comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scãs indesinẽẽ oponit᷑. Illa sabtilis uanis delectat᷑ u̾b: ista s̃cript᷑arũ
meditationibꝰ atq p̃ceptis. Ista gaudet spectacuł rerũ t̾resliũ ista cõ¬
cẽplatione celestiũ gaudioꝵ. Isa t̾rena gaudia querit: ista gemotꝰ
⁊ suspiria trahit. Illa insoniũ atq prgriciã corpꝰ relaxat: ista
uentris ⁊desid̾io gutt᷑is in estuat: ista semet ipsã ietuniis ⁊ abstinẽ¬
eiȩ cruciatibꝰ macarat. Illa lioxuriȩ subdica: tͣpiuĩ ꝑpecͣcionũ affec¬
cũ qͦs intẽtione cogitaciõis agię ꝑfec̾tione uolũtatis explere eõ¬
eẽ ssa appetit luerũ i frgit dãpnrũ cẽporaliũ rerũ: ista cõtẽp¬
nẽs mũdũ solũ sibi uudieat xp̃m Illa iuidia nullũ sibi su.¬
piorẽ tił eqͣlẽ eẽ ꝑmitete s int̾no liuore uulneris de cũctoꝵ
ꝑfec̾to tabescte : ista de cunctoꝵ uircutibꝰ gaudet ⁊ minoꝵ sibi
pcaritate p̃ponte . Illa exastuãs nichil equanimit̃ poteat s ꝑ

Expanded text:
nter opponit. Illa fabulis uanis oblectatur et uerbis, ista Scripturarum meditationibus atque praeceptis. Illa gaudet spectaculis rerum terrestrium, ista contemplatione caelestium gaudiorum. Illa terrena gaudia quaerit, ista gemitus et suspiria trahit. Illa torpore somni atque pigritia corpus relaxat, ista uentris et desiderio gutturis aestuat, ista semetipsam ieiuniis et abstinentiae cruciatibus macerat. Illa luxuriae subdita turpium perpetrationum affectus, quos intentione ο cogitationis agit, perfectione uoluptatis explere concensa appetit lucrum et fugit damna temporalium rerum; ista contemnes mundum solum sibi uindicat Christum. Illa inuidia nullum sibi superiorem uel aequalem esse permittit, sed interno liuore uulneris de cunctorum profectu tabescit; ista de cunctorum uirtutibus gaudet, et minores sibi per caritatem praeponit. Illa ira exaestuans, nihil aequanimiter portat, sed
Abbreviated transcription (Latin):
parit̃ p̃parat  ȩt̾nan. ad cõparationẽ enĩ istiꝰ trãficoriȩ uitȩ illa
dr̃ uera uita in qua uirtutib diuites monachi in ꝑpetuo felicit᷑
cũ xpõ regnãt. Abiit ali ꝙͣdo zacharias adabliatẽ siuĩ siluanũ &
inuenit eũ in excessu ñtis ⁊erant manꝰ eiꝰ extense i cȩlũ. Et cũ
nonã. et inueiit eũ eodẽ mͦ. circa deciniã i horã pulsauit: & in¬
gressus in uenit quiescentẽ udicit ei. Quid habiusti hodie sr̃ : qui
dix̃ ei. Infirmat sũ hodie fili. Ille uͦ tenens pedes eiꝰ dicebat. Nõ ti

Expanded text:
t aeternam. Ad comparationem enim istius transitoriae vitae illa dicitur vera vita in qua virtutibus divites monachi, in perpetuo feliciter cum Christo regnant. Abiit aliquando Zacharias ad abbatem suum Sylvanum, et invenit eum in excessu mentis, et erant manus ejus extensae in coelum; et cum nam, invenit eum eodem modo; circa decimam vero horam pulsavit, et ingressus, invenit eum quiescentem, et dicit ei: Quid habuisti hodie, Pater? Qui dixit ei: Infirmatus sum hodie, fili. Ille vero tenens pedes ejus, dicebat: Non t
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ dño credẽtes religiositatẽ seruãtes. ineã. inos om̃i ꝑgamꝰ.O Re¬
lgiesi filii dĩ ad ista omĩ uireirte nr̃a festinemꝰ. Nichil nos reuocet
nichil nos recardet nichil nos inpediat ad hocdesiderabile p̃parar
cõiuuiũ. Om̃ẽ neoligẽtiã a nob̾ pellamꝰ om̃ẽq desidiã ab ammo n
corporis in pedim̃ta a tob ꝓieiamꝰ ut huiꝰ beatitudinis ⁊ reqͥei dometici

Expanded text:
entes, religiositatem servantes, in eam et nos omnes pergamus. O religiosi filii Dei, ad istam omni virtute nostra festinemus. Nihil nos revocet, nihil nos retardet, nihil nos impediat ad hoc desiderabile properare convivium. Omnem negligentiam a nobis pellamus, omnemque desidiam ab animo, et corporis impedimenta
Abbreviated transcription (Latin):
illi ueati recũbẽt. Ubi ꝓpħe reqͥescũt uͥ apłi euuãgłistȩ suꝑ glorioso
sedẽt tronos. uͥ multitudo martirũ ingła et̃na gloriãt᷑: u gloriositas
urgiñ ingła exultat portãs coronã in maculatę urginitatis. Odulcis¬
simĩ sr̃s unanimis cõuẽtio hẏlaris cõgregacio. fulges cõuĩctio ista
÷ a scło bñ placito nannũeiata ista ÷ exultacio ista ÷ ab inicio narrata

Expanded text:
 gloriosos sedent thronos, ubi multitudo martyrum in gloria aeterna gloriatur, ubi copiositas virginum in saecula exsultat, portans coronam immaculatae virginitatis. O dulcissimi fratres, unanimis conventio, hilaris congregatio, fulgens conjunctio. Ita est a saeculo beneplacita et annuntiata exsul
Abbreviated transcription (Latin):
& erit pͥossessio cua sine ꝑturbatione. Uir quidã cũ audisset
cũ audisset quẽdã peccantẽ : sleuit amare ⁊ dixit iste hedie¬
& ego crastino. Uerũptam̃ qualit uis peecet aliqͥs ante te nõ
uidices eũ s uidica magis teipsũ pecoante quã illũ. Sepe a¬
maioribꝰ aliquid dispensacorie agit᷑: ꝗđ aminoribꝰ error puta
Sepe multa a fortib dicunt᷑ quẽ ideirco infirmi diuidi cant
quia ignorant. Un de n nõnulli subditi conera hanc mantu
rep̾hensionis in iccunt. s auita ꝓtinꝰ ipsa temeritate deficiunt.
Leuites ergo quasi aduiuans mamuĩ tetendit: s delinquẽs uiti
ꝑdidit. Quia dũ infirmi quiq facta forciũ corripuint ipsi

Expanded text:
essio tua sine perturbatione. Vir quidam sanctus cum audisset quemdam peccantem, flevit amare, et dixit: Iste hodie, ego crastino. Verumtamen qualiter vis peccet aliquis ante te, non judices: sed judica magis temetipsum peccatorem, quam illum. Saepe aliquid a majoribus dispensatorie agitur, quod a minoribus error putatur. Saepe multa a fortibus dicuntur, quae idcirco infirmi dijudicant, quia ignorant. Unde et nonnulli subditi contra hoc manum reprehensionis mittunt: sed a vita protinus ipsa, sua temeritate deficiunt. Levites ergo quasi adjuvans manum tetendit: sed delinquens vitam perdidit , quia dum infirmi quique fortium facta corripiunt
Abbreviated transcription (Latin):
nõ diligimꝰ. S nil mercedis agimꝰ si ea que diliginꝰ inquanciĩ possumi
nõ imitemur. Hrã nimiriĩ sunt bona alionoꝵ & que sumitari
nõ possiimꝰ in aliis amemꝰ n amanciũ fu nt queq amant᷑ in nobis
Qui igit᷑ magnis uircutibꝰ in sc̃ẽ eccłiȩ sinu ꝓsicuint p̾positoꝵ suoy uitã
despĩcere nõ d̾ebent cũ uacari eos rebus exterioribꝰ uident. Quia hoc
qd̾ ipsi securi intinia penecrant ex illoꝵ adium̃to ÷ qui contra ꝑcel¬
las huiꝰ spłi exteriꝰ laborant. Quã enĩ candoris gr̃am retineret si¬
adpuluerẽ sit inferiꝰ color iacintus aptꝰ addecorẽ. Ornant eccłiã
quos labor rerũ corporaliũ grauat. Nequaꝗͣ ergo conera recꝰtorẽ
suũ ex teriora agenc̾e̾ murmuret is qui inera scãm eccłiam
ꝑtegeris cur acũsas: Introgauit abba ioseph abbatẽ pastorem
dicẽns. Dic mͥ quo modo monacus siã : cui drẽ senex. Siuis reqͥre

Expanded text:
non diligimus, sed nil mercedis agimus; si ea quae diligimus, in quantum possumus, non diligimus, sed nil mercedis agimus; si ea quae diligimus, in quantum possumus, non imitamur. Nostra nimirum sunt bona aliorum, quae et si imitari non possumus in aliis amamus, amantium fiunt, quaeque amantur in nobis. Qui igitur magnis virtutibus in sanctae Ecclesiae sinu proficiunt, praepositorum suorum vitam despicere non debent, cum vacare eos rebus exterioribus vident; quia hoc quod ipsi securi intima penetrant, ex illorum adjumento est, qui contra procellas hujus saeculi exterius laborant. Quam enim candoris sui aquos et labor rerum corporalium gravat. Nequaquam ergo contra rectorem suum exteriora agentem murmuret is qui intra sanctam Ecclesprotegeris, cur accusas? Interrogavit abbas Joseph abbatem Pastorem dicens: Dic mihi quomodo monachus fiam? Et dixit senex: Si vis invenire
Abbreviated transcription (Latin):
mmonendi sũt subditi: ne p̃positoꝵ suoꝵ uicã temere siqu
eos fortasse agere reprehẽsibilit̃ uideant reprehendane.
ne unde recte mala redargiiunt inde ꝑ elationis inpulsum
n ꝓsundiora mergant᷑ Amimonendi sunt subdici necũ culpas p̃positoꝵ
consilerent contra eos audatiores fiant. S sic si qua sunt ualde eor
praua aꝑ̃ semet ipsos diuidicent ut tñ diuino cimore constricti fere
iub eis uigũ reuerentie ñ recusent. Ammonendi sunt beniuoli subdici
ut sic alienis bonis congaudeant quacinꝰ hab̾e ppria cancupiscant.
sic ꝑximoꝵ facea diligendo laudenc ut etiã imicando mulciplicent.
Ne sim hoc p̃sentis uite stadio adcertamen alienũ de uoci fa stores s
pigri spectacores asistunt eo post certam̃ sine p̃mio remaneãt quo
in certamine nõ laborane. Et tuc̃ eoꝵ palmas afflicei respiciant: in
quoꝵ nc̃ labore occiosi ꝑdurant. Ualde peccamꝰ si aliena bene gesiu

Expanded text:
monendi sunt subditi ne praepositorum suorum vitam temere, si quid eos fortasse agere reprehensibiliter vident, reprehendant, ne unde recte mala redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur. Admonendi sunt subditi, ne cum culpas praepositorum considerant, contra eos audaciores fiant: sed sic si qua valde sunt eorum prava apud semetipsos dijudicent, ut tamen divino timore constricti, ferre sub eis jugum reverentiae non recusent. Admonendi sunt benevoli subditi, ut sic alienis bonis congaudeant, quatenus habere et propria concupiscant, sic proximorum facta diligendo laudent, ut etiam imitando multiplicent, ne si in hoc praesentis vitae stadio ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri spectatores assistunt eo post certamen sine bravio remaneant, quo nunc in certamine non laborant, et tunc eorum palmas afflicti respiciant, in quorum nunc labore otiosi perdurant. Valde peccamus; si aliena bene gesta
Abbreviated transcription (Latin):
tia frequent̾ monum̃tũ aspiciebat. ubi eũ posi-¬
tum nouerat. Vnde & si dnm̃ statĩ uidere non
meruit. angłoꝵ tam̃ uisione pͥuata non est.
Nam uidit duos anglos in albis sedentes. unũ ad
caput. & unũ ad pedes. ubi positũ fuerat corpꝰ
iħu. Dicunt eiͣ mulierqͥd ploras: Quẽ quȩris:
nt̾rogabant enĩ angłi. non ut quȩrendi minuerens
desidium : s ut augerent. Sic̃ enĩ nos cũ ꝓpter¬
magis ploratũ accumulat. ita & illi causas dolo¬
ris int̾rogabant. ut fletꝰ desideriũ augerent. sci.¬
iungit. Quia tuler̃ dnm̃ meũ. & nescio ubi
posuer̃ eum. Hȩc cũ dixisset. conu̾sa retrorsum
uidit iħm stantẽ. & nesciebat qͥa iħc. eet̃. Recte
ut dnm̃ mereret᷑ uidere. conu̾sa retrorsum dr̃.
Qui enĩ retrorsũ conuertit᷑. illic ocłos dirigit. ubr
priꝰ t̾ga habebat. Quasi enĩ retrorsũ ronu̾sa ÷:
quando dubitationis post ponens nebulas.
xp̃i resurrectionẽ ex parte credere cȩpit. cui

Expanded text:
tia, frequenter monumentum aspiciebat ubi eum positum noverat. Unde etsi Dominum statim videre non meruit, angelorum tamen visione privata non est. Nam vidit duos angelos in albis sedentes, unum ad caput, et unum aIesu. Dicunt ei illi. Mulier quid ploras? Quem quæris? Interrogabant Angeli non vt quærendi minuerēt desiderium, sed vt augerent. Sic enim nos cum prmagis ploratum accumulat. Ita & illi causam doloris interrogabant, vt fletu desiderium augerent, sciiungit. Quia tulerunt Dominum meum, & nescio vbi posuerunt eum. Hæc cum dixisset conuersa retrorsum, vidit Iesum stantem, & ut Dominum mereretur videre, conversa retrorsum dicitur; qui enim retrorsum convertitur, illuc oculos dirigit ubi prius terga habebat. Quasi enim retrorsum conversa est, quando dubitationis postponens nebulas, Christi resurrectionem ex parte credere coepit. Cui
Abbreviated transcription (Latin):
loci qͥ speciem uidebat᷑ habere torrentis &
addidit lacrimas lacrimis: & suspirus suspiria
ampliauit. ut multo magis exꝓpinquo stridore
luc tꝰ audir&e: Tunc illud corpus qđ fugiebat:
possũ Mulier enĩ sũ & om̃inino corporeo
tegmine nuda. ut ipse uides. & corporis tur.¬
pitudinẽ habens intectã S si uis peccatrici
.II.mulieri oracionẽ uere tribuere. ꝓice mͥ
indum̃tũ qđ circũdatꝰ es. ut possim inuliebrẽ¬
cipias oraciones: Tunc tremor nimiusq metꝰ
& mentis excessus : accepit zosymã: audiens¬

Expanded text:
torrentis, qui speciem videbatur habere torrentis, et torrentis, qui speciem videbatur habere torrentis, et addidit 385 lacrymas lacrymis, et suspiria suspiriis ampliavit, ut multo magis ex propinquo stridore luctus audiret. CAP. XI--Tunc illud corpus quod fugiebat, possum. Mulier enim sum, et omni corporeo tegmine nuda, ut ipse vides, et corporis turpitudinem habens intectam. Sed si vis peccatrici mulieri orationem vere tribuere, projice mihi indumcipiam orationes. Tunc tremor nimiusque metus et mentis excessus accepit Zosimam. Stren
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente cȩpit fuigiens currere apud in¬
feriorẽ solitudinẽ: Tosymas aut̃ & tatis senec¬
tam obli uiscens & laborẽ ñ reputans. it ieris. deten¬
dit rapidissimo cursu desiderans: ẽoiungi fugienti.
Hic en̾i sequebat᷑. illa aut᷑ aut̃ ꝑ sequebat᷑. Frat
aut zosymȩ cursus uelocior: & paululũ efficiebat᷑
ꝓpinquior Ubi aut̃ appinquauit ut iã ȩtiam
uox poss& audiri cepit has uoces emittens
clamare zosymas cũ lacrimis Cur me fugis
litudinẽ:. Sustine me infirmũ. & in dignũ. sustine
me ꝑ spem quã habes ꝓtanti laboris remunera-¬
cione: Sta & tribuȩ michi oracione & benedic-¬
tone̾ seni ꝑdm̃ qui neminẽ aliquando ꝓicit:
llȩc cũ lacrimis zosyma postulante: uener̾ curren-¬
tes inquendã locũ. in quo quasi aridus torrens
dictũ locũ: illud qđ fugiebat descendit: &
iterũ ascendit in partẽ aliã Zosymas autẽ
clamans & nusq ꝓgredi ualens. stetit in alia parte

Expanded text:
venientem, coepit fugiens currere apud invenientem, coepit fugiens currere apud inferiorem solitudinem. Zosimas autem aetatis senectam obliviscens, et laborem non reputans itineris, tetendit rapidissimo cursu, desiderans conspicere fugientem. Hic enim persequebatur; illa autem progrediebatur. Erat autem cursus Zosimae velocior, et paulo efficiebatur propinquior. Ubi autem appropiavit, ut jam etiam posset vox audiri, coepit, has voces emittens, clamare Zosimas cum lacrymis: Cur me fugis litudinem. Sustine me infirmum et indignum. Sustine me pro spe, quam habes pro tanti laboris remuneratione. Sta, et tribue orationem et benedictionem seni per Deum, qui neminem aliquando projecit. Haec cum lacrymis Zosima postulante, venerunt currentes in quemdam locum, in quo quasi aridus torrens edictum locum, illud quod fugiebat descendit, et iterum ascendit in partem aliam. Zosimas autem clamans et nusquam progredi valens, stetit in aliam partem
Abbreviated transcription (Latin):
dicũ ab itinere. Et conu̾sus ad orientẽ: age¬
bat solitã oracionẽ Consueuerat enĩ con¬
stituto diei tẽpore figere itineris cur¬
suͥ: &stans psallere. & geni flexo orsre
uidit a parte dextera ubi stans sexta orabat. u̾brã
quasi humani corporis apparentẽ Et priꝰ qͥdẽ t᷑¬
contremuit: Signo ȩnĩ crucis se muniens &ase
timorẽ ꝓiciens: ĩã eni ⁊oracionis eiꝰ finis instabat.
conuertens oculos uidit aliquẽ inueritate ꝓpe-¬
rantẽ ad partẽ octidentis: Mulier aut̃ erat qđ
nigrata: & capillos capitis habens ut lana al
nis. cȩpit festinant᷑ Qurrere ineã parte̾. ubi &
illud qđ apparuit festinabat Gaudĩo eñi gau¬
dio magno: Non enĩ uiderat inspacio dierũ
illoꝵ speciẽ hominis. aut animaliũ. uł uolu-¬
chrũ bestiarũq formã desiderabat igitur
cognoscere : que uł qualis bestia e̾e̾t que
ꝓspectus. Illa aut ut uidit ȩcontra rosyma

Expanded text:
dicum ab itinere: et conversus ad Orientem, agedicum ab itinere: et conversus ad Orientem, agebat solitam orationem. Consueverat enim constituto diei tempore figere itineris cursum, et stans psallere, et genuflexo orare.tibus, vidit a parte dextra, ubi orabat, umbram quasi humani corporis apparentem; et primo quidem e, signo autem crucis se muniens, et a se timorem projiciens jam enim et orationis ejus finis instabat, convertens oculos, vidit aliquem in veritate properantem ad partem Occidentis. Mulier autem erat, qnigrata, et capillos capitis habens ut lana albtus, coepit festinanter currere in eam partem, ubi et aliud quod apparuit festinabat. Gaudebat enim gaudio magno. Non enim viderat in spatio dierum illorum speciem hominis, aut animalium, vel volucrum, bestiarumque formam. Desiderabat enim cognoscere quae vel qualis bestia esset quae efficeretur profectus. Illa autem ut vidit econtra Zosimam
Abbreviated transcription (Latin):
sed soli dõ Illa eñi quȩ ꝓpt̾ homines fiunt. &
ue hominib placeant agunt᷑: Nonsolũ ñ prode
monasterii lege transmeauit iordanẽ: modicũ
qͥd corporis necessitatȩ deportans. congruã &
uestẽ qua utebat᷑. Et canonẽ qͥdẽ celebrabat
solitudinẽ ꝑtransiens: & tẽpore ȩscȩ necessi tatẽ
faciebat nature: Sedebat aut̃ noc tȩ int̾ra
modicũ qͥ escens. & sominũ ad modicũ gustans.
quo cũq eũ uesꝑtinũ repperiebat tẽpus dilu¬
culo aut̃ ꝓperare incipiebat. sẽꝑ incessabile
habens idẽ pͣpositũ. in desideriũ em̃ habens
ut dicebat introire insolitudinẽ: sꝑans in¬
uenire aliquẽ patrẽ in ea habitantẽ. qui
eũ possa aliqͥd aedificarȩ sic̃ desiderabat.
a sine. cessacione itͣ agebat. ac si ad aliquẽ ma.¬
nifestũ festinans Uiginti aut̃ dierũ exiens
it᷑. cũ sexte horȩ tẽpus ad uenit : stenit mo¬

Expanded text:
sed soli Deo. Illa enim quae propter homines fiunt, et sed soli Deo. Illa enim quae propter homines fiunt, et quae ut hominibus placeant aguntur, non solum non prodermonasterii lege transmeavit Jordanem, modicum quid pro corporis necessitate deportans congrua, et vestem qua utebatur; et canonem quidem celebrabat, solitudinem pertransiens, et tempore escae necessitatem faciebat naturae. Sedebat autem nocte in terra, modicum quiescens, et somnum ad modicum gustans, quocunque eum vespertinum reperiebat tempus. Diluculo autem properare incipiebat, semper incessabile idem habens propositum, in desiderium habens, ut dicebat, introire in solitudinem, sperans invenire aliquem patrem in ea habitantem, qui eum posset aliquid aedificare, sicut desiderabat, et sine cessatione iter agebat, ac si apud aliquem manifestum festinans. Viginti autem dierum exigens iter, cum sextae horae tempus advenisset, stetit mo
Abbreviated transcription (Latin):
aut᷑ erat unꝰ quisq sibi ipsȩ &lex absq pͣ¬
uaricacione: ut ñ cognoscer&e aliqͥs c̃sociũ
qualit̾ abstinebat: aut quomͦ agebat Iordanẽ
enĩ mo& trans meantes longe ab inuicẽ se se.¬
questrabant & nullus se uingebant ad soci¬
um ciuitatẽ estimantes solitudinẽ. S & si
unus exipsis alonge uenientẽ adse ali-¬
quẽ uidera. mox declinabat deitinere.
& adaliã partẽ ꝑgebat ui uebat aut̃ sibi
& dõ psallens frequent᷑: & constituõ gustans
tẽpore eybũ. Ita om̃ia ieiunia cȩlebrantes.
reuertebant᷑ ad monasteriũ ante diem ui¬
nr̃i ihii xp̃i. quã festã dñicã cũ ramis
palmarũ celebrare scã accepit aeccła Re¬
uertebant᷑ aut̃ unꝰ quisq habens ꝓpru
conscienciã. cognoscentẽ qualit̾ oꝑatꝰ ẽ.
& qualia laboꝵ semina seminauit. E
e fecte optime custodiebat᷑. Unꝰ quisq eni
ut dic tũ . ẽ. ꝑ solitudinẽ dõ ungebat᷑: &
in semet ipso decertabat. nehominib placera

Expanded text:
 erat unusquisque sibi ipsi et lex absque praevaricatione, ut non cognosceret aliquis consocium, qualiter abstinebat, aut quomodo agebat. Jordanem enim mox transmeantes, longe ab invicem se sequestrabant, et nullus se jungebat ad socium, civitatem aestimantes solitudinem. Sed et si unus ex ipsis a longe venientem ad se aliquem videbat, mox declinabat de itinere, et ad aliam partem pergebat. Vivebat autem sibi ipsi et Deo, psallens frequenter, et constituto gustans tempore cibum. Ita omnia jejunia celebrantes, revertebantur ad monasterium ante vinicam cum ramis palmarum celebrare sancta accepit Ecclesia. Revertebantur autem, unusquisque habens proprii onscientiam, cognoscentem qualiter operatus est, et qualia laborum semina seminavit. Et perfecte et optime custodiebatur. Unusquisque enim, ut dictum est, per solitudinem Deo jungebatur, et in semetipso decertabat, ne hominibus placeret,
Abbreviated transcription (Latin):
tuus e̾ẽt corpore sic̃ semel scło. & eis quȩ in
scło st̃: mortificatꝰ etiã ñ uiuens. Eybũ aut̃
habebant in deficientẽ diuitꝰitatis eloquia:
nutriebant uͦ corpus necessariis pane & aqua:
ut multo magis apud diuinã caritatẽ apparerent
ficabat᷑ ualde pͣ tendens se ad ꝑfectionẽ & crescere
saciens. ꝓpriũ cursũ. ⁊ cooꝑatores inueniens opti-¬
me. diunũ in nouantes paradisũ: Tans actis aut̃
aͥ quod dieb ad ꝓpͥauit tẽpus quando sacra ieiuna
xp̃ianis traditũ est cȩlebrare ⁊ purificare se ipsos.
sed semꝑ erat clausa. ⁊ absq ulla ꝑturbacione
monachi cursũ suũ explebant: Nȩc eñi erat mos¬
clausã aꝑire aliquando: nisi fortassis monachus
ꝓpt̃ aliquod opus necessaruũ aduenire: Soli¬

Expanded text:
s esset corpore, sicut semel saeculo, et eis quae in s esset corpore, sicut semel saeculo, et eis quae in saeculo sunt mortificatus, et jam non vivens. Cibum autem habebant indeficientem, divinitatis eloquia; nutriebant vero corpus pane et aqua, ut multo magis apud divinam clementiam apparerent ficabatur valde, praetendens se ad perfectionem, et crescere faciens proprium cursum, cooperatores inveniens, optime divinum innovantes paradisum. Transactis autem aliquot diebus, appropinquavit tempus, quando sacra jejunia Christianis traditum est celsed semper erat clausa, et absque ulla perturbatione monachi cursum suum explebant: nec enim erat licitum aperire aliquando, nisi fortassis monachus propter aliquod opus necessarium advenie
Abbreviated transcription (Latin):
homine̾ edificare ñ ualet: nisi unꝰ qͥsq ad¬
tendat semet ipsũ frequent᷑ ⁊ sobrio intel¬
lec ta qđ expedibile est oꝑetur dm̃ habens
co oꝑatorẽ Tam̃ qm̃ ut dixisti karitas te xp̃i
uidere nos humiles monachos ꝑduxit. Mane
nob̾eũ si obhoc uenisti: ⁊ om̃s nos nutriet pastor
dicente abbate flectens iterũ zosymas genua.
accepta oracionȩ respondit am̃: & mansit in-
& usione splendentes. sp̃u feruentes: ⁊ĩ dño
seruientes Psalentꝰ enĩ ibi erat in cessabilis.
tocius noctis habens stabilitatẽ: ⁊ ĩmanib sẽꝑ
oracio. & inhora psalmi diuni absq diminucio¬
ne: Sermo ibi ociosus ñ ꝓficiebat Cogitacio
auri argentiq aut rei alicuiꝰ. apud illos nerat
Expensio anni tocius aut mensura. uł tẽporał
uitȩ meditaciones dolorib congrue. Nȩc
nũmꝰ apud eos cognoscebat᷑: s unũ erat primuͣ
solũ mͦ qͦũ festinabat᷑ ab om̃ib ut unꝰ qͥsq mor

Expanded text:
hominem aedificare non valet, nisi unusquisque athominem aedificare non valet, nisi unusquisque attendat semetipsum frequenter, et sobrio intellectu quod expedibile est operetur, Deum habens cooperatorem. Tamen quoniam, ut dixisti, charitas Christi te videre nos humiles monachos perduxit, mane nobiscum, si ob hoc venisti, ut omnes nos nutriet pastor dicente abbate, flectens iterum Zosimas genua, accepta oratione, respondit Amen, et mansit inet visione splendentes, spiritu ferventes, et Domino servientes. Psallentia ibi erat, incessabiles totius noctis habens stabilitates, et in manibus semper operatio, et in ore psalmi divini absque diminutione. Sermo ibi otiosus non proficiebat; cogitatio auri argentique, aut rei alicujus apud illos non erat; expensa anni totius, aut mensura, vel temporalis vitae meditationes, doloribus congruae, nec nomen apud illos cognoscebatur; sed unum erat primum solummodo, quod festinabatur ab omnib
Abbreviated transcription (Latin):
noscas quante st̃. & aliȩ uiȩ salutis egredere
det̾ra ⁊ de cognacionȩ tua. ⁊ dedomo patris
tui. ut abraham ille patriarcharũ eximius.
monasterio in quo ab infancia conu̾satꝰ ẽ. ⁊̃ꝑue¬
niens ad iordanẽ om̃iũ fluminũ sanctiorẽ. diri¬
git᷑ abeo qͥuocauit eũ in monasterid qͥ illũ
Et ille nunciauit eũ abbati Qui suscipiens
eũ habituq̃ & specie religiosũ conspiciens.
postq flectit genua ut mox ẽ monachis.
accepta oracione. hoc eũ int̾rogauit Unde
fr̃ aduenisti. & quã obrem apud humiles
te coniunxistĩ monachose osymas aut̃ respond
Unde quidẽ ueni: ñ puto necessariũ dicere:
A dificacionis qͦq gr̃a pat̾ adueni. Audiui em̃i
deuob̾ magnala. ⁊ laude digna. posse dõ ani¬
mã sociare: Nix̃ aut̃ ei abbas dsfr̃ qui
solus sanat animȩ infirmitatẽ ipse te ⁊ nos
doceat duuna mandata : & dirigat ad ea
faciendũ om̃s q̃ oportuna st̃ Nomo eñi

Expanded text:
noscas quantae sint et aliae viae salutis, egredere noscas quantae sint et aliae viae salutis, egredere de terra et de cognatione tua, et de domo patris tui, ut Abraham ille patriarcharum eximius , monasterio, in quo ab infantia conversatus est, et perveniens ad Jordanem, fluvium omnium sanctiorem, dirigitur ab eo qui vocavit eum in monasterium in quod illum et ille nuntiavit eum abbati. Qui suscipiens eum, habituque et specie religiosum conspiciens, postquam flexit genu, ut mos est monachis, accepta oratione, hoc eum interrogavit: Unde frater, advenisti? et quam ob rem apud humiles te conjunxisti monachos? Zosimas autem respondit: Unde quidem veni, non puto necessarium dicere; aedificationis autem gratia, Pater, adveni. Audivi de vobis magnalia et laude digna, et posse Deo animam sociare. Dixit autem ei abbas: Deus, frater, qui solus sanat animae infirmitatem, ipse te et nos doceat divina mandata, et dirigat omnes ad ea facienda quae opportuna sunt. Homo enim
Abbreviated transcription (Latin):
bat aut̃ his ipse zosimas abipsis ut ita dicã mat᷑ns
ulnis in hoc se.e̾ẽ. monasteriũ traditũ. ⁊usq ad
quinquagesimũ t̾ciũ annũ in eo cursũ monachicũ
ꝑegisse Post hec aut̃ pulsatꝰ ẽ. aquibusdã cogi¬
tacionib quasi iã in om̃ib e̾e̾t ꝑfectꝰ. alterius
ñ indigens in ullo doc trina. hȩc aut ut dicebat.
in se cogitabat. Nũ qͥd est interris monachus qͥ
nouũ aliqͥd possit tradere mͥ. aut uiuare me
ualens in aliqͦ qđ ignorẽ. aut qđ ego in monachi¬
co ñ expleuerĩ oꝑe : Nũqͥd inuenit᷑ eoꝵ qui
solitudinẽ dilexer̃ uir. qͥ pͥor me mactib sit:
flȩc &e his similia eo cogitante: assistit qͥdã ⁊dixit
ei Orosyma bene qͥdãe ⁊ sic̃ possibile fuit
homini decertasti. bene cursũ monachicũ c̃¬
sũmasti: tam̃ nullus. ẽ. in hominib qͥ se ꝑfectũ
ẽẽ. demonstrae Maior enĩ luctus p̃sens. quã
illã quȩ pͣteriit. lica tu nescias Ut aut̃ cog¬

Expanded text:
bat autem ipse Zosimas, ab ipsis, ut ita dicam, maternis ulnis in hoc se esse monasterio traditum, et usque ad quinquagesimum tertium annum in eo cursum monachicum peregisse. Post haec autem pulsatus est a quibusdam cogitationibus, quasi jam in omnibus esset perfectus, alterius non indigens in ullo doctrina. Haec autem, ut dicebat, in se cogitabat: Nunquid est in terris monachus, qui novum aliquid possit tradere mihi, juvare me valens in aliquo quod ignorem, aut quod ego in monachico non expleverim opere? Nunquid invenitur eorum qui solitudinem duxerunt vir qui prior me in actibus sit? Haec et his 383 similia eo cogitante, astitit quidam et dixit ei: O Zosima, bene quidem, et sicut possibile fuit homini, decretasti, bene cursum monachicum consummasti. Tamen nullus est in hominibus qui se perfectum esse demonstret. Major enim lucta praesens quam illa quae praeteriit, licet tu nescias. Ut autem cog
Abbreviated transcription (Latin):
& exaltabit᷑. S quia nominis int̾p̃tatione
cõpulsi. a suꝑficie hystoriȩ paululũ discessi¬
mͦ. lib̾ intueri clem̃tissimã dñi familiari tatem
erga beatã mariam & sororẽ eiꝰ martham.
ac ipsarũ piȩ deuotionis in omĩb famulatũ. Le-¬
gimꝰ enĩ ȩuangłista luca narrante. qͥa intrauit
dñs iħc inqđdam castellũ: & mulier quȩdã mar.¬
tha nomine excepit illũ indomũ suã. & huic

Expanded text:
et exaltabitur . Sed quia nominis interpretatione et exaltabitur . Sed quia nominis interpretatione compulsi, a superficie historica paululum discessimus, libet intuere clementissimam Domini familiaritatem erga beatam Mariam et sororem ejus Martham, ac ipsarum piae devotionis in omnibus famulatum. Legimus enim, evangelista Luca narrante, quod Intravit Jesus in quoddam castellum, et mulier quaedam Martha nomine, excepit illum in domum su
Abbreviated transcription (Latin):
in memoriã eiꝰ. QQđ ñ solũ in toto mundo de hac
scã muliere p̃dicat᷑ qđ unxerit caput dñi :
s & de ȩccłia. cotidie enĩ sic̃ iam p̃libatũ est¬
hȩc oꝑatur insuis scĩs actionib.
Q ene etiã maria magdalenȩ dicit᷑. qͥa magda.
lus int̃p̃tat᷑ turris. & significat ȩccłiam.
Turris enĩ non solũ sullimior. s & tutior ⁊ domꝰ
E ñ facile hostib patens. ac ꝑ hoc ęccłiam de¬
signat. quȩ t̾rena deserens: cęlestia desid̾at.
pugnans int̾ spũ ales neqͥtias. fortitudinẽq
suã ñ sibi s dnõ cõmittens : orat cũ ꝓpħa di-¬
cens. Esto mͥ dnẽ turris fortitudinis. a faciȩ
inimici. Hȩc ÷ illa turris fortis & in expugna.¬
bił cui uoce sponsi incanticis canticoꝵ dicit᷑.
Sic̃ turris dđ collũ tuũ. quȩ ȩdificat᷑ cũ ꝓpu¬
gnaculis. Aille clipei pendent ex ea : om̃is
armatura fortiũ. & de qua salomonait. Tur.¬
ris fortissima nom̃ dni: ad ipsã currit iustus

Expanded text:
 Quoniam non solum in toto mundo de hac sancta muliere praedicatur, quod unxerit caput Domini; sed et de Ecclesia quotidie enim ut jam praelibatum hoc operatur in suis sanctis actionibus. Bene etiam Maria Magdalene dicitur, Magdalus vero interpretatur turris, et significat Ecclesiam. Turris enim non solum sublimior, sed et tutior domus est, non facile hostibus patens; ac per hoc Ecclesiam designat quae terrena deserens, coelestia desiderat, pugnans inter spiritales nequitias, fortitudinemque suam non sibi, sed Domino committens, orat cum Propheta dicens: Esto mihi turris fortitudinis, a facie inimici . Haec est illa turris fortis et inexpugnabilis, cui voce sponsi in Canticis canticorum dicitur: Sicut turris David collum tuum, quae aedificata est cum propugnaculis. Mille clypei pendent ex ea, et omnis armatura fortium . Et de qua Salomon ait: Turris fortissima nomen Domini, ad ipsam currit justus,
Abbreviated transcription (Latin):
fide iuuo fiu dt̃. Uisie aut̃ ieo xp̃s in quo uiuit sapientia
uestitũ. his debent eẽ cõtẽpti. qr a monachis extraneũ. ⁊a fide ali¬
Int̾ragatꝰ quidã senex a frẽ quid faceret usaliuis eẽt ille aut̃ expoli¬
ans se uestim̃to suo. ⁊cingens lunbos suos atq extendens manꝰ suas: ait
S ic debet monacꝰ mundꝰ eẽ .i ab om̃i materia scđari. ncrucisigere se ad¬
u̾sus tep̃taciones atq cereamina mundi. dix̃ abba yꝑieiꝰ quia grata
est dõ monachi obe dientia quã qui possidet: qđ poscit exaudit᷑ icũ
fiducia crucisixo adstabit. Et enĩ dñs sic uenit aderuce stilico
factus obediens risq ad moreẽ.¬

Expanded text:
fide vivo Filii Dei . Vivit autem in eo Christus in quo vivit sapientia, vestimentum, his debent esse contenti, quia et a monachis extraneum et a fide deb quidam senex a fratre quid faceret ut salvus esset, ille exspolians se vestimento suo, et cingens lumbos suos, atque extendens manus suas, dixit: Sic debet monachus nudus esse ab omni materia saeculi, et crucifigere se adversus tentationes atque certamina mundi. Dixit abbas Hyperitius: Quia grata est Deo monachi obedientia, quam qui possidet, quod poscit exauditur, et cum fiducia Crucifixo astabit. Etenim Dominus sic venit ad crucem, scilicet: Factus obediens usque ad morte
Abbreviated transcription (Latin):
aliumui tũ gaudio celebran. ꝗdo alcaria cordis ł cor̃poris nr̃i muinoa
concienitia in onspecti oiuinȩ matestatis offerimꝰ. Nã nesgo qua fronte
aut q̃ conscientia obtat in altaris consȩcrata gaudere. qui in cordis sii alt
festiuitatẽ dupliee celebrare mereamur. Et quo modo uisieat de te sliꝰ
altoris conseratione enuiaeinꝰ sic in uisibilit de cosporis castita & tepli

Expanded text:
ria cordis et corporis nostri munda et pura in conspectu divinae majestatis offerimus. Nam nescio qua fronte aut qua conscientia, optat in altaris consecratione gaudere, qui in cordis sui altafestivitatem duplicem celebrare mereamur. Et quomodo visibiliter de templi altaris consecratione gaudemus, sic invisibiliter de corporis castitate vel
Abbreviated transcription (Latin):
insolicudine: a tribꝰ bellis eripit᷑. Id ÷ auditꝰ locutionis. uisus. Abba arsenius
orauit dicens. Dñe dirige me ad salutẽ. Et uenit ei uex dicẽs. slrseni: fuge hoĩes
tace quiesce. nsalius eris. Dixit abba moyses. homo fugiẽs homines: sundis est
uiȩ naturȩ. Qui aut̃ cũ hominibꝰ cõuersat᷑: sicut uia acerba erit. Dixit abł
nilus. Iupenetrabił manet a sagias inimici: qui amat quientẽ. Qui autẽ
miscet᷑ multitu dini crebra sũscipiet uulnera. De Electis Relinq ue¬
e Electil Relinquẽtib

Expanded text:
iescit, a tribus bellis eripitur, id est, auditus, locutionis et visus. Abbas Arsenius oravit dicens: Domine, dirige me ad salutem; et venit ei vox dicens: Arseni, fuge homines, tace, quiesce, et salvus eris. Dixit abbas Moyses: Homo fugiens homines, similis est uvae maturae: qui autem cum hominibus conversatur, sicut uva acerba erit. Dixit abbas Nilus: Impenetrabilis manet a sagittis inimici, qui amat quietem; qui autem miscetur multitudini, crebra suscipiet vulnera. CAPUT XXII. De electis omnia relinquentib
Abbreviated transcription (Latin):
etere sieie in cordibꝰ pepbor. Hacalore sidei mox ex itat ilt Aabelertas ueis ro
ori nulli quos iã auicleo ore diabolus de uorauerat rursus duni iudicii o.¬
culos miseuatione abeiꝰ ore eripiunt᷑. usaluiti restiturt. Harsa uidiail os
quos anriquus hostis luxuriȩ noragine mersos tenuit pocentia Quulta
sbenicentiã ab eiꝰ faucibꝰ traxit. Multa ustus aduersa uanumo patitꝰ in¬
stigacione demonũ: s talibꝰ tep̃tam̃tis ꝑire uitȩ et̾nȩ nõpo test quia pius dñs
ad daptionẽ culpȩ nõ reputat qđ de sue maiestatis ꝓmissu nolens qđ pacitu
poncat. Hã ubi peccamꝰ ubi ꝓcupiditate uł uoluntace cdestectimn ubi il iolent

Expanded text:
sicut in cordibus reproborum, nam calore fidei mox excitatur, ut exeat ab electis. Nonnulli jam avido ore diabolus devoraverat, rursus divini judicii occulta miseratione ab ejus ore eripiuntur et saluti restituuntur. Nam saepe multos quos antiquus hostis luxuriae voragine mersos tenuit, potentia divina per poenitentiam ab ejus faucibus traxit. Multa justus adversa in anima patitur instigatione daemonum, sed talibus tentamentis perire vitae aeternae non potest, quia pius Dominus ad damnationem culpae non reputat quod de suae majestatis permissu nolens qui patitur portat. Nam ibi peccamus ubi cupiditate vel voluntate deflectimus. Ubi vero violenter
Abbreviated transcription (Latin):
ultis calamitatõ tep̃tationibꝰ mens uisti in hac uita
pulsat᷑ unde. iobeat ab hoc scło sunditꝰ euelli quo ierunns
careat ifreã illic securitatẽ inueniat Nõ anpliꝰ tẽptat eleceo
s potiꝰ erũdit Sollicite hostis insidias intelligere parit̾ ⁊ cauere dei
ruũ oporeet: Sic q in nocentia uite existere sinplicẽ ut tam̃ oporteat ẽ
sinplicitate eẽ prudentẽ Qui prudentiã siplicitate nõ miscet: uxta
ꝓphecã colunba ÷ seducta nõ habens cor S idõ colimba quia smplex. id
aut̃ cor ñ habens quia ignara prudentiȩ ÷. In oculis carnaliũ diaboliuis
tribilis ÷ inocilis elec̾tor terror eiꝰ uilis est Ab incredulis ut leo timetͥ
a fortibꝰ infine ue termis contẽpuit adq ad monitũ obtensus repellit̾.
Diabolus ÷ enĩ serpens lubricꝰ cuiꝰ si capiti idẽ pͥmȩ singestioni no resulit᷑¬

Expanded text:
ultis calamitatum tentationibus mens justi in hac vita pulsatur; unde et optat ab hoc saeculo funditus evelli, quo et aerumnis careat, et fixam illic securitatem inveniat. 2. Inter eas po suis non decipit, sed potius erudit. Sollicite hostis insidias intelligere pariter et cavere Dei servum oportet, sicque innocentia vitae existere simplicem, ut tamen oporteat cum simplicprophetam, columba est seducta, non habens cor . Sed ideo columba, quia simplex; ideo autem cor non habens, quia ignara prudentiterribilis est. In oculis electorum terror ejua fortibus in fide ut vermis contemnitur, atque ad momentum offensus repellitur. Diabolus enim serpens est lubricus, cujus si capiti, id est primae suggestioni, non resi
Abbreviated transcription (Latin):
cior fuerit talẽ głam habute. ihic stic̾ iõsus cũ eẽt nichuł
huiꝰmodi meruit.: Et uenit ei nox dicens. Hic studiosus conuen̾
ut dormiret. aperuit oculos suos &u. dit parentes suos flentes
& consolata anima est euis. Pegrinius uero ille licet negligentior fut
nullum tam̃ suor uidit & ingemiscens fleuit & dĩ consolat᷑ est eũ¬

Expanded text:
tior fuerit talem gloriam habuit, et hic cum studiosus esset nihil hujusmodi meruit? Et venit ei vox dicens: Hic studiosus cum venit ut dormiret. aperuit oculos suos, et vidit parentes suos flentes, et consolata est anima ejus. Peregrinus vero 646 ille, licet negligentior fuerit, nullum suorum vidit; et flevit, et Deus consolatus est eu
Abbreviated transcription (Latin):
diuersis modis indiuersis ęcatibꝰ unduiersis fic tenp̾oribꝰ
Nõ hominis sic merito s senꝑ gratis abipso solo pioq fit
dõ sicut apłs ait. Sine penitentia sunt dona nuocatio dĩ.
Qui ad timotheũ dicit. Qui liberauit nos & uocauit uocatione sua scã
multi diuersis modis quia alii tantũ corpore sani uocant᷑ diuinitꝰ
in spirãti : alii aut̃ in sirmitate carnis afflicti aliis uͦ diu̾sis dãpnis uł
tribul acionibꝰ uariis uocant᷑ op̃ssi. uocant᷑ ⁊diu̾sis ecatibꝰ quia alii
in infantia alii in adolescentia. alii in uiuentute. alii uͦ insenectuce ułõ
in de crepita ȩtate. Uocant᷑ &e diu̾sis tẽporibꝰ quia alii primo mane. alii

Expanded text:
diversis modis in diversis aetatibus et diversis fit temporibus non hominis merito, sed semper gratis ab ipso solo pioque fit Deo: sicut Apostolus ait: Sine poenitentia sunt dona, et vocatio Dei . Qui et ad Timotheum dicit: Qui libet, diversis modis: quia alii tantum corpore sani vocantur, divinitus inspirati; alii autem infirmitate carnis afflicti; alii vero diversis damnis, vel tribulationibus variis oppressi. Vocantur et diversis aetatibus, quia alii in infantia, alii in adolescentia, alii in juventute, alii vero in senectute, vel etiam in decrepita aetate vocantur; et diversis horis diei, quia alii primo mane, alii
Abbreviated transcription (Latin):
accipere me. Et rursũ facta ÷ facies eiꝰ sicut sol: & timuerunt om̃
Dicit it̃ũ eis. uidete ecce dñs uenit dicens asferts michi uas ele e¬

Expanded text:
rsum subito facta est facies ejus sicut sol, et timuerunt omnes. Dixit autem eis: Videte, ecce Dominus venit, dicens: Afferte mihi vas elec
Abbreviated transcription (Latin):
ultis calamitatõ tep̃tationibꝰ mens uisti in hac uita
pulsat᷑ unde. iobeat ab hoc scło sunditꝰ euelli quo ierunns
careat ifreã illic securitatẽ inueniat Nõ anpliꝰ tẽptat eleceo
s potiꝰ erũdit Sollicite hostis insidias intelligere parit̾ ⁊ cauere dei
ruũ oporeet: Sic q in nocentia uite existere sinplicẽ ut tam̃ oporteat ẽ
sinplicitate eẽ prudentẽ Qui prudentiã siplicitate nõ miscet: uxta
tribilis ÷ inocilis elec̾tor terror eiꝰ uilis est Ab incredulis ut leo timetͥ
a fortibꝰ infine ue termis contẽpuit adq ad monitũ obtensus repellit̾.
Diabolus ÷ enĩ serpens lubricꝰ cuiꝰ si capiti idẽ pͥmȩ singestioni no resulit᷑¬

Expanded text:
ultis calamitatum tentationibus mens justi in hac vita pulsatur; unde et optat ab hoc saeculo funditus evelli, quo et aerumnis careat, et fixam illic securitatem inveniat. 2. Inter eas po suis non decipit, sed potius erudit. Sollicite hostis insidias intelligere pariter et cavere Dei servum oportet, sicque innocentia vitae existere simplicem, ut tamen oporteat cum simplicterribilis est. In oculis electorum terror ejua fortibus in fide ut vermis contemnitur, atque ad momentum offensus repellitur. Diabolus enim serpens est lubricus, cujus si capiti, id est primae suggestioni, non resi
Abbreviated transcription (Latin):
quasi quibꝰ gradibꝰ coaleseit omẽ peceatũ. cogitacio ⁊t̃i praua delecta¬
tionẽ parieꝰ. Delectacio: consensionẽ. Consensio: actione. Accio eõ suetu¬
amẽ Ronsuetudto necessitatẽ. Sicq his uinculis homo inplicatꝰ quadã
Inputeum est. Consuetudinẽ uͦ peccandi facere os putei ÷ eangi¬
ri pne his qui cecidit ualeat exire : S inẽclũ eciã ds̃ tales liberat
diĩ eoꝵ desꝑationẽ ad conuersionẽ lib̾eatis cõmittat. Ipso enĩ mise¬
rante peccata dimictunt᷑: quo ꝓtegente sit ne indecerius peccãdo
eat: Optea mecuendũ ÷ cõfitentib ita posse saluari: ne forte diĩ
expectamꝰ a uitiis sanari nucia mulciplicemꝰ ⁊ salute nõ adipiscan
Ergo sicleamꝰ aut ñ cadere: aut cito conuersi a lapsu consurgere.
di peccandi imanitatẽ facte sceleris: unde ⁊ ꝓpha. Ue inquid
qua trahatis iniquitatẽ infuniculis uanitatis ⁊ quasi uinculũ plaust

Expanded text:
 coalescit omne peccatum. Cogitatio namque prava delectationem parit, delectatio consensionem, consensio actionem, actio consuetudinem, consuetudo necessitatem. Sicque his vinculis homo implicatus, quadam in puteum; consuetudinem vero peccandi facere, os putei est angustare, ne is qui cecidit valeat exire. Sed interdum etiam tales Deus liberat, dum eorum desperationem ad conversionem libertatis commutat. Ipso enim miserante, peccata dimittuntur quo protegente fit ne in deterius peccandoeatur. Propterea metuendum est confidentibus ita posse salvari, ne forte dum exspectamus a vitiis sanari, et vitia multiplicemus, et salutem non adipiscamur. Ergo studeamus aut non cadere, aut cito conversi a lapsu consurgere. Mora peccandi immanitatem facit sceleris. Unde et propheta: Vae, inquit, qui trahitis iniquitatem in funiculis vanitatis, et quasi vinculum plaustri
Abbreviated transcription (Latin):
tue Alius et nõ peccare amore clilectionis dĩ: aliud cimore supglicip.
Qui eni amore caritatis dĩ nõ peceat: horrescit omẽ malũ auplectendo
useiri bonũ Hec enĩ deleceat peccatũ. etiã si sceleris inpunicus pro¬
mirtat. Quu uͥ sola pena supplicii inseuicia reprunit ꝙͣuis nõ exple
mꝑ p̾eccati uiuit tñ ineo uoluntas peccandi. doletq sibi illicitũ qł
ler ꝓhibere dinoscit̾. Ille ergo mercedẽ boni oꝑis ꝑcipit: qui amando
uisticia facit nõ his qui eã solo mecu penaruĩ inuitꝰ custodit. Ouĩe¬

Expanded text:
te . Aliud est non peccare amore dilectionis Dei, aliud timore supplicii. Qui enim amore charitatis Dei non peccat, horrescit omne mustitiae bonum; nec eum delectat peccatum, etiam si sceleris impunitas promittatur. Qui vero poena sola supplicii in se vitia reprimit, quamvis non expleat opus peccati, vivit tamen in eo voluntas peccandi; doletque sibi illicitum, quod lex prohibere dignoscitur. Ille ergo mercedem boni operis percipit qui amando justitiam facit; non is qui eam solo metu poenarum invitus custodit.
Abbreviated transcription (Latin):
conditorii nr̃i quia nobis donauit ut eũ amare ⁊ nouerun
u possimꝰ: Et iea amare. ue patrẽ filii cũ ⁊hoc magnu eẽt
si sic amare illũ possemꝰ quomͦ sideles serui amant᷑ dños
suos. Qualit̃ aut̃ siliĩ dĩ esfiei debeamꝰ: idẽ ioħs in euangllo
testat᷑. Quot qtͦ aut̃ rereꝑunt eũ inquiens dedte eis poeestatẽ

Expanded text:
quam nobis donavit, ut eum amare et noverimus et possimus: et ita amare, ut patrem filii, cum et hoc magnum esset, si sic amare illum possemus quomodo fideles servi amant dominos suos. Qualiter autem filii Dei effici debeamus, idem Joannes testatur. Quotquot autem receperunt eum, de
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Maiorẽ hac caritatẽ nemo habet: ꝗͣ ut quis animã suã ꝙ
amico suo pouat Quo mͦ fit hoc : Respondit senex. Siquis audit u̾bũ
malũ a ꝑxcimo suo ⁊ cõpossit similia ipse respondere pugnat tũ
in corde suo portare laborẽ niũ sibi facit ne forte respondeat illi
malũ ut concristaret illũ iste talis animã suã ꝓ amico suo. Contigit
aliꝗͣ do abbatẽ pampo it̃ cũ fr̃ib in partes egipti facere & udens
quosdã seculares sedentes. diit eis. Surgite ⁊ salutate monachos

Expanded text:
dicit: Majorem hac charitatem nemo habet, quam ut quis animam suam pro amico ponat . Quomodo fit hoc? Respondit senex: Si quis audit verbum malum a proximo suo, et cum possit ipse similia respondere, pugnat tamen in corde suo portare laborem, et vim sibi facit ne forte respondeat illi malum ut contristet illum, iste talis animam suam ponit pro amico suo. Contigit aliquando abbatem Pabo iter cum fratribus in partes Aegypti facere, et videns quosdam saeculares sedentes, dicit eis: Surgite, et salutate et oscu
Abbreviated transcription (Latin):
inc dñs ait. Beati pacisici quĩ filii dĩ uocabunt᷑. In pace
ꝑfetio est : ubi nichil repugnat. Et idõ filii dĩ pacifie
sunt : qm̃ nichil in eis resistit dõ. Pa cisici aut̃ insemet¬
ipsis iunt: qui oñis auimi sui motꝰ cõponentes siuite regnũ
dĩ filios.⁊humiles. Mente nuctes corde sinplices. sermone

Expanded text:
inc Dominus ait: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . In pace perfectio est, ubi nihil repugnat. Et ideo filii Dei pacifici sunt, quoniam nihil in eis resistit Deo. Pacifici autem in semetipsis sunt, qui omnes animi sui motus componentes, fiunt regnum esse Dei filios et humiles, mente mites, corde simplices, sermone
Abbreviated transcription (Latin):
usentib se iusticiã ministrat.amantib se prudentiã donat. Intenta¬
cionẽ cũ ilio abulat. ut directũ illi p̃parans. Ab sconsa sua denudat:
uitã hereditabit ȩt̾nã
uiII

Expanded text:
igentibus se justitiam ministrat, amantibus se prudentiam donat. In tentatione cum illo ambulat, et iter directum illi praeparans, absconsa sua denudat, vitam haereditabit aeternam. VIII
Abbreviated transcription (Latin):
pruntĩe in oꝑe. Sunt ñ nulli uistoꝵ qui ad cõphendẽdũ culm̃ ꝑfectioĩs
accincti dũ alciora urcĩꝰ appetunt: exc̾iꝰ euncta derelinquunt. Qui
reb habitis se nudant gła honoris sse ex poliant qui int̃nori
desiderioꝵ ꝑ assiduitatẽ se amici mororis afficiunt. habere de ex¬
terioribꝰ cõsolationẽ nolitt Qui utt̾nis gaudiis dũ m̃ce aꝓpinquãt
uitã in se fuditꝰ corporeȩ delectationis necãt talib nãq ꝑpaulũ

Expanded text:
prorumpunt in opere. Sunt nonnulli justorum qui ad comprehendendum culmen perfectionis prorumpunt in opere. Sunt nonnulli justorum qui ad comprehendendum culmen perfectionis accincti, dum altiora interius appetunt, exterius cuncta derelinquunt, qui rebus habitis se nudant, gloria honoris se exspoliant, qui internorum desideriorum per assiduitatem se amici moeroris afficiunt, habere de exterioribus consolationem nolunt, qui internis gaudiis dum mente appropiant, vitam in se funditus corporeae delectationis necant. Talibus namque per Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecte sꝑate in eã que offert᷑ uob̾ grãm in reuelatione iħu
xp̃i. Ac si diceret monachis. Quãto magna est uob̾ grã ꝓmissi
tͥanto ampliꝰ digni eẽ curate tre eã ꝑciꝑe ualeatis. et recte dicit. Spe.
p̃lio uirilit̃ p̃parati ⁊ ab om̃ib curis scłi expediti. Qđ uxta m̃bra
carnis & corporis omĩa m̃bra inscripturis unũ uocent᷑. hulli dtibus
est. De quib unũ puto eẽ nc̃ m̃brũ lũbos: quos ut accĩgamꝰ anfriꝗ¬
de p̃cipit᷑ Sinc lunbi ur̃i p̃cinti ilucernȩ ardentes: hinc ⁊ ꝓpheta
ait. Accigite lunbos ur̃os suꝑ ubera ur̃a. ac si dicat. In corde libidine
resecate ne ext̾ius t̾pit inforncationẽ cadatis. Hã castus corpore ñ
tũ mente uł corde : nullũ p̃miũ habet in reꝓnussione. Quia sed̾m
ueritatis dictũ. qui uderit mulierẽ ad cõcupiscendã eã iã mechatꝰ¬
est eã incorde suo. Si ergo pͥmũ cogttaciones ꝓhibeant a corde : nõ

Expanded text:
fecte sperate in eam quae offertur vobis gratiam, in revelationem Jesu Christi . Ac si diceret monachis: Quanto major est vobis gratia promissa, tanto amplius digni esse curate, ut eam percipere valeatis. Et recte dicit, sperapraelio viriliter praeparati, et ab omnibus curis saeculi expediti. Quod juxta membra carnis et corporis, omnia membra animae in Scripturis vocentur nulli dubium est. De quibus unum puto esse nunc membrum, lumbos, quos ut accingamus a Veritate praecipitur. Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . Hinc et propheta ait: Accingite lumbos vestros super ubera vestra . Ac si dicat: In corde libidines resecate, ne exterius turpiter in fornicationem cadatis. Nam castus corpore non tamen corde, nullum praemium habet in repromissione, quia secundum Veritatis dictum: Qui viderit mulierem ad concupiscendes prohibeantur a corde, non
Abbreviated transcription (Latin):
Que dõ narime suꝑiurtutes eximias humilitas yonorata consureit
qni es̃i dignatio mauestatis assũ psit. Dicit abbas antoniꝰ. Uidi om̃sia¬
queosinimici:⁊ ensossintra. ungemiscens diti. Cuisputas transiet istose
it audiui nocẽ dicenes. Humilitas. Dicebat abbas serapion arsua istas¬
tos hab oes corporales plusꝙ fili m̃stacharias fecie in ꝑueniaa miu¬

Expanded text:
Quae ideo maxime inter virtutes eximias humilitas honorata consurgit, quoniam eam dignatio majestatis assumpsit. Dixit abbas Antonius : Vidi omnes laqueos inimici tensos in terra, et ingemiscens dixi: Quis putas transiet istos? Et audivi vocem dicentem: Humilitas. Dicebat abbas Serapion: Quia multos labores corporales plusquam filius meus Zacharias feci, et non