comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
caput dicat. siue corpꝰ dicat. ille dicit qͥdix̃.
qđ me per sequeris : Ille dicit qͥdix̃. cũ umiex
nimimis meis fecistis: mͥ fecistis. Nota ÷ gͦuox
huiꝰ hominis. totiꝰ hominis. capitis & corporiꝰ.
non sepe cõmendanda qr nota. Confundan¬
tur inquit & reuereantur. qͥ quer̃t animã
meã. Un alio psalmo dicit. Considerabam
addexterã & uidebã. & ñ erat q cognosceret
me. Perut fuga ame. & ñ ÷ qͥ exqͥrat animã
meã. Ebi deꝑsecutorib dicit. qr ñ ÷ qͥ exqͥrat
animã meã. Hic aut̃. c̃fundant᷑ & reuereant᷑.
quiquerunt animã meã. Bolebat se ñ queri
adimitandũ. gemebat se quęri ad oppͥm̃dũ.
Quęris animam iusti cũ imitari cogitas.
quęris animiã iusti cũ occidere cogitas: qm̃
duobus modisquęrit᷑ anima hominis iusti.
Dinguli singulis psalmis expͣsũ sunt. Illic
dolet qr ñ÷ quirequirat animam eiꝰ adimi-¬
sic quȩrebant animã eiꝰ. quomͦ querit latro

Expanded text:
caput dicat, sive corpus dicat; ille dicit, qui dixit: Quid me persequeris ? ille dicit, qui dixit: Cum uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . Nota est ergo vox hujus hominis, totius hominis, capitis et corporis: non saepe commendanda, quia nota. Confundantur, inquit, et revereantur qui quaerunt animam meam. In alio psalmo dicit: Considerabam in dexteram, et videbam, et non erat qui cognosceret me: periit fuga a me, et non est qui exquirat acaput dicat, sive corpus dicat; ille dicit, qui dixit: Quid me persequeris ? ille dicit, qui dixit: Cum uni ex  ejus; hic autem: Confundantur, et revereantur qui quaerunt animam meam. Dolebat se non quaeri ad imitandum; gemebat se quaeri ad opprimendum. Quaeris animam justi, cum imitari cogitas; quaeris animam justi, cum occidere cogitas. Quoniam duobus modis quaeritur anima hominis justi, singuli in singulis psalmis expressi sunt. Illic dolet, quia non est qui requirat animam ejus ad imisic quaerebant animam ejus, quomodo quaerit latro
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipse dñs petro. Precedere qͥppe qdã loco
petrus uoluit dñm. Loquebatur eñi saluator
depassione sua. quãsi ñ suscepisset: nos salui
non essemus. Et petrus qui paulo ante eum
confessus erat filiũ dĩ. & in illa confessione
appellatus erat petra suꝑ quã fabricaretur
ȩccła: paulo post dicente dño defuturapas¬
sione sua ait. Absit dñe. ꝓpitius tͥ esto. non
fiat istud. Paulo ante beatus & symon bar
iona. quia ntͥ reuelauit caro & sanguis s
pater m̃s qͥ incęlis ÷ mͦ repentȩ redi pꝰt me
sathanas. Quid ÷ redi pͦt me᷑. Sequere me.
Precedere me uis. consiliũ mͥ dare uis. meliꝰ
÷ ut consilium meum sequaris. Hoc ÷ redi
retro. redi pͦt me. Ante cedentẽ cõpescit
ut retro redeat. & appellat sathanan qr
uult p̃cedere dñm. Paulo ante beatꝰ. mͦ
sathanas. Unde paulo ante beatꝰ: Quiañ¬

Expanded text:
hoc ipse Dominus Petro. Praecedere quippe quodam loco hoc ipse Dominus Petro. Praecedere quippe quodam loco Petrus voluit Dominum. Loquebatur enim Salvator de passione sua, quam si non suscepisset, nos salvi non essemus; et Petrus qui paulo ante eum confessus erat Filium Dei, et in illa confessione appellatus erat Petra, supra quam fabricaretur Ecclesia, paulo post Domino dicente de futura passione sua, ait: Absit, Domine; propitius esto tibi, non fiet istud. Paulo ante, Beatus es, Simon Bar Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est: modo repente, Redi post me, satana. Quid est, Redi post me? Sequere me. Praecedere me vis, consilium mihi dare vis; melius est ut consilium meum sequaris: hoc est, Redi retro, redi post me. Antecedentem compescit, ut retro redeat; et appellat satanam, quia vult praecedere Dominum. Paulo ante, Beatus: modo, Satanas. Unde paulo ante, Beatus? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
Dictũ ÷ enim de his tẽptatoribus ęccłȩ.
Peccator uidebit & irascet᷑. Et quid faciet:
Numqͥd qͦd pͥmo: At trahe. liga ꝑcute :
Non facit hoc. Quid gͦ e Dentibus suis fren¬
det & tabescet. Et his taquã irascet᷑ martyr.
& tam̃ ꝓ his orat martyr. Quomͦ enim bene
optauit illis de qͥbus dixit. confundantur
& reuereant᷑ qͥ quęrunt animã meam: sic
& nunc. Auertantur retrorsum &erubescañ.
qui cogitant mͥ mala. Quare : Ut ñ p̃cedañ.
sed sequantur. Qui eñi rep̾hendit xp̃ianam
religionẽ. & consilio suo uult uiuere. quasi
p̃cedere
uult xp̃m. Ut ille uidelicet
erraue¬
rit. & in ualidus infirmꝰq fu-¬
erit. qui
uł uoluerit pati int̾ manꝰ
iudeorũ
deorũ uł potuerit. ille aut̃ cordatꝰ
sit cauens ista om̃ia. declinans mortem.
mentiens etiam iniq nemoriatur. in ter¬
ficiens animã suã ut uiuat corpore. Magni
consilii prudentisq sibi uidet᷑. precedit re¬

Expanded text:
Dictum est enim de his temporibus Ecclesiae: Dictum est enim de his temporibus Ecclesiae: Peccator videbit, et irascetur. Et quid faciet? Numquid quod primo? Attrahe, liga, percute. Non facit hoc. Quid ergo? Dentibus suis frendet, et tabescet . Et his tanquam irascitur martyr; et tamen pro his orat martyr. Quomodo enim bene optavit illis de quibus dixit, Confundantur, et revereantur qui quaerunt animam meam; sic et nunc, Avertantur retrorsum, et erubescant qui cogi reprehendit christianam religionem, et consilio suo vult vivere, quasi praecedere vult Christum; ut ille videlicet erraverit, et invalidus infirmusque fuerit, qui vel voluerit pati inter manus Judaeorum, vel potuerit: ille autem cordatus sit cavens ista omnia, declinans mortem, mentiens etiam inique ne moriatur, interficiens animam suam ut vivat corpore, magni consilii prudentisque sibi videtur. Praecedit re
Abbreviated transcription (Latin):
facta sua defendant. Sienĩ c̃fundentur: &
c̃uertentur. qr conuerti ñ possunt nͥẽ fusi
fuerint & reueriti. Optemꝰ gͦ hȩc in imicis
nr̃is. securi optemꝰ. Ecce ego dixi. & uob̾cũ
dixerim. Oñis qͥ adhuc saltant & cantant
& insultant martyribus: confundantur
& reuereantur: aliquando in his parietib
tundant confusi pectora sua. Mextaut᷑
mͦ remansit maliuolentia cogitantium.
Pꝰrorsus tẽpora sunt in ȩccła ꝑsecutione
distincta. seq sequentia Eactus ÷ impetus
mȩccła quando reges ꝑsequebant᷑. Et qr
p̃dicti erant reges & ꝑsecuturi & credituri:
impleto uno. utiq alterũ sequebatur.
Factũ ÷ & illud qͦd consequens fuit. Gre¬
diderunt gͦ reges data pax ÷ eccłȩ. Rȩpit
eẽ inculmine dignitatis ȩccła etiã in hac
terra. etiam in hac uita. sed ñ de ÷ fremitus
ꝑsecutorum. Impetus suos ad cogitationes
uerterunt. In illis cogitationib tãquamĩ
uisco ligatꝰ ÷ diabolus. fremit & ñ erũpit.

Expanded text:
t revereantur. Si enim confundentur, et convertentur; quia converti non possunt, nisi confusi fuerint, et reveriti. Optemus ergo haec inimicis nostris; securi optemus. Ecce ego dixi, et vobiscum dixerim: omnes qui adhuc saltant et cantant et insultant Martyribus, confundantur, et revereantur; aliquando in his parietibus tundant confusi pectora sua. 4. vers.modo remansit malevolentia cogitantium. Prorsus tempora sunt in Ecclesia persecutionis distincta sequentia. Factus est impetus in Ecclesiam, quando reges persequebantur: et quia praedicti erant reges et persecuturi et credituri, impleto uno, utique alterum sequebatur. Factum est et illud quod consequens fuit; crediderunt reges, data pax est Ecclesiae, coepit esse in culmine dignitatis Ecclesia, etiam in hac terra, etiam in hac vita: sed non deest fremitus persecutorum; impetus suos ad cogitationes verterunt. In illis cogitationibus tanquam in abysso ligatus est diabolus; fremit, et non erumpit.
Abbreviated transcription (Latin):
inimicus ÷. Ouando nos securi:. Ecce fiant om̃s
Xpͣiani. nũquid & diabolus xp̃ianꝰ erit: łem¬
ptare gͦ ñcessat. insidiari ñcessat. Infrenatꝰ :
atq illigatꝰ in cordib impioꝵ ut ñseuiat in
eccła. & tantũ faciat quantũ uult Fremunt
Aentes impiorũ aduersus dignitatẽ eccłȩ
seuendo saltando. blasphemando. luxuri¬
ando non impellunt corpora xp̃ianorũ
slacerant animas xp̃ianorũ. Elamemꝰ
g una uoce om̃s uerba hȩc.
SIADIUTORĨ OEUM INTENDE Upꝰ
enim habemꝰ sempit̾no adiutorio in¬

Expanded text:
inimicus est. Quando nos securi? Ecce fiant omnes inimicus est. Quando nos securi? Ecce fiant omnes Christiani, numquid et diabolus christianus erit? Tentare ergo non cessat; insidiari non cessat. Infrenatus est atque illigatus in cordibus impiorum, ne saeviat in Ecclesiam, et tantum faciat quantum vult. Fremunt dentes impiorum adversus dignitatem Ecclesiquid agant saeviendo; saltando, blasphemando, luxuriando, non impellunt corpora Christianorum, sed lacerant animas Christianorum. Clamemus ergo una voce omnes verba haec: Deus, in adjutorium meum intende. Opus enim habemus sempit
Abbreviated transcription (Latin):
in sultare: ad huc tam̃ int̾ organa & sima¬
phoniacos gemimꝰ. ad huc illi inimicimar¬
tism quia uocib & ferro non possunt. eos
sua luxuria ꝑ sequnt᷑. Atq utinã paganos
tantũmͦ toleraremꝰ. Esset qualecũq solatiũ.
expectare eos qui ñdũ cruce xp̃i signati funt.¬
qm̃ quando signent᷑. & quando fuerint eius
auctoritate alligati. desinant furere. Uidemꝰ
etiam portantes infronte signũ eiꝰ. si mulin
ipsa fronte portare impudentiã luxuriarũ.
sultare. & int̾ hec gemimꝰ & hȩc ꝑsecutio nr̃a
est. si ÷ in nob̾ caritas que dicat. Quis infirma.
t᷑. & ego ñ infirmor: Quis scandalizat᷑. & ego
non uror : Nullus ÷ gͦ seruus dĩsine ꝑsecuti¬
one. Plerũq ÷ illud qͦd apłs ait. sed & om̃s
patiunt᷑. Uideris unde. uiderĩs qͦmͦ. Diabolus
ille. biformis ÷. Leo ÷ inimpetu. draco in insi-¬
diis. Leo minet᷑: inimicus ÷. Draco insidietur.

Expanded text:
insultare, adhuc tamen inter organa et syminsultare, adhuc tamen inter organa et symphoniacos gemimus; adhuc illi inimici Martyrum, quia vocibus et ferro non possunt, eos sua luxuria persequuntur. Atque utinam Paganos tantummodo doleremus! esset qualecumque solatium, exspectare eos qui nondum cruce Christi signati sunt, quando signentur, et quando ejus auctoritate alligati desinant furere. Videmus etiam portantes in fronte signum ejus, simul in ipsa fronte portare impudentiam luxuriarum, sultare. Et inter haec gemimus, et haec persecutio nostra est, si est in nobis charitas quae dicat: Quis infirmatur, et non ego infirmor? quis scandalizatur, et non ego uror ? Nullus ergo servus Dei sine persecutione; verumque est illud quod Apostolus ait: Sed et omnes patientur . Videris unde, videris quomodo; diabolus ille biformis est. Leo est in impetu, draco in insidiis. Leo minetur, inimicus est; draco insidietur,
Abbreviated transcription (Latin):
ua dignos faceret. Ecce
on̾e scłi: utiq defecissent. Est gͦ in hoc psalmo
uox tribulatoꝵ. & ideo utiq martyrũ inter
passiones ꝑiclitantiũ s desuo capite p̃sum̃tũ
Audiamꝰ eos & loqͣm̃ cũ eis ex affectu coradsꝰ
etiam si non similitudine passionis. Illi en
iã coronati sunt. nos ad huc ꝑiclitam᷑. Non
qr tales nos ꝑ secutiones urgent. quales ipsoᷤ
urguert̃ : s fortasse peiores in om̃imodisge¬
neribus tantoꝵ scandaloꝵ. Nr̃a eñi tẽpora
magis abundant illo ue qͦd clamauit dñs.
ue mundo abscandalis. & qm̃ ab undauit ini¬
quitas refrigescet caritas multoꝵ. Neq enim
& loth ille sc̃s insodomis ab aliqͦ corporalem
ꝑ secutionẽ patiebat᷑. aut dictum illi erat.
ut ñ ibi habitaret. ꝑsecutio eiꝰ. facta mali
sodomitarũ erant. Nc̃ gͦ iã xp̃o incelo sedin
te. iã glorificato. iã subiectis ceruicib regũ
tigo eiꝰ & suppositiꝰ eorũ frontib signo eius
ia nullo remanente qͥ palã xp̃ianis audett

Expanded text:
ua dignos faceret. Ecce qui singularis erat, donec transiret, sicut ideo utique martyrum inter passiones periclitantium, sed de suo capite praesumentium. Audiamus eos, et loquamur cum eis ex affectu cordis, etiamsi non similitudine passionis. Illi enim jam coronati sunt; nos adhuc periclitamur: non quia tales nos persecutiones urgent, quales ipsos urserunt; sed fortasse pejores in omnimodis generibus tantorum scandalorum. Nostra enim tempora magis abundant illo Vae quod clamavit Dominus: Vae mundo ab scandalis . Et quoniam abundavit iniquitas, refrigescet charitas multorum . Neque enim et Lot ille sanctus, in Sodomis ab aliquo corporalem persecutionem patiebatur, aut dictum illi erat ut non ibi habitaret; persecutio ejus, facta mala Sodomitarum erant . Nunc ergo jam Christo in jam glorificato, jam subjectis cervicibus regum jugo ejus, et suppositis eorum frontibus signo ejus; jam nullo remanente qui palam Christianis audeat
Abbreviated transcription (Latin):
Ego uͦ egenus & pauꝑ. Bonata st̃ mͥ peccata
iã cępi seqͥ p̃cepta dĩ. ad huc tam̃ egenꝰ & pap
Unde adhuc egenꝰ & pauꝑ: Quia uideo alus
lege̾ inm̃bris meis repugnantẽ legi m̃tis me
Unde egenus & pauꝑ: quia beatiꝰ qͥesurun
& sitrunt iusticiã. Adhuc efurio. adhue stuo
saturitas mea dilata ÷. ñ ab lata. Ego uͦ eroiꝰ¬

Expanded text:
ero egenus et pauper. Donata sunt mihi peccata; jam coepi sequi praecepta Dei: adhuc tamen egenus et pauper. Unde adhuc egenus et pauper? Quia video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae . Unde egenus et pauper? Quia, Beati qui esuriunt, et sitiunt justitiam . Adhuc esurio, adhuc sitio: saturitas mea dilata est; non ablata. Ego vero
Abbreviated transcription (Latin):
innomine eiꝰ pȩnitentia̾ & remissionem
peccatoꝵ ꝑom̃s gentes incipientibus ab
ierłm. Habes uocẽ pastoris tui. noli seqͥ
uocẽ alienorũ. & furẽ nͣtimebis. si uocem
pastoris fueris secutꝰ. Inde aut sequeris:
Sinec cuiquã hominũ dixeris quasi eius
merito euge euge. necũ gratulatione au¬
dieris. neoleo peccatoris impinguescat
caput tuũ. Exultent & iocundentur in te
om̃s quiquert᷑ te : ET DiCANT. Quid dicant.
quid exultent : Sẽꝑ magnificetur dñs.

Expanded text:
in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipientibus ab Jerusalem . Habes vocem pastoris tui; noli sequi vocem alienorum : et furem non timebis, si vocem pastoris fueris secutus. Unde autem sequeris? Si nec cuiquam hominum dixeris, quasi ejus merito, Euge, euge; nec cum gratulatione audieris, ne oleo peccatoris pinguescat caput tuum . Exsultent, et jucundentur in te, omnes qui quaerunt te; et dicant. Quid dicant qui exsultant? Sem
Abbreviated transcription (Latin):
tudine murmurationis. s in iocunditate
dilectionis. Inrirate iic̃specio rios in
exoltatione. Facile ÷ exultare foris. in
ẽspectu dĩ exulta. Non ualde lingua ex¬
ultet. c̾scientia exultet. Intͣce inc̾spectu
eiꝰ in exultatione. Scitoie oõ oÑs ipsi¬
dic̃. quẽ ñ putabant homines dm̃. Scitote
nis coronastis. ueste ignominiosa uestistis.
in ligno suspendistis. clauis c̃fixisti. lanca
ꝑcussistis. custodeᷤᷤ ad sepulchrũ posuistiᷤ.

Expanded text:
itudine murmurationis, sed «in jucunditate» itudine murmurationis, sed «in jucunditate» dilectionis. «Intrate in conspectu ejus, in exsultatione.» Facile est exsultare foris; in conspectu Dei exsulta. Non valde lingua exsultet; conscientia exsultet. «Intrate in conspectu ejus, in exdicit, quem non putabant homines Deum: «Scitotnis coronastis, veste ignominiosa vestistis, in ligno suspendistis, clavis confixistis, lancea percussistis, custodes ad sepulcrum posuistis;
Abbreviated transcription (Latin):
plures malos uides qr palea st̃: & te ad grana
ꝑuenire ñ ꝑmittunt. St̃ ibi & grana acce¬
de. tẽpta. ex cute. adhibe oris iudicium.
Inuenis scĩ monialeᷤ in disciplinatas. Nũ qͥd
idõ scĩ moniũ rep̾hendendũ :: Multȩ ñ
stant in domib suis. eircũeunt domosalie¬
nas. curiose agenteᷤᷤ. loquenteᷤᷤ quȩ ñ oportet.
suꝑbȩ linguate. ebriosȩ. Et si uirgines st̃.
quid ꝓdest integra caro. m̃te corrupta :
Melius ÷ humileꝰ conuigiũ. quã suꝑba uir¬
ginitas. Si enĩ nub̾et. ñ hab̾et nom̃ unde
extolleret᷑. & hab̾et frenũ qͦ regeret᷑. S
nũ qͥd ꝓpt̃ uirgines malas dãnaturi sumꝰ
& sc̃as & corpor̾e & sp̃u: Aut ꝓpt̃ istas
laudabiles. etiam illas imꝑbandas lau¬¬
dare cogemur : Undiq unus assumet᷑.
psalmũ qr planꝰ ÷. Seruite dño in iocundita¬
te. Uos alloqͥt̃ qͥcũq incaritate om̃ia tolor¬
tis & spe gaudetis. Seruite dño ñ in aman¬

Expanded text:
plures malos vides, quia palea sunt, et te ad grana plures malos vides, quia palea sunt, et te ad grana pervenire non permittunt: sunt ibi et grana, accede, tenta, excute adhibe oris judicium. Invenis sanctimoniales indisciplinatas; numquid ideo sanctimonium reprehendendum est? Multae non stant in domibus suis, circumeunt domos alienas, curiose agentes, loquentes quae non oportet, superbae, linguatae , ebriosae: etsi virgines sunt, quid prodest integra caro, mente corrupta? Melius est humile conjugium, quam superba virginitas. Si enim nuberet, non haberet nomen unde extolleretur, et haberet frenum quo regeretur. Sed numquid propter virgines malas, damnaturi sumus sanctas et corpore et spiritu ? aut propter istas laudabiles, etiam illas improbandas laudare cogemur? Undique unus assumetur, Psalmum, quia planus est. «Servite Domino in jucunditate:» vos alloquitur, quicumque in charitate omnia toleratis, et spe gaudetis. «Servite Domino,» non in amar
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥa de uictȩ scło. circuitu rerũ tẽporaliũ
tãqͣm mola detinent᷑. & inde una assumet᷑.
& una relinquet᷑. Quȩ in de assumet᷑ : facienᷤᷤ
oꝑa bona. at tendens indigentiã seruoꝵ dĩ
indigentiã pauꝑum. in confessione fidelis.
in leticia spes certa. uigilans ad dm̃. nullum.¬
p̃cans mala. diligens quantũ potest ñsolũ
amicos. s etiam inimicos. Pret̾ uxorẽ suã
ñ sciens aliquã. p̃t̾ maritũ suũ ñ sciens aliquẽ.
Assumet᷑ & de molendino. Quȩ aũt̃ aliter
fuerit: relinquetur. Alii aut dicunt. Qui-¬
etem uolumꝰ. neminẽ uolumꝰ pati. remo¬
uemus nos a turb. bene erit nob̃̾ in qͣdã
securitate. Si quietẽ quęris. qͣsi lectũ quęriᷤᷤ.
ut sine aliqͣ sollicitudine reqͥescas. Et inde
unus assumetur. & unꝰ relinquet᷑. Nemo
uos fallat fr̃s. Siñ uultiꝰ falli & uultis
fictum. s omnẽ ꝓfessionẽ hab̾e fictas per¬

Expanded text:
Quia devinctae saeculo, circuitu rerum temporalium, Quia devinctae saeculo, circuitu rerum temporalium, tanquam mola detinentur. Et inde «una assumetur, et una relinquetur.» Quae inde assumetur? Faciens opera bona, attendens indigentiam servorum Dei, indigentiam pauperum, in confessione fidelis, in laetitia spei certa, vigilans ad Deum, nulli imprecans mala, diligens quantum potest, non solum amicos, sed etiam inimicos, praeter uxorem suam non sciens aliquam, praeter maritum suum non sciens aliquem; assumetur et de molendino: quae autem aliter fuerit, relinquetur. Alii autem dicunt: Quietem volumus, neminem volumus pati, removemus nos a turbis; bene erit nobis in quadam securitate. Si quietem quaeris, quasi lectum quaeris, ut sine aliqua sollicitudine requiescas. Et inde «unus assumetur, et unus relinquetur.» Nemo vos fallat, fratres: si non vultis falli, et vultis fictum, sed omnem professionem habere fictas perso
Abbreviated transcription (Latin):
se pati ñ potuisse asseuerat. Et aliqͣndo
uera. sed uera maloꝵ toleranda sunt
ꝓpt̾ societatẽ bonoꝵ. Dicit illi scriptura.
Ue his qͥ ꝑdidert̃ sustinentiã. Et qͦd ÷
ampliꝰ ructat indignationes maloꝵ
odoꝵ unde absterreat intͣturos. qr
ipse cũ intͣsset ꝑcdurare ñ potuit.
Quales illi. inuidi. litigatores. neminẽ
sustinentes. auari. Ille ibi illud fecit.¬
& ille ibi illud fecit. Omale. quare taceᷤ
bonos : Quos tolerare ñ potuisti iactaᷤᷤ.
quite malũ tolerauerunt taces. Merito
gelio. exore dñi. Duo in agro. unꝰ as¬¬
sumetur. & unꝰ relinquetur. Due in
molendino. una assumetur: & una
relinquetur. Duo in lecto. unꝰ assu.¬
metur. & unꝰ relinquetur. Qui sunt
agricultura ÷. In agro laboramus. Duo in agro
clerici st̃. unus assumet᷑. & unꝰ relinquetur.
Assumet᷑ bonꝰ. relinquet᷑ malus. In molendino
duȩ. adplebes retulit. Qre in molendino :

Expanded text:
se pati non potuisse asseverat; et aliquando se pati non potuisse asseverat; et aliquando vera. Sed vera malorum toleranda sunt propter societatem bonorum. Dicit illi Scriptura: «Vae his qui perdiderunt sustinentiam» . Et quod est amplius, ructat indignationis malum odorem, unde absterreat intraturos; quia ipse cum intrasset, perdurare non potuit. Quales illi? Invidi, litigatores, neminem sustinentes, avari; ille ibi illud fecit, et ille ibi illud fecit. O male, quare taces bonos? Quos tolerare non potuisti, jactas: qui te malum toleraverunt, taces. 13. Merito gelio, ex ore Domini: «Duo in agro; unus assumetur, et unus relinquetur: duae in molendino; una assumetur, et una relinquetur: duo in lecto; unus assumetur, et unus relinquetur» . Qui sunt agricultura estis» . In agro laboramus. «Duo in agro,» clerici sunt: «unus assumetur, et unus relinquetur;» assumetur bonus, relinquetur malus. «In molendino duae,» ad plebes retulit. Quare «in molendino?»
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd petunt. Qͥc qͥd eis infert᷑ apiis fr̃ib:
cũ sufficientia & cũ caritate utunt᷑. Nemo
sibi usurpat aliqͥd qͦd alt̾ ñ habeat. Om̃s
se diligunt. om̃s inuicẽ se sustinent. Lau-¬
dasti. Qui nescit quid interiꝰ agat᷑. qui
nescit qͦmͦ illo uento intrante etiã naueᷤ
se in portu collidt̃: intrat quasi securi¬
tatẽ sꝑans. neminẽ quẽ toleret habi-¬
turꝰ. Inuenit ibi fr̃s malos. qͥmali in-¬
ueniri ñ possent. nͥ ad mitterentur.
& necesse ÷ ut pͥmo tolerentur. ne
forte corrigant᷑. nec excludi facile
possunt. nͥ pͥus fuerint intolerandi
& fit ipse intolerandȩ impatientiȩ.
Quis me huc quȩrebat : Ego putabã
qr caritas ÷ hic Et paucoꝵ hominũ
molestia irritatꝰ. dũ ñ ꝑ seuerauerit
implere qđ uouit: fit desertor tam
sci ꝓ positi. & reus uoti ñ redditi. Iã uͦ
cum inde exierit: fit & ipse uituꝑator:
& maledicꝰ. & dicit ea sola quȩ quasi

Expanded text:
aliquid petunt, quidquid eis infertur a piis fratribus, aliquid petunt, quidquid eis infertur a piis fratribus, cum sufficientia et cum charitate utuntur; nemo sibi usurpat aliquid quod alter non habeat; omnes se diligunt, omnes invicem se sustinent. Laudasti, laudasti: qui nescit quid interius agatur, qui nescit quomodo illo vento intrante etiam naves se in portu collidunt, intrat quasi securitatem sperans, neminem quem toleret habiturus; invenit ibi fratres malos, qui mali inveniri non possent, nisi admitterentur et necesse est ut primo tolerentur, ne forte corrigantur; nec excludi facile possunt, nisi prius fuerint tolerati: et fit ipse intolerandae impatientiae. Quis me huc quaerebat? Ego putabam quia charitas est hic. Et paucorum hominum molestia irritatus, dum non perseveraverit implere quod vovit, fit desertor tam sancti propositi, et reus voti non redditi. Jamvero cum inde exierit, fit et ipse vituperator et maledicus: et dicit ea sola quae quasi
Abbreviated transcription (Latin):
liliũ intrat. adheret lilio. tolerat spinas. Me.¬
rebitur ẽẽ inlaude & in osculo sponsi. qͥdic̃.
Sic̃ liliũ inmedio spinarũ. sic ꝓxima mea
inmedio filiarũ. Ita & inclericis. Laudatoreᷤᷤ
dericoꝵ intendunt ibi bonos ministros fideleᷤ
dispensatores. omniũ toleratores. uiscera sua
impendentes his qͦs uolunt ꝓficere. ñ quȩrenteᷤ
quȩ sua st̃. s quȩ ihu xp̃i. laudant hȩc. obliui-¬
scuntur qr mixti sunt malis. Rursus qui
rep̃hendunt auariciã clericoꝵ. imꝑbitateᷤ
clericorum. lites clericoꝵ: appetentes res
alienas. ebriosos uoraces. iactant. Et tu in¬
uide uituꝑas. & tu in caute laudas. Iu qͥ lau¬
das dic mixtos malos. tu qͥ uituꝑ as. uide ibi
& bonos. Sic in illa uita cõmuni frũm quȩ
⁊ in monasterio. magni uiri. scĩ cotidie
in ymnis. in orationib in laudib dĩ. inde
uiuunt. cũ lectione illis res ÷. laborant
manib suis. inde se tͣnsigunt. ñ auarę

Expanded text:
lilium, intrat, adhaeret lilio, tolerat spinas; melilium, intrat, adhaeret lilio, tolerat spinas; merebitur esse in laude et in osculis sponsi, qui dicit, «Sicut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum.» Ita et in clericis. Laudatores clericorum intendunt ibi bonos ministros, fideles dispensatores, omnium toleratores, viscera sua impendentes his quos volunt proficere, non quaerentes quae sua sunt, sed quae Jesu Christi. Laudant haec, obliviscuntur quia mixti sunt malis. Rursus qui reprehendunt avaritiam clericorum, improbitates clericorum, lites clericorum, appetentes res alienas, ebriosos, voraces, jactant. Et tu invide vituperas, et tu incaute laudas: tu qui laudas, dic mixtos malos; tu qui vituperas, vide ibi et bonos. Sic et in illa vita communi fratrum, quae est in monasterio: Magni viri, sancti, quotidie in hymnis, in orationibus, in laudibus Dei, inde vivunt, cum lectione illis res est; laborant manibus suis, inde se transigunt; non avare
Abbreviated transcription (Latin):
nis uacatur. ꝑ totũ orhẽ terrarũ una con-¬
sensione pacis laudat᷑ ds̃. Audit forte qui
nescit. tacitũ ÷ de cõmixtis malis. uenit laude
inuitatus. inuenit cõmixtos malos qͥ ñ illi
prȩdicti sunt antequã ueniret. Offenditur
a falsis xp̃ianis. refugit aueris xp̃ianis. Rursꝰ
odiosi maledici irruunt inuituꝑationẽ
Quales xp̃iani. qͥ xp̃iani. Auari. feneratores.
Nonne ipsi sunt qui theatra & amphithea-¬
tra implent ꝑludos. & ꝑalia spectacula. qui
implent eccłas ꝑdies festos : fbriosi. uoraces ĩuidi
insectatores alt̾utrũ. St̃ tales. s ñ soli tales.
Et iste uituꝑator cȩco animo tacet bonos.
& ille laudator in cauto animo tacet malos.
Si autẽ sic laudat᷑ in hoc tẽpore eccła dĩ.
qͦmͦ laudant scripturȩ dĩ. ecce qͦmͦ nẽ dixi.
sic̃ liliũ in medio spinarũ. sic ꝓxima mea in
medio filiarũ: audit hõ. c̃siderat. placet illi

Expanded text:
nis vacatur per totum orbem terrarum, una connis vacatur per totum orbem terrarum, una consensione pacis laudatur Deus. Audit forte qui nescit tacitum esse de commixtis malis, venit laude invitatus, invenit commixtos malos, qui non illi praedicti sunt antequam veniret; offenditur a falsis christianis, refugit a veris christianis. Rursus odiosi, maledici, irruunt in vituperationem: Quales Christiani? qui Christiani? Avari, feneratores. Nonne ipsi sunt qui theatra et amphitheatra implent per ludos et per alia spectacula, qui implent ecclesias per dies festos? Ebriosi, voraces, invidi, insectatores alterutrum. Sunt tales, sed non soli tales. Et iste vituperator caeco animo tacet bonos; et ille laudator incauto animo tacet malos. Si autem sic laudatur in hoc tempore Ecclesia Dei, quomodo laudant Scripturae Dei, ecce quomodo nunc dixi, «Sicut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum:» audit homo, considerat, placet illi
Abbreviated transcription (Latin):
gnũ gaudiũ. Modo aut̃ ne securus lau¬
des quãlibet uitã. ante mortẽ ne laudes
hominẽ quẽ quã. hinc aut̃ falluntur
homines. ut uł ñ suscipiant meliorem
uitã uł temere aggrediant᷑: qr & cũ lau¬
dare uolunt. sic laudant ut ñ ibi dicant
mala quȩ mixta sunt. & qͥ uituꝑare uo.¬
lunt. tam inuido animo & ꝑuerso uitup¬
ant. ut claudant oculos suos ad uersus
bona. & sola mala quȩ ibi uł st̃ uł putan.¬
tur exaggerent. Inde fit ut unaqueq
ꝓfessio male laudata. id ÷ ñ caute laudata:
cũ inuitauerit homines laude sua. iN¬
ueniant illi qui illuc ueniunt aliquos
qͣles ibi ẽẽ ñcredebant. & offensi hic
malis resiliant ab onis. fr̾s disciplinam
istã ad uitam ur̃am conferte. & sic audite
ut uiuatis. Lauclatur ut generalit᷑ dicã. ȩccła
dĩ. Magni homines xp̃iani. soli xp̃iani. ma¬
gna catholica. Diligunt se om̃s. impendunt
sibi quisq qđ possunt. Orationib ieuinus. ym.¬

Expanded text:
gnum gaudium. Modo autem ne securus laugnum gaudium. Modo autem ne securus laudes quamlibet vitam; ante mortem ne laudes hominem quemquam . 12. Hinc autem falluntur homines, ut vel non suscipiant meliorem vitam, vel temere aggrediantur; quia et cum laudare volunt, sic laudant, ut non ibi dicant mala quae mixta sunt; et qui vituperare volunt, tam invido animo et perverso vituperant, ut claudant oculos adversus bona, et sola mala quae ibi vel sunt vel putantur, exaggerent. Inde fit ut unaquaeque professio male laudata, id est non caute laudata, cum invitaverit homines laude sua, inveniant illi qui illuc veniunt, aliquos quales ibi esse non credebant; et offensi a malis, resiliant a bonis. Fratres, disciplinam istam ad vitam vestram conferte, et sic audite ut vivatis. Laudatur, ut generaliter dicam, Ecclesia Dei: magni homines Christiani, soli Christiani, magna Catholica; diligunt se omnes, impendunt sibi quisque quod possunt, orationibus, jejuniis, hym
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ad huc ignotꝰ ÷ : Excludes malos fr̃s
ac̃uentu bonoꝵ : Decorde tuo qͥsquis ista
dicis. om̃s malas cogitationes si potesste
exclude. Hon intretꝰ in cortuũ uł sugge¬
stio mala. Non c̃sentio inqͥs. Sed int̾ust
tam̃ ut suggereret᷑. Nã om̃s munita cor¬
da habere uolumꝰ. ut nichil intret qđ
male suggerat᷑. Unde aut̃ intret qͥs no¬
uit : Et pugnamꝰ cotidie in uno corde
nr̃o. Unꝰ hõ incorde suo cũ turba luctat᷑.
Suggerit auaritia. suggerit libido sug.¬
gerit᷑ uoracitas. suggerit lȩtitia illa poͦ¬
pularis. Om̃ia suggerunt᷑. ab om̃ib se con¬
tinet. om̃ib respondet. & ab om̃ib auer¬
satur. Difficile ÷ ut ñ ab aliqͦ feriat᷑. Ubigͥ
securitas : hic nusqͣm. in ista uita nusqͣm
in sola spe ꝓmissoꝵ dĩ. Ibi aut̃ cũ illuc
ꝑuenerimus. ꝑfecta securitas. cũ claudun
tur portȩ. & cũfirmant᷑ uectes porta¬
rũ ierłm. ibi uere plena iubilatio & ma¬

Expanded text:
ipse adhuc ignotus est? Excludes malos fratres ipse adhuc ignotus est? Excludes malos fratres a conventu bonorum? De corde tuo, quisquis ista dicis, omnes malas cogitationes, si potes, exclude: non intret in cor tuum vel suggestio mala. Non consentio, inquis. Sed intravit tamen, ut suggereret. Nam omnes munita corda habere volumus, ut nihil intret quod male suggeratur. Unde autem intret, quis novit? Et pugnamus quotidie in uno corde nostro; unus homo in corde suo cum turba luctatur. Suggerit avaritia, suggerit libido, suggerit voracitas, suggerit laetitia ista popularis; omnia suggerunt: ab omnibus se continet, omnibus respondet, et ab omnibus aversatur; difficile est ut non ab aliqua feriatur . Ubi ergo securitas? Hic nusquam; in ista vita nusquam, nisi in sola spe promissorum Dei. Ibi autem, cum illuc pervenerimus, perfecta securitasportae, et confirmantur vectes portarum Jerusalem : ibi vere plena jubilatio et ma
Abbreviated transcription (Latin):
sam̃ naues inportu bene sibi applicent᷑:
non sibi collidant᷑. Seruet᷑ ibi parilitas
ȩquabilitatis. c̃stantia caritatis. & qͣndo
forte uentus ex illa parte quapatet
irruerit. sit ibi cauta gub̾natio. Nã
quid dicturus ÷ michi quiꝰquis talib
locis forte p̃÷. immo seruit fr̃ibus
inhis quȩ monasteria dicuntur. quid
dicturus ÷: Cautꝰ ero nullũ malum
admittam. Quomͦi nullũ malũ admit.¬
tes : HNullũ hominẽ malũ. nullũ frẽm
malũ intrantẽ admissũs sum. cũ paueiꝰ
bonis bene mͥ erit. Ubi cognascis :¬
Quẽ forte uis excludere. ut cognoscat᷑
malus: intꝰ ꝓbandus :. Quom gͦ ex
malos. Scis eñĩ & nosti inspicere om̃s. nu¬
dis cordibus ad teueniunt qͥ int̾duri pa
losi se ñnouert̃ qͣnto minꝰtu: Multien
sibi ꝓmiser̃t. qͦd impleturi essent illam
uitã scam in cõmuue habentẽ om̃ia ubi
& erepuert̃. Quomͦ gͦ cognosceᷤ eũ qͥsibi

Expanded text:
est. Ament se, naves in portu bene sibi applicentur, est. Ament se, naves in portu bene sibi applicentur, non sibi collidantur: servetur ibi parilitas aequabilitatis, constantia charitatis; et quando forte ventus ex illa parte qua patet, irruerit, sit ibi cauta gubernatio. 11. Nam quid dicturus est mihi quisquis talibus locis forte praeest, imo servit fratribus, in his quae monasteria dicuntur? quid dicturus est? Cautus ero, nullum malum admittam. Quomodo nullum malum admittes? Nullum hominem malum, nullum fratrem malum intrantem admissurus sum; cum paucis bonis bene mihi erit. Ubi cognoscis quem forte vis excludere? Ut cognoscatur malus, intus probandus est: quomodo ergo excmalos? Dicis enim, et nosti inspicere. Omnes nudis cordibus ad te veniunt? Qui intraturi sunt, ipsi se non noverunt; quanto minus tu? Multi enim sibi promiserunt quod impleturi essent illam vitam sanctam, in commune habentem omnia, ubi et crepuerunt. Quomodo ergo cognoscis eum qui sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erogastiinde inqͥt tepuniã. Auarꝰ ÷
ds̃ salutis nr̃ȩ. Ergo separabo me inqͥt cũ
paucis bonis Qd m ÷ rationẽ hab̾e cum
turb̾: Bene. Pauci ipsi boni de qͥbustb
st̃ eliqͣti. si tam̃ iã ipsi pauci om̃s boni:
Tam̃ bona cogitatio humana laudabiliꝰ
eẽ. cũ talib Qui elegert̃ uitã qͥetã re.¬
moti abstrepitu populari at᷑b inqͥetiꝰ.
amagnis fluctib scłi : tãquã in portu
st̃. Iã gͦ ibi gaudiũ illud iã ibi iubilatio
illa quȩ ꝓmittit᷑. Nondũ. s ad huc gemitꝰ.
ad huc sollicitudo tẽptationũ. Habet
enĩ aliunde & portꝰ aditũ. Si exnulla
parte aditũ hab̾et: nulla n auis int̾ret
Oportet gͦ. ut ex aliqua parte pateat
Aliquando autẽ ꝑ eã partẽ qua patet.
uentus irruit. & ubi scopuli ñ st̃ na¬
ues se inuicẽ collisȩ c̃fringunt. Ubi gͦ
securitas. si nec inportu: Ettam̃ utꝰ¬
cũq feliciores inportu quã inpelago.

Expanded text:
non erogasti, inde, inquit, te puniam . Avarus est non erogasti, inde, inquit, te puniam . Avarus est Deus salutis nostrae. Ergo separabo me, inquit, cum paucis bonis: quid mihi est rationem habere cum turbis? Bene: pauci ipsi boni, de quibus turbis sunt eliquati? Si tamen jam ipsi pauci, omnes boni: tamen bona cogitatio humana, laudabilis, esse cum talibus qui elegerunt vitam quietam; remoti a strepitu populari, a turbis inquietis, a magnis fluctibus saeculi, tanquam in portu sunt. Jam ergo ibi gaudium illud? jam ibi jubilatio illa quae promittitur? Nondum; sed adhuc gemitus, adhuc sollicitudo tentationum. Habet enim alicunde et portparte haberet, nulla in eum navis intraret; oportet ergo ut ex aliqua parte pateat: aliquando autem per eam partem qua patet, ventus irruit; et ubi scopuli non sunt, naves se invicem collisae confringunt. Ubi ergo securitas, si nec in portu? Et tamen utcumque feliciores in portu quam in pelago,
Abbreviated transcription (Latin):
dilectione. satagenteᷤᷤ seruare unitatem
sp̃s in uinculo pacis. Sustinenteᷤᷤ n incem
Non habe̾ qͦd inte aliꝰ sustineat: Miror si ñ÷
S ecce ñ sit. ꝑo robustior es ad cȩteros susti-¬
nendos: qͦd iã ñ habe qͦd inte alii sustineant.
Hon sustineris. sustine cȩteros. Non possũ inqͥs.
Pego habes qͦd & inte alii sustineant. sustmenteᷤ
inuicẽ indilectione. Tu deseris res humanas
& segregas te ut nemo te uideat. Cui ꝓderiꝰ :
Tuad hoc ꝑuenisses si nullus tͥ ꝓfuisset : An
om̃s horta᷑. Sustinenteᷤ inuicẽ indilectione
Separabo me inqͥt aliqͥs cũ paucis bonis.
cũ illis mͥ bene erit. Nã nulli ꝓdesse: impiũ
& crudele ÷. Non me hoc docuit dñs m̃s.
Non eñi dãnauit seruũ qͥint̾ uertit qͦd
accepit.s qͥ ñ erogauit intelligat᷑ pęna
int̾ uersoris. expena pigri. Serue neqͣm
& piger. ait dñs dãnans. ñ ait int̾uer¬
dedi integrũ reddidisti: qr ñ creuit. qr

Expanded text:
dilectione, satagentes servare unitatem spiritus in vinculo pacis» . «Sustinentes invicem:» non habes quod in te alius sustineat? Miror si non est: sed ecce non sit; eo robustior es ad caeteros sustinendos, quo jam non habes quod in te alii sustineant. Non sustineris, sustine caeteros. Non possum, inquis. Ergo habes quod et in te alii sustineant. «Sustinentes invicem in dilectione.» Tu deseris res humanas, et segregas te, ut nemo te videat; cui proderis? Tu ad hoc pervenisses, si nullus tibi profuisset? An qomnes hortatur: «Sustinentes invicem in dilectione.» 10. Separabo me, inquit aliquis, cum paucis bonis; cum illis mihi bene erit. Nam nulli prodesse impium et crudele est. Non me hoc docuit Dominus meus. Non enim damnavit servum qui intervertit quod accepit, sed qui non erogavit. Intelligatur poena interversoris ex poena pigri. «Serve nequam et piger,» ait Dominus damnans: non ait, Interverdedi integrum reddidisti: Quia non crevit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Frit enĩ confessio laudis. Sẽꝑ c̃fiteb̾is illũ
dm̃ te creaturam. Illum ꝓ tectorem. te
ꝓtectum . In illo qͦdãmͦ absconditꝰ eris sic̃
dictũ ÷. Abscondes eos in abscondito uultꝰ
trieaniii illi. Inportis c̃fitemini. & in
atria cũ intͣueritis: confitemini in ymniᷤ
Umnni laudes st̃. Quando intras te rep̃¬
⁊hende. cum intͣueris illũ lauda. Aꝑite
mͥ portas iusticie dicit inalio psalmo. in¬
grediens mneis c̃fitear dño. Nũqͥd dix̃ cũ
ingressus fuero iã ñ c̃fitebor: Etiã ingre
est yiĩs. Nolite putare qr deficitiᷤᷤ in lau¬
dando. laudatio ur̃a quasi manducatio
erit. Quantũ laudatis. tantũ uirẽ ad¬
qͥritis. & tantũ dulcescit quẽ laudatis.

Expanded text:
erit enim confessio laudis. Semper confiteberis, illum erit enim confessio laudis. Semper confiteberis, illum Deum, te creaturam; illum protectorem, te protectum. In illo quodammodo absconditus eris, sicut dictum est, «Abscondes eos in abscondito vultus fitemini ei». In portis confitemini; et in atria cum intraveritis, confitemini in hymnis. Hymni laudes sunt. Quando intras, te reprehende; cum intraveris, illum lauda. «Aperite mihi portas justitiae,» dicit in alio psalmo; «ingrediens in eis» «confitear Domino» . Numquid dixit, tum ingressus fuero, jam non confitebor? Etiam ingresest Dominus.» Nolite putare quia deficitis in laudando. Laudatio vestra quasi manducatio erit: quantum laudatis, tantum vires acquiritis, et tantum dulcescit quem laudatis.
Abbreviated transcription (Latin):
iNc̃fessione. Inportis initiũ ÷. Ac̃ fessio¬
ne incipite. in de psalmꝰ in c̾fessione.
ibi iubilate. Confitemi uos ñ factoᷤ
auob̾. laudate eum aqͦ facti estis. Abillo
sit bonum tuũ. aquo recedens feci¬
sti malũ tuũ. Intͣte inportas eius in
confessione. Intret grex in portas.
ñ foris remaneant adlupos. Et qͦmͦ intret
inc̃fessione : Porta id ÷ initiũ. c̃fesũo tͥ sit.
Unde in alio psalmo dr̃. Incipite dño in
cfessione. Qđ illic dic̃ incipite. hoc appellauit
hic portas. Intͣte portas eiꝰ inc̃fessone. Et
fitere. sẽꝑ habes qđ c̃fitearis. Difficile ÷ in
hac uita. ut sic homo mutet᷑: ut nichil
inueniatur in eo qđ rep̾hendat᷑. Opus ÷
ut tu te rep̃hendas. ne ille rep̾hendat
qui dãpnaturꝰ ÷ Ergo & cũ intraueris in f¬
atria: confitere. Quando nerit c̃fessio pecca¬
torum : In illa reqͥe. in illa eqͣlitate an¬
gełoꝵ. Sed uidete quid dixerĩ. Non erit
confessio peccatoꝵ. Non dixi. ñerit c̃fessio.

Expanded text:
sione.» In portis initium est; a confessione incipite. Inde «Psalmus in confessione,» ibi jubilate. Confitemini vos non factos a vobis, laudate eum a quo facti estis. Ab illo sit bonum tuum, a quo recedens fecisti malum tuum. «Intrate in portas ejus in confessione.» Intret grex in portas, non foris remaneat ad lupos. Et quomodo intret? «In confessione.» Porta, id est initium, confessio tibi sit. Unde in alio psalmo dicitur: «Incipite Domino in confessione» . Quod illic, dicit, «Incipite;» hoc appellavit hic, «portas: Intrate in portas ejus in confessione.» Et fitere, semper habes quod confitearis. Difficile est in hac vita, ut sic homo mutetur, ut nihil inveniatur in eo quod reprehendatur: opus est ut tu te reprehendas, ne ille reprehendat qui damnaturus est. Ergo et cum intraveris in atria, confitere. Quando non erit confessio peccatorum? In illa requie, in illa aequalitate Angelorum. Sed videte quid dixerim: Non erit confessio peccatorum. Non dixi, Non erit confessio:
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ ÷. ingenerationẽ & generationẽ. aut
induab generationib unã t̾renã. alterã ce¬
lestẽ. Hic ÷ generatio una quȩ parit mortaleꝰ.
altera que parit ȩt̾nos. Weritas eiꝰ & hic ÷
ueritas det̾ra orta ÷ nec ipsa ueritas diceret.
ecce ego uob̃cũ sũ usq ad c̃sũmationẽ scłi.¬

Expanded text:
 generationem et generationem;» aut in duabus generationibus, unam terrenam, alteram coelestem. Hic est generatio una quae parit mortales; altera quae parit aeternos. Veritas ejus et hic est, «Veritas de terra orta est» ; nec ipsa Veritas diceret, «Ecce ego vobiscum sum usque in consummatione
Abbreviated transcription (Latin):
Aliꝰ uos fecit. & qͥuos fecit. ipse auohis
patitur. S uos sic uos iactatis & głiamini
& extollitis: quasi a uob̾ ipsis facti sitis
Bonũ ÷ uob. ut qͥfecit uos ꝑficiat uos. lyse
fecit nos. & ñ ipsi nos. Nondebemꝰ suꝑbire.
Totum bonũ qđ habemꝰ. ab artifice nr̃o
habemꝰ. Qđ in nob̾ fecimꝰ inde dãnamur. ̃¬

Expanded text:
Alius vos fecit; et qui vos fecit, ipse a vobis patitur. Sed vos sic vos jactatis et gloriamini, et extollitis, quasi a vobis ipsis facti sitis. Bonum est vobis ut qui fecit vos, perficiat vos. «Ipse fecit nos, et non nos.» Non debemus superbire: totum bonum quod habemus, ab artifice nostro habemus; quod in nobis nos fecimus, inde damnamur;
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ dm̃ nr̃m. & adorate scabellũ pedum
eius: intelligimꝰ aut̃. qͥd sit adorare scabellũ
pedum eius. sic & mͦ pꝰ exaltationẽ dñi dĩ nr̃i
iliu xp̃i. nequis illũ pt̾ montẽ eiꝰ exaltet. cõm̃¬
dauit & montẽ ipsiꝰ Mons ipsiꝰ qͥs: legimꝰ alibi
de hoc monte. qͥa lapis fuit p̃cisus de monte
sine manib & c̃fregit om̃ia regna t̾rȩ. & creuit
magno adoremꝰ. si exaudiri uolumꝰ. Heretici ñ
adorant inisto monte. qr mons iste impleuit
uniuersã faciẽ t̾re. hesert̃ in parte. & totũ
amisert̃. Si agnoscant ȩccłam catholicã ad¬
orabt̃ inisto monte nobcũ. Et eñi lapis ille
qui p̃cisus ÷ demonte sine manib iã uidemꝰ
quantũ creuerit. & quantas regiones t̾rę
occupauerit. & usq ad qͣs genteᷤ ꝑuenerit.

Expanded text:
m nostrum, et adorate scabellum pedum ejus;» intelleximus autem quid sit adorare scabellum pedum ejus: sic et modo post exaltationem Domini Dei nostri, ne quis illum praeter montem ejus exaltet, commendavit et montem ipsius. Mons ipsius quis est? Legimus alibi de hoc monte quia lapis fuit praecisus de monte sine manibus, et confregit omnia regna terrae, et crevit magno adoremus, si exaudiri volumus. Haeretici non adorant in isto monte; quia mons iste implevit universam faciem terrae: haeserunt in parte, et totum amiserunt. Si agnoscant Ecclesiam catholicam, adorabunt in isto monte nobiscum. Etenim laqui praecisus de monte sine manibus, jam videmus quantum creverit, et quantas regiones terrae occupaverit, et usque ad quas gentes pervenerit.
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ sentis : Qͥuenit adte. an adquẽ turedĩ
Nã ille num qͣm discessit ate. Recedit ate
ds̃. cũ tu recedis adõ. Prȩsentia st̃ cȩcis omĩa.
sicut uidentib In uno loco stant cecꝰ &ui
dens. isdẽ formis rerũ utq circũ funditur.
Ille ÷ pͣsens reb ille absens. & ex duob unoloco
stantib: unꝰ ÷ p̾sens. aliꝰ absens. Non reb ipsis ad
alt̾um accedentib & ab altero recedentib : s
ꝓpt̃ dissimilitudinẽ oculoꝵ suoꝵ. Ille qͥcȩcꝰ¬

Expanded text:
quem sentis? qui venit ad te, an ad quem tu redis? quem sentis? qui venit ad te, an ad quem tu redis? Nam ille nunquam discessit a te: recedit a te Deus, cum tu recedis a Deo. Praesentia sunt caecis omnia, sicut videntibus: uno loco stans caecus et videns, iisdem formis rerum uterque circumfunditur; ille est praesens rebus, ille absens: ex duobus uno loco stantibus, unus est praesens, alius absens; non rebus ipsis ad alterum accedentibus et ab altero recedentibus, sed propter dissimilitudinem oculorum suorum. Ille qui c
Abbreviated transcription (Latin):
stitiã ꝑcepturꝰ es: si ad huct̾ placet iniqͥtas.
Contere illã incorde tuo & munda. expelle
illã decorde tuo. ubi uult habitare quẽ us
uidere. Accedente gͦ ut cũq anima humana
interior hõ recreatur ad imaginẽ dĩ. qͥa
creatꝰ adimaginẽ dĩ. tanto erat longe factꝰ.
qͣnto ierat in dissimilitudinẽ. Non eñi locoꝵ
int̾ uallis accedit᷑ addm̃. aut recedit᷑ ado
Dissimilis factꝰ longe recesisti. similis
factꝰ ꝓxime accedis. Uide qͦmͦ nos uult
accedere dñs. faciens pͥmo similes ut acce¬
suus cauere iimicũ. In qͣntũ aut̃ inte
caritas crescit. efficiens te & reuocans te
ad similitudinẽ di: ꝑtendit usq adinimicoᷤ.
ut sis ei similis qͥfac̾ solẽ suũ oriri ñ sup
bonos tantũ s suꝑ bonos & malo̾. & pluit᷑
ñ suꝑ iustos tantũ s suꝑ iusto & in uistos.
Qͣntũ accedis adsimilitudinẽ: tantũ ꝓfici̾
in caritate. & tanto incipiꝰ sentire dm̃. Et

Expanded text:
stitiam percepturus es, si adhuc tibi placet iniquitas. stitiam percepturus es, si adhuc tibi placet iniquitas. Contere illam in corde tuo, et munda; expelle illam de corde tuo, ubi vult habitare quem vis videre. Accedit ergo utcumque anima humana, interior homo recreatus ad imaginem Dei, quia creatus ad imaginem Dei; qui tanto erat longe factus, quanto ierat in dissimilitudinem. Non enim locorum intervallis acceditur ad Deum, aut receditur a Deo: dissimilis factus, longe recessisti; similis factus, proxime accedis. Vide quomodo nos vult accedere Dominus, faciens primo similes, ut accesi vis cavere inimicum. Inquantum autem in te charitas crescit, efficiens te et revocans te ad similitudinem Dei, pertendit usque ad inimicos; ut sis ei similis qui facit solem suum oriri, non super bonos tantum, sed super bonos et malos; et pluit, non super justos tantum, sed super justos et injustos. Quantum accedis ad similitudinem, tantum proficis in charitate, et tanto incipis sentire Deum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
poralẽ anĩ aduerti incęlo & int̾ra. spualẽ
aut̃ in meipso qͥloquor qͥm̃bra uegeco. qͥ
uocẽ intendo. qͥlinguã moueo. qͥuerba pro-¬
nuntio. sensusq discerno. Et qͣndo cõp̃hendo
me in me c Unde gͦ possũ qͦd supͣ me : ꝓmitti¬
tur tam̃ cordi humano uisio dĩ. & indicit᷑
quȩdã oꝑatio mundandi cordis. hoc dr̃
abscriptura. Para unde uideas qͦd amas.
anteqͣm uideas. Audito eñi dõ & nomine
eiꝰ. cui ñ dulce ÷ qͦd audit. nͥ impio multũ
remoto multũ longe facto: Om̃ ecce in-¬
omne̾ qͥ fornicat᷑ abste. Nob̾ aut̃ qͥd: ꝗͥa
illi longe & ido intenebris. & idõ sauciatis
oculis intenebris. ut lum̃ ñ solũ ñ desid̾ent.
s etiã ꝑ hoͬrescant. nob̾ in longinqͦ inuentiᷤᷤ
qͥd dr̃ ÷ Accedite addm̃ & illum in amini.
Ut aut̃ accedas & illumineris: displiceant
tibi tenebrȩ tuȩ. Dãna qͦd es. ut merearis eẽ.
qđ ñ es. Es iniquus. esse debeᷤ iustꝰ Nũqͣm iu¬

Expanded text:
lo et in terra, spiritualem autem in meipso qui loquor, qui membra vegeto, qui vocem intendo, qui linguam moveo, qui verba pronuntio, sensusque discerno. Et quando comprehendo me in me? Unde ergo possum quod supra me? Promittitur tamen cordi humano visio Dei, et indicitur quaedam operatio mundandi cordis; hoc dicitur ab Scriptura: Para unde videas quod amas, antequam videas. Audito enim Deo et nomine ejus, cui non dulce est quod audit, nisi impio multum remoto, multum longe facto? «Quoniam ecce,» inomnem qui fornicatur abs te» . Nobis autem quid? Quia illi longe, et ideo in tenebris, et ita sauciatis oculis in tenebris, ut lumen non solum non desiderent, sed etiam perhorrescant; nobis in longinquo inventis quid dicitur? «Accedite ad eum, et illuminamini» . Ut autem accedas et illumineris, displiceant brae tuae; damna quod es, ut merearis esse quod non es. Es iniquus, esse debes justus: nunquam ju
Abbreviated transcription (Latin):
Sn iubilas dño iubila. Noli iubilationẽ¬
tuam in alias atq alias reᷤ diuidere. Postr.¬
mo cetera dici possunt. ut cũq ille solus
ineffabilis qui dix̃ & facta st̃ om̃ia. dixt
& facti sumꝰ. s nos dicere eũ ñ possumꝰ. Uer¬
bum eiꝰ qͦ dicti sumꝰ: filiꝰ eiꝰ ÷. Ut a nob̾ ut

Expanded text:
si jubilas Domisi jubilas Domituam in alias atque alias res dividere. Postremo caetera dici possunt utcumque. ille solus est ineffabilis, qui dixit, et facta sunt omnia. Dixit, et facti sumus: sed nos eum dicere non possumus . Verbum ejus quo dicti sumus, F
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑea quȩ facta st̃ intellecta c̃spiciunt᷑. łaqie
facta sunt intuere. mirare. quęre auau¬
rẽ. Si dissimilis sis repelleris. sisimili exui¬
tab̾. Et cũ accedere ceꝑis similis. & ꝑsenticer
pis sentire & ibi sentis dici ñ posse qͦd sents.
Cũ aut̃ ibi didiceris dici ñ posse qͦd sentis.
taceb̾ ñ laudab̾: frgo mutꝰ eris inlaudib
dĩ. & gr̃arũ actionẽ ñ reddeᷤ ei qͥuoluit se
notũ tͥ facere ⁊ Laudabas cũ quȩreres si¬
leb̾ cũ inueneris : Nullo pacto. Noners
ingratꝰ. Debet᷑ honor. debet᷑ reuerentia
debet᷑ magna laudatio. Attende te qͥssis
t̾ra & cinis. Uide qͥs meruerit qͥd uidere
Uide qͥs qͥd. homo dñi. Agnosco. non me.¬
ritum hominis s miscdiã dĩ. Lauda ergo
miserantẽ. Omͦ inqͥs laudabo: Modicũ
ipsũ qͦd sentire possum exparte. inen¬
gmate. ꝑ speculũ. iã explicare ñ possum
Audi gͦ psalmũ. lubilate dño uniuersatn
Intellexisti iubilationẽ uniuerse terre.

Expanded text:
per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur ; ea quae facta sunt intuere, mirare, quaere auctorem. Si dissimilis sis, repelleris; si similis, exsultabis. Et cum accedere coeperis similis, et persentiscere pis sentire, et ibi sentis dici non posse quod sentis. Cum autem ibi didiceris dici non posse quod sentis, tacebis, non laudabis? Ergo mutus eris in laudibus Dei, et gratiarum actionem non reddes ei qui voluit se notum tibi facere? Laudabas, cum quaereres; silebis, cum inveneris? Nullo pacto; non eris ingratus. Debetur honor, debetur reverentia, debetur magna laudatio. Attende te qui sis, terra et cinis: vide quis meruerit, quid videre; vide quis, quid, homo Deum. Agnosco non meritum hominis, sed misericordiam Dei. Lauda ergo miserantem. Quomodo, inquis, laudabo? Modicum ipsum quod sentire possum ex parte in aenigmate per speculum , jam explicare non possum. Audi ergo Psalmum: «Jubilate Domino, omnis terra.» Intellexisti jubilationem omnis terrae,