comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ usu ac necessitate tribuunt᷑ ad tem
re. Non solũ enĩ in p̾senti mundo uti¬
liter oꝑat᷑ in nobis : s etiã in futuro
sarcina corporeȩ necessitatis abiecta.
efficatior multo atq excellentior per¬
manebit: nullo umnꝗͣ corrũpenda de¬
fectu. s ꝑ incorruptionẽ ꝑpetuã. fla¬
grantius atq intentiꝰ do adhęsura. Itrõ¬
Quis gͦ potest fragili carne cirꝰ. xi¬
cũ datus ita e̾ẽ huic theoris semꝑ af¬
fixus. ut nũꝗͣ cogitet de fratris aduen¬
tu de uisitatione infirmi de ope ma¬
nuũ. certe de humanitate peregͥnis¬
uł hospitib aduenientib exhibenda:
postremo qͥs ñ int̾pellet᷑ corꝑis ipsius
ꝓuisione uł cura: aut quẽ admodũ mens
XIII.  oyses. Respõsio de directione cordiꝰ in
tẽplatiom eiꝰ quẽ admodũ dicitis inse¬
parabilit̾ copulari: impossibile ẽ homi¬
ni ista carnis fragilitate circũdato. Ue¬
rum oportet nos scire. ubi nr̃ȩ m̃tis

Expanded text:
pro usu ac necessitate tribuuntur ad tempro usu ac necessitate tribuuntur ad temre. nen solum enim in praesenti mundo utiliter operatur in nobis, sed etiam in futuro sarcina corporeae necessitatis abiecta efficacior multo atque excellentior permanebit, nullo umquam corrumpenda defectu, sed per incorruptionem perpetuam flagrantius deo atque intentius adhaesura. GQuis ergo potest, fragili carne circumdatus, ita esse huic theoriae semper affixus, ut numquam cogitet de fratris adventu, de visitatione infirmi, de opere manuum, vel certe de humanitate, vel peregrinis, vel advenientibus exhibenda? Postremo quis non interpelletur corporis ipsius provisione vel cura? aut quemadmodum mens, CAPUT XIII. Responsio de directione cordis in templationi ejus, quemadmodum dicitis, inseparabiliter copulari, impossibile est homini ista carnis fragilitate circumdato. Verum oportet nos scire ubi mentis nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
stet quã hec debeant exerceri: s cun
ab hac multiplici id ẽ actuali oꝑa¬
tione ad caritatem di & duunaꝵ re¬
rũ contẽplationẽ ꝑpetua cordis purita¬
te transibunt: Cui se hi quib cura ẽ
uel scientiȩ. uł emundationi m̃tis insi¬
stere. iã in hoc scło constituti. elegerunt
or̃i conatu. ac uirib mancipare: illi
scilicet semetipsos offitio adhuc in car¬
ne corruptionispositi depittantes. in
qͣ erunt corruptione deposita ꝑman¬
suri ꝑuenientes ad illã ꝓmissionẽ do¬
mini saluatoris. qua dicit᷑. beati mun¬
do corde. qm ipsi dm uidebunt: De ca¬
si illa offitia suꝑuis comp̾hensa xi¬
transibunt. cũ sc̃s apłs etiã sublimio¬
ra spo sc̃i carismata. transitura descri¬
bat : solã uͦ caritatẽ designet sine fine
mansurã. siue inqͥens ꝓphȩtiȩ euacua¬
bunt᷑. siue linguȩ cessabunt. siue sci¬
entia destruetur de hac aũt. caritas
numꝗͣ excidit: om̃ia namq dona

Expanded text:
propter quam haec debeant exerceri, sed cuncti propter quam haec debeant exerceri, sed cuncti ab hac multiplici, id est actuali operatione ad caritatem dei et diuinarum rerum contemplationem perpetua cordis puritate transibunt. cui se hi, quibus cura est uel scientiae uel emundationi mentis insistere, iam in hoc saeculo constituti elegerunt omni conatu ac uiribus mancipare, illi scilicet semet ipsos officio adhuc in carne corrnptionis positi deputantes, in quo erunt corruptione deposita permansuri, peruenientes ad illam promissionem domini saluatoris qua dicitur: beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt. Esi illa officia superius conprehensa transibunt, cum sanctus apostolus etiam sublimiora spiritus sancti charismata transitura describat, solam uero caritatem designet sine fine mansuram sine, inquiens, prophetiae. euacuabuntur: sine linguae, cessabunt: siue scientia, destruetur, de hac autem: caritas numquam excidit omnia namque dona
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ipsam ꝑfectionẽ pariat caritatis. ꝗͦ
ꝓmissionẽ habet uitȩ prȩsentis & fu¬
turȩ: & idcirco exercitia oꝑũ p̾dicto
necessaria ẽẽ censemꝰ. qͥa sine ipsis ad
caritatis fastigia ñ possit ascendi. Hȩc
etiã quȩ dicitis oꝑa pietatis ac miscđi¬
e necessaria sunt in hoc temꝑe. dum
adhuc inȩqualis diu̾sitas dñat᷑. quoꝵ
nec hic qͥdẽ expectaret᷑ oꝑatio. nisi ino¬
pũ. indigentũ. infirmoꝵq parsmaxi¬
ma redundaret . quȩ iniquitate homi¬
nũ facta ẽ. eoꝵ scilicet qͥ ea quȩ om̃i¬
b a cõmuni creatore concessa sunt in
suos tantũ occupata usus. nec tam̃ u¬
tenda tenuerunt. Donec gͦ in hoc mun¬
do inȩqualtras ista grassatur. erit hȩc
actio necessaria. & utilis exercenti. re¬
stituens qͥdem bono affectui. & piȩ uo¬
luntati: retributionẽ hereditatis et̾nę.
ipsa uͦ in futuro scło parilitate regnas¬
⁊ cessabit. cũ iam ñ fuerit inęqualitas

Expanded text:
non ipsam perfectionem pariat caritatis, quae non ipsam perfectionem pariat caritatis, quae promissionem habet uitae praesentis et futurae. et idcirco exercitia aeram praedictorum necessaria esse censemus, quia sine ipsis ad caritatis fastigia non possit ascendi. haec etiam quae dicitis opera pietatis ac misericordiae necessaria sunt in hoc tempore, dum adhuc inaequalis diuersitas dominatur: quorum ne hic quidem expectaretur operatio, nisi inopum, indigentum infirmoramque pars maxima redundaret, quae iniquitate hominum facta est, eorum scilicet, qui ea quae omnibus a communi creatore concessa sunt in suos tantum occupata usus nec tamen utenda tenuerunt. donec ergo in hoc mundo inaequalitas ista grassatur, erit haec actio necessaria et utilis exercenti, restituens quidem bono affectui et piae uoluntati retributionem hereditatis aeternae: ipsa uero in futuro saeculo parilitate regnante cessabit, cum iam non fuerit inaequalitas
Abbreviated transcription (Latin):
erceri. Quanto magis gͦ hȩc in futuro
cessabunt cũ corruptibile hoc indu¬
erit incorruptelã. corpꝰq istud qđ
nc̃ animale ẽ surrexerit spiritale: &
cȩꝑit caro ñ e̾ẽ iam talis ut adũsus sp̃n
concupiscat: De quib etiã beatus ap¬
stolus manifeste ꝓnunciat. corꝑalis
inquiens exercitatio ad modicũ utils
est : piẽtas aũt quȩ sine dubio caritã
intelligit᷑ ad om̃ia utilis ẽ. ꝓmissionẽ
habens uitȩ quȩ nunc ẽ. & futurȩ.
Quȩ gͦ dicit᷑ ad modicũ e̾ẽ utilis. ma¬
nifeste ꝓnunciat᷑. nec ꝑ om̃e tempus
exerceri. nec summã ꝑfectionẽ ꝑ se
solã laboranti posse conferre &lodi¬
cũ nãq ad utrãq referri potest: idẽ
uel ad breuitatẽ temꝑis. quod scilicet
homini tam in p̾senti quã in fut᷑o ex¬
ercitatio corꝑalis coȩt̾na ẽe ñ possit:
uel certe ad paruitatẽ utilitatis. quȩ
de carnali exercitatione ꝯqͥritur eo qd
afflictio corꝑalis. initia quȩdã ꝓfectus

Expanded text:
erceri. quanto magis ergo haec in futuro cessabunt, cum corruptibile hoc induerit incorruptionem corpusque istud quod nunc animale est surrexerit spiritale et coeperit caro non esse iam talis ut aduersus spiritum concupiscat. de quibus etiam beatus apostolus manifeste pronuntiat corporalis, inquiens, exercitatio ad modicum utilis est: pietasautem quae sine dubio caritas intellegitur ad omnia utilis est, promissionem habens uitae quae nunc est et futurae. quae ergo dicitur ad modicum esse utilis, manifeste pronuntiatur nec per omne tempus exerceri nec summam perfectionis per se solam laboranti posse conferre. modicam quippe ad utrumque referri potest, id est uel ad breuitatem temporis, quod scilicet homini tam in praesenti quam in futuro exercitatio corporalis coaeterna esse non possit, uel certe ad paruitatem utilitatis quae de carnali exercitatione conquiritur, eo quod adflictio corporalis initia quaedam profectus,
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutũ purttate cordis. ac spiritali s¬
entia possidet᷑. Ubi au̾t regnũ cłĩ ẽ.
bi ꝓculdubio & uita habet᷑ ȩt̾na: &
ubi regnũ diaboli est. ibi mortẽ atq in¬
fernũ ẽẽ ñ dubiũ ẽ: in quo qͥ fuerit nec
te dñe neq om̃es qͥ descendunt in
infernũ sine dubio peccati: s nos inqt
qͥ uiuimꝰ ñ uitiis scilicet nec mundo
huic. s d̾o: benedic imꝰ dñm ex hoc nc̃
& usq in scłm. Non enĩ est in morte
qͥ memor sit dĩ: in inferno aũt pecca
Texecrat᷑ reminiscit᷑ di nec seruũ se il¬
ract᷑ illiꝰ confitet᷑. cuiꝰ p̾cepta contiua¬
a temeritate contẽnit. in qua morte
liciis ẽ. uiuens mortua ẽ. Sunt gͦ mul¬
t qͥ uiuentes in hoc corꝑe mortui st̃.
& in inferno iacentes dđm laudare ñ
possunt. Et e contrario sunt multi¬
qͥ cũ mortiu sint corꝑe. đm spũ bene¬
dicunt atq collaudant scđm illud.
lipsi animȩ occisoꝵ ñ solũ laudare
łm s etiã interpellare dicunt᷑. In ȩ¬

Expanded text:
itali scientia possidetur. ubi autem regnum dei est, ibi procul dubio et nita habetur aeterna, et ubi regnum diaboli est, ibi mortem atque infernum esse non dubium est. in quo qui fuerit, nec te, domine: neque omnes, qui descendunt in infernum sine dubio: peccati. sed nos, inquit, qui uiuimus non uitiis scilicet nec mundo huic, sed deo, benedicamus dominum, ex hoc nunc et usque in saeculum. non enim est in morte qui memor est dei: in infexsecratur, reminiscitur Dei; nec servum se veraciter illius profitetur, cuius praecepta contumaci temeritate contemnit. in qua morte liciis est, uiuens mortua est. sunt ergo multi qui uiuentes in hoc corpore mortui sunt et in inferno iacentes deum laudare non possunt, et e contrario sunt qui cum mortui sint corpore, deum spiritu benedicunt atque conlaudant secundum illud: lypsi animae occisorum non solum laudare deum, sed etiam interpellare dicuntur. in eu
Abbreviated transcription (Latin):
iocunditati conces sam. quam oneris uics
sibi impositã recognoscat: magisq eam.
necessariã corpori. quã desiderabilẽ aĩe
sciat atributam. Quo studio m̃tis et iugi
compunctiõe detenti. lascuuiam que fotti
fotu escarum uehem̃tius insolescit. et a¬
culeos eius noxios retundemus: atq ita¬
fornacẽ corporis nr̃i. que a rege babilonȩ
occasiones peccatorum. et uicia nobis ui¬
git᷑ sub ministrante suocendit᷑. quib nap¬
te et picis uice acrius exurimͣ. ubertate
lacrimarũ et fletu cordis pot̾imꝰ extingne¬
re: donec dĩ gr̃a spũ oris sui in cordib
nr̃is insibilante. estus carnalis concupi¬

Expanded text:
jucunditati concessam, quam oneris vice jucunditati concessam, quam oneris vice sibi impositam recognoscat; magisque eam necessariam corpori, quam desiderabilem animae sentiat attributam. Quo studio mentis et jugi compunctione detenti, lasciviam carnis, quae fotu escarum vehementius insolescit, et aculeos ejus noxios retundemus, atqfornacem corporis nostri, quae rege Babylonio occasiones peccatorum et uitia nobis iugiter subministrante succenditur, quibus naph? et picis uice acrius exuramur, ubertate lacrimarum et fletu cordis poterimus extinguere, donec dei gratia, spiritu roris sui in cordibus nostris insibilante, aestus carnalis concupi
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Cumq nos nulla concupiscentie tͣpis
resꝑsos infamia. exam certamini p̃sidentis
inuenerit: nec fuerimꝰ ab eo ut serui car¬
nis et ignobiles ĩdigniq olimpiacis uiti¬
orũ colluctatiõib pudicati. tc̃ pot̾imus ctͣ
coeuos nr̃os idẽ c̃cupiscentiã carnis. et
motꝰ ac ꝑturbatioẽs aĩȩ. inire certam̃.
Impossibile namq ẽ sat᷑um uentrẽ pugnaᷤ
int̾ioris hominis exꝑiri. Nec bellis robusti¬
orib attẽptari dignum est: eum qui pot̾
deici le uiore conflictu. Prima gͦ est nobis
gulȩ calcanda concupiscentia. et eousq ex
tenuandamens. ñ solum ieiunus uerum
etiã uigiluis. lectione quoq et crebra com¬
punctione cordis. in quib se forsitan. uel
illusã. ut uictam reminiscitur. ingemi¬
scens nunc horrore uitiorũ. nc̃ desiderio
ꝑfectiõis et indegritatis accensa: donec eius¬
modi curis ac meditatiõib occupata parit̃
ac possessa. ipsius cibi refectionem. ñ tam

Expanded text:
ti. cumque nos nulla concupiscentiae turpis ti. cumque nos nulla concupiscentiae turpis respersos infamia examen certamini praesidentis inuenerit nec fuerimus ab eo ut serui carnis et ignobiles indignique Olympiacis uitiorum conluctationibus iudicati, tunc poterimus contra coaeuos nostros, id est concupiscentias carnis et motus ac perturbationes animae inire certamen. inpossibile enim est saturum uentrem pugnas interioris hominis experiri nec bellis robustioribus adtemptari dignum est eum, qui potest deici leuiore conflictu. Prima ergo nobis est gulae calcanda concupistenuanda mens non solum jejuniis, verum etiam vigiliis, lectione quoque, et crebra compunctione cordis, in quibus se forsitan vel illusam, vel victam reminiscitur, ingemiscens nunc horrore vitiorum, nunc desiderio perfectionis et integritatis accensa: donec ejusmodi curis ac meditationibus occupata pariter ac possessa, ipsius cibi refectionem non tam
Abbreviated transcription (Latin):
docum̃ta. et iuniorib eoeuisq decertans
peritiã parit̃ ac iurtutẽ sue demonstrau̾it
iuuentutis. et ꝓficiens cde epheborũ lucta¬
mine ꝑfectis iam uiris et exꝑientia longa
ꝓbatis. congredi ꝑmissus fuerit p̃sidentis
examine: seq non solum parem uirtutis
eoiũ assidua colluctatione ꝓbau̾it. uerũ
etiã frequent᷑ int̃ hos quoq uictoriȩ pal¬
mã fuerit consecutus: tũ ddemũ ad agonis
p̃clara certamina merebitur ꝑuerare: in
quib non nisi uictorib tantũ et his qui
multarũ coronarũ stipendiis decorat st̃.
facultas concedit᷑ decertancti. Si intellexi¬
mus carnalis agonis exemplum. sp̃alis qͦq
certaminis que clisciplina ut ordo stc. cõ¬
paratiõe huiꝰ debemus agnoscere.
portet nos quoq pͥmũ lib̾tatẽ nr̃am
carnis subiectione monstrare. A quo
enum quis uincit᷑. eius et seruus addicit᷑.
Et om̃is qui facit peccatũ. seruus ẽ pecca¬

Expanded text:
documenta, et junioribus coaevisque decertans, documenta, et junioribus coaevisque decertans, peritiam pariter ac virtutem suae demonstraverit juventutis, ac proficiens de epheborum luctamine, perfectis jam viris et experientia longa probatis congredi permissus fuerit praesidentis examine, seque non solum parem virtuti eorum assidua colluctatione probaverit, verum etiam frequenter inter hos quoque victoriae palmam fuerit consecutus, tum demum ad agonis praeclara certamina merebitur pervenire, in quibus non nisi victoribus tantum, et his qui multarum coronarum stipendiis decorati sunt, facultas conceditur decertandi. Si intelleximus carnalis agonis exemplum, spiritalis quoque certaminis quae disciplina uel ordo sit conparatione huius debemus agnoscere. Oportet nos quoque primum libertatem nostram carnis subiectione monstrare. a quo enim quis uincitur, eius et seruus est, et: omnis qui facit peccatum seruus est pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ri: quȩ sint agonis munclam leges ac di¬
sciplina. pͥmitus debemꝰ agnoscere: ut ita
ddemnũ harũ comparatiõe scire possimus.
quid nos in sp̃ali agone certantes. beatus¬
apłs hoc exemplo uoluit edocere. In ulis
mos iste seruatur: ut is quise ad gloriosã
coronã. et immunitatis pͥuilegio cdecoratã
p̃parare contendit. et ꝑfecta eupit agons
subire certamina. pͥus in olimpia cis acphi¬
Cus certaminib. indolẽ suȩ iuuentutis
ac rudim̃torũ robur ostentet. In his siqͥdẽ
iuniores qui has disciplinas cupiunt ꝓfi¬
teri. utrum mereant᷑ ut debeant ad eas
admitti. tam eius qui istis certaminib
p̃sidet. qũa totius populi iudicio compbat᷑.
Cumq diligenter examinatus quis pͥmũ
reꝑtus fuerit nulla uite resꝑsus infamia:
deinde non seruitutis iugo ignobilis. et
ob hoc incdignus disciplina hac. ut c̃gressu
eorũ qui hanc ꝓfitentur fuerit iudicatꝰ:
c̃cio si artis. si fortitudinis digna p̃ferat

Expanded text:
ri, quae sint agonis mundani leges ac diri, quae sint agonis mundani leges ac disciplina, primitus debemus agnoscere, ut ita demum harum conparatione scire possimus, quid nos in spApostolus hoc exemplo voluerit edocere. In illismos iste servatur, ut is qui se ad gloriosam coronam et immunitatis privilegio decoratam praeparare contendit, et perfecta cupit agonis subire certamina, prius in Olympiacis ac Pythiis certaminibus indolem suae juventutis ac rudimentorum robur ostentet. In his siquidem juniores qui has disciplinas cupiunt profiteri, utrum mereantur vel debeant ad eas admitti, tam ejus qui istis certaminibus praesidet, quam totius populi judicio comprobantur. Cumque diligenter examinatus quis, primum repertus fuerit nulla vitae respersus infamia; deinde, non servitutis jugo ignobilis, et ob hoc indignus disciplina hac, vel congressu eorum qui hanc profitentur, fuerit judicatus; tertio si artis, si fortitudinis digna praeferat
Abbreviated transcription (Latin):
prũpentes mitigare non potuit ⁊ Aut qͦ¬
nam mͦ putandus ẽ carnis animȩq lasci¬
uientis stimulos retũidisse.: qui suꝑbie uitiũ
simplex ñ quiuit deiunc̾e: A ut quẽadmo¬
dũ credendus est insertã carni luxuriam ẽ¬
culcasse: qui pecuniarum c̃cupiscentiã form¬
carnis et animȩ triumphabit: qui idoneus
ñ fuit morbũ curare tristiciȩ. I uantalibet
urbs sublumitate murorũ. et clausarũ por¬
tarũ firmitate muniat᷑: posterulȩ unius ꝙͣ
uis paruissime ꝓlitiõe uastabitur. Q uid
enim differt utrum ꝑ excelsa menia. et ãpla
portarũ spacia: an ꝑ angusti cuniculi lati¬
bula. ꝑniciosus hostis penetraib ciuita¬
tis irrepat:
ui in agone condencdit. non coronabitur
nisi legitime certau̾it. Iui natales ap¬
petitus carnis optat extinguere: extra na¬
turã uitia collocata. pͥmitꝰ suꝑare festinet.
Si enim apłicȩ sententiȩ uim uolumꝰ exꝑi¬

Expanded text:
prorumpentes mitigare non potuit? aut quprorumpentes mitigare non potuit? aut quonam modo putandus est carnis animaeque lasciuientes stimulos retudisse, qui superbiae uitium simplex non quiuit euincere? aut quemadmodum credendus est insertam carni luxuriam conculcasse, qui pecuniarum concupiscentiam forincarnis et animae triumphabit, qui idoneus non fuit morbum curare tristitiae? quantalibet urbs sublimitate murorum et clausarum portarum firmitate muniatur, posterae unius quam ?is paruissimae protarum uastabitur. quid enim differt utrum per excelsa moenia et ampla portarum spatia, an per angusti cuniculi latibula perniciosus hostis penetralibus ciuitatis inrepat?? . Qui in agone contendit, non coronatur nisilegitime time certauerit qui naturales adpetitus carnis optat extinguere, extra naturam uitia conlocata primitus superare festinet. si enim apostolicae sententiae uim uolumus experi
Abbreviated transcription (Latin):
de castrimargia id ẽ gulę concupiscentia. ctͣ
Anunqͣm pot̾it ardentes concupiscentiȩ sti¬
Omulos inhibere: quisquis desideria gulȩ re¬
Afrenare nequiuerit. Int̾ioris hominis casti¬
Atas. iuitutis huius consũmatione ddiscernit᷑.
Numqͣm enim robustiorib emulis collucta¬
ri posse conficlas eum quẽ in leuiore con¬
flictu conspexeris ab inferiorib paruisq
siꝑari. Cunctarũ urtutũ una nat᷑a est.
Alicet in multas ddiuidi spẽs. et uocabula ui¬
deatur. sicut auri quoq una sub stantia est.
ucet ꝑ multa uariaq mobilium geniera. ał
tificum uideat᷑ ingenio. ac uoluntate distin¬
cta. Itaq nuliã ꝑfecte possidere ꝓbabitur.
quisquis elisus in earũ parte dinoscit᷑. Quo
onĩ m flagrantes estus concupiscentiȩ. qui
non sola instigatione corporis. s etiã m̃tis u¬
tio suecenduntur. extinxisse credendus est:
qui aculeos irȩ cordis solius intemꝑantia

Expanded text:
de gastrimargia, id est, gulae concupiscentia, contra de gastrimargia, id est, gulae concupiscentia, contra ur poterit ardentis concupiscentiae stimulos inhibere, quisque desideria gulae refrenare non quiuerit. interioris hominis castitas uirtutis huius consummatione discernitur. numquam enim robustioribus aemulis conluctari posse confides eum, quem in leuiori conflictu conspexeris ab infirmioribus paruisque superari. cunctarum namque uirtutum una natura est, licet in multas diuidi species et uocabula uideatur: sicut auri quoque una substantia est, licet per multa uariaque monilium genera pro artificum uideatur ingenio ac uoluntate distincta. itaque nullam perfecte possidere probabitur, quisque elisus in earum parte dinoscitur. quo enim modo flagrantes aestus concupiscentiae, qui non sola instigatione corporis, sed etiam mentis uitio succenduntur, extinxisse credendus est, qui aculeos irae cordis solius intemperantia
Abbreviated transcription (Latin):
possessio. s etiã desideriũ earũ ralicitꝰ extir¬
pandũ. Non enim eas sufficit ñ habere:
qd̃ plerumq solet etiã ex necsssitate descen¬
dere. s ne ipsam quidẽ si forte ablate fuerut
habendi recipere uoluntatẽ. Ire conterend̾
est furor: tristicie suꝑanda deiectio: cenodo¬
xia idẽ uanagła contemnencda. Suꝑ bie
calcandus est fastus. m̃tis quoq ipsius iufta¬
biles uagiq discursus: assidua dei memoria
Prefrenandi. Totiensq nobis est acd contem¬
ꝓplationẽ cuĩ lubrica cordis nr̃i ꝑ uagatio
reducenda. quotiens subtiuis hostis ab hoc
intuitu m̃tẽ captiuare ꝑtemptans. recessib
cordis nr̃i irrepserit.
inpossibile namq est extingui corporis in¬
centiua. pͥus quã cet̾orum quoq pͥncipaliũ
uitiorũ fomites radicitꝰ excidantur. De qͥb
singulatĩ descriptis libellis: suo loco donante
dño disseremus. Nunc uͦ ꝓpositum nobis est

Expanded text:
possessio, sed etiam desiderium earum radicitus exstirpossessio, sed etiam desiderium earum radicitus exstirpandum. Non enim eas sufficit non habere, quod plerumque solet etiam ex necessitate descendere, sed ne ipsam quidem, si forte oblatae fuerint, habendi recipere voluntatem. Irae conterendus est furor, tristitiae superanda dejectio; cenodoxia, id est, vana gloria contemnenda, superbiae calcandus est fastus, mentis quoque ipsius instabiles vagique discursus assidua Dei memoria refrenandi, totiensque nobis est ad contemplationem dei lubrica cordis euagatio reducenda, quotiens subtilis hostis ab hoc intuitu mentem captiuare pertemptans recessibus nostri cordis inrepserit. Inpossibile namque est extingui centiva, priusquam caeterorum quoque principalium vitiorum fomites radicitus excidantur: de quibus sigillatim distinctis libellis suo loco, donante Domino, disseremus. Nunc vero propositum nobis est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire. Longorũ namq ie iuniorũ mneclia
saturitate corporis subsequente. lassitutli¬
nẽ potius temporalẽ. quã puritatẽ casti¬
tatis adquirit. Integritas m̃tis. uentris
puritatẽ. quisquis ñ iugẽ tẽperantiȩ eqͣ¬
litatẽ tenere contentus est: queius diftͥ¬
cta ie iunia. succedente suꝑflua remissiõe
uacuant᷑: et in castrimargie uitiũ ꝓtinus
collabunt᷑. Melior est racionabilis. cotidianaq¬
arduũ longum q ieiuniã. Nouit ĩ noda¬
ta inedia. non mͦ m̃tis labefactare ꝯftantiã:
s etiã orationũ efficaciã. redcłe lassitudine
corporis eneruatã.
d in tegritatẽ m̃tis et corporis conser¬
uancdã abstinentia cyborũ sola ñ suffic̃.
nisi fuerint cȩt̾e quoq uirtutes animȩ c̃ui¬
gate. Humilitas gͥ pͥmitꝰ obedientiş uirtute
et cordis contritione. corporis q fatigatione
discenda est. ꝑecuniarũ ñ solum uitancia

Expanded text:
pervenire. Longorum namque jejuniorum inedia, pervenire. Longorum namque jejuniorum inedia, saturitate corporis subsequente, lassitudinem potius temporalem, quam puritatem castitatis acquirit. Integritas quippe mentis puritatem, quisquis non jugem temperantiae aequalitatem tenere contentus est. Quamvis districta jejunia, succedente superflua remissione, vacuantur, et in gastrimargiae vitium protinus collabuntur: Melior est rationabilis arduum longumque ieiunium. nouit inmoderata inedia non modo mentis labefactare constantiam, sed etiam orationum efficaciam reddere lassitudine corporis eneruatam. Ad integritatem mentis et corporis conseruandam abstinentia ciborum sola non sufficit, nisi fuerint ceterae quoque uirtutes animae coniugatae. humilitas igitur primitus oboedientiae uiet cordis contritione, corporisque fatigatione discenda est. Pecuniarum non solum vitanda est
Abbreviated transcription (Latin):
ac sanis in om̃ib possidebit. si desideria q̃
fragilitas carnis exigit. m̃tis rigore castiget.
Apłs namq ait. Et carnis curã ne feceritis
in desiderus. Non gͦ curã eius om̃imodis
int̃dixit. s ut in desideriis fieret dde negaũ.
Uoluptuosã ademit diligentiã carnis. gu¬
bernationẽ uitȩ necessariã ñ excludit.
Iuud ne indulgentia carnis ad desiderio¬
rũ occupationes norias deuoluamur.
hoc uͦ ne corruptũ nr̃o uitio corpus: sp̃aleᷤ
ac necessarias functioẽs implere ñ possit.
Summa gͥ continentie ñ sola temporis
ratiõe. nec ȩscarum qualitate tantũmͦ. sed
ante oĩa conscientiȩ iudicio colligenda est.
Tantũ enim debet unusquisq sͥ fraͥgilita¬
tis indic̾e: quantũ corporeȩ oblectationis
pugna deposcit. Utilis quidẽ et om̃imodis
obseruanda ẽ canonica ie iuniorũ custodia:
s nisi hanc frugi fuerit cyborũ refectio
sub secuta. ad integritatis caloẽ ñ poterit

Expanded text:
ac sanis in omnibus possidebit, si desideria, quae ac sanis in omnibus possidebit, si desideria, quae fragilitas carnis non exigit, mentis rigore castiget. apostolus inquit: et carnis curam ne feceritis in desideriis. non ergo curam eius omnimodis interdixit, sed ut in desideriis fieret denegauit. uoluptuosam ademit diligentiam carnis, gubernationem uitae necessariam non exclusit: illud ne indulgentia carnis ad desideriorum occupationes noxias deuoluamur, hoc uero De corruptum nostro uitio corpus spiritales ac necessarias functiones explere non possit. Summa igitur continentiae non sola temporis ratione nec escarum qualitate tantummodo, sed ante omnia conscientiae iudicio colliTantum enim debet unusquisque sibi frugalitatis indicere, quantum corporeae obluctationis pugna deposcit. Utilis quidem et omnimodis observanda est canonica jejuniorum custodia; sed nisi hanc frugi fuerit ciborum refectio subsecuta, ad integritatis calcem non poterit
Abbreviated transcription (Latin):
det. tantũ q esus inulgeat. quantũ suffi¬
cere adusum uiuendi. tẽꝑantiȩ discretio
rigida iudicau̾it. ñ quantũ desiderii appe¬
titus exposcit. E xcultiores cibi ut ꝓcu¬
rant corporis sanitatẽ. ita castitatis ñ addi¬
munt puritatẽ. si cũ moderatioẽ sumat᷑.
Quicquid enĩ fortitudinis causa. eorũ esu ꝑ¬
cipit᷑. egritudinis labore. ac defectione con¬
sumit᷑. Quãobrẽ ut nulli statui uirtꝰ par¬
simoe adimit᷑: itã ne integritatis qͥdẽ
consũmatio denegatur. Uerissima ẽ itaq¬
patrũ. ꝓbatissimaq sententia. ie iuniorum
et continentiȩ modũ. in m̃sura parcitatis
tantũ. et castigatioẽ consist̾e. et hunc ẽẽ ꝑ¬
fectȩ uirtutis in cõmune om̃ib finẽ: ut
ȩscas quas sumere sustentandi corporis ne-¬
cessitate compellim᷑. adhuo in appetitu eaꝵ
positi temꝑemꝰ. Quãuis em̃ quis corpore sit
infirmus. ꝑfectam uirtutẽ ȩquãq robustẽ

Expanded text:
det tantumque esus indulgeat. quantum suffidet tantumque esus indulgeat. quantum sufficere ad uiuendi usum temperantiae discretio rigida iudicarit, non quantum desiderii adpetitus exposcit. esculentiores cibi ut procurant corpori sanitatem, ita castitatis non adimunt puritatem, si cum moderatione sumantur. quidquid enim fortitudinis esu eorum percipitur, aegritudinis labore ac defectione consumitur. quamobrem ut nulli statui uirtus parsimoniae adimitur, ita ne integritatis quidem consummatio denegatur. Uerissima est itaqpatrum probatissimaque sententia, ieiuniorum et continentiae modum in mensura parcitatis tantum et castigatione consistere, et hunc esse perfectae uirtutis in commune omnibus finem, ut escis, quas sumere sustentandi corporis necessitate conpellimur, adhuc in adpetitu earum positi temperemus. quamuis enim quis corpore sit infirmus, perfectam uirtutem aequamque robustis
Abbreviated transcription (Latin):
quia panẽ suũ in saturitate et abundantia
comedebat: Et quia ꝑ saturitatẽ panis in¬
extinguibili carnis fuerãt ardore succensi.
iudicio dĩ cȩlitꝰ sunt igne sulphureo c̃cre¬
mati. Id̾ si illos sola nimietas panis ad
quid censendum de his qui uegeto corpo¬
re ꝑceptionẽ carniũ ac uini ĩmocłatã lib̾¬
tatẽ p̃sumunt: ñ qͣntũ expetit iu becilli¬
tas. s quantũ animi libido suggesserit u¬
sur pantes: Infirmitas carns ad puritatẽ
corduis ñ officrt. si hȩc tantũmͦ quȩ fragilitaᷤ¬
carnis. ñ que uoluptas exigit usurpent᷑.
Facilius uidemꝰ uiros qui ab escis corpu¬
lentiorib om̃imodis temꝑarent. qua mo¬
quã qui eas sub infirmitatis occasione su¬
intes. m̃surã sufficientiȩ custodirent. ht̃
etiã corporis in becillitas continentiȩ suȩ
palmã. dum mͦ escis dlefectiõi carnis in¬
dultis. ahuc indigentẽ se refectioẽ defrau¬

Expanded text:
quia panem suum in saturitate et abundantia quia panem suum in saturitate et abundantia comedebat? Et quia per saturitatem panis inexstinguibili carnis fuerant ardore succensi, judicio Dei coelitus sunt igne sulphureo concremati . Quod si illos sola nimietas panis ad quid censendum est de his qui vegeto corpore perceptionem carnium ac vini immoderata ubrtate praesumunt, non quantum expeti ? inbecillitas, sed quantum animi libido suggesserit usurpantes. Infirmitas carnis ad puritatem cordis non officit, si haec modo quae fragilitas, non quae uoluptas exigit usurpentur. facilius uidimus uiros qui ab escis corpulentioribus omnimodis!? temperarent, quam moquam qui eas sub infirmitatis occasione sumentes mensuram sufficientiae custodirent. habet etiam corporis inbecillitas suae continentia ? palmam, dummodo escis defectioni carnis indultis adhuc indigentem se refectione defrau
Abbreviated transcription (Latin):
simonia. nec uniu̾sis sicci panis refectio
castigata concethit᷑. Alius quantitate libra¬
rũ duarũ saturitatẽ non sentit: alius li¬
bre unius. siue unciarũ sex edulio p̃gra¬
uatur: at tam̃ unꝰ in om̃ib continentiȩ fi¬
nis est: ne quis iuxta m̃surã capacitatis sue
saturitatis oneret᷑ ingluiue. Non enm
qualitas sola. s etiã quantitas escarũ aciẽ
cordis obtundit. ac m̃te cum carne parit᷑
impinguata. noxiũ uitiorũ fomitẽ igneũq
seminaria luxuriȩ parit. Nec p̃ualet
mens discretionũ gubernacula mod̾ari:
cyborũ pondẽ p̃focata. Non enĩ sola cra-¬
pula uini m̃tẽ inebriare consueuit: uerũ
etiã cunctarũ escarum tumietas uacillan¬
tẽ eã ac nutabundã reddit. om̃iq integri¬
tatis ac puritatis contemplatione dispoliat.
Sodomitis causa subu̾sionis at luxuriȩ:
ñ uim crapula. s saturitas extitit panis.
Quid enĩ peccauit soror tua sodoma. nisi

Expanded text:
simonia nec uniuersis sicci panis refectio simonia nec uniuersis sicci panis refectio castigata conceditur. alius quantitate duarum librarum saturitatem non sentit, alius librae unius siue unciarum sex edulio praegrauatur. attamen unus in omnibus his continentiae finis est, ne quis iuxta mensuram capacitatis suae saturitatis oneretur ingluuie. non enim qualitas sola, sed etiam quantitas escarum aciem cimpinguata, noxium vitiorum fomitem igneumqueseminaria luxuriae parit, nec praevalet mens discretionum gubernacula moderari, ciborum pondere praefocata. Non enim sola crapula vini mentem inebriare consuevit, verum etiam cunctarum escarum nimietas vacillantem eam ac nutabundam reddit, omnique integritatis ac puritatis contemplatione dispoliat. Sodomitis causa subversionis atque luxuriae, non vini crapula, sed saturitas exstitit panis. Quid enim peccavit soror tua Sodoma, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
in his bonis quib capaces ẽẽ possĩm̃. ad
corũ nos imitationẽ quieas pecularoꝰ ob¬
tinuere tenclamus. Itaq suꝑ ie iuniorum
m ñ pot̾ facile uniforiis regula custocdri:
nec sicut cet̃e uirtutes. animi soluis iugo¬
re patrantur: et iccireo quia non ꝑa sola
fortitudine m̃tis aĩe q consistuntꝰ cũ cor¬
poris possibilitate participant. Talẽ super
his cdiffinitionẽ traditã nobis accepimꝰ. ddi¬
ũsũ es̃ refectiõis quidẽ tempus. ac modũ
et qualitatẽ. ꝓ impari scilicet corporũ sta¬
est eblomactib ptelare ieiunia᷑. s ne tri¬
duana quidẽ. ut bitluana inedia. refec¬
tionẽ cibi differre. Multis quippe egritu¬
tline. et maxime senio iam defessis. ne us¬
q ad occasum quidẽ solis. ie iuniũ labors¬
absq afflictioẽ toleratur. ñ om̃ib infuso¬
rũ leguminũ esus conuenit eneruatus:
nec cunctis porrorũ. holerũ. habilis ẽ par-¬

Expanded text:
in his bonis, quorum capaces esse possumus, ad in his bonis, quorum capaces esse possumus, ad eorum nos imitationem qui ea specialius obtinuere tendamus. Itaque super ieiuniorum modo haud facile potest uniformis regula custodiri, nec, sicut caeterae virtutes, animi solius rigore parantur. Et idcirco quia non in sola fortitudine mentis consistunt, cum corporis enim possibilitate participant, talem super his definitionem traditam nobis accepimus, diversum esse refectionis quidem tempus ac modum et qualitatem, pro impari scilicet corporum staest hebdomadibus protelare jejunia, sed ne triduana quidem, vel biduana, inedia refectionem cibi differre. A multis quippe aegritudine et maxime senio jam defessis, ne usque occasum quidem solis ieiunium sine laboris adflictione toleratur. non omnibus infusorum leguminum esus conuenit eneruatus nec cunctis purorum holerum habilis est par
Abbreviated transcription (Latin):
studiose q decerꝑe. Cunctas namq si
ab uno uolumus mutuari: aut difficile
aut certe numqͣm idonea ad imitandũ
nobis exempla pot̾unt repꝑiri Quia licy
enĩ r̃ quia factus ẽ nobis ex dõ sapien¬
tia. iusticia. sc̃ĩtas ⁊ redẽptio. Dum gͦ in
alio sapientia. in alio iusticia. in alio scĩtaᷤ.
in alio mansuetudo. in alio castitas. in
diuisus ẽ. Concurrentib uero uniu̾sis in
unitatẽ fidei ac uirtutis. reddit᷑ in uirũ
ꝑfectum:. plenitudinẽ sui corporis in sin¬
gulorũ membrorũ cõpage ac ꝓpͥetate
ꝑficiens. Donec gͦ ueniat ulud tempus
tutũ ẽẽ in om̃ib dds̃. licet nondũ ꝑ pleui¬
tudinẽ earũ om̃ia sit in om̃ib. uia licet¬
tiõib femtonib seniorũ plemiꝰ disputan¬
dũ ẽ. Ideoq cliscretionis et continentiȩ
forma. ab his est nobis peculiariꝰ expe¬
rius iudemꝰ effluere. ñ qd ullus que in mutts
dinsa sunt solus possit adquirere. s ut

Expanded text:
studioseque decerpere. Cunctas namque si studioseque decerpere. Cunctas namque si ab uno volumus mutuari, aut difficile, aut certe numquam idonea ad imitandum nobis exempla poterunt reperiri. Quia liceenim dicitur, qui factus est nobis ex Deo sapientia, justitia, sanctitas et redemptio . Dum ergo in alio sapientiin alio mansuetudo, in alio castitas, in diuisus est. concurrentibus uero uniuersis in unitatem fidei ac uirtutis redditur in uirum perfectum, plenitudinem sui corporis in singulorum membrorum conpage ac proprietate perficiens. donec ergo ueniat illud tempus tutum esse in omnibus deus, licet nondum plenitudine earum omnia sit in omnibtionibus seniorum plenius disputandum est . Ideoque discretionis et continentiae forma ab his est nobis peculiarius experius uidemus effluere, non quod ullus quae in multos diuisa sunt solus possit adquirere, sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
ignorat. Uetꝰ namq ẽ beati antonii am¬
mirabilisꝙ sententia. monachũ qui pꝰt
ce nobiale ꝓpositũ fastigia nitit᷑ sublimi¬
oris ꝑfectionis attingere. ⁊ app̃henso cli¬
scretionis examine. ꝓpͥo iã pot̾ stare ui
minime debere. ab uno qͣmuis sũmo. u¬
e nuim scientie florib exornat᷑: al̃t discre¬
tionis ratioe robustus communit᷑. alius
patientie gͣuitate fundat᷑: alius humilitateᷤ:
alius continentiȩ uirtute p̾fert᷑. aliꝰ sĩpli¬
citatis gr̃a clecorat᷑. Hic magnanimitatis:
ille miscđie: iste iugiliarũ: hic tacit᷑ntta¬
tis. ille laboris studio suꝑeminet cȩteris.
Et idcirco monachũ sp̃alia mella c̃łe
cupientẽ. uelut apem prudentissimã
debere unã quãq uirtutẽ ab his qui eã
familiariꝰ possident deflorare. et in sui
pectoris uase diligent᷑ recondẽ: nec quid
minus aliquis habeat discutere. s hoc
tantũ quid uirtutis habeat contẽplari

Expanded text:
ignorat. Uetus namque est beati Antonii adignorat. Uetus namque est beati Antonii admirabilisque sententia, monachum, qui post coenobiale propositum fastigia nititur sublimioris perfectionis adtingere, et adprehenso discretionis examine proprio iam potens est minime debere ab uno, quamvis summo, uenim scientiae floribus exornatur, alter discretionis ratione robustius communitur, alter patientiae gravitate fundatur; alius humilitatis, alius continentiae virtute praefertur, alius simplicitatis gratia decoratur. Hic magnanimitatis, ille misericordiae, iste vigiliarum, hic taciturnitatis, ille laboris studio supereminet caeteros. Et idcirco monachum spiritalia mella condere cupientem, velut apem prudentissimam debere unamquamque virtutem ab his qui eam familiarius possident deflorare et in sui pectoris vase diligenter recondere: nec quid minus aliquis habeat discutere, sed hoc tantum quid virtutis habeat, contemplari,
Abbreviated transcription (Latin):
dñationẽ sibi ac tyrannidẽ seuissimam
in nr̃o mortali corpore uendicantes. easq
gens. ac uitiorũ uectes exclulentiũ nos
scondita tenebrarũ. ac manifestet c̃silia
cordiũ. ut sic ad tetras uitiorũ tenebras
purissimis oculis animȩ penetrantes. pa¬
defacere eas ac ꝓduc̃e possimꝰ ad lucẽ. eaꝵ¬
q causas atq naturas. his qui itt carue¬
runt eis. ut alhuc obligati sunt pancłe
tium m̃tes. c̃festĩ ꝑ aquas qͦq uirtutũ
eoytinguentiũ scił tͣnsire possimꝰ alesi:
ac sp̃alib remedus irrigati. ad refrigeriũ
ꝑfectiõis puritate cordis meream᷑ educi.
Itaq pͥmũ nobis in eundũ certam̃ ẽ adu̾¬
sus castrimargiã. quã liximꝰ gulȩ c̃cupi¬
scentiã. Et in pͥmis de modo ieiunoꝵ
et escarũ qualitate ddicturi. rurstis ad e¬
giptiorũ craditioẽs et statuta recurremꝰ.
quib sublimiorẽ continentie disciplinã
et ꝑfectã inẽe discretiõis rationẽ. nullus

Expanded text:
dominationem sibi ac tyrannidem saeuissimam dominationem sibi ac tyrannidem saeuissimam in nostro mortali corpore uindicantes, easque gens ac uitiorum uectes excludentium nos scondita tenebrarum et manifestet consilia cordium ut sic ad taetras uitiorum tenebras purissimis oculis animae penetrantes patefacere eas ac producere possimus ad lucem, causasque earum atque naturas his, qui uel caruerunt eis uel adhuc obligati sunt, pandertium mentes confestim per aquas quoque uirtutum extinguentium scilicet ea transire possimus inlaesi, ac spiritalibus remediis adrorati ad refrigerium perfectionis puritate cordis mereamur educi. Itaque primum nobis ineundum certamen est aduersus gastrimargiam, quam diximus gulae esse concupiscentiam, et in primis de ieiuniorum modo et escarum qualitate dicturi rursus ad Aegyptiorum traditiones ac statuta recurrimus, quibus sublimiorem continentiae disciplinam et perfectam discretionis inesse rationem nullus
Abbreviated transcription (Latin):
mũ nat᷑as eorũ tam minutas. tã occultas
tã obseuras inuestigare condigne. deuicde
causas eorumdẽ sufficient̃ exponere. t̃eio
ut itlones curationes eorũ. ac remeclia
possimus inferre. Quarũ passionũ cause
quemadmocũ cum pate factȩ fuerint. tra¬
ditiõib seniorũ ab om̃ib ꝓtinus agno¬
scuntur: ita pͥusqͣm reuelent᷑ eum ab ip¬
sis uniu̾si uastemͣ. et in cunctis bominib
immorent᷑. ab om̃ib ignorantur. Uerum
eas ita nos aliqua denus explicare posse c̃¬
filimus. si int̃cessionib ur̃is ad nos quoq
ilie qui ꝑ ysaiam ꝓlatꝰ est sermo dñi cli¬
rigat᷑: ego ante te ibo. et potentes terre
humiliabo. portas ereas confringam. et
uectes ferreos conterã. et aꝑtam tibi thes¬
auros absconditos. et arebana secrecorũ
ut nos quoq ũbũ cl̃ p̃cedens. pͥmũ t̾rȩ
nr̃ȩ potentes humiliet. idẽ has eaclem
quas expugnare cupimus noxias passioẽs.

Expanded text:
mum naturas eorum tam minutas, tam occultas mum naturas eorum tam minutas, tam occultas tamque obscuras inuestigare condigne, deinde causas eorundem sufficienter exponere, tertio ut idonee curationes eorum ac remedia possimus inferre. Quarum passionum causae quemadmodum, cum patefactae fuerint traditionibus seniorum, ab omnibus protinus agnoscuntur, ita priusquam reuelentur, cum ab ipsis uniuersi uastemur et in cunctis hominibus inmorentur, ab omnibus ignorantur. uerum eas ita nos aliquatenus explicare posse confidimus, si intercessionibus uestris ad nos quoque ille qui per Esaiam prolatus est sermo domini dirigatur: ego ante te ibo: et potentes terrae humiliabo: portas aereas conteram, et uectes ferreos confringam. et aperiam tibi thesauros absconditos, et arcana secretorum, ut nos quoque uerbum dei praecedens primum terrae nostrae potentes humiliet, id est has easdem quas expugnare cupimus noxias passiones
Abbreviated transcription (Latin):
nunciatio id ẽ nuclitas et contemptꝰ om̃i¬
um facultatũ. De nucutate. humilitas
ꝓereat᷑. De humilitate. mortificatio uolup¬
De uitioꝵ. expulsiõe uirtutes fructificant
atq succrescũt. De uirtutũ pullulatione
uintꝰ nobis iuuante deo liber iste pro¬
culitur. Nam post quatuor libelloᷤᷤ
qui siꝑꝑ insticutis monachorũ eligesti
sunt. nunc arriꝑe colluctationẽ aduersus
octo pͥncipalia uitia. a ur̃is orationib dño
ẽ fortante disponimꝰ: icd ẽ pͥmum castrunar¬
gie. quȩ int̃ pretat᷑ guiȩ concupiscentia.
sedm formcatiõis. t̃cium philargirie. que
intelligit᷑ auaritia. ut ut ꝓpͥus expͥmat᷑
amor pecuniȩ. quartũ ire. quintũ tristi¬
ciȩ. sextum accidie qd ẽ anxietas siue tecli¬
um cordis: septinũ cenodoxiȩ. quod sonat
uana seu manis gła. octauũ suꝑbiȩ. Quẽ
ineuntes agonẽ. tuis p̃cib obcatissime pa¬
ꝑa castori. nc̃ impensius indigemus. ut pri¬

Expanded text:
nuntiatio, id est nuditas et contemptus omninuntiatio, id est nuditas et contemptus omnium facultatum. de nuditate humilitas reatur. de humilitate generatur mortificatio uolunde expulsione vitiorum virtutes fructificant, atque succrescunt, de pullulationeQuintus nobis iuuante deo liber iste procuditur. nam post quattuor libellos, qui super institutis monasteriorum digesti sunt, nunc arripere conluctationem aduersus octo principalia uitia uestris orationibus domino confortante disponimus, id est primum gastrimargiae, quae interpretatur gulae concupiscentia, secundum fornicationis, tertiuuaritia, uel ut proprius exprimatur, amor pecuniae, quartum irae, quintum tristitiae, sextum acediae, quod est anxietas siue taedium cordis, septimum cenodoxiae, quod sonat uana seu inanis gloria, octauum superbiae. quem ineuntes agonem tuis precibus, o beatissime papa Castor, nunc inpensius indigemus, ut pri
Abbreviated transcription (Latin):
na pot̾is ꝑdurare ꝑpetuo. et de cenobio
nullis temptatioĩb inimici. nullis factiõi
b cleuolueris. Ergo patientiã tuã ñ debeᷤ
de aliorũ sꝑare uirtute. id ẽ. ut tunc eã
tantũm᷑ possideas. cum a nemine fueris
irritatꝰ. Id̾ ut possit ñ euenire. tue ñ sub¬
iacet potestati. s potius de humilitate
et longanipaĩtate tua quȩ in tuo pendet
arbicrio. Et ut hȩc om̃ĩa quȩ latiori ser¬
mone cligesta sunt. cordi tuo faciliꝰ incul¬
centur. ac tenacissime. tuis sensib uale¬
ant inherere. qͦddã ex bis breuiarium
colligã. ꝑ qͦd possis breuitate et comyen¬
dio manclatorũ memorit᷑ uniu̾sa cõple¬
cti. Audigͦ paucis ordinẽ. ꝑ quẽ ascencłe
ad ꝑfectionẽ sũmã sine ullo labore ac lif¬
ficultate ualeas. P rincipiũ nr̃e salutis
sapientiȩ q scdm scͥpturas: timor dñi est.
De timore dm̃ nasctt᷑ compunctio saluta¬
ris. De compunctiõe cordis. ꝓcedit ab re¬

Expanded text:
na poteris durare perpetuo, et de coenobio na poteris durare perpetuo, et de coenobio nullis tentationibus inimici, nullis factionibus deuolueris. Ergo patientiam tuam non debes de aliorum sperare uirtute, id est ut tunc eam tantummodo possideas, cum a nemine fueris inritatus quod ut possit non euenire, tuae non subiacet potestati, sed potius de humilitate tua et longanimitate, quae in tuo pendet arbitrio. Et ut haec omnia, quae latiore sermone digesta sunt, cordi tuo facilius inculcentur ac tenacissime tuis sensibus ualeant inhaerere, quoddam ex his breuiarium colligam, per quod possis breuitate et conpendio mandatorum memoriter uniuersa conplecti. audi ergo paucis ordinem, per quem scandere ad perfectionem summam sine ullo labore ac difficultate praeualeas. principium nostrae salutis ac sapientiae secundum scripturas timor domini est. de timore domini nascitur conpunctio salutaris. de conpunctione cordis procedit abre
Abbreviated transcription (Latin):
hentẽ aucheris: ut secus qͣm tͥ tractitũ ẽ.
aliquid admittentẽ. ñ offencdaris: nec
ad imitandũ cũ tali subu̾taris e xemplo.
s ut surcdus qui hȩc penitꝰ nec audieris
uniu̾sa tͣnsmittas. Si tͥ ut ciuqͣm conuitia
si irrogantur iniuriȩ esto immobilis. et
ad responsionẽ talionis om̃is ut mutͦ auscrl¬
ta semꝑ hunc psalmiste u̾siculum incor
a tuo lecantans. Dixi custoliã uuas meas.
ut ñ delinquã in lunigua mea. Nosui ori
mes euftodiã. aũ consifteret peceator
alusum ine. ob inutui et humiliatꝰ sum
et silui a bonis. Uerum et quartũ hoce p̾
om̃ib excole. qd̾ necquȩ supra diximꝰ tria
ut sis sapiens: nebil sciꝑ discernens. nicħ
diuucdicans ex his que tͥ fuerint imꝑata:
s cũ om̃i siplicitate ac fide obedientiã sẽꝑ
exhibeas: illud tantũmͦ scm̃. ulud utuẽ.
sluuia sapiens ẽẽ uidicans. quicquid ł ut
enim institutiõe fundatꝰ. sub hac discipli¬

Expanded text:
ahentem audieris uel secus quam tibi traditum est ahentem audieris uel secus quam tibi traditum est aliquid admittentem, non offendas nec ad imitandum eum tali subuertaris exemplo, sed ut surdus, qui haec penitus nec audieris, uniuersa transmittas. si tibi uel cuiquam conuicia, si inrogantur iniuriae, esto inmobilis et ad responsionem talionis ut mutus ausculta, semper hunc Psalmistae uersiculum in tuo corde decantans: dixi: custodiam uias meas: ut non delinquam in lingua mea. posui ori meo custodiam, dum consistit peccatoadversus me, obmutui et humiliatus sum, et silui a bonis . Verum et quartum hoc prae omnibus excole, quod haec quae supra diximus tria ut sis sapiens: nihil scilicet discernens, nihil dijudicans ex his quae tibi fuerint imperata; sed cum omni simplicitate ac fide obedientiam semper exhibeas, illud tantummodo sanctum, illud utile, illud sapiens esse judicans, quicquid tibi,enim institutione fundatus, sub hac discipli
Abbreviated transcription (Latin):
expetencda. Nam p̃ter id qd̾ examinata
uita atq ad purũ ex cocta reꝑit᷑ in pau¬
cis. etiã istud ex hoc utilitatis accetlit. qd̵
ad ꝑfectionẽ ꝓpositi huius. idẽ cenobialiᷤ
uitȩ. diligentius quis unius imbuit᷑. ac
format᷑ exemplo. Que omĩa ut possis c̃seqͥ¬
et sub hac regula sp̃ali ꝑpetuo ꝑdurare.
triahecs in congregatiõe necessaria custo
et sicut mutus qui ñ aꝑit os suũ. et fac̾tos
sum sicut homo ñ auddiens. et ñ habens
in ore suo increpationẽ. tu quoq uelut sur¬
dus et mutꝰ. et cecꝰ incedas: et absq illius
contemplatioẽ qui tͥ fuerit ad imitandũ
mnerito ꝑfectiõĩs electus. uniu̾sa quecũq
uideris minus ȩdificatiõis habentia uelut
cecus non uideris: ne animatꝰ eorũ qui hec
egerint auctoritate uł forma. ad id qd̃ cle¬
t̾uis est. et quod ante clamnaueras tradu¬
caris. siinobedientẽ. si contumacẽ. si detͣ¬

Expanded text:
expetenda, nam praeter id quod examinata expetenda, nam praeter id quod examinata uita atque ad purum excocta repperitur in paucis, etiam istud ex hoc utilitatis accedit, quod ad perfectionem propositi huius, id est coenobialis uitae, diligentius quis unius inbuitur ac formatur exemplo.\t Quae omnia ut possis conseqet sub hac regula spiritali perpetuo perdurare, tria haec in congregatione necessaria custodet sicut mutus qui non aperit os suum, et f actus sum sicut homo non audiens et non habens in ore e suo incr ep atione s. udus et mutus et caecus incedas, ut absque illius contemplatione, qui tibi fuerit ad imitandum merito perfectionis electus, uniuersa, quaecumque uideris minus aedificationis habentia, uelut caecus non uideas, nec animatus eorum qui haec agunt auctoritate uel forma ad id quod deterius est et quod ante damnaueras traducaris. si inoboedientem, si contumacem, si detr
Abbreviated transcription (Latin):
si om̃i uilitate contentus sit. et acl omĩa¬
se que sibi p̃cipuntur. uelut oꝑarium
malum iudicaũit et indignum. O ctauo:
si semetipsum cunctis inferiorẽ ñ suꝑficie
ꝓnunciet labiorũ. s intimo cordis credat
affectu. Nonoͭ si linguã cohibeat. ut ñ
sit clamosus in uoce. Decimo. si ñ sit facis
ac ꝓmptꝰ in risu. Talib namq indiciis et
his similib humilitas uera dignoscit᷑. Que
cum fuerit in ĩ̾utate possessa. confestun de
ad caritatẽ que timorẽ ñ ht̃ gradu excellen¬
tiori ꝑducit: ꝑ quã uniũsa que pͥus ñ sine
pena formidinis obseruabas. absq ullo
labore uelut nat᷑alit incipies possidere:
ũ iam contemplatiõe supplicu. ułtimoris
ulluis: s amoris ipsius boni. et delectatioẽ
uirtutũ. Ad quod ut ualeas facilius per¬
uenire exempla tͥ sunt imitatiõis ac uitȩ
ꝑ fecte in congregatiõe commoranti. a pau¬
cis immo ab uno. ut aduob. ñ a plurib

Expanded text:
si omni vilitate contentus sit, et ad omniasi omni vilitate contentus sit, et ad omnia quae sibi praecipiuntur velut operarium malum se judicaverit et indignum: octavo, si semetipsum cunctis inferiorem non superficie pronuntiet labiorum, sed intimo cordis credat affectu; nono, si linguam cohibeat, vel non sit clamosus in voce; decimo, si non sit facilis ac promptus in risu. Talibus namque indiciis, et his similibus, humilitas vera dignoscitur. Quae cum fuerit in veritate pad charitatem, quae timorem non habet, gradu excellentiore perducit: pro qua universa quae prius non sine poena formidinis observabas, absque ullo labore velut naturaliter incipies possidere: non jam contemplatione judicii, vel timoris illius, sed amore ipsius boni et delectatione uirtutum. Ad quod ut ualeas facilius peruenire, exempla tibi sunt imitationis ac uitae perfectae in congregatione commoranti a paucis, immo ab uno uel duobus, non a pluribus