comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
trari qm̃ offuscata sum. qđ penitꝰ reliquerit
me sol. & iam ñ intueat᷑ ñ requirat. aegrã
Dissimulauit a me: quia ñ seruaui mandata
eiꝰ Reconciliabitur. cũ uiderit meoꝵ pueni¬
tentiã delictoꝵ. N uidit me sol. quia ñ re¬
cȩpi aduenientẽ: non aperui fenestras. ut
uitȩ lum̃ intrar& Et cũ aperuero. illu¬
minabit oculos meos. qui uenat ut totum
mundũ illuminar&: et uideant etiã non
uidentes Filii matris meȩ pugnauerunt
aduersuᷤᷤ me. Putant alii hoc de illis dici. qͥ¬
sẏnagogam ad legis p̾cepta constringunt.
ut legẽ custodiat Uineã suã tuctur: quã
custodire ñ potuit. Deniq custodiebat
ut facer& uuas: fecit autẽ spinas. Quȩ sit
igit᷑ uinea. ueniat dauid testificari nobis.
dicens Uineã ex egẏpto transtulisti: & eie¬
cisti gentes. & plantasti eã. Posst̃ & apłi ẽẽ
filii matris eĩ. qui uere impugnauert̃ sy¬
nagogã dicentes. ecce conuertimꝰ ad gentes: &

Expanded text:
trari, quoniam obfuscata sum. quod penitus reliquerit trari, quoniam obfuscata sum. quod penitus reliquerit me sol et iam non intueatur, non requirat aegram. dissimulauit a me, quia non seruaui mandata eius; reconciliabitur, cum uiderit meorum paenitentiam delictorum. non uidit me sol, quia non recepi aduenientem, non aperui fenestras, ut uitae lumen intraret. cum aperuero. inluminabit oculos meos, qui uenit ut totum mundum inluminaret, et uideant etiam non uidentes. Filii matris meae pugnauerunt aduersum me, posuerunt synagogam ad legis praecepta constringunt, ut legem custodiat, uineam suam tueatur, quam custodire non potuit; denique custodiebat ut faceret uuas, fecit autem spinas. quae sic igitur uinea, uenit Dauid testificari nobis dicens: uin eam e x Aegypto transtulisti, eiecisti genteset e t plantasti eam. possunt et apostoli esse filii matris eius. qui uere inpugnauerunt synagogam dicentes: ecce conuertimur ad gentes et
Abbreviated transcription (Latin):
sum congregatio dĩ. Nolite refugere me. quia
fusca sum. Idõ fusca sum: quia sol me reliquit
iusticiȩ. qui ante illuminare consueuerat A¬
misi colorem uultꝰ mei: obtusa facta ẽ acies
oculoꝵ meoꝵ. quibꝰ ante solem uidebam In
tenebris ambulo: quia diẽ xp̃i nescio Nolite
tam̃ despicere me: qm̃ qui reliquit potest rur¬
sũ aspicere : misereri iterũ Solet congregare
disꝑsos: desertos requirere: colligere destitu¬
tos. Om̃s tribꝰ isrł conuenite: aspicite me de¬
coram. ante derelictã Nolite aspicere me. qm̃
offuscata sũ: hoc ẽ non hoc solũ aspiciatis qͥa
offuscata sũ N ẽ intuitꝰ me sol: & idõ offusca¬
ta sum. Sed lucet sol suꝑ iustos & iniustos.
Suꝑ iustos ꝓgr̃a. suꝑ iniustos ꝓ misericordia:
Illis mercedẽ meritoꝵ tribuens. istis peccata
dimittens: Et gentibꝰ ñ lucebat ante: nunc
lucet Nẽ illis oritur: qui oriebatur mͥ Iui
illis remisit: remitt& et mihi Nolite arbi¬

Expanded text:
sum congregatio dei. nolite refugere me, quia sum congregatio dei. nolite refugere me, quia fusca sum; ideo fusca sum, quia sol me reliquit iustitiae, qui ante inluminare consueuerat. amisi colorem uultus mei. obtunsa facta est acies oculorum meorum, quibus ante solem uidebam; in tenetamen despicere me, quoniam qui reliquit, potest rursum aspicere. Misereri iterum solet, congregare dispersos, desertos requirere, colligere destitutos. Omnes tribus Israel, convenite, aspicite me decoram ante delicta; nolite aspicere me, quoniam obfuscata sum; hoc est, non hoc solum aspiciatis quia obfuscata sum; non est intuitus me sol, et ideo obfuscata sum. Sed lucet sol super justos et injustos, super justos pro gratia, super injustos pro misericordia; illis mercedem meritorum tribuens, istis peccata dimittens. Et gentibus non lucebat ante, nunc lucet, nunc illis oritur qui oriebatur miillis remisit. remittet et mihi. nolite , arbi
Abbreviated transcription (Latin):
mirantibꝰ aliis. respondit anima iohannis
Fusca sum. & decora filiȩ ihrłm. fusca ꝑ cul.¬
pam: decora ꝑ grãm. Dicit & caro fu̾sca sũ.
et decora fu̾sca puluere scculari. quẽ cer¬
tando collegit: decora oculo spũali. quo
mundi huiꝰ puluerẽ squalorẽq detersit
fusca ꝑ uitium: sed decora iam ꝑ lauacrum.
quo abluit om̃e delictum fusca sum. quia
peccaui: decora. quia iam me diligit xp̃c
Quã religauerat in eua. recepit ex uirgine:
suscepit ex maria. Dicit etiã synagoga. cuiꝰ
mysteria hoc loco plerisq uidentur expri¬
mi: quȩ cum se reici iã iuder&. ꝓpt̾ totius
plebis impietatem. solabatur se tamen. quia
ipsũ xp̃m de populo suo. petrũ. iohannẽ. &¬
iacobũ xp̃o adhęrentes udebat: quia habe¬
bat eloquia sibi credita: & idõ dicebat.
fusca sum. & decora. filiȩ ihrłm: Fusca ꝑ in¬
credulitatẽ: decora ꝑ legem fu̾sca ꝑ lapsũ.
decora. quia dilexit me sol: & prior facta

Expanded text:
mirantibus aliis respondet anima Iohannis: mirantibus aliis respondet anima Iohannis: fusca sum et decora, filiae Hierusalem, fusca per culpam, decora per gratiam. dicit et caro: fusca sum et decora, fusca puluere saeculari quam certando collegi, decora oleo spiritali quo mundi huius puluerem squaloremque detersi, fusca per uitium, sed decora iam per lauacrum quod abluit omne delictum; fusca sum, quia peccaui, decora, quia iam me diligit Christus, quam relegauerat in Eua, recepit ex uirgine, suscepit ex Maria. Dicit etiam synagoga, cuius mysteria hoc loco plerisque uidentur exprimi; quae cum se reici iam uideret propter totius plebis inpietatem, solabatur se tamen, quia ipsum Christum de populo suo, Petrum Iohannem Iacobum Christo adhaerentes uidebat, quia habebat eloquia sibi credita, et ideo dicebat: fusca sum et decora, filiae Hierusalem, fusca per increduli- tatem, decora per legem, fusca per lapsum, decora, quia dilexit me sol et prior facta
Abbreviated transcription (Latin):
ñ absorberct᷑ iuno. sead gr̃a eus lȩticiam cordis
haurir&: ñ corporis ȩbrietate titubar& Deniq
bibens hoc uinũ. aperuit oculos suos. & uidit
uiã rectã: reliquit uias tortuosas dicens: Le¬
quitas dilexit te. Hoc ẽ. ñ flexuosa it inera
te sequunt᷑ sed solus ad te potest iusticiȩ tra¬
nies ꝑuenire: Qui enĩ diligit iusticiã: non se
auertit a xp̃o. Quomodo enim arbitrẽ iusti¬
ciȩ. remuneratorẽq meritorũ in nocens me¬
tuat conscientia: In hoc ergo uiuene specta¬
to magna mysteria: quȩ in canticis canticoꝵ
sc̃s salomon repletꝰ dñi spũ resultauit. Con¬
stitue dñm iłim recũbentẽ in conuiuio: re¬
clinantẽ se iohannẽ supͣ pectꝰ eiꝰ. mirantes
alios qđ seruis supͣ dñm reclinarae: qđ caro
illa peccatrix supͣ tẽplum uerbi recũber&:
qd anima illa carnis uinculis innexa. aulã
diuinȩ plenitudinis serutaret᷑. Hȩc ergo

Expanded text:
non absorberetur uino, sed gratia eius laetitiam cordis non absorberetur uino, sed gratia eius laetitiam cordis hauriret, non corporis ebrietate titubaret. denique bibens hoc uinum aperuit oculos suos et uidit uiam rectam, reliquit tortuosas uias, dicens: aequitas dilexit te, hoc est: \'non flexuosa itinera te sequuntur, sed solus ad te potest iustitiae trames peruenire\'. qui enim diligit iustitiam, non se auertit a Christo; quomodo enim arbitrum iusti remuneratoremque meritorum innocens metuat conscientia? In hoc ergo iuuene spectato magna mysteria, quae in Canticis canticorum sanctus Salomon repletus domini spiritu resultauit. constitue dominum Iesum recumbentem in conuiuio, reclinantem se lohannem supra pectus eius. mirantes alios, quod seruus se supra dominum reclinaret. quod caro illa peccatrix supra templum uerbi recumberet. quod anima illa carnis uinculis innexa aulam diuinae plenitudinis scrutaretur. haec ergo
Abbreviated transcription (Latin):
sibi et ꝓxximis suis ꝓsint: ne dicatur ei. quę
in iuuentute ñ collegisti. quomͦ inuenies
in senectute. Ergo is si in consilio seniorũ
sederit. manũ adhibebit ori suo. ut audienᷤ
sententias. colligat qđ sibi ad maturiorem
seruet ȩtatẽ: quẽ ad modũ aaria cum uerba
xp̃i audir&. conferebat ea om̃ia in corde suo:
quẽ ad modũ iohannes cũ caput suũ supͣ pectꝰ
dñi iħu reclinar&. hauriebat. ꝓfuindi secreta
sapientiȩ: En tibi uiuenẽ. qui uiã suam in
iuuentute correxit. Piscator erat cũ fr̃c̃ suo:
uidit dñm iłim cum plicaret retia sua. et
audiuit dicentẽ. uenite. faciã uospiscatoreᷤᷤ
hominũ: & relictis retibꝰ suis. & patre. secutꝰ¬
c̃ eum. Uiã scłi cȩperat currere: s auditis im¬
Pbauit quia in eo corrigit iuuenior uiã suã.
si xp̃i uerba custodiat: dicens ad eũ. diliga¬
mꝰ ubera tua suꝑ umũ: sic tam̃ bibens. ut

Expanded text:
sibi et proximis suis prosint, ne dicatur ei: quae sibi et proximis suis prosint, ne dicatur ei: quae in iuuentute non collegisti, quomodo inuenies in senectute? ergo is, si in consilio seniorum sederit, manum adhibebit ori suo, ut audiens sententias colligat, quod sibi ad maturiorem seruet aetatem: quemadmodum Maria, cum uerba Christi audiret, conferebat ea omnia in corde suo; quemadmodum Iohannes, cum caput suum supra pectus Iesu domini reclinaret, hauriebat profunda secreta sapientiae. En tibi iuuenem, qui uiam suam in iuuentute correxit! piscator erat cum fratre suo; uidit dominum Iesum, cum plicaret retia sua, et audiuit dicentem: uenite, faciam uos piscatores hominum, et relictis retibus suis et patre secutest eum . Viam saeculi coeperat currere: sed auditis Christi imstum: probavit quia in eo corrigit juvenior viam suam, si Christi verba custodiat, dicens ad eum: Diligamus ubera tua super uinum, sic tamen bibens, ut
Abbreviated transcription (Latin):
loquentes. tanto silentio loqui discerent: cũ
p̃sertim & diuid suꝑioris ietatis quã pythago¬
ram fiusse ñ dubiũ sit: qui ait. dixi custodiã
uias meas. ut ñ delinquã in lingua mea. posu
ori meo custodiam: et quia forte aliquando
aliquid locutꝰ ess& incautiꝰ. idõ postea a dõ
poni ori suo custodiam postulabat: lsaiam
quoq pythagoricis anteriorẽ fuisse quis ne¬
sciat: qui cum audiss& clama. ñ priꝰ clamaue¬
rit. quã audir&. quid clamare deberet: Re¬
spondit enĩ: Quid clamabo: Unde dictũ ẽ
ei: om̃is caro fi enũ. uerbũ autẽ dñi man& in
ȩternũ: & ꝓphetica uoce clamauit Uterq
igit᷑ uiucnis p̃dicandꝰ Ille tamen serius. hic
cautꝰ: Ille se ipso contentꝰ. et nunquam sibi
solus: iste pulchrã ȩtati lubricȩ disciplinã
asciscens silentiũ. nec adhuc sibi abundans.
sed aliisse timens credere: quęrens tam̃ a
uiuentute congregare. quȩ in senectute &

Expanded text:
loquentes tanto silentio loqui discerent, cum loquentes tanto silentio loqui discerent, cum praesertim et Dauid superioris aetatis quam Pythagoram fuisse non dubium sit, qui ait: dixi: custodiam uias meas, ut non delinquam in lingua mea; posui ori meo custodiam. et quia forte aliquando aliquid locutus esset incautius, ideo postea a deo poni ori suo custodiam postulabat. Esaiam quoque Pythagoricis anteriorem fuisse quis nesciat ? qui cum audisset: clama, non prius clamauerit, quam audiret quid clamare deberet; respondit enim: quid clamabo? unde dictum est ei: omnis caro faenum, uerbum autem domini manet in aeternum, et prophetica uoce clamauit. Uterque igitur iuuenis praedicandus. ille tamen serius, hic cautus; ille se ipso contentus et numquam sibi solus, iste pulchram aetati lubricae disciplinam adsciscens silentii nec adhuc sibi abundans, sed aliis se timens credere, quaerens tamen a iuuentute congregare. quae in senectute et
Abbreviated transcription (Latin):
morũ Deniq reuelationes illi diuinȩ gr̃ȩ
refulgebant: cuiꝰ muncris fructũ ꝓ merce¬
de adipiscebatur. quia a iuuentute sua
uigum uerbi suscipiendũ putauit: nec
trahenda longo diutiꝰ fune peccata: Porest
iuuenior iste qui fecit bonũ. tollendo in
uuentute iugum uerbi. ñdũ ꝑfectꝰ. quia
adhuc uinior. segregans se a colloquus
qualiũ. quȩ plerũq corrũpunt mores bo¬
nos. et contagia uolens fugere peccantiũ.
ita intelligi singularit᷑ sedere et silere.
ne rudis ętatis facilitate labat᷑: sed inten¬
dere. seniorũ p̃ceptis: ꝓphetarũ oraculis:
apłorum magisteri is: laud indꝰ eo. quia
prius uult loquenda cognoscere. quam ꝓ.¬
ferre quȩ sentiat. antequã loqui discat.
timens ne multiloquio peccatũ contrahat
Unde puto et pẏthagoram illũ philosophũ
imitatorẽ iuuenis huiꝰ ꝓphetici. instituis¬
se sectã. ut discipuli sui quinquennio ñ

Expanded text:
morum. denique reuelationes illi diuinae gratiae morum. denique reuelationes illi diuinae gratiae refulgebant; cuius muneris fructum pro mercede adipiscebatur, quia a iuuentute sua iugum uerbi suscipiendum putauit, ne trahenda essent longo diutius fune peccata. Potest iuuenior iste, qui fecit bonum tollendo in iuuentute iugum uerbi, nondum perfectus, quia adhuc iunior, segregans uero se a conloquiis aequalium, quae plerumque corrumpunt mores bonos, et contagia uolens fugere peccantium ita intellegi singulariter sedere et silere, ne rudis aetatis facilitate labatur, sed intendere seniorum praeceptis, prophetarum oraculis, apostolorum magisteriis, laudandus eo, quia prius uult loquenda cognoscere quam proferre quae sentiat antequam loqui discat, timens, ne in multiloquio peccatum contrahat. unde puto et Pythagoram illum philosophum imitatorem iuuenis huius prophetici instituisse sectam, ut discipuli sui quinquennio non
Abbreviated transcription (Latin):
sanitati ldõq ait. Bonum ẽ uiro. cũ tollit
iugũ in uiuentute. Ci autẽ qui pꝰ decursȩ
uiuentutis annos uigũ tulerit: ñ ẽ statim
ꝑfectũ bonũ. Stimulant enĩ eũ peccata sua:
exagitat conscientiã consuetudo peccandi:
et usus erroris instabilẽ facit Luctandũ ẽ
diu huiꝰmõi uiro: ut abolefaciat inueterata
atq diut᷑na. Huic in ꝑiculo res ẽ: illi ĩ bono
Deniq sedebit ille singularit̃. quasi is qui fa¬
cile ñ inucniat equalẽ. singularibꝰ donatꝰ
p̃mis: et silebit quieiꝰ. et feriatꝰ ab omni
int̃pellatione mundanȩ sollicitudinis. et
uoluptatis: et dinis uacabit oraculis. quȩ
solent singularit sedentibꝰ reuelari: sicut
secreto solus sedebat: sed cum p̾ess& populiᷤ.
singulari tam̃ gr̃a p̃minebat. Helias solus
sedebat. cum ab angło uel etiã corius cibũ
deferentibꝰ pasceretur: solus. non solũ secretꝰ
a turbis. uerũ etiã segregatꝰ a meritis pluri¬

Expanded text:
sanitati. ideoque ait: bonum est uiro cum tollit sanitati. ideoque ait: bonum est uiro cum tollit iugum in iuuentute. ei autem, qui post decursae iuuentutis annos iugum tulerit, non est statim perfectum bonum: stimulant enim eum peccata sua, exagitat conscientiam consuetudo peccandi et usus erroris instabilem facit. luctandum est diu huiusmodi uiro, ut abolefaciat inueterata atque diuturna. huic in periculo res est, illi in bono. Denique sedebit ille singulariter, quasi is, qui facile non inueniat aequalem singularibus donatus praemiis, et silebit quietus et feriatus ab omni interpellatione mundanae sollicitudinis et uoluptatis et diuinis uacabit oraculis, quae solent singulariter sedentibus reuelari, sicut secreto solus sedebat, sed cum praeesset po- 1, pulis, singulari tamen gratia praeminebat. Helias solus sedebat, cum ab angelo uel etiam coruis cibum deferentibus pasceretur; solus. non solum secretus a turbis, uerum etiam segregatus a meritis pluri
Abbreviated transcription (Latin):
dignꝰ iheremiȩ threno. quo deflent᷑ peccato¬
res. qui ugum uerbi in uiuentute suscipere
recusarunt: idõ captiui ducti sunt: ideo
deplorantur tanquam mortui. quia uitae
nescierunt semitas: et digna opera cadaue¬
rum busto ñ declinauerunt. Flens ergo
mortẽ ꝑpetuã uidȩoꝵ. dicit iheremias. Bo¬
num ẽ uiro. cum tollit uigũ in iuuentute :
sedebit singularit᷑. & silebit. quia tulit ĩ se
N solũ tollere uigum uerbi: sed in iuuentu¬
te debemꝰ tollere. Si enim sero tollamꝰ: inci¬
pimꝰ sapientiam superioꝵ magis habere. quã
tenere grãm Preueniamꝰ ergo uiuentutis
annos correctione congrua: ut magis dica¬
mꝰ singuli. ds̃ qui pascit me a uiuen¬
tute mea: quã recordationẽ habentes la¬
psuuĩ defleamꝰ dicentes delicta uiuentu¬
tis nicȩ. & ignorantiȩ meȩ ne memineris.
Hoc debilitatis ẽ remediũ: illud robur salu¬
tis. Salutis medicina uulneri querit᷑: gratia

Expanded text:
dignus Hieremiae threno, quo deflentur peccatodignus Hieremiae threno, quo deflentur peccatores qui iugum uerbi in iuuentute suscipere recusarunt. ideo captiui ducti sunt, ideo deplorantur tamquam mortui, quia uitae nescierunt semitas et digna opera cadauerum busto non declinauerunt. flens ergo mortem perpetuam Iudaeorum dicit Hieremias: bonum est uiro cum tollit iugum in iuuentute; sedebit singulariter et silebit, quia tulit in se. Non solum tollere iugum uerbi, sed in iuuentute debemus tollere; si enim sero tollamus, incipimus paenitentiam superiorum magis habere quam tenere gratiam. praeueniamus ergo iuuentutis annos correctione congrua, ut magis dicamus singuli: deus qui pascitme a iuuentute mea, quam recordationem habentes lapsuum defleamus dicentes: delicta iuuentutis meae et ignorantiae meae ne memineris. hoc debilitatis est remedium, illud robur salutis. salutis medicina uulneri quaeritur, gratia
Abbreviated transcription (Latin):
berantis ẽ finis: quo uiã suã corrigat. Et re¬
spondit. In custodiendo uerba tua & bene
ad dm̃ conuers. respondit deliberanti. quasi
prece atq oratione delata. consiliũ hoc dñi inspi¬
ratione repererit: ut ñ p̃sup̃tionis humanȩ. s
dignationis diuinȩ remediũ crederet᷑ Menꝰ
enĩ nr̃a uerboꝵ cȩlestium consꝑsa seminibꝰ:
quȩ ante degenerabat in stirpibꝰ. meliore s
cultuᷤ edere. fructꝰq afferre incipit Diriga¬
mꝰ igit᷑ semitas nr̃as: nec tortuosi serpentiᷤᷤ
sequamur amfractꝰ. Uiȩ enĩ dñi rectȩ. per¬
uersȩ autẽ uiȩ errantiũ: de quibꝰ dr̃ O qui
dereliquerunt semitas rectas In ordinẽ
seges lȩta porrigit᷑: atq in uersum quendã
uineta ponunt᷑. Ceruoꝵ cursus directior:
uulpeculȩ flexuosꝰ Idõ de herode dr̃. ite
dicite uulpi illi. quia deflexerat a uia re¬
cta. nec iter suũ in uiuentute correxerat:

Expanded text:
berantis est finis, quo viam suam corrigat. 2. Et reberantis est finis, quo viam suam corrigat. 2. Et respondit: In custodiendo verba tua. Et bene ad Dominum conversus respondit deliberanti, quasi prece atque oratione delata consilium hoc Domini inspiratione repererit; ut non praesumptionis humanae, sed dignationis diuinae remedium crederetur. mens enim nostra uerborum caelestium conspersa seminibus, quae ante degenerabat in stirpibus, meliores cultus edere fructusque adferre incipit. dirigamus igitur semitas nostras nec tortuosi serpentis sequamur anfractus. uiae enim domini rectae, peruersae autem uiae errantium, de quibus dicitur: o qui dereliquerunt semitas rectas! m ordinem seges laeta porrigitur atque in uersum quendam uineta ponuntur; ceruorum cursus directior, uulpiculae flexuosus. ideo de Herode dicitur: ite dicite uulpi illi, quia deflexerat a uia recta nec iter suum in iuuentute correxerat,
Abbreviated transcription (Latin):
uero utiq in lapsu positꝰ. & adolescentiȩ lu¬
.xii. ac lasciuȩ ȩtatis captꝰ illecebris. ubi ad
uiuentutis ꝓuectꝰ confinia. sobria mente re¬
sipiscet. tanquã confus animo. quomͦ erube¬
scenda deponat. et plena ꝓbitatis assumat.
diu secũ uoluit: & diuersis fluctuans cogita¬
tionibꝰ librat. atq examinat. suꝑiora obliui¬
scens. et ea quȩ sunt priora appetens. quẽ ad¬
modũ uiã suã corrigat: offensionẽq adole¬
scentioris ȩtatis seru uiuentutis fb̾nt̾e p̃te¬
xat. Unde ne diu dubitet huimõi. & incer¬
to hereat: dat ꝓpheta consiliũ. quasi cũ eo
ipse deliberans. Tẽ enĩ salubriora consilia
credimꝰ: si ꝓpensiori meditatione examinata
uideant᷑. Sed ipsa deliberationis susceptio
docta definitione distinguit᷑: ut diuersarũ
cogitationũ concursꝰ auferat. dicens. In quo
corrigit uiuenior uiã suã : Hinc enĩ deli¬

Expanded text:
vero?, utique in lapsu positus, et adolescentiae luvero?, utique in lapsu positus, et adolescentiae luxu, ac lascivae aetatis captus illecebris, ubi ad juventutis provectus confinia sobria mente resipiscet: tamquam confusus animo, quonam modo erubescenda deponat, et plena probitatis assumat, diu secum volvit; et diversis fluctuans cogitationibus librat atque examinat, superiora obliviscens, et ea quae sunt priora appetens, quemadmodum viam suam corrigat, offensionemque adolescentioris aetatis seria juventutis fronte praetexat. Unde ne diu dubitet hujusmodi, et incerto haereat, dat Propheta consilium, quasi cum eo ipse deliberans; tunc enim salubriora consilia credimus, si propensiore meditatione examinata videantur. Sed ipsa deliberationis susceptio docta definitione distinguitur, ut diversarum cogitationum concursus auferat dicens: In quo corrigit juvenior viam suam? Hic enim deli
Abbreviated transcription (Latin):
solũ relinquatis : sed ñ sum solꝰ. qm̃ pat̾ mecũ
est: Sed sed̃m corpꝰ in quo ẽ tradit᷑ passioni.
uox ista ꝓcessit: qm̃ derelinqui nobis uidem.
paulꝰ ait de patre dõ Qui filio ꝓprio non
peꝑcit. sed ꝓ nob̾ om̃ibꝰ tradidit eũ Dereliqͥs¬
se uidet᷑. quia ñ peꝑcit qui tradidit morti:
sed non penitꝰ dereliquit. cui dr̃. quia ñ dere¬
linques animã meam in inferno: nec dabis
scm̃ tuũ udere corruptionẽ Scð̾a litt᷑a. Beth¬
Inaxo corrigit iuuenior inam suam:
Superioꝵ octo uersuũ non absurda
nob̃ cecidit disputatio: idõq et sequenta
ꝓsequi studiũ fuit. Et primũ litterȩ
scdȩ. hoc ẽ. beth. int̾pretatio consideranda
ẽ: quȩ in latinũ conuersa. c̾fusio declaratur
Noͣ Squi uiã suã corrigit. ñ confundet᷑. Uerum
quia is qui corrigit ante in errore fuit. quo¬
modo enĩ corrigit᷑. nisi qđ ante deflexit: a

Expanded text:
solum relinquatis; sed non sum solus, quoniam pater mecum solum relinquatis; sed non sum solus, quoniam pater mecum est. sed secundum corpus, in quo est traditus passioni, uox ista processit, quoniam derelinqui nobis uidemurPaulus ait de patre deo: qui filio prop.rio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum. dereliquisse uidesed non penitus dereliquit, cui dicitur: Quia non derelinques animam meam in inferno, nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem . In quo corrigit juvenior viam suam? Superiorum octo versuum non absurda nobis cecidit disputatio; ideoque et sequentia persequi studium fuit. Et primum litterae secundae, hoc est Beth, interpretatio consideranda est, quae in latino conversa, confusio declaratur. Sed qui viam suam corrigit, non confundetur. Verum quia is qui corrigit ante in errore fuit quomodo enim corrigitur, nisi quod ante deflexit a
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ sceleris sui ꝑmisit effectui. Alios autem
apłos cũ uidiss& ẽẽ turbatos. quia dixerat qͦ
ego uado uos non potestis uenire. addidit. ñ
turbetur cor ur̃m: & infra. iterum uenio. &
accersio uos ad me ipsum: ut ubi ego sum. et
uossitis. Deniq turbatus petrus. qui dere¬
linqui timebat. ait. Dñe quo uadis: Nidit
dñs turbari cũ: et respondit ei. Quo ego ua¬
do ñ potes me modo sequi: sequeris autem
postea. Sic et in mari cũ titubar&. clamauit
ad xp̃m: et porrexit ei dexterã xp̃c. ne peni¬
tus derelictꝰ perir& Nemo autẽ deb& infla¬
ri qđ nunquã derelinquat᷑: uel dolere qđ
aliquando derelinquat᷑. Siquidẽ ipse filius
se dicit derelictũ. sicut habes dĩ ds̃ meus
respice me: quare me dereliquisti: Et ille
quidẽ nunquã derelictꝰ a patre est: cum quo
pat̾ semper ẽ. Scriptũ ẽ enĩ. Ecce iã uenit
hora. ut disꝑgamini unquisq in sua. et me

Expanded text:
quem sceleris sui permisit effectui. alios autem quem sceleris sui permisit effectui. alios autem apostolos cum uidisset esse turbatos, quia dixerat: quo ego uado , uos non potestis uenire. addidit: non turbetur cor uestrum, et infra: iterum uenio et accersio uos ad me ipsum, ut ubi sum ego et uos sitis. denique turbatus Petrus, qui derelinqui timeret, ait: domine. quo uadis? uidit dominus turbari eum et respondit ei: quo ego uado non potes me modo sequi, sequeris autem postea. sic et in mari cum titubaret, clamauit ad Christum et porrexit ei dexteram Christus, ne penitus derelictus periret. Nemo autem debet inflari, quod numquam derelinquatur, uel dolere. quod aliquando derelinquatur, siquidem ipse filius se dicit derelictum, sicut habes: deus deus meus, respice m e; quare me dereliquisti? et ille quidem numquam derelictus a patre est, cum quo pater semper est; scriptum est enim: ecce iam uenit hora ut dispergamini unusquisque in sua et me
Abbreviated transcription (Latin):
tutꝰ: idõ rogare deb&. ne penitꝰ cũ relinquat
ds̃. Nã supra rogauit dauid ne derelinque¬
retur dicens. ne derclinquas me dñe ds̃ meuᷤ:
hic ait. ne derelinquas me usquequaq. hoc est
multũ. Supra forte quasi adhuc imꝑfectꝰ. et
in magnis ꝑturbationibꝰ positꝰ se derelinqui ti¬
mebat: hic autẽ iam fortior. non timet derelmn¬
qui ut tẽptet᷑: sed rogat ne penitꝰ derelinqua¬
tur. Plerũq enĩ derelinquit ds̃. quos uult ꝓba¬
ri: penitꝰ autẽ derelinquit. quos deserit. Dere¬
liquit penitꝰ uidã: non dereliquit autẽ scm̃
iob: in cuiꝰ patrimoniũ. in cuiꝰ corpꝰ. potestatẽ
diabolo dedit: in animã ñ dedit Nã si dedis¬
set in animã: penitꝰ dereliquiss& cũ Nũ qͥd
non idõ relictꝰ est iob. ut relictꝰ ꝓbaret᷑: ꝓba¬
tus coronaret᷑: Dereliquit igit᷑ uidã: cui ait.
qđ facis fac celerus Dereliquit eum penitus:

Expanded text:
tutus, ideo rogare debet, ne penitus eum relinquat tutus, ideo rogare debet, ne penitus eum relinquat deus. nam supra rogauit Dauid, ne derelinqueretur, dicens: ne derelinquas me, domine deus meus, hic ait: ne derelinquas me usque quaque, hoc est \'multum\'. supra forte quasi adhuc inperfectus et in magnis perturbationibus positus. ne derelinqueretur, timebat, hic autem iam fortior non timet derelinqui, ut temptetur, sed rogat. ne penitus derelinquatur. plerumque enim derelinquit deus quos uult probari, penitus autem derelinquit quos deserit. dereliquit penitus ludam. non derehquit autem sanctum Iob. in cuius patrimonium, in cuius corpus potestatem diabolo dedit. in animam non dedit; nam si dedisset in animam, penitus dereliquisset eum. numquid non ideo relictus est Iob, ut relictus probaretur, probatus coronaretur? dereliquit igitur ludam. cui ait: quod facis, fac celerius; dereliquit enim penitus.
Abbreviated transcription (Latin):
cubiculo iusticias dñi iħu nupta reperit.
Iuȩ sunt illȩ iusticiȩ : Utiq sacram̃ta ba¬
ptismatis. sicut leginꝰ. quia cum uenienti
ad baptismũ dicer& iohannes. ego a te de¬
beo baptizari. & tu uenis ad me. respondit
iħc Sine modo. Sic enĩ decet nos implere
omẽm iusticiam. In illo cubiculo iustifica¬
tiones didicit: consiliũ dĩ cognouit: sicut
scriptũ est. quia om̃is populus audiens. et
publicani iustificauerunt dm̃. bapti ⁊ati
baptismo iohannis: pharisei autẽ et legispe¬
riti consilium dĩ spreuerunt in se. ñ bapti¬
rati ab eo. Quod illi spreuerunt. nos elegimꝰ.
et sequimur consiliũ dĩ: quia nihil potest ẽẽ
sublimius. Hoc enim diuinũ est: quo fit re¬
missio peccatoꝵ. Cum didicerit itaq usti¬
cias dñi dm̃ timens: ñ confundet᷑. Deniq
& paulus ait. In nullo confundar. Et quia
nulł porest ꝑfectꝰ esse sine fauore dĩ. neque

Expanded text:
cubiculo justitias Domini Jesu nupta reperit. cubiculo justitias Domini Jesu nupta reperit. Quae sunt illae justitiae? Utique sacramenta baptismatis, sicut legimus, quia cum venienti ad baptismum diceret Joannes: Ego a te debeo baptizari, et tu uenis ad me?, respondit Iesus: sine modo; sic enim decet nos implere omnem iustitiam. in illo cubiculo iustificationes didicit, consilium dei cognouit, sicut scriptum est, quia omnis populus audiens et publicani iustificauerunt deum, baptizati baptismo Iohannis; Pharisaei autem et legis periti consilium dei spreuerunt in se, non baptizati ab eo. quod illi spreuerunt, nos elegimus et sequimur consilium dei, quia nihil potest esse sublimius; hoc enim diuinum, quo fit remissio peccatorum. cum didicerit itaque iustitias domini, deum timens non confundetur. denique et Paulus ait: in nullo confundar. Et quia nullus potest perfectus esse sine fauore dei neque
Abbreviated transcription (Latin):
do autẽ introduxit eam rex in cubiculũ
suum: Passionis tempꝰ. lateris compunctio de¬
claratur: sanguinis effusio: sepulturȩ ungen¬
tum: resurrectionis mysterium. ut osculũ
quasi sponsa acceperit : In cubiculum autẽ
xp̃i sit introducta eccła. ñ iam quasi tantũ¬
modo desponsata. sed etiam quasi nupta: nec
solum thalamũ sit ingressa. sed etiã legitimȩ
claues copulȩ consecuta sit Idõq quasi ĩ tha¬
lamo sita. ait. Colligatio guitȩ frat᷑ meus
mihi : int̾ media ubera requiescit. Qđ sit
cubiculum quęrimus: ipse nos edoccat. qui
ait. Tu autẽ cum orabis intra in cubiculum
tuũ. & clauso ostio ora patrẽ tuũ in abscon¬
dito Cubiculũ ȩccłȩ. corpꝰ est xp̃i. Intro¬
duxit eam rex in omnia interiora mẏsteria.
dedit ei claues. ut aperiret sibi thesauros
scientiȩ sacramentoꝵ: clausas antea fores
pander&: cognoscer& quietis grãm: defun¬
cti sominũ: uirtutẽ resurrectionis. In illo

Expanded text:
do autem introduxit eam rex in cubiculum do autem introduxit eam rex in cubiculum suum, passionis tempus, lateris conpunctio declaratur, sanguinis effusio, sepulturae unguentum, resurrectionis mysterium, ut osculum quasi sponsa acceperit, in cubiculum autem Christi sit introducta ecclesia non iam quasi tantummodo desponsata, sed etiam quasi nupta, nec solum thalamum sit ingressa, sed etiam legitimae claues copulae consecuta sit. ideoque quasi in thalamo sita ait: colligatio guttae frater meus mihi, inter media ubera re- quiescit. quodsi cubiculum quaerimus, ipse nos edoceat, qui ait: tu autem cum orabis, intra in cubiculum tuum etclauso ostio ora patrem tuum in abscondito. cubiculum ecclesiae corpus est Christi; introduxit eam rex in omnia interiora mysteria, dedit ei claues, ut aperiret sibi thescientiae, sacramentorum clausas ante fores panderet, cognosceret quiescentis gratiam, defuncti somnum, virtutem resurgentis. In illo
Abbreviated transcription (Latin):
damur. custodiamꝰ mandata dñi: & custodi¬
amꝰ om̃ia &lam siquis unum mandatũ cu¬
stodiat. et aliud p̃uaricetur: nihil ei ꝓdest.
Custodiuit se aliquis a sanguine. ñ custodi¬
uit ab adulterio: utiq in uno conuictus.
punit᷑ etiã legibꝰ secularibꝰ: nec ꝓdest ei
alteriꝰ criminis abstinentia. si in altero fu¬
erit dep̃hensꝰ. Confitebor tibi dñe in di¬
rectione cordis Aduertis quas uias diri¬
gas: In eo cum didicero uidicia iusticiȩ:
tuę: iustificationes tius custodiam: non
me derelinquas us que quaque: ł oc
loco mystica plenus cognoscere se uelle
testatur. ut ingrediatur penetralia my¬
steriorũ cȩlestium : et aperiantur sibi
thesauri sapientiȩ et scientiȩ in xp̃o abs¬
conditi. Unde & salomon ait. Attrahe
nos post te: in odore ungentorũ tuorũ
curramꝰ. Introduxit me rex in cuhiculũ
suum Et fortasse illud qđ ait supra. oscu
letur me ab osculis oris sui. significat spc̃

Expanded text:
damur, custodiamus mandata domini et custodidamur, custodiamus mandata domini et custodiamus omnia; nam si quis unum mandatum custodiat et aliud praeuaricetur. nihil ei prodest. custodiuit se aliquis a sanguine, non custodiuit ab adulterio; utique in uno conuictus punitur etiam legibus saecularibus nec prodest ei alterierit deprehensus. 16. Confitebor tibi, Domine, in directione cordis advertis quas vias dirigas in eo cum didicero judicia justitiae tuae. Justificationes tuas custodiam: non me derelinquas usquequaque. Hoc loco mystica plenius cognoscere se velle testatur, ut ingrediatur penetralia mysteriorum coelestium, et aperiantur sibi thesauri sapientiae et scientiae in Christo absconditi. Unde et Salomon ait: Attrahe nos post te: in odorem unguentorum tuorum nos curremus. Introduxit me Rex in cubiculum suum . Et fortletur me ab osculis oris sui, significat spiri
Abbreviated transcription (Latin):
cedere de uia. Si inuia ambulans uix tutꝰ
es a latrone: quid facies si te extra uiam ua¬
gantẽ inuenerit: Dirigant᷑ gressꝰ tui: &
ne infirmus sis ad dirigendũ. Precare. ut
dñs dirigat uias tuas. Hic optat. utinã
dirigantur uiȩ meȩ Alibi dicit Expe¬
ctans expectaui dnm. & exaudiuit me :¬
& statuit pedes meos in petra: & direxit
gressꝰ meos. Roga ergo et tu. ut dñs dirigat
uestigia mentis tuȩ : quo possis dñi custodire
iustificationes. Non confunderis. cum respe¬
xeris in om̃ia mandata. Ante enĩ confusus
es in adam. & eua. Deniq nudꝰ factꝰ es. operu¬
isti te foluis: quia confundebaris. Abscondi¬
sti te a conspectu dĩ. quia erubescebas: ita
ut dicer& tibi ds̃. adã ubi es. Cum illi di¬
cit: tibi dicit. Adam enim int̾pretatione
latina homo dr̃ Hoc est. homo ubi es. Et.d
adam respondit timens. Quia nudꝰ eram.
et tota mente confusus: ante conspectũ tu¬
um uenire ñ ausus sum. Ergo ne confun¬

Expanded text:
cedere de uia. si in uia ambulans uix tutus cedere de uia. si in uia ambulans uix tutus es a latrone, quid facies, si te extra uiam uagantem inuenerit? dirigantur gressus tui et, ne infirmus sis ad dirigendum, precare, ut dominus dirigat uias tuas. Hic optat: utinam dirigantur uiae meae! alibi dicit: expectans expectaui dominum, et exaudiuit me; et statuit pedes meos in petra et direxit gressus meos. roga ergo et tu, ut dominus dirigat uestigia mentis tuae. quo possis domini custodire iustificationes. non confunderis, cum respexeris in omnia mandata; ante enim confusus es in Adam et Eua. denique nudus factus es, operuisti te foliis, quia confundebaris, abscondisti te a conspectu dei, quia erubescebas, ita ut diceret tibi deus: Adam, ubi es? cum illi dicit, tibi dicit; Adam enim interpretatione Latina \'homo\' dicitur, hoc est: homo, ubi es?\' et Adam respondit: timens, quia nudus eram et tota mente confusus, ante conspectum tuum uenire non ausus sum\\ ergo ne confun
Abbreviated transcription (Latin):
Tu mandasti mandata tua. custodiri nimis
Utinã dirigant᷑ uiȩ meȩ̨. ad custodiendas iu
stificationes tuas. Tunc ñ confundar: cũ
respiciam in omnia mandata tua.
Non solum mandasti inquit custodiri manda¬
ta tua: sed etiã custodiri nimis. Quando hoc
mandauit: In paradyso inquit mandauit
adȩ ut custodir& mandata: sed fortasse ñ
mandauerat nimis custodiri. & idõ lapsuᷤ
est: idõ inflexꝰ uoce mulieris suꝑ: idõ de¬
ceptꝰ erat a serpente : putans qđ si in parte
aliqua receder& a mandato. ñ penitꝰ erra¬
r&e. Sꝰ quia semel a semita mandatoꝵ reces¬
sit: totã deseruit uiã. Inuenit eũ serpenᷤᷤ
extra uiã. & expoliauit om̃ibꝰ: nudũ reli¬
quit. Idõ dñs. quia lapsus erat qui in pa¬
eustodias mandata dñi dĩ tui. Om̃e inqͥt
uerbũ qđ locutꝰ fueris: reddes ꝓ eo rati¬
onẽ. Noli dissimulare ab aliquo mandato:
iota unũ. uel unꝰ apex ñ prȩterit. Noli re¬

Expanded text:
tu mandasti mandata tua custotu mandasti mandata tua custoutinam dirigantur uiae meae ad custodiendas iusti iustificationes tuas!tunc non c o confundar. cum respiciam in omnia mandata tua. non solum: mandasti, inquit. custodire m a ndata tua , sed etiam: custodire nimis. quando hoc mandauit ? in paradiso quidem mandauit Adae, ut custodiret mandata: sed fortasse non mandauerat nimis custodire et ideo lapsus est. ideo inflexus uoce mulieris suae, ideo deceptus erat a serpente putans quod, si in parte aliqua recederet a mandato. non penitus erraret. sed quia semel a semita mandatorum recessit. totam deseruit uiam, inuenit eum serpens extra uiam et expoliauit omnibus, nudum reliquit. ideo dominus, quia lapsus erat qui in pacustodias mandata domini dei tui. omne. inquit, uerbum quod locutus fueris, reddes pro eo rationem. noli dissimulare; ab aliquo mandato iota unum uel unus apex non praeterit. noli re
Abbreviated transcription (Latin):
runt. ne uideres angłos dĩ: uidit belze¬
bub. uidit legio: qui te impulert̃. neqͥs
reuocar&: nequis tener&. Noli putare.
qđ colludiũ tibi p̃st& silentii: qui uult
tecũ supplicii habere consortiũ. Stud&
plures similes sui uideri : & in eo hab&
głam. qđ plures ꝑditos fecerit. Ipse est
incentor: ipse accusator : ipse in iudã in¬
troiuit: ipse eũ ad ꝓditionẽ impulit :
ipse misit ad laqueũ. Quanti dicturi st̃
in illo die aduersꝰ eũ. tu nos circũuenisti.
tu impulisti. Exẽplũ quęris: accipe di¬
centẽ euã p̃uaricationis suȩ auc torem
fuisse serpentem: sed illũ implicuit. ñ se absol¬
uit. Cui respondit dñs. Non p̾ceperam ne
gustaretis de ligno solo. qđ est in medio pa¬
radisi : Respondebit ergo & pluribꝰ. Dia¬
bolum audistis suadentẽ nexia: me ñ potu¬
istis audire uitalia mandantẽ: Et ideo
operemur iusticias. Non enun qui ope¬
rantur iniquitatem. in uiis eiꝰ ambulauer̃t

Expanded text:
runt, ne uideres angelos dei, uidet Belrunt, ne uideres angelos dei, uidet Belial, uidet legio, qui te inpulerunt, ne quis reuocaret, ne quis teneret. noli putare, quod conludium tibi praestet silentii, qui uult tecum supplicii habere consortium. studet plures similes sui uidere et in eo habet gloriam, quod plures perditos fecerit. ipse est incentor. ipse accusator; ipse in ludam introiuit, ipse eum ad proditionem inpulit, ipse misit ad laqueum. quanti dicturi sunt in illo die aduersus eum: \'tu nos circumuenisti, tu inpulisti!\' exemplum quaeris? accipe dicentem Euam praeuaricationis suae auctorem fuisse serpentem. sed illum implicauit, non se absoluit, cui respondit dominus: \'non praeceperam, ne gustaretis de ligno solo, quod est in medio paradiso?\' respondebit ergo et pluribus: \'diabolum audistis suadentem noxia; me non potuistis audire uitalia mandantem?\' Et ideo operemur iustitias. non enim qui operantur iniquitate in uiis eius ambulauerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
auersat᷑: qui scenam criminis intuetur : An
putas tc̃ primũ te intrare meruoriũ: cũ
fornicc̃ meretricis ingrederis.: Intrasti
iam: quando cogitationes tuas meretrix in¬
troiuit. Intrasti iam: quando ad potien¬
di ꝓstibuli cupiditatem gressu mentis
intrasti. Pulsasti lupanaris fores: quando
ad mulieris concupiscendȩ decorem oculos
mentis aperusti. Et si uerum audire uis:
quomͦ te in lupanari non uidit xp̃c: quan¬
do te uidit. cũ adulterando in corde tuo
te ipsũ lupanar cẽ fecisti: Deniq ipse di¬
cit dñs iħc. Qui uiderit mulierem ad
concupiscendum eã : iã adulterauit eam
in corde suo. Unde tam̃ tam religios in
opinione: qui tam ꝓbrosus in crimine:
S ad quiesco tibi. quod iħc te nolit uidere:
nolit reuincere. qui nolit accusare: no¬
lint uidere & angłi: sed uid& diabolꝰ.
qui tecũ introuut. immo qui te introdu¬
xit: uident ministri eiꝰ. qui te circũdede¬

Expanded text:
auersatur. qui sc-enam criminis intuetur? an auersatur. qui sc-enam criminis intuetur? an putas tunc primum te intrare meritorium, cum fornicem meretricis ingrederis? intrasti iam. quando cogitationes tuas meretrix introiuit, intrasti iam, quando ad potiendae prostibulae cupiditatem gressu mentis intrasti, pulsasti lupanaris fores, quando ad mulieris concupiscendae decorem oculos mentis aperuisti. et si uerum audire uis, quomodo te in lupanan non uidit Christus, quando te uidit, quia adulterando in corde tuo te ipsum lupanar esse fecisti? denique ipse dicit dominus Iesus: qui uiderit mulierem ad concupiscendum e a m, iam adulterauit eam in corde suo. unde tamen tam religiosus in opinione. qui tam probrosus in crimine? Sed adquiesco tibi. quod Iesus te nolit uidere. nolit reuincere qui nolit acc-usare, nolint uidere et angeli; sed uidet diabolus qui tecum introiuit, immo qui te introduxit, uident ministri eius qui te circumdede
Abbreviated transcription (Latin):
ris: inicis etiam quasdã ꝑfidiȩ & intẽpe¬
rantiȩ manꝰ oculis animȩ tuȩ. & cȩcita¬
tem infers cordi tuo qđ est grauius uo¬
luntariam: ut udens non udeas: audi¬
ens ñ audias. Putas te solum esse cũ for¬
nicaris. & non recordaris. quia oculi dñi
uident orbẽ terrarũ: Non audis dicen¬
tẽ. ecce uenit hora. ut disꝑgamini unus
quisq in sua. et me solum relinquatis: s
non sum solus. quia pat̾ mecũ est: Ad est
ergo pat̾: ad est et filius dĩ: assunt mi¬
nistri: assunt cherubim. & scraphĩ. quȩ
statis fuȩ. Plenꝰ est mundꝰ sc̃aꝵ uirtutũ:
quia plenus ẽ nequiciarũ. Plenꝰ ẽ orbis
terrarum remediis: quia plenꝰ est laqueis.
Putis quod in lupanari xp̃c te ñ uideat.
quẽ uid& lupanar intrare : Putas quod in
adulterio te non dep̃hendat: quẽ iuid& ad¬
ulterium cogitantẽ: Num parictes refugit.
qui aspectat errores: & secretum criminis

Expanded text:
ris, inicis etiam quasdam perfidiae et intemperis, inicis etiam quasdam perfidiae et intemperantiae manus oculis animae tuae et caecitatem infers cordi tuo, quod est grauius, uoluntariam, ut uidens non uideas, audiens non audias. Putas te solum esse, cum fornicaris, et non recordaris, quia oculi domini uident orbem terrarum? non audis dicentem: ecce uenit hora ut dispergamini unus quisque in non sum solus; quia Pater mecum est . Adest ergo Pater, adest et Filius Dei, adsunt ministri, adsunt Cherubim et Seraphim, qui statis tuae. plenus est mundus sanctarum uirtutum. quia plenus est nequitiarum; plenus est orbis terrarum remediis. quia plenus est laqueis. putas quod in lupanari Christus te non uideat, quem uidet lupanar intrare ? putas quod in adulterio te non deprehendat, quem uidet adulterium cogitantem? num parietes refugit, qui spectat errores, et secretum criminis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpheta dicit. quia plures nob̾cũ sunt. quia ĩ
circuitu nr̃o angłi sunt: at tolle oculos men¬
tis: et uidebis non solũ angłos. sed etiã dm̃.
qui dicat tibi. aperi mͥ soror mea. prexima
mea. Pulsat ad ianuam: & quando tu dor¬
mis. si tamen uel excitatꝰ euigiles. uł uocatꝰ
ianuam tiu pectoris aperias.: introibit. Qd¬
si fugus lectionem ꝓpheticã. si domi ñ legas.
in ȩccła audire nolis: nonne sicut ille qui
aduerso coniuet obtutu. ne uideat qđ pos¬
sit uidere. claudit oculos. ne aspiciat. cui
potestas uidendi est. aut sicut in furore ple¬
riq iniecere manꝰ oculis suis: ita et tu primo
auerteris coniuenti magis dissimulatione.
quã refragatione prerupta: Nam cum ad
ȩccłam uenis. & xp̃ianum te asseris. sanꝰ ui¬
deris: aperis oculos quibꝰ possis uidere: S
dum audire dissimulas quȩ legunt᷑. clau¬
dis ne uideas tibi. &si aliis uidere uidea¬

Expanded text:
propheta dicit: quia plures nobiscum sunt, quia in propheta dicit: quia plures nobiscum sunt, quia in circuitu nostro angeli sunt, attolle oculos mentis et uidebis non solum angelos, sed etiam deum, qui dicat tibi: aperi mihi, soror mea, proxima mea. pulsat ad ianuam et quando tu dormis; si tamen uel excitatus euigiles uel uocatus ianuam tui pectoris aperias, introibit. quodsi fugias lectionem propheticam, si domi non legas, in ecclesia audire nolis, nonne, sicut ille, qui auerso coniuet obtutu, ne uideat quod possit uidere, claudit oculos, ne aspiciat, cui potestas uidendi est, aut sicut in furore plerique iniecere manus oculis suis, ita et tu primo auerteris coniuenti magis dissimulatione quam refragatione praerupta? nam cum ad ecclesiam uenis et christianum te adseris, sanus uideris, aperis oculos, quibus possis uidere; sed dum audire dissimulas quae leguntur, claudis, ne uideas tibi, etsi aliis uidere uide
Abbreviated transcription (Latin):
qđ sine teste delinquas: quia hominis prȩ¬
sentiã declinare potuisti. Plures sunt qui
redarguunt: quã quos cauere potuisti
Ipsum te fugere tui accusatorẽ non potes:
quẽ conuenit ꝓpria conscientia. Et si ne-¬
gas aliis: tibi non negas. Et si homina in-¬
ficiaris: dõ fateris. Et si uolucriᷤᷤ negare:
tuȩ te cogitationes reuincunt. Helisco assi¬
stebant angłi. quos uidebat: & idõ agmina
hostium non timebat. Sed timebat puer
eiꝰ. qui angłos non uidebat. Aperuit ocu¬
los eiꝰ ad uocẽ ꝓphetę gr̃a dĩ. uidit angłoꝵ
exercitꝰ: & credidit eẽ p̃sentes. quos antea
quia non uidebat putabat absentes. Et
tu lege ꝓphetã. ut uideas : lege. ut aꝑiat
oculos tuos. nec te hostilis legio ꝑterreat.
et obsessũ eẽ te credas. qui lib es. qui mu¬
nitꝰ es spũalibꝰ turmis. si ꝓphetam non
derelinquas. Cum tibi ꝓpheta loquit᷑. qr
ds̃ dixit. ego cęlum et terrã cõpleo. cũ tibi

Expanded text:
quod sine teste delinquas. quia hominis praequod sine teste delinquas. quia hominis praesentiam declinare potuisti; plures sunt qui redarguant quam quos cauere potuisti. ipsum te fugere tui accusatorem non potes, quem conuenit propria conscientia, et si negas aliis, tibi non negas, et si homini infitiaris. deo fateris, et si uolueris negare, tuae te cogitationes reuincunt. Heliseo adsistebant angeli quos uidebat, et ideo agmina hostium non timebat; sed timebat puer eius, qui angelos non uidebat. aperuit oculos eius ad uocem prophetae gratia dei, uidit angelorum exercitus et credidit esse praesentes, quos antea, quia non uidebat, putabat absentes. et tu lege prophetam, ut uideas, lege. ut aperiat oculos tuos, ne te hostilis legio perterreat et obsessum esse te credas qui liber es, qui munitus es spiritalibus turmis, si prophetam non derelinquas. cum tibi propheta loquitur, quia deus dixit: ego caelum et terram compleo, cum tibi
Abbreviated transcription (Latin):
crederes: non metueres non dicã facere. sed
loqui. aut etiã cogitare quod prauum est:
Si tibi scriptura diuina suasiss&. quia ds̃ cogi¬
tationum arbit᷑. sccr&oꝵ testis est uerax sic̃
ipse ait. estote mͥ testes. & ego testis dicit dñi
ds. & puer meus quẽ elegi: hominẽ uererere
p̃sentẽ. dĩ patris & filii non uererere p̃sen¬
tiam: Sed non us credere: nc possis caue¬
re. Non uis audire cũ legitur. quia d̃ no¬
uit occulta hominũ : ne incipias scire quod
timeas. & timere ne pecces. Audi ergo scri¬
pturã diuinam: ut conuertaris a uia mala.
et praua. Noli sicut cȩcꝰ oculis corporalibus.
aut sicut surdꝰ. qui in eo quod non potest ui¬
dere. aut audire p̾sentes. solum esse se cre¬
dit: & in plurimorũ coctu dũ putat nul¬
lũ esse p̃sentem. ꝑpetrare adoritur. quod
arbitratur ẽẽ secretũ. Non enĩ potest ui¬
dentes uidere qui non uid&. Similiter
et tu. mentis cęcatꝰ oculis. noli aestimare

Expanded text:
crederes ? non metueres non dicam facere, sed crederes ? non metueres non dicam facere, sed loqui aut etiam cogitare quod prauum est, si tibi scriptura diuina suasisset, quia deus cogitationum arbiter, secretorum testis est uerax, sicut ipse ait: estote mihi testes, et ego testis, dicit dominus deus, et puer meus quem elegi? hominem uereris praesentem, dei patris et filii non uereris praesentiam ? sed non uis credere, ne possis cauere; non uis audire, cum legitur. quia deus nouit occulta hominum, ne incipias scire quod timeas et timere ne pecces. audi ergo scripturam diuinam, ut conuertaris a uia praua et maligna. noli, sicut caecus oculis corporalibus aut sicut surdus, qui eo, quod non potest uidere aut audire praesentes, solum esse se credit et in plurimorum coetu, dum putat nullum esse praesentem, perpetrare adoritur quod arbitratur esse secretum — non enim potest uidentes uidere qui non uidet —, similiter et tu mentis caecatus oculis noli aestimare
Abbreviated transcription (Latin):
quent̃ : erubescit testimoniũ erroris. qui
non erubescit errorẽ: at siquẽ forte spe¬
ctatorem cognouerit facinoris sui. uere¬
cundia sequestrat intẽperantiã: & quãuiᷤ
cum ancilla. uel mer&rice uulgari. ubi
nullũ sit dep̃hendendi ꝑiculũ. tẽptam̃ta
moliat᷑ libidinis. pudore tam̃ incoeptũ de¬
serit: quantomagis siquis alleu& m̃tis ocu¬
los. & consider& plena ẽẽ angłoꝵ omnia.
aera. terras. mare. ȩccłas. quibꝰ angłi p̃sunt.
mittit enĩ dñs angłos suos. ad defensionẽ
eoꝵ qui heredes futuri st̃ ꝓmissoꝵ cȩlesti¬
um. concoepto possit renuntiare peccato :
Unde ista turba innocentiũ. nisi ex illis pec¬
catoribꝰ  Cadẽ est natura om̃ium : sed
diuersa disciplina. Circumcisio nihil ẽ.
commutat. Ille qui dicit. tenebrȩ in cir¬
cuitu & parietes me operiunt. peccatorũ
meoꝵ non erit memor altissimꝰ : non reue¬
retur esse angłoꝵ p̃sentiã. Si p̃senteᷤ ee

Expanded text:
quenter, erubescit testimonium erroris. qui quenter, erubescit testimonium erroris. qui non erubescit errorem, ac si quem forte spectatorem cognouerit facinoris sui, uerecundia sequestrat intemperantiam et, quamuis cum ancilla uel meretrice uulgari, ubi nullum sit deprehendendi periculum. temptamenta moliatur libidinis, pudore tamen inceptum deserit, quanto magis, si quis alleuet mentis oculos et consideret plena esse angelorum omnia, aera terras mare ecclesias, quibus angeli praesunt - mittit enim dominus angelos suos ad defensionem eorum. quiheredesfuturisunt promissorum caelestium -, concepto potest renuntiare peccato! unde ista turba innocentium, nisi ex illis peccatoribus ? eadem natura est omnium, sed diuersa disciplina. circumcisio nihil est commutat ille, qui dicit: tenebrae in circuitu, et parietes me operiunt; peccatorum meorum non erit memor altissimus? Non reueritus esses angelorum praesentiam, si praesentes esse