comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Moute stat oppõito: uerba seuera moue
Hu quib inc̾umbit benedito corda figura¬
A patre donantut axe: duo munera nõb
Apatre. qui reguat: munus utrumq dat
Quni caro ieumnat: dat᷑ arida t̾ra paren¬
Q ũ gena rore mad: hiuinida terra dat
Die post te: pie tex. pie dux. pie xp̾e. peri¬
I toĩ tradebat hostib: ira
S i preet pulsaret delos saera uana reluiquẽ.
Hostes tͥga dabant: uiud agente
S ic te ussa dei: spernente: tuus uget ho
Peccat hebrearsꝰ ad hue. rex anglon preualet il
P rei̾sus ⁊ afflic̾tus: supplicat ille
P laugit fuspirat: gͥ respirat u il
Spetat. qui flenti gratis ad esse par¬
¶ Dugnis dext̃ aoth: paugnat trucidatur en
Dyxtro rex eglon. corruit uie red
Signat autħ iustos: qui nłta parte smi st
U t suit adextris: singula nr̃a geru¬
¶ S excentos sangar: iust iuia percittit host
Dostores q notant qui sacra uerba seru
¶Sellus rore fluit. prius aruit area uellu

Expanded text:
Monte stat opposito verba severa movens. Monte stat opposito verba severa movens. Hi quibus incumbit benedictio, corda figurane premit. A patre donantur arae duo munera nobis; A patre qui regnat munus utrumque datur. Cum caro jejunat datur arida terra petenti; Cum gena rore madet humida terra datuSic post te, pie rex, pie dux, pie Christe, perihostibus ira Dei. Si prece pulsaret coelos sacra vana relinquens, Hostes terga dabant istud agente Deo Sic te jussa Dei spernente tuus viget hosctor eris. Peccat Hebraeus adhuc: rex Eglon praevalet illi: Pressus et afflictus supplicat ille Deo. Plangit, suspirat, Gideon respirat in illo, Sperat qui flenti gratus adesse parat. Pugnis dexter Aoth pugnat, cruri datur ensis Dextro: rex Eglon corruit, ille redit. Signat Aioth justos, qui nulla parte sinistri Ut sint a dextris singula dextra gerunt. Sexcentos Sangar in vomere percutit hostes, Doctoresque notat qui sacra verba serunt. Vellus rore fluit, prius aruit area: vellus
Abbreviated transcription (Latin):
t isuẽ : xp̃i typusꝰ hie duusit hebre¬
Terre regna. patͥs regna. dat iste sui¬
B i uos iste uiros: iericho traus mittit ad urb ⁊
P er quos agnoscat: gentis ⁊ nr̃bis op
E st iericho mundus: duo testamenta redempt
Misit ad hunc honũem: facta per ista proba
Fuis coecmens pendens: herens q fenest
Seruat ab hoste raad. resq genusqSit
Nos seruat fulus roleus eruor ineruce xp̃.
Quspide costa patens ista fenestra fu
Tens hebrea e cubis iericho. circumsonat urbe
Inde riut murus. sicq triumphat
Non armis s uerboꝵ uirtute sa tror¬
U iicit amatores orbis morbe fid
L uꝰ uͥsonus in sonurt mox corruit orb
Tota suꝑstit̾o ꝑfidie q stat
Peccat achar rapiens aurum. petͣ uindieat au
Peccatum danipuat. aurea furta: de
Seismaticos notat hic. qui mesceant aurea seͥpt.
Uerba sacris. istos. puniet ira⁊
¶ Sena tͥb procerum: quam dieat sanguinis ortu
Monte stetit garenim: ut bũdicat
Infima sena trib: que nõ ita sanguine uerna

Expanded text:
t Josue Christi typus: hic divisit HebraeTerrea regna patris; regna dat iste suSi nos iste viros Jericho transmittit ad urbem, Per quos agnoscat gentis et urbis opus. Est Jericho mundus, duo testamenta redemptor. Misit ad hunc, hominum facta per ista probans. Funis coccineus pendens haerensque fenestrae Servat ab hoste Raab resque genusque suum. Nos servat roseus fusus cruor in cruce Christi Cuspide costa patens ista fenestra fuit. Gens Hebraea tribus Jericho circumsonat urbem, Inde ruit murus sicque triumphat eam. Non armis, sed verborum virtute sacrorum. Vicit amatores orbis in orbe fides, Cujus ubi sonus insonuit mox corruit orbis Tota superstitio perfidiaeque status. Peccat Achor rapiens aurum; petra vindicat auri Peccatum; damnat aurea furta Deus. Schismaticos notat hic, qui miscent aurea scriptis Verba sacris: istos puniet ira Dei. Saeva tribus procerum, quam ditat sanguinis ortus Monte stetit Garizim, ut benedicit ibi. Infima sena tribus, quae non ita sanguine vernat,
Abbreviated transcription (Latin):
U t secum sumiat. luceꝰ sequente: ciby
Nu tñ esse putat. qd̾ tanto solendet honorDe
Uxoi. ⁊ affines. ili responsa deder¬
U t magnam cicuis: preparet iue trali
Iu qua uideus ꝑeat suspensus ⁊ ist
S uggerat ⁊ moneat. regis maureprius
U t pede festiuo de terssa nube dolor
S ic ad regine prandia lectus e
Consilio. credit parat gͦ trabeni: erucis instar
e x ocłis uertex ciuꝰ ad astra fu

Expanded text:
Ut secum sumant luce sequente cibum. Ut secum sumant luce sequente cibum. Nil tamen esse putat quod tanto splendet honore. Uxor et affines illi responsa dederunt, Ut magnam Xitius praeparet ille trabem. In qua Judaeus pereat suspensus et illud Suggerat et moveat regis in aure prius. Ut pede festivo detersa nube doloris Sic ad reginae prandia laetus eat. Consilio credit; parat ergo trabem crucis instar Ex oculis vertex cujus ad astra fu
Abbreviated transcription (Latin):
T ens sua ieuinet. susis u uebe mane¬
ħ estet ad it regẽ. pͦ ista tendidit ad illM
A ureolam uirgam: qmͣ tenet ille man¬
I scula dat uirge regina. dat oseula princep
Elenti regnne: sidus utrumq st upeꝰ¬
I umq suos ocłos: in formam pasceret: inquit
Si regiua petũ: doua petita fer
Dimidiam regni partem tua forma. m̾etuR
Q d̃ tupis gꝵ pete. fiet ⁊ absq moa
H ester ait regi: precor hac in luce ueurRe
Ad mea dignent᷑ prandia. rex ⁊ ama
assunt. utunt᷑ epulis plaudunt q li
Q ueni ꝑ conuilias: aurea uasa: pluu
R ex hilaris fc̃s. post largi uectaris iuibem
P rotulit hec hestenq cupis: ila pee
I nquit. uex ⁊ amau uemiant pretor ad mea sol¬
ꝑ iandia: ctas. reta: tue uiea nota loguaR
Exit aman lecꝰtus assurgit mlguseu
m aichodeus ei: nullos impendit. hono
N ec solo motu sedis honorat e
Iras dis similans abit hic. declarat anue¬
A uanta sit ip̃ins głia quantꝰ hon
A diugens: qd̾ eum̃ enni rege nocau̾at heste R

Expanded text:
ens sua jejunet Susis in urbe manens. Esther adit regem. Pius ille tetendit ad istam Aureolam virgam quam tenet ille manu: Oscula dat virgae regina; dat oscula princeps Stanti reginae, sidus utrumque stupens; Cumque suos oculos in forma pasceret, inquit, « Si, Regina, petis dona, petita feres. Dimidiam regni partem tua forma meretur, Quod cupis ergo petas, fiet id absque mora. » Esther ait regi: « Precor hac in luce venire Ad mea dignentur prandia rex et Aman. » Adsunt: utuntur epulis, plauduntque Lyaeo Quem per convivas aurea vasa pluunt. Rex hilaris factus post largi nectaris imbrem Protulit haec: « Esther, quae cupis, illa pete. » Inquit: « Rex et Aman veniant precor ad mea soli Prandia cras; regi tunc mea vota loquar. » Exit Aman laetus, assurgit vulgus eunti, Mardochaeus ei nullos impendit honores, Nec solo motu sedis honorat eum. Iram dissimulans abit hic, declarat amicis Quanta sit ipsius gloria, quantus honor. Adjungens quod eum cum rege vocaverit Esther,
Abbreviated transcription (Latin):
a ffectum regis. ad sua uota tra
I mpetrat ut princeps C ua dcã sigillet. ⁊ omues
Iudei pereant: qui sua regna col
P er uarias uarios legatos: d nigit: urbeS
Q uaĩ hĩtando colit uugus heluer: t
I gne perne. pati ligni. suspendia: tun
Uerbere: tranffigi uulnere: scripta uibet
Lux q statuta fuit : ⁊ temꝑa fyea fue
C um debet peragi flebile stra gis op
F iebilis hic rumior. m ardochel forat aux
I nfixit cordi: ululuera dira: del
S acro membra tegit. clam audo cõcutit aulaa¬
U estes uugne secat. Rectibiora ug
Regine uiaudat: ut lit meditina dolo

Expanded text:
Affectum regis ad sua vota trahit. Impetrat ut princeps sua scripta sigillet et omnes Judaei pereant, qui regna sua colunt. Per varias varios legatos dirigit urbes Quas habitando colit vulgus, Hebraee, tuum. Igne perire, pati ligni suspendia, tundi, Verbere, transfigi vulnere, scripta docent Luxque statuta fuit et tempore fixa fuere, Cum debet peragi flebile stragis opus. Flebilis hic rumor Mardochaei ferit aures Infigit cordi vulnera dira dolor. Sacco membra tegit, clamando concutit aulam, Vesteis ungue secat, fletibus ora rigat. Reginae mandat ut sit medicina dolo
Abbreviated transcription (Latin):
¶d uua coasta cohit: cũ t̾ix pͥmtipe stultu
I nlinuans aĩam: qmn mala uana trahu
¶Iob patitis. xp̃m paslum notut. eius amic
Scismaticos quoꝵ. coeda inꝑha tume
Silros iste scire de bassan: rex ydum
Q artus successor: post esau intu
S de stitpe nachõr: qui t̾rat̃ dicitur ab¬
I reditur hic nat᷑: licut hebreus a
H oe ex printipio librĩ quem icripłit. Habet
Hus uͥ prenittit: coditis ille loc

Expanded text:
ipe stultam Insinuans animam, quam mala vana trahunt, Job patiens Christum passum notat; ejus amici Schismaticos, quorum corda superba tument. Filius iste Sarae de bassa rex Idumeae Quartus successor post Esau nituit. Sed de stirpe Nachor frater qui dicitur Abrae Creditur hic natus sicut Hebraeus ait. Hoc ex principio libri, quem scripsit habetur His ubi praemittit codicis ille lo
Abbreviated transcription (Latin):
D is̃cipulos notat hici ad xp̃i bella parat
Q uos prest ⁊ sequit᷑: gr̃a langa ded
inguis panũ asser: piugurdine pamis habunde¬
Q ius delitias: regib ille dab
L taris sc̃s cib: illo pane notatu
Q ui reges popłos cliamq: cib
Dursum fuccuictus uerba decoris habe
A dño mtssos celeres: portare per orbe
S plendida uerba der de uotat ile
prefititur popłis: dñub iste pote ⁊
diri puit sero diusdit inde ci
D typicum fensum uenio: saulum notat
Ex ciuis: natus creditur esse trib
Iste prius rapnit: predam sibi miore lupi
Dum furit mi̾cõs per sequiturq pi¬
Sost factui paulus Pͥor est: effrem ꝙͥ sed̾

Expanded text:
Discipulos notat hic ad Christi bella paratos, Discipulos notat hic ad Christi bella paratos, Quos praeit et sequitur gratia larga Dei Panis pinguis Afer, pinguedine panis abundans: Ejus delicias regibus ille dabit. Altaris sanctus cibus illo pane notatur, Qui reges, populos, Ecclesiamque cibat. Cursum succinctus, verba decoris habens: A Domino missos celeres portare per orbem Splendida verba Dei denotat ille Praeficitur populis, omnibus iste praeest. Arripuit sero, dividit ille cibos. Ad typicum sensum venio. Saulum notat ille Ex cujus natus dicitur esse tribu. Iste prius praedam rapuit sibi more lupino, Dum furit in sanctos prosequiturque pios. Post Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uurus nr̃: ⁊ petra nostra ma¬
I A ctores scelis: ixp̃i morte leuit
ꝑ̃ sbit̾osq. notat. ins̾muat q
Angłs interris: pronus adhortit hui¬
D ina luce solet: catulus dormire leon
P ost q ouos: surgit euigilat q di
Doctorem q uotat : qui robustos gerit ast¬
Q d ueram requiem : lunnua mentis habe
Q ue uite neta: quũ mundi t̾ minus ext̾
ꝯ memorans. ⁊ irihiis : mente cubare stu de
Eccłiam fignat ⁊ abnlon: que fluctib hui
A tteritur uite: supplito q pat
Daui uidex colub̃: mlongo calle creast
Instric̾to ueniens stabit nuqus eq
E x hoc ascendens dan: ꝓp̃c trahet ort¬
U t scnpt᷑a: sequens̃ uide: loquendo son
Hic erit ut colub̾ mocdens: taniq creast
I luis qui rectũ gresiibo ire uole¬
C st equis. hic mundus. est iessor. quisq suꝑb
M undi t̾minꝰ est: ungula fini ÷ eqͥ
I ne quidem ueniens: munundi tͤbie pedd.¬
Necinctus uemens: Sabis ⁊ ipse ret

Expanded text:
Qui murus noster et petra nostra maQui murus noster et petra nostra manet. Auctores sceleris in Christi morte Levitas Presbyterosque notat insinuatque Angelus, in terris pronus adorat homo. Bina luce solet catulus dormire leonis, Postque duos surgit evigilatque dies. Doctoremque notat, qui robustos gerit actus, Ad veram requiem lumina mentis habens. Quae vitae meta, quis mundi terminus exstet, Commemorans, et in his mente cubare studens, Ecclesiam signat Zabulon, quae fluctibus hujus Atteritur vitae, supplicioque patet. Dan judex, coluber in largo calle; Cerastes, In stricto veniens: stabit iniquus equo. Ex hoc ascendens Antichristus trahet ortum, Ut Scriptura docens inde loquendo sonat. Hic erit ut coluber mordens, tanquamque cerastes Illis qui rectis gressibus ire volunt. Est equus hic mundus; est sessor quisque superbus. Mundi terminus est ungula pedis equi. Ille quidem veniens in mundi turbine perdeAccinctus veniens stabit et ipse retro.
Abbreviated transcription (Latin):
Q ui turr̾e manus: sanguiue xp̃e tu¬
¶ Fratri prelatus iacob: gentes notat ist
Pretulit hebieis: qui cõi opus q: not¬
¶ Est laban. sathanas. cuiꝰ nomen: sonat alb̃
Nam tegitur falso: fepe colore sath
¶Parca rathel manet inꝑtu s uentris auar
Iac̾turam: pensat largus moie nit
proles nobilitat: utruum lye. s egen
P ulchra rachel ftuis: mens intenta superni
Fratris procuraris: ntus esse lu¬
¶laudicat: ac titubat: huic mala nuulta paran
¶Loth scõs fignat: quol mundi fines ab ill
Di uidit. ac soluit: quos mala flarma uor
Dxor loth notat hol: quos primũ gratia cris¬
F uixit post fatiunt: ad mala penna uia
Hanc patͥam: qua nt̃ samaria sungitur un
Filia loth signat: ultima nata sy
Doct̾uss contra dnm maculatur uuqu¬
I lluis aut huꝰiꝰ: in cola turba lo
Ist cubile patͥs iuolat: dum qͣm u̾bi xp̃¬
S cribe quos symeon : uotat occid̾e proph
P ost ꝙ peopħarũ: menibra ꝑ emꝑta ib¬
Quem manus illoꝵ: cauis la boraisit aeut

Expanded text:
s sanguine, Christe, tuo. Fratri praelatus Jacob notat genus istud Praetulit Hebraeis qui cor opusque notat. Est Laban Satanas, cujus nomen sonat album: Nam tegitur falso saepe colore Satan. Parca Rachel manet in partu, ventri sed avaris Jacturam pensat largus in ore nitor. Proles nobilitat uterum Lyae: sed egenas Pulcra Rachel sterilis mens est intenta supernis, Fraterno parcens utilis esse luClaudicat, et titubat hinc mala multa parans Lot sanctos signat, quos mundi finis ab illis Dividit, ac salvat, quos mala flamma vorat. Uxor Lot notat hos, quos primum gratia Christi Traxit, post faciunt ad mala prima viam. Hanc patriam, qua nunc Samaria fungitur, una Filia Lot signat, ultima nata Sion: Doctrinis contra Dominum maculatur iniquis Illius aut hujus incola turba locIlle cubile patris violat, dum, quam sibi ChrScribere quos Simeon notat occidere prophetas Postque prophetarum membra perempta Quem manus illorum clavis terebravit acutis
Abbreviated transcription (French):
d onit qui iegetes̃ t alce lecante: metut
N unc attente locum: ta qui legis ista aoħ
B aptidte formam: otinet ille loe¬
Aͥ amuelusd iste pͥor cognatus : le negat ala
ducere qi post ẜ e iuuugit᷑ slla uor dedet

Expanded text:
Dixit, qui segetes falce secante metunt.ei. Hunc attende locum tu qui legis ista. Joannis Baptistae formam continet iste locus. Nam velut iste prior cognatus se negat illam Ducere, sed pos
Abbreviated transcription (Latin):
Eteat cum neomy tuth: ecam plebis hebra¬
T um noua crperunt ordea: falce me
Hec petit aua uodt̾o. spicai ibi carpit nund o
S usequus gratam. se facit esse su
e st ibi dispositum ipt̾ sua fc̃a: as ma a
e x abiabe genit᷑ semiiue dutat bo
quidicat᷑. iusarre ꝓpinquior il

Expanded text:
trat cum Noemi Ruth terram plebis Hebraeae. Cum nova coeperunt hordea falce meti. Haec petit arva Booth, ubi spicas carpit eundo, Obsequiis gratam se facit esse suis. Est ibi dispositum propter sua fata, quod illam Ex Abrahae genitus semine ducat homo, Et qui dicatur in stirpe propinquior il
Abbreviated transcription (Latin):
H ant licet impediat noemy: iubent q reuert
A quẽꝯq locum diponũ pergere: ꝑganM
Qius ds̃ aut ppłs est tuui. ille me
Q̾ te suscipiet mouentẽ t̾ra: sepulcrm
ꝑ ost uite metam: conferet illa micb.
Duthi scãm notat eccłiam. degentib orta
Que pͥmo coluit. ydola plena do
Nime colit ⁊ recolit sacta uera. dm̃ ꝙ fatetu
Hunc solum.¶cĩ quem docnere pat
Que ꝑ uenturam se sperat: quo caro x¬

Expanded text:
Hanc licet impediat Noemi, jubeatque reverti Hanc licet impediat Noemi, jubeatque reverti At quemcunque locum disponis pergere, pergam. Qui Deus, aut populus, est tuus ille meus. Quae te suscipiet morientem terra, sepulcrum Post metam vitae conferet illa mihi. Ruth sanctam notat Ecclesiam de gentibus ortam Quae primum coluit idola plena dolis. Nunc colit et recolit sacra vera, Deumque fatetur Hunc solum, sancti quem coluere patres. Quae perventuram se sperat, quo caro
Abbreviated transcription (Latin):
d rit̾ꝰ festinat petri stitꝰ: huuiꝰ ut actits
depignat. tenui carimĩe. sermo breur ÷
confundes. cepit erga iuig̃e fame
A curggente fame: tunz elymelecͥh fug̃ . exit
De bellem remanenĩ : in regone moas
U xor adheret ei: nome. pueri q gemell
H is maalon chelon ille: uocatus er at
S uir ibi: nomey iuduam: moriendo relinquit
Cum pu̾il. sponsam: ducit itt̃q pirR
D icit᷑ het orpha: uitͥhdr. illa. decent
P ost anos: sponsise mors uiduauit ea
ẽ fundit latrimas: profert sulpiria. nat
O rba sius mulier. ⁊ iuduata Soi
H as latrimiͣs redimit: ridentis gr̾a fam
Q ue t̾ram iude narrat hẽte cib.
Gͦ redire parat redeuntẽ gente relic̃t
Ruth sequit᷑: sequit᷑: ⁊ funł orpha come
Has noc my remeare monet: nõ est m̃s inquit
U t u̾r ppłs participes ue.
S neq de uob̾ polsum s̃perare nepot
N atos quos geniu: morstulit una du
Andit: ⁊ assentit. ⁊ t̾c redit. orpha. s illam
Rutħsequit᷑ qmuis: ula resistat e

Expanded text:
d Ruth festinat Petri stylus hujus ut actus Depingat tenui carmine sermo brevis. confundens aegra vigere fames. Hac urgente fame timet Elymelec. Fugit. Exit De Bethlem, remanens in regione Moab. Uxor adhaeret ei Noemi, puerique gemelli, Hic Maalon, Chelion ille vocatus erat. Sed vir ibi Noemi viduam moriendo reliquit Cum pueris. Sponsam duxit uterque puer. Dicitur haec Orpha, Ruth dicitur illa. Decemque Post annos sponsis mors viduavit eas. Effundit lacrymas, profert suspiria, natis Orba suis mulier, et viduata viro. Has lacrymas redimit ridentis gratia famae, Quae terram Judae narrat habere cibos Ergo redire parat. Redeuntem gente relicta Ruth sequitur. Sequitur et simul Orpha comes Has Noemi remanere monet: Non est meus, inquitulus, participesve Dei. Sed neque de vobis possum sperare nepotes. Natos quos genui mors tulit una duos. Audit, et abscedit, et tunc redit Orpha, sed illam Ruth sequitur, quamvis illa resistat ei.
Abbreviated transcription (Latin):
beur uelle possi et male nec gratis¬
male noͤ possit nec iõ lib̾o carebit
arbitrio multo quippe liberiꝰ erit
arbitriũ ad om̃o nõ pot̾it ẜuire
eĩ culpãda ẽ uolũtas aut uolutas nõ

Expanded text:
bene velle posset et male; nec gratismale velle non possit, nec ideo libero carebit arbitrio. Multo quippe liberius erit arbitrium, quod omnino non poterit servire nim culpanda est volu
Abbreviated transcription (Latin):
nificat.nͥ qr om̃is creat᷑a corruptelȩ obnoxia aqua
Ubiberis: sities. Uͥ potꝰ ceperis suauitatem: iter̃
amaritudinem senties Amara gͦ aqua: S uͥ¬
crucẽ xͥ. uͥ acceꝑit cȩlestȩ sa cram̃tũ: in cip̃ esse
dulcis ⁊ suauis. Et merito dulcis: in qua a culpa reuo¬
catur: Ergo si infiga tantum ualuerint baptisinata
quanto ampliꝰ ual& baptisina in ueritate: Nẽ gͦ cõ

Expanded text:
aqua Ubi biberis, sities: ubi potus coeperis suavitatem, iterum amaritudinem senties. Amara ergo aqua: sed uristi, ubi acceperis coeleste sacramentum, incipit esse dulcis et suavis: et merito dulcis, in qua culpa revocatur. Ergo si in figura tantum valuerunt baptismata, quanto amplius valet baptisma in veritate? CAPUT V.
Abbreviated transcription (Latin):
nisti ad sacerdotem: Qͥd tͥ dix̃ : Ds̃ inqͥt pat̃ omp̃s qͥ
te regenerauit ex aqua. ⁊ sp̃u scõ. ꝯ cessitq tͥ peccata
tua. ipse te ungat in uitam ȩt̃nam: Uide ubi
unctus es. In uitam inqͥt ȩt̾nam Noli hane
uitam: illi uite ante ferre: Uerbi grã. si exur-¬
gat inimicꝰ aliqͥs. si uelit tͥ fidem tuam auferre.¬
Nloli elig̾e illud. elige in quo unctꝰ es: uitam et̾nã
urte p̃feras temporali:¬

Expanded text:
nisti ad sacerdotem: quid tibi dixit? Deus, inquit, Pater omnipotens qui te regeneravit ex aqua et Spiritu sancto, concessitque tibi peccata tua, ipse te ungat in vitam aeternam. Vide ubi unctus es: in vitam, inquit, aeternam. Noli hanc vitam illi vitae anteferre. Verbi gratia, si exsurgat inimicus aliquis, si velit tibi fidem tuam auferre,noli vitae praeferas temporali
Abbreviated transcription (Latin):
scm : Dixisti. credo: Tcio m̾sisti: ut multiplicẽ lapsĩ
suꝑioris etatis absoluera tͥna ꝯfessio Deniq ut uob̾
dñi lapsꝰ uidet᷑ infiriitate ꝯditionis humane. qͥ
ante negauerat. postea ut illũ lapsũ aboler&
i filii. i sp̃s scĩ: Noli mirari qr dixi unũ nom̃. uͥ ẽ una
substancia. una diuinitas. una maiestas hoc ẽ nom̃
de qͦ dictũ ẽ. in qͦ oporta os saluos fieri In hoc noĩe¬

Expanded text:
m? dixisti, Credo. Tertio mersisti, ut multiplicem lapsum superioris aetatis absolveret trina confessio. Denique, ut vobis Domini lapsus videretur infirmitate conditionis humanae; qui antea negaverat, postea ut illum lapsum aboleret et Filii, et Spiritus Sancti. Noli mirari quia dixit unum nomen ubi est, una substantia, una divinitas, una majestas. Hoc est nomen de quo dictu
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd ẽ uiuus: hoc ẽ. uita corꝑis uiuens. ẽ uenira ad
fontem: ⁊ mͥge̾t᷑ ĩ fõtẽ: Qd ẽ aqͣ. nͥ de t̾ra : S̾atis fit gͦ
sentencie cȩlesti: sine moitis stupore: Qd̃ m̾geris. soluit᷑
sentencia illa: t̾ra es & in t̾ram ibis Impleta sentencia:
resurg̾emꝰ Deinde ñ t̾ra lauat: s aqua lauat. Idõ
fons qͣsi sepult᷑a ẽ: Int̾rogatꝰ es. credis in dm̃ patrem¬

Expanded text:
est vivus? Hoc est vita corporis vivens, cum veniret ad fontem, et mergeretur in fontem. Quid est aqua, nisi de terra? Satisfit ergo sententiae coelesti sine mortis stupore. Quod mergis, solvitur sententia illa: Terra es, et in terram ibis ; impleta sententia, resurgeremus. Deinde non terra lavat, sed aqua lavat; ideo fons quasi sepultura e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filii. ⁊ sp̃s scĩ Si gͦ ad hominũ sermonem. ad inuo¬
cationem scĩ aderat p̾sentia trinitatis. qnͣto magis
ibi adẽ ubi sermo oꝑat᷑ et̃nꝰ: Uultis scire quia
descendit sp̃s: Audite qr quasi colũba descendit:
Quare quasi colũba : Ut increduli uocarentur
ad fidem: In pͥncipio signum debuit eẽ : in poste¬
rioribus debuit eẽ ꝑfectio Accipe aliud Post
⁊ orabant in die pentecostes: ⁊ subito factus est
magnꝰ sonꝰ. quasi cũ ui magna sp̃s ferret᷑. ⁊ uise
sunt lingue diuisȩ sic̃ ignis Quidhoc sig̾-¬
nificat: nͥ descensũ sp̃s scĩ. qui se uoluit ętiã¬
incredulis corporalit̃ demonstrare: Hoc est
corꝑalit̾ ꝑ signum: spiritalit̃ ꝑ sacram̃tũ Gͦ
manifestum est testimoniũ eiꝰ ad uentꝰ. nob̾
aut̃ iam fidei p̃rogatiua defert᷑. qr in pͥncipio
signa incredulis fiebant. nobis iam in pleni-¬
tudine eccłiȩ nonsignis s fi de ueritas colligẽda

Expanded text:
iritus sancti. Si ergo ad hominum sermonem, ad invocationem sancti aderat praesentia Trinitatis, quanto magis ibi adest, ubi sermo operatur aeternus? Vultis scire quia descendit Spiritus? Audisti quia quasi columba descendit . Quare quasi columba? Ut increduli vocarentur ad fidem. In principio signum debuit esse, in posterioribus debet esse perfectio. 15. Accipe aliud: Post et orabant in die pentecostes; et subito factus est magnus sonus, quasi cum vi magna Spiritus ferretur, et visae sunt linguae dispersae, sicut ignis . Quid hoc significat, nisi descensum Spiritus sancti, qui se voluit incredulis etiam corporaliter demonstrare, hoc est, corporaliter per signum, spiritaliter per sacramentum? Ergo manifestum testimonium ejus adventus, nobis autem fidei jam praerogativa defertur; quia in principio signa incredulis fiebant, nobis jam in plenitudine Ecclesiae non signo, sed fide veritas colligenda
Abbreviated transcription (Latin):
Hhabes tinũ baptisia: aliud habes in diluuio
Terciũ genꝰ qͣndo in mari rubro baptizati sunt
patres Hab es qͣrtũ genꝰ in piscina: qͣndo moue-¬
batur aqua: Nc̃ te ꝯsulo utrũ crecłe debeas: qr
habes p̃sentiam trinitatis in hoc baptismate quo
saluatoris est: Dic mͥ: o homo: Inuocauit helias.¬
⁊ de aqua ferrum securis ascendit: qd̾ demersũ fuerat:
Ecce aliud genꝰ baptisinatis. Quare: Quia om̃is homo
ante baptismum: quasi ferrũ p̃mit᷑ atq dem̾gitur:
Ubi baptiratꝰ fuerit: non tanqͣm ferrum. s tãqͣm iam
leuior fructuosi ligni species leuat᷑. Ergo ⁊ hic fig̾a
alt̾a Securis erat qua cedebant᷑ ligna: cecidit ma-¬
nubriũ de securi. hoc est ferrum demersũ ẽ filius
ꝓpħȩ nesciit quid facere: ẜ hoc solũ seiuit ut roga¬
ra heliseum ꝓpħam. ⁊ remediũ p ostular& Tẽ ille mi
sit lignũ. ⁊ ferrũ leuatum est Uides gͦ qd̾ in cruce xͥ
omiũ hominũ leuat᷑ infirmitas: Aliud. i si ñ ordinem

Expanded text:
habes unum baptisma, aliud in diluvio, habes tertium genus, quando in mari Rubro baptizati sunt patres, habes quartum genus in piscina, quando movebatur aqua. Nunc te consulo utrum credere debeas quia habes 357 praesentiam Trinitatis in hoc baptismate, quo Salvatoris est. 11. Dic mihi, o homo! Invocavit Eliaset de aqua ferrum securis ascendit quod demersum fuerat . Ecce aliud genus baptismatis. Quare? Quia omnis homo ante baptismum quasi ferrum premitur atque demergitur: ubi baptizatus fuerit, non tamquam ferrum, sed tamquam jam levior fructuosi ligni species elevatur. Ergo et hic figura altera. Securis erat qua caedebantur ligna. Cecidit manubrium de securi, hoc est, ferrum demersum est. Filius prophetae nescivit quid faceret: sed hoc solum scivit, ut rogaret Elisaeum prophetam, et remedium pit, et ferrum levatum est. Vides ergo quod in cruce Christi omnium hominum levatur infirmitas? 12. Aliud, etsi non ordinem
Abbreviated transcription (Latin):
non gustass: morte ñ moreret᷑: Peccatũ ꝯtrax̃. factꝰ
est obnoxiꝰ morti: eiectꝰ ẽ deparadiso: S dñs qͥ sua
uells bñficia ꝑmanere. ⁊ insidias om̃s abolere ser-¬
tulit inhominẽ. t̾ra es:⁊in t̾ram ibis: morti homi¬
nem fec̃ obnoxiũ Erat diuina sentencia: solui hu-¬
mana ꝯdicione ñ potat: Remediũ datũ ẽ: ut homo
moreret᷑ ⁊ resurgera Quare: Ut ullud qd̃ ante
dãpnationis loco cesserat: loco cedera bñficii. Sd
illud ẽ nͥ mors : Queris qͦmͦ: Quia mors int̾ueni¬
ens: finem fac̃ ꝑ eccati Quando enĩ morim̃. utiꝙ
peccare desistimꝰ: Satisfactũ gͦ sentenciȩ uidebat᷑:
qͣndo hõ qͥ factꝰ fuerat ut uiuer&. si tam̃ ñ peccare:
id ẽ ut redintegrar& cęlestȩ bñficiũ. qd̾ fraude
fuerat serpentis amissũ. Utrũq gͦ ꝓ nobisi qr
mors finis est peccatoꝵ. ⁊ resurrectio. nat᷑e est
reformatio. Uer̃tam̃ ne in hoc scło diaboli fraus
uł insidie p̃ualerent: inuentum est baptisma:

Expanded text:
factus est obnoxius morti, ejectus est de paradiso. Sed Dominus qui sua vellet beneficia permanere, et insidias omnes abolere ser sententiam tulit in hominem: Terra es, et in terram ibis ; et morti hominem fecit obnoxium. Erat divina sententia, solvi humana conditione non poterat. Remedium datum est, ut homo moreretur, et resurgeret. Quare? Ut illud quod ante damnationis loco cesserat, loco cederet beneficii. Quid illud est nisi mors? Quaeris quomodo? Quia mors interveniens finem facit peccati. Quando enim morimur, utique peccare desistimus. Satisfactum ergo sententiae videbatur, quia homo qui factus fuerat ut viveret, si tamen non peccaret, id est, ut redintegraret coeleste beneficium, quod fraude fuerat serpentis amissum. Utrumque ergo 359 pro nobis; quia et mors finis est peccatorum, et resurrectio naturae est reformatio. 18. Verumtamen ne in hoc saeculo diaboli fraus vel insidiae praevalerent, inventum est baptisma.
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus ẽ: sic ⁊ tu mortem degustes Qmͦ xꝰ mor
mortuꝰ sis ꝑ baptisinatis sacram̃tũ. ⁊ resurrȩxeris ꝑ grã¬
xͥ Mors ẽ gͦ. s non in mortis corꝑał ueritate: s in simi¬
litudine Cũ enim m̾gis: mortis suscipis ⁊⁊ sepulte
similitudinẽ: Crucis illiꝰ accipis sacͣm̃tũ. qua in cru

Expanded text:
mortuus est, sic et tu mortem degustes: quomodo Chrmortuus sis per baptismatis sacramentum, et resurgas per gra Mors ergo est, sed non in mortis corporalis veritate, sed in similitudine. Cum enim mergeris, mortis suscipis et sepulturae similitudinem, 310 crucis illius accipis sacramentum, quod in cruce
Abbreviated transcription (Latin):
descendebat in piscinam. ⁊ qͦcienscũq descendiss
angłs mouebat᷑ aqua: ⁊ qͥ pͥor descendiss sana-¬
bat᷑ ab omi languore quo c̃q tenebat᷑ Sͦd
S̾ ed̾m tempꝰ. qd̾ ad horam nouissimam seruabat᷑: ut
in occasum ipsum diem dep̃hend er&. ⁊ differret
occasum Quocienscũq gͦ descendiss angłs: mno-¬
uebatur aqua Dicis forte Quare mͦinon mouetur:
Undi quare Signa incredulis: fides credentibus.
Qui pͥor descendiss: sanabat᷑ ab omĩ infirmitate Qui
pͥor. tempore. anhonore: Utrũq intellige Si tẽ¬
pore. pͥor qͥ descendiss sanabat᷑: hoc est de ppło
nationum: Si honore. qui pͥor descendiss: hoc
ẽ qui haber& dĩ metum. studiũ iusticie. grãm

Expanded text:
in piscinam, et quotiescumque descendisset angelus, movebatur aqua; et qui prior descendisset, sanabatur ab omni languore quocumque tenebatur. Quod . Secundum tempus, quod ad horam novissimam servabatur; ut in occasu ipso diem deprehenderet, et differret occasum. Quotiescumque ergo descendisset angelus, movebatur aqua. Dicis fortasse: Quare modo non movetur? Audi quare? Signa incredulis, fides credentibus . 5. Qui prior descendisset, sanabatur ab omni infirmitate. Qui est prior, tempore, an honore? Utrumque intellige. Si tempore, prior qui descendisset, sanabatur ante, hoc est, de ponationum. Si honore, qui prior descendisset, hoc est, qui haberet Dei metum, studium justitiae, grati
Abbreviated transcription (Latin):
iħs xꝰ ad piscinam: multi egri iacebant: Et facile
ibi multi egri iacebant: uͥ tantũ mͦ unꝰ curabat᷑:
Deinde ait ad illũ paraliticum: Descende: At ille:
 ominem non habeo: Uide uͥ baptizaris. Unde sit
ipso saluaris. hominem inquit non habeo
hoc ẽ. quia ꝑhominem mors: ⁊ ꝑ hominem resur-¬
rectio mortuoꝵ: Non poterat descendere. non pot̾at
dicebat hominem non habeo. ⁊ ideo ad sanitatem
meruit ꝑuenire: quia credebat in aduenientem:
elior tam̃ ⁊ ꝑfectior fuiss : si credidiss iam uenisse.
quẽ sꝑabat ẽẽ uenturum: Nc̃ ui de.singula Dixinꝰ
figam p̃cessisse in iordane : qnͣdo naaman leꝓsꝰ ille
mundatꝰ est: Pu ella illa ex captiuis quȩ ẽ. nͥ quȩ
speciem habebat eccłiȩ.⁊ figam rep̃sentabat: Cap¬
tius enim erat ppłs nationũ: Captiuus erat. ñ
dico captiuitatem subhoste aliquo ppło ꝯstituto:

Expanded text:
istus ad piscinam, multi aegri jacebant. Et facile ibi multi aegri jacebant, ubi unus tantummodo curabatur. Deinde ait ad illum paralyticum: Descende. Ait ille: Hominem non habeo . Vide ubi baptizaris. Unde sit ipso salvaberis. 7. Hominem, inquit, non habeo; hoc est, quia per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum . Non poterat descendere, non poterat dicebat: Hominem non habeo; et ideo ad sanitatem meruit pervenire, quia credebat in advenientem. Melior tamen et perfectior fuisset, si credidisset jam venisse quem sperabat esse venturum. CAPUT figuram praecessisse in Jordane, quando Naaman leprosus ille mundatus est. Puella illa ex captivis quae est, nisi quae speciem habebat Ecclesiae, et figuram representabat? Captivus enim erat populus nationum, captivus erat, non dico captivitatem sub hoste aliquo populo constitutam:
Abbreviated transcription (Latin):
n diliuiio qͦ figͤam baptismatis p̃cessisse. hesfño cepimꝰ
disputare: Q d est diluuium. nͥ in quo iustus adsemi-¬
narum iusticiȩ reseruatur. ⁊ peccatum moritur:
dõ dñs cum uidit hominum pullulare delicta: iustũ
solum cum sua ꝓgenie reseruauit: Aquã aut̃ suꝑ
ruptela carnis interiit. sola iusti ꝓsapia ⁊ forma
ꝑ mansit: Nonne hoc ẽ diluuiũ. qͦd ẽ baptisma:
qͦ ꝑ eccata omĩa diluuntur: sola usti mens ⁊ grã
resuscitatur: Multa st̃ genera baptismatũ: s unũ
baptisina clamat apłs. Quare: St̃ baptismata
gentiũ: s non st̃ baptismata: lauaera ft̃: baptis¬
mata ẽẽ non ꝑ osst̃: Caro lauatur. non culpa dilu-¬
it᷑: ĩmo in illo lauacro contrahitur Erant aut̃
baptismata iu deoꝵ. alia suꝑflua. alia infiga:
⁊ fig᷑a ipsa nobis ꝓficit. qr ueritatis est nuncia¬

Expanded text:
n diluvio quoque figuram baptismatis praecessisse hesterno coepimus disputare. Quid est diluvium , nisi in quo justus ad seminarium justitiae reservatur, peccatum moritur? Ideo Dominus ut vidit hominum pullulare delicta, justum solum cum sua progenie reservavit; aquam autem supruptela carnis interiit, sola justi prosapia et forma permansit. Nonne hoc est diluvium, quod est baptisma; quo peccata omnia diluuntur, sola justi mens et gratia resuscitatur? 2. Multa sunt genera baptismatum, sed unum baptisma, clamat Apostolus . Quare? Sunt baptismata gentium, sed non sunt baptismata. Lavacra sunt, baptismata esse non possunt. Caro lavatur, non culpa diluitur; immo in illo lavacro contrahitur. Erant autem baptismata Judaeorum, , alia superflua, alia in figura. Et figura ipsa nobis proficit, quia veritatis est nuntia
Abbreviated transcription (Latin):
dignꝰ habeat᷑ Agnoscere enĩ se deb& fr̃s di-¬
lectissimi qui dõ militat. qͥ positꝰ in cęlestibꝰ
castris diuina iam sꝑat. ut ad ꝓcellas & tur¬
bines mi.ndi trepidatio nulla sit nob̾. nulla
tbacio: qͣndo hec uent᷑a p̃dixerit dñs ꝓui-¬
dȩ uoci hortati instruens & docens. & p̃pa-¬

Expanded text:
dignus habeatur. Agnoscere enim se debet, fratres dilectissimi, qui Deo militat, qui positus in caelestibus castris diuina iam sperat, ut ad procellas et turbines mundi trepidatio nulla sit nobis, nulla turbatio, quando haec uentura praedixerit Dominus prouidae uocis hortatu instruens et docens et pra
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si apud plurimos ur̃m fr̃s dilectissimi
mens solida ẽ.& fides firma. & aĩa deuota.
quȩ ad p̃sentis mortalitatis copiam ñ mo¬
uet᷑. s tãqͣm petra fortis & stabilis tͦbidos iinpȩtus
mundi. & uiolentos scłi fluctus frang̃ potiꝰ ipsa
nec frangit᷑. & temptationibꝰ ñ uincit᷑ s ꝓbat᷑:
tam̃ qr animaduerto implebe qͦsdam uł imbecil¬
litate animi. uł fidei paruitate. uł dulcedine
scłaris uitȩ. uł sexis mollicie. uł qd̾ maiꝰ ẽ ueri¬
tatis errore minꝰ stare fortit̾. nec pectoris sui
diuinum atq inuictũ robur exercere: dis¬
simulanda res ñ fuit nec tacenda. qͦminꝰ qͣntũ
nr̃a mediocritas sufficit. uigore pleno & sermo¬
ne de dñica lectione ꝯcepto. delicatȩ m̃tis ig

Expanded text:
si apud plurimos vestrum, fratres dilectissimi, mens solida est et fides firma et anima devota, quae ad praesentis mortalitatis copiam non movetur, sed tamquam petra fortis et stabilis turbidos impetus mundi nec frangitur, et temptationibus non uincitur sed probatur, tamen quia animaduerto in plebe quosdam uel inbecillitate animi uel fidei paruitate uel dulcedine saecularis uitae uel sexus mollitie uel, quod magis est, ueritatis errore minus stare fortidivinum atque invictum robur exercere, dissimulanda res non fuit nec tacenda quo minus quantum nostra mediocritas sufficit, vigore pleno et sermone de dominica lectione concepto delicatae mentis ig
Abbreviated transcription (Latin):
potuerit cadere. qͦd cecidit in illũ syrũ naamã: qr
isi mundatus est: tñ ante dubitauit: Iuare dicam:
accipe: Ingresẜ es. uidisti aquã. uidisti sacerdotem.
uidisti leuitam: neforte aliqͥs dixerit: Hoc est totũ:
nimo ẽ totum. uere ẽ totum. ibi tota innocentia. tota pie¬
tas. tota grã: tota scĩficatio uidisti quȩ uid̾e potiusti ocłis
tui corporis. ⁊ huinanis ꝯspectib : ñ uidisti illa quȩ oꝑat᷑
qͣm quę uidentur : qm̃ quȩ uidentur temporaliast̃.

Expanded text:
potuerit cadere, quod cecidit in illum Syrum Naaman ; quia potuerit cadere, quod cecidit in illum Syrum Naaman ; quia etsi mundatus est, tamen ante dubitavit. Quare? Dicam, accipe. 10. Ingressus es, vidisti aquam, vidisti sacerdotem, vidisti levitam. Ne forte aliquis dixerit: Hoc est totum? Immo est totum. Vere totum, ubi tota innocentia, tota pietas, tota gratia, tota sanctificatio. Vidisti quae videre potuisti oculis tui corporis, et humanis conspectibus: non vidisti illa quae operanquam quae videntur; quoniam quae videntur, temporalia sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ante altaria ministrare: Ergo cyrogͣphum tuum te-¬
net᷑: ñ in t̾ra s in cęlo: Consi dera uͥ capias sacram̃ta
suerunt: ut t̾rena fugiant: celestia petant: Quare hoc
dico: Quia ⁊ homines angłi quicumq annuntiañt xp̃m:
⁊ in angłoꝵ adscisei uidentur locum: qͦmͦ: Accipe bap-
ait ꝓpħa: Quia labia sacerdotis custodiunt scientiam.
⁊ legem exquirunt ex ore ipsiꝰ: angłs enim dĩ ẽ omĩpotẽ-¬
tis. Hec idõ dicunt᷑. ut sacerdotis głam p̃dicemꝰ: non ut
aliqͥd ꝑsonalib meritis arrogetur: s̃ ab renunciastimũ-¬
do. abrenuntiasti scło: esto sollicitꝰ: Qui pecuniam de¬
b&: semꝑ cautionem suam ꝯsiderat: & tu qͥ fidem debes
xͦ. fidem serua : quȩ multo p̃ciosior qͣm pecunia est: Fides
enim ȩt̃num patrimoniũ ẽ : pecunia temporale & tu
sionem tuam. tenebis ⁊ cautionem: Dein de accessisti¬
ꝓpiꝰ. ui disti fontem: uidisti ⁊ sacerdotem supͣ fontẽ:
Nec hoc possum dubitare. qd̃ in animũ ur̃m non

Expanded text:
te altaria ministrare. Ergo chirographum tuum tenetur non in terra, sed in coelo. Considera ubi capias sacramenta suerunt; ut terrena fugiant, coelestia petant. Quare hoc dico? Quia et homines angeli 351 quicumque annuntiant Christum, et in angelorum adscisci videntur locum. Quomodo? Accipe Baptiprophetae: Quia labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem exquirunt ex ore ipsius; angelus est enim Dei omnipotentis . Haec ideo dicuntur, ut sacerdotis gloriam praedicemus, non ut aliquid personalibus meritis arrogetur. 8. Ergo abrenuntiasi mundo, abrenuntiasti saeculo, esto sollicitus. Qui pecuniam debet, semper cautionem suam considerat: et tu qui fidem debes Christo, fidem serva, quae multo pretiosior quam pecunia est; Fides enim aeternum patrimonium est, pecunia temporale. Et tusionem tuam, tenebis et cautionem propius: vidisti fontem, vidisti et sacerdotem supra fontem. Nec hoc possum dubitare, quod in animum vestrum non
Abbreviated transcription (Latin):
flãglantiã Uenimꝰ adfontem: Ingresẜ es ꝯsid̾a̾ qͦs uideris.
qͥd locutꝰ sis ꝯsid̾a. repete diligent̃: Ocerit tͥ leuita. occrit¬
tͥ p̃sbit̃. unctꝰ es quasi adlecha xͥ. qͣsi luctam huiꝰ scłi
luctaturꝰ : ꝓfesẜ es luctaminis tui certamina Qui luctat᷑:
renuntio: Abrenuncias scło ⁊ uoluptatibꝰ eiꝰ qͥd res¬
pondisti : Ab renuntio Memor esto sermonis tui.⁊
nũ quã tͥ excidat tue series cautionis Si cyrog̃phũ
homini dederis.¬

Expanded text:
lo. 4. Venimus ad fontem , ingressus es: considera quos videris, quid locutus sis considera, repete diligenter. Occurrit tibi levita, occurrit presbyter: unctus es quasi athleta Christi, quasi luctam hujus saeculi luctaturus, professus es luctaminis tui certamina. Qui luctatur,renuntio. Abrenuntias saeculo et voluptatibus ejus, quid respondisti? Abrenuntio. Memor esto sermonis tui, et nunquam tibi excidat tuae series cautionis. Si chirographum homini dederis
Abbreviated transcription (Latin):
fragilitatem uocis nr̃ȩ. ⁊ scd̾m temporis ratio¬
nem satis sie hodie tanta de sacro fonte libasse
misteria. crastina die si dñs dederit loquẽdi
aures paratas habeat. ꝓintiorem animũ: ut
ea quȩ nos colligere possumꝰ de serie scͥptura.
⁊ uobis intimauerimꝰ. tenere ꝑ ossitis: ut ha¬
beatis grãm patris ⁊ filii. ⁊ sp̃s scĩ. Cui trinitati

Expanded text:
fragilitatem vocis nostrae, et secundum temporis rationem satis sit hodie etiam de sacro fonte libasse mysteria. Crastina die, si Dominus dederit loquendi aures paratas habeat, promptiorem animum; ut ea quae nos colligere possumus de serie Scripturarum, et vobis intimaverimus, tenere possitis, ut habeatis gratiam Patris, et Filii, et Spiritus sancti. Cui Trinitati
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentiam trinitatis. In mari aut̃ rubro figurã
didit: hec aut̃ omĩa in figura facta st̃ illis I infiga:
clusus erat ppłs iudeoꝵ instabat egẏptiꝰ cum ar-¬
maria tͣnsire poterant. neq in h ostem recurrere:
inuocare: rogare: ñ querelam ex ꝓmere: Tenebat uir¬
gam moyses. ⁊ ducebat ppłm hebreoꝵ in nocte in co¬
lũna lucis: in die colũna nubis Lux qͥd .ẽ. nͥ ueri¬
tas: quȩ aꝑtum ⁊ planum lum̃ effundit: Colĩna
t uero colũna nubis est sp̃s sc̃s. In mari erat ypłs.
⁊ p̃ibat colũna lucis: deinde sequebat᷑ colũna
nubis qͣsi obumbratio sp̃s scĩ Ui des qd̾ ꝑ sp̃m̃¬

Expanded text:
promittitur. 20. In mari autem Rubro figuram didit: Haec autem omnia in figura facta sunt illis : illis inclusus erat populus Judaeorum; instabat Aegyptius cum armaria transire poterant, neque in hostem recurrere: invocare, rogare, non querelam expromere. 22. Tenebat virgam Moyses, et ducebat populum Hebraeorum in nocte, in columna lucis, in die in columna nubis. Lux quid est nisi veritas; quia apertum et plenum lumen effundit? Columna At vero columna nubis est Spiritus sanctus. In mari erat populus, et praeibat columna lucis: deinde sequebatur columna nubis, quasi umbratio Spiritus sancti. Vides quod p
Abbreviated transcription (Latin):
ri. ⁊ tu uenis ad me : Respondit ei xꝰ. Sine mͦ. sic
enĩ decet nos inplere omẽm iusticiam̃: uide qͥa oĩs
uisticia: in baptisinate ꝯstituta est: Ergo qͦre xp̃s
descendit. nͥ ut caro ista mundaret᷑. caro quã sus-
s nobis erat necessaria. qui peccato manemꝰ obnorii
bat qui baptirabat: ⁊ ecce quasi columba sp̃s¬
sc̃i oescendit: llon coluba ocscendit. s quasi colũba. Hem̃to qͥd
dixerim Xp̃s carnem suscep̃. Non sic̃ carnem. s carnis istius

Expanded text:
 Sine modo, sic enim decet nos implere omnem justitiam. Vide, quia omnis justitia in baptismate constituta est. Ergo quare Christus descendit, nisi ut caro ista mundaretur, caro, quam sussed nobis erat necebat qui baptizabat, et ecce quasi columba Spirsanctus descendit. Non columba descendit, sed quasi columba. Memento quid dixerim: Christus carnem sus
Abbreviated transcription (Latin):
mortt᷑. s resurg̃: Naaman gͦ lepsꝰ erat : puella q̃dã
dix̃ uxori illiꝰ Dñs m̃s si uult mundari. uadat in t̾rã
ifrł: ⁊ ibi in ueni& eũ qͥ possit ei lepͣm tolłe Dyc̃
illa dñȩ sue. uxor marito. naaman regi syrie:
ꝓpħa: mandat ei : Quid est qd̾ scidisti uestem.
quasi os̃ nonsit potens qui munde lepsum: Hitte eum
adme Misit illũ. Cui aduenienti: ait ꝓpħa: Uade. descẽ¬
de in iordanem: merge ⁊ sanaberis Ille cep̃ cogitare sec̃:
⁊ dicere: Hoc est totũ: Ueni de syria in t̾ram udeam.
enim significat: Uidisti aquã. s nõ aqua omĩs sanat:
aliud ꝯsectatio. aliud opꝰ: aliud oꝑatio Non srnat¬

Expanded text:
itas. 13. Naaman ergo leprosus erat, puella quaedam ait uxori illius: Dominus meus si vult mundari, vadat in terram Israel, et ibi inveniet eum, qui possit ei lepram tollere. Dixit illa dominae suae, uxor marito, Naaman regi Syriae, propheta mandat ei: Quid est quod scidisti vestem, quasi non sit Deus potens, qui mundet leprosum? Mitte illum ad me. Misit illum; cui advenienti ait propheta: Vade in Jordanem, merge, et sanaberis. 14. Ille coepit cogitare secum et dicere: Hoc est totum? Veni de Syria in terram Judaeaergo significat? Vidisti aquam: sed non aqua omnis sanat ; aliud consecratio: aliud opus, aliud operatio. A
Abbreviated transcription (Latin):
baptisinatis ⁊ ufꝰ hoc habeat. ut ante fons ꝯsecret᷑. & tẽ
descendat qui baptitandꝰ ẽ : slam ubi ingredit᷑ sacer-¬
dos pͥmum. exoreisium fac̃ suꝑ creat᷑am a quȩ ꝑ in-¬
secutus est sp̃s Qua ratione: Ut ñ quasi ipse egere
dñs iħs scĩficationis misterio uideretur: s sc̃ificar&

Expanded text:
baptismatis et usus hoc habeat, ut ante fons consecretur, et tunc descendat qui baptizandus est? Nam ubi primum ingreditur sacerdos, exorcismum facit secundum creaturam aquae, insecutus est Spiritus. Qua ratione? Ut non quasi ipse egere Dominus Jesus sanctificationis mysterio videretur: sed sanctificaret
Abbreviated transcription (Latin):
adorior : cuiꝰ rationem non putaui ãte
p̃mitti In xͥano enim uiro pͥma ẽ fides:
idõ recto nomine fideles dicuntur qui baptiratisitt
Et pat̾ nr̃ abraham ex fide iustificatꝰ ẽ: non ex oꝑibus.
Ergo accepistis baptismum. credidistis: nefas ẽ enim
me aliud estimare: Ileq enim uocatus eẽs ad grãm:
Nempe aꝑtionem: Quȩ misteria celebrata sunt aꝑti-
⁊ tetig̃ aures eiꝰ ⁊ os eiꝰ Aures quia surdꝰ erat: os
ut aꝑirentur aures tuȩ ad sermonem. ⁊ ad eloqͥũ
sacerdotis S dicis mͥ: Quare nares: Quia mutꝰ

Expanded text:
 rationem non oportuit ante praemitti; in christiano enim viro prima est fides. Ideo et Romae fideles dicuntur qui baptizati sunt: et pater noster Abraham ex fide justificatus est, non ex operibus . Ergo accepistis baptismum, credidistis. Nefas est enim me aliud aestimare; neque enim vocatus esses ad gratiam, nempe apertionem, quia sacramenta celebrata sunt apertiet tetigit aures ejus et os ejus: aures, quia surdus erat; os, etigit, ut aperirentur aures tuae ad sermonem, et ad alloquium sacerdotis. 3. Sed dicis mihi: Quare nares? Ibi quia mutus
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ for cior es fc̃. qͥ in iuuentutis uirtute nati
st̃: inferiores qͥ in tp̃r senectutis Defic̃ enĩ mul-¬
titudine gn̾ationis ho c scłm tͣmqͣm uulua
gn̾antis : ⁊ tãqͣm sen escens creat᷑a robur pu-¬
b̾tatis sue uelut mareẽs iã uiriũ suaꝵ uigorẽ

Expanded text:
m fortiores sunt qui in juventute virtutis nati sunt, infirmiores qui tempore senectutis. Defecit enim multitudine generationis hoc saeculum tamquam vulva generantis, et tamquam senescens creatura robur juventutis suae, velut marcenti jam virium suarum vigore,
Abbreviated transcription (Latin):
discipłs. Talem eũ ꝯsigna: u exͥtiꝑa magistrũ: & flexis ge¬
nibꝰ facta or̃one: ꝯsignauit eũ: Erespondntibꝰ oĩbꝰ am̃:
suscep̃ eũ agapitꝰ ĩ cellam suam Eqr habebat uultũ for-¬
mosũ ⁊ maragdꝰ.dũ ueniebat ad eccłam ad dp̃candũ dm̃.
multos diaboł cep̃ incitare adu̾s d̾corem uultꝰ eiꝰ ꝑ
malas cogitationes. ita u õs molesti eent abb̾i. qr talẽ

Expanded text:
rum. Et flexis genibus, facta oratione, consignavit eum. Et respondentibus omnibus Amen, suscepit eum Agapitus in cellam suam. Et quia habebat vultum decorum Smaragdus, dum veniebat in ecclesiam ad deprecandum Deum, multos diabolus incitabat adversus decorem vultus illius per malas cogitationes, ita ut omnes molesti essent abbati, qui tal
Abbreviated transcription (Latin):
ad qd ꝯsueuerat ambulare Multãq iterũ pecuniã largitꝰ
ẽ: ad necessaria frm̃ dix̃q abb̾i: fructũ orĩonũ tuaii addiri
tͥ. ũ ores ꝓ ea: qr iam ad nuptias eã tͣdẽ uolo: Iussit
autẽ abbas intͦduci eã insenodochiã monasterii: Locu.
patientia timoris dĩ facientes aut̃ ibi tres dies aurẽ
abbatem: Ueni pat̃. ũ salut& te ancilla tua:⁊ ora ꝓ
suam: ⁊ bñdix̃ eam dicens ds̃ cognoscens homi-¬
nem antequã nascat᷑. tu huiꝰ ancillȩ tuȩ curã
habere digneris. ũ mereat᷑ porcionẽ & ꝯsorcũ
in quitatem: Pat̃ uͦ eiꝰ si aliqñ in ueniebat mo¬
nachũ. adducebat ad domũ suam. petens ii orare
ꝓ ea Una aut̃ die anniu̾saria qua ordinatꝰ ẽ
abbas monasterii d̃ qͦ supͣ diximꝰ : misit abbas
unũ ex fribꝰ ad pasmitiũ: ũ inuitar& eũ ad
sollenptatẽ abb̃is. Qui abiens indomũ eiꝰ. reqͥsuit eũ
dñẽ fr̃. qͣnti frẽs estis ĩ monasterio: at ille dix̃: Tres¬

Expanded text:
rgitus est ad necessaria fratrum. Dixitque abbati: Fructum orationum tuarum adduxi tibi, ut ores pro ea; quia jam ad nuptias eam tradere volo. Jussit autem abbas eam introduci in xenodochia monasterii, locutut humilitate, et patientia timoris Domini: faciens ibi tres dies, aurem abbatem: Veni, Pater, ut salutet te ancilla tua, et ora suam benedixit eam, dicens: Deus, qui cognoscis hominem antequam nascatur, 364 tu hujus ancillae tuae curam habere digneris, ut mereatur portionem et consortium in civitatem: pater vero illius si aliquando inveniebat monachum, hunc adducebat ad domum suam, rogans ut oraret pro ea. Una autem die anniversaria, quando ordinatus est abbas monasterii, de quo supra diximus, misit abbas unum e fratribus ad Paphnutium, ut invitaret eum ad solemnitatem abbatis: qui abiens in domum ejus, requisivit eum. nti fratres estis in monasterio. At ille dixit: Tre
Abbreviated transcription (Latin):
aqͣm ĩ faciem pasnutii.⁊ eleuauit eũ dicens
Qͥd habes dñe mi pasnutie. Ait ait̃ẽ pasnutiꝰ.
dimitte me ũ hic moriar: uidi enĩ mirabilia
ho die: Surgens aitẽ irruit ĩ faciẽ suã :imul¬
titudinẽ lacͥmaꝵ infundens clamabat heu
me filia dulcissima. qͦre antea ñ manifestasti

Expanded text:
 dicens: Quid habes, domine mi Paphnuti? Ait autem Paphnutius: Dimitte me ut hic moriar, vidi enim mirabilia hodie. Surgens autem irruit in faciem ejus, multitudinem lacrymarum infundens, clamabat dicens: Heu me! filia mea dulcissima, quare ante non manifestasti
Abbreviated transcription (Latin):
si uoluerit pat̃ tiuis relinquat. tu solũ ne ꝑdas
animam tuã dic̃ ei puella Cõfido ĩ dõ ⁊ ĩ or̃oĩbꝰ
tus: qr laborare habeam ꝓ aĩa mã dõ auxiliãte
Dic̃ ei senex Talia d̾sid̾ria. a m̃tis firmitate nõ
impleas d̾sid̾riũ meũ: ꝟ facta oratione bñdi¬
cas me. ⁊ abscidas comam capitis mĩ: Et exur¬
gens senex facta orone abscidit comã capitis
aꝰ induitq eam tun cam sermatis. ⁊ orans

Expanded text:
uerit patri tuo, relinquet; tu sola, ne perdas animam tuam. Dicit ei puella: Confido in Deum et orationibus tuis, quia laborare habeo pro anima mea, Deo auxiliante. Dicit ei senex: Talia desideria a firmitate non impleas desiderium meum; et facta oratione benedicas me, et abscidas comam capitis mei. Et exsurgens senior, facta oratione abscidit comam capitis ejus, induitque eam tunicam schematis, et orans