comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in meo eos furore disꝑgo. Sedin ter hec¬
soller ter intuendũ est: qđ grauis ꝑfi¬
die error adnuttitur. si fortasse quis
aestim&̾ qđ nulla diuinitatis substantia
furor ⁊ tranqͥllitas uarietur. Creator
nãq omĩũ eosiñne inmortalis ẽ: quo
creaturȩ more mutabilis nonest. Hunc

Expanded text:
in meo eos furore disin meo eos furore dissolerter intuendum est quod gravis perfidiae error admittitur, si fortasse quis aestimet quod in illa divinitatis substantia furor et tranquillitas varietur. Creator namque omnium eo summe immortalis est, quo creaturae more mutabilis 1052 non est. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
ut ego. Ipse enũ sibi eircundat decorẽ:
dequo scriptũ est. Dñs regnauit. decorẽ
induit. Ipse apđ nos insub lime
erigitur: cũ nr̃is ñtibus innatura sua
eẽ. inpenetrabilis demonstratur. Ipse
uero głosus ẽ: qͥdũ se ipso ꝑfruitur. ac¬
cedentis laudis indigens non est. Ipse
spetiosis induitur uestibus. quia sc̃õꝵ
angłorũ choros quoscondidit. inusũ
sui decoris assũpsit. & uelut quandã
quia quos hic penitentiã confitentes
trans figurato inmonte dño. uestim̃ta
eiꝰ factast᷑ candida sic̃ nix. Inqua
trans figuratione quid aliud quã resur-¬
rectionis ultimȩ gła nuntiatur In
monte enĩ uestim̃ta eiuis sic̃ nix facta
st̃: quia insuꝑne claritatis culmine. scĩ
om̃s eiluce iusticiȩ fulgentes adherebt̃.
iustos sibi quomͦ adiungat insinuat:
iniustos etiã quomodo a se disungat
infurore tuo. Subaudis ut ego: qͥ eos¬
⁊ tranqͥllitatis tempore unitos contra
me tolero. & districtꝰ quandoq uenienᷤᷤ

Expanded text:
ut ego. Ipse enim sibi circumdat decorem, de quo scriptum est: Dominus regnavit, decorem induit . Ipse apud nos in sublime erigitur, cum nostris mentibus in natura sua esse impenetrabilis demonstratur. Ipse vero gloriosus est, qui dum seipso perfruitur, accedentis laudis indigens non est. Ipse speciosis induitur vestibus, quia sanctorum angelorum choros, quos condidit, in usum sui decoris assumpsit, et velut quamdam quia quos hic per poenitentiam confitentes transfigurato in monte Domino vestimenta ejus facta sunt candida sicut nix . In qua transfiguratione quid aliud quam resurrectionis ultimae gloria nuntiatur? In monte enim vestimenta ejus sicut nix facta sunt, quia in supernae claritatis culmine sancti omnes ei luce justitiae fulgentes adhaerebunttium nomine justos sibi quomodo adjungat insinuat, injustos etiam quomodo a se disjungat in furore tuo. - Subaudis ut ego, qui eos tranquillitatis tempore immites contra me tolero, et districtus quandoque veniens,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nesciuntur. non audaei sermone discui¬
enda st̃. s formidoloso silentio uene¬
randa: quia ⁊cũcausas rerũ conditor
inflagello non aperit. eo iustas indicat.
quose eas facere qͥsũme uistus est de¬
monstrat. Uir ergo sc̃s ⁊prius de locu¬
tione. ⁊ post desilentio rephensus: qͥd
desemaipso sentiat innotescat. Ait enĩ.¬

Expanded text:
cum nesciuntur, non audaci sermone discuticum nesciuntur, non audaci sermone discutienda sunt, sed formidoloso silentio veneranda, quia et cum causas rerum conditor in flagello non aperit, eo justas indicat, quo se eas facere qui summe justus est demonstrat. Vir ergo sanctus, et prius de locutione, et post de silentio reprehensus, quid de semetipso sentiat innotescat. Ait eni
Abbreviated transcription (Latin):
efficitur. inde sibim& in digna uide¬
atur.⁊ tuncꝰ rectitudine longe eẽ se
sentiat eũ appropinquat. Unde salo¬
mon ait. Cuncta tẽptaui insapientia.
Dixi. sapiens effitiar. u psa longe
recessit a me. Quesita enĩ sapientil
longe recedere dr̃ qui a appropin¬
quanti altior uidet᷑. Qui uero hane
nequaqũa quer̃.: tanto se ei ꝓpinqs
estimant. quanto & eiꝰ rectitudinis
regłam ignorant. Quia situ intene¬
bris mirari lucis claritatem nesau
sem aripiuis libent᷑ cotidie destimo s
fiunt. Namqͥs qͥs euis radiis tangitur:
quantii distat arecto. Unde beatus
iob humanũ genus uir tutibꝰ transiens.
amicos loquendo superauit: s loquente
deo silblimuis eruditus. sema&e ipsũ cog¬
noscendo reticuit. Iulos nãq iniuste lo¬
quentes subclidit. sed aduerba locntioniᷤ
intimȩ reũ se iuste cognonit. & qͥdẽ
cur filagellatꝰ sit nescit: sed tam̃ cur flagella
uenerat᷑ ñ sit. silendo redarguit. Diiuna eni uidicia

Expanded text:
efficitur, inde sibimet indigna videefficitur, inde sibimet indigna videatur, et tunc rectitudini se longe esse sentiat, cum appropinquat. Unde Salomon ait: Cuncta tentavi in sapientia, et dixi: Sapiens efficiar, et ipsa longius recessit a me . Quaesita enim sapientia longe recedere dicitur, quia appropinquanti altior videtur. Qui vero hanc nequaquam quaerunt, tanto se ei propinquos aestimant, quanto et ejus rectitudinis regulam ignorant, quia siti in tenebris mirari lucis claritatem nesciusemetipsis libenter quotidie deformiores fiunt. Nam quisquis ejus radiis tangitur, quantum distat a recto. Unde beatus Job humanum genus virtutibus transiens, amicos loquendo superavit; sed loquente Deo, sublimius eruditus, semetipsum cognoscendo reticuit. Illos namque injuste loquentes subdidit, sed ad verba locutionis intimae reum se juste cognovit. Et quidem cur flagellatus sit nescit, sed tamen cur flagella veneratus non sit, silendo redarguit. Divina enim judicia
Abbreviated transcription (Latin):
tionis eugil&̾: illa quȩ leuia pauli
ante credidit. mox ut grauia. ae muai¬
ra ꝑhorescit. Cinncta enĩ uł inimuini
noxia qͣs a trocissima refugit: qr u
delica& ꝑconceptionẽ sp̃ĩ grauida an¬
troire ad se iã mania nulla ꝑmitat
Exeo enĩ qđ intus conspicit: quist
horrenda hec quȩ exteruis ꝑstrepit
sentit. & quanto amplius sublenaa
ꝓfecerit. tanto magis refugit ii firmi
inquibus ꝓstrata deficit. Nichil
quippe eã nisi ^ qͥd interus iudent ps
atq eo grauius tolerat qͥcqͥd se ei ex¬
trinsecus ingerit: quo illud nonest qu
intrinsecꝰ uidit. S exhis interioribꝰ
quȩ raptim uidere potuit: ad exte¬
riora quȩ tolerat uidicandi regulã
sumit. Suꝑ se enĩ rapitur. dũ subli¬
mia cotẽplatur: & semaipsã iãliberius
excedendo conspitiens. quicqͥd ei exst¬
ipsa subse ipsa remana subtilius d¬
prehendit. Exquare miromͦ agit᷑
ut sic̃ suꝑius dictũ ẽ. unde dignior

Expanded text:
tionis, evigilet, illa quae levia paulo tionis, evigilet, illa quae levia paulo ante credidit mox ut gravia ac mortifera perhorrescit. Cuncta enim vel in minimis noxia, quasi atrocissima refugit, quia videlicet per conceptionem spiritus gravida, introire ad se jam inania nulla permittit. Ex eo enim quod intus conspicit, quam sint horrenda haec quae exterius perstrepunt sentit; et quanto amplius sublevata profecerit, tanto magis refugit infima, in quibus prostrata defecit. Nihil quippe eam nisi id quod interius viderat pascit; atque eo gravius tolerat quidquid se ei extrinsecus ingerit, quo illud non est quod intrinsecus vidit, sed ex his interioribus quae raptim videre potuit, ad exteriora quae tolerat judicandi regulam sumit. Super se enim rapitur dum sublimia contemplatur; et semetipsam jam liberius excedendo conspiciens, quidquid ei ex seipsa sub seipsa remanet, subtilius comprehendit. Ex qua re miro modo agitur, ut, sicut superius dictum est, unde dignior
Abbreviated transcription (Latin):
CĨ UIRI QUOUL
apud dm̃ al¬
tius uirtutũ
dignitate ꝓ¬
fitiunt: eo
subtilius in¬
dignos se eẽ.
deprehendt᷑:
quia dũ ꝓxi¬
mi lucis fuint.
quicqͥd eõs inse ipsis latebat uiueniunt.
&̾ tanto magis  nbi deformes apparent : qͣnto
nimis pulcrũ est qđ intꝰ uident. Unꝰ¬
quisq enĩ sibi dũ tactu ueri luminis
illustrat᷑ ostenditur: et unde agnoscit
quidẽ. iusticia: inde eruditur ut uide¬
at quid ÷ culpa. Hinc ÷ qđ sepe mens
nr̃a quã uis frigida in conuersationiᷤᷤ
humane actione torpescat. quã uis
in quibus dã delinquat ⁊nesciat.
quã uis peccata quȩdã qͣsi nulla ꝑ¬
pendat: cũ tant̃ad appetenda sub limia
orationis cõpiietione seerigit. ipso
suȩ ocło cõpunctionis excitata adcir¬
cũ inspiciendã se post fletũ uigilan¬
tior redit. Nãcũ neglectã cleserit.
mnoxio tepore torpescit: uelotiosa
uerba. uł inutibes cogitationes mi¬
si igne conpunctionis incalescens. ad
pore suo cacta subito afflatu contepsi¬

Expanded text:
i viri quo apud Deum altius virtutum dignitate proficiunt, eo subtilius indignos se esse deprehendunt, quia dum proximi luci fiunt, quidquid eos in seipsis latebat inveniunt; et tanto magis foris sibi deformes apparent, quanto nimis pulchrum est quod intus vident. Unusquisque enim sibi, dum tactu veri luminis illustratur, ostenditur; et unde agnoscit quid est justitia, inde eruditur, ut videat quid est culpa. Hinc est quod saepe mens nostra quamvis frigida in conversationis humanae actione torpescat, quamvis in quibusdam delinquat et nesciat, quamvis peccata quaedam quasi nulla perpendat; cum tamen ad appetenda sublimia orationis compunctione se erigit, ipso suae compunctionis oculo excitata ad circumspiciendam se post fletum vigilantior redit. Nam cum neglectam se deserit, et noxio tepore torpescit, vel otiosa verba, vel inutiles cogitationes misi, igne compunctionis incalescens, a tepore suo, tacta subito afflatu contempla
Abbreviated transcription (Latin):
gisse conspicimꝰ: quasi agnã degregilis
danus. S eũ offerentis uirtus adagl
caprãq non fufficit: in remedio peni¬
tentis ad iungitur. ut duo colũbarũ pilli
ui tur tures offerantur. Scimꝰ qua
colũbarũ pulli uł turtures. ꝓcantus
mitis habent. Quidgͦ ꝑ duos coliboꝰ
pullos. uł duos turtures. nisi dupla
penitentiȩ nr̃e gemitus designatur
Ut cũ ad offerenda bona oꝑañ assurgs
nosimaipios dupplicit̃ defleamꝰ: qui s̃
reta nonfecimꝰ. & praua operatisum.
Uͥnde iunis curtur ꝓpeccato: aut uero
ofeeri in holocaustũ iubȩtur. Holocaur¬
ture ꝓpeccato offerimꝰ: cũꝑculpa genui¬
tudam Dealtero uero holocaustũ facmꝰ:
cũ ꝓco qđ bona nẽgleximꝰ. nosmetipsos
funditus succędentes. igne doloris ar demꝰ
Quia gͥ dupplex inpenitentia gemitus
debetur: beatus iob diuinȩ uocis inere¬
patione ꝓfraens. atq in sua rep̃hensione
sucorescens. dixise se unũ ⁊ alterũ peni¬

Expanded text:
egisse conspicimus, quasi agnam de gregibus egisse conspicimus, quasi agnam de gregibus damus; sed cum offerentis virtus ad agnam capramque non sufficit, in remedio poenitentiae adjungitur ut duo columbarum pulli vel duae turtures offerantur. Scimus quia columbarum pulli vel turtures pro cantu gemitus habent. Quid ergo per duos columbarum pullos, vel duos turtures, nisi duplex poenitentiae nostrae gemitus designatur, ut cum ad offerenda bona opera non assurgimus, nosmetipsos dupliciter defleamus, quia et recta non fecimus, et prava operati sumus? Unde et unus turtur pro peccato, alter vero offerri in holocau tum jubetur. Holocauturem pro peccato offerimus, cum pro culpa gemitum damus; de altero vero holocaustum facimus, cum pro eo quod bona negleximus, nosmetipsos funditus succendentes, igne doloris ardemus. Quia igitur duplex in poenitentia gemitus debetur, beatus Job divinae vocis increpatione proficiens, atque in sua reprehensione succrescens, dixisse se unum et alterum poeni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpeccato. ⁊ alterũ in holo causto. Iurandi
diuine seruitutis alligare. Cũboni
opera ꝓnuittimꝰ : bene nos facere sm¬
demus. Cũ uero abstinentiã eruciauis
carnis nr̃ȩ uouemꝰ : male ad p̃sens nos
nobis facere uiramꝰ. S quia nullus
inhac uita ita ꝑfectus est. ut quã libã
deo deuotus sit: int̾ ipsa quantulum¬
cũq pia uota non peccat: ꝓpeccato
agna offerri degregibus. sine capra pꝰ¬
cipitur. Quidenĩ ꝑagnã. nisi actiuę
uitȩ innocentiã : Quid ꝑ capram qui
insũmis sȩpe extremisq pendens rupi¬
bus pascitur. nisi contemplatiua uita
signatur : Qui gͦ se conspicit ꝓmiss
ac ꝓposita non implesse : ad sacrifitũ
dei sese studiosius deb&̾ uł ininnocen¬
tia boni oꝑis. uł in sublimi pastu conte¬
plationis accingere. & bene agna degaib
capͣ uͦ offerri de gregibꝰ ñ iubet᷑: qi actiuaut
multorũ est: contẽplatiua paucorũ
& eũ hec agimus. quȩ multos agere &e

Expanded text:
peccato, et alterum in holocaustum . Juramentum peccato, et alterum in holocaustum . Juramentum divinae servitutis alligare. Et cum bona opera promittimus, bene nos facere spondemus. Cum vero abstinentiam cruciatumque carnis nostrae vovemus, male ad praesens nos nobis facere juramus. Sed quia nullus in hac vita ita perfectus est, ut quamlibet Deo devotus sit, inter ipsa quantulumcunque pia vota non peccet, pro peccato agna offerri de gregibus sive capra praecipitur. Quid enim per agnam nisi activae vitae innocentia, quid per capram, qin summis saepe extremisque pendens rupibus pascitur, nisi contemplativa vita signatur? Qui ergo se conspicit promissa, ac proposita non implesse, ad sacrificium Dei se studiosius debet, vel innocentia boni operis, vel in sublimi pastu contemplationis accingere. Et bene agna de gregibus, vero offerre de gregibus non jubetur, quia activa vita multorum est, contemplativa paucorum. Et cum haec agimus quae multos agere et
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ humilius inuestigo. & qr beatꝰ¬
iob scẽ eccłȩ typũ ten&. possunt ęlec¬
tis om̃ibus hec eius uerba congruere.
Quicognoscentes dm̃ in uno ⁊ alio de¬
liquisse se sentiunt: qr se intelligunt
uł incogitatione ⁊ oꝑe. uł indei ac
ꝓximi neglecta dilectione peccasse.
Quibꝰ se ꝓmittunt ultra nichil adde:
quia ꝑconuersionis grãm curant pę¬
nitendo cotidie etiã trans acta pur¬
gare. ꝑhoc tam̃ qđ beatus iob de
duobus se penitendo redarguit. liqͥdo
ostendit qͦd peccator omĩs inpeniten¬
tia dupplicẽ gemitũ habere deb&.¬
nimirũ quia ⁊ bonũ qđ oportuit
nonfecit. & malũ qͦd non oportuit
fecit. Hinc ÷ enĩ qđ ꝑ moꝙsen de
eo qͥuiram̃tũ ꝓculit. ut uel male
quid ^ bene facer&. atq hoc ipsĩ obli¬
uione transcendit. dr. Offerat aguã
de gregibus siue caprã. orabitq ꝓeo
sacerdos. ⁊ ꝓ peccato eius. Sin aut̃ non
potuerit offerre peccuis: offerat duos

Expanded text:
ipsum humilius investigo. CAipsum humilius investigo. CAJob sanctae Ecclesiae typum tenet, possunt electis omnibus haec ejus verba congruere, qui cognoscentes Dominum, in uno et alio deliquisse se sentiunt, quia se intelligunt vel in cogitatione et opere, vel in Dei ac proximi neglecta dilectione peccasse. Quibus se promittunt ultra nil addere, quia per conversionis gratiam curant poenitendo quotidie etiam transacta purgare. Per hoc tamen quod beatus Job de duobus se poenitendo redarguit, liquido ostendit quod 1048 peccator omnis in poenitentia duplicem habere gemitum debet, nimirum quia et bonum quod oportuit non fecit, et malum quod non oportuit fecit. Hinc est enim quod per Moysen de eo qui juramentum protulit, ut vel male quid vel benefaceret, et hoc ipsum oblivione transcendit, dicitur: Offerat agnam de gregibus sive capram, orabitque pro eo sacerdos, et pro peccato ejus. Sin autem non potuerit offer
Abbreviated transcription (Latin):
iob uerba discutimꝰ. nichu eũ neqͥt̃
cdixisse repperimꝰ. Siuero eius dicta
quȩ cũ ueritate aclib̾tate ꝓlata sunt.
inaliquo suꝑbiȩ uitio flectimꝰ: duo
iã solũmodo nonerunt. quia multa
po nr̃m ad diuinas aures est motũ
mnentis etiam exp̃ssione actionis osten¬
dere: beatus iob adlibrã se subtilissimt
examinis pensans. locutione sua. sedo
se deliquisse confitetur. Unũ enĩ
loqui inlicite est. resflagello dignas
agere. Aliud loqui ẽ. &iã deflagello
murmurare. Quigͦ ante increpati¬
oneꝰ dñicã monũ oꝑe hominibus p̾¬
latus fuit: ipsa in altũ increpatione
ꝓficiens: minus se rectũ priuis inoꝑe.
⁊minus se patientẽ post inuerbere
agnouit. Unde sema&ipsũ redarguenᷤᷤ
dic̃. Unũ locutussũ qͦd utinã non di¬
xissem : ⁊ alterũ quibus ultra non ad¬
dã. Aesi dicat. Rectũ quidẽ mnter
ħomines erediddi. Sed te loquente : et
ante flagella pͣiui. ⁊ post flagella
me rigidũ inueni. Quibus ultra non

Expanded text:
Job verba discutimus, nihil eum nequiter dixisse reperimus. Si vero dicta ejus, quae cum veritate ac libertate prolata sunt, in aliquod superbiae vitium flectimus, duo jam solummodo non erunt, quia multa vero nostrum ad divinas aures est motum mentis etiam expressione actionis ostendere, beatus Job ad libram se subtilissimi examinis pensans, locutione sua secundo se deliquisse confitetur. Unum enim loqui illicite est res flagello dignas agere, aliud loqui est etiam de flagello murmurare. Qui ergo ante increpationem dominicam in omni opere hominibus praelatus fuit ipsa in altum increpatione proficiens, et minus se rectum prius in opere, et minus se patientem post in verbere agnovit. Unde semetipsum redarguit, dicens: Unum locutus sum, quod utinam non dixissem; et alterum, quibus ultra non addam. Ac si dicat: Rectum me quidem inter homines credidi: sed, te loquente, et ante flagella pravum, et post flagella me rigidum inveni. Quibus ul
Abbreviated transcription (Latin):
ħumilia. Aesi dicat ut ego. Apte aut̃ ad
undictȩ ordinẽ arrogantibus suꝑborũ
culpa p̃ponit᷑: quia nimirũ non suꝑbia
de arrogantia. sed arrogantia de suꝑbia¬
generatur. duobꝰ aut̃ modis acdño pec¬
eator unus qͥsq respicitur: cũ aut apee¬
cato conuertitur. aut expeccato punit᷑.

Expanded text:
Ac si dicat ut ego. Apte autem ad vindictae ordinem arrogantibus superborum culpa praeponitur, quia nimirum non superbia de arrogantia, sed generatur arrogantia de superbia. Duobus autem modis a Domino peccator unusquisque respicitur, cum aut a peccato convert
Abbreviated transcription (Latin):
michi. Quid sit cdam̃ deturbine respon¬
dere. quid beatũ i oblũbos accingere. qͥd
int̾rogare diꝰ quid hominis indi care.
pͥmo iam dñi sermone tractatũ est. Qa
gͦ lectoris tedio parcimꝰ: curamiis sũmo¬
ꝑe ne dicta replicemꝰ. Sequit᷑. Hũ quidꝰ¬

Expanded text:
 Quid sit Dominum de turbine respondere, quid beatum Job lumbos accingere, quid interrogare Dei, quid hominis indicare, primo jam Domini sermone tractatum est . Quia ergo lectoris taedio parcimus, curamus summopere ne dicta replicemus. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
tolerauit. Obũbrat enĩ inscapulis suis:
amentibus inse similitudinẽ trahit. sĩ
ꝑ propħam adistł dic̃. Recordatus sum
tuimiserans adholescentiã tuã. Erursũ
ꝑ sponsȩ cõparationẽ loquens. Et si ila
oblita fuerit: ego tam̃ nonobliuiscar
tui. Quisenĩ nesciat quia dei menora
nec obliuone rũpitur. nec recordado¬
ne sarcitur. S cũ aliqua deserens pͥar¬
mittit : more m̃tiũ obluusei dr̃. ł.
cũ post longũ tempꝰ quȩ uoluerit
uisitat : nr̃e mutabilitatis consuetudi¬
ne recordatus uocatur. Quo enĩ paet
diuinitatis eiusium obliuio dissipat.
cui ipsa quoq laudabilis memoria.
essentialiter nenconcordat. Nulla niq
nisi aut p̾terita aut absentia recor¬
dantur. Quomͦ gͦ dñs p̃teritorũ re¬
miniscitur. cũ ipsa quȩ insemaipsis p̃te¬
reunt. eius nutui seꝑ p̃sentia assis

Expanded text:
toleravit. Obumbrat enim in scapulis suis, toleravit. Obumbrat enim in scapulis suis, a mentibus in se similitudinem trahit, sicut per prophetam ad Israel dicit: Recordatus sum tui, miserans adolescentiam tuam . Et rursum per sponsae comparationem loquens ait: Et si illa oblita fuerit, ego tamen non obliviscar tui . Quis enim nesciat quia Dei memoria nec oblivione rumpitur, nec recordatione sarcitur? Sed dum aliqua deserens praetermittit, more mentium oblivisci dicitur; et cum post longum tempus quae voluerit visitat, nostrae mutabilitatis consuetudine recordatus vocatur. Quo enim pacto divinitatis ejus vim oblivio dissipat, cui ipsa quoque laudabilis memoria essentialiter non concordat? Nulla namque nisi aut praeterita, aut absentia recordantur. Quomodo ergo Deus praeteritorum reminiscitur, cum ipsa quae in semetipsis praetereunt ejus nutui semper praesentia
Abbreviated transcription (Latin):
cognitis enutritus: ad inquirenda ex¬
busdam adillũ passibus moueatur. Un¬
de fit ut ꝑscripturã suã aliquando a
corporibꝰ hominũ. aliquando am̃tibus.
aliquando uero ab auibꝰ. aliquando etiã
abuisensatis rebus. quasdã longe dissimi¬
les inse similitudines trahat. Plerumq
enĩ acorporibus hominium inse similitu¬
dinẽ trabit: sic̃ deeo ꝓpħa adł israhe¬
litas dicit. Qui tetigerit uos: tangit pu¬
pillã occłi eius. & sic̃ de eorursũ speranti
obumbrabit tͥ. Constat nimirũ qđ in
natura sua nec ocłm dĩ nec scapulas
habeat. S quia nos ꝑoccłm cernimꝰ:
in̾capulis uero onera sustinemꝰ : ds̃ quod
omĩa udeat occłm habere ꝑhibetur.
qđ nos uero tolerat. atq eo ipso qđ tole¬
rat seruat. obumbrare nob̾ inscapulis
dr̃. dit enĩ. Inscapulis suis obũbra¬
bit tibi. acsi diceretur peccatori ho¬
mini. ⁊post peccatũ ueniã dep̃canti.
E a piȩtate dns ꝓtegit: qua te piȩtate

Expanded text:
cognitis enutritus, ad inquirenda exscognitis enutritus, ad inquirenda exsbusdam ad illum passibus moveatur. Unde fit ut per Scripturam suam aliquando a corporibus hominum, aliquando a mentibus, aliquando vero ab avibus, aliquando etiam ab insensatis rebus quasdam longe dissimiles in se similitudines trahat. Plerumque enim a corporibus hominum in se similitudinem trahit, sicut de eo propheta ad Israelitas dicit: Qui tetigit vos, tangit pupillam oculi ejus . Et sicut de eo rursum speranti obumbrabit tibi . Constat nimirum quod in natura sua nec oculum Deus, nec scapulas habeat, sed quia nos per oculum cernimus, in scapulis vero onera sustinemus. Deus quod omnia videt, oculum habere perhibetur; quod vero nos tolerat, atque eo ipso quo tolerat servat, obumbrare nobis in scapulis dicitur. Ait enim: In scapulis suis obumbravit tibi. Ac si diceret peccatori homini, et post peccatum veniam deprecanti: Ea pietate Dominus te protegit, qua te pietate
Abbreviated transcription (Latin):
ditiis ⁊ nesciens sub deretur: eiq dr̃.
Nũqͥd irritũ facies iuditiũ meũ. & con¬
dẽpnabis me ut iustificeris : Acsi aꝑte
diceretur. ⁊ua quidẽ acta bene consi¬
deras: sed mea occulta iuditia ignoras.
Sigͦ extius meritis contra mea flagel¬
la disputas. qͥd aliud quãme de iniusti¬
eia ad dicere te iustificaudo festinas :
seis iob meritis transcendebat. eũ piꝰ
anditor. ⁊ eruditor ad considerandã simi¬
utudinẽ sue magnitudinis ꝓuocat: ut
cognita tanta dissimilitudine. in humi¬
⁊ brachiũ dr̃: cauendũ sũmopere est ne
quid ineũ mens corporeũ suspicetur. In
antropomor phitarũ nãq here se cadẽ
est: eũ qͥ incircũ scripte implet. & pder
circũ plectitur omĩa. intra corporalia
liniam̃ta concludere. S om̃ps ds̃ ad sua
nos trahens usq ad nr̃a se humiliat. atq¬
ut alta insinuet humilibus condescen¬
dit. Quatinꝰ paruuloꝵd aiimꝰ rebus

Expanded text:
diciis et nesciens subderetur, eique dicitur: diciis et nesciens subderetur, eique dicitur: Nunquid irritum facies judicium meum, et condemnabis me ut tu justificeris? Ac si aperte diceretur: Tua quidem bene acta consideras, sed mea occulta judicia ignoras. Si ergo ex tuis meritis contra mea flagella disputas, quid aliud quam me de injustitia addicere te justificando festinas? beatus Job meritis transcendebat, eum pius conditor et eruditor ad considerandam similitudinem suae magnitudinis provocat, ut cognita tanta dissimilitudine, in humiet brachium dicitur, cavendum summopere est ne quid in eo mens corporeum suspicetur. In Antropomorphitarum namque haeresim cadere est eum, qui incircumscripte implet et complectitur omnia, inter corporea lineamenta concludere; sed omnipotens Deus, ad sua nos trahens, usque ad nostra se humiliat, atqut alta insinuet, humilibus condescendit, quatenus parvulorum animus rebus
Abbreviated transcription (Latin):
Magna enĩ satisfactio ꝑcusionis est uo¬
luntas uista conditoris : Ruȩ cũ iniustũ
facere nil sola̾. usta agnoscitur etiã
silatae. Nam & cũ ꝓmuisticiȩ peccato
ꝑeutimur: si inꝑcussione nra duune
uoluntati coniungimur: mox anr̃a
in uisticia ipsa coiunctione liberamur.
Qiusqͥs enĩ iam ꝑcusfionẽ tolerat. sed adhuc
causas ꝑeussionis ignorat: siuistũ cre¬
dens hoc ipsũ contrase uiditiũ amplec¬
titur. eo ipso ab iniusticia sua iam cor¬
reptus est qͦ ꝑcussũ se iuste gratulatur.
Iniundicta enũ sua deo se sotians. sese
contrase erigit: ⁊ magnaest iã usticia
qd uoluntati udicis concordat inpena.
cui diserepauit inculꝑa. Uir gͥ sc̃s
quia innulla deo culpa discrepauerat.
quasi eũ difficultate ei int̾ supplitia
concordabat. Neq enĩ credidit qđ fla¬
gella quȩ solent uitia extinguere:
millo sola merita augerent. Unde
nunc iuste corripitur. ut occultis ui¬

Expanded text:
Magna enim satisfactio percussionis est voMagna enim satisfactio percussionis est voluntas justa conditoris. Quae cum injustum facere nihil solet, justa agnoscitur etiam si latet. Nam cum pro injustitiae peccato percutimur, si in percussione nostra divinae voluntati conjungimur, mox a nostra injustitia ipsa conjunctione liberamur. Quisquis enim jam percussionem tolerat, sed adhuc causas percussionis ignorat, si justum credens hoc ipsum contra se judicium amplectitur, eo ipso ab injustitia sua jam correctus est, quo percussum se juste gratulatur. In vindicta enim sua Deo se socians, sese contra se erigit; et magna est jam justitia, quod voluntati judicis concordat in poena, cui discrepavit in culpa. Vir igitur sanctus, quia in nulla Deo culpa discrepaverat, quasi cum difficultate ei inter supplicia concordabat. Neque enim credidit quod flagella quae solent vitia exstinguere in illo sola merita augerent. Unde nunc juste corripitur, ut occultis ju
Abbreviated transcription (Latin):
contra flagella. semet ipsũ defende¬
re nitetur: flagellantis iudiciũ euacu¬
are conat᷑. Nam cũ non sua culpa feri¬
ri sedicat: quid aliud quam iusticiã
ferientis accusat. Beatũ itaq iob non
ideirco flagella cȩlestia ꝑcusserunt. ut
mneo culpas extinguerent. s potuis ut
merita augerent. quatinus qui tranqͥl¬
litatis tempore intanta scĩtate clarue¬
rat. etiam exꝑcussione patescera. quȩ
meo etiam patienciȩ urtus latebat.
Quiqͥdẽ culpã suã int̾ flagella non inue¬
niens. nec tam̃ flagella eadẽ causã
sibi eẽ. augendi meriti dep̃hendens. in¬
iuste feriri se credidit. cũqͥd inse debuisset
corrigi non muenit. S ne ipsa inno¬
centia intumorẽ ȩlationis infletur.
duuna uoce corripitur: ⁊ mens eius ab
iniquitate liba: sed uerberibus pssa.
ad iuditia occulta reuocatur: ut supna
sententia. ⁊si non÷ cognita. non tam̃
ereditur iusta sed eo saltẽ iustũ
credat omẽ qđ patitur: quonimirũ
constat quia auctore deo patiatur.

Expanded text:
ni flagella semetipsum defendere nititur, flagellantis judicium evacuare conatur. Nam cum culpa sua feriri se denegat, quid aliud quam injustitiam ferientis accusat? Beatum itaque Job non idcirco flagella coelestia percusserunt, ut in eo culpas exstinguerent, sed potius ut merita augerent, quatenus qui tranquillitatis tempore in tanta sanctitate claruerat, et ex percussione patesceret quae in eo etiam patientiae virtus latebat. Qui quidem culpam suam inter flagella non inveniens, nec tamen flagella eadem causam sibi esse augendi meriti deprehendens, injuste se feriri credidit, cum quid in se debuisset corrigi non invenit. Sed ne ipsa innocentia in tumorem elationis infletur, divina voce corripitur, et mens ejus ab iniquitate libera, sed verberibus pressa, ad judicia occulta revocatur, ut superna sententia, etsi non est cognita, non tamen credatur injusta; sed eo saltem justum credat omne quod patitur, quo nimirum constat quia Deo auctore patiatur.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ scriptũ sit : Omĩa nuda ⁊ aꝑta st̃
ocełis eiis. quomͦ tegi posst̃. quȩ eius
occłis eui cuncta midast̃ abscondi
nequaqͣm posst : S quia hoc qđ̃ tegimꝰ
inferuisponimꝰ. atq hoc unde tegimꝰ
tegamꝰ.  egere peccata dicimꝰ: quȩ
qu̾asi subt̃pomimiis dũ ab dicamꝰ. Fisq
aliud suꝑ ducim: dũ bone actionis opꝰ
ad hoc post eligimꝰ. ut p̃feramꝰ. Qui
gͦ pͥora mala deserit. ⁊ bona posteriꝰ
fac̃: ꝑhoc qđ addit trans actã neqͥ¬
tiã tegit: cui boni oꝑis merita suꝑ¬
nr̃a designans: dicat exse. dicat ex
nob̾. Manũ meã ponã suꝑ os meum.
Idest hoc qđ districto iudici desermone
meo me displicuisse considero: ante
eius occłos subuelamine rectioꝑis

Expanded text:
um sit: Omnia nuda et aperta sunt oculis ejus , quomodo tegi possunt quae ejus oculis, cui cuncta nuda sunt, abscondi nequaquam possunt? sed quia hoc quod tegimus inferius ponimus, atque haec unde tegimus tegamus, tegere peccata dicimur quae quasi subterponimus dum abdicamus, eisque aliud superducimus dum bonae actionis opus ad hoc post eligimus, ut praeferamus. Qui ergo priora mala deserit, et bona posterius facit, per hoc quod addit transactam nequitiam tegit, cui boni operis merita sunostra designans, dicat ex se, dicat ex nobis: Manum meam ponam super os meum; id est, hoc quod districto judici de sermone meo in me displicuisse considero, ante ejus oculos sub velamine recti operis
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ aduersarii debilẽ putat. Unde
bene ereptionẽ suã dño tribuens ꝓ¬
pħa : dicebat. Diligamde dñe uirtus
mea: Aꝑte uidelic& dicens. eo te mags
diligo: quo infirmitatẽ ꝓpriã senꝰ¬
tiens. uirtutẽ meã te esse cognosco.
Hinc rursũ ait. Mirifica miscđias cus.
qui saluos facis sperantes inte. Qina
tunc nĩmirũ miscdiȩ diũ mirȩ apd̃
quia sermone p̃cedenti dñs beato iob
nura oꝑa sc̃orũ sequentiũ pate fect.
uthis auditis discer& de uirtutũ su¬
arũ culminȩ quã humilia sentire
debuiss&: nc̃ ei cũ quo hoste bellu su¬
rat ostenditur. ⁊ iuires fraudesq ilus
sub ciliis indicantur: Et quia aden

Expanded text:
virtutem adversarii debilem putat. Unde virtutem adversarii debilem putat. Unde bene ereptionem suam Domino tribuens propheta dicebat: Diligam te, Domine, virtus mea , aperte videlicet dicens: Eo te magis diligo, quo infirmitatem 1055 propriam sentiens, virtutem meam te esse cognosco. Hinc rursum ait: Mirifica misericordias tuas, qui salvos facis sperantes in te , quia tunc nimirum misericordiae Domini mirae apud quia sermone praecedenti Dominus beato Job mira opera sanctorum sequentium patefecit, ut his auditis disceret de virtutum suarum culmine quam humilia sentire debuisset, nunc ei cum quo hoste bellum gerat ostenditur, et vires fraudesque illius subtilius indicantur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ qđ sua dexcera non saluetur: ⁊ tam̃
non nulli hominũ qui abhuiꝰ uiri uiri¬
bus longest᷑. despecto dei aduitorio. sua se
fortitudine. saluari posse confidunt.
iã dona bonoꝵ oꝑm ꝑceperunt. hoc qͦq
donũ accipiant. ut aquo hȩc acceperint
discant: Quia aut̃ p̃missis uerbis dñs
potentiã suȩ magnitudinis intulit: nc̃
in sub sequentibꝰ nequitiã antiqui hostis
ostendit: Ut bonus famul. ⁊ auditis
prus uirtutibus dnĩ. scir& quartũ dili¬
ger&: ⁊ cognita post calliditate dia
conditoris innotuit. nequaꝗͣ illũ ures
ad uersarii latere debuer̃: ut eo magi
defensori suo se humiluis subderce quo
hostis sui nequitias subtiluis agnous¬
s&. ꝓtectorẽq suũ tanto ardentius
quererae. quanto t̾ribiliorẽ hostem
cognoscerit quẽ uitaris. Certũ qͥppe ẽ.
quia minꝰ diligit ereptorẽ suũ: qͥmi¬
nus intelligit peridm qđ euasit. Et
uile solatiũ defensoris deputat: qͥ¬

Expanded text:
dicitur quod sua dextera non salvetur, et tamen dicitur quod sua dextera non salvetur, et tamen nonnulli hominum, qui ab hujus viri viribus longe tudine salvari posse confidunt. jam dona bonorum operum perceperunt, hoc quoque donum accipiant, ut a quo haec acceperint discant? Quia autem praemissis verbis Dominus potentiam suae magnitudinis intulit, nunc in subsequentibus nequitiam antiqui hostis ostendit, ut bonus famulus et, auditis prius virtutibus Domini, sciret quantum diligeret, et, cognita post calliditate diabconditoris innotuit, nequaquam illum vires adversarii latere debuerunt, ut eo magis defensori suo se humilius subderet quo hostis sui nequitias subtilius agnovisset, protectoremque suum tanto ardentius quaereret, quanto terribiliorem hostem cognosceret quem vitaret. Certum quippe est quia minus diligit ereptorem suum qui minus intelligit periculum quod evasit, et vile solatium deputat defensoris qui
Abbreviated transcription (Latin):
ab. quid aliud quã terrã petunt : Quibꝰ
hoc ipsũ iã nimis cecidisse est relictis
superioribꝰ hima quesise. Recte gͦ eorũ
facies infoueã demergi ꝑhibentur: qr
sequentes infima ad inferni baratruĩ
tendunt. Iusto enĩ uiditio agit᷑: ut qͦs
hic uoluntaria aduersio excecat. illic
ab intuitu ueri luminis digna supplicii
fouea abscondat. Igitur quia iur scł
tanto diuinȩ potentiȩ tr̃ore discussus
est ut ei diceretur. si habes brachiũ sic̃
ds̃. ⁊ siuocȩ simili tonas. disꝑge suꝑbos
infurore tuo. ⁊ respiciens omẽm arro¬
gantẽ humilia. & cetera quȩ ds̃ quidẽ
facere. sed homo uix sufficit audire:
cuncta hȩc qua dus intentione. p̃miserit.
fine subditȩ conclusionis. ostendit diẽs.¬
tibi ⁊ non mͥ deputo bona omĩa quę
fecisti. Siuero peccantes alios respieien¬
do non potes ꝑdere : liqu& qđ areatu
nequitiȩ tuã te nonuales uircute libe¬
rare. Ecce diuina uoce adbeatũ iob

Expanded text:
coelo quid aliud quam terram petunt? Quibus coelo quid aliud quam terram petunt? Quibus hoc ipsum jam in imis cecidisse est relictis superioribus ima quaesisse. Recte ergo eorum facies in foveam demergi perhibentur, quia sequentes infima, ad inferni barathrum tendunt. Justo enim judicio agitur, ut quos hic voluntaria aversio excaecat, illic ab intuitu veri luminis digna supplicii fovea abscondat. Igitur quia vir sanctus tanto divinae potentiae terrore discussus est, ut ei diceretur: Si habes brachium ut Deus, et si voce simili tonas, disperge superbos in furore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia, et caetera quae Deus quidem facere, sed homo vix sufficit audire, cuncta haec qua Dominus intentione praemiserit, fine subditae conclusionis ostendit, dicenstibi et non mihi deputo bona omnia quae fecisti. Si vero peccantes alios respiciendo non potes perdere, liquet quod a reatu nequitiae tua te non vales virtute liberare. Ecce divina voce ad beatum Job
Abbreviated transcription (Latin):
pr infoueã. Acsi dicat: ut ego. Iusto nãq
uditio suꝑborũ facies dñs infoneã mergit:
quia intentionẽ cordis eorũ sese ultra
homines erigentem. inferius deicit.
Ima enĩ respicit: cuius facies foueam
petunt dũ suꝑbiendo altiora appetunt.
& quo magis extollendo se erigunt: eomagiᷤᷤ
ruendo inferius tendunt. Terrenã qͥppe
głam quer̃.: uinfima sunt quȩ ꝓspiciunt.
dũ suꝑbiendo alta sectantur. Unde miro
accdiuerso modo res agitur: ut humiles
celũ petant. dũse infra deiciunt: suꝑbi
infima appetant. dũ despitiendo ceteros
quasi mn altioribus extolluntur. Isti sedũ
despitiunt. cȩlestibus uingunturꝰ. illi dũ
se erigunt asuꝑloribus diuiduntur. Atq
ut ita dixerĩ. illi se eleuantes deprimunt:
isti de primentes leuant. & bene desuꝑbien¬
P tibus
pꝑsalastã dr̃. Humiliat aut̃ peccatores
pss aoterrã. Quia ea quȩ infrast̾ ambi¬
oites. dũ extollendo se erigunt. amisso

Expanded text:
in foveam. Ac si dicat, Ut ego. Justo namque in foveam. Ac si dicat, Ut ego. Justo namque judicio superborum facies Dominus in foveam mergit, quia intentionem cordis eorum sese ultra homines erigentem inferius dejicit. Ima enim 1054 respicit, cujus facies foveam petunt, dum superbiendo altiora appetunt; et quo magis extollendo se erigunt, eo magis ruendo inferius tendunt. Terrenam quippe gloriam quaerunt, et infima sunt quae prospiciunt, dum superbiendo alta sectantur. Unde miro et diverso modo res agitur, ut humiles coelum petant, dum se inferius dejiciunt; superbi infima appetant, dum despiciendo caeteros quasi in altioribus extolluntur. Isti se, dum despiciunt, coelestibus junguntur; illi, dum se erigunt, a superioribus dividuntur, atque, ut ita dixerim, illi se elevantes deprimunt, isti deprimentes elevant. Et bene de superbientibustur: Humiliat autem peccatores usque ad terram , quia ea quae infra sunt ambientes, dum extollendo se erigunt, amisso
Abbreviated transcription (Latin):
quaq anima t̾renis desideriis ad grauata.
bene condita est nob̾ intentio quȩ sutgat
inddeũ. s ex conuersatione nequit ad¬
sueta mest uoluptas quȩ p̃sens p̃mat
inscłm. Panis aut̃ subcineritiꝰ exea
parte est munictior quã inferioceultat.
atq exea parte sordidior qua desuper
cinerẽ tolerat. Quisqͥs gͦ intentionẽ qua
dm̃ debuiss& querere neglegit: quasi
more panis subeinericii. mundiorem
partẽ inferius p̃mit. & eũ curas sełi
libent̃ tolerat: quasi congestũ cinerẽ su¬
peruis portat. Reuersarȩ tur aut̃ paniᷤᷤ
sub eineritius : si desid̾iorũ carnaliũ ci¬
nerẽ repeller&. uintentionẽ bonã quã
inse dudũ despitiendo oppsserat. superius
ostentar&. S reuersari renuit: cũ mens
amore curarũ scłariũ p̾ssa. molẽ suꝑ positi
cineris abicere neglegit. Dũq ad surgere.
inintentione bona non appetit: qͣsi mun¬
cdiorẽ faciẽ sub ter p̃mit. Apte aut̃ sub¬
uingitur. Simul ⁊facies eorũ demerge

Expanded text:
quaque anima terrenis desideriis aggravata sbene condita est nobis intentio, quae surgat in Deum; sed ex conversatione nequiter assueta inest voluptas, quae praesens premat in saeculum. Panis autem subcinericius ex ea parte est mundior, quam inferius occultat, atque ex ea parte sordidior, qua desuper cinerem tolerat. Quisquis ergo intentionem qua Deum debuisset quaerere negligit, quasi more panis subcinericii mundiorem partem inferius premit, et cum curas saeculi libenter tolerat, quasi congestum cinerem superius portat. Reversaretur autem panis subcinericius, si desideriorum carnalium cinerem repelleret, et intentionem bonam, quam in se dudum despiciendo oppresserat, superius ostentaret. Sed reversari renuit, cum mens, amore curarum saecularium pressa, molem superpositi cineris abjicere negligit, dumque assurgere in intentionem bonam non appetit, quasi mundiorem faciem subter premit. 13. Dum suies eorum demerge
Abbreviated transcription (Latin):
possũ: Aesi dicat. Sermonẽ meũ
defenderẽ: si hunc cũ rationis ponde
ꝓtulissẽ. At post quã lingua leuitate
usa coriuncitur. qͥd restat nisi ut
conticendo refrenetur: s s equitur.
Manũ meã ponã suꝑ os meũ. Usus sac̾ꝰ
eloqͥi. in manii oꝑatio: inore locutio
sola intelligi. Manũ gͦ suꝑ osponere
est: urtute boni oꝑis culpas tegere
incaute locutionis. Quis uͦ inueniri
potest qͥqualib& ꝑfectus sit. deocioso
tam̃ sermone nonpeccent : Iacobo
at testante quiait. Nolite plures
magistri fieri: in multis enĩ offendimꝰ
om̃s. & pursũ. Linguã nullus homi¬
nũ domare potest. Cuiꝰ culpas re¬
darguens. ꝑ semeipsã ueritas dic̃. Dico

Expanded text:
 si dicat: Sermonem meum defenderem, si hunc cum rationis pondere protulissem. At postquam lingua levitate usa convincitur, quid restat nisi ut conticendo refrenetur? Sequitur: IBID.---Manum meam ponam super os meum. Usu sacri eloquii in manu operatio, in ore locutio solet intelligi. Manum ergo super os ponere est virtute boni operis culpas tegere incautae locutionis. Quis vero inveniri potest qui, quamlibet perfectus sit, de otioso tamen sermone non peccet? Jacobo attestante, qui ait: Nolite plures magistri fieri, in multis enim offendimus omnes . Et rursum: Linguam nullus hominum domare potest . Cujus culpas redarguens
Abbreviated transcription (Latin):
loco suo. Subaudis ut ego. Suꝑbi
enĩ ex respectu dñ confunduntur
aut hic de piȩtate coͣgnoscentes a dp¬
nantes crimina. aut ilic suppliia dẽ
nisticia sentientes. Impioꝵs uero locus.
ipsa suꝑbia est. Quia cũ seriptũ st ii¬
suꝑbire est impia de auctore sena ͤ
Impus gͦ inloco suo conterituR: quia
ipsa suꝑbia qua eleuatur opprimitur.
Cuq efferendo se incogitationibus erigia:
lum̃ sibi iusticiȩ qđ in uenire debiuissa&e
abscondit. Sepe aut̃ cdũ contra dm̃
falsa gł̃a exteruis ꝓficit: uera mise¬
ria interuis manescit. Unde ꝓphait.
Deiecisti eos dũ alleuarent᷑. Non en ĩ
Ait de iecisti eos post quã eleuatist᷑.
s cũ eleuarentur. Quia hoc ipsũ fit
suꝑbis interius deici: qđ eis falsa contin¬
git gła exterius eleuari. Ordinante
enĩ diuino iuditio noneis hic alud
culpa est. atq aliud pena: sed sua illis
inpenã uertitur culpa: Ut elati .s fastu
suꝑbiȩ. hoc ipsũ sit uere uitus cadere:

Expanded text:
o.---Subaudis ut ego. Superbi enim ex respectu Domini confunduntur, aut hic de pietate cognoscentes et damnantes crimina, aut illic supplicia de justitia sentientes. Impiorum vero locus ipsa superbia est, quia cum scriptum sit: Inide enim superbire est impia de auctore sentire. Impius ergo in loco suo conteritur, quia ipsa superbia qua elevatur opprimitur; cumque, efferendo se in cogitationibus erigit, lumen sibi justitiae quod invenire debuisset abscondit. Saepe autem dum contra Deum falsa gloria exterius proficit, vera miseria interius inanescit. Unde Propheta ait: Dejecisti eos dum allevarentur . Non enim ait: Dejecisti eos postquam elevati sunt, sed dum allevarentur, quia hoc ipsum sit superbis interius dejici, quod eis falsa contingit gloria exterius elevari. Ordinante enim divino judicio, non eis hic aliud culpa est, atque aliud poena, sed sua illis in poenam vertitur culpa, ut elatis fastu superbiae hoc ipsum sit vere intus cadere
Abbreviated transcription (Latin):
& inqͥtates peccantiũ cũ querela tolera¬
clines trahat. sollerter intuendũ ẽ. qđ q̃dã
talia aliqͥndo dicant᷑ in deo ꝓpt̃̾ effectũ oꝑis.
aliquando autem ad indicandam eius sub.¬
stantiam maiestatie. Nam euor
indeo oculus. scapulȩ. pes. atq alȩ no¬
minantur: effectus quȩdã operationis
ostenditur. Cũ uero manꝰ. brachiũ. dex¬
consubstantialis ei filius demonstratur.
Ipse quippe ẽ. manꝰ ⁊ dextera. decuius
ascensione ꝑmos sen pat᷑ loquitur dic̃s.
I ollã incęlum manũ meã: ⁊ iurabo ꝑ
dexteram meã. Ipse brachiũ: deqͦ pro
⁊dserat uerbũ. ꝑquod uerbũ fecisse
patrẽ omĩa: dauid asserit dicens. Dix̃
&e factast̃. Deo gͦ brachiũ habere est:
operantẽ filiũ gignere. Uoce tonare
est. consubstantialẽ sibi filiũ mundo
t̃ribilit̃ demonstrare. Beato gͦ iobdũ
similitonas : mira dispensatione piȩta¬
tis eũ dũ increpat exaltat. Quia eũ

Expanded text:
et iniquitates peccantium cum querela toleraet iniquitates peccantium cum querela toleratrahat, solerter intuendum est quod quaedam talia aliquando dicantur in Deo propter 1051 effectum operis, aliquando autem ad indicandam ejus substantiam majestatis. Nam cum in Deo oculus, scapulae, pes atque alae nominantur, effectus quidem operationis ostenditur. Cum vero manus, brachium, dexconsubstantialis ei Filius demonstratur. Ipse quippe manus est et dextera, de cujus ascensione per Moysen Pater loquitur, dicens: Tollam in coelum manum meam, et jurabo per dexteram meam . Ipse brachium de quo proerat Verbum . Per hoc Verbum fecisse Patrem omnia David asserit, dicens: Dixit, et facta sunt . Deum ergo brachium babere est operantem Filium gignere, voce tonare est consubstantialem sibi Filium mundo terribiliter demonstrare. Beato igitur Jobsimili tonas, mira dispensatione pietatis eum dum increpat exaltat, quia eum
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ eiꝰ qͥ misit me. Ille ꝑ menbra sua loquit᷑ di¬
cens. ⁊ nullũ pratum sit qd ñ ꝑtranseat luxu¬
ria nr̃a. coronenꝰ nos rosis anteꝗͣ marcescant.
ubiq relinqͣmꝰ signa letitiȩ nr̃e: Iste men¬
brissuis p̃nuntiat dicens. Plorabitis ⁊ flebitis
uos. mundꝰ aut̃ gaudebit. Ille nichil aliud m̃¬
tes sibi subditas doc& quã celsitudinis culm̃
appetere: cuncta ȩqͣlia m̃tis tumore transcen-¬
dere. sotietatẽ omĩiũ hominũ alta elatione
transire. acsese. ⁊ contra potentiã conditoris eri¬
gere: sic̃ de eis ꝑpsalmistã dr̃. Transier̃ in dispo¬
sitionẽ cordis: cogitauerꝰ i loquuti st᷑ neqͥtias.

Expanded text:
sua loquitur, dicens: Nullum pratum sit quod non pertranseat luxuria nostra; coronemus nos rosis antequam marcescant, ubique relinquamus signa laetitiae nostrae ; iste membris suis praenuntiat, dicens: Plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit . Ille nihil aliud mentes sibi subditas docet quam celsitudinis culmen appetere, cuncta aequalia mentis tumore transcendere, societatem omnium hominum alta elatione transire, ac sese et contra potentiam conditoris erigere, sicut de eisdem per Psalmistam dicitur: Transierunt in dispositionem cordis, cogitaverunt et locuti sunt ne
Abbreviated transcription (Latin):
eritis sic̃ dii scientes bonũ ⁊ malũ: iste. dic̃.⁊
non. ẽ. ur̃m nosse tẽpora uł mom̾̃ta quȩ pat̾
posut insua potestate. Ille. ut uoluntas di¬
uina despici. ⁊ ut possit ꝓpͥa suaderi: dic̃. cur
p̃cepit uob̾ ds ut ñ cometłetis ex om̃i ligno
paradysi & paulo post. ⁊ scit enĩ ds̃ qd in¬

Expanded text:
ientes bonum et malum ; iste dicit: Non est vestrum nosse tempora vel momenta quae Pater posuit in sua potestate . Ille ut voluntas divina despici, et ut possit propria suaderi, dicit: Cur praecepit vobis Deus ut non comederetis ex omni ligno paradisi ? Et paulo post: Scit enim Deus,
Abbreviated transcription (Latin):
elatione ñ dicer&. Generatio cuiꝰ excel¬
si sunt ocłi: ⁊ palpebrȩ eiꝰ in alta subrep¬
tȩ. Quia gͦ ꝑ corporeũ animal leuiathan
iste signat᷑: & suꝑbia usq ad corpꝰ ꝓdiens
aptiꝰ ocłis principat᷑: antiquus hostis qͣ¬
a de sublimi om̃s uidere. describit᷑.S.
qi multa de ostendendo humani gene¬
ris inimico ꝓlata sunt: ualde mens ap¬
petit ut in fine loquntionis dñicȩ. unũ
aliqͣ manifestiꝰ expͥmat᷑: unde menbra
illiꝰ breui nob̾ designatione monsirent᷑.

Expanded text:
ratio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in altum subrectae . Quia ergo per corporeum animal Leviathan iste signatur, et superbia usque ad corpus prodiens apertius oculis principatur, antiquus hostis quasi de sublimi omnes videre describitur. Sed quia multa ad ostendendum humani generis inimicum prolata sunt, valde mens appetit, ut in fine locutionis dominicae, unum aliquid manifestius exprimatur, unde membra illius brevi nobis designati
Abbreviated transcription (Latin):
reꝓborũ signñ suꝑbia. ẽ.: at contra humilitas
electorum. Cum gͦ quã qͥsq habeat agnoscit᷑.
sub quo rege milit& inuenit᷑. Unꝰqͥsq enĩ: qͣłi
quendã titulũ portat oꝑis: qͦ facile ostendat
sub cuiꝰ seruiat potestate rectoris. Unde ⁊ ꝑȩ
ra fatiendo falłent: aꝑtũ signũ dñs qͦ dep̃¬
hendi ualeant demonstrauit. dicens. Ipse ÷
rex: suꝑ uniuersos filios suꝑbiȩ. Ea ⁊si quã¬
do fictam spetiem humilitatis assumunt:
sem& ipsos tam̃ celarẽ in om̃ib nequaquã
posst̃. qi eorũ suꝑbia diu latere ñ sustinens.
⁊cũ ex alia tegitur. ex alia actione denudat᷑.
Qͥ uͦ sub rege humilitatis militant: semꝑ pa
uidi atq ex om̃i latere circu̾specti. aduersũ
iacła elationis pugnant: ⁊ qͣsi contra ueni¬
entes ictus solũ magis in suo corpore ocłm cus¬
todiunt. dũ insem& ipsis principaliter

Expanded text:
roborum superbia est, at contra humilitas electorum. Cum igitur quam quisque habeat cognoscitur, sub quo rege militet invenitur. Unusquisque enim quasi quemdam titulum portat operis, quo facile ostendat sub cujus serviat potestate rectoris. Unde et per s quo deprehendi valeant demonstravit, dicens: Ipse est rex super universos filios superbiae. Qui etsi quando fictam speciem humilitatis assumunt, semetipsos tamen celare in omnibus nequaquam possunt, quia eorum superbia diu latere non sustinens, cum ex alia tegitur, ex alia actione denudatur. Qui vero sub rege humilitatividi atque ex omni latere circumspecti, adversum jacula elationis pugnant, et quasi contra venientes ictus solum magis in suo corpore oculum custodiunt, dum in semetipsis principaliter
Abbreviated transcription (Latin):
patres orphanorũ & iudices uiduarum.
Audiant isti: qđ contra contumatiã subdi¬
torũ dr̃. Qͥ resistit potestati: dĩ ordinatio¬
ni resistit. Audiant simul om̃s. Dr̃ suꝑbis
renstit: humilib autẽ dat grãm. Audiant
om̃s. Immundꝰ ÷ aput dm̃: omis qͥ exaltat
cuncti qđ magistra ueritas doc& dicens.
Discite ame: qr mitis su̾ ⁊ humilis corde.
Ad hoc namq unigenitꝰ dĩ filiꝰ formã in¬
airmitatis nr̃e suscepit: ad hoc inuisibił.
ñ solũ uisibilis s &iam despectꝰ apparuit:
ad hoc contumeliar᷑ ludibria. illusionum
ꝓbra. passionũ corm̃ta tolerauit: ut suꝑbũ
ñ e̾e. hominẽ docer& humilis ds. Iuanta

Expanded text:
patres orphanorum et judices viduarum . patres orphanorum et judices viduarum . » Audiant isti, quod contra contumaciam subditorum dicitur: « Qui resistit potestati, Dei ordinationi resistit . » Audiant simul omnes: « Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam . » Audiant omnes: « Immundus est apud Deum omnis qui exaltat cuncti, quod magistra Veritas docet, dicens: « Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . » Ad hoc namque unigenitus Dei Filius formam infirmitatis nostrae suscepit; ad hoc invisibilis non solum visibilis, sed etiam despectus apparuit; ad hoc contumeliarum ludibria, irrisionum opprobria, passionum tormenta toleravit, ut superbum non esse hominem doceret humil