comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bona que fecerint ẽ occultare: ne ꝯtingat
eos lapsũ elationis incurrere. Qñ ꝑ semet¬
ipsã ueritas dicit. Attendite ne iusticiam
ur̃am faciatis corã hõibꝰ: ut uideamini ab
qͥs sciat. De quibꝰ ulico scriptũ est: qr illi
abeuntes diffamauert eũ ꝑ totã t̾rã illã.
S querendũ nob̾ est. qͥd sit hoc qd̃ omp̃e

Expanded text:
bona quae fecerint occultare, ne contingat eos lapsum elationis incurrere. Unde per semetipsam Veritas dicit: Attendite ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamini ab : Videte ne quis sciat . De quibus illico scriptum est quia illi abeuntes diffamaverunt eum per totam terram illam. Sed quaerendum nobis est quid sit hoc quod ipse
Abbreviated transcription (Latin):
undiq bono oꝑe ꝓtegit: ⁊ nullã partẽ
achoiuꝰ sire pecrato nriciã relinquit. Ilã
qui in aliis actionibꝰ instꝰ est. in aliis in¬
iustꝰ: qͣsi hoc latus cooperuit. illud nu¬
dauit. Nec iã bona sunt oꝑa:. que subortĩ
aliis prauis oꝑibꝰ inqͥnantur. Hinc enĩ
ꝑ salomonẽ dicit᷑. Qͥ in uno offẽdit: mul¬
ta bona ꝑclet. Hinc iacobꝰ dicit. Ꝙ totã¬

Expanded text:
undique bono opere protegit, et nullam partem actionis suae peccato nudam relinquit. Nam qui in aliis actionibus justus est, in aliis injustus, quasi hoc latus cooperuit, illud nudavit; nec jam bona sunt opera quae subortis aliis pravis operibus inquinantur. Hinc enim per Salomonem dicitur: Qui in uno offenderit, multa bona perdet . Hinc Jacobus dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ q̃ ꝯu̾ti fecerit peccatorẽ ab errore iuie
titudinẽ peccõꝵ. Si enĩ magne mercedis
est. a morte criꝑe carnẽ qͣndoq moriturã:
qͣnti ẽ merici a morte aĩam lib̾are. in celesti
patria sine fine icturãͦ Cor aũt iudue ꝯ¬
solat᷑: ddũ fideli cuiq aĩe. qi et̾nas dñi retri¬
butiones narrat. qͣsi turi uocibꝰ ex eiꝰ resur
rectione refonet᷑. Magnã gͦ ꝯsolationem
cor uuidue suscipit: qͣndo fidelis aĩa inuer¬
bis eccłe de acduentu illiꝰ aliqͥd cui sp̃ualit̾¬

Expanded text:
catorem ab errore viae titudinem peccatorum . Si enim magnae mercedis est a morte eripere carnem quandoque morituram, quanti est meriti a morte animam liberare, in coelesti patria sine fine victuram? Cor autem viduae consolatur, dum fideli cuique animae qui aeternas Domini retributiones narrat, quasi viri sui bona ad memorrectione refovetur. Magnam ergo consolationem cor viduae suscipit, quando fidelis anima in verbis Ecclesiae de adventu illius aliquid, cui spirit
Abbreviated transcription (Latin):
taliũ pauperũ clamor ẽ: psalmiste uoce di¬
centiũ. Cito anticipet nuscda tua: qr pau¬
peres facti sumꝰ nimis. Pupillũ uͦ cui ñ erat
aduitor lib̾at: dũ unꝰqͥsq mortuo antiquo
patre diabolo. ad sc̃e eccłe sinũ currens.
in ea exhortationis achutoriũ inuenit. qͥ
iam desid̾ia mundi ꝑseq̃ntis fugit. Potest
pupilli noĩe fidelis quisq etiã ꝓpt̾ mortẽ
bom patͥs intelligi. cuiꝰ ad tẽpus usione
destitutꝰ est: qͣuis solatio destitutꝰ ñ ẽ. Be¬

Expanded text:
talium pauperum clamor est Psalmistae voce dicentium: Cito nos anticipet misericordia tua, quia pauperes facti sumus nimis . Pupillum vero cui non est adjutor liberat, dum unusquisque, mortuo antiquo patre diabolo, ad sanctae Ecclesiae sinum currens, in ea exhortationis adjutorium invenit, qui jam desideria mundi persequentis fugit. Potest pupilli nomine fidelis quisque etiam propter mortem boni patris intelligi, cujus ad tempus visione destitutus est, q
Abbreviated transcription (Latin):
me iuenes ⁊ abscondebant᷑. nẽ astruit.
cor uidue ꝯsolatꝰ sum: qͣnta disciplina re¬
giminis ante eũ iuuenes abscondantur:
quanta mansuetudo pietatis. ut ꝑ eũ iudu¬
arũ corda ꝯsolent᷑. Sunt nãꝙ ñnulli it a
districti: ut omnẽ etiã mansuetudinẽ be¬
nignittatis amittant. sunt nonnulli ita
mansueti ut ꝑdant districti iura regimi¬
nis. Sñ cunctis rectoribꝰ utraq sũmoꝑe
sunt tenenda: ut nec in discipline uigore.
benignitatẽ mansuetudinis. nec rursũ in
mansuetudine districtionẽ deserant disci¬
pline: quatinꝰ nec a cõpassione pietatis ob¬
durescant. cũ ꝯtumaces corrigunt: nec di¬
scipline iugorẽ molliant. cũ infirmoꝵ aĩoᷤᷤ
ꝯsolant᷑. Regat gͦ discipline uigor mansue¬
tudinẽ. ⁊ mansuetudo ornet iugorẽ: &e sic
alterũ cõmendet᷑ ex altero: ut nec nigor sit
rigidꝰ. nec mansuetudo ddissoluta. Hec aũt¬

Expanded text:
abscondebantur; nunc astruit: Cor viduae consolatus sum. Quanta disciplina regminis, ut ante eum juvenes abscondantur; quanta mansuetudo pietatis, ut per eum viduarum corda consolentur! Sunt namque nonnulli ita districti, ut omnem etiam mansuetudinem benignitatis amittant, et sunt nonnulli ita mansueti, ut perdant districti jura regiminis. Unde cunctis rectoribus utraque summopere sunt tenenda, ut nec in disciplinae vigore benignitatem mansuetudinis, nec rursum in mansuetudine districtionem deserant disciplinae, quatenus nec a compassione pietatis obdurescant, cum sciplinae vigorem molliant, quum infirmorum animos consolantur. Regal ergo disciplinae vigor mansuetudinem, et mansuetudo ornet vigorem, et sic alterum commendetur ex altero, ut nec vigor sit rigidus, nec mansuetudo dissoluta. C.
Abbreviated transcription (Latin):
uita ĩnaculata. ¶ñ recte quoq ad moy¬
sen dñs dicit. Congrega mn septuaginta
iiros de semoribꝰ isrł: quos tu nosti qd̾ seneᷤ
pplĩ sint. In quibꝰ qͥd aliud ꝗͣ senectꝰ cordis
Si enĩ senectꝰ in eis corꝑis quereret᷑: a tantis
sciri poterant. a quantis uideri. Dũ uͦ dr.
quos tu nosti qd̃ senes pplĩ sunt: profecto
liquet qd̃ senectꝰ m̃tis non corꝑis eligenda
ruuenes ⁊ abscondunt᷑. senes uͦ ei assurgẽ¬
tes assistunt: qr uigorẽ eiꝰ atq rectitudinẽ
ĩmaturi formidant. grandeui glorificant:
leues quiꝙ st̃ fugnnt: graues uͦ atq per¬
fecti hanc iute sue meritis assurgendo ue¬
nerant᷑. Disciplinã qͥppe illiꝰ ꝑfecti diliguis:
imꝑfecti rep̃hendunt. Uident gͦ hanc iu¬
uenes ⁊ abscondunt᷑: qr dep̃hendi in sius
occultis actibꝰ metuuint. Senes uͦ assurgẽ

Expanded text:
vita immaculata . Hinc est ergo quod ad Moyvita immaculata . Hinc est ergo quod ad Moysem Dominus dicit: Congrega mihi septuaginta viros de senioribus Israel, quos tu nosti quod senes populi sint ; in quibus quid aliud quam senectus cordis Si enim senectus in eis corporis quaereretur, a tantis sciri poterant, a quantis videri. Dum vero dicitur: Quos tu nosti quod senes populi sunt, profecto liquet quia senectus mentis, non corporis, eligenda juvenes, et absconduntur, senes vero ei assurgentes assistunt, quia vigorem ejus atque rectitudinem immaturi formidant, grandaevi glorificant. Leves quique sunt, fugiunt; graves vero atque perfecti hanc vitae suae meritis assurgendo venerantur. Disciplinam quippe illius perfecti diligunt, imperfecti reprehendunt. Vident ergo hanc juvenes et absconduntur, quia deprehendi in suis occultis act
Abbreviated transcription (Latin):
nibꝰ exerit. Cui in platea parat᷑ cathedra:
qr in magna autoritatis latitudine. sii ma¬
gisterii exhib lib̾tatẽ. Que enĩ recta que
sentit publica uoce p̃dicat. qͣsi in platea
cathedrã sedet: cũ nullũ de sua p̃dicatiõe
metint: nulliꝰ p̃ssa terroribꝰ. se sub silentio
abscondit. An ñ inpuiblico ad docendũ
p̃sidet: ꝗͣ simul ⁊ sentiendi ueritas. ⁊ do¬
cendi porestas fulcitͦ S cũ ad portã ꝓce¬
deret. ⁊ in platea cathedrã sederet: quid
a leuibꝰ. qͥd a grauibꝰ ageret᷑ achungit di¬
storie intendimꝰ: que dix̃ credimꝰ. Si alle¬
gorie: que p̃dixit iidemꝰ. Iiuienes nãq
dici solent: qui nulla ꝯsilii granitate depͥ¬
munt᷑. Senes uͦ ñ eos scriptura sacra uo¬
care ꝯsueuit: qͥ sola qͣntitate tempoꝵ. s
moꝵ grandeuitate maturi st̃. Unde ꝑ
duiturna: neq numero annoꝵ cõputa¬
ta. Cani st̃ sensus hoĩs: ⁊ etas senectutis

Expanded text:
nibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, nibus exerit. Cui in platea paratur cathedra, quia in magnae auctoritatis latitudine sui magisterii exhibet libertatem. Quae enim recta quae sentit publica voce praedicat, quasi in platea cathedram sedet, cum nullum de sua praedicatione metuit, nullius pressa terroribus, se sub silentio abscondit. An non in publico ad docendum praesidet, quam simul et sentiendi veritas, et docendi potestas fulcit? Sed cum ad portam procederet, et in platea cathedram sederet, quid a levibus, quidve a gravibus ageretur, adjungit distoriae intendimus, quae dixit credimus; si allegoriae, quae praedixit videmus. Juvenes namque dici solent qui nulla consilii gravitate deprimuntur. Senes vero non eos Scriptura sacra vocare consuevit, qui sola quantitate temporum, sed morum grandaevitate maturi sunt. Unde per computata. Cani sunt autem sensus hominis, et aetas senectutis
Abbreviated transcription (Latin):
ueterũ fuit. ut semores in porta ꝯsisterent¬
⁊ causas introenntiũ iudicarent: quatinꝰ
tanto eẽt pacificꝰ urbis ppls: qͣnto ad hane
discordes ingredi ñ liceret. S nos sacram
hystoriã uenerantes. hec egisse beatũ iob
ꝓ eultu iusticie certũ tenemus: atq ad in¬
daganda allegorie mysteria ducim᷑. Qͥd
gͦ ꝑ ciuitatis portã. nisi bona queq actio
designat᷑: ꝑ quã aĩa ad ꝯuentũ regni cele¬
stis ingreditur: Uñ ꝓpha ait. Qͥ exaltas
me de portis mortis: ut annuntiẽ om̃s p̃di¬
dicationes tuas in portis filie sẏon. Porte
q̃ppe mortis sunt actiones praue: que ad
interitũ trahunt. Q aũt syon speculatio
dr: portas sẏon actiones bonas accipimꝰ
ꝑ quas suꝑnã patriã ingredim. ut regis
nͥ magisterii autoritas designat᷑. Greca¬
aũt noce. platea ꝓlatitudine dr̃. Nunc gͦ
scã eccła ad ciuit᷑atis portã procedit: qrut
aditũ celestis regni ꝑcipiat. in scĩs se actio¬

Expanded text:
eterum fuit ut seniores in porta consisterent, et causas introeuntium judicarent, quatenus tanto esset pacificus urbis populus, quanto ad hanc discordes ingredi non liceret. Sed nos sacram historiam venerantes, haec egisse beatum Job pro cultu justitiae certum tenemus, atque ad indaganda allegoriae mysteria ducimur. Quid ergo per civitatis portam, nisi bona quaeque actio designatur, per quam anima ad conventum regni coelestis ingreditur? Unde et Propheta ait: Qui exaltas me de portis mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiae Sion . Portae quippe mortis sunt actiones pravae, quae ad interitum trahunt. Quia autem Sion speculatio dicitur, portas Sion, actiones bonas accipimus, per quas supernam patriam ingredimur, ut Regis nisi magisteriitur. Nunc ergo sancta Ecclesia ad civitatis portam procedit, quia ut aditum coelestis regni percipiat, in sanctis se actio
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dices turtutẽ dĩ. ⁊ rursũ in timore ruo
reminisci facias insirmitatis nr̃e: Que
tñ infirmitas ne in cdesꝑationẽ nos ꝑtra¬
hat. cũ pulsat: dũ de infirmitate tua do¬
minũ rogares. qi auditꝰ ñ es: nob̾ quoq
locutꝰ es qd̃ audisti. Sufficit tͥ gr̃a mea:
nã uirtꝰ in infirmitate ꝑficitur. Aꝑta gͦ
di uoce ostendit᷑: qi custos ẽ uirtutis in

Expanded text:
praedices virtutem Dei, et rpraedices virtutem Dei, et rreminisci nos facias infirmitatis nostrae . Quae tamen infirmitas ne in desperationem nos pertrahat, cum pulsat, dum de infirmitate tua Dominum rogares, quia auditus non es, nobis quoque locutus es quid audisti: Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur . Aperta ergo voce Dei ostenditur quia custos est virtut
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ei suꝑna pietas celos aꝑit: seseq illi rãc
de sublimibꝰ ostendit. Qͥ ium̃ corꝑis ad tẽpꝰ
ꝑdidit: lum̃ cordis in ꝑpetuũ accepit. Ad a¬
naniã mitut᷑. uas electionis uocat᷑ : & tñ
de ciuitate eadẽ. quã post iusionẽ rãu in¬
gressus fuerat. fugiens recedit: sicut ipse
testat᷑ dicens. Damasci p̃positꝰ gentis arethe
regis custodiebat ciuitatẽ damascenorũ:¬
ut me cõprehend̾et. E ꝑ fenestrã in sporta
dimissus sũ ꝑ murũ: ⁊ sic effugi manꝰ eius.
Cui licent̾ dicã. O paule. in celo iam rãm
ꝯspicis: & in terra adhuc hõem fugis: In
paradysũ duceris: secreta dĩ uerba cogno¬
scis. & adhuc a sathane angło temptaris.
Uñ sic fortis. ut ad celestia rapiaris. uñ
sic infirmꝰ. ut in t̾ra hõem fugias. ⁊ adħͤ
a sathane angło acdũsa toleres: nͥ qr ipse
qui te sublenat. rursũ te subtilissima m̃
sura moderat᷑. ut ⁊ in miracłis tius nob̾

Expanded text:
quod ei superna pietas coelos aperit, seseque illi Jesus quod ei superna pietas coelos aperit, seseque illi Jesus de sublimibus ostendit. Qui lumen corporis ad tperdidit, lumen cordis in perpetuum accepit: ad Ananiam mittitur, Vas electionis vocatur, et tamen de civitate eadem quam post visionem Jesu ingressus fuerat fugiens recedit, sicut ipse testatur, dicens: Damasci praepositus gentis Aretae regis custodiebat civitatem Damascenoruut me comprehenderet; et per fenestram in sporta dimissus sum per murum, et sic effugi manus ejus . Cui licenter dicam: O Paule, in coelo jam Jesum conspicis, et in terra adhuc hominem fugis? In paradisum duceris, secreta Dei verba cognoscis, et adhuc a Satanae angelo tentaris? Unde sic fortis, ut ad coelestia rapiaris? Unde sic infirmus, ut in terra hominem fugias, et adhuc a Satanae angelo adversa toleres, nisi quia ipse qui te sublevat rursum subtilissima te mensura moderatur, ut et in miraculis tuis nobis
Abbreviated transcription (Latin):
at: iũ sic infirmꝰ. ut ita feminã ꝑtimescat:
nisi qr aque appenchunt᷑ m̃sura. ut ipsi scĩ d̃i
hões. ⁊ multũ ualearit ꝑ potentiã di ⁊ rursũ
quadã m̃sura mocderati sint ꝑ infirmitatem
suã ͤ In illis uirtutibꝰ helyas quid de do acce¬
perat: in istis infirmitatibꝰ qͥd de se poterat
mitas custos uircitis. In illis uirtutibꝰ osten¬
debat qͥd acceꝑct: in istis infirmitatibꝰ hoc
qd̃ acceꝑat custodiebat. Miracłis monstra
pautũ ideo fluminũ ⁊ latronũ. ciuitatis ⁊
frigoris ⁊ nuditatis erũnã: ad eccłaꝵ custo¬
diam uigilant̃ se ac pastoralit̾ exercentẽ: ad
terciũ celũ raptũ: rursũq eũ in paradyso
raptũ. ⁊ audisse archana tierba que ñ licet
homini loqͥ: ⁊ tñ sathane angło ad tẽptan¬
dũ ꝯcedit᷑: orat ut eximi debeat. ⁊ ñ exaudit᷑
Ciuꝰ cũ ipsa inicia ꝯuersionis aspicio. ppendo

Expanded text:
at? unde sic infirmus, ut ita feminam pertimescat, at? unde sic infirmus, ut ita feminam pertimescat, nisi quia aquae appenduntur mensura, ut ipsi sancti Dei homines et multum valeant per potentiam Dei, et rursum quadsuam? In illis namque virtutibus Elias quid de Domino acceperat, in istis vero infirmitatibus quid de se poterat,mitas custos virtutis fuit In illis virtutibus ostendebat quid acceperat, in istis virtutibus hoc quod acceperat cuPaulum video fluminum et latronum, civitatis et frigoris et nuditatis aerumnam, ad ecclesiarum custodiam vigilanter se ac pastoraliter exercentem, ad tertium coelum raptum, rursumque eum in paradisum raptum , et audisse arcana verba quae non licet homini loqui; et tamen Satanae angelo ad tentandum conceditur , orat ut eximi debeat, et non exauditur. Cujus cum ipsa initia conversionis aspicio, perpendo
Abbreviated transcription (Latin):
q̃busclã tẽptationibꝰ repͥmunt᷑. ut neqͥuaqͣ
tantũ ꝓficere ualeant qͣntũ uolunt: s ne
extollant᷑ suꝑbia. fit in eis ipsaꝵ quedam
m̃sura uirtutũ. Hinc ẽ ienĩ qd̃ helyas. dũ
tot uirtutibꝰ in atcũ ꝓfecisset. quadã m̃sura
suspensus ẽ: dũ iezabel pꝰmodũ quamuis
reginã. tñ mulierculã fugit. ꝑpendo qͥppe
hunc mire ututis uirũ. ignẽ de celo tͣbere:
&e sccdo qͥnquagenarios uros cũ siuis om̃ibꝰ
petitione subita ꝯcremare: u̾bo celos a
pluina cland̾e: uerbo celos ad pluuias a¬
perire: suscitantẽ mortuos: uent᷑a queq
preuidentẽ: ⁊ ecce rursꝰ aĩo occurrit. que
pariore ante unã mulierculã fug̾it. ꝯsid̾o
uirũ timore ꝑculsũ. de manu dĩ mortẽ pe¬
tere. nec acciꝑe: de manu mulieris mortẽ
fugiendo iutare. Querebat enĩ mortẽ dũ
fugeret: dicens. Sufficit mͥ dñe. tolle am¬
mã meã: neq enĩ melior sũ ꝗͣ patres mei
Unde gͦ sic potens. ut tot illas iurcutes faci¬

Expanded text:
am tentationibus reprimuntur; ut nequaquam tantum proficere valeant, quantum volunt; sed ne extollantur superbia, fit in eis ipsarum quaedam mensura virtutum. Hinc est enim quod Helias, dum tot virtutibus in alta profecisset, quadam mensura suspensus est, dum Jezabel postmodum, quamvis Reginam, tamen mulierculam fugiit. Perpendo quippe hunc mirae virtutis virum, ignem de coelo trahere, et secundo quinquagenarios viros cum suis omnibus petitione subita concremare, verbo coelos a pluviis claudere, verbo coelos ad pluvias aperire, suscitantem mortuos, ventura quaeque praevidentem; et ecce rursus animo occurrit, quo pavore ante unam mulierculam fugerit. Considero virum timore perculsum de manu Dei mortem petere, nec accipere; de manu mulieris mortem fugiendo vitare. Quaerebat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit mihi, tolle animam meam; neque enim melior sum quam patres mei . Unde ergo sic potens, ut tot illas virtutes faci
Abbreviated transcription (Latin):
dum dispensationẽ dñi ꝑu̾se interp̃tari
ñ metuunt: ꝑfecto plebes subditas ñ in
qr sius sibi uicissim allegationibꝰ ꝯtradici.
Arrius quippe tres ꝑsonas in dininitate
suscipiens. tres etiã deos credidit: q̃ ꝯtra
sabelliꝰ unũ dm̃ suscipiens. unã credidit
nis sue tramidẽ indeclinabilit̾ tenens. &
unũ dm̃ p̃dicans. tres ꝑsonas ꝯtra sabel¬
liũ asserit: ⁊ tres ꝑsonas asserens. uinũ
dm̃i ꝯtra arriũ ꝯficet᷑. Eꝑ aut in sacro e¬
loquio manicheꝰ nirginitatẽ laudari cõ¬
perit: ꝯiugia dãnauit. At ꝯtra ioninia¬
nus qr ꝯcedi ꝯiigia cognouit: uͥginita¬

Expanded text:
dum dispensationem Dei perverse interpretari non metuunt, profecto plebes subditas non inquia suis sibi vicissim allegationibus contradicunt. Arius quippe tres personas in divinitate suscipiens, tres etiam Deos credidit. Quem contra Sabellius unum suscipiens, unam credidit nis suae tramitem indeclinabiliter tenens, et unum Deum praedicans, tres personas contra Sabellium asserit, et tres personas asserens, unum Deum contra Arium confitetur. Quia in sacro eloquio Manichaeus virginitatem laudari comperit, conjugia damnavit. At contra Jovinianus, quia concedi conjugia cognovit,
Abbreviated transcription (Latin):
quibꝰ quisqͥs tingint᷑ ungit᷑: qͥsquis tin¬
guit᷑. int̾ius impinguatur. De qua nimi
pe ⁊ pinguedine repleat᷑ aĩa mea. Potest
noĩe olei. ipsa scĩ sꝑ̃c unctio designari: de
olei. Iugñ quippe a facie olei cõputrescir: qi
tio suꝑba repellit᷑: inigũ ꝯterit᷑. qͦ lib̾tatis
nr̃e colla p̃mebant᷑. De hoc rursꝰ oleo scͥp

Expanded text:
quibus quisquis tingitur ungitur, quisquis unquibus quisquis tingitur ungitur, quisquis ungitur interius impinguatur Vet. XIII. pe et pinguedine repleatur anima mea . Potest nomine olei ipsa sancti Spiritus unctio designari, de olei . Jugum quippe a facie olei computrescit, quitio superba repellitur, jugum conteritur, quo libertatis nostrae colla premebantur. De h
Abbreviated transcription (Latin):
dicimꝰ. qui cõmissiᷤᷤ nob̃ uerba uite impẽd̾e̾
non curamꝰ: qͣndo ꝯiugatũ uirũ ꝓhibere
ñ ualuit ab officio p̃dicationis. uł scłaris
habitꝰ. ł magne occupatio facultatisͦ Sed¬
seruata ueritate hẏstorie. ad sc̃e eccłe iam
uerba recdeamꝰ: que ꝑ beatũ iob. id ÷ ꝑ os
m̃bri sui loquit᷑. quanta sint que tempore
extremo patiet᷑. qͣndo transactoꝵ suoꝵ re¬
miniscit᷑: cũ ꝑ eam iideł uerbi pinguedine
oꝑantiũ uita lauaret᷑. Que ipsã quoq pre¬
dicatoꝵ suoꝵ nigilantiã plenius exequens:
subdit. Et petra fundebat m̾ riuos olei
Qr petre noĩe xp̃c accipit᷑: p̃dicator egro¬
menta unctionis intime emanat. De
hac petra olei riuus exiit: liber mathei
fudit. Totiens adhiic de petra hac ruins¬
olei fundit᷑: quotiens a scõ spn ungendis
m̃tibꝰ audicoꝵ ea que in libris neteribus
de xp̃o dicta sunt explanant᷑. ⁊ riui no¬
cantur olei: qi decurrunt ⁊ ungunt. In

Expanded text:
dicimus, qui commissis nobis verbum vitae impendere non curamus, quando conjugatum virum prohibere non valuit ab officio praedicationis vel saecularis habitus, vel magnae occupatio facultatis? servata veritate historiae, ad sanctae Ecclesiae jam verba redeamus, quae per beatum Job, id est per os membri sui loquitur, quanta sint quae tempore extremo patietur, cum transactorum suorum reminiscitur, cum per eam videlicet verbi pinguedinem operantium vita lavaretur. Quae ipsam quoque praedicatorum suorum vigilantiam plenius exsequens, subdit: CAPUT XV. IBID. Et petra fundebat mihi rivos olei petrae nomine Christus accipitur, praedicator egrementa unctionis intimae emanat. De hac petra olei rivus exiit, liber Matthaei, fudit. Toties adhuc de petra hac olei rivus funditur, quoties a sancto Spiritu ungendis mentibus auditorum ea quae in libris veteribus de Christo dicta sunt explanantur. Et rivi vocantur olei, 617 quia decurrunt et ungunt. In
Abbreviated transcription (Latin):
se ab audientibꝰ. sibiq testimoniũ reddi
a uidentibꝰ fatet᷑ beatus iob. qͣlis in oꝑe
qͣlis in sermone fuerit ostendit᷑. Neq n
aut in oꝑe lã ꝑfectus ẽ. eui adhuc lingne
prauitas ꝯtradicit: aut in sermone lau¬
dabilis. qͥ qd̾ loquit᷑. oꝑe ñ ostendit. Ut gͥ
b̃̃ iob amicon suoꝵ intrepationibꝰ exact᷑.
utraꝙ se habuisse ꝑhibeat: sese ⁊ audi¬
entibꝰ ⁊ uidentibꝰ uenerationi fuisse ma¬
nifestat. Qd̾ si ad uocẽ sc̃ẽ ecclẽ referamꝰ:
ille eiꝰ uerba beatificat. qͥ ea que audierit
oꝑe ꝯsũmat. Ille ei testimoniũ reddit: qͥ
exemplis uire illiꝰ bene uiuendo respõdet.
Scãm ⁊ enĩ eccłam ille ueracit᷑ uidet: cuiꝰ

Expanded text:
ab audientibus, sibique testimonium reddi a videntibus fatetur beatus Job, qualis in sermone, qualis in opere fuerit, ostenditur. Neque enim aut in opere jam perfectus est, cui adhuc linguae pravitas contradicit; aut in sermone laudabilis, qui hoc quod loquitur opere non ostendit. Ut igitur beatus Job amicorum suorum increpationibus exactus utraque se habuisse perhibeat, sese et audientibus et videntibus venerationi fuisse manifestat. Quod si ad vocem sanctae Ecclesiae referamus, ille ejus verba beatificat, quia ea quae audierit opere consummat. Ille ei testimonium reddit, qui exemplis vitae illi bene vivendo respondet. Sanctam etenim Ecclesiam ille veraciter vid
Abbreviated transcription (Latin):
sericordie ista st̃ oꝑa: lib̾are uociferantem
pauperẽ: pupillo adiutoriũ ministrare.
ꝑicurũ eriꝑe: cor iudue ꝯsolari. Suꝑiꝰ enĩ
dictũ est: quid exhibuit ꝑ doctrinã. Ait
nãq. Auris audiens beatificabat me. Nc̃
aũt narrat: que ꝑ miscd̾am impẽdit dic̃s.
Co qd̾ liberassẽ pauperẽ uociferantẽ: ⁊ pu¬
pillũ cui ñ eẽt acdiutor Uox qͥppe cũ opere.
sibi necessario ꝯcordant. Hec beatꝰ iob ⁊ ex¬
da signauit. Que utraq incessabilit̾ ex̾oet:
ut uideł filios suos ⁊ loquendo pascat. et
desendendo ꝓtegat: quatinꝰ ⁊ ꝑ uerba bonoᷤ
satiet. ⁊ ꝑ patrocinia tueat᷑ a malis. Bene
aũt scriptũ est. Germinet t̾ra herbã rirentẽ.
⁊ facientẽ sem̃: ⁊ lignũ srnctiferũ faciens fru
ut significaret aliqͥd ueracit̾ faciendũ. Per¬
bulo nos reficit: & patrocinii umbraculo
custoctit. Que ⁊ loquendo pascit. ⁊ opitu¬
lando ꝓtegit: ut ñ solũ herbã refectionis

Expanded text:
sericordiae ista sunt opera, liberare 620 vociferantem pauperem, pupillo adjutorium ministrare, periturum eripere, cor viduae consolari. Superius enim dictum est quid exhibuit per doctrinam. Ait namque: Auris audiens beatificabat me. Nunc autem narrat quae per misericordiam impendit, dicens: Eo quod liberassem pauperem vociferantem, et pupillum cui non erat adjutor. Vox quippe cum opere sibi necessario concordat. Haec beatus Job et exda signavit. Quae utrumque nunc incessabiliter exercet, ut videlicet filios suos et loquendo pascat, et defendendo protegat, quatenus et per verba bonos satiet, et per patrocinia tueatur a malis. Bene autem scriptum est: Germinet terra herbam virentem, et facientem semen, et lignum fructiut significaret aliud faciendum. bulo nos reficit, et pcustodit. Quae et loquendo pascit, et opitulando protegit, ut non solum herbam refectionis
Abbreviated transcription (Latin):
hereticis ꝑn̾sa intelligentia ꝯfisis. uicisii
s eoꝵ nequitia. ⁊ in cispa ꝯcordet.⁊ ĩ sen
tentia discrepet. At ꝯtra scã eccla. ꝑ medias
utrarũq parciũ lites ordinata pace gͣdit᷑:
&e sic scit suꝑiora bona susciꝑe. ut nouerit
etiã inferiora uen̾ari: qͣtinus nec sum ma¬
equet infimis: nec rursũ ima despiciat. cũ
sũma uenerat᷑. Nc̃ gͦ hereticaꝵ plebrũ pͥn¬
cipes autoritatẽ sc̃e eccłẽ ꝑpendentes. ces¬
dũ falsis querelis. ñ ratione uocis se repri¬
mi. s uirtuuis manu significant. Nocẽ suã
duces cohibent: qr nimirũ hi qͥ post se er¬
rantes ppłos trahere conant᷑. ne loqͥ ꝑu̾sa
nc̃ audeant. ⁊ autoritatis freuant᷑ pondere
⁊ uirtute rationis. Quoꝵ lingua suo gritt᷑
adheret: qr ⁊ si ꝑuersa loqui lib̾a uoce nõ
audent: intꝰ tñ apud se ꝯtegunt cuncta q̃
ꝯtra uerã fidẽ ꝓponere falsa moliuntur.
Hoꝵ gͦ tempoꝵ seq̃nti tribulatiõe dep̃hen¬

Expanded text:
haereticis perversa intelligentia confusis, vicissim sibi eorum nequitia et in culpa concordet, et in tentia discrepet. At contra sancta Ecclesia per medias utrarumque partium lites 619 ordinata pace graditur, et sic scit superiora bona suscipere, ut noverit etiam inferiora venerari, quatenus nec summa aequet infimis, nec rursum ima despiciat, cum summa veneratur. Nunc ergo haereticarum plebium principes, auctoritatem sanctae Ecclesiae perpendentes, cesdum falsis querelis non ratione vocis se reprimi, sed virtutis manu significant. Vocem suam duces cohibent, quia nimirum hi qui post se errantes populos trahere conantur, ne loqui perversa nunc audeant, et auctoritatis frenantur pondere, et virtute rationis. Quorum lingua suo gutturi adhaeret, quia etsi perversa loqui libera voce non audeant, intus tamen apud se contegunt cuncta quae contra veram fidem proponere falsa moliuntur. Horum ergo temporum, sequenti tribulatione deprehen
Abbreviated transcription (Latin):
zat᷑: & ego ñ uror: Tanto enĩ qͥsq ꝑfectꝰ ẽ.
qͣnto ꝑfecte sentit dolores alienos. Unde scã
eccła infirmis tẽ eadentibꝰ angustata. cum
hoꝵ reminiscit᷑ tẽpoꝵ. iure dictura est. Se¬
cundũ dies qͥbꝰ d̃s custodiebar me: qr se rc̃ ĩ
illis estimat cad̾e. que se nc̃ in istis respieit
stare. Bene aũt dt̃. qͣndo splendebat tuc̾na
eiis suꝑ caput meũ: ⁊ ad lum̃ eiꝰ ambulabã

Expanded text:
zatur, et ego non uror ? Tanto enim quisque perfectus est, quanto perfecte sentit dolores alienos. Unde sancta Ecclesia infirmis tunc cadentibus angustiata, cum horum reminiscitur temporum, jure dictura est: Secundum dies quibus Deus custodiebat me, quia se tunc in illis aestimat cadere, quae se nunc in istis respicit custodiri. Bene autem dicitur: Quando splendebat lucerna ejus super caput meum,
Abbreviated transcription (Latin):
humanam quidẽ faciẽ. s belurna ꝑ ĩpie¬
tatẽ cora gestantes: qͥ tunc mãmã mi¬
dant: qr errorẽ suũ libere p̃dicant. Lunc
catulos lactant: qr male sequaces paruu¬
loꝵ aĩas dũ ꝑuerse insimuiant. ad impie¬
tatẽ nutriendo ꝯfirmant. Seq̃r. Auris¬

Expanded text:
sed belluina per impietatem corda gestantes? Qui tunc mammam nudant, cum errorem suum libere praedicant. Tunc catulos lactant, quia male sequaces parvulorum animas dum perversa insinuant, ad impietatem nutriendo confirmant. Sequi
Abbreviated transcription (Latin):
dere dignat᷑ dicens. Oideo aliã legẽ in m̃¬
bris meis repugnantẽ legi m̃tis mee: ⁊ cap¬
huũ me ducentẽ in lege peccĩ. que ẽ in m̃b̃s
meis. Ad ima qͥppe trahit caro. ne extollat
uat. ne extollam̃ ex sũmis. Siñ subleuante
spũ nos caro tẽptaret: ꝑfectione ꝓculdu¬
bio tẽptationis sue in ina deic̾et. Rursũ uͦ
si ñ tẽptante carne ad sũma nos sp̃c eleua¬
ret: in suꝑbie casu. ipsa nos peiꝰ subleuatio¬
ne ꝓsterneret. S fit certo mod̾amine. ut
lapsũ. nec elationis incurrat: qm̃ nec rẽpta¬
tio exterior culpã ꝑficit. qr interior intẽtio
sursũ trahit: nec rursũ intentio int̾ior in su¬
perbiã elenat. qi tẽptano exterior humili¬
at dũ grauat. Sicq magno orcline cogno¬
scimꝰ in int̾iori ꝓuectu qͥd accepimꝰ: in exre¬
riori defectu qͣtud sumꝰ. ꝯmiro mͦ agitur.
ut nec de uirtute qͥsquã extolli debeat.
nec de tẽpratione desꝑet: qr dũ sp̃c tͣhte.¬

Expanded text:
em in membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis. Ad ima quippe trahit caro, ne extollatur vat, ne extollamur ex summis; si non sublevante itu nos caro tentaret, perfectione procul dubio tentationis suae in ima dejiceret. Rursus vero si non tentante carne ad summa nos spiritus sublevaret, in superbiae casu ipsa nos pejus sublevatione prosterneret. Sed fit certo moderamine, ut lapsum nec elationis incurrat: quoniam nec tentatio exterior culpam perficit, quia interior intentio sursum trahit; nec rursum intentio interior in superbiam elevat, quia tentatio exterior humiliat dum gravat: sicque magno ordine cognoscimus in interiori provectu quid accepimus, in exteriori defectu quid sumus: et miro modo agitur ut nec virtute quisquam extolli debeat, nec de tentatione desperet; quia dum spirit
Abbreviated transcription (Latin):
mens nocat᷑. Nñ ꝑ psaimistã cdr̃. Inpingua¬
sti in oleo caput meũ. Acsi aꝑte dicat. Cari¬
tatis pingnedine replesti m̃tem. Nẽ gͦ lucer¬
na suꝑ caput eccłe splendet: qr sacra eloqͥa
tenebras nr̃e m̃tis irradiant: ut in hoc ca¬
liginoso uite p̃sentis loco. dũ uerboꝵ dĩ lu¬
cem ꝑcipimꝰ. que st̃ agenda uideamꝰ. Nẽ
ad luum̃ in tenebris ambulat: qm scã riiũ¬
salis eccła. ⁊ si aliene occulta cogitõnis ñ
penetrat. qr qͣsi faciẽ ñ agnoscit in nocte:
ponit tñ gressus boni oꝑis. directa lumĩe
tab̾nacło meo. Sicut uniꝰcuiꝰq hoĩs: sic sõe
ecclẽ et as describit᷑. Pariuila qͥꝑpe tẽ erat: cũ a na¬
tiitate recens. uerbũ ite p̃dicare ñ po¬
terat. Hinc ⁊ enĩ de illa dr̃. Soror nr̃a par¬

Expanded text:
mens vocatur, per Psalmistam dicitur: « Impinguasti in oleo caput meum . » Ac si aperte dicat: Charitatis pingna super caput Ecclesiae splendet, quia sacra eloquia tenebras mentis nostrae irradiant, ut in hoc caliginoso vitae praesentis loco dum verborum Dei lucem percipimus, quae sint agenda videamus. Nunc ad lumen in tenebris ambulat, quoniam salis Ecclesia, etsi alienas occultas cogitationes non penetrat, quia quasi faciem non cognoscit in nocte, ponit tamen gressus boni operis, directa lumine tabernaculo meo. - Sicut uniuscujusque hominis, sic sanctae Ecclesiae aetas describitur. Parvula tunc quippe erat, cum nativitate recens verbum vitae praedicare non poterat. Hinc enim de illa dicitur: « Soror nostra par
Abbreviated transcription (Latin):
pͥstmos: Multa enĩ talia scã eccła doloribꝰ
pressa. dictura ẽ. Tantis qͥppe illã futtrũ ẽ
tribulationibꝰ angustari: ut hec tpr̃a cũ mag¬
no suspirio desid̾et. que nos cñ magno ddolo
enĩ statutꝰ dierũ mimerꝰ. m̃ses uoeant᷑: quid
noĩe signat m̃stũ. nisi collectiones animaꝵꝰ
Dies quippe dũ colligunt᷑ in m̃sibꝰ. subthug.
qi ⁊ hoc tẽpore sc̃a eccła. dũ ueritatis lucere¬
splenlentes aĩas colligit. in intimis abscon¬
dit. Aliqñ etiã m̃ses pro ꝑfectione ponunt᷑
sicut ꝓpha ait. Erit m̃sis ex m̃se. Pfectio ui¬
delicet eis erit in requie: quibꝰ nc̃ ꝑfectio fu¬
exit in oꝑatione. Remmiscat᷑ gͦ ꝑfectionis
pͥstine: reducat ad memoriã qͣnta p̃clicõnis
stie collectis aĩabꝰ reportabat lricra: ⁊ angu¬
stata tribulationibꝰ ddicat. Es m̃ tribuat
ut sim iuxta m̃ses pͥstinos. In quibꝰ ꝓfecto
m̃sibꝰ qualis fuerit: enum̾iando subrnqgit

Expanded text:
st.---Multa enim talia sancta Ecclesia doloribus pressa dictura est. Tantis quippe illam futurum est tribulationibus angustari, ut haec tempora cum magno suspirio desideret quae nos cum magno dolorenim statutus dierum numerus menses vocantur, quid aliud nomine signat mensium, nisi collectiones animarum? Dies in hoc tempore sancta Ecclesia dum veritatis luce resplendentis animas colligit, in intimis abscondit. Aliquando etiam mensis pro perfectione ponitur, sicut propheta ait: « Erit mensis ex mense , » perfectio videlicet eis  Reminiscatur ergo perfectionis pristinae, reducat ad memoriam quanta praedicatione sua collectis animabus reportabat lucra, et angustata tribulationibus dicat: Quis mihi tribuat, ut sim juxta menses pristinos? In quibus profecto mensibus qualis fuerit, enumerando subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
abyssũ clausus tenetur: qr diabolica ma¬
licia in eoꝵ subdolis cordibꝰ occultat᷑. S sicut
illic dẽm ẽ. educa᷑ draco de puteo abyssi:
publice de iniquoꝵ cordibꝰ om̃e serpentirõ
uirus aꝑitur. Nc̃ enĩ abscondit se sub blai¬
diente lingua. seuiens ꝯscientia: ⁊ malicia
calliditatis qͣsi quadã se tegit abysio simu¬
lationis. Nunc dñs sicut psalmiste uoce
dr̃: ꝯgregat sicut in utre aquas maris.
Uter qͥppe ẽ: carnalis cogitatio. Aque gͦ
maris in utre ꝯgregate st̃: cũ amaritudo
puerse m̃tis ñ erũpit exteriꝰ in uocẽ pͣue
lib̾tatis. Ueniet ꝓfecto tempꝰ. qͣndo ꝯtra

Expanded text:
abysso clausus tenetur, quia diabolica maabysso clausus tenetur, quia diabolica malitia in eorum subdolis cordibus occultatur. Sed sicut illic dictum est, educetur draco de puteo abyssi, publice de iniquorum cordibus omne serpentinum virus aperitur. Nunc enim abscondit se sub blandiente lingua, saeviens conscientia, et malitia calliditatis, quasi quadam se tegit abysso simulationis; nunc Dominus, sicut Psalmistae voce dicitur, Congregat sicut in utre aquas maris . Uter quippe carnalis est cogitatio. Aquae ergo maris in utre congregatae sunt, cum amaritudo perversae mentis non erumpit exterius in vocem pravae libertatis. Veniet profect
Abbreviated transcription (Latin):
suã. E enĩ parabola similitudo noĩat᷑. aꝑte
qui ad loquendũ parabolã assupsisse me¬
titur. indicat qͥd illa patiatur. Nnũqͣ uͦ sic
sue hystorie u̾ba ꝑmiscet. ut nichil allegoricũ
insonet: ñnũꝗͣ sic suos dolores loquit᷑. acsi ex
uoce dolentis ecclẽ loquat᷑. In hac uͦ ultima
sui parte sermonis ultimũ tẽpus designat
eccłe: qͣndo adũsarios suos. id÷ carnales qͦsq
ł hereticos adꝙ gentiles. qͦs nc̃ studet sap̃ie
autoritate cõprim̾e. effrenata iactantia elatoᷤ
cogitur in risu tolerare. Uñ in hoc qͦ sermone
dr. Nc̃ aũt clerident me iuniores tpr̃e: quoꝵ
ñ dignabar patres pon̾e cũ canibꝰ gregis
mei. A ipsa ordinis ratio exposcit. ut ꝑ u̾ba
b̃i iob ultima. extremi sc̃ẽ eccłe designentur
dies: qͣndo ꝑsecutione crescente. aꝑtas here¬
ticoꝵ uoces tolerare cõpellit᷑: cũ motus
cordis su. qͦs nc̃ intra cogitationũ sinus
ꝯstringunt. tẽ in uoce manifestati erroris

Expanded text:
a enim parabola similitudo nominatur, aperte qui ad loquendum parabolam assumpsisse metitur, indicat quid illa patiatur. Nonnunquam vero sic suae historiae verba permiscet, ut nil allegoricum insonet; nonnunquam vero sic suos dolores loquitur, ac si ex voce dolentis Ecclesiae loquatur. In hac vero ultima sui parte sermonis ultimum tempus designat Ecclesiae, quando adversarios suos, id est carnales quosque, vel haereticos atque gentiles, quos nunc studet sapientiae auctoritate comprimere, effrenata jactantia elatos cogitur irrisa tolerare. Unde in hoc quoque sermoneunc autem derident me juniores tempore, quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei . Et ipsa ordinis ratio exposcit ut per verba beati Job ultima extremi sanctae Ecclesiae designentur dies, quando, persecutione crescente, apertas haereticorum voces tolerare compellitur, cum motus cordis sui, quos nunc intra cogitationum sinus contegunt, tunc in voce manifestati erroris
Abbreviated transcription (Latin):
p̃mant. Ab adu̾sariis nãq suis duobus
modis eccła ꝑsecutionẽ patit᷑: scił aut rier¬
bis aut gladiis. S cũ uerbis ꝑsecutionem
sustinet: exercet᷑ enis sapĩa. Cum uͦ gladiis:
exercet᷑ eius patientia. S uerboꝵ ꝑsecutiõeᷤᷤ
ab hereticis nc̃ etiã cotidie toleramꝰ: cũ ipsi
heretici lingis nob̃ subdolis. ⁊ falsa humi¬
litate blandiunt᷑. ꝑsecutiones uͦ gladioꝵ nx¬
ta finẽ mundi secuture sr̃: ut grana celestibꝰ
horreis recondenda. tanto ueriꝰ a peccatoꝵ
paleis exuant᷑. qͣnto artiꝰ affliguntur. Tunc
electi om̃s qui in illa fuerint ĩbulatiõe cõpre¬
hensi reminiscant᷑ hoꝵ tẽpoꝵ. in qͥbꝰ nc̃ eccła
fidĩ pacẽ tenet: ⁊ suꝑba hereticoꝵ colla cõpri¬
mit. ñ potentatu culminis. s iugo rationi
Reminiscant᷑ nr̃i. qui qͥeta ficl̃ tpõa duximꝰ
qͥ ⁊ si in bellis coartam᷑ gentiũ: non tam̃ ĩ
dictis expugnam patrũ. Beatꝰ gͦ iobscẽ eccłẽ¬

Expanded text:
Ab adversariis namque suis duobus modis Ecclesia persecutionem patitur, scilicet aut verbis, aut gladiis. Sed cum verbis persecutionem sustinet, exercetur ejus sapientia; cum vero gladiis, exercetur ejus patientia. Sed verborum persecutiones ab haereticis nunc etiam quotidie toleramus, cum ipsi haeretici linguis nobis subdolis, et falsa humilitate blandiuntur. Persecutiones vero gladiorum juxta finem mundi secuturae sunt, ut grana coelestibus horreis recondenda tanto verius a peccatorum paleis exuantur, quanto arctius affliguntur. Tunc electi omnes qui in illa fuerint tribulatione comprehensi reminiscuntur horum temporum in quibus nunc Ecclesia fidei pacem tenet, et superba haereticorum colla comprimit, non potentatu culminis, sed jugo rationis. Reminiscuntur nostri, qui quieta fidei tempora ducimus; 612 qui etsi in bellis coarctamur gentium, non tamen in dictis expugnamur patrum. Beatus ergo Job sanctae Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
amssa ac ꝑdita fuerant. ad suã grãm refor¬
mare. Uñ scriptũ est. Rex qͥ sedet in solio
uidicii: dissipat omĩe malũ intiitu suo. Re¬
spiciendo nãq leuitatis nr̃e mala coercuit:
ce magna merita maturitatis dedit. Unde
tate enĩ ac subtilitate uentoꝵ in scriptura sa¬
cra solent aĩe designari: sicut ꝑ psalmistã de
dõ dr̃. Qͥ ambulat suꝑ pennas uentorũ:¬
id÷ qui transgredit᷑ uirtutes aĩaꝵ. Fecit
gͦ tientis pondus: q dñ suꝑna sapĩa replec
aĩas. eas maturitate indita graues reddit:
ñ illa grauitate qua dr. fili hominũ usꝙ¬
quo graues corde. Alrud nãq ẽ grauẽ ẽẽ
ꝑ ꝯstantiã: aliud ꝑ culpã. Ista em̃ grauitas
pondꝰ habet oneris: sila uirtitis. Ponctus gͦ
accipiunt aĩe. ut ab intentione di ñ iã leu

Expanded text:
amissa ac perdita fuerant ad suam gratiam reformare. Unde scriptum est: Rex qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo . Reset magna merita maturitatis dedit. Betate enim ac subtilitate ventorum in Scriptura sacra solent animae designari, sicut per Psalmistam de Deo dicitur: Qui ambulat super pennas ventoruid est, qui transgreditur virtutes animarum. Fecit ergo ventis pondus, quia dum superna sapientia replet animas, eas maturitate induta graves reddet, non illa gravitate qua dicitur: « Filii hominum, usquequo gravi corde? » Aliud namqconstantiam, aliud per culpam. Ista enim gravitas pondus habet oneris, illa virtutis. Pondus ergo accipiunt animae, ut ab intentione Dei non jam levi
Abbreviated transcription (Latin):
gelis metuit᷑ apud te timor dñi uocatur:
qr hanc habere te certũ est. si tim̾e cdñm
inchoat: cũ hoc extremi iuidicii pariore ꝑ¬
mose attrahit: sicut pater cũ paruulo fi¬
lo loquit᷑. ut ab ed possit intelligi. sponte
balbutit. Eꝑ enĩ naturã sapĩe penetrare ñ
possumꝰ qͥd sit in se: ex ꝯdlescensione di audi¬
ipsa ẽ sapĩa. S qr ille ueracit̾ iũ diim ti
moris intelligit. qͥ se a cunctis prauis oꝑibꝰ
custodit: recte subdit᷑. ⁊ reced̾e a malo: in¬

Expanded text:
gelis metuitur, apud te timor Domini vocatur, gelis metuitur, apud te timor Domini vocatur, quia hanc habere te certum est, si timere te Deum inchoat, cum hoc extremi judicii pavore permo se attrahit: sicut pater cum parvulo filio loquitur, ut ab eo possit intelligi, sponte balbutit. Quia enim naturam sapientiae penetrare non possumus quid sit in se, ex condescensione Dei audiipsa est sapientia. Sed moris intelligit, qui se a cunctis pravis operibus custodit, recte subditur: Et recedere a malo in
Abbreviated transcription (Latin):
in cdiẽ udicii ꝓpiciã parat. Et notandũ. qd̾
de ea quatrior dicta sunt. Ait enĩ. Uidit ce
en arranit: p̃paranit. ⁊ inuestigauit. Uidit.
nãq q species ẽ: en arrauit. qi uerbum.
Treparanit. qr remediũ: inuestigauit. quia
occultũ. S hoc qd̾ et̾na dĩ sapĩa. species pa¬
tris ⁊ uerbũ dr̃: qͣndo ab humana mente
penetrat᷑: Q̾s nãq intelligat. uł uerbum
sine tẽpore: ł speciẽ sine circũscripfione:
Dicenclũ gͦ erat aliqͥd: qd̾ de illa hõ cogno¬
sceret in se. Qñ apte subdit᷑. dir̃ homini
Ecce tuor dñi. ipsa ẽ sapĩa: ⁊ reced̾e a malo
intelligentia. Acsi aꝑte diceret᷑. Ad temet
ipsũ homo reu̾tere: cordis tui secreta ꝑscru¬
tare. Si dm̃ tetimere dep̃hendis: profecto
ꝯstat qr hac sapĩa plenus es. Que si adhꝰ
cognoscere ñ potes qͥd sit in se: iã cognosciꝰ
interĩ qͥd sit in te. Que enĩ aprid se ab an¬

Expanded text:
in diem judicii propitiam parat. Et notandum quod in diem judicii propitiam parat. Et notandum quod de ea quatuor dicta sunt, Ait enim: Vidit, enarravit, praeparavit, investigavit. Vidit namque, quia species est; enarravit, quia verbum; praeparavit, quia remedium; investigavit quia occultum. Sed hoc quod aeterna Dei sapientia species Patris et Verbum dicitur, quando ad humana mente penetratur? Quis namque intelligat, vel verbum sine tempore, vel speciem sine circumscriptione? Dicendum ergo erat aliquid quod de illa homo cognosceret in Ecce timor Domini ipsa est sapientia, et recedere a malo intelligentia. - Ac si aperte diceretur: Ad temet ipsum, homo, revertere, cordis tui secreta tare. Si Deum te timere deprehendis, profecto constat quia hac sapientia plenus es. Quam si adhuc cognoscere non potes quid sit in se, jam cognoscis interim quid sit in te. Quae enim apud se ab an
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentẽ eccł̃am clesignat: de qua scriptum ẽ.
& colligent de regno eiꝰ om̃a scandala. In su¬
pno ⁊ eñ regno scandala que ex eo colligi cde¬
beant ñ habent᷑. Qͥgͦ soluit oꝑe. ⁊ sic docet
tioce: in isto regno celoꝵ erit minimꝰ. in illo
nec minimꝰ. SUiam aũt ꝓcellis sonantibꝰ po¬
siit: cũ p̃dicatoribꝰ suis. ad corda hominũ
terrore uenturi iudicii ꝑculsa aditum fecit
Prius itaq lex ponit᷑. ut pꝰmodũ uia pandat᷑:
q illa uox cor audientis penetrat. que hoc
sapĩam d̾̃s uidit: enarrauit. p̃parauit. ⁊ in¬
uestigauit. Usitata sacri eloquii locutione.
uidere dĩ cłr. uid̾e nos facere: sicut uiro iusto
at si cdiligitis eũ: so: ut scire uos faciat. Tũc
qͦ cũ legẽ pliiis pon̾et. hoc ẽ mandatum
custochie p̃dicatoribꝰ daret: hanc incarnatã
sapiam uideri ⁊ enarrari a p̃dicatoribꝰ. p̃pa¬
rari ⁊ inuestigari ab auditoribꝰ fecit. Sibi
qͥppe illã p̃parat: quisqͥs illã bene uiuendo

Expanded text:
sentem appellat, de qua scriptum est: Et colligent de regno ejus omnia scandala . In superno etenim regno scandala quae ex eo colligi debeant non habentur. Qui ergo solvit opere, et sic docet voce, in isto regno coelorum erit minimus, in illo nec minimus. Viam autem procellis sonantibus posuit, cum praedicatoribus suis ad corda hominum terrore venturi judicii perculsa aditum fecit. Prius itaque lex ponitur, ut post modum via pandatur, quia illa vox cor audientis penetrat, quae hocsapientiam Deus vidit, enarravit, praeparavit, et investigavit. Usitata sacri eloquii locutione videre Deus dicitur, videre nos facere, sicut justo viro at si diligitis eum ; id est, ut scire vos faciat. Tunc ergo cum legem pluviis poneret, hoc est mandatum custodiae praedicatoribus daret, hanc incarnatam sapientiam videri et enarrari a praedicatoribus, praeparari et investigari ab auditoribus fecit. Sibi quippe illam praeparat, quisquis illam bene vivendo
Abbreviated transcription (Latin):
in ortũ suũ ⁊ creuit. ⁊ factũ est in arborem
magnã: ⁊ uolucres celi reqͥeuer̾̃t in ramis
eiꝰ. Ipse quippe ẽ granũ sinapis: qui in orti
sep̃ultura plantatus. arbor magna surrexit.
Granũ namq fuit cũ moreret᷑: arbor cum
resurgeret. Granũ ꝑ hiianitatẽ carnis:
arbor ꝑ potentiã maiestatis. Gramĩ quia

Expanded text:
in arborem magnam, et volucres coeli requieverunt in ramis ejus . Ipse quippe est granum sinapis, qui in horti sepultura plantatus, arbor magna surrexit. Granum namque fuit cum moreretur, arbor cum resurgeret; granum per humilitatem carnis, arbor per potentiam ma
Abbreviated transcription (Latin):
gauit. Solent ꝑ pluuias p̃dicantiũ dicta
turo iudicio intonant. sonantes procelle.
notandũ qd̃ pluuiis lex ponit᷑: ut uia ꝓcelł
sonantibꝰ aꝑiat᷑. Lex quippe ẽ ipsis p̃dicato¬
ribꝰ posita: ut uiuendo impleant. qd̃ loq̃n¬
do suadere festinant. Nã loq̃ndi autoritas
ꝑditͣ: qͣndo uox oꝑe ñ acdruuat᷑. Hinc enĩ
tu enarras iusticias meas: & assumis testa¬
m̃tũ meũ ꝑ os tuũ: Tu uͦ odisti disciplinã:
i proiecisti sermones meos post te. Sermo
dicit. facere ꝯtemnit. Quando aũt dictis eiꝰ
alter obediet: dũ ipse respuit oꝑe. qd̾ p̃li¬
eat uoce. ⁊ disimulat audire qd̾ narratͤ
De ista p̃dicationis lege scriptũ est. Qui sol¬
uerit unũ demandatis istis minimis. et
docuerit sic hões: minimꝰ uocabit᷑ in regno

Expanded text:
dicta turo judicio intonant, sonantes procellae. Et notandum quod pluviis lex ponitur, ut via procellis sonantibus aperiatur. Lex quippe est ipsis praedicatoribus posita, ut vivendo impleant quod loquendo suadere festinant. Nam loquendi auctoritas perditur, quando vox opere non adjuvatur. Hinc enim titias meas, et assumis testamentum meum per os tuum? Tu vero odisti disciplinam, et projecisti sermones meos post te . Sermodicit facere contemnit. Quando autem dictis ejus alter obediat, dum ipse respuit opere quod praedicat voce, et dissimulat audire quod narrat? De ista praedicationis lege scriptum est: Qui solverit unum de mandatis istis minimis, 610 et docuerit sic homines, minimus vocabitur in r
Abbreviated transcription (Latin):
ułi. Tri.ialta suꝑbe uolando petiit:
qui etiã uolatũ ⁊ pͥmis hominibꝰ ꝑsuasit
Ipsi quippe uolando quasi suꝑ se ire conati
sunt: quando eis lictũ est. uit gustarent ⁊ eẽm
sicut ni. Cũq summilitudinẽ diuinitatis ap¬
petunt: ĩmortalitalis munera ꝑdiderunt.

Expanded text:
uam alta superbe volando petiit. Quem etiam volatum et primis hominibus persuasit. Ipsi quippe volando quasi super se ire conati sunt, quando eis dictum est, ut gustarent, et essent sicut dii . Cumque similitudinem divinitatis app
Abbreviated transcription (Latin):
ipsas leues fiuctuationes mentiũ ñ leuit̾
pensat. uagationẽ cordis relinq̃ndo duu¬
dicat: s cũ ꝑ gr̃am respicit. uagam mentẽ
in ꝯsilii stabilitatẽ figit. Recte gͦ nẽ dr̃. qui
misecsiter dignat᷑ aspicere. h̃c ꝓtinꝰ ad ma¬
turitatẽ ꝯstantie format. Uel certe uentis
pondꝰ eist facere. ꝯcessã hic electis deu̾tutibꝰ

Expanded text:
n leviter pensat, vagationem cordis relinquendo dijudicat. Sed cum per gratiam respicit vagam mentem, in consilii stabilitatem figit. Recte ergo nunc dicitumisericorditer dignatur aspicere, hunc protinus ad constantiae maturitatem format. Vel certe ventis pondus fa
Abbreviated transcription (Latin):
cutꝰ achunxit. Hoc aũt dix̃ de spũ: quem ac¬
cepturi erarit credentes in eũ. Rursũ ꝑ aqͣ
que typũ hereseos tenet. callidis suasionib̾
hlant᷑ diõs. Aque furtine dulciores siris.
Aquaꝵ etiã noĩe. ñ nũq solent tbulationes

Expanded text:
it de spiritu, quem accepturi erant credentes in eum. » Rursum per aquam quae typum haereseos tenet, callidis suasionibus blanditur, dicens: « Aquae furtivae dulciores sunt . » Aquarum ergo nomine nonnunquam solent tribulationes
Abbreviated transcription (Latin):
arĩt hominis ñ habet tibi caput suũ recli¬
net. Uulpes ualde fraudulenta st̃ aĩalia
que in fossis uł specubꝰ abscondunt᷑. Cũ q
apparuerint: nũꝗͣ rectis itineribꝰ. sed tortu¬
osis anfractibꝰ curr̃t. Uolueres uͦ ut noriz¬
mus: alto uolatu se in aera sublenant. No¬
niine gͦ uulpiũ clolosa atq fraudulenta:
noĩe aũt uolucrũ hec eadẽ suꝑba demo¬
ma designant᷑. Acsi dicat. Fraudulenta
⁊ elata demonia in corde ur̃o. id÷ in cogi¬
tatione suꝑbie inueniunt habitationem
suã. Elliꝰ aũt hoĩs ubi caput suũ reclinet
ñ habet: il÷ humilitas mea requiẽ in su

Expanded text:
autem hominis non habet ubi caput suum recliautem hominis non habet ubi caput suum reclinet . Vulpes valde fraudulenta sunt animalia, quae in fossis vel specubus se abscondunt; cumque apparuerint, nunquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currunt. Volucres vero, ut novimus, alto volatu se in aera sublevant. Nomine ergo vulpium dolosa atque fraudulenta, nomine autem volucrum, haec eadem superba daemonia designantur. Ac si dicat: Fraudulenta et elata daemonia in corde vestro, id est in cogitatione superbiae inveniunt habitationem suam; Filius autem hominis ubi caput suum reclinet non habet, id est, humilitas mea requiem in su