comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lũ sibi fecit salomon. quod etilidiraeo ita
legimꝰ: uerbum quoq mugas exmensura.
hebra ei eodem modo et isdem appellant
sensib: et quantum cũmea pugho memoria.
nũquam me arbitror alma inmuliere¬
hupta legisse sed in ea quae uirgo est: uts
non solum uirgo sit seduirgo umiusactatis.
& in annis aduliscentiae: potest enĩ fieri:
ut uirgosit uetula: Ista aũ uirgo erat in
annis puellaru uel certe uirgo non puel¬
lula & qua e adhuouirũ nosse non posset.
sediam hubi lis. deniq: es indeatero nomio
sub puellae. et ad ulescentulae nom me
uirgo intellegitꝰ. Siin ueneriti inquit bomo
incampopuellum desponsatam &tdoppri¬
imens dormieriacuio ea. in terficiepis ui¬
rum solũ qui concubuit cumea et puellae
nihil facietis: Non est adulescentulȩ pecca¬
tum mortis. quia quomodosiquis insurgat
contra proximũ suum ec interficiat animã
eius sic hoc negotium accidit In agro inue¬
niteã clamauit puella desponsata & non

Expanded text:
lum sibi fecit Salomon, quod et in Hebraeo ita legimus. Verbum quoque nugas et mensuram Hebraei eodem modo et eisdem appellant sensibus. Et quantum cum mea pugno memoria, numquam me arbitror alma in mulierenupta legisse, sed in ea quae virgo est: ut non solum virgo sit, sed virgo junioris aetatis, et in annis adolescentiae. Potest enim fieri ut virgo sit vetula, ista autem virgo erat in annis puellaribus. Vel certe virgo, non puellula, et quae adhuc virum nosse non posset: sed jam nubilis. Denique in Deuteronomio sub puellae et adolescentulae nomine virgo intelligitur. Si invenerit, inquit, homo in campo puellam desponsatam, et vi opprimens dormierit cum ea, interficietis virum solum, qui concubuit cum ea, et puellae nihil facietis: non est adolescentulae peccatum mortis. Quia quomodo si quis in insidiis insurgat contra 110 proximum suum, et interficiat animam ejus, sic hoc negotium accidit. In agro invenit eam: clamavit puella desponsata, et non est
Abbreviated transcription (Latin):
acgrpti multitudo mari conparata f.
desentum faciet dñs mare aegrpti
Quod autem medi et persi pugnaue¬
rint contra babrlonem et sub uer¬
terint eam insupra dicto hierrinia
legimus. Acuite sagittas implete
faretras. suscitabit dñs sp̃m regum
lonis ÷ Ledate signum. augete cus¬
todiam.eleuate custodes. prȩparate
insidias Quia cogitauit dñs et fe¬
cit quaecumq. locutus ẽ contra ba¬
brionis habitatores: et rursum:
euate signum in terra: clangite bu¬
na ingentibus. sẽĩficate super eam
os Ad nuntiate contra illam
ararat. menni. et a scenez. nume
tra eam thapsar. adducite
isi bruchum aculeatum.

Expanded text:
Aegypti multitudo mari comparata est. Desertum faciet Dominus mare Aegypti. Quod autem Medi et Persae pugnaverint contra Babylonem, et subverterint eam, in supradicto Jeremia legimus: Acuite sagittas, implete pharetras. Suscitabit Dominus spiritum regum lonis levate signum, augete custodiam, elevate custodes, praeparate insidias: quia cogitavit Dominus, et fecit quaecumque locutus est contra Babylonis habitatores. Et rursum: Levate signum in terra, clangite buccina in gentibus, sanctificate super eam gentes, annuntiate contra illam regibus Ararat, Menni, et Ascenez, numerate contra eam Tapsar, adducite equum quasi bruchum aculeatum.
Abbreviated transcription (Latin):
Nonminus doleat quam mulier quȩ¬
ulalare in partu solet: Sed contur¬
batus et trepidus et interram cor¬
ruens caligantibus oculis. nesciat
quidloquatur: Pro eo autem qđ
nos uertimus babrlondilecta
mea. in hebraeo legitur neseph esci.
Et c̃ ipsum uelum quod in prinai¬
pio babrsonu oneris posuimusta
superinontintaicaligosums Pnoca¬
ligoso enim et teneb roso scriptana ẽ
nesepł: Pro prieq haec urbsisic uo¬
catur: propter altitudinem. et crec¬
tum usq ad calum superbiae uerneẽ:
Done mensam contemplare te spr¬
cula comedentes et bibentes sur¬
gite principes arripite elr peuo
Pꝯcusiste dupliciter accipitur o me¬
di et clamitę quibus supra dixi
pus aduenerit. las situdo uos retra¬
hat: Cumq comederitis et biberi¬
tis surgite arma arripite .babrlo¬
nium debellate Quodq: ait con¬
tem plare inspecula. Hoc sensu le¬
gitur. diligenter quae uentura
sunt prospice Potest et sic un¬
legi o babrlom.para balta

Expanded text:
non minus doleat, quam mulier ulnon minus doleat, quam mulier ululare in partu solet; sed conturbatus et trepidus, et in terram corruens, caligantibus oculis nesciat quid loquatur. Pro eo autem quod nos vertimus: Babylon, dilecta mea, in Hebraeo legitur, NESEPH ESCI  ; et est ipsum verbum quod in principio Babylonii Oneris posuimus, super montem caliginosum: pro caliginoso enim, seu tenebroso scriptum est Neseph. Proprieque haec urbs sic vocatur, propter altitudinem et erectum usque ad coelum sulare in specula comedentes et bibentes: surgite, principes, arripite clypeum. Locus iste dupliciter accipitur: o Medi et Elamitae, quibus supra dixi:pus advenerit, lassitudo vos retrahat. Cumque comederitis et biberitis, surgite, arma corripite, Babylonium debellate. Quodque ait, contemplare in specula, hoc sensu legitur: diligenter quae ventura sunt, prospice. Potest et sic intelligi: o Babylon, para Balthasar
Abbreviated transcription (Latin):
tam: Ascende elam. obside mede :
omnem gemitum eius cessare feci:
Netimeas inquit o persa
atinede bal lonis miltitudinem.
neillius praeritam prtentiam re¬
formides. Qinem genitum eius
ac pondus q inte premere con¬
sueuerat. celre fecis : Seu quod
nullus iamgat et doleat pressus
potentia bablonis : siũ quod tantis
malis oppresait ipsa babrlon. ut
negemitum qudem liberum ha¬
beat: Proptrea repleti sunt lum
bi mei dolore. angustia possedit
me sicut angustia parturientis:
corrui cum audirem. conturbatus
meienn uiderem : Emarcuit cor
me babrlon dilecta mea. posita ẽ
mibu in iniratulum. Propheta ideo
obscuri sunt. quia personȩu¬
rimae commutantur. Ergo et nunc
uox i saue inducitur plangentis ba¬
brlonem sp̃ũ prophȩtali : quod tanta
mala super eam uentura sint. ut ip¬
se qui narrat timore superitus. ne¬
queat in uerba prorumpere. Uidens
tantȩ multitudinis sanguinem fun¬
di et miseri cordiae motus affectu.
homo enim de hominibus loquitꝰ:

Expanded text:
tam. Ascende Elam, obside Mede: tam. Ascende Elam, obside Mede: omnem gemitum ejus cessare feci. Ne timeas, inquit, o Persa et Mede, Babylonis multitudinem, ne illius praeteritam potentiam reformides: omnem gemitum ejus ac pondus, quo te ante premere consueverat, cessare feci: seu quod nullus jam gemat et doleat pressus potentia Babylonis: seu quod tantis malis oppressa sit ipsa Babylon, ut ne gemitum quidem liberum habeat. Proptbi mei dolore, et angustia possedit me sicut angustia parturientis. Corrui, cum audirem, conturbatus sum, cum uiderem. Emarcuit corme. Babylon, dilecta mea, posita est mihi in miraculum. Prophetae ideo obscuri sunt, quia personae in his plurimae commutantur. Ergo et nunc vox Isaiae inducitur plangentis Babylonem spiritu prophetali, quod tanta mala super eam ventura sint, ut ipse qui narrat, timore superatus nequeat in verba prorumpere, videns tantae multitudinis sanguinem fundi: et misericordiae motus affectu homo enim de hominibus loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
dulemicut turbines¬
÷ ab africo iqniunt. dedesertom
nit de terrahorribillusiodura
nuntiata ẽ nihi: Ux babrlonii
populitimentis inꝗiturasiue ap¬
sius babrlonis. quodudiat medos
et clamitas contro exercitirnu
p̃iparare et uenirelesolitudinon
ponitq conparatidis ex eripluer
s icut inquit ab a fico ueneto nsue¬
hemiens tom pestas euenifel coniue¬
uetiita mihi a solitudine uastitus
uenit de terra horribili. cenus ne
nomen quidem audire possum ab sq
lus ẽ infideliter agit. et aiuda¬
n puiator e uãstat: Dotest in
hebreo ita legi. quicedis caede et
quiuastas uasta: ut adipsum ela¬
miten et medum prophetiae uati¬
cinium dirigatur. hortantis eum
implere quod cepit intrepidum as¬
cendere. obsidere potentissimam
ciuitatem: sin autem sic legitur
ut transtulimus. quasi depersona
tertia dicatur. Qui incredulus ẽ
infideliter agit. Et qui depopu¬
lator ẽ uastat: Cum superiorib
copulandum. in quib: sibi babrlon
uisionem duram praedicat nuntia.¬

Expanded text:
cut turbines ab Africo veniunt, de deserto venit de terra horribili. Visio dura nuntiata est mihi. Vox Babylonii populi timentis inducitur, sive ipsius Babylonis, quod audiat Medos et Elamitas contra se exercitum praeparare, et venire de solitudine, ponitque comparationis exemplum. Sicut, inquit, ab Africo vento vehemens tempestas venire consuevit: ita mihi de solitudine vastitas venit, de terra horribili, cujus ne nomen quidem audire possum absque lus est, infideliter agit: et qui depopulator est, vastat. Potest in Hebraeo ita legi: Qui caedis, caede; et qui vastas, vasta, ut ad ipsum Elamitem et Medum prophetiae vaticinium dirigatur, hortantis eum implere quod coepit, intrepidum ascendere, obsidere potentissimam civitatem. Sin autem sic legitur, ut transtulimus, quasi de persona tertia dicatur, qui incredulus est, infideliter agit: et qui depopulator est, vastat: cum superioribus copulandum est, in quibus sibi Babylon visionem duram praedicat nuntia
Abbreviated transcription (Latin):
cũstor qui da nocte. custoqui de
nortuo inurib lustus iuenit mane
et inanb stipsimitis quitrit con uer
suerduna mon tota idumee pro¬
ũdia secb qua edam eius regicqua
lustinuq: ae hodie dicitur eleu te¬
ropolis iuiginti distat milibus. iux¬
toquam sunt montes seir sumpto
aluurtore nomine : Seir quippe.
iner pretatur hispidus et pilosus
quod esau fuit: In abdia prophȩ¬
ta plenius super hac gente a nobis
disputatum ẽ. in quo necesse fuit
ueterem historiam reuoluere. et
hiet echelis hieremiȩq easdom̃
intestimonium trahere uisiones.
montem seiꝰ

Expanded text:
custos quid de nocte custos quid de custos quid de nocte custos quid de nocte dixit custos venit mane et nox si quaeritis quaerite convertem Duma non tota Idumaea provincia, sed quaedam ejus regio quae laestinae, quae hodie dicitur Eleutheropolis, viginti distat millibus: juxta quam sunt montes Seir, sumpto ab auctore nomine; Seir quippe interpretatur hispidus et pilosus, quod Esau fuit. In Abdia propheta plenius super hac gente a nobis disputatum est: in quo necesse fuit veterem historiam revolvere, et Ezechielis Jeremiaeque easdem in testimonium trahere Visiones, montem Seir
Abbreviated transcription (Latin):
tilu deorum eius contrita sunt in
terra Tritura mea etfilia area
maee quacaudiui a dño exerci¬
tium dõ asrł ad nuntiaui uobis
Causas reddidit. saperiaris. formnidi¬
inis ⁊ quane angustia pos sederim eũ
sicut partum entem. et cosiruerit
caudiens et perterritus sitrac
tenebroso ihoerore circum datus
cum posuissem inspeculam.
qui a dubiuyerat depersona specula¬
toris ꝗ icrrum uuderat ascen¬
derem ipse exponit in anifestius
ot ait Super speculam dñi ego
sum stans iugiter perdiem Spe¬
culatorem dĩ se esse pronuntians.
qui semperpositus in officio pro¬
pheta et diebus ac noctibus dñi pa¬
rens imperio quod cumq iusserit
loquitun i. Quidigitur clamaute ed.
Ecce istruenit ascensor uir bige
equatum irihaud dubium quiner

Expanded text:
ta sunt in terra. Tritura mea, et fili areae meae, quae audivi a Domino exercituum Deo Israel, annuntiavi vobis. Causas reddit superioris formidinis, quare angustia possederit eum sicut parturientem, et corruerit audiens, et perterritus sit, ac tenebroso horrore circumdatus. cum posuissem in speculam, quia dubium erat de persona speculatoris, qui Cyrum viderat ascendentem, ipse exponit manifestius, et ait: Super speculam Domini ego sum stans jugiter per diem, speculatorem Domini se esse pronuntians, qui semper positus in officio prophetali, et diebus ac noctibus Domini parens imperio, quodcumque jusserit loquitur. Quid igitur clamavit leo: Ecce iste venit ascensor vir bigae equitum: haud du
Abbreviated transcription (Latin):
nina receperint. Illi inpoenis p
uisitentur : Et tamen sciendum : qui
dicium dĩ humana non possit scire fra¬
litas. Nec depoenarum magnitudine
atq mensura ferre sententiam. quae
dñi arbitrio derelicta est ÷ Tunc erubes¬
cet luna & confundetur sol. luxta illud
quod a postolus ait: Et enim creatura
ipsa congemescit & parturit. Cernens
homines qui suo fruebantur lumme
nihil dignum dĩ bonitate fecisse. qui
solem suum oriri facit super iustos & in¬
nustos: Quomodo si dispensator &uilicus.
ueniente dño Cernat familiam uarus
subici cruciatibus. et nȩ quaquam sua
implesse praecepta: dehoc eodem loco.
plemus saluator ineuangelio docet:
Sol obscurabitur. & luna non dabit
lumen suum. exstellae cadent de caelo
& uirtutes caelorum mouebuntur : quan¬
do apparuerit signum filii hominis in
caelo & planxerint se omnes tribus ter¬
ae & uiderint filium hominis uenientẽ
ibtis caeli inuirtute & gloria mul

Expanded text:
ia receperint, illi in poenis perpetuis visitentur. Est tamen sciendum, quod judicium Dei humana non possit scire fragilitas, nec de poenarum magnitudine atque mensura ferre sententiam, quae Domini arbitrio derelicta est. Tunc erubescet luna, et confundetur sol, juxta illud quod Apostolus ait: Etenim creatura ipsa congemiscit et parturit , cernens homines qui suo fruebantur lumine, nihil dignum Dei bonitate fecisse, qui solem suum oriri facit super justos et injustos . Quomodo si dispensator et villicus, veniente Domino, cernat familiam variis subjici cruciatibus, et nequaquam sua implesse praecepta. De hoc eodem loco plenius Salvator in Evangelio docet: Sol obscurabitur, et luna non dabit lumen suum, et stellae cadent de coelo, et virtutes coelorum movebuntur, quando apparuerit signum Filii hocaelo et tunc plangent omnes tribus terrae et uidebunt filium hominis uenientem in nubibus caeli in uirtute mul
Abbreviated transcription (Latin):
presbiteros: Quimitantur ue tostum
dierum cunis caesaries describitur candi¬
da ut ȩtatis longitudo monstretur:
Potest hoc e de ecdesiastico gradu in¬
tellegi: Si tamen non destruant operi¬
Dñe dĩ meus estu ex altabote confitebor
nomini tuo quõ fecisti mirabilia cogita
tiones antiquas. fide amen: ꝗina posinstici¬
uitatem intumulum urbem fortem in rui¬
nam domum alienorum ait nonsit ciurtasi
& in sempiternum non aedificetur: Super
hoc lauidate populus fortis, cuntas gertiur

Expanded text:
pientia ejus , qui imitantur vetustum dierum, cujus caesaries describitur candida, ut aetatis longitudo monstretur . Potest hoc et de ecclesiastico gradu intelligi, si tamen non destruant operi meus es tu: exaltabo te, confitebor nomtiones antiquas, fideles, amen. Quia posuisti civitatem in tumulum, urbem fortem in ruinam; domum alienorum, ut non sit civitas, et in sempiternum non aedificetur. Super hoc laudabit te populus fortis, civitas gentiu
Abbreviated transcription (Latin):
ceps medorum & princeps regni greco¬
Urum: hos igitur principes quisuum non
seruauerunt gradum. Congregabit
dñs indie iudicui quasi in uno fasce pariter
colligatos e mittet in lacum inferni ut
millis quoq impleatur quod de impiis iu¬
scriptum est: lacum aperuit & effodit
eum. & incidit infoueam quam fecit: It
includentur incarcerem. luxta illud quod
ait dñs: Ite inignem aeternumꝰ qui
paratus est diabolo & angelis ei¬
autem sequitur. eost multos diesa¬
buntur : uidetur ad plaudere amicis me
qui diabolo & daempnibus dant p¬
tentiam a quod multa post temi¬

Expanded text:
 Medorum, et princeps regni Graecorum . Hos igitur principes, qui suum non servaverunt gradum, congregabit Dominus in die judicii, quasi in uno fasce pariter colligatos, et mittet in lacum inferni, ut in illis quoque impleatur quod de impiis scriptum est: Lacum aperuit, et effodit eum, et incidit in foveam quam fecit . Et includentur in carcere, juxta illud quod ait Dominus: Ite in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et Angelis et: Et post multos dies visitabuntur, videtur applaudere amicis meis, qui diabolo et daemonibus dant poenitentiam, quod multa post tem
Abbreviated transcription (Latin):
pionum s etibus patuit . Cumq uerera
pertransit & preterit & tuns intest¬
git ille qui sustin& quod non preuori¬
catur nisi qui preuariatorest ͥ anom
agtt inique nisi iniquus at igitur ma¬
ris fluctibus obruamur &bprimat
nos seua tempestas. nostriuiai est
qui ante tempestatem preuancato¬
res fuimus &iniqa : quod qd dicit iun
contra me ae lamite & legati persa¬
rum ueniunt. hic sensus est: elamil¬
tȩ inter pretantur. despicientes : per.¬
sȩ. temptantes: ueniant igitur hiri
qui dispicere solent. contempnere.
atq temptare: sed ego ingemes
& gemitus meus erit mea cor

Expanded text:
scorpionum ictibus patuit . Cumque venerit, pertransit, et praeterit: et tunc intelligit ille qui sustinet, quod non praevaricatur nisi qui praevaricator est, et non agit inique nisi iniquus. Ut igitur maris fluctibus obruamur, et opprimat nos saeva tempestas, nostri vitii est, qui ante tempestatem praevaricatores fuimus et iniqui. Quodque dicit: Contra me Elamitae, et legati Persarum veniunt, hic sensus est: 303 Elamitae interpretantur despicientes: Persae, tentantes. Veniant igitur hi qui despicere solent, contemnere, atque tentare: sed ego ingemiscam, et gemitus meus erit mea cons
Abbreviated transcription (Latin):
ntia¬
dia gum ut pridis uolupalte seeddor¬
lot ue plchi ÷ nec ultra dream lum¬
loator impleti sunt inlusionibus angus¬
tu enim possedit me & tribulatio
sio u solo tenere panturientemu
Miatum interseo uulgata editio eahe¬
braicum in hoc loco discrepat ÷ Ideo i¬
breuiter utrumq perstringimus
pendi nos odcasiunculam rel inquamus
Corrui tum audiremi contur batus sum
cumi uiderems emaredit corme um
it enebrae stupe fecerunt me babri¬
lon dilectamea. posita est mihi inmi¬
raculum Pone mensam. contempla

Expanded text:
ntiaquaquam ut prius voluptate, sed dolore sunt pleni, nec ultra dicam: Lumbi mei impleti sunt illusionibus . Angustia enim possedit me et tribulatio, sicut solet tenere parturientem. Multum inter se Vulgata editio, et Hebraicum in hoc loco discrepant: ideo breviter utramque perstringemus, pendi nos occasiunculam relinquamus. Corrui cum audirem, conturbatus sum cum viderem: emarcuit cor meumtenebrae stupefecerunt me: Babylon dilecta mea posita est mihi in miraculum. Pone mensam, contempla
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃momludati nec dum uenisse
se aenturum esse contendunt:
post uocationem lgitur gentium
squae quondam incauda reputatae
sunt. Israhel in caudam reputabitur.
Vt apponat dñs secundo manum su¬
am & possideat residium populi
sui. De quo & supra legimus nonom¬
nem is rabel: sed reliquias esse saluan¬
das quli e relictae fuerint ab assrri¬
is & ab aegrpto & adiuersis percir¬
cuitum nationibus  Primum enim
d uodecim a postoli. & septuaginta
& centum uiginti animae: & quingen¬
ti quibus pariter congregatis dñs
apparuit : De in.triamilia & quin¬
que milia ludaeorum indñ meredide¬
runt: la cobus quoque ad paulum a¬
postolum loquitur: qui& losede re¬
liquus erat Uides frater quanta
milia sunt iuda eorum credentium
Hiomnes emulatores legis sunt &a
in eodem uolumine legimus: Erant
autem in hierus alem habitantes lu¬
daei uiritimorati de uniuersis gen¬
tibus quae subcaelosut. quiomnes

Expanded text:
m Judaei necdum venisse, sed venturum esse contendunt. Post vocationem igitur gentium, quae quondam in caudam reputatae sunt, Israel in caudam reputabitur : ut apponat Dominus secundo manum suam, et possideat residuum populi sui, de quo et supra legimus, non omnem Israel, sed reliquias esse salvandas, quae relictae fuerint ab Assyriis et ab Aegypto, et a diversis per circuitum nationibus. Primum enim duodecim Apostoli, et septuaginta, et centum viginti animae, et quingenti, quibus pariter congregatis Dominus apparuit, deinde tria millia, et quinque millia Judaeorum in Dominum crediderunt. Jacobus quoque ad Paulum apostolum loquitur, qui et ipse de reliquis erat: Vides, frater, quanta millia sint Judaeorum credentium? hi omnes aemulatores legis sunt . Et in eodem volumine legimus: Erant autem in Jerusalem habitantes Judaei viri timorati, de universis 163 gentibus quae sub coelo sunt, qui om
Abbreviated transcription (Latin):
÷ moab. damasci. israhel. aegrpti.
sertimaris idumeae. &arabiae. ual¬
us uisionis. &ad extremum trri in qua¬
rum explanatione quae potuimus
diximus : Nunc quid totus orbis in com¬
summatione passurus sit propheticus
sermo describit. &nequaquam de
singulis gentibus. sed decimctis pariter
prophetatur: & primum quidem quae
impii tormenta passuri sint : It quomo¬
do iuxta euangelium eapostolum per¬
transeat caelum & terra: et figura
mundi istius. & deducantur peccatores
minfernum : : De quibus semptum est:
ingredientur ad extrema terrae . tra¬
dentur in manus gladii. partes uul¬
pium erunt. De inde quia proquali¬
tate meritorum Multae sunt man¬
siones apud patrem : dicitur quomodo
ta terra .lxx. corruptum orbem in¬
ter pretati sunt : & pro ad flicta facie illia
id est terrae : idem transtulerunt : &re¬
uelabit faciem eius ut procedant mor¬
tui de sepulchris suis. siue nudabit ear
ut omnia opera eius proferantur
publitum & dispergantur

Expanded text:
 Moab, Damasci, Israel, Aegypti, deserti maris, Idumaeae et Arabiae, vallis visionis, et ad extremum Tyri: in quarum explanatione quae potuimus diximus: nunc quid totus orbis in consummatione passurus sit, propheticus sermo describit, et nequaquam de singulis gentibus, sed de cunctis pariter prophetatur. Et primum quidem quae impii tormenta passuri sint: et quomodo juxta Evangelium et Apostolum, pertranseat coelum et terra, et figura mundi istius , et deducantur peccatores in infernum , de quibus scriptum est: Ingredientur ad extrema terrae, tradentur in manus gladii, partes vulpium erunt . Deinde quia pro qualitate meritorum multae sunt mansiones apud patrem, dicitur quomodo ta terra LXX corruptum orbem interpretati sunt; et pro afflicta facie illius, id est terrae, iidem transtulerunt, et revelabit faciem ejus, ut procedant mortui de sepulcris suis; sive nudabit eam, ut omnia opera ejus proferantur in publicum, et dispergantur
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ementem atq uendentem:
enim ex aequo stabant ante tribiinal
Nec erit acceptio personarum apud dm̃:
De quo & iob eisdem prope modum uer¬
bis loquitur : Paruus & magnus ibi sunt.
& seruus nontimens dñm suum: & salua¬
tor in euangelio cui omne iudicium tra¬
ditum est. pleno sermone testatur:
Dissi pabitur ergo terra & omnia terre¬
na opera redigentur adnihilum. ut ab¬
olita imaginei choici permaneat imago
super caelestis: Primus enim homo de
terra terrenus. & secundus de caelo cas¬
lestis : Qualis terrenus tales & terreni. Eẽ
quales super caclestis tales & super cȩlestõs.
ut sicut portamus imaginem terreni. por¬
temus imaginem super caelestis: Vn de
idem a postolus łoquitur : Caro & sanguis.
regnum dĩ nonpossidebunt: Non quod
secundum hereticos dispereat natura
corporum : Sed qđ ⁊ corruptiuum hoc in¬
duat incorruptionem. & mortale hoc in¬
t in mortalitatem : &haec omnia fient.
quia quod futurum est. perprophetas dñs¬

Expanded text:
tur, ementem atque vendentem. Omnes enim ex aequo stabunt ante tribunal Christi, nec erit acceptio personarum apud Deum . De quo et Job eisdem propemodum verbis loquitur: Parvus et magnus ibi sunt, et servus non timens Dominum suum . Et Salvator in Evangelio, cui omne judicium traditum est, pleno sermone testatur. Dissipabitur ergo terra, et omnia terrena opera redigentur ad nihilum, ut abolita imagine χοϊκοῦ, permaneat imago supercoelestis. Primus enim homo de terra terrenus, et secundus de coelo coelestis: qualis terrenus, tales et terreni; et qualis supertur, ementem atque vendentem. ut sicut portavimus imaginem terreni, portemus et imaginem supercoelestis . Unde idem Apostolus loquitur: Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt . Non quod secundum haereticos dispereat natura corporum, sed quod corruptivum hoc induat incorruptionem, et mortale hoc induat immortalitatem. Et haec omnia fient: quia quod futurum est, per prophetas Domi
Abbreviated transcription (Latin):
Quirgr q̃ eustodnum non inibi inputes
sed criptura: scãe difficultai praecipueq
esare prehetac : qui tantis obscuritatibus
in uolatus est . ut praehagnitudine rei
breuem explanationm putem. quae per
se longa est : Certe posstudiosis scribimus
& scãm scripturam tire cupientibus. non ir¬
fastidiosis &adingula nausiantibus: quisi flu¬
men eloquentiae & concinnas declamatio¬
nes desiderant. legant tullum: quintilia¬
ar nobium. lactantium. hi
rba laudari:¬

Expanded text:
isti Eustochium, non mihi imputes, sed Scripturae sanctae difficultati, praecipueque Isaiae prophetae, qui tantis obscuritatibus involutus est, ut prae magnitudine rei, brevem explanationem putem, quae per se longa est. Certe nos studiosis scribimus, et sanctam Scripturam scire cupientibus, non fastidiosis, et ad singula nauseantibus. Qui si flumen eloquentiae, et concinnas declamationes desiderant, legant Tullium, Quintilianum, GaArnobium, Lactantium, Hilrba laudari
Abbreviated transcription (Latin):
qoia excidisti tibi hic sepulchrum:
excidisti in excelso memoriam diligen¬
ter i npera taber naculum tibi

Expanded text:
quia excidisti tibi hic sepulchrum excidisti in excelso memoriam diligenter in petra tabernaculum tibi
Abbreviated transcription (Latin):
i supplicioxcaliceni inadueł sarns gentib
ꝓpinaret ibiborent quec̃ nomerent & ca¬
derenti Post quam au lictentiade et primũ
propinabus inerusalem. Respondit: Decepis¬
utame dñ e. et deceptus sumi la eebebraẽorũ
obseruatio est : Cecentm nos dicimus non
temeritatis esse sed ohoebientiae. dño
se obtulisse mittandum anii uiteriq
Antdixit uadeiet dic es populobuicaudita
audite er nelite intelaggere. Qundete
insi etnolite cognoscere: Exceca corpo¬
pulahũ lissetaure serus ad graua: et oculos¬

Expanded text:
calicem, ut adversariis gentibus propinaret, biberentque, et vomerent, et caderent, postquam audivit, vade, et primum propinabis Jerusalem, respondit: Decepisti me, Domine, et deceptus sum . Haec Hebraeorum observatio est. Caeterum nos dicimus non temeritatis esse, sed obedientiae, Domino se obtulisse mittendum. Et dixit: Vade, et dices populo huic: Auditu audite, et nolite intelligere, et videte visu, et nolite cognoscere. Excaeca cor populi hu
Abbreviated transcription (Latin):
nobis dñs posuite in lumen gentib: utss insa¬
lute usq ad extremũ terrae: Ergo sei ndum
bax facilis interptatio est quodei as ꝓpleta
dño imperante predicati quidpyoulasꝓ
turus: in hebraico difficulta ses

Expanded text:
in salutem usque ad extremum terrae . Ergo secundum LXX facilis interpretatio est, quod Isaias propheta Domino imperante praedicat, quid populus sit facturus. In Hebraico difficultas est
Abbreviated transcription (Latin):
Natheus autem edohanes quoꝵ alter he¬
breo alter greco sermone euangelia texuer̃:
testimonia dehebraico proferunt. ut est
illud: &x aegypto uocaui filium meum. et
quo nat artus uocabitur . et flumina de uen¬
tre eius. fluent a quae uiuae : Et uidebunt ly
quẽ compunxerunt. &cetera hissimil

Expanded text:
Matthaeus autem et Joannes, quorum alter Hebraeo, alter Graeco sermone Evangelia texuerunt, testimonia de Hebraico proferunt, ut est illud: Ex Egypto vocavi filium meum . Et: Quoniam Nazareus vocabitur . Et: Flumina de ventre ejus fluent aquae vivae . Et: Videbunt in quem compu
Abbreviated transcription (Latin):
tequem mis uineses : Norde contemptu sed
dehumilitate es pondit: Quia mhil depur¬
gagis labussuis audierat: quiomini sapientia
offerse administerium: Alii aũ putant id¬
circo se obtulisse esaiam: quia aestimabat
populo prospera nuntianda: sed quia au¬
diuite uade dicpopulohunc. aurib: audietis

Expanded text:
te quem missurus es , non de contemptu, sed te quem missurus es , non de contemptu, sed de humilitate respondit, quia nihil de purgatis labiis suis audierat, qui omni sapientia offert se ad ministerium. Alii autem putant, idcirco se obtulisse Isaiam, quia aestimabat populo prospera nuntianda: sed quia audivit: Vade, dic populo huic: Auribus audietis,
Abbreviated transcription (Latin):
idicentis quemmittam
ecquis ibi nobis e  ecce ego mitteme:
lanũ :⁊ eio quid uolentes lxx posuerunt
adꝑsulũ istum: quod penitus in hebracco
pin habetur. Quando aũ exdĩ per sonu
dicitur nobis ailla sensu accipiendum est
quo et ingenesi legimus. Faciamus hominem
ad imaginem et similitudinem hram. utsa¬
cramentum indicet trimtatis uomodo
enim in euangelo legimus. Dicente id nõ
ego et pateranum sumus Et unum ad natu¬
iram referimus sumus ad ꝑsonarum diuersi¬
tatem sic dño iubente trinitas imperat:
Propterea aũ non olitit dñs quemire p̃cipiat
sed proponit audientibytptionem ut uolun¬
tas prȩmium consequatur : Et prophetau
non temeritate & arrogantia propria et
iodnscientiae se ire promittit sed fusudiui
quõ purgata sunt labia eius et ablatans¬
quitas. mundatumq: peccatum: Ergiti
pharaonem regems a egrpti: Et illeait ob¬
secrodñe non sum dignus. et prouide alium
quem mittas siue tit labebraeo legitur mit¬

Expanded text:
dicentis: Quem mittam, et quis ibit nobis? Et dixi: Ecce ego, mitte me.LANU  , nescio quid volentes LXX posuerunt ad populum istum, quod penitus in Hebraeo non habetur. Quando autem ex Dei persona dicitur, nobis, illo sensu accipiendum est, quo, et in Genesi legitur: Faciamus hominem ad imaginem, et similitudinem nostram , ut sacramentum indicet Trinitatis. Quomodo enim in Evangelio legimus, dicente Domino: Ego et Pater unum sumus ; et unum ad naturam referimus, sumus, ad personarum diversitatem: sic, Domino jubente, Trinitas imperat. Propterea autem non dicit Dominus quem ire praecipiat, sed proponit audientibus optionem, ut voluntas praemium consequatur. Et Propheta non temeritate et arrogantia propriae conscientiae se ire promittit; sed fiducia: quoniam purgata sunt labia ejus, et ablata iniquitas, mundatumque peccatum. Ergo et Pharaonem regem Aegypti , et ille ait: Obsecro, Domine, non sum dignus, 96 provide alium quem mittas, sive ut in Hebraeo legitur, Mit
Abbreviated transcription (Latin):
tatisunt : ut euangelista lucas in apostoloꝵ
nactib posuit : Cumqu inuicẽ non esseq con¬
sentientes haud dubium quin iudaei disce¬
debantedicente paulo unũ uerbum quia
bene sp̃ssc̃s locutus est ꝑesaiam ꝓphetam
ad patres nr̃os dicens. Vad e adpopulugi
istum & dic. Aure audietis et nos
intelległtis. et uidentes uidebitis et ñ ꝑspici¬
et is: Incrassatum est enim corpopuli huius
et aurib: grauit̃ audierunt. et oculos suos con¬
presserunt ne forte uideant oculis et a urib
audhiant. et corde intellegant. et conuer¬
tant se et sanem ili : Quoau he ꝓphetia¬
impleta sit tempon pse a postoe paulus
in consequentib: loquit utumergosit obis
quo gentib missum est ħalutare di. Ipsi et
audient Vnde & inisdem astoloꝵ actib
legimus quod paulus et barbis iudeis no¬
lentib: credere dixerint: Vo portebat
primũ loqui uerbum di. sed qũo R. listis illud
et indignos uos iudicastis ae ternauitaꝰ

Expanded text:
tati sunt, ut evangelista Lucas in Apostolorum Actibus posuit: Cumque invicem non essent consentientes, haud dubium quin Judaei, discedebant dicente Paulo unum verbum quia bene Spiritus Sanctus locutus est per Esaiam prophetam ad patres nostros dicens vade ad populum istum et dic aure audietis et non intellegetis et videntes videbitis et non perspicietis incrassatum est enim cor populi huius et auribus graviter audierunt et oculos suos conpresserunt ne forte videant oculis et auribus audiant et corde intellegant et convertantimpleta sit tempore, ipse Apostolus Paulus in consequentibus loquitur: Notum ergo sit vobis, quoniam gentibus missum est hoc salutare Dei, et ipsi audient . Unde et in eisdem Apostolorum Actis legimus, quod Paulus, et Barnabas Judaeis nolentibus credere, dixerint: Vobis oportebat primum loqui verbum Dei, sed quoniam repulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vita
Abbreviated transcription (Latin):
mon eognountne &populus meus non
intellexit . clementissimum creatorẽ
& factorum suum prouocauit in ama¬
ritudinem. ut numquam eius misere¬
atur:  pie quidem dicuntur

Expanded text:
on cognovit me, et populus meus non intellexit, clementissimum Creatorem et factorem suum provocavit in amaritudinem, ut nequaquam ejus misereatur. Haec pie quidem dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
rum: sunt enim multi e noni
ac uam loqui & seductores. qros
tet redarguere. praecipue excirciu¬
cisione: alueum autem siue riuũ
fluminis. iuxta historiam eufraten
possumus dicere. sicut & inseptuage¬
simo primo psalmo scrintum esa
dominabitur amari

Expanded text:
rum: Sunt enim multi et non subditi ac vaniloqui, et seductores, quos oportet redarguere, praecipue ex circumcisione . Alveum autem, sive rivum fluminis juxta historiam Euphratem possumus dicere, sicut et in septuagesimo primo psalmo scriptum est: Dominabitur a mari
Abbreviated transcription (Latin):
LMulieres uenientes aspectacu¬
lo uenite non est enim populus ha¬
bens intellegentiam propter ea
inon miserebitur eorum qui fecit
eos. e qui formauit eos non parcet.

Expanded text:
Mulieres venientes a spectaculo, venite: non est enim populus habens intelligentiam; propterea non miserebitur eorum qui fecit eos; et qui formavit eos, non parcet.
Abbreviated transcription (Latin):
phetauit propter ea autem mult¬
res longo conterentur itinere inba¬
cillitate fame &squalore confedta
e docebunt populum miserabilen
quia non est populus

Expanded text:
phetavit . Propterea autem mulieres longo conterentur itinere, imbecillitate, fame et squalore confectae, et docebunt populum miserabilem, quia non est populus
Abbreviated transcription (Latin):
masculos interpretatus est. nescu
illud apostoli: nolite errare. ds̃ non
inridetura
Indulsisti genti dñe indulsisti genti:
numquid glorificatus es elongasti om¬
nes termisios terrae:
LxX
Aposuerunt: in hebraico non
habentur sed quia supra dixerant.
sensum sicuti addiderunt de suo. ma¬
la : Vt quigloriosi interra sunt. ma¬
ls duplicibus opprimantur : Porro
uintios multo alter est sensus

Expanded text:
masculos interpretatus est, nesciens illud Apostoli: Nolite errare, Deus non irridetur . Indulsisti genti, Domine, indulsisti genti. Numquid glorificatus es? elongasti omnes terminos terrae. LXX:secundo posuerunt, in Hebraico non habentur; sed quia supra dixerat, sensum secuti, addiderunt de suo, mala: ut qui gloriosi in terra sunt, malis duplicibus opprimantur. Porro juxta Hebraeos multo aliter est sensus,
Abbreviated transcription (Latin):
rae sertim cum tanta
gentibus id est humano generi. & ex¬
ertuisti meas in credibilem clemen¬
tiam. numquid te cognouerunt: num¬
quid glorificauerunt nomen tuum:
nonne e contrario ate longeces
tribulatione murmuris doctrina
Lxx. Dñe in tribulatione recordatuis
sum tu .i. intribulatione parua doe¬
trina tua nobis: Quia indulgenel
saepe contemptus es nec glori fi¬
catus. sed econtrario õnes a tua
scientia recesserunt. propter ea
dñe per cute eos ut inangustia te
requirant. & intribulatione mur¬
muris doctinna tua sit eis. q
tantum eis malorum pom
cumbet: ut neclamare qui
deant confidenter. sed do
suum silentio deuorent. Iiret
lxx. intribulatione propheta
dignae passiones huius
aduenturam gloriam quae
reue labitur in nobis: Si autem par
uaulatio doc& &emendat &cor¬
ripit. Quanto magis magna cum
atne mur conditionis nr̃ae. & dĩ
poie recordamur:
Si hae conerpit cumadpropin¬
iouint ad pantum aolensicla¬
mit indoboribus sins: sic facti sumus

Expanded text:
raesertim cum tanta gentibus, id est, humano generi, et exercuisti in eas incredibilem clementiam, numquid te cognoverunt? numquid glorificaverunt nomen tuum? Nonne e contrario a te longe  tribulatione murmuris doctrina ine, in tribulatione recordatus sum tui, in tribulatione parva doctrina tua nobis. Quia indulgens saepe contemptus es, nec glorificatus; sed e contrario omnes a tua scientia recesserunt; propterea, Domine, percute eos, ut in angustia te requirant, et in tribulatione murmuris doctrina tua sit eis: quando tantum eis malorum pondus incumbet, ut ne clamare quidem audeant confidenter, sed dolorem suum silentio devorent. Juxta LXX, in tribulatione Propheta condignae passiones hujus ad venturam gloriam quae revelabitur in nobis . Si autem parva tribulatio docet, et emendat, et corripit, quanto magis magna, cum admonemur conditionis nostrae, et Dei potentiae recordamur! Sicut quae conquaverit ad partum dolens clamat in doloribus suis sic facti sumus
Abbreviated transcription (Latin):
Et aresco aqua de mari. bcrliuinr
desolabitur atq sic cabitur iue
deficient. flumina : at tenuabioro¬
tur & siccabuntur riui aggerum:
calamus &iuncus marcesc& inuda¬
bitur alueus riui a fonte suo. ł&
omnis sementis ir rigua sic cabitur:
a resc& & noneriti e mȩrebunt
piscatores : & lugebunt omnes mit¬
tentes in flumen hamum : & expan¬
dentes rete super faciem aque
eius flaccentia omnes qui fas
lacunas ad capiendos pisces
principes taneos sapientes
rii pharao: dederunt con
sipiens: Quando rex fora
labiturt
audu inabaegeptus hoc nomine lin¬
qno eorum omne quod inpalude
uires nascitur appellari: calamus
artem iuxta tropologiam: est sermo
uacuus nihil inse solidum habens:
& paprris qui uid&ur quidem ha¬
bere medullam & non esse uacius.
& timen fragilis est citoq marces¬
cit. Omnes quoq riui arę facto
riuorum capite sic cabuntur: &
aegrptiis are factumi nonerit:
ugeant qui mittebant hamum
nen: Et expandebant r&e
urbidas : qui autem pluse

Expanded text:
aqua de mari, et fluvius desolabitur, atque siccabitur. Et deficient flumina: et attenuabuntur, et siccabuntur rivis aggerum. Calamus et juncus marcescet: nudabitur alveus rivi a fonte suo, Et omnis sementis irrigua siccabitur, arescet, et non erit. Et moerebunt piscatores, et lugebunt omnes mittentes in flumen hamum, et expandentes rete super faciem aquarejus flaccentia, omnes qui faciebant lacunas ad capiendos pisces. Stulti principes Taneos, sapientes consiliarii Pharao dederunt consilium insipiens. Quando rex fortihabetur. audivi, ab Aegyptiis hoc nomine lingua eorum omne quod in palude virens nascitur appellari. Calamus autem juxta tropologiam, est sermo vacuus, et nihil in se solidum habens: et papyrus qui videtur quidem habere medullam, et non est vacuus, et tamen fragilis est, citoque marcescit. Omnes quoque rivi, arefacto rivorum capite, siccabuntur, et Aegyptiis, arefactum, non erit: et lugeant qui mittebant hamum in flumen, et expandebant reteurbidas. Qui autem plures
Abbreviated transcription (Latin):
texitur: quodq sequitus
erunt in rigua eius flaccentia
omnes qui faciebant lacunas ad ca¬
piendos pisces: hoc significat quod
omnes insidiae aegr̃pti piscatorure
destruantur &pereant: prolacunis
quae fiebant ad capiendos pisces.
quos nos iuxta sensum interpr e¬
tati sumus: & in ebraico & in cuncb¬
tis inter pr etibus in loco piscium
ponuntur animae : ut ab historiatrahamur

Expanded text:
texitur. Quodque sequitur: Et erunt irrigua ejus flaccentia, omnes qui faciebant lacunas ad capiendos pisces, hoc significat, quod omnes insidiae Aegypti piscatorum destruantur, et pereant. Pro lacunis quae fiebant ad capiendos pisces, quod nos juxta sensum interpretati sumus, et in Hebraico, et in cunctis interpretibus, in loco piscium ponuntur animae, ut ab historia trahamur
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerint altius quippiã sapere. &nimio
labore sudd antes. descripturis sc̃is mis¬
ticum aliquid inuenire tubi lominus fru
et spinis quae oriuntur inmanib: ebrii :¬
& nequaquã terra eoꝵ atq docerina abho¬
minib: rationali animante: sed abubus
quorum ds̃ curam non habet & abrutis
animalibus condulcetur

Expanded text:
voluerint altius quippiam sapere, et nimio voluerint altius quippiam sapere, et nimio labore sudantes de Scripturis sanctis mysticum aliquid invenire: nihilominus frugcompleantur et spinis, quae oriuntur in manibus ebrii. Et nequaquam terra eorum atque doctrina, ab hominibus, rationalibus animantibus: sed a bobus, quorum Deus curam non habet, et a brutis animalibus conculcetur
Abbreviated transcription (Latin):
captiertatẽ solere fteriuatinam nesciremus.
adnuisa magna paros roma hi orbis quondam
iñdae simbs est. quod absq ira de fagtt̃ noꝵ
putamus: quiiequaquã cantemptam sinꝑ
asimmos ulciscitur et thaldeos. sed feras gentes
et quodam modo nobis incogpitas. quarũ
et uultus & sermo terribilisestu et femine¬
as incisasqufacies preserente sauro. et
bene babatorũ sugieiss aterga confodiun
legisse menoui in his locis latissimã ei nex¬
tricabilem tropologiam quod uniuersa
quae iux ta historiam disserlumus spĩtalit̃
ueracis aociderint lrxunã habenter¬
toruaccam: etdias oues munda uidelicet ani¬
malia : ut nequaquq̃ solado cibi sedlacte
nutriantur infantiae : et romedant mella
uerboꝵ quaedestillant delabiis mulie¬
ris meretricis: et uinum non habeant
quod laetificat cor hominis. sed omnia
eoꝵ opera redigantur. inspinas. ut uulne¬
renttr ab aduersariis qui percuttunt in
obscuro rectos corde: Quod si quondam

Expanded text:
captivitatem solere fieri, utinam nesciremcaptivitatem solere fieri, utinam nescirems quondam Judaeae similis est: quod absque ira Dei factum non putamus, qui nequaquam contemptum sui per Assyrios ulciscitur, et Chaldaeos; sed per feras gentes, et quondam nobis incognitas, quarum et vultus et sermo terribilis est, et femineas incisasque facies praeferentes , virorum, et bene barbatorum fugientia terga confodiunt. Legisse me novi in his locis latissimam et inextricabilem tropologiam: quod universa, quae juxta historiam disseruimus, spiritualiter Judaeis acciderint, vix unam habentibus vaccam et duas oves, munda videlicet animalia: ut nequaquam solido cibo, sed lacte nutriantur infantiae, et comedant mella verborum, quae distillant de labiis mulieris meretricis; et vinum non habeant, quod laetificat cor hominis: sed omnia eorum opera redigantur in spinas, ut vulnerentur ab adversariis, qui percutiunt in obscuro rectos corde . Quod si quando
Abbreviated transcription (Latin):
ter in opiam quippe
frumenti & omnia quae terra giga
ad comedendũ. lacte acbitiro. et agresti
melle uescentur: Quedq ait p̃ubestate
lactis comedet butintũ: hoc significat.
quod terra. caltoꝵ raritate fertilior sit
et magis apta pascunis In illo tempore
p̃bominum raritate tantaerit umi in o¬
pia desertis uineis. quae metu hostili ne¬
quaquã putabuntur ut singulae uites
siclis argenti singulis uixemantꝰ : In ue¬
presenim ei inspinas oninis terra redigetꝰ:
Tantaq urit. formido ubiq: seuientib gla¬
dus uit absq aroa & sagittir nulllos suum
agrũ inusere audeat .: Etderelictis cãpes¬
trib: locis. ad montana confugiuat. ibiq
doboꝵ difficultate munii uixasperois
mendes manuifediant: quiaboues aratraiet
tomerer non babebunt eSiqrubi drgo rarus
cultor in montib fueri baiuertus Inde uitã
imis erabilem susteniabunt dtara autem̃
patebunt pascuis ẽtabsq uillo cultore a
ibrutos unimantib rascabiunt. Haeo past

Expanded text:
ter inopiam quippe frumenti, et omnium, quae terra gignit ad comedendum, lacte ac butyro, et agresti melle vescentur. Quodque ait: Prae ubertate lactis comedet butyrum, hoc significat, quod terra cultorum raritate fertilior sit, et magis apta pascuis. In illo tempore prae hominum paucitate, tanta erit vini inopia desertis vineis, quae metu hostili nequaquam putabuntur, ut singulae vites siclis argenteis singulis vix emantur. In vepres enim et in spinas omnis terra redigetur: tantaque erit formido, ubique saevientibus gladiis, ut absque arcu et sagittis nullus suum agrum invisere audeat, et derelictis campestribus locis, ad montana confugiant, ibique locorum difficultate muniti, vix asperos montes manu fodiant: quia boves, aratra, et vomeres non habebunt. Sicubi ergo rarus cultor in montibus fuerit inventus, inde vitam miserabilem sustentabunt. Caetera autem patebunt pascuis, et absque ullo custode a brutis animantibus conculcabuntur. Haec post
Abbreviated transcription (Latin):
itis & arcu ingredientur illuc: uepreseni
e spine erunt in uniuersa terra. & om̃s
montes qui in sarculo sarientur. nonueni¬
et illuc terror spinarum etuepriũ: et e¬
rit in pasciibouis et in conculcationẽ pecons.

Expanded text:
es enim, et spinae erunt in universa terra. Et omnes montes qui in sarculo sarrientur, non veniet illuc terror spinarum et veprium: et erit in pascua bovis, et in conculcationem pecoris.
Abbreviated transcription (Latin):
testes fideles uriam sacerdotem &a
chariam filiumbarachiae:. et accessi ad
prophetissam et concepit et peperit fi¬
lium . Et dixit dñs adme: uoca nom̃ eius
accelera spolia detrahere: festina p̃dare :¬
quia ante quam sciat pueruocare patrẽ
suum et matrẽ suam : auferetur fostitu¬
doda masci et spolia samariae coram rege
assrriorum. Ixx. Prolibro grandi
interprecati sunt librum magnum et
nouumi et proeo quod in hebreo habetur
adhibui mibi testes fideles. dixerunt

Expanded text:
testes fideles, Uriam sacerdotem, et Zachariam filium Barachiae. Et accessi ad prophetissam, et concepit et peperit filium. Et dixit Dominus ad me: Voca nomen ejus, Accelera, Spolia detrahe, Festina pquia antequam sciat puer vocare patrem suum, et matrem suam, auferetur fortitudo Damasci, et spolia Samariae coram rege Assyriorum. LXX pro libro grandi, interpretati sunt librum novum, et magnum. Et pro eo quod in Hebraeo habetur, adhibui mihi testes fideles, dixerunt:
Abbreviated transcription (Latin):
fectis & confossis gladio: qui des¬
cendunt ad lapides laci.
lac: Omnes reges gentium. dor¬
mierunt in honore . homo indomo
sua: Tuautem proicieris in mon¬
tibus sicut abortiuum. ab omina¬
bils & in uolutus cũ interfectis
gladio sendentibus ad funda¬
menta terrae reges gentium
quibus dr̃ secundum canticum
de utero nomii gentes crederat
gubernandas. Qui concussi sunt

Expanded text:
fectis, et confossis gladio, qui descendunt ad lapides laci. LXX: Omnes reges gentium dormierunt in honore, homo in domo sua. Tu autem projicieris in montibus sicut abortivum, abominabilis, et involutus cum interfectis gladio descendentibus ad fundamenta terrae. Reges gentium quibus Deus secundum Canticum Deuteronomii gentes crediderat gubernandas , qui concussi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
a postolo legimus nedixeris in corde tuo
quis astendit incaclumꝰ hoc est xp̃m dedu¬
cere aut quis descendit in abissum hocest
xp̃m demostuis reducere: Et in alio loco
dexp̃o disputans ait: Quae sit latitudo
edongitudo et excelsum et profundum.
suꝑ eminentis scientiae ecdilectionis xp̃i
hoc quantum admysticos ꝑtinet intellec

Expanded text:
e tuo, quis ascendit in coelum? hoc est Christum deducere. Aut, quis descendit in abyssum? hoc est Christum de mortuis reducere . Et in alio loco de Christo disputans, ait: Quae sit latitudo, et longitudo, et excelsum, et profundum supereminentis scientiae et dilectionis Christi . Hoc quantum ad mysticos pertinet intellec
Abbreviated transcription (Latin):
ancorat ae regnum cossabre aaa¬
masco ut neauaquam percuum
indamaseo quaori ua lolug uotone
sicut prius fuerant l irraheb
ablato ab illis regno di
eius. sicut dns̃ ds̃ exercitui licu¬
tus est per omnes prophetisuos:¬
ARoe ꝑ̃. Et erit indie illa arnua¬
bitur igloria ia cob: & pinga car¬
nis eius tabescet: &erit sicutton

Expanded text:
nat . Et regnum cessabit a Damasco, ut nequaquam peccatum, in Damasco, quae prius sanguinem sicut prius fuerant filii Israel, ablato ab illis regno Deiejus, sicut Dominus Deus exercituum locutus est per omnes prophetas suos. Et erit in die illa, attenuabitur gloria Jacob, et pingues carnes ejus tab
Abbreviated transcription (Latin):
lae erunt aegrpto infestiuitatem
si eas cognouerit: uel intimorem
si comparationem doctrinae &ueri¬
tatis earum se intellexerit habuis¬
se mendacium : omnis qui huius ter¬
rae fuerit recordatus. pauebit eo
pauore qui ducit adutam. Prin¬
cipium sapientiae timor dñiu
Et hoc non solum in consummatione
mundi. sed in prȩsenti quoq tempo¬
re accipere possumus: quod eccle¬
siasticum uirum & doctrinis cae¬
lestibus eruditum . Omnis her&icus
timeat: & adrecordationem illius ter¬
reatur timebit autem & pauebit
consilium dñi. quod super aegrp¬
tum mundi istius cogitauit: singula
breuiter trans curramus: uadreliqͥtra psea
Indie illa: erunt quinq ciuitates in¬
inł
terra aegrpti loquentes lingua cha¬
nanitidi. & iurantes per dnm̃ exer¬
cituum ciuitas solis. uocabitur una
Multum prodest manus dnĩ eleuata
siue commota super aegrptum.
terra iuda sit ei intimore. &
qui illius recordatus fuerit.¬

Expanded text:
lae, erunt Aegypto in festivitatem, lae, erunt Aegypto in festivitatem, si eas cognoverit: vel in timorem, si comparatione doctrinae et veritatis earum se intellexerit habuisse mendacium. Omnis qui hujus terrae fuerit recordatus, pavebit eo pavore, qui ducit ad vitam: Principium enim sapientiae, timor Domini . Et hoc non solum in consummatione mundi, sed in praesenti quoque tempore accipere possumus; quod Ecclesiasticum virum, et doctrinis coelestibus eruditum, omnis haereticus timeat, et ad recordationem illius terreatur. Timebit autem et pavebit consilium Domini, quod super Aegyptum mundi istius cogitavit. Singula breviter transcurrimus, ut ad reliqua transeamus. In die illa erunt quinque civitates in terra Aegypti loquentes lingua Chananitide, et jurantes per Dominum exercituum: civitas solis vocabitur una. Multum prodest manus Domini elevata sive commota super Aegyptum, ut terra Judae sit ei in timorem, et omnis, qui illius recordatus fuerit