comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
derat mundus unã gentẽ iudeoꝵ. ubi talia dice¬
bantuꝵ: et appellabatun. ciuitas circunstantiȩ.
Istã ciuitatẽ circiuibunt illi. iã canes facti esurien¬
tes. Quare cutuibunt: Euuangelizando Saulus
ex lupo canis factus ẽ aduesperã idẽ sero conuer¬
sus de micis dñ sui. ingrã eius cucurrit et cir
acutus: de quo apłs ait: et gladius sp̃c quod est
uerbum cłi. Quare bis acutus: quare nͥ qi exutꝙ
testam̃to feriens: hoc gladio mactabantur. de
quib dicebat᷑ petro. Macta et manduca: et gladi¬
us in labiis eoꝵ: qm̃ quis audiuit. Loquentu
inore suo: quis audiuit: Id ẽ stoma chabuntur ad¬
uersus pigros ad fidẽ. Quia paulo ante et ipsi cre¬
dere nolebant: tediũ de non credentib patiuntur
E tuere fũs contingit. Uides hominẽ pigrũ anteꝗͣ
sit xp̃ianus. clamas adillũ cotidie.: uixconuertitur
Conuertit᷑ etiã uult om̃s esse xp̃ianos: et mirat᷑ qi
ñdum sunt: ercidit illi quã ad uesꝑam conuersus

Expanded text:
derat mundus unam gentem Judaeorum, ubi talia dicebantur, et appellabatur civitas circumstantiae. Istam civitatem circumibunt illi jam canes facti esurientes. Quomodo circumibunt? Evangelizando. Saulus ex lupo canis factus est ad vesperam, id est, sero conversus, de micis domini sui in gratia ejus cucurrit, et ciracutus, de quo Apostolus dicit: Et gladium spiritus, quod est verbum Dei . Quare bis acutus? Quare, nisi quia ex utroque Testamento feriens? Hoc gladio mactabantur, de quibus dicebatur Petro: Macta, et manduca . Et gladius in labiis eorum: quoniam quis audivit? Loquentur in ore suo: Quis audivit? id est, stomachabuntur adversus pigros ad fidem. Qui paulo ante et ipsi credere nolebant, taedium de non credentibus patiuntur. Et vere, fratres, contingit. Vides hominem pigrum antequam sit christianus; clamas ad illum quotidie, vix convertitur: convertatur, et jam vult omnes esse christianos, et miratur quia nondum sunt. Excidit illi quod ad vesperam conversus
Abbreviated transcription (Latin):
inur. Merito postea quam resurrȩxit ait marie
maglalene. cui dignatus ẽ pͥmitus apparere. no¬
lime tangere. non dũ enim ascendi ad patrem. sld
ẽ hoc  Paulo post eũ mulieres tetigerunt: nã re¬
deuntes amonum̃to obiuã sibi factum ad oraue¬
runt et pedes eius tenuerunt: discipuli etiã cica¬
tes palpauerunt. Quid ẽ gͦ noli me tangere ñoũ¬
enim ascendi ad pattẽ. nui nou nauoto ures hos
couum ne sdedere ne et bise remanec eni ras pertus
tiu quasi tactus tuusꝰ humius cium tibi aonioes¬
dullondlum enĩ ascendi ad patrem. under et aduos
descenoi. et inde non rcesi n dũ illuic ascentd i. qͥnto
uos non de serui ⁊enit ñ ntedens ascendie ñ clẽs¬
sre nos Quio est quod ascendit adpatre n.ceño¬
do nobis iu nocescit equalis pat Ios enun asendor¬
nu opsicienso. it hoc uuidert uthos urelugere uat

Expanded text:
mur. Merito posteaquam resurrexit, ait Mariae mur. Merito posteaquam resurrexit, ait Mariae Magdalenae, cui dignatus est primitus apparere: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem . Quid est hoc? Paulo post eum mulieres tetigerunt. Nam redeuntes a monumento, obviam sibi factum adoraverunt, et pedes ejus tenuerunt : discipuli etiam cicatrices palpaverunt . Quid est ergo, Noli me tangere, noenim ascendi ad Patrem; nisi, noli quod vides hoc solum me credere, ne et hic remaneat aspectus tuus quasi tactus tuus? Humilis enim tibi videor, nondum ascendi ad Patrem, unde et ad vos descendi, et inde non recessi, nondum illuc ascendi, quando vos non deserui. Venit non recedens, ascendit non deserens. Sed quid est quod ascendit ad Patrem? Quando nobis innotescit aequalis Patri. Nos enim ascendimus proficiendo, ut hoc vide
Abbreviated transcription (Latin):
nos fecit. Plane etiã illud considerandũ ẽ qi mag-¬
num pietatis indiciũ ẽ nosse quis ꝓte quid susti¬
nuit. ñ qͥcunq paruus. ñ ꝑte magno s ꝓte ĩfirmo Ile¬
tẽ. Qͥsiste humiliauit se factꝰ obediens usq ad mortẽ.
Quis: Supra audi. Qui cũ informa dĩ esset ñ rapi¬
nam arbitratꝰ ẽ esse equalis dõ. Eͦ equalis deo
semetipsum ex inaniuit formã serui accipiens. in
similitudinẽ hominum factus. ethabitu inuentꝰ
ut homo. Et ita exinaniuit ut assumeret qd ñ
erat. non ut amitteret quod erat. Qm̃ gͦ exmani¬
uit: Quia tͥ talis apparuit. quia tͥ dignitatem
quam apud patrem habet ñ demonstrauit: qr tͥ
nc̃ optulit in firmitatẽ: seruauit postea purgato
claritatem. Ille gͦ pat̾ equalis talis factus ẽ et tam̃
ipsa infirmitate agnoscendus ẽ. ñ uisione s fide.
ut quod uidere nondum possumꝰ. saltẽ credam̃.
et credendo quod ñ uidemus etiam uidere merea¬

Expanded text:
nos fecit? Plane etiam illud considerandum est; quia magnos fecit? Plane etiam illud considerandum est; quia magnum pietatis indicium est nosse quis pro te quid sustinuit. Non quicumque parvus, non pro te magno, sed pro te infirmo ils: Humiliavit se, factus obediens usque ad mortem. Quis? supra audi: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Ergo aequalis Deo semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo : et ita exinanivit, ut assumeret quod non erat, non ut amitteret quod erat. Quomodo ergo exinanivit? Quia tibi talis apparuit; quia tibi dignitatem quam apud Patrem habet, non demonstravit; quia tibi nunc obtulit infirmitatem, servavit purgato postea claritatem. Ille ergo Patri aequalis, talis est factus: et tamen in ipsa infirmitate agnoscendus est, non visione, sed fide; ut quod videre nondum possumus, saltem credamus, et credendo quod non videmus, etiam videre merea
Abbreviated transcription (Latin):
tna caritas que iuenit᷑ infirmitas. Quare gͣ dñs
nisi ꝓpt̃ hoc gallina esse uoluit in scã scͥptura.¬
gare filios tuos tanqͣm gallina pullos suos sub
alas et noluisti. Congregauit autẽ om̃s gentes.
tanquam gallina pullos suos. qui infirmatus ẽ
ꝓpt̃ nos. accipiens carnẽ anobis id ẽ agenere hur¬
mano: crucifixus ꝯtẽptꝰ alapis ces. flagellatꝰ ligno
suspensus. lancea uulneratus. Ergo hoc mat̾ne
infirmitatis. ẽ. ñ amisse maiestatis. Cum ergora¬
lis esset. xp̃c. et ideo contẽptꝰ. et ideo lapis offensioĩs
et petra scandali. ideoq multi offenderunt ĩ eũ
set. facius ẽ particeps nr̃e infirmitatis. ñ iniquita¬
tis. utȩreo quod nobiscum communicauit infir¬
mitatẽ solueret nr̃am iniquitatẽ. Ideo sine iniqͥta¬
te cucurri et dirigebar. Quid ergo: Scdm id qd̾ ẽ
cds nonẽ agnoscendus: et illud solum ieo consi¬
derandum ẽ quod ꝓpt̾ nos factus ẽ. non illud qd̾

Expanded text:
terna charitas quae invenitur infirmitas. Quare ergo Dominus, terna charitas quae invenitur infirmitas. Quare ergo Dominus, nisi propter hoc, gallina esse voluit in sagare filios tuos, tanquam gallina pullos suos sub alas, et noluisti ! Congregavit autem omnes gentes, tanquam gallina pullos suos, qui infirmatus est propter nos, accipiens carnem a nobis, id est a genere humano; crucifixus, contemptus, alapis caesus, flagellatus, ligno suspensus, lancea vulneratus. Ergo hoc maternae infirmitatis est, non amissae majestatis. Cum ergo talis esset Christus, et ideo contemptus, et ideo lapis offensionis et petra scandali, et ideo multi offenderunt in eum set, factus est particeps nostrae infirmitatis, non iniquitatis; ut ex eo quod nobiscum communicavit infirmitatem, solveret nostram iniquitatem. Ideo, Sine iniquitate cucurri, et dirigebar. Quid ergo, secundum id quod Deus est non est agnoscendus, et illud solum in eo considerandum est quod propter nos factus est, non illud quo
Abbreviated transcription (Latin):
uide. Ad uua me: idẽ fac in illis ut uideant cur¬
sum meũ. sequantur me. Noneis uideatur pra farũu¬
uum ce̾. quod rectum ẽ. ñ uideatur distortum eẽ
Aliquid etiam me dicere admonet in hocloco
capitis ipsius nr̃i sublimitas. qm̃ infirmatus est
usq ad mortem. et assũpsit infirmitatis carne̾
ut pullos ihrłm colligeret subalas suas: tanꝗͣm
gallina infirmata cũ paruulis. Non enĩ in aliqua
hoc aue. aliquando conpex imus earũ etiã quen
dificant ante oculos nr̃os. sic̃ parietũ passeres sic̃
hirundines tanquã annue nr̃e hospite. sic̃ cico¬
niȩ sic̃ alie atq alie aues. que ante oculos nr̃os
nidificant. et ouis insidunt. pullos alunt: sicut
ipse columbe quas cotidie uidemus. Aliquam
auẽ infirmari cũ paruulis non agnouimusñ
aspeximus. non uidimꝰ. Sallina quomͦ habet
hec. Certe notam rem dico. que inconspectu nr̃o
cotidie uersanir. q̃ uomͦ raucescit uox. sit hispidũ

Expanded text:
Et adjuva me, id est in illis, ut videant cursum meum, sequantur me, non eis videatur pravum esse quod rectum est, non eis videatur distortum essehi, et vide. 10. Aliquid etiam me dicere admonet in hoc loco capitis ipsius nostri sublimitas; quoniam infirmatus est usque ad mortem, et assumpsit infirmitatis carnem, ut pullos Jerusalem colligeret sub alas suas tanquam gallina infirmata cum parvulis. Non enim in aliqua ave hoc aliquando conspeximus, earum etiam quae nidificant ante oculos nostros, sicut parietum passeres, sicut hirundines tanquam annuae nostrae hospites, sicut ciconiae, sicut aliae atque aliae aves quae ante oculos nostros nidificant, et ovis insidunt, pullos alunt, sicut ipsae columbae quas quotidie videmus; aliquam avem infirmari cum parvulis non cognovimus, non aspeximus, non vidimus. Gallina quomodo hoc habet? Certe notam rem dico, quae in conspectu nostro quotidie versatur: quomodo raucescit vox, quomodo fit hispidum
Abbreviated transcription (Latin):
illi ad uesꝑam et famspatiant᷑ ut canes. Desite¬
rent grãm di intelligant se peccatores. fortes fi¬
li agnoscant se peccatores: leones illi fiant canes
Conu̾tent᷑ ad uesꝑam et fam̃e patient᷑ ut canes.:
et circuibunt ciuitatẽ. Quã ciuitatẽ: mundum

Expanded text:
et illi ad vesperam: et famem patiantur ut canes. Desideet illi ad vesperam: et famem patiantur ut canes. Desiderent gratiam Dei, intelligant se peccatores: fortes ili agnoscant se peccatores, leones illi canes fiant. Convertantur ad vesperam; et famem patiantur ut canes, et circumibunt civitatem, Quam
Abbreviated transcription (Latin):
et conuitiũ illuo dicendũ erat: q̃d̾ adnõ dictum e¬
rat. Seruus si aliquid tale dño dicat. conuitium
ẽ dñs autẽ cum tale aliquid dno dicit. dignatio
potest dici pͥotiꝰ Ita inquit dñe. Quid ẽ itaͦ Uerũ
dicis: prorsus uerum dicis. Canis ego sum: Sed et
canrs inquit edunt demicis que cadunt de m̃¬
sa dñon. suoꝵ. Et continuo dñs. O mulier magna
ẽ fides tua. Iã dudum canis. mͦ mulier. Unde iam
mulier: que paulo ante canis: Confitendo
humilit̾. ñ repellendo quod adño dictum erat.
Ergo gentes canes: et ideo esurientes. Bonũ ẽ ui
deis ut agnoscant se peccatores: et licet ad uesꝑã
conuertant᷑. et fam᷑ patiantur ut canes. Nam
male saturatus erat. ille qui dicebat: iei uno bis
insabbato. Ille autẽ publicanus canis erat famẽ
patiens. et inde beneficiũ dñi esuriebat qui di¬
cebat. ꝓpitius esto mͥ peccatori. Conu̾tantun ergo

Expanded text:
et convicium illud dicendum erat, quod a Domino dictum eet convicium illud dicendum erat, quod a Domino dictum erat. Servus si aliquid tale domino dicat, convicium est: dominus autem cum tale aliquid servo dicit, dignatio potius dici potest. Ita, inquit, Domine. Quid est, ita? Verum dicis, prorsus verum dicis; canis ego sum. Sed et canes, inquit, edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. Et continuo Dominus: O mulier, magna est fides tua ! Jamdudum canis, modo mulier. Unde jam mulier quae paulo ante canis? Confitendo humiliter, non repellendo quod a Domino dictum erat. Ergo Gentes canes, et ideo esurientes. Bonum est et Judaeis, ut agnoscant se peccatores; et licet ad vesperam, convertantur; et famem patiantur ut canes. Nam male saturatus erat ille qui dicebat: Jejuno bis in sabbato. Ille autem publicanus canis erat, famem patiens; et inde beneficium Domini esuriebat, qui dicebat: Propitius esto mihi peccatori , Convertantur ergo
Abbreviated transcription (Latin):
cisum.x p̃m. post effusũ sanguinẽ xp̃i. dimit¬
tuntur peccata ur̃a Ille sic uoluit mou ut
sanguine suo etiã effusores sanguinis eiꝰ. redi-¬
meret. fudistis seuientes: bibite confitentes
Merito conuertuntur ad uesꝑam. ẽt fam̃ pati-¬
entur ut canes. Canes gentes uidei aixert̃. tanq̃m
in mundos. Nam inde et ipse dñs cũ posteũ clama¬
ret chananea quedã mulier ñ iuidea ad suã siuiã
curanda conuertere uolens eius miscdiã: ille om̃a
pudens om̃a sciens. s fidẽ es ostendere uolens. dis¬
tulit bñficium. et eam suspendit. Et quomͦ distu¬
uit ñ sum inquit missus nisi ad oues que ꝑierut᷑
domus isrł. Isrł oues: gentes quid: Non ẽ bonum
panem filioꝵ mittere canib Eentes ergo canes
appellauit ꝓpt̃ immundiciã. Quid autẽ illa mu¬
lier esuriens. hoc magis non reppulit: Suscepit
humilit᷑ conuitiũ: et meruit beneficiũ. Neq enĩ

Expanded text:
cisum Christum, post effusum Christi sanguinem dimitcisum Christum, post effusum Christi sanguinem dimittuntur peccata vestra. Ille sic voluit mori, ut sanguine suo etiam effusores ejusdem sanguinis redimeret. Fudistis saevientes, bibite confitentes. Merito convertantur ad vesperam; et famem patiantur ut canes. Canes Gentes Judaei dixerunt, tanquam immundos. Nam inde et ipse Dominus, cum post eum clamaret Chananaea quaedam mulier, non Judaea, ad suam filiam curandam convertere volens ejus misericordiam; ille omnia praevidens, omnia sciens, sed fidem ejus ostendere volens, distulit beneficium, et eam suspendit. Et quomodo distulit? Non sum, inquit, missus, nisi ad oves quae perierunt domus Israel. Israel, oves: Gentes, quid? Non est bonum, panem filiorum mittere canibus. Gentes ergo canes appellavit, propter immunditiam. Quid autem illa mulier esuriens? Hoc magis non repulit: suscepit humiliter convicium, et meruit beneficium. Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
quis fecerit. et ordinauerit stellas: ds ẽ Ergo ad
hoc peccatum tuum defendis. tt dm̃ accuses.
Ideo excusatur reus. iudex ut culpet᷑. Prsus tasẽ
iniquitatẽ oꝑantiũ: ñ misereat᷑ łs. Ne misere¬
aris omiũ qui oꝑant᷑ iniquitatẽ. ꝑ sequere in¬
quit peccata eoꝵ. puni conpunge. conu̾te illos
ante se. qui se ponunt post se: et erubescant de se
quos dicit quondã opatores iniquitatis. et quon¬
dam tenebras. conueru ad uesperã. Quid ẽ ad ues¬
peram: Postea. Quid ẽ aduesperam : Serius. Ante
enim debuerant. antequam xp̃m crucifigerent.
medicũ agnoscere. Quare iam eo crucifiro resur¬
gente incelum ascendente. postea quam misit
sp̃m suũ scm. quo repleti sunt illi. qui in una do¬
mo erant. et ceperunt lingus gentiũ omnium
loqui. ex pauerunt crucifixores. xp̃i conpuncti
sunt de conscientia sua: consiliũ salutis ab apłis
petiuerunt. Audierunt: agite penitentiam

Expanded text:
quis fecerit et ordinaverit stellas: Deus est. Ergo ad quis fecerit et ordinaverit stellas: Deus est. Ergo ad hoc peccatum tuum defendis, ut Deum accuses. Ideo excusatur reus, ut culpetur judex. Prorsus talem iniquitatem operantium non miseretur Deus. Non miserearis omnium qui operantur iniquitatem. Persequere, inquit, peccata eorum, puni, compunge, converte illos ante se, qui se ponunt post se; et erubescant de se,quos dicit quondam operatores iniquitatis, et quondam tenebras, converti ad vesperam. Quid est, ad vesperam? Postea. Quid est, ad vesperam? Serius. Ante enim debuerant, antequam Christum crucifigerent, medicum agnoscere. Quare jam eo crucifixo, resurgente, in coelum ascendente, posteaquam misit Spiritum suum sanctum, quo repleti sunt illi qui in una domo erant, et coeperunt loqui linguis omnium gentium, expaverunt crucifixores Christi: compuncti sunt de conscientia sua, consilium salutis ab Apostolis petiverunt; audierunt, Agite poenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
ligi. Est quedam iniquitas: quã qui oꝑatur
non potest fieri ut misereatur eius ds. Queritis
forte qu& nã illa sit: ipsaẽ defensio pecc̃oꝵ:
quando quisq defendit peccata sua. magnã in¬
iqͥtatẽ operatur: hoc defendit quod d̾s ocit: et ui¬
de quam inique quã ꝑuerse. Siquid boni fece
rit sibi uult imputari. si quid mali do. Nam hoc
m defendunt homines peccata. excli ꝑsona quod
peius e. Quid ẽ hoc: Nemo ẽ qui audeat dicere bo
nũ adulteriũ bonũ ẽ homicidiũ. bona fraus bo¬
nũ ꝑuriũ. nulluꝰ ꝓrsus hominũ. Nã qui etiam
illa faciunt. clamant qñ patiunt᷑. Omĩno eipo
non inuenis anunã tam ꝑuersã tam extorrem
a societate generis humani. et aparticipatione
communis sanguinis exadã cui udeatur honũ
esse ad ulterium sic̃ dixi: fraus. rapina. ꝑiuiri¬
um. S quomͦ ea defendunt : Sideus noluisset:
non id fecissẽ. Quid uis faciam fato meo: Iam
queris quid sit fatum: curris adstellas queris

Expanded text:
. Est quaedam iniquitas, quam qui operatur non potest fieri, ut misereatur ei Deus. Quaeritis forte quaenam illa sit. Ipsa est defensio peccatorum. Quando quisquam defendit peccata sua, magnam iniquitatem operatur. Hoc defendit quod Deus odit. Et videte quam perverse, quam inique. Si quid borit, sibi vult imputari: si quid mali, Deo. Nam hoc modo defendunt homines peccata ex Dei persona, quod pejus est. Quid est hoc? Nemo est qui audeat dicere, Bonum est adulterium, bonum est homicidium, bona fraus, bonum perjurium: nullus prorsus hominum; nam qui etiam illa faciunt, clamant quando patiuntur. Omnino ergo non invenis animam tam perversam, tam extorrem a societate generis humani et a participatione communis sanguinis ex Adam, cui videatur bonum esse adulterium, sicut dixi, fraus, rapina, perjurium. Sed quomodo ea defendunt? Si Deus noluisset, non id fecissem. Quid vis faciam fato meo? Jam quaeris quid sit fatum: curris ad stellas. Quaeris
Abbreviated transcription (Latin):
tes facti sunt uasa xp̃i: quib apłs dicit. fuistis
aliquando tenebre. nc̃ autẽ lux in dño: q̃ notas¬
facit. diuitias suas inuasa miscłiȩ. Possunt gͦ isi
fortes intelligi. ẜ sunt et inhominib quidã frtes
rephensibili. et dampnabili fortitidine: qͥ psu¬
munt quidx s de temporali felicitate. Ñ uobis
uidetur fuisse foitis diues iste qui nc̃ ex euugło
recitatus ẽ. Qm̃ successit et regio in opulentia
fructuũ ꝓtbatis consiliũ reconditionis inuenit:
ut destrudis ueterib apotecis. nouas construe¬
ret ampliores. eisꝙ completis anime sue diceret
habes multa bona anima: ẽpulare. iocundare sa
dm̃ adiutorẽ suũ s sꝑauit inmultitudine diui¬
tiarũ suarũ Uide quam fortis sit etp̃ualuit in¬
quit inuanitate sua. Sunt et alii fortes ñ decdi¬
uitiis. ñ de uirib corporis. ñ de aliqua intẽ pore
p̃cellenti potentia dignitatis. ħ p̃sum̃tes de ius¬

Expanded text:
tes facti sunt vasa Christi: quibus Apostolus dicit, Fuistis tes facti sunt vasa Christi: quibus Apostolus dicit, Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux in Doitias suas in vasa misericordiae . Possunt ergo isti fortes intelligi. Sed sunt in hominibus quidam fortes reprehensibili et damnabili fortitudine, qui praesumunt quidem, sed de temporali felicitate. Non vobis videtur fuisse fortis dives iste, qui nunc ex Evangelio recitatus est, quoniam successit ei regio in opulentia fructuum? Perturbatus consilium reconditionis invenit, ut destructis veteribus apothecis, novas construeret ampliores, eisque completis, animae suae diceret: Habes multa bona, anima; epulare, jucundare, saDeum adjutorem suum, sed speravit in multitudine divitiarum suarum. Vide quam fortis sit: Et praevaluit, inquit, in vanitate sua . 7. Sunt et alii fortes, non de divitiis, non de viribus corporis, non de aliqua in tempore praecellenti potentia dignitatis, sed praesumentes de jus
Abbreviated transcription (Latin):
me fac. Quia ecce uenati sunt animam meam
Potuerunt tenere: potuerunt occidere: uenan
sunt animã meã Sed uͭ ẽ dirupisti uincula mea-
Ubiẽ muscipus a: Comminuta ẽ. et noserutsi
mus. Ubiẽ quod benedicimus dm̃: qui ñ dedlit
nos inuenationẽ dentib eoꝵ:. Illi quidẽ uenati
sunt .s. in manib uenantium ñ dimittit quicis¬
todit isrł. Quia ecce uenati sunt animã meam.
irruerunt suꝑ me fortes. Non ut cunq transeun¬
dum ẽ abhis fortib diligenter insinuandũ ẽ qu
sint fortes in surgentes. fortes suꝑquos nsi suꝑ
infirmos. suꝑ inualidos suꝑ non fortes : et lau¬
dantur tam̃ infirmi. et damp̃nant᷑ fortes. si intel¬
ligantur qui sint fortes. Primo ipsũ diabolum
fortem dñs dixit Nemo inquit potest intrare
indomum fortis. et uasa eiꝰ eripere: ñ prus alli¬
gauerit fortẽ. Alligauit gͦ fortẽ uinculis dñatio¬
nis suȩ: etuasa eiꝰ arripuit ac uasa sua fecit. E¬
rant enim om̃s iniqui uasa diaboli. qui creden¬

Expanded text:
. Quia ecce venati sunt animam meam. Potuerunt tenere, potuerunt occidere, venati sunt animam meam. Sed ubi est, Disrupisti vincula mea ? Ubi est, Muscipula comminuta est, et nos eruti sumus? Ubi est quod benedicimus Deum, qui non dedit nos in venationem dentibus eorum ? Illi quidem venati sunt, sed in manibus venantium non dimittit qui custodit Israel. Quia ecce venati sunt animam meam: irruerunt super me fortes. Non utcumque transeundum est ab his fortibus: diligenter insinuandum est qui sint fortes insurgentes. Fortes, super quos, nisi super infirmos, super invalidos, super non fortes? Et laudantur tamen infirmi, et damnantur fortes. Si intelligantur qui sunt fortes, primo ipsum diabolum Dominus fortem dixit: Nemo, inquit, potest intrare in domum fortis, et vasa ejus eripere, nisi prius alligaverit fortem . Alligavit ergo fortem vinculis dominationis suae; et vasa ejus arripuit, ac vasa sua fecit. Erant enim omnes iniqui vasa diaboli, qui creden
Abbreviated transcription (Latin):
Qd autẽ addidit et uide intelligendũ. fac uideri
quod curro. fac uideri quod dirigor: exilla figura
nͥ quia nc̃ te feci cognoscere:: Ignotꝰ enim sibi qͥsq
ẽ. ante int̾rogationẽ temptationis. sic̃ se petrus p̃¬
sum̃do ignorabat. et negando didicit quales uires
haberet. Insua ipsa titubatione intellex it falso
se se p̃sũpsisse: fleuit. ẽt flendo meruit fructuose
nosse quod fuit. etesse quod ñfuit. Ergo ꝓbatus
abraham factus ẽ cognitus sibi: ẽtdictum ẽ ado
nũc cognoui. hoc ẽ nũc te feci cognoscere. Quomͦ
letus dies quod letos facit. et t̾stis amaritudo qd

Expanded text:
Quod autem addidit, et vide, intelligendum est, fac videri Quod autem addidit, et vide, intelligendum est, fac videri quod curro, fac videri quod dirigor; ex illa figura nisi quia nunc te feci cognoscere? Ignotus enim sibi quisque est ante interrogationem tentationis, sicut se Petrus praesumendo ignorabat, et negando didicit quales vires haberet; in sua ipsa titubatione intellexit falso sese praesumpsisse: flevit ; et flendo meruit fructuose nosse quod fuit, et esse quod non fuit. Ergo probatus Abraham, factus est cognitus sibi; et dictum est a Deo, Nunc cognovi, hoc est, nunc te feci cognoscere. Quomodo laetus dies, quod facit
Abbreviated transcription (Latin):
tas mea neq peccatum meũ dñe Irruerunt qͥdẽ
fortes deiusticia sua p̃sum̃tes Irruerunt. s: pecca¬
tum ineũ non inuenerunt Nam utiq illi fortes
immanitate febris: non firmitate sanitatis:
uiderint illi quam fortes sint: ẽt tanquam ĩti
contra iniquũ seuierunt. s tam̃ neq iniquitas
mea neq peccatum meum dnẽ: sine iniquitate
cucurri et dirigebar. Illi ergo fortes turrentẽ
me sequi non potuerunt. Ideo peccatorẽ putaue¬
ri et dirigebar. exurge inoccursũ michi etuide
Quid enĩ: si ñ occurrat᷑ uidere ñ potest.  t anqͣm
si ambulares uiam. et de longinquo ab aliquo
cognosci non posses: clamares ad eũ et diceres. oc¬
curre michi et uibe quẽ ad modũ ambulem. nã
quando delonginquo me attendis gressum
meum uidere non potes. Ita ne d̾s nisi occurreret
ñ uideret quam sine iniquitate iste dirigebatur:
et quam sine peccato currebat: Accipere quidẽ
hoc possumus exurge in occursum mͥ. adiuuame.

Expanded text:
uitas mea, neque peccatum meum, Domine. Irruerunt quidem fortes de justitia sua praesumentes, irruerunt, sed peccatum in me non invenerunt. Nam utique illi fortes, tes sint immanitate febris, non firmitate sanitatis: viderint illi quam fortes sint, et tanquam justi contra iniquum saevierunt. Sed tamen neque iniquitas mea, neque peccatum meum, Domine. Sine iniquitate cucurri, et dirigebar. Illi ergo fortes currentem me sequi non potuerunt: ideo peccatorem putaveri, et dirigebar: exsurge in occursum mihi, et vide. Quid enim? Si non occurrat, videre non potest? Tanquam si ambulares viam, et de longinquo ab aliquo cognosci non posses, clamares ad eum, et diceres: Occurre mihi, et vide quemadmodum ambulem; nam quando de longinquo me attendis, gressum meum videre non potes. Itane et Deus nisi occurreret, non videret quam sine iniquitate iste dirigebatur, et quam sine peccato currebat? Accipere quidem et hoc possumus, Exsurge in occursum mihi, adjuva me.
Abbreviated transcription (Latin):
IC UT SOLETSCIRIPTUIA
psalmoꝵ misteria intitulis po¬
nere. et frontẽ psalmi sublimi¬
tate sacram̃ti decorare ut scra¬
mus qui intraturi sumus. cũ
tanquam suꝑ postẽ quid intꝰ
agatur legerimus. uel cuius domꝰ sit. uelquis¬
nam sit illius p̃dii possessor: ĩta et in hoc psalmo
scͥptus ẽ titulus de titulo. Habet enim Infinẽ ne
corrumpas. ipsi dauid intituli in scͥptionẽ. ħoc ẽ qd̾
dixi titulus dentulo. Que nã sit tituli huius in¬
scͥptio quã corrũpi uetat: euugłm nobis indicat
lam cum dñs crucifigeret᷑ titulus in scͥptus est
apilato. et positus rex iudeoꝵ tͥb linguis. hebrea
greca. et latina: que lingue toto orbe maxime
excellunt. Igit᷑ sirex uideoꝵ. crucifixus est et
iudei regem suum crucifixerunt: crucifigento
eum eriam regem gentium feccerunt. magis¬
S
nobis etsanguin e suo redemit nos etmu ñe suu
enam ireoregs siui dñauorẽ euetere eotuert

Expanded text:
icut solet Scriptura Psalmorum mysteria in titulis ponere, et frontem Psalmi sublimitate sacramenti decorare, ut sciamus qui intraturi sumus, cum tanquam super postem quid intus agatur legerimus, vel cujus domus sit, vel quisnam sit illius praedii possessor: ita et in hoc psalmo scriptus est titulus de titulo. Habet enim, In finem, ne corrumpas ipsi David in tituli inscriptionem. Hoc est quod dixi, titulus de titulo. Quaenam enim sit tituli hujus inscriptio quam corrumpi vetat, Evangelium nobis indicat. Nam cum Dominus crucifigeretur, titulus inscriptus est a Pilato et positus, Rex Judaeorum, tribus linguis hebraea, graeca, et latina : quae linguae toto orbe maxime excellunt. Igitur si rex Judaeorum crucifixus est, et Judaei regem suum crucifixerunt; crucifigendo eum etiam regem Gentium fecerunt, magis nobis, et sanguine suo redemit nos. Et modo non unt, ideo regis sui dominationem evertere potuer
Abbreviated transcription (Latin):
hecesitate uiã et poss essionẽ tuam t̃minos ter ter
Neges eos inuitga ferrea:et tanquã uas figuli com¬
teres cos. Quos reget. quos contenete. nezer obedo¬
entes. conteret resistentes. Ergo ne corrumpas op¬
time. et ꝓphericȩ. Quando quidẽ et illi udi sug¬
gesserunt tunc pilato et dixerunt noli scbere
iste citulus inqui unt. confirmauit ialũ regẽ nob̃.
Et pilatus. Ad sẽpsi scͥpsi. E timpletũ ẽ necorrũ pas
nec iste solus psalmus tituli habet huius modim¬

Expanded text:
 et possessionem tuam terminos terrae. Reges eos in virga ferrea, et tanquam vas figuli conteres eos . Quos reget? quos conteret? Reget obedientes, conteret resistentes. Ergo, Ne corrumpas, optime et prophetice: quandoquidem et illi Judaei suggesserunt tunc Pilato, et dixerunt, Noli scribere iste titulus, inquiunt, confirmavit illum regem nobis. Et Pilatus: Quod scripsi, scripsi . Et impletum est, Ne corrumpas. 2. Nec iste solus psalmus habet hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
tera tene bonos. insinstra tene malos. donec ueni¬
at uentilabrum: posside tam̃ om̃s gentes Inuren¬
tur adnuptias boni et mali: impleantur nuptie
recunbentiui Seruoꝵ ẽ inuitare: dñ separare En¬
am atq etiã indexteram atq sinistrã. extende de¬
men enĩ tuũ hereditabit gentes: et ciuitates deser¬
ce m habitabis. Deserte adeo deserte a ꝓphis. deserte
ab apsis deserie ab euũgłio: plene demonis Cutta¬
ces que deserte erant inhabitabis ñ ẽ quod metuas
preualebis enĩ nec erubescas quod detestabilis
fueris. Ergo qr in surrȩxerunt suꝑ me fortes ne
erubescas. Quando contra nom̃. xpĩanum leges
ferebantur. quando ignominia et infamiaerat
eẽ xp̃ianũ nec erubescas quod detestabilis fue¬
ris. Confusionẽ enĩ in ꝑpetuũ obliuisceris. igno¬
minie uiduitatis tue noneris memor: q̃m̃ egosũ
dñs qui facio te dñs nom̃ ẽ ei. Et quieruit te. ipse

Expanded text:
tera tene bonos, in sinistra tene malos , donec venitera tene bonos, in sinistra tene malos , donec veniat ventilabrum : posside tamen omnes gentes. Invitentur ad nuptias boni et mali, impleantur nuptiae recumbentium : servorum est invitare, Domini separare. Etam atque etiam in dexteram atque sinistram partem extende. Semen enim tuum haereditabit gentes, et civitates quaedesertae a Prophetis, desertae ab Apostolis, desertae ab Evangelio, plenae daemoniis. Civitates quae desertae erant inhabitabis. Non est quod metuas; praevalebis enim: nec erubescas quod detestabilis fueris. Ergo, quia insurrexerunt super me fortes, ne erubescas; quando contra nomen christianum leges ferebantur, quando ignominia et infamia erat esse christianum. Ne erubescas quod detestabilis fueris: confusionem enim in perpetuum oblivisceris; ignominiae viduitatis tuae non eris memor. Quoniam ego sum Dominus qui facio te: Dominus nomen est ei; et qui eruit te, ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dendos ꝑ quos fuerat incendendus. ut illis inig
pascha. Ante pascha enim cepit petere deeccła
xp̃i medicinam. Sed quia talis ẽ ars inqua
erercitataerat que suspecta esset dem̃dacio atq
fallacia dilatus est ne tep̃taret: et aliquando
tamen admissus ẽ. ne ꝑiculosius temptaret
fundite dño d̾o nr̃o. S̾cimus enim et certi su¬
mus. quia oratione ur̃a delet om̃s impietaues

Expanded text:
dendos, per quos fuerat incendendus, ut illis in igdendos, per quos fuerat incendendus, ut illis in igPascha: ante Pascha enim coepit petere de Ecclesia Christi medicinam. Sed quia talis est ars in qua exercitatus erat, quae suspecta esset de mendacio atque fallacia, dilatus est ne tentaret; et aliquando tamen admissus est, ne periculosius tentareturfundite Domino Deo nostro. Scimus enim et certi sumus quia oratio vestra delet omnes impietates
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dicturi sumꝰ : Nunquid si expagano conu̾¬
teretur mathematicus: magnum quidẽ esset
gaudium. S ed tam̃ posset uideri. quia si conu̾¬
sus esset cdericatum quereret meccłia. Penitens ẽ.
et oculis et cordib ur̃is. Eum quẽ uidetis coroib
amate: oculis custodite. Uidete illum scitote u¬
lum. et quacũq transierit fr̃ĩb ceteris quim̾
hic nonsunt. ostendite illũ. etista cdiligentia
miscd̾ia ẽ.: ne ille seductor redeat ad cor. et op¬
pugnet. Custodite uos. non uos lateat conuersa
silebit fama de uita eius: quando sic uob et e
uidendus et miserandus offert᷑. Nostis in acti
um artium et doctrinarũ nefariarũ sectatores.
om̃s codices suos ad apłos attulerunt. ẽt incen¬
sisunt libri tã multi. ut ꝑtineret ad scͥptorem
perarentur ab illo quinouit querere quod
perierat. Perierat ergo iste nunc quesitus. in¬
uentus. adduetus ẽ Portat secum codices incen¬

Expanded text:
enim dicturi sumus? Namque si ex pagano converenim dicturi sumus? Namque si ex pagano converteretur mathematicus, magnum quidem esset gaudium; sed tamen posset videri quia si conversus esset, clericatum quaereret in Ecclesia. Poenitens est; s est ergo et oculis et cordibus vestris. Eum quem videtis cordibus amate, oculis custodite. Videte illum, scitote illum, et quacumque ille transierit, fratribus caeteris qui modo hic non sunt, ostendite illum: et ista diligentia misericordia est, ne ille seductor retrahat cor, et oppugnet. Custodite vos; non vos lateat conversatnim silebit fama de vita ejus, quando sic vobis et videndus et miserandus offertur. Nostis in Actibum artium homines, et doctrinarum nefariarum sectatores, omnes codices suos ad Apostolos attulerunt; et incensi sunt libri tam multi, ut pertineret ad scriptorem perarentur ab illo qui novit quaerere quod perierat . Perierat ergo iste; nunc quaesitus, inventus, adductus est: portat secum codices incen
Abbreviated transcription (Latin):
lla eccłie sitis etiã istũ quẽ uidetis bibere
tens tedit: et territus potestate dñi conu̾¬
titur ad miscłiã dnĩ. Seductus enĩ ab in¬
imico cum esset fidelis. du mathematicus su¬
it sed uctus sebucens. deceptus decipiens. illex̃
sefeuit: multa m̃dacia locutus est contra dm̃.
bonum ẽ. et ñ faciendi quod malum ẽ Iste di¬
cebat quia adulteriũ non uoluntas ꝓp̾a faci
ebat s uenus: et homicidiũ ñfaciebat uolun¬
tas ꝓpria. s mars. et iustum ñ faciebat dͥs s io¬
iuis. et alia multa sacrilega non non parua
Quam multis putatis eum xp̃ianis nũmos
ab stulisse. Quam multi ab illo emerunt m̃da¬
cium: quib dicebamus. filii hominũ quo usq
graues corde. ut quid diligitis uanitatẽ et que¬
ritis mendatium.: Modo sicut deillo creden¬
dum ẽ. horruit m̃dacium: et multor. ho¬
muinum illector se adiabolo aliquando sen¬
sit illeciũ. Conuertit᷑ ad dnm̃ penitens. Puta¬
mus fr̃s demagno timorss accidissecardis. Od

Expanded text:
lla Ecclesiae sitis etiam istum, quem videtis, bibere tens redit, et territus potestate Domini convertitur ad misericordiam Domini. Seductus enim ab inimico cum esset fidelis, diu mathematicus fuit; seductus seducens, deceptus decipiens, illexit, fefellit, multa mendacia locutus est contra Deum,bonum est, et non faciendi quod malum est. Iste dicebat quia adulterium non faciebat voluntas propria, sed Venus; et homicidium non faciebat voluntas propria, sed Mars; et justum non faciebat Deus, sed Jovis: et alia multa sacrilega non parva. Quam multis eum putatis Christianis nummos abstulisse? Quam multi ab illo emerunt mendacium, quibus dicebamus: Filii hominum, usquequo graves corde? utquid diligitis vanitatem, et quaeritis mendacium ? Modo, sicut de illo credendum est, horruit mendacium, et multorum hominum illectorem se aliquando a diabolo sensit illectum; convertitur ad Deum poenitens. Putamus, fratres, de magno timore cordis accidisse. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
le qui non edificat suꝑ petrã ueniente fluuio si¬
ne domo rapitur. Ergo non ẽ facere nisi et edisi¬
care. et suꝑ petram edificare: idẽ audire et facere
Nec alius dicat. Ut quid ꝓcedo adeccłiam: Ecceqͥ
cõdie ad eccłiã ꝓcedunt. ñ faciunt qd̾ audiunt.
faciunt tam̃ ut audiant. si possunt facere utau¬
diant et faciant. Tu autẽ quantũ longe es a faci¬
endo: qͥ tantum fugis ab audiendo:s: ego inquit
ñ ȩdifico suꝑ arenã. Nudũ te inuenturus ẽ flui¬
uius: ñ quid ñ ideo te non ablaturꝰ ẽ. ñ quid ideo
pluia ñ necabit. nͣ quid uenti ꝓꝓterea non arri¬
pient: Ergo ueniam et aucdiã. S cum audieris fac
Namsi audieris et nonfeceris: ẽdificasti quidẽ suꝑ
arenam. Quia gͦ sine eclificio constituti nudi su¬
mus in edificio autẽ suꝑ arenã posito subruma
sumus. restat ut suꝑ petram edificemus. et quod
audiuimus faciamus

Expanded text:
le qui non aedificat super petram, veniente fluvio, sile qui non aedificat super petram, veniente fluvio, sine domo rapitur. Non est quod facere, nisi et aedificare et super petram aedificare; id est, et audire et facere. Nec alius dicat: Utquid procedo ad ecclesiam? ecce qui quotidie ad ecclesiam procedunt, non faciunt quod audiunt. Faciunt tamen ut audiant; sic possunt facere ut audiant et faciant: tu autem quantum longe es a faciendo, qui tantum fugis ab audiendo? Sed ego, inquit, non aedifico super arenam. Nudum te inventurus est fluvius: numquid ideo te non ablaturus est? numquid ideo pluvia non necabit? numquid venti propterea non abripient! Ergo veniam et audiam. Sed cum audieris, fac. Nam si audieris, et non feceris, aedificasti quidem, sed super arenam. Quia ergo sine aedificio constituti, nudi sumus, in aedificio autem super arenam posito sub ruina sumus; restat ut super petram aedificemus, et quod audivimus faciamus
Abbreviated transcription (Latin):
tus iusto. ergo ẽ dͥs uidicans eos int̾ra. Nondum
in illa uita ñdũ in ignẽ et̾numꝰ ñdum apud ĩ¬
feros. sed hic intͣra Ecce diues ille adhuc indui¬
tur purpura etbisso. et adhuc epulatur coti¬
die splendide: ñdũ ꝓduxit spinas ramnꝰ ũdũ
dixit crucior in hac flamina. Sediam ẽ m̃tis ce¬
citas: iam oculus m̃tis extinctus ẽ sicecus ocłis
carnis ad  m̃sam suã qmlibet
in dis cumberet. mise¬
serum eũ diceres. Cecus interius panem xp̃m
tamur uos in nomine. xp̃i ut hec que audistis
ad fructum cogiters. qr et p̃dicare ueritatẽ nichil
ẽ sicor alingua dissentiat: et audire ueritatem
nichil ꝓdest si homo ñ suꝑ peitã edificet. Quie¬
dificat suꝑ petram ̃pse ẽ qui audit et facit Qui
autẽ audit et non facit: edificat suꝑ arenam.
Q nec audit. nec facit: nichil edificat. Sed qͥm̾
qui edificat suꝑ arenam ruinã sibi edificat scis¬

Expanded text:
ctus justo: ergo est Deus judicans eos in terra: nondum ctus justo: ergo est Deus judicans eos in terra: nondum in illa vita, nondum in igne aeterno, nondum apud inferos, sed hic in terra. Ecce dives ille adhuc induitur purpura et bysso, et adhuc epulatur quotidie splendide. Nondum produxit spinas rhamnus; nondum dicit, Crucior in hac flamma : sed jam est mentis caecitas, jam oculus mentis exstinctus est. Si caecus oculis carnis ad mensam suam quamlibet opimam discumberet, miserum eum diceres: caecus interius, panem Christum tamur vos in nomine Christi, ut haec quae audistis, ad fructum cogitetis. Quia et praedicare veritatem nihil est, si cor a lingua dissentiat; et audire veritatem, nihil prodest, si homo non super petram aedificet. Qui aedificat super petram, ipse est qui audit et facit: qui autem audit et non facit, aedificat super arenam : qui nec audit nec facit, nihil aedificat. Sed quomodo qui aedificat super arenam, ruinam sibi aedificat; sic il
Abbreviated transcription (Latin):
scientes. qr tͥbulatio patientiã oꝑat᷑. patientia
datus ẽ nob̃. Saudet ebriosus: et non gaudet
iustus In caritate ẽ fructꝰ usto. Miser etiã ille cũ
se inebriat: beatus etiã iste cũ esurit et sitit Illũ
ingurgitat uinolentia: istũ spes pascit.Uideat
ergo illius penam suũ gaudiũ: et cogitet deũ
qui tale gaudiũ modo dedit. defide. de spe. de
caritate. de ueritate scͥpturarũ suarum. quale
dant qui uident: iudeant et intelligant. Letabi¬
tur iustus cum uiderit uindictã. Si autẽ non
habet oculos unde uid eat undictã cont̾stabi¬
tur:nec corrigetur ex illa. Si aitẽ uidet illam.
uidet quid int̾sit int̾ contenebratũ oculum
cordis et illuminatum oculũ cordis. int̾refri¬
geriũ castitatis et flammã libidinis. int̃ securi
tatẽ spei. et facinoris timorẽ. Cum uiderit hoc
discernat se lauet manus suas insanguine ip¬
sius ꝓficiat ex conꝑatione et dicat. Ergo efru¬

Expanded text:
scientes quia tribulatio patientiam operatur, patientia scientes quia tribulatio patientiam operatur, patientia bis . Gaudet ebriosus, et non gaudet justus? In charitate est fructus justo. Miser ille, etiam cum se inebriat: beatus iste, etiam cum esurit et sitit. Illum ingurgitat vinolentia; istum spes pascit. Videat ergo illius poenam, suum gaudium, et cogitet Deum. Qui tale gaudium modo dedit de fide, de spe, de charitate, de veritate Scripturarum suarum, quale dant qui vident, et videant et intelligant. Laetabitur justus, cum viderit vindictam. Si autem non habet oculos unde videat vindictam, contristabitur, nec corrigetur ex illa. Si autem videt illam, videt quid intersit inter contenebratum oculum cordis, et oculum illuminatum cordis; inter refrigerium castitatis, ettatem spei, et timorem facinoris. Cum viderit hoc, discernat se, et lavet manus suas in sanguine ipsius. Proficiat ex comparatione, et dicat, Ergo est fru
Abbreviated transcription (Latin):
lem undictam. lauaillic manus uas: de cetero
mundius uiue. Et quomͦ lauabit manus suas.
si uistus est: Qd enĩhabet in manib quod la-¬
uet᷑ si iustꝰ ẽ : s iustus ex fide uiuit. Iustos ergo
dixit fideles. et ex quo credidisti. iam incipis uo¬
cari iustus. Facta est enĩ dimissio peccatoꝵ: et¬
si de ista rescoua uita. quedã peccata tua sunt
que ñ possunt nisi tanquã aqua demani in¬
sentinã influere. tamen q¬
omnino auersus ẽ adeo occidi inilla cecitate
suꝑ cadente illo igne ñ uidere solẽ tu qͥ iã ꝑfidẽ
uides rp̃m ut uideas ꝑ speciẽ qr iustus ex fide
uiuit: attende impium morientẽ. et purga
te apeccatis. ita lauabis quodã inͦ manꝰ tuas
in sanguine peccatoris. Manus gͥ suas lauabit
detur uita etna: antequam impii ꝓiciant᷑ in ig¬
nem et̾num: hic in hac uita ẽfructus iusto. Qui
fructus: s pegaudentes. int̾bulatione patien¬
tes. Qui frucius iusto: Słamur int̾bulatioĩb

Expanded text:
lem vindictam, lava illic manus tuas; de caetero lem vindictam, lava illic manus tuas; de caetero mundius vive. Et quomodo lavabit manus suas, si justus est? Quid enim habet in manibus quod lavetur, si justus est? Sed justus ex fide vivit . Justos ergo dixit fideles: et ex quo jam credidisti, jam incipis vocari justus. Facta est enim dimissio peccatorum. Etsi de ista residua vita quaedam peccata tua sunt, quae non possunt nisi tanquam aqua de mari sentinam influere: tamen qomnino aversus est a Deo occidi in illa caecitate, supercadente illo igne non videre solem, tu qui jam per fidem vides Christum, ut videas per speciem, quia justus ex fide vivit, attende impium morientem, et purga te a peccatis. Ita lavabis quodammodo manus tuas in sanguine peccatoris. Manus ergo suas lavabidetur vita aeterna, antequam impii projiciantur in ignem aeternum, hic in hac vita est fructus justo. Qui fructus? Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Qui fructus justo? Gloriamur in tribulationibus:
Abbreviated transcription (Latin):
dete penas eoꝵ. quitales non sunt: et gaudete:
et̾nus non uenit. Comparet qui ꝓficit indeo se
modo cum impio: cecũ cor cũ illuminato corde
Comparate cduos: ñ uidentẽ et uidentẽ in carne.
Et qͥd magnũ ẽ uisiꝯ carnis. Nũquid thobias ha¬
bebat carnis ocłos. flius ipsuis habebat. ille ñ ha-¬
bebat: et uiã uite cecus uidenti ostendebat. Ergo
istã penã quando uidetis gaudete: qr milla ñ
estis ꝓpterea dicit scͥptura. Letabit᷑ iustus cũui
derit uĩdictã. Non illã futurã. Nã uide qͥd seqͥt᷑
Manus suas lauabit insanguine peccatoris.
Quid ẽ hoc: Intendat caritas ur̃a. Nũquid qͣndo
feriunt᷑ homicide: debent illuc innocentes ire.:
et lauare manus suas: sed quid ẽ insanguine
peccatoris lauabit manus suas. Iustꝰ qͣndo uidet
penam peccatoris ꝓficit in se: et mors alterius
ualet aduitã alt̾ius Si enĩ spũalis sangius cur¬
rit dehis qui intrinsecꝰ moriunt᷑: tu uidens ta¬

Expanded text:
dete poenas eorum qui tales non sunt, et gaudete. dete poenas eorum qui tales non sunt, et gaudete. aeternus non venit: comparet qui proficit in Deo se modo cum impio, caecum cor cum illuminato corde; comparate duos, videntem et non videntem in carne. Et quid magnum est visio carnis? Numquid Tobias habebat carneos oculos? Filius ipsius habebat, et ilie non habebat; et viam vitae caecus videnti ostendebat . Ergo istam poenam quando videtis, gaudete quia in illa non estis. Propterea dicit Scriptura: Laetabitur jusdictam. Non illam futuram; nam vide quid sequitur: Manus suas lavabit in sanguine peccatoris. Quid est hoc? Intendat Charitas Vestra. Numquid quando feriuntur homicidae, debent illuc innocentes ire, et lavare manus suas? Sed quid est, in sanguine peccatoris lavabit manus suas? Justus quando videt poenam peccatoris, proficit ipse: et mors alterius valet ad vitam alterius. Si enim spiritualiter sanguis currit de his qui intrinsecus moriuntur, tu videns ta
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enĩ ꝑ turbat᷑. s tanquam irascitur: qr pu¬
nit et undicat: et qui corrigi nolunt tanquam
iuuunt: s ñ uiuunt. Uindicta enĩ pͥmi pecca¬
ti et eoꝵ. que ad diderunt. manet suꝑ eos: et ip¬
sauocatur ira d̾i: quia deiudicio eius uenit Un¬
de dñs de non credente ait: s ira di manet suꝑ
eũ. Cũ ira enĩ di mortales nascimur. Unde dicit
apłs. fuimus et nos aliquando natura filii ire:
sicͣ et ceteri. Quid ẽ natura filii ire: nͥ qr portaui¬
nos aufẽtur ira: p̃betur gr̃ã. Nonius conu̾ti:
addis etiã suꝑ hid quod natus es.: tanquam in
na. om̃s qui ꝑficitis om̃s qui intelligitis. et
amatis ueritatẽ: om̃s qui plus in uobis uultis.
uictoriã ueritatis. quã ur̃am: qui ñ clauditis
ad uersus ueritatẽ aures ur̃as de p̾sentiũ delec¬
tatione. et dep̾̃teritoꝵ. recordatione: ne sitis canis
conu̾sus adsuũ uomitũ. Om̃s tales qui estis ui¬

Expanded text:
Neque enim perturbatur, sed tanquam irascitur, quia puNeque enim perturbatur, sed tanquam irascitur, quia punit et vindicat. Et qui corrigi nolunt, tanquam vivunt, sed non vivunt. Vindicta enim primi peccati, et eorum quae addiderunt, manet super eos: et ipsa vocatur ira Dei, quia de judicio Dei venit. Unde Dominus de non credente ait: Sed ira Dei manet super eum . Cum ira enim Dei mortales nascimur. Unde dicit Apostolus: Fuimus et nos aliquando natura filii irae, sicut et caeteri . Quid est, natura filii irae, nisi quia portanos, aufertur ira, praebetur gratia. Non vis converti, addis etiam super id quod natus es: tanquam in na omnes qui proficitis, omnes qui intelligitis et amatis veritatem, omnes qui plus in vobis vultis victoriam veritatis quam vestram, qui non clauditis adversus veritatem aures vestras, de praesentium delectatione et de praeteritorum recordatione, ne sitis canis reversus ad suum vomitum . Omnes tales qui estis, vi
Abbreviated transcription (Latin):
uentes. idẽ ad huc in hac uita constitutos. p̾usqͣm
infuturo iudicio spinas penarum ur̃arũ mani¬
feste ꝓclucat. nunc in ira combibit: id ẽ quasi ob¬
sorbendo apparere non sinit. hic itaq ordo uerbo¬
rum quantum puto planius ita coneritur. Suꝑ¬
cecidit ignis et non uiderunt solem. Qui ignis
tanquam inira. tanquam uiuentes uos ramnũ
combibit: pͥusquã ꝓlucat spinas ur̃as idẽ uos
ipsos quos ramnum inuenit combibit ante mor¬
tem: p̃usquam eadẽ ramnus spinas ur̃as. post mor¬
tem in illa penali resurrectione ꝓducat. Quare
autẽ ñ dixit uiuentes. s tanquã uiuentes: nͥ qr
falsa ẽ hec uita impioꝵ: Neq enĩ uiuunt.s ui¬
uere sibi uident᷑. et quare ñ inira. s tanquã ũira:
nisi ꝙr tranquillu s hoc facit d̾s: Nam et hoc
scͥptum ẽ. Tu autẽ dñe uirtutũ: cũ tranquillita¬
te iudicas. Ille ergo et cumminat᷑: non irascit᷑

Expanded text:
ventes, id est adhuc in hac vita constitutos, priusquam ventes, id est adhuc in hac vita constitutos, priusquam in futuro judicio spinas poenarum vestrarum manifestas producat, nunc in ira combibit, id est, quasi absorbendo apparere non sinit. Hic itaque ordo verborum, quantum puto, planius ita contexitur: Supercecidit ignis, et non viderunt solem: qui ignis tanquam in ira, tanquam viventes vos rhamnum combibit, priusquam producat spinas vestras: id est, vos ipsos quos rhamnum invenit, combibit ante mortem, priusquam idem rhamnus spinas vestras post mortem in illa poenali resurrectione producat. Quare autem non dixit, viventes, sed, tanquam viventes, nisi quia falsa est haec vita impiorum? Neque enim vivunt, sed vivere sibi videntur. Et quare non, in ira, sed, tanquam in ira, nisi quia tranquillus hoc facit Deus? Nam et hoc scriptum est: Tu autem Domine virtutum cum tranquillitate judicas . Ille ergo et cum minatur, non irascitur.
Abbreviated transcription (Latin):
puncti sunt. Uidetis discissos et non uidetis con¬
punctos. Ecce pͣt̾ eccłam sunt: et ñ eospenitet ut re¬
deant uñ discissi st̃. Postea ꝓducet spinas eon tãnꝰ
habebt̃ postea penalẽ. S etiã m̃ pͥusquã ꝓducat
spinas rãnnus. suꝑ cecidit ignis qui eos ñ ꝑmit¬
tit uidere solẽ. qui eos adhuc uiuentes. inna cd̃
combibit᷑ ignis concupiscentiarum malatum.
eos pmit e ne cognoscant ueritatem: ne uicti
uibeantur: he subitiat illos uel ipsa uernas. Qd
enumn gloriosius fr̃s. quam subici et uinei aueri¬
tater s upet teueritas uolentem. nam et incunũ
ipsa suꝑabit. Ergo ille ignis malarum coreupo
bibit ramnũ priusquam ꝓlucat spinas eor
idẽ occustat eoꝵ malã uitã pusꝙͣ pariat eadem
uta manifestos infine cruciatus. Sed mira di
occultat ranmnũ ignis iste. Non enĩ parua pena
ex hacuita mala sibi postea ꝓcessuras. Uos enĩ
inquit rãnnus estis: quẽ ramnũ. idẽ uos ipsos ui¬

Expanded text:
puncti sunt. Videtis discissos, et non videtis compuncti sunt. Videtis discissos, et non videtis compunctos. Ecce praeter Ecclesiam sunt, et non eos poenitet, ut rideant unde discissi sunt. Producet postea spinas eorum habebunt postea poenalem. Sed etiam modo, priusquam producat spinas rhamnus, supercecidit ignis qui eos non permittit videre solem, qui eos adhuc viventes in ira Dei combibit: ignis concupiscentiarum malarum, eos premit ne cognoscant veritatem, ne victi videantur, ne subjiciat illos vel ipsa veritas. Quid enim gloriosius, fratres quam subjici et vinci a veritate? Superet te veritas volentem; nam et invitum ipsa superabit. Ergo ille ignis concupiscentiarubibit rhamnum, priusquam producat spinas eorum: id est, occultat eorum malam vitam, priusquam pariat eadem vita manifestos in fine cruciatus; sed in ira Dei occultat rhamnum ignis iste. Non enim parva poenaex hac vita mala sibi postea processuras. Vos enim, inquit, rhamnus estis; quem rhamnum, id est vos ipsos, vi