comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iprebit nͥ filiꝰ: Pat̃ occultus erit: filiꝰ mani¬
fadis: In quo erit filius manifestus: In for¬
niqua ascendit: Nam informa dĩ cũ patre
nultus est: in forma serui hominib manifesta¬
stus: Non gͦ pat̾ iudicat quẽquã: s om̃e ui¬
diciũ dedit fili S manifestũ. in quo manife¬
st iudicio filius uidicabit: quia ipse iudica¬
tirus iudicandis apparebit: E uidentiꝰ nob̃
ostendit scriptura: quia iste apparebit. qui¬
quadragesimo die post resurrectionẽ suã as¬
indit in cȩlũ uidentib discipulis suis: Et
uox illa anglica: Uiri inqͥt galilei quid statis
ispicintes in cȩlũ: Iste qui assũptus ẽ auob̃
quã tetigerunt. quã palpauerunt. cuiꝰ etiã
uutrices tangendo ꝓbauerunt: in illo corpore
aquo cũ eis intrauit & exit ꝑ quadraginta di¬
s imanifestans eis ueritatẽ. non in aliqua fal¬
suilũ ipse dixit. non fallens Palpate & uide

Expanded text:
apparebit nisi Filius. Pater occultus erit, Filius maniapparebit nisi Filius. Pater occultus erit, Filius manifestus. In quo erit Filius manifestus? In forma qua ascendit. Nam in forma Dei cum Patre occultus est, in forma servi hominibus manifestus. Non ergo Pater judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio, sed manifestum: in quo manifesto judicio Filius judicabit, quia ipse judicandis apparebit. Evidentius nobis ostendit Scriptura quia ipse apparebit. Quadragesimo die post resurrectionem suam ascendit in coelum, videntibus discipulis suis: et vox illis angelica, Viri, inquit, Galilaei, quid statis aspicientes in coelum? Iste qui assumptus est a vobquam tetigerunt, quam palpaverunt, cujus etiam cicatrices tangendo probaverunt, in illo corpore in quo cum eis intravit et exivit per quadraginta dies, manifestans se eis in veritate; non in aliqua falmodum ipse dixit non fallens, Palpate, et vid
Abbreviated transcription (Latin):
tus est dolus in ore eiꝰ: Qui cũ maleduans
non maledicebat :⁊ cũ in iuriã accuꝑet na
minabat᷑ s cõm̃cdabat illi qui iuste iuiis
Quom̾ uerũ est qͥa pat̾ non uidicat quiqul
asbati desudemus: desuclautes purgem̃: cone¬
qł ĩt cũq donante ipso penetiare alta secreta
Mbes istors: Temere fortasse facimus: quia
iseatere s scrutari uolumus uerba dĩ: Et qͣ
paicta sunt. nͥ ut sciant᷑: Quare sonuerunt:
uli it audirent᷑: Quare audita sunt. nͥ ut in¬
caligant᷑: C onfortet gͦ nos. & donet nob̃ aliqͥo
uustũ ipse dignatur: Et si nondũ penetramꝰ
osntẽ: de riuobibamꝰ: Ecce ipse ioħs no
tanquã riuulus emanauit. ꝑdixx̃
Onos de alto uerbũ. humiliauit & quodã mͦ¬
aimostrauit. ut non horreamꝰ altũ: s acceclamꝰ
id humilem: Omĩno est quidam intellectus
ierus. fortis. si quomͦ eũ tenere possimꝰ: qr pat̃
non iuidicat quẽquã: s omẽ iudiciũ dedit fi¬
I Hoc enĩ dictũ est qr hominib in iudiõ ñ

Expanded text:
t in ore ejus; qui cum malediceretur, non remaledicebat, cum injuriam acciperet, non minabatur, sed commendabat illi qui juste judicat . Quomodo verum est quia Pater non judicat quemquam, turbati desudemus, desudantes purgemur. Conemur utcumque, donante ipso, penetrare alta secreta verborum istorum. Temere fortasse facimus, quia discutere et scrutari volumus verba Dei. Et quare dicta sunt, nisi ut sciantur? quare sonuerunt, nisi ut audiantur? quare audita sunt, nisi ut intelligantur? Confortet ergo nos, et donet nobis aliquid quantum ipse dignatur; et si nondum penetramus ad fontem, de rivulo bihamus. Ecce ipse Joannes nobis tanquam rivulus emanavit, perduxit ad nos de alto Verbum, humiliavit, et quodammodo stravit, ut non horreamus altum, sed accedamus ad humilem. 13. Omnino est quidam intellectus verus, fortis, si quo modo eum tenere possumus, quia Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio. Hoc enim dictum est, quia hominibus in judicio non
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ ñ ueniet: Non possũ ego a meipso
facere qͥcquã Sic̃ audio iudico & iudicium
meũ iustũ est Si sic̃ audis uidicas: a quo
audis : Si a patre. certe pat̾ non iuidicat quẽ¬
quã: s omẽ uidiciũ dedit filio. Quando tu
quodãmͦ p̃co patris qđ audis hoc dicis : Qn
audio. hoc dico: qͥ qd est pat̾ hoc sũ: Dicetiq
meũ est. eẽ qr uerbũ patris sũ: Hoc enĩtibiq

Expanded text:
n possum ego a meipso facere quidquam: sicut audio judico, et judicium meum justum est. Si sicut audis judicas, a quo audis? Si a Patre, certe Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio. Quando tu quodammodo praeco Patris, quod audis, hoc dicis? Quod audio hoc dico, quia quod est Pater, hoc sum: dicere enim meum esse est; quia Verbum Patris sum. Hoc enim tibi
Abbreviated transcription (Latin):
mitabilit̃ uiuat: Et ut omĩno ipse uita sit:
nc dedit & filio habere uitã Sic̃ habet: sic de¬
at: Quid int̾ est: qr ille dedit: iste accepit:
ħiquo iã erat quando accepit: Nuntquid in¬
pse sit sapientia patris. de qͣ dictũ est candor
it lucis ȩt̃nȩ: Ergo qd dicit᷑ dedit filio: tale
it ac si diceret᷑ genuit filiũ: Generando enĩ
uudit Quomͦ dedit ut eẽt : sic dedit ut uita eẽt:
asic dedit ut in semetipso uita eẽt Quid ẽ ut
insemetipso uita eẽt: Non aliunde uitã in dige¬
ret s ipse eẽt plenitudo uitȩ : unde credentes
alii uiuerent dũ quererent: Dedit gͦ illi habe¬
re uitã in semet ipso: Dedit ei tanquã cui:
Tanquã uerbo suo: tanquã ei qui in pͥncipio erat
uerbũ. & uerbũ erat apud dm̃: Deinde quia
homo factus. qͥd illi dedit: Et potestatẽ de¬
at ei uidiciũ facere : qm̃ filiꝰ hominis ẽ Scd̾m
qͣ filius dĩ est sic̃ habet pat̾ uitã in semetipso:

Expanded text:
 et omnino ipse vita sit. Sic dedit et Filio habere vitam. Sicut habet, sic dedit. Quid interest? Quia ille dedit, iste accepit. Numquid jam erat quando accepit? Numquid inipse sit Sapientia Patris, de qua dictum est, Candor est lucis aeternae ? Ergo quod dicitur, dedit Filio, tale est ac si diceretur, genuit filium: generando enim dedit. Quomodo dedit ut esset, sic dedit ut vita esset, et sic dedit ut in semetipso vita esset. Quid est, in semetipso vita esset? Non aliunde vita indigeret, sed ipse esset plenitudo vitae, unde credentes alii viverent dum viverent. Dedit ergo illi habere vitam in semetipso: dedit tanquam cui? Tanquam Verbo suo, tanquam ei qui in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum. 11. Deinde quia homo factus, quid illi dedit? Et potestatem dedit ei judicium facere, quoniam filius hominis est. Secundum quod Filius Dei est, sicut habet Pater vi
Abbreviated transcription (Latin):
mnlumitie dit enĩ apłs. Fuistis aut̃ aliquando
at lix: addidit in dño: In te gͦ tenebrȩ: lux
dño: Liix quare: Quia participatione lucis
s: lux es Si aut̃ aluce qua illuminaris re¬
asseris: ad tenebras tuas redis Hon sic xp̃c:¬

Expanded text:
lumine. Ait enim Apostolus: Fuistis aliquando autem lux: addidit, in Domino. In te ergo tenebrae, lux in Domino. Lux quare? Quia participatione lucis illius lux es. Si autem a luce qua illuminaris recesseris, ad tenebras tuas redis. Non sic C
Abbreviated transcription (Latin):
tus erat. lapis suꝑ positus erat. uox saluato¬
ris irrupit duriciã lapidis: & cortuũ ita
durũ est ut nondũ illa uox diuina te rũ¬
pat: Surge in corde: in corde tuo ꝓcede
de sepulero tuo: Et enĩ mortuus in corde
Quid est surge & ꝓcede: Crede & confitere:
Qui enĩ credidit surrexit: Qui confitetur:
ꝓcessit: Quare ꝓcessisse diximꝰ confitentẽ:
quia antequã confiteret᷑: occultus erat Cũ
aut confitet᷑. ꝓcessit de tenebris ad lucẽ: Et cũ
confessus fuerit. quid dicit᷑ ministris: Qd̾ dictũ
ẽ ad funus lazari Soluite illũ. & sinite abi¬
re: quomͦ dictũ ẽ ministris apłis: quȩ solueri¬
tis in terra soluta erunt & in cęlo: Uenit hora
& nunc ẽ quando mortui audient uocẽ filis

Expanded text:
tus erat, lapis superpositus erat, vox Salvatotus erat, lapis superpositus erat, vox Salvatoris irrupit duritiam lapidis: et cor tuum ita durum est, ut nondum illa vox divina te rumpat! Surge in corde tuo, procede de sepulcro tuo. Etenim mortuus in corde Quid est, Surge, et procede? Crede, et confitere. Qui enim credidit, surrexit; qui confitetur, processit. Quare processisse diximus confitentem? Quia antequam confiteretur, occultus erat; cum autem confitetur, procedit de tenebris ad lucem. Et cum confessus fuerit, quid dicitur ministris? Quod dictum est ad funus Lazari, Solvite illum, et sinite abire . Quomodo? Dictum est ministris Apostolis, quae solveritis in terra, soluta erunt et in coelo . 8. Venit hora, et nunc est, quando mortui audient
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c ortatur Ueniet hora: Quȩ hora s Et nẽ
est qͣndo mortui audient uocẽ filii dĩ: & qui
audierint uiuent: Iam de his mortuis locuti
sumꝰ: Quid putamꝰ fr̃s mei in ista turba que
me audit. nulline st̃ mortui : Qui enĩ credt̃
& scdm uerã fidẽ agunt: uiuunt & mortui ñ
sunt: Qui aut̃ uel ñ credunt. uel sic̃ demones
credunt. trem̃tes credunt & male uiuentes.
filũdĩ confitentes & caritatẽ ñ habentes : mor¬
tui potius deputandi st̃: Et tam̃ agit᷑ ad huc
hora ista: Non enĩ hora de qua locutꝰ ẽ dñs.:
una erit deduodecĩ horis uniꝰ diei: S ex quo
locutus est usq ad hoc tẽpus. & usq ad finem
scłi: ipsa una hora agit᷑ De qua dicit in epła
sua ioħs. filioli nouissima hora est: Ergo nc̃
est. qui uiuit uiuat: qͥ mortuus erat iuiuat:
Audiat uocẽ filii dĩ. qui mortuus iacebat:
surgat & uiuat: Clamauit dñs ad sepul¬
crũ lazari: & quatridua nꝰ mortuus resur¬
rexit: Qui putebat in auras ꝓcessit: sepul¬

Expanded text:
Venit hora. Quae hora? Et nunc est, quando mortui audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent. Jam de his mortuis locuti sumus. Quid putamus, fratres mei? in ista turba quae me audit, nulline sunt mortui? Qui enim credunt et secundum veram fidem agunt, vivunt et mortui non sunt: qui autem vel non credunt, vel sicut daemones credunt, trementes et male viventes, Filium Dei confitentes et charitatem non habentes, mortui potius deputandi sunt. Et tamen agitur adhuc hora ista. Non enim hora de qua locutus est Dominus, una erit hora de duodecim horis unius diei. Ex quo locutus est usque ad hoc tempus, et usque ad finem saeculi, ipsa una hora agitur, de qua dicit in Epistola sua Joannes, Filioli, novissima hora est . Ergo nunc est. Qui vivit, vivat: qui mortuus erat, vivat; audiat vocem Filii Dei qui mortuus jacebat, surgat, et vivat. Clamavit Dominus ad sepulcrum Lazari, et quatriduanus mortuus resurrexit. Qui putebat, in auras processit; sepul
Abbreviated transcription (Latin):
samorte in uitã: Modo interĩ fac transitũ
nii: Que est uita tua: ficles: Iustus exfide
uuit: In fideles aut̃ inqͥt mortui st̃ Int̃ tales
urtuos erat ille corpore: de qͦ dicit dñs di¬
uite mortuos: sepeliant mortuos suos Er
ss in hac uita st̃ mortui. st̃ &s uiui: & quasi
mĩsiuuunt Qui st̃ mortu e qui ñ credicte¬
uut: Qui st̃ uiui: qui credidert̃ q uid
dicitur mortuis ab apło: Surge qui dormis:
S somnũ inqͥt dix̃ non mortẽ: Audi sequen¬
tia: Surge qui dormis: & ex suge a mortius:
Et quasi diceret quo ibo: Illuminabit te xp̃c
Iam cũ te credentẽ illuminauerit xp̃c : transi¬
tũ facis a morte ad uitã Mlane in eo qͦ mansi¬
sti: & ñ uenies ad iudiciũ Ex ponit illud iã
ipse: & seqͥtur: Am̃ am̃ dico uob̾ Ne forte qr
dixit. tnͣsit a morte ad uitã. in telligamꝰ hoc
in futura resurrectione: ostendere uolens qͦ mͦ
transit qͥ credit: & hoc est transire de morte

Expanded text:
um vitae. Quae est vita tua? Fides: Justus ex fide vivit . Infideles quid? Mortui sunt. Inter tales mortuos erat ille corpore, de quo dicit Dominus: Dimitte mortuos, sepeliant mortuos suos . Ergo et in hac vita sunt mortui, sunt vivi, et quasi omnes vivunt. Qui sunt mortui? Qui non crediderunt. Qui sunt vivi? Qui crediderunt. Quid dicitur mortuis ab Apostolo? Surge, qui dormis. Sed somnum, inquit, dixit, non mortem. Audi sequentia: Surge, qui dormis, et exsurge a mortuis. Et quasi diceret, Quo ibo? Et illuminabit te Christus . Jam cum te credentem illuminaverit Christus, transitum facis a morte ad vitad jam ipse, et sequitur: Amen, amen dico vobis. Ne forte quia dixit, transiit a morte ad vitam, intelligamus hoc in futura resurrectione, ostendere volens quomodo transit qui credit; et hoc esse transire de morte
Abbreviated transcription (Latin):
aut a dño corripim᷑: ne cũ hoc mundo dãpne¬
mnut Sunt gͦ secdm penã qui uidicant᷑ hic:
it parcat᷑ illis ibi Sunt quib parcit᷑ hic: ut
libundantius torqueant᷑ ibi: Sunt aut̃ qͥb
astribuunt᷑ ipse penȩ. si sine flagello penȩ. fla¬
gilo dĩ correcti ñ fuerint: ut cũ hic contẽpse¬
ñt patr̃e uerberantẽ ⁊ ibi sentiant uidicẽ pu¬
nentẽ: Ergo ẽ iudiciũ quo missurꝰ est ds̃. id
st filius dĩ. in fine diabolũ & angłos eiꝰ: & om̃s
infideles & impios cũ eo: Ad hoc iudiciũ ñ ue¬
met qui mͦ credens. transitũ facit a morte ad ui¬
t̃: Et enĩ ne putares credendo te non moritu¬
rũ scđ̾m carnẽ: & accipiendo carnalit̃ dicens
ibi. dñs m̃s mͥ dixit. qͥ audit uerba mea & cre¬
dit ei qui misit me. tͣnsiet a morte ad uitam:
sͥego credidi ñ sũ moriturus: scias te mortẽ quã
debes supplicio ꝓp̃uaricatione ade. ꝑsoluturũ
lupt enĩ ille in quo tunc om̃s fumꝰ. morte mo¬

Expanded text:
 a Domino corripimur, ne cum hoc mundo damnemur . Sunt ergo secundum poenam qui judicantur hic, ut parcatur illis ibi; sunt quibus parcitur hic, ut abundantius torqueantur ibi: sunt autem quibus distribuuntur ipsae poenae sine flagello poenae, si flagello Dei correcti non fuerint; ut cum hic contempserint patrem verberantem, ibi sentiant judicem punientem. Ergo est judicium quo missurus est Deus, id est Filius Dei, in fine diabolum et angelos ejus, et omnes infideles et impios cum eo: ad hoc judicium non veniet, qui modo credens transitum facit a morte ad vitam. 6. Etenim ne putares credendo te non moriturum secundum carnem, et accipiendo carnaliter diceres tibi, Dominus meus mihi dixit, Qui audit verba mea, et credit ei qui misit me, transiit a morte ad vitam; ergo ego credidi, non sum moriturus: scias te mortem quam debes supplicio Adam, persoluturum: accepit enim ille, in quo tunc omnes fuimus, Morte mo
Abbreviated transcription (Latin):
ctore & respondeat᷑ a ppło: ne forte alicui a
ꝑ cuciatur & timeat cantare dõ. & dicere ul¬
ca me ds̃: Et tam̃ cantat ppłs credens. un
pritat se male optare qđ didicit a diuinal¬
ctione Et si parũ intelligit: credit alid
boni ẽẽ qđ cantat Et tam̃ ipse psalmꝰ is
misit hominẽ sine intellectu: Secutus a
uerbis posteriorib ostendit quale iudicui
ret: quia non ẽ dãpnationis s discrecionl
Ait enĩ uidica me ds Quid est uidica mel

Expanded text:
alicui cor percutitur, et timet cantare Deo et dicere, Judica me, Deus? Et tamen cantat populus credens, nec putat se male optare quod didicit a divina lectione: et si parum intelligit, credit aliquid boni esse quod cantat. Et tamen et ipse Psalmus non dimisit hominem sine intellectu. Secutus enim, verbis posterioribus ostendit quale judicium diceret; quia non est damnationis, sed discretionis. Ait en
Abbreviated transcription (Latin):
& in udiciũ ñ ueniet. dicat a płs. oportit ia
om̃s ex hiberi ante tribunal xp̃i: Aut si ad
diciũ non ueniet: quid ad tribunal exhibram
tur qͣnͣdo dicit᷑ udiciũ. Hortor gͦ ut attencin
Auqndo iudiciũ pena dicit᷑.: aliqnͣdo iudiaũ.
discriminatio dicit᷑ Scdm illũ. modũ qu
dicitur iudiciũ discriminatio. oportet nosons
exhiberi ante tribunal xp̃i: ut illic recipuat hi¬
mo quȩ ꝑ corpus gessit siue bonũ siuie mali:
sa enĩ discriminatio ut bonis bona: malisu
semꝑ in malo acciperet᷑: non diceret psalmus
iudica me ds̃: Audit forte aliqͥs dicentẽ u¬

Expanded text:
et in judicium non veniet, dicat Apostolus, Oportet nos omnes exhiberi ante tribunal Christi? Aut si ad judicium non venit qui ad tribunal exhibeturtur, quando dicitur judicium. Hortor ergo ut attendatis. Aliquando judicium poena dicitur: aliquando judicium discriminatio dicitur. Secundum illum modum quo dicitur judicium discriminatio, oportet nos omnes exhiberi ante tribunal Christi, ut illic recipiat homo quae per corpus gessit, sive bonum sive malum: ipsa est enim discriminatio, ut bonis bona, malis semper in malo acciperetur, non diceret Psalmus, Judica me, Deus. Audit forte aliquis dicente
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ ñ ueniet: s tnsitũ facit amede
uitã: Quio est ĩndiciũ in non ueniet: Ids¬
pus q& fideles noruuit male tractabant: & ꝓpter
qł male tractabant. corripiebant᷑ flagello dñi:
Ic em̃ illis Propterea multi in uob̾ in firmi et
groti: dormiunt sufficient̃: Multi enĩ ꝓpt̃ea
aã moriebant᷑: Et secutus ẽ: Si enĩ nos ipsos

Expanded text:
udicium non veniet, sed transitum facit a morte ad vitam. Quid est, in judicium non veniet? In dapus quod fideles nostis, male tractabant; et propter quod male tractabant, corripiebantur flagello Domini: ait enim illis, Propterea multi in vobis infirmi et aegroti dormiunt sufficienter. Multi enim propterea etiam moriebantur. Et secutus est, Si enim nos ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
exhiberi om̃s ante tribunal xpi : ut illic reci¬
piat unusqͥsq quȩ ꝑ corpus gessit. siue bonũ
siue malũ : Paulus dicit. oportet nos exhibe
ri ante tribunal xp̃i: & tu tibi audes ꝓmitte¬
re qr in udiciũ ñ uenies: Absit inqͥs ut ego¬
Qui audit uerba mea & credit ei qui misit me
habet uitã ȩt̃nam: & transitũ facit de morte
in uitã. & in uidiciũ ñ ueniet E go gͦ audi¬
ui uerba dñi mei: credidi: Iam in fidelis cũ
eẽm. factus sũ fidelis sic̃ me monuit: tͣnsii
a morte ad uitã. ad iudiciũ ñ uenio. ñ p̃sũptiõe
mea: s ipsius ꝓmissione: Paulus aut cot¬

Expanded text:
s ante tribunal Christi, ut illic recipiat unusquisque quae per corpus gessit, sive bonum sive malum ? Paulus dicit, Oportet nos exhiberi omnes ante tribunal Christi; et tu tibi audes promittere quia in judicium non venies, Absit, inquis, ut egoQui audit verba mea, et credit ei qui me misit, habet vitam aeternam, et transitum facit de morte in vitam, et in judicium non veniet. Ego ergo audivi verba Domini mei, credidi; jam infidelis cum essem, factus sum fidelis: sicut me monuit, transii a morte ad vitam, ad judicium non venio; non praesumptione mea, sed ipsius promissione. Paulus autem co
Abbreviated transcription (Latin):
bonis: facile tribuant. & cõmunicent Ut qͥd
hoc: Audi qͥd sequit᷑: Tesauritent sibi fun¬
dam̃tũ bonũ in futurũ: ut app̃hendant ueram
uitã Si debent sibi thesauritare fundam̃tũ
bonũ in futurũ. ut app̃hendant uerã uitã: ꝓ¬
fecto ista in qua erant. falsa uita est: Nam ut¬
quid uelis app̾hendere uerã. sitã tenes ueram :
App̃hendenda ẽ uera: migrandũ est a falsa Et
qua migrandũ. quo: Audi. crede. & transitũ
facis a morte ad uitã: & in iudiciũ ñ uenies:
Quid est hoc & in uidiciũ non uenies: Et qui

Expanded text:
d hoc? Audi quod sequitur: Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam . Si debent sibi thesaurizare fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam; profecto ista in qua erant, falsa vita est. Nam utquid velis apprehendere veram, si jam tenes veram? Apprehendenda est vera? migrandum est a falsa. Et qua migrandum? quo? Audi, crede; et transitum facis a morte ad vitam, et in judicium non venis. 4. Quid est hoc, Et in judicium non ve
Abbreviated transcription (Latin):
niamus: In hac uita quȩ nondũ ẽ uita: hinc
transitur a morte ad uitã Quis est ille tran¬
situs: Qui audit u̾ba mea dixit: & credit ei qͥ
misit me: Seruans ista. credis & transis. &
est qui stando transit: Plane est Stat enĩ
corpore: transit m̃te Ubi erat unde transi¬
ret. & quo transit: A morte ad uitã Uide
unũ hominẽ stantẽ: in quo agatur totũ hoc
qd diciet᷑ Stat. audit. forte ñ credebat: au¬
diendo credit: Paulo ante ñ credebat: modo¬
credit: Quasi de regione in fidelitatis ad regionẽ
fidei tnsitũ fecit. moto corde. ñ moto corpore. mo¬
to in meliꝰ. qr iterũ qui deserunt fidẽ mouent᷑ in
deteriꝰ Ecce in hac uita quȩ sic̃ dixi nondũ est
non ueniat᷑ Quare aut̃ dixi qr nondũ ẽ uita s
Si uita eẽt ista: non diceret dñs cuidã Si uis
tienire aduitã: serua mandata: Non enĩ ait
illi: siuis uenire ad uitã et̃nam: Non ad didit
ȩt̃ñam. s tantũ dixit uitã: Ergo ista nec uita

Expanded text:
am; in hac vita quae nondum est vita, hinc transitur a morte ad vitam. Quis est ille transitus? Qui audit verba mea, dixit, et credit ei qui misit me. Servans ista credis, et transis. Et est qui stando transit? Plane est: stat enim corpore, transit mente. Ubi erat, unde transiret, et quo transit? Transit a morte ad vitam. Vide unum hominem stantem, in quo agatur totum hoc quod dicitur. Stat, audit; forte non credebat, audiendo credit: paulo ante non credebat, modocredit; quasi de regione infidelitatis ad regionem fidei transitum fecit, moto corde, non moto corpore, moto in melius: quia iterum qui deserunt fidem, moventur in deterius. Ecce in hac vita, quae, sicut dixi, nondum est non veniatur. Quare autem dixi quia nondum est vita? Si vita esset ista, non diceret Dominus cuidam, Si vis venire ad vitam, serva mandata . Non enim ait illi, Si vis venire ad vitam aeternam; non addidit aeternam, sed tantum dixit, vitam. Ergo ista nec vita
Abbreviated transcription (Latin):
priã nr̃m: Hȩc dixi nequis uel nos repre¬
indlit ista tractantes qtiasi multũ audaces:
uel de se desperet. qđ posset caꝑe dono dĩ. quod
illi dignatꝰ est loqui filius dĩ Ergo qđ loqui
nob̃ dignatus ẽ debemꝰ credere: qr uoluit ut in¬
telligamꝰ: S si non possumꝰ. p̃stat intellectum
rogatus: qui uerbũ p̃stitit non rogatus: Ecce
quȩ uerbors ista secreta sint ad tendite: Am̃
am̃ dico uob̾. qͥa qui uerbũ meũ audit & cre

Expanded text:
el nos reprehendat ista tractantes, quasi multum audaces; vel de se desperet quod possit capere dono Dei, quod illi dignatus est loqui Filius Dei. Ergo quod loqui nobis dignatus est, debemus credere, quia voluit ut intelligamus. Sed si non possumus, praestat intellectum rogatus, qui verbum praestitit non rogatus. 2. Ecce quae verborum ista secreta sint, attendite. Amen, amen dico vobis, quia qui verbum meum audi
Abbreviated transcription (Latin):
ca uanitas: quã quã sic̃ paulo ante dpia
ipse res humanȩ in qͥbuisdã ȩxẽplis coapl¬
unt e contuncunt te: tam̃ attende quls
quid in rebus humanis unde uis ducere exem-
qad res diuinas: Homo qui mittit manet
reasit afilio: Ipsũ dñm audi dicentẽ: Ecce
ienit hora. ut unusquisq dicedat ad sua: et
nesolũ relinquatis: s non sũ solus qr pater
neũ est Quomͦ eũ misit cũ quo uenit: Quo
Ncũ mistt. a quo ñ recessit: Alio loco ꝙxit:
s̃ aut inme manens facit oꝑa sua: Ecce in il¬
i est. ecce oꝑat᷑. non recessit iittens. a missa¬
am̃ am̃ dico uob̾. qr qui uerbũ meũ audit et

Expanded text:
ca vanitas, quanquam, sicut paulo ante dixi, et ipsae res humanae in quibusdam exemplis coarguunt et convincunt te; tamen attende quam sit aliud in rebus humanis, unde vis ducere exempla ad res divinas. Homo qui mittit, manetrecessit a Filio. Ipsum Dominum audi dicentem, Ecce veniet hora, ut unusquisque discedat ad sua, et me solum relinquatis: sed non solus sum, quia Pater mecum est . Quomodo eum misit cum quo venit? quomodo eum misit a quo non recessit? Alio loco dixit, Pater autem in me manens facit opera sua. . Ecce in illo est, ecce operatur. Non recessit a Amen, amen dico vobis qui
Abbreviated transcription (Latin):
pmnundantũ fontis largitate. s ꝓ ur̃o modu¬
lo capitis: & nos non tantũ dicimꝰ in aures ur̃as
quantũ ipse fons manatꝰ. s quantũ capere pos¬
linus quod in ur̃os sensus traiciamꝰ: abundan¬
tus oꝑante ipso in cordib ur̃is quã nob̾ in
aurib ur̃is: Res enĩ magna tractat᷑ & non
amagnis: immo multũ paruis: Spem tam̃
esidlitiã dat nob̾: qͥ magnus. ꝓpt̾ nos factus ẽ
partus Si enĩ ab illo non exhortarem᷑. nec
nuttarem᷑ ad eũ intelligendũ: s desereret
us tanquã contĩptibiles qr capere non possu¬
nio diuinttatẽ ipsius. ⁊ si non caperet ipse
domalitatẽ nr̃ãm: & ꝑueniret ad nos ut loqͣre

Expanded text:
nundantis fontis largitate, sed pro vestro modulo capitis. Et nos non tantum dicimus in aures vestras, quantum ipse fons manat; sed quantum capere possumus, quod in vestros sensus trajiciamus, abundantius operante ipso in cordibus vestris, quam nobis in auribus vestris. Res enim magna tractatur, et non a magnis, imo multum parvis: spem tamen et fiduciam dat nobis, qui magnus propter nos factus est parvus. Si enim ab illo non exhortaremur, nec invitaremur ad eum intelligendum, sed desereret nos tanquam contemptibiles; quia capere non possumus divinitatem ipsius, si non caperet ipse mortalitatem nostram, et perveniret ad nos ut loque
Abbreviated transcription (Latin):
bustionẽ ȩt̃nã: iusti aut̃ in uitã ȩt̃nã: Ecce ui¬
tam ȩt̃mam nominauit: Nũquid hoc nob̃ dix̃:
uidebimus: Audi alio loco ubi tittã et̾nam
nominauit: & exp̃ssit quid sit uita ęt̃na: Noli
timere: non te fallo. ñ sine causa ꝓmisi dilecto¬
rib meis dicens Qui habet mandata mea
& seruat ea. ipse est qui diligit me: & qui
me diligit. diliget᷑ a patre meo. & ego dili-

Expanded text:
bustionem aeternam, justi autem in vitam aeternam . 15. Ecce vibustionem aeternam, justi autem in vitam aeternam . 15. Ecce vitam aeternam nomvidebimus? Audi alio loco ubi vitam aeternam nominavit, et expressit quid sit vita aeterna. Noli timere, non te fallo: non sine causa promisi dilectoribus meis dicens, Qui habet mandata mea et servat ea, ille est qui diligit me: et qui me diligit, dil
Abbreviated transcription (Latin):
uidebit᷑ illa forma dĩ de qua dic̃ apłs. cũ in
forma dĩ eẽt. ñ rapinã arbitratꝰ est eẽ se equalẽ
dõ: Magna enĩ illa forma. ubi equalitas pa¬
tris & filii cognoscit᷑ in effabilis. in cõp̃hensi¬
bilis maxime paruulis. quando uidebitur:
Ecce ad dexterã sunt iusti: ad sinistrã st̃ in iu¬
sti: Om̃s parit̃ hominẽ uident: filiũ homi¬
nis uident: Uident qui punctꝰ est. uident
qͥ crucifixus ẽ. uident humiliatũ. uident
natũ ex uirgine. uident agnũ de tribu iu¬
da. uident uerbũ dĩ. dm̃ apuo dm̃ qͣndo
uidebunt: Ipse erit & tunc: s forma serui ap¬
parebit: Fõrma serui. serius demonstrabitur:
forma dĩ filiis seruabit᷑ Fiant gͦ serui filii
qui st̃ ad dexterã: eant in et̾nã hereditatẽ olim
ꝓmissã. quã ñ uidentes martyres credidert̃:
ꝓ cuiꝰ ꝓmissione sanguinẽ sine dubitatione
fuderunt: Eant illuc: & uideant ibi Qndo
illuc ibunt: dicat ipse dñs: Ibunt impii in ã¬

Expanded text:
 de qua dicit Apostolus, Cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo ? Magna enim illa forma ubi adhuc aequalitas Patris et Filii cognoscitur: ineffabilis, incomprehensibilis, maxime parvulis. Quando videbitur? Ecce ad dexteram sunt justi, ad sinistram sunt injusti; omnes pariter hominem vident, Filium hominis vident, qui punctus est vident, qui crucifixus est vident, humiliatum vident, natum ex Virgine vident, Agnum de tribu Juda vident: Verbum Deum apud Deum quando idebunt? Ipse erit et tunc, sed forma servi apparebit. Forma servi servis demonstrabitur: forma Dei filiis servabitur. Fiant ergo servi filii; qui sunt ad dexteram, eant in aeternam haereditatem olim promissam, quam non videntes martyres crediderunt, pro cujus promissione sanguinem suum sine dubitatione fuderunt: eant illuc et videant ibi. Quando illuc ibunt? Dicat ipse Dominus: Sic ibunt illi in am
Abbreviated transcription (Latin):
pater: utiq si dicit illi: u̾ba ad illũ factt
enĩ qͥ aliqͥd alicui dicit: uerbo dicit: Nuonꝰ
pat̾ filio dicit: qͣndo filiꝰ uerbũ patris estr
Quicqͥd nob̾ pat̾ dicit: uerbo suo dicit: Uerũ
patris: filius ẽ: Ipsi uerbo qͦ alio u̾bo dint¬

Expanded text:
Pater? Utique si dicit illi, verba ad illum facit: omnis enim qui aliquid alicui dicit, verbo dicit. Quomodo Pater Filio dicit, quando Filius Verbum Patris est? Quidquid nobis Pater dicit, Verbo suo dicit: Verbum Patris Filius e
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ uicturi cũ xp̃o: Talem resurrectionẽ
pat̾ facit an filiꝰ: Immo uͦ pat̾ in filio: Ergo
filius in patre: & pater in filio: Unde ꝓba¬
mus qͥa de ista dicit resurrectione: Cum
dixisset. sic̃ enĩ pat̾̃ suscitat mortuos & uiui¬
ficat. sic & filiꝰ quos uult uiuificat:
quã fecit ad miraculũ non ad uitã et̃ñam. secutꝰ
ait Neq enĩ pat̾ uidicat quenquã: s om̃e
iudiciũ dedit filio Quid est hoc: De mortuoꝵ
resurrectione dicebat: qr sic̃ pat̾ suscitat mor¬
tuos & uiuificat: sic & filiꝰ quos uult uiuifi¬
cat Unde continuo tanquã rationẽ subiecit
de udicio dicens. neq enĩ pat̾ iudicat quẽ¬
quã. s om̃e uidiciũ dedit filio: nͥ qr de illa
resurrectione mortuor dixerat quȩ futura ẽ¬

Expanded text:
semper victuri. Talem resurrectionem semper victuri. Talem resurrectionem Pater facit, an Filius? Imo vero Pater in Filio. Ergo Filius, et Pater in Filio. Unde probamus quia de ista dicit resurrectione? Cum dixisset, Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat; m quam facit ad miraculum, non ad vitam aeternam, secutus ait, Neque enim Pater judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filiresurrectione dicebat, quia sicut Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat: unde continuo tanquam rationem subjecit de judicio, dicens, Neque enim Pater judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio, nisi quia de illa resurrectione mortuor
Abbreviated transcription (Latin):
deret habere se quãuis a patre cdatã tam̃ apud
patrẽ potestatẽ. ideo ait. sic & filiꝰ quos uult u¬
uificat. ut ostenderet ibi uoluntatẽ suã. & neqͥs
diceret. suscitat pat̾ mortuos ꝑ filiũ: s ille tan¬
quã potens. tanquã habens potestatẽ. iste tan¬
quã ex aliena potestate. tanquã minister fac̃
aliquid sic̃ angłs Potestatẽ significauit ubi
ait: sic & filiꝰ quos uult uiuificat: Non enĩ
uult pat̾ aliud quã filius: s illis sic̃ una
substantia. sic & una uoluntas est: Et qui
sunt isti mortui: quos uiuifi cat pater &
filius: An ipsi sunt dequib diximꝰ: lazarꝰ.
uel filiꝰ uiduȩ illiꝰ. uel filia archisinagogi: No¬
uimus enĩ istos a xp̃o dño suscitatos Aluid
aliquid nob̃ uult insinuare. resuscitationem
scilicet mortuoꝵ. quã om̃s expectamꝰ: ñ illam
quã qͥdam habuerunt ut crederent ceteri:
Resurrexit enĩ latarus moriturꝰ: resurgimꝰ nos

Expanded text:
deret habere se quamvis a Patre datam, tamen deret habere se quamvis a Patre datam, tamen parem potestatem, ideo ait, Sic et Filius quos vult vivificat, ut ostenderet ibi voluntatem suam: et ne quis diceret, Suscitat Pater mortuos per Filium, sed ille tanquam potens, tanquam potestatem habens, iste tanquam ex aliena potestate, tanquam minister facit aliquid, sicut angelus; potestatem significavit ubi ait, Sic et Filius quos vult vivificat Non enim vult Pater aliud quam Filius; sed sicut illis una substantia, sic et una voluntas est. 11. Et qui sunt isti mortui quos vivificat Pater et Filius? An ipsi sunt de quibus diximus, Lazarus, vel filius illius viduae , vel filia archisynagogi ? novimus enim istos a Christo Domino suscitatos. Aliud aliquid nobis vult insinuare, resurrectionem scilicet mortuorum, quam omnes exspectamus; non illam quam quidam habuerunt, ut crederent caeteri. Resurrexit enim Lazarus moriturus, resurgemus nos
Abbreviated transcription (Latin):
demonstraturꝰ est. hoc demonstrauit disci¬
pulis suis: qui eũ in carne uiderunt: Quid
est hoc. sic̃ pat̾ suscitat mortuos & uiuificat
sic & filius quos uult uiuificat: A łosne
pater: aliosne filius: Certe omĩa ꝑ ipsũ
facta sunt: Quid dicimꝰ fr̃s mei: La¬
rũ suscitauit xp̃c quẽ mortuũ susci¬
tauit pat̾: ut uideret xp̃c quẽ ad modũ
tre fecit filiꝰ solus : Legite ipsam lectionẽ et
uidete qr patrẽ ibi in uocat ut resurgat la¬
tarus Sic̃ homo inuocat patrẽ: sic ds̃ fa¬
cit cũ patre: Ergo quod & lazarus resur¬
rexit. a patre & a filio suscitatus est: in do
trinitas fecit: Non gͦ sic intelligamus sic̃¬
pat᷑ suscitat mortuos & uiuificat. sic & filius
quos uult uiuificat: ut alios a patre resusci¬
tari & uiuificari. alios a filio existimemꝰ: sed
eosdem quos pat̾ suscitat & uiuificat. ipsos &
filius suscitat & uiuificat: qr omĩa ꝑ ipsũ facta
sunt. & sine ipso factũ est nichil Et ut osten¬

Expanded text:
demonstraturus: hoc demonstravit discipulis suis, qui eum in carne viderunt. Quid est hoc? Sicut Pater suscitat mortuos et vivificat; sic et Filius quos vult vivificat. Aliosne Pater, aliosne Filius? Certe omnia per ipsum facta sunt. Quid dicimus, fratres mei? Lazarum suscitavit Christus: quem mortuum suscitavit Pater, ut videret Christus quemadmodum tre fecit Filius solus? Legite ipsam lectionem, et videte quia Patrem ibi invocat ut resurgat Lazarus . Sicut homo, invocat Patrem: sicut Deus, facit cum Patre. Ergo et Lazarus qui resurrexit, et a Patre et a Filio suscitatus est in donoTrinitas fecit. Non ergo sic intelligamus, SicPater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat, ut alios a Patre resuscitari et vivificari, alios a Filio existimemus: sed eosdem quos Pater suscitat et vivificat, ipsos et Filius suscitat et vivificat; quia omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Et ut osten
Abbreviated transcription (Latin):
intelligã: Dnẽ quid dicis: Uerbũ ds̃ u
mo sũ: Dicis. qr pat̾ non iudicat quẽquĩ
s om̃e iudiciũ dedit filio: Lego alio ladi
dicente: Ego ñ iudico quẽquã: est quio
rat & iudicet: De quo dicis est qui querti
iudicet. nͥ de patre: Ille querit in turub
as: ille iudicat de in uiriis tuis: Quonꝰs
pat̾ non iudicat quenquã : s omẽ iudia
dedit filio: Int̾rogemꝰ & petrũ: Audus

Expanded text:
lligam? Domine, quid dicis? Verbum Deus es, homo sum. Dicis quia Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio? Lego alio loco te dicentem, Ego non judico quemquam; est qui quaerat et judicet : de quo dicis, Est qui quaerat et judicet, nisi de Patre? Ille quaerit injurias tuas, ille judicat de injuriis tuis. Quomodo hic Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio? Interrogemus et Petrum, a
Abbreviated transcription (Latin):
inugia: s sic loquit᷑: Contra dicturi su¬
us diuinis eloquiis. & non potiꝰ intelle¬
cturi : ex ipsius dono ei qui donauit grãs actu¬
ri: Quid est qđ dixi. demonstrat᷑ xp̃o ꝑ xp̃m:
Demonstratur menbris ꝑ caput: Ecce uide illud
inte: Pone te clausis oculis uelle aliquid tolle¬
strante capite: menbrũ secutũ est: Si gͦ inte
potuit inueniri tale aliquid ut corpus tuũ
ostenderet corpori tuo: & ꝑ corpus tuũ demon¬
stratur aliquid corpori tuo: noli mirari quia
caput ut m̃bra discant: Unus tam̃ hõ caput
& menbra: Noluit se separare: s dignatus
est agglutinari: Longe a nobis erat: & mul¬
tũ longe: Quid tã longe᷑ quã conditũ et
conditor: Quid tã longe: quã ds̃ & homo:
Quid tã longe⁊ quã iusticia & iniquitas:
Quid tã longe: quã et̾nitas & mortalitas: Ecce
quã lõge erat uerbũ inpͥncipio d̾s apud dm̃:¬

Expanded text:
ura sic loquitur. Contradicturi sumus divinis eloquiis, et non potius intellecturi, et ex ipsius dono ei qui donavit gratias acturi? Quid est quod dixi, demonstratur Christo per Christum? Demonstratur membris per caput. Ecce vide illud in te: pone te clausis oculis velle aliquid tollestrante capite membrum secutum est. Si ergo in te potuit inveniri tale aliquid, ut corpus tuum ostenderet corpori tuo, et per corpus tuum demonstraretur aliquid corpori tuo; noli mirari quia caput ut membra discant: unus tamen homo caput et membra. Noluit se separare, sed dignatus est agglutinari. Longe a nobis erat, et multum longe: quid tam longe, quam conditum et conditor? quid tam longe, quam Deus et homo? quid tam longe, quam justitia et iniquitas? quid tam longe, quam aeternitas et mortalitas? Ecce quam longe erat Verbum in principio Deus apud Deum
Abbreviated transcription (Latin):
mi ex minimis meis dedistis. mͥ dedistis:
Emunc int̾rogemꝰ a nob̃ & dicamꝰ illi: D ñe qnͣ¬
dieris dicens: cũ tu doceas omĩa: Statim
aũ nobis in fide nr̃a respondet Cũ unus
iminmis meis dic̾it: ego disco: Ergo gra¬

Expanded text:
mis meis dedistis, mihi dedistis; et nunc interrogetur a nobis, et dicamus illi, Domine, quando eris discens, cum tu doceas omnia? Statim enim nobis in fide nostra respondet, Cum unus ex minimis meis discit, ego disco. 8. Ergo gra
Abbreviated transcription (Latin):
uiuificat: sic & filius quos uult uiuificait.
Plane maiora st̃ ista Ualde enĩ plus est it i¬
surgat mortuus: quã ut conualescat egntis
Alaiora st̃ ista: S qͣndo ea pat̾ demonstiat¬
rus ẽ filio: Nescit enĩ ea filius: Et ille quli
quebat᷑ non nouerat mortuos suscitare: a¬
facta sunt omĩa: Qui fecit ut uideremꝰ qui
eramus: ad huc habebat discere ut resusata¬
mur: Quid gͦ est quid uult dicere: Dei¬
dit enĩ ad nos Et qui paulo ante loquat
ut ds̃: cepit loqui ut homo: Ipse ẽ tam̃ hu
qui ds̃: qr ds̃ factus est homo: s factus qui
ñ erat. ñ amittens qđ erat: E rgo accesit li¬
mo dõ. ut eẽt homo qui erat ds̃: non euiu
trẽ: quẽ audiebamꝰ conditorẽ: Conditrĩ

Expanded text:
ivificat, sic et Filius quos vult vivificat. Plane majora sunt ista. Valde enim plus est ut resurgat mortuus, quam ut convalescat aegrotus: majora sunt ista. Sed quando ea Pater demonstraturus est Filio? Nescit enim ea Filius? et ille qui loquebatur, non noverat mortuos suscitare? afacta sunt omnia? qui fecit ut viveremus, qui non eramus, adhuc habebat discere ut resuscitaremur? Quid est ergo quod vult dicere? 7. Descendit enim ad nos, et qui paulo ante loquebatur ut Deus, coepit loqui ut homo. Ipse est tamen homo qui Deus, quia Deus factus est homo: sed factus quod non erat, non amittens quod erat. Ergo accessit homo Deo, ut esset homo qui erat Deus; non ut jam t
Abbreviated transcription (Latin):
gamus uerba & dĩ & hominis: A uqͣndos
talia nob dicit quȩ ꝑtineant ad maicsti
aliqnͣdo quȩ ꝑtineant ad humilitatẽ:
enĩ ex celsus qui humilis: ut nos humles
faciat excelsos: Quid gͦ ait. demonstraba
pat᷑ his maiora ut uos miremin: E q
bis est demostrarus ñ illi Cũ gͦ nobꝰ st al¬
monstraturꝰ pat᷑: ꝓpt̃ea dix̃ it uos mniadsꝰ
eqosuit em̃ꝗd uoluit dicere: demonstrabit inͥ
aplluate non dixit demonstrabit uob̾ pat̃ :
uodãm̃ in menbris sius: Quomͦ dic̾it in nob̾:¬

Expanded text:
gamus verba Dei et hominis: aliquando enim talia nobis dicit quae pertineant ad majestatem, aliquando quae pertineant ad humilitatem. Ipse enim excelsus, qui humilis ut nos humiles faciat excelsos. Quid ergo ait? Demonstrabit mihi Pater his majora, ut vos miremini. Ergo nobis est demonstraturus, non illi. Cum ergo nobis sit demonstraturosuit enim quod voluit dicere, Demonstrabit mihi Pater. Quare non dixit, Demonstrabit vobis Pater; quodammodo in membris suis. Quomodo discit in nobi
Abbreviated transcription (Latin):
tentia eiꝰ ex illo est qui genuit eũ: modo aut̃ qĩ
dixisset se hȩc facere similit̃ quȩ facit pat̃. itti
intelligamꝰ alia facere patrẽ alia filiũ. s simii
potentia facere filiũ eadem ipsa quȩ facit pit̃
cũ pat̾ facit ꝑ filiũ. secutus ait. qđ hodie lati
audiuimꝰ: Pater enĩ diligit filuĩ : & onũ a¬
monstrat ei quȩ ipse facit: Rursus mortalis agi¬
tatio ꝑ turbat᷑ : demonstrat pat̾ filio quȩ ipse
facit Ergo ait aliquis: Seorsũ pat̾ facit: it
possit filiꝰ uidere qđ facit: Rursus occurrut
humane cogitationi tanquã artifices duo uedit
si faber doceat filiũ suũ artẽ suã. & demuslit
ei qͥequid facit: ut possit etiã ipse facere qua¬

Expanded text:
potentia ejus ex illo est qui genuit eum. Modo autem cum potentia ejus ex illo est qui genuit eum. Modo autem cum dixisset se haec facere similiter quae facit Pater, ut non intelligamus alia facere Patrem, alia Filium, sed simili potentia facere FFilium; secutus ait quod hodie lectum audivimus, Pater enim diligit Filium, et omnia demonstrat ei quae ipse facit. Rursus mortalis cogitatio perturbatur. Demonstrat Pater Filio quae ipse facit: ergo, ait aliquis, seorsum Pater facit, ut possit Filius videre quod facit. Rursus occurrunt humanae cogitationi tanquam artifices duo, velut si faber doceat filium suum artem suam, et demonstret ei quidquid facit, ut possit etiam ipse facere
Abbreviated transcription (Latin):
gistrũ ut ñ peccemꝰ ⁊ & defensorẽ si peccaue¬
rimus: & si confessi atq conuersi fuerimus
int̃pellatorẽ ꝓ nob̾: & siquid boni a dño desi¬
& filius S loquebat᷑ ista homo hominibus:
ds̃ occultus homo manifestus: ut manifestos
homines faceret dõs: & filius dĩ factus homi¬
nis filiꝰ: ut hominũ filios faceret filios dĩ
agnoscimꝰ: Loquit᷑ enĩ paruulus paruis: s
ipse sic paruus ut & magnus Nos aut̃ par¬
uens lactentes: & nutriens. & amando crescen¬
tes: Dixerat enĩ. ñ potest filiꝰ a se facere quic¬
quã : nͥ qđ uiderit patrẽ facientẽ: In tellexi¬
mus aut qi ñ seorsũ aliquid facit pat̃. qđ cũ
tuiderit filiꝰ faciat & ipse aliquid tale.: inspati
oꝑe patris sui S si id qđ dixit ñ potest filis
a se facere qͥcquã. nͥ qđ uiderit patrẽ faciente
qr de patre est totus filiꝰ. & tota substantia sp

Expanded text:
gistrum, ut non peccemus; et defensorem, si peccavegistrum, ut non peccemus; et defensorem, si peccaverimus et confessi atque conversi fuerimus; et interpellatorem pro nobis, si quid boni a Domino desiet Filius. Sed loquebatur ista homo hominibus; Deus occultus, homo manifestus, ut manifestos homines faceret deos; et Filius Dei, factus hominis filius, ut hominum filios faceret filios Dei. agnoscimus. Loquitur enim parvulis parvus: sed ipse ita parvus ut et magnus; nos autem parfovens et nutriens lactentes, et amando crescentes. 2. Dixerat, Non potest Filius a se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem . Intelleximus autem quia non seorsum aliquid Pater facit, quod cum viderit Filius, faciat et ipse aliquid tale inspecto opere Patris sui; sed quod dixit, Non potest Filius a se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem, quia de Patre est totus Filius, et tota substantia et
Abbreviated transcription (Latin):
cemur & sꝑemus : ut pͥmũ si dignũ ipse ui¬
dicat in telligamꝰ qđ uerũ ẽ:
Si aut̃ hoc ñ potuerimꝰ: ñ eamus in illud qđ
falsum est Alelius est enĩ nescire quã erra¬
re: s scire est melius quã nescire: Itaq ante
omĩa : conari debemus ut sciamꝰ: Si potueri¬
mꝰ: dõ grãs: Si aut̃ ñ potuerimꝰ ⁊ interim
tendamus ꝑuienire ad ueritatẽ: ñ eanius ad
falsitatẽ Quid enĩ simus & quid tractemus:
considerare debemꝰ: Homines sumꝰ carnẽ por¬
tantes. in hac uita ambulantes. & si iam de
semine uerbi dĩ renati: tam̃ ita in xp̃o in no¬
uati ut nondũ penitus ab adam expoliati:
Qđ enĩ nr̃m mortale & corruptibile aggrauat
animã. ex aclam eẽ apparet. & manifestũ est:
qd aũt nr̃m sp̃ale subleuiat animã : de dĩ do¬
no & de misccłia eiꝰ. qui unicũ filiũ suũ mi¬
sit cõmunicare nob̾cũ mortẽ nr̃am : & duce¬
re nos ad inmortalitatẽ suã: Hunc habemꝰ ma¬

Expanded text:
mur, et speremus, ut primum si dignum ipse judicat, intelligamus quod verum est: si autem hoc non potuerimus, non eamus in illud quod falsum est. Melius est enim nescire, quam errare: sed scire est melius quam nescire. Itaque ante omnia conari debemus ut sciamus: si potuerimus, Deo gratias; si autem non potuerimus interim pervenire ad veritatem, non eamus ad falsitatem. Quid enim simus, et quid tractemus, considerare debemus. Homines sumus carnem portantes, in hac vita ambulantes: et si jam de semine verbi Dei renuti, tamen ita in Christo innovati, ut nondum penitus ab Adam exspoliati. Quod enim nostrum mortale et corruptibile aggravat animam , ex Adam esse apparet, et manifestum de Dei dono et de misericordia ejus, qui Unicum suum misit communicare nobiscum mortem nostram, et ducere nos ad immortalitatem suam. Hunc habemus ma
Abbreviated transcription (Latin):
t slꝰ in patre: ut faciat & ipse: Possũ for
dir: s det qui possit caꝑe: Aut forte pos¬
sim coqtare nec dicere: aut forte nec cogitare¬
s diere Excedit enĩ nos illa diuinitas. tan¬
qui as̃ homines. tanquã in mortalis mortales:
anqua ec̃nus tẽporales: Ipse inspiret & donet.
ae fonte illo uttȩ nc̃ aliqͥd irrorare dignetur.
e disillare insitim nr̃am ne in hac heremo a¬
nscamꝰ: dicamꝰ ei cui audemus. cui didicimꝰ
dicere pat̾ nr̃: Audemꝰ enĩ hoc. qr ipse uoluit
it auderemus: si tam̃ sic uiuamꝰ ut nobis di

Expanded text:
us in Patre ut faciat et ipse? Possim forte dicere; sed da qui possit capere: aut forte possim cogitare, nec dicere; aut forte nec cogitare. Excedit enim nos illa divinitas tanquam Deus homines, tanquam immortalis mortales, tanquam aeternus temporales. Inspiret et donet, de fonte illo vitae nunc aliquid irrorare dignetur et distillare in sitim nostram, ne in hac eremo arescamus. Dicamus ei, Domine, cui didicimus dicere, Pater. Audemus enim hoc, quia ipse voluit ut auderemus: si tamen sic vivamus, ut non nobis di
Abbreviated transcription (Latin):
pat᷑ qđ non ꝑ filiũ faciat r ubi demonlliatͥ
lio pat̾ qđ facit nͥ in ipso filio ꝑ quẽ fact
Quis enĩ est locus ubi demonstẽtur opus pa
filio. quasi extra faciat & extra sedeat esl
adtendat manũ patris quẽ ad modũ facis
Ubi est illa inseparabilis criitas: ¶pielt is¬
bũ de quo dictũ est. qđ ipse ẽ uirtus ab
entia dĩ: Ubi qđ de ipsa sapientia sena¬
ra dicit. candor est enĩ lucis ȩt̃ne: Slis
fortit᷑. & disponit omĩa suauit᷑: Si qubes¬

Expanded text:
non per Filium faciat; ubi demonstrat Filio Pater quod facit, nisi in ipso Filio per quem facit? Quis enim locus ubi demonstretur opus Patris Filio, quasi extra faciat et extra sedeat, et Filius attendat manum Patris quemadmodum faciat? Ubi est illa inseparabilis Trinitas? ubi est Verbum de quo dictum est quod ipse est Virtus et Sapientia Dei ? ubi quod de ipsa Sapientia Scriptura dicit, Candor est enim lucis aeternae Sapfortiter, et disponit omnia suaviter ? Si qu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsũ facta sunt: & sine ipso factũ ẽ nieb
Hinc uidemꝰ quẽ ad modũ pat̾ demonstret sili
qd facit: cũ pat̾ nichil faciat nͥ qđ ꝑfilium
facit: Quid fecit pat̾: Alundũ: Itane fidi
mundũ demonstrauit filio: ut & ipse tale
aliqͥd faceret: Detur gͦ nob̾ niundus quẽ

Expanded text:
nt, et sine ipso factum est nihil. Hunc videmus quemdadmodum Pater demonstrat Filio quod facit; cum Pater nihil faciat, nisi quod per Filium facit. Quid fecit Pater? Mundum. Itane factum mundum demonstravit Filio, ut et ipse tale aliquid faceret? Detur ergo mundus nobis quem
Abbreviated transcription (Latin):
et̃nam: Nũquid gͦ audire nos uoluit uerbũ
suũ. & intelligere noluit: qnͣdoquidẽ si in au¬
dieudo & credendo cta ȩterna est. multomagis
in intelligendo: S gradus pietatis ẽ fides:
fidei fructꝰ intellectꝰ: ut ꝑueniamꝰ ad uitam
mͦ eugłm dispensauit remotis omĩb lectionib.
paginis. & uoce lectoris & tractatoris. appare¬
at om̃ib sius purgato corde assistentib: & in
corpore in mortali iam nũquã morituris: mun¬
dans eos & illuminans. uidentes & uiuentes.
in principio erat uerbũ & uerbũ erat apud
dm̃: Nunc gͦ quẽ quesiuimꝰ ad tendaniꝰ : & quẽ
deri se uult: aꝑiat oculos: Non tam̃ sine

Expanded text:
 audire nos voluit verbum suum, et intelligere noluit? Quandoquidem si in audiendo et credendo vita aeterna est, multo magis in intelligendo. Sed gradus pietatis est fides, fidei fructus intellectus, ut perveniamus ad vitam um dispensavit, remotis omnibus lectionis paginis, et voce lectoris et tractatoris, appareat omnibus suis purgato corde assistentibus, et in corpore immortali jam nunquam morituris, mundans eos, et illuminans viventes, et videntes quod in principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum . Nunc ergo quderi se vult, aperiat oculos. Non tamen sine
Abbreviated transcription (Latin):
in fide: Nec dicat uideus patrem
rifico. qͥd mͥ est cũ filio: Respondit ili bi
non honorificat filiũ: non honorificat ptũ
Mentiris omĩno. filiũ blasphemas: & patil
cis in uiriã: Pat̃ enĩ filiũ misit: tu contĩq
quẽ misit: Quomͦ honorificas mittent
Tu in nouo agnosce nouitatẽ: Nouus thi
a scło antiquus. ꝑ petuus. et̃nus: reuoan
ab hoc intellectu minore: Minor est filla
dictus est missus: Missionẽ audi: ñ sepi¬
rationẽ S in quis uidemꝰ in reb huma
qr maior ẽ qui mittit quã ille qͥ mitit S
res humane fallunt hominẽ: res diunt
purgant: Noli attendere ad res humus
ubi maior uidet᷑ qui mittit. & minor qui
iittit᷑: quãquã & ipse res humane dic
contra te testimoniũ Uelit uerbi grã. l
uxorẽ uelit petere. & ꝑ se non possit: ama
maiorẽ mittit qui ei petat: Et st̃ muluis
quib ipse maior eligit᷑: qui mittit᷑ amis¬

Expanded text:
Patrem honorifico; quid mihi est cum Filio? Respondeat illi, Qui non honorificat Filium, non honorificat Patrem. Mentiris omnino, Filium blasphemas, et Patri facis injuriam. Pater enim Filium misit, tu contemnis quem misit: quomodo honorificas mittentem, tu in novo agnosce novitatem. Novus tibi a saeculo antiquus, perpetuus, aeternus, revocet ad hoc intellectum. Minor est Fdictus est Filius? Missionem audio, non separationem. Sed hoc, inquit, videmus in rebus humanis, quia major est qui mittit, quam ille qui mittitur. Sed res humanae fallunt hominem, res divinae purgant. Noli attendere ad res humanas, ubi major videtur qui mittit, et minor qui mittitur: quanquam et ipsae res humanae dicunt contra te testimonium. Velut, verbi gratia, si quis uxorem velit petere, et per se non possit, amicum majorem mittit qui ei petat. Et sunt multa in quibus ipse major eligitur, qui mittatur a mi