comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bierunt atuttiaut aui in iocũ
eorum cetur non ut succõ ad¬
ti. qͣre si ꝓrimior arpite dum¬
ntus c̾ quipost eum c̾ sucgedi
it tntele ad inistracõe¶Si
ꝑens filiumuł filam uel ne¬
potem uł nep tem urdeicep᷑
impuses quos in potate hãt
emancipet iucem smu tuto¬
s ⁊̃ hoscigi satisdare c̾tum c̃ in
s n ca cegirita p̾torem statu̾e de¬
be meiuis ẽ utrum & debat sat̾¬
dire patronus ub̃iq cius anno.
ut si ꝑsona honestasit remittat᷑
ei sitrscutio ⁊ maxime si sub̾a¬
ꝑsonauiugaris uł mimus hon¬
esta sit ibi dñdum ẽ satisdacõm
locum hr̃e ut aut moclus tute¬
ie aut ꝑsona aut c̃a atumictat
satisducõm. ¶Inłimis un hiis

Expanded text:
bierunt tutela, ut alii in locum eorum dentur, non ut successio adti: quare si proximior capite deminutus est, qui post eum est succedit in tutelae administratione.Si parens filium uel filiam uel nepotem uel neptem uel deinceps impuberes, quos in potestate habeat, emancipet, uicem legit cogi satisdare certum est, in cognita praetorem statuere debere melius est, utrum debeat satisdare patronus liberique eius an non, ut, si persona honesta sit, remittatur ei satisdatio et maxime, si substpersona uulgaris uel minus honesta sit, ibi dicendum est satisdationem locum habere: ut aut modus tutelae aut persona aut causa admittat satisdationem.I
Abbreviated transcription (Latin):
quc pp̃ca in loco uluis alium
admĩstracõi tuteie ñ suffici¬
ato decritum erit adumgi a
Hec a mrab ominquid bõꝵ
uendicacõne intestatorum
finoꝵ̃ repellitini si u̾o mari¬
tus ei fid̃i ꝯissum afilio
reniq̾rit cui mulier ñ reti¬
it tutorem ee. s si sñ liceris
decesrit uł sub hac condõne
si intestatus mortuus enit fi¬
dei ꝯmissi peticio que exalie¬
nõ iudõ descendit non ẽ pẽp¬
ta. ¶ Que a suspectum tuto¬
rem non fecit nec u̾bisnec sen

Expanded text:
opterea in loco illius alium administrationi tutelae sufficiato decretum erit ei adiunger ab omni quidem bonorum uindicatione intestatorum filiorum repellitur. si uero maritus ei fideicommissum a filio rel‹i›querit, cui mulier non petit tutorem, 'si sine liberis decesserit', uel sub hac ipsa condicione 'si intestatus mortuus erit', fideicommissi petitio, quae ex alieno iudicio descendit, non est perempta.Quae autem suspectum tutorem non fecit, nec uerbis nec sen
Abbreviated transcription (Latin):
ue manumittat omnestuto¬
res sint ¶ S isi mulier sit in¬
termanumissores dñdum
ẽ solos masculoͬs fore tutores¬
ptus int̾im soli compronitu¬
cores fiunt. ¶ Sumlnĩo ⁊ si
inẜuitutem redactus sit.aꝑ¬
aret cet̾os ẽẽ tutores. ¶ S ⁊ si
om̃s patromi decessunt tune tu¬
tela ad lib̾os eorum incipit
ꝑtin̾e. ¶ pinte si alter ex patio¬
nis filium alt̾ nepotem reliq̃¬
rit utrum ad soum filium
anu̾o ad nepotem tutela ꝑti¬
neat. qr inepos in familia pa¬
tris si ꝓrimies ẽ hex apparebit

Expanded text:
ue manumittant, omnes tutores sunt: sed si mulier sit inter manumissores, dicendum est solos masculos fore tutoresptus, interim soli compatroni tutores sunt. simili modo et si in seruitutem redactus sit, apparet ceteros esse tutores.Sed si omnes patroni decesserint, tunc tutela ad liberos eorum incipit pertinere.Proinde si alter ex patronis filium, alter nepotem reliquerit, utrum ad solum filium an uero et ad nepotem tutela pertineat, quia et nepos in familia patris sui proximus est? hoc apparebit
Abbreviated transcription (Latin):
sensum ñ ñt nantiũ mitt̾e ñ
posse. mꝰ a illa rpudiandut̃ ꝯ
sid̾andum ẽ. ⁊ si quid int̾uau¬
um fitror hãt uel ꝓpetuus quid̃
morb ẽ tñ ft̾nous ẽ hiis qui
circa eam sunt tunc nlło mõ¬

Expanded text:
ntium mittere non posse. an autem illa repudianda est, considerandum est. et si quidem interuallum furor habeat uel perpetuus quidem morbus est, tamen ferendus his qui circa eam sunt, tunc nullo mo
Abbreviated transcription (Latin):
liquo institutus mariti uisiu
uei adire uel repudiare d hr̃di¬
tarem s ne maritus aut facilere¬
pudiando nel tem̾e susapien¬
do magnitam suitd̃m dotis
indo uxori sue obligetũr consu¬

Expanded text:
aliquo institutus mariti iussu uel adire uel repudiare debet hereditatem. sed ne maritus aut facile repudiando uel temere suscipiendo incognitam successionem dotis iudicio uxori suae obligetur, consu
Abbreviated transcription (Latin):
ner actio compet̾t᷑ indetur. s
qm̃ius actio ei duectonon ape¬
tat ac si sibi aut ⁊̃ illidari anꝰ
scipulatus cr̃t. s ꝑmittend̃ ẽ
nepti ex hac unta comientõne

Expanded text:
lier, actio competere uidetur. sed quamuis actio ei directo non competat, ac si sibi aut illi dari auus stipulatus esset. sed permittendum est nepti ex hac auita conuentione
Abbreviated transcription (Latin):
in ad ꝑpctuam utilitatem a¬
gueiad caͣm q̃ non ad p̾sentis
ip̃ris ꝑtineat. in u̾o.id p̾sentis
mini fructum Simp̾sentis¬
antui ẽ fructi p̾ compensand̃¬
c̃. siu̾o non fuit ad p̃scis tp̃c ta¬
ul Et in totum id iudetur¬

Expanded text:
e, ad perpetuam utilitatem agri uel ad eam quae non ad praesentis temporis pertineat, an uero ad praesentis anni fructum: si in praesentis, cum fructibus hoc compensandum: si uero non fuit ad praesens taul
Abbreviated transcription (Latin):
rouountarus mipensis
mis pitant mulr pati mantum
couentem exactionem patitur.
ñ uult patid touentemsi nĩo
recipiant sepationem. crfum si
ñ recipiant irlinqͥnde sunt. Ita
n ꝑmittend̃ c̃ marito auferre or¬
natam ꝙ̃posint n fũturum euis
ẽ quoci aostunt.

Expanded text:
ro uoluptariis impensis, nisi parata sit mulier pati maritum tollentem, exactionem patitur. non uult, pati debet tollentem, si modo recipiant separationem: ceterum si non recipiant, relinquendae sunt: ita enim permittendum est marito auferre ornatum quem posuit, si futurum est eius quod abstulit.
Abbreviated transcription (Latin):
eris mde agente iur fac̾e gͣger
quiipe si moram ñ fetiss p̾ciu
finctuu muir h̃di suo reliꝗss
ꝙ si facultatem usust.uendendi
ꝓprietatis dominomusr non

Expanded text:
erede agente vir facere cogetur: quippe si moram non fecisset, pretium fructus mulier heredi suo reliquisset. quod si facultatem usus fructus vendendi proprietatis domino mulier non
Abbreviated transcription (Latin):
nioluntariis aristo scribit
nec si uoiuntate mutris st̃efunt ex¬
actioñt parere. ¶Conatione int̾
iur̃ iuxorem circa impensas cͦ
in bĩtam u̾e sabimis ait.¬

Expanded text:
oluptariis autem Aristo scribit nec si voluntate mulieris factae sunt, exactionem parere. Donationem inter virum et uxorem circa impensas quoque inhibitam vere Sabinus
Abbreviated transcription (Latin):
extimata corꝑa i cotemdata si¬
pensas nettͣas. hoc de huii im¬
remis dcmeͣ que in dotem ip̃a
facte suñt. cet̾um si extrinse¬
pensis nectͣiis mulier satii fec̾it.¬
utrum dos crescat. anuo: om̃is
ex integiouidi dotrm: e gou̾
pecunia c̾ nͣ dubuo cotem uĩ¬
di creuisse ¶ Sidos tota solura
sit. ñ habita rone impensar̾. uidẽ¬
dum ẽ anconliciposñt idꝙ. ꝓ¬
imptiis necc̃s compensari so

Expanded text:
a in dotem data sipensas necessarias. hoc de his inpensis dictum est, quae in dotem ipsam factae sint: ceterum si exstrinsepensis necutrum dos crescat an vero dicimus ex integro videri dotem? Et ego, ubi pecunia est, non dubito dotem videri crevisse. Si dos tota soluta sit non habita ratione inpensarum, videndum est, an condici possit id, impensis necessariis compensari sol
Abbreviated transcription (Latin):
uo ꝯuerit ne pet̾entur nec in¬
telligunt᷑ dotis eẽ quocl si mor¬
tuo pr̃e cum hrde eius maritꝰ
indotem ent. ¶ Si uouinta¬
te filic ꝓcurator.a pr̾edatus. litẽ
dedoteditus contestatus fiit.

Expanded text:
onuenit ne peterentur, nec intelleguntur dotis esse. quod si mortuo patre cum herede eius maritus in dote erit. Si uoluntate filiae procurator a patre datus litem de dote contestatus fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
diciam .ui. mensibꝰ sidis in
anno fructus capiantur ut
ẽ in iccis irngnis ⁊ in płious
amnus item dicipot ut in sil¬
ua cectũ ¶ Item fuccatio a¬
gri tans sit nt supannuã m̃ce¬

Expanded text:
in sex mensibus, si bis in anno fructus capientur, ut est in locis inriguis. Et in pluribus annis idem dici potest, ut in silua caedua. Item si locatio agri talis sit, ut super annuam merce
Abbreviated transcription (Latin):
instro maritus incħ exegit
nec potuit. qitum ẽ si dosama¬
rito petatur.incompeuendus
sit ⁊ illam sũmam que in inst¬
rum̃to ꝯtinetur refund̾e ixo po¬
iuisse quid̃ eumcui actones
mandate st̃ debitorem ⁊uẽi

Expanded text:
ia nec potuit: quaesitum est, si dos a marito petatur, an compellendus sit etiam illam summam, quae instrumento continetur, refundere? respondi potuisse quidem eum, cui actiones mandate sunt, debitorem conueni
Abbreviated transcription (Latin):
ec̃t fuuis f. uoluntate prĩs ux¬
accepit. inciua ticium repud
ianit᷑ postea pr̾ repudiati.ab¬
sente filio sponsalia cumead̾
noĩc fiuii suifecit. C antiua
dem̃ repudi um sponsalibrm

Expanded text:
lius familias, uoluntate patris uxaccepit: Maeuia Titio repudium misit: postea pater repudiati absente filio sponsalia cum ea de nomine filii sui fecit: Maeuia deinde repudium sponsalibus
Abbreviated transcription (Latin):
mancbit in quit labeo ꝑtus tu¬
us qr is ꝓ ꝑicło mancipiorum
erat labro putat gnͣca dos finss
tanta debi. sũ prudens muner plꝰ
eẽt stipulata sũ imprucens la¬
boms sin̾am ꝓto. ¶ Uxordior

Expanded text:
manebit, inquit Labeo, partus tuus, quia is pro periculo mancipiorum erat. Labeo putat, quanta dos fuisset, tantam deberi, siue prudens mulier plus esset stipulata siue imprudens: Labeonis s
Abbreviated transcription (Latin):
to imo ip̃i solu̾eturͣ postea m¬
antu suxori dotem soluit rec¬
tissime dicetur exactõnem int¬
Rominus ei qui decłit contiam¬
nimus c̃pore marito de dote

Expanded text:
onio ipsi solveretur, postea maritus uxori dotem solverit, rectissime dicetur exactionem nihilo minus ei qui dedit contram priore marito de dote
Abbreviated transcription (Latin):
ritus sit. ⁊ dos socero data sit
adũsus soc̾um agetur ¶ plã¬
ne si fiuo data sit. si quid̃ us¬
su soc̃i adiuc absolute sccer
tenebr̃. ¶ Ꝙ si filio datasit. ñ
iussu pris sab̾ ⁊ cassius rynde¬
runt inchominus cumpr̾e
ꝑuenisse dotem penesqͥm ẽ
pctunum. ¶ Sufficit x ad id
dampnand̃ qued ẽ in pecuili¬
o ucl si quid nrem prĩs u̾sũ¬

Expanded text:
ritus et dos socero data sit, aduersus socerum agetur. plane si filio data sit, si quidem iussu soceri, adhuc absolute socer tenebitur: quod si filio data sit non iussu patris, Sabinus et Cassius responderunt nihilo minus cum patre peruenisse dotem, penes quem est peculium: sufficit autem ad id damnandum quod est in peculio uel si quid in rem patris u
Abbreviated transcription (Latin):
Lid ꝙ muueri ex pecutio seruire¬
stitui dereb̃it ⁊d̾o dolum ⁊ cui¬
pam in eo pecuno uł acqiendo
ł ꝯscruandomantus pr̃are di¬
di. cet̾um si nullasit necc̃itas
auoiure hñtur ¶ in neccͣiis
impensis n sciendumẽ eas de¬
mũ impensas dotem minuc

Expanded text:
od mulieri ex peculio serui restitui debebit: et ideo et dolum et culpam in eo peculio uel adquirendo uel conseruando maritus praedi: ceterum si nulla fuit necessitas, alio iure habentur. In necessariis impensis hoc sciendum est eas demum inpensas
Abbreviated transcription (Latin):
tri actionẽ s ca cegnita. quid
n si suu u̾etunde prĩ ꝑ ab senti¬
amcoritradicat curnꝰ dicamꝰ
prĩnon cẽ dandam actionem
ꝙ si is prsit auomini mõ con¬
cura mariuz ñ mentem dñ¬

Expanded text:
tri actionem, sed causa cognita. quid enim, si filia uerecunde per absentiam patri contradicat? cur non dicamus patri non esse dandam actionem? quod si is pater sit, cui omnimodo concirca maritum non merentem, dic
Abbreviated transcription (Latin):
tur. curi n imꝓbus maritus
mores qͣuos ip̃e aut antecorni¬
ꝓit. aut postea ꝓpbauit accu
sat. si tͣn exmente legis sumit
quisut nec accusare possit qͥ ie¬
nocium uxori pouit. audiẽ¬

Expanded text:
tur: cur enim improbet maritus mores, quos ipse aut ante corrupit aut postea probauit? si tamen ex mente legis sumet quis, ut nec accusare possit, qui lenocinium uxori praebuerit, audie
Abbreviated transcription (Latin):
rextuneus ꝓ mut̾re in im̾
casum pepigit uelm dinor¬
cium uł in mortemͣ dicend̾
ẽ meum cãuminquem ñ
pepigit ẽẽ mulieri actionẽ
Si post solutum m̾m. fuiat᷑.¬

Expanded text:
extraneus pro muliere, in unum casum pepigit, uel in diuortium uel in mortem, dicendum est in eum casum, in quem non pepigit, esse mulieri actionem. Si post solutum mat
Abbreviated transcription (Latin):
tunc declucto ꝯ modo temporiᷤᷤ
sentatur. s sicum maritus
satisoare possit nouet insontꝰ
cum ⁊dempnand̾ melã ait.
ñ habita rone commodi tem¬
roris iudicis igitur officio ꝯ¬
uen it ut aut satisdatione int̾¬
poĩta absoluãt maritum.aut
m̃ta rõne ꝯpensacionis cum
⁊ dempnes quod quid̃ rodie
mag̃ usurpitur nec rͣferat᷑¬

Expanded text:
tunc deducto commodo temporis aes‹en›tatur: sed si, cum maritus satisdare posset, nollet, in solidum eum condemnandum Mela ait non habita ratione commodi temporis. iudicis igitur officio conuenit, ut aut satisdatione interposita absoluat maritum aut habita ratione compensationis eum condemnet, quod quidem hodie magis usurpatur: nec fer
Abbreviated transcription (Latin):
ddmouat quistipuia¬
nĩo sibi solui ca nlła dote da¬
tu obiciat eodem manto suo
pr̃de relicto isꝙ dampnosam
hr̃dicatem euis aditrat nichꝰ¬
ominus stipus onb teneor¬

Expanded text:
at, qui stipulanio sibi solui: ea nulla data dote obierat eodem marito suo herede relicto: is damnosam hereditatem eius adierat. nihilo minus stipulatoribus tene
Abbreviated transcription (Latin):
reneutiꝙ infruitũ hatebũ¬
tur ¶ Int̾clum marito de fr¬
uctibs amunere canetur ⁊
nch̾ retinet si fructibꝯstã¬
tibo fund̃ mulier recipiat in¬
t̾dum retinebit cm̃maritus
⁊ nich̾ restitu᷑et idem ẽ sinon
plus erit qmͣ ꝓporcõne cum
si plspapet qm cum retin̾e
soc̾o uł cum pr̃re ait̾ntiis de to¬
gro impensum ẽ ꝙ ꝙ intũte¬
lam eclificiorum egnim ue

Expanded text:
renae, utique in fructu habebuntur. Interdum marito de fructibus a muliere cauetur et nihil retinet, si fructibus stantibus fundum mulier recipiet: interdum retinebit tantum maritus et nihil restituet, id est si non plus erit, quam pro portione eum s percepit quam eum retinere socero uel cum herede alterutrius de dogro impensum est, quodque in tutelam aedificiorum aegrumue
Abbreviated transcription (Latin):
oruni itm commodauit ea¬
ꝙ pĩerit. uitendum ẽ. an ꝯpeͣ¬
sacõm s̾nomine pati põssit.
⁊ putosiquid ꝓhiut cammari¬
tus ꝯmodare. statim celuctõm
fi. siuero non ꝓhu̾it eum ꝯmo¬
dait. rontrioindicis modicu
dotis exactio plus puto ⁊ si post
litem ꝯt̾. puolicita sit ꝓ parte
dos sufficiet apournm iudi¬
cis ad ꝑtis ꝯtempnacom faci¬
endam ꝙ si tñt᷑ados puonca¬
ta sit expinibit iudicum
tur. s siuie pp̃impensas a fi
a fiuo uti amor̃s ad uxore
res pecunares rocip̃o quod ret¬

Expanded text:
ri rem commodauer‹it› eaque perierit, uidendum, an compensationem hoc nomine pati possit. et puto, si quidem prohibuit eam maritus commodare, statim deductionem fieri: si uero non prohibuit eam commodare, arbitrio iudicis modicum dotis exactio: plus puto: et si post litem contestatam publicata sit pro parte dos, sufficiet arbitrium iudicis ad partis condemnationem faciendam. quod si tota dos publicata sit, exspirabit iudictur: sed siue propter impensas a fila filio uel amotas ab uxore res peculiares hoc ipso, quod
Abbreviated transcription (Latin):
e fcõ diuorcio retiñe uirum ⁊
uindenne fructus ⁊ eiuis ãm
quo diuorcium sc̃m ẽ quat¬
tamꝰ prcm mceclis equiim eꝰ
ancquiñ sicoactis umdemi¬
is aifa die diuorcium inũtio¬
at fructus integros retineb
taco n infine mensis ianuaru

Expanded text:
inere uirum et uindemiae fructus et eius anni, quo diuortium factum est, quartam partem mercedis aequum est: alioquin si coactis uindemiis altera die diuortium intercedat, fructus integros retinebit. itaque si fine mensis Ianuarii
Abbreviated transcription (Latin):
d. Semai mora fcã si ẜiri
dotalem postea offente mari¬
to mułr accipe uoliuit ⁊ fiita
maritus uel hr̃s eius ne damp¬
num sencrat ꝙ ⁊ postta offe¬
rentẽ eo mułr. iccipenolu̾it

Expanded text:
. Semel mora facta si seruum dotalem postea offerente marito mulier accipere noluerit et ita maritus uel heres eius, ne damnum sentiat, quod postea offerente eo mulier accipere noluit
Abbreviated transcription (Latin):
uonalr qm ex uoluntate fi¬
ueͣ pet̾t dotem nec pse nec p al
ium ꝓcuratorem põt. Sic ergo
⁊ ꝓmititud̃ sabius ait. ei ergo
lie non erit a demptaqñtumq
sui uiris fuia fr̃a fu̾it. ¶Item.
si uoluntate solius filit ꝓmni¬
tatur remanebit dotis actiom
tegra prĩ. siutrum ut ⁊ agat so¬

Expanded text:
r quam ex uoluntate filiae petere dotem nec per se nec per procuratorem potest. sic ergo et promittendum Sabinus ait. ei ergo liae non erit adempta, quandoque sui iuris filia fuerit facta. item si uoluntate solius filiae promittatur, remanebit dotis actio integra patri: sed utrum ut et agat so
Abbreviated transcription (Latin):
ei intotem q. a pr̾e datur. uicro
Mcius cedit. si tm̃ abeocomet¬
uta sit qnͣtum eisdotis noĩe
filie satisdoti fi oportet ita tñ
ut emeat ratamrem pr̃em hĩ¬

Expanded text:
ei in dotem quod a patre datur lucroque eius cedit, si tantum ab eo consecuta sit, quantum ei dotis nomine filiae satis dotis fieri oportet, ita tamen, ut caueat ratam rem patrem hab
Abbreviated transcription (Latin):
q̃tenus maritus fac̾e põi ¶Hrdi
mariti l insolidum ⁊ dempnet᷑
riamͣ cãm respiciunt ꝓderunt ui
ob p̾minus sit obugatus uełti
obres tonatas ⁊ amotas ⁊mmpẽ¬
sasmorum uo cobcionem ño
nt ¶ Socero quor cum quonur̾
dedote agit idem tonoriẽturi
ut in io dampnet᷑ ꝙ fac̾e põt.¬

Expanded text:
i mariti, licet in solidum condemnetur, riam causam respiciunt, proderunt, ut hoc minus sit obligatus, ueluti ob res donatas et amotas et impensas: morum uero coercitionem non habet. Socero quoque, cum quo nurus de dote agit, idem honor habetur, ‹ut› in id damnetur quod facere pot
Abbreviated transcription (Latin):
exm̃cede que debep̃ porcõni
retincon ¶Item si messes e
one cumsꝑe fuĩt uindemieue¬
frnctus quos muli ꝓccͥpit anͣ¬
butionem uenire. ¶ Ob do¬
nãcõnes item obres amotas ex

Expanded text:
ex mercede quae debebitur portionem retinebit. Item si messes eionem cum spe futurae uindemiae uefructus, quos mulier percepit antbutionem uenire. Ob donationes, item ob res amotas ex
Abbreviated transcription (Latin):
ħ sumt ꝙ eo auctore inquit qui
cutor ñ funt uerbiᷤ edãi multa de¬
sunt. quid enmi si fu̾ it tutoris
tñ fuit qui auctan accõmodãt
non pocint puta furiosusuł ad a¬
liam regionem datusssi pomp̃.
nꝑ

Expanded text:
uod eo auctore" inquit "qui tutor non fuerit". verbis edicti multa desunt: quid enim si fuit tutor, is tamen fuit qui auctoritatem accommodare non potuit? puta furiosus vel ad aliam regionem datus. Sed Pomponc
Abbreviated transcription (Latin):
ter introductum ẽ ad¬
u̾sus ea que uxorfr̃t. qr ñ plac¬
uit cumea furti ag̾e posse.quib¬
tum extimantib.nec qui d̾ furtu
eum face sicuti nerua cassioqr so¬
cictas uitt quodammo dnam cã¬
sacetaliisut sab̃mo ⁊ pculo furt
quid̃ eam fac̾e. sicuti finia pr̃i fa¬
ciat. s furtinon eẽ actione ꝯsti

Expanded text:
e introductum est aduersus eam quae uxor fuit, quia non placuit cum ea furti agere posse: quibusdam existimantibus ne quidem furtum eam facere, ut Nerua Cassio, quia societas uitae quodammodo domfaceret: aliis, ut Sabino et Proculo, furto quidem eam facere, sicuti filia patri faciat, sed furti non esse actionem consti
Abbreviated transcription (Latin):
ritris auicim ab imtiostipul¬
noctat. Namsi incommoclũ
inꝙ maritus suspectum nt̃ ñ
delc eum tegi alii qmͣ uxori
ieꝓmitt̾e dicendum ẽ hoc si
su mr̃is mułr qquod si in prĩs¬

Expanded text:
ritus alii eam ab initio stipulnocet: nam si incommodum aliquod maritus suspectum habet, non debere eum cogi alii quam uxori promittere dicendum est. haec si sui iuris mulier est. Quod si in p
Abbreviated transcription (Latin):
cui controu̾sia fiet
in inter lib̾os sĩt et
impures sit cã cigm̃ta ꝑin̾
posso daturac si milla de ea
tp̃c pub̾tatis cã tignita diff̃¬
tur. ¶ Eumqui controu̾si¬

Expanded text:
cui controuersia fiet, an inter liberos sit, et impubes sit, causa cognita perinde possessio datur ac si nulla de ea tempus pubertatis causa cognita differtur. Eum qui controuersi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate filie iudĩ expiripa¬
trem si furiosam ficiam hãt. i
Dan ubi non põt ꝑtementia
contradre con sentirequiscai
m̃ito credetss si abseñs filia sit
oñdum erit non ex uoluntate
cius id fc̾m. cauenoumq intũ
rem̃ filiam nituram aprẽ. ubi
n sapit scre cam exigiimis ut

Expanded text:
uoluntate filiae uideri experiri patrem, si furiosam filiam habeat: nam ubi non potest per dementiam contradicere, consentire quis eam merito credet. sed si absens filia sit, dicendum erit non ex uoluntate eius id factum cauendumque ratam rem filiam habituram a patre: ubi enim sapit, scire eam exigimus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
exquiritur. nec alter alturs deti
a uiro exegiss ⁊ cauxem anii ui¬
ro ciusdem fiue nominc dediss
⁊ mortuo pr̃e fiua cum pͥore in¬
ro agrt dolmali excepcõne rep

Expanded text:
exquiritur nec alter alterius deta uiro exegisset et eandem alii uiro eius filiae nomine dedisset et mortuo patre filia cum priore uiro ageret, doli mali e
Abbreviated transcription (Latin):
ritus aui ea ab imtio stipul¬
anu promitrẽ nisi ħ ci nncħ
noccat. Nam si incomm odũ
debe cum cigi alii qm̃ uxori
reꝑmitt̾e dicendum ẽ hoc si
siuiuris muir ẽ quocdsi in pr̃is

Expanded text:
ritus alii eam ab initio stipulanti promittere, nisi hoc ei nihil nocet: nam si incommodum debere eum cogi alii quam uxori promittere dicendum est. haec si sui iuris m
Abbreviated transcription (Latin):
ium ꝓcuritorem põi. Sic ergo
cct̾um sip̃r uisscrit dotis actiofi¬
siuoluntate solius filit ꝓnͣnt¬
tatur iemanebit dotis actiom
tegni prĩ. s utrimut ⁊ agat so¬

Expanded text:
. ei ergo pater solus iussit, dotis actio fisi uoluntate solius filiae promittatur, remanebit dotis actio integra patri: sed utrum ut et agat so
Abbreviated transcription (Latin):
płmqr i contra fiscum ⁊ ꝯtra
rempu. admiiti deb̾ant qui¬
dnntputa uenͣt. iter furio¬
sus itemis qui captira tonoꝵ
possõm petit. ¶Ubicum̃q lex
uł senatus ⁊. uł constitutio ca¬
ꝑe rerectitatem pronitet ⁊ uol¬
norum possõ cessat.

Expanded text:
mque et contra fiscum et contra rem publicam admitti debeant quidam, ut puta uenter, item furiosus, item is qui captiui bonorum possessionem petit. Ubicumque lex uel senatus uel constitutio capere hereditatem prohibet, et bonorum possessio cessat.
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Ei incertus quis
sit.captunus. an a la¬
truncul obsessus. te
ꝙ se perrorem qui alatromibo ca¬
ptus ẽ seruum ẽe uelud hostium
uel relegatus qui nicħ se acapti

Expanded text:
. Si incertus quis sit, captiuus sit an a latrunculis obsessus, teser errorem, quia a latronibus captus est, seruum esse uelut hostium, uel le
Abbreviated transcription (Latin):
legata dici põt ⁊̃ aqͣ
legato in ẽt si m̃ca
regione fuint lega¬
ta ubi uenundari aqua solet.
rigati legatarii manumitt̾e
et̃ de

Expanded text:
legata, dici potest etiam aquam legato inesse, si in ea regione fuerint legata, ubi venumdari aqua solet. rogati legatarii manumittere, enta de
Abbreviated transcription (Latin):
post testamentum
nascatur uiuo pare
suo deinde exeo conci¬
deinde auõnascatur.
an non potuit ueres
institui quia paterip¬
suis non recteͣ institu¬
nime ẽ expauescend̃
hic emin suusheres
nascitur ipostmor¬
tcm nascitur. ergor
si pronepos admitti¬
tũr qui natus erit ex
nepote poster uno fiti¬
o acqͣ si exconatus es¬
set acoptatur. ¶In oĩ
filius drantaxat qui
est inpõtate exanqua
pte sictr̃s institu̾tꝰ
Ram frustra exrartaoĩ
post mortem suamq¬

Expanded text:
post testamentum nascatur uiuo patre suo, deinde ex eo concideinde auo nascatur, an non potuerit heres institui, quia pater ipsius non recte institunime est expauescendum: hic enim snascitur et post mortem nascitur. Ergo et si pronepos admittetur, qui natus erit ex nepote postea vivo filio, atque si ex eo natus esset, adoptatur. In omnibus filius dumtaxat, qui est in potestate, ex aliqua parte sit heres institutus: nam frustra exheredabitur post mortem suam
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ut tiusmo̾iutuitatẽ
p̃ẜtim post iegem uelle¬
iam qui ⁊ multoscasus
rumpendi abstułit int̾¬
Instituens ncpotemq
sioi postmortem suus
nascetur recte institu¬
osse uid̾atur qui brc̃q
casibus nepospost mor¬
tem natus suus heres
nmperet q preterit.¬
araͣr⁊ si geneniliter:
quicquid sibi ulrroꝵ
nicument post mor¬
tem aut qui cumq
natun fi̾nt sit institu¬
tũs si suus nascetu
Si eius qui fuuim hẽ¬
at et nepotem ex eo ĩ¬
stituat mirus pregi¬
ans ab hostibus cap¬
ea sitibiq eo uinõ pa¬
rut. mox illepost mor¬
temprĩs atq aiĩ rede¬
at utrum bic casusad
legem urelci an respi¬
ciat. an adiusantiqu¬
um. iptandussit. pos¬
sit q uelexiurean ti¬
quõ uel ex uelitia
institutus no rum¬
nrdem ꝓnepotem in¬
stituat redeatq mort¬
stibus. sed cum testa¬
trum exuntantiq
uo ex iege uenena ex¬
cludat᷑m forsitm ad

Expanded text:
 in eiusmodi utilitate praesertim post legem Uelleam, quae et multos casus rumpendi abstulit, inteinstituens nepotem, qui sibi post mortem suus nasceretur, recte instituisse uideatur, quibuscumque casibus nepos post mortem natus suus esset rumperetque praeteritam si generaliter, 'quidquid sibi liberorum natum erit post mortem' aut 'quicumque natus fuerit' sit institutus, si suus nasceretur. Si eius, qui filium habeat et nepotem ex eo instituat, nurus praegnas ab hostibus capta sit ibique uiuo pariat, mox ille post mortem patris atque aui redeat, utrum hic casus ad legem Uelleam respiciat an ad ius antiquum aptandus sit, possitque uel ex iure antiquo uel ex Uellea institutus non rumpronepotem instituat redeatque mortuo. sed cum testautrum ex iure antiquo an ex lege Uellea excludatur. Forsitan ad
Abbreviated transcription (Latin):
uut ticium.mut duxit uxorem
ꝰmortem pr̃is. ⁊ nascitur ei fuiꝰ
solet int̾p̾tarisũm uoluntaten
incipisinspicientio põt dicica¬
enus id eum tribu̾e uoluisseqͥ¬
denus filnsem sin cadem uali¬

Expanded text:
uit Titium: mutus duxit uxorem post mortem patris et nascitur ei filius: solent interpretari: uerum uoluntatem principis inspicientibus potest dici eatenus id eum tribuere uoluisse, quatenus filius eius in eadem uale
Abbreviated transcription (Latin):
palem ꝓfrctus nec rei sue ꝓni¬
d̾e. nec consułc pupillo potu̾it
⁊ sꝑatur reclire ⁊ydoneus sit tu¬
S tor nec expecliat auum tutorem
adumgi⁊pupillus alm̾itꝗ dere
sua postulet recte ꝯsticuetur ad
poc soumiut ex ie pupissĩ. alimta

Expanded text:
palem profectus nec rei suae providere nec consulere pupillo potuerit et speratur redire et idoneus sit tutor nec expediat alium adiungi et pupillus alimenta de re sua postulet: recte constituetur ad hoc solum, ut ex re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ actum ẽ uelutiꝰ cum sticũ
stipuer. ⁊ sunt ples stichĩ ur
nomines us cartagim ẽ sint du
centagnĩes sp̃ indubiis id a¬
gendum ẽ ut qmͣ tutissim̃o lo¬
co ressit bona fi ec ccͣta insitu¬

Expanded text:
 veluti cum Stichum stipuler et sint plures Stichi, vel hominem, vel Carthagini, cum sint duae Carthagines. Semper in dubiis id agendum est, ut quam tutissimo loco res sit bona fide cont
Abbreviated transcription (Latin):
quib bo pos.detulit ⁊dare incer
eos succõmͣ ut matͣuis possint
c̃clicores scire utr̃ nãnt c̾ quo in¬
grediant᷑. anu̾otona uacancia fi¬
sco sint ceiata an pocuis ao bo pos.¬

Expanded text:
ionem detulit, et dare inter eos successionem, ut maturius possint creditores scire, utrum habeant, cum quo congrediantur, an uero bona uacantia fisco sint delata, an potius ad pos
Abbreviated transcription (Latin):
derunt. qĩtum ẽutrum ade¬
am cui ornam̃ta umu̾sa reli¬
q̃rat ꝑtineantan ad ryrdem
rndi ñ ad hrdem s ad legata¬
riam ꝑtme᷑ . de lib̾atione legata
bo cci q̃ debent recte le¬
gantur. lz dñi corum
smt̃. Iux. scripsit sirespigno¬
ni data legetur debitori a cre¬
ditore.uaiere legatum pr̃eꝙ
eum actionem utpigmsre
Gili ⁊ testancisuouitasfu¬

Expanded text:
derunt: quaesitum est, utrum ad eam, cui ornamenta universa reliquerat, pertineant an ad heredes. respondit non ad heredes, sed ad legatariam pertinere. III DE LIBERATIONE LEGATAea quae debent recte legantur, licet domini eorum sint. Iulianus scripsit, si res pignori data legetur debitori a creditore, ualere legatum habereque eum acsi alia testantis voluntas fu
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃e xis de sobͥno sobͥna uenatꝰ pati
abncpos neptis. auuncłi. ab nepos
abneptis. amitrabnepos. abnep¬
tis. mr̃t̾e abnepos. abneptis ꝑsin¬
gulauccabla senas denas ꝯtment ꝑ
enĩbr̃ utibifariam pruo accepto
q̃ter ꝓnepos tociens ꝓneptis guca¬
t̃ ⁊isic adcorum filios ueniat᷑ sexde¬
cies ⁊putatos. Ed rõne ad fiuam
it incetͥos. ⁊ phoc exomiim efficietur

Expanded text:
 isdem sobrino sobrinaue natus. patrui abnepos abneptis. auunculi abnepos abneptis. amitae abnepos abneptis. materterae abnepos abneptis. haec singula uocabula senas denas contine‹nenumerabitur, ut bifariam patruo accepto quater pronepos, totiens proneptis ducatur et sic ad eorum filios ueniatur sedecies computatos: eadem ratione ad filiam: item in ceteros: et per hoc ex omnibus efficietur
Abbreviated transcription (Latin):
dis quocan hrdes fructus ren
ebere. in iegatarii uclutisi in
empus pubtatis ei qui imp¬
uiis meis hoc tutores do rensu
feminino uccabulo ⁊ mascłe¬

Expanded text:
heredis, quo casu heredem fructum retinere debere, an legatarii, ueluti si in tempus pubertatis ei qui impiis meis hosce tutores do', respfeminino uocabulo e
Abbreviated transcription (Latin):
stituat miruspregn¬
ans ab hostibus cap¬
ta sitibiq eo uinõ pa¬
riat.mox illepostmor¬
tem pris atq auĩ rede¬
at utrumpic casus ad
legemuelciam respi¬
ciat. an adiusantiqu

Expanded text:
stituat, nurus praegnas ab hostibus capta sit ibique uiuo pariat, mox ille posttem patris atque aui redeat, utrum hic casus ad legem Uelleam respiciat an ad ius antiqu
Abbreviated transcription (Latin):
agit ce dote utrum sicaccipimꝰ
ut consentiat. an u̾o neccontra
noluntate filic indĩ expiri pa¬
trem si furiosam filiam hãt.i
Iamubi non põt ꝑdementia
contradre̾ con sentirequis cami
m̃ito ardeis s si abseñs fiua sit
dñdum erit non ex uoluntate
enis id tc̃m. cauendumq ratã
rem̃ filiam n̾ituram apr̃e. ubi
n sapit scre cam txigumis ut
udatur non contradre.¬

Expanded text:
agit, de dote, utrum si‹c› accipimus, ut consentiat an uero ne contraduoluntate filiae uideri experiri patrem, si furiosam filiam habeat: nam ubi non potest per dementiam contradicere, consentire quis eam merito credet. sed si absens filia sit, dicendum erit non ex uoluntate eius id factum cauendumque ratam rem filiam habituram a patre: ubi enim sapit, scire eam exigimus, ut uideatur non contradic
Abbreviated transcription (Latin):
I. m mpcas simdus trabi¬
tus e̾ ex dic nupͣaar̾ ad cund̾ diẽ
seq̾ntis anm ⁊pucandus c̃ an
donec diuorcium fiat. Namsiã¬
te nupcias triditus sit ⁊ fructꝰ
m̃ pcepti hu restituendi funt.
qñ ꝙ diuortio fcõ qua si dotis
ficti᷑¬

Expanded text:
dus traditus est, ex die nuptiarum ad eundem diem sequentis anni computandus annus donec diuortium fiat. nam si ante nuptias traditus sit et fructus inde percepti, hi restituendi sunt quandoque diuortio facto quasi dotis facti
Abbreviated transcription (Latin):
derunt. qĩtum ẽutrum ade¬
am cui ornam̃ta umu̾sa reli¬
q̃rat ꝑtineantan ad ryrdem
rndi ñ ad hrdem s ad legata¬
riam ꝑtme᷑ . de lib̾atione legata
bo cci q̃ debent recte le¬
gantur. lz dñi corum
smt̃. Iux. scripsit sirespigno¬
ni data legetur debitori a cre¬
ditore.uaiere legatum pr̃eꝙ
eum actionem utpigmsre¬
Gili ⁊ testancisuouitasfu¬

Expanded text:
derunt: quaesitum est, utrum ad eam, cui ornamenta uniuersa reliquerat, pertineant an ad heredes. respondit non ad heredes, sed ad legatariam pertinere. DE LIBERATIONE LEGATAea quae debent recte legantur, licet domini eorum sint.Iulianus scripsit, si res pignori data legetur debitori a creditore, ualere legatum habereque eum actionem, ut pignus resi alia testantis uoluntas fu
Abbreviated transcription (Latin):
ercilio ꝓcuio ixpsit eum
cu ẜuorum legata sit e¬
dãtir legararnis optaoit q uelit.
S ihomme gn̾anter legato ar¬
bitriumengendiꝙ̃ acciꝑet ad

Expanded text:
ecilio Proculo rescripsit eum, cui seruorum legata sit edatur, legatarius optabit quem uelit: Sed et homine generaliter legato arbitrium eligendi quem acciperet ad
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ nec acta adolescens apr̃istois
agendo tutorem suum librtus
c̃. id ip̾o tutore actore agnicte
non pot. qnͣ ex scõ tutoris uł cura

Expanded text:
ec acta adulescens a bonis patris agendo tutorem suum liberaturus est, id ipso tutore auctore agi recte non potest. QUANDO EX FACTO TUTORIS UEL CURA
Abbreviated transcription (Latin):
accus asticipr̃ ruus maumisit
adet si quem suũ accusai̾us demͣ¬
ispr̃ispatris cui fu̾it fac̾tus⁊ is
postea cum manum sit deuuer¬

Expanded text:
accusasti et pater tuus manumisit, tra accidet, si quem seruum accusaueris, deinde is patris tui fuerit factus et is postea eum manumisit. DE LIBER
Abbreviated transcription (Latin):
adoptauit ꝑs quarta ad tum ꝑ¬
tinet qui adoptatus s ⁊ bona e¬
uis que acquisunt prĩ restitui
nissit. si u̾o causa cognita em̃a¬
cipatus fiit quartam ꝑdĩt. Si
qui ditaq in fraudem eius an¬

Expanded text:
quarta ad eum pertineat qui adoptatus est: sed et bona ei, quae adquisiit patri, restitui iussit: si causa cognita emancipatus fuerit, quartam perdit. si quid itaque in fraudem eius al
Abbreviated transcription (Latin):
amap̾ hostes ẽ subi de¬
cedat un nepoͣre certe ⁊¬
pronepote auorum si
uoireredes in stituan¬
tur institutionem nũ¬
qm̃ erigimusqruia pos¬
sunt pret̾m ¶Nunc
uis nobis natos silit
non numpe testamen

Expanded text:
hostes est, si ibi decedat et in nepote certe pronepote, quorum si liberi heredes instituantur, institutionem numquam exigemus, quia possunt praeteriri. Nunc vis nobis natos similiter non rumpere testamen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ut tiusmo̾iutuitatẽ
p̃ẜtim post iegem uelle¬
iam qui ⁊ multoscasus
rumpendi abstułit int̾¬
Instituens ncpotemq
sioi postmortem suus
nascetur recte institu¬
osse uid̾atur qui brc̃q
casibus nepospost mor¬
tem natus suus heres
nmperet q preterit.¬
araͣr⁊ si geneniliter:
quicquid sibi ulrroꝵ
nicument post mor¬
tem aut qui cumq
natun fi̾nt sit institu¬
tũs si suus nascetu¬
Si eius qui fuuim hẽ¬
at et nepotem ex eo ĩ¬
stituat mirus pregi¬
ans ab hostibus cap¬
ea sitibiq eo uinõ pa¬
rut. mox illepost mor¬
temprĩs atq aiĩ rede¬
at utrum bic casusad
legem urelci an respi¬
ciat. an adiusantiqu¬
um. iptandussit. pos¬
sit q uelexiurean ti¬
quõ uel ex uelitia
institutus no rum¬
nrdem ꝓnepotem in¬
stituat redeatq mort¬
stibus. sed cum testa¬
trum exuntantiq
uo ex iege uenena ex¬
cludat᷑m forsitm ad

Expanded text:
 in eiusmodi utilitate praesertim post legem Uelleam, quae et multos casus rumpendi abstulit, inteinstituens nepotem, qui sibi post mortem suus nasceretur, recte instituisse uideatur, quibuscumque casibus nepos post mortem natus suus esset rumperetque praeteritam si generaliter, 'quidquid sibi liberorum natum erit post mortem' aut 'quicumque natus fuerit' sit institutus, si suus nasceretur.Si eius, qui filium habeat et nepotem ex eo instituat, nurus praegnas ab hostibus capta sit ibique uiuo pariat, mox ille post mortem patris atque aui redeat, utrum hic casus ad legem Uelleam respiciat an ad ius antiquum aptandus sit, possitque uel ex iure antiquo uel ex Uellea institutus non rumpronepotem instituat redeatque mortuo. sed cum testautrum ex iure antiquo an ex lege Uellea excludatur.Forsitan ad
Abbreviated transcription (Latin):
posso ad alt̾o postiuata c̃. fur̾e
cepit. magis ꝓbatur ratum e¬
um ind̾i te habuisse. ratin
habitio adconfirmacõm pri¬
oris postulacõis ꝑtinret. si tabu¬

Expanded text:
sio ab altero postulata est, furere coeperit, magis probatum ratum eum uideri habuisse: rati enim habitio ad confirmationem prioris postulati pertinet. SI TAB
Abbreviated transcription (Latin):
nepote in familia aui duo
unam qrtam habituri erãt
pr̃e eorum accipiente cont̾
põtate. an ergonunc in sex¬
cuntiam tuendus sit quiñ
infamilia retentus ẽ ⁊ cui ab¬
scedat ꝑs quehuccessum ẽ
pr̃i eius tm ancipatruo et

Expanded text:
nepotem in familia aui: duo unam quartam habituri erant patre eorum accipiente contrapotestate: an ergo nunc in sescunciam tuendus sit, qui non in familia retentus est? et cui abscedet pars, quae huic cessura est, patri eius t
Abbreviated transcription (Latin):
tutclam ex ordinemb
tutor crgisolet. ex quo scit setu¬
torem datum.si cess tutor su
oꝑiculo cessat id enim a diuo
marco constitutum c̃. ut qui scit
se tucorem datum nec excusacõ
tuta suo ꝑiciuo cess ¶ Sufficit
tutorib ad plenam descnsionẽ¬

Expanded text:
tutelam extra ordinem tutor cogi solet. Ex quo scit se tutorem datum si cesset tutor, suo periculo cessat: id enim a diuo Marco constitutum est, ut, qui scit se tutorem datum nec excusationetuta, suo periculo cesset. Sufficit tutoribus ad plenam defensione
Abbreviated transcription (Latin):
tasi octurrit. qui omissa cã testĩ di
ao intestatoprditatẽ ꝑtem ne eiꝰ ti
possid̾et. ad hoc ut eõs circ̾uem¬
at quim quid exuido defucti

Expanded text:
tati occurrit, qui omissa causa testamenti ab intestato hereditatem partemue eius possident ad hoc, ut eos circumueniant, quibus quid ex iudicio defuncti
Abbreviated transcription (Latin):
res institutus prditatem adie¬
nt fisco iocutus ẽ. nam qĩ m
digno ei aufertur pr̾ditas p
ccrium añt ductatamabeo
qui offm̾ in ꝓuiciagerebat ꝙͣ
a tutore illcite mag̾ est ut dica
it nm qͣrmdigno austretur.

Expanded text:
res institutus adierit hereditatem, fisco locus fit: nam quasi indigno ei aufertur hereditas.Per contrarium autem ducta tam ab eo, qui officium in pro uincia gerebat, quam a tutore illicite magis est, ut dicaterit: nam quasi indigno aufertur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥa parte possõm atocpissi necad
rem ꝑtinit ꝙ abstinendi facł¬
tatem obauxilum pietatis pͥor
cognatus accepãt idcirdo fiscoua¬
cantia bonairtte de ferripiacuit.

Expanded text:
propria parte possessionem accepisset: nec ad rem pertinuit, quod abstinendi facultatem ob auxilium aetatis prior cognatus acc‹e›perat. igitur fisco uacantia bona recte deferr‹i› placuit.
Abbreviated transcription (Latin):
hec aũt ꝯformitas habet tm̃ unũ
modũ in affinatiuis. ⁊ unũ modũ ĩ
nixtha ͭ ͤ ꝙ u̾m est dicere esse qd̾ est
uel non esse qd non est. Ab hac aut̃¬
ꝯformitate deuiat difformitas fal¬
plus affiriando de re ꝙͣ sit de re.
puta dicende esse qd non est. Ab hac¬

Expanded text:
unum modum in affirmativis et tantum unum in ia verum est dicere esse, quod est, vel non esse, quod non est. Et ab hac conformitate deviat deformitas falplus affirmando de re quam sit in ea, puta dicendo esse quod non est.
Abbreviated transcription (Latin):
tul. sine cuiꝰ amore ul fauore ul
honore ns habet̾ libertas Reqͥriti
ex p̃sũptõe de p̾terito et sic reqͥrit᷑¬
e m̃o ex spe de futuro. cũ eũ quili¬
bet sit mortalis ꝯfidentiꝰ diligit᷑
ille. siuꝰ successor eiusdẽ affrõnis
reqͥrit᷑ proles ded quiainter ami¬
cos requirit bñficentia ꝑ ꝯseq̃ns
etiã requirũtur diuine uñ bñfim

Expanded text:
 sine cuius amore, favore vel honore non habetur libertas. Requiritur ex presumpcione de preterito, et sic requirito ex spe de futuro, quia cum quilibet sit mortalis, confidencius diligitur ille, cuius successor eiusdem affectionis requiritur proles. Quia vero inter amicos requiritur beneficiencia, per consequens ecia
Abbreviated transcription (Latin):
illud. qd equałr distat ab utroq ex¬
trenor. et istud unũ et idem ẽ apud
om̃es. Mediũ aũt quo ad nos est
illud quod non suꝑhabũdat nͨ deficit
non ꝓpter eque discaitiã ab extͣmis
s ꝑ resecatẽem extremorũ. et istud¬

Expanded text:
illud, quod equaliter distat ab utroque extremorum, et illud unum et idem est apud omnes. Medium autem quo ad nos est illud, quod non superhabundat nec deficit nec per equidistanciam ab extremis, sed per resecacionem extremorum s
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bi gr̃a. Cũ aliqͥs sytharizat audit¬
dissonantiã et ex ista auditõe ml¬
totiens sc̃a et in memoriã redacta
fit exꝑientia ꝑ qͣm ultimo gn̾atun
scientia et sic opatio cythariz andi
in tali exꝑimento non est insi obm.¬

Expanded text:
bi gracia: cum aliquis cytharizat, auditfacit, et ex ista audicione multotiens facta et in memoriam redacta fit experiencia, per quam ultimo generatur sciencia; sic autem operacio cytharizandi in tali experimento non est nisi ob
Abbreviated transcription (Latin):
dũ est ꝙ homo ciuilis scd̾m qͣtuor
amitabilia maxime iĩgit᷑ qͣtuor
maxime oblignt᷑ ꝑrntib bñficio.
maxime tũ est beniuolus filiis.
murie u̾o cõniuit uxori. maxĩe
cĩ est umiꝰ uolũtatis cũ distrittis
et ꝑfectis amicis. cũ omũbus aũt

Expanded text:
de homo civilis secundum quatuor amicabilia maxime iungitur quatuor maxime obligatur parentibus, beneficio maxime tamen est benevolus filiis, maxime vero convivit uxori, maxime autem est unius voluntatis cum discretis et perfectis amicis; cum omnibus autem
Abbreviated transcription (Latin):
cie ꝯcomitant᷑ dias rcĩtudines appe¬
titus uidelic rcĩtudiinẽ intentõnis
que est appetitus finis. et rãtudinẽ
elcionis que est appetitꝰ eorũ que
sũt ad finẽ qͣntũ ĩpossibile est estĩa¬

Expanded text:
cie concomitantur duas rectitudines appetitus, scilicet rectitudinem intencionis, que est appetitus finis, et rectitudinem electionis, que est appetitus eorum, que sunt ad finem, quoniam impossibile est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
fuga amor uel odiũ ¶Alui qut ẽ nl¬
turalis instintus ad ꝓseq̃ndũ uł fu¬
giendũ. et scdm istas duas ncc̃e est
sequi motũ ꝑsecutõis uel suge. libe¬
rũ aut uł dominltm̃ potest rẽsistere¬
sioni. et illi instinctu. et pocest oppo¬

Expanded text:
fuga, amor vel odium, et alia, que est naturalis instinctus ad prosequendum aut fugiendum, et istas duas necesse est sequi motum prosecucionis aut fuge. Liberum autem vel dominativum potest resistersioni et illi instinctui et eius oppo
Abbreviated transcription (Latin):
ta nita sic est amicicia media int̾
ex una ꝑte et discolia et litigiũ
penes redde Si penes expendere
hoc duplicit᷑. quia uł expense sunt
mediocres. uł sũt magne Si me¬
diocres sic est lib̾alitas media int̾¬

Expanded text:
do, sic est amicicia munda inter ex una parte et dyscolyam et litigium penes reddere. Si penes expendere, hoc est dupliciter, quia vel expense sunt mediocres vel sunt magne. Si mediocres sunt, est liberalitas. Si
Abbreviated transcription (Latin):
positõe media. Alio mõ ꝓ bonitute illi
dispositõi attributa. que quidem bomi¬
s extrema. et scdm ista duo. U̾tus
fundat duos modos oppositõis unũ
Ut dicit illam dispositõem. Aliũ ut¬
distat ab extremis dispositionibus

Expanded text:
one media, alio modo pro bonitate illi disposicioni attributa, que bonised extrema. Et secundum hec duo virtus fundat duos modos opposicionis, unum ut dicit illam disposicionem mediam, aldistat
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus annexa mag̃mmitati que
spem manẽ et spem brenem. Si
rõne uarietatis accidentiũ sic est
eqͣmimitas magnam̃tati annexa.
et inter leuem ãĩ mobilitatem et
u̾o rõne sublimitatis et ꝑnitatis

Expanded text:
irtus annexa magnanimitati, que spem inanem et brevem. Si racione varietatis accidencium, sic est equanimitas magnanimitati annexa et est media inter levem animi mobilitatem et est racione sublimitatis et pronit
Abbreviated transcription (Latin):
Posito aũt ꝙ oĩs calor actualis uł
potentialis ꝯtin̾e̾tur u̾tuaħ in solo
sole .tũc diceret᷑ ꝙ sol esset calidus
naturã specifituã caloris u̾tualit᷑ in
ficam claritat ¶ sibi formaliter uel

Expanded text:
posito, quod omnis calor actualis vel / potencialis contineretur virtualiter in solo sole, tunc sol esset calidus naturam specificam calorficam claritatis sibi formaliter aut
Abbreviated transcription (Latin):
i finis cuiuseũq forme ac̃ctals in¬
h̾rntis honũ suie sit actus siur hĩtꝰ
est ip̃e homo finis aũt hom̃is ẽ bo¬
ns homo. et finis hũane nite bona
ex naturali uita. et ex atc̃ntali boni¬
tate suꝑadditamẽta. est sũmũ bonũ
ista duo bonũ naturale et suꝑadditũ

Expanded text:
 finis cuiuscumque forme accidentalis inherentis homini, sive sit actus sive habitus, est ipse homo; finis autem hominis est bonus homo et finis humane vite bona ex naturali vita et accidentali bonitate superaddita est summum bonum ista duo, puta bonum naturale et superadditum
Abbreviated transcription (Latin):
tul. sine cuiꝰ amore ul fauore ul
honore ns habet̾ libertas Reqͥriti
ex p̃sũptõe de p̾terito et sic reqͥrit᷑¬
e m̃o ex spe de futuro. cũ eũ quili¬
bet sit mortalis ꝯfidentiꝰ diligit᷑
ille. siuꝰ successor eiusdẽ affrõnis
reqͥrit᷑ proles ded quiainter ami¬
cos requirit bñficentia ꝑ ꝯseq̃ns

Expanded text:
 sine cuius amore, favore vel honore non habetur libertas. Requiritur ex presumpcione de preterito, et sic requirito ex spe de futuro, quia cum quilibet sit mortalis, confidencius diligitur ille, cuius successor eiusdem affectionis requiritur proles. Quia vero inter amicos requiritur beneficiencia, per consequens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtempn̾e cupiũt mũdum et motũ
mentis. ad suꝑnl reuocare ꝑtrũ
sese colligant unde defluxerunt
et inde se subtrabant ubi dispersi
sũt iusti. qui reus honorib. quia hꝰ
uite blaudientis renũtiant ꝓnip
te ab om̃i t̾rena possessione se morti-¬
ficant ut deo uiuãt Ideoq seculi
huiꝰ blandicias calcant ut ualidio¬
res ad uitam illam de huiꝰ uite mor¬
cificatõe consurgant. Ex quib ap¬

Expanded text:
temnere cupiunt mundum, et motum mentis ad superna revocare, ut ibi se recolligant, unde defluxerint, et inde se subtrahant, ubi dispersi sunt. 6. Justi, qui rebus honoribusque, ac vitae blandimentis renuntiant, proinde se ab omni terrena possessione mortificant, ut Deo vivant; ideoque saeculi hujus blanditias calcant, ut validiores ad vitam illam de hujus vitae mortificatione consurgant. Cuncta quip
Abbreviated transcription (Latin):
iuicem est ronabłissime odio hẽtur
obolosta tica eo ꝙ ab ip̃o nũ misiate
fit aquisitio. et ño suꝑ quo quid̃ accqͥ¬
misma. Takos aut seip̾m facit ampli.
Uñ et nõm istud accepit. simłia eñ
pta gn̾antibus ip̃a sũt talos auł
fit numisma ex numismate. ¶Qre
quisitio est.

Expanded text:
invicem est, rationabiliter odio habentur obolostica, eo quod ab ipso numismate fit acquisitio, et non superest quod acquiest. 'Taches' autem se facit amplius, unde et nomen istud accepit: similia enim parta generantibus ipsa sunt; 'taches' autem fit numisma ex numismate, quarequisitio est.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte. Int̾empto eñi toto no erit pes n
manus nisi equiuoce. uł ut siquis
dicat lapid̾am. Cormptaeñi ent tał.
omĩa eñi op̾e diffinita sunt et u̾tute.
Quae no iam talia exntia no dice ḋ

Expanded text:
te. Interempto enim toto nec erit pes neque manus nisi equivoce, velut si quis dicat lapideam; corrupta enim erit talis. Omnia enim opere diffinita sunt et virtute; quare non iam talia existentia non dicendum
Abbreviated transcription (Latin):
&istentibus que ce ełctõnes et tribꝰ
que in fugis bono conferente delec¬
tabłi et tribus contrariis malo no¬
ciuo tusti. circaħ quid̃m omnuabo¬
nus directuuiꝰ est malus aũt peccãs
maxime autem cr dełctatõm. coĩs¬

Expanded text:
existentibus que in voluntatibus et tribus que in fugis, bono conferente delectabili, et tribus contrariis malo nocivo et tristi. Circa hec quidem omnia bonus directus est, malus autem peccans. Magis autem circa delectat
Abbreviated transcription (Latin):
enim turpes. nullus increpat. s eoᷤ
qui pp̃ d̾sidiam et negligentiam.
Simłt autem et cͣeͣ imibecillitate
et tarpitudinem et orbitatemulłs
enum utiq in propab cecona.ułee¬

Expanded text:
m turpes nullus increpat, sed eos qui propter desidiam et negligenciam. Similiter et circa imbecillitatem et turpitudinem et ebrietatem. Nullus enim utique improp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ est unum et id̾m omnibus. ¶Cd
ta.duo aũt pauca.ui. media accipi
et excedunt᷑. hoc aut̃ medium ẽ sccł
ansmeticam proportõm. ¶Qaut
fugit. Medium autem querit. et ħ¬
dsid̾at. medium autem ꝙ non rel.¬

Expanded text:
 est unum et idem omnibus. Ad nlta, duo autem pauca, sex media accipiuet exceduntur, hoc autem medium secundum arismetricam proportionem, etfugit. Medium autem querit et hoc vult. Medium autem non
Abbreviated transcription (Latin):
Sienum et idm est uni et ciuita¬
ti mauisq et ꝑfectius quod ciui¬
tatis uidetur. ⁊ suscipe et saluare.
amabile quidm enim et uni soli.
Melius uo et diuinius genti et

Expanded text:
Si enim est idem bonum uni et civitati, maiusque et perfectius quod civitatis videtur suscipere et salvare; amabile quidem enim et uni soli, melius vero et divinius genti et