comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intcrdum anma
iacens incorpore suo: to¬
tis membrorum disso¬
to doctore offertur curan¬
da domino. Quecum mmi¬
scricordia cius sanata fu¬
crit. tantum roboris acci¬
pit: ut portet statin lec¬
tulum suum. Et ecce qui¬
dam de scribis dixerunt
intra se. Hic blasphemat.
cenite domino. Ego sum
qui delco miquitates tu¬
as. Consequenter ergo se
be quia hominem pũta¬
bant et uerba dei nõ intel¬
ligebant: arguunt cum
blasphemie. Sz dominus
uidens cogitaciones coꝵ
ostendit se deum qui potest
occulta cognoscere. et quo¬
dammodo tacens loquit.
Cadem maiestate et poten¬
cia qua cogitaciones ur̃as
intueor possum et homini¬
bus delicta dimittar.

Expanded text:
interdum anima jacens in corpore suo, totis membrorum virtuto doctore offertur curanda Domino, 49 quae si misericordia ejus sanata fuerit, tantum roboris accipit, ut portet statim lectulum suum. Et ecce quidam de Scribis dixerunt intra se: Hic blasphemat. cente Domino, Ego sum qui deleo iniquitates tuas . Conseribae, quia hominem putabant, et verba Dei non intelligebant, arguunt eum blasphemiae. Sed Dominus videns cogitationes eorum, ostendit se Deum, qui possit cordis occulta cognoscere, et quodammodo tacens loquitur: Eadem majestate et potentia qua cogitationes vestras intueor, possum et hominibus peccata dimittere.
Abbreviated transcription (Latin):
dor ignis et de igne fulg
egrediens. Et animalia
bant et reuertebantur: in
similitudine fulguris
choruscantis. Cumq aspi¬
cerem animalia. apparu¬
ie rota una super terram

Expanded text:
ignis, et de igne fulgur egrediens. Et animalia ibant et revertebantur, in similitudinem fulguris coruscantis. Cumque aspicerem animalia, apparuit rota una super terram
Abbreviated transcription (Latin):
inicium sapiencie timor
domini. et cum fidelibus
in uulua concreatus est:
et cum clectis femimis gra¬
ditur. et cum iustis et fĩde¬
libus aguoscitur. Tnnor
domini scicucie religiositaͤ.
sicligiositas custodiet et ni¬
stificabic cor. iocunditatem
atq gaudium dabit. Ti¬
menti dominum bene crit.
it in diebus consumma¬
cionis illius benedicetur.
Plenitudo sapiencie tunc
re est deum: et plenitudo a
fructibus illius. Omnem
domum illius implebit
a generaciomibus. et reccp¬
tacula a thesauris illius.
Corona sapiencie timor
domini replens pacem et
salutis fructum. et uidit
et dinumerauit eam. Utra

Expanded text:
Initium sapientiae timor Domini; et cum fidelibus in vulva concreatus est, et cum electis feminis graditur, et cum justis et fidelibus agnoscitur. Timor Domini, scientiae religiositas. Religiositas custodiet, et justificabit cor, jucunditatem atque gaudium dabit. Timenti Dominum bene erit, et in diebus consummationis illius benedicetur. Plenitudo sapientiae est timere Deum, et plenitudfructibus ejus, omnem domum illius implebit a generationibus, et receptacula a thesauris illius. Corona sapientiae timor Domini, replens pacem, et salutis fructum: et vidit, et dinumeravit eam, utra
Abbreviated transcription (Latin):
uulneratus cupie¬
bat saturari de micis que
cadebant de mensa diuiti
et nemo illi dabas. Quia
gentilem quemq ad co

Expanded text:
vulneratus cupiebat saturari de micis, quae cadebant de mensa divitis, et nemo illi dabat. Quia gentilem quemque ad co
Abbreviated transcription (Latin):
non epediat regno tuo ut
insolescat. per licenciam.
Si t placet decerne ut per¬
cat: et decem milia talen

Expanded text:
non expediat regno tuo ut insolescat per licentiam. Si tibi placet, decerne ut pereat: et decem millia talen
Abbreviated transcription (Latin):
stoditur. si unum foramẽ
relinquitur apcrtum un¬
de ab hostibus intirtur:
et publicanus a longe
stans nolebat nec oculos
ad clum leuare. sed ꝑcu¬
ciebat pectus suum dicẽs.

Expanded text:
stoditur, si unum foramen apertum relinquitur, unde ab hostibus intretur. Et publicanus a longe stans nolebat nec oculos ad coelum levare, sed percutiebat pect
Abbreviated transcription (Latin):
te apprehendere artem nolũt:
quia infurmos se esse conspi¬
auint: quasi et peccatores se
fatentur. et dominum repel

Expanded text:
e apprehendere arcem nolunt, quia infirmos se esse conspiciunt, quasi et peccatores se fatentur, et Dominum repel
Abbreviated transcription (Latin):
sparsisti: et timens abii. et
abscondi talentum tuum
in terra: ecce habes quod tuũ
est. Notandum ꝙ mutilis
seruus durum dũm uocat:
cui tamen ad lucrum deser¬
uire dissimulat: et tumuis¬
se se dicit in lucrum talentũ
expendere: qui hoc soluintune
debucrat ne hoc sine lucro ad

Expanded text:
t abscondi talentum tuum in terra, ecce habes quod tuum est. Notandum quod inutilis servus durum dominum vocat, cui tamen ad lucrum deservire dissimulat, et timuisse se dicit in lucrum talentum expendere, qui hoc solum timere debuerat, ne hoc sine lucro ad
Abbreviated transcription (Latin):
nomine. ut quos unus
hore habebat spacium si¬
mul tranfferendi osten¬
derentur. Cum igitur utrũ¬
qsz laboraretur. quatinus
nisionis manifestate ñ
dicta cenomannica urbe
egressi oraculi diuini au¬
ditores carpebant iter y¬
taliam duceris. Siier¬
tentesq in monasteriũ
floriacum hospitandi q̃¬
cia compererunt prefatũ
uenerabilem uirum ay¬
gulphum preceptis ab¬
batis sii obsequentem:

Expanded text:
nomine, ut quos unius urnae habebat spatium, simul transferendi ostenderentur. Cum igitur utrinque laboraretur, quatenus visionis manifestae non dicta Cenomanica urbe egressi, oraculi divini auditores carpebant iter Italiam ducens: divertentesque in monasterium Floriacum hospitandi gratia, compererunt praefatum venerabilem virum Aigulfum praeceptis abbatis sui obsequentem
Abbreviated transcription (Latin):
tis diebus uite sue eti¬
bat per singulos annos
cirtuiens bethel. et galgal.
st maspbat. et iudicabat¬
in israclem in supra dictiᷤ
locis: reucrtebaturqz in rã¬
atha. Ibi enm erat dñs ciꝰ.
et ibi iudicabat israclem.

Expanded text:
tis diebus vitae suae, et ibat per singulos annos circumiens Bethel, et Galgala, et Masphat, et judicabat Israelem in supradictis locis, revertebaturque in Ramatha. Ibi enim erat domus ejus, et ibi judicabat Israel .
Abbreviated transcription (Latin):
¶ciuitate a recio na¬
talis sancti donati ep̃ĩ et
martiris. Qui nutritus
a sancto pigmenio pbr̃o
in ticulo beati pastoris e¬
ruditus est non solum
in diuinis: uerum et in
humanis litteris suffi

Expanded text:
civitate Aretio, natalis sancti Donati episcopi et martyris: qui nutritus a sancto Pigmenio presbytero, in titulo beati pastoris, eruditus est, non solum in divinis, verum in humanis litteris suffi
Abbreviated transcription (Latin):
mea ad cos. Non enuim ad
populum profundi ser¬
monis et ignote lingue.
tu mitteris. quorum nõ
possis audire sermones.
Et si ad illos mitttris ip̃i
audirent te. Domus au¬
tem ifrael nolunt audire
te quia nolunt au dux
me. Omnis quippe dom
israel attrita fronte est:⁊
duro corde. Ecce dedi faci¬
em tuam ualentiorem
facicbus corum: et fron¬
tem tuam duriorem frõ¬
tibus corum. Ut ad amã¬
tem. et silicem dedi faciẽ
tuam. Ne tuncas cos ne¬
qz metuas a facie eorũ:
quia domus exasperans

Expanded text:
m dicit: Non enim ad populum profundi sermonis et ignotae linguae tu mitteris, quorum non possis audire sermones; Et si ad illos mittereris, ipsi audirent te. Domus autem Israel nolunt audire te: quoniam nolunt audire me. Omnis quippe domus Israel attrita fronte est, et duro corde. Ecce dedi faciem tuam valentiorem faciebus eorum, et frontem tuam duriorem frontibus eorum. Ut adamantem, et ut silicem dedi faciem tuam: Ne timeas eos, neque metuas a facie eorum: quia domus exasper
Abbreviated transcription (Latin):
no signo percus¬
si pagani simul
tum xp̃ianis deitatem
xp̃i confessi sunt: ac cir¬
citer septuaguita nouẽ
per baptisium saluate
sunt. Multis ergo signi

Expanded text:
o signo perculsi pagani, simul cum Christianis deitatem Christi confessi sunt, ac circiter septuaginta et octper baptismum salvatae sunt. Multis ergo signi
Abbreviated transcription (Latin):
in digena patre cleutherio.
matre quoqz cusebia. Bo¬
nestatis bonoratisq pa¬
rentibus procreatus cst.
Cuius genitrix pro eo qd̃
hunc post alterum intra
breue spacium concepis¬
set in utcro. pudore mota
muliebri. cupiebat ante

Expanded text:
indigena patre Eleutherio matre quoque Eusebia honestis honoratisque parentibus procreatus est. 2 Cuius genetrix, pro eo quod hunc post alterum intra breve spatium concepisset in utero, pudore mota muliebri, cupiebat ante
Abbreviated transcription (Latin):
dominus unde eme¬
rentur panes adtur
bas: et ait scriptura. Hoc
autem dicebat temptans
cum discipulum scilicet
phylippum quem inter¬
rogaucrat: ipse enim scie¬
bat quid esset faccinus:
Cui ergo bono temptabat
nisi quia ignorantiam
discipuli demonstrabat.
ct forte in demonstracio¬
ne ignorancie discipuli
aliquid significauit. Ap¬
parebit ergocum ipsum
sacramentum de quinq
qui: et quid significit ĩdi¬
care. Ibi cram indebumis.
quarc dominus in boc fc̃o
ignoranciam discipuli
uoluit interrogando quod

Expanded text:
Dominus unde emerentur panes ad turbas pascendas. Et ait Scriptura: Hoc autem dicebat tentans eum, discipulum scilicet Philippum quem interrogaverat. Ipse enim sciebat quid esset facturus. Cur ergo de bono tentabat, nisi quia ignorantiam discipuli demonstrabat? et forte in demonstratione ignorantiae discipuli aliquid significavit. Apparebit ergo cum ipsum sacramentum de quinque qui, et quid significet indicare. Ibi enim videbimus quare Dominus in hoc facto ignorantiam discipuli voluit in
Abbreviated transcription (Latin):
nouit dominus qui sũt
cius: corumq cor a flus¬
tibus seculi huius ad fu¬
ture uite tranquillitatẽ:
quasi ad soliditatem lit¬
toris uidendo ħ ẽ miscri¬
corditer uisitando pro¬
uchit. Piscatores autẽ
descenderant et lauabãt
recia. Siscatores sunt et

Expanded text:
ovit Dominus qui sunt ejus. Eorumque cor a fluctibus saeculi hujus ad futurae vitae tranquillitatem quasi ad soliditatem littoris vivendo, hoc est misericorditer vitando, provehit. Piscatores autem descenderant, et lavabant retia. Piscatores sunt E
Abbreviated transcription (Latin):
membra. Et ecce repente
dum quiesceret. iusum
est ci astitisse sanctum e¬
ligium. atq oculos cius¬
dem mulcendo tetigisse
cutellum eciam uel for¬
cipem in specie medici ma¬
nu gestans compedes li¬
gue cius leuiter abscidis¬
se. Et e hoc continuo ex¬
perge facta oculis iam a¬
pertis cepit nouam con¬
tueri lucem: ac peros ex¬
crearr cuorem. Quoaf¬
fluenter egesto protimi
climatum formauit ciꝰ
lingua uerbum: et post
hoc iam sana facta crur¬
gens et adorans regressa
est ad propriam uillã.

Expanded text:
membra. Et ecce! repente, dum quiesceret, visum est ei adstitisse sanctum Eligium atque oculos eiusdem mulcendo tetigisset, cultellum etiam vel forficem in specie medici manu gestans, conpedes linguae eius leniter abscidisse. Et ex hoc continuo expergefacta, oculis iam apertis, coepit novam contueri lucem ac per os excreare cruorem, quo affluenter egesto, protinus elimatum formavit eius lingua verbum. Et post hoc iam sana facta, exsurgens et adorans, regressa est ad propriam villam.
Abbreviated transcription (Latin):
sceuen. Et iterum ipse do¬
minus gamaliel. ipsa
similitudine et codem sce¬
mate apparuit michi si¬
michi. Quare neglexisti
ire. et dicere sancto episco¬
po iohanm: Et ego respõ¬
di ei. Timui domine mox
ad primam iusionem
hec nunciare. ne uiderer
seductor esse. Deprecatus
sum cuim ut si a deo mis¬
sus fuisses ad me. denuo
ac tercio appareres michi

Expanded text:
sceven. Et iterum domnus Gamaliel eadem similitudine, eodemque schemate apparuit mihi, sidicens: Quare neglexisti ire, et dicere sancto episcopo Joanni? Et ego respondi: Timui, domine, mox ad primam visionem haec nuntiare, ne viderer seductor esse. Deprecatus sum autem, ut si a Domino missus fuisses ad me, denuo ac tertio appareres mihi
Abbreviated transcription (Latin):
pus incũ sepcli. et honorẽ
habebis matri tue. omni¬
bus dicbus iite cius. me¬
mor cnmi esse debes. que
et quanta pericula passa
sit propter te in utcrosuo.
Cum autem et ipsa com
peccato conseucias. et pre¬
Ex substancia tua fac ele¬
mosmnam. et noli auert̾e
facicm tuam ab ullo pau¬
pere. Ĩ ta cnum fict. ut nec
auertatur facies domini.
Quomodo potueris ita e¬
sto miscricors. Si multũ
tibi fucric habundanter
tribue. si criguum fucrit:
cciam exignum libentcr

Expanded text:
um sepeli; et honorem habebis matri tuae omnibus diebus vitae ejus: memor enim esse debes, quae et quanta pericula passa sit propter te in utero suo. Cum autem et ipsa comppeccato consentias, et praeEx substantia tua fac eleemosynam, et noli avertere faciam tuam ab ullo paupere: ita enim fiet, ut nec a te avertatur facies Domini. Quomodo potueris, ita esto misericors. Si multum tibi fuerit, abundanter tribue: si exiguum tibi fuerit, etiam exiguum l
Abbreviated transcription (Latin):
ne dispensata ucr¬
titur in iusticiam quãto
magis scrmo diuinus ĩ
quo nulla est iniquitas.
qui apostolis creditus cst.
si bene fucrit dispensatus.
dispensatores suos leuab
in celum. Quamobrem
sequitur. Qui fidelis est ĩ
minimo. hoc est in cama¬
libus. et in multis fidelis

Expanded text:
ne dispensata uertitur in iustitiam, quanto magis sermo diuinus, in quo nulla est iniquitas, qui et apostolis creditus est, si bene fuerit dispensatus, dispensatores suos leuabit in csequitur: Qui fidelis est in minimo, hoc est in carnalibus, et in multis fidelis
Abbreviated transcription (Latin):
et illud omntti¬
conuenit quod ad
comuin ebronis pro fi¬
de iusti collatum est. Cu¬
ius ingrediente domũ
trona rem admirabilẽ
quisita a conuige quod
esset qd̃ inspiceret ait. Ec¬
ce beatus germanus cor¬
nuta facie michi uidet᷑
incedere. Qued bene pene
uix ualeo aut intueri lu¬
mine aut sermone conf¬
rum nouo more corm¬
bus radiantem. Const̃¬
nataq mirabatur mu

Expanded text:
ec illud omitticonvenit, quod ad domum Aebronis pro fide iusti conlatum est. Cuius ingreproclamat rem mirabilem quisita a conjuge quid esset quod inspiceret, ait: Ecce beatus Germanus cornuta facie mihi videtur incedere: quod pene vix valeo aut intueri lumine, aut sermone confrum novo more cornibus radiantem. Consternataque mirabatur mu
Abbreviated transcription (Latin):
orporalem ergo pre¬
senciamdomini q̃¬
rebat. qui per spiritum a¬
misqmͣ decrat. Minusi¬
taq in illo credidit. quẽ
non putaint posse salu¬
tem dare. nisi presens esset
et corpore. Si cnm perfecte
credidisset proculdubio

Expanded text:
orporalem ergo praesentiam Domini quaerebat, qui per spiritum nusquam deerat. Minus itaque in illo credidit, quem non putavit posse salutem dare, nisi praesens esset et corpore. Si enim perfecte credidisset, procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
cclesia ccrmmus.
quia pleriq dum bene mi¬
instrant exteriora que acci¬
piunt: per adiuictam gͣti¬
ani ad intellectum quẽq
misticum perducuntur:
ut eciam ad interna intel¬
ligenda polleant. qui exte¬
riora fideliter ad ministrãt
Erneralis cum mox sen¬
tencia subditur: qua dicit.
Omni enim habenti dabit

Expanded text:
cclesia cernimus, quia plerique dum bene ministrant exteriora quae accipiunt, per adjunctam gratiam ad intellectum quoque mysticum perducuntur, ut etiam de interna intelligentia polleant qui exteriora fideliter administrant. 6. Generalis etiam mox sententia subditur, qua dicitur: Omni enim habenti dabit
Abbreviated transcription (Latin):
quieuit: promisitq se
urbe egressurum. Prori¬
ma ig̾itur nocte saluta¬
tis fratribus: celebrata
oracione proficisci solus
cepit. Tibi uentum ẽ ad
occurrere: et adorans cũ
Intellexit autem petrus
deretur: quem pati con¬

Expanded text:
it et promisit se Urbem egressurum. Proxima nocte salutatis fratribus et celebrata oratione, proficisci solus coepit. Ubi ventum est ad occurrere. Et adorans eum Intellexit de sua deretur, qui pati
Abbreviated transcription (Latin):
celesie cultor negligens
uinec frequenter a sancto
uiro pro igna uia uel se¬
gnicia sua uerbis corri¬
piebatur. Nam et multi¬
modis emeudari cum
cupiens. minas ci uer¬

Expanded text:
esiae ejus cultor negligens vineae frequenter a sancto viro pro ignavia vel segnitia sua verbis corripiebatur; nam et multimodis emendare eum cupiens, minas ei ver
Abbreviated transcription (Latin):
us iste homo est
nisi ille de quo per
prophetam dicitur et ho¬
mo est et qui cognoscitcũ:
Qui frcit cnam magnã:
quia sacictatem nobis
dulcedinis marne prepa

Expanded text:
est iste homo, nisi ille de quo per Prophetam dicitur: Et homo est, et quis cognovit eum? Qui fecit coenam magnam, quia satietatem nobis dulcedinis internae praepa
Abbreviated transcription (Latin):
temptacionum suarum
motibus non consenciẽ¬
do succumbere: sed regen¬
do prcesse noucrunt. Et ce
ce quidam legis peritis sur¬
rocit: temptans cum ⁊ di¬
cens. Magister. quid faciẽ¬
do uitam aecrnam posside¬
bo: Legisperitus qui de iu¬
ta ctcrna dominum inter¬
rogans temptat occasionẽ
ut reor temptandi: de ip̃is
sit. ubi ait. Gaudete autẽ
qd̃ nomina ur̃a scripta¬
sunt in cclis. Scd ipsa sua
temptacionc declarat. qmͣ
ucra sit illa domini con¬
fessio qua patri loquitur
quod abscondisti bec a sa¬
pientibus et prudentib
st reuclasti ca paruulis.

Expanded text:
tentationum suarum motibus non consentiendo succumbere, sed regendo praeesse noverunt. Vos ece quidam legisperitus surrexit, tentans illum et dicens: Magister, quid faciendo vitam aeternam possidebo? Legisperitus qui de vita aeterna Dominum tentans interrogat, occasionem, ut reor, tentandi de ipsis sit, ubi ait: Gaudete autem quod nomina vestra scripta in coelis sunt, sed ipsa sua tentatione declarat, quam vera sit illa Domini confessio, qua patri loquitur: Quod abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis.
Abbreviated transcription (Latin):
Porro samuel nondum
sciebat dominum. neq re¬
ulatus fuerat ei sermodo¬
mini. Et adiccit dominu
et uocauit ad huc samuel
tercio. Qui consurgens a¬
biit ad bely: t ait. Ecce ego:
quia uocasti me. intellex
ego hely quia dominus
uõcaret pucrum: et ait
ad samuel. Dade et dormi.
Et si deinceps nocaucrit te:
dices. Loquert domine: qr
audit seruus tuus. Abiit
ergo samuel: et dormiuit
et stetit et uocauit sicuti uo¬
cauerat secundo. Samuel
samuel. Et ait samuel. Lo
quicumqz audicrit tunc̃c
ambe aures cus. In die
illo suscitabo aduersum
bely. omnia que loquut
sum suꝑ domum cus. in¬
cipiam et complebo. Pre¬
dixi enim ꝙ iudicaturus
essem domum cius incter¬
num propter iniquitatẽ.
co qd̃ nouerat indigne a

Expanded text:
porro Samuhel necdum sciebat Dominum neque revelatus fuerat ei sermo Domini et adiecit Dominus et vocavit adhuc Samuhel tertio qui consurgens abiit ad Heli et ait ecce ego quiigitur Heli quia Dominus vocaret puerum, et ait ad Samuelem: Vade, dormi, et si deinceps vocaverit te, dices: Loquere, Domine, quia audit servus tuus. Abiit ergo Samuel, et dormivit et stetit, et vocavit, sicut vocaverat secundo, Samuel, Samuel. Et ait Samuel: Loqquicumque audierit, tinnient ambae aures ejus. In die illo suscitabo adversum Heli omnia quae locutus sum super domum ejus: incipiam et complebo. Praedixi enim ei quod judicaturus essem domum ejus in aeternum propter iniquitatem, eo quod noverat indigne a
Abbreviated transcription (Latin):
omni fornicacio¬
ne. et preter uxorem tuam.
nunqmͣ paciaris crimen
sare. superbiam nunqmͣ
in tuo sensu aut in tuo u̾¬
bo dominari permittas. In
ip̃a crim micium sump¬
sit omnis perdicio. Quicũ¬
q aliquid tibi operatus
fucrit. statim mercedem ci

Expanded text:
omni fornicatione, et praeter uxorem tuam nunquam patiaris crimen scire. Superbiam autem nunquam in tuo sensu aut in tuo verbo dominari permittas: in ipsa enim initium sumpsit omnis perditio. Quicumque aliquid tibi operatus fuerit, statim mercedem ei
Abbreviated transcription (Latin):
ut seructur: quia studiũ
celestis desideni a malignis
spintibus custodie nõ suf¬
ficit: qui hoe ab humans
landibus non abscondit.
triam pergius. Maligni
autem sp̃c: iter nr̃m quasi
quidam latrunculi obsidẽt.

Expanded text:
r, quia studium coelestis desiderii a malignis spiritibus custodire non sufficit, qui hoc ab humanis laudibus non abscondit. triam pergimus. Maligni autem spiritus iter nostrum, quasi quidam latrunculi, obsident.
Abbreviated transcription (Latin):
nullus intelligit metetuũ
pcribũt. Qui autẽ rliqui
fucrint. aufercutur ex cis:
morictur et non in sapĩa.
Uoca ergo si est qui tibi respõ¬
dcat. et ad aliquem scõrũ ⁊¬
uertere. Uirum stultum ĩ¬
terficit iracundia: et par¬
uulum occidit inuidia. E¬
go indi stultum firma ra¬
dice. et maledixi pulchritu¬
dini cius statini. Itẽ de codẽ

Expanded text:
nullus intelligit, in aeternum peribunt. Qui autem reliqui fuerint, auferentur ex eis: morientur, et non in sapientia. Cap. V. Voca ergo, si est qui tibi respondeat, et ad aliquem sanctorum convertere. Vere stultum interficit iracundia, et parvulum occidit invidia. Ego vidi stultum firma radice, et maledixi pulchritudini ejus stati
Abbreviated transcription (Latin):
crti. uos uidici per flctus co¬
tidie et lamenta prepara-¬
te. Cum certa mors manc¬
at omnibus: nolite de tẽ¬
poralis uite prouidencia ĩ¬
carta cogitare: terrenarum
rerum uos cura non agra

Expanded text:
ti vos judici per fletus quotidie et lamenta praeparate; cum certa mors maneat omnibus, nolite de temporalis vitae providentia incerta cogitare: terrenarum rerum vos cura non aggra
Abbreviated transcription (Latin):
genti metu presabantur.
Deinde i amomnibus
inde recedentibus solaq
cathena dissipata testĩo¬
nio remanente. cum a¬
liquod horarum fluxis¬
set spacium superuenit
cp̃r eiusdem loci. et audiẽ
de miraculo qd̃ ibi tunc
acciderat iusus est ad ho¬
ram dubitasse. Qui sta¬
tun inde progrediens. cũ
ascendisset qq̃uum quo
illic aduectus fuerat mã¬
suctissimum mox ab
eo in terram proiectus:
grauissimis laboribus
est confectus. Et confestĩ
culpe dubictatis ep̃c re¬
miniscens palam corã
omnibus confiteri est
compulsus. Sicq inde
subleuatus. et salutem
post dies pliuimos ad¬
cptus. cautus deinceps
in talibus est redditus.

Expanded text:
genti metu precabantur. Deinde jam omnibus inde recedentibus, solaque catena dissipata in testimonium remanente, cum aliquod horarum fluxisset spatium, supervenit episcopus ejusdem loci, et audiens de miraculo quod ibi tunc acciderat, visus est ad horam dubitasse, qui statim inde progrediens, cum ascendisset equum pro illic advectus fuerat mansuetissimum, mox ab eo in terram projectus, gravissimis livoribus est confectus. Et confestim culpam dubietatis episcopus reminiscens, palam coram omnibus confiteri est compulsus: sicque inde sublevatus, et salutem post dies plurimos adeptus, cautus deinceps in talibus est redditus.
Abbreviated transcription (Latin):
dias. Multo enim mclior
est obediencia: qmͣ stulco¬
rum uictume qui nesciũt
quid faciant mali. Ne te¬
mere quid loquaris neqs
cor tuum sit uelox ad pro¬
ferendum sermonem corã
dco. Dens cnim in celo: et tu
super terrai. Idcirco sĩt pau¬
ci sermones tui. Multas

Expanded text:
i. multo enim melior est oboedientia quam stultorum uictimae, qui nesciunt, quid faciant mali. Ne temere quid loquaris, neque cor tuum sit uelox ad proferendum sermonem coram deo. deus enim in caelo et tu super terram: idcirco sint pauci sermones tui. multas
Abbreviated transcription (Latin):
humanc nature conun¬
xit quando deum ante se¬
cula ficri uoluit hominẽ
in fine seculorum. S
quia ex duabus ꝑsoms
ficr solet ista conunccio:
absit hoc ab intellectibus
m̃ris. ut personam dei et
honnins e redemptoris
pcisonis credamus uni¬
tam. Ex duabus quippe
atqz in duabus hunc ri¬
naturiᷤ existere dicumus.
.ses er duabus persoins
compositum credi ut ne¬
phas uitamus. Apercius
igitur acqz secuus dici
potest. quia in hoc pater
regi filio nupcias fecitq
a per incarnacionis mi¬
sterium sanctam eeclesiã

Expanded text:
humanae naturae conjunxit, quando Deum ante saecula fieri voluit hominem in fine saeculorum. Sed quia ex duabus personis fieri solet ista conjunctio, absit hoc ab intellectibus nostris, ut personam Dei et hominis Redemptoris personis credamus unitam. Ex duabus quippe atque in duabus hunc naturis existere dicimus; sed ex duabus personis compositum credi, ut nefas, vitamus. Apertius ergo atque securius dici potest quia in hoc Pater regi Filio nuptias fecit, quo ei per incarnationis mysterium sanctam Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
nos barbati et debileᷤ
dicimus: qui ire ad regna
celestia puellas per fenum
uidemus: quos ira superat
supribia inflat: ambicio
ꝑturbat. luxuna ĩ qͣnat. Q
si adipisci regna celoꝵ ꝑ bel¬
sũ nob̾t̾pe sit: ꝙ dcũ nolumꝰ
saltẽ ꝑ pacen seq̃. Ecce nul-¬
li nr̃m h̾ tẽpore dic deꝰ ꝓ me
morere: s illicita tãtũmodo
in te desideria occide. leccio uii.¬
ui ergo in pace subi

Expanded text:
nos barbati et debiles dicimus, qui ire ad regna coelestia puellas per ferrum videmus, quos ira superat, superbia inflat, ambitio perturbat, luxuria inquinat? Qui si adipisci regna coelorum per belsum nobis turpe sit, quod Deum nolumus saltem per pacem sequi. Ecce nulli nostrum hoc tempore dicit Deus: Pro me morere, sed: Illicita tantummodo in te desideria occide. Qui ergo in pace subi
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i et predicacionẽ
cuuangelii omnes affect̃
contempserunt: atqz di¬
uicias et seculi uolupta¬
tes: isti centuplum recipi¬
ent. et uitam eternain pos¬
sidebunt. Ex occasione hu¬
ius sentencie quidam in¬
treducunt nille annos
post resurreccionem dicẽ

Expanded text:
i et praedicationem evangelii omnes affectus contempserint, atque divitias et saeculi voluptates, isti centuplum recipient, et vitam aeternam possidebunt. Ex occasione hujus sententiae quidam introducunt mille annos post resurrectionem, dice
Abbreviated transcription (Latin):
set helyab frater cius maior.
loquente cocum aliis: ra¬
tus est contra dauid. ⁊ ait.
Quare uenisti. et quare de¬
reliquisti panculas oues
illas in deserto: Ego noui
superbiam tuam. et nequa¬
ciam cordis tui. quia ut
ideres prelium descendisti.
Et dixit dauid. Quid frci:
Runquid non uerbum
est: Et declinauit paululũ
ab eo ad alium. Dicitq
cundem sermoncin. Et re¬
respondit ei populus uer¬
bum sicut et prius. Audi¬
ta sunt autem uerba que
locutus est dauid. et annũ¬
ciata in conspectu saul. Ao

Expanded text:
set Heliab frater eius maior loquente eo cum aliis iratus est contra David et ait quare venisti et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto ego novi superbiam tuam et nequitiam cordis tui quia ut videres proelium descendisti et dixit David quid feci numquid non verbum est et declinavit paululum ab eo ad alium dixitque eundem sermonem et respondit ei populus verbum sicut et prius audita sunt autem verba quae locutus est David et adnuntiata in conspectu Saul a
Abbreviated transcription (Latin):
interrogati tacent
qui contra se dictum qͥs¬
quid dixerint uident. Nã
si licet sabbato curare. qͣre
saluatorem an currt ob

Expanded text:
interrogati tacent, qui contra se dictum quidquid dixerint, vident. Nam si licet Sabbato curare, quare Salvatorem an curet ob
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ crusalem cuitas pacis
illa celestis. acuius beati¬
tudine lapsus: in hanc
mortalem miseraiq ui¬
tam deuenit. quain bene
icricho que luna intcrpre¬
tatur. significat uariis
uidelicet defectuum labori¬
bus crroribusq semꝑ in

Expanded text:
rusalem civitas pacis illa coelestis, a cujus beatitudine lapsus in hanc mortalem miseramque vitam devenit. Quam bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis, videlicet, defectuum laboribus erroribusque semper in
Abbreviated transcription (Latin):
exterius habuit. qui accep¬
te legis deliciis adnitorẽ
usus est non ad ucilita¬
tem: Quem uero lazartis
ulccribus plenus: nisi
gentilem populum fig̾a¬
licer exprimit: Qui dum
conucisus ad deum pcc̃a
sua confiteri non erubu

Expanded text:
exterius habuit, qui acceptae legis deliciis ad nitorem usus est, non ad utilitatem? Quem autem Lazarus ulceribus plenus, nisi gentilem populum figuraliter exprimit? qui dum, conversus ad Deum, peccata sua confiteri non erubu
Abbreviated transcription (Latin):
Epe fratres inci so¬
let cuenire quod di¬
cout persona potens fa¬
mulum habeat despectũ.
Cumqz per cum suis for¬
te uel ortrancis aliquod
responsum mandat: nõ
despicitur persona loquẽ¬
tis serui: quia scruatur
in corde reuerencia mit¬
tentis domini. Nec pen¬
sant qui audiunt per
quem: sed quid uel a qͦ
audiant. ita ergo fratres
ita nos agite. ut si nos for¬
sitan digne despicitis: in
mente tamen ur̃a uocan¬
tis domini reuerenciam
seruate. Conuiue fier
sumini prĩs familias
libenter obedite corda ur̃a

Expanded text:
epe, fratres mei, solet evenire quod dico, ut persona potens famulum habeat despectum; cumque per eum suis forte vel extraneis aliquod responsum mandat, non despicitur persona loquentis servi, quia servatur in corde reverentia mittentis domini. Nec pensant qui audiunt per quem, sed quid vel a quo audiant. Ita ergo, fratres, ita vos agite, et si nos forsitan digne despicitis, in mente tamen vestra vocantis Domini reverentiam servate. Convivae fieri summi patrisfamilias libenter obedite. Corda
Abbreviated transcription (Latin):
trum perseucraret in sentẽ¬
cia. Dixerat cnum cis se esse
iudcum. Quod cum audi¬
set aman. et experimento
probasset qd̃ mardocheus

Expanded text:
trum perseveraret in sententia dixerat enim eis se esse Iudaeum quod cum audisset Aman et experimento probasset quod Mardocheus
Abbreviated transcription (Latin):
clygn deportatus. cu
ante cus tumbam fu¬
isset proiectus: post bre¬
ue interuallum con¬
fessore orante. et eterna
pictate largiente reddi
dic soliditatem in uniũ
qz ita sanus effectus ẽ.
atqz ita bases cuus e
plante ibi consolid pͥate
sunt: ut nullum dem¬
ceps uestigium claudisa¬
cionis in cunctis mem¬

Expanded text:
 deportatus, atque ante ejus tumbam fuisset projectus, post breve intervallum, confessore Domini orante, et aeterna pietate largiente, reddidit soliditatem in univerque mox sanus effectus est, atque ita bases ejus et plantae consolidatae sunt, ut nullum deinceps vestigium claudicationis in cunctis e
Abbreviated transcription (Latin):
cuñi sumus peccata patrũ
nr̃orum qui dereliquerũt¬
et adoraucrunt deos alie¬
nos pro quo scelere dati sũt
aucam alterum deum ne¬
samus preter ipsum ex¬
pectemus humles conso¬
lacionem cius et erquiret
sanguinem nr̃m de afflic¬
cionibus municorum no¬
strorum: et humiliet gen¬
tes omnes quecumq in¬
surgunt contra nos. et fa¬
ciat illas sine honore dñs
deus nr. Et nunc fratres
quoniam uos qui estis
pbr̃i in populo der ⁊ ex uob̃
pendet amma illorum.

Expanded text:
cuti peccata patrum nostrorum, qui dereliqueruntet adoraverunt deos alienos, pro quo scelere dati sunt autem alterum Deum nescimus praeter ipsum: exspectemus humiles consolationem ejus, et exquiret sanguinem nostrum de afflictionibus inimicorum nostrorum, et humiliabit omnes gentes, quaecumque insurgunt contra nos, et faciet illas sine honore Dominus Deus noster. Et nunc, fratres, quoniam vos estis presbyteri in populo Dei, et ex vobis pendet anima illorum
Abbreviated transcription (Latin):
principibus et seruis suis
pro coniunccione. et nup¬
cus. Hester. et dedit requiem
uniucrsis prouincus. as
est iuxta magnificenciã

Expanded text:
principibus et servis suis pro coniunctione et nuptiis Hester et dedit requiem in universis provinciis ac est iuxta magnificentia
Abbreviated transcription (Latin):
Ed nos scpe duma¬
liis rebus incendi¬
mus sic ut alia negliga¬
mus. et ubi negliginus.
ibi proculdubio ocłmñ
habemus. Nam cece pha¬
riscus ad crhibendam ab¬
stincnciam ad impendẽ

Expanded text:
ed nos saepe dum aliis rebus intendimus, fit ut alia negligamus; et ubi negligimus, ibi procul dubio oculum non habemus. Nam ecce Pharisaeus ad exhibendam abstinentiam, ad impende
Abbreviated transcription (Latin):
ergotimor domin
populum. et egressi
sunt quasi iurunus. Ne¬
censuitqz cos in bethel. fue¬
runtq filiorum israel tre¬
centa milia. uirorum au¬
tem iuda triginta milia.
Et dixerunt nunciis. qui
uencrant. Sic dicctis in¬
ris qui sunt in iabes ga¬
laad. Cras erit nobis salꝰ.
cum incaluerit sol. Uene
runt ergo nuncii: et nar¬
raucrunt uiris iabes. Qͥ
letati sunt et dixcrunt. Ma¬
ne exibimus ad uos et fa¬
cietis nobis omne quod
placuerit uobis. Et factũ
est cum uenisset dies crasti¬
nus. constituit saul ppl̾i̾
in tres partes. et ingressus
est media castra in uigili¬
a matutina: et ꝑcussit amõ
usqz dum incalesceret die ᷤ
sicliqui autem disꝑsi sũt
ita ut non d relinq̃rentur
in cis duo pariter. Et ait
populus ad samudem.
Quis est iste qui dixit. p¬
saul non regnabit super
nos. Date iũros: et inter¬
ficiemus cos. Et ait saul.
Non occidetur quisqmͣ in
die hac. quia hodie fecit do¬
minus salutem in isracl.

Expanded text:
ergo timor Domini populum et egressi sunt quasi vir unus et recensuit eos in Bezec fueruntque filiorum Israhel trecenta milia virorum autem Iuda triginta milia et dixerunt nuntiis qui venerant sic dicetis viris qui sunt in Iabesgalaad cras erit vobis salus cum incaluerit sol venerunt ergo nuntii, annuntiaverunt viris Jabes: qui laetati sunt; atque dixerunt: Mane exibimus ad vos: et facietis nobis omne, quod placuerit vobis. Et factum est, cum venisset dies crastina, constituit Saul populum in tres partes: et ingressus est media castra in vigilia matutina, et percussit Ammon usque dum inclaresceret dies: reliqui autem dispersi sunt, ita ut non derelinquerentur in eis duo pariter. Et ait populus ad Samuel: Quis est iste qui dixit: Saul num regnabit super nos? Date viros, et interficiemus eos. Et ait Saul: Non occidetur quisque in die hac, quia hodie fecit Dominus salutem in Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
poris et anme uicia di¬
mittere. Et datur nobis ĩ¬
telligencia propt̾ pec̃a plere¬
q cuenire corporum debi¬
licates. et idcirco forsitan
prius dimittuntur pcc̃a.
ut causis ablatis debili

Expanded text:
poris et animae vitia dimittere. Et datur nobis intelligentia propter peccata plerasque evenire corporum debilitates. Et idcirco forsitan prius dimittuntur peccata ut, causis debili
Abbreviated transcription (Latin):
ciombus suis circumspec¬
te agebant. ut ex diuinis
obtutibus in occulto. et
humano foris iudicio
placerent. iuxta illud a¬
postoli. Prouidemus em̃
bona non solum coram
deo: sed eciam coram ho¬
minibus. Et non crat ił¬
illis filius co quod esset
belysabethsterilis: et am¬
bo processissent in diebus
sius. Oiinitus est procu¬
ratum ut sterili matre
et utroqz parente prouec¬
cioris ctatis: iohannes
nascerctur. Quatenus

Expanded text:
ibus suis circumspecte agebant, ut et divinis obtutibus in occulto, et humano foris judicio placerent, juxta illud Apostoli: Providemus enim bona non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus . Et non erat illis filius, eo quod esset Elizabeth sterilis, et ambo processissent in diebus suis. Divinitus est procuratum ut sterili matre et utroque parente provectioris aetatis Joannes nasceretur, quatenus
Abbreviated transcription (Latin):
na amathites: et fecerunt
sicut locutus fucrat donn
faciem iob. dominus quoq
conueisus est ad penitenci¬
am iob. cum oraret ꝓ ami¬
cis suis. Et addidit quoqz
dominus quecumq fuc¬
rant iob dupplicia. Uencĩt
autem ad cum omnes fra¬
tres sui et uinuerse sorore ᷤ
suc. et cuncti qui nouerãt
cum prius. et comederuns
cum co panes in domo ciͣ.

Expanded text:
Naamathites et fecerunt sicut locutus fuerat ad faciem Iob Dominus quoque conversus est ad paenitentiam Iob cum oraret ille pro amicis suis et addidit Dominus omnia quaecumque fuerant Iob duplicia venerunt autem ad tres sui, et universae sorores suae, et cuncti qui noverant eum prius, et comederunt cum eo panem in domo
Abbreviated transcription (Latin):
postqm̃ mortuus
ist saul. et dauid reucrteretᷤ
a cede amalech et maneret
in sycherech. dies duos In
dic autem tertia apparuit
homo ueniens de castris
saul. ueste concissa et pul¬
uere aspersus capus. Et ut
ueuit ad dauid cccidit suꝑ
facien suam: et adoraun.
dixitq adcum dauid. Un¬
de uenis: Qui ait ad cum.
De castris isrł̾ fugi. Et dix
ad cum dauid. Quid est
ucrbum quod factum. est:
indica mͥ. Qui aistfugit
populus de prelio. ⁊nnil¬
ti corruentes ex populo
mortui sunt. sed et saul

Expanded text:
 mortuus est Saul, ut David reverteretur a caede Amalec, et maneret in Siceleg dies duos. In die autem tertia, apparuit homo veniens de castris Saul, veste conscissa, et pulvere aspersus caput: et ut venit ad David, cecidit super faciem suam, et adoravit. Dixitque ad eum David: Unde venis? Qui De castris Israel fugi. Et dixit ad eum David: Quod est verbum quod factum est? Indica mihi. Qui ait: Fugit populus ex praelio, et multi corruentes e populo mortui sunt, sed et Saul
Abbreviated transcription (Latin):
ost non multos
uero dies uuan¬
dalorum rex occubuit. et
flagellum. quodad suã
perniciem dispensãte deo
pro filiorum disciplina
tenuerat amisit. sicq fac¬
tum est ut ommpotẽtis
dei famulus paulinus
uera prediceret: et qui se
in scruicio solum tradide¬
rat. cum inpltis a scruici¬
o ad libertatem rediret. Il
lum iudelicet imitatus
qui formam serui assup̃¬
sis: ne nos essemus seri
peccati. Cuius sequens
uestigia paulinus ad tẽ¬
pus uoluntane senius

Expanded text:
ost non multos ero dies Vandalorum rex occubuit, et flagellum quod ad suam perniciem, dispensante Deo, pro fidelium disciplina acceperat amisit. Sicque factum est ut omnipotentis Dei famulus Paulinus vera praediceret, et qui se in servitium solum tradiderat, cum multis a servitio ad libelum videlicet imitatus, qui formam servi assumpsit, ne nos essemus servi peccati. Cuius sequens vestigia Paulinus, ad tempus voluntarie servus
Abbreviated transcription (Latin):
luit. Et locutus est super¬
be: et iurauit cum ira di¬
cens. Nisi traditus fucrit
iudas erercitus eius in
manus meas continuo
cum regressus fucro in pa¬
ce succendam domum istã.
Et eciit cum ira magna.
Et intraucrunt saccrdote
et steterunt ante faciem

Expanded text:
luit et locutus est superluit et locutus est superbe et iuravit cum ira dicens nisi traditus fuerit Iudas et exercitus eius in manus meas continuo cum regressus fuero in pace succendam domum istam et exiit cum ira magna et intraverunt sacerdotes et steterunt ante faciem
Abbreviated transcription (Latin):
nichanorem unum ex pn¬
cipibus sus nobiliorib
qui crat inunicicias ex¬
ercẽs contra i frael: et mã¬
dauit ci euertere populũ.
Et ueinit nichanor in ieru¬
salem cum erercitu ma¬
gno: et misit ad iidã ⁊ ad
fratres cius cum dolo u̾¬
bis pacificis dicens. Non
sit pugna inter me et uos
ueniam cum uns pau¬
cis: ut uideam facies ue¬
stras cum pace. et uenit
ad iudam et salutauerũs
se muicem pacifice et ho¬
stes crant parati rapere iui¬
dam. Et innotiit sermo
uide. quonam cum dolo
uencrat ad cum: et cont̾¬
ntus est ab co. etnoluit
ãplius uidere faciem cuiᷤͤ
Et cognouit nichanor q:
denudatum est consiliũ
cius: cxiit obuiam ude
in pugnam. iuxta ca¬
pharsalam. Et cociderunt
re quinqz milia uiri. et
fugerunt in cuiitatem da¬
iud. Et post hec uerba ascẽ¬
dit nichanor in montẽ
syon. et erierunt de sacer¬
dotibus populi salutare
cum in pace. et demonstra¬
re ci holocaustomata que
offerebantur pro rege. Et
uridens sprciit eos. et pol¬

Expanded text:
Nicanorem unum ex principibus suis nobilioribus qui erat inimicitias exercens contra Israhel et mandavit ei evertere populum et venit Nicanor in Hierusalem cum exercitu magno et misit ad Iudam et ad fratres eius cum dolo verbis pacificis dicens non sit pugna inter me et vos veniam cum viris paucis et videam facies vestras cum pace et venit ad Iudam et salutaverunt se invicem pacifice et hostes parati erant rapere Iudam et innotuit sermo Iudae quoniam cum dolo venerat ad eum et conterritus est ab eo et amplius noluit videre faciem eius et cognovit Nicanor quoniam denudatum est consilium eius et exivit obviam Iudae in pugnam iuxta Capharsalama et ceciderunt re quinque milia viri et fugerunt in civitatem David et post haec verba ascendit Nicanor in montem Sion et exierunt de sacerdotibus populi salutare eum in pace et demonstrare ei holocaustomata quae offerebantur pro rege et inridens sprevit eos et pol
Abbreviated transcription (Latin):
adlocum suum reuertitur.
em gyrat. et flectitur ad a¬
quilonem. lustrans um¬
uersa. In circuitu pergit
sp̃s. et in circulos suos re¬
uertitur. Omnia flumi¬
na intrant in mare: ⁊ ma¬
re non redundat. Ad locũ
unde exeunt flumina re¬
ucrtuntur ut iterum flu¬
ant. Cuncte res difficiles:
non potest cas homo expli¬
care sermone. Non satura¬
tur oculus uisur: nec auris

Expanded text:
revertitur: per meridiem, et flectitur ad aquilonem: Lustrans universa in circuitu pergit spiritus, et in circulos suos regreditur. Omnia flumina intrant in mare, et mare non redundat: Ad locum, unde exeunt flumina, revertuntur, ut iterum fluant. Cunctae res difficiles: non potest eas homo explicare sermone. Non saturatur oculus visu, nec aur
Abbreviated transcription (Latin):
le nouum. nec ualet quis¬
quain dicere: ccce hoc recc̃s
est. Iam enim precesserunt
te nos. Non est priorũ me¬
moria. sed nec corum qui¬
dem que post ca futura sũt:
crit recordacio apud eos.
qui futuri sunt in nouissiõ¬

Expanded text:
le nouum, nec ualet quisquam dicere: ecce hoc recens est; iam enim praecessit Salomon: Non est maiorum memoria, sed nec eorum quidem que postea futura sunt erit recordacio apud eos qui futuri sunt in novissi
Abbreviated transcription (Latin):
politus post terciũ
et dedit pacemonnubus.¬
cciam scrius sus et ancil¬
lis: et communicauit de
sacrificio altaris beati lau¬
rencii martiris. Et posita
mensa priusqmͣ cibum
suricretz uencrunt mili¬
tes et tenuerunt cum: et

Expanded text:
is, post tertium rediens, dedit pacem omnibus servis suis et ancillis; et communicavit de sacrificio altaris beati Laurentii martyris. Et posita mensa, priusquam cibum sumeret, venerunt milites et tenuerunt et
Abbreviated transcription (Latin):
ost dominiee resur¬
reccionis gloriã
ascensionisq trrumphũ.
ac spiritu paracliti de suꝑ¬
nis missionem: qui dis¬
cipulorum corda tempo¬
ralis penc adhuc formi¬
dine trepidancia repleuit.
scienciam omnium lin¬
guarum tribuendo: erãt
omnes credentes simul
cum mulieribus et ma¬
ria matre ihesu. ut lucas
narrat euuangelista. et
uerbum disseminabat.
crescebatqz numcrus credẽ¬

Expanded text:
Dominicae resurrectionis gloriam, ascensionisque triumphum, ac Spiritus Paracleti de supernis missionem, qui discipulorum corda temporalis poenae adhuc formidine trepidantia replevit, scientiam omnium linguarum tribuendo: Erant omnes credentes simul cum mulieribus et Maria mater Jesu, ut Lucas narrat evangelista, et verbum Dei disseminabatur, crescebatque numerus creden
Abbreviated transcription (Latin):
adiac cancopand̾e
dutorumiuci pa¬
itntes cium resisteronon
operi magis ac magis ĩ¬
sistere incẽpit. quousq oĩ¬
bus sodalibus transcẽsis :
magistrum quoq suũ
equipare iuderetur. Cũq
omnnia epotasset. in quib
ydonei doctores erant quoᷤ
in eodem uico inuenerat:
ad alium locum cui cum¬
datus uocabulum est. fe¬
stinus mnigrauit. S cũ
nec ibi uirum inueniret.
qui sibi sa crsficaret ad oĩ¬
a que querebat: quam ci¬
tissime a loco recessit et ad
urbem camnotensem que
in uicino erat conuola¬
uit: ubi diuersorum stu¬
diorum doctrinam habũ¬
dare cognouerat. Quo cũ
peruenisset iuuante sexpĩ
gracia ita ad plenum e¬
iuditus est: ut omnes
eum cum adtendunt
discipulum . mirarentur
factum esse magistrum.

Expanded text:
ali ac tanto pondere dictorum victi parentes, cum resistere non  coepto operi magis ac magis insistere coepit, quousque, omnibus sodalibus transcensis, magistrum quoque suum aequiperare videretur. 3. Cumque omnia epotasset, in quibus idonei doctores eraat, quos in eodem vico invenerat, ad alium vicum, cui Condatus vocabulum est, festinus migravit. Sed cum nec ibi virum inveniret, qui sibi satisfaceret ad omnia quae quaerebat, quam citissime loco recessit et ad urbem Carnotensem quae in vicino erat convolavit, ubi diversorum studiorum doctrinam abundare cognoverat. Quo cum pervenisset, iuvante se Christi gratia, ita ad plenum eruditus est, ut omnes eum, cum adtendunt, discipulum mirarentur factum esse magistrum.
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ clemosina ab omni
porrato eta morte liberat: ⁊
non pacictur ammã ire
in tencbris. fiducia ma¬
gua crit coram summo
deo clemosina: omnibus

Expanded text:
m elemosina ab omni peccato et a morte liberat, et non patietur animam ire in tenebras; fiducia magna erit coram summo Deo elemosina omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
sit dicens. Iohannes est
nomen cius. Et mirati
sunt unuiersi . Iohannes
inquit nomen cuis: boc
est non ci nos nomen im¬
ponuus: quia iam a
deo nomen accepit: habet
uocabulum suum quod
agnouimus non quod
eligius. Nec mircris si
nomen mulier quod ñ
audiuit asseruit: quan¬
do ei spinitus sanctus qui
angelo mandauerat re¬
uelauit. Neq poterat deũ
ignorare premincium:
que prophetauerat xp̃m.
Et bene additur quia ne¬
mo in cognacionecius
uocatur hoc nomine: ut
intelligas nomen non
generis esse sed nati. sc̃. ix.¬
¶pertum est autem

Expanded text:
dicens: Joannes est nomen ejus. Et mirati sunt universi. Joannes est, inquit, nomen ejus, hoc est, non ei nos nomen imponimus, quia jam a Deo nomen accepit, habet vocabulum suum quod agnovimus, non quod elegimus. Nec mireris, si nomen mulier quod non audivit asseruit, quando ei Spiritus sanctus qui angelo mandaverat revelavit, neque poterat Domini ignorare praenuntium quae prophetaverat Christum, et bene additur, quia nemo in cognatione ejus vocatur hoc nomine, ut intelligas nomen non generis esse, sed vatis. Apertum est
Abbreviated transcription (Latin):
infancem prĩs nomine
zachariam appellandum
putarunt: aucrtas m̃ri
non nomen alicuius di¬
splicuisse digneris. Sed
huic scõ infusum spiri¬
tu quod ab angelo ante
zacharic fuerat preninci¬
atum. Et quidem ille mu¬
tus intimare uocabulũ
filii nequiuit uxori. s ꝑ
propheciam clysabech di¬
dicit: quod non didictrat

Expanded text:
infantem patris nomine Zacchariae adpellandum putarunt, ut aduertas matri non nomen alicuius displicuisse degeneris, sed id sancto infusum spiritu, quod ab angelo ante Zacchariae fuerat praenuntiatum. et quidem ille mutus intimare uocabulum fili nequiuit uxori, sed per prophetiam Elisabet didicit quod non didicerat
Abbreviated transcription (Latin):
uana est spes tua facta: et
clcmosinc tue modo appa¬
ruerunt. Atqz his et aliis
brabat ci. Tunc trobyas
ingemuit: et cepit orare
cum lacrumis diceus. iu¬
stus es domine. et omnia
iuidicia tua iusta sunt: ⁊
omnes mietue mĩa et ue¬

Expanded text:
t elemosynae tuae modo paruerunt atque his et aliis robrabat ei tunc Tobias ingemuit et coepit orare cum lacrimis dicens iustus es Domine et omnia iudicia tua iusta sunt et omnes viae tuae miserico
Abbreviated transcription (Latin):
domius ad te: Oro te ne
cclaueris me. hec faciat t̾
deus et hec addat. si abscõ¬
deris a mesermonem ex
omnibus uerbis que dic¬
ta sunt tibi. Indicauit ita¬
q ei samnel uniuersos ser¬
mones: et non abscondͭ
ab co. Et ille respondit. Do¬
minus est quod bonun
est in oculis sius faciat.
Creuit autem samuel: et
dominus crat cum co. ⁊ ñ
cecidit ex omnibus u̾bis

Expanded text:
Dominus? oro te, ne celaveris me. Haec faciat tibi Deus, et haec addat, si absconderis a me sermonem, ex omnibus verbis quae dicta sunt tibi. Indicavit itaque ei Samuel universos sermones, et non abscondit ab eo. Et ille respondit: Dominus est: quod bonum est in oculis suis, faciat. Crevit autem Samuel, et Dominus erat cum eo, et non cecidit ex omnibus verbis
Abbreviated transcription (Latin):
tercio. Qui consurgens a¬
biit ad bely: ct ai. Ecce ego:
quia uocasti me. Intellex̃
ergo hely quia dominus
uocaret pucruum: et ait
ad samnuel. Dade et dormi.
Et si deinceps uocaucrit te:
dices. Loquere domine: qr
audit seruus tuus. Abiit
ergo samuel: et dormiuit
samuel. Et ait samuel. Lo
quicumqz audierit tunẽt
ambe aures cus. In die
illo suscitabo aduersum
lxly. omnia queloquut
sum suꝑ domum cius. in¬
cipiam et complebo. Pre¬
dixi emim ꝙ iudicaturus
essem domum cius ieter
ripuit cos. Ideneo niraui
domui hely: ꝙ non cepie¬
turmiquitas domus ciꝰ
uictimis et muncribus
usq meternum. Dormi¬
uit autẽ sainuel: usq a
mane. Apcriitqz ostia do¬
mus domini. et sainuel
tunebat indicare insionẽ
hely. Uocauit ergo hely sa¬
muelemr: et dixit ci. Sa¬

Expanded text:
ens, abiit ad Heli, et ait: Ecce ego, quia vocasti me. Intellexit igitur Heli quia Dominus vocaret puerum, et ait ad Samuelem: Vade, dormi, et si deinceps vocaverit te, dices: Loquere, Domine, quia audit servus tuus. Abiit ergo Samuel, et dormivit Samuel. Et ait Samuel: Loqquicumque audierit, tinnient ambae aures ejus. In die illo suscitabo adversum Heli omnia quae losum super domum ejus: incipiam, et complebo. Praedixi enim ei quod judicaturus essem domum ejus in aetripuit eos. Idcirco juravi domui Heli, quod non expietur iniquitas domus ejus victimis et muneribus usque in sempiternum. Dormivit autem Samuel usque mane, apperuitque ostia domus Domini. Et Samuel timebat 262 indicare visionem Heli. Vocavit ergo Heli Samuelem, et dixit ei: