comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ int̾ire faciã in fame radic̃e tuã: & re¬
liqͥas tuas. int̾ficiã. Lxx. Anno qͦ mor¬
tuus ẽ rex achaz: factũ ẽ uerbũ istud.
Ne letemini alienigene om̃s: ꝯtͥtũ ẽ enĩ
iugũ eiꝰ qͥ ꝑcutiebat uos. Si qͥdẽ de semi¬
ne serpentis. egredient᷑ genuina iuꝑa¬
rum: ce de geniminib eoꝵ eg̾dient᷑
serpñtes pennati. & pascñt᷑ pauꝑes ꝑe
um: & pauꝑes homines in pace reqͥes¬
cent. Int̾ficiet in fame sem̃ tuũ: & re¬
liqͥas tuas occidet. Uortuo achaz qͥ
possessio. qͦm regẽ impiissimũ leginiꝰ: fit
pondꝰ istud sr̃ phylistiim. siue u̾bũ. Ui¬
uente enĩ illo. & regnante in peccato¬
rib. nec pondus ꝯtͣ alienigenas. nec ser¬
mo dei fieri pot̃at ad ꝓpħam. Qͦd qͥdẽ
& supͣdixisse me memini. qͣndo oria mor¬
tuo. uidit ysayas dñm sedñtẽ suꝑ thro¬
nũ excelsum. &e eleuatũ. Ꝙ in exodo
legimꝰ. Qͦd postqͣm mortuus est rex
egypti. ingemuerunt filii isrł ab oꝑib

Expanded text:
tuam, et reliquias tuas interficiam. LXX: Anno quo mortuus est rex Achaz factum est verbum istud: Ne laetemini, alienigenae omnes, contritum est enim jugum ejus qui percutiebat vos. Siquidem ex semine serpentis egredientur genimina aspidum, et ex geniminibus eorum egredientur serpentes pennati. et pascentur pauperes per eum, et pauperes homines in pace requiescent. Interficiet autem in fame semen tuum, et reliquias tuas occidet. Mortuo Achaz, qui possessio, quem regem impiissimum legimus, fit pondus istud super Philisthiim, sive verbum. Vivente enim illo, et regnante in peccatoribus, nec pondus contra alienigenas, nec sermo Dei fieri poterat ad Prophetam. Quod quidem et supra dixisse me memini, quando Ozia mortuo, vidit Isaias Dominum sedentem super thronum excelsum et elevatum. Et in Exodo legimus , quod postquam mortuus est rex Aegypti, ingemuerint filii Israel ab operibus
Abbreviated transcription (Latin):
dei. &e ponunt in celo os suuͭ: uel qͥ ab¬
sorbent uolucres. ħ est qͥ uenenato o.¬
rẽ singulos qͦsq uolare cupientes. &
ad excelsa ꝯsurgere. suis faucib de¬
cussoris sui. sed ceruicẽ suã dño subie¬
cent. Dñs pascoe me &e uichil mͥ deerit.

Expanded text:
el qui absorbent volucres, hoc est, qui venenato ore singulos quosque volare cupientes, et ad excelsa consurgere, suis faucibus dem percussoris sui, sed cervicem suam Domino subjecent: Dominus pascit me, et nihil m
Abbreviated transcription (Latin):
serto. s refrigescente. caritate calorẽ
scĩ sp̃s perdiderunt: ille ẽ lacꝰ de quo
hieremias loqͥt᷑. Sic̃ refrigerat lacꝰ aꝗͣ:
sic refrigerat malicia habñtes se. Qyi u¬
tinã urxta apocalipsim iohĩs aut calidi
eẽnt aut frigidi .i. aut crederent. aut
omuino ñ crederent: ne ꝑteporẽ & si¬
mulacionẽ fidei. a dño reicerent᷑. Qui
te uiderint ad te inclinabunt᷑. te q ꝓ

Expanded text:
refrigescente charitate, calorem Sancti Spiritus perdiderunt: ille est lacus, de quo idem Jeremias loquitur: Sicut refrigerat lacus aquam, sic refrigerat malitia habentes se . Qui utinam, juxta Apocalypsim Joannis, aut calidi essent, aut frigidi , id est, aut crederent, aut omnino non crederent, ne per teporem, et simulationem fidei a Domino rejicerentur! Qui te viderint, ad te in
Abbreviated transcription (Latin):
tis. gladiũ suũ ubrauit. arcũ siuĩ tecen¬
dit ⁊ parauit ilsũ. ⁊i eo parauit uasa
mortis. sagittas suas ardentib effecit.
his uidelicet qͥ ĩ suũ cor ignita diaboliia¬
cłã susceperunt. ꝑorro uxta lxx cadauer
nabugodonosor. cũ plurimis interfectis
pollutũ atq ꝯfossum iacebit. ĩ suꝑbie
montib & deducet᷑ ad inferos. funda¬
m̃ta aut̃ laci. ꝓ lapidib laci interptatꝰ ẽ
ẽ synmachꝰ. ut aliĩs uerbis ꝓfundũce in
tartaꝵrũ significaret infern. Oyasi
cadauer putridũ: ñ habebis ꝯsoreuĩ neq

Expanded text:
brabit, arcum suum tetendit, et paravit eum. Et in ipso paravit vasa mortis: sagittas suas ardentibus effecit , his videlicet, qui in suum cor ignita diaboli jacula susceperunt. Porro juxta LXX, cadaver Nabuchodonosor cum plurimis interfectis pollutum atque confossum jacebit in superbiae montibus, et deducetur ad inferos. Fundamenta autem laci, pro lapidibus laci, interpretatus est Symmachus, ut aliis verbis profundum, et tartarum significaret inferni. Quasi cadaver put
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑. qͥs sapiens &e intelliget hec. &.
quis ꝑutas fidelis & pͥdens dispeusa¬
tor. &e cetã his similia: s pro impossibi¬
li. Nullus enĩ potĩt dñi ifirmare .ꝯ.¬
siliũ. & manũ eiꝰ excelsam siue. subliuĩe.
ne ꝑcutiat aũtere. In anno qͦmor.¬
tuus ẽ rex achaz factũ ẽ onꝰ istud ille
lȩteris phẏlistea om̃is tu: qm̃ ꝯminũ¬
ta est iuirga ꝑeussoris tui. De radiee

Expanded text:
s sapiens et intelliget haec ? Et: Quis, putas, est fidelis et prudens dispensator ? et caetera his similia; sed pro impossibili. Nullus enim poterit Domini infirmare consilium, et manum ejus extentam sive sublimem, ne percutiat, avertere. In anno quo mortuus est rex Achaz, factum est onus istud. Ne laeteris, Philisthaea omnis tu, quoniam comminuta est
Abbreviated transcription (Latin):
& in montib meis ꝯculcem eñ. & aufe¬
ret᷑ ab eis iugũ eus. & ouꝰ illiꝰ. ab hu¬
mero aliꝰ collet᷑. Postqͣm ericiꝰ habi¬
tauerit in deserta babylone. & ꝓ agͥs
irriguis. ac ꝑ fontib. paludes. cuncta
oꝑueruit. ita ut nichil pͥstim seinuns
&e habundantie: in baby lone resideat:
tctauit. ut ꝯterat᷑ assyriꝰ in t̾ra eiꝰ. & in
montib illꝰ ꝯculcet᷑. Nostis qͥppe te¬
merariꝰ. ñ solũ terrã dei & humiliora
q̃q̃ occupare. festiuat. s eciã eos qͥ in
S̾uitute dei uirtutib ꝓfecerunt. ita
ut montib ꝯparent᷑. & dicat᷑ de eis.
fundamenta eiꝰ in montib scĩs. & nota
ꝓpͥetatem. In terra conteret᷑: in mon¬
tib dei. ab ipso dño conculcat᷑. Cũ enĩ
om̃s inimici positi fuerint sub pedib
humero eoꝵ tolleret᷑: ut sublato iugo
assyrioꝵ. uideant reqͥem. qͥa bona est.
&e t̾rã. qr uberrima est: & supponant
ceruices suas iugo xp̃i. ad laborandũ. &e

Expanded text:
. Et auferetur ab eis jugumejus, et onus illius ab humero eorum tolletur. Postquam hericius habitaverit in deserta Babylone, et pro agris irriguis ac fertilibus paludes cuncta operuerint: ita ut nihil pristini seminis et abundantiae in Babylone resideat, tractavit, ut conteratur Assyrius in terra ejus, et in montibus illius conculcetur. Hostis quippe temerarius, non solum terram Dei et humiliora quaeque occupare festinat, sed etiam eos, qui in Dei servitute virtutibus profecerunt, ita ut montibus comparentur, et dicatur de eis: Fundamenta ejus in montibus sanctis . Et nota proprietatem. In terra conteritur: in montibus Dei ab ipso Domino conculcatur. Cum enim omnes inimici positi fuerint sub pedibushumero eorum tolletur, ut sublato jugo Assyriorum videant requiem, quia bona est, et terram, quia uberrima est, et supponant cervices suas jugo Christi ad
Abbreviated transcription (Latin):
etas. suꝑ talẽtũ plũbis edre ꝯspicit᷑. Er¬
go illud qͦd alibi legunus. omĩs qͥse exal¬
tat humiliabit᷑. etiã rex ꝯfusionis passꝰ
m̃ tis t̾re ĩ deutero nomio scribit᷑. Ignis
succensus infuroremeo ard̾bit usque ad
ĩferni nouissimũ. deuorauit t̾rã ⁊ fũ¬
dam̃ ta enis. eoᷤᷤ iudelicet qͥ t̾ren st̃.

Expanded text:
 plumbi sedere conspicitur . Ergo illud quod alibi legimus: Omnis qui se exaltat, humiliabitur , etiam rex confusionis passusmentis terrae in Deuteronomio scribitur: Ignis succensus est in furore meo, ardebit usque ad infernum novissimum. Devorabit terram, et fundamenta
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ & in ꝓuerbus legimꝰ. Aqͥlo uentꝰ du¬
durꝰ sit &e sinist̾. & ceruice durissima
iugũ dei nolit recipere: uocat᷑ dext̃
ab his qͥ ponunt dulce amaru. & ama
aginen effugiat. Nemo enĩ absq peccato¬
est. nec si uniꝰ diei fuerit uita eiꝰ. Cũꝙ
phylistea corruerit. & fumꝰ eiꝰ uniu̾sa
penet᷑uerit. ita ut eũ nullus possit ef¬
fugere. qͥd dicet᷑ angłis. qͥ singłis pre¬
sunt gñtib admirantib. & scire cupi¬
entib eur sola syon in specula. ce in

Expanded text:
erbiis legitur: Aquilo ventus dudurus sit et sinister, et cervice durissima jugum Dei nolit recipere, vocatur dexter ab his qui ponunt dulce amarum, et amar hujus agmen effugiat; nemo enim absque peccato, nec si unius quidem diei fuerit vita ejus . Cumque Philisthaea corruerit, et fumus ejus universa penetrarit, ita ut eum nullus possit effugere, quid dicetur Angelis, qui singulis praesunt gentibus, admirantibus et scire cupientibus, cur sola
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ eiꝰ .i. m̃dacii. Qd̾ multi ñ intelligentes:
patrẽ diaboli tiolunt eẽ draconẽ: qͥ reg¬
nat in mare. qũe hebrei appellant. leuia¬
than. Qͣ hoc putant loco ꝯuenire p̃sen¬
ti uirta lex int̃p̃tes. qͥ dixerunt ꝓpeccati
pat̾scui: cũ ꝑspicue ĩ hebreo abotham̃ ñ

Expanded text:
 est, mendacii, quod multi non intelligentes, patrem diaboli volunt esse draconem, qui regnet in mari, quem Hebraei appellant Leviathan. Et hoc putant loco convenire praesenti juxta LXX Interpretes, qui dixerunt: pro peccatis patris tui: cum perspicue in Hebraeo, ABOTHAM
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ partes ꝓponendo lacerarem: simul
Medaba de saltu. &e esebon cogitatio¬
nes. Eleale ascñsio. Iasa: factũ. siue man¬
datũ. Segor. parua luiht gene: Orouay.
foram̃ meroris. Nerĩ: pardi. siue p̃uari¬
catores. Galli: uituli. uel arenaꝵ tumuli.
helym: arietes. siue fortes. Dimon: suffici¬
ens meror. Qͥa gͥ om̃e dogina: ꝯtrariũ
ueritati. qͦ absq inspiratione dei. de
humano sensu. in erroris tenebris nasci
tur. nocte uastatũ est. & argum̃ta
illiꝰ que intelligunt᷑. muri ecclesiasti¬
co sermone destructa st̃: ita ut et̾¬
no silentio. ꝯtirescerent. intantũ ut
uniu̾sa eoꝵ factio. ad penitñtiã ce
lacͥmas u̾teret᷑: suꝑ nabo. idest ꝓphe¬
tia. & sessione. idest magistro eoꝵ. &

Expanded text:
per partes proponendo lacerarem, simul Medaba, de saltu: Esebon cogitationes: Eleale, ascensio: Jasa, factum sive mandatum: Segor, parva: Luith, genae: Oronaim, foramen moeroris: Nemrim, pardi sive praevaricatores: Agallim, vituli vel arenarum tumuli: Elim, arietes sive fortes; Dimon, sufficiens moeror. Quia igitur omne dogma contrarium veritatis, quod absque inspiratione Dei de humatur, nocte vastatum est, et argumenta illius, quae intelliguntur muri, ecclesiastico sermone destructa sunt, ita ut aeterno silentio conticescerent, in tantum ut universa eorum factio ad poenitentiam, et lacrymas verteretur: super Nabo, id est, prophetiam et sessio
Abbreviated transcription (Latin):
fecti st̃ gladio. ⁊ descenderunt usq ad
fundam̃ta laci. dechet᷑ in ꝓfundum: & n
cum his qͥdẽ habebit consoreiũ sepulteͤ.
qͦs int̾fecit. Aiti̾s eiũ pene ẽ autor de.¬
licti: ⁊ alt̾ius qͥ ab actore ꝯpussꝰ e̾. Iste gͥ ẽ

Expanded text:
fecti sunt gladio, et descenderunt usque ad fundamenta laci, detrahitur in profundum et ne cum iis quidem habebit consortium sepulturae, quos interfecit: alterius enim poenae est auctor delicti, et alterius qui ab auctore compulsus est. Iste est
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnͣstulerunt: qͣsi desertũ. Uiciis enim¬
suis atq peccatis orbẽ qͥ hebraice dr̃
tebel: fecit eẽ desertum. ⁊ nullam habere.
uirtutẽ. uł isdẽ subiacere uicuis. qͥb gẽ¬
cium pleua ẽ solitudo. Urbes qͦq eiꝰdẽ
destruxit orbis: ut de eccliis xͥ faceret
sinagogas diaboli. & mmuindiciã uẽ fidĩ
heretica sorde. pollueret. S ⁊ uincꝰtis eiꝰ
idest orbis ũ aperuit carcerẽ. Nos om̃s

Expanded text:
ranstulerunt, quasi desertum. Vitiis enim atque peccatis orbem qui Hebraice dicitur THEBEL fecit esse desertum, ut nullam haberet virtutem, vel eisdem subjaceret vitiis, quibus gentium plena est solitudo. Urbes quoque ejusdem destruxit orbis, ut de Ecclesiis Christi faceret synagogas diaboli, et munditiam verae fidei haeretica sorde pollueret. Sed et vinctis ejus, id est, orbis, non aperuit carcerem. Nos omnes
Abbreviated transcription (Latin):
leuiticie dieñs. exultet anma inea ĩ dũo
induit enĩ me uestũnto salutis ⁊ tumcã
leticie circundedit me: sic econt᷑rio pec¬
cator qͥ portat ymagniẽ uetĩs hominis
bit uos. Q aut̃ ꝓfecit ĩ scelẽ & uetusta¬
di õs nos: sic̃ paunꝰ m̃istruate untũsa uisti

Expanded text:
etitiae, dicens: Exsultet anima mea in Domino: induit enim me vestimento salutis, et tunica laetitiae circumdedit me : sic e contrario peccator, qui portat imaginem veteris hominis bit vos . Qui autem profecerit in scelere, et vetustadi omnes nos, sicut pannus menstruatae universa
Abbreviated transcription (Latin):
tari cadntes poculo. Qͥ gͦ inebriati
st̃ calice babylonis: & biberunt
uinu in qͦ ẽ omis luxuria. & int̾
cet̾a uicia ꝓpt̾ ebrietatem regnuͣ
dei uixta apłm ñ fuerint ꝯsecuti. hi
p̃cipit᷑. ut porta eoꝵ ululet. & elamoe
ciuitas. Portam hereticoꝵ. os ar¬
bitror. qͦ blasphemant : & ciuitatem
animã quȩ malaꝵ cogitationum the.¬
saurus ẽ. Hȩc ululare debet ce plange̾
qr om̃is ꝓstrata est. in t̾raniq deiecta:¬

Expanded text:
tari cadentes poculo. Qui ergo inebriati tari cadentes poculo. Qui ergo inebriati sunt calice Babylonis, et biberint vinum in quo est luxuria; et inter caetera vitia propter ebrietatem regnum Dei juxta Apostolum non fuerint consecuti , his praecipitur, ut porta eorum ululet, et clamet civitas. Portam, haereticorum os arbitror, quo blasphemant: civitatem, animam, quae malarum cogitationum thesaurus est. Haec ululare debet et plangere, quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
pascam eas. & ingdient᷑. & egredient᷑:
& pascua inuenient.  pascñt᷑ pauꝑeᷤ
ꝑ eum. qͥ eos ꝑcutit ut enĩdet: & in pa¬
ce reqͥescent. siue pastore sollicito. ipsi
agent fiducialit̾. & cũ lataro reqͥes.¬
cent in sinu abrahã. Qͥ. autẽ ꝯtͥue¬
runt iugũ. & uirgã ꝑcussoris sui: fa¬
mem ꝑpetuã sustinebunt. ut ñ alant᷑
sermone dei. s om̃s eoꝵ reliqͥe iutere¬
ant: ne qͥd de malo semine germin&e.
Ulula porta. clama ciuitas: ꝓstta ẽ
phylistea omĩs. Ab aqͥlone. enĩ fumꝰ
respondebit᷑ nciis gñtis: Qa dñs fu¬
n dauit syon: & in ipsa sꝑabunt pauꝑẽ
popłi eiꝰ. Pro nunciis idest angłis
qͦs solus syminachus tͣnstulit. om̃s re¬
ges int̾pretati sc̃. u̾bi ambiguitate de¬
cepti: qͥa p̃ter unam litt̃am aleph ꝗͣ
in angłoꝵ uocabulo addita est: eodẽ
reges &e angłi apd̾ hebreos appellant᷑
nomine: idẽ malachȩ: In libro hebray¬
coꝵ nomine repperi. philistum int̾pix¬

Expanded text:
et ingredientur et egredientur, et pascua invenient. Et pascentur pauperes per eum, qui eos percutit, ut emendet: et in pace requiescent, sive, pastore sollicito, ipsi agent fiducialiter, et cum Lazaro requiescent in sinu Abrahae . Qui autem contriverunt jugum et virgam percussoris sui, famem perpetuam sustinebunt; ut non alantur sermone Dei: sed omnes eorum reliquiae intereant, ne quid de malo semine germinetur. Ulula porta, clama civitas: prostrata est Philisthaea omnis. Ab Aquilone enim fumus respondebitur nuntiis gentis, quia Dominus fundavit Sion, et in ipso sperabunt pauperes populi ejus? Pro nuntiis, id est, Angelis, quos solus Symmachus transtulit, omnes reges interpretati sunt, verbi ambiguitate decepti, quia praeter unam litteram ALEPH, quae in Angelorum vocabulo addita est, eodem reges et Angeli apud Hebraeos appellantur nomine, id est, MALACHE . In libro Hebraicorum Nominum reperi Philisthiim interpre
Abbreviated transcription (Latin):
ta dñi disciplina. pͥmũ cogitationib nr̃iᷤ.
sem̃ colubͥ radicat᷑. Scdõ de semine peᷤ¬
simo nascit᷑ regulus qͥ rex serpentiũ
est. & afflatu suo atq ꝯnspectu homi¬
nes occide dr̃. siue genimina aspidũ:.
Dȩ qͥb in psalmo canr. Nenenũ aspidũ.
sub labiis eoꝵ. Eͤ peccata st̃ uaria:
& dȩ cogitationũ pessimo thesauro ma
la oꝑa prũpunt. Cũq regnauerint in
hominib alienigenis. qͥ adeo alieni
sunt : statĩ egrediunt᷑ serpentes pen¬
nati. ut ñ sufficiat eis cogitasse. & fe¬
cisse quȩ mala st̃. nͥ patͦciniũ qͦ maloꝵ
oꝑũ quesierint. & diu̾sas fixerint here¬
ses. Ego ꝑuto serpentes ẽẽ ꝑennatos.

Expanded text:
ta Domini disciplina, primum in cogitationibus nostris semen colubri radicatur, secundo de semine pessimo nascitur regulus, qui rex serpentium est, et afflatu suo atque conspectu homines occidere dicitur: sive genimina aspidum, de quibus in Psalmo dicitur: Venenum aspidum sub labiis eorum , quae peccata sunt varia, et de cogitationum pessimo thesauro in mala opera prorumpunt. Cumque regnaverint in hominibus alienigenis, qui a Deo alieni sunt, statim egrediuntur serpentes pennati; ut non sufficiat eis cogitasse, et fecisse quae mala sunt, nisi patrocinium quoque malorum operum quaesierint, et diversas finxerint haerese
Abbreviated transcription (Latin):
leriuit: eos qͥ ducebant᷑ ũ soluit. Qui
uidint nabugodonosor regẽ babylo¬
uiũ ñ ocłoꝵ s cordis intuitu de celo
ad inferos corruisse: incliuabiuit᷑ hu¬
militate. q̃ ꝯtͣria ẽ suꝑbie. E illũ ꝓ¬
spicient ista dicentes. Nonue ilte. cͦuir.

Expanded text:
lerunt: eos qui ducebantur non solvit? Qui viderint Nabuchodonosor regem Babylonium, non oculorum, sed cordis intuitu, de coelo ad inferos corruisse, inclinabuntur humilitate, quae contraria est superbiae, et illum prospicient ista dicentes: Nonne iste est vir,
Abbreviated transcription (Latin):
taliũ fr̃m dilec̾tio. ꝯꝑat᷑ ung̃nto qͦd descñ¬
dit ĩ barbã barbã aaron. ⁊ suꝑ orã uestim̃ti
eiͦ. Q ad sponsam sponsꝰ ioqͥt᷑. Odor tuuiꝰ
suauis: ⁊ facies tua speciosa. Qͦ mͦ aut̃
cadauer diaboli sꝑłaliter ꝯculcet᷑. illd apłi¬

Expanded text:
rum dilectio comparatur unguento, quod descendit super barbam, barbam Aaron, et super oram vestimenti ejus . Et ad sponsam sponsus loquitur: Odor tuus suavis, et facies tua speciosa . Quomodo autem cadaver diaboli spiritualiter conculcetur, illud Ap
Abbreviated transcription (Latin):
illa st̃ testunonia. Assimlatꝰ sũ cru de¬
seen descendẽtib in lacũ. E posuert
me i lacii nouissimo. Sieud enun lacꝰ
aqͣs adse descend en tes. i taĩfernꝰ a¬
uimas suscipit. Adquem lacũ de¬
scendit eleauam teꝑe niuis et
frigoris. Interfecit uito leonem.
nõe o heretici relinqu̾nt fontẽ aq̃
qͥ aquam non ualeant ꝯtiuere. De his

Expanded text:
ssimilatus sum cum descendentibus in lacum. Et: Posuerunt me in lacum novissimum . Sicut enim lacus aquas ad se descendentes, ita infernus animas suscipit: ad quem lacum descendit Banaias tempore nivis et frigoris, et interfecit in eo leonem . Unde et haeretici relinquunt fontem aquae qui aquam non valeant continere. De his
Abbreviated transcription (Latin):
sore̾ sususcepit diabolũ. Qut suꝑbie u̾ba
cum pleuat. etiã ħaus eꝰ dice̾. erosimilis
stolos suos. sic et ego habeam pleudo ꝓpħa
excelseeẽ iactant. Uerũtamen ad infernũ
dtͣheris. in profun dũ laci. Nunc aũ adĩ lax¬
fernũ descendes. ħ em̃ dñisaluatoris est
ut umtos d̾ inferis libẽt. S ad infernũ tͣ¬
heris inuitꝰ ut qͥ ꝑ uirtutes poteras ad ex¬
celsa ꝯscend̾e ꝑ uitia d̾ tͣharis ad penas.
Sc̃i pennas habent aqͥle ⁊ pẽnas colura¬
be: ut postint dic̾e̾ uo labo ⁊ reqͥ escã.
Impii aut̃ ⁊⁊ egyptioꝵ sumiles dim̃sist̃

Expanded text:
sorem diabolum, qui ut superbiae verba compleret, etiam hoc ausus est dicere: Ero similis s et Apostolos suos, sic et ego habeam pseudoapostoexcelsos se esse jactant. Verumtamen ad infernum detraheris in profundum laci. LXX: Nunc autem in infernum descenut vinctos de inferis liberet, sed ad infernum detraheris invitus, ut qui per virtutes poteras ad excelsa conscendere, per vitia detraharis ad poenas. Sancti pennas habent aquilae, et pennas columbae, et possunt dicere: Volabo, et requiescam . Impii autem et Aegyptiorum similes, dem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑibꝰ seruiert̾. Deniq̃ seqͥt᷑. Om̃s priuci¬
pes t̾re qͥ surrecxert᷑. Desoliis sius ĩad¬
uentu qͦndã pͥncipis sui: ut quempꝰ
honorabant ꝓpotñtia. postea mirarẽ¬
t᷑ in penis. ⁊ dicerent. & tu uulne¬
ratꝰ es sic̃ inos: nr̃i sinilis effectꝰ es.
Que u̾ba hũc sensum habent. Puta¬
baniꝰ nos ĩbecillitate nr̃a. ũ potus¬
se resistere. potũtie cliͦ. ite eẽ solũ.
qͥ ui tua altitudine ꝑmaneres. S ut̾
reb ostendit᷑. et uulneratus et cap¬
tus es nr̃i q similis effertus. es: ut qͦs
in terra sẽparauit. ap̃ inferos pena ꝯso¬
tiet. Petͣcla est ad inferos suꝑbia uel głã
toris. qͥ i tanta erectuꝰ est suꝑbia. ut
etiam clũm auderet tẽptare dicens.
hec omĩa tͥ dabo: siꝑ cidens adoraueris

Expanded text:
 servierunt. Denique sequitur: Omnes principes terrae surrexerunt de soliis suis, in adventu quondam principis sui: ut quem prius honorabant pro potentia, postea mirarentur in poenis, et dicerent: Et tu vulneratus es sicut et nos: nostri similis effectus es. Quae verba hunc sensum habent: Putabamus nos pro imbecillitate nostra non potuisse resistere potentiae Dei, et te esse solum, qui in tua altitudine permaneres; sed ut rebus ostenditur, et tu vulneratus et captus es, nostrique similis effectus; ut quos in terra dignitas separavit, apud inferos poena consociet. Detracta est toris, qui in tantam erectus est superbiam, ut etiam Dominum auderet tentare dicens: Haec omnia
Abbreviated transcription (Latin):
Cui rectissime dr̃ illo eugłicũ. Stulte
hac nocte auferet᷑ aĩa tua ate q̃ aut̃¬
p̃parasti cuiꝰ erunt. Lales habitatores
ht̃ babylon de serta uirtutib: uͥ ñ ẽ ager
s paludes infertiles. limose ac lutose.
ĩ qͥb ceno gaudñcia reptant anuualia.
Qͣm ob rẽ clem̃tissimꝰ dñs scopauit eã
uehem̃tissue terens. & qͣsi qͦdam u̾ticłõ

Expanded text:
elicum: Stulte, hac nocte auferetur anima tua a te, quae autem parasti cujus erunt ? Tales habitatores habet Babylon deserta virtutibus, ubi non est ager sed paludes infertiles, et limosae ac lutosae, in quibus coeno gaudentia reptant animalia. Quamobrem clementissimus Dominus scopavit eam vehementissime terens, et quasi quodam verriculo
Abbreviated transcription (Latin):
mati̾a : q ex propͥis peccatis nascit᷑. Sic̃.
enĩ ꝙ̃ du caclaueris matĩa est. ⁊ aliqͥs hu¬
mor i cadau̾e. u̾mes nascunt᷑ ex putredine
se ex ipsa materia peccatoꝵ. supplicia gignit᷑
pheticꝰ loqbat᷑ eromors tua omors. eromois
tuuiꝰ ĩferne: locutꝰ ẽ ad eã. ybi ẽ mors ꝯtũtio tua

Expanded text:
 ex propriis peccatis nascitur. Sicut enim quamdiu cadaveris materia est, et aliquis humor in cadavere, vermes nascuntur ex putredine; sic ex ipsa materia peccatorum supplicia gignunturopheticus loquebatur: Ero mors tua, o mors: ero morsus tuus, inferne , loquitur ad eam: Ub
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ. nec acum̾ ĩgenii. ĩ qͥbꝰ sibi añ
plaudebãt recipiant: s penis afltiant
trucident paruulos ac laten¬
tibꝰ uteris ñ misereantur: ut
magis misereat᷑ d̾s. Atq utinã ⁊ õ
suscitem̾ adño. ⁊ hec nobis det᷑ ꝓo¬
testas: ut nec aurũ nec argẽtũ. ue¬
lmꝰ eloqñtie ⁊ sapientie secularyᷤ.
s filioᷤ hereticoꝵ ⁊ om̃s qͥ d cept

Expanded text:
ibi ante plaudebant, recipient: sed poenis afficient traditos; et parvulis ac lactentibus uteri non miserebuntur, ut magis misereantur. Atque utinam et nos suscitemur a Domino, et haec nobis detur potestas, ut nec argentum nec aurum velimus eloquentiae et sapientiae saecularis: sed filios haeretico
Abbreviated transcription (Latin):
ribus nr̃is. Huic exactori trͣdũt᷑ auidice᷑
qͥ eos mutit in carcerẽ. ⁊ exigit uꝰq at poc¬
catũ minimũ. Deniq ⁊ pllꝰ aposs i corĩthꝰ
de his exauctorib etiã supͣ dicit᷑. Popls
tũt dominant᷑ ur̃i. Rotributo a qͥla faniẽ
in t̾ p̃tatus est: Sublato enĩ anobis spon¬
so. famẽ patim᷑ u̾bi di: ⁊ iugit̾ corꝑi¬

Expanded text:
ice, qui eos mittit in carcerem et exigit usque ad peccatum minimum. Denique et Paulus apostolus Corinthium de his exactoribus etiam supra dicitur: Populus tunt, dominator vestri. Pro tributo, Aquila famem interpretatus est. Sublato enim a nobis sponso, famem patimur verbi Dei, et jugiter
Abbreviated transcription (Latin):
ut ĩ eacupiat ĩhabitare ꝗͣ ui derit
eẽ d̾sertã. Arabs autẽ ĩp̃sẽtiloco ĩbo¬
nã partẽ accipit᷑̾: quod semꝑ ten¬
dat ad finẽ. & oblitꝰ p̃t̾itoꝵ exten¬
dat se in pͥora. Nec pastores requies¬
cent ibi: qui mansuetisddinẽ simum
dm gregem in iherłm solent pasc̾e.
Sed e contͣrio requiescent ibi bes¬
tĩe : de quib testat᷑ psalmista di¬
eens. Ne tradas bestiis animã confi

Expanded text:
habitare, quam viderit esse desertam. Arabs autem in praesenti loco in bonam partem accipitur: quod semper tendat ad finem, et oblitus praeteritorum, extendat se in priora. Nec pastores requiescent ibi, qui mansuetissimum Domini gregem in Jerusalem solent pascere; sed e contrario requiescent ibi bestiae, quas detestatur Psalmista, dicens: Ne tradas bestiis
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. has cetlros dĩq aliquando peccauert
tradidit dñs suppliciis ꝯterẽdas. Uñ ĩ alio
psalmo dr̃. Contẽt dñs cedros libani
debent accipi: q ꝯsona uoce dixert̃. Ex qͦ
tudor misti. Nota qͦd ⁊ mortis ⁊ mors: appel¬
let᷑ dormitio. Non ascendit᷑ qͥ succidat᷑
nos Uiclo enĩ forti direptis uasis eiꝰ:
etiã ceti̾ satellites exꝰ ꝑiert̾. Uñet
cdñs loqͥt᷑ in euuangelio. Ite ĩignẽ
et̾nũ qͥp̃paratꝰ est diabolo uangłis.
nꝰ. Quat tos isti lignoꝵ arboꝵ. q cesoreᷤᷤ
suis secũrib succiduit: ⁊fecere corruere.
Infernus qͦ ꝯtͦbatus est. siue u̾sus
ĩ amaritudine ĩ ocsũ tui nabugolo¬

Expanded text:
 aliquando peccaverunt, tradidit Dominus suppliciis conterendas. Unde in alio psalmo dicitur: Conteret Dominus cedros Libani debent accipi, quae consona voce dixerunt: Ex quo tu dormisti. Nota quod et mortis mors, appellatur dormitio. Non ascendet qui succidat nos. Victo enim forti, et direptis vasis ejus, etiam caeteri satellites corruerunt. Unde et Dominus loquitur in Evangelio : Ite in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo, et angelis ejus. Quantos isti lignorum arborumque caesores suis securibus succiderunt, et fecere corruere? Infernus quoque conturbatus, sive versus in amaritudinem, in occursum a
Abbreviated transcription (Latin):
aduenerit. ad ponẽdũ orbẽ terrarũ
ĩsolitudinẽ: n pacatores deta penitꝰ.
auferẽ dos. tunc ad ꝯparationem
diuine ni aiestatis: stelle celi ⁊ omĩi
splendor eaꝵ retraent lum̃ suũ.
Necmirũ est hoc demmoribꝰ stellis
dicere. ꝯetiam solobtẽnebreseat
stulert̃. qd stelle ⁊ orion ⁊ omĩs or¬
natus celi. obtene brantur sole ori
luna et tota nocte fulgente. plera¬
que astrañ luceant. Esseautem ꝑdi
ũ: qͦd quando u̾braterre ut philo¬
sophi disputant. ⁊ obiecto orbe.
lune fuerit ob seuratus. clariori᷑ ĩ
celo astra uideantur. Et iusitabo
suꝑ orbismala: ⁊ ꝯtraimpios iniqui¬
tatem eoꝵ. Quando uifitat ⁊ ꝑcu

Expanded text:
orbem terrarum in solitudinem, et peccatores de ea penitus auferendos ; tunc ad comparationem divinae majestatis, stellae coeli, et omnis splendor earum retrahent lumen suum. Nec mirum est hoc de minoribus stellis dicere, cum etiam sol obtenebrescat stulerunt, quod stellae et Orion, et omnis ornatus coeli obtenebrentur sole orieluna, et tota nocte fulgente, pleraque astra non luceant. Esse autem etium, quod quando umbra terrae, ut philosophi disputant, et objecto orbe lunae fuerit obscuratus, clariora in coelo astra videantur. Et visitabo super orbis mala, et contra impios iniquitates
Abbreviated transcription (Latin):
factum ẽẽ docere ñ potert̃. Neqr enĩ
babilonii seruiert᷑. eis qͥ eõpꝰ cepe¬
rant. nec uictis babiloniis. domos
eoꝵ possedert̃ neq habuert̃ eos ĩ
seruos ⁊ ancillas. Restat gͥ. ut asta

Expanded text:
factum esse docere non poterunt. Neque enim Babylonii servierunt eis, qui eos prius ceperant; nec victis Babyloniis, domus eorum possederunt: neque habuerunt eos in servos et ancillas. Restat igitur ut
Abbreviated transcription (Latin):
tibi ds̃ alabore tuo. ⁊acon russioue
tua ⁊ aseruitute dura qͣ añ serui¬
sti: suies parabolã istã ꝯtͣ regeni
babilonis ⁊⁊ dices. Pro aduena
tisunt. qͥ hebͣice ger dr̃. Uñ puto.
⁊ moysi filiũ qͥ ad uena erat ĩt̾rra
nonunatũ apatre gersan. Ergo
gyoras. est u̾bũ hebraicũ g̃ca consu¬
etudine decluatũ. Licet᷑ qͥdam he¬
brei sermonis ignarus gͥcam ĩ eo
etymologiã ex pͥmere couet᷑. ab eo qͦd
t̃rene rei curã habeat. Ge. enĩ t̾ra ĩqͥd¬

Expanded text:
concussione tua, et a servitute dura, qua ante servisti: sumes parabolam istam contra regem Babylonis, et dices. Pro advena, ti sunt: qui Hebraice GER dicitur. Unde puto et Moysi filium, qui advena erat in terra, nominatum a patre, Gersam. . Ergo georas est verbum Hebraicum, Graeca consuetudine declinatum: licet quidam Hebraei sermonis ignarus, Graecam in eo etymologiam exprimere conetur, ab eo quod terrenae rei curam habeat: γῆ enim, inq
Abbreviated transcription (Latin):
sit pla nctꝰ uellam̃ tabilis uox sirena¬
rum: que auditores suos ducit acd
mortem. Tempꝰ autemi ĩiminere
uiditii. ⁊ diem ꝯsumatiouis babilonie
ũ elongare neqͣꝗͣ mirabit᷑. qͥ cotidie
ꝑ scõs iuros ĩhis qͥ crediunit ĩ dño
sub u̾ti uiderit babiloue̾ ⁊ ad et̾

Expanded text:
s ulularum, vel lamentabilis vox sirenarum quae auditores suos ducit ad mortem. Tempus imminere judicii et diem consummationis Babyloniae non elongare, nequaquam mirabitur, qui quotidie per sanctos viros, in his qui credunt in Domino subverti viderint Babylonem, ae
Abbreviated transcription (Latin):
dũ est. qͥ de theodotione additist̃.
Medis ad u̾sꝰ ꝯfusionẽ urbis susci¬
tatis. qͥ nec aurũ ĩbonis reputant
nec argentũ. qͥ sagutis int̾situt̾
paruuloᷤ. ⁊ lacten tibꝰ uteris. ñ mi¬
serebunt᷑. et suꝑ silidꝰ ñ parcet oculꝰ¬

Expanded text:
dum est, quia de Theodotione addita sunt. Medis adversus confusionis urbem suscitatis, qui nec aurum in bonis reputant, nec argentum; qui sagittis interficiunt parvulos, et lactentibus uteri non miserentur, et super fili
Abbreviated transcription (Latin):
& clamorib : uxta aquilã typhonibꝰ
quos nos in dracones u̾timꝰ. uxta sĩ¬
machum cĩm̃: quod u̾bum hebraico ꝯti¬
net᷑ . s habitabt̃ ibi struc tiones: animal
semꝑ solitudines appereus. de quo in iob
plenius scribit᷑. Qͥ eum penna habere
uideant᷑ : tam̃ de terra altius ñ eleuan¬

Expanded text:
et clamoribus; juxta Aquilam, typhonibus, quos nos in dracones vertimus; juxta Symmachum OIIM , quod verbum in Hebraico continetur. Et habitabunt ibi struthiones, animal semper solitudines appetens, de quo in Job plenius scribitur: qui cum pennas habere videatur, tamen de terra altius non eleva
Abbreviated transcription (Latin):
dotio pilosos ĩterp̾tatus est: Summacꝰ
⁊ lxx. demonas transtulert̃. Pro o
quidicunt fuisse ypocentauros: tres re
ihim: qd nos in ululas u̾timus. U bi au¬
tem lxx. clixert̃ eubieula fatient. he¬
rieii in domibꝰ eoꝵ. ⁊ ̃ hebraico posi¬
cĩtes uel bestias aliqͣs eẽ. uel denone̾
iusta errores gentiliũ dulce cantan
ñ possunt. Porro ouocentauri nͦ¬
m̃exasinis centaurisq cõpositũ: uide¬
t᷑ mͥ significare eos qͥ ex parte aliqͥd
liumanũ sapiunt. et rursũ uolup¬
tatib ⁊ ceno turpitudinis. adduꝯ¬
t᷑ aduitia. Dicit᷑ gͦ scd̾m tropolagũ
qͦd in fine mundi uel mortis. u¬

Expanded text:
 pilis interpretatus est. Symmachus et LXX daemonas transtulerunt. Pro oqui dicunt fuisse hippocentauros, tres relum IIM quod nos in ululas vertimus. Ubi autem LXX dixerunt, cubilia facient hericii in domibus eorum, et in Hebraico posicantes vel bestias aliquas esse, vel daemonas, juxta errorem gentilium dulce cantantnon possunt. Porro onocentauri nomen, ex asinis centaurisque compositum, videtur mihi significare eos, qui ex parte aliquid humanum sapiunt; et rursum voluptatibus et coeno turpitudinis abducuntur ad vitia. Dicitur ergo secundum tropologiam, quod in fine mundi, vel mortis u
Abbreviated transcription (Latin):
tlirbarum¬
pͥuꝰ seditionis plena erat. i̾tantũ ut
abietes ⁊ cedri libani letarent᷑. De qͥb ĩ
psal mis scriptũ est. U eͥueam cde egypto
tran stulisti eiecisti gn̾tes ⁊ plantasti eam:

Expanded text:
turbarum, et seditionis plena erat, in tantum ut abietes, et cedri Libani laetarentur, de quibus in psalmis scriptum est: Vineam de Aegypto transtulisti, ejecisti gentes, et pl
Abbreviated transcription (Latin):
reami seram᷑ ĩ fantie. ut illabͤatitu¬
dine digni simꝰ beatꝰ qͥ tenebit ⁊
allid⁊ paruulos suos ad petram
Et erit babilon illa głosa ĩ reg¬
nis inclita insuꝑbia caldeoe: sic̃
subu̾tit d̾s sodomãrt gomorran
Non habitabitabit᷑ usq ĩfinẽ. ⁊ ñ

Expanded text:
reamur infantiae, et illa beatitudine digni simus: Beatus qui tenebit et allidet parvulos suos ad petram! Et erit Babylon illa gloriosa in regnis, inclyta in superbia Chaldaeorum, sicut subvertit Deus Sodomam et Gomorrham. Non hab
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habebt̃ .ił. obtenebrabũt᷑ sole ori¬
ente: ⁊ liuia ñ dabit lum̃ suũ. Iro
eo qͦd nos in terp̃tatisumus splendor
earũ hauddubium quinstellarũ
aquila et deodotion. ipsum uerbũ
posuert̃ hebraicũ xileimͫ. Pro qͦ lex
orionem transtulert̃: addenter de
suo nomĩs ornatus ceu. Quod obe¬
lo p̃notandũ est. Urionẽ autẽ gen¬
tiliũ fabule dicunt. xxduas habere
stellas equibus quatuor tertiemaq¬
nitudins st̃: nouem quarte rurũ
alie nouem quinte: ⁊ ab aliis appel¬
lautur bootes. Leginiꝰ quoq in
iob yadas: uesperum ⁊ arcturum¬
⁊te̾ ⁊ ui ros siue interior .i. austr. Deqͥ¬
bus insuoloco dicendũ est. Nec puta¬
re debeniꝰ ap̃ hebreos has stellas his ap¬
pellari nomiibus.q grecꝰ sermo so¬
nat et latinus. s ꝓpͥa habere uocabri¬
la. Sicud enĩ ds uocauit lucẽ diẽ. ⁊
firmam̃tũrelũ. ⁊ aridã terrã. iꝯgrega¬

Expanded text:
 habebunt: et obtenebrabuntur sole oriente, et luna non dabit lumen suum. Pro eo quod nos interpretati sumus, splendor earum, haud dubium quin stellarum Aquila et Theodotio ipsum verbum posuerunt Hebraicum CHISILEEM : pro quo LXX Orionem transtulerunt, addentes de suo, et omnis ornatus coeli, quod obelo praenotandum est. Orionem autem gentilium fabulae dicunt viginti duas habere stellas, e quibus quatuor tertiae magnitudinis sunt, novem quartae, rursum aliae novem quintae, et ab aliis appellantur Bootes. Legimus quoque in Job, Hyadas, et Vesperum, et Arcturum, et thesauros, sive interiora Austri , de quibus in suo loco dicendum est. Nec putare debemus apud Hebraeos has stellas his appellari nominibus, quae Graecus sermo resonat et Latinus: sed propria habere vocabula. Sicut enim Deus vocavit lucem, diem; et firmamentum, coelum; et aridam, terram;
Abbreviated transcription (Latin):
rit cadn ĩgladio. Infãtes eoꝵ allidẽt᷑
motis. fugiet diabolꝰ colub̾ tortuos
uel om̃e dogna ꝯtrariũ ueritati.
qd in magistroᷤ ac discipulos sci
pant᷑. seqñtes qͣssbruta ahunalia.
ihuc atq Illuc errãtia. ñba bent q̃
eoᷤᷤ dirigant: Pdidert̃ enĩ eũ deqͦ scͥ

Expanded text:
Infantes eorum allidentur motis, fugiet diabolus coluber tortuosus, vel omne dogma contrarium veritati, quod in magistros ac discipulos scinpantur sequentes quasi bruta animalia; et huc atque illuc errantia non habent qui eos dir
Abbreviated transcription (Latin):
oliqͥrint añ pur gentut: nouissiuius
isrl de seruitute. dira fuerit ereptꝰ. su¬
met parabolam cont᷑ reg̾e̾ babilonis. qͣ
de benius intelligere parabolam. Sienĩ
ꝯtͣ nabugodon osor sermo est: usimplex
ystorie exspositio: qͦmͦ parabola dicitur

Expanded text:
rgentur. Novissimus Israel de servitute dura fuerit liberatus, sumet parabolam contra regem Babylonis, quam debemus intelligere ut parabolam. Si enim contra Nabuchodonosor sermo est, et simplex historiae expositio, quomodo parabola dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
parcat ocłs eoꝵ. In uenimꝰ ĩ genes
qd madiã autor gnͣtis medoꝵ fuerit
suscitant᷑. a potũte et fortido. mi¬
nistre at puniendũ fortitudines:
ut reddant unicuiq secũdũ opasua.

Expanded text:
eorum. Invenimus in Genesi quod Madai auctor gentis Medorum fuerit, suscitantur a potente et forti Deo ministri ad puniendum fortitudinis: ut reddant unicuique secundum opera sua.
Abbreviated transcription (Latin):
turum eẽ romano. Qͥb suꝑatis ĩ ultiuꝰ
temꝑe seruiture sint essgñ tes. qͣͥb añ ser¬
uieruit. ꝓpt̾ qͦd seqñtes literam. spe se fal¬
sa d̾cipuit. Qͥs eis concedit ut roma uoce¬
t᷑. bab̾ lon: mabugodonosor rex romaui.
imꝑu. Qͦm̾ cessauit exauctor qͥeuit tͥbu¬
tũ Cont̾uit dũs baculũ impioꝵ: uir¬

Expanded text:
quibus superatis in ultimo tempore, serviturae sint eis gentes, quibus ante servierint. Quod si sequentes litteram, spe se falsa decipiunt, quis eis concedet, ut Roma vocetur Babylon, et Nabuchodonosor rex Romani imperii? Quomodo cessavit exactor, quievit tributum? Contrivit Dominus baculum impiorum: vir
Abbreviated transcription (Latin):
quoque orbis uelterra i solitidinẽ
⁊ peccatores conteruntur de ea: ꝙ pͥuꝰ
peccatoꝵ onere grauabatur. ut dele¬
tis ꝑditisq sceleribu. habuet et reguet
interra sola iustitia. Om̃ stelle celi
⁊ splendor earum ñ exspaudent¬

Expanded text:
quoque orbis vel terra in solitudinem, et peccatores conterentur de ea, quae prius peccatorum onere gravabatur, ut deletis perditisque sceleribus, habitet et regnet in terra sola justitia. Quoniam stellae coeli, et splendor earum n
Abbreviated transcription (Latin):
xto salmo legitur. Quam magna
multitudo dulcedinis tue dn᷑e. ꝙͣ
ab scondistitim̃tib te. Ergo ab scõ
dit᷑ di misericor dia. ab his quim
timore aduc st̃ positi. ⁊ ꝑfectam
dĩ ñ habent caritatẽ: ut dum cru¬
delem audiunt diem clñi. et insa¬
nabilem indignationis furorisq
plenum. peccare desistant. Ponttꝰ¬

Expanded text:
o loco dicitur: Quam magna multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te! Ergo absconditur multa Dei misericordia ab his qui adhuc in timore sunt positi, et perfectam Dei non habent charitatem, ut dum crudelem audiunt diem Domini, et insanabilem, et indignationis furorisque plenum, peccare desistant. Ponet
Abbreviated transcription (Latin):
debommonte testam̃ti. ĩ lateribꝰ
aquilonis ascendã suꝑ altitudi¬
nẽ nubiũ ero similis altifimo.
iste qͥ ostẽdit dño uni uersa reg¬
na mundi᷑ ⁊ dixit er. Hec omĩa
mͥ tradita st̃. ⁊ tibidabo sicadens
ad oraueris me. Pemque ĩ conse¬
quentibꝰ nequaquam contra
babilonẽ set contra bem terra

Expanded text:
ateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, ero similis Altissimo. Iste est qui ostendit Domino universa regna mundi, et dixit ei: Haec omnia mihi tradita sunt, et tibi dabo, si cadens adoraveris me . Denique in consequentibus nequaquam contra Babylonem, sed contra orbem ter
Abbreviated transcription (Latin):
lores app̾hendent eos. Illos legatos ĩt̾¬
p̃tari possumus: quos eiues miserant
aduersũ eũ qui profectus erat int̾¬
rã longiquam: ut sibi regnũ pete¬
ret. Unde ipse loqut̃ ĩ enuangelio
Iminuicos autẽ qͥ noluert̃ me regna¬
re suꝑ se᷑ ad ducite huc et ĩ terfleite
coram me. Tortiones et dolores tenebt̃
quasi parturiens dolebt̃: unusquiᷤ¬
que ad proximũ suũ stupebit: fa¬
ties cõbuste uultus eoꝵ. Cum uenerĩt
dñi bellatores de terra longinqua.
et om̃s manus fuerint dissolute.
et cor pauidum at que contritũ
tune strophonata quas nos tortio¬
nes uentris inter p̃tati sumus.⁊
dolores tenebt̃ eos: similes dolores
parturientium. ꝑque ostenditur
torqueri propria qͣtientia. et faties
habere combustas ẽo igne quẽ sibi

Expanded text:
lores apprehendent eos: illos legatos intelores apprehendent eos: illos legatos interpretari possumus, quos cives miserant adversum eum, qui profectus erat in terram longinquam, ut sibi regnum poteret . Unde ipse loquitur in Evangelio: Inimicos autem, qui noluerunt me regnare super se, adducite huc, et interficite coram me. Torsiones et dolores tenebunt: quasi parturiens dolebunt: unusquisque ad proximum suum stupebit: facies combustae vultus eorum. Cum venerint Domini bellatores de terra longinqua, et omnes manus fuerint dissolutae, et cor pavidum atque contritum; tunc strophomata, quae nos torsiones ventris interpretati sumus, et dolores tenebunt eos, similes doloribus parturientium. Per quae ostenditur torqueri eos propria conscientia, et facies habere combustas eo igne, quem sibi
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. Ululate qui ipe ẽ dies dñi. qͣsi
uastitas a dͦ mino ueniet. Propterea
om̃s manus dissoluentͦ. ⁊omne coe
hominis ta bescet ⁊ conteretur.
Qm̃ bellatores dm̃ uenturist̃. ut
disꝑdant ominẽ terrã. ululate et
agite peuitentiã. quibus pena uẽ¬
cura est. Prope est enum dies dief¬
a dño. quam nos diximus uasti¬
tatẽ : ut seruaret metaphoram
quia promiserat bellatores. Cum
dies iuditu uel dormitionis ad¬
uenerit: om̃s manus dissoluent᷑.
Quibus dicitur iti alio loco. Confor¬
tamini manus dissolute. Dissoluẽ¬
tur autẽ manus. quia nullũ opꝰ
clignũ dĩ iustitia reperitur: et
ñ iustificabitur in conspectu eius
om̃is uiuens. Unde propheta dicit
insalmo. Siiniquitati attendas dr̃e.
quis sustinebit: Omne quoque
est dies formidolosa atque terribi¬
lis: dequa et sophonias loquitur.
Metuite a fatie dñi: quia prope est
dies dñi. & rursum. Iusta est dies
dnũi magna. prope et uelox nunis
E amos. Ue ĩquid qui desiderant

Expanded text:
i, quasi vastitas a Domino veniet. Propterea omnes manus dissolventur, et omne cor hominis tabescet, et conteretur. Quoniam bellatores Domini venturi sunt, ut disperdant omnem terram, ululate, et agite poenitentiam, quibus poena ventura est. Prope est enim dies Domno depraedatio, quam nos diximus vastitatem, ut servaremus metaphoram, quia praemiserat bellatores. Cum dies judicii, vel dormitionis advenerit, omnes manus dissolventur, quibus dicitur in alio loco: Confortamini, manus dissolutae. Dissolventur autem manus; quia nullum opus dignum Dei justitia reperietur: Et non justificabitur in conspectu ejus omnis vivens . Unde Propheta dicit in psalmis: Si inquitates attendas, Domine, quis sustinebit ? Omne quoque est dies formidolosa atque terribilis, de qua et Sophonias loquitur: Metuite a facie Domini: quia prope est dies Domini . Et rursum: Juxta est dies Domini magna: prope, et velox nimis. Et Amos: Vae, inquit, qui desiderant
Abbreviated transcription (Latin):
nichil me seire in uobis nisi iesũ
xpm̃: et hunc erucifleũ. Hoc
autẽ signũ ⁊ ĩ superiobus leuauit
ipse qͥ ortꝰ est de radice iesse ĩ natio¬
mbꝰ ut congregaret ꝑditos isrł:
E xaltate uocẽ leuate manum
Proquo lix. transtulert̃ con¬
solamini manu. Exaltatit uocẽ
qui de sublimbus loquitur.⁊
presẽtia sicud breuia ⁊ transs cori
a ꝯten̾int. Qui audit ab eodẽ y¬
saia. suꝑ montẽ excelsũ ascẽde qui
euuangelizas sion: leua ĩ fortitudine
uocẽ tuã qui euuangeliras ierłm.¬

Expanded text:
in vobis, nisi Jesum Christum, et hunc crucifixum. Hoc autem signum, et in superioribus levabit ipse, qui ortus est de radice Jesse in nationibus, ut congregaret perditos Israel. Exaltate vocem, levate manum. Pro quo LXX transtulerunt: Consolamini manum. Exaltat vocem qui de sublimibus loquitur, et praesentia quasi brevia, et transitoria contemnit. Qui audit ab eodem Isaia: Super montem excelsum ascende qui evangelizas Sion. Eleva in fortitudine vocem tuam qui e
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ qͣan pͥore libro iusta ystoriã expar¬
te ꝑstricta st̃. Hoc qͦ consideran¬
dum qͦd post quã eccłiasticꝰ sermo
⁊doctrina sale uatoris urbem con¬
fusionis eu̾ terit: ita ut sodoine ⁊ go¬
morre. com paret᷑. ñ habitet᷑ ascĩs uu¬
ris nec pastores reqͥescant inea: qͥ
xp̃i gregẽ pascere ꝯsueuerant. sed
econtrario reqͥeseant ibibestie. ⁊ dracone
istͥuctiones ⁊ pilosi saltent ĩ ea. Qd¬
qͥd enĩ ereticilo quit᷑. ĩsin agis satane.
ñ est doctrina dñi: s ululatꝰ demonũ
⁊pilosoꝵ: qͦs unitabat᷑ esau. R sirene
reqͥ escent in dlubris uoluptatis: q
dulei et mortifero cariuine. auimaᷤᷤ
ꝑtraunt in ꝓfundum: ut seuiente
naufragio. alupis ⁊ canib deuorẽ¬
Miserebitur enĩ dñs iacob ⁊e
leget adue isrł. et reqͥ escere eos
fatri suꝑ humum suam. Ad iunge¬
tur alie uigena ad eos: ialherebit¬

Expanded text:
toriam ex parte perstricta sunt. Hoc quoque considerandum, quod postquam ecclesiasticus sermo et doctrina Salvatoris urbem confusionis everterit, ita ut Sodomae et Gomorrhae comparetur; non habitetur a sanctis viris, nec pastores requiescant in ea, qui Christi gregem pascere consueverant: sed e contrario requiescant ibi bestiae, et dracones, et struthiones, et pilosi saltent in ea. Quidquid enim haeretici loquuntur in synagogis Satanae, non est doctrina Domini, sed ululatus daemonum et pilosorum, quos imitabatur Esau. Et sirenae requiescent in delubris voluptatis, quae dulci et mortifero carmine animas pertrahunt in profundum: ut saeviente naufragio, a lupis et canibus devorenMiserebitur enim Dominus Jacob, et eliget adhuc de Israel, et requiescere eos faciet super humum suam: adjungetur a
Abbreviated transcription (Latin):
cui tradim᷑ ad pͥumendũ. Ueqͦ ⁊m
octiuo samo cant᷑. Ut destruas ini¬
micũ et defensorẽ. Posuit᷑ bellato¬
res dici qͥde terrapcul ueniunt. et
asũmo celo eciam ininistri angeli. qͥ
ĩmũdiꝯsũmatione mutẽdist̾. ut
paratos a frum̃to in cendio p̃parent
sẽpiterno. Omĩs qͦ que terra disꝑ¬
det᷑. quando terretia oꝑa sub u̾tim¬
tur. St̃ et allii dñi bellatores ĩstruc¬
ti armat᷑a apostoli: qͥ cotidie ĩ eccħa.¬

Expanded text:
tradimur ad puniendum, de quo et in octavo psalmo cantatur: Ut destruas inimicum, et ultorem . Possunt bellatores dici qui de terra procul veniunt et a summo coeli, etiam ministri Angeli, qui in mundi consummatione mittendi sunt, ut paratos a frumento incendio praeparent sempiterno . Omnis quoque terra disperditur, quando terrena opera subvertuntur. Sunt et alii Domini bellatores instructi armatura Apostoli, qui quotidie in Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
mata: sec sitis ꝑ fecti in eod̾e sensu. nĩ
eadẽ scientia. Uerundo hereticoꝵ de¬
scribitur suꝑbia: quim montibus se
esse credentes. eriguntur contra
scientiam dĩ. et iuiquitatẽ in excelsũ
loquntur. ⁊ ponunt ĩ celũ hos suũ.
qui et ipsi habent ppłos habent ire¬
ges. qͥ deceptũ ppłmn deuorant. Ter¬
tia interp̃tatio est: quam supra di¬
xerat. Gigantes ueniunt unt ut un¬
pleant furorem lueũ. gaudentessi¬
mul ⁊ ꝯtumeliam fatientes. ⁊ ipsoꝵ
gigantũ describit arrogantiam. ⁊ ad
pumendos qͥ sibi traditifuerant. ui
mala parte con sen sũ. Dñs exerci¬
tuũ p̃ cepit iuilitie belli: uenienti¬
bus de terra ꝓroeul asũmitate celi

Expanded text:
sed sitis perfecti in eodem sensu, et in eadem sententia . Secundo, haereticorum describitur superbia, qui in montibus se esse credentes, eriguntur contra scientiam Dei, et iniquitatem in excelsum loquuntur, et ponunt in coelum os suum, qui et ipsi habent populos, habent reges, qui deceptum populum devorant. Tertia interpretatio est: quia supra dixerat, gigantes veniunt, ut impleant furorem meum, gaudentes simul, et contumeliam facientes, ipsorum gigantium describit arrogantiam, et ad puniendos, qui sibi traditi fuerint, in mala parte consensum. Dominus exercituum praecepit militiae belli, venientibus de terra procul a summitate coeli
Abbreviated transcription (Latin):
satane:ut discant ñ blasphemare:
slom̃ autẽ gigantũ. pro co ĩ hebreo
gebixim̃ id est fortiũ positũ est:
lxx. theodotion ĩ similitudinẽ fabu¬
nas ⁊ arcturũ ⁊ hiadas. ⁊ orionẽ nẽ¬
nominant. Que ap̃ hebrehis aliis ap¬
pellantur uocabulis. Si autẽ gigan¬
ces rebelles di st̃. ⁊ om̃s heresei ꝯtra¬
rie ueritati rebellant do: om̃s he¬
retici gigantes st̃. qͥ guident ĩ er¬
rore suo ⁊ tunc maxime głantur:
quando eccłe otumieliam̃ fecerint.
ox multitudinis in montibus
quasi populoꝵ frequentiũ: uox so¬
nitus regũ ⁊ gentiũ ꝯgregatarum.

Expanded text:
Satanae, ut discant non blasphemare . Satanae, ut discant non blasphemare . Nomen autem gigantium, pro quo in Hebraeo GEBORIM , id est, fortium positum est, LXX et Theodotis in similitudinem fabunas, et Arcturum, Hyadas, et Orionem nominant, quae apud Hebraeos aliis appellantur vocabulis. Si autem gigantes rebelles Dei sunt, et omnes haereses contrariae veritati rebellant Deo: omnes haeretici gigantes sunt, qui gaudent in errore suo, et tunc maxime gloriantur, quando Ecclesiae contumeliam fecerint. Vox multitudinis in montibus quasi populorum frequentium, vox sonitus regu
Abbreviated transcription (Latin):
rẽt superioribus qui diquntur.
quod ipse uocauerit. fortes et exul¬
tantes in gła meͣa: qui maudauerat
seĩficatis suis. Porro iusta bex gi¬
gantes uenientes ut impleant fu¬
rorẽ dñi. gaudentes in aliena iiuri
atque letantes. sinistre accipiende
sunt cõtrarie que uirtutes. Dequi¬
bus in salmis legninus. Misit ĩ eos
furxem ire sue̾. furorẽ et iram et
tribulationẽ. immissionẽ ꝑ ange¬
los pessimos. fax his est et exterimna¬
tor in egipto quipotes agni litos san¬
ritꝰ qui egressꝰ est. et hiit inconspec¬
tu dñ n ait. Ego diseiꝰ płiam achab.
Dixit que ei dñs. Decipies ⁊ preualebiꝰᷤ
ẜ gredere et fac sic. Unde in eode
regum uolumune ncheas loqui¬
tur. uididñm isrł sedentem suꝑ
tronũ suũ. et omĩs exercitus celi.
stabat circa eũ adertris ⁊ asiistriᷤ
Dextre uirtutes st̃ eoꝵ angeloꝵ qͥ
ad bona mittuntur: sinistre autẽ
eoꝵ quibus ad pumiendũ tradũ¬
tur. Unde apłs quos tradidi inqͥd

Expanded text:
perioribus quae dicuntur, quod ipse vocaverit fortes suos, exsultantes in gloria sua qui mandaverat sanctificatis suis. Porro juxta LXX, gigantes venientes ut impleant furorem Domini, gaudentes in aliena injuria atque laetantes, sinistrae accipiendae sunt contrariaeque virtutes, de quibus et in psalmis legimus: Misit in eos furorem irae suae, furorem et iram et tribulationem, immissionem per Angelos pessimos . Ex his est et exterminator in Aegypto, qui postes agni litos sanritus qui egressus stetit in conspectu Domini, et ait: Ego decipiam Achab. Dixitque ei Dominus: Decipies et praevalebis egredere et fac sic . Unde in eodem Regum volumine Michaeas dixit; Vidi Dominum Israelem sedentem super thronum suum, et omnis exercitus coeli stabat circa eum a dextris, et a sinistris . Dextrae virtutes sunt eorum Angelorum qui ad bona mittuntur: sinistrae autem eorum quibus ad puniendum tradimur. Unde et Apostolus: Quos tradidi, inquit,