comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Discurrunt ꝑ prata libens ꝙ gramine daui
Uidit diuino modulantem car minacant
Laudabili psallente uiro refluunt crihere me
lle ubi grandi somi captus dulcedine plectr
Uritur & celeri graditur ꝑlilia pass
Sacroq lterũ late cõplexit amenu
Aeterna xp̃i fluuios quos adluit und
Nam passus torpore diu doctoris acume
Tunc suo dauiticus dilectus plecta poposci
rrita polluti contempnens fiumina mund
Signa crucis fronti ponit breuiterq triũpho

Expanded text:
iscurrit per prata libens, quo gramine Daui D V idit diuino modulantem carmina cant V. L audabili psallente uiro refluit cythara me L. I lle ubi grandisoni captus dulcedine plectr I V ritur et celeri graditur per lilia pass V S acratosque iterum late conspexit amoeno S, A eterna Christi fluuios quos abluit und A, N ec passus torpere diu doctoris acume N, T unc sua Dauiticus delectus plectra poposci T I rrita polluti contemnens numina mund I. S igna crucis fronti ponit breuiterque triumpho
Abbreviated transcription (Latin):
taꝵ. In domũ autt̃ positꝰ conitruat ab om̃i malefic
et umbris demonioꝵ. & uana somna. & fulminũ io¬
tib malis uero locis si habueris eũ: multo efficu
erti resistit autẽ uentis et tẽpestatib et turbi
uersas partes. sonsecrat᷑ uero adeo & soĩs locis
poc tutamentii ut sit maximũ die ac nocte. hora
Surna uel nocturma. bonũq p̃sidiũ corolluts

Expanded text:
torum. In domo autem positus conseruat eam ab omni maleficio torum. In domo autem positus conseruat eam ab omni maleficio et umbris demoniorum et uanis sompniis et fulminum ictibus. In naue hoc si habueris multum efficacior eris. Resistit auuersas partes. Consecratus uero a deo et sanctis locis hoc tutamentum, ut sit maximum die ac nocte hora diurna uel nocturna. Bonumque praesidium corallius
Abbreviated transcription (Latin):
fibuli miss discooreti c̃secratꝰ ẽ. et faclocum quen¬
dã bonũ p̃parari. et ornaberis tu. et cetera que tu
sunt: ⁊ uidebis głam lapidis quantã ei ds̃ concesi
in magita tractatione. & in maiori negocio mo¬
uentib Est enĩ tenax & om̃ia repellit somni. &
lu dibria suo remedio. maximũ autẽ tutam̃tũ ad¬
uersus irã dñoꝵꝵ ẽ. sculptũ nom̃ notti luce hoc ẽ
acatę signat autẽ. gorgone ꝑsonã. Portans auit̾
eũ numquã capitt᷑  a nullo medi cam̃to nec a ful¬
minea umbra immissa. In beluã quoq et pug¬
nã maximũ adiutoriũ ẽ. & inuictũs et efficar &
in petrabilis sinetimore sine tristicia. securũ facit
gestantẽ. & facile impetrantẽ. et introtiꝰ faciles.¬
terea c̃secratꝰ & contritꝰ. & seninatꝰ cũ frum̃to aut
ordeo. aut aliquo fructu ammouet de t̾ra grandi¬
iẽ. & om̃em pniciem et tẽpestatẽ. insuꝑ in ni
aut oluictis disꝑs. repellit om̃s odiosos impetꝰ uen¬

Expanded text:
fibula missus discooperta consecratus est. Et fac locum quendam bonum praeparari et ornari tu et cetera quae tua sunt et uidebis gloriam lapidis quantam ei deus concessin magica tractatione in maiora negotia mouentibus. Est enim tenax et omnia repellit sompniorum ludibria suo remedio. Maximum autem tutamentum aduersus iras dominorum est sculptum in eo nomen noctilucae, hoc est Hecates signum aut Gorgonis personam. Portans autem eum numquam capietur a nullo medicamento nec a fulmine nec umbra inmissa. In bello quoque et pugna maximum adiutorium est. Et inuictus et efficax et impetrabilis erit sine timore et sine tristitia, et securum facit gestantem eum et facile impetrantem et introitum facileterea consecratus et contritus et seminatus cum frumento aut hordeo aut aliquo fructu amouet de terra grandinem et omnem perniciosam tempestatem. Insuper in uineis aut oliuetis dispersus repellit omnem exitiosum impetum uen
Abbreviated transcription (Latin):
p altero diuina docens. Nit hoc inqͥt sic̃ ꝓ puero ego
abieñtiationes aut sacras confessiones facio s qr
puer abrenuntiat. Id÷ confiteor puaro suadere
ab renuntiare qͥdẽ uniu̾saliter aduersariis. con¬
siteri aũ & opari diuinas confessiones. Nichilgͦ¬

Expanded text:
ina docens. Neque enim hoc ait sic: Pro puero ego abrenuntiationes aut sacras confessiones facio, sed quia puer abrenuntiat: hoc est, confiteor puerum credere abrenuntiaturum quidem universaliter contrariis, confiteri autem et operari divinas confessiones. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵc̃q conuenientia. Qͥd aũ qr et refugientibꝰ cu¬
pide ungit᷑ ⁊ contendit ⁊ ñ dedignat᷑ dedignari cõ¬
cupitis ⁊ sereicientibꝰ ⁊ sine euisa accusantes tolerat
& ipse exeusat. qͥn mag̃ ꝓmittit medi. ⁊ in his ipsi ab¬
stinent: Tam̃ apꝓpinqͣntibꝰ p̃occurrit ⁊ obuiat ⁊
totꝰ totos ꝯplectens oscłat᷑ ĩ ñ accusat de pͥoribꝰ. s.
diligit p̃sentia. ⁊ diẽ festũ agit ⁊ ꝓuocat amucos ui¬
delic&e benignos angłos ut sit oiũ delectantiũ habi

Expanded text:
ugientibus cupide jungitur, et contendit, et non 162 dedignatur dedignari a concupitis, et se rejicientibus, et sine causa accusantes tolerat, et ipse excusat; quin magis promittit mederi, et in his ipsi abstinent. Tamen appropinquantibus praeoccurrit et obviat, et totus totos complectens osculatur, et non accusat de prioribus, sed diligit praesentia, et diem festum agit, et provocat amicos, videlicet benignos angelos, ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
de dnimis nõibꝰ. quẽ & appellat de libelsa
theologia. examussim & ortodea it
fuffieit in eo disputans.
Primo capitulo. que ÷ uerbi speclat
r quȩ ⁊ de diuims noibꝰ traditis

Expanded text:
de divinis nominibus, quem et appellat de symbolica theologia, examussim et orthodoxe, ut sufficit, in eo disputans: primo capitulo, quae est verbi speculatio, et quae est de divinis nominibus traditio.
Abbreviated transcription (Latin):
in humeris. N dep̃cor ñ male istud de nob̾ipsis con¬
siliem̃. neq in nos ipsos ĩpellamꝰ gladiũ. dc̃q enĩ
iniq agere. autqͥc̃q cont̾rio bene agere inchoant
benignitatẽ consociant. ⁊ illi qͥdẽ benignox ange¬
lox discipłĩ ⁊ comites ⁊ hic ⁊ illic eũ oĩ sacerdotion

Expanded text:
is tollat. Non deprecor, non male istud de nobis ipsis consiliemur, neque in nos ipsos impellamus gladium. Quicunque enim inique agere, aut quicunque e contrario bene agere inchoant,benignitate consociant. Et illi quidem benignorum angelorum discipuli et comites, et hic et illic cum omni sacra datione
Abbreviated transcription (Latin):
& secernentes cos ex iisibilibꝰ iiusibiliũ pendr̃
imaginẽ Ileq enĩ in secdis uentis erit eulpandꝰ
terũ materialiũ. Ae in oĩbꝰ malex oiũ liberi cupidi¬
tate diuina bonex oĩuĩ pacẽ dilig̃t ⁊ scificationẽ ⁊ de
p̃senti inchoant uitã futurã. angłior decent̃q in¬

Expanded text:
tes eos, ex visibilibus invisibilium praetendunt imaginem. Neque enim in saeculis venturis erit culpandus rerum materialium, ac in omnibus malorum omnium liberi cupiditate, divina bonorum omnium pacem diligunt et sanctificationem, et de praesenti inchoant vitam futuram, ang
Abbreviated transcription (Latin):
Limine sidereo diomisius auexit achenas
a nopagites magnificusq sophior
ꝑ rino cõmotus phebo subeunte seleN a
ẽpore quo stasito focus erat dominue
Meeut conuersus mira stupefact᷑ ecłps
Consequit᷑ gaudens ierothea duceo.
auo mee edoctꝰ preclarꝰ nãq magister
ꝑueymitis erdelsi fonte renatus erat:
N&c mora ꝑfulgens orlesti luce sophae
a tadis edocuit de quibꝰ ortus adees t
Nãq fert̃ paulũ qͥ oep̃m sparsit in orbe
Ipsi felices imposu isse manues.

Expanded text:
Lumine siderio Dionysius auxit Athenas Areopagites, magnificusque σοφός, Primo commotus Phoebo subeunte selena, Tempore, quo σταυρῷ fixus erat Dominus. Mox et conversus, mira stupefactus eclipsi, Consequitur gaudens Jerothea ducem. Qui mox edoctus, praeclarus namque magister, Pneumatis excelsi fonte renatus erat. Nec mora; perfulgens caelestis luce sophiae Ἀτθιδα edocuit, de quibus ortus et est. Namque ferunt Paulum, qui Christum sparsit in orbem, Ipsi felices imposuisse manus.
Abbreviated transcription (Latin):
lis renuere. Paulũ uero hõiẽ ĩdi cireuitorẽ. ⁊ semira.¬
uerbiũ de matialibꝰ ad ĩmat̾ialia ñ uelle fuscuꝑe. ĩmo
me refellendo qͣm pat̾na religiõis uira degener omntenꝰ
in saclega nefaria met̾nsfuderĩ. hortabaris aut ea qͥbꝰ
inniobar dediscere. aut his deletis paterer mea mͥ suf¬
ficare. ⁊ ñ numina diuina. seu leges patͥas derogare.
Ut aũ liꝑx suꝑna patñȩ gloriȩ splendorẽ intuȩ m̃tis teneb̾s
radiare suo ꝓposito destinauit: penet᷑libꝰ cordi mei infudit
ut tibi memoriale pussimũ recondirer qͣlit̃ in sliopoli
ap̃te qͥd hnne tͥ prudñtissime uidet᷑. Exqͦ prudñtia tua
teratiõe abradi. ñlla mortis imagine ualeat aboleri. Ob¬
fusi nãq orbe uniformit̾ tenebrar̃ caligine tabescente
ut purgatũ rediit solis diametrũ: regłã philippi arithei
tiõe ecliptica solẽ pati molestias ñ deb̾e. ⁊ lunã ab ori-¬
ente solarẽ fulgorẽ uelisa ethiopicis obducentẽ solere

Expanded text:
 Paulum vero hominem mundi circuitorem, et seminiverbium, de materialibus ad immaterialia non velle suscipere; imo me refellendo, quoniam paterna religionis jura degener omittens, in sacrilega nefaria me transfuderim; hortabaris autem ea, quibus innitebar, dediscere, aut his derelictis deletis, paterer mea mihi sufficere, et non numina divina, seu patrias leges derogarem. Ut autem lux superna paternae gloriae splendorem in tuae mentis tenebras radiare, suo proposito destinavit, penetralibus cordis mei infudit, ut tibi memoriale piissimum recordarer, qualiter in Heliopoli apud te, quid hinc tibi, prudentissime, videretur: ex quo prudentia tua teratione abradi, nulla mortis imagine valeat aboleri. Obfusi namque orbe uniformiter tenebrarum caligine tabescente, ut purgatum rediit solis diametrum, regulam Philippi Aridei , eo tenus fagitatione ecliptica solem pati molestias non debere, et lunam ab oriente solarem fulgorem velis Aethiopicis obducentem, solere
Abbreviated transcription (Latin):
alimiꝰ fortune. ⁊ doctꝰ arehitectꝰ eccłie se tomar ⁊
plitudini contulit. &e g̃ciã cui doctrina ac miracło ne
insistebat. ut simł ẽ eis siita uellet xp̃e occũb̾et. S̾. ucti
eiꝰ p̃uenit dispostio diuina ⁊ uri diaboliei dementisna
satis uesania. Nã c̃ ĩpssimꝰ nero terra mariq ĩpũ su fis¬
na laxasseti ⁊ nimiȩ uoluptatis successu int̾ cet̾a nesͥꝰ¬
ciar̃ suar̾ cumulam̃ta c̃e furor erudelitatis eiꝰ dira rabe
ĩ ep̃i famulos ebullisset: qͣ todecimo ĩpii fui ãno anꝗ be¬
atꝰ dionisiꝰ romã aduet: scõs di apłos. altĩ ꝓ crueis trophe
ũ. alt̾m aũ glodio aĩadu̾sũ felici eruore ꝓfusos i martirũ
głã dignos tͣnsmisit ad supos. seq uiuendi faciens finẽ obitu
p̃sentiã intulit. q̃m fidei necessitas. n ad fuscipiendũ d
ubũ eiudñtis ĩ gentibꝰ qͣs ꝑt̾nsierit hostũ apertio monesies¬

Expanded text:
alumnus fortunae, et doctus architectus, Ecclesiae se Romanae amplitudini contulit et Graeciam, cui doctrina ac miraculorum insistebat, ut simul cum eis, si ita vellet Christus, occumberet. Sed vota ejus praevenit dispositio divina, et viri diabolici dementissima satis vesania. Nam cum impiissimus Nero, terra marique imperii sui frena laxasset, et nimiae voluptatis successu, inter caetera nequitiarum suarum cumulenta, etiam furor crudelitatis ejus dira rabie in Christi famulos ebullisset, quarto decimo imperii sui anno, antequam beatus Dionysius Romam adiret, sanctos Dei apostolos, alterum peum, alterum autem gladio animadversum, felici cruore perfusos et martyrii gloria dignos transmisit ad superos, seque, vivendi faciens finem obitu praesentiam intulit, quoniam fidei necessitas, et ad suscipiendum Dei verbum, evidentis in gentibus, quas pertransierat, ostii apertio
Abbreviated transcription (Latin):
ne pꝰ discessũ magistͥ lupi rapaces. ⁊ gregi ñ parcentes
dñicas oues inuadent: qd̾ institutor suis plantauit ba-¬
bundanti sollicitudme rigare contendit. Uñ uicmas
& longe positas ꝓtͥnsiens cnintates p̃dicando ⁊ ad fidẽ po¬
płos coni̾itendo. fidelesq ĩ u̾bo confirmando. atq opp̃ssos
uarĩs langoribꝰ sanando. usq troadis secessit euangłice
gr̃e. atq in eisdẽ parcibꝰ aliqͣnto tp̃r deguit. Si i pꝰ aliqͥt
anos ereles laresemomee past nettũ li pcat¬

Expanded text:
ne post discessum magistri, lupi rapaces et gregi non parcentes, Dominicas oves invaderent, quod institutor suus plantavit, abundanti sollicitudine rigare contendit. Unde vicinas et longe positas pertransiens civitates praedicando, et ad fidem populos convertendo, fidelesque in verbo confirmando, atque oppressos variis langoribus sanando, usque Troadem secessit Evangelii gratia. Atque in iisdem partibus aliquanto tempore degit. Sed et post aliquot an
Abbreviated transcription (Latin):
lum̃ t̃. qd illuminat om̃isẽ hõiẽ uenuentẽ ĩ mundũ. euitu
tandẽ ut uere prudens aesisti. Cessisti nẽpe uitȩ eũ ab dicasti
mortẽ. cuq bene facies inħendo. cũ hinc nob̾ artiꝰ nn¬
ctus eris. Is it ÷ illõ cuiꝰ me fulgore obtenebns eras soliꝰ
hine inde facis młticoloriis ⁊ młtiplicibꝰ ẽ int᷑ penet᷑la
infuliginare. & acuminatis spicłis tenebrare. Qm̃ ut fatdi¬
re illiꝰ notieiã sapida nosei. ut in hibas mortali palato se resil¬
tabat. & dedignans in uentre tuę noticiȩ sedẽ fumete ab¬
nuebat. sic sio mͦ cognoscentia ⁊ ꝓuida corda gerens siscipe.
ne ꝓ his qͥñ st̃ est uerũ remustes ⁊ ꝑtinacior ad falsa tẽ¬
ptantibꝰ esto. ꝙͣ ad uerũ ÷ suggentibꝰ nr̃is uotis eraiteras.
Ita nã in iħude̾ ⁊ uita mea letꝰ iã moriar c̃ipse ĩeo dues.

Expanded text:
lumen est, quod illuminat omnem hominem venientem in mundum , cui tu tandem, ut vere prudens, cessisti; cessisti; nempe vitae, cum abdicasti mortem, cuique bene facies inhaerendo, cum hinc nobis arctius junctus eris. Is inest illud est, cujus me fulgore obtenebrans, eras solitus hinc inde fucis multicolis et multiplicibus, etiam intra penetralia infuliginare, et accuminatis spiculis tenebrare. Quoniam, ut fatebare, illius notitia sapida nosci, ut inhiabas, mentali palato se resultabat, et dedignans, in ventre tuae notitiae sedem sumere abnuebat. Sic, si modo cognoscentia et provida corda gerens, suscipe, ne pro his qui non sunt, est verum temutes: et pertinacior ad falsa tentatibus esto, quam ad verum est suggerentibus nostris votis exstiteras. Ita nam in Jesu esse et vita mea, laetus jam moriar, cum ipse in eo vives.
Abbreviated transcription (Latin):
Eob plenitũ dinẽ gestatũ rer̃ cognitionẽ huic subme&t
iudicaiumꝰ. hñtẽ se in ħ u̾ba. Apollophamo conereto
&e comphilo sopho. Nẽ ad te mich sermo dĩgit᷑ pcordi¬
alis amor. młtos tͥ sollieitudinũ mearũ angores de
te replicans. teq mitti m̃re suꝑuecordi note tͥ ftuio¬
litatis diutina ꝓtinacia arguens. ⁊ de te fanatica in:¬
lusionũ fantasmata insultanꝰ suꝑnalẽ modisicationẽ
benignitatis dĩ magnificentissime & diligentissime ado-¬
rando tibi bene resipiscenti par̾ aĩȩ meę coniubilo.
tiusq te despectiõibꝰ cõpellabo ut illa tͥ iterata cõmen.¬
dẽ quox pͥdẽ contẽpseras notionẽ. freq̃ntissime qͥdẽ idi¬
lig̃nt̃ sacris delucidaui tͥ moyse ꝓdñte a dño hoĩẽ lmo
factũ. ⁊ tͣnsg̃ssiones eiꝰ cathaclismo piatas. Seq̃nt̃ qͦ cũ
ĩ amicicia sũptũ. młtaq ĩ egipto. ⁊ egssiõis sug itinere
ꝓ eo uin eo fecisse magnalia. atq theologos inłtimodos

Expanded text:
ob pleniorem gestarum rerum cognitionem, huic subnectere indicavimus, habentem se in haec verba: « Apollophanio concreto et conphilosopho. « Nunc ad te mihi sermo dirigitur, praecordialis amor, multos tibi sollicitudinum mearum angores de te replicans, teque miti mente, super vecordi nota tibi frivolitatis diutina pertinacia arguens, et de te fanatica illusionum phantasmata insultans, supernaturalem modificationem benignitatis Dei magnificentissime et diligentissime adorando, tibi bene resipiscenti, pars animae meae, conjubilo, tuisque te despectionibus compellabo, ut illa tibi iterato commendem, quorum pridem contempseras notionem. Frequentissime quidem et diligenter sacris dilclysmo piatas. Sequenter quoque eum in amicitia sumptum, multaque in Aegypto et egressionis suae itinere pro eo, et in eo fecisse magnalia: atque theologos multimodos
Abbreviated transcription (Latin):
a st mex ꝑfectꝰ doctoris syminacꝰ instatis
alta debine uolitans paulũ suꝑ ast̾ secutus
emporii eęli tercia regna iude t:
Suspicit at seraphĩ pͥmos scõsq cherubim
& therosq tronos quo sedet ipse deue:
ꝓ ost hos uirtutes. dominatꝰ. atq: potente.
agminibꝰ saeris enitet ordo sequens.
stos gͥ numeros terno ter limite septos
ꝑ redicti patris mistica dicta docent¬
Sedugaio scͥpsit epłãm ꝑ sententias diffentẽ qͦmͦ qͣdã igno¬
rantia ꝯgnoscit᷑ ds. ⁊ qͦmͦ uisus sit ab ipsis qͥ eũ uidisse legunt᷑.
s qd betugnifico & difico munere aliqͦmͦ intelligat᷑. ⁊ qd̾ ñ
solũ diuinitatis. s n humanitatis & in ystiũ ⁊ dictu archa¬

Expanded text:
Ast mox perfectus, doctoris symmachus instans Alta dehinc volitans Paulum super astra secutus, Empyrei caeli tertia regna videt. Suspicit ac Seraphim primos, sanctosque Cherubim, Aetheriosque Thronos, quo sedet ipse Deus. Post hos Virtutes, Dominatus, atque Potentes Agminibus sacris enitet ordo sequens. gitur numeros, terno ter limite septos, Praedicti Patris mystica dicta docentper sententias disserentem, quomodo quadam ignorantia cognoscatur Deus, et quomodo visus sit ab his, qui eum vidisse leguntur: et quod benignifico et deifico munere aliquo modo intelligatur, et quod non solum divinitatis, sed et humanitatis Christi minister
Abbreviated transcription (Latin):
sub̾atꝰ sic̃ ostendit uirgo suꝑexcellent̃ pariens. ⁊ aqͣ instabilis
mat̾ialẽ ⁊ terrestẽ gͣuitatẽ sustinenꝰ. & qd ñ diuise scd̃m d̾m
Uorotheo qͦ minstro direx̃ litt̾as. innotescens qd̾ diuina
Dosipatrẽ aũ sacardotẽ braui diplomate monuit ne bona sua ñ
manifesta iudica& eeᷤ neglecta. ⁊ ut careat cogtentione u̾bor¬
qͣsi apologetieã misit. innuens qd̾ ꝓtindices ꝯtͣ dictores u̾ita¬
tis sepiꝰ correeti aliqͣntłm sint declinandi. simul ⁊ geosac¬
cusans qd̾ ꝑ sap̾iã ado acceptã ñ sc̃ẽ diumis in diuina utñ¬
des diuinũ eicere tẽptent cultũ. ⁊ ꝑ młtã uanã głam po¬
etarũ seruitittẽ inducere studeant. create potiꝰ ꝗͣ cieatoris.
Unde i appollophani sophiste cultoriꝰ seł solis faciens m̃tionẽ.
& scõ policarpo de eo suadens acti in sole sub ereebia muncli
recordat᷑. cui fidẽ ao cõmodare isdẽ appollophatiꝰ decrectauit.
inseruite⁊ rememorari eũ apollophamo pe pe de SI

Expanded text:
s, sicut ostendit virgo superexcellenter pariens, et aqua instabilis, materialem et terrestrem gravitatem sustinens: et quod non divise secundum Deum Dorotheo quoque ministro direxit litteras, innotescens quod divina Sosipatrem autem sacerdotem brevi diplomate monuit, ne bona sua non manifestata judicet esse neglecta, et ut careat contentione verborsi apologeticam misit, innuens quod pertinaces contradictores veritatis saepius correpti aliquantulum sint declinandi: simul et Graecos accusans, quod per sapientiam a Deo acceptam, non sancte divinis in divina utentes, divinum elicere tentent cultum, et per multam vanam gloriam poetarum, servitutem inducere studeant creaturae potius quam Creatori. Unde et Apollophanii sophistae, cultoris scilicet solis, faciens mentionem, et sancto Polycarpo de eo suadens, acti in sole sub Ezechia miraculi recordatur, cui fidem accommodare isdem Apollophanius detrectavit; instruit, et rememo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sustinens ⁊ nescio qͦmͦ młta qͣdã infestatione & a-¬
maritudine tabescens dormitũ ꝑrex̃ istos male ha¬
bens. uesꝑi it erat Cirea mediã aũ noctẽ sollici¬
tus nãq erat isto in tẽpore ad diuinos hĩnos eui¬
gilare surrex̃ ex sonnis turbatiõe arocians stecit

Expanded text:
n sufferens, et nescio quo modo multa quadam infestinatione et amaritudine tabescens, dormitum perrexit, ex hoc male habens vespere enim erat. Circa mediam autem noctem solitus namque erat isto in tempore ad divinos hymnos evigilare, surrexit ex somnis, et turbatione nimia anxians, stetit
Abbreviated transcription (Latin):
. Que enĩ scđm orã e tristicia. penitenciam ad salutem
uabisẽ oꝑatur: scłi aut cristicu mortẽ opatur. Mong sidire¬
imus hos motus a creatore nob̾ insertos. exeo culpabił ille ui¬
ebirir. si nequit̾ is abusi maluerimus eos ad nexia pocius mi¬
nistera detorquere: & uelimꝰ ꝓ infructuosis ac scłaribꝰ luct u¬

Expanded text:
 tristitia, paenitentiam ad salutem stabilem operatur: saeculi autem tristitia mortem operatur. Non ergo, si dixerimus hos motus a creatore nobis insertos, ex eo culpabilis ille uidebitur, si nequiter his abusi maluerimus eos ad noxia potius ministeria detorquere, et uelimus pro infructuosis ac saecularibus luc
Abbreviated transcription (Latin):
aimore pecuniarũ possumꝰ apellare. Peregrinu t
extra naturam: nec aliunde ⁊̃ monacho sumens
cipium quam de corupte ac cerpide mentis ignauia. & pie
unte. Cetera namq uicioꝵd incicamenta humane inserta nact̃¬
i uelut inganom augentur in nob habe principia: ⁊ quodammꝰ

Expanded text:
amorem pecuniarum possumus appellare, peregrinum bellum et extra naturam nec aliunde in monacho sumens principium quam de corruptae ac torpidae mentis ignauia, et pleundato. cetera namque uitiorum incitamenta humanae inserta naturae uelut ingenita uidentur in nobis habere principia, et quodamm
Abbreviated transcription (Latin):
mͣ qͣntalibet fucrit animi mansuetudine ac lenitad
dicat᷑. Longũ ÷. nec p̃sentis tẽporis spacio comp̃heis¬
mꝰ omĩa que de dõ humana significatione figi
morbi mortisq ꝑpetuę ꝑignorantiã trabat. unde sc̃itas e
talitas uitȩ. salutis o remedia conqͥtunsꝰ Itiq monas

Expanded text:
n quantalibet animi fuerit mansuetudine ac lenitatedicatur. longum est nec praesentis operis, si uoluerimus omnia quae de deo humana significatione figurmorbi mortisque perpetuae per ignorantiam trahat, unde sanctitas et inmortalitas uitae salutisque remedia conquiruntur.1 Itaque monachus
Abbreviated transcription (Latin):
Oegpale crim ne ansin cruce nos e a prauis ap̃e munda maculis
humanitate miseratꝰ fragilt̃ ꝑ crucẽ scãm lapsis dorialuenĩa
ligo salua benedie sc̃ifica popłm cunctũ crucis ꝑsgnaculũ norbos
auera corporis & amme hoc c̃tra signũ mullusttc ꝑiculum
e

Expanded text:
Originale crimen Necans in cruce, Nos a privatis, Christe, munda maculis; Humanitatem Miseratus fragilem Per crucem sanctam Lapsis dona veniam. Protege, salva, Benedic, sanctifica Populum cunctum Crucis per signaculum; Morbos averte Corporis et animae; Hoc contra signum Nullum stet periculum. e
Abbreviated transcription (Latin):
itare conamͦ U qui ñ dormitabat neq obdorni
U UII todiens ieꝑ isrł: nobis tam̃ nauigantib sepe quasi int̾
equoris fremitus obdormit. quando crescente inter medios ur¬
tutũ nisus uł inmundorum spirituũ. uł hominũ prauoiũ.
uł ipso nr̃arum cogitationũ impetu. fidei splendor oltene¬
bre scti. spei celsitudo contabescit amoris flama restgost
Uerũ inter huiꝰmodi ꝓcellas aduluiꝰ necesse.ẽ. gubernaterem
curranꝰ: illũ seduli excitemꝰ. qui ñ seruiat s mpeti iuitis
Mor cepestates conpescet refundet tran qualit adẽ peou slius
indulgebit: Uibet inter hȩc paucis discusai apostoliea pau¬
gii nariatate qualte bonas suũ secretus iuuuet mlsum:¬
ue prmtio turbet intueri: ł cce enĩ aꝑfectono iu doem.¬

Expanded text:
 qui non dormitabit neque obdormiet Israel custodiens semper, nobis tamen saepe navigantibus quasi inter aequoris fremitus obdormit, quando crebrescente inter medios virtutum nisus vel immundorum spirituum, vel hominum pravorum, vel ipso nostrarum cogitationum impetu, fidei splendor obtenebrescit, spei celsitudo contabescit, amoris flamma refrigescit. Verum inter hujusmodi procellas, ad illum necesse est gubernatorem curramus, illum seduli excitemus qui non serviat, sed imperet ventis. Mox tempestates compescet, refundet tranquillitatem, portum salutis indulgebit. Libet inter haec paucis discussa apostolici navigii varietate, qualiter bonos suum secretum juvet, malorumve permixtio turbet, intueri. Ecce enim, ut a pe
Abbreviated transcription (Latin):
anga pari calamitate labo ante
significat popłm gentium. ñ uniciulibet sed innumens ad
uersis idolatriȩ cultib esse mancipatũ cui eiꝰ scriptum. ẽ.
qđ multitudinis credentiũ erat cor unũ & anima una
pacis interpretatur. qr uidelicet electos. implerisq linguis &

Expanded text:
am pari calamitate laborantemsignificat populum gentium non uni cuilibet, sed innumeris ac diversis idololatriae cultibus esse mancipatum, cui contra scriptum est, quod multitudinis credentium erat cor unum et anima una. pacis interpretatur, quia videlicet electos in pluribus linguis et
Abbreviated transcription (Latin):
spu u odio. filargiria. ut auaritia. uł alio quo liberr
cnmre p̃uenti. louia hec aut nulla uidicantes. acerrime
compunt cos qͦs subita uiderint ira turbatos. & ocolum
mentis asolits puritatis statui quasi festi ca uiruente mu¬
asse atq inmemores dominici p̃cepti quo au N olite
condẽpnare & ñ condẽpnabimini: magis amant uituꝑare
& dãpnare. quã emendare atq corrigere Et quomꝰ potes
dicere frĩ cuo. frat.: sine eitiã festucã de oculo tuo iiise in
oculo tuo trabẽ ñ uidens: hęc cũ fratre agis si uerbi gr̃a
qđ ira ille peccauit. tu odio rep̃hendis Quantũ aut̃ inter
aceperit. ut merito appelletur trabes fieri aut̃ potest:
ior si mascaris homini. uelis etiã corrigi Si aut̃ oderis
homine n potes eu uelle corrigere. Et ideo impossibile dicit᷑
st sestues fratri oculo demat: qui suo erabe gestat in oculo
hipenti eie pͥmũ trabe deoculo tuo &e canc ꝑfpicieract
oaues festuea dos culo fratris ciu. Idest pͥme aostr eepeile¬

Expanded text:
 odio, philargyria, vel avaritia, vel alio quolibet crimine praeventi, levia haec aut nulla judicantes, acerrime corripiunt eos, quos subita viderint ira turbatos, oculum mentis a solito puritatis statu quasi festuca irruente mutasse; atque immemores dominici praecepti quo ait: Nolite condemnare, et non condemnabimini, magis amant vituperare et damnare, quam emendare atque corrigere. Et quomodo potes dicere fratri tuo: Frater, sine ejiciam festucam de oculo tuo, ipse in oculo tuo trabem non viquod ira ille peccavit, tu odio reprehendis. Quantum autem inter acceperit, ut merito appelletur trabes. Fieri autem potest, ut si irascaris homini, velis eum corrigi. Si autem oderis hominem, non potes eum velle corrigere, et ideo impossibile dicitur, ut festucam fratris oculo demat, qui suo trabem gestat in oculo. Hypocrita, ejice primum trabem de oculo tuo, et tunc perspicies, ut educas festucam de oculo fratris tui. Id est
Abbreviated transcription (Latin):
ruri qui massi fuerant domun: inuenerunt seruiĩ qui lan¬
guerat sanum d batur fides dni. & serui sanitas roboratur
ui uestudio discipline Plenus sanȩ lec explicat matheus
qĩ diuente ano centurioni uade co fiç credidsti nat at i

Expanded text:
reversi qui missi fuerant domum, invenerunt servum qui lanreversi qui missi fuerant domum, invenerunt servum qui languerat, sanum. Probatur fides Domini, et servi sanitas roboratur.etiam studio disciplinae. Plenius sane haec explicat Matthaeus, quod dicente Domino centurioni: Vade et sicut credidisti fiat ti
Abbreviated transcription (Latin):
diqub incornelũ centurionis laude dicitur. q erat uuir
suslus & timenẽ dñi cũ omi domo sua. faciens ȩlemosynas
milus plebi : &e dep̃cans dmi seper. Quo audito iħs miratus
M diratus. ẽ: qđ uidit centurionẽ. sua intelligere maiesta-¬
can: u qͥs in illo fecerat ipsã fidẽ uł intelligen iam. nisi ipse
qui cam mirabatur. qđ & si alius eã fecisset. quid miratrtur
qͥ pscius erat: notandũ gͦ: qr qđ miratur dns. nobis mirandõ
esse significat: quib adhuc opus.e̾. sic moneri Om̃s enĩ tales
motus cũ de dõ dicuntur. ñ ꝑturbati animi signa st̃: sed
docintis magistri Et conuersus: sequentib se turbis dixit
Añdico uobis: nec in isrł tantam fidẽ inueni Non de om̃ib
irtio patriarchis & ꝓphetis. s dep̃sentis ȩui loquitur hominib:
quib ideo centurionis fides antẽ fertur. qr illi legis ꝓphetarũ¬
ꝙ ounitis edocti. hic aut̃ nemine docerte. sponte credidit Ẽt

Expanded text:
at vir justus et timens Deum cum omni domo sua, faciens eleemosynas multas plebi, et deprecans Deum semper . Quo audito, Jesus miratus est. Miratus est quod vidit centurionem suam intelligere majestatem. Sed quis in illo fecerat ipsam fidem vel intelligentiam, nisi ipse qui eam mirabatur? Quod si et alius eam fecisset, quid miraretur qui praescius erat? Notandum ergo, quia quod miratur Dominus, nobis mirandum esse significat, quibus adhuc opus est sic moneri. Omnes enim tales motus cum de Deo dicuntur, non perturbati animi signa sunt, sed docentis magistri. Et conversus sequentibus se turbis dixit: Amen, dico vobis, nec in Israel tantam fidem inveni. Non de omnibus retro patriarchis et prophetis, sed de praesentis aevi loquitur hominibus. Quibus ideo centurionis fides antefertur, quia illi legis prophetarumque monitis edocti, hic autem nemine docente sponte credidit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
craduenttꝰ quelibet cẽptatione. mox & uere mali & ficti boni
pao  st: donec adextiemũ ppetuã labant᷑ inpęnã: Porro
moraliter dicendũ: qr unꝰ qͥsq cẽptatur a concupiscentia sua.
abstractus & in lectus De hinc  concupiscentia conceperit:
parii peccatũ. Peccatũ aut̃ cũ consũmatũ fuerit: generat
mottẽ: Potet etiã ꝑimpetũ fluminis extremi iudicii dis
amnen intelligi. quando utraq domo consummata omis

Expanded text:
ingruente qualibet tentatione, mox et vere mali et ficte boni pejores fiunt, donec ad extremum perpetuam labantur in poenam. Porro moraliter dicendum quia unusquisque tentatur a concupiscentia sua, abstractus et illectus. Dehinc concupiscentia cum conceperit, parit peccatum. Peccatum autem cum consummatum fuerit generat mortem . Potest etcrimen intelligi, quando utraque domo consummata, omnis
Abbreviated transcription (Latin):
pmerendȩ illiꝰ occisionẽ dedere cui ur agdates uoiitu qua
ipbe seiuncentes. fortiorum st̃ & colerati pacienta s ben¬
ficientia sustantati & ad ipsu aliquoties fide dlei ꝓstan
ꝓuociti. Cade quippe mensura qua mensi fueritisꝰ uimnciet᷑
uebis: Et apłs adelemosynã corinthios hortans: int̃ alia

Expanded text:
merendae illius occasionem debere, cum vel egentes misere, vel improbe saevientes, fortiorum sunt et tolerati patientia, et beneficientia sustentati, et ad ipsam aliquoties fidem dulci gratia provocati. Eadem quippe mensura qua mensi fueritis, remetietur vobis. Et Apostolus ad eleemosynam
Abbreviated transcription (Latin):
hic e de quo scriptũ ẽ Ecce mitto angelũ meũ ante faciẽ
tuã. qui p̃parabit uiã tuã ante te Qđ grece angłs: hoc
latine nuntius dicit̾ Recte gͦ qui nuntiare suꝑnũ iudicẽ
mittit̾ angłs dicit᷑: ut dignitatẽ seruet in nomine. quam
ciplet opatione Altũ qͥdem nom̃ ẽ: s uita nomine inferior
non est S & om̃s qui sacerdotii nomine censentur. angeli
uocat᷑ ꝓpħa adtestante qui ait labia sacerdotis custodund
scntu & legẽ requirunt exore eiꝰ: qr angłs dnĩ exercituũ
s. Qd nom̃ etiã unusquisq fideliuĩ inquantũ sufficit.
inquantũ gram suꝑnę aspirationis accipit: si a prauitate
pemu reuocat. si er hortari adbene oꝑandĩ curat. si ȩt̾nui
mnunt artonis impendii ꝑfecto argli castieti uerba s uladi

Expanded text:
criptum est: Ecce mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te . Quod Graece angelus, hoc Latine nuntius dicitur. Recte ergo, qui nuntiare supernum judicem mittitur, angelus vocatur, ut dignitatem servet in nomine quam explet operatione. Altum quippe nomen est, sed vita nomine inferior non est. Sed et omnes qui sacerdotii nomine censentur, angeli vocantur, propheta attestante, qui ait: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est . Nec non unusquisque fidelium in quantum sufficit. in quantum gratiam supernae aspirationis accipit, si a pravitate proximum revocat, si exhortari ad bene operandum curat, si aeternum annuntiationis im
Abbreviated transcription (Latin):
inueniuntur multȩ p̾cationes aduersus inimicos. quȩ maepo¬
ttones putantur. sicuti .ẽ. illud fiat mensa eorũ corã ipsis
in laqueum: & cȩtera quę ibi dicuntur Et iołis apłs ait
roget Ubi pͥmo uidendui: quia ꝓphetę ꝑ im̃precationeni
sic̃ figura p̃teriti cẽporis: ea quȩ uentura erant sis abus
Demde in apostoli uerbis intelligendũ esse qͦsda sre. ꝓaubus

Expanded text:
inveniuntur multae imprecationes adversus inimicos, quae maledictiones putantur, sicuti est illud: Fiat mensa eorum coram ipsis in laqueum , et caetera quae ibi dicuntur. Et Joannes Apostolus ait: . Ubi primo videndum quia prophetae per imprecationem sicut figura praeteriti temporis ea quae ventura erant cecinerunt; deinde in apostoli verbis intelligendum esse quosdam fratres
Abbreviated transcription (Latin):
dni exitus mortis Uisis enĩ cot signis cantisc iarteraros
ñ scandalitari quisq potuit. s admirari N infideliũ mes
grauę in illo scandalũ ꝑtulit: cũ eũ & post tot miracula
morientẽ uidit Quid. ẽ gͦ dicere. beatus. ẽ. qui ñ fuert san¬
daliratꝰ inme nisi aꝑta uoce abiectionem mortis suȩ humi¬
litatemq signare: ac si pacienter dicat Mira quidẽ facio:
s abiecta ꝑpeti ñ dedignor: qr gͦ moriendo te subsequ
cauendum ualde. ẽ. hominib ne in me mortẽ dispiciant:
qui signa uenerantur Et cũ descendissẽt nuntii: cepit iħs
dicere de ioħe ad turbas Quia turba circum stans intero

Expanded text:
nim tot signis tantisque virtutibus, non scandalizari quisquam potuit, sed admirari. Sed infidelium mens grave in illo scandalum pertulit, cum eum et post tot miracula morientem vidit. Quid est ergo dicere, Beatus est qui non fuerit scandalizatus in me, nisi aperta voce abjectionem mortis suae humilitatemque signare? Ac si patenter dicat, Mira quidem facio, sed abjecta perpeti non dedignor. Quia ergo moriendo te subsequor, cavendum valde est hominibus, ne in me mortem despiciant qui signa venerantur. Et cum discessissent nuntii Joannis, coepit dicere de Joanne ad turb
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi: quo diuinitas t̾ram cetigtt̃. qr carnẽ iumpsit. Uerbi
enĩ caro factũ est: & in habitauit in nobis Osculam igit̾ pedes
redemptoris: cũ misteriũ incarnationis eiꝰ extoto corde dii¬
gimꝰ Uuguento pedes ungimꝰ: cũ ipsã hurganitatis ei poten¬
tiã. sacri elo quii bona opinione p̾dicamꝰ Si hoc phariseus
uidet & in uidet: qr cũ udaicus popłs gentilitatẽ am pdlica¬
re conspicit sua apud se malitia tabesct Si redempto. no ficti
eiꝰ muilieris. quasi bona gentilitatis enumerat: at mauo mib¬

Expanded text:
ntelligi, quo divinitas terram tetigit, quia carnem sumpsit. Verbum enim caro factum est, et habitavit in nobis . Osculamur igitur pedes Redemptoris, cum mysterium incarnationis ejus ex toto corde diligimus. Unguento pedes ungimus, cum ipsam humanitatis ejus potentiam sacri eloquii bona opinione praedicamus. Sed hoc Pharisaeus videt et invidet, quia cum Judaicus populus gentilitatem Deum praedicare conspicit, sua apud se malitia tabescit. Sed Redemptor noster facta ejusdem mulieris quasi bona gentilitatis enumerat, ut in quo m
Abbreviated transcription (Latin):
dat it siue ad correptionẽ eiꝰ ꝓpt quẽ id facimꝰ. siuc alpuer¬
sionẽ ualucrit Nam incertus ẽ. exitus Nos tam̃ desimꝙlicitito
oculi nr̃i securi sumꝰ Si aut cogitantes nosmetipsos inuenire¬
mus in eo intio. nquo .ẽ. ille quẽ rephendere parabamꝰ non
rep̃henlarꝰ neq obtrgemꝰ. sed tam̃ cõgemescamꝰ. & ñ illum
obteperandũ nobis. s ad pariter conandũ inuitemꝰ Raro gͦ
& magna necessitate obuirgationes adhibendȩ st̃: ita cami.
ut etiã inhis ipsis ñ nobis. sed deo ut seruiamꝰ instamrꝰ Ipse
enĩ finis .e. ut intchil duplici corde faci̾m: auferentes trabe
de oculo rio inuidentie uł malitię uł simulationis it ui¬
deamꝰ erere festdicã de oculo fratris: Non.Geni arbor bosis¬

Expanded text:
dat, ut sive ad correctionem ejus, propter quem id facimus, sive ad perversionem valuerit nam incertus est exitus nos tamen de simplicitate oculi nostri securi simus. Si autem cogitantes nosmetipsos invenerimus in eo esse vitio, in quo est ille quem reprehendere parabamus, non reprehendamus neque objurgemus, sed tamen congemiscamus, et non illum ad obtemperandum nobis, sed ad pariter conandum invitemus. Raro ergo et magna necessitate objurgationes adhibendae sunt, ita tamen ut etiam in his ipsis non nobis, sed Deo, ut serviamus instemus; ipse enim est finis, ut nihil duplici corde faciamus, auferentes trabem de oculo nostro invidentiae, vel malitiae, vel simulationis, ut videamus ejicere festucam de oculo fratris
Abbreviated transcription (Latin):
quia tu reddes singulis in quit scđm oꝑa eorum: Dicebat
ditt̃ illis e similitudinẽ N unqͥd potest cęcus cȩcũ ducere:
nonne ambo infoueam cadunt: Sensus huiꝰceniodi sententis
pendet ex suꝑiorib: ub: de danda elemosyna a uiria a¬
mittenda pͥcipitur. Sice in quit ira contra uolentiris
conten petonte fulargiria crcauerit. nungd eu a ent il¬

Expanded text:
 Dicebat autem illis et similitudinem: Nunquid potest caecus caecum ducere? nonne ambo in foveam cadent? Sensus hujusce sententiae pendet ex superioribus, ubi de danda eleemosyna et injuria dimittenda praecipitur. Si te, inquit, ira contra violentum, et contra petentem philargyria caecaverit, nunquid tua mente v
Abbreviated transcription (Latin):
pmititur degenere aut̃ ciborũ. quia possunt bono animo
esmplici corde. si ne uitio concupiscentiȩ. qui cũq humani
uescebant᷑ & uinũ bibebant. ab eis quaͥ se ab huiꝰ modi alim̃tis
tẽperabant: Qui manducat inquit. ñ manducantẽ ñ sꝑnat:
e qui ñ manducat. manducantẽ ñ iudicet Ad hoc ꝑtinet etiã
allud qđ alio loco dicit Nolite ante tẽpꝰ quicꝗͣ uidicare: qͦ¬
aduisq ueniat dñs. & illuminet auscondita tenebraris. &¬

Expanded text:
atis? de genere autem ciborum, quia possunt bono animo et simplici corde sine uitio concupiscentiae quicumque humani vescebantur, et vinum bibebant, ab eis qui se ab hujusmodi alimentis temperabant. Qui manducat, inquit, non manducantem non spernat ; et qui non manducat, manducantem non judicet. Ad hoc pertinet etiam illud, quod alio loco dicit: Nolite ante tempus quidquam judicare, quoadusque veniat D
Abbreviated transcription (Latin):
ornsbiluma grt fices huiꝰ mundi flaccibuos ciem¬
laos can frangitiut secit pisci comparat᷑. Cui contrarium
posuit sci pentt ꝓpt uenena fallaciȩ. quȩ etia pͥmohonuma
mule suadendo prȩseminauit: Aut si pecierit ouum. nũqͥd
porige ei scorpionem: In ouo: indicatur spes Ouum enin
posut scorpione: cuiꝰ aculeus uenenatꝰ retro timendus. e sic̃
spei contraruĩ: retro respicere cũ spes futuroꝵ in ea que ante
sĩ extendat. Sigͦ uos cũ sitis mali nostis bonadata dare fili
petentib se: Quomodo mali dant bona: S malos appella¬
ut: dilectores ad huc scłi huiꝰ. ac peccatores Bona uero qͥ
hubent quaꝗ inrerũ natura. ista bona sint s cẽporalia &
adista uitã infirinã petinentia: Et quisquis ea malus
du nae suo dat: diii. c. enĩ t̾ra. & plenitudo eiꝰ qui fecit cebꝰ
atams mare & omia quȩ incis st : Quantiĩ eg sperando
a atona diñ nobis bona petertib nec nos posse decipi
cas cu simis uli nouuns id dare qd̃ petimur neni deci¬

Expanded text:
ndi fluctibus circumlatrata non frangitur, recte pisci comparatur, cui contrarium posuit serpentem, propter venena fallaciae, quae etiam primo homini male suadendo praeseminavit. Aut si petierit ovum, nunquid porriget illi scorpionem? In ovo indicatur spes. Ovum enim posuit scorpionem, cujus aculeus venenatus retro timendus est, sicut spei contrarium est retrospicere, cum spes futurorum in ea quae ante sunt se extendat. Si ergo vos cum sitis mali nostis bpetentibus se? » Quomodo mali dant bona? Sed malos appellavit dilectores adhuc saeculi hujus et peccatores. Bona vero quahabent. Quanquam et in rerum natura ista bona sint, sed temporalia et ad istam vitam infirmam pertinentia: et quisquis ea malus dat, non de suo dat; Domini est enim terra et plenitudo ejus qui fecit coelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt . Quantum ergo sperandum est daturum Deum nobis bona petentibus, nec nos posse decipi,nos, cum simus mali, novimus id dare quod petimur? non enim deci
Abbreviated transcription (Latin):
ir labores. efflagitare debeniꝰ. Amicus qui uenit de uia ipse
nr̃ .e̾. animꝰ: qui tocies a nob recedit. quoties ad appetenda
t̃rena e temporalia foris uagat᷑: Redit gͦ. celestiq a limo¬
nia refici desiderat. cũ inse reuersus. suꝑna cęperit acspiri¬
tala meditari. De quo pulchre qui petierat aduingit ñ
si habere qđ ponat ante illũ: qm̃ aniniȩ post scłi tenebras
dm̃ suspiraiti nichil p̃ter eũ cogitare. nichil loqui. libet

Expanded text:
tur labores, efflagitare debemus. Amicus qui venit de via, ipse tur labores, efflagitare debemus. Amicus qui venit de via, ipse noster est animus, qui toties a nobis recedit, quoties ad appetenda terrena et temporalia foris vagatur. Redit vero coelestique alimonia refici desiderat, cum in se reversus, superna coeperit ac spiritualia meditari, de quo pulchre qui petierat adjungit: Non se habere, quod ponat ante illum, quoniam animae post saeculi tenebras Deum suspiranti, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
modo repctitionẽ magis pͣter mittendo fecit intelligi: deinde
tres ulas adiungit de pane cotidiano. de remissione peccatoꝵ
de tẽptatione uitanda At uero qđ ille inultimo posuit ut¬
intelligeremꝰ ad illud supius qđ decẽptatione dictuĩ. ẽ ꝑtinere:
ideo quippe ait.: s libͥa. ii ait & lib̾a: tamquã unã petitionem
ccͥ demonstrans noluit hoc s hoc: ut sciat unus quisq in co se
lberari amalo. qđ ñ infertur intemptationẽ: Et ait ad illos¬
Quis urm habet amicũ. & ibit adillii media nocte & dicet illi
A mie commoda mͥ tres panes. qñi amicus m̃s uenit deuia
adins &e ñ habeo qđ ponã ante illum: Rogatꝰ a discipło sal¬
uato. ñ modo formã orationis. s & instantiam frequentiamq
tradũ orandi: Amicus gͦ adquẽ media nocte uenit᷑. ipse ds̃
intelligitur: cui in media cribulatione supplicare. & tres
panes idest intelligentia trinitatis qua p̾sentis uitę cõsolen

Expanded text:
modo repetitionem, magis eam praetermittendo fecit intelligi. Deinde tres illas adjungit de pane quotidiano, de remissione peccatorum, de tentatione vitanda. At vero quod ille in ultimo posuitintelligeremus ad illud superius quod de tentatione dictum est, pertinere. Ideo quippe ait, Sed libera; non ait, Et libera, tanquam unam petitionem esse demonstrans noli hoc, sed hoc: ut sciat unusquisque in eo se liberari a malo, quod non infertur in tentationem. CAPUT CXVIet dicet illi: Amice, commoda mihi tres panes, quoniam amicus meus venit de via ad me, et non habeo quod ponam ante illum. Rogatus a discipulis Salvator non modo formam orationis, sed et instantiam frequentiamque tradit orandi. Amicus ergo ad quem media nocte venitur, ipse Deus intelligitur. Cui in media tribulatione supplicare, et tres panes, id est, intelligentiam Trinitatis, qua praesentis vitae consolen
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ st: ꝓpt̾ imꝓbitatem tam̃ eiꝰ surget: & dabit illi qua qlorle¬
necessarios: Et ego uobis dico: Petite & dabitur uadis. ꝯuno
& inuenietis pulsate & apcrictur uobis: Comparatios aino.¬
cedio compulsus. quanto magis dat ds̃ qui sine codio los¬
gissime donat qđ petitur: S adhoc sepeti uali: ut udns
donouim ci fiant qui petunt ne itaq deuia uenian uni
in edia dispereat. hoc ẽ. ne animus nuper aberroris sin uull¬
cate resipiscens. desideruspiritalis dutiuis inopia abete
petamꝰ ep̃ulas ũbi quib alat᷑ queraniꝰ amicũ quiet̃ plle¬
inus ostium. quo seruant᷑ absconse Magnã enispe d adit¬
& dat ille: qui ꝓmittendo ñ decipit: Omis enĩ inquit qu¬
pecit accipit. & qui querit muenit: ae pulsati aptiut
Cigo uicta pmissam postulantis anuei parabolieplen¬
rantia opus est. ut accipiamꝰ quod pȩtimꝰ & inunmar̃
qđ̃ querimꝰ & qđ pulsamus aperat Nam si pdenti dĩ¬

Expanded text:
entiam tamquam panem erogantes per orbem terrae praedicauerunt, pueri patris familias, iam sunt in secreta quiete cum domino; et tamen orando et invenietis. Pulsate, et aperietur vobis. Comparatio est a minoa sed taedio compulsus, quanto magis dat Deus qui sine taedio largissime donat quod petitur? Sed ad hoc se peti vult, ut capaces donorum ejus fiant qui petunt. Ne itaque de via veniens amicus inedia dispereat, hoc est, ne animus nuper ab erroris sui vanitate resipiscens desiderii spiritalis diutius inopia tabescat, petamus epulas verbi quibus alatur, quaeramus amicum qui det, pulemus ostium, quo servemur absconse: magnam spem dedit et dat ille qui promittendo non decipit. Omnis enim qui petit accipit, et qui quaerit invenit, et pulsanti aperietur. Ergo, juxta praemissam postulantis amici parabolam, perseverantiae opus est ut accipiamus quod petimus, et inveniamus quod quaerimus, et quod pulsamur aperiatur. Nam si petenti
Abbreviated transcription (Latin):
quii inuenit. & cuiñ aperietur. apparet qd n ben pe¬
tierit. quesierit: pulsauerit Quis aut̃ exuolis pitiem
petit pane nũqud lapid& dabit illi: Paris arcill in
caritas ꝓpt̃ maiorem appeitũ. & tam̃ necasariudit
sine illa cetera nichil sint. sic sine pane minda propsi
Cui contiaria ies cordis diricia. quam lapioi cu pariant
Aut si piscs̃ nu quus ꝓpisce serpceit. abat quia sc imn uisibies

Expanded text:
 invenit, et cui non aperitur, apparet quod non bene petierit, quaesierit, pulsaverit. Quis autem ex vobis patrem petit panem, nunquid lapidem dabit illi? Panis intelligitur charitas propter majorem appetitum, et tam necessarium, ut sine illa caetera nihil sint, sicut sine pane mensa inops. Cui contraria est cordis duritia, quam lapidi comparavit. Aut si piscem, nunquid pro pisce serpentem dabit illi? Piscis
Abbreviated transcription (Latin):
quos q descendebat incidit Nã nisi pͥus intus intumesert.
ante ruinã enĩ exaltabitur cor Qui etiã dispaluurint
eui Gła uidelicet inmortalitatis. in nocentiȩ uebe pius
H ec ẽ enĩ primastola. quia uexta alia paraulã lugarels¬

Expanded text:
quos, quia descendebat, incidit. Nam nisi prius intus intumesceretquos, quia descendebat, incidit. Nam nisi prius intus intumesceretAnte ruinam enim exaltatur cor . Qui etiam despoliaverunt eum. Gloria videlicet immortalitatis et innocentiae veste privarunt. Haec est enim prima stola
Abbreviated transcription (Latin):
ignorare mandatũ. Uere uixta saluatoris sentontiam sp¬
ens &e prudens in lege intelligitur s q ñ humiliari cun
paruulis xp̃i s se ipsũ iustificare desiderat: beatos oculos
columbarũ innocentię lacte lotarum quib xp̃i archara
uidere posset: accipere recusans. cui ꝓfecto dñs ita responsũ
temperauit suũ. ut & omẽm qui miscđiam faceret cuilibet
ꝓximũ doceret. & tam̃ hȩc eadẽ parabala specialter ipsõ
dĩ filium. qui nobis ꝑhumanitatẽ ꝓximꝰ fieri dignatus
tatis instituta. suballegorię regulis extenuareꝰ auferre cona¬
mur: Suscipiens aut̃ iħs: dixit Homo quidã descendebat
humano Hierłm ciuitas pacis illa cęlestis: acuiꝰ beatitudi¬
ne lapsus. in hac mortalẽ miserãque uitã deuent Qui
bene hiericho quȩ luna int̾prȩtatur signeficat: uaris ude¬
licet defectuĩ laborib. errorib q seꝑ incerta Et mcdit
in latrones Latrones diabolũ & angelos eiꝰ intelligere et in

Expanded text:
ignorare mandatum, vere juxta Salvatoris sententiam, sapiens et prudens in lege, sed quia non humiliari cum parvulis Christi, sed seipsum justificare desiderat, beatos oculos columbarum innocentiae lacte lotarum, quibus Christi arcana videre posset, accipere recusans. Cui profecto Dominus ita responsum temperavit suum, ut omnem qui misericordiam faceret cuilibet proximum doceret, et tamen haec eadem parabola, specialiter ipsum Dei Filium, qui nobis per humanitatem proximus fieri dignatus tatis instituta sub allegoriae regulis extenuare et auferre conemur. Suspiciens autem Jesus, dixit: Homo quidam descendebat humano, Hierusalem civitas pacis illa coelestis, a cujus beatitudine lapsus in hanc mortalem miseramque vitam devenit, quam bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis, videlicet, defectuum laboribus erroribusque semper incertam. Et incidit in latrones. Latrones diabolum et angelos ejus intellige, in