comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sed uarimis sinceritatis oꝑatur: nec iam
in adã pͥmo. sed in adã uiuit scdo. : mbrũ
scilicet factus corporis xp̃i. qui cũ esset
informa di. forma serui dignatus ẽ fie¬
ri. ut in uno mediatore di & hominũ ho¬
mine ihũ xp̃o. & plenitudo maiestatis
diuinȩ. & ueritas naturȩ ẽẽt humanȩ.¬
nec regeneratio e̾et in aqua baptismatis.
nec redẽptio in sanguine passionis. Sed
quia in saeram̃to incarnationis xp̃i ni
chil falsũ. nichil accepimꝰ figuratũ. ñ fru¬
stra nos & cũ moriente cõmortuos. & cũ
resurgente credimꝰ suscitatos: manente
ipso in nobis qͥ oꝑatur omĩa in om̃ibus.
uiuens & regnans cũ patre & sp̃u scõ
ds in scła seculorum. am̃ Item eiusd̾e¬

Expanded text:
eritatis et veritatis operatur ; nec jam in Adam primo, sed in Adam vivit secundo, membrum scilicet factus corporis Christi: qui cum esset in forma Dei, forma servi dignatus est fieri , ut in uno mediatore Dei et hominum, homine Jesu Christo , et plenitudo majestatis divinae, et veritas naturae esset humannec regeneratio esset in aqua baptismatis, nec redemptio in sanguine passionis. Sed quia in sacramento incarnationis Christi nihil falsum, nihil accepimus figuratum, non frustra nos et cum moriente mortuos, et cum resurgente 272 credimus suscitatos: manente ipso in nobis qui operatur omnia in omnibus , vivens et regnans cum Patre et Spiritu sancto Deus in saecula saeculorum. Ame
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie filiis ipso iã regenerationis st̃
inchoata mysterio. ubi peceati interitꝰ.
uita ẽ renascentis. & triduanã dñi moi¬
tẽ imitatur trina demersio: ut demoto
quodã aggere sepulture. quos ueteres
suscepit sinꝰ fontis. eosdẽ nouos edat
unda baptismatis. Sed implendũ est
nichilominꝰ oꝑe qđ celebratũ ẽ sacra.¬
m̃to: & natis de spn sc̃o quantũcũq
suꝑest mundani tẽporis ñ sine crucis
susceptione ducendũ ẽ. Qũ auis enĩ
forti & crudeli tyranno ꝑ potentiã
crucis xp̃i uasa antiquȩ dep̃dationis
erepta sint. & dñatio principis mun¬
di a rede̾ptorũ sit eiecta corporibus:
insidiari tam̃ etiã iustificatis eadẽ

Expanded text:
Ecclesiae filiis, ipso jam regenerationis sunt inchoata mysterio, ubi peccati interitus, vita est renascentis, et triduanam Domini mortem imitatur trina demersio; ut dimoto quodam aggere sepulturae, quos veteres suscepit sinus fontis, eosdem novos edat unda baptimastis; sed implendum est nihilominus opere quod celebratum est sacramento, et natis de Spiritu sancto quantumcumque superest mundani corporis, 275 non sine crucis susceptione ducendum est. Quamvis enim forti et crudeli tyranno per potentiam crucis Christi vasa antiquae depraedationis erepta sint, et dominatio principis mundi a redemptorum sit ejecta corporibus, insidiari tamen etiam justificatis eadem
Abbreviated transcription (Latin):
la captuutas & reparanda
re. Tenuit itaq disposita manscietd⁊ pa¬
tientiã: & cohibita famulantiũ sibran¬
głicarũ uirtute legionũ. hausit ealice do.¬
loris & mortis totũq suppliciũ transtu¬
lit intriumphũ. Uicti st errores subactȩ st̃
potestates. accepit nouũ mundus exordiũ
ut dãpnata generatioñ obcet quib sal¬
uandis regeneratio subueniret. Transie¬

Expanded text:
a captivitas, et reparanda atis inspicere. Tenuit itaque dispositam mansuetudo patientiam, et cohibita famulantium sibi angelicarum virtute legionum, hausit calicem doloris et mortis, totumque supplicium transtulit in triumphum. Victi sunt errores, subactae sunt potestates, accepit novum mundus exordium: ut damnata generatio non obesset, quibus salvandis regeneratio subveniret. Transie
Abbreviated transcription (Latin):
icũ uoluit crim̃ excludere. Quorũ itaq
ꝑfidiã detestam᷑ eorũdẽ fidẽ si conuer¬
tant᷑ amplectim᷑: & imitantes miscdiam
dñi qui ꝑ eis a quib erat crucifixus
Mrabat. nos quoq cũ beato paulo apło
nr̃as iungimꝰ p̃ces. & ut ille populus
miscđiam consequat᷑ optamꝰ. obeuiꝰ of

Expanded text:
icum voluit crimen excludere. Quorum itaque icum voluit crimen excludere. Quorum itaque perfidiam detestamur, eorumdem fidem, si convertantur, amplectimur; et imitantes misericordiam Domini, qui pro eis a quibus erat crucifixus orabat, nos quoque cum beato Paulo apostolo nostras jungimus preces, et ut ille populus misericordiam consequatur optamus, ob
Abbreviated transcription (Latin):
sio saluatoris & eternȩ mortis uincu¬
la tẽporali sint dñi morte difrupta. a¬
liud tam̃ crucifixi patientia. aliud cru¬
cifigentiũ egit insania: nec ad eosdẽ re¬
rum exitus misedia & ira tendebat: cũ
ꝑ eiusdẽ sanguinis fusionẽ xp̃c solue¬
ret mundi captiuitatẽ. iudei int̾fice
ei legis testificatio. nichil mysteriorũ
imagines. nichil ꝓpħarũ oracła ꝓfuer̾t.
cũ pascha dñi tot scłis celebratũ. in eo io-¬
hannes doceret impletũ. de quo publica
ꝓtestatione dicebat. Ecce agnus d̃i: ec¬
ce qui tollit peccatũ mundi. Repugnat
iniquitas iustitiȩ. cęcitas luci. m̃daciũ
ueritati᷑ sed de seuitia obluctantiũ. de
scelere crudeliũ. obtinuit iħc ȩt̾ne disposi¬
tionis effectũ: & ita humano generi sua
morte consuluit. ut sacram̃tũ salutis etiã
ipsis ꝑsecutorib ñ negaret. Qui enĩ uene¬
rat uniũsis credentib omĩa peccata di¬
mittere: a generali indulgentia nec iuda¬

Expanded text:
sio Salvatoris, et aeternae mortis vincusio Salvatoris, et aeternae mortis vincula temporali sint Domini morte dirupta, aliud tamen Crucifixi patientia, aliud crucifigentium egit insania, nec ad eosdem rerum exitus misericordia et ira tendebat: cum per ejusdem sanguinis effusionem Christus solveret mundi captivitatem. Judaei interficei legis testificatio, nihil mysteriorum imagines, nihil prophetarum oracula profuerunt, cum Pascha Domini tot saeculis celebratum in eo Joannes doceret impletum, de quo publica protestatione dicebat: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Repugnat iniquitas justitiae, caecitas luci, mendacium veritati; sed de saevitia obluctantium, de scelere crudelium obtinuit Jesus aeternae dispositionis effectum; et ita humano generi sua morte consuluit, ut sacramentum salutis etiam ipsis persecutoribus non negaret. Qui enim venerat universis credentibus omnia peccata dimittere, a generali indulgentia nec Juda
Abbreviated transcription (Latin):
aeram dilectissimi dñcȩ passionis
hystoriã eugłiea ut moris ẽ nar¬
ratione decursam. ita omĩũ ur̃m
arbitror inhesisse pectorib: ut
unicuiq audientiũ. ipsa lectio. quedã fa¬
cta sit iuisio. habet em̃i hanc potentiã fides
uera. ut abhis mente ñ desit quib corpora¬
lis presentia int̾esse ñ potuit: & siue in p̃¬
teritũ redeat. siue in futurũ se cor creden¬
tis extendat. nullas sentiat moras tẽporis.
cognitio ueritatis. ad est gͦ sensib nr̃is
imago rerũ ꝓnr̃a salute gestarũ: & qͥcqͥd
tũ discipłorum p̃strixit animos. nr̃os quoq
tangit affectus. ⁊ñ qđ aut tristitia depri¬
rem. cũ etiã eos quos illiꝰ tẽpestatis mag¬
nitudo concussit. ad inuictã constantiam
resurrectio dñi ascensioq ꝓuexerit: Sed
quia incogitationẽ uenit quales tunc
ierłm popłi & quales fuerint sacerdo¬
tes: cũ magno accipimꝰ tremore mentiũ.
tantũ facinus impiorũ Quãuis enĩ ad
salutẽ humani generis ꝑtineret pas¬

Expanded text:
Sacram, dilectissimi, Dominicae passionis historiam, evangelica, ut moris est, narratione decursam, ita omnium vestrum arbitror inhaesisse pectoribus, ut unicuique audientium ipsa lectio quaedam facta sit visio. Habet enim hanc potentiam fides vera, ut ab iis mente non desit, quibus corporalis praesentia interesse non potuit; et sive in praeteritum redeat, sive in futurum se cor credentis extendat, nullas sentiat moras temporis cognitio veritatis. Adest ergo sensibus nostris imago rerum pro nostra salute gestarum, et quidquid tunc discipulorum perstrinxit animos, nostros quoque tangit affectus; non quod aut tristitia deprireamur, cum etiam eos quos illius tempestatis magnitudo concussit, ad invictam constantiam resurrectio Domini 273 ascensioque provexerit; sed quia cum in cogitationem venit quales tunc Jerusalem populi et quales fuerint sacerdotes, magno accipiamus cum tremore mentium tantum facinus impiorum. Quamvis enim ad salutem humani generis pertineret pas
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ auecorẽ: grãs agentes miscdiȩ dĩ. qui
innumeris carismatũ donis ita unuier¬
sũ eccłiȩ corpꝰ exornat. ut ꝑ multos tiniꝰ
luminis radios idẽ ubiq splendor appa¬
ritũ xp̃iani. Hoc est illud uerũ lum̃: qd
omnẽ hominẽ iustificat & illustrat. hoc
ẽ qđ eruit de poxestate tenebrarũ: &
transfert in regnũ filũ di. Hoo ẽ qđ ꝑ no¬
uitatẽ uite desideriũ anun ꝓuehit. E
concupiscentias carnis extinguit. Hoc ẽ
qđ pascha dñi marimis sinceritatis & ue¬
ritatis legitime celebratur: dũ ferm̃toue¬
teris malitiȩ abiecto noua creatura de ip¬
so dño inebriat᷑ & pascit᷑. Non enĩ aliuo
agit participatio corporis & sanguinis
xp̃i. quã ut in id qđ sumimꝰ. transeamꝰ:
& in quo mortui & consepulti & conre¬

Expanded text:
 agentes agentes misericordiae Dei, qui innumeris charismatum donis ita universum Ecclesiae corpus exornat, ut per multos unius luminis radios idem ubique splendor apparitum Christiani. Hoc est illud verum lumen, quod omnem hominem justificat et illustrat. Hoc est quod eruit de potestate tenebrarum, et transfert in regnum Filii Dei . Hoc est quod per novitatem vitae desideria animae provehit, et concupiscentias carnis exstinguit. Hoc est quo Pascha Domini in azymis sinceritatis et veritatis legitime celebratur : dum fermento veteris malitiae abjecto, nova creatura de ipso Domino inebriatur et pascitur. Non enim aliud agit participatio corporis et sanguinis Christi, quam ut in id quod sumimus transeamus: et in quo commortui, et consepulti
Abbreviated transcription (Latin):
iohes. ecce agnus di ecce qͥ tollit peccata
mundi. Sine uerbi potentia ñ fieret re¬
dintegratio debiliũ. & uiuificatio mor¬
tuorũ: & sine ueritate carnis nec cybus
ieiuno. nec somnꝰ esset necessarius fatigato.
Postremo sine uerbi potentia ñ se dñs patͥ
profiteret᷑ equalẽ. & sine ueritate carnis
ñ ide diceret patrẽ ẽe̾ maiorẽ: cũ catholica

Expanded text:
Joannes: Ecce agnus Dei ecce qui tollit peccata Joannes: Ecce agnus Dei ecce qui tollit peccata mundi . Sine Verbi potentia non fieret redintegratio debilium, et vivificatio mortuorum, et sine veritate carnis, nec cibus jejuno, nec somnus esset necessarius fatigato . Postremo, sine Verbi potentia non se Dominus Patri profiteretur aequalem, et sine veritate carnis non idem diceret
Abbreviated transcription (Latin):
homo xp̃e iħc: ꝑ cõmunionẽ sui generis
ad pacem ꝑuenit ditatis. liberũ habens
de eiꝰ potentia głari. qͥ contra hostẽ
suꝑbũ in carnis nr̃ȩ infirmitate con¬
gressus. his uictoriã suã tribuit in qͦrũ
uinã confitem᷑ de patre naturã. huma¬
nã de matre substantiã: licet uerbi dĩ
& carnis una ꝑsona sit. & utraq essen¬
tia cõmunes habeat actiones: intelli.¬
gende tam̃ st̃ ipsorũ oꝑum qualitates.
& sincerȩ fidei contẽplatione cernendũ
ẽ. ad quȩ ꝓuehatur humilitas infir¬
mitatis. ad quȩ inclinetur altitudo
uirtutis: quid sit qđ caro sine uerbo
peret uirgo nec pareret: & sine ueri¬
tate carnis obuoluta pannis infantia
ñ iaceret. Sine uerbi potentia ñ adora¬
rent magi puerũ nouosydere de
claratũ:
ferri. quẽ herodes
cupiebat occidere. Sine uerbi potentia
ñ diceret uox patris missa de cȩlo. hic
ẽ filius m̃s dilectus in quo michi cõpla¬
cui: & sine ueritate carnis ñ ꝓtestaret᷑

Expanded text:
omnes sepulti, omnes sint etiam suscitati: de quibus ipse dicebat: Cum exaltatus fuero a terra, de ejus potentia gloriari, qui contra hostem superbum in carnis nostrae infirmitate congressus, iis victoriam suam tribuit, in quorum inam de Patre naturam, humanam de matre substantiam, licet Dei Verbi et carnis una persona sit, et utraque essentia communes habeat actiones, intelligendae tamen sunt ipsorum operum qualitates, et sincerae fidei contemplatione cernendum est ad quae provehatur humilitas infirmitatis, et ad quae inclinetur altitudo virtutis: quid sit quod caro sine Verbo peret Virgo nec pareret, et sine veritate carnis obvoluta pannis infantia non jaceret . Sine Verbi potentia non adorarent magi puerum novo sidere declaratum, ferri, quem Herodes cupiebat occidi . Sine Verbi potentia non diceret vox Patris missa de coelo: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene compla sine veritate carnis non protestaretur
Abbreviated transcription (Latin):
mantiũ linguarũ. humani generis re¬
dẽptio debebat omitti: cũ sid̾itatẽ fi
lii uoluissetis agnoscere. innumera oꝑa
eiꝰ uideritis quȩ uos ad eã qua fallacit̃
ꝓmitcitis fidẽ confirmare debuerint.
Si autẽ ut ipsi ꝓfitemini uerũ est qđ
alios saluos fecit. cur illa tot ac tanta
miracula quȩ sub publico st̃ facta con¬
spectu. innullo cordis ur̃i duritiã mol¬
ut omĩa uobis beneficia dĩ inꝑnitiem
uerteretis. Nã etiã si descenderet xp̾e
de cruce: uos tam̃ hereretis incrimine.

Expanded text:
mantium linguas humani generis remantium linguas humani generis redemptio debebat intermitti: cum si Deitatem Filii Dei voluissetis agnoscere, innumera opera ejus videretis, quae vos ad eam quam fallaciter promittitis fidem confirmare debuerint. Si autem, ut ipsi profitemini, verum est quod alios salvos fecit, cur illa tot et tanta miracula, quae sub publico facta sunt conspectu, in nullo cordis vestri 266 duritiam molut omnia vobis beneficia Dei in perniciem verteretis? Nam etiamsi descenderet Christus de cruce, vos tamen haereretis in crimine.
Abbreviated transcription (Latin):
ut eã scĩficaret. Unde tradi dñm pas¬
sioni. tã fuit pat̾ne quã ipsius uolun¬
tatis: ut eũ ñ solum pat̾ relinqueret
sed ipse se quadã ratione desereret: ñtre¬
pida discessione. sed uoluntaria cessione.
Continuit enĩ se abimpiis. crucifixi po¬
testas: & ut dispositione uteret᷑ occulta.
uti noluit uirtute manifesta. Na qͥ mor¬
tẽ & mortis auctorẽ sua uenerat passio¬
ne destruere: quomͦ peccatores saluos
faceret. si ꝑsecutorib repugnaret: Lu¬
deorũ gͥ hoc fuerat dilectissimi. ut ibm
crederent a dõ relictũ. in quẽ tanto sce¬
lere seuire potuissent: qͥ sacram̃tũ mira¬
bilis patientiȩ nescientes. sacrilega illu¬
sione dicebant. alios saluos fecit. seip¬
sũ ñ potest saluũ facere. Si rexisrł est.
descendat nc̃ de cruce & credimꝰ ei. Non
ur̃ȩ cȩcitatis arbitrio stulti scribe &
impii sacerdotes ostentanda erat poten¬
tia saluatoris. nec scđ̾m preces blasphe¬

Expanded text:
ut eam sanctificaret . Unde tradi Dominum pasut eam sanctificaret . Unde tradi Dominum passioni, tam fuit paternae quam ipsius voluntatis: ut eum non solum Pater relinqueret, sed etiam ipse se quadam ratione desereret, non trepida discessione, sed voluntaria cessione. Continuit enim se ab impiis Crucifixi potestas, et ut dispositione uteretur occulta, uti noluit virtute manifesta. Nam qui mortem et mortis auctorem sua venerat passione destruere, quomodo peccatores salvos faceret, si persecutoribus repugnaret? Judaeorum igitur hoc fuerat, dilectissimi, ut Jesum a Deo crederent relictum, in quem tanto scelere saevire potuissent: quia sacramentum mirabilis patientiae nescientes, sacrilega illusione dicebant: Alios salvos fecit, seipsum non potest salvum facere. Si rex Israel est, descendat nunc de cruce, et credimus ei . Non vestrae caecitatis arbitrio, o stulti scribae, et impii sacerdotes, ostendenda erat potentia Salvatoris, nec secundum pravas blasphe
Abbreviated transcription (Latin):
trũq signis ñ dubiis manitestet᷑ qđ ue¬
ra sit inxpo humilitas & uera maiestas:
quia ido se humane infirmitati uirtus
diuina conseruit ut cũ d̃s sua facit ẽẽ
que nr̃a st̃: nr̃a faceret ẽe quȩ sua st̃. Non
S aberat a patre filius nec afilio pater:
& illa cditas incõmutabilis atq in separabi¬
lis trinitas. nichil sui poterat a se habere
discretũ. Quãuis enĩ susceptȩ incarnati¬
onis dispensatio. ad unigenitũ di fi¬
liũ proprie ꝑtineret: sicꝰ tam̃ pat ñ ab¬
iungebat᷑ a filio: qũ eadmodũ caro ñ di
ce clamabat. quare mẽ dereliquisti: ut
notũ om̃ib faceret quã oportuerit eũ
ñ erui ñ defendi. sed seuientiũ manib
xilii. sed definitione moriendi. Quȩ uͦ
illic uitȩ int̾cessio sentienda ẽ. ubi ani¬
ma & potestate ẽ emissa. & potestate
reuocata: Dicit aut̃e beatus apłs qđ pat̾
eccłiam: & semet ipsũ tradidit ꝓ ea

Expanded text:
trumque signis non dubiis manifestetur quod vetrumque signis non dubiis manifestetur quod vera sit in Christo humilitas, et vera majestas: quia ideo se humanae infirmitati virtus divina conseruit, ut dum Deus sua facit esse quae nostra sunt, nostra faceret esse quae sua sunt. Non ergo aberat a Patre Filius, nec a Filio Pater: et illa Deitas incommutabilis, et inseparabilis Trinitas nihil sui poterat a se habere discretum. Quamvis enim 265 susceptae incarnationis dispensatio ad unigenitum Dei Filium proprie pertineret, sic tamen Pater non abjungebatur a Filio, quemadmodum caro non diclamabat, dicens: Quare me dereliquisti? ut notum omnibus faceret quam oportuerit eum non erui, non defendi, sed saevientium manibus xilii, sed definitione moriendi. Quae vero illic vitae intercessio sentienda est, ubi anima et potestate est emissa, et potestate revocatEcclesiam, et semetipsum tradidit pro ea,
Abbreviated transcription (Latin):
itmo proximꝰ dileccissimi .Lxiiii.
cuiꝰ uobis ꝓmissam restituere
cupimꝰ portionẽ. in id disseren¬
di tatione processerat. ut de illa
clamantis ad patrem erucifixi dñi uoce
loquerem᷑ ne simplex & incuriosus audi¬
dor ita acciperet uerba dicentis ds̃ m̃s
ds̃ m̃s quare me dereliquisti. tanquã fi¬
xo iħu incrucis ligno. paterne ab todĩta¬
tis omĩpotentia recessisset: cũ intantã
unitatẽ di & hominis natura conuenerit.
ut nec supplicio potuerit dirimunee mor¬
de disiungi. Manente cĩ insua ꝓpetate
utraq substantia. nec ds reliquit sui cor⁊¬
poris passionẽ. nec dm fecit caro ꝑassibilẽ.
quia diuinitas que erat in dolente. ñ e¬
rat in dolore. Unde scđm uerbi hominisq
ꝑsonã. idem ẽ qui factus int̾ omĩa: & ꝑ¬
b cõprehendit᷑. & qͥ nullo fine concludit᷑.
ldẽ est qui elauis transfigitur. & qͥ nullo
dolore sauciatur. Ide postremo ẽ qͥ mor¬
tẽ subiit. & sempit̾nus ẽe ñ desit: ut u¬

Expanded text:
mo proximus, dilectissimi, cujus vobis promissam restituere cupimus portionem, in id disserendi ratione processerat, ut de illa clamantis ad Patrem crucifixi Domini voce loqueremur: ne simplex et incuriosus auditor ita acciperet verba dicentis: Deus meus, Deus meus, quare me dereliquisti ? tamquam fixo Jesu in crucis ligno, paternae ab eo Deitatis omnipotentia recessisset; cum in tantam unitatem Dei et hominis natura convenerit, ut nec supplicio potuerit dirimi, nec morte disjungi. Manente enim in sua proprietate utraque substantia, nec Deus dereliquit sui corporis passionem, nec Deum fecit caro passibilem, quia Divinitas quae erat in dolente non erat in dolore. Unde secundum Verbi hominisque personam, idem est qui factus est inter bus comprehenditur, et qui nullo fine concluditur. Idem est qui clavis transfigitur, et qui nullo vulnere sauciatur. Idem postremo est qui mortem subiit, et sempiternus esse non desiit, ut u
Abbreviated transcription (Latin):
agnitudo quidẽ dilectissimi.lxu.
inesfabilis Qcramenti. ita humane
intelligiatis altitudinẽ & totuis
uicit eoqrit facistatẽt ut & excellentissi¬
misingeniis & factndissimis linguis subli¬
mior sit triũphuis dii̾ce passionis. Sed
gaudendũ nobis potius qua erubescendũ

Expanded text:
Magnitudo quidem, dilectissimi, ineffabilis sacramenti, ita humanae intelligentiae altitudinem, et totius vincit eloquii facultatem, ut et excellentissimis ingeniis, et facundissimis linguis sublimior sit triumphus Dominicae passionis. Sed gaudendum nobis potius quam erubescendum
Abbreviated transcription (Latin):
& miscłiã dñi ꝑdita & collapsa reparan¬
tẽ. nullȩ contumeliȩ. nulla conuitia a
sui uia ꝓpositi remouer̾t. Offerebatur
enĩ do ꝓ salute mundi hostia singłaris:
ferebat. Confirmabat᷑ quoq testam̃tũ¬

Expanded text:
mini perdita et collapsa reparantem nullae contumeliae, nulla convicia a sui via propositi removerunt. Offerebatur enim Deo pro salute mundi hostia singularis,ferebat. Confirmabatur quoque Testamentu
Abbreviated transcription (Latin):
& legis testimoniis & ꝓpħiȩ oraculis &
oblationib hostiarũ.: quia sic congrue¬
bat illos popłos erudiri ut quȩ reuelata
ñ caꝑent. obumbrata susciꝑent: & ma¬
ior euangelii ẽẽt auctoritas. eui tot ligs¬
dis totq mysteriis ueteris testam̃ti pagi

Expanded text:
et legis testimoniis, et prophetiae oraculis, et et legis testimoniis, et prophetiae oraculis, et oblationibus hostiarum: quia sic congruebat illos populos erudiri, ut quae revelata non caperent, obumbrata susciperent, et major Evangelii esset auctoritas, cui tot signis totque mysteriis, veteris Testamenti pagi
Abbreviated transcription (Latin):
catione ꝑdidimꝰ nulla ꝑse sc̃orũ p̃ceden¬
tiũ merita recepert̃: quia lata intrans¬
gressores sententia. omnẽ ꝓgenie captiue
posteritatis obstrinxit: E nemo extitit
ex sors dãpnationis. quia nullus fuit
liber a crimine. Sed redẽptio saluatoris
destruens opus diaboli & rũpens uincła
peccati. ita magne pietatis suȩ disposuit
sacram̃tum: ut usq ad consũmationẽ
quidẽ mundi p̃finita generationũ ple¬
nitudo decurreret: sed renouatio ori¬
ginis ꝑ iustificationẽ indiscretȩ fidei
ad om̃ia retro scła ꝑtineret. Incarnatio
qͥppe uerbi. & occisio ac resurrectio xp̃i
uniuersorũ fideliũ salus facta ẽ: & sangui
uniꝰ iusti qđ nobis donauit qui eũ ꝓ re¬
conciliatione mundi credimꝰ fusum:
hoc contulit patrib qui similit credidẽre
qͥs significationib in xp̾iana religione
diu̾sumẽ: nec umqũa ap̾cedentib iustis
uariatis: sed inidipsum choruscantib

Expanded text:
catione perdidimus, nulla per se sanctorum praecedencatione perdidimus, nulla per se sanctorum praecedentium merita receperunt, quia lata in transgressores sententia, omnem progeniem captivae posteritatis obstrinxit, et nemo exstitit exsors a damnatione, quia nullus fuit liber a crimine. Sed redemptio Salvatoris destruens opus diaboli, et rumpens vincula peccati, ita magnae pietatis suae disposuit sacramentum, ut usque ad consummationem quidem mundi praefinita generationum plenitudo decurreret, sed renovatio originis per justificationem indiscretae fidei ad omnia retro saecula pertineret. Incarnatio quippe Verbi, 256 et occisio ac resurrectio Christi, universorum fidelium salus facta est, et sanguis unius justi hoc nobis donavit, qui eum pro reconciliatione mundi credimus fusum, quod contulit patribus, qui similiter credidere quis significationibus in Christiana religione diversum est, nec umquam a praecedentibus justis,variatis, sed in idipsum coruscantibus
Abbreviated transcription (Latin):
uangłica lectio dilectissimi quȩ
sacratissimã dnĩce passionis
reserauit hystoriã. ita uniu̾se
ȩccliȩ nota ẽ de cõmuni frequent̾ auditu.
ut rerũ gestarũ ordinẽ tanquã sub ur̃is
habitũ ocłis singłi quiq recolatis. Nec pa¬
rũ estimandi ft̃ ꝓfecisse qui de his que au¬
diunt ñ dubitant: ut etiã si ndũ liquide
aliqđ ualeant scͥpturarũ caꝑe sacra¬
m̃tũ. firmissime ta men credan¬
indiuinis libris¬
datiũ. Quia gͦ
sincere fidei
ꝓmissa ẽ intelligentiȩ plenitudo. erigat
se ad ꝓmerendam sc̃i spͥe eruditionẽ ulu¬
minatarũ mñtiũ uigor: & ñ contentus sit
saeti oidinic̃ nosse. uisi etiã ipsam ratione¬
suipens sibi pietatis inspiciat ut aretes¬
ea umhumana natura sciendo quartũ at
eo sit dilecta plus diligat. Miserendi em
elis reparasse dñm qđ pierat. quĩa a pͥuti¬
pio fecisse qđ ñ erat libertass saq ncio¬
centiȩ naturalis quã pͥmorũ patrĩ ẜati¬

Expanded text:
Evangelica lectio, dilectissimi, quae sacratissimam Dominicae passionis reseravit historiam, ita universae Ecclesiae nota est de communi frequenter auditu, ut rerum gestarum ordinem, tamquam sub vestris habitum oculis, singuli quique recolatis. Nec parum aestimandi sunt profecisse, qui de iis quae audiere non dubitant, ut etiamsi nondum liquide aliquod valeant Scripturarum capere sacramentum, firmissime tamen credandivinis libridacium. Quia ergo sincerae fidei promissa est intelligentiae plenitudo, erigat se ad promerendam sancti Spiritus eruditionem, illuminatarum mentium vigor; et non contentus sit facti ordinem nosse, nisi etiam ipsam rationem impensae sibi pietatis inspiciat: ut auctorem suum humana natura, sciendo quantum ab eo sit dilecta, plus diligat. Miserendi enisaeculis reparasse Deum quod perierat, quam a principio fecisse quod non erat. Libertatem itaque innocentiae naturalis, quam primorum parent
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo. ut ꝑunũ conferant᷑ adiina. re
luid exigantur humana⁊ quia sic̃ d ꝑ
sificationis ẽ auccor ita homaengioes
est elebitor ꝑ hanc gͦ dilectissim silas
ni ineffabilẽ reparationẽ. nec s

Expanded text:
exemplo; ut per unum conferantur divina, per aliud exigantur humana. Quia sicut Deus justificationis est auctor, ita homo devotionis est debitor. CAP. VI. Per d exigantur humana. Quia sicut Deus justificationis est auctor, ita homo devotionis
Abbreviated transcription (Latin):
quando & ipsos qui fuderant sangui¬
nẽ saluatoris reciperet unda baptisma¬
tis. Nã sicut scriptura quȩ apłorũ actus
continet loquit᷑. cũ p̃dicatio beati petͥ apłi
iudeorũ corda cõpungeret. & agnita
impietate sui sceleris dicerent. quid fa¬
ciemꝰ uiri fratres: idẽ apłs ait. Peniten¬
tiã agite. & baptiret᷑ unusqͥsq ur̃m
in nomine ihũ xp̃i in remissionẽ pecca

Expanded text:
quando et ipsos qui fuderant sanguiquando et ipsos qui fuderant sanguinem Salvatoris, reciperet unda baptismatis. Nam, sicut Scriptura, quae apostolorum actus continet, loquitur, cum praedicatio beati Petri apostoli Judaeorum corda compungeret, et agnita impietate sui sceleris dicerent: Quid faciemus, viri fratres? idem Apostolus ait: Poenitentiam agite, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Jesu Christi, in remissionem pe
Abbreviated transcription (Latin):
pilatus cũ gentib & popłis ifrt. facere
quȩ manus tua & consiliũ decrenert̃
fieri. Nñquid iniquitas ꝑsequentiũ
xp̃m ex łi ẽ orta consilio: & ulud faci¬
nus qđ om̃i mauis ẽ erimine. manꝰ di¬
uinȩ p̃parationis armauit HNon hoc
plane de sĩma iustitia sentiendũ est.
quia multũ diuecsũ multũq contin
tas interficiendi. unde moriendi: nec de
uno extitit sp̃u atrocitas sceleris. & to¬
lerantia redẽptoris. Impias furentiũ
manꝰ ñ immisit in se dns. sed admisit.
nec p̃sciendo qđ faciendũ ẽet. coegit
ut fieret: cũ tam̃ ad hoc carnẽ suscepis
qđ a xꝑo susceptũ ẽ. ñ possit resolui:
qđ ab illis cõmissum. possit abolẽri. Qi
enĩ uenit peccatores saluos facere. nec
ipsis quid ẽ int̾fectorib suis miscđiã
denegauit: sed impiorũ malũ. in bonũ
credentiũ cõmutauit: ut mirabilior
fieret gr̃a dĩ ñ scd̾m merita hominũ
sed scdm multitudinẽ diuitiarũ sapi¬
entiȩ & scientiȩ di miscditer p̾parata:

Expanded text:
onum Dei incommutabilis ordo reseratur, apud quae manus tua et consilium tuum decreverunt fieri . Numquid iniquitas persequentium Christum ex Dei est orta consilio, et illud facinus quod omni majus est crimine manus divinae praeparationis armavit? Non hoc plane de summa justitia sentiendum est, quia multum diversum multumque contratas interficiendi, unde moriendi; nec de uno exstitit spiritu atrocitas sceleris, et tolerantia Redemptoris. Impias furentium manus non immisit in se Dominus, sed admisit; nec praesciendo quod faciendum esset, coegit ut fieret, cum tamen ad hoc carnem suscepissquod a Christo susceptum est, non possit resolvi; quod ab illis commissum, possit aboleri. Qui enim venit peccatores salvos facere , nec ipsis quidem interfectoribus suis misericordiam denegavit, sed impiorum malum in bonum credentium commutavit: ut mirabilior fieret gratia Dei, non secundum merita hominum, sed secundum multitudinem divitiarum sapientiae et scientiae Dei misericorditer praeparata,
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ cupiditatis expleres. patebant tͥ
furta de loculis. Sed animũ int̾ dictorũ
ammonitũ qđ minꝰ licuit amplius in¬
ettauit: nec tã placuit quantitas p̃cii.
quã magnitudo peccati. Unde facinus
cõmertii tui ñ ideo decestandũ ẽ quia
dñm uilit̾ estimasti: sed quia redeptor̃e
etiã tuũ ne tibi parceres. uendidisti. Et
merito tͥ tua pena cõmissa ẽ: quia in
suppliciũ tuũ nemo te seuior potuit
ẽ. & mortuus ac sepultus. ñ ꝓprie con¬
ditionis necessitas. sed nr̃e captiuitatis
redẽptio fuit. Idõ enĩ uerbũ caro factũ
ẽ. ut de utero uirginis sumeret᷑ natura
passibilis: ut qd infiliũ dĩ ñ potuit
ꝑpetrari. in filiũ hominis posset ad¬
mitti. Nã licet in ipso ortu coruscarent
in eo signa ditatis. & omĩa increm̃ta
corporaliũ ꝓuectuũ diuinis essent
plena miraculis: infirmitatũ tam̃
nr̃arũ suscepat ueritatẽ. & exceptã

Expanded text:
tuae cupiditatis expleres, patebant tibi tuae cupiditatis expleres, patebant tibi furta de loculis. Sed animum interdictorum avidum, quod minus licuit, amplius incitavit; nec tam placuit quantitas pretii quam magnitudo peccati. Unde facinus commercii tui non ideo detestandum est quia Dominum viliter aestimasti, sed quia Redemptorem etiam tuum, ne tibi parceres, vendidisti. Et merito tibi tua poena commissa est, quia in supplicium tuum nemo te saevior potuit et mortuus et sepultus est, non propriae conditionis necessitas, sed nostrae captivitatis redemptio fuit. Ideo enim Verbum caro factum est, ut de utero Virginis sumeretur natura passibilis, et quod in Filium Dei non poterat perpetrari, in filium hominis posset admitti. Nam licet in ipso ortu coruscarent in eo signa Deitatis, et omnia incrementa corporalium provectuum divinis essent plena miraculis, infirmitatum tamen nostrarum susceperat veritatem, et excepta
Abbreviated transcription (Latin):
ihe xp̃c furorẽ frem̃tiũ pati uoluit. in
nullo auecor eorũ criminũ fuit : nec
egit ut hoc uellent. seqd cessit ut pos¬
sent: & sic usus ẽ obcecatȩ plebis insa¬
nia. quom & ꝑfidia traditoris: quẽ
ab immanitate concepti sceleris & be.
neficus ẽ reuocare dignatus. & uerbis as¬
sum̃do in discipłm. ꝓuehendo in apłm.
monendo signis. conseerando mysteriis.
ut cui nichil beniuolentiȩ deesset ad cor¬
rectionẽ. nichil occasionis suꝑeẽt ad eri
men.Sed tu impiissime homo semen cha¬
naan & ñ iuda nec iã uas electionis sed
filiꝰ ꝑditionis & mortis ut iliora tibi di¬
aboli incitam̃ta credebas: ut facib in¬
flãmatus auaritie. ad triginta argente¬
orũ lucrũ in ardesceres. & qͥd diuitiarũ
amitteres. ñ uideres. Nã & si putabas
credendũ ẽẽ ꝓmissis: quȩ fuit ratio ut
tantillus pecuniȩ modus p̃poneret᷑ ac¬
ceptis: Iinꝑabas demoniis. medebaris in¬
firmis. honorabaris cũ apłis: & ut fam̃

Expanded text:
istus furorem frementium pati voluit, in nullo auctor eorum criminum fuit; nec egit ut haec vellent, sed cessit ut possent; et sic usus est obcaecatae plebis insania, quomodo et perfidia traditoris, quem ab immanitate concepti sceleris, 262 et beneficiis revocare est dignatus et verbis, assumento in discipulum, provehendo in apostolum, monendo signis, consecrando mysteriis, ut cui nihil benevolentiae deesset ad correctionem, nihil occasionis superesset ad crimen. CAP. IV. Sed tu, impiissime homo, semen Chanaan, et non Juda , nec jam vas electionis, sed filius perditionis et mortis, utiliora tibi diaboli incitamenta credebas: ut facibus inflammatus avaritiae, ad triginta argenteorum lucrum inardesceres, et quid divitiarum amitteres non videres. Nam etsi non putabas credendum esse promissis, quae fuit ratio ut tantillus pecuniae modus praeponeretur acceptis? Imperabas daemoniis, medebaris infirmis, honorabaris cum apostolis, et ut famem
Abbreviated transcription (Latin):
emꝑ quidẽ dilectissimi fideliũ m̃¬
tes in diuinorũ oꝑũ decet admi¬
ratione uersari: & rationales
animos his maxime cogitationi¬
b inherere. ꝑ quas increm̾tũ fidei conse¬
quant᷑. Cũ enĩ pia cordis intentio. uel
nitates abigit. & a corporalib curis. in
qddã secretũ spũale secedit. Sed hoc
in tẽpore dn̾cȩ passionis multo auidiꝰ
excellentiꝰq faciendũ ẽ: ut ea quȩ sa¬
cris st̃ lectionib recensita. sanȩ intelli¬
gentiȩ suscipiant᷑ auditu: & que ma¬
gna sc̃ uerbis. appareant maiora my¬
sterus. Prima nãq erigendi sursũ nr̃i
cordis ẽ ratio. qđ ea quȩ etiã euglica
ueritas enarrauit. uoces ꝓpħice ñ tã¬
quã gerenda sed tãquã gesta cecine.¬
it̃. & qđ humanȩ aures ñdũ cogno¬

Expanded text:
er quidem, dilectissimi, fidelium mentes in divinorum operum decet admiratione versari, et rationales animos iis maxime cogitationibus inhaerere, per quas incrementum fidei consequantur. Cum enim pii cordis intentio, vel nitates abigit, et a corporalibus curis in quoddam secretum spiritale secedit. Sed hoc in tempore Dominicae passionis multo avidius excellentiusque faciendum est, ut ea quae sacris sunt lectionibus recensita, sanae intelligentiae suscipiantur auditu, et quae magna sunt verbis, appareant majora mysteriis. Prima namque erigendi sursum nostri cordis est ratio quod ea quae etiam evangelica veritas enarravit, voces propheticae non tamquam gerenda, sed tamquam gesta cecinerunt; et quod humanae aures nondum cogno
Abbreviated transcription (Latin):
daica admisit impictas. tanto ante p̃¬
dieta sinit. ut ñ tã de futuris quã de p̃.¬
sintib propħieus sit sermo contextus :
qͥd aliud nodis quã sepit̾narũ dispositi¬
onũdĩ incõmutabilis ordo reserat᷑. apud
quẽ ⁊ discetuenda ĩa diiudicata. & fu¬
tura iã facta st̃. Cũ enĩ & qualitates
actionsi nr̃arũ & effeccus om̃iũ uolun¬
tatũ scientia diuina p̃neniat: quanto
magis nota st̃ do oꝑa suia. E recte placuit
quasi facta recoli quȩ ñ poterant omĩno
non ficri Unde & apłisptidĩ pleni. eũ¬
inimicoũ xp̃i minas seuitiãq paterent᷑.¬
concordi ad dm̃ uoce dixcrt. Conuenert
enĩ inciuitate ista aduersũ sc̃m puerũ¬

Expanded text:
daica admisit impietas, tanto ante praedicta sint, et non tam de futuris quam de praeteritis propheticus sit sermo contextus, quid aliud nobis quam sempiternarum dispositionum Dei incommutabilis ordo reseratur, apud quem et discernenda jam dijudicata, et futura jam facta sunt? Cum enim et qualitates actionum nostrarum, et effectus omnium voluntatum scientia divina praeveniat, quanto magis nota Deo sunt opera sua? Et recte placuit quasi facta recoli, quae non poterant omnino non fieri. Unde et apostoli Spiritdaica admisit impietas, tanto ante praedicta sint, et non tam de futuris quam de praeteritis propheticus sit sermo contextus, quid aliud nobis quam sempiternarum dispositi
Abbreviated transcription (Latin):
dant ẽẽ consortes. Non enĩ possunt
tuis pͥmitie dormientiũ: qͥa ñ st̃ pͥ-¬
mitie hominũ. si ñ ft̃ de human e
stẏrpe naturȩ. Q enĩ primꝰ omĩũ
resurrexit. eiꝰ plenitudinis est por¬
tio que precessit: & pie credit᷑ hoc
plee an capite inchoctũ in m̃brisles e¬

Expanded text:
dant esse consortes. Non enim possunt dant esse consortes. Non enim possunt tuis, primitiae dormientium , quia non sunt primitiae hominum, si non sunt de humanae stirpe naturae. Qui enim primus hominum resurrexit, ejus plenitudinis est portio quam praecessit: et pie creditur, hoc quod est in capite inchoatum, in membris
Abbreviated transcription (Latin):
appetissent. quẽ affigi patibulo coegis¬
sent: dũ in corpore hominis ñ agnõsetiñ
substantiã ditatis. Uider̾t humilẽ. & ñ
adorauert uniu̾sitatis auctore. nec in¬
tellexer̃t potestatẽ iudicaturi. despi¬
cientes mansuetudinẽ iudicati: ut ꝑ
secutores ueri di & negatores ueri homi¬
nis. una impietas sociaret. dũ serui for¬
mã in xp̃o & uidei estimant solã. &
toris affixa sit ligno. quȩ iacuerit in
sepulchro: & reuoluto monum̃ti lapide
quȩ tercia die caro resurrexerit. uel
quale corpus ihc discipłorũ uisui clau¬
sis ad eos ostiis ingressus intulerit.
cũ ad abigendã cernentiũ diffidentiã.
inspici oculis digitisq tractari. paten¬
tes adhuc fixuras elauorũ. & recens cõ¬
puncti lateris uulnus exegerit. At
si tanta in luce ueritatis tenebras su¬
as heretica obduratio ñ relĩquit: osten¬
dant unde sibi spẽ uitȩ polliceant᷑ et̃¬
ne: unde resurrectionis xp̾i se cre¬

Expanded text:
appetissent, quem affigi patibulo coegisappetissent, quem affigi patibulo coegissent, dum in corpore hominis non agnoscunt substantiam Deitatis. Viderunt humilem, et non adoraverunt universitatis auctorem, nec intellexerunt potestatem judicaturi, despicientes mansuetudinem judicati: ut et persecutores veri Dei et negatores veri hominis una impietas sociaret: dum servi formam in Christo et Judaei aestimant solam, et toris affixa sit ligno, quae jacuerit in sepulcro, et revoluto monumenti lapide, quae tertia die caro resurrexerit, vel quale corpus Jesus discipulorum visui, clausis ad eos ostiis ingressus , intulerit, cum ad abigendum cernentium diffidentiam, inspici oculis, digitisque tractari patentes adhuc fixuras clavorum, et recens compuncti lateris vulnus 254 exigeret . Ac si tanta in luce veritatis tenebras suas haeretica obduratio non relinquit, ostendant unde sibi spem vitae polliceantur aeternae, unde resurrectionis Christi se cre
Abbreviated transcription (Latin):
nes. ñ solũ sacram̃to nos susceptionis. sed
etĩa exemplo fortitudinis roboraret. Nã
iniusta uideret᷑ eiꝰ ad patientiã cohorta¬
tio: cui nulla ẽet in nr̃a infirmitate cõ¬
sum meũ dedi inflagella: & maxillas
meas dedi in palmas. Uultũ autẽ meũ
ñ auerti a confusione sputorũ. Qđ¬
itaq u̾bi caro patiebat᷑. non uerbi erat
pęna: sed carnis. Cuiꝰ iniuirie atq sup¬
plicia. etiã ad impassibilẽ redundabant:
lit merito ei dicant᷑ illata. quȩ in ipsius
st̃ corpꝰ admissa: dicente apło. Si enĩ
fixissent. Obcecati enĩ uidei malitia
sua: in qđ ꝓrupissent facinus. nesciebant.
Unde misericors dñs iħe qͥ etiã interfec¬
tores suos uellet sua morte saluare: ꝓig
norantia seuientiũ de crucis altitũdine
supplicabat dicens. Pat̾. ignosce illis. ñ¬
enĩ sciunt quid faciunt. Nec intellectu
enĩ cordis. nec auditu auris. nec ocłorũ
untiutu sentiebant quẽ falsis testimoniis

Expanded text:
nes, non solum nos sacramento susceptionis, sed nes, non solum nos sacramento susceptionis, sed etiam exemplo fortitudinis roboraret. Nam injusta videretur ejus ad patientiam cohortatio, cui nulla esset in nostra infirmitate comsum meum dedi in flagella, et maxillas meas in palmas: vultum autem meum non converti a confusione sputorum. itaque Verbum caro patiebatur, non Verbi poena erat, sed carnis; cujus injuriae atque supplicia etiam ad impassibilem redundabant, ut merito ei dicantur illata, quae in ipsius sunt corpus admissa, dicente Apostolo: Si eestatis crucifixissent . Obcaecati enim Judaei malitia sua in quod prorupissent facinus nesciebant. Unde misericors Dominus Jesus, qui etiam interfectores suos vellet sua morte salvare, pro ignorantia saevientium de crucis altitudine supplicabat, dicens: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Nec intellectu enim cordis, nec auditu auris, nec oculorum intuitu sentiebant quem falsis testimoniis
Abbreviated transcription (Latin):
nemo subsisteret: sed om̃s simul amisso
m̃brorũ officio. retrorsũ acti elisiq cor¬
ruerent. In quo utiq diuinȩ erat pote¬
statis inditiũ: quȩ impiorũ conatus ñ
arinis contrariis. neq ulliꝰ creature po¬
tentis auxilio. sed sola uerbi uirtite ꝓ¬
sterneret. Quia uͦ saluando humano
generi alteriꝰ opis ratio congruebat.
nec posset sanguis xp̃i p̃ciũ credentiũ
fieri si redẽptor se ñ sineret cõprehendi.
admisit in se impias manꝰ. & cohibita
ẽ potentia dĩtatis. ut ꝑueniret᷑ ad głam
passionis. Cuiꝰ utiq in anis fuisset speci
es. & profutura nulli imago tolerantiȩ.
nͥ uera diuinitas ueris se humanȩ
carnis sensib induisset: ut unꝰ dei
atq hominis filius aliunde intemera¬
bilis. aliunde passibilis. mortale nr̃m
ꝑ suũ immortale renouaret. Et iđo me¬
stitudine. ideo formidine ñ carebat: ut
ad eiuncendas huiꝰ mundi ꝑturbatio¬

Expanded text:
nemo eorum subsisteret, sed omnes simul amisso nemo eorum subsisteret, sed omnes simul amisso membrorum officio retrorsum acti elisique corruerent. In quo utique divinae erat potestatis indicium, quae impiorum conatus, non armis contrariis, neque ullius creaturae potentis auxilio, sed sola verbi virtute prosterneret. Quia vero salvando humano generi alterius operis ratio congruebat, nec posset sanguis Christi pretium credentium fieri, si Redemptor se non sineret comprehendi, admisit in se impias manus, et cohibita est potentia Deitatis, ut perveniretur ad gloriam passionis. Cujus utique inanis fuisset species, et nulli profutura imago tolerantiae, nisi vera Divinitas veris se humanae carnis sensibus induisset: ut unus Dei atque hominis Filius, aliunde intemerabilis, aliunde passibilis, mortale nostrum per suum immortale renovaret. Et ideo moestitudine, ideo formidine non 253 carebat, ut ad evincendas hujusmodi perturbatio
Abbreviated transcription (Latin):
supplieiũ ditatis. Qđ a cordib piorũ lon¬
ge est repellendũ. ꝗtuia catholica integri¬
tas nec macuła ꝑfidie. nec rugã potest
minẽ. nec dm̃ dicat fuisse passibilẽ. Qũa¬
uis gͦ ab illo untio qͦ inutero uirginis uer¬
bũ caro factũ ẽ. nichil umqu̾a int̃ diui
nã humanãq substantiã diuisionis ex¬
titerit. & ꝑ omĩa increm̾ta corporea uniꝰ
ꝑsone fuerint totius tẽporis actiones:
ea ipsa tam̃ quȩ inseparabilit̃ facta st̃.
nulla ꝑmixtione confundimꝰ: sed qͥd
timꝰ. Nec diuina enĩ humanis p̃uidicant.
nec humana diuinis: cũ ita in idipsum
utraq concurrant. ut in eis nec ꝓpͥetas
ctemꝰ. Nã exardescente ad effectũ sui sce.¬
leris seuitia udeorũ: cũ ds̃ e̾et in xp̃o
mundũ reconcilians sibi nulla uis tẽ
plo corporis eiꝰ nͥ ipse ꝑmitteret potuis¬
set inferri. Si qͥdẽ terribilis militũ eohors¬
illa & a principib & phariseis missa cũ
gladus & fustib multitudo. ita una uo

Expanded text:
supplicium Deitatis. Quod a cordibus piorum longe est repellendum, quia catholica integritas nec maculam perfidiae, nec rugam potest minem, nec Deum dicat fuisse passibilem. Quamvis ergo ab illo initio, quo in utero Virginis Verbum caro factum est , nihil umquam inter divinam humanamque substantiam divisionis exstiterit, et per omnia incrementa corporea unius personae fuerint totius temporis actiones, ea ipsa tamen quae inseparabiliter facta sunt nulla permixtione confundimus, sed quid timus; nec divina enim humanis praejudicant, nec humana divinis, cum ita in idipsum utraque concurrant, ut in eis nec proprietas ctemus. Nam exardescente ad effectum sui sceleris saevitia Judaeorum, cum Deus esset in Christo mundum reconplo corporis ejus, nisi ipse permitteret, potuisset inferri. Siquidem terribilis illa militum cohors, et a principibus et Pharisaeis missa cum gladiis et fustibus multitudo, ita una Dom
Abbreviated transcription (Latin):
iuri. sed exdo natist̃. Ipse ẽ in quo sem̃
abrahȩ totius mundi adoptione bene¬
dicit᷑. & fit patriarcha gentiũ pat᷑ dũ
ꝓmissionis filii. fide ñ carne nascunt᷑. Ip¬
se ẽ qui nullius gentis exceptionẽ faci¬
ens. de om̃i natione quȩ sub cȩlo ẽ unũ
sc̾arũ ouiũ efficit gregem: & cotidie
implet qđ ꝓmiserat dicens. Habeo &
alias oues que ñ ft̃ ex hoc ouili: & illas
oportet me adducere. & uocẽ meã audi¬
ent: & erit unus grex. & unus pastor
Quãuis enĩ beato petro pͥncipalit̾ di¬
cat. pasce oues meas. ab uno tam̃ dũ o
ipsa omĩũ regit᷑ cura pastorũ: & ueni¬
entes ad petram tã letis tãq irriguis
pascius alit. ut innumere oues dulecti¬
onis pinguedine roborate. sicut bonꝰ
centiũ sidep in ipsaregentratione copa¬
tiũi. dũ ñreuantiatur diabolo e creq¬
ficuredũ terteni hominis umago depori

Expanded text:
viri, sed ex Deo nati sunt . Ipse est in quo semen viri, sed ex Deo nati sunt . Ipse est in quo semen Abrahae totius mundi adoptione benedicitur; et fit patriarcha gentium pater , dum promissionis filii fide, non carne nascuntur. Ipse est qui nullius gentis exceptionem faciens, de omni natione quae sub coelo est unum sanctarum ovium efficit gregem, et quotidie implet quod promiserat, dicens: Habeo et alias oves, quae non sunt ex hoc ovili, et illas oportet me adducere, et vocem meam audient; et erit unus grex et unus pastor . Quamvis enim beato Petro principaliter dicat, Pasce oves meas , ab uno tamen Domino ipsa omnium regitur cura pastorum, et venientes ad petram tam laetis tamque irriguis pascuis alit, ut innumerae oves dilectionis pinguedine roboratae, sicut bonus centium fides in ipsa regeneratione compatitur. Dum enim renuntiatur diabolo, et crensitur, dum terreni hominis imago deponi
Abbreviated transcription (Latin):
facta ẽ. Omĩa eiĩ quȩ scdm legẽ siue
incireũcisione carnis. siue in diuersi¬
tatib hostiarũ. siue in sabbati obser
ñ euacuando significationes ipsius. sed
implendo. Qͥ licet idẽ sit auctor ueterũ
qui nouorũ. figuratarũ tam̃ ꝓmissionũ
sacram̾̃ta mutauit. quia ꝓmissa ꝑfecit:
& denuntiationib cessationẽ imposuit.
qm̃ denuntiatus aduenit. In p̃ceptis au¬
tẽ moralib nulla prioris testam̃ti de¬
creta rȩꝓbata. sed eugłico magisterio
multa st̃ aucta: ut ꝑfectiora & lucidio.¬
reconciliationẽ mundi & fecit & docuit.
ñ in hystoria tantũ preteritarũ actionũ
nouimus. sed etiã in p̃sentiũ oꝑum uir¬
tute sentimus. Ipse est qui de spu sc̃o
& matre editus uirgine. incontamina¬
tã ȩccliam suã eãdem inspiratione fe¬
cundat: ut ꝑ baptismatis partũ innu¬
merabilis filiorũ dĩ multitudo gignat᷑.
De quib dicit᷑. Qͥ ñ ex sanguinib neq
ex uoluntate carnis neq ex uoluntate

Expanded text:
. Omnia enim quae secundum legem, sive in circumcisione carnis, sive in diversitatibus hostiarum, sive in sabbati observnon evacuando significationes ipsius, sed implendo. Qui licet idem sit auctor veterum qui novorum, figuratarum tamen promissionum sacramenta mutavit, quia promissa perfecit: et denuntiationibus cessationem imposuit, quoniam denuntiatus advenit. In praeceptis autem moralibus nulla prioris Testamenti decreta reprobata, sed evangelico magisterio multa 246 sunt aucta: ut perfectiora et lucidioreconciliationem mundi et fecit, et docuit, non in historia tantum praeteritarum actionum novimus, sed etiam in praesentium operum virtute sentimus. Ipse est qui de Spiritu sancto ex matre editus Virgine incontaminatam Ecclesiam suam eadem inspiratione fecundat, ut per baptismatis partum innumerabilis filiorum Dei multitudo gignatur, de quibus dicitur: Qui non ex sanguinibus, neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
tũ insidiat᷑ illecebras. sed int̾ ipsa quoq se¬
mina fidei spargens tizama falsitatũ. ue¬
ritatis studet uiolare culturã. ut qͦs ñ po¬
tuerit corrũꝑe malis actib impiis subu̾¬
tat erroribus. fugite gͦ mundane argu¬
m̃ta doctrinȩ: & inperea hereticorũ ui¬
tate colloquia. Nichil uobis cõmune sit
cũ eis. qui catholicȩ aduersantes fidei solo
st̾ nomine xp̃iani. Hon enĩ teplũ sp̃e dĩ.¬

Expanded text:
tum insidiatur illecebras, sed inter ipsa quoque semina fidei spargens zizania falsitatum, veritatis studet violare culturam, ut quos non potuerit corrumpere malis actibus, impiis subvertat erroribus. Fugite ergo mundanae argumenta doctrinae et viperea haereticorum vitate colloquia. Nihil vobis commune sit cum eis qui catholicae adversantes fidei solo sunt nomine Christiani. Non enim templum Spi
Abbreviated transcription (Latin):
mo ẽ credentiũ dilectissimi. cui dona
neganda sint gr̃ȩ: ita nemo ẽ qͥ ñ sit
xp̃iane debitor disciplinȩ: quia & si
remota ẽ mistice legis asꝑitas. uolun¬
tariȩ tam̃ obseruantie creuit utilitas.
dicente eugłista ioħe. quia lex ꝑ moy

Expanded text:
mo est credentium, dilectissimi, cui dona neganda sint gratiae, ita nemo est qui non sit Christianae debitor disciplinae: quia etsi remota est mysticae legis asperitas, voluntariae tamen observantiae crevit utilitas, d
Abbreviated transcription (Latin):
liquit exortẽ. Et cui ñ cõmunis natu¬
ta cũ xp̾o ẽ. si assumentẽ recipit & eo
spu ẽ regeneratus. quo ille ꝓgenitus:
Deinde quis in illo suas ñ agnoscit eta¬
tes: quis ꝑceptionẽ cẏbi. requietionẽ
somni. sollicitudinẽ mestitudinis. lacͥ.¬
mas pietatis. ñ uideat formȩ fuisse ser¬
iuilis. Quȩ qm̃ ab antiquis sananda
uulnerib & a colluuione erat purgan¬
da peccati. ita unigenitꝰ dĩ. etiã homi¬
nis factus ẽ filius. ut & om̃is humani¬
tatis ueritate. & diuinitatis plenitu¬
dine ñ careret. Sicut itaq nr̃m ẽ. qđ
cũ unitione ditatis peꝑit mat̾na uir¬
ginitas: ita nr̃m ẽ qđ iudaica cruci¬
fixit impietas. Nr̃m ẽ. qđ exanime

Expanded text:
liquit exsortem? Et cui non communis natuliquit exsortem? Et cui non communis natura cum Christo est, si assumentem recepit, et eo spiritu est regeneratus quo ille progenitus? Deinde quis in illo suas non agnoscat infirmitates? Quis perceptionem cibi, requietionem somni, sollicitudinem moestitudinis, lacrymas pietatis, non videat formae fuisse servilis? Quae quoniam ab antiquis sananda vulneribus, et a colluvione erat purganda peccati, ita Unigenitus Dei, etiam hominis factus est filius, ut et omni humanitatis veritate, et Divinitatis plenitudine non careret. Sicut itaque nostrum est quod cum unione Deitatis peperit materna virginitas, ita nostrum est quod Judaica crucifixit impietas. Nostrum est quod exanime