comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
numerus cłitorum: Istitales
qusilem de diuinis sͥpturis pro¬
q̃m sorum scripture ad aures
um conferre dignatus ẽ icur
grandi compuitione ad ecce
comienitis: eos qui huc nenu
re cuit nolu̾rnt. aut forte non
potuerint. freqntissiare carẽtũ¬
rate monentes eos⁊ salbee cõ¬
filuim dantes ut illudrureant
qscriptum ẽ. urpedrm̃ta mũ¬
di huns fecerunt eos miseros
¶Lon enim dicimus utno de¬
beanat ẽe solliciti deuitu ⁊ ue¬
aut duaꝵ horaꝵ spatio dune
lectõnes leguntur. uł diuimna
rcusteria celebrantur de ecc̃a ̃
discedant ⁊ uł tantumm l aborẽt
ꝓanima sua qͣntum ꝓcarre
sua laborare conteridirat. Et
qmuis multo amplius aĩe ꝙͣ
lior ẽ illa qmͣque de licuo toei
forrmata est: nos tñ ad p̾sens
hec suademus. uit eis ilł equa¬
lit qd opus hñt ꝓuide conten¬
dant. Carni p̾parent ꝙ ꝑuor¬

Expanded text:
eu feminarum? Isti tales qualem de divinis Scripturis proipsum sonum Scripturae ad aures um conferre dignatus est, et cum grandi compunctione ad ecclesiam convenitis, eos qui venire huc usque aut noluerunt, aut forte non potuerunt, frequentissime castigate, monentes eos et salubre consilium dantes, ut illud timeant quod scriptum est, Impedimenta mundi hujus fecerunt eos miseros. Non enim dicimus ut non debeant esse solliciti de viaut duarum horarum spatio, dum lectiones leguntur, vel divina mysteria celebrantur, de ecclesia non discedant; et vel tantum laborent pro anima sua, quantum pro carne sua laborare contendunt. Et quamvis multo amplius animae quam lior est illa quae formata est: nos tamen ad praesens hoc suademus, ut eis vel aequaliter quod opus habent providere contendant; carni praeparent quo
Abbreviated transcription (Latin):
adetcam conuenire aut uor
xossunt. ant qd peius ẽ forte nͦ
uolunt ⁊ illis quiuementes.
cito discedunt: totũ qd̾ audis¬
tis cum grandi studio referdtis
¶am sicut ego rens erosiuo¬
Suid qd auoutis ñ ita meno¬
riter tenueritis ut ⁊̃ aluis in¬
simniare possitis tim̾e debetis.
neuob ucc̃e sit ꝓ illis reddere
sõnante implere ꝯtendite il

Expanded text:
esiam convenire aut non possunt, aut, quod pejus est. forte nec volunt, et illis qui venientes cito discedunt, totum quod audistis cum grandi studio referatis. Nam sicut ego reus ero si vosi id quod audistis non ita memoriter tenueritis, ut etiam aliis insinuare possitis, timere debetis, ne vobis necesse sit pro illis reddere inspirante implere contendite il
Abbreviated transcription (Latin):
cumq ⁊ si mirius digni inui¬
cliam conuenitis. ñ ad t̾renũ
uos conuiuiũ inuitamus in
quib ministratur cib hõim
s ad celeste. ac sp̃uale inquo
pams ponitur angłorum. No¬
lite fascidire. nolite despicere.
ille nõ despitiat in b̾itudine
regui sui. ¶unere enin debe¬
tis illam enuangłicam sñ a̾.

Expanded text:
si minus digni, imiecclesiam convenitis, non ad terrenum vos convivium invitamus, in quo ministratur cibus hominum, sed ad coeleste ac spirituale, in quo panis ponitur Angelorum; nolite fastidire, nolite despicere ille non despiciat in beatitudine regni sui. Timere enim debeti
Abbreviated transcription (Latin):
tare precepit. Nec otiose cõ¬
siderandum ẽ. s om̃io timen¬
dum qd̾ illi qui pp̃ impedimẽ¬
ta mundi nolu̾nt uenire. ore
ip̃is domini indigni sunt in
cipossit. sicut iam supplicauii
unius aut duaꝵ horarum i¬
spatium. pacĩam heamuis: do¬
nec nlla sp̃uessi m̃sa aĩarũ
cib apponitir ⁊ sacram̃ta spi¬
ritalia consecrantur. Et quia
homineradatur gratorpie
corde sorpuntto porem duorie¬

Expanded text:
tare praecepit . Et non otiose considerandum est, sed timendum quod illi qui propter impedimenta mundi noluerunt venire, ore ipsius Domini indigni sunt judci possit, sicut jam supplicavi, unius aut duarum horarum spatio patientiam praebeamus, donec in illa spirituali mensa animarum cibus apponitur, et Sacramenta spiritualia consecrantur. Et quia hominem datur, grato et pio corde compuncto, rorem di
Abbreviated transcription (Latin):
Mtenim se om̃s nor possinte
ectũpatõnes faciunt Alios eĩ
teniet corpas inafirmitas alios
publica nccitas. Alios egar
quasi saptuios trahit cupideta.
qaanti euim raĩc in plater
uł m atriis basilicaꝵ aut litib
aut negocis uatantes Quan¬
tio in porticib basilicarum uel
msecretaruis. detrastiorub aut¬

Expanded text:
enim se omnes non possint in occupationes faciunt. Alios enim tenet corporis infirmitas, alios publica necessitas; alios ligat et quasi captivos trahit cupiditas. Quanti etiam tunc in plateis vel in atriis basilicarum aut litigant, aut negotiis vacant? Quanti in porticibus basilicarum, vel in secretariis, detractio
Abbreviated transcription (Latin):
sauros uos inuitamus: consi¬
derate in quo ꝑiculo remaneãt
qui nob̾ obedĩam accommoda¬
re dissimulant. Ego u̾o frẽs ka¬
rissimi non id̾o fmn doleo qñ de
ꝑfcõs ẽẽ. desidero. tam grauit̾
in do pecrare cegnosco. Uñ it̾m

Expanded text:
sauros vos invitamus; consisauros vos invitamus; considerate in quo periculo remaneant, qui nobis obedientiam accommodare dissimulant. Ego vero, fratres charissimi, non ideo tantum doleo, quando de fectos esse desidero, tam graviter in Deo peccare cognosco. 2. M
Abbreviated transcription (Latin):
frẽs kũii quantus do¬
lor ⁊ qnta amaritudo
ssas ad iutegrum ꝑ expectare ñ
uelle:⁊inuobis ⁊ inme potera
git quid ĩ ecc̃a agitur. qñ diuĩa
misteria celebrantur. Anoscit
qͣntum malum faciunt illi qͥ
de ecc̃a nõ expletis missis sine a¬
liqua grandi nc̃citate discedũt
Et ido si ⁊ me detribulat̃one a¬
nimi liberare. ⁊uos depcc̃o uł¬
tis absolu̾e: nolite me contẽp¬
uere supplicantem. tim̃tes illd̾
qd̾ de saterdotib dñs dix̃. Qui
uos audit: me audit. Eoqui uoᷤ
sꝑuit: mesꝑuit. ¶Lam qui de
ecc̃a ñ ꝑ expectatis diuinis mi¬
tuit. nec erubescit: duppłr se pec¬
tare non dubitet. dun dinina
misteria deserit. ⁊ sacerdotem ꝓ
se sollicitum contristat ⁊ despic̃.
Si ad ex̾cenda aliqua t̾rena ⁊ la¬
boriosa oꝑa nos inuitaret hu¬
nulitas nr̃a: credimus ꝙneb̾
nec ad temporalia. s net̾numa¬
niie ꝓfutura uos studia ꝓuga¬
mus. nee aliqua lutra transito¬
ria requirimus. s ad celestes the¬

Expanded text:
rissimi, quantus dolor et quanta amaritudo ssas ad integrum perexspectare non velle; et in vobis et in me poteratgit quid in ecclesia agitur quando divina mysteria celebrantur, agnoscit quantum malum faciunt illi qui de ecclesia, non expletis Missis, sine aliqua grandi necessitate discedunt. Et ideo si et me de tribulatione animae liberare, et vos de peccato vultis absolvere, nolite me contemnere supplicantem; timentes illud quod de sacerdotibus Dominus dixit, Qui vos audit, me audit; et qui vos spernit, me spernit . Nam qui de Ecclesia, non perexspectatis Mistuit nec erubescit; dupliciter se peccare non dubitet, dum divina mysteria deserit, et sacerdotem pro se sollicitum contristat et despicit. Si ad exercenda aliqua terrena et laboriosa opera vos invitaret humilitas nostra, credimus quod nec ad temporalia, sed in aeternum animae profutura vos studia provocamus, nec aliqua lucra transitoria requirimus, sed ad coelestes the
Abbreviated transcription (Latin):
quosdam ĩcrepatio dura: qͦsdã
uo ex hortatio corrigit blanda
Sicut ꝑrti medici ad uarios cor¬
poris morbos diu̾so medicamĩe
seruiunt: ita ut uixta uulner̃
uarietates mediciua diusa sit.
congruũ doctne remediũ adhibẽt
aquid cuiq oporteat ꝓ erate ꝙ

Expanded text:
quosdam increpatio dura, quosdam vero exhortatio corrigit blanda. Sicut periti medici ad varios corporis morbos diverso medicamine serviunt, ita ut juxta vulnerum varietates medicina diversa sit; congruum doctrinae remedium adhibebit; et quid cuique o
Abbreviated transcription (Latin):
ñ escani. Carnalib qͥspe aĩs nes
alta nimis de celestib nec t̾rena
ꝯuẽit p̃dicare s mediotrit̾: ut
mitia eoꝵ moresq desid̾ant edo¬
ceri. Coruus dũ suos pullos uide¬
rit asbi coloris ⁊ ulłis eos cibis
alit. s tm̃d̾ attendit donec pes¬
fno colore nigrescant. ⁊ sit xos
freq̃nti cibo reficiat. Ita ⁊esc̃e
doster streniuis ñ cos qͦs docet
uid̾it ad suã siłitudinẽ pñie cõ
fessione nigrest̾e ⁊ intore sclari
depõito lamtatõis ħitum de p̃cc
recordatõe ĩ duere: ut pote ad¬
hue exiorib hoc ẽ carnalibus
diora mist̾ia ne dũ audita non

Expanded text:
non escam . Carnalibus quippe animis nec alta nimis de coelestibus, nec terrena convenit praedicare, sed mediocriter, ut initia eorum moresque desiderant, edoceri. Corvus dum pullos suos viderit albi coloris, nullis eos cibis alit, sed tantumdem attendit, donec paterno colore nigrescant, et sic illos frequenti cibo reficit. Ita et Ecclesiae doctor strenuus, nisi eos quos docet viderit ad suam simifessione nigrescere, et nitore saeculari deposito, lamentationis habitum de peccati recordatione induere, ut pote adhuc exterioribus, hoc est carnalibus, diora mysteria: ne, dum audita non
Abbreviated transcription (Latin):
fidelib hõib qͥ ydonei suit ⁊ alios
dede. Ingeniũ bori doctoris ẽ. ĩcipi¬
entis alaudib eoꝵ. qͦs salubrt̾
õbiurgatos carriꝑe cup᷑. sic̃ apłs
ad corithios fac̃. quos a laudĩb
rant apd̾ corithios: qͥ ⁊ laude ⁊
increpatõne digni ẽent. Ille u̾o

Expanded text:
fidelibus, qui idonei sunt et alios docere . 8. Ingenium boni doctoris est incipientis a laudibus eorum, quos salubriter objurgatos corrigere cupit, sicut apostolus ad Corinthios facit, quos a laudibus rant apud Corinthios, qui et laude et increpatione digni essent. I
Abbreviated transcription (Latin):
cura in tefessa custo dia. qi core¬
antus iste sine fie. hostis iste
sine pace ẽ. ł euste istouueepo
tese recipi in amiciciam nõ po¬
tes. Et iceo pͥlum istud ꝙ susce¬
Ia ħ sẽcreta ⁊ sprcitano castrai
cortulimus: ut cotidre contea
pssiones nr̃as infrtigali cor¬
aressione certeraus. ur cotdie
semorib nr̃is quasi famulas
uoluntates ñras subitiarans
ut cordis nequitias cntoncida¬
mus. ut ligne gladiũ reconde¬
mus. ñsotum mͦuicem ñ ife¬
ranrsnnrias. s nec abaius
sentianus illatas. Petuliarit̾
nich inhac iita consolatois per¬
quire nicħ honoris: pͥsentiũ rer
colatia refugere. ⁊ adꝓꝓmissae¬
terrie remureratdis pͥniaa
nimum sparare. subiestõne
etabiectione gandere ⁊ panꝑ¬
tatem studio quere: ⁊ñ solũ
facultates. s ip̃as uolũtates
exigit. nicħ aut concupiscere

Expanded text:
cura, indefessa custodia, quia conflictus iste sine fine, hostis iste sine pace est. hoste isto uinci potes, recipi in amicitiam non potes. et ideo proelium istud, quod suscehaec secreta et spiritalia castra contulimus, ut cotidie contra passiones nostras infatigabili congressione certemus, ut cotidie senioribus nostris quasi famulas uoluntates nostras subiciamus, ut cordis nequitias circumcidamus uel linguae gladium recondamus, ut non solum inuicem non inferamus iniurias, sed nec ab aliis snihil in hac uita consolationis requirere, nihil honoris, praesentium rerum solacia refugere et ad promissa aeternae remunerationis praemia animum praeparare, subiectione et abiectione gaudere et paertatem studio quaerere; et non solum facultates, sed ipsas voluntates exigit, nihil autem concupiscere
Abbreviated transcription (Latin):
ret inuidiã suam. Delectabã¬
tur illum ñra oꝑa: sufficiebãt
illi ꝑ se nr̃a crimina ⁊ pcc̃a. Qͥe
enim suscipiat bellum ꝯͣmili¬
tem suũ. Quis uelit impug¬
nare subiectum suũ: S supra
omriẽ ĩfelicitatem erat uita
illius: cui nocere dedignabat᷑
inimitus. At uero ne postꝙͣ
uoluntatib illuis renurtiã¬
uimus: iuidit cultores suosad
actoris pristini redisse famła
tum. iudit innob̃ quodammͦ
y̾dola sua ĩ dei tẽplũ rrutari.
frendens ⁊ tanqͣ leo rugiẽs om̃s
necendi aditus ꝑnigil insidia¬
tor explorat: de quo leone apłs
tuit q̃rens ꝙ̃ deuoret. Peati qͥs
hic leo inqͥrendos uidicat. ⁊seꝙ̃¬
dos utiq uirtutũ nestigiis ⁊ odo¬
re m̾itoꝵ.Non eĩ abillo ĩ quirtur.
nisiloni : qr se ubro ingetunt

Expanded text:
ret inuidiam suam. delectabanret inuidiam suam. delectabant illum nostra opera, sufficiebant illi per se nostra crimina et peccata. quis enim suscipiat bellum contra militem suum et quis uelit impugnare subiectum suum? sed super omnem infelicitatem erat uita illius, cui nocere dedignabatur inimicus. At uero nunc, postquam uoluptatibus illius renuntiauimus, uidit cultores suos ad atum, videt in nobis quodammodo idola sua in Dei templa mutari, frendens, et tamquam leo rugiens, omnes nocendi aditus tor explorat. De quo leone apostcuit quaerens quem devoret . Beati quos hic leo inquirendos judicat et sequendos utique virtutum vestigiis et odore meritorum. Non enim ab illo inquiruntur ni
Abbreviated transcription (Latin):
la amma ẽ cuius humilitas al¬
terius confundit suꝑbiã: cuius
patientia pximi extinguit iraq¬
diam. tuiꝰ obedĩa pigritiam alt̾iꝰ
aliemi teporis exsuscitat: qui ꝓxĩ
sui ꝑͥira turbatũ ocłm cordis gr̃a
consolatõnis atq edificatõnis
illuminat.Ueluis ẽ hiuc qͣm
illi qui frẽm paululum ab aliquo
contristatum ñ tam solatõ suo
porrecta manu sublenat. s titu¬
bantem sic̃ ꝑietem inclinatum
malilequioꝵ ĩpulsu adiuuat ad
ruinã. ⁊ salubriter ꝓ discipline
rõne correctum ꝑ sinistra ꝯsilia
Nc iicitat ut allidat. sic arina
ꝓprranon sufficͥiunt. illesicea¬
gatut iuditium ⁊̃ aliene ꝓdi¬
tiorus ñinturrat. Certi sumꝰ
damus passõnes: det̾iores mł¬
tum uos etfici qm fueramus
dum ĩħ scło uiueremus ita
tantes. in quib nc̃ erubescimꝰ
tunc nob̃ adu̾sarius ñ obsta¬
bat. ĩmo ⁊̃ conseritiebat: qr ccͤ
miserabilem ac ꝓditam uitã
nr̃am ñ inuenielat in quo exce¬

Expanded text:
la anima, cujus humilitas alla anima, cujus humilitas alterius confundit superbiam, cuius patientia proximi exstinguit iracundiam, cuius oboedientia pigritiam alteriualieni teporis exsuscitat, qui proximi sui prae ira turbatum oculum cordis gratia consolationis atque aedificationis illuminat. melius est huic quam illi, qui fratrem paululum ab aliquo contristatum non tamen solacio suo porrecta manu non subleuat, sed titubantem sicut parietem inclinatum maleloquiorum impulsu adiuuat ad ruinam et salubriter pro disciplinae ratione correctum per sinistra consilia sic incitat, ut allidat, sic armat,propria non sufficiunt, ille sic agit, ut iudicium etiam alienae perditionis incurrat. certi simusdamus passiones, deteriores multum nos effici, quam fueramus, dum in hoc saeculo uiueremus, ita tantes, in quibus nunc erubescimus, tunc nobis aduersarius non obstabat, immo etiam consentiebat, quia circa miserabilem ac perditam uitam nostram non inueniebat, in quo exerce
Abbreviated transcription (Latin):
ture maremeine alioꝵ feruore
teporar debilitet ⁊ ne alioru per¬
te potian ma natundia uiolet
ne aliorũ humilitatem sr̃bian
nr̃a deprauet ne alioꝵ pulchritu¬
dinem feditas nr̃a contaminet
ne alioꝵ ardentes extinguamꝰ
lampades. si nr̃as illuminare
non possumus. Et quid̾ ille fatu¬
e iurgines qmͣlib stulte e̾ent ñ
tam alienas extingue lãpades.
qm suas illummare cupiebãt
Et id̾o ad istaꝵ siłitudinem si cu¬
i nr̃m de ẽ pinguissima gratia
hunulitatis: ⁊ si de est ignis
fidei. ⁊ si flamina feruoris ⁊ si
oleum caritatis. ⁊ silum̃ disc̾tio¬
nis ueniat ad eos quos mag̃ ha¬
bundare ꝑspexit: ⁊ grãm in se
a ꝓximis ñ aufẽndo s mutãndo
transfundat ⁊ bona possõis alie¬
possõis inuadat. Aunqͣ eĩ sen¬
tit lumimis dampnũ płimis ignis
accensus: nec minuit soł lucem¬
considerantium multitudo. Qñ¬
ti ad eum ꝑspex̾int. tantis muñ¬
a sua ꝯmodat: ⁊ip̃e tñ semꝑinte¬
ger ꝑseuerat. Denedicta ado il¬

Expanded text:
t et ne aliorum feruorem tepor noster debilitet et ne aliorum patientiam nostra iracundia uiolet, ne aliorum humilitatem superbia nostra deprauet, ne aliorum pulchritudinem foeditas nostra contaminet, ne aliorum ardentes exstinguamus lampades, si nostras illuminare non possumus. et quidem illae fatuae uirgines, quamlibet stultae essent, non tam alienas exstinguere lampades quam suas illuminare cupiebant. et ideo ad istarum similitudinem, si cui nostrum deest pinguissima gratia humilitatis et si deest ignis fidei et si flamma feruoris et si oleum caritatis et si lumen discretionis, ueniat ad eos, quos magis abundare perspexerit, et gratiam in se a proximis non auferendo, sed imitando transfundat et bona possespossessoris invadat. Nunquam enim sentit luminis damnum plurimis ignis accensus, nec minuit soconsiderantium multitudo. Quanti ad eum perspexerint, tantis munera sua commodat, et ipse tamen integer perseverat. Benedicta a Deo il
Abbreviated transcription (Latin):
quenre. Terribilr quid̃ sona
maurib nr̃is: dumaudiuimꝰ
tanq leo rugiens Sardene
patonis est. situt in alior lcto
Reginius. dentib suis frertet
⁊ tabescet. Ita ħ logiutur omo
diuinus: ut terror cõinsta
sit consolatio. Cruentiquos ẽ
qł frendet. s iuisti qd̾ tabescit
cigitantes ⁊ in hec agorie de¬
sucantes: głosi ac p̾clari pa¬
tris nr̃i nos ⁊discipulosire¬
minerimus esse ⁊ filios. Sa¬
piamus uinusqͥsq qd̾ possu¬
mus. de bonis intestati ꝑẽtis
¶ie de h̾editate assrmmat fi¬
dei olotricam gestoꝵ uarierã¬
tem p̾tõsam. hic mansuetu¬
dincm ac simplicitatis occu¬
pettalentum. Ille decus pesto¬
ris beniuolentie ac sapie mo¬
ne sibi uendicet: hic marga¬
ritam ꝯprunctõis ⁊ thesaurũ
castitatis inuadat. Lic eĩ ille
lccupletissimus d̾iamicus qͦs¬
quido huit integrum secũtule¬
rit : ⁊ nob̾ tñ si uolumms totũ
reliquit. Ita ergo agamus po¬
ma ulius sectantes. ntquiure¬

Expanded text:
enire. Terribiliter quidem sonat in auribus nostris dum audivimus Tanquam leo rugiens. Sed quiperationis est. Sicut in alio loco legimus: Dentibus suis frendet et tabescet. Ita haec loquitur sermo divinus, ut terrori conjuncta sit consolatio. Cruenti quidem est frendet; sed victi quod tabescit.cogitantes et in hoc agone desudantes gloriosi ac praeclari patris nostri nos et discipulos meminerimus esse et filios. rapiamus unusquisque, quod possumus, de bonis intestati parentis. hic de hereditate assumat fidei holosericam, gestorum uarietatem pretiosam, hic mansuetudinis ac simplicitatis occupet talentum, ille decus pectoris beneuolentiae ac sapientiae monile sibi uindicet, hic margaritam compunctionis et thesaurum castitatis inuadat. licet enim ille locupletissimus . dei amicus, quidquid habuit, integrum secum tulerit, et nobis tamen, si uolumus, totum reliquit. ita ergo agamus bona illius sectantes, ut, qu
Abbreviated transcription (Latin):
kamnon ad qui¬
etem non ad set᷑¬
itatem: s ad pu¬
Sueniius. Ad
agonemhucꝓ
essimus. ad exercenda ꝯuiti¬
sõ belia conscendimus uitia
esui nr̃a hostes neisunt de qͥbs
seri ptura ꝓniratiam ditele Ca

Expanded text:
non ad quietem, non ad securitatem, sed ad puonuenimus, ad agonem huc processimus, ad exercenda cum uitiis bella conscendimus. uitia enim nostra hostes nostri sunt, de quibus scriptura pronuntiat dicens: ca
Abbreviated transcription (Latin):
biam. qͥres qd peius est sacili¬
uo muemirisol admaliecem¬
ꝓlum siue ruquitatis alios at¬
paaxerit qͣntos destruxit de tã¬
tis pieulum dampnatoisi citr¬
rit.  uantis detrmitum fuit
detantis dampna ꝯtrarit. ⁊ ꝑ¬
catum qd ab io semel recessit
adeum iruntiplititer redunda¬
bit. Qam obrem sic̃ ille ualdead.¬
mrandus atq lautandres. est
tuuao ci sus bonus młterrmi

Expanded text:
biam, quae res, quod peius est, facilius inueniri solet, ad mali exemplum siue iniquitatis alios attraxerit, quantos destruxerit, de tantis periculum damnationis incurrit, quantis detrimentum fuit, de tantis damna contraxit et peccatum, quod ab illo semel recessit, ad eum multipliciter redundabit. quamobrem sicut ille ualde admirandus atque laudandus est, cuius cursus bonus multorum
Abbreviated transcription (Latin):
ces qm̃ infirmus erat huius modi
ĩmo sanus ⁊ peculans ⁊ pingui re¬
sidens equo. habundans reb: ⁊ curi¬
as freqñtans. Qui tamen aute cõ¬
ũsionis habitum. pedes ire consue¬
uerat: nec semper sineis ĩ duelatur.
Et edeo hec abusio non tm̃ clauistri sed

Expanded text:
ces, quod infirmus fuit hujusmodi, ces, quod infirmus fuit hujusmodi, imo sanus et petulans, et pingui residens equo, abundans rebus, et curias frequentans. Qui tamen ante conversionis habitum, pedes ire consueverat, nec semper lineis induebatur. Et ideo haec abusio non tantum claustri, sed
Abbreviated transcription (Latin):
bat Forsitan cũ audis quod induit eũ
mãter sua uestib ualde bonis. simi¬
liter p̾ciosis uestiri queris. dũ legis
tunicam iosepħ fuisse talarem. cona¬
ris ⁊ tu habere longiorem: An uescis
ut ait apłs quia omnia contĩgebant
illis in figuram: An ignoras cͥa in
iacob flagrantia uestimentoꝵ famã
designat nrtutum: In ioseph tuni¬
ca. talaris ꝑseuerentiam longanimi¬
tatis. He sunt gͥ uestes quas apud
se h̾ebat rebecca. et quib indinit ia¬
cob. cum patre benediceretur. quia
tum: ut in fine quilib bene dictione
ꝑfruatur. Int̾ illos etiam qͥ tunicis
indunntur uoluptas pedẽ posuit ñ
qd̾ camisiis utantur. S quodam de¬
licato panno qui uulgo sata uocat᷑.
In ostentione gͥ lanee uestis asꝑttan¬
tem conu̾sionis ostendunt. S in de¬
lectatione delicati panni suatutatis
molliciem querunt. Eidi ⁊ ego nisi
fallor monachum camisia uestitũ
magna est dificultas. S forsitan di¬

Expanded text:
bat . Forsitan cum audis, quod induit eum bat . Forsitan cum audis, quod induit eum mater sua vestibus valde bonis, similiter pretiosis vestiri quaeris, dum legis tunicam Joseph fuisse talarem, conaris et tu habere longiorem. An nescis, quod, ut ait Apostolus, omnia contingebant illis in figura? An ignoras, quod in Jacob fragantia vestimentorum famam designat virtutum; in Joseph tunica talaris perseverantiam longanimitatis? Hae sunt igitur vestes, quas apud se habebat Rebecca, et quibus induit Jacob cum a patre benediceretur, quia tum, ut in fine quilibet benedictione perfruatur. Inter illos etiam, qui tunicis induuntur voluptas pedem posuit, non quod camisiis utantur, sed quodam delicato panno, qui vulgo saia dicitur. In ostensione igitur lanei vestis, asperitatem conversationis ostendunt, sed in delectatione delicati panni suavitatis mollitiem quaerunt. Vidi et ego, ni fallor, monachum camisiam indutum,magna est difficultas. Sed forsitan di
Abbreviated transcription (Latin):
non inuenitur. In hoc lectulo ia¬
cet paraliticus omni compage
menbroꝵ dissolutus .i. animus
in otni actione dissipatus. In lec¬
tirlo iacob ad capuit ponit᷑ lapis.
non pluma leuttatis: que nento
suꝑbie ad aquilonem rapitur cũ
dicitur. Ponam sedem meam
simo. Iacob in itinere sib capi¬
te. lap̾idem posuit ⁊ doomunt.
scalam uidit. angłos ascendentes
⁊ descendentes ⁊ dnm̃m in nixum
scale. In itiriere dormit qui ĩ trã
situ presentis inte ocłos quos
ad concupiscendum aperierat:
ab apetitu secularium claudit.
Esidẽt angłos qnto desiderio suꝑ
se deo inh̾eant. qnͣto caritatis affectu
nobis infirmis cũdescendant. Ei det
etiam dñm innixum scale ut iudeat
si est in telligens aut requirens deum.
nec mirum si hoc udeat qui caput ĩ
lapide posuit .i. mentem in xp̃o.Au¬
distis de lectulo. audite de uelamẽnto.
Et uiduit inquit eum mater sua ue¬
stib esau ualde bonis qͣs apud se habe¬

Expanded text:
non invenitur. In hoc lectulo janon invenitur. In hoc lectulo jacet paralyticus omni compage membrorum dissolutus, id est, animus in omni actione dissipatus in lectulo Jacob ad caput ponitur lapis, non pluma levitatis quae vento superbiae ad aquilonem rapitur, cum dicitur: Ponam sedem meam simo . Jacob in itinere sub capite lapidem posuit, et dormivit, scalam vidit, angelos ascendentes et descendentes, et Dominum innixum scalae . In itinere dormit, qui in transitu vitae praesentis oculos quos ad concupiscendum aperuerat ab appetitu saecularium claudit. Videt angelos, quanto desiderio super se Deo inhaereant, quanto charitatis affectu nobis infirmis condescendant. Videt etiam Dominum innixum scalae, ut videat, si est intelligens aut requirens Deum . Nec mirum si hoc videat, qui caput in lapide posuit, id est, mentem in Christo. Audistis de lectulo, audite de vestimento: Et induit, inquit, eum mater sua vestibus Esau valde bonis, quas apud se habe
Abbreviated transcription (Latin):
detestanda ꝑuersitas: ut in mona¬
sterio tibi quantũ possunt fianti
diuites laboriosi. fiant pauperes
delicati. Mentior si nõ uidi qͦsdã
quoꝵ pauptas talis erat qͣnͣdo forts
erant. qd̾ nec ip̃a necessaria pot̾ant
inuenire: erigentes ceruicem nolu
erunt sociari eis ad quos foris accede
non audebant. Sed egressi de pau¬
pere ecclesia circiuerunt ditiores:
ut ibidem reciꝑentur: Et qui sẽ¬
per ueteres pannos aut uiles hẽre
consueuerant: nunc semꝑ nouos
aut pretiosos habere cõtendant.
Et qui ante conu̾sionem lec̾tulũ
ꝓprium nusqm habeant: nunc si
forte uoluntas ei fu̾it eitudt ali¬
cubi: ornamenta lectualia secũ
portant. ¶imeo aut̃ ne in hunis¬
modi. lectulis uideantur sompnia
uanitatis. ne in eisdẽ patiat᷑ anĩ¬
mus illusionem caruis. Sicut eñt
interiori lectulo caro molliter uo¬
luptatur: sic ⁊ in uoluptatis lec¬
tulo anima spoliata uirtutibus
en̾uiter delectatur. In lectulo gͥ
fluxe mentis dum dilectus q̃rit᷑

Expanded text:
detestanda perversitas, ut in monasterio, ubi quantum possunt fiunt pauperes laboriosae, fiant pauperes dquorum paupertas talis erat, quando foris erant, quod nec ipsa necessaria poterant invenire. erunt sociari eis, ad quos foris accedere non audebant, sed egressi de paupere Ecclesia circuierunt ditiores, ut ibidem reciperentur, et qui semper veteres pannos aut viles habere consueverant, nunc semper novos aut pretiosos habere contendant, et qui ante conversionem lectulum proprium nusquam habebant, nunc si forte voluntas eis fuerit eundi aliquo, ornamenta lectuli secum portant. Timeo autem, ne in hujusmodi lectulis videantur somnia vanitatis, ne in eisdem patiatur animus illusionem carnis. Sicut in exteriori lectulo caro molliter volutatur, sic et in voluptatis lectulo anima spoliata virtutibus enerviter delectatur. In lectulo igitur fluxae mentis dum dilectus quaeritur,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯitatõnũ pulsatur. S di ser¬
tam̃ta asem ip̃o ueicit. bõis¬
q contra obiectis cogitatoes
turpes a se repellit. Magna
stodiam ad hibenda: qr aud
bone aut male rei ĩ confistit
origo. Namsitut scͥptũ ẽ. ex
corde exeunt cegitãtõnes male
d̃cq si prius ptanis cegitatõi¬
b refistimus. ⁊aꝑsũ oꝑis ñ i¬

Expanded text:
Dei sertamenta a semetipso rejicit, bonisque introjectis cogitationibus turpes a se repellit. Magna stodiam adhibenda, quia aut bonae aut malae rei ibi consistit origo. Nam, sicut scriptum est. ex corde exeunt cogitationes malae , unde si prius pravae cogitationi resistimus
Abbreviated transcription (Latin):
tur ⁊ nolentes eas cogitemꝰ
qͣntũq ab eis aciẽ m̃tis au̾¬
tere nitimur. tanto ille sema¬
gis aĩo ingeriure: obscenis¬
q in nob̾ motib obrepunt
S fit hoc ꝓ conditõne morta¬
liqͣ muit pͥmꝰ homo ĩpena

Expanded text:
ntur, et nolentes eas cogitemus; quantumque ab eis aciem mentis avertere nitimur, tanto illae se magis animo ingerunt, obscenisque in nobis motibus obrepunt. Sed fit hoc pro conditione mortali
Abbreviated transcription (Latin):
raliter pondus carnee fragilatiᷤ
sustinet estum libidinis. Labo¬
re igitur manitũ adnichilatur
pondus temptationũ. ocio mul¬
tiplicatur tẽptatio: labore caro
affligitur. ocio nutritur. Iuue¬
nis autẽ in ocio qͣsi iuuentus
sine ngo. qui dum nõ tenetur
obedientie uinculo. ĩ equalita¬
te. fraterne societatis: quasi bos
lasciuens discurrit ꝑ¬

Expanded text:
raliter pondus carneae fragilitatis, raliter pondus carneae fragilitatis, sustinet aestum libidinis. Labore igitur manuum annihilatur pondus tentationum, otio multiplicatur tentatio, labore caro affligitur, otio nutritur. Juvenis autem in otio, quasi juvencus sine jugo, qui dum non tenetur obedientiae vinculo, in aequalitate fraternae societatis, quasi bos lasciviens, discurrit
Abbreviated transcription (Latin):
laborem diu̾si ueniunt .i. pu̾i. iu¬
uenes. ⁊ senes ⁊ diu̾sis temporibus
scilicet uespere. ⁊ mane. ⁊ meridie
Mane pueri. meridie iuuenes. ue¬
sꝑe senes. Mane maurus meridie
paulus. Uespere gentianus. Hic
large accipimꝰ iuuentutem. ut
non tm̃ adolescentiam. S etiam
mattiram cõp̾hendamꝰ etatem.
Hec est etas lauori congrua. In haci
etate paulus uolens redimere tẽpus
non solum instabat contẽpiationi
S etiam labori Sic etiam ia cobcũ
Sic marie ⁊ marthe p̾cib adiuuat᷑
lazarus ad uitam. Eum rachel ⁊
lia iacob reu̾titur. qnͣdo aliquis
desiderio bene oꝑandi gradiens ac¬
tiue. ⁊ contemplatiue uite sociat᷑.
Lazarus uero aduitus int̾ptatur.
qui tunc resuscitatur. qͣndo aliqͥs
huic bonis oꝑib hinc lacrimis a
morte peccati liberatur. Nemo
gͥ a labore excusatur. nõ pu̾i. non
uiuenes. non senes.Sola tamen
inuentus portat pondus diei et
estus. Portat mat̾ialit̾ pondus la¬
boris. ⁊ estum solis: portat mo¬

Expanded text:
aborem diversi veniunt, id est pueri, juvenes et senes, et diversis temporibus, scilicet vespere, et mane, et meridie. Mane pueri, meridie juvenes, vespere senes; mane Maurus, meridie Paulus, vespere Gentianus. Hic large accipimus juventutem, ut non tantum adolescentiam, sed etiam maturam comprehendamus aetatem. Haec est aetas labori congrua, in hac aetate Paulus volens redimere tempus, non solum instabat contemplationi, sed etiam labori ; sic etiam Jacob cum sic Mariae et Marthae precibus adjuvatur Lazarus ad vitam . Cum Rachel et Lia Jacob revertitur, quando aliquis desiderio bene operandi gradiens, activae et contemplativae vitae sociatur. Lazarus vero adjutus interpretatur. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis operibus, in lacrymis a morte peccati liberatur. Nemo igitur a labore excusatur, non pueri, non juvenes, non senes, sola tamen juventus portat pondus diei et aestus, portat materialiter pondus laboris et aestum solis, portat mo
Abbreviated transcription (Latin):
despitiurit. ĩtentõmq suã ꝓtinꝰ
tes sompnioꝵ. Quedã eĩ ex satu
sunt: q̃dam uero ex ꝓpͥa cogita t̃ce
oriunt᷑. Namsepe q̃ mdie agitamꝰ.
in noctib recognoscuꝰ. Non nulle
a uisiones. sp̃inim ĩmundoꝵ fũt
illusione: salomone ꝓbante. Mul¬
tos inquit errare ferert sompiua
⁊ illusiones uane. Porro q̃dam iu¬
sto fuint. mͦ. id ẽ suꝑne reuelatõis
mist̾io: sic̃ legit᷑ in lege de ioseph
sponso marle. qui ut fugeret ꝯpu
one: atq itẽ cogitatõne ⁊ reuela¬
tione. damele ꝓbante. Tu inqͥt rex
cogitare cepisti instratutuo quid
ẽet futur̃ post ħ. ⁊ qui reuelat nu¬
steria. ostendit tͥ q̃ uentura sũt.

Expanded text:
espiciunt, intentionemque suam protinus tes sunt somniorum. Quaedam enim ex satursunt. Quaedam vero ex propria cogitatione oriuntur; nam saepe quae in die cogitamus, in noctibus recognoscimus. 7. Nonnullae autem visiones spirituum immundorum fiunt illusione, Salomone probante: Multos, inquit, errare fecerunt somnia, et illusiones vanae. Porro quaedam justo fiunt modo, id est, supernae revelationis mysterio, sicut legitur in lege de Joseph sponso Mariae, qui ut fugeret cum one, atque item cogitatione et revelatione, Daniele dicente: Tu, inquit, rex, cogitare coepisti in stratu tuo quid esset futurum post haec, et qui revelat mysteria ostendit tibi quae futura su
Abbreviated transcription (Latin):
pccm q̃n nolentes imarĩb noctur¬
nis illudimur. s tũc ẽe pecm si
añqͣm illudamur. cogitatõnis
tur piuni cogitatioñ sese ꝑsen¬
tiat ĩ quinatũ. tñ he ut temp¬
taretur culpe sue tribuat. suã¬

Expanded text:
 nolentes imaginibus nocturnis illudimur; sed tunc est peccatum, si, antequam illudamur, cogitationis turpium cogitationum sese persentiat inquinatum, tamen hoc, ut tentaretur, culpae suae tribuat, suam
Abbreviated transcription (Latin):
ciletñ eis credi ñ opus ẽ: qr diu̾sis
iamatõnũ quantatib oriunt᷑
⁊ unde ueniant raro ꝯsiderat᷑. Ta
facile g sompnus fides adhibenda
non ẽ: ne forte sathanas ĩange¬
lum lucis se tranfformansꝙ̃ li¬
bet incautũ fallat. ⁊ aliqua erro¬
ris fraude decipiat. Non ñqͣm in¬
t̾dum demones deceptoria fraude
ita qͦsdam curiosos obsuantesq
fallant: int̾dum ⁊ uera ꝓñtiant
U qͣius ita accidant ꝯtempnẽ¬
da st̃. ne forte de illusione ꝓcedant:
recolentes testimoniũ scripture
dicentis. Si dix̾int nob̾ ⁊ ita e
uen̾it: ñ credatis. Sompnia fi¬

Expanded text:
cile tamen eis credi 278 non opus est, quia diversis imaginationum qualitatibus oriuntur, et unde veniant raro consideratur. Tam facile igitur somniis fides adhibenda non est, ne forte Satanas, in angelum lucis se transformans, quemlibet incautum fallat, et aliqua erroris fraude decipiat. 9. Nonnunquam daemones deceptoria fraude ita quosdam curiosos observant, eisque fallant, interdum et vera pronuntiant. Sed quamvis ita accidant, contemnenda sunt, ne forte de illusione procedant, recolentes testimonium Scripturae dicvenerit, non credatis . Somnia si
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uo corda sua gramorib m¬
tus pollunt: conscĩe pariore il¬
lusi ap̃es trem̃das aspitũt. fal¬
lax eĩ irago intes miserorum
du̾isis eludit ẏmaginib ⁊ quos
iugilantes ĩ uitia traꝓxit. dormi¬
entes fatigat ut ñ qͣni securos re¬

Expanded text:
sua gravioribus vitiis polluerunt, conscientiae pavore illusi species tremendas aspiciunt. Fallax enim imago mentes miserorum diversis illudit imaginibus; et quos vigilantes in vita traxit, dormientes fatigat, ut nunquam securos re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯspituint. dormi entes qͣdã na¬
ra spei ꝓsꝑitate deludũt: qͦsdã
u̾o quos formidare aliqͣ adu̾¬
sa ꝑsentiũt. dormientes uiani
t̾rore ꝯcutiũt: sicq miserorũ
corda uariis illusionib ĩten¬
tantes mͦ natua ꝓsꝑitate de¬
multent. mͦ uana formidĩe t̾¬
rent. Qui a̾ ulłis aut raris st̃¬
conscii delictis. aut ñqͣ aut ra¬
s pacato sompuo qͥesoentes: int̾¬

Expanded text:
nspiciunt, dormientes quadam vana spei prosperitate illudunt. Quosdam vero, quos formidare aliqua adversa praesentiunt, dormientes inani terrore concutiunt. Sicque miserorum corda variis illusionibus intentantes, modo vacua prosperitate demulcent, modo vana formidine terrent. 3. Qui aut nullis, aut raris conscii sunt delictis, aut nunquam, aut rased placato somno quiescentes, inte
Abbreviated transcription (Latin):
ut qnͣto mazis honoris celsitu¬
dine claxet: tauto semz ip̃m m̃¬
te humiliet.⁊p̾ponens s exem¬
plum humlitats dd̾ qui desu¬
is m̾tis ñ turauit: s humiłr¬
sese deitiens dixit.Uilis ĩcedam
stituit. Iste nulla ꝓsꝑitate erigi.
nulla adu̾sitate turbat᷑. ñ inni¬
titur ꝓpriis iuirib. nec a dno re¬
ceditꝰ cor eius: regni fastigio hũ
m̃ili p̾sidet aĩo. Non ꝯ delectat ũ¬
quitas:. ñ inflaniat cupiditas.
Sine de fraudatõne aliciuiꝰ expau¬
ꝑe diuitem facit: ⁊ qd̾ iusta pot̃ta¬
te a ppło extorq̃re pot̾at sepe mĩe
clem̃tia donat. Dedit d̾s pͥncipi¬
illis eos p̾esse uoluit. ꝯquib u¬
na ẽ. eis nascendi moriendiq
tus: ñ noc̾e. Nec dominando pͥ¬
mere: s condescendendo ꝯsulere
ut u̾esit utile ħ potestatis insi-¬
grie: ⁊ dono d̾i ꝓtuitõne utarit᷑
fideles st̃ ppłĩ: quos dũ ea pͭtate
qͣra accipiũt optime reg̃t. bonã
iucissitudinem d̾o largitori uti¬
restituunt. Bonꝰ rex adiustitiã

Expanded text:
ut quanto magis honoris celsitudine claret, tanto semetipsum mente humiliet, proponens sibi exemplum humilitatis David, qui de suis meritis non tumuit, sed humiliter se dejiciens dicit: Vilis incedam, stituet. Iste nulla prosperitate erigitur, nulla adversitate turbatur. Non innititur propriis viribus, nec a Domino recedet cor ejus. Regni fastigium, mili praesidet animo. Non eum delectat iniquitas, non inflammat cupiditas: sine defraudatione alicujus ex paupere divites facit, et quod juxta potestatem a populis extorquere poterat, saepe misedonat. Dedit Deus principiillis eos praeesse voluit, cum quibus una est eis nascendi moriendique tus non nocere, nec dominando premere, sed condescendendo consulere, ut vere sit utile hoc potestatis insigne, et dono Dei pro tuitione utafideles sunt populi, quos dum ea potestate quam accipiunt, optime regunt, bonam utique vicissitudinem Deo largitori restituunt. Bonus rex facilius ad
Abbreviated transcription (Latin):
diat: laceratam uitã ad dm̃ por¬
tat cꝰ actꝰ nultꝰ ĩfamat. lic scia¬
mus ꝯstĩam solã bomis actibus
posse suffic̾e. S qnͣto meliꝰ ẽ. ut
semꝑ dete bñ sentiat. qͥ semꝑ ce
iemuã suã uanis suspitõnibus
colis: studio tuo gr̃am integre
opmnionis aqͥre uita ꝯͦ nr̃a
ita sit lucida: ut sit õĩb nota.
Irtegcitas religor. pudor s̾ iui¬
at humilitati. Quem amorte¬
net seruande integritatis. añ
om̃afłi ad se famã ñ admitat
errtras. Magñ ẽ quid̃ ⁊ głosum¬
⁊usq ad celum oĩi ore p̾fend̾.
ñquã malis actib lotũ dedisse
spitiorrib laborasse. Quid enĩ
tibi ꝓdest sobrietas. si iutia ebͥe¬
tatis ex̾ceas: Grius ñ te ebriũ
iudicet. simt̾ effluentes uino
talices saltantiũ giros muteris
pia. aut ĩ honesta resonantem.
Lanto quid̃ constĩam castitatis.
consc̃ia. Qnͣtũ ad innocentiã ꝑ¬
tinet: tͥ soli sufficit. S ꝓuidend̾ ẽ

Expanded text:
diat, laceratam vitam ad Deum pordiat, laceratam vitam ad Deum portat, cujus actus vultum infamat, licet sciamus conscientiam solam bonis actibus posse sufficere. Sed quanto melius est ut semper de te bene sentiat, qui circa januam tuam vanis suspicionibus colis, studio tuo gratiam integrae opinionis acquire. Vita ergo nostra ita sit lucida, ut sit omnibus nota. Integritas religioni, pudor serviat humilitati. Quem amor tenet servandae integritatis, ante omnia falsi ad se famam non admittat erroris. Magnum est quidem et glo ore proferendum, numquam malis actibus locum dedisse; spicionibus laborasse. Quid enim tibi prodest sobrietas, si vitia ebrietatis exerceas? Quis te non ebrium judicet, si inter effluentes vino calices saltantium gyros imiteris? pia, aut inhonesta resonantem? Laudo quidem conscientiam castitatis in te, conscientia. Quantum ad innocentiam pertinet, tibi soli sufficit. Sed providendum est
Abbreviated transcription (Latin):
de hoc dñm dicentẽ. Esuriur. ⁊ de¬
distis mͥ manducare. Sitiur ⁊
dedistis mͥ bib̾e. Hospes fui: et
suscepistis me. Nudus. ⁊ uestis
iidum. nec ceco mañ sb̃trahaᷤ.
nec inuolutũ pannis ꝯtemp¬
nas. In hac enim ueste: pͥm̃dꝰ
Et qr de disciplina fetimus mẽ¬
tõm: sub qͣ fides xp̃iana iunget
ncõe ẽ ut ommnia ĩ aures ur̃as
uite ornam̃ta deferantur: utĩ¬
telligat unusquisq parũ sͥ ꝓdes¬
se ꝯuersatõis famam nͥ ĩ ꝯtem¬
ꝑtu m̃di amau̾it disciplinam.
Ergo ciustudiũ ẽ xp̃m cołe. priꝰ
m̃ta. Om̃is gͥ uita religõis ꝓ¬
fesse integritatis d famã siti¬
re. ne quẽ expectat corona u̾tu¬
tis: pudoris dampno feriaris.
oeporis integͥtas fidem mumi¬
at integritatem fides ĩ ꝯtaenũa¬
ta custodiat: ut man̾te utͥusqs
ꝑtis bñfito ĩmaculatum hoĩem
st lonisimꝰ. Laborand̾ g illiañ
om̃ia ẽ: ut qui bonitatem seqͥt᷑
bonuis ẽe iudicet᷑. Nlam ꝙͣuish
purũ corpꝰ ĩ matulatũq custo¬

Expanded text:
ominum dicentem: Esurivi, et dedistis mihi manducare; sitivi, et dedistis mihi bibere; hospes fui, et suscepistis me; nudus fui, et conudum, ne caeco manum subtrahas, ne involutum pannis contemnas. In hac enim veste primum DEt quia de disciplina fecimus mentionem sub qua fides Christiana viget, necesse est ut omnia in aures vestras vitae ornamenta deferantur, ut intelligat unusquisque parum sibi prodesse conversionis famam, nisi in contemptu mundi amaverit disciplinam. Ergo cui studium est Christum colere. t. Omnis igitur vita religionis professae, integritatis debet famam sentire, ne quem exspectat corona virtutis, pudoris damno feriat. Corporis integritas vitam muniat, integritatem fides incontaminata custodiat, ut manente utriusque partis beneficio, immaculatum hominem ut boni simus. Laborandum igitur illi ante omnia est, ut qui bonitatem sequitur, bonus esse judicetur. Nam quamvis homo purum corpus immaculatumque custo
Abbreviated transcription (Latin):
ammalia ñ ꝑire ordinem discip¬
ducti. flexuosis gressib m̃bra cõ¬
ponũt. ⁊ subunius habene retin¬
aculo ita luxuriose ꝯsentiũt. ut
currendi ⁊ standi modꝰ sb̾quadã
legũ dispõitõne seruet᷑. Ita quos
natura diuidit: studiũ discipline
ꝯuũngit. uidete qͣm fortia boũcor¬
pora plaustro fubiaceant: q̃ mn
tanto imꝑio aniñ parant. ut tu¬
mentia naturałr leui iugo tolla
supponant. Ita discipline ꝯstitutõ¬
iub seruiunt: ⁊ q̃ inferitate nas¬
cuntur Un miror aliquotiẽs hõiẽ
cu in est sapĩa ⁊ intelłes pruden¬
tie. passim pͥcepta discipline neg

Expanded text:
animalia nanimalia nin gyrum ducti flexuosis gressibus membra componunt, et sub unius habenae retinaculo ita laxari se consentiunt, ut et currendi et stanti modus sub quadam legum dispositione servetur. Ita quos natura numero dividit, studio disciplinae conjungit. Videte quam fortia boum corpora plaustro subjaceant: quae in tantum imperio animum parant, ut tumentia naturaliter levi jugo colla supponant. Ita disciplinae constitutionibus serviunt, etiam quae in feritate nascuntur. Unde miror aliquoties hominem cui inest sapientia et intellectus prudentiae, passim praecepta discipl
Abbreviated transcription (Latin):
au̾stas ꝓphice lestõis ĩcusat: nsĩorẽ
plane culpã nĩ ꝑuenisse ad discipli¬
nam. qͣm legem discipline respius¬
se Ecce dicit ꝓpħa. Quisꝑnit disci¬
plinam: odit aĩam suã. Et u̾e ut i¬
dixit ita ẽ. slam hostis ẽ ⁊ mimicus
aĩe sue: qui spretis discipline i
monitis diabolicis occupat᷑ offitiis
Dicunt aliqͣnti: disciplinã satis
duris legib ꝯstitutã. Leqͣnt᷑ ista
saf miseri: qͦs ad õe facrũ ille dia¬
lolus auctor mortis ĩuitat. qͣrũ
m̃tes ĩ satiabiligula possidet. fr̃
quos regnat ebrietas qͦs turpis
luxuria captiuos tenz. ⁊ a quibus
ñqͣm sr̃bia ĩgiata discessit. Iẜ ãt
quib ẽ. studui honeste fidẽ seruare
ꝯtiñtie: humilitati. pietatiq si¬
uire: dulce discipline honus est
⁊ leue iugũ dñi qd̾ ñ grauat nisi
aut ꝑditos aut ꝑituros. Erubes¬
to ditere ĩ confusõne humane ne¬
gligentie. quare apud aliqͣnͣtos
parii ꝓfitiat disciplina: ꝯudeaꝰ
pastorale magist̾iũ ⁊̃ apd̾ muta

Expanded text:
as propheticae lectionis incusat minorem plane culpam non pervenisse ad disciplinam, quam legem disciplinae respuisse. Ecce dicit propheta: Qui spernit disciplinam, odit animam suam . Et vere, ut dixit, ita est. Nam hostis est et inimicus animae suae, qui spretis disciplinae monitis diabolicis occupatur officiis. 5. Dicunt aliquanti disciplinam satis duris legibus constitutam. Loquantur ista satis miseri, quos ad omne facinus ille diabolus auctor mortis invitat, quorum mentes insatiabilis gula possidet, super quos regnat ebrietas, quos turpis luxuria captivos tenet, et a quibus numquam superbia ingrata discedit. Illis autem quibus est studium honestae fidem servare continentiae, humilitati pietatique servire, dulce disciplinae onus est et leve jugum Domini, quod non gravat nisi aut perditos aut perituros. Erubesco dicere in confusionem humanae negligentiae, quare apud aliquantos parum proficiat disciplina, cum videamus pastorale magisterium etiam apud muta
Abbreviated transcription (Latin):
A pcioso serico corpꝰ uestias ⁊ ni¬
ueo uelłe m̃bra ꝯponas: ñ sñ ma¬
cula diẽ transigis: si canũ ardẽtis
ora ꝯtig̃is. In oĩ gͦ actutuo: uitã
tuã discipłina comitet᷑. Siuis
place doxp̃o: elabora ut ꝓfessõm
tuã fides adiiuiet. fama ꝯm̃det
Drecedat nos pat̾ĩa humilita¬
tis sccia. assistat ꝓudicitia ĩ te¬
gͥatis magr̃a. Fugiat cupidi¬
tas. erubescat ebrietas. suxia
actus suos lugeat. Suꝑbia ꝯfu¬
sa discedat. Qruicumq gͥ ẽ qui
festinat om̃ agnosc̾e: subh̾ disci¬

Expanded text:
ioso serico corpus vestias, et niveo vellere membra componas, non sine macula diem transigis, si camini ardentis ora contigeris. In omni igitur actu tuo vitam tuam disciplina comitetur. Si vis placere Christo, elabora ut professionem tuam fides adjuvet, fama commendet. Praecedat vos patientia humilitatis socia, assistat pudicitia integritatis magistra: fugiat cupiditas, erubescat ebrietas, luxuria actus suos lugeat, superbia confusa discedat. Quicumque igitur est qui festinat Deum agnoscere, sub hoc disci
Abbreviated transcription (Latin):
quiad hc in deuiis morant᷑: capti
antiquo suꝑstitionis errore. Pro¬
bantur eĩ ã qͣm sub lege uxisse: qͣ
admonent᷑ ut apphendant stu¬
dium discipline. Sequit᷑ ĩ psalmo
neqñ irascatur dñs. ⁊ ꝑeatis de
nia rusta. Ergo si illos ꝓpħa reos
statuit. ad qs ñqͣ discip ma ꝑuẽt.

Expanded text:
qui adhuc in deviis morantur, capti antiquo superstitionis errore. Probantur enim sub lege numquam vixisse, qui admonentur ut apprehendant studium disciplinae. Sequitur in hoc psalmo: Ne quando irascatur Dominus, et pereatis de via justa. Igitur si illos propheta stat
Abbreviated transcription (Latin):
imunentes ꝑiculoꝵ cãs aut
nas iudicum cau̾e nonit. pote¬
statem ꝯseruande sailutis opti¬
nuit. Qriud gͥ adult̾o castim.
quid furi Eet tutum. quidla¬
troninon ꝑuum. Quis non
expauest̾et. foncaua littorum
secrerasiluaꝵ: Quid ñ p̾sim¬
ptio possidet. nͥ furorem eũ mo¬
rum sub metr pene disciplina.
compesceret. Ac nͥ constititis
ẽet ordo uiuendi: ñqͣm ꝓfecto
finem pon̾et natura peccandi
Nichils ẽ qd̾ ñ gula suadeat. si
auaritie uitium disciplma cõ¬
demꝑnet. Om̃ia sub metu di¬
scipline uitia latent. Iam nõ
ẽ in quo fides unqͣm erubescat᷑.
si homo futurũ dei iuditium
respitiat ⁊ cãm reddende roĩs
inrendat: nec ẽ. in quo uĩdex
scelerum flamma deserinat
suntuitu discipline aut res¬
q̃ sunt honeste cogites: aut q̃ sõ
putanda castiges. Multi ibi
crudelitatis nom̃ imponũt
ubi ꝓ amore discipline cͥmẽ
amisi scełis supplitatõ uiadie
latronis ꝯ em̃a indicantis

Expanded text:
 casus aut iras judicum cavere novit, potestatem conservandae salutis obtinuit. Quid igitur adultero castum? quid furi esset tutum? quid latroni non pervium? quis non expavesceret concava littorum, secreta silvarum? quid non praesumptio possideret, nisi furorem animorum sub metu poenae disciplina compesceret? Ac nisi constitutus esset ordo vivendi, numquam profecto finem poneret natura peccandi. Nihil est quod non gula suadeat, si avaritiae vitium disciplina condemnet. Omnia sub metu disciplinae vitia jacent. Jam non est in quo fides umquam erubescat, si homo futurum Dei judicium respiciat et causam reddendae rationis intendat; nec est in quo vindex scelerum flamma desaeviat, si intuitu disciplinae aut quae sunt honesta cogites, aut quae sunt pudenda castiges. Multi ibi nomen crudelitatis imponunt, ubi pro amore disciplinae crimen admissi sceleris supplicio vindicatur latron
Abbreviated transcription (Latin):
pdente. S istam antiq̃ suie
beueritatem. facile intare pos¬
sumus: si flamimas futuri ui¬
ditl cogitemus. Absolute a
accet paulus apls. posse ꝯtẽp¬
i sclaris arma uiditii: qui

Expanded text:
pro dente . Sed istam antiquae sententiae severitatem facile vitare possumus, si flammas futuri judicii cogitemus. Absolute autem docet Paulus apostolus posse contemni saecularis arma judicii, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ñ trine potestatem qd̃ boñ est
p̾iuditisĩ ꝑpetue mortisexclu¬
dere qr quos ista temporał nõ
affligit pena: hos illa in et̾nũ
insatiabili torm̃toꝵ ꝑsequit
dolore. Nemo aũt illud homieidii
trimen euasisse se estimet. que
excusatũ scłaris iuditii torrupti
sina absoluit. nec ille adulterii
facinus pͥt̾missum ꝓutet: qd m¬
dulgentie lege dep̾hensus euasit.
Nemocũ sanã dext̾am rdet fal¬
sitatis: reo debita iure supplitia ii¬
dicet fuisse concessa. Defurictis cor¬
porib salua sunt cͥmina: nͥ fu̾int
purgata. Expectat eĩ reũ siumm
gehenna. debitis armara suppli¬
clis. ad tonfusom mag̃ psentis

Expanded text:
n timere potestatem, quod bonum est praejudicium futurae mortis excludere: quia quos ista temporalis non affligit poena, hos illa in aeternum insatiabili tormentorum persequitur dolore. Nemo autem illum homicidii crimen evasisse aestimet, quem excusatum saecularis judicii corrupti sententia absolverit. Nec ille adulterii facinus praetermissum putet, qui indulgentiae lege deprehensus evasit. Nemo cum sanam dexteram videt falsitatis reo debita jure supplicia judicet fuisse concessa. Defunctis corporibus salva sunt crimina, nisi fuerint purgata; exspectat enim reum suum gehenna debitis armata suppliciis. Ad confusionem magis praesentis