comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quiti est uistificatio confitentis ut ipse se ag¬
ascat impius pium se fieri non posse: nisi ille
fert cui consitetur: credendo in eum qui
atficat impium. Tua ergo peccata possunt
luisere fruetum bonun: non habebis nisi ille
adinit eui confiteris. Idõ cum clixisset ueritas
drtra orta est. et iusticia de cȩlo ꝓspexit .s¬
as diceret᷑ ei. qͥcd ẽ qͦd dixsti. et iusticia de celo ꝓiper:

Expanded text:
Deo data est justificatio confitenti, ut ipse agDeo data est justificatio confitenti, ut ipse agnoscat impius pium se fieri non posse, nisi ille fecerit cui confitetur, credendo in eum qui justificat impium . Tua ergo peccata potes habere; fructum bonum non habebis, nisi ille dederit cui confiteris. Ideo cum dixisset, «Veritas de terra orta est, et justitia de coelo prospexit;» tanquam diceretur ei, Quid est q
Abbreviated transcription (Latin):
nobis non est. Quomodo ergo uertas d it¬
ra orieturii et iusticia de celo ꝓspiciet li¬
di illum sequentem. et dicentem. Si con¬
teamur peccata nr̃a : fidelis et ustus estit
remittat nobis peccata÷ et purget nos al
om̃i iniquitate. Ueritas ergo de terra ra
est: et iusticia de cęlo ꝓspexit. Quȩ iustu
de cęlo ꝓspexit: tanquam clĩ dicentis lari¬
mus huic homini: quia ipse sibi non peptti.
Ignoscamus: quia ipse agnoscit. Conursis
est ad puniendum peccatum suum: conur¬
tar et ego ad eum liberandum. Uertas de
terra orta est: et iusticia de cȩlo ꝓspexit.
t enim dñs dabit benignitatem: et ter
nr̃a dabit fructum suum. Unus uersus aebta
peto ut sine tedio sit quod dicturus sum.
Ad tendite rem necessariam fr̃s mei: astd¬
dite: ꝑcipite. ferte uobiscum: et nonst
inane semen clĩ. in cordibus ur̾is. Uertal¬
aius de cerra oita est. confessio peceatorun ab
eie. Et iusticia de celo ꝓspexit: id est a dño

Expanded text:
nobis non est.» Quomodo ergo veritas de terra oritur, ut justitia de coelo prospiciat, audi illum sequentem et dicentem: «Si confiteamur peccata nostra, fidelis est et justus, ut remittat nobis peccata, et purget nos ab omni iniquitate» . «Veritas» ergo «de terra orta est, et justitia de coelo prospexit.» Quae «justitia de coelo prospexit?» Tanquam Dei dicentis: Parcamus huic homini, quia ipse sibi non pepercit; ignoscamus, quia ipse agnoscit. Conversus est ad puniendum peccatum suum; convertar et ego ad eum liberandum. «Veritas de terra orta est, et justitia de coelo prospexit.tenim Dominus dabit suavitatem, et terra nostra dabit fructum suum.» Unus versus restat, peto sine taedio sit quod dicturus sum. Attendite rem necessariam, fratres mei; attendite, percipite, auferte vobiscum, et non sit inane semen Dei in cordibus vestris. «Veritait, «de terra orta est,» confessio peccatorum ab homine; «et justitia de coelo prospexit,» id est, a Domino
Abbreviated transcription (Latin):
age semꝑ: hoc agendo in eo quod alhibu.¬
eras. ad resumptionem: ibi inuenies lassitu¬
dinem. Multum sedendo defatigatus eras:
surgisa cleambulando reficeriss ꝑseuera in
eo quod reficeris: multum deambulando
lassarisa sedere iterum queris. Inueni michi
aliquid unde te reficias: ubi si ꝑseueraueris¬
non iterum deficias. Qualis ergo est ista
pax. quam hic habent homines. tantis re.¬
sistentibus molestiis: cupiditatibus indi¬
gentiisa lassitudinibus c Non est ista uera.
non est ꝑfecta pax. Quȩ erit ꝑfecta paxs

Expanded text:
age semper; hoc agendo, in eo quod adhibuage semper; hoc agendo, in eo quod adhibueras ad refectionem, ibi invenis lassitudinem. Multum sedendo fatigatus eras; surgis, deambulando reficeris: persevera in eo quo reficeris, multum deambulando lassaris; sedere iterum quaeris. Inveni mihi aliquid unde te reficias, ubi non, si perseveraveris, iterum deficias. Qualis ergo est ista pax, quam hic habent homines tantis resistentibus molestiis, cupiditatibus, indigentiis, lassitudinibus? Non est ista vera, non est perfecta pax. Quae erit perfecta pa
Abbreviated transcription (Latin):
uncunt tamen pugnant. Nonclum ergo
est pax: ubi pugna est. ut date michi homi¬
nem qui nichil temptationis patitur in car¬
ne sua. et possit michi clicere quia iam pax
est: suchil quidem temptationis forte patitur
m illicitis uoluptatibus: saltim suggestiones
psis partur uel suggeritur. illi quod res¬
puiti uel delectat unde contineat. Sed ecce
iam nichil delectat illicitum: uel contra
famem et sitim pugnat cotidie. Quis enim
iustus hinic alienus: lugnat ergo fames et
sitis: pugnat contra nos lassitudo carnis: pu.¬
gnat cdelectatio somni: pugnat oppressio.
Uigilare uolumus: dormitamus. Ieuin are
uolumus: esurimus. sitimus. Stare uolumꝰ:
defatigamur: querunus sedere. Si et hoc
diu facimus: deficimus. Quicquid nobis
ꝓuiderimus ad refectionem: illic rursus in.¬
uenimus defectionem. E suris dicit tibi ali.¬
quis: respondes esurio. Ponit aute te cibum.
Ad refectionem posuerat. ꝑseuera in eo
quod posuit: certe reficere te uolebas: hoc

Expanded text:
vincuntur, tamen pugnant. Nondum est vincuntur, tamen pugnant. Nondum est ergo pax, ubi pugna est. Aut date mihi hominem qui nihil tentationis patitur in carne sua, ut possit mihi dicere quia jam pax est. Nihil quidem tentationis forte patitur in illicitis voluptatibus, saltem suggestiones ipsas patitur: vel suggeritur illi quod respuit, vel delectat unde contineat. Sed ecce jam nihil delectat illicitum; vel contra famem et sitim pugnat quotidie: quis enim justus hinc alienus? Pugnat ergo fames et sitis, pugnat contra nos lassitudo carnis, pugnat delectatio somni, pugnat oppressio. Vigilare volumus; dormitamus: jejunare volumus; esurimus et sitimus: stare volumus; defatigamur: quaerimus sedere; si et hoc diu facimus, deficimus. Quidquid nobis providerimus ad refectionem, illic rursus invenimus defectionem. Esuris, dicit tibi aliquis? respondes, Esurio. Ponit ante te cibum; ad refectionem posuerat: persevera in eo quod posuit; certe reficere te volebas, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
Quas iltus. et mundus faciebat illi strepitũ
fusi. Cehbens ergo aliquanto ab stre pitau
icem audebat interius. quasi obturans au¬
ainsiam contra tumultuantem uitȩ hueꝰ
nquetudinemeet contra animam corpore
Mos corumpitur aggrauatam. et sensũ
amena habitatione cleprimente. multa
agtantem: ait. Audiam quid loquat᷑
nam loquetur pacem in plebem suami. Uex
igo xpĩ uox dĩ: pax est. ad pacem uocat.
Ea dicit: quicumꝙ nondum estis in pace.
mate pacem. Quid enum uobis melius de
ne muenire potestis quam pacem: Pax qͥd
q loi nullum bellum est. Quid est ubi nul¬
linbellum est: Ubi nulla contradictio:
isinehił resistit⁊ nichil auersum est. Uicle.¬
te siam ibi sumus: uidete si iam non est con¬
suctus cum diabolo: uidete si iam non om̃s
sci et fideles cum princip᷑ clemoniorum luc¬
tantur. Et quomodo cum illo luctantur
quem non uident: Luctantur cum concu¬
piscentiis suis. quibis ille suggerit peccata:
et non consentiencdo quod suggerit ⁊ et si non

Expanded text:
Deus intus, et mundus faciebat illi strepitum foris. Cohibens ergo aliquantum ab strepitu vocem audiebat interius; quasi obturans aurem contra tumultuantem vitae hujus inquietudinem, et contra animam corpore quod corrumpitur aggravatam, et sensum terrena inhabitatione deprimentem multa cogitantem , ait, «Audiam quniam loquetur pacem in plebem suam.» Vox ergo Christi, vox Dei pax est, ad pacem vocat. Eia, dicit, quicumque nondum estis in pace, amate pacem: quid enim vobis melius de me invenire potestis quam pacem? Pax quid est? Ubi nullum bellum est. Quid est, ubi nullum bellum est? Ubi nulla est contradictio, ubi nihil resistit, nihil adversum est. Videte si jam ibi sumus; videte si jam non est conflictus cum diabolo, videte si non omnes sancti et fideles cum principe daemoniorum luctantur. Et quomodo cum illo luctantur, quem non vident? Luctantur cum concupiscentiis suis, quibus ille suggerit peccata: et non consentiendo quod suggerit, etsi non
Abbreviated transcription (Latin):
tas de terra orta est. Sed hȩc ueritas quȩ orta
est de terra erat ante terram: et ꝑ ipsam fa.¬
ctum est cęlum et terra. Sed ut iusticia de
cȩlo ꝓspiceret. id est ut iustificarentur homi¬
nes diuuna gr̃a. ueritas nata est cle maria uir¬
gine: ut posset ꝓ illis iustificandis offerri sa
crificium passionis: sacrificium erucis. Et
unde offerret sacrificium ꝓ peccatis nr̃is nͥ
moreretur: Uncde autem moreretur ⁊. nisi a
nobis acciꝑet ubi moieretur: Idest nisi a no¬
bis sumeret carnem mortalem. xp̃c mori
non posset: quia uerbum non moutur:
diuinitas non moritur: uirtus et sapientia
cdĩ non moritur. Quomodo ergo offerret
sacrificium uictunam salutarems nisi car

Expanded text:
tas de terra orta est.» Sed haec veritas quae orta tas de terra orta est.» Sed haec veritas quae orta est de terra, erat ante terram, et per ipsam factum est coelum et terra; sed ut justitia de coelo prospiceret, id est, ut justificarentur homines divina gratia, veritas nata est de Maria virgine; ut posset pro illis justificandis offerre sacrificium, sacrificium passionis, sacrificium crucis. Et unde offerret sacrificium pro peccatis nostris, nisi moreretur? unde autem moreretur, nisi a nobis acciperet ubi moreretur? Id est, nisi a nobis sumeret carnem mortalem, Christus mori non posset; quia Verbum non moritur, divinitas non moritur, Virtus et Sapientia Dei non moritur. Quomodo offerret sacrificium victimam salutarem, si
Abbreviated transcription (Latin):
num est desiderare pacem: Qui ius malus
desiderat pacem. Bona enim res est pax: sed
fac iusticiam: quia iusticia et pax osculant᷑¬
se. Non litigant: tu quare litigas cum iusticias
Ecce iusticia dicit tibi. non furaberis. et non
aulis: non adulteres. non uis audire: non
facias alteri. quod pati non uis: et non dicas
alteri. quod et tibi dici non uis. Inimicus es
amicȩ meȩ: cdicit tibi pax. Quid me queris:
Amica sum iusticiȩ. Quencumꝙ inuenero
inimicum amicȩ meȩ: non ad illum accedo.
Nis ergo uenire ad pacem: facis iusticiam.
Iclõ alius psalmus dicit tibi. Declina a malo:
et fac bonum. Hoc est amare iusticiam. Et
cum iam declinaueris a malo. et feceris bonũ:
quere pacem. et ꝑsequere eam. Iam enun non
diu illam queres: quia et ipsa occurret tibi.
terra est: filius dĩ cde carne ꝓcessit. Quid est
ueritase filius dĩ. Quid est terra: Caro. Inter.¬
roga unde natus est. xp̃c: et uides quia ueri¬

Expanded text:
num est desiderare pacem? Quivis malus num est desiderare pacem? Quivis malus desiderat pacem. Bona enim res est pax. Sed fac justitiam; quia justitia et pax se osculantur, non litigant. Tu quare litigas cum justitia? Ecce justitia dicit tibi, Ne fureris; et non audis: Ne adulteres; non vis audire: Non facias alteri quod tu pati non vis, non dicas alteri quod et tibi dici non vis. Inimicus es amicae meae, dicit tibi pax; quid me quaeris? Amica sum justitiae, quemcumque invenero inimicum amicae meae, non ad illum accedo. Vis ergo venire ad pacem? Fac justitiam. Ideo alius psalmus dicit tibi: «Declina a malo, et fac bonum» hoc est amare justitiam; et cum jam declinaveris a malo, et feceris bonum, «quaere pacem, et persequere eam» . Jam enim non diu illam quaeres, quia et ipsa occurret tibi, terra orta est:» Filius Dei de carne processit. Quid est veritas? Filius Dei. Quid est terra? Caro. Interroga unde natus est Christus, et vides quia «veri
Abbreviated transcription (Latin):
endia et ueritas occurrerunt sibi. Ueritas in
terra nr̃a ex ꝑsona iudeorum: miscdia in terra
gentium. Ueritas enu ubi: Ubi erant eloquia
q̃. Misecłia ubi: In illis qui dimiserunt dm̃ su¬
un: et conuerterunt se ad demonia. Nunqͥd
et ipsos cdespexit: Quomodo si diceret uoca
ad istos longe fugitiuos. qui multum a me
recesserunt: uoca inuenient me querentem
osculentur se iusticia et pax. Si enim non ama¬
ueris iusticiam: pacem non habebis. Amant
se cluo ista. Iusticia et pax osculantur se: ut qui
fecerit iusticiam. inueniat pacem. osculantem
iusticiam. Duȩ amicȩ sunt: tu forte unam uis.
et aliam non facis. Nemo est enum qui non uult
pacem: sed non om̃s uolunt oꝑari iusticiam.
Interroga om̃s homines. Uis pacem: Uno ore
tibi respondet totum genus humanum. Optos
cupior uolos amo. Ama et iusticiam: quȩ duȩ
amicȩ sunt iusticia et pax. Ipse se osculantur.
Si amicam pacis non amaueris: non te ama¬
bit ipsa pax. nec ueniet ad te. Quid enim mag-¬

Expanded text:
dia et veritas occurrerunt sibi.» Veritas in terra nostra ex persona Judaeorum, misericordia in terra Gentium. Veritas enim ubi? Ubi erant eloquia Dei. Misericordia ubi? In illis qui dimiserant Deum suum, et converterant se ad daemonia. Numquid et ipsos despexit? Quomodo si diceret: Voca et istos longe fugitivos, qui multum a me recesserunt; voca, inveniant me quaerentem osculentur se justitia et pax. Si enim non amaveris justitiam, pacem non habebis: amant enim se duo ista, justitia et pax, et osculantur se; ut qui fecerit justitiam, inveniat pacem osculantem justitiam. Duae amicae sunt; tu forte unam vis, et alteram non facis: nemo est enim qui non vult pacem; sed non omnes volunt operari justitiam. Interroga omnes homines: Vis pacem? Uno ore tibi respondet totum genus humanum: Opto, cupio, volo, amo. Ama et justitiam; quia duae amicae sunt justitia et pax; ipsae se osculantur: si amicam pacis non amaveris, non te amabit ipsa pax, nec veniet ad te. Quid enim mag
Abbreviated transcription (Latin):
intrat: ubi nullus temptator: nullus sedi¬
tiosus: nullus diuidens ppłm dĩ: nullus fa
princeps ipsorum mittetur in ignem ęter¬
num: et hi cum illo quicumꝙ illi consenti.¬
unt. et recedere ab eonolunt: Erit ergo
pax purgata in filiis clĩ: om̃bus amantibus
se. uidentibus se. Nenus dõ: cui erit dĩ omia
in om̃ibus. Commune spectaculum habebi.¬
mus dĩ: commnunem possessionem habe¬
bimus dm̃s communem pacem habebimus
dm̃. Quicquid enim est quod modo nobis
dat: ipse erit nobis ꝓ om̃ibus quȩ clat. Ipsa
erit ꝑfecta et plena pax. Hanc loquitur in
plebem suam: hanc uolebat auclire ille qui
ait. Aucliam quid loquatur in me dñs dĩ:
quoniam loquetur pacem in plebem suã.
esup seõs suos et in eos qui conuetaetie a

Expanded text:
intrat, ubi nullus tentator est, nullus sediintrat, ubi nullus tentator est, nullus seditiosus, nullus dividens populum Dei, nullus fatprinceps ipsorum mittitur in ignem aeternum, et hi cum illo quicumque illi consentiunt, et recedere ab eo nolunt? Erit ergo pax purgata in filiis Dei, omnibus amantibus se, videntibus se plenos Deo, cum erit Deus omnia in omnibus . Commune spectaculum habebimus Deum; communem possessionem habebimus Deum; communem pacem habebimus Deum. Quidquid enim est quod nobis modo dat, ipse nobis erit pro omnibus quae dat: ipsa erit perfecta et plena pax. Hanc loquitur in plebem suam; hanc volebat audire ille qui ait: «Audiam quid loquetur in me Dominus Deus; quoniam loquetur pacem in plebem suam, et super sanctos suos, et in
Abbreviated transcription (Latin):
sorta est mors in uictorla. Ubi est mors acule¬
enim adhuc mors. quomodo plena paxe
Et enim de morte uenit lassituclo ista: quã
muenimus in om̃ibus refectionibus nr̃is.¬
De morte est: quia corpus mortale portamus:
quod quicdem mortuum dicit apłs: et ante
animȩ resolutionem. Corpus quidem inqt
mortuum est ꝓpter peccatum. Nam si ꝑseue.¬
raueris in eo quod reficis: etiam morieris. Per-¬
seuera in multum manducando: ipsa res te
interficiet. ꝑseuera in multum ieuinando:
inde morieris. Sede semꝑ ut nolis surgere:
morieris uide. Ambula semꝑ ut nolis quies¬
cere: morieris uicde. Uigila semꝑ ut nolis dor¬
mire: morieris inde. Dormi semꝑ ut nolis ui¬¬
gilare: morieris inde. Quando ergo assump¬
ta fuerit mors in uictoria. non erunt ista:
et erit pax plena et ęterna. Grimus in qua¬
dam ciuitate fr̃s: quando de illa loquor fini-¬
re nolo: et maxime quando seandala ere¬
brescunt. Quis non desiderat illam pacem
unde amicris non exit: quo inimicus non

Expanded text:
 ubi est, mors, contelitas, quomodo est plena pax? Etenim de morte venit lassitudo ista, quam invenimus in omnibus refectionibus nostris.De morte est, quia corpus mortale portamus; quod quidem mortuum dicit Apostolus et ante animae resolutionem: «Corpus quidem,» inquit, «mortuum est propter peccatum» . Nam si perseveraveris in eo quo te reficis, etiam morieris. Persevera in multum manducando; ipsa res te interficiet: persevera in multum jejunando; inde morieris: sede semper, ut nolis surgere; morieris inde: ambula semper, ut nolis quiescere; morieris inde: vigila semper, ut nolis dormire; morieris inde: dormi semper, ut nolis vigilare; morieris inde. Quando ergo absorpta fuerit mors in victoriam, non erunt ista; et erit pax plena et aeterna. Erimus in quadam civitate: fratres, quando de illa loquor, finire nolo, et maxime quando scandala crebrescunt. Quis non desideret illam civitatem, unde amicus non exit, quo inimicus non
Abbreviated transcription (Latin):
de dus ds̃. qm̃ loquetur pacem in plebem suã.
E paeos ipsius non uidea solaerit. sel de om̃ibꝰ
utibus colligetur: quia suꝑ seõs suos loque¬
ar pudem: et in eos qui conuertunt cor ad ipsũ.¬
a om̃ oibe terrarum. Uerumtamen ꝓpe tuñ¬
estum salutare ipsius: ut in babitet gła in ter.¬
a nar idest in ea terra in qua natus erat ꝓpħa:
pser ibi primo templume ibi sacrificabat᷑
do. ii patriarebȩ: ipse etiam le semine ue.¬
ip̃m. Ibi ambulauit peclibus suis: ibi mirabi¬
luafeciti postremo tantum honorem illi genti
detulit: ut cum eum interpellaret quedam
milier chananea salutem querens filiȩ suȩ:
duxerit ei. Non sum missus: nisi ad oues que
pierunt clomus isrł. Hoc ergo uidens ꝓpħa:
at. Ueriuntamen ꝓpe timentes eum salutare

Expanded text:
Deus; quoniam loquetur pacem in plebem suam:» et plebs ipsius non Judaea sola erit, sed de omnibus gentibus colligetur; «quia super sanctos suos loquetur pacem, et in eos qui convertunt cor ad ipsu omni orbe terrarum. «Verumtamen prope timentes eum salutare ipsius, ut inhabitet gloria in terra nostra:» id est, in ea terra in qua natus erat Propheta, Prophetae, ibi primo templum, ibi sacrificabatur Deo, ibi Patriarchae, ibi ipse etiam venit de sem peperit Christum. Ibi ambulavit pedibus suis, ibi mirabilis fecit. Postremo tantum honorem illi genti detulit, ut cum eum interpellaret quaedam mulier Chananaea salutem quaerens filiae suae, dixerit ei: «Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel» . Hoc ergo videns Propheta, ait: «Verumtamen prope timentes eu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe timentes eum salutare ipsius. Eirant qui
qui iam tunebant illum in gente ucdeanos
Per om̃s terras ubiq idola colebantur:tni¬
nia timebantur. non dĩ. In illa gente tue¬
batur dt̃. Secl ꝓpter quid tunebatur. Ins
ri testamento tunebatur. ne daret ilosiu
captiuitatem: ne tolleret illis terramir
grandine contunderet uineas ipsorun: n
faceret steriles uxores eorum: ne auferrit
ab eis filios ipsorum. Hec enim carnalaꝓ
missa clĩ. tenebant adhuc paruas aninas
et ꝓpter hec timebatur dĩ. Secl ꝓpe illis erat
qui uel ꝓpter hȩc. ipsum tunebant. Cerrampe.¬
tebat paganus a cli abolo: terram petebat
udeus a dõ. Unum erat quod petebant: sel
non unus a quo petebant. Retenclo iste quod
petebat paganus. discernebatur tamena p¬
gano qui ab illo ista petebat qui om̃ia firent
et ꝓpe illis erat ds̃ quam gentibus. Prope ent
tamen: respexit eos qͥ lõge erãt yeos qͥpent Na¬

Expanded text:
pe timentes eum salutare ipsius.» Erant quidam qui jam timebant eum in gente Judaeorum. Per omnes terras ubique idola colebantur; daemonia timebantur, non Deus: in illa gente timebatur Deus. Sed propter quid timebatur? In Veteri Testamento timebatur, ne daret illos in captivitatem, ne tolleret illis terram, ne grandine contunderet vites ipsorum, ne faceret steriles uxores eorum, ne auferret ab eis filios ipsorum. Haec enim carnalia promissa Dei tenebant adhuc parvas animas, et propter haec timebatur Deus: sed prope illis erat, qui vel propter haec ipsum timebant. Terram petebat Paganus a diabolo; terram petebat Judaeus a Deo: unum erat quod petebant; sed non unus a quo petebant. Petendo iste quod Paganus petebat, discernebatur tamen a Pagano, quia ab illo ista petebat, qui omnia fecerat. Et prope illis erat Deus, qui Gentibus longe erat; tamen respexit et eos qui longe erant, et eos q
Abbreviated transcription (Latin):
Iae uocabitur tibi semen. icd est non hi qui
prcarnus. hi filis csi sed fuii ꝓmissionis depu¬
aitdut ii semen. Si filii ꝓmussiorus in semen de.¬
piantdir: ofendendio diñ iuidei degeneraue.¬
nust ios ꝓmerencio clim̃ le genere abrabȩ fa.
osunus: non ꝑtinentes ad carnem. sel ꝑtinen¬
a ue sidem. Imitati enim ficlem. filii facti su¬
aus isli autem degenerando a ficle. exhereda¬
s metuerunit. Nam ut noueritis quia ꝑdide¬
unit ilud quod nati erant de abrabam. cũ
paites de semine sanguine. et non de uitae
at ilis dñĩ canquam clegenerantibus. Si filii
abtahȩ estis: facta abrahȩ facite. Si ergo illi
ꝓtirea iam non filii quia non faciebant facta
anbȩ. nos ꝓpterea filii quia facimus facta
imbe. Que sunt facta abrahȩ quȩ facimus:
Intidit autem abraham dõ: et reputatum

Expanded text:
ac vocabitur tibi semen; id est, non hi qui filii carnis, hi filii Dei, sed filii promissionis deputantur» «in semen» . Si filii promissionis in semen deputantur, offendendo Deum Judaei degeneraverunt; nos promerendo Deum, de genere Abrahae facti sumus, non pertinentes ad carnem, sed pertinentes ad fidem. Imitati enim fidem, filii facti sumus: illi autem degenerando a fide, exhaeredari meruerunt. Nam, ut noveritis quia perdiderunt illud, quod nati erant de Abraham, cum o, gloriantes de sanguine et non de vita, ait illis Dominus tanquam degenerantibus: «Si filii Abrahae estis, facta Abrahae facite» . Si ergo illi propterea jam non filii, quia non faciebant facta Abrahae; nos propterea filii, quia facimus facta Abrahae. Quae sunt facta Abrahae quae facimus? Credidit autem Abraham Deo, et deputatum
Abbreviated transcription (Latin):
in aclam om̃s moriuntur. Quod ille audiuit:
secutum est et nos. Non enim eramus iam nos:
seleramus in adam. Idõ quicquid euenit ip¬
si adam. secutum est et nos: ut moriamur.
Om̃s quuippe in illo fiumus. Ea cnmparg
parentum non ꝑtinent ad filios. que sar
malas. necesse est ut portentr merta pre
si autem mutauerint se. et non fuerit a
parentes malos. incipiunt habere mertinse
non meritum parentum suorum. Ueyaas
autem non nocet tibi obest peccatum pars
tui. si de unmutaueris: ut nec ipsi patitiuo
obsit si se mutauerit. Secl iam quodacept
ad mortalitatem istam racdix nra: diit &
adam. Quid duxit: Istam fragilitatencans
hoc tormentum dolorumr hanc domunp¬
ꝑtatis: hoc uinculum mortis: et laqueostm¬
tationum. Portamus om̃ĩa ista in carne lu
et ira dĩ est ista quia uindicta dĩ est. Sedͥ qui
futurum erat ut regeneraremur. et creten.¬
do noui efficeremur. atꝙ in resurrecciont

Expanded text:
in Adam omnes moriuntur: quod ille audivit, in Adam omnes moriuntur: quod ille audivit, secutum est et nos. Non enim eramus jam nos, sed eramus in Adam: ideo quidquid evenit ipsi Adam, secutum est et nos, ut moreremur; omnes quippe in illo fuimus. Ea enim peccata parentum non pertinent ad filios, quae faciunt malas, necesse est portent et merita ipsorum: si autem mutaverint se, et non fuerint imitati parentes malos, incipiunt habere meritum suum, non meritum parentum suorum. Usque adeo autem non tibi obest peccatum patris tui, si te mutaveris, ut nec ipsi patri tuo obsit, si se mutaverit. Sed jam quod accepit ad mortalitatem istam radix nostra, duxit de Adam. Quid duxit? Istam fragilitatem carnis, hoc tormentum dolorum, hanc domum paupertatis, hoc vinculum mortis, et laqueos tentationum: portamus omnia ista in carne hac; et ira Dei est ista, quia vindicta Dei est. Sed quia futurum erat ut regeneraremur, et credendo novi efficeremur, atque in resurrectione
Abbreviated transcription (Latin):
noluisti. Oꝑusti om̃ia peccata eorum Seda¬
sti om̃em iram tuam: auertisti ab ira mc̾ligna¬
quamus uerba preterita sonent: sequitur
et dicit  Ionuerde nos dñe sanitatum no¬
strarum. Quomodo narrabat quasi factum
esset. et quomodo orat ut fiat  nisi quia no¬
luit ostendere preterita uerba se in ꝓpħia
dixisse. nondum autem factum esse. quod
dicebat iam factum: Hinc ostendit: quia
orat ut fiat. Conuerte nos dĩ sanitatum nr̃a¬
rum: et auerte iracundiam tuam a nobis.
Non iam dudum dicebat. auertisti captiui¬
tatem iacob. oꝑusti om̃ia peccata eorum.
seclasti om̃em iram tuam. auersus es ab ira
tuam a nobis: Respondet tibi ꝓpħa. Illa dico
quasi facta quia uicdeo futura: quia uero non¬
dum facta sunt. oro ut ueniant quȩ iam ui
mortales sumus: et de ira dĩ in istam terram
egestate et labore uultus nr̃i mancducamus
panem. Hoc enim audiuit adam: quando
peccauit. Et adam ille om̃s nos eramus: quia

Expanded text:
noluisti: «Operuisti omni a peccata eorum. Sedanoluisti: «Operuisti omni a peccata eorum. Sedasti omnem iram tuam; avertisti ab ira indignaquamvis verba praeterita sonent; sequitur, et dicit: «Converte nos, Domine» «sanitatum nostrarum.» Quod modo narrabat quasi factum esset, quomodo orat ut fiat; nisi quia voluit ostendere praeterita verba se in prophetia dixisse? Nondum autem factum esse quod dicebat jam factum, hinc ostendit, quia orat ut fiat: «Converte nos, Domine sanitatum nostrarum; et averte iracundiam tuam a nobis.» Non jamdudum dicebas, «Avertisti captivitatem Jacob; operuisti omnia peccata eorum: sedasti omnem iram tuam; aversus es ab ira  iracundiam tuam a nobis?» Respondet tibi Propheta: Illa dico quasi facta, quia video futura; quia vero nondum facta sunt, oro ut veniant, quae jam vimortales sumus, et de ira Dei in ista terra in egestate et labore vultus nostri manducamus panem. Hoc enim audivit Adam, quando peccavit ; et Adam ille omnes nos eramus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
huic chno iħu xp̃o: auertisti captiuitatem
ia cob. Adtendite captiuitatem iacob: adten-¬
diter quia hoc est auertisti captiuitatem nr̃am.
non liberando nos a barbaris in quoᷤ non in¬
currimus: sed liberando nos ab oꝑibus malis:
a peccatis nr̃is ꝑ quȩ nobis sathanas dñabat᷑.
Si quis enim liberatus fuerit a peccatis suis:
non habet unde dñetur ei princeps pecca
torum. Quomodo enim auertit captiuita¬
tem iacob: Uidete quia ista liberatio spalis
est: uidete quia intus agitur. Nemisisti
ta eorum. Ecce unde auertit captiuitatẽ:
quia remisit iniquitatem. Iniquitas tene¬
bat captiuum: remissa iniquitate liberaris.
Confitere te ergo esse in captiuitate: ut¬
dignus sis liberari. Nam qui hostem suum ñ
intelligit.⁊ quomodo inuocat liberatoreme
Oꝑiusti om̃ia peccata eorum. Quid est oꝑusti:
Ut non illa uideres. Quid est non illa uideresẽ
Nt non in illo uindicares noliuisti uidere pecca¬
ta nr̃a. Et idõ non uidisti: quia ipsa uidere

Expanded text:
u Christo, «Avertisti captivitatem Jacob.» Attendite captivitatem Jacob, attendite quia hoc est, Avertisti captivitatem nostram: non liberando nos a Barbaris, in quos non incurrimus; sed liberando nos ab operibus malis, a peccatis nostris, per quae nobis satanas dominabatur. Si quis enim liberatus fuerit a peccatis suis, non habet unde illi dominetur princeps pecca Quomodo enim avertit captivitatem Jacob? Videte quia ista liberatio spiritualis est, videte quia intus agitur: «Remisisti omnia peccata eorum.» Ecce unde avertit captivitatem, quia remisit iniquitatem: iniquitas tenebat captivum, remissa iniquitate liberaris. Confitere ergo te esse in captivitate, utdignus sis liberari: nam qui hostem suum non intellexit, quomodo invocat liberatorem? «Operuisti omnia peccata eorum.» Quid est, «operuisti?» Ut non illa videres. Quid est, ut non illa videres? Ut non in illa vindicares. Noluisti videre peccata nostra; et ideo non vidisti, quia ipsa videre
Abbreviated transcription (Latin):
non acime ait add ilum ait adoueore
hominem. Quisquis enim homo ialbat e
uertere ad se corda hominum: east
sis. Quid est melius ut caclas cum ilo asos
conuerteris: an ut stes cum ilo cunauom

Expanded text:
non ad me, aut ad illum, aut ad quemquam hominem. Quisquis enim homo voluerit convertere ad se corda hominum, cadit cum ipsis. Quid est melius, ut cadas cum illo ad quem converteris, an ut stes cum illo cum quo
Abbreviated transcription (Latin):
confitentem. Cum diceret trahi se captiuum
a lege in membris suis repugnante legi men¬
tis suę: exclamauit sub illa captiuitate: et
ait. Infelix ego homo: quis me liberabit cle
corpore mortis huius: Quesiuit quis esset:
et statim illi occurrit. Grã dĩ: sed ꝑ iħm

Expanded text:
confitentem. Cum diceret se trahi captivum confitentem. Cum diceret se trahi captivum a lege in membris suis repugnante legi mentis suae, exclamavit sub illa captivitate, et ait: «Infelix ego homo, quis me liberabit de corpore mortis hujus?» Quaesivit quis esset, et statim illi occur
Abbreviated transcription (Latin):
e reputatum est illi ad iusticiam. Quȩ est gͦ
lla captiuitas. de qua nos uolumus liberarie
suto enum neminem nrm modo esse apud bar¬
luros. nec aliquam gentem irriusse armatam
e captiuos luxisse nos. Sed modo ostendendo
quandam captiuitatem in qua gemimus. et
unde nos liberari cupimus. paulus apłs ꝓce-¬
dat: et ipse illam dicat. Sit ipse speculum
nr̃m: ille loquatur: et nos ibi uideamus. Ne.¬
mo est enun qui non hic se agnoseat. Aitgͦ
lle beatus apłs. Condelector enim legi dei:
sicdim interiorem hominem. Intus me dele¬
uãt lex cli᷑. uideo autem aliam legem in
membris meis. repugnantem legi mentis meȩ.
Iam auclisti legem: audisti pugnam. Capti¬
uitatem nondum audieras: audi quȩ secunt᷑.
uitatem. Quis nr̃m est qui nolit se de ista cap.¬
tiuitate liberari: Et unde liberabimur qm̃
hoc cantauit iste psalmus futurum: auertisti
captiuitatem iacob: Cui dicit: Xp̃o. ꝓpter
infinem: ꝓpter filios chore. Ille enim a uertit
captiuitatem iacob. Aucli et ipsum paulum

Expanded text:
est illi ad justitiam. Quae est ergo illa captivitas unde nos volumus liberari? puto enim neminem nostrum modo esse apud Barbaros, nec aliquam gentem irruisse armatam, et captivos duxisse nos. Sed modo ostendo quamdam captivitatem, in qua gemimus, et unde nos liberari cupimus. Paulus aposdat, ipse illam dicat; sit ipse speculum nostrum, ille loquatur, et nos ibi videamus: nemo est enim qui non hic se agnoscat. Ait ergo ille beatus apostolus, «Condelector enim legi Dei secundum interiorem hominem;» intus delectat me lex Dei: «video autem aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae.» Jam audisti legem, audisti pugnam; captivitatem nondum audieras, audi quae sequunturvitatem: quis nostrum est qui nolit se de ista captivitate liberari? Et unde liberabitur? Quoniam hoc cantavit ipse Psalmus futurum: «Avertisti captivitatem Jacob.» Cui dixit? Christo, propter «In finem,» propter filios Core: ille enim avertit captivitatem Jacob. Audi et ipsum Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
nobis ꝓmisit ostendere se nobis: qualis est pu¬
cbritudo ipsiusc̾ fr̃i cogitate. Omia ista pultda
quȩ uicletis. quȩ amatis: ipse fecit. Si hȩc pul¬
chra sunt. quid est ipsec Si hȩc magnasurti.
quantus est ipse: Ergo ex istis quȩ hie amanꝰ
illũ magis desidemꝰ: ut cõtẽpnentes ista illũ clsigantne
ipsa cdilectione ꝑ fidẽ eor mũdemꝰ. ⁊mnũdatũ cor ir̃n lle
ueniat aspectus illius. Lux quȩ nobis osten¬
ditur: sanos nos debet inuenire. hoc agt
modo fides. Hoc ergo dixinus: et salita l
tuum dñe da nobis. Ta nobis xp̃m cuumꝰ
nouerimus xp̃m tuum: uideamus axpͥntis¬

Expanded text:
nobis promisit ostendere se nobis. Qualis est punobis promisit ostendere se nobis. Qualis est pulchritudo ejus, fratres, cogitate. Omnia ista pulchra quae videtis, quae amatis, ipse fecit. Si haec pulchra sunt, quid est ipse? si haec magna sunt, quantus est ipse? Ergo ex istis quae hic amamus, illum magis desideremus; et contemnentes ista, illum diligamus: ut ipsa dilectione per fidem cor mundemus, et mundatum cor nostrum inveniat aspectus illius. Lux quae nobis ostendetur, sanos nos debet invenire: hoc agit modo fides. Hoc ergo hic diximus. «Et salutare tuum da nobis:» da nobis Christum tuum, noverimus Christum tuum, videamus
Abbreviated transcription (Latin):
est iste pater: Dilectissimi. filii dĩ sumus.
Quare ergo non uidemus patrem nr̃m: Quia
nondum apparuit quod erunus. Iam sumꝰ:
sed in spe. Nam quod erimus: nondum ap.¬
paruit. Eit quiderimuse Seinuis ingut
quoniam cum apparuerit siniles aesite
quoniam uidebunus eum siecuti et. Sesi
de patre dixit: de filio autem dño inns
filii. tribuet nobis beatitudinem .et eds
unterest inter usionem ipsuis. et usenmn
patris. Ipse ait in eugłio. Qui diligit ue
cdata mea eustodit: et ego diligam iluins
et ostendam me ipsum illix. Loqueltir
illis: et dicebat. Ostendam me ipsum ilibua¬
re: Non erat ipse qui loquebatur: sed en
carnem uidebat: diuinitatem caro nonu
clebat. Ad hoc autem caro carnem iudit
ut ꝑ fidem cor munclaretur: unde dsiudia¬
tur. Dictum est enim de dño: fide mundas
corcla eorum. Et clixit dñs. Beati mundo
corde: quoniam ipsi dm̃ uidebunt. Ergoss

Expanded text:
est iste pater? «Dilectissimi, filii Dei sumus.» est iste pater? «Dilectissimi, filii Dei sumus.» Quare ergo nondum videmus patrem nostrum? Quia «nondum apparuit quid erimus.» Jam sumus, sed in spe: nam «quid erimus, nondum apparuit.» Et quid erimus? «Scimus,» inquit, «quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est» . Sed hoc de Patre dixit, de Filio autem Domino JesFilii visio tribuet nobis beatitudinem, et nihil interest inter visionem ipsius et visionem Patris. Ipse ait in Evangelio: «Qui diligit me, mandata mea custodit, et ego diligam illum, et ostendam meipsum illi» . Loquebatur illis, et dicebat, «ostendam meipsum illi.» Quare? Non erat ipse qui loquebatur? Sed carnem caro videbat; divinitatem cor non videbat. Ad hoc autem caro carnem vidit, ut per fidem cor mundaretur, unde Deus videretur. Dictum est enim de Domino, «Fide mundans corda eorum» : et dixit Dominus, «Beati mundo corde, quia ipsi Deum videbunt» . Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
est spes. Quod enim uidet quis quid sperat:
Si autem quod non uidemus sꝑamus: ꝑ pati¬
quod non uicdemus: ꝑmanendo in eo quod.
creclentes non uidemus: merebimur uidere
quod credimus. Propterea ioħs in epła sua
quid ait: Dilectissimi. filii dĩ sumus: et non¬
dum apparuit quid erimus. Quis non exul-¬
tet ẽ. Si subito nescio cui ꝑegrinanti. et igno¬
ranti genus suum. patienti aliquam egesta¬
tem et erumnam. et in labore diceretur con¬
stituto. filius senatoris es. pater tuus amplo
patrimonio gauclet in re ur̃a. reuoco te ad pa¬
trem tuum÷ quali gaucdio exultaret. si hoc
non fallax ꝓmissor diceret: Uenit ergo non
fallax apłs xp̃i: et ait. Quid est quod de uo¬
bis desꝑatis: Quid est quod uos affligitis. &
merore conteritis: Quid est quod concupis¬
centias ur̃as sequendo. in egestate istarum uo¬
luptatum conteri uultis: Habetis patrem:
habetis patriam: habetis patrimonium. Es

Expanded text:
est spes: quod enim videt quis, quid sperat? est spes: quod enim videt quis, quid sperat? Si autem quod non videmus speramus, per patiquod non videmus: permanendo in eo quod credentes non videmus, merebimur videre quod credimus. Propterea Joannes in Epistola sua quid ait? «Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus.» Quis non exsultet, si subito nescio cui peregrinanti et ignoranti genus suum, patienti aliquam egestatem, et in aerumna et labore constituto diceretur: Filius senatoris es; pater tuus amplo patrimonio gaudet in re vestra; revoco te ad patrem tuum? quali gaudio exsultaret, si hoc non fallax promissor diceret? Venit ergo non fallax apostolus Christi, et ait: Quid est quod de vobis desperatis? quid est quod vos affligitis, et moerore conteritis? quid est quod concupiscentias vestras sequendo, in egestate istarum voluptatum conteri vultis? Habetis patrem, habetis patriam, habetis patrimonium. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
possides corde. Ipse est misccłia: quam utinã
um da nobis: in illo est miscłia tua. Dicamꝰ
illi et nos: da nobis xpm̃ tuum. Iam quidem
camus. da nobis axpm̃ tuums quia dicimus
illi panem nrm cotidianum da nobis hodie.
Et quis est panis noster: nisi ipse qui dixit.
ego sum panis uiuus qui de celo descendi :
Dedit hominem eum: ipsum daturus est
nobis dm̃. Hominibus enim hominem dedit:
qui talem illum hominibus dedit: qualis
posset capi ab hominibus. Dm̃ enun xpm̃¬
nullus hominum caꝑe poterat: factus est ho-¬
minibus homo: seruauit se dm̃ diis. An for-¬
te arroganter clixi: Reuera arroganter: nͥ
ipse dixisset. Ego dixi dii estis: et filii excelsi
oms. Ad hanc ipsam adoptionem renouam᷑:
ut efficiamur filii dĩ. Iam quidem sumus:
sed ꝑ fidem sumus quidemł sed in spe. non¬
dum sumus in re. Spe enim salui facti sumꝰ:
sicut dicit apłs. Spes autem quȩ uidetur: ũ

Expanded text:
possides corde. Ipsa est misericordia, quam utinam possides corde. Ipsa est misericordia, quam utinam um da nobis: in illo est enim misericordia tua. Dicamus illi et nos: Da nobis Christum tuum. Jam quidem camus, Da nobis Christum tuum; quia dicimus illi, «Panem nostrum quotidianum da nobis hodie» . Et quis est panis noster, nisi ipse qui dixit, «Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi» ? dedit hominem, eum ipsum nobis daturus est Deum. Hominibus enim hominem dedit; quia talem illum dedit hominibus qualis posset capi ab hominibus: Deum enim Chrinullus hominum capere poterat. Factus est hominibus homo, servavit se Deum diis. An forte arroganter dixi? Revera arroganter, nisi ipse dixisset: «Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes» . Ad ipsam adoptionem renovamur, ut efficiamur filii Dei. Jam quidem sumus, sed per fidem: sumus quidem in spe, nondum sumus in re. «Spe enim salvi facti sumus,» sicut dicit Apostolus. «Spes autem quae videtur, non
Abbreviated transcription (Latin):
bis conuersorem tuum cui dicitur: et plebs
et iam hinc diximus. ostende nobis dnẽ mi¬
seciam tuam. et salutare tuum cla nobi s.
Salutare tuum: xpm̃ tuum. felix est cui
enum illi miscdiam suam: ꝑsuaclet illi quia
quicquid habet homo ipse boni. non habet
nisi ab illo qui om̃e bonum nr̃m est. Et cũ
uiderit homo quicquid boni habet. non se
habere a se. sed a dõ suor uidet quia totum
quod in illo laudatur. de misecłia dĩ est non
de meritis ipsius: et uidendo ista non suꝑbit:
non suꝑbiendo non excollituri. non se extol¬
lendo non cadit. non cacdenclo stat: stancdo
inherets inherendo manet. manendo ꝑfruit᷑:
et letatur in dno dõ suo. Erunt illi delitiȩ.
ipse qui fecit illum: et delitias ipsas nemo
corrumpit: nemo interpellat: nemo aufert.
Quis potens minabitur tibi auferre : Quis
uicinus malus: quis latro: quis insidiator tibi
tollit dm̃: Et potest tibi tollere totum quod
possides corpore: non tibi tollit eum quem

Expanded text:
bis conversorem tuum, cui dicitur, «Et plebsbis conversorem tuum, cui dicitur, «Et plebset jam hinc diximus. «Ostende nobis, Domine, misericordiam tuam; et salutare tuum da nobis; salutare tuum,» Christum tuum. Felix est cui enim illi misericordiam suam, persuadet illi quia quidquid boni habet ipse homo, non habet nisi ab illo qui omne bonum nostrum est. Et cum viderit homo quidquid boni habet non se habere a se, sed a Deo suo; videt quia totum quod in illo laudatur, de misericordia Dei est, non de meritis ipsius: et videndo ista non superbit, non superbiendo non extollitur, non se extollendo non cadit, non cadendo stat, stando inhaeret, inhaerendo manet, manendo perfruitur, et laetatur in Domino Deo suo. Erunt illi deliciae ipse qui fecit illum; et delicias ipsas nemo corrumpit, nemo interpellat, nemo aufert. Quis potens minabitur auferre? quis vicinus malus, quis latro, quis insidiator tibi tollit Deum? Et potest tibi tollere totum quod possides corpore, non tibi tollit eum quem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯte. Oalo suo letabitur inse: bono suo letabi¬
arni te. Quancdo enim uoluit habere gau¬
da che se: muenit planctum in se. Nunc uero
quatotum gaudium nr̃m dsꝰ est: qui uult
lruris gauderes in illo gaucleat qui non po
afpire. Quid enim fr̃i mei gaudere uultis
nargento: ut argentum ꝑit aut tu: et ne.¬
nofeit quid prius. Uerumtamen illud constat
qua utrumq ꝑiturum est: quid prius incer¬
tinest. Nam nec homo hie potest manere
snpr nec argentum hic potest manere semꝑ.
sic aurumt sic uestis: sic domuse sic lata pre
di. sic postremo lux ista. Noli ergo uelle gau¬
dere in istis: sel gaude in illa luce quȩ non
habet occasum. Gaude in illa luce quam non
precetit hesternus dies: nec sequitur crastinꝰ.
luid est ista lux: Ego sum inquit lux mun¬
di. Qui tibi dicit ego sum lux mundi: uocat
re adse. Cum uocat te. conuertit te: cum con¬
uertit te. sanat te: cum sanauerit te uide¬

Expanded text:
te.» Malo suo laetabitur in se; bono suo laetabite.» Malo suo laetabitur in se; bono suo laetabitur in te. Quando enim voluit habere gaudia de se, invenit planctum in se: nunc vero quia totum gaudium nostrum Deus est, qui vult securus gaudere, in illo gaudeat, qui non potest perire. Quid enim, fratres mei, gaudere vultis in argento? Aut argentum perit, aut tu; et nemo scit quid prius: verumtamen illud constat, quia utrumque periturum est; quid prius, incertum est. Nam nec homo hic potest manere semper, nec argentum hic potest manere semper; sic aurum, sic vestis, sic domus, sic pecunia, sic lata praedia, sic postremo lux ista. Noli ergo velle gaudere in istis: sed gaude in illa luce quae non habet occasum; gaude in illa luce quam non praecedit hesternus dies, nec sequitur, crastinus. Quid est ista lux? «Ego sum,» inquit, «lux mundi» . Qui tibi dicit, «Ego sum lux mundi,» vocat te ad se. Cum vocat te, convertit te; cum convertit te, sanat te; cum sanaverit te, vide
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uidens ꝓpħa ait. non in ęternum irascan
nobis: uel extendes iram tuam a generationi
in generationem. fuit prima generatio mor¬
talis de ira tua: erit altera generatio inmor¬
talis de misccłia tua. Quid ergo. Hoc tutla¬
prestitisti o homo ut quia conuersus es ad dm̃
merereris misccłiam ipsius: qui autem con-¬
uersi non sunt. non sunt acdepti misecdians
sed inuenerunt iram. Quid autem ut tucm¬
uertereris posses: nisi ut uocareris: Nonne
ille qui te uocauit auersum: ipse presttat it
conuertereris: Noli ergo tibi arrogate nap
i onuersionem: qui a iisi de ille uocaret. fu¬
ondaem non posses conuerti. Propterea et ip¬
asonuersionis benesieuu elo tribuens pro.¬
ausic ibis nos. Et non quali nos ipsi nr̃a spon¬
issie misecłia tua conuertimur ad te. et cu
ausicibis nos: secd tu conuertens uiuificabis
us it non solum uificatio nr̃a a te sit. sed eti¬
en qsa conuersio ut uiificemur. D̃ tu con¬
ortens iquificabis nos: et plebs tua letabitur.

Expanded text:
hoc videns Propheta ait, «Non in aeternum irascaris nobis, vel extendas iram tuam a generatione» «in generationem.» Fuit prima generatio mortalis de ira tua; erit altera generatio immortalis de misericordia tua. praestitisti, o homo, ut quia conversus es ad Deum, merereris misericordiam ipsius; qui autem conversi non sunt, non sunt adepti misericordiam, sed invenerunt iram? Quid autem, ut convertereris, posses, nisi vocareris? Nonne ille qui te vocavit aversum, ipse praestitit ut convertereris? Noli tibi ergo arrogare nec ipsam conversionem; quia nisi te ille vocaret fugientem, non posses converti. Propterea et ipsius conversionis beneficium Deo tribuens Propvivificabis nos.» Et non quasi nos ipsi nostra sponte sine misericordia tua convertimur ad te, et tu vivificabis nos: sed, «tu convertens vivificabis nos;» ut non solum vivificatio nostra a te sit, sed etiam ipsa conversio ut vivificemur. «Deus tu convertens vivificabis nos; et plebs tua laetabitur in
Abbreviated transcription (Latin):
diceres non est ista pulchritudo. Et
forte ille occupatus esset. cirea cõpostiu
m̃broꝵ in illa bestia. et om̃s illas congreqi¬
tia miraret᷑: tu qͥ noueras aliam pulem.¬
tudinem. negares istã÷ et diceres nonat
Quare: Qͥa aliam nosti. Secl dicis. Ego li
qũa uidebat ysaias ñ uideo. Crede et iu¬
debis. forte enĩ ñ habes unde uideas.: est
enĩ ocłs unde illa pulcͥritudo uideatͥ slan
quomͦ est ocłs carnis unde lux ista uidet᷑
sic est ocłs cordis. unde illa iocunditas
uideat᷑. Forte ille ocłs saucius est: sorcidtꝰ
est: turbatus est ab ira÷ ab auariciar a cu¬
piditate: a libidine insensata. Curbatis
est ocłs tuusa ñ potes uidere illam luct̾
crede ante qu̾a uideas. sanaberis et uide.¬
bis. Lux orta est iusto: et rectis corde io.¬

Expanded text:
diceres: Non est ista pulchritudo. Et si diceres: Non est ista pulchritudo. Et si forte ille occupatus esset circa compositionem membrorum in illa bestia, et omnes illas congruentias miraretur; tu qui noveras aliam pulchritudinem, negares istam, et diceres: Non est. Quare? Quia aliam nosti. Sed dicis: Ego illam quam videbat Isaias, non video. Crede, et videbis. Forte enim non habes unde videas; est enim oculus unde illa pulchritudo videatur. Nam quomodo est oculus carnis, unde lux ista videatur; sic est oculus cordis, unde illa jucunditas videatur: forte ille oculus saucius est, sordidatus est, turbatus est ab ira, ab avaritia, a cupiditate, a libidine insensata; turbatus est oculus tuus, non potest videre illam lucem. Crede, antequam videas: sanaberis, et videbis. «Lux orta est justo, et rectis corde ju
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃is. Sed non dicit homo. Dñs dicit. Ex
ueritate dñi: non est gaudere impiis.
Nam illi sibi uidentur gaudere: non est
autem gaucdere impiis dicit non homo
sed dñs. Unde ille ipsum gaudium uidẽs:
ait. Et diem hominum non concupiui:
tu scis. Qui michi alium diem ostendis:
qui me aliam lucem doces: qui me alia
iocunditate ꝑfundis: qui aliud michi
intus insinuas: fecisti me non concupis¬
cere diem hominum. Utiq uidebat ysa.¬
ias homines in potatione: in luxuriat in
theatris et spectaculis: totũ mundum
luxuriari uariis nugis: et tamen clama¬
bat. non eit gaudere impiis dicit cdiet ap
S boc non est gaudere: quale ganein
iudebat in eiuus comparatione non lit
hoc gaudium : Tanquam si nosses di le
et alicui lauclanti lucernam diceres n
est ista lix. Quare lux non est : Ille
no habet: gaudet exultat: et tu ciesi
est ista lux. Aut si quis simiam miues

Expanded text:
Dominus.» Sed non dicit homo; «Dominus dicit:» ex Dominus.» Sed non dicit homo; «Dominus dicit:» ex veritate Domini , «Non est gaudere impiis.» Nam illi sibi videntur gaudere: «Non est» autem «gaudere impiis, dicit,» non homo, sed «Dominus.» Unde ille ipsum gaudium videns, ait: «Et diem hominum non concupivi, tu scis» . Qui mihi alium diem ostendis, qui me aliam lucem doces, qui me alia jucunditate perfundis, qui aliud mihi intus insinuas, fecisti me non concupiscere diem hominum. Utique videbat Isaias homines in potatione, in luxuria, in theatris, et spectaculis, totum mundum luxuriari variis nugis; et tamen clamabat, «Non est gaudere impiis, dicit Dominus.» Si hoc non est gaudere, quale gaudium videbat, in cujus comparatione non erat hoc gaudium? Tanquam si tu nosses solem, et alicui laudanti lucernam diceres: Non est ista lux. Quare lux non est? Ille pro magno habet, gaudet, exsultat; et tu dicis: Non est ista lux. Aut si quis simiam miraretur,
Abbreviated transcription (Latin):
norunt om̃s qui recto sunt corde. Lux orta
est iusto: et rectis corde iocunditas. ¶ ocun.
dlamini iusti. Iam forte fideles audientes
iocunclamini: conuiuia meditantur :⁊ calices
preparant: rosarum tempus expectant: quia
dictum est iocundamini iusti. Uidete quid
sequitur. n dño. Iocundamini iusti in
dño. Expectas tempus ueris ut iocunde-¬
ris: dum habes iocunditatem. dñs semꝑ
tecum est. Non habet tempus: habes illũ
nocte ⁊ habes illum die. Esto rectus corde:
et semꝑ est tibi de illo iocunditas. Non
est gaudere impiis dicit cdñs: gaudere
quod uocant impii non est gaudere. Qua-¬
le gaudium nouerat: qui hoc gaudium
imꝓbabat: Creclamus illi fr̃s. Homo erat:
secl ambo gaudia nouerat. Homo erat:¬
utiq nouerat gaudia calicis. quia homo
erat. Nouerat gaidium mensȩ⁊ nouerat
gaudium lecti: nouerat gaucdia ista scła¬
ria. et luxuriosa. Ille qui nouerat illa. ait
presumens: non est gaudere impiis dicit

Expanded text:
norunt omnes qui recto sunt corde. «Lux orta norunt omnes qui recto sunt corde. «Lux orta est justo, et rectis corde jucunditas.» 19.damini, justi.» Jam forte fideles audientes, «Jucundamini,» convivia meditantur, calices praeparant, rosarum tempus exspectant; quia dictum est, «Jucundamini, justi.» Vide quid sequitur: «in Domino. Jucundamini, justi, in Domino.» Exspectas tempus veris, ut jucunderis: Dominum habes jucunditatem, Dominus semper tecum est, non habet tempus; habes illum nocte, habes illum die. Esto rectus corde, et semper est tibi de illo jucunditas. Non est gaudere impiis, dicit Dominus» . Gaudere quod vocant impii, non est gaudere. Quale gaudium noverat qui hoc gaudium improbabat? Credamus illi, fratres. Homo erat, sed ambo gaudia noverat. Utique noverat gaudia calicis, quia homo erat, noverat gaudium mensae, noverat gaudium lecti, noverat gaudia ista saecularia et luxuriosa. Ille qui noverat illa, ait praesumens: «Non est gaudere impiis, dicit