comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ dieb euoluit᷑. Et qr post septẽ dieᷤ seqͥt᷑ iurȩ octauus ap¬
pellat᷑: in qͦ & caro nr̃a resurgit ex puluere. & siue bona si¬
ue mala quȩ egit. recipiat a ueritate. Unde ꝑ legẽ qͦq oc¬
tauo die fieri circumeisio iubet᷑. Nã ꝑm̃brũ qd eireũcidit᷑.
mortalis ꝓpagatio generat᷑ decedentiũ & succedentiũ mi¬
merꝰ auget᷑ S qr. in resurrectione mortuoꝵ nec carnis iã

Expanded text:
es sequitur, jure octavus appellatur. In quo et caro nostra resurget ex pulvere, ut sive bona, sive mala quae egit, recipiat a Veritate. Unde et per legem quoque octavo die fieri circumcisio jubetur. Nam per membrum quod circumciditur mortalis propagatio generatur, decedentium quoque et succedentium numerus augetur. Sed quia in resurrectione mortuorum nec carnis jam
Abbreviated transcription (Latin):
catoꝵ: in quib  eos foris agnoseimꝰ. quales apud seriuuant.
unꝰquisq doctor. in corde auditoris. intellectũ aꝑit in dic¬
tis & oꝑib patrũ. Cũ enĩ petri apłi p̾dicationẽ discutim᷑.¬

Expanded text:
catorum, in quibus eos foris agnoscimus quales apud se intrinsecatorum, in quibus eos foris agnoscimus quales apud se intrinseunusquisque doctor in corde auditoris intellectum aperit in dictis et operibus patrum. Cum enim Petri apostoli praedicationem discutim
Abbreviated transcription (Latin):
lonis & austri: qr in diunitate sua dñs antȩ gentihtatẽ
in uidȩa natꝰ ẽ. qr & ante omĩa scła. Dicatur uͦ narratione
subsequenti. porta austri. orientis. & aqui lonis. q redẽptor
nr̃ in humana natura int̾ uideã & gentilitatẽ nasci digna¬
tꝰ ẽ. q & infide sẏnagogȩ uenit. & ante initiũ ȩccłiȩ quã
ex gentib collegit. In pꝰma gͦ descriptione. sit orientalis
porta ante portã aquilonis & austri: in scđa aut̃. int̾ por¬
tã austri & aquilonis orientis porta nominet᷑: quia & ex
diunitate ante cessit omĩa. & ex humanitate uenit int̾
omia: qui & decidentis uideȩ finis factꝰ ẽ: & subsequen
currimꝰ: nc̃ ad ea ueniamꝰ. quȩ sic iã ꝑ ordinẽ dicunt᷑ ut
in eis pęne nicħ de his quȩ dicta st̃ replicet᷑. Et ꝑ sin¬
gula garofilatia ostiũ in frontib portaꝵ. Garofilatia
uitias seruant. fr̃ontes aut̃ portaꝵ st̃ uerba atq oꝑa pdi¬

Expanded text:
ilonis et Austri, quia in divinitate sua Dominus ante gentilitatem ilonis et Austri, quia in divinitate sua Dominus ante gentilitatem et Judaeam natus est, qui et ante omnia saecula. Dicatur vero narratione subsequenti porta Austri, Orientis et Aquilonis, quia Redemptor noster in humana natura inter Judaeam et gentilitatem nasci dignatus est, quia et in fine Synagogae venit, et ante initium Ecclesiae, quam ex gentibus collegit. In prima ergo descriptione sit Orientalis porta ante portam Aquilonis et Austri; in secunda autem inter portam Austri et Aquilonis Orientis porta nominetur, quia et ex divinitate antecessit omnia, et ex humanitate venit inter omnia, qui et decedentis Judaeae finis factus est, et subsequentcurrimus, nunc ad ea veniamus quae sic jam per ordinem dicuntur, ut in eis pene nihil de his quae dicta sunt replicetur:  in frontibus portarum. 14. Gazophylacia vitias servant. Frontes autem portarum sunt verba atque opera praedi
Abbreviated transcription (Latin):
his multa iã suꝑuis diximꝰ. Cũ uͦ aliis p̃cipit᷑. uxori uir de¬
bitũ reddat. similit̾ aut̃ & uxor uiro. quasi uestibulũ qd̃
exteriꝰ respicit designat᷑. Qd quãuis extra respiciat. & ta¬
m̃ intꝰ ẽ. qr rudis auditor. & adhuc agit qd̃ carnis ẽ: ꝙ ta¬
ri. S in hac re quęstio animũ pulsat. eur in suꝑiori nar¬
ratione ꝓphȩ pͥus orientalis. postmodũ aqͥlonis. ac inde
austri porta descripta e. Cũq easdẽ portas in interiori
atrio narraret. pͥus porta australis deindȩ orientis. & t̾eio
tenuit. s hunc in portaꝵ descriptione ꝑmutauit: ut &
pͥus diceret orientis portã. aqͥlonis. & austri. & postinodit
austri orientis & aqͥlonis: s si aqͥlonis nomine gentilitas
designat᷑. cunctis studiose legentib lucet. qr ante syna¬
gega gentilitas fuit. Nã heber ipse aqͦ hebrei appellatist.
et gentib electus ẽ. Dicat᷑ gͦ porta orientalis. ante portã aqͥ¬

Expanded text:
liis praecipitur uxori vir debitum reddat, similiter autem et uxor viro, quasi vestibulum, quod exterius respicit designatur. Quod quamvis extra respiciat, et tamen intus est, quia rudis auditor adhuc agit, quod carnis est; et tari. Sed hac in re, quaestio animum pulsat, cur in superiori narratione prophetae prius orientalis postmodum aquilonis, ac deinde austri porta descripta est: cumque easdem portas in anteriori atrio narraret, prius portam austri, deinde orientis, et tertio tenuit, sed hunc in portarum descriptione permutavit; ut et prius diceret orientis portam, aquilonis et austri, et postmodum Austri, Orientis et Aquilonis? Sed si Aquilonis nomine gentilitas designatur, cunctis studiose legentibus liquet quia ante Synagogam gentilitas fuit. Nam Heber ipse, a quo Hebraei appellati sunt, ex gentibus est electus . Dicatur ergo porta Orientalis ante portam Aqu
Abbreviated transcription (Latin):
rere &e enĩ miscdiȩ fontẽ debuimꝰ etiã si clausiis eit. & pa¬
tet & neglegimꝰ. Mittamꝰ ocłos fidi in mundũ uniuersũ: eõ¬
sideremꝰ quanti peccatores dieb ac noctib lam̃tis in hocfõ¬
te misccłiȩ lauant᷑. quanti post tenebras ad lucẽ. quanti post
maculas ad munditiã redeunt. Curramꝰ cũ talib post mortis
tenebras ad aquã uitȩ. consideremꝰ quantũ peccauimꝰ. quantũ
cottidie peccamꝰ atq ut appareamꝰ mundi post culpas laue¬
mꝰ holocaustũ.

Expanded text:
 etiamsi clausus esset. Patet nunc, et negligimus. Mittamus oculos fidei in mundum universum, consideremus quanti peccatores diebus ac noctibus per lamenta in hoc fonte misericordiae lavantur, quanti post tenebras ad lucem, quanti post maculas ad munditiam redeunt. Curramus ergo cum talibus post mortis tenebras ad aquam vitae; consideremus quantum peccavimus, quantum quotidie peccamus, atque, ut appareamus mundi post culpas, lavemus holocaustum.
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlestis patriȩ intendi atq in eiꝰ suadent mysteriis delec¬
tarii. gradũ addunt. & interiora eiciunt. Iste gradus do¬
cente ueritate cuidã ostensus ẽ.: cui cũ legis p̃cepta diceren¬
t᷑. respondit. Nȩc omĩa eustodiui a iuuent᷑e mea. Q uasi enĩ
septẽ gradib stabat. cũ auiuenͣte sua omiã custodisse se di¬
ceret. S ei mor dicit᷑. adhuc imũ tͥ deẽ. Si uis ꝑfectꝰ eẽ. ua¬
de uende omĩa quȩ habes & da pauꝑib. & habebis thes¬
aurũ in eęlo: & ueni sequere me. In quib uerbis octauum
equidẽ gradũ uidit. s ascendere noluit. qr tristis abscessit.
Quisqͥs itaq contẽptis reb tẽporalib. ętͣnitatis contẽplati¬
one pascit᷑ cȩlestis regni gaudia rimat᷑ post septẽ gradus
qͦs tim̃do & oꝑando atq intellectu sapientis̨ succrescendi
tenuit. octauo gradu interioris portȩ aditũ intrauit. ꝑ oc

Expanded text:
coelestis patriae intendi, atque in ejus suadent mysteriis deleccoelestis patriae intendi, atque in ejus suadent mysteriis delectari, gradum addunt, et ad interiora trajiciunt. Iste gradus, docente Veritate, cuidam ostensus est, cui cum legis praecepta dicerentur, respondit: Haec omnia custodivi a juventute mea . Quasi enim jam in septem gradibus stabat, cum a juventute sua omnia custodisse se diceret. Sed ei mox dicitur: Adhuc unum tibi deest: Si vis perfectus esse, vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo, et veni sequere me . In quibus verbis octavum quidem gradum vidit, sed ascendere noluit, quia tristis abscessit. Quisquis itaque, contemptis rebus temporalibus, aeternitatis contemplatione pascitur, coelestis regni gaudia rimatur, post septem gradus quos timendo et operando atque intellectu sapientiae succrescendo tenuit, octavo gradu interioris portae aditum intravit. 5. Per
Abbreviated transcription (Latin):
riores. quȩ nos & in pͥmo aditu fidĩ spei atq caritatis insti¬
tuunt: & cũ iã ꝓficientib cȩlestis regni mẏsteria p̃dicant
ꝑ subtiliorẽ. sensũ nos ad interiora ꝑducant. Unde & ꝑsep¬
tẽ gradus pͥus ascensus eaꝵ describit᷑. & postinodũ ꝑ octo.
Poctauum & enĩ gradũ illiꝰ uitȩ mysteria signant᷑. quȩ
in secretis suis ꝑfecti intellegunt. qͥ iã cuncta tẽporalia
mñte transcendere nouert̃. qͥ p̾sentẽ uitã quȩ septẽ dieriĩ
curriculo euoluit᷑ plene despiciunt. qͥ de intima contẽpla¬
tione paseunt᷑. Habent gͥ portȩ spiritał ȩdificii septẽ
gradus.ꝙ. timorẽ dnĩ. pietatẽ. e scientiã. fortitudinẽ
ꝙ consiliũ. intellectũ. ⁊ sapientiã. sins anditorib p̾di
cant. S cũ iã omĩa dimitti p̃cipiunt. cũ nicħ in hoc mũ¬
do diligi ammonent. nicħ ꝑfectũ teneri. eũ conteplationi

Expanded text:
riores, qui nos et in primo aditu fidei, spei atque charitatis instiriores, qui nos et in primo aditu fidei, spei atque charitatis instituunt, et cum jam proficientibus coelestis regni mysteria praedicant, per subtiliorem sensum nos ad interiora perducunt. 4. Unde et per septem gradus prius ascensus earum describitur, et postmodum per octo. Per octavum etenim gradum illius vitae mysteria signantur, quam in secretis suis perfecti intelligunt, qui jam cuncta temporalia mente transcendere noverunt, qui praesentem vitam quae septem dierum curriculo evolvitur plene despiciunt, qui de intima contemplatione pascuntur. Habent igitur portae spiritalis aedificii septem gradus, quia timorem Domini, pietatem et scientiam, fortitudinem et consilium, intellectum et sapientiaiunt, cum nihil in hoc mundo diligi admonent, nil per affectum teneri, cum contemplationi
Abbreviated transcription (Latin):
mystica s quȩlã quȩ capi p̃ualent p̃dicant. portȩ exterio¬
resst̃.: cuĩ uͦ ꝑ⁊ fectis ꝓfunda & mystica loquunt᷑. portȩ in¬
teriores. Uideamꝰ qualit᷑ porta exterior pateat. Non potui
uob̾ loqͥ quasi spiritalib. s quasi carnalib: tamquam parim¬
lis in xp̃o. lac uobis potũ dedi ñ ȩscã. Nideamꝰ qualit᷑ porta
interior pateat. Sapientiã loqͥm int̾ ꝑfectos. Uideamꝰ utriĩ
eade ipsa sit porta interior & exterior. Sapientib ꝙ insipi¬
entib debitor. sum. Qͥ rursũ dicit. Siue m̃te excedimꝰ dõ. si¬
ue sobru sumꝰ uob̃. In hoc enĩ qd̃ contẽplando & loquencdo
sapientib m̃te excedit. porta interior ẽ: in hoc uͦ qd pariis¬
lis sobriȩ in p̃dicatione se tẽperat. & quanta ȩbrietate sp̃c
infundat᷑ in m̃te cũ p̾dicat ñ ostendit. exteriorẽ portã se
eẽ manifestat. Ipsi itaq & exteriores portȩ nob̃ st̃ & inte¬

Expanded text:
mystica, sed quaedam quae capi praevalent, praedicant, portae exteriomystica, sed quaedam quae capi praevalent, praedicant, portae exteriores sunt; cum vero perfectis profunda et mystica loquuntur, portae interiores. Videamus qualiter porta exterior pateat: Non potui vobis loqui quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus, tanquam parvulis in Christo lac vobis potum dedinterior pateat: « Sapientiam loquimur inter perfectos . » Videamus utrum eadem ipsa sit porta interior et exterior. « Sapientibus et insipientibus debitor sum . » Qui rursum dicit: « Sive mente excedimus Deo, sive sobrii sumus, vobis . In hoc enim quod contemplando et loquendo sapientibus mente excedit, porta interior est; in hoc vero quod parvulis sobrie in praedicatione se temperat, et quanta ebrietate spiritus infundatur in mente cum praedicat non ostendit, exteriorem portam se esse manifestat. Ipsi itaque et exteriores portae nobis sunt et inte
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ corda custodiunt. ne malis quȩ ñ faciunt uł in cogi¬
tationib delectent᷑. ꝑillas enĩ septẽ gradibus ascendi
ueneratione legis dies septimꝰ fuit. & in nouo testam̃to
octauus dies in sacram̃to ẽ. is uidelicet qui dnĩcus appel¬
lat᷑. qui tcius a passione. s octauus a conditione ẽ. quia &
septimũ sequit᷑. Sin uͦ portaꝵ nomine solos intellegimus
scõs apłos designari. qͥ uidelicet pͥmi nobis scȩ ȩcłiȩ p̃di
catores fidẽ nos spẽ atq caritatẽ sũmopere tenere docu¬
erant. ipsi itaq nobis in his uirtutib portȩ sunt. qͥ nos
ꝑ easclẽ uirtutes ad interiorẽ intellectũ ȩt̾nȩ sapientie
ꝑducunt. S si ipsi exteriores portȩ sunt. quos accipinꝰ
interiores: Si uꝰ ipsi interiores. qͦ inteligimꝰ exteriores
Qua in re intellegi utilit̾ potest. q ipsi nobis exteriores
simul & interiores sunt. Cũ enĩ adhuc inchoantib ñ alta ł

Expanded text:
suorum corda custodiunt, ne malis quae non faciunt vel in cogisuorum corda custodiunt, ne malis quae non faciunt vel in cogitationibus delectentur. Per illas enim septem gradibus ascendi a et in veneratione legis dies septimus fuit, et in novo testamento octavus dies in sacramento est, is videlicet qui Dominicus appellatur, qui tertius a passione, sed octavus a conditione est, quia et septimum sequitur. 3. Sin vero portarum nomine solos intelligimus sos fidem, spem, atque charitatem summopere tenere docuerunt, ipsi itaque nobis in his virtutibus portae sunt, qui nos per easdem virtutes ad interiorem intellectum aeternae sapientiae perducunt. Sed si ipsi exteriores portae sunt, quos accipimus interiores? Si vero ipsi interiores sunt, quos intelligimus exteriores? Qua in re intelligi utiliter potest 1392 quia ipsi nobis exteriores simul et interiores portae sunt. Cum enim adhuc inchoantibus non alta et
Abbreviated transcription (Latin):
iã dictũ ẽ. uł udȩis & gentilitati. uł inchoantib atq
in bono oꝑe ꝑseuerantibus. uł a bono cadentibus. s post
culpas ꝑ pęnitentiã surgentib patet. Nunc aut̾ postaᷤ
singulȩ in oriente & aqͥlone & austro portę descripte ẽ. cũ
interioris atrii rursũ portȩ singulȩ in austro & oriente.
atq aqͥlone describunt᷑. aspirante dño magna intentione
opus ẽ sinuĩ tantȩ ꝓfunditatis indagare. Si enĩ portarũ
nomine scõs predicatores accipimꝰ. seiendũ nob ẽ. q una ẽ
excłia in p̃dicatorib testamenti ueteris ac nom. Porta aut̃
nis ȩt̃nȩ. Unde scriptũ ẽ. Da partẽ septẽ nec ñ & octo. Qa
itaq dicere possumꝰ exteriores portas. nͥ antiquos patres
fuisse qui ꝑ p̃cepta legis nouerant oꝑa popłi magisquam
corda custodire. Ut interiores portas p̃dicatores scẽ ȩx¬
cłiȩ debeamꝰ accipere. qui spiritalib monitis discipłoꝵ

Expanded text:
jam dictum est, vel Judaeis et gentilibus, vel inchoantibus atque jam dictum est, vel Judaeis et gentilibus, vel inchoantibus atque in bono perseverantibus, vel a bono cadentibus, sed post culpas per poenitentiam surgentibus patet. Nunc autem postquam singulae in Oriente et Aquilone et Austro portae descriptae sunt, cur interioris atrii rursum portae singulae in Austro et Oriente atque Aquilone describuntur? Aspirante Domino, magna intentione opus est sinum tantae profunditatis indagare. Si enim portarum nomine sanctos praedicatores accipimus, sciendum nobis est quia una est Ecclesia in praedicatoribus tnis aeternae. Unde scriptum est: Da partem septem, necnon et octo . Quid itaque dicere possumus exteriores portas, nisi antiquos patres fuisse, qui per praecepta legis noverant opera populi magis quam corda custodire? ut interiores portas praedicatores sanctae Ecclesiae debeamus accipere, qui spiritalibus monitis discipulorum
Abbreviated transcription (Latin):
circuitũ longitudinẽ quinquaginta cubitoꝵ. & latitudi¬
nẽ uiginti quinq cubitoꝵ & uestibulũ eius respiciebat
in atrium exterius. & cȩlatura palmaꝵ in fronte illius.
hinc & inde inocto gradib ascensus est. Quid itaq inte¬
riori atrio. quid thalamo. quid frontib. quid uestibulo.
quid fenestris. quid longitudine. & altitudine. quid pal¬
maꝵ cęlatura signat᷑ Latę iam suꝑus diximus: nec
oportet ut in eisdẽ iterum. s in his solũmͦ quȩ necdũ
dicta sunt ocupem̃. Nunc gͦ querendũ nobis ẽ quȩ istȩ
tres portȩ interiores sint. uł quid qd eaꝵdẽ portarum
dine metiunt᷑. & iungit᷑ uł cur ad eas ñ septẽ sic̃ in portis
exterioribus dictum fuerat. s octo gradibus ascenditur.
Porta enim atrii interioris quȩ suꝑnis dicta ẽ. de his tri
respicere dicit᷑. istȩ aut̃ singulȩ interius ad austrũ. uel
orientẽ. & aquilonẽ. positȩ eẽ memorant᷑. Inde recte ꝑ¬

Expanded text:
 longitudine quinquaginta cubitorum, et latitudine viginti quinque cubitorum. Et vestibulum ejus respiciebat in atrium exterius, et caelatura palmarum in 1391 fronte illius hinc et inde, et in octo gradibus ascensus ejus. 2. Quid itaque interiori atrio, quid thalamo, quid frontibus, quid vestibulo, quid fenestris, quid longitudine et latitudine, quid palmarum caelatura signetur, late jam superius diximus , nec oportet ut in eisdem iterum, sed in his solummodo quae necdum dicta sunt occupemur. Nunc ergo quaerendum nobis est quae istae tres portae interiores sidine metiuntur; vel cur ad eas non septem, sicut de portis exterioribus dictum fuerat, sed octo gradibus ascenditur. Porta enim atrii interioris quae superius dicta est de his tribrespicere dicitur, istae autem singulae interius ad Austrum vel Oriente
Abbreviated transcription (Latin):
bet. Qͥ uͦ bona oꝑat᷑ & uisioni iã creatoris fui inhiat. atq ad
ȩt̾nȩ contẽplationis gaudia ꝑuenire festinat. seq ipsũ ex a¬
more qͦ accendit᷑ infletib mactat. holocausta dño medul¬
lata dedit. Studendũ gͦ nob̾ ẽ. & mala funditꝰ relinquere.
&e bona quȩ sufficiunt oꝑari: atq in ipsis bonis quȩ agimiꝰ
amore ȩt̾ni luminis cõpungam᷑ Ipse enĩ cordis tenebras dis

Expanded text:
tque ad aeternae contemplationis gaudia pervenire festinat, seque ipsum ex amore quo accenditur in fletibus mactat, holocausta Domino medullata dedit. Studendum ergo nobis est et mala funditus relinquere, et bona quae sufficimus operari, atque in ipsis bonis quae agimus amore aeterni luminis c
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ uͦ p̃sens scłm deserit. & agit bona quȩ ualet. quasi iam
egypto derelicta sacrificium p̾bet in heremo: qr repulso
strepitu desiderioꝵ carnalium. in m̃tis suȩ quiete atq solitu¬
dine dõ immolat qͥequid oꝑat᷑ Quãuis gͦ sic̃ dictũ ẽ sacrifici¬
n sit etiã holocaustũ maiꝰ tam̃ ẽ holocaustũ sacrificio: qr mei
in bonis quȩ agunt minime cõpungunt᷑. & bonũ qd̵ agt̃ ho¬
locaustũ ẽ. s qr. flere & semetipsos diuidicare nesciunt. seq
ex amore ad lacrimas ñ accendt̃. ꝑfectũ eoꝵ holocaustũ ñ est.
Hinc enĩ ꝑ psalmistã dicit᷑. Memor sit omis sacrificii tui. &
do hoc qd̾ bene agit᷑. corde humili etiã ꝑ lacrimas irrigat᷑.
Unde rursũ dicit᷑. Holocausta medullata offerã tͥ. Qͥsqͥs enĩ¬

Expanded text:
 praesens saeculum deserit, et agit bona quae valet, quasi jam Aegypto derelicta, sacrificium praebet in eremo: quia repulso strepitu desideriorum carnalium in mentis suae quiete atque solitudine Deo immolat quidquid operatur. Quamvis ergo, sicut dictum est, sacrificium sit holocaustin bonis, quae agunt, minime compunguntur, et bonum quod agunt holocaustum est: sed quia flere ac semetipsos judicare nesciunt, seque ex amore ad lacrymas non accendunt, perfectum eorum holocaustum non est. Hinc enim per Psalmistam dicitur: « Memor sit Dominus sacrificii tui, et do hoc, quod bene agitur, corde humili etiam per lacrymas irrigatur. Unde rursum dicitur: « Holocausta medullata offeram tibi Psal.
Abbreviated transcription (Latin):
rius respitere dicunt᷑. Quasi enĩ extra respiciunt. qͥ iuxta sẽ¬
sus corporeos uiuunt: s tam̃ exterius respicientes intus st̃: qr
& si sensus corporeos intellegendo transcendere nesciunt.
fidẽ tam̃ atq caritatẽ humilit̾ tenent. Et intꝰ gͦ st̃ inspĩ¬
tali ȩdificio ꝑ amorẽ: & quasi foras respiciunt ꝑ sĩplicitatẽ.
Porest ꝑ uestibulũ qd̃ exteriꝰ respicit. fides inchoantiũ de¬
signari: & ꝑ uestibulũ qd̵ ẽ interiꝰ fides ꝑfectoꝵ qͥ iã ꝑ eam
in uirtutib emicant. Possus etiã ꝑ uestibulũ interiꝰ p̃cepta
ma figurari. ꝑ uestibulũ quippe itur ad gradus & portã: qr¬

Expanded text:
e dicuntur: quasi enim extra respiciunt, quia juxta sensus corporeos vivunt. Sed tamen exterius respicientes intus sunt: quia etsi sensus corporeos intelligendo transcendere nesciunt, fidem tamen atque charitatem humiliter tenent. Et intus ergo sunt in spiritali aedificio per amorem, et quasi foras respiciunt per simplicitatem. Potest per vestibulum quod exterius respicit, fides inchoantium designari, et per vestibulum quod est interius, fides perfectorum qui jam per eam  virtutibus emicant. Possunt etiam per vestibulum interius praecepta ma figurari. Per vestibulum quippe itur ad gradus et ad portam, q
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ unũ dm̃ eẽ fatent᷑. Habent quoq .iͦ. cubitos latitu¬
dinẽ: qr ꝑ uitã simplicẽ quȩ quinq sensib ducit᷑ circa
amore ꝓpenni dilatant᷑. Et notandũ qr postquã portaꝵ
uestibula suꝑius alia dicta st̃. postmodũ uestibulũ qd qͥn¬
q cubitis habet latitudinẽ exteris respicere dicit᷑. ꝙ

Expanded text:
 fatentur. Habent quoque quinque cubitos in latitudinem: quia per vitam simplicem quae quinque sensibus ducitur, circa amorem proximi dilatantur. Et notandum, quia postquam portarum vestibula superius alia dicta sunt, postmodum vestibulum, quod quinque cubitorum habet in latitudinem, exterius respicere dic
Abbreviated transcription (Latin):
sensũ. linguã. uitã. atq substantiã quã ꝑcepert̃ om̃ĩpotenti
dõ immolant: quid isti nͥ holocaustũ offert᷑. immo magis ho¬
locaustũ fiunt. Isrłiticus qͥppe popłs pͥmum sacrificium me

Expanded text:
sensum, linguam, vitam, atque substantiam quam perceperunt omnipotenti sensum, linguam, vitam, atque substantiam quam perceperunt omnipotenti Domino immolant. Quid isti nisi holocaustum offerunt; imo magis holocaustum fiunt? Israeliticus etenim populus primum sacrificium in
Abbreviated transcription (Latin):
tentiȩ lam̃tis afficiunt: holocaustũ in ostio portaꝵ lauant. Sci¬
endũ uͦ ẽ. qr hoc int̾ sacrificiũ & holocaustũ distat. qd̾ omẽ ho¬
locaustũ sacrificiũ ẽ. sñ om̃e sacrificiũ bolocaustũ. Insacrifici¬
o eenĩ pars pecudis: in holocaustu uͦ totũ pecus offerri consu¬
euerat. Unde & holocaustũ latina lingua totũ incensũ dicit᷑.
sensemus gͦ quid ẽ sacrificiũ. quid holocaustũ. Cũ enĩ quis su¬
ũ aliquid dõ uouit. & aliquid ñ uouit. sacrificiũ ẽ. Cũ uͦ om̃e
holocaustũ e. Hã st̃ qͥdã qͥ adhuc m̃te in hoc mundo retinent᷑.
s tam̃ ex possessis reb subsidia egentib ministrant. opp̃ssos
defendere festinant. Isti in bonis quȩ faciunt. sacrificiũ of¬
fert̃: qr & aliquid de actione sua dõ immolant. & aliqͥd sibi¬
metipsis reseruant. Et st̃ qͥdã qͥ nicħ sibimet reseruant. s

Expanded text:
tentiae lamentis afficiunt, holocaustum in ostio portarum lavant. 16. Scitentiae lamentis afficiunt, holocaustum in ostio portarum lavant. 16. Sciendum vero est quia hoc inter sacrificium atque holocaustum distat, quod omne holocaustum sacrificium est, sed non omne sacrificium holocaustum. In sacrificio etenim pars pecudis, in holocausto vero totum pecus offerri consueverat. Unde et holocaustum Latina lingua totum incensum dicitur. Pensemus ergo quid est sacrificium, quid holocaustum. Cum enim quis suum aliquid Deo vovet, et aliquid non vovet, sacrificium est. Cum vero omne holocaustum est. Nam sunt quidam qui adhuc mente in hoc mundo retinentur, et tamen ex possessis rebus subsidia egentibus ministrant, oppressos defendere festinant. Isti in bonis quae faciunt sacrificium offerunt, quia et aliquid de actione sua Deo immolant, et aliquid sibimetipsis reservant. Et sunt quidam qui nihil sibimetipsis reservant, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tribui. nicħ sibimet reseruare. uitã suã soli suꝑnȩ gub¬
nationi cõmittere: s dũ p̃bet pauꝑibus quȩ habet. fortas¬
se cogitatio m̃tis subripit quȩ dicit. Unde uiuis si euncta
dederis: Nec tam̃ desistit tribuere. s qd̾ lȩtus dare cȩpe
bitare. Alius contepta mundi suꝑbia honores atq digni¬
tates huiꝰ scłi decreuit uitare. ultimũ appetit int̾ homine
locũ tenere: ut tantũ excelsior inueniat᷑ in ꝑmanenti gła. qͣn¬
to humilior asꝑicit᷑ in transeunti uita. Is fortasse eũ subito
eẽ in łoco humili. s tam̃ attendi contẽptibilis ñ uult. Hunc
iã deuotio eleuat. s adhuc infirmitas grauat. Iã gͦ ꝑ de¬
uotionẽ holocaustũ ẽ. s adhuc ex infirmitate inqͥnatũ.
Hi itaq qui in eis quȩ optime deuouert̾ aliqua infirmi¬
tatis suȩ eulpa tangunt᷑. cũ ꝑuerba doctoꝵ dicta patrũ
intellegt̃. & in quanta culpa iaceant agnoseunt. seq ipsos pęni¬

Expanded text:
ihil sibimet reservare, vitam suam soli supernae gubernationi committere. Sed dum praebet pauperibus quae habet, fortasse cogitatio mentis subripit, quae dicit: unde vives si cuncta dederis? Nec tamen desistit tribuere: sed quod laetus dare coeperbitare. Alius contempta mundi superbis honores atque dignitates hujus saeculi decrevit vitare: ultimum appetit inter homines locum tenere, ut tanto excelsior inveniatur in permanenti gloria, quanto humilior aspicitur in transeunti vita. Is fortasse cum sese suesse in loco humili, sed tamen attendi contemptibilis non vult. Hunc jam devotio elevat, sed adhuc infirmitas gravat. Jam ergo per devotionem holocaustum est, sed adhuc ex infirmitate inquinatum. Hi itaque qui in eis quae optime devoverunt, in aliqua infirmitatis suae culpa tanguntur, cum per verba doctorum dicta patrum intelligunt, et in quanta culpa jaceant agnoscunt, seque ipsos poeni
Abbreviated transcription (Latin):
se indignos pensant. in portaꝵ ostiũ holocaustũ lauant.
Eoce enĩ quis ꝓ timore omĩpotentis dnĩ eẽ patiens deuouit.
nulli conuitiũ ꝓ conuicio reddere. omĩa ȩquanimit᷑ tolera¬
re: & tam̃ cũ hc̃ contumelia ab ore pximi illata subito ꝑcus¬
serit. turbatus forte aliquid loquit᷑ qd̾ loqͥ ñ debuit. Certe
iste iã holocaustũ ẽ: s adhuc inqͥnatũ. fortasse contra il¬
latas contumelias patientiã exhibuit. tacitꝰ ꝑmansit: sed
tam̃ contra easdẽ contumelias quas portat dolore tangit᷑
enisq animꝰ in caritate sanciat᷑. Patientia enĩ uera ẽ: quȩ &
ipsũ amat quẽ portat. Nã tolerare & odisse. ñ ẽ uirtꝰ man
suetudinis. s uelam̃tũ furoris. Hic itaq sȩpe in cogitatio
ne se ucdicat. rep̃hendit semetipsũ q dolet: nec tam̃ apud
se p̃ualet obtinere ne doleat. Iã gͦ ꝑ bonã deuotionẽ holocau¬

Expanded text:
se indignos pensant, in portarum ostio holocaustum lavant. se indignos pensant, in portarum ostio holocaustum lavant. Ecce etenim quis pro timore omnipotentis Domini esse patiens devovit, nulli convicium pro convicio reddere, omnia aequanimiter tolerare, et tamen cum hunc contumelia ab ore proximi illata subito percusserit, turbatus forte aliquid loquitur, quod loqui non debuit. Certe iste jam holocaustum est, sed adhuc inquinatum. Fortasse contra illatas contumelias patientiam exhibuit, tacitus permansit; sed tamen contra easdem contumelias quas portat dolore tangitur, ejusque animus in charitate sauciatur. Patientia enim vera est, quae et ipsum amat quem portat.suetudinis, sed velamentum furoris. Hic itaque saepe in cogitatione sua se judicat, reprehendit semetipsum quia dolet: nec tamen apud se praevalet obtinere ne doleat. Jam ergo per bonam devotionem holocau
Abbreviated transcription (Latin):
trahimꝰ quid aliud agimꝰ nͥ ostiũ portaꝵ in frontib aꝑimꝰ:
Dicat᷑ gͦ & ꝑ singula garofilatia ostiũ infrontib portaꝵ
frontib portaꝵ ostiũ ñ habet. Et si ostiũ ñ habet. dici gazo¬
filatiũ spiritalis ȩdificii ñ potest: qr si intellectũ ñ aꝑit.
doctor ñ ẽ. Cũ uͦ auditores boni ꝑ ora docentiũ apłoꝵ dic¬
ta & oꝑa cognoscunt. culpas suas apud semetipsos taciti
rephendunt. & lacrimis insequunt᷑ omẽ qd̃ se egisse iniq
meminsct᷑. Unde bic qͦq de ostio qd ẽ in frontib portaꝵ
subdit᷑ Ibi leuent holocaustũ. Qui enĩ se ꝑ fidẽ in conuer
satione scã dño deuouert̃. holocaustũ dño factist᷑. S quia
adhuc multa in se de corruptibili sua ca̾ne patunt᷑. qr ad¬
huc in eis cordis munditia sordidis cogitationib inqui¬
natur. cottidie ad lacrimas redeunt: assidius fletib af¬
fligunt᷑. Scõꝵ enĩ patrũ dicta & facta considerant: & cũ

Expanded text:
 ostium in portarum frontibus aperimus? Dicatur ergo: Per singula gazophylacia ostium in frontibus portarum, frontibus portarum ostium non habet. Et si ostium non habet, dici jam gazophylacium spiritalis aedificii non potest, quia si intellectum non aperit, doctor non est. Cum m dicta et opera cognoscunt, culpas suas apud semetipsos taciti reprehendunt, et lacrymis insequuntur omne, quod se egisse inique meminerunt. Unde hic quoque de ostio, quod est in frontibus portarum subditur: « Ibi lavabant holocaustum. » Qui ensatione sancta Domino devoverunt, holocaustum Domino facti sunt. Sed quia adhuc multa in se de corruptibili sua carne patiuntur, quia adhuc in eis cordis munditia sordidis cogitationibus inquinatur, quotidie ad lacrymas redeunt, assiduis fletibus affliguntur. Sanctorum enim patrum dicta et facta considerant, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ gaudiũ timor memoriȩ maloꝵ p̃mit: & cũ mala ha¬
bemus bonoꝵ reminiscim᷑. quȩ aut iã accepimus. aut ad¬
huc nos posse accipere sꝑamus. maloꝵ pondus eiꝰ animũ
in desꝑationẽ ñ depͥmit. qr huncad spẽ memoria leuat᷑ bo
dim̃. ut nos nec ꝓsꝑitas eleuet. nec aduersitas frangat. ha¬
bere nos ante omĩpotentis dĩ ocłos palmas hinc & inde mor¬

Expanded text:
eorum gaudium timor memoriae malorum premit. Et si cum mala haeorum gaudium timor memoriae malorum premit. Et si cum mala habemus bonorum reminiscimur quae aut jam accepimus, aut adhuc nos posse accipere speramus, malorum pondus animum in desperationem non deprimit, quia hunc ad spem memoria bodimur, ut nos nec prosperitas elevet, nec adversitas frangat, habere nos ante omnipotentis Dei oculos palmas hinc et inde mon
Abbreviated transcription (Latin):
tiens fuerit etiã suoꝵ malitiã ȩquanimit᷑ ꝑtuilit. dicit
Si non dixerunt uiri tab̃naeuli mei. quis det de carnib
eius ut saturemur. Quid ẽ gͦ qd̾ uir sc̃s tot suas uirtutes.
int̾ flagella numerat. Quid ẽ qd̃ ore suo oꝑa quȩ fecerat
laudat: nͥ qr int̾ uulnera & uerba quȩ hu e ad desꝑatio¬
nẽ trahere poterãt. ad spẽ animũ reformat: Et qui in
ꝓsꝑitate humilis fuit. reuocatis bonis suis ad memoriã.
infractus aduersitate ꝑmansit. Cuiꝰ enĩ animũ int̾ tot
flagella illa uerba ad desꝑationẽ non impellerent. insi
mirabilit̾ studuit in spe certa ex bonis suis actib solidari.
Sic implet᷑ qd scriptũ ẽ. in die bonoꝵ. ne immemor sis
maloꝵ.: & in die maloꝵ. ne immemor sis bonoꝵ. Si enim
cũ bona habemus maloꝵ reminiscim᷑ quȩ aut iã passi sumꝰ
aut adhuc pati possumꝰ. accepta bona m̃tẽ ñ eleuant. qr

Expanded text:
tiens fuit, et etiam suorum malitiam aequanimiter pertulit, dicit: tiens fuit, et etiam suorum malitiam aequanimiter pertulit, dicit: Si non dixerunt viri tabernaculi mei, Quis det de carnibus ejus ut saturemur ? Quid est ergo quod vir sanctus tot suas virtutes inter flagella enumerat? Quid est quod ore suo opera quae laudat, nisi quia inter vulnera et verba quae hunc ad desperationem trahere poterant ad spem animum reformat? Et qui inprosperitate humilis fuit, revocatis bonis suis ad memoriam, infractus in adversitate permansit. Cujus enim animum inter tot flagella illa verba ad desperationem non impellerent, nisi mirabiliter studuit in spe certa ex bonis suis actibus solidari. Sic impletur quod scriptum est: In die bonorum ne immemor sis malorum, et in die malorum ne immemor sis bonorum . Si enim cum bona habemus malorum reminiscimur quae aut jam passi sumus, aut adhuc pati possumus, accepta bona mentem non elevant, quia
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ miles dĩ faceret int̾ dolentia uulnera. & amara uerba
dep̃hensus. Ecce flagellum dĩ & uerba hominũ simul as¬
onis impulsum. reduxit ad memoriam bona quȩ egerat. Qa
misericors fuerat. dicit. Oculus fui çȩco. & pes claudo. Et rur
cit. Cumq sederẽ quasi rex circũstante ȩxercitu. era tam̃
merentiũ consolator. Quia humilis fuerat. dicit. Si contẽp¬
si subire iudiciũ cũ seruo meo & ancillȩ meȩ cũ discepta¬
rent aduersum me: Q uia hospitalis fuerat. Afert. Si despe¬
xi pt̾euntẽ. eo qd̃ ñ habuerit indum̃tũ. Quia largus in do¬
nis. dicit. Si ñ benedixerunt mͥ latera eiꝰ & de uelleribus
ouiũ meaꝵ calefactꝰ ẽ. Quia uiolentꝰ ñ fuerit. testat᷑ diceis.
Si leuaui suꝑ pupillum manũ meam cũ uiderẽ me. in por.¬
ta suꝑiorẽ. Quia de inimici periculo nũquã exultauerit.
dicit. Si gauisus sũ ad rumã eius qͥ me oderat. Quia pa¬

Expanded text:
igitur miles Dei faceret inter dolentia vulnera et amara verba igitur miles Dei faceret inter dolentia vulnera et amara verba deprehensus? Ecce flagella Dei et verba hominum simul afonis impulsum reduxit ad memoriam bona quae egerat. Quia misericors fuerat, dicit: Oculus fui caeco, et pes claudo Job. XXcit: Cumque sederem quasi rex, circumstante me exercitu, eram tamen moerentium consolator . Quia humilis fuerit, dicit: Si contempsi subire judicium cum servo meo et ancilla mea, cum disceptarent adversum me . Quia hospitalis fuerit, fatetur: Si despexi praetereuntem, eo quod non habuerit indumentum . Quia largus in donis, dicit: Si non benedixerunt mihi latera ejus, et de velleribus ovium mearum calefactus est . Quia violentus non fuerit testatur, dicens: Si levavi super pupillum manum meam, cum viderem me in porta superiorem . Quia de inimici periculo nunquam exsultaverit, dicit: Si gavisus sum ad ruinam ejus qui me oderat . Quia pa
Abbreviated transcription (Latin):
salti in corde pecasset. Pensemus gͦ quanta egerat custodia
boni oꝑis. qui in filiis suis expiabat sacrificuis culpas cor¬
dis. S quã iustus eẽ in ꝓsꝑitate innotuerat: ualde igno¬
tũ erat si ꝑseuerare iustꝰ & int̾ flagella potuisset. Tan¬
gendus gͦ erat uerbere. ut uir ille sc̃s in ꝓsꝑis.
interrogatetur aduersis: & qui notus erat
omĩpotenti dño. notꝰ ꝑ flagella fieret no¬
bis & sibimetipsi. Disponente itaq dño ẽ¬
sũpti st̃ greges. int̾fecti custodes. euersa
domꝰ. extincti filii. ꝑcussa caro a planta pedis usq ad uerti¬
cet. eiq respondit dicens. Si bona accepimꝰ de manu dĩ ma¬
la quare ñ suscipiamꝰ Amici quoq ad consolandũ ueniunt
ad contumelias ꝓrumpunt: & in dolore uulnerum. addugr
adhuc uulnera uerboꝵ. In misericordẽ dicunt. raptorẽ nomi¬
nant. uiolentũ denuntiant. opp̃ssorẽ pauꝑum fatent᷑. Quid

Expanded text:
saltem in corde peccasset . Pensemus ergo quanta et erat custodia saltem in corde peccasset . Pensemus ergo quanta et erat custodia boni operis, qui in filiis suis expiabat sacrificiis culpas cordis. Sed quam justus esset, in prosperitate innotuerat, valde autem ignotum erat si perseverare justus et inter flagella potuisset. Tangendus ergo erat verbere, ut vir ille sanctus in prosperis interrogaretur adversis, ut qui notus erat omnipotenti Domino, notus per flagella fieret nobis et sibimetipsi. Disponente itaque Domino consumpti sunt greges, interfecti custodes, eversa domus, exstincti filii, percussa caro a planta pedis usque ad verticet. eique respondet, dicens: Si bona accepimus de manu Domini, mala quare non suscipiamus ? Amici quoque ad consolandum veniunt, ad contumelias prorumpunt, et in dolore vulnerum, addunt adhuc vulnera verborum. Immisericordem dicunt, raptorem nominant, violentum denuntiant, oppressorem pauperum fatentur. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
irretit᷑. & querat culpa ꝓuidere unde carni ualeat in ne¬
cessitate satisfacere: ne cor in indignatione ꝓsiliat. & linguã
in murmurationis a maritudinẽ accendat. Qui gͥ in carne
suȩ inopiȩ se hinc inde circũspicit. atq a peccati laqueo
in aduersitate fugientes. elationẽ & immoderata gaudia
in ꝓsperitate declinantes. ꝙ ꝑfidem spem atq caritatẽ
interioris uitȩ atrium trib portis intrare concupisci¬
mus. palmas hinc & inde teneamus. Libet adhuc alterũ
ciuem quide cęlestis patriȩ ad m̃tẽ reducere. & qualit᷑ hinc¬
& inde palmã teneat demonstrare. Beatus x enĩ iob cũ
eẽt uiris orientalibus ditior. & ei ꝓsꝑa cuncta suppete¬
rent. filii pollerent. filiȩ crescerent. greges exuꝑarent.
in tanta omĩpotentis dĩ timore ꝑstitit. ut int̾ eustodiam
holocausta dño ꝓ singulis filiis immolaret. nequis eoꝵ

Expanded text:
irritetur, et quaerat cum culpa providere unde carni valeat in neirritetur, et quaerat cum culpa providere unde carni valeat in necessitate satisfacere, ne cor in indignationem prosiliat, et linguam in murmurationis amaritudinem accendat. Qui igitur in carnis suae inopia se hinc inde circumspicit, atque a peccati laqueo in adversitate fugientes, et elationem et immoderata gaudia in prosperitate declinantes, quia per fidem, spem, atque charitatem, interioris vitae atrium tribus portis intrare concupiscimus, palmas hinc et inde teneamus. Libet adhuc alterum civem coelestis patriae ad mentem reducere, et qualiter hinc inde palmam teneat demonstrare. Beatus etenim Job cum esset viris Orientalibus ditior, et ei prospera cuncta suppeterent, filii pollerent, familia cresceret, greges exuberarent, in tanto omnipotentis Dei timore perstitit, ut inter custodiamholocausta Domino pro singulis filiis immolaret, ne quis eorum
Abbreviated transcription (Latin):
tatio nascit᷑. dũ carni immoderatius in refectione ser¬
uit᷑. Ex peccato enĩ pͥmi hominis infirmante natura in
hoc mundo cũ nr̃is tẽptationib nascim᷑: & caro nobis ali¬
quando aduitrix ẽ in bono oꝑe. aliquando aut̃ sedutrax
in malũ. Si gͥ ei plusquã debemꝰ tribuimꝰ. hostẽ nutrimꝰ:
ꝙ si necessitati ei quȩ debemiꝰ ñ reddimus. ciuẽ necamus.
Sacianda itaq ẽ caro. s ad hoc usq ut in bono nob̾ oꝑe
famulari sufficiat. Nam quisqͥs tantũ tribuit ut suꝑbi¬
at. saciari pęnitus ignorat. Ars itaq magna ẽ saciari. ne
unusquisq ꝙ sacietatẽ carnis ad iniquitatẽ ꝓrumpat tͦ¬
pitudinis. Discamꝰ esurire. ut nobis ꝓpt᷑ habun¬
dantiã sequentẽ. nr̃a hic inopia placeat. ne
nos uentris necessitas ad culpa trahat. ne
peccatũ m̃tis ipsã diligentiã suggerat: &
dũ caro fame afficit᷑. ad cupiditate amini

Expanded text:
carnis nascitur, dum carni immoderatius in refectione sercarnis nascitur, dum carni immoderatius in refectione servitur. Ex peccato etenim 1388 primi hominis, infirmante natura, in hoc mundo cum nostris tentationibus nascimur. Et caro nobis aliquando adjutrix est in bono opere, aliquando autem seductrix in malo. Si igitur ei plus quam debemus tribuimus, hostem nutrimus. Et si necessitati ejus quae debemus non reddimus, civem necamus. Satianda itaque est caro, sed ad hoc usque, ut in bono nobis opere famulari sufficiat. Nam quisquis ei tantum tribuit, ut superbiat, satiari penitus ignorat. Ars itaque magna est satiari, ne unusquisque per satietatem carnis ad iniquitatem prorumpat turpitudinis. Discamus esurire, ut nobis propter abundantiam sequentem nostra hic inopia placeat, ne nos ventris necessitas ad culpam trahat, ne peccatum menti ipsi indigentia suggerat; et dum caro fame afficitur, ad cupiditatem animus
Abbreviated transcription (Latin):
si peregrina captiuitas inuasit. Sigͥ habundantiȩ
artẽ scire uolumꝰ. necesse ẽ ut ñ solũ ea quȩ uicina st̃.
s etiã ea: quȩ de longinqͦ ueniunt uitia fugiamꝰ. Discamꝰ
penuria pati. ne ea quȩ ñ habemꝰ. habere etiã cũ culpa
requiramus. Nec felices putemus. quos reb onustos cernimꝰ.
multa portant. S in uia breui. magna ẽ nobis in hoc iti¬
nere socia pauꝑtas. quȩ animũ ñ angustat. cũ deẽ t̾rena
substantia: de qua & noui dici rationes ponamꝰ. Lib̾ius ad
patriã tendimꝰ : qr quasi in uia pondere caremꝰ. Discamꝰ
saciari. ne insum̃dis almĩtis corporis gulȩ magis quam
necessitati seruiamꝰ. Plus enĩ concupiscentia quã necessitas
petit. Et sepe cũ carnis in opiȩ satisfacere curamꝰ. uolup¬
tas subrepit. simodũ refectionis excedit. Inde fit ut cul¬
pa transeat ad culpã: qr plerũq inde alia carnis temp

Expanded text:
si peregrina captivitas invasit. Si igitur abundandi si peregrina captivitas invasit. Si igitur abundandi artem scire volumus, necesse est ut non solum ea quae vicina sunt, sed ea etiam quae de longinquo veniunt vitia fugiamus. Discamus penuriam pati, ne ea quae non habemus habere etiam cum culpa requiramus, nec felices putemus quos rebus onustos cernimus. Multa portant, sed in via brevi magna est nobis in hoc itinere socia paupertas, quae animum non angustat, cum deest terrena substantia de qua aeterno judici rationes ponamus. Liberius ad patriam tendimus, quia quasi in via pondere caremus. 19. Discamus satiari, ne in sumendis alimentis corporis gulae magis quam necessitati serviamus Plus enim concupiscentia quam necessitas petit. Et saepe dum carnis inopiae satisfacere curamus, voluptas subrepit, modum refectionis excedit. Unde fit ut culpa transeat ad culpam, quia plerumque inde alia tentatio
Abbreviated transcription (Latin):
in mundo st̃. Qui mex rationẽ subdidit. quare siqͥs diligit
mundũ. ñ ẽ caritas patris in eo. hemo enĩ potest duob do¬
minis seruire. quia ñ ualet simul transitoria & ęt̾na dili¬
gere. Si enĩ ȩt̾nitatẽ diligimus. cuncta tẽporalia in usu nõ
in affectu possidemus. Qui eandẽ rationẽ ꝓtinus subdit di¬
cens. Quia omẽ qd̃ ẽ in mundo. concupiscentia carnis ẽ.&
homines & ultra quã necesse ẽ concupiscunt. ut habendo
Quisquis itaq talis ẽ. adhuc ad portancdã habundantiam
doctus ñ eĩ Sepe aut̃ qd̵ auaritia ex appetitu suggerit ne¬
cessitatẽ putat : & cum minora sufficiant. dolet maior ad¬
eẽ. atq incautus animus quandã necessitatẽ patit᷑. quam
parit. Et cũ nimia ft̃ quȩ desiderat: suam sibi aliquomͦ a¬
uiritiam exeusat. Habundantia itaq suꝑbiȩ uicia ẽ. q̃r
si quando etiã cupiditas int̾cipit: hanc ut ita dixerĩ qua¬

Expanded text:
is diligit is diligit mundum, non est charitas Patris in eo. Nemo enim potest duobus dominis servire, quia non valet simul transitoria et aeterna diligere. Si enim aeternitatem diligimus, cuncta temporalia in usu, non in affectu possidemus. Qui eamdem rationem protinus subdit, dicens: Quia omne quod est in mundo concupiscentia carnis est, et homines et ultra quam necesse est concupiscunt, ut habendo Quisquis itaque talis est, adhuc ad portandam abundantiam doctus non est. Saepe autem quod avaritia ex appetitu suggerit, necessitatem putat, et cum minora sufficiant, dolet majora deesse, atque incautus animus quamdam quasi necessitatem patitur quam parit. Et cum nimia sint quae desiderat, suam sibi avaritiam aliquo modo excusat. Abundantia itaque superbiae vicina est. Quam si quando etiam cupiditas intercepit, hanc, ut ita dixerim, qua
Abbreviated transcription (Latin):
optiuos filios ad hereditatẽ regni cȩlestis nutrit. & ñ solũ
donis reficit. s etiã flagellis erudit. Discamus gͥ habunda¬
re. ut cuncta quȩ ab eo accipimus: cũ indigentibus parti¬
amur. Et m̃tẽ habundãtia non eleuet: ne fortasse gaude¬
at. qr hoc adẽ sibi qd̃ deẽ alteri: & non iam communi bono
s ꝓprio lȩtetur. A pͥuato gaudio ueritas ad cõmune dis¬
cipłos reuocat. eũ eos de pdicatione redeuntes& de
subiectione demonũ lȩtantes ammonet dicens. Honite su¬
ꝑ hoc gaude. s potuis gaudete & exultate. qr nomina ur̃a
scripta st̃ in cȩlo. Non eni onĩs electi demonia eiciunt. s
tam̃ electoꝵ omĩum nomina celo tenent᷑ asscripta. Ammo¬
nent᷑ gͦ discipuli pͥuatã lȩtitiã deponere: cõmuni aut̃ ꝙ
ꝑpetua felicitate gaudere. Quisquis itaq in eo gaudet qd̃
alt̾ non habet: ex ipsa sua habundantia deterior factus gau¬

Expanded text:
optivos filios ad haereditatem regni 1387 coelestis nutrit. Et non solum optivos filios ad haereditatem regni 1387 coelestis nutrit. Et non solum donis reficit, sed etiam flagellis erudit. Discamus igitur abundare, ut cuncta quae ab eo accepimus, cum indigentibus partiamur. Et mentem abundantia non elevet, ne fortasse gaudeat quia hoc adest sibi quod deest alteri, et non jam communi bono, sed proprio laetetur. A privato gaudio Veritas ad commune discipulos revocat, cum eos de praedicatione redeuntes, et de subjectione daemonum laetantes admonet, dicens: Noltate, quia nomina vestra scripta sunt in coelo . Non enim omnes electi daemonia ejiciunt, sed tamen electorum omnium nomina coelo tenentur adscripta. Admonentur ergo discipuli privatam laetitiam deponere, communi autem et perpetua felicitate gaudere. Quisquis itaque in eo gaudet quod alter non habet, ex ipsa sua abundantia deterior factus, gau
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ necessitate uictus agit aliquid unde anima peccati la¬
queũ incurrat. scit esurire. Quẽ gͦ nec in habundatia su¬
ꝑbi& leuat. nec in necessitate cupiditas irritat. nouit ha¬
bundare nouit pęnuriã pati. Qui cũ statim subderet om¬
nia possũ: ne elationis eẽ uerba erederemꝰ. adiunxit in qͦ:
meo qui me confortat. Ecce in altũ ramꝰ ꝓdiit: s q in ra¬
dice se tenuit. in uiriditate ꝑmansit. In altũ enĩ surget
aresceret. sise a radice diuisisset. Sibi enĩ nicħ tribuit: qͥ
omia se posse. ñ in se s in eo quise confortat fatet᷑. Hinc &
inde gͦ p̃dicator egregius palmã habet. quẽ nec habundã¬
tia in suꝑbiam. nec inopia ad auaritiã ꝑtrahit. Debemꝰ¬
taq fr̃s ñ solũ in ꝓsꝑis. s inaduersis quoq gras agere. Pa¬
t᷑ enĩ nobis ex pietate sua factꝰ ẽ conditor nr̃. nos quoq ad¬

Expanded text:
pro necessitate victus agit aliquid, unde anima peccati lapro necessitate victus agit aliquid, unde anima peccati laqueum incurrat, scit esurire. Quem ergo, nec in abundantia superbia elevat, nec in necessitate cupiditas irritat, novit abundare, novit penuriam pati. Qui cum statim subderet « omnia possum, » ne elationis esse verba crederemus, adjunxit in quo: « in eo, qui me confortat. » Ecce in altum ramus prodit: sed quia in radice se tenuit, in viriditate permansit. In altum enim surgens aresceret, si se a radice divisisset. Sibi enim nil tribuit, qui omnia se posse non in se, sed in eo qui se confortat, fatetur. Hinc et inde ergo praedicator egregius palmam habet, quem nec abundantia in superbiam, nec inopia ad avaritiam pertrahit. Dtres, non solum in prosperis, sed in adversis quoque gratias agere. Pater enim nobis ex pietate sua factus est conditor noster, nosque ad
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s ars ẽ aliqua humiliare. & habundare. & satiari.&. e¬
surire. habundare. & penuriã pati. ut ꝓ magno sciri ista
tantus p̃dicator insimiet. Ars omĩno e mira disciplinȩ
scientia. quȩ toto nobis cordis ẽ ad nisu discenda. Quẽ e¬
ni penuria sua non frangit. a graꝵ actione non retrahit
in rerum tẽporalium desideruĩ ñ accendit. scit humili¬
ari. Hoc enĩ loco apłs humiliaridicit. pęnuriã ꝑpeti. Nam
statĩ econtrario subiunxit. Scio e habundare. Qui enim
acceptis reb ñ extollit᷑. qui eas ad usũ uanȩ głȩ ñ intor¬
quet. qui solus ñ possidet qd̾ accepit. s hoc indigentibus
muisericordit᷑ diudit. scit habundare. Qui acceptis ali¬
m̃tis ñ ad ingurgitationẽ uentris utit᷑ s ad reparationẽ
uirtutis. nec plus carni tribuit quã necessitas petit. seit sa¬
ciari. Qui alim̃toꝵ inopiã sine murmuratione tolerat. nec

Expanded text:
ars est aliqua humiliari et abundare, satiari et ears est aliqua humiliari et abundare, satiari et esurire, abundare et penuriam pati, ut pro magno se scire ista tantus praedicator insinuet? ars omnino et mira disciplinae scientia, quae toto nobis cordis est adnisu discenda. Quem enim penuria sua non frangit, a gratiarum actione non retrahit: in rerum temporalium desiderium non accendit. Scit humiliari: hoc enim loco Apostolus humiliari, dicit penuriam perpeti. Nam statim e contrario subjunxit: « Scio et abundare. » Qui enim acceptis rebus non extollitur, qui eas ad usum vanae gloriae non intorquet, qui solus non possidet quod accepit, sed hoc cum indigentibus misericorditer dividit, scit abundare, qui acceptis alimentis non ad ingurgitationem ventris utitur, sed ad reparationem virtutis, nec plus carni tribuit, quam necessitas petit. Scit satiari, qui alimentorum inopiam sine murmuratione tolerat, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsꝑa ñ extollunt: asinistro palmã habet is que aduersa ñ
deiciunt. Quasi ex utraq parte portabat paulus palmã
eũ diceret. ꝑarma iustitiȩ. a dextris e a sinistris. ꝑ glam
& ignobilitatẽ. ꝑ infamiã & bonã famã. ut seductores &¬
ueraces. Non hc̃ aduersa frangebant. non ꝓsꝑa in m̃tis
tumore subleuabant hmc & inde gͦ gestabat palmam
qui & in aduersitate fortis. & in ꝓsꝑitate humilis ꝑma¬
nebat. Qsqͥs enĩ de ꝓsꝑis extollit᷑ habere in parte dex
tera palmam nescit. Quisquis in aduersitatib frangit᷑.
portare palmã a sinistro latere ignorat. Ut gͦ hinc & in¬
de palma gestet᷑ in fronte adeẽ semꝑ nr̃is m̃tib debet.¬
e in aduersis fiditia. & in ꝓsꝑis timor: ne aut aduersa
in desꝑatione ꝑtrahant. ant ꝓsꝑa animũ in sui fidutia
Scio & humiliari. scio & habundare. ubiq & in omĩbus
institutus sũ. & saciari & esurire & habundare. & penu¬
riã pati: omia possũ in eo qui me confortat. Numquid nã

Expanded text:
a non extollunt; a sinistro palmam habet is quem adversa non dejiciunt. Quasi ex utraque parte portabat Paulus palmam cum diceret: Per arma justitiae a dextris et a sinistris, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonaveraces . » Non hunc adversa frangebant, non prospera in mentis tumore sublevabant. Hinc et hinc ergo gestabat palmam, quia et in adversitate fortis, et in prosperitate humilis permanebat. Quisquis enim de prosperis extollitur, habere in dextera parte palmam nescit. Quisquis in adversitatibus frangitur, portare palmam a sinistro latere ignorat. Ut ergo hinc et inde palma gestetet in adversis fiducia, et in prosperis timor, ne aut adversa in desperationem pertrahant, aut prospera animum in sui fiduciam ibus institutus sum, et satiari et esurire et abundare, et penuriam pati: « Omnia possum in eo qui me confortat . » Nunquidnam