comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq si intra prouintiam res agitur.
trans fugam clericum de eccłia. mem.
politanus redire compellat. Si autẽ
longius recessit: tui p̾cepti auctorita¬
te reuocabitur. ut nec cupiditati nec
ambitioni occasio relinquatur. In¬
t nulli ep̃i. uł clerici in eccłia
conuiuentur.nisi forte transe¬
untes hospitioꝵ necessitate illic refi¬
ciantur. Populi etiam ab huiꝰ modi
conuiuiis. quantum fieri potest pro¬
conos. lectores. cantores. exorcistas. &
ostiarios. et ex numero continentiũ.
et monachoꝵ: ingredi tabernas.¬
urelius ep̃c dixit. Auaritie cu¬
piditas quam rerum omniũ
inaloꝵ matrem esse nemo quis dubi¬
tet. Proide inhibenda est ne quis
alienos fines usurpet. aut ꝑ p̾mium.
terminos patrum statutos transcen¬
dat. nec omnino cuiquam clericorũ
liceat de qualibet re fenus accipere:
quam quã nouelle suggestiones que
uł obscure sunt. uł sub genere latent
inspecte a nobis formam accipient.

Expanded text:
Itaque si intra provinciam res agitur, Itaque si intra provinciam res agitur, transfugam clericum ad ecclesiam suam metropolitanus redire compellat. Si autem longius recessit, tui praecepti auctoritate revocabitur, ut nec cupiditati nec ambitioni occasio relinquatur. It nulli episcopi vel clerici in Ecclesia conviventur, nisi forte transeuntes hospitii necessitate illic reficiantur. Populi etiam ab hujusmodi conviviis, quantum fieri potest, proconos, lectores, cantores, exorcistas, et ostiarios, ex numero continentium et monachorum, ingredi tabernas.episcopus dixit: Avaritiae cupiditas, quam rerum omnium malarum matrem esse nemo est qui dubitet, proialienos fines usurpet, aut per praemium terminos Patrum statutos transcendat, nec omnino cuiquam clericorum liceat de qualibet re fenus accipere. Quanquam novellae suggestiones, quae vel obscurae sunt, vel sub genere latent, inspectae a nobis, formam accipient,
Abbreviated transcription (Latin):
rochiis ordinare. Uniu̾si dixerunt pla¬
cet. Quia et his contentionib solec
nasci discordia. et ideo ꝓhibet omniũ¬
eccłia ad clericatum non teneatur.
Et subscripserunt. aurelius episcopꝰ
eccłie carthaginensis huic decreto con¬
sensi. et p̾lecto subscripsi. Similiter
et ceteti epi subscripserunt. In conci¬
lio carthaginensi siqui cleniti ab ep̃ĩs
suis ꝓmoueri contempserint: nec illic
maneant. unde recedere noluerunt.
tem placuit ut quicumq clerici uł
diaconi ꝓ necessitatib ecclesiastica¬
rum rerum non obtemperauerint
epi sui uoluntatib. eos ad honorem
ꝓmoueri. nec illic ministrent in gra¬
du suo unde recedere noluerunt. In¬
ep̃o non preuemiente consensu. luiii.¬
lienum clericum inuito episcopo
ipsius nemo suscipiat. nemo
sollicitet. nisi forte ex placito carita¬
tis id inter dantem accipientemq cos¬
ueniat. Nam grauis iniurie reus est.
qui de fratris eccłia id qd̾ est ittiliꝰ aut
pretiosins audet uł abicere. uł tenere.

Expanded text:
rochiis ordinare. Universi dixerunt: Placet, quia ex his contentionibus solet nasci discordia; et ideo ecclesia ad clericatum non teEt subscripserunt. Aurelius episcopus Ecclesiae Carthaginensis, huic decreto consensi, et praelecto subscripsi. Similiter et caeteri episcopi subscripserunt. Clio Carthaginensi. Si qui clerici ab episcopis suis promoveri contempserint, nec illic maneant, unde recedere noluerunt. Placuit ut quicunque clerici vel diaconi pro necessitatibus ecclesiasticarum rerum non obtemperaverint episcopis suis, volentibus eos ad honorem omovere, nec illic ministrent in gradu suo, unde recedere noluerunt. episcopo non praebente consensum. Alienum clericum, invito episcopo ipsius, nemo suscipiat, nemo sollicitet nisi forte ex placito charitatis id inter dantem, accipientemque conveniat. Nam gravis injuriae reus est qui de fratris Ecclesia id quod est utilius aut pretiosius audeat vel allicere vel tenere.
Abbreviated transcription (Latin):
egẏptum: beati nemesii martyris. Qui primo ꝑ ca¬
lumpniam quasi latro iudici delatus est emiliano.
Quo crimine absoluto post hec qd xp̃ianus esset de¬
fertur. In hoc uero in illa a uidice moderatio reseruat.
s geminatis supplitiis excruciatum cum latronibus
iussit incendi ignorans qd̃ crudelitate sua optimo
martyri saluatoris similitudinem detulit. qui pro
salute humani generis una cum latronib ꝑtulit
crucem. upelianis: sancti aniani abbatis qui spũ
prophetie illustris fuit. et honorifice in eadem ur¬

Expanded text:
egyptum beati Nemesii martyris, qui primo per calumniam quasi latro judici delatus est Aemiliano. Quo crimine absoluto, postea quod Christianus esset, defertur. In hoc vero nulla a judice miseratio reservatur, sed geminatis suppliciis excruciatum cum latronibus jussit incendi, ignorans quod crudelitate sua optimo martyri similitudinem Salvatoris detulit, qui pro salute humani generis una cum latronibus pertulit crucem. Aurelianis sancti Viti aprophetiae illustris fuit, et honorifice in eadem ur
Abbreviated transcription (Latin):
de his qui ab alia parrocha ꝓrereꝵ
conscientiant episcoporum suorum
uit aliif coranorantur. lxx.i. ie.¬
iquis pbr aut diaconus & om¬
nino quilibet ex clero parrochi¬
ami ꝓpriam deserens. ad aliam ꝓpe¬
rauit. dein se omnino demigrans
in aliam parrochiam ꝑ multa tem¬
pora nititur immorari: ulteriꝰ ibi¬
dem non ministret. Maxime si uo¬
canti suo ep̃o et regredi ad ꝓpriam
parrochiam commonenti obedire cor¬
tempserit. Qd̃ si in hac indisplina¬
tione ꝑdurat. a ministerio modis
omnib remoueatur. ita ut nequa¬
quam locum restitutionis inueni¬
at. Si uero pro hac causa damp¬
natum alter ep̃c suscipiat. hic etiã
a commum coherceatur synodo.
uelut qui eccłastica constituta dis¬

Expanded text:
De his qui ab alia paroecia praeter conscientiam episcoporum suorum in aliis commorantur. LXXII. Dequis presbyter, aut diaconus, et omnino quilibet ex clero, parochiam propriam deserens, ad aliam properaverit: dein omnino demigrans, in alia parochia per multa tempora nititur immorari, ulterius ibidem non ministret: maxime, si vocanti suo episcopo, et regredi ad propriam parochiam commonenti obedire contempserit. Quod si in hac indisciplinatione perdurat, a ministerio modis omnibus removeatur: ita ut nequaquam locum restitutionis inveniat. Si vero pro hac causa damnatum alter episcopus suscipiat, hic etiam a communi coerceatur synodo, velut qui ecclesiastica constituta dis
Abbreviated transcription (Latin):
II riensi. de num̾o certo diaconorum.
iaconi septem debent esse uxta
regulam. licet et ualde magna
sit ciuitas. Idipsum autem et actu¬
um apostolorum liber insinuat.
hominantur eos qͥ carnib uescunt᷑.
iquis carnes edentem p̾ter san¬
guinem et ydolis immolatum
et suffocatum. cum religione et fide
condempnat. ueluti spem ꝓpter huiꝰ¬
modi ꝑceptionem non habentem:

Expanded text:
rentur. De numero certo diaconorum. LVIII. Diaconi septem debent esse, juxta regulam, licet et valde magna sit civitas. Idipsum autem et Actuum apostolorum liber insinuat.ominantur eos qui carnibus vescuntur. LX. Si quis carnes edentem, praeter sanguinem, et idolis immolatum, et suffocatum, cum religione, et fide, condemnat, velut spem, propter hujusmodi perceptionem, non habentem:
Abbreviated transcription (Latin):
ustaradis eunuchus nutricius regis. et maior regie
domus: et ad bella. atq ananias uenerabiles senes.
et pusytius pͥnceps artificum regalium. eo qd̃ uiden
p̾fatum senem ananam sub ictu gladii trementem:
exclamauerit confidenter dicens. Paululũ o senex
claude oculos. et securus esto. mox xp̃i uidebis aspec¬
tum. filia quoq eiusdem piscii uirgo sacra. simul
pempta est. ⁊pud alexandriam: Natał scõrum
fortunati. aratoris pb̃ri. felicis. siluii: qui in car¬

Expanded text:
Ustazadis eunuchus nutritius regis et major regiae Ustazadis eunuchus nutritius regis et major regiae domus, et Abdella, atque Ananias, venerabiles senes; et Pusitius princeps artificum regalium, eo quod videns praefatum senem Ananiam sub ictu gladii trementem, exclamaverit confidenter, dicens: Paululum, o senex, claude oculos, et securus esto; mox Christi videbis aspectum. Filia quoque ejusdem Pusitii virgo sacra simul perempta est. Apud Alexandriam, natalis sanctorum Fortunati, Aratoris presbyteri, Felicis, Silvii, Vita
Abbreviated transcription (Latin):
croscĩs paschalis festi iugiliis. diuina uircute singłis
annis aquis subitis mundetur. et ꝑ septem eiusdem
sollempnitatis dies. gratia exuberante ꝑmaneat.
Uenerabiles socii eius apud dymensium urbem con
symeonis ep̃i. seleutie. et iessisontis regaliũ ciui¬
tatum. Qui ꝑsecutione saboris regis ꝑsarum iubente.
eodem tyranno comp̾hensus. ferroq onustus. Cum ini¬
ergastulo cum aliis centum. ẽ quib alii epi. alii pb̾ri.
tus est. Nouissime cum in xp̃i testimonio immo¬
bilis ꝑsisteret: iussus est cum omnib pariter decol¬
lari. Ita ut cum ceteri iugularentur adstaret: et
ille ultimus trucidaretur. Cumq omnes sub eiꝰ
aspectu cederentur. et ille singulos paternis exhor¬
tationib alacriter confortaret: extremo lictoris ic¬
tu et ipse eccumbens palmam martyrii adeptus est.
ante resurrectionis festiuitatem. annua passionis¬
xp̃i memoria celebratur. Passi sunt cum eo etiam

Expanded text:
crosanctis Paschalis festi vigiliis, divina virtute singulis crosanctis Paschalis festi vigiliis, divina virtute singulis annis aquis subitis inundaretur, et per septem ejusdem solemnitatis dies gratia exuberante permaneat. Venerabiles socii ejus, apud Dimensium urbs episcopi Seleuciae et Ctesiphontis, regalium civitatum: qui persecutione Saporis regis Persarum, jubente eodem tyranno, comprehensus, ferroque onustus, cum, iniergastulo cum aliis centum, e quibus alii episcopi, alii ertus est. Novissime, cum in Christi testimonio immobilis persisteret, jussus est cum omnibus pariter decollari: ita ut cum caeteri jugularentur, astaret, et ipse ultimus trucidaretur. Cumque omnes sub ejus aspectu caederentur, et ille singulos paternis exhortationibus alacriter confortaret, extremo lictoris ictu et ipse occumbens, palmam martyrii adeptus est. ante Resurrectionis festivitatem annua Christi Passionis memoria celebratur. Passi sunt cum eo etiam
Abbreviated transcription (Latin):
pleuit. Sepultus głose apud corinthum.¬
ome: scĩ uictoris epĩ. Qui terciꝰ decimꝰ
post beatum petrum rexit eccłiam annis decem.
et sub seuero principe martyrio coronatus est. tẽ
rome. scõꝵ martyrum sulpicii. et seruiliani. Qui
& eufrosinam. ad spem uite eterne. et ꝑseuerantiã
sc̃ẽ uirginitatis lucrata fuerat. ꝑsecutione traiani
cum nollent ydolis immolare. ã p̾fecto urbis arria¬
no capite cesi sunt. Quoꝵ corpora xp̃iam rapientes.
posuerut in p̾dio eoꝵ uia latina. miliario scd̾̃o.
odem die in galliis cuittate ebredunensi:. Natał¬
scĩ Marcellini primi eiusdem urbis ep̃ĩ et confessoris.
Qui diuino iissu cum scĩs sociis. uincentio. et dom¬
mino. ex africa ueniens. maximam partem alpium
maritimarum u̾bo et signis ammirandis. quib usq¬
hodie resulget ad fidem xp̃i conu̾tit. Ita ut baptisteri¬
um quod ipse apud p̾fatam urbem condiderat. in sa¬

Expanded text:
plevit. Sepultus apud Corinthumplevit. Sepultus apud Corinthumomae, sancti Victoris episcopi, qui tertius decimus post beatum Petrum, rexit Ecclesiam annis decem, et sub Severo principe martyrio coronatur. Item Romae, sanctorum martyrum Sulpitii et Serviliani, qui et Euphrosynam ad spem vitae aeternae et perseverantiam sanctae virginitatis lucrata fuerat, persecutione Trajani, cum nollent idolis immolare, a praefecto Urbis Aniano capite caesi sunt. Quorum corpora Christiani rapientes, posuerunt in praedio eorum, via Latina, milliario secundo. Eodem die in Galliis civitate Ebredunensi, sancti Marcellini primi ejusdem urbis episcopi et confessoris, qui divino jussu, cum sanctis sociis Vincentio et Domnino ex Africa veniens, maximam partem Alpium maritimarum hodie refulget, ad fidem Christi convertit. Ita ut baptisterium quod ipse apud praefatam urbem condidit, in sa
Abbreviated transcription (Latin):
scĩmonia uite et uirtute miraculoꝵ illustris: sub adri¬
ano principe in confessione. xp̃i lectum ferreum igni¬
tum. craticulam et sartaginem. oleo. pice. acresina fer¬
uentem suꝑans. leonib quoq ꝓiectus. s ab his illesus
nouissime una cum matre gladio iugulat᷑.tem
eodem die rome: scĩ apollonii senatoris. Qui sub com¬
modo pͥncipe a seruo ꝓditus qd̾ xp̃ĩanus esset. imꝑa¬
tori ut rationem fidei sue redderet. insigne uolum̃
composuit: qd̃ in senatu legit. Et nichilominꝰ sen¬
tentia senatus: ꝓ ap̃o capite truncatus est. Ueteri
apud eos obtinente lege: absq negatione ñ dimitti
xp̃ianos. qui semel ad eoꝵ iudicium ꝑtracti essent
Natalis scõꝵ. hermogenis. gagi exꝑediti. Aristonici.
rufi. galate. una die coronatoꝵ. Caucoliberi his¬
panie: Natalis scĩ uincentii martyris. pud corm¬
thum beati thymonis. de illis seꝑtem diaconibus
Deinde u̾bum dnĩ seminans: uenit corinthum.
lesus. dein crucis afficus. martyrium suum im¬

Expanded text:
imonia vitae, et miraculorum virtute illustris, sub Adriano principe, in concessione Christi, lectum ferreum ignitum, craticulam, et sartaginem oleo, pice ac resina ferventem, superans, leonibus quoque projectus, sed ab his illaesus, novissime, una cum matre, gladio jugulatur. Item eodem die Romae, sancti Apollonii senatoris, qui sub Commodo principe a servo proditus quod Christianus esset, imperatus ut rationem fidei suae redderet, insigne volumen composuit, quod in senatu legit. Et nihilominus sententia senatus, pro Christo capite truncatus est: veteri apud eos obtinente lege, absque negatione non dimitti Christianos, qui semel ad eorum judicium pertracti essent.natalis sanctorum Hermogenis, Caii, Expediti, Aristonici, Rufi, Galate, una die coronatorum. Caucoliberi Hispaniae, natalis sancti Vincentii martyris. Apud Corinthum, sancti Timonis, de illis septem diaconibus deinde verbum Domini disseminans venit Corinthum, laesus; deinde cruci affixus martyrium suum im
Abbreviated transcription (Latin):
sos.xl .uiii. martyrum agones qui in eadem urbe pas¬
si sunt. cum alexandro clarissimo collega tentus ipõ
interim in carcerem truso. primo os diris pugnoꝵ
ictib cesus. deinde eculei extensione ueratus. postre¬
martyris. Cuius gesta passionis. et inter apocriphas
connumeratur scripturas: tamen illustrissimum
martyrium eius inter coronas martytum. eccłia dei
uenerabiliter honorat. Et in galliis ciuitate ualen¬
tia. Natalis scõꝵ felicis pbri. fortunati. et achillei dia
conoꝵ. Qui a beato hyreneo lugdunensi epõ ad p̾di
dicte urbis ad fidem xpi conu̾tissent. a duce cornelio
in carcerem trusi. dem diuissima nernoꝵ flagella¬
tione diutissime uerberati. post etiam reuinctis
post terga manib renib ctutib q confractis. cirta
rotarum uertiginem adstricti. fumi quoq amarit

Expanded text:
o martyrum agones, qui in eadem urbe paso martyrum agones, qui in eadem urbe passi sunt, cum Alexandro charissimo collega tentus, ipso interim in carcerem truso, primo os duris pugnorum ictibus caesus, deinde equulei extensione vexatus, postremartyris, cujus gesta passionis etsi inter apocriphas numerantur scripturas, tamen illustrissimum ejus martyrium inter coronas martyrum Ecclesia Dei venerabiliter honorat. In Galliis civitate Valentia, natalis sanctorum Felicis presbiteri, Fortuconorum. Qui a beato Irenaeo Lugdunensi episcopo et madictae urbis ad fidem Christi convertissent, a duce Cornelio in carcerem trusi, deinde durissima nervorum flagellatione diutissime verberati sunt. Post etiam revinctis post terga manibus, renibus cruribusque confractis, circa rotarum vertiginem astricti, fumi quoque amarit
Abbreviated transcription (Latin):
pape. Qui cum eccł̃iam undecim annos. menses qͣtuor.
dies duodecim rexisset: mariyrio coronatus est. sub
plurimoꝵ. Qui iubente sabore ꝑsarum rege. annuo
die quo passionis dominice memoria celebratur. ꝑ
totam ꝑsidis regionem tenti. ac ꝓ xp̃i nomine gla¬
dio iugulati sunt. In quo fidei certamine passus est
melisius ep̃c. scĩtatẽ et miraculoꝵ gratia insignis.
ter quas etiam et sororem scĩ symeonis ep̃i & mar
tyris. nomine tarbuam cum pedissequa sua stipi¬
tib alligantes. serraq findentes. crudelissime necaue¬
runt. Eodem die in corduba ciuitate: Natał parmenii
helimene. et chrisotheli. pb̃roꝵ. et luce. et mucii diaco¬
norum de babylonia. Quorum primus p̾cisa etiam lin¬
gua loquebatur. Omnes in eculeo suspensi: et nexib
traditi sunt. Dein lamminis ardentib circum latera
appositis. ustulati. et unguib lacerati. ad ultimum
gladio trucidati sunt. ꝑsecutore decio. Scriptum in
passione scĩ laurentii. Et lugduno gallie: Natalis

Expanded text:
papae, qui cum Ecclesiam undecim annis, mensibus quatuor, diebus duodecim rexisset, martyrio coronatus est sub plurimorum, qui jubente Sapore Persarum rege, annuo die quo passionis Dominicae memoria celebratur, per totam Persidis regionem tanti, ac pro Christi nomine gladio jugulati sunt. In quo fidei certamine passus est Melisius episcopus, sanctitate et miraculorum gloria insignis; ter is Simeonis, nomine Tarbuam Tarbulam, cum pedisequa sua stipitibus alligantes, serraqrunt. Eodem die in Cordula civitate, natalis sanctorum Parmenii, Helimenae, et Chrysoteli presbyterorum, et Lucae et Mutii diaconorum de Babylonia. Quorum primus praecisa etiam lingua loquebatur. Omnes primo in equuleo suspensi, et nexibus attracti sunt; dein laminis ardentibus circa latera appositis, ustulati et unguibus lacerati, ac ultimum gladio trucidati sunt, praesente persecutore Decio. Scriptum in passione sancti Laurentii . Et Lugduno Galliae natalis
Abbreviated transcription (Latin):
inde lambesitanam urbem ad p̾sidem directi: & rursũ
longo tempore carcerali ergastulo mancipati. s iterũ
diuinis reuelationib alleuati. nouissime cũ multis
aliis gladio consummati sunt. Eodem die: apud cuu¬
tatem sanctonas. natalis scĩ eutropis martytis. Qui
a beato clemente: epõ directus in gallias: ab eodem¬
etiam pontificalis ordinis grãm consecutus. impleco
huius offitii ordine. et pacta incredulis p̾dicatione.¬

Expanded text:
inde Lambelisitanam urbem ad praesidem directi, et rursum inde Lambelisitanam urbem ad praesidem directi, et rursum longo tempore carcerali ergastulo mancipati sunt; sed iterum divinis revelationibus allevati, novissime cum multis aliis gladio consummati sunt. Eodem die apud civitatem Santonas, natalis sancti Eutropis martyris, qui a beato Clemente epetiam pontificalis ordinis gratia consecratus est, impletoque hujus officii ordine, peracta incredulis praedicatione
Abbreviated transcription (Latin):
pannonia: scĩ pollionis mr̃is. iii. kl̃. Maii.
¶pud paphum: tychici apostolorum discipłi. In nu¬
post longum exilium. apud p̾fatam urbem in qua
tunc maxime gentilium cecitas et offitiis militarib
ad temptandam ustorum fidem rabies diaboli infe¬
stantis inhiabat: ex illustri sacerdotio facti sunt mar¬
tyres głosi. Passi sunt in eorum collegio emilianus
miles. tertulla et antonia. sacreirgines. et quedam
mulier cum suis geminis. ixn Maii
prior lector: sequens diaconus erat. Et tum iam
pridie infestinationes deciane ꝑsecutionis in confessio¬
ne xp̃i euicisset. iterum cum karissimo collega tentꝰ
apud circhensem coloniam post dira et inquisita sup¬
plicia. ita ut marianus ꝑ summos apices polli cum
suspensus. et graui pondere pedib innerus. crudelis¬
sime torqueretur. Dui in carcere materati sunt. s di¬
iunis reuelationib alleuati. mirabiliter confortati. De¬

Expanded text:
Pannonia, sancti Pollionis martyris. G. III KALEND. MAII. Pannonia, sancti Pollionis martyris. G. III KALEND. MAII. Apud Paphum, Tychici apostolorum discipuli . In Nualeriani, post longum exsilium apud praefatam urbem, in qua tunc maxime gentilium caeco furore et officiis militaribus ad tentandam justorum fidem rabies diaboli infestantis inhiabat, ex illustri sacerdotio effecti sunt martyres gloriosi. Passi sunt in eorum collegio Aemilianus miles, Tertufla et Antonia sacrae virgines, et quaedam mulier cum suis geminis. A. PRIDIEprior lector, sequens diaconus erat. Et cum jam pridem infestationes Decianae persecutionis in confessione Christi evicisset, iterum cum charissimo collega tentus, apud Cirtensem coloniam, post dira et exquisita supplicia, ita ut Marianus per summos apices pollicum suspensus, et gravi pondere pedibus innexus, crudelissime torqueretur, tum caeteri in carcere macerati sunt, sed divinis revelationibus mirabiliter confortati; de
Abbreviated transcription (Latin):
eam deponentes saginario. hortarentur de ydoloticis
na esseo nimia ab eis cede mactata est. ut iux semi¬
necem eam sui homines. ad mediolanensem urbem
dei auxilio erepta est. Adstante iam ad ostiũ celle
multitudine iuuenum impudicoꝵ: repente qͥ¬
dam ex fratrib dydimus nomine plenus fide. diuini¬
tus inspiratus. sumpto militari habitu pͥmus lupa¬
nar irrupit: et scẽ uirgini cur uenisset exponens. illi
militares imponit exuuias: ipse uirginali ueste in¬
duitur. Sic uirgo egressa. et a nullo agnita: ad cuu¬
tatem fugiens elasit. Dydimus p̾sidi exhibitus. et
omne factum constanter exponens. xpĩanum se esse
confessus: absciso capite. igni traditus est. Beata qͦq
uirgo que ꝓ tuenda integritate ex lupanari fugerat:
amore corone continuo ad stadium regressa. simul cũ
dydimo ꝑcussa: et simul coronata est. Eodem die: afro¬
disi. carillippi. agapii. et eusebii martyrum. tem in

Expanded text:
eam deponentes de sagmario hortarentur de idolothitis eam deponentes de sagmario hortarentur de idolothitis et Christiana; nimia ab eis caede mactata est, ut vix seminecem sui homines eam ad Mediolanensem urbem Dei favore erepta est. Astante quippe jam ad ostium cellulae multitudine juvenum impudicorum, repente quidam ex fratribus, Didymus nomine, plenus fide, divinitus inspiratus, sumpto militari habitu, primus lupanar irrupit, et sanctae virgini cur venisset exponens, illi militares imponit exuvias, ipse virginali veste induitur. Sic virgo egressa, et a nullo agnita, ad civitatem fugiens evasit. Didymus praesidi exhibitus, et omne factum constanter exponens, Christianum se esse confessus, absciso capite igni traditus est. Beata quoque virgo, quae pro tuenda virginitate ex lupanari fugerat, amore coronae continuo ad stadium regressa, simul cum Didymo percussa, et simul est coronata. Eodem die Aphrodisii, Carilippi, Agapii et Eusebii martyrum. Item in
Abbreviated transcription (Latin):
tormenta capitalem accepisse sententiam. cumq iam
ueniret ad palmam et expauisset: exclamauit. Noli
noli ursicine medice. qui alios curare consuesti: te
ipsum eterne mortis iaculo uulnerare. Et qui ꝑ pas¬
a dño tibi p̃paratam. Utq martyrium consum ma¬
uit idem ursicinus. statim beatus uitalis corpus etꝰ
rapiens. intra rauennam urbem sepeliuit. ad iudicem
ultra uenire ipse contempnens. Tentus itaq est a
paulino consularob id maxime. quia p̾fatum ursi¬
cinum in passionis. agone positum. suis exhortatio.¬
nib roborasset. Posteculei tormenta: ussus est ꝑdu¬
ci ad palmam. Tocus autem ubi decollabantur xpĩa¬
ni. hoc habebat uocabulum. eo qd̾ arbores palme ibi
essent. Et facta fouea quousq inueniretur aqua
ibi supinus depositus. et terra ac lapidib est opp̃ssus.
Comiunx quoq ualerta. cum reu̾teret᷑ ad urbem me¬
diolanensium: siluano sacrificantes incurrit. Cũq

Expanded text:
tormenta capitalem accepisse sententiam, et cum tormenta capitalem accepisse sententiam, et cum venisset ad palmam et expavisset, exclamavit: Noli, noli, Ursicine medice, qui alios curare consuesti, te ipsum aeternae mortis jaculo vulnerare! Et qui per pas a Domino praeparatam? Utque martyrium consummavit idem Ursicinus, statim beatus Vitalis corpus ejus rapiens intra Ravennatium urbem sepelivit, ad judicem ultra venire contemnens. Tentus itaque a Paulino consulari ob id maxime, quia praefatum Ursicinum in passionis agone positum suis exhortationibus roborasset, post equulei tormenta jussus est perduci ad palmam. Locus autem ubi decollabantur Christiani hoc habebat vocabulum, eo quod arbores palmae illic essent. Et facta fovea quousque inveniretur aqua, ibi supinus depositus, et terra ac lapidibus oppressus est. Conjux quoque ejus Valeria, cum reverteretur ad urbem Mediolanensium, Sylvano sacrificantes incurrit; cumque
Abbreviated transcription (Latin):
ome: Natalis scĩ anastasiĩ pape: qui sedit annis
tres. dies decem. Apud nichomediam. Natał
sc̃i antimi ep̃i et martyris: in memoriis ꝑioꝵ fulgẽ¬
tis in regno xp̃i. Qui ꝑsecutione diocletiam ob con¬
fessionem xp̃i. martyrii głam capitis ob truncatio¬
ne suscepit. Quem tanquam bonum pastorem
uiam martẏtii p̾euntem unm̾sa pene gregis su
multitudo secuta est. Quorum alios tyrannus apd ean
dem cuutatem. tunc temporis residens gladio obtrun¬
cari. alios ignib conflagrari: alios nauiculis imposi¬
tos pelago inmergi fecit. Ipsis fidelium turbis tanto
ꝑ dei grãm fidei igne flammantib: ut nec int̾rogari
se paterentur. s ultro uł flaminis irruerent. uł cẽden¬
tib gladiis ceruices obiectarent. Scriptum in hystoria
ris. patris scõꝵ geruasii & ꝓthasii. Qui militars
cum paulmo udice: rauennam ingressus est. Et cum
uiderer in conspecta ttdicis sui xp̃ianum nomine ur¬
sicimun. arte medĩcism. natione ligurium. post nimia

Expanded text:
omae, sancti Anastasii papae, qui sedit annos tres, dies decem. Apud Nicomediam, natalis sancti Anthimi episcopi et martyris, in memoriis piorum fulgentis in regno Christi. Hic persecutione Diocletiani, ob confessionem Christi, martyrii gloriam capitis obtruncatione suscepit. Quem tanquam bonum pastorem, viam martyrii praeeuntem, universa pene gregis sui multitudo secuta est; quorum alios praefatus tyrannus, eamdem civitatem tunc temporis residens, gladio obtruncari, alios ignibus conflagrari, alios naviculis impositos pelago immergi fecit. Ipsis fidelium turbis tanto per Dei gratiam fidei igne inflammatis, ut nec interrogari se paterentur, sed ultro in flammas irruerent, vel caedentibus gladiis cervices objectarent. Scriptum est in eccleris, patris sanctorum Gervasii et Protasii: qui militans cum Paulino judice, Ravennam ingressus est. Et cum videret in conspectu judicis sui Christianum nomine Ursicinum, arte medicum, natione Ligurium, post nimia
Abbreviated transcription (Latin):
mare sub rupib ubi erat eccłia constructa. Et deflu¬
ebant carnes eius in terram ac saxa inficiebantur
sanguine. uesꝑe autem facto: miserunt eũ in carce¬
re. ubi mediam noctem: primo angłica tusita¬
tione confortatus est. Deinde ipso dño sibi appa¬
rente ad celestia regna uocatus estr At mane dũ
traheretur ad loca bucolie. grãs agens: et dicens
domine in manus tuas commendo sp̃m meum: de¬
functus est et a uiris religiosis sepultus est. in loco
lapidis excisi cum gła. Ordinauerat autem pro se
alexandrie: ep̃m anianum. Mortuus est autẽ octauo
ome: Nlatalis scĩ anaderi pape. Qui secundus
post beatum petium cum rexisset eccłiam annis
duõdecim. ꝑsecutione domitiani mariyrio coronat᷑
est. pso die. Natalis scĩ Marcellim papez. Qui cum
eccłiam nouem annos et menses quatuor rexisset
temporib diocletiani et maximiani. ab eodem dio
nino. capite truncatus est. Et post .xxxu. dies se

Expanded text:
mare sub rupibus, ubi erat ecclesia constructa, et deflumare sub rupibus, ubi erat ecclesia constructa, et defluebant carnes ejus in terram, ac saxa inficiebantur sanguine. Vespere autem facto miserunt eum in carcerem, ubi circa mediam noctem primo angelica visitatione confortatus est; deinde ipso Domino ei apparente, ad coelestia regna vocatus est. At mane dum traheretur ad loca Bucoliae, gratias agens, et dicens: Domine, in manus tuas commendo spiritum meum, defunctus est, et a viris religiosis sepultus in loco lapidis excisi cum gloria. Ordinaverat autem pro se Alexandriae episcopum Anianum. Mortuus est autem octavo Romae, natalis sancti Anacleti papae, qui secundus post beatum Petrum, cum rexisset Ecclesiam annis duodecim, persecutione Domitiani martyrio coronatus est. Ipso die, sancti Marcellini papae, qui cum Ecclesiam novem annis et mensibus quatuor rexisset, temporibus Diocletiani et Maximiani, ab eodem Diocnino, capite truncatus est, et post dies triginta e
Abbreviated transcription (Latin):
hannem factum cepiti ad illud usq tempus narran¬
do ꝑuenio. quo apłi idem euuangelii uerbum totũ
p̾dicando seminauere ꝑ orbem. Qõ cum petrus ati¬
disser ꝓbauit. et eccłiis legendum sua auctoritate
edidit. Quo assumpto idem martus: ꝑrexit egyp¬
tum. Ed primus alexandrie. xpm̃ annuntians. coi¬
stituit eccłiam. Canta doctrina et uite continen¬
tia. ut omnes secũtores xpĩ. ad exemplum sui
cogeret. Meminit huiꝰ marci et petrus in prima
epła sub nomine babylonis. siguraliter romam
significans. salutat uos inquit que est in baby¬
lone collecta et marcus filus meus. Hic consti¬
tutis et confirmatis eccłiis ꝑ libiam marmaricã.
hamm̃oniacam. pentapolim. alexandriam. atqp
egẏptum uniu̾sam: ad ultimum tentus est a:
paganis. qui remanserunt. alexandrie. Qui ui¬
dentes eum die sco pasche missas facientem. miser̃t
funem in collo eus. et trahebant eum ad loca buco¬

Expanded text:
annem factum coepit, ad illud usque tempus narranannem factum coepit, ad illud usque tempus narrando pervenit, quo apostoli idem Evangelii verbum totum praedicando disseminavere per orbem. Quod cum Petrus audisset probavit, et Ecclesiis legendum sua auctoritate edidit: quo assumpto, idem Marcus perrexit Aegyptum, et primus Alexandriae Christum annuntians, constituit ecclesiam, tanta doctrina et vitae continentia, ut omnes sectatores Christi ad exemplum sui cogeret. Meminit hujus Marci et Petrus in prima Epistola, sub nomine Babylonis figuraliter Romam significans: Salutat vos quae est Babylone coelecta, et Marcus filius meus . Quique constitutis et confirmatis Ecclesiis per Libiam, Marmaricam, Hammoniacam, Pentapolim, Alexandriam, atque Aegyptum universam; ad ultimum tentus est a paganis qui remanserunt Alexandriae. Qui videntes eum die sancto Paschae missas facientem, miserunt funem in collo ejus, et trahebant eum ad loca Buco
Abbreviated transcription (Latin):
dine subposita. die noctuq eculei extensione suspensi
ad extremum gladio consummati sunt. In fontenel¬
la monasterio scĩ ulfranni ep̃i. p̾clari miraculis et
cio post passionem beati epypodii die. eductus de
carcere: primo ita lamatus est crudelitate u̾beran¬
tium. ut carne soluta costarum patefactis iuscerib
secreta amme panderentur. Dein crucis affixus pati¬
bulo: beatum spiritum exanimatus emisit. Passi ft̃
cum eo: et alii numero xxiiii. sepulti ambo ex uttq
altaris latere incripta que incolle suꝑposito ciuitati
pulchro et. antiquo opere exiruta est. Nodem die:
deposinio melłiti epĩ in britannia. Qui tercius post
rexit annis: qͥnq sepultus in monasterio in ecclesia
S uatalis scĩ marti eiũangełiste. Hic discipłs etͤ
interpres apłi petri: rogatus rome a fr̃ĩb scrip¬
sit eͦuangelium. Quod quanto tardius ceteris incho¬
auit: tantum in longiora scribendo tempora porrexir
Ab initio namq euuangelice p̾dicationis qd̾ per io¬

Expanded text:
die ac nocte continuata equulei extensione suspensi, ad extremum gladio consummati sunt. In Fontanella monasterio, sancti Wulfranni episcopi, praeclari in miraculis et tio post passionem Epipodii die productus e carcere, primo ita laniatus est crudelitate verberantium, ut crate soluta costarum, patefactis visceribus, secreta animae panderentur. Dein crucis affixus patibulo, beatum spiritum exanimatus emisit. Passi sunt cum eo et alii numero triginta quatuor. Sepulti ambo ex utroque altaris latere, in crypta, quae in colle superposito civitati, pulchro et antiquo opere exstructa. Eodem die, depositio Melliti episcopi in Britannia, qui tertius post rexit annos quinque; sepultus in monasterio, in ecclesia. Natalis sancti Marci evangelistae. Hic discipulus et interpres apostoli Petri, rogatus Romae a fratribus, scripsit Evangelium, quod quanto tardius caeteris inchoavit, tantum in longiora scribendo tempora porrexit. Ab initio namque evangelicae praedicationis, quod per Jo
Abbreviated transcription (Latin):
Insurgentib paganis quos auctor inuidie credere ñ
ꝑmisit illiso capite uictor occubuit. Deniq post multa
annoꝵ spatia. cum palladius eiusdem urbis ep̃c. & cũ
eo alii uiri dei: corpus eius debiti honoris gratia in
basilicam nouam transferrent: reserato sarcofag
templati sunt cicatricem capitis. qua in parte defixũ
fuerat securis acumen. Cumq sequenti nocte strauis¬
sent sacerdotes membra quieti: apparuit eis ꝑ uisum
dicens. Cicatricem quam contemplati estis in capite:
scitote me ꝑ eam martyrium consum masse. Apud
asiam: passio scĩ sergii martyris. cuius gesta habentur.
letanias indicendas. Mensis maii habet dies.xxxi

Expanded text:
insurgentibus paganis, quos auctor invidiae credere non permisit, illiso capite victor occubuit. Denique post multa annorum spatia, cum Palladius ejusdem urbis episcopus, et cum eo alii viri Dei, corpus ejus, debiti honoris gratia, in basilicam novam transferrent, reserato sarcophago, contemplati sunt cicatricem capitis, qua in parte defixum fuerat securis acumen. Cumque sequenti nocte stravissent sacerdotes membra quieti, apparuit eis per visum, dicens: Cicatricem quam contemplati estis in capite, scitote me per eam martyrium consummasse. Apud Asiam, passio sancti Maximi martyris, cujus gesta habentur. LITANIAE INDICENDAE. MENSIS MAIUS HABET DIES XXXI
Abbreviated transcription (Latin):
ham. iuxisse homines legerimus: nul¬
lus alius primus appellatus est pƀr. id
est semor uisi abraham: q̃ multo pan¬
tiorib annis uixisse conuincitur. Non er¬
go ꝓpter decrepitam senectutem: s ꝓpter
sapͣientiam pb̃ri nominant᷑. Qd̃ si ita

Expanded text:
ham vixisse homines legerimus, nulham vixisse homines legerimus, nullus alius primus  Deest primus appellatus est presbyter, id est senior, nisi Abraham, qui multo paucioribus annis vixisse convincitur. Non ergo propter decrepitam senectutem, sed propter sapientiam, presbyteri nominantur. Quod si ita
Abbreviated transcription (Latin):
dum ego tibi disposu. Siquis sine cri¬
mine est uniꝰ uxoris uirum filios ha¬
bentem fideles non in accusatione lu¬
xurie. aut non subditos. Oportet enim
ep̃m sine crimine esse. Qua sententia
ne taxari. Unde & ad tymotheum de
ordinatione ep̃i &e diacomi scribit. de
pb̃ris omnino tacuit: quia eos in epõꝵ
nomine comp̾hendit. Secundꝰ enim pͥ¬
mo coniunctus gradus est: sicut et ad
philipenses epĩs et diaconib scribit
cum una ciuitas plures epõs habere
sc̃s epõs ordinauit. Unde etiam tales in
eccłia pb̃ros constituendos esse sicut e¬
piscopos. et apłs ad tytum loquit᷑. et ca¬
nones ipsi testantur. Pb̾ros autẽ. m̾ito
et sapientia dici. nõ etate. Nam &e moy¬
si p̾cipitur ut eligat pb̃ros. Unde et in
ꝓuerbiis dicit. Gła senum: canities. Q
est hec canities. haud dubiũ. qui in sapi¬
entia de qua scriptum est. canities homi¬
num prudentia est. Cumq nongentos
et ampliꝰ annos ab adam usq ad abra¬

Expanded text:
dum ego tibi disposui . » Si quis sine cridum ego tibi disposui . » Si quis sine crimine est, unius uxoris virum, filios habentem fideles, non in accusatione luxuriae, aut non subditos. Oportet enim episcopum sine crimine esse. Qua sententia ne taxari. Unde et ad Timotheum de ordinatione episcopi et diaconi scribens, de presbyteris omnino tacuit, quia eos in episcoporum nomine comprehendit . Secundus enim primo conjunctus est gradus, sicut et ad Philippenses episcopis et diaconibus scribit, cum una civitas plures escopos ordinavit . Unde etiam tales in Ecclesia presbyteros constituendos esse, sicut episcopos, et Apostolus ad Titum loquitur, et canones ipsi testantur. Presbyteros autem merito et sapientia dici, non aetate . Nam et Moysi praecipitur, ut eligat presbyteros. Unde et in Proverbiis dicitur: Gloria senum canities . Quae est haec canities? Haud dubium quin sapientia, de qua scriptum est: Canities hominum prudentia est . Cumque nongentos et amplius annos ab Adam usque ad Abra
Abbreviated transcription (Latin):
ordinationem ꝓbari debent. si digni sint:
et sic postea ministrare. Item hysidori de
sumpsit ur dictum est. a filiis aaro.
Qui enim sacerdotes uocant᷑ in ueter te¬
stamento: hii sunt qui nunc appellant᷑
pb̃ri. Et qui nuncupabantur principes
sacerdotum: nunc epĩ nominant᷑. Prb̾ri
autem. int̾pretant᷑ seniores. quia sẽmores
etate. greti pb̃ros uocant. His enim sic̃
episcopis. dispensatio ministerioꝵ dei
cominissa est. Presunt enim eccłie xp̃i.
et in confectione dnuni corporis et san¬
gumis consortes cum ep̃ĩs sunt. Simi¬
liter et in doctrma popłoꝵ: et i offitio
predicandi. Ac solam p̾ter auctoritatẽ
summi sacerdotii clericoꝵ ordinatio et
consetratio reseruata est. ne a multis
disciplina eccłie iundicata concordiam
solueret. scandala generaret. Nam et
cerdotes sub nomine epõꝵ ita ad sueue¬
rat loquens ad tytum. Huiꝰ inqͥt rei gra
reliqui te crete ut ea que sunr corrigas.
et constituas ꝑ ciuitates pb̃ros quẽadmo¬

Expanded text:
ordinationem probari debent, si digni sint, et sic postea ministrare. CAPUT VIII. Presbmpsit ut dictum est a filiis Aaron. Qui enim sacerdotes vocabantur in Veteri Testamento, hi sunt qui nunc vocantur presbyteri. Et qui nuncupabantur principes sacerdotum, nunc episcopi nominantur: presbyteri autem interpretantur seniores, quia seniores aetate Graeci presbyteros vocant. His enim, sicut episcopis, dispensatio mysteriorum Dei commissa est. Praesunt enim Ecclesiae Christi, et in confectione divini corporis et sanguinis consortes cum episcopis sunt. Similipraedicandi. Ad solam auctoritatem summi sacerdotii clericorum ordinatio et consecratio reservata est, ne a multis disciplina Ecclesiae vindicata concordiam solveret, et scandala generaret. Nam Pauvere sacerdotes sub nomine episcoporum ita asseverat, loquens ad Titum: Hujus, inquit, rei gratia reliqui te Cretae, ut ea quae desunt corrigas, et constituas per civitates pr
Abbreviated transcription (Latin):
tem homines terreni despitiunt:san¬
guis eorum in ipsis erit. Et sacerdos qͥ
eis peccata eorum non tacuit. pene que
eos expectat. particeps esse ñ poterit.
Prosperi cum quo dampno anime
sue ab eccłia que pauperes pascit ac¬
cipiunt illi qui sibi de suo sufficiunt.

Expanded text:
tem homines terreni despiciunt, santem homines terreni despiciunt, sanguis eorum in ipsis erit, et sacerdos, qui eis peccata eorum non tacuit, poenae, quae eos exspectat, particeps esse non poterit.od cum dampno animae suae ab ecclesia, quae pauperes pascit, accipiunt illi qui de suo sibi sufficiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
suis omnino non poterunt. Qd̃ idem
ꝓpheta euidentiꝰ alio loco ꝓsequitur di¬
cens. Speculator cum uiderit gladiũ
uenientem suꝑ terram. et cecinerit bu¬
cina. et annuntiauerit popło audiens
autem quisquis ille est sonum bucine
non se obseruauerit ueneritq gladus
et tulerit eum:sanguis ipsuis super
caput eius erit. Sonum bucine au¬
diuit. et non se obseruauit:sangius
eius in ipso erit. Si autem se custodie
rit: animam suam saluabit. Hic quoq
quid agere debeat. qui fungnur spe¬
culatoris officio diuinus sermo satis o¬
stendit. Ut quando uiderit uenientẽ
gladium suꝑ terram. iram scilicet d̾i
taceat. atq eis quanidiu inheserint
iniquitatib suis imminere diuine
indignationis interitum denuntiare
non desinat. s clare ac publice arguat.
Cum hoc bucine nomen insinuat. ut
se a suis criminib emendantes. supli¬
cium future dampnationis effugiart.
Qd si corripientem si iram futuram
que contemptorib imminet. nuntian¬

Expanded text:
suis omnino non poterunt. Quod idem suis omnino non poterunt. Quod idem propheta evidentius alio loco prosequitur, dicens: Speculator cum viderit gladium venientem super terram et cecinerit buccina, et annunautem quisquis ille est sonitum bucinae non se obseruauerit, ueneritque gladius et tulerit eum: sanguis ipsius super caput eius erit. sonum bucinae audierit et non obseruauerit: sanguis eius in ipso erit. si arit, animam suam salvabit . Hic quoque quid agere debeat, qui fungitur speculatoris officio, divinus sermo satis ostendit: scilicet ut quando viderit venientem gladium super terram, hoc est iram Dei taceat, atque eis, quandiu inhaeserint iniquitatibus suis, imminere divinae indignationis interitum denuntiare non desinat, sed clare ac publice arguat: quia hoc buccinae nomen insinuat, ut se a suis criminibus emendantes, supplicium futurae damnationis effugiant. Quod si corripientem, si iram futuram, quae contemptoribus jam imminet, nuntian
Abbreviated transcription (Latin):
d hec ego tunc sic inquam ista
inuidiosis questib iactas. et in
suggillationem pontificum uł certe
ipsius pontificatus exaggeras quasi
non ubi ista legisti. Quib rationa¬
biliter ꝑmoueris. ibi etiam illa sint
que a uobis p̾termissa breuiter in ex¬
cusationem offitii sacerdotalis attin¬
gemus. post illa uerba quib negligen¬
tium finis sacerdotum ostenditur. De
pontifice offitium suum curante: ꝓ¬
pheta sic loquitur. Si autem annun¬
tiante te ad impium ut a uiis suis
conuertatur. et non fuerit conuer¬
sus a uia sua: ipse impius in unqui¬
tate sua morietur. et tu animam iu¬
am liberasti. Hic certe satis euiden¬
ter ostenditur. qd̾ siue ꝓficiant siue
non ꝓficiant auditores. tacere eis ñ
debeant sacerdotes. Nec ideo rei sint
si forte eoꝵ uerba populi ñ audiunt.
uł audita contempnunt: s si ab eis
corrigendis absistunt. Quia si nec
ipsi sibi cause sue ꝑditionis existunt.
Et doctores suos quoꝵ exempla simul ac
uerba despitiunt: iuoluere criminib

Expanded text:
 ego tunc: Sic, inquam, ista invidiosis questibus jactas, et in suggillationem pontificum, vel certe ipsius pontificatus exaggeras, quasi non ubi ista legisti, quibus rationabiliter permoveris, ibi etiam illa sint, quae a vobis praetermissa, breviter in excusationem officii sacerdotalis attingemus. Post illa verba, quibus negligentium finis sacerdotum ostenditur, de pontifice officium suum curante. Propheta sic loquitur: Si autem annuntiante te ad impium, ut a viis suis convertatur, non fuerit conversus a via sua, ipse impius in iniquitate sua morietur, et tu animam tuam liberasti . Hic certe satis evidenter ostenditur, quod sive proficiant, sive non proficiant auditores, tacere eis non debeant sacerdotes: nec ideo rei sint, si forte eorum verba populi non audiunt, vel audita contemnunt, sed si ab eis corrigendis absistunt. Quia si nec ipsi sibi causa suae perditionis existunt, et doctores suos quorum exempla simul ac verba despiciunt, involvere criminibus
Abbreviated transcription (Latin):
tur. melius conuenit ut sileant qͣm
cantare uolendo qd̃ nesciunt. alioꝵ
uoces dissonare compellant. Psal¬
mi namq in eccł̃ia non cursim̃ et ex¬
celsis atq mordinatis seu intemꝑatis
uocib s plane ac dilucide et cũ com¬
punctione cordis recitentur. Ut et
recitantium mens illoꝵ dulcedine
pascat᷑. et andientium aures illoꝵ
pnuntiatione demulceantur. Qm̃
qͣmuis cantilene soniis in aliis offi¬
tiis excelsa soleat ediuoce. in recitan¬
dis tamen psalmis huiꝰcemodi uitan¬
da est uox. Constituantur interea si¬
niores frẽs. ꝓ babilioris scilicet uite
qui tempore statuto uicissim cum
cantoꝵ scola sint. ne hii qui discere
debent. aut ocio uacent. aut in anib
et suꝑuatius fabulis instent. Si ue¬
ro cantores suꝑbi extiterint et ar

Expanded text:
tur, melius convenit ut sileant, quam tur, melius convenit ut sileant, quam cantare volendo quod nesciunt, aliorum voces dissonare compellant. Psalmi namque in ecclesia non cursim, et excelsis atque inordinatis, seu intemperatis vocibus, sed plane ac dilucide, et cum compunctione cordis recitentur: ut et recitantium mens illorum dulcedine pascatur, et audientium aures illorum pronuntiatione demulceantur, quoniam quamvis cantilenae sonus in aliis officiis excelsa soleat edi voce, in recitandis tamen psalmis hujusmodi vitanda est vox. Constituantur interea seniores fratres, probabilioris scilicet vitae, qui tempore statuto vicissim cum cantorum schola sint, ne hi qui discere debent, aut otio vacent, aut inanibus et supervacuis fabulis instent. Si vero cantores superbi exstiterint, et ar
Abbreviated transcription (Latin):
tudendum summoꝑe cantorib
est. ne donum sibi diuinitꝰ col¬
latum uitiis fedent. s potiꝰ illud hu
exornent. Quoꝵ melodia ammor
populi circumstantis ad memoriã
amorem q celestium. non solum sub¬
limitate uerboꝵ. s etiam suaun ate
sonoꝵ que dñr erigat. Cantoren au¬
tem sicut traditum est a sanctis patri¬
bus. et uoce et arte p̾clarum illustrẽ¬
q esse oportet. ita ut oblectam̃ta dul¬
cedinis animos incitent. audientium¬
et cetera. Cantores itaq non ꝓpter
donum sibi collatum se ceteris suꝑbi¬
endo p̾ferant. s humilit̾ se ut socios
exhibeant. Et ꝑuidendum est illis qͣn¬
do temꝑate. quandoq submisse. diui¬
num agatur offitium. Scilicet ut se¬
cundum numerum clericoꝵ et offi
tii qualitatem et temporis ꝓlixita¬
tem cantum ꝓtendant. et uoces mo¬
derentur ceteroꝵ. Sonum etiam uo¬
calium litterarum. bene atq ornate
ꝑstrepent. His uero qui huius artis
minus capaces sunt. donec erudian¬

Expanded text:
tudendum summopere cantoribus est, ne donum sibi divinitus collatum vitiis foedent, sed potius illud humexornent: quorum melodia animos populi circumstantis ad memoriam amoremque coelestium non solum sublimitate verborum, sed etiam sauvitate sonorum, quae dicantur, erigat. Cantorem autem, sicut traditum est a sanctis Patribus, et voce et arte praeclarum illustremque esse oportet, ita ut oblectamento dulcedinis animos incitet audientium, etc. Cantores itaque non propter donum sibi collatum se caeteris superbiendo praeferant, sed humiliter socios exhibeant. Et providendum est illis quando temperate, quando submisse divinum agatur officium; scilicet ut secunducii qualitatem, et temporis prolixitatem, cantum protendant, et voce moderentur caeterorum. Sonum etiam vocalium litterarum bene atque ornate perstrepant. His vero, qui hujus artis minus capaces sunt, donec erudian
Abbreviated transcription (Latin):
doctrina qͣm uita clarere debet
eccłasticus doctor. Nam doctrina sine
uita. arrogantem reddit. Uita sine
doctrina. mutilem facit. Sacerdotis
predicatio. oꝑib confirmanda est.
ita ut qd̾ docet uerbo: instruat exem¬
plo. Uera est enim illa doctrina. quã
uiuendi sequitur forma. Nam ni
doctor et bone actionis et bone p̾dica¬
tionis. habere debet studium. Nam
alterum sine altero non facit ꝑfec¬
tum. s p̾cedat iustus bene agere. ut¬
qd̾ sequetur possit bene docere. Sicut
numinisma. metallum. et figura.
et pondus inquiritur. ita in omni
doctore ecclastico quid sequatur quid
doceat. quomõdo uiuat. ꝑqualitatem
igitur metalli: doctrina. Per figurã.
similitudo patrum. Per pondus: hu¬
militas designatur. Qui ergo ab his
trib discrepauerit. non metallum

Expanded text:
c. quam vita clarere debet ecclesiasticus doctor. Nam doctrina sine vita arrogantem reddit, vita sine doctrina inutilem facit. Sacerdotis praedicatio operibus confirmanda est, ita ut quod docet verbo instruat exemplo. Vera enim est illa doctrina quam vivendi sequitur forma. Nam nihdoctor, et bonae actionis et bonae praedicationis habere debet studium; nam alterum sine altero non facit perfectum: sed praecedat justus bene agere, ut sequenter possit bene docere. Sicut in numismate metallum, figura et pondus inquiritur; ita in omni doctore ecclesiastico, quid sequatur, quid doceat, quomodo vivat. Per qualitatem igitur metalli, doctrina; per figuram, similitudo patrum; per pondus, humilitas designatur. Qui ergo ab his tribus discrepaverit, non metallum
Abbreviated transcription (Latin):
e bis qui communioneconcilro.
priuantur. seu ex clero seu ex laico
ordine ab epĩs. ꝑ unamquamq ꝓuin¬
tiam sententia regularis obtineat. Ut
hii qui abiciuntur: ab aliis non reci¬
piantur. Requiratur autem ne pusil¬
lanimitate aut contentione uł alio
quolibet ep̃i uicio. uideatur a con¬
gregatione se clusus. Ut hoc ergo de¬
tentius inquiratur. bene placuit an xli¬
nis singulis ꝑ unamquamq ꝓum¬
tiam. bis in anno concilia celebrari:
ut commnuniter omnib simul epĩs
peccauerunt euidenter episcopo excõ¬
municati. rationabiliter ab omnib
estimentur. usquequo uł in commu¬
ni uł ep̃o placeat humaniorem pro
talib ferre sententiam. Concilia ue¬
ro celebrentur. unum quidem ante
quadragesimam pasche. ut omni
dissensione sublatã munus offerat᷑
deo purissimum. Secundum uero:

Expanded text:
e his qui communione, etc. privantur, seu ex clero, seu ex laico ordine ab episcopis, per unamquamque provinciam sententia regularis obtineat, ut hi qui abjiciuntur, ab aliis non recipiantur. Requiratur autem, ne pusillanimitate, aut contentione, vel alio quolibet episcopi vitio, videatur a congregatione seclusus. Ut hoc ergo decentius inquiratur, bene placuit annis singulis per unamquamque provinciam bis in anno concilia celebrari, ut communiter omnibus simul episcopeccaverunt evidenter episcopo, excommunicati rationabiliter ab omnibus aestimentur, usquequo vel in communi, vel episcopo placeat humaniorem pro talibus ferre sententiam. Coucilia vero celebrentur, unum quidem ante quadragesimam paschae, ut omni dissensione sublata munus offeratur Deo purissimum: secundum vero