comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lonie popłs non potest adipisci. Et cũ
dicit constitiusti me. signisicit dignam
deliberatamq sententiam quã hic ha¬
bemꝰ in sp̃e. ibi aut̃ possidet᷑ in re
S tunc reuera illud munꝰ quietis mere¬
bimur. si hoc fieri dñi iuiuamne con¬
fidamue: C¬
onclusio.

Expanded text:
loniae populus non potest adipisci. Et cum loniae populus non potest adipisci. Et cum dicit: Constituisti me, significat dignam deliberatamque sententiam, quam hic habemus in spe, ibi autem possidetur in re. Sed tunc revera illud munus quietis merebimur, si hoc fieri Domini juvamine confidamus. Conclusio
Abbreviated transcription (Latin):
ut est hic positum. sui. In pace in
id ipsum dormiam & requiescam. qm̃¬
ti dñe singularit̃ in spe constitusti me.
Contͣ humanos tumultꝰ & felicitates ca¬
ducas quas mundꝰ estimabat. ẽẽ. p̃cipuas
pulcherrime pacẽ cordis obiecit. quã
habere non possunt qͥ scłarib actibus
implicant᷑. Pax enĩ ista habet tranquil¬
lissimam uitam. que cum sua mente
non litigat. s in dñi beneficiis ꝑseue¬
rans. amena tranquillitate pfruitur.
De ipsa dicit dñs in euũgło. Hacem meã
do uob̾. pacem relinquo uobis. S ne
istam pacem temporalem putares. ad¬
didit. In idipsum dormiam & reqͥescã.
In idipsum quippe dicit᷑. qd̾ nulla re¬
rum uicissitudine comnitat᷑. S ip¬
sum in se ꝑmanens. incõmutabili ꝑhen¬
nitate consistit. Dormiã. siuem uite
uult intelligi. R.equiescam. futurã bea¬
titudinẽ indicare monstrat᷑. quando iã
quia sola recipiat regnũ dĩ. quod baby¬

Expanded text:
ut est hic positum, sui. Vers. 8. In pace in ut est hic positum, sui. Vers. 8. In pace in idipsum dormiam et requiescam. Qine, singulariter in spe constituisti me. Contra humanos tumultus et felicitates caducas, quas mundus aestimabat esse praecipuas, pulcherrime pacem cordis objecit, quam habere non possunt, qui saecularibus actibus implicantur. Pax enim ista habet tranquillissimam vitam, quae cum sua mente non litigat: sed in Domini beneficiis perseverans amoena tranquillitate perfruitur. De ipsa dicit Dominus in Evangelio: Pacem meam do vobis, pacem meam relinquo vobis . Sed ne pacem istam temporalem putares, addidit: In idipsum dormiam et requiescam. In idipsum quippe dicitur, quod nulla rerum vicissitudine commutatur; sed ipsum in se permanens incommutabili perennitate consistit. Dormiam, finem vitae vult intelligi; requiescam, futuram beatitudinem indicare monstratur, quando jam quia sola recipiat regnum Dei, quod Baby
Abbreviated transcription (Latin):
quaudo & recte credimꝰ. & adiutorio di¬
mini ꝓbabili nos conuersatione tracdi¬
mus. Breuis sermo. s ꝑfecta complȩxio
Quid enĩ ampliꝰ a dubitantib queritu.
quã qd̾ & signo crucis regi nr̃o militars
cognoscimur. & de ꝑfectã side dño pre¬
tante gaudemꝰ. SSequit᷑: A tempore
frum̃ti uini & olei sui multiplican si
Redit ad eos qui reb carnalib ꝓbant᷑
intenti. Nec uacat qd̃ his trib id est
frum̃ti uini & olei. additũ est sui. Est
enĩ & dñi panis uiuus. qui de cęlo descend̃.
est & uinũ poculũ tuũ inebrians quã
p̃clarum est. Et oleum. Inpinguasti ĩ
oleo caput meuͣ. Ergo ista cdĩ. ñ habent
peccatores. s sua id est terrena unde cor¬
pꝰ uiuat. ñ anima ꝑfruat᷑. Frumentũ
enĩ dictũ ẽ ã frumine. id est a sumia
parte gulȩ. Antiqui enĩ. caput gulȩ
frumen uocabant. Multiplicati sunt
enĩ pessimis actib. id est mundana
in p̾fatione diximꝰ in uno sermone
plerũq causas ꝓfundissimas indicari:

Expanded text:
quando et recte credimus, et adjutorio Domini, probabili nos conversatione tractamus. Brevis sermo, sed perfecta complexio. Quid enim amplius a dubitantibus quaeritur, quam quod et signo crucis Regi nostro militare cognoscimur, et de perfecta fide Domino praestante gaudemus? Sequitur: A tempore frumenti, vini et olei sui, multiplicati sunt. Redit ad eos qui rebus carnalibus probantur intenti. Nec vacat, quod his tribus, id est, frumenti, vini et olei, additum est sui. Est enim et Domini panis vivus qui de coelo descendit . Est et vinum: Poculum tuum inebrians quam praeclarum est ! Est et oleum: Impinguasti in oleo caput meum. Ergo ista Dei non habent peccatores: sed sua, id est terrena, unde corpus vivat, non anima perfruatur. Frumentum enim dictum a frumine, id est a summa parte gulae; antiqui enim caput gulae frumen vocabant. Multiplicati sunt enim pessimis actibus, id est, mundanain praefatione diximus, in uno sermone plerumque causas profundissimas indicari,
Abbreviated transcription (Latin):
meo: a tempore frum̃ti uini & olei
sui multiplicati sunt. Adhuc benesic
numerat. quȩ possident. xp̃iani. Non
enĩ istam leticiam dicit quã cachinno
uocis ȩxpͥmimꝰ. s leticiam rectȩ fidĩ.
quã bonȩ conscientie p̾stare dñs con

Expanded text:
  tempore frumenti, vini, et olei sui multiplicati sunt. Adhuc beneficia numerat quae possident Christiani. Non enim istam laetitiam dicit quam cachinno vocis exprimimus; sed laetitiam rectae fidei, quam bonae consci
Abbreviated transcription (Latin):
Attende innocentiã meã. Et paulus
apssꝰ ait. Readdet mͥ coronã iusticiȩ.
Et ꝓpħa in septimo psalmo dicturus est
Si est miquitas in manib meis: Non
quia sine peccato modis om̃ib fuert.
s sunt oꝑationes aliquȩ in quib fide¬
les homines euident̾ appareant inno¬
centes. Sequitur. In tribulatione dila¬
tasti mͥ:. Tribulatio est cnĩ. que dilatat
semꝑ eccłiam. quando eodẽ tempore¬
confessores fiunt. martyres coronant᷑.
toraq turba iustoꝵ contritionib sẽꝑ
& ecaudi orationẽ meam. Pia mater¬

Expanded text:
innocentiam meam ; et Paulus apostolus ait: Reddet mihi coronam justitiae ; propheta in septimo psalmo dicturus est: Si est iniquitas in manibus meis . Non quia sine peccato modis omnibus fuerunt, sed sunt operationes aliquae in quibus fideles homines evidenter appareant innocentes. Sequitur, in tribulatione dilatasti mihi. Tribulatio est enim quae dilatat semper Eccconfessores fiunt et martyres coronantur, totaque turba justorum contritionibus semper t exaudi orationem meam.
Abbreviated transcription (Latin):
tasti mͥ. miserere mei. & exaudi
drationẽ meã. Consideremꝰ quid sit
hoc qd̾ mat̾ eccłia in uno eodẽq uersu
et exiuditam se dicat. & it̃m depre¬
cetur audiri. significans ꝑfecte oratio¬
nis hunc. cẽ. modum. ut licet nobis
postulata desideria concedant᷑ ꝓbabili
semꝑ ambitione audiri. nos tm̃ iugit̾¬
postulemꝰ. sicut dicit apłs. sine it̃¬
uussione orate. in om̃ib gr̃as agie. Dsꝰ
aut̃ iusticie meȩ recte dicit ȩccłia. quȩ¬

Expanded text:
 et exaudi orationem meam. Consideremus quid sit hoc, quod mater Ecclesia in uno eodemque versu, et exauditam se dicat, et iterum deprecetur audiri: significans perfectae orationis hunc esse modum, ut licet nobis postulata desideria concedantur, probabili semper ambitione audiri. Nos tamen jugitpostulemus, sicut dicit Apostolus: Sine intermissione orate. In omnibus gratias agite . Deus aut
Abbreviated transcription (Latin):
nulla paciantur. Eoꝵ & ipse odor acer
ut odore delectetur peregrino. qͥ offen
fideles animas. que p̾dicatam retinent
apłicam disciplinã. & in głosissima
uoluntate constantes. reuera similitu¬
dinem suꝑne seruare ꝓbant᷑ imaginis:¬

Expanded text:
nulla patiantur: eorum et ipse odor acerbnulla patiantur: eorum et ipse odor acerbut odore delectetur peregrino, qui offen Trinitatis fideles animas, quae praedicatam retinent apostolicam disciplinam, et in gloriosissima voluntate constantes, revera similitudinem supernae servaro probant
Abbreviated transcription (Latin):
mus aduertere. de quib aliqͥd ñ ꝓbamꝰ
audisse. Malis nubilꝰ uultꝰ ẽ in quali¬
bet gr̃a corporali. mesti etiam cum
letant᷑. agunt unde paulopꝰ peniteant.
desertiun pectꝰ uoluptatis suȩ subito in
tristiciam redeat. Oculi int̾dũ super
quam necesse est comouent᷑. it̾umq co¬
gitantes infixi sunt. incerti. uagi. fluc¬
tuantes ad om̃nia trepidi. de cunctorũ
uoluntate suspensi. curis anxii. suspiti¬
onib inquieti. aliena de se iudicia solli¬
cite ꝑscrutantur. quia dem̃ter ꝓpria
tem infernȩ mortis incurrunt. & dũ
lucem temporalem auide cupiunt.
tenebras ꝑpetue noctis acquirunt.
Relationes suas in explicatas sepe dere¬
linqunt. saltu quodam ad aliud trans¬
ferunt᷑. Cum nichil agant. semꝑ eos
existimes occupatos. Formidolose ui¬
uunt. etiam cum nulliꝰ insecutione
uerantur. Pena illis est ꝯscientia sua.
& a se om̃ia sustinent: cũ ab aliis grauia

Expanded text:
mus advertere, de quibus aliquid non probamus mus advertere, de quibus aliquid non probamus audiisse. Malis nubilus vultus est in qualibet gratia corporali; moesti etiam, cum laetanter agunt, cum paulo post poeniteant, deserti impetu voluptatis suae, subito in tristitiam redeunt; oculi interdum, supra quam necesse est, commoventur; iterumque cogitantes infixi sunt, incerti, vagi, fluctuantes, ad omnia trepidi, de cunctorum voluntate suspensi, curis anxii, suspicionibus inquieti; aliena 636 de se judicia sollicite perscrutantur, quia dementer proprtem infernae mortis incurrunt; et dum lucem temporalem avide cupiunt, tenebras perpetuae noctis acquirunt. Relationes suas inexplicatas saepe derelinquunt; saltu quodam ad aliud transferuntur: cum nihil agant, semper eos aestimes occupatos; formidolose vivunt, etiam cum nullius insecutione vexantur: poena est illis conscientia sua, et a se sustinent omnia, cum ab aliis gravia
Abbreviated transcription (Latin):
affectat in lam̃tabili obscuritate fuscata
Rationem mundissimam non habet.
quia in gurgitem se ꝑuersitatis immer¬
sit. Nox antiquo hoste captiua ad uici
sumit de eiꝰ obnoxietate uictorias. Est
enim egra. & peccatis semꝑ anxia. ipsa
se condempnans. quam nullꝰ accusat.
ut merito mors uitalis ac uita mortalis
talib ꝓuenisse dicatur. Hanc si misera¬
tor ille respexerit. oculũq mentis cor¬
poreis excessib obcecatum fuerit illumi¬
nare dignatꝰ. ad lib̾atricem penitudi¬
nem trahit. euadendi donat effectum.
qͥ percundi pͥmitꝰ uidebat᷑ habuisse
desid̃ium. Tunc felicior cum fleuerit.
tẽ celsior cum se ꝓstrauerit. Lacrimis
reparat qd̃ gaudendo ꝑdicłat. & que ad
hostem uoluptatib inuitata ꝑuenit.
ad salutarem dũm ꝓsꝑrime contristata
festinat. S quamuis eas ñ sit fas ho¬
minib intueri. tam̃ eiudentib indiciis
suas qualitates aꝑuint. ut & illos possi¬

Expanded text:
affectat, et lamentabili obscuritate fuscata, affectat, et lamentabili obscuritate fuscata, rationem mundissimam non habet, quia in gurgitem se perversitatis immersit, mox ab antiquo hoste captiva  ed., csumit de ejus obnoxietate victorias. Est enim aegra et peccatis semper anxia: ipsa se condemnans, quam nullus accusat: ut merito mors vitalis, ac vita mortalis, talibus provenisse dicatur. Hanc si miserator ille respexerit, oculumque mentis corporeis excessibus obcaecatum fuerit illuminare dignatus, ad liberatricem poenitudinem trabit, evadendi donat effectum, quae pereundi primitus videbatur habuisse desiderium. Tunc felicior, cum fleverit; tunc celsior, cum se prostraverit: lacrymis reparat quod gaudendo perdiderat; et quae ad hostem voluptatibus invitata pervenit, ad salutarem Dominum prosperrime contristata festinat. Sed quamvis eas non sit fas hominibus intueri, tamen evidentibus indiciis suas qualitates aperiunt; ut et illas possi
Abbreviated transcription (Latin):
igit᷑ animȩ sine recta side teterri¬
ine sũnt. ut philosophoꝵ. qͥ nͨ creato
tam̃ erugines ñ declinantur. Qualis
enim dementia est illum colere quo
melior est. & credere prestare posse. qͥ
sibi ñ p̃ualet subuenire. MNichil enĩ
euiquam ꝓdest uitasse noxias cupidita¬
tes. eneruatã ñ amasse luxuriã. decep¬
tricem fugisse fallatiam. alienum se a
terrenis uiciis effecisse. quia necesse est
laboret icassum. qͥ remuneratorem
bonoꝵ om̃ium sibi reddit infensum.
Cuiꝰ enim p̾ceptis obediet. sĩ latorem
legis ignoret.. Graditur sine uia. res¬
picit sine lumine. cogitat sine sapore.
currit ueloci gressu. nec repetit ad qd̾
ꝑuenire disponit. Ni possunt ad pre¬
sens florere. s fructum nͣ ꝓbantur in¬
credunt. fedis tam̃ scelerib polluunt᷑.
qm cum se grauib peccatis conectunt.
a creitore dissoluunt. Tunc inmorta¬
lis anima fit mortua tenebris suis. cuͦ¬
incipit amare qd pereat. incipit odisse
qd̾ uiuit: Uirtutes odit. uicia semꝑ

Expanded text:
igitur animae sine recta fide teterrimae sunt, ut philosophorum, qui non Creatortamen aerugines non declinant. Qualis enim dementia est illum colere quo melior est, et credere praestare posse qui sibi non praevalet subvenire? Nihil enim cuiquam prodest vitasse noxias cupiditates, enervatam non amasse luxuriam, deceptricem fugisse fallaciam, alienum se a terrenis vitiis effecisse; quia necesse est laboret incassum, qui remuneratorem bonorum omnium sibi reddit infensum. Cujus enim praeceptis obediet, si latorem legis ignoret? Graditur sine via, respicit sine lumine, cogitat sine sapientia, currit veloci gressu, nec reperit ad quod venire disponit. Hi possunt ad praesens florere, sed fructum non probantur incredunt, foedis tamen sceleribus polluuntur: quoniam cum se gravibus peccatis connectunt, a Creatore dissolvunt. Tunc immortalis anima fit mortua tenebris suis: incipit amare quod perit, incipit odisse quod vivit; virtutes odit, vitia semper
Abbreviated transcription (Latin):
meruerunt. Non est timor dĩ ante
dełos eoꝵ. Precedentib reb subiuncta
est sententia. quȩ pulchre cuncta con¬
cluderet. Idõ enim illi tanta fecerunt.
quia timorem dĩ ante ocłos ñ habebant.
sicut de ipsis dicit apłs. Si enim cogno¬
tam̃ cum coustet carnis tantũ ñ enam
diuinitatis natura fuisse trucidatuu:¬

Expanded text:
ers. 10. Non est timor Dei ante oculos eorum. Praecedentibus rebus subjuncta est sententia quae pulchre cuncta concluderet. Ideo enim illi tanta fecerunt, quia timorem Dei ante oculos non habebant; sicut de ipsis dicit Apostolus: Si enim cognotamen eum constet carnis tantum, non etiam divinitatis natura fuisse trucidatu
Abbreviated transcription (Latin):
mo predicata est. ut inimicis nr̃is
quantũ in nob̃ est mente beniuola
consulemꝰ. ne ceca obstinatione durati.
insolubili mancipentur errore. Incre¬
pat enim eccłia popłm peccatorem. ut
ad suum non festinet exitium. quatinꝰ
prauitate deposita non moret᷑ abicert.
unde potest modis om̃ib interire.
Quappt̾ & nos ꝓ ut datum fuerit sequa¬
mur instituta reuerenda. suadeamus
herencis rectam fidẽ. suꝑbis p̾dicenis
scãm humilitatem. Nobis pociꝰ ista con¬
ferimꝰ. si talib ꝓdesse meream᷑. Scire
auit̃ debemꝰ pͥmum hunc. ẽẽ. psalmũ
eoꝵ qui de iudeoꝵ increpatione & con¬
uersione conscripti sunt. De numero
qͦ huiꝰ psalmi sic conicere non putamꝰ
absurdum. ut quia scã ęccłia introdus¬
ta est ad loquendum. que & quinq li¬
bros moysi. & octo dierũ ꝓ dominica
resurrectione recipit mysteria. merito
ꝑsona ciꝰ terciũ decimũ calculum tene¬
re uideat᷑. quia noui & uet̾is testam̃ti

Expanded text:
mo praedicata est, ut inimicis nostris, mo praedicata est, ut inimicis nostris, quantum in nobis est, mente benevola consulamus, ne caeca obstinatione durati, insolubili mancipentur errori. Increpat enim Ecclesia populum peccatorem, ut ad suum non festinet exitium: quatenus pravitate deposita non moretur abjicere, unde potest modis omnibus interire. Quapropter et nos, prout datum fuerit, sequamur instituta reverenda. Suadeamus haereticis rectam fidem, superbis praedicemus sanctam humilitatem. Nobis potius ista conferimus, si talibus prodesse mereamur. Scire autem debemus primum hunc esse psalmum eorum qui de Judaeorum increpatione et conversione conscripti sunt. De numero quoque hujus psalmi sic conjicere non putamus absurdum: ut quia sancta Ecclesia introducta est ad loquendum, quae et quinque libros Moysi, et octo dierum pro dominica resurrectione recipit mysteria, merito persona ejus tertium decimum calculum tenere videatur, quia Novi et Veteris Testamenti
Abbreviated transcription (Latin):
in syon id est in ierłm mittere ac presta¬
re dignatꝰ ẽ. Ipse est utiq salutaris isrł.
hoc est bene credentiũ et̃na salꝰ. & infini¬
ta securitas. Sequit᷑. Dum auerterit
dñs captiuitatem plebis suȩ. id ẽ cum
dampnauerit diabolum qͥ di plebem
ua responsio. ut letet᷑ iacob idẽ iudeorũ
& gentilium popłs ꝑ gr̃ȩ munera collectꝰ
siue colligendꝰ. qͥ aliquando sua infidelita¬
te uagatꝰ est. Hic enĩ iacob iudeoꝵ anti¬
quus popłs debet intelligi. quanius ciꝰ
nom̃ more scripturarum & nouo popło
in subsequentib datum. eẽ. uideat᷑. Isr ł¬
autẽ. uniuersalem ęccłiam de cunctis
mundi partib aggregatã congruent̃
aduertimꝰ. que nẽcesse ẽ ut exultet. qͣndo
ad regnũ celoꝵ dñi miseratione ꝑuenerit.
Et uide. diuersis causis quam ꝓpria u̾ba
tributa sint. Letabit᷑ iacob. quia ñ sꝑatã
suscepit medicinam. Exultabit isrł. idẽ
menarrabili gaudio cumulabit᷑. quando
cogitemꝰ. illa nob̾ uirtꝰ in hoc ꝑsal¬

Expanded text:
in Sion, id est in Jerusalem mittere ac praestare dignatus est. Ipse est utique Salutaris Israel, hoc est, bene credentium aeterna salus et infinita securitas. Sequitur, cum averterit Dominus captivitatem plebis suae, id est cum damnaverit diabolum, qui Dei plebem va responsio; ut laetetur Jacob, id est Judaeorum et gentium populus per gratiae munera collectus sive colligendus, qui aliquando sua infidelitate vagatus est. Hic enim Jacob, Judaeorum antiquus populus debet intelligi; quamvis ejus nomen more Scripturarum et novo populo in subsequentibus datum esse em Ecclesiam de cunctis mundi partibus aggregatam congruenter advertimus, quae necesse est ut exsultet, quando ad regnum coelorum Domini miseratione pervenerit. Et vide, diversis causis quam propria verba tributa sint! Laetabitur Jacob, quia non speratam suscepit medicinam. Exsultabit Israel, id est inenarrabili gaudio cumulabitur, quando cogitemus, illa nobis virtus in hoc psal
Abbreviated transcription (Latin):
spes eiꝰ ẽ: ut unde magis debuit reueren¬
tior existere. in de pociꝰ uideret᷑ contẽptꝰ
obꝓbria sustinere. Nec moueat quod
sc̃ẽ incarnationis dr̃ ds. Alit̾ enĩ hu¬
militas humanitatis eiꝰ ostendi non

Expanded text:
spes ejus est; ut unde magis debuit reverentior existere, inde potius videretur contemptus opprobria sustinere. Nec moveat quod sanctae incarnationis dicitur Deus. Aliter enim humilita
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc scło de suis mentib abiecerunt.
Dicebant enim uder. Si credimꝰ in eũ.
ꝓ ipsa nouitate culture. uenient roma¬
ni & tollent nobis & locum & gentem
Ita factum est. ut ñ tunendo dnm suꝑua¬
cuis trepidationib angerent᷑. Addidit.
qm̃ ds in generationẽ iusta ẽ. Sententia
secuta est. que corrigeret infideles. ut
meminerint continentiã sibi duunita¬
tis ab eẽ. cum se uideant uentosa felici¬
tate consurgere. Quod totũ pia mente
p̾dicit᷑. ut imꝓboꝵ mens sacrilega corri
tice xp̃i consilium confudisti. id est sus¬
cipere noluisti. qͥ ad te uenerat lib̾andũ.
ut qui dare disposuerat creditꝰ salutem.
contemptꝰ ingerat ultionem. In opis
autem de dño dicit᷑ saluatore. qui de

Expanded text:
in hoc saeculo de suis mentibus abjecerunt. in hoc saeculo de suis mentibus abjecerunt. Dicebant enim Judaei: Si credimus in eum, pro ipsa novitate culturae, venient Romani, et tollent nobis et locum et gentem . Ita factum est, ut non timendo Dominum supervacuis trepidationibus angerentur. Addidit, quoniam Deus in generatione justa est. Sententia secuta est, quae corrigeret infideles, ut meminerint continentiam sibi Divinitatis abesse, cum se videant ventosa felicitate consurgere. Quod totum pia mente praedicitur, ut improborum mens sacrilega corrigtice: Christi consilium confudisti, id est suscipere noluisti, qui ad te venerat liberandum; ut qui dare disposuerat creditus salutem, contemptus ingerat ultionem. Inopis autem dicitur de Domino Salvatore, qui de
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscent infuturo iudicio. quando u¬
derint bonos ad ct̃na p̃mia diuinitus
inutari. se uͦ ad supplicia numquam
siuenda transmitti. Qui deuorant
plebem meam. De illis dicit qͥ dogina¬
te fłrali absorbent simplices ip̃anos.
am qd̃ ait sicut escam panis. animo pec¬
cintiũ uidetur aptatũ. quia sicut esuri¬
entes famem suã putant dulcissimo cibo
panis expleri. ita & isti festinant xp̃ia¬
noꝵ deceptione saciari.Additum est
unde illis augeatur interitꝰ. quia du̾m
inuocare noluerunt. Necesse enĩ erat
illos desperata agere. qͥ dnm̃ saluatorẽ
noluerunt supbis mentib inuocare.
Illic trepidauerunt timore. ubi ñ crat
timor. qm̃ d̾s in generatione iusta est.
Sicut oportuno tempore tunere
ꝓuidentia est. ita dementiȩ ꝓbatur
esse conunctum. inepta se quemquam
trepidatione confundere. Illi c enĩ
constat. ẽẽ. cautelam. hic arg.uit᷑
semꝑ ignauia: Ncrito gͦ mani tremo¬
re concussi sunt. qͥ tumorẽ dñi salutarẽ

Expanded text:
icio, quando viderint bonos ad aeterna praemia divinitus invitari, se vero ad supplicia nunquam finienda transmitti. Qui devorant plebem meam. De illis dicit, qui dogmate ferali absorbent simplices Christianos. Nam quod ait, sicut escam panis, animo peccantium videtur aptatum; quia sicut esurientes famem suam putant dulcissimo cibo panis expleri, ita et isti festinant Christianorum deceptione satiari. Additum est unde illis augeatur interitus: quia Dominum invocare noluerunt. Necesse enim erat illos desperata gerere, qui Dominum Salvatorem noluerunt superbis mentibus invocare.Illic trepidaverunt timore, ubi non erat timor, quoniam Deus in generatione justa est. Sicut opportuno tempore timere providentia est, ita dementiae probatur esse conjunctum, inepta se quadam trepidatione confundere. Illic enim constat esse cautelam, hic arguitur semper ignavia. Merito ergo inani tremore concussi sunt, qui timorem Domini salutarem
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ad scdm modũ. ubi om̃ib impiis
diuinũ iudicium comminatur dicens.
m illa retriburione generali cognosce¬
re uindictam. qui nc̃ operant᷑ sub lib̾¬
tate maliciam. Ordo autẽ uerboꝵ talis
est. Nonne cognoscent qͥ oꝑant᷑ iniqui

Expanded text:
enit ad secundum modum, ubi omnibus impiis divinum judicium comminatur: dicens in illa retributione generali cognoscere vindictam, qui nunc operantur sub libertate malitiam. Ordo autem verborum talis est: Nonne cognoscent omnes qui
Abbreviated transcription (Latin):
actitauit. Quid dicam de ꝓpħis & apłis.¬
qͥmandatis dñi famulantes. scipsos
głosis mortib obtulerunt.  fiunt ho¬
dieq dño largiente uistoꝵ oꝑatione.
que bona sunt. S ut hec negatio ue¬
rissue tͥ debeat elucere. consid̾ã quid
sequit᷑. Non est usq ad unũ. Reuera
solꝰ est xp̃c. sine quo bonũ aliquod uel
incipere uel implere imbecillitas hu¬
mana non p̾ualet. Quappt̾ iure ne¬
gatum ẽ ullum facere bonum. nͥ usq
ad ipsum fuerit eiꝰ miseratione ꝑuen¬
tum. Nam cum ad eum acceditur. nec
ab ipso receditur. om̃e bonũ sine dubita¬
tione pagitur. Iste est gͥͦ finis. qͥ ẽ p̃missꝰ¬
in titulo. Dñs de celo ꝓspexit suꝑ fili¬
os hominũ. Quomͦ ꝓspexit. a scilicet
ut nobis mitteret unigenitũ filiũ suũ.
ꝑ quem uera fides euidentiꝰ potuisset
eos appellauerit filios hominũ. ꝓpt̾
uniꝰ dĩ cultum in comparatione geni¬
lium. Illi enĩ popło specialit̾ cognoscit᷑

Expanded text:
actitavit? Quid dicam de prophetisactitavit? Quid dicam de prophetismandatis Domini famulantes, seipsos gloriosis mortibus obtulerunt? Fiunt hodieque, Domino largiente, justorum operatione quae bona sunt. Sed, ut haec negatio verissime tibi debeat elucere, considera quid sequitur, non est usque ad unum. Revera solus est Christus, sine quo bonum aliquod vel incipere vel implere imbecillitas humana non praevalet. Quapropter jure negatum est ullum facere bonum, nisi usque ad ipsum fuerit ejus miseratione perventum. Nam cum ad eum acceditur, nec ab ipso receditur, omne bonum sine dubitatione peragitur. Iste est ergo finis, qui est promissinus de coelo prospexit super filios hominum. Quomodo prospexit? Scilicet ut nobis mitteret Unigenitum Filium suum, per quem vera fides evidentius potuisset eos appellaverit filios hominum propter unius Dei cultum et in comparatione gentilium. Illi enim populo specialiter cognoscitur
Abbreviated transcription (Latin):
uideoꝵ xp̃m humilit̾ in assũpta
carne uenisse. insipient̃ dixit ñ ẽ ds̃. nec
intellexit ipsum. ẽẽ. qͥ p̃dictꝰ fuerat a ꝓ¬
pħis. Idõ grauiꝰ. quia ñ labiis. s dixit
in corde. ut malo uoto peior increduli¬
minabiles facti st̃ in uoluntatib suis.
ñ est qui faciat bonũ ñ ẽ usq ad unũ.
Corrupti st̃. dum ab scripturarũ sanita¬
te recedentes. in sensꝯ ꝓbati sunt inci¬
disse uitiosos. Sequitur deinde pena
peccati. ut nefandissima incredulitate
maculati. abhominabiles dño sus er¬
rorib redderentur. Uoluntas enĩ dicta
est a uolatu. qm̃ animꝰ qͦ uult. uimias
uelocitate transfert᷑. Sequitur. Non
est qui faciat bonum. Quid gͦ dicemus
de patriarchis. non ne bonũ fecit noe.
cum dñi p̃ceptis obediens in arcam sal¬
uandꝰ intrauit.  Honne idem bonũ
fecit abrabam. cum suũ filium obedi-¬
ens diuinis iussionib obtulit immo¬
andum. Nonne bonũ fecit iob. qͥ
dura passione ꝑcussꝰ. in om̃ib dño gr̃as

Expanded text:
um humiliter in assumpta carne venisse, insipienter dixit: Non est Deus. Nec intellexit ipsum esse qui praedictus erat a prophetis. Ideo gravius quia non labiis, sed dixit in corde; ut malo voto pejor increduliminabiles facti sunt in voluntatibus suis; non est qui faciat bonum, non est usque ad unum. Corrupti sunt, dum ab Scripturarum sanitate recedentes, in sensus probati sunt incidisse vitiosos. Sequitur deinde poena peccati, ut nefandissima incredulitate maculati, abominabiles Domino suis erroribus redderentur. Voluntas enim dicta est a volatu, quoniam animus quo vult nimia velocitate transfertur. Sequitur, non est qui faciat bonum. Quid ergo dicimus de patriarchis? Nonne bonum fecit Noe, cum Domini praeceptis obediens, in arcam salvandus intravit? Nonne idem bonum fecit Abraham, cum filium suum obediens divinis jussionibus obtulit immolandum? Nonne bonum fecit Job, qui dura passione percussus, in omnibus Domino gratias
Abbreviated transcription (Latin):
tu. nc̃ cõminatione iudicii. Modo tam̃
psalmꝰ hic. udeoꝵ uesaniã uehementi
increpatione castigat. asꝑ in uectionib
terribilis ꝓfanis. amarꝰ incredulis.
ut hec increpatio merito sc̃e det᷑ eccłii.
contͣ cuiꝰ ꝓpositum demens ꝑfidia pͣuas
intentiones nitit᷑ excitare. Diuisio
acies illa dñi quȩ in duodecimo
psalmo desidãbili supplicatione pe¬
tebatur. hic iam introducit᷑ aduenisse
Et ido pͥmo modo increpat ęccłia catho¬
lica udeos. qͥ uiso xp̃o minime credide¬
runt. Scdo modo dicit inani eos tt¬
pidatione confundi. qui fructuosum
timorem dñi cognoscere noluerunt
Ad postremũ eoꝵ in finẽ scłi p̃dicitu¬
euenire conuersio. cũ plenitudo gen¬
num longis scłi expectata ꝓuencrit.
ut cum dñi pietas in cis ꝓditur. ad
confessionis remedia faciliꝰ inuitent᷑:¬

Expanded text:
unc comminatione judicii. Modo tamen psalmus hic Judaeorum vesaniam vehementi increpatione castigat: asper invectionibus, terribilis profanis, amarus incredulis; ut haec increpatio merito sanctae detur Ecclesiae, contra cujus propositum demens perfidia pravas intentiones nititur excitare. Divisio psalmi. Facies illa Domini, quae in duodecimo psalmo desiderabili supplicatione petebatur, hic jam introducitur advenisse. Et ideo primo modo increpat Ecclesia catholica Judaeos, qui viso Christo minime crediderunt. Secundo modo dicit inani eos trepidationtimorem Domini cognoscere noluerunt. Ad postremum eorum in fine saeculi praedicituevenire conversio, cum plenitudo gentium longis saeculis exspectata provenerit; ut cum Domini pietas in eis proditur, ad confessionis remedia facilius invitent
Abbreviated transcription (Latin):
Iotꝰ hic psalmꝰ a ꝑsona catholice
ꝑfertur eccłiȩ. quȩ pͥma sectione orati¬
onem snã poscit audiri. hereticos &
scismaticos p̃dicans a dñi nuncrib
excludendos. Sodã sectione: ꝑ intellec¬
tum scripturaꝵ diuinaꝵ recto trami¬
te dirigi se ad illam felicem patriam
diuino munere dep̾catur: ꝑfidos inde
asserens fieri funditꝰ alienos. ad postre.¬
mum cõmeiorans p̾mia beatoꝵ. ut
una p̾dicatione & malos p̾dicta pena
conuerteret. & iustos ꝓmissa premua¬

Expanded text:
otus hic psalmus a persona Catholicae profertur Ecclesiae, quae prima sectione orationem suam poscit audiri, haereticos et schismaticos praedicans a Domini muneribus excludendos. Secunda sectione per intellectum Scripturarum divinarum recto tramite dirigi se ad illam felicem patriam divino munere deprecatur, perfidos inde asserens fieri funditus alienos; ad postremum commemorans praemia beatorum, ut una praedicatione et malos praedicta poena converteret, et justos promissa praem
Abbreviated transcription (Latin):
quando ipse in pͥncipiis ammonet ut
cordis aurib audiatur. Ipse enuim testa¬
tus est eiꝰ meritum. qͥ eum monuit
studiose ab uniuersis mundi partibus
audiendum. Totum habet. quicquid
ad inspectiuam qͥcqͥd ad moralem ꝑtinet
disciplinam. sicut uersꝰ ille pollicitꝰ est.
Os neum loquetur sapientiam. &
meditatio cordis mei prudentiã. Re

Expanded text:
quando ipse in principiis admonet, ut quando ipse in principiis admonet, ut cordis auribus audiatur. Ipse enim testatus est ejus meritum, qui eum monuit studiose ab universis mundi partibus audiendum. Totum habet quidquid ad inspectivam, quidquid ad moralem pertinet disciplinam; sicut versus ille pollicitus est: Os meum loquetur sapientiam, et meditatio cord
Abbreviated transcription (Latin):
ipsoꝵ appellauit non tantũ ex semi¬
ne carnis. quantũ quos morum imi¬
tatione secuti sunt. sicut in enũgło
dicit incredulis. Uos a patre diabolo
estis. Addidit. usq in ec̃num non ui¬
debit lumen. quia sicut peccata tenc¬
brosa sunt. ita peccatorib sapientie lum̃
auferunt. Et id̃o aycit in ec̃umñ
uidebit lumen. qm̃ nec in isto mundo
illuminatꝰ fuit. euiꝰ oi noxium cali¬
go erroris obsedit. Simili mͦ uec in
etͣ̾num uidebit lumen. qm̃ hic uitio
suȩ prauitatis habere non meruit.
Lumen enim uerum. quod illumi¬
nat om̃em hominẽ uenientem in hc̃
mo cum in honore. eẽt. non intellexit.
comparatꝰ est iumentis insipientib
& similis factꝰ est illis. Postquã om̃ia
que fuerant dicenda p̾monuit. pulcher¬
rimum psalmum repetita uersꝰ parili¬
tate conclusit. ut se peccator a malo ꝓpo¬
sito remoueret. cũ notatam deformita¬
tem suam iterata increpatione cognosceret

Expanded text:
ipsorum appellavit non tantum ex semiipsorum appellavit non tantum ex semine carnis, quantum quos morum imitatione secuti sunt; sicut in Evangelio dicit incredulis: Vos a patre diabolo estis . Addidit, usque in aeternum non videbit lumen: quia sicut peccata tenebrosa sunt, ita peccatoribus sapientiae lumen auferunt. Et ideo dixit, in aeternum non videbit lumen, quoniam 164 nec in isto mundo illuminatus fuit, cujus cor noxium caligo erroris obsedit. Simili modo nec in aeternum videbit lumen, quod hic vitio suae pravitatis habere non meruit. Lumen enim verum, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mo cum in honore esset, non intellexit; comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis. Postquam omnia quae fuerant dicenda praemonuit, pulcherrimum psalmum repetita versus parilitate conclusit; ut se peccator a malo proposito removeret, cum notatam deformitatem suam iterata increpatione cognosceret.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝓpt̾ linguam satellitum. qui inter
garrulitates & epulas pastorib suis bene
optare consuerierunt. Quoꝵ anuna ñ
de bono actu. s ex deliciarum p̃paratione
lauclatur. Sequitur. Confitebitur tibi
cum bene feceris er. Mali tunc dm̃ bene¬
dicunt. quando temporalia bona ꝑcipi
unt. Bonꝰ autem laudat dũm. & cum
maloꝵ fasce depͥmitur: sicut fecit iob &
cct̾i sc̃i ciꝰ. Dicitur qͥ patͥ. Iste peccator
confitebitur tͥ.s. quando illi bene feceris.
qͥ si aliqͥd contrarium patiatur. blasphe¬
mare non desunt. Et iło consuetudo
ista uitanda est. que in sceleratis sepiꝰ
muciutur. Hos autem pio corde om̃i
tempore collaudemius dñm. qͥ salutem
nr̃am & in aduersis & in ꝓsꝑis semꝑ¬
oꝑatur. Introibit usq in ꝓgenies
patrum suoꝵ. usq in et̃num non uide¬
bit lumen. Qui patres pessimos mu¬
tantur. eoꝵ societate damnandi sunt:
& ido peccatores usq ad patrum suoꝵ
ꝓgenies introisse dicit. Patres enim

Expanded text:
est, propter linguam satellitum, qui inter est, propter linguam satellitum, qui inter garrulitates et epulas pastoribus suis bene optare consueverunt, quorum anima non de bono actu, sed ex deliciarum praeparatione laudatur. Sequitur, confitebitur tibi, cum benefeceris ei. Mali tunc Deum benedicuntaudat Dominum et cum malorum fasce deprimitur; sicut fecit Job, et caeteri sancti ejus. Dicitur ergo Patri: Iste peccator confitebitur tibi: sed quando illi benefeceris; quid si aliquid contrarium patiatur, blasphemare non desinit. Et ideo consuetudo ista vitanda est, quae in sceleratis saepius invenitur. Nos autem pio corde omni tempore collaudemus Dominum, qui salutem nostram et in adversis, et in prosperis sem. Introibit usque in progeniem patrum suorum: usque in aeternum non videbit lumen. Qui patres pessimos imitantur, eorum societate damnandi sunt; et ideo peccatores dicit usque ad patrum suorum genies introisse. Patres enim
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ dixit. ut non solum ipse. uerũetiam
om̃s qͥ ad ipsum ꝑtinerit magna põ¬
pa florere uideant᷑. S quare isti nors
debeant timere. pulchre subsequitur.
non debeat mundi głosus. Cur enĩ
timeamus diuitẽ. qui moritur pauꝑ. ad
scandalum nr̃m non est illi ꝑpetuũ.
nec aliud secum ualet portare. nisi
unde possit ardere. Quã deformem
in illa patria respicies. quem hic mun¬
dissimum p̾ciosa ueste miraris. ad Et
bene dixit descendere mortuos pecca¬
tores quasi in abyssos altas. quasi in ꝓ¬
fundissimam foueani. S sine gła secula¬
ri. sine turba satellitum. sinẽ p̾sump¬
tione gararum. Domꝰ illa quam
mirabaris remanet tota. s onera quȩ
non uidebat transmitut in gentia.
Quia anima ciꝰ in uita ipsiꝰ bẽnedicet᷑.
confitebitur tͥ eum bene feceris er. Hic
bene dicitur. non ad scificationẽ ꝑtinet
impetrandam. sed ad luxuriantiũ fauo¬
rabiles uoces. Benedicetur enim dictũ

Expanded text:
ejus dixit, ut non solum ipse, verum etiam ejus dixit, ut non solum ipse, verum etiam omnes qui ad ipsum pertinent, magna pompa florere videantur. Sed quare isti non debeant timeri, pulchre subsequitur.non debeat mundi gloriosus. Cur enim timeamus divitem, qui moritur pauper? Scandalum nostrum non est illi perpetuum, nec aliud secum valet portare, nisi unde possit ardere. Quam deformem in illa patria respicies, quem hic mundissimum pretiosa veste miraris. Et bene dixit descendere mortuos peccatores quasi in abyssos altas, quasi in profundissimam foveam; sed sine gloria saeculari, sine turba satellitum, sine praesumptione gazarum. Domus illa quam mirabaris, remanet tota; sed onera, quae non videbas, transmittit ingentia.ita ipsius benedicetur: confitebitur tibi, cum benefeceris ei. Hic benedicetur, non ad sanctificationem pertinet impetrandam, sed ad luxuriantium favorabiles voces. Benedicetur enim dictum
Abbreviated transcription (Latin):
reant homines. qͦs a cultura dm̃ cognos¬
cimus alienos. S peccatorib ista ꝑmissa
sunt. Idoq pius doctor ueros alloquit᷑
xp̃ianos. ne terrarũ diuites ꝑtimescant.
qm̃ bene generalit̾ pecunosus pauescit᷑.
cum ei famulari hominũ cupiditas esti¬
matur. Diues enim dictꝰ ẽ a diuo. qui
quasi ds nichil creditur indigere. Ho¬
minem hic impium debemꝰ acciꝑe.
qui se subiectis formidabilẽ facit. dũ
equitatis uira contempnit. Sequitur.
Et cum multiplicata fuerit gła domꝰ
erꝰ. Iunge. ne timueris. Que figura
do suꝑiora ad inferiora respondent. Et
respice qua gr̃a cuncta ꝓficiant. Mi¬
nus enim fuerat diuitena fieri. quia
hoc frequent̾ inuenis in negotiatorib
& in hominib abiectis. Adddidit. Et
cum multiplicata fuerit gła domꝰ eiꝰ.
idẽ cum honorib. cum possessionibus.
cum tota hominũ fuerit laude cele¬
brata. ut nichil sibi nͥ solum decẽ. pu¬
tet imperium. Et uide quia domꝰ

Expanded text:
reant homines quos a cultura Domini cognosreant homines quos a cultura Domini cognoscimus alienos. Sed peccatoribus ista promissa sunt; ideoque pius doctor veros alloquitur Christianos, ne terrarum divites pertimescant, quoniam bene generaliter pecuniosus pavescitur, cum ei famulari hominum cupiditas aestimatur. Dives enim dictus est a divo, qui quasi Deus nihil creditur indigere. Hominem hic impium debemus accipere, qui se subjectis formidabilem facit, dum aequitatis jura contemnit. Sequitur, et cum multiplicata fuerit gloria domus ejus. Junge ne timueris. Quae figura do superiora ad inferiora respondent. Et respice qua gratia cuncta proficiant. Minus enim fuerat divitem fieri, quia hoc frequenter invenis in negotiatoribus et in hominibus abjectis. Addidit, et cum multiplicata fuerit gloria domus ejus; id est, cum honoribus, cum possessionibus, cum tota hominum fuerit laude celebrata, ut nihil sibi nisi solum deesse putet imperium. Et vide quia domus
Abbreviated transcription (Latin):
mortius. qͥd p̾sumptio humana de func̃¬
lis. qͥ cuncta amittunt quib hic delec¬
tati sunt. & in et̾nas pęnas ꝑueniuins
qͥs se pati nullatenꝰ crediderunt. d de¬
quit᷑. Et a gła sua expulsi sunt: de
mundo scilicet in qͦ głabantur. uel de
illis reb in quib decẽpti infelici sorte
p̃sumebant. sicut in euũgło diuiti dic̃
catorũ. merito sententia salutaris in¬
fertur. ut sicut humana fragilitas
terrore ꝓstrata est: ita spe futuri p̾mii
subleuata consurgat. Nam siue hoc
dñs xp̃c de se dicat. siue a parte mem¬
broꝵ suoꝵ ut assolet loquat᷑. accomino¬
dum ẽ. Ipse erum descendens animam
suam ab inferno liberauit. s simul &
illoꝵ qui aduentum eiꝰ animo constanti
crediderunt. De manu inferi dicit.
de potestate diaboli. qͥ ante aduentum
eiꝰ animas tenebat obnoxias. Neti
egreditur. ut nobis saluberruna medi¬
cina prestetur. Nam tociꝰ mundi. hȩc
una querela est. quare in hoc scło flo¬

Expanded text:
mortuis? Quid praesumptio humana defuncmortuis? Quid praesumptio humana defunctis, qui cuncta amittunt quibus hic delectati sunt; et in aeternas poenas perveniunt, quas se pati nullatenus crediderunt? Sequitur, et a gloria sua expulsi sunt; de mundo scilicet in quo gloriabantur, vel de illis rebus in quibus decepti infelici sorte praesumebant; sicut in Evangelio diviti dictucatorum, merito sententia Salvatoris infertur; ut sicut humana fragilitas terrore prostrata est, ita spe futuri praemii sublevata consurgat. Nam sive hoc Dominus Christus de se dicat, sive a parte membrorum suorum, ut assolet, loquatur, accommodum est. Ipse enim descendens animam suam ab inferno liberavit; sed simul et illorum qui adventum ejus constanti animo crediderunt. De manu autem inferi, dicit de potestate diaboli, qui ante adventum ejus animas tenebat obnoxias. Vers.egreditur, ut nobis saluberrima medicina praestetur. Nam totius mundi haec una querela est: Quare in hoc saeculo flo
Abbreviated transcription (Latin):
eos. & obtinebunt eos iusti in matuti¬
no. Uenit ad terciam sectionem. ubi
uistis & impiis ꝓsuis meritis dicit
esse reddendum. Peccatores autem
in inferno positos mors depascit et̃na¬
Nam sicut oues lane sue amissione
iugit̾ ꝑseuerant. sic in illos semper
sine imminutione substantie inue¬
nit qd̃ pena discrutiet. Depascet enĩ
a iumentis tractum est. qͥ herbas ñ
radicitꝰ uellunt. s abscidunt pociꝰ
ipsas summitates. Sequit᷑. Et obti¬
nebunt eos iusti in matutino. Obti¬
nebunt dixit. suꝑabunt. qd̃ utiq in
illa resurrectione felicium est: ut ma¬
lis p̾mineant. Hic enim iustos obti¬
nent peccatores. in illo uͦ uidicio. iusti
infideles modis om̃ib obtinebunt.
In matutino. ac si diceret in albescente
die. cum gła resurrectionis illuxerit
quando iam beatitudinis claritas aꝑit.
& inchoat. ẽẽ. dies. qͥ nulla nocte finit᷑.
toꝵ infelicitatem miseriasq describit.
quoꝵ auxilia tamquã panni putrefacti
ueterascunt. Quid enim diuicie pr̃abt̃

Expanded text:
t eos justi in matutino. Venit ad tertiam sectionem, ubi justis et impiis pro suis meritis dicit esse reddendum. Peccatores enim in inferno positos mors aeterna depascit. Nam sicut oves lanae suae amissione jugiter perseverant, sic in illos semper sine imminutione substantiae invenit, quod poena discruciet. Depascet enim a jumentis tractum est, quae herbas non radicitus evellunt, sed abscindunt ipsas potius summitates. Sequitur, et obtinebunt eos justi in matutino. Obtinebunt, dixit superabunt, quod utique in illa resurrectione felicium est, ut malis praemineant. Hic enim justos obtinent peccatores: in illo vero judicio justi infideles modis omnibus obtinebunt. In matutino, ac si diceret, in albescente die cum gloria resurrectionis illuxerit, quando jam beatitudinis claritas aperitur, et inchoat esse dies qui nulla nocte finitur.torum infelicitatem miseriasque describit, quorum auxilia tanquam panni putrefacti veterascunt. Quid enim divitiae praestabunt
Abbreviated transcription (Latin):
accipere. in qua in hoc scło actuũ nr̃oꝵ
uestigiis ambulamus. S hec uia quid
malis faciat. non tacetur. Scandalum
utiq auctorib sius. id est stimulum
atq dolorem. Non crum ad securitatẽ
suam quicquã peccator efficit. cui de
sua ꝓuenit actione torqueri. Sequitur.
Et postea in ore suo benedicent. Hic
describitur consuetudo peccantium.
qͥ postquã uotum nequissime disposi¬
tionis impleuerint. mox diuinitati
gr̃as agunt. qm̃ ad suum uelle ꝑducti
sunt nescientes miserrimi hominũ.
quia illo auctore tantum ad sc̃a deside¬
ria ꝑuenit᷑. S isti in ore non in corde
benedicent. unde ꝓcedit plerumq
simulata sententia. sicut ysayas dicit
Popłs hic labiis me honorat. cor aut̃
eoꝵ longe est a me. Sicrit oues in¬

Expanded text:
accipere, in qua in hoc saeculo actuum nostrorum accipere, in qua in hoc saeculo actuum nostrorum vestigiis ambulamus. Sed haec via quid malis faciat, non tacetur: scandalum utique auctoribus suis, id est stimulum atque dolorem. Non enim ad securitatem suam 163 quidquam peccator efficit, cui de sua provenit actione torqueri. Sequitur, et postea in ore suo benedicent. Hic describitur consuetudo peccantium, qui, postquam votum nequissimae dispositionis impleverint, mox Divinitati gratias agunt, quoniam ad suum velle perducti sunt: nescientes, miserrimi hominum, quia illo auctore tantum ad sancta desideria pervenitur. Sed isti in ore, non in corde benedicent, unde procedit plerumque simulata sententia; sicut Isaias dicit: Populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Vers. 14.
Abbreviated transcription (Latin):
sumptio uana. & caduca suꝑbia. S quã¬
uis de mortalib dicatur. & homo cum
in honore esset ñ intellexit. possunt
hic & p̃uaricatores angłi accipi. qui de
celo ꝓiecti sunt. quia nec ipsi intellexe¬
runt honorem suum. dum auctori suꝑ¬
bissẽ monstrantur. Homo enim & pro
diabolo ponitur. sicut in euũgło testat᷑.
definitionis est. quam greci ostypos.
latini ueluti appellant. quando talis ẽ
alicui rei complexio. ut ñ tantum uni
rei de qua dicitur. s & aliis applicari
posse uideatur. sicut & in trigesimo qͥnto
psalmo iam lectum st. Hommnes & iii¬
menta saluos facies dñe. Hon enim dĩs
hec sola. s & reliqua siluare consueuit.
139
Iec uia illoꝵ scandalum ipsis. & postea
in ore suo benedicent. Hic iam enume¬
rationes decurse. uelut disꝑsa grana in
unum cumulum colliguntur. Nam
pꝰ illa quȩ dicta sunt. sententialit̾ enun¬
tiatur. hec uia coꝵ. Ui. uitam debemꝰ

Expanded text:
sumptio vana, et caduca superbia. Sed quamsumptio vana, et caduca superbia. Sed quamvis de mortalibus dicatur: Et homo cum in honore esset non intellexit, possunt hic et praevaricatores angeli accipi qui de coelo projecti sunt, quia nec ipsi intellexerunt honorem suum, dum auctori superbiisse monstrantur. Homo enim et pro diabolo ponitur, sicut in Evangelio definitionis est, quam Graeci os typos, Latini ualicujus rei complexio, ut non tantum uni rei de qua dicitur, sed et aliis applicari posse videatur; sicut et in trigesimo quinto psalmo jam lectum est: Homines et jumenta salvos falvare consuevit. Vers. 13. Haec via illorum scandalum ipsis; et postea in ore suo benedicent. Hic jam enumerationes decursae, velut dispersa grana in unum cumulum colliguntur. Nam post illa quae dicta sunt, sententialiter enuntiatur, Haec via eorum. Viam, vitam debemus
Abbreviated transcription (Latin):
id est in sepulchris inuocant nomina
mortuorum. & credunt hoc illis ꝓdẽẽ.
quod eoꝵ uidentur exibere memoriȩ:¬
Et homo cum in honore. ẽet. ñ intellexit.
comparatꝰ est uimentis insipientib. &
similis factꝰ est illis. De ipsis adhuc lo¬
quitur. qui murdi istiꝰ honore florue¬
runt. Nam quamuis peccator in hono¬
re sit dum uiuit. quia dĩ portat imagi¬
nem. recte dicitur dignitatem suam ñ
intelligere. dum talia facit quȩ ab ipso
creatore uidentur om̃imodis discrepare.
Sequitur. Comparatꝰ est iumertis insi¬
pientib & similis factꝰ est illis. Simili¬
tudo datur digna uecordib. ut qui se
umaginem di gestare non intelligunt.
congrue uimentis insipientib compareis.
Ham cur rationem ꝑceptam iussionib
dñi mandatisq non exibent. merito eã
tamquam indigni tanto munere ꝑdide¬
runt Nam tolle homini di consid̾ati¬
onem. & om̃ino pecꝰ insipiens est. Pre¬

Expanded text:
id est in sepulcris invocant nomina id est in sepulcris invocant nomina mortuorum; et credunt hoc illis prodesse, quod eorum videntur exhibere memoriEt homo cum in honore esset non intellexit: comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis. De ipsis adhuc loquitur qui mundi istius honore floruerunt. Nam quamvis peccator in honore sit dum vivit, quia Dei portat imaginem, recte dicitur dignitatem suam non intelligere, dum talia facit, quae ab ipso Creatore videntur omnimodis discrepare. Sequitur, comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis. Similitudo datur digna vecordibus; ut qui se imaginem Dei gestare non intelligunt, congrue jumentis insipientibus comparentur. Nam cum rationem perceptam jussionibus Domini mandatisque non exhibent, merito eam tanquam indigni tanto munere perdiderunt. Nam tolle homini Dei considerationem, et omnino pecus insipiens est, prae
Abbreviated transcription (Latin):
insipiens & stultꝰ desꝑatione pereant.
cum suos sapientes cognouerint interi¬
re. Uerum ut hec mãgis spiritalit̾ acci¬
pere debeamus. insipientes sunt. qui
p̃dicationib ꝓpħarum ad quiescere no¬
maluerunt. Hi gͦ simul peribunt. qm̃
in futura iudicatione damnandi sunt.
Reliqueruuit autem uidei alienis duuici¬
as suas. qm̃ sꝑnentib eis dñm saluatorẽ.
ad gentes extraneas salutis eoꝵ p̃mia tran
terris ipsoꝵ. Morientium diuitum põ¬
pa describitur. qui sibi edificarit sepul¬
chra magnis tractatib exquisita. Uidemꝰ
enim quedã mausolea pulcherrimis re¬
nitere mariorib. ut domiꝰ estimert᷑
et̃ne magnis molib fabricatȩ. Post hec
uenit ad eoꝵ tab̾nacula. quȩ copiosa largi¬
tate fulcita sunt. ut in longas generatio¬
nes & ꝓgenies constanti pulchritudine
ꝑducantur. Subiungit etiam ritũ quẽ
gentilitas in parentib agere consueuit.
quando fatua suꝑsticionẽ in terris eoꝵ

Expanded text:
insipiens et stultus desperatione pereant, insipiens et stultus desperatione pereant, cum suos sapientes cognoverint interire. Verum ut haec magis spiritualiter accipere debeamus; insipientes sunt qui praedicationibus prophetarum acquiescere nomaluerunt. Hi ergo simul peribunt, quoniam in futura judicatione damnandi sunt. Reliquerunt autem Judaei alienis divitias suas, quoniam spernentibus eis Dominum Salvatorem, ad gentes extraneas salutis eorum praemia transterris ipsorum. Morientium divitum pompa describitur, qui sibi aedificant sepulcra magnis tractatibus exquisita. Videmus enim quaedam mausolea pulcherrimis renitere marmoribus, ut domus aestimentur aeternae magnis molibus fabricatae. Post haec venit ad eorum tabernacula, quae copiosa largitate fulcita sunt, ut in longas generationes et progenies constanti pulchritudine perducantur. Subjunxit etiam ritum quem gentilitas in parentalibus agere consuevit, quando fatua superstitione in terris eorum,