comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
benadab hoc fecisse intelligat᷑. ⁊ tñ
mortuus ẽ rex: ⁊ regnauit asael ꝑ eo.
Quidã tñ hoc exponunt de obseqͥo
mortui. dicentes qͦd asael mortuum
lauit aqua. ⁊ expandit stragulũ
suꝑ faciẽ mortui. Iosephꝰ plane dic̃
qͦd asael altera die infuso laqueo
strangulauit eũ Ad hc sensũ qͥdã
p̃dictã litterã referunt. dicentes
quod asael uestẽ madefactã posuit
suꝑ faciẽ eius. simulans refrigera¬
tionẽ. s statĩ effudit aꝗͣ suꝑ os eius
orro anno qͥnto ioram filii achab
regis isrł in quo ꝯregnauerat¬

Expanded text:
Benadad, hoc fecisse intelligatur, et tamen mortuus est rex, et regnavit Azahel pro eo. Quidam tamen hoc exponunt de obsequio mortui, dicentes quod Azahel mortuum lavit aqua, et expandit stragulum super faciem mortui. Josephus plane dicit, quod Azahel altera die infuso laqueo strangulavit illum. Ad hunc sensum quidam praedictam litteram referunt dicentes quod Azahel vestem madefactam posuit super faciem ejus, simulans refrigerationem, sed statim effudit aquam super os ejus, orro anno quinto Joram filii Achab, regis Isr
Abbreviated transcription (Latin):
benadab rex syrie audiens qͦd
d̾s amouerat eũ ab obsidione. ⁊ nõ
homo: ꝯtristatus egrotabat. Hely¬
seus aũt ueniebat damascum. Et
misit rex in occursũ eiꝰ asael cum
munerib: ut ꝯfuleret eũ de infir¬
mitate sua. Cui querenti respodit
helyseus. Dic ei. Sanaberis. Nec
dixit ei sanabit᷑. quia mortuus est
rex: s ut diceret ei sauaberis.
Postea traxit asael in parte dicens.
Ostendit mͥ dñs qͥa moriet᷑. ⁊ tueriˢ
rex syrie. Tc̃ impletũ est qͦd direrat

Expanded text:
Syriae, audiens quod Deus amoverat eum ab obsidione, et non homo contristatus aegrotabat . Elisaeus autem veniebat Damascum, et misit rex in occursum ejus Azahel cum muneribus, ut consuleret eum de infirmitate sua. Cui quaerenti respondit Elisaeus: Dic ei: Sanaberis. Nec dixit sanabitur, quia mortuus est rex. Sed ut diceret ei, sanaberis, postea traxit Azahel in partem dicens: « Ostendit mihi Dominus, quia morietur, et tu eris rex Syriae. » Tunc impletum est, quod dixer
Abbreviated transcription (Latin):
die exiret ionathas cũ armigero
suo. ut exploraret stationẽ phylistinoꝵ.
patre suo ignorante.ꝰ uoluit tͣnsire
ionathas ad phylisteos ꝑ uallem p̃¬
ruptã: scopulis hinc inde emiinentibꝰ
in modũ dentiũ. Et ait ionathas
ad puerũ. Cũ apparuerimꝰ eis. si dixe¬
riit manete donec ueniamꝰ ad
uos: stemus. Quod si dixerint ascẽ
dite ad nos: ascendamus. qͥa tra¬
didit eos dñs in manibꝰ nostris.
Hoc erit nobis signũ. Cumq dixis¬
sent phylistei ascendite ad nos: a
scendit ionathas reptans manibus
⁊ pedibꝰ: & armiger post eũ. Et
exterruit eos dñs ante ionathan
iuginti uiros in media parte iuge¬
ri: & ꝯturbata sunt castra: ⁊ diffu¬
giebant. mutuo se ꝑimentes. indi¬
cauer̾̃t speculatores sauli fugã hostiũ.¬

Expanded text:
die exiret Jonathas cum armigero suo, ut exploraret stationem Philisthinorum, patre suo ignorante , et transire voluit Jonathas ad Philisthaeos per vallem praeruptam scopulis, hinc et inde eminentibus, in modum dentium. Et ait Jonathas ad puerum: « Cum apparuerimus eis, si dixerint: Manete donec veniamus ad vos, stemus: Quod si ddite ad nos ascendamus quia tradidit eos Dominus in manibus nostris hoc erit nobis signum sent Philisthaei: « Ascendite ad nos, » ascendit Jonathas reptans manibus et pedibus, et armiger ejus post eum. Et exterruit eos Dominus ante Jonatham, viginti viros in media parte jugeri. Et conturbata sunt castra, et diffugiebant, mutuo se perimentes; et indicaverunt speculatores fugam hostiu
Abbreviated transcription (Latin):
ait ad achiam. Applica id ẽ p̃para
archã dĩi: ad ꝯsulendũ dñm. Cumq
tumultꝰ crebresceret in castris: ait
ad sacerdotẽ. Strahe manũ tuam.
cũ saul quasi decẽ milia. Uidensq
saul morã cdamnosã si comederent:
achurauit ppłm dicens. Maledictus
iur. id ẽ dignꝰ erit morte qͥ comederit
panẽ usq ad uesperã: donec ulciscar
de inimicis meis. Cũq transiret po¬
płs ꝑ saltũ: apparuit mel fluens. et
nullus gustauit ex eo. Ionathas qui
ñ audierat maledictũ patris: tinxit
uirgam in fauo. I cũ gustasset. illu¬
minati sunt ocłi eiꝰ: id ẽ facies exhy¬
larata ẽ resũptis uiribꝰ. Dicit᷑ quod
tanta copia mellis ibi ẽ in cauis ar¬
boꝵ. ⁊ cauernis petrarũ. ⁊ abditis
in quercu. que erat in sorte effrrũ.

Expanded text:
ait ad Achiam: « Applica, » id est praepara, « arcam Domini ad consulendum Dominum. » Cumque tumultus crebresceret in castris, ait ad sacerdotem: « Contrahe manum tuam. cum Saul quasi decem millia. Vidensque Saul moram damnosam si comederet, adjuravit populum, dicens: « Maledictus vir, » id est dignus erit morte, « qui comederit panem, usque ad vesperam, donec ulciscar de inimicis meis. » Cumque transiret populus per saltum, apparuit mel fluens, et nullus gustavit ex eo. Jonathas vero, qui non audierat maledictum patris, tinxit virgam in favo. Et cum gustasset, « illuminati sunt oculi ejus, » id est facies exhilarata est resumptis viribus. Dicitur quod tanta copia mellis est ibi in cavis arborum, et cavernis petrarum et abditis in quercu, quae erat in sorte Ephraim.
Abbreviated transcription (Latin):
resurget hec archa & exibit de
petra & ponet᷑ in monte syna.
& om̃s sc̃i congregabunt᷑ ad eam
regressũ dñ sustinentes. & adu̾

Expanded text:
resurget haec arca, et exibit de petra, et ponetur in monte Sion, et omnes sancti congregabuntur ad eam, regressum Domini sustinentes, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
actum est cum p̾fecisset
rex babylonis godoliam
reliquiis t̾re. ueneruit
ad eum om̃s qui euase¬
rant manus hostiũ. & inter fi¬
nitimas gentes latuerant. uel
quib cũq latibulis saluauerait
animas suas. Multi ꝙͦ de decẽ
tribub quib grauis erat cohabi¬
Itatio samaritanoꝵ. fuerunt etiã¬

Expanded text:
autem cum praefecisset rex Babylonis Godoliam reliquiis terrae, venerunt ad eum omnes qui evaserant manus hostium, et inter finitimas gentes latuerant, vel quibuscunque latibulis salvaverant animas suas: multi quoque de decem tribubus, quibus gravis erat cohabitatio Samaritanorum . Fuerunt etia
Abbreviated transcription (Latin):
iacent moyses & aaron. Dixit q
ieremias p̾sentib. Dñs ex syon
recessit ad celos. inde rursꝰ in uir¬
tute uenturus. & erit signum
presentie eiꝰ qñ uniu̾se gentes
adorauerint lignũ. Dixit q qd̃
hanc archã pret̾ aaron nemo¬
ꝓducere ꝑoterit. & tabulas que
in ea sunt nullus aperiet sacer

Expanded text:
jacent Moyses et Aaron. Dixitque jacent Moyses et Aaron. Dixitque Jeremias praesentibus: Dominus ex Sion recessit ad coelos, inde rursus in virtute venturus, et erit signum praesentiae ejus, quando universae gentes adoraverint lignum. Dixitque quod hanc arcam nemo praeter Aaron producere poterit, et tabulas, quae in eis sunt nullus aperiet sacer
Abbreviated transcription (Latin):
num dedit qd̃ eoꝵ ydola eu̾ti opor¬
teret. cum uirgo pareret. Unde
& sacerdotes eoꝵ in secreto tẽpli lo¬
co imaginẽ uirginis & pueri sta¬
tuentes adorabant. Dũ uͦ ꝑtolo¬
meus rex int̾rogaret eos qua hoc
facerent ratione. dixer̃t paterne
traditionis eẽ mysteriũ qd̾̃ a scõ¬
ꝓpħa acceꝑant maiores. & crede¬
bant in reb ita fore uenturũ.
Hic ẽ ieremias qui tẽplũ eu̾ten¬
dum p̾noscens. archam testam̃¬
ti cũ his que in ea erant tulit.
& p̾cib suis eã absorberi fecit
in petra. Petrã uͦ digito desig
est sigillum in similitudine scul¬
pture que ferro cauat᷑. & ipsũ
dñi nomen nubis oꝑim̃to celatũ
est. ut ex tẽ nec locũ qͥs recogno¬
usq in hunc diem & usq in finẽ.
& pristine figure instar illic sepe
nubes ut ignis fit nocturno tẽ¬
pore eo qd̾ gła d̃i ab eiꝰ lege ñ desi¬
nat. Est autẽ petra illa in here¬
mi terra. int̾ duos montes in qͥb

Expanded text:
num dedit, quod eorum idola everti opornum dedit, quod eorum idola everti oporteret, cum virgo pareret. Unde et sacerdotes eorum in secreto templi loco, imaginem virginis et pueri statuentes, adorabant. Dum vero Ptolomaeus rex interrogaret eos, qua haec facerent ratione, dixerunt paternae traditionis esse mysterium, quod a sa acceperant majores, et credebant in rebus ita fore venturum. Hic est Jeremias, qui templum evertendum praenoscens, arcam testamenti cum his quae in ea erant, tulit, et precibus suis ea absorberi fecit in petra; petram vero digito designest sigillum in similitudinem scripturae quae ferro cavatur; et ipsum Domini nomen nubis operimento ita celatum est, ut ex tunc nec locum quis recognousque in hunc diem et usque in finem. Et pristinae figurae instat illic saepe nubes, ut ignis fit nocturno tempore, eo quod gloria Dei ab ejus lege non desinat. Est autem petra illa in eremi terra inter duos montes, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
latericio. Egyptii uͦ honorauer̃t
ꝓpħam sepelientes eũ iuxta tum¬
lum regũ memores bnficioꝵ que
p̃strrerat egypto. Oatione enĩ su¬
a fugauerat aspides & bestias aqͣ¬
rum quas greci cocodrillos uocait.
quib priꝰ egyptꝰ infestabat᷑. Tradt̃
etiã qd̾ adhuc de puluere eiꝰdẽ loci.
aspidũ ꝑcussura sanat᷑ & fugant᷑
cocodrilli. De eodẽ ait epiphaniꝰ.
audiuimꝰ a uiris seniorib qui ex
seruoꝵ antigoni & ꝑtolomei stir¬
pe descend̾ant. qd̃ alexander ma¬
cedo ueniens ad sepulchrũ ꝓpħe.
& cognoscens loci misteriũ tran¬
stulit ip̃m in alexandriã & sepe¬
liuit gloriose. & ex tẽ a t̾ra illa
ꝓhibiti st̃ cocodrilli & aspides pe¬
nitus. Nam & idẽ alexander priꝰ
introduxerat illuc serpentes qͦs¬
dam qͥ uicemarsoꝵ aspides fuga¬
bant s ñ poterant eas penitꝰ ex¬
tirpare. quos qͥa ab argis pelopo¬
nii aduererat. argones noĩauit.
Hic ẽ ieremias qͥ regib egyꝑti sig¬

Expanded text:
latericio. Aegyptii vero honoraverunt latericio. Aegyptii vero honoraverunt prophetam sepelientes eum juxta tumulum regum, memores beneficiorum quae praestiterat Aegypto. Oratione enim sua fugaverat aspides et bestias aquarum, quas Graeci crocodilos vocant, quibus prius Aegyptus infestabatur. Tradunt etiam qaspidum percussura sanatur, et fugantur crocodili. De eodem ait Epiphanius: Audivimus a viris senioribus, qui ex seniorum Antigoni, et Ptolomaei stirpe descenderant, quod Alexander Macedo veniens ad sepulcrum prophetae, et cognoscens loci mysterium, transtulit ipsum in Alexandriam, et sepelivit gloriose, et ex tunc a terra illa prohibiti sunt crocodili et aspides penitus. Nam et idem Alexander prius introduxerat illuc serpentes quosdam, qui vice marsorum aspides fugabant, sed non poterant eas penitus exstirpare, quos quia ab Argis Peloponii advexerat, argones nominavit. Hic est Jeremias, qui regibus Aegypti sig
Abbreviated transcription (Latin):
ad ieremiã a paruo usq ad mas¬
num. Disponebant enĩ fugere
in egyptũ. tim̃tes ne occiderent.
a chaldeis ꝓ morte godolie. E dui¬
Sume lapides grandes & absconde
eos in cripta q̃ est sub muro late¬
ricio in porta domꝰ pharaonis &
dices ad uideos. Hec dicit dñs.
Ecce ego assumã seruũ meũ nabu¬
codonosor & ponã thronũ eiꝰ suꝑ
lapides istos. & ꝑcutiet terram
egypti. & ꝑibitis uos cũ egyptiis.
Dorro mulieres eoꝵ sacͥficabant di
bant placentas & libamina. Cũq
argueret eas ieremias: dixerurt.
Quando fecimꝰ ħ in urbib uida :¬
saturati sumꝰ ꝑanib & bene erat
nob̃. ex qͦ aut̃ cessauimꝰ. indigemꝰ
om̃ib. & gladio & fame consũpti
sumꝰ. & respondit ieremias. Hec
dicit dñs. Ego iuraui in nomi¬
ne meo magno. quia om̃s uiri iu¬
da qui st̃ in t̾ra egypti gladio &
fame ꝑibunt donec penitꝰ consu¬
mant᷑. Ꝙ insurrerit popłs adu̾s
ieremiã. & lapidauer̃t eũ lapidi¬
bus quos absconderat sub muro

Expanded text:
ad Jeremiam a parvo usque ad magnum . » Disponebant enim fugere in Aegyptum, timentes ne occiderentur a Chaldaeis pro morte Godoliae. Et dixSume lapides grandes, et absconde eos in crypta, quae est sub muro latericio in porta domus Pharaonis, et dices ad Judaeos: Haec dicit Dominus: Ecce ego assumam servum meum Nabuchodonosor, et ponam thronum ejus super lapides istos, et percutiet terram Aegypti, et peribitis vos cum Aegyptiis. » Porro mulieres Hebraeorum sacrificabant diibant placentas et libamina. Cumque argueret eas Jeremias, dixerunt: « Quando fecimus haec in urbibus Juda saturati sumus panibus, et bene erat nobis. Ex quo autem cessavimus indigemus omnibus, et gladio, et fame consumpti sumus. » Et respondit Jeremias: « Haec dicit Dominus: Ego juravi in nomine meo magno, quia omnes viri Juda, qui sunt in terra Aegypti gladio et fame peribunt, donec penitus consumantur. » Et insurrexit populus adversus Jeremiam, et lapidaverunt eum lapidibus, quos absconderat sub muro
Abbreviated transcription (Latin):
gladius quẽ formidatis ibi cõ¬
prehendet uos. & ꝑibitis gladi-
Non misit te dñs. s baruch inci¬
tat te adu̾sum nos. ut tradat
nos in manꝰ chaldeoꝵ. E descen¬
der̃t om̃s cum mulierib & par¬
uulis & om̃i sub̃a sua in egyptũ.¬
& duxer̃t secũ ieremiam & ba¬
ruch. & desolata ẽ terra. & sa¬
batizauit multis annis sicut
p̾dixerat ieremias. Non enim
tnͣstulit in eam rex babylonis
colonos sic̃ fecerat rex assirioꝵ
reliqͥe iuda in egypto in mag¬
dalo & inthapnis & in menphi
& in t̾ra phatires. & ẽ nomen
regis a qͦ pars illa egyꝑti sic de¬
nominata ẽ. E factus ẽ sermo

Expanded text:
 quem formidatis, ibi comprehendet vos, et peribitis gladio,non misit te Dominus. Sed Baruch incitat te adversus nos, ut tradat nos in manus Chaldaeorum . » Et descenderunt omnes cum mulieribus, et parvulis, et omet duxerunt secum Jeremiam et Baruch. Et desolata est terra et sabbatizavit multis annis sicut praedixerat Jeremias. Non enim transtulit in eam rex Babylonis colonos, sicut fecerat rex Assyriorum reliquiae Juda in Aegypto in Magdalo, et in Taphnis, et in Memphis, et in terra Phatures, et est nomen regis, a quo illa pars Aegypti sic denomina
Abbreviated transcription (Latin):
dit illi dñs aduentũ xͥ dicens.
Si morã fecerit expecta eũ qͥa ue¬
niens ueniet & ñ tardabit. Q
imp̾̃catꝰ ẽ ab acuc nabuchod̾ int̾
płima diceis. Ue qͥ potũ dat a¬
mico suo mictens fel. & inebri
ans ut aspiciat nuditatẽ eius
qd̃ fecit nabuchod̃. sedechie. Ul¬
timo scͥpsit canticũ dñe audiui
& c̃. Hic dũ ferret pulmentũ
messorib. dixit domesticis suis.
Ibo ad terrã longinquã: cito re¬
Ultimã qͦq desolationẽ templi p̾dixit. quod¬
gens occidentalis hanc eẽt act᷑a.
auferent᷑. & qͦ sint nullꝰ agno¬
scet. Ipsa uͦ in heremo adducent᷑.¬
& eos in ultimo qͥ ꝑsecutionem
sustinent. a serpente illumina¬
bit dñs sic̃ a pͥncipio. Q mortu
us abacuc: & sepultꝰ ẽ in agro
ꝓprio solus. Porro de damele qnͣ¬
tum suꝑuixeritłreditũ popłi
in uideã nescimꝰ. Defunctꝰ autẽ
sepultꝰ ẽ in spelunca regali soł
cũ gła. Hic ẽ daniel qͥ dedit signa
in montib suꝑ babyloniam di¬

Expanded text:
dit illi Dominus adventum Christi dicens: « Si moram fecerit, exspecta eum, quia veniens veniet, et non tardabit . » Et imprecatus est Habacuc Nabuchodonosor inter plurima dicens: « Vae qui potum dat amico suo mittens fel, et inebriat eum, ut aspiciat nuditatem ejus; » quod fecit Nabuchodonosor Sedeciae. Ultimo scripsit canticum: « Domine, audivi, » etc. Hic dum ferret pulmentum messoribus, dixit domesticis suis: Ibo ad terram longinquam, cito reultimamque templi desolationem praedixit, quodgens occidentalis hanc esset acturaauferentur, et quo sint nullus agnoscet. Ipsa vero in eremo adducentur, et eos in ultimo, qui persecutionem sustinent a serpente, illuminabit Dominus sicut a principio. Et mortuus est Habacuc, et sepultus in agro proprio solus. » Porro de Daniele quantum supervixerit post reditum populi in Judaeam nescimus. « Defunctus autem, et sepultus est in spelunca regali solus cum gloria. Hic est Daniel, qui dedit signum in montibus super Babyloniam di
Abbreviated transcription (Latin):
orro abacuc fuit de tͥbu symeon.
Hic p̾uidit captiuitatẽ ierłm
uenturã. & aduentantib chal¬
deis fugit in sarrarnam. & erat
incola in t̾ra isrł. Descendenti¬
b uͦ reliqͥis iude in egyptũ qͣsi
ꝑegͥnabat᷑ in t̾ra sua. & scripsit.

Expanded text:
orro Habacuc fuit de tribu Simeon. Hic praevidit captivitatem Jerusalem futuram, et advenientibus Chaldaeis fugit in Sostratenam, et erat incola in terra Israel. Descendentibus vero reliquiis Judae in Aegyptum, quasi peregrinabatur in terra sua; et scripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
pst mortẽ darii medi cyrꝰ mo¬
narchiam tenuit orientis.
cuiꝰ sedem posuit apd̃ ꝑsas licet
regnũ medoꝵ maius ẽẽt & ho¬
Inorabiliꝰ. eo qd ꝑse eũ sublima¬
uerant in regem. Iste fuit ne¬
pos darii ex sorore. nepos uͦ astia¬
gis ex filia. Porro astiages unicã
habuit filiã. Q uidit somnium
qd̾ de genitalib filie oriebat᷑ ui¬
tis q̃ totã occupabat asiã. & acce¬
pit a coniectorib se habiturũ
nepotẽ ex filia qͥ dñs eẽt asie. &
ip̃m deiceret a regno. Qd̃ timeis
dedit filiã suã uxorẽ militi plebep
ne filiꝰ ex ea nasceret᷑ nobilis &
potens. Pret̾ea filiã pregnant̃
adsciuit. & natũ ex ea filiũ. cudd̃
participi archa noꝵ Eradidit acs¬
dendum. Qͥ credens regnũ tũ¬
siturũ ad filiã. filiũ ipsiꝰ ueritꝰ
est occid̾e & uni de pastorib re

Expanded text:
st mortem Darii Medi, Cyrus monarchiam tenuit Orientis, cujus sedem posuit apud Persas; licet regnum Medorum majus esset et honorabilius, eo quod Persae eum sublimaverant in regem. Iste fuit nepos Darii ex sorore, nepos vero Astyagis ex filia. Porro Astyages unicam habuit filiam, et vidit somnium, quod de genitalibus filiae oriebatur vitis, quae totam occupabat Asiam, et accepit a conjectoribus se habiturum nepotem ex filia, qui dominus esset Asiae, et ipsum dejiceret a regno. Quod timens dedit filiam suam uxorem militi plebeio, ne filius ex ea nasceretur nobilis et potens. Praeterea filiam praegnantem ascivit, et natum ex ea filium, cuidam participi arcanorum tradidit occidendum. Qui credens regnum transiturum ad filiam suam, filium ejus veritus est occidere, et uni de pastoribus re
Abbreviated transcription (Latin):
Et ita tractunt illos potuisse fieri con¬
iuges Noluit aut acqͥescere amnon.
⁊ opp̃ssit eam: ⁊ stati exosam habuit
ea magis ꝗͣ ante dilererat. & eiecit
eam a se rogante ut apud eu mane¬
ret ⁊ esset᷑ uxor. Cumq eiecissent ea
pueri amnon. asꝑsit cinere capiti
suo ⁊rupit tunica talare qua ute¬
baut filie regis uirgines. quã iosephꝰ
uocat colobiũ manicatũ: & ĩpositis
manibꝰ suꝑ caput. ingressa est ad
absalon frẽm suũ eiulans. Cui fr̃ ait.

Expanded text:
et ita traditur illos potuisse fieri conjuges. « Noluit autem acquiescere Amnon, et oppressit eam, et statim exosam habuit eam, magis quam ante dilexerat. Et ejecit eam a se rogantem ut apud se maneret, et esset ei uxor. Cumque ejecissent eam pueri Amnon, aspersit cinerem capiti suo, et rupit tunicam talarem, qua utebantur filiae regis virgines, quam Josephus vocat colobium manicatum. Et impositis manibus super caput, ingressa est ad Absalon fratrem suum ejulans. Cui frater ai
Abbreviated transcription (Latin):
tuo in ifrł. S loquere ad regẽ: ⁊ n
negabit me t̾ Hoc aiebat: ut subt̾¬
fugeret man ei. Non enĩ fas erat
sođm legẽ: ut qͥs duceret sororẽ ex patͦ.
Tũ quidã determinant hoc dictũ eẽ.
si fuerunt ambo eiusdẽ ppłi. Hec autẽ
fuerat de matre gentili maacha qͣ¬

Expanded text:
tuo in Israel, sed loquere ad regem et non tuo in Israel, sed loquere ad regem et non negabit me tibi. « Hoc aiebat, ut subterfugeret manus ejus. Non enim fas erat, secundum legem, ut quis duceret sororem ex patre. Tamen quidam determinant hoc dictum esse, si fuerint ambo ejusdem populi, haec autem fuerat de matre gentili,
Abbreviated transcription (Latin):
actum est post hec: suscitauit
dñs malũ in domo dd̾ in hunc
modũ. Aminon pͥmogenitꝰ eiꝰ dilige¬
bat thamar sororẽ absalon . ex utroq
parente: ita ut deꝑiret in ea ⁊ egro¬
taret. Nuic erat cognatus ⁊ fanulia¬
ris. ionadab filiꝰ semmaa fr̃is clauid.
prudens ualde: quẽ iosephꝰ ionathas
uocat. Hunc quidã arbitrant᷑ fuisse
nathan. S absit ut. ꝓpħa flagitiosũ.
dederit ꝯsiliũ. Hic ait amnon. Q
re sic attenuaris macie fili regis: qͣi
diceret. Qͥ debes succedere regi in
regnũ. Et respondit aninon. Diligo
thamar supͣ modũ. Qͥ respondit. Si¬
mula languorẽ. Cumq uenerit pat̾
tuus ad te inuisendũ: dic ei. Ueniat
oro thamar soror mea. ⁊ faciat michi
pulmentũ: ut comedã suauiꝰ de ma¬
nu eiꝰ. Cũq uenisset thamar missa
eiecit amnon a se uniusos. Cumq¬
intulisset cibos ad eũ in ꝯclaui. app̃¬
hendit eã. ⁊ ait. Cuba mecũ: soror
mea. Que respondit. Noli frater
oppͥmere me: ⁊ facere obꝓbrui gen̾i

Expanded text:
actum est post haec suscitavit Dominus malum in domo David in hunc modum. Amnon primogenitus ejus diligebat Thamar sororem Absalon ex utroque parente, ita ut deperiret in ea, et aegrotaret . Huic erat cognatus, et familiaris Jonadab filius Semmaa, fratris David, prudens valde, quem Josephus Jonathan vocat. Hunc quidam arbitrantur fuisse Nathan: sed absit ut propheta flagitiosum dederit consilium. Hic ait ad Amnon. « Quare sic attenuaris macie, fili regis? » Quasi diceret: qui debes succedere regi in regnum. Et respondit Amnon: « Diligo Thamar supra modum. Cui respondit: Simula languorem. Cumque venerit pater tuus ad te visitandum, dic ei: Veniat, oro, Thamar, soror mea, et faciat mihi pulmentum, ut comedam suavius de manu ejus. Cumque venisset Thamar missa ejecit a se Amnon universos. Cumque tulisset Thamar cibos ad eum, in conclavi, apprehendit eam, et ait: « Cuba mecum, soror mea. Quae respondit: Noli, frater, opprimere me, et facere opprobrium generi
Abbreviated transcription (Latin):
die illa & deinceps. Q rex asti¬
ages appositꝰ ẽ ad patres suos.
& suscepit cyrus regnũ eius id
est regnũ ꝑsarũ. Forte hic det̾¬
minat᷑ tempꝰ qͦ liberata ẽ su¬
sanna qnͣdo scił. cyrus factus ẽ
rex ꝑsarũ. & dariꝰ rex medoꝵ.¬
& adhuc stabat regnũ babylo¬
nis. Q erat in babylone rex de
& draconis. quã appellat hebreꝰ
eo qd̾ falsũ legit᷑ in ea & ĩpossibi¬
le de tnͣslatione abacuc. Et re¬
fert ieronimꝰ qd̵ cũ dixisset ei
hebreꝰ suꝰ talem translationẽ
corporalẽ nusꝙͣ factã ẽẽ respon¬
dit qͥdã sciolus qͥ erat cũ eis ex¬
chielẽ tnͣs latũ de chaldea in
iudeã. & irrisit eũ hebreus di¬
siue in corpore siue extͣ corpus
nescio d̾s scit. & addidit hebrẽ
nicħ in hac fabula. ꝓpħicũ nar¬
rari. s opꝰ tm̃ ex industͥa factum:

Expanded text:
die illa, et deinceps. Et rex Astydie illa, et deinceps. Et rex Astyages appositus est ad patres suos, et suscepit Cyrus regnum ejus, » id est regnum Persarum. Forte hic determinatur tempus, quo liberata est Susanna, quando scilicet Cyrus factus est rex Persarum, et Darius rex Medo adhuc stabat regnum Babylonis, et erat in Babylone rex, deet draconis, quam fabulam appellat Hebraeus, eo quod falsum legitur in eo, et impossibile de translatione Habacuc. Et refert Hieronymus, quod cum dixisset ei Hebraeus talem translationem corporalem nusquam factam esse, respondit quidam sciolus, qui erat cum eis, Ezechielem translatum de Chaldaea in Judaeam. Et irrisit eum Hebraeus di« Sive in corpore, sive extra corpus, nescio, Deus scit . « Et addidit Hebraeus nil in hac fabula propheticum narrari, sed opus tantum ex industria factum
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ potiꝰ qm peocare in deũ.
& exclamauit. & accͤrentes fa¬
muli erubuer̃t cũ audissent
senes loqͥ. Alt̾a die statuta est
susanna in medio popłi & po¬
nentes senes manꝰ suas suꝑ ca¬
put eiꝰ ꝯtestati st̃ se uidisse iu¬
uenem & ipsã parit̾ cõmisceri.
& condẽnauer̃t eã ad mortẽ. Et
clamauit susanna uoce mag¬
na ad dm̃. Dñe tu scis qͥa in no¬
cens morior. Cũq traheretur.
suscitauit d̃s pueri sp̃m. cui no¬
men damel. Non ẽ credendum
his qͥ dict̃ danielẽ mortuũ fui¬
sse & tc̃ suscitatũ. & deinceps
qͥ pͫ quasi latens qͥescebat. Et
ait daniel ad popłm. Reu̾timi¬
ni ad iudiciũ. qͥa falsũ locuti
st̃ adu̾sus eã. Cũq reu̾tissent.
separauit daniel senes ab inui¬
cem. & aduocans unũ dixit.
Sub qua arbore uidisti eos collo
Et exclamauit popls in eos ꝓpt̃
dissonantiã. & int̾fecer̃t eos id÷
regi tradider̃t int̾ficiendos. Et
factꝰ ẽ daniel magnꝰ in poplo a

Expanded text:
eorum, potius quam peccare in Deum. eorum, potius quam peccare in Deum. Et exclamavit: et accurrentes famuli, erubuerunt, cum audissent senes loqui. Altera die statuta est Susanna in medio populi, et ponentes senes manus suas super caput ejus, contestati sunt se vidisse juvenem et ipsam pariter commisceri, et condemnaverunt eam ad mortem. « Et clamavit Susanna voce magna ad Deum: Domine, tu scis, quia ignorans morior. Cumque traheretur suscitavit Deus spiritum pueri, cui nomen Daniel. » Non est credendum his qui dicunt Danielem mortuum fuisse, et suscitatum tunc, et deinceps qui prius, quasi latens, quiescebat. Et ait Daniel ad populum: « Revertimini ad judicium, quia falsum locuti sunt adversus eam. » Cumque revertissent, separavit Daniel senes ab invicem, et advocans unum dixit: « Sub qua arbore vidisti eos colloq» Et acclamavit populus in eos propter dissonantiam, et interfecerunt eos, id est regi tradiderunt interficiendos. « Et factus est Daniel magnus in populo in
Abbreviated transcription (Latin):
posuit stromata uocauit. qͥa ꝑ
eã pleniꝰ nos instruxit: appare
autẽ hoc factũ ẽẽ adhuc recenti
captiuitate. qͥa damel adhͨ iu¬
uenis erat. Porro susanna uxor
ioachĩ. pulchra erat nimis. &
exarser̃t in eã duo seniores iu¬
dices illiꝰ anni de qͥb dicit dñs.
Iniqͥtas egressa ẽ in babylone
a seniorib iudicib. Tradt̃ hebͤi
qͥa mulieres in hoc decipiebar
dicebant se ẽẽ de stirpe dauid.
& xp̃m de semine suo nascitu¬
rũ. hi statuer̃t in cõmune tẽ¬
pus. qͦ susannã possent inue¬
nire solã. & latuer̃t pꝰ meridiẽ
in pomerio helchie. & ingressa
ẽ susanna uolens lauari. id
ungi ꝓ consuetudine t̾re. et
misit puellas ad afferendũ oleũ
aũsmygma ordeũ cũ palea. ũn
faciunt mulieres decoctionẽ
forte ad nitorẽ faciei. Tc̃ cͤren¬
tes senes ad eã dixert̃. Cõmisce¬
re nobiscũ. Alioqͥn feremꝰ ꝯtͣ
te testimoniũ adulterii. Et e¬
legit susanna incid̾e in manꝰ

Expanded text:
posuit, stromata vocavit, quia per posuit, stromata vocavit, quia per eam plenius nos instruxit. Apparet autem hoc factum esse adhuc recenti captivitate, quia Daniel adhuc juvenis erat. Porro Susanna, uxor Joachim, pulchra erat nimis . Et exarserunt in eam duo seniores judices illius anni, de quibus dicit Dominus: « Iniquitas egressa est in Babylone a senioribus judicibus. » Tradunt Hebraei quia mulieres in hoc decipiebantur, quia dicebant se esse de stirpe David, et Christum de semine suo nasciturum. « Hi statuerunt in commune tempus, quo Susannam possent invenire solam, » et latuerunt post meridiem in pomario Helciae. Et ingressa est Susanna volens lavari, id est ungi pro consuetudine terrae, et misit puellas ad afferendum oleum ie smegma hordeum cum palea, unde faciunt mulieres decoctionem forte ad nitorem faciei. Tunc currentes senes ad eam dixerunt: « Commiscere nobiscum, alioquin feremus contra te testimonium adulterii. » Et elegit Susanna incidere in manus
Abbreviated transcription (Latin):
ne quã hebreus ñ ht̃
in libro danielis. & uo¬
cat eam fabulã. ñ qd̃ inficiet᷑
rem gestam. s qͥa in ea falsum
legit᷑ de sacerdotib lapidatis.
qͦs ieremias adustos testat᷑. & qr¬
nos fabulam eã scͥptã ẽẽ a dan¬
ele cũ a quodã greco scͥpta fu̾it
qd ꝓbant ex eo qd̾ quedã allu¬
toy. prinu. prise. Tales enim
allusiones u̾bor ad arbor noĩa.
ñ inueniunt᷑ in hebreo. In tnͣs¬
latione quidẽ nr̃a una ex eis
allusionib qualiscũq legitur.
ut cũ dixiss sacerdos sub cyno
respondit daniel u̾bũ qͣsi allu¬
dens nõi. scindet te mediũ. exp̾s¬
sius fieret si diceret᷑ ita. subili¬
ce. & adderet᷑ ilico. angłs dñi
scindettͫ. Eadẽ allusio potest¬
hic fieri u̾bi. ad nom̃ tẽporis. ut
si diceret᷑ fc̃m ẽ hoc feria scd̃a. &
responderet᷑ feriat te d̃s. hanc
eandẽ hystoriã uocat origenes
fabulã in decimo stromatũ id
instructionũ. Forte scd̃am editi¬
onẽ quã sub obelo & a̾terisco ã¬

Expanded text:
 quam Hebraeus non habet in libro Danielis. Et vocat eam fabulam, non quod inficietur rem gestam, sed quod in ea falsum legitur de sacerdotibus lapidatis, quos Jeremias adustos testatur. Et quia fabulamur eam scriptam a Daniele, cum a quodam Graeco scripta fuerit: quod probatur ex eo quod quaedam allutoy, primi, prise. Tales enim allusiones verborum, et arborum nomina, non inveniuntur in Hebraeo. In translatione quidem nostra una ex eis allusionibus qualiscunque legitur, ut cum dixisset sacerdos sub schino, respondit Daniel verbum, quasi alludens nomini, scindet te medium. Expressius fieret, si diceretur ita, sub ilice, et adderetur: Illico angelus Domini scindet te. Eadem allusio potest fieri verbi ad nomen temporis, ut si diceretur: Factum est hoc feria secunda, et responderetur: Feriat te Deus. Hanc eamdem historiam vocat Origenes fabulam in decimo Stromatum, id est Instructionum, forte secundum editionem, quam sub obelo et asterisco com
Abbreviated transcription (Latin):
achaz filiꝰ ioathan. Qͦd ergo le¬
gitur qd̵ oree int̾fecit phacee &
regnauit ꝓ eo uicesimo anno io¬
athan filii ozie. ex illo tempore
regnum ioathan scͥptura nu-¬
merat. quo patri leꝑso conreg¬
nauit. Ubi autẽ legit᷑ qd anno
annis regnauerit. ab illo tẽpore
numerat quo solus mortuo ꝑa¬
tre regnauit. Porro duodecimo
regnauer̃t ut dictũ est: tunc
quarto anno achar occisus est
phacee. Q si osee occisor eius ñ
regnauit ꝓ eo usq ad duodeci¬
mũ annũ achaz: tẽ regnum
isrł fuit octo annis sine rege.
Itaq p̾dicte cont̾rietates & alie
siquas pret̾misimꝰ : det̾.: mina¬
ri possunt uel ꝑ synodo chen
uel quia quidam cum patrio¬
regnauerunt ante qm soli regna¬
Irent. uel quia quandoq sine rege
fuerunt:

Expanded text:
Achaz filius Joathan. Quod ergo leAchaz filius Joathan. Quod ergo legitur, quod Osee interfecit Phacee, et regnavit pro eo vicesimo anno Joathan fiili Oziae, ex illo tempore regnum Joathan Scriptura numerat, quo patri leproso conregnavit. Ubi autem legitur quod anno annis regnaverit, ab illo tempore numerat, quo solus mortuo patre regnavit. Porro duodecimo regnaverunt, ut dictum est, tunc quarto anno Achaz occisus est Phacee. Etsi Osee, occisor ejus, non regnavit pro eo, usque ad duodecimum annum Achaz, tunc regnum Israel fuit octo annis sine rege. Itaque praedictae contrarietates, et aliae, si quas praetermisimus, determinari possunt, vel per synecdochen, vel quia quidam cum patrregnaverunt, antequam soli regnarent; vel quia regna quandoque sine rege fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
mo ieroboã qui quadraginta
regnare cepit. & qͥnquaginta
duob annis regnauit. Quatu¬
ordecim itaq annis pariter re¬
gnauerunt. orias & ieroboam.
Cui ieroboam post quadraginta
& unũ annũ defuncto. si statĩ
zacharias filiꝰ eiꝰ in regnũ suc¬
cessit: ñ in tricesimo seꝑtimo
s in qͥntodecimo anno regni o¬
zie regnare cepit. Aut gͥ regnũ
isrł uigintitrib annis sine re¬
ge fuit. uel potiꝰ ꝑ istos uiginti
tres annos zacharias filiꝰ ierobo¬
am regnauit. Qͥ tam̃ illi quia
pessime uixit: in regnũ ñ suit
computati. Soli autẽ sex menses
quos correptiꝰ uixit in tricesimo
octauo anno orie. illi st̃ compu¬
tati. In tricesimo autẽ nono an¬
no orie occiso Zacharia sellum
is̃utu rome lie phaceiam int̾fecit. & re¬
ma gnauit in isrł uiginti annis:
mul regnauerunt ioathan in
iuda & phacee in isrł. & annus
qui fuit ultimꝰ ioathan fuit
ꝑhacee septimꝰdecimꝰ. Et ita pha¬
cre regnauit post ioathan trib
annis. in quib conregnauit ei

Expanded text:
 quadraginta regnare coepit, et quinquaginta duobus annis regnavit. Quatuordecim itaque annis pariter regnaverunt Ozias et Jeroboam, cui Jeroboam, post quadraginta et unum annum defuncto, si statim Zacharias filius ejus in regnum successisset, non in tricesimo septimo, sed in decimo quinto anno regni Oziae regnare coepit. Aut igitur regnum Israel viginti tribus annis sine rege fuit, vel potius per istos viginti tres annos Zacharias filius Jeroboam regnavit, qui tamen illi, quia pessime vixit, in regnum non sunt computati. Soli autem sex menses, quos correctius vixit, in tricesimo octavo anno Oziae illi sunt computati. In tricesimo autem nono anno Oziae Sellum occiso Zacharias s Romeliae Phaceam interfecit, et regnavit in Israel viginti annis. mul regnaverunt Joathan in Juda, et Phacee in Israel. Et annus qui fuit ultimus Joathan fuit Phacee decimus, et ita Phacee regnavit post Joathan tribus annis, in quibus conregnavit ei
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑepes it.
stino scd̃o ioas regis isrł regna¬
uit amasias in ierłm xxix.
masias regnare cepit. numera¬
tur ex qͦ solus defuncto patre
regnauit. Uixit autẽ amasi¬
as rex iuda postqm mortuus ẽ
ioas rex isrł uiginti qͥnq annis.
Et hic orit᷑ questio. Supra dictũ
est qd̃ amasias anno scd̃o ioas re¬
gis isrł regnare inchoans iugi
itaq annis simul regnauerurt.
Mortuo itaꝙ ioas. soli quatuordecĩ
anni suꝑfuer̃t amasie. uel ad
plus qͥndecim. Forte errauit scͥꝑ¬
tor ponens uigintiqͥnq ꝓ quatu¬
ordecim. Uel forte amasias
uiuens desiit regnare. & decem
uel undecim annis uixit diutiꝰ
qm regnauerit:
orro anno qͥntodecimo ama¬
sie regnauit in isrł ierobo¬
am. quadraginta & uno anno.
Simul itaq regnauer̃t amasias
in iuda. ieroboam in isrł ad plꝰ
quindecĩ annis. Qͥd est igit᷑ qd̾
sequens scͥptura dicit qͥa uicesi¬
mo septimo anno ieroboam reg¬
nauit orias filiꝰ amasie in ierłm:
Forte duodecĩ annis iuda sine re¬

Expanded text:
eperit. Anno secundo Joas regis Israel regnavit Amasias in Israel viginmasias regnare coepit numeratur, ex quo solus, defuncto patre, regnavit. Vixit autem Amasias rex Juda, postquam mortuus est Joas rex Israel, viginti quinque annis. Et hic oritur quaestio: Supra dictum est quod Amasias anno secundo Joas regis Israel regnare inchoans viginitaque annis simul regnaverunt. Mortuo itaque Joas, soli quatuordecim anni superfuerunt Amasiae, vel ad plus quindecim. Forte erravit scriptor ponens viginti quinque pro quatuordecim; vel forte Amasias, vivens desiit regnare, et decem, vel undecim annis vixit diutius quam regnavit. Porro anno quinto decimo Amasiae regnavit in Israel Jeroboam quadraginta et uno anno. Simul itaque regnaverunt Amasias in Juda, Joroboam in Israel, ad plus quindecim annis. Quid est igitur quod sequens Scriptura dicit: Quia vicesimo septimo anno Jeroboam regnavit Ozias filius Amasiae in Jerusalem? Forte quindecim annis Juda sine re
Abbreviated transcription (Latin):
tandum est qd̵ contentio de
regno inter amri & tebni du¬
rauit ꝑ tres annos & ultra:
quia statĩ dicit scͥptura qd̾ am¬
ri cepit regnare tricesimo pͥmo O¬
anno regni asa. Si enĩ mortuo
⁊amri. statĩ cepisset regnare am¬
ri cũ electꝰ fuit: ergo regnare &e¬
pisset uicesimo septimo anno
uel octauo regni asa. Ueruntñ
postea dicit scriptura eũ cepisse
regnare in hoc anno sue electio¬
nis. cũ dicit filium eiꝰ achab oe¬
pisse regnare tricesimo octauo
anno regni asa. Si enĩ duodecĩ

Expanded text:
tandum est, quod contentio de regno inter Amri et Thebni duravit per tres annos, et ultra, quia statim dicit Scriptura, quod Amri coepit regnare trigesimo uno anno regni Asa. Si enim mortuo Zamri, statim coepisset regnare Amri, cum electus fuit, ergo regnare coepisset vicesimo septimo anno, vel octavo regni Asa. Verumtamen postea dicit Scriptura, eum coepisse regnare in hoc anno suae electionis, cum dicit filium ejus Achab coepisse regnare vicesimo octavo anno regni Asa. Si en
Abbreviated transcription (Latin):
asa. & aSa ñ nisi qͣdraginta &
uno anno regnauit:palam est
qd̾ amri suꝑiuixit asa ꝑ annũ
unũ. Quomͦ ergo achab suoce¬
dens patri inchoauit regnare
tricesimo octauo anno regni asacͤ
Qe d sic solui potest. Quando scͥp¬
tura dicit amri regnare cepisse
tricesimo pͥmo asa anno. intelli¬
gendũ est quia tunc solus & su¬
ꝑ totũ isrł mortuo tebni cepit
regnare. Quando aũ dicit eum¬
simo septimo anno asa numerat
Qͥ q̃ tempus extendit᷑ usq ad trice.¬
simũ octauum regni asa. qͣndo
achab regnare inchoauit.

Expanded text:
 Asa non nisi quadraginta et uno anno regnavit, palam est quod Amri supervixit Asa per unum annum. Quomodo ergo Achab succedens patri inchoavit regnare trigesimo octavo anno regni Asa? quod sic solvi potest: Quando Scriptura dicit Amri coepisse regnare trigesimo primo anno Asa, intelligendum est, quia tunc solus, et super totum Israel mortuo Thebni coepit regnare. Quando autem dicit simo octavo anno Asa numerat, Quod tempus extenditur, usque ad vicesimum octavum annum regni Asa, quando Achab regnare coepit.
Abbreviated transcription (Latin):
uiderinefas eẽt. culpa sua uisum
fuiss. In uehebat᷑q in sosĩ. si uacu¬
efacta uiris ⁊ opibꝰ ciuitate. solitu¬
dinis se regẽ relinq̃ret. de suis añt
facultatibꝰ mercedẽ singłis se datu¬
rũ ꝯfirmauit. Cũq pmissa cõpͥess.
sosius aurea corona dõ dicata subla¬
cens ad antoniũ remeabat. quẽ
est herodes in regno iudee qͣr¬
to anno ex qͦ rome diadema susce¬
ciores anni regni herodis legurur.
Translatũ ẽ itaq regnũ dd̾ de udi
ad alienigenã: ĩminente xͥ ad uenti
Audiens hyrcanꝰ herodẽ regnaiti

Expanded text:
fieri nefas esset, culpa sua fieri nefas esset, culpa sua fuisset. Invehebaturque in Sosium, si vacuefacta viris, et opibus civitate solitudini se regem relinqueret. De suis autem facultatibus mercedem singulis se daturum confirmavit. Cumque promissa complesset Sosius aurea corona Deo dedicata sublacens ad Antonium remeabat, quem est Herodes in regno Judaeae, quarto anno ex quo Romae diadema susceciores anni regni Herodis leguntur. Translatum est itaque regnum de Juda ad alienigenam, imminente Christi adventu. Audiens Hircanus He
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͦd herodes pulso antigono posit e
& iã amore cleopatre tenebat᷑. Ad q̃
ꝓꝑabat herodes. suꝑ dolo silonis q̃re¬
lam facturꝰ. Interĩ aũt ⁊ iosippꝰ ut
aliqͥd p̃clare fac̾et. ꝯtẽpto herodis
imꝑio. ꝯtra antigonũ dimicauit.
⁊ uictꝰ decapitatꝰ ẽ a papio pͥncipe
militie antigoni. Cuiꝰ truncũ anti¬
gonꝰ calcaribꝰ u̾berare in humane
aggressus ẽ. Cũ aũt accepiss anto¬
nius dolũ silonis. misit sosium cũ
herode in manu ualida. Qͥ ueniers
in iudeã. occͣrentẽ sͥ papiũ uicit.
niꝰ irruerent in eã nemini parcebas.
etati. licet herodes rogaret ut par¬
cerent. Antigonꝰ qͦ descendens ad
pedes sosii ꝓstratus ẽ. q̃ ñ miseratꝰ
sosiꝰ. s irridens antigonã appellauit.
& in uincła ꝯiecit. Cum aũt omnis
militũ multitudo ad uisenda sc̃a
⁊ phanũ spoliandũ incitaret᷑. refre¬
nabat eos herodes. accerbiorẽ sͥ qͣ si
uictꝰ fuiss fore diẽs uictoriã. si quod

Expanded text:
d Herodes, pulso Antigono, posituset jam amore Cleopatrae tenebatur. Ad quem properabat Herodes super dolo Silonis, quaerelam facturus. Interim autem, et Josippus, ut aliquid praeclare faceret, contempto Herodis imperio, contra Antigonum dimicavit, et victus decapitatus est a Papio principe militiae Antigoni. Cujus truncum Antigonus calcaribus verberare inhumanitus aggressus est. Dum autem accepisset Antonius dolum Sylonis, misit Sosium cum Herode in manu valida. Qui veniens in Judaeam, occurrentem sibi Papium vicit, ni irruerent in eam, nemine parcebant etati, licet Herodes rogaret, ut parceret. Antigonus quoque descendens, ad pedes Sosii prostratus est, quem non miseratus Sosius, sed irridens Antigonam appellavit, et in vincula conjecit. Cum autem omnis militum multitudo ad visenda sancta, et fanum spoliandum incitaretur, refrenabat eos Herodes, acerbiorem sibi quam si victus fuisset fore dicens victoriam, si quod
Abbreviated transcription (Latin):
runt duo iuuenes de latibulis. ⁊ occi¬
der̃t eũ. Nidet᷑ tñ iosephꝰ uelle angłos
equi. ⁊ ꝯculcabat eũ. ⁊ ꝯfractꝰ est. ⁊ mu ÷ tus
functo. ⁊ surrexit. Qͥ rediens ad rege.
ait. Si habuerit dñs m̃s aliqͦs quoꝵ
sitiat sanguinẽ. mittat eos in ierłm
phus scripsit cõm̃tariossu moy senqidb¬

Expanded text:
runt duo juvenes de latibulis, et occirunt duo juvenes de latibulis, et occiderunt eum. Videtur tamen Josephus velle angelos equi, et conculcabat eum, et confractus est, et mutus functo, et resurrexit . Qui rediens ad regem, ait: Si habuerit dominus meus aliquos, quorum sitiat sanguinem, mittat eos in Jerusalem,  philosophus, scripsit commentarios e
Abbreviated transcription (Latin):
ad quẽ ad reparandũ fed qͦd legerat
fuisse int̾ abrahã ⁊ maiores suos la¬
cedemonioꝵ rex arius legatos misit.
Porro antiochꝰ tͥbuta septimi anni. ⁊
dũ finitimas regiones supͣ modũ
infestaret. delata ẽ res ad romanoᷤ.
⁊ missi st̃ ad eũ scipio nasica. ⁊ scipio
affricanꝰ. ⁊ ab infestatiõe sub religio¬
ne turisiurandi amouer̃t eũ. Insuꝑ
tuler̃t ab eo obsidẽ filiũ eiꝰ seleucum.
onias in egyptũ ad ꝑtolomeũ epypha¬
nẽ ut sup̃dictũ est. & occisꝰ ẽ in ꝑside an¬
tiochꝰ in phano nanee. ⁊ m̃ibratĩ eiectus
a sac̾dotibꝰ qui in dolo ꝓmiserant eithe¬
sauros. ⁊ cũ paucis induxer̃t eñ in adi¬
ost antiochũ magnũ regnauit in
syria filiꝰ eiꝰ maior seleutꝰ pessimus.
onia tͣnseunte in egyptũ. filiꝰ eiꝰ symon
sedit ꝓ eo:. cui successit filiꝰ eiꝰ onias. Sub
hoc misit seleucꝰ nuntiũ helyodoꝵ in
ierłm. ad spoliandũ cõmune erariũ
templi. Qͦ ingresso in templũ. surrere¬

Expanded text:
ad quem, ad reparandum foedus, quod legitur fuisse inter Abraham, et majores suos, Lacedemoniorum rex Arius legatos misit. Porro Antiochus rex tributa septimi anni et . Qui dum finitimas regiones supra modum infestaret, delata est res ad Romanos. Et missi sunt ad eum Scipio Nasica, et Scipio Africanus, et ab infestatione sub religione jurisjurandi amoverunt eum. Insuper tulerunt ab eo obsidem filium ejus Seleucum Onias in Aegyptum ad Ptolemaeum Epiphanem, sicut supra dictum est, et occisus est in Perside Antiochus in fano Nanee, et membratim ejectus a sacerdotibus. Qui in dolo promiserant ei thesauros, et cum paucis induxerunt eum in adyPost Antiochum magnum regnavit in Syria filius ejus major Seleucus, pessimus, Onia transeunte in Aegyptum, filius ejus Simon sedit pro eo. Cui successit filius ejus Onias. Sub hoc misit Seleucus nuntium Heliodorum in Jerusalem ad spoliandum commune aerarium templi. Quo ingresso in templum, surrexe
Abbreviated transcription (Latin):
narethon uocant. ⁊ p̃dicti symonis
in eo facit m̃tionẽ. Porro onias cũ tri¬
buta negass eu̾geti zelo legis. ł potiꝰ
ex auaria ut dicit iosephꝰ. qͥ eũ inho¬
noriũ fuisse testat᷑. cõpulit regẽ ĩ irã.
⁊ missus ẽ legatus a iudeis ⁊̃ inuito
onia ad regẽ. iosephꝰ uir nobiliᷤ tobie
filiꝰ. ⁊ sororis onie. Hic habuit filiũ
hẏrchanũ. cuiꝰ dũ puer eẽt ꝓbauit
pater prudeutiã. tradens ei trecenta
uiga boum sine loris. qui non solum
⁊ uniꝰ ancille minist̾io. Quadraginta
ferme milia galloꝵ a romanis cesa st̃.
magna ⁊ alta terre motu corrruit.

Expanded text:
narethon vocant. Et praedicti Simonis in eo facit mentionem. Porro Onias cum tributa negasset Evergeti, zelo legis, vel potius ex avaritia, ut dicit Josephus, qui eum in honorem fuisse testatur, compulit regem in iram. Et missus est legatus a Judaeis, etiam invito Onia ad regem Josephus vir nobilis Tobiae filius, et sororis Oniae; hic habuit filium Hircanum, cujus dum puer esset, probavit pater prudentiam, tradens ei trecenta juga boum, sine loris. Qui non solum et unius ancillae ministerio. Quadraginta ferme millia Gallorum a Romanis caesa sunt. magnus terrae motu corruit
Abbreviated transcription (Latin):
quaq tribu. sex. legẽ ferentes. Tue
aũt pietatis erit ł iusticie ad nos eã
caute remittẽ. Hii st̃ septuaginta
int̾pretes qͥ licet septuaguita duo
subticet. Qui cũ uenissent ad regẽ.
benigne ab eo collecti st̃. ñ tñ ad re¬
gem intͦmissi usq in diẽ quintum.
Imminebat enĩ ea die sollẽnitas tri¬
umphalis. ꝓ tͥumpho scił quodã quẽ
maiores sui eadẽ die habuerant. Ea
gͥ die suscepit eos corã uniu̾sitate pͥn¬
cipũ decreu̾at honorare. Post suscep¬
tionẽ uͦ duodecĩ diebꝰ fuer̃t cũ rege.
⁊ sciscitatꝰ est abͣ que in corde suo di¬
sposuerat. ⁊ p̾cipue de duobꝰ. de cog¬
nitione d̾i. ⁊ regni gubnatione. Cũqꝙ
instruxissent eũ de regni ãministra¬
tione pleniꝰ disputauer̃t de uno deo
colendo. ⁊ qͦd nulla creatura d̃s eẽt.
Inde est qͦd ubicũq occͣrit eis de tͥm¬
tate ł lub silentio transier̃t. ł enig

Expanded text:
quaque tribu sex legem ferentes. Tuae quaque tribu sex legem ferentes. Tuae autem pietatis erit, vel justitiae, ad nos eam caute remittere. » Hi sunt septuaginta interpretes, qui licet septuaginta duo subticet. Qui cum venissent ad regem, benigne ab eo collecti sunt, non tamen ad regem intromissi, usque in diem quintum. Imminebat enim ea die solemnitas triumphalis, pro triumpho scilicet quodam, quem majores sui eadem die habuerant. Ea igitur die suscepit eos, quos, coram universitate principum, decreverat honorare, post susceptionem vero duodecim diebus fuerunt cum rege, et sciscitatus est ab eis quae in corde suo disposuerat, et praecipue de duobus, de cognitione Dei et gubernatione regni. Cumque instruxissent eum de regni administratione, plenius disputaverunt de uno Deo colendo, et quod nulla creatura Deus esset. Inde est quod ubicunque occurrit eis de trinitate, vel sub silen
Abbreviated transcription (Latin):
si factorẽ om̃iũ dm̃ honoraueris. ⁊
lib̾auit rex de iudeis centũ uiginti
milia. dans dñis eoꝵ ꝓ capite cen¬
tũ uiguiti draginas argenti. Cumq
dixiss rex hoc magnũ ẽẽ. dixerunt.
Magnũ quidẽ ẽ: s ñ regi munifico.
Tc̃ scripsit rex eleararo  in hc̃ modũ.
Gentẽ tuã que sec nos erat lib̾tate
donaui. arbitrans hoc do ẽẽ ioꝯdũ.
quoꝵ quosdã militie assignaui. a¬
lios quoꝵ fidẽ ꝓbauerã ꝯstitui ĩ pa¬
mittendo nob̃ uiros seniores. qͥ uale¬
ant int̾p̃tationẽ eaꝵ nob̃ caute re
linquere. Transmisi mͦ argenti cen¬
tũ talenta ꝓ ĩmolationibꝰ faciendis.
⁊ seꝑaui qͥnquaguita talenta auri
ad crateras ⁊ libatoria facienda. ⁊ gẽ¬
mas sine num̾o ad artificũ optionẽ.
tu manda nob̾ que ex his uolueris
fieri. qͦd gratiꝰ amplectem᷑. Tẽ mitters
ad eũ eleazarꝰ qͦd postulabat. rescͥp¬
sit ita. Ad int̾pretandã legẽ quã
postulas. misi uiros seniores de una¬

Expanded text:
si factorem omnium Deum honoraveris. Et liberavit rex de Judaeis centum et viginti millia, dans dominis eorum pro capite centum et viginti drachmas argenti. Cumque dixisset rex, hoc magnum esse, dixerunt: Magnum quidem est, sed non regi munifico. Tunc scripsit rex Eleazaro in hunc modum: « Gentem tuam, quae secus nos erat, libertate donavi, arbitrans hoc Deo esse jucundum, quorum quosdam militiae assignavi, alios quorum fidem approbaveram constitui in pamittendo nobis viros seniores, qui valeant interpretationem earum caute nobis relinquere. Transmisi modo argenti centum talenta pro immolationibus faciendis, et separavi quinquaginta talenta auri ad crateres et libatoria facienda, et gemmas sine numero ad artificum optionem. Tu manda nobis quae ex his volueris fieri, quod gratius amplectemur. » Tunc mittens ad eum Eleazarus quod postulabat, rescripsit ita: « Ad interpretandam legem, quam postulas, misi viros seniores de una
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd ñ tͣnstuler̃t tc̃ nͥ pentatheucum.¬
ex eis ad regẽ redeuntes. transtuler̃t
psalmos ⁊ ꝓpħas. Ueruntñ si miracu¬
lose factũ ut dicit aygustinꝰ qͦd una ⁊
eadẽ sine dissonantia inuenta sit e
rebant: ex om̃ibꝰ ꝯflantes unã. Nec
mirandũ hoc ẽẽ asserit. cũ esdras
⁊ de ꝓuincia ꝑitiores. ⁊ lecta ẽ corã
om̃ibꝰ tͣnslatio eoꝵ ⁊ approbata. pꝰea
delata ẽ ad regẽ. ⁊ corã eo replicata
Cũq peterent int̾pretes a rege dari
autoritatẽ. ut ĩmobilis ꝑman̾et. hoc
se facturũ laudatut. si demũ ita caste
corrigerent eã. ut qͦd semel iudicatũ
foret. ñ cogeret᷑ irritare. Et remisit
eos muueribꝰ honoratos. Eleararo qͦ¬

Expanded text:
quod non transtulerquod non transtulerex eis ad regem redeuntes, transtulerunt psalmos et prophetas. Verumtamen si miraculose factum est, ut dicit Augustinus, quod una et eadem sine dissonantia inventa sit edrebant ex omnibus conflantes unam. Nec mirandum esse hoc asserit, cum Esdras et de provincia peritiores. Et lecta est coram omnibus translatio eorum, et approbata, postea delata est ad regem, et coram eo replicata. Cumque peterent interpretes a rege dari auctoritatem, ut immobilis perseveraret, haec se facturum laudavit, si demum ita caute corrigerent eam, ut quod semel judicatum foret, non cogerentur irritare. Et remisit eos muneribus honoratos. Eleazaro q