comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dei credere noluerunt. In ops dr
a nos diuites faceret. Consilium
gentes eum a do ꝑcessisse cũ pre¬
beret consiliũ dicens. Penitenti¬
am agite. Quia dñs spes eiꝰ est.
pater utiq ꝓꝑter assumpt̃a car¬
nem. qr humanitas confortata ẽ a
diuinitate. Quis dabit exsyon
salutare isrł: Quis. nisi ds qui
ẽ in syon: Ille dat salutem ipsũ
x ꝑ̃m in ecclesia scã. Aliter. Quis
Dabit ex syon salutare isrł: Aꝑe

Expanded text:
jus credere noluerunt. Inops dicia nos divites faceret . Consiliumn intelligentes eum a Deo processisse cnm praeberet consilium, dicens: Poenitentiam agite. Quia Dominus spes ejus est. Pater utique, propter assumptam carnem: quia humanitas confortata est a divinitate. Quis dabit ex Sion salutare Israel? Quis nisi Deus qui est in Sion? Ille dedit salutem, ipsum Christum in Ecclesia sancta. Aliter: Quis dabit ex Sion salutare Israe
Abbreviated transcription (Latin):
sagitẽt ĩ obscuro rectos corde. Nũꝗͣ enĩ in
luce pugnãt. s sẽꝑ ĩ tenebͥs. Qppt̾ iustꝰ aiebat.¬
Luc̾na pedibꝰ meis u̾bũ tuũ dñe. It sagit¬
tẽt in obsco rectoᷤᷤ cord. i cũ uid̾int ĩ eccłia
ĩꝑitos qͦscũꝙ uł simplices. laq̃is dolosis
ac occultis illiciãt. Qm̃ quẽ tu ꝑfecisti
destruxer̃t. Ud ẽ qd̾ fecisti Ecclł̃iã tuã in
stus autẽ quid fecit: Calumniant᷑
heretici & discordant inter se:. Hoc re¬
spondet ꝓpħa in ꝑsona eccłe. Inter uoᷤ
lacet. qui dixit. Pacem meãdo uobis.
pacem relinquo uobis. & aliter. Qͥd
fecit iustus: Hoc ẽ redemit mun¬
dum: & se ipsum dedit ꝓ mundo.
Dñs in templo scõ suo. Aesi dicat ꝑ¬
pħa. Qũauis uos heretici aduerse¬
suo sedet. & in templo erit. hoc ẽ in
eccła. Dicit apłs. Uos estis templum
di iuiiii. Dñs in templo sc̃o suo .i. in

Expanded text:
sagittent in obscuro rectos corde. Numquam enim in sagittent in obscuro rectos corde. Numquam enim in luce pugnant, sed semper in tenebris. Qbum tuum, Domine. Ut sagittent in obscuro rectos corde . Ut cum viderint in Ecclesia imperitos quosque, vel simplices, laqueis dolosis ac occultis illiciant. Quoniam quae tu perfecisti destruxerunt. Quid est quod fecisti? Ecclesiam tuam in stus autem quid fecit? Cum calumniantur haeretici, et discordant inter se, hoc respondet Ecclesia in persona Ecclesiae. Inter vos tacet: quia dixit: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . Et aliter: Quid fecit justus? Hoc est, redemit mundum, et seipsum dedit pro mundo. Dominus in templo sancto suo. Ac si dicat propheta: Quamvis, vos haeretici, aversenus in templo erit, hoc est, in Ecclesia. Dicit Apostolus: Vos estis templum Dei vivi . Dominus in templo sancto suo: In
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo pupilli facti. patr̃e xꝑm
fide. ipsum retineamꝰ corde. ipsum
glorificemꝰ in oꝑe. qr ipsi ẽ eũ eter¬
no patre &e sꝑu scõ honor &gła in¬
ec imus psalmꝰ contra hereticos
& male credentes canitur.
N dño confido. Uox eccłe contra
hererieos. suie . xp̃i contra demones
Transinigra in montẽ sieut passer.
Uult iustũ ad deserta migrare.
ut ibi eũ facilius elidat. Uelqr he¬
retiei dolosi sunt de quib ait pro¬
pheta. ue his qui dicunt dulce a¬
marũ & amarũ dulce. ido uolunt
ad sese ducere iustũ dicentes. ad
nos transinigra. Qui respondet eiꝰ.
In dũo est spes mea. quomodo ad rie¬
stros montes hoc ẽ ad ur̃am suꝑbiã
transinigrabo: Qđ autẽ dicit sicut
passer. sepe enĩ passerem loco pru¬
dentiȩ poni legimꝰ. ido istidicunt.
trausi ad nossicut prudens. eũ eorum
prudentia sit stulta. Qm̃ ecce pecco
Srunt sagitas suas. hoc ẽ uerba. in
pharetra in semetipsis. qr iꝑsi st̃ pha¬

Expanded text:
ab eo pupilli facti, patrem Chriab eo pupilli facti, patrem Chrifide, ipsum retineamus corde, ipsum glorificemus in opere: quia ipsi est cum aeterno Patre et Spiritu sancto honor, eet male credentes canitur. In Domino confido. Vox Ecclesiae, contra haereticos, sive Christi contra daemones. Transmigra in montem sicut passer. Vult justum ad deserta migrare, ut ibi eum facilius elidat. Vel quia haeretici dolosi sunt, de quibus ait propheta: Vae his qui dicunt dulce amarum, et amarum dulce : ideo volunt ad se seducere justum, dicentes: Ad nos transmigra. Qui respondit eis: In Domino est spes mea. Quomodo, inquit, ad vestros montes, hoc est, ad vestram superbiam transmigrabo? Quod autem ait, sicut passer: saepe passerem loco prudentia poni legimus. Ideo isti dicunt: Transi ad nos sicut prudens, cum eorum prudentia sit stulta. Quoniam ecce perunt sagittas suas: hoc est, verba. In pharetra, in semetipsis. Quia ipsi sunt pha
Abbreviated transcription (Latin):
uitor. Contere brachiũ pecc̃oris. Ista
malignꝰ. Queret᷑ delictum eius nec inue¬
nietur. hoc ẽ ademendationẽ non ẽ di¬
gnus uenire. & aliter. Non inueniet᷑
ut habeat pecẽm. s sit sicut ds qui pec¬
catũ ñ habet quantũ apud ipsũ. Dñs
regnabit in eternũ sine fine. Quia tẽ¬
erit regnũ cũ tranquillitate ut pau¬
lus ait. cũ tradiderit regnũ do & pa¬
tri. qñerit d̾s omĩa inomnib. Peribi¬
tis gentes de terra eiꝰ. Quanti xp̃m ñ
receꝑunt ꝑibunt ab eccła. hoc ẽ de ec¬
clesia. Regnante. xp̃o gentes erimi¬
nũ acorpore humano depeunt. De
quondam concupierat in spe. tan¬
dem fruat᷑ inspecie. Indicare pu¬
ꝑ illo & humili. Hic enĩ datiuo non
accusatiuo casu loquit᷑. hoc ẽ ñ ut
pupillum iudicet. sut iudicet᷑ pu¬
pillo & humili. ut accipiant uitã
gno filii dĩ amplius ñerit. Nos
quoq oremꝰ dñm. ut nos ab eius
oꝑib custodire dignet᷑ illesos. ut

Expanded text:
jutor. Conterens brachium peccatoris. Ista jutor. Conterens brachium peccatoris. Ista malignus. Quaeretur delictum ejus, nec invenietur. Hoc est, ad emendationem non est dignus venire. Et aliter: Non invenietur, ut habeat peccatum: sed sit sicut Deus qui peccatum non habet, quantum apud ipsum. Dominus regnabit in aeternum sine fine. Quia tunc regnum cum tranquillitate, ut Paulus ait: Cum tradiderit regnum Deo et Patri, quando erit Deus omnia in omnibus . Peribitis, gentes, de terra illius. Qui Antichristum receperunt, peribunt ab Ecclesia, hoc est, de Ecclesia; regnante Christo, gentes criminum a corpore humano depereunt. Desquondam concupierat in ipse, tandem fruatur in specie. Judicare pupillo et humili. Hic enim dativo, non accusativo casu loquitur: hoc est, non ut pupillum judicet, sed ut judicetur pupillo et humili, ut accipiant vitam gno Filii Dei, amplius non erit. Nos quoque oremus Dominum, ut nos ab ejus operibus custodire dignetur illaesos: ut
Abbreviated transcription (Latin):
dñe. hoc est ad uidiciũ. Eecła dicit
contra antixp̃m. Exaltatet᷑ manus
liter iactat omĩa se possidere sine fine.
Ne obliuiscaris paupum infinẽ. dũ
ille sedicit regnare usq infiñe. Prq¬
ꝑpter hoc suꝑius dicit. irritauit un
sĩcurat d̾s de ista p̃sentiuita. U¬
des qm̃ tu laborem & dolorem consi¬
leras. Propħa loquit᷑ ad dm̃. Quia
antixp̃e meditat᷑ ut noceat. tu consi¬
deras. Ut tradas eos in manꝰ tuas.
Manus d̃i illi dñr. qui iustam iundi¬
cłam di exercent suꝑ peccatores. Pro¬
ꝑter hoc manꝰ. qr ꝑ illos uindicat᷑ s
Aliter. Ut tradas eos in manꝰ tuas .i.
is tradiderunt. & dimisit illos in om̃s
dum. Pupillo tueris adiutor. Pupil¬
lus dr qui ñhabet patrem. orfanus qͥ
nec patrem nec matrem habet. Rupil¬
ius dr quipatrem diabolum ñ habet.
ut in euangłio. Nolite uocare uobis
patrem suꝑ terrã. Et quiñ habet matr̃e
.i. gentilitatẽ. Acsi dicat. Isti tueris ad¬

Expanded text:
Domine. Hoc est, ad judicium. Ecclesia dicit Domine. Hoc est, ad judicium. Ecclesia dicit contra Antichristum. Et exaltetur manus liter jactat omnia possidere sine fine. Ne obliviscaris pauperum in finem. Dum ille se dicit regnare usque in finem. Propter hoc superius dicit. Irritavit impNon curat Deus de isto praesenti. Vides quoniam tu laborem et dolorem consideras. Propheta loquitur ad Deum: Quia Antichristus meditatur ut noceat, tu consideras. Ut tradas eos in manus tuas. Manus Dei illi dicuntur, qui justam vindictam Dei exercent super peccatores. Propter hoc manus, quia per illos vindicatur Deus. Aliter: Ut tradas eos in manus tuas, idis tradiderunt, et dimisit illos in omnes dum. Pupillo tu eris adjutor. Pupillus dicitur, qui non habet patrem: orphanus, qui nec patrem nec matrem habet. Pupillus dicitur, qui patrem diabolum non habet, ut in Evangelio: Nolite vocare vobis patrem super terram . Et qui non habet matrem, id est, gentilitatem. Ac si dicat: ad istum eris ad
Abbreviated transcription (Latin):
ne plenum ẽ. Acsi dicat. Qui se sua
iusticia iactat ut sit d̾s. apuddm̃
maledictus est. Sub lingua enis.
srib corde eiꝰ. Labor & dolor. fi¬
bi & aliis temꝑat laborem & dolore
Sedet in insidiis cũ diuitib. Id est
diabolus infidiat᷑ ꝑ membra sua
quib p̃sidet. & aliis nocet. Ut in¬
terficiat innocentem. id ÷ ut de
innocentib faciat nocentes. & sibi
primũ noceant. Oculi eiꝰ id est o¬
culi ancixp̃i. in pauꝑem respici¬
unt. hoc est in eccłã quȩ ẽ corpus
xp̃i ad nocendum respicit. & ñ ad
adiuuandũ. Insidiat᷑ in occulto
sicut leo mneubili suo. Di abolus & leo
& dracho potest dici. Dracho qñoe
quasi mitis & sẽs. &cũ se inclinaue¬
et interitus. Dixit enĩ in corde suo
oblitus ẽ ds. auertit faciem suã ne
iideat usq infinẽ. Oblitꝰ ẽ ds. Acsi
dicat. Alea sunt omĩa quandiu scłm
fuerit. & mobliuione tradidit illa
s mea sunt. qr ego ds sum. E xurge

Expanded text:
ne plenum est. Ac si dicat: Qui se sua ne plenum est. Ac si dicat: Qui se sua justitia jactat ut sit Deus, apud Deum maledictus est. Sub lingua ejus. Sub corde ejus. Labor et dolor. m et dolorem. Sedet in insidiis cum divitibus. Id est, diabolus insidiatur per membra sua in quibus praesidet, et aliis nocet. Ut interficiat innocentem. Id est, ut de innocentibus faciat nocentes, et sibi primum noceat. Oculi ejus. Id est, oculi Antichristi. In pauperem respiciunt. Hoc est, in Ecclesiam, quae est corpus Christi: ad nocendum respicit, et non ad adjuvandum. Insidiatur in occulto, sicut leo in cubili suo. Diabolus, et leo, et draco potest dici. Draco, quando quasi mitis et sanctus, et cum se inclinaveet interitus. Dixit enim in corde suo, Oblitus est Deus: avertit faciem suam, ne videat usque in finem. Oblitus est: ac si dicat: Mea sunt omnia quamdiu saeculum fuerit, et in oblivione tradidit illa sed mea sunt, quia ego Deus sum. Exsurge,
Abbreviated transcription (Latin):
alium dũ se inuicem laudant se occi¬
nis ñ accipies. Non queret. ut se qua¬
sidm̃ adorẽt. hoc est ñ est dignꝰ ut re¬
quirat᷑. sut puniat᷑. Non est d̾s in
conspectu eiꝰ. qr nichil eidignũ oꝑa¬
tur. Inquinate sunt uie illiꝰ in om̃i¬
temꝑe. Non enĩ ꝑuiam rectam gra¬
ditur. quȩ ẽ xꝑc. Auferent᷑ uidicia
tua a facie eiꝰ. qr ñcredit in se fut᷑um
esse iudiciũ. Omniũ inimicoꝵ su
lum. qui eũ sequi contemnunt. Di¬
Semꝑ enĩ seducam homines. ut in ma¬
lis ꝑseuerantes uoluntate resistant.
sine malo. Id ÷ tanta mala faciam in
una gente. ut antequã ueniã ad alte
Non mouebor ageneratione carnali
ui generationẽ sꝑualem. id est de ter
ne malo. Aesi dicat. Sine ulla inu¬
ria. Cũ uoluerit asceudere in montem
oliues i. dñs eum interficiet sp̃u oris sui.
Noluit unus de membris siuis sẏmol
magus celũ conscendere. s interiit
Cuius osmaledictione & amaritudi¬

Expanded text:
alium, dum se invicem laudant, occialium, dum se invicem laudant, occinis non accepit. Non quaeret. Ut se quasi Deum adorent: hoc est, non est dignus ut requiratur, sed ut puniatur. Non est Deus in conspectu ejus. Quia nihil ei dignum operatur. Inquinatae sunt viae illius, etc. Non enim per viam rectam graditur, quae est Christus. Auferentur judicia tua, etc. Quia non credit in se futurum esse judicium. Omnium inimicorum, dum qui eum sequi contemnunt. Diper enim seducam homines, ut in malis perseverantes, voluntati Dei resistant. e in generationem sine malo: id est, tanta mala faciam in una gente, ut antequam veniam ad alterNon movebor a generatione carnali in generationem spiritualem: id est, de terne malo, ac si dicat, sine ulla injuria. Cum voluerit ascendere ad montem Oliveti, Dominus eum interficiet spiritu oris sui. Voluit unus de membris suis Simon Magus coelum conscendere, sed interiit. Cujus os maledictione et amaritudi
Abbreviated transcription (Latin):
qui lator legis malȩ doctrine est.
lit ait paulus. Noluer unt reciꝑe ue¬
ritatem. s consenserunt iniquitati.
Seiant gentes qm̃ homines sunt. Cũ
condemuatȩ fuerint. tẽ cognoseant qr
sꝑem in homine posuert̃ & ñ indeo.
qui solus saluare potest. Utquiddñe
simꝰ ab exẜectatione aduentus tui÷
Unde dñs dixit in euangłio. Nisi
abbreuiati essent dies illi. ñfieret sal¬
ua omis caro. Desꝑieis in oportunt
spicere qñoportunũ tempus ẽ ȩccłe
ut adiuuet. & ñ statim occurrit illi
in tribulatione carnali. Quare: Ut
illam exerceas sedm tuã uoluntatem
qr quantomagis differs. tanto magis
ecclã dilatat᷑ indesiderio tuo. Dum
Dum suꝑbit impiꝰ antxp̃e. incen¬
ꝑbia ipsius antixp̃i. Comprehen
dunt᷑ in consiliis quib cogitant:
Ab ipsis enĩ cogitationib sus alligan¬
tur qui contra dm̃ sunt. Om̃ lau
latͣ peccator in desideriis animȩ suȩ.¬
&ñ a iustis laudat᷑ peccator. Tunc
qñ peccator peccatorem laudat. aliꝰ

Expanded text:
qui lator legis malae doctrinae est, ut ait Paulus: Noluerunt recipere veritatem, sed consenserunt iniquitati . Sciant gentes quoniam homines sunt. Cum condemnatae fuerint, tunc cognoscent quia spem in homine posuerunt, et non in Deum, qui solus salvare potest. Ut quid, Domine, sumus ab exspectatione adventus tui? Unde Dominus dixit in Evangelio: Nisi breviati fuissent dies illi, non fieret salva omnis caro . Despicis qui lator legis malae doctrinae est, spicere, quando opportunum tempus est Ecclesiae ut adjuvet, et non statim occurrit illi in tribulatione. Quare? ut illam exerceat secundum suam voluntatem: quia quanto magis differt, tanto magis Ecclesia dilatatur in desiderio suo. Dum Dum superbit impius, Antichsumus ab exspectatione adventus tui? Unde Dominus dixit in Evangelio: Nisi breviati fuissent dies illi, non fieret salva omnis caro . Despicis in datur peccator in desideriis, etc.et non a justis laudatur peccator, tunc quando peccator peccatorem laudat, alius
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtiuitate uitȩ iꝑsiussumꝰ & a
liter de parte iudeoꝵ. qđ ĩpsa
auertetur de captruitate tempo¬
re helie & enoch. ut paulus dix̃.
Cum plenitudo gentium sub in¬
trauerit. sic omnis isrł saluus¬
s fiet. Aliter. Dium auerterit dñs¬
s captiuitatem plebis suȩ. ꝑ ꝓpriã
passionẽ. letetur iacob & exultet

Expanded text:
ptivitate vitae istius sumus. Et aliter: De parte Judaeorum: quod ipsa avertatur de captivitate tempore Eliae et Enoch, ut Paulus dixit: Cum plenitudo gentium subintraverit, tunc omnis Israel salvus fiet. Aliter: Dum avertet Dominus captivitatem plebis suae, per propriam passionem. Laetetur Jacob, et exsultet
Abbreviated transcription (Latin):
se agebant. eorr umpentes mores
bonos colloquiis malis. Uenenum
asꝑidum sub labiis eoꝵ. qr sicut
aspides ita obturant aures suas ne
p̃cepta diuine legis exaudiant.
Uenenũ enĩ dołꝰ ũqͦrũ colloqͥoꝵ intel¬
ligit᷑. Quoꝵ os malelictione &
amaritudine plenũ est. Bñdictio
adulationis maledictionẽ infert.¬
Amaritudo enĩ ad id refert᷑. ꝗr
dulcia eloquia d̃i male sentien do
in suam ꝑniciem amara fecerunt
Quoꝵe os maledictione & amari¬
plenum est. Qr & sibi & aliis nocet
eoꝵ doctrina. & infut᷑o condem¬
nat. Ueloces pedes eoꝵ ad effun¬
dendum sanguinẽ. Et corpora¬
liter & sp̃ualiter occidunt. dũ
xp̃m qui uita ẽ anime ab iꝑsa
effundere desiderant. Contritio
& infelicitas in uiis eoꝵ. Contri¬
tio corporis. infelicitas anime.
ꝑ ꝑeccõres in uia sua infeliciter
conterunt᷑. Qui uiam ꝑ acis ñ eo¬

Expanded text:
se agebant. Corrumpentes mores se agebant. Corrumpentes mores bonos colloquiis malis. Venenum aspidum sub labiis eorum. Quia, sicut aspides, ita obturant aures suas, ne praecepta divinae Legis exaudiant. Venenum enim, dolus iniquorum colloquiorum intelligitur. Quorum os maledictione et amaritudine plenum est. Benedictio adulationis maledictionem infert.Amaritudo enim ad id refertur: quia dulcia eloquia Dei, male sentiendo, in suam perniciem amara fecerunt. Quorum os maledictione eplenum est: quia et sibi et aliis nocet eorum doctrina, et in futuro condemnat. Veloces pedes eorum ad effundendum sanguinem. Et corporaliter et spiritualiter occidunt, dum Christum, qui vita est animae, ab ipsa effundere desiderant. Contritio et infelicitas in viis eorum: contritio corporis, infelicitas animae. per peccatores in via sua infeliciter conteruntur. Quoniam viam pacis non co
Abbreviated transcription (Latin):
tem. In utiles facti sunt. & sibi &
aliis. Om̃s dec linauert̃ simul. in¬
utiles facti sunt. ñ est qui faciat bo¬
nũ. ñ est usq ad unum . Dicit enĩ
hec de gentib. S qr inter ponit
om̃s. & adiringit iudeos. intelli¬
tabris atq idolatriis gentiũ mi¬
seuerunt. Sepulchrum patens ẽ
guttur eoꝵ. Ab hoc uersu usq
ad eum ubi dicit. ñ est timor d̃i in
conspectu ocłoꝵ eoꝵ. inhebreis
codicib ñ habetur. Querit᷑ ergo
quomͦ apłs hoc usus sit testimon io
inepła quã ad romanos seripsit.
Respondebimꝰ apłm de deutero¬
nomio psalterio & ceteris seript᷑a
locis hoc testimoniũ texuisse.
bi dimuerunt timore. hoc qđ se¬
quit᷑. ubi ñ erat timor. in hebreis
uolum inib ñ habet᷑. Seꝑulchrũ
patens ẽ guttur eore. Per seducti¬
ones suas in ora tamquã in sepril¬
chra homines congesserunt. Nã
& alibi simile huic ponit᷑. Nisi dñs
fuisset innobis. forsitan uiuos de¬
glutissent nos. Tinguissiuis dolo¬

Expanded text:
sibi, et aliis. Omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Dicit enim haec de gentibus. Sed quia interponit omnes, adjungit Judaeos intellitabris atque idololatriis gentium miscuerunt. Sepulcrum patens est guttur eorum. Ab hoc versu usque ad eum, ubi dicit: Non est timor Dei in conspectu oculorum eorum, in Hebraeis codicibus non habetur. Quaeritur ergo quomodo Apostolus hoc usus sit testimonio in Epistola quam ad Romanos scripsit . Respondemus Apostolum de Deuteronomio ac Psalterio, et caeteris Scripturarum locis hoc testimonium texuisse. Ibi timuerunt timore: hoc quod sequitur, Ubi non erat timor: In Hebraeis voluminibus non habetur. Sepulcrum patens est guttur eorum. Per seductiones suas in ora tamquam in sepulcra homines congesserunt. Nam et alibi simile huic ponitur: Nisi Dominus fuisset in nobis, forsitan vivos deglutissent nos . Linguis suis dolo
Abbreviated transcription (Latin):
seti sunt .i. odibiles. In uoluntatib
ssius. in factissius. Corrupti sunt
S& abominabiles facti sunt in uolun¬
Statib suis. Si enĩ d̃i notitiã habuis¬
sent. corrupti & ab ominabiles ñ fu¬
issent. Non est qui faciat bonum.
ñ est usq adiinum. Nisi quis cog¬
nouerit xꝑm qui est unicus patro
bonꝰ ꝑrsus esse ñ poterit. Non est
qui faciat bonũ. non ẽ usq ad unũ
Hic apparet qđ iste ꝑsalmus ad pas¬
sionẽ ꝑtinet. qr nullus de discipu¬
lis neq petrus qui caput eccłe est.
qr & ipse negauit. Nullus de homi¬
nib. qr totus mundus ad inferiorẽ
partem declinauerat. preter unum
Sspexit. salutem generi humanoᷤ

Expanded text:
cti sunt. Id est, odibiles. In voluntatibus cti sunt. Id est, odibiles. In voluntatibus suis. Id est, in factis suis. Corrupti sunt et abominabiles facti sunt in voluntatibus suis. Si enim Dei notitiam habuissent, corrupti et abominabiles non fuissent. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Nisi quis cognoverit Christum, qui est unicus Patris, bonus prorsus esse non poterit. Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Hic apparet quod iste psalmus ad passionem pertinet: quia nullus de discipulis, neque Petrus qui caput Ecclesiae est: quia et ipse negavit: nullus de hominibus, quia totus mundus ad inferiorem partem declinaverat, praeter unum  coelo prospexit. Salutem generi humano
Abbreviated transcription (Latin):
ic psalmus ñhabet inseriptio¬
nem. s redemptionem nr̃am
ex sẏ on ꝓcessurã esse ꝑnuntiat.
& primo quide contra impios lo¬
quit᷑. qui confidentes in diuitiis
scłi dm̃ qui hec largit᷑ ignorant
ixit insiꝑiens in corde suo. Pro
eo qđ est insipiens. in hebreo na¬
bal positum ẽ. Unde & abygaił
de uiro suo ait inmonte carmeli.
Nere scđm nom̃ suũ insiꝑiens est.
Non est qui faciat bonũ. ñ est usq
ad unũ. Hunc psalmũ de passionȩ
xp̃i referunt. qñ om̃s dñm relique¬
runt. in tantũ ut petrus quoq qui
apłoꝵ fuit princeps negauerit. qui
dixerunt in corde suo ñ est ds. In
corde dixert̃ ñ inore. Quare :
Quia ñ ausi sunt. ne forte deoꝵ. su¬
oꝵ nomina uiolarent. Dixit insipi¬
ens popłs iudaicus. qui dieunt in
Unus ex eis ñ solum ꝑ dõ non habu¬
it. s nec ꝓpħam credidit dũ dixit
s dat nẽ decruce. & credimꝰ ei. Cor¬
Srupti sunt ab illa integritate bonȩ
snaturȩ & genere. Abominabiles fa¬

Expanded text:
 habet inscriptionem, sed redemptionem nostram ex Sion processuram esse pronuntiat. Et primo quidem contra impios loquitur, qui confidentes in divitiis saeculi, Deum qui has largitur, ignorant. Dixit insipiens in corde suo. Pro eo quod est, insipiens, in Hebraeo NABAL positum est. Unde et Abigail de viro suo Nabal ait in monte Carmelo: Vere secundum nomen suum insipiens est . Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Hunc psalmum de passione Christi referunt, quando omnes Dominum reliquerunt: in tantum ut Petrus quoque qui apostolorum fuit princeps negaverit. Qui dixerunt in corde suo, non est Deus. In corde dixerunt, non in ore. Quare? Quia non ausi sunt: ne forte deorum suorum numina violarent. Dixit insipiens, populus Judaicus: qui dicunt in Unus ex eis non solum pro Deo non habuit, sed nec prophetam credidit, dum dixit:dat nunc de cruce, et credimus ei . Corrupti sunt. Ab illa integritate bonae naturae degeneres. Abominabiles fa
Abbreviated transcription (Latin):
modo ñ cognoseunt. cognoscent
in iudicio qñ uent᷑us ẽ. Qui deuo¬
rant plebem meã sicut cibũ ꝑanis.
.i. heretici popłm xp̃ianũ. Sicuit
panis in omnes cibos eurrit. & si¬
ne ipso satiari ñ potest. s eũ om̃i¬
bus cibis sumit᷑. sic & heretici nũ¬
quã satiant᷑ iniquitatib suis nisi
Sieut cibum panis. qr ñ est p anis
uriuus nisi qui de celo descendit.
Dm̃ ñ inuocauert̃. Si enĩ inuo¬
cassent. salui utiq fuissent. Alit̾.
Dm̃ ñ inuoeauerunt. Quare &
Quia multi inuocant s ñdm̃. s
aliam rem quã desiderant ha¬
bere ꝑ dm̃. Nam ñ ipsum dm̃.
Illic trepidauert̃ timore uͥ ñ erat
timor. Et gentes suos timent ĩꝑse
xp̃o dixerunt. Si dimitimꝰ eum
sie. uenient romani. & collent
nr̃m regnũ & gentem. Illic trepi¬
dauerunt timore uͥñerat timor.
In idolis utiq & uanis sumul acroꝵ

Expanded text:
cognoscunt, cognoscent in judicio quando venturus est. Qui devorant plebem meam sicut cibum panis: haeretici populum Christianum. Sicut panis in omnes cibos currit, sine ipso satiari non potest, sed cum omnibus cibis sumitur: sic et haeretici numquam satiantur iniquitatibus suis, nisi sicut cibum panis: quia non est panis vivus, nisi qui de coelo descendit. Dominum non invocaverunt. Si enim invocassent, salvi utique fuissent. Aliter: Deum non invocaverunt. Quare? Quia multi invocant, sed non Deum, sed aliam rem quam desiderant habere pro Deo, non ipsum Deum. Illic trepidaverunt timore, ubi non erat timor. Et gentes suos timent deos, e Christo dixerunt: Si dimittimus eum vivere, venient Romani, et tollent nostrum regnum et gentem. Illi trepidaverunt timore, ubi non erat timor: In idolis utique et vanis simulacrorum
Abbreviated transcription (Latin):
in malis oꝑib quȩ fecert̃ ibi infixȩ
sunt de quib uidicande sunt.
In laqueo isto quẽ occultauerunt.
Qr unus quisq laqueo quẽ alteri
parat ad cadendum. ipse primꝰ in
ens. Cognoscet᷑. hoc ad iudicium.
In oꝑibꝰ manuũ suar̾ cõp̃hensus ẽ pecc̃or.
Qa unꝰqͥsq pecc̃or ip̃e sibi portat ⁊ funes ⁊

Expanded text:
in malis operibus quae fecerunt, ibi infixae in malis operibus quae fecerunt, ibi infixae sunt, de quibus judicandae sunt. In laqueo isto quem absconderunt, etc. Quia unusquisque laqueum quem alteri parat ad cadendum, ipse prius in ens. Cognoscetur, hoc est, ad judicium. In operibus manuum suarum comprehensus est peccator. Quia unusquisque peccator ipse s
Abbreviated transcription (Latin):
mam ñ possunt occidere. Nemo¬
ratus est dñs. & ñ est oblitus ora¬
tionem pauiꝑis. Aesi dicat ꝓpħa.
Non est oblitus uindicare sangunẽ
ur̃m. Unde ipse dñs dicit. Ts̃ au¬
tem ñ faciet uindictam electoꝵ
suoꝵ elamantiũ ad se die ae nocte
Uox eccłe. Uide humilitatem
meã de inimicis meis. qui exaltas
me de portis mortis. Porte mor¬
tis sunt studia parentũ qui cole¬
bant diuersos deos demonior.
Iꝑsierant portȩ mortis. quorũ
doctrina ad mortem ducebat.
Aliter. Por tȩ mortis heretieoꝵ
doctrina ẽ. De quib portis exal¬
tata ẽ eccła. & missa est inportis
filiȩ syon. que sunt porte uite.
Sicut ꝑ malam doctrinã quasi
portas mortis intelligimus quia
nos adinteritũ ducunt. ita & por¬
las uitȩ intelligimꝰ bonos p̃dicato¬
res. qui nos ꝑsuam doctrinam ad
uitam eternam ducunt. Exul¬
tabo insalutari tuo. E xultabo
id ⁊ gaudebo. in salutari tuo. id ÷¬
in xꝑo tuo. Iufixe sunt gentes
in interitu quẽ fecerunt. Hoc est

Expanded text:
idere . Memoratus est Dominus: et non est oblitus orationem pauperis. Ac si dicat propheta: Non est oblitus vindicare sanguinem vestrum. Unde ipse Dominus dixit: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se die ac nocte Ecclesiae: Vide humilitatem meam de inimicis meis: qui exaltas me de portis mortis, etc. Portae mortis sunt studia parentum, qui colebant diversos deos daemoniorum. Ipsi erant portae mortis, quorum doctrina ad mortem ducebat. Aliter: Portae mortis, haereticorum doctrina, de quibus portis exaltata est Ecclesia: et missa est in portas filiae Sion, quae sunt portae vitae. Sicut per malam doctrinam quasi portas mortis intelligimus, quae nos ad interitum ducunt: ita et portas vitae intelligimus bonos praedicatores, qui nos per suam doctrinam ad vitam aeternam ducunt. Exsultabo in salutari tuo. Exsultabo, id est, gaudebo: In salutari tuo, in Christo tuo. Infixae sunt gentes in interitu quem fecerunt. Hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
un. Tn finem ps dauid.
uodecimus psalmꝰ uocem conti¬
net anuȩ fidelis reqͥrentis dm̃.
SQueq dñe obliuisceris me in
finem: Uox eccłe. Aesi dicat.
Quandui: Quare infinẽ dieit e
Quatuor elem̃tis constat homo. ignȩ.
aere. aqua & terra. Terra inferior
finis creaturaꝵe terra ẽ. Hoc tale est

Expanded text:
. In finem, psalmus David. Duodecimus psalmus vocem continet animae fidelis, requirentis Deum. Usquequo, Domine, oblivisceris me in finem? Vox Ecclesiae. Ac si dicat: Quamdiu? Quare in finem dicit? quatuor elementis constat homo, igne, aere, aqua et terra. Terra inferior finis creaturarum terra est: ideo
Abbreviated transcription (Latin):
fide. Exultauit cor meũ in saluta¬
tribuit mͥ. hoc ẽ in ista uita p̃sen¬
E subsidia quib subfistimꝰ. ut despe¬
ctis pompis scłi sꝑuali m̃te te conspi¬
spem & caritatem. & infut᷑o uitam
eternã. Psallam nõi tuo altissime
tuo psallitur. qui das pietatẽ & iu¬
stis iuictoriam prestas. & peccatores
ut ad te conuertant᷑ inuitas. Tibi

Expanded text:
fide. Exsultabit cor meum in salutafide. Exsultabit cor meum in salutatribuit mihi, hoc est, istius vitae praesentis subsidia, quibus subsistimus: ut, despectis pompis saeculi, spiritualia mente conspispem, et charitatem: et in futuro vitam aeternam. Psallam nomini tuo, Altissime:tuo psallitur, quia dives pietate, et justis victoriam praestas, et peccatores ut ad te convertantur invitas: tibi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑiꝰ ait. morssine morte. & defecłꝰ
apłoꝵ titubabat. Unicuiq dñs ꝑ fide
sua uigilat & ꝑfidem excitat᷑. & ñ
habentib fidem quasi dormire ui¬
detͣ. Unde dicit᷑. Excita fidem tuã:
& tc̃suscitas xꝑm. Respice & exaudi
me dñe ds m̃s. illumina ocłos meos
ne umquã obdormiã in morte. Tu es
enĩ lux uera q̃ illuumminas omñe homi¬
nem uenientẽ in hẽ mundũ. Tuenĩ il¬
luminas ocłos cordis nr̃i. ne nos et̃ne
mortis obrepat somnꝰ. Ne q̃n dicat
Neqñ hoc ẽ infut᷑o iudicio. dicat
inrim icus m̃s p̃ualui aduersus eũ.
id ÷ seduxi eum ut deciꝑem. Acsi
dicat. Si nos potest aduersariꝰ in
somno infidelitatis inuenire. tẽ p̃¬
ualet suꝑ nos. Exultabt̃ simotus
fuero. Ipsi quoꝵ pedes moti sunt
qr inueritate di nonstetert̃. simeo
pedes hoc ẽ sensus de fide catholica
potuerint elongare. tẽ exultabunt
autem pene moti sunt pedes. S ego
in tria misedĩa sꝑo. ut stabiliar in

Expanded text:
superius ait: Mors sine morte, et defectus superius ait: Mors sine morte, et defectus apostolorum titubabat. Unicuique Dominus pro fide sua vigilat, et per fidem excitatur. Et si non habetur fides, quasi dormire videtur. Unde dicit: Excita fidem tuam, et tunc suscitas Christum. Respice, et exaudi me, Domine Deus meus. Illumina oculos meos, ne umquam obdormiam in illuminas omnem hominem venientem in hunc mundum. Tu enim illuminas oculos cordis nostri, ne nos aeternae mortis obrepat somnus. Nequando dicat ndo, hoc est, in futuro judicio, dicat inimicus meus, praevalui adversus eum: id est, seduxi eum ut deciperem. Ac si dicat: Si nos potest adversarius in somno infidelitatis invenire, tunc praevalet super nos. Exsultabunt si motus fuero. Ipsi quorum pedes moti: quia in veritate Dei non steterunt, si meos pedes, hoc est, sensus, de fide catholica potuerint elongare: tunc exsultabunt: autem pene moti sunt pedes: sed ego in tua misericordia spero, ut stabiliar in
Abbreviated transcription (Latin):
obliuisceris me infinẽe Usq quo
auertis faciem tuã a me. ut ñ habe
ante terminũ uite huius ⁊ Quan¬
dii ponã consiliũ in animã meam :¬
Patior hȩc inquit quo adusq ꝑsp̃u¬
ale consiliũ te requirã. Uolorem in
corde meo ꝑdiem. Per illud scilicet
lumen notitiȩ tuȩ qđ diu ꝑdiderã
apponã dolorem suꝑ tenebras pecc̃oꝵ
meoꝵ. hoc ẽ agam penitentiam.
Usq quo dñe exaltabit᷑ in imicus
m̃s suꝑ me: Quandui ad te conu̾¬
sus ñfuero. erigit᷑ aduersus me dia¬
bolus. qui ẽ humani generis inimicꝰ.
Usq quo exaltabit᷑ inimicus mñs suꝑ
me Quasi dicat. Quandu habet
aduersariꝰ dñationẽ eccłe Usq in
finem : Respice & exaudi me dñe d̃s
potest intelligi. Respice in tribula¬
tione uł in auxilio. & exaudi in hoc
Qđ dep̃cor. Illumina ocłos meos.
iã ÷ oculos cordis. Neumquã obdor¬
miam inmorte. Scimꝰ qr non potest
homo dormire qui in torm̃tis ẽ. s
dormire ꝓ nocte illa ponit unde

Expanded text:
obliviscaris in finem. Usquequo avertis faciem tuam a me, ut non habeaante terminum vitae hujus. Quamdiu ponam consilia in anima mea. Patior haec, inquit, quoadusque per spiritale consilium te requiram. Dolorem in corde meo per diem. Per illud scilicet lumen notitiae tuae quod diu perdideram, apponam dolorem super tenebras peccatorum meorum: hoc est, agam poenitentiam. Usquequo exaltabitur inimicus meus super me? Quamdiu ad te conversus non fuero, erigitur adversus me diabolus, qui est humani generis inimicus. Usquequo exaltabitur inimicus meus super me? Quasi dicat: Quamdiu habet adversarius dominationem Ecclesiae? Usque in finem. Respice, et exaudi me, Domine Deus potest intelligi: Respice in tribulatione, vel in auxilio: et exaudi in hoc quod deprecor. Illumina oculos meos. Id est, oculos cordis. Ne umquam obdormiam in morte. Scimus quia non potest homo dormire qui in tormento est, sed dormire pro nocte illa ponit. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
impii ambulant. qr in eternã uita
ñ ꝑueniunt. & aliter. Cũ electi rece
Nescio uos. Seđm altitudinẽ tu¬
am multiplicasti filios hominum
filios di scđm altitudinẽ. iuxta ab¬
undantiã miscđiȩ tuȩ qua multi¬
ꝑlicat᷑ eccła. hoc est de pietate et
misedia ipsius. eũ in retributione
fut᷑e beatitudinis ꝓmissa tua ꝑcipi¬
entes conforines effecti fuerint corꝑo¬

Expanded text:
impii ambulant: quia in aeternam vitam impii ambulant: quia in aeternam vitam non pervenient. Et aliter: Cum electi recepNescio vos: Secundum altitudinem tuam multiplicasti filios hominum. Filios Dei. Secundum multitudinem juxta abundantiam misericordiae tuae, quia multiplicatur Ecclesia, hoc est, de pietate et misericordia ipsius: cum in retributione futurae beatitudinis promissa tua percipientes, conformes effecti fuerint corpo
Abbreviated transcription (Latin):
uum accipe. Sic ẽ littera & sp̃ualis in¬
teslectus. quasi ꝑ argentũ ꝑducat᷑ au¬
rum. ꝓbatũ terrȩ. hoc est eccłe. Illa
gine accepit. quasi terrã dñs susceꝑit.
Purgatũ septuplũ. ꝑseptem donaquȩ
in xꝑo fuerunt. ñ ut ille pargaretus
s quu psa dona accepturierant purifi¬
carentur. Tud̃ne seruabis nos. hoc est
in fide. Eccła rogat. Et eusto dies nos a
generatione hac. Omniũ maloꝵ. tur¬
bam insimul cõ prehendit. hersticoꝵ.
dialecticoꝵ & reliquoꝵe. Ab istors
generatione dñs separauit ecclam suã.
Unde & in euangelio. Hec omĩa uez¬
nient uniuersȩ generõni illi. a sangͥ¬
ne abel qui effusus ẽ. uł a sanguine
racharie filii barachiȩ quẽ occidȩ¬
runt inter templũ & altare. Incir¬
euitu imꝑii ambulant. Cũ traN¬
stulerit nos de p̃senti scło infut᷑um
tc̃ imꝑii foris ambulabunt. nec po¬
terunt intrare cũ seĩs. quos tu se¬
cundũ magnitudinẽ tuam tua sol¬
licitudine conseruasti. In cir euitu

Expanded text:
 littera et spiritalis intellectus, quasi ex argento producatur aurum. Probatum terrae, hoc est, Ecclesia. Illa ia accepit, quasi terram Dominus suscepit. Purgatum septuplum. Septem dona quae in Christo fuerunt: non ut ille purificaretur, sed qui ipsa dona accepturi erant, purificarentur. Tu, Domine, servabis nos. Hoc est, in fide, Ecclesia rogat. Et custodies nos a generatione hac. Omnium malorum turbam simul comprehendit, haereticorum, dialecticorum, et reliquorum. Ab istorum generatione Dominus separavit Ecclesiam suam. Unde et in Evangelio: Haec omnia venient universae generationi illi, a sanguine Abel qui effusus est; vel a sanguine Zachariae filii Barachiae, quem occidederunt inter templum et altare . In circuitu impii ambulant. Cum transtulerint nos de praesenti saeculo in futurum, tunc impii foris ambulant: nec poterunt intrare cum sanctis, quos tu, secundum magnitudinem tuam, tua sollicitudine conservasti. In circuitu
Abbreviated transcription (Latin):
tuo e Non priꝰ in monte & postea
in tab̃nacło : s priꝰ intab̃n aculo. &
ita in monte. Tabernacłm ñ est fir¬
ma domꝰ. Tabernacłm ñ habet fun¬
damentũ. s huc illucq cõmutat᷑.
& cũ transmigrante migrat. qr ta¬
bernałm ñ habet fundam̃tum. s
fit domꝰ incerta. Domꝰ autẽ firma
habet fundam̃ta. Mons ꝑ uita et̃¬

Expanded text:
tuo? Non prius in monte, et postea tuo? Non prius in monte, et postea in tabernaculo: sed prius in tabernaculo, et ita in monte. Tabernaculum non est firma domus, tabernaculum non habet fundamentum: sed huc illucque mutatur, et cum transmigrante migrat: quia tabernaculum non habet fundamentum, sed est domus incerta: domus autem firma habet fundamenta. Mons pro vita aete
Abbreviated transcription (Latin):
iusti. sedes sapientie. Dicit unꝰ thro¬
nus ex ipsis id est paulus. Anexꝑi
pater causam meam ut me resu¬
scitares. qr iniuste me tradide¬
runt morti. Increpasti gentes
ꝑ p̃dicatores quȩ idola adora¬
bant. ligna & lapides. Et ꝑ iit
impiꝰ diabolus. qui in ipsis lignis
uel lapidib adorat᷑. Uel ꝑ predi¬
cationem apłicam increpate sunt
gentes. & ab impio factus ẽ pius.
Nomen eoꝵ delesti in eternum. id
est memoriam eoꝵe. Non memora¬
bit᷑ in his ultra nomen impietatis.
qr credentes in te acceꝑunt nom̃ no
defecerunt. Uel aliter. Inimici de¬
fecert framea. Quasi dicat. Ne
framea qđ est uerbum di in fut᷑o
iudicio deficient. qñ ꝑ ipsum uer¬
bum iudicandi erunt᷑. Ciita
sunt gͦ uitia ꝑ eccatoꝵ. Tante &
ciuitates hoc est munitiones in qͥ¬
b di abolus regnat. Ae si dicat.
Tefecerunt ꝑ tuos predicatores.
Periit memoria eoꝵ cũ sonitu.
sonitu idẽ a predicatione euangłii.

Expanded text:
justi sedes est sapientiae . Dicit unus throjusti sedes est sapientiae . Dicit unus thronus ex ipsis, id est, Paulus: An expePater, causam meam, ut me resuscitares: quia injuste me tradiderunt morti. Increpasti gentes. Per praedicatores, qui idola adorabant, ligna et lapides. Et periit impius. Diabolus qui in ipsis lignis vel lapidibus adoratur: vel per praedicationem Apostolicam increpatae sunt gentes, et ab impio factus est prius. Nomen eorum delesti in aeternum. Id est, memoriam eorum. Non memorabitur in his ultra nomen impietatis: quia credentes in te acceperunt nomen defecerunt. Vel aliter: Inimici defecerunt framea, quasi dicat, de framea, quod est verbum Dei, in futuro judicio deficient, quando per ipsum verbum judicandi erunsunt vitia peccatorum, tantae et civitates, hoc est, munitiones, in quibus diabolus regnabat: ac si dicat: Defecerunt per tuos praedicatores. Periit memoria eorum cum sonitu. sonitu, id est, a praedicatione Evangelii.
Abbreviated transcription (Latin):
res caput illiꝰ. & ille caleaneũ tuũ
obseruabit. hoc ẽ finẽ uniuse uiꝰq¬
iũce. Mulier eccła. serpens dia¬
bolus. Infirmabunt᷑ & ꝑibunt a
facie tua. Impii utiq ab impiesa¬
te sua ꝑibunt. Uelsieut suꝑuis
dix it singłariter & hic pluraliter.
id est om̃s sacellites suos insimril
ituri sunt indie iudicii. Quare
infirmabunt᷑ : Quia priꝰfortes e¬
rant ꝓpter peccata nr̃a. s modo
in firmitas di nosfecit fortes & il¬
los infirmos. ut dicit apłs. Qđ infir¬
mũ est di. fortiꝰ est hominib. Qm̃
fecisti iudiciũ meũ. Uox eccłe. Aesi
dicat aꝑte. Gentes elegisti. iudeos
repbasti.Quando dixit iudiciũ
meum. hic apparet qdeccła ex
gentib uenit. Et causam meam.
Acsi dicat eccła. Causasti ꝓ me con¬
tra aduersarios meoᷤᷤ ꝙ uindicasti
me. & fecisti causam meã bonã.
Sedisti suꝑ thronũ. Throuꝰ grecũ
quisq sc̃s sedes di est ut ipse ait.
Celum mͥsedes est. Et alibi. Anima

Expanded text:
res caput illius, et ille calcaneum tuum res caput illius, et ille calcaneum tuum observabit : hoc est, finem vitae uniuscujusque. Mulier Ecclesia, serpens diabolus. Infirmabuntur et peribunt a facie tua. Impii utique ab impietate sua peribunt. Vel sicut superius dixit singulariter, ita et hic pluraliter, id est, omnes satellites suos insimul erituri sunt in die judicii. Quare infirmabuntur? quia prius fortes erant propter peccata nostra: sed modo infirmitas Dei nos fecit fortes, et illos infirmos: ut dicit Apostolus: Quod infirmum est Dei, fortius est hominibus . Quoniam fecisti judicium meum. Vox Ecclesiae, ac si dicat: Aperte gentes elegisti, et Judaeos reprobasti. Quando dicit, judicium meum: hic apparet quod Ecclesia ex gentibus venit. Et causam meam. Ac si dicat Ecclesia. Causasti pro me contra adversarios, et vindicasti me; et fecisti causam meam bonam. Sedisti super thronum. Thronus Graecum quisque sanctus sedes Dei est: ut ipse ait. Coelum mihi sedes est . Et alibi: Anima
Abbreviated transcription (Latin):
menta. que ꝑater posuit in sua ꝑ ote¬
state: S in hoc soluit᷑ hȩc questio.
Cũ adiunxit omĩa uidicia. ꝑostea
dixit. oris tui. Acsi dicat ꝓpħa uel
unusquisq sc̃s. Quantum me doeu¬
isti tantũ narrabo. Quia si tantum
narras quantũ intelligis. omĩa mira¬
bilia dĩ narras. quãuis insemet ipsa
plura sint. Uel narrabo omĩa mira¬
bilia tua. ñ illa tantũ qđ mortui re¬
fuscitant᷑. ecei illummant᷑ uel cetera
s & qđ ꝑ te anime ꝑditȩ saluti inspe¬
rate reddunt᷑. Letabor &exulta¬
bo in te. Tetabor inspe. & exulta
mini tuo altissime. Psallam or e.¬
oꝑe compleam. N omini tuo. No¬
men ꝑatris filius est. Altissimꝰ ipse
est ds̃. Uel psallã nomini tuo. hic
laus cũ oꝑe. In conuertendo
iniinicum meũ retrorsum. Qͣ¬
lem inrmicũ: Id ÷ diabolum
qr dñs dixit. Uade retro sata¬
nas. Ante aduentũ xp̃i diabo¬
lus dux itineris furit mortis. sed
postea retro eccłam sequens quiasi
canis. Unde alibi dicit. Ti eonte¬

Expanded text:
er posuit in sua potestate ? Sed in hoc solvitur haec quaestio, cum subjunxit, omnia judicia: postea dicit, oris tui: ac si dicat propheta vel unusquisque sanctus: Quantum me docuisti, tantum narrabo: quia si tantum narras quantum intelligis, omnia mirabilia Dei narras, quamvis in semetipsa plura sint. Vel narrabo omnia mirabilia tua, non illa tantum quod mortui resuscitantur, caeci illuminantur, vel caetera; sed et quod per te animae perditae, saluti insperatae redduntur. Laetabor et exsultabo in te. Laetabor, in spe, et exsultabmini tuo, Altissime. Psallam, opere compleam, nomini tuo. Nomen Patris Filius est, Altissimus ipse est Deus. Vel, psallam nomini tuo: hic laus cum opere. In convertendo inimicum meum retrorsum. Qualem inimicum, id est, diabolum: quia Dominus dixit: Vaderetro, Satana . Ante adventum Christi diabolus dux itineris mortis fuit: sed postea retro Ecclesiam sequens, est quasi canis. Unde alibi dicit: Tu conte
Abbreviated transcription (Latin):
rentes te dñe. Ideo sꝑent in te ut
illud. Si corꝑus occidunt. animã
ñpossunt occidere. Tañ ꝑmittit
illos temptari. s ñusquaq.
sallite dño. id est cantate dño.
predicate. ope implete. Qui ha
Unde dicit paulus. Uidemꝰ nẽ
ꝑspecłm in eniginate. tc̃ autẽ facie
ad faciem. Annuntiate inter gen¬
tes studia eiꝰ. Uox ꝓꝑħe admonet
p̃dicatores dicens. Annuntiate
studia eiꝰ. hoc ẽ predicate manda¬
ta eius. Forsitan illi dicerent.
Moriem᷑ si adgentes ambulamus.

Expanded text:
rentes te, Domine. Ideo sperant in te: ut rentes te, Domine. Ideo sperant in te: ut illud: Si corpus occidunt, animam autem non possunt occidere. Tamen permittit illos tentari, sed non usquequaque. Psallite Domino. Id est, cantate Domino, praedicate, opere implete. Qui habUnde dicit Paulus: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Annuntiate inter gentes studia ejus. Vox prophetae admonet praedicatores ut praedicent. Annuntiate studia ejus: hoc est, praedicate mandata ejus. Forsitan illi dicent: Moriemur si ad gentes ambulaverimus:
Abbreviated transcription (Latin):
cabit orbem terre. qđ sunt oms gen¬
tes. Gentes in equitate iudicabit.¬
iterato scilicet aduentu cũ iustis ꝑ¬
mia. ĩustiꝰ ĩfernũ redͤdt & penã. Ca
ctus ess dñs refugiũ ꝑauꝑum. Inter
ꝑauꝑem & aduersarium hoc est
diabolum. iudex erit. xp̃e. qui iu¬
dicabit inter eccłam & aduersariũ
hoc ẽ diabolum. Unde & inapoca¬
lypsi dicit᷑. Qui est accusator frm̃
incibos ꝑ auꝑum distribuunt.
Adiutor inoportunitatib. Add¬
uitor est eccłe suȩ in tribulatio¬
ne. qñ oportiũ est tempꝰ ut ait
apłs. fidelis ds. qui ñ patiet᷑ uos
temptari suꝑ id qđ potestis. s fa¬
eiet: cũ tẽptatõe etiã ꝓuentũ ut possitis su¬
stinere. ne cũ peccatorib in sup¬
plicio dauinemini eterno. Spe¬
rent inte. id est ñ inse s in te. &
ñ in eoneupiscentiis scłi. Qui
nouerunt nom̃ tuũ. suie ꝑoten¬
tiam triã. siue magnificentiam
tuam. Uel nom̃ tuum. id est fi¬
lium tuũ. Quare: ꝓpter hoc
qd sequit᷑. Quia ñ derelinq̃s que¬

Expanded text:
cabit orbem terrae, quod sunt omnes gentes. In aequitate judicabititerato scilicet adventu cum justis praemia, injustis infernum et poenam. Et factus est Dominus refugium pauperi. Inter pauperem et adversarium, hoc est, diabolum, judex erit Christus: qui judicabit inter Ecclesiam et adversarium, hoc est, diabolum. Unde et in Apocalypsi dicitur: Qui est accusator fratrin cibos distribuunt pauperum. Adjutor in opportunitatibus. Adjutor est Ecclesiae suae. In tribulatione. Quando oppor patietur vos tentari supra id quod potestis: sed faciet cum tentatione etiam proventum, ut possitis sustinere: ne cum peccatoribus in supplicio damnemur aeterno . Sperent in te. Id est, non in se, sed in te, et non in concupiscentiis saeculi. Qui noverant nomen tuum. Sive potentim: id est, Filium tuum. Quare propter hoc quod sequitur: Quoniam non dereliquisti quae
Abbreviated transcription (Latin):
fert. tam̃ ñ aufert suum auxiliũ
a scĩs suis. E xurge dñe ñ preuia¬
leat homo. Uox eccłe sonat contra
antixp̃m. Exurge dñe in iudicium
ñ preualeat homo. id est homo pec¬
cator antixp̃e.Iudicent᷑ gentes
in conspectu tuo. Duob modis hoc¬
tia łi iudicati sunt. Quare : Qͥ a

Expanded text:
fert, non aufert suum auxilium a sanctis suis. Exsurge, Domine, non praevaleat homo. Vox Ecclesiae sonat contra Antichristum: Exsurge, in judicium: non praevaleat homo: id est, homo peccator Antichristus. Judicentur gentes in conspectu tuo. Duobus modis tia Dei judicati sunt. Quare? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
hec loquitur ẽ omniũ ꝓximꝰ. qui
fecit miscdiam ut morte sua alliga¬
ret uulnera nr̃a: Contra quẽ iudei
ꝑa uamloquio exercebantur. Labia
dolosa incorde & corde locuti sunt.
Syminachus ita transtulit. Labia liꝑ¬
brica ineorde. Aluid est & aliud loqͥ¬
tur. Labia dolosa bilingues dicunt᷑.
qui duab lingus locuntur. qr aliud
dicunt & aliud retinent. Sic fiunt la¬
hia dolosa. que de corde incorde loci¬
ta sunt mala. Scelus qđ ceꝑunt corde
dat dñs uniuersa labia dolosa. Num¬
quid maledicendo dicit: Non. qr ñ
est mosseõꝵ maledicere. s ꝓnuntiando
qđ futurũ est dixit. Non optando s ꝓ
phetando. Quisunt labia dolosa :
Hetici et malip̃dicatores. & lingriã ma¬
Qni dixerunt linguam nrãm magnifi
&oꝑa sua magnificant. Labia nr̃a a
nobis sunt. Acsi dicant. Hoctores nr̃os
ex nobis ipsis habemꝰ. ñ aliunde. Plau¬
Aunt en ĩ inuana uerbositate dicentes.
Nosfilii abrahe sumꝰ. & nemini serui

Expanded text:
ec loquitur, est omnium proximus: qui fecit misericordiam, ut morte sua alligaret vulnera nostra. Contra quem Judaei in vaniloquio exercebantur. Labia dolosa in corde et corde locuti sunt. Simmachus ita transtulit Labia lubrica, in corde aliud est, et loquitur. Labia dolosa, bilingues dicuntur, quia duabus linguis loquuntur: quia aliud dicunt, et aliud retinent. Sic labia dolosa qui de corde in corde locuti sunt mala: secus quod conceperunt corde, erdat Dominus universa labia dolosa. Numquid maledicendo dicit? Non: quia non est mos sanctorum maledicere, sed pronuntiando quod futurum est, dixit: non optando, et sed prophetando . Qui sunt labia dolosa? Haeretici, et mali praedicatores. Et linguam maQui dixerunt, linguam nostram magnifiet opera sua magnificant. Labia nostra a nobis sunt. Ac si dicat: Doctores nostros ex nobis ipsis habemus, non aliunde. Plaudunt enim in vana verbositate, dicentes: Nos filii Abrahae sumus, et nemini umquam
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ defecit sẽs. Preter te ñ suꝑest
qui possit saluare. Qm̃ diminittȩ st
ueritates a filiis hominũ. Quare dixit
uer itates. dum unũ scimꝰ qui est ueri¬
tas ut ait. ego sum uia & ueritas: Si¬
eut multe eccłȩ & una eccła. sie & mul¬

Expanded text:
Praeter te, non superest qui possit salvare. Quoniam diminutae sunt veritates a filiis hominum. Quare dixit veritates, dum non scimus qui est veritas, ut ait: Ego sum via et veritas . Sicut multae Ecclesiae et una Ecclesia, sic mul
Abbreviated transcription (Latin):
te delictis uidebantur seruire. in inul¬
tis modis diminuti erant. Et qr ea
rat. membra di minuita erant. usq qͦ
suũ. Primũ petrus quando dixit.
E tsi oportuerit me mori tecũ. ñ te
negabo. Similiter & om̃s discipłi di¬
xerunt. S om̃s uana locuti sunt.

Expanded text:
te dejecti videbant servire, in multis modis diminuti erant: quia capurat. Membra diminuta erant, usquequo Primum Petrus, quando dixit: Et si oportuerit me mori tecum, non te negabo. Similiter et omnes discipuli dixerunt : sed hi omnes vana locuti sun
Abbreviated transcription (Latin):
op̃us eiꝰ ꝓpriũ iudicat. E quitatẽ ui¬
Ait uultus eiꝰ. ut scĩs p̃inia. peccata¬
rib tribuat penam. Qui nos uoca¬
tione sua dignet᷑ dignos efficere. & ñ
scdm ꝑeccata nr̃a nobis supplicia infe¬
rat. s scd̾m magnã mniscdiam sriam
ueniam largiatur. qr ipsi est eũ e¬
terno patre & sp̃u seõ honor & gła¬

Expanded text:
opus proprium judicat. Aequitatem vidit vultus ejus: ut sanctis praemia, peccatoribus tribuat poenam. Qui nos vocatione sua dignetur dignos efficere, et non secundum peccata nostra nobis supplicia interat, sed secundum magnam misericordiam suam veniam largiatur: quia ipsi est cum aeterno Patre et Spiritu sancto honor et g
Abbreviated transcription (Latin):
storiam factum fuit. qñ dñs pluit sul¬
ꝑhur & ignem suꝑ sodomã ut ait apłs
udas. in exemplum ignis eterni facti
fuit. Pluet suꝑ peccatores. laqueo .s.¬
Duob modis heretici pluunt malam
loctrinã. Sieut una pluiuia ir rigat
terrã fȩcundam & aridam. sic & una p̃¬
dicatio ẽ a dõ quȩ infundit terrã bo
res. ad quos ꝑtinent ista q̃ secuntur.
Ignis ẽ cͥupiditas. sulphur putredo
Quos ignis exurit tempestas exa¬
minat᷑. Et ꝓpħa dicit. Incireuitu
eiꝰ tempestas ualida. Pars calicis
eoꝵ. Quare dixit parteme Quia
unusquisq ꝓparte sua quasi de
calice iustam uindictam recipiet
ꝓut gesfit miseriassuas. ut ait pro¬

Expanded text:
storiam factum fuit: quando Dominus pluit sulphur et ignem super Sodomam. Ut ait apostolus Judas, in exemplum ignis aeterni factum fuit. Pluet super peccatores. Duobus modis et haeretici pluunt mala doctrina. Et sicut una pluvia irrigat terram fecundam et aridam: sic et una praedicatio est a Deo, quae infundit terram bonres, quibus pertinent ista quae sequuntur: Ignis, cupiditas, sulphur, putredo quos ignis exurit, tempestas exanimat. Et prophetam dicit: In circuitu ejus tempestas valida. Pars calicis eorum : Quare dixit partem? Quia unicuique pro parte sua, quasi de calice, id est, justam vindictam recipiet prout gessit miseriam suam: ut ait pro