comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alia huiꝰ mõdi.S quiahec sunt tran¬
sitoria: temꝑalis est misodĩa. Est ali¬
a quã prestat ds solis bonis et scĩs :
sicut est remissio pecc̃oꝵ: diuina ca¬
ritas. eterna uita. Hec quidẽ ñ ter¬
rena s celestis: ñ transitoria sẽd eter¬
na est.S quomͦ hec annunciata
est: Seq̃r et dicit. Et ueritas tua
usq ad nubes : idẽ cognitio tue ue¬
ritatis. uenit ad p̃dicatores. Prẽdi¬
catores isti ꝑ qͦs p̃dicat᷑ eũgłiũ dei:

Expanded text:
alia hujusmodi. Sed quia haec sunt tranalia hujusmodi. Sed quia haec sunt transitoria, temporalis est misericordia. Est alia, quam praestat Deus solis bonis et sanctis: sicut est remissio peccatorum, divina caritas, aeterna vita. Haec quidem non terrena, sed caelestis: non transitoria, sed aeterna est. Sed quomodo haec annuntiata est? sequitur et dicit, Et veritas tua usque ad nubes. Id est, cognitio tuae veritatis venit ad praedicatores. Praedicatores isti per quos praedicatur Evangelium Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dem ñ õdiuit. Ibi ẽ fructus: ibi ẽ fii᷑.
Non potes ñ hab̾e maliciã: uł oderis
illã. Cum enĩodisti illã: uxtͥ subre¬
pit. ut aliqͥd mali facias. Est enĩ pec¬
catũ: in mortali corꝑe. S qͥd dic̃ apłs:
Non regnet pecc̃m inur̃õ mortalicorꝑe:
ad obediendũ desicłiis eiꝰ. Aliud est ñ
prignare ⁊ ẽẽ mpace uera atq ppetua:
alisid pugnare ÷ uinc̾e: aliud pugna¬
re a uinci: aliũd nec pugnare s trahi.
Sunt enĩ hoĩes ꝓrsus quiñ pugnant.
qualis est istẽ de quo loquit᷑. Cum eñ
dixit maliciã aut̃ ñ odio habuit :
quomꝰ puignat cont᷑ eam qm ñ odit:
Iste malicia trahit᷑: nec repugnat.
Sunt aut̃ qui pugnare mcipiunt:
s quia de uirib suis p̃sumunt: ca¬
dunt. Et sunt qui pugnant. et ñ ius¬
cunt᷑ : quia de se ipsis ñ p̃sumunt: s
totos sẽ diuinȩ miscdiȩ cõmittunt.
De his aut̃ subiungit. conu̾tendo se
et malis: sicut facultas rerũ. sanitaᷤ
corꝑm. scientia doctrina. ꝓpħia: et

Expanded text:
em non odivit. Ibi est fructus, ibi finis. Non potes, non habere malitiam? vel oderis illam. Cum enim odisti illam, vix tibi subrepit, ut aliquid mali facias. Est enim peccatum in mortali corpore. Sed quid dicit Apostolus? Non regnet peccatum in vestro mortali corpore, ad obedipugnare, et esse in pace vera atque perpetua. Aliud pugnare, et vincere. Aliud pugnare et vinci. Aliud nec pugnare, sed trahi. Sunt enim homines prorsus, qui non pugnant, qualis est iste de quo loquitur. Cum enim dixit, Malitiam autem non odio habuit, quomodo pugnat contra eam, quam non odit? Iste malitia trahitur, nec repugnat. Sunt autem, qui pugnare incipiunt, sed quia de viribus suis praesumunt, cadunt. Et sunt, qui pugnant, et non vincuntur, quia de seipsis non praesumunt: sed totos se divinae misericordiae committunt. De his autem subjungit, convertendo se et malis, sicut est facultas rerum, sanitas corporum, scientia, doctrina, prophetia, et
Abbreviated transcription (Latin):
saluauit. Ubi enim habundauit
peccatũ: suꝑabundauit gr̃a. filii
aut hominũ. idẽ tota eccłia conti¬
nuiata usq ad finẽ scli in tegmine
alaꝵ tuaꝵ sꝑabunt: id est in ꝓtecti¬
one duoꝵ p̃ceptoꝵ caritatis dłi uĩde¬
licet et ꝓximi. Sub istis alis quisqͥs
ñ ꝓtegitur: uicioꝵ estib exuretur.
Hel quia dixugt prius homines. &
postea filios hominũ: possumꝰ in¬
telligere ꝑ hoĩes. antiquos patres.
qui legẽ quidẽ ñ habuerunt. s ipsi
sibi fuerunt lex: & p̃cepta dnica ra¬
cionabilit̾ intellexerunt. ⁊ fecert̃.¬

Expanded text:
davit peccatum, superabundavit gratia . Filii autem hominum, id est, tota Ecclesia continuata usque ad finem saeculi, In tegmine alarum tuarum sperabunt. Idest, in protectione duorum praeceptorum, caritatis Dei videlicet, et proximi . Sub istis alis quisquis non protegitur, vitiorum aestibus exuretur. Vel quia dicit prius homines, et postea filios hominum, possumus intelligere per homines, antiquos patres, qui legem quidem non habuerunt, sed ipsi sibi fuerunt lex: et praecepta Dominica rationabiliter intellexerunt et fecer
Abbreviated transcription (Latin):
dem gr̃a nobis cõmendatur. cũ sub¬
infertur. Inebriabunt᷑ ab ub̃tate
domꝰ tuȩ: et torrente uoluptatis tu¬
bertate inebriant᷑: qui tm oĩpoteꝵ¬
tis łi amore repleti sunt. ut m̃te
mutata. sibimet ipsis extͣnei ẽẽ ui¬
deantur. Hec m̾ito torrens uolup¬
tatis dr ÷ quia cũ magno impetu
uenit: & cũ magna suauitate atq
delectatione a sicientib insticiã
potatur. hac inebriati erant mres
qñ ad mortẽ leci ibant: torm̃ta con¬
tẽpnebant: parentes flentes ñ ag¬
noscebant. Sꝑemꝰ gͦ sub tegmine ala¬
rum di: quatinꝰ eiꝰ dulcedine mere
in carne: roborauit sicientem: saci¬
nomine. Fons est quia saciat sicier.¬
tes: lum̃. qr illuminat cecos. In hoc
lumine uĩdemꝰ lum̃: qr illumina¬
ti a xp̃o uidemꝰ sapientiã. iusticiã.
karitatem. Uel in hoc lumine lum̃¬
uĩdebimꝰ sicut ipse ait: qui iudet
me. uĩdet et patrẽ. Et ut hoc fiat:
fac q̃d̾ sequit᷑. P recende miscdiam
tuã scientib te: et iusticiã tuã his

Expanded text:
obis commendatur, cum subinfertur: 9. Inebriabuntur ab ubertate domus tuae: et torrente voluptatis bertate inebriantur, qui tanto omnipotentis Dei amore repleti sunt, ut mente mutata sibimet ipsis extranei esse videantur. Haec merito torrens voluptatis dicitur, quia cum magno impetu venit, et cum magna suavitate atque delectatione a sitientibus justitiam potatur. Hac inebriati erant martyres, quando ad mortem laeti ibant, tormenta contemnebant, parentes flentes non agnoscebant. Speremus ergo sub tegmine alarum Dei, quatenus ejus dulcedine mereain carne, roravit sitientem, satinomine. Fons est quia satiat sitientes. Lumen quia illuminat caecos. In hoc lumine videmus lumen, quia illuminati a Christo videmus sapientiam, justitiam, caritatem. Vel in hoc lumine videmus lumen, sicut ipse ait, Qui videt me, videt et Patrem . Et ut hoc fiat, fac quod sequitur: 11. Praetende misericordiam tuam scientibus 162 te, et justitiam tuam his
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ: ñ inimicis. ¶idisti dñe rasil¬
tationes et opprobria illoꝵ : cognoui¬
sti eoꝵ nequiciã: et meã innocentiã.
Et icd ne sileas: s ꝓfer sententiã. Q¬
nim ꝑsona induab naturis.homo
et uerbũ: tam̃ qr scit se nicbil ha¬
bere ex humanitate. orat ut dec
aliis exemplũ orandi: qui nichil
pistis inhumanitate sua debent
confidere. Dico. ne discedas: s pocłꝰ
exurge. adiuuañdo me. Et inten¬
de iudicio meo. ĩd ẽ consicła. quale
sit iudiciũ de me factũ. Et ne pu¬
taret᷑ iudiciũ attendi debere scdłm
meus: incausam meã. Ac si dic̾et.
Tu quies ereator m̃s ⁊ rector m̃s: in¬

Expanded text:
ta est, non inimicis. 23. Vidisti, Domine, Insulta est, non inimicis. 23. Vidisti, Domine, Insultationes et opprobria illorum. Cognovisti eorum nequitiam, et meam innocentiam. Et ideo, Ne sileas. Sed profer sententiam. Qnim persona in duabus naturis Homo et Verbum, tamen, quia scit se nihil habere ex humanitate, orat, ut det aliis exemplum orandi, qui nihil prorsus in humanitate sua debent confidere. Dico ne discedas, sed potius, 24 Exsurge, adjuvando me: et intende judicio meo. Id est, considera quale sit judicium de me factum. Et ne putaretur judicium attendi debere secundum meus in caussam meam. Ac si diceret, Tu qui es creator m
Abbreviated transcription (Latin):
Et in iracundia t̾re loquentes: dolos
cogitabant. Irati loquebant᷑: tim̃¬
tes ne t̾ram ꝑderent ⁊ gentẽ. hec
aut̃ hac causa iracundo animo ꝓ
terra sua loquebant᷑: ut iħm dolo
tenerent ⁊ occicłent. Talis erat eoꝵ
cogitatio. Ꝙ dilatauerunt suꝑ me
os suũ: palam blasphemantes. et
clamantes. crucifige. crucifige. Dix¬
erunt euge euge: idẽ bene bene.
Insultatona laus est. Uiderunt ocłi
nr̃i. Uidimꝰ qualis ẽẽt: et tandem
eum cognouimꝰ. Ubi sunt iurcutes
qͣs faciebat: Cur qui saluauit alios:
se ipsum ñ saluat: Dñs aut paciens
erat incruce: ñ potentiã ꝑdiderat:
s pacientiã demonstrabat. Quĩd
enĩ illi erat magnũ de crucẽ descen¬
dere: qui potuit postea de sepulcao
resurgere: S cessisse uidẽtur insul¬
tantib. Et hoc oportebat. ut resur¬
gens. suis se ostendet. ⁊ ñ illis: quia
resurrectio ipsius. uitã nouã signi¬
ficabat. Uita aut̃ noua amicis no¬

Expanded text:
Et in iracundia terrae loquentes, dolos Et in iracundia terrae loquentes, dolos cogitabant. Irati loquebantur, timentes ne terram perderent et gentem . Haec autem hac caussa iracundo animo pro terra sua loquebantur, ut Jesum dolo tenerent et occiderent. Talis erat eorum cogitatio. 22. Et dilataverunt super me os suum. Palam blasphemantes. Et clamabant, Crucifige, crucifige. Dixerunt, Euge, euge. Id est. bene, bene . Insultatoria laus est. Viderunt oculi nostri. Vidimus qualis esset, et tandem eum cognovimus. Ubi sunt virtutes, quas faciebat? Cur, qui salvavit alios, seipsum non salvat? Dominus autem patiens erat. In cruce non potentiam perdiderat, sed patientiam demonstrabat. Quid enim illi erat magnum de cruce descendere, qui potuit postea de sepulchro resurgere? Sed cessisse videretur insultantibus. Et hoc oportebat, ut resurgens suis se ostenderet, et non illis: quia resurrectio ipsius vitam novam significabat: vita autem nova amicis no
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃ib laudat᷑ ds. In ista eñĩ mag¬
na eccłia. toto t̾raꝵ orbe diffusa: pa¬
lea ẽ ec frum̃tum. Palea uolat: fry¬
mentũ manet. Igit᷑ ingraui ppło.
quẽ uentus tẽptationis ñ aufert.
in his łs laudat᷑: nã in palea semꝑ
blasphemat᷑. Et quia laudabote. ñ
suꝑgaudeant mͥ qui adu̾sant᷑ mͥ
inique: qui õderunt me gratis et
annuunt ocłis. Suꝑgaũderent
quidem: si xp̃c ñ resurg̾et. S quia
resurrexit: gaudiũ eoꝵ conu̾sum
est ĩ luctũ. Bene aut̃ ait. qr inique
adu̾sabant᷑ ei : scilicet ñ ex amore. s
ex odio: ñ stũdio corrigendi. s uolũ¬
date nocendi. Gratis aut̃ õderunt:
id est sine culpa. sine m̾ito. Annu¬
entes ocłis. sunt ypocrite simulati:
qui uultu ꝓnunciant. qd̃ in corde
Dicebant enim magister bone: q̾ sci¬
mꝰ qr ueraxes: et ñ respicis ꝑsonam
hominis. Hec et his similia.pacifica
uerba sunt: sub adulationis fig᷑a.

Expanded text:
in omnibus laudatur 157 Deus. In ista enim magin omnibus laudatur 157 Deus. In ista enim magna Ecclesia toto terrarum orbe diffusa, palea est, et frumentum. Palea volat, frumentum manet . Igitur in gravi populo, quem ventus tentationis non aufert, in his Deus laudatur. Nam in palea semper blasphematur. Et quia laudabo te: 20. Non supergaudeant mihi qui adversantur mihi inique, qui oderunt me gratis, et annuunt oculis. Supergauderent quidem, si Christus non resurgeret: sed quia resurrexit, gaudium eorum conversum est in luctum. Bene autem ait, quia inique adversabantur ei, scilicet non ex amore, sed ex odio: non studio corrigendi, sed voluntate nocendi. Gratis autem oderunt, id est, sine culpa, sine merito. Annuentes oculis sunt hypocritae simulati, qui vultu pronuntiant quod in corde oquebantur. Dicebant enim, Magister bone, scimus, quia verax es, et non respicis personam hominis . Haec et his similia pacifica verba sunt sub adulationis figura.
Abbreviated transcription (Latin):
pacientie preberet exemplum.
Oñs eñĩ uoluntate passus est: ñ ne¬
cessitate: Noluntaria eius passio.
nr̃a est necessaria consolatio: ut
qñ forte talia patim᷑. caput nr̃m
intueam᷑ : atq eiꝰ exemplo cõmoni¬
ti discamꝰ et nos cum eo pati.Si e¬
nim cõpatim᷑: ⁊ congłabim᷑ I psi
ita contra me fecerunt: s tu dñe
dendo facies: ut de eoꝵ me eruas po¬
testate: Restitue aĩam meã a ma¬
lignitate eoꝵ: a leonib unic̃a meã.
Ne si dicet. Animã meã que unica ẽ
immunis a pecc̃o: nulla em̃ amma
alia sine pecc̃o: hanc inquã animã
ereptã a malignante ppło.⁊ a leoni¬
b om̃ib scilicet principib ⁊ sac̾doti¬
b lib̾atam: restitue a passione: ut
facias eã redditã corꝑi. cũ ipso corꝑe
immortalem ⁊ incorruptibilẽ. Qd
factura es oscã aĩa : postqͣ resurrexe¬
ris: Confitebort̾ in eccłia magna:
in ppło graui laudabo te. Fit quidẽ
confessio inom̃i mulcitudie. s ñ

Expanded text:
entiae praeberet exemplum . Dominus enim voluntate passus est, non necessitate. Voluntaria ejus passio, nostra est necessaria consolatio: ut quando forte talia patimur, caput nostrum intueamur: atque ejus exemplo commoniti, discamns et nos cum eo pati. Si enim compatimur, congloriabimur . Ipsi ita contra me fecerunt; sed tu, 18.dendo facies, ut de eorum me esuas potestate? Restitue animam meam a malignitate eorum, a leonibus unicam meam. Ac si diceimmunis a peccato. Nulla enim alia anima sine peccato. Hanc, inquam, animam ereptam a malignante populo, et a leonibus, scilicet principibus et sacerdotibus liberatam, restitue a passione: ut facias eam redditam corpori, cum ipso corpore immortalem et incorruptibilem. Quid factura es, o sancta anima, postquam resurrexeris? 19. Confitebor tibi in ecclesia magna, in populo gravi laudabo te. Fit quidem confessio in omni multitudine, sed
Abbreviated transcription (Latin):
dicens: iudicia tua abyssus multa de
si dic̾et. Sicut misccłia et ueritas et nu¬
sticia saluat iustos: ita iudicia tua
condẽpnant reꝓbos. Qui icł̃o abyssus
multa dnͣr: quia iniquitate multi¬
plici tenebrant᷑. Et quia priꝰ diicat.
qd̾ diuina miscłia incelo erat. ꝯͦ o
stendit quia ẽ ad terrã uenit. Ait

Expanded text:
Judicia tua abyssus multa. Ac si diceret: Sicut misericordia et veritas et justitia salvat justos, ita judicia tua condemnant reprobos: qui ideo abyssus multa dicuntur, quia iniquitate multiplici tenebrantur. Et quia prius dixerat, quod divina misericordia in caelo erat: modo ostendit, quia etiam ad terram venit.
Abbreviated transcription (Latin):
sequentis ẽ: psalmus huic da¬
ĩd. Psalmꝰ iste attribuitur dauid.
idẽ xp̃o: qui hic loquit᷑. Qd̾ dicit
hiuic: ad differentiã uł excellentiã
potest accipi. Huic. id ẽ notabili: scł
ñ carnali regi: s regi regũ dño. Da¬
uid int̾pretat᷑ manu fortis: uł desi¬
dabilis. In hoc enĩ manu fortis. qui¬
a nr̃am mortẽ uicit: in hoc desicła¬
bilis: quia uita et̾nã ꝓmisit. Quĩd
enĩ fortiꝰ manu hac. qua mundũ¬
fixa: Quid enĩ fortiꝰ manu hac. qͣte

Expanded text:
sequentis est, Psalmus huic David. Psalmus iste attribuitur David, id est Christo, qui hic loquitur. Quod dicit, Huic, ad differentiam vel excellentiam potest accipi: huic, id est, notabili scilicet, non carnali regi, sed regi regum Domino. David interpretatur manu fortis, vel desiderabilis. In hoc enim manu fortis, quia mortem nostram vicit. In hoc desiderabilis, quia vitam aeternam promisit. Quid enim fortius manu hac, quae texit? Quid fortius man
Abbreviated transcription (Latin):
Tu aut̃ caput eiꝰ obserua. Iniciũ om̃i
pecc̃i. suꝑbia. Prima origo peccandi
est. uoluntas deficiens a sũmo bono:
et hoc ẽ pessuꝑbie. Inde ꝓcẽdunt
duouicia: scł ignorantia rerum a¬
gendarũ. & concupiscentia noxiaꝵ.
Deid̃e alia duo diriuant᷑: idẽ timor
⁊ amor. Exhis aut: om̃is maloꝵ se¬
cidat inter manꝰ pecc̃oris. et a beatitu¬
dine exclũdatur. In qͣntũ quisq mi¬
nꝰ amat cłm: in tantũ labit᷑ pes em᷑
ad peccandũ. Et̃ in qnͣtũ plus deum¬
amat. in tantũ robustiꝰ stat: et tan

Expanded text:
Tu autem caput ejus observa, initium omnis Tu autem caput ejus observa, initium omnis peccati superbiam . Prima origo peccandi est voluntas deficiens a summo bono, et haec est pes superbiae. Inde procedunt duo vitia, scilicet ignorantia rerum agendarum, et concupiscentia noxiarum. Deinde alia duo derivantur: idest timor et amor. Ex his autem omnis malorum secidat inter manus peccatoris, et a beatitudine excludatur. Inquantum quisque minus amat Deum, in tantum labitur pes ejus ad peccandum. Et in quantum plus amat
Abbreviated transcription (Latin):
caueant ne suꝑbiant: tnde oran¬
dum ẽ & dicendũ. Non ueniat mͥ pes
suꝑbie: et manꝰ pecc̃oris ñ moueat me.
Radicem pecc̃i. et caput pecc̃i timu¬
it: qui hoc dixit. Non deerat primo
ade iusticia: s uenit illi pes suꝑbi¬
e. & mouit illũ manꝰ pecc̃oris : idẽ tẽp¬
tatio diaboli. Suꝑbia gͦ lapsi sumus:
ut ad istã mortalitatẽ ꝑueniremꝰ. Su¬
ꝑbia enĩdeicit: humilitas erigit.
Seruagͥ q̃d intus est scł pẽdemtuũ:
affectũ tuũ: et ñtimebis foris. ut te
moueat manꝰ pecc̃oris. Quare contͣ
suꝑbiã hoc dr: Quia ibi ceciderunt
qui oꝑantur inquitatẽ: expulsi
sunt nec potuerunt stare. Qui mͦ in¬
iqui sunt: priꝰ in suꝑbia ceciderunt.
Prior ille qui in ueritate ñ stetit: de¬
inde ꝑ eñ illi qͦs ds de ꝑ adysodimisit.
Ido cum cautã fac̾e̾t eccłiã dñs. illa
tuũ inquit obseruabit caput: q̾ cu
eiꝰ calcaneũ. Serpens obseruat. ut
tͥ ueniat pes suꝑbie: ut tuus affec¬
tus moueat᷑ a do: et itatẽdeiciat.

Expanded text:
 ne superbiant. Unde orandum est, et dicendum: 12. Non veniat mihi pes superbiae: et manus peccatoris non moveat me. Radicem peccati Ex Augustino et caput peccati timuit, qui hoc dixit. Non deerat primo Adae justitia, sed venit illi pes superbiae. Et movit illum manus peccatoris, idest, tentatio diaboli. Superbia ergo lapsi sumus, ut ad istam mortalitatem perveniremus. Superbia dejicit: humilitas erigit. Serva ergo quod intus est, scilicet pedem tuum, afiectum tuum: et non timebis foris ne te moveat manus peccatoris. Quare contra superbiam hoc dicitur? Quia 13. Ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem; expulsi sunt, nec potuerunt stare. Qui modo iniqui sunt, prius in superbia ceciderunt. Prior ille, qui in veritate non stetit : deinde per eum illi, quos Deus de paradiso dimisit . Ideo cum cautam faceret Ecclesiam Dominus: Illa tuum inquit observabit caput, et tu ejus calcaneum . Serpens observat, ut tibi veniat pes superbiae, ut tuus affectus moveatur a Deo, et ita te dejiciat.
Abbreviated transcription (Latin):
misccłi̾a dĩ facit hoĩes. celos. cũ at̾¬
renis ad celestia subleuat: & sicut ne¬
ritas cłĩ facit homines. nubes. cũ ꝑ sapi¬
entiã suam eos illustrat: sic iusticia
diuuna facit hoĩes sicut montes dei.
qñ eos uirtutib et oꝑib bonis exaltat
⁊ confirmat. Et quomͦ qn oritur sol pa¬
us luce montes uestit. et inde lux ad
titũdinẽ apłoꝵ. priꝰ illustrauit mon¬
tes: e sic descendit lux eiꝰ ad conuallem
t̾rartm. Et ne aliquis quereret. qua¬
re potiꝰ hos elegit. ⁊ hos reꝓbauit: icdo
ꝓtinꝰ ad̃didit. Indicia tua abyssus mł¬
ta. Tante ꝓfunditatis sunt: qd̾ a nul

Expanded text:
icordia Dei facit homines caelos, cum a terrenis ad caelestia sublevat: et sicut veritas Dei facit homines nubes, cum eos per sapientiam suam illustrat: sic divina justitia facit homines sicut montes Dei, quando eos virtutibus et operibus bonis exaltat et confirmat. Et quomodo, quando oritur sol, prius luce montes vestit, et inde lux ad titudinem Apostolorum, prius illustravit montes: et sic descendit lux ejus ad convallem terrarum. Et ne aliquis quaereret, quare potius hos elegit et hos reprobavit: ideo protinus addidit: Judicia tua abyssus multa. Tantae profunditatis
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte insinuat.quia illa subsanna¬
tio. ñ ex uerbi p̃cipitatione. s exstu¬
dio. ⁊ ex anmni delib̾atione fuit.
frenduer̃t bestiali ferocitate. suꝑ
me dentib: ĩdest corrosionib suis.
Ex his ergo uerbis nob̃ ostendit: qͣnt̾ã
humilitatẽ. qnͣtã caritatẽ. qͣnta pa¬
tientiã ergatam prauos. tam ꝑuer¬
sos. tam ꝑfidos. pus rẽdẽptor nost
habi̾t. Qua in resciendũ nobis ẽ :
quia hec causa fuit qua pateretur

Expanded text:
aperte insinuat, quia illa subsannaaperte insinuat, quia illa subsannatio non ex verbi praecipitatione, sed ex studio, et ex animi deliberatione fuit. Frenduerunt bestiali ferocitate, super me dentibus, Idest, corrosionibus suis. Ex his ergo verbis nobis ostendit, quantam humilitatem, quantam caritatem, quantam patientiam, erga tam pravos, tam perversos, tam perfidos, pius Redemtor noster habuerit. Quia in re sciendum nobis est, quia haec ca
Abbreviated transcription (Latin):
leramꝰ. amemꝰ: s etiã praua eoꝵ o
ꝑa contͥstati defleamꝰ. Ego sic ꝓeis
humiliabar: illi autẽ quid: Sequit᷑
et dicit. Et adu̾sum me letatisunt:
de his que mͥ adu̾sa et contͣria fuer̃t.
Et conuenerunt inunũ consiliũ. et
eandem uoluntatẽ:ut mẽ dolo tra¬
derent et caꝑent. Congregata. id ẽ
multiplicata ⁊ coadunata sunt su-¬
ꝑ me flagella: et ignoraui: nescie¬
bam enĩ in me culpã qua debuis¬
sem flagellari. Dissipati sunt: nec
compuncti. Scdm enĩ int̾iorem homi¬
nem sunt destructi: atq a caritatis
uincło diuisi. Uel dissipati sunt: qn
terremotꝰ et signa iuĩderunt. Nec in
hoc compuncti sunt ad penitentiã:
unde magnã designat eoꝵ cor̃dis du¬
riciã et nequiciam. Tẽptanerunt
me. Dixerunt enim. Si filiꝰ di est:
descendat nunc de cruce. & crẽdimꝰ
ei Subsannauerunt me. subsan¬
natione. Quia pꝰꝗͣ dixit. subsanna¬
uerunt. & subsannatione addidit:

Expanded text:
leramus, amemus: sed etiam prava eorum leramus, amemus: sed etiam prava eorum opera contristati delleamus. Ego sic pro eis humiliabar: illi autem quid? Sequitur et dicit: 16. Et adversum me laetati sunt. De his quae mihi adversa et contraria fuerunt. Et convenerunt in unum consilium et eamdem voluntatem, ut me dolo traderent et caperent . Congregata, idest, multiplicata et coadunata sunt super me flagella, et ignoravi. Nesciebam enim in me culpam, qua debuissem flagellari. Dissipati sunt nec compuncti. Secundum enim interiorem hominem sunt destructi, atque a caritatis vinculo divisi. Vel dissipati sunt, quando terraemotus et signa viderunt . Non in hoc compuncti sunt, ad poenitentiam. Inde magnam designat eorum cordis duritiam et nequitiam. 17. Tentaverunt me. Dixerunt enim, Si Filius Dei est, descendat nunc de cruce, et credimus ei . Subsannaverunt me subsannatione. Quia postquam dixit, Subsannaverunt, etiam, Subsannatione addidit,
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ orare: uibi ds uĩdet ubicłs au¬
dit. Uñ in euͣgłio legit᷑. Tu aut̃ cum
oraueris. intra in cubiculũ tuñ: et
cet̾a. Et hoc bene admonem᷑: s m xp̃
bebat patrem. Deus enim erat ĩxp̃o:
mundũ reconcilians sͥ. In se gͦ habe¬
bat quem dep̃caret᷑: quia ip̃se dixe¬
rat. egom patre et pater in me est.
Qnto aut̃ affectu eos diligebat. ꝓ qui¬
b orabat: ostendit cũ subiungit. Qua¬
si ꝓximũ qͣi frẽm nr̃m sic complace¬
bam: qͣilugens et contͥstatꝰ sic humi¬
liabar. hic dicunt quidã: qr ponit᷑
casus ꝓcasu. Ac si diceret᷑: qͣi de ꝓxi¬
mo. et de fr̃e. Complacebat gͥ xp̃c deo
patri de ꝑsecutorib suis. quasi de
qmͣ ꝓximos et frẽs suos. Maiorem
aut̃ ac dilectionẽ nemo ħt: ꝗͣ ut a¬
nimã suã ponat quis ꝓ amicis suiᷤ.
tt quia einolebant adquiescere:
humiliabatur tanꝗͣ lugens in corꝑe:
et contͥstatꝰ in amina. Exemplo gͦ
d̾nico admonem᷑. ut ñ solũ quos to¬

Expanded text:
videt, ubi Deus audit. Unde in Evangelio dicitur, Tu autem cum oraveris, intra in cubiculum tuum, et caetera . Et hoc bene admonemur. Sed in Cbebat Patrem. Deus enim erat in Christo, mundum reconcilians sibi . In se ergo habebat, quem deprecaretur: quia ipse dixerat, Ego in Patre, et Pater in me est . Quanto autem affectu eos diligebat, pro quibus orabat : ostendit, cum subjungit: si fratrem nostrum, sic complacebam: quasi lugens et contristatus sic humiliabar. Haec dicunt quidam, quia ponitur casus pro casu: ac si diceret, quasi de proximo et de fratre. Complacebat ergo Christus Deo Patri de persecutoribus suis, quasi de s et fratres suos . Majorem autem hac dilectionem nemo habet, quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis . Et quia ei nolebant acquiescere, humiliabatur tamquam lugens in corpore, et contristatus in anima. Exemplo ergo Dominico admonemur, ut non solum quos to
Abbreviated transcription (Latin):
tur bona: uoluntas tñ tenet᷑ rea. Iusti¬
cie uͦ iurtꝰ. ñ in actione . s in uolunta¬
te. Benegͦ hiqui uolunt iusticiã. iu¬
bentur exultare: quia amor iustici¬
e. et nouã uitã generat. ⁊ gaũdium
spiritale. Et ne inde uelint in se
głari: ido mox adninctũ est. Et di¬
cant semꝑ magnificet᷑ dñs. Semꝑ
enĩ oportet illum magnificare ⁊ lau¬
dare: qui oꝑat᷑ in nob̃ ⁊ uelle et oꝑa¬
ri. ꝓbona uoluntate. Recte autem
subdit: qui uolunt pacẽ serui enis.
Neq eni sufficit seruis di. uelle iustici¬
am: nͥstũdeant et uelle pacẽ. Uñ cũ
suꝑiꝰ dixcisset declina a malo ⁊ fac
bonũ: ꝑtinꝰ adiunxit. inquire pa¬
cem ⁊ ꝑsequere eã. Pax est: q̃n caro
⁊ sp̃c concordant in do̾. In hac pace
complet᷑ iusticia: e nich iam restat
aliũd. nͥ ꝑseuerantia. Qñ apte mox
subdit᷑. Et lingua mea mẽditabit᷑
iusticiã tuã: tota die laudem tuã.

Expanded text:
tur bona, voluntas tamen tenetur rea. Justitur bona, voluntas tamen tenetur rea. Justitiae vero virtus non in actione est, sed in voluntate. Bene ergo hi, qui volunt justitiam, jubentur exultare: quia amor justitiae et novam vitam generat, et gaudium spirituale. Et ne inde velint in se gloriari, ideo mox adjunctum est. Et dicant semper, Magnificetur Dominus. Semper enim oportet illum magnificare, et laudare, qui operatur in nobis, et velle et operari pro bona voluntate . Recte autem subdit: Qui volunt pacem servi ejus. Neque enim sufficit servis Dei velle justitiam, nisi studeant et velle plina a malo et fac bonum : protinus adjunxit, Inquire pacem et persequere eam. Pax est, quando caro et spiritus concordant in Deo. In hac pace completur justitia. Et nihil jam restat aliud, nisi perseverantia. Unde apte mox subditur: 29. Et lingua mea meditabitur justitiam tuam, tota die laudem t
Abbreviated transcription (Latin):
oderunt uos. et orate ꝓ ꝑseqntib
⁊ calũpniantib uos: ut sitis filii pa¬
tris ur̃i qui incelis est. Uñde capitiᷤᷤ
nr̃i uoce: adhuc subdit᷑. Induant᷑
confusione et reuerentia:qui ma¬
ligna loquunt᷑ suꝑme. Idest et illi
similit̾ conu̾tantur. erubescentes
mala sua.⁊ mͥ reuerentiam exiber¬
tes: qui si ñ facto: uł uerbo. peccaue¬
runt suꝑ me. Ido dixit induantur:
ut ꝑpenitentiã. p̃terita mala tege¬
rentur. Quo contra: Hcultent et le¬
tentur qui uolunt iusticiã meã. Ad
corpus simul ⁊ animũ ꝑtinet exul¬
tatio: leticia tm̃ ad animũ. Exulta¬
re itaq ⁊ letari ẽ : ext̾ius ⁊ interius
gaũdio repleri. Qui uolunt declinare
a malo. & facere bonũ: hisunt qui uo¬
lunt irsticiã cłi. Et notandũ qd̾ ñ ait
qui faciunt s qui uolunt. Multie¬
nim faciunt oꝑa iusticiȩ. ñ ex uolun¬
tate. Nemo aut̃ inuitus bene facit: e¬
tiã sibont̃ ẽ qd̾ facit. Nã si actio uĩde¬

Expanded text:
os. Et orate pro persequentibus et calumniantibus vos: ut sitis filii Patris vestri, qui in caelis est . Unde capitis nostri voce adhuc subditur, Induantur confusione et reverentia, qui maligna loquuntur super me. Id est, et illi similiter convertantur, erubescentes mala sua, et mihi reverentiam exhibentes, qui si non facto, vel verbo peccaverunt super me. Ideo dixit, Induantur, ut per poenitentiam praeterita mala tegerentur. Quo contra, 28. Exultent et laetentur, qui volunt justitiam meam. Ad corpus simul et animam pertinet exultatio: laetitia tantum ad animum. Exultare itaque et laetari, est exterius et interius gaudio repleri. Qui volunt declinare a malo, et facere bonum , hi sunt, qui volunt justitiam Dei. Et notandum, quod non ait, Qui faciunt, sed, qui volunt. Multi enim faciunt opera justitiae, non ex voluntate. Nemo autem invitus bene facit, etiam si bonum est, quod facit. Nam si actio vide
Abbreviated transcription (Latin):
nis pecẽi. Apłs enim dicit. Misit ds
filium suũ insimilitũdinẽ carnis
pecẽi: ut de pecc̃o dãpnaret pecratũ
incarne. hoc est filiũ suũ induit ci¬
licio: ut de cilicio dãpnaret hẽdos:
ñ quia pecẽm erat in dno. s similido¬
do carnis pecc̃i: qr mors ñ est nͥ de pee¬
cato : et utiq corpꝰ illud erat mortale.
Cum gͦ ei molestiẽent. induebat᷑ cili¬
cio:idest abscondebatur incarne:
ñ se uindicabat : ñ se demonstrabat.
hinc nos admonet apłs: dicens. Non
uosmet ipsos defendentes kimi: s da¬
de locum nre. Ido subiungit humili
tib nichil boni inueniebat: iđo ue¬
ninabat. Retribuebant enĩ sterili¬
tatem aĩe eiꝰ. Nam quale iennũ
ipsius fuit: qui uix unũ latronẽ
inuenit.quẽ in cruce gustaret:
maius aut meliꝰ negociũ est. in tri¬
bulatione. ꝗͣ rececłe ab eostrepitu
qui foris ẽ: s̾ in int̾iora secreta m̃tiᷤ
ire : ibiq orare dñm ne ĩtẽptatione

Expanded text:
nis peccati. Apostolus enim dicit, Misit Deus nis peccati. Apostolus enim dicit, Misit Deus Filium suum in similitudinem carnis peccati, ut de peccato damnaret peccatum in carne : hoc est, Filium suum induit cilicio, ut de cilicio damnaret haedos: non quia peccatum erat in Domino, sed similitudo carnis peccati: quia mors non est nisi de peccato, et utique caro illa erat mortalis. Cum ergo ei molesti essent, induebatur cilicio, idest, abscondebatur in carne. Non se vindicabat, non se demonstrabat. Hinc nos admonet Apostolus dicens, Non vosmetipsos defendentes, carissimi: sed date locum irae . Ideo subjungit, Humilitibus nihil boni inveniebat, ideo jejunabat. Retribuebant enim sterilitatem animae ejus. Nam quale jejunium ipsius fuit, qui vix unum latronem invenit, quem in cruce gustaret? majus aut melius negocium est in tribulatione, quam recedere ab eo strepitu, qui foris est: et in interiora secreta mentis ire, ibique orare Dominum, ne in tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
corda et dolos iidebat: Ignorabat pec¬
catum: ñ qͣsi ñ iudicando. sñ cõmit¬
dendo. Sunt huiꝰ mõi locutiones eti¬
am cotidiane: cũ dicis de aliquo noz
nouit malefac̾e: quia ñ male facit.
Qͥd alienũ ẽ ab oꝑe: alienũ ẽ a consci¬
entia. Qd̾ alienũ est a conscĩa. alie¬
nũ ẽ et a scientia: et dicit᷑: nesciri.
Ignorabat xp̃c blasphemare. Hinc in¬
terrogabat᷑ a ꝑsecutorib: de quib se¬
quit᷑. Retribuebant mͥ mala ꝓboni ᷤ:
sterilitatẽ anime mee. Ego attuli fe¬
cunditatẽ: ipsi retribuebant sterili¬
tatẽ. Ego uitam: ipsi mortem. Egoho¬
norem: ipsi contumelias. Ego mẽdici¬
nam: ipsi uuln̾a. E in his om̃ib que
retribuebant: utiq sterilitas erat.
Elgo autẽ cũ mͥ molesti ẽẽnt: mnduebar
cilicio. Non inuenimꝰ iuxta litt̾am:
d̃nm iħm. portasse ciliciũ. Intelligen
ciliciũ: carnis sue mortalitatẽ. Qua¬
re cilicium: Propt̾ similitũdine car¬

Expanded text:
corda et dolos videbat? Ignorabat peccorda et dolos videbat? Ignorabat peccatum, non quasi non judicando, sed non committendo. Sunt hujusmodi locutiones etiam quotidianae. Cum dicis de aliquo, Non novit malefacere, quia non malefacit. Quod alienum est ab opere, alienum est a conscientia. Quod alienum est a conscientia, alienum est a scientia: et dicitur, Nescivit. Ignorabat Christus blasphemare, hinc interrogabatur a persecutoribus : de quibus sequitur, 12. Retribuebant mihi mala pro bonis: sterilitatem animae meae. Ego attuli foecunditatem, ipsi retribuebant sterilitatem. Ego vitam, ipsi mortem. Ego honorem, ipsi contumelias. Ego medicinam, ipsi vulnera. Et in his omnibus quae retribuebant, utique sterilitas erat. 13. Ego autem cum mihi molesti essent, induebar cilicio. Non invenimus juxta literam Dominum Jesum portasse cilicium. Intelligendcilicium, carnis suae mortalitatem. Quare cilicium? Propter similitudinem car
Abbreviated transcription (Latin):
tione : Unde et dicunt. Dñe quis similiᷤ
tibi : Eripiens inopemi de manu fortioꝵ
eius: egenũ et pauꝑem a diripientib
eum. Fortior enĩerat diabolus ad te¬
nendũ te: quia ipse te uicit et diripu¬
it. euiconsensisti. S quĩd fecit manu
fortis: Alligauit fortẽ effuñdendo fra¬
meã adconclũdendũ eum: et de ma¬
nii. idest de potestate eiꝰ eripiit mo¬
pem sine uirib: pauꝑem spñ: ege¬
num cuin̾erat adutoriũ. Quis enĩ
adnitor tͥ : nͥ ille cui dicis. dñs adiutor
m̃s ⁊ redẽptor m̃s : Si de tius iurib
p̃sumere uolueris: inde cãdes. unde
p̃sũpseris. Si de alt̾ius: dñari nult ñ
subrienire. Ille gͦ unꝰ querendꝰ est: qui
et rẽdemit. ⁊ liberos facit. Quid aut̃
m ꝑsona sua subiungat: audiamus.
Surgentes testes iniqui: que ignorabã
interrogabant me. Testes miquisur¬
rexerunt:qñ miquo ammo aduer¬
sus eũ falsum testimoniũ dixerunt.
S quid est qd̾ ignorabat: qui miquoꝵ

Expanded text:
nt, Domine, quis similis tibi? Eripiens inopem de manu fortiorum ejus: egenum et pauperem a diripientibus eum. Fortior enim erat diabolus ad tenendum te, quia ipse te vicit et diripuit, cui consensisti. Sed quid fecit manu fortis? Alligavit fortem, effundendo frameam et ad concludendum eum: et de manu, idest, de potestate ejus eruit inopem, sine viribus, pauperem spiritu, egenum cui non erat adjutorium. Quis enim adjutor tibi, nisi ille, cui dicis, Dominus adjutor meus et redemptor meus ? Si de tuis viribus praesumere volueris, inde cades, unde praesumseris: si de alterius, dominari vult, non subvenire. Ille ergo 155 quaerendus est, qui et redemit et liberos facit. Quid autem in persona sua subjungat, audiamus: 11. Surgentes testes iniqui, quae ignorabam interrogabant me. Testes iniqui surrexerunt, quando iniquo animo adversus eum falsum testimonium dixerunt . Sed quid est quod ignorabat, qui iniquorum
Abbreviated transcription (Latin):
pecẽm suũ. Et hec est iniquitas quã
ds odit: et uee̾ment̾ punit. Qñ homo
peccat. ⁊ dem̃ penitet. et recognoscit
se male egisse. nullũ aliũ increpans
uel accusans nͥ semetipsum: et iñde
doto cor̃de totogemitu conu̾tit᷑ ad mi¬
scłiam dm: talis iniquitas dõ ad o¬
diũ ñ inuenit᷑: immo facile et re¬
mttit᷑. Qui aut̃ ñ solũ male iuuit.
setiã malam uitã suã suꝑbiendo

Expanded text:
peccatum suum. Et haec est iniquitas, quam peccatum suum. Et haec est iniquitas, quam Deus odit, et vehementer punit. Quando homo peccat, et deinde poenitet, et recognoscit se male egisse, nullum alium increpans, vel accusans, nisi semetipsum:, et inde toto corde, toto gemitu convertitur ad misericordiam Dei: talis iniquitas Deo ad odium non invenitur. Imo facile ei remittitur. Quia autem non solum male vivit, sed etiam mala
Abbreviated transcription (Latin):
tur: in quo ostendit᷑. pecc̃orem om̃ia
pecc̃a sua ñ a dõ. s a se habere: iustã
uͦ nicħ habere iusticiȩ: nͥ ex soliꝰ dei
largitate. Mat̾ia pͥmo ẽ instꝰ.⁊ secũda¬
rio impiꝰ. In pͥma parte psalmi: im¬
pium cũ sua accusatione descbit.
nscda parce describit iustũ: ñ cũ
sualaude s cũ laũde di. Intendit
aut̃ nos admonere. ut uicia nr̃a ex
nob̾ ẽẽ. bona aut̃ a cdo cognoscamus:
ñ possumꝰ eẽ sñ pecc̃o: talis est nr̃a
natura : tales nos fecit ds̃: si ipse ñ
uellet. ñ peccaremꝰ. Quare hoc dicit
imnistꝰ: Non est timor di añ ocłos
eiꝰ. Si dmtimeret. ñ hoc dic̾et.: im¬
mo accusaret se ipsũ ñ cdm. Ubi ñ est
timor. ibi est dissolutio animi: timor
aut̃ di. frenũ ẽ pecc̃i. Quia gͦ talem
ult se abscoñdere dõ qualis est: rec. ẜ
tede illo subiunctũ est. Qm̃ dolose e¬
git inconspectu eiꝰ: ut inueniat᷑ mi¬
quitas eiꝰ ad odiũ. Dolose agit incor¬
spectu di: quisqͥs uult ei abscondere

Expanded text:
orum omnia peccata sua non Deo, sed a se habere. Justum vero nihil habere justitiae, nisi ex solius Dei largitate. Materia est justus, et secundario impius. In prima parte psalmi impium, cum sua accusatione describit. In secunda parte describit justum non cum sua laude, sed cum laude Dei. Intenutem nos admonere, ut vitia nostra ex nobis esse, bona autem a Deo cognoscamus: Non possumus esse sine peccato . Talis est nostra natura. Tales nos fecit Deus. Si ipse non vellet, non peccaremus. Quare hoc dicit injustus? Non est timor Dei ante oculos ejus. Si Deum timeret, non hoc diceret: imo accusaret seipsum, non Deum. Ubi non est timor, ibi est dissolutio animi. Timor autem Dei fraenum est peccati. Quia ergo talem se vult abscondere Deo, qualis est, recte de illo subjunctum est: 3. Quoniam dolose agit in conspectu ejus: ut inveniatur iniquitas ejus ad odium. Dolose agit in conspectu Dei, quisquis vult ei abscondere
Abbreviated transcription (Latin):
licia sua ñ noceat alt̾i: fieri aut̃ ñ po¬
dest ut ñ noceat s̾ͥ. Michi autem quidͤ
Anima aut̃ mea exultabit in dño. Tan
ꝗͣ meo aquo audiuit.salus tua ego
sum: tanꝗͣ ñ querens alias extͥnsecꝰ
diuicias: tanꝗͣ ñ querens circũflue¬
re uoluptatib bonisꝙ terrenis: uerũ
gratis amans: ñ ab illo uolens acciꝑe qͦd
delectet: s ipsum solũ sͥ ꝓponens. in quo
delectetur.Quidenĩ melius deo: Et de¬
lectabit᷑ in salutari suo: idẽ filiosuo ꝑ
quẽ saluatisumꝰ ꝑ quẽ accessũ habemꝰ
ad dm ÷ ut exultantes i eo. corde crẽda¬
mꝰ ei ad nisticiã: ore confiteam᷑ ad salu¬
dem. Unde et subdit᷑. Omĩa ossa mea di¬
in coꝑe dni. om̃s iusti. firmi. corde for¬
tes: nullis ꝑsecutionib ⁊ tẽptationib
cẽdentes: ad consentiendũ malo. Ft̾ un¬
de possunt nullis tẽptatiõib cẽdere ÷ nͥ¬

Expanded text:
litia sua non noceat alteri: fieri autem non politia sua non noceat alteri: fieri autem non potest ut non noceat sibi. Mihi autem quid? 9. Anima mea exultabit in Domino. Tamquam in eo, a quo audivit, Salus tua ego sum: tamquam non quaerens alias extrinsecus divitias. Tamquam non quaerens circumfluere voluptatibus bonisque terrenis: verum gratis amans. Non ab illo volens accipere quod delectet, sed ipsum solum sibi proponens, in quo delectetur. Quid enim melius Deo? Et delectabitur super salutari suo. Idest, filio suo, per quem salvati sumus : per quem accessum habemus ad Deum , ut exultantes in eo, corde credamus ad justitiam, ore autem confiteamur ad salutem . Unde et subditur: 10. Omnia ossa mea diin corpore Domini omnes justi, firmi corde, fortes, nullis persecutionibus et tentationibus cedentes ad consentiendum malo? Et unde possent nullis tentationibus cedere, n
Abbreviated transcription (Latin):
ignoranti similis. quasi falleret᷑: cũ
illimeo deciꝑent᷑. in quo eũ falli ar¬
bitrabant᷑. Hoc aut̃ ad exemplũ pa¬
tientie nr̃e factũ est: quib necẽe erat.
ut inter malos iuui̾emꝰ: e malos. sine
scientes siue nescientes tołaremꝰ. Sẽd
rat. Magnifica recributio: nichil iu¬
stius. Illi laqueũ abscondunt: et inde
decipiuntur nescientes unde deciꝑe
uoluerunt. Inde illis nocetur: ir̃de
nocere conati sunt. Sequit᷑ eniĩ. Et
captio quam abscondit. app̃hendat
eum. Tanꝗͣ si quisꝗͣ ueneni calicem
ĩparet alicui. et oblitus bibat : g̾tas¬
qͣm si foueã fodiat. ut mimicus eius
mea incĩdat: et ille oblitus q̃d̾ fõderat.
ambulans ea uia. pͥor illuc cadat. Sic
om̃is qui nocet alt̾i: pͥus sͥ nocet ꝗͣ al¬
teri. Recte gͦ subiungit᷑. Et laqueo ca¬
dat in ipso. Ñ in alio: s in ipso. Uñde
enim aliũ deciꝑe appetit: inde se ipsũ
primũ decipit. Et fieri potest. ut ma¬

Expanded text:
ignoranti similis quasi falleretur, cum ignoranti similis quasi falleretur, cum illi in eo deciperentur, in quo eum falli arbitrabantur. Hoc autem ad exemplum patientiae nostrae factum est, quibus necesse erat, ut inter malos viveremus: et malos, sive scientes, sive nescientes toleraremus. Sed rat. Magnifica retributio. Nihil justius. Illi laqueum absconderunt, et inde decipiuntur nescientes, unde decipere voluerunt. Inde illis nocetur, unde illi nocere conati sunt. Sequitur enim: Et captio quam abscondit, apprehendat eum. Tamquam si quisquam veneni calicem praepararet alicui, et oblitus bibat. Et tamquam si foveam fodiat, ut inimicus ejus in eam incidat: et ille oblitus quod foderat, ambulans ea via prior illuc cadat. Sic omnis qui nocet alteri, prius sibi nocet quam alteri: recte ergo subjungitur, Et in laqueo cadat in ipso. Non in alio, sed in ipso. Unde enim alium decipere appetit, inde seipsum primum decipit. Et fieri potest, ut ma
Abbreviated transcription (Latin):
et lubrico: ubi pẽdem figis: Sunt ista
duo mala magne pene humanige¬
neris: que ꝓcẽdunt de tẽptatiõe an¬
głi coartantis. ꝑuiam. designat᷑ ac¬
tio ͤ ꝑ tenebras cecitas cordis: ꝑlubt¬
cum. p̃cipitatiooꝑis. Qñdo reꝓbi
tẽptati et confusi. ab angło malo co¬
artant᷑: primũ est ut m̃tis cecitate
tenebrent᷑: demde in lubricũ maloꝵ
dilabant᷑. Nec iam possunt retrorsũ¬
conuerti : qi tẽptator angłs eos ꝑseqͥ¬
donec incĩdant infoueam iniquita¬
tis. et mergant᷑ in ꝓfundũ desꝑatio¬
nis ⁊ mortis. Uñde aut̃ tanta mala :
ĩdẽ ocultos dolos ad int̾itũ meũ ꝑa¬
uerunt: et hoc gratis: quia nichil
‸mali feci. nec eis nocui. Suꝑuacue
exꝓbrauerunt aĩam meã. Multa
enim obꝓbria. adu̾sus dñm dixxĩt:
s hoc suꝑuacue: quia falsũ dicentes.
et nich ꝓbantes. S quomꝰ absconde¬
runt eilaqueũ: qui uidebat corda
abscondentium: S tñ erat intra illo

Expanded text:
et lubrico ubi pedem figis? Sunt ista et lubrico ubi pedem figis? Sunt ista duo mala magnae poenae humani generis, qui procedunt de tentatione angeli coarctantis. Per viam designatur actio. Per tenebras, caecitas cordis. Per lubricum praecipitatio operis. Quando reprobi tentati et confusi ab angelo malo coarctantur: primum est ut mentis caecitate tenebrentur, deinde in lubricum malorum dilabuntur. Nec jam possunt converti, quia tentator angelus eos persequidonec incidant in foveam iniquitatis, et mergantur in profundum desperationis et mortis. Unde autem tanta mala? QIdest, occultos dolos ad interitum meum paraverunt. Et hoc gratis, quia nihil mali feci, nec eis nocui. Supervacue exprobraverunt animam meam. Multa enim opprobria adversus Dominum dixerunt. Sed hoc supervacue: quia falsum dicentes et nihil probantes. Sed quomodo absconderunt ei laqueum, qui videbat corda abscondentium? Sed tantum erat inter illos
Abbreviated transcription (Latin):
tro sathana. Precẽdendo sat̾anas es:
et sequendo discipłs eris. Hoc gͦ et
istis. Auertant᷑ retiosũ et confim¬
dant᷑ de pecc̃is ÷ erubescant ad peni¬
tentiã: et cum ceꝑint retrorsũ seqyi.
iam ñ cogitabunt mͥ mala: s desi¬
dabunt bona. hec bene illis opta¬
uit.S quia sunt duo gen̾a eoꝵ qui
confuñdunt᷑ : aut enim ad hoc con-¬
fundunt᷑. ut conu̾tant᷑ ad xp̃m. aut
confundunt᷑ ad hoc ut dãpnentur a
xp̃o: quia de conu̾sis dixit. de reꝓbrͤ
subiungit. Fant tanqͣ puluis ante
faciem uenti: s angłs dni coartans
eos. Uentus tẽptatio est: pulus. mi¬
quus. Qnͣdo uenit tẽptatio. tollit᷑ pul¬
uis: nec stat. nec resistit. Tales coartat
angłs: qñ eos sub potestate sua mui¬
sibilis redigit inimicus. De quib ad¬
hue subdit. Fiat uia illoꝵ tenebre et
lubricũ: e angłs dni ꝑsequens eos.
Tenebras solum: quis ñ horreat: Lu¬
bricũ solũ: quis ñ caueat: In tenebri

Expanded text:
tro, sathana . Praecedendo sathanas es, tro, sathana . Praecedendo sathanas es, et sequendo discipulus eris. Hoc ergo et istis. Avertantur retrorsum et confundantur de peccatis: erubescant ad poenitentiam: et cum ceperint retrorsum sequi, jam non cogitabunt mihi mala, sed desiderabunt bona. Haec bene illis optavit. Sed quia sunt duo genera eorum qui confunduntur: aut enim ad hoc confunduntur, ut convertantur ad Christum: aut confunduntur, ad hoc, ut damnentur a Christo: quod de conversis dixit, de reprobis subjungit: 5. Fiant tamquam pulvis ante faciem venti, et angelus Domini coarctans eos. Ventus tentatio est, pulvis iniquus. Quando venerit tentatio, tollitur pulvis, nec stat, nec resistit. Tales coarctat angelus, quando eos sub potestate sua invisibilis redigit inimicus: De quibus adhuc subdit: 6. Fiat via illorum tenebrae et lubricum: et angelus Domini persequens eos. Tenebrosum solum quis non horreat, lubricum solum quis non caveat? In tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
& factũ erit. Aliam salute ñ requirã:
preter dmmeũ. E si homo subuenit
mͥ. si angłs. si alia aliqua creatura:
ꝑillã mͥ subuenit ds: omĩa enĩ illi
subiecta sunt: et ideo ñ illa. sille est
mea salus. Dem̃de incipit orare ꝓ in¬
iicis. S hic ꝓpħia ẽ: et que sigura op¬
tandi dicuntur. animo ꝓph̾añdi ex¬
plicant᷑. Illud fiat et illud fiat: nichil
est aliũd. ꝗͣ hoc ⁊ hoc fut᷑um est. Sicgͦ
audite ꝓpħiam. Confundant᷑ ⁊ reue¬
reant᷑: querentes aĩam meã. Ac si di
c̾et. Confundent᷑ et reuerebunt᷑. fac¬
tũ est enim. Multi salubrit̾ confusi
sunt: multi reueriti a ꝑsecutione
xp̃i. ad societatẽ m̃broꝵ eiꝰ deuota
pietate transierunt: et ñ fieret
hoc: nͥ confunderent᷑ ⁊ reuererent᷑.¬
Auertant᷑ recrorsum ⁊ consundant᷑:
cogitantes mͥ mala. Non p̃cẽdant. s
seqnͣt᷑: ñdent consiliũ. s accipiant.
fiat istũd. S quĩd ait dñs: Redi re¬

Expanded text:
et factum erit. Aliam salutem non requiram, et factum erit. Aliam salutem non requiram, praeter Deum meum. Et si homo subvenit mihi, si angelus, si alia creatura: per illam mihi subvenit Deus. Omnia enim illi subjecta sunt: et ideo non illa, sed ille est mea salus. Deinde incipit orare pro inimicis: sed hic prophetia est. Et quae figura optandi dicuntur, animo prophetandi explicantur. Illud fiat, et illud fiat, nihil est aliud, quam hoc et futurum est. Sic ergo audite prophetiam: 4. Confundantur et revereantur quaerent Confundentur et reverebuntur. Factum est enim: multi salubriter confusi sunt, multi reveriti a persecutione Christi ad societatem membrorum ejus devota pietate transierunt: et non fieret hoc, nisi confunderentur et revererentAvertantur retrorsum et confundantur cogitantes mihi mala. Non praecedant, sed sequantur. Non dent consilium, sed accipiant. sto, non fiat istud. Sed quid ait Dominus? Redi re
Abbreviated transcription (Latin):
scuco bone uolunt atis tue:corona¬
sti nos. Nel scutũ ẽ fides nr̃a: quo ꝑte¬
gim᷑. ne igneis inimici iacłis feria¬
mur. S quid sumus nos. iam ar¬
ma di. qmius splendida. qmuis a¬
cuta. qͣmius luce sapĩe cͥoruscantia:
quĩo possumꝰ nͥ nos app̃hendat ds
& pugnet de nob̾: Quelibet optima ar¬
ma iacent: sibellatorem ñ h̃nt. Ap¬
p̃hendat gͦ nos ds : & cũ in manu eiꝰ
fu̾imꝰ: utat᷑ nob̃ qͦmͦ uult. Exurge
sce. appare. sentire: adiua ad pug¬
nandũ. Effunde frameã: et conclu¬
de aduersus eos qui ꝑsecunt᷑ me. Ac
si dice̾t. Multiplica umdictã: ⁊ con¬
clũdatur aditꝰ illis. qui uolunt de¬
lere nom̃ meũ. Uel ꝑframeã: quãli¬
bet fidelem designat aĩam. Abundart
iusti: e effundit᷑ framea. Conclusum
est aut̃ aduersus eũ: qui ñ ħt adn̾suᷤ
scõs quĩd dicat prauum. Et quia uox
illoꝵ ẽ. ñ est salus ipsi in do eius: dic
amme mee. salus tua ego sum. Dic:

Expanded text:
scuto bonae voluntatis tuae coronascuto bonae voluntatis tuae coronasti nos. Vel scutum est fides nostra, qua protegimur ne igneis inimici jaculis feriamur. Sed quid sumus nos jam arma Dei, quamvis splendida, quamvis acuta, quamvis luce sapientiae coruscantia, quid possumus nisi nos apprehendat Deus, et pugnet de nobis? Quaelibet optima arma jacent, si bellatorem non habent. Apprehendat ergo nos Deus: et cum in manu ejus fuerimus, utatur nobis quomodo vult. Exsurge, sce, appare, sentire, adjuva ad pugnandum. 3. Effunde frameam, et conclude adversus eos qui persequuntur me. Ac si diceret, Multiplica vindictam et concludatur aditus illis, qui volunt delere nomen meum. Vel per frameam quamlibet fidelem designat animam. Abundent justi, et effunditur framea. Conclusum est autem adversus eum, qui non habet adversus sanctos quid dicat pravum. Et quia vox illorum est, non est salus ipsi in Deo ejus : Dic animae meae, Salus tua ego sum. Dic,
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aut̃ desid̾abiliꝰ eo. quẽ ñ uiden¬
tes mr̃es mori uoluer̃t: ut ãd illũ ꝑ¬
uenire mererentur: Ergo pͣs illi ͤ
illi co nr̃m: illilingua nr̃a digna
cantet.Intendit nos admonere ad
tolerantiã passionis: ut sustinea¬
mꝰ aduersa. si uolumꝰ hab̾e p̃mia
gloriosa. Mat̾ia ẽ : passio et resur¬
rectio. E amsic exsequit᷑. Prima
partẽ ponit orationẽ. In scdã enu¬
merat passionẽ: cũ exultatione re¬
surrectionis. In t̾eia parce: quid il¬
la passio et resurrectio efficiat.
centes ⁊ expugnantes: sunt nr̃i ui¬
sibiles ⁊ inuisibiles inimici. Indica
inquit expugna: ac si aꝑte dicat.
discerne et destrue. Quomͦ: Appre¬
hende arma et scutũ: et exurge in
aditoriũ mͥ. Magnũ spectacłm est:
uidere dm armatũ ꝓte. Arma au¬
tem eiꝰ quib ꝑcutiat inimicos: si
bene ꝓfecerimꝰ. nos erimꝰ. Sicut eñi
nos ut armemur ab illo habemꝰ: sic
ipse armat᷑ de nob̃. Scutũ est.bona
uoluntas eiꝰ: sicut alibi dr. Dñe ut

Expanded text:
Quid autem desiderabilius eo, quem non videntes martyres, mori voluerunt, ut ad illum pervenire mererentur? Ergo psalmus illi, illi cor nostrum, illi lingua nostra digna cantet. Intendit nos admonere ad tolerantiam passionis, ut sustineamus adversa, si volumus habere praemia gloriosa. Materia est passio et resurrectio. Eam sic exequitur: primam partem ponit orationem, in secunda enumerat passionem cum exultatione resurrectionis, in tertia parte quid illa passio et resurrectio efficiat: centes et expugnantes sunt nostri visibiles et invisibiles inimici . Judica, inquit, et expugna. Ac si aperte dicat, discerne et destrue. Quomodo? 2. Apprehende arma et scutum, et exsurge in adjutorium mihi. Magnum spectaculum est, videre Deum armatum pro te. Arma autem ejus, quibus percutiat inimicos, si bene profecerimus, nos erimus. Sicut enim nos, ut armemur ab illo habemus: sic ipse armatur de nobis. Scutum est bona voluntas ejus; sicut alibi dicitur, Domine, ut
Abbreviated transcription (Latin):
qñ ꝑnitiosius agit adu̾sum se ipsum
corhumanũ. ut qͦd posset intelligere.
sibona uoluntas accecłet. ñ intelligat:
ñ qr difficile est: s qr uoluntas auersa
est Et ilsd̾ quid̾ infirmitas ẽ: hoc aut̃
sũma iniquitas. Illũd inualitũdo:. hoc
delib̾atio. S adhuc de illo miusto: qͥd
subiungat audiamꝰ. Iniquitatẽ mẽdi¬
tatus est ĩ cubili suo: sdest in secretari

Expanded text:
niciosius agit adversum seipsum cor humanum, ut quod posset intelligere, si bona voluntas accederet, non intelligat: non quia difficile est, sed quia voluntas adversa est. Et illud quidem infirmitas est: hoc autem summa iniquitas. Illud invalitudo, hoc deliberatio. Sed adhuc de illo injusto, quid subjungat, audiamus. 5. Iniquitatem meditatus est in cubili suo