comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tleredistimaonts nor pentnste
per sint cobirus de mundum o qua in
maligno positus est : aegrptumtli
pessetis appellare : maxime
quia ⁊ gasraic quod dicitur tt¬
togrptus interprietatur ex hła¬
Busa. idesti tribulans siue adan¬
gustiami redigens Atamen scien¬
dum multaonenisi negnpei uel
uisionis ad aegrptiu prouintiam
pertinere: quae usq: hodie habi¬
tatur &cernitur sed & ihihoc loco¬
& in aliis scripturarum locis pleraq
recuntur quae non possint stare
historiam: ut rerum necessi
ogamur altiorem intelle¬

Expanded text:
mant, non pertinere quem incolimus, et mundum qui in maligno positus est: Aegyptum possumus appellare, maxime quia MESRAIM  , quod dicitur Aegyptus, interpretatur ἐκθλίβουσα, id est, tribulans, sive ad angustiam redigens. Est tamen sciendum, multa Oneris Aegyptii, vel Visionis, ad Aegypti provinciam pertinere, quae usque hodie habitatur et cernitur. Sed et in hoc et in aliis Scripturarum locis pleraque ponuntur, quae non possent stare juxta historiam: ut rerum necessitate cogamur altiorem intell
Abbreviated transcription (Latin):
ent : & non inclinabitur ad altaria
quae fecerunt manus eius & quae
operati sunt digiti eius: non respici¬
ent lucos & delubra: In illo tempo
re quando depopulo israhel cui pri¬
us dicebatur oliuam fructiferama
uocauit te dñs̃ ds̃ tuus. & de qua in
psalmis legimus filiitui sicut nouella olinarũ
in circuitu mensaetua e. Prosiccitate gratiae spiri¬
talis iuxdua soliuas Et tresaut quat tuor atquinq
dñ sesurien srepperit. subintrauit gentiũ plenitudo:
et nequa quã ad idola manufacta sed addm̃
suũ inclinabitꝰ Et respicient sc̃misrł : et aras lu¬
cosque ac delubra contẽnent scientes illud scrip¬
tũ : Omnisplantatio quã nom plantauit caelestis
pat̃ era dicabitꝰ In die illa erunt ciuitates forti
tudiniseius derelictae sicut aratra et segetes
quae derelictae sunt a facie filiorum isrł
et eris deserta : quia oblita esđĩ salua¬
toristui. Et fortis adiutor
non es recordata

Expanded text:
ent: et non inclinabitur ad altaria, ent: et non inclinabitur ad altaria, quae fecerunt manus ejus, et quae operati sunt digiti ejus: non respicient lucos re quando de populo Israel, cui prius dicebatur, Olivam fructiferam vocavit te Dominus Deus tuus : et de quo in Psalmis legimus: Filii tui sicut novellae olivarum in circuitu mensae tuae , pro siccitate gratiae spiritualis vix duas olivas, et tres, aut quatuor, aut quinque Dominus esuriens repererit, subintrabit gentium plenitudo, et nequaquam ad idola manufacta, sed ad Deum suum inclinabitur, et respiciens Sanctum Israel, et aras lucosque ac delubra contemnent, scientes illud scriptum: Omnis plantatio quam non plantavit coelestis pater, eradicabitur . In die itudinis ejus derelictae sicut aratra, et segetes quae derelictae sunt a facie filiorum Israel. Et erit deserta. Quia oblita es Dei salvatoris tui, et fortis adjutoris tui non es recordata
Abbreviated transcription (Latin):
uoca aop gentium mesis muleai
opergi pauci. illi pauperes mennis
opliquias: quae per aptolos salua¬
tae sunt. & rarissy spicas legent:
Non demontibus¬
tibur erectis locis : sed u¬
inualle ꝑ nam idest in litterae
ulita e & considera quod raphaim
qui gigantes inter pretantura sicut¬
re supra raphain. phariseos scribas¬
q significents Deniq luxx pro ual¬
le raphaim uallem duram inter¬
pretati syit : ut duritiam cordis
iudaici exprimerent de quorum
humilitate eliguntur quasi insti¬
pula spicae. & quasi uindemia race
qui saluati fuerint. & sicut ex
nim uenit percussio
Uiutuem faciunt a postolos.
ibus iudae proditoris locum
nathias optinuit: qui utiq pro di¬
uersitate gratiarum quae nobis
ignota est. in quattuor & quinq
oliuas separati sunt: ut euangelio¬
rum numerum & legis inse uolumi¬
na de monstrarent. quasi predicato¬
res ut riusq instrumenti: Indie illa.
inclinabitur homo ad factorem suum.
& oculi eius ad scm̃ israhel respici¬

Expanded text:
vocatione gentium: Messis multa, operarii autem pauci , illi pauperes messis reliquias, quae per Apostolos salvatae sunt, et rarissimas spicas legent, non de montibus, et erectis locis, sed in valle Raphaim, id est in litterae vilitate. Et considera quod Raphaim, qui gigantes interpretantur, sicut supra Ephraim. Pharisaeos Scribasque significent. Denique LXX, pro valle Raphaim, vallem duram interpretati sunt, ut duritiam cordis Judaici exprimerent. De quorum humilitate eliguntur quasi in stipula spicae et quasi in vindemia racemi, qui salvati fuerint: et sicut exnim venit percussio novem faciunt Apostolos, in quibus Judae proditoris locum atthias obtinuit, qui utique pro diversitate gratiarum, quae nobis ignota est, in quatuor et quinque olivas separati sunt, ut Evangeliorum numerum et Legis in se volumina demonstrarent, quasi praedicatores utriusque Instrumenti . In die illa inclinabitet oculi ejus ad sanctum Israel respici
Abbreviated transcription (Latin):
suum & nu rum contra socrum
suam Eotemporem&illud exple¬
tum est inimici hominis domesti¬
ci eius: & pugnabit iuir contra
fratrem suum : & uir contra ami¬
cum suum fuerunt enim in una
domo separatu duo contra tres.
& iicontra duos. & diuisus est
pater contra filium & filius con¬
tra patrem ciuitas aduersus ciui¬
tatem. & regnum aduersus reg
proximos suos saluare cupientium:
a disruptus est sps̃ aegrpti in uisce¬
ribus sius ut nequa quam pa ria
sentirent: sed spiritali contra se
gladio separati: omne consilium
suum precipitatum esse cognosce¬
rent a gihilominus inerrore pristi¬
no per manentes hi qui fidei ueri¬
tatem suscipere i noluerunt. inter¬
rogarent simulaora & diuinos
suos & phitones & ariolos : cumq
illi hoc fecerint. Dns tradidit eos
in manu dominorum crudelium
iuxta illud apostolicum quos tradi
satanae ut discant non blasphe
Iuo seruitute durissima

Expanded text:
suam, et nurum contra socrum suam . Eo tempore et illud expletum est: Inimici hominis domestici ejus . Et pugnabit vir contra fratrem suum, et vir contra amicum suum. Fuerunt enim in una domo separati, duo contra tres, et tres contra duos, et divisus est pater contra Filium, et filius contra patrem, civitas adversus civitatem, et regnum adversus regnproximos suos salvare cupientium. Et disruptus est spiritus Aegypti in visceribus suis, ut nequaquam paria sentirent; sed spirituali contra se gladio separati, omne consilium suum praecipitatum esse cognoscerent: et nihilominus in errore pristino permanentes, hi qui fidei veritatem 291 suscipere noluerant, interrogarent simulacra, et divinos suos, et Pythones, et hariolos. Cumque illi hoc fecerint, Dominus tradidit eos in manu dominorum crudelium, juxta illud apostolicum: Quos tradidi Satanae, ut discant non blasphemare ; quo servitute durissima
Abbreviated transcription (Latin):
deesse iuideatur corauli qusem¬
femier admiror. eos qͣui fidem
roseram et spemxp̃ianam arbitran¬
rir simplicitate contemptam.
quia scriptumest Mandatum
dñi lucidum inluminans oculos.
Nec plus debere nosquerere quã
ut fiant quae prȩcepta sunt i.Cũ
id circo omnis scripturat &x prophetae
specialiter fut urorumimsteriis in uo¬
lut ĩ sunt : ut prouocentinos. ad intel¬
legentiama & ad illiuusl quod ineuange¬
lio dicitur: petite & accipietis. quaest¬
ritt & inuenietis pulsade. &copore¬
tur uobis . ogua iongotiuxta histora¬

Expanded text:
deesse videatur. Simulque vehementer admiror eos, qui fidem nostram, et spem Christianam arbitrantur, simplicitate contentam, quia scriptum est: Mandatum Dei lucidum illuminans oculos : nec plus debere nos quaerere, quam ut fiant, quae praecepta sunt: cum idcirco et omnis Scriptura, et Prophetae specialiter futurorum mysteriis involuti sint, ut provocent 285 nos ad intelligentiam, et ad illud quod in Evangelio dicitur: Petite, et accipietis: quaerite, et invenietis: pulsate, et aperietur vobis. Quia ergo juxta histori
Abbreviated transcription (Latin):
rli iẜhe uel daemones iuxta
ilio gentilium dulce cantan
etdecipientes homines. quibus
asli naufragium clausis auribus
tansire nom possunt: Ponte honocen¬
lauri nomen. ex asins centaurisq
conpositũ iudetur mihi significare
eos qui ex parte aliquid humanum
sapiunt. & rursum uoluptatibus
& coeno turpitudinis adducuntur
aduitia: Dicitur ergo secundum
tropolgiam : quod infinem mundi
uel morusumus cuiusq: omnis glo¬
ria & supabia cbaldeõrumi &a ton¬
fusio mund recedita nobis: Et ita
omna subuertantur sicut subuer¬
tit  sodomam e gomorram p̃o
Nec ulta mundi istius futurus sitir¬
fatus sedpereat Nec ponet ibi

Expanded text:
 esse, vel daemonas, juxta errorem gentilium dulce cantantes, et decipientes homines, qui hujus saeculi naufragium clausis auribus transire non possunt. Porro onocentauri nomen, ex asinis centaurisque compositum, videtur mihi significare eos, qui ex parte aliquid humanum sapiunt; et rursum voluptatibus et coeno turpitudinis abducuntur ad vitia. Dicitur ergo secundum tropologiam, quod in fine mundi, vel mortis uniuscujusque, omnis gloria et superbia Chaldaeorum, et confusio mundi, recedat a nobis; et ita omnia subvertantur, sicut subvertit Deus Sodomam et Gomorrham; nec ultra mundi istius futurus sit status, sed pereat in aet
Abbreviated transcription (Latin):
machum oym̃. quod ferbũ trbe¬
braico continetur : E habitabint
ibi strutiones : animassemper qbi¬
tudines appetens. di quo in ip
plemius scribitur: qucum ponas
habere uideantur. famen ter¬
ra altius non eleuantur: foque
cȩ sprim theodotio rectis
tibus pilosis interpretati
srmmachus. Et lixxtra

Expanded text:
chum OIIM , quod verbum in Hebraico continetur. Et habitabunt ibi struthiones, animal semper solitudines appetens, de quo in Job plenius scribitur: qui cum pennas habere videatur, tamen de terra altius non elevatur: pro quoice SIRIM , Theodotio, erectis et stantibus pilis interpretatus est. Symmachus et LXX da
Abbreviated transcription (Latin):
& ad propinquabunt et capiemtur: Quodq
sequitur homines intuatione. ohoelo pre¬
notandum estiquia multũ interse hebrai¬
cum distat et ualgata editios ideo utrũꝙ
posuimus et pramilmn de hebraico dispu¬
tandum est illaaec adielocatus estdñs q̃oi
pronterbona aret gratiam quã eper
bon operta consecutus sum sine fostima¬
nusua erudiuit me et instituit neambu¬
latem iniuam populihuius et paritenerfr

Expanded text:
et appropinquabunt, et capientur. Quodque et appropinquabunt, et capientur. Quodque sequitur, homines in tuitione, obelo praenotandum est. Quia multum inter se Hebraicum distat et Vulgata Editio: ideo utrumque posuimus. Et primum de Hebraico disputandum est. Haec ad me locutus est Dominus. Qui propter bona opera, et gratiam quae propter bona opera, consecutus sum; sive forti manu sua erudivit me et instituit, ne ambularem in via populi hujus, et pari tenerer
Abbreviated transcription (Latin):
quae loitireure populus iste: comiuratibest :¬
ec timorpmeius neci mextis neq: paueatis.
dñm exercituumi psum sc̃ĩ ficate: ipse pauor
ur et ipse terror uester &erit uobis in sc̃i¬
ficationẽ. In lapidem aũ offensionis et in
petrã scandali duab domib isrł in laq: am
et inruinam habitantib: hierusalem : & of¬
fendent exeis plurimi ectadent & conteren¬
tur & inretientur ec capientur.
Ixx hunc locum ita interp̃tati sunt. haec
dicit dñs fortimanu recesser̃ ab itinere uiae
populihuius loquentes ne foste dicant du¬
rum est : Omnia enim quaelaqtuitur po¬
pulus istedui. sunti. Timor emrũeius ne
tim ueritis peq: contur be mimi dr̃mur¬
tutum ipsum sc̃ĩ ficate etipse erantimon
tuus: et siin ipso confisus fueris eri tibi
in scificatianẽ & non ut lapidi offensionis
occurretis neq ut petrae riunae. Domus
aũ ia cobinlaqueo et hiconialleerit se¬
dentib: inhierusalem : ideo mfirini erunt
in ipsis plorimi aetruent & conterentur

Expanded text:
quae loquitur populus iste coniuratio est et timorem eius ne timeatis neque paveatis Dominum exercituum ipsum sanctificate ipse pavor vester et ipse terror vester et erit vobis in sanctificationem in lapidem autem offensionis et in petram scandali duabus domibus Israhel in laqueum et in ruinam habitantibus Hierusalem et offendent ex eis plurimi et cadent et conterentur et inSeptuaginta hunc locum ita interpretati sunt: Haec dicit Dominus: forti manu recesserunt ab itinere viae populi hujus loquentes: ne forte dicant, Durum est. Omnia enim quae loquitur populus iste, dura sunt; timorem autem ejus ne timueritis, neque conturbemini. Dominum virtutum ipsum sanctificate, et ipse erit timor tuus, et si in ipso confisus fueris, erit tibi in sanctificationem, et non ut lapidi offensionis 122 occurretis, neque ut petrae ruinae. Domus autem Jacob in laqueo et in convalle erit sedentibus in Jerusalem: ideo infirmi erunt in ipsis plurimi, et ruent et conterentur,
Abbreviated transcription (Latin):
nostrorum pueros Istos duos isaide
filios sntollegere. quos deproph&iss
mulieris conceptione generarit
cesserit quod qui recipit
Et cum dixerint aduos

Expanded text:
nostrorum, pueros istos duos Isaiae filios intelligere, quos de prophetissae mulieris conceptione generarit,praecesserit. Quod qui recipit,Et cum dixerint ad vos
Abbreviated transcription (Latin):
quiueriunt filii ia cob. germina
florebitisrahel. Et implebit
interrarum fructus eius.
pastuam a postoli in toto orbe
euangelium praedicantes. Dixerint.
faciemus pacem xp̃o. pacem facie¬
mus ei: qui in ex celsis fuerm trde se¬
mine iacob. & mapostottilicanti per¬

Expanded text:
Qui veniunt filii Jacob: germinabit et florebit Israel: et implebit orbem terrarum fructus ejus. Postquam Apostoli in toto orbe Evangelium praedicantes, dixerint: Faciemus pacem Christo, pacem faciemus ei, qui in excelsis fuerint de semine Jacob, et in Apostolicam per
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. Sed qũo reppulistis illud . m
dignos uos iudicastis aeterni uita:
ecce conuertimur ad gentss : ld cir¬
co faciet dñs quod minatus est: ut
omnes in ea ardeant somano igne
circum dati. uel certe ardeant ui¬
tus atq peccatis. nec ppssint
omnes enim adulte

Expanded text:
sed quoniam repulistis illud, et indignos vos judicastis aeternae vitae, ecce convertimur ad gentes . Idcirco faciet Dominus quod minatus est, ut omnes in ea ardeant Romano igne circumdati. Vel certe ardeant vitiis atque peccatis, ne possint Omnes enim adulte
Abbreviated transcription (Latin):
planetum et ad caluitium et adcm¬
gulumꝰ sacci Et eece gaudium et
lactitia occidere uitulos et iugala¬
re arietes comedere carnes etbibe¬
re uinum Comedamus etbibamus
crasenim mori emur. et reuela¬
tas in auribus meis dñi exercituum
si dimittetur iniquitas haec uobis
donec moriamini dicit dñs ds̃ ex
ercituum Captiuitate prȩsente
et obsessa hierusalem cum ferrum
fames sitis urg eret urbem. hierei¬
mias adpenitentiam populum pro¬
uocabat: Et econtrario reges ac
principes et uulgus miserab
speratione pereuntium se¬
ceruix Et ex desperati¬

Expanded text:
planctum et ad caluitium et ad cingulum sacci. et ecce gaudium et laetitia occidere uitulos et iugulare arietes, comedere carnes et bibere uinum. comedamus et bibamus: cras enim moriemur. et reuelata sunt in auribus meis domini exercituum: si dimittetur haec iniquitas uobis, donec moriamini, dicit dominus - ercituum. Captivitate praesente et obsessa Jerusalem, cum ferrum, fames, sitis urgeret urbem, Jeremias ad poenitentiam populum provocabat , et e contrario reges ac principes, et vulgus miserabile desperatione pereuntium se tradecervix, et ex desperati
Abbreviated transcription (Latin):
quo s aluatis in felicem po¬
pilꝵ adpenitentiam: et nihi lomi¬
nus ille se desperitione trãdiderit
etuoluptati: Principium quippe
istius uisionis inquo att clamor
plena urbs frequens ciutas il¬
tans: ad illud tempus refeuri
quando aphariseis populis irita¬
tus pari contra ihũ uo resia¬
ubat: Grucifige : cifige talei¬
nos noni semus regem nisicearẽ
Huius cestimonii exemplo et im
mpostole esus ẽ scribens ad com¬
thios de resurrectione Simorui
mon resurgunt: manducemus e
ibibamus cras enim moriemur:
Iaccdicit dñs ds̃ ȩxercitium Uade
in gredero ad eum qui habitat in ta¬

Expanded text:
 Salvatoris infelicem populum ad poenitentiam, et nihilominus ille se desperationi tradiderit, et voluptati. Principium quippe istius visionis, in quo ait: Clamoris plena, urbs frequens, civitas exsultans, ad illud tempus referunt, quando a Pharisaeis populus incitatus, pari contra Jesum voce resonabat: Crucifige, crucifige talem: non habemus regem nisi Caesarem . Hujus testimonii exemplo etiam Apostolus abusus est, scribens ad Corinthios de resurrectione: Si mortui non resurgunt, manducemus, et bibamus, cras enim moriemur . Haec dicit Dominus Deus exercituum: vade, in
Abbreviated transcription (Latin):
in eum eliachii filium elchiȩ
etinduam eum tunira tua etcin¬
gsulotuo confortabo eum. et potes¬
tatem tuam dabo inmanus eius. et
erit quasi pater habitantibus hie
rusalem et domuiiuda. et dabo
clauem domus dauid super humerũ
eius. et aperiet et nemoerit qui clau¬
dat. Et claudet et nonerit qui
aperiat Et figam illum pax illum

Expanded text:
meum Eliachim filium Helciae, et induam illum tunicam tuam, et cingulo tuo confortabo eum, et potestatem tuam dabo in manu ejus, et erit quasi pater habitantibus in rusalem, et domui Juda. Et dabo clavem domus David super humerum ejus, et aperiet, et non erit qui claudat: et claudet, et non erit qui aperiat. Et figam illum paxillum
Abbreviated transcription (Latin):
eniml aliud isi mercedimsu
laboris expectat. uel certe semper in o¬
pere est ac labore ut mercedem labori
accipiat : sic omnis gloria cedar quod
interpretatur tenebrae. de quo
psalmis legimus. habitaui cur
tib cedar ÷ uelociter auferenu: b
omnis sagittariorum. idest diuerso¬
rum dogmatum numerus qui consitu¬
tos insaltu arabiae uulnerabat redige¬
tur innihili. post quam fugientes de sl¬
tu fuerint liberati & aquam huptis mi
salutaris acceperint.
come¬
derintq caeles¬
tem
panem: haec enim
futura
dns̃ omnium : & pro prie ds̃ israhel idest
posuimus sion interpretari
quae in sublimibus sita de

Expanded text:
il aliud nisi mercedem sui laboris exspectat, vel certe semper in opere est ac labore, ut mercedem laboris accipiat: sic omnis gloria Cedar, quod interpretatur tenebrae, de quo et in Psalmo legimus: Habitavi cum habitantibus Cedar , velociter auferetur, et omnis sagittariorum, id est, diversorum dogmatum numerus, qui constitutos in saltu Arabiae vulnerabat, redigetur in nihili, postquam fugientes de saltu fuerint liberati: et aquam baptismi salutaris acceperint, comederintque coelestem panem. Haec enim futura Dominus omnium, et proprie Deus Israel, id est, posuimus, Sion interpretari speculam quae in sublimibus sita, de
Abbreviated transcription (Latin):
rum Iniuit enim contraeos nabuch¬
donosor rexbabrlonis consilium.
ncogitauit aduersus uos cogitations
Surgite et ascendite ad genem qui¬
etam et confidenter habiantem
rait dñs: non ostia non uecte eis. soli
habitant: et erunt cameli eouim
tindireptionem et multitudo imen¬
utorum in predam: et dispergan
es unomnem uentum qui sunt
attunsi in comami et ex omni confi¬
nidĩ gorum uidducam interitum suꝑ
eos dit dãr. Eritq assuri habitacu¬
liimdraconumi deserta insempiter¬
num. Udnmanebit̃ ibiuir nec in¬
colititam filius: hominis Totumt
proꝓhetai uestimonium dehiere¬
imiao posid : ut qua sit cedar. indu¬
ibitanter intellegas Et considera
qed o modo ismahelitarum. hoc ẽ
surra tenorum proprie gentem dẽ¬
scripserit. qui habitant intentori¬
is: qui quasinox conpulerit sedes
tenente. Quibus armenta sunt
iet pe cora. camelorumq greges.
rqui non habent hostia nec uectes:
on enim uersantur in urbibus. sed
Vsolitudine habitart. Et hi ergo

Expanded text:
buchodonosor rex Babylonis consilium, cogitavit adversus vos cogitationes. Surgite et ascendite ad gentem quietam, et confidenter habitantem, ait Dominus: non ostia, non vectes eis: soli hain direptionem, et multitudo jumentorum in praedam: Et dispergam eos in omnem ventum, qui sunt attnio eorum adducam interitum super eos, ait Dominus: eritque Asor habitaculum draconum deserta in sempiternum; non manebit ibi vir, nec incolet eam filius hominis . Totum prophetiae testimonium de Jeremia posui, ut quae sit Cedar, indubitanter intelligas. Et considera quomodo Ismaelitarum, hoc est, Saracenorum proprie gentem descripserit, quia habitant in tentoriis: qui quas nox compulerit, sedes tenent: quibus armenta sunt, et pecora camelorumque greges: qui non habent ostia nec vectes: non enim versantur in urbibus, sed in solitudine habitant. Et hi ergo
Abbreviated transcription (Latin):
rum eius uindicabitur. &ulciscetur
q retribuet umdictam inimicis:
flunc shiguinem terra quae suscepe
plici resu reqtone intellectm so
.sit: Praecipitur autem iuxta anago¬
genu populo dĩ ut ingrehatur cubi¬
cula sua siue cellaria. Tadaeiis quip¬
pe utrumq significat. ut claudat iux
itaieuaim Praeceptum ostium

Expanded text:
rum ejus vindicabitur et ulciscetur, et retribuet vindictam inimicis . Hunc sanguinem terra quae susceperplici resurrectione intellectum sit. Praecipitur autem juxta Anagogen populo Dei, ut ingrediatur cubicula sua sive cellaria, ταμεῖα quippe utrumque significat: ut claudat juxta Evangelicum praeceptum ostium
Abbreviated transcription (Latin):
Trachint hebrei diabolum id est cri¬
mirem quod grecum nomenest.
ce appellari satan. hoc est ad¬
uersarium: Unde & inZacharia di¬
citur : stabat satan. id est aduersarius
adextris eius ut aduersaretur ei : ap¬
pellaturq &belial id est apostata.
prae uaricator & absq iugo: Vnde
astolus: Quae inquit communi

Expanded text:
Tradunt Hebraei diabolum, id est, criminatorem, quod Graecum nomen est, Hebraice appellari SATAN , hoc est, adversarium. Unde et in Zacharia dicitur: Stabat Satan, id est, adversarius, a dextris ejus ut adversaretur ei . Appellaturque et BELIAL , id est, apostata, praevaricator, et absque jugo. Unde et Apostolus: Quae, inquit, communi
Abbreviated transcription (Latin):
dñi transitura ill
tur. sedimplebitur quod
est: nihil occultum quod no
labitur & absconditum
manifestetur : quodq

Expanded text:
ni transitura illaclaudentur, sed implebitur quod scriptum est: Nihil occultum quod non revelabitur, et absconditum quod non manifestetur . Quodq
Abbreviated transcription (Latin):
spedosum ibn reptilia quorm non est
numerus. animalia. paruarum magnis.
draco iste quem formasti ad inluden¬
dum ei: de hoc &apocalrpsii scribitu
iohannes : facta est pugna incaelon
Michael e angeli eius bellal egi cu
dracone. Edracor

Expanded text:
spatiosum: ibi reptilia quorum non est numerus: animalia parva cum magnis. Draco iste quem formasti ad illudendum ei . De hoc et in Apocalypsi scribit Joannes: Facta est pugna in coelo: Michael et Angeli ejus bellabant cum dracone, et draco
Abbreviated transcription (Latin):
igrobsermoum arratu N su
magnum coetum captim est :
Nam &ibi pro coeto. leuiathan pom¬
tur &iterum : Adduces aindm dri¬
conem in hamo. circumdabs capis¬
trum naribus eius hoc est¬
hoc est
principium plase¬

Expanded text:
Job sermone narratur: Qui magnum cetum capturus est ; nam et ibi pro ceto, Leviathan ponitur; et iterum: Adduces autem draconem in hamo, circumdabis capistrum naribus ejus; SHoc est principium plas
Abbreviated transcription (Latin):
apresens capitulum contra orbem
in consummatione mundi: iudicium
praedicatum est. & nouissimus inimi¬
cus defuisetur mors. propter ea
olum extrema senten
sunt: Adesa dicitur quod siesset scm̃
sonaret Ncasa . quod proprie trans fer¬
tur induru: Vnde &cis pater saul
durus appellatum: Gladium autem

Expanded text:
aesens capitulum, contra orbem in consummatione mundi judicium praedicatum est, et novissimus inimicus destruetur mors : propterea olum extrema sententsunt CADESA dicitur, quod si esset, sanctum sonaret; sed CASA , quod proprie transfertur in durum. Unde et Cis pater Saul, durus appellatur. Gladium autem
Abbreviated transcription (Latin):
rectio repromissa est donec inpecca¬
tores &impios dĩ ira de seuiat. ingredi¬
mini insepulchra ur̃a. & abseondue
uos: breue enim tempus est donec
dĩ per transeat in dignatias Suudem
egreditur dñs difo

Expanded text:
donec in peccatores et impios ira Dei desaeviat: ingredimini in sepulcra vestra, et abscondite vos, breve enim tempus est donec Dei pertranseat indignatio. Siquidem egreditur Do
Abbreviated transcription (Latin):
gelium prȩdicauit. & quasi sapiens
architectus fundamentum posuit. extra
quod nullus alius potest ponere qui
propter timorem tuumꝰ dñe in utero
accipimus siue unta hebraicum a fa¬
cie tua dñe concepimusm

Expanded text:
gelium praedicavit , et quasi sapiens architectus fundamentum posuit, extra quod nullus alius potest ponere, quipropter timorem tuum, Domine, in utero accepimus: sive juxta Hebraicum, a facie tua, Domine, concepi
Abbreviated transcription (Latin):
que sit: Non de mentis peronbais
sed studio corrigendi: Tprramtẽ
habitatorum illam reor . de scripo¬
tum est : Audiat terra sermones
oris mei . & auribus percipe terra:
monem dñi : quo modo enim qui
in terra habitant. sic qui incr
sunt dõ placere nom¬

Expanded text:
que sit, non de mentis perturbatius solet; sed studio corrigendi. Terram autem habitatorum illam reor, de qua scriptum est: Audiat terra sermones oris mei . Et: Auribus permonem Domini . Quomodo enim qui in terra habitant, sic qui in carne sunt, Deo placere no
Abbreviated transcription (Latin):
pellitumiei quodam rundorxiosua senas¬
tia commutari. ut insitet & inducam
iram suam super habitatores terrae.
Dequibus dicitur mosee Male dieto
& mendacidm & ad ulterium & furtũ
effusa sunt super habitatore nrae
& in apocalipsi tertia¬

Expanded text:
pellitur, et quodammodo de sua sententia commutari, ut visitet et inducat iram suam super habitatores terrae, de quibus dicitur in Osee: Maledictio et mendacium, et adulterium, et furtum effusa sunt super habitatores terrae . Et in Apocalypsi terti
Abbreviated transcription (Latin):
x terta multa multa diuersitas sit: Ca¬
dent ergo qui cumq habitationi terrae
se dederunt. & interrenis operibus
fixa ridice sundati sunt : &non cadent
qu
gint: expergesomini & laudate qui
habitatis inpuluere. quia ros lumi¬
num rostuus. &x terrã gigantum detra¬
uhes mruinam il
laxx Rasirgent mortui & resurgent
aetabuntur qui sunt

Expanded text:
ac terram, multa diversitas sit. Cadent ergo quicumque habitationi terrae se dederunt, et in terrenis operibus fixa radice fundati sunt; et non cadent quigant: expergiscimini et laudate, qui habitatis in pulvere, quia ros luminum ros tuus, et terram gigantium detrahes in ruinam. LXX: Resurgent mortui, et resurgent laetabuntur qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
polus meus intra inctibae ula
tii clauide ostia tua superte. ab¬
scendere modicum ad momentum.
donec pertranseat indignatio: ec ce
enim dñs egreditur deloco suo ut in¬
& non operiet ultra in

Expanded text:
pulus meus intra in cubicula tua claude ostia tua super te abscondere modicum ad momentum donec pertranseat indignatio ecce enim Dominus egreditur de loco suo ut vinon operiet ultra int
Abbreviated transcription (Latin):
dormuentium in terrac
esur
nam: At in iohanne. euangeli
musit eniet hora & nunc est. qu in¬
do qui insepulchris sunt au
cem filiidĩ. & qui audierint
re facit herbas & ad fruges isui genenis
dia: roserit luminum plurimorum.
quod hebraice dicitur oroth, terram
autem id est corpora raphai. g¬
tum uidelicet & impiorum

Expanded text:
dormientium in terrae pulvere resurgnam . Et in Joanne Evangelista legimus: Veniet hora, et nunc est, quando qui in sepulcris sunt audient vocem Filii Dei, et qui audierint re facit herbas, et ad fruges sui generis ordia ponitur, ros erit luminum plurimorum, quod Hebraice dicitur OROTH . Terram autem, id est, corpora Raphaim, gigantium videlicet et impiorum
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ salutis fecimus superterram : po¬
test hoc Eapostolicus uir dicere. quan¬
do populos erudit : &imitatumr aposto¬
lum paulum: filioli mei quositerũ
parturio donec xp̃s formetur in uobis.
An dubitandum est qua

Expanded text:
tum salutis facimus super terram. Potest hoc et Apostolicus vir dicere, quando populos erudit et imitatur apostolum Paulum: Filioli mei, quos iterum parturio, donec Christus formetur in vobis . An dubitandum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
dens nudus et discalciatos: Dixitq dñis
Sicut ambulauit seruus ineus łsauas
nudus et discalciatus. sic trium annorũ
um et portentumerit super a egrp
super ethiopiame sicminabit
riorum captiuitatem a egrpti

Expanded text:
dens nudus, et discalceatus, Et dixit Dominus: Sicut ambulavit servus meus Isaias nudus, et discalceatus. trium annorum signum et portentum erit super Aegyptum et super Aethiopiam: Sic minabit rex Assyriorum captivitatem Aegypti,
Abbreviated transcription (Latin):
turarum saonamenta cogn
habentes clauem sc untiiaꝗ
riant eas creditis sibi populisinb
praecipitur ut magisim apeniant
S& discipuli ingrediantur ÷ stago man¬
daui scĩ ficatis meis Pro quo lxx ii
Ego praecipiam &addutam eos. Ipse
enim magnificauit ministros suos.
ut qui & stificat et qui scĩficantuna
diuno omnet rat. Qui & inalio loco
cet principes suos ut faciant quaei
praecepta suntinu tiuctaui fortes
meos in ira mea exultantes ingle
mea sillxx. Cigantes uenientiu f

Expanded text:
turarum sacramenta cognoscunt, habentes clavem scientiae, ut aperiant eas creditis sibi populis. Unde praecipitur, ut magistri aperiant, et discipuli ingrediantur. Ego mandavi sanctificatis meis. Pro quo LXX: Ego praecipiam, et ego adducam eos. Ipse enim sanctificat ministros suos, ut et qui sanctificat et qui sanctificantur, ex uno omnes sint. Qui et in alio loco cet principes suos, ut faciant quae praecepta sunt . Et vocavi fortes meos in ira mea: exsultantes in gloria mea. LXX: Gigantes
Abbreviated transcription (Latin):
di qui seruiunt eĩ sic enim etbñ
constituta uit qui euangelium pro¬
dicant uiuant Vieuangelio ser¬
uire autẽ dño et habitare coram
eo non est loci sed maiti hucusq:
uisiones isaiȩ siue onera quae
certis gentibus imposuit : ut ius¬
sisti et ut nos quiuimus instorica
interpretatione disseruimus. he¬
braicȩ tantum ueritatis priemeo¬
tes uestigia : quae sequuntur. ad
omnes pertinent nationes. et geo¬
ner aliter ad totius mundis consu
LIBER
ANPRAECIDENTIVOLU¬
Epollicitus sum ut supra
s damentum historiae. si uolunta
eosurae xp̃s adnuerit spiritale
struerem aedificium & inposito cul¬
mune. perfectae ecclesiae ornamenta
moustrarem : Hoc insequentĩ duebus
oradi ambustius edtũ miseri cordia
facere conabor : Vt eodem labore
oqultiiuatus liber ltom̃am comt¬
cipndi aeeous & septimus peristringat
ebes seteruiri ante nos senserint iq¬
ir seatsio contra babylonem

Expanded text:
Domino, qui serviunt ei. Sic enim et Dominus Domino, qui serviunt ei. Sic enim et Dominus constituit, ut qui Evangelium praedicant, vivant de Evangelio . Servire autem Domino, et habitare coram eo, non est loci, sed meriti. Hucusque visiones Isaiae, sive onera quae certis gentibus imposuit, ut jussisti, et ut nos quivimus, historica interpretatione disseruimus, Hebraicae tantum veritatis prementes vestigia. Quae sequuntur, ad omnes pertinent nationes, et generaliter ad totius mundi consummLIBER praecedenti voluine pollicitus sum, ut super fundamenta historiae, si voluntati nostrae Christus annueret, spirituale exstruerem aedificium, et imposito culmine perfectae ecclesiae ornamenta monstrarem, hoc in sequentibus duobus orationibus tuis, et Domini misericordia facere conabor, ut eodem labore quo quintus liber historiam comprehendit, sextus et septimus perstringat siastici viri ante nos senserint, brOnus seu visio contra Babylonem
Abbreviated transcription (Latin):
interra eius positum
recognosco. et inda masci cete¬
rasque uisionibus nostrorum
esse temporum sacramen¬
ta non dubito: Ita et inui¬
sionetrm quale oxtrem&
estai xp̃i anei felicitatis
tempus interpretor quod
post quamu aedificata est
et irecepit pristinum statũ:
et omnis negotiator mnanti¬
quam consuetudinem  por¬
tum eius ingressus est
et mercimonia et labor eorũ
dño dedicentur cernamus in
tyro extructas xp̃i ecclesias.
consideremus opes omnium.
quod non reponantur nec the¬
sauritentur. sedentur his qui
habitant corã dño : qui seruientes
altari participantur cũ altari
ministrant autẽ trrii non addi¬
utias nec ad cumulandas sacerdotũ
opes. sed aduictus ne ara sipe¬
tenla. ut iuxta apostolari sum
uctũ atq uestitũ. his contemid
simus et nota quod nondixerit
negotiationes et mercedes trm
sanctificatas dño hisdandas qui
tauerint hierusalem sicut iude
arbitrantur : sed quifuer intcon

Expanded text:
in terra ejus positum in terra ejus positum recognosco, et in Damasci caeterisque visionibus omnibus, nostrorum esse temporum sacramenta non dubito: ita et in visione Tyri, quae extrema est, christianae felicitatis tempus interpretor: quod postquam aedificata est, et recepit pristinum statum, et omnis negotiator in antiquam consuetudinem, portum ejus ingressus est, et mercimonia, et labor eorum Domino dedicentur. Cernamus in Tyro exstructas Christi Ecclesias, consideremus opes omnium, quod non reponantur, nec thesaurizentur, sed dentur his qui habitant coram Domino, qui servientes altari participant cum altari . Ministrant autem Tyrii non ad divitias, nec ad cumulandas sacerdotum opes, sed ad victus necessaria suppetenda: 234 ut, juxta Apostolumctum atque vestitum, his contenti simus . Et nota quod non dixerit negotiationes, et merces Tyri sanctificatas Domino his dandas qui habitaverint Jerusalem sicut Judaei arbitrantur; sed qui fuerint coram
Abbreviated transcription (Latin):
saluatore sit ost repha: & dieitur
ladeum: muit plaasti gintem: hoc est
replesti onnos pentes notitia tui sed.
non magnifieatti la&itiã: luxta quod
apostolus. erorem sibi essedicit per¬
p&uum profratribus suis. qui sunt isra¬
helite: Et ionas contristatur quod ita
saluati sint nineuitae: ut cucurbita

Expanded text:
Salvatorem fit apostropha. Et dicitur ad eum: Multiplicasti gentem, hoc est, replesti omnes gentes notitia tui; sed non magnificasti laetitiam. Juxta quod Apostolus moerorem sibi dicit esse perpetuum pro fratribus suis qui sunt Israelitae . Et Jonas contristatur, quod ita salvati sint Ninivitae , ut cucurbita
Abbreviated transcription (Latin):
uunauchodonosor. locus sup¬
pistuuq crucatium est. ha
qlo unlr diues purpuratus ad qũẽ
us acendit & dñs ut iunctos decar¬
cere dimitteret: Possumus infernũ
occiirrentem dicere. cũ angeluma
qui inferis poenis prȩpositus estiati
Qui suscitauit omnes gigantes. pro
quo alii raphaim aliitrtanas tra¬
stulerunt: gigantes autem uoxan¬
tur iuxta ehtniogiimi consuetcidi¬
nem. qui eos tegenis aestimant i

Expanded text:
i Nabuchodonosor, locus supatque cruciatuum est, in quo videtur dives purpuratus: ad quem descendit et Dominus, ut vinctos de carcere dimitteret. Possumus infernum occurrentem dicere et eum angelum qui inferis poenis praepositus est, qui suscitavit omnes gigantes: pro quo alii Raphaim, alii Titanas transtulerunt. Gigantes autem vocantur juxta Ethnicorum consuetudinem, qui eos terrigenas existimant
Abbreviated transcription (Latin):
peccandum ĩ tanto isto amplius manum
suam extendiõ ladpoenasũ rilulii. r
Uaqiqui condunt loges linquas & seriben¬
merent iniudicio pauperes. &tim fac&¬
rent causae humilium populimei sut
essent uiduae predȩ eorum & pupillos

Expanded text:
peccandum, tanto iste amplius manum peccandum, tanto iste amplius manum suam extendit ad poenas. Cap. X -- ae qui condunt leges iniquas emerent in iudicio pauperes et uim facerent causae humilium populi mei, ut essent uiduae praeda eorum, et pupillos
Abbreviated transcription (Latin):
O mnis enimhereticus lir procnita est.
alud agens & aliud simulans: & quic¬
quid loquuntur. lic& uideatur esso sa¬
pientia tamen stultitia est. propter
hoc extendit manum suam ad punien¬
dum: & omnes impi&ates eorum spi
nas uorans flamma consum& : & uerba
absque uirtutibus quae infructuoso
saltui comparantur: inuoluentur sumi
superbia: ad eorũm poenam contromes¬
cit omnishumus. & decepti populi as¬
gunt. relinqu
ueniant : tamen suis numquam se¬
tur erroribus uorantes carnem brau¬
chisui. & aduersum ecclesiam pari studi¬
o dimicantes, propter: lux eriam. & uo
i luptatȩs: & lucra de populis inter se ha¬
bent discordiam. ut deuna heresi duae
fiantu bt rursum ips diuidantur in
partes: ut proprios abduc antugreges.
& dẽuorent domos uiduarum. & mulie¬
rum peccatricum. semper discergium:
e num quamtadscientiam uertratis pe¬
uenientium il nomnibus. his. non auertę¬
tur furor dñi. caia umens uitia atque sub¬
uentens in sed quanto illi proficiunt ud

Expanded text:
icus hypocrita est, aliud agens, et aliud simulans, et quidquid loquitur, licet videatur esse sapientia, tamen stultitia est. Propter haec extendit manum suam ad puniendum, et omnes impietates eorum, quasi spinas vorax flamma consumet. Et verba absque virtutibus, quae infructuoso saltui comparantur, involventur fumi superbia. Ad eorum poenam contremiscet omnis humus, et decepti populi agunt, relinquer sinistra inveniant, tamen suis numquam satiantur erroribus, vorantes carnem brachii sui, et adversum Ecclesiam pari studio dimicantes. Propter luxuriam, et voluptates, et lucra de populis inter se habent discordiam, ut de una haeresi duae fiant, et rursum ipsae dividantur in partes, ut proprios abducant greges et devorent domos viduarum, et mulierum peccatricum, semper discentium, et numquam ad scientiam veritatis pervenientium . In omnibus his non avertetur furor Domini, consumens vitia, atque subvertens; sed quanto illi proficiunt ad
Abbreviated transcription (Latin):
propter ea dñs nequaquansingi
sed domui dauiddat signum filisude
uirgine nas cituri: ad cuius in uocatio¬
nem sint deinminenti periculo libetan¬
di & c&era quaciusque ad presente ma
locum interpr&ati sumis: Multisergo
mrsterus in medipositis nunc reuet.¬
titur adid quodsoeperat ex euers. onẽ
riaq uaticinatirt :  uerbam inquiot

Expanded text:
propterea Dominus nequaquam ipsi regi, sed domui David dat signum filii sui de Virgine nascituri, ad cujus invocationem sint de imminenti periculo liberandi, et caetera quae usque ad praesentem locum interpretati sumus. Multis ergo mysteriis in medio positis, nunc revertitur ad id quod coeperat, et eversionem riae vaticinatur
Abbreviated transcription (Latin):
sinorem: Caudamq
cos esse Demonstrans: quae hoc mem¬
bro utuntur adstercora protegenda.
& arcende parua animalia: & post caput.
& taudam̃. incuruantem : Iungit & depra¬
uantem quod legis prȩcepta subuentant.¬
& rectam de prauent uiam: longeuum
quoque quicaput est. & pseudo prophorã
quicauda ponitur disperd& & magis¬
tros pariter & discipulos :Alios qui
propter munera laudanti peceatoresi
alios quibãudati sua malli non sentiunt
Prbopt erihoc inliuenibus eorum non lae¬
tabitur dñs: ulae enimountat cuius
rex adulescens eequidm̃ patremuel
dñmuetum perdiderunt non impes

Expanded text:
minorem. Caudam apenta, haereticos esse demonstrat, quae hoc membro utuntur ad stercora protegenda, et ad arcenda parva animalia. Et post caput, 140 et caudam incurvantem jungit et depravantem, quod legis praecepta subvertant, et rectam depravent viam. Longaevum quoque, quia caput est, et pseudoprophetam qui in cauda ponitur, disperdet, et magistros pariter, et discipulos; alios qui propter munera laudant peccatores: alios qui laudati sua mala non sentiunt, Propter hoc in juvenibus eorum non laetabitur Dominus: Vae enim civitati cujus rex adolescens . Et qui Deum Patrem vel Dominum verum perdideru
Abbreviated transcription (Latin):
ad cuius fugi&is auxilium. & ubi dere¬
Slinquis gloriam uestram. ne incurue
Imini subuinculo. & cum interfectis ca¬
datis : super omnibus his non est auer¬
sus furor eius: sed ad huc manus eius
extenta
Haet g Nue adhuo contra adtemtia¬
bus dicia¬
Unturi quae habitddata
bii samaris
adpriora sceleraia
ista sociarin

Expanded text:
ad cuius fugietis auxilium, et ubi relinquetis gloriam umini sub vinculo, et cum interfectis cadatis. Super omnibus his non est aversus furor ejus, sed adhuc manus ejus extenta. Haec plerique adhuc contra decem tribus dici arbitrantur, quae habitabant in Samaria, quod ad priora scelera ista sociarin
Abbreviated transcription (Latin):
besti sapiens flamma consumat quam
obrmmidicitur. quod densitas saltuslgne
supposip fumi superbi ȩ & altitudinf
conuolatur omne enim quod excel¬
sm est. Vin sublime consurgens super¬
bum apilam potest proquones cu
ud uoletes Axutranstulentnt iib
ubrasit incircuitu collium omina:
nde & a diram dñi terra contremuit
pulus ignis factus est pabultimquu
fuit in eo crudelitas. ut necanis
dem germanitatis nomini par
saturar&ur in his quae si

Expanded text:
bestiae, rapiens flamma consumat Quam ob rem dicitur quod densitas saltus igne supposito, fumi superbia et altitudine convolvatur. Omne enim quod excelsum est, et in sublime consurgens, superbum appellari potest. Pro quo nescio quid volentes LXX transtulerunt: et devorabit in circuitu collium omnia. Unde et ad iram Domini terra contremuit, et populus ignis factus est pabulum, quia tanta fuit in eo crudelitas, ut ne charissimo quidem germanitatis nomini parcsaturaretur in his quae sin
Abbreviated transcription (Latin):
quidenet ab angelo: ueniet maneꝰ
et deletum potentie suae uidebit
eratitum: E thaccerit pars eorã
quiuasta ierunt nos: Hõc propheta
loquitur suel expersona populi uel se
ipsum iungens genti suae: postea legi¬
in us: egressus ẽ angelus dñi et percus
sit in castris assrriorum centum octo¬
ginta quinq milia: et surrexerur
mane et ecce omnia cadauera
tuorum. et egressusẽ et ab

Expanded text:
ietur ab Angelo; veniet mane, et deletum potentiae suae videbit exercitum. Et haec erit pars eorum qui vastaverunt nos. Hoc Propheta loquitur vel ex persona populi, vel se ipsum jungens genti suae . Postea legimus: Egressus est Angelus Dsit in castris Assyriorum centum octoginta quinque millia. Et surrexerunt mane, et ecce omnes , cadavera mortuorum. Et egressus est, et ab
Abbreviated transcription (Latin):
tans referebat mihi hebreus. pre¬
sentem uisionem non pertinere
ad illud tempus quo nahucho¬
donosor hierusalem cepit et
sedechiam uinctũ o culis que
priuatum dux̃ inbabrlonem: sed
ad sennacerib tempora. quando¬
i sobna pontifex magnam partem
prodidit ciuitatisꝰ et tantum
sion idẽ arx et templum ac no¬
biles remanserunt : In exemplũ
romanȩ urbis. quae in gruenti
bus gallis. patricios et fłorem
iuuentutis in arce seru auit Nos
autem possumus et debabylonia
captiuitate dicere: Quam quam
eusebius omnia ad xp̃i aduentum
referat. et putet uespasiani titiq
temporibus fuisse conpleta Car¬
pamus ergo singula . triplicem
expositionem

Expanded text:
tans? Referebat mihi Hebraeus, praetans? Referebat mihi Hebraeus, praesentem Visionem non pertinere ad illud tempus, quo Nabuchodonosor Jerusalem cepit, et Sedechiam vinctum oculisque privatum duxit in Babylonem; sed ad Sennacherib tempora, quando Sobna Pontifex magnam partem prodidit civitatis, et tantum Sion, id est, arx et Templum, ac nobiles remanserunt, in exemplum Romanbus Gallis, patricios et florem juventutis in arce servavit. Nos autem possumus, et de Babylonia captivitate dicere: quamquam Eusebius omnia ad Christi adventum referat, et putet Vespasiani Titique temporibus fuisse completa. Carpamus ergo singula, triplicem expositionem
Abbreviated transcription (Latin):
illud propheticum. Fundamen¬
ta cius in montibus sels diligit
dñs portas sion super ominiata¬
bernacula iacob Sed uallis. ex
eo quod humilita sit:alii suer¬
bis hoc ipsum hieremias loquitur.
Quando accepit calicem plenum
uini et dat uniuersis gentibus
ac nouissime porrigit hierusa¬
lem ut bibat. et uomat et ruat
et insaniat:. Significans ab abr¬
lomiis et hanc ẽẽ uastandam
quod plenius regum et bieremiȩ
narrat historia. Ex quo intel¬
legimus. omnium creatorem ae¬
qualiter eẽ dm̃. et eodem cunc¬
ta dispensare iudicio. Iuxta illud
quod ipse lo quitur per amos
terra a egrpti. et palestinoo
padocia et srros decrrene: ec¬
ce oculi dñi super regnum pec¬
cans neputarent iudaei id cinco.
se meritorum habere priuilegĩ
quia educti eent de agrpto: dicit
etiam ceteras gentes ad alias ter¬
ras suo imperio fuisse translatas:
Quidnam tibi quoq ẽ: quia ascen¬
disti et tu omnis intecta. clamoris
plena. urbs frequens. ciuitas ex ul¬

Expanded text:
illud propheticum: Fundamenillud propheticum: Fundamenta ejus in montibus sanctis: diligit Dominus portas Sion super omnia tabernacula Jacob ; sed vallis, ex eo quod humiliata sit. Aliis verbis hoc ipsum Jeremias loquitur: quando accepit calicem plenum vini, et dat universis gentibus, ac novissime porrigit Jerusalem, ut bibat, et vomat, et ruat, et insaniat: significans a Babyloniis, et hanc esse vastandam . Quod plenius Regum et Jeremiae narrat historia. Ex quo intelligimus omnium creatorem aequaliter esse Deum, et eodem cuncta dispensare judicio, juxta illud quod ipse loquitur per Amos: terra Aegypti, et Palaestinos de Cappadocia, et Syros de Cyrene? Ecce oculi Domini super regnum peccans . Ne putarent Judaei idcirco se meritorum habere privilegium, quia educti essent de Aegypto, dicit etiam caeteras gentes ad alias terras suo imperio fuisse translatas. Quidnam tibi quoque est, quia ascendisti et tu omnis in tecta, clamoris plena, urbs frequens, civitas exsul
Abbreviated transcription (Latin):
fieri dicss Fugerunt babrlo¬
nium gladium. fugerunt arcus
aelamitarum. fugerunt inminens
proelium: nec despiciatis miseros.
cito ueniet et ur̃a captiuitas Quo¬
modo enim uelo mercennarii annus
ẽ. et omnem laborem breuem putit
dum ad desiuencedem
aperueniat. sic uniuersa gloria
filiorum caedar auferetur auo¬
bis. et sagitte ur̃ae comterentur.
et paruus remabit numerus pug¬
natorum Quidam uolunt ex eo
idicitur. Ad huc inuno anno
feretur omnis gloria caedar
ibr loniam captiuitatem
nos latissime persecu
habitant terram austri. c̃t
nibus occurrerunt fugienti ut
cum ds̃ exerit occũrrentes si¬
cne ferte aquam: illi inimica
ut cibo augerent sitim
habeatur in hebraico manifestius
transtulerunt: uerbum uallis
sion Haec enim ciuitas semina¬
rium prophȩtarum ẽ. inqua ex¬
tructum templum. et uisiones dñi
multiplicatȩ sunt. Quia ergo in¬
ter ceteras gentes ponitur et re¬
putatur una deplurimis: nequa¬
quam mons appellatur iuxta

Expanded text:
fieri, dicens: fugerunt Babylofieri, dicens: fugerunt Babylonium gladium, fugerunt arcus Elamitarum, fugerunt imminens praelium. Nec despiciatis miseros: cito veniet et vestra captivitas. Quomodo enim velox mercenarii annus est, et omnem laborem brevem putat, dum ad desideratam mercedem perveniat: sic universa gloria filiorum Cedar auferetur a vobis, et sagittae vestrae conterentur, et parvus remanebit numerus pugnatorum. Quidam volunt ex eo quod dicitur, adhuc in uno anno, et auferetur omnis gloria Cedar, non Babyloniam captivitatemnos latissime persecuthabitant terram Austri, cum panibus occurrerunt fugienti; ut cum Deus eis dixerit, occurrentes sienti ferte aquam, illi inimica ut cibo augerent sitim.habeatur in Hebraeo, manifestius transtulerunt, verbum vallis Sion. Haec enim civitas seminarium prophetarum est, in qua exstructum Templum, et Visiones Domini multiplicatae sunt. Quia ergo inter caeteras gentes ponitur, et reputatur una de plurimis, nequaquam mons appellatur, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
diuisa : Non omnis gentis ulius sigi¬
nificatur interitus: eoqio ad rome¬
daris camelis. centum et an pli¬
us milia una die peruastam soli¬
tudinem fugere soleant: Auferetꝰ
inquit omnis gloria cedar: Et in¬
minuto sagittariorum numero
qua maxime pollent arte pugnan¬
idi ceteri qui fugerint remane¬
bunt: Quia intelleximus qui sit
cedar. et quae a rabiaquaeq: asur.
uid eamus isaias propheta quid
dicat.a In saltu aduesporam dor¬
mietissin semitist dodanimi Merbũ¬
gabulitsepeiam diximus : et iuesper
netirabiaiet coius et ꝓlanicies. eti
occidens appelatur: Et ipro eo quod
nospuxta lxx trans tulimus dorini¬
otisi u Patest unter pretari moral¬
minio siehabitabitis hoc ẽ
citur t halin dodanim : Quo
propinquos uertitur et co
tuerint. et de totius p
aquas Tantus
solis : ut nisi subuene¬
ritis soaͥ dine pereant: Et non
solumdas sed etiam panem fer
agientibus : Vt quos coron
obdio ur̃a clementia uet Simulq
reddit cauras ꝙ e hac imperet

Expanded text:
divisa: non omnis gentis illius significatur interitus, eo quod dromedariis camelis centum et amplius millia uno die per vastam solitudinem fugere soleant, Auferetur, inquit, omnis gloria Cedar: et imminuto sagittariorum numero, quia maxime pollent arte pugnandi: caeteri qui fugerint, remanebunt. Quia intelleximus quae sit Cedar, et quae Arabia, quaeque Asor, videamus Isaias propheta quid dicat: In saltu ad vesperam dormietis, in semitis Dodanim. Verbuaepe jam diximus, et vesper, et Arabia, et corvus, et planities, et Occidens appellatur. Et pro eo quod nos juxta LXX transtulimus, 219 dormietis, potest interpretari, morabimini, sive habitabitis, hoc est dicitur THALINU  . DODANIM   quoque in propinquos vertitur et cogffugere potuerint, et de totius pr ferte aquas: tantus solis, ut nisi subveneritis, in solitudine pereant: et non solum aquas, sed etiam panem ferte fugientibus, ut quos cono, vestra clementia relevet. Simulque reddit causam quare haec imperet