Hoc namq nom̃ est. quod p̃ceptis salutarib
moniti & diuina institutione formati. cotidie a patre nr̃o
qui ẽ in celis oramus scĩficari in nob̃. Qd tc̃ scĩficat᷑ in nobis
cumer sensu uite qui in nõie ipso est ipse qui noĩat᷑ scĩfi¬
cando nos innotescit nobis: cum seu in loqͣndo de d̃õ. seu

Expanded text:
audentis, et tamen rem, cui, nullum nomen aptum est, potius quodam audentis, et tamen rem, cui, nullum nomen aptum est, potius quodam humanae vocis usu, quam aliqua nominandi proprietate utcunque significantis. Hinc namque est, quod cum de eo fari volumus, nec valemus, de compendio ineffabilem nominamus, et invisibilem quem non possumus videre; et sic de eo qui supra omnem sensum et intellectum est, minus dicendo plus dicimus. Porro cum, sicut jam supra dictum est, se aliquam ejus notitiam, quae omnibus his nominibus utcunque commendatur fidelibus, et qua quando vult, innotescit quibus vult, et quomodo vult. Hoc namque nomen est, quod praeceptis salutaribus moniti, et divina institutione formati, quotidie a Patre nostro qui est in coelis oramus sanctificari in nobis. Quod tunc sanctificatur in nobis, cum ex sensu vitae, qui in nomine ipso est, ipse qui nominatur, sanctificando non innotescit nobis; cum, seu in loquendo de Deo, seu
Abbreviated transcription (Latin):
tota trinitas fecit. quãuis asolo patre insonuit: & colũ¬
quã sicut sunt. ¶ Dycimus quȩ potiumus. de nominibs
ñ de fontib nr̃is. s de sontib saluatoris. ex scͥptis sc̃is. & cer¬
tissimis auctoritatib scõꝵ patrũ. inuestigantes aliqͣm rerũ
cognitionẽ. ex inditũs nominum suoꝵ. Noĩa aut̾ ipsa recen¬
tia ꝯuidẽ sunt ap̃ hoĩes in p̃dicatiõe fidi. noĩa inqm. ñ res
nominũ. Res enim nominũ hors ñ tam coet̾nȩ d̾o. ꝙ dest¬
Nam & ipsum nom̃ dĩ. quid ÷ uł un dictũ ẽ s aut quis hoc
nom̃ imposuit đo  Inferiori enĩ ab eo qui sup̃ eũ ẽ solet
imponi nom̃. Quid gͦ ẽ qd̾ sũma illa maiestas tã c̃mun
summã essentiam qua ut cũq de ea edicit. qd̾ sit. uolens
timorem significat. dr̃ ds. Significat aut̃ nat᷑alem ut dictũ
est timorem hominis. ad summã ee̾ntiã. nom̃ ei ĩpone non

Expanded text:
, » tota Trinitas fecit, quamvis a solo Patre insonuit, et colum, » tota Trinitas fecit, quamvis a solo Patre insonuit, et columquam sicut sunt. Diximus quae potuimus, de nominibusnon de fontibus nostris, sed de fontibus Salvatoris, ex Scripturis sanctis, et certissimis auctoritatibus sanctorum Patrum, investigantes aliquam rerum cognitionem ex indiciis nominum suorum. Nomina autem ipsa recentia quidem sunt apud homines in praedicatione fidei; nomina, inquam, non res nominum. Res enim nominum horum, non tam coaeternae DeNam et ipsum nomen Dei, quid est, vel unde dictum est? Aut quis hoc nomen imposuit Deo? Inferiori enim, ab eo qui supra ipsum est, solet imponi nomen. Quid ergo est, quod summa illa majestas tam communi summam essentiam qua utcunque de ea edicit, quod sit, volens timorem significat, dicitur Deus. Significat autem naturalem, ut dictum est, timorem hominis ad summum essentiam, nomen ei imponere non
Abbreviated transcription (Latin):
incelligitur. in eo qdͥ pat᷑ s u̾bum duo sunt. sie simple
intelligitur oꝑatio. in eo quod dr̃ deus omania fecuse ꝑuer
bum sãum. hoc est ꝑ i quod unũ sunt ipse &c uerbum suum.
Quoci tamen incesligendum est. de eo quoa fit uel quod
factũ ẽ. hoc est de creatura que uel fit adeo ut sit que nou
erat. ł aliquid fit circa eam. ut facta subsistat. Qdod aian
creatore omniũ deo non fit. s ẽ: nequaquã scd̃m estumationẽ
creaturȩ habendũ: Scilicet genuit pat. qd filius ñ facit:
genitus ẽ filius qd̾ non facit pat̃ qui genuit.  hoc ñ est
factura: s facientis omnia diuinitatis essentia. Ham & cũ
uerbum caro factum ẽ. tota trinitas cooꝑando fecli . ia
quod solũ uerbum factumẽ: carnem soł. quȩ facta asolo uer¬
bo mnunitate ꝑsone assumpta ẽ. in quo temporalit dicitur
factum uerbum. qd̾ qͥeus apud deum ẽ. Sed &e uocẽ pat̾s.
que suꝑ dñm audita ẽ diceus. hic ẽ filius meus dilectas

Expanded text:
intelligitur, in eo quod Pater et Verbum duo sunt; sit simplex intelligitur operatio, in eo quod dicitur Deum omnia fecisse per Verbum suum, hoc est, per id quod unum sunt, ipse et Verbum suum. Quod tamen intelligendum est, de eo quod fit, vel quod factum est, hoc est de creatura, quae vel fit ab eo, ut sit quae non erat; vel aliquid fit circa eam, ut facta subsistat. Quod enim in Creatore omnium Deo non fit, sed est; secundum aestimationem creaturae habendum est. Scilicet genuit Pater, quod Filius non facit; genitus est Filius, quod non facit Pater, qui genuit. Sed hoc non est factura, sed facientis omnia divinitatis essentia. Nam et, cum Verbum caro factum est, tota Trinitas cooperando fecit, id quod solum Verbum factum est, carnem scilicet, quae facta, a solo verbo in unitate personae as vocem Patris, quae super Dominum audita est, dicens: « Hic est Filius meus dilectus
Abbreviated transcription (Latin):
do quos hic dignos feceris credendo. uͥ uidebint te facie ad
faciem sicuti es. &. uidendo efficient᷑ sicuiti es. Sic enĩ ꝑmit¬
qm̃ iudebimus eum siciti ẽ. Ibi quite uidebunt ñ m̃tieit᷑
ultra. nec fallentur. nec dubie ultͣ ert̃ uisiones eoꝵ. nec co¬
gitationes. ab aliis in alia tͣnseuntes. & euntes & redeuntes
s omnẽ scientiam suam q̃ ñ nͥ de te erit o uĩtas ds. uno si¬
mul cernent intuitu. Non enim uisio illꝰ contẽplati¬
onis. seu contemplatio illiꝰ uisionis. a patre transibit¬

Expanded text:
do, quos hic dignos feceris credendo, ubi videbunt te facie ad do, quos hic dignos feceris credendo, ubi videbunt te facie ad faciem sicuti es, et videndo efficientur sicuti es. Sic enim promitquoniam videbimus eum sicuti est . » Ibi qui te videbunt, non mentientur ultra, nec fallentur; nec dubiae ultra erunt visiones eorum, nec cogitationes ab aliis in alia transeuntes, et euntes, et redeuntes; sed omnem scientiam suam, quae nonnisi de te erit, o veritas Deus, uno simul cernent intuitu. Non enim visio illius contemplationis, seu contemplatio illius visionis, a Patre transibit
Abbreviated transcription (Latin):
ad patrer est. numqͣm solꝰ sp̃s sc̃s. qui semꝑ ad patrẽ & ad
filium ẽ. Nec tam̃ tͥplex dicendꝰ seu estimandꝰ ẽ ds̃. qui cũ
sit unus in tͥb ꝑsonis totus tam̃ in singłis. Nichil enĩ ibi
tͥplicitas inuoluit. uł unitas confundit. qr diuinꝰ qͥdam
numerus. ab om̃i ꝓrsus uumerali differentia remotissi¬
mus. sic ibi effic̃ ea̾m quȩ ibi ẽ tͥnitatẽ. ut forma simplicis
ditatis alienam ab ea facisoͣmnem tͥplicitatis confusionem.
Nec alicubi forma hec uͥ ibi ÷. uͥnumerꝰ est suꝑ numerũ.
quo tres unum st̃. & unum tres. Nec querat hõ mortalis hu¬
potiꝰ ẽ om̃is modꝰ. quo ẽ quicqͥd est. seu eẽ possibile ẽ. tu uͦ
& eẽntia tua. ipsa tͥ & causa & modꝰ ex isten dies. Iocireo qͥ sic
es. inuestigabile totꝰ ꝓfundum es. & imꝑserutabile: totꝰ
autẽ. ñ ut ꝑ hoc diffinitus in modo. s ut intelligaris  mtel¬
ligi potes in ĩmenso. Uidebunt hoc te iu fut᷑a uita te fruen-¬

Expanded text:
s sanctus qui semper ad Patrem et ad Filium est. Nec tamen triplex dicendus seu aestimandus est Deus, qui cum sit unus in tribus personis, totus tamen est in singulis. Nihil enim ibi triplicitas involvit, vel unitas confundit; quia divinus quidam numerus ab omni prorsus numerali differentia remotissimus, sic ibi efficit eam, quae ibi est, Trinitatem, ut forma simplicis Deitatis alienam ab ea faciat omnem triplicitatis confusionem. Nec alicubi forma haec, nisi ibi est, ubi numerus est super numerum, quo tres unum sunt, et unum tres. Nec quaerat homo mortalis hupotius est omnis modus, quo est quidquid est, seu esse possibile est: tu vero et essentia tua, ipsa tibi et causa et modus existendi es. Idcirco qui sic es, investigabile totus profundum es, et imperscrutabile; totus autem, non ut per hoc diffinitus in modo, sed ut intelligaris, sicut intelligi potes, in immenso. Videbunt hoc in futura vita te fruen