comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Pensare coitidie debemus: quod ex eiusdem uoce redemptoris¬
nr̃i audiuimus Etquidem in hac die tua quȩ ad pacem tibi.
nunc aũt abscondita sunt ab oculis tuis. Dum enim distri¬
ctus uidex sustinet. & adhuc manum non exerit in ꝑcussionẽ.
dum a retributione ultionis ultimȩ. eẽ quedam temporis di¬
latio uidetur. debemus pensare malum quod sequitur: pen¬
santes gemere. gementes uitare Ea quȩ commisimus peccata
indesinenter aspicere: aspicientes fiere. flentes abstergere: Lulla
nos ꝓsperitatis transitoriȩ lȩticia dissoluat. nec mentis nr̃e ocłos
ea quȩ sunt transitoria obstruant.: ne cecos ad ignem cducant.
Si enim districte pensctur: cuius sit ponderis imꝓperium.
te ore ueritatu agnoscitur: cum negligenti & futura nor
ꝓspicienti dicitur. Et quidem in hac die tua quȩ ad pacem tibi:
nunc aũt abscondita sunt ab oculis tuis: Nam cogitandum

Expanded text:
emptorisemptoris audivimus: Et quidem in hac die tua quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Dum enim districtus judex sustinet, et adhuc manum non exerit in percussionem, dum a retributione ultionis ultimae esse quaedam temporis securitas videtur, debemus pensare malum quod sequitur, pensantes gemere, gementes vitare, et quae commisimus peccata indesinenter aspicere, aspicientes flere, et flentes abstergere. Nulla nos prosperitatis transitoriae laetitia dissolvat, nec mentis nostrae oculos ea quae sunt transitoria obstruant, nec caecos ad ignem ducant. Si enim districte pensetur, cujus sit ponderis improperium, ex ore veritatis agnoscitur, cum negligenti et futura non prospicienti dicitur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. 8. Nam cogitandum
Abbreviated transcription (Latin):
mi ꝑuersas cogitationes ꝓfert. quasi in spelunca latrones resident
ꝙ simpliciter gradientes interficiunt: quando in eis qui in nullo
rei sunt. lesionis gadios desigunt: Mens enim fidelium non iã
domus orationis. s spelunca latronis ẽ: quando relicta iino
centia. ꝙ: scĩtatis simplicitate. illud conatur agere. unde ualeat
primis nocere S quia contra ꝑuersa hȩc omnia uerbis redem¬
ptoris nr̃i. ꝑ sacras paginas indesinenter instriumur: nunc
usq hoc agitur quod factum fuisse ꝑhibetur. cum dicitur.
Et erat docens coitidie in templo: Cum enim mentẽ fidelium
ad cauenda mala subtiliter erudit: cottidie ueritas in templo
docet. S sciendum nobis ẽ. quia ueritatis uerbis ueraciter
erudimur. si extrema nr̃a formidolose & indesinenter aspi¬
cimus: uixta hoc quod ꝑ quendam sapientem dicitur In om̃ib:
oꝑib tuis memorare nouissima tua: & in et̾̃num ñ percabis.

Expanded text:
mi perversas cogitationes profert, quasi in spelunca latrones resident, mi perversas cogitationes profert, quasi in spelunca latrones resident, et simpliciter gradientes interficiunt, quando in eos qui in nullo rei sunt laesionis gladios defigunt. Mens enim fidelium jam non domus orationis, sed spelunca latronum est, quando, relicta innocentia et simplicitate sanctitatis, illud conatur agere unde valeat proximis nocere. Sed quia contra perversa haec omnia verbis Redemptoris nostri per sacras paginas indesinenter instruimur, nunc usque hoc agitur, quod factum fuisse perhibetur, cum dicitur: Et erat docens quotidie in templo. Cum enim mentem fidelium ad cavenda mala subtiliter erudit, quotidie Veritas in templo docet. Sed sciendum nobis est quia veritatis verbis veraciter erudimur, si extrema mala nostra formidolose et indesinenter aspicimus, juxta hoc quod per quemdam sapientem dicitur: In omnibus operibus tuis me
Abbreviated transcription (Latin):
plebe fideli uita re.ligiosoꝵ. Et sepe nonnulli re ligionis habi¬
tum sumunt: ꝙ dum sacroꝵ ordinum locum ꝑcipiunt. sc̃ę
re. ligionis officium. in commercium terrenȩ negotiationis tra¬
hunt. Uendentes quippe in templo sunt: qui hoc quod quib d
iure competit. ad premium largiuntur. Iusticiam enim uende¬
re ẽ : hanc ꝓ premii acceptione seruare. Ementes uͦ in templo
sunt : qui dum hoc ꝑsoluere ꝓrimo quod iustum ẽ nolunt.
dumq rem uire debitam facere contemnunt. dato patronis
premio. emunt peccatum: Quib bene dicitur Nomus mea
domus orationis ẽ : uos aũt fecistis illam speluncam latronum:
Quia nonnum quam ꝑuersi homines locum religionis tenent.
ibi maliciȩ suȩ gladiis occidunt. ubi uiuificare ꝓximos orationis
suȩ intercellione ceouerunt. Tempium quoq it tontnr uit uo¬
ipsa mens & conscientia fidelium: Quȩ si quando ĩ lesionem ꝓpei¬

Expanded text:
plebe fideli vita religiosorum. Et saepe nonnulli religionis habiplebe fideli vita religiosorum. Et saepe nonnulli religionis habitum sumunt, et dum sacrorum ordinum locum percipiunt, sanctae religionis officium in commercium terrenae negotiationis trahunt. Vendentes quippe in templo sunt , qui hoc quod quibusdam jure competit ad praemium largiuntur. Justitiam enim vendere est hanc pro praemii acceptione servare. Ementes vero in templo sunt qui dum hoc persolvere proximo quod justum est nolunt, dumque rem jure debitam facere contemnunt, dato patronis praemio emunt peccatum. Quibus bene dicitur: Domus mea, domus orationis est; vos autem fecistis illam speluncam latronum, quia dum nonnunquam perversi homines locum religionis tenent, ibi malitiae suae gladiis occidunt, ubi vivificare proximos orationis suae intercessione debuerunt. 7. Templum quoque et domus Dei ipsa mens atque conscientia fidelium. Quae si quando in laesione proxi
Abbreviated transcription (Latin):
tu iuiu uauai ie au uicucem. q uidex traclat te exactori. ꝙ exactor
mitat te in carcerem: Aduersarius quippe nr̃ in uia ẽ: sermo
dei contrarius nr̃is carnalib desideriis in presenti uita: A quo
ipse liberabitur : qui preceptis eius humiliter subditur. Alioqͥn
aduersarius pidici. & udex tradet exactori: quia ex sermone
dñi contempto. reus peccator tenebitur in examine iudicis:
Quem uidex exactori tradet: quia hunc maligno spiritui ad
ultionem trahere ꝑmitit. ut compulsam animam ipse ad penã
de corpore exigat : quȩ ei ad culpam sponte consensit: Exactor
mutet in carcerem: quia ꝑ malignum sp̃m in inferno retrudi¬
tur. quousq dies iudicii ueniat : ex quo iam in inferni ignib:
simul os ipse crucietur. Expleta gͥ ꝑditione ciuitatis. quam
nos ad ꝑeuntis animȩ similitudinem traximus: ꝓtinus sub¬
ditur: Et ingressus in templum: cepit eicere uendentes et
ementes de illo: Sicut templum dei in ciuitate ẽ: ita in

Expanded text:
em, et judex tradat te exactori, et exactor mittat te in carcerem . Adversarius quippe noster in via est sermo Dei, contrarius nostris carnalibus desideriis in praesenti vita. A quo ipse liberatur qui praeceptis ejus humiliter subditur. Alioquin adversarius judici, et judex tradet exactori, quia ex sermone Domini contempto reus peccator tenebitur in examine judicis. Quem judex exactori tradit, quia hunc maligno spiritui ad ultionem trahere permittit, ut compulsam animam ipse ad poenam de corpore exigat, quae ei ad culpam sponte consensit. Exactor mittit in carcerem, quia per malignum spiritum in inferno retruditur, quousque dies judicii veniat, ex quo jam in inferni ignibus simul et ipse crucietur. 6. Expleta ergo perditione civitatis, quam nos ad pereuntis animae similitudinem traximus, protinus subditur: Et ingressus templum coepit ejicere vendentes et ementes de illo. Sicut templum Dei in civitate est, ita et in
Abbreviated transcription (Latin):
mortis articulo. rediit ad ȩt̃nam uitam: Nemo gͦ scit quid de se
in occultis dei iuditiis agatur: quia multi sunt uocati. pauci
uͦ electi. Quia gͥ nulli de se certum ẽ electum se eẽ. restat ut õs
trepident : om̃s de sua actione formident. om̃s in sola diuina
miscdia gaudeant: nullus de suis uirib presumat. Est qui ꝑfi¬
ciat fidutiam nram. ille scilicet qui inse dignatus ẽ assume¬

Expanded text:
mortis articulo rediit ad aeternam vitam. Nemo ergo scit quid de se mortis articulo rediit ad aeternam vitam. Nemo ergo scit quid de se in occultis Dei judiciis agatur; quia multi sunt vocati, pauci vero electi. Quia ergo nulli de se certum est electum se esse, restat ut omnes trepident, omnes de sua actione formident, omnes in sola divina misericordia gaudeant, nullus de suis viribus praesumat. Est qui perficiat fiduciam nostram, ille scilicet qui in se dignatus est assume
Abbreviated transcription (Latin):
hoc fr̃s audirent : ꝓstrati in terram cum lacrimis. ceꝑunt ꝓ erepti¬
one illius uehementius orare: Et ecce subito cepit melioratus
eger quib ualebat uocib exaltare dicens: Grãs deo: Ecce dracho
qui me ad deuorandum acceꝑat fugit. orationib ur̃is expulsus ẽ:¬
stare ñ potuit: A peccatis meis modo intercedite. quia conuerti
paratus sum : ꝙ scłarem uitam funditus relinquere. Nomo gͦ qui
sicut iam dictum ẽ. ab extrema corporis parte fuerat p̃mortuus:
reseruatus ad uitã. toto ad dm̃ corde conuersus ẽ. Longis q con¬
tinius in conuersatione eadem flagellis eruditus: atq ante pau¬
cos dies excrescente corporis molestia defunctus ẽ. Et iam draconẽ
moriens non uidit : quia illum ꝑ cordis immutationẽ uicit:
Ecce fr̃s hm̃ni gordiana quã suꝑius dixi. a scimonialis habitus
excellentia corruit ad pęnam: ꝙ fr̃ hic de quo ista narraui. ab ipso

Expanded text:
hoc fratres audirent, prostrati in terra cum lacrymis coeperunt pro ereptihoc fratres audirent, prostrati in terra cum lacrymis coeperunt pro ereptione illius vehementius orare. Et ecce subito coepit melioratus aeger quibus valebat vocibus exsultare, dicens: Gratias Deo, ecce draco qui me ad devorandum 1645 acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et saecularem vitam funditus relinquere. Homo ergo, qui, sicut jam dictum est, ab extrema corporis fuerat parte praemortuus, reservatus ad vitam, toto ad Deum corde conversus est. Longis et continuis in conversatione eadem flagellis eruditus, atque ante paucos dies excrescente corporis molestia defunctus est. Qui jam moriens draconem non vidit, quia illum per cordis immutationem vicit. Ecce, fratres mei, Gordiana, quam superius dixi, a sanctimonialis habitus excellentia corruit ad poenam, et frater hic, de quo ista narravi, ab ipso
Abbreviated transcription (Latin):
inguine ꝑductus ẽ ad mortem: Cumq extremũ sp̃m ageret: con¬
uenerunt fr̃s. ut egressum illius orando ꝓtegerent: Iam corpus
eus ab extrema suerat parte premortuum: in solo tantũ pecto¬
re uitalis adhuc calor anhelabat Cuncti aũt fr̃s tanto ꝓ eo
ceꝑunt enixius orare: quanto eum iam uidebant cͥeleritate dis¬
cedere Cum repente cepit eisdem fr̃ib assistentib adnisu quod¬
Ecce draconi ad deuorandum datus sum: qui ꝓpter ur̃am p̾sentiã
deuorare me ñ potest: Caput meum iam in suo ore absorbuit.
date locum ut ñ me amplius crutiet. s faciat qͦd facturus ẽ:
Si ei ad deuorandum datus sũ. quare ꝓpter uos moras patior.¬
Tunc fr̃s ceꝑunt ei dicere Quid ẽ quod loqueris fr̃: Signum t̃
sc̃ȩ crucis in prime: Respondebat ille ut poterat dicens
Uolo me signare s non possum: quia a dracone premor: Cũq

Expanded text:
inguine, 1644 perductus est ad mortem. Cumque extremum spiritum ageret, coninguine, 1644 perductus est ad mortem. Cumque extremum spiritum ageret, convenerunt fratres, ut egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus ab extrema fuerat parte praemortuum, in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autem fratres tanto pro eo coeperunt enixius orare, quanto eum jam videbant sub celeritate discedere. Cum repente cecce draconi ad devorandum datus sum, qui propter vestram praesentiam me devorare non potest. Caput meum in suo ore jam absorbuit; date locum, ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter Tunc fratres coeperunt ei dicere: Quid est quod loqueris, frater? Signum tibi sanctae crucis imprime. Respondebat ille ut poterat, dicens: Volo me signare, sed non possum, quia a dracone premor. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
onem uenerat: ualde fratrib placebat: Atconira fr̃ eius longe a u¬
ta eius ac morib discrepabat: Uiuebat tam̃ in monasterio: necessi¬
tate potius quã uoluntate: Et cum in cunctis actib ꝑuersus existe¬
ret: ꝓ fr̃e suo ab om̃ib equanimiter tolerabatur. Erat enĩ lȩius
eloquio. prauus actione. cultus uestib: morib incultus. Ferre uͦ
non poterat: si qͥs quam illi de sc̃i habitus conuersatione loqueret᷑.
facta aũt fuerat uita illius cunctis fr̃ib uisu grauis. s tamen
ut dictum ẽ. ꝓfr̃is sui gr̃a erat cunctis tolerabilis Asꝑnabat᷑
ualde : si quis sibi aliquid de prauitatis suȩ correptione loque¬
retur. Bona non solum facere: s etiam audire non poterat:
Numquam se ad scẽ conuersationis habitum uenire: iurando.
irascendo. deridendo. testabatur: In hac aũt pestilentia quȩ nui
huius urbis populum magna ex parte consumpsit. ꝑcussus in

Expanded text:
onem venerat valde fratribus placebat; at contra, frater illius longe a vonem venerat valde fratribus placebat; at contra, frater illius longe a vita ejus ac moribus discrepabat. Vivebat tamen in monasterio necessitate potius quam voluntate. Et cum in cunctis actibus perversus existeret, pro fratre suo ab omnibus aequanimiter tolerabatur. Erat enim levis eloquio, pravus actione, cultus vestibus, moribus incultus; ferre vero non poterat si quisquam illi de sancti habitus conversatione loqueretur. Facta autem fuerat vita illius cunctis fratribus visu gravis, sed tamen, ut dictum est, pro fratris sui gratia erat cunctis tolerabilis. Aspernabatur valde si quis sibi aliquid de pravitatis suae correctione loqueretur. Bona non solum facere, sed etiam audire non poterat. Nunquam se ad sanctae conversationis habitum venire, jurando, irascendo, deridendo, testabatur. In hac autem pestilentia, quae nuper hujus urbis populum magna ex parte consumpsit, percussus in
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce om̃s tres uno prius ardore conuersȩ sunt : s non in uno eodẽ¬
q studio ꝑmanserunt: quia iuxta dñicam uocẽ multi sunt uo¬
cati. pauci uͦ electi: Hȩc gͥ dixi. nequis in bono iam oꝑe positus.
sibi uires boni oꝑis tribuat. ne quis de ꝓpria actione confidat:
quia & si iam nouit hodie qualis sit. adhuc cras quid futurus sit
nescit: Nemo gͦ de suis iam oꝑib securus gaudeat: quando ad¬
huc in huius uitȩ incertitudine qui se finis sequatur ignorat:
S quia rem retuli. quȩ uos ex diuina districtione preterruit.
ur̃a corda consoletur. Quod tam̃ insermone alio iam dixisse¬
me memini: S uos nequaquam affuistis.
nte biennium frater quidam in monasteriũ ineũ. quod iuxta
uersationis uenit. Qui diu regulariter ꝓtractus: quandoq
susceptus ẽ. Quem fr̃ suus ad monasterium non conuersations
studio: s carnali amore sequutus est Is aũt sr̃ qui ad conuersi¬

Expanded text:
Ecce omnes tres uno prius ardore conversae sunt, sed non in uno eodemEcce omnes tres uno prius ardore conversae sunt, sed non in uno eodemque studio permanserunt, quia juxta dominicam vocem, Multi sunt vocati, pauci vero electi. Haec ergo dixi, ne quis in bono jam opere positus sibi vires boni operis tribuat, ne quis de propria actione confidat, quia etsi jam novit hodie qualis sit, adhuc eras quid futurus sit nescit. Nemo ergo de suis jam operibus securus gaudeat, quando adhuc in hujus vitae incertitudine qui finis sequatur ignorat. Sed quia rem retuli quae vos ex divina districtione perterruit, rita vestra corda consoletur; quod tamen in sermone alio jam me dixisse memini, sed vos nequaquam adfuistis. 16. Ante biennium frater quidam in monasterium meum, quod juxta bonversationis venit, qui diu regulariter protractus, quandoque susceptus est . Quem frater suus ad monasterium non conversationis studio, sed carnali amore secutus est. Is autem qui ad convers
Abbreviated transcription (Latin):
rata citis. excreuisse: et quid uiuens eius semꝑ sp̃s egerit. caro mor¬
tua testabatur: Hȩc aũt gesta sunt: ante dñic&e natalis diem:
Quo transacto: mox emilianȩ sorori suȩ ꝑ uisitationem no¬
cturnȩ uisionis aparuit dicens: ueni. ut quia natale dñicum
ne te feci: scam theophaniam iam tecum faciam: Cui illa ꝓtinus
de sororis suȩ gordianȩ salute sollicita respondit. Et si sola uenio.
sororem nr̃am gordianam cui dimitto: Cuis asserebat tristis uultu.
iterum dixit: Ueni : gordiana etenĩ soror nr̃a inter laicas deputata ẽ:
Quam uisionẽ mox molestia corporis ẽ sequuta : atq ita ut dictũ
fuerat. ante dnĩcȩ aparitionis diem. eadem molestia in grauescen¬
te defuncta ẽ: Gordiana aũt max ut solam remansisse se repꝑit:¬
eius prauitas excreuit. Et quod prius latuit in desiderio cogita¬
tionis: hoc post effectu prauȩ actionis exercuit. Nam oblita dñici

Expanded text:
rata cutis excrevisse; et quid vivens ejus sprata cutis excrevisse; et quid vivens ejus sptua testabatur. Haec autem gesta sunt ante dominici Natalis diem. Quo transacto, mox Aemilianae sorori suae per visionem nocturnae visionis apparuit, dicens: Veni, ut quia Natalem dominicum sine te feci, sanctum Theophaniae diem jam tecum faciam. Cui illa protinus de sororis suae Gordianae salute sollicita respondit: Et si sola venio, sororem nostram Gordianam cui dimitto? Cui, sicut asserebat, tristis vultu iterum dixit: Veni, Gordiana etenim soror nostra inter laicas deputata est. Quam visionem mox molestia corporis est secuta; atque ita ut dictum fuerat, ante Dominicae apparitionis diem, eadem molestia ingravescente, defuncta est. « Gordiana autemejus pravitas excrevit, et quod prius latuit in desiderio cogitationis, hoc post effectu pravae actionis exercuit. Nam oblita dominici t
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ipsa narrauit. ꝑ uisionẽ attauus m̃s felix huius romanȩ
eccłiȩ antistes apparuit: eiq mansionẽ ꝑpetuȩ claritatis ostendit
dicens: Ueni: quia in hac te lucis mansione suscipio Quȩ subse¬
quente mox febre correpta: ad diem ꝑuenit extremum: Et sicut
nobi Ulib feminis uirisq morientib multi conueniunt. qui
eoꝵ ꝑxi mos consolentur: eadem hora eius exitus. multi uiri
mea affuit. Cum subito sursum illa respiciens ihm uenientẽ
uidit: & cum magna animaduersione cepit circumstantib cda¬
mare dicens Recedite recedite: ih̃s uenit: Cumq in eum in¬
tenderet quẽ uidebat: sca illa anima carne soluta ẽ: Tantaq
subito fra glantia miri odoris asꝑsa ẽ: ut ipsa quoq suauitas
cunetis ostenderet. illic auctorẽ suauitatis uenisse Cumq corpus
eius ex more mortuoꝵ ad lauandum eͥẽt nudatum. longȩ oratio¬
nis usu. in cubitis eius & genib cameloꝵ more inuenta ẽ obdu¬

Expanded text:
Felix, hujus Romanae Ecclesiae antistes, apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, eadem hora ejus exitum praestolantemea adfuit. Cum subito sursum illa respiciens, Jesum venientem vidit, et cum magna animadversione coepit circumstantibus clamare, dicens: Recedite, recedite, Jesus venit. Cumque in eum intenderet quem videbat, sancta illa anima carne soluta est; tantaque subito fragrantia miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. Cumque corpus ejus ex more mortuorum 103 ad lavandum esset nudatum, longae orationis usu in cubitis ejus et genibus, camelorum more, inventa est obdu
Abbreviated transcription (Latin):
sequitur: Et non relinquent in te lapidem suꝑ lapidem. ꝑuer¬
sa etenim mens. cum ꝑuersȩ cogitationi adhuc ꝑuersiorem
adicit. quid aliud quam lapidem suꝑ lapidem ponit. S in
destructa ciuitate suꝑ lapidem lapis non relinquitur: quia
cum ad ultionem suam anima ducitur. om̃is ab illa cogitatio¬
num suarum constructio dissipatur Quȩ cur hoc patiatur
adiungitur. Eo quod non cognoueris tempus uisitationis tuȩ
Prauam quamq animam. omp̃s ds̃ multis modis iusitare consue¬
uit: Nam assidue hanc uisitat precepto. aliquando aut̃ flagel¬
lo. aliquando uͦ miraculo: ut & uera quȩ nesciebat audiat. et
tamen adhuc suꝑbiens atq contemnens. aut dolore conpuncta
reddeat. aut beneficiis deuicta. malum quod fecit erubescat. S
quia uisitationis suȩ tempus minime cognoscit: illis in extremo
uitȩ inimicis tradetur. cum quib in ȩterno iudicio damnationis

Expanded text:
sequitur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversequitur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversa etenim mens cum perversae cogitationi adhuc perversiorem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit? Sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae cur hoc patiatur adjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Pravam quamque animam omnipotens vit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera qui nesciebat, audiat, et tum adhuc superbiens atque contemnens, aut dolore compuncta redeat, aut beneficiis devicta, malum quod fecit erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognoscit, illis in extremo vitae inimicis traditur, cum quibus in aeterno judicio damnationis
Abbreviated transcription (Latin):
ribona non licet. quȩ cum licuit agere contempsit. De quib
adhuc apte quod sequitur intelligi ualet Circumdabunt
te. & coangustabunt te undiq. Alaligni quippe sp̃s undiq¬
animam coangustant. quando ei non ioluiis oꝑbx. uer uirtuat¬
loquutionis. atq insuꝑ cogitationis iniquitates replicant: ut
quȩ prius se ꝑ multa dilatauit in scelere. ad extremum de om̃i¬
bus aisgustetur in retributione Sequitur. Et ad terram con¬
sternent te: ꝙ filios tuos qui inte sunt: Tunc anima ꝑ cogniti¬
onem reatus sui ad terram consternitur: cum caro quam uitã
suam credidit. redire ad puluerem urgetur. Tunc in mortem
filii eius cadunt. cum cogitationes illicitȩ. quȩ modo ex illa ꝓde¬
unt. in extremȩ uttȩ ultione dissipatur . sicut scriptum est:
In illa die ꝑibunt om̃s cogitationes eoꝵ. Quȩ scilicet durȩ cogi¬
tatones: intelligi etiam ꝑ lapidum significationem ualent. Nam

Expanded text:
jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. De quibus jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. De quibus adhuc apte quod sequitur intelligi valet: Circumdabunt te, et coangustabunt te undique. Maligni quippe spirianimam angustant, quando ei non solum operis, verum etlocutionis atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione. Sequitur: Et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Tunc anima per cognitionem reatus sui ad terram consternitur, cum caro quam vitam suam credidit redire ad pulverem urgetur. Tunc in mortem filii illius cadunt, cum cogitationes illicitae quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur, sicut scriptum est: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae scilicet durae cogitationes intelligi etiam per lapidum significationem valent. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
mens pauida extremȩ ultionis timore transfigitur. quantum
nunc presens lȩticia. tantum post ira subsequens temꝑetur: hinc
namq scriptum ẽ. Beatus homo qui semꝑ ẽ pauidus. Qui uͦ men¬
tis ẽ durȩ: corruet in malum: Sequentis enim ira iudicii. tan¬
to tunc districtior portabitur: quanto nunc & inter culpas mi¬
nime timetur. Sequitur. Quia uenient dies inte : & circum¬
dabunt te inimici tui uallo Qui inquam sunt humanȩ animȩ
maiores inimici. quam maligni sp̃s. qui hanc a corpore exeuntẽ
obsident. quam in carnis amore positam. deceptoriis delectati¬
onib fouent: quam uallo circumdant: quia ante mentis eiꝰ
oculos reductis iniquitatib quas ꝑpetrauit. hanc ad societatẽ
suȩ damnationis trahentes coartant. ut in ipsa iam extremita¬
te uitȩ deprehensa. ꝙ a quib hostib circum clusa sit uideat. ꝙ
tamen euadendi aditum inuenire non possit: quia iam oꝑa

Expanded text:
mens pavida extremae ultionis timore tramens pavida extremae ultionis timore tranunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens temperetur. Hinc namque scriptum est: Beatus homo qui semper est pavidus; qui vero mentis est durae, corruet in malum . Sequentis enim ira judicii tanto tunc districtior portabitur, quanto nunc et inter culpas minime timetur. 4. Sequitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo. Qui unquam sunt humanae animae majores inimici, quam maligni spiritus, qui hanc a corpore exeuntem obsident, quam in carnis amore positam deceptoriis delectationibus fovent? Quam vallo circumdant, quia ante mentis ejus oculos reductis iniquitatibus quas perpetravit, hanc ad societatem suae damnationis trahentes coarctant, ut in ipsa jam extremitate vitae deprehensa, et a quibus hostibus circumclusa sit videat, et tamen evadendi aditum invenire non possit, quia operari
Abbreviated transcription (Latin):
tionis suȩ scandalum in die habebit aliena Ibi enim affligen¬
da ẽ: ubi uisti lȩtabuntur Et cuncta quȩ modo ei ad pacẽ
sunt. tunc in amaritudinem rixe uertentur : quia rirari
secum incipit. cum damnationem quam patitur non expauit.
cura ꝓspiciendis malis sequentib oculos mentis clausit. Unde ei
dicitur: Hunc aũt abscondita sunt ab oculis tuis Puersa quippe
anima reb presentib dedita. in terrenis uoluptatib resoluta. abs¬
condit sibi mala sequentia: quia preuidere futura refugit. quȩ
presentem lȩticiam ꝑturbent: Dumq in presentis uitȩ oblacta¬
tione se dederit. quid aliud quam clausis oculis ad ignem uadit:
Unde scriptum ẽ. In die bonoꝵ: ne immemor sis maloꝵ Et un¬
de ꝑ paulum dicitur: Qui gaudent tamquam ñ gaudentes sint:
quia & si qua ẽ presentis temporis. ita ẽ agenda lȩticia. ut numꝗͣ
amaritudo sequentis iudicii. recedat a memoria: quatenus dũ

Expanded text:
tionis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligentionis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligenda est, ubi justi laetabuntur; et cuncta quae modo ei ad pacem sunt, tunc in amaritudinem rixae vertentur, 1647 quia rixari secum incipiet cur damnationem quam patitur non expavit, cur a prospiciendis malis sequentibus oculos mentis clausit. Unde ei dicitur: Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Perversa quippe anima rebus praesentibus dedita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscpraesentem laetitiam perturbant; dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aliud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malorum . » Et unde per Paulum dicitur: « Qui gaudent tanquam non gaudentes sint , » quia et si qua est praesentis temporis, ita est agenda laetitia, ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum
Abbreviated transcription (Latin):
q tu: Hoc semel egit. cum ꝑituram ciuitatem esse nuntiauit:
hoc cottidie redemptor nr̃ ꝑ electos suos agere nullatenus cessat.
cum quosdam ex bona uita ad mores rȩꝓbos ꝑuenisse considerat
Plangit enim eos. qui nesciunt cur plagantur: qui iurta salo¬
monis uerba lȩtantur cum male fecerint. ꝙ exultant in reb pes¬
simis Qui si damnationem suam quȩ eis imminet cognouissent:
semetipsos cum lacrimis electoꝵ plangerent: Bene aũt ꝑiturȩ
animȩ sententia quȩ subditur conuenit. Et quidem in hac die
tua quȩ ad pacem tibi: nunc aũt abscondita sunt ab oculis tius:
Suam hic diem habet anima ꝑuersa: quȩ transitorio gaudet
intempore Cui ea quȩ adsunt ad pacem sunt: quia dum ex
reb temporalib lȩtatur. dum honorib extollitur. dum in
carnis uoliiptãte resoluitur. dum nulla uenturȩ penȩ for¬
midine terretur. pacem habet in die sua: quȩ graue damna¬

Expanded text:
et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redemptor noster per electos suos agere nullatenus cessat, cum quosdam ex bona vita ad mores reprobos pervenisse considerat. Plangit enim eos qui nesciunt cur plangantur, quia, juxta Salomonis verba: Laetantur cum male fecerint, et exsultant in rebus pessimis . Qui si damnationem suam quae eis imminet agnovissent, semetipsos cum lacrymis electorum plangerent. Bene autem periturae animae sententia quae subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporalibus laetatur, dum honoribus extollitur dum in carnis voluptate resolvitur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damna
Abbreviated transcription (Latin):
pienda munera in templo residebant. ꝓfecto quia quib dã
non dantib lesiones exquirerent dubium ñ erat. Domus
g orationis spelunca latronum facta fuerat. quia adhoc in
templo assiste re nouerant. ut aut non dantes munera studerett
corporaliter ꝑsequi. aut dantes spiritaliter necare: Quia uͦ
redemptor nr̃ predicationis uerba nec indignis nec ingratis
subtrahit: postquam disciplinȩ rigorem eiciendo ꝑuersos tenu¬
it. donum mox gr̃ȩ ostendit. Nam subditur Et erat docens
cottidie in templo. Hȩc uixta hystoriam breuiter tractando
transcurrimus S quia euersam iam ihrłm nouimus. atq e¬
uersione sua in melius commutatã : quia expulsos latrones a
templo. atq ipsum iam templum erutum scimus. debemus ex
reb exteriorib. introrsus aliquam similitudinem trahere:
atq ex euersis edificiis parietum. moꝵ riunam timere. uides
enim ciuitatem : fleuit suꝑ ilłam dicens. quia si cognouisses

Expanded text:
pienda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam pienda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesionem exquirerent dubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere noverant, ut aut non donantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit. Nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam Jerusalem novimus atque eversione sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses,
Abbreviated transcription (Latin):
dentes de illo & ementes: dicens illis Scriptum ẽ: qui a domꝰ
mea domus orationis ẽ. Uos aut̃ fecistis illam speluncã latronum:
Qui enim narrauit mala uentura. & ꝓtinus templum ingres¬
sus ẽ. ut de illo uendentes & ementes eiceret: ꝓfecto innotuit.
uia riuna populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Tuersio¬
nem quippe describens. sedentes & ementes in templo feriens.
in ipso effectu sui oꝑis ostendit: unde radix ꝓdut ꝑditionis.
Sicut aũt ȩugłista alio testante didicimus: in templo colum¬
bȩ uendebantur. Et ꝑ columbas. nisi scĩ sp̃s donum accipi¬
tur. S uendentes & ementes ex templo eliminat: quia
uel eos qui ꝓ munere impositionem manuum tribuunt.
uel eos qui donum sp̃s emere nituntur damnat. De quo
templo mox subditur. Domus mea domus orationis est.
uos aũt fecistis illam speluncam latronum: Qui enĩ ad acci¬

Expanded text:
dentes in illo et ementes, dicens illis: Scriptum est quia domus dentes in illo et ementes, dicens illis: Scriptum est quia domus mea domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum . Qui enim narravit mala ventura, et protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describens, sed vendentes et ementes in templo feriens, in ipso effectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes et ementes e templo eliminat, quia vel eos qui pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur damnat. De quo templo mox subditur: Domus mea, domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad acci
Abbreviated transcription (Latin):
uidens cuutatẽ fleuit suꝑ illam dicens. quia si cognouisses
q tu Fleuit etenim redemptor nr̃ ruinam ꝑfidȩ eiuitatis.:
quam ipsa sibi ciuitas ñ cognoscebat eẽ uenturam Cui a flente
dño recte dicitur. quia si cognouisses & tu. subaudis fleueras
quȩ modo quia nescis quod imminet exultas. Unde & subdit᷑
Et quidem in hac die tua. quȩ ad pacem tibi Cum enum car¬
nis se uoluptatib daret. ꝙ uentura mala non prospiceret:¬
in die sua quȩ ad pacem ei esse poterant. habebat Cur uero
bona presentia ad pacem habuerit manifestat᷑: cum subditur:.
Nunc aũt abscondita sunt ab oculis tuis Si enĩ a cordis eius ocłis
mala quȩ imminerent abscondita ñ essent: lȩta in presentib ꝓsꝑis
non fuisset. Cuius mox etiam pena quȩ de romanis sicut p̃dixi
principib imminebat: adiuncta ẽ Qua descripta: quid dñs fe¬
cerit subditur. Quia ingressus in templum. cepit eicere uen¬

Expanded text:
evit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Flevit etenim prius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur: Quia si cognovisses, et tu, subaudi, fleres, quae modo quia nescis quod imminet, exsultas. Unde et subditur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi. Cum enim carnis se voluptatibus daret, et ventura mala non prospiceret,in die sua quae ad pacem esse ei poterant habebat. Cur vero bona praesentia ad pacem habuerit, manifestatur cum dicitur: Nunc autem 1646 abscondita sunt ab oculis tuis. Si enim cordis ejus oculis mala quae imminerent abscondita non essent, laeta in praesentibus prosperis non fuisset. Cujus mox etiam poena quae de Romanis, sicut praedixi, principibus imminebat, adjuncta est. 2. Qua descripta, quid Dominus fecerit subditur: quia, ingressus templum, coepit ejicere ven
Abbreviated transcription (Latin):
sorte ñ eẽ Ppendo enim quia foras defluit: ꝙ cor ad quod ꝓposuit
non custodit. Quam curabant blanda coitidie redargutione
corriꝑe: atq a leuitate moꝵ ad grauitatẽ sui habitus reformare:
Quȩ quidem resumebat uultum subito grauitatis: uiter uerba
correptionis S cum eiusdem correctionis hora transisset: transibat
ꝓtimis & suꝑducta grauitas honestatis. Mexq ad leuia uerba re¬
diebat: puellarum gaudebat societate laicarum Eiq ꝑsona ual¬
de honerosa erat: quȩcumq huic mundo dedita ñ erat. Quadã
uͦ nocte huic tarsillȩ amitȩ meȩ. quȩ int̾ sorores suas uirtute
continuȩ orationis. afflictionis studiosȩ. abstinentiȩ singularis. gra

Expanded text:
sorte non esse; perpendo enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit sorte non esse; perpendo enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redargutione corripere, atque a revitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resumebat vultum subito gravitatis inter verba correptionis, sed cum ejusdem correptionis hora transisset, transibat protinus et superducta gravitas honestatis, moxque ad levia verba redibat. Puellarum gaudebat societate laicarum, eique persona valde onerosa erat quaecunque huic mundo dedita non erat. Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae inter sorores suas virtute continuae orationis, afflictionis studiosae,
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a tanto formidolosius audiunt. quanto eis hoc de ꝓpinquo
sonat: Neq enim res longe ante gestas dicimus: s eas de quib
testes existunt. eisq inter fuisse se referunt. memoramus:
res pater m̃s sorores habuit: quȩ cunctȩ tres sacrȩ uirgine
fuerunt. Quarum una tarsilla. alia gordiana: alia emiliana
dicebatur Uno om̃s ardore conuersȩ : uno eodemq tempore
sacratȩ. sub districtione regulari degentes. in domo ꝓpriꝰ sotialẽ
uitam ducebant: Cumq e̾e̾nt diutius in eadem conuersatione:
ceꝑunt cottidianis incrementis in amorẽ conditoris tarsilla et
emiliana subcrescere. & cũ solo hic e̾e̾nt corpore. coitidie animo
ad ȩterna transire: At contra gordianȩ animus cepit a calore amo
amorem redire: Crebro aũt tarsilla dicere emilianȩ sorori suȩ:
cũ magno gemitu solebat: uideo gordianã sororem nr̃am: de nr̃a

Expanded text:
vestra tanto formidolosius audiant, quanto eis hoc de propinquo vestra tanto formidolosius audiant, quanto eis hoc de propinquo sonat. Neque enim res longe ante gestas dicimus, sed eas de quibus testes existunt, eisque interfuisse se referunt, memoramus. Tres pater meus sorores habuit, quae cunctae tres sacrae virgines fuerunt: quarum una Tharsilla, alia Gordiana, alia Aemiliana dicebatur. Uno omnes ardore conversae, uno eodemque tempore sacratae, sub districtione regulari degentes, in domo propria socialem vitam ducebant . Cumque essent diutius in eadem conversatione, coeperunt quotidianis incrementis in amorem conditoris sui Tharsilla et Aemiliana succrescere, et, cum solo hic essent corpore, quotidie animo ad aeterna transire. At contra Gordianae animus coepit a calore amoramorem redire. Crebro autem Tharsilla dicere Aemilianae sorori suae cum magno gemitu solebat: Video Gordianam sororem nostram de nostra
Abbreviated transcription (Latin):
nescimus Tanto gͦ necesse ẽ. ut unusqͥsq nr̃m in humilitate¬
S se deprimat: quanto sisit electus ignorat. Non nulli enĩ
Alter pene totam uitam ducere in prauitate conspicit᷑: s iuxta
finem uitȩ. a prauitate ꝑ districtȩ pęnitentiȩ lamenta reuocat᷑.
Atter electam uidetur utam ducere: et tamen contingit hunc¬
ad erroris nequitiã iuxta finem declinare Alius bonum bene in¬
choat: melius consuminat: Aliuis in malis actib a prima etate se
deicit : q in eisdem oꝑib semꝑ se ipso deterior consummatur. Tan¬
to gͦ ibi unusquisq sollicite metuat. quanto ignorat qͦd restat.:
quia quod sepe dicendum ẽ. & sine obliuione retinendum. mul¬
ti sunt uocati. pauci uͦ ȩlecti: S quia nonnum quam mentes
audientium plus exempla fidelium quam docentium uerba
conuertunt. uolo uobis aliquid de ꝓximo dicere: quod corda

Expanded text:
nescimus. Tanto ergo necesse est ut unusquisque nostrum in humilitatenescimus. Tanto ergo necesse est ut unusquisque nostrum in humilitate se deprimat, quanto si sit electus ignorat. Nonnulli enim  persistunt. Alter pene totam vitam ducere in pravitate conspicitur, sed juxta finem vitae a pravitate sua per districtae poenitentiae lamenta 1642 revocatur; alter electam videtur vitam ducere, et tamen hunc contingit ad erroris nequitiam juxta finem vitae declinare. Alius bonum bene inchoat, melius consummat; alius in malis actibus a primaeva aetate se dejicit, et in eisdem operibus semper seipso deterior consummatur. Tanto ergo sibi unusquisque sollicite metuat, quanto ignorat quod restat, quia, quod saepe dicendum est, et sine oblivione retinendum: Multi sunt vocati, pauci vero electi. 15. Sed quia nonnunquam mentes audientium plus exempla fidelium quam docentium verba convertunt, volo vobis aliquid de proximo dicere, quod corda
Abbreviated transcription (Latin):
damnationis Tunc gͥ damnatus quisq ñ in interiores . s in
exteriores tenebras mutitur: quia illic inuitus ꝓicitur in noctẽ
damnationis. qͥ hic sponte cecidit in cecitatẽ cordis Ubi fletus
quoq et stridor dentiũ eẽ ꝑhibetur: ut illic dentes strideant.
qͥ hic de ȩdacitate gaudebant: Iuic oculi defleant. qui hic ꝑ illi¬
citas concupiscentias uersabant᷑: quatenus singula quȩq men¬
bra supplicio subiaceant. quȩ hic singulis quibq uitiis seruiebatł. ̃
S reppulso uno. in quo uidelicet om̃e maloꝵ corpus expͥmitur.
generalis ꝓtinus sententia subinfert᷑. qua dicitur: Alulti aũt
audistis: Ecce nos om̃s iam uocati ꝑ fidem ad cȩlestis regis
nuptias uenimꝰ : in carnationis eiꝰ mysteriũ & credimꝰ & con¬
fitemur. Diuini uerbi ȩpulas sumimꝰ: s futuro die iudicis
rex intraturus ẽ. Quia uocati sumꝰ nouimꝰ: si sumꝰ electi

Expanded text:
damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores sed in damnationis. Tunc ergo damnatus quisque non in interiores sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur; quatenus singula quaeque membra supplicio subjaceant quae hic singulis quibusque vitiis subjecta serviebant. 14. Sed repulso uno, in quo videlicet omne malorum corpus exprimitur, generalis protinus sententia subinfertur, qua dicitur: Multi enim ssimi, quod audivimus. Ecce nos omnes jam vocati per fidem ad coelestis regis nuptias venimus, incarnationis ejus mysterium et credimus et confitemur, divini Verbi epulas sumimus, sed futuro die judicii rex intraturus est. Quia vocati sumus, novimus; si sumus electi,
Abbreviated transcription (Latin):
tui: ꝙ in libro tuo om̃s scribent᷑. S quia pauca hȩc in consola¬
tione habentis & infirmantis diximꝰ: nunc ad eũ qui hanc
omnimodo ñ habet. uerba uertamus Sequitur: Tunc rex dicit
ministris: Ligatis pedib eius & manib. mittite eũ in tenebras
exteriores : ibi erit fletus & stridor dentiũ Ligantur tunc illis¬
pedes ꝙ manus. ꝑ districtionẽ sententiȩ : qui mͦ a prauis oꝑibus
ligari noluerunt ꝑ meliorationẽ uitȩ: Uel certe tunc ligat pe¬
na: quos mͦ a bonis oꝑib ligauit culpa: Pedes enĩ qui uisita¬
re egrum negligunt. manus quȩ nichil indigentib tribuunt.
a bono oꝑe iam ex uoluntate ligatȩ sunt: Quȩ gͦ nunc sponte
ligant᷑ in uitio: tunc in suppliciũ ligant᷑ inuite: Bene aũt dr̃.
quod in exteriores tenebras ꝓiciatur: Interiores quippe tene¬
bras dicimꝯ cecitatẽ cordis: exteriores uͦ tenebras. ȩt̾nam noctẽ

Expanded text:
tui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatui, et in libro tuo omnes scribentur . Sed quia pauca haec in consolatione habentis et infirmantis diximus, nunc ad eum qui hanc omnimodo non habet, verba vertamus. Sequitur: 13. Tunc dixit rex ministris: Ligatis manibus ejus et pedibus, mittite eum in tenebras exteriores: ibi erit fletus et stridor dentium. Ligantur tunc pedes et manus per districtionem sententiae, qui modo a pravis operibus ligari noluerunt per meliorationem vitae. Vel certe tunc ligat poena, quos modo a bonis operibus ligavit culpa. Pedes enim qui visitare aegrum negligunt, manus quae nihil indigentibus tribuunt a bono opere jam ex voluntate ligatae sunt. Qui ergo nunc sponte ligantur in vitio, tunc in supplicio ligantur invite. Bene autem dicitur quod in exteriores tenebras projiciatur. Interiores quippe tenebras dicimus caecitatem cordis, exteriores vero tenebras aeternam noctem
Abbreviated transcription (Latin):
abetis. si contra felicitatẽ alienã nulla uos inuidiȩ face succen¬
ditis: si ꝑ occultã maliciã nemini nocere festinatis Eoce rex ad
nuptias ingreditur. ꝙ cordis nr̃i habitũ contemplatur: atq ei
quẽ caritate uestitũ ñ inuenerit. ꝓtinus iratus dicit. Amice.
qͦm huc intrasti. ñ habens uestẽ nuptialem: Mirandũ ualde ẽ
Amice: & ñ amice Amice ꝑ fidem: & ñ amice ꝑ oꝑationẽ At
ille obmutuit: Quia qͦd dici sine gemitu ñ potest: in illa
districtione ultimȩ increpationis. om̃e argumentũ cessat ex¬
cusationis Quippe quia ille foris increpat: qͥ testis conscientiȩ
intus animũ accusat S inter hȩc sciendum ẽ. quia qͥsqͥs hanc
uestẽ uirtutis habet. s tam̃ adhuc ꝑfecte ñ habet. ad pii regis
ingressum desꝑare de uenia ñ debet: quia ipse quoq spem
nobis ꝑ psalmistã tribuens dicit Inꝑfectũ meũ uidert̃ oculi

Expanded text:
habetis, si contra felicitatem alienam nulla vos invidiae face succenhabetis, si contra felicitatem alienam nulla vos invidiae face succenditis, si per occultam malitiam nemini nocere festinatis. 12. Ecce rex ad nuptias ingreditur, et cordis nostri habitum contemplatur, atque ei quem charitate vestitum non invenit, protinus iratus dicit: Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem? Mirandum valde estAmice, et non amice; amice per fidem, sed non amice per operationem. At ille obmutuit, quia, quod dici sine gemitu non potest, in illa districtione ultimae increpationis omne argumentum cessat excusationis, quippe quia ille foris increpat, qui testis conscientiae intus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc vestem virtutis habet, sed tamen adhuc perfecte non habet, ad pii regis ingressum desperare veniam non debet, quia ipse quoque spem nobis per Psalmistam, tribuens, dicit: Imperfectum meum viderunt oculi
Abbreviated transcription (Latin):
odii aduersitatẽ solet. Unde & ꝑ semetipsũ añs dicit. Biligire un¬
micos uros: benefacite his qͥ uos oderunt Lile enĩ securus amat:
qui ꝓpter dm̃ & illum amat. a quo se intelligit ñ amari: Alagna
unt hȩc. alta sunt hȩc. q multis ad exhibendũ difficilia: s tam̃
ista ẽ uestis nuptialis: Quisqͥs hanc recumbens in nuptus non
habet: iam sollicitus metuat ingrediente rege. quando mutat᷑
foras: Ecce enĩ dicitur. Intrauit aũt rex ut uideret disrum¬
bentes: & uidit ibi hominẽ ñ uestitũ ueste nuptiali Nos sumus
r̃s qui in nuptiis uerbi discumbimꝰ. qͥ iam fidem in ȩccłia habemꝰ.
qͥ scripturȩ sacrȩ ȩpulis pascimur. qͥ coniunctam dõ ȩccłiam e̾ẽ
gaudemus Considerate gͦ si cũ nuptiali ueste ad has nuptias
uenistis Cogitationes ur̃as sollicita inquisitione discutite: de
reb singulis corda ur̃a trutinate: Si iã contra nullũ odium

Expanded text:
odii adversitatem solet. Unde et per semetipsum Dominus dicit: Diligite inodii adversitatem solet. Unde et per semetipsum Dominus dicit: Diligite inimicos vestros, benefacite his qui oderunt vos . Ille ergo securus amat, qui propter Deum illum amat a quo se intelligit non amari. Magna sunt haec, alta sunt haec, et multis ad exhibendum difficilia, sed tamen ista est vestis nuptialis. Quisquis autem hanc recumbens in nuptiis non habet, jam sollicitus metuat, ingrediente rege, quando mittatur foras. Ecce enim dicitur: Intravit rex ad nuptias ut videret discumbentes, et vidit ibi hominem non vestitum veste nuptiali. Nos sumus, fratres charissimi, qui in nuptiis Verbi discumbimus, qui jam fidem in Ecclesia habemus, qui Scripturae sacrae epulis pascimur, qui conjunctam Deo Ecclesiam esse gaudemus. Considerate, rogo, si cum nuptiali veste ad has nuptias venistis, 1641 cogitationes vestras sollicita inquisitione discutite. De rebus singulis corda vestra trutinate, si jam contra nullum odium
Abbreviated transcription (Latin):
currebat Et sic huic adiutoriũ ferat: ut ab illo nullatenus torpeat.
ad quẽ festinabat Sciendũ quoq ẽ. quod ipsa dilectio ꝓximi. in
duob preceptis subdi uidet᷑: cum quidã sapiens dicit. om̃e quod tͥ
odis fieri. uide ne ipse alteri facias: Et ꝑ semetipsam ueritas p̃dicat
dicens Quȩ uultis ut faciant uobis homines: ꝙ uos eadem facite
ulis Si enĩ os quod impendi nobis recte uolumꝰ. aliis imꝑtimur.
& qͦd nobis fieri nolumꝰ. hoc aliis facere ipsi deuitamus: cari atatis
tura illesa seruamus S nemo cũ quẽpiam diligit haber se pti¬
nus caritatẽ putet: nsi prius ipsam uim suȩ dilecdionis examinet.
Clam siqͥs quẽlibet amat. s ꝓpter adm̃ ñ amat: caritatẽ ñ habes & ha¬
bere se putat: Caritas aũt uera ẽ: cum & in deo diligit amicus ꝙppt̃
or eos diligere a quib ñ diligitur scit ꝓbari enĩ carttas ꝑ solam

Expanded text:
currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. 11. Sciendum quoque est quod ipsa dilectio proximi in duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ipse alteri facias . Et per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos eadem facite illis . Si enim et quod impendi nobis recte volumus, hoc aliis impartimur, et quod nobis fieri nolumus, hoc aliis facere ipsi devitamus, charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protinus charitatem putet, nisi prius ipsam vim suae dilectionis examinet. Nam si quis quemlibet amat, sed propter Deum non amat, charitatem non habet, sed habere se putat. Charitas autem vera est cum et in Deo diligitur amicus, et et eos diligere a quibus non diligitur scit. Probari enim charitas per solam