comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et si ceteri fideles eius resurgent a mortu¬
ssoet uiuent et ipsi in ȩternum. et non ui¬
debunt mortem: non tamen animam su
ipsi se eruere non possunt. Probat quia
ipse animam suam eruit. Potestatem ha¬
beo ponendi animam meam: et potesta¬
tem habeo iterum sumendi eam. Nemo
tollit eam ame. quia ego dormiui: sed
ipse eam pono a me. et iterum sumo eam:
quia ipse est qu eruit animam suam de
manibus inferni. Sed et in ipsa fide xp̃i¬
laboratum est aliquantum: et diu dixe.¬
runt gentes frementes. quando morietur
et ꝑibit nomen eius. Propter hos ergo iam
in xp̃m credentes sed aliquandiu labo¬
raturos: sequitur et dicit. Ubi sunt
miscdĩȩ tuȩ antiquȩ dñe : Iam cognoui¬
mus xp̃m: mundatorem iam tenemus. In
quo comples ꝓmissa: exhibe in illo quod
ꝓmisisti. Ipse est qui uiuet et non uidebit
mortem: ipse est qui eruit animam suam
de manibus inferni: et nos tamen adhuc
labor amus. Dixerunt ista martyres:

Expanded text:
etsi caeteri fideles ejus resurgent a mortuetsi caeteri fideles ejus resurgent a mortuis, et vivent et ipsi in aeternum, et non videbunt mortem; non tamen animam suaipsi se eruere non possunt. Proba quia ipse animam suam eruit. «Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Nemo tollit eam a me;» quia «ego dormivi» : sed «ipse eam pono a me, et iterum sumo eam» , quia ipse est qui eruit animam suam de manibus inferni. laboratum est aliquantum, et diu dixerunt Gentes frementes, «Quando morietur, et peribit nomen ejus» ? Propter hos ergo jam in Christum credentes, sed aliquandiu laboraturos, sequitur et dicit: «Ubi sunt misericordiae tuae antiquae, Domine?» Jam agnovimus Christum mundatorem, jam tenemus in quo comples promissa; exhibe in illo quod promisisti. Ipse est qui vivet et non videbit mortem, ipse est qui eruit animam suam de manibus inferni: et nos tamen adhuc laboramus. Dixerunt ista martyres,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽta in accibus apłorum contra inficdeles
aputat dicens. Uiri fr̃s⁊ scimus quia cla¬
us patriarcha mortuus est: et caro eius
adit corruptionem. Non ergo de illo dic¬
amn est: nec clabis scm̃ tuum uidere cor¬
aptionem. Si ergo non cde illo dictum
ł de quo dictum est. quis est homo qui
nuet. et non uidebit mortem: Sed forte
milus est. Immo quis est: Ut queras die¬
tun est: non ut desꝑes. Sed forte est ali¬
qus homo qui uiuet et non uidebit mor¬
tm: non tamen de xp̃o clixit qui mortuus
is.Nullus homo est qui uiuet et non uide¬
sit mortem: nisi qui iam pro mortalibus
notuus est. Nam ut scias quia de illo
dxit: uide quid sequitur. Quis est homo
qui uiuet et non uidebit mortem: Ergo
nunquam fuit in mortem: fuit. Quomo¬
do ergo uiuet: et non uidebit mortem:
uet animam suam de manu inferni.
Sece uere solus: om̾ino singulariter solus:
uuit et non uidebit mortem: et eruet
animam suam de manu inferni: quia

Expanded text:
ta in Actibus Apostolorum contra infideles disputat, dicens: «Viri fratres, scimus quia David patriarcha mortuus est, et caro ejus vidit corruptionem;» non ergo de illo dictum est, «Nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem» . Si ergo non de illo dictum est, de quo dictum est, «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Sed forte nullus est. Imo, «Quis est,» ut quaeras dictum est, non ut desperes. Sed forte est aliquis homo «qui vivet et non videbit mortem;» non tamen de Christo dixit, qui mortuus est? Nullus omnino homo est qui «vivet et non videbit mortem,» nisi qui jam pro mortalibus mortuus est. Nam ut scias quia de illo dixit, vide quid sequitur. «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Ergo nunquam fuit in morte? Fuit. Quomodo ergo «vivet et non videbit mortem? Eruet animam suam de manibus inferni.» Ecce vere solus, omnino singulariter solus «vivet et non videbit mortem; eruet animam suam de manibus inferni:» quia
Abbreviated transcription (Latin):
mentum meum: et quȩ ꝓcedunt ee la¬
is meis non repbabo. Magnum firuanti¬
tum ꝓmissionis dĩ. Filii huius claudl si
sunt sponsi. Om̃s ergo xp̃iani: fili cusa
cuntur. Multum est autem quod pnntt
eos:i neq in ꝑlitionem dimittam eos.
Sed quid faciam: Uisitabo m uirga inquta¬
tes eorum: et in flagellis delicta eorum. Non
ergo tantum misccłia uocantis est. sed uer¬
berantis et flagellantis. Sit itaq manus
paterna suꝑ te: et si filius bonus es. noli re¬
pellere disciplinam. Quis enim filius cu
non dat lisciplinam pater eius: Det disei¬
plinam: dum non auferat miscdiam. Pedat
contumacem: dum tamen reddat heredi.¬
tatem. Tu si ꝓinissa patris bene agnouisti
non tumeas flagellari. sed exheredar. Que
enim diligit dĩ corripit: flagellat auten
om̃em filium quem recipit. Peccator filus
declignatur flagellari: cum sine peccato
uideat unicum flagellatum. Uistabo es¬

Expanded text:
mentum meum; et quae procedunt de labiis meis, non reprobabo.» Magnum firmamentum promissionis Dei. Filii hujus David, filii sunt sponsi: omnes ergo Christiani, filii ejus dicuntur. Multum est autem quod promittit eos, neque in perditione dimittam eos: sed quid faciam? «Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Non ergo tantum misericordia vocantis est, sed et verberantis et flagellantis. Sit itaque manus paterna super te, et si filius bonus es, noli repellere disciplinam: quis est enim filius, cui non dat disciplinam pater ejus? Det disciplinam, dum non auferat misericordiam; caedat contumacem, dum tamen reddat haereditatem. Tu si promissa patris bene agnovisti, non timeas flagellari, sed exhaeredari: quem enim diligit Dominus, corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit . Peccator filius dedignatur flagellari, cum sine peccato videat Unicum flagellatum? «Visitabo» e
Abbreviated transcription (Latin):
tam contentiose contradicitur fidei xp̾̃i¬
anȩ: sicut de carnis resurrectione. Nam
de animi ĩmortalitalitate. multi etiam phi¬
losophi gentium multa disputauerunt:
et unmortalem esse ammum humanum
pluribus et multiplicibus libris conscrip¬
tum. memoriȩ reliquerunt. Cum uentũ
fuerit ad resurrectionem carnis non titu¬
bant: sed aꝑtissime contradicunt: et
contraictio eorum talis est. ut dicant
sit ascendere. Ideo luna ꝑfecta in eternũ:
et aduersus om̃s contradictores. testis in
indubitata. Nam et si quȩdam tecta iy¬
steriis: quȩlam tamen sic manifesta. ut
ex ipsis facillie aꝑiantur obscura. Et
cum ita sint: uidete quod sequitur ¶u
uero repuleͥsti: et ad nichilum dectipxisti:
distulisti xp̃m tuum. Quertisti testamen

Expanded text:
et contentiose contradicitur fidei christiet contentiose contradicitur fidei christianae, sicut de carnis resurrectione. Nam de animi immortalitate multi etiam philosophi Gentium multa disputaverunt, et immortalem esse animum humanum pluribus et multiplicibus libris conscriptum memoriae reliquerunt: cum ventum fuerit ad resurrectionem carnis, non titubant, sed apertissime contradicunt, et contradictio eorum talis est, ut dicant lum ascendere. Ideo luna ista perfecta in aeternum, et adversus omnes contradictores testis in cindubitata. Nam, etsi quaedam sunt tecta mysteriis, quaedam tamen sic manifesta, ut ex ipsis facillime aperiantur obscura. Haec cum ita sint, videte quid sequitur: «Tu vero repulisti, et ad nihilum deduxisti, distulis
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Itaꝙ si in solo animo ꝑficeremur: tan¬
ummodo soli nos compararet. Rursus
si solo corpore ꝑficeremur: tantum mo¬
do lune nos compararet. Sed quia ꝑficiet
nos ds̃ et in animo et in corpore: sedm
animum dictum est sicut sol in conspec
rectione mortuorum. Et testis in cęlo fi¬
delis. Quia uera dicebantur om̃ia de re-¬
surrectione mortuorum: obsecro uos aucli¬
te hȩc iterum planius et mementote. Scio
enim quosdam intellexisse: alios uero for¬
tassis quid dixerim adhuc inquirere. In
nulla re sic contradicitur fidei xp̃ianȩ:
quam in resurrectione carnis. Deniꝙ
ille qui natus est in signum eui contradi¬
cȩtur: et ipsam carnem suam resuscita-¬
uit. ut obuiam iret contradictori⁊ et qui
membra sua posset sic sanare. ut ea uul¬
nerata fuisse non appareret. cicatrices ser¬
uauit in corpore: ut uulnis dubitationis
sanaret in corde. In nulla ergo re tam ue¬
hementer. tam ꝑtinaciter. tam obnixe.

Expanded text:
» Itaque si in solo animo perficeremur. tant» Itaque si in solo animo perficeremur. tantummodo soli nos compararet; rursus, si in solo corpore perficeremur, tantummodo lunae nos compararet: sed quia perficiet nos Deus et in animo et in corpore, secundum animum dictum est, «sicut sol in conspectrectione mortuorum: «et testis in coelo fidelis;» quia vera dicebantur omnia de resurrectione mortuorum. Obsecro vos, audite hoc iterum planius, et mementote: scio enim quosdam intellexisse, alios vero fortassis quid dixerim adhuc inquirere. In nulla re sic contradicitur fidei christianae, quam in resurrectione carnis. Denique ille qui natus est in signum cui contradicitur , et ipsam carnem suam resuscitavit, ut obviam iret contradictori; et qui posset membra sua sic sanare, ut ea vulnerata fuisse non appareret, cicatrices servavit in corpore, ut vulnus dubitationis sanaret in corde. In nulla ergo re tam vehementer, tam pertinaciter, tam obnixe
Abbreviated transcription (Latin):
quem facit oriri suꝑ bonos et malos: et pli¬
conspectu est non solum hominum: uenbi
etiam pecorum minutissimarum ꝙ misl¬
rum. Quod enim quorum libet ulismndl
mmalium non uidet solem istum: At ue.
uos in conspectu mortalium: sed in cons
pertau meo et sicut luna. Sed quȩ luna:
sifscta in eternum. Et enum si ꝑficitur
sina sta quam norumus: alio die incipit
ais eius tanquam luna: sed luna in ȩter¬
um pfecta. Si sol quare et luna: Per lu¬
im solent significare scripturȩ. mortalita¬
im carnis huius: ꝓpter augmenta et de¬
nnenta ꝓpter transitoriam spetiem. De¬
iꝙ ihericho luna interpretatur. Et utiꝙ
qudlam qui cdescendebat ab iherłm ad
herco: incidit in latrones. Descendebat
min ab immortalitate ad mortalitatem.
Smilis est ergo caro ista lunȩ: quȩ om̃i
mpore et om̃i mense patitur auginenta
it detrimenta. Sed erit caro ista nr̃a in
resirrectione ꝑfecta: et testis in cęlo fide.¬

Expanded text:
quem facit oriri super bonos et malos quem facit oriri super bonos et malos conspectu est non solam hominum, verum etiam pecorum minutissimarumque muscarum: quod enim quorumlibet vilissimorum animalium non videt solem istum? At vero non in conspectu mortpectu meo. Et sicut luna:» sed quae luna? «Perfecta in aeternum.» Etenim, etsi perficitur luna ista quam novimus, alio die incipit des ejus tanquam luna; sed luna in aeternum perfecta. Si sol, quare et luna? Per lunam solent significare Scripturae mortalitatem carnis hujus, propter augmenta et decrementa, propter transitoriam speciem. Denique et Jericho Luna interpretatur: et utique quidam qui descendebat ab Jerusalem in Jericho, incidit in latrones ; descendebat enim ab immortalitate ad mortalitatem. Similis est ergo caro ista lunae, quae omni tempore et omni mense patitur augmenta et decrementa: sed erit caro ista nostra in resurrectione perfecta; «et testis in coelo fidelis.
Abbreviated transcription (Latin):
tiar. Erpectas ut iterum iuret est ba¬
ens uiraturus est. si semel uirando nent
Uuam uirationem ꝓ uita nr̃a habut. qu
pro nobis ad mortem unieum mist. qenis
iuraui in sc̃o meo: si clauid mentiar Q
eius in ȩternum manet. In ȩternum nuit
semen eius: qui a nouit dñs qui suit eus
Et secdes eius sicut sol in conspeetu mert
sicut luna ꝑfecta in ȩternum ꝑmanete n¬
testis in cęlo ficlelis. Sedes eius quibus du¬
tur: in quibus sedet. in quibus regnat.
Si secdes eius et membra euis: quia etiam
membra nr̃a sedes sunt capitis nr̃i. Uiclte
quemacdmodum cetera om̃ia membra na
caput portent: caput autem ipsum suꝑ se
non portat aliquicd: secl ipsum portatur
a ceteris membris nr̃is. quasi totum corpꝰ
bominis sedes sit capitis. Sedes ergo eus
om̃s in quibus regnat dĩ. sic erunt om̃s i
conspectu meo sicut sol: quia iusti fulgebint
in regno patris sui sicut sol. secl sol sp̃aliter
non corpor aliter: sicut lucet iste de cȩlo.

Expanded text:
tiar.» Exspectas ut iterum juret Deus? Quoties juraturus est, si semel jurando mentitur? Unam jurationem pro vita nostra habuit, qui pro nobis ad mortem Unicum suum misit. «Semel juravi in sancto meo, si David mentiar: semen ejus in aeternum manebit.» In aeternum manet ssedes ejus sicut sol in conspectu meo, et sicut luna perfecta in aeternum; et testis in coelo fidelis.» Sedes ejus, quibus dominatur, in quibus sedet, in quibus regnat. Si sedes ejus, et membra ejus; quia etiam membra nostra sedes sunt capitis nostri. Videte quemadmodum caetera omnia membra nostra caput portent: caput autem ipsum super se non portat aliquid, sed ipsum portatur a caeteris membris nostris, quasi totum corpus hominis sedes sit capitis. Sedes ergo ejus, omnes in quibus regnat Deus, sic erunt, inquit, in conspectu meo sicut sol: quia justi fulgebunt in regno Patris mei sicut sol . Sed sol spiritualiter; non corporaliter, sicut lucet iste de coelo,
Abbreviated transcription (Latin):
ex illa sagena mittetur in uascula. Nouit
dñs qui sunt eius. Securus enum ꝓmisit:
qui nos ante quam essemus predestinauit.
Quos autem predestinauit: illos et uocauit.
Quos autem uocauit: illos et iustificauit.
Quos autem iustificauit: illos et magnisi¬
cauit. leccent quantum uolunt desꝑati:
pbanabit testamentum suun. Assbro
modile testamentum eius: quia peno
preseiens predestinauit heredes pc nu
ꝓcecluit. de labiis eius non repo as us

Expanded text:
ex illa sagena mittetur in vascula . Novit ex illa sagena mittetur in vascula . Novit Dominus qui sunt ejus . Securus enim promisit, qui nos antequam essemus praedestinavit: «Quos autem praedestinavit, illos et vocavit; quos autem vocavit, illos et justificavit; quos autem justificavit, illos et glorificavit.» Peccent quantum volent desperati: anabit testamentum suum. Manet immobile testamentum ejus, quia ipse sibi praesciens praedestinavit haeredes: et quae procedunt de labiis ejus, non reprobabit.
Abbreviated transcription (Latin):
tis: ne noceat ueritas uindicantis. Neq
ꝓphanabo testamentum meum. Nori quia
filii eius peccant: ideo ego inueniar men¬
dax. Promisi: facio. Pone quia uolunt illi
etiam cum desꝑatione peccare. et sic ire
om̃ino in peccatis ut offendant oculos
patris. et exheredari mereantur: non ne
ipse est ds̃ de quo dictum est de lapidibꝰ
istis suscitabit filios abrahȩ: Itaq dico
uobis fr̃s: multi xp̾iani tolerabiliter pec¬
cant: multi flagello a peccato corrigun¬
tur. et emenlantur. et sanantur: mul¬
ti om̃ino aduersi dura ceruice obniten¬
tes aduersus disciplinam patris. et om̃i
no ipsam dĩ paternitatem recusantes:
habentes tamen signum xp̃i. eunt in ta¬
les iniquitates ut non possit recitari nisi¬
contra eos: quoniam qui talia agunt reg.¬
num dei non possidebunt. Non tamen
ꝓpter hos remanebit xp̃c sine hereditate:
non ꝓpter paleam etiam frumenta inte¬
ribunt: non ꝓpter pisces malos nichil

Expanded text:
tis, ne noceat veritas vindicantis. 4. «Neque tis, ne noceat veritas vindicantis. 4. «Neque profanabo testamentum meum; et quafilii ejus peccant, ideo ego mendax inveniar: promisi, facio. Pone quia volunt illi etiam cum desperatione peccare, et sic ire omnino in peccata, ut offendant oculos Patris, et exhaeredari mereantur; nonne ipse est Deus de quo dictum est: «De lapidibus istis suscitabit filios Abrahae» ? Itaque dico vobis, fratres: multi christiani tolerabiliter peccant, multi flagello a peccato corriguntur, et emendantur, et sanantur; multi omnino aversi, dura cervice obnitentes adversus disciplinam Patris, et ipsam omnino Dei paternitatem recusantes, habentes tamen signum Christi, eunt in tales iniquitates, ut non possit nisi recitari contra eos, «Quoniam qui talia agunt, regnum Dei non possidebunt» . Non tamen propter hos remanebit Christus sine haereditate: non propter paleam etiam frumenta interibunt ; non propter pisces malos nihil
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝑuerse nobis polliceri: quoniam quic¬
quid fecerimus non ꝑimus. Sunt enim
quedam peccata. et quedam iniquitates:
de quibus quidem disserere atꝙ diffini-¬
re. aut impossibile nobis est. aut si iam
esset possibile. certe tempore longum esset.
Nemo enim se potest dicere esse sine pec.¬
cato: quia si dixerit mentietur. Si enim
dixerimus quia peccatum non habemus:
nos ipsos seducimusa et ueritas in nobis
non est. Ergo unus quisꝙ ꝓ peccatis suis
necessario flagellatur: sed ab eo si xp̃ianus
est. dei misccłia non disꝑgitur. Plane si
in tantas ieris iniquitates. ut repellas a
te uirgam uerberantis: si repellas manum
flagellantis. et de disciplina dĩ indigneris.
et refugias a patre ceclente: et non uis
eum uerberantem patrem pati. quia non
parcet peccanti: tu te alienas ab heredi¬
tater ipse te non abicit. Nam si maneres
Nagellatus: non remaneres exheredatus.
hoc enim non disꝑgetur miscdia liberan.¬

Expanded text:
et perverse nobis polliceri quoniam quidet perverse nobis polliceri quoniam quidquid fecerimus, non perimus. Sunt enim quaedam peccata et quaedam iniquitates de quibus quidem disserere atque definire aut impossibile nobis est, aut, si jam esset possibile, certe tempori longum esset. Nemo enim potest dicere esse se sine peccato; quia si dixerit, mentietur: «Si» enim «dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est» . Ergo unusquisque pro peccatis suis necessario flagellatur; sed ab eo, si christianus est, Dei misericordia non dispergitur. Plane si in tantas ieris iniquitates, ut repellas a te virgam verberantis, si repellas manum flagellantis, et de disciplina Dei indigneris, et fugias a Patre caedente, et nolis eum patrem pati, quia non parcit peccanti; tu te alienasti ab haereditate, ipse te non abjecit: nam si maneres lagellatus, non remaneres exhaeredatus. hoc enim non dispergetur misericordia liberan
Abbreviated transcription (Latin):
r enuis quod est ȩccła. Sic enim ꝓ magno
deit quod ab illo non disꝑgat miscdiam
suams quasi non agnoscimus unigenitum
silum qui est in sinu patris: Non enimn
pro ꝑsona sua ibi comparatur homo: sed
ina ꝑsona est cdĩ et homo. Ergo ab eo non
uon cisꝑgit miscclĩam suam: cum a membris
eius. cum ab corpore eius non disꝑgit
misediam suam: in quo et ipse in terra ꝑ.¬
secutiones patiebatur. cum iam sederet
in cęlo: et de cęlo clamat saule saule non
quid ꝑsequeris seruos meos. nec quid ꝑse¬
queris scõs meos⁊ nec quid ꝑsequeris dis¬
cipłos meos: sed quid me ꝑsequeris. Sicut
ergo cum eum sedententem in cęlo nemo
ꝑsequeretur. clamauit quid me ꝑsequeris.
cum caput membra sua cognosceret. et
a compage corporis sui caput caritas non
separaret: sic cum miscłiam suam non
disꝑgit ab eo. A nobis utiq non disꝑgit
qui sumus membra eius: et corpus eius.
Nec icleo tamen debemus securi peccare.

Expanded text:
e ejus quod est Ecclesia. Sic enim pro magno e ejus quod est Ecclesia. Sic enim pro magno dicit quod ab illo non dispergat misericordiam suam, quasi non agnoscimus unigenitum Filium qui est in sinu Patris: non enim pro persona sua ibi computatur homo, sed una persona est Deus et homo. Ergo ab eo non dispergit misericordiam suam, cum a membris ejus, cum a corpore ejus non dispergit misericordiam suam, in quo et ipse in terra persecutiones patiebatur, cum jam sederet in coelo; et de coelo clamabat, «Saule, Saule,» non, Quid persequeris servos meos; non, Quid persequeris sanctos meos; non, Quid persequeris discipulos meos: sed, «Quid me persequeris» ? Sicut ergo, cum eum sedentem in coelo nemo persequeretur, clamavit, «Quid me persequeris?» cum caput membra sua cognosceret, et a compage corporis sui caput charitas non separaret: sic, cum misericordiam suam non dispergit ab eo, a nobis utique non dispergit, qui sumus membra ejus et corpus ejus. Nec ideo tamen debemus securi peccare,
Abbreviated transcription (Latin):
itius Quid uultis: In uirga ueniam aci
dbosit ut chcerent pii filii. Si cum uir
quo: Ab illo scilicet clauied eui talia ꝓmi¬
s: quem unxi in oleo scõ meo pre partiei¬
pbussuis. Agnoscitis eum a quo non disꝑ.¬
gt qͥs miscłiam suam: ne quis forte sol¬
etus dicat. Quanlo quidem xp̃m clicit
iquo se misccłiam suam non disꝑsurum
si confirmat: quid ergo peccator. Nun¬
qud enim hoc clixit. misccłiam autem
neam non disꝑgam ab eis⁊ uisitabo inqt
in uirga iniquitates eorum et in flagellis
alieta eorum: Expectabas ad securitatem
tum: misccłiam uero meam non disꝑgam
abes. Et quidem hoc nonnulli codices ha-¬
uent: secl emenclatiores non habent. Tam̾
equi hoc habent: nichil ab re habent.
luomodo enim a xp̃o miscdiam suam non
dsꝑgit : Nunquid ipse saluator corporis
uel in terra uel in cęlo peccauit: qui seclet
ad dexteram eius et interpellat ꝓ nobis:
A xp̃o tamen sed a membris eius: a corpo.¬

Expanded text:
tur: «Quid vultis? in virga veniam ad vos» ? Absit ut dicerent pii filii, Si cum virgquo? Ab illo scilicet David cui talia promisi, quem unxi in oleo sancto meo prae participibus suis . Agnoscitis eum a quo non disperget Deus misericordiam suam? Ne quis forte sollicitus dicat, Quandoquidem Christum dicit, a quo se misericordiam suam non dispersurum esse confirmat, quid ergo peccator? Numquid enim hoc dixit. Misericordiam autem meam non dispergam ab eis? «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Exspectabas ad securitatem tuam, «Misericordiam vero meam non dispergam ab» eis. Et quidem hoc nonnulli codices habent, sed emendatiores non habent: tamen et qui hoc habent, nihil ab re habent. Quomodo enim a Christo misericordiam suam non dispergit? Numquid ipse Salvator corporis vel in terra vel in coelo peccavit; qui sedet ad dexteram ejus, et interpellat pro nobis ? A Christo tamen: sed a membris ejus, a corpor
Abbreviated transcription (Latin):
datione dissoluitur iuideus: d fide. Ex
fide emin uiuimus: et de fide dictum
est. fide mundans corda eorum. Et quia
sola fides xp̃i mundat: non credentes in
xp̃m. soluti sunt ab emunclatione. Dissol¬
iusti eum ab emundatione: et sedem eiꝰ
in terra collisisti. Merito et fregisti: mia¬
isti dies sedis eius. Putabant se in ȩternũ
disti eum confusione. Hex om̃ia euene¬
runt iudeis: non tamen ablato xp̃o sed
at ꝓmissa sua. Post hȩc dura quȩ comine¬
morauit euenisse illi ppło. et illi regno:
ne ibi putaretur ds̃ impleuisse quod ꝓ.¬
miserat. et non laret alterum regnum
in xp̃o cuius regni non erit finis: alloqui¬
tur eum ꝓpħa et dicit. Quousꝙ dñe
auerteris in finem: Forte enim non in
finem etiam ab ipsis: quia cecitas ex par.¬
te isrł facta est. ut plenitudo gentium
intraret: et sic omm̃is isrł saluus fieret. In¬
Dauid ista dicit positus in carne in iu¬
deis. positus in spe in xp̃o: memento quȩ

Expanded text:
datione dissolvitur Judaeus? A fide. Ex datione dissolvitur Judaeus? A fide. Ex fide enim vivimus ; et de fide dictum est, «Fide mundans corda eorum» : et quia sola fides Christi mundat, non credendo in Christum soluti sunt ab emundatione. «Dissolvisti eum ab emundatione; sedem ejus in terram collisisti:» merito et fregisti. «Minuisti dies sedis ejus:» putabant se in aeternum eum confusione.» Haec omnia evenerunt Judaeis, non tamen ablato Christo, sedDeus promissa sua. Post haec dura quae commemoravit evenisse illi populo et illi regno, ne ibi putaretur Deus implevisse quod promiserat, et non daret alterum regnum in Christo, cujus regni non erit finis; alloquitur eum Propheta, et dicit: «Quousque, Domine, averteris in finem?» Forte enim non in finem et ab ipsis; quia caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . InDavid iste dicit positus in carne in Judaeis, positus in spe in Christo, «Memento quae
Abbreviated transcription (Latin):
partes uulpium erunt: de his nunc dietũ
est. diripuerunt eum om̃s transeuntes ui-¬
am: factus est opprobrium uicinis suis.
Exaltasti dexteram inimicorum eius: iocun¬
dasti om̃s inimicos eius. Aduertite iudeos:
et uidete om̃ia impleta quȩ predicta sunt.
Auertisti actiutorium gladii eius. Quomo.¬
do solebant pauci dimicare. multos pro.¬
sternere: auertisti adiutorium gladii eius.
et non es opitulatus ei in bello. Merito
uictus: merito captus⁊ merito a regno
suo alienatus: merito disꝑsus. Eam enim
terram ꝑdidit: pro qua dñm occidit.
es opitulatus ei in bello. Dissoliusti eum ab
emundatione. Quid est hoc: Inter om̃ia
mala: magnus hic terror. Quantumcumꝙ
enim ceclat ds̃: quantumlibet irascatur.¬
quantulibet uerberet: flagellet⁊ ligatũ
tam flagellet quam mundet: non dissol¬
uat ab emuncdatione. Si enim dissoluit
ab emundatione: iam non habet mundan¬
dum sed proiciendum.  qua ergo mun¬

Expanded text:
Partes vulpium erunt, de his nunc dictum Partes vulpium erunt, de his nunc dictum est, Diripuerunt eum omnes transeuntes viam, factus est opprobrium vicinis suis. Exaltasti dexteram inimicorum ejus, jucundasti omnes inimicos ejus. Advertite Judaeos, et videte omnia impleta, quae praedicta sunt. Avertisti adjutorium gladii ejus. Quomodo solebant pauci dimicare, non multos prosternere. Avertisti adjutorium gladii ejus, et non es opitulatus ei in bello. Merito victus, merito captus, merito a regno suo alienatus, merito dispersus. Eam enim terram perdidit, pro qua Dominum occidit. es opitulatus ei in bello. Dissolvisti eum ab emundatione.» Quid est hoc? Inter omnia mala magnus hic terror. Quantumcumque enim caedat Deus, quantumlibet irascatur,quantumlibet verberet, flagellet; ligatum tamen flagellet, quem mundet, non dissolvat ab emundatione: si enim dissolvit ab emundatione; jam non habet mundandum, sed projiciendum. A qua ergo emun
Abbreviated transcription (Latin):
transeuntes uiam: om̃s scilicet gentes ꝑ
uiam. hoc est ꝑ uitam istam transeuntes.
Diripuerunt isrł: diripuerunt dauid.
brimum enum uidete frusta eius in om̃ibꝰ
genibus. De ipsis enim dictum est: pardes
uulpium erunt. Reges quippe impios. uul¬
pes appelauit scriptura: dolosos. et timidos.
quos terret uirtus aliena. Ideo ipse dñs cum
de herode comminante loqueretur: dicite
inquit uulpi illi. Rex qui neminem homi¬
num tunet: ipse uulpis non est. Leo ille de
tribu iuda cui dicitur ascendisti recumbens.
dormisti sicut leo: potestate ascendisti: po.¬
testate dormisti: qui a uoluisti dormisti.
Ideo in alio psalmo dicit. Ego dormiui.
Nonne plena erat sententia dormiui et
somnum cepi. et exsurrexi÷ quoniam dñs
suscipiet me: Quare additum est ego:
Et cum magno ponclere ꝓnuntiatum est
ego. Ego dormiui. Illi seuierunt: illi ꝑsecuti
sunt. Sed si noluissem: non dormissem.
Ego dormiui. Ergo de quibus dietum erat¬

Expanded text:
transeuntes viam. Omnes scilicet gentes. Per transeuntes viam. Omnes scilicet gentes. Per viam, hoc est, per vitam istam transeuntes diripuerunt Israel, diripuerunt David. Primum videte frusta ejus in omnibus gentibus. De ipsis enim dictum est, Partes vulpium erunt . Reges quippe impios vulpes appellavit Scriptura, dolosos et timidos, quos terret virtus aliena. Ideo Dominus ipse cum de Herode comminante loqueretur, Dicite, inquit, vulpi illi . Rex qui neminem hominum timet, ipse vulpes. Non est leo ille de tribu Juda, cui dicitur: Ascendisti, recumbens dormisti sicut leo . Potestate ascendisti, potestate dormisti; quia voluisti, dormisti. Ideo in alio psalmo dicit, «Ego dormivi.» Nonne plena erat sententia, «Dormivi, et somnum coepi: et exsurrexi, quoniam Dominus suscipiet me» ? quare additum est, «Ego?» Et cum magno pondere pronuntiandum est, «Ego; Ego dormivi.» Illi saevierunt, illi persecuti sunt, sed si noluissem, non dormissem. «Ego dormi
Abbreviated transcription (Latin):
alisi sed chistulisti. Huic ergo clauid in quo
psunit ignari. ꝓmissa sua lm̃ completu¬
nn iuncdete quicd accidit: ut ꝓmissa dei
rnus in alio sꝑata compleantur. Distuli
Axpm tuum: euertisti testamentum ser¬
itui. Uoi est enim testamentum uetus
acdtorum ÷ ubi terra illa ꝓmissionis in qua
ubitantes peccariuit: qua deleta migra¬
nintsꝰ Regnum iudeoium queris: non est.
ltare iucdeorum queris: non est. Sacrificiũ
utoium queris: non est. Sacerdotium
uatorum queris: non est. Euertisti testa¬
nindum serui tui: prophanasti in terra
intuarium eius. Sc̃a illa quȩ habebant:
trena esse ostencdisti. Destruxisti om̃s ma¬
inias eius: quibus eum munieras. Quan¬
doenim ciriꝑetur: nisi maceriȩ dirutȩ
sussent: Posuisti munitiones eius formi¬
dinem. Quidest formidinem: Ut dicatur
peccantibus. Si d̃ naturalibus ramis non
reꝑcit: neꝙ tibi parcat. Diripuerunt eũ

Expanded text:
tulisti, sed distulisti. In hoc ergo David, in quo tulisti, sed distulisti. In hoc ergo David, in quo sperabant ignari promissa sua Deum completurum, videte quid accidit, ut promissa Dei firmius in alio sperata compleantur: «Distulisti Christum tuum: evertisti testamentum servi tui.» Ubi est enim testamentum vetus Judaeorum? ubi est terra illa promissionis, in qua habitantes peccarunt, qua deleta migrarunt? Regnum Judaeorum quaeris, non est: altare Judaeorum quaeris, non est: sacrificium Judaeorum quaeris, non est: sacerdotium Judaeorum quaeris, non est. «Evertisti testamentum servi tui; profanasti in terrasanctitatem ejus. Sancta illa quae habebant, terrena esse ostendisti. Destruxisti omnes macerias ejus, quibus eum munieras. Quando enim diriperetur, nisi maceriae dirutae fuissent? Posuisti munitiones ejus in formidinem. Quid est formidinem? Ut dicatur peccantibus: Si Deus naturalibus ramis non pepercit, neque tibi parcet . Diripuerunt eum omnes
Abbreviated transcription (Latin):
mentitus es non implens quod ꝓmisistis
non exhibens quod iurasti : forte hie die¬
turus erat tibi dĩ. Iuraui quidem et ꝓuisie
sed iste noluit ꝑseuerare. Quid ergos Qu
dñe dĩ non presciebas istumꝰ ꝑseueraturũ:
Utiq sciebas. Quare ergo in non ꝑseueratu¬
ro. michi quod in ęteruum esset ꝓmittebuas
None tu clixisti si dereliquerunt legem meami
et in uicdiciis meis nou ambulaueriit. et
manclata mea non custodierint. et testam̃.¬
tum meum prophanauerint: manebit ta¬
men ꝓmissio mea. implebitur iuratio medꝰ
Semel uraui in sc̃o meo. Intus in secreto
quodam. in ipso fonte. unde ꝓph̃ȩ bibenit
qui nobis hec ructauerunt: semel inqll
iuraui. si clauics mentiar. Exhibe engs
t auuit. Uide enim quiel dieat. Tu uero
quiasli et ad nicbilum dedixisti. Ergo
q at quod promisisti : Distulisti xp̃m tuũ.
hanuis cristia queclam enuineret in hoc
qun uerbo reficit nos. Manet om̾̃no di

Expanded text:
mentitus es? Non imples quod promisisti? mentitus es? Non imples quod promisisti? non exhibes quod jurasti? Forte hic dicturus tibi erat Deus: Juravi quidem et promisi, sed iste noluit perseverare. Quid ergo? tu, Domine Deus, non praesciebas istum non perseveraturum? Utique sciebas. Quare ergo in non perseveraturo mihi quod aeternum esset promittebas? Nonne tu dixisti: «Si dereliquerint legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint, et mandata mea non custodierint, et testamentum meum profanaverint;» manebit tamen promissio mea, implebitur juratio mea? «Semel juravi in sancto meo,» intus in secreto quodam, in ipso fonte unde Prophetae biberunt, qui nobis haec ructaverunt: «Semel,» inquit, «juravi, si David mentiar.» Exhibe ergo ipse David. Vide enim quid dicat: Tu vero repulisti, et ad nihilum deduxisti. Ergo ubi est quod promisisti? Distulisti christum tuum. Quamvis tristia quaedam enumeret, in hoc tamen verbo reficit nos. Manet omnino, De
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianus cum diceret de xp̃o dixit. alius
diceret non. sed de illo dauid dixit. et er
raret cum uideret impleta om̃ia esse in
dauid: destruxit ea in dauid. ut cum
uides ea in illo non impleta.
qus uecense est impleris queras alte in n
quo ostenclantur impleri. Ita etianan
esuu et iacob. Inuenimus maioremr ico¬
tum aminore. cum seriptum st. naos
uiet minori: ut cum in illis dac bns uere¬
deutibus uideris non impletumis iue
duos ꝑppłos in quibus inpleatur: quos
non menclax ds̃ polliceri clignatur ec
ex semine tuo dixit chixit cdauiel. ponan
suꝑ sedem tuam. Promisit ex seinue tis a
ȩternum aliquid: et natus est salomonse¬
tus est tantȩ sapientiȩ. tante ꝙ pridem¬
ut ꝓmissio dĩ de semine dauid in ilo puꝰ¬
taretur impleta. Sed cecidit salomon
et dedit locum sꝑando xp̃o: ut quoniam
casurum. non in eo poneret ꝓmissum si¬
ume sed post casum eius respiceres tu edi
et flagitares ꝓmissum tuum. Ergo dĩe¬

Expanded text:
christianus cum diceret, De Christo dixit; alius christianus cum diceret, De Christo dixit; alius diraret, cum diceret impleta omnia esse in David; destruxit ea in David. Ut cum vides ea in illo non impleta quae necesse est impleri, quaeras alterum, in quo ostenderentur impleri. Ita etiam in Esau et Jacob invenimus majorem adoratum a minore, cum scriptum sit, Major serviet minori : ut cum in illis duobus praecedentibus vides non impletum, exspectes duos populos in quibus impleatur, quia non mendax Deus polliceri dignatur. Ecce ex semine tuo, dixit ad David, ponam super sedem tuam . Promisit ex semine ejus in aeternum aliquid, et natus Salomon factus est tantae sapientiae, ut promissio Dei de semine David in illo putaretur impleta. Sed cecidit Salomon , et dedit locum sperando Christo; ut quoniam casurum, non in eo poneret promissum suum, sed post casum ejus respiceres tu Deum, et flagitares promissum tuum. Ergo, Do
Abbreviated transcription (Latin):
eus in terra collisisti ¶iuisti dies se¬
dis eius: ꝑfudisti eum confusione. Quid
est hoc: Om̃ia illa ꝓmisisti: tu uero ista
contrarie fecisti. Ubi sunt ꝓmissiones ad
quas paulo ante gaudebamus. quibus tam
a lacriter plaudebamus: de quibus securi
gratulabamur: quasi alius ꝓmiserit. alius
euerterit: Quod mirandum est: non alius
sed tu uero. Tu qui ꝓmittebas tu qui
confirmabas⁊ tu qui ꝓpter dibitationem
humanam etiam iurabas: illa ꝓmisisti. et
ita fecisti. Ubi teneo iusiurandum tuum:
ubi inueniam ꝓmissum tuum: Hec ꝓmi¬
sum ꝓmitteret ds̃ ⁊ ut falsum iuraret:
Quare ergo illa ꝓmisit. et ista fecit: Ego
dico quia ista fecit: ut ꝓmissa firmaret.
Sed quis ego qui hoc dico: Uideamus si hoc
ueritas dicit: tunc non erit in ane quod
dico. Dauid positus erat cui ꝓmitterentur
hec om̃ia. in semine eius quod est xp̃c im¬
plenda. Propter ꝓmissa ergo quȩ dicta
sunt ad dauid: expectabant homines ea
impleri in dauid. Proinde ne quisquam

Expanded text:
ollisisti. Minuisti dies sedis ejus; perfudisti eum confusione.» Quid est hoc? Illa omnia promisisti; tu vero ista contraria fecisti. Ubi sunt promissiones ad quas paulo ante gaudebamus, de quibus tam alacriter plaudebamus, de quibus securi gratulabamur? Quasi alius promiserit, alius everterit. Quod mirandum est, non alius; sed, «Tu vero,» tu qui promittebas, tu qui confirmabas, tu qui propter dubitationem humanam etiam jurabas, illa promisisti, et ista fecisti. Ubi tenebo jusjurandum tuum, ubi inveniam promissum tuumsum promitteret Deus, aut falsum juraret? Quare ergo illa promisit, et ista fecit? Ego dico quia ista fecit, ut promissa firmaret. Sed quis ego qui hoc dico? Videamus si hoc veritas dicit; tunc non erit inane quod dico. David positus erat cui promitterentur haec omnia in semine ejus, quod est Christus, implenda. Propter promissa ergo quae dicta sunt ad David, exspectabant homines ea impleri in David. Proinde, ne quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s fili hominum ierunt in nantd¬
ere daoren non uane illos consitiusi de
ergo ierunt om̃s in uanitatem. qs cu
non uane consticuisti: unde eos mindar
a uanitate nunquid nichil tibi seruast
Iilud quod tibi seruasti unde mundat
bommes a uanitate: sẽs ille tuus sitoe
substantia mea. Ex ilo enim muralirat
om̃s. quos non frustra constituisi as ꝑt¬
am uanitatem: quibus dicitur. filui bea¬
num quousꝙ graues corde : Ut quia au¬
gitis uanitatem: et queritis mencdatiunꝰ
forte solliciti facti conuerterentur a uanti¬
te: inuenirent se uanitate inquinatos.
quererent uncde mundarentur. Sucur¬
mirabilem fecit: inde om̃s a uanitate
munclauit. Ibi est inquit substantia mra
memento eius. Non enim uane constitu¬
isti filios hominum. Ergo seruasti aliquid
unde muncdarentur. Quis est iste quemser¬
uasti Quis est homo qui uiuet: et non
uicdebit᷑ mortem: Ergo ille homo qui ui¬
uet et non uiclebit mortem: ipse mundit
a uanitate. Non enim inuanitate consi¬

Expanded text:
omnes filii hominum ierunt in vanitatem; tu tamen non vane illos constituisti. Cum ergo ierunt omnes in vanitatem, quos tu non vane constituisti; unde eos mundares a vanitate, numquid nihil tibi servasti? Illud quod tibi servasti unde mundares homines a vanitate, sanctus ille tuus, in eo substantia mea. Ex illo enim mundandantur omnes, quos non frustra constituisti a propria vanitate: quibus dicitur, «Filii hominum quousque graves corde? utquid diligitis vanitatem, et quaeritis mendacium?» Forte solliciti facti converterentur a vanitate, invenirent se vanitate inquinatos, quaererent unde mundarentur; succurm suum admirabilem fecit; inde omnes a vanitate mundavit: ibi est, inquit, substantia mea, memento ejus. «Non enim vane constituisti omnes filios hominum.» Ergo servasti aliquid unde mundarentur. Quis est iste quem servasti? «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Ergo ille homo qui vivet et non videbit mortem, ipse mundat a vanitate. Non enim in vanitate consti
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianis. Aut si insultat. non publice insul¬
tat. sic loquitur mala ut plus tuneat au¬
diri: quam uelit credi. Quod coritinui in
sinu meo multarum gentium ¶ Iuod ex¬
uerunt commutationem xp̃i tui. et iudei¬
brauerunt: commutationem xp̃i tui. Hoc
enim obiecerunt quia mortuus est xp̃c: quia
crucifixus est xp̃c. Quid obicitis insanis
Quamuis iam nemo est qui obiciat: tamen
si qui reliqui remanserunt. quid obicitis quia
mortuus est xp̃c: Ille non ꝑimebatur: secd
commutabatur. Mortuus dicitur: ꝓpter
triduum. Ecce quid exꝓbrauerunt inimi¬
ei tui: non amissionem: non ꝑclitionem:
setꝰ plane comnitationem apituisse¬

Expanded text:
Christianis, aut si insultat, non publice insulChristianis, aut si insultat, non publice insultat: sic loquitur, ut plus timeat audiri, quam velit credi. «Quod continui in sinu meo multarum gentium.» 13. verunt braverunt, «commutationem Christi tui:» hoc enim objecerunt, quia mortuus est Christus, quia crucifixus est Christus. Quid objicitis insani? Quamvis jam nemo est qui objiciat; tamen si qui reliqui remanserunt, quid objicitis quia mortuus est Christus? Ille non perimebatur, sed commutabatur. Mortuus dicitur propter triduum. Ecce quid exprobraverunt inimici tui: non amissionem, non perditionem: sed plane «commutationem Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tuorum. Iam illo uiuente: iam in cęlis ad
dexteram patris sedente: oꝓbria obiecta
habuerunt. Uidua illa pariens filios ha
auduit ignominiam suam: audiit ob¬
ꝓbria sua: sed ȩccta multiplicata extendens
in dexteram atꝙ sinistram ignominiam ui¬
duitatis suȩ iam non est memor. Memento
dñe: Apud quem est habundantia suauita¬
tis memoriȩ tuȩ. Meumento: noli obliuisei.
Quid mnemento: Oemento obꝓbri seruorũ
tuorum: quod continui in sinu meo multa¬
rum gentium. Ibam inquit predicare et
obꝓbria aucdiebam: et in sinu meo contine¬
bam: quia implebam. Blasphemamur. ro.¬
gamus: purgamenta quasi mundi facti su¬
mus om̃ium ꝑipsima. Dui continuerunt
xp̃iani obꝓbria in sinu suo: in corde suo:
nec audebant resistere conuiciantibus. An
te erimen uidebatur respondere pagano:
nunc iam crimen est remanere paganum.
Grãs dõ memor fuit obꝓbriorum nr̃orum:
exaltauit cornu xp̃i sui. fecit ammirabilem
apud reges terrȩ. Iam modo nemo insultat

Expanded text:
tuorum.» Jam illo vivente, jam in coelo ad dexteram Patris sedente, opprobria objecta habuerunt. Vidua illa pariens, et habensaudivit ignominias, audivit oobria: sed Ecclesia multiplicata, extendens in dexteram atque sinistram, ignominiae viduitatis suae jam non est memor. «Memento, Domine,» apud quem est abundantia suavitatis memoriae tuae; «Memento,» noli oblivisci. Quid, «Memento? Memento opprobrii servorum tuorum, quod continui in sinu meo multarum gentium.» Ibam, inquit, praedicare, et opprobria audiebam, et in sinu meo continebam; quia implebam, «Blasphemamur, rogamus; quasi purgamenta mundi facti sumus, omnium peripsema» . Diu continuerunt Christiani opprobria in sinu suo, in corde suo; nec audebant resistere conviciantibus: antea cum crimen videretur respondere pagano, nunc jam crimen est remanere paganum. Gratias Domino; memor fuit opprobriorum nostrorum: exaltavit cornu Christi sui, fecit admirabilem apud reges terrae. Jam modo nemo insultat
Abbreviated transcription (Latin):
d reliqua psalmi de quo in matu¬
tino locuturi sumus animum in¬
tendite: et pium debitum exigite
eo redlituro ꝑ nos. qui fecit et nos et
so clĩ annuntiabatur: et adhuc in his etiã
uerbis quȩ tractaturi sumus. ipse annun-¬
tiatur. De illo enim inter cetera paulo suꝑi¬
us dictum erat. Et ego primo genitum
ponam illum: excelsum apud reges terrȩ.
In ȩternum seruabo illi miscłiam meam:
et testamentum meum fidele ipsi. Et po.¬
nam in scłm scłi semen eius: et thronum
eius sicut cdies cęli. De his et de om̃ibus:¬

Expanded text:
d reliqua psalmi de quo in matutino locuti sumus, animum intendite, et pium debitum exigite; eo reddituro per nos, qui fecit et nos et so Dei annuntiabatur, et adhuc in his etiam verbis quae tractaturi sumus, ipse annuntiatur. De illo enim inter caetera paulo superius dictum erat: «Et ego primogenitum ponam eum, excelsum aput reges terrae. In aeternum seruabo ei misericordiam meam et testamentum meum fidele ipsi. Et ponam in saeculum saeculi semen eius, et thronum eius sicut dies caeli. Quae omnia de Domi
Abbreviated transcription (Latin):
compeclibus. Noli timere serue compecdite.
Confitere dño: meritis tuis attribue cõpedes
tuas. Confitere in compedibus: si uis ut in
ouiamenta uertantur. Non frustra nec sine
exauclitione dictum est: intret in conspeetu
tuo gemitus compeclitorum. Seruite dño
iniocuncditate. Abera seruitus est apud ctñm:
libera seruitus. ubi non necessitas. sed cari¬
tas seruit. Uos inquit in libertatem uocati
estis fr̃s: tantum ne libertatem in occasionẽ
carnis detis⁊ sed ꝑ caritatem sp̃s seruite

Expanded text:
compedibus. Noli timere, serve compedite, compedibus. Noli timere, serve compedite, confitere Domino: meritis tuis attribue compedes tuas; confitere in compedibus, si vis ut in ornamenta vertantur. Non frustra, nec sine exauditione dictum est, «Intret in conspectum tuum gemitus compeditorum» . «Servite Domino in jucunditate.» Libera servitus est apud Dominum; libera servitus, ubi non necessitas, sed charitas servit. «Vos,» inquit, «in libertatem vocati estis, fratres: tantum ne libertatem in occasionem carnis detis; sed per charitatem spir
Abbreviated transcription (Latin):
dabos Modicum ipsum quod sentire pos.¬
sum ex parte in eniginate ꝑ speculum:
iam explicare non possum. Audi ergo
psalmum. Iubilate dõ om̃is terra. Intelle
atꝙ alias res cliuidere. Postremo cetera dici
possunit uteumꝙ: ille solus est meffabilis.
qui espxit et facta sunt om̃ia. Oyxit et facti
sumus: sed nos eum dicere non possumus.
Uerbum eius quod dieti sumus: filius eiꝰ est.
Ut a nobis uteumꝙ firmus diceretur: fac¬
tus est infirmus. Iubilationem ꝓ uerbo pos¬
sumus dicere: uerbum ꝓ uerbo non posumꝰ.
Iubilate ergo clõ om̃is terra: seruite clño in
iocunditate. Om̃is seruitus amaritudme
plena est: om̃s concditione seruili obligatue
et seruiunt et murmurant. Holite timere
ilius dñi seruitutem: non erit ibi gemitus:
non murmur: non melignatio. Nemo se pu¬
tet indde uenalem: quia dulee est quod re¬
dempti om̃s sumus. Magna felictas est fr̃s.
esse in ista domo magna seruum: et si cum

Expanded text:
dabo? Modicum ipsum quod sentire posdabo? Modicum ipsum quod sentire possum ex parte in aenigmate per speculum , jam explicare non possum. Audi ergo Psalmum: «Jubilate Domino, omnis terra.» Intelleatque alias res dividere. Postremo caetera dici possunt utcumque. ille solus est ineffabilis, qui dixit, et facta sunt omnia. Dixit, et facti sumus: sed nos eum dicere non possumus . Verbum ejus quo dicti sumus, Filius ejus est: ut a nobis utcumque infirmis diceretur, factus est infirmus. Jubilationem pro verbo possumus dicere, verbum pro verbo non possumus. «Jubilate» ergo «Domino, omnis terra.» 7. «Servite Domino in jucunditate.» Omnis servitus amaritudine plena est: omnes conditione servili obligati et serviunt, et murmurant. Nolite timere illius Domini servitutem: non erit ibi gemitus, non murmur, non indignatio; nemo se petit inde venalem, quia dulce est quod redempti omnes sumus. Magna felicitas, fratres, esse in ista domo magna servum, etsi cum
Abbreviated transcription (Latin):
oiuia eius ꝑ ea quȩ facta sunt. intelleeta
enspiciuntur. Ea quȩ facta sunt intuere
muate⁊ quere auctorem: si dissimilis. repel¬
leris si similis. ex altaberis. Et eum acee¬
dere cepis similis. et ꝑsentiscere dm̃ quan¬
dum in te caritas crescit: quia et caritas
Qesto senties quidlam quod clicebas et ñ
dicebas. Ante enim quam sentires: dicere
de putabas m̃. Incipis sentire: et ibi sentis
dici non posse quod sentis. Cum autem
bi didiceris dici non posse quod sentis⁊
tacebis non laucdabis: Ergo mutus eris
in lauelbus dĩ⁊ et gr̃arum actionem non
reciddes ei qui uoluit se notum tibi facere:
Lauclabas cum quereres: silebis cum inue¬
neris: Nullo pacto eris ingratus: debetut
honor: debetur reuerentias debetur mas¬
na laudatio. Attende te quid sis: terra et
cinis. Uide quis meruerit quid uidere:
uide quis. quid homo dm̃. Agnosco non
meritum hominis: sed misccdłiam dĩ. Lau¬
da ergo miserantem. Quando inquis lau¬

Expanded text:
bilia ejus per ea quae facta sunt intellecta bilia ejus per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur ; ea quae facta sunt intuere, mirare, quaere auctorem. Si dissimilis sis, repelleris; si similis, exsultabis. Et cum accedere coeperis similis, et persentiscere Deum, quantum in te charitas crescit, quia et charitas Deus est , senties quiddam quod dicebas, et non dicebas. Ante enim quam sentires, dicere te putabas Deum: incipis sentire, et ibi sentis dici non posse quod sentis. Cum autem ibi didiceris dici non posse quod sentis, tacebis, non laudabis? Ergo mutus eris in laudibus Dei, et gratiarum actionem non reddes ei qui voluit se notum tibi facere? Laudabas, cum quaereres; silebis, cum inveneris? Nullo pacto; non eris ingratus. Debetur honor, debetur reverentia, debetur magna laudatio. Attende te qui sis, terra et cinis: vide quis meruerit, quid videre; vide quis, quid, homo Deum. Agnosco non meritum hominis, sed misericordiam Dei. Lauda ergo miserantem. Quomodo, inquis, lau
Abbreviated transcription (Latin):
sicut uidentibus: uno loco stans cecus eti¬
dens. hisclem formis rerum uterꝙ circumn¬
funditur. Ille est presens rebus: ille absenis.
Ex luobus uno loco stantibus. unus est pre¬
sens. alius est absens: non ipsis rebus ad al¬
terum accedentibus. et ab altero receden.¬
tibus: sed ꝓpter dissimilitudinem ocłoũ
suorum. Ille qui cecus dicitur quia exan¬
etum est ibi quod contemꝑari solet luci
cuncta uestienti: frustra est presens rebꝰ
quas non uidet: immo rectius absens.
qu̾a presens dicitur. Ubi enim non est sen.¬
sus eius: recte dicitur absens. Hoc est enm
absentem esse: sensu abesse. Sic et ds̃ ubiꝙ
presens est: ubiq totuss sapientia eius at¬
tingit a fine usq ad finem fortiter: et dis¬
ponit om̃ia suauiter. Quod autem ds̃ patꝰ.
hoc uerbum eius. et sapientia eius: lix
a lier. eis de cdõ. Quid engo optas ucdes
weo qui ubiq est: Esto ergo sunils puesa¬
aret diligens cogitatione: quoriam inuisi¬

Expanded text:
sicut videntibus: uno loco stans caecus et visicut videntibus: uno loco stans caecus et videns, iisdem formis rerum uterque circumfunditur; ille est praesens rebus, ille absens: ex duobus uno loco stantibus, unus est praesens, alius absens; non rebus ipsis ad alterum accedentibus et ab altero recedentibus, sed propter dissimilitudinem oculorum suorum. Ille qui caecus dicitur, quia exstinctum est ibi quod contemperari solet luci cuncta vestienti, frustra est praesens rebus quas non videt; imo rectius absens quam praesens dicitur: ubi enim non est sensus ejus, recte dicitur absens; hoc est enim absentem esse, sensu abesse. Sic et Deus ubique praesens est, ubique totus. Sapientia ejus attingit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter . Quohoc Verbum ejus et Sapientia ejus, lux de luce, Deus de Deo. Quid ergo optas videre? ab eo qui ubique est? 6. Esto ergo similis pietate, et diligens cogitatione: quoniam invisi