comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tĩ in montes & deserca. & ibi accipientui
sermones dei. Uor gͦ turturis audita ẽ.
in t̾ra nr̃a. ficus ꝓdux̃ grossos suos. A fi¬
cu dinoscite parabolã. Cũ raniꝰ eiꝰ tener
factꝰ fuerit & folia miserit scitote qͥa
urta ẽ. estas. Uult nob̾ dei eloqͥũ nunci¬
are post hẏemẽ. post ꝓcellas. diarũ
apꝓpinquasse messẽ & ait. ficꝰ ꝓdur̃
grossos suos. uices fiorescunt. deder̾t odo¬
rẽ. Si iã rũpunt᷑ in florẽ. tẽpꝰ adueniet
& ert̃ uuȩ. Surge. ueni ꝓrima mea. spe¬
ciosa mea. columba mea. hec que suꝑiꝰ
exposiumꝰ. sponsa ñ audientib adoles¬
centuł. sed sola sponsa audiens loqͥt᷑.
Uolumꝰ aut̃ & ipsiꝰ iã audire sermonẽ
loquentis ad sponsã. Surge. ueni ꝓrima
Et moyses in togmune petrę ponit᷑. ut
iudeat posteriora dei in tegnune ante¬
murał. Primũ ueni ad id qđ ante murũ
ẽ. & postca poteris introire ubi murꝰe
petix. Ostende mͥ faciẽ. tuã. Usq ad p̾¬

Expanded text:
s et deserta, et ibi accipientium sermones Dei. Vox ergo turturis audita est in terra nostra. Ficus produxit grossos suos. A ficu cognoscite parabolam. Cum ramus ejus tener factus fuerit, et folia miserit, scitote quia juxta est aestas. Vult nobis Dei eloquium nuntiare, post hyemem, post procellas, animarum appropinquasse messem, et ait: Ficus produxit grossos suos, vites florescunt, dederunt odorem. Si vites jam rumpuntur in florem, tempus adveniet, et erunt uvae. Surge, veni, proxima mea, speciosa mea, columba mea. Haec quae superius exposuimus, sponsus, non audientibus adolescentulis, sed sola sponsa audiente, loquitur. Volumus autem et ipsius jam audire sermonem loquentis ad sponsam. Surge, veni, proxiEt Moyses sub tegmine petrae ponitur, ut videat posteriora Dei in tegmine antemuralis . Primum veni ad id quod ante murum est, et postea poteris introire ubi murus est petrae. Ostende mihi faciem tuam. Usque ad pr
Abbreviated transcription (Latin):
sponsus aspiciat. sequens docebit exẽplu.
U bi ñ pspicit sponsus ubi mors inuert.
ascendens. ut legimꝰ in ieremia. Eece morᷤ
ascendit ꝑ fenestras uras. Quando uide¬
ris mulierẽ ad concupiscendũ eã iã mors
ascendit ꝑ fenestras tuas eminens ꝑ retia
nͣcellige quia in medio laqueorũ ambu¬
las. & subtꝰ machinas transeas imminen¬
tes. Omia retib plena st̃. Diabolus laque¬
is cuncca cõpleuit.Si aut̃ uenerit tͥ ser¬
mo dei. & ceꝑit eminere de retib dices.
Anima nr̃a sicut passer erepta est de la¬
queo uenantiũ. laqueus contritꝰ ẽ ^ nos
lib̾ati sumꝰ. Benedicti uos a dño qͥ fecit

Expanded text:
sponsus aspiciat, sequens docebit exemplum. sponsus aspiciat, sequens docebit exemplum. Ubi non prospicit sponsus, ibi mors invenitur ascendens, ut legimus in Jeremia. Ecce mors ascendit per fenestras vestras . Quando videris mulierem ad concupiscendum eam, jam mors ascendit per fenestras tuas. Eminens per retia. Intellige, quia in medio laqueorum ambulas, et subtus machinas transeas imminentes. Omnia retibus plena sunt: diabolus laqueis cuncta complevit. Si autem venerit tibi sermo Dei, et coeperit eminere de retibus, dicens: Anima nostra sicut passer erepta est de laqueo venantium: laqueus contritus est, et nos liberat
Abbreviated transcription (Latin):
fruet m̃s capree ł hinnulo ceruoꝵ. suꝑ
montes dom dei. Bechel qͥppe interp̾ta¬
t᷑ domꝰ dei. Non om̃s montes domꝰ dei
st̃: s hi qͥ montes ecelle st̃. Inueniunt᷑
qͥppe & alii montes erecci e consurgen¬
tes aduersus scientiã dei. montes egipti¬
orũ & auophiloꝵ. Nis scire qͥa simił ẽ.
fr̃ueł m̃s capreȩ aut hinnulo ceruoꝵ suꝑ
montes bethel: Esto mons eccłiasticus. mon
domꝰ dei. & ueniet ad ce sponsus simił
capreȩ aut hynnulo ceruoꝵ suꝑ monte̾
bechel. Cernit sponsũ apꝓ pinquasse
uiciniꝰ qͥ ante suꝑ montes uersaba ͭ & col¬
les. assimilat eũ transilientẽ. ł post
uenisse cognoicens. dicit. Ecce hic recͦ.
post parietẽ nr̃m. Si edificaueris pari¬
etem & feceris edificationẽ dei ueniet
post pariecem tuũ. ꝓspiciens ꝑ fenestrã
U na fenestra. unꝰ ẽ sensus. ꝑ hunc ꝓspicit
sponsus. Alia fenestra. alius est sensus.
sit autẽ ꝓspicere ꝑ fenestras. & qͦmͦ ꝑeas

Expanded text:
ruelis meus capreae vel hinnulo cervorum super montes domus Dei. Bethel quippe interpretatur, domus Dei. Non omnes montes domus Dei sunt: sed hi qui montes Ecclesiae sunt. Inveniuntur quippe et alii montes erecti et consurgentes adversus scientiam Dei, montes Aegyptiorum, et Allophylorum. Vis scire, quia similis est fratruelis meus capreae, aut hinnulo cervorum super montes Bethel? Esto mons Ecclesiasticus, mons domus Dei: et veniet ad te sponsus similis capreae vel hinnulo cervorum super montes Bethel. Cernit sponsum appropinquasse vicinius, qui ante super montes versabatur et colles: assimilat eum transilientem atque savenisse cognoscens, ait: Ecce hic retro post parietem nostrum. Si aedificaveris parietem, et feceris aedificationem Dei, veniet post parietem tuum, prospiciens per fenestras. Una fenestra, unus est sensus: per hunc prospicit sponsus. Alia fenestra, alius est sensus: sit autem prospicere per fenestras, et quomodo per eas
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. aliꝰ terreno cupidine uulnera¬
tꝰ est. Tu nuda membra tua. & p̾be te ia¬
cło elecco. iacło formoso. Siqͥdẽ ds̃ sagte¬
tariꝰ est. Audi scripturã de hoc eođ iacło
loquentẽ. Immo ut tu ampliꝰ admire¬
ris: audi ipsii iacłm qͥd loqͣt᷑. Posuit me
ut sagritã clectã. ẜ in pharecra sua ser¬
uocari pueruĩ meũ. Incellige sagittam
qͥd dicat. & qͦmͦ adeo sit electa. Quã bea¬
tũ est hoc iacło uulnerari. hac sagitta
fuerant uulnerati illi. qͥ int̾ se inuicẽ

Expanded text:
excepit, alius ex terrena cupidine vulocratus est: tu nuda membra tua, et praebe te jaculo electo, jaculo formoso: si quidem Deus sagittarus est. Audi Scripturam de hoc eodem jaculo loquentem; immo ut tu amplius admireris, audi ipsum jaculum quid loquatur. Posuit me ut sagittam electam, et in pharetra sua servocari puerum meum . Intellige sagittam quid dicat, et quomodo a Deo sit electa. Quam beatum est hoc jaculo vulnerari! Hac sagitta vulnerati fuerant illi qui inter se invicem
Abbreviated transcription (Latin):
suauis facta ẽ. uox eiꝰ sponso scđm il¬
lud ꝓpħicũ. Suauis fiat ei postulatio
mea. Tunc ad eã sponsus effat᷑. Et au¬
dire me fac uocẽ tuã. qͥa uoxr tua suans
est. Si aꝑueris os tuũ uerbo dei. dicec
tͥ sponsus. Uor tua suauis ẽ. & aspectꝰ tu¬
us speciosus. Qua ꝓpt̾ consurgentes de¬
p̾cem᷑ dnm ut digni efficiam᷑ sponsi

Expanded text:
suavis facta est vox ejus sponso, secundum illud propheticum: Suavis fiat ei postulatio mea. Tunc ad eam sponsus effatur: Et audire me fac vocem tuam: quia vox tua suavis est . Si aperueris os tuum Verbo Dei, dicet tibi sponsus: Vox tua suavis est, aspectus tuus speciosus. Quapropter consurgentes, deprecemur Dominum, ut digni efficiamur sponsi
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ caritas in ꝑfeccis. Ut aut̃ post dm̃ etia
int̾ nos ordo ponat᷑. pͥmũ mandatũ est
ut diligamꝰ parentes. scđm ut filios. ter¬
ciũ ut domesticos. nr̃os. Si aut filiꝰ ma¬
lus ẽ.  domesticꝰ bon. domesticꝰ in cari¬
tate filii collocet᷑. & ira fiec ut scoꝵ fit
ordinata sit caritas. Magister qͦq ñr¬

Expanded text:
est charitas in perfectis. Ut autem post Deum etiam inter nos ordo ponatur, primum mandatum est, ut diligamus parentes: secundum, ut filios: tertium, ut domesticos nostros. Si autem filius malus est, et domesticus bonus: domesticus in charitate filii collocetur. Et ita fiet, ut sanctorum ordinata sit charitas. Magister q
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥa adiurat sponsa filias ierłm᷑ Si leuaue¬
ritis & suscitaueritis caritatẽ. Quã diu
o adolescentule: Quȩ in me ñ dormit.
qͥa uulnerata sũ caritate. In uob̃ aut̃
que plures estis. e adolescentulę ⁊ filiȩ
ierłm. dormit caritas sponsi. Aduraui
cũ uos conderet. inseruit cordib uris
semina caritatis. Ic aut̃ sic̃ alibi dr̃
reqͥeuit ut leo. Eut catulus seonis. Ad¬
huc infidelib e bis qͥ corde st̃ dubio
dormitat sermo diunꝰ. Nigilat in scĩs
dornur in lis qͥ tẽpestatib fluctuant. Sus
sponso saluari. Statim fic eo uigilante
tranqͥllitas. stati undarii moles conqͥ¬
esct. Spualib contrarus increpat᷑. flu¬
ctuũ rabies silet. Illo dormiente tẽpes¬

Expanded text:
Quid adjurat sponsa filias Jerusalem? Si levaveritis et suscitaveritis charitatem. Quamdiu o adolescentulae, quae in me non dormit, quia vulnerata sum charitate? In vobis autem, quae plures estis, et adolescentulae, et filiae Jerusalem, dormit charitas sponsi. Adjuravicum vos conderet, inseruit in cordibus vestris semina charitatis. Nunc autem, sicut alibi dicitur: requievit ut leo, et ut catulus leonis . Adhuc in infidelibus et in his qui corde sunt dubio, dormitat sermo divinus: vigilat in sanctis. Dormitat in his qui tempestatibus fluctuant: suscsponso, salvari . Statim fit, eo vigilante, tranquillitas: statim undarum moles conquiescunt, spiritibus contrariis increpatur, fluctuum rabies silet. Illo dormiente, tempes
Abbreviated transcription (Latin):
pecra scandali deicendit in mundũ. sic
scłm aliũ intellectũ stilla nuncupat᷑.
Oportebat qͥppi ut qͥa onĩs gentes instil¬
lam situle reputate fe. is qͥ ꝓ omiũ salu¬
te factꝰ est. omia ecia stilla adeas fierec
libandas. Qͥ d enim ꝓ up̃a salute ũ fact
e Nos manes. & ille exmanunt semet¬
ipsũ forma serui accipiens. Nos popłs stul¬
tꝰ & ñ sapiens. & ille sfactꝰ est stulticia p̃¬
dicationis. ut fatiuui dei sapientiꝰ fier iͥt
l ominib. Nos infirmi. infirnũ dei for¬
ti hominil: faccu᷑est. Qͥa gͥ uniuerse¬

Expanded text:
petra scandali descendit in mundum : sic petra scandali descendit in mundum : sic secundum alium intellectum stilla nuncupatur. Oportebat quippe, ut quia omnes gentes in stillam situlae reputatae sunt his qui pro omnium salute factus est omnia, etiam stilla fieret ad eas liberandas. Quid enim pro nostra salute non factus est? Nos inanes: et ille exinanivit semetipsum, formam servi accipiens . Nos populus stultus et non sapiens; et ille factus est stultitia praedicationis, ut fatuum Dei, sapientius fieret hominibus. Nos infirmi : infirmum Dei fortius hominibus factum est. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
caro gentib. Quando aut̾ hoc facies. Si
& in his qͥ peunt. hona oꝑi tua nirdus
st̃. Si uͦ poraueris. ꝑacata tetro odore
redoleb . Dic̃ hepe peritens. Cõputruer
& corrupto st cicitrices mee. a ficie insipi¬
entie mec. Non de nardo pposttũ ẽ. nc̃ spĩu
ico dicere. noq de hoc qł ocłis intucam᷑. e¬
uanglista scripsit unguento. sea de nardo
spuali de nardo qͥ dodit odorẽ suii. fasci¬
tale chrisma confectũ. Si gͦ uideris salua¬
torẽ nieũ ad terrena aut lunilia des¬
cendentẽ. uideb qͦmͦ iurcute magna &
maiestate diuina ad nos modica quedã
stilla defliuerit. De hac stilla e ꝓpħa ce¬
cinte dicens. Et erit. De stilla popłi huiꝰ
ongregandus congregabit᷑ iacob. Et sicu¬
ti scđm aliũ sensũ lapis erat p̾cisus e
monte sine manib nr̃i in carne salua¬
toris aduentꝰ. naꝙ enĩ totꝰ mons fuit qͥ
descendir ad terras. nec poterat humana
fragilitas totiꝰ montis abritudinẽ caꝑe.
sed lapis ex monte. lapis offensionis e

Expanded text:
cabitur. Quando autem hoc facies? Si et in his qui pereunt : bona opera tua nardus sunt. Si vero peccaveris, peccata tetro odore redolebunt. Dicit quippe poenitens: Computruerunt, et corruptae sunt cicatrices meae a facie insipientiae meae . Non de nardo propositum est nunc Spiritui sancto dicere, neque de hoc quod oculis intuemur, Evangelista scribit, unguento; sed de nardo spirituali, de nardo quae dedit odorem suum. Fascitale chrisma confectum. Si ergo videris Salvatorem meum ad terrena aut humilia descendentem, videbis, quomodo virtute magna, et majestate divina ad nos modica quaedam stilla defluxerit. De hac stilla et Propheta cecinit, dicens: Et erit, de stilla populi hujus congregandus congregabitur Jacob . Et sicuti secundum alium sensum, lapis erat praecisus e monte sine manibus , nostri in carne Salvatoris adventus: neque enim totus mons fuit, qui descendit ad terras, nec poterat humana fragilitas totius montis magnitudinem capere: sed lapis ex monte, lapis offensionis, et
Abbreviated transcription (Latin):
Quid forsitan dico. Manifestã ꝓmo sen¬
tentiã. Sinistra eiꝰ sub capite meo. & de¬
xtera eiꝰ amplȩxabit᷑ me: habec in si¬
nistra & in dextera sermo dei sapientiã.
Cũ ꝓ intellectꝰ uarietate sit multipler.
in subiacentiũ una ẽ. Ipse salomon de
leua & dercera sapientie. docuit dicenꝰ
Longitudo enĩ xanni uire in dextera eiꝰ.
in sinistra aut̃ illiꝰ diuitię & gła. liͥ leua

Expanded text:
o sententiam: Sinistra ejus sub capite meo, et dextera illius amplexabitur me. Habet et in sinistra, et in dextera sermo Dei sapientiam, quae cum pro intellectus varietate sit multiplex, in subjacenti una est. Ipse Salomon de laeva, et dextera sapientiae docuit, dicens: Longitudo enim et anni vitae in dextera ejus: in sinistra au
Abbreviated transcription (Latin):
me dignꝰ Recole conscientiã tuã de
patris matris frisue affeccti. considã
quale cuxa sermonẽ dei & iħm habe¬
as caritatẽ. Statin dephendes magis
te filiũ & filiã diligere quã uerbum
magis te parentes auare quã xp̃m. Qis
putas ita ꝓficit e nob̃. ut p̾cipua & pͥma
int̾ oins sermones dei habeat caritatem
qͥ in sedõ loco lib̾os ponat. Iuxta hunc mo

Expanded text:
me dignus . Recole conscientiam tuam de me dignus . Recole conscientiam tuam de patris, matris, fratrisve affectu, et considera qualem circa sermonem Dei et Jesu habeas charitatem: statim deprehendes magis te filium et filiam diligere, quam Verbum: magis te parentes amare, quam Christum. Quis, putas, ita proficit ex nobis, ut praecipuam et primam inter omnes sermones Dei habeat charitatem, qui in secundo loco liberos
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃am sponsũ. uerbũ. sapientia uerita¬
tẽ. Porest aut̃ & ad eos dici qͥ nondũ ꝑ¬
fecti st̃. Introducite me i domũ uin
ordinate in mȩ caritatẽ. Llegant᷑ locutꝰ
est ordinate. Purimoꝵ qͥppe inordina¬
ta ẽ. caritas. Qđ in pͥmo loco debent di¬
ligere diligunt in scło. qđ in scło dili¬
gunt in p̾mo. Et qđ oporret amare
qͣrco. amant tercio. & rursuĩ tercui in
ad intelligendũ hoc qđ dictũ ẽ. ordinate
in me caritate. aliqͣ exempla replicare.
Hult te sermo diuinꝰ diligere patrem.
filiũ. filiã. uult re sermo diuiuꝰ dilige¬
re xp̃m. Nec dic̃ tͥ ne diligas lib̃os. ne
parentib caritate iungaris. Sod qđ
dic tͥ: Ne mordinatã habeas caritatẽ.
ne pͥnũ patrẽ aut matrẽ. deinde me
diligas: ne filii aut filiȩ plusꝗͣ mgi
caritate tenearis. Qui amat patre aut
matix suꝑ me. non est me dignꝰ. Qui
amat filiũ aut filiã sciꝑ me: ñ est

Expanded text:
vestram sponsum, Verbum, Sapientiam, Veritavestram sponsum, Verbum, Sapientiam, Veritatem. Potest autem et ad eos dici, qui nondum perfecti sunt: Introducite me in domum vini. Ordinate in me charitatem. Eleganter locutus est, ordinate. Plurimorum quippe inordinata est charitas: quod in primo loco debent diligere, diligunt in secundo: quod in secundo, diligunt in primo: et quod oportet amare quarto, amant tertio: et rursus tertium in ad intelligendum hoc quod dictum est, ordinate in me charitatem, aliqua exempla replicare. Te vult divinus sermo diligere patrem, filium, filiam; vult te sermo divinus diligere Christum. Nec dicit tibi, ne diligas liberos, ne parentibus charitate jungaris. Sed quid dicit? Ne inordinatam habeas charitatem, ne primum patrem, aut matrem, deinde me diligas: ne filii et filiae plus quam mei charitate tenearis. Qui amat patrem aut matrem super me, non est me dignus: qui amat filium aut filiam super me, non est
Abbreviated transcription (Latin):
in maria ab ũbra eiꝰ natiuitas ceptt. sed
& in te si dignatꝰ fuerit nasci sermo dei.
Fac gͥ ut possis cape u̾brã eiꝰ. e cũ ũbra
fueris dignꝰ effectꝰ. ueniat ad te ut tta
meliora transierit dicens. Et fructꝰ eius
dulcis gͥuiture meo. Ego inqͥt desidaui
in umbra eiꝰ reqͥeseere. Sed postꝗͣ sua me¬
pter̃ umbra: etiã fruct᷑ illiꝰ sat᷑atꝰ sum.
Et fruccꝰ eiꝰ dulcis in gurture meo. Iutͦ¬
ducite me in domũ uini. foris stetĩt
sponsus. & ab sponsa susceptꝰ est In me
pite hab̾e mereant᷑. Multitudini foris
in parabolis loqͥt᷑. Quã uereor ne mul¬
te adolescentulȩ forte nos simꝰ. Intro¬
ducite me in domũ uini. Cur tꝗ̃ diu
foris manco: Ecce sto ad hostii &ͥ pulso.
Siqͥs mͥ apperuerit . ingrediar ad cũ.
& cenabo cũ eo. & ipse mecũ. Introducite
me. Et nc̃ eadem dicit sermo diuinꝰ. Ec
cathecuminis loqͥt᷑. introducite me
ñ simplicit̾ in dontũ. sed in domũ ui¬

Expanded text:
in Maria ab umbra ejus nativitas coepit, sed in Maria ab umbra ejus nativitas coepit, sed et in te, si dignus fueris, nascitur sermo Dei. Fac, igitur, ut possis capere umbram ejus, et cum umbra fueris dignus effectus, veniat ad te, ut ita meliora transierit, dicens: Et fructus ejus dulcis in gutture meo. Ego, inquit, desideravi in umbra ejus requiescere; sed postquam me sua protexit umbra, etiam fructu illius saturata sEt fructus ejus dulcis gutturi meo. Introducite me in domum vini. Foris stetit sponsus, et ab sponsa susceptus est: In mpitem habere mereantur. Multitudini foris in parabolis loquitur. Quam vereor ne multae adolescentulae forte nos simus. Introducite me in domum vini. Cur tam diu foris maneo? Ecce sto ante ostium, et pulso. Si quis mihi aperuerit, ingrediar ad eum, et coenabo cum eo, et ipse mecum. Introducite me. Et nunc eadem dicit sermo divinus: Ecce catechumenis loquitur, introducite me, non simpliciter in domum, sed in domum vi
Abbreviated transcription (Latin):
dei : siluȩ inferaces existimant᷑. Ad xp̃m
saltꝰ ẽ. om̃e qđ dixeris. & infruccuo¬
sa st̃ om̃ia. Quȩ enĩ posst̾ dici ad eu
comparata fruccifera : Etiã ligna que
uidebant᷑ fructib incuruari. ad col¬
lationẽ aduentꝰ eiꝰ infructuosa mons¬
trata st̃. lcło ut malũ in lignis siluȩ.
ita fr̃ueł ms in medio filioꝵ. In u̾bra
ait in u̾bra illiꝰ concupisco. sed in um¬
bra eiꝰ concupiui. & n secdeo sed sedi.
Siqͥdẽ in pͥncipio ñ possumꝰ cũ eo ꝓpͥũ
conferre sermone. uerũ etiã in pͥnci¬
dentib enĩ in regione & umbra mor¬
tis lur orta est eis: & transeamꝰ ab ũbra
mortis. ad umbrã uite. Semꝑ istiꝰ modi
st̃ ꝑfectꝰ. ut in exordio desidet qͥspiam
saltẽ in uirtutũ umbra consistere. Ego
puto ido ã natiuitatẽ ib̾u ab umbra
cepisse. & ñ umbra sed in uerttate fini¬
altissimii obumbrabit tͥ. Natiuitas xp̃i
ab ubra sũsit exordiũ. Non solũ autẽ

Expanded text:
Dei, silvae inferaces existimantur. Ad Christum Dei, silvae inferaces existimantur. Ad Christum saltus est omne quod dixeris: et infructuosa sunt omnia. Quae enim possunt dici ad eum comparata fructifera? Etiam ligna quae videbantur fructibus incurvari, ad collationem adventus ejus infructuosa monstrata sunt. Ideo, ut malum in lignis silvae, ita fratruelis meus in medio filiorum. In umbra ait, in umbra illius concupisco, sed in umbra ejus concupivi: et non sedeo, sed sedi. Siquidem in principio non possumus cum eo proprium conferre sermonem: verum in princidentibus enim in regione et umbra mortis, lux orta est eis . Et transimus ab umbra mortis ad umbram vitae. Semper istiusmodi sunt profectus, ut in exordio desideret quispiam saltem in virtutum umbra consistere. Ego puto ideo et nativitatem Jesu ab umbra coepisse, et non in umbra, sed in veritate finiAltissimi obumbrabit tibi . Nativitas Christi ab umbra sumpsit exordium. Non solum autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut uocabulũ xp̃i: Inguentũ effusum
nom̃ eiꝰ. Aliter iipsũ loqͥt᷑. Ego fios cã¬
pi. & liliũ conualliũ. Et hec qͥdẽ de semer¬
ipso. Deinde sponsam laudans ait. Ut li¬
lũ in medio sꝑinarũ. sic ꝑxima mea
in mechio filiarũ. Sicut liliũ spinis ñ
pot̃ comparari inter qͥs semꝑ exorit᷑.
eod mͦ ꝓrima mea suꝑ oñs filias. liliũ
ẽ. in modio spinarũ. Ista audiens sponsa
uicẽ reddit sponso. & sentiens etiã illiꝰ
suauitatẽ in uocẽ laudantis erũpit.
Inguentoꝵ qͥppe odor licer suauit̾ spiret.
& sensũ demulceat. ñ tam̃ eiꝰmodi ẽ. ut
suauc sit ad edendũ. Est aut̾ qđ aliqͥd
ut fauces dulcore deleccet. & sp̃m mul¬
ceat odoratu. Tale est malu. & istiꝰ mo¬
di ẽ. naturę. ut in se utraq posside¬
at. Iecirco uolens ñ solũ bene olentiã
sermonis. sed & dulcore eiꝰ sponsa lau¬
dare. ait. Ut maliĩ in lignis siluȩ. tta
frues nĩs in medio filioꝵ. Omia ligna
om̃s arbores. ad cõparationẽ sermonis

Expanded text:
effusum nomen ejus. Aliter: Ab ipso dicitur: Ego flos campi, et lilium convallium. Et haec quidem de semetipso. Deinde sponsam laudans, ait: Ut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum. Sicut lilium non potest spinis comparari, inter quas semper exoritur: eodem modo proxima mea super omnes filias, lilium est in medio spinarum. Ista audiens sponsa, vicem reddit sponso, et sentiens illius etiam suavitatem, in vocem laudantis erumpit. Unguentorum quippe odor, licet suaviter spiret, et sensum odore demulceat: non tamen ejusmodi est, ut suave sit ad edendum. Est autem aliquod ut fauces dulcore delectet, et spiritum mulceat odoratu. Tale est malum, istiusmodi est naturae, ut in se utraque possideat. Idcirco volens non solum benevolentiam sermonis, sed et dulcorem ejus sponsa laudare, ait: 523 Ut malum in lignis silvae: ita fratruelis meus in medio filiorum . Omnia ligna, omnes arbores ad comparationem sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
er toto corde. e extota aia. & ex tota
inte . &. ex tota uircute Si hec intelle¬
reris & intellecta cõpleueris fecisti qł
sponsi sermone p̾cipit. Introducite me
in domũ iuni. ordinate in me carita¬

Expanded text:
o corde, et ex tota anima, et ex tota mente, et ex tota virtute. Si haec intellexeris, et intellecta compleveris, fecisti quod sponsi sermone praecipitur: Introducite me in domum vini, ordinate in me charita
Abbreviated transcription (Latin):
intelligo tolle gribatũ tuii. ⁊ uade in
domũ tuã. Noq eni idhoc fili dei de ex¬
iestib id terrena descenđtt. ut de lec¬
tuł imꝑ irec. & consurgentẽ ab egrota¬
tione sua sine lectulo n paterer abscede.
Colle inqͥens gralatũ tuũ. euade in do¬
mũ tuã. Et tu gͥ a saluatore sanatꝰ. tol¬

Expanded text:
Tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam. Neque enim ad hoc Filius Dei de coelestibus ad terrena descenderat, ut de lectulis imperaret, et consurgentem ab aegrotatione sua, sine lectulo non pateretur abscedere. Tolle, inquiens, grabatum tuum, et vade in domum tuam. Et tu igitur a Salvatore sanat
Abbreviated transcription (Latin):
su om̃ib diel. usq ad conumationẽ sełi.
ocłi tui colube ft̃. Fece speciosa ꝓxima nie¬
a orce speciosa. ocli tui colube. hai de se
sponsa audiens laudes. sponso uce in
p̾conio largiat. sed intelligens dore eiꝰ
teq conspiciens ait. Iecc speciosus fruel
m̃s. qͥde pulcher. loccꝰ nr̃ umbrasuᷤ. Qu.¬
ro lecti in qͥ sponsus cu sponsa reͥescat.
n tallor corp̃ humanũ ẽ. Siqͥde ille in
euana łio paraliticꝰ qͥ iacebat in lecto. &
abire in domũ sua. sublato grabato uo¬
ce iussus est saluatoris anteꝗͥ i mareiꝰ¬

Expanded text:
mationem saeculi : oculi tui columbae sunt: Ecce speciosa; proxima mea, ecce speciosa: oculi tui columbae. Has de se sponsa audiens laudes, sponso vicem in , suo praeconio largiatur: sed intelligens decorem ejus, atque conspiciens, ait: Ecce speciosus fratruelis meus. Equidem, pulcher Al. nsa requiescat, et ni fallor, corpus humanum est. Siquidem ille in Evangelio paralyticus qui jacebat in lecto: et abire in domum suam, sublato grabato, voce jussus est Salvatoris, antequam sa
Abbreviated transcription (Latin):
speciosa. adiungit o prima mea. Quarc
uit̾ illa ñ dicit. ecce speciosus ꝓrimꝰ mͥ.
sed tantũ orce speciosus. Quare ille ñ so¬
iũ specioia es. dicit sed speciosa es ꝓrima
mea. Sponsa si longe fuerit abs sponso.¬
ꝓ non ẽ speciosa. Iunc pulchra fre qͥndo dei
uerbo coniungit᷑.  merito ne docet᷑ abs
sponso ut ꝓrinia sit sa suo latere ñ rece¬
dat. Lcce speuiosa ꝓrima mea: ecce specio¬
sa. Incipis qͥdẽ ec. speciosa. ex eo qđ prima
idditanito ꝓrime absolute ei speciosa. Lece
speciosa prima mea. ecce speciosi li deamꝰ
ẽ aliã laudẽ fpcciose. ut & nos emulem᷑

Expanded text:
eciosa, adjungit, et proxima mea. Quare autem illa non dicit: Ecce speciosus, proximus mihi: sed tantum, ecce speciosus? Quare ille non solum speciosa es, dicit: sed speciosa es proxima mea? Sponsa si longe fuerit a sponso, non est speciosa: tunc pulchra fit, quando Dei verbo conjungitur. Et merito nunc docetur a sponso, ut proxima sit, et a suo latere non recedat. Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa. Incipis quidem esse speciosa, ex eo quod proxadditamento proximae, absolute es speciosa. Ecce speciosa proxima mea, ecce speciosa. Videamus et al
Abbreviated transcription (Latin):
tes. qͥa maiores ft̃ transilit suꝑ colles
qͥa minores st̃. Non transilte sũꝑ mon¬
tes: ñ salit suꝑ colles. Ecce hic uente
saliens suꝑ montes. transiliens suꝑ col¬
les. Simił est fr̃uel m̃s caprec aut
hinnulo ceruoꝵ. in montib bechel.
hec duo animalia in script᷑is frequenti
nominant᷑. Et qͦ amplius ad nureris. se¬
am & ceruũ. In p̾senti qͦq lbro parit̃
appellant᷑. ceruus & caprea. Quodã¬
mͦ enim cognita s & uicina st̃ ista ani¬
malia. Capreas .i. dorchas. acutissime
uidet. Ceruiᷤ interfector serpentiũ est.
Quis putas ẽ dignꝰ e nob̾. qͥ uixca digni¬
tatẽ loci atq musteru. plenã possit ex¬
plicare rõnẽ: Oremꝰ dm̃ ut nob̾ largiat᷑

Expanded text:
tes, quia majores sunt: transilit super colles, tes, quia majores sunt: transilit super colles, quia minores sunt. Non transilit super montes, non sontes, transiliens super colles. Similis est fratruelis meus capreae, aut hinnulo cervorum in montibus Bethel. Haec duo animalia in Scripturis frequentius nominantur, et quo amplius admireris, saeam et cervum. In praesenti quoque libro pariter nominantur cervus et caprea. Quodammodo enim cognata sibi et vicina sunt ista animalia. Caprea, id est dorcas, acutissime videt. Cervus interfector serpentum est. Quis, putas, est dignus e nobis, qui juxta dignitatem loci atque mysterii, plenam possit explica
Abbreviated transcription (Latin):
ans. Si leuauerttis e suscrcaueritis ca¬
ritatẽ qͦadusq uelit. Nox fr̃uel mei. Li¬
ce hic uenit saliens suꝑ moirces. hȩc ad¬
huc loqͥt᷑ eccłia. ex hortans adolescentu¬
las ut ad sponsi p̃parent᷑ aduentũ. si
tam̃ uenire uoluerti. ⁊ suũ ill p̃bere
colloqͥum. Adhuc gͥ loqͥnte ca adu¬
nic sponsus que digito monstrarat.&
dicit. Ecce hic uente saliens suꝑ mon¬
tes. In tellige sponsȩ aiãm beatã. atq
ꝑfectã. quę citiꝰ uideat. citiꝰ serm onis
contẽplet᷑ aduentũ. quę iͥ sapientiam
sibi uenisse sentiat caritatẽ: & dicat
ñ uidentib. Ecce hic uenit. Orate ut¬
& ego possim dicere. fcce hic uenit.
Si enim potuero dei difserere sermonẽ.
Non utiq uͥ uatr. ñ uͥ hum ilia loca. Quo
uenit: Saliens suꝑ montes. transilienᷤ
suꝑ colles. Si fueris mons. salie irte
sermo dei.Si non ualueris eẽ. mons.
sed fueris colł scđs a monte: transi¬
liet suꝑte. Quã uͦ pulchra e conue¬
nientia reb uocabula. Salit suꝑ mon¬

Expanded text:
s et suscitaveritis charitatem: quoadusque velit vox fratruelis mei. Ecce hic venit saliens super montes. Haec adhuc loquitur Ecclesia exhortans adolescentulas, ut ad sponsi praeparentur adventum: si tamen venire voluerit, et suum illis praebere colloquium. Adhuc igitur loquente ea, venit sponsus, quem digito monstrat, et dicit: Ecce hic venit saliens super montes. Intellige sponsam , animam beatam atque perfectam, quae citius videat, citius sermonis contempletur adventum, quae sibi sapientiam, sibi venisse sentiat charitatem, et dicat non videntibus: Ecce hic venit. Orate ut et ego possim 528 dicere: Ecce hic venit. Si enim potuero Dei disserere sermonem, Non utique ubi vallis, non ubi humilia loca. Quo venit? Saliens super montes, transiliens super colles. Si fueris mons, salit in te sermo Dei. Si non valueris esse mons, sed fueris collis secundus a monte, transiliet super te. Quam vero pulchra et convenientia rebus vocabula. Salit super mon
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ a cisto conspectu iuris intuer o lis
Noli gͥ mͥ ae lis cantu carnis ocłn iut lli¬
gere que dieca st̃. licec &d his intelle¬
risse n inutile sit. sed ingrediens id
interiora cordis tui e alioi ocłoi inte
ꝑqͥrens. qͥ e a dei miandato illunxin in¬
t. mandati qͥppe dei illum in anI
cłos. illud nitere. labori. concend.
ut sce intelligas unauersa que dicca
st e simil spui qͥ in specie des endit¬

Expanded text:
r oculis? Noli igitur mihi de his tantum carnis oculis intelligere, quae dicta sunt, licet et de his intellexisse non inutile sit: sed ingrediens ad interiora cordis tui, et alios oculos mente perquirens, qui et a Dei mandato illuminantur: Mandatum quippe Dei illuminans oculos: illud enitere, labora, contende, ut sancte intelligas universa, quae dicta sunt, et similia
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. uita humania suꝑ terra. ũ in hlc
iuce uers imͣ. in uincis iumꝰ engaddi. Si
aute meruerimꝰ postea transplatari. a
nostro agricola transteremꝰ. Nlec dubites
qͥa. possis de engiada uincis ad meliora
loca transferri. A gricola nr̃ ad trausfe¬
rendã uinca crebra meditarione iã cal¬
luit. Uiea ex egypto traustulisti. eiecis

Expanded text:
umana super terram . Dum in hac luce versamur, in vineis sumus Engadii. Si autem meruerimus postea 520 transplantari, a nostro agricola transferemur. Nec dubites, quin possis de Engaddi vineis ad loca meliora transferri. Agricola noster ad transferendam vineam crebra meditatione jam calluit. Vineam enim ex Aegypto transtulisti, ejecis
Abbreviated transcription (Latin):
dicere. Quomͦ aꝑiebat nob̾ iħc script᷑as
Quid gͥ dicimꝰ. Qa dorchas idẽ. caprea
scđm eoꝵ physiologiã. qͥ de naturis om̃¬
niũ animaliũ dispircant ex insita i
ui nom̃ acceꝑit. Ab eo enim qđ acutiꝰ¬
dorchas appellata ẽ. Ceruiis uͦ serpentiũ

Expanded text:
dicere: Quomodo aperuit nobis Jesus Scripturas ? Quid igitur dicimus: quia dorcas, hoc est, caprea, secundum eorum physiologiam, qui de naturis omnium animalium disputant, ex insita sibi vi nomen acceperit? Ab eo enim qudorcas appellata est. Cervus vero serp
Abbreviated transcription (Latin):
ic tuę. Castarii ub̃a ñ frangunt᷑. sed
meretͥcũ uba laris pellił. irrugant᷑.
Pudicarii erepta fc̃ ub̾a. ⁊ uirginali ro
bore tumentia. Suscipiunt sermonẽ
sponsi & dicunt. In meclio ubũ man
comoribit. Botrus cypri. frueł meu
mͥ. Initui ẽ. sermonis in gernune &̃
initui cypͥ idẽ floritionis in uerbo.

Expanded text:
astarum ubera non franguntur: sed meretricum ubera laxis pellibus irrugantur. Pudicarum erecta sunt ubera, et virginali robore  Al. rubore tumentia. Suscipiunt sermonem sponsi, et dicunt: In medio uberum meorum commorabitur. Botrus Cypri fratruelis meus mihi. Initium est sermonis in verbo, et initium Cyp
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ deiꝰ Tale qͥppe est qđ canit᷑. In
medio ub̃u mao cõmorabit᷑. Si ñ fue¬
rint fracte mame tuȩ̨. in medio carũ
habitabit sermo diuinꝰ. Decebat in car¬
mine nuptiali mamas potiꝰ appellare.
ꝗͥ pectꝰ. Et ꝑspicuũ ẽ. cur ad expositio¬
nẽ eiꝰ quȩ dicit. in medio ub̃ũ mea cõ¬
morabit᷑. sit assũpeũ. si ñ fracte fuerint

Expanded text:
pe quod canitur: In medio uberum meorum commorabitur. Si non fuerint fractae mammae tuae, in medio earum habitabit sermo divinus. Decebat in carmine nuptiali mammas potius appellari quam pectus. Et perspicuum est, cur ad expositionem ejus quae dicit: In medio uberum meorum commorabitur, sit assumptum, si non fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
que erposumꝰ. locuta sit sponsa de spon¬
so. significans anore siuii e sponsi ueni¬
entisl apitiũ. qͦmͦ in medio ub̃ũ x sui
cordis aichano sponsus ueniens cõmore¬
Cͦ. Aursũ sponsi ad cã sermo dirigit᷑. &
dic̃. Eece speciosa ꝑrima mea. ece specio

Expanded text:
quae exposuimus, locuta sit sponsa de sponso, significans amorem suum, et sponsi venientis hospitium, quomodo in medio uberum, et sui cordis arcano, sponsus veniens commoretur. Rursus sponsi ad eam sermo dirigitur, et dicit: Ecce speciosa proxima mea, ecce spec
Abbreviated transcription (Latin):
reclinet᷑ animę pͥncipale suꝑ sermonẽ dĩ
Leua eiꝰ sub capite meo. Ilon rpedit tͥ ha¬
ł ceruicalia. que lam̃tatio seqͥt᷑. In exc¬
chiele scriptũ c̃. Ne eis qͥ consuunt ceriti¬
ellia sub om̃i cubito manꝰ. Noli ceruuica
lia conserere. noli capiti aliunde reqͥer
querre. habe sponsi leuã sub casite tuo
& dic. Leua eiꝰ sub capite meo. Quã cũ
iugꝰ Dicis qͥppe. in sinistra eiꝰ diuitię &
gła. Et dercera eiꝰ cõplerabit᷑ me. Totũ te
sponsi dextera cõplectat᷑. Longitudo dͥppe

Expanded text:
sermonem Dei. Laeva ejus sub capite meo. Non expedit tibi habere cervicalia, quae lamentatio sequatur. In Ezechiele scriptum est: Vae his qui consuunt cervicalia sub omnia cubitu manus . Noli consuere cervicalia, noli capiti aliunde requiem quaerere: habes sponsi laevam; sit sub capite tuo, et dic: Laeva ejus sub capite meo; quam cum untur. Dicis quippe, in sinistra ejus divitiae et gloria, et dextera ejus amplexabitur me. Totum te sponsi dextera complectatur. Longi
Abbreviated transcription (Latin):
statere repittate it̾. iccituo factꝰ est stil¬
ii. ut ꝑ eũ auestimentis nr̃is odor stil¬
le pcecłet. iuxta illud. Myrra e stilla
& iana a uestimentis tuis a domib ele¬
phantinis ex qͥb lecificauert̾ te filie re¬
gũ in honore tuo. Quc in quadragesimo
qͥrto psalmo dicunt᷑ ad sponsam. fasc ił¬

Expanded text:
aterae reputatae sunt; idcirco factus est stilla, ut per eum a vestimentis nostris odor procederet, juxta illud: Myrrha, et stilla, et casia a vestimentis tuis, a domibus elephantinis, ex quibus laetificaverunt te filiae regum in honore tuo , quae in quadragesimo quarto psalmo dicuntur ad sponsam. Fasci
Abbreviated transcription (Latin):
de peccatͥce dirisse. Ulenit gͦ ñ peccatx illa
sed scã. cuiꝰ nom̃ qͦq ioħs inseruit. Maria
qͥppe erat habens alab astrũ unguenti
nardi pistici preciosi. & effudit suꝑ caput
iħu. Deinde suꝑ hoc indignantib ñ om̃ib
disciplis. sed uida solo dicenteͫ potuit ue¬
nundari trecentis denariis & dari paupe¬
rib. respondit magister atq saluator. Sẽꝑ

Expanded text:
de peccatrice dixisse . Venit ergo non peccatrix illa, sed sancta, cujus nomen quoque Joannes inseruit; Maria quippe erat habens alabastrum unguenti nardi pistici pretiosi, et effudit super caput Jesu. Deinde super hoc indignantibus, non omnibus discipulis, sed Juda solo, dicente: Potuit venundari hoc trecentis denariis, et dari pauperibus , respondit magister atque Salvator: Semper
Abbreviated transcription (Latin):
uxores ut̃as. sicut & xp̃s eccłiã. Et hec
qͥdc̃ in peͦnio eoor quę postea disseren¬
da st̃ diximꝰ. Quia amici sponsi dũter
in recubitu suo ẽ. reqͥeicei onĩ obdor¬
ꝓmiserant donec ille consurgeret simi¬
ltudines auri & argenti se &̾ facturos. ñ
habentes aurũ ut sponsus. ⁊ qͦdã mͦ aliis
uerb̃ sponsi passio predicata ẽ. ñ irratio¬
nabilit᷑ ad hȩc sponsa respondit. ⁊ ipsa
dispensatione qͥnda passionis intelligens. a
id qđ audierat. similitudines auri faciemꝰ tͥ
cũ stigmatib argenti. donec rex in recubitu
suo ᷤ ait. Nardus mea dedit odore suũ. fasci¬
culus gutte fr̃ueł m̃s mͥ. in medio ubũ meoꝵ

Expanded text:
uxores vestras, sicut et Christus Ecclesiam. Et haec quidem in prooemio eorum, quae postea disserenda sunt, diximus. Quia amici sponsi, dum rex in recubitu suo est frequiescens enim dorromiserant, donec ille consurgeret, similitudines auri et argenti se esse facturos, non habentes aurum, ut sponsus: et quodammodo aliis verbis sponsi passio praedicata est, non irrationabiliter ad haec sponsa respondet, et ipsa dispensationem quamdam passionis intelligens, ad id quod audierat: Similitudines auri faciemus tibi cum stigmatibus argenti, donec rex in recubitu suo est, ait: Nardus mea dedit odorem suum. Fasciculus guttae fratruelis meus mihi; in medio uberum meorum
Abbreviated transcription (Latin):
uuersitatis conditor
creauit ad bonũ.
ed ꝓ uisu nr̃o fit sepe
ut res quȩ bone se ꝑ
nat᷑am dũ male bis abutimꝰ. nos ad pec¬
amemꝰ & ueritatẽ. Qndo uͦ amor nr̃ in
peiora corruerit. amamꝰ carnẽ ⁊ sangͥ¬

Expanded text:
universitatis conditor Deus creavit ad bonum; sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per naturam, dum male his abutimur, nos ad pecamemus, et veritatem. Quando vero amor noster in pejora corruerit, amamus carnem et sangu
Abbreviated transcription (Latin):
głiũ istud. dicet᷑ & qđ focit hȩc in memoria
eiꝰ. In figa̾ gͦ istiꝰ que nc̃ loqͥt᷑. nardus mea
dodit odorẽ iuii illa suꝑ caput dni fudit
unguentũ. Et tti gͦ assume nartũ. ut pꝰ¬
ꝗͣ caput iħu suaui odore ꝑfuderis. possis
suũ. & il u rcipcũ iudire sermonẽ. Qͥa
uͥcunq p̃dicatũ fuerit hoc euangłu in
toto mundo. dicetꝰ & qđ hoc fecit in me

Expanded text:
ec in memoriam ejus. In figura ergo istius, quae nunc loquitur: Nardus mea dedit odorem suum, illa super caput Domini fudit unguentum; et tu igitur assume nardum, ut postquam caput Jesu suavi odore perfuderis, possis suum, et Jesu reciprocum audire sermonem: Quia ubicumque praedicatum fuerit hoc Evangelium in t
Abbreviated transcription (Latin):
Mulier eniꝰ quȩ sub uiro. e̾: uiuente
uiro iuncta. e̾ legi. Qđ si mortuus fue¬
rit uir eiꝰ : lib̾ata . ẽ. alege uiri. Ergo
uiuente uiro adultã erit: si alium¬
uirum dicerit. Et in alio loco. Mulier
alligata . e̾: quanto tempore uiuit uir
eiꝰ. Si autẽ dormierit uir eiꝰ: lib̾ata. ẽ.
cui uult nubat tantum in domiNo.
tissime definuit. uiuente uiro adultã
ce᷑. mulierẽ: si alti nupserit. Nolo mͥ ꝓfe¬
ras raptori s uiolentiam matͥs p̾stationẽ.
patͥs auccoritatem. ꝓpinquoꝵ cat̾uã:
na rei familiaris. Quam diu uiuit uir.
icet adult᷑ sit. licet sodomita. licet flagitiis
om̃ib cooꝑtꝰ. & abuxore ꝓpt̾ hȩc scelera
derelitꝰ. maritꝰ .eꝰ. reputatus. cui alterũ
uirum acciꝑe ñ licet. Non hoc apłs ꝓpͥa

Expanded text:
enim, quae sub uiro est, uiuente uiro adstricta est legi. quodsi mortuus fuerit uir eius, liberata est a lege uiri. ergo uiuente uiro adultera erit, si duuirum, et in alio loco: mulier alligata est, quanto tempore uiuit uir eius. si autem dormierit uir, liberata est: cui uult, nubat, tantum in domino. ertissime definivit, vivente viro adulteram esse mulierem, si alteri nupserit. Nolo mihi proferas raptoris 298 violentiam, matris persuasionem, patris auctoritatem, propinquorum catervam, na rei falicet adulter sit, licet sodomita, licet flagitiis omnibus coopertus, et ab uxore propter haec scelera derelictus, maritus est reputatus cui alterum virum accipere non licet. CAP. 240.
Abbreviated transcription (Latin):
miserit de domo sua aut certe mortuus
fuerit : ñ poterit pͥor maritꝰ reciꝑe eã¬
facca .e̾. coram domino: ne peccare fa¬
cias t̾ram tuam quã dñs ds̃ tuus tͥ tra¬
didit possidendã. Unde obsecꝰ te ut con¬
soleris eam. ĩmo ꝓuoces ad salutẽ. E utͥͤ¬
de carnes ferro indigent & cauterio
nec. ẽ medicinȩ culpas uulneris. cũ
crudelitate clem̃ti nĩ parcit medicꝰ
ut parcat : seuit at misereat᷑.

Expanded text:
ortuus fuerit, non potest maritus recipere efacta est coram domino; ne peccare facias terram tuam, quam dominus deus tuus tibi tradidit possidendam. unde obsecro te, ut consoleris eam, immo prouoces ad salutem. putndae carnes ferro indigent et cauterio; nec est medicinae culpa, sed uulnelis, cum crudelitate clementi non parcit medicus, ut parcat, saeuit, ut misereat
Abbreviated transcription (Latin):
tariolo breuẽ cartulam. in qͣ hȩc indita
ferebant᷑. Querendũ abeo id. e̾ ame u
trũ mulier relicto uiro adulto̾ & sodo¬
mitu. & alio ꝑiũ accepto possit absq
pęnitentia cõmunicare eccłiȩ atuente
ad huc eo quẽ pͥtis reliquerat. Qđ legen
illiꝰ uersiculi recordatꝰ sum: ad excu¬
sandas ercusationes inpeocatis. Onmes
referimꝰ necessitatẽ. Quomꝰ sidicat adoles¬
Pͣ cens. U̾im patior corꝑis. me ad libidme̾
andor impellit. Ipsa organa genitalium
quęrit amplexꝰ. Et rursũ si homicida.
mȩgestate in qͥt eram. indigebã cybo.
tegum̃ corporis ñ habebam. Ideo alie¬
nũ sanguinẽ fudit. ncͤ ipse fame &
frigore morerer. Responde itaq soro¬
ri. quȩ a nob̾ suꝑ statꝰ sui querit ñ niuꝰ¬

Expanded text:
tariolo tuo breuem chartulam, in qua haec indita ferebantur: \'quaerendum ab eo — id est a me —, utrum mulier relicto uiro adultero et sodomita et alio per uim accepto possit absque paenitentia communicare ecclesiae uiuente adhuc eo, quem prius reliquerat.\' quod legens illius uersiculi recordatus sum: ad excusandas excusationes in peccatis. omnes referimus necessitatem. quomodo si dicat adulescens: \'uim patior corporis mei, ad libidinem ardor inpellit, ipsa organa membrorum gquaerit amplexus\'; et rursus homicida: \'in egestate\', inquit, \'eram, indigebam cibo, tegumen corporis non habebam; ideo alienum sanguinem fudi, ne ipse fame et frigore morerer\'. responde itaque sorori, quae a nobis super statu sui quaerit, n
Abbreviated transcription (Latin):
Pecͣ. meretͥcis: Dicamus & alit̃. ne ullã
grecoꝵ sententiã p̃t̾ire uideam᷑ͦ. Aliud
e peccare ꝑ corpꝰ. aliud in corpore. Fur¬
tũ. homicidiũ. & cȩt̾a absq fornicatio¬
ne peccata maniu ad ministramꝰ extrin¬
secus. fornicatio sola in solo corꝑe nr̃o
excercet᷑ a nob. ñ ꝑcorpꝰ in alio. s ꝑpͣposi.¬

Expanded text:
esse meretricis. dicamus et aliter, ne ullam esse meretricis. dicamus et aliter, ne ullam Graecorum sententiam praeterire uideamur: aliud est peccare per corpus, aliud in corpore. furtum, homicidium et cetera absque fornicatione peccata per manus administramus extrinsecus; fornicatio sola in corpore nostro exercetur a nobis, non per corpus in alios,
Abbreviated transcription (Latin):
struet. Consequent᷑ uenit ad fornica¬
tionẽ. Q enĩ luxuria mat᷑ libidinis
e: uentmq distentũ cybo & uini po-¬
tionib irrigatũ. uoluptas genitaliũ
sequit᷑. Atq ut alibi dictũ.s̾. ꝓ m̾bro¬
peccatũ uerbi gr̾a. furcũ. homicidiũ.
rapina. ꝑuiriũ. & cet̾a: his similia
post faccũ pęnitudinẽ habent. & li¬
cet inuitet lucrum: tamꝰ mordet con¬
srientiam. Uoluptas sola aclibido etiã
inipso tempore pęnitendi p̾c̾itos stimu¬
los patit᷑. &r titillationes carns: & moen¬
tiua peccati. Q ꝑ hȩc que corrigi cupi.¬
mus cogitances: rursũ sit mat̾ia deli¬
quendi. Alit̃. Cecera peccata foriseoꝰ.
Fornicatio ñ solũ cͣscienciam fornicantiᷤ
s. & corpꝰ maculat: ac scdm sententiã
dñi in qͣ aitͫ. ppterea derelinquet hõ
pat̾m &e mat̾m ce ad herebit uxori
suȩ ce ertꝰ una caro. etiam ipse cũ mere¬
trice uitũ corpꝰ efficit᷑. & peccat in corpꝰ
suum: dũ templum xp̃i facit corpus

Expanded text:
struet consequenter uenit ad fornicationem. etenim luxuria mater libidinis est uentremque distentum cibo et uini potionibus inrigatum uoluptas genitalium sequitur atque, ut ita dictum sit, pro membropeccatum, verbi gratia furtum, homicidium, rapina, perjurium, et caetera his similia, post factum poenitudinem habent: et licet invitet lucrum, tamen mordet conscientia. Voluptas sola ac libido etiam in ipso tempore poenitendi, praeteritos stimulos patitur, et titillationem carnis, et incentiva peccati: ut per haec, quae corrigi cupimus, cogitantes, rursum sit materia delinquendi. Aliter: Caetera peccata forinsecus fornicatio non solum conscientiam fornicantis, sed et corpus maculat, ac secundum sententiam domini, in qua ait: propter hoc relinquet homo patrem et matrem et adhaerebit uxori suae et erunt una caro, etiam ipse cum meretrice unum- corpus efficitur et peccat in corpus suum, dum templum Christi facit corpus-
Abbreviated transcription (Latin):
certa & futura extendẽ. que aut conse¬
qui nͣ possumꝰ. Aut forsitan cito inuen
ferri debuit. Qd si condentiose quis
& angustias s malitiam: illo sensu
explanandum. ẽ : qͦ mundus mͦma¬
ligno hoc in malo positꝰ sit. Et in dĩica
oratione dicimꝰ lib̃a nos amalo. ut suf¬
ficiat nob̾ contͣ᷑ malitiam huiꝰ scłi p̾seis
habe ceitam̃. In scło quȩ sisti loco de bea¬
ti Payli apłi pͥma ad corinthios epła.
inqͦ loquit᷑. Oinẽ peccatũ qđ fecerit hõ
extͣ corpꝰ.e̾: qui autẽ fornicat᷑ in corpꝰ
suum peccat. Legamꝰ gͦ paululũ suꝑtꝰ.
oe sic ad hec uerba ueniemus: ne de ex¬
tremis partib & ut ita dicam cauda ca¬
pituli totã sententiã nosse cupiamꝰ.
Corpꝰ inqͥt᷑ ñ eͥ fonicationi s dño. & dñs¬

Expanded text:
certa et futura extendere, quae aut consecerta et futura extendere, quae aut consequi non possumus aut forsitan cito inuentferri debuit. quod si contentiose t quis et angustias, sed malitiam, illo sensu explanandum est, quo mundus in maligno, hoc est in malo, positus sit — et in dominica oratione dicimus: Ii be rat nosamalo — et sufficiat nobis contra malitiam huius saeculi praesens habere certamen. In secundo proposuisti loco de beati apostoli Pauliprima ad Corinthios epistula, in qua loquitur: omne peccatum, quod fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatur, in corpus suum peccat. legamus ergo paululum superius et sic ad haec uerba ueniamus, ne de extremis partibus et, ut ita dicam, cauda capituli totam sententiam nosse cupiamus. corpus, inquit, non fornicationi, sed d
Abbreviated transcription (Latin):
ETUIS eristola lono as
plicare ñ ualet questiones.
x in artũ multa ec̃ludens
stringere uerb̾. qd̵ sensibus
dilatatum. ẽ. int̾rogas quid significet
islud in euangelio iuxta matħm. noli¬
te solliciti. ẽẽ. de crastino. sufficit enĩ
diei malitia sua. Crastinũ inscĩs scrip
turis futurũ tempꝰ signisicat: sicut
iacob ingenesi loqͥt᷑. Eraudiet me
cras iticia mea. Q ubi altare extrui¬
tur aduabꝰ tribubus. ruben & gad &
dimidia tribu manasse. & acuncto is¬
rłẽ adeas legatio mittit᷑. cũ finees pon¬
tifici respondissent. iecio se altare
fecisse: ne cras filii suis colendi dm᷑
possessio de negec᷑. Q multa istius mo¬
di in uet̾i reꝑies instrum̃to. Quigͦ ds No. e
futuris nos cogitare ꝓhibuit. c̾cessit
dep̾sentib: ꝓpt᷑ humanę uite fragi¬
litatẽ. Qđ autẽ adicis sufficit diei
malitia sua. hoc mͦ intellige. Sufficꝰ y
nob̾ de p̾sentibus huiꝰ scł̃i angusti is
cogitare. Quid necesse. ẽ. sensum adin¬

Expanded text:
evis Epistola longas explanare non valet quaestiones, et in arctum multa concludens, stringere verbis, quod sensibus dilatatum est. Interrogas, quid significet illud in Evangelio juxta Matthaeum: « Nolite solliciti esse de crastino; sufficit enim diei malitia sua » . Crastinum, in Scripturis sanctis, futurum tempus significat: sicut et Jacob in Genesi loquitur: « Exaudiet me cras justitia mea » . Et ubi altare exstruitur a duabus tribubus Ruben et Gad, et dimidia tribu Manasse, a cuncto Israele ad eas legatio mittitur, cum Phinees Pontifici respondissent, idcirco se altare fecisse, ne cras filiis suis colendi Deum possessio denegaretur . Et multa istiusmodi in veteri reperies Instrumento. Qui ergo de futuris nos cogitare prohibuit, concessit de praesentibus propter humanae uitae fragilitatem. quod autem dicit: sufficit diei malitia sua, hoc modo intellege: sufficit nobis de praesentibus huius saeculi angustiis cogitare; quid necesse est sensum ad in
Abbreviated transcription (Latin):
domini cõmunicare: & m̃sȩ demonioꝵ.¬
E t in alio loco. Quȩ conuentio luci acte¬
nebris. qui consensus xp̃o acbelial:
Re nouam loquor. ĩmo ñ nouam s uece¬
rem. quȩ uet̾is testamti auctoritate fqr¬
mat᷑. Si reliqueric scdm uirũ & recon

Expanded text:
Domini communicare, et mensae daemoniorDomini communicare, et mensae daemoniorum; et alio loco: Quae communicatio luci ac tenebris? qui concensus Christo et Belial? Rem novam loquor, imo non novam, sed veterem, quae veteris testamenti auctoritate firmatur. Si reliquerit secundum virum, et recon
Abbreviated transcription (Latin):
dimissam acceꝑit: Adult̾ .ẽ. Siue ipsa di¬
miserit uirum. siue auiro dimissa sit:
adult̾. cͥ. qui eã acceꝑit. Unde & apłi
grauẽ coniugii sarcinam intellgentes:
si ita . ẽ. inqͥunt᷑: ñ expedit homim uxorẽ
acciꝑe. Ad quos dominꝰ. Quid potest in¬
qͥt caꝑe capiat. Statimq sub exemplo
trium eunuchoꝵ uirginitatis infert
beatitudinẽ. quȩ nulla carnis lege reti¬
net᷑. Neq enim satis adutitere potui. qͥd
to. Congregata multitudine uidelicet
noçente rapuit: & uirũ pꝰt ea ñ rapto¬
re rapta dimisit. Legat libros moysi
& inueniet desponsatã uiro si inciuita
ce fuerit opp̃ssa ᷤ ñ clamauerit : puniri
putari : agat penitentiam itadũ taxat
ut scdõ uiro qui non appellat᷑ uirs
adult᷑. acempore pęnitentiȩ ñ copu¬
let᷑. Qd̃ si ei durũ uidet᷑ ⁊ semel dilec¬
tũ ñ pocest derelinquere. nec p̃ferre
dominũ uoluptaci: Audiat apłm con¬
clamantẽ. Non potestis dni bibe. &¬
calicẽ demoniorum. Non potestis mͣsȩ

Expanded text:
dimissam acceperit, adulter est; siue ipsa dimiserit uirum siue a uiro dimissa sit, adulter est, qui eam acceperit. unde et apostoli grauem coniugii sarcinam intellegentes: si ita est, inquiunt, non expedit homini uxorem accipere. ad quos dominus: qui potest, inquit, capere, capiat, statimque sub exemplo trium eunuchorum uirginitatis infert beatitudinem, quae nulla carnis lege retinetur. 4. Neque satis animaduertere potui, quid to\'? congregata uidelicet multitudine nolentem rapuit: et quare postea non raptorem rapta dimisit? legat libros Moysi et inueniet desponsatam uiro, si in ciuitate fuerit oppressa, et non clamaverit, puniri putari, agat poenitentiam: ita duntaxat, ut secundo viro, qui non appellatur vir, sed adulter, a tempore poenitentiae non copuletur. Quod si ei durum videtur, et semel dilectum non potest derelinquere, nec praeferre Dominum voluptati, audiat Apostolum conclamantem: « Non potestis calicem Do