comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enum patͥrcipatio iusticie c̃ iniqͥtate
aut que societas luci ad tenebras.
consensus xp̃i ad belial: Quȩ pars fide¬
li c̃ infideliNon potestis inqͥt dñs deo
seruire & mamonȩ. Auxũ deponere inci¬
pientiũ ẽ: ñ ꝑfectoꝵ. Epcit hoc thebanꝰ¬
so crates. fec̃ antistenes. Seipsũ offerre do¬
pauꝑtatis suȩ. in gazofilaciũ ȩra micten¬
tes. totũ censũ quẽ habuerant dño tradi¬
derunt: & merent᷑ audire. Sedebitu su
qđ sub aliis uerbis te ad scõrr locoꝵ in¬
uitẽ habitaełm. Abundantia multor
imopiã sustentauit. ut & hor diuitie in.
in tua indigͣentia rellundarent. focisti tͥ
amicos de iniqͦ mãmona qͥ te reciꝑent in
eterna tabernacła. Laudanda res. & apłicer.
tempor uirtutib coeqͥnda: quando uendi¬
tis possessionib suis credenteᷤᷤ afferebant
paccumas atq fundebantꝰ ante pedes apłor
ostendentes auariciã eẽ. calcandã. Sed añs
inagis querit animas credentiũ quã ope̾.

Expanded text:
e cum iniquitate, aut quae societas lucis ad tenebras? Qui consensus Christi ad Belial? Quae pars fideli cum infideli? Non potestis, inquit Dominus, Deo servire et mamonae . Aurum deponere incipientium est, non perfectorum. Fecit hoc Thebanus Crates, fecit Antisthenes. SEIPSUM offere Dpaupertatis suae in gazophylacio aera mittentes totum censum, quem habuerant, domino tradiderunt et merentur audire: sedebitis suquod sub aliis uerbis te ad sanctorum locorum inuitem habitaculum. abundantia tua multorum inopiam sustentauit, ut et horum diuitiae in tuam indigentiam redundarent. fecisti tibi amicos de iniquo mammona, qui te reciperent in aeterna tabernacula. laudanda res et apostolicorum temporum uirtutibus coaequanda, quando uenditis possessionibus suis credentes afferebant pecunias atque fundebant ante pedes apostolorum ostendentes auaritiam esse calcandam. sed dominus magis quaerit animas credentium quam opes.
Abbreviated transcription (Latin):
tutẽ. Opportet enim illu regnare doneo
ponat onis inimicos sub pedib eiꝰ. Onita
eni sub pedib eiꝰ subiecit. Esto. de homin
diciũ sit. Non negamꝰ de eo qui passus e. q¬
cẽ. qui postea sede iubet᷑ ad dextris. Qia
sibi uult hoc qđ ait. opporcet enĩ illũ re¬
gnare. donec ponat om̃s inimicos sub
pedib eiꝰ Nunqͥd tam dui regnaturꝰ c̃
clñs donec incipiant ec̃. inimici sub pedib.
eiꝰ. & postꝗͣ illi sub pedib ei fueruit re¬
gnare desistet. c̃ utiq te magis regnare
incipiat. cũ inimici ceꝑint ec̃. sub pedib.
Dauid qͦ in qͥrto gradiui p̾salmo. Sic̃ ocłi
ancillȩ in manib dnȩ suę. tta ocłi uri ao¬

Expanded text:
. Oportet enim illum regnare, donec ponat omnes inimicos sub pedibus ejus, omnia enim sub pedibus ejus subjecit . Esto, de homine dictum sit, non negamus de eo qui passus est crucem, qui postea sedere jubetur a dextris. Quid sibi vult hoc quod ait, Oportet enim illum regnare, donec ponat omnes inimicos sub pedibus ejus? Numquid tamdiu regnaturus est Dominus, donec incipiant esse inimici sub pedibus ejus; et postquam illi sub pedibus fuerint, regnare desistet: cum utique tunc magis regnare incipiet, cum inimici coeperint esse sub pedibus? David quoque in quarto graduum psalmo: Sicut oculi ancill
Abbreviated transcription (Latin):
moneret᷑. iosep  fili dd̾ ne timueris accipe
eam. In tantũ suuĩ ñ ẽẽ. qͥ conceptꝰ fuerat
confidebat. Sed iã satis docendi magis ꝗͥ
respondendi studio disputatu ẽ: cur io¬
seph pater dnĩ. etir maria appellata sit
conuinx. In qͦ & hoc breuit̾ continet᷑. cͦ

Expanded text:
ngelo: Joseph, fili David, ne timueris accipeream. 210 Intantum suum non esse, qui conceptus fuerat, confidebat. Sed jam satis docendi magis, quam respondendi studio disputatum est, cur Joseph pater Domini, cur Maria appellata sit conjux: in quo et hoc breviter continetur, cur
Abbreviated transcription (Latin):
coyulati st̃. Mat̾ inqͥt mea. & frs mei u
st̃ : qui faciunt uoluntatẽ patͥs mei.
Habes tecũ pͥus in carne ne in spũ socia.
de coniuge germanã de femina uirũ
de subiecca parẽ. que suib eod̾ itigo a
celestia simul ragna festinet. Cauta
rei fantiliar i ñ pensatio & ad calculos
rediens: ñ cito deponit᷑. Ioseph cũ tun
ca egypti effugere ñ potuit. Adole scen̾
t̾ fuerat ã ministris terremi abicienꝰ
uestim̃tũ: nud euastt. Helias igneo cui¬
ru raptꝰ ad celum meloͥte reliqt in t̾riᷤ
heliseus boues & iuga pͥoris oꝑis uer¬
titͫ in uota. Loqͥt᷑ sãpientissim᷑ uir. Qͥ
gangit ꝓucẽ. inqͥnabit ab ea. Quã du
duersam in reb scłi. & anima nr̃a posses

Expanded text:
copulati sunt. mater, inquit, mea et fratres mei hi sunt, qui faciunt uoluntatem patris mei. Habes tecum prius in carne, nunc in spiritu sociam, de coniuge germanam, de femina uirum, de subiecta parem, quae sub eodem iugo ad caelestia simul regna festinet. cauta rei familiaris dispensatio et ad calculos rediens ica Aegyptiam effugere non potuit. Adolescens i quia tentus fuerat a ministris, terrenum abjiciens operimentum, nudus evasit. Elias igneo curru raptus ad coelum, meloten reliquit in Heliseus boues et iuga prioris operis uertit in uota. loquitur sapientissimus uir: qui tangit picem, inquinabitur ab ea. quamdiu uersamur in rebus saeculi et anima
Abbreviated transcription (Latin):
inhabitator fuit. ab om̃i concubitꝰ suspi¬
tione tueat᷑. Ipse qͦ ds̃ pat̾ est ĩp̃cand̾. ut
matrẽ filu sui uirgine ostendat fuisse pꝰ
diculas. nec aristotelis spineta conqͥrimꝰ
Ipsa scripturar uerba ponenda st̃ ut ip¬
sis qͥb aduersu nõ usus est testimoniis re¬
uincat᷑. ut intelligat se & legere & nͣ intel¬

Expanded text:
 ab omni concubitus suspicione tueatur. Ipse quoque Deus Pater est imprecandus, ut matrem Filii sui, virginem ostendat fuisse posdiculas, nec Aristotelis spineta conquirimus: ipsa Scripturarum verba ponenda sunt: ipsis quibus adversum nos usus est testimoniis, revincatur, ut intelligat, se et legere
Abbreviated transcription (Latin):
paruuli uidat p̾dicantẽ. nc̃ dimittis fer¬
uũ tuũ dñe. scdm uerbũ tiui in pace.
qr uidunt ocłi mei salutare tuũ. qͥ annã
ꝓpħissam. magos. stellã. herodẽ. angłos
uid̾at. qui inꝗͣ muncła tanta cognouerat.
dei teuiplũ. sp̃s sci sedẽ. dnĩ sui matrẽ.¬
audebat attingere: Et cerie maria onia
suo. Ac ne impudent neges ista ignoras¬
se ioseph: & erant inqͥt lucas pat̾ iłłiꝰ & ma¬
ter admirantes suꝑ bis que dicebant᷑ de eo.
Licet tumira impudentia. hec in grecis co¬
dicib falsata contendas. quȩ ñ solu om̃s pe¬
ne greciȩ tractatores in suis uolununb re¬

Expanded text:
dimittis servum tuum, Domine, secundum verbum tuum in pace: quia viderunt oculi mei salutare tuum : qui Annam prophetissam, Magos, stellam, Herodem, Angelos viderat; qui, inquam, miracula tanta cognoverat, Dei templum, Spiritus sancti sedem, Domini sui matreaudebat attingere? Et certe Maria consesuo . Ac ne impudenter  Al. imprudenter neges, ista ignorasse Joseph: Et erant, inquit Lucas, pater illius, et mater admirantes super his, quae dicebantur de eo. Licet tu mira impudentia haec in Graecis codicibus falsata contendas, quae non solum omnes pene Graeciae Tractatores in suis voluminibus re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ betbola. Aduersus qͦs in alio loco ᷤᷤ cõpecen¬
tĩ disseremꝰ. Deniq excepto ioseph &̾ heli¬
sabech & ipsa maria paucisq admodũ
si qͦs ab his audisse possumꝰ estimare oms
iħm filui estimabant ioseph. in tantũ it
etia euangłistȩ opinionẽ uulgi expͥnte̾.
que uera hẏstorie lerẽ. patrẽ eũ dixerũ
saluatoris. ut ibi. Et nenit in sp̃u inte¬

Expanded text:
ETHULA? Adversus quos in alio loco competentius disseremus. Denique excepto Joseph, et Elisabeth, et ipsa Maria, paucisque admodum, si quos ab his audisse possumus aestimare, omnes Jesum filium aestimabant Joseph: intantum, ut etiam Evangelistae opinionem vulgi exprimentes, quae vera historiae lex est, patrem cum dixerint Sal
Abbreviated transcription (Latin):
de illo scłm consuetudinẽ logi. Et alibi.
Et erant pat̾ illiꝰ & mat̾ admirantes suꝑ
Ins que dicebant᷑ de eo. Et rursũ. Et ibais
parentes ciꝰ ꝑ annũ in ierłm in solenni
die pasche. Ac demnde. Et cõpletis dieb c̃
reu̾terent᷑. remansit puer iħc in icrłm.¬
& ñ cognouert parentes eiꝰ. Ipsa qͦ maria
que ad gabrielẽ respondat dicens. qͦmͦ
erit hoc quia urũ n cognoui qͥd de ioseph
loqͥt᷑ ausculta. fili qͥd fecisti nob̾ sicͦ E cce
pat̾ ruus & ego. dolentes querebamꝰ te.
Nonne hic uideor pleriq argum̃tant᷑. Hon

Expanded text:
de illo secundum consuetudinem legis . Et alibi: Et erant pater illius et mater admirantes super his quae dicebantur de eo . Et rursum: Et ibant parentes ejus per annum in Jerusalem in solemni die Paschae . Ac deinde: Et completis diebus cum reverterentur, remansit puer Jesus in Jern cognoverunt parentes ejus . Ipsa quoque Maria quae ad Gabrielem responderat, dicens, Quomodo erit hoc, quia virum non cognovi, quid de Joseph loquitur, ausculta: Fili, quid fecisti nobis sic? Ecce pater tuus et ego, dolentes quaerebamus te . Non hic Judaeorum, ut plerique argu
Abbreviated transcription (Latin):
conuincere: si ne pespondendo dignꝰ fie¬
ret qui iunceret᷑. Huc accedebat qđ ho¬
mo turbulentꝰ & solus in uniuerso mun¬
do sibi & laicus & sacerdos. qͥ ut ait ille
dicere om̃ib bonȩ conscientiȩ signii ar¬
bitratꝰ. accepta materia disputandi am¬
pliꝰ inciꝑet blasphemare & qͥsi de sub¬
limi loco in totũ orbẽ ferre sententiã.
i mei cause obscandalũ fr̾m qͥ ad eiꝰ rabiẽ
mouebant᷑ iustiori fine cessarunt: ia ad
radices infructuose arboris euangłii se¬
curis est admouenda. & cũ infecunditate
fi̾lioꝵ tradenda flãmis. ut discat aliqͥn

Expanded text:
ncere; sed ne respondendo dignus fieretur. Huc accedebat quod homo turbulentus, et solus in universo mundo sibi et laicus et sacerdos qui, ut ait ille,dicere omnibus, bonae conscientiae signum arbitratur accepta materia disputandi, amplius inciperet blasphemare, et quasi de sublimi loco in totum orbem ferre sententiam: i mei causae, ob scandalum fratrum, qui ad ejus rabiem movebantur, justiori fine cessarunt, jam ad radices infructuosae arboris Evangelii securis est admovenda , et cum infecunditate foliorum tradenda flammis, ut discat aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
te : & ꝑegͥn sicut om̃s patres mei. hebre
tute contẽptꝰ . s ꝓͥtericoꝵ obliuisçens in
futitrũ se extendit & seit illudͤ. ibsim de
uirtute in uirtutẽ. mysticũ sortitꝰ est
nom̃. & uiã tͥ aꝑuit qͦmͦ ñ querasea que

Expanded text:
te et peregrinus sicut omnes patres mei. Hebraete et peregrinus sicut omnes patres mei. Hebraertute contentus, sed praeteritorum obliuiscens in futurum se extendit et scit illud: ibunt de uirtute in uirtutem, mysticum sortitus est nomen et uiam
Abbreviated transcription (Latin):
Cȩpisse multoꝵ ẽ: ad culm̃ ꝑuerisse pau¬
cor. Qui in stadiõ cur᷑runt. om̃s qͥdẽ cur¬
runt. sed unꝰ accipit coronã. At e contra
de nob̾ dr. Sic currite ut conprendatis.
Non ẽ. inuidꝰ agoniteca n̾r. nec alteri
palmã. alteri parat ignonuniam
Om̃s athlecas suos desicłat coronare. Bau¬
dec anua mea. & magnitutine leticie
rẽ meroris patior. Ruth in lacͥm is u̾ba
prũpant. Lacheus publicanꝰ ad urĩ hore
comlersionẽ. hospitẽ hab̾e meruit sal¬
uatore. Marcha &̃ maria contuiuo pꝑa
to dnm suscept. Meretͥx lauat flecib
pedes. & unguentis honoi oꝑum dnci
corporis dedicat sepultua. Dymon leꝑ¬
sus inuitat ᷑ magistrũ c̃ discipłis sitis.
& ñ contẽnit᷑. Abrahȩ dr̃. Egredẽ de ter¬
ra tua & de cognatione tua & de domo
patͥs tui : & uade in terrã qua monstraue¬
ro t. Relinqͥt caldea relinqͥt mesopotami¬
am. querit qd̃ nescit. ne ꝑdat que inue

Expanded text:
Coepisse multorum est, ad culmen pervenisse pauCoepisse multorum est, ad culmen pervenisse paucorum. Qui in stadio currunt, 432 omnes quidem currunt; sed unus accipit coronam . At contra de nobis dicitur: Sic currite, ut apprenon est inuidus agonitheta noster nec alterius palma alteri parat ignominiam. omnes athletas suos desiderat coronari. gaudet anima mea et magnitudine laetitiae rem maeroris patior, ut in lacrimas uerba prorumpant. Zacheus publicanus ad unius horae conuersionem hospitem habere meruit saluatorem, Martha et Maria conuiuio praominum suscipere. meretrix lauat fletibus pedes et unguentis bonorum operum dominici corporis dedicat sepulturam. Symon leprosus inuitat magistrum cum discipulis et non contemnitur. Abrahae dicitur: egredere de terra tua et de cognatione tua et de domo patris tui et uade in terram, quam monstrauero tibi. relinquit Chaldaeam, relinquit Mesopotamiam; quaerit, quod nescit, ne perdat, quem inuen
Abbreviated transcription (Latin):
amaros fuict. s alsos gurgites. scifsiras
montiũ. & leuiathan regnantẽ in aqui
cũ iħu deserta expecens contẽpsisti : ut
possis idlud ꝓpħicũ canere. In terrade¬
serta & ininuo & inaqͦso sic in scõ appa¬
rui tͥ. Et iter̃. Ccceͣ elongaui fugiens.
& mansi in solitudine. Expeccabã eũ
qui saluũ me fec̃ a pusillanimitate
sp̃s & tempestate. Obsecro gͦ te & mo¬
neo parentis affectu. ut qͣ sodomã re¬
liqͥsti. ad montana festinans post t̾gũ
ne respicias. ne arͣatri stuiã. ne fimbri¬
am saluatoris. ne cincinos eiꝰ noctis ro¬
re madefaccos qͦs semel tenere cepisti a¬
liqndo dimittas. ne dececto uututũ
pͥstina quesiturꝰ uestim̃ta descendas.
ne de agro reu̾taris domũ. tie capestͥa
c̃ loth & amena hortor diligas. quȩ ñ ir¬
rigant᷑ de celo ut t̾ra sc̃a. sed de turbi¬
noso flumine iordane postꝗͣ dulces aqͥs
maris mortui cõmixtione mutauit.

Expanded text:
amaros fluctus, salsos gurgites, scissuras amaros fluctus, salsos gurgites, scissuras monitum, et Leviathan regnantem in aquis, cum Jesu deserta expetens, contempsisti, ut possis Propheticum illud canere: In terra deserta, et invio, et in inaquoso, sic in songaui fugiens et mansi in solitudine. expectabam eum, qui saluum me fecit a pusillanimitate spiritus et tempestate. obsecro ergo te et moneo parentis affectu, ut, qui Sodomam reliquisti ad montana festinans, postergum ne respicias, ne aratri stiuam, ne fimbriam saluatoris, ne cincinnos eius noctis rore madefactos, quod semel tenere coepisti, aliquando dimittas, ne de tecto uirtutum pristina quaesiturus uestimenta descendas, ne de agro reuertaris domum, ne campestria cum Loth et amoena hortorum diligas, quae non inrigantur de caelo ut terra sdo flumine Jordanis, postquam dulces aquas maris mortui commixtione mutavit. 2.
Abbreviated transcription (Latin):
on osunanti michi subito
littere tue reddite sunt: quȩ
quanto insꝑatȩ tanto gaudior
plene. qͥescet animã suscitarunt. ut statĩ
amore conplecterer quẽ oclis ignorabam: q
illud mecũ tacit̾ replicando mussitarẽ. Muit
ab occidente & oriente uenient: & recubent
in sini abrahe. Corneliꝰ centurio cohortis ita¬
lice. iã nc̃ lucini mei p̾figurabat fide. Apłs
pautus scribens ad romanos. cũ in hyspaniã
ꝓficisci cepero. sꝑo qđ p̃teriens uideam uos &¬
a uob deducar illuc tantis fructib appbauit.
qͥd de illa ꝓuintia quereret. In breui tempo¬
re ab ierosolimis usq in illiricũ euangłii
iaciens fundam̃ta : romã uinetꝰ ingredit᷑.
ut uinctos suꝑstitionis errorib liberos fa¬
ciat. Manet in hospitio conducto ꝑ bien¬
nium. ut nob̃ utrĩq instrumti ȩterna red¬
dat domũ. Piscator hominũ misso rece apli¬
co. te qͦ qͥsi pulcherrumi auritã int̾ innu¬
mera pisciũ genera trarit ad sittora. Reliqͥsti

Expanded text:
 opinanti mihi subito litterae tuae redditae sunt: quae quanto 431 insperatae, tanto gaudiorum plenae, quiescentem animam suscitarunt, ut statim amore complecterer, quem oculis ignorabam, et illud mecum tacitus mussitarem: Quis de oriente et occidente uenient et recumbent in sinu Abrahae. Cornelius, centurio cohortis Italicae, iam tunc Lucini mei praefigurabat fidem. apostolus Paulus scribens ad Romanos: cum in Hispaniam proficisci coepero, spero, quod praeteriens uideam uos a vobis deducar illuc , tantis fructibus approbavit, quid de illa provincia quaereret. In brevi tempore ab Jerosolymis usque ad Illyricum Evangelii jaciens fundamenta, Romam vinctus ingreditur, ut vinctos superstitionis erroribus liberos faciat. Manet in hospitio conducto per biennium; ut nobis utriusque Instrumenti aeternam reddat domum. Piscator hominum, misso rete Apostolico, te quoque quasi pulcherrimum Auratam inter innumera piscium genera traxit ad littus. Reliquisti
Abbreviated transcription (Latin):
tas qͥnqͣginta dieb ferias auferã. s. una que
q ꝓuintia abundec in suo sensu. & p̾cepta
maioꝵ leges apłicas arbitret᷑. Duo palliola
& amphutiallũ de tius usib uł utenda ł
scũs danda suscepi. Ego insignia panꝑtatiᷤ
ł cotidiani symboli ac penitentie tͥ & soro¬
ri tue misi qͣttuor cylitiola apta ꝓpofito a̾
usib ur̃is. & codicẽ idẽ. uisionis y saye ual¬
de obscurissimas qͣs nuꝑ hystorica ex plana¬
tione disserui questiones. Ut qͦtienscunq
mea opuscula uideris. totiens annei dulcis¬
simi recordatꝰ. naiugationẽ quã parũp dis¬
tuleras pares. Et quia in homine n estͥ in
to. queso ut qͦs haritas uingit. terrar lon¶¬
gitudo ñ separet. & absentẽ lucinũ nr̃.n
semꝑ p̃sentẽ litterarũ uicissitudine sentianꝰ¬

Expanded text:
erias auferam, sed unaquaeque prouincia abundet in sensu suo et praecepta maiorum leges apostolicas arbitretur. Duo palliola et amphimallum de tuis usibus uel utenda uel sanctis danda suscepi. ego insignia paupertatis et cotidianae symbola paenitentiae tibi et sorori tuae misi, quattuor ciliciola apta proposito et usibus uestris et codicem, hoc est uisiones Esaiae ualde obscurissimas, quas nuper historica explanatione disserui, ut, quotienscumque mea opuscula uideris, totiens amici dulcissimi recordatus nauigationem, quam parumper distuleras, pares. et quia non est in menti, quaeso ut quos caritas jungit, terrarum longitudo non separet: et absentem Lucinium nostrum, semper praesentem litterarum vicissitudine sentia
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ mͥ illi maledicco ꝓpħico subiacere. He
eis qͥ dict̃ bonũ malũ. & malũ bonũ
qͥ faciunt amarũ dulce. & dulce ama¬
rũ. Nec enim ꝓpter doctͥnam eiꝰ praua
suscipienda sc̃ dognata. nec ꝓpter do¬
ginatũ pͣuitatẽ. siqͦs cõmentarios in scri¬
pt᷑as scãs sedidit. penitꝰ respuendi ft̃. Tutiles¬
Qđ si contentiosũ int̾ se amatores eiꝰ
& obtrectatores funẽ duxerint. ut nicħ
mediũ appetant. nec seruent modũ . s
totũ ꝓbent aut ĩꝑbent: libentiꝰ piã rus¬
ticitatẽ quã doctam blasphemiã eligã.
littat.

Expanded text:
tur mihi illi maledicto prophetico subiacere: uae tur mihi illi maledicto prophetico subiacere: uae eisi qui dicunt bonum-malum et malum bonum, qui faciunt amarum dulce et dulce amarum. nec enim propter doctrinam eius praua suscipienda sunt dogmata nec propter dogmatum prauitatem, si quos commentarios in scripturas sanctas utiles edidit, penitus respuendi sunt. quod si contentiosum inter se amatores eius et obtrectatores funem trahunt, ut nihil medium adpetant nec seruent modum, sed totum aut probent aut inprobent, libentius piam rusticitatem quam doctam blasphemiam eligam. lutat.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ & mͥ scĩtas tua he¬
ret aĩo. & ego tͥ. xp̃i amore coniungor.
Uere enim &̃ simplicit̃ candidissimo pec¬
tori tuo loqͦr. ipsa scedula & muti aꝑi¬
ces litterarũ. inspirant in nos tuȩ mñtis
affectũ. Qđ dicis origenis multos erro¬
re deceptos. & scm̃ filiũ meũ oceanũ illor
insaniȩ repugnare : & doleo simul & gau¬
deo. dũ aut supplantati st̃ simplices. aut
ab erudito uiro errantib fubuenit᷑.
Et qͥa paruitatis meȩ queris sententiã.
utrũ seđm fr̃em faustinũ penitꝰ res¬
puendus sit aut scđm qͦsdã legendus
ex parte ego origenẽ ꝓpt̾ eruditionẽ
sic interdũ legendũ arbitror. qͦmͦ ter¬
tullianũ & nouatũ. arnobiũ & apolli¬
narẽ: & ñ nullos eccłiasticos scriptores
grecos parit̃ & latinos. ut bona eoꝵ eli¬
gamꝰ: uitemꝰq contraria. uixta apłm¬
dicentẽ. Omĩa ꝓbate. qđ bonũ ẽ. recinere.
Cet̾um qͥ uł in amorẽ eiꝰ nimiu̾ ł in odi¬
ũ. stomachi sui pͣuitate ducunt᷑ uiden¬

Expanded text:
dum et mihi sanctitas tua haeret animo et ego tibi Christi amore coniungor. uere enim et simpliciter candidissimo pectori tuo loquor: ipsa scidula et muti apices litterarum spirant in nos tuae mentis affectum. Quod dicis Origenis multos errore deceptos et sanctum filium meum Oceanum illorum insaniae repugnare, et doleo simul et gaudeo, dum aut subplantati sunt simplices aut ab erudito uiro errantibus subuenitur. et quia meae paruitatis quaeris sententiam, utrum secundum fratrem Faustinum penitus respuendus sit an secundum quosdam legendus — ex hac parte ego —, Origenem propter eruditionem sic interdum legendum arbitror, quomodo Tertullianum et Nouatum, Arnobium et Apollinarem et nonnullos ecclesiasticos scriptores Graecos pariter et Latinos, ut bona eorum eligamus uitemusque contraria iuxta apdicentem: omnia probate. quae bona sunt, retinete. ceterum, qui uel in amorem eius nimium uel in odium stomachi sui prauitate ducuntur, uiden
Abbreviated transcription (Latin):
de causa uictoriȩ: statim
in pͥncipio gratulat᷑ dice̾ns. De om̃ib
quib accusor auideis rex agrippa. esti¬
mo me beatum ⁊ cũ apud te sĩ hodie
defendendus. qͥ p̃cipue nosti cunctas
quȩ uideis st̃ consuetudines quȩstiones.
egerat enim illud ysaiȩ . beatꝰ qui in
aures loquit᷑ audientis. & nouerat
Tantum oratoris uerba ꝓficere: quan¬
tum iudicis ꝓuidentia cognouisset.

Expanded text:
de causae uictoria statim in principio gratulatur dicens: de omnibus, quibus accusor a Iudaeis, o rex Agrippa, aestimo me beatum, cum apud te sim hodie defendendus, quipraecipuenosticunctas, quaeinludaeis sunt, consuetudines et quaestiones. legerat enim illud Esaiae: beatus, qui in aures loquitur audientis, et nouerat tantum oratoris uerba proficere, quantum iudicis prudentia cognouisset.
Abbreviated transcription (Latin):
H arũ exemplaria certatĩ palestine a¬
piebant᷑: uł ob accͦoris mericum. uł ob
elegentiã seriptionis. Erat in monastio¬
lo nr̃o uir apud suos haud nnobilis
& ꝓpt̃ intelligendi facilitatẽ aꝑcius
explicarẽ. Greci enim eloqui ĩ penitꝰ
ignarꝰ erat. Feci qđ uoluit. accioq
notario raptim oelerit̃q dictaui¬
& puritate sermonis docti parit̾ & ĩ docti.
cepit ame onixe petere ut sibi eam

Expanded text:
harum exemplaria certatim Palaestinae raharum exemplaria certatim Palaestinae rapiebantur uel ob auctoris meritum uel ob elegantiam scriptionis. erat in monasteriolo nostro uir apud suos haut ignobiliset propter intelligendi facilitatem apertius explicarem: Graeci enim eloquii penitus ignarus erat. Feci quod voluit; accitoque Notario, raptim celeriterque dictavi puritate sermonis, docti pariter et indocti, coepit a me obnixe petere, ut sibi eam
Abbreviated transcription (Latin):
quib accusor auideis rex agrippa. eft¬
mo me beatum. cũ apud ce si hodie
defendendus. qͥ p̃cipue nosti cunctas
quȩ uideis st̃ consuetudines quȩstiones.¬
rege de cͥminibꝰ responsurꝰ. q&
egerat enim illud ysaiȩ . beatꝰ qui in
Aures loquit᷑ audientis. & nouerat
tantum oratoris uerba ꝑficere: quan¬
tum iudicis ꝓuidentia cognouisset.
Unde & ego beatum me in hoc dum taxat
negocio uidico. qđ apud eruditas aures
imꝑitȩ linguȩ responsurꝰ sum: quȩ
obicit mͥ uł ignorantiã uł mñdatiu. si
aut nesciui alienas ligeras uere intꝑ
cͥmen .eꝰ. Arne forsitan aecusator ms̃
facilitate qua cuncta loquit᷑. or in¬
punitate qua fibi licere omĩa putat.
ine quoq apud uos argueret. ut pa¬
pã ephiphaniũ criminatꝰ.ẽ. hanc epis¬
tolã misi quȩ te &e ꝑte alios qͥ tios a¬
mare dignant᷑ rei ordinẽ doceat. An¬
te hoc ferme bienniũ miserat ioħi
Arguenᷤᷤ eum in quibusdã dogmatib.
sed pt ea clem̃t᷑ ad penitentiam ꝓuocãs.

Expanded text:
quibus accusor a Judaeis, o rex Agrippa, existimo me beatum, cum apud te sim hodie defendendus, qui praecipue nosti cunctas quae in Judaeis sunt consuetudines et quaestionesrege de criminibus responsurus, quae egerat enim illud Esaiae: beatus, qui in aures loquitur audientis, et nouerat tantum oratoris uerba proficere, quantum iudicis prudentia cognouisset. unde et ego beatum me in hoc dumtaxat negotio iudico, quod apud eruditas aures inperitae linguae responsurus sum, quae obicit mihi uel ignorantiam uel mendacium, si aut nesciui alienas litteras uere intercrimen est. ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et inpunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud uos argueret, ut papam Epiphanium criminatus est, hanc epistulam misi, quae te et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. Ante hoc ferme biennium miserat Iohanarguens eum in quibusdam dogmatibus et postea clementer ad paenitentiam prouocans.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ & mͥ scĩtas tua he¬
ret aĩo. & ego tͥ. xp̃i amore coniungor.
Uere enim &̃ simplicit̃ candidissimo pec¬
tori tuo loqͦr. ipsa scedula & muti aꝑi¬
ces litterarũ. inspirant in nos tuȩ mñtis
affectũ. Qđ dicis origenis multos erro¬
re deceptos. & scm̃ filiũ meũ oceanũ illor
insaniȩ repugnare : & doleo simul & gau¬
deo. dũ aut supplantati st̃ simplices. aut
ab erudito uiro errantib fubuenit᷑.
Et qͥa paruitatis meȩ queris sententiã.
utrũ seđm fr̃em faustinũ penitꝰ res¬
puendus sit aut scđm qͦsdã legendus
ex parte ego origenẽ ꝓpt̾ eruditionẽ
sic interdũ legendũ arbitror. qͦmͦ ter¬
tullianũ & nouatũ. arnobiũ & apolli
narẽ: & ñ nullos eccłiasticos scriptores
grecos parit̃ & latinos. ut bona eoꝵ eli¬
gamꝰ: uitemꝰq contraria. uixta apłm¬
dicentẽ. Omĩa ꝓbate. qđ bonũ ẽ. recinere.
Cet̾um qͥ uł in amorẽ eiꝰ nimiu̾ ł in odi¬
ũ. stomachi sui pͣuitate ducunt᷑ uiden¬

Expanded text:
dum et mihi sanctitas tua haeret animo et ego tibi Christi amore coniungor. uere enim et simpliciter candidissimo pectori tuo loquor: ipsa scidula et muti apices litterarum spirant in nos tuae mentis affectum. Quod dicis Origenis multos errore deceptos et sanctum filium meum Oceanum illorum insaniae repugnare, et doleo simul et gaudeo, dum aut subplantati sunt simplices aut ab erudito uiro errantibus subuenitur. et quia meae paruitatis quaeris sententiam, utrum secundum fratrem Faustinum penitus respuendus sit an secundum quosdam legendus — ex hac parte ego —, Origenem propter eruditionem sic interdum legendum arbitror, quomodo Tertullianum et Nouatum, Arnobium et Apollinarem, et nonnullos ecclesiasticos scriptores Graecos pariter et Latinos, ut bona eorum eligamus, vitemusque contraria. CAPdicentem: omnia probate. quae bona sunt, retinete. ceterum, qui uel in amorem eius nimium uel in odium stomachi sui prauitate ducuntur, uiden
Abbreviated transcription (Latin):
ilecciss imo fiuo
Ieronimro Damasus
p̃c in domino salutẽ.
Cõmentaria cũ legerẽ
greco latinoq sermone
in euangłioꝵ interp̾tatione a nris
idest orcodoris uiris olim ac nuꝑ scri¬
pta : de eo qđ legit᷑ osanna filio dauid
ñ solũ diuersa. sed etiã contraria fibi¬
dep̾cor. ut ardenti illo strenuitatis in¬
genio abscisis opinionib ambiguitatib¬
q suplosis. qͥd se habeat apud hebreos uiuo
sensu scribas. ut de hoc sicut & de multis

Expanded text:
ilectissimo filio Hieronymo Damasus episcopus in Domino salutem. Commentaria cum legerem Graeco Latinoque sermone in Evangeliorum interpretatione a nostris, id est orthodoxis viris, olim ac nuper scripta de eo quod legitur: Hosanna filio David; non solum diversa, sed etiam contraria sibiest, ut ardenti illo strenuitatis ingenio, abscisis opinionibus, ambiguitatibusque supplosis, quid se habeat apud Hebraeos, vivo sensu scribas ut et de hoc sicut et de multis
Abbreviated transcription (Latin):
dauid bonitas. in iob patientia: in
daniele cognitio futuroꝵ. in Recro fides:
infinees & Paulo delꝰ. in ioħe uirgio¬
tas: inxeteris ꝯtera. Cũ autẽ oñnũ re¬
rũ finis ad uenerit: tc̃ omĩa in om̃ib¬

Expanded text:
Dauid bonitas, in-Iob patientia, in Danihelo cognitio futurorum, in Petro fides, in Finees et Paulo zelus, in Iohanne uirginitas, in ceteris cetera —, cum autem omnium rerum finis advenerit, t
Abbreviated transcription (Latin):
quib accusor auideis rex agrippa. eft¬
mo me beatum. cũ apud ce si hodie
defendendus. qͥ p̃cipue nosti cunctas
quȩ uideis st̃ consuetudines quȩstiones.
rege de cͥminibꝰ responsurꝰ. q&
egerat enim illud ysaiȩ . beatꝰ qui in
Aures loquit᷑ audientis. & nouerat
tantum oratoris uerba ꝑficere: quan¬
tum iudicis ꝓuidentia cognouisset.
Unde & ego beatum me in hoc dum taxat
negocio uidico. qđ apud eruditas aures
imꝑitȩ linguȩ responsurꝰ sum: quȩ
obicit mͥ uł ignorantiã uł mñdatiu. si
aut nesciui alienas ligeras uere intꝑ
cͥmen .eꝰ. Arne forsitan aecusator ms̃
facilitate qua cuncta loquit᷑. or in¬
punitate qua fibi licere omĩa putat.
ine quoq apud uos argueret. ut pa¬
pã ephiphaniũ criminatꝰ.ẽ. hanc epis¬
tolã misi quȩ te &e ꝑte alios qͥ tios a¬
mare dignant᷑ rei ordinẽ doceat. An¬
te hoc ferme bienniũ miserat ioħi
Arguenᷤᷤ eum in quibusdã dogmatib.
sed pt ea clem̃t᷑ ad penitentiam ꝓuocãs.

Expanded text:
quibus accusor a Iudaeis, o rex Agrippa, aestimo me beatum, cum apud te sim hodie defendendus, quipraecipuenosticunctas, quaeinludaeis sunt, consuetudines et quaestiones.rege de criminibus responsurus, quae egerat enim illud Esaiae: beatus, qui in aures loquitur audientis, et nouerat tantum oratoris uerba proficere, quantum iudicis prudentia cognouisset. unde et ego beatum me in hoc dumtaxat negotio iudico, quod apud eruditas aures inperitae linguae responsurus sum, quae obicit mihi uel ignorantiam uel mendacium, si aut nesciui alienas litteras uere intercrimen est. ac ne forsitan accusator meus facilitate, qua cuncta loquitur, et inpunitate, qua sibi licere omnia putat, me quoque apud uos argueret, ut papam Epiphanium criminatus est, hanc epistulam misi, quae te et per te alios, qui nos amare dignantur, rei ordinem doceat. Ante hoc ferme biennium miserat Iohanarguens eum in quibusdam dogmatibus et postea clementer ad paenitentiam prouocans.
Abbreviated transcription (Latin):
Re diOUS IN
ICUM Pa TREII
omnipotentem
cuntorura uisi¬
biliũ &̃ inuisibi¬
liũ conditorem.
Credimꝰ & in dñm¬

Expanded text:
redimus in Deum Patrem omnipotentem, cunctorum visibilium et invisibilium conditorem. Credimus et in Dom
Abbreviated transcription (Latin):
quã corporũ si olĩ
dũ & mͥ scĩtas tuia he¬
ret aĩo. & ego tͥ. xp̃i amore conuingor.
Uere enim &̃ simplicit᷑ candidissimo pec¬
tori tuo loqͥr. ipsa scedula & muti api¬
ces litterarũ. inspirant in nos tuȩ m̃tis
affectũ. Qđ dicis origenis multos erro¬
re deceptos. & scm̃ filiũ meũ oceanũ illor

Expanded text:
rporum si olim dum et mihi sanctitas tua haeret animo et ego tibi Christi amore coniungor. uere enim et simpliciter candidissimo pectori tuo loquor: ipsa scidula et muti apices litterarum spirant in nos tuae mentis affectum. Quod dicis Origenis multos errore deceptos et sanctum filium meum Oceanum illor
Abbreviated transcription (Latin):
pater omĩa in om̃ib . s ut sit deus oĩa
biciat᷑ diuinitati. Humanitat̾e in hoc
loco dirimꝰ ñ mansuetudinẽ. & dem̃¬
tiam quam greci philantropiã uocans.
sed om̃e homiũ genus. Porio qd̵ ait.
ut sit deus omĩa inom̃ib : hoc sensu

Expanded text:
pater omnia in omnibus\', sed: cut deus\', pater omnia in omnibus\', sed: cut deus\', bjiciatur divinitati. Humanitatem in hoc loco dicimus, non mansuetudinem et clementiam, quam Graeci philanthropiam vocant, sed omne hominum genus. Porro quod ait, ut sit Deus omnia in omnibus , hoc sensu
Abbreviated transcription (Latin):
tione compleuerit. Tam̃ saltẽ pauca
dicamus. Onĩe in hoc scandalum . ẽ:
cur filius patris dicat᷑. eẽ. subiectus.
Quid . eꝰ turpius siue inferius patri subi¬
ci qđ sepe pietatis. ẽ: & inpsalmo
scrͣtum . ẽꝰ. nonne deo subiecta erit
Anuna mea. ancrucifigi. & maledie¬
tum crucis fieri: Maledictꝰ enĩ oĩs
qͥ pendet inligno. Qui gͦ ꝓ nob̃ ma¬
ledictum factꝰ. ẽ: ut nos demaledicto
liberaret miraris si ꝓ nob̾ subiectꝰ sit.
ut nos patri faciat. eẽ subiectos: Bi¬
cens in euangłis nemo uadit ad pa-¬
Ex. traham adme  Xp̃c in his qui fide¬
les sunt subiectꝰ. e̾ patri. qm om̃s
credentes no om̃ium hominũ genus
corꝑis ipsiꝰ m̃bra reputant᷑. In his autẽ
qui increduli sunt hoc. ẽ udeisech¬
nicis & erecicis insubiectꝰ dr̃ : qm pars
membroꝵ eiꝰ. nͣ ÷ subiecta fidei. Infine
Autẽ inuncdi cũ om̃ia menbia reguan¬
ipsa subicient᷑. xp̃o idẽ. corpori suo. ut
sit dͥs omĩa in om̃ib. Non ait ut sic

Expanded text:
tione conpleuerit. tamen saltim pauca dicamus. omne in hoc scandalum est, quare filius patri dicatur esse subiectus. quid est turpius siue inferius: patri subici — quod saepe pietatis est et in psalmo scriptum: nonne deo subiecta erit anima mea? — an crucifigi et maledictum crucis fieri? maledictus enim omnis, qui pendet in ligno. qui ergo pro nobis maledictum factus est, ut nos de maledictione liberaret, miraris, si pro nobis subiectus sit, ut nos patri faciat esse subiectos dicens in euangelio: nemo uadit ad pa traham ad me? Christus in his, qui fideles sunt, subiectus est patri, quia omnes credentes, immo omne hominum genus, corporis ipsius membra reputantur. in his autem, qui increduli sunt, id est Iudaeis, ethnicis, hereticis, insubiectus dicitur, quia pars membrorum eius non est subiecta fidei. in fine autem mundi, cum omnia membra regnanipsa subicientur Christo, id est corpori suo, ut sit deus omnia. in omnibus. non ait: \'ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
UITI SP HOCSERMO¬
Ne diuersa finxert.
mentariis Mathei ita
posuit. Osanna hebraico sermone sig¬
nificat᷑ redẽptio domꝰ dauid. Primũ re¬
dẽptio lingua hebrea ephor interp̃ta
co ñ eẽ nom̃ insercũ: om̃ib patet. Alii
tat gͦ ut omissis opinionũ ruuł. ad
ipsũ fontẽ unde ab euangłistis sũptũ
ẽ. recurramꝰ. Nã qͦmͦ illud in grecis neq¬

Expanded text:
ulti super hoc sermone diuersa finxerunts in commentariis Mathei ita posuit: \'osanna\' Hebraico sermone significatur\'redemptiodomusDauid\'. primum \'redemptio\' lingua Hebraea \'pheduth> interpretaco non esse nomen insertum omnibus patet. alii tat ergo, ut omissis opinionum riuulis ad ipsum fontem/unde ab euangelistis sumptum est, recurramus. nam quomodo illud neque in
Abbreviated transcription (Latin):
i quis hat aliqd̃ uitium ex¬
quo torrigi non pot̃. ⁊ fre¬
qñter notatus in penis ꝓfici
t de hoc alibi iam
diximus. qr oportet peccã¬
tes corriꝑe patient̾. scłm eum

Expanded text:
i quis habet aliquod vitium quod corrigere non potest, et frequenter notatus in pejus profic RESP. Et de hoc alibi jam diximus quia oportet peccantes corripere patienter, secundum
Abbreviated transcription (Latin):
ffcm̃ illum in se recipiens quem
gerebat ille qui dicebat. Innque¬
tatem odio hui. ⁊ ab hominatus
sum. S ea q̃scripta sunt insexto
um contristatisunt. Cntuuti oꝑ¬
nem s excusatõm s indignatio¬
nem s timorem s emulatomoi s
uindictam. In omnib exhibui
ens musta tontraria: sicut ⁊za¬

Expanded text:
fectum illum in se recipiens, quem gerebat ille, qui dicit: Iniquitatem odio habui; et abominatus sum . Sed et ea quae scriptum contristati sunt: Quanem? sed excusationem, sed indignationem, sed timorem, sed aemulationem, sed vindictam. In omnibus exhibuiens multa contraria, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
confusione erit. ꝑ similitudinem
sepe scriptura loquitur. ut qd̾ in re
Aliqua discernt non potest: in consi¬
mili disc̾natur. Per similitudinẽ
ne. Solent enmni diis templa con¬
stru. altarta erigi: ininistri ad S¬
menduni ordinari. i molari pecu¬
des: thura concremari. Deo siqͥdẽ
uentri templum est coqͥnia. altare
mensa: ministri coci. Imolate pecu¬
des. cocte carnes. fitmtis incensorum
odor sapoꝵ. Nec in ierłm nõ constrit¬
untur: sed inbabilone. quia quorũ
dens uenter est ⁊ głia eoꝵ ĩ confusio¬

Expanded text:
confusione eorum . Per similitudinem confusione eorum . Per similitudinem saepe Scriptura loquitur, ut quod in re aliqua discerni non potest, in consimili discernatur. Per similitudinem ne. Solent enim diis templa construi, altaria erigi, ministri ad serviendum ordinari, immolari pecudes, thura concremari. Deo siquidem ventri templum est coquina, altare mensa, ministri coqui, immolatae pecudes, coctae carnes, fumus incensorum, odor saporum. Haec in Jerusalem non construuntur, sed in Babylone, quia quorum Deus venter est, et gloria eorum in confusio
Abbreviated transcription (Latin):
ttre ꝓhibet tamen qd̾ appetit suꝑflu¬
itas gule. Causari etenim solent qui¬
dam seculares qd̾ tot diuersis et tã de¬
licatis utuntur cibis. qd tam magno
labore cibus conficitur: ⁊ tam cito
glutitur. Nec minus forsitan cau¬
sari debent quidam religiosi. quia de¬
licatores possunt appellari. Qui enĩ
delicatiore querunt: delicatiores
dici possunt. Cum gͥ legas deliquisse
ionatham in gustu mellis. esau in
edulio lendis: sodomtitas in saturita¬
te. panis. putas ne sine ꝑiculo. ẽẽ tat
carnium ferculis. tot piscrum gene¬
rib. tot fixitrarum dru̾sitatibus
delectart: Nonne sic differt pala¬
trum a refectorio. Sicut egyptus
a deserto: Siergo in deserto sumꝰ
mirandum est si ollas carnitm su¬
sptramus. Ollas carnitim stispi¬
rat. qui carnis desiderium tẽptat.
Isti aitẽ quare suspirent. qͥ ollae
et uenter escis. Seus añt ⁊ hrinc
et has destruet. Occidit enim pin¬
gties eoꝵ. et electos isrł. impediuit.
⁊ quoꝵ dens nenter est. et głia in

Expanded text:
rohibet tamen quod appetit superfluitas gulae. Causari etenim solent quidam saeculares, quod tam diversis et tam delicatis utuntur cibis, quod tam magno labore cibus conficitur, et tam cito deglutitur. Nec minus forsitan causari debent quidam religiosi, qui delicatiores possunt appellari. Qui enim delicatiora quaerunt, delicatiores dici possunt. Cum enim legas deliquisse Jonathan in gustu mellis . Esau in edulio lentis , Sodomitas in saturitate panis , putasne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium generibus, tot frixurarum diversitatibus delectari? Nonne sic differt palatium a refectorio, sicut Aegyptus a deserto? Si igitur in deserto sumus, mirandumne est si ollas carnium suspiramus? Ollas carnium suspirat, quem carnis desiderium tentat. Isti autem quare suspirent, qui ollas et venter escis; Deus autem et hunc et has destruet . Occidit enim pingues eorum, et electos Israel impedivit , et quorum Deus venter est, et gloria in
Abbreviated transcription (Latin):
latur. sompnolentia delectatur. P.
similitudinem gͥ deo uenter assmi¬
latur. Dum ei tanta deuotione ꝑ
om̃ia seruratur. Habet itaꝙ mo¬
nachos canonicos ⁊ conuersos
qui ei obnoxius seriunt. eosut¬
delic qui sub ocio in ecclesia dei
remisse niuunt: qui nõ querunt
secretas orationes.S fabulosas
ociosoꝵ confessiones: int̾ qͦs nou
audimitur singultus ⁊ suspiria
compuncte mentis. S risrs ⁊ ca¬
chinnationes. ⁊ ructus in gur¬
gitati tientris. ¶iserabilior
int̾ alias abtisiones. hec abiisio ẽ.
ut delicatius in eccłia qͣmͣ ĩ domo
ppria uixisse. comuincaris ⁊ di¬
catur de te. painit sterilem q̃ non
parit ⁊ indue bene non fecit Ste¬
rił que non parit caro est. que
iuxta uerbum dñt non prodest
quicqm. Tidua uero estanima:
que sponso uuiduata est celesti.
Ille bene non facit que ĩ utilis car¬
citram in excolendis uirtutib
non attendit.

Expanded text:
latur, somnolentia delectatur. Per latur, somnolentia delectatur. Per similitudinem igitur Deo venter assimilatur, dum ei tanta devotione per omnia serviatur. Habet itaque monachus canonicos et conversos, qui ei obnixius serviant, eos videlicet, qui sub otio in Ecclesia Dei remisse vivunt, qui non quaerunt secretas orationes, sed fabulosas otiosorum confessiones; inter quos non audiuntur singultus et suspiria compunctae mentis, sed risus et cachinnationes, et ructus ingurgitati ventris. Miserabilior inter alias abusiones haec abusio, ut delicatius in ecclesia quam in domo propria vixisse convincaris, et dicatur de te: Parit sterilem, quae non parit, et viduae bene non fecit . Sterilis quae non parit, caro est, quae, juxta verbum Domini, non prodest quidquam . Vidua vero est anima, quae sponso viduata est coelesti. Cui bene non facit, qui inutilis carcuram in excolendis virtutibus non attendit.
Abbreviated transcription (Latin):
uos. In hoc templo tiasa sũt corda.
que tͥunt sunt uasa templi dñi: cũ
plena uxtutib placent diuine uo¬
luntati. Fiunt autẽ uasa palatii
qͣndo placere desiderant cuilib hu¬
mane. potestati. Fuunt etiam uasa
coquine. ditm cor qd̾ prius sobrie¬
tati. serterat: post ea seruit gule.
Ende ieremias. Qͥ nutriebantur
in troceis amplexati sunt stercoia.
Crocus in oriente nascitur ⁊ colo¬
rat ⁊ saporat. In croceis igitur mi¬
triuntur. qui in initio cõu̾isionis
sue int̾itis sapore uirtutum refi¬
tiunitur: ext̾rus uero boni oꝑis
exemplo colorantur. Sed hii qͥ
amplexantur st̾cora. dirm post so¬
brietatis ⁊ continentie iritam:
reuocat eos uentris cura. Et fit
qͣndoꝙ ut qui in sua domo ante
conuersionem sobrie iuxerant:
post modum in monast̾io gitiosi
fiant. Blacattir dens uenter di¬
uersorum hostiis fertuloꝵ. In cli-¬
nat aurẽ rumorib. excitatur sa¬
poꝵ generib: demulcetur cũ fa¬
b̾tilatione. non ordne. ocio gratu¬

Expanded text:
est, quod estis vos . In hoc templo vasa sunt corda, quae tunc sunt vasa templi Domini, cum plena virtutibus placent divinae voluntati, fiunt autem vasa palatii, quando placere desiderant cuilibet humanae potestati. Fiunt etiam vasa coquinae, dum cor, quod prius sobrietati servierat, postea servit gulae. Unde Jeremias: Qui nutriebantur, inquit, in croceis, amplexati sunt stercora . Crocus in Oriente nascitur, et colorat, et saporat. In croceis igitur nutriuntur, qui in initio conversionis suae interius sapore virtutum reficiuntur, exterius vero boni operis exemplo colorantur. Sed hi, qui amplexantur stercora, dum post sobrietatis et continentiae vitam, revocat eos ventris cura. Et fit quandoque, ut qui in sua domo ante conversionem sobrie vixerat, postmodum in monasterio gulosus fiat. Placatur Deus venter diversorum hostiis ferculorum, inclinat aurem rumoribus, excitatus saporum generibus, demulcetur confabulatione non oratione, otio gratu
Abbreviated transcription (Latin):
one pc̃ci. ⁊ timore iuditii. Illa
ẽ ꝯu̾sis ꝑfectior ꝯpunctõis af¬
sideriorum affectus repeslit. ⁊
intentõm suam totom̃tis stu¬
dio in d̾i contemplatõne defi
rum suoꝵ mala considerat. uł
dum desiderio et̾ne uite suspi¬
rat. Quatuor ẽe qualitates
affectionũ quid mens iusti te¬
hoc ẽ memoria p̾ticoꝵ facidꝵ¬
O

Expanded text:
eccati et timore judicii. Illa est conversis perfectior compunctionis afsideriorum affectus repellit, et intentionem suam toto mentis studio in Dei contemplationem defigrum suorum mala considerat, vel dum desiderio aeternae vitae suspirat. Quatuor sunt qualitates affectionum quibus mens justhoc est, memoria praeteritorum facino
Abbreviated transcription (Latin):
retorum memona compingero
amisisse recolit. interius eru¬
sescit suioq iidicio penitercco
iem punit. Nam tune petrus
rcommnota ẽ ⁊ contremuit t̾ra
Sressus dei sunt intorhors ĩ
teriorius: ꝑ qͣm bona desid̾ia
singunt. ut calcentin mala. Qm̃
eronta ĩ corde hõis int̾ioris fũt̃
dihumano. Unde se magis hons

Expanded text:
torum memoria compungitur  se admisisse recolit interius erubescit, suoque judicio poenitendo jam punit. Nam tunc Petrus et commota est, et contremuit terra . 6. Gressus Dei sunt in cor hominis interior vis, qua bona desideria surgunt, ut calcentur mala. Quando ergo ista in corde hominis fiunt, di humano
Abbreviated transcription (Latin):
sentit dm̃ nit̾us opantem. quo
compunctõne rapiatur ⁊ qͣliter
infrrmata reu̾tatur. Degusta¬
teliicis magnitudiem illuui
nosse posse: qui iam aliquid exĩ¬
de gustauit. Sunt quiñ exĩta
condis compunctione: sui accu¬
sotores fiuit. s tm̃ ad hoc eẽ¬
se pec̾ores affirmant. nt exfi¬
ta humilitate ꝯfessõis. locum
inueniant sanctitatis.

Expanded text:
sentit et Deum interius operantem. Quo compunctione rapitur, et qualiter infirmata revertatur. Degustata lucis magnitudine illum nosse posse qui jam aliquid exinde gustavit. Sunt qui nec ex vera cordis compunctione sui accusatores fiunt, seu tantum ad hoc se esse peccatores assignant, ut ex ficta humilitate confessionis, locum in
Abbreviated transcription (Latin):
qui dixit. ut iumentum fe
lum apudte: ⁊ omnem pris¬
ũ prius credat sensib suis iec
aliqiuid bom. qm mandatodo¬
mini uluminetur. ut ratel¬
ligat quid est. qd̾ placeat eo
suie incogitatione. scd̾m qo¬

Expanded text:
qui dixit: Sicut jumentum factus sum apud te . Et omnem arronon prius credat sensibus suis inesse aliquid boni, quam mandato Domini illuminetur, ut intelligat quid est quod placeat Deo, sive in cogitatione, secundum q
Abbreviated transcription (Latin):
solo ꝓposito ⁊ iditio animi
effitiuntur. q̃dam ⁊̃ ꝑ corpꝰ ad im¬
plentur. id ẽ. ł laborare ł patiẽ¬
tra corporis. Quecunq gͥ m
aname ꝓpõito consistunt. ⁊ mn¬
pedire nullo mͦ pot̃ sachanas.
Ca u̾o q̃ ⁊̃ ministerio corꝑil ad¬
implentur. freqũr ꝑmissu tũ
dei: inpediri possunt ed pbati¬
onem eius qui impeditur. ut
appareat: si abono ꝓpoito neqͣ¬
quam ꝑ huiuscemodi impedi¬
recta muitatur. situt hii qͥ supͣ
petram seminati dñr qui adp
gaudio susceꝑunt. fc̃a aũt tri¬
retesserunt. Uł certe si ꝑmanse¬
riuo inbonis. maiorib pͥmnse
digni sunt: qͣi qui incertamine
phibitum se ẽe fatetur. tñ nõ
cesscuit eppõito: uisq quo quod
abolo passus ẽ cogente se loqui
aliquid mipiũ adusus dñm
⁊ i nullo penitus nec ĩsermone
quid̃ regulam pietatis excessit.
quo minꝰ ea sentiret de deo q̃
par erat. sicut scriptumẽ. deo
qr it his omnib nichpede¬

Expanded text:
solo proposito et judicio animae efficiuntur, quaedam etiam per corpus adimplentur, id est, vel labore, vel patientia corporis. Quaecunque ergo in animae proposito consistunt, haec impedire nullo modo potest Satanas; ea vero quae etiam ministerio corporis adimplentur, frequenter, permissu tamen Dei, impediri possunt, ad probationem ejus qui impeditur, ut appareat si a bono proposito nequaquam per hujusmodi impedimenta mutatur. Sicut hi qui super petram seminati dicuntur, quogaudio susceperunt, facta autem trirecesserunt . Vel certe si permanserint in bonis, majoribus praemiis digni sunt, quasi in certamine prohibitum se esse fatetur, tamen non cessavit a proposito usquequo quod abolo passus est, cogente se loqui aliquid impium adversus Deum, et in nullo penitus, nec in sermone quidem, regulam pietatis excessit, quo minus ea sentiret de Deo quae pia erant. Sicut scriptum est de eo: Quia in his omnibus nih
Abbreviated transcription (Latin):
Tum deuice ⁊ suspitom dabit fr̃i
D qd pstione aliqua radopts
luo pesigit astringatur. ł certe
extusat: exponat hanc ip̃am cau¬
sam huic qui p̾ est ⁊ relinqͣt eius
ulitio. ut ip̃e ꝓbet si extusatõe¬
est dignum quod ablegat. Intr᷑¬
tradrcerit postea a sua i
Sponte abierit quid est .⁊ nõ
¶eo aũt qd̾ contradixit: qͣi
non obtempans iudicanous ẽ.
⁊ uelut ceteros ad simile conci¬
tatiss malum. In quo se sciat illi
tradictiones suscitat om̃ns mal
dominus ł angłi ĩmisericor¬
dem mimictit ei. Cum a certus
sit qr non homini obtempat sed
domino dicenti. qr qui uos audit
me audit. qui uos sꝑnit mesper¬
uit. si compunctus ẽ recordati¬
one mandati. pͥus sat̾fatiat ⁊
ita si ꝓmutitur impleat quod

Expanded text:
 etiam suspicionem dabit fratribus, quod passione aliqua, vel ad opus illud eligit, adstringatur, vel certe excusat, exponat hanc ipsam causam huic qui praeest; et relinquat ejus judicio, ut ipse probet, si excusatione dignum est quod allegat. tradixerit, postea autem sponte abierit, quid est?-- Resp. In eo quod contradixit, quasi non obtemperans judicandus est, et velut caeteros ad simile concitans malum. In quo sciat se illi tradictiones suscitat omnis malus: Dominus autem angelum immisericordem immittet ei . Cum autem certus sit quia non homini obtempDomino dicenti, Qui audit vos, me audit; et qui vos spernit, me spernit . Si compunctus est recordatione mandati, prius satisfaciat; et ita si permittitur impleat quod
Abbreviated transcription (Latin):
nobedie reus estit matifeste o¬
stendit qr nondum negarrt se
pfurib aꝑit ⁊ seip̃m adtentra¬
uicerndum insuescit. Et ꝯñ possit
singuli discernere qd̃ meluis:

Expanded text:
ntiae reus est, et manifeste ostenditur qui nondum negavit sempluribus aperit, et seipsum ad contradicendum insuescit; et cum non possint singuli discernere quod melius est
Abbreviated transcription (Latin):
silanimes: suscipite ĩfirios
Si enim inquocumq prc̃o uos
inuicem cum caritate castiga¬
re uolu̾itis: aut difficile. aut
ñ quam uob̾ subripere pot̾it in¬
imicus. aut si subrepserit cito
malum qd̾ ftm fu̾it emendabit᷑
atq corrigetur. ⁊ implebitur il¬
lud in uob̾ qd̾ scriptum ẽ: fra¬
ter frẽm adiuuans exaltabit᷑¬

Expanded text:
sillanimes, suscipite infirmos . Si enim in quocumque peccato vos invicem cum charitate castigare volueritis, aut difficile aut nunquam vobis subrepere poterit inimicus; aut si subrepserit, cito malum quod factum fuerit emendabitur atque corrigetur: et implebitur illud in vobis quod scriptum est, Frater fr