comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tam postulare: quȩ palmam uirginitatis expectãt. & illicitũ
est matrimonii consortium inire. & ut laudand sunt que
propter pepĩ amõtẽ & caclestis itgni gloriani copulam contẽp¬
serunt nupuatum:ita damnanꝰde non sunt: quȩ propter in¬
continentiae uoluptatem nondum deo deuincte apostolico
tasut illicita spernuntuxꝰ: eiusmodi autem si uirent: si male¬
dicatit:si detrahant: si cupiant alimna: si detrahentes patiã
priis incurrant criien: si zeli aut liioris uenena possideat̃.
si contra legalia & apostolica instituta indecens aliquid a
loquantur aut cogitent: si in carne placendi studio cõptę
& otnatę procedant: et alia quactunq ut solẽt illicite faci¬
ant: quid proderit eis spreuisse quod licuit: & exercere quod
non licet. Si uis prodesse tibi quod licita contempsisti: Uide
ne quid torum quae non licent facias. Stultum est enim t¬
muisse quod minus est: & non timere quod mauus est.

Expanded text:
tiam postulare, quae palmam virginitatis exspectant; et illicitum tiam postulare, quae palmam virginitatis exspectant; et illicitum est matripropter Christi amorem et coelestis regni gloriam, copulam contempserunt nuptiarum: ita damnandae non sunt, quae propter incontinentiae voluptatem, nondum Deo devotae, remedio aporunt, non illicita, sed licita spernunt: ejusmodi autem, si jurent, si maledicant, si priis incurrant crimen, si zeli, si livoris venena possideant, si contra legalia et apostolica instituta indecens aliquid aut loquantur aut cogitent, si in carne placendi studio comptae et ornatae procedant, et alia quae fieri solent illicite faciant; quid proderit eis sprevisse quod licuit, et exercere quod non licet? Si vis prodesse tibi quod licita contempsisti, vide ne quid eorum quae non licent facias. Stultum est enim timuisse quod minus est, et non timere quod majus est;
Abbreviated transcription (Latin):
quis tua auferte uoluerit: gratanter remittas. Ut nec uracundi&.
nec zeli nec luoris malum intra pectus admittas. Ut crimẽ
consortia intantum deuitans:ut cũ fornicatoribus atq aua¬
ris maledicentibusq aut inuidis aut detractorib: aut ebrio¬
sis aut rapacibus cibum non capias. Quem si in aliquo con¬
temseris:Si pepercit adę̧:parcet & tibi. Immo illi magis parcen¬
tis: & propter peccatum suum motientis retrahebatur exemplo
Tibi uero post tot documenta: post legem. post prophetas. post
euuangelia post apłos.si delinquere uolueris:quomodo indul¬
geri possit ignoro At tibi de uirginitatis praerogatuia plaude¬
bis: Memento adam & euam uirgines deliquis se. nec integr¬
tatem corporis profuisse peccantib. Uirgo quae peccat: Euae
non mariae comparanda est. Non negamus in pñti tepore
debere sperart qm̃ ueniam. Turpt est enim illiꝰ delicti indulgẽ¬

Expanded text:
quis tua auferre voluerit, gratanter amittas, ut nec iracundiae, quis tua auferre voluerit, gratanter amittas, ut nec iracundiae, nec zeli, nec livoris malum intra pectus admittas, ut crimen malorum consortia in tantum vitans, ut cum fornicatoribus, aut avaris, aut maledicentibus, aut invidis, aut detractoribus, aut ebriosis, aut rapacibus nec cibum capias. Quem si in aliquo contempseris, si pepercit Adae, parcet et tibi. Imo illi magis parcentis et propter peccatum suum morientis retrahebatur exemplo: tibi vero post tanta documenta, post legem, post Prophetas, post Evangelia, post Apostolos, si delinquere volueris: quomodo indulgere possit ignoro. 7. An tibi de virginitatis praerogativa blandiris? memento Adam et Evam virgines deliquisse, nec integritatem corporis profuisse peccantibus. Virgo quae peccat, Evae, non Mariae comparanda est. Non negamus in praesenti temsperare debere quam veniam. Turpe est enim illis delicti indulgen
Abbreviated transcription (Latin):
ttiam illi acterni ignis iti sunt qui non fecerunt qua iubẽtus
Nolo enim in hoc tib blandiaris:si aliqua non feceris. cum
scciptum est: Qui unuiersam legem impleuetit: offenderit ãt
in uno: factus est omnium reus. Adam enim semel peccaut:
quod alium dum perpetrasset occidit. An grande illũ cõmisisse
quid fecerit contra mandatum. De fructut arboris edit. Quid
ergo: Propter arboris fructum deus hominem morte mulcta
uit. Non propter arboris fructum: sed propter mandati trãs¬
gressionem. Ergo non agitur de qualitate peccati: sed de con¬
t̾emptu mandati. Et qui dixit adȩ: ut de fructu arboris non
ederet: ipẽ tibi praecepit: ut non maledicas. non mentiaris. non
detrahas. nec detrahentes auscultes. ut non omnino uires.ut
non concupiscas. non inuideas. non sis cũpidus. non sis aua¬
rus. nulli malum pro malo reddas. et inimicos tuos diligas.
xillam alteram prebeas.tit non in uiditio seculari litiges. Ut st

Expanded text:
etiam illi aeterni ignis rei sunt, qui non fecerunt quae jubentur. etiam illi aeterni ignis rei sunt, qui non fecerunt quae jubentur. Nolo enim in hoc tibi blandiaris, si aliqua non feceris, cum scriptum sit: Qui universam legem servaverit, offenderit autem in uno, factus est omnium reus . Adam enim semel peccavit,quod aliud cum semel perpetrasset, occidit? An grande illum commisisse quid fecerit contra mandatum: de fructu arboris edit. Quid ergo? propter arboris fructum Deus hovit? Non propter arboris fructum, sed propter mandati contemptum. Ergo non agitur de qualitate peccati, sed de transgressione mandati. Et qui dixit Adae, ut de arboris fructu non ederet; ipse tibi praecepit ut non maledicas, non mentiaris, non detrahas, non detrahentem auscultes, ut omnino non jures, ut non concupiscas, non invideas, non sis tepidus, non sis avarus; ut nulli malum pro malo reddas, ut inimicos tuos diligas, xillam alteram praebeas, ut in judicio saeculari non litiges, ut si
Abbreviated transcription (Latin):
sibile imperatur.Fecit omnia qui quod potuit fecit Sed ut dice
coeperamus: non sufficit xpĩano a malis se abstinere: nisi etiã
bonorum operum officia perfecerit. quod illo maxime testi¬
monio comprobatur: quo cõminatur dominus acterni ignis
reos fore: qui quamuis nihil mali gesserint: si non fecerũt. õ
quod bonum est: Dicens. Tunc dicetͦ rex iis qui ad sinistiã
sunt. Discedite a me maledicti in ignem aeternum: quem
praeparauit pater meus diabolo & angelis euis. Esuri¬
ui enim & non dedistis mihi manducare. & teliqua. Nõ
dicit:Discedite a me maledicti: quia homictdium:quia ad
ultertum. aut furtum secistis.Non quia malum frerritit:
sed quia bonum non fecerunt condemnantus. & arter¬
nis gehennȩ supplicuis addicuntur. nec quta qua prohi¬
etunt ad implere. Unde ad uertendum est: quam spem hrẽ pos¬
sint qui adhuc aliquoͥd totum faciuint qua prohibentur. cũ

Expanded text:
sibile imperatur. Implevit omnia qui quod potuit fecit. VII. Sed, ut dicere sibile imperatur. Implevit omnia qui quod potuit fecit. VII. Sed, ut dicere coeperamus, non sufficere Christiano a malis se abstinere, nisi etiam bonorum operum officia perfecerit, illo vel maxime testimonio comprobatur, quo comminatur Dominus aeterni ignis reos fore qui, quamvis mali nihil gesserint, non fecerint omne quod bonum est, dicens: Tunc dicit Rex his qui ad sinistram sunt: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, quem praeparavit Pater meus diabolo et angelis ejus. Esurivi enim, et non dedistis mihi manducare, et reliqua . Non dixit, Discedite a multerium, aut quia furta fecistis: non enim quia malum fecissent; sed quia bonum non fecerant, condemnantur et aeternae gehennae suppliciis addicuntur: nec quia quae prohierunt implere. Unde advertendum est quam spem habere possint, qui adhuc aliquid eorum faciunt quae prohibentur: cum
Abbreviated transcription (Latin):
que uix profitri sitc peccato possunt. Sed haet inuiolabilis
obseruatio uigeat. quod singulis noctib post peractam hora¬
completorii usq admissam: & a iertiis usq ad nonam obsetuẽ
uit sacta selentia. quatenus & litiquat deum laudandi con¬
cedatur oportunitas: & inutilia uetba penitus abscindantur
In choto uero reclesiis ad diuinas laudes parato:dormitotio.
cenaculo: claustro. & capitulo omni tempote loqui nõ liceat.
nisi ea ad quat ordinata sunt loca in laudihus dei. ut iam
tempus & locus religionis urãe pratdicent sanctitatem: Et
loquatibus compunctionem ingerant & intrandi ad socie¬
tatem uestram sancta desidiria incitent. & affectus ad cae
lestia moueant. De refrenatione linguae in loquendo

Expanded text:
quae vix proferri sine peccato possunt: sed haec inviolabilis quae vix proferri sine peccato possunt: sed haec inviolabilis observatio vigeat, quod singulis noctibus post peractam horaCompletorii, usque post Missam, et a Tertiis usque ad Nonam, sacra observentur silentia: quatenus et linguae Deum laudandi concedatur opportunitas, et inutilia verba penitus abscindantur. In choro vero Ecclesiae ad divinas laudes parato, dormitorio, coenaculo, claustro, ac capitulo, omni tempore loqui non deceat: nisi ea ad quae ordinata sunt loca in laudibus Dei: ut jam et tempus et locus religionis vestrae praedicent sanctitatem, et loquacibus compunctionem ingerant, et intrandi ad societatem vestram, sancta desideria incitent, et affectus ad coelestia moveantur. CAPUT XXIII. De refrenatione linguae in loquendo
Abbreviated transcription (Latin):
dei: multebris omnis pellatur infermitas. illud. iacobi in corb
uestro millies repetatur in die.Si quis putat fe religiosum ẽẽ
non refrenans linguam suam: sed seucens cot suum: huius
uana est religio.Religio enim sancta non potest esse in loqua¬
cibus. quae nullo possunt silere tempore nec abstinere ab inu¬
tilibus uerbis.Ex hoc enim in heremo sancti prẽs edocti sum¬
ma cum diligentia obseruant sancta silentia tanꝗͣ sanctae
contemplationis causam. Plures me reperisse non ambigo ꝗ
per septennium nullum ptorsus uerbum homini alteri emi łe¬
rant: Scientes quod non incommotione dominus potest. hr̃t
ꝑcopierea uolo carissimaesut in conuentu uestro ter aut pluti¬
es in ehlorada exceptis festiuitatib: loqui omnino non urgen¬
it causa per utili ac necessaria nullatenus liceat. nec simul nc
te loui conceditur: non singulis horis uacandum est uerbis:

Expanded text:
Dei, muliebris omnis expellatur infirmitas. Illud Jacobi verbum in corde Dei, muliebris omnis expellatur infirmitas. Illud Jacobi verbum in corde vestro multoties repetatur in die: Si quis putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum: hujus vana est religio. Religio igitur sancta non potest esse in loquacibus, quae nullo possunt tempore silere, nec abstinere ab inutilibus verbis. Ex hoc enim in eremo sancti patres edocti, summa cum diligentia observant sancta silentia, tamquam sanctae contemplationis causam. Plures me reperisse non ambigo, qui per septenium nullum prorsus verbum homini alteri emiserant: scientes quod non in commotione Dominus potest haberi. Propterea volo, charissimae, ut in conventu vestro, ter aut pluries in hebdomada, exceptis festivitatibus, loqui omnino, nisi urgente causa perutili et necessaria, nullatenus liceat, nec simul, nec  pro salute loqui conceditur: non singulis horis vacandum est verbis,
Abbreviated transcription (Latin):
sute principantem: Intet uos nunqmͣ de uita disputetur al¬
terius. maneat. duuno examint omne iudicium. peccata ur̃a
cognoscite inter uos. delicta urã plorate. Omnium uobis uita
sanctitatis exemplum appareat. Uos uniuersis existimate pero¬
res. Sic puritas mentibus uestris inhereat: ut cogitare sit inde¬
cens: & credere nephas aliquem preter uos ipsas posse peccare.
Si quem alicui detrahentem audieritis: procul fugtentes dimit¬
tite ut serpentem. ut uerecundia uictus discat de alienis fa¬
dis silere. M uliercularum quarundam solet esse moris tt pli¬
rimum: ut semper garrulae:nihil secretum habeant qđ atdi¬
unt. ĩmo potins quod saepe nescuint. dicunt. nihilq scandali¬
& seminarium norunt tenere.hinc inde acit proferentes uer¬
ba nociuia: aut seminantes discordias: aut audientes alios ad
detractionem incitant. aut maledicta confirmant.: ut dupla¬
cis delicti reae habeantur. In hoc uestro conuentu ancillaR

Expanded text:
scite principantem. Inter vos numquam de vita disputetur alscite principantem. Inter vos numquam de vita disputetur alterius. Maneat divino examini omne judicium. Peccata vestra cognoscite: delicta vestra plorate. Omnium vobis vita, sanctitatis exemplum appareat. Vos universis aestimate pejores: sic puritas mentibus vestris inhaereat, ut cogitare sit indecens, et credere nefas, aliquem propter vos posse peccare. Si quem alicui detrahentem audieritis, procul fugientes, dimittite ut serpentem: ut verecundia victus, discat de factis aliorum silere. Muliercularum quarumdam solet esse moris, ut plurimum aut semper garrulae, nihil secretum habeant quod audiunt: immo potius quod saepe nesciunt, dicunt, nihilque scandali seminarium norunt tacitum tenere: hinc inde aut proferentes verba nociva, aut seminantes discordiam, aut audientes alios ad detractionem incitant: aut maledicta confirmant, ut duplicis delicti reae habeantur. In hoc conventu ancillarum
Abbreviated transcription (Latin):
hamo capuntur ut pisces: ad macellum ducuntur ut bestue
Proteruae nimium fteminae semper fictitia cupiunt. semper
subornata uerba deposcunt. exquirunt mendacia. fabulas
nouas nunqm̃ fastidiunt. Auguriis & ueneficiis & incanta¬
tionibus daemonum delectantur.Si qui talia proferant: hi
pratdilecti filii: hi spiritales prẽs & fratres: hi p̃rofecto ut ue¬
rius liteat diti: contubinar & corruptotes mentis ac uent̾s.¬
Hi nutruintur exquisitis ferculis & delicatis escis. tuna p̃¬
ciosa non desunt. ex furtiuis sacpe urorum lahoribus & intꝰ
crapulas & ebrictates ructantes fauces sua sps̃ dulcedinem
prȩdicãt. Proponit᷑ ite atq iteꝵ illud apłi: qđ oiã mũda muti¬
dis. De talibo loqui nephas est. & prohpudor. sed cupio dri sũi¬
iticib derege õs actis dyaboli ut nihil desit quid caurri possit:¬
fat dei dilectae procul. expellite.in his dyabolum agno¬

Expanded text:
hamo capiuntur ut pisces: ad macellum ducuntur ut bestiae. hamo capiuntur ut pisces: ad macellum ducuntur ut bestiae. Protervae nimium feminae, semper ficta cupiunt: semper subornata verba deposcunt: exquirunt mendacia, fabulas novas numquam fastidiunt, auguriis, veneficiis, et incantationibus daemonum delectantur. Si qui talia proferant, hi praedilecti filii, hi spirituales patres et fratres, hi profecto, ut verius liceat dici, concubinarii, et corruptores mentis et ventris nutriuntur; exquisitis ferculis et delicatis escis, vina pretiosa non desunt. Ex furtivis saepe virorum laboribus, et inter crapulas et ebrietates ructantes fauces, spiritus dulcedinem praedicant. Proponitur iterum atque iterum illud Apostoli: Quod omnia munda mundis. De talibus loqui nefas est, et proh pudor! Sed cupio Dei servitricibus detegere omnes artes diaboli, ut nihil desit quod caveri possitsae Dei dilectae, procul expellite: in his diabolum cogno
Abbreviated transcription (Latin):
ERIS DEI frequentiam popali om̃s saĩ¬
prẽs praedicant inter cacitra summe nocuiam. in
multi laquio nequaqm̃ peccatum deesse potest. Lin¬
genius: qui non auendentes quod deus filio suo ededit õe
Eudicium: de tintuersorum hominum uttaac de moribus:
& quod peuis est de consctentia cuits scut occulta solius ẽ
duunȩ suenuae: uidicate sibi litere putant: profetentes in
medium quod spiritualis homo uidicat omnia. Heti ĩmũ¬
do spiritu pleni: quid conamini de ꝯculo fratris festucam
extrahere: qui fertis continue in uestro trabem: Nypocritae
tristes exterminant facies suas ut appareant hominib ieĩu¬
nantes: & barba prolixa: crine cinere perfuso & consperso. fra¬
cta undiq rudi & deformi ueste: colloquio blando: uerhis fi¬
ciciis se sanctos ostendunt. & dealbati parietes inter mnult¬
erculas seminant sectas errorum.Deniq loquentes.iuta tu¬
cuius cunq simul cum fama denigrant. instrumenta dya¬
boli haec sunt omnia. Infortunatissimum multerum genus

Expanded text:
ervis Dei frequentiam populi, sancti omnePatres praedicant inter caetera summe nocivam. In multiloquio nequaquam peccatum deesse potest. Lingenus, non attendentes, quod Deus filio suo dedit omne judicium, de universorum hominum vita ac de moribus: et quod plus est, de conscientia, cujus occulta scire, solius est divinae scientiae, judicare sibi licere putant, proferentes in medium, quod spiritualis homo dijudicat omnia. Heu immundo spiritu pleni, quid conamini de oculo fratris festucam extrahere, qui fertis continue in vestro trabem? Hypocritae tristes exterminant facies suas, ut appareant hominibus jejunantes: et barba prolixa, crine cinere asperso, fracta undique ac rudi et deformi veste, colloquio blando, verbis fictitiis, se sanctos ostendunt: et dealbati parietes inter mulierculas seminant sectas errorum. Denique loquentes cujuscumque vitam simul cum fama denigrant: instrumenta diaboli haec sunt omnia. Infortunatissimum mulierum genus,
Abbreviated transcription (Latin):
uerit id circo susceptus est: non ut calumpniosos: quod
fieri non potest: licet forte etiam hoc deus faciet: claudemꝯ.
sed ut proficete ad scientiam rerum uolentib materiam
prebetemus.Illum sane omem̃ qui hos libros uel descriptu¬
ꝯtestor atq conuenio per futuri regni fidem: per tesurre¬
ctionis ee mortius satramentum. per illum qui prat¬
paratus est di abolo & angelis cius iggnem deternũ sic nõ
illum acterna heteditate locum possidtat: ubi est flctus &
stridor dentium. & ubi ignis rotum non extinguetur. &
uermis torum non morietur.te addat aliquid huic
emplaribus undt scripsirit & emendet ad lram & di¬
stinguat & inemendatum uel indistinctum cediee nõ
habcat ne serisuũ difficultas si distintus codex non
sit. matoreo obscutitatro legettibus non generet.

Expanded text:
uerit, idcirco susceptus est, non ut calumniosis os-quod uerit, idcirco susceptus est, non ut calumniosis os-quod fieri non potest, licet forte etiam hoc deus faciet-clauderemus, sed ut proficere ad scientiam rerum uolentibus materiam praeberemus. illud sane omnem, qui hos libros uel descriptu sancti contestor atque conuenio per futuri regni fidem, per resurrectionis ex mortuis sacramentum, per illum, qui praeparatus est diabolo et angelis eius, aeternum ignem: sic non illum locum aeterna hereditate possideat, ubi est fletus et stridor dentium et ubi ignis eorum non extinguetur et uermis eorum non morietur, ne addat aliquid huic emplaribus, unde scripserit, et emendet ad litteram et distinguat et inemendatum uel non distinctum codicem non habeat, ne sensuum difficultas, si distinctus codex non sit, maiores obscuritates legentibus generet.
Abbreviated transcription (Latin):
& creaturarum tationem quam illi ad impietatem tra¬
xerunt: ad pietatem iste conuerteret. Sicubi ergo nos in li¬
bris eius aliquid contra id inuenimus: quod ab eo in ca¬
teris locis pie de trinitate fuerat definitum:uelut adrilte¬
ratum hõc & alicnum aut praetermisimus. aut strundũ
eam tegulam protulimus.quam ab ipso frequenter inue¬
nimus affirmatam. Si qua sane uelut peritis iam & sci¬
entibus loquens:dum biruitit transite uult obscurius
protulit:nos ut mani festior fietei locus: ca quat de ip̃a
re it aliis cuis libris apertius legeramus adiecimus. expla¬
nationi studentes.Nihil tamen nrm̃ dixamus: Sed licetĩ
aliis locis dicta sita tamen sibi teddidimus. Haet autt̃ id¬
cuto iti presatione commonui. ne forit calum tuatotes
uttearum seictiminandi putent inuenisse materiam.Sed
uideris quid peruersi & stentiosi homines agant. nob
interim tantus labor si tamen otantibus uobis deus iu¬

Expanded text:
et creaturarum rationem, quam illi ad inpietatem traet creaturarum rationem, quam illi ad inpietatem traxerunt, ad pietatem iste conuerteret. sicubi ergo nos in libris eius aliquid contra id inuenimus, quod ab ipso in ceteris locis pie de trinitate fuerat definitum, uelut adulteratum hoc et alienum aut praetermisimus aut secundum eam regulam protulimus, quam ab ipso frequenter inuenimus adfirmatam. si qua sane uelut peritis iam et scientibus loquens, dum breuiter transire uult, obscurius protulit, nos, ut manifestior fieret locus, ea, quae de ipsa re in aliis eius libris apertius legeramus, adiecimus explanationi studentes; nihil tamen nostrum diximus, sed, licet in aliis locis, dicta sua tamen sibi reddidimus. haec autem idcirco in praefatione commonui, ne forte calumniatores iterum se criminandi putent inuenisse materiam. sed uideris, quid peruersi et contentiosi homines agant. Nobis interim tantus labor, si tamen orantibus uobis deus iu
Abbreviated transcription (Latin):
nostra discrepet latinus lector inueniat. Hunt ergo etia
nos licet non eloquentiae uiribus. disciplinae tamen t¬
gulis in quantum possumus sequimur. obseruattes scil
ne ta quac in libris origenis a seipo diseeepantia inueniũt
atq conitaria proferamus. Cuius diuersitatis causam ple¬
nuis tibi in apologetico quem pamphilus pto libris ipiũs
origenis scripsit edidimus. breuissimo litello superaddito
in quo eutdentibus ut arbittor probamentis corruptos eẽ
in qm̃ plurimis hercticis & malutolis libros etus osten di¬
mus. & pratcipue istos quos nunc exigis ut interpteter.
idest periarchon quod uel de principiis uel de principatibo
dici potest. qui sunt tructa alias & obscurissimi & difficil¬
mi. de rebus enim ibi talibus disputat. in quibus philoso¬
phi omni actate consumpta inueniut potuerunt nihil. Hic
utro noster quantum potuit id egit. ut creatoris sui fidẽ

Expanded text:
nostra discrepet, Latinus lector inueniat. hunc ergo etiam nostra discrepet, Latinus lector inueniat. hunc ergo etiam nos, licet non eloquentiae uiribus, disciplinae tamen regulis, in quantum possumus, sequimur, obseruantes scilicet, ne ea, quae in libris Origenis a se ipso discrepantia inueniuntur atque contraria, proferamus. cuius diuersitatis causam plenius tibi in Apologetico, quem Pamphilus pro libris ipsius Origenis scripsit, edidimus breuissimo libello superaddito, in quo euidentibus, ut arbitror, probamentis corruptos esse in quam plurimis ab hereticis et maliuolis libros eius ostendimus et praecipue istos, quos nunc exigis ut interpreter, id est περὶ ἀρχῶν, quod uel \'de principiis\' uel \'de principatibus\' dici potest, qui sunt re uera alias et obscurissimi et difficillimi. de rebus enim ibi talibus disputat, in quibus philosophi omni sua aetate consumpta inuenire potuerunt nihil. hic uero noster, quantum potuit, id egit, ut creatoris fidem
Abbreviated transcription (Latin):
& probatam. std non aequis eloquentiat uitib tanti ui
ti possumus ornate dicta. Unde uertor ne uitio into id
acculat ut is uir. quem ille alterum post apłos ꝯptobaut
ego saepe considerans reticbam. nit deprecantib me fte¬
quentet in hoc opus fratribus annuebam. Sed tua uis¬
frater fidelissime machari tanta est: cui obsistere ne im¬
peritia quidem est potest. Proptet quod ne te ultta tam
grauem pateret exactoirni: & contra propositum ineum
cessi. ea tamen ligt alq ordine ut quantum potest ficri
interpietando sequar regulam praccessorum. & tius prę¬
cipuat uiri. cuius superuis fecimus mentionem. qui c̃
ultra septuaginta libellos origenis: quos omrliaticos apel¬
lauit. aliquantos etiam de thonus in apostolum script
tratistulisset in latinum: in quibus cum aliquanta of¬
fendicula inueniantur in gracto: ua liminauit omnia
interptetando atq purgauit. ut nihil in illis quod a fide

Expanded text:
et probatam, sed non aequis eloquentiae uiribus tanti uiri et probatam, sed non aequis eloquentiae uiribus tanti uiri ornare possumus dicta. unde uereor, ne uitio meo id accidat, ut is uir, quem ille alterum post apostolos eccleego saepe considerans reticebam nec deprecantibus me frequenter in hoc opus fratribus adnuebam. sed tua uis, fidelissime frater Macari, tanta est, cui obsistere ne inperitia quidem potest; propter quod, ne te ultra tam grauem paterer exactorem, etiam contra propositum meum cessi, ea tamen lege atque ordine, ut, quantum fieri potest, in interpretando sequar regulam praecessorum et eius praecipue uiri, cuius superius fecimus mentionem. qui, cum ultra septuaginta libellos Origenis, quos homileticos appellauit, aliquantos etiam de tomis in apostolum scriptis transtulisset in Latinum, in quibus cum aliquanta offendicula inueniantur in Graeco, ita elimauit omnia interpretando atque purgauit, ut nihil in illis, quod a fide
Abbreviated transcription (Latin):
¶ O qm̃ plurimos fratrum scientiae
scripturarum desidetio prouocatos poposcisse
ab aliquantis eruditis uiris & graetatum
luterarutti peritis ut origenem romanum
facerent. & latimis auribus eum donatent. In quoꝰ etiam
frater & collega noster ab episcopo damaso depretatus: cũ¬
omelias duas de cantico canticorum in latinum trans¬
tulissit ea gratto. ita in illo opere ornate magnificeq prae¬
fatus est. utꝰ cuiusius legendi origenem & auidissime per¬
quitendi desiderium commouetet: dicens illius anum ac
conuenite quod dictũ est. quia inttoduxit me tex in cubi¬
culum suum. asserens eum quod cum in cacteris libris o¬
mnes uincat: in canticis caniticorum ipse. se uicerit. Police¬
tut sane in ipsa pracfauone se & ipõs in cantica cantico¬
rum libros: & alios qm̃ plutimos origenis romanis auti¬
bus largiturum. Sed ille ut udeo in itilo proprio placẽs
tem maiotis gloriat sequitur. ut patit uerhi potui sĩt
qm̃ interpres. Nos trgo tem ab illo quidem ceptam seꝗm

Expanded text:
 quam plurimos fratrum scientiae scripturarum desiderio prouocatos poposcisse ab aliquantis eruditis uiris et Graecarum peritis, ut Origenem Romanum facerent et Latinis auribus  eum donarent. in quod etiam cum frater et collega noster ab episcopo Damaso deprecatus homilias duas de Cantico canticorum in Latinum transtulisset ex Graeco, ita in illo opere ornate magnificeque praefatus est, ut cuiuis legendi Origenem et auidissime perquirendi desiderium commoueret, dicens illius animae conuenire, quod dictum est, quia introduxit me rex in cubiculum suum, adserens eum, quod, cum in ceteris libris omnes uincat, in Canticis canticorum etiam ipse se uicerit. pollicetur sane in ipsa praefatione se et ipsos in Cantica canticorum libros et alios quam plurimos Origenis Romanis auribus largiturum; sed ille, ut uideo, in stilo proprio placens rem maioris gloriae sequitur, ut pater uerbi sit potius quam interpres. nos ergo rem ab illo quidem coeptam sequimur
Abbreviated transcription (Latin):
me sermonibus consolari. Alienati sunt peccatores a
uulua errauerunt ab utero. locuti sunt falsa. Futor illis
secundum similitudinem serpentis. situt aspidis surd
& obturantis autes suas. Quae non exaudiet uocem ĩ¬
cantantium. & uenefici incantantis sapienter. Deus con¬
teret dentes corum in ore ipsorum. molas leonũ ꝯftite¬
get dominus. Ad nihilum deuenient tanqm̃ aqua de¬
curtens. intendit arcum suum donet in firmentur. Sic̃
cera quae fluit auferentur. Et utrum. letabitur uistus ẽ
in sanguine peccatoris. Et dicet homo Si uttq est stuct
uisto. uuuq est deus uduans ros in terta. In exuema epi¬
stola siribis manu tua. Opio ie pacem diligere. ad qđ
breuier. resꝑon debo. Si patem desideras atma depone. Blã¬
dietiu possiui atquiescere non timto comininantem
Si initi nos una fides est. illito pax sequitur.

Expanded text:
me sermonibus consolari: Alienati sunt peccatores a me sermonibus consolari: Alienati sunt peccatores a vulva, erraverunt ab utero. Locuti sunt falsa, furor illis secundum similitudinem serpentis: sicut aspidis surdae, et obturantis aures suas, quae non audiat vocem incantantium, et venefici incantantis sapienter. Deus conteret dentes eorum in ore ipsorum molas leonum confringet Dominus ad nihilum devenient tamquam aqua decurrens intendit arcum suum donec infirmentur sicut cera quae fluit auferentur supercecidit ignis et uine peccatoris. Et dicet homo: si utique est fructus justo, utique est Deus judicans eos in terra . 44. In extrema Epistola scribis manu tua: « Opto te pacem diligere. » Ad quod breviter respondebo: Si pacem desideras, arma depone. Blandienti possum acquiescere, non timeo comminantem. Sit inter nos una fides, et illico pax sequetur.
Abbreviated transcription (Latin):
titam eius: ne sibi sapiens esse iudcatur. Qui insidia¬
tut amicis sus: cum uisus suerit dicet quia ludẽs feci
Craticula carbonib & lingna igni & uit maledicus
ad tumultum rixa. Si it rogautrar inimicus tuus
parcens uoce magnane consentias ei septem enim neꝗ¬
tac sunt in animã eiis. Grauis est lapis. & uix porta¬
dignatio & acuta ita. & zelus impatiens est. Impius
calumpniatur paupetes. et qui confidit in cordis auda
da stultissimus est Totam uam suam profet insipiens
sapiens dispensat in partes Filius malus gladios dẽito
habet & cultros molas: ut consumat infirmos de terra
& pauperes ex hominibus. His ergo doctus exemplis noliu
monlert mordẽtem ne uicem talionis implodete Aalui¬
ꝙ insaniam excutert furbundi: et unius libri antido¬
tum uenenato pectori infundere. Sed ueceor ne nihil
proficiens illud dauiticum cantare compellar . & his

Expanded text:
titiam ejus, ne sibi sapiens esse videatur. Qui insidiatitiam ejus, ne sibi sapiens esse videatur. Qui insidiatur amicis suis, cum visus fuerit, dicit: Ludens feci. Craticula carbonibus, et ligna igni, et vir maledicus ad tumultum rixae. Si te rogaverit inimicus tuus, parcens voce magna, ne consentias ei: septem enim nequitiae sunt in anima ejus. Gravis est lapis, et vix portadignatio, et acuta ira et zelus impatiens est. Impius calumniatur pauperes: et qui confidit in cordis audacia Al. avaritia, stultissimus est. Totam iram suam profert insipiens: sapiens dispensat in partes. Filius malus gladios dentes habet, et cultros molas, ut consumat infirmos de terra, et pauperes ex hominibus . His ergo doctus exemplis, nolui mordere mordentem, nec vicem talionis implodere: maluique insaniam excantare furibundi, et unius libri antidotum venenato pectori infundere  Al. inserere. Sed vereor ne nihil proficiens, illud Davidicum cantare compellar, et his
Abbreviated transcription (Latin):
erit impunitus. Qui diligit uitam patcit ori suo. Ante
contritionem prȩcedit contumelia & ante ruinam ma¬
la cogitatio. Qui obfirmat oculos suos cogitat perũsa
& prouocat labiis suis omnia mala. labia stulti ducuc
cum in mala &os audax mottem in uocat. Maligno
uir inulta ditrimenta patietur. Melior est pauper ui¬
stus: qm̃ mendat diues. Gloria est uito qui auer tu
Et a maledictis. qui autem stultus est talib se obligat
Noli amare detrahere ne tradiceris. Suauis est homini
panis mendacii. postra implebitur os tuis calculo. Qui
& ueniet in laqueos mottis. In aures stulti noli quicq̃
dicecte ne sorte irrideat sapientes sermones tos. Caĩ
& gladius & saguta perniciosa sunt. sit & uir quiͣ
auolant & passeres. ua maledictum uanũ non sup¬
ueniti ulli. Noli respondere imprudenti ad imprudetit¬
am cuis ne similis ei fias. sed tesponde Nulto ad stul¬

Expanded text:
erit impunitus. Qui diligit vitam, parcit ori suo. Ante erit impunitus. Qui diligit vitam, parcit ori suo. Ante contritionem praecedit contumelia, et ante ruinam mala cogitatio. Qui obfirmat oculos suos, cogitat perversa, et provocat labiis suis omnia mala. Labia stulti ducunt eum in mala, et os audax mortem invocat. Malignus vir multa detrimenta patietur. Melior est pauper justus, quam mendax dives. Gloria est viro, qui avertit se a maledictis: qui autem stultus est, talibus se obligat. Noli amare detrahere, ne eradiceris. Suavis est homini panis mendacii; postea implebitur os ejus calculo. Qui vana sectatur, et veniet in laqueos mortis. In aure stulti noli quidquam dicere, ne forte irrideant sapientes sermones tuos. Clava et gladius et sagitta perniciosa sunt; sic et vir, quiavolant, et passeres; ita maledictum vanum non superveniet illi. Noli respondere imprudenti ad imprudentiam ejus, ne similis ei fias: sed responde stulto ad stul
Abbreviated transcription (Latin):
procacis appropiat cõtritioni: & qui profeit maledicta stul¬
tissimus est. Anima benedicta omnis simplex. uir aĩo¬
sus inhonestus est. Per delicta labroꝵ incidit ĩ laqueũ
peccator. Itnera stultorum reta in cospectu suo. Stul¬
tus tadem die ostendit iram suam Ab hominato t̃ dnõ
labia mẽdacia. Qui custodit os suum setuat aiã suam.
et qui temeratius est labiis tettebit semetipm Malus
am contumedia agit mala. & insipiens expandit ma¬
liciã suam. Queres apud malos sapientiam & nõ inue¬
nies. Suis itinerib sauitabitur temerariuis. Sapiens ti¬
mendo declinat malum: Stultus confidens iiscebit ei
Longanimis iur multus in prudentia est. Pusillanimis
ualde imprudens est. Qui calumpniatut paupetem la¬
cessit factorem eius. Lingua sapientum bona nouit.
etos stultorimi pronuntiat malum Uir animosus pa¬
tat titas: Et immundus est apud deum omnis qui ex¬
altat cor suum. Manui manum infetens inuisteno

Expanded text:
procacis appropiat contritioni; et qui profert maledicta, stulprocacis appropiat contritioni; et qui profert maledicta, stultissimus est. Anima benedicta omnis simplex vir: Animosus inhonestus est. Per delicta labiorum incidit in laqueum peccator. Itinera stultorum recta in conspectu suo. Stultus eadem die ostendit iram suam. Abominatio est Domino, labia mendacia. Qui custodit os suum, servat animam suam. Et qui temerarius est labiis, terrebit seipsum. Malus cum contumelia agit mala, et insipiens expandit malitiam suam. Quaeres apud malos sapientiam, et non invenies. Suis itineribus saturabitur temerarius. Sapiens timendo declinat malum. Stultus confidens miscetur ei. Longanimus vir 571 multus in prudentia est: pusillanimus valde imprudens est. Qui calumniatur pauperem, lacessit factorem ejus. Lingua sapientium bona novit, et os stultorum pronunciat malum. Vir animosus parat rixas: et immundus est apud Deum omnis qui exaltat cor suum. Manus manui inferens injuste, non
Abbreviated transcription (Latin):
in modum dauid citharizans lenire furorem pectotis
tui. sed contentus ero unius lihri pautis testamoniis. &
opponam sapientiam stultitiae: ut si humana ꝯtempnus
saltem diuina non negligas. Audi igitur quid de te &
de omnib inuidis ac maledicis & siumeliosis laquatur
sa lomon. insipientes dum in inuitꝗs cupidi sunt impis
facti uenterunt sensum. Ne fabritetis in atnicum tuum
mala. &ne inimceris aduersus hominem sine causa. Im¬
pu exaltant iontumeliam. Circuntide a te ptaitum os.¬
& iniqua labia longe repelle abste:Oculos contu melio¬
si: lingtiam iniqui manus effundentes sanguinem
uisti: cor fabricans togitationes malas: & pedeł festinã¬
tes ad malefatiendum. Qui nititur mendaciis pascit uẽtos:
& sequitur aues uolantes. Derelinquit enim uias uinca
suar. & axes culturae suae fecit ertare. Perambulat atidũ
ai desertum: & congregat manib sius sterilitatem. Os

Expanded text:
in modum David citharizantis lenire furorem pectoris in modum David citharizantis lenire furorem pectoris tui; sed contentus ero unius libri paucis testimoniis, et opponam sapientiam stultitiae; ut si humana contemnis, saltem divina non negligas. Audi igitur, quid de te, et de omnibus invidis, ac maledicis et contumeliosis loquatur sapiens Salomon: Insipientes dum injuriis cupidi sunt, impii facti oderunt sensum. Ne fabriceris in amicum tuum mala. Et ne inimiceris adversum hominem sine causa. Impii exaltant contumeliam. Circumcide a te os pravum, et iniqua labia longe repelle abs te: oculos contumeliosi, linguam iniqui, manus effundentes sanguinem justi, cor fabricans cogitationes malas, et pedes festinantes ad malefaciendum. Qui nititur mendacio, pascit ventos, et sequitur aves volantes. Dereliquit Al. derelinquit enim vias vineae suae, et axes culturae suae fecit errare. Perambulat aridum ac desertum, et colligit manibus suis sterilitatem. Os
Abbreviated transcription (Latin):
christianos : Aduersus impiissimos celsum atq porphi¬
rium quanti scripsete nostrorum: Quis õmissa causam
superflua criminum obiectione uersatus est. Quat nõ
cartae ecclesiasticae sed libelli debent iudicum continẽ:
Aut quid tefcit si causa cadas & crimĩe superes. Non ne¬
cesse est ut cum ꝑiculo tui capitis accuses. Uno pertussore
conducto satis potes faceit desidcrio tuo. Et scandalum
timere te simulas: qui dudum frem̃ nunt actusatum sẽ¬
per inimicũs occide pͥaratus e̾s. Et tamẽ miror quo modo
homo prudens furore praeuentus uelis mihi bñficium
ttibuere: ut educas de carcere animam meam: & non pati¬
tatere ne accusem: Depone gladium. & ego scutum abiͥciã
In uno tibi consentire non potero: ut patcam hereticis. ut
me catholicum non probem.Si ista est causa discordia:
mori possumitatere non possum. Debueram quide d oĩ
scriptura tuae uẽsaniae respondere. Et diuinis uocibus

Expanded text:
Christianos? Adversum impiissimos, Celsum atque PorphyChristianos? Adversum impiissimos, Celsum atque Porphyrium, quanti scripsere nostrorum? Quis omissa causa, in superflua criminum objectione versatus est? Quae non chartae Ecclesiasticae, sed libelli debent judicum continere. Aut quid refert, si causa cadas, et crimine superes? Non necesse est, ut cum periculo tui capitis accuses. Uno percussore conducto, satis potes facere desiderio tuo. Et scandalum timere te simulas, qui dudum fratrem, nunc accusatum, semper inimicum, es paratus occidere. Et tamen 570 miror, quomodo homo prudens, furore praeventus, velis mihi beneficium tribuere, ut educas de carcere animam meam, et non patitacere? Ne accuses. Depone gladium, et ego scutum abjiciam. In uno tibi consentire non potero, ut parcam haereticis, ut me catholicum non probem. Si ista est causa discordiae, mori possum, tacere non possum. Debueram quidem de omni Scriptura tuae insaniae respondere, et divinis vocibus
Abbreviated transcription (Latin):
quae tacere non pouest setcos: net magnopert gloritrio q
facis quod scotpiones possunt faccie & cantharudrs fece¬
tunt. Hoc & fuliua in cicetonem: & herodias in iohẽm
suis: & tu ine non uis latrate pro xpõ:S cripstrunt multi
conita marcionem. ualentinum. aͥnum. & eunomiũ a qͥ
tis obiecta est turpitudo: Nonne toti in conuincenda
hęresi incubuerunt. Isle machinae hacreticorum idest ina¬
gistrorum tuorum sunt. ut conuicti de perfidia ad malea¬
dicla se conftrani. Sic rustathus anthiochenus epũs fili¬
um dum nestit inuenit. Sic athanasuus alexandrinat ur¬
bis pontifex iritiam atseni amputauit manum. Duas
enim qui primum mortuus fingedatur uiuens postea
habtit monstratus est. Talia &. Sdiscipuli tui uel ingrĩ
nunc de riusdem ecłię sacerdoit confingunt & auro.
idest tua tuorum q uirib oppugnant fidei ueritatem
Quid loquar de hercutis. qui licet forio sit tñ se noiant

Expanded text:
quae tacere non potest, seces? Nec magnopere glorieris, si quae tacere non potest, seces? Nec magnopere glorieris, si facias quod scorpiones possunt facere et cantharides. Fecerunt haec et Fulvia in Ciceronem, et Herodias in Joannemsuis, et tu non vis me latrare pro Christo? Scripserunt multi contra Marcionem, Valentinum, Arium, et Eunomium. A quo eis objecta est turpitudo? Nonne toti in convincenda haeresi incubuerunt? Istae machinae haereticorum, id est, magistrorum tuorum sunt, ut convicti de perfidia, ad maledicta se conferant. Sic Eustathius Antiochenus episcopus, filios dum nescit, invenit. Sic Athanasius Alexandrinae urbis pontifex, tertiam Arsenii amputavit manum. Duas enim qui mortuus prius fingebatur, vivens postea habere monstratus est. Talia et condiscipuli tui et magistri nunc de ejusdem Ecclesiae sacerdote confingunt: et auro, id est, tuis tuorumque viribus oppugnant fidei veritatem. Quid loquar de haereticis, qui licet foris sint, tamen se nominant
Abbreviated transcription (Latin):
saniguinem suum offerant. & sine gladio uoluntate ho¬
micidat suit Tuac hoc bonitati tuae matisurtudini & sim¬
plicitati conuenit: qui de uno pectoris slrtquilino & ado¬
itm rosatum & fetorem profers cadauitum. & contra
sententiam prophetalem amarum dicis esse quod quai
dulct laudautras. Nec necesse est ut in eclesiasticis tra¬
Iatibus tem tribun alium umntilemus nihil q sup hoc
ampluis audies nisi illud etriuio. Cum dixeris quod
uis: audies quod non uis. Aut si tibi uile udetut uul¬
gare pto uerbium & homo sapientissimus magis phot
tanta est puritas. ut ad sudatia & semitintia de tua da¬
mones tugiatit: cuius exemplum in scritendo sequatio
Quis unomꝰ catholicorum in disputatione sectarum
turpitudinem ei aduersum quem disputat obiecerit :
die tedocuerunt igñ tua. talibus institutus es discipli¬
nis: ut cuiꝰ tespondere non potttis caput austras & linguã

Expanded text:
sanguinem, suum offerant; et sine gladio, voluntate hosanguinem, suum offerant; et sine gladio, voluntate homicidae sint. Tuae hoc bonitati, tuaeque mansuetudini et simplicitati convenit, qui de uno pectoris sterquilinio, et odorem rosarum, et fetorem profers cadaverum: et contra sententiam Prophetalem , amarum dicis esse, quod quasi dulce laudaveras. Nec necesse est, ut in ecclesiasticis tractatibus rem tribunalium ventilemus; nihilque super hoc amplius audies, nisi illud e trivio: « Cum dixeris quod vis, audies quod non vis. » Aut si tibi vile videtur vulgare proverbium, et homo sapientissimus magis philotanta est puritas, ut ad sudaria et semicinctia tua daemones rugiant, cujus exemplum in scribendo sequaris? Quis umquam catholicorum in disputatione sectarum, turpitudinem ei, adversum quem disputat, objecit? Sic te docuerunt magistri tui? Talibus institutus es disciplinis, ut cui respondere non potueris, caput auferas; et linguam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtate pacem cum denũtiatione duntaxat ut deinceps
tattam: idest ut non scribam contra haereticos: nec au¬
deam tespondere actusationi tuae. Si hoc fecero frater
ero & collega & uir eloquentissimus. & amicus ac soda¬
lis & qued his mauis est omnia quat do origene trans¬
tuli tatholita udicabis. Sinautem mutiero & mne cõmo¬
uero. illito & impurus tro & hereticus. & tua indign
necessitudine. Haec sunt praeconia tua.Sic me hortaris
ad pacem & ne gemitum quidem ac lachrymas dolori
& in sanire contra insanientem: et diceit quitquid uel
scio uel nescio & eadem licentia ĩmo furote & amentia
ul falsa uel uera congetete: ut & ine loqui & ic puditet
audut. & obicere tibi quat atit auusantem datimarent
auc accusatum: ut ex frontis dutitia fidem lectori facerẽ.
& quod impudeniti sitibetem uere scritet iudicarer. Sed
procul sit a motibus christianis: ut cum alterius petunt

Expanded text:
ptare pacem cum denuntiatione dumtaxat, ut deinceps ptare pacem cum denuntiatione dumtaxat, ut deinceps taceam, id est, ut non scribam contra haereticos, nec audeam respondere accusationi tuae. Si hoc fecero, frater ero et collega, et vir eloquentissimus et amicus ac sodalis, et quod his majus est, omnia quae de Origene transtuli, catholica judicabis. Sin autem mutiero, et me commovero, illico impurus ero et haereticus, et tua indignus necessitudine. Haec sunt praeconia mea, sic me hortaris ad pacem, et ne gemitum quidem ac lacrymas dolori et insanire contra insanientem; et dicere quidquid vel scio, vel nescio: et eadem licentia, immo furore et amentia, vel falsa, vel vera congerere, ut et me loqui, et te puderet audire: et objicere tibi, quae aut accusantem damnarent, aut accusatum; ut ex frontis duritia, fidem lectori facerem; ut quod impudenter scriberem, vere scribere judicarer. Sed procul sit a moribus Christianis, ut dum aliorum petunt
Abbreviated transcription (Latin):
sua gesta descripserint sea quo apud alios legerim qua¬
illos gessisse miabat. Igitur etiam sidocete non possem ip̃i¬
us pithagort extare monumenta: nec a filio eius ac filia
aliisq discipulis probata conuincerem nõ me teneres mẽ¬
dat quia non libtos sed dogmata legisse medixi & te fru
si ego unum librum pithagorȩ protulero: tu sex milia ori
Aicta tua in quibus me ad poenitentiam cohortatis. &
nisi conuersus fuero id est nisite accusante siluero: mi¬
redundaturum denuntias: qui it hominem lenissimũ
& mosaue mansuttudinis. tesponsione mea ad inscri¬
pcionis in satiam ptouotauetim. Scut enim te dicis ex¬
mina quat tibi soli amiulsimo ꝯfessus sum. & hatc
in medium prolaturum.meisq colotib itit esst pingen¬
dum & debere meminisse quod iiyiatutrin ad pedes
tuos ne gledio oris tui amputates caput intum. Et posi
multa quat suribundus exultas: teuotas te & dicis o¬

Expanded text:
sua gesta descripserint; sed quod apud alios legerim, qusua gesta descripserint; sed quod apud alios legerim, quillos gessisse mirabar. Igitur etiam si docere non possem, ipsius Pythagorae exstare monumenta, nec a filio ejus ac filia, aliisque discipulis probata convincerem, me non teneres mendacii, quia non libros, sed dogmata legisse me dixi: et te ft nisi ego unum librum Pythagorae protulero, tu sex millia Oridicta tua, in quibus me ad poenitentiam cohortaris; et nisi conversus fuero, id est, nisi te accusante siluero, mieum denuntias, qui te hominem lenissimum et Mosaicae mansuetudinis, responsione mea ad scriptionis insaniam provocaverim. Scire enim te jactas crimina, 568 quae tibi soli amicissimo sim confessus, et haec in medium prolaturum; meisque me coloribus esse pingendum, et debere meminisse, quod jacuerim ad pedes tuos, ne gladio oris tui amputares caput meum. Et post multa, in quibus furibundus exsultas, revocas te, et dicis o
Abbreviated transcription (Latin):
innumerabulee discipulos setisiens multum suae dtesse
doctrinȩ uenit ad magnati gractiam. ibiq ab archa
tarentino & thimco loctensi pithagore dotinaceau¬
tus elegantiam & lepotem socratis cum buis mistiut
disciplinis. Que oninia nomine commuduc¬
in libros suos periarchor tratstulisse coniuncitur. I qͦ
igitur utaui si adolescens dixi me taputasse in aphi
quar in pithagora & platort & tmpedode legitã Non ut
tu calumꝑnirio & fingis in pithagore ⁊ platonio
empedodẽ librio. Sed quat in illis fuisse legeram & auo¬
tuiti me sitipta eos habuisse docucrunt. Et hoc genuli
docutionis sreq uentissimum est. Ut sidicam. que inso¬
crate legi dogmata puraui uera. non quo soctates libios
ulos seriꝰpsenit: sed quae legi apud platoncin ⁊ alios so¬
ciatito illum habuisse. tt rursum inuar dolui gesta
quae in alixandro & scipione legeram. non quo ip̃si

Expanded text:
innumerabiles discipulos, sentiens multum suae deesse innumerabiles discipulos, sentiens multum suae deesse doctrinae, venit ad magnam Graeciam, ibique ab Archyta Tarentino et Timaeo Locrensi, Pythagorae doctrina eruditus, elegantiam et leporem Socratis, cum hujus miscuit disciplinis, quae omnia nomine commuin libros suos περὶ Ἀρχῶν transtulisse convincitur. In quo igitur erravi, si adolescens dixi, me ea putasse in Apostolis, quae in Pythagora et Platone et Empedocle legeram? Non ut tu calumniaris et fingis, in Pythagorae et Platonis et Empedoclis libris, sed quae in illis fuisse legeram, et aliorum me scripta eos habuisse docuerunt. Et hoc genus elocutionis frequentissimum est: ut si dicam, quae in Socrate legi dogmata, putavi vera. Non quod Socrates libros ullos scripserit; sed quae legi apud Platonem et alios Socraticos illum habuisse. Et rursum, imitati volui gesta, quae in Alexandro et Scipione legeram. Non quod ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ratis superponendum onus. deponentibus non conimu¬
nicandum idest ad uirtutem incedentib augen da prae¬
cepta. tradentes sc ocio relinquendos. Et quia pithagorica
dogmata: legisse me dixeram: audi quid apud gtatcos
Pithagoras primus inuenerit immortales esse animas. &
de aliis corpotibus itansire ad alia. quod quidem & uir¬
gilius in fexto eneidorum uolumine sequens loquitur
flas omnes ubi mille rotam uoluere per annos. Let̾eum
ad fluuum deus euocat agmine magno sciliat immeõ¬
rer supera ut conuexa reuisant: tursus & incipiant iri
orpora uelle reuciti. Se primum fuisse eu phorhiũ Itđõ
talidem tertio emortinum quarto pithum ad extremũ
pithagoram. Et polł tertos temporum ⁊ circulos ra qua
fuerant rursum fieti nihilq inmundo ude ou
Phulo sophiam meditationem esse mortis. quottidic de cor
a mulailia quat plato in libris suio & maximt in pht¬
d rone timeoq prosiquitur. Nam post achadem ianp

Expanded text:
ratis superponendum onus: deponentibus non commuratis superponendum onus: deponentibus non communicandum; id est, ad virtutem incedentibus, augmentanda Al. augenda praecepta: tradentes se otio, relinquendos. Et quia Pythagorica dogmata legisse me dixeram: audi quid apud Graecos Pythagoras primus invenerit. Immortales esse animas, et de aliis corporibus transire in alia. Quod quidem et Virgilius in sexto Aeneidos volumine sequens loquitur: as omnis, ubi mille rotam uoluere per annos, Lethaeum ad fluuium deus euocat agmine magno, scilicet inmemores supera ut conuexa reuisant rursus et incipiant in corpora uelle reuerti, Callidem, tertio Hermotimum, quarto Pyrrhum, ad extremum Pythagoram: et post certos temporum circulos, ea quae fuerant, rursum fieri: nihilque in mundo videri novum. Philosophiam meditationem esse mortis: 567 quotidie de cet multa alia, quae Plato in libris suis, et maxime in Phaedone, Timaeoque prosequitur. Nam post Academiam et