comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
accipient. Quoꝵ at̾ peta̾ et stela̾
detecta nõ resurgent sedcũ impris
ĩ easd̾ tenebras recondẽtur ad c̾ta
supplicia destinati Et infra legebt᷑¬
fieri semel reẜrectõnem nccͣe est.
cũ malũ fu̾it ablatũ qmĩ eos qui
resurrer̾int nec mori iã ult̾ius n ͨ
uiolari ullomodo fas est ut beatã
possint a ge̾ uitam quoꝵ mors re¬

Expanded text:
accipient, quorum autem peccata et scelera accipient, quorum autem peccata et scelera detecta, non resurgent, sed cum inpiis in easdem tenebras recondentur ad certa supplicia destinati. Figmentfieri resurrectionem necesse est, cum malum fuerit ablatum, quoniam eos qui resurrexerint nec mori iam ulterius nec uiolari ullo modo fas est, ut beatam possint agere uitam quorum mors re
Abbreviated transcription (Latin):
ab solutõnem ferre nõ potest in
dicati damnatiq st̃. sacris lrĩs te¬
stantibus nõ reẜrecturos esse mi¬
pios in iudiciũ. Iudicabũtur gͦ
qui deũ scierũt et facniora eoꝵ i.
mala oꝑa cũ bonis collata pon¬
derabunt. ut si plã et gͣnia fue¬
rint bona iustaq dentꝵ ad uitã
btam. Si at mala suꝑauerint
cõdemnẽtur ad penã. Et infra le¬
gebat sic. Tu̾̃t quoꝵ pctã uel pode̾
uel nu̾o p̾ualuerint ꝑstringentur
igni atq coburentur. Quos at̃
plena iusti ͬ et maturitas uirtu¬
tis incoxerit ignẽ illũ nõ senciẽt
hñt emiꝰ aliqͥd in se dĩ qd̾ uimi flã¬
me respuat repellat ac respuat.
Tanta est uis innocencie ut ab ea
ignis ille refugiat innoxius qͥ
accepit adeo hñt ptãtem ut impios
urat iustis obtempet. Nec tñ quisꝙͣ
putet aĩas post mortẽ protinꝰ iudi¬
cari. Nam omnes una coĩqz custo¬
dia detinentͫ donec tps̃ adueniat
exam̃. Tum quoꝵ fuent probata
iustĩa hii p̾miũ inmortalitatis

Expanded text:
absolutionem ferri non potest, iam iudicati damnatique sunt, sanctis litteris contestantibus non resurrecturos esse inpios in iudicium. iudicabuntur ergo qui deum scierunt et facinora eorum id est mala opera cum bonis conlata ponderabuntur, ut si plura et grauiora fuerint bona iustaque, dentur ad uitam beatam, si autem mala superauerint, condemnentur ad poenam. hic bit. Tum quorum peccata vel pondere, vel numero praevaluerint, perstringentur igni atque amburentur: quos autem plena justitia et maturitas virtutis incoxerit, ignem illum non sentient; habent enim aliquid in se Dei, quod vim flammae repellat, ac respuat. Tanta vis est innocentiae, ut ab ea ignis ille refugiat innoxius; qui accepit a Deo hanc potentiam, ut impios urat, justis obtemperet. Nec tamen quisquam putet animas post mortem protinus judicari. Nam omnes in una communique custodia detinentur, donec tempus adueniat examen. tum quorum fuerit probata iustitia, hi praemium immortalitatis
Abbreviated transcription (Latin):
sticiã iudiciũq maxnũ fecerit ac
iustos qui apͥncipio fu̾t ad uitã
restaurau̾it nille annis int̾ hoiẽs
u̾sabit ͫ eosq instissiõ imꝑio reget.
morient ͦ sed ꝑ mille annos infmi¬
tã młtitudinẽ gn̾abut. et erit so¬
boles eon stã et deo cara. Qui autẽ
ab infens sustitabuntur. n p̾erunt
unientibus ueluti indices. Gentes uͦ.
nõ extinguent᷑ oio sed quedã rehu¬
quentur in uictoriã dei ut ne triũ¬
phentͫ anistis et subiugent ᷑ ppetue
ẜ̾nituti. Sub id̾ tempꝰ ec pͥnceps
demonũ qͥ est machinator om̃i ma¬
loꝵ cathens uincietur et ent in
tustodia mille annis celestis imꝑy
quo iustiã in orbe regnabit ne qd̾
malũ aduersus ppln dei moliat᷑
post cuiꝰ aduentũ congregabunt᷑¬

Expanded text:
stitiam, judiciumque maximum fecerit, ac justos, qui a principio fuerunt, ad vitam restauraverit, mille annis inter homines versabitur, eosque justissimo imperio reget.per eosdem mille annos infinitam multitudinem generabunt et erit suboles eorum sancta et deo cara: qui autem ab inferis suscitabuntur, hi praeerunt uiuentibus uelut iudices. gentes uero non extinguentur omnino, sed quaedam relinquentur in uictoriam dei, ut triumphentur a iustis ac subiugentur perpetuae seruituti. sub idem tempus etiam princeps daemonum, qui est machinator omnium malorum, catenis uincietur et erit in custodia mille annis caelestis imperii, quo iustitia in orbe regnabit. ne quod malum aduersus populum dei moliatur. post cuius aduentum congregabunt
Abbreviated transcription (Latin):
nis et supͣ ante defunctũ nec easd̃
stripturas leg̾e̾ q̃ nuĩdũ fuerãt
in grecã lingm tñslate qua ille
pollebat nͥ forte qr fuit acc̾rimi
studii sicut egiptias ita et istas
ꝑ int̾pretẽ didicit. Sint hec iã¬

Expanded text:
it tanto ante defunctum, nec easdem scripturas legere, quae nondum fuerant in Graecam linguam translatae, qua ille pollebat; nisi forte, quia fuit acerrimi studii, sicut Aegyptias, ita et istas per interpretem didicit, non ut
Abbreviated transcription (Latin):
nouissima ira dei suꝑ gentes et debel¬
labit eas usq ad unũ. Ac pͥmũ cõ¬
cuciet t̾ram ꝙͣ ualidissime et amo¬
tu eius scindent᷑ montes sirie et sb̾¬
sident colles in abruptũ et muri om̃i
ciuitatũ concident et statuet deus so¬
lem triduo ne occidat et inflãmab ͭ
eum et descendet estus minius et
adustio magͣ supͣ rebelles et impi¬
os pplõs et mbres sulfuris et grã¬
dines lapidũ et gutte ignis et liq̃¬
scent spũs eoꝵ in calore et corꝑa
cot̾e̾ntur in grandine. et ipĩ inui¬
cẽ gladio ferient et replebintur
montes cadaueribus et campi oꝑi¬
entur ossibus

Expanded text:
nouissima ira dei super gentes, et debellabit eas usque ad unum. ac primum concutiet terram quam ualidissime et a motu eius scindentur montes Syriae et subsident ualles in abruptum et muri omnium ciuitatum concident. et statuet deus solem triduo ne occidat et inflammabit eum, et descendet aestus nimius et adustio magna super perduelles et impios populos et imbres sulphuris et grandines lapidum et guttae ignis, et liquescent spiritus eorum in calore et corpora conterentur in grandine et ipsi se inuicem gladio ferient: et replebuntur montes cadaueribus et campi operientur ossibus
Abbreviated transcription (Latin):
itaq cã est cur istos ceteris an
sua studiaq cõt̾uerint in reqͥren¬
dis rer causis et qͥsna̾ esset modꝰ
discendi atq uiuendi Isti deo cogto
reꝑerunt ubi esset et cã consti ͭ ͤ
uniu̾sitatis et lux ꝑcipiẽde uerita¬
bistũ sencuit. Sed ideo cũ plo̾nicis

Expanded text:
itaque causa est cur istos caeteris prsua studiaque contriverint in requirendis rerum causis, et quinam esset modus discendi atque vivendi; isti Deo cognito repererunt ubi esset causa constitutae universitatis, et lux percipiendae veritabiscum sentiunt. Sed ideo cum Platonicis
Abbreviated transcription (Latin):
grã sociati cũ audiũt et legunt
platonẽ de deo ista sensisse. que
młtũ congruere ueritati ne re
ligionis agnostut᷑. unde nõ milli
putau̾nt eũ qñ ꝑrexit ĩ egiptũ
hieremiã audiuisse ꝓphãm. um

Expanded text:
gratia sociati, cum audiunt uel legunt Platonem de Deo ista sensisse, quae multum congruere ueritati nostrae religionis agnoscunt. Unde nonnulli putauerunt eum, quando perrexit in Aegyptum, Hieremiam audisse prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
ipĩs moralibus q̃stionibus quo
le pore mirabili disẜendi et accu¬
tissiã urbanitate agitasse ac u̾sasse
unde et concitatus imimiciciis ca¬
hĩmosa cͥmmacõe damnatus mor¬
te multatus est. Sed eũ postea
illa ipã ꝙ̃ publice dannan̾at
Achemensiũ ciuitas publice lu¬
xit. In duos accͣatores eius usq
a deo ppłi indigͣtõne cõuersa ut
int̾i̾ret. exilio at̃ uolu̾tatano at
ꝑpetuo peniã similẽ euad̾e̾t. Tã
p̾clara igit ͫ uite mortisq fa᷑.
socrates reliqͥt plĩmos sue phĩe
sectatores quoꝵ c̾tatim studiũ
fuit in questionũ moraliũ discep¬
tacõne u̾sari ubi agit ͦ de sũmo
bono sine quo fi̾ btũs hõ nõ pt̃.¬

Expanded text:
ipsis moralibus quaestionibus, quolepore mirabili disserendi et acutissima urbanitate agitasse adque uersasse. Unde et concitatis ilumpniosa criminatione damnatus, morte multatus est. Sed eum postea illa ipsa, quae publice damnauerat, Atheniensium ciuitas publice luxit, in duos accusatores eius usque adeo populi indignatione conuersa, utinis interiret, exilio alter uoluntario atque perpetuo penam similem euaderet. Tam preclara igitur uitae mortisque fama Socrates reliquit plurimos suae philosophiae sectatores quorum certatim studium fuit in quaestionum moralium disceptatione uersari, ubi agitur de summo bono, sine quo fieri beatus nullus p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtemplõne reqestit. Sapiens affe¬
ctatorq sapiẽ adhe̾t quid̾ in corꝑe
suo. sed optiã sui ꝑte abest. et cogi¬
formatus est ut nec illi amor uite
dic̾et inspectionẽ reꝵ nate᷑ et toto
et mat̾ia merti cõuoluta distreu̾it.
Nõ q̾ram qͣs sit hꝰ artifex mũdi q̃
rõne tanta magtudo in lege̾ et
ordinẽ uen̾it. Quis sꝑsa colleg̾it
cõfusa distraxit. ĩ una deformiͭ ͤ
iacẽtibus faciẽ diuifiit undelux
tanta fundat᷑ Ignis sit an igne
lucidiꝰ Ego ista nõ querã. Ego
nestiã unde destendim. Seml nͥ¬

Expanded text:
templatione requiescit. Sapiens adsectatorque sapientiae adhaeret quidem in corpore suo, sed optima sui parte abest et cogiformatus est, ut illi nec amor vitae hi inspectione rerum naturae, a toto et materia inerti convoluta discreverit ? Non quaeram, quis sit istius artifex mundi ? Qua ratione tanta magnitudo in legem et ordinem venerit ? Quis sparsa collegerit, confusa distinxerit, in una deformitate iacentibus faciem diviserit ? Unde lux tanta fundatur ? Ignis sit, an aliquid igne lucidius ? Ego ista non quaeram ? Ego nesciam, unde descenderin
Abbreviated transcription (Latin):
qiͣ adfit. aut cũ res muta et infor¬
mis fit eloquẽs et formata et ei
orõ att̾buit ᷑ ad dignitatẽ accomo.
aut actio qued̾ hoc pacto. Q si mit̾
hec urbs inuictissiã uoce̾ emictat
nõ hoc pacto laqͣtur. Ego illa pli¬
mis tro pheis ornata truĩ phis dita¬
ta t̾tissimis clarissimis locupletata
uictoriis mĩc urĩs sedicionibus ociues
uexor quã dolis maliciosa Cartago
uiribus probata minancia. disti¬
plinis erudita corithus labefacta¬
re nõ potuit eã patimi mic̾ ab homũ¬
culis tet̾rimis prot̾i atq concalcari.¬
iustat et ante pedes urõs adsit nõ
hac utatur orõne. Ego reges eieci
uos trrannos introducitis. Ego lib̾¬
tatem q̃ nõ erat peꝑi. uos datam ser¬
nare nõ unltis. Ego capitis mei
ꝑiclõ esse nõ curatis. hec cõformaͦ.
licet in plines res mutas atq in¬

Expanded text:
i adsit, aut cum res muta aut informis fit eloquens, et forma ei et oratio adtribuitur ad dignitatem adcommodata, aut actio quaedam, hoc pacto: «Quodsi nunc haec urbs invictissima vocem mittat, non hoc pacto loquatur: «Ego illa plurimis tropeis ornata, triumphis ditata certissimis, clarissimis locupletata victoriis, nunc vestris seditionibus, o cives, vexor; quam dolis malitiosa Kartago, viribus probata Numantia, disciplinis erudita Corinthus labefactare non potuit, eam patimini nunc ab homunculis deterrumis proteri atque conculcarvescat et hic ante pedes vestros adsit, is non hac utatur oratione: «Ego reges eieci, vos tyrannos introducitis; ego libertatem, quae non erat, peperi, vos partam servare non vultis; ego capitis mei periculo esse non curatis?»« Haec conformatio licet in plures
Abbreviated transcription (Latin):
q ddi᷑ asseqrer facultatẽ ꝓp̾ studiũ
docendi tñ eloques nĩꝙͣ fui. qͥppe
qͥ forũ nõ attig̾im quid̃ Sed ncc̾e
est ipã me faciat cause bonitas elo¬
ꝙͣtem ad qmͣ disẜ̾te copioseq deft̃¬
dendã stĩa dm̃nitatis et ipã uitas
sufficit. uellem iggitur Cic̾onẽ pau¬
lisper ab inferis surg̾e ut uir eloꝙ̃¬
tissimꝰ ab homũculo nõ difito doc̾et ᷑
pͥmũ qͥdnã sit qd̾ laudand᷑ putet.
qͣ uituꝑat id studiũ qd̾ uotatur phĩa
deinde neq illã esse artẽ qͣ uirtus
et iustiã distant᷑ nec aliã ullã sic̾
putauit. postremo qm̃ est uirtu
distipliã ubi qrenda sit cũ ab illo di¬
scendi gn̾e distesẜis. Qd̾ ille non
audiendi discendiqr grã q̾rebat.
Aquo enĩ posset audire cũ stiret
id nemo: Sed ut in cans fac̾e̾ so¬
lebat int̾rogacõẽ uoluit urge̾ ad

Expanded text:
ltatem propter studium docendi, tamen eloquens numquam fui, quippe qui forum ne adtigerim quidem: sed necesse est ipsa me faciat causae bonitas eloquentem, ad quam diserte copioseque defendendam scientia diuinitatis et ipsa ueritas sufficit. uellem igitur Ciceronem paulisper ab inferis surgere, ut uir eloquentissimus ab homunculo non diserto doceretur: primum quidnam sit quod laudandum putet qui uituperat id studium quod uocatur philosophia; deinde neque illam esse artem qua uirtus et iustitia discatur nec aliam ullam, sicut putauit; postremo quoniam est uirtutis disciplina, ubi quaerenda sit, cum ab illo discendi genere discesseris, quod ille non audiendi discendique gratia quaerebat. a quo enim posset audire, cum sciret id nemo? sed ut in causis facere solebat, interrogatione uoluit urguere ad
Abbreviated transcription (Latin):
Nome et in pli̾sq urbibus scimꝰ
esse qued̾ sacra que aspici a uiris
nefas ẽẽ habeatur. Abstmet̃ ig̾.
aspectus qͥbus cõtamĩare illa non
stauracõẽ sacrificii scelus expiatͣ
Quid his facias qui inconcessa stu¬
tari uolũt. Nimirũ młto sceleratio¬
res qͥ archana mũdi et hoc celeste
tẽplũ profanare impiis disputa.
ł fortuitu uid̾int qd sepius cõting
cõmictut̃ ab aliis id pro flõ refella¬
tur. Nõ ennꝰ descẽdit aͥs ecelo qui
sentenciã de singuł opimoĩbus
ferat. Qua pp̃ nemo dubitau̾it eos
qͥ ista cõquirant stultos meptos

Expanded text:
omae, et in plerisque urbibus scimus esse quaedam sacra, quae aspici a viris nefas habeatur. Abstinent igitur aspectu, quibus contaminare illa non stauratione sacrificii, scelus expiatur. Quid his facias, qui inconcessa scrutari volunt? Nimirum multo sceleratiores, qui arcana mundi, et hoc coeleste templum profanare impiis disputatiuel fortuito uiderint, quod saepius contingit, committunt ut ab aliis id pro falso refellatur. non enim descendit aliquis e caelo qui sententiam de singulorum opinionibus ferat. quapropter nemo dubitauerit eos qui ista conquirant stultos ineptos
Abbreviated transcription (Latin):
professus est ad ea ipãm cõuersa
orõne tãꝙͣ se clamatorio ddi̾ gn̾e
tis indagatrix expultrixq uitõꝵ
qͥd nõ modo nos sed oĩo uita homĩ
sine te esse non potuisset. Tu muẽ¬
tux legũ tu magrã moꝵ et in¬

Expanded text:
professus est ad eam ipsam conuersa oratione, tamquam se declamatorio dicendi genere tis indagatrix expultrixque uitiorum! quid non modo nos, sed omnino uita hominum sine te esse potuisset? — tu inuentrix legum, tu magistra morum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsas. transunt caucasum. albanos.
scitas. massa getas opulẽtissima
regna indie penetranit. et ad extreͬ.
la tissimo phison amne tnͣsmisso ꝑ¬
uenit ad braginanas ut hiartã
in throno sedente̾ aureo. et detanta¬
li fonte potantẽ int̾ paricos disci¬
pulos de nat᷑a᷑ demoribꝰ ac siderũ
cursu audiret docente̾ inde ꝑ Ela¬
mitas babilomos caldeos medos
assirios parthos siros phenices ara¬
bes palestinos reu̾sus Alexandã¬
ꝑrexit ethiopiã ut guimoso phi¬
stas et famosissimã solis mensã
uide̾t in sabulo. inuenit uir ille
ubiq qͥd disceret et semꝑ profici¬
ens semꝑ se melior fieret. defmat¬

Expanded text:
Caucasum, Albanos, Scythas, Massagetas, opulentissima Indiae regna penetrauit et ad extremum latissimo Phison amne. transmisso peruenit ad Bragmanas, ut Hiarcam in throno sedentem aureo et de Tantali fonte potantem inter paucos discipulos de natura, de moribus ac de siderum cursu audiret docentem; inde per Elamitas, Babylonios, Chaldaeos, Medos, Assyrios, Parthos, Syros, Phoenices, Arabas Palaestinperrexit Aethiopiam, ut Gymnosophistas, et Tamosissimam Solis mensam videret in sabulo. Invenit ille vir ubique quod disceret: et semper proficiens, semper se melior fieret.
Abbreviated transcription (Latin):
curaꝵ q̃ ꝯfr̾i cũ eoꝵ studiis pt̃ qui
semꝑ aliqͥd inqͣrut᷑ qd̾ spectet et ua¬
leat ad bñ btẽq uiuend̾. Siue rõ
ꝯstancie uirtutisq q̃ritur. aut h ͨ.
ars est aut nulla oiõ ꝑqm eas asse¬
qͣmur. Nullã dic̾e̾ maxiãꝵ reꝵ ar¬
tẽ esse cũ mĩmaꝵ sine arte milla
sit homi est parũ cõsid̾ate loꝙ̾ciũ

Expanded text:
uae conferri cum eorum studiis potest, qui semper aliquid anquirunt, quod spectet et valeat ad bene beateque vivendum? sive ratio constantiae virtutisque ducitur, aut haec ars est aut nulla omnino, per quam eas assequamur. Nullam dicere maximarum rerum artem esse, cum minimarum sine arte nulla sit, homi
Abbreviated transcription (Latin):
tentis energie uiua uox et inau¬
res disciplĩ de auctoris ore trãfusa
forcius sonat. Unde et eschines ã
Rodi exularet. et lege̾tur illa demo¬
stenis oro qmͣ adu̾sus eñ habuerat
mirãtibus cunctis atq laudãtibꝰ
suspitans ait. Quid si ipam audis¬
setis bestiã sua u̾ba resonantem

Expanded text:
tentis ἐνεργείας uiua uox et in aures discipuli de auctoris ore transfusa fortius insonat. unde et Aeschines, cum Rhodi exularet et legeretur illa Demosthenis oratio, quam aduersus eum habuerat, mirantibus cunctis atque laudantibus suspirans ait: \'quid, si ipsam audissetis bestiam sua uerba resonantem
Abbreviated transcription (Latin):
nõ tam uoce ꝙͣ manu admĩstrã¬
tur. Agritole cementarni fabri
metalloꝵ lignorqz cesores la¬
nari q et fullones et cetĩ qui
uariã suppellectilẽ et uilia opus¬
cula¬
fabucant absqz doctore nõ pnt̾ ẽẽ

Expanded text:
non tam λόγω̩, quam manu administrantur. agricolae, caementalii, fabri, metallorum lignorumque caesores, lanarii quoque et fullones et ceteri, qui uariam supellectilem et uilia opusculafabricantur, absque doctore non possunt esse,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾o inqͣt ꝙꝙ̃ hoc eirore duci oꝑtet
ut si quid socrates aut Anstippꝰ
contra morẽ cõsuetudinẽq ciuilẽ
fec̾iit locuti uesuit id sͥ arbi¬
tretur lice. Magnis emꝰ illi et
dm̃is bonis hanc licentiã asseq̃¬

Expanded text:
uemquam hoc errore duci oportet, ut, si quid Socrates aut Aristippus contra rnorem consuetudinemque civilem fecerint locutive sint, idem sibi arbitretur licere; magnis illi et divinis bonis hanc licentiam assequ
Abbreviated transcription (Latin):
gilasse et laborasse uidetur indu¬
stria. An uero sicut deillo quidͤ
beniuolencius suspicant᷑ uolebat
nimũdos t̾rens cupiditatibus
aiõs se extende̾ ĩ dm̃ia. qñ quid̾
nõ eas putabat nͥ mũdata m̃te
posse cõprehendi. et ideo pur¬
gande bonis moribus uite cen¬
sebat instand̾ ut depͥmentibus
libidinibus exoneratus animꝰ
naͣli uigore in et̾na se attollet
naturãq incorporei et inco̾mu¬
tabil luĩs ubi cae̾ omĩ factaꝵ
naturaꝵ stabilit̾ uiuũt intllĩgen᷑.
puritate cõspic̾et uĩtatẽ ne dixi

Expanded text:
gilasse ac laborasse uidetur industria, an uero, sicut de illo quidam beneuolentius suspicantur, nolebat inmundos terrenis cupiditatibus animos se extendere in dinon eas putabat nisi mundata mente posse comprehendi; et ideo purgandae bonis moribus vitae censebat instandum, ut deprimentibus libidinibus exoneratus animus naturali vigore in aeterna se attolleret, naturamque incorporei et incommutabilis luminis, ubi causae omnium factarum naturarum stabiliter vivunt, intelligentiae puritate conspiceret
Abbreviated transcription (Latin):
ipm̃ quid̾ ꝑfectũ honestũ millo ͦ
si lĩtudines honesti esse pñt.
hec enñ officia de qͥbus libris
ingemii bonitate mlti assecũt᷑
et pr ogressione ddĩ. Illud at̾
offiñ qd rectũ ndẽ appellant.

Expanded text:
 quidem perfectum honestum nullo modo, similitudines honesti esse possunt. Haec enim officia, de quibus his libris ingenii bonitate multi assequuntur et progressione discendi. Illud autem officium, quod rectum idem appell
Abbreviated transcription (Latin):
eius ec̃ ilł anitiqͥs uiris et moribꝰ
q̃l fu̾it utiũ in ea uigu̾it u̾a iustiꝰ
an forte nec tuc̾ fu̾it unia moribꝰ
sed picta coloribus qd̾ ipe̾ Cicero
nesciẽs cũ ipãm p̾fr̾et exp̾ssit. S ͭ¬

Expanded text:
eius etiam illis antiquis uiris et moribus eius etiam illis antiquis uiris et moribus qualis fuerit, utrum in ea uiguerit uera iustitia an forte nec tunc fuerit uiua moribus, sed picta coloribus; quod et ipse Cicero nesciens, cum eam praeferret, expressit. S
Abbreviated transcription (Latin):
int̾missã ren̾tit ᷑ recolitq suã atq
cetũ iuris consensu et utilitatis
coiõne sociatũ esse det̾iinat. Docet
demde ꝙͣta sit ĩ disputãdo diffim¬
cionis utilitas Atq ex his diffim¬
ci oĩbus sus colligit tut̾ eẽ rẽpu
i. reꝰ pplĩ cũ bene et iuste regitur
siue abuno rege sue a paucis op¬
timatibꝰ siue ab uniu̾so pplõ. Cũ
u̾o imiustus est rex ꝙ̃ tirãnũ mo¬
re greco appͥ ͭ aut iniusti optima¬
tes qͦꝵ ꝯsensũ d ͭ esse factionẽ. aut
imustus ipẽ ppls̃ cui nomꝰ usitatũ
caret. nõ iam uiciosam sicut p̾die
fu̾at disputatũ. sed sic̾ rõ ex ill
esset si esset iniustus. qui nõ
esset multitudo iuris cõsẜu et
utilitatis coĩone sociata sicut
illã destribit salustius nõ iã
pessima et flagriciosissima sic̃
ipẽ ait sed oiõ nulla erat scdm̃ istã
rõnem qua disputacõ derepu. int̾
magnos eius pͥncipes hĩta patefe¬
cit sicut ec̾ ipẽ tullius nõ scipiois

Expanded text:
intermissa reuertitur recolitque suam adque coetum iuris consensu et utilitatis communione sociatum esse determinat. Docet deinde quanta sit in disputando definitionis utilitas, adque ex illis suis definitionibus colligit tunc  rem populi, cum bene ac iuste geritur siue ab uno rege siue a paucis optimatibus siue ab uniuerso populo. Cum uero iniustus est rex, quem tyrannum more Graeco appellauit, aut iniusti optimates, quorum consensum dixit esse factionem, aut iniustus ipse populus, cui nomen usitatum caret: non iam uitiosam, sicut pridie fuerat disputatum, sed, sicut ratio ex illis esset, si esset iniustus, quoniam non esset multitudo iuris consensu et utilitatis communione sociata, sicutillam describit Sallustius, non iam pessima ac flagitiosissima, sicut ipse ait, sed omnino nulla erat secundum istam rationem, quam disputatio de re publica inter magnos eius tum principes habita patefecit. Sicut etiam ipse Tullius non Scipionis
Abbreviated transcription (Latin):
ita nos hoc loco loqͥmur. ut ali¬
os fortes alios uiros bonos alios
prudentes eẽ dicamus popularibꝰ
enñ u̾bis est agend̾ et usitatis
cũ loqͥm᷑. de opmnione pplãri. Qͥ¬

Expanded text:
ita nos hoc loco loquimur, ut alios fortes, alios viros bonos, alios prudentes esse dicamus. Popularibus enim verbis est agendum et usitatis cum loquimur de opinione populari.
Abbreviated transcription (Latin):
eñ nulla res sine exordio pt̃. Et
qr cepit apparet ahĩ desiturũ Nec
enĩ pt̾ id totũ esse in mortale qd̾
ł pestilencia ubiq diffusa que
singulas urbes ac regiones ple¬
rũq pplãtur. ł icendio mor¬
bem iinisso quale rã fuisse sb̃
phetonte dr̃. uel diluuo aqͣr q̃le sb̾¬

Expanded text:
enim nulla res sine exordio potest; et quia coepit, apparet quandoque desiturum. Nec enim potest id totum esse immortale, quod evel pestilentia ubique diffusa, quae singulas urbes atque regiones plerumque populatur; vel incendio in orbem misso, quale jam fuisse sub Phaetonte dicitur; vel diluvio aquarum, quale s
Abbreviated transcription (Latin):
uiri nͥ ita morata ciuitas fuiss
neqz mores nͥ hi uiri p̾fuissent
aut fundare aut tãdiu tenere
potuissent tantã et tam iuste la
uet̾em morẽ ac maioꝵ instituta
timebat᷑ excellẽtes uni nrã uo etas
set egregiã sed euanestente uetu¬
state nõ modo coloribus hisd̾ qͥbus
antea fu̾at renouare neglexit sed
ne id quid̾ curauit. ut formã saltẽ
eius et extrema linamĩta ẜuaret.¬

Expanded text:
uiri, nisi ita morata ciuitas fuisset, neque mores. nisi hi uiri praefuissent, aut fundare aut tam diu tenere potuissent tantam et tam iuste lonueterem morem ac maiorum instituta retinebant excellentes uiri. Nostra uero aetas set egregiam, sed euanescentem uetustate, non modo eam coloribus isdem quibus fuerat renouare neglexit, sed ne id quidem curauit, ut formam saltem eius et extrema tamqua
Abbreviated transcription (Latin):
atq sillano exceptis his qͥ foris
macie cecid̾u̾nt in ipã qͦ urbe ca¬
daueribus uiti platee. fora theatͣ
tẽpla cõpleta st̃ ut difficile iudica¬
retur. qñ uictores plus furierũt
ea qr uicissent. Quid Roma umꝙͣ

Expanded text:
adque Syllano exceptis his, qui foris in acie ceciderunt, in ipsa quoque Urbe cadaueribus uici plateae fora, theatra templa conpleta sunt, ut difficile iudicaretur, quando uictores plus funerum stea quia uicissent; cum primum
Abbreviated transcription (Latin):
cetaq aĩalia sine ullo artifice or
ea fuere siña qui esse prouiden᷑
negant. nam stoiti aĩanciũ fabͥ¬
Atam dm̃ie solertie tribuũt. Aristo¬
teles at̾ labore se hoc ac molestia
liba̾uit dicens semꝑ fuisse mũdũ
Itaq et hũanũ gemus et cet̾a q̃
in eo st᷑ miciũ nõ hiẽ sed fuisse

Expanded text:
ceteraque animalia sine ullo artifice ortea fuere sententia qui esse prouidentiam negant: nam Stoici animantium fabricam diuinae sollertiae tribuunt. Aristoteles autem labore se ac molestia liberauit dicens semper fuisse mundum: itaque et humanum genus et cetera quae in eo sunt initium non habere, sed
Abbreviated transcription (Latin):
deinde socialia bella exarẜunt qͥbꝰ
italia uehem̃t̾ afflicta et ad uasti¬
tatẽ mirabilẽ deẜcione̾q ꝑducta est
Bellũ deinde frule successit et bella
cuulia. Que p̾lia cõmissa st̃ qͥd san¬
guĩs effusũ ut om̃s fere italie gẽ¬
tes qͥbus hũanũ maxĩe p̾polebat ĩ

Expanded text:
deinde socialia bella exarserunt, quibus Italia uehementer adflicta et ad uastitatem mirabilem desertionemque perducta est. \'Bellum deinde seruile successit et bella ciuilia. Quae proelia commissa sunt, quid sanguinis fusum, ut omnes fere Italae gentes, quibus Romanum max
Abbreviated transcription (Latin):
tuĩ et metitudĩs ingratitudinẽ
teq exon̾auit. Eo emi ꝑducta
res ert. ut aut lib̾tas scipiom
Nentrũ fas erat. Itaq locũ dedͭ
legibus. et selitteriũ recepit tã

Expanded text:
tudinem tem exoneravit ? Eo perducta res erat, ut aut libertas Scipioni Neutrum fas erat. Itaque locum dedit legibus et se Liternum recepit tam
Abbreviated transcription (Latin):
ipã docuit ꝑniciosissim̃ fuit. Que
fim̾a fita̾ st̾ cũ pͥor gracus occisꝰ
est. Que ec̾ cũ alius fr̾ ens non
longo int̾po ͭ ͦ. tpre̾. Neq emꝰ legi¬
bus et ordine ptãtum sed turbis
armoꝵq ꝯflictibꝰ nobiles ignobi¬
lesqz necabant᷑ post gracti alt̾iꝰ
interfectionẽ lucius opiius cõsul

Expanded text:
docuit, perniciosissimum fuit. Quae funera facta sunt, cum prior Gracchus occisus est! quae etiam, cum alius frater eius non longo interposito tempore! Neque enim legibus et ordine potestatum, sed turbis armorumque conflictibus nobiles ignobilesque necabantur. Post Gracchi alterius interfectionem L. Opimius consul
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ auctores doctissimos iã lon¬
ge ante xpũaduẽtũ pessiã et fla¬
giciosissima fitã erat inimo u̾o
nulla erat atq oio prerat ꝑdi¬
tissimis moribusgi mul s¬

Expanded text:
 auctores doctissimos jam longe ante Christi adventum pessima ac flagitiosissima facta erat: imo vero nulla erat, atque omnino perierat perditissimis moribus. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
gem cũ q̃stione̾ hrẽt iã iudicia᷑
inqͣsicõne cet̾os ꝑsequẽs tria mi¬
lia homiꝰ occidisse ꝑhibetur. Ex qͦ
mortiũ hre pot̾u̾it turbidus cõ¬
flictus armoꝵ qñ tantã huit iu¬
dicioꝵ uelut ex amĩata cognicõ
p̾cursor grati ipñis caput ꝙͣtũ
gͣne erat tanto auri ponde con¬
suli uendidit. hec enñ pactio ce¬
dem p̾cesfat in ꝙͣ eciã occisus e̾
cũ liberis marcus fuliuns cõ¬
sularis. Quãtum at̾ he cedes ꝓ
fec̾int indicant secuta peiora
deinceps cõtionatores nõ
exẽplũ denitare graccoꝵ sed suꝑ¬
are ꝓpositũ. lucius saturmnus

Expanded text:
cum quaestionem haberet iam iudiciaria inquisitione ceteros persequens, tria milia hominum occidisse perhibetur. Ex quomortium habere potuerit turbidus conflictus armorum, quando tantam habuit iudiciorum uelut examinata cognitio. Percussor Gracchi ipsius caput, quantum graue erat, tanto auri pondere consuli uendidit; haec enim pactio caedem praecesserat. In qua etiam occisus est cum liberis hi. Fuluius consularis. CAfecerint, indicant secuta pejora. deinceps concionatores, non exemplum devitare Gracchorum, sed superare propositum, Lucius Saturninus
Abbreviated transcription (Latin):
in uico ĩ foro in tẽplo in lecto in
cõmino mopinate atq impie
fuisse trucidatũ. Quis gemitꝰ
morienciũ. q̃ lacͥme expectan ͫ
fortasse ferienciũ fuerunt¬
q̃ pͣto int̾iora tanto misnora
extit᷑unt distordie ciuiles ł pociꝰ
iãles. Nec iã sedicõnes sed ec̃
ipã bella urbana ubi tantus
plane iã fr̾o armmisq seniebat.
Bella sotialia. bella fiuilia. bella
tuulia ꝙͣtũ hũanuĩ cruorẽ fu¬
derũt. ꝙͣtũ italie uastacionem

Expanded text:
in uico in foro, in templo in lecto in in uico in foro, in templo in lecto in conuiuio inopinate adque inpie fuisse trucidatum! Quis gemitus morientium, quae lacrimae spectantium, fortasse etiam ferientium fueruntquae quanto interiora, tanto miseriora exstiterunt: discordiae ciuiles uel potius inciuiles, nec iam seditiones, sed etiam ipsa bella urbana, ubi tantus plane iam ferro armisque saeuiebant; bella socialia, bella seruilia, bella ciuilia quantum Romanum cruorem fude
Abbreviated transcription (Latin):
tñ tanta mimicori atrocissimoꝵ
cede saciatus ꝑci iuississe ꝑhibetur.
unde tres modios anulor aureor
cartagine misit quo intellige̾nt
tãtam in illo p̾lio dignitate̾ teci¬
disse romanã ut facilus eã cape¬
uallo duoꝵ bellor punicoꝵ tole¬
rabilior felicitas fuit. Bellis
tm̃ modo foris cõterebat ͣ ex̾citus
sed uictorus cõsolabatur. Domi at᷑
mille fit alias distordie semebat̃
Sedultinio bello punico uno mi¬
petu alt̾ius scipionis qui ob hoc
ec̾ ipe̾ affricam cognom̃ iuenit
emula iꝑn rõm abs stirpe dele¬
ta est. ac denide tantis maloꝵ
aggeribꝰ opp̾ssa nõna respu. ut
prosꝑitate ac securitate reꝵ uñ
nimiruł corruptis moribꝰ mala
illa congesta st̃ plus nocuisse mõ¬
euersa ꝙͣ pͥus nocuerat tã diu ad¬
bili copia suis ne gocuis intẽtos
uno die occidi iuissit et fañ est.
Eͣ illa miẜabił reꝵ facies erat
subito ꝙ̾q ubitũq fuisset muẽ¬
tus magro in bia ĩ opido ĩ domo

Expanded text:
men tanta inimicorum atrocissimorum clade satiatus parci iussisse perhibetur? Unde tres modios anulorum aureorum Carthaginem misit, quo intellegerent tantam in illo proelio dignitatem cecidisse Romanam, ut facilius eam capeuallo duorum bellorum Punicorum tolerabilior infelicitas fuit. Bellis tantummodo foris conterebatur exercitus, sed uictoriis consolabatur; domi autem nullae, sicut alias, discordiae saeuiebant. Sed ultimo bello Punico uno impetu alterius Scipionis, qui ob hoc etiam ipse Africani cognomen inuenit, aemula imperii Romani ab stirpe deleta est, ac deinde tantis malorum aggeribus obpressa Romana res publica, ut prosperitate ac securitate rerum, unde nimium corruptis moribus mala illa congesta sunt, plus nocuisse monquam prius nocuerat tam diu adbili copia suis negotiis intentos uno die occidi iussit; et factum est. Quam illa miserabilis rerum facies erat, subito quemque, ubicumque fuisset inuentus, in agro in uia in oppido, in domo
Abbreviated transcription (Latin):
sufficiendis defecisset erariũ ĩ
usus publicos opes uenere pͥnate
adeo unoqͦ id qd̾ hñit cõfente ut
p̾ter sugulos anlos singnlasq
bullas mifrabilia dignitatis in sig̾a
nich sͥ auri senatus ipe ꝙͣmagis
ceti ordines tribusqz relinq̾rent.
imꝑiũ uictoria diu anceps atq in¬
certa pende̾t pplĩq duo p̾ualidi
impetus in alt̾utrũ fortissimos
et opulentissiõs a g̾ent quot innui¬
tiora regna cõtritast̃ q̃ urbes ãple
nobilesq delete quot afflicte quot
p̾date cuuitates ꝙ longe lateq poͭ ͤ¬
tot regiones t̾req uastate st̃. Quot̾
uicti huic atq in de uictores. Quid
homiĩ cõsumptũ est uel pugñtiũ mi¬

Expanded text:
sufficiendis cum defecisset aerarium, in usus publicos opes uenere priuatae, adeo unoquoque id quod habuit conferente, ut praeter singulos anulos singulasque bullas, miserabilia dignitatis insignia, nihil sibi auri senatus ipse, quanto magis ceteri ordines tribusque relinquerent.imperium victoria diu anceps atque incerta penderet, populique duo praevalidi impetus in alterutrum fortissimos et opulentissimos agerent, quot minutiora regna contrita sunt? quae urbes amplae nobilesque deletae? quot afflictae, quot perditae civitates? quam longe lateque tot regiones terraeque vastatae sunt? quoties victi hinc atque inde victores? quid hominum consumptum est, vel pugnantium mi
Abbreviated transcription (Latin):
Regulus capetur uir plane
magnus et uictor domitorqz
condicoẽs que ferri non possent
fessis cartagnensibus imꝑasset¬
Cande̾ illius uiri et captiuitas
mopniatissiã et ẜuitus indigͣssiã
et iuracõ fidelissiã et mors crude¬
puĩci minis longũ eẽt co̾memoͬ ͤ
clades duoꝵ pplõꝵ tã longesecũ
lateq pugnãciũ. ita ut his qͦ fa¬
tentibꝰ qͥ nõ tam narrare bella Roͣ

Expanded text:
ane magnus et uictor antea domicondiciones, quam ferre possent, fessis Carthaginiensibus imperasset. Illius uiri et captiuitas inopinatissima et seruitus indignissima, et iuratio fidelissima et mors crudet commemorare clades duorum populorum tam longe secum lateque pugnantium. ita ut his quoque fatentibus, qui non tam narrare bella Roma
Abbreviated transcription (Latin):
trema lieam̃ta ẜuaret. Quid eĩ¬
in pn̾cia manet ex antiqͥs moribꝰ
one obsoletos uidemꝰ ut nõ modo
nõ colant᷑ sed ec̃ ignorent᷑ Nã
de uiris optĩs quid dicemꝰ mores
eĩ ipĩ inf̾ierũt uiroꝵ pemuria. Cꝰ

Expanded text:
m liniamenta seruaret. Quid enim manet ex antiquis moribus, ione obsoletos uidemus, ut non modo non colantur, sed iam ignorentur? Nam de uiris quid dicam? Mores enim ipsi interieru
Abbreviated transcription (Latin):
nefariũ est infantes expon̾e ꝙͣ
necare. Ateĩ ꝑicide facultatũ
angustias conq̃runt᷑ nec se pli¬
bus liberis educandis sufficere
in ptãte sint possidenciũ aut
non cotidie deus ex diuitibꝰ pau¬
ꝑes et ex pauꝑibꝰ diuites fa¬
tiat. Quare si quis ob pauꝑiẽ
ut se ab uxoris cõgressione cõ¬
tineat. ꝙͣ scelatis manibꝰ dei

Expanded text:
nefarium est exponere quam necare. at enim parricidae facultatum angustias conqueruntur nec se pluribus liberis educandis sufficere in potestate sint possiden-. tium aut non cottidie deus et ex diuitibus pauperes et ex pauperibus diuites faciat. quare si quis liberos ob ut se ab uxoris congressione contineat quam sceleratis manibus dei
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ intrasset petrus domũ p̾¬
uemt eñ Ihũs dicens. Quid tibi
uidetur simon. Reges tre a qͥbꝰ
accipiũt tributũ uel censũ a fi¬
hiis suis an ab aliems. Et ille

Expanded text:
Et cum intrasset Petrus in domum, praevenit eum Jesus, dicens: Quid tibi videtur, Simon? Reges terrae a quibus accipiunt tributum vel censum, a filiis suis an ab alienis? Dicit e
Abbreviated transcription (Latin):
stificatus est nõ ad u̾am iusticiã
qmͣ non tenebat p̾cepta se dare
sed ad umbrã iagiẽq iustiͤ
Ignoscend̾ est gͦ umbratico et
magnario p̾ceptori. Nec ab eo
uĩtas exigenda est qui se nestire

Expanded text:
stificatus est non ad ueram iustitiam, quam non teneat, praecepta se dare, sed ad umbram imaginemque iustitiae. ignoscendum est igitur umbratico et imaginario praeceptori uec ab eo ueritas exigenda est qui se nescire
Abbreviated transcription (Latin):
loq̃batur. Iudas p̾mio illectus
tradidit xpm̃ꝰ iudeis. At illi cõ¬
p̾hensũ poncio pilato qui tũ le¬
gatus firiã regebat oblatũ ctͣi
affigi postulauerũt obiciẽtes
tus audisset. et ille ĩ defensio¬
nẽ sui nich̃ dic̾e̾t. pronũciauit
nich̾ ieo damnacoe dignũ bi¬
deri. Illi miustissimi actãtores
cũ pplõ ꝙ̃ incitau̾ant succlamare
leretur uictus est. Nec tñ ipse sẽ¬
tenciã protulit. sed tradidit eum
iudeis ut ipĩ deillo stdm̃ legem

Expanded text:
que ludas praemio inlectus tradidit eum Iudaeis. at illi conprehensum ac Pontio Pilato, qui tum legatus Syriam regebat, oblatum cruci adfigi postulauerunt obicientes tus audisset, et ille in defensionem sui nihil diceret, pronuntiavit nihil in eo damnatione dignum videri. At illi injustissimi accusatores cum populo, quem incitaverant, succlamare leretur, victus est. Nec tamen ipse sententiam protulit: sed tradidit eum Judaeis, ut ipsi de illo secundum legem
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾e largiẽdi qd̾ aliberalitate pro¬
ficistitur nõ uno modo in dispibꝰ
caus affecti ẽẽ debenus. Alia eĩ¬
ca̾ est eius qui calamitate p̾mit᷑
et ens qͥ res meliores q̃rit. null
suis rebus adu̾sis. propensior
benignitas esse debebit in calaĩ¬
dͭ In his tñ ait qͥ se adiuau uolẽt

Expanded text:
genere largiendi, quod a liberalitate proficiscitur, non uno modo in disparibus causis affecti esse debemus. Alia causa est eius, qui calamitate premitur, et eius, qui res meliores quaerit nullis suis rebus adversis. Propensior benignitas esse debebit in calami In iis tamen, qui se adiuvari volent,
Abbreviated transcription (Latin):
lo ante intelligebat Sic̃o flã eẽ
q̃ horẽs adorarent. Nã cũ młta¬
Nã cũ młta dixisset q̃ ad eu̾sione̾
religionũ uale̾nt ait tñ nõ esse
illa unlgo disputanda ne suscep¬
te publice religiones disputacõ
tal extinguat. Et sb̾dit. Quid
uana eẽ intelligis et tñ ead̾
facis q̃ faciũt hi quos ipẽ stul¬
tissimos profiteris. Quid igit ͦ
profuit uidisse te u̾i̾tate̾. qmͣ
nec defensurus ẽẽs nec secuturꝰ¬
Sed si libent̾ errat᷑ hi qui er¬
rare se sentiũt ꝙͣtomagis uul¬
gus indoctũ qd̾ pompis mambꝰ

Expanded text:
rstare. Intelligebat Cicero falsa esse, quae homines adorarent. Nam cum multa dixisset quae ad eversionem religionum valerent, ait tamen non esse illa vulgo disputanda, ne susceptas publice religiones disputatio talis extinguat. Quid vana esse intelligis, et tamen eadem facis quae faciunt ipsi, quos ipse stultissimos confiteris. Quid igitur profuit vidisse te veritatem, quam nec defensurus es? sed libenter errant etiam ii qui errare se sentiunt: quanto magis uulgus indoctum, quod pompis inanibus
Abbreviated transcription (Latin):
cũ idoneis dic̾et esse largiend̃.
Nõ ennĩ iusti et sapiẽtis uni domꝰ
illu stribꝰ debet pat̾e. sed hũilibꝰ
et abiectis. Nam illustres illi ac
potentes nulla re pñt indige̾
quos opulencia sua munit et
honorat. Nich at auiro iusto fa
ciend̾ est qd̾ nõ sit benefinũ. Re
neficiũ at si refertur int̾it atqr

Expanded text:
et largiendum. non enim iusti et sapientis uiri domus inlustribus debet patere, sed humilibus et abiectis: nam inlustres illi ac potentes nulla re possunt indigere, quos opulentia sua et munit et honorat. nihil auciendum est, quod non sit beneficium ; aut si refertur, interit ac
Abbreviated transcription (Latin):
suadet. largicio ait q̃ fit ex re falia¬
n fontẽ ipm̃ benignitatis exhaurit.
tos uti possis Et Idem paulo post.
Quid at̾ est stultius ꝙͣ qd̾ libenter
facias curare ut id diucuis facere
no̾ possis. uidelicet professor sapiẽ
refrenat hoiẽs ab hũantate. monz
ut re familiarẽ diligent̾ custodiant.
maluitq arthã ꝙͣ iustĩam cõsinare
qd̾ cũ intellig̾e̾t in huãnũ esse ac
nefariũ. mox alio capite qͣiͣ actus
pnĩa sic ait. No̾ñꝙͣ tñ est largiẽd̾
nec ħ benignitatis genꝰ oiõ repu¬
diand̾ et sese idoneis hoĩbꝰ egẽtibꝰ
idoneis. Na̾pe eis qͥ restituere et
ref̾re grãm possint. Si nc̃ Cic̾o
uiu̾et exclamarẽ profecto. hic hic
m. tulli aberrasti a uera iustiͣ. eã¬
q uno u̾bo sb̾stulisti cũ pietatis
et huãnitatis offiͣ utilitate meti¬
tus es. Nõ eis idoneis hoĩbꝰ largi¬
end̾ est sed ꝙͣtũ potes nõ idoneis.
sine spe recipiendi fet̾is. hec estiͣ
uera et g̾mana leticia cꝰ solidam

Expanded text:
t: largitioque quae fit ex re familiari, fontem ipsum benignitatis exhaurit.  multos uti possis. et idem paulo post: quid autem est stultius quam quod libenter facias, curare ut id diutius facere non possis? uidelicet professor sapientiae refrenat homines ab humanitate monetque ut rem familiarem diligenter custodiant malintque arcam quam iustitiam conseruare. quod cum intellegeret inhumanum esse ac nefarium, mox alio capite quasi actus paenitentia sic ait: nonnumquam tamen est largiendum nec hoc benignitatis genus omnino repudiandum et saepe idoneis hominibus egentibus idoneis? nempe iis, qui restituere ac referre gratiam possint. Si nunc Cicero viveret, exclamarem profecto: Hic, hic, Marce Tulli, aberrasti a vera justitia; eamque uno verbo sustulisti; cum pietatis et humanitatis officia utilitate metitus es. Non enim idoneis hominibus largiendum est, sed quantum potest, non idoneis. fine spe recipiendi feceris. Haec est vera illa et germana justitia, cujus solidam
Abbreviated transcription (Latin):
feris resurrecturũ metuẽtes iudei ne
adisciplĩs surrepto et amoto corpore uni¬
cõclusũ in monuͭ ͦ. fiit̾ militari custoͣ
ccͥũded̾unt. Um̃ t̾c̾ia die ante lucem
t̾remotu fitõ repẽte patefitiñ est sepł¬
crũ. et custodibꝰ quos attonitos obstu¬
pefec̾ãt pauor. nicħ̃ uidentibꝰ integ̾
ex sepulcro ac uiuꝰ egressus in ua¬
lileã profectus est ut disciplõs suos
qͣreret. In sepulao uo nich reꝑtũ est
nͨ exniue qͥbꝰ inuolutũ corpꝰ indu¬

Expanded text:
feris resurrecturum, metuentes ne a discipulis surrepto et amoto corpore, uniconclusum in monumento firmiter militari custodia circumdederunt. Verum tertio die, ante lucem terrae motu facto, repente patefactum est sepulcrum, et custodibus, quos attonitos obstupefecerat pavor, nihil videntibus, integer e sepulcro ac vivus egressus, in Galilaeam profectus est, ut discipulos suos quaereret: in sepulcro vero nihil repertum est, nisi exuviae quibus involutum corpus in
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ idoneis potius largus nͥ ut
postea m̾cedẽ recipias. Te igitar
auctore ac p̃̾ceptore iustĩe qͥͤsqͣs
idonens non erit nuiditate siti fa¬
me conficiet᷑ Nec horẽs copiosi
et usqz ad delicias hu̾dantes qb̾¬
uemient ultĩe ncc̾itati. Si u̾tus
m̾cede̾ nõ exigit. si pp̾ se ut dicis
expetenda est. gͦ iusticiã matrẽ
pͥncipe̾q uͥtutũ suo p̾cio nõ tuo
comodo estima Ei potissim̃ t̾ͥbue
a quo nicħ speres. Quid ꝑsonas eli¬
gis: Quid menbra inspicis: pro
qr te hoĩem putet. Abice umbras
illas iagniesqz iustie̾. atq ipãm
u̾am et exp̾ssã tene. largire cecis
debilibꝰ clandis. destitutis qͥbus
nͥ largiare moriend̾ est. Inutiles
st̃ hoĩbꝰ sed utiles deo. qͥ eos retiẽt
in uita. qui spm̃ donat qui luce
dignatur. foue ꝙͣtũ in te est et
aĩas homi ne extinguãt᷑ huã ͭ ͤ
sustenta. Qui succrere ꝑituro pͭ.

Expanded text:
ergo idoneis potius largiris, nisi ut postea mercedem recipias? te igitur auctore ac praeceptore iustitiae quisquis idoneus non erit, nuditate siti fame conficietur nec homines copiosi et usque ad delicias abundantes subuenient ultimae necessitati. si uirtus mercedem non exigit, si propter se, ut dicis, expetenda est, ergo iustitiam matrem principemque uirtutum suo pretio, non tuo commodo aestima, ei potissimum tribue a quo nihil speres. quid personas eligis? quid membra inspicis? pro quia te hominem putet. abice umbras illas imaginesque iustitiae atque ipsa ueram et expressam tene. largire caecis debilibus claudis destitutis; quibus nisi largiare moriendum est. inutiles sunt hominibus, sed utiles deo, qui eos retinet in uita, qui spiritu donat, qui luce dignatur. foue quantum in te est et animas hominum ne extinguantur humanitate sustenta. qui succurrere perituro potest,
Abbreviated transcription (Latin):
bis refellẽtur. Id̾ qͥpe ait ut qͣs
maxiẽ ad suũ comod̾ referat q̃¬
cũq agit. ita nemine̾ esse uirũ
bonũ. Id̾ ec̾ negat simplicis et
et astuti et fallatis et subdoli.
sa illa hospitalitas malicia ẽẽt.

Expanded text:
pe ait, ut quisque maxime ad suum commodum referat quaecumque agit, ita minime esse uirum bonum. idem etiam negat simplicis et et astuti et fallacis et subdoli. sa illa hospitalitas malitia esset?
Abbreviated transcription (Latin):
cipes domũ tuã inuites ut ꝑ eos
apd̾ ciues eoꝵ potentiã cõseqͣre
uelisq te iustũ et hũanũ et ho¬
spitalẽ uidĩ cũ studeas utilitati
tue. um̾ hoc ille non d ͭ incaute.
Quid ennꝰ mmꝰ in cic̾one̾ co̾ueĩt.
Sed ignoian᷑ ben iuris pͥdens
ae stiens in hos se la qos induxͬ
Ee ut ei posset ignosci testifiͭꝰ
est nõ ad uerã iustiãm qmͣ nõ
tenebat p̾cepta se dare. sed ad un¬
brã iagiẽq iustiẽ. Ignostẽd

Expanded text:
 ut per eos apud cives eorum potentiam consequare; velisque te justum, et humanum, et hospitalem videri, cum studeas utilitati tuae. » Verum hoc ille non potius incaute? Quid enim minus in Ciceronem convenit? Sed ignorantia veri juris, prudens ac sciens in hos se laqueos induit. Quod ut ei possit ignosci, testificatus est non ad veram justitiam, quam non teneat, praecepta se dare; sed ad umbram imaginemque justitiae. Igno
Abbreviated transcription (Latin):
stobolus et hircanus contra se
de imꝑio dimicantes occasionẽ
p̾buere roͣnis ut iudeã inuad̾ent
Itaqz pompeius hierosohinã ue¬
mens capta urbe et templo rese¬
rato usq ad stã scõꝵ accessit.
pontificatũ ꝯfirmauit. Regna

Expanded text:
stobulus et Hyrcanus contra se de imperio dimicantes, occasionem praebuere Romanis ut Iudaeam invaderent. Itaque Pompeius Hierosolimam veniens, capta urbe et templo reserato, usque ad Sancta Sanctorum accedit, pontifi
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoiẽs deus. ut obmictã ꝙ mor¬
tales oculi clantatẽ maiestatis
eius cõspic̾e̾ ac sustĩe nõ pñt.
ipe̾ c̾te deus uirtute doc̾e non po¬
terit qr expers corꝑis nõ faciet
q̃ docebit. ac ꝑ ħ doct̾na eius ꝑfͣ
nõ erit legebat et paulo infra¬
sic. uides gͦ pͣto ꝑfectior sit mor¬
talis doctor qr dux esse mortlĩ pt̾.
ꝙͣ inmortal qr sapienciã docere
nõ pt̃. qr subiectus passionibus

Expanded text:
ad homines ut deus, ut omittam quod mortales oculi claritatem maiestatis eius conspicere ac sustinere non possunt, ipse certe deus uirtutem docere non poterit, quia expers corporis non faciet quae docebit ac per hoc doctrina eius perfecta non erit. uides ergo quanto perfectior sit mortalis doctor, quia dux esse mortali potest, quam inmortalis, quia patientiam docere non potest qui subiectus passionibus
Abbreviated transcription (Latin):
stis effectus est. Cui sane dereꝵ
futuro euentu cõsulẽti satis ur¬
bane apollo sic ambignũ oratu¬
lũ edidit. ut eduobꝰ quicqͣd acci¬
disset ip̃e dñnuis hab̾etur. Ait
eĩ dico te pirre unice̾ posse roͣnos
Atq ita siue pirrus a Roͣuis
siue Roniam a pirro unic̾ent ᷑
securus fatidicus utrulibet ex¬
pͤtaret aduentũ. Que tñc et ꝙͣ
horrẽda utͥusq ex̾citus clades ĩ
qua tñ suꝑior purus extitit
ut iam posset apolliẽ prosuo
intellectu p̾dicare dĩnum insi
ꝓxiẽ alio pͥlio Roͣn absced̾e̾nt

Expanded text:
stis effectus est. Cui sane de rerum futuro euentu consulebane Apollo sic ambiguum oraculum dedit, ut, e duobus quicquid accidisset, ipse divinus haberetur. Ayt enim: Dico te, Pirre, vincere posse Romanosadque ita, siue Pyrrhus a Romanis siue Romani a Pyrrho uincerentur, securus fatidicus utrumlibet expectaret euentum. Quae tunc et quam horrenda utriusque exercitus clades! In qua tamen superior Pyrrhus extitit, ut iam posset Apollinem pro suo intellectu praedicare diuinum, nisi proxime alio proelio Romani abscederent
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ tñ eos in cõseꝙ̃tibꝰ rõ defecit ñ
potu̾nt defende id qd̾ assit̾pẜant de¬
nq plato ne dei opus ĩbealbẽ et
runosũ fac̾et in et̾nĩ d ͭ eẽ man¬
surũ. Si homĩ tã factus est et ita
factus est ut esset et̾mis cur gͦ ipĩ
quori cã factus est nõ st̃ sempit̾m
Si mortales pp̾quos factus est gͦ

Expanded text:
am eos in consequentibus ratio defecit, non potuerunt defendere id quod adsumpserant. denique Plato ne dei opus inbecillum et ruinosum faceret, in aeternum dixit esse mansurum. si hominum causa factus est et ita factus est, ut esset aeternus, cur ergo ipsi quorum causa factus est non sunt sempiterni? si mortales, propter quos fac
Abbreviated transcription (Latin):
turi. Nã qr pctã in corꝑibus cõ¬
trax̾unt rursus carne indnẽt ᷑
ut in corporibꝰ piachñ solũ soluã
et tñ nõ erit caro illa qmͣ deus
hoĩ suꝑiecit huic t̾rene similis

Expanded text:
turi. Nam quia peccata in corporibus contraxerunt, rursus carne induentur, ut in corporibus piaculum solvant; et tamen non erit caro illa, quam Deus homini superjecerit, huic
Abbreviated transcription (Latin):
dei nõ agnostentes mierũt cõ¬
ciliũ detestand̾ ut pͥuarent eũ
uita qͥ ut eos unuficaret adue¬
n̾at. Sed ireatq miudie sue
qmͣ in cordibus suis g̾ebant
intus inclusã alias cãs p̾fere¬

Expanded text:
m non adgnoscentes inierunt consilium detestandum, ut priuarent eum uita qui ut eos uiuificaret aduenerat. Sed irae atque inuidiae suae, quam in cordibus suis gerebant intus inclusam, alias causas praefere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt Cicero a theofrasto landata est¬
hospitalitas. Est emĩ ut mͥ quid̾
uidetur ualde decoꝵ pat̾e domos
homĩ illustriũ hospitibus illustu¬
bꝰ. Eod̾ modo rursus erranit quo
tũ cũ idoneis esse dic̾et largiend̃
Nõ ei̾ iusti et sapiẽtis uiri domꝰ
illustribꝰ debet pat̾e sed huĩlibꝰ
et abiectis. Nã illustres illi ac

Expanded text:
quit Cicero, a Theophrasto est laudata hospitalitas. Est enim ut mihi quidem videtur valde decorum, patere domos hominum illustrium hospitibus illustribus. » Eodem modo rursus erravit, quo tum, cum idoneis esse diceret largiendum. Non enim justi et sapientis viri domus illustribus debet patere, sed humilibus et abjectis