comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inter ꝑfectos. Quid est et nox nocti indicat sci¬
entiam: Paruulis predicatur humilitas xp̃i.:
et caro xp̃i. et crucifiaio xp̃i: quia ipsum est
lac quod sufficit paruuilis. Et idõ non relinquũ¬
tur in nocte paruuli : quia lucet luna etiam
in nocte. id est ꝑ carnem xp̃i p̃dicatur ȩcdia :
quia ipsa caro xp̃i caput eccłie est. Quisquis
ibi non scandalitatur in ipsa eccłia. et carne
xp̃i: a luna non uritur. Quisquis scandalitatꝰ
non fuerit in ueritate illa uncominutabili.
cora: s illo sole de quo dicunt impii in fine.
Quid nobis ꝓfuit suꝑbia: et diuitiarum iacta¬
cio quid contulit nobis: Transierunt omĩa
tanquam umbra. Et cum ista dixissent. ergo
inquiunt errauimus auia ueritatis : et iusticiȩ
lumen non luxit nobis: et sol non est ortus
nobis. Nunquid non iste sol om̃ĩb impiis ñ¬
oritur : illo ĩsticuente de quo dictum est. qui
facit solem suum oriri suꝑ bonos et malos:
Ergo alium solem fecit ds̃. qui oritur suꝑ bonos

Expanded text:
x nocti annuntiat scientiam» ? Parvulis praedicatur humilitas Christi, et caro Christi, et crucifixio Christi; quia ipsum est lac quod sufficit parvulis. Et ideo non relinquuntur in nocte parvuli, quia lucet et luna etiam in nocte; id est, per carnem Christi praedicatur Ecclesia, quia ipsa caro Christi caput Ecclesiae est. Quisquis ibi non scandalizatur, in ipsa Ecclesia et carne Christri, a luna non uritur. Quisquis scandalizatus non fuerit in veritate illa incommutabili ecora; sed illo sole de quo dicunt impii in fine, «Quid nobis profuit superbia? et divitiarum jactatio quid contulit nobis? Transierunt omnia tanquam umbra.» Et cum ista dixissent: «Ergo,» inquiunt, «erravimus a via veritatis et justitiae lumen non luxit nobis, et sol non ortus est nobis» . Numquid non iste sol omnibus impiis oritur, illo instituente de quo dictum est: «Qui facit solem suum oriri super bonos et malos» ? Ergo alium solem fecit Deus, qui oritur super bonos
Abbreviated transcription (Latin):
quantum de illo numero estis. quoꝵ uox est.
ne des admouendum pedem nr̃m: et quib
dr̃ neq dormitet qui custodit te: Oportet
erum ut xp̃c non dormiat in uobis: et hoc mͦ
intelligetur uerũ eẽ quod dicimus. Quomodo
inquies: Quia si dormiat fides ur̃a : dormit

Expanded text:
quantum de illo numero estis, quorum vox est, quantum de illo numero estis, quorum vox est, «Ne des ad movendum pedem meum;» et quibus dicitur, «Neque dormitet qui custodit te?» Oportet enim ut Christus non dormiat in vobis, et modo intelligetis verum esse quod dicimus. Quomodo inquies? Quia si dormiat fides vestra, dormit
Abbreviated transcription (Latin):
et sinistram non custodit: Honne ipse nos to¬
tos fecit: Nonne qui fecit nobis deateram ÷
ipse fecit et sinistiam: Postremo si placut di¬
ci de dextera sola: quare dixcit suꝑ manum
dextere tuȩ⁊ et non iam suꝑ dexteram tuã:
Cur hoc diceret nisi aliquid hic occultum: quo
pulsando ꝑueniremus absconderet: Diceret
enim. aut dñs custodiet te et nichil adderet:
aut si dexteram addere uoluit. dñs custodit te
suꝑ dexteram tuam: aut certe quia addidit
malum hoc diceret. dñs custodit te suꝑ ma¬
num decteram tuam: non suꝑ manum de&¬
terȩ tuȩ. Quod dñs ipse sugerere dignatur:
ꝓmam uobis. Qui et in uobis habitat: sine du¬
bio facit uos approbare uerum ẽẽ quod dico.
Hamquid dicturi sumus ignoratis: s cum dixe¬
rimus non ab ipsis nobis uobis ostendemus
uerum eẽ quod dicimus: s uos ipsi agnoscetis
uerum eẽ quod dicimus. Unde aut̃ agnoscetis:
nisi demonstrante illo qui in uobis habitat.

Expanded text:
et sinistram non custodit? Nonne ipse nos toet sinistram non custodit? Nonne ipse nos totos fecit? nonne qui fecit nobis dexteram, ipse fecit et sinistram? Postremo si placuit dici de dextera sola, quare dixit, «super manum dexterae tuae,» et non jam, super dexteram tuam? Cur hoc diceret, nisi aliquid hic occultum, quo pulsando perveniremus, absconderet? Diceret enim, aut, «Dominus custodiet te,» et nihil adderet; aut, si dexteram addere voluit, Dominus custodiet te super dexteram tuam; aut certe, quia addidit «manum,» hoc diceret, Dominus custodiet te super manum dexteram tuam, non, «super manum dexterae tuae.» Quod Dominus ipse suggerere dignatur, promam vobis; qui et in vobis habitat, sine dubio facit vos approbare verum esse quod dico. Nam quid dicturi sumus ignoratis; sed cum dixerimus, non ab ipsis nobis vobis ostendemus verum esse quod dicimus, sed vos ipsi agnoscetis verum esse quod dicimus. Unde autem agnoscetis, nisi demonstrante illo qui in vobis habitat, in
Abbreviated transcription (Latin):
illi ultra non dñabitur: recte tibi cantat. ecce
non dormitauit neq dormiet qui custodit
isrł. Adhuc forte queris carnali sensu: quis est
qui non dormicauit neq obdormiet. Et cum
queris inter homines. falleris. Nunquam inue¬
turus es. Noli ergo presumere de quoquam
homine. Om̃is homo dormit: et dormitauit.
Quando dormitat: Cum portat carneni infir¬
mitatis. Quando dormiet: Cum fuerit mor¬
tuus. Noli ergo presumere de homine: potest
dormitare mortalis. Dormit moriens. Noli
homo dormitans et dormiens: s dñs custodit
te. Quomodo te custodit: Dñs tegumentum
tuum: suꝑ manum deatere tuę. Eia fr̃s: intel¬
ligamus aduuante dño quid sibi uelit. dñs
tegumẽtũ tuũ suꝑ manum dexterȩ tuȩ. Uide¬
tur enim michi habere sonsum occultum
quare non dixerit dñs custodit te absolute
et simpliciter: s addidit suꝑ manum deaterȩ.
tuȩ. Quid enim: Dexteram nr̃ãm ds̃ custodit:

Expanded text:
ei ultra non dominabitur» : recte tibi cantat, «Ecce ei ultra non dominabitur» : recte tibi cantat, «Ecce non dormitabit, neque obdormiet, qui custodit Israel.» Adhuc forte quaeris carnali sensu, Quis est, qui «non dormitabit, neque obdormiet?» Et cum quaeris inter homines, falleris; nunquam inventurus es. Noli ergo praesumere de quoquam homine: omnis homo dormit, et dormitabit. Quando dormitat? Cum portat carnem infirmitatis. Quando dormiet? Cum fuerit mortuus. Noli ergo praesumere de homine. Potest dormitare mortalis: dormit moriens. Noli homo dormitans et dormiens, sed Dominus custodit te. Quomodo te custodit? «Dominus tegumentum tuum super manum dexterae tuae.» Eia, fratres, intelligamus adjuvante Domino quid sibi velit, «Dominus tegumentum tuum super manum dexterae tuae.» Videtur enim mihi habere sensum occultum, quare non dixerit, «Dominus custodiet te,» absolute et simpliciter; sed addidit, «super manum dexterae tuae.» Quid enim? dexteram nostram Deus custodit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenies ad iusionem faciei. Quid est hoc: cũ
credieris in id quod posterius ꝓte factus est xp̃c.
cum credideris in id quod posteruus ꝓte susce¬
pit xp̃c. Nam in primo: facies eius que est:
In principio erat uerbums et uerbum erat
apud dm̃: et ds erat uerbum. Posteriora eus
que sunt : Et uerbum caro faccum est: et
habitauit in nobis. Cum ergo credideris in ħ
quod ꝓte faccum est uerbum. et resurrexit
in carne. ne de tua carne desꝑares: efficieris
isrł. Factus aut̃ ifrł cum fueris. non dormita¬
bit neq dormiet qui custodit te : quia iam
ipse in psalmo: Ego doriniui: et somnum cȩ¬
pi. Hunquid remansit in somno: Ex surrexi
tr̃asiit. Si iã tr̃isiit: uide posteriora eiꝰ. Qd ẽ. uide pos¬
teriora enis: Crede in resurrectionem eius. Et
quia ait apłs. et si crucifiaus est ex infirmita¬
te. s uiuit in uirtute dĩ: et iterum ait. xp̃c¬
resurgens ex mortuis iam non moritur. et mors

Expanded text:
pervenies ad visionem faciei. Quid est hoc? Cum pervenies ad visionem faciei. Quid est hoc? Cum credideris in id quod posterius pro te factus est Christus; cum credideris in id quod posterius suscepit Christus. Nam in principio facies ejus quae est? «In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum.» Posteriora ejus quae sunt? «Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Cum ergo credis in hoc quod pro te factum est Verbum, et resurrexit in carne, ne tu de tua carne desperares, efficeris Israel. Factus autem Israel cum fueris, non dormitabit, neque dormiet, qui custodit te; quia jam ipse in psalmo? «Ego dormivi, et somnum cepi.» Numquid remansit in somno? «Exsurrexi,» transiit; si jam transiit, vide posteriora ejus. Quid est, Vide posteriora ejus? Crede in resurrectionem ejus. Et quia ait Apostolus, «Et si crucifixus est ex infirmitate, sed vivit in virtute Dei» ; et iterum ait, «Christus surgens a mortuis jam non moritur, et mors
Abbreviated transcription (Latin):
te ad uitam. Non magnum est credere quia
mortuus est xp̃c. Hoc et pagani. et uidei. et õs
iniqui credunt. Hoc oñis eredunt : quia mortu¬
us est. Fides xp̃ianoꝵ. resurrectio xp̃i est. hoc
ꝓ magno habemus: quia credimus resurre¬
xisse. Ergo tunc se uoluit uideri cum transuae:
hoc est cum refurrexisset. Tunc inse uoluit
credi cum transiret: quia traditus est ꝓpter
deliota nr̃a: et resurrexit ꝓpter iustificationẽ
nr̃am. Et ipsam fidem in resurrectionem
xp̃i: maxime commendauit apłs. Ait enim.
Si credideris in corde tuo. quia eum ds̃ suscita¬
uit amortius: saluus eris. Non dixit si credi¬
deris quia mortuus est xp̃c. quod et pagani et
iudei et om̃s inimici enis crediderunt᷑ : s ait̾
si eredideris in corde tuo quia dẽ eum susctaũ
a mortius. saluus eris. hoc credere. hoc est ẽẽ
ssrł: hoc est iudere dm̃. Quamuis adhuc poste¬
riora eius: tamen cum credideris in posteriora.

Expanded text:
te ad vitam. Non magnum est credere quia te ad vitam. Non magnum est credere quia mortuus est Christus: hoc et Pagani, et Judaei, et omnes iniqui credunt. Hoc omnes credunt, quia mortuus est: fides Christianorum, resurrectio Christi est; hoc pro magno habemus, quia credimus eum resurrexisse. Ergo tunc se voluit videri, cum transiret, hoc est, cum resurrexisset. Tunc in se voluit credi, cum transiret; quia traditus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram . Et ipsam fidem in resurrectionem Christi maxime commendavit Apostolus: ait enim, «Si credideris in corde tuo quia Deus eum suscitavit a mortuis, salvus eris» . Non dixit, Si credideris quia mortuus est Christus, quod et Pagani, et Judaei, et omnes inimici ejus crediderunt: sed ait, «Si credideris in corde tuo quia Deus illum suscitavit a mortuis, salvus eris.» Hoc credere, hoc est esse Israel, hoc est videre Deum: quamvis adhuc posteriora ejus, tamen cum credideris in posteriora,
Abbreviated transcription (Latin):
dormientem: Quis homo non dormitauit:
Quem inuonio: Quo ibo: Quo reuertar : Ille
tibi ostendet. Ecce non dormitauit. neq ob¬
dormiet: qui custodit ifrł. Uis ergo habere cus
speciem. Si ꝑ speciem nondum potes: ꝑ fidem
ude. Si eius faciem uidere non potes: quo ibit
speties: posteriora eus uide. Hoc dictum est
moysi a dño. Non potes uidere faciem meam:
posteriora mea uidebis cum transiero. Expec¬
tas forte ut transeat : iam transiit. Tu uide pos¬
teriora ipsius. Ubi transuit: dudi ioħm. Cum
uenissec inquit hora : ut transiret de mundo
Pascha aut̃ transitus interpretatur. Nam uerbũ
est hebreum : et putant homines grecum eẽ.
quasi passionem: s non est. Adiligentiorib et
doctiorib inuentum est quia pascha hebreum
uerbum est: et non interpretatur passio sed
transitus. Per passionem enim transi it dñs a mor¬
te ad uitam: et fecit nobis uiam credentib in
resurrectione eius: ut transeanus et nos de mor¬

Expanded text:
dormientem? quis homo non dormitabit? dormientem? quis homo non dormitabit? quem invenio? quo ibo? quo revertar? Iste tibi ostendit: «Ecce non dormitabit, neque obdormiet, qui custodit Israel.» Vis hspeciem. Si per speciem nondum potes, per fidem vide. Si faciem ejus videre non potes, quoniam ibi species; posteriora ejus vide. Hoc dictum est Moysi a Domino: «Non potes videre faciem meam, posteriora mea videbis, cum transiero» . Exspectas forte ut transeat: jam transiit; tu vide posteriora ipsius. Ubi transiit? Audi Joannem; «Cum venisset,» inquit, «hora, ut transiret de mundo Pascha autem Transitus interpretatur. Nam verbum est hebraeum: et putant homines graecum esse, quasi Passionem, sed non est. A diligentioribus et a doctioribus inventum est quia Pascha hebraeum verbum est; et non interpretantur passionem, sed transitum. Per passionem enim transiit Dominus a morte ad vitam; et fecit nobis viam credentibus in resurrectionem ejus, ut transeamus et nos de mor
Abbreviated transcription (Latin):
supbiȩ. Recte ergo iste audiens ut ascendat it
non cadat: ut a conualle plorationis ꝓficiat.
non in tumore suꝑbie deficiat: ait dõ. Non des
admouendum pedem meum. Et dñs illi. Neq
dormitet qui custodit te. Indat hearitas ur̃a:
quasi una sententia facta est ex duab uocib
Homo dixit ascendens et cãntans canticum ga¬
duum. ne des ad mouendum pedem meum:
et ds̃ tanquam diceret. ne des ad mouendum
pedem meum dicis michi: adde neq dormi¬
mea est ut non dormitet qui custodit me:
U olout ñ dormiat: neq dormitet. Ergo tibi il
lum elige qui non dormit. neq dormitauit:
et non mouebitur pes tuus. Ds̃ nunquam ẽ.
dormiens. S si us habere custodem non dor¬
mientem : dm̃ elige custodem. Ne des ad mo¬
uendum pedem meum dicis tu: bene. obtime.
S et ille dicit tibi: neq dormitet qui custodi
te. T̃u forte conuersurus te eras ad homines cus¬
todes: et dicturus. Quem sum inuenturus nõ

Expanded text:
superbiae. Recte ergo iste audiens ut ascendat et superbiae. Recte ergo iste audiens ut ascendat et non cadat, ut a convalle plorationis proficiat, non in tumore superbiae deficiat, ait Deo: «Ne des ad movendum pedem meum.» Et Deus illi: «Neque dormitet qui custodit te.» Intendat Charitas vestra. Quasi una sententia facta est ex duabus vocibus. Homo dixit ascendens et cantans Canticum graduum, «Ne des ad movendum pedum meum:» et Deus tanquam diceret, «Ne des ad movendum pedem meum,» dicis mihi; adde, «Neque dormimea est ut non dormitet qui custodit me? Volo ut non dormiat, neque dormitet. Ergo illum tibi elige, qui non dormiet, neque dormitabit, et non movebitur pes tuus. Deus nunquam est dormiens: si vis habere custodem non dormientem, Deum elige custodem. «Ne des ad movendum pedem meum,» dicis tu; bene, optime: sed et ille dicit tibi, «Neque dormitet qui custodit te.» Tu forte conversurus te eras ad homines custodes, et dicturus: Quem sum inventurus non
Abbreviated transcription (Latin):
non a se bibunt nec ipsi sibi sunt fons. S unde
bibunt: Sub tegmine alarum tuarum spabet
Si sub alis: humiles sunt. Quare: Quia apuꝰd
inquit fons. uitȩ. Non ergo a se irrigantur mõ¬
tes: sicut a se non illuminantur montes. Nam
ude quid sequitur. In lumine tuo udebimus
lumen. Si ergo in lumine ipsius uidebimus
lumen: quis cadit a luminȩ nisi cui ipse non ẽ
lumen: et uoluerit sibi eẽ se lumen: lpse cadit
a lumine: quo illuminatur. Idõ sciens nõ cade
nisi eum qui sibi uult luce̾re. cum sit ꝑse cene¬
brȩ : statim subiecit. Non ueniat michi pes sũ¬
ꝑbiȩ: et manus peccatoris non moueat me. Idẽ.
unitatio peccatoꝵ non moueat me: ut cadam
a te. Quare tuiusti : et dixxisti non ueniat mͥ
pes suꝑbiȩ: Sequitur. Ibi ceciderunt om̃s. qͥ
oꝑantur iniquitatem. Quos modo uides opari
iniquitatem: iam dampnati sunt. S ut damp¬
narentur ibi ceciderunt: cum illis uenit pes

Expanded text:
non a se bibunt, nec ipsi sibi sunt fons. Sed unde non a se bibunt, nec ipsi sibi sunt fons. Sed unde bibunt? «Sub tegmine alarum tuarum sperabunt.» Si sub alis, humiles sunt. Quare? «Quia apud te,» inquit, «fons vitae.» Non ergo a se irrigantur montes, sicut a se non illuminantur montes. Nam vide quid sequitur: «In lumine tuo videbimus lumen.» Si ergo in lumine ipsius videbimus lumen, quis cadit a lumine, nisi cui ipse non est lumen? Et qui voluerit sibi esse lumen, ipse cadit a lumine quo illuminatur. Ideo sciens non cadere nisi eum qui sibi vult lucere, cum sit per se tenebrae; statim subjecit, «Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatorum non moveat me:» id est, imitatio peccatorum non moveat me, ut cadam a te. Quare timuisti, et dixisti, «Non veniat mihi pes superbiae?» Sequitur, «Ibi ceciderunt omnes qui operantur iniquitatem» . Quos modo vides operari iniquitatem, jam damnati sunt: sed ut damnarentur, ibi ceciderunt, cum illis venit pes
Abbreviated transcription (Latin):
dib. Ne in illa ascensione aut fatigeris. aut lap¬
sus cadas : dic quod sequitur. Ne des ad mouẽdũ
pedem meum. Unde mouentur pedes: Unde
motus est pes illi: qui erat in paradiso: S pri¬
us attende unde motus est pes illi qui erat
inter angłos: et moto pede cecidit: et de an¬
gło factus est diabolus. Moto oiim pede: cecidit.
Q uere unde cecidit. Suꝑbia cecidit. Hon ergo
mouet pedem: nisi suꝑbia ad ruinam. Non mo¬
uet pedem: nisi suꝑbia. Ad ambulandum et ꝓ
suꝑbia mouet. Ideo et ille quiddicit in psalmo:
Filii aut̃ hominum. sub tegminẽ alarum. tuarũ
sꝑabunt. Sub tegmne. semꝑ humiles. semꝑ de
deo spantes: semꝑ de se non presumentes: sub
tegmine alarum tuarum sꝑabunt. Non enimse
satiantur: ut beati sint. S quid sequitur. e ins¬
bribuntur ab ubertate domustue: et torente
deliciarum tuarum potabis eos. Ecce sitiencis.
ecce mebriati: ecce sitiunt. ecce bibunt : sd

Expanded text:
dibus, ne in illa ascensione aut fatigeris, aut lapdibus, ne in illa ascensione aut fatigeris, aut lapsus cadas, dic quod sequitur, «Ne des ad movendum pedem meum.» Unde moventur pedes? Unde motus est pes illi qui erat in paradiso. Sed prius attende unde motus est illi qui erat inter Angelos, et moto pede cecidit, et de angelo factus est diabolus: moto enim pede cecidit. Quaere unde cecidit: superbia cecidit. Non ergo movet pedem, nisi superbia: ad ruinam non movet pedem, nisi superbia. Ad ambulandum et pradendum superbia movet. Ideo et ille quid dicit in psalmo? «Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt.» Si sub tegmine, semper humiles, semper de Deo sperantes, semper de se non praesumentes. «Sub tegmine alarum tuarum sperabunt:» non enim a se satiantur ut beati sint. Sed quid sequitur? «Inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente deliciarum tuarum potabis eos.» Ecce sitientes, ecce inebriati; ecce sitiunt, ecce bibunt: sed
Abbreviated transcription (Latin):
minati sunt montes: lam ortus est sol
iusticiȩ. iam ab apłis predicatum est
euangłium. predicate sunt scripture:
patuerunt omĩa sacramenta: conscissum
est uelum : patuit secretum tẽpli
Iam tandem leuent ocłos in montes: unde
ueniet auxcilium illis. hoc enim precepit iłł¬
iste psalmus: scds de his qui inscribuntur
canticum graduum: s non rursus presumãt
de montib: quia ipsi montes non ase lucent:
s ab illo lucent a quo dictum est. Erat lum̃
uerum: quod illuminat omẽm hominem
uenientem in hunc mundum. Montes posst̃
intelligi homines magni: homines dari. Et
qui maior est ioħe baptista: Qualis ille mons
erat: de quo ipse dñs dicit. in natis mulierũ
nemo surrexcit maior iħoe baptista: Uides
certe istum magnum montem lucentem: au¬
illo est tibi auxxilium non a montib. In quos camen
nisi leuaueris ocłos ꝑ scripturas: non amoneberis
ut ab illo illumineris. Canta ergo quod sequit᷑
si ius audire ut firmissime ponas pedes in gra¬

Expanded text:
ntes? Jam ortus est sol justitiae, jam ab Apostolis praedicatum est Evangelium, praedicatae sunt Scripturae, patuerunt omnia sacramenta, conscissum est velum , patuit secretum templi: jam tandem levent oculos in montes, unde veniet auxilium illis. Hoc enim praecipit iste psalmus, secundus de his qui inscribuntur, «Canticum graduum.» Sed non rursus praesumant de montibus; quia ipsi montes non a se lucent, sed ab illo lucent de quo dictum est, «Erat lumen verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum» . Montes possunt intelligi, homines magni, homines clari. Et quis major Joanne Baptista? Qualis ille mons erat, de quo Dominus ipse dicit, «In natis mulierum nemo exsurrexit major Joanne Baptista» ? Vides certe istum magnum montem lucentem; auillo est tibi auxilium, non a montibus; in quos tamen nisi levaveris oculos per Scripturas, non admoveberis ; ut ab illo illumineris. 5. «vers.» 3. Canta ergo quod sequitur: si vis audire ut firmissime ponas pedes in gra
Abbreviated transcription (Latin):
et sinistram. dicit de quibdam psalmus: apud
dauid. Quoꝵ os locutum est uanitatem : et dea¬
tera eoꝵ dexxtera iniquitatis. Inuenit ergo quos¬
dam quos reprehendit: quia dexteram uerã
ꝓ sinistra habebant: et ueram sinistram deate¬
ram sibi fecerunt. Qui sunt isti: exponit con¬
sequenter. Omis homo qui felicitatem non pu¬
tat eẽ hominis solam. nisi in istis temporalibus
facultatib et deliciis. et affluentia et copia mũ¬
di huiusiste est stultus atq ꝑuersus: qui sinis¬
tram facit sibi deateram. Tales illi erant de qui¬
b dicit psalmus:non quia adõ non acceꝑant
etiam que temporaliter possidebant: s quia ipsi
solã putabant eẽ beatam uitam: et nichila¬

Expanded text:
et sinistram. Dicit de quibusdam psalmus apud et sinistram. Dicit de quibusdam psalmus apud David: «Quorum os locutum est vanitatem, et dextera eorum dextera iniquitatis.» Invenit ergo quosdam quos reprehendit, qui dexteram veram pro sinistra habebant, et veram sinistram dexteram sibi fecerant: qui sint isti exponit consequenter. Omnis homo qui felicitatem non putat esse hominis, nisi solum in istis temporalibus facultatibus et deliciis, et affluentia et copia mundi hujus, iste est stultus atque perversus, qui sinistram sibi facit dexteram: tales illi erant de quibus dicit psalmus; non quia a Deo non acceperant etiam quae temporaliter possidebant, sed quia ipsam solam putabant esse beatam vitam
Abbreviated transcription (Latin):
cordib ur̃is. In quo non dormit fides: uigilat
xp̃c. Et si forte dormiebat fides tua: et ideo
in ista questione fluetuabas: quafi nauis illa q̃
tempestatem patiebatur ubi xp̃o dormiebat.
excita xp̃m . et sedabuntur tempestates. Fidẽ
et in ȩccłia ꝓfecistis. et in eccłia ꝓficitis: qui
nondum ꝓfecistis. et in ęccłia ꝓficiendi estis
qui iam ꝓfecistis: in terrogo uos quid soletis in¬
telligere quod dictum est in euangłio : nesciat
sinstra tua quid faciat deatera cua. hoc enim
intellecto inuenietis que sit dextera et que
sit sinistra: simul et intelligetis utramq putẽ
dm̃ fecisse. et dexteram et sinistram: et tamen
non debet scire sinistra quid faciat deaters
nistra nr̃a dr̃: quicquid temporaliter habenius
Dextera nr̃a dr̃: quicquid nobis ȩternum et in¬
commutabile dñs pollcetur. Si aut̃ ille qui da¬
bit ȩternam uitam: ipse et de ipsis temporalib
consolatur presentem uitam: ipse fecit deaterĩ

Expanded text:
cordibus vestris» . In quo non dormit fides, vigilat Christus. Et si forte dormiebat fides tua, et ideo in ista quaestione fluctuabas, quasi navis illa quae tempestatem patiebatur, ubi Christus dormiebat; excita Christum, et sedabuntur tempestates . 8. Fiet in Ecclesia profecistis, et in Ecclesia proficietis qui nondum profecistis, et in Ecclesia proficiendi estis qui jam profecistis , interrogo vos quid soletis intelligere quod dictum est in Evangelio, «Nesciat sinistra tua quid faciat dextera tua» . Hoc enim intellecto invenietis quae sit dextera, et quae sit sinistra: simul intelligetis et utramque partem Deum fecisse, et dexteram et sinistram; et tamen non debet scire sinistra quid faciat dextera. Sinistra nostra dicitur, quidquid temporaliter habemus: dextera nostra dicitur, quidquid nobis aeternum et incommutabile Dominus pollicetur. Si autem ille qui dabit aeternam vitam, ipse et de istis temporalibus consolatur praesentem vitam, ipse fecit dexteram
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ eẽ: miseros noluit. Misericors dñs ⁊ uis
tus: ⁊ deus nr̃ miseretur. Misericors ⁊ iustus:
& miseretur. Misericors primum: quia melina¬
uit aurem suam michi: & nesciebam ꝓpinqͣs¬
se aurem dei mei ori meo: nisi ꝑ illoiꝰ specio¬
sos pedes excitarer ut inuocarem. Quis enuim eũ
inuocauit: nisi quem ipsȩ prior uocauit: Hinc
ergo primum misericors. Iustus aut̃ quia fla¬
gellat: ⁊ iterum miseretur. quia recipit. Flagel¬
lat enim omnem filium quem recipit. Hec̃ tã
michi amarum deboe eẽ. quod flagellat: quã
dulce quod recipit. Quomͦ enim non flagellat
custodiens paruulos dñs: quos grandes querit
heredes: Quis enim est filius: cui non det disci¬
plinam pater enis: humiliatus sum: ⁊ saluum
me fecit. Saluum me fecit: quia humiliatus
sum. Non enim penalis s salutaris dolor est:
quem serando medicus fecit. Conuertere inquid¬

Expanded text:
esse semper miseros noluit. 5. «Misericors Dominusesse semper miseros noluit. 5. «Misericors Dominustus, et Deus noster miseretur.» Misericors, et justus, et miseretur. «Misericors» primum, quia inclinavit aurem suam mihi; et nesciebam propinquasse aurem Dei mei ori meo, nisi per illos speciosos pedes excitarer, ut invocarem: quis enim eum invocavit, nisi quem ipse prior vocavit? Hinc ergo primum «misericors. Justus» autem, quia flagellat; et iterum «miseretur,» quia recipit: flagellat enim omnem filium quem recipit, nec tam mihi amarum debet esse quod flagellat, quam dulce quod recipit. Quomodo enim non flagellet, «Custodiens parvulos Dominus,» quos grandes quaerit haeredes? quis enim est filius cui non det disciplinam pater ejus ? «Humiliatus sum, et salvum me fecit.» Salvum me fecit, quia humiliatus sum: non enim poenalis, sed salutaris dolor est quem secando medicus facit. 6. «ver
Abbreviated transcription (Latin):
bus hunis scłi. s eciam obligari ꝓsꝑitatib uidi:
atq ita tribulationem & dolorem qui me latebat
uiuem: &e nomen dñi inuocaui. Odn̾e erue ani¬
mani meam. Miser enim ego homo. Quis me
liberabit de corpore mortis hiius: nisi gr̃a dei
dei. Tribulacionem &e dolorẽ inueni: ⁊ nomen
domini inuocaui. Et audiant reliquiȩ gentium
quȩ nondum inuocant nomen dñi: audiant.
&e querant ut inueniant tribulacionẽ ⁊ dolorem.
& inuocent nomen dñi. ⁊ salui fiant. Non
hoc eis dicimus ut querant miseriam quã nõ
h abent: s ut inueniant eam quam nescientes
habent. Heq hoc eis optamus ut terrena necessa¬
ria desint eis quib indigent dum mortaliter
uiuunt: s ut hoc plangant quod amissa saci¬
etate cȩlesti. terrenis nondum ad fruendum
stabilib bonis. s ad sustentandum necessariis in¬
digere meruerunt. Agnoscant ⁊ lugeant ista
miseriam : faciat eos beatos lugentẽs. qui eos

Expanded text:
bus hujus saeculi, sed etiam obligari prosperitatibus vidi; bus hujus saeculi, sed etiam obligari prosperitatibus vidi; atque ita «tribulationem et dolorem» qui me latebat «inveni, et nomen Domini invocavi. O Domine, erue animam meam.» Miser enim ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus, nisi gratia DeDei, «Tribulationem et dolorem inveni, et nomen Domini invocavi:» et audiant reliquiae gentium quae nondum invocant nomen Domini; audiant et quaerant, ut inveniant tribulationem et dolorem, et invocent nomen Domini, et salvae fiant. Non hoc eis dicimus, ut quaerant miseriam quam non habent, sed ut inveniant eam quam nescientes habent: neque hoc eis optamus, ut terrena necessaria desint eis, quibus indigent, dum mortaliter vivunt; sed ut hoc plangant, quod amissa satietate coelesti, terrenis, non ad fruendum stabilibus bonis, sed ad sustentandum necessariis indigere meruerunt. Agnoscant et lugeant istam miseriam; faciet eos beatos lugentes, qui eos
Abbreviated transcription (Latin):
tus compeditorũ. In his enin adieb meis circum¬
aederunt me dolores moras: ꝑicła inferni inuene¬
sunt me. Quę nisi aberrantem abs te: non inue¬
iuseit me. ħunc aut̾ illa me inuenerunt: ergo
uero ea non inuenebam qui gaudebam ꝓspis scłi.
&x ets tribulacionem ⁊ dolorem inueni. nomen
Añi inuocaui. Latebat enũ me tribulacio: & dolor
itilis. Tribulacio: dequa dat auxilium eiu dictũ
est. da nobis aurilium de tribulacione. ⁊ uana
salus hominis. ego enim de uana salute hominis
gaudendum & exultandum arbitrabar S cum au¬
Aissen a dño. beati lugentes qm ipsi consolabunt᷑.
non erpectaui ut prius amitterem bona tempo¬
ralia quib male oblectabar. ⁊ tunc lugerem: s
attend̃i in eandem ipsam miseriam meam:
qua talibus oblecabar quȩ ⁊ amitere formidarẽ.
& tenere non possem. Aitendi in eam ueheinent̃
fortiter: & me non solum exeruciari aduersitati

Expanded text:
tus compeditorum . In his enim diebus meis, «Circumtus compeditorum . In his enim diebus meis, «Circumdederunt me dolores mortis; pericula inferni invenerunt me:» quae nisi aberrantem abs te non invenirent me. Nunc autem illa me invenerunt: ego vero ea non inveniebam, qui gaudebam prosperis saet ego «tribulationem et dolorem inveni, nomen Domini invocavi.» Latebat enim me tribulatio et dolor utilis; tribulatio de qua dat auxilium, cui dictum est, «Da nobis auxilium de tribulatione, et vana sulus hominis» . Ego enim de vana salute hominis gaudendum et exsultandum arbitrabar; sed cum audissem a Domino meo, «Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur» , non exspectavi ut prius amitterem bona temporalia quibus male oblectabar, et tunc lugerem: sed attendi in eamdem ipsam miseriam meam qua talibus oblectabar, quae et amittere formidarem, et tenere non possem; attendi in eam vehementer et fortiter, et me non s
Abbreviated transcription (Latin):
nunc dies salutis: et credidisti: et in dieb
tius inuocasti. et dixisti. O dñe erue animã
meam. Sunt quidem ista. S et dies meos
magis inquit possum dicere dies miseriȩ mee.
dies mortalitatis mee. dies scd̾m adam ple¬
nos laboris et sudoris: dies scđ̾m uetustatẽ
putredinis. Ego aut̃ iacens: in fixus in limo
ꝓfundi. Et in alio psalmo exclamaui: ecce
ueteres posiusti dies meos. In his dieb meis
inuocaui. Distant quippe dies mei: a dieb
dñi inei. Dies meos dico. quos ipse michi feci:
priuata audatia qua deseruu eum. Et qm̃
ubiq ipse regnat. et est omp̃s atq omĩte¬
nens. merui carcerem id est ignorantie
tenebras: et compedes mortalitatis accepi
Iu his dieb meis inuocaui: quia ego et ali¬
bi clamo educ de carcere animam meam
et qm̃ in die salutis quem michi prestitit
adiuiut me: intrat. in conspectu eius gemi¬

Expanded text:
nunc dies salutis» : et credidisti, et in diebus nunc dies salutis» : et credidisti, et in diebus tuis invocasti, et dixisti, «O Domine, erue animam meam.» Sunt quidem ista: sed dies meos magis, inquit, possum dicere dies miseriae meae, dies mortalitatis meae, dies secundum Adam, plenos laboris et sudoris, dies secundum vetustatem putredinis. Ego enim jacens, «infixus in limo profundi» , et in alio psalmo exclamavi, «Ecce veteres posuisti dies meos» : «in» his «diebus meis invocavi.» Distant quippe dies mei a diebus Domini mei. Dies meos dico, quos ipse mihi feci privata audacia, qua deserui eum: et quoniam ubique ipse regnat, et est omnipotens atque omnitenens, merui carcerem; id est, ignorantiae tenebras, et compedes mortalitatis accepi. «In» his «diebus meis invocavi;» quia ego et alibi clamo, «Educ de carcere animam meam» : et quoniam in die salutis, quam mihi praestitit, adjuvit me; intrat in conspectum ejus gemi
Abbreviated transcription (Latin):
quia prior dilexit nos et filio proprio non
peꝑcit: s pro nobis om̃ib tradidit eum: Quo¬
modo enam inuocabunt in quem non eredide¬
runt: ait doctor gentium: Aut quomodo ere
dent ei: queni non audierunt: Quomodo aut̃
audient sine predicante: Aut quomodo pre¬
dicabunt: isi nuttantur: Cum hec omĩa ges¬
ta eiga me cernerem: quomodo non crederẽ
quod iclinauit dñs aurem suam michi: Et
sic commendauit in nobis dilectionem suam.
ut xp̃c ꝓ impiis moreretur. Cum igitur hec
michi annuntiarent spetiosi pedes eorum qͥ
annuntiauerunt pacem. qui annuntiaue¬
tam michi: et in dieb meis inuocaui. Et
qui sunt dies tui.: qm̃ dixcisti in diebus m̃is
inuocaui : Anforte illi quib uenit plenitu¬
do temporis. et misit ds̃ filium suum: qui
iam dixerat tempore acceptabili exaudiui
te.et in die salutis adiuuite: Audisti ex
ore predicatoris uenientis ad te pedib spe¬
tiosis. ecce nunc tempus acceptabile. ec ce

Expanded text:
Quia «prior dilexit nos, et Filio proprio non Quia «prior dilexit nos, et Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum» ? «Quomodo» enim «invocabunt in quem non crediderunent quem non audierunt? Quomodo autem audient sine praedicante? aut quomodo praedicabunt, nisi mittantur» ? Cum haec omnia gesta erga me cernerem, quomodo non crederem quod inclinavit Dominus aurem suam mihi? Et sic commendavit in nobis dilectionem suam, ut Christus pro impiis moreretur . Cum igitur haec mihi annuntiarent speciosi pedes eorum qui annuntiaverunt pacem, qui annuntiavetam mihi, «et in diebus meis invocavi.» 3. Et qui sunt dies tui, quoniam dixisti, «In diebus meis invocavi?» an forte illi quibus venit plenitudo temporis, et misit Deus Filium suum , qui jam dixerat, «Tempore acceptabili exaudivi te, et in die salutis adjuvi te» ? Audisti ex ore praedicatoris venientis ad te pedibus speciosis, «Ecce nunc tempus acceptabile, ecce
Abbreviated transcription (Latin):
exaudiet dñs: uocem ora¬
cionis meę. Cantet hoc
anima: que ꝑegrinatur
adño. Cantet hoc ouis
illa que errauerat. Can¬
tet hoc filius ille qui mortuus fuerat et re¬
uixit: perierat et inuentus est. Cantet hoc
ꝑmaneamus: et cum sc̃ĩs ista cantemus. dilexi.
qm̃ exaudiet dñs: uocem deprecationis meȩ.
Nunquid ipsa diligendi causa est. qm̃ dñs exru
aut ideo diligimus quia exaudiuit. aut idõ
diligius ut exraudiat: Quid est engo dilexi
qm̃ exaudiet : An quia dileotionem spessolet
accendere. dilexisse se dixit: qm̃ sꝑauit se¬
aurem suam michi: et in dieb meis inuoca¬
ui. Ergo idõ dilexi: qm̃ exaudiet. Idõ exau¬
diet: qm̃ inclinauit aurem suam michi. S
unde scis o anima. humana quod inclinauit
ds̃ aurem suam tibi: nisi dicas credidi Ma¬
nent ergo tria hec. fides. spes. karitas. Quia
credidisti: sperasti. Quia sꝑasti: iam dilexisti
Iam si queram unde crediderit anima incli¬
nasse sibi aurem dm̃ suum. nonne respondeb

Expanded text:
exaudiet Dominus vocem deprecationis meae.» Cantet hoc anima quae peregrinatur a Domino, cantet hoc ovis illa quae erraverat, cantet hoc filius ille qui mortuus fuerat et revixit, perierat et inventus est ; cantet hoc permaneamus, et cum sanctis ista cantemus: «Dilexi, quoniam exaudiet Dominus vocem deprecationis meae.» Numquid ipsa diligendi causa est, «quoniam Dominaut ideo diligimus quia exaudivit, aut ideo diligimus ut exaudiat? Quid est ergo, «Dilexi, quoniam exaudiet?» An quia dilectionem spes solet accendere, dilexisse se dixit, quoniam speravit e«aurem suam mihi, et in diebus meis invocavi.» Ergo ideo dilexi, quoniam exaudiet; ideo exaudiet, «quoniam inclinavit aurem suam mihi.» Sed unde scis, o anima humana, quod inclinavit Deus aurem suam tibi, nisi dicas, Credidi? Manent ergo tria haec, fides, spes, charitas : quia credidisti, sperasti; quia sperasti, dilexisti. Jam si quaeram unde crediderit anima inclinasse sibi aurem Deum suum; nonne respondebit:
Abbreviated transcription (Latin):
gione uniorum ex om̃i parte placentes in conspec¬
tu dm̃: ex nulla abeo parte ꝑegrini. Quamdiu
in quantum inde ꝑegrinamur ahño : in tan¬
tum non sumus in regione iuuorum. Confidi¬
mus aut̃ & bene arbitramur magis ꝑegrina¬
rI a corpore. ⁊ immanere ad dnmn : ⁊ ideo am¬
bimus siue immanentes siue ꝑegrinantes. pla¬
centes illi cẽ. Ambigimus quidem nunc: qr.
erpatamus ad huc redempcionem corporis
nr̃i. s cum absorta fuerit mors in uictoria:
i corruptibile hoc mauerit in corruptionem.
& mortale hoc induerit in mortalitatem. nul
sus erit flecus quia nullus lapsus: & nullus
lapsiis. quia nulla corrrupcio. Et ideo iam
non ambi emus placere : s omnino placebi¬
mus in conspect dñi in regione uiuorum:¬

Expanded text:
gione vivorum,» ex omni parte placentes in conspectu Domini, ex nulla ab eo parte peregrini. «Quamdiuin quantum inde peregrinamur, in tantum non sumus «in regione vivorum.» «Confidimus autem et bene arbitramur magis peregrinari a corpore, et immanere ad Dominum; et ideo ambimus, sive immanentes, sive peregrinantes, placentes illi esse» . «Ambimus» quidem nunc, qui exspectamus adhuc redemptionem corporis nostri : sed cum absorpta fuerit mors in victoriam, et corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem ; tunc nullus erit fletus, quia nullus lapsus; et nullus lapsus, quia nulla corruptio. Et ideo jam non ambiemus placere, sed omnino placebimus in conspectu Domini, in regione vivorum
Abbreviated transcription (Latin):
tum. Exemit inquit ocłos meos a lacrimis.
pedes meos a lapsu: & tamen non ait placeo.
s placebo in conspectu añi in regione uiuoꝵ.
satis ostendens abea parte nondum se placere
in conspectu dñi quȩ ẽ. in regione mortuorũ.
id est in carne mortali. Qui enim in carne
sunt: deo placere non possunt. Unde quod seqͥ¬
tur ⁊ dicit idem apłs uos aut̃ non estis in car-¬
ne : scđ̃m id dicit quod corpus mortuum est
ꝓpter peccatum. sp̃s aut̃ inta est ꝓpiter iustici¬
am: scđ̃m quem placebant dño: quia scđm
ꝓpsum in carne non erant. Quis aut̃ placeat
des inuo. in crrpore mortuo: S quid att: si
aut̃ sp̃s eius qui suscitaũ xp̃m iħm a mortuiꝰ habi¬

Expanded text:
tum, «Exemit,» inquit, «oculos meos a lacrymis, tum, «Exemit,» inquit, «oculos meos a lacrymis, pedes meos a lapsu:» et tamen non ait, Placeo; sed, «Placebo in conspectu Domini, in regione vivorum;» satis ostendens ab ea parte nondum se placere in conspectu Domini, quae est in regione mortuorum, id est in carne mortali. «Qui» enim «in carne sunt, Deo placere non possunt.» Unde quod sequitur, et dicit idem apostolus, «Vos autem non estis in carne;» secundum id dicit, quod «corpus quidem mortuum est propter peccatum, spiritus autem vita est propter justitiam:» secundum quem placebant Domino, quia secundum ipsum in carne non erant. Quis autem placeat Deo vivo, in corpore mortuo? Sed quid ait? «Si autem Spiritus ejus qui suscita
Abbreviated transcription (Latin):
neq om̃s qui descendunt in infernum: s
nos qui uiuimus benedicimus dñm. Ex hac
ergo mortȩ potest recte intelligere homo fideł
dit in me inquit: transitum facit a mortę
ad uitam. Cetera uero: spe completa sunt in
eis qui nondum exhae uita enuigrarunt. Nũc
enim cum lapsus nr̃os ꝑiculosissimos cogitamꝰ:
non cessant a lacrimis ocłi. Tunc aut̃ eximet
ocdos nr̃os a lacrimis. quando ⁊ pedes a lapsu.
quia tunc nullus erit lapsus ambulancium pe¬
dum: quando infirmȩ carnis nullum erit
quam iubemiur edomare substernimus: in ꝓp¬
so ꝓrsus oꝑe quo eam subditam castigamus:
non in ea cađe magnum est. Non aut̃ in ea
labi quis potest: Qua ꝓpter: quia ⁊ in carne
sumus: & in carne non sumus. In carne enĩ
sumus. eo uincło quos nondum solututũ est:
extremis animȩ partibus ad huc lubricum
senciamus. Audi quemadmodum ad sp̃em ꝑ¬
tineat: quod ita canitur uełut iam sit effec¬

Expanded text:
neque omnes qui descendunt in infernum; sed neque omnes qui descendunt in infernum; sed nos qui vivimus, benedicimus Dominum» . Ex hac ergo morte potest recte intelligere homo fidelidit in me,» inquit, «transitum facit a morte ad vitam» . Caetera vero spe completa sunt in eis qui nondum ex hac vita emigrarunt. Nunc enim cum lapsus nostros periculosissimos cogitamus, non cessant a lacrymis oculi: tunc autem eximet oculos nostros a lacrymis, quando et pedes a lapsu. Quia tunc nullus erit lapsus ambulantium pedum, quando infirmae carnis nullum erit quam jubemur edomare, substernimus; in ipso prorsus opere quo eam subditam castigamus, non in ea cadere magnum est: non autem in ea labi, quis potest? 8. Quapropter quia et in carne sumus, et in carne non sumus in carne enim sumus eo vinculo quod nondum solutum est, extremis animae partibus adhuc lubricum sentiamus, audi quemadmodum ad spem pertineat quod ita canitur velut jam sit effec
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum est. In mansuetudine oꝑa tua ꝑfice.
Et enim ne mansuetudo ad segniciem duceretur:
adiunctum ẽ oꝑa tua ꝑfice. łeq enim sicut in
ista uita. somni requies nos reparat ad actio¬
nem: s accio bona ꝑducit ad semꝑ ingilantem
quietem. Ille aut̃ cuncta prestat. cuncta exhib&e
deus: de quo hic dicitur qñi dñs benefecit iiohi:
qm̃ eremit anmam meam a morte. Oculos me¬
os alacrimis: pedes meos a lapsiu. Hec enim in
spe completa erga se cantat: quisquis hiius car¬
nis iundłm intelligit. Sere quippe dictuni est:
humiliatus sum &e saluum me fecit. S ⁊ illud
apłs uerum dicit: qmͣ spe salui facti sumus.
Et de morte quidem quos erempti sumus. rectȩ
dicitur iam eẽ. completum : ut mortem intelli¬
gamus non credencium. de qualib ait. dimit¬
te mortuos sepelire mortuos suos: ⁊ illud in
suꝑiori psalmo. non mortui laudabunt te dñe.

Expanded text:
scriptum est, «In mansuetudine opera tua perfice» . scriptum est, «In mansuetudine opera tua perfice» . Etenim, ne mansuetudo ad segnitiem duceretur, adjunctum est, «Opera tua perfice.» Neque enim sicut in ista vita somni requies nos reparat ad actionem; sed actio bona perducit ad semper vigilantem quietem. 7. Ille autem cuncta praestat, cuncta exhibet Deus, de quo hic dicitur, «Quoniam Dominus benefecit mihi, quoniam exemit animam meam a morte, oculos meos a lacrymis, pedes meos a lapsu.» Haec enim in spe completa erga se cantat quisquis hujus carnis vinculum intelligit. Vere quippe dictum est, «Humiliatus sum, et salvum me fecit:» sed et illud Apostolus verum dicit, Quoniam «spe salvi facti sumus» . Et de morte quidem quod exempti sumus, recte dicitur jam esse completum, ut mortem intelligamus non credentium, de qualibus ait, «Dimitte mortuos sepelire mortuos suos» : et illud in superiore psalmo: «Non mortui laudabunt te, Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
minus benefecit tibi. Qm̃ exemit inquit ani¬
mam meã a morte. Mira res est fr̃s hm̃i quod
cum dixissee in requiem conuertendam animam
suam. qm̃ benefecit ei dñs: subiecit qm̃ eremit
animam meam de mortȩ. Ideo ne in requiem
conuerteretur: quia erempta est a mortȩ: nonne
magis in mortȩ requies dici solce : Quȩ tandẽ
eis accio est. cuis uita requies. ⁊ mors inqui¬
etudo est : Talis ergo actio debae eẽ. animȩ quȩ
tendit ad quietam securitatem: non quȩ augeat
inquietum laborem. Quģ exemit animam̃¬
meam de mortȩ: qui misertus enis dixit. uenite
ad me om̃s qui laboratis. & ego uos reficiam:
tollite uigum meum suꝑ uos: ⁊ discite a me
qm̃ mitĩssum. ⁊ humilis corde: &e inuenietis re¬
quiem animab ur̃is: iugum enim meum su¬
aue est. ⁊ sarcina mea leuis ẽ. Mitis itaq ⁊
humilis tanquam uiam xp̃m sequens debor
cẽ. aniinȩ actio tendentis ad requiem: non pi
gra & desidiosa: ut cursum consummnet: sicut

Expanded text:
minus benefecit tibi. Quoniam exemit,» inquit, «animam meam a morte.» Mira res est, charissimi, quod cum dixisset in requiem convertendam animam suam, quoniam benefecit ei Dominus; subjecit, «Quoniam exemit animam meam a morte.» Ideone in requiem converteretur, quia exempta est a morte? Nonne magis in morte requies dici solet? Quae tandem ejus actio est, cujus vita requies, et mors inquietudo est? Talis ergo actio debet esse animae, quae tendat ad quietam securitatem, non quae augeat inquietum laborem: quoniam exemit eam de morte qui misertus ejus dixit, «Venite ad me, omnes qui laboratis, et ego vos reficiam: tollite jugum meum super vos, nvenietis requiem animabus vestris; jugum enim meum suave est, et sarcina mea levis est» . Mitis itaque et humilis, tanquam viam Christum sequens, debet esse animae actio tendentis ad requiem: non tamen pigra et desidiosa; ut cursum consummet, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
utinam. uno uerbo significauit optantis:
hoc isto loco aꝑtiorib uerłus expressit oran¬
tis. dicendo fiat cor meum immaculatum: ut
nec in illa nec in ista sententia que utraq
una est. inueniatur audatia de libero arbi¬
trio contra grãm confidentis. Quod aut̃ ait
ibi tunc non confundar: hoc ait hic ut non
Per regenerationis lauachrum ubi abolita sũt
effectum in qua dicimus dimitte nobis debita
nr̃a: ita donata nobis regeneratione. ad tuta
confessione. fusa precatione. fiat cor meũ
immaculatum ut non confundamur: quia
et hoc ad iustificationes dĩ ꝑtinet: quando
inter eius alia precepta precipitur. dimittire
et dimittetur uobis. date et dabitur uobis.¬

Expanded text:
«Utinam,» uno verbo significavit optantis; «Utinam,» uno verbo significavit optantis; hoc isto loco apertioribus verbis expressit orantis, dicendo, «Fiat cor meum immaculatum:» ut nec in illa, nec in ista sententia, quae utraque una est, inveniatur audacia de libero arbitrio contra gratiam confidentis. Quod autem ait ibi, «Tunc non confundar;» hoc ait hic, «Ut non per regenerationis lavacrum , ubi abolita sunt ationis effectum, in qua dicimus, «Dimitte nobis debita nostra» . Ita donata nobis regeneratione, adjuta conflictione, fusa precatione, fit cor nostrum immaculatum, ut non confundamur: quia et hoc ad justificationes Dei pertinet, quando inter ejus alia praecepta praecipitur, «Dimitte, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis
Abbreviated transcription (Latin):
ticeps ego sum omĩum tunentium te:
quia factus est particeps mortalitatis nr̃e.
ut et nos participes diumitatis ipsius fie¬
remus. Hos unnus participes ad uitam: ad
mortem uero particeps ille multoꝵ. Ipse ẽ.
enin ad quem conuertuntur timentes dm̃:
et qui cognoseunt dĩ testimonia de illo per
ꝓpħas tanto ante predicta. in eius presentiã
ꝑ miracła paulo ante monstrata. fiat inqͥt¬
cor meum mimaculatum in tius iustificati¬
onb: ut non confundar. Redit ad uocem
corporis sui sc̃ĩ scilicet popłi sui: et imma¬
culatum fieri corsuum precatur. hoc est cor
menbroꝵ suoꝵ in iustificationib dei : non
iniurib eoꝵ. ꝑ oposcit enim hoc: non pre¬
sumit. Quod aut̃ addidit ut non confun¬
darrtale aliquid et in primis huius psalmi
uersib inuenitur ubi dixit. utinam dirigã¬
tur uiȩ meę ad custodiendas iustificationes
tuas: tunc non confundar diun inspitio
in om̃ĩa mandata tua. Quod ibi quia dixõ

Expanded text:
ticeps ego sum omnium timentium te.» ticeps ego sum omnium timentium te.» Quia factus est particeps mortalitatis nostrae, ut et nos participes divinitatis ipsius fieremus; nos unius participes ad vitam, ad mortem vero particeps ille multorum. Ipse est enim ad quem convertuntur timentes Deum, et qui cognoscunt Dei testimonia, de illo per Prophetas tanto ante praedicta, in ejus praesentia per miracula paulo ante monstrata. 7. cor meum immaculatum in justificationibus tuis, ut non confundar.» Redit ad vocem corporis sui, sancti scilicet populi sui, et jam immaculatum fieri cor suum precatur, hoc est cor membrorum suorum; in justificationibus Dei, non in viribus eorum: poposcit enim hoc, non praesumpsit. Quod autem addidit, «Ut non confundar;» tale aliquid et in primis hujus psalmi versibus invenitur, ubi dixit, «Utinam dirigantur viae meae ad custodiendas justificationes tuas: tunc non confundar, cum inspicio in omnia mandata tua.» Quod ibi, quia dixit,
Abbreviated transcription (Latin):
quod legit: quia lex tua meditatio mea
est : et hinc se adepturum existimet qd̾
uerbis suꝑiorib ꝓpter hoc meritum pos¬
tulauit : ubi dictum est. uenant suꝑ me
iiserationes tuȩ et uiuam. Hec meditatio:
amantis est cogitatio. Et tantum amãtis.
ut haritas non frigescat huius meditati¬
onis suȩ: quantalibet habundantia consti¬
petur iniquitatis alienȩ. Deniq sequitur:¬
& dicit. Confindantur suꝑbi qm̃ iniuste
iniquitatem fecerunt in me : ego aut̃ ex¬
ercebor in mandatis tuis. Ecce quod ait
meditatio legis dĩ: uł potius meditatio lex
te : et qui cognoscunt testimonia tua. In nõ¬
nullis codicib inuenimus et grecis et la¬
tinis: conuertantur michi. Quod tantũ¬
dem ualere existimo: quantum si dicatur
ad me. S quis est iste qui hoc dicit Nõ
enim quisquam hominum hoc dicere au¬
debit: aut si dicat audiendus est. Num¬
rum ergo ille est qui etiam suꝑius inter¬
posiit proprietatem uocis suȩ dicens. par¬

Expanded text:
quod legit, «Quia lex tua meditatio mea quod legit, «Quia lex tua meditatio mea est;» et hinc se adepturum existimet, quod verbis superioribus propter hoc meritum postulavit, ubi dictum est, «Veniant super me miserationes tuae, et vivam.» Haec meditatio amantis est cogitatio, et tantum amantis, ut charitas non frigescat hujus meditationis suae, quantalibet abundantia constipetur iniquitatis alienae . 5. «ver dicit, «Confundantur superbi, quoniam injuste iniquitatem fecerunt in me: ego autem exercebor in mandatis tuis.» Ecce quod ait, meditatio legis Dei, vel potius meditatio lex te, et qui cognoscunt testimonia tua.» In nonnullis codicibus invenimus et graecis et latinis, «Convertantur mihi;» quod tantumdem valere existimo, quantum si dicatur, «ad me.» Sed quis est iste qui hoc dicit? Non enim quisquam hominum hoc dicere audebit, aut si dicat, audiendus est. Nimirum ergo ille est qui etiam superius interposuit proprietatem vocis suae, dicens: «Par