comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lint᷑ Colebant quoq et t̾ram ut pote uberio. e
de opucibant᷑ temporib pharaonis. Circa hec
enĩ singła occupatio eis ex orta uidebatur. cũ
ille patres urõs ꝑsequens sub mersus est. Et
unusqͥsq id ꝑ id̾ occupari iusus est ut ue pl¬
itoneui Requeretur. hoc sibi d̾m ieputauit di
ceus quia hoc mͥ deus fuit hodie. ut nõ seque¬
rer pharnonem. ne simul cũ ipso demergeret
Hec eigo enuit uerba sancti apollomii que no¬

Expanded text:
bantur. Colebant quoque et terram, utpote uberiorem bantur. Colebant quoque et terram, utpote uberiorem se opinabantur temporibus Pharaonis. Circa haec enim singula occupatio eis exorta videbatur, cum ille patres nostros persequens submersus est, et unusquisque id per quod occupari visus est uti ne Pharaonem sequeretur, hoc sibi reputavit Deum, dicens: Quia hoc mihi Deus fecit hodie, ut non sequerer Pharaonem, et simul cum eo demergerer. Haec ergo erant verba sancti Apollonii.
Abbreviated transcription (Latin):
turam leraretur heremꝰ siciens ⁊ multi filii
euis inde̾ntur ui deserto Que qmͣ iuis adegle¬
siami dicta sint tum̃ iegopti deseriis het etu
hostori relatione cõplera sunt ubi enĩ taute¬
ꝑ urbes multitudines ueniunt ad salutẽ qnͣtas
egopti deserta protulerũt: Nani quanti popl
⁊bentur in urbib tante pene habentur nndeser¬
tis mnultitudines monachoꝵ. Unde mͥ indetur
etiam apłi dictũ uidetur iieis esse cõpletũ. qd̾
ubi habitauit peccatũ. ibi suꝑ hubũdat grãt.
Habũdauit enun aliqnͣdo mimũdusy doloꝵ
cultꝰ ni egopto sic̃ nusqmͣ in nullis gentib
Canes eñĩ et simias atq alia portenta ołi ue¬
uerata sunt. Allia quoq et crpas et non nulla
holerũ deos esse credebaut. sicut ab ipõ patre
apollonis narrante didicimꝰ musas uo bis
uem quidẽ aiegr arebat deum Credidert̃ aliqu¬
do egopti pro eo qd̾ ꝑ ipsũ rura excolentes.
uctã aibũꝙ opiebant S et aqua nili ꝓ eo
qd̾ uiilsas rigabat egopti regiones uenera¬

Expanded text:
turam, laetaretur eremus sitiens, et multi filii ejus viderentur in deserto. Quae quamvis de Ecclesia dicta sint, tamen in Aegypti desertis, haec etiam historica relatione completa sunt. Ubi tantae per urbes multitudines veniunt ad salutem, quantas Aegypti deserta protulerunt. Quanti populi habentur in urbibus, tantae paene habentur in desertis multitudines monachorum. Unde mihi videtur etiam Apostoli dictum in eis esse completum: Quod ubi abAbundavit enim aliquando immundus idolorum cultus in Aegypto, sicut in nullo umquam gentium. Canes enim et simias atque alia portenta venerati sunt. Allia quoque et caepas, et nonnulla olerum, Deos credebant, sicut ab ipso patre Apollonio narrante didicimus, caussam enivem quidem Deum crediderunt aliquando Aegyptii, pro eo quod per ipsum rura excolentes victum cibumque capiebant. Sed et aquam Nili, pro eo quod universas rigabat Aegypti regiones, venera
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ aliqnto in his tamsacto ⁊ adscientie perłec¬
tionẽ ꝑducto. eũ quẽ ꝑfectũ iam in operib ac¬
ssipserat. Quadã die pafiniti sedens in cellula
slia. uidit auimã eius int̾ iuglo̾r choros assũp¬
tam dicentisi. Beatꝰ quẽ elegisti ⁊ assũplisti ha¬
bitabit in atriis tuis. Et cũ hec audiss agnouit
assup̃turi eẽ ex hoc mũdo iurũ. Tunc ueco e¬

Expanded text:
 aliquanto in his transacto, et ad scientiae perfec aliquanto in his transacto, et ad scientiae perfectionem eo perducto, quem perfectum jam in operibus assumserat, quadam die Paphnutius sedens in cellula sua, videt animam ejus inter Angelorum choros assumtam, dicentium: Beatus quem elegisti, et assumsisti: habitabit in tabernaculis tuis . Et cum haec audisset, agnovit assumtum esse ex hoc mundo virum. Tunc vero P
Abbreviated transcription (Latin):
. Qua g̾ ⁊ conuerient̾ implesti
illud tibi deest qd̾ beuor cum sũmũ est ut ouit¬
tons cuncta. ip̃i uerã sequaris dei sapientiã
⁊ lecreroris scicune inqunas chesautos ad quos
nõ aliter poteris ponite. nisi abneges trmetip¬
slm. ⁊ tollas ccucem tuã ⁊ sequaris xp̃m At ille
cũ udisset hes nichil moratꝰ. nec oĩauino ali qͥd
in domo sua ordinaus. secutus est iurũ dei ꝑges
cũ ip̃o ad desertũ. Cũq neuissent ad ad fluuiẽ
Pafinitiꝰ p̃cepit intrare secum pedib fliuuum
cud in illis loas prosunda habebatur altitudo.
Ttã sierut gꝰ parit̾ fuuũ. ita ut aqua eis iux¬
ad lacera ꝑueniret. Ui uero ꝑuenert ad deser¬
tum. collosa hoĩem pasicitiꝰ in cellulã quãdã
haus procul a suo monasterio positã ⁊ conuer
se concredit. Cuniq uͦ eum in onũb instruxisset.
seinet ipm̃ denuo maiorib exerticiis dedit exi¬
guos p̾o es deputans labores. quibꝰ ꝯferri potue¬
rit his qui scłi uidebat᷑ acłib occupatꝰ. Tempe

Expanded text:
 haec et convenienter implesti, illud tibi deest, quod bonorum omnium summum est, ut omittens cuncta, ipsam veram jam sequaris Dei sapientiam, et secretiores 179 inquiras thesauros, ad quos non aliter poteris pervenire, nisi abneges teipsum et tollas crucem tuam, et sequaris Christum. At ille cum audisset haec, nihil moratus, nec omnino aliquid in domo sua ordinans, secutus est virum Dei, pergens cum ipso ad desertum. Cumque venisset ad flumen, Paphnutius praecepit intrare secum pedibus fluvium, cum in illis locis profunda habebatur altitudo. Transierunt ergo pariter fluvium, ita ut aqua eis ad latera perveniret. Ubi vero venerunt ad desertum, collocat hominem Paphnutius in cellula quadam, haud procul a suo monasterio posita, et convere secretiora concredit. Cumque eum in omnibus instruxisset, semetipsum denuo majoribus exercitiis dedit, exiguos priores deputans labores, quibus conferri poterat is, qui saeculi videbatur actibus occupatus. Hoc e
Abbreviated transcription (Latin):
tate pẽ degrus signa ⁊ souitates mas
esficiens. quas enaruare pro sui in nẽsirate
sica de eo ꝓuulgata cũ admratõne oĩum
munera sua ⁊ singli quiqi i mas osfe elut.
At ille unũ quẽq eoꝵ tota religione suscipaers
ilios ad bene opandũ. alios ad bene intellige¬
dum prouocabat᷑. S et iple priis ostende bat
exriplis ea que uerbis docere cupirbat Aliis
quidem dieb unũqueq apud semetipiu exer¬
cere ibstinentiã nia posset monebat. Me¬

Expanded text:
itus degens, signa et sanitates miras itus degens, signa et sanitates miras efficiens, quas enarrare pro sui immensitate ifica de eo pervulgata, cum in admiratione omnium munera, suas singuli quique animas offerebant. At ille unumquemque eorum tota religione suscipiens, alios ad bene operandum, alios ad bene intelligendum provocabat: sed 146 et ipse prius ea ostendebat exemplis, quae verbis docere cupiebat. Aliis quidem diebus unumquemque apud semetipsum exercere abstinentiam, quam posset sinebat;
Abbreviated transcription (Latin):
utetauua. ue forte elatꝰ suꝑłrẽs uieos. cudã
ibonib bonis nus. Respondit ad eũ rursus
diuina uox DIMus. Mute manũ tuã ad cerui¬
ces tuas. et qd̾ cõprehenderis constringi et
subarena abrus. At ille sine mora in iecba ma¬
uu ad ceruices suas app̃bendn quasi ꝑuulũ
quẽdã echiopẽ ⁊ contiuuo demeri ⁊ eũm sub
arena clamantẽ et dicente  sum. ego su
popasceris cousqueris. Ille engo post hec ꝑrerit
idea loca in quib bomiues habitalut. Temꝑi
uilocis alis spelũca quedã heremi iucna inqua
habitare cepit indesineut. Die ac uocte orõ iu¬
bus uatus. easq centũ ut aiebant per diem.
Totidemq nochis temꝑe curuans genua cõsig¬
nabat. Cibo aut̃ magis celesti uorbatur quã
terceno. In dum̃tũ eius stupeũ colobium erat
Qd̾ apud illos lebitinariũ appellatur. ⁊ luitcũ
quo collũ ⁊ ooput obuolueret Que taĩ indu¬
ĩta ferebant ꝑmausisse ei indeserto numqmͣ
ueternta. Ent engo un uitino hemi loco iu uir¬

Expanded text:
s meos, cadam ab omnibus bonis tuis. Respondit ad eum rursus divina vox: Mitte manum tuam ad cervices tuas, et quod comprehenderis constringe, et sub arena obrue. At ille sine mora injecta manu ad cervices suas, apprehendit quasi parvulum quemdam Aethiopem, et continuo submersit eum sub arena clamantem et dicentem: Ego sum suppoposceris, consequeris. Ille ergo post haec perrexit ad ea loca, in quiblocis illis spelunca quaedam eremo vicina, in qua habitare coepit, indesinenter die ac nocte orationibus vacans, easque centum ut aiebant per diem, totidemque noctis tempore curvans genua consignabat Deo. Cibo autem magis caelesti, quam humano utebatur. Indumentum ejus stupeum collobium erat, quod apud illos lebetes appellatur, et linteum quod collum et caput obvolveret. Quae tamen indumenta ferebant permansisse ei in deserto numquam veterata. Erat ergo in vicino eremi loco, in vir
Abbreviated transcription (Latin):
sideliũ uientes tẽptationib ꝓbande sũt ⁊ uos¬
cende. Cũqr his ⁊ aliis uerbis robotaret aui
⁊dolesi uutis suꝑuenit centurio ⁊ indignat
eur uitroire ausus esser. Claues extrinset an¬
ceri imposuit . ipsuiq ⁊ om̃s qui cũ eo uenerat
pariter niclusit. quo scilicet etia ipsi limiliter
ad mulicie decinerent᷑ osficũ. Constitur̃s quoq
custodes qmͣ plurimos aboli⁊. Media ant̾ uecte
astare uisus est augłs iugenti luce resplems
⁊ obstupefachis ꝑterritis q custodi curoons
elirustra patefecit. Tunc u ro ipsi iustodes aduo¬
luti pedib scõr rogabant eos dascedere diçente¬
i elius sibi mori esse pro eis quã diuine iurtuti
obuistere. que eoꝵ cumu getelut. Mane nͥ etiã¬

Expanded text:
tes tentationibus probandae sunt et noscendae. Cumque his et aliis verbis roboraret animos adolescentis, supervenit centurio, et indignatus est, cur introire ausus sit: claves extrinsecus carceris imposuit, ipsumque et omnes quicunque venerant pariter conclusit, quo scilicet etiam ipsi similiter ad militiae detinerentur officium: constituensque custodes quamplurimos, abscessit. Medio autem noctis astare visus est Angelus ingenti luce resplendens, et obstupefactis perterritisque custodibus, carceris claustra patefecit. Tunc vero ipsi custodes advoluti pedibus sanctorum, rogabant eos decedere, dicentes, melius sibi esse mori pro eis, quam divinae virtuti obsistere, quae eorum curam gere
Abbreviated transcription (Latin):
iden :uutandũ uenissent. omia eis que un
dũs reue lauerat nota fecit. dicens ideps. nul¬
lũ ii hoc scło debere despici. etiã si latro sic ili¬
quis aut inceno pasit̾. etiã si cultũ ruris exerreat
et coniuigio udeatur astriet etiã si negoniator
dicatur. et mercimoniis serum. tamĩ in om̃l
ordine humane uite st auue des placentes
⁊ habentes actus aliquos ocultos quib delectat᷑
deus mide ⁊ constat nõ tũi ꝓfessie nẽ uite aut
habitꝰ speciẽ. deo esse placeutẽ qnͣtum sinceritatẽ
atq affectionẽ mentis ⁊ operu ꝓbirate. Et cum si¬
milia de singłis quibq dissiruisset tredidit sp̃i¬
uiderũt eum ab angłis susapi. Hynn canen

Expanded text:
ad eum visitandum venissent, omnia eis quae sibi Dominus revelaverat, nota fecit, dicens ad eos, nullum in hoc saeculo debere despici, etiam si latro sit aliquis, aut in scena positus, etiam si cultum ruris exerceat, et conjugio videatur adstrictus, etiam si negotiator dicatur, et mercimoniis serviat, tamen in omni ordine humanae vitae sunt animae Deo placentes, et habentes actus aliquos occultos, quibus delectatur Deus: unde constat, non tantum professionem vitae, aut habitus speciem Deo esse placitam, quantum sinceritatem, atque affectionem mentis, operumque probitatem. Et cum similia de singulis quibusque disseruisset, tradidit spividerunt e
Abbreviated transcription (Latin):
hic ex disciplis leati antonii fut ⁊ post̾ illi u
tum qp̃ sc̃o hrbitunerat amone. Post huiꝰ quo
abstessu in hot le constituerat monte.S m
mor uiror .solus hereditatẽ cousetus duplicrm
uideret᷑. Picx multis uouitis edifirus. ilta q
doetriua nstrutus p̾cipue tum de distretione sp̃i¬
rreuũ uos docebut dicens esse quosta demones qui
certis quibq utus obseqnͣtur Qmqelqm¬

Expanded text:
 ex discipulis beati Antonii fuit, et post illius obitum cum sancto habitaverat Ammone. Post hujus quoque abscessum in hoc se constituerat monte: sedmorum virorum solus haereditatem consecutus duplicem videretur. Hic ergo multos monitis aedificans, multaque doctrina instruens, praecipue tamen de discretione spirituum nos docebat dicens, esse quosdam daemones, qui certis quibusque vitiis obsequantur, quiq
Abbreviated transcription (Latin):
est loco exquo et priores ad dũ fuerant assup̃¬
ci qui siułr ab eo de omĩb instructꝰ exerticis
spiritalib ⁊ diuiue sapientie studiis ꝑmane¬
lut. Breui aut temꝑt cõslun mato et am̃ hic tnͣs¬
tie exerciois et laborib iutam penit. Isutit¬
aut̃ ei augłs dñ dicens ad eum uemi iam

Expanded text:
est loco, ex quo et priores ad Dominum fuerunt assumpest loco, ex quo et priores ad Dominum fuerunt assumpti. Qui similiter ab eo de omnibus instructus, in exercitiis spiritualibus et divinae sapientiae studiis permanebat. Brevi autem tempore consummato, etiam hic transtiae exercitiis et laboribus vitam poneret, astitit ei Angelus Domini, dicens ad eum: Veni
Abbreviated transcription (Latin):
cui haberet᷑ similis inter homiues. Nursus ei¬
uox diuina respondit dioeus. Suilis es ne¬
gonana el quẽ uideris adte uenientẽ s exur¬
ge uelonter ⁊ occurrere ei. Ad est eiũ uir cui te
similem indicaui. Et pafinitiꝰ sine iuora dester¬
dens occurrit cuidã negotiators alexandrino
uigui mlib solidoꝵ meramona tribꝰ nauibꝰ
deftrenti exthebaida. Et isa entt religiosus ⁊
bonor oꝑum studiũ gerens decẽ leguminiũ
sacros. pueris suis impositos ad monasterium
homiuis dei deferebat. et hec ei causa ideundt
patiniciũ fuit. At ille continuo ut uidit eũ quid
agis inquit op̃ciosissuna ⁊ deo digna amma:
dei ad quod uocatꝰ es negotiator effucere. ⁊ seq̃¬
re saluacorem. a quo paulo assumẽdꝰ es. At ille
nichil ommno differens p̃crpit pueris suis ut
onũa que suꝑ esseut iulta eñi iam ipse per se
distribuerat Iauꝑib p̃igarent. Ipse uero scĩs
sciũ pafitucul ad desertũ in qͣ ab eo constitutus

Expanded text:
 haberetur inter homines. Rursus ei divina vox respondit, dicens: Similis es negotianti ei, quem videris ad te venientem, sed et exsurge velociter, et occurre ei. Adest enim vir cui te similem indicavi. Et Paphnutius sine mora descendens, occurrit cuidam negotiatori Alexandrino viginti millibus solidorum mercimonia tribus navibus deferenti ex Thebaide. Et quoniam erat religiosus, et bonorum operum studium gerens, decem leguminum saccos pueris suis impositos, ad monasterium Dei hominis deferebat: et haec ei caussa adeundi Paphnutium 180 fuit. At ille continuo ut eum vidit: Quid agis, inquit, o pretiosissima et Deo digna anima? Dei, ad quod vocatus es, negotiator efficere, et sequere Salvatorem, a quo paulo post assumendus es. At ille nihil omnino differens, praecepit pueris suis ut omnia quae superessent multa enim jam ipse per se distribuerat pauperibus erogarent. Ipse vero sequens sanctum Paphnutium ad desertum, in eodem ab eo constitutus
Abbreviated transcription (Latin):
ceret. Deniq ex monachis quosta uolentes acce¬
dere ad ꝯinuuduẽ retiuebat diceus Qiomodo
uero dixisti n corde tuo. nichil uit est sue iustꝰ
ad succm̃ta siue pecrator apaditt Et alius dubi¬
tunonẽ habuit incorde diceus. Qud enĩ ime
scĩficare cõmuiuo potest: Hos gͦ singłos re¬
moueblt a cõmunione sacinrati ⁊ dicelut eis
Secedite paululũ et agite penitencã. ut puri¬
ficin ꝑ satiffactionẽ ⁊ lacrimas digni habea

Expanded text:
sceret. Denique ex monachis quosdam volentes accedere ad Communionem, retinebat dicens: Quomodo vero dixisti in corde tuo: Nihil interest, sive justus ad Sacramenta, sive peccator accedat. Et alius dubitationem habuit in corde suo, dicens: Quid enim me sanctificare Communio potest? Hos ergo singulos removebat a communione Sacramenti, et dicebat eis: Secedite paululum, et agite poenitentiam, ut purificati per satisfactionem et lacrymas, digni habea
Abbreviated transcription (Latin):
itergru trien nũ arcissime se trait ibstiuentie.
in psaluus ⁊ or̃o nib semet ipm̃ die noctuq erercẽs
atii iter celeste animi uirtutib agens inter scõꝵ
angłoꝵ choros reddidͤ spm̃ Postea quã hunc igit᷑¬
pafuti predciũ sypl ouacũ onũi exercicio uirtutũ
consũmatũ p̾rmisit ad dum. ppẽ acriorib semet p¬
sum studiis quã prius ercreuerat igens. iterum
dũo supplicabat. ut sibi ostenderet quis ei similis
esset suꝑterrã fit ergo iterũ ad eũ uox dñi dicens
Siilẽ te esse nolte primario uici illi qͥ est ĩ primo
Quib iuditis pafinitiꝰ sine nio a ad eũ ꝓperans

Expanded text:
arctissimae se tradidit abstinentiae, in Psalmis et orationibus semetipsum die noctuque exercens, atque iter caeleste animi virtutibus agens, inter sanctorum Angelicos choros reddidit spiritum. Posteaquam Paphnutius praedictum symphoniacum omni exercitio virtutum consummatum praemisit ad Dominum, ipse acrioribus semetipsum studiis, quam prius exercuerat, agens, iterum Domino supplicabat, ut sibi ostenderet, quis sibi similis esset super terram. Fit ergo iterum vox Domini ad eum dicens: Similem te esse nosce primario vici illius, qui est in proximo. Quibus auditis P
Abbreviated transcription (Latin):
mserrima que ad siiles ponas inq̃i de lo
ad locũ fugitirus media museriaq coteta per
hec uũc latitaus ob error loca triduũ loc ia sias
cibo duccus. Ego ubi hec iudiii. misenttus ad¬
duai eam ad spelucam ⁊ reficiens inimã eĩ fume
con lapsã. dedi etiam trece itos ei solidos ꝑqu
se ac maritũ ⁊ filios nõ selura serut¬

Expanded text:
d similes paenas inquiror, de loco ad locum fugitans, inedia miseriaque confecta, per haec nunc latitans oberro loca, triduum hoc jam sine cibo ducens. Ego ubi haec audivi, miseratus adduxi eam ad speluncam, et reficiens animam ejus fame collapsam, dedi etiam trecentos ei solidos, pro quibus se ac maritum, et filios non solum ser
Abbreviated transcription (Latin):
ad cutatẽ onis eos data pecunia librrauit T
pater padunti dixit. Ego inquit uil tale feai. bau
ardo etiã adte ꝑuenisse qd̾ celebre pafantu
mieu int monaebos habeat᷑. fuit ini nõ mediocris
studii ut uitũ meã inbricinodi ecolerẽ distiplus
De̾ igit mͥ de te reuelauit. quia n minus apd ip̃m
munimo loco haleri ipud dũ nõ neglegas aiom
tuam. It ille statim fistulas quas manu gerebat
abiciens. serutꝰ est eũ ad heiriũ ⁊ artẽ i¬

Expanded text:
ta pecunia liberavit. Tunc pater Paphnutius, Ego, inquit, nihil tale feci: tamen credo etiam ad te pervenisse, quod celebre Paphnutii nomen inter monachos habeatur. Fuit enim mihi non mediocris studii, ut vitam meam in hujusmodi excolerem disciplinis. Deus igitur de te mihi revelavit, quia nihilominus apud ipsum s te non minimo loco haberi apud Deum, non negligas animam tuam. At ille statim fistulas quas manu gerebat abjiciens, secutus est eum ad eremum, et artem
Abbreviated transcription (Latin):
cia atq extrema nõ possunt. Hinc est eñ
eius dũs excinguens. phylisteos atq cana¬
neos duitius reseruauit ut sicus scriptũ est
est. eis etiam quib magna dona tribuit pur¬
ua quedã rep̃hensibilia uelinquit. ut semꝑ
habeant contͣ qd̾ bellũ gerait ⁊ de iucłis
magius hostib ũtem nõ errgant qnͣdo
cos aid huc aduersarii etiam iniuiu fati¬
⁊ uirtute polleat. ⁊ ex infirmitate lassescat.
quatiuꝰ ⁊ ex ꝑte constructa sit ⁊ ex parte cõ¬
spiciat se esse destructã. ac ꝑ bonũ qd̾ querit
⁊ habere nõ ualet. illud seruet humiliter ipd̃
habet. S quid mirũ qd̃ hoc de homine
dicimus. qnͣdo illa suꝑua regio in auibꝰ suis
ex ꝑte dauipua ꝑtulit. ⁊ ex parte fortit̾ stenit
ut electi angłoꝵ spc. dum alios per super biã
cendisse. conspicerent. ipĩ tanto robustiꝰ qnͣto
huiniliꝰ scatent. Ipsi ergo regionis sue etiã
decrim̃to ꝑferuut. quod ad eteruitatis statũ

Expanded text:
tia atque extrema non possunt. Hinc est enimtia atque extrema non possunt. Hinc est enimejus exstinguens, Philisthaeos atque Chananaeos diutius reservavit, ut, sicut est, eis etiam Dominus quibus magna dona tribuit parva quaedam reprehensibilia relinquit, ut semper habeant contra quod bellum gerant, et devictis magnis hostibus mentem non erigant, quando eos adhuc adversarii etiam minimi fatiet virtute polleat, et ex infirmitate lassescat, quatenus et ex parte constructa sit, et ex parte se conspiciat esse destructam, ut per bonum quod quaerit, et habere non valet, illud servet humiliter quod habet. Sed quid mirum quod hoc de homine dicimus, quando illa superna regio in civibus suis ex parte damna pertulit, et ex parte fortiter stetit, ut electi angelorum spiritus dum alios per superbiam cecidisse conspicerent, ipsi tanto robustius quanto humilius starent? Illi ergo regioni sua etiam detrimenta profecerunt, quae ad aeternitatis statum
Abbreviated transcription (Latin):
diam suam. Qui reuersus ad sportã suam¬
cunte ac sollicite accendit. s eam sicut uir
dĩ predixerat serpens tenebat. Hic itaq
cum uirtute abstinentie cũ cõ demptu rexũ
tõne. esset incõpabiliter p̃ditus unum erat
quod in eo repr̃e hẽsibile esse udebatur. quia e¬
nũnũquã tanta lencia merat. ut ilłis tot
uirtutibꝰ uisi scirxtur esse plemus nullomodo
polleus. aliqͣndo ad presens grudiũ etiã reni¬
tens illius animꝰ tͣhebatur:. Gregꝰ
agna est petre omũpotentis dei dispensacõ
⁊ plerĩup contiungit. ut quibꝰ maiora bo¬
ua prestat quedam minora nõ tribuat. u
semꝑ eoꝵ animus habeat. unde seipssi repre¬
hendat. quatuiꝰ dum appetunt ꝑfecti esse uec
possunt ⁊ la borant in hos quod nõ accrꝑunt
nec taniẽ claborando preualent. ne uihis q̃
accepta habent se nuuime extollant. sed dis¬
cant quia ex semet ipĩs maiora bona non
habent qui in semet ip̃is uincere parua ui

Expanded text:
diam suam. Qui reversus ad sportam, cadiam suam. Qui reversus ad sportam, caute ac sollicite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, serpens tenebat. Hic itaque cum virtute abstinentiae, contemptu rerum tione esset incomparabiliter praeditus, unum erat quod in eo reprehensibile esse videbatur, quod nonnunquam tanta ei laetitia inerat, ut illis tot virtutibus nisi scirpollens aliquando ad presens gaudium etiam renítens eius animus trahebatur?». Gregorius: «Magna est, Petre, omnipotentis Dei dispensatio, et plerumque contigit ut, quibus maiora bona prestat, quedam minora non tribuat, ut semper eorum animus habeat unde se ipse reprehendat, quatinus, dum appetunt perfecti esse nec possum et laborant in hoc quod non acceperunt, nec tamen elaborando prevalent, in his que accepta habent se minime extollant, sed discant quia ex semet ipsis maiora bona non ha
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit ⁊ p̃buit dicens ⁊ Deuice quia nudi
estis: erce tollite ⁊ lrestite nos. Hec illi in tu¬
entes. rerognouerũt que posuerũt. magno¬
qz pudore consternan sunt. ut qui fraudu¬
reciperent sua.
lio namqz tempore quidam se eius ora¬
tionibꝰ cõmendaus sportas duas ple¬
as alimentis ei per puerũ tͣnsinisit. Quaꝵ
unã isdem puer subripuit acq nutinere
abscondit. unam uero ad del homineui de¬
tulit. ⁊ petitionem illius qui se illi per ob¬
soniũ cõm̃dauerat enarrauit. Quã uir
diũ benigne suscipiens eundem puerum¬
benigne admonuit dicens. Grãs agums. s
uide sportam ꝙͣ untrnete posiusti ne incaute
titug ere p̃sumas quia in eã serpens in gressus
est. Esto ergo solluitus. ne si tollere incaute no¬
lueris a serpente feriaris. Quibꝰ uerbis puer
ualde confusus. exultauit quidem qr mrxtẽ
euaserat s tristis admodũ factus est quia
quãiuis salubrẽ penã tamẽ ꝑtulit̾ uere cun¬

Expanded text:
ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudureceperunt sua. Alio quoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem detulit, et petitionem illius qui se ei per xenium commendaverat enarravit. Quam vir Domini benigne suscipiens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus est. Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Quibus verbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, sed tristis ad modicum factus est, quia quamvis salubrem poenam, tamen pertulit verecun
Abbreviated transcription (Latin):
laborantes iam quiescite. Quibꝰ ilico alimẽta
que detulerant frẽs prebuit eosq post tanti
laboris fatigatõem refecit. Sufficienter aũt
refectis ait. Nolite malũ farere. Quotiens
de horto aliquid uultis ad horti aditũ uenite¬
⁊ tranquille petite cum benedictõne ꝑcipite
⁊ a furti prauitare cessate. Quos statuli uol¬
leclis holeribꝰ honustari fecis. Actũq est ut
qui ad hortũ nocituri uenerant cũ laboris
sui premio ⁊ repleti ab eo ⁊̃ innocui redirent.
panuus obsiti. ita ut pene nudi uiderentur.
Cuniq ab eo uestimenta peterent. eoꝵ u̾ba
uir dm̃ tacitus audint. Qui uirũ ex discipi¬
lis suis protiũ silenter nocauit. eui p̃cepit
dicens. Dade atq in illa silua in loco tali.
caua arborem requre. ⁊ uest nũta que iu en
iueneris defer Cũq discipłs abisset aoborẽ
sicut firerat iussum xxqui suit. uestimenta
dei suscipiens. ꝑergruns nudis ac petentib

Expanded text:
laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille petite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redirent. tibus, pannis obsiti, ita ut pene nudi viderentur. Cumque hunc vestimenta peterent, eorum verba vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis protinus silenter vocavit, eique praecepit, dicens: Vade, atque in illa silva in loco tali cavam arborem require; et vestimenta quae in ea inveneris defer. Cumque discipulus abiisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta Dei suscipiens, peregrinis nudis atque petentibus
Abbreviated transcription (Latin):
iusq nuraculis. cunctis longe laceq habitantib
uita eius inclaruit. Nam die quadã ad uesꝑur
in hortum monasterii ferit iactari ferram̃ta que
usitato nos nonuire uaugas uocamius. Dixit ita¬
ꝙ discipłis siuis Tot uangas in bortum prolote
⁊ cituis redite. Nocte uero eedem dui ex more
curu fr̃ib ad erbibendas deo laudes surrerisset.
precepit dicens. Ite ⁊ oꝑariis nr̃is pulmentũ
coquite. ut mane primo ꝑatum sit. Facto autẽ
mane fecit deferri pulientũ quod parari
lusserat. ati hortũ cum fr̃ib ingressus. quot
uangas in horto iactari p̃ceperat tot ui eo
leborantes operarios iuenit. Ingressi qͥppe
fures fuerant s mutata mente per spm̃i ap¬
p̃henderũt utngas quas inuenerũt ⁊ ab ea
hora qua ingressi fuerant quo usq nir dñi
ad eos ueniret cuncta horti illius spactia que
inculta fuerant coluerunt. Quib uir dĩ
mox ut ingressus est ait. Gaudete fr̃es młtũ

Expanded text:
nisque miraculis cunctis longe lateque habitantibus nisque miraculis cunctis longe lateque habitantibus vita ejus inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum monasterii fecit jactari ferramenta, quae usitato nos nomine vangas vocamus. Dixit itaque discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, et citius redite. Nocte vero eadem dum ex more cum fratribus ad exhibendas laudes Domino surrexisset, praecepit, dicens: Ite et operariis nostris pulmentum coquite, ut mane primo paratum sit. Facto autem mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas quas invenerunt, et ab 305 ea hora qua ingressi sunt, quousque vir Domini ad eos veniret, cuncta horti illius spatia quae inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum
Abbreviated transcription (Latin):
peristr certatunq eũ in suis domib ropere cona¬
bantur Alii ad construendũ monasceriũ predia
Alii pecunias. ailii subsidia queq poterat offerre
ito dei suppliciter uolebant.S sermis omĩpotẽ¬
tis des. horum nichis accipiens egressus urbem
non bonge desertũ locũ repperit. ibiq sibi humi¬
le habitacłm cõstruxit. Ad quẽ dũ mula ꝑge̾nt
ex emplo illius eterne uite atrendi desiderio oepe¬
runt. Atq sub eius magisterio in onĩpotẽtis dei¬
se seruicium dederunt. Cumq ei crebro discipuli
ĩminerent. ut pro usu monasterii possessioues que¬
el offerebant᷑ acciperet ille sollicitus sue pauper¬
tatis custos: fortẽ seuteciã tenebat diceus. No¬
uachus qui iuterra possessionẽ querit. monachꝰ
non est. Sic quippe metuetat paupertatis sue
securitatẽ perdere. sicut auari duutes solent ꝑitu¬
nas diuicias custodire. Ibi itaq propħie spĩ mag¬

Expanded text:
perunt, certatimque eum in suis rapere domibus conaperunt, certatimque eum in suis rapere domibus conabantur. Alii ad construendum monasterium praedia, alii pecunias, alii subsidia quaeque poterant, offerre viro Dei suppliciter volebant. Sed servus omnipotentis Domini horum nihil accipiens, egressus urbem non longe desertum locum reperit, ibique sibi humile habitaculum construxit. Ad quem dum multi pergunt, exemplo illius aeternae vitae accendi desiderio coeperunt, atque sub ejus magisterio in omnipotentis se Domini servitium dederunt. Cumque ei crebro discipuli humiliter imminerent, ut pro usu monasterii possessiones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae paupertatis custos fortem sententiam tenebat, dicens: Monachus qui in terra possessionem quaerit monachus non est. Sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras divitias custodire. Ibi itaque prophetiae spiritu mag
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Cũ primo de syrieꝑtidꝰ ad spolitanã urbem
uenisset. igressus eccłia acustodibꝰ petiit ut sibi
quantũ uellet licencia cõcederet᷑ orandi eumip
secretiorib egredi nõ urgerent. Nui mox adoran¬
sub sequenti ui defessus ui p̃abus ꝑstitit. diẽ quoip
tercim in oratõne cõuureit. Cumq hoc mius
ex custodibꝰ suꝑbie spũ inflatus cerneres: unde
proficere debuit uide ad affectus dampna ꝑuenit̃
NLam hunc simulatorẽ dicere ⁊ uerbo rust̾ico ce¬
pit inpostorẽ clamare. qui se tribꝰ diebus ⁊ tribus
noctib orare ante oculos hominũ demonstraret.
S hunc repente ultor sp̃t inuasit. ati ad uiri
dei uestrgia strauit. ac ꝑ os illuis clamare cepiti
Isaat me eiciͤt. Uir quippe ꝑegriuꝰ quo censeret᷑
nomune nesciebatur. s eius nomen ille spiritꝰ
prodidit. qui ⁊ ab illo se posse eici clamauis Mhox
autẽ super uexati corpus uir dei iucurbuit: ⁊ ma¬
liguus sp̃c qui eũ euaserat abscessit. In tota urbe

Expanded text:
fecit. Cum primum de Syriae partibus ad Spoletanam urbem venisset, ingressus ecclesiam a custodibus petiit ut sibi quantum vellet 304 licentia concederetur orandi, eumque horis secretioribus egredi non urgerent. Qui mox ad oransubsequenti indefessus in precibus perstitit, diem quoque tertium in oratione conjunxit. Cumque hoc unus ex custodibus superbiae spiritu inflatus cerneret, unde proficere debuit, inde ad defectus damna pervenit. Nam hunc simulatorem dicere, et verbo rustico coepit impostorem clamare, qui se tribus diebus et noctibus orare ante oculos hominum demonstraret. Sed hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei vestigia stravit, ac per os illius clamare coepit: Isaac me ejicit. Vir quippe peregrinus quo censeretur nomine nesciebatur, sed ejus nomen ille spiritus prodidit, qui se ab illo posse ejici clamavit. Mox autem super vexati corpus vir Dei incubuit, et malignus spiritus qui eum invaserat abscessit. In tota urbe
Abbreviated transcription (Latin):
uite uenecabilis ysaac noĩe qui usq ad extma
pene gothoꝵ tempora ꝑuenis. quem nrm młti
nouerunt. ⁊ marume sacra iurgo gregoria que
nunc in hat urbe romana iuxta eccłiam besate
marie semꝑ uirginis habitat. Que dum ad ꝯ¬
lestencie sue tempore constitutis iam nup tiis
in eccłia fugisset. ⁊ scimonialis uite. cõuerstitõ¬
uem querecet. ab eodem uito defensa atq ad
eum quẽ desiderabat habitũ protegente dño¬
ꝑducta est. Que quia sponsũ fugit in terra.
habere sponsũ meruit in celo. Multa autẽ de
eodem uido nartante uenerabili patre eleu¬
therio agnous. qui ⁊ hunc familiarit̾ noue¬
rar. ⁊ euis u̾rbis iuta fidem prebebat. Hic itaq
uen ctabilis ysiras ortus ex italia nõ fuis. sed ea¬

Expanded text:
vitae venerabilis Isaac nomine, qui usque ad extrema vitae venerabilis Isaac nomine, qui usque ad extrema pene Gothorum tempora pervenit, quem nostrorum multi noverunt, et maxime sacra virgo Gregoria, quae nunc in hac Romana urbe juxta Ecclesiam beatae Mariae semper virginis habitat. Quae dum adolescentiae suae tempore constitutis jam nuptiis in ecclesiam fugisset, et sanctimonialis vitae conversationem quaereret, ab eodem viro defensa, atque ad eum quem desiderabat habitum, Domino protegente, perducta est. Quae quia sponsum fugit in terra, habere sponsum meruit in coelo. Multa autem de eodem viro, narrante venerabili Patre Eleutherio, agnovi, qui et hunc familiariter noverat, et ejus verbis vita fidem praebebat. Hic itaque venerabilis Isaac ortus ex Italia no
Abbreviated transcription (Latin):
quolib disꝑsi essent ad eãdem siue aliqua trepida¬
tõue remesrent. hi qui prius famẽ sugerant.
iuuendi licentia accepta renersi sũt. S cuius uite
eoꝵ ep̃c fuerit memores. ubi sepultũ esset corpus
illius quesierũt. ut hoc uixta honorem debitũ
ad scpulchrũ: effossa terra inuenerut corpus
pueri parit̾ humati ut pote ienu die qdragesio
tabe corruptũ ⁊ uermibꝰ plenũ. Corpus uero ep̃a
ac si die eodem esset sepultũ. ⁊ quod est ad huc
magna edmuratõne uenerandũ. quia caput
eius ita uuitũ fuerat corpori. Ac si uequa quam
suisset abscisũ. sic uidelicet ut nulla uestigia sec¬
tionis apparerent. Cumq eũ nni t̾ga ueterent.
ex quirentes si quod signũ uel de alia incisione
monstrare potuissent. ita sanũ acq intemera¬
incisio tengisset. Petrue
Ouis non obscupesrat talia signa mortuoꝵ
quẽ fiunt pro exaitatõne inuentium.¬
temporibꝰ fuit uxta spolitanã urbemi uir

Expanded text:
qui quolibet dispersi essent, ad eam sine aliqua trepidaqui quolibet dispersi essent, ad eam sine aliqua trepidatione remearent, hii qui prius famem fugerant, vivendi licentia accepta, reversi sunt. Sed, cuius vitae eorum episcopus fuerat, memores, ubi sepultum esset corpus illius quaesierunt, ut hoc iuxta honorem debitum ad sepulchrum, effossa terra, invenerunt corpus pueri pariter humati, utpute iam die quadragisimo, tabe corruptum et vermibus plenum; corpus vero episcopi, acsi die eodem esset sepultum. Et quod est adhuc magna admiratione venerandum, quia ita capud eius unitum fuerat corpori, acsi nequaquam fuisset abscisum; sic videlicet, ut nulla vestigia sectionis appareret. Cumque hoc et in terga verterent, exquirentes, si quod signum vel de alia monstrari incisione potuisset, ita sanum atque intemeraincisio ferri tetigisset. PETR. Quis non obstupescat talia signa mortuorum, quae fiunt pro exercitatione viventiumtemporibus fuit juxta Spoletanam urbem vir
Abbreviated transcription (Latin):
moradile ualde minicłm dicens. Dir scĩssimꝰ hecto¬
grãm deductus. Totl: aut̃e ꝑfidi irgis tempore
eandẽ urbeni amus septem continuis gothorum
exertitus obsedit. Ex qua multi cuuiũ fugerunt.
qui fanus pericłm ferre non poterant. Anno uero
septimo nec dũ finito obsessam urbem gothorum
exercitus intrauit. Tuus comes qui eidẽ ex cercitu
p̾etat ad regem totilam nuncios misit: exquirens
quid de ep̃o uel popło fieri iuberet. Ciu ille p̃cepit
dicens. Epõ prius auerticensq ad calcaneun
corrigiã tolle ⁊ tunc caput illius amputa. Caunẽ
uero popłm qui illic uuentꝰ est gladio extingue.
Tunc isdem comes ueue rabilẽ uirũ hecco lanum
epm̃i suꝑ urbis murũ deductũ capite trucauit̃.
eiusq cutem iam mortui auertice usq ad calcane¬
um incidit. ut eiꝰ ex corpore corrigia sublata iude
tur. Mox ip corpꝰ eius ertra murũ proiecit. Tinc
quidã bumauitatis pietare cõpulsi abscisũ caput
ceruici apponentes. cũ uno paruulo infaute qͥ illic

Expanded text:
morabile valde miraculum, dicens: Vir sanctissimus Hercugratiam deductus. Totilae autem perfidi regis temporibus, eamdem urbem annis septem continuis Gothorum exercitus obsedit, ex qua multi civium fugerunt, qui famis periculum ferre non poterant. Anno vero septimo nondum finito, obsessam urbem Gothorum exercitus intravit. Tunc comes qui eidem exercitui praeerat, ad regem Totilam nuntios misit, exquirens quid de episcopo vel populo fiedicens: "Episcopo prius a vertice usque ad calcaneum corrigiam tolle et tunc caput illius amputa, omnem vero populum, qui illic inventus est, gladio extingue". Tunc isdem comis venerabilem virum Herculanum episcopum super urbis murum deductum capite truncavit eiusque cutem iam mortui a vertice usque ad calcaneum incidit, ut ex eius coretur. Moxque corpus illius extra murum projecit. Tunc quidam, humanitatis pietate compulsi, abscissum caput cervici apponentes, cum uno parvulo infante, qui illic
Abbreviated transcription (Latin):
nerandus cuius suꝑius memoria feçi.
sancte romane eccl̃ie cui deo auebore deseruo
uotarius suit. Qui soli deo uacare desiderãs scri¬
niũ deserut̃. monasteriũ peciit. atq in eo loco
quẽ p̾fatus sum. qui subpen thoma uocatur.
per anuos multos in scĩs actibus uitam duxit
eiq monasterio solerti custodia p̾fuit. Quo
uidelicet in loco ingens desuꝑ rupis eminet.
cum iã om̃pe deus eiusdem uenenabilis uiri
auastasii. labores remunerare uellet. ab alta
rupe uox facba eso: que producto souitu clama¬
ret diceus. Anastasi ueni. Quo uocato. A lii
quoq septem Erẽs uocati sunt ex nouunt. Puo
aut̃ momĩto ea que fuerat enussa uex siliue ⁊
octuuũ fr̃em̃ uocauit. Quas dũ ãꝑte uores
cõgregatio audisset dubiu̾ uon fuit quia eoꝵ
qui uorati erant. obitus propiqͣsset. Intͣ pau¬
cos gͥ dies prius uenerandꝰ iuir auastasiꝰ. oet̾i
aut̃ẽ in eo ordine ex carue educti sunt. qͦ erupis
uertice suenant uocati ffrat̾ uero ilłe ad quẽ

Expanded text:
astasius, cujus superius memoriam feci , sanctae Romanae Ecclesiae, cui Deo auctore deservio, notarius fuit . Qui soli 181 Deo vacare desiderans, scrinium deseruit, monasterium elegit, atque in eo loco quem praefatus sum, qui Suppentonia vocatur, per annos multos in sanctis actibus vitam duxit, eique monasterio solerti custodia praefuit. Quo videlicet in loco ingens desuper rupes eminetcum jam omnipotens Deus ejusdem venerabilis viri Anastasii labores remunerare decrevisset, ab alta rupe vox facta est, quae producto sonitu clamaret, dicens: Anastasi, veni. Quo vocato alii quoque septem fratres vocati sunt ex nomine. Parvo autem momento ea quae fuerat emissa vox siluit, et octavum fratrem vocavit. Quas dum aperte voces congregatio audisset, dubium non fuit quin eorum qui vocati fuerant obitus appropinquasset. Intra paucos igitur dies primus venerandus vir Anastasius, caeteri autem in eo ordine ex carne educti sunt, quo de rupis vertice fuerant vocati. Frater vero ille ad quem
Abbreviated transcription (Latin):
uerit. S muca tes cõtigit quia dũ uene rabli̾s
uir auastasius de corpore exiret. exat quidam
su i monasterio qui suꝑ eum uiuere uole¬
ad queni uadis. ne septem dies super te in
hoc nuuido faciam. Aute cuiꝰ septimũ diem
etian ipse defunctꝰ ełb qui tamẽ ĩ ilła uocte
iuter cereros nõ suerat uocatus. ut aperte
claresceret quia eius obitum sola uenxra¬
ls auastrasii intercessio obtin̾e potuisset.
umi isdem frater ⁊ uocatꝰ. petrus
inter oeteros nõ esb ⁊ oaniẽ scĩ uri iuter¬
cessionibꝰ ex huc luce subtractꝰ esb. quid ali¬
ud datur intelligi. uisi qd̾ hi qui apd̾ deũ
uiag ui sũt meriti obtinere aliqn̾do possũt
possunt que p̃destinata non suerãt.
s que sc̃i iuri oraudꝰ efficiunt. ita predesti¬
nata sunt lit p̃aibus obtiuennt᷑ Nam ipsl
quoq terteni regui p̾destintio ita est ab
oñipotenti deo disposita. ut ad hoc elecli ex
labore ꝑueniant. quatinꝰ postulãdo m̾eant᷑
accipere. qd̾ eis om̃pe deus a

Expanded text:
verit. Sed mira res contigit, quia venerabilis vir Anastasius dum de corpore exiret, erat quidam frater in monasterio qui super cum vivere noledis, te adjuro, ne septem dies super te in hoc mundo faciam; ante cujus septimum diem etiam ipse defunctus est, qui tamen in illa nocte inter caeteros non fuerat vocatus, ut aperte claresceret, quia ejus obitum sola venerabilis Anastasii intercessio obtinere potuisset. PETR. Cum idem frater et vocatus inter caeteros non est, et tamen sancti viri intercessionibus ex hac luce subtractus est, quid aliud datur intelligi, nisi quod hi qui apud Dominum magni sunt meriti, obtinere aliquando possunt possunt quae praedestinata non fuerunt. Sed ea quae sancti viri orando efficiunt, ita praedestinata sunt, ut precibus obtineantur. Nam ipsa quoque perennis regni praedestinatio ita est ab omnipotenti Deo disposita, ut ad hoc electi ex labore perveniant, quatenus postulando mereantur accipere quod eis omnipotens
Abbreviated transcription (Latin):
olo atii in hiant̾ cupio. Pet̾rus
monasterio uetus o leum de esset. iãq
colligende oliue tempꝰ in cũ berer. s fructus
in oleis nullus appareret. iusũ patri monaste¬
rii fuerit. ut cũtunquaq sis̃ in colligendis
oleis ad ex hibenda extraneis opena ꝑgerent
quatiꝰ ex mercede sui oꝑis. aliqu̾tubũ mo¬
nasterio oleum deportarent. Quod uir dñi
nũliosus fieri cũ megna humilitate prohi¬
buit. ne exenutes fres de monasterio dũ luc
olei quererent anmarũ dãpua paterentur
S quia in mouasterii arborib oluie pauce¬
quasi in messe iudebantur. eas colligi ẜcepit.
⁊ in p̃lum uutti.⁊ quaͣlibet parũ olei exire po¬
tuisset ad se deferri. Factũ q est. ⁊̃ susixptum
ni paruo uasculo oleum. frẽs nunno so dei finuu¬
lo detulert̃. Quod ipẽ ꝓtinus aute altare po¬
suit. cunctisq egredientibꝰ orauit. atq acrersi¬
tis post moduui frĩb. precepit ut hoc qd̾ detu¬
lerant oleum leuatent. ⁊ per cuncta uasa mo¬

Expanded text:
olo, atque inhianter cupio. GREGOR. monasterio vetus oleum deesset, jamque colligendae olivae tempus incumberet, sed fructus in oleis nullus appareret, visum Patri monasterii fuerat ut circumquaque fratres in colligendis olivis ad exhibenda extraneis opera pergerent, quatenus ex mercede sui operis aliquantulum monasterio oleum deportarent. Quod vir Domini Nonnosus fieri cum magna humilitate prohibuit, ne exeuntes fratres ex monasterio dum lucra olei quaererent, animarum damna paterentur. Sed quia in monasterii arboribus olivae paucae inesse videbantur, eas colligi praecepit, et in praelo mitti, et quamlibet parum olei exire potuisset, sibimet deferri. Factumque est, et susceptum in parvo vasculo oleum fratres Nonnoso Dei famulo detulerunt: quod ipse protinus ante altare posuit, cunctisque egredientibus oravit, atque accersitis postmodum fratribus praecepit, ut hoc quod detulerant oleum levarent, et per cuncta vasa mo
Abbreviated transcription (Latin):
redestinatio precib iuuari. Bi egorins
oc qd̾ ego petre uituli c̃cite ualet pro¬
lari. Certe ⁊ eñ nosti. quia ad abraham
domiuꝰ dixit. in ysaat uorabitur tibi semen
cui eti aui dixerat patrẽ uiultaꝵ ggentium rõ¬
stitui te. cui rursum ꝓmsit dicens. bũdicam
tibi ⁊ multiplicabo sẽmen tuũ sicut scellas celi.
⁊ uelut harenã que est in litore miaris Ex qua
re aꝑte constat quia omp̃c deus semẽ abrahe
multiplicare ꝑ ysaac p̃descinauerat. ⁊ tamen
dit conceptum reberoe. Si gͦ multiplicatio
tinata fuit. cur cruiugera steribem etrcepit
S iumrũ constat quia p̾destinatio prerib
rupletur: quͣdo is in quo deus multiplicare
semen abrahe ꝑ̃destiuauerat oratõne obtimus
ut filium habere potusset.
Quia secretum michi intio aꝑuit: iuchil
nuchi dubictatis remausit. Eregorius¬
is tibu aliquid de tuscie ꝑtibus uarrem
ut cognospas quales in ea uiri fuerĩt
⁊ omĩpotentis del noticie quͣtum ꝓpraqui:

Expanded text:
edestinatio precibus adjuvari. GREGORIUS. Hoc quod ego, Petre, intuli, concite volet probari. Certe etenim nosti, quia ad Abraham Dominus dixit: In Isaac vocabitur tibi semen . Cui etiam dixerat: Patrem multarum gentium constitui te . Cui rursum promisit dicens: Benedicam tibi, et multiplicabo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut arenam quae ere aperte constat quia omnipotens Deus semen Abrahae multiplicare per Isaac praedestinaverat, 184 et tamen dit conceptum Rebeccae . Si ergo multiplicatio tinata fuit, cur conjugem sterilem accepit? Sed nimirum constat quia praedestinatio precibus impletur, quando is in quo Deus multipsemen Abrahae praedestinaverat, oratione obtinuit, ut filium habere potuisset.Quia secretum ratio aperuit nihil mihi dubietatis remansit. GREGOR. Vis tibi aliquid de Tusciae partibus narrem, ut cognoscas quales in ea viri fuerint, et omnipotentis Dei notitiae quantum propi
Abbreviated transcription (Latin):
runt᷑. Et post stiñ oscłm resideus paulus cũ an¬
tonio ita exorsus est. En quẽ tanco labore q̃ sisti
puttib senectutẽ m̃bris oꝑit uiculta camcies.
⁊ iudes hõem puluerẽ mox futurũ Uerũ quia
an suꝑsint aliqui qui demorũ errore rapiant᷑
in ramo arboris conisedisse: qui inde leuit̾ subuo¬
lens integrũ panẽ añ miranciũ ora deposuit
Post cuiꝰ ab cessi eia miid panlus dñs nobis
p̾ndiũ msit. Dere puist uere miseritõs. Ha¬

Expanded text:
runtur. 10. Et post sanctum osculum residens Paulus, cum Anruntur. 10. Et post sanctum osculum residens Paulus, cum Antonio ita exorsus est: En quem tanto labore quaesisti, putridis senectute membris operit inculta canities. En vides hominem, pulverem man supersint aliqui, qui daemonum errore rapianturin ramo arboris consedisse, qui inde leniter subvolabat, et integrum panem ante ora mirantium deposuit; post cujus abscessum: Eia, inquit Paulus, Dominus nobis prandium misit, vere pius, vere misericors.
Abbreviated transcription (Latin):
aic ꝑfecba dilectio foras mittit timorẽ. suspen¬
so gradu ⁊ auhelitu tẽperato callidus explora¬
tor ingressus est: ac paulatim progrediens
scprsq subsistens. sonũ aure captabat. Tan¬
dem ꝑcice noctis horrorem procul lumen m¬
tiitus. dum auidius proꝑat. offensum pede
lapidem inst repitũ concitau. Cuuiꝰ sonitu beatus
usq ad sextã ⁊ eo amplꝰ horã. aditũ tepreca¬
batur dicens. Quis sim ⁊ unde ⁊ cur uenerĩ no¬
sti. Scio me non mereri cũspectũ tuũ tom̃ uͥ
uiteto nõ recedam. Qui bestias suscipis: hoeu
terte sepelies uel cadauer. Talia ꝑstabat memo¬
rans firus qr manebat. Ad quem responsum
punis ita reddidit heros. Nemo sic petit ut
minet᷑. nemo cũ lacrinus calũpniã fucit. Eo¬
tu iminaris si non recipiã. cũ moriturꝰ aduene¬
ris: Sic ridens patefecit ingressũ. Quo aperto
dũ in mutuos misterent᷑ amplexus propriis

Expanded text:
ait, perfecta dilectio foras mittit timorem , suspenait, perfecta dilectio foras mittit timorem , suspenso gradu et anhelitu temperato, callidus explorator ingressus, ac paulatim progrediens, saepiusque subsistens sonum aure captabat. Tandem per caecae noctis horrorem procul lumen intuitus, dum avidius properat, 9 offenso in lapidem pede, strepitum concitavit: post cujus sonitum beatus usque ad sextam, et eo amplius horam, aditum precabatur dicens: Qui sim, unde, cur venerim, nosti. Scio me non mereri conspectum tuum: tamen nisi videro, non recedam. Qui bestias recipis  Al. scerte sepelies vel cadaver. Talia perstabat memorans, fixusque manebat. Ad quem responsum paucis ita reddidit heros. Nemo sic petit, ut minetur: nemo cum lacrymis calumniam facit. Et miraris si non recipiam, cum moriturus adveneris? Sic arridens Paulus patefecit ingressum. Quo aperto, dum in mutuos miscentur amplexus, propriis