comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
orbe xp̃i ecclesiam datis ubiq crudelissinȩ persecutiones edictis con¬
uellere auder&. Is intantam superbiam prolapsus fuit. ut dominũ
seresse. ac dm̃ uocari scribi coliq usserit: Nobilissimos e senatu
inuidiae suimul ac prȩdae causa. alios palam interfecit. alios ii
exilium trusit. ibiqͦ trucidari imperauit Iibidinis intempe¬
pantia. quic quid cogitari potest fecit  plurimas urbes destructis
populi romanorũ rebus exstruxit. Bellũ aduersus germanos
& dacos gessit. parirei puplicȩ pernicie. cum & in urbe ipse senatũ
populumq. laniar&. & foris male circum actum exercitum. assidua
hostes caede conficerent. Nam quanta fueridiur panei dacorum
regis cum fusco duce proelia. quantȩq. romanorum clades. longo
textu cuoluerem. nisi cornelius tacitus qui hano historiam diłi¬
gentissime contexuit. de reticendo intersectorũ numero. &

Expanded text:
Orbe Christi Ecclesiam datis ubique crudelissimae persecutionis edictis conOrbe Christi Ecclesiam datis ubique crudelissimae persecutionis edictis conuellere auderet. is in tantam superbiam prolapsus fuit, ut dominum sese ac deum uocari scribi colique iusserit. nobilissimos e senatu inuidiae simul ac praedae causa alios palam interfecit, alios in exilium trusit ibique trucidari imperauit. libidinis intemperantia quidquid cogitari potest, fecit. plurimas Vrbis aedes destructis populi Romani rebus extruxit. bellum aduersum Germanos et Dacos per legatos gessit pari reipublicae pernicie, cum et in Vrbe ipse senatum populumque laniaret et foris male circumactum exercitum adsidua hostes caede conficerent. nam quanta fuerint Diurpanei Dacorum regis cum Fusco duce proelia quantaeque Romanorum clades, longo textu euoluerem, nisi Cornelius Tacitus, qui hanc historiam diligentissime contexuit, de reticendo interfectorum numero et
Abbreviated transcription (Latin):
& romȩ magna pestilentia fuit. Vespasianus autẽ in uilla propra
circa sabinos nono anno principatus sui profluuio uentris e. mortuus
rrio aburbe condita. dccc xxxuiii. titus segregatis anumero
priicipum othone & iutellio. ab augusto octauus. biennio post ues¬
pasianum regnauit Quius tanta tranquillitas imperio fuit. ut
nullus omnino sanguinem in repuplica amministranda fudisse refe¬
patur Ettamen tuno romȩ orto repente incendio plurimȩ aedes
puplicat concremate sunt abruptum tunc &iam bebu montis uerti¬
cem. magna profudisse incendia ferunt. eademq torrentum flam¬
marum uicinas regiones cum urbibus hominibusq delesse Titus cũ
ingenti omniũ luctu. in eadẽ uilla qua pater eius morbo absup̃tus ẽ.
Ftio ab urbe condita. Dece xl. domitianus titi frater ab augusto
Nonus. fratri successit in regno. qui per annos .xU. adhoo pau¬
latim per omnes scelerum gradus creuit. ut confirmatissimam tato

Expanded text:
et Romae magna pestilentia fuit. Vespasianus autem in uilla propria et Romae magna pestilentia fuit. Vespasianus autem in uilla propria circa Sabinos nono anno principatus sui profluuio uentris est mortuus. Anno ab Vrbe condita DCCCXXVIII Titus, segregatis a numero principum Othone et Vitellio ab Augusto octauus, biennio post Vespasianum regnauit. cuius tanta tranquillitas in imperio fuit, ut nullius omnino sanguinem in republica administranda fudisse referatur. et tamen tunc Romae orto repente incendio plurimae aedes publicae concrematae sunt. abruptum tunc etiam Bebii montis uerticem magna profudisse incendia ferunt torrentibusque flammarum uicina regionis cum urbibus hominibusque delesse. Titus cum ingenti omnium luctu in eadem uilla, qua pater eius, morbo absumptus est. Anno ab Vrbe condita DCCCXXX Domitianus Titi frater, ab Augusto nonus, fratri successit in regnum. qui per annos xv ad hoc paulatim per omnes scelerum gradus creuit, ut confirmatissimam toto
Abbreviated transcription (Latin):
gressi sunt. Pulchrum & ignotum antea cunctis mortalibus inter
occxx trium phos. qui a conditione urbis usq ad id tempus acti
erant: hoc spectaculum fuit  Patrem & filium uno truimphali
curru uectos gloriosisimam abħis qui patrem & filium offende rant
uictoriam reportasse. Qui continuo omnib bellis ac tumultibus
domi forisq compressis. pacem totius orbis promintia uerunt . & ianum
geminum obseratis cohiberi claustris. sexto demum ipsi post urbem conditã
Sensuerunt: Iure enuim idem onus ultionis passionis dñi impensum est.
qui &iam natuitati fuerat at tributus : Tunc de inde sine ullis bellori
tumultibus. in ininensum rei puplicȩ roma prouchitur. Siquidem
achaia licia rhodus bizantium samus tracia. sicilia : cumina genae
toins primumi iredactȩ in prouintias romanis iudicibus legibusq paruer
Iononutem imperi eus anno. tresciuitates cipro terrȩ motuꝰ corruer.

Expanded text:
gressi sunt. pulchrum et ignotum antea cunctis mortalibus inter gressi sunt. pulchrum et ignotum antea cunctis mortalibus inter trecentos uiginti triumphos, qui a conditione Vrbis usque in id tempus acti erant, hoc spectaculum fuit, patrem et filium uno triumphali curru uectos gloriosissimam ab his, qui Patrem et Filium offenderant, uictoriam reportasse. qui continuo omnibus bellis ac tumultibus domi forisque conpressis pacem totius Orbis pronuntiauerunt et Ianum geminum obseratis cohiberi claustris sexto demum ipsi post Vrbem conditam cemsierunt. iure enim idem honos ultioni passionis Domini inpensus est, qui etiam natiuitati fuerat adtributus. tunc deinde sine ullis bellorum tumultibus in inmensum respublica Romana prouehitur: siquidem Achaia Lycia Rhodus Byzantium Samus Thracia Cilicia Commagene tunc primum redactae in prouincias Romanis iudicibus legibusque paruerunt. Nono autem imperii eius anno tres ciuitates Cypri terrae motu corruerunt
Abbreviated transcription (Latin):
hostium incender&. an intestimonium iuctoriȩ reseruar&. Sed
ecclesia dĩ iam pertotũ orbem uberrime germinante. hoc tamquã
effecum ac uacuum nulliq usubono commodũ arbitrio dĩ auferendi
fuit: Itaq titus imperator ab exercitu pronuntiatus. templium
inhiero solimis incendit ac diruit. Quod adie conditionis firinae
usq ad diem euersionis ultimae. manserat annis mille centũ & duab
muros urbis uniuersos solo adequanit. Sextingenta milia pidȩorũ
eo bello interfecta: cornelius & suetonius referunt. Iosephus uero
ludȩus qui ei tunc bello prefuit. & apud uespasianum p̾ropter prae¬
dictum imperium ueniam gratiamq meruerat seripsit undecies
tentena milia gladio & fame periisse. Reliquias uero iuda eorum
diuersis actas conditionibus toto orbe dispersas. quarum numerus
ad. dcccc milia hominũ fuisse narratur. Uespasianus & titus
imperatores. magnificum agentes de uidaeis triumphum. urbem iri¬

Expanded text:
hostium incenderet an in testimonium uictoriae reseruaret. sed hostium incenderet an in testimonium uictoriae reseruaret. sed Ecclesia Dei iam per totum Orbem uberrime germinante, hoc tamquam effetum ac uacuum nullique usui bono commodum arbitrio Dei auferendum fuit. itaque Titus, imperator ab exercitu pronuntiatus, templum in Hierosolymis incendit ac diruit, quod a die conditionis primae usque ad diem euersionis ultimae manserat annis mille centum et duobus. muros urbis uniuersos solo adaequauit. sexcenta milia Iudaeorum eo bello interfecta Cornelius et Suetonius referunt; Iosephus uero Iudaeus, qui ei tunc bello praefuit et apud Vespasianum propter praedictum imperium ueniam gratiamque meruerat, scribit undecies centena milia gladio et fame perisse, reliquias uero Iudaeorum diuersis actas condicionibus toto Orbe dispersas: quarum numerus ad nonaginta milia hominum fuisse narratur. Vespasianus et Titus imperatores magnifioum agentes de Iudaeis triumphum Vrbem in
Abbreviated transcription (Latin):
inurbe hiero so limorum. precipue ob diem festum congregatos obsidione
elausisser cognita morte neronis : ortatu plurimarun pegumi&
ducuns m axime loscppi iudeorum ducis sententia. qui captiꝰs ciun ir
iuncula exerteretur ł constantissime dixerat. sicut suetonius nesceptu
relctors castris ad procurationem obsidionis hiero solimorum filis tiane
per u manariam profectus est romam: Sed cognita interfectione
pete lllex paulisper palexandriae subistitit.  Titusꝰ uero magnaibus do¬
urna asidioner iudaeos praemens. machinis cunctisq belliois molibus non
sine multo suorum sangiune. tandem muros ciuitatis inrupit. Sed
ad expugnandam interiorem templi munitionem. quam clausam
multitudo sacerdotum ac principum tuebatur. maiore ui & mora
opus fuit. Quod tamen postquã in potestate redactum opereatq.
antiquitate suspexit. dui deliberauit. utrum tamquã incitamentũ

Expanded text:
in urbem Hierosolymorum, praecipue ob diem festum congregatos, obsidione in urbem Hierosolymorum, praecipue ob diem festum congregatos, obsidione clausisset, cognita Neronis morte, hortatu plurimorum regum et ducum, maxime Josephi Judaeorum ducis sententia, qui captus, cum in vincula conjiceretur, constantissime dixerat sicut Suetonius refert st, relictoque in castris ad procurationem obsidionis Hierosolymorum filio Tito, per Alexandriam profectus est Romam. Sed cognita interfectione Vitellii, paulisper Alexandriae subuturna obsidione Iudaeos premens, machinis cunctisque bellicis molibus non sine multo suorum sanguine tandem muros ciuitatis inrupit. sed ad expugnandam interiorem templi munitionem, quam reclusa multitudo sacerdotum ac principum tuebatur, maiore ui et mora opus fuit. quod tamen postquam in potestatem redactum opere atque antiquitate suspexit, diu deliberauit utrum tamquam incitamentum
Abbreviated transcription (Latin):
tiberim missus. &iam communi caruit sepultura. Multis autem
& nefarus modis. per complures dies auespasiani militibus aduersus
senatum populumq romanum. indiscreta caede sccuitum est
ririo aburbe condita: Dcco xxx. breui illa quidem sed turbida
trrannorum tempestite discussa: tranquilla sub uespasiano duce
serenitas redit  Nam paulo ut altius repetam. iudei post passio
nem xp̃i destituti intotum gratia dĩ. cum omnibus undiq masis
dircum uenirentur. per quendam in carmelo monte seducti sortibus qus uen
portem de pentt textostos auidea duces rerum potituros forre ppreditomnu
ase trahentes in rebellionem exarserunt cunctis. extinctosq romanis
presidus. lega tum quoq srriae suppetias ferentem rapta aquila i& cesis¬
copuis fugauerunt. Idhos uespasianus a nerone missalsi atitas⁊ faliones
suums maior e intes legatos habuit  Nam multas & uarias legones
suui i aspri anintraiecit. Itaq cum uidȩos multis eorum oppidis capus

Expanded text:
Tiberim mersus etiam communi caruit sepultura. multis autem et nefariis modis per complures dies a Vespasiani militibus, aduersum senatum populumque Romanum indiscreta caede saeuitum est. Anno ab Vrbe condita DCCCXXV, breui illa quidem sed turbida tyrannorum tempestate discussa, tranquilla sub Vespasiano duce saeuitum rediit. namque, ut paulo altius repetam, Iudnem Christi destituti in totum gratia Dei, cum omnibus undique malis mvenirentur, quibusdam in Carmelo monte seducti sortibus, quae portenderent exortos a Judaea duces rerum potituros fore, praedictumque ad se trahentes in rebellionem exarserunt, exstinctisque Romanis praesidiis, legatum quoque Scopiis, 479 fugaverunt. Ad hos Vespasianus a Nerone missus, Titum filium suum majorem inter legatos habuit. Nam multas et validas legiones secum in Syriam trajecit. Itaque cum Judaeos, multis eorum oppidis captis,
Abbreviated transcription (Latin):
raptis secum topiis. inpersas ipse proficiscitur. acriusq certamen iri¬
staurat. proposito siuis metu. siquis proelio cȩdere moliretur. ferro exci¬
peretur. Qua necessitate instanter medis pugnantibus. pulsa iterũ
persarum acies cum paulatim ceder&. matres & uxores eorum obuiam occur¬
runt. orant ut in prelium reuertantus Cunctantibus sublata ueste. oh¬
scena corporis ostendunt. Querentes. Numquid in uteros matrũ uel uxo
rum uellent refugere. Quo facto erubescentes in proelium redeunt.
& facta impressione. quos fugiebant fugere compellunt. Ibi tunc astia¬
ges capitur. cui crrus nihilꝰ aliud quamꝰ regnũ abstulit : eumq maxi¬
me hyrcanorum genti prȩposuit. in medos uero reuerti ipse noluit.
ssinis imperii medorum fuit. Sed ciuitates quae tributariȩ medorũ
erant. acrro defecerunt. Quae res crro multorũ bellorũ causa. &

Expanded text:
raptis secum copiis, in Persas ipse proficiscitur acriusque certamen inraptis secum copiis, in Persas ipse proficiscitur acriusque certamen instaurat: proposito suis metu, si quis e praelio cedere moliretur, ferro exciperetur. Qua necessitate instanter Medis pugnantibus, pulsa iterum Persarum acies, cum paulatim cederet, matres et uxores eorum obviam occurrunt, orant ut in praelium revertantur, cunctantibus sublata veste obscena corporis ostendunt, quaerentes num in uteros matrum rum uellent refugere. quo facto erubescentes in proelium redeunt et facta inpressione quos fugiebant fugere conpellunt. ibi tunc Astyages capitur, cui Cyrus nil aliud quam regnum abstulit, eumque maximae Hyrcanorum genti praeposuit. in Medos uero reuerti ipse noluit. is finis imperii Medorum. fuit. sed ciuitates, quae tributariae Medorum erant, a Cyro defecerunt: quae res Cyro multorum bellorum causa et
Abbreviated transcription (Latin):
regna motã sunt : Posthȩc medis fraortes imperauit : qui creberrimuis
persarum asrriorumq bellis iuginti & duos annos regnisu consum psetm
ost hunc diocles regnauit uir armis experientissimus. semperq. bellis immo¬
ratus: qui auctũ late imperium. moriens astiagi dedit Astiages uirili
prole uacuus. crrum nepotem apud persas genitum habuit. Sed errus¬
mox ut adoleuit. congregata persarũ manu. auo certamen indixit
Dorro astiages oblitus sccleris sui quod in arpallũ dudum ad miserat. cum
filium eius unicũ & paruulum interfecit. epulandumq patri apposuit.
ac nequid infelicissimȩ orbitati infelix ignorantia subtraher&. infames
epulas ostensis patri cum capite manibus improperauit. Huus ergo
facti immemor. ipsi arpallo summam belli committit. Qui acceptum
et escitum. statim orro per proditionem tradidit. Quo comporto astiages

Expanded text:
regna mutata sunt. Post haec Medis Phraortes imperitavit, qui 76 creberrimis regna mutata sunt. Post haec Medis Phraortes imperitavit, qui 76 creberrimis Persarum Assyriorumque bellis viginti et duos regni sui annos consumpsit. Post hunc Diocles regnavit, vir armis experientissimus, semperque bellis immoratus; qui auctum late imperium moriens Astyagi dedit. Astyages, virili prole vacuus, Cyrum nepotem apud Persas genitum habuit. Sed mox ut adolevit, congregata Persarum manu, avunculo certamen indixitPorro Astiages oblitus sceleris sui, quod in Harpalum dudum admiserat, cum filium ejus unicum et parvulum interfecit, epulandumque patri apposuit, ac ne quid infelicissimae orbitati felix ignorantia subtraheret, infantes epulas ostensis patri cum capite manibus improperavit. Hujus ergo facti immemor, ipsi Harpalo summam belli committit, qui acceptum exercitum statim Cyro per proditionem tradidit. Quo comperto Astiages,
Abbreviated transcription (Latin):
Niostrae quoq memoriae insitum est Horum prȩterea temporũ media
interiacent exilia. naufragiaq gretorum. pelo pensium clades codisr
moriente fractorũ. Iggnoti thraces noua in bella surgentes. & generalis tun
per totam asiam greciamq. commotio
frio ante urbem conditam. lx iiii. nouissimus apud asyrios regnauit
sardana pallus. uir muliere corruptior: Qui inter scortorũ greges
feminae habitu purpuram colo tractans. a prefecto suo arbato qui tuno
medis prerrat . uisus atque execrationi habitus est. Mix &iam excita¬
tis medorum populis adbellum prouocatus & uinctus. ardenti pirae se
inietit. Exin regnum afrriorũ in medos concessit Deinde multis
proelus undiq sca tescentibus quae per ordinẽ disserere nequaquã aptũ
ad medos pari linea redit Inqua breuitate pensandum est. quantȩ ruinę
cladesq gentium fuere. quanta bella fluxerunt. ubi toue s totꝰ & talla

Expanded text:
nostrae quoque memoriae inustum est. horum praeterea temporum medio nostrae quoque memoriae inustum est. horum praeterea temporum medio interiacent exilia naufragiaque Graecorum, Peloponnensium clades Codro moriente fractorum, ignoti Thraces noua in bella surgentes, et generalis tunc per totam Asiam Graeciamque commotio. Anno ante Vrbem conditam LXIIII nouissimus apud Assyrios regnauit Sardanapallus, uir muliere corruptior: qui inter scortorum greges feminae habitu purpuram colo tractans a praefecto suo Arbato, qui tunc Medis praeerat, uisus atque exsecrationi habitus, mox etiam excitis Medorum populis ad bellum prouocatus et uictus ardenti pyrae se iniecit. exin regnum Assyriorum in Medos concessit. deinde multis proeliis undique scatescentibus, quae per ordinem disserere nequaquam aptum ad Medos parili via rediit. In qua brevitate pensandum est: quantae ruinae, cladesque gentium fuere, quanta bella fluxerunt, ubi toties tot et talia
Abbreviated transcription (Latin):
affluerit. homerus pocta in prinis clarus. luculentissimo carmine palam¬
fecit. Nec per ordinem riunc retexere nostrum est. quia & operi longan
& omnibus notum uidetur. Uerum tamen qui diuturnitatem illius obsidionis.
euersionis atrocitatem. caedem captiuitatemq didicerunt. uideant sireote
isto qualiscumq est presentis temporis statu offenduntur. Quos hostes cc¬
cultata misericordia dĩ. cum per omnes terras instructis copiis hello persequi
possent. pacis gratia pretentis obsidionibus. per omĩa maria sequuntur
Et neforte hȩc quietis amore facere credantur. se ipsos ac periculs suac
pro romanorum pace aduersum alias gentes offerunt. Paucis prae¬
terea annis interuenientibus eneae atroia profugi aduentus in italiam
quae arma commouerit. qualia per triennium bella excita uerit. quantos
populos im plicuerit. odio excidioq afflixerit . ludi litteraru disciplina.

Expanded text:
adflixerit, Homerus poeta in primis clarus luculentissimo carmine palamadflixerit, Homerus poeta in primis clarus luculentissimo carmine palamfecit, nec per ordinem nunc retexere nostrum est, quia et operi longum et omnibus notum uidetur. uerumtamen qui diuturnitatem illius obsidionis, euersionis atrocitatem caedem captiuitatemque didicerunt, uideant, si recte isto qualiscumque est praesentis temporis statu offenduntur quos hostes occulta misericordia Dei cum per omnes terras instructis copiis bello persequi possint, pacis gratia praetentis obsidibus per omnia maria sequuntur; et, ne forte haec quietis amore facere credantur, se ipsos ac pericula sua pro Romanorum. pace aduersum alias gentes offerunt. Paucis praeterea annis interuenientibus, Aeneae Troia profugi aduentus in Italiam quae arma commouerit, qualia per triennium bella exciuerit, quantos populos inplicuerit odio excidioque adflixerit, ludi litterarii disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
romani soederis sptrant precibus. quã arnis undicare potuissent Cxigur
habitationis sedem non exsua lectiont sed ex nostro udicio rogant. quibissi
subiecta & petenda uni uersa terra prȩsumere. quam ess&e libitũ liberũ fut
hem& ipsos ad tutiont̃ romani regni offerunt. quos solas inuicta regna timu¬
erunt. Et tamen cacca gentilitas cũ hȩc romana uirtute gesta non uideat
fide romanorum impetrata non credit nec adquiescit. cũ intellegat cori¬
fiter beneficio xp̃ianȩ religionis. quȩ cognitam ꝑ omnes populos fidẽ iungit.
& eos uiros sine procdio sibi esse subiectos. quorum feminae maiore terrarum par¬
im mensis caedibus deleuerunt
grecorum & concursus mille nauium. dehinc decennis obsidio: ac postremo
famosum troiae excidium prȩdicatur. In quobello perdecem annos crueri¬
tissine gesto. quas nationes quantosq populos idem turbo inuoluerit atque

Expanded text:
Romani foederis precibus sperant, quam armis uindicare potuissent; exiguae Romani foederis precibus sperant, quam armis uindicare potuissent; exiguae habitationis sedem non ex sua electione sed ex nostro iudicio rogant, quibus subiecta et patente uniuersa terra praesumere, quam esset libitum, liberum fuit; semet ipsos ad tuitionem Romani regni offerunt, quos solos inuicta regna timuerunt. et tamen caeca gentilitas cum haec Romana uirtute gesta non uideat, fide Romanorum inpetrata non credit nec adquiescit, cum intellegat, confiteri, beneficio Christianae religionis - quae cognatam per omn eos viros sine praelio sibi esse subjectos, quorum feminae majorimmensis caedibus deleverunt.Graecorum et concursus mille nauium, dehinc decennis obsidio ac postremo famosum Troiae excidium praedicatur. in quo bello per decem annos cruentissime gesto quas nationes quantosque populos idem turbo inuoluerit atque
Abbreviated transcription (Latin):
cautas inermesq & pacis incuria desides oppressit. in tercȩsas captasq quã¬
plurimas. Duae sorores anthiopae. mena limpȩ abhercule. hrpolite athe¬
seo retentae. Sed theseus hipoliten matrimonio ad sciuit : Hercules
menalim pen sorori reddidit. & arma reginae pretio redẽptionis accepit
ost oriduam penti silea regno potita est. cuius troiano bello clarissima inter
uiros documenta uirtutis accepimus. Prohdolor. pud& erroris humani mu¬
lieres patria profugae europam atq asiam id est fortissimas plurimasq mundi
partes intrauerunt. peruagatȩ sunt. deleuerunt. Centum porne annis
euertendo urbes plurimas. atq alias construendo tenuerunt : neo tamen
miseriae hominum pressura temporũ deputata est: Modo autẽ gatae illi
qui & nunc gothi quos alexander uitandos pronuntiauit phirrhus ex horru¬
ionga sar &iam dedinauit. relictis uacue factisq sedibus sus ac teotis iuribta¬

Expanded text:
cautas inermesque et pacis incuria desides oppressit. inter caesas captasque comcautas inermesque et pacis incuria desides oppressit. inter caesas captasque complurimas duae sorores Antiopae, Melanippe ab Hercule, Hippolyte a Theseo retentae. sed Theseus Hippolyten matrimonio adsciuit, Hercules Melanippen sorori reddidit et arma reginae pretio redemptionis accepit. post Orithyiam Penthesilea regno potita est, cuius Troiano bello clarissima inter uiros documenta uirtutis accepimus. Pro dolor, pudet erroris humani. mulieres patria profugae Europam atque Asiam id est plurimas fortissimasque mundi partes intrauerunt peruagatae sunt deleuerunt, centum paene annis euertendo urbes plurimas atque alias constituendo tenuerunt: nec tamen miseriae hominum pressura temporum deputata est. modo autem Getae illi qui et nunc Gothi, quos Alexander euitandos pronuntiauit, Pyrrhus exhorruit, Caesar etiam declinauit, relictis uacuefactisque sedibus suis ac totis uirib
Abbreviated transcription (Latin):
unde amatones dictae s̃. Harum duȩ fuere reginȩ. marsepia & lampeto
quȩ agmine diuiso induas partes uicissim curam belli. & domu scustodiam sor¬
tiebantur Igitur cum europam inaxima ex parte domuissent. asiae uero
aliquantis ciuitatibus captis. ipsae autem effesum aliasq. urbes condidissent.
prȩcipuam exercitus sui partem onustam opulentissima praeda domũ reuocari.
Celiquae ad tuendũ asiae imperium relictȩ. cũ marsepia regina concursu
hostium trucidantur Cuius. locũ si nope filia capessit. quac singularem
uirtutis gloriam perpetua uirginitate cumulauit: Hac fama excitatas gen¬
tesi tanta ad minttio & formido inuaserat. ut hercules quoq cum ussus fuiss&
Nouem longas naues prȩpararit : Nec tamen contentus examine uirium. ex in¬
prouiso ad gredi atq insper̾atũs circũ uenire maluerit: Duae tunc soro¬
res regno praeerant. anthiopȩ̃ & orĩtha. Hercules mari aduectus ir¬

Expanded text:
unde Amazones dictae. harum duae fuere reginae, Marpesia et Lampeto, unde Amazones dictae. harum duae fuere reginae, Marpesia et Lampeto, quae agmine diuiso in duas partes uicissim curam belli et domus custodiam sortiebantur. igitur cum Europam maxima e parte domuissent, Asiae uero aliquantis ciuitatibus captis, ipsae autem Ephesum aliasque urbes condidissent, praecipuam exercitus sui partem onustam opulentissima praeda domum reuocant, reliquae ad tuendum Asiae imperium relictae cum Marpesia regina concursu hostium trucidantur. huius locum Sinope filia capessit, quae singularem uirtutis gloriam perpetua uirginitate cumulauit. hac fama excitas gentes tanta admiratio et formido inuaserat, ut Hercules quoque cum iussus fuisset nouem longas naues praepararit, nec tamen contentus examine uirium ex inprouiso adgredi et insperatas circumuenire maluerit. duae tunc sorores regno praeerant, Antiope et Orithyia. Hercules mari aduectus in
Abbreviated transcription (Latin):
tandem uxorũ flagitione reuocantur de nuntiantium. Nu redeant
sobolem se afinitimis quęsituras. Medio autem tẽpore. apud serthas duo
reges iuuenes plenius & scolopetius. per factionem optimatũ dom opulsi.
ingentem inuentutem secũ traxere. & in cappadociȩ pontiq ora iuxta amnẽ
thermodontem consederunt. campis themiscerus sibi subiectis. Ubi diu
proxima quaeq depopulati. conspiratione finitimorũ per insidias truci¬
dantur. Horum uxores exilio ac uiduitate permotae. arma sumunt.
& ut omĩbus par ex simili conditione animus fier&. uiros qui suꝑ fuerant
interficiunt. atque accensae in hostem. sanguine suorũ ultione caesorũ copi¬
iugum. finitimorũ excidio consequuntur. Tuno pace armis quaesita. extes¬
nos concubitus ineunt: editos mares mox enetant. feminas studiose nutriuN.
inustis in fantum dexterioribus mamillis. Ne sagittarum iactu impedirentur.

Expanded text:
tandem uxorum flagitatione reuocantur denuntiantium, ni redeant tandem uxorum flagitatione reuocantur denuntiantium, ni redeant subolem se a finitimis quaesituras. Medio autem tempore apud Scythas duo regii iuuenes Plynos et Scolopetius. per factionem optimatium domo pulsi, ingentem iuuentutem secum traxere et in Cappadociae Ponticae ora iuxta amnem Thermodontem consederunt campis Themisoyriis sibi subiectis; ubi diu proxima quaeque populati conspiratione finitimorum per insidias trucidantur. horum uxores exilio ac uiduitate permotae arma sumunt et, ut omnibus par ex simili condicione animus fieret, uiros qui superfuerant interficiunt atque accensae in hostem sanguine suo ultionem caesorum coniugum finitimorum excidio consequuntur. tunc pace armis quaesita externos concubitus ineunt, editos mares mox enecant, feminas studiose nutriunt inustis infantium dexterioribus mammillis, ne sagittarum iactus impedirentur;
Abbreviated transcription (Latin):
hominum uiderentus
pirio ante urbem conditam .cccc lxxx. uersotes rexaegypti meridiem
& septentrionem diuisas pene totocaelo ac pelago plagas. aut miscere
bello aut regno iungere studens. sythis bellum primus induxit. missis prius
legatis. qui hostibus parendi leges dicerent Adquȩ scithȩ legatis responde¬
runt. stolide opulentissimum regem aduersus inopes sumpsisse bellum.
Quod timendũ ipsi magis uersa uice fuerit. propter incertos belli euentus.
nulla prȩmia & clampna manifesta esse. Porro sibi non expectandum. dum
ad seueniatur. sed ultro prȩdae obuam ituros: Nec mora. nam dic ta
factis insequuntur. Primum ipsũ uersotem territũ refugere inregnũ
cogunt : Destitutũ uero exercitum inuadunt. omnemq belli appa ratum
capessunt. Uniuersam quoque aegyptũ depopulati essent. ni apaludib
impediti repellerentur. Inde continuo reuersi per domitam infinrois
cȩdibus asiam nectigalem fecẽre. ubi per .xU. annos sine pace immora

Expanded text:
hominum uiderentur. hominum uiderentur. Anno ante Vrbem conditam CCCCLXXX Vesozes rex Aegypti meridiem et septentrionem, diuisas paene toto caelo ac pelago plagas, aut miscere bello aut regno iungere studens, Scythis bellum primus indixit missis prius legatis, qui hostibus parendi leges dicerent. ad quae Scythae legatis respondent, stolide opulentissimum regem aduersus inopes sumpsisse bellum, quod timendum ipsi magis uersa uice fuerit propter incertos belli euentus nulla praemia et damna manifesta. porro sibi non exspectandum, dum ad se ueniatur, sed ultro praedae obuiam ituros. nec mora, nam dicta factis insequuntur. primum ipsum Vesozen territum refugere in regnum cogunt, destitutum uero exercitum inuadunt omnemque belli apparatum capessunt, uniuersam quoque Aegyptum populauissent, ni paludibus inpediti repellerentur. inde continuo reuersi perdomitam infinitis caedibus Asiam uectigalem fecere; ubi per XV annos sine pace inmorati
Abbreviated transcription (Latin):
utricum suum. Sileri malo theoclen atq palmicen mutuis laborasse con¬
cursibus: nequis eorũ parricida non ess&. Nolo meminisse moedȩ a more
sȩuo sauciae: & pignorum paruulorũ caede gaudentis. & quicquid illis tem¬
poribus per petratum conicidatur. qualiter homines sustinuerint. qđ &iam
astra fugisse dicuntur
pirio ante urbem conditam. dclx: atrocissimũ inter cretenses atquę
athenicnses certamen fuit: Ubi populas utrimq. infeliciter profliga¬
tis. cruentiorem uictoriam cretenses exereuerunt. Qui nobilium athenien¬
sium filios minocauro. utrum fero homini an humanȩ bestiae aptius dicã
nescio : deuorandos crudeliter ad dicebant. atque informe prodigiũ effos¬
sis gretiae luminibus saginabant. Hisdem diebus laphitae & thesali. famosis
nimium certauere conflictibus. Sed thesalos pale fatus in libro primo
in credibilium prodidit : ipsos alaphitis creditos dictosq fuisse ẏpocentau¬
uros. eo quod discurrentes in bello equites. uelut unũ corpus equorum &

Expanded text:
tricum suum. sileri malo Eteoclen atque Polynicen mutuis laborasse concursibus, ne quis eorum parricida non esset. nolo meminisse Medeae, amore saeuo sauciae et pignorum paruulorum caede gaudentis, et quidquid illis temporibus perpetratum: conici datur, qualiter homines sustinuerint quod etiam astra fugisse dicuntur. Anno ante Vrbem conditam DLX atrocissimum inter Cretenses atque Athenienses certamen fuit, ubi populis utrimque infeliciter profligatis cruentiorem uictoriam Cretenses exercuerunt; qui nobilium Atheniensium filios Minotauro, utrum fero homini an humanae bestiae aptius dicam nescio, deuorandos crudeliter addicebant atque informe prodigium effossis Graeciae luminibus saginabant. isdem diebus Lapithae et Thessali famosis nimium certauere conflictibus. sed Thessalos Palefatus in libro primo Incredibilium prodit ipsos a Lapithis creditos dictosque fuisse Centauros eo, quod discurrentes in bello equites ueluti unum corpus equorum et
Abbreviated transcription (Latin):
mum litus trans meantibus ciuitas appar&. quȩ dicitur rutupi portus. unde
haud procul amorinis in austro positis. menapos batauosqͣ prospectat

Expanded text:
mum litus transmeantibus ciuitas aperit, quae dicitur Rutupi portus; unde haud procul a Morinis in austro positos Menapos Batauosque prospectat
Abbreviated transcription (Latin):
gaio atilio bubulco consulibus. sardinia insula rebellauit.
auctoribus poenis. unde mox sardis sub acti & oppressi sunt
C arthaginensibus autẽ uiolatoribus pacis quã ipsi poposcissent. inferri
bellum decretum est: Contra cartaginenses pacẽ suppliciter pos¬
poscerunt. Et cum bis missis legatis nihil prosecissent. post & ia ei¬
decem principibus aeque supplicantibus nec impetrarent. nouissime hannonis
minimiꝰ hominis inter legatos oratione meruerunt Hoc anno porta iaru

Expanded text:
C. Atilio Bubuloo consulibus Sardinia insula rebellauit C. Atilio Bubuloo consulibus Sardinia insula rebellauit auctoribus Poenis. unde mox Sardi subacti et oppressi sunt; Carthaginiensibus autem uiolatoribus pacis, quam ipsi poposcissent, inferri bellum decretum est. contra Carthaginienses pacem suppliciter poposcerunt et cum bis missis legatis nihil profecissent, post etiadecem principibus bis aeque supplicantibus nec impetrarent, nouissime Hannonis, minimi hominis inter legatos , oratione meruerunt. hoc anno porta Ia
Abbreviated transcription (Latin):
ignis secuta uastatio est. Qui ignis incertum unde surrexerit. pluri¬
mas ciuitatis partes peruagatus. cum hominum domorumq. miserabilem
stragem fecit : Tum & iam tartum opum uno consumipsit intendio
quantum plurimae & pereð uictoriae conferre non possent. Dehunte¬
cum omnia incircuitu fori popularetur. aedem ueste corripuit. Et ne
sibi quidem diis subuenientibus ignen illum qui acternus putabatur. tem¬
porarͣius ignis oppressit. Vnde &ian metellus dum arsuros deas eripit.¬
uix brachio semiustulatus aufugit. Tito sempronio gracho gaio ualerio
falcone consulibus. cum faliscis bellauere romani. Eoqͦ prȩlio .x.v. milia
faliscorum interfecta sunt Eodem anno galli cis alpini noui extitere
hostes. aduersum quos uaria sorte bellatum est. Nam in primo cori¬
flictu ualerio consule. triamilia . D. cecidere romani: secun
cladem. triumphus consuli denegatus est. Tito manilio corquato

Expanded text:
ignis secuta uastatio est; qui ignis, incertum unde surrexerit, pluriignis secuta uastatio est; qui ignis, incertum unde surrexerit, plurimas oiuitatis partes peruagatus cum hominum domoramque miserabilem stragem fecit tum etiam tantum opum uno consumpsit incendio quantum plurimae et peregricum omnia in circuitu fori popularetur, 245 aedem Vestae corripuit. Et ne sibi quidem diis subvenientibus, ignem illum, qui aeternus putabatur, temporarius ignis oppressi: unde etiam Metellus, dum arsuros deuix bracchio semiustilatus aufugit. T. Sempronio Graccho C. Valerio Falcone consalibos cum Faliscis bellauere Romani, eoque proelio quindecim milia Faliscorum interfecta sunt. eodem anno Galli Cisalpini noui exstitere hostes. aduersum quos uaria sorte bellatum est; nam in primo conflictu Valerio consule tria milia cladem triumphus consuli denegatus est. T. Manlio Torquato
Abbreviated transcription (Latin):
exercituum. quantum numerũ nauium contraxerit profligaritꝰ oppres¬
serit: Et tum demum si illa ad plenum perpensa uideatur. de pre¬
sentibus iudicetus¬
ririo ab urbe condita . D.uII. repentina subuersio ipsius romae.
praeuenit. triumphũ romanarum. Neque enim temere dixerim. quan¬
do non uel modicam laetitiam romae suꝑ ueniens repente quã grauissimꝰ
luctus oppresserit. Siquidem quinto lutatio catulio aulo manlio con¬
sulibus. diuersȩ ignium aquarumq clades. poene absumpsere urbem.
Ciberis insolitis auctus imbribus. & ultra opinianem uel duturnitate uel
magnitudine redundans. omnia romȩ aedificia in plano posita deiecit
Diuessae aequalitates locorũ. ad unam conuenere ꝑniciem: Qm̃ &quę
segnior redundatio tenuit. madefacta dissoluit. & quȩ cursus torren¬
tis inuenit. impulsa deiecit Aquarum grauissimam cladem. grauior

Expanded text:
exercituum, quantum numerum nauium contraxerit profligarit oppresexercituum, quantum numerum nauium contraxerit profligarit oppresserit? et tunc demum, si illa ad plenum perpensa uideantur, de praesentibus indiceturab Vrbe condita DVII repentina subuersio ipsius Romae praeuenit triumphum Romanorum; neque enim temere dixerim, quando non uel modicam laetitiam Romae superueniens repente quam grauissimus luctus oppresserit. siquidem Q. Lutatio Catulo A. Manlio consulibus diuersae ignium aquarumque clades paene absumpsere Vrbem. nam Tiberis insolitis auctus imbribus et ultra opinionem uel diuturnitate uel magnitudine redundans omnia Romae aedificia in plano posita deleuit. Diuersae qualitatee locorum ad unam conuenere perniciem, quoniam et, quae segnior redundatio tenuit, madefacta dissoluit et, quae carens torrentis inuenit, inpulsa deiecit. aquarum grauissimam cladem granior
Abbreviated transcription (Latin):
auertit. & dux fugȩ primus fuit. Aliquanta cum eo pars exercitus siu
africam petit. alii confugere lilibeum. Sexaginta & sex punicȩ naues
utatius deinde ad dercinam ouitatt̃ quam poeni tenebant uenit. ibiq.
duo milia carthagiuensium conserta pugna interfecit. Tunc carthaginenses
precipiti festͥaatione adlutatium consulem. ac deinde romam mittunt.
orant pacem. quã conditionibus ante prepositis ilico consequuntur. Condi¬
tiones autẽ erant. ut sicilia sardiniaq decederent. proqua impensis bellicis
puri argenti .iiI. milia talentorũ euboicorum equis pensibus ꝑ annos .xx.
penderunt. Huius pacis conditio habita est post annũ tertiũ & iugesimũ.
ex quo bellum punicum primum fuerat inchoatum. Quis rogo duarum
ciuitatum unum bellũ per annos tres & .xx. gestum fando explic&.
Quot reges cartaginensium. quot consules romanorũ. quot agmina

Expanded text:
auertit et dux fugae primus fuit. aliquanta cum eo pars exercitus sui auertit et dux fugae primus fuit. aliquanta cum eo pars exercitus sui Africam petiit, alii confugere Lilybaeum; sexaginta et tres Punicae naues sunt. Lntatias deinde ad Erycinam ciuitatem, quam Poeni tenebant, uenit ibique duo milia Carthaginiensium. conserta pugna interfecit. Tunc Carthaginienses praecipiti festinatione ad Lutatium consulem ac deinde Romam mittunt: orant pacem, quam condicionibus ante propositis ilico consequuntur. condiciones autem erant, ut Sicilia Sardiniaque decederent proque inpensis bellicis \'puri argenti tria milia talentum Euboicorum aequis pensionibus per annos uiginti penderent. huius pacis condicio habita est post annum tertium et uicensimum, ex quo bellum Punicum primum fuerat inchoatum. Quis, rogo, duarum ciuitatum unum bellum per annos tres et uiginti gestum fando explicet, quot reges Carthaginiensium, quot consules Romanorum, quot agmina
Abbreviated transcription (Latin):
cum classe. cxxͣ. nauium. ad drepani portũ contra hostem profectus. ubi
mox acceptus classe poenorũ superatus. & ipse quidem cum . xxx. nauib
lilibeum in castra confugit. Reliquae omnes hoc est .xc. aut captae aut
Cauis quoq iunius collega claudui. uniuersam classem naufragio amisit
Anno &iam sequenti. classis punica in italiam transit. eiusq. plurias
partes longe lateque uastauit
riterea lutãtius cum classe. xxx. nauium insiciliam transuectus. dum
apud drepanam ciuitatem pugnam inter primos siciliȩ transfixo fẽmore¬
nauibus magnisq copus. ad ficiliam duce hannone concurrunt Nec luta¬
tius segnior. immo consilia poenorũ mira celeritate pręuenit. Post¬
quam proxima sibi utrorumq classe. apud gades in sulas ꝑ totam nocten
inter textis propemodum anchoris constiterunt : Orta luce. prior luta
tius signum bello dedit. Crudescente pugna. uictus hannon nauem

Expanded text:
cum classe centum et viginti navium ad Drepani portum contra hostem profectus, ibique cum classe centum et viginti navium ad Drepani portum contra hostem profectus, ibique mox exceptus classe Poenorum, superatus est. Et ipse quidem cum triginta navibus Lilybaeum in castra confugit: reliquae omnes, hoc est nonaginta, aut captae, aut a referuntur. Caius quoque Junius, collega Claudii, universam classem naufragio amisit: Anno etiam consequenti, classis Punica in Italiam transiit, ejusque plurimas partes longe lateque vastavit. Interea Lutatius cum classe trecentarum navium in Siciliam transvectus, dum apud Drepanum civitatem pugnam inter primores cienavibus magnisque copiis ad Siciliam, duce Hannone, concurrunt. Nec tamen Lutatius segnior, imo consilia Poenorum, mira celeritate praevenit. Postquam proximae sibi utrorumque classes apud Aegades insulas, per totam noctem interjectis propemodum anchoris, constius signum bello dedit. crudescente pugna uictus Hanno nauem
Abbreviated transcription (Latin):
cum metello consule apud panormum pugnã conseruit. Sed metellus uim
nam beluarũ timens. prius eas magno usus consilio. uel infugam
in mortem egit: & sic facile quam ius magnam uim hostium supe¬
ra Nuit. Uigint᷑i milia carthaginensium. in eo proelio caesa sunt
fugit. atq absens apoenis. captus dampnatus est:. Post hȩc fessi tot malis
rem attisilium regulum ante ducem romanum. quem iam per quinq. annos
Quem non impetrata pace ab italia reuersum. resectis palpebris ingratum
in machina iugilando necauerunt. Alter deinde atilius regulus & mansili¬
us ulsco ambobis consules. cum classe ducentarũ nauium & quattuor legio¬
nibus lilibeum profecti. Quod oppidũ in promunctorio situm pomani obsi¬
dere conati. suꝑ ueniente hannibale qui amilcaris filius fuit uicti maiore
exeroitus sui parte perdita. ipsi egre euaserunt. Posthos claudius consul

Expanded text:
cum Metello consule apud Panhormum pugnam conseruit. Sed Metellus vim cum Metello consule apud Panhormum pugnam conseruit. Sed Metellus vim magnam belluarum timens, prius eas, magno usus consilio, vel in fugam vel in mortem egit, et sic facile, quamvis magnam, vim hostium superavit. Viginti millia Carthaginensium in eo praelio caesa sunt.fugit, atque absens a Poenis capite damnatus est. Post haec fessi tot molis rem Attilium Regulum ante ducem Romanorum, quem jam per quinque annosquem, non impetrata pace, ab Italia reversum, resectis palpebris, illigatum in machina, vigilando necaverunt. Alter deinde Atilius Regulus, et Manlius Vulso ambo iterum consules, cum classe ducentarum navium et quatuor legionibus Lilybaeum profecti sunt: quod oppidum in promontorio situm, 242 Romani obsidere conati, superveniente Annibale, qui Amilcaris filius fuit, victi, majore exercitus sui parte perdita, ipsi aegre evaserunt. Post hos Claudius consul
Abbreviated transcription (Latin):
iac& depopulati sunt : Atq insuperiora congressi. captis euersisq ciuita¬
tibus plurimis. ingentem predam ad classem deduxerunt. Inde cum ad ita¬
liam redirent. circa palinuri promuntoriũ quã alucanis montibus ir
altum excurrit. in lisi scopulis. cl. naues pnerarias nobilemq praedam
crudeliter ad quisitam infeliciter perdiderunt. Uicit aliquando apud
romanos improbissimam cupiditatem. Enormitas miseriarũ. Nam patres
quibus iam nauticȩ rei perditae sũmitas ess&. decreuere ne amplius quam
lx. nauium classes ad subsidium haberetur italiae. Quod quidem decretũ
continuo ad acti indomita cupiditate ruperunt. Prȩterea cotta consul
insiciliam trans gressus. plurimis proelus ad uersum poenos & siculos terra
humatas strages reliquit. Iucio aelio metello gaio forio placido consulib.
hasdrubal nouus carthaginensium imperator. cum elefantis .o xxx. & equi

Expanded text:
iacet, depopulati sunt atque in superiora progressi captis euersisque ciuitaiacet, depopulati sunt atque in superiora progressi captis euersisque ciuitatibus plurimis ingentem praedam ad classem deuexerunt. inde cum ad Italiam redirent, circa Palinuri promuntorium, quod a Lucanis montibus in altum excurrit, inlisi scopulis centum quinquaginta naues onerarias nobilemque praedam crudeliter adquisitam infeliciter perdiderunt. uicit aliquando apud Romanos improbissimam cupiditatem enormitas miseriarum: nam patres, quibus iam nauticae rei pertaesum. esset, decrenere ne amplius quam sexaginta nauium classis ad subsidium haberetur Italiae; quod quidem decretum continuo adacti indomita cupiditate ruperunt. prin Siciliam transgressus, plurimis praeliis adversum Poenos et Siculos terra humatas strages reliquit. L. Caecilio Metello, C. Furio Pacilo consulibus, Asdrubal, novus Carthaginiensium imperator, cum elephantis centum trigint
Abbreviated transcription (Latin):
imperatores poenorũ. eo rursus cum magno exercitu conuenerunt. Proelioq
commisso. UIIII. milia perdiderunt. Sed ut apud romanos numquã diu¬
turna felicitas erat : & qualescumq suc cessus magnis continuo malorũ molib
obruebantur. cum ronana olassis ad italiam predis onusta remear&. infando
ab iectis oneribus liberatȩ sunt. Hamilcar dux poenorum cum exercitu iri
numȩdiam maurita niamq missus. post quã hostiliter cruenterq in uniuersos
egit. cur regulum suscepisse dicerentur mille argenti talentis & .xx.
milibus boum reliquos condempnauit: Principes autẽ omnium populorũ
patibula suffixit. Tertio anno sicut semꝑ indomitus furor cito periculorũ
obliustitur. seruilius coepio & sempronius blesus consules. clxx. nauibus
in affricam transgressi. uniuersam oram maritimam quae circa syrtes

Expanded text:
imperatores Poenorum eo rursus cum magno exercitu conuenerunt proelioque imperatores Poenorum eo rursus cum magno exercitu conuenerunt proelioque commisso nouem milia militum perdiderunt. sed — ut tunc apud Romanos numquam diuturna felicitas erat et qualescumque successus magnis continuo malorum molibus obruebantur — cum Romana classis ad Italiam praedis onusta remearet, infando abiectis oneribus liberatae sunt. Hamilcar dux Poenorum cum exercitu in Numidiam Mauretaniamque missus postquam hostiliter cruenteque in uniuersos egit, cur Regulum libenter suscepisse dicerentur, mille argenti talentis et uiginti milibus boum reliquos condemnauit; principes autem omnium populorum patibulo suffixit. Tertio anno — sicut semper indomitus furor cito periculorum obliuiscitur — Seruilius Caepio et Sempronius Blaesus consules ducentis sexaginta nauibus in Africam transgressi uniuersam oram maritimam, quae circa Syrtes
Abbreviated transcription (Latin):
milia romanorum. in illa congressione prostrata sunt. Regulus
dux nobilis cum quinquaginta uiris captus est. & incatenas coniectus.
decimo demum anno punicibelli nobilem triumphum carthaginensib prebuit.
antippus tam audacis facti conscius. rerum instabiliũ mutationem timens. ilic
ex africa mugrauit ingretiam.
GITUR emilius paulus fuluius nobilior consules. audita captiuitate reguli.
& clade exercitus romani. transire in africam cũ classe . ccc. nauium iussi.
clipeam petunt. Eo confestim carthaginenses cum pari classe uenerunt
nec deferri potuit nauale certamen. Centum & .iiii. naues carthaginen¬
sium demersȩ .xxx. cum pugnatoribus captae. Praeterea .xxx. & quinq
milia militum exipsis cęsa suntꝰ. Romanorũ enim nouem nauibus depressis.
sic periere milites. consules apud clipeam castra posuerunt. Duo hannones

Expanded text:
ia militum Romanorum in illa tunc congressione prostrata sunt. Regulus ille ia militum Romanorum in illa tunc congressione prostrata sunt. Regulus ille dux nobilis cum quingentis uiris captus est et in catenas coniectus decimo demum anno Punici belli nobilem triumphum Carthaginiensibus praebuit. Xanthippus tam audacis facti conscius rerum instabilium mutationem timens ilico ex Africa migrauit in Graeciam. Igitur Aemilius Paulus et Fuluius Nobilior consules audita captiuitate Reguli et clade exercitus Romani transire in Africam cum classe trecentarum nauium iussi Clipeam petunt. eo confestim Carthaginienses cum pari classe uenerunt; nec differri potuit nauale certamen. centum et quattuor naues Carthaginiensium demersae, triginta cum pugnatoribus captae, praeterea triginta et quinque milia militum ex ipsis caesa sunt; Romanorum autem nouem nauibus depressis mille centum periere. milites. consules apud Clipeam castra posuerunt. duo Hannones
Abbreviated transcription (Latin):
debilis cessit. Ac mox circum uenta telis facile oppressa est. Corium
autẽ eius romam deductũ. quod fuisse. Cxx. pedum spatio ferunt. aliquan¬
diu cunctis miraculo fuit. Regulus aduersum. tres imperatores. hasdrubales
duos. & acitum ex sicilia hamilcarem atrocissimũ bellum gessit. Inquo cęsa
Carthaginenses fracti bellis & cladibus exinaniti. pacem aregulo poposcer̃
Sed cum iritolerabiles & duras conditiones pacis audissent. tutius rati
sẽse armatos mori quam miseros uiuere. pretio non solũ hispaniorũ uel gallorũ
auxilia quȩ iam dudũ plurima habebant. sed &iam grecorũ comparanda
duxerunt. Itaq xantippum lacedemoniorũ regem cum auxiluis acitum
ducem bello prȩferunt. Aantippus inspectis penorũ copus. atque iNi
campum deductis. longe in melius mutati. apparatus pugnam cũ romanis
conseruit. Ingens ibi romanorum uiriũ ruina fuit: Nam .xxx.

Expanded text:
debilis cessit ac mox circumuenta telis facile oppressa est. corium debilis cessit ac mox circumuenta telis facile oppressa est. corium aitem eiue Romam deuectum — quod fuisse centum uiginti pedum spatio ferunt — aliquamdiu cunctis miraculo fuit.\' Regulus aduersum tres imperatores, id est Hasdrnbales duos et accitum ex Sicilia Hamilcarem, atrocissimum bellum gessit, in quo caesa CarthSed cum intolerabiles, et duras pacis conditiones audissent, tutius rati sese armatos mori, quam miseros vivere, pretio non solum Hispanorum, vel Gallorum auxilia, quae jamdudum plurima habebant, sed etiam Graecorum comparanda duxerunt. Itaque Xantippum Lacedaemoniorum regem cum auxiliis accersitum, ducem bello praefecerunt. Xantippus, inspectis Poenorum copiis, atque in campum deductis, longe in melius mutato apparatu, pugnam cum Romanis conseruit. Ingens ibi Romanorum virorum multitudo fuit. Nam triginta