comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carnibus diuina lex efferri foras
ꝓhib&: quia dari scm̃ canibꝰ ue¬
tat. Sola. ẽ. in qua opus bonum
fructuose ꝑagit᷑: unde & merce¬
dem denarii. non nͥqui intra ui.¬
neam laborauerant. acceperunt.
Sola. ẽ. quȩ intra se positos. uali¬
da caritatis cõpage custodit: un¬
de & aqua diluuii. arch̃a qͥdem
ad sublimiora sustulit: om̃s aũt
quos extra archã inuenit. extinx̃
racit̾ contemplemur: unde & ad
moy sen dñs dicit. Est locus apud
me: & stabis suꝑ petrã. Et paulopꝰ
Tollam manũ meã: & uidebis poste¬
riora mea. Quia ex sola catholica
ȩccła. ueritas conspicit᷑: apud se
esse locũ dñs ꝑhib&. de quo ui¬
deatur. In petra moyses ponit᷑.
ut dei speciẽ contempletur: qͥa
nisi quis fidei soliditatẽ tenue¬
rit. diuinã p̃sentiã non agnos¬
cit. De qua soliditate dñs dicit
Suꝑ hanc petrã ȩdificabo ȩccłam¬

Expanded text:
carnibus divina jussio efferri foras carnibus divina jussio efferri foras prohibet, quia dari sanctum canibus vetat. Sola est in qua opus bonum fructuose peragitur, unde mercedem denarii non nisi qui intra vineam laboraverant acceperunt. Sola est quae intra se positos valida charitatis compage custodit. Unde et aqua diluvii arcam quidem ad sublimiora sustulit; omnes autem quos extra arcam invenit, exstinxit. raciter contemplemur. Unde ad Moysen Dominus dicit, Est locus apud me, et stabis supra petram: et paulo post, Tollam manum meam, et videbis posteriora mea tholica veritas conspicitur, apud se esse locum Dominus perhibet, de quo videatur. In petra Moyses ponitur, ut Dei speciem contempletur, quia, nisi quis fidei soliditatem tenuerit, divinam praesentiam non cognoscit. De qua soliditate Dominus dicit: Super hanc petram aedificabo, etc
Abbreviated transcription (Latin):
Ait enĩ. Iob autẽ seruus meus
orabit ꝓ uobis: faciem eius susci¬
piã: ut non uobis imputet᷑ stul¬
ticia. Ac si aꝑte hereticis dicat:
Sacrificia u̾ra non accipio: petitio¬
nũ ur̃arũ uerba non audio᷑ nͥ ꝑ
int̾cessionẽ illius. cuiꝰ ꝓfessionis uer-¬
ba de me ueracia recognosco Q
uos quidem tauros atq arietes
exhibenda sacrificia conuersionis
urȩ̃ deducite : sed a me salutẽ ue¬
strã ꝑ catholicã eccłam quã dili¬
go postulate. Ipsi enĩ uolo dimit¬
tere. id quod michi in ipsa deli¬
quistis: ut hȩc urãm incolumita.¬
tẽ obtineat: quȩ ex ur̃o languo¬
re laborabat. Sola qͥppe. ẽ. ꝑ qu̾a
sacrificiũ dñs libenter accipiat:
sola. quȩ ꝓ errantibus fiducialit̃
int̃cedat᷑. Unde etiã de agni ho
stia. dñs p̃cipit dicens. In una do.¬
mo comedetur: nec efferetis de
carnibus eiꝰ foras. In una nanq
domo. agnus comedit᷑: quia in
una catholica ȩccła. uera hostia
redemptoris immolat᷑. De cuius

Expanded text:
servus meus orabit pro vobis; faciem ejus suscipiam, ut non vobis imputetur stultitia. Ac si aperte haereticis dicat: Sacrificia vestra non accipio, petitionum vestrarum verba non audio, nisi per intercessionem illius, cujus professionis verba de me veracia recognosco. Et vos quidem tauros atque arietes ad exhibenda sacrificia conversionis vestrae deducite, sed a me salutem vestram per catholicam Ecclesiam, quam diligo, postulate. Ipsi enim tere id, quod mihi in ipsa deliquistis, ut haec vestram incolumitatem obtineat, quae ex vestro languore laborabat. Sola quippe est, per quam sacrificium Dominus libenter accipiat, sola, quae pro errantibus fiducialiter intercedat. Unde etiam stia Dominus praecepit, dicens, In una domo comedetis, nec efferetis de carnibus ejus foras . In una namque domo agnus comeditur, quia in una catholica Ecclesia vera hostia Redemptoris immolatur. De cujus
Abbreviated transcription (Latin):
& misericors deus: nec culpas sine
increpatione deserit: nec reatum
sine conuersione de relinqͥt. Qͥa¬
enĩ int̾nus. ẽ. medicus: priꝰ pu¬
tredinẽ uulneris innotuit: & pꝰ.
remedia consequendȩ salutis in¬
ximus. quod amici beati iob he¬
reticoꝵ speciẽ teneant. qui dm̃
dum defendere nitunt᷑ offendt̾:
qm̃ in dictis suis ueritati rebel¬
les sunt. cui famulari se in falsa
assertione suspicant᷑: om̃ps deus
tionẽ ueritatis inuiscerat. Bene
non ꝑ se. sed ꝑ iob iubent᷑ offerre:
nimirũ heretici cũ ab errore re¬
deunt. quia erga se irã dñi suo ꝑ
se oblato sacrificio. placare nequa¬
quã possunt: nisi ad catholicã
ȩocłam. quã beatus iob significat.
conuertant᷑: ut salitẽ suam eius
p̃cibus optineant. cuiꝰ fidem ꝑu̾

Expanded text:
t misericors Deus nec culpas sine increpatione deserit, nec reatum sine conversione derelinqenim internus est medicus, primo putredinem vulneris innotuit, et post remedia consequendae salutis inximus quod amici beati Job haereticorum speciem teneant, qui Deum dum defendere nituntur offendunt, quoniam in dictis suis veritati rebelles sunt, cui famulari se in falsa assertione suspicantur. Quia igitutionem veritatis inviscerat, bene non per se, sed per Job jubentur offerre. Nimirum haeretici cum ab errore redeunt, erga se iram Domini suo per se oblato sacrificio placare nequaquam possunt, nisi ad catholicam Ecclesiam, quam beatus Job significat, convertantur, ut salutem suam ejus precibus obtineant, c
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ cognouerit. occultis inspira.¬
tionibus erudire. Ait gͦ beatꝰ iõb
Audi. & ego loquar. Ac si dicere:
Misericordit̃ desidi̾a mea ꝑcipe:
ut dum hȩc tua pietas ꝑcipiens
adiuuat: ad te multipliciora
consurgant. Bona qͥppe uota qͦ¬
tiens effectũ ꝑcipiunt: multi¬
plicant᷑. Unde alias scriptũ est
Ego clamaui: qm̃ exaudistime
Non enĩ ait. quia clamaui exau¬
disti me: sed clamaui. qm̃ exau¬
disti me. Qui enĩ loquens ex au¬
ditus fuerat: uotis ꝓficientibus
exauditus clamabat. Interroga.¬
bo te. & responde mͥ. Ac si dice¬
r&. Nescientẽ me: ex tuȩ scien¬
tiȩ contemplatione cognosco
Inter roganti gͦ responde: id. ẽ.
stulticiam ꝓpriã humilit̃ cog¬
noscentẽ. doce. Quia enĩ inter¬
rogar& ipse ex desiłio humilita¬
tis: & deum sibi respondere
querer&. ex magisterio aspira.¬
tionis: uerbis sequentibꝰ decla¬
ratur. In terrogaturũ qͥppe se
ꝑhibuit: sed nil in terrogando

Expanded text:
tem cognoverit occultis inspiratem cognoverit occultis inspirationibus erudire. Ait ergo beatus Job: Audi, et ego loquar. Ac si diceret: Misericorditer desideria mea percipe, ut dum haec tua pietas percipiens adjuvat, ad te multipliciora consurgant. Bona quippe vota quoties effectum percipiunt, multiplicantur. Unde alias scriptum est: Ego clamavi, quoniam exaudisti me . Non enim ait: Quia clamavi, exaudisti me; sed clamavi, quoniam exaudisti me. Qui enim loquens exauditus fuerat, votis proficientibus exauditus clamabat: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si diceret: Nescientem me ex tuae scientiae contemplatione cognosco. Interroganti igitur responde, id est stultitiam propriam humiliter cognoscentem doce. Quia enim interrogaret ipse ex desiderio humilitatis, et Deum sibi respondere quaereret ex magisterio aspirationis, verbis sequentibus declaratur. Interrogaturum quippe se perhibuit, sed nihil interrogando
Abbreviated transcription (Latin):
tentias audiunt: quantõ magis
contemplando ꝓficiunt: tanto
ampliꝰ despiciendo qđ sunt. aut
nichil. aut ꝓpe nichil. se esse co¬
gnoscunt. Aespondeat gͦ diuinis
sermonibus beatus iob: & sapi¬
ent̃ ꝓficiens. stultũ se. ẽẽ. depre-¬
hendat dicens. Insipient̃ locutꝰ
sum: & quȩ ultra modũ excede-¬
rent scientiã meã. Ecce tanto
se amplius redarguit. quanto
amplius ꝓfȩcit: & scientiã suã
ultra modũ excessisse credidit:
quia in uerbis dñi. plusquã esti¬
sono aliunde uenienti. aurem
alio positã. cõmodare. At contͣ.
prie. ẽ: sub sem& ipso surgentia
desideria nr̃a ꝑcipere. Ad dm̃
gͦ qui & tacentium corda cog¬
noscit. loqui nr̃m. ẽ: ñ uocibus
giit turis id qđ sentimꝰ ꝓdereꝰ
sed ꝓmptis ad illũ desideriis in¬
hiare & quia idõ quisq int̾ro¬
gat. ut discere ualeat qđ igno¬
rat: homini dm̃ interrogare. ẽ.
in conspectu eius nescientẽ se
cognoscere: respondere aut dĩ
est. eum qui se humilit̾ nescien¬

Expanded text:
iunt, quanto magis contemplando 1145 proficiunt, tanto amplius despiciendo quod sunt, aut nihil, aut prope nihil se esse cognoscunt. Respondeat ergo divinis sermonibus beatus Job, et sapienter proficiens, stultum se esse deprehendat, dicens: Insipienter locutus sum, et quae ultra modum excederent scientiam meam. Ecce tanto se amplius redarguit, quanto amplius proficit, et scientiam suam ultra modum excessisse se credidit, quia in verbis Domini plus quam aestisono aliunde venienti aurem alio positam commodare. At contra oprie est sub semetipso surgentia desideria nostra percipere. Ad Deum ergo, qui et tacentium corda cognoscit, loqui nostrum est non vocibus gutturis id quod sentimus prodere, sed promptis ad illum desideriis inhiare. Et quia ideo quisque interrogat, ut discere valeat quod ignorat, homini Deum interrogare est in conspectu ejus nescientem se cognoscere. Respondere autem Dei, est eum qui se humiliter nescien
Abbreviated transcription (Latin):
duabus alis faciem. duabus ue¬
lare pedes. & duabus uolare
mͥ quia tacui: quia uir polliitꝰ
labiis ego sum: & in medio po¬
puli pollita labia habentis. ego
habito. Mexq ipsam pollutio¬
nẽ unde cognouerit: subdens.
ait. Et regem dnm̃ exercituũ
uidi oculis meis. Hinc etiã iere¬
mias diuina uerba audiens: u̾¬
ba se non habere cognouit dic̃s
chiel loquens de quatuor anima¬
libus: dicit. Cum fierae uox supͣ
firmamentũ qđ erat suꝑ caput
eoꝵ: stabant & submit cebant
alas suas. Quid enĩ ꝑ uolatum
animaliũ: nisi eugłistarũ atq
doctoꝵ sublimitas designatur :
Uel quid sunt alȩ animalium:
nisi sanctoꝵ contemplationes.
eos ad cȩlestia subleuantes:S
cũ fit uex supͣ firmamentũ qđ
suꝑ caput eoꝵ. ẽ. stantes submit¬
tunt alas suas: quia nimirum¬
cũ internã uocẽ suꝑnȩ sapien-¬
tiȩ audiunt: quasi uolatus sui
alas deponunt: quia uidelicoe
ipsam ueritatis altitudinem.

Expanded text:
duabus alis faciem, duabus veduabus alis faciem, duabus velare pedes, et duabus volare mihi quia tacui, quoniam vir pollutus labiis ego sum, et in medio populi polluta labia habentis ego habito . Moxque ipsam pollutionem unde cognoverat subdens, ait: Et regem Dominum exercituum vidi oculis meis . Hinc etiam Jeremias divina verba audiens, verba se non habere cognovit, dicenschiel loquens de quatuor animalibus, dicit: Cum fieret vox supra firmamentum, quod erat supra caput eorum, stabant et submittebant alas suas . Quid enim per volatum animalium, nisi evangelistarum atque doctorum sublimitas designatur? Vel quid sunt alae animalium, nisi sanctorum contemplationes eos ad coelestia sublevantes? Sed cum fit vox supra firmamentum, quod super caput eorum est, stantes submittunt alas suas, quia cum internam vocem supernae sapientiae audiunt, quasi volatus sui alas deponunt, quia videlicet ipsam veritatis altitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
iusta sunt. dei iusticiȩ & pulchri¬
tidini comparata: nec iusta nec
pulchra sunt: omnino nec sunt
Beatus itaq lob ea quȩ dixerat.
sapient̃ se dixisse creder&. si uer.¬
ba suꝑioris sapientiȩ non audir&e:
in cuius cõparatione stultum. ẽ.
nr̃m om̃e quod sapit: & qͥ sapient̃
qͥdem lociitus hominibꝰ fuerat᷑. di¬
uinas tam̃ sententias audiens. sa-¬
pientiꝰ. se cognoscit ñ. ẽẽ. sapien¬
tem. Hinc est qđ abrahã inter
uerba dñica. nil se nͥ puluerem
uidit: dicens. Loquar ad dnm
meũ: cũ sim puluis & cinis Hinc
est qđ moyses om̃i egyptiorũ
sapientia instructus: ex quo lo¬
quentẽ dnm audiuit. impeditio¬
ris &e tardioris linguȩ se. eẽ. de¬
p̃hendit: dicens. Obsecro dñe.¬
non sum eloquens. Ab heri enĩ &
nudius t̾cius. ex quo locitus es
ad seruum tuũ: impeditioris
& tardioris linguȩ sum Hinc
est quod esayas postquã sedentẽ
dñm suꝑ soliũ excelsum atq ele-¬
uatũ uidit: postquã seraphin

Expanded text:
 pulchritudini comparata, nec justa nec pulchra sunt, nec omnino sunt. Beatus itaque Job ea quae dixerat sapienter se dixisse crederet, si verba superioris sapientiae non audiret. 1144 In cujus comparatione stultum est nostrum omne quod sapit. Et qui sapienter quidem locutus hominibus fuerat, divinas tamen sententias audiens, sapientius se cognoscit non esse sapientem. Hinc est quod Abraham inter verba dominica nil se nisi pulverem vidit, dicens: Loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis et cinis . Hinc est quod Moyses omni Aegyptiorum sapientia instructus, ex quo loquentem Dominum audivit, impeditioris et tardioris linguae se esse derehendit, dicens: Obsecro, Duens; ab heri enim et nudiustertius, ex quo locutus es ad servum tuum, impeditioris et tardioris linguae sum . Hinc est quod Isaias, postquam sedentem Dominum super solium excelsum atque elevatum vidit, postquam seraphim
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatio. Contͣ immanes qͥppe
uires eius. intulit᷑ scio qͥa omĩa
potes: contra occultas uͦ machi¬
nationes illiꝰ subiunx̃÷ & nulla
te latet cogitatio. Unde & mox
uiathan cȩlat consiliũ: qͥa quãuis
contra infirmitatẽ nr̃am multis
fraudibus occultet᷑: ꝓtectoris
tamen nr̃i scã nob̾ inspiratiõne
detegit᷑. Absq scientia cęlat
consiliũ: quia licet temptatos
lateat. latere tam̃ ꝓtectorẽ ñ
potest temptatoꝵ. Tanta gͥ au¬
dita fortitudine & calliditate
diaboliꝰ audita etiã creatoriꝰ nr̃i
potentia. quȩ & illũ ualent̃ rẽpͥ.¬
mit. & nos miscđit̃ ꝓtegit: quẽ¬
sumꝰ beate iob ut quȩ de temet.¬
ipso sentis. nobis minime occuil¬

Expanded text:
onitur.---Contra immanes quippe vires ejus intulit: Scio quia omnia potes; contra occultas vero machinationes illius subjunxit: Et nulla te latet cogitatio. Unde et moxviathan celat consilium; quia quamvis contra infirmitatem nostram multis fraudibus occultetur, protectoris tamen nostri sancta nobis inspiratione detegitur. Absque scientia celat consilium, quia licet tentatos lateat, latere tamen protectorem non potest tentatorum. Igitur audita fortitudine et calliditate diaboli, audita etiam creatoris nostri potentia, quae et illum valenter reprimit, et nos misericorditer tegit, quaesumus, beate Job, ut quae de temetipso sentis nobis minime occul
Abbreviated transcription (Latin):
ultimus huiꝰ oꝑis liber est. &¬
locis difficilioribus ꝑtractatis.
minus obscura sunt quȩ suꝑst̃:
lib& hunc indulgentiꝰ remissiꝰq
transcurrere. Uelut emenso enĩ
magno mari. iam litus cernimꝰ :
& intentionis nr̃ȩ uela deponen¬
tes. non eodem quo priꝰ impetu
ducim᷑ : sed tam̃ adhuc ex ĩpulsi¬
one pristini flatus imus. Quasi
anxietatis nr̃ȩ uentus cecidit:
sed tam̃ eius uis. iam seipsa tran-¬
quillior. usq ad stationẽ nos li¬
toris impellit. Igit᷑ postquam
fideli famulo dñs. leuiathan ho¬
stis eius quã sit & fortis & callidꝰ
ostendit: dum uires illiꝰ subtilit̃
fraudesq patefęcit: beatus iob
ad utraq respondit dicens Scio¬

Expanded text:
ultimus hujus operis liber est, et, locis difficilioribus pertractatis, minus obscura sunt quae supersunt, libet hunc indulgentius remissiusque transcurrere. Velut emenso enim magno mari, jam littus cernimus, et intentionis nostrae vela deponentes, non eodem quo prius impetu ducimur, sed tamen adhuc ex impulsione pristini flatus imus. Quasi anxietatis nostrae ventus cecidit, sed tamen ejus vis jam seipsa tranquillior usque ad stationem nos littoris impellit. Igitur postquam fideli famulo Dominus Leviathan hostis ejus quam sit et fortis et callidus ostendit, dum vires illius subtiliter fraudesque patefecit, beatus Job ad utraque respondit, dicens: C
Abbreviated transcription (Latin):
in se fidens mortuus. ẽ. auctoris sui
at itaq uir iustus iam qͥdem se sci¬
ens sed adhiic quȩ supra se st̃ nẽsci.¬
ensꝰ: nunqͥd nosti or dinẽ cęli. & põ.¬
nes rationẽ eius in terra: Iel est
nunqͥd occultos ordines iudicioꝵ
cȩlestiũ comprehendis: aut ape¬
rire humanis cordibus sufficis: Be¬
atus gͥ iob de iudicioꝵ incõp̃hen¬
sibilium inuestigatione requirit᷑.
ac si ei aꝑte diceret᷑. Cuncta quȩ
pateris tanto tolerare patientius
debes: quanto secretoꝵ cȩlestiũ ig.

Expanded text:
in se fidens mortuus est, auctoris sui in se fidens mortuus est, auctoris sui at itaque vir justus jam quidem se sciens, sed adhuc quae supra se sunt nesciens: Nunquid nosti ordinem coeli, et pones rationes ejus in terra? id est, nunquid occultos ordines judiciorum coelestium comprehendis, aut aperire humanis auribus sufficis? Beatus igitur Job de judiciorum incomprehensibilium investigatione requiritur, ac si ei aperte diceretur: Cuncta quae pateris tanto tolerare patientius debes, quanto secretorum coelestium igna
Abbreviated transcription (Latin):
trabaris: Si gͦ meũ fuit. te ꝑini¬
tiũ ex occultis ad prompta ꝓdii¬
cere. meũ quoq erit. etiã te ex
ymptis ad occulta reuocareꝰ cur
de uitȩ tuȩ dispensatione aliquid
quereris. qui in manu artificis.
temetipsum nesciens teneris: Ex¬
tolli ttaq tantomagis non debes
in eo quod agis: quanto intra si¬
nũ ȩternitatis clausus. nec qͦ huc
ordine ueneris: nec quando. uel
quomͦ. hinc educaris agnoscis¬

Expanded text:
traharis? Si ergo meum fuit te per initraharis? Si ergo meum fuit te per initium ex occultis ad prompta producere, meum quoque erit etiam te ex promptis ad occulta revocare. Cur de vitae tuae dispensatione aliquid quereris, qui in manu artificis temetipsum nesciens teneris? Extolli itaque tanto magis non debes in eo quod agis, quanto intra sinum aeternitatis clausus, nec quo huc ordine veneris, nec quando vel quomodo hinc educaris agnoscis
Abbreviated transcription (Latin):
spectu tuo om̃is uiuens. Unde be
nu dei:. & tam̃ nescit homo u¬
trũ amore an odio dignꝰ sit: si
omia in futuro reseruant᷑ incer.¬
ta. Hinc rur sum ꝑ eundem sa¬
lomonẽ dicit᷑. Quis homo intel.¬
ligere poterit uiã suam: &e nimi¬
rum bona mala ue quis faciens:
conscientia at testante cognoscit.
Sed ioc irco dicit᷑ quod uia sua ab
hominibus nesciatur: quia etiã si
recta se quisq oꝑa agere intelli.¬
gat: sub districto tam̃ examine.
quo tendat. ignorat. Igit᷑ postqͣm
ne ꝑterruit: ad examinandum
eius exordiũ rediit: ac ne con¬
queratur cur finẽ suũ nesciat:
cõmemoretur etiã. qͥa nec qͦ hue
initio accessit intelligat. Nã seqt¬
ciebas tc̃ quod nasciturus esis
aut numerũ dierũ tuoꝵ noueras
Ac si illi aꝑte dicer&. Qͥd mirũ
si terminũ tuũ ñ intelligis: qui
nec initiũ cõp̃hendis. & qui ig¬
noras quo huc initio ueneris:
quid mirũ si nescias quo fine sub¬¬

Expanded text:
spectu tuo omnis vivens . » spectu tuo omnis vivens . » nu Dei, et tamen nescit homo utrum amore, an odio dignus sit, sed omnia in futurum servantur incerta . Hinc rursum per eumdem Salomonem dicitur: Quis hominum intelligere poterit viam suam ? Et nimirum bona malave quis faciens conscientia attestante cognoscitur. Sed idcirco dicitur quod via sua ab hominibus nesciatur, quia etiam si recta se quisque opera agere intelligat, sub districto tamen examine quo tendat, ignorat. Vet. et Rec. perterruit, ad examinandum ejus exordium redit; ac ne conqueratur cur finem suum nesciat, commemoratur etiam quia nec quo huc initio accessit intelligat. Nam seqciebas tunc quod nasciturus esses, aut numerum dierum tuorum noveras? - Ac si illi aperte diceret: Quid mirum, si terminum tuum non intelligis, qui nec initium comprehendis? Et qui ignoras quo huc initio veneris, quid mirum si nescias quo fine sub
Abbreviated transcription (Latin):
miliatus iam de oꝑibus suis extol.¬
li non debeat: & non elatus. in
gr̃ȩ arce ꝑsistat: Bicat᷑ gͦ ei. Indi¬
ca mͥ si habes intelligentiã: in qͣ
uia habit& lux. & tenebrarũ qͥs
locus sit: ut ducas unu̾qđq ad
t̾minos suos. Ac si diceret᷑. Sic̃ qͥ
de malis conuertant᷑ ad bona. uł
qui de bonis ad mala redeant ne¬¬
scis: ita etiã nec de te. qͥd tuis me¬
ritis exigentibus agatur intelli¬
gis. & sicut alienũ nullatenꝰ cõp̃¬
hendis: ita etiã tuũ t̾minũ p̃¬
noscere non uales. lam enĩ qͣntũ
ipse ꝓfeceris scis: sed qͥd adhuce.
go de te in occulto sentiã. nescis
Iam iusticiȩ tuȩ acta consideras:
sed quã districte apud me pen¬
setur ignoras. Uȩ etiã laudabili
uitȩ hominũ : si remota pietate
iudicetur: quia districte discus.
sa inde ante oculos uidicis un¬
de se placere suspicat᷑ obruit᷑
Ne intres in iudicio cum seruo
tuo: quia non iustificabit᷑ in con-¬

Expanded text:
miliatus jam de operibus suis extolmiliatus jam de operibus suis extolli non debeat, et non elatus in gratiae arce persistat? Dicatur ergo ei: Indica mihi, si habes intelligentiam, in qua via habitet lux, et tenebrarum quis locus sit; ut ducas unumquodque ad terminos suos. Ac si diceretur: Sicut qui de malis convertantur ad bona, vel qui de bonis ad mala redeant, nescis, ita etiam nec de te quid tuis meritis exigentibus agatur intelligis. Et sicut alienum nullatenus comprehendis, ita etiam tuum terminum praenoscere non vales. Jam enim quantum ipse profeceris scis, sed quid adhuc de te ego in occulto sentiam nescis. Jam justitiae tuae acta consideras, sed quam districte apud me pensentur ignoras. Vae etiam laudabili vitae 933 hominum, si remota pietate judicetur, quia distrsa inde ante oculos judicis unde se placere suspicatur obruituNe intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in con
Abbreviated transcription (Latin):
stinatũ sequor ad palmã suꝑnȩ
uocationis dei in xp̃o iħu. Se¬
quor autẽ : si comprehendam :
in quo & comprehensus sũ. Et
certe iam de illo. uoce dñica di¬
ctũ fuerat: uas electionis mͥ est:
& tam̃ adhiic castigans corpus
suũ. mȩtuit ne reꝓbetur. Ue
miseris nobis: qui de electione
nr̃a. nullam adhuc dei uocẽ cog-¬
nouimus: &.iam. in otio quasi
de securitate torpemꝰ. Deb& ꝓ¬
ut & illos certantes foueat. &
istos torpentes pungat. Unde
recte ꝑ ꝓpħam dicit᷑. Qui ti-¬
ment dnm̃: sperent in dño. Ac
si aꝑte dicer&. De spe in cassũ
p̃sumit: qui timere dnm in suis
operibꝰ renuit. Sed cur beatus
iob de tã ualida questione reqͥ.¬
rit᷑. quȩ omnino ab hominibus
ignoratur. ut iustoꝵ iniquoꝵq
terminũ cõp̃hendat: nisi ut ali¬
oꝵ finẽ cognoscere ñ ualens. ad
suũ recurrat: quia sicut alioꝵ
sic etiã suum nesciat. & nesciens
timeat: timens humilietur. hu¬

Expanded text:
stinatum sequor, ad palmam supernae stinatum sequor, ad palmam supernae vocationis Dei in Christo Jesu. Sequor autem si comprehendam, in quo et comprehensus sum . » Et certe jam de illo dominica dictum fuerat voce: Vas electionis mihi est, et tamen adhuc castigans corpus suum, metuit ne reprobaretur. Vae miseris nobis qui de electione nostra nullam adhuc Dei vocem cognovimus, et jam in otio quasi de securiut et illa certantes foveat, et iste torpentes pungat. Unde recte per prophetam dicitur: Qui timent Dominum, sperent in Domino . Ac si aperte diceret: De spe incassum praesumit, qui timere Deum in suis operibus renuit. Sed cur beatus Job de tam valida quaestione requiritur, quae omnino ab hominibus ignoratur, ut justorum iniquorumque terminum comprehendat, nisi ut aliorum finem cognoscere non valens, ad suum recurrat, quia sicut aliorum, sic etiam suum nesciat, et nesciens timeat, timens humilietur, hu
Abbreviated transcription (Latin):
deo aduersa gentilitas iusticiae
luce ꝑfusa est: & iudȩa dudũ di¬
lecta. ꝑfidiȩ. ẽ. nocte cecata. Sximꝰ
etiã quod latro. de patibulo tran¬
siuit ad regnũ: iudas. de apłatus
gła. ẽ. lapsus in tartarũ. Rursũq
quia aliquando sortes quȩ ceper̃
non mutant᷑: & latrone nouimꝰ
aliũ ꝑuenisse ad suppliciũ: & apłos
scimus ꝑcepisse. ꝓpositũ quod de¬
siderauerant regnu. Quis gͦ dis¬
cutiat in qua uia habit&e lux. &
tenebrarũ quis locus sit. ut ducat
unũquodq ad t̾minos suos: & in¬
telligat semitas domͦ eius: Uideo
paulum ex ipsa ꝑsecutionis sȩuicia.
ad grãm apłatus uocatũ : & tamen
sic inter occulta iudicia formidat:
ut reꝓbari se. etiã postquã uoca¬
tus est timeat. Ait enĩ. Castigo
corpus meũ. & seruititti subicio:
ne forte aliis p̾dicans. ipse reꝓbus
efficiar. Et rursum. Ego me ñ
arbitror comp̃hendisse. Unum
autẽ: quȩ retro oblitus. in ea q̃
sunt pͥora extendens me: ad de¬

Expanded text:
entilitas justitiae luce perfusa est, et Judaea dudum dilecta perfidiae est nocte caecata. Scimus etiam quod latro de patibulo transivit ad regnum, Judas de apostolatus gloria est lapsus in tartarum. Rursumque quia sortes aliquando quae coeperint non mutantur, et latronem novimus alium pervenisse ad supplicium, et apostolos scimus percepisse propositum quod desideraverant Regnum. Quis ergo discutiat in qua via habitet lux et tenebrarum quis locus sit, ut ducat unumquodque ad terminos suos, et intelligat semitas domus ejus? Video Paulum ex illa persecutionis saevitia ad gratiam apostolatus vocatum , et tamen sic inter judicia occulta formidat, ut reprobari se etiam postquam vocatus est timeat. Ait enim: « Castigo corpus meum et servituti subjicio: ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar . » Et rursum: « Ego me non arbitror comprehendisse; unum autem quae retro oblitus, in ea quae sunt priora extendens me, ad de
Abbreviated transcription (Latin):
Quid aliud in niue uel gͣndine:
nisi frigida ac dura intelligenda
sunt corda prauoꝵ: Sicut enĩ fer¬
uore caritas: sic sol& in sacro eloqͥo
frigore malicia designari. Scͥptũ
nanq est. Sicut frigidam facit ci.¬
sterna aquã: sic frigidã fecit ma
liciã suã. Et rursum Habundabit
iniquitas: refrigesc& caritas mul-¬
toꝵ. In frigore ergo niuis uł in
duricia grandinis. quid accipi¬
aptiꝰ potest. quã uita prauorũ:
quȩ & torpore frigescit. & ꝑ du.¬

Expanded text:
Quid aliud in nive vel grandine, nisi frigida ac dura intelligenda sunt corda pravorum? Sicut enim fervore charitas, sic solet in sacro eloquio frigore malitia designari. Scriptum namque est: Sicut frigidam facit cisterna aquam suam, sic frigidam facit animam malitia sua . Et rursum: Abundabit iniquitas, et refrigescet charitas multorum . In 934 frigore ergo nivis, vel in duripotius potest quam vita pravorum, quae et torpore frigescit et per du
Abbreviated transcription (Latin):
rationis premit. Potest enĩ in gelu
uel glacie. p̃sentis uitȩ aduersitas
designari: quȩ dum sub asperitate
sua scõs comprimit: ualentiores
reddit. Dũ enĩ nos omp̃c deus mo.¬
lestiis exerceri ꝑmittit. atq ad me¬
lioris uitȩ statũ. int̾ueniente tri.¬
sticia ꝓuehit᷑ miro consilio suꝑfu.¬
turam frugem. gelu & glaciẽ gig.¬
nit: ut electus quisq in hac uita
tanquã in hieme aduersa uentoꝵ
& frigoꝵ toler&e: & uelut in esti.¬
ua serenitate. postmodũ fructꝰ
quos hic cȩꝑit demonstrae. Unde
& sponsi uoce unicuiq animȩ. post
huiꝰ mundi turbines. ad illa ȩt̃ni

Expanded text:
Potest etiam in gelu vel glacie praesentis vitae adversitas designari, quae dum asperitate sua sanctos comprimit, valentiores reddit. Dum enim nos omnipotens Deus molestiis exerceri permittit, atque ad melioris vitae statum interveniente tristitia provehit, miro consilio super futuram frugem gelu et glaciem gignit, ut electus quisque in hac vita, tanquam in hieme, adversa ventorum et frigorum toleret, et velut in aestiva serenitate postmodum fructus quos hic conceperit demostret. Unde et sponsi voce unicuique animae post hujus mundi tur
Abbreviated transcription (Latin):
temptationũ stimulis fatigant᷑.
sed tam̃ easdem temptationes cogi¬
tationũ compͥmunt: seq ꝑ exer¬
citationis usum. in quodã uiuendi
rigore cõponunt: bene subditur.
In similitudine lapidis. aquȩ du¬
rant᷑: quia & si fluxȩ cogitationes
interiꝰ lacessunt: nequaquã tam̃
usq ad consensum praui oꝑis tra.¬
hunt: sed mens sub inolita bene ui.¬
uendi consuetudine. quasi sub qui¬
dã duricia exteriꝰ abscondit: qͥcqͥd
intus ex temptationis pulsatione

Expanded text:
tationum stimulis fatigantur, sed tamen easdem tentationes cogitationum comprimunt, seque per 947 exercitationis usum in quodam vivendi rigore componunt, bene subditur: In similitudinem lapidis aquae durantur. Quia etsi fluxae cogitationes interius lacessunt, nequaquam tamen usque ad consensum pravi operis trahunt. Sed mens sub inolita bene vivendi consuetudine quasi sub quadam duritia exterius abscondit quidquid intus ex tenta
Abbreviated transcription (Latin):
alias dicit᷑: M andabo nubibꝰ: ne
pluant suꝑ eam ymbrẽ: De hoccur-¬
su ymbris qui in electoꝵ cordibꝰ
agit᷑: psalmista testat᷑ dicens. Ue-¬
locit̃ currit sermo eius. Plerũq
uͦ ymber. ẽ. & cursum ñ habet:
qͥa p̃dicatio ad aures uenit: sed ces
tiũ non ꝑtransit. De cuiꝰ p̃dicatio¬
nis uerbis. ꝓpt̾ electos dr̃. enĩ¬
ba p̃dicationis eius. ab auribꝰ ad cor¬
da descendunt. Quod qͥa solo dixi¬
no munere agit᷑. ymbri cursum
dñs se dedisse testat᷑. Sed notandũ
uideo: quod eundẽ ymbr̃e ñ uehe.¬
mentẽ sed uehementissimũ uocat.
Ymber uehemens: est uis magna
Ymber uͦ uehementissimꝰ: uis im.¬
mensa p̾dicationis. Uehemen̾ nãq
nebant rem deseriꝰ cuncta uisibilia
ꝓpt̾ inuisibilia contempni: & ꝓpt̾
ciatusq tolerari Sed cũ fide cogni.¬
ta. sȩuiente ȩstu ꝑsecutionis. tot e.¬
lecti possessa reliquer̃: carnales af¬¬
fectus obliti sunt. & ꝓ gaudio sp̃c. in

Expanded text:
alias dicitur: Mandabo nubibus meis ne alias dicitur: Mandabo nubibus meis ne pluant super eam imbrem . De hoc cursu imbris, qui in electorum cordibus agitatur, Psalmista testatur, dicens: Velociter currit sermo ejus . Plerumque vero imber est, et cursum non habet; quia praedicatio ad aures venit; sed, cestium non pertransit. De cujus praedicationis verbis propter electos sic diba praedicationis ejus ab auribus ad corda descendunt. Quod quia solo divino munere agitur, imbri cursum Dominus se dedisse testatur. Sed notandum video quod eumdem imbrem non vehementem, sed vehementissimum vocat. Imber vehemens est vis magna, imber vero vehementissimus vis immensa praedicationis. Vehemens namque nebant rem deseri, cuncta visibilia propter invisibilia contemni, et propter ciatusque tolerari. Sed cum, fide cognita, saeviente aestu persecutionis, tot electi possessa reliquerunt, carnalis affectus obliti sunt, et prae gaudio spiritus in
Abbreviated transcription (Latin):
subdit᷑. Quis dedit uehem̃tissi¬
diximus. diuisi ȩstus nomine. illa
in iudeȩ regionibus ꝑsecutio desig-¬
natur : quia ipsa ꝑsecutionis aspe.¬
ritas p̾dicatores scõs suꝑno munere
adiutos. a p̃dicationis suȩ mysterio.
nullo timore cõpescuit: apte sub¬
iunxit. Quis dedit uehementissimo
ymbri cursũ: ac si dicer&. nisi ego:
Diuiso enĩ ȩstu. cursum uehem̃tissi¬
mo ymbri dedisse. ẽ. int̾ ipsas ꝑse¬
cutionis angustias. p̃dicationis im¬
petũ roborasse: ut tantomagis uir¬
tus p̃dicantiũ cresceret: quanto
magis ꝑsequentiũ crudelitas obuia¬
r&: quatinꝰ arentia corda audien-¬
tiũ. pluuiȩ guttis infunderent :
& siccitatẽ ꝑfidiȩ uberiꝰ irrigarent:
ut quãuis contra eos sȩuiciȩ ȩstus
candescer&: ꝑ eos tam̃ uox gratiȩ
ñ tacerie. Hunc ꝑ secutionis ȩstũ.
cũ dicer& Laboro usq ad uincu¬
la quasi male operans: sed uerbũ
dei non. ẽ. alligatũ De hoc ymbre

Expanded text:
subditur: Quis dedit vehementissisubditur: Quis dedit vehementissidiximus , divisi aestus nomine illa in Judaeae regionibus persecutio designatur, quia ipsa persecutionis asperitas praedicatores sanctos superno munere adjutos a praedicationis suae ministerio nullo timore compescuit, apte subjungit: Quis dedit vehementissimo imbri cursum? Ac si diceret: nisi ego. Diviso enim aestu, cursum vehementissimo imbri dedisse est inter ipsas persecutionis angustias praedicationis impetum roborasse, ut tanto magis virtus praedicantium cresceret, quanto magis persequentium crudelitas obviaret, quatenus arentia corda audientium pluvit siccitatem perfidiae uberius irrigarent, ut quamvis contra eos saevitiae aestus candesceret, per eos tamen vox gratiae non taceret. Hunc persecutionis aestum cum dicebat: Laboro usque ad vincula, quasi male operans: sed verbum Dei non est alligatum . De hoc imbre
Abbreviated transcription (Latin):
nos moribus laqueos abscondit:
recte dicit᷑. Diuidit᷑ ȩstus suꝑ t̾rã:
Sed cũ p̃mit tit᷑ ꝑ quã uiã spargit᷑
lux. statimq subiungit᷑. diuidit᷑
ȩstus suꝑ terrã: nimirũ ꝑ eandem
uiam ꝑ quã lux spargit᷑. etiã di¬
uidi ȩstus indicatur: Alta qͥppe
etiã temptationes aduersarii dis¬
pensando modificat. ut simul mul¬
tȩ non ueniant: ut ipsȩ tantũmͦ
quȩ ferri possunt. illustratã iam
deo animam tangant: ut cum ta.¬
ctus sui ardore nos cruciant: ꝑfe.¬
etions incendio non exurant pau¬¬
lo at testante qui ait. Bidelis autẽ
deus qui non patietur uos tẽpta¬
ri supra quã potestis: sed faciet
cum temptatione etiã exitum:
alit̾ misericors conditor. Ille diui.¬
dit ut ꝑ illũ citius interimat: iste.
ut eũ tolerabilem reddat. E qͥa
cũ temptatione fatigamur. ñ solũ
int̾no dei spũ instriumurꝰ sed etiã
exterioribus p̾dicantiũ uerbis adiu¬
uamur: recte post diuisum ȩstũ

Expanded text:
nos moribus laqueos abnos moribus laqueos abrecte dicitur: Dividitur aestus super terram. Sed cum praemittitur, per quam viam spargitur lux; statimque subjungitur, dividitur aestus super terram. Nimirum per eamdem viam per quam lux spargitur etiam dividi aestus indicatur. Alta quippeetiam tentationes adversarii dispensando modificat, ut simul multae non veniant, aut ipsae tantummodo quae ferri possunt illustratam jam a Deo animam tangant, ut cum tactus sui ardore nos cruciant, perfectionis incendio non exurant; Paulo attestante qui ait: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed facum tentatione etiam proventum aliter misericors Conditor. Ille dividit, ut per illum citius interimat, iste ut eum tolerabilem reddat. Et quia cum tentatione fatigamur, non solum interno Dei Spiritu instruimur, sed etiam exterioribus praedicantium verbis adjuvamur; recte post divisum aestum
Abbreviated transcription (Latin):
corrigo: dum me ꝑ carnis stulticiã
manifesto: ut tantomagis hȩc quȩ
putas uirtutũ tuarũ fortia humi.¬
liesꝰ quanto nec uestigia meȩ infir¬¬
mitatis app̃hendis. Quia uͦ in ip¬
so dnicȩ incarnationis mysterio.

Expanded text:
corrigo, dum me per carnis stultitiam corrigo, dum me per carnis stultitiam manifesto, ut tanto magis haec quae putas virtutum tuarum fortia humilies, quanto nec vestigia meae infirmitatis apprehendis. Quia vero in ipso dominicae incarnationis mysterio a
Abbreviated transcription (Latin):
euit: micantes ꝓculdubio pliades
iungit. Dũ uͦ pliades iungit. arc¬
turi girum dissipat: quia dum se-¬
m& ipsum factũ hominẽ habere
cunctas scĩ sp̃c operationes innotu¬
ttꝰ in testamento ueteri. lit terae
laborem soluit: ut fidelis quisq
im cũ libertate sp̾̃c illud intelli¬
gatꝰ cui priꝰ in formidine int᷑ tot
atus iob. Nunqͥd conuungere uale¬
bis micantes pliades stellas: Ac si
aꝑte diceretur Habere qͥdem lu¬
mina quarũdam uirtutũ potes
sed nunquid exercere simul omnes
operationes scĩ sp̃c sufficis: Me gͦ
coniungentẽ pliades. in cunctis
uirtutibus contemplare: & tu de
paucis ab elatione cõpescere. Au¬
diat quod dr̃. Aut girũ arcturi
poteris dissipare: Ac si ei aꝑte di¬
ceretur. & si ipse iam quȩ recta st̃
sentis: nunquid uirtute tua etiã
in alienis cordibus laborẽ grossio¬
ris intelligentiȩ destruis: Me itaq
considera. quia carnaliũ stulticiã

Expanded text:
cuit, micantes procul dubio Pleiades cuit, micantes procul dubio Pleiades junxit. Dum vero Pleiades jungit, Arcturi gyrum dissipat, quia dum semetipsum factum hominem habere cunctas sancti Spiritus operationes innotuit, in Testamento Veteri litterae laborem solvit, ut fidelis quisque jam cum libertate spiritus illud intelligat cui prius in formidine inter tot atus Job: Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades? Ac si aperte diceretur: Habere quidem lumina quarumdam virtutum potes, sed nunquid exercere simul omnes operationes sancti Spiritus sufficis? Me ergo conjungentem Pleiades in cunctis virtutibus contemplare, et tu de paucis ab elatione compescere. Audi quod dicitur: Aut gyrum Arcturi poteris dissipare? Ac si ei aperte diceretur: Et si ipse jam quae recta sunt sentis, nunquid virtute tua etiam in alienis cordibus laborem grossioris intelligentiae destruis? 952 Me itaque considera, qui carnalium stulta
Abbreviated transcription (Latin):
& requiesc& suꝑ eũ sp̃c dm̃ sp̃s sa
pientiȩ & intellectus. sp̃c consilii
& fortitudinis: sp̾c scientiȩ & pie¬
tatis: & replebit eũ sp̃c timoris
dñi. De quo zacharias ait. Suꝑli¬
pidem unũ. septẽ oculi sunt. Atq
iteru. & in candelabro aureo: lu.¬
cernȩ septẽ. Nullus uͦ hominum
oꝑationes scĩ sp̃e simul om̃s habut.
nisi solus mediator dei & hominũ.
cuiꝰ. ẽ. isclem sp̃c. qͥ de patre ante se.¬
dem unũ septẽ oculi sunt Euic
enĩ lapidi septẽ oculos habere e
simul omnẽ uirtitẽ sp̃c septiforniᷤᷤ
qrs. in oꝑatione retinere. Alius
hanq ꝓphetiam: alius scientiã:
M u tutes: alius genera lingua¬
sũ alius interp̃tationẽ sermonũ:
uyxta distributionẽ scĩ sp̃c accipit
Aa habenda uͦ cuncta eiusdem sp̃c
munera: nemo ꝑtingit. At uͦ con-¬
dtor nr̃ infirma nr̃a suscipiens: qͥa
ꝓdiuinitatis suȩ potentiã. simul
se habere om̃s sci sp̃c uirtutes edo¬

Expanded text:
et requiescet set requiescet sintellectus, spiritus consilii et fortitudinis, spiritus scientiae et pietatis, et replebit eum spiritus timoris Domini . De quo Zacharias ait: Super lapidem unum septem oculi sunt . Atque iterum: Et in candelabro aureo lucernae septem . Nullus vero hominum operationes sancti Spiritus simul omnes habuit, nisi solus Mediator Dei et hominum, cujus est idem Spiritus, qui de Patre ante saedem unum septem oculi sunt. Huic enim lapidi septem oculos habere est simul omnem virtutem Spiritus septiformis gratiae in operatione retinere. Alius namque prophetiam, alius scientiam, alius virtutes, alius genera linguarum, alius interpretationes sermonum juxta distributionem sancti Spiritus accipit ; ad habenda vero cuncta ejusdem Spiritus munera nemo pertingit. At vero conditor noster infirma nostra suscipiens, quia per divinitatis suae potentiam simul se habere omnes sancti Spiritus virtutes edo
Abbreviated transcription (Latin):
erat: cũ dicebat. Quid temptatis
dm̃ imponere iugũ suꝑ ceruic̃ẽ
discipuloꝵ: qđ neq patres nr̃i
in ueneratione legis. dies septi.¬
grã. constituti sacrificii uota ten-¬
sicut suꝑiꝰ diximꝰ septẽ sunt. t¬
stamenti noui grãm tanto aꝑtiꝰ
indicant᷑: quanto cuncti liquido
cturus uertit. pliades offendit.
quia ꝑ om̃e quod testamentum
uetus loquit᷑: testam̃ti noui opa
nunciantur Sub textu enĩlit¬
terȩ. tegit my steriũ ꝓpħiȩ &
quasi inclinat se arcturus & de¬
monstrat: quia dũ ad spiritalẽ
intellectũ flectit᷑: significataꝑ
illud lux gr̃ę septiformis aꝑitur
Et ꝓpinquante diei luce. stelli.
tuit: ab obsequi is carnalibꝰ. lit¬
terȩ p̃cepta laxauit. Redẽptor¬
aut̾e nr̃ in carne ueniens. pliades
iunxit: quia oꝑationes septifor.¬
mis sp̃c simul in se & cunctas. et
manentes. habuit. De qͦ ꝑ esayã
dr̃. E gredietur uirga de radice
iesse: & flos de radice eiꝰ ascendet:

Expanded text:
erat, cum dicebat: Quid tentatis erat, cum dicebat: Quid tentatis Deum, imponere jugum super cervicem discipulorum, quod neque patres nostri in veneratione legis dies septigram constituti sacrificii vota tensicut superius diximus, septem sunt, Testamenti Novi gratiam tanto apertius indicant, quanto cuncti liquido cturus vertit, Pleiades ostendit, quia per omne quod Testamentum Vetus loquitur Testamenti Novi opera nuntiantur. Sub textu enim litterae tegit mysterium prophetiae. Et quasi inclinat se Arcturus et demonstrat, quia ad dum spiritalem intellectum flectitur, significata per illud lux gratiae septiformis aperitur. Et propinquante diei luce, stellarutuit, ab obsequiis carnalibus litterae praecepta laxavit. Vetautem noster in carne veniens Pleiades junxit, quia operationes septiformis Spiritus simul in se et cunctas et manentes habuit. De quo per Isaiam dicitur: Egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ girũ uniuersalis eccłȩ corpo.¬
raliter soluo: & quis hominũ. soliꝰ
diuinȩ hoc. ẽẽ. uircutis ignorat:
Sed ut cognoscat homo qͥd ipse sit:
memoretur assidue qͥd solus dñs
pliadibus atq arcturo. aliud sen¬
tiamꝰ. Pliades quippe ab oriente:
arcturus uͦ ex parte aquilonis
surgit. Quaqua autẽ se ꝑ girũ
suum arcturus uerterit: pliades
ostendit. Ee cũ lux diei iã uicina
efficit᷑: stellarũ eius ordo disten¬
ditur. Potest gͥ ꝑ arcturũ qui a
plaga frigoris nascit᷑. lex: ꝑ plia¬
des uero quȩ ab oriente surgunt.
testamenti noui gra designari
Quasi enĩ ab aquilone lex uene.¬
rat: quȩ tanta subditos rigidita.¬
tis asꝑitate terrebat. Nam dũ ꝓ
culpis suis alios p̃ciper&e lapidibꝰ
obrui᷑ alios gladii morte multã¬
ri: plaga torpens. & uelut a sole
caritatis aliena: p̃ceptoꝵ suorũ
semina plus p̃mebat ex frigore.
quã ex calore nutriebat Cuiꝰ op¬
pressionis pondus. petrus horrũ¬

Expanded text:
 gyrum universalis Ecclesiae corporaliter solvo. Et quis hominum solius divinae hoc esse virtutis ignorat? Sed ut cognoscat homo quid ipse sit, memoretur assidue quid solus Dominus Pleiadibus atque Arcturo aliud sentiamus. Pleiades quippe ab Oriente, Arcturus vero ex parte Aquilonis surgit. Quocumque autem se per gyrum suum Arcturus verterit, Pleiades ostendit; et cum lux diei jam vicina efficitur, stellarum ejus ordo distenditur. Potest igitur per Arcturum, qui a plaga frigoris nascitur, lex; per Pleiades vero, quae ab Oriente surgunt Testamenti Novi gratia designari. Quasi enim ab Aquilone lex venerat, quae tanta subditos rigiditatis asperitate terrebat. Nam dum pro culpis suis alios praeciperet lapidibus obrui, alios gladii morte mulctari, plaga torpens, et velut a sole charitatis aliena, praeceptorum suorum semina plus premebat ex frigore quam ex calore nutriebat. Cujus oppressionis pondus Petrus horru
Abbreviated transcription (Latin):
cationi int̾nam aspirationẽ contu¬
lit. ut corda gentiliũ arentia ui.¬
rescerent: clausa patescerent: ina¬
nia complerent᷑: infecunda germi-¬
pit᷑. aliquando refectio diaboli᷑ ali¬
quando sustentatio p̾dicatoꝵ: ali¬
quando bona oꝑatio: aliqͣndo ȩt̾nȩ
uitȩ scientia atq doctrina. Uiror
nanq głȩ temporalis accipitur:
sicut ꝓpħa ait. Mane sic̃ herba
transeat. mane floreat & ꝑtͣnseat
Mane nanq sicut herba florẽre
atq transire. ẽ: in ꝓsꝑitate huiꝰ
scłi. temporalis głȩ uelocit᷑ decus
arescere. Herba. refectio diaboli
accipitur: sicut de illo a dño dr̃
Huic montes herbas ferunt.
Ac si dicerae. Suꝑbi ac tinnidi dũ
se illicitis cogitationibus atq acti¬
onibus effer : suis illũ iniquitatibꝰ

Expanded text:
cationi internam aspirationem contucationi internam aspirationem contulit, ut corda gentilium arentia virescerent, clausa patescerent, inania complerentur, infecunda germiur, aliquando refectio diaboli, aliquando sustentatio praedicatorum, aliquando bona operatio, aliquando aeternae vitae scientia atque doctrina. Viror namque gloriae temporalis accipitur, sicut Propheta ait: « Mane sicut herba transeat, mane floreat et pertranseat . » Mane namque sicut herba florere atque transire, est in prosperitate hujus saeculi temporalis gloriae velociter decus arescere. Herba refectio diaboli accipitur, sicut de illo a Domino dicitur: « Huic montes herbas ferunt, » ac si diceret: Superbi ac tumidi dam se illicitis cogitationibus atque actionibus efferunt, suis illum in
Abbreviated transcription (Latin):
uos tudicatis ȩt̾nȩ uite: ecce conu̾¬
tim᷑ ad gentes. Diuiso gͥ ȩstu. deser.¬
ta & absq homine t̾ra compluit᷑.
quia disꝑsa in iudeȩ regionibꝰ ꝑse¬
cutione fideliũ: derelicta dudum.
& quasi ab infusione rationis alie
na. p̃dicationis guttis gentilitas
irrorat᷑. Quȩ gentilitas qualis ad¬
buc a p̃dicatoribus sit inuenta: os.
pluta reddidit: demonstrat᷑ cũ
ilico adiungit᷑. Et ꝓdiicer& her¬
bas uirentes. Inuia nanq dudũ
gentilitas fuit : ad quã uia dĩ uer.¬
bo ñ patuit. Redemptõre qͥppe
nr̃o ueniente. sic accepit uocationẽ
grẽ : ut non in ea priꝰ fuerit uia
ꝓpħiȩ. Desolata etiã recte uocata
est: uel ratione uidelic&e consilii.
uel fructu boni oꝑis destituta. De¬
dit gͦ dñs uehementissimo ymbri
cursum & uiam sonantis tonitrui.
ut in deserto pluer&ꝰ & implier&
inuiam & desolatã. & ꝓdiicer& her-¬
bas uirentes: id. ẽ. exteriori p̾di.¬

Expanded text:
vos judicatis aeternae vitae, ecce convevos judicatis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes . Diviso igitur aestu, deserta et absque homine terra compluitur; quia dispersa in Judaeae regionibus persecutione fidelium derelicta dudum, et quasi ab infusione rationa, praedicationis guttis gentilitas irroratur. Quae gentilitas quasi adhuc a praedicatoribus sit inventa ostenpluta rillico adjungitur: Et produceret herbas virentes. - Invia namque gentilitas fuit, ad quam via Dei vernon patuit. Redemptore quippe nostro veniente, sic accepit vocationem gratiae, 940 ut non in ea prius fuerit via prophetiae. Desolata etiam recte vocata est, vel ratione videlicet consilii, vel fructu boni operis destituta. Dedit ergo Dominus vehementissimo imbri cursum, et viam sonanti tonitrui, ut in deserto plueret, et impleret inviam et desolatam, et produceret herbas virentes; id est, exteriori praedi
Abbreviated transcription (Latin):
terrã absq homine in deserto plu-¬
ere.ẽ: uerbũ dei gentilitati p̃di¬
care. Quȩ dũ nullũ cultũ diuini¬
tatis tenuit: nullam in se speciẽ
honi operis ostendit: uidelicet
desertum fuit. In qua qͥa legis la-¬
tor ñ fuit. & qͥ rationabiliter dm̃
querer&e ñ fuit: quasi hominum
nullus fuit : & uelut solis bestiis
occupata. uacua a mortalibꝰ exti.¬
tit. De hac deserti terra: aliãs dr̃.
Posuit in deserco uiã. De hac p̃di¬
catione gentilitati concessa: psal.¬
mista testat᷑ dicens. Posuit flumina
super terrã diuisus. ẽ. cursum ue.¬
hementissimꝰ ymber accȩpit. ut in
deserto pluer&: quia postquã in
iudȩa asperitas ꝑsecutionis in hor¬
ruit: ut non solum fidem minime
reciper&. sed eam etiã gladiis im¬
pugnar&: ad isrł missus quisq p̃.¬
dicator. ad euocandas gentes defle-¬
xit. Unde scĩ apłi hebreis ꝑsequen.¬
tibus quos deserunt: dicunt Uob̃
sed quia repellitis illud. & indignos

Expanded text:
terram absque homine in deserto pluere est verbum Dei gentilitati praedicare. Quae dum nullum cultum Divinitatis tenuit, nullamque in se speciem boni operis ostendit, videlicet desertum fuit. In qua quia legislator non fuit, et qui rationabiliter Deum quaereret non fuit, quasi hominum nullus fuit, et velut solis bestiis occupata, vacua a mortalibus exstitit. De hac deserti terra alias dicitur: Posuit in deserto viam . De hac praedicatione gentilitati concessa Psalmista testatur, dicens: Posuit flumina super terram divisus est, cursum vehentissimus imber accepit, ut in deserto plueret; quia, postquam in Judaea asperitas persecutionis innotuit, ut non solum fidem minime reciperet, sed eam etiam gladiis impugnaret, ab Israel missus quisque praedicator ad evocandas gentes deflexit. Unde sancti apostoli Hebraeis persequentibus, quos deserunt, dicunt: Vobisbum Dei, sed quia repellitis illud, et indignos
Abbreviated transcription (Latin):
tate uocate sunt. lta aut̾e uicinȩ
sibi & diuisȩ sunt conditȩ: ut &¬
simul sint. & tam̃ coniungi neqͣqͣm
possint: quatinꝰ uicinitate qͥdem
coniunctȩ sint. sed tactu disiunc¬
tȩ. Arcturus uͦ ita nocturnatẽ¬¬
pora illustrat: ut in cęli axe posi¬
tus. ꝑ diuersa se uertat: nec tam̃
occidat. Neq enĩ extra currens uol¬
uitur: sed in loco situs. in cunctis
mundi partibus. nequaquã casurꝰ
inclinatur. Quid gͦ. ẽ. qđ homo
ex terra factus atq in terra positꝰ.
de cȩlesti administratione discittit᷑.
quia pliades coniungere ñ ual&.
quas uicinas sibim& ipsis conditas
& pęne coniunctas uidet: qͥa ar-¬
cturi gyrũ dissipare ñ potest᷑: quẽ
tam̃ cernere ipsa sua uertigine pę¬
ne dissipatũ potest: An ut in istis
ministeriis auctoris potentiã pen¬
sans. infirmitatis suȩ meminerit:
& eũ quẽ in maiestate sua uidere ñ
poterat. quã sit inestimabilis. in ipsa
ministerioꝵ cȩlestiũ gubernatio¬

Expanded text:
tate vocatae sunt. Ita autem vicinae sibi et divisae sunt conditae, ut et simul sint, et tamen conjungi nequaquam possint, quatenus vicinitate quidem conjunctae sint, sed tactu disjunctae. Arcturus vero ita nocturna tempora illustrat, ut in coeli axe positus per diversa se vertat, nec tamen occidat. Neque enim extra se currens volvitur, sed in loco situs, in cunctis mundi partibus nequaquam casurus inclinatur. Quid ergo est quod homo ex terra factus, atque in terra positus , de coelesti administratione discutitur, quia Pleiades conjungere non valet, quas vicinas sibimetipsis conditas et pene conjunctas videt, quia Arcturi gyrum dissipare non potest, quem tamen cernere ipsa sua vertigine pene dissipatum potest? An ut in istis ministeriis auctoris potentiam pensans, infirmitatis suae meminerit, et eum quem adhuc in majestate sua videre non poterat quam sit inaestimabilis in ipsa ministeriorum coelestium gubernatio