comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lapides deside rabiles: om̃s
filios tuos doctos a domino
qui a p̃dicatoꝵ illiꝰ m̃tes in¬
ter ne uiriditatis amore
solidauit. ut tͣnfitoria cunc¬
ta despiciant. nil in hoc mun¬
do qͥ fine claudit᷑ appetant.

Expanded text:
lapides desiderabiles omnes filios tuos doctos a Domino quia praedicatorum illius mentes internae viriditatis amore solidavit, ut transitoria cuncta despiciant, nihil in hoc mundo qui fine clauditur appetant,
Abbreviated transcription (Latin):
tis. Excepto autẽ eo qͣd ad e¬
ternã patriã diuitie sp̃itales
ducunt. est eis a terrenis mag¬
na distantia. qͥa sp̃itales diui¬
tie e rogate ꝓfitiunt. terrene
autẽ diuitie aut erogant᷑ & de¬
fitiunt. aut retinent᷑ & utiles
ñ sunt. Qui gͦ has in se ueras di¬
uitias continent. recte garofila¬
tia uocant᷑. Et habent gatofi¬
latia pauimtũ ꝑ circuitũ. quia
cis adheret ac subiacet humi

Expanded text:
tia ; » excepto autem eo quod ad aeternam patriam divitiae spiritales ducunt. Est eis a terrenis divitiis magna distantia, quia spiritales divitiae erogatae proficiunt, terrenae autem divitiae aut erogantur et deficiunt, aut retinentur et utiles non sunt. Qui ergo has in se veras divitias continent, recte gazophylacia vocantur. Et habent ipsa gazophylacia pavimentum per circuitum, quia eis adhaeret ac subjacet hum
Abbreviated transcription (Latin):
nam multitudanẽ populi col¬
piam ꝑtulit. ut uictus sui gra¬
in necessitate laboraret. E t
tium. insistebat labori manuũ
ꝓuita corꝑis sui. De terris
quoq aliis ei stipendia a disci¬
pulis mittebant᷑. ut chorinthi¬
is p̃dicare. sufficeret. Ipse qͥrpe

Expanded text:
nam multitudinem populi nam multitudinem populi piam pertulit, ut victus sui gravi necessitate laboraret, et tium, insistebat labori manuum pro vita corporis sui. De terris quoque aliis ei stipendia a discipulis mittebantur, ut Corinthiis praedicare sufficeret. Cum e
Abbreviated transcription (Latin):
quia pauca de petro dixime
nunc si placet ad pauli man¬
suetudinẽ ꝯuertam̃: & pen¬
semus si possumꝰ ille qͥ tant
ardoris est in zelo p̃dicatio
nis fuerit in studio longani¬
mitatis. Taccamꝰ autẽ qͦd ter
uirgis cesus ẽ. qͥa semel lapi¬
datus est. qͥa ter naufragium
fecit. qͥa nocte & die in pfun¬
do maris fuit. qͥa a uideis qͥn¬
quies quadraginas unã minrꝰ
acccpit. Minus enĩ animũ
ad iracundiã cõmouent. ca
mala qͤ nobis ab aꝑtis aduer¬
sariis inrogant᷑. hoc plꝰ solet
aoleri. qͦd a ꝓpriis patimur.
tam contra traditorẽ suum
cus meus maledixisset mͥ. sup¬
portassem utiq. Quia tu uͦ¬
homo umianimis dux meus &
notus meus. qui simul mecũ
aulces capiebas cibos. ꝑ ensc¬
mus gͦ si ꝑ ossumꝰ. paulꝰ apłs
quantũ mansuetꝰ inter disci¬
pulos fuerit. Gerte chorinti
ueniens ab ẏdoloꝵ seruitio cho¬
rinthios retraxit. quis esset As
uerus innotuit. eterne eis uite
gaudia. p̃dicauit. E t cũ mag¬

Expanded text:
quia pauca de Petro diximus, nunc si placet, ad Pauli mansuetudinem convertamur, et pensemus si possumus ille qui tanti ardoris est in zelo praedicationnsuetudinis in studio longanimitatis. Taceamus autem quod ter virgis caesus est, quia semel lapidatus est, quia ter naufragium fecit, quia nocte ac die in profundo maris fuit, quia a Judaeis quinquies quadragenas una minus accepit . Minus enim animum ad iracundiam commovent ea mala, quae nobis ab apertis adversariis irrogantur: hoc plus solet dolere, quod a propriis patimur. itas contra traditorem suum icus meus maledixisset mihi, supportassem utique. Tu vero unanimis dux meus, et notus meus, qui simul mecum dulces capiebas cibos . Pensemquantum mansuetus inter discipulos fuerat. Certe Corinthum veniens, ab idolorum servitio Corinthios retraxit, quis esset Deus verus innotuit, aeternae eis vitae gaudia praedicavit. Et cum mag
Abbreviated transcription (Latin):
sermonẽ sapientie ꝑceꝑunt.
intelligere audita nequeunt.
sed ea que in expositorib lege¬
rint retinent atꝙ scienter
ꝓferunt. quȩ lecta didicerint.
tie pleni sunt: Quãuis hoc
intelligi aliter possit. qͥa sapi¬
entia ad uitã. scientia uͦ ꝑtin&
uiuit. & prudenter pͣdicat. ga

Expanded text:
sermonem sapientiae perceperunt. intelligere nequeunt, sed ea quae in expositoribus legerint retinent, atque scienter proferunt quae lecta didicerint; tiae pleni sunt. Quamvis hoc intelligi etiam aliter possit, quia sapientia ad vitam, scientia vero pertinet vivit et prudenter praedicat
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ium flagello de resticulo
facto. uendentes & em̃tes ciecit
de. templo. cathedras uenden
tiũ columbas euertit: & num¬
mularioꝵ essudit. es In omne.
quod fortiter agunt. humili¬
tatẽ. tota intentione. custodi¬
unt. s & ꝑredemptorẽ nr̃m di¬
cit᷑. discite. a. me quia mitis
sũ & humilis corde. Persecuto¬
res quoq suos diligunt. p̃dica¬
tores scĩ.s & ipse auctor om̃i¬
um ac redemptor. in passione.
positus ꝓ ꝑsecutorib inter¬
cedit dicens. pater ignosce.
illis. quia nesciunt quid fa¬
ciunt Menbra. sua ponunt
in passione ꝓ fratͥb. s & ꝓ elec¬
toꝵ uita usꝙ ad mortẽ. se tdi¬
dit auctor uite. Dicat᷑ ergo
de scĩs animalib qd̃ similitu
do hominis in eis est. quia
eis de. specie. similitudinis est
id est de uirtute imitationis
Capud quicpe omnium nr̃m
redemptor nr̃ est . & ꝑ salomonẽ.
dicit᷑ O culi sapientis in capite
eiꝰ. stultꝰ autẽ in tenebris ant.¬

Expanded text:
omnium flagello de resticulis omnium flagello de resticulis facto vendentes et ementes ejecit dtium columbas evertit, et nummulariorum effudit aes . In omne quod fortiter agunt, humilitatem tota intentione custodiunt; sed per Redemptorem nostrum dicitur: Discite a me, quia mitis sum, et humilis corde . Persecutores quoque suos diligunt praedicatores sancti; sed ipse, auctor omnium ac redemptor in passione positus, pro persecutoribus intercedit, dicens: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Membra sua ponunt in passione pro fratribus; sed pro electorum vita usque ad mortem se tradidit auctor vitae. Dicatur ergo de sanctis ado hominis in eis est. Quia eis de specie similitudinis est, id est, de virtute imitationis. Caput quippe omnium nostrum Redemptor noster est. Et per Salomonem dicitur: Oculi sapientis in capite ejus, stultus autem in tenebris am
Abbreviated transcription (Latin):
tie sp̃u replent᷑. ꝑ hoc qd aꝑ¬
te ñ numquã loquunt᷑ de se
& ñ numquã sic de. se. uerba
tamquã de. aliis ꝓferunt in¬
dicant quia ñ ꝓpheta. sed sp̃c
sanctus loquitur ꝑ ꝓphetam.
Pro eo enim qd ꝑ ipsos ser¬
mo fit. ipsi loquuntur ꝑ se.
Et ꝑ eo quod aspirante spũ
ꝑ ipsos loquit᷑ de ipsis. uerita¬
te ad testante quȩ dicit. ñ enim
uos estis qui loquimini: sed spiritꝰ
patͥs ur̃i qui loquit᷑ ĩuobis. Hĩc
xiã moyses ait. Erat moyses
uir mitissimus suꝑ om̃s homi¬
nes: qui morabantur in terra.
Qui enim ñ dicit erã s erat:
ꝓfecto aꝑte indicat. quiais qui
ꝑ illũ de illo loquebat᷑. alius erat.
Hinc iohannes ait. uidit. illui
discipulũ quẽ diligebat ihcTñ
de. & paulus. ut ñ se esse qui lo¬
quebat᷑ ostenderet dixit. An ex¬
ꝑimentũ queritis eius qui in
me. loquitur xp̃e. Quia igit᷑
in locutione ꝓphetica alter est¬
qui presidet alter qͥ obsequit᷑.

Expanded text:
tiae spiritu replentur per hoc quod aptiae spiritu replentur per hoc quod aperte nonnunquam loqet nonnunquam sic de se verba tanquam de aliis proferunt, indicant quia non propheta, sed Spiritus sanctus loquitur per prophetam. Pro eo enim quod per ipsos sermo fit, ipsi loquuntur de se; et pro eo quod aspirante Spiritu per ipsos loquitur de ipsis, Veritate attestante quae dicit: Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri qui loquitur in vobis . Hinc etiam Moyses ait: Erat Moyses vir mitissimus super omnes homines qui morabantur in terra . Qui enim non dicit Eram, sed erat, profecto aperte indicat quia is qui per illum de illo loquebatur alius erat. Hinc Joannes ait: Vidit illum discipulum quem ditigebat Jesus . Unde et Paulus ut non se esse qui loquebatur ostenderet, dixit: An experimentum quaeritis ejus qui in me loquitur Christus ? Quia igitur in locutione qui praesidet, alter qui obsequitur,
Abbreviated transcription (Latin):
simmlitudo eterndatis in m̃te.
qm̃ uidebimꝰ eũ sicuti est.
Et ꝯuia similitudinẽ. quoq
illiꝰ etiã. corpora nr̃a ꝑcipient
in configuratione. dicat᷑ rec¬
te de. scis animalib dicatur.
similitudo hominis in eis.
Hec nos in expositionis exor¬
dio p̾libasse. suffitiat. ut lo¬
quendi uirtꝰ filentio refota.
ad. indaganda. mysteria. q̃ se¬
quunt᷑ robustior exurgat.
Gerti & enĩ sumꝰ. quia ipsũ
de quo loquim᷑ habemꝰ ad¬
iutorem. qui uiuit. & regnat.

Expanded text:
atis in mente, quoniam videbimus eum sicuti est; et quia similitudinem quoque illius etiam corpora nostra percipient in configuratione, dicatur recte de sanctis animalibus: Similitudo hominis in eis. Haec nos in expositionis exordio praelibasse sufficiat, ut loquendi virtus silentio refota, ad indaganda mysteria quae sequuntur robustior exsurgat. Certi etenim sumus quia ipsum, de quo loquimur habemus adjutore
Abbreviated transcription (Latin):
uens. quia ex torpõris sui fri¬
gore ad ignorantie. caliginem
ꝑducta. usq ad maliciã ꝑsecu¬
tionis erupit. Unde ad alium
quoq ꝓphetã dicit᷑. Quid
tu uides. Qui ilico respon¬
dit. Ollam succensam ego ui¬
deo. xfaciẽ eiꝯ a facie aquiloniᷤ
Iudeoꝵ quippe. mens undas
in ꝑsecutione seuiens. atq in
crudelitate malicie cogita¬
tionũ uoluens. qͥd aliud qͥm
olla fuccensa fuit Cuius
facies a. facie. aqͥlonis esse dr̃.
quia si se. aduerso sp̃ui ꝑ tor¬
porem m̃tis ñ subderet. contra
bonos in tanta malicia ñ ar¬
sisset. Nubem itaq se quit᷑ ig¬
nis inuoluens. quia in eis ceci¬
tatẽ m̃tis secuta est crudelitas
ꝑsecutionis. Si enĩ cognouisset̃.
nuquã. dñm głie crucifix¬
issent. S ed iste. ignis alibi arsit.
atq alibi splendut. Nã fubdit᷑.¬

Expanded text:
vens, quia ex torporis sui frivens, quia ex torporis sui frigore ad ignorantiae caliginem perducta, usque ad malitiam persecutionis erupit. Unde ad alium quoque prophetam dicitur: Quid tu vides? Qui illico respondit: Ollam succensam ego video, et faciem ejus a facie Aquilonis . Judaeorum quippe mens in persecutione saeviens, atque in crudentate malitiae undas cogitationum volvens, quid aliud quam olla succensa fuit? Cujus facies a facie Aquilonis esse dicitur, quia si se adverso spiritui per torporem mentis non subderet, contra bonos in tanta malitia non exarsisset. Nubem itaque sequitur ignis involvens, quia in eis caecitatem mentis secuta est crudelitas persecutionis. Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . Sed iste ignis alibi arsit, atque alibi splenduit. Nam subdit
Abbreviated transcription (Latin):
passionis illiuis. & inter signa
caligabant Quid uero ex illa
nubis magne. caligine sit se
ꝑ fignificationẽ dicit᷑. aliqͣn¬
do sanctus sp̃c. aliquando au¬
tem m̃tis malicia designatita
De bono enim igne scrip¬
tum est. Ignẽ. ueni mittere.
in terram: & quid uolo nisi
accendatur. Ignis quippe
in terram mittitur. cum ꝑ
ardorem sancti sp̃c afflata
terrena mens. a carnalibus
suis desideriis concrematur
De malo autẽ igne dicitur.
Et nunc ignis aduersarios
confumit: quia cor pessimũ
ex sua malitia. tabescit. Sic̃
autem ignis amoris m̃tem e¬
rigit. ita ignis malitie. inuol
replet eleuat. & ardor malicie
ad inferiora. semꝑ incuruat
Iudea igitur suȩ. ignorantie.¬
tenebris cecata. quia mox ad
ꝑsecutionis nequitiã erupit.
igne. suo inuoluta. est. que. in
obligatione. se neqͥtie. ꝑ candem
ipsam crudelitatem qua. arsit
implicauit. Ientus ergo tur¬
binis ueniebat ab aquilone.
& nubes magna. & ignis inuol¬

Expanded text:
passionis illius et inter signa passionis illius et inter signa caligabant. Quid vero ex illa nubis magnae caligine sit secper significationem dicitur, aliquando Spiritus sanctus, aliquando autem mentis malitia designatur. De bono enim igne scriptum est: Ignem veni mittere in terram; et quid volo, nisi ut accendatur . Ignis quippe in terram mittitur cum per ardorem sancti Spiritus afflata terrena mens a carnalibus suis desideriis concrematur. De malo autem igne dicitur: Et nunc ignis adversarios consumet , quia cor pessimum ex sua malitia tabescit. Sicut autem ignis amoris mentem erigit, ita ignis malitiae involvreplet elevat, et ardor malitiae ad inferiora semper incurvat. Judaea igitur nube suae ignorantiae caecata, quia mox ad persecutionis nequitiam erupit, igne suo involuta est, quae in obligatione se nequitiae per eamdem ipsam 1188 crudelitatem qua arsit implicavit. Ventus autem turbinis veniebat ab Aquilone, et nubes magna, et ignis invol
Abbreviated transcription (Latin):
tando conspicit uerba uerta¬
mus. quȩ incarnato dño tanto
grauiꝰ ab aquilone uentũ tur¬
binis ꝑtulit. quanto a sua.
rectitudine. concussa cadens.
ꝑ torporem m̃tis in ꝑfidia fri¬
gida remansit Uentus ergo
turbinis ab aquilone uenit. cũ
uitã iudaici ppłi malignꝰ sp̃c
in temptatione concussit. Ubi
& recte. additur Et nubes
magna. quia quanto plus qͥsq
exarsit. in crudelitate. tanto
ampli obcecari meruit. in ig¬
norantiȩ. sue caligine. Redẽp¬
torem quoq humani gene¬
ris quẽ in lege. ac ꝓphetis in¬
telligentes expectauerant. ui¬
dentes negabant. Unde actũ
est. ut eoꝵ mens magna igno¬
rantie. sue. nube tegeretur:
ne hunc post inqiirentes ag-¬
noscerent. quẽ pͥus & denuntia¬
re poterant. & amare. rennue.¬
bant. Nam cũ modo eiꝰ uir¬
tutes x miracula. mͦ autẽ passi¬
ones aspicerent. infideliũ cordi-¬
bus nubes magna ab aquilone
uenerat. quia ex peccati sui
frigore. ꝓpter infirmitatem

Expanded text:
tando conspicit, verba vertatando conspicit, verba vertamus. Quae incarnato Domino tanto gravius ab Aquilone ventum turbinis pertulit, quanto a sua rectituper torporem mentis in pertidia frigida remansit. Ventus ergo turbinis ab aquilone venit, eum vitam Judaici populi malignus spiritus in tentatione concussit. Ubi et recte additur: « Et nubes magna. » Quia qexarsit in crudelitate, tanto amplius obcaecari meruit in ignorantiae suae caligine. Redemptorem quippe humani generis, quem in lege ac prophetis intelligentes exspectaverant, videntes negabant. Unde actum est ut eorum mens magna ignorantiae suae nube tegeretur, ne hunc post inquirentes agnoscerent, quem prius et denuntiare poterant, et amare renuebant. Nam cum modo ejus virtutes et miracula, modo autem passiones conspicerent, in infidelium cordibus nubes magna ab Aquilone venerat, quia ex peccati sui frigore propter infirmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
nire. ab aquilone. uentũ tur¬
binis uidit. quia in extrema.
scłi. mentes hominũ torporis
sui frigore malignꝰ sp̃c gͣuiꝰ
occupabit. Undẽ scriptũ est
Ue terre & mari. quia descen¬
dit diabolꝰ ad uos habens irã
magnã. sciens quod modicũ
tempꝰ haber. Entiquus qͥꝑ¬
pe aduersariꝰ insidiarũ suar
molimina. in humanis mñtibꝰ
gͣuiꝰ exaggerauit. Eont᷑ cuiꝰ
exerescentem suꝑbiã. incarnati
manifestata est humilitas đi.
atq ut humanũ genꝰ a suo
languore sanaret: tunc magna
apparuit. potentia medici. cũ
turbinis appellat᷑. Turbo qͥppe.
edificiũ qd̾ tangit. concutien¬
do subruit. & om̃is antiqͥ hos¬
tis temptatio que agitur in
mente uentꝰ est turbinis. quia
hanc concutiendo ꝑ desideria
ab statu suę rectitudinis euel¬
lit. S ed nos ista reticentes.
que humano generi erunt
ab hoste callido in fine. uentu¬
ra. ad solã iudeã. ex qua. ꝓph̃a.
fuit . &. cuius ꝑditionem ꝓphe.¬

Expanded text:
nire ab Aquilone ventum turnire ab Aquilone ventum turbinis vidit, quia in extremo saeculi mentes hominum torporis sui frigore malignus spiritus gravius occupabit. Unde scriptum est: Vae terrae et mari, quia descendit diabolus ad vos habens iram magnam, sciens quia modicum tempus habet . Antiquus quippe adversarius insidiarum suarum molimina in humanis mentibus gravius exaggeravit. Contra cujus excrescentem superbiam incarnati manifestata est humilitas Dei: atque ut humanum genus a suo languore sanaret, tunc magna apparuit potentia medici, cum io, ventus turbinis appellatur. Turbo quippe aedificium quod tangit, concutiendo subruit. Et omnis antiqui hostis tentatio, quae agitur in mente, ventus est turbinis; quia hanc concutiendo per desideria, a statu suae rectitudinis evellit. Sed nos ista reticentes quae humano generi erunt ab hoste callido in finem ventura, ad solam Judaeam, ex qua Propheta fuit, et cujus perditionem prophe
Abbreviated transcription (Latin):
Pro eo quod uentꝰ aquilo con¬
stringit in frigore. ñ incon¬
grue aquilonis nomine. torpor
maligni sp̃c designatur Quod
ysuis quoq ꝓpheta testatur.
qui dixisse diabolũ denuntiat
dicens. sedebo in monte testa¬
menti. in laterib aquilonis Ma¬
lignus enim sp̃c montem tes¬
tam̃ti tenuit. quia iudaicum¬
populum qui legem acceꝑat:
sibi in ꝑfidiã subiugauit. Qͦn¬
do enĩ corda doctoꝵ tenet. mon¬
tem testam̃ti diabolꝰ p̃sidet.
Qui etiã in lateribꝰ aqͥlonis¬
sedet. quia m̃tes hominũ fri¬
gidas possidet. Unde & uoce.
sponsi in cantico canticorum
dit. calidus sp̃c mentẽ fideli¬
um occupat. qui hortũ dei
id est scãm eccłiam ꝑflat. ut
opiniones uirtutũ eio ad noti¬
ciam multoꝵ uelut. aromata
difftuãt. R ecedente & enim
aquilone. idest maligno sp̃u
replet. Qui dũ calefaciendo
flauerit. statĩ de. fideliũ cor¬
dibꝰ aromata uirtutũ fluu̾t.
Propheta. ergo ea que eẽnt
in fine uentura conspiciens. ue¬

Expanded text:
Pro eo, quod ventus Aquilo constringit in frigore, non incongrue Aquilonis nomine torpor maligni spiritus accipitur. Quod Isaias quoque testatur, qui dixisse diabolum denuntiat dicens: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis . Malignus spiritus montem testampopulum, qui legem acceperat, sibi in perfidiam subjugavit. Quando enim corda doctorum tenet, montem Testamenti diabolus possidet. Qui etiam in lateribus aqsedet, quia mentes hominum frigidas possidet. Unde et sponsi voce in Cantico canticorum dit, calidus spiritus mentem fidelium occupat; qui hortum Dei, id est sanctam Ecclesiam perflat, ut opiniones virtutum ejus ad multorum notitiam velut aromata defluant. Recedente etenim Aquilone, id est maligno spiritu,si Auster replet. Qui dum calefaciendo flaverit, statim de fidelium cordibus aromata virtutum fluunt. Propheta ergo ea quae essent in finem ventura conspiciens, ve
Abbreviated transcription (Latin):
SUS PROPHE¬
SICE LOCI¬
TIONIS EST.
at prius ꝑsonã. tem¬
pus. locumq describat.
cipiat: quateniis ad
ueritatem solidius ostendendam
ante. historie. radicẽ. figat. ut. post
fructus sp̃c ꝑ signa & allegorias
ꝓferat. Hierechiel itaq etatis fue.
est in tricesimo anno. in quarto
mense. in quinta mensis. Locũ
quoq denuntians. adiungit.
Um essem in medio captiuorum
uxta flumen chobar. aꝑti sunt
cęli: & uidi uisiones dñi Tempus

Expanded text:
sus propheticae locutionis est, ut prius personam, tempus, locumque describat, cipiat, quatenus ad veritatem solidius ostendendam, ante historiae radicem figat, et post fructus spiritus per signa et allegorias proferat. Ezechiel itaque aetatis suae est in tricesimo anno, in quarto mense, in quinta mensis. Locum quoque denuntians, adjungit: Cum essem in medio captivorum juxta fluvium Chobar, aperti sunt coeli, et vidi visiones Dei. Tempus
Abbreviated transcription (Latin):
sorpiones. quia & audita ea quȩ
a̾ sunt ñ credunt. & eos quos
pualent a bonis morib subũtunt.
squos inflectere ñ ualent. occul¬
as machinationib feriunt Qua
ire hoc quoq notandũ est.
quia cũ ꝓpħe dicit̾ increduli
asubusoxs sunt tecũ. ⁊ cũ scor¬
pionib habitas. nobis ꝯsolationis
nedicam̃tũ ꝓfert᷑. quos sepe
teaet uiuere. dũ nolumꝰ cum
malis habitare. Querimꝰ etenĩ
eur ñ om̃s boni sunt qͥ nobiscũ
uiuunt. mala ꝓximoꝵ ferre no¬
lumus. Om̃s scõs iam debere
esse decernimus. dũ esse nolumnꝰ
quod ex ꝓrimis portemꝰ. Sed
hac in re luce clarius patet. dũ
malos portare renniumꝰ. quam
multũ adhuc ipsi de bono munꝰ
habeamuis N eꝙ enĩ ꝑfecte bonꝰ
est. nisi qͥ fueriticũ malis bo¬
nus. H inc beatus iob. de semet.¬
ipso asserit dicens F rater
findraconũ. & socius stru¬
tionum. H inc paulus apłs
aiscipulis dicit. In medio na¬
tionis praue & ꝑuerse. in ter

Expanded text:
corpiones sunt, quia et audita ea, quae corpiones sunt, quia et audita ea, quae Dei sunt, non credunt, et eos quos praevalent, a bonis moribus subvertunt, et quos inflectere non valent, occultis machinationibus feriunt. Qua re hoc quoque notandum est, quia cum prophetae dicitur: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas, nobis consolationis medicamentum profertur, quos saepe taedet vivere, dum nolumus cum malis habitare. Querimur etenim cur non omnes boni sunt qui nobiscum vivunt. Mala proximorum ferre nolumus, omnes sanctos jam debere esse decernimus, dum esse nolumus quod ex proximis portemus. Sed hac in re luce clarius patet, dum malos portare renuimus, quam multum adhuc ipsi de bono minus habeamus. Neque enim perfecte bonus est, nisi qui fuerit et cum malis bonus. Hinc beatus Job de semetipso asserit, dicens: Frater ui draconum, et socius struthionum . Hinc Paulus apostolus discipulis dicit: In medio nationis pravae et perversae, inter
Abbreviated transcription (Latin):
inmittunt. mortifera inferre q¬
culte ñ desinunt. Scorpiones
sunt. qui blandi & iunoxii infẽ
uident᷑. sed post dorsũ portant
unde uenenũ fundant. Qurean
in occulto feriunt. quasi mort̃
latenter t᷑bunt. Ynde etiam
ꝑ psalmistã dicit᷑. Circũdedetꝰ
me ficut. apes. & exarserunt si¬
cut ignis in spinis. Apes enn
in ore mel habent. in aculeo
caude uulnus. Et om̃s qͥ ling̃
blandiunt᷑. s latent̾ ex maliciã
feriunt. apes sunt. qͥa. loquendo
dulcedinẽ mellis ꝓponunt. sea
occulte feriendo uulnꝰ inferum.
Ista uero facientes exardescunt
sicut ignis in spinis. qͥa ꝑ flaminã
dethentiũ ñ iustoꝵ uita cõburitꝰ
sed si que eis in esse poterant
peccatoꝵ spine concremantur
Dicat ergo. Increduli & subusons
sunt tecũ . a. cũ scorpionib habitis.
Inereduli scił. dõ. subu̾sores uero
infirmantib ꝓrimis. scorpiones aũ
etiam fortib ac robustis. Quibus
ꝯuppe simul subu̾sores sunt &¬

Expanded text:
immittunt, mortifera inferre oimmittunt, mortifera inferre occulte non desinunt. Scorpiones sunt qui blandi et innoxii in facie videntur, sed post dorsum portant unde venenum fundant. Qui enim in occulto feriunt quasi mortem latenter trahunt. Unde etiam per Psalmistam dicitur: Circumdederunt me sicut apes, et exarserunt sicut ignis in spinis . Apes enim in ore mel habent, in aculeo caudae vulnus. Et omnes qui lingua blandiuntur, sed latenter ex malitia feriunt, apes sunt, quia loquendo dulcedinem mellis proponunt, sed occulte feriendo vulnus inferunt. Ista vero facientes exardescunt sicut ignis in spinis, quia per flammas detrahentium non justorum vita comburitur, sed si quae in eis esse poterant peccatorum spinae, concremantur. Dicatur ergo: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Increduli scilicet Deo, subversores vero infirmantibus pretiam fortibus ac robustis, quibus quippe simul et subversores et s
Abbreviated transcription (Latin):
Hi namq cum tencriores quõdã
bona inciꝑe. mala iã deuitare
cognouerint. mͦ in ridendo q̃d
in celis ꝓmittit᷑. mͦ despitiendo¬
qͣd łs omp̃s de inferm suppli¬
ciis minatur: mͦ laudando bo¬
na temporalia & delectationes
p̃sentis scłi. callida ꝑsuasione
pollicendo deflectunt. m̃tes in¬
Gaudent si quos potuerint a
uita reuocare. ad mortẽ tͣhere.
Tetantur in p̃uitatib suis. exul¬
tant & in alienis His mmirum
pena. fua ñ sufficit. qͥ agunt ne
soli moriant᷑. It si fortasse i̾tũ
quempiã. tantȩ iam uirtutis
inuenerint. ut ei loqͥ ꝯtraria
ñ p̾sumant. quia subuersores
esse ñ possunt. statĩ scorpiones
fiunt. S corpio enĩ palpando
incedit. sed cauda feritN ec
mordet a facie. s a posterioribus
nocet. Ocorpiones gͦ sunt ho¬
mines blandi & maliciosi. qui
bonis quidẽ in facie ñ resistunt.
sed mox ut recesserint derogi
Alios quos ualuerint infiam¬
mant. quȩꝙ possunt noxi

Expanded text:
Hi namque cum teneriores quosdam Hi namque cum teneriores quosdam bona incipere, mala jam devitare cognoverint, modo irridendo quod in coelis quod Deus omnipotens de inferni suppliciis minatur, modo laudando bona temporalia, et delectationes praesentis saeculi callida persuasione pollicendo, deflectunt mentes inGaudent si quos potuerint a vita revocare, ad mortem trahere; laetantur in pravitatibus suis, exsultant et in alienis. His nimirum poena sua non sufficit, qui agunt ne soli moriantur. At si fortasse justum quempiam tantae jam virtutis invenerint, ut ei loqui contraria non praesumant, quia subversores esse non possunt, statim scorpiones fiunt. Scorpio enim palpando incedit, sed cauda ferit; nec mordet a facie, sed a posterioribus nocet. Scorpiones ergo sunt omnes blandi et malitiosi, qui bonis quidem in faciem non resistunt, sed mox ut recesserint derogant, alios quos valuerint inflammant, quaeque possunt noxia
Abbreviated transcription (Latin):
reuocass. ut ad spẽ anima
reduceret᷑. ne opp̾ssus uerbis
& uulnerib in desꝑatione ꝑiret.
Quod g̃ bona sua enumerat.
ñ innotescere aliis quasi ex lau¬
de desidderat. s ad spẽ animum
reformat. Iusti itaq sicut sine
arrogantia loquunt᷑ aliquando
bona que agunt. ita sine zelo
pͥuate głe detrahentiũ sibi lin¬
guas redarguunt. qͥa noxia lo¬
quunt᷑. Cum uͭ lingue derogan¬
tium corrigi nequeunt. equa¬
nimiter sunt ꝑ omĩa tolerande.
Nec obtrectationis sermo tim̃dꝰ
est. ne dũ uituꝑatio ꝑuersorũ
metuit᷑. recti oꝑis uia deserat᷑.
Sermones eoꝵ ne metuas quia
increduli & subuersores st̃ ticũ.
Uinus autẽ mali essent. si bii
qui sunt increduli. subu̾sores
minime. fuissent. Quia enim
ipsi uel celestis regni p̾mia:
uel gehennȩ esse fupplicia non
credunt. in suis prauitatib dimis¬
si a. fide & oꝑe etiã alios subuer¬
tunt. ut regnũ qͦd ipsi appetere
ñ uolunt. nec alter adsequatur.

Expanded text:
revocasset, ut ad spem animus revocasset, ut ad spem animus reduceretur, ne oppressus verbis et vulneribus in desperatione periret. Quod ergo bona sua enumerat, non innotescere aliis quasi ex laude desiderat, sed ad spem animum reformat. Justi itaque sicut sine arrogantia loquuntur aliquando bona quae agunt, ita sine zelo privatae gloriae detrahentium sibi linguas redarguunt, quia noxia loquuntur. Cum vero linguae derogantium corrigi nequeunt, aequanimiter sunt per omnia tolerandae. Nec obtrectationis sermo timendus est, ne dum vituperatio perversorum metuitur, recti operis via deseratur. Sermones eorum ne metuas, quia increduli et subversores sunt tecum. 21. Minus autem mali essent, si hi qui sunt increduli subversores minime fuissent. Quia enim ipsi vel coelestis regni praemia, vel gehennae esse supplicia non credunt, in suis pravitatibus dimissi, a fide et opere etiam alios subvertunt, ut regnum quod ipsi appetere non volunt, nec alter assequatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sua quã referunt. aioꝵ animas
aa uitã querunt. De qͥb tam̃
suendũ est. quia numqͣm bona
sua detegunt. nͥ eos ut dixi
uit ꝓximoꝵ utilitas. aut ccrte
mmnia necessitas cogat. Unde
pauilus apłs cũ uirtutes suas
corinthiis enumerasset. adiuuxit.
Pactus sũ insipiens. uos me coe¬
gistis. Eit uero aliq̃ndo. ut necessi¬
late compulsi in bonis que de
s referunt. ñ alioꝵ utilitatem
s suã. reqͥrant. sicut beatus iob
facta sua enumerat dicens. Oculus
sui ceco. & pes claudo. P ater erã
pauꝑum. & causam quã nesciebã.
diligentissime inuestigabam:
Et multa alia quȩ sepe se egisse
comme morat. S ed quia in uul¬
nere doloris positus. ab amicis
merepantib impie egisse. et
uiolentus ꝓximis. atq opp̾ssor
pauꝑum fuisse dicebat᷑. U ir sc̃s
inter flagella di & humane
increpitionis uerba de prehensus
m̃tem suã grauiter concuti. atq
desꝑationis foucã conspexit im¬
pelli. qui iamq cadere poterat.
nisi ad memoriã sua bene acta

Expanded text:
 quam referunt aliorum animas ad vitam quaerunt. 20. De quibus tamen sciendum est quia nunquam bona sua detegunt, nisi eos, ut dixi, aut proximorum utilitas, aut certe nimia necessitas cogat. Unde Paulus apostolus cum virtutes suas Corinthiis enumerasset, adjunxit: Factus sum insipiens, vos me coegistis . Fit vero aliquando, ut necessitate compulsi, in bonis quae de se referunt, non aliorum utilitatem, sed suam requirant, sicut beatus Job facta sua enumerat, dicens: Oculus fui caeco, et pes claudo, pater eram pauperum, et causam quam nesciebam, diligentissime investigabam . Et multa alia quae saepe egisse se commemorat. Sed quia, in vulnere doloris positus, ab amicis increpantibus ipse impie egisse, et violentus proximis atque oppressor pauperum fuisse dicebatur, vir sanctus, inter flagella Dei et humanae increpationis verba deprehensus, mentem suam graviter concuti atque ad desperationis foveam conspexit impelli: qui jamjamque cadere poterat, nisi ad memoriam sua bene acta
Abbreviated transcription (Latin):
dia iustoꝵ. Ue autẽ. quia illic
exp̃ssa est. dampnatio reꝓboꝵ.
It gͦ peccata pumas. lege quȩ
in hoc uolumine scripta si nt
lam̃ta. Scindite corda ur̃a. & ñ
uestim̃ta ur̃a. Et rursus Miseri
estote & lugete. risus ur in luc¬
tum conuertat᷑. & gaudiũ in
merorem It autem de ꝓmissiõe
gaudii sequentis hilarescas. cog¬
nosce quȩ in hoc uolumine scͥpta
sint carmina laudis ȩterne Bea
sicut ꝑ quendã sapientẽ de. celesti
ierłm dicit᷑. ex lapide p̾cioso et
mundo om̃s platee eiꝰ exster¬
nentur. & ꝑ om̃s uicos eiꝰ alleluia
cantabit᷑. Hoc nobis carm̃ celestis
patrie nuntiare ciues eiꝰ uene¬
rant. qui concorditer clamabant.
Gloria in excelsis do. & in terra
pax hominib bonȩ uoluntatis.
Sed si adhuc p̃senti scło mente
inheres. si adhuc terrenis uolup¬
tatib delectaris. amare ñ potes
gaudia eterna quȩ audis Cog¬
nosce gͦ in hoc uolumine ue qͣd
in eo scriptũ est ato ab animo p
timorẽ expelle qͦd diligis. ut possis

Expanded text:
lic expressa est damnatio reproborum. Ut ergo peccata punias, lege quae in hoc volumine scripta sunt lamenta: Scindite corda vestra, et non vestimenta vestra . Et rursus: Miseri estote, et lugete; risus vester in luctum convertatur, et gaudium in moerorem . Ut autem de promissione gaudii sequentis hilarescas, cognosce quae in hoc volumine scripta sunt carmina laudis aeternae: Besicut per quemdam sapientem de coelesti Jerusalem dicitur: Et lapide pretioso et mundo omnes plateae ejus sternentur, et per omnes vicos ejus alleluia cantabitur . Hoc nobis carmen coelestis patriae nuntiare cives ejus venerant, qui concorditer clamabant: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Sed si adhuc praesenti saeculo mente inhaeres, si adhuc terrenis voluptatibus delectaris, amare non potes gaudia aeterna quae audis. Cognosce ergo in hoc volumine vae quod in eo scriptum est, atque ab animo per timorem expelle quod diligis, ut possis
Abbreviated transcription (Latin):
tasse ꝑ eos ille ꝓuocet adiram
qui eoꝵ corda semꝑ inhabitat.
Nam sicut suꝑtis dictum est
si malos offendimus. timere mi¬
nime debemus: quia illis nostra
actio displicet. quib nec iustieu
creatoris placet. Quid gͦ tim̃cũ
est. si nobis ing̃ti sunt. qui deo
amabiles ñ sunt: Inde recte
nunc dicit᷑. Uerba eoꝵ ne timeas.
& uultus eoꝵ ne formides. quia
domus exasꝑans est. Ac si apte

Expanded text:
te per eos ille provocetur ad iram, te per eos ille provocetur ad iram, qui eorum corda semper inhabitat. Nam, sicut superius dictum est, si malos offendimus, timere minime debemus, quoniam illis nostra actio displicet, quibus nec justitia creatoris placet. Quid ergo timendum est, si nobis ingrati sunt, qui Deo amabiles noh sunt? Unde recte nunc dicitur: Verba eorum ne timeas, et vultus eorum ne formides, quia domus exasperans
Abbreviated transcription (Latin):
lent. ad imitationẽ t̾hant. ꝙ cũ
ipsi a. sua malitia ñ mutantur.
eos qui sibi conuncti fuerint
ꝑuertant. Pnde paulus ait.
Corrumpunt mores bonos:
colloquia mala. Et sicut ꝑsa
lomonẽ dicit᷑. Noli esse amicꝰ¬
homini iracundo. nec ambules
cũ homine furioso. ne forte
discas semitas eius. a sumas scan¬
dalum anime tue. Sicut ergo¬
ꝑfecti uiri ꝑuersos ꝓrimos ũ
debent fugere. quia & eos sipe
ad rectitudinẽ trahunt. & ipsi
ad ꝑuersitatẽ numquã tͣhunt̃
& corrigere ñ ualent. delec¬
tentur imitari. Sic gͦ uerba
ꝓximoꝵ audiendo cotidie
sumimus in mente. sicut flando
atq respirando aerem tͣhimus
corꝑis. Et sicut malus aer as
duo flatu tractus inficit coro
ita puersa locutio assidue auam
infirmantiũ inficit animũ. ut
tabescat delectatione pͣui ops.
assidua iniqͥtate sermonis
& uultus eoꝵ ne formides. qui
domus exasꝑans est. Ideo boni
tim̃di sunt ne offendant᷑. ne for¬

Expanded text:
lent, ad imitationem trahant; et cum lent, ad imitationem trahant; et cum ipsi a sua malitia non mutantur, eos qui sibi conjuncti fuerint pervertant. Unde Paulus ait: Corrumpunt bonos mores colloquia mala . Et sicut per Salomonem dicithomini iracundo neque ambules cum uiro furioso, ne forte addiscas semitas eius et sumas scandalum anime tue. Et rperfecti viri perversos proximos non debent fugere, quia et eos saepe ad rectitudinem trahunt, et ipsi ad perversitatem nunquam trahuntur, et corrigere non valent, delectentur imitari. Sic enim verbo proximorum audiendi quotidie sumimus in mente, sicut flando atque respirando aerem trahimus corpore, et sicut malus aer asduo flatu tractus inficit corpus, ita perversa locutio assidue audita infirmantium inficit animum, ut tabescat delectatione pravi operis, assidua iniquitate sermoniset vultus eorum ne formides, quia domus exasperans est. 24. Ideo boni timendi sunt ne offendantur, ne for
Abbreviated transcription (Latin):
animã ustã iniquis oꝑibus
cruciabant. Sepe uͦ cũ de
uita ꝓrimoꝵ querimus. mu¬
tare locũ conam̃. secretum
uitȩ remotioris eligere. uide¬
licet ignorantes quia si desit
spc̃ ñ adiuuat. locus.l sdem
enĩ loth de quo loquimur.
in sodomis sc̃s extitit. in mon¬
te peccauit. Quia autẽ loca
m̃tem ñ muniunt. ipse huma¬
ni generis pͥmus testatur pa¬
rens. qui & in paradyso cecidit
Sed minus sunt omĩa. que
loquimur ex terra. Nam si
locus saluare potuiss. sathan
de celo ñ caderet. Y nde psal¬
mista ubiq in hoc mundo
temptationẽ esse cõspiciens.
quesiuit locũ quo fugeret.
sea sine dõ inuenire ñ pͥotunt.
munitum. Ex qua re & ipsũ¬
sibi locum fieri petut. ꝓpter
quẽ locũ quesiuit dicens. esto
mͥ in d̃m ꝓtectorẽ. & in locum
munitũ ut saluũ me facias.
Tolerandi gͦ ubiꝙ sunt ꝓximi.
quia abel fieri ñ ualet. quem
cam malitia ñ exercet Y num
uͦ est ꝓ quo uitan societas debeat
maloꝵ. ne si fortasse corrigi ñ ua¬

Expanded text:
iquis operibus cruciabant . Saepe vero cum de vita proximorum querimur, mutare locum conamur, secretum vitae remotioris eligere; videlicet ignorantes quia si desit spiritus, non adjuvat locus. Idem enim Lot de quo loquimur, in Sodomis sanctus exstitit, in monte peccavit . Quia autem loca mentem non muniunt, ipse humani generis primus testatur parens, qui et in paradiso cecidit . Sed minus sunt omnia quae loquimur ex terra. Nam si locus salvare potuisset, Satan de coelo non caderet. Unde Psalmista ubique in hoc mundo tentationes esse conspiciens, quaesivit locum quo fugeret, sed sine Deo invenire non potuit munitum. Ex qua re et ipsusibi locum fieri petiit, propter quem locum quaesivit dicens: Esto mihi in Deum protectorem, et in locum munitum, ut salvum me facias . Tolerandi ergo ubique sunt proximi, quia Abel fieri non valet quem Cain malitia non exercet. 23. Unum vero est pro quo vitari societas debet malorum, ne si fortasse corrigi non va
Abbreviated transcription (Latin):
rat. ut eoꝵ sensum a falsis p̃dicati¬
ribus auertat. Et dũ se uinotes¬
ceret qualis esset. illi eis uilescem
quos ab eis cognouerat iniq ue¬
nerari. Q uod ꝑfecti cũ ficiunt.
id est cũ uirtutes ꝓpͥas loquunt᷑.
in hoc quoq omĩpotentis d̃i mi¬
tatores sunt. qui laudes suas
hominib loquit᷑. ut ab hominibus
cognoscat᷑. Nam cũ ꝑ scripturã
suã p̃cipiat dicens. laudet te a¬
lienus & ñ os tuũ. quomͦ facit ip¬
se qd ꝓhibet : Sed si uirtutes
suas omp̃s dñs taceret. eum
nullus agnosceret. Si eũ nullus
agnosceret. nullus amaret. Si
nullus amaret. nullus ad uitam
rediret. Ynde & ꝑ psalmistã de
eo dicit᷑. Uirtutẽ oꝑum suoꝵ
adnuntiauit. ppło suo. Ut det
illis hereditatẽ gentiũ. Uirtutis

Expanded text:
rat , ut eorum sensum a falsis praedicatorat , ut eorum sensum a falsis praedicatoribus avertat, ut dum se innotesceret qualis esset, illi eis vilescerent, quos ab eis cognoverat inique venerari. Quod perfecti cum faciunt, id est cum 1257 virtutes proprias loquuntur, in hoc quoque omnipotentis Dei imitatores sunt, qui laudes suas hominibus loquitur, ut ab hominibus cognoscatur. Nam cum per Scripturam suam praecipiat, dicens: Laudet te alienus, et non os tuum , quomodo facit ipse quod prohibet? Sed si virtutes suas omnipotens Deus taceret, eum nullus agnosceret; si eum nullus agnosceret, nullus amaret; si nullus amaret, nullus ad vitam rediret. Unde et per Psalmistam de eo dicitur: Virtutem operum suorum annuntiabit populo suo, ut det illis haeredita
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a cogitatio simulet. Sepe enĩ
sui nominis laude animꝰ pascit᷑:¬
& quasi sub optentu lucrorum
sp̃italiũ cũ de se bona dici cog¬
nouerit letatur. Et sepe sue
gł e defensione contͣ detrabentes
irascit᷑. ⁊ fingit fibimet qd̾ hoc ex eoꝵẜ
relo faciat. quoꝵ corda a bono
fenore de trabentis sermo ꝑtͣbat.
Iuic gͦ debent magnope curare
ne contra eoꝵ opimonẽ detra¬
hentiũ uerba p̃ualeant. qui fuã
conscientiã subtiliter discutien¬
tes. se in ea inueniuut de amore
pͥuate głiȩ nichil habere. Hinc
est enim qͦd iusti atq ꝑfecti
aliqͣndo uirtutes suas p̃dicant.
bona quȩ diuinitus accepunt
narrant. ñ ut ipsi apo homines
sua ostensione ꝓficiant. s ut eos
quib p̃dicant exemplo suo ad
quoties fustib cesus. quoties lipis¬
datus. quoties naufragiũ ꝑtulit
quanta ꝓ ueritate sustinuit. quos
ad terciũ cȩlũ raptus. qo̾ in par¬
disum ductus sit coruithus nar¬

Expanded text:
nostra cogitatio simulet. Saepe enim nostra cogitatio simulet. Saepe enim sui nominis laude animus pascitur, et quasi sub obtentu lucrorum spiritualium, cum de se bona dici cognoverit, laetatur. Et saepe gloriae suae defensione contra detrahentes irascitur, et fingit sibimet quod hoc ex eorum zelo faciat quorum corda a bono fervore detrahentis sermo perturbat. Illi ergo debent magnopere curare, ne contra eorum opinionem detrahentium verba praevaleant, qui suam conscientiam subtiliter discutientes, se in ea inveniunt de amore privatae gloriae nihil habere. 19. Hinc est enim quod justi atque perfecti aliquando virtutes suas praedicant, bona quae divinitus acceperunt narrant, non ut ipsi apud homines sua ostensione proficiant, sed ut eos quibus praedicant exemplo suo ad quoties fustibus caesus, quoties lapidatus, quoties naufragium pertulit, quanta pro veritate sustinuit, quod ad tertium coelum raptus, quod in paradisum ductus sit, Corinthiis nar
Abbreviated transcription (Latin):
bona poterant. corda innocen¬
tium corrumpant. Hinc est
enim q̃d ioħs obtrectatoris sui
linguã redarguit. dicens. Is qui
amat pͥmatũ gerere. in eis dio¬
trepes ñ recipit nos. Propter hoc
si uenero. commoneã enis oꝑa
que facit uerbis malignis gar¬
riens in nos. Hinc paulus iterũ
de detrahentib coruithiis loqͥt᷑
dicens. Epistole inqͥunt gͣues
sunt & fortes. p̾sentia autẽ cor¬
poris infirma. & sermo ꝯtemp¬
tibilis. H oc cogitet qͥ eiꝰ modi
est. qͥa quales fumus uerbo ꝑ
epłas absentes. tales sumus &¬
p̃sentes in ope. Hiietenĩ quoꝵ
uita in exemplo imitationis est
posita. debent si possunt detraben¬
tium sibi uerba compescere. ne eoꝵ¬
p̾dicationẽ ñ audiant qͥ audire
poterant. & in prauis morib re¬
manentes bene uiuere ꝯtẽpnant.
Sed hac in re suptili inqͥsitione
necesse est. ut semet ipsũ auimus
inuestiget. ne fortasse laudis gl̾am
querat. & anunarũ lucra se q̃rere

Expanded text:
bona poterant corda innocenbona poterant corda innocentium corrumpant. Hinc est enim quod Joannes obtrectatoris sui linguam redarguit, dicens: Is qui amat primatum gerere in eis Diotrepes non recipit nos; propter hoc si venero, commoneam ejus opera quae facit, verbis malignis garriens in nos . Hinc Paulus iterum de detrahentibus Corinthiis loquitur, dicens: Epistolae, inquiunt, graves sunt et fortes, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis; hoc coest, quia quales sumus verbo per epistolas absentes, tales sumus praesentes in opere . Hi enim quorum vita in exemplo imitationis est posita, debent si possunt detrahentium sibi verba compescere, ne praedicationem eorum non audiant, qui audire poterant; et in pravis moribus remanentes, bene vivere contemnant. Sed hac in re subtili inquisitione necesse est ut semetipsum animus investiget, ne fortasse suae laudis gloriam quaerat, et animarum lucra se quaerere
Abbreviated transcription (Latin):
laptistã. ueritas esse harundinẽ
uento agitatã negat dicens: qͥd
amnẽ uento agitatã: Quod qͥa
negando dixerit. ñ adfirmando
minem mollib uestitũ. Eece qͥ
mollib uestiunt᷑. in domibus
regũ sunt. Harundo autẽ uen-¬
to agitata modo flatib erigit᷑.
mͦ flatib inclinat᷑. Omĩs autem
infirmus animus qͥ uel deroga¬
tione deicit᷑. uel laudib exaltat᷑.
harundo uento agitata est: qͦd
ioħ̾s ñ erat. qͥa inflexibilẽ m̃tis
uerticẽ inter laudes hominũ
& derogationes tenebat. S ed
magna inqͥsitione res indiget.
cũ recti oꝑis uiam tenemus.
utrum semꝑ despicere derogan¬
tium uerba debeamus. an certe
aliq̃ndo conpescere. De quare
sciendũ est. qͥa linguas dethen¬
tium sicut nr̃o studio ñ debe¬
mus excitare ne ipsi pereant:
ita ꝑ suã maliciã excitatas de¬
bemus equanimiter tolerare:
ut nobis meritũ crescat. A li¬
quando autẽ etiã conpescere
ne dũ de nobis mala dissemi¬
nant. eoꝵ qui audire nos ad

Expanded text:
inem vento agitatam negat, dicens: Quid dinem vento agitatam? Quod quia negando dixerit, non affirmando,minem mollibus 1256 vestitum? Ecce qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt. Arundo autem vento agitata modo flatibus erigitur, modo flatibus inclinatur. Omnis autem infirmus animus, qui vel derogatione dejicitur, vel laudibus exaltatur, arundo vento agitata est. Quod Joannes non erat, quia inflexibilem mentis verticem inter laudes hominum et derogationes tenebat. 17. Sed magna inquisitione res indiget, cum recti operis viam tenemus, utrum semper despicere derogantium verba debeamus, an certe aliquando compescere. De qua re sciendum est quia linguas detrahentium sicut nostro studio non debemus excitare ne ipsi pereant, ita per suam malitiam excitatas debemus aequanimiter tolerare, ut nobis meritum crescat; aliquando autem etiam compescere, ne, dum de nobis mala disseminant, eorum qui audire nos ad
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝑ lam̃ta penitentie. pue¬
niamus ad carm̃ uite. ne si
affrigi m̃ penitendo nolumus
ue post modũ sine fine sen¬
tiamus. Nec nos nr̃oꝵ uulni¬
rum multitudo in despatio¬
nem de pͥmat. quia. maior ẽ
patiencia medici. quã mag¬
nitudo languoris nr̃i Quid
est enĩ qd̃ reparare ad salutẽ
ñ possit. qui potuit omĩa ex
nichilo creare: Unigenitus
qͥppe est omĩpotenti patri
coeternus. qui cũ eo iiuit &
regnat in unitate sp̃c scĩ ds̃¬

Expanded text:
ut per lamenta poenitentiae perveut per lamenta poenitentiae perveniamus ad carmen vitae? Ne si affligi modo poenitendo nolumus, vae postmodum sine fine sentiamus. Nec nos nostrorum vulnerum multitudo in desperationem deprimat, quia major est potentia medici, quam magnitudo languoris nostri. Quid est enim quod reparare ad salutem non possit, qui potuit omnia ex nihilo creare? Unigenitus quippe est omnipotenti Patri coaeternus, qui cum eo vivit et regnat in unitate Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
dicit᷑ Discedite a me maledicti
in ignẽ eternũ. qui paratus: dia¬
bolo & angelis eiꝰ. In hoc itaq uo¬
lumine cuncta que edificant:
omĩa que erudiunt scripta ꝯti¬
nentur. Peccasti enĩ. etiã te pęm¬
tet inlicita ꝑpetsse. ut ad agen¬
dam penitentiã. docearis. ibi in¬
uenis lam̃ta. Sꝑe celestiũ gau¬
dioꝵ m̃tem releuare. desideras.
ibi ad consolationẽ tuã inuenis
carmen. S in uero & mala ꝑpet̾sti
& hec te ꝑpetrasse penitet. sed cer¬
uicem m̃tis erigis. ad nullas pę¬
nitentie lam̃tanõc̾i clinaris. nulla
celestiũ gaudioꝵ expectatione
corrigeris. uelis nolis ibi scriptũ
auditurus es ue. ut is quẽ nec ti¬
mor ad penitentiã humiliat. nec
spes ad supna p̾mia exaltat dãp¬
nationis sue iam nunc penam
ꝓspitiat. & sine excusatione
in ȩternũ suppliciũ cadat.
Quid igit᷑ fr̃s. quid agendũ
est miseris nobis. nͥ ut euiq¬
lemus ad huiꝯ uerba uolumn¬
nis. & mala que nos egisse
meminimꝰ. fletib puniamnis

Expanded text:
icitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . In hoc itaque volumine cuncta quae aedificant, omnia quae erudiunt, scripta continentur. Peccasti enim, et jam te poenitet illicita perpetrasse, ut ad agendam poenitentiam docearis, ibi invenis lamenta. Spe coelestium gaudiorum mentem relevare desideras, ibi ad consolationem tuam invenis carmen. Sin vero et mala perpetrasti, et haec te perpetrasse non poenitet, sed cervicem mentis erigis, ad nullas poenitentiae lamentationes inclinaris, nulla coelestium gaudiorum exspectatione corrigeris, velis nolis, ibi scriptum auditurus es vae, ut quem nec timor ad poenitentiam humiliat, nec spes ad superna praemia exaltat, damnationis suae jam nunc poenam prospiciat, et sine excusatione in aeternum supplicium cadat. 35. Quid igitur, fratres, quid agendum est miseris nobis, nisi ut evigilemus ad hujus verba voluminis, et mala quae nos egisse meminimus fletibus puniamus,
Abbreviated transcription (Latin):
tione. Carm̃ in nocte ca punrꝰ
quando in p̾ssuris p̾sentib de fu¬
turis gaudus consolam᷑. Carmen
cum dicebat. Spe gaudentes i
tribulatione. patientes C armen
in nocte se dauid habere indicat
dicens. tu mͥ es refugiũ ap̾ssura
quȩ circũdedit me. exultatio meu
redime me a circũdantib me.
Qui enim circuindari se p̾ssuris
narrat. & tam̃ d̾m sibi ͤ exultationꝰ
nominat. ꝓcul dubio carm̃ in noc¬
te cantat. Q uia igit᷑. pene semꝑ
in bono carm̃ ponere scriptura sa¬
cra consueuit. ita nobis etiam in
hoc loco debet intelligi. Ye autĩ
in scriptura sacra sepuis de eterno
luctu. quã p̾senti solet intelligi.
Indo scriptum est. Ie unpio in
nilo. retributio enĩ manuũ eiꝰ
fio ei. Et beatus iob loquit᷑
licens. si impius fuero. ue. m est.
siautẽ uistus ñ leuabo capud.
situritus afflictione & miseria.
Iustoꝵ enĩ afflictio. temporalis
it Y e gͦ quod dixit a tẽpora¬
u afflctione distinxit. qui &

Expanded text:
tione. Carmen in nocte accipimus, tione. Carmen in nocte accipimus, quando in pressuris praesentibus de futuris gaudiis consolamur. Carmen cum dicebat: Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Carmen in nocte se David habere indicat, dicens: Tu es mihi refugium a pressura quae circumdedit me; exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Qui enim circumdari se pressuris narrat, et tamen Deum sibi esse exsultationem nominat, procul dubio carmen in nocte cantat. Quia igitur pene semper in bono carmen ponere Scriptura sacra consuevit, ita a nobis etiam in hoc loco debet intelligi. 33. Vae autem in Scriptura sacra saepius de aeterno luctu quam praesenti solet intelligi. Unde scriptum est: Vae impio in malo; retributio enim manuum ejus fiet ei . Et beatus Job loquitur, dicens: Si impius fuero, vae mihi est; si autem justus, non levabo caput, saturatus afflictione et miseria . Justorum enim afflictio temporalis est. Vae ergo quod dixit, a temporali afflictione distinxit, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
Et scripte erant in eo lam̃tationes.¬
&e carmen & ue. Carm̃ aliqͣndo
in bono. aliqͣndo uͦ in malo dici
dubiũ ñ est. quia & letũ carmen
& lugubre. carm̃ dicere possumꝰ
Sed nos scripture sacre usum
sequentes. quȩ pęne semꝑ carm̃
ponere in ꝓsꝑis solet. hoc in loco
ꝓ bona parte dictũ carm̃ accipimꝰ
de mari rubro liberass. scͥptũ est.
Tunc moyses & filii isrł. cecinit
carm̃ dño. Et cũ dauit uictoriã
de hostib feciss. scriptũ est Tocu¬
tus est dauid dño uerba carminiᷤ
huius. Salomon quoq ait. Acetũ
in nitro. & qui cantat carmina cor¬
di pessimo Acetũ qͥppe si mitat᷑
in nitro feruescit. intrũ ꝓtiiꝰ ebuillit.
Et ꝑuersa mens quando ꝑine
tione fit deterior. & inde. in mis¬
murationis iniqͥtate succenditꝰ
unde debuit ab iniquitate con¬
pesci. Per helui quoq de nq̃t
ac se se desꝑante. dicit᷑. Et ñ am
ubi est d̃s qui fecit me. qui dear
carmina in nocte. Carm̃ qͥppe
in nocte est. leticia in tribula¬

Expanded text:
Et scriptae erant in eo lamentationes, carmen, et vae. 32. Carmen aliquando in bono, aliquando vero in malo dici dubium non est, quia et laetum carmen, et lugubre carmen dicere possumus. Sed nos Scripturae sacrae usum sequentes, quae pene semper carmen ponere in prosperis solet, hoc in loco pro bona parte dictum carmen accipimude mari Rubro liberasset, scriptum est: Tunc Moyses et filii Israel cecinerunt carmen Domino . Et cum David victoriam de hostibus fecisset, scriptum est: Locutus est David Domino verba carminis hujus . Salomon quoque ait: Acetum in nitro, et qui cantat carmina cordi pessimo . Acetum quippe si mittatur in nitro, fervescit nitrum protinus et ebullit. Et perversa mens quando per itione fit deterior; et inde in murmurationis iniquitate succenditur, unde debuit ab iniquitate compesci. Per Heliu quoque de ingrato ac sese desperante dicitur: Et non dixit, Ubi est qui fecit me, qui dedit carmina in nocte? . Carmen quippe in nocte est laetitia in tribula