comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nũ: Non amat pestilenseum qͥ se corripit: nec
ad sapientes gradit᷑. Cor gaudens exhilarat faciẽ
in merore animi deicit᷑ spc. Ior sapientis querit
doc̃trinã: & os stultoꝵ pascit᷑ imperitia. Om̃s
dies pauperis mali: secura mens: quasi iuge con¬
uiuium. Melius ẽ parum cũ timore dñi: quã
thesauri magni & insatiabiles.xiii
Delius ẽ uocare ad holera cũ caritate: quã ad
Iuitulũ saginatũ cũ odio. Uir iracundus pro
uocat rixas: qui patiens ẽ mitigat suscitatas.
Iter impioꝵ quasi sepes spinarũ: uia iustoꝵ
absq offendiculo. filius sapiens letificat patrx̃
& stultus homo despicit matrẽ suam. Stultici¬
a gaudium stulto: & uir prudens dirigit greꝰ¬
sus suos. Dissipant᷑ cogitationes ubi non ẽ con
silium: ubi uͦ plures sunt consiliarii confir¬
mant᷑. Lta t᷑ homo in sententia oris sui: &
sermo oportimꝰ ẽ optimus. Semitȩ uitȩ suꝑ e
ruditũ: ut declinet de inferno nouissimo. Do¬

Expanded text:
amat pestilens eum qui se corripit nec ad sapientes graditur cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus cor sapientis quaerit doctrinam et os stultorum pascetur inperitia omnes dies pauperis mali secura mens quasi iuge convivium melius est parum cum timore Domini quam thesauri magni et insatiabiles melius est vocare ad holera cum caritate quam ad vitulum saginatum cum odio vir vocat rixas: qui patiens est mitigat suscitatas. Iter pigrorum quasi sepes spinarum: via justorum absque offendicet stultus homo despicit matrem suam. Stultitia gaudium stulto: et vir prudens diriget gressus suos. Dissipantur cogitationes ubi non est consilium: ubi uero plures sunt consiliarii, confirmantur. laetatur homo in sententia oris sui, et sermo oportunus est optimus. semita uitae super eruditum, ut declinet de inferno nouissimo.
Abbreviated transcription (Latin):
illos. Non ꝓderunt diitie in die ultionis:
iusticia aut̃ liberabit a morte. Iusticia simpli¬
cis diriget uiam eiꝰ: & in impictate sua corru¬
et impiuf. Iusticia rectoꝵ liberabit eos: & insi¬
diis suis capient᷑ iniqui. Mortuo homine impio
nulla erit ultra spes: & expectatio solliritoꝵ pe¬
ribit. lustus de angustia liberatus ẽ. & tradet᷑

Expanded text:
tionis: justitia autem liberabit a morte. Justitia simplicis diriget viam ejus: et in impietate sua corruet impius. Justitia rectorum liberabit eos: et in insidiis suis capientur iniqui. Mortuo homine impio, nulla erit ultra spes: et exspectatio sollicitorum peribit. Justus de angustia liberatus e
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt. in cordis egestate morient᷑. Benedictio
dñi diuites facit: nec sociabit᷑ eis afflictio. Qua¬
si ꝑ risũ. stultus operat᷑ scelus: sapienti aut̃ est
uiro prudentia. Qđ timet impius ueniet super
cum: desiderium suum iustis dabit᷑. Quasi tem¬
pestas transiens non erit impius: iustus aut̃ qͣsi
fundamentũ sempiternũ. Sicut a cctũ dentib ꝙ
fumus oculis: sic piger his qͥ eum miserunt in

Expanded text:
rdis egestate morientur benedictio Domini divites facit nec sociabitur ei adflictio quasi per risum stultus operatur scelus sapientia autem est viro prudentia quod timet impius veniet super eum desiderium suum iustis dabitur quasi tempestas transiens non erit impius iustus autem quasi fundamentum sempiternum sicut acetum dentibus et fumus oculis sic piger his qui mise
Abbreviated transcription (Latin):
stulti. confusioni ꝑximũ ẽ. Substantia diuitis
urbs fortitudinis enis: pauor pauperũ egestas
coꝵ. Opus iusti ad uitã: fructus impioꝵ ad
peccatũ. Uia uitȩ custodientib disciplinã: qui
aut̃ increpationes relinquit errat. Absconduã
odium labia mendacia: qui ꝓfert contumelias
insipiens ẽ. In multiloqͥo peccatũ non decrit :

Expanded text:
um est substantia divitis urbs fortitudinis eius pavor pauperum egestas eorum opus iusti ad vitam fructus impii ad peccatum via vitae custodienti disciplinam qui autem increpationes relinquit errat abscondunt odium labia mendacia qui profert contumeliam insipiens est in multiloquio peccatum non deer
Abbreviated transcription (Latin):
te: & euigilans loquere cũ cis: qr mandatum
lucerna ẽ. & lex lux: & uia uitȩ increpatio
discipline: ut custodiant te a muli¬
ere mala. & a blanda lingua extraneȩ. Non con¬
cupiscat pulchritudinẽ cius cor tuum: nec ca¬
piaris nutib illius. Precium enĩ scorti uix uniꝰ
ẽ panis: mulier aut̃ uiri p̾ciosã animã capit.
in sinu suo ut uestimenta illiꝰ non ardeant.
aut ambulare suꝑ prunas. & non cõburent᷑
plantȩ eius: Sic qui ingredit᷑ ad mulierẽ ꝓxi¬
mi sui: non erit mundus cum tetigerit eam.
Non grandis ẽ eulpȩ cũ quis furatꝰ fuerit: fu¬
rat᷑ enim ut esurientẽ impleat animã: depre¬
hensus quoq reddet septuplũ. & omnẽ subs¬
tantiam domus suş tradet. & liberabit se. Qui
aut̃ adulter ẽ. ꝓpt̾ cordis inopiam ꝑdet animã

Expanded text:
lans loquere cum eis. Quia mandatum lucerna est, et lex lux, et via vitae increpatio disciplinae: Ut custodiant te a muliere mala, et a blanda lingua extraneae. Non concupiscat pulchritudinem ejus cor tuum, nec capiaris nutibus illius. Pretium enim scorti vix unius est panis: mulier autem viri pretiosam animam capit. in sinu suo, ut uestimenta illius non ardeant? aut ambulare super prunas, et non conburentur plantae eius? sic qui ingreditur ad mulierem proximi sui, non erit mundus, cum tetigerit eam. non grandis est culpa, cum quis furatus fuerit: furatur enim, ut esurientem inpleat animam: deprehensus quoque reddet septuplum et omnem substantiam domus suae tradet. qui autem adulter est, p
Abbreviated transcription (Latin):
montes graui mole constiterant. ante
colles ego parturiebar. Adhuc terram non fece¬
rat. & flumina & cardines terrẽ. quando p̃pa¬
rabat celos aderã: quando certa lege & gyro ualla¬
bat abyssos: quando ethera firmabat sursũ &
librabat fontes aquarũ: quando cirrũdabat
mari terminum suum. & legẽ ponebat aquis
ne transirent fines suos: quando appendebat
fundamenta terrȩ cum eo: cuncꝰta cõponens era:¬
& delectalur ꝑ singulos dies. ludens corã eo om̃i
tẽpore: ludens in orbe terrarũ: & deliciȩ incȩ
eẽ cum filiis hominũ. Nunc gͦ filii mei audite
me: beati qui custodiunt uias meas. Audite dis

Expanded text:
i mole constiterant: ante colles ego parturiebar. Adhuc terram non fecerat: et flumina: et cardines orbis terre. Quando preparabat celos: aderam: quando certa lege et giro vallabat abyssos. Quando ethera firmabat sursum: et librabat fontes aquarum. Quando circumdabat mari terminum suum: et legem ponebat ne transirent fines suos, quando appendebat fundamenta terre, cum eo eram cuncta componens et delectabar per singulos dies ludens coram eo, omni tempore ludens in orbe terrarum, et delitie mee esse cum filiis hominum. Nunc ergo, filii, audite me: Beati qui custodiun
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ omĩno sciens sedet in forib domus suȩ suꝑ
sellã in excelso urbis loco: ut uocaret transcun¬
tes ꝑ uiam. & ꝑgentes itmere suo. Qui ẽ paruu¬
lus declinet ad me: & uecordi loquuta ẽ. Aquȩ
furtiue dulciores sunt. & panis absconditꝰ sua

Expanded text:
ns, nunc sedet in foribus domus suae super sellam in excelso urbis loco, ut vocet transeuntes per viam et pergentes itinere suo: Qui est parvulus declinet ad me. Et vecordi locuta est: Aquae furtivae dulciores sunt, et panis abscondi
Abbreviated transcription (Latin):
deant: & palpebrȩ tus precedant gressus tuoᷤ.
Dirige semitã pedib tuis: & om̃s uiȩ tuȩ stabili¬
ent᷑. Ne declines ad dexteram neq ad sinistram.
Auerte pedẽ tuum a malo Uias enim quȩ a dex¬
tris sunt nouit dñs: ꝑuersȩ uero st̃ quȩ a sinis¬
tris sunt. Ipse aut̃ rectos faciet cursus tuos
tinera aut in pace ꝓducentur. tua.u.¬
ili mi attende sapientiam meam. & prudentiȩ
mee inclina aurẽ tuam: ut custodias cogita¬
tiones. & disciplinã labia tua conseruent. fauus
enĩ stillans labia meretricis. & nitidius oleo gut¬
tur eius: nouissima aut̃ illius amara quasi ab
sintium. & acuta lingua eius quasi gladius bi¬
ceps. Pedes eius descendunt ad mortẽ: & ad inferos
gressus illius penetrant. ꝑ semitã uitȩ non ambu¬
lant: uagi sunt gressus eius & inuestigabiles.¬

Expanded text:
tuos. dirige semitam pedibus tuis, et omnes uiae tuae stabilientur. nec declines in dexteram aut in sinistram. auerte pedem tuum a malo. uias enim, quae a dextris sunt, nouit dominus, peruersae uero sunt quae a sinistris sunt. ipse autem rectos facit cursus tuos, itinera autem tua in pace producet. Fili mi, adtende sapientiam meam et prudentiae meae inclina aurem tuam, ut custodias cogitationes, et disciplinam labia tua conseruent. fauus enim stillans labia meretricis et nitidius oleo guttur -eius. nouissima autem illsinthium, et acuta quasi gladius biceps. Pedes ejus descendunt ad mortem, et ad inferos gressus illius penetrant. Per semitam vitae non ambulant, vagi sunt gressus ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃s gͥ cȩli dnm̃ benedixert̃ dicentes. Benedi¬
ctus qui locũ suum incontaminatũ custo¬
diuit. Suspendit aut̃ nicchanoris caput in
sũma arce eiuidens ut eet: & manifestũ eẽt
auxilium dĩ. Itaq om̃s cõmuni consilio de¬
creuert̾ nullo modo diem istũ absq celebri¬
tate p̃terire: habere aut̃ celebritatẽ tercia
die mensis adar. qđ dicit᷑ uoce syriaca pri¬
die mardochei die. Igit᷑ his erga nicchano¬
rẽ gestis. & ex illis temporib ab ebreis ciui¬
tate possessa: ego quoq finẽ faciam sermo¬
nis. Et si quidẽ bene & ut hẏstoriȩ cõpetit.
& ipse uelim. Sin aut̃ minus digne: conce
delectabile: ita legentib si semꝑ exactus sit
sermo non erit gratus: hie gͦ erĩt consũmatꝰ¬

Expanded text:
Dominum benedixerunt dicentes benedictus qui locum suum incontaminatum conservavit suspendit autem Nicanoris caput in summa arce evidens ut esset et manifestum sit auxilii Dei itaque omnes communi consilio decreverunt nullo modo diem istum absque celebritate praeterire habere autem celebritatem tertiadecima die mensis adar quod dicitur voce syriaca pridie Mardochei die igitur his erga Nicanorem gestis et ex illis temporibus ab Hebraeis civitate possessa ego quoque in his finem faciam sermonis et siquidem bene et ut historiae conpetit et ipse velim si autem minus digne concededelectabile ita legentibus si semper exactus sit sermo non erit gratus hic ergo erit consummat
Abbreviated transcription (Latin):
Nũquid iste ẽ uir qui conturbauit terram.
qui concussit regna: qui posuit oebẽ desertr̃.
& urbes eius destruxit: Uinctis eius non ape¬
ruit carcerẽ. Om̃s reges gentium uniuersi dor¬
mierunt ingła. uir in domo sua: tu aut pro¬
iec̾tus es de sepulchro tuo quasi styrps inuti¬
lis. pollutus & obuolutus cũ his qui interfec¬
ti sunt gladio. & descenderunt usq ad funda¬
menta laci. Quasi cadauer putridũ.: ñ habeb̾¬
consortium cum eis in sepultura. Tu enĩ t̾ram
disꝑdidisti: tu popłm occidisti. Non uocabit᷑
inȩternũ semen pessimoꝵ. Preparate filios eius
occisioni: iniquitate patrũ eoꝵ. Non consur¬
gent neq hereditabunt terrã: neq implebunt
faciem orbis ciuitatum: xli.

Expanded text:
Numquid iste est vir qui conturbavit terram, qui concussit regna, qui posuit orbem desertum et urbes eius destruxit, vinctis eius non aperuit carcerem? Omnes reges gentium universi dormierunt in gloria, vir in domo sua. Tu autem proiectus es de sepulchro tuo quasi stirps inutilis pollutus et obvolutus qui interfecti sunt gladio et descenderunt ad fundamenta laci quasi cadaver putridum non habebconsortium neque cum eis in sepultura tu enim terram disperdisti tu populum occidisti non vocabitur nostra. Semen pessimorum, praeparate filios vestros occisioni iniquitatum patrum suorum: non consurgent nec haereditabunt terram, neque implebunt faciem orbis civitatum.
Abbreviated transcription (Latin):
furor eiꝰ: sed adhuc manus eiꝰ extenta. xxuiii
e qui condunt leges iniquas. & scribentes
iniusticiam scripsert̃: ut opprimerent in
iudicio pauꝑes. & ium facerent causȩ humili¬
um popłi mei: ut eent uiduȩ p̾da eoꝵ. ꝙ pu¬

Expanded text:
furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta. Cap. X. furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta. Cap. X.  qui condunt leges iniquas, et scribentes iniusticiam scripserunt, ut opprimerent in iudicio pauperes et vim facerent causae humilium populi mei; ut essent viduae praeda eorum, et pu
Abbreviated transcription (Latin):
Et disꝑdet dñs ab isrł caput & caudã: in¬
curuantẽ & refrenantẽ in dic una. Longeuꝰ
& honorabilis ipse ẽ caput: & ꝓpħa docens
mendacium ipse ẽ cauda. Et erunt qui bea¬
tificant popłm istũ seducentes: & qui beati¬
ficant᷑ p̃cipitati. Propt̾ hoc suꝑ adolescentu¬
lis eius non lȩtabit᷑ dñs. & pupilloꝵ eiꝰ & u
duarũ eius non miserebit᷑: qr omĩs hypocri¬
ta ẽ & nequã. & uniuersũ os loquutũ ẽ stul¬
ticiã. In omĩb his non ẽ auersus eiꝰ furor: sed
adhuc manus eius extenta. Suocensa ẽ enĩ qua¬
si ignis impietas ũeprẽ & spinã uorabit. Et sue¬
cendetur in densitate saltus: & conuoluet᷑
suꝑbia fumi. In ira dñi exercituum contur
Uir fr̃i suo non parcet: & declinabit ad dex¬
terã & esuriet. Et comedet ad sinistrã: & ñ
saturabit᷑. Unusqͥsq carne̾ brachii sui uorabit.
Manasses ephraim. & ephraun manassen. simul
ipsi contra iudã. In omĩb his non ẽ auersus

Expanded text:
caudam incurvantem et refrenantem die una longevus et honorabilis ipse est caput et propheta docens mendacium ipse cauda est et erunt qui beatificant populum istum seducentes et qui beatificantur praecipitati propter hoc super adulescentulis eius non laetabitur Dominus et pupillorum eius et viduarum non miserebitur quia omnis hypocrita est et nequam titiam. In omnibus his non est aversus furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta. Succensa est enim quasi ignis impietas, veprem et spinam vorabit: et succendetur in densitate saltus, et convolvetur superbia fumi. In ira Domini exercituum conturbVir fratri suo non parcet. Et declinabit ad dexteram, et esuriet: et comedet ad sinistram, et non saturabitur: Unusquisque carnem brachii sui vorabit; Manasses Ephraim, et Ephraim Manassen, simul ipsi contra Judam. In omnibus his non est aversus
Abbreviated transcription (Latin):
uit infernus animã suam. & aꝑuit os suum
absq ullo termino: & descendent fortes eiꝰ. &
popł eius & sublimes. głosiq eiꝰ ad eum. Et in¬
curuabit᷑ homo. & humiliabit᷑ uir: & oculi
sublimium depriment᷑. Et exaltabit᷑ dñs exer¬
cituum in udicio: ꝙ ds̃ sc̃s scĩficabit᷑ in ius¬
ticia. Et pascent᷑ agni uixta ordinẽ suum: &

Expanded text:
 aperuit os suum absque ullo termino: Et descendent fortes ejus, et populus ejus, et sublimes gloriosique ejus, ad eum. Et incurvabitur homo, et humiliabitur vir, et oculi sublimium deprimentur. Et exaltabitur Dominus exercituum in judicio, et Deus sanctus sanctificabitur in justitia. Et pascentur ag
Abbreviated transcription (Latin):
Eeẽ sapientes: Respondens aut̃ dñs iob de t᷑¬
monib imꝑitis. Accinge sicut uir lũ¬
bos tuos: in t̾rogabo te & responde michi. ubi
eras quando ponebã fundamenta terrȩ: In¬
diea michi si habes intelligentiã. Quis posuit
mensuras eiꝰ si nosti: uł quis tetenduꝰ suꝑ eã
lmeam: Suꝑ quo bases illius solidatȩ sunt:
aut quis ĩapidem angularẽ eiꝰ: Cum me lau¬
darent simul astra matutina: & ubilarent

Expanded text:
esse sapientes respondens autem Dominus Iob de tesse sapientes respondens autem Dominus Iob de tmonibus imperitis: Accinge sicut vir lumbos tuos: interrogabo te, et responde mihi. Ubi eras quando ponebam fundamenta terrae? et indica mihi si habes intelligentiam. Quis posuit mensuras ejus, si nosti? vel quis tetendit super eam lineam? Super quo bases illius solidatae sunt? aut quis dimisit lapidem angularem ejus? Cum me laudarent simul astra matutina, et injubilare
Abbreviated transcription (Latin):
siue in una tribu. siue in terra sua. siue in qͦ¬
cũq loco miscđiȩ suę eas iusserit inueniri.
Ausculta hȩc iob: sta. & considera miracula dei.
Nũquid scis qd̃ p̾ceꝑit ds̃ pliuus: ut oftender̃
lucẽ nubium eius: Nũquid nosti semitas nubi¬
um magnas: & ꝑfectas scientias. Nonne uesti¬
menta tua calida sunt: eum ꝑflata fuerit
terra austro: Tu forsitan cũ eo fabricatꝰ es
cȩlos: qui solidissimi quasi ȩre fusi sunt. Os¬
tende nob quid dicamus illi: nos qͥppe inuol¬
uimur tenebris. Qͥs narrabit ei quȩ loquor:
Etiam si loquutꝰ fuerit homo deuorabit᷑. At
nunc non uident lucẽ: subito aer coget᷑ in
nubes. & uentus transiens fugabit eas. Ab aqͥ¬
lone aurũ uenit: & a dõ formidolosa lauda¬
tio. Digne eum inuenire non possumꝰ: mag¬
nus fortitudine. & iudicio. & iusticia. & enar¬
rari non potest. Ideo timebunt eum uiri:
&e ñ audebunt contẽplari om̃s qui sibi uiden

Expanded text:
sive in una tribu sive in terra sua sive in qusive in una tribu sive in terra sua sive in quocumque loco misericordiae suae eas iusserit inveniri ausculta haec Iob sta et considera miracula Dei numquid scis quando praeceperit Deus pluviis ut ostenderent lucem nubium eius numquid nosti semitas nubium magnas et perfectas scientias nonne vestimenta tua calida sunt cum perflata fuerit terra austro tu forsitan cum eo fabricatus es caelos qui solidissimi quasi aere fusi sunt ostende nobis quid dicamus illi nos quippe involvimur tenebris quis narrabit ei quae loquor etiam si locutus fuerit homo devorabitur at nunc non vident lucem subito aer cogitur in nubes et ventus transiens fugabit eas ab aquilone aurum venit et ad Deum formidolosa laudatio digne eum invenire non possumus magnus fortitudine et iudicio et iustitia et enarrari non potest ideo timebunt eum viri et non audebunt contemplari omnes qui sibi videntur
Abbreviated transcription (Latin):
ut rursus ueniat. Annunciat de ea amico
suo qđ possessio eiꝰ sit: & ad eam possit ascen¬
dere. Suꝑ hoc expauit cor meum: & emotũ ẽ
de loco suo. Audite auditionẽ in terrore uo¬
cis eius: & sonum de ore illius ꝓcedentẽ. Subt̃
omĩs cȩlos ipse considerat: & lumen illius suꝑ
t̃mmos terre. Post eum rugiet sonitꝰ. tonabit
uoce magnitudinis suȩ: & non inuestigabit᷑ cũ
audita fuerit uox eiꝰ. Tonabit ds̃ in uoce sua
mirabilit̾: qui facit magna & inscrutabilia. Q
p̃cipit niui ut descendat in terrã: & hyemis
pliuus. & ymbri fortitudinis suȩ. Qui in ma¬
nu om̃ium hominum signat: ut nouerint sin¬
głi opera sua. Ingrediet᷑ bestia latibulũ: & in an¬
tro suo morabitur. Ab interiorib egrediet᷑ tem
gelu: & rursũ latissime. fundunt᷑ aquȩ. frum̃¬
tũ desidat nubes: & nubes spargunt lumen
suum. Quȩ lustrant cuncta ꝑ cireuitũ: quo¬
cumq eas uoluntas gub̃nantis duxerit. ad om¬
ne qd̃ p̃ceꝑit illis suꝑ faciem orbis terrarum:

Expanded text:
co suo quod possessio eius sit et ad eam possit ascendere super hoc expavit cor meum et emotum est de loco suo audite auditionem in terrore vocis eius et sonum de ore illius procedentem subter omnes caelos ipse considerat et lumen illius super terminos terrae post eum rugiet sonitus tonabit voce magnitudinis suae et non investigabitur cum audita fuerit vox eius tonait h. faciens magna et inscrutabilia. Qui praecipit nivi, ut descendat in terram, et hiemis pluviis, et imbri fortitudinis suae. Qui in manu omnium hominum signat, ut noverint singuli opera sua. Ingredietur bestia latibulum, et in antro suo morabitur. Ab interioribus egredietur tegelu, et rursum latissimae funduntur aquae. Frumentum desiderat nubes, et nubes spargunt lumen suum. Quae lustrant per circuitum, quocumque eas voluntas gubernantis duxerit, ad omne quod praeceperit illis super faciem orbis terrarum.
Abbreviated transcription (Latin):
Quia gͦ loquutus sum ad dm̃: te quoq ñ ꝓhibe¬
o. Si erraui. tu doce me: si iniquitatẽ loquutꝰ
sum ultra non addam. Nũqͥd a te ds̃ expetit e¬
am: qr displicuit tibi: Tu enĩ cepisti loqui. & ñ
ego. Qđ si quid nosti melius. loquere. Uiri intelli¬
gentes loquant᷑ michi: &uir sapiens audiat me.¬

Expanded text:
quia ergo ego locutus sum ad Deum te quoque non prohibeo si erravi tu doce me si iniquitatem locutus sum ultra non addam numquid a te Deus expetit eam quia displicuit tibi tu enim coepisti loqui et non ego quod si quid nosti melius loquere viri intellegentes loquantur mihi
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ. Uere enĩ absq mendatio sermones mei
& ꝑfecta scientia ꝓbabit᷑ tibi. Ns potentesmon ł.¬
abicit cum & ipse sit potens: sed non saluat. un¬
pios. & iudicium pauperib tribuit. Non au¬
feret a iusto oculos suos: & reges in solio collo¬
eat in ꝑpetuum. & illic erigunt᷑. & si fueriis
in cathenis. & uinciant᷑ funib pauꝑtatis. indi

Expanded text:
 mendacio sermones mei et perfecta scientia probabitur tibi Deus potentes nabicit cum et ipse sit potens sed non salvat impios et iudicium pauperibus tribuit non aufert a iusto oculos suos et reges in solio conlocat in perpetuum et illi eriguntur et si fuerint in catenis et vincia
Abbreviated transcription (Latin):
ad te p̃ces: aut loquet᷑ tibi mollia : Nũquid mlu
loncident eum amnci: diuident eum
negociatores. Nũqͥd implebis sagenas pelle. ei:
& gurgustium piseium capite illiꝰ: Pone suꝑ
eum manum tuam: memento belli. nec ultra
addas loqui. Eoce spes ens frustrabit᷑ eum: &
uidentibus cunctis p̃cipitabit᷑ Non quasi cru¬
delis suscitabo eum. Qs enĩ potest resistere. uul¬
tui meo: Quis ante dedit michi: ut reddã ei:
Omĩa quȩ sub cęlo sunt mea sunt. Non parcã
ei: & uerbis potentib ad dep̃candum cõpositiᷤ
Quis reuelabit faciẽ indumenti eiꝰ: & mediũ
oris eius qͥs intrabit: Portas uultꝰ eius qͥs ape¬
riet : ꝑ girum dentium eiꝰ formido. Corpus e¬
ius quasi scuta fusilia: & cõpactũ squamis se
p̃mentib. Una uni coniungit᷑: & ne. spiraculũ
quidẽ incedit ꝑ eas. Una alteri adherebunt: &
tenentes se nequaquã separabunt᷑. Sternuta¬
tio enis splendor ignis : & oculi eiꝰ ut splendor

Expanded text:
ad te preces, aut loquetur tibi mollia? Nunquid feriead te preces, aut loquetur tibi mollia? Nunquid ferieconcident eum amici divident illum negotiatores numquid implebis sagenas pelle eius et gurgustium piscium capite illius pone super eum manum tuam memento belli nec ultra addas loqui ecce spes eius frustrabitur eum et videntibus cunctis praecipitabitur non quasi crudelis suscitabo eum quis enim resistere potest vultui meo quis ante dedit mihi ut reddam ei omnia quae sub caelo sunt mea sunt non parcam ei et verbis potentibus et ad deprecandum conpositis quis revelavit faciem indumenti eius et in medium oris eius quis intrabit portas vultus eius quis aperiet per gyrum dentium eius formido corpus illius quasi scuta fusilia et conpactum squamis se prementibus una uni coniungitur et ne spiraculum quidem incedit per eas una alteri adherebunt et tenentes se nequaquam separabuntur sternutatio eius splendor ignis et oculi eius ut palpebr
Abbreviated transcription (Latin):
in puluere simul. & facies eoꝵ demerge. in foue¬
am: & ego confitebor qđ saluare te possit dex¬
tera tua. Eoce uehemoth quẽ feci tecum: fęnũ
quasi bos comedet. Fortitudo eiꝰ in lũbis eiꝰ: &
uirtus eius in umbilico uentris eius. Constringit
caudã suam quasi cedrum: nerui testieuloꝵ eiꝰ
ꝑplexi sunt. Ossa enus uelut fistulȩ ęris: carti¬
lago illius quasi lãminȩ ferreȩ. Ip̃se principiũ
ẽ uiarũ dĩ. Qui fecit eum: applicabit gladiũ
cius. Huic montes herbas ferunt: om̃s bestiȩ
agri ludent ibi. Sub umbra dormit. in secreto
calami & locis bumentib. Protegunt umbrȩ
umbram eiꝰ: curcũdabunt eum salices torrentis.
habet fiduciam qđ influat iordanis in os eiꝰ.
In oculis eiꝰ quasi capiet eum: & in fudib ꝑfo¬
rabit ulares eius. An extrahere poteris leui¬
athan hamo: & fune ligabis lingũa eius:
Nũquid pones cireulum in narib eiꝰ: & armilla
ꝑforabis maxillã eius: Nũquid multiplicabit

Expanded text:
ies eorum demerge in foveam et ego confitebor quod salvare te possit dextera tua ecce Behemoth quem feci tecum faenum quasi bos comedet fortitudo eius in lumbis eius et virtus illius in umbilicis ventris eius constringit caudam suam quasi cedrum nervi testiculorum eius perplexi sunt ossa eius velut fistulae aeris cartilago illius quasi lamminae ferreae ipse principium est viarum Dei qui fecit eum adplicabit gladium eius huic montes herbas ferunt omnes bestiae agri ludent ibi sub umbra dormit in secreto calami et locis humentibus protegunt umbrae umbram eius circumdabunt eum salices thabet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, In oculis ejus quasi hamo capiet eum, et in sudibus perforabit atham hamo, et fune ligabis linguam eius? nunquid pones circulum in naribus eius, aut armilla perforabis maxillam ejus? Nunquid multiplicabit
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad amaritudinẽ ꝑduxit animã meam. qr
donec suꝑest alitus in me. & sp̃e dei in narib
meis. non loquent᷑ labia mea iniquitatẽ.: nec
lingua mea meditabit᷑ mendacium. Absit a me
ut iustos uos eẽ iudicẽ: donec deficiã non re¬
cedã ab innocentia mea. Iustificationẽ meam
quã cxpi tenere. non deserã: nec enĩ rephendit
me cormeum in onĩ uita mea. Sit impius
mimicus meus: & aduersarius meus quasi mi¬
quis. Quȩ enĩ spes ẽ ẏpocritȩ si auare rapiat:
& non liberet ds̃ animã eiꝰ: Nũquid clamorẽ
eius audiet ds̃ eũ uenerit suꝑ illũ angustia.
aut poterit in omĩpotente delectari. & inuo¬
care dm̃ in om̃i tempore: Docebo uos ꝑ manũ
mini: Nec ẽ pars hominis impii apud dm̃i: &
hereditas uiolentoꝵ quã ab om̃ipotente susci¬
pient. Si multiplicati fuerint filii ens in gladi¬
o erunt: & nepotes eius non saturabunt᷑ pane.
Qui reliqui fuerint ex eo sepelient᷑ in interitu:
& uidue illius non plorabunt. Si conportaue¬

Expanded text:
qui ad amaritudinem adduxit animam meam quia donec superest halitus in me et spiritus Dei in naribus meis non loquentur labia mea iniquitatem nec lingua mea meditabitur mendacium absit a me ut iustos vos esse iudicem donec deficiam non recedam ab innocentia mea iustificationem meam quam coepi tenere non deseram nec enim reprehendit me cor meum in omni vita mea sit ut impius inimicus meus et adversarius meus quasi iniquus quae enim spes est hypocritae si avare rapiat et non liberet Deus animam eius numquid clamorem eius Deus audiet cum venerit super illum angustia aut poterit in Omnipotente delectari et invocare Deum in omni temini, Haec est pars hominis impii apud Deum, et haereditas violentorum, quam ab Omnipotente suscipient si multiplicati fuerint filii eius in gladio erunt et nepotes eius non saturabuntur pane qui reliqui fuerint ex eo sepelientur in interitu et viduae illius non plorabunt si conportave
Abbreviated transcription (Latin):
tur in stulticia. Simulatores & callidi ꝓuo¬
cant iram dĩ: neq clamabunt eũ uincti fu¬
erint. Moriet᷑ in tempestate anina eoꝵ: &
uita eoꝵ int̾ effeminatos. ẽripiet pauperem
de angustia sua: & reuelabit in tribulatioẽ
aurẽ eiꝰ. Igit᷑ saluabit te de ore angusto lati¬
sime : & non habentis fundamentũ subter se.
Requies aut mensȩ tuȩ: erit plena pingue¬
dine. Causa tua quasi impii iudicata ẽ: cau¬
sam iudiciumq recipies. Non te gͦ suꝑet ira
ut aliquẽ opprimas: nec multitudo dono¬
rũ inclinet te. Depone magnitudinẽ tuam
absq tribulatione : & om̃s robustos fortitudi¬
ne. Ne ꝓtrahas noctẽ: ut ascendant popłi ꝓ
eis. Caue ne declines ad iniquitatẽ: hane enĩ
cȩpisti sequi post miseriã. Ecce ds̃ excelsus in
fortitudine sua: & nullus ei similis in legis¬
latorib. Qs poterit serutari uias eius: aut
quis ei dicere potest. operatus es iniquitatẽ:
Memento q̃ ignores opus erus: de quo cecine¬

Expanded text:
ntur in stultitia simulatores et callidi provocant iram Dei neque clamabunt cum vincti fuerint morietur in tempestate anima eorum et vita eorum inter effeminatos eripiet pauperem de angustia sua et revelabit in tribulatione aurem eius igitur salvabit te de ore angusto latissime et non habentis fundamentum subter se requies autem mensae tuae erit plena pinguedine causa tua quasi impii iudicata est causam iudiciumque recipies non te ergo superet ira ut aliquem opprimas nec multitudo donorum inclinet te depone magnitudinem tuam absque tribulatione et omnes robustos fortitudine ne protrahas noctem ut ascendant populi pro eis cave ne declines ad iniquitatem hanc enim coepisti sequi post miseriam ecce Deus excelsufortitudine sua, et nullus ei similis in legislatoribus. Quis poterit scrutari vias ejus; aut quis ei dicere potest: Operatus es iniquitatem? Memento quod ignores opus ejus de quo cecine
Abbreviated transcription (Latin):
iulabunt ꝓpt̾ ium brachu tyrannoꝵ. Et nõ
dixit ubi ẽ ds̃ qui fecit me qui dedit carmi¬
na in nocte. Qui docet nos suꝑ nmenta t̾rȩ:
corã eo: & expecta eum. Nunc enĩ non infert
furorẽ suum: nec ulciscit᷑ scelus ualde. Ergo
iob frustra aꝑit os suum: & absq seientia uer¬
ba multiplicat. Aaldens qͦq heliui hȩc locutꝰ s.

Expanded text:
iulabunt propter vim brachii tyrannorum et non dixit ubi est Deus qui fecit me qui dedit carmina in nocte qui docet nos super iumenta terrae coram eo et expecta eum nunc enim non infert furorem suum nec ulciscitur scelus valde ergo Iob frustra aperit os suum et absque scientia verba multiplicat addens quoque Heliu haec locutus
Abbreviated transcription (Latin):
Uere enĩ ds̃ non condempnabit frustra. nec
om̃pc subuertit iudicium. Quẽ constituit
alrum suꝑ terrã: aut quẽ posuit suꝑ orbẽ
quẽ fabricatꝰ ẽ: Si duxierit ad eum cor suũ.
sp̃m aliuis & flatum ad se trahet. Deficiet oĩs eͥ
caro simul: & homo in cinerẽ reuertet᷑. Si ha¬
bes gͦ intellectum audi qđ dicit᷑: & absculta
uoce eloqui mei. Nũquid qͥ non amat iudici¬
um sanari potest: & quomͦ tu eum qui nis¬
tus ẽ intantũ condẽpnas: Qui dicit regia
postata. qui uocat duces impios: qui ñ acci
pit ꝑsonas principũ. nec cognouit tyran¬
nũ cum disceptaret cont᷑ pauꝑem. Opus enĩ
manuum es sunt unmersi. Subito morien¬
t. ꝙ in media nocte turbabunt᷑ popłi & ꝑ¬
transibunt: & auferent uiolentũ absq ma¬
nu. Oeuli enĩ eiꝰ suꝑ uias hominũ: & om̃s greᷤᷤ¬

Expanded text:
vere enim Deus non condemnabit frustra nec vere enim Deus non condemnabit frustra nec t judicium. Quem constituit alium super terram? aut quem posuit super orbem, quem fabricatus est? Si direxerit ad eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se trahet. Deficiet omnis caro simul, et homo in cinerem revertetur. Si habes ergo intellectum, audi quod dicitur, et ausculta vocem eloquii mei. Numquid qui non amat judicium, sanari potest: et quomodo tu eum, qui justus est, in tantum condemnas? Qui dicit regi, apostata: qui vocat duces pit personas principum nec cognovit tyrannum cum disceptaret contra pauperem opus enim manuum eius sunt universi subito morientur et in media nocte turbabuntur populi et pertransibunt et auferent violentum absque manu oculi enim eius super vias hominum et om
Abbreviated transcription (Latin):
mã sucam ne iret in interitũ: sed uiuens lu¬
cem uideret. Eece hȩc omĩa operat᷑ ds̃ trib
uicib ꝑ singulos. ut reuocet animas eoꝵ ã
corruptione : & illumiet luce uiuentium.
Attende iob & audi me : & tace dũ ego loqͦr.
Si aũt habes qđ loquaris. responde michi.
loquere: uolo enĩ te apparere iustũ. Quos
si non habes audi me: tace & docebo ie sapi¬
& guttur ȩscas gustu d̾uidicat. Iudic̃ium e¬
ligamus nobis. & int̾ nos uideamus qͥd sit
melius. qr dixit iob iustus sum: & ds̃ sub¬
uertit udicium meum. In iudicando eñ
me mendacium ẽ: uiolenta sagitta mea abᷤ¬
q ullo peccato. Quis ẽ uir ut ẽ iob: qui bi¬
bit subsannationẽ quasi aquã: Qui gradi¬
tur cum oꝑantib iniquitatẽ: & ambulat
eũ uiris impus. Dixit enĩ. Non placebit uir
dõ: etiam si cucurrerit cum eo. Ideo uiri
cordati audite me: absit a dõ impietas. &
ab om̃ipotente iniquitas. Opus enĩ hominiꝰ
reddet ei: & uxta uias singuloꝵ restituet.

Expanded text:
in interitum, sed vivens lucem videret. Ecce haec omnia operatur Deus, tribus vicibus per singulos, ut revocet animas eorum a corruptione, et illuminet luce viventium. Attende Job, et audi me, et tace dum ego loquar: si autem habes quod loquaris, responde mihi, loquere. Volo enim te apparere justum: quod si non habes, audi me, tace, docebo te sapi guttur escas gustu diiudicat iudicium eligamus nobis et inter nos videamus quid sit melius quia dixit Iob iustus sum et Deus subvertit iudicium meum in iudicando enim me mendacium est violenta sagitta mea absque ullo peccato quis est vir ut est Iob qui bibit subsannationem quasi aquam qui graditur cum operantibus iniquitatem et ambulat cum viris impiis dixit enim non placebit vir Deo etiam si cucurrerit cum eo ideo viri cordati audite me absit a Deo impietas et ab Omnipotente iniquitas opus enim hominis reddet ei et iuxta vias singulorum restituet
Abbreviated transcription (Latin):
cocđ̃ iustꝰ sibi uideret᷑: & ratus indiguat᷑¬
q heliu filius barachel burites de cognatio¬
ne ram: iratus ẽ aũt aduersum iob: eoqđ
nustum se ẽẽ diceret coram dõ: Porro aduer¬
sum amicos eius indignatꝰ ẽ: eoqͦd non inueni¬
sent responsionẽ rationabilem: sed tantũmͦ
condẽpnassent iob. Igitur heliu expectauit iob
loquentẽ : eoqđ seniores se eẽnt qui loquebã¬
densq heliu filius barachel burites dixit.
unior sum tempore uos aut̃ antiquiores: iecir¬
co dimisso capite ueritus sum indicare uobis
ineam sententiam. Sperabam enim qđ ȩtas ꝓ¬
lixior loqueret᷑: & annoꝵ multitudo doceret
sapientiã. Sed ut uideo sp̃e ẽ in hominib. &¬

Expanded text:
eo quod iustus sibi videretur et iratus indignatueo quod iustus sibi videretur et iratus indignatusque Heliu filius Barachel Buzites de cognatione Ram iratus est autem adversus Iob eo quod iustum se esse diceret coram Deo porro adversum amicos eius indignatus est eo quod non invenissent responsionem rationabilem sed tantummodo condemnassent Iob igitur Heliu expectavit Iob loquentem eo quod seniores se essent qui loquebandensque Heliu filius Barachel Buzites dixit iunior sum tempore vos autem antiquiores idcirco dimisso capite veritus sum indicare vobis meam sententiam sperabam enim quod aetas prolixior loqueretur et annorum multitudo doceret sapientiam sed ut video spiritus est in hominib
Abbreviated transcription (Latin):
Si gauisus sum ad ruinã eius qui me oderat:
& exultaui qđ inuenisset eum malũ. Non enĩ
dedi ad peccandũ guttur meum: ut expete¬
rem maledicens animã eius. Si non diperunt
uiri tab̾naculi mei: quis det de carnib eiꝰ ut
saturemur: foris non mansit peregrinus: &¬
ostium meum uiatori patuit. Si abscondi qͦ¬
si homo peccatũ meum: & celaui in sinu meo
miquitatẽ meun. Si expaui ad multitudinẽ
nimiam & despectio ꝓpinquoꝵ terruit me:
& non magis tacui. nec egressus sum ostiũ. Qͥs
michi tribuat auditorẽ ut desiderium meũ
omp̃c audiat. & librum seribat ipse qui iudi¬
cat: ut in humero mȩo portẽ illũ. & cireũdem
quasi coronã michi. E singulos gradus meos
ꝓnunciabo illũ: & quasi principi offerã illũ.
Si aduersũ me terra mea clamat: & eũ ipsa
sulei eiꝰ deflent. Si fructꝰ eius comedi absq
pecunia. & animam agricolarũ enis afflixi. ꝓ
finita sunt uerba iob
miserunt aũt tres uiri isti respondere ĩob

Expanded text:
Si gauisus sum ad ruinam eius, qui me oderat, et exultaui, quod inuenisset eum malum; non enim dedi ad peccandum guttur meum, ut expeterem maledicens animnisset eum malum; non enim viri tabernaculi mei quis det de carnibus eius ut saturemur foris non mansit peregrinus ostium meum viatori patuit si abscondi quasi homo peccatum meum et celavi iniquitatem meam. Si expavi ad multitudinem nimiam, et despectio propinquorum terruit me; et non magis tacui, nec egressus sum ostium. Quis mihi tribuat auditorem, ut desiderium meum Omnipotens audiat, et librum scribat ipse qui judicat; ut in humero meo portem illum, et circumdem quasi coronam mihi? Per singulos gradus meopronuntiabo illum et quasi principi offeram eum si adversum me terra mea clamat et cum ipsa sulci eius deflent si fructus eius comedi absque pecunia et animam agricolarum eius adflixi profinita sunt verba Iob omiserunt autem tres viri isti respondere Iob
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ aduersum faciem meam consiste. Ecce me
sicut & te fecit ds̃: & de eodẽ luto ego quoq
formatus sum. uerũtamen miraculũ meum
uis. Dixisti gͦ in aurib meis: & uocem uerboꝵ
tuoꝵ audiui. Mundus sum ego absque deli¬
cto immaculatꝰ. & non ẽ inquitas in me. Q̃¬
a queralas in me repperit: ideo arbitratꝰ ẽ
me inimicũ sibi. Posuit in neruo pedes meo̾.
custodiuit om̃s semitas meas. Hoc ẽ gͦ in quo¬

Expanded text:
et adversus faciem meam consiste. Ecce, et me et adversus faciem meam consiste. Ecce, et me sicut et te fecit Deus, et de eodem luto ego quoque formatus sum. Verumtamen miraculum meum vis, Dixisti ergo in auribus meis, et vocem verborum tuorum audivi: Mundus sum ego, absque delicto immaculatus, et non est iniquitas in me. Quia querelas in me reperit, ideo arbitratus est me inimicum sibi. Posuit in nervo pedes meos, custodivit omnes semitas meas. Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
arguere possit iob: & respondere ex uobiᷤ ser¬
monib eius. Ne forte dicatis inuenimꝰ sapien¬
tiam: ds̃ ꝓiecit eum & non homo. Nicħ mͥ
loquutus ẽ : & ego non scdm ur̃os sermones
respondebo illi. Extiuerunt & non respon
derunt ultra : abstuleruntq a se eloquia.
runt & non responderunt ultra. responde¬
bo & ego partẽ mneam: & ostendam scientiã
meam. Ulenus sum enim sermonib: & coar¬
tar me sp̃c mers uteri. En uent̾ meus quasi
mustum absq spiraculo: qđ lagunculas
nouas disrũpit. Loquar & respirabo paulu¬
lum: aperiã labia mea & respondebo. Hon
accipiam ꝑsonã uiri: & dm̃ homini non equa¬
bo. Nescio enĩ quandiu subsistã: & si post mo¬
dicum tollat me factor meus dudi gͥ iob elo
Ecoe aperui meum os: loquat᷑ lingua mea ĩ
faucib meis. Simplici corde meo sermones
mei: & sententiã meã labia mea purã loqͣn
tur. Sp̃c dĩ fecit me: & spiraculũ omĩpoten¬
tis unuficauit me. Si potes responde miebi:

Expanded text:
uere possit Iob et respondere ex vobis sermonibus eius ne forte dicatis invenimus sapientiam Deus proiecit eum non homo nihil locutus est mihi et ego non secundum vestros sermones respot non responderunt ultra, abstuleruntque a se eloquia. runt, nec responderunt ultra: Respondebo et ego partem meam; et ostendam scientiam meam. Plenus sum enim sermonibus, et coarctat me spiritus uteri mei. En venter meus quasi mustum absque spiraculo, quod lagunculas novas disrumpit. Loquar et respirabo paululum; aperiam labia mea, et respondebo: Non accipiam personam viri, et Deum homini non aequabo. Nescio enim quamdiu subsistam, et si post modicum tollat me Factor meus. Cap. XXXIII. AEcce aperui os meum, loquatur lingua mea in faucibus meis. Simplici corde meo sermones mei, et sencit me, et spiraculum Omnipotenvivificavit me. Si potes, responde mihi,
Abbreviated transcription (Latin):
tatus es michi in crudelẽ: & in duricia ma¬
nus tuȩ aduersaris michi. fleuasti me: & qͣsi
suꝑ uentum ponens elisisti me ualide. Seio e¬
nim qđ morti tradas me: ubi constituta est
domiis om̃i uiuent. Uerũtamen non ad con¬
summationẽ emittis manum tuam: & si cor¬
ruerit ipse saluabis. Flebam quondã suꝑ
eo qui afflictus erat: & cõpatiebat᷑ auima
mea pauperi. Expectabam bona & uenert̃
michi mala: prestolabar lucẽ. & eruperunt
tenebrȩ. Interiora mea efferbuerunt absq
ulla requie: preuenerunt me dies afflictiõis.
Merens incedebam sine furore: consurgens in
turba clamabam. Fr̾at̃ fui draconũ. & socnis
structionũ. Cutis mea denigrata ẽ suꝑ me: &¬

Expanded text:
tatus es mihi in crudelem, et in duritia matatus es mihi in crudelem, et in duritia manus tuae adversaris mihi. Elevasti me, et quasi super ventum ponens elisisti me valide, Scio enim quia morti trades me, ubi constituta est domus omni viventi. Verumtamen non ad consummationem meam emittis manum tuam: et si corruerint, ipse salvabis. Flebam quondam super eo qui afflictus erat, et compatiebatur anima mea pauperi. Exspectabam bona, et venerunt mihi mala: praestolabar lucem, et eruperunt tenebrae. Interiora mea efferbuerunt absque ulla requie, praevenerunt me dies afflictionis. Moerens incedebam, sine furore; consurgens, in turba clamavi. Frater fui draconum, et socius struthionum, Cutis mea denigrata e
Abbreviated transcription (Latin):
sub sentib delicias cõputabant. Filii stultoꝵ ce
giunt a me: & faciem meam conspuere non
uerent᷑. Pharetram enĩ suam aꝑuit & afflirit
me: & frenũ posuit in os meum. Ad dexteram
orientis calamitates mee. ilico surrexerunt. Pe¬
des mneos subuerterunt: & oppresserunt qua¬
si fluctib semitis suis. Dissipauerunt itine¬
ra mea: insidiati sunt michi. & p̾ualuerunt:
& non fuit qui ferret auxilium. Quasi rup
ad meas miserias deuoluti sunt. Redactus sit
in nichili: abstulisti quasi uentus desiderium
meum: & uelut nubes ꝑtransiit salus mea. Hẽ
aut̃ in memetipso marceseit anima mea: & pos¬
sident me dies afflictionis. Nocte os meum ꝑ¬
forat᷑ dolorib: & qui me comedunt non dor¬
miunt. In multitudine eqꝵ consumit᷑ uestim̃¬
tum meum: & quasi capitio tunicȩ sucem¬
xerunt me. Comparatus sũ luto: & assimi¬
latus sum fauillȩ & cineri. Ulamo ad te &
non exaudis me: sto & non respicis me. Alu¬

Expanded text:
sub sentibus delicias conputabant filii stultorum sub sentibus delicias conputabant filii stultorum giunt a me, et faciem meam conspuere non verentur. Pharetram enim suam aperuit, et afflixit me, et frenum posuit in os meum. Ad dexteram orientis calamitates meae illico surrexerunt: pedes meos subverterunt, et oppresserunt quasi fluctibus semitis suis. Dissipaverunt itinera mea, insidiati sunt mihi, et praevaluerunt, et non fuit qui ferret auxilium. Quasi ruptad meas miserias devoluti sunt. Redactus sum in nihili: abstulisti quasi ventus desiderium meum: et velut nubes pertransiit salus mea. Nunc autem in memetipso marcescit anima mea, et possident me dies afflictionis. Nocte os meum perforatur doloribus; et qui me comedunt, non dormiunt. In multitudine eorum consumitur vestimentum meum, et quasi capitio tunicae succinxerunt me. Comparatus sum luto, et assimilatus sum favillae et cineri. Clamo ad te, et non exaudis me: sto, et non respicis me. Mu
Abbreviated transcription (Latin):
am: & intenti tacebant ad consilium meum uer¬
bis meis addere nicħ audebant: & suꝑ illos stil¬
labat eloquium meum. Expectabant me sicut
pluuiã.: & os suum aꝑiebant quasi ad ymbrẽ se¬
rotinum. Si quando ridebam ad eos non crede¬
bant: & lux uultꝰ mei non cadebat in terram.
Si uoluissẽ ire ad eos. sedebam primus. Cumq
sederẽ quasi rex circũstante exercitu: erã tam̃
merentium consolator. Nunc aut̃ derident me
iuniores tempore : quoꝵ non dignabar partes
ponere cum canib gregis mei. Quoꝵ uirtus ma¬
nuum erat michi ꝑ nichilo. & uita ipsa puta¬
bant᷑ indigni. egestate & fame steriles: qui r ode¬
bant in solitudine squalentes calamitate & mi¬
seria. & mandebant herbas & arboꝵ cortices :¬
& radix iuniperoꝵ erat eybus eoꝵ. Qui de con¬
uallib ista rapientes: eum singula repperisseñ
ad ea cum clamore currebant. In desertis habita¬
bant torrentium. & in cauernis terrȩ: uł suꝑ
glaream. Qui inter huiuscemodi lȩtabant᷑: & eẽ

Expanded text:
intenti tacebant ad consilium meum verbis meis addere nihil audebant et super illos stillabat eloquium meum expectabant me sicut pluviam et os suum aperiebant quasi ad imbrem serotinum si quando ridebam ad eos non credebant et lux vultus mei non cadebat in terram si voluissem ire ad eos sedebam primus cumque sederem quasi rex circumstante exercitu eram tamen maerentium consolator nunc autem derident me iuniores tempore quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei quorum virtus manuum erat mihi pro nihilo et vita ipsa putabantur indigni egestate et fame steriles qui rodebant in solitudine squalentes calamitate et miseria et mandebant herbas et arborum cortices et radix iuniperorum erat cibus eorum qui de convallibus ista rapientes cum singula repperissent ad ea cum clamore currebant in desertis habitabant torrentium et in cavernis terrae vel super glaream qui inter huiuscemodi laetabantur et esse
Abbreviated transcription (Latin):
sit ds̃ homine. Aduersus eum contendis: qd̾ ñ
ad omĩa uerba responderit tibi. Semel loqͥt᷑
ds̃. & scd̾o id ipsum non repetit. ꝑ somnnum
in uisione nocturna: quando sopor irruit
suꝑ homines. & dormiunt in lectulo. Cune a¬
perit aures uiroꝵ. & erudiens instruit eos¬
disciplina: ut auertat hominẽ ab his quȩ fe¬
cit. & liberet eum de suꝑbia: eruens animã¬
enuis a corruptione. & uitã illius ut non tran¬
seat in gladium. Increpat quoq ꝑ dolorem
in lectulo: & omĩa ossa eius marcescere facit.
Abhominabilis fit ei in uita sua panis: & ani¬
mȩ illius eibus ante desiderabilis. Tabescet ca¬
ro ens: & ossa quȩ recta fuerant nudabun¬
tur. Apppinquauit corruptioni anima elꝰ:
& uita illius mortiferis. Si fuerit ꝓ eo angłs
loquens unum de milib. ut annunciet homi¬
nis equitatẽ. miserebit᷑ eius & dicet libera eỹ
ut non descendeͣt in corruptionẽ: inueni in

Expanded text:
s h. Cur adversus eum contendis, quod non ad omnia verba responderit tibi: Semel loquitur Deus, et secundo idipsum non repetit. Per somnium in visione nocturna, quando irruit sopor super homines, et dormiunt in lectulo. Tunc aperit aures virorum, et erudiens eos instruit disciplina. Ut avertat hominem ab his quae facit, et liberet eum de sueius a corruptione et vitam illius ut non transeat in gladium increpat quoque per dolorem in lectulo et omnia ossa eius marcescere facit abominabilis ei fit in vita sua panis et animae illius cibus ante desiderabilis tabescet caro eius et ossa quae tecta fuerant nudabuntur adpropinquabit corruptioni anima eius et vita illius mortiferis si fuerit pro eo angelus loquens unum de milibus ut adnuntiet hominis aequitatem miserebitur eius et dicet libera eum et non descendat in corrupt
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos uiduȩ expectare feci Si comedi bucel¬
lam meam solus: & non comedit pupillus exea.
Quia ab infantia mea ereuit mecum miseratio:
& de utero matris meȩ egressa ẽ mecum. Si despe¬
xi p̃cereuntẽ eoqd non habuerit indumentum:
& absq oꝑimento pauperẽ. Si non benedixert̃
michi latera es: & de uellerib ouium meaꝵ
calefac̾tus ẽ. Si leuaui suꝑ pupillum manũ
meam: etiam cum uiderẽ me in porta suꝑio¬
rem. Humerus meus a iunctura sua cadat:
& brachium meum eum suis ossib confrin¬
gat᷑. Semꝑ enini quasi tłmentes suꝑ me fluc¬
tus timui dm̃: & pondus eius ferre non poty¬
i. Si putaui aurum robur meum: & obriro dixi

Expanded text:
oculos viduae expectare feci si comedi bucceloculos viduae expectare feci si comedi buccellam meam solus et non comquia ab infantia mea creuit mecum miseratio et de utero matris meae egressa est mecum. si despexi pereuntem, eo quod non habuerit uestimentum, et absque operimento pauperem. si non benedixerunt mihi latera eius, et de uelleribus ouium mearum calefactus est. si leuaui supmeam, etiam, cum viderem ine in portis superiorem, humerus meus a iunctura sua cadat, et brachium meum cum suis ossibus confringatur. Semper enim quasi tumentes super me fluctus, timui Dominum, et pondus eius ferre non pot Si putaui aurum robur meum et obrizae dixi
Abbreviated transcription (Latin):
flentium. Pepigi fȩdus eũ oculis meis: ut nec
alienatio oꝑantib inuisticiam: Nonne ipse
considerat uias meas: & cunctos gressus meos
dmumerat: Si ambulaui in uanitate. aut
festinauit in dolo pes meus appendat me in
statera iusta: & seiat ds̃ simplicitatẽ ineam. Si
dexlinauit gressus meus de uia. & si sequutꝰ
ẽ oculus meus cor meum. & in manib meis ad¬
hesit macula. seram & alius comedat: & ꝓgeni¬
es mea eradicet᷑. Si deceptum ẽ cor meum suꝑ
muliere. & si ad ostium inimici mei insidiatus
sum. seortũ sit alterius uxor mea: suꝑ illã mẽ¬
uent᷑ alii. Hloc enim nefas ẽ & iniquitas maxim
ignis ẽ usq ad ꝑditionẽ ad ꝑditionẽ deuoranꝰ.
s om̃ia eradicans genimina. Si contẽpsi subire¬
disceptarent aduersum me: qͥd eni faciam eũ
surrexerit ad nidicandũ ds̃: & cũ quesierit qͥd
respondebo illi: Nũquid non in utero feeit me
qui &e illũ oꝑatꝰ ẽ. & formauit me in uulua
unus: Si negam qđ uolebant pauperib: &

Expanded text:
t ne calienatio operantibus injustitiam? Nonne ipse considerat vias meas, et cunctos gressus meos dinumerat? Si ambula vi in vanitate, et festinavit in dolo pes meus; appendat me in statera justa, et sciat Deus simplicitatem meam. Et si declinavit gressus meus de via ejus; et si secutus est oculus meus cor meum, et in manibus meis adhaesit macula. Seram, et alius comedat, et progenies mea eradicetur. Si deceptum est cor meum super mulierem, et si ad ostium inimici mei insidiatus sum; scortum sit alterius uxor mea, et super illam incurventur alii. Hoc enim nefas est, et iniquitas maxima. Ignis est usque ad perditionem devorans, et omnia eradicans genimina. Si contempsi subirersum me quid enim faciam cum surrexerit ad iudicandum Deus et cum quaesierit quid respondebo illi numquid non in utero fecit me qui et illum operatus est et formavit in vulva unus si negavi quod volebant pauperibus et