comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abominatione deserere : Primu forte con¬
uersiones inquu labia patit᷑: dueiꝰ ꝓposi¬
tũ sceleratis obloquutionib ir rid&ur:
Dicit᷑enim abimquis Quid tetrutius
uc scai honores fugiasethuma nablundim̃ ta
derelinquas : ut&istum mundũ ꝑdus nec
ibi ad qđ de sideras aliquando ꝑuenias: sed
hec sunt in labiis constituta fallacib quia
nullu fallacit̃ cordisdeliberatione firmaes
Fose quic̃ istaminus ualuerine tunc suasoresad
dolosa seblundim̃tu conuercunt: dicentes:
Nolitec laudere : nolite iei unio fatigare : restac
temp̃ cũ ista facius Quidun seputant loqui
ꝓcorpore : causas animȩ noscunt᷑ omnimodis
ungrauare: Ipsa suntergo iniqua lubiac
lingutido losa : quȩ prima fronte ille pacit᷑
qui a ddm̃ iuissa transfertur. sed quaniu is
leuia putet er̃ quȩ dicta sunt : Inde hu¬
manum genus corruit: in de conditionẽ
mortis accepit : Nam cũ serpens ueniss&
ad euam. primoillidx̃ ꝑlabiamiqua:

Expanded text:
abominatione deserere, prima fronte conabominatione deserere, prima fronte conversionis iniqua labia patitur, dum ejus propositum sceleratis oblocutionibus irridetur. Dicitur enim ei ab iniquis: Quid te crucias, ut saeculi honores fugias, et humana blandimenta derelinquas, ut et istum mundum perdas, nec ibi ad quod desideras aliquando pervenias? Sed haec sunt in labiis constituta fallacibus: quia nulla videlicet cordis deliberatione firmata sunt. Postquam ista minus valuerint, tunc suasores ad dolosa se blandimenta convertunt, dicentes: Noli te claudere, noli te jejunio fatigare, restat tempus cum ista facias; qui dum se putant loqui pro corpore, causas animae noscuntur omnimodis ingravare. Ipsa sunt ergo iniqua labia et lingua dolosa, quae prima fronte ille patitur, qui ad Domini jussa transfertur. Sed quamvis levia putet esse quae dicta sunt, inde humanum genus corruit, inde conditionem mortis accepit. Nam cum serpens venisset ad Evam, primo illi dixit per labia iniqua:
Abbreviated transcription (Latin):
linquens confessione lacri mabili peeit se
demundiiscius cribulatione liberari: In iti¬
um enimꝓueceus ẽ delictacarnalia relin¬
quere et sic dño subplicare : Nam qui unũ
gradum conscendit : terrãutiq relinquid
tmquodum adhucumili locorecipit᷑: cuiele¬
uatioprima p̃scatur. sed &ium ꝓcul dubio
habebitmeritũ : beatiquiuel in iscogradu
potuer inginuenire : sicutlegitur. beatiquors
remissȩ sunt iniquitates: Qua ꝓpt̃ exaudi¬
cũ sedic̃ : qm̃ intribulutione clamauerat.
Dñsenĩ nescit diffe̾re quẽ cõ puncco corde sibi
senserit supplicure : sic̃ mesaialegit. Ad huc
in uocunte te dicum ecceadsum. Et inspice
quũ sit pulcherrim ordodictorũ. Primum
posici ẽ tribulatio : De in de exclamatio
fositusinilla conualleplorcionis quae tam̃ :
iamgradus fideliumeẽ. cognoscitusãnima¬
rum: liberari sep&it abimpucationibus
asperis: et blandim̃tis calida suasione cõ¬
positis: Nam quimundũ coeperit intiorũ

Expanded text:
erelinquens, confessione lacrymabili petit se de mundi istius tribulatione liberari. Initium enim provectus est delicta carnalia relinquere, et sic Domino supplicare. Nam qui unum gradum conscendit, terram utique relinquit, et in quodam adhuc humili loco recipitur, cui elevatio prima praestatur. Sed jam proculdubio habebit meritum beati, qui vel in isto gradu potuerit inveniri, sicut legitur: Beati quorum remissae sunt iniquitates . Quapropter exauditum se dicit, quoniam in tribulatione clamaverat. Dominus enim nescit differre, quem compuncto corde sibi senserit supplicare, sicut in Isaia legitur: Adhuc invocante te dicam: Ecce adsum. Et inspice quam sit pulcherrimus ordo dictorum. Primum posita est tribulatio, deinde exclamatio, ingua dolosa. Positus in illa convalle plorationis quae tamen jam gradus fidelium esse cognoscitur animarum liberari se petit ab imputationibus asperis et blandimentis callida suasione compositis. Nam qui mundum coeperit vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
ucer tncupiuerat: qui deute ro uirginali
hllis adhuc temporib erea ebat ee uenturũ:
tusibi hancscientiam descr pcurisdiuinis
ꝓuenisse monferar& : seqꝵ: Et lextua medi¬
catiomeaẽ aInpꝑbetisenĩ concupiu rat xp̃m¬

Expanded text:
ere concupiveram, quem de utero virginali illis adhuc temporibus credebam esse venturum; et ut sibi hanc scientiam de Scripturis divinis pervenisse demonstraret, sequitur: Et lex tua meditatio mea est. In prophetis enim concupiverat
Abbreviated transcription (Latin):
&as sobria. lati&as selix amenicolaa¬
ficare dicitur quia nibil ababilereppe¬
ritur: Exhilaratur quoquecies noleo
cum regale xrxsma conficitu: sedillic
facie sdequadic tum e. Accedteideum
et inlumiminamini. & uulcus ut noncru¬
bescens: seqr̃. Et pani corhorinnis consirauo
terum corponicur ut dictum psapienda
sentiatur Hamsicor poraler uelisaquer¬
tere numquid panis copominis nonetia
reliqua menbra confirmat  naminset
ꝓpriecates uerborum ut hrereuersciss¬
noscas ad intellectum rerum posica funsse
minis: siunum dmundiale uslisacips¬
re non solum cor sed omne cor pusaden¬
pus leuificare cognoscitur: curitane
frequenter etadrixis incicet etadce
ailiquẽ presumtionis inscige sedes&¬
intellegert bona malaque sor
raliter mundus utitur autma dor
exhlarare faciem durser

Expanded text:
bria, satietas felix, quae merito laetificare dicitur, quia nihil ibi culpabile reperitur. Exhilaratur quoque facies in oleo, cum regale chrisma conficitur, sed illa facies de qua dictum est: Accedite ad eum et illuminamini, et vultus vestri non erubescent . Sequitur, et panis cor hominis confirmet. Iterum cor ponitur, ut dictum pro sapientia sentiatur. Nam si corporaliter velis advertere, nunquid panis cor hominis, non etiam reliqua membra confirmat? Nam inspice proprietates verborum, ut haec revera cognoscas ad intellectum rerum posita fuisse hominis. Si vinum mundiale velis accipere, non solum cor, sed omne corpus ad tempus laetificare cognoscitur, cum tamen frequenter et ad rixas incitet, et ad excessum aliquem praesumptionis instiget. Sedintelligere bona malaque sentraliter mundus utitur, quomodo potest exhilarare faciem, dum se
Abbreviated transcription (Latin):
illacreptilia quorumnon.e nucne¬
aus animilia pugilla e⁊ oacna
Et in hac quoque parte usque addiuisionẽ
figura .e. parabola qua diuersis acdecoris
conparatiomibus explicatur: Sed quam uir
in capite huius uersus de marina uigero di¬
cereuideatur. tamen dehocselo congru
enceraccipitur. ubi diabolicae si nenume¬
ro serpereꝓbant insidia malitiaque de¬
monũ uelut quibusdi fluctibus animarum
uoluncas instabilis comouecur. Mareeni
ipsireddunt. dumnaufra gare compellunt.
quia dubumnon e illumundasinmanissi mas
at acredeat. sediscipis innumer

Expanded text:
illic reptilia quorum non est numerus, animalia pusilla et magna. Et in hac quoque parte usque ad divisionem, figura est parabole, quae diversis ac decoris comparationibus explicatur. Sed quamvis in capite hujus versus de mari navigero dicere videatenter accipitur, ubi diabolicae sine numero serpere probantur insidiae, malitiaque daemonum, velut quibusdam fluctibus animarum voluntas instabilis commovetur. Mare enim ipsae reddunt, dum naufragare compellunt, quia dubium non est illum undas immanissimas at ac redeat. Sed isti spiritus innumer
Abbreviated transcription (Latin):
uuo Om̃superius dixeraa
ortuim congruentera diunxiunũ¬
que mꝗde hominem in hacuita e grediad
suasoreras exercendas: Isce enimusus
ẽ mortalium ut quam diu in hocmundo
sumas ueniete die diuersarum actionũ
quil iatbus occupemur: Vnusenim a¬
grui colit alter sebelli sexerc&: Isce
difat ulledocet: Non nuli regnant
multseruiunt Et quicquid fragilis mor¬

Expanded text:
uoniam superius dixerat ortum solem, congruenter adjunxit unumquemque hominum in hac vita egredi ad suas operas exercendas. Iste enim usus est mortalium, ut quandiu in hoc mundo sumus, veniente die diversarum actionum qualitatibus occupemur; unus enim agrum colit, alter se bellis exercet, iste discit, ille docet; nonnulli regnant, multi serviunt; et quidquid fragilis mor
Abbreviated transcription (Latin):
ne in de terna. Ex colit quod superius
dixit. ut terra illa caelestumbresatia ta
ꝓducat senum iumentis Id. etelemosinas
faciat hisquipassimp&unt: Dequibus
dictum .e Omni p&renti tribue lumen
enim appellatisunt quia uere cundiã
non habentes: ꝓpt̃ inluuiemuentris in
egentium uoces peculantes erum punt
sicut iumenta qua dum esuriunt nequa¬
quam possunt apropriis uocibus abstinere
Herbum uero seruituci hominum. hoc ẽ ut
illi necessaria tribuantur de quo scriptũ e.
Desud &elemosina in manutua. donecin¬
uenicis iustum cui eam tradas hicenim
homines apellatisunt quiratione plenis¬
simi in digentiam suam tolerantia uirib
tegunt: sic duo genera egentium talibus
allusionibus exp̃rimuntur: sẽqr̃. Vteducat
panem de terra Educitur panis deterta quan¬
dodñĩ p̃cepta complentui Uedeisciscar¬
nalibus acque uisualibus cibus fict un¬
de anima celestire fectione pascitur. Lanis
citur quando aliqui dindigencibus cius

Expanded text:
nem de terra. Excolit quod superius dixit, ut terra illu coelesti imbre satiata producat fenum jumentis, id est eleemosynas faciat his qui passim petunt, de quibus dictum est: Omni petenti te tribue . Jumenta enim appellati sunt, quia verecundiam non habentes propter ingluviem ventris, in egentium voces petulanter erumpunt sicut jumenta, quae dum esuriunt, nequaquam possunt a propriis vocibus abstinere. Herbam vero servituti hominum, hoc est, ut illi necessaria tribuantur, de quo scriptum est: Desudet eleemosyna in manu tua, donec invenias justum cui eam tradas. Hic enim homines appellati sunt, qui ratione plenissimi indigentiam suam tolerantiae viribus tegunt. Sic duo genera egentium talibus allusionibus exprimuntur. Sequitur, ut educat panem de terra. Educitur panis de terra, quando Domini praecepta complentur, ut de istis carnalibus atque visualibus cibus fiat unde anima coelesti refectione pascatur. Panis citur, quando aliquid indigentibus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
cestate tollutur. Inluditur &iacta fidelib
uiris dũ incentiua uitiorum eius detescabili
horrore refugiunt: Audisdraconem sed non
omninotimeasa crocem: sicenuim format. e
ut ei be neficio dni. et abipsis quoque homini¬
buspossit in ludi in uoca quullum calxat

Expanded text:
testate tolluntur. Illuditur etiam et a fidelibus testate tolluntur. Illuditur etiam et a fidelibus viris, dum incentiva vitiorum ejus detestabili horrore refugiunt. Audis draconem, sed non omnino timeas atrocem; sic enim formatus est, ut ei beneficio Domini et ab ipsis quoque hominibus possit illudi. Invoca qui illum calcat
Abbreviated transcription (Latin):
que in superius maredixit : Naue saut̃ merito
significantus ecła quȩ periculosos fluctus
mundi perlignumgloꝵȩ crucis euadunt:
portantes populos qui signofidei crediderunt
I n his nauibus habitat xp̃s quisi a credentibus¬
exciatur dicitinmanissimȩ tempestatiut
in ludendum ei hic aperte dabolun signi¬
ficat qui uerehta codicitur ꝓpt̃ uenenuem
qđ euae primȩ mulieri pesciferis suassionib:
inspirauit. Iste creatus bonus ẽ. sicut ingesi
sua uoluntate p&cauit. adõ ita formatus
ẽ ut erin luderet̾ ab angelis quando ꝓptes
execrabilem peruersi tatẽ natiua dignicate
priuatus ẽ sice nimdicitdns inlibroiob Ñ.e
quicquam simileoi faccum super cerram ad
in ludenduni ab angelismeis: In luditur
enimab angelis dĩ siue periuscissi mas in¬
crepationes utquicreatus .e. ad obsequium
dñi foedusuideatur peruer sitatib iplicari
siue magis inluditur quando eianima cofi¬
tencium imperio superno depernitiosa po¬

Expanded text:
quem superius mare dixit. Naves autem merito significantur Ecclesiae, quae periculosos fluctus mundi per lignum gloriosae crucis evadunt, portantes 352 populos, qui signo fidei crediderunt. In his navibus habitat excitetur, dicit immanissimae tempestati utilludendum ei. » Hic aperte diabolum significat, qui vere draco dicitur, propter venenum quod Evae primae mulieri pestiferis suasionibus inspiravit; iste creatus bonus est, sicut in Genesi sua voluntate peccavit, a Deo ita formatus est, ut ei illuderetur ab angelis, quando propter exsecrabilem perversitatem nativa dignitate privatus est, sicut enim dicit Dominus in libro Job: « quidquam simile ei factum super terram . Ad illudendum ei, ab angelis meis. Illuditur enim ei ab angelis Dei, sive per justissimas increpationes, ut qui creatus est ad obsequium Domini, foedis videatur perversitatibus implicari. Sive magis illuditur, quando ei animae confitentium imperio superno de perniciosa po
Abbreviated transcription (Latin):
ado escieneuri. hi duosirsor simul
sociauimus ꝓnecessaria concexioneuer¬
borum. Posiuc enim tenebras quando tẽ¬
porepassionis sexahora obscuritatema
mundus accepit: Tunc ueranox factae
discipuli satque credentibus. qundo
p&rus anxio errore confusus ngando
tertiofide iper diderat claritatem
Noxergo et illis fuit qui carnaliter intuer¬
aestimabant: Inbaitaque noctȩ bescia
siluarum idẽ ꝓ monia & catulil conũ
quos diaboli corrupta uoluntategenuer
adde uoracionem quȩ rentes aliquosges¬
erunt utescam malitiȩ suae peraniten¬
tetamen dnorepperirent Pibilemm
a quo quar sieri potest : nisiquo dipse ddis
iuditio aut ad pbationem autadundet
facien dumee permiserit: Catulient
dictis unt et quod calleant sensunault
Nec moueat quod superius diximus. besci¬
assiluarum multitudine saccipidebert
discrepantibus applic&ur sicut dereo
diximus edeone. Ortus e poleo

Expanded text:
a Deo escam sibi. Hic duos versus simul sociavimus pro necessaria contextione verborum. Posuit enim tenebras, quando tempore passionis sexta hora obscuritatem mundus accepit. Tunc revera nox facta est discipulis atque credentibus, quando Petrus anxio errore confusus negando tertio, fidei perdiderat claritatem. Nox ergo et illis fuit, qui carnaliter intuenaestimabant. In hac itaque nocte bestiae silvarum, id est daemonia, et catuli leonum, quos diaboli corrupta voluntate genuerunt, ad devorationem quaerentes aliquos exierunt, ut escam malitiae suae permittente tamen Domino reperirent. Nihil enim a quoquam fieri potest, nisi quod ipse secreto judicio aut ad probationem, aut ad vindictam faciendum esse permiserit. Catuli enim dicti sunt eo quod calleant sensu narium. Nec moveat quod superius diximus bestias silvarum multitudines accipi deberediscrepantibus applicetur, sicut de monte diximus et leone. Vers. 22. O
Abbreviated transcription (Latin):
tum dgo oedri inere nolcuntur
educpos quo quo sequestraretabhe¬
r&ius etuaganis quiin hoc scło maxima
poestate sub uectisunt: addidit. quas
planasti. Id .ẽ. quȩ tua predistinatione
sunt ureligionis amoenissimopara drsõ
constuitȩ sicut dicit᷑ in ẽuangelio. Omis
dultatio quã non plancauit paterme¬
uscelestis eradicabitur: sed nexinterp̃¬
tationomims ipsius preter eunda ẽ quan¬
donobis aliquam siguficantiam ꝓderede¬
daratur Libanos in precatur can¬
cdlidicio Seli autem hunuspatestas. qua¬
dimudecur eẽ festiuitas: Vbidiuites
homines ac potentes excelsi acquȩ pceri

Expanded text:
tanquam cedri eminere noscuntur. Sed ut ipsos quoque sequestraret ab haereticis et paganis, qui in hoc saeculo maxima potestate subvecti sunt, addidit, quas plantasti: id est, quae tua praedestinatione sunt in religionis amoenissimo paradiso constitutae, sicut dicit in Evangelio: Omnis plantatio quam non plantavit Pater meus coelestis, erudicabitur . Sed nec interpretatio nominis ipsius praetereunda est, quando nobis aliquam significantiam prodere declaratur. Libanus interpretatur candidatio. Saeculi autem hujus potestas quaedam videtur esse festivitas, ubi divites hom
Abbreviated transcription (Latin):
ncrponi tagiose addidie. Replota
e iaereaturatua. Nonquidemsimi¬
ubus rebus ubique terrare pletae. sed
tamen quamius heretmus ꝓptersolis ardor ẽ
uel ꝓpcernimium frigus animantibus
uacuus ee iuid eatur: quibus cumque cam̃
rebus creatura dni terra completa e
iuemagis illud deb& intelle giquiaita¬
tura religionis catbolicȩ quamdns salua¬
tor inscituit: omisterra repleta ẽ. quaon¬
do uniuersalis dñode seruit &ela: deipsaeni
dic̃apls. Si quaergo in xponoua creaturae.
ueceri transierunt &cefactas om̃a noua
E talibi exuente suos u&ere hominẽ cum
actibussuis. indui cenouum qui scđm dm̃
creatus ẽ iniuscitia. Ipsascilic& creatu¬
ra tocus orbis impletus e. Vnde &alius
psalm̃dio. & dominabicamariusque ad
mare eta flumineusq: ad terminos orberȩ¬

Expanded text:
t agnosci. Addidit, repleta est terra creatura tua. Non quidem similibus rebus ubique terra completa est, sed tamen quamvis eremus propter solis ardorem, vel propter nimium frigus animantibus vacuus esse videatur, quibuscunque tamen rebus creatura Domini terra completa est. Sive magis illud debet intelligi: quia creatura religionis catholicae, quam Dominus Salvator instituit, omnis terra repleta est, quando universalis Domino deservit Ecclesia. De ipsa enim dicit Apostolus: Si qua ergo in Christo nova creatura est; vetera transierunt, ecce facta sunt omnia nova . Et alibi: Exuentes vos veterem hominem cum actibus suis, induite novum, qui secundum Deum creatus est in justitia . Ipsa scilicet creatura totus orbis impletus est; unde et alius psalmus dicit: Et dominabitur a mari usque ad mare, et a flumine usque ad terminos orb
Abbreviated transcription (Latin):
psaltenum uoceredaiam momio eiuinos
enindictas ulirũt fiant nonue sola uoci¬
seratione cantentur : Vnde doc tissimus
pueraugusinus in hocpsalmodisputans
psilterium senon tenere ꝓfessus e necto¬
tuslegis dicta recolere⁊ scilu& ut non
solam ad audiendum : sed maxime ad saici¬
endum eunctorum studia concuaresta
emoraẽ enimperquamanimus repexit
quae andica uisa facta que cognoseit
deqpumn eius oconitur domĩnatituu
Vetitad fucuri iudicu formidabilem pre¬
diatio em nepeccantium mentes in inso¬
olertent : cumultionem uenturan
maldien ac cuum nontimererł. Dicitem¬

Expanded text:
Psalterium voce reddat, memor ejus non enim dicta sunt, ut fiant, non ut sola vociferatione cantentur. Unde doctissimus Pater Augustinus in hoc psalmo disputans, Psalterium se non tenere professus est, nec totius legis dicta recolere; scilicet ut non solum ad audiendum, sed maxime ad faciendum cunctorum studium concitaret. Memoria est enim per quam animus repetit, quae audita, visa, factaque cognoscitregnum ejus omnium dominabitur. Venit ad futuri judicii formidabilem praedicationem: ne peccantium mentes insolescerent, cum ultionem venturam malorum actuum non timerent. Dicit
Abbreviated transcription (Latin):
rerum. fidei quennti narra camisceria
uenitꝓpsiꝗ ca ad modum scełmubilaudes
paai naspos gantamiracula conuenien¬
uterexl u inat. dicendo eminiquamam¬
miarara seposse quat explicart ꝓfessus
ẽ Ecmerito siccepta ẽ lauscius: cuius
pieconia nulla sufficienter preualetcõ¬
pleretreatura: pam non solum hoc omi¬
nbus ar duumi ueru&ta ipsis quoquean¬
glis ꝓbatut in mansum : Quantu menim
mgntuata sit operaeius inferiora deda¬
rant adecp̃enim. Om̃a in sapientia fecisti
scugitur sa pentiden ei salius ce sicut dic apłi¬

Expanded text:
rerum, fideique nostrae narrata mysteria, venit propheta ad modum secundum, ubi laudes paternas post tanta miracula convenienter exclamat. Dicendo enim, Quam, admirari se posse magis quam explicare professus est. Et merito sic coepta est laus ejus, cujus praeconia nulla sufficienter praevalet complere creatura. Nam non solum hoc hominibus arduum, verum etiam ipsis quoque angelis probatur immensum. Quantum enim magnificata sint opera ejus, inferiora declarant. Sequitur enim, omnia in sapientia fecisti. Ista igitur sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
magna discretio: Illos tantum dicit
econio dnĩ dignos existere : quieius ꝓbant᷑
iussi onibus oboedire: Ostendens nequeho
nequespiritales substantias. admrs¬
um tantȩ maiestatis accedere: nisi qui
uoluntatibus obsecundant: sic enim
mon& Omnes angelieius: Eius quippe

Expanded text:
est magna discretio, illos tantum dicit praeconio Domini dignos existere, qui ejus probantur jussionibus obedire: ostendens neque homines, neque spirituales substantias ad ministerium tantae majestatis accedere, nisi qui ejus voluntatibus obsecundant. Sic enim commonet, omnes angeli ejus. Ejus quippe
Abbreviated transcription (Latin):
lumine gicute
gintiduo usque ad diuisione futuram
ram parabolȩ pulcherrimis allusi onibus
dicantur quae fit quandores sibi genere di¬
similes comparantur: Lumenenim etdesi
significat. Dequa scriptum .e. qua ẽ ista
qua ascendit de albata. dealbata enim in¬
tellegitur in luminata. quae recte uelucuis¬
tis aduertitur dni saluatoris. non habens
maculam nequerugam: Ipsã .ẽ. enim can¬
dida de albata. decuius menbris dicicapls
fuistis enim aliquando denebre nuncaute
luxin dno: hanc etiam conica illa signifi¬
cauit quae non potuit diuidi tempore pas¬
sionis : hac .e. dequadicitur amictus lumi¬
ne sicut uestimento: Seqr̃. Extendit caelũ
sicut pellem : Benedicitur. dnm̃caelos
extendere ubi meretrices & publica nos
eum constac admittere: Namcum sine
indudit: senserunt aliquidlum &a le
iusto dictum que msic per graciam pba¬
tur extendere : que mad modum potest
ten sapellis extendere:

Expanded text:
lum sicut ginti duo usque ad divisionem futuram per figuram parabole pulcherrimis allusionibus explicantur; quae fit quando res sibi genere dissimiles comparantur. Lumen enim Ecclesiam significat, de qua scriptum est: Quae est ista quae ascendit dealbata ? Dealbata enim intelligitur illuminata, quae recte velut vestis advertitur Domini Salvatoris, non habens maculam neque rugam. Ipsa est enim candida dealbata, de cujus membris dicit Apostolus: Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino . Hanc etiam tunica illa significavit, quae non potuit dividi tempore passionis. Haec est de qua dicitur, Amictus lumine sicut vestimento. Sequitur, extendens coelum sicut pellem. Bene dicitur Dominum coelos extendere, ubi meretrices et publicanos eum constat admittere. Nam cum sint includit. Senserunt aliqui coelum et de justo dictum, quem sic per gratiam probatur extendere, quemadmodum potest tensa pellis excrescere.
Abbreviated transcription (Latin):
Tues p&rus ecsuperhane petram adificabo
ecdesiamimeam. Qua ꝓpteroms de pera¬
rum firmitate predicant: qui apostolor ũ
acproph&arum traditionibus suadic ta
uperius dixit altosmonces fuisse prete¬
ricosetualles humillimas fontibus inri¬
gacus. nunc ipsos quo que montes super¬
adĩ munere uderetur exceptum paul¬
lus enimprius ingens atque arduusper
fecundos fructuspbacus .e eder q api¬
anis quo deotidic chisagit ut doctoresp
ga noru posconuersionem magis rostic
e ganacir quando conuersi semrasua
noscunt: Sequituit: De fructnopeu
tuorum saciabitur rornsums¬
Fructibu

Expanded text:
Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Quapropter omnes de petrarum firmitate praedicant, qui apostolorum ac prophetarum traditionibus sua dicta itur terra. Superius dixit altos montes fuisse praeteritos, et convalles humillimas fontibus irrigatas; nunc ipsos quoque montes supera Domini munere videretur exceptum. Paulus enim prius ingens atque arduus perfecundos fructus probatus est edere Christianis! Quod quotidie Dominus agit, ut doctores paganorum post conversionem magistros facirrigantur, quando conversi se errasse cognoscunt. Sequitur, de fructu operum tuorum satiabitur fructu
Abbreviated transcription (Latin):
aquas iriguas amare noscuntur: sed non
at quod ad didit caeli. Namsicantum
aues uoluis sec aduerti uolucres sufficerat
dicere: Sed potius animas scas pontificum
caelesti se conuersacione tractance sinauult
intellegi. qui supra populos dnĩ predica¬
tionibus scis in abtat. addidit De me¬
dio p&iarum dabuncuocem suam Isce
uolucres quȩ dictȩ sunt calesces. non de ter¬
rũ nonearboribus sed de medio pexrarũ
dabuntuocessuas quando a poscolorum
etꝓpearum exemplis aliqua predicare
noscuntur. Omsenimfideles p&re me

Expanded text:
aquis irrigata amare noscuntur. Sed non vacat quod addidit, coeli, nam si tantum aves voluisset adverti, volucres sufficeret dici: sed potius animas sanctas pontificum coelesti se conversatione tractantes mavult intelligi, qui supra populos Domini praedicationibus sanctis inhabitant. Addidit, de medio petrarum dabunt vocem suam. Istae volucres quae dictae sunt coelestes, non de terra, non de arboribus, sed de medio petrarum dobunt vocem suam, quando apostolorum et prophetarum exemplis aliqua praedicare noscuntur. Omnes enim
Abbreviated transcription (Latin):
pcsiadlitteram uelis accipert dfisabun¬
dantibus dicit. quȩ diluiti or ecechite ulte¬
rius terras nequeunt occupart. fut inge¬
nesi scriptum .e. statuã pactum incumuos¬
biscum et nequaquam ultra in aerficietur
onis caro aquis diluuii: Ne que e rede mete
diluuiuri dissipans cerram: Siuero spiniea¬
licer qua rasi potes hoc & deruganouam

Expanded text:
Hoc si ad litteram velis accipere, de aquis abundantibus dicit, quae diluvio recedente ulterius terras nequeunt occupare, sicut in Genesi scriptum est: Statuam pactum meum vobiscum, et 349 nequaquam ultra interficietur omnis caro aquis diluvii, neque erit deinceps diluvium dissipans terram . Si vero spiritualiter quaeras, potest hoc
Abbreviated transcription (Latin):
i quidam dicunt montesluc
predicas
pluis set intelligi. dixis¬
et depus mibus a quas fluere neneis
iimedio confutos ransire potius sec¬

Expanded text:
 quidam dicunt montes hic praedicatores voluisset intelligi, dixisset de ipsis montibus aquas fluere, non eis in medio constitutis transire potuisse
Abbreviated transcription (Latin):
Besciassil urum hic gentes incellegere
debemus quȩ deilla idolorum cultura
tim quam de siliusumbrosis prouectis fe¬
rocissimismoibis : exierunt ad potan¬
das scilicetaquas quas in eugło ẽ dns
undiceriebesuas siluarum aquisdecur¬
peubus ec̃ pocatas onagros tantum
posuit insicisua expeccare: Scilicet iuda¬
os quineaexerun efluenta diuina pieta¬
tis haurirt Ongerenim siluester ẽ¬
asinus quiinter reliqua animalia cor
dici r haberepinguissimum. quo degenꝰ
siam paciens ẽ domitum tantum
ssen imredditur cum siliuis reinen
es dictum .ẽ. quia in finemisdihalia
do iudeorum. Miseri quitamdiusitium
quila tia riminime concupescunt. hisius
ntalis e quitanta expectatione cruciant¬

Expanded text:
Bestias silvarum hic gentes intelligere debemus, quae de illa idolorum cultura tanquam de silvis umbrosis, projectis ferocissimis moribus, exierunt, ad potandas scilicet aquas quas in Evangelio estCum dixerit bestias silvarum aquis decurrentibus esse potatas, onagros tantum posuit sitim suam exspectare, scilicet Judaeos qui neglexerunt fluenta divinae pietatis haurire. Onager enim asinus est silvestris, qui inter reliqua animalia cor dicitur habere pinguissimum; quod genus quantum patiens est domitum, tantum saevissimum redditur cum silvis retinentibus ter dictum est: quia in finem saeculi Elia tudo Judaeorum. Miseri qui tandiu sitiunt, qui satiari minime concupiscunt. His vita poenalis est, qui tanta exspectatione cruciant
Abbreviated transcription (Latin):
pidit u lososcendert quiretiamen
pciniuotantatibus obsecundant: Ordi
angelos: seqr. Et minis crossuo signẽ urt¬
temꝰ Ninis terdi .ẽ. omnis quidiuinas ex¬
ssequitiq uoluntates. et caritacis feruore
semperaccensus e. Talis enimuir caelesti
agnisefficicur. quando uerbo predicatio¬
pnis puntium nequitias urere et consu¬
quere posse monstiatur: ficenom ipsedns
dicit igneniuenimitcere interrom
ignis dique uicalis ignis salutis quiduni
eicata comꝰsumit animas nutrit:¬

Expanded text:
t illos ostenderet qui recta mente Domini voluntatibus obsecundant. Ordo angelos. Sequitur, et ministros suos ignem urentem. Minister Dei est omnis qui divinas exsequitur voluntates, et charitatis fervore semper accensus est. Talis enim vir coelestis ignis efficitur, quando verbo praedicationis peccantium nequitias urere et consumere posse monstratur. Sic enim ipse Dominus dicit: Ignem veni mittere in terram , ignis utique vitalis, ignis salutis, qui dum peccata consumit, animas nutrit
Abbreviated transcription (Latin):
mtre. Ec quando ds̃ decorem non habuit
quicreaturis suis omã spetiosa semperin¬
dulg&. sed hic in carnatiodni xp̃ĩ euiden¬
ter aponitur quam sumpsic extempore
mulacrorum scudus. & uanis relionisui
seruiebant, se dec umiente nitamer

Expanded text:
mere. Et quando Deus decorem non habuit, mere. Et quando Deus decorem non habuit, qui creaturis suis omnia speciosa semper indulget? Sed hic incarnatio Domini Christi evidenter exponitur, quam sumpsit ex tempore,imulacrorum studiis et vanis religionibus serviebant. Se
Abbreviated transcription (Latin):
ieruuer priattui pullam se habere
tum diabolo conpbex portionem nein eo
quicquam preuaricator illerequir era
que malienumse eẽ cognoscet&. Seq̃r
Magnificatus es uehementer Oporaex
nos uimi scorum nominum diligenter
inquirere: Nam quando illemagnus
nonẽ. uthominum laudib magnifie&
A ut quid illi potest addi: quiest mirabilise
in comprehensibilisplenitudouir tutũ
edmagnificatur dns apud homines. quando
eis magnus aqueexcelsus daruerit: ut ip¬
sum sentiant crtatorem. Ipsum bonorum
omnium largitorem Ipsum redemtore
adpostremumipsum &xiudicem: Ex qua par
teꝓuenit utrecte iudicatur redemptorũ
tium de uotione mirabilis: sic&iamdici¬
tur scificari. sic glorificari. sicbenedici.
et hissimilic. Ad iecit uehementer
Aeuera. quando conuersorum orelaudatur.
ne fandis sigle
ritur condirusu : sedunde magnifica¬
tus sic ualicouicer: consequenter expo¬
nicur. Consessionem et decorem induis¬
te Induene ẽ. aliquem qđ babebat adsu¬

Expanded text:
esse profitetur, nullam se habere cum diabolo comprobet portionem: ne in eo quidquam praevaricator ille requireret, quem alienum esse cognosceret. Sequitur, magnificatus es vehementer. Oportet nos vim istorum nominum diligenter inquirere; nam quando ille magnus non est, ut hominum laudibus magnificetur? Aut quid illi potest addi, qui est mirabilis et incomprehensibilis plenitudo virtutum? Sed magnificatur Dominus apud homines, quando eis magnus atque excelsus esse claruerit; ut ipsum sentiant creatorem, ipsum bonorum omnium largitorem, ipsum redemptorem, ad postremum ipsum et judicem. Ex qua parte provenit, ut recte dicatur redemptorum tium devotione mirabilis. Sic etiam dicitur sanctificari, sic glorificari, sic benedici, et his similia. Adjecit, vehementer. Revera, quando conversorum ore laudatur, nefandis scelerritur cordis adnisu. Sed unde magnificatus sit vehementer, consequenter exponitur, Confessionem et decorem induisti. Induere est aliquem quod non habebat assu
Abbreviated transcription (Latin):
upermonres stabunt aqua. steterunt quip¬
pe supereos quimontes fideifirmitate uo¬
catisunt quando eis diuersis poenis tmor¬
tibus affecerunt: A qua senim etabrssos
impios debemus acciperȩ quisicadobrues¬
dam properant sdeaem que madmo di
e sc cumulus undarum subiecta conaegere
eduloc magis desuperbis atque sceleratis
pocuis ses aduercere. sequensuersus ostendi¬
U elud &iam aliqui hocalict: ramuindi¬
re. ut abis sumde

Expanded text:
Super montes stabunt aquae. Steterunt quipSuper montes stabunt aquae. Steterunt quippe super eos, qui montes fidei firmitate vocati sunt, quando eos diversis poenis et mortibus affecerunt. Aquas enim et abyssos, impios hic debemus accipere, qui sic ad obruendam properant sanctitatem, quemadmodum potest cumulus undarum subjecta contegere. Sed ut hoc magis de superbis atque sceleratis potuisses advertere, sequens versus ostendit. Volunt etiam aliqui hoc ad litteram vindicare, ut abys
Abbreviated transcription (Latin):
mma cominata triumuersuum superi¬
rum constat ee reddendum. Qua figura
dicitur hyperbaton qm̃or do uerborum lon¬
gius explicatur: AbISSUSSICUT PALIuM
imictus eius. supermontess abuNliq̃
et iste uersus ad historiam potestre ferri
quamuis de super ducto diluuio dicere ui¬
deatur: Prȩtericum enim tempus diluuii
x nunc propheta de futuro prȩdicat. eẽ
faciendum Vnde necesse .e. ut hoc magis
spiritaliter inquiramus. quando sibi ad lit¬
ceram tempora conuenire non possunt:
Aprssus enim dicitur aquarum copiosis si¬
me multitudo. Quainbono & in malo
plerum que ponitur: haec merito hic suꝑ¬
stitiosis atque persecutorib comparatur
Quia sicut pallium subiecta cooperit: ita illi
mundum foedissima superstitione texer.
t non solum medio creshomines. sed inper¬
nitiem suam ipsos quoque uirosscõs atque
eminentissimos tormentis corporum obru¬
ere uiderentur: Ied hicabrssus inmalo po¬
sita .ẽ. dum legatur et inbono ut ẽ. illud:

Expanded text:
a commata trium versuum superiorum constat esse reddendum. Quae figura dicitur hyperbaton, quoniam ordo verborum longius explicatur. Vers. 6. Abyssus sicut pallium amictus ejus, super montes stabunt aquae. Nec iste versus ad historiam potest referri, quamvis de superducto diluvio dicere videatur. Praeteritum enim tempus diluvii fuit, et nunc propheta de futuro praedicat esse faciendum. Unde necesse est ut hoc magis spiritualiter inquiramus, quando sibi ad litteram tempora convenire non possunt. Abyssus enim dicitur aquarum copiosissima multitudo; quae et in bono et malo plerumque ponitur. Haec merito hic superstitiosis atque persecutoribus comparatur, quia sicut pallium subjecta cooperit, ita illi mundum foedissima superstitione texerunt; ut non solum mediocres homines, sed in perniciem suam ipsos quoque sanctos viros atque eminentissimos tormentis corporum obruere viderentur. Sed hic abyssus in malo posita est, dum legatur et in bono, ut est illud:
Abbreviated transcription (Latin):
Poneus macniticatus es uehemn¬
tei conteosione & decore induti
nuiut propheta semec ipsum ad benedi
rt sbitantum loquitur qđ om̃s debeatam¬
morere. demedicereautem ẽ dñ cuis
ragulia consiteri: Vt cum de illo dicitꝰ
alenudraguum. ioiusquis que uericati

Expanded text:
eus, magnificatus es vehementer. Confessionem et decorem induisti. Invitat propheta semetipsum ad benedicre, sibi tantum loquitur, quod omnes debeat admonere. Benedicere autem Deum, est ejus magnalia confiteri, ut cum de illo dicitur al
Abbreviated transcription (Latin):
soiponas c plinmus unde sollici cu
aebenus paratique ad audiendum. quid
ipse quoque iurt loquentissimus paterau¬
gustinus hunepsalmum et sedule dicio
perquiredum et deeodem laboriossis¬
sime dispuatum diuisiopoiten
ropbeta iplen sostendere conditiones
rum diuisa significare mrsceria. print
modo perfabricam caeli etterra quaeda
robis cognoscitur indicare dogma utag
no aucore condita posse congruere : quan¬
doaliquas simi licedines̃ suas inuice mꝑ¬
bantura perire : Secundo operas dni diuer¬
sifiguris. tẽctus enun erat ł Tedoꝑfur

Expanded text:
imus. Unde solliciti esse debemus, paratique ad audiendum: quia ipse quoque vir eloquentissimus Pater Augustinus hunc psalmum et sedule dicit perquirendum, et de eodem laboriosissime disputandum. Divisio psalmi. Propheta volens ostendere conditiones rerum divina significare mysteria, primo modo per fabricam coeli et terrae quaedam nobis cognoscitur indicare dogmata  mno Auctore condita posse congruere, quando aliquas similitudines suas invicem probantur aperire; secundo opera Domini diversis figuris tecta enumerat; ter
Abbreviated transcription (Latin):
animaliaxpĩanorum nobis uitae diuer¬
sitas indicatur. Fecit lunam intẽ¬
porasol. cocnoui occasumsuumn
Deterrenis adcalestia transitum fecit
sed &ipsa quo que sub quibusdam allu¬
si onibus indicantur: liuna sicut sepe
iam diximus significat eccdesiam
quae intemporibus facta ẽ quando cã
minui contigit et crescere: Quȩ tam̃
siminuitur. ut semperredeunte incegri¬
cate repar&ur. solem uero in hocloco
merito accipimus dnm̃ salua torem de
quo impirinfine mundi dicturi sunt
errauimus auiaueritatis. et iustitiae
lumen non luxit nobis & sol. nonortus e
nobil quod utique deistosole communi
non poterat diciquando scriptũ .ẽ. quiso¬
lemsuum facitoriri superbonos &x ma¬
los. hteergo cognouit occasumsuum

Expanded text:
animalia, Christianorum nobis vitae diveranimalia, Christianorum nobis vitae diversitas indicatur. Vers. 19. Fepore; sol cognovit occasum suum. De terrenis ad coelestia transitum facit; sed et ipsa quoque sub quibusdam allusionibus indicantur. Luna sicut saepe jam diximus significat Ecclesiam, quae in temporibus facta est, quando eam minui contingit et crescere; quae tamen sic minuitur, ut semper redeunte 351 integritate reparetur. Solem vero in hoc loco merito accipimus Dominum Salvatorem, de quo impii in fine mundi dicturi sunt: Erravimus a via veritatis, et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis . Quod utique de isto sole communi non poterat dici, quando scriptum est: Qui solem suum oriri facit super bonos et malos . Iste ergo cognovit occasum suum
Abbreviated transcription (Latin):
nosorum serpentium uorax spinosa trans¬
cendens et summa agilita te predicus ha¬
bicare diligit in montes altissimos biuic
merito comparantur. fideles. quidiabolũ
uorunt quando nequitias eius ad dñi lau¬
demgloridemq conuertunt: Uitiaq huius
scli quasi spinas bona conuersatione tran¬
siliunt: et habitant inmontibus. Ide apł
mundo solida cacumina eẽ meruerun
secirum sudes acutis sime densissimequ
comione unt: Qntamen non sustic
natiua munitiosednealiqua frauno
possit intercipi refugium hab&ser¬
perinsaxis. huic conpetenter aptat᷑
qui peccatis suis hinspidus futura iudi¬
cia m&uens p&ram xp̃m firmissimu
noscitur habere refugiũ: Merito ergo
is ta animalia tales nobis indicantiuros
quinum quamse ad nĩ solidita tedisiun¬
gunt: Ecuide quia passeres cedrorũ
alta p&unt : fulicae aquarum seha¬
bitatione defendunt. ceruimontes
eligunt. Ercii para setuitione cõ¬
muniunt: sic perdiuer sas aues atque

Expanded text:
nosorum serpentium vorax, spinosa transnosorum serpentium vorax, spinosa transcendens, et summa agilitate praeditus, habitare diligit in montibus altissimis. Huic merito comparantur fideles, qui diabolum vorant, quando nequitias ejus ad Domini laudem gloriamque convertunt, vitiaque hujus saeculi quasi spinas bona conversatione transiliunt; et habitant in montibus, id est amundo solida cacumina esse merueruntem in vicem setarum sudes acutissimae densissimaeque communiunt: cui tamen non sufficit nativa munitio, sed ne aliqua fraude possit intercipi, refugium habet semper in saxis. Huic competenter aptatur, qui peccatis suis hispidus futura judicia metuens, petram Christum firmissimum noscitur habere refugium. Merito ergo ista animalia tales nobis indicant viros, qui nunquam se a Domini soliditate disjungunt. Et vide quia passeres cedrorum alta petunt; fulicae aquarum se habitatione defendunt; cervi montes eligunt; hericii petrarum se tuitione communiunt. Sic per diversas aves atque
Abbreviated transcription (Latin):
inio poris passione: Et cuncaduersarios.
ffica citer uincunt. quando laudabili
xp̃i quinullam presumtione m inumanis
uiribusponunt sed aduersa om̃a uircuẽte dñ
superare posse confidunt: hicum aliis non
habent uirgia sed secum semperlitigant
miserenturomnibus sed sibi soli non parcun
Eterlesticaritate flamina tibonaquȩ sibi
euenire cupiunt alis communicare con¬
tendunt sed magna ẽ gloria illi arbori
ubinidus iste conpingicur audiatenim
adñõ fuisse plantatum. quitale continere
noscitur institutũ: seqr: fulicae domusdux
ẽ. eorum: fulica mansueta auis & nigra ẽ
anatiquidem paruior. sed corporis positio¬
ne consimilis qua instagnis delectabili cer
commorctur. hacadbaptistandos bene
refertur. qui in sacratissimi fontis gratia
perseuerant horumitaque mansiones.
idẽ baptis matis perseueratio dux ẽpasse
rum qui in cecdis nidificaent: scilicet quia
omnium xp̃ia norui sacerfons dux ẽ.
dum eos ad celorum regnaper ducit
hotiratuo. Ceruus ẽ ut diximus uene¬

Expanded text:
i corporis passione; et tunc adversarios efficaciter vincunt, quando laudabili Christi, qui nullam praesumptionem in humanis viribus ponunt, sed adversa omnia virtute Domini superare se posse confidunt. Hi cum aliis non habent jurgia, sed secum semper litigant: miserentur omnibus, sibi solis non parcunt: et coelesti charitate flammati, bona quae sibi evenire cupiunt, aliis communicare contendunt. Sed magna est gloria illi arbori ubi nidus iste compingitur. Audiat enim a Domino se fuisse plantatum, qui tale continere noscitur institutum. Sequitur, fulicae domus dux est eorum. Fulica mansueta avis et nigra est, anate quidem parvior, sed corporis positione consimilis, quae in stagnis delectabiliter commoratur. Haec ad baptizandos bene refertur, qui in sacratissimi fontis gratia perseverant. Horum itaque mansiones, id est baptirum qui in cedris nidificant: scilicet quia omnium Christianorum sacer fons dux est, dum eos ad coelorum regna perducitherinaciis. Cervus est ut diximus vene
Abbreviated transcription (Latin):
Qunce dris uidelicet quasplantastipus¬
sernidificabunt. Passere senim muni
me cantissima nimisauis auis .ẽ. Mona¬
chorum significans paruicatem quiin ce¬
dis libanudẽ in patrimonio potentiũ
xplanorum Uelut inquibus damramis
tos ceria sibi quasinidos. aliquos adi¬
fane monstratur: eorumque robore sus¬
due frgnniune : Cae lescisinterra uito¬
un carne uiuere egmnundiuitia non famare
ilitam presentem contemnere. et fucurȩ be¬
titudinis gaudia semperex quirere: Ad pos

Expanded text:
cedris videlicet quas plantasti, passeres nidificabunt. Passer enim minuta et cautissima nimis avis est, monachorum significans parvitatem, qui in cedris Libani, id est in patrimonio potentium Christianorum velut in quibusdam ramis monasteria sibi quasi nidos aliquos aedificare monstrantur, eorumque robore susvoce praecinunt. Coelestis in terra vitin carne vivere, et mundi vitia non amare; vitam praesentem contemnere, et futurae beatitudinis gaudia semper exquirere: ad pos
Abbreviated transcription (Latin):
Acde inde inclinatixp̃ĩ anopopulo subiace¬
tent . Docensoma ipsius ordinationesfie¬
ri cuius uoluntati non potest obiuiri sic̃
ip sedns incuangelio ponciopilaco dixit
non haberes inmȩ potes tatem nisi cibi dota

Expanded text:
ac deinde inclinati Christiano populo subjaceac deinde inclinati Christiano populo subjacerent: docens omnia ipsius ordinatione fieri, cujus voluntati non potest obviari, sicut ipse Dominus in Evangelio Pontio Pilato dixit: Non haberes in me potestatem, nisi tibi data
Abbreviated transcription (Latin):
rum oceaniamb
aqua que montibus xp̃i supereminere
uidebantur. Nam quam uis scos eius diuo¬
sis coedibus affecissent ipsi tamen increpa¬
tiuoce apostolorum: derelicta superstu¬
one fegatisunt. Et quod ẽ maximumui¬
torae genus contrasua uota senser. sẽqr̃
A uoce conierui tui formidabunt: Predicatii
scorum sub hacallegoria pulcherrima re¬
lactione descripta ẽ Dicitenim a uoce to¬
nitruitui ut nonillud humanumeloqui¬
um sed cȩlestis uirtucis sonitum fuisse sen¬
tires: formida uerunt utique homine sps¬
sim conitrua predicationum quandoiu¬
dicii terrorductus. est quando diabolũ
pericurum audierunt cum sequatibus sus.
Etquamius habuerint in hoc mundolicenti¬
am ipsisua scelera correcta mendem do
Adhuc intropiscis allusionibus perseuera
qm̃ superbos & impios quam diuuoluit
dn s permisit in monaes crescere atquere¬
rum quando placuit. fecitin conuallium
humilitate refedere: sic& persetutorib
tempusdatum ẽ ut in altum surgerent.

Expanded text:
rum Oceani ambaquae, quae montibus Christi supereminere videbantur? Nam quamvis sanctos ejus diversis caedibus affecissent, ipsi tamen increpati voce apostolorum, derelicta superstitione, fugati sunt; et quod est maximum victoriae genus, contra sua vota senserunt. Sequitur, a voce tonitrui tui formidabunt. Praedicatio sanctorum sub hac allegoria pulcherrima relatione descripta est. Dicit enim, a voce tonitrui tui; ut non illud humanum eloquium, sed coelestis virtutis sonitum fuisse sentires. Formidaverunt utique homines passim tonitrua praedicationum, quando judicii terror edictus est, quando diabolum periturum audierunt cum sequacibus suis; et quamvis habuerint in hoc mundo licentiam, ipsi sua scelera correcta mente damnundasti eis. Adhuc in tropicis allusionibus perseverat: quoniam superbos et impios, quandiu voluit Dominus, permisit in montes crescere; atque iterum quando placuit, fecit in convallium humilitate residere. Sic et persecutoribus tempus datum est ut in altum surgerent,
Abbreviated transcription (Latin):
incalum. sic enim in accibus ꝓostolorũ
legitur haccunidixis set nules suscepio
ab oculis eorum: Sed illuc raptissine ꝓ¬
bamur accipere ut nubem ponamus uer¬
bi dni predicacorem perquen x psinmen¬
brissuis ascendit quumen cempeccato¬
rumamun distius prauitate mundiuen
ddidit: Quiambulat superpenuenas
uentorum : Venain istius aerisfucauss
qua si quibus dampennis uolitare nos cure
ed dns auilul t superpenna seorum dun
uolun tates suas multo uelotius operatur
quam pote scexcursus eẽ uentorum quie
magis uentosiustorum animas debbus
accipere quia utroque testamen toperdo¬
ti uel ut dualius alis ad superna gadia
trans feruntur. Supra quos dns anbuli¬
it rectedicitur in quibus misericrduodo
sua operationis ostendit. Et noc quodin
In hocuersuecalus qũ secuntur dnm niuuala¬

Expanded text:
Actibus apostolorum legitur: Haec cum dixisset, nubes suscepit eum ab oculis eorum . Sed et illud aptissime probamur accipere, ut nubem ponamus verbi Domini praedicatorem, per quem Christus in membris suis ascendit, cum mentem peccatorum a mundi istius pravitate mundaverit. Addidit, qui ambulat super pennas ventorum. Venti in isto aeris fluctu quasi quibusdam pennis volare noscuntur; sed Dominus ambulat super pennas eorum, dum voluntates suas multo velocius operatur, quam potest esse excursus ventorum. Sive magis ventos, justorum animas debemus accipere: quia utroque Testamento perdocti, velut duabus alis ad superna gaudia transferuntur. Supra quos Dominus ambulare recte dicitur, in quibus misericordiam suae operationis ostendit. Et nota quod in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tentia conclusit psalmum quae pulcher¬
rimum fecitinitium: Sedqm inscripturis
diuinis oninia sac ramencorum ubertate
piigues unt bet similituela sicut lam
ricoediarum donalargissimur quidus¬
bieecabillo postulare quis inonꝑcatisdt
offendicur. Henedicamus ergbins in
tuse. ut cum omnis creacura iubatur
be nedicite dnim si homodesiniclaudare
dm̃÷ quiadinaginem et similitudiat̃ ipsius
noscitui. et percatus. audiuitius bene¬
dictiodnĩquib uirtutibus adplicetur cas¬
tisutique humillimis caritate plens &
qui dni rel. quã mandata perficiunt: ar¬
cour ergo hinconine quod prauum ẽ ex¬
cludantur uniuersa malitia niunhemendo¬
cur in lecobit: diabolus foraesmittatur &
sequa cibus suis: Quappter auditoltancomi¬
nere completi tanta spescisoperibus bend¬
dicamus dnm̃ religiosis factis cananiusuo¬
tori non nos electio uidicis. repudebur si
que precepit hicnos peregisse cogro uetit

Expanded text:
tentia conclusit psalmum, quae pulchertentia conclusit psalmum, quae pulcherrimum fecit initium. Sed quoniam in Scripturis divinis omnia sacramentorum ubertate pinguescunt, haec similitudo sicut jamricordiarum dona largissimum. Quis dubitet ab illo postulare, qui, si non petatur, offenditur? Benedicamus ergo omnes gium est, ut cum omnis creatura jubeatur benedicere Dominum, si homo desinat laudare Dominum, qui ad imaginem et similitudinem ipsius noscitur esse procreatus? Audivimus, benedictio Domini quibus virtutibus applicetur, castis utique, humillimis, charitate plenis, et qui Domini reliqua mandata perficiunt. Arceatur ergo hinc omne quod pravum est; excludatur universa malitia mundi; emendentur illecebrae; diabolus foras mittatur cum sequacibus suis. Quapropter audito tanto munere, completi tanta spe, sanctis operibus benedicamus Dominum, religiosis factis cantemus Auctori. Non nos electio Judicis repudiabit, si quae praecepit hic nos peregisse cognoverit.