comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nis specialit̾ mancipam᷑ obsequus. id est cũ
accõmodamꝰ. uel psalmodiȩ operã damꝰ. uel
orationiincũbimꝰ. uel etiam missarũ sollẽp¬
nia celebramꝰ. Unde monet apłs. Muliereᷤᷤ
in eccła uelamen habere debent suꝑ caput
ꝓpter angłos. Et ꝓpheta ait in conspectu
angłoꝵ psallã tibi. Nec dubitare licet ubi
corporis & sanguinis diñici mysteria ge¬
runt᷑ suꝑnoꝵ ciuiũ adesse conuentꝰ. qui
monumentũ qͦ corpꝰ ipsũ uenerabile positũ
suerat: & unde resurgendo abscesserat. tã
sedulis seruarunt excubus. Unde studendũ
sollerter est fr̃s mei. ut cũ ęccłam uel ad
diuinȩ laudis debita soluenda. uel ad agenda
missarũ sollẽpnia intram. semꝑ angłicę prȩ¬
sentiae memores cũ timore & ueneratione
cõpetenti cęleste cõpleamꝰ officiũ in exẽplũ
feminarũ dõ deuotarũ. quȩ apparentib
ad monumentũ angłis timuisse. ac uultũ

Expanded text:
nis specialiter mancipamur obsequiis, id est, nis specialiter mancipamur obsequiis, id est, accommodamuorationi incumbimus, vel etiam missarum solemnia celebramus. Unde monet Apostolus mulieres in ecclesia velamen habere super caput propter angelos. Et propheta ait: In conspectu angelorum psallam tibi . Nec dubitare licet ubi corporis et sanguinis Dominici mysteria geruntur, supernorum civium adesse conventus, qui monumentum quo corpus ipsum venerabile positum fuerat, et unde resurgendo abscesserat, tam sedulis servant excubiis. Unde studendum solerter, fratres mei, ut cum ecclesiam vel ad divinae laudis debita solvenda, vel ad agenda missarum solemnia intramus, semper angelicae praesentiae memores, cum timore ac veneratione competenti coeleste compleamus officium in exemplum feminarum Deo devotarum, quae apparentibus ad monumentum angelis timuisse, ac vultum
Abbreviated transcription (Latin):
patefacta eius resurrectione c̃solationis
remedia ferrent. Qđ tunc quoq inuisibi¬
liter nobiscũ agi minime dubitare oportet.
cũ de longitudine p̃sentis incolat᷑ ac de
prȩsentia nr̃i conditoris salubrit̾ afflicti.
repente suꝑnorũ ciuiũ quȩ sint gaudia
ȩterna recolimꝰ. ac recordata illoꝵ beatitu¬
dine in qua etiã nos futuroᷤ speramꝰ. erilu
quã patim᷑ erumnã leuius ferre incipimus.
& qͦ resurgens a morte redẽptor nr̃ ascendit:
ilło nos quoq quos redimere dignatꝰ est sequi
posse confidimꝰ. Nec latet angłos crebro
electis inusibili adesse p̃sentia. ut eos uel ab
hostis callidi defendant insidus. uel maiori
cȩlestis desiderii gr̃a sustollant. apło attes¬
tante qͥ ait Nonne om̃s sunt administra¬
torii sp̃s in ministeriũ missi. ꝓpter eoᷤ qui
hereditatẽ capiunt salutis : Maxime tamen
angłici nobis sp̃s adesse credendi st̃. cũ diui¬

Expanded text:
patefacta ejus resurrectione, consolationis patefacta ejus resurrectione, consolationis remedia ferrent: quod nunc quoque invisibiliter nobiscum agi minime dubitare oportet, cum de longitudine praesentis incolatus, ac de absentia nostri Conditoris salubriter afflicti, repente supernorum civium quae sint gaudia aeterna recolimus, ac recordata illorum beatitudine, in qua etiam nos futuros speramus, exsilii quam patimur aerumnam levius ferre incipimus; et quo resurgens a morte Redemptor noster ascendit; illo nos quoque quos redimere dignatus est, sequi posse confidimus. Nec latet angelos crebro electis invisibili adesse praesentia, ut eos vel ab hostis callidi defendant insidiis, vel majori coelestis desiderii gratia sustollant, Apostolo attestante, qui ait: Nonne omnes administratorii sunt spiritus in ministerium missi propter eos qui haereditatem capient salutis ? Maxime tamen angelici nobis sp
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ordinẽ incarnationis ac passionis illius
sedulo corde retractantes. resurrexisse illum
a mortuis. neq ultra in carne mortali uiden¬
dũ esse recolimꝰ. At uero iudȩis ac paganiᷤᷤ qͥ
mortẽ quidem redẽptoris nr̃i quã credunt in¬
rident. & triumphũ uerȩ resurrectionis
prorsus credere recusant: quasi clausũ lapide
adhuc monumentum ꝑmanet nec ualent
aspiciant. quia duritia suȩ infidelitatis re¬
pellunt᷑. ne animaduertant quia non potest
mulieres non inuento corpore dñi mente
consternabant᷑. nos congruit imitari. Me¬
minisse etenĩ continue debemꝰ. quia corpuᷤᷤ
dñi nr̃i in terris inuenire nequimꝰ. & eoma¬
gis humiliari quo nos constat de ꝓsundis
clamare ad eũ qui habitat in cęlo. eo am¬
plius mente c̃sternari. quo nos uidemus
longe adhuc peregrinari ab illo in cuus
solũ prȩsentia beate uiuere ualem᷑. om̃iq
iniũ mulieribus apparuerunt angłi. qͥ illis

Expanded text:
cum ordinem incarnationis ac passionis illius cum ordinem incarnationis ac passionis illius sedulo corde retractantes, resurrexisse illum a mortuis, neque ultra in carne mortali videndum esse recolimus. At vero Judaeis ac paganis, qui mortem quidem Redemptoris nostri quam credunt irrident, triumphum verae resurrectionis ejus prorsus credere recusant, quasi clausum lapide adhuc monumentum permanet, nec valent resipiscant, quia duritia suae infidelitatis repelluntur ne animadvertant quia non potest e quod mulieres non invento corpore Domini mente consternabantur, nos congruit imitari. Meminisse etenim continue debemus, quia corpus Domini nostri in terris invenire nequimus; et eo magis humiliari, quo nos constat de profundis clamare ad eum qui habitat in coelo, eo amplius mente consternari, quo nos videmus longe adhuc peregrinari ab illo in cujus solum praesentia beate vivere valemus, omnique Jesu mulieribus apparuerunt angeli, qui illis,
Abbreviated transcription (Latin):
cantabo & psalmũ dicã dño. Nã qͥ ad orandũ
ȩccłam ingressus. inter uerba orationis con¬
suetudinẽ suꝑfluȩ cogitationis ab animo repel¬
lere negligit: quasi dñm quęrens minꝰ parata
secũ aromata detulit. lienerunt autem
mulieres lapidẽ reuolutũ a monum̃to. et
ingressȩ non inuenerunt corpꝰ dñi itĩn
Notũ nixta historiã est narrante euangelista mat¬
heo. quia descendens de cęlo angłs reuoluit
lapidẽ ab ostio monum̃ti. non quidẽ ut ere¬
unti dño uiam faceret. sed ut apertus uacu¬
usq monum̃ti locus dnm iñm hominibus
resurrerisse ꝓderet Mistice autem reuolu¬
tio lapidis diumorũ est reuolutio sacramen¬
torũ. quȩ quondã littera legis claudebantur
occulta. Lex enĩ in lapide scripta est Etenĩ
& nobis singulis cũ fidem dñicȩ passionis et
resurrectionis agnouimꝰ. monumentũ ꝓfecto
illius qđ clausũ suerat aꝑtũ est. Ingredimur
& ipsi monumentũ. nec corpꝰ dñi inuenimus

Expanded text:
icam Domino . Nam qui ad orandum ecclesias ingressus inter verba obsecrationis consuetudinem superfluae cogitationis ab animo repellere negligit, quasi Deum quaerens, minus parata secum aromata detulit. Invenerunt autem mulieres lapidem revolutum a monumento, et ingressae non invenerunt corpus Domini Jesu. Notum juxta historiam est, narrante evangelista Matthaeo, quia descendens de coelo angelus revolvit lapidem ab ostio monumenti, non quidem ut exeunti Domino viam faceret, sed ut apertus vacuusque monumenti locus hominibus eum resurrexisse proderet. Mystice autem revolutio lapidis sacramentorum est revelatio divinorum, quae quondam littera legis claudebantur occulta. Lex enim in lapide scripta est. Etenim et nobis singulis cum fidem Dominicae passionis et resurrectionis agnovimus, monumentum profecto illius, quod clausum fuerat, apertum est. Ingredimur et ipsi monumentum, nec corpus Domini invenimus,
Abbreviated transcription (Latin):
iesse scđm humanitatẽ. qui stat in signũ po¬
puloꝵ. quia signũ salutis quo credentiũ popli
a callidi hostis malitia muniunt᷑. ipsius est
passione sacratũ. Ipsũ gentes dep̃cabunt᷑. qͥa
non solũ iudȩos sed et nos qͥ de sinib terrȩ ad
eũ clamare uenimus. gr̃a suȩ uisitationis
aduocauit. Et est sepulchrũ ens gloriosum.
quia locũ in quo mortis regnũ diruit. palmȩ
ꝑennis inditiis memorabilẽ seruauit. Qua¬
liberet insiduis. Ip̃se nos & redẽptionis nrãe
sacram̃ta digne celebrare. & ad beatȩ resur¬
rectionis tribuat gandia ꝑuenire. inc̃ ꝓp̃c̃¬

Expanded text:
esse secundum divinitatem, qui stat in signum populorum, quia signum salutis quo credentium populi a callidi hostis malitia muniuntur, ipsius est passione sacratum. Ipsum gentes deprecabuntur, quia non solum Judaeos, sed et nos qui de finibus terrae ad eum clamare noscimur, gratia suae visitationis advocavit. Et est sepulcrum ejus gloriosum, quia locum in quo regnum mortis diruit, palmae perennis indiciis memorabilem servavit. Quaostium liberet insidiis, ipse nos et redemptionis nostrae sacramenta digne celebrare et ad beatae resurrectionis tribuat gaudia pervenire Jesus C
Abbreviated transcription (Latin):
sieri oportet. cũ eccłam oraturi ingredimur.
cũ appropiamꝰ altari. dñici corporis & san¬
guinis mysteria sũpturi. Si enĩ mulieres
tanta cura corpꝰ dñi mortuũ quȩrebant
quantomagis conuenit nos qͥ eũ resurreris¬
se a morte. qͥ ad cȩlos ascendisse. qͥ potentia
tantes quȩ parauerant aromata Aromata
nãq quȩ ad obsequiũ dñi portemꝰ prius
parasse est. adeo cor ante tẽpiis orationis
a suꝑuacius expurgare cogitationibus. ut
in ipso tẽpore orandi nihil sordidũ mente¬
recipere. nihil rerũ labentiũ cogitare. nul¬
meminere nouerimꝰ. iuita eremplũ enis

Expanded text:
fieri oportet cum ecclesiam oraturi ingredimur, fieri oportet cum ecclesiam oraturi ingredimur, cum appropiamus altari Dominici corporis et sanguinis mysteria sumpturi. Si enim mulieres tanta cura corpus Domini mortui quaerebant, quanto magis convenit nos, qui eum resurrexisse a morte, qui ad coelos ascendisse, qui potentia tantes quae paraverant aromata. Aromata namque, quae ad obsequium Domini portamus, prius parasse est, cor ante tempus orationis a supervacuis expurgare cogitationibus, ut in ipso terecipere, nihil rerum labentium cogitare, nulmeminisse noverimus, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
uenire. si angłoꝵ desideramꝰ prȩsentia c̃fortari:
abitiamꝰ opera tenebrarũ. & induamͦ arma
lucis. sicut in die honeste ambulemꝰ. Decet
nos sicut operũ luce fulgidos. ita etiã sp̃ua¬
lium orationũ gr̃ã refertos dñm quęrere
Unde bene mulieres quȩ diluculo ad monu¬
mentũ uenerunt. aromata quȩ parauerant
secũ portasse referint᷑. Aromata etenĩ nr̃arũ
uoces sunt orationũ. quib desideria cordis
nr̃i dño cõmendamꝰ. attestante apło iohanne
qͥ mundissima sc̃oꝵ prȩcordia mystice descri¬
bens habebant inquit phialas aureas plenas
odoramentorũ. quȩ sunt orationes scõrum
Quȩ enĩ grece aromata. latine odoramenta
uocant᷑. Diluculo igit᷑ aromata ad monu
mortis quã ꝓ nobis suscepit. & actionũ bo¬
narũ ꝓximiis foris lucẽ monstramꝰ. et sua¬
uitatem purȩ c̃punctioniᷤᷤ intꝰ in corde ser
uamꝰ. Quod & om̃ibus horis & tunc maxime

Expanded text:
venire, si angelorum desideramus praesentia confortari, venire, si angelorum desideramus praesentia confortari, abiciamus opera tenebrarum et induamur arma lucis, sicut in die honeste ambulemus. Decet autem nos, sicut operum bonorum luce fulgidos, ita etiam spiritalium orationum gratia refertos dominum quaerere. Unde bene mulieres, quae diluculo ad monumentum venerunt, aromata, quae paraverant, secum portasse referuntur. Aromata etenim nostra voces sunt orationum, quibus desideria cordis nostri domino commendamus, attestante apostolo Iohanne, qui mundissima sanctorum praecordia mystice describens: Habebant, inquit, fialas aureas plenas odoramentorum, quae sunt orationes sanctorum. Quae enim / grece aromata, latine odoramenta vocantur. Diluculo igitur aromata ad monummortis, quam pro nobis suscepit, et actionum bonarum proximis foris lucem monstramus, et suavitate purae conpuncvemus. Quod et omnibus horis, et tempore maxime
Abbreviated transcription (Latin):
redẽptoris nr̃i lectio recitata: neq
exponeñdo laborare opus est. ubi notissima
fidei nr̃ȩ mysteria euangelicis replicant᷑ ora¬
culis. Sed breuit̃ oportet intimare. quȩ nob̾
sunt ex eiusdẽ lectionis imitationẽ gerenda
Una inquit sabbati ualde diluculo uenerunt
mulieres ad monumentũ. Una sabbati pri¬
ma est dies post sabbati diẽ. quã nunc ob
reuerentiã dncȩ resurrectionis d̾nicam
uocare solemͦ. Sic enĩ scđa sabbati. tertia
sabbati. & cęteri ex ordine dies in scriptura
sacra nomen a numero acceperunt ld ipsũ
autẽ signisicat una sabbatorũ siue prima¬
diẽ post sabbatoꝵ hoc est reqͥetionũ diem
ostendens Quod autẽ mulieres dñm quȩsi¬
turȩ ualde diluculo uenerunt ad monumen¬
tũ: magnã sui amoris erga illũ deuotionem
ostendunt. ad cuiꝰ obsequiũ mox ut noctis
umbra discessit. & luce apparente facultas
eundi dabat᷑. festinare contendunt. Sed et
nobis typicũ prebent exemplũ. ut si d̃nm in

Expanded text:
Salvatoris nostri lectio recitata; neque exponendo laborare opus est, ubi notissima fidei nostrae mysteria evangelicis replicantur oraculis, sed breviter oportet intimare quae nobis sint ex ejus lectionis imitatione facienda. Una, inquit, Sabbati valde diluculo venerunt mulieres ad monumentum. Una Sabbati prima est dies post diem Sabbati, quam nunc ob reverentiam Dominicae resurrectionis Dominicam vocare solemus. Sic enim secunda Sabbati, tertia Sabbati, et caeteri ex ordine dies in Scriptura sacra nomen a numero sortiuntur. Idipsum autem significat, ubi una Sabbatorum legidiem post Sabbatorum, hoc est, requietionum diem ostendens. Quod autem mulieres Dominum quaesiturae valde diluculo venerunt ad monumentum, magnam sui amoris erga illum devotionem demonstrant, ad cujus obsequium mox ut noctis umbra discessit, ut luce apparente facultas eundi dabatur, festinare contendunt. Sed et nobis typicum pr
Abbreviated transcription (Latin):
sides in id qđ credidit. in ardescant ad suꝑna
nr̃a desideria. & sic amare iã ire est ab ȩt̃nȩ
sollẽpnitatis gaudio nulla nos aduersitas
reuocet. quia & siquis ad locũ ꝓpositũ ire
desiderat: eiꝰ desideriũ quęlibet uiȩ asperi¬
tas non immutat. Nulla nos ꝓsperitas blan¬
diens seducat. quia stultꝰ uiator est. qui in
itinere amȩna prata c̃spiciens obliuiscitur
qͦ tendebat. Toto ergo desiderio ad suꝑnã
patriã mens anhelet. nihil in hoc mundo
appetat. qđ constat quia citius relinquat.
ut si cęlestis pastoris ueracit̾ oues sumꝰ: quia
in uiȩ delectatione non sigim᷑. ęternis pas¬

Expanded text:
fides in id quod credidit, inardescant ad superna fides in id quod credidit, inardescant ad superna nostra desideria, et sic amare jam ire est. Ab internae solemnitatis gaudio 1488 nulla nos adversitas revocet, quia et si quis ad locum propositum ire desiderat, ejus desiderium quaelibet viae asperitas non immutat. Nulla nos prosperitas blandiens seducat, quia stultus viator est, qui in itinere amoena prata conspiciens, obliviscitur ire quo tendebat. Toto ergo desiderio ad supernam patriam animus anhelet, nil in hoc mappetat quod constat quia citius relinquat; ut si coelestis Pastoris veraciter oves sumus, quoniam in vitae delectatione non figimur, aeternis pas
Abbreviated transcription (Latin):
c̃stantia. prȩmii sui ꝑceptione c̃solata: ibi
sideles uiri quos a uiriditatis suȩ robore
mulieres quȩ cũ scło & serũ uicerunt. ibi
pueri qͥ hic annos suos morib transtende¬
runt. Ibi senes quos hic & ętas debiles red¬
didit. & uirtꝰ operationis non reliquit.
ollẽpnitate gaudeamꝰ. ipsa nos lȩtantium
festiuitas inuitet. Certe sicubi popłs nun¬
dinas celebraret. si ad alicnius aeccłȩ dedi¬
cationẽ denuntiata sollẽpnitate c̃currer&:
festinaremꝰ om̃s simul inueniri. interesse
Grani se dãpno afflictũ crederet. si sollẽpni¬
tatẽ cõmunis lȩcitiae non uideret. Ecce
in cęlestib electorũ ciuiũ lȩcitia agit᷑. uicis¬
sim de se om̃s in suo conuentu gratulantur.
& tamen nos ab amore ȩt̃nitatis tepidi nul¬
lo desiderio ardemꝰ. Interesse tantȩ sollẽp¬
nitati non quęrimꝰ. priuam᷑ gaudiis. & lȩti
sumꝰ. Accendamꝰ ergo aninũ fr̃s. recalescat

Expanded text:
constantia praemii sui perceptione consolata, ibi constantia praemii sui perceptione consolata, ibi fideles viri, quos a virilitatis suae robore mulieres, quae cum saeculo et sexum vicerunt. Ibi pueri, qui hic annos suos moribus transcenderunt: ibi senes, quos hic aetas debiles reddidit, et virtus operis non reliquit. solemnitate gaudeamus. Ipsa nos laetantium festivitas invitet. Certe sicubi populus nundinas celebraret, si ad alicujus Ecclesiae dedicationem denuntiata solemnitate concurreret, festinaremus omnes simul inveniri, et gravi se damno afflictum crederet si solemnitatem communis laetitiae non videret. Ecce in coelestibus electorum civium laetitia agitur, vicissim de se omnes in suo conventu gratulantur, et tamen nos, ab amore aeternitatis tepidi, nullo desiderio ardemus, interesse tantae solemnitati non quaerimus, privamur gaudiis, et laeti sumus. Accendamus ergo animum, fratres, recalescat
Abbreviated transcription (Latin):
ierit saluabit᷑. & ingredietur & egredietur
& pascua inueniet. Ingrediet᷑ quippe ad si¬
dem. egredict᷑ a fide ad speciẽ. a credulitate
ad contẽplationem:. Pascua autẽ inueniet
in ȩterna refectione. Oues autẽ eius pascua
inuenient. quia quisquis illũ corde simplici
sequit᷑: ȩternae uiriditatis pabulo nutrit᷑
Quȩ autẽ sunt istarũ ouiũ pabula. nisi ęt̃na
gaudia sẽpiterne. uirentis paradysi: Pascua
nãq electorũ sunt uultꝰ prȩsens dĩ. Quidũ
sine defectu conspicit᷑: sine fine mens uitȩ
cibo satiat᷑. In istis pascuis de ęternitatiᷤ soci¬
etate lȩtati sunt. quiq iã laqueos uoluptuosȩ
tẽporalitatis euaserunt. Ibi ymnidici angłoꝵ
chori. ibi societas suꝑnoꝵ ciuiũ. ibi dulcis soci¬
etas a peregrinationis huius tristi labore
redeuntiũ. ibi ꝓuidi ꝓphetarũ chori. ibi
iuder apłoꝵ. numerus. ibi innumerabilium
martyrũ uictor exercit᷑. tanto illic letior
quanto hic durius afflictus. Ibi confessoꝵ

Expanded text:
tur, et egredietur, et pascua inveniet . Ingredietur quippe ad fidem, egredietur vero a fide ad speciem, a credulitate ad contemplationem, pascua autem inveniet in aeterna refectione. Oves ergo ejus pascua inveniunt, quia quisquis illum corde simplici sequitur, aeternae viriditatis pabulo nutritur. Quae autem sunt istarum ovium pascua, nisi interna gaudia semper virentis paradisi? Pascua namque electorum sunt vultus praesens Dei, qui dum sine defectu conspicitur, sine fine mens vitae cibo satiatur. In istis pascuis de aeternitatis satietate laetati sunt qui jam laqueos voluptuosae temporalitatis evaserunt. chori, ibi societas supernorum civium, ibi dulcis solemnitas a peregrinationis hujus tristi labore redeuntium, ibi providi prophetarum chori, ibi judex apostolorum numerus, ibi innumerabilium martyrum victor exercitus, tanto illic laetior, quanto hic durius afflictus, ibi confessorum
Abbreviated transcription (Latin):
iussit. Bonꝰ pastor ꝓ ouib suis animã posuit
ut in sacramento nr̃o corpꝰ suũ & sanguinẽ
uerteret. & oues quas redemerat carnis suȩ
alimento satiaret Ostensa nobis est de con¬
tẽptu mortis uia quã sequam᷑. apposita for¬
ma cui imprimam. Primũ nobis est exte¬
riora nr̃a misericorditer ouib eius impen¬
dere. posttremũ uero si necesse sit etiam

Expanded text:
posuit, ut in sacramento nostro corpus suum et sanguinem verteret, et oves quas redemerat, carnis suae alimento satiaret. Ostensa nobis est de contemptu mortis via quam sequamur, apposita est forma cui imprimamur. Primum nobis est exteriora nostra misericorditer ovibus ejus impendere; postremum vero, si necesse sit, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
quosq atq humiles oppͥmit. Sed is qͥ pastor
esse uidebat᷑ & non erat relinquit oues et
sugit. quia dũ sibi ab eo periculũ metuit:
resistere eius iniustitiȩ non p̃sumit Fugit
autẽ. non mutando locũ sed subtrahendo
solatiũ Fugit. quia inustitiã uidit & ta¬
cuit fugit. qͥ se sub silentio abscondit
Quib bene ꝑ ꝓphetã dicit᷑ Non ascendistis
ex aduerio neq opposustis murũ ꝓ domo
isrł. ut staretis in prelio in die dñi. Ex
aduerso quippe ascendere est. quib libet
potestatib praueagentib rationis libera
uoce contraire. Et in die dñi ꝓ domo isrł
in p̃lio stamꝰ ac murũ opponimꝰ. si sideles
in nocentes contra ꝑuersoꝵ iniustitiã ex
iustitiȩ auctoritate uindicamꝰ. Qđ qͥa mer¬
cennarius ñ facit: cũ uenientẽ lupũ ui¬
derit fugit. Sed est alius lupꝰ. qͥ sine cessa¬
tione cotidie ñ corpora sed m̃tes dilaniat.

Expanded text:
quosque atque humiles opprimit. Sed is qui pastor quosque atque humiles opprimit. Sed is qui pastor esse videbatur et non erat, relinquit oves et fugit, quia dum sibi ab eo periculum metuit, resistere ejus injustitiae non praesumit. Fugit autem non mutando locum, sed subtrahendo solatium. Fugit, quia injustitiam vidit, et tacuit. Fugit, quia se sub silentio abscondit. Quibus bene per prophetam dicitur: Non ascendistis ex adverso, neque opposuistis murum pro domo Israel, ut staretis in praelio in die Domini . Ex adverso quippe ascendere est quibuslibet potestatibus prave agentibus rationis libera voce contraire. Et in die Domini pro domo Israel in praelio stamus, ac murum opponimus, si fideles innocentes contra perversorum injustijustitiae auctoritate vindicamus. Quod quia mercenarius non facit, cum venientem lupum viderit, fugit. Sed est alius lupus, qui sine cessatione quotidie non corpora, sed mentes dilaniat,
Abbreviated transcription (Latin):
ciuus non sunt oues ꝓpriȩ uidet lupũ ue¬
nientẽ. & dimittit oues & sugit. Non pastor
sed mercennarius uocat᷑. qͥ non ꝓ amore
intimo oues dnicas sed ad tẽporales merce
des pascit. Mercennarius quippe est. qui
locũ quidẽ pastoris tenet. sed lucrũ ani¬
marũ non quęrit. lerrenis cõmodis inhi¬
at. honore p̾lationis gandet. Lẽporalib
lucris pascit᷑. impensa sibi ab hominibus
reuerentia lȩtat᷑. litȩ etenĩ mercedes st̃¬
mercennarii. ut ꝓ eoipso qđ in regimine
laborat. hic qđ quęrit inueniat. & ab he¬
reditate gregis in posterũ alienꝰ existat
U trũ uero pastor sit an mercennarius cog¬
nosci ueraciter non potest. si occasio neces¬
sitatis deest: Tranquillitatis enĩ tempore
plerũq ad gregis custodiã sicut uerus pas¬
tor. sic etiã mercennarius stat. Sed lupuᷤ
ueniens indicat. quo quisq animo super
gregis custodiã stabat. Lupꝰ et enĩ uenit suꝑ
oues. cũ quilibet iniustus & raptor fideles

Expanded text:
cujus non sunt oves propriae, videt lupum venientem, et dimittit oves, et fugit. Non pastor, sed mercenarius vocatur, quia non pro amore intimo oves dominicas, sed ad temporales mercedes pascit. Mercenarius quippe est qui locum quidem pastoris tenet, sed lucra animarum non quaerit; terrenis commodis inhiat, honore praelationis gaudet, temporalibus lucris pascitur, impensa sibi ab hominibus reverentia laetatur. Istae sunt etenim mercedes mercenarii, ut pro eo ipso quod in regimine laborat, hic quod quaerit inveniat, et ab haereditate gregis in posterum alienus existat. Utrum vero pastor sit, an mercenarius, cognosci veraciter non potest, si occasio necessitatis deest. Tranquillitatis enim tempore, plerumque ad gregis custodiam sicut verus pastor, sic etiam mercenarius stat; sed lupus veniens indicat quo quisque animo super gregis custodiam stabat. Lupus etenim super oves venit cum quilibet injustus et raptor, 1486 fideles
Abbreviated transcription (Latin):
redibete Tympanũ quippe est pellis
in ligno ertenta. Pellis nero in ligno ex¬
tenta caro est nr̃a. ad exemplum dñicę
crucis afflicta. Cuies autem eius oderant
cum. & miserunt legationẽ post illum
dicentes. Nolumus hunc regrare suꝑ noᷤ

Expanded text:
redhibete. Tympanum quippe est pellis in ligno extenta. Pellis vero in ligno extenta caro est nostra ad exemplum dominicae crucis afflicta. Cives autem ejus oderant illum. Et miserunt legationem post illum, dicentes: Nolumus hunc regnare s
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Cõmendo autẽ uobis phebem
sororẽ meã quȩ est in rainisterio eccłȩ
quȩ est cenchris. ut eã suscigiatis
in dño digne scĩs. & adsistatis ei in
quocũq negotio ur̃i indiguerit. Et

Expanded text:
amen commendo autem vobis Phoebem sororem nostram quae est in ministerio ecclesiae quae est Cenchris ut eam suscipiatis in Domino digne sanctis et adsistatis ei in quocumque negotio vestri indiguerit et
Abbreviated transcription (Latin):
litigare. sed mansuetũ esse ad omnes.
doctorẽ. patientẽ. cũ modestia corri¬
pientẽ eos qui resistunt. ne quando det
illis patientiã ad cognoscendã ueritatẽ.
& resipiscant a diaboli laqueis a quo
capti tenent᷑ ad ipsius uoluntatem

Expanded text:
litigare, sed mansuetum esse ad omnes, docibilem, patientem, cum omni modestia corripientem eos, qui resistunt, ne quando det illis Deus poenitentiam ad cognoscendam veritatem, et resipiscant a diaboli laqueis, a quo captivi te
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando quidem suo exemplo xp̃ianos
fieri imitatores sui iubet dicendo. umi¬
tatores mei estote sicut & ego xp̃i. ali¬
quando quidẽ de se resipiscens ad ipsiuᷤᷤ
dĩ nos imitationẽ ꝓuocat dicens. estote
imitatores dĩ sicũt silui Rm̃i lam uero
demonstrans quia nihil ita hanc imita¬
tionẽ pariat quã si ita uiuat aliquis
ut bonũ enis in cõmune ꝓficiat. atq
uniuersis utiliora prouideat: adiun¬
xit. ambulate in caritate ldeo cum
dixisset imitatores mei estote: conti¬
nuo de caritate disseruit. quia haec
prȩcipue uirtus homines dõ proximoᷤᷤ

Expanded text:
Aliquando quidem suo exemplo Christi nos fieri imitatores iubet dicendo: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi. Aliquando quidem de se resipiscens ad Deum, ad ipsius nos imitationem hortatur dicens: Estote imitatores Dei, sicut filii carissimi. Iam vero demonstrans, quia nihil hanc imitationem ita pariat, quam si ita vivat aliquis, ut bonum eius in commune proficiat atque universis utiliora praevideat, adiunxit: Ambulate in caritate. Ideo cum dixisset, Imitatores mei estote, continuo de caritate disseruit, quia haec praecipue virtus homines Deo proximos
Abbreviated transcription (Latin):
excelsum leuari. a conspectu omnium.
ut ruentẽ illũ de excelso oculi om̃i um
ꝑuiderent. Haec igit᷑ est iniquitatis
elatio. ut in altũ se ferat. in sublime
se erigat. sed sca oratio omem humiliat
superbiam. uniuersã deicit uanitatem

Expanded text:
excelsum levari ad conspectum omnium, ut ruentem illum de excelso oculi omnium perviderent. Haec igitur est iniquitatis elatio, ut in altum se ferat, in sublime se erigat: sed sancta oratio omnem humiliat superbiam, universam dejicit vanitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
tia nel niuentꝰ. quȩ auctoritate sacri
eloquii unum sunt dicentis. Lętare uiue¬
nis in adolescentia tua. Tertia autem se¬
nectus accipit᷑. Qui uero iugilare in

Expanded text:
tia vel juventus. Quae auctoritate sacri eloquii unum sunt dicentis: Laetare, juvenis, in adolescentia tua . Tertia autem, senectus accipitur. Qui ergo vigilare in
Abbreviated transcription (Latin):
nunc & postpaululũ reddit᷑ suadebit
aspectus. At beatissimus paulꝰ repentina
quidẽ cęcitate cohercitꝰ. intellecta tam̃
maiestate. loquentis e caelo continuo
sidelis esfectus & a ꝑsecutione destitit.
& nouos intuendi. xp̃m oculos adqͥsunt
Hic est paulus qͥ pro suarũ remuneratione
uirtutũ ultra humana merita tertium
raptꝰ ad celũ caclestia secreta cognouit.
ut eccłarum suturus doctor int̾ angłos
disceret. quod int̾ homines prȩdicaret
Aut quis ei impune ultra non credat
qui de sacramentis dnicis non solũ audita
loquitur. sed & uisa testatur: Quanta
hoc fr̃s dĩ nr̃i actum est gr̃a. ut qui de
cȩlestibus in apostolatũ uocatꝰ est. a pos¬
tolatꝰ eius consecraretur in cęlo. Et post
ꝑfidorũ cedendas gladio postea humil¬
limus ꝓ xp̃i honore sũmisit. Nec piguit
eũ ꝓ illo mori. quẽ sepe ꝓbauerat
uiuere & regnare post mortẽ. Atq
ita factũ est. ut gloriosissimum paulũ

Expanded text:
nunc et post paululum redditus suadebit nunc et post paululum redditus suadebit aspectus. At beatissimus Paulus repentina quidem caecitate coercitus, intellecta tamen majestate loquentis e coelo, continuo fidelis effectus, et a persecutione destitit, et novos intuendi Christum oculos acquisivit. Hic est Paulus, qui pro suarum remuneratione virtutum, ultra humana merita tertium raptus ad coelum, coelestia secreta cognovit; ut Ecclesiarum futurus doctor, inter angelos disceret quod inter homines praedicaret. Aut quis ei impune ultra non credat, qui de sacramentis dominicis non solum audita loquitur, sed et visa testatur. Quanta hoc, fratres, Dei nostri actum est gratia, quod de coelestibus in apostolatum vocatus est, ut apostolatus ejus consecraretur in coelo? Et post rfidorum caedendas gladio humillimus pro Christi honore submisit: nec piguit eum pro illo mori quem saepe probaverat vivere et regnare post mortem. Atque ita factum est ut gloriosum Paulum,
Abbreviated transcription (Latin):
inclamatus e cęlo. oculis in se udaicae
infidelitatis obtusis. udendi aciem non
ꝑdidit sed mutauit Amisit oculos et
recepit. ut uno eodẽq tempore & in
ꝑsequentẽ cecitatis uindicta procederet
& uocantis dĩ grã illuminaret electum
queris saule. quȩ te mea erga meum
odiũ excitauit iniquitas: Num quid
quia illuminaui cȩcos. quia sanaui egroᷤᷤ.
quia fugaui demones. quia esurientes
popłos quinq panib paui: An quia de
tumulis mortuos suscitaui: An forte
quȩ ꝓmitto: aspice si tamen potes. unde
te uel qualis appello. Sed quare me
ꝑsequeris saule: Aut quid me ꝑsequendo
ꝓficies : Numquid aduersus regnantem
in cęlo. ullũ tua ꝑsecutio habebit effectũ:
Numquid nocere mͥ quicquã poteris. quẽ
non potes intueri: Ego enĩ sum iñc
natarenꝰ quẽ tu ꝑsequeris: qui in terra¬
& in cęlo post crucẽ regno. mortem
enĩ ꝑpetuitate mutani: De. quib om̃ib
non te debere cunctari. & ereptus tibi

Expanded text:
inclamatus e coelo, oculis in se Judaicae inclamatus e coelo, oculis in se Judaicae infidelitatis obtusis, videndi aciem non perdidit, sed mutavit; amisit oculos, et recepit: ut uno eodemque tempore et in persequentem caecitatis vindicta procederet, et vocantis Dei gratia illuminaret electum;qutuum excitavit iniquitas? Nunquid quia illuminavi caecos, quia sanavi aegrotos, quia fugavi daemones, quia esurientes populos quinque panibus pavi? An quia de tumulis mortuos suscitavi? an forte as quod promitto, aspice, si tamen potes, unde te vel quasi appello. Sed quare me persequeris, Saule, aut quid me persequendo proficis? Nunquid adversus regnantem in coelo ullum tua persecutio habebit affectum? nunquid nocere mihi quidquam poteris, quem non potes intueri? Ego enim sum Jesus Nazarenus, quem tu persequeris ; qui terras coelo, crucem regno, mortem perpetuitate mutavi: de quibus omnibus non te debere cunctari, et ereptus tibi
Abbreviated transcription (Latin):
cifixi discipulus duceret᷑: uerso se
poscens corpore crucifigi passioneni
non renuit. sed equalitatẽ cruciᷤ dĩcȩ
declinauit. ut ostenderet unmersis
admirandȩ se humilitatis uirtutem
nouiq mysteri disciplinã & inter
tormenta seruasse: Quã securus Rmi
perrexit petrus ad crucẽ. qui repulio
timore mortis. moriendi ordinem tã
acerba in passione quęsiuit
Quid etiam fr̃s km̃i de gloriosissimo
referã paulo. in quo dñs sidẽ nominiꝰ
sui dũ ipsam fide̾ ꝑsequeret᷑ elegit:
Qui dñ dcerrimꝰ ꝑ secutor xp̃ianam
uastat eccłam: inimico adhuc eius
in pectore amicũ sibi cor xp̃c inue¬
nit. Dũq temporalia capit ad sup¬
plicia xp̃ianos: ipse ꝑpetuã captus
ad grãm. factus est subito pastor ex
lupo. ex prȩdone custos. ex hoste
defensor. Unde patuit nec paulũ¬
malignȩ mentis ꝓposito plebem dnicã
ꝑsecutũ. nec apm latuisse quẽ eliger&
in paulo. Hic est paulus qui xp̃i uocib

Expanded text:
cifixi discipulus duceretur, verso se cifixi discipulus duceretur, verso se poscens corpore crucifigi, passionem non renuit, sed aequalitatem crucis dominicae declinavit; ut ostenderet universis admirandae scilicet humilitatis virtutem, novique mysterii disciplinam et inter tormenta servasse. Quam securus, carissimi, perrexit Petrus ad crucem; qui repulso timore mortis, moriendi ordinem tam acerba in passione quaesivit. 3. Quid etiam de gloriosissimo referam Paulo, in quo Dominus fidem nominis sui, dum ipsam persequeretur, elegit? ut acerrimus persecutor Christianam vastat Ecclesiam, inimico adhuc ejus in pectore amicum sibi cor Christus invenit; dumque temporalia capit ad supplicia Christianos, ipse perpetuam captus ad gratiam, factus est subito pastor ex lupo, ex praedone custos, ex hoste defensor; unde patuit nec Paulumalignae mentis proposito plebem dominicam persecutum, nec Christum latuisse quem eligeret in Paulo. 220 Hic est Paulus, qui, Christi vocibus
Abbreviated transcription (Latin):
formido. Clamando enĩ dũ tuergit᷑.
dne libera me : de se diffisus est non
de dno dubitauit. Ne quis ergo timo¬
rem hunc gloriosissime petri ducat
in uitiũ. qm̃ timor iste quamius
primũ eius turbanerit sidẽ. confi¬
dentiam tamen in eo reparatȩ creduli
factus est petra dicente ei dno. tu es
petrus & suꝑ hanc petrã ȩdisicabo ecłam
meam. Nam sicut in deserto dñico siti¬
enti popło aqua fluxit e petra: ita
uniuerso mu̾do ꝑsidieᷤ ariditate las¬
.saupi⁊ de ore petri. fons salũtiferae
confessionis emersit. Hic est petrus. cui
xp̃c ascensurus ad patrẽ pascendaf ꝯiucu¬
las suas agnosq cõmendat. ut quoille
pietatis miseratione redemerat: hic
fidei suȩ uirtute seruaret. Et recte
sane ei arbiter occultorũ dĩ filius pas¬
cendas oues suas tuendasq commisit.
cui nouerat in nutriendo grege dnco
nec studiũ deesse nec fidem. Hic est
petrus. qui dũ ad crucẽ tamqu̾a cru¬

Expanded text:
formido: clamando enim dum mergitur, formido: clamando enim dum mergitur, Domine, libera me , de se diffisus est, non de Domino dubitavit. Ne quis ergo timorem hunc gloriosissimi Petri ducat in vitium: quoniam timor iste quamvis primam ejus turbaverit fidem, confidentiam tamen in eo reparatae credulitfactus est petra, dicente ei Domino: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Nam sicut in deserto, dominico sitienti populo, aqua fluxit e petra, ita universo mundo perfidiae ariditate lassanti, de ore Petri fons salutiferae confessionis emersit. Hic est Petrus, cui Christus ascensurus ad Patrem, pascendas oviculas suas agnosque commendat: ut quos ille pietatis miseratione redemerat, hic fidei suae virtute servaret. Et recte sane ei arbiter occultorum Dei Filius pascendas oves suas tuendasque commisit, cui noverat in nutriendo grege dominico nec studium deesse nec fidem. Hic est Petrus, qui dum ad crucem tanquam cru
Abbreviated transcription (Latin):
remiseritis peccata : remissaerunt. et
quorũ detinueritis detenta erunt.
Hic est petrus. quen xp̃i esse confiden¬
tissimũ subiecta uestignis eiꝰ maria
ꝓbauerunt. Nam a dño suo nouos
sibi dari influctibus gressus ut fidelis
poposcit. R ut dilectus emeruit. Qui
obhoc solũ trepidasse uisus est. ut sta¬
gilitas humana cognosceret. quanta
esse: inter dim seruũq distantia. dũ
aggrauata peccatis caro mergit᷑. &
inmaculati nescit planta desidere
simul & illud. ne dñ suꝑaquas am¬
bũlans petrus pede intrepido ꝑuenis¬
ifeti ad ap̃m: dni forte sui uirtutibus
ẽquaret᷑. Sed quid tã tepore dicimꝰ
trepisdasse. cum pia trepidatio sua
maiorẽ ꝓficit ad sinẽ: Ut enĩ credidit
petrus ĩmperio dm sui posse se afluc¬
tibus sustentari : ita nillominus dum
mergit᷑ credidit ipsius dm̃ sui se uir¬
tute salnandũ. Uere beati petri &
dũ trepidat mirabilis fides. quȩ nec
ꝑurgentis periculi potuit turbare

Expanded text:
remiseritis peccata, remissa sunt, et remiseritis peccata, remissa sunt, et quorum detinueritis, detenta sunt . Hic est Petrus, quem Christi esse confidentissimum subjecta vestigiis ejus maria probaverunt; nam a Domino suo novos sibi dari in fluctibus gressus, ut fidelis poposcit, et ut dilectus promeruit; qui ob hoc solum trepidare visus est ut fragilitas humana cognosceret quanta esset inter Dominum servumque distanaggravata peccatis caro mergitur, et immaculati nescit planta desidere: simul et illud, ne, dum super aquas ambulans Petrus pede intrepido pervenisset ad Christum, Domini forte sui virtutibus aequaretur. Sed quid illum tantopere dicimus trepidasse, cum pia trepidatio sua majorem profecit ad fidem? Ut enim credidit Petrus imperio Domini sui posse se a fluctibus sustentari, ita nihilominus dum mergitur, credidit ipsius Domini sui se virtute salvandum. Vere beati Petri et dum trepidat mirabilis fides, quam nec urgentis periculi potuit turbare
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatis fides & cepit & ꝑmanet:
Quid tanto gloriosius uiro. qui fidem
secreti inscrutabilis loquendo edidit
uiuendo docuit. patiendo firmauit:
Ut autẽ confessionis huius quanta esset
magnitudo saluator ostenderet: ait ei
Beatus es symon bariona qua caro et
sanguis non reuelauit tibi. sed pater
m̃s qui est in cęlis. Tibi dabo claues
regni cȩloꝵ. Quis ergo xp̃m per carnẽ
& in carne natũ om̃ipotentis patris
esse siliũ sentire potuisset. nisi ꝓpitiuᷤᷤ¬
U.
hoc pater per petrũ nobis reuelasset
e. celo : Hȩc illi confessio dedit ut ante
uclaues regni cęlestis acciperet. quam
icęli ianuas introiret. Sed ne qua uos
fr̃s de creditis petro clauibus regni.
more nr̃arum clauiũ cogitatio t̾rena
ꝑmoueat. Clauis enĩ cęli lingua est
petri. quia singuloꝵ merita censendo
aperit. Non est ergo ista mortalis arti¬
ficis aptata maiii. sed data a xp̃o potes¬
tas est iudicandi. Deniq ait ei:. Quorũ

Expanded text:
Divinitatis fides et coepit et permanet? Divinitatis fides et coepit et permanet? Quid tanto gloriosius viro, qui fidem secreti inscrutabilis loquendo edidit, vivendo docuit, patiendo firmavit? Ut autem confessionis hujus quanta esset magnitudo Salvator ostenderet, ait ei: Beatus es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui est in coelis; Et: Tibi dregni coelorum . Quis ergo Christum per carnem, et in carne natum omnipotentis Patris esse Filium sentire potuisset, nisi prous pse Pater per Petrum nobis revelasset e coelo? Hoc illi confessio dedit ut ante claves regni coelorum acciperet quam coeli januas introiret. Sed ne qua vos, fratres, de creditis Petro clavibus regni more nostrarum clavium cogitatio terrena permoveat. Clavis enim coeli lingua est Petri: quia singulorum merita censendo,aperit. Non est ergo clavis ista mortalis artificis aptata manu, sed data a Christo potestas est judicandi. Denique ait eis: Quorum
Abbreviated transcription (Latin):
ruptio succedebat. & dãpna pręsentiũ
temporũ. lucra ꝑpetua sequebantur.
Sed iaia necessarium kĩni reor. ut
ꝓprias eorũ specialesq uirtutes prout
ariditas linguȩ nr̃e ingenuq tenuitaᷤᷤ
patit᷑. immio ut misericors ds annuit
ꝓloquam᷑. Hic itaq ille est petrus. qͥ
confitendo xp̃m dñm uiui dĩ esse
filium ualidissima inuictaq nobis
credendi fundam̃ta constituit. Nam
ꝑcunctanti dno quis esse ab hominib
diceret᷑. respondit. tu es xp̃c filius dĩ¬
ternus Tu dñe hominib natus es
homo. qui incõmutabili maiestate
ds es apud dm̃. Tu es xp̃c. qui pro
redẽptione nr̃a ad passionẽ ueniens
impassibilis ꝑmanes apud patrem
Quis igit᷑ unquã intantũ hoc incom¬
prehensȩ ditatis archanũ humani
sensus attollere potuis set obtutũ
nisi ab ore petri salutaris huiꝰ fiddi
ueritas radiasset: Quis meritorũ
enis głam quãnis magno equiperare
possit eloquio. a quo nobis adorande

Expanded text:
ruptio succedebat, et damna praesentium ruptio succedebat, et damna praesentium temporum lucra perpetua sequebantur. Sed jam necessarium, carissimi, reor, ut proprias eorum specialesque virtutes prout ariditas linguae nostrae ingeniique tenuitas patitur, imo ut misericors Deus annuerit proloquamur. Hic itaque ille est Petrus, qui confitendo Christum Dominum vivi Dei esse Filium, validissima invictaque nobis credendi fundamenta constituit. Nam percunctanti Domino quis esse ab hominibus diceretur respondit: Tu es Christus Fiternus: tu Domine ab hominibus natus es homo, qui incogitabili majestate Deus es apud Deum: tu es Christus, qui pro redemptione nostra ad passionem veniens impassibilis permanes apud PQuis igitur unquam in tantum hoc incomprehensae Deitatis arcanum humani sensus attollere potuisset obtutum, nisi ab ore Petri salutaris hujus fidei veritas radiasset? Quis meritorum ejus gloriam quamvis magno aequiparare possit eloquio, a quo nobis adorandae
Abbreviated transcription (Latin):
dam ac dm nr̃m qui huiꝰ auctor est
sidei debita religione uenerem᷑. Apłi
namq latino sermone dicunt᷑ mussi
Qui ergo honorant missos: manifestũ et
honorare mittentẽ. qm̃ dignitas quȩ
defertur ministris: illi sine dubio cuius
ministri sunt exhibet᷑. ut ait ipse salua¬
tor ad discipulos suos. Qui uos audit
me audit. et qui uos recipit : me reci¬
Beati nihilominus & illi. quorũ deuo¬
tio dedita apłis recurrit in xp̃m
Tenentes itaq fr̃s tantȩ huiꝰ ꝓmissionis
sidem: de supplicus patrũ nr̃orum
pro. xp̃i confessione susceptis. si delibus
gaudiis exultemꝰ. qm̃ qui de martirũ
morte letatur : martyres ñ dubitat
cum xp̃o regnare post mortẽ. Nlosũ
aeccdarum om̃ium reuerentissimos
patres petrũ dico & paulũ pussimis
studuis honoremꝰ. quib xp̃i prestante
grã factus est hodie de morte natalis
quib finis uitȩ̃ uiuendi initiũ dedit
erat & mori lucrũ. Erat utiq eis ap̃e
uiuere. quib uita non erat sine ap̃o

Expanded text:
m nostrum, qui hujus auctor est fidei, debita religione veneramur. Apostoli namque Latino sermone dicuntur missi; qui ergo honorant missos, manifestum est eos honorare mittentem; cum dignitas quae defertur ministris, illi sine dubio cujus ministri sunt exhibetur, ut ait ipse Salvator ad discipulos suos: Qui vos audit me audit, et qui vos recipit me recibeati nihilominus et illi quorum devotio delata apostolis recurrit in Christum. Tenentes itaque, fratres, tantae hujus promissionis fidem, de suppliciis patrum nostrorum, pro Christi confessione susceptis, fidelibus gaudiis exsultemus: quoniam qui de martyrum morte laetatur, martyres non dubitat cum Christo regnare post mortem. Nos vero Ecclesiarum omnium reverendissimos patres, Petrum dico et Paulum, piissimis studiis honoremus, quibus, Christi praestante gratia, factus est hodie de morte natalis; quibus finis vitae vivendi initium dedit; erat, et mori lucrum. Erat utique Christus eis vivere, quibus vita non erat sine Chris
Abbreviated transcription (Latin):
Hnlarit̃ faciunt. dumq in operibus bonis
non hominib sed dõ placere contendun
Om̃is ergo ap̃ianus prȩcinctos habeat lũboᷤᷤ
ut sugiat libidinem. ardentẽ habeat lu¬
cernam. ut custodiat castitatem. Prȩcincto
habeat lumbos ut aliquid alieni nec rapiat
nec suretur. ardentẽ habeat lucernam
ut de suo misericor diter operet᷑. Prȩcinc¬
tos habeat lumbos ut minorẽ non cppri¬
mat. ardentem habeat lucernã ut oppres¬
so uelamen iustę duntaxat defensionis in
pendat. Precinctos habeat lumbos ut habenti
non auferat. cibum. ardentem habeat lucer¬
nam ut esurienti tribuat alimentũ Prȩcinc¬
tos habeat᷑ lumbos ut non expoliet uestitũ.
ardentem habeat lucernam ut uestiat nudũ
Prȩcinctos habeat lumbos ut domũ nulluᷤ
inuadat. ardentẽ. habeat lucernã ut pere¬
grinos xp̃i libent̃ accipiat. Precinctos ha¬
beat lumbos ut fugiat elationem. ardentẽ.
habeat lucernã ut seruet humilitatem

Expanded text:
hilariter faciunt, dumque in operibus bonis hilariter faciunt, dumque in operibus bonis non hominibus, sed Deo placere contendunt. 12. Omnis ergo Christianus praecinctos habeat lumbos, ut fugiat libidinem; ardentem habeat lucernam, ut custodiat castitatem: praecinctos habeat lumbos, ut aliquid alienum nec rapiat, nec furetur; ardentem habeat lucernam, ut de suo misericorditer operetur: praecinctos habeat lumbos, ut minorem non opprimat; ardentem habeat lucernam, ut oppresso velamine justitiae justae defensionis auxilium impendat: praecinctos habeat lumbos, ut habenti non auferat cibum; ardentem habeat lucernam, ut esurienti tribuat alimentum: praecinctos habeat lumbos, ut non spoliet vestitum; ardentem habeat lucernam, 551 ut vestiat nudum: praecinctos habeat lumbos, ut domum nullius invadat; ardentem habeat lucernam, ut peregrinos Christi libenter excipiat: praecinctos habeat lumbos, ut fugiat elationem; ardentem habeat lucernam, ut servet humilitatem:
Abbreviated transcription (Latin):
lumbi ur̃i precincti. nisi declinate. a malo:
Quid est luceruȩ. Ardentes. nisi facite bonũ:
Qiuid est sint lurb ur̃i prȩcincti. nisi quiescite
agere ꝓuerse:: Quid est sint lucernȩ ar¬
dentes: nisi discite benefacere: Prȩcingunt᷑
igit᷑ fidelium lũbi dum concupiscentia ma¬
la comprimit᷑. dũ iuiqua cogitatio cohi¬
betur. dum libidini resistit animus. dum
lasciinȩ denegat᷑ effectus. dum calcatur
luxuria. dum auaritia contẽpnit᷑ & rapiua
dum ꝓcimi lesio deuitat᷑. dum superbia
iuncit᷑. dum inuidia superat᷑ Ardent uero
lucerne fidelium. dũ rectȩ sidei regulam
seruant. dum in sinu matris ȩcłae longa¬
nimiter ꝑseuerant. dum terrena contẽp¬
nunt & cęlestia concupiscunt. dũ sollicta
pacẽ custodiunt. dum se inuicẽ. pure dili¬
gunt. dũ mutuo se honore prȩueniunt.
dum mansuetudine. cordis & humilitate
pficiunt. dum miscđȩ opera libenter atq

Expanded text:
lumbi vestri praecincti, nisi, Declinate a malo? lumbi vestri praecincti, nisi, Declinate a malo? Quid est, Sint lucernae ardentes, nisi, Facite bonum? Quid est, Sint lumbi vestri praecincti, nisi, Quiescite agere perverse? Quid est, Sint lucernae ardentes, nisi, Discite benefacere? 11. Praecinguntur igitur fidelium lumbi, dum concupiscentia mala comprimitur, dum iniqua cogitatio cohibetur, dum libidini resistit animus, dum lasciviae denegatur affectus, dum calcatur luxuria, dum avaritia contemnitur et rapina, dum proximi laesio devitatur, dum superbia vincitur, dum invidia superatur. Ardent vero lucernae fidelium, dum rectae fidei regulam servant, dum in sinu matris Ecclesiae longanimiter perseverant, dum terrena contemnunt et coelestia concupiscunt, dum solliciti pacem custodiunt, dum se invicem pure diligunt, dum mutuo se honore praeveniunt, dum mansuetudine cordis et humilitate proficiunt, dum misericordiae opera libenter atque
Abbreviated transcription (Latin):
hoc utiq iussit ut & lumine uerȩ fidei
splendeamꝰ. & sc̃ȩ caritatis operib ferueamꝰ
ubens st sint lumbi nr̃i prȩcincti mandat
ut mala desideria atq opera fugiamus
ubensut sint lucernȩ nr̃e. ardentes. monet
ut bona diligamꝰ atq faciamus. Ista quae
de ei angelio ꝓposuimꝰ. cũ ꝓpheacis sermo¬
nib ponferamis. Utrũq enĩ testamentũ
ds unus instituit. unus dñs dedit. Et si
sunt itcriusq testamenti diuersa ꝓ tempo¬
ribus sacramenta: concordat tamen in
utroq salutis humanȩ sententia qua prȩci¬
pit᷑ ut non peccemꝰ. & iubet᷑ ut bonis operib
insistamus. Precepit itaq dñs per beatum
dauid dicens. Declina a malo. & fac bonũ
Per isaiam quoq om̃s hns admonet uerbis
Auferce malum cogitationũ ur̃arum ab oculiꝰ
meis. quiescite agere ꝑuerse. discite benefa¬
cere. Hoc ergo nunc dñs ꝑ semetipsum
ꝓphetasq mandauit. Quid est enum suit

Expanded text:
hoc utique jubet ut et lumine verae fidei hoc utique jubet ut et lumine verae fidei splendeamus, et sanctae caritatis operibus ferveamus. Jubens ut sint lumbi nostri praecincti, mandat ut mala desideria atque opera fugiamus; jubens ut sint lucernae nostrae ardentes, monet ut bona diligamus atque faciamus. 10. Ista quae de Evangelio proposuimus, cum propheticis sermonibus conferamus. Utrumque enim Testamentum Deus unus instituit, unus Dominus dedit; et si sunt utriusque Testamenti diversa pro temporibus sacramenta, concordat tamen in utroque salutis humanae sententia, qua praecipitur ut non peccemus, et jubetur ut bonis operibus insistamus. Praecipit itaque Dominus per beatum David, dicens: Declina a malo, et fac bonum . Per Isaiam quoque omnes his admonet verbis: Auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis; quiescite perverse agere, discite benefacere . Hoc ergo nunc Dominus per seipsum prophetasque mandavit. Quid est enim, Sint