comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rema uero & saba & cuta paulatim antiqͣ
uocabula ꝑdiderunt: & quȩ nunc auȩ¬
teribus habeant. ignorant᷑. Filii rema. sa¬
ba. & dadan. Hic saba ꝑ sin luteram scri¬
bitur in hebreo⁊ ille autem suꝑior saba
ꝑ sameth. ã quo appellatos sabeos. Inter¬
pretatur autẽ nunc saba arabia. Badan.
a quo gens est echiopiȩ in occidentali
plaga. ⁊ ilii mesra. labin: a quo libii:
qui quondam futei uocabantur. Ces¬
loim. a quo phylistiim: quos ueteres
allophilos. nos modo corruptẽ palestinõ
uocamus Cȩterȩ sex gentes ignotȩ st̃.
quȩ a bello ethiopico subuerse. usq ad obli¬
uionem p̃teritoꝵ nominũ ꝑuenerunt

Expanded text:
Rhegma vero et Seba et Cuza paulatim antiqua Rhegma vero et Seba et Cuza paulatim antiqua vocabula perdiderunt, et quae nunc a veteribus habeant ignorantur. Filii Rhegma, Saba et Dadan. Hic Saba per Sin litteram scribitur in Hebraeo; ille autem superior Saba per Samech, a quo appellatos Sabaeos: interpretatur autem nunc Saba Arabia. Dadan, a quo gens est Aethiopiae in occidentali plaga. Filii Mesraim Labaim, a quo Libyi, qui quondam Phuthaei vocabantur. Casloim, a quo Philistiim, quos veteres Ἀλλοφύλους, nos modo corrupte Palaestinos vocamus. Ceterae sex gentes ignotae sunt, quia bello Aethiopico subversae usque ad oblivionem praeteritorum nominum pervenerunt
Abbreviated transcription (Latin):
bactriani: licet eos alii scitarum exules
suspicent᷑. Ismahel filius ab raham. a quo
hismaelitȩ: qͥ nunc corrupto noĩe saraceni
quasi ã sara & agareui. ab agar. Nabeth
filius hismael ã quo nabatheiꝰ. qͥ ab eufrate
in mari rubro inhabitant. Moab & amon
filii loth: a quo moabitȩ & ammanite.
E dom filiꝰ esau: a quo idumei. Heȩ sunt
gentes quȩ de sem styrpe descendunt:
possidentes terrã meridianam. ab ortu so¬
lis. usq ad fenices. E ilii cham quatuor:
ex quibꝰ ortȩ sunt gentes heȩ. Chus:. a quo
ethyopes ꝓ geniti. Mesraim. a qͦ egyptii ꝑ¬
hbentur exorti. Futh. a quo libii. unde
& mauritanẽ fluuiꝰ usq in p̃sens futh
dicitur⁊ omnisq circa eũ regio futensis.
decem gentes. Item ex nepotibꝰ cham. filii
chus nepotes cham sex. filii chus: saba et
euila sabata. rema. saba cura. Saba a quo
remotioris affrice heremo coberentes. Saba¬
ta: a quo sabateni: qui nc̃ astabari noĩant᷑

Expanded text:
Bactriani, licet eos alii Scytharum exules Bactriani, licet eos alii Scytharum exules suspicantur. Ismael filius Abraham, a quo Ismaelitae, qui nunc corrupto nomine Saraceni, quasi a Sarra, et Agareni ab Agar. Nabaioth filius Ismael, a quo Nabathei, qui ab Euphrata in mare Rubrum inhabitant. Moab et Ammon filii Loth, a quo Moabitae et Ammonitae. Edom filius Esau, a quo Idumaei. Haec sunt gentes quae de Sem stirpe descendunt, possidentes terram meridianam ab ortu solis usque ad Phoenices. Filii Cham quattuor, ex quibus ortae sunt gentes haec: Chus, a quo Aethiopes progeniti; Mesraim, a quo Aegyptii perhibentur exorti. Phut, a quo Libyi. Unde  Mauritanie fluvius usque in presens Futh dicitur, omnis autem circa eum regio Futensis. decem gentes. Item ex nepotibus Cham filii Chus, nepotes Cham sex. Filii Chus: Saba et Hevila, Sabatha, Rhegma, Seba, Cuza. Saba, a quo remotioris Africae heremo cohaerentes. Sabatha, a quo Sabatheni, qui nunc Astabari nominantur.
Abbreviated transcription (Latin):
uiguiti & seꝑtem de sem: quȩ fiunt septu¬
ginta tres. uel potius ut ratio declarat.
septuaginta duȩ totidemq linguȩ. quȩ
ꝑ terras essẽ ceꝑunt ⁊ quȩq crescendo ꝓuin¬
ciał & insulas impleuerunt. Filii sem
quutq : singłariter gentes singłas ꝓcre¬
auerunt. Quoꝵ primtis elam: a quo ela¬
mitȩ pͥncipes ꝑsictis. Scd̾s assur: a quo
assirioꝵ pullulauit inꝑium. Tercius
arfaxat: a quo gens chaldeoꝵ exorta est.
Quartus ludi: ã quo lidii. Quintus aram:
a quo siri: quoꝵ metropoł fuit damascꝰ.
Filii aram nepotes sem quatuer us & ub
& gethel & mies. Ts traconitidis conditor.
qui uiter palestinam. & gelesiriã tenuit
principatũ. Unde fuit iob: scđm quod
gechel: ã quo carmenii. siue cariȩ. Quar¬
tus mes: a qͦ sunt hi qͥ uocant᷑ meo nes.
Dosteritas arfaxat filii sem: eber nepos arfax¬
at. a quo hebrei lectan filius eber: ã quo
indoꝵ gens orta est. Sale filius iectan. ã qͦ

Expanded text:
viginti et septem de Sem, quae fiunt septuviginti et septem de Sem, quae fiunt septuaginta tres, vel potius, ut ratio declarat, septuaginta duae; totidemque linguae, quae per terras esse coeperunt, quaeque crescendo provincias et insulas inpleverunt. Filii Sem quinque singulariter gentes singulas procreaverunt. Quorum primus Elam, a quo Elamitae principes Persidis: secundus Assur, a quo Assyriorum pullulavit imperium: tertius Arphaxat, a quo gens Chaldaeorum exorta est: quartus Ludi, a quo Lydii: quintus Aram, a quo Syri, quorum metropolis fuit Damascus. Filii Aram, nepotes Sem, quattuor: Hus et Ul et Gether et Mes. Hus Traconitidis conditor, qui inter Palaestinam et Coelesyriam tenuit principatum, unde fuit Iob, secundum qGether, a quo Acarnanii sive Curiae: quartus Mes, a quo sunt hi qui vocantur Maeones. Posteritas Arphaxat filii Sem; Heber nepos Arphaxat, a quo Hebraei; Iectam filius Heber, a quo Indorum orta est gens; Sale filius Iectam, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
In diuersis quippe gentibꝰ credit᷑: qͦd eadẽ
lingua illis deus loquatur. qua ipsi homi¬
nes utunt᷑: ut ab eis intelligat᷑. Loquit᷑
acutem deus hominibꝰ non ꝑsubstantiã min¬
aibilem sed ꝑ creaturã corporalem: ꝑ quã exiã
hominib apparere uoluit. qͣndo locutꝰ est.
loquautur⁊ ñ quod angłaꝵ aliquȩ linguȩ
sint: sedꝑ exaggerationem dicitur Item qͣ¬
ritur qua lingua in futuro homines loquan¬
tur: nusqͣm repꝑit᷑ Nam dicit apłs. Siue
ac deide de gentibꝰ posuimus. quia ex
linguis gentes. ñ ex gentibus linguȩ ex
ens est multitudo ab uno pͥncipio qta:
siue ab alia natione scłm ꝓpriam collec¬
tionem clistincta: tt greciȩ. asiȩ. Hinc &
gentilitas dicitur. Gens autem appellata
ꝓter generationes familiarũ. id est agig¬
nendo: sicut natio a guascendo. Gentes
autẽ aͥ quibus diuisa est terra. qͥndecim
sunt de iapheth. triguita & una de cham:

Expanded text:
In diversis quippe gentibus creditur quod eadem In diversis quippe gentibus creditur quod eadem lingua illis Deus loquatur quam ipsi homines utuntur, ut ab eis intellegatur. Loquitur autem Deus hominibus non per substantiam invisibilem, sed per creaturam corporalem, per quam etiam et hominibus apparere voluit, quando locutus est. loquantur; non quod angelorum aliquae linguae sint, sed hoc per exaggerationem dicitur. Item quaeritur qua lingua in futurum homines loquantur: nusquam reperitur. Nam dicit Apostolus1 ac deinde de gentibus posuimus, quia ex linguis gentes, non ex gentibus linguae exotium vocabulis. Gens est multitudo ab uno principio orta, sive ab alia natione secundum propriam collectionem distincta, ut Graeciae, Asiae. Hinc et gentilitas dicitur. Gens autem appellata propter generationes familiarum, id est a gignendo, sicut natio a nascendo. Gentes autem a quibus divisa est terra, quindecim sunt de Iaphet, triginta et una de Cham,
Abbreviated transcription (Latin):
autem linguam unusqͥsq hominũ siue gre¬
cam. siue latinam. siue cȩterarum gentiũ.
aut audiendo potest tenere: aut legendo
ex preceptore acciꝑe. Cum aut̃ oĩum lin¬
guarũ scientiam difficilis sit cuiqͣm. ne¬
mo tamen tã desidiosus est. ut in sua gen¬
te positus. suȩ gentis linguã nesciat᷑.
am quid aliud putandus est. nͥ animaliũ
brutoꝵ decerior Illa enim ꝓpͥȩ uocis cla¬
morem expͥmunt: iste deterior. qͥa ꝓpͥȩ¬
caret linguȩ noticia. Cuiꝰmodi aute lin¬
gua locutus est deus in pͥncipio mundi. dũ
diceret fiat lux: inuenire difficile est.
Iondum enim erant linguȩ Item qͥ lingua
insonuit postea exteriorib hominũ auri¬
bus. maxime ad primũ hominẽ loquens
uel ad ꝓpħias. uel dum corporaliter sonuit
uox dei dicentis. tu es filius meus dilectꝰ:
ubi a quibusdam credit᷑ illa lingua una &
sola. quȩ fuit anteqͣm esset linguar̃ diu̾sitas.

Expanded text:
autem linguam unusquisque hominum sive Graeautem linguam unusquisque hominum sive Graecam, sive Latinam, sive ceterarum gentium aut audiendo potest tenere, aut legendo ex praeceptore accipere. Cum autem omnium linguarum scientia difficilis sit cuiquam, nemo tamen tam desidiosus est ut in sua gente positus suae gentis linguam nesciat. Nam quid aliud putandus est nisi animalium brutorum deterior? Illa enim propriae vocis clamorem exprimunt, iste deterior qui propriae linguae caret notitiam. Cuiusmodi autem lingua locutus est Deus in principio mundi, dum diceret: 'Fiat lux,' inveniri difficile est. Nondum enim erant linguae. Item qua lingua insonuit postea exterioribus hominum auribus, maxime ad primum hominem loquens, vel ad prophetas, vel dum corporaliter sonuit vox dicentis Dei: 'Tu es Filius meus dilectus'; ubi a quibusdam creditur illa lingua una et sola, quae fuit antequam esset linguarum diversitas.
Abbreviated transcription (Latin):
duodecim tabulȩ scͥptȩ. Romana: quȩ post
reges exactos a popło romano cepta est: qͣm
neuiꝰ plautus. ennnius uirgilius poetẽ &
ex oratoribus graccus. & cato. & cicero. uel cete¬
ri effulserunt. Mixta: quȩ post imꝑium
latius ꝓmotum simul cum moribꝰ & homi¬
nibus in romanoꝵ ciuitatẽ inrupie. inte¬
gritatem uerbi ꝑ soloecismos & barbarismõ
corrumpens. Omnes autem orientis gentẽ
ingutture linguã & uerba collidunt: si¬
cut hebrei & siri. Omnes mediter raneȩ gen¬
tes in palato sermones feriunt: sicut gre¬
ci & asyani. Omnes occidentis gentes uer¬
ba indentibus frangunt: sicut ytali &¬
spani. Syrus & caldeus uicinꝰ hebreo est
insermone: consonans in plerisq & lit¬
terarũ sono. Quidam autẽ arbitrantur
linguam ipsam ẽẽ caldeam: quia abrahã
de caldeis fuit. Quod si hoc recipitur: qͦ¬
modo in daniele hebreipueri linguam
quam ñ nouerant doceri iubent᷑. Omnẽ

Expanded text:
duodecim tabulae scriptae; Romana, quae post duodecim tabulae scriptae; Romana, quae post regNaevius, Plautus, Ennius, Vergilius poetae, ex oratoribus Gracchus et Cato et Cicero vel ceteri effuderunt. Mixta, quae post imperium latius promotum simul cum moribus et hominibus in Romanam civitatem inrupit, integritatem verbi per soloecismos et barbarismos corrumpens. Omnes autem Orientis gentes in gutture linguam et verba conlidunt, sicut Hebraei et Syri. Omnes mediterraneae gentes in palato sermones feriunt, sicut Graeci et Asiani. Omnes Occidentis gentes verba in dentibus frangunt, sicut Itali et Hispani. Syrus et Chaldaeus vicinus Hebraeo est in sermone, consonans in plerisque et litterarum sono. Quidam autem arbitrantur linguam ipsam esse Chaldaeam, quia Abraham de Chaldaeis fuit. Quod si hoc recipitur, a quomodo in Danielo Hebraei pueri linguam, quam non noverant, doceri iubentur? Omnem
Abbreviated transcription (Latin):
tionem noĩs uł interp̃tatio sermo uniꝰ lin¬
guȩ attulerit. Greca autẽ lingua inter
ceteras gentiũ clarior habetur. Est enim &
latinis. & omnibus linguis sonantior. Cuiꝰ
uarietas in qͥnq partibus discernit᷑ Quarũ
prima dicitur coenedo. id est mixta siue
cõmunis: qua om̃s utunt᷑. Sccła actica. ui¬
delicet atheniensis: qua usi sunt om̃s gre¬
ci auctores. Tercia cdorica: quam habent
egyptii & siri. Quarta yonica. Quinta eõ¬
lica: qua se eolisti locutos clixerunt. El̃t
sunt in obseruationẽ grecȩ linguȩ eiꝰ modi
certa discrimina. Sermo enĩ eoꝵ ita ẽ disꝑ¬
titus. latinas autem linguas quatuor esse
dixerunt quidam: id est priscam. latinã.
romanam. iixtã. Prisca est: qua uȩtustis¬
simi ytaliȩ sub iano & saturno sunt usi
in condita⁊ ut se habent carmina salioꝵ
Catina. quam sublatino & regibus tusciȩ
ceteri in latino sunt locuti: ex qua fueruñ

Expanded text:
tionem nominis vel interpretationis sermo unius lintionem nominis vel interpretationis sermo unius linguae adtulerit. Graeca autem lingua inter ceteras gentium, clarior habetur. est enim et Latinis et omnibus linguis sonantior, cuius uarietas in quinque partibus discernitur. quarum, prima dicitur κοινή, id est, mixta, siue communis, quam omnes utuntur; secunda Attica, uidelicet Atheniensis, quam usi sunt omnes Graeci auctores; tertia Dorica, quam habent Aegyptii et Syri; quarta Ionica, quinta Aeolica † quas αἰολιστί locutos dixerunt † et sunt in obseruatione Graecae linguae eiusmodi, certa discrimina; sermo enim eorum ita est dispertitus. Latinas autem linguas quattutor esse quidam dixerunt, id est, priscam, Latinam, Romanam et mixtam: prisca est, quam uetustissimi Italiae sub Iano et Saturno sunt usi, incondita, ut se habent carmina Saliorum; Latina, quam sub Latino et regibus Tusci et ceteri in Latio sunt locuti, ex qua fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
singuarũ diuersitas exorta est in
ectificatione turris pꝰ diluuiuo
N am pͥus qͣm suꝑbia tuxis ill in diuersos sig¬
noꝵ sonos humanam diuideret societatem:
uua omniũ nationum lingua fuit. quȩ hebre¬
a uocat᷑ qua patriarchȩ & ꝓpħȩ usi sunt. ñ
solum in sermonibꝰ suis. uerũ eciã inlitteriͤ
sacris. In inicio autẽ quot gentes: tot lingͣ
fuerunt. Deinde plures gentes qͣm lingͣ
quia ex una lingua multȩ sunt genteᷤ exorte
Uingue autẽ dictȩ in hoc loco ꝓuerbis: quȩ
ꝑ linguã fiunt genere locutionis illo quois
qui efficit ꝑ id quod efficitur nominat᷑:
sicut os dici solet ꝓ uerbis sicut manus ꝓ
litteris. Tres sunt autẽ linguȩ sacre hebre¬
a greca. latina: qͣ toto orbe maxime excelluns.
is enim tribꝰ linguis suꝑ crucem dñi ã pi¬
lato fuit causa eius scripta. Unde & ꝓpter
obscuritatem scãrum scͥpturarũ. harumtri¬
um linguarũ cognitio necessaria est: ut ad¬
ad alteram recurrat᷑. dum si quam dubita¬

Expanded text:
inguarum diversitas exorta est in aedificatione turris post diluvium. Nam priusquam superbia turris illius in diversos signorum sonos humanam divideret societatem, una omnium nationum lingua fuit, quae Hebraea vocatur; quam Patriarchae et Prophetae usi sunt non solum in sermonibus suis, verum etiam in litteris sacris. Initio autem quot gentes, tot linguae fuerunt, deinde plures gentes quam linguae; quia ex una lingua multae sunt gentes exortae. Linguae autem dictae in hoc loco pro verbis quae per linguam fiunt, genere locutionis illo quo is qui efficit per id quod efficitur nominatur; sicut os dici solet pro verbis, sicut manus pro litteris. Tres sunt autem linguae sacrae: Hebraea, Graeca, Latina, quae toto orbe maxime excellunt. His enim tribus linguis super crucem Domini a Pilato fuit causa eius scripta. Unde et propter obscuritatem sanctarum Scripturarum harum trium linguarum cognitio necessaria est, ut ad alteram recurratur dum siquam dubita
Abbreviated transcription (Latin):
greci dicunt. siue ut latini anesum. herba
onusib cognita. acerrime feruens mictu¬
alis. Anetum qͥ minum. coriandrũ ex greo
noĩe sump̾tũ. qͦd illi couan uocant. suiꝰ se¬
men in dulci uino datũ: ꝓitiores reddit
in uenerem. Si supra modũ dederis. am̃tiã
nutrit. Sanos ȩtiã ex coriandro infici tradi¬
tum est. Abrotanũ. cerȩ foliũ. Ruta dicta.
qđ sit feruentissima. Cuiꝰ altera agrestis
atꝙ uirtute acrior: s utreq feruentissi¬
mȩ comꝓbant᷑. Hanc uenenis repugnare mꝰ¬
telȩ docent. quȩ dum cũ serpente: dimicaue¬
rinit. cibo eiꝰ armant᷑. Saluia. Imila. quã rusti¬
ci alam uocant: radice aromatica. odoris sũ¬
nii cũ leui acrimonia. Menta. huiꝰ genera sext¬

Expanded text:
Graeci dicunt sive, ut Latini, anesum, herba Graeci dicunt sive, ut Latini, anesum, herba omnibus cognita, acerrime fervens, mictualis. Anethum. Cyminum. Coriandrum ex Graeco nomine sumptum, quod illi κόριον vocant. Cuius semen in dulce vino datum proniores reddit in Venerem; si supra modum dederis, amentiam nutrit. Canos etiam ex coriandro infici traditum est. Abrotanum. Caerefolium. Ruta dicta quod sit ferventissima. Cuius altera agrestis atque virtute acrior; sed utraque ferventissimae conprobantur. Hanc venenis repugnare mustelae docent, quae dum cum serpente dimicaverint, cibo eius armantur. Salvia. Inula, quam rustici alam vocant, radice aromatica, odoris summi cum levi acrimonia. Menta; huius genera sex
Abbreviated transcription (Latin):
pia dicta. qd̾ eo apex. id ÷ caput antiqͣ
triumphantiũ coronabat᷑. Hercules au¬
tem̃ hanc herbã pͥmus capiti circũtulit.
Qam nunc popłm capite p̾ferebat. nc̃ oleas¬
trũ. nc̃ apium. Cuiꝰ radices efficaciter pug¬
nant contͣ insidias uenenoꝵ Ruis generis
sunt. petrosilenon. ypposileuon. & oleosilenõ.
Pecrosilenon uocitũ. qͥd sit simił apio. & nas¬
catur in petͥs montibꝰq p̃ruptis: qͦd nos pe¬
trapiũ dicere possumꝰ. Sylenum enĩ grece a¬
pium d̾r. S est suminũ ac ꝓbabile macedo¬
uicũ. gustu suaue. & odoie᷑ aromatico. Yppo¬
silenon dictũ. qđ sit durũ & austerũ. Oleosi¬
lenon: qͦd mollior folio. & caule tenerũ. fẽn¬
culũ latini uocant. qͦd eiꝰ tirsi. seu radicis suc̃
acuat uisũ. Cuiꝰ uirtus tradit᷑. ut serpentes
annuã senectu eiꝰ gustu deponant. Hoc oł
greci maratron. uocant. Ligusticũ: ã regio¬
ne nom̃ accepit. Nascit᷑ enim płimum in li¬
guria: odore aromatico. & gustu ac. Anesoñ

Expanded text:
pium dictum quod eo apex, id est caput, antiquorum triumphantium coronabatur. Hercules autem hanc herbam primus capiti circumtulit: nam nunc populum capite praeferebat, nunc oleastrum, nunc apium. Cuius radices efficaciter pugnant contra insidias venenorum. Eius generis sunt petroselinon, hipposelinon et oleoselinon. Petroselinon vocatum quod sit similis apio et nascatur in petris montibusque praeruptis. Quod nos petrapium dicere possumus; σέλινον enim Graece apium dicitur. Sed est summum ac probabile Macedonicum, gustu suave et odore aromatico. Hipposelinon dictum quod sit durum et austerum. Oleoselinon, quod mollius folio et caule tenerum. Feniculum Latini vocant quod eius thyrsi seu radicis sucus acuat visum: cuius virtus traditur ut serpentes annuam senectutem eius gustu deponant. Hoc olus Graeci μάραθρον vocant. Ligusticum a regione nomen accepit. Nascitur enim plurimum in Liguria, odore aromatico et gustu acri. Ἄνησον
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ualua: id est ianua uentris: uł
qd̾ semen recipiat. uel qͦd ex ea fecus
quia sicut uas aqua. ita de renib uri¬
na collecta completur. & humore disten¬
ditur. cuiꝰ usus in uolucrib ñ habet᷑
Urina autẽ dicta siue qͦd urat. seu quia
ex reuib egerit᷑ suiꝰ indicio & salus &
egritudo fietura monstrat᷑. Qui humor
uulgo lotium dicit᷑. qͦd eo lota id est nrũ¬
da uestimenta efficiant᷑. Semen est. qͦd

Expanded text:
quasi valva, id est, janua ventris, vel quasi valva, id est, janua ventris, vel quod semen recipiat, vel quod ex ea fetus ia sicut na collecta conpletur, et humore distenditur. Cuius usus in volucribus non habetur. Urina autem dicta, sive quod urat, seu quia ex renibus egeritur. Cuius indicio et salus et aegritudo futura monstratur. Qui humor vulgo lotium dicitur, quod eo lota, id est munda, vestimenta efficiantur. Semen est q
Abbreviated transcription (Latin):
gerit. & apparet extrinsecꝰ ꝑtingitq a
pectore ad ingunẽ. Et dic̃tus uent̃: qđ
ꝑ totum corpꝰ uite alim̃ta transmittat.
Aluus est: qui cibum recipit. & purgare
gare. & uocatus aluius: qͦd abluatur
id est purget᷑ Ex ipso enim sordes ster¬
coꝵ defluunt. Oterum solȩ mulieres
habent in quo concipiunt ⁊ ad similitu¬
dinem cauliculi. Tamien auctores utertĩ
ꝓ utͥus libet sexus uentre plerũq po¬
nunt. nec poetę tantũ mͦ. sed & cȩteri.
utraq in duas se diuidat partes. quȩ
i diuersum diffuse ac replexe circum¬
plicantur in modũ cornuũ arictis: uł
qd̾ interius impleatur fetu. Hinc &
uter. qͦd aliqͥd intrinsecus habuerit:
ut meubra. & uiscera. A qualiculus au¬
tem ꝓprie porci est. Hinc ad uentrem
trauolatio. Matrix dicit᷑. quod pecus
ni eo generat᷑. Semen enĩ receptum
confotiet. confotũ corporat ⁊ corporatũ
in menbra distinguit. Uulua uocata.

Expanded text:
gerit, et apparet extrinsecus, pertinetque a gerit, et apparet extrinsecus, pertinetque a pectore ad inguinem, et dictus venter quod per totum corpus vitae alimenta transmittat. Alvus est qui cibum recipit, et purgarigari.' Et vocatum alvum quod abluatur, id est purgetur: ex ipso enim sordes stercorum defluunt. Uterum solae mulieres habent, in quo concipiunt, ad similitudinem cauliculi. Tamen auctores uterum pro utriusque libet sexus ventre plerumque ponunt, nec poetae tantummodo, sed et ceteri. utraque in duas se dividat partes, quae in diversum diffusae ac replexae circumplicantur in modum cornuum arietis, vel quod interius impleatur fetu. Hinc et uter, quod aliquid intrinsecus habuerit, ut membra et viscera. 136. Aqualiculus autem proprie porci est, hinc ad ventrem translatio. Matrix dicitur, quod fetus in ea generetur, semen enim receptum confovet, confotum corporat, corporatum in membra distinguit. 137. Vulva vocata,
Abbreviated transcription (Latin):
causa factum existimant. slã splene ri¬
demus. felle irascimur : corde sapinus.
iecore amamus. Quib quatuor elemen¬
tis constantibus : integrũ est ammnal
el appellatum. qd̾ sit folliculũ gẽstans
humorem. qͥ uocat᷑ bilis. S̾tomacus gͥce
õs uocat᷑. eo qd ostium uentͥs sit. & ipse
cibum excipiat ⁊ atq in intestina trans¬
inittat. Intestina dicunt᷑. eo qd corporĩ
interiore parte cohibent᷑. Que iecirco
longis nex ibus in circuloꝵ ordinata
sunt modo : ut susceptas escas paula¬
tini egerant. & suꝑ additis cibis non
impediant᷑. Omentũ menbranũ quod
continet intestinoꝵ maiorem partẽ. qͥtͥ
ETIIAOYN greci uocant. Disseptum in¬
testinũ: quod discernit uentrẽ & cȩtera
intestina ã pulmonib & a corde. Secum
intestinũ. quod sit sine foramine & exitu:
tenuemtestinũ unde & ieiunũ dicit᷑.
U enter aut̃ & aluus & uterꝰ inter se dif¬
ferunt. Uenter est: qui acceptos cibos di¬

Expanded text:
causa factum existimant. Nam splene ricausa factum existimant. Nam splene ridemus, felle irascimur, corde sapimus, iecore amamus. Quibus quattuor elementis constantibus integrum est animal. Fel appellatum, quod sit folliculum gestans humorem, qui vocatur bilis. Stomachus Graece os vocatur, eo quod ostium ventris sit, et ipse cibum excipiat atque in intestina transmittat. Intestina dicuntur, eo quod corporis interiore parte cohibentur; quae idcirco longis nexibus in circulorum ordinata sunt modo, ut susceptas escas paulatim digerant, et superadditis cibis non inpediantur. Omentum membranum, quod continet intestinorum maiorem partem, quod ἐπίπλουν Graeci vocant. Disseptum intestinum, quod discernit ventrem et cetera intestina a pulmonibus, a corde. Caecum intestinum, quod sit sine foramine et exitu;tenue intestinum, unde et ieiunium dicitur. Venter autem et alvus et uterus inter se differunt. Venter est qui acceptos cibos di
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ flancto & exagitando aerem amintit &¬
recipit. a quo mouent᷑ pulmones & palpi¬
tant. & aꝑiendo se ut flatũ capiant. et¬
struigendo. ut eiciant. Est enim organũ
corporis. Iecur nonen habet. eo qͦd ignis
ibi habeat sedem. Qui in cȩrebro subuo¬
lat. uide ad oculos cęterosq sensꝰ & men¬
bra diffunditur. & calore suo ad se sucũ
ex cibo tractum uertit in sanguinem:
quem ad usum pascendi nutriendiq sin¬
gulis menbris prebet. In iecore autẽ osis¬
tit uoluptas & concupescentia: iuxta
eos qui de phisicis disputant. fibre ieco¬
coris sunt excremitates: sicut & extreme
partes folioꝵ in uitibꝰis. siue quasi lingue
eminentes. Dictas autẽ fibras. quod apd̃
gentiles in sacris ad phebi aras fereban¬
tur ab ariolis: qubus oblatis atq succen¬
sis. responsa acciꝑent. Splen dic̾tũ a sup¬
plemento ex contraria parte iecoris : ue
uacua existeret. Quẽ quidam etiã risꝰ

Expanded text:
qui flando et exagitando aerem amittit et qui flando et exagitando aerem amittit et recipit; a quo moventur pulmones et palpitant et aperiendo se ut flatum capiant, stringendo, ut eiciant. Est enim organus corporis. Iecur nomen habet eo quod ignis ibi habeat sedem, qui in cerebro subvolat. Inde ad oculos ceterosque sensus et membra diffunditur, et calore suo ad se sucum ex cibo tractum vertit in sanguinem, quem ad usum pascendi nutriendique singulis membris praebet. In iecore autem consistit voluptas et concupiscentia iuxta eos qui de physicis disputant. Fibrae iecoris sunt extremitates, sicut et extremae partes foliorum in intibis, sive quasi linguae eminentes. Dictas autem fibras quod apud gentiles in sacris ad Phoebi aras ferebantur ab ariolis, quibus oblatis atque subcensis responsa acciperent. Splen dictum a supplemento ex contraria parte iecoris, ne vacua existeret: quem quidam etiam risus
Abbreviated transcription (Latin):
tantis sanguinis: atꝙ riui ꝑ corpꝰ omne
diuisi. quib uniuersa menbra irrigant᷑.¬
Sanguis ex greca ethymologia nom̃ du̾xit:
qd̾ uegetet. & sustentet. & uiuat. Sanguis
est dum in corpore est: effusꝰ uero eruor di¬
citur. Nam cruor uocatus ab eo qͦd effusus
decurrit : uel ab eo qͦd currendo enruat.
Alii cruoiem interp̃tant᷑ sanguinẽ corrup¬
tum qͥ emictit᷑. Alii aiuint uocatum san¬
guinem: quod suauis sit. Sangcus autẽ
non est integer⁊ nisi in iuuenib. Nam
dicunt phisici minui sanguinẽ ꝑ etatem
Unde & in senibus tremor est. ꝓprie autẽ
sangius amimȩ possessio est. Inde genasla¬
cerare mulieres in luctu solent ⁊ inde &
purpureȩ uestes. & flores purpursi mor¬
tuis prebentur. Pulmo ex greco thiratt̃¬
uocabulum. Greci enim pulmonem p̃ltũ¬
mon uocant: eo qͦd corctis fabellum sit: in
tantur & mouent᷑. Uncte & pulmones uo¬
cati sunt. Nam grece pneuma sp̃s dicit᷑:

Expanded text:
tantis sanguinis, atque rivi per omne corpus tantis sanguinis, atque rivi per omne corpus divisi, quibus universa membra irrigantSanguis ex Graeca etymologia nomen duxit, quod vegetetur et sustentetur et vivat. Sanguis autem est dum in corpore est, effusus vero cruor dicitur. Nam cruor vocatus ab eo quod effusus decurrit, vel ab eo quod currendo corruat. Alii cruorem interpretantur sanguinem corruptum qui emittitur. Alii aiunt vocatum sanguinem quod suavis sit. Sanguis autem non est integer, nisi in iuvenibus. Nam dicunt physici minui sanguinem per aetatem; unde et in senibus tremor est. Proprie autem sanguis animae possessio est: inde genas lacerare mulieres in luctu solent; inde et purpureae vestes et flores purpurei mortuis praebentur. Pulmo ex Graeco travocabulum. Graeci enim pulmonem πλεύμων vocant, eo quod cordis flabellum sit, in tantur et moventur; unde et pulmones vocati sunt. Nam Graece πνεῦμα spiritus dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
lata. Item lacerti. siue mures : quia sic
in singłis menbris loca sunt: ut cor in
mechia tocits coporis parte. appellantq¬
a nomine similiũ animalium sub terra cdͥeli¬
Quod ideo pulmoni uicinũ est: ut cum ira
accenditur. pulmonis humore temꝑet᷑ hu¬
ius duȩ arteriȩ sunt: ẽ quib sinistra plus
sanguinẽ habet dextra plus sp̃m. Unde &
in dextro brachio pulsum inspicimus. Precor¬
Et dicta prȩcoidia: eo quodibi sit pͥncipium¬
cordis & cogitationis. Pulsus uocatus quod
palpitet. Cuius indicio. aut infirmitatem
intelligimꝰ. aut salutẽ huius cduplex est mo¬
tus: aut simplex. aut compositus. Simplet:
qui ex uno saltu constat. Compositus: qui
ex plurib motibus inordinratus & inequalis¬
existit. Qui motus certa habet spacia. Dac¬
tilicum ꝑcussum qͣm diu sine uicio sunt.
Si quando citaciores sunt. ut dorca da⁊ ontt̾
aut lemores. ut nurmicirontes: morti sig¬
na sunt. Uene dicte. eo quod iue sint na¬

Expanded text:
lata. Item lacerti, sive mures, quia sic lata. Item lacerti, sive mures, quia sic in singulis membris cordis loco sunt ut cor in media totius corporis parte, appellanta nomine similium animalium super terram viQuod ideo pulmoni vicinum est, ut cum ira accenditur, pulmonis humore temperetur. Hujus duae arteriae sunt, quibus sinistra plus sanguinis habet, dextra plus spiritus. Unde et in dextro brachio pulsum despicimus. Praecoret dicta sunt praecordia, eo quod ibi sit pcordis et cogitationis. Pulsus vocatus, quod palpitet; cuius indicio aut infirmitatem intellegimus aut salutem. Huius duplex est motus; aut simplex, aut conpositus. Simplex, qui ex uno saltu constat; conpositus, qui ex pluribexistit. Qui motus certa habent spatia. Dactylium percussum, quandiu sine vitio sunt. Si quando citatiores sunt, ut dorcadacizontes: et leniores, ut mirmicizontes, mortis signa sunt. Venae dictae eo quod viae sint na
Abbreviated transcription (Latin):
ethymologia nom̃ soititi sunt. hos enuĩ
greci poctas uocant⁊ qͥ alcernis motibꝰ¬
dꝰdo fixi incedunt. Blante. ã planicie nun¬
cupate: quia ñ rocundȩ it in quadru¬
pectib ne stare ñ possit bibes homo. sed
plane atq longiores formate sunt: ut
stabile corpus efficerent. Sunt autem
plance auterines partes: quȩ ȩtiam de
plante ⁊ ã callo illi nomen impositum qͦ
terram calcamꝰ. Hinc & calcaneus. Solũ
inferior pars pedis: dictum. quia eo
terre uestigia impͥmimꝰ. S et solum di¬
cttur omneꝰ quod aliquid sustinet: qͥsi
solicdum. Unde & terra solum⁊ qd̾ cunc¬
ta sustineat. Et solum pedis: qͦd totam
corporis molem portat. Uiscera ñ tantũ
incestina clicimus sed quicqͥd sub corio
est: a iusco. qͥd est inter cutẽ & carnẽ.
Item uiscera uitalia. icd est circumfusa
cordis loca: quasi uiscora: eo qͦd ibi uita
id est anima continet᷑. Item uiscera capi¬
ta neruoꝵ ⁊ ex sanguine & neruis copti¬

Expanded text:
etymologia nomen sortiti sunt. Hos enim etymologia nomen sortiti sunt. Hos enim Graeci πόδας dicunt, qui alternis motibsolo fixi incedunt. Plantae a planitie nuncupatae, quia non rotundae, ut in quadrupedibus, ne stare non possit bipes homo, sed planae atque longiores formatae sunt, ut stabile corpus efficerent. Sunt autem plantae, anteriores partes, quae etiam de plantterram calcamus; hinc et calcaneus. Solum inferior pars pedis, dictum quia eo terrae vestigia inprimimus. Sed et solum dicitur omne quod aliquid sustinet, quasi solidum: unde et terra solum, quod cuncta sustineat; et solum pedis, quod totam corporis molem portat. Viscera non tantum intestina dicimus, sed quidquid sub corio est, a visco, quod est inter cutem et carnem. Item viscera vitalia, id est circumfusa cordis loca, quasi viscora, eo quod ibi vita, id est anima, continetur. Item viscera capita nervorum ex sanguine et nervis copu
Abbreviated transcription (Latin):
chiĩs. Gẽnua sunt cõmissiones femoꝵ &
cruriũ. Et dicta genua: eo quod in ute¬
ro siit genis opposita. Coherent enim
ibi sibi: & cognata sunt oculis lacrima¬
rũ incticib &  misccłiȩ. Nam ã genis ge¬
nua cdicunt᷑. Deniq cõplicatum gigni
formari ꝙ homiuem ita ut genua sur¬
sum sint. quib oculi formant᷑: ut caui ac
reconditi fiant. Ennꝰ ait. Atq genua
compͥmit arta gena. Inde est quod homi¬
nes cdum ad genua se ꝓstermint: statmmi
lacrimant᷑. Uolunt enim eos natura ute¬
rum maternũ rememorare. ubi quasi in
tenebris consedebant. anteqͣm uenirent
ad lucem srura dicta. quia his currimꝰ.
& gressum facimꝰ. Sunt autẽ sub genib
usꝙ act suras. Tibiȩ uocate: quasi tubȩ.
S unt enĩ & longicuctine & specie similes.
d̃ alus dictus ã tolo. Nam tolus est emineis
rotunditas. ¶ncde & fastigium templi
rotundi tolus uocat᷑. Talus aut̃ sub cru¬
re est: sub talo calcanei. Pedes ex greca

Expanded text:
chiis. Genua sunt commissiones femorum et chiis. Genua sunt commissiones femorum et crurum; et dicta genua eo quod in utero sint genis opposita. Cohaerent enim ibi sibi, et cognata sunt oculis, lacrimarum indicibus et misericordiae. Nam a genis genua dicuntur. Denique conplicatum gigni formarique hominem, ita ut genua sursum sint, quibus oculi formantur, ut cavi ac reconditi fiant. Enniusinc. 14: Atque genua conprimit arta gena. Inde est quod homines dum ad genua se prosternunt, statim lacrimantur. Voluit enim eos natura uterum maternum rememorare, ubi quasi in tenebris consedebant antequam venirent ad lucem. Crura dicta, quia in his currimus et gressum facimus. Sunt autem sub genibus usque ad suras. Tibiae vocatae quasi tubae. Sunt enim et longitudine et specie similes. Talus dictus a tolo. Nam tolus est eminens rotunditas: unde et fastigium templi rotundi tolus vocatur. Talus autem sub crura est, sub talo calcanei. Pedes ex Graeca
Abbreviated transcription (Latin):
tura uiri sesticuli ꝑ chiminutionẽ a tes¬
tibus dic̾ti. Quoꝵ numerꝰ incipit ã duo¬
bus. Hi semen calamo ministrant⁊ qͦd ã
spinȩ medulla & renib & lumbis susci¬
puint. ad grͣam ꝓereancti fĩcus est pellis
in qua desticuli sunt. Posteriora uero uo¬
eata quod retro sunt & ã uultu auersa:
ne ctum aluum purgamꝰ inqͥnaremꝰ as¬
pectum. Qeatus inde appellatus: quia
ꝑeum meant. id est egerunt᷑ stercora
emora clicta sunt : quod ea parte ã femi¬
na sexus uiri discrepet. Sunt autẽ ab
inguinibus usq ad genua. femina au¬
tẽ ꝑ ddiriuationẽ femoꝵ partes sunt:
quibus in equitando tergis equoꝵ ad¬
heremus. Unde & preliatores olimi sub
feminib equos amisissȩ dicebant᷑ loxe:
quasi coniuncte axes. In ipsis enĩ mou̾en
cantur : quia in eis capita femoꝵ uertun¬
tur. Subfragines. quia subtus frangim¬
tur. icd est flectunt᷑ ⁊ ñ supra sicut inbra

Expanded text:
tura viri. 104. Testiculi, per diminutionem a testura viri. 104. Testiculi, per diminutionem a testibus dicti, quorum numerus incipit a duobus. Hi semen calamo ministrant quod a spinae medulla et renibus et lumbis suscipiunt ad gratiam procreandi. Viscus est pellis in qua testiculi sunt. 105. Posteriora vero vocata, quod retro sunt et a vultu aversa, ne dum alvum purgamus, inquinaremus aspectum. Meatus, inde appellatus, quia per eum meant, id est, egeruntur stercora. 106. Femora dicta sunt, quod ea parte a femina sexus viri discrepet; 18 sunt autem ab inguinibus usque ad genua. Femina autem, per derivationem femorum, partes sunt, quibus in equitando tergis equorum adhaeremus; unde et praeliatores olim sub feminibus equos admisisse dicebantur. 107. Coxae, quasi, conjunctae axes; in ipsis enim femora antur, quia in eis capita femorum vertuntur. Suffragines, quia subtus franguntur, id est, flectuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
nis dictum est alccinge sicut uir lumboᷤ
tuos. Tt in his eẽt resistendi preparatio:
in quib libidius est usitata cdñandi oc¬
casio. Unibilicus est mediꝰ locus corporis:
dictus. quod sit umbus ilioꝵ. ¶nde &
umbo appellatur loctis in medio clipei:
ã quo pendet. Ex eo enim infans. in ute¬
ro pencdet: ex eo ȩtiam & nutritur. Ili¬
um greco sermone appellatũ: qͦd ibi
re dicit᷑. Qunes uocate. qđ sint iuxta
colum. qd̾ est longum. Nates : qͦd in ip¬
sis innitimur. dum sedemꝰ. Und̾ & con¬
globata est in eis caro: ne prementis cor¬
pors mole ossa ddolerent Genitalia corporis
partes sunt: ut nomen ipsum docet gig¬
ꝓ uerecundia siue aͥ pupe: unde & indu¬
mento opriuttur. Dicunt᷑ autem ista &
inhonesta: quia ñ habent eam speciem
clecoris sicut menbra quȩ in ꝓnitu locata
sunt. Idem & ueretrũ. quia uiri est tan¬
tum: siue quod ex eo uirꝰ emittit᷑ Nam
uirus ꝓprie dicitur humor fluens a na¬

Expanded text:
nis dictum est38, 3: 'Accinge sicut vir lumbos nis dictum est38, 3: 'Accinge sicut vir lumbos tuos': ut in his esset resistendi praeparatio, in quibus libidinis est usitata dominandi occasio. Umbilicus est medius locus corporis, dictus quod sit umbus iliorum. Unde et umbo appellatur locus in medio clypei, a quo pendet. Ex eo enim infans in utero pendet, ex eo etiam et nutritur. Ilium Graeco sermone appellatum, quod ibi r. 101. Clunes vocatae, quod sint juxta colum, quod est longao. Nates, quod in ipsis innitimur dum sedemus; unde et conglobata est in eis caro, ne prementis corporis mole ossa dolerent. 102. Genitalia corporis partes ut nomen ipsum docet, giga verecundia sive a pube, unde et indumento operiuntur. Dicuntur autem ista et inhonesta, quia decoris, sicut membra, quae in promptu locata sunt. 103. Idem et veretrum, quia viri est tantum, sive, quod ex eo virus emittitur; nam virus proprie dicitur humor fluens a na
Abbreviated transcription (Latin):
iacemꝰ in terra:. qđ solus homo pocest.
Nam muta animalia tantũ aut in uent᷑
aut in latere iacent. Unde in animali¬
bus terga abustue dicunt᷑. Scapula: ab
scandendo dicit᷑. Interscapliũ. spacium
qͦd inter scapulas est: unde & nominatũ.
Palȩ sunt dorsi dextra leuaq eminentia
m̃bra. Dictȩ. quod inluctando eas p̃mimꝰ:
tura dorsi. Dic̾ta: eo quod habeat radio
tur ꝑ eos longo tractu ad cȩceras coporis
partes. Sacra spina est ima ꝑpetue spite
infante concepto nascit᷑. Ideoq & hostia
id pͥmum ã gentilib diĩs suis cdabat᷑: ind̾
& sacra spina dicit᷑. Renes ait uarro
dictos:. quod riui ab his obsceni humo¬
ris nascant᷑. Nani uenȩ & medulle tenui¬
em liquorem desudant in reuibus: qui li¬
quor rursus ã renibus calore uenerio re¬
solutus decurrit. Lumbi ob libidiniꝰ las¬
eruam dic̾ti: quia in uiris causa corporee
uoluptatis in ipsis est: sicut in umbilico
feminis. Unde & ad iob in exordio sermo¬

Expanded text:
acemus in terra, quod solus homo potest; nam muta animalia tantum aut in ventrem, aut in latus jacent, unde abusive in animalibus terga dicuntur. Scapula a scandendo dicitur. Interscapulium est spatium quod est inter scapulas, unde est nominatum. Palae sunt dorsi dextra levaque eminentia membra, dicta quod in luctando eas premimustura dorsi, dicta quod habeat radioltur partes. Sacra spina est ima perpetuae spinae, infante concepto nascitur, ideoque ex hostia id primum a gentilibus diis suis dabatur, unde et sacra spina dicitur. Renes ait Varro dictos quod rivi ab his obsceni humoris nascantur. Nam venae et medullae tenuem liquorem desudant in renibus, qui liquor rursus a renibus calore Venerio resolutus decurrit. Lumbi ob libidinis lasciviam dicti, quia in viris causa corporeae voluptatis in ipsis est, sicut in umbilico feminis. Unde et ad Iob in exordio sermo
Abbreviated transcription (Latin):
minus habetur. Sexcuplum enim dimidiũ
dicit᷑. Triplum est: qͣncdo maior pars ter
continet totum minus. id est tria & unũ.
Epitritũ est: qͣndo minꝰ continet᷑ a maiore.
& eius tercia pars. Ceduntur uͦ pedum
membra uł ꝑ equalitatẽ. uł ꝑ duplũ. uł ꝑ

Expanded text:
minus habetur. Sescum enim dimidium minus habetur. Sescum enim dimidium dicitur. Triplum est, quando maior pars ter continet totum minus, id est tria et unum. Epitritum est, quando minus continetur a maiore, et eius tertia pars. Caeduntur vero pedum mem
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd semꝑ tres longas habeant syllabas. &
unam breuẽ. Sinz igiȩ autem sunt penta¬
syllabi & exasyllabi pedes: & dicte apud̃
grecos ⁊ inxingiȩ. quasi qͦdam declinationeᷤᷤ.
Sed hi non sunt pedes. s appellant᷑ penta¬
syllabi & exasyllabi: quia ultra qͥnq ⁊ sex
syllabas ñ ꝓcedunt᷑. Unde ũ oportet in car¬
mine has syllabas quodlibet excetere no¬
men.  carthaginensiũ. iherosolimitanoꝵ
cuiq pedi arsis & thesis: id est eleuatio
& positio uocis. Neq enim iter uocis pe¬
des dirigere poterunt. nͥ altera uice leuen¬
tur. & ponantur. ut arma: ar. eleuatio est.
ma. positio. In his duobꝰ ꝑ diuisionem pedes
legitun colligunt᷑. Equa diuisio est: quoti¬
ens arsis. & thesis ęquali tempoꝵ diuisione
cedunt᷑. Dupla: quotiens ex his unũ alterũ
duplo uincit. Sex cupla uero est: quotiens
unꝰ alterum sexcuplo suꝑat. Insimpla enĩ
eius parte unꝰ plus inuenit᷑. In dupla: unꝰ

Expanded text:
quod semper tres longas habeant syllabas, et quod semper tres longas habeant syllabas, et unam brevem. 20. Syzygiae autem sunt pentasyllabi, et hexasyllabi pedes. Et dictae apud Graecos συζυγίαι, quasi quaedam declinationes. Sed hi non sunt pedes, sed appellantur pentasyllabi, et hexasyllabi, quia ultra quinque, et sex syllabas non procedunt; unde non oportet in carmine has syllabas quodlibet excedere nomen, ut Carthaginiensium, Hierosolymitanorum, cuique pedi arsis et thesis, id est elevatio et positio vocis. Neque enim iter pedes dirigere poterunt, nisi alterna vice leventur et ponantur, ut 'arma': 'ar' elevatio est, 'ma' positio. In his duobus per divisionem pedes legitimi colliguntur. Aequa divisio est quotiens arsis et thesis aequali temporum divisione caeduntur. Dupla, quotiens ex his unum alterum duplo vincit. Sescupla vero est, quotiens unum alterum sescuplo superat. In simpla enim eius parte unus plus invenitur: in dupla unus
Abbreviated transcription (Latin):
interiacentẽ. Brachis enim breuis dicit᷑.
Anifimacrus. quod duȩ hinc inde longe
habent in medio inclusam breuem. M a¬
chros enim longͦ dicit᷑. Uachiꝰ appellatꝰ
est: eo quod eo pecle bachia. id est liberi¬
patris sacra celebrabant᷑. Antibachiꝰ uel
palim bachiꝰ dictus: quia iteratꝰ ã bachio. ẽ.
ꝑceleumaticus: qͦd sit ad celeumam cauen¬
tium aptus. Dispondeus. aut̃ & ditrocheꝰ
& diambꝰ dicti: qͦd geminis constant iã¬
bis. sponcdeis & trocheis. Antispastus. qͦd
sit ex contrariis syllabis: ex breui & lon¬
ga. ex longa & breui. Coriambꝰ uero: quia
ex hoc pede compositũ carmen choris aptis¬
simum sit. Ionici sane dic̾ti ꝓpter nume¬
roꝵ inequalem sonum. Hͣbent enim binas
longas syllabas: binasq correptas. Pcones¬
dicti ab inuentore. Constant ipsi ex una lon¬
ga & tribus breuibꝰ. Quȩ longa: iuxta noĩa
eoꝵ uariatim est ostituta. Ep̾itriti uocati:

Expanded text:
interiacentem. Βραχύς enim brevis dicitur. interiacentem. Βραχύς enim brevis dicitur. Amphimacrus, quod duae hinc inde longae habent in medio inclusam brevem. Μακρός enim longus dicitur. Bacchius appellatus est eo, quod eo pede Bacchia, id est Liberi sacra celebrabantur. Antibacchius vel Palimbacchius dictus quia iteratus a Bacchio est. Proceleumaticus, quod sit ad celeuma canentium aptus. Dispondeus autem et ditrochaeus et diiambus dicti quod geminis constant iambis, spondeis vel trochaeis. Antispastus, quod sit ex contrariis syllabis, ex brevi et longa, ex longa et brevi. Choriambus vero, quia ex hoc pede conpositum carmen choris aptissimum sit. Ionici sane propter numerorum inaequalem sonum dicti. Habent enim binas longas syllabas binasque correptas. Pdicti ab inventore. Constant ipsi ex una longa et tribus brevibus; quae longa juxta nomina eorum variatim est constituta. 19. Epitriti vocati,
Abbreviated transcription (Latin):
Unde & hi qui tybiis canebant in sacrisgen¬
tilium: sponcdiales noĩabant᷑. Trocheus
uero ab eo dictus est. qͦd cęlerem ꝯuersio¬
nem faciat cantilenȩ : & quasi rota uelo¬
citer currat in metris. T̾hrocos enĩ gre¬
ce rota dicit᷑. lambꝰ dictus est: eo qͦd iam¬
borin greci detrahere dixerunt. Huius¬
modi enim carmine omnes inuection
uel detractiones implere poetȩ soliti suis.
Dic̾tum aut̃ nomen ab eo quod ueluti ue¬
nenũ quodam modo maledicti aut liuouis
infundit. Tribrachis qui & cõuos appel¬
latur. Dic̾tus tribrachis: quia fit ex tri¬
bus breuib Molosus dictus a saltatioẽ
molosoꝵ ⁊ quem exercuerunt armati.
enim illi contrariꝰ. Dac̾tilus ã digito dictꝰ.¬
qͦd ã longiore nodo nchoans. in duos desi¬
nit breues. Sic & iste pes iuncturam unã
habet longam & duas breues. Unde & ma¬
nus obpansa palma dicitur: & pendenteᷤᷤ
digiti. dactili. Amfibrachis. quod in utqͣ
parte breuem habeat : longam in medio

Expanded text:
Unde et ii qui tibiis canebant in sacristilium spondiales nominabantur. 3. Trochaeus vero ab eo dictus est, quod celerem conversionem faciat cantilenae, et quasi rota velociter currat in metris, τροχός enim Graece rota dicitur. 4. Iambus dictus est, quod ἰαμβίζειν Graeci detrahere dixerunt. Hujusmodi enim carmine omnes invectiones, vel detractiones implere poetae sunt soliti. Dictum autem nomen ab eo quod velut venenum quodammodo maledicti aut livoris infundat. 5. Tribrachys, qui et chorius appellatur, dictus quia fit ex tribus brevibus. 6. Molossus dictus, a saltatione Molossorum, quam exercuerunt armati. enimilli contrarius; aquod a longiori modo inchoans in duos desinit breves. Sic et iste pes iuncturam unam habet longam et duas breves. Unde et manus oppansa palma dicitur, et pendentes digiti dactili. Amphibrachys, quod in utraque parte brevem habeat, longam in medio
Abbreviated transcription (Latin):
fecit: & ob id statua honoratus est. De pe
temporib insistunt: nec a legitimo spacio
sos metra ambulent. Lam sicut nos pedibꝰ
Disyllabi. quatuor. trisyllabi. octo. tetrasylla¬
or autẽ syllabas pedes dicunt᷑. Reliqui auttẽ
sinrigię uocantur. Ipsi autem pedes habeNs
certamine. uel in ludo puerili sepiꝰ frequen¬

Expanded text:
et ob id statua honoratus est. CAPUT temporibus insistunt, nec a legitimo spatio sos metra ambulent. Nam sicut nos pedibusdisyllabi quatuor, trisyllabi octo, tetrasyllaor autem syllabas pedes dicuntur; reliquae συζυγίαι vocantur. 2. Ipsi autem pedes habent certamine, vel in ludo puerili saepius frequen
Abbreviated transcription (Latin):
antoni. quoꝵ exempla imitaris. eoꝵ exitus
ñ ꝑtimescere. Collectiuum ẽ. cum in unum
que argum̃tata sunt colligunt᷑. sic̃ ant eyce¬
ro ꝓ milone. Qũe gͥ cum grã noluit. hẽ uo¬
luit cũ aliquoꝵ querela. quẽ iure. quẽ loco.
quẽ tempore. ñ ẽ ausus. hẽ iniuria alieno
tempore. cũ ꝑieło capitis ñ dubitauit ocei¬
dere. Preterea scđm uictormũ. enthimema¬
tis ẽ altera definitio ex sola ꝓpositione sicut¬
iam dictum ẽ. quȩ ita ꝯstat. Si tempestã ui¬
tanda ẽ: non ẽ nauigatio reqͥrenda. Ex so¬
la assumptione ut est illud. si inimicꝰ ẽ. oeci¬
clit. iimicꝰ aũ ẽ. & q illi deest ꝯclusis. enthi¬
mema uocat᷑. Sequit᷑ epychereina. descen¬
dens de ratiocinatione latioe et executior
rethorieis syllogismis latitudine distans
& ꝑductiones sermonis. a di alecticis syllo¬
gismis. ꝓpter qđ rethorib datur. hic autem
constat modis trib. Primꝰ modꝰ triꝑtitus ẽ.

Expanded text:
Antoni, quorum exempla imitaris, eorum exitus Antoni, quorum exempla imitaris, eorum exitus non pertimescere.' Collectiuum est cum in unum quae argumentata sunt colliguntur, sicut ait Cicero pro Milone: 'Quem igitur cum gratia noluit, hunc uoluit cum aliquorum querella, quem iure, quem loco, quem tempore non est ausus, hunc iniuria, alieno tempore, cum periculo capitis non dubitauit occidere?' Praeterea secundum Victorinum enthymematis eiam dictum est, quae ita constat: Si tempestas vitanda est, non est navigatio requirenda. Ex sola adsumptione, ut est illud: Si inimicus est, occidit; inimicus autem est. Et quia illi deest conclusio, enthymema vocatur. 16. Sequitur epicherema, descendens de ratiocinatione, latior et exsecutior rhetoricus syllogismus, latitudine distans, et productione sermonis a dialecticis syllogismis, propter quod rhetoribus datur. Hic autem constat modis tribus: primus modus tripartitus est,
Abbreviated transcription (Latin):
rethorib quã dialecticis conuenire iudica¬
tum ẽ. Ratiocinationis duo st̃ mocdi: pͥmꝰ
enthimema qͥ ẽ imꝑfectus syllogismꝰ atq re¬
thoricꝰ: seds epycherema. qͥ ẽ rethoricꝰ & latior
syllogismꝰ. Entimematis mẽbra st̃ qͥnq Ori¬
mũ coniuncibile. sc̾m ostentabile. tercium
sen tͣiale. qͣrtum exemplabile. qͥntũ collec¬
tiuum. Conuincibile ẽ. qđ euidenti ratiõe
conumcitur. sic̃ fecit cycero ꝓ milone. Erigit᷑
seiͥatꝰ mortis insultores. Cuius uitam si puta¬
retis ꝑ uos restitui posse nolletis. Oftentabi¬
le ẽ. quod certa rei demonstratione constͥn¬
git: sicut eycero in cathilia. Hic tam̃ ui¬
uit. immo uiuit. & iam in senatũ uenit.
Sentenciale ẽ qđ sententia gen̾ał addicit:
ut apud terentium. Obsequium amicos.
ueritas odium parit. Exemplabile ẽ. qđ a
lieuiꝰ exempli comparatione euentũ simile cõ¬
minatur. sic̃ eycero in phylippicis. Te miror

Expanded text:
rhetoribus quam dialecticis convenire judicarhetoribus quam dialecticis convenire judicatum est. 8. Ratiocinationis duo sunt modi. Primus enthymema, qui est imperfectus syllogismus, atque rhetoricus. Secundus epicherema, qui est in rhetoricis latior syllogismus. 9. Enthymematis membra sunt quinque: primum convincibile, secundum ostentabile, tertium sententiale, quartum exemplabile, quintum collecus. Conuincibile est quod euidenti ratione conuincit, sicut fecit Cicero pro Milone: 'Eius igitur mortis sedetis ultores, cuius uitam si putetis per uos restitui posse, nolitis. Ostentabile est quod certa rei demonstratione constringit, sicut Cicero in Catilinam: 'Hic tamen uiuit. Viuit? Immo etiam in senatum uenit.' Sententiale est quod sententia generalis adicit, ut apud Terentium: 'Obsequium amicos, ueritas odium parit.' Exemplabile est quod alicuius exempli comparatione euentum simile comminatur, sicut Cicero in Philippicis, 'Te miror,