comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disponeret. dicebat ei. Uenit hora
ut om̃is qui interficit uos. arbitre.¬
tur se obsequium pręstare deo.
Item. Si me ait ꝑsecuti sunt: & uoᷤᷤ
ꝑsequentur. Potes & tu in euangło
multa colligere. huic denuntia¬
tioni maloꝵ. ꝑferendoꝵ similia
Ego flos campi. & lilium conualli¬
Pum
Illa gͦ monstrante lectulũ. ille uo¬
cat ad campu̾: ad exercitium ꝓ.¬
uocat. Nec putat quicquã ꝑsua¬
sibilius fore illi ad ineundum
certamen. quã si seipsum certan¬
tis aut exemplũ ꝓponat aut prȩ.¬
mium. Ego flos campr Sane
utrum uis in hoc sermone in.¬
telligi datur. uel quod sit iudeli¬
c& pugnantis forma. uel quod gła
triumphantis. Utrumq es mͥ dñe
um patientis. Utrumq fortiter
ꝓuocat. ac uehementer accendit.
Tu doces manus meas ad prȩlumi
exemplo uirtutis tuȩ. tu caput
meum post uictoriam tuȩ coro¬
nas prȩsentia maiestatis. Siue qͥa
pugnantẽ te specto. siue quia te
expecto non solum coronantem s

Expanded text:
disponeret, dicebat ei: Venit hora disponeret, dicebat ei: Venit hora ut omnis qui interficit vos arbitretur obsequium se praestare Deo ; item: Si me, ait, persecuti sunt, et vos persequentur . Potes et tu in Evangelio multa colligere huic denuntiationi malorum perferendorum similia. 6. Ego flos campi et lilium convallium. Illa ergo monstrante lectulum, ille vocat ad campum, ad exercitium provocat. Non putat quidquam persuasibilius fore illi ad ineundum certamen, quam si se ipsum certantis aut exemplum proponat, aut praemium. Ego flos campi. Sane utrumvis in hoc sermone intelligi datur, vel quod sit videlicet pugnantis forma, vel quod gloria triumphantis. Utrumque es mihi, Dum patientis. Utrumque fortiter provocat ac vehementer accendit. Tu doces manus meas ad praelium exemplo virtutis tuae, tu caput meum post victoriam tuae coronas praesentia majestatis; sive quia pugnantem te specto, sive 1431 quia te exspecto non solum coronantem, sed
Abbreviated transcription (Latin):
horti. uirgo uirga uirgine ge¬
neratus. Idem flos campi. martir
martyrum corona: martyrii for.¬
ma. Deniq foras ciuitatem edu.¬
ctus ẽ. extra castra passus ẽ. in li¬
gno leuatus ẽ. spectandus om̃ib
subsannandus ab omĩb. Ipse itẽ
thalami flos. speculũ & ęxemplũ
totius beneficientiȩ. quẽad modũ
ipse iudeis ꝓtestatus ẽ dicens mul
benefaciendo & sanando om̃s. Si gͥ
hȩc tria dñs. quȩ fuit causa. ut e
trib se campi florem maluerit ap.¬
pellare. Profecto ut eam ad tole¬
rantiam ammaret cui nouerat im¬
minere. si quidem uellet pie uiue¬
re in xp̃o. ꝑsecutionem pati. Id se
gͦ libentius ꝓfitetur ad quod po¬
tissimũ uult habere sequacem.
Atq hoc est quod alias dixi. qm sem¬
ꝑ & illa appetit quietem. & ille in¬
citat ad laborem. denuntians ei
quod ꝑ multas tribulationes opor¬
tet intrare in regnũ cȩloꝵ. Unde
cum noua in terris eccłia nouiter
desponsata sibi redire ad patrem

Expanded text:
horti, virgo virga virgine gehorti, virgo virga virgine generatus. Idem flos campi, martyr, martyrum corona, martyrii forma. Denique foras civitatem eductus est, extra castra passus est, in ligno elevatus est, spectandus hominibus, subsannandus ab omnibus. Ipse item thalami flos, speculum et exemplum totius beneficentiae, quemadmodum ipse Judaeis protestatus est, dicens: Mulbenefaciendo et sanando omnes . Si igitur haec tria Dominus, quae fuit causa ut e tribus se campi florem maluerit appellare? Profecto ut eam ad tolerantiam animaret, cui noverat immisere, si quidem vellet pie vivere in Christo, persecutionem pati. Id se ergo libentius profitetur, ad quod potissimum vult habere sequacem; atque hoc est quod alias dixi, quoniam semper et illa appetit quietem, et ille incitat ad laborem, denuntians ei quod per multas tribulationes oportet intrare in regnum coelorum . Unde cum nova in terris Ecclesia noviter desponsata sibi redire ad Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
blici. latibuli gaudens. patiens di¬
sciplinȩ. Deniq in horto flos clau¬
ditur. qui in campo exponitur. spar¬
giturq in thalamo. Et habec ..
Hortus conclusus. fons signatus. qͦd
utiq claustrum pudoris signat
in uirgine. & inuiolatȩ custodiã
scitatis: si tamen talis fuerit. quȩ
sit scã corpore & sp̃u. Bene iten
in campo martirium. dum marti¬
res ludibrio omĩum exponeban¬
tur. spectaculum facti & angłis &
hominib. Nonne illoꝵ miseranda
uox est in psalmo. facti sumꝰ oppro¬
brium uicinis nris. subsannatio &
illusio his qui in circuttu nr̃o sun:
Bene quoq in thalamo actio bona:
quȩ conscientiam & qͥetam facit &¬
tutam. Post bonũ deniq opus se¬
curius in conteraplatione dormi¬
tur. & tanto quis fiducialius sub¬
limia intueri & inuestigare aggre.¬
ditur. quanto sibi conscius ẽ mini¬
me se ꝓpriȩ amore quietis. cari¬
tatis oꝑib defuisse. Et hȩc omĩa
scđ̾m aliquid dñs iħe. Ipse Flos

Expanded text:
blici, latibulis gaudens, patiens diblici, latibulis gaudens, patiens disciplinae. Denique in horto flos clauditur, qui in campo exponitur, spargiturque in thalamo. Et habes: Hortus conclusus, fons signatus . Quod utique claustrum pudoris signat in virgine, et inviolatae custodiam sanctitatis: si tamen talis fuerit, quae sit sancta corpore et spiritu. Bene item in campo martyrium, dum martyres ludibrio omnium exponantur, spectaculum facti et angelis, et hominibus. Nonne illorum miseranda vox est in psalmo: Facti sumus opprobrium vicinis nostris, subsannatio et illusio his qui in circuitu nostro sunt? Bene quoque in thalamo actio bona, quae conscientiam et quietam facit, et tutam. Post bonum denique opus securius in contemplatione dormitur, et tanto quis fiducialius sublimia intueri et investigare aggreditur, quanto sibi conscius est minime se propriae amore quietis charitatis operibus defuisse. 5. Et haec omnia secundum aliquid Dominus Jesus. Ipse flos
Abbreviated transcription (Latin):
cha. caligans uisu s odoratu sagax.
Non se ꝓunde debuit florem thala:¬
mi ꝓrestarr qui flos est ꝑpetuo
iugens. s neq item horti. ne hu¬
mano uderetur oꝑe generatus.
Pulchre autẽ & conuenientissime
flos campi sum ait. qui & absq
humana industria ꝓdiit. & se.¬
mel ꝓdeunti nulla ẽ deinceps
dñata corruptio: ut sermo im¬
pleretur quẽ dixr non dabis scm
tuum uidere corruptionẽ. S si
placet accipe & aliam huiꝰ rei ra¬
tionem. ut arbitror ñ sꝑuendã.
Non enim sine causa sane multiplex
sp̃s a sapiente describitur. nisi
quod sub uno lictere cortice di¬
uersos plerumq sapientiȩ intel.¬
lectus tegere consuenit. Itaq iux.¬
ta prȩfatam de floriᷤᷤ statu parti¬
onem: flos ẽ uirginitas. flos mar¬
tẏrium. flos actiobona. In hor¬
to uirginitas. in campo martyri¬
um: bonũ opus in thalamo. Et
bene in horto uirginitas. cui fami¬
liaris uerecundia ẽ. fugitans pu¬

Expanded text:
cha, caligans visu, sed odoratu sagax. cha, caligans visu, sed odoratu sagax. Non se proinde debuit florem thalami protestari, qui flos est perpetuo vigens: sed neque item horti, ne humano videretur opere generatus. Pulchre autem et convenientissime, Flos campi sum, ait, qui et absque humana industria prodiit, et semel prodeunti nulla est deinceps dominata corruptio, ut sermo impleatur quem dixit: Non dabis Sanctum tuum videre corruptionem . 4. Sed, si placet, accipe et aliam hujus rei rationem, ut arbitror, non spernendam. Non enim sine causa sane multiplex spiritus a Sapiente describitur, nisi quod sub uno litterae cortice diversos plerumque sapientiae intellectus tegere consuevit. Itaque juxta praefatam de floris statu partitionem, flos est virginitas, flos martyrium, flos actio bona. In horto virginitas, in campo martyrium, bonum opus in thalamo. Et bene in horto virginitas, cui familiaris verecundia est, fugitans pu
Abbreviated transcription (Latin):
aliis atq aliis suꝑiectis pietatis acti¬
bus continue reparetur. Hoc in
thalamo. In horto autem non ita:
s neq in campo similiter. Ex se
enĩ semel ꝓductis florib assidue
sumnistrant unde diu in ipsis
decus ingenitu ꝑseueret. Differt᷑
tamen & ipsi inter se. quod hor¬
tus quidem ut floreat hominu᷑
manu & arte excolitur. campus
uͦ ex semoe. ipso naturaliter ꝓdu¬
cit flores. & absq omiꝰ humanȩ
diligentię adiutorio. Putasne iam
tibi uideris aduertere quisnã ille
sit campus nec sulcatus uomere
nec defossus sarculo. nec fimo mm.¬
pinguatus. nec manu hominis se.¬
ominus nobili illo flore. suꝑ quẽ
constat requieuisse sp̃m dm̃ : Eoce
inquit odor filii mei sicut odor
agri pleni. cui benedixit dñs.
Nec dum speciem suam ille flos agri
induerat. & iam dabat odore᷑ su¬
um. quando eum ut hoc pre gau¬
dio exclamaret presensit sp̃u. cor.¬
pore marcens. sc̃s & senex patriar.¬

Expanded text:
aliis atque aliis superjectis pietatis actialiis atque aliis superjectis pietatis actibus continue reparetur. Hoc in thalamo. 3. In horto autem non ita: sed neque in campo similiter. Ex se enim semel productis floribus assidue subministrant, unde diu in ipsis decus ingenitum perseveret. Differunt tamen et ipsi inter se, quod hortus quidem ut floreat, hominum manu et arte excolitur: campus vero ex semetipso naturaliter producit flores, et absque omni humanae diligentiae adjutorio. Putasne jam tibi videris advertere quisnam ille sit campus, nec sulcatus vomere, nec defossus sarculo, nec fimo impinguatus, nec manu hominis seominus nobili illo flore, super quem constat requievisse Spiritum Domini? Ecce, inquit, odor filii mei, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominus . Necdum speciem suam ille flos agri induerat, et jam dabat 1430 odorem suum, quando eum, ut hoc prae gaudio exclamaret, praesensit spiritu, corpore marcens sanctus et senex Patriar
Abbreviated transcription (Latin):
horto. in thalamo: ut post hoc
etiam illud facilius comꝑtum fi¬
at. cur se potissimũ campi florem
elegerit appellare. Et in campo
quidem atq horto oritur flos. in
thalamo autẽ minimie. Olet & lu¬
cet ineo. non tamen erectus & stanᷤᷤ
ut in horto uel campo. s plane ia¬
cens tanquã qui illatus sit. non
innatus. Propterea & necesse ẽ sa¬
ne reparare frequenter. & semper
recentiores apponere flores. quod
diu odorem sunm minime retine.¬
ant. nec decorem. Quod si ut
in alio sermone prȩfatus sum
lectulus resꝑsus florib conscien¬
tia ẽ bonis referta oꝑib. uides
certe ut similitudo seruetur. ne¬
quaquã sufficere semel uel sedõ
operari quod bonũ est nisi inces-¬
santer addas noua priorib. quati¬
nus seminans in benedictionib
de benedictionib & metas. Alio.¬
quin iacet & marcet flos boni ope.¬
ris. atq in breui omĩs ex eo & ni¬
tor exterminatur & uigor. si non

Expanded text:
horto, in thalamo: ut post hoc horto, in thalamo: ut post hoc etiam illud facilius compertum fiat, cur se potissimum campi florem elegerit appellare. Et in campo quidem atque in horto oritur flos, in thalamo autem minime. Redolet et lucet in eo, non tamen erectus et stans, ut in horto vel campo; sed plane jacens, tanquam qui illatus sit, non innatus. Propterea et necesse est sane reparare frequenter, et semper recentiores apponere flores, quod diu odorem suum minime retineant, nec decorem. Quod si, ut in alio sermone praefatus sum, lectulus respersus floribus conscientia est bonis referta operibus ; vides certe, ut similitudo servetur, nequaquam sufficere semel vel secundo operari quod bonum est, nisi incessanter addas nova prioribus, quatenus seminans in benedictionibus, de benedictionibus et metas. Alioquin jacet et marcet flos boni operis atque in brevi omnis ex eo et nitor exterminatur, et vigor, si non
Abbreviated transcription (Latin):
GO flos
campi. &
lilium
conualli¬
umeN a
hoc respicere puto. quod sponsa
de resꝑsis lectulum florib com.¬
mendarat. Ne enim sibi flores
ascriberet illos quib lectulus de.¬
coratus. & uenustatus thalamus
uidebatur. infert sponsus se esse
florem campi. nec de thalamo sa¬
ne flores ꝓdire s de campo. & suo
munere & sui participatione fie.¬
ri quod renitet & quod redolet.
Ne quis gͦ exꝓbrare illi posset & dice¬
re. quid habes quod non accepisti:
si autem accepisti quid głaris qua¬
si non acceperis. ipse dilectȩ suȩ si¬
cut ambitiosus amator ita infor¬
mator benignus. pie illi dignan¬
terq demonstrat. cui nitorem de
quo głabatur ac suaueolentiam le¬
ctuli debeat deputare. Ego flos
campi inquit. de me ẽ quod głariᷤ.
Saluberrime ammonemur & ex
hoc loco. quia nequaquã głari opor.¬
scrutemur ipso de quo loquimur
adiuuante spiritalem qui in ea
tegitur intellectum. Et primo
aduerte nimc mͥ trifarium qͦn¬
dam floris statum. in campo. in

Expanded text:
go flos campi, et lilium convallium . Ad hoc respicere puto quod sponsa de respersis lectulum floribus commendarat. Ne enim sibi flores adscriberet illos, quibus lectulus decoratus, et venustatus thalamus videbatur, infert sponsus se esse florem campi; nec de thalamo sane prodire flores, sed de campo; et suo munere et sui participatione fieri quod renitet, et quod redolet. Ne quis ergo exprobrare illi posset, et dicere: Quid habes quod non accepisti? Si autem accepisti, quid gloriaris quasi non acceperis ? ipse dilectae suae, sicut ambitiosus amator, ita informator benignus, pie illi dignanterque demonstrat, cui nitorem, de quo gloriabatur, ac suaveolentiam lectuli debeat deputare. Ego flos campi, inquit: de me est quod gloriaris. Saluberrime admonemur et ex hoc loco, quia nequaquam gloriari oportescrutemur, ipso de quo loquitur, adjuvante, spiritualem qui in ea tegitur intellectum. 2. Et primo adverte nunc mihi trifarium quemdam floris statum; in campo, in
Abbreviated transcription (Latin):
tur. quȩ hoc in lignis siluaꝵ tantũ
efferre curauit. minirũ sterilib
nec fructus humano uictui aptoᷤᷤ
ferentib. Cur gͦ omissis meliorib
& nobiliorib lignis. huiꝰ medio.¬
critas arboris addducta in medi¬
um eͦ: ad formandũ sponsi prȩco.¬
num: Itane ad mensuram laudẽ
recipere debuit. qui ad mensurã
sp̃m non accepit. Noc nempe da¬
ta de illa arbore similitudofacit:
ut uideatur habere superiorem
qui parem non habet. Quid di¬
cemus ad hȩc: Fateor parua laus:
qͣm parui laus. Non enim hoc lo¬
co prȩdicatur magnus dñs & lau¬
dabilis mimis. s paruus dñs & a¬
mabilis nimis. paruulus utiq qͥ
natus ẽ nobis. Ergo non maie-¬
stas attollitur hic: s comendatur
humilitas. digneq ac rationabili¬
ter quod infirmũ & stultum e
di hominũ fortitudini & sapi.¬
entiȩ antefertur. Ipsi funt nãq
ligna siluestria & infructuosa. qm¬

Expanded text:
tur, quae hoc in lignis silvarum tantum tur, quae hoc in lignis silvarum tantum efferre curavit, nimirum sterilibus, nec fructus humano victui aptos ferentibus. Cur ergo omissis melioribus et nobilioribus lignis, hujus mediocritas arboris adducta in medium est ad formandum sponsi praeconium? Itane ad mensuram 1433 laudem recipere debuit, qui ad mensuram Spiritum non accepit? Hoc nempe data de illa arbore similitudo facit, ut videatur habere superiorem, qui parem non habet. Quid dicemus ad haec? Fateor, parva laus, quoniam parvi laus. Non enim hoc loco praedicatur magnus Dominus et laudabilis nimis , sed parvus Dominus et amabilis nimis, parvulus utique, qui natus est nobis . 4. Ergo non majestas attollitur hic, sed commendatur humilitas; digneque ac rationabiliter quod infirmum et stultum est Dei, hominum fortitudini et sapientiae antefertur. Ipsi sunt namque ligna silvestria et infructuosa, q
Abbreviated transcription (Latin):
ctionem. qua orare iubemur ꝓ
calummantib & ꝑsequentib noᷤ:
bene facere his qui nos oderunt.
Ergo & tu fac similiter. & erit am¬
ma tua amica dñi. & laudabit te:
de te dicens. quia sicut lilium in¬
ter spinas. sic amica mea inter
filias. Sequitur.
Sicut malus inter ligna siluaꝵ:
sic dilectus meus inter filios.
Reddit sponsa prȩconii uicem cõ¬
mendanti se sponso. a quo lau¬
dari est laudabilem fieri & queͦ
laudare: intelligere & ammira¬
ri laulabilem. Et sicut ex emi¬
nenti flore figurata a sponso
laus eiꝰ est. ita e regione ex ex
cellenti ligno ipsa illiꝰ singula¬
rem głam eminentiamq demon¬
strat.
Mouet tamen me de ligno hoc qͦd
non tantȩ esse excellentiȩ uideat᷑:
quantȩ aliqua oeteroꝵ. & ideo mi¬
nus digne assumi in opus simili¬
tudinis ut pote quod non suffici¬
at laudis incem implere. Sicrt
malus inter ligna siluaruͦ. sic di¬
lectus meus inter filios. Deniq
nec sponsa magni estimasse uide.¬

Expanded text:
ctionem, qua orare jubemur pro ctionem, qua orare jubemur pro calumniantibus et persequentibus nos, benefacere his qui oderunt nos? Ergo et tu fac similiter, et erit anima tua amica Domini, et laudabit te de te, dicens quia sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. 3. Sequitur: Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Reddit sponsa praeconii vicem commendanti se sponso, a quo laudari est laudabilem fieri, et quem laudare intelligere et admirari laudabilem. Et sicut ex eminenti flore figurata a sponso laus ejus est, ita e regione et ex excellenti ligno ipsa illius singularem gloriam eminentiamque demonstrat. Movet tamen me de ligno hoc, quod non tantae esse excellentiae videatur, quantae aliqua caeterorum: et ideo minus digne assumi in opus similitudinis, utpote quod non sufficiat laudis vicem implere. Sicut malus inter ligna silvarum, sic delectus meus inter filios. Denique nec sponsa magni aestimasse vide
Abbreviated transcription (Latin):
non turbetur cor tuum neq for¬
midet. sciens quia tribulatio oꝑa¬
tur patientiam. patientia ꝓbatr¬
onem. ꝓbatio spem: spes autem
non confundit. Considera lilia
agri. quomͦ inter spinas uigent¬
& nitent. Si fȩnu quod hodie ẽ
& eras in clibanum mittitur ds̃
sic custodit. quantomagis amicã
& sponsam suam carissimam:
Deniq custodit dñs om̃s diligen¬
tes se. Sicut lilium inter spi¬
nas. sic amica mea iter filias.
Non medioeris titulus ꝓfecto uir¬
tutis. inter prauos uiuere bonu̾:
& inter malignantes in nocentiȩ
retinere candorem. & moꝵ leni¬
tatem. magis autem si his qui ode.¬
runt pacem pacificum. & amicũ
ipsis te exhibeas inmcis. Id pla¬
ne tͥ similitudinẽ datam de lilio
iure qͦdam ꝓprietatis specialiter
uendicabit. quod ipsas utiq pun¬
gentes se spinas. candore ꝓprio il¬
lustrare & uenustare non cessat.
An non ꝑinde lilium tibi indet᷑
implere qͦdam mͦ euangłn. ꝑfe.¬

Expanded text:
non turbetur cor tuum neque fornon turbetur cor tuum neque formidet, sciens quia tribulatio operatur patientiam, patientia probationem, probatio spem, spes autem non confundit . Considera lilia agri, quomodo inter spinas vigent et nitent. Si fenum quod hodie est et cras in clibanum mittitur, Deus sic custodit , quanto magis amicam et sponsam suam charissimam? Denique custodit Dominus omnes diligentes se . Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. Non mediocris titulus profecto virtutis inter pravos vivere bonum, et inter malignantes innocentiae retinere candorem et morum lenitatem: magis autem si his qui oderunt pacem pacificum et amicum ipsis te exhibeas inimicis. Id plane tibi similitudinem datam de lilio jure quodam proprietatis specialiter vindicabit, quod ipsas utique pungentes se spinas candore proprio illustrare et venustare non cessat. An non proinde lilium tibi videtur implere quodam modo Evangelii perfe
Abbreviated transcription (Latin):
bigerent. & ad suas animas ꝑ¬
tinere quod dicitur. sicut lili¬
um inter spinas. sic amica mea
inter filias. Deniq umus eorũ
conuersus sum ait in erumna
mea. dum configitur spina.
Sene confixus. qui conuersus exin.¬
de est. Bene pungeris. si compim¬
geris. Nulti cum sentiunt penã
corrigunt culpanr & talis dice¬
re potest. conuersus sum in eru¬
mna mea dum configitur spi¬
na. Spina culpa est. sp̃ma pęna
cͦ. spina falsus frater ẽ. spina ui¬
cinus e᷑ malus. Sicut lilium in¬
ter spinas. sic amica mea inter
filias. O candenꝰ lilium. o tener
& delicate Flos. increduli & sub.¬
uersores sunt tecum. inde quo.¬
modo caute ambules inter spinaᷤ.
Plenus ẽ mundus spinis. In terra
sunt. in aere sunt. in carne tua
sunt. Uersari in his & minime le.¬
di. diuinȩ potentiȩ ẽ. non uirtu.¬
tis tuȩ. S confidite inquit. qͥa
ego uici mundũ. Et si gͥ imdiq
tibi intendi ꝓspicias tribulatio.¬
nuͦ tanquã tribuloꝵ acumina:

Expanded text:
bigerent, et ad suas animas pbigerent, et ad suas animas pertinere quod dicitur: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. Denique unus eorum: Conversus sum, ait, in aerumna mea, dum configitur spina . Bene confixus, qui conversus exinde est. Bene pungeris, si compungeris. Multi cum sentiunt poenam, corrigunt culpam; et talis dicere potest: Conversus sum in aerumna mea, dum configitur spina. Spina culpa est, spina poena est, spina falsus frater, spina vicimus est malus. 2. Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias. O candens lilium! o tener et delicate flos! increduli et subversores sunt tecum: vide quomodo caute ambules inter spinas. Plenus est mundus spinis: in terra sunt, in aere sunt, in carne tua sunt. Versari in his et minime laedi, divinae potentiae est, non virtutis tuae. Sed confidite, inquit, quia ego vici mundum . Etsi igitur undique tibi intendi prospicias tribulationum, tanquam tribulorum, aculeos;
Abbreviated transcription (Latin):
ICUT lili¬
um inter
spinas. sic
amica mea
inter filias.
Non bone fi¬
liç quȩ pungunt. Attende pessi.¬
muꝰ germen eiꝰ cui maledictum
ẽ terrȩ nr̃e. Cum inquit colue.¬
ris eam. spinas & tribulos germi¬
nabit tibi Donec gͦ in carne est
amma. inter spinas ꝓfecto uersa¬
tur. &. necesse est patiatur inquie.¬
tudines temptationũ. tribulatio.¬
nũq aculeos. Quod si lilium est
ipsa uyxta sponsi uerbum. uideat
quã ingilem sollicitamq esse opor.¬
teat suꝑ custodia sin. septa undiq
spinis hinc inde aculeos intenden.¬
tib. Nec eniͦ uel leuissimã spinȩ
sustinet ullatenus punctionem
floris teneritudo. s mox ut mo.¬
dice prȩmitur ꝑforatur. Sentis
quã merito necessarieq hortetur
nos ꝓpħa seruire dño in timore:
& item apłs cum timore nichilo.¬
minis & tremore nr̃am ipsorũ
operari salutem: Tenebant in¬
mirũ ꝓprio experimento huius
sententiȩ ueritatem. ut pote ami¬
ei sponsi. qui minime ꝓrsusam:¬

Expanded text:
icut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias . Non bonae filiae quae pungunt. Attende pessimum germen ejus cui maledictum est, terrae nostrae. Cum, inquit, 1432 colueris eam, spinas et tribulos germinabit tibi . Donec ergo in carne est anima, inter spinas profecto versatur; et necesse est ut patiatur inquietudines tentationum tribulationumque aculeos. Quod si lilium est ipsa juxta sponsi verbum, videat quam vigilem sollicitamque esse oporteat super custodia sui, septa undique spinis, hinc inde aculeos intendentibus. Nec enim vel levissimam spinae sustinet ullatenus punctionem floris teneritudo, sed mox ut modice premitur, perforatur. Sentis quam merito necessarieque hortetur nos propheta servire Domino in timore ; et item Apostolus, cum timore nihilominus et tremore nostram ipsorum operari salutem? Tenebant nimirum proprio experimento hujus sententiae veritatem, utpote amici sponsi, qui minime prorsus am
Abbreviated transcription (Latin):
horum prout delectat explora¬
re amena. abdita ꝑscrutari. ue¬
rendum ne aut sermo grata
breuitate careat. aut larga ex¬
cellensq materia debita dili¬
gentia festinatione fraudetur.
Pausemus proine hodie iam
si placet in montib istis. qmn
bonum est nos hic esse. ubi a
pastore xp̃o una cum sanctis
angelis in loco pascuę collocati
& iocunhus pascimur & ube¬
rius. Et nos siquidem oues
pascuȩ eius. Ruminemus gͦ
tanquam muncda animalia
boni pastoris quȩ de hocdier¬
no sermone tota auiditate
glutiuimus. sermone altero
residua capituli eiusdem atten¬
tius ꝑcepturi. largiente sponso

Expanded text:
horum, prout delectat, explorahorum, prout delectat, explorare amoena, abdita perscrutari; verendum ne aut sermo grata brevitate cureat, aut larga excellensque materies debita diligentia festinatione fraudetur. Pausemus proinde hodie jam, si placet, in montibus istis; quoniam bonum est nos hic esse, ubi a pastore Christo una cum sanctis angelis in loco pascuae collocati, et jucundius pascimur, et uberius. Et nos siquidem oves pascuae ejus. Ruminemus ergo, tanquam munda animalia boni pastoris, quae hodierno sermone tota aviditate glutivimus; sermone altero residua capituli ejusdem attentius percepturi, largiente sponso
Abbreviated transcription (Latin):
dendo transiliit. qui quidem
in comparatione superiorum
merito collium nomine desi¬
gnantur. Cȩterum qua minor
est in regno cȩlorum maior ẽ
quouis carnem portante suꝑ
terram. etiam si sit ille ma¬
gnus iohannes baptista. Nã &¬
N sane dm̃ hominem fateam᷑.
etiam in homine suꝑ omẽm
principatum & potestatem
longe incomparabilit̾ p̃minere.
certum tamen quia & si preit
maiestate. sed infirmitate suc¬
cumbit. Ita ergo saliit in mon¬
tibus & transiliit colles. cum ñ
solum superiorib sed & inferio¬
ribus spiritib dignantissime se
inferiorem erhibuit. Nec modo
supernis illis spiritib. sed & ip¬
sis qui domos luteas in habitant
subiectum se exhibuit. transili¬
ens & uincens humilitate etiã
hominum humilitatem. Erat
cum esset puer in nazareth. &
apud iordanem iohannis se ma¬
nibus iam iuuenis inclinauit.
Sed inclinata est dies. nec ad¬
huc omnino de his montib
descendere libet. Cȩterum si
hac uice uoluerimus cuncta

Expanded text:
dendo transiliit, qui quidem dendo transiliit, qui quidem in comparatione superiorum, merito collium nomine designantur. Caeterum qui minor est in regno coelorum, major est quovis carnem portante super terram, etiamsi sit ille magnus Joannes Baptista . Nam etsi sane Deum hominem fateamur, etiam in homine super omnem principatum et potestatem longe incomparabiliter praeeminere; certum tamen quia etsi praeit majestate, sed infirmitate succubuit. Ita ergo saliit in montibus, et transiliit colles, cum non solum superioribus, sed et inferioribus spiritibus dignantissime se inferiorem exhibuit. Nec modo illis supernis spiritibus, sed et ipsis qui domos luteas inhabitant, subjectum se exhibuit, transiliens et vincens humilitate etiam hominum humilitatem. Erat cum esset duodennis, in Nazareth : et apud Jordanem Joannis se manibus jam juvenis inclinavit . Sed et inclinata est dies, nec adhuc omnino de his montibus descendere libet. 9. Caeterum si hac vice voluerimus cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
inquit angelos sed semen abra¬
hȩ apprehendit. quod utiq an¬
gelis inferius est. ut sermo im¬
pleretur quem dixit memoratꝰ
propheta loquens ita ad patr̃ẽ
de filio. Uinuisti eum paulo
minus ab angelis. Quamquã
ad commendationem humanȩ
nem & similitudinem dĩ con¬
ditus ac preditus ratione ad in¬
star utiq angeli. modicũ tam̃
distet ab angelo propter corpus
de terra. Sed audi apostolum
paulum aperte pronuntiant᷑e
de eo qui in forma dei cu esset
non rapinam arbitratur esse
se ęqualem deo. quia semet¬
ipsum exmnaniuit formam
seru accipiens. in similitudi¬
nem hominum factus. & ha¬
bitu inuentus ut homo. Et
rursum. Ubi uenit inquit
plenitudo temporis. misit ds
filium suum factum ex muli¬
ere factum sub lege. ut eos qui
sub lege erant redimeret.ui
ergo factus ex muliere factus
& sub lege est. proculdubio nͣ
solum montes id est maiores
superioresq beatitudines secl
etiam minores angelos descen¬

Expanded text:
inquit, angelos, sed semen Abrainquit, angelos, sed semen Abrahae apprehendit , quod utique angelis inferius est, ut sermo impleretur, quem dixit memoratus Propheta, loquens ita ad Patrem de Filio: Minuisti eum paulo minus ab angelis . Quanquam ad commendationem naturae nem et similitudinem Dei conditus, ac praedictus ratione ad instar utique angeli, modicum tamen distet ab angelo propter corpus de terra. Sed audi apostolum Paulum aperte pronuntiantem de eo: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitrabatur esse se aequalem Deo: quia semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo ; et rursum: Ubi venit, inquit, plenitudo temporis, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Qui ergo factus ex muliere, factus et sub lege est, procul dubio non solum montes, id est majores superioresque beatitudines, sed etiam minores angelos descen
Abbreviated transcription (Latin):
de thalamo suo. exultauit
ut gẏgas ad currendã uiam.
a summno cęlo egressio eius.
En quantum saltum dedit.
a summo cęlo ad terras. Sane
enim non inuenio alibi ubi
i sole posuerit tabernaculum
suum. id est in luce & in mani¬
sesto suam sit dignatus exhibere
presentiam ipse lucis in accessibi¬
lis habitator. nisi utiq in terris.
ris inquam palam. quod est in
sole posuit tabernaculum suũ.
corpus uidelicet quod de uir¬
ginis corpore ad hoc sibi aptare
dignatus est. ut in eo in se in¬
uisibilis uideretur. & sic uide¬
ret omnis caro salutare dĩ. cum
in carne uenisset. Saliit ergo
in montib id est in illis sup̃¬
mis spiritib cum ad eos usq
descendit. sacramentu a seculis
absconditum & magnu pietatiᷤᷤ
mysterium eis dignanter ape¬
riens. Sed transiens hos superi¬
ores atq eminentiores montes.
dinem descendere tanquam
ad colles dignatus est. Sed ñu¬
quid uel m illis remansit.
Transiliit & colles. Non enim

Expanded text:
de thalamo suo: exsultavit de thalamo suo: exsultavit ut gigas ad currendam viam, a summo coelo egressio ejus . En quantum saltum dedit, a summo coelo ad terras. Sane enim non invenio alibi, ubi in sole posuerit tabernaculum suum, id est, in luce et in manifesto suam dignatus sit exhibere praesentiam ipse lucis inaccessibilis habitator, nisi utique in terris. ris, inquam, palam, quod est in sole, posuit tabernaculum suum, corpus videlicet, quod de Virginis corpore ad hoc sibi aptare dignatus est, ut in eo in se invisibilis videretur; et sic videret omnis caro salutare Dei, cum in carne venisset. 8. Saliit ergo in montibus, id est in illis supremis spiritibus, cum ad eos usque descendit, sacramentum a saeculis absconditum, et magnum pietatis mysterium eis dignanter aperiens. Sed transiliens hos superiores atque eminentiores montes, dinem descendere, tanquam ad colles dignatus est. Sed nunquid vel in illis remansit? Transiliit et colles. Non enim,
Abbreviated transcription (Latin):
actio & uox laudis. suaui &
incessabili uoce implentib qͦd
ex eodem propheta paulo ante
memorauimus. quia montes
& colles cantabunt coram dõ
laudes. & item quod ille aliꝰ
loquens ad dñm dm̃. beati
ait qui habitant in domo tu¬
a dñe. in secula scłorum lau¬
dabunt te. Hii ergo ut ad
id recurramus unde aliquan¬
tum sed ut puto necessarie
digressum est. illi sunt mon¬
tes atq colles in quib ȩcclesia
uidit cȩlestem sponsum mira
alacritate salientem cum ad
suos properaret amplexus. nec
modo salientem secl & transi¬
lientem eos. Uis tibi hos saltus
ex litteris prophetarũ aposto¬
lorumq demonstrem. Non
quod nunc omnna quȩ de
hac re apud illos ab ociosis in¬
ueniri quȩ unt testimonia re¬
plicare incipiam. hoc enĩ lon¬
gum est & opus non est. sed
& aperte astruere uideant᷑
id quod dicitur de sponsi
saltibus. Dicit de illo sanctus¬
dauid. quia posuit in sole
tabernaculum suum. & ipse
tanquam sponsus procedens

Expanded text:
actio, et vox laudis , suavi et actio, et vox laudis , suavi et incessabili voce implentibus, quod ex eodem Propheta paulo ante memoravimus, quia montes et colles cantabunt coram Deo laudes: et item quod ille alius loquens ad Dominum Deum: Beati, ait, qui habitant in domo tua, Domine: in saecula saeculorum laudabunt te . 7. Hi ergo: ut ad id recurramus, unde aliquantulum, sed, ut puto, necessarie digressum est: illi sunt montes atque colles, in quibus Ecclesia vidit coelestem sponsum mira alacritate salientem, cum ad suos properaret amplexus; nec modo salientem, sed et transilientem eos. Vis tibi hos saltus ex litteris prophetarum, apostolorumque demonstrem? Non quod nunc omnia, quae de hac re apud illos ab otiosis inveniri queunt, testimonia replicare incipiam hoc enim longum est, et opus non est; sed aperte astruere videantur id quod dicitur de sponsi saltibus. Dicit de illo David quia posuit in sole tabernaculum suum, et ipse tanquam sponsus procedens
Abbreviated transcription (Latin):
licitate secura. Dascuntur ꝓin¬
de in montib montes uel
oues in ouibus. cum sane su¬
pernȩ illȩ substantię spirita¬
les intra semet ipsas de uerbo
uitȩ unde suam beatam ꝑpe¬
tuent uitam affluenter in¬
ueniunt. idem ipsi & montes
& oues. montes propter pleni¬
tudinem uel celsitudinem.
oues propter mansuetudine.
Pieni quippe deo. celsi meritis.
cumulati uirtutib. nichilo¬
minus tamen erectos uertices
tota & humili obędientia sub¬
mittunt & inclinant illus
longe supereminentis imꝑio
maiestatis. tanquam mansue¬
tissimȩ õues ad nutum sui
pastoris per omnia ambulan¬
tes. & sequentes eum quocuq
ierit. Et in his secundum ꝓ¬
phetam dauid uere montibus.
tanquam prima omniũ creata
sapientia fundamenta eiuita¬
tis dñi ab initio firmiter stabi¬
lita consistunt. quȩ titiq una
est in cęlo & in terra. licet ex
iuxta ysaiam tanqu̾a quibdã
uitalibus ꝙymbalis bene sonan¬
tibus iugis resonat gratiarum

Expanded text:
licitate secura. 6. Pascuntur proinlicitate secura. 6. Pascuntur proinde in montibus montes, vel oves in ovibus, cum sane supernae illae substantiae spirituales intra semetipsas de Verbo vitae, unde suam beatam perpetuent vitam, affluenter inveniunt, iidem ipsi et montes, et oves: montes, propter plenitudinem vel celsitudinem; oves, propter mansuetudinem. Pleni quippe Deo, celsi meritis, cumulati virtutibus, nihilominus tamen erectos vertices tota et humili obedientia submittunt et inclinant illius longe supereminentis imperio majestatis, tanquam oves mansuetissimae ad nutum sui pastoris per omnia ambulantes, et sequentes eum quocunque ierit. Et in his, secundum prophetam David, vere montibus sanctis, tanquam prima omnium creata sapientia, fundamenta civitatis Domini ab initio firmiter stabilita consistunt ; quae utique una est in coelo et in terra, licet ex juxta Isaiam, tanquam quibusdam vitalibus cymbalis bene sonantibus, jugis resonat gratiarum
Abbreviated transcription (Latin):
in montib montes. aut oues¬
in ouibus pasci. Et iuxta lit¬
teram quidem durum sonat.
secundum spiritalem autem
intelligentiam dulce sapit. si
subtiliter aduertamus quomͦ
utrarumq ouium pastor dei
scilicet sapientia xp̃c unum
idemq pabulum ueritatis ali¬
ter in terris aliter in cęlestib
gregibus suis amministret. Nã
nos quidem mortales homines
interim in loco peregrinationis
nr̃e in sudore uultus nr̃i come¬
dere panem nr̃m necesse habe¬
mus. foris illum in labore &
erumpna mendicantes. id est
uel a doctis uiris uel a sacris
libris. uel certe per ea quȩ facta
sunt inuisibilia dei intellecta
conspicientes. Angeli aut̃ẽ in
omni plenitudine & si non a
semet ipsis tamen in semet ipsis
tanta facilitate quanta & felici¬
tate. accipiunt unde & beate
uiuunt. Sunt enim om̃s doci¬
biles dei. quod sane electos ho¬
minum quandoq assecuturos
certa ueritate promittitur. &¬
nondum experiri tribuitur. fe¬

Expanded text:
in montibus montes, aut in montibus montes, aut in ovibus oves pasci. Et juxta litteram quidem durum sonat; secundum spiritualem autem intelligentiam dulce sapit, si subtiliter advertamus, quomodo utrarumque ovium pastor, Dei scilicet sapientia Christus, unum idemque pabulum veritatis aliter in terris, aliter in coelestibus gregibus suis administret. Nam nos quidem mortales homines interim in loco peregrinationis nostrae, in sudore vultus nostri comedere panem nostrum necesse habemus, foris illum in labore et aerumna mendicantes; id est, vel a doctis viris, vel a sacris libris, vel certe per ea quae facta sunt, invisibilia Dei intellecta conspicientes. Angeli autem in omni plenitudine, etsi non a semetipsis, tamen in semetipsis, tanta facilitate quanta et felicitate accipiunt, unde et beate vivunt. Sunt enim omnes docibiles Dei: quod sane electos hominum quandoque assecuturos certa veritate promittitur, nondum experiri tribuitur fe
Abbreviated transcription (Latin):
cum pius pastor earum uenit
unam in terris quȩrere quȩ pe¬
rierat nichilominus adhuc in
obscuro res est & intellectus
heret. dum difficile sit inueni¬
re. spiritales illȩ & suꝑ cȩlestes
beatitudines. nam ip̃se sunt
sine dubio quȩ ibi memoratȩ
sunt oues. quos uel quales ali¬
os habeant spiritales similiter
montes uel colles ad habitan¬
dum pascendumue in illis.
Ueruntamen si non in uerita¬
te aliquid essent. ueritas hoc
non dixisset. Sed neq propheta
longe ante de qiuitate suꝑna
iherusalem protulisset quia fun¬
damenta enus sunt in montib
sanctis. si non uere inibi essent
montes sancti. Deniq quod cȩ¬
lestis habitatio illa uere habeat
non modo spiritales sed & uiuos
ac rationales montes collesq:
audi ysaiam. Montes & colles
cantabunt coram deo laudes.
Quinam igitur isti nisi idem
spsi cęli inhabitatores spiritus.
quos dominica uoce oues diximꝰ
appellatos. ut ipsi sint monteꝰ
qui oues: Si non tamen absur¬

Expanded text:
cum pius pastor earum venit cum pius pastor earum venit unam in terris quaerere quae perierat ; nihilominus adhuc in obscuro res est, et intellectus haeret: dum difficile sit invenire, spirituales illae et supercoelestes beatitudines nam ipsae sunt sine dubio, quae ibi memoratae sunt oves quos vel quales alios habeant spirituales similiter montes vel colles ad habitandum, pascendumve in illis. Verumtamen si non in veritate aliqui essent, Veritas hoc non dixisset. Sed neque Propheta longe ante de civitate superna Jerusalem protulisset, quia fundamenta ejus sint in montibus sanctis , si non vere inibi essent montes sancti. Denique quod coelestis habitatio illa vere habeat, non modo spirituales, sed et vivos ac rationales montes collesque, audi Isaiam: Montes et colles cantabunt coram Deo laudes . 5. Quinam igitur isti nisi iidem ipsi coeli inhabitatores 1449 spiritus, quos Dominica voce oves diximus appellatos, ut ipsi sint montes qui oves? Nisi forte absur
Abbreviated transcription (Latin):
suo. Exultauit ut gẏgas ad
currendam uiam. a summo
cȩlo egressio eius. & occursus eiꝰ
usq ad summ᷑ũ eius. Cursus
& recursus is notissimum est.
a quo & ad quid initus consũ¬
matusq notissimum. Quid gͥ
Pingemus nobis siue inpsalmi
ista legentes siue in presenti
cantico uirum gygantem pro¬
cerȩ staturȩ absentis cuiuspiã
muliereulȩ amore captum. &
dum properat ad cupitos am¬
plexus transilientem montes
collesq hos quos uidemus mo¬
le corporea super plana terrę
tanta altitudine eminentes.
ut & supia nubes aliqui illoꝵ
uerticem extulisse cernantur.
Uerum non decet istiusmodi
corporeas phantasias imagina¬
ri. presertim tiactantes hoc
canticum spiritale. sed nec licet
omnino nobis. qui meminunꝰ
rales montes & colles. ut post¬
modum consequenter agnosca¬
mus sponsus qui ds̃ ac ꝑ hoc
& sp̃s est. quales & cuiusmodi
dibat saltus in illis siue super
illos: Si illos putamus in quib
euangelium refert olim fuisse
relictas nonaginta nouem oues.

Expanded text:
gas ad currendam viam: a summo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus . Cursus et recursus is notissimus est; a quo, et ad quid initus consummatusque, notissimum. Quid igitur? pingemus nobis, sive in psalmis ista legentes, sive in praesenti cantico, virum gigantem procerae staturae, absentis cujuspiam mulierculae amore captum, et, dum properat ad cupitos amplexus, transilientem montes collesque hos, quos videmus mole corporea super plana terrae tanta altitudine eminentes, ut et supra nubes aliqui illorum verticem extulisse cernantur? Verum non decet istiusmodi corporeas phantasias imaginari, praesertim tractantes hoc canticum spirituale: sed nec licet omnino nobis, qui meminimus tuales montes et colles, ut postmodum consequenter agnoscamus, sponsus qui Deus, ac per hoc et spiritus est quales et cujusmodi dabat saltus in illis, vel super illos? Si illos putamus, in quibus Evangelium refert olim fuisse relictas nonaginta novem oves,
Abbreviated transcription (Latin):
ipse fortassis in aliis scripturȩ
locis nonnulla similia repperi¬
re. Nunc iam illud considere¬
mus quod diligentioris eget
inquisitionis. & difficiliores ha¬
bet accessus. Ad quod nimirũ
omnino egere me fateor achuto¬
rio sp̃s sancti. ut ponere in
lucem possim qui illi sint mon¬
tes seu colles super quos salien¬
tem & transilientem eos eccle¬
sia sponsum lȩtis spectauit ob¬
tutibus. credo cum pioperar&.
ad ipsius redemptionem cuiꝰ
concupierat decorem. Nam
id quidem propterea ita & non
dubie senserim. qm simile qͥd
de propheta occurrit michi.
euidenter in spiritu p̾uiden¬
te & exprimente saluatoris
aduentum. In sole posuit tab¬
naculum suum. & ipse tanquã

Expanded text:
ipse fortassis in aliis Scripturae ipse fortassis in aliis Scripturae locis nonnulla similia reperire. 3. Nunc jam illud consideremus, quod diligentioris eget inquisitionis, et difficiliores habet accessus, ad quod nimirum omnino me egere fateor adjutorio Spiritus sancti, ut ponere in lucem possim, qui sint illi montes seu colles, super quos salientem, et transilientem eos, Ecclesia sponsum laetis spectavit obtutibus, credo cum properaret ad ipsius redemptionem, cujus concupierat decorem. Nam id quidem propterea ita et non dubie senserim, quoniam simile quid de Propheta occurrit mihi, evidenter in spiritu praevidente et exprimente Salvatoris adventum: In sole posuit tabernacul
Abbreviated transcription (Latin):
corda eorum. Uidet itaq uenientẽ¬
quem loquentem audierat. ob¬
seruante etiam hic ordinem il¬
lum sp̃u sc̃o. qui apud ꝓpħam
descriptus est ita. Audi filia &.
uide. Et ut certius aduertas
non casu neq fortuitu. sed de
studio magis & industria. ob
illam scilicet rationem quam
premisimus. auditum hoc lo¬
co premissum uisui. uide si ñ
hic ordo uerborum a sancto
quoq iob obseruatus inuenit᷑.
ubi sic loquitur deo. Auditu
auris audiui te. & nunc oculuꝰ
ineus uidet te. Sed & ubi sp̃s
sanctus super apostolos in die
pentecostes descendisse memo¬
ratur. nonne auditus uisum p̃¬
uenisse describitur: Ait enim.
Pactus est repente de celo sonꝰ
tanquam aduenientis sp̃s ue
hementis. Et infra. At apparu¬
erunt illis dispertitȩ linguȩ
tanquam ignis. Et hic ergo sp̃s
sancti aduentum primo audi¬
tus. dehinc uisus percepisse re¬
fertui. Sed de hoc satis. qm tu
quoq si curas operam dare huiꝰ¬
cemodi in quisitioni. poteris &

Expanded text:
corda . Videt itaque venientecorda . Videt itaque venientequem loquentem audierat, observante etiam hic ordinem illum Spiritu sancto, qui apud Prophetam descriptus est ita: Audi, filia, et vide . Et ut certius advertas, non casu, neque fortuito, sed de studio magis et industria, ob illam scilicet rationem quam praemisimus, auditum hoc loco praemissum visui; vide si non hic ordo verborum a sancto quoque Job observatus invenitur, ubi sic loquitur Deo: Auditu auris audivi te, et nunc oculus meus videt te . Sed et ubi Spiritus sanctus super apostolos in die Pentecostes descendisse memoratur, nonne auditus visum praevenisse describitur? Ait enim: Factus est repente de coelo sonus tanquam advenientis spiritus vehementis; et infra: Et apparuerunt illis dispertitae linguae tanquam ignis . Et hic ergo Spiritus sancti adventum primo auditus, dehinc visus percepisse refertur. Sed de hoc satis; quoniam tu quoque, si curas operam dare hujuscemodi inquisitioni, poteris et
Abbreviated transcription (Latin):
suauiter ferianti. cum ex me¬
tu quodam & reuerentia erga
se immissa diuinitus cordib
subditorum intelligit suam
deo placere quietem. qui facit
ut illi ȩquo magis animo suaᷤᷤ
necessitates sustineant. quam
patris spiritualis grata aude¬
ant otia temere perturbare.
Nam iusta trepidatio paruulo¬
rum. manifeste signat audisse
eos intus quasi minacem atq
increpatoriam illius proculdu¬
bio uocem. qui in propheta lo¬
quitur. Ego qui loquor iustiti¬
am. Uox eius inspiratio eius. ac
iusti timoris incussio. Comꝑ¬
ta ergo hac uoce sponsa gaudeis
& exultans uax inquit dilecti
mei. Amica est. & gaudio gau¬
det propter uocem sponsi.
Et addit. Acce is uenit saliens
in montib. transiliens colles.
Comperta ex auditu uocis di¬
lecti presentia. incuntanter in¬
tendit bene curiosos oculos
ad uidendum quam audierat.
Auditus ducit ad uisum. quia
fides ex auditu. qua corda mun¬
dantur ut possit uideri ds.
Sic enim habes. Pide mundans

Expanded text:
suaviter ferianti, cum ex mesuaviter ferianti, cum ex metu quodam et reverentia erga se immissa divinitus cordibus subditorum, intelligit suam Deo placere quietem, qui facit ut illi aequo magis animo suas necessitates sustineant, quam patris spiritualis grata audeant otia temere perturbare. Nam justa trepidatio parvulorum manifeste signat, audisse eos intus quasi minacem atque increpatoriam illius procul dubio vocem, qui in propheta loquitur: Ego qui loquor justitiam . Vox ejus, inspiratio ejus est, ac justi timoris incussio. 2. Comperta ergo hac voce, sponsa gaudens et exsultans: 1448 Vox, inquit, dilecti mei. Amica est, et gaudio gaudet propter vocem sponsi. Et addit: Ecce iste venit saliens in montibus, transiliens colles. Comperta ex auditu vocis dilecti praesentia, incunctanter intendit bene curiosos oculos ad videndum quem audierat. Auditus ducit ad visum, quia fides ex auditu , qua corda mundantur, ut possit videri Deus: sic enim habes: Fide mundans
Abbreviated transcription (Latin):
ox dilecti mei.
Uidens sponsa
nouam adole¬
centularum
uerecundiam.
& uerecundun  timorem. quod
scilicet de nouo cepissent non
audere se ingerere sancto otio
ipsius. nec sicut heri & nudiꝰ¬
tertius moleste fieri quiescenti
in contemplatione presumerea.
agnoscit hoc sibi prouenire cu¬
ia & opera sponsi. & exultans
in spiritu siue pro illarum ꝓ¬
fectu quȩ a nimia & suꝑflua
inquietudine compescuntur.
siue pro sua deinceps futura li¬
beriore quiete. siue etiam pro
dignatione & fauore sponsi:
adeo pro hac ipsa eius quiete
zelantis & tanto studio defen¬
santis suauissima ocia sua immo
studia feruentissima. ait hoc
facere uocem dilecti sui huius
rei gratia factam ad illas. Et eni
is qui aliis preest in sollicitudi¬
ne. uix unquam uel raro ua¬
cat sibi. dum semper timet sui
penuriam facere subditis. o ñ
placere deo quod communi
utilitati propriam prefert qͥ¬
etȩ contemplationis dulcedine̾.
Non autem parum gaudii &
securitatis accedit interdum

Expanded text:
ox dilecti mei . Videns sponsa novam adolescentularum verecundiam, et verecundum timorem, quod scilicet de novo coepissent non audere se ingerere sancto otio ipsius, nec sicut heri et nudiustertius molestae fieri quiescenti in contemplatione praesumerent: agnoscit hoc sibi provenisse cura et opera sponsi; et exsultans in spiritu, sive pro illarum profectu, quae a nimia et superflua inquietudine compescuntur; sive pro sua deinceps futura liberiori quiete, sive etiam pro dignatione et favore sponsi, adeo pro hac ipsa ejus quiete zelantis, et tanto studio defensantis suavissima otia sua, imo studia ferventissima, ait hoc facere vocem dilecti sui, hujus rei gratia factam ad illas. Etenim is qui aliis praeest in sollicitudine, vix unquam, vel raro secure vacat sibi, dum semper timet sui penuriam facere subditis, et non placere Deo, quod communi utilitati propriam praefert quietem et contemplationis dulcedinem. Non autem parum gaudii et securitatis accedit interdum
Abbreviated transcription (Latin):
mui suȩ prȩesse nescit. quomͦ eccłe
dĩ diligentiam habebit. Pliror au¬
datiam plurimoꝵ quos uidemus
de suis umeis non colligere nͥ spinas
&. tribulos. uineis tamen dñicis
etiam se ingerere non uereri.
Fures sunt & latrones: ñ custodes neq
cultores. Hoc illis. Ne aut̃ mͥ &̾ nc̃ a¬

Expanded text:
mui suae praesse nescit, quomodo Ecclesiae mui suae praesse nescit, quomodo Ecclesiae Dei diligentiam habebit? 7. Miror audaciam plurimorum, quos videmus de suis vineis non colligere nisi spinas et tribulos, vineis tamen Dominicis etiam se ingerere non vereri. Fures sunt et latrones, non custodes, neque cultores. Hoc illis. Vae autem mihi