comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ursum hec solenitas u ͭ lec¬
alibi alio modo declaratur.
Tempore namq karoli regis frã¬
corum illustrissimi: clericus qͥdã
ordine leuita hungarie regis ger¬
toto corde diligens: eiusqz hora
solitus decantare. parentũ suorũ
consilio nubere uolens cum quadã
adolescentu la ualde pulcherrima
accepta a presbitero nupciali bene
est ꝙ eiusdem beatissime uirginis
horas: illa die iuxta morẽ solitum
non decantauerat: sponsam domũ
mittens: ommes ab ecclesia exire
coegit et ipse iuxta altare beate uir¬
ginis solus remansit. Cunqz horae
dominice matris decantaret: et hãc
antiphonam pulchra es et decora
filia ihrłm diceret: subito apparuit
cum duobus angelis. dexterã eus
manũ et leuã tenentib dicens ei.
Si ego sum pulchra et decora: quid
est ꝙ me dimittis. et sponsã aliã

Expanded text:
ursum haec solemnitas alibi alio modo declaratur. Tempore namque Caroli regis Francorum illustrissimi, clericus quidam ordine diaconus Hungariae regis gertoto corde diligens, ejus horas sollicitus decantabat. Parentum autem suorum consilio, nubere volens cum quadam adolescentula valde pulcherrima, accepta a presbytero nuptiali benedquod ejusdem beatissimae Virginis horas illa die, juxta morem solitum, non cantaverat, sponsam domum mittens, omnes ab ecclesia exire coegit, et ipse juxta altare Virginis solus remansit. Cumque horas Dominicae Matris decantaret, et hanc antiphonam Pulchra es et decora, filia Jerusalem, diceret, subito apparuit cum duobus angelis, dextram ejus manum, et laevam tenentibus, dicens ei : Si ego sum pulchra et decora, quid est quod dimittis me, et sponsam aliam
Abbreviated transcription (Latin):
uis domina mea: ut fatiã. At illa
dioit. Si sponsam carnalem cui
adherere uis amore mei dimiseris.
me sponsam in celesti regno habebis.
et si concepcionis mee festũ ãnuati¬
serto ydus decembris solemuter cele¬
braueris et celebrandum predicaue¬
ris: mecũ in regno filii mei laurca¬
tus eris. his dictis: beata uirgo dis¬
paruit. Clericus uero domũ adire
renuit: et absqz parentum suorum
consilio ad abbatiam quandã extru
habitu decoratus: et post tempus
exignũ. meritis beate uirginis aqͥ
cercione beate uirginis. die prefato.
ꝙ diu uirit: anniuatĩ cũ propriis¬
eciam octabis diligenter celebrauit
et ubiqz celebrandum predicauit

Expanded text:
vis, domina, ut faciam? Ait illa : Si sponsam carnalem, cui adhaerere vis, amore mei dimiseris, me sponsam in coelesti regno habebis; et si Conceptionis meae festum annuatim vi Idus Decembris solemniter celebraveris, et celebrandum praedicaveris, mecum in regno filii mei laureatus eris. His dictis beata Virgo disparuit; clericus vero domum adire renuit, et absque parentum suorum consilio, ad abbatiam quamdam extra habitu decoratus, et post tempus exiguum meritis beatae Mariae ceptionis B. Virginis die praefato, andiu vixit, annuatim cum propriis octavis diligenter celebravit, et ubique celebrandum praedicavit
Abbreviated transcription (Latin):
in omnibus obtemperatuꝵ.
si hoc euaderet naufragiũ. Tũc ait¬
ꝙ diem concepciomis et creatioi
dicitur in eius natiuitate dicetur
in eius concepcione: excepto ꝙ no¬
men natiuitatis: mutabitur in
nomen concepcionis. his dictis
ille disparuit; et in breui sedata tẽ¬
sanus et ĩcolumis concito flatu¬
anglicanis applicuit littoribus.
brari. et ipse quoadusq uixit: de¬
uotissimis obsequiis illud celebra¬

Expanded text:
in omnibus obtemperaturum, si hoc evaderet naufragium. Promittquod diem conceptionis et creationidicitur in ejus Nativitate dicetur in Conceptione, excepto quod nomen nativitatis mutabitur in nomen conceptionis. His dictis ille disparuit, et dicto citius sedata temncolumis concito flatu applicuit littoribus Abrari, et ipse quandiu vixit devotis obsequiis celebra
Abbreviated transcription (Latin):
ic locus in hebreo habet. Et
erit requies eius gloriosa
ꝯtiq quia moriens caro eius
non uiderit corrupcionem secundũ¬
dabis sanctũ tuũ uidere corrupcio¬
nem. Ipse est qui per nathan ex
semine dauid promittitur: qͥ etiã
et per ysaiam prophetam ita pre¬
nunciatur. Egrẽdietur uirga in
quit de radice iesse. et flos de radice
eius ascendet. Hec uirga de radi¬
ce iesse uirgo est maria. De dauid
radice exorta. que genuit florem
dominum saluatorem. De quo
eciam sequitur. Et requiescet
super eum spiritus domini: spũs
sapiencie et intellectus. spiritu
consilii et fortitudmnis. spiritus

Expanded text:
ic locus in hebraeo habet: Et erit requies ejus gloriosa, utique quia moriens caro ejus non vidit corruptionem, secundudabis sanctum tuum videre corruptionem . Iste est qui per Nathan ex semine David promittitur, qui etiam et per Isaiam prophetam ita pronuntiatur: Egredietur, inquit, virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet . Haec virga de radice Jesse virgo est Maria de radice David exorta, quae genuit florem 22 Dominum Salvatorem, de quo etiam sequitur: Et requiescet super eum Spiritus Domini, Spiritus sapientiae et intellectus, Spiritus consilii et fortitudini
Abbreviated transcription (Latin):
Orandis fiducia: petrus piscator
erat. diues non fuerat: cibos ma¬
nu et arte querebat: et tamen
loquitur confidenter: reliqͥmus
omnia. Et quia non sufficit
tantum relinquere: iungit qd
perfectum est: et secuti sumus te
fecimus quod iussisti: quid ergo
dabis nobis premii
Respons.

Expanded text:
Grandis fiducia, Petrus piscator erat, dives non fuerat, cibos manu et arte quaerebat, et tamen loquitur confidenter: Dimisimus omnia. Et quia non sufficit tantum dimittere, jungit quod perfectum est: Et secuti sumus te, fecimus quod jussisti; quid ergo nobis dabis praemii? Respon
Abbreviated transcription (Latin):
geli dictis credidisti. Dum uirgo
deum et hominem genuisti. Et
post partum uirgo inuiolata
permansisti .u̾. Gabrielem archã¬
gelum scimus diuinitus te esse
affatum uterum tuum de spũ
sancto credimus impregnatũ
erubescat iudeus infelix qͥ dicit
xpm ex ioseph semine esse natũ.

Expanded text:
um Virgo Deum et hominem genuisti. Et post partum Virgo inviolata permansisti. Versus: Gabrielem archangelum scimus divinitus te esse affatum. Uterum tuum de Spiritu sancto credimus impraegnatum. Erubescat Judaeus infelix, qui dicit Christum ex Joseph semine esse natum.
Abbreviated transcription (Latin):
um parentes sancte agnetis
assiduis pernoctationib uigi¬
larent ad tumulũ eius. uident in
medio noctis silentio exercitũ uir¬
ginum. Que omnes auro tertis
cicladibus indute: cum ingenti
lumine preteribant

Expanded text:
um parentes sanctae Agnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant
Abbreviated transcription (Latin):
tudere: sed tenaci pocius meõrie
commendare. Hauriebatq iũ
tunt sitibundo doctrine fluenta
pectore: que post congruẽti tpe
mellito gutture eructaret iiii¬
ic in annis adolescencie
quibus solet huiusmodi
etas seculi uias ingredi. deo cep
deuotus existere. et ad superne
uite patriam totis desideriis an¬
helare. Seddum diu lõgeqz con¬
uersacionis grãm differret et
postꝙ celesti afflatus desiderio.
seculari habitu contegi melius
putaret. uelletq presenti mũdo
quasi specietenus deseruire: cepe¬
uint multa contra eũ ex eiusdẽ
mundi cura succrescere. ut in eo
non tai specie: sed ipse de se asse¬
ruit retineretur et mente

Expanded text:
tradere, sed tenaci potius memoriae tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: hauriebatque jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret. Hic in annis adolescentiae in quibus solet ea aetas vias saeculi ingredi Deo coepit devotus existere, et ad supernae vitae patriam totis desideriis anhelare. 3. Sed dum diu longeque conversionis gratiam differret et postquam coelesti est afflatus desiderio, saeculari 2 habitu contegi melius putaret, velletque praesenti mundo quasi specie tenus deservire, coeperunt multa contra eum ex ejusdem mundi cura succrescere, ut in eo non jam specie, sed ut ipse de se asserit retineretur et mente
Abbreviated transcription (Latin):
regorius urbe romana
patre gordiano. matre uo
siliua editus. nõ solũ spectabili
senatorum prosapia. uerũ eciã
religiosam originem duxit. lã
felix apostolice sedis antistes uir
maque uirtutis. ecclesie in xp̃o
gloria. eius actauus fuit. Sẽd
tomen hanc gregorius tante no¬
bilitatis lineam morib extulit
pobis et actibus decorauit .ii.l.
eniqz ut post in propatulo
claruit; nõ sine magno
quodam presagio tale sortitus est
nomen. Gregorius nanqz ex gre¬
co eloquio. in nostram linguam
uigilator seu uigilans sonat. Re
etemin uera uigilauit sibi dũ
diuinis inherendo preceptis: lau¬
dabiliter uixit. Uigilauit et fide¬
libus populis: dum doctrine af¬
fluentis ingenio. eis quo tranite
celestia scanderent patefecit . iii .l.¬
isciplius uero liberalibus.
Uhoc est grãmatica. rethorica.
dialetica. ita a puericia ẽ ĩstruct᷑.
dus. Inerat enim ei in parua
adhuc etate maturũ iã studii
Et si quid dignũ potuisset audĩ
percipere: non segniter obliuiõ

Expanded text:
regorius hac urbe Romana, patre Gordiano, matre vero Silvia editus, non solum de spectabili senatorum prosapia, verum etiam religiosa, originem duxit. Nam Felix, istius apostolicae sedis antistes, vir magnae virtutis, et Ecclesiae in Christo gloria, ejus atavus fuit. Sed tamen hanc Gregorius tantae nobilitatis lineam moribus extulit, probis actibus decoravit. enique, ut post in propatulo claruit, non sine magno quodam praesagio tale sortitus est nomen. Gregorius namque ex Graeco eloquio in nostra lingua vigilator, seu vigilans sonat. Re etenim vera vigilavit sibi, dum divinis inhaerendo praeceptis, laudabiliter vixit. Vigilavit et fidelibus populis, dum doctrinae affluentis ingenio eis quo tramite coelestia scanderent patefecit. 2. Disciplinis vero liberalibus, hoc est grammatica, rhetorica, dialectica, ita a puero est institutus, etur. Inerat ei in parva adhuc aetate maturum jam studium: et si quid dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni
Abbreviated transcription (Latin):
mbrosius filius ambrosii
prefecti rome cũ ĩcuna
et os ita compleuit. ut quasi ĩ
alueolum suũ intrarẽt paritet¬
et exirent. Que postea euolãtes

Expanded text:
mbrosius filius Ambrosii prefecti Rome cum in cunaet os ita compleuit ut quasi in alueolum suum intrarent et exirent. Et cum post hoc altis
Abbreviated transcription (Latin):
amore carpitur ceco. et inter
angustias amini et corporis: an¬
helo cruciatur sp̃ũ. Inter hec lecto
prosternitur. et per alta suspiria
amor a medicis aperitur. Itiint
nota patri que fuerant inuẽta
a medicis. et eadem paterna uoce
que fuerant iam dicta a filio ad
peticionem uirginis reuelãtur R¬

Expanded text:
amore corrumpitur caeco, et inter angustias animi et corporis anhelo cruciabatur spiritu. Inter haec lecto prosternitur, et per alta suspiria amor a medicis aperitur. Fiunt nota patri, quae fuerant inventa a medicis, et eadem paterna voce, quae fuerant jam dicta a filio, ad petitionem virginis revolvuntur. A
Abbreviated transcription (Latin):
ui facile repertus oblatrã¬
tibus atq certatim ĩsequẽ¬
tib canum agminibz. ea perni¬
citate qua illud animal fertur.
uictus: ad uicũ qui catuliacus
dicitur se contulit. Hic ab urbe
que lutecia siue parisius uocat
quinqz ferme milibus abest. Re¬
stilie iherlin uenite et uidete mar¬
tyres cum corona qua coronauit
eos dominus. In die solemutatis

Expanded text:
ui facile repertus, oblatratibus atque certatim insequentibus canum agminibus, ea pernicitvictus ad vicum qui Catulliacus dicitur, se contulit. Hic ab urbe quae Lutetia sive Parisius vocatur, quinque ferme millibus abest. Filiae Jerusalem, venite et videte martyres cum coronis, quibus coronavit eos Dominus, in die solemnitatis
Abbreviated transcription (Latin):
iiupotens sempiterne deꝰ
qui per gliosi bella certanni¬
nis ad ĩmortales triumphos. mar¬
nostris dignam pro eorũ sacratis¬
corpora pio amore amplectimur:
eorũ precibus adiuuenur. Per

Expanded text:
mnipotens sempiterne Deus, qui per gloriosa bella certaminis ad immortales triumphos marnostris dignam pro eorum commecorpora pio amore celebramus, eorum precibus adjuvemur. Per
Abbreviated transcription (Latin):
andem cum et parentum
iam dudum obitu liberam
disponendarũ rerum suarũ ha¬
beret facultatem quod prius mẽ¬
te gestabat aperuit. quodq in
diuinis iam erat obtuitib. hu¬
manis eciã uisibus ostendit.
Mox etem̃ cuncta que habere po¬
terat: ad pietatis opus distͥbuit.
ut xp̃m pro nobis factũ egenũ.
egens ipse sequeretur

Expanded text:
andem cum parentum jam dudum obitu liberam disponendarum rerum suarum haberet facultatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distribuit, ut Christum pro nobis factum egenum egens ipse sequeretur
Abbreviated transcription (Latin):
quidem iacobi uocati sunt: sed
hic ex utero matris sue sanctuᷤ
fuit. Uinũ et sicerã nõ bibit.
neqz animal manducauit.
ferrum in caput eius nõ ascen¬
dit. Oleo non est perunctus. bal¬
neis non est usus. Huic soli li¬
cebat introire in sancta sãctorũ.
Neqz enim laneo utebatur ĩdu¬
mento: sed syndone sola. Ingre¬
diebatur autem templũ. et ia¬
cebat super genua sua orans
pro populi indulgencia: ita ut
orando callos faceret in gemibus
in modum camelli semper genua
flectendo: nec unꝙͣ ab oracione

Expanded text:
quidem Jacobi vocati sunt, sed hic ex utero matris suae sanctus fuit, vinum et siceram non bibit, sed neque animal manducavit, ferrum in caput ejus non ascendit, oleo enim est perunctus, balneis non est usus, huic soli licebat introire in sancta sanctorum. Neque enim laneo utebatur indumento, sed tantum sindone. Solus ingrediebatur in templum, et jacebat super genua sua, orans pro populi indulgentia, ita ut orando callos faceret in genibus ad modum cameli, semper genua flectendo, nec unquam ab oratione
Abbreviated transcription (Latin):
euota sanctorum fide.
inuicta spes credenciũ per¬
fecta up̃i caritas mũdi triũphat
principem En his paterna gliã
in his uoluntas filius exultet in
his spiritus celũ repletur gaudii
De nũc redemptor q̃sunius ut
ipsorũ consorcio iungas p̃cantes
seruulos in sempiterna secula. A

Expanded text:
evota sanctorum fides, Invicta spes credentium; Perfecta Christi charitas, Mundi triumphat principem. In his Paterna gloria, In his voluntas Filii, Exsultat in his Spiritus, Coelum repletur gaudiis. Te nunc, Redemptor, quaesumus, Ut ipsorum consortio Jungas precantes servulos, In sempiterna saecula. A
Abbreviated transcription (Latin):
ex deniq in sicilia mona¬
steria construẽs. fres illic
seruituros xr̃o aggregauit. si¬
tinũ uero intra urbis muroꝵ
iitituit. in quo et ipse postino
regulari tramite multis sibiss¬
ciatis fratribus. sub ahbatis
iiperio musitauit. Cuiꝰ fama¬

Expanded text:
ex denique in Sicilia monasteria construens, fratres illic servituros aggregavit: septimum vero intra urbis hujus muros instituit, in quo et ipse postmodum regulari tramite, multis sibi sociatis fratribus, sub abbatis imperio militavit. Quibus mona
Abbreviated transcription (Latin):
necdum in locis erat et populus
ille nouai construxit ac officia
seruienciũ clericorũ ex more cõsti¬
tuit probatasqz personas honore
secundi ordinis ampliauit . pẜ.
In dño confido. A Dum sacrum¬
ret in carcere apparuit ei cũ mul¬

Expanded text:
necdum in locis erat. Populus ille novam construxit, in qua officia servientium clericorum ex more constituit, probatasque personas honore secundi ordinis ampliavit. Psal. In Domino confido. Araret in carcere, apparuit Dom
Abbreviated transcription (Latin):
Uir iste in populo suo mitissim᷑
apparuit sanctitate autẽ et gracia
plenus iste est qui assidue orat
Pro populo et pro ciuitate ista. u̾ẜ.
Pro eo ut me diligerent detrahebãt
michi ego autẽ orabam. ꝑ ppło ui ͨl.
i quid distare inter marty¬
res potest: precipuus uidet
esse qui primus est. Nlam cum
sanctus stephanus ab apostolis
diaconus ordinatus sit: aposto¬
los ipsos beata ac triumphali mor¬
te precessit: et sic qui erat ĩferior¬
in ordine: primus factus est ĩ pas¬

Expanded text:
ir iste in populo suo mitissimus apparuit, sanctitate autem et gratia plenus. Iste est qui assidue orat pro populo, et pro civitate ista. Vers. Pro eo ut me diligerent, detrahebant mihi; ego autem orabam. Pro populo. tamen distare inter martyres potest, praecipuus videtur esse, qui primus est. Nam cum sanctus Stephanus ab Apostolis diaconus ordinatus sit , Apostolos ipsos beata ac triumphali morte praecessit: ac sic qui erat inferior ordine, primus factus est pas
Abbreviated transcription (Latin):
paululum fratres quid ad
profectum oĩm nostrum saluato¬
ris nũcius predicabat. Parate
inquit uiam dnõ. rectas facite
semitas dei nostri. Ille uiam dño¬
parat: qui luxuriantis carnis re¬
spuens uoluptates: toto mentis
sue spiritu suspensus ad deum
uigore se castitatis accingit Resy¬

Expanded text:
paululum, fratres, quid ad profectum omnium nostrum Salvatoris nuntius praedicabat: Parate, inquit, viam Domino, rectas facite semitas Dei nostri. Vere dignparat, qui luxuriantis carnis respuens voluptates, toto mentis suae spiritu suspensus ad Deum, vigore se castitatis accingit
Abbreviated transcription (Latin):
t prinũ quidem blandis eã¬
sermonib secretus ꝓuocat.
de hinc terroribus pulsat. S upi
uirgo nec blandimento seducitur.
net tercore concutitur: sed eodem
unltu eodemq amimo perseuerãs.
et terrentem similiter sicut blan¬
dientem deridebat. Tu autenz. Re¬

Expanded text:
t primo quidem blandis easermonibus secretius provocat, deinde terroribus pulsat. Sed virgo Christi nec blandimento seducitur, nec terrore concutitur: sed eodem vultu, eodem animo perseverans, et terrentem similiter sicut blandientem animo deridebat. Videns
Abbreviated transcription (Latin):
d hanc uocem omnes ix. lec̾¬
acuspices et templorũ pou¬
nfices conturbantur. et fit per eos
magam. tolle maleficam. que et
metes ininuitat: et ammos alie¬
nat. Prefectus autẽ uidens tãta
nrabilia obstupuit: sed uerener
proscriptionem si contra temploꝵ
pontifices ageret. et agnetẽ contra
suas sentencias defensaret. uicariũ
ad sedicionem populi iudicẽ deliquit

Expanded text:
d hanc vocem omnes haruspices, et templorum pontifices conturbabantur, et fit per eos magam, tolle maleficam, quae et mentes mutat, et animos alienat. Praefectus autem videns tanta mirabilia, obstupuit: sed veritus proscriptionem, si contra templorum pontifices ageret, et Agnem contra suas sententias defensaret, vicarium suum ad seditionem populi judicem dereliquit
Abbreviated transcription (Latin):
sitis eus qui diceret hanc
xpĩanam esse ab infancia: et ma¬
gicis uerbis ita occupatã ut xp̃m
fectus letus efficitur: et missa appa¬
ritione cum ingenti strepitu: sus
eam tribunalibz sisti precepit.R.¬

Expanded text:
sitis ejus, qui diceret hanc christianam esse ab infantia, et magicis artibus ita occupatam, ut dicat us, laetus officitur, et missa apparitione cum ingenti strepitu suis eam tribunalibus praecepit
Abbreviated transcription (Latin):
idens itaqz simphronius¬
prefectus tantam in puel¬
la constanciam: parentes eius
alloquitur. Et quia erãt nobiles
et eis uim inferre nõ poterat: ti¬
tulum eis xpĩanitatis opposuit
Sequẽti itaqz die: agnetẽ sibi pre¬
sentari iubẽt. Et iterũ iterumq
sisti eam iussit tribunalib. Cui
et dixit. Supersticio xpĩanorũ
de quorũ te magicis artibz iactas.
insi a tefuerit segregata: nõ po¬
teris insamiã abiicere peccatoris.

Expanded text:
idens itaque Symphroniuspraefectus tantam in puella constantiam, parentes ejus alloquitur: et quia erant nobiles, et vim eis inferre non poterat, titulum eis christianitatis opposuit. Sequente autem die Agnem sibi praesentari jubet: et iterum iterumque sisti eam suis tribunalibus jussit, cui et dixit: Superstitio christianorum, de quorum te magicis artibus jactas, nisi a te fuerit segregata, non poteris insaniam abjicere pectoris,
Abbreviated transcription (Latin):
precib totus mundus meliorat᷑:¬
quem nos dudum sagittis iusse¬
stianus respondit. Ad hoc dñs¬
ut scire uos facerem ꝙ iniuste xp̃ia¬
nos infestatis. Quo audito iusse
ne posset a xpĩanis uenerari. Alot¬

Expanded text:
precibus totus mundus melioratquem nos dudum sagittis intestianus respondit: «Ad hoc ut scire uos facerem quod iniuste dei famulos infestatis». Tunc iussit ne posset a christianis honorari.
Abbreviated transcription (Latin):
inter ceteros magis dilectus. pẜ¬
domini iesu recumbens euãgelii
fluenta de ipso sacro dominici pec¬
Quasi unus de paradisi flumĩb¬
in toto terrarũ orbe diffudit. pseã¬

Expanded text:
eteros magis dilectus. magistri recumbens, Evangelii fluenta de ipso sacro Dominici pecquasi unus de paradisi flumiin toto terrarum orbe diffudit;
Abbreviated transcription (Latin):
iuppe ut iunioribz tumoris
ausum: recordacio illius
uitalis seu mortiferi gladii am¬
putaret: tanta francoꝵ potẽcia
tanta regũ anmositas erat huic¬
fuit filius nomine dagobertus
dignus et uiribus. Hic cum ado¬
lescencie etatem: ut genti frãcoꝵ
moris est uenacionibz exerceret
agere ceruum die quadam insti¬

Expanded text:
ippe ut iunioribus tumoris ausum recordatio illius vitalis seu mortiferi gladii amputaret. Tanta tum Francorum potentia, tanta regum animositas eratfuit filius nomine Dagobertus,dignus, et viribus. Hic dlescentiae aetatem, ut genti Francorum moris est, venationibus exerceret, agere cervum quadam die insti
Abbreviated transcription (Latin):
Quesumus autor oñ in hoc
pascali gaudio ab omi mortis
impetu tuum defende populum.
loria tibi dñe qui surrexisti
a mortuis cum patre sancto
spũ in sempiterna sclã. A. chap̃.

Expanded text:
Quaesumus, auctor omnium, In hoc Paschali gaudio Ab omni mortis impetu Tuum defende populum. Gloria tibi, Domine, Qui surrexisti a mortuis; Cum Patre, Sancto Spiritu, In sempiterna saecula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
uartus a clodoueo qui¬
primus regũ francorũ:
ad cultum dei docente beato re¬
migio remensi episcopo cõuerse
est. clotarius filius childerici
regnũ sortitus est. Qui elabora
precipue illud memorabile sue
potencie posteris reliquit ĩdiciũ:
quia rebellantibz aduersum se
sarombus ita eos armis perdo¬
nuit. ut omnes uirilis seuꝰ eiꝰ
terre indigenas: qui gladii quẽ
tunc forte ꝯerebat longitudine
excessissent peremerit. Tu aut Re.¬

Expanded text:
uartus ab Clodoveo, quiprimus regum Francorum ad cultum Dei, docente beato Remigio Rhemensi episcopo, conversus est, Clotarius, filius Chilperici, regnum sortitus est. Qupraecipue illud memorabile suae potentiae posteris reliquit exemplum, quod, rebellantibus adversum se Saxonibus, ita eos armis edomuit, ut omnes virilis sexus ejusdem terrae incolas, qui gladii, quem tunc forte gerebat, longitudinem excessissent, peremerit, quippe
Abbreviated transcription (Latin):
am sicut interrogatis gene¬
raliter omnibz. petrꝰ uniꝰ
respondit pro oĩb: ita qd̾ petro
dũs respondit. in petro omnib
respondit. Et ideo quid alii de se
senciant inquirit. ut expositis
primo sentenciis errãciũ. discipli
probarentur ueritatem sue cõfes¬
sionis non de opinione uulgata:
sed de ipso percepisse diñce resurre¬

Expanded text:
am sicut interrogatis generaliter omnibus Petrus respondit unus pro omnibus, ita quod Petro Dominus respondit, in Petro omnibus respondit. Ideo quid alii de se sentiant inquirit, ut expositis primo sententiis errautinm, discipuli probarentur veritatem suae confessionis non de opinione vulgata, sed de ipso percepisse Dominicae revel
Abbreviated transcription (Latin):
lum in quo legitur fimbria uesti
lucia matri sue. Si credis mater
isse. ut semper in presenti habeat
eum pro ciius nomie passa est.
Continge ergo sepulchrum eius
populus abscessisset: ꝓstra¬
orassent. sonnũ lucia arripuit.
Et ecce uidit in sonno beatũ aga¬
them in medio angelorũ gemiis
ornatam stantem: et dicẽtẽ sibi¬
Soror mea lucia uirgo deo deuota
quid a me petis: quod tu poteris pre¬
stare continuo matri tue: Alam

Expanded text:
uit qua+ legitur fimbrio uestimlucia matre suae. Si credis mater c meruisse . ut sem| per in praesenti habiat eum pro cuius nomini passa est| Continge ergo sepulchrum eius populus abscessissit . pros| trar . somnum| Lucia uirgo arripuit. Et uidens in somnio beatam| Agathen in medio. Angelorum gemmis ornatam stan| tem . et dicentem soror mea lucia uirgo dei deuota .| quid a\d/ me petis . quod tu poteris praestare con| tinuo. Nam et matri
Abbreviated transcription (Latin):
prouinciam beatissime uir¬
ginis agathes fama crebresceret
et siracusanus populus ꝑ milia
urbem cathanẽsiũ siciens pergeret
nobilissimã siracusanoꝵ simul
annos quattuor fluxu sanguime
fatigata. nullo poterat medicor
remedio liberari. Tu autẽ-

Expanded text:
prouinciam . beatissimae uirgi| nis . Agathes fama crebresceret . et seracusanus popu| lus per milia urbem| cataniensium sicienter pergeret nobilissimam syracusanorum . annos quattuor fluxu sanguinis patie| batur+ . nullo poterat medicorum remedio liberare. Igitur|
Abbreviated transcription (Latin):
ydolorum pontificibz contra
eum sedicio excitaretur in populo.
ita ut plebes innumere de uicnns
ipsum concurrerent. mox ut illũ
modo inerim uiro non ualebat
plebs armata resistere: sed subde¬
bat se illi pocius certatim gallica¬
nus coturnus atqz germanica
ceruicositas. iugumq xpristi

Expanded text:
dolorum pontificibus contra eum seditio excitaretur in populis, ita ut plebes innumerae, etiam et concurrerent; mox ut illum modo inermi viro non valebat plebs armata resistere, sed subdebat se illi potius certatim Gallicanus cothurnus, atque Germanica cervicositas: jugumque Christi
Abbreviated transcription (Latin):
niie ergo fratrũ parẽtũq
nostrorũ. ninime cibis
carnalibus delectantur. Offendi
his magis possunt ꝙ delectari
si cum ille in sacris sedibus ma¬
neant uos eas in terra esse credatĩ¬
Cessate ergo ab his erroribus. et
sicut scriptum est. que sursum
sunt sapite: non q̃ super terrã
ut supersticiones fidei nostre con¬
trarias repudiantes. dum ea q̃
deo placita sunt facitis: eciã cũ
up̃o dño ineternũ esse possitis. uil
deus prestitit ut dies que erat
prius intemperancie: nunc sit
sobrietatis: que erat gule: sit ab¬
stinencie. que erat peccati. sit sã¬
ctitatis. Et quia increduli hoĩes
uidentur ad supersticionẽ hanc
sub specie pietatis attrahi. ostẽ¬
dam eis qua racione aiãs defũ
ctorũ suorũ inuare utiliꝰ possint
defunctoꝵ negligencia minꝰ factũ
est fide uiuenciũ impleatur. uii l.¬

Expanded text:
nimae ergo fratrum parentumque nostrorum minime cibis carnalibus delectantur: offendi his magis possunt quam delectari, si cum illae in sacris sedibus maneant, vos eas in terra esse credatiCessate ergo ab his erroribus, et, sicut scriptum est, Quae sursum sunt sapite, non quae super terram : ut superstitiones fidei nostrae contrarias repudiantes, dum ea quae Deo placita sunt facitis, etiam vos cum Christo in aeternum esse possitis. Quod Deus praestitit: ut dies quae prius erat intemperantiae, nunc sit sobrietatis; quae erat gulae, sit abstinentiae; quae erat peccati, sit sanctitatis. Et quia increduli homines videntur ad superstitionem hanc specie esse pietatis attracti, ostendam eis qua ratione animas defunctorum suorum juvare utilius possintdefunctorum negligentia minus factum est, fide viventium impleatur.
Abbreviated transcription (Latin):
espectis itaqz litterarum
studiis. relicta domo reb¬
qz patriis. soli deo placere desi¬
derans: sancte conuersacioms
habitum quesiuit. Recessit igi¬
tur scienter nescius. et sapienter
indoctus. Huius ego omma
gesta non didici: sed pauca q̃
narro quattuor discipulis illus
litterarum studiis petere
deserta decreuisset: nutrix que
hunc artius amabat sola secu¬
ta est. Cunqz ad locum uenisset
qui effide dicitur multisqz hone¬
stiorib uiris caritate se illic
detinentib in beati petri ecclesia
demorarentur: predicta nutrix
illius ad purgandum triticum¬
a uicinis mulieribus prestari
sibi capisterium peciit .u. leccon¬
uod sũper mensam ĩcaute
derelictum casũ accidente
fractum est. sic ut in duabus
partibus inueniretur diuisũ.
Quod mox ut rediens nutrix
illius inuenit uehemẽtissime
flere cepit: quia uas quod pre¬
stitum acceperat: fractum ui

Expanded text:
espectis itaque litterarum studiis, relicta domo rebusque patris, soli Deo placere desiderans, sanctae conversationis habitum quaesivit. Recessit igitur scienter nescius, et sapienter indoctus. Hujus ego omnia gesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius litterarum studiis petere deserta decrevisset, nutrix quae hunc arctius amabat, sola secuta est. Cumque ad locum venisset qui Enfide dicitur, multisque honestioribus viris charitate se illic detinentibus, in beati Petri apostoli ecclesia demorarentur, praedicta nutrix illius ad purgandum triticuma vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, quod super mensam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut ita invenit, vehementissime flere coepit, quia vas quod praestitum acceperat, fractum vi
Abbreviated transcription (Latin):
ir autem dei intra cellã posi¬
tus hoc protinus agnouit et
maurũ festine uocauit dicẽs Strater
maure curre. quia puer ille qui ad
hauriendam aquã perrexerat: in
lacum cecidit. iamqz eũ longus
unda traxit. Res mira. Benedi¬
imperium concitus perrexit maurꝰ
atq usq ad eundẽ locũ quo ab un¬
da ducebatur puer per terrã se ire
extimãs. super aquã cuturrit:
eumqz per capillos tenuit rapido
qz rednt cursu. Qui mox ut terrã
tetigit: ad se reuersus post terga
respexit: et quia super aquas cu¬

Expanded text:
ir autem Dei intra cellam positus, hoc protinus agnovit, et Maurum festine vocavit, dicens: Frater Maure, curre, quia puer ille qui ad hauriendum aquam perrexerat, in lacum cecidit, jamque eum longius unda trahit. Res mira, et poimperium concitus perrexit Maurus; atque usque ad eum locum quo ab unda deducebatur puer, per terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quoque cursu rediit. Qui mox ut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cu
Abbreviated transcription (Latin):
diebus septem expletis cum rege
pristino recepto uigore cibũ sumẽ
missa complentur: principi uelox
triumpho sacerdos attollitur: et re¬
gali cõuiuio magnis honoribus

Expanded text:
diebus septem expletis, principem, pristino recepto vigore, cum eodem cmissa complentur, principi velox triumpho sacerdos attollitur, et regali convivio magnis honoribus
Abbreviated transcription (Latin):
portet fratres dilectissim
ut flagella dei que metue
uentura. debuimus saltem prese¬
cia et experta timeamus. Cõuer¬
sionis nobis aditum dolor aperiat.
et cordis nr̃i duriciã ipsa quam
patimur pena dissoluat. Ut enĩ
propheta teste predictũ est: perue¬
int gladius usq ad aminam.
Ecte etemi cuncta plebs celestis
Iire mucrone percutitur: et repen¬
tina singuli cede uastantur. Nec
langor mortem preuenit: sed
langoris moras ut cernitis mors
ipsa precurrit. Percussus quisq
antarapitur: ꝙͣ ad lamenta pe¬
intenciẽ cõuertatur. Promde fra¬
tres carissimi. contrito corde et
correctis operibus ab ipso ferie
quarte diluculo septi formis
mente ueniainus: ut districtus
inder cum ob culpas nostraes
nos punire desiderat. ipse a sen¬
tencia proposite damnacionis
parcat. Quam exhortacionem
beati gregorii ideo huic opusculo
inserendam putanimus. ut a
quanta perfectione predicaciois
micium sumpserit monstrare¬

Expanded text:
portet, fratres charissimi, ut flagella Dei, quae metuere ventura debuimus, saltem praesentia et experta timeamus. Conversionis nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa jam quam patimur poena dissolvat. Ut enim propheta teste praedictum est: 37 Pervenit gladius usque ad animam Ecce etenim cuncta plebs coelestis irae mucrone percutitur, et repentina singuli caede vastantur; nec languor mortem praevenit, sed languoris moras, ut cernitis, mors ipsa praecurrit. Percussus quisque ante rapitur quam ad lamenta poenitentiae convertatur. Ptres charissimi, contrito corde, et correctis operibus, ab ipso feriae quartae diluculo litania septiformi interveniamus; ut districtus judex cum culpas nostras nos punire considerat, ipse a sententia propositae damnationis parcat. » Quam exhortationem beati Gregorii ideo huic opusculo inserendam putavimus, ut a quanta perfectione praedicationis initium sumpserit, monstrare
Abbreviated transcription (Latin):
palinã celestem fecisti cõscendere
gloriam.: da nobis eius suffragã¬
tibus meritis cunctorũ ueniam
delictorun. ut ad eiusdem merea¬
mur pertingere consorciũ. Per dñz¬

Expanded text:
palmam hodierna die fecisti conscendere gloriam: da nobis, ejus suffragantibus meritis, cunctorum veniam delictorum, ut ad ejusdem mereamur pertingere consortia. R\.
Abbreviated transcription (Latin):
liter ammonuit. Scilicet ut inter¬
se semper caritatem haberẽt. eccle¬
sias suas diligenter gubernarẽt.
morsibus custodirent. Quibz dictis
in domino feliciter obdormiuit. ilme

Expanded text:
ibus ammonuit, scilicet ut inter se caritatem haberent, ecclesias suas diligentius gubernarent morsibus custodirent. Post hec, in Domino feliciter obdormivit. De
Abbreviated transcription (Latin):
Orauit sanctus andreas dum
respiceret celos uoce magna clama¬
uit et dixit tu es deus meus quem
uidi. Ile me paciaris ab impio
iudice depom quia uirtutẽ sancte
crucis agnoui . u. Tu es magister
meus xp̃e quem dilexi quẽ cogno¬
ui quem confessus sum tantum¬
modo in istu uoce me enuidi Ale

Expanded text:
Oravit sanctus Andreas, dum respiceret coelum; voce magna clamavit, et dixit: Tu es Deus meus quem vidi, ne me patiaris ab impio judice deponi, quia virtutem sanctae crucis agnovi. Vers. Tu es magister meus, Christe, quem dilexi, quem cognovi, quem confessus sum; tantummodo in ista voce exaudi me
Abbreviated transcription (Latin):
u quibus lapidatus est
stephanus paulus occisic
crucifixus petrus flagellati in
actibz apostolorũ discipuli et
persecuti sunt eos de ciuitate in
ciuitatem expellentes de udea.
ut ad gencium ppliũ transmi¬
grarent. Tu autem domine .R.¬

Expanded text:
x quibus lapidatus est Stephanus, Paulus occisus, crucifixus Petrus, flagellati in Actibus apostolorum discipuli: et persecuti eos sunt de civitate in civitatem; expellentes de Judaea, ut ad gentium populum transmigrarent.
Abbreviated transcription (Latin):
eatissum germam hodie sole¬
nitas ueneranda recolitur
christianis pplis exhortacio allã. A¬
Dum patronis festa instaurãtur
discipuloꝵ corda letificat ueneracio
propensa magistro allã. A Cunq
beatus germanus in omĩbz xp̃i
mandatis anhelaret circunquaq
regiones uel uebes exhortacionis
gracia perlustrabat allã. A Ad bti

Expanded text:
eatissimi Germani hodie solemnitas veneranda recolitur, christianis populis exsultatio. Ant. Cum Patrem festa instaurator discipulorum corda laetificat, veneratio impensa magistri. Ant. Cumque beatus Germanus in omnibus Christi mandatis ambularet, circumquaque regiones, vel urbes exhortationis gratia perlustrabat. Ant.
Abbreviated transcription (Latin):
eius episcopatu presbiter
etus: quem cũ sanctus eligius
frequenter corriperet: et eum ad
modis mnuitaret: ille sẽꝑ crimen
suum tegebat. Tunc sanctu
eligius uidens ꝙ non proficeret:
publice peniteret: nullomodo mis¬
sam celebraret. Presbiter uero
negligens et episcopi sui sẽtenciã
paruipendens: cũ post aliqͦt dies
uellet celebrare et alteri assisteret
statim in tertã cecidit et expiraunt.

Expanded text:
eius quidam presbyter t. Quem cum sanctus Eligius frequenter corriperet et ad us inuitaret, ille semper crimen suum tegebat. Tunc sanctus Eligius uidens quod nichil proficeret, publice peniteret nullo modo presumeret celebrare. Presbyter uero negligens et episcopi sententiam paruipendens, post aliquot dies cum uellet celebrare et altari assisteret, statim ad terram cecidit et expirauit.
Abbreviated transcription (Latin):
antro ip̃m cum tribz presbiteris
et tribz dyaconbz orantem mue¬
niens: statim eos almachio pre¬
sentauit. Iubet quoq protinus
aut sacrificare ioui: aut carceri

Expanded text:
anum cum tribus presbyteris et tribus diaconibus orantem inuenit et statim eos Almachio presentauit. Iubenturque protinus aut sacrificare Ioui aut carceri
Abbreviated transcription (Latin):
¶In diebus illis saluabit᷑ iuda.
Set israel habitabit cõfidenter.
et hoc est nomen quod uocabũt eũ.
dñs nustus noster. Adhuc item ysai¬
as de xpõ: quia ex semine daiuid se
cundum caritẽ sit: sic ĩ consequẽti¬
bus dicit. In die illa. erit radix
iesse. qui stat in signũ populorum.
ipm gentes deprecabuntur. et erit
sepulchrunz eius gloriosũ. In signũ¬

Expanded text:
s salvabitur Juda, et Israel habitabit confidenter; et hoc est nomen quod vocabunt eum Dominus justus noster . Adhuc Isaias de Christo, quia ex semine David natus est secundum carnem. Sic in consequentibus dicit: In die illa radix Jesse, quae stat in signum populorum, ipsum gentes deprecabuntur, et erit sepulcru
Abbreviated transcription (Latin):
i subtiliter a fidelibz que¬
sit huius diei festiuitas
perpendatur eo deuocionis affe¬
au hanc celebrandam suscipiẽt.
quo dominice natiuitatis. circũ¬
cisionis atqz apparicionis solen¬
na sunt obsecuti. Illius enim
est illa solenitas cuius et ille.
sed nec minor ista ꝙͣ ille. Quod
utiq in hoc sermone apertis mõ¬
strabimus documẽtis. Tu aut. R¬

Expanded text:
i subtiliter a fidelibus hujus dici festivitas perpendatur, eo devotionis affectu hanc celebrandam suscipiant, quo Dominicae Nativitatis, Circumcisionis, atque Apparitionis solemnia sunt secuti. Illius est enim ista solemnitas, cujus et illa, sed nec minor est ista quam illa. Quod utique in hoc sermone apertis monstrabimus documentis. Hujus
Abbreviated transcription (Latin):
ius quippe diei solentas
teris anni solenitatibz honora¬
cior habetur: maxime eo loco quo
primatũ eccliã catholica ĩ pͥmo¬
pastore sortita est. In tanta em̃
reuerencia ab illis habetur. ut
ea die cuncta ciuitatis turba in
unũ collecta. m̃nensis cereorũ
luminibus choruscans. missarũ
nullusq aditum publice stacio¬
nis intret qui lumẽ manu nõ
tenuerit: tanꝙ scilicet dnni in
templo oblaturi. inimo eciam
suscepturi fidei lumen quo ĩteri
fulgent exterius oblacionis sue
religione demonstrent. Tu aute

Expanded text:
us quippe diei solemnitateris anni solemnitatibus honoratior habetur. Maxime autem eo loco quo primatum Ecclesia catholica in Pastore sortita est, in tanta ea reverentia ab illis habetur, ut ea die cuncta civitatis turba in unum collecta, immensis cereorum luminibus coruscans, missarum nullusque aditum publicae stationis intret, qui lumen manu non tenuerit: tanquam scilicet Dominum in templo oblaturi, imo etiam suscepturi; fidei lumen quo interius fulgent, exterius oblationis suae religione demonstrent. Hodie
Abbreviated transcription (Latin):
odie fratres carissu natule¬
illorum infanciũ celebram᷑
ques ab herode crudelissimo rege a¬
terfectos esse euangelii tertus loqͥtur
Et idro cũ sũma exultacione gaudeat
terra nostra. celestium militum et
tantarum parens fecunda uirtutũ
ecce prophanus hostis. nũꝙͣ beatis
pariuilis tantũ prodesse potussẽt
obsequio: ꝙtum profuit odio. Nlã
sicut sacratissima p̃sentis diei festa
manifestant. ꝙͣtum contra beatos
paruulos iniquitas abundauit.
tantum in eis gracia benedictioĩs
Isti sunt sancti qui passi sũt ꝓpter te
domine. Dindica eos quia clamãt
ad te quotidie.u. Nindica domine

Expanded text:
odie, fratres charissimi, Nataleillorum infantium colimus quos ab Herode crudelissimo rege interfectos esse, Evangelii textus eloquitur. Et ideo cum summa exsultatione gaudeat terra nostra, coelestium militum et tantarum parens fecunda virtutum. Ecce profanus hostis nunquam beatis parvulis tantum prodesse potuisset obsequio, quantum profuit odio. Nam sicut sacratissimum praesentis diei festum manifestat, quantum contra beatos parvulos iniquitas abundavit, tantum in eis gratia benedictionis Isti sunt sancti qui passi sunt propter te Domine, vindica eos quia clamant ad te tota die. Vers. Vindica, Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
issus est ergo angelus ga¬
briel a deo. Raro autem le¬
gimius: quia apparentes hominibz
angeli designãtur ex nomine. De¬
ruim quocienscunqz fit: ideo uotiqz
fit ut eciam nomine ipso quĩd
ministraturi ueniant insinrent.
Gabriel nanqz fortitũdo dei dicitur.
et merito tali nomine prefulget :
qui nascituro in carne deo testu¬
moum perhibet. De quo pro¬
pheta in psalmo. Dominus forti
et potens. dominus potens ĩ prelio
Illo nimirum prelio: quo potesta¬
tes aereas debellare. et ab earum
tyranude mundum ueniebat eri¬
pere. Ad uirginem desponsatan¬
uiro. cui nomen erat ioseph de
domo dauid. et nomen uirgnus
maria. Quod dicitur de domo
dauid: non tantum ad ioseph

Expanded text:
issus est ergo angelus Gabriel a Deo. Raro autem legimus quia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quotiescunque fit, ideo utique fit ut etiam nomine ipso quod ministraturi veniant, insinuent. Gabriel namque fortitudo Dei dicitur. Et merito tali nomine praefulget, quia nascituro in carne Deo testimonium perhibet. De quo Propheta in Psalmo: Dominus, inquit, fortis et potens, Dominus potens in praelio . Illo nimirum praelio, quo potestates aereas debellare, et ab earum tyrannide mundum veniebat eripere. Ad virginem desponsataviro, cui nomen erat Joseph, de domo David, et nomen virginis Maria. Quod dicitur de domo David, non tantum ad Joseph,
Abbreviated transcription (Latin):
aula nobilis genere: sed
nobilior sanctitate. potẽs
quondam diuiciis: sed nũc xp̃ĩ
paupertate insignior. Grecorum
stirps. soboles scipionũ. pauli he¬
res: cuius uocabulum trahit. ro
ta fulgencia informis luti uili¬
tate mutauit.ii. leccõ.¬

Expanded text:
 nobilis genere, sed multo nobilior sanctitate, potens quondam diuitiis, sed nunc Christi paupertate insignior, Gracchorum stirps, suboles Scipionum, Pauli heres, cuius uocabulum trahit, Maeta fulgentia informis luti uilitate mutauit. no
Abbreviated transcription (Latin):
uoce flebili querebat᷑ dicẽs.
Heu michi quia peregrinatio me¬
a prolongata est: habitaui cum
habitantibz cedar. multum pere¬
grinata est anima nea

Expanded text:
 alDB querebatur dicens: heu mihi, quia peregrinatio mea prolongata est, habitaui cum habitantibus Cedar, multum peregrmataest anima mea
Abbreviated transcription (Latin):
usq peruemiatis ad aquã et ibi
supinũ eum deponite. et terra
atqz lapidibus obruetes dimitti¬

Expanded text:
usque perveniatis ad aquam, et ibi eum supinum deponite, et terra atque lapidibus obrutum, ibi dimitti
Abbreviated transcription (Latin):
tormenta cum decollandus
uenisset ursicinus ad palmans:
expauit. et dun uellet male eua¬
dere: exclamauit uitalis dicẽs ei.
Noli ursicine medice qui alios cũ¬
rare cõsueuisti. teipsum eterne
mortis iaculo uulnerare. et qui
per passionem niniã uenisti ad

Expanded text:
tormenta decollandus venisset sanctus Ursicinus ad Palmam, expavit: et dum vellet male evadere, exclamavit S. Vitalis dicens: Noli, noli, Ursicine medice, qui alios curare consuevisti, te ipsum aeternae mortis jaculo vulnerare; et qui per passiones nimias venisti ad
Abbreviated transcription (Latin):
latinam rome. qui ab epheso
exercuit ad urbem romanã ꝑduct᷑
presente senatu ante portã lati¬
nam in feruẽtis olei dolio mssus
est. agente hoc impio principe
qui xpristianorum infestissimꝰ
la relegatur exilio. ubi apocalip¬

Expanded text:
li. Qui ab Epheso,exercuit, ad urbem Romam perductus, praesente senatu ante portam Latinam in ferventis olei dolium missus est, agente hoc impio principe qui Christianorum infestissimus lam relegatus exsilio, Apocalyp
Abbreviated transcription (Latin):
suam. qui totu diem in dei lau
iam noctis tenebris: sinuil acce¬
perunt. cibos. Cunqz ad mensam
soror eius rogauit eum diceris.
Queso te frater ut ista nocte me¬
non deseras. ut usqz mane ali¬
quid de celestis uite guudiis loqͣ¬
mur. Cui ille respondet Mane
Tanta uero celi erat serenitus ut
nulla in aere nubes appareret .i .l.¬
anctimonialis autem fe¬
mina cum uerba fratris
negantis audisset ĩsertas digit
manus super mensam posuit.
et caput in manibus domniũ¬
ret de mensa caput. tanta choru¬
scationis et toiitrui uirtꝰ tãtaq
mundacio pliuie erupit. ut neq

Expanded text:
r: qui totum diem in Dei laudjam noctis tenebris simul acceperunt cibos. Cumque adhuc ad mensam soror ejus eum rogavit, dicens: Quaeso te ne ista nocte me deseras, ut usque mane de coelestis vitae gaudiis loquamur. Cui ille respondit: QuidTanta vero erat coeli serenitas, ut nulla in aere nubes appareret. Sanctimonialis autem femina, cum verba fratris negantis audisset, insertas digitis manus super mensam posuit, et caput in manibus omniret de mensa caput, tantae coruscationis et tonitrui virtus, tantaque inundatio pluviae erupit, ut neque
Abbreviated transcription (Latin):
continenter uixerunt deum semꝑ
orantes: ut puerũ illum nõ tãtũ¬
diuiciarũ ꝙͣ morũ suor haberent¬
heredem. Illis autem deus ab eie
turus esset. Nam cũ adhuc lait
aleretur: quarta et sexta feria s¬
mel tantum in die lactebat. Res¬

Expanded text:
inenter uixerunt, semper orantes deum ut puerum illum diuiciarum et morum suorum haberentheredem. Illis autem deus de puerturus erat. Nam cum lacte aleretur, quarta et sexta feria semel tantum in die lactabat.
Abbreviated transcription (Latin):
actus autẽ iuuenis a lior
iuuenũ lasciuiam fugiẽs
uel solus uel cum parentibz sẽpa
ad ecclesiam ueniebat. et qͥsquid
de sacra scriptura audiebat: meõ¬

Expanded text:
actus autem iuuenis aliorum iuuenum lasciuiam fugiens uel solus uel cum parentibus semper ad ecclesiam ueniebat et quidquid ibi de sacra scriptura audire poterat memo
Abbreviated transcription (Latin):
mandus igitur sanctis il
haud procul a maris occeam lit¬
tore ex xpĩanis atqz inclitis pa¬
rentibus editus est. Pater eius
serenus nomine. genitrix uero
amancia uocabatur. Sed cum
iam adolescenciam transiens in
parentesqz relinquens. ogiã insu¬
lam que a littore maris quadra¬
ginta distat miliarib: felici na¬
iugans cursu: tandem portũ mo¬

Expanded text:
mandus igitur sanctissimuaut procul a maris Oceani litore ex christianis atque inclitis parentibus aeditus puer est. Pater eius Serenus nomine, genetrix vero Amantia vocabatur. Sed cum iam adulescentiam transiens, inparentesque relinquens, Ogiam insulam, quae a litore Oceani maris quadraginta distat milibus, felici navigans cursu, tandem portum mo
Abbreviated transcription (Latin):
uadam die dũ ei a fratrib
imperatum fuisset ut obe¬
diencie causa per insulã deambu¬
laret; fit ei repente obiuiã serpẽs
post nec ante in eadem uisus est.
Quo uiso perterritus puer. cum
suit: et ad latebras redire imperat.
non comparuit. Sicqz eandem in¬
sulam per oracionẽ beati uiri amã¬
di ommpotens deus liberauit a pe

Expanded text:
ur die, dum ei a fratribus imperatum fuisset, ut oboedientiae causa per insulam deambularet, fit ei repente obviam mirae magpost nec antea in eadem visus est insula. Quo viso persuit, enusquam conparuit. Sicque eandem insulam per orationem beati viri Amandi omnipotens Deus ab inmine
Abbreviated transcription (Latin):
plenus ira dãnauit ĩ scripcioĩb
sanctũ p̃sbiterũ ianuariũ. Sctm̃
uero gordianũ similiter dãnauit.¬
et in custodia publica posuit. atq
audam clemẽciano quẽ uicariũ
in loco eius dederat tradidit. in l.¬
lemencianus uero pro tri¬
bunali sedens. beatũ gor¬
dianum uinctũ cathenis prese¬
tari fecit. Ille in xp̃i cõfessione
ultimũ capite trũcatus est. Cuiꝰ
corpus iussit iniquus uidex: ãte
templum appollinis in tellure¬
iactari. Ut a canibz roderetur.¬

Expanded text:
scriptionibus sanctum presbyterum Januarium; sanctum vero Gordianum similiter damnatum in custodia publica posuit; atque cuidam Clementiano, quem vicarium ejus loco dederat, tradidit. lementianus autem pro tribunali residens, beatum Gordianum vinctum catenis sibi praesentari fecit. Ille in confessione ultimo capite truncatur. Cujus corpus jussit iniquus judex ante templum Apollonis in Telludejactari, ut a canibus roderetur.
Abbreviated transcription (Latin):
olennitatem nobis hodierne
celebritatis. quã quadragesimo
dominice natiuitatis die debitis
ueneranuur officiis maxime eius¬
dem dñ saluatoris nr̃i sinul et
intemerate gemtricis eius hĩli¬
tati dedicatam. sacra euangelii
lectio designat: exponens eos qui
legi nichil debeant: implendis se
legalibus per omnia subdidisse
decretis: sicut modo cum legeretur¬

Expanded text:
olemnitatem nobis hodiernae celebritatis, quam quadragesimo dominicae nativitatis die debitis veneramur officiis, maxime ejusdem Domini Salvatoris nostri, simul et intemeratae genitricis ejus humilitate dedicatum sacra Evangelii lectio designat, exponens eos qui legi nihil debuerant, implendis se legalibus per omnia subdidisse decretis. Sicut enim modo cum Evange