comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rant aggredi nocte ignemq mittere ut eare nuĩ¬
das quidẽ ex suis castris trepidantes ceder̃t penos
aut quos certum erat ad succurrendum sociis occ᷑¬
suros in insidiis d ispositos exciper& utrũq ex senten᷑¬
sibi cessit. Namq sine armis ad fortuitũ incendium
procurrentibis adortus eos cecidit.
Itridates aluculo uutute frequenter superatus
insidiis eum appeciit. Adachãte quodam eminẽ¬
te uitibus subornato ut transfugeret & fid̾ ꝑta hoͭ ͥ
gem equitum non sine tacita custodia habitus est.
quia nec credi subito transfuge nec inhiberi reliquos
qpntebat. Cum demde fiequentibus excursionibus
tantam & enixam operam exhiberet fiche acquisita
tempus elegit quo missa principia quietem omĩbus
castrensibus dabãt pretoriumq secretius prestabãt
Casus acdiuuit lucullum Nam qui ad uigilatiõem
usq acdmitteretur fatigatum nocturnis cogitationibꝰ
illo tempore quiescentemꝰ inuenit. Cum deinde tãꝙͣ

Expanded text:
rant, adgredi nocte ignemque inicere, ut ea re Numirant, adgredi nocte ignemque inicere, ut ea re Numidas quidem ex suis castris trepidantes caederet, Poenos autem, quos certum erat ad succurrendum sociis procursuros, insidiis dispositis exciperet. Utrumque ex sententia cessit, nam tamquam ad fortuitum incendiumprocurrentis adortus cecidit. Mithridates, a Lucullo virtute frequenter superatus, insidiis eum appetiit, Adathante quodam eminente viribus subornato, ut transfugeret et fide parta hosgem equitum non sine tacita custodia habitus est, quia nec credi subito transfugae nec inhiberi reliquos oportebat. Cum deinde frequentibus excursionibus promptam et enixam operam exhiberet, fide acquisita tempus elegit, quo missa principia quietem omnibus castrensibus dabant praetoriumque secretius praestabant. Casus adiuvit Lucullum. Nam qui ad vigilantem usque admitteretur, fatigatum nocturnis cogitationibus illo tempore quiescentem invenit. Cum deinde, tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
receptu lam signum niumius dedisset. hãm. suos
requictos eduxit & castͣ eius iuasit.
Paminundas thebanus in eundem modu
cum lacedemomii achuoꝵ uallo ducto pelo¬
poneson tuerentur paucoꝵ opera leuis armatũe
tota nocte inquietauit hostem ac demde prima
luce uocatis suis cum lacedemonii se recepissent
subito uniuersum exercitum quem quietum ha¬
buerat admouit & per ipsa munimẽta destituta
pro pugnatoribus irrupit.
Anibal directa acie ad cannas sextentos equite
diderunt & in ultimum agmen recepti ut primo
concurri cepit striptis minoribus quos occulta¬
uerant gladiis scutisq iacentium assumptis ro¬
manorp aciem occiderunt.
Apiges .p. licinio proconsuli pagos quoq sub
spe dedicõnis obtuler̃ qui recepti & in postre¬
ma açie collocati terga romanors ceciderunt.
Cipio Affricanus cum aduersa haberet bina
hostium castra sẏphacis & carthaginensium
statuit synphacis ubi multa incendii alimenta e¬

Expanded text:
receptui signum mane Iunius dedisset, Hannibal suos receptui signum mane Iunius dedisset, Hannibal suos requietos eduxit et castra eius invasit. Epaminondas Thebanus in eundem modum, cum Lacedaemonii ad Isthmon vallo ducto Peloponeson tuerentur, paucorum opera levis armaturae tota nocte inquietavit hostem. Ac deinde prima luce revocatis suis, cum Lacedaemonii se recepissent, subito universum exercitum, quem quietum habuerat, admovit et per ipsa munimenta destituta propugnatoribus irrupit. Hannibal directa acie ad Cannas DC equites Numidadiderunt et in ultimum agmen recepti, ubi primum concurri coepit, strictis minoribus quos occultaverant gladiis, scutis iacentium assumptis, Romanorum aciem ceciderunt. Iapydes P. Licinio proconsuli paganos quoque sub specie deditionis obtulerunt, qui recepti et in postrema acie conlocati terga Romanorum ceciderunt. Scipio Africanus, cum adversa haberet bina hostium castra, Syphacis et Carthaginiensium, statuit Syphacis, ubi multa incendii alimenta e
Abbreviated transcription (Latin):
transitu fluminis rigere fecit mox torper̃ & ĩn¬
edia affectis han. suum militem opposuit. quem
ad id ignibus oleoq & cibo foua̾t nec defuit mago¬
ꝑtibus qui t̾ga hostiũ in ħ ordinatꝰ cederet.
Dem ad transimenũ cum arta quedam uia
in radices montis in tampos patentes edutẽt
posuit ac nocte dispositis militibus & per collem
qui ĩminebat & in lateribus angustiaꝵ pꝰ luce
nebula quoq ad iutus aciem direxit. flaminiul
uelud diffugientem prosequens cum angustias
esset ingressus non ant̃ preuidit insicdias quam
simł a fronte lateribus & t̾go circumfusus ad in¬
tencõnem cum ex̾citu cedẽretur.
Dem hanibal aduersus Numium dictato¬
rem nocte intempesta sex centis militibul
imperauit ut plures t̾mas segregati per uices sme
intermissione circm̃castͣ hostium se ostentarẽt
Ita tota nocte romanis in uallo ac pluuia quae
forte fuerat continua inquietatis confectisq cũ

Expanded text:
transitu fluminis rigefecit. Mox torpore et intransitu fluminis rigefecit. Mox torpore et inedia affectis Hannibal suum militem opposuit, quem ad id ignibus oleoque et cibo foverat; nec defuit partibus Mago, quin terga hostium in hoc ordinatus caederet. Idem ad Trasumennum, cet radices montis in campos patentes duceret, posuit ac nocte dispositis militibus et per collem, qui imminebat, et in lateribus angustiarum prima luce, nebula quoque adiutus, aciem direxit. Flaminius velut fugientem insequens, cum angustias esset ingressus, non ante providit insidias, quam simul a fronte, lateribus, tergo circumfusus ad internicionem cum exercitu caederetur. Idem Hannibal adversus Iunium dictatorem nocte intempesta DC equitibus imperavit, ut in plures turmas segregati per vices sine intermissione circa castra hostium se ostentarent. Ita tota nocte Romanis in vallo statione ac pluvia, quae forte continua fuerat, inquietatis confectisque, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uigilibus ostendit. quo fuluius repñte mouit exer¬
citum. Hanibal per aduersamt partem castra eius
occupauit & illac in tẽga ro̾ s effusus octo milia fortis¬
simoꝵs militũ cũ ip̃o duce trucidauit.
Dem hanibal cum inter fabium dictatorem
& Minutium magistrum equitum diuisus es
campo qui medius inter hostes erat posuit. & cum
partem peditum in confragosis rupibui celasset ip̃e
ad deuocandum hostem m̾isit. qui proxim̃ tumu¬
lum occuparent. Ad quos opprimendos cum edux¬
isset copias minucius insicdiatores ab hanibale dis¬
positi subito consurexerunt & delessẽt minucii ex̾citũ
nisi fabius ꝑiclitantibus subuenisset.
Dem hanibal cũ ad trebiam in conspectu habẽt
Sempronii longi consuł castͣ medio amne inter
Sempronii credulitatem adequitar̃ uallo eius ius¬
sit. quibus precepit ut ad pͥm nr̃oꝵ incursum p
nota refugerent uada hos consul adortus temere
& insecutus ieumum exercitum. in maxꝰ frigoẽ

Expanded text:
vigilibus ostendit; quo Fulvius repente movit exervigilibus ostendit; quo Fulvius repente movit exercitum. Hannibal per adversam partem castra eius occupavit et illa in tergum Romanorum effusus octo milia fortissimorum militum cum ipso duce trucidavit. Idem Hannibal, cum inter Fabium dictatorem  Minucium magistrum equitum divisus esscampo, qui medius inter hostes erat, posuit et, cum partem peditum in confragosis rupibus celasset, ipse ad evocandum hostem misit, qui proximum tumulum occuparent. Ad quos opprimendos cum eduxisset copias Minucius, insidiatores ab Hannibale dispositi subito consurrexerunt et delessent Minuci exercitum, nisi Fabius periclitantibus subvenisset. Idem Hannibal, cum ad Trebiam in conspectu haberetSemproni Longi consulis castra, medio amne interfSemproni credulitatem adequitare vallo eius iussit, quibus praeceperat, ut ad primum nostrorum incursum per nota refugerent vada. Hos consul et adortus temere et secutus ieiunum exercitum in maximo frigore
Abbreviated transcription (Latin):
maiorem aliquanto exercitum habente molit̾
ꝑĩbelle suor in uitinam etholie regionem famã spar¬
sit tamq urbes & res suas etholis cõmendaret. ipse
cũ hnis qui arma ferre poterant insidias in montibꝰ
& locis confragosis distribuit. Illirii timentes ne que
mollosoꝵ erant ab etholis occuparentur uelud ad
predam festinantes neglectis oidinibus acceleraẽ
ceperunt quos dissipatos nihil tal expectantes ari¬
das ex insidiis fudit fugauitq
Nabienꝰ G Cesaris legatus aduersus gallos ant̃
aduentum germano  quos auxꝰ hiiꝰ uenturos
sciebat confliger̾e cupiens diffidentiam simłauit.
positisq m diuersa ripa castris profectionẽ edixit
m poste ꝵ diem galli credentes eum fugere. Flu¬
men quod medium erat instituerũt trañs mittere
Labienꝰ circĩacto exercitu inter ip̃as suꝑandi an¬
nis difficultates eos cecidit.
Anibal cum explorasset negligenter castra flu
obscuritatem paucos equites munitionum nostraꝵ

Expanded text:
maiorem aliquanto exercitum habente, amolitus maiorem aliquanto exercitum habente, amolitus imbelles suorum in vicinam regionem Aetoliae famam sparsit, tamquam urbes ac res suas Aetolis concederet. Ipse cum his, qui arma ferre poterant, insidias in montibus et locis confragosis distribuit. Illyrii timentes, ne quae Molossorum erant ab Aetolis occuparentur, velut ad praedam festinantes neglectis ordinibus accelerare coeperunt; quos dissipatos, nihil tale exspectantes, Harrybas ex insidiis fudit fugavitque. T. Labienus C. Caesaris legatus adversus Gallos ante adventum Germanorum, quos auxilio his venturos sciebat, confligere cupiens diffidentiam simulavit positisque in diversa ripa castris profectionem edixit in posterum diem. Galli, credentes eum fugere, flumen, quod medium erat, instituerunt transmittere. Labienus circumacto exercitu inter ipsas superandi amnis difficultates eos cecidit. Hannibal, cum explorasset neglegenter castra Fulvobscuritatem, paucos equites munitionum nostrarum
Abbreviated transcription (Latin):
subito oppressit.
T qui aduersus ericteos bellum gerebãt specu
ex eodem iugo ericteos signo dato in insidias e¬
uocauit.
Rabes cum esset nota consuetudo eoꝵ qua de
fierent preceꝑũt aduẽtãtibus aũt aduersariis in¬
t̾mitterent. Qͥ cũ cessantibus luminibus ignorai
oppressiq sunt.
Lexander acedo cum hostis in saltu editiore
spẽmq preberent totius ex̾citus ip̃e aũt per alias
regiones circũducta manu hostem suꝑiore loco
aggressus depulit.
& hostem in collibus se continentem in cãpos
exereitum mimonis. Iam peritiosa seditione fuiẽ¬
& ut subinde aliqua pars eius delaberaẽtur huic af¬
firmationi ut fidem faceret passim in conspectu
hostium iussit parua castella muniri uelud in ea
se recepturi essent qui dissidebant hac persuasioe
solliciti qui in montibus se continuerant in plana
descenderunt & dum castra temptant ab equita¬
tu circumuenti sunt
Rictas rex molosoꝵ bello petitus ab ardie illirio

Expanded text:
subito oppressit. subito oppressit. Chii, qui adversus Erythraeos bellum gerebant, specux eodem iugo Erythraeos signo dato in insidias evocavit. Arabes, cum esset nota consuetudo eorum, qua perunt, adventantibus autem adversariis intermitterentur; qui cum cessantibus luminibus existimaoppressique sunt. Alexander Macedo, cum hostis in saltu editiore emque praeberent totius exercitus; ipse per avias regiones circumducta manu hostem superiore adgressus loco depulit.  hostem in collibus se continentem in campos exercitum Memnonis tam perniciosa seditione furere, ut subinde aliqua pars eius dilaberetur. Huic affirmationi ut fidem faceret, passim in conspectu hostium iussit parva castella muniri, velut in ea se recepturi essent qui dissidebant. Hac persuasione sollicitati, qui in montibus se continuerant, in plana descenderunt et, dum castella temptant, ab equitatu circumventi sunt. Harrybas, rex Molossorum, bello petitus a Bardyli Illyrio,
Abbreviated transcription (Latin):
esse uini magnũ euis modi  mandragora per¬
miscuit. cuiꝰ inter uenenũ & soporem mẽdia uix
est tũc leui prelio cõmisso ex incdustria cessit. Noc¬
te demde in tempesta relictis intra castra quibus¬
dam sarcims & cum umo infecto fugam siłauit
Cumq barbari occupatis castris in gaudiũ effu
d sumedicatum meꝵf hausissent & mͦ modum de¬
functoꝵ  iacerẽt. reuersus aut cepit eos ac truci¬
dauit.
Ambal cum sciret sua & romanoꝵ castra in
eis locis esse que lignis deficiebant ex industa
ĩregione deserta płimos armentoꝵ greges inf̾ual¬
lũm reliquit qua uelud preda romãnĩ petiti in
sũmis lig̾tionis angustiis in salubribus se cibis or¬
nauerunt hanibal reducto nocte exercitu secu¬
roscos & in semicructa graues carne maiorem in
modum uexauit
Qraccus in hispania certior factus hostem in¬
opem cõm̾tio laborare instructissima castra omni¬
bus exculentis deẜuit. q̃ adeptum hostem & reꝑtis
intemꝑant᷑ repletum grauemq reducto exercitu

Expanded text:
esse vini, magnum eius modum mandragora permiscuit, cuius inter venenum ac soporem media vis est. Tum proelio levi commisso ex industria cessit. Nocte deinde intempesta relictis intra castra quibusdam sarcinis et omni vino infecto fugam simulavit; cumque barbari occupatis castris in gaudium effusi avide medicatum merum hausissent et in modum deorum strati iacerent, reversus aut cepit eos aut trucidavit. Hannibal, cum sciret sua et Romanorum castra in eis locis esse, quae lignis deficiebantur, ex industria in regione deserta plurimos armentorum greges intra vallum reliquit, qua velut praeda Romani potiti in summis lignationis angustiis insalubribus se cibis oneraverunt. Hannibal, reducto nocte exercitu, securos eos et semicruda graves carne maiorem in modum vexavit. Ti. Gracchus in Hispania, certior factus hostem inopem commercio laborare, instructissima castra omnibus esculentis deseruit; quae adeptum hostem et repertis intemperanter repletum gravemque reducto exercitu
Abbreviated transcription (Latin):
quae utraq lingua tradita sunt sufficiat᷑. Ut
multa transire mihi ip̃e permisi quod me non
sine causa fecilse sciant qui aliorum libros eadẽ
promittentium legerint. Uerum facile erit sub
quatumq spetie suggerere. Nam tum hoc opus
sicut cetera potius usus aliorum quam mee ꝯmͦnis
illi construent non argui credam. siqui erunt
arte sollertiaq posita proficit. tam ut cauendus
quam ut opprimendus hostis sit. Qua in recũ
uerborum quoq illustris extiterit effectus ut
factorum ita dictorum exempla posuimus. Spe¬
ties eorum quae instruant ducem in hiis quae
ante prelium gerende sunt:
DE Occultandis Consiliis .c. pͥm

Expanded text:
quae utraque lingua tradita sunt, sufficiat? at quae utraque lingua tradita sunt, sufficiat? at multa et transire mihi ipse permisi. Quod me non sine causa fecisse scient, qui aliorum libros eadem promittentium legerint. Verum facile erit sub quaque specie suggerere. Nam cum hoc opus, sicut cetera, usus potius aliorum quam meae commenqui aliquid illi astruent, non argui credam. Si qui erunt, arte sollertiaque posita proficit tam ubi cavendus quam opprimendus hostis sit. Qua in re cum verborum quoque inlustris exstiterit effectus, ut factorum ita dictorum exempla posuimus. Species eorum, quae instruant ducem in his, quae ante proelium gerenda sunt: I. De occultandis consiliis.
Abbreviated transcription (Latin):
sui hanc crusq partem esse complexos & as ancto¬
ribus eorum qricnuud inligne ali quõ qeua fent.
traditum. Sedꝰ ut crmnor occupatẽ uetocitu
suli oportet. Longuti est enini singula er spatia ꝑ
immensum corpus historiarum prosiqra. Et hi
qui nobilia exterpserims ip̃o ueuel acerus confudent
legentem. Nostra sed ulitas impendet operam ut
quemadmodum res poscet ip̃m quod exigit qua¬
si ad interrogatum exhibeat. Circumspectis enĩ
generibus preparaui oportuna exemplo ueluti
conscilia. quo magis aut hiscreta ad rerum adi
ea deducimus. In primo erũt exempla quae com¬
petant prelio numdum cõmisso. In secundo que
ad prelium & confectam pacationem pertiẽant
Tertius inferende soluendeq obsidionis habebit
Stratogemata. Quibis deinteps generibus suas.
speties attribiui huit labori non Iiuste ueniam
paciscar. ne me pro incurioso reprehenctat qui
preteritum aliquid a nobis repperit᷑ exemplum
Quis enim ad parcescendam oiinia munimẽta

Expanded text:
tem esse complexos et ab auctoribus exemplorum, quidquid insigne aliquo modo fuit, traditum. Sed, ut opinor, occupatis velocitate consuli debet. Longum est enim singula et sparsa per immensum corpus historiarum persequi, et hi, qui notabilia excerpserunt, ipso velut acervo rerum confuderunt legentem. Nostra sedulitas impendet operam, ut, quemadmodum res poscet, ipsum quod exigitur quasi ad interrogatum exhibeat. Circumspectis enim generibus, praeparavi opportuna exemplorum veluti consilia. Quo magis autem discreta ad rerum variea diduximus. In primo erunt exempla, quae competant proelio nondum commisso; in secundo, quae ad proelium et confectam pacationem pertineant; tertius inferendae solvendaeque obsidioni habebit στρατηγήματα; quibus deinceps generibus suas species attribui. Huic labori non iniuste veniam paciscar, ne me pro incurioso reprehendat, qui praeteritum aliquod a nobis reppererit exemplum. Quis enim ad percensenda omnia monumenta,
Abbreviated transcription (Latin):
hensa sunt expedits ompicss tar cõmentariss lta eq̃
sibi quoci & prorucientie eremplis sucruiti duces
erunt. Uide illis cogitandi guerdiq simuluinab
cultas nutriatur. Frẽterea contingo  deiuanfu
trepidus iuentionis sue qui pbaitit r¬

Expanded text:
hensa sunt, expeditis amplectar commentariis. Ita enim consilii quoque et providentiae exemplis succincti duces erunt, unde illis excogitandi generandique similia facultas nutriatur; praeterea continget, ne de eventu trepidet inventionis suae, qui probatis
Abbreviated transcription (Latin):
eius confluxerant dissimulans se scire qua mente uenil¬
sent gratias hiis egit ꝙ ad auxilium ferendum allexã¬
dro aduersus lacẽdemonios conuenissent. Adiecitq id
regi se scpͥtur. Ceter ip̃os quia sibi opera eoꝵ in p̃senti
non essent necessai̾a abirent domos hortatus est. Et hac
asseueratione ꝑiculũ quod ex nouitate rerum immine¬
bat discussit.
Cipio affricanus in hispaniam cũ inter captiuas
esset que oĩum oculos in se conuẽtet sũma custodia ha¬
so pro nupciali munere dedit. Qua multiplici gratia
Unuersa gens uicta imꝑio popłi ro ͫ accessit.
Lexandrom quoq macedonem traditũs est oximie
aspexerit quidem qͣ mox ad sponsũ remissa uniue̾¬
se gentis ꝑ ħ bñficiũ aios sibi conciliuauit.
Aperator cesar augustus g̾manicus eo bello quo
uictis hostibus cognomen g̾manici meruit cum
in finibus copioꝵ castella poneret pro fructibul

Expanded text:
eius confluxerant, dissimulans scire se, qua mente veniseius confluxerant, dissimulans scire se, qua mente venissent, gratias his egit, quod ad auxilium ferendum Alexandro adversus Lacedaemonios convenissent, adiecitque id se regi scripturum, ceterum ipsos, quia sibi opera eorum in praesentia non esset necessaria, abirent domos, hortatus est, et hac adseveratione periculum, quod ex novitate rerum imminebat, discussit. Scipio Africanus in Hispania, cum inter captivas esset omniumque oculos in se converteret, summa custodia haso pro nuptiali munere dedit. Qua multiplici magnificentia universa gens victa imperio populi Romani accessit. Alexandrum quoque Macedonem traditum est eximiae aspexerit quidem. Qua mox ad sponsum remissa, universae gentis per hoc beneficium animos conciliavit sibi. Imperator Caesar Augustus Germanicus eo bello, quo victis hostibus cognomen Germanici meruit, cum in finibus Cubiorum castella poneret, pro fructibus
Abbreviated transcription (Latin):
timens oppidanoꝵs perfiliam ꝗa ꝑũ
presidii hẽbat gỹgicos ludos procul ab
urbe apparuit. Qͦ cum fere omĩs mul¬
titudo spectaridi caula exisset clausit
portas nec m eas admisit Epidaurios qͣ¬
diu obsicłi a principibus acciperet.Ø
El Pompeꝰ cum suspectos haberet cathycenses & ue¬
reretur ne presiduim reciperent petit ab eis ut e¬
gros interim apud se refici paterent᷑ fortissis demde hĩtu
Languentiũ missis i ciuitatem occupauit continuitq¬
Lexander deuicta perdomitaq tracia petens asia
ueritus ne post ipĩus discessum sumerent arma re¬
ges eors prefectosq & omnes quibus uidebatur in esse
cura detracte libertatis secũ uelud honoris causa traxͥ
ignobilibus iam ã relictis plebeos prefecit consecutus uti
principes beneficis eius obstricti nihil nouare uellent
plebs uo̾ ne posset quidem spoliata principibus .
Ntipr̃ conspecto priore retior exercitu qui audi¬
ta morte allexandri ad infestandum imperium

Expanded text:
timens oppidanorum perfidiam, quia parum praesidii habebat, gymnicos ludos procul ab urbe apparavit. Quo cum omnis fere multitudo spectandi causa exisset, clausit portas nec ante admisit Epidaurios, quam obsides a principibus acciperet. Cn. Pompeius, cum suspectos haberet Chaucenses et vereretur, ne praesidium non reciperent, petit ab eis, ut aegros interim apud se refici paterentur; fortissimis deinde habitu languentium missis civitatem occupavit continuitquAlexander devicta perdomitaque Thracia petens Asiam, veritus, ne post ipsius discessum sumerent arma, reges eorum praefectosque et omnis, quibus videbatur inesse cura detractae libertatis, secum velut honoris causa traxit, ignobilis autem relictis plebeiosque praefecit, consecutus, uti principes beneficiis eius obstricti nihil novare vellent, plebs vero ne posset quidem, spoliata principibus. Antipater, conspecto Peloponesiorum exercitu, qui audita morte Alexandri ad infestandum imperium
Abbreviated transcription (Latin):
hosti dederent. dimissiq syraculas occulte redi¬
rent. Affris necͣce fuit tapta tastella presidio ibi¬
tenerent. quos dyonisius redactos ad quam uoluãt
paucitatem pene par numero aggressus uicit. cũ
suos contraxisset & aduersarios sꝑsisset.
Qesilaus latedemonius cum inferret bellu
Thisaferne cai̾am se petere siłauit quasi apciꝰ
locis montuosis aduersus hostem equitatu preua¬
lentem pugnaturus per hanc conscilii ostensione
aduocato in tai̾am thisaferne. ip̃e lidiam. ubi
caput hostium regͥ erat irrupit opp̃ssisq illit age¬
bant pecuĩa regiã potitus est
De seditione militum compestenda. Capłm Nonu.

Expanded text:
hosti dederent dimissique Syracusas occulte redirent. Afris necesse fuit capta castella praesidio obtinere; quos Dionysius, redactos ad quam voluerat paucitatem, paene iam par numero adgressus vicit, cum suos contraxisset et adversarios sparsisset. Agesilaus Lacedaemonius, cum inferret bellum Tissaphernae, Cariam se petere simulavit, quasi aptius locis montuosis adversus hostem equitatu praevalentem pugnaturus. Per hanc consilii ostentationem avocato in Cariam Tissapherne, ipse Lydiam, ubi caput hostium regni erat, irrupit oppressisque, qui illic agebant, pecunia regia potitus est. IX De Seditione Militum Compescenda Aulus Man
Abbreviated transcription (Latin):
enim sibi tradi uolebat plurimum tamen conse¬
cutus est. nam cum intercepte fuissent Epistole
eius ad regios amicos scripte in eos omnes reos ani¬
aduertit spoliatusq consiliis amicos postea para¬
re non potuit

Expanded text:
enim tradi sibi volebat. Plurimum tamen consecutus est, nam cum interceptae fuissent epistulae eius ad regios amicos scriptae, in omnis eos rex animadvertit spoliatusque consiliis amicos postea parare non potuit
Abbreviated transcription (Latin):
romanorum legati dirimere deberent. missosq
cos uelud contraria pignora retinuerunt nec ante
reddiderunt. ꝗͣ ip̃i recuꝑarent suos.
Egati romanorf cum misissent ad anthio¬
chum regem qui secum hanibalem uictis tam
carthaginensibus habebat consiliumq eius ad ue̾sus
romanos instruebat crebris cum hanibale colloꝗiis
effecerunt ut is regi fieret suspectus cui gratissimꝰ
ahioquin erat & utił̾is ꝓpt̾ calliditatẽ & artem bellãdi

Expanded text:
Romanorum legati dirimere deberent, missosque Romanorum legati dirimere deberent, missosque eos velut contraria pignora retinuerunt nec ante reddiderunt, quam ipsi reciperarent suos. Legati Romanorum, cum missi essent ad Antiochum regem, qui secum Hannibalem victis iam Carthaginiensibus habebat consiliumque eius adversus Romanos instruebat, crebris cum Hannibale colloquiis effecerunt, ut is regi fieret suspectus, cui gratissimus alioquin et utilis erat propter calliditatem et peritiam bellandi
Abbreviated transcription (Latin):
uerant occultis itineribus manum misit quȩ de¬
solatos agros eorf uicosq per diuersa incendit. Sa¬
bini ad accenda domestitam uastitatem recesserũt¬
cuĩo contingit & uacuos infestare hostium fines &
ex̾citum sine prelio auertere sꝑsumq cetere
Didius paucitate suorum diffidens cum in ad¬
uentum earum legionum quas expectabat tra¬
heret bellum & occurrere eis hostem comꝑiset con¬
tione aduocata aptari iussit milites ad pugnam ac
de inchustria negligentius custodiri captiuos. ex
quibus pauti qui profugerunt nuntiauerũt sius
pugnam ĩminere. At illi ne suspitione prelii dedtu¬
cerent uires omiserunt occurrere eis quibus insicti¬
abantur. legiones tutissime nullo excipiente addi¬
diũ peruenerunt.
Ello punico quędam ciuitates quȩ a romanis
defecerãt ad penos destinauerant cum obsi
dedissent quos recipere anteqͣm deficerent studebãt
siłauerunt seditionem inter finitĩos ortam. qua

Expanded text:
verant, occultis itineribus manum misit, quae deverant, occultis itineribus manum misit, quae desolatos agros eorum vicosque per diversa incenderunt. Sabini ad arcendam domesticam vastitatem recesseruntCurio contigit et vacuos infestare hostium fines et exercitum sine proelio avertere sparsumque caedere. T. Didius, paucitate suorum diffidens, cum in adventum earum legionum, quas exspectabat, traheret bellum et occurrere eis hostem comperisset, contione advocata aptari iussit milites ad pugnam ac de industria neglegentius custodiri captivos. Ex quibus pauci, qui profugerant, nuntiaverunt suis pugnam imminere; et illi, ne sub exspectatione proelii diducerent viris, omiserunt occurrere eis, quibus insidiabantur; legiones tutissime nullo excipiente ad Didium pervenerunt. Bello Punico quaedam civitates, quae a Romanis deficere ad Poenos destinaverant, cum obsides dedissent, quos recipere, antequam desciscerent, studebant, simulaverunt seditionem inter finitimos ortam, quam
Abbreviated transcription (Latin):
DRIOLANSycum ignominia
dominationis suae bello ulcisteretur
populationẽ patriciorum agrorum in¬
hibuit deustis uastatisq plebeiorum
ut discordiam moueret qua consen¬
siũ romanorum distingueret.
Anibal fabium cuiꝰ neq uirtute nec arte bel¬
landi parerat ut infaĩa distingueret agͥs
eiꝰ abstinuit ceteros populatus contra ille ne sus¬
pecta ciuibus fides esset magnitueline animi effe-¬
cit publitatis possessionibus suis.
Abius maximus quinto ꝯsł cum gallorum ⁊¬
um ors etrustorum samnitum  aduersus
populum romanum exercitus conbiissent contra
quoi & ip̃e transappenini muniminate castra
cõmiuẽba scripsit fuliuo & postumio qui in pre¬
sicio urbis erant copias assaniũ mouerent quibus
assecutis ad sua lefendenda etrusci ymbriq diu̾:¬
trrunt relictos samnites gallosq fabius & collega
clecius aggressi uicerunt.
Curius ad uersus sabmos qui ingenti exertitu
conscripto relictis fmibus suis nostros occupa¬

Expanded text:
riolanus, cum ignominiam damnationis suae bello ulcisceretur, populationem patriciorum agrorum inhibuit, deustis vastatisque plebeiorum, ut discordiam moveret, qua consensus Romanorum distringeretur. Hannibal Fabium, cui neque virtute neque artibus bellandi par erat, ut infamia distringeret, agris eius abstinuit, ceteros populatus. Contra ille, ne suspecta civibus fides esset, magnitudine animi effecit, publicatis possessionibus suis. Fabius Maximus quinto consul, cum Gallorum eUmbrorum, Etruscorum, Samnitium adversus populum Romanum exercitus coissent, contra quos et ipse trans Appenninum in Sentinate castra communiebat, scripsit Fulvio et Postumio, qui in praesidio urbi erant, copias ad Clusium moverent. quibus assecutis ad sua defendenda Etrusci Umbrique deverterunt; relictos Samnites Gallosque Fabius et collega Decius adgressi vicerunt. M'. Curius adversus Sabinos, qui ingenti exercitu conscripto relictis finibus suis nostros occupa
Abbreviated transcription (Latin):
Esar per exceptum quenctam a qͥtorem cũ com¬
ꝑisset affraneum petreiumq tastru̾m noctu
moturos ut citra uexationem suorum hostilia im¬
petiret consilia micͦ statim noctis uasa conclamẽ
milites & preter aduersarioꝵ castra agi onulos
cum fremitu & sonum iussit continuãre. quol
retentos uolebat arbitrari castra ad cesarẽ moue̾.
Cipio Affritanus ad excipienda auxͣ cum
misit ipẽ subuẽcturus.
Ionisius syracusanorum tyrannul cum affri
ingenti multitudine traiecturi essent ĩ sciłia
ad eumꝰ oppugnandum castella pharibus lotis mu¬
niuit custodibusq precepit ut eadem ad uemẽti

Expanded text:
esar, per exceptum quendam aquatorem cum comperisset Afranium Petreiumque castra noctu moturos, ut citra vexationem suorum hostilia impediret consilia, initio statim noctis vasa conclamare milites et praeter adversariorum castra agi mulos cum fremitu et sono iussit; continuere se, quos retentos volebat, arbitrati castra Caesarem movere. cipio Africanus ad excipienda auxilia cum misit, ipse subventurus. Dionysius, Syracusanorum tyrannus, cum Afri ingenti multitudine traiecturi essent in Siciliam ad eum oppugnandum, castella pluribus locis communiit custodibusque praecepit, ut ea a
Abbreviated transcription (Latin):
Assilini obsidente hanibale tantam mopiam
perpessi sunt ut centũ denarus uenisse murẽ
proditum memoi̾e sit. eiusq uenditorem fame
periisse Emptorem aut uixisse fidem tamẽ seruãẽ
romanis perseuerarunt.
liieum cũ oppugnaret mitridates captiuos eiꝰ
urbis produxit ostenditq obsessis arbitratus fu¬
tirꝑ ut miseratõne sotior compelleret ad dedicoẽm
opidanos. At illi cohortati ad paciendam fortit mor¬
tem captiuos seruare roͫ ͥᷤ fidẽ ꝑseueãuerũt.
Iouinensel tũ amathocis libeĩ & cõiuges reddẽnt᷑
preoptauerunt spectare supplicia pignoꝵ suoꝵ
qͣm a romanis deficere.
Umantini ne se dederent fame mori prefixis fo¬
ribus domũ suaꝵ emaluerunt.

Expanded text:
asilini obsidente Hannibale tantam inopiam asilini obsidente Hannibale tantam inopiam perpessi sunt, ut CC denariis murem venisse proditum memoriae sit eiusque venditorem fame perisse, emptorem autem vixisse. Fidem tamen servare Romanis perseveraverunt. Cyzicum cum oppugnaret Mithridates, captivos eius urbis produxit ostenditque obsessis, arbitratus futurum, ut miseratione suorum compelleret ad deditionem oppidanos; at illi cohortati ad patiendam fortiter mortem captivos servare Romanis fidem perseveraverunt. Segovienses, cum a Viriatho his liberi et coniuges redderentur, praeoptaverunt spectare supplicia pignorum suorum quam a Romanis deficere. Numantini, ne se dederent, fame mori praefixis foribus domuum suarum maluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eadem familia in prelio est occisus hũc quidã nõ
re ꝑ deuouerunt aduersisq mhostem equis
adhecti uictoi̾am pr̃ie contulerunt.
Crassus cũ bellum aduersus aristoĩcum in asia
gerens inter eliam & numiã in hostiũ copias
incidisset uiuulq adduceret᷑. exec̾tus in consule
rͦ. captiuitatem ꝟ̾ga qua ad eq eãt usul oculum
tͣcis a quo tenebatur eruit atq ab eo per dolorem
concitato transuerberatus dedecus seruitutis ut
uoluerat effugit.
Cato censorii filius in acie decedente eqͦ pro¬
lapsus cũ se recollegisset animaduertisset q gla¬
dium excedisse uagina u̾itus ignominiã rediit i
hostem exceptisq aliqt uulneribus recuperato de¬
inde gladio reuersus est ad suos.
Etilini a penis obsessi parentes & libẽos obiecert
siccatis folisq arboꝵ & omĩ genẽ animaliũ u̾itã
trahentes xi mẽses obsidionẽ t̾ollerauerũt.
spani cũ fabrescenses omnia eadem passi sunt.
nec opidum hertuleio tradiderunt.

Expanded text:
eadem familia in proelio est occisus. Hunc quidam non C. re publica devoverunt admissisque in hostem equis adepti victoriam patriae contulerunt. P. Crassus, cum bellum adversus Aristonicum in Asia gerens inter Elaeam et Myrinam in hostium copias incidisset vivosque abduceretur, exsecratus in consule Romano captivitatem virga, qua ad equum erat usus, oculum Thracis, a quo tenebatur, eruit atque ab eo per dolorem concitato transverberatus dedecus servitutis, ut voluerat, effugit. M. Cato, Censorii filius, in acie decidente equo prolapsus, cum se recollegisset animadvertissetque gladium excidisse vaginae, veritus ignominiam redit in hostem exceptisque aliquot vulneribus, reciperato demum gladio, reversus est ad suos. Petilini a Poenis obsessi parentes et liberos propter siccatis foliisque arborum et omni genere animalium vitam trahentes undecim menses obsidionem toleraverunt. Hispani Consabrae obsessi eadem omnia passi sunt nec oppidum Hirtuleio tradiderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uerat ꝑsedit donec ab hostibus oppressusꝰ confoderet᷑
Uarro collega eius uel maiõe constan᷑ post eandẽ cla¬
dem uixit grẽq ei a senatu & ppͦ acte sut. qpia non¬
desperasset rem pubͭͫ non aut inte cupiditate sed rei
pub ͭ ͤ amore se suꝑfuisse reliquo etatis sue temꝑe appro¬
bauit. & barbam capillumq submisit & postea niiqͣm
recumbans cibum cepit honõibus quoq cũ ei defercent᷑
a ppͦ renunciauit dicens felicioribus magistratibus
rei ꝓublice opus esse.
Empionius tuditanꝰ & gñ octauius tribun mi¬
litum omibus fusis ad ca̾nnas cũ inminoibul cal¬
tris c̾cum siderentur suaserunt cõmilitonibus ut str¬
ingerent gladios & per hostiũ presidia erumperent secũ
Dem sibi esse aĩ eciam si nemini ad erumpendu
audatia fuisset affirmans decũtantibus .xii. oĩo eꝗ¬

Expanded text:
ersedit, donec ab hostibus oppressus confoderetur. Varro, collega eius, vel maiore constantia post eandem cladem vixit gratiaeque ei a senatu et populo actae sunt, quod nondesperasset rem publicam. Non autem vitae cupiditate, sed rei publicae amore se superfuisse reliquo aetatis suae tempore approbavit; et barbam capillumque summisit et postea numquam recubans cibum cepit; honoribus quoque, cum ei deferrentur a populo, renuntiavit, dicens felicioribus magistratibus rei publicae opus esse. Sempronius Tuditanus et Cn. Octavius tribuni militum omnibus fusis ad Cannas, cum in minoribus castris circumsederentur, suaserunt commilitonibus, stringerent gladios et per hostium praesidia erumperent secum, id sibi animi esse, etiamsi nemini ad erumpendum audacia fuisset, affirmantes; de cunctantibus XII o
Abbreviated transcription (Latin):
secuti uic toi̾am adeptiꝰ lunt:
mopinata aucdatia perculsis ducem quoq eorum
trucidauit atq ubi spes sahitis uix superfuerat
tamẽ optima retulit spolia.
Aulus admisso ad cannas ex̾citu offerente equũ

Expanded text:
secuti victoriam adepti sunt. inopinata audacia perculsis ducem quoque eorum trucidavit atque, ubi spes salutis vix superfuerat, inde opima rettulit spolia. L. Paulus, amisso ad Cannas exercitu, offerente equom
Abbreviated transcription (Latin):
tibus direpturos pecumam militibus
que in triumpho ferret᷑ seruilio &
glaucia cohortantibus ut diuideret
eam ne seditio fieret affirmauit
Laureatos fasces obiecit ut ab illoꝵ m̾cipent cdirepcõe
eaq inuidia redegit eos ad modestiam.
Esar seclicõne in tumltu ciuiliũ armoꝵ acta ma

Expanded text:
tibus direpturos pecuniam militibus, quae in triumpho ferretur, Servilio et Glaucia cohortantibus, ut divideret eam, ne seditio fieret, affirmavitlaureatos fasces obiecit, ut ab illorum inciperent direptione; eaque invidia redegit eos ad modestiam. C. Caesar, seditione in tumultu civilium armorum facta, ma
Abbreviated transcription (Latin):
liuis se ẽo dic oꝑa insi decime legionis usuꝵ qͦ assecu¬
tus est ut & decimani tamqͣm precipue fortitudĩs
testio concitarent᷑. & ceteri pudor̃ ne penes ahios glo¬
ria uirtutis esset.
Acede monius quidam nobilis phiͦ denuntiãte
multis se prohibituꝵe nisi ciuitas sibi traderetur.
nũ inquit pro prĩa mori nos prohibebit:
Foidas lacedemonius cũ dicerẽt᷑ ꝑsesagittaꝵ mul¬
titudine nubes esse fac turiidixisse melius in um¬
bra propugnabimus.
Pelius p̾retorurbanꝰ cũ ei uẽtenti picul in ca¬
pite insedisset & aruspites respondissent dimissa
aue hostiũ uictoĩam fore necata popłm .i. suꝑiore¬

Expanded text:
o die opera nisi decimae legionis usurum. Quo adsecutus est, ut et decimani tamquam praecipuae fortitudinis testimonio concitarentur et ceteri pudore, ne penes alios gloria virtutis esset. Lacedaemonius quidam nobilis, Philippo denuntiante multis se prohibiturum, nisi civitas sibi traderetur, "num", inquit, "et pro patria mori nos prohibebit?" Leonidas Lacedaemonius, cum dicerentur Persae sagittarum multitudine nubes esse facturi, fertur dixisse: "melius in umbra pugnabimus." C. Aelius praetor urbanus, cum ei ius dicenti picus in capite insedisset et haruspices respondissent dimissa ave hostium victoriam fore, necata populum Ro
Abbreviated transcription (Latin):
cu d̾missum in eam uallem uiderũt excitũ cuiꝰ oĩa
lat̾a que suꝑiora ho ᷤᷤ isecłat depoposcit & accepit
aconsule ccc. milites quos hortatus ut uirtute sũa
ex̾citum seruarent in mediã uallem decurrit ad op¬
p̾mendos eos uncdiq descencit hostis longoq & al¬
pero phio retentꝰ occo̾em consuli ad ex̃henctũ ex̾citũ ddit.¬

Expanded text:
cum demissum in eam vallem videret exercitum, cuius latera omniaque superiora hostis insederat, depoposcit et accepit a consule trecentos milites, quos hortatus, ut virtute sua exercitum servarent, in mediam vallem decucurrit; ad opprimendos eos undique descendit hostis longoque et aspero proelio retentus occasionem consuli ad extrahendu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmiscuerat misit capite pedibusq nudis ut ꝓspectꝰ
nisusq ꝑ saxa facihor eãt foret. scutis armisq a tergo
actatis hii ligure duce teloris & clanis quibꝰ in ascen¬
su nitebant᷑ adiuti cũ ad posteiõra ob id uacua defen¬
sõĩbus castelli ꝑuenerũt concmẽ̾ & tumłtuãi ut p̃¬
ceptũ erat ceperũt. Ad qđ constitutũ marius constã¬
tius adortatꝰ suos acrius instãe castellams cepit. qͦs
ab inbelli młtitudine suor reuocatos tamꝗͣ atergo
copiars noctu expoĩt quibꝰ precipiebat delitescẽ¬

Expanded text:
neatores immiscuerat, misit capite pedibusque nudis, ut prospectus neatores immiscuerat, misit capite pedibusque nudis, ut prospectus nisusque per saxa facilior foret, scutis gladiisque tergo aptatis. Hi Ligure ducente loris et clavis, quibus in ascensu nitebantur, adiuti, cum ad posteriora et ob id vacua defensoribus castelli pervenissent, concinere et tumultuari, ut praeceptum erat, coeperunt. Ad quod constitutum Marius constantius adhortatus suos acrius instare castellanis coepit, quos ab imbelli multitudine suorum revocatos, tamquam a tergo copiarum noctu exponit, quibus praecipiebat, delitisce
Abbreviated transcription (Latin):
FIPIO. AEUD. CARTAGINEII.
sub discessu estꝰ maĩtimi secutꝰ d̾m ut
licebat ducem ad muros urbis accessit¬
& cedente stagͦ qua ñ expectabat᷑ irrupit.
Abius maximꝰ ꝯtatoĩs filiꝰ ap̃ arpol
p̃sidio hambał octupatos considẽa¬
to situ urbis sexcentos misit milites obscura nocte qui
ꝑ muĩta eoq minꝰ frequẽtata opiti partẽ scalis euecti
ĩ murũ euellerẽt᷑. hii adiuti decidentiũ aqua ꝵ sono qui¬
operis strepitũ obscurabat iubsa ꝑagũt. Ip̃e dato signo
ab alia parte aggressus cepit arpos. men młcam cu¬
Marius bello iugurtino apud flu oppugnaret cas¬
tellum in mõte saxeo sitũ ꝗd una & angusta se¬
mita achibat᷑ cete̾a ꝑte uelut cũ salto p̾cipiti nunciato
sibi ꝑ ligurẽ quẽdam ex auxiliis g̾galem militẽ qui
forte aquatũ prog̾ssus dũ per saxã mõtis cocletes legit
ad sũmã ꝑuenẽat eripi posse in castellũ. paucos centuiͣ¬
ones quibꝰ ꝑfectissimos cũ uelocissimis militibꝰ ⁊ uiatoe̾s

Expanded text:
ipio apud Carthaginem sub discessum aestus maritimi, secutus deum, ut dicebat, ducem, ad muros urbis accessit et cedente stagno, qua non exspectabatur, irrupit. Fabius Maximus, Cunctatoris filius, apud Arpos praesidio Hannibalis occupatos, considerato situ urbis, sescentos milites obscura nocte mi munitam eoque minus frequentem oppidi partem scalis evecti in murum portas revellerent. Hi adiuti decidentium aquarum sono, quioperis strepitum obscurabat, iussa peragunt; ipse dato signo ab alia parte adgressus cepit Arpos. C. Marius bello Iugurthino apud flumen Mulucham, cum oppugnaret castellum in monte saxeo situm, quod una et angusta semita adibatur, cetera parte velut consulto praecipiti, nuntiato sibi per Ligurem quendam ex auxiliis gregalem militem, qui forte aquatum progressus, dum per saxa montis cocleas legit, ad summa pervenerat, erepi posse in castellum, paucos centuriones perfectissimos cum velocissimis militibus, quibus ae
Abbreviated transcription (Latin):
longiꝰ ad psequẽdũ aduocatis illi inrelictas ab hiisꝰ ur
fendentiũ tutã. nocte ab ea ꝑte muroꝵ que mai̾
adiacebat classi cũ clamorẽ attolli iubsit. hostes
penetratũ illac̃ opitdũ rati relinquerũt potas ꝑ qual
picles destitutas presidio irrupit. oppugnãdi eiꝰ¬
Ltibiadis dux atheniensiũ eugitũ cã nocte ĩꝓuisꝰ¬

Expanded text:
longius ad persequendum avocatis, illi in relictas ab his urbesfendentium tutam, nocte ab ea parte murorum, quae mari adiacebat, classicum cani clamoremque tolli iussit. Hostes penetratum illic in oppidum rati reliquerunt portas, per quas Pericles destitutas praesidio irrupit. Alcibiades, dux Atheniensium, Cyzicum oppugnandae eius
Abbreviated transcription (Latin):
tͣritas nauel a mai̾ applicuit & quã nõ resistebatur
sit alt̾m muĩre ĩstituiͭ castellaĩ securioẽs ab altã ꝑte
Fcĩ eã solã qua muĩri uicdebãt custodie̾ ceperũt. ꝑiclel
preꝑatis põtibꝰ miectisq suꝑ fossa qua nõ cauebatur
subiit castellum. sus ephesios rhodiis quos in auxͦ hẽ¬
De insidiis ꝑ quas eliciant᷑. obsessi. Capitulum.

Expanded text:
turritas naves a mari applicuit et, qua non resistebatur, sit, alterum munire instituit. Castellani securiores ab altera parte facti eam solam, quam muniri videbant, custodire coeperunt. Pericles praeparatis pontibus iniectisque super fossam, qua non cavebatur, subiit castellum. Antiochus adversus Ephesios Rhodiis, quos in auxis Insidiis, in quas El
Abbreviated transcription (Latin):
Dem quia cheronessum que iuris athenenliu
erat occupare prohibentur tenentibul transitu
non bigantium tm̃ sed rhodiorum quoq & chiors
nauibus contiłauit animos eorum reddendo naues
quas ceperat. quasi sequestres futuros ordinandꝰ pacis
inter se atq biçantioi qui causa belli erant. tractaq
per magnum tempus postulatione tum magna in¬
dustriã subinde aliquid in conditionibus retexer&
classem per id tempus preparauit eaq in angustias
freti insꝑato ho ͭ ͤ subito euasit.
Habias atthenensis cum adire portum samio¬
Arum obstante nauali hostium presidio non pos¬
set paucas ex suis nauibus preter portum missas iub¬
sit transire arbitratus qui in statione erant persẽcu¬
tores hisq per ħ concilium euocatis nullo obstante poͣ¬
tum cum reliqua adeptus est classe.
De euadendo ex loçis difficilimis. Capłm Quintũ.

Expanded text:
13aIdem, quia Cherronessum, quae iuris Atheniensium 13aIdem, quia Cherronessum, quae iuris Atheniensium erat, occupare prohibebatur, tenentibus transitum non Byzantiorum tantum, sed Rhodiorum quoque et Chiorum navibus, conciliavit animos eorum reddendo naves, quas ceperat, quasi sequestres futuros ordinandae pacis inter se atque Byzantios, qui causa belli erant. Tractaque per magnum tempus postulatione, cum de industria subinde aliquid in condicionibus retexeret, classem per id tempus praeparavit eaque in angustias freti imparato hoste subitus evasit. Chabrias Atheniensis, cum adire portum Samiorum obstante navali hostium praesidio non posset, paucas e suis navibus praeter portum missas iussit transire, arbitratus, qui in statione erant, persecuturos; hisque per hoc consilium avocatis, nullo obstante portum cum reliqua adeptus est classe. V De Evadendo ex Locis Difficillimis Q. Sert
Abbreviated transcription (Latin):
orum fuerunt propugnatores.
Laudius consud primo bello puniço cum a
bellum in iubsu populi inceptum gerere non
posset classem in ytaliam uersus se age̾ simła¬
uit. digressis inde peĩs qui profectioni eius ha¬
buerant fidem cͥc̃actas naues appulit Sciłie.
narent & penorum dispositam penitus classe
timerent. decem punitas naues quas captiuas ha¬
bebãt ueluti uictrices primas iubserunt anagi a
latere uictis aut religatis aliis puppe. quia spe de
reptis peĩs transierunt.
Hilippus cum angustias maris quȩ cyena appel¬
lantur transnauĩgare propter atheĩum crasse
quae oportunitatem loci custodiebat ũ posset scpͥs
antipatro tͣtiam rebellare presidiis que ibi reliq̃rãt
interceptis ut sequeretur omissis omnibul. quę epłe¬
ut interciperentur ab hoste curauit. athenienses
Archaꝰ macedonum excepisẜ uisi dassem abduxer̃
phił. nullo prohibente angustias freti liberauit

Expanded text:
orum fuere propugnatores. orum fuere propugnatores. Appius Claudius consul primo bello Punico, cum a bellum iniussu populi inceptum gerere non posset, classemque in Italiam versus se agere simulavit. Digressis deinde Poenis, qui profectioni eius habuerant fidem, circumactas naves appulit Siciliaee destinassent et Poenorum dispositam per litus classem timerent, decem Punicas naves, quas captivas habebant, veluti victrices primas iusserunt agi, aut a latere iunctis aut puppe religatis suis. Qua specie deceptis Poenis transierunt. Philippus, cum angustias maris, quae Στενὰ appellantur, transnavigare propter Atheniensium classem, quae opportunitatem loci custodiebat, non posset, scripsit Antipatro Thraciam rebellare, praesidiis quae ibi reliquerat interceptis; sequeretur omnibus omissis. Quae ut epistulae interciperentur ab hoste, curavit. Athenienses, arcana Macedonum excepisse visi, classem abduxerunt; Philippus nullo prohibente angustias freti liberavit.
Abbreviated transcription (Latin):
tͣicii exertitum per flumen ydaspen aduer¬
sus aquam assidue ꝓcurrere iussit suoi. & ibi eo
more ex̾citationis assecutul est. quia porrꝰ aduer
sa caueret per suꝑiorem partem subito transmi¬
sit exercitum
Dem quia ydi fluminis traiectu prohibebat᷑
ab ho ͤ diuersis locis. equites in flumine in¬
stituit ĩmittere & incte transitum mĩari. Cũq
expectatione barbaros intentos teneret insulam
paulo ĩ mociorem primum exiguo deinde maio¬
ri presictio occupauit. atq m̃ in ultĩorem ripa
transmisit. Ad quam manum opprimendam.
cum uniuersi se ho ͭ ͤᷤ effudissent ip̃e libero ua¬
do tñs gressus omnes copial cõiunxit.
Enophon ulteriorem ripam aͬmeniis tenen¬
re repulsus esset transiit ad suꝑius. Inde quoq
prohibente hostiũ accursu repetit uadum infe¬
rius. iubsaq ibidem militum parte subsistere¬
decepti sunt a remanentibus. hic cum nullo re¬
sistente uacdum superassent transẽuntium lu¬

Expanded text:
traici exercitum per flumen Hydaspen, advertraici exercitum per flumen Hydaspen, adversus aquam adsidue procurrere iussit suos; et ubi eo more exercitationis assecutus est, ne quid a Poro adversa ripa caveretur, per superiorem partem subitum transmisit exercitum. 9aIdem, quia Indi fluminis traiectu prohibebatur ab hoste, diversis locis in flumen equites instituit immittere et transitum minari; cumque exspectatione barbaros intentos teneret, insulam paulo remotiorem primum exiguo, deinde maiore praesidio occupavit atque inde in ulteriorem ripam transmisit. Ad quam manum opprimendam cum universi se hostes effudissent, ipse libero vado transgressus omnes copias coniunxit. Xenophon, ulteriorem ripam Armeniis tenenre repulsus esset, transiit ad superius, inde quoque prohibitus hostium occursu repetit vadum inferius, iussa quidem militum parte subsisterdecepti sunt a remanentibus; hi cum resistente nullo vadum superassent, transeuntium su