comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt capi. In matutino scd̾e ferie ingens cor¬
uus ad instar uulturis eas ꝑsecput᷑. ⁊ post
illas cuisitat. Que protuꝰ aquis se ĩmergunt
nec ulteriꝰ apparent. donet ad uesꝑam seqñtis
sabbi. Has nõnulli ꝑhibent ẽẽ ammas hõim
gehenne deputatas: s dñico die cũ adtacen¬
tib noctib ꝓ gloria resurrectionis dĩnce refri¬
gerio potiri. Cui assertioni prudentiꝰ ĩ ymno
cõsentit dicens. Sunt ⁊ spiritib sepe nocenti
uictor ab inferis acherontis. S desiderius cas¬
lit se hoc audisse ab accolis apulie. Idem um¬
bertꝰ retulit qd̾ ĩ monast̾io sc̃i siluestri ĩ t̾cito¬
rio urbinati quidã monachꝰ obiit: ⁊ ab inci¬
piente gallicinii nocturnalis artitulo usq
ad scd̃am diei horam cadauer examme fc̃ib
tucũ quaq psallentib iacuit. Cñq ad mis¬
tuus surrexit. Cumq fr̃es atconiti ꝓpius
accessissent. ut ab ore illius u̾ba audirent.

Expanded text:
sunt capi. In matutino feriae secundae ingens corsunt capi. In matutino feriae secundae ingens corvus ad instar vulturis eas persequitur, et post illas crocitat, quae protinus se immergunt, nec ulterius apparent usque ad vesperam sequentis Sabbati. Has nonnulli perhibent animas esse hominum gehennae deputatas, sed Dominico die cum adjacentibus noctibus pro gloria resurrectionis Dominicae refrigerio potiri. Cui assertioni Prudentius in hymno consentit dicens: Sunt et spiritibus saepe nocentibvictor ab inferis Acherontis. Sed Desiderius Caslit, se hoc audisse ab incolis Apuliae. Idem Humbertus retulit, quod in monasterio Sancti Silvestri in territorio Urbinate quidam monachus obiit, et ab incipiente gallicinii nocturnalis articulo usque ad secundam diei horam cadaver exanime fratribus circumquaque jacentibus jacuit. Cumque ad missurrexit; cumque fratres attoniti propius accessissent, ut ab ore illius verba audirent,
Abbreviated transcription (Latin):
rem totam ꝑ ordinem cognouiss: cognoscen¬
tes ut̾q łe esse delusos. ualde cõsternati sunt
Tandem resumpto sp̃u ⁊ om̃i rubore postposito
cõuenerũt cũ cet̾is ad nodurnũ officiũ ⁊ q̾re¬
lam corã om̃ib deposuerũt: et uindictam a¬
⁊ se ip̃m lacexans intrauit ĩ ecc̃am mͦ in al¬
tũ uolans in grauissimo impeni in una se
p̃cipitans. modo ad parietẽ caput elidens mͦ
ĩ pauimentũ ĩsaniendo seꝓsternens. Tandẽ
ĩfelicem aĩam coram ppło exalauit.
ertur ĩ regione puteolis ĩ apu¬
lia int̾ aquas nigras ⁊ fetidas. saxosũ
ẽẽ promontorium ⁊ scrupeũ. Ex quib aquis
cõsueto more teterrime uident᷑ auicule repẽ¬
te cõsurgere: ⁊ a uesꝑtina sabb̃i hora usq ad
ortũ scd̾e ferie humanis aspectib apparere.
et uelut solute a uinculis lib̾e spaciari alas
extende plumas expet̾e: nec unquam uiden¬
tur uesci. nec quolibet aucupis ingenio pos¬

Expanded text:
rem totam per ordinem cognovisset, et cognoscenrem totam per ordinem cognovisset, et cognoscentes uterque se esse delusos, valde consternati sunt. Tandem resumpto spiritu, et omni rubore postposito, conveniunt cum caeteris ad nocturnum officium; et querelam coram omnibus deposuerunt; et vindictamet seipsum lacerans intravit ecclesiam: modo in altum volans, modo gravissimo impetu in ima se praecipitans; modo ad parietem caput elidens, modo in pavimentum se insaniendo prosternens; tandem infelicem animam coram populo exhalavit. Fertur in regione Puteolis in Apulia, inter aquas nigras et fetidas, saxosum esse promontorium et scrupeum; ex quibus aquis consueto more teterrimae videntur aviculae consurgere, et a vespertina Sabbati hora usque ad ortum feriae secundae humanis aspectibus apparere, et velut solutae a vinculis libere spatiari, alas extendere, plumas deperdere: nec unquam videntur vesci, nec quolibet aucupis ingenio pos
Abbreviated transcription (Latin):
uidam nobilis genere s degeñ morib
duxit cõsanguineã suam ĩ clanomaco
regno. Excõicatꝰ est ab ep̃o pio: cõtempsit. Ad di¬
nes de nuptialib mensis in plateas ante canes
piecti. a canib non tangerent᷑. Non multo post
ille incubiculo dormiens fulminatꝰ est. Cũ apd̾
ꝑmensem urbem studerẽ ĩ uigilia sc̃oꝵ mrͣm ger¬
uasii ⁊ ꝓthasii.uir. quidam maturiꝰ surrexit.
⁊ botes suos in temotiora pascua dixxit. Cuiꝰ¬
cõuicinꝰ quidam ĩgressus ⁊ febricitare se sunu¬
lans: lectũ uxoris eius intrauit. Cũq dentib
strideret ⁊ tremeret: illa uelut febricitanti ma¬
rito cõpatiens. illũ amplexa ẽ ⁊ lodice cõtexit
Qmͣ ille iuolans: cõtinuo recessit. Nec multo
post maritꝰ redit: stratũ repetit. Cui uror expro¬
brans ait. Optime potetis hedie ecc̃am scõrum
mr̃m ingredi q̃ tͥ cõtigna est: cũ cet̾is xp̃ianis.
Cũq ille attonitꝰ inquireret quid loqueret᷑ ⁊¬

Expanded text:
uidam nobilis genere, sed degener moribus, duxit consanguineam suam in Clavomaco regno. Excommunicatus est ab episcopo pio, contempsit. Ad dines de nuptialibus mensis in plateas ante omnes projecti, a canibus non tangerentur. Non multo post ille in cubiculo dormiens fulminatus est. Cum apud Parmensem urbem studerem, in vigilia sanctorum martyrum Gervasii et Protasii vir quidam maturius surrexit, et boves suos in remotiora pascua duxit. Cujus vicinus quidam domum ingressus, et febricitare se simulans, lectum uxoris ejus intravit; cumque dentibus strideret et tremeret, illa velut febricitanti marito compatiens, illum amplexa est, et lodice contexit. Quam ille violans continuo recessit; nec multo post maritus redit, stratum reperit; cui uxor exprobrans, ait: « Optime poteris hodie sanctorumm ingredi, quae tibi contigua est cum caeteris Christianis. » Cumque ille attonitus inquireret, quid loqueretur, et
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝑuagationũ uanitate raptamint Quãs
mentis ur̃e cõtritione discatis. ⁊ intimo cordis
affectu nõ mͦ longe uos ab illa docendi p̃suptio¬
ne submotos uerũ ⁊̃ adhuc eg̾e doctoris agnos¬
catis auxilio. Ad hibete gͦhuic menbro rił p̾ti
aĩe ut̃e qͣm specialit̾ diximꝰ uulneratã. uere
humilitatis medelam¬
lam  nt sugienda perit

Expanded text:
uagationum uanitate raptamini. quas amentis uestrae contritione discatis, et intimo cordis adfectu non modo longe uos ab illa docendi praesumptione submotos, uerum etiam adhuc egere doctoris agnoscatis auxilio. Adhibete ergo huic membro uel parti animae uestrae, quam specialiter diximus uulneratam, uerae humilitatis medellam
Abbreviated transcription (Latin):
Etem̃ cũ arcẽ corꝑis .i. caput ius norii humoris
obsederit cephalargie ꝓcreat passionem. Cũ uͦ
aures oculos ue ꝑsuaserit. ĩ ocalgicũ sine obtal¬
micũ u̾tit᷑ morbũ. Cũ se ad articulos quosq ⁊
ad manuũ sũma transfuderit: articulatis at
cirageica dr̃ ualitudo. Cũ ã ad pedũ ima deflux
atq eadem norii humoris origo distinguit᷑:
quot menbroꝵ ceꝑit portiones. Codẽ mͦ: aĩe nr̃e
tionis. inuidie suꝑbie. ꝑ̃ sumptionis cõtentioĩs
hereseos uicia precreabit. Si irascibilẽ furorẽ im¬
pacientiã. tristiciã accidiam pusillaminitatẽ.

Expanded text:
enim cum arcem corporis, id est caput uis noxii umoris obsederit, cefalargiae procreat passionem: cum uero aures oculosue peruaserit, in otalgicum siue ophthalmicum uertitur morbum: cum se ad articulos quosque et ad manuum summa. transfuderit, articularis atque chiragrica dicitur ualitudo: cum autem ad pedum ima defluxeatque eadem noxii umoris origo distinguitur, quot membrorum ceperit portiones. eodem modo detionis, invidiae, superbiae, praesumptionis, haereseos vitia procreabit. Si irascibilem vulnepatientiam, tristitiam, acediam, pusillanimitatem
Abbreviated transcription (Latin):
est: ut peccata quib nr̃a cõscĩa remordet᷑. ne¬
quaqͣm ulteriꝰ ad mittamꝰ. Iudiciũ uero satis
dũ se pccis pͥstinis absolutũ qm diu sͥ satisfc̃o¬
ni ⁊ genutib ĩcubanti uł illoꝵ q̃ egit uł sumli¬
ũ criminũ añ oculos ymago p̃luserit. eoꝵq ñ¬
riam pulsau̾it sensuũ . ĩ. ab ea resiliendũ ẽ sic̃
refugit honestꝰ ⁊ grauis si ĩpudice ac leuis fe¬
mĩe in publico aut colloquio aut amplexibus
suos uł alioꝵ lapsꝰ imꝑitoꝵ quispiã miserantis
retractat affectu: ip̃e ⁊̃ subtilissimi teli uolupta¬
rie ꝑstringat᷑ assensu. ⁊ iniciũ sub specie pieta¬
tis exortũ obsceno ac norio fine cõcludat. Quaꝑꝑ¬

Expanded text:
s uel quibus nostra conscientia remordetur, nequaquam ulterius admittamus. indicium uero satisfedam se peccatis pristinis absolutum, quamdiu ei satisfactioni et gemitibus incubanti uel iDoram quae egit uel similium criminum ante oculos rum pulsauerit sensum, ita ab ea resiliendum est, sicut refugit uir honestus et grauis, si inpudicae ac procacis feminae in publico aut conloquiis aut amplexibus suos uel aliorum lapsus imperitorum quispiam miserantis retractat affectu, ipse etiam subtilissimi teli uoluptario perstringatur adsensu et initium sub specie pietatis exortum obsceno ac noxio fine concludat: su
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Si cuncta corporis mei membra uer¬
terent᷑ in lingͣs ⁊ õs artus humana uoce re
rem. Nobilis gen̾e. s nobilior scĩtate. Potens
quondã diuitiis s nũc xp̃i pauꝑtate insigra¬
fuit Que ita se gessit: ut nũqmͣ de illa etiam
q̃rentes fastidio despiciebat. Pauꝑes susten¬
ros edidit. Glesillam . s sr̃ cuiꝰ morte eam ro¬
quẽ ⁊̃ suꝑ obitu eiꝰ patuũ libellũ edidimꝰ ⁊
enstochiũ que ñc ĩ sc̃is locis uirginitatis et
ecc̃e monile p̃tiosũ est ⁊ rufinam q̃ ĩ ma¬
turo fun̾e ꝓiũ mr̃is animũ cõfirmauit ⁊
riens non illiꝰ uestib obuoluiꝰ est. quis clico¬
rũ nõ enis facultatib sustentar᷑ Quos en¬
tiosissime tota urbe ꝑquirens dampnũ pu¬
tabat. siquisqͣm debilis aut esuriens ccbo sus¬
tentaret᷑ alteriꝰ. Expoliabat filios: ⁊ int̾ obiur¬
gantes ꝓpinquos. maiorem se eis hereditatẽ
paulinũ antiochie ep̃m ĩ alia manente domo qͣi
ꝓpriũ humanitate possedit. Quoꝵ accensa uirtu¬

Expanded text:
1. Si cuncta corporis mei membra verterentur in linguas, et omnes artus humana voce resrem. Nobilis genere, sed multo nobilior sanctitate: potens quondam divitiis, sed nunc Christi paupertate insignifuit; quae ita se gessit, ut numquam de illa etiam quaerente fastidio despiciebat. si pauperem uideros edidisset, Blaesillam, super cujus morte eam Roquem super obitu eius paruum libellum edidimus, Eustochimñ, quae nunc in sanctis locis uirginitatis et ecclesiae monile pretiosissimum est, Rufinam, quae inmaturo funere pium matris animum consternauit, riens, non illius vestimentis obvolutus est? quis clinicorum non ejus facultatibus sustentatus esosissime tota urbe perquirens, damnum putabat, et quisquam debilis et esuriens cibo sustentaretur alterius. Spoliabat filios, et inter objurgantes propinquos, majorem se eis haereditatemPaulinum in aliena manentem doma quasi proprium humanitate possedit. quorum accensa uirtu
Abbreviated transcription (Latin):
tum est. Qd̃ si dicat ep̃c nolo ẽẽ subarchi
tem. nolo sub archangelis ẽẽ. aut exalio quo
litas. Utilitas dico. cõis ñ ꝓpria. Nã cũ nicħ
hoꝵ nõ plane fidelis dispensatio s crudelis dis¬
sipatio est. De neglefta

Expanded text:
m. Quod si dicat episcopus, Nolo esse sub architi, Nolo sub Archangelis esse: aut ex alio quot. Utilitas, dico, communis, non propria. Nam cum nil horum est, non plane fidelis dispensatio, sed crudelis dissipatio est. Nonnulla ta
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ gremio armigeri sui dormiret ruxta ruiũ aque
iuidit armiger ex eiꝰ ore paruũ animal exire. Cui
nolenti tiuũ transire nec ualenti. arinigͥ gladio
trans tiuũ posito iuam ei eundi et redeundi pa¬
rauit. Quo iterũ ĩ os eius intrante rex exꝑgefc̃s¬
est. Et stupefc̃s dixit se ꝑ sompniũ ꝑ pontem fer¬
reum transisse: ⁊ sub quodã monte multos the¬

Expanded text:
in gremio armigeri sui dormiret juxta rivum aquae, vidit armiger de ore regis parvum animal exire; cui volenti rivum transire nec valenti, armiger, gladio trans rivum posito, viam ei eundi et redeundi paravit. Quo iterum in os ejus intrante, rex experrectus et stupefactus dixit, se per somnium per pontem ferreum transisse, et sub monte quodam multos the
Abbreviated transcription (Latin):
dum lauatur: sordidior redoit᷑. Et qui admissa plã¬
git nec tñ deserit: pene gͣuioris culpe se subicit. qui
fletib suis uite mundiciam subtrahit: ante dei
oculos sordidas ⁊̃ ip̃as lacrimas facit. Hinc strip¬
tũ est. Ne iteres u̾bum ĩ or̃one tua. Uerbũ namq
ĩ or̃one iterare est: post fletũ cõmitte qd̾ rursum nece
sit flere. Et contra admonendi sunt qui admis¬
sa deserũt nec tn plangunt. ne iam relaxatas esti¬
ment culpas quas ⁊ si agendo nõ multiplicant.
nullis tñ fletib mundãt. Neq .n. debitor absolut᷑
est qui eilia nõ multiplicat: nisi ⁊ illa quib seli¬
gauat soluat. Ita et cũ d̾o delinquimꝰ. neqͣ qmͣ sa¬
tisfacim̾ si ab iquitate cessamꝰ. nisi et uolupta¬
tes qͣs dilexerimꝰ: econtrario apposins lamentis ĩ¬
rum morbos medicamentis contrariis medeturꝰ. ut
qui uoluptatib delectati discessimꝰ: Fletib amari¬
caiti redeamꝰ. ⁊ qui ꝑ illicita defluendo cetidimꝰ ⁊ a¬

Expanded text:
dum lavatur, sordidior redditur: et qui admissum plangit, nec tamen deserit, graviori culpae se subjicit, qui fletibus suis vitae munditiam subtrahit, ante Dei oculos sordidas ipsas etiam lacrymas facit. Hinc rursum scriptum est: Ne iteres verbum in oratione tua . 87 Verbum namque in oratione iterare, est post fletum committere quod rursum necesse sit flere. sa deserunt, nec tamen plangunt, ne jam relaxatas aestiment culpas, quas etsi agendo non multiplicant, nullis tamen fletibus emundant. Neque est, quoniam alia non multiplicat, nisi et illa quae ligaverat solvat. Ita et cum Domino delinquimus, nequaquam satisfacimus si ab iniquitate cessamus, nisi voluptates quoque quas dileximus e contrario appositis lamentis irum morbos medicamentis contrariis medetur, ut qui voluptatibus delectati discessimus, fletibus amaricati redeamus; et qui per illicita defluendo cecidimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ã corꝰ sc̃i saluii positũ pͥmo ĩ fossa ⁊ corpꝰ dis¬
ripuli eiꝰ suꝑ illud iactatũ ĩ modũ crucis. Si
ã forte contigisset ut aliq̃ sordes ibi cecidissẽt
nõ cessabat taut᷑ ꝑ totam noctẽ donec pedib
sius locũ mundass. Quedã ã femina nocte
custodiens ⁊ girans domũ suam ĩ uilla bre¬
uitico. tudit ĩmensũ fulgorẽ ĩ loco illo ubi
armentũ erat. et cucurrit ad ostium ⁊ uidit
duas lampades accensas totũ locum illumi¬
nantes uelut ĩ meridie. Et cõuocauit uicinos
ut miracłm hoc uiderẽt. fc̃m est hoc una nocte ⁊
alt̾a. ⁊ relata est res ad sacerdotes. De translaniõe

Expanded text:
 positum in fossa, et corpus discipuli ejus super illud jactatum in modum crucis. Si autem forte contigisset, ut aliquae sordes ibi cecidissent, non cessabat taurus per totam noctem, donec pedibus suis locum mundasset. Quaedam autem femina nocte custodiens et gyrans domum suam in villa Brenitico, vidit immensum fulgorem in loco illo, ubi armentum erat, et cucurrit ad ostium, et vidit duas lampades accensas totum locum illuminantes, velut in meridie: et convocavit vicinos, ut miraculum hoc viderent. Factum est hoc una nocte et altera, et relata est res ad sacerdotes. Eode
Abbreviated transcription (Latin):
tes hauionenses fisci qui uetat᷑ ualentianas¬
ad pͣndiũ genardus quidã qui fiscũ ꝓuidebat
sub dño suo abbone. Hẽbat aũt sc̃s saluius
ministeriũ ecc̃asticũ aureũ uestimenta ex
auro ⁊ genmis ornata. tingulũ aureũ gem¬
nus ⁊ margaritis intertũ. Que oĩa ubiq fe¬
rebat secũ coͦram om̃ib scienterꝰ ut iͣ ꝑueniret
bricati sellam ⁊ uicũ dei misit ĩ carcerẽ ⁊ mĩ¬
sit seruum ut int̾fic̾et eũ carc̾e. ⁊ discipulum¬
ei sc̃s p̃cepit fuerũt a̾ hii duo sc̃i nati de t̾rito¬
rio arunoꝵ. Corpꝰ utriusq uissit subinegard̃
latent̾ asportari ad armentũ gregis sui. et
ibi fossa humo ĩ medio abscondi. Erat a̾ ĩ eodẽ

Expanded text:
tes fisci Nonensis, qui vocatur Valentianasad prandium Genardus quidam, qui fiscum providebat sub domino suo Abbone. Habebat autem sanctus Salvius ministerium ecclesiasticum aureum, vestimenta ex auro et gemmis ornata, cingulum aureum, gemmis et margaritis intextum. Quae omnia ubique ferebat secum coram omnibus scienter, ut ita perveniret bricari sellam; et virum Dei misit in carcerem; et misit servum, ut interficei sanctus praecepit. Fuerunt autem hi duo sancti de territorio Arumnorum. Corpora eorum jussit Winegardus latenter apportari ad armentum gregis sui, et ibi fossa humo in medio abscondi. Erat autem in eodem
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e liberas ad legi
cularib uł iudicando dirimendis. uł int̾ueni¬
endo p̾cidendis. Ceterum quis ferat hoĩes con-¬
tumaces saluberrimis apłi monitis resistentes
nõ sicut infirmiores tolerari s sicut sanctiores
na illecebra corrũpant᷑ ⁊ dissoluta licentia ua¬
cationis ⁊ falso nomine sc̃itatis. Quid ⁊̃ ini-

Expanded text:
re liberas ad legencularibus uel iudicando dirimendis uel interueniendo praecidendis: tumaces saluberrimis apostoli monitis resistentes, non sicut infirmiores tolerari, sed sicut sanctiores data gemina inlecebra corrumpantur, et dissoluta licentia uacationis et falso nomine sanctitatis? sciant ergo
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ se quo minus oꝑent᷑: de infirmitate corꝑis ex¬
cusare nõ possunt. Peccerite quippe iute cõsuetudĩe
cõuincunt᷑. s umbracło male discipline se con¬
tegunt: ut ex male intellecto enuangeli p̾cepta
apłica ꝑu̾tere meditent᷑ uere uolatilia celi: s ꝑ
suꝑbiam in altum se excolendo ⁊ fenũ agri: s car¬

Expanded text:
is excusare non possunt; praeteritae quippe vitae consuetudine convincuntur; umbraculo malae disciplinae se contegunt, ut ex male intellecto Evangelio praecepta apostolica pervertere meditentur: vere volatilia coeli, sed per superbiam in altum se extollendo; et fenum agri, sed car
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ĩ caritate solatium cõueniẽtes ꝑfectuis mo¬
ri mundo ⁊ cet̾is tanto diligentius qͣnto secre¬
ĩosolimitani. fres quo de hospitali sub reli¬
gioso hĩta continent̾ iuuentes. ubiq se mul¬
tiplicando diffundebant. ⁊ q̃ poterant uel de
laborib ꝓpriis. uel de fideliũ elemosinis. ad
opꝰ d̾o militantiũ ⁊ ĩfirmorũ quoꝵq ac pau¬
ecc̃aꝵ ac principes seculi promptissime an¬
nuebant ueł ⁊̃ sponte offerebant. t̾ras. p̃ta
nemora. et cetera q̃ monasteriis edificandis
nccͣaria erant. Ecc̃a sc̃e marie ĩ ep̃io. totaq
pene ciuitas nouiomẽsiũ ĩcendio cõflagra¬
uit. iusto ut fertur ĩfortunio. quia sũmum
pontificẽ ĩnocentiũ u̾bis itrisoriis multi illoꝵ
exhonorauerũt. Clareuallis duo cenobia
nna die producit .s longipontẽ et rieuallem
et post pancos menses ualcellas

Expanded text:
um in caritate solacium convenientes, perfectius moum in caritate solacium convenientes, perfectius mori mundo et ceteris diligentius vivereJerosolimitani, fratres quoque de hospitali, sub religioso habitu continenter viventes, ubique se multiplicando diffundebant, et quae poterant, vel de laboribus propriis, vel de fidelium elemosinis, ad opus Deo militantium et infirmorum quorumque ac pauecclesiarum ac principes seculi promptissime annuebant, vel etiam sponte offerebant terras, prata, nemora, et cetera que monasteriis edificandis necessaria erant. Ecclesia sanctae Mariae in episcopio, totaque pene civitas Noviomensis incendio conflagravit, justo ut fertur infortunio, quia summum pontificem Innocentium verbis irrisoriis multi illorum exhonoraverunt. Clarevallis duo coenobia una die produxit, scilicet Longipontum et Rievallem, et post paucos menses Valcellas
Abbreviated transcription (Latin):
iis temporib ordo canonicꝰ p̾monst᷑¬
tensiũ. et monasticꝰ cistertiensium . q. due
oliue ĩ cõspestu dñi. pietatis lumen ⁊ deuotio¬
tus pinguedinẽ mundo ministrabant. ⁊ qͣi ui¬
ces fructifere religionis palmites circũquaq ꝓ¬
detora facies ecc̃e diu̾sorum ordinũ ac ꝓfessionũ
circũdata uarietate. dum huic p̾monstratẽses
hinc cystercienses inde cluniacenses monachi
lieres deo deuote ĩ continẽtia atq pauꝑtate sub
obedientie iugo regulatit̾ uiuentes. feruore re¬
ligionis ĩuicem ꝓuocarent. et noua certatim
diuersis ĩ locis monast̾ia fundarent. Cũ hiis ⁊̃
monachi cartusienses ⁊ ip̃i paulati pullula¬
bant. qͥ p̾ cet̾is cõtinẽtes pesti auaricie qͣ pluri¬
mos sub religionis hĩtu laborare uidemus. t̾¬
minos. posuerunt. dũ certũ numerũ hominũ
aĩaliũ possessionũ quẽ eis p̃tergredi nullo mͦ
liceat statuerunt. ⁊ ip̃i singulas singuli cellu
las hñtes. ac raro uel ob dei cultũ uel ob mutu¬

Expanded text:
emporibus ordo canonicus Premonstratensium, et monasticus Cisterciensium, quasi duae olivae in conspectu Domini, pietatis lumen et devotionis pinguedinem mundo ministrabant, et quasi vites fructiferae, religionis palmites circumquaque pdecora facies aecclesiae, diversorum ordinum ac professionum circumdata varietate; dum hinc Premonstratenses, hinc Cistercienses, inde Cluniacenses monachi,lieres Deo devotae, in continentia atque paupertate sub obedientiae jugo regulariter viventes, fervore religionis invicem provocarent, et nova certatim diversis in locis monasteria fundarent. Cum his etiam monachi Cartugienses et ipsi paulatim pullulabant; qui pre ceteris continentes, pesti avaritiae, qua plurimos sub religionis habitu laborare videmus, terminos posuerunt, dum certum numerum hominum, animalium, possessionum, quem eis pretergredi nullo modo liceat, statuerunt; et ipsi singulas singuli cellas habentes, ac raro vel ob Dei cultum, vel ob mutu
Abbreviated transcription (Latin):
deramina ꝓtinꝰ amissuros: si principale cordis
nr̃i eiꝰ fu̾it tenebris obscuratũ. Tũ deinde puri¬
tatẽ mentis nr̃e mox ꝑturbandã. templũ eam
sc̃i sp̃c effici õmo nõ posse: iracundie in nobis
sp̃u cõmorante. Postremo ut cogitemꝰ neqͣqm

Expanded text:
deramina protinus amissuros, si principale cordis nostri eius fuerit tenebris obscuratum, tum deinde puritatem mentis nostrae mox proturbandam, templumque eam sancti spiritus effici omnino non posse iracundiae in nobis spiritu commorante: postremo ut cogitemus nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
kiñe qr tu uerissia loquetis: ⁊ talia filiũ pet
de bernadone decet audire. Cupiẽs quo ꝑfcẽ¬
se uilem ab omnib reputari. pcc̃a sua nõ eru¬
buit ĩ p̃dicatioe publica cõfiteri. S ⁊ siqͥd sins¬

Expanded text:
ime, quia verissima loqueris, et talia filium Petri ime, quia verissima loqueris, et talia filium Petri de Bernardone decet audire! "Cupiens quoque se perfecte vilem ab omnibus reputari, peccata sua non erubuit in praedicatione publica confiteri; sed et, si quid sin
Abbreviated transcription (Latin):
ubũ quo dr̃ edentes ⁊ bibẽtes q̃ apud illos sũt
minimũ quid ex eis ꝑ raro degustãs: reliqͣs
ĩsini subtili cautela mitebat. Nuda humus
dormire coacto tunicła tm̃ int̾posita lectus erat
⁊ sepĩ sedẽs ñ iacẽs ĩclinato ad lignũ uł lapi¬
dem capite dormitabat. Accidit quo ut ĩfrrmi¬
tatis nc̃ce de pullo qͣdam iuce manducãs: iuri¬
b postiriodũ utrũq resumptis ciudã fr̃m dis¬
tricte ꝓciꝑet. ut collo ip̃uis fune ligato eum
tanquã satronem ꝑ mediũ ciuitatis assisii du
secreto uobis ignorantib manducauit. t̃m
est gͥ ut multi adtam mirũ cõpuincti specta¬
tulum lacrimabili uoce lugerẽt. seseq miser¬
rimos ueluti cotidianis uoluptatib deditos ꝓ¬
clamarent. Cũ uͦ extolli se laudib humanis
laudantiũ mendatia u̾itatis u̾ba ꝓferret. Ꝙ̃
cũ fr̃ ĩuuctꝰ tusticũ ⁊ mercennatiũ in utilem
sic exprobranti R̾ndit. Benedicat tͥ dñs filii¬

Expanded text:
verbum, quo dicitur: Edentes et bibentes quae apud illos sunt, minimum quid perraro degustans, reliquas in sinum subtili cautela mittebat. Nuda humus dormire coacto, tunicula tantum interposita, lectus erat; et saepius sedens, non iacens, inclinato ad lignum vel lapidem capite, dormitabat.Accidit quoque ut, infirmitatis necessitate de pullo quadam vice manducans, viribus postmodum utcumque resumptis, cuidam fratrum districte praeciperet ut, collo ipsius fune ligato, eum tamquam latronem per medium civitatis Assisii ducsecreto vobis ignorantibus manducavit". Factumque est ut multi, ad tam mirandum compuncti spectaculum lacrimabili nimirum voce lugerent, seseque miserrimos, veluti quotidianis voluptatibus deditos, proclamarent. 33 laudantium mendacia veritatis verba proferret. Quem dum frater invitus rusticum et mercenarium inutilem sic exprobranti respondit: "Benedicat tibi Dominus, fili
Abbreviated transcription (Latin):
cõfessor franciscꝰ om̃i studio p̾cauebat
ne sc̃e sũmeq pauꝑtatis metas transiliẽs
ad suꝑflua quo qũo deflueret. cũ ⁊ rarissime
coctis uters. ea tinerib uel aqua frigida cõ¬
misceret ⁊ de ip̃a sufficient̾ aqͣ nõ biberet. Dif¬
ficillimũ .n. asserebat ncc̃ĩtati satisfac̾e ⁊ uo¬
luptati nõ obedire. Sepius quo cũ pñiam p̃¬

Expanded text:
confessor Franciscus omni studio praecavebat, ne, sanctae summaeque paupertatis metas transiliens, ad superflua quoquo modo difflueret, itacoctis utens, ea cineribus vel aqua frigida commisceret, et de ipsa sufficienter aqua non biberet? Difficillimum enim asserebat necessitati satisfacere et voluptati non obedire. Saepius quoque, cum p
Abbreviated transcription (Latin):
te qd̃ oꝑaris. Natali apłoꝵ uenies ad me: ⁊ retri¬
buam tibi mercedẽ tuam. Qui post annos septẽ¬
ĩ ip̃o natalitio apłoꝵ die cũ missaꝵ sollempnia ꝑ¬
hostes ĩ captiuitate positũ ⁊ in iuncłis religa¬
tũ fuisse: pro quo sua cõiunx dieb cectis sacri¬
ficiũ offerre cõsueuerat. Qui longo post tpr̃e
ad cõiugẽ reu̾sus quib dieb eiꝰ iuncła soluerẽ¬
tur ĩnotuit eiꝰq coniunx illos fuisse dies quib
ꝓ eo offerebat sacrificiũ recognouit. Agato ⁊̃¬

Expanded text:
tua, natali Apostolorum venies ad me, et retribuam tibi mercedem tuam. Qui post annos septem ipso natalitio apostolorum die cum missarum solemnia phostes in captivitate positum, et in vinculis religatum fuisse, pro quo sua conjux diebus certis sacrificium offerre consueverat, qui longo post tempore ad conjugem reversus, quibus diebus ejus vincula solverentur innotuit, ejusque conjux illos fuisse dies, quibus pro eo offerebat sacrificium, recognovit. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ cenobiũ noie molismꝰ fama celebetrimũ
religione cõspicuũ. hoc a sui exordio magnis
sub bretu tp̃ie duuina clementia sue gre nui¬
nerib illustrauit. uiris illustrib nobilita¬
uit. uet minus amplũ possessionib quam
clarũ uirtutib reddidit. Ceterũ qr possestio¬
nib iurtutib diuturna nõ solet eẽ societas
hec quidem ex illa sc̃a cõgregatione uire nmi¬
rũ sapientes altius intelligentes elegerunt
patiꝰ studiis celestib occupari qm̃ t̾renis im¬
plicari negociis. Unde et mox uirtutũ ama¬
sito ip̃am quam ꝓfessi fuerant regłam obser¬
uen. locunt᷑ alteritrũ qd̾ singulos monet pa¬
rit̾q int̾ se tractant qͣlit̾ illũ u̾situlũ adimple¬
ant. Reddam t̾ uota mea q̃ distucerunt labia
mea. Quid pluia: Uiginti et inꝰ monachi
as difficultates qͣs om̃s ĩ xp̃o pĩe uiuere uolẽ¬
tes pati necesse est. tandem desideriis potiti cis¬
terciũ deuenerũt. locũ.ẜ. tñc horroris ⁊ uaste so¬

Expanded text:
e cenobium nomine Molismus, fama celeberrimum, religione conspicuum. Hoc a sui exordio magnis sub brevi tempore divina clementia sue gratie muneribus illustravit, viris illustribus nobilitavit, nec minus amplum possessionibus, quam clarum virtutibus reddidit. Ceterum quia possessionibus virtutibusque diuturna non solet esse societas, hoc quidam ex illa sancta congregatione viri nimirum sapientes altius intelligentes, elegerunt potius studiis celestibus occupari, quam terrenis implicari negotiis. Unde et mox virtutum amasito ipsam, quam professi fuerant, regulam observari, locuntur alterutrum, quod singulos movet, pariterque inter se tractant, qualiter illum versiculum adimpleant, Reddam tibi vota mea, quae distinxerunt labia mea. Quid plura? Unus et viginti monachi,as difficultates, quas omnes in Christo pie vivere volentes pati necesse est, tandem desiderio potiti, Cistercium devenerunt, locum tunc scilicet horroris et vaste so
Abbreviated transcription (Latin):
rexit cuiꝰ exertitꝰ ad aliud u̾sus cõsiliũ. ab iti¬
nere medio cõstantinopolitanã urbẽ regressus
theodosiũ uirũ ortodoxum inquirens imꝑato¬
rem elegit ⁊ coactũ regali solio sublimauit.
Theodosius uero anastasiũ apud urbem ni¬
theodosius anastasiũ de imꝑio deponens eũ
ꝙ pb̃rm ordinans. imꝑat anno uno. Cepit¬
Qui cum fuiss in hers ⁊ idiota ⁊ publicorũ
negocioꝵ exactor: ui cõpulsus est ab exertitu

Expanded text:
rexit. Cuius exercitus ad alium versus consilium, ab itinere medio Constantinopolitanam urbem regressus, Theodosium orthodoxum inquirens, imrem elegit, et coactum imperiali solio sublimavit. Theodosius vero Anastasium apud urbem NiTheodosius Anastasium de imperio deponens eumque presbiterum ordinans, imperat anno uno. Qui cum fuisset iners et idiota et publicorum negotiorum exactor, vi compulsus est ab exercitu
Abbreviated transcription (Latin):
ti nua ⁊ ualde noria. fames ualida ubiꝙ mag¬
na multitudĩe utriusq setus ꝑeunte. In has¬
baniam ignobilis muliercula monstrũ bis ge¬
mini cors est enixa au̾sus uultib ⁊ corporib sibi
coherens añ quidẽ effigies hõis. integro corporis mẽ¬
broꝵq ordine distinta retro uero facies canis si¬
militer corporis et menbroꝵ ꝓprietate integra. In
bracbanto uilla uerisca. alia mulier enxxa est. iiii
masculos uno partu. In gẽblacensi parrochis
dũ p̃rfamilias dñica die mixtura segetũ p̃ penũ¬
ria famis moleret in usus familie subito iusta
dei ĩdignatione arsit farina cũ putoris iugredĩe
ad exemplũ posteris neqͥs p̾sumat simile. Nen¬
ricꝰ imꝑator leodii pascha dñi celebrat. inde aquis
contendens morbo bodracunculi qͥ sͥ erat natuius
molestari cepit. p̃p qd̾ ⁊ ibi aliqͦt dies remoratus
uenit. ⁊ tandem fr̃a . uͭ. ĩ pentecoste uitã cũ regno
amisit. Corpꝰ eius ciectis ĩ testinis sale respsum

Expanded text:
tinua et valde noxia. Fames valida ubique magna multitudine utriusque sexus pereuntibus. In Hasbania ignobilis muliercula monstrum bisgemini corporis est inixa. aversis vultibus et corporibus sibi coherens; ante quidem effigies hominis integro corporis menbrorumque ordine distincta, retro vero facies canis, similiter corporis et menbrorum proprietate integra. In Bracbanto villa Nerisca, alia mulier enixa est quatuor masculos uno partu. In Gemblacensi parochia, dum paterfamilias dominica die mixturam segetum pre penuria famis moleret in usus familiae, subito justa Dei indignatione arsit farina cum putoris nigredine; ad exemplum posteris, ne quid praesumant simile. Aericus imperator Leodii pascha Domini celebrat. Inde Aquas contendens, morbo dracunculi, qui sibi erat nativus, molestari cepit; propter quod et ibi aliquot dies remoratus ceret, tandem feria quinta in pentecoste vitam cum regno amisit . Corpus ejus ejectis intestinis sale respersum,
Abbreviated transcription (Latin):
cõm̾cio. ⁊̃pudica mens desiderio suo friutur d
quodãm᷑ intus ꝑ cogitationẽ rem cõcupitam
amplerat᷑. Eit ĩ nonũ ꝙͣ ut qd̾ freq̃nt᷑ cogita¬
mus ociose: aliqñ cõcuipiscamꝰ illicite. Reus¬
q fc̃i iudicatur. qui ꝑ consensũ ĩ cogitatione

Expanded text:
commercio impudica mens desiderio suo fruitur, dum quodammodo intus per cogitationem rem concupitam amplexatur. Fit etiam nonnunquam, ut quod frequenter cogitamus otiose, aliquando concupiscamus illicite, reusque facti judicatur, qui per consensum in cogitatione
Abbreviated transcription (Latin):
centia ꝑtinet adopera cõditioĩs. fides ꝑtinet ad
oꝑa rescauratioĩs. qr ⁊ illa ĩ ordinate amando
ꝑ cõcupiscentia diffliumꝰ. ⁊ ista pie credendo ꝑ
fidem solidam᷑. ⁊ idcirco diuina monita tociẽs
celũ ⁊ t̾ram exeamus. s ut ĩ cõcupiscentia mũ¬

Expanded text:
centia pertinet ad opera conditionis, fides pertinet ad opera restaurationis, quia et illa inordinate amando per concupiscentiam difluimus, et ista pie credendo per fidem solidamur. Et idcirco divina monita toties ccoelum et terram exeamus, sed ut in concupiscentia mun
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝑhungariam multa miracłoꝵ gła cõmẽ¬
dat Anno. ic ĩ lotharingia iuxta montem
castri locũ fonticulus aque multis saluberri¬
m ĩ sangͥnem cõu̾sus est. Qd̃ ꝓbauit muli¬
er᷑. q̃ faciem suam ex huiꝰ fontis aqͣ lotam
ostendit multis sangumolentã. Anno .xͦ. be¬

Expanded text:
ta per Ungariam multa miraculorum gloria commenta per Ungariam multa miraculorum gloria commendat. 1011. 9. 15. In Lotharingia juxta montem Castrilocum fonticulus aquae multis saluberrimus in sanguinem conversus est. Quod probavit mulier, quae faciem suam ex hujus fontis aqua lotam ostendit multis sanguinolentam. 1012. R.
Abbreviated transcription (Latin):
bentur Anno teltio cometes horribili specie flã¬
mas huc illucq iastans ĩ australi ꝑte uisus
est Mortuo othone duce: ducatꝰ lotharingie
datur comiti godefrido filio godefridi ardunẽ¬
sis. Hisꝑit᷑ lib de rõne compoti hoc anno scꝑ¬
sit ut apparet ex argumento. ad inueniendos
anios dñi ꝑ indictiones. S̾iuis ĩqͥt scire quot
fũt anni ĩcarnati xp̃i. lxui. ordines indictionũ
qui fluxerunt ab eius incarnatione multipli¬
xii. qr tetcia indictione natus est xp̃c. Adde ⁊̃¬
idictione p̃sentis anni id est t̾tiam: ⁊ ecce ha¬
bem inualuit: ut sepelientiũ tedio uiui. ad¬
huc sp̃m trahentes obtuerent᷑ eũ mortis
Anno uiii. gens hungarioꝵ hactenꝰ ydolatrie
dedita hoc tempore ad fidem xp̃i cõu̾titur ꝑ gil¬
lam sororẽ imꝑatoris q̃ nupta hungarorũ
regi ad hoc sua instantia regem adduxit. ut
se ⁊ totã hungaroꝵ gentẽ baptirari expeteret
Qui ĩ baptismo stephanꝰ est uocatꝰ. Cuiꝰ meri¬

Expanded text:
t. 1005. 3. 9. Cometes horribili specie flammas huc illucque jactans, in australi parte visus est. Mortuo Ottone duce, ducatus Lotharingiae datur comiti Godefrido, filio Godefridi Ardennensis. Chilpericus librum de ratione compoti hoc anno scripsit, ut apparet ex argumento ad inveniendos annos Domini per indictiones: Si vis, inquit, scire quot sint anni incarnati Christi, 66 ordines indictionum, qui fluxerunt ab ejus incarnatione, multipliia tertia indictione natus est Christus. Adde indictionem presentis anni, id est tres. Ecce habem invaluit, ut tedio sepelientium vivi adhuc spiritum trahentes obruerentur cum mortuisensum est. Gens Hungarorum hactenus idololatriae dedita, hoc tempore ad fidem Christi convertitur per Gislam sororem imperatoris, quae nupta Hungarorum regi, ad hoc sua instantia regem adduxit, ut se et totam Ungarorum gentem baptizari expeteret. Qui in baptismo Stephanus est vocatus; cujus meri
Abbreviated transcription (Latin):
uoluminũ debes et sidera lamberent. Hoc somp¬
niũ cũ quidã ei tetuliss Rndit. Monachus est
⁊ cã nũmoꝵ monachilit̾ sompnat. Date ei eõ¬
tum solidos. Eadẽ die ꝑtussus ẽ ĩ saltu pestus ei¬
sagitra quã iecerat galter tiriaus miłes qu¬
dam de francia. qui ceruũ uolebat ꝑcute qui
ꝓpe regem stabat. Ouiit anno dñi cn.tͦ regni
honores siuu iuris ẽẽ dictiabat. Eo die quo mor¬
tuus est tres ep̃atꝰ ⁊ xii. ablatias uacantis i
manu sua tenebat.

Expanded text:
voluminum orbes etiam sidera lamberent. Hoc somvoluminum orbes etiam sidera lamberent. Hoc somnium cum quidam ei retulisset, respondit: Monachus est, et causa nummorum monachiliter somniat. Date ei centum solidos. Eadem die percussus in saltu pectus sagitta, quam jecerat Galterus Tiriaus miles quidam de Francia, qui cervum volebat percutere; qui prope regem stabat. Obiit anno Domini 1100, regnhonores sui juris esse dictitabat. Eo die quo mortuus est, tres episcopatus, et 12 abbatias vacantes in manu sua tenebat.
Abbreviated transcription (Latin):
appariut hõib i saltib et deuiis transeuntes al¬
sxpt Qrecerea ĩ pago berruliezare ĩ uilla hau¬
stede continuis .xu. dieb fons sangumẽ tã uber¬
tim manauit ut uicuiũ uadũ mficetet. Ansel¬
mꝰ a canturariensis acchiep̃c cũ quo om̃is
parit̾ religio. exulauit uenit hoc anno marce¬
tuaeũ. Cumq ibi loqueret᷑ cum hugone adrẽ
cluniacensi rendit abdas. Pxima nocte iegem
paalłm ante deum ductũ ⁊ adindicatũ damp¬
nationt Idem rer ꝓdie quam periret iudit ꝑqu
etem se flebotomi ictu sanguinẽ emitte. radu¬
Q eruoris in celum usq protendi ita ut lucem
nacdꝰ quidã transmaruiꝰ uidit ꝑ sompnũ qd id̃
rer ĩ ecc̃am. qͣndam intrauerat suꝑbe ⁊ insolent
ut solebat. circũstantes despitiẽs. Qunc trucisre¬
ũ mordicꝰ apphendẽs brachia illi coroit crura
pene tcrencanit. Cencifirum du tolerasse s ta¬
dem regem ⁊̃ pede depulisse ut supinꝰ daderete. Ex eͣ
iacentis ore tanta flãma effusa est. ut fumeoꝵ

Expanded text:
apparuit hominibus in saltibus et deviis, transeuntes allocutus. Praeterea in pago Berrucscire, in villa Hamstede, continuis quindecim diebus fons sanguinem 507 tam ubertim manavit ut vicinum vadum inficeret. As archiepiscopus, cum quo omnis pariter religio exsulavit, venit hoc anno Macenniacum. Cumque ibi loqueretur cum Hugone abbate Cluniacensis, respondit abbas, proxima nocte regem Guillelmum ante Deum ductum et adjudicatum damnationi. Idem rex pridie quam periret, vidit per quietem se phlebotomiae ictu sanguinem emittere, radiumque cruoris in coelum usque pertendi, ita ut lucem nachus quidam transmarinus vidit per somnium, quod idem rex in ecclesiam quamdam intraverat, superbe et insolenter, ut solebat, circumstantes despiciens; tunc crucifixum mordicus apprehendens, brachia illi corrosit, crura pene truncavit; crucifixum diu tolerasse, sed tandem regem pede ita depulisse, ut supinus caderet. Ex cujus jacentis ore tanta flamma effusa est, ut fumeorum
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sariis uictoriam cepit. Cumq ex iure nichil
s suꝑeesse cõspicerent. usu regio aigxilio ⁊ principũ
ad preces se u̾tunt. quib ep̃m flagitant ut ĩtro-¬
misse ꝑsone de eccliis expellant᷑. expulse restituan¬
tur. Dubitante ã uiro dei nicħq ad rogata res
in fixa. ⁊ in editiore ꝑte domꝰ locata humanos ex¬
primens modos. oũm tioces cõpescuit dicens. Absit
dei laude aream cõpleuerunt: ⁊ hiis quidem ad

Expanded text:
adversariis victoriam cepit. Cumque ex jure nihil sibi superesse conspicerent, usi auxilio regis et principum, ad preces se vertunt, quibus episcopum flagitant, quatenus intromissae personae de ecclesiis expellantur, expulsae restituantur. Dubitante igitur viro Dei, nullumque ad rogata respinfixa, atque in editiore domus parte locata, humanos exprimens modos, omnium compescuit voces dicens: Absit Dei laudatione aream complent. Et his quidem ad
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ iquit tanto tp̃re elapso calumpine causã
nõ p̾tendistis: nũc autẽ senescentem me ⁊ taci¬
turnitati operam dantem. antiqͥs q̃relis deser¬
sura firmauut. Mox eteñi domus cõcussa est
cenaculũ suꝑ pedib solutum hostes solo pre¬
cipitati ac ruentiũ trabium pond̾e oppressi.
ne suffusio fiebat.

Expanded text:
m, inquit, tanto tempore elapso calumniae ansam non praetendistis, nunc autem senescentem me ac taciturnitati operam dantem, antiquis querelis desersura firmavit. Mox etenim concussa domus, coenaculum sub pedibus solutum, hostes solo praecipitati ac ruentium trabium pondere oppressi; nae suffusio fiebat.
Abbreviated transcription (Latin):
palatii solio deponũt ⁊ tonso ei ut moris est
capite. ad uicinã ĩsulã ĩ qua cenobite philoso¬
iuiuiũ ex condicto sedissent et de prioratu seden¬
di int̾ se ꝯsulto decertarẽt. dato signo a iuiris¬
turbant᷑. ⁊ tonsis capitib ad idem monast̾iũ
ad qd̃ pr̃em trarisiniserãt ⁊ ip̃i ad philosophãd̃
cũ monachis transmittũt᷑. Ita euacuato pala¬
tio abusiuis ĩꝑatorib. ip̃e constantinꝰ ⁊ romanꝰ¬

Expanded text:
palatii solio deponunt, et tonso ei, ut moris est, capite, ad vicinam insulam, in qua coenobitae praevivium ex condicto consedissent, et de prioratu sedendi inter se consulto decertarent, dato signo a viriturbantur, et tonsis capitibus ad idem monasterium, ad quod patrem transmiserant et ipsi ad philosophandum cum monachis transmittuntur. Ita evacuato palatio abusivis imperatoribus, ipse Constantinus et Roman
Abbreviated transcription (Latin):
tranfertur ad fossatense cenobium: qd̾ con¬
struxit sc̃s babolenus sc̃i colũbani discipłs.
ppͣm se excusandũ. uadit a quo dũ ꝓ cõpro¬
batione ĩnocentie sue ad examinationẽ cor¬
poris et sangũis dñi tam ip̃e optimates reg¬
in ĩuitati fuissent. ⁊ ip̃e ⁊ om̃s qui corpꝰ dñi¬
nr̃t cũ eo temere acciꝑe p̾sumpserũt. infra
ip̃m annũ ꝑierũt. ip̃o statim ⁊̃ redeundo pla¬
centie defuncto. Inno .xxiͦ. colone celebra¬
ta synodo ad dedicationẽ ecc̃e a trib lotharĩ¬
gie metropolitis. liꝑto maguntio bertul¬
fo trenerensi. Willeberto coloniensi. cũ ab eis¬
maior ecc̃a q̃ est sc̃i petri deberet dedicari p̃ce¬
dente nocte audite sunt uoces malignoꝵ sp̃¬
um int̾ se dolentiũ ⁊ cõquerentiũ se a posses

Expanded text:
transfertur ad Fossatense cenobium, quod contransfertur ad Fossatense cenobium, quod construxit sanctus Babolenus, sancti Columbani discipuluspapam se excusatum vadit. A quo dum pro comprobatione innocentiae suae ad examinationem corporis et sanguinis Domini tam ipse quam optimates regni invitati essent: et ipse et omnes, qui corpus Domini cum eo temere accipere presumpserunt, infra ipsum annum perierunt, ipso statim in redeundo Placentiae defuncto. 871. 16. 27. 2. Coloniae celebrata synodo ad dedicationem aecclesiae a tribus Lotharingiae metropolitis, Liutperto Moguntino, Bertulfo Tremajor ecclesia Sancti Petri deberet dedicari, praecedente nocte auditae sunt voces malignorum spirituum inter se dolentium et conquerentium, se a posses
Abbreviated transcription (Latin):
nam regionem ĩcursantib ludonicus
ĩꝑator iuriliter occurrit. ad ciuiꝰ auciliũ lotha¬
rius frat̾ eius ꝓperans multa quidẽ plia tũ eo
strennue gessit: s exertitu suo pp̃ ĩtemꝑiem
aeris morbis ⁊ morsib araneaꝵ nimis gͣua¬
to cũ młto suoꝵ dispendio rediit. Anno eiꝰdem
xiii. michael grecoroꝵ ĩꝑator sensu diminutꝰ
ado mente excedebat: ut familiares suos iube¬
ret occidi quos tñ ad se rediens sͥ p̃sentari exi¬
gebat. Amio xiiii. basilius quẽ michael im¬
pator pauꝑem ex familia uniꝰ abb̃ĩs sͥ asci¬
uerat ⁊ cubiculariũ fc̃m ad tantos honores ꝓ¬
uexerat. ut ałr ab ĩꝑatore appellaret᷑ sepe ab
ĩꝑatore ꝑ insaniam octidi uissus. timens ne
tali occ̃one occideretur. elegit ip̃e magis ĩꝑ ato¬
rem int̾fic̾e quam ab eo interfici. Et imꝑa¬
uit annuis. xuii. Corpꝰ sci mauri qui fuit dis¬
cipulus sc̃i benedicti. apportatũ a glanna fo¬
lio burgundiam p̃p timorem normãnorum

Expanded text:
nam regionem incursantibus, Ludowicus imperator viriliter occurrit. Ad cujus auxilium Lotharius frater ejus properans, multa quidem prelia cum eis strennue gessit, sed exercitu suo propter intemperiem aeris morbis et morsibus aranearum nimis gravato, cum multo suorum dispendio. Michael Grecorum imperator sensu diminutus adeo mente excedebat, ut familiares suos juberet occidi; quos tamen ad se rediens, sibi representari exigebat. 869. 14. 25. 13. Basilius, quem Michael imperator pauperem ex familia unius abbatis sibi asciverat, et cubicularium factum ad tantos honores provexerat, ut alter ab imperatore appellaretur, saepe ab imperatore per insaniam occidi jussus, timens ne tali occasione occideretur, elegit magis ipse imperatorem interficere, quam ab eo interfici; et imperavit annis 17.  Corpus sancti Mauri, qui fuit discipulus sancti Benedicti, asportatum a Glandifolio in Burgundiam propter timorem Normannorum,
Abbreviated transcription (Latin):
os rosis albis: ⁊ qͣrtũ calatũ argenteũ plenũ
croco. Et dixit gamaliel. Isti sunt loculi ĩ quib
iacem᷑: ⁊ hee rose reliquie nr̃e sunt. Calathus
plenus rosis rubeis est locus in q̃ sc̃s stepħs re¬
quiescit: qui solus ex nobis .iiii. mͣr. fuit. Alii
duo aurei pleni rosis albis: sunt locus meus
⁊ niclydemi nepotis mei. Quartꝰ autẽ argente᷑
est abibe filii mei: quia uͥgo ⁊ mundꝰ exiuit
a mũdo. Et huis dictis iteni dispanat Spe auuũ¬

Expanded text:
os rosis albis et quartum argenteum plenum os rosis albis et quartum argenteum plenum croco. Et dixit Gamaliel: «Isti sunt loculi in quibus iacemus et hec rose reliquie nostre sunt. Calatus plenus rosis rubeis est locus in quo sanctus Stephanus requiescit, qui solus ex nobis quatuor martyr fuit. Alii duo aurei pleni rosis albis sunt locus meus et Nichodemi nepotis mei. Quartus autem argenteus est Abibe filii mei qui uirgo et mundus exiuit de mundo». Et hiis dictis iterum disparuit. Feria au
Abbreviated transcription (Latin):
ad pedes sc̃i stepħi sepeliri. Ille nero t̾cius qͥ mecũ
est ip̃e est abibas filius meu qui anno etatis
sue .xxͦ. mecũ baptismũ suscepit. ⁊ uirgo ꝑ manẽs
cũ paulo discipło meo legẽ didicit. Uxor uero mea
athea ⁊ selenuas pͥmogenitꝰ meus nolentes ĩ xp̃m
crede alibi sepulti sunt. quoꝵ sepulchra uacua in¬
uenies. Hoc dicto disparuit. Cũ gͦ lucianꝰ orass de¬
um ut si hec iussio ex d̾o ẽẽt iterũ ei ⁊ t̾cio appa¬
reret. In seq̃nti sexta fiꝵ ei sicut pͥus apparuit. ⁊ in¬
t̾rogauit eũ cur ita dissimulans ad ioh̃em ep̃m
nõ ꝑrexit. Nõ inqͥt dissiłaui dñe: s rogaui deum
ut si hoc ex d̾o eẽt trib mͥ uicib appareret. Cui ga¬
maliel. Audi p̃r. Qͥa cogitasti si nos simul ĩue¬
nires quom᷑ reliquias singuloꝵ discern̾e posses:
uide que tͥ ostendo. Et ostendit ei qͣtuor salathos:
tres auresᷤ plenos. Unũ rosis rubentib ⁊ duos ali¬

Expanded text:
ad pedes sancti Stephani sepeliri. Ipse uero tertius qui mecum ad pedes sancti Stephani sepeliri. Ipse uero tertius qui mecum est, ipse est Abibas, filius meus qui anno etatis sue XX mecum baptisma suscepit et uirgo permanens cum Paulo discipulo meo legem didicit. Vxor uero mea Athea et Selemias primogenitus meus uolentes in Christum credere alibi sepulti sunt, quorum sepulchra uacua inuenies». Et hoc dicto disparuit. Cum ergo Lucianus orasset deum ut si hec uisio ex deo esset, iterum ei et tertio appareret, in sequenti sexta feria ei sicut prius apparuit et interrogauit eum cur ita dissimulans ad Iohannem episcopum non perrexit. «Non», inquit, «dissimulaui, domine, sed rogaui deum ut si hoc ex deo esset, tribus michi uicibus appareret». Cui Gamaliel: «Audi presbyter. Quia cogitasti si nos simul inuenires quomodo reliquias singulorum discernere posses, uide que tibi ostendo». Et ostendit ei quatuor calatos, tres aureos, plenos: unum rosis rubentibus et duos ali
Abbreviated transcription (Latin):
cte quadam apparuit p̾fato p̾br̃o in t̾citorio ihe¬
ro solimitano. Quẽ cũ t̾cio uocass dixit ei Surge
uade ⁊ dic ioh̃i ep̃o iherosolimitano ut nõs reue¬
let uelocius: qr eiꝰ tempore reuelandi sumꝰ. Nec
pp̃ hoc dico: s pp̃ illos qui mecũ sunt. Sunt .n.
digni magnuis honorib cumulati: ⁊ ille locus
cte. ĩapoli ciitate iacuit ⁊ inde abstractꝰ ussu
sacerdotũ in uia proiectus est ut a fecis ⁊ auib
uoraret᷑ ⁊ tñ eũ nec aues nͨ canes tang̾e p̾sump¬
secunt. Ego autem feci eñ sepeliri: ĩ monum̃¬
to meo nouo. Ille alt̾ qui mecã iacet ip̃e ẽ nicho¬
demꝰ nepos meus qui nocte ad dñm uenit: et
a petro apło ⁊ ioh̃e baptismũ suscepit. Uñ ĩdig¬
nati ĩ eũ pͥncipeᷤ sacerdotũ cogita eum occidere
tẽ reliq̃rũt. ⁊ ab urbe eicientes omnẽ substanti¬
am eiꝰ diripuer̃t. Cui cũ ego egrotanti nccria
miistrassem. paululũ suꝑuixit ⁊ ego feci eum

Expanded text:
cte apparuit cuidam presbytero in territorio Iherosolimitano. Quem cum tertio uocasset dixit ei: «Surge uade et dic Iohanni episcopo Iherosolimitano ut nos reuelet uelocius, quia eius tempore reuelandi sumus. Nec propter me hoc dico, sed propter illos qui mecum sunt. Sunt enim digni magnis honoribus cumulari; et ille locus Iherusalem, iacuit et inde abstractus iussu sacerdotum in uia proiectus est ut a feris et auibus uoraretur et tamen eum nec aues nec canes tangere presumpserunt. Ego autem feci eum sepeliri in monumento meo nouo. Ille alter qui mecum iacet, ipse est Nichodemus nepos meus, qui nocte ad dominum uenit et a Petro apostolo et Iohanne baptisma suscepit. Vnde indignati in eum principes sacerdotum cogitabant eum occidere; cem reliquerunt et ab urbe proicientes omnem substantiam eius diripuerunt. Cui cum ego egrotanti necessaria ministrassem, paululum superuixit; et ego feci eum
Abbreviated transcription (Latin):
octurrentib ad altare progeedit᷑. genib flexis corã
feretro et dicẽs se ꝑ beatã mariam ereptũ. optulit
sant᷑. et ip̃e t̾cio. te deun laudamꝰ ĩcepit multum
ꝑ franciam collestis toto autumpnali et hyemã¬
li tp̃ie ecc̃a sc̃e marie lauduñ. ex magna ꝑte cõ¬
structa est.¬

Expanded text:
occurrentibus ad altare progreditur, genibusque flexis coram occurrentibus ad altare progreditur, genibusque flexis coram feretro, et dicens, se per beatam Mariam ereptum, obtulit santur, et ipse tertio Te Deum laudamus incepit. Multum m per Franciam collectis toto autumnali et hiemali tempore ecclesia Sanctae Mariae Laudunensis ex magna parte constructa est