comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tricula sua in laterib habentes:
que artificiosa modulatione col¬
lisx. acutissimum sonũ delecta¬
bili consonatione restituunt: &
significant labioꝵ nr̃oꝵ motũ.
que non inmerito inter musica
instrumenta posita sunt: quia
et similitudo quedam est cimbaloꝵ
&e ꝑtas uoces humanȩ armoniã
reddere suauissimam cõprobant᷑.
Armonia est enĩ: diuersarũ re¬
rum in unam conuenientiam
redacta copulatio. Quod et in uo¬
ce humana constat accidere: qͣn¬
do et tẽpora ipsa et sillabe adunã
uocis concordiam ꝑducuntur:
Psalmus autẽ est ut amaioribuᷤ
traditur organum musicũ. sicut
cithara pindarium aliaq que
uocib nr̃is dulcissima modula¬
tione respondeãt. Quod sepe di-¬
ximus ad actus nr̃os ꝓbatissimoᷤᷤ
ꝑtinere: Ac inde intuendum nob̾
est qualiter cantrix nr̃a iubeat
nos dño laudes canere. hoc ẽ pͥ¬
mum incipere illi in timpanis.
deinde cantare in eymbalis. sicq
modulare ipsi psalinum nouũ:

Expanded text:
tricula sua in lateribus habentes tricula sua in lateribus habentes quae, artificiosa modulatione conlisae, acutissimum sonum delectabili consonatione restituunt, et significantlabiorum nostrorum motum, quae non inmerito inter musica instrumenta posita sunt, quia et similitudo quaedam est cymbalorum, et per ea voces humanae armoniam reddere suavissimam comprobantur. 7 Armonia est enim diversarum rerum in unam convenientiam redacta copulatio, quod et in voce humana constat accidere quando et tempora ipsa et syllabae ad unam vocis concordiam perducuntur. Psalmus autem vel psalterium est, ut a maioribus traditur, organum musicum sicut cythara, pandurium aliaque quae vocibus nostris dulcissima modulatione respondeant, quod saepe diximus ad actus nostros probatissimos pertinere; 8 ac inde intuendum nobis est qualiter cantrix nostra iubeat nos Domino laudes canere, hoc est primum incipere illi «in tympanis», deinde cantare «in cymbalis», sicque «modulare» ipsi «psalmum novum»:
Abbreviated transcription (Latin):
et mors ultra non erit. neq luctꝰ.
neq clamor. neq dolor erit ul¬
tra. quȩ prima abierunt: Sed
iudeamus quomodo cantieũ
iũdith in choet Ancipite dño
in timpanas: cantate dño in eumn¬
balis: mocdulamini illi psalmũ
nouum: exultade et inuocade
nomen eius. ¶inĩpanum qͥ¬
dam ẽẽ dicunt musieum in¬
strutentum quasi auadus ii¬
tis solis capitibus conuenientib
supra eas tensieorii sonora resul¬
tatio: qđ musici disciplinabili
mensura ꝑeucientes. geminata
resonatione modulãtur. Alii au¬
tem dicunt timpanum ẽẽ rem
minimã eo qd in manu mulie¬
ris portari potest̾. sicut scrip¬
tum ẽ in exodo. sũpsit autem
maria ꝓphecissa soror aarontim¬
panumꝰ in manu sua: et fieri tu¬
bam cum uno fistulo in capite
angusto ꝑ quod inspiratur.
mystice significans. minim am
scientiã ẽẽ legis ueteris in ma¬
nu sinagoge iudeoꝵ antiquis
temporib: que modo ꝑ xp̃m dila¬
ꝑmixtis metallis compositȩ uen-¬

Expanded text:
neque luctus, neque clamor neque dolor erit ultra, quae prima abierunt». 4 Sed videamus quomodo canticum Iudith inchoet: «Incipite Domino in tympanis, cantate Domino in cymbalis, modulamini illi psalmum novum, exultate et invocate nomen eius». Tympanum quidam esse dicunt musicum instrumentum, quasi duabus metis solis capitibus convenientibus supra eas densi corii sonora resultatio, quod musici disciplinabili mensura percutientes geminata resonatione modulantur. 5 Alii autem dicunt tympanum esse rem minimam, eo quod in manu mulieris portari potest, sicut scriptum est in Exodo: «Sumpsit autem Maria prophetissa, soror Aaron, tympanum in manu sua»; et fieri tubam cum uno fistulo in capite angusto, per quod inspiratur, mystice significans minimam scientiam esse legis veteris in manu synagogae Iudaeorum antiquis temporibus, quae modo per Christum dilapermixtis metallis compositae, ven
Abbreviated transcription (Latin):
bellum presentis uite quod cont̾¬
uiabolũ atq hostes spir itales
confligebat protriumpho acip
erectione sua dño grates con¬
dignas exsoluet: atq officii
sui sine aliquo impedimento
pleniter ipsi exibec ministeriũ
Nec aliquid ei tune oberĩ pater¬
ni nominis. hoc ẽ merari recor¬
datio: quando iam nulla pristi¬
ne amaritudinis remanebit por¬
tio: s dota in gaudii ꝑfecti mag¬
intudinẽ uercitur demporalis
doloris affuctio: cum uxta a¬
pocalipsim iohannis taberna¬
cia ium dei erit eum hominibus
et hab̾itabit cũ eis: et ipsi po¬
pulus eius er̃unt et ipse ds̃ cũ

Expanded text:
bellum praesentis vitae, quo contbellum praesentis vitae, quo contdiabolum atque hostes spiritales confligebat, pro triumpho atque ereptione sua Domino grates condignas exsolvet atque officii sui sine aliquo inpedimento pleniter ipsi exhibebit ministerium; 2 nec aliquid ei tunc oberit paterni nominis, hoc est Merari, recordatio: quando iam nulla pristinae amaritudinisremanebit porcio, sed tota in gaudii perfecti magnitudinem vertitur temporalis doloris afflictio. 3 Cum, iuxta Apocalipsin Iohannis, «tabernaculum Dei erit cum hominibus et habitabit cum eis, et ipsi populus eius erunt, et ipse Deus cu
Abbreviated transcription (Latin):
dei tabernaculiq eius construe¬
tionẽ in de sertum secũ asportabat.
iusti sub uederi testamento que
ab hostium manibus diuersis
preliis cruebant: administeri¬
um tẽpli dei dño consecrabant.
Et om̃s popłi gauclebant cum
mulieribus uirginibus et iuue¬
nibus. in organis et citharis:
Omnis popłs dei. de ꝑcepta uic¬
toria gaudet: cum uniuersa men¬
bra xp̃i. in fine mundi de trium¬
pho antiqui hostis plenit̾ exul¬
tant. Tuncq in organis et citha¬
ris laudes dei resonant: quan¬
do et uoce iubilationis et con¬
corda modulatione ꝑfecte
iute. ommipotenti dño laudes
ꝑpetualiter de cantant: Tunc
et iudith nr̃a. canticum nouũ
cantat dño: quando de corrup¬
tione uel lesione hostium. nichil
ultra ueretur Be quo consequn
canticum hoc dño udith dicens:¬
Iudith hoc est confitens et lauda¬
ns. tunc canticum canit dño:
quando sc̃a eccła sponsa uideli¬
cet summi regis. post ꝑ actum

Expanded text:
Dei tabernaculique eius construcDei tabernaculique eius constructionem in desertum secum asportabat. iusti sub Vetere Testamento, quae ab hostium manibus diversis praeliis eruebant ad ministerium templi Dei Domino consecrabant. 29«Et omnes populi gaudebant cum mulieribus et virginibus et iuvenibus in organis et cytharis». Omnis populus Dei de percepta victoria gaudet cum universa membra Christi, in fine mundi, de triumpho antiqui hostis pleniter exultant. 30 Tuncque «in organis et cytharis» laudes Dei resonant quando et voce iubilationis et concordi modulatione perfectae vitae omnipotenti Domino laudes perpetualiter decantant. Tunc et Iudith nostra canticum novum cantat Domino quando de corruptione vel laesione hostium nihil ultra veretur; de quo consequencanticum hoc Domino Iudith dicens».Iudith, hoc est confitens et laudans, «tunc canticum canit Domino» quando sancta ecclesia, sponsa videlicet summi Regis, post peractum
Abbreviated transcription (Latin):
e nouissimo. Porro autẽ umuer¬
sa que holofernis peculiaria fuisse
probata sunt. dederunt iudith. in
auro et argento et uestibus et gem¬
mis et omni suppellectili: et tradi¬
ca sunt illi omnia a popło. Quid
est quod iudith. dicit. un iuersa
que peculiaria fuerunt holofer¬
nis popłm dedisse udith: nisi quod
quiq fideliũ qui militiam xp̃i ge¬
runt. quicqͥd ab hostium principa¬
tu uł ꝓprietate rapiunt. totũ ad lau¬
dem et studium sc̃e matris cõmu¬
niter de putant eccłȩ. et adornatũ
eius spiritalem conferre festinans:
ut ipsa in auro sapientiȩ fulgeat.
in nitore elequentiȩ resplendeat.
in gemmis p̃ciosis uircutũ radiet.
et ornamentis uariarũ disciplina¬
rum induatur. Totum enĩ qd̃ de
bonis rebus possessor iniquus in¬
iuste po̾sidebat: hoc ipsa rite ad
suũ ad trahit decorem Unde ec
in exodo popłs dei ab egypto rece¬
dens thesauris egyptios omistu
ualde incedebat: atq ad culturã

Expanded text:
die novissimo . » « Porro autem univerdie novissimo . » « Porro autem universa, quae Holofernis peculiaprobata sunt, dederunt Iudith in auro et argento, et vestibus et gemmis et omni suppellectile, et tradita sunt illi omnia a populo». 26 Quid est quod dicit «universa quae peculiaria fuerunt Holofernis, populum dedisse Iudith», nisi quod quique fidelium, qui militiam Christi gerunt, quicquid ab hostium principatu vel proprietate rapiunt, totum ad laudem et studium sanctae matris communiter deputant ecclesiae et ad ornatum eius spiritalem conferre festinant, 27 ut ipsa in auro sapientiae fulgeat, in nitore eloquentiae resplendeat, in gemmis pretiosis virtutum radiet et ornamentis variarum disciplinarum induatur? Totum enim quod de bonis rebus possessor iniquus iniuste possidebat, hoc ipsa rite ad suum adtrahit decorem. 28 Unde et in Exodo populus Dei ab Aegypto recedens thesauris Aegyptiorum onustus valde incedebat, atque ad culturam
Abbreviated transcription (Latin):
spolia assyrioꝵ a ppło isrł: Isti dies
triginta. uniuersũ tempus p̃sentis
uitę significant. quo ppłs dei ꝑ fidem
spem et caritatẽ diuina precepta
seruando de hoste triumphans
colligit spolia eiꝰ: ac spiritalem assym¬
um sua suppellectili uastando de¬
predat᷑ Et merito: quia fiducialit̃
regẽ suũ obsequendo. uictor ubiq
et fortis exstat in prelio. De quo serip¬
tum est Dñs fortis. dñs potens
in prelio: Et in euangłica parabo¬
la ipsa ueritas narrat. quod fortis
cum armatus custodit atriũ suũ.
in pace sunt ea que possidet: Si
audẽ fortior illo suꝑ ueniens uicerit
eum: uniuersa arma eiꝰ aufert in
quib confidebat. et spolia eiꝰ distri¬
buet. Hine et in salomone de forci
muliere predicatur. quod confidat
in eam cor uiri sui. et spoliis non
in digeat: quia ac eixi ⁊ fortitu¬
dine lonbos suos. et roborauit
brachium suum: fortitudo et deco
in aumantum eius: et ridebit mi

Expanded text:
spolia Assyriorum a populo Israhel». Isti «dies spolia Assyriorum a populo Israhel». Isti «dies triginta» universum tempus praesentis vitae significant, quo populus Dei per fidem, spem et caritatem divina praecepta servando de hoste triumphans «colligit spolia» eius, ac spiritalem Assyrium sua suppellectili vastando depraedat. Et merito, quia fiducialiter regem suum obsequendo victor ubique et fortis exstat in praelio, de quo scriptum est: «Dominus fortis, Dominus potens in praelio». 23 Et in evangelica parabola ipsa Veritas narrat quod «fortis cum armatus custodit atrium suum, in pace sunt ea quae possidet; si autem fortior illo superveniens vicerit eum, uquibus confidebat, et spolia ejus distribuet . » Hinc et in Salomone de forte muliere praedicatur, quod « confidat in eo cor viri sui, et spoliis non indigeat, quia accinxit fortitudine lumbos suos, et roboravit brachium suum, fortitudo et decor indumentum ejus, et ridebit in
Abbreviated transcription (Latin):
salem ẽ sc̃a eccła quia ad celestem
ꝑtinet ciuitatem dei. et societatẽ
atq beatitudinẽ sc̃orũ angłoꝵ.
Que fecit uiriliter: contra mun¬
di confligens principatũ. contẽp¬
nendo minas et ꝑsecutiones hos¬
tium Castitatem amauit: quia
sin ceritadem fidei con sertrauit.
Per quã omem multitudinem
fideliũ apłs se cęlesti regi dĩspon¬
sasse glabatur dicens: Desponsa¬
ui enĩ uos uni uiro uirginem
castam ex hibere xp̃o. Cuius to¬
ro in maculatam ipsa se custodit᷑:
nec hereticoꝵ errori cõmunica¬
re nullomͦ consentit: s benedie¬
cionẽ quã a dño ꝑcepit. in con¬
taminatam ꝑpecualiter seruare
contendit. Unde omĩs ppłs acl
benedictionẽ pontificis et prb̃oꝵ
respondit fiat fiat: hoc .ẽ. amen
ameue quia amaiorib inti miroribe
filus matris ȩccłȩ. ipsa sola in toto
orbe predicabit᷑ et condigna celesti
sponso ubiq et semꝑ laudabit᷑. Per
dies autẽ triginta. uix collecta sunt

Expanded text:
salem est sancta Ecclesia, quia ad coelestem pertinet civitatem Dei, et societatem et beatitudinem sanctorum angelorum, quae fecit viriliter, contra mundi confligens principatum, contenendo minas et persecutiones hostium; «castitatem amavit», quia sinceritatem fidei conservavit, per quam omnem multitudinem fidelium Apostolus se caelesti regi disponsasse gloriabatur dicens: 20 «Disponsavi enim vos uni viro, virginem castam exhibere Christo». Cuius thoro inmaculatam ipsa se custodit nec hereticorum errori communicare ullo modo consentit, sed benedictionem quam a Domino percepit incontaminatam perpetualiter servare contendit. 21 Unde «omnis populus» ad benedictionem pontificis et presbiterorum respondit: «Fiat, fiat», hoc est: Amen, amen; quia a maioribus sive minoribus filiis matris ecclesiae ipsa sola in toto orbe praedicabitur, et condigna caelesti sponso ubique et semper laudabitur. 22 «Per dies autem triginta vix collecta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
rusalem: tu leticia isrł: tu ho¬
norificentia popłi nr̃i Bene-¬
dicit gͦ eccłam suam dñs: cũ
eam gr̃arum suarũ ubertate
replet & omĩb laudabilem eẽ
demonstrat: Pro qua et ad
patrem grãs agens. in euangłio
ait. Confuce or tͥ pater dñe celi et
t̾re. quia abscondisti hec a sapien¬
tibus et prudentib: et reuelasti

Expanded text:
itia Israhel, tu honorificentia populi nostri”». Benedicit ergo ecclesiam suam Dominus cum eam gratiarum suarum ubertate replet et omnibus laudabilem esse demonstrat, 18 pro qua et ad Patrem gratias agens in evangelio ait: «Confiteor tibi, Pater, Domine caeli et terrae, quia abscondisti haec a sapientibus et prud
Abbreviated transcription (Latin):
te fortes fide. Hine et paulus ait:
Non quod iam acceperim aut
iam ꝑfectus sim: sequor aut̃ si cõ¬
p̃rehendam in quo et conp̃hensis
unũ autẽ que quidem retro sunt
obliuiscens. ad ea uero que sunt
priora extendens me. ad destina¬
tum ꝑsequor brauiũ suꝑne uoca¬
tionis dei in xp̃o iħu Quicũq gͦ
ꝑfecti sumus hoc sentiamus. Et
girantes inquit uallem: ueneruis
ad portam ciuitatis Lallem am¬
bulando girat: qui humilitatẽ
in om̃i auctu suo seruat. Hie
ꝑuenit ad portam ciuitatis: quia
ille ꝑtingit ad introitum regni
celestis. Ande ipse qui humili¬
tatis et obedieneiȩ summȩ exem¬
plar nobis adõ factus est. ꝑ quẽ
uite eterne habemus aditum.¬
qui in euangłio ait. ego sum
ostium ꝑme siquis introierit
in gredietur et egredietur et pas¬
cua inueniet: ipse alibi ait: Ueni¬
te ad me om̃s qui laboratis et
onerati estis. et ego reficiam uos.
tollite iugũ meũ suꝑ uos et dis¬

Expanded text:
te fortes fide». 11 Hinc et Paulus ait: te fortes fide». 11 Hinc et Paulus ait: «Non quod iam acceperim aut iam perfectus sim, sequor autem si conprehendam in quo et conprehensusunum autem, quae quidem retro sunt obliviscens, ad ea vero quae sunt priora extendens me, ad destinatum persequor, ad bravium supernae vocationis Dei in Christo Iesu. Quicumque ergo perfecti sumus, hoc segyrantes, inquit, vallem, venerunt ad portam civitatis. » Vallem ambulando gyrat, qui humilitatem in omni actu suo servat. Hic pervenit ad portam civitatis, quia ille pertingit ad introitum regni coelestis. Unde ipse, qui humilitatis et obedientiae summae exemplar nobis a Deo factus est, per quem vitae aeternae habemus aditum, in Evangelio ait: « Ego sum ostium, per me si quis introierit, ingredietur et egredietur, et pascua inveniet. » Ipse alibi ait: « Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos. Tollite jugum meu
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑabilẽ fore. Et post pusillia
exiuit. et tradidit caput holoferus
ancille suȩ: et iussit ut mitteret il¬
lud inperam suam: Et exierunt aue
scd̾m consuetudinẽ suã quasi ad
orationẽ: et transierunt. et giram
uallem uenerunt ad portam qiu¬
tatis Et cdixit iudich a longe cuso¬
dibus murorũ Aꝑite portas qn
nobis cũ ds̃ qui fecit uirtutem
in isrł. Quid est quod iudith
ancille suę tradilit caput holl¬
fernis ut mitceret illud in perat
suam: nͥ quod sẽa eccła auditoꝵ¬
bus sius recordationem confelli
belli. non uult labi acogitatione
¶muentis.
sea sollicite seruari in memoria
cordis: Ita enĩ de triumpho hos¬
tis quando eum ꝑ diuinã grãm
in aliquo suꝑamus. gaudere de¬
bemus: ut iterum eum contra
nos bellum disponere non diffi¬
damus Propter quod dicit pe¬
trus apłs. Sobrii estote et uigi¬
late: quia aduersarius ur̃ diabo¬
lus tamquam leo rugiens circuit
querens quem deuoret:. cui resisti¬

Expanded text:
superabilem fore. 8 «Et post pusillum superabilem fore. 8 «Et post pusillum exivit et tradidit caput Holofernis ancillae suae, et iussit ut mitteret illud in peram suam; et exierunt duae secundum consuetudinem suam quasi ad orationem, et transierunt et gyrantes vallem venerunt ad portam civitatis. Et dixit Iudith a longe custodibus murorum: “Aperite portnobiscum est Deus, qui fecit virtutem in Israel. » Quid est quod Judith ancillae suae tradidit caput Holofernis, ut mitteret illud in peram suam, nisi quod Ecclesia auditoribus suis recordationem confecti belli non vult labi a cogitatione mentis, sed sollicite servari in memoria cordis; ita enim de triumpho hostis, quoniam eum per divinam gratiam in aliquo superamus, gaudere debemus, ut iterum eum contra nos bellum disponere non diffidamus. Propter quod dicit Petrus apostolus; « Sobrii estote et vigilate, quia adversarius vester diabolus tamquam leo rugiens circumit quaerens quem devoret, cui resisti
Abbreviated transcription (Latin):
fide securitatis Gladiuis qui
in ea ligatus pendebat: ma¬
licia ẽ inique intentionis. Co¬
ma capitis: elatio suꝑbe men.¬
tis. Ceruix uͦ contumatiai¬
nique accionis Et conopeũ
hoc est rece muscarum: in¬
sidias significat dolose co¬
gitationis. Com mendat gͦ
iudich nr̃a puelle suę ostioꝵ
custodiam: quia sc̃a ȩccła u¬
niruiq fidelium catholice
fidei precepit habere obser¬
cianciam. Orat ipsa cum la¬
crimis: quia suꝑnũ auxiliũ
posrit. in tima deuocione
cordis. Accedit ad columnã. S¬
et exsoluit pugionem ꝑ quẽ
dis. aliscidit ab hoste occasion
ꝓterue temptationis:. Aufert et
conopeum: quia fraudes ens ar¬
degit. quib simpliees et in cautis
in plicare contendit. Sieq trun¬
cum hostis corpus euoluit. cum
ipsũ inimicũ ex omni parte use¬
mum et debilem eẽ ostendit: ut
eo facilius bellatores xp̃i confidat
hostem nequissimũ se uincere pol
quo eũ plenit̾ ediseunt fragilemet

Expanded text:
fidae securitatis. Gladius, qui fidae securitatis. Gladius, qui in ea ligatus pendebat, malitia est iniquae intentionis. Coma capitis est elatio superbae mentis. Cervix vero contumacia iniquae actionis. Et conopeum, hoc est, rete muscarum, insidias significat dolosae cogitationis. Commendat ergo Judith nostra puellae suae ostiorum custodiam, quia sancta Ecclesia unicuique fidelium catholicae fidei praecipit habere observantiam. Orat ipsa cum lacrimis», quia supernum auxilium poscit intima devotione cordis. «Accedit ad columnam et exsolvit pugionem», per qordis abscidit ab hoste occasionem protervae temptationis. 7 «Aufert et conopeum», quia fraudes eius detegit quibus simplices et incautos inplicare contendit, sicque «truncum hostis corpus evolvit», cum ipsum inimicum ex omni parte infirmum et debilem esse ostendit, ut eo facilius bellatores Christi confidant hostem nequissimum se vincere posse, quo eum pleniter ediscunt fragilem et
Abbreviated transcription (Latin):
contempnit: s semet ipsum
fallebat. quia ad ꝑditionem
ꝑpetuã in prouidus tende¬
bat. Dixitq idich puelle
sue. ut staret foris ante cubi¬
culum. et obseruaret Stecit¬
q iudith ante lectũ. orans
cũ lacrimis. et labiorũ motu.
in silencio dicens Confirma
me dñe ds̃ isrł: et respice
in hac hora ad oꝑa manuũ¬
mearũ. ut sicut promisisti.¬
hierusalem ciuitatem tuam
erigas: et hoc quod credens
per te posse fieri cogitaui. ꝑ¬
ficiam Et hec cum dixisset:
accessit ad columnã que erat
ad caput lectuli eius: et pugi¬
onem eiꝰ qui in ea ligatus
pendebat exsoluit: Cumq
euaginasset illum: ad pre¬
henait coniam capitis cius
et ait. Confirma me dñe ds̃
isrł in hac hora Et ꝑcussit
bis in ceruicem eius. et absei¬
dit caput oꝰ: et abstulit cono¬
peum eras a columpnis: et e¬
uolit corpus eiꝰ truncum:
olumna que erat ad ca¬
put lectuli holofernis signi¬
ficat duritiam praui cordis.
que errorem genuit male¬

Expanded text:
contemnit»; sed semetipsum contemnit»; sed semetipsum fallebat quia ad perditionem perpetuam inprovidus tendebat. 3 «Dixitque Iudith puellae suae ut staret foras ante cubiculum et observaret. Stetitque Iudith ante lectum, orans cum lacrimis et labiorum motu in silentio dicens: “Confirma me, Domine Deus Israhel, et respice in hac hora ad opera manuumearum, ut sicut promisisti, civitatem tuam erigas, et hoc quod credens per te posse fieri cogitavi, perficiam. Et haec cum dixisset, accessit ad columnam, quae erat ad caput lectuli ejus, et pugionem ejus, qui in ea ligatus pendebat, exsolvit. Cumque evaginasset illum, apprehendit comam capitis ejus, et ait: confirma me Deus, Deus Israel, in hac hora; et percussit bis in cervicem ejus, et abscidit caput ejus, et abstulit conopeum ejus a columnis, et evolvit corpus ejus truncum. » Columna quae erat ad caput lectuli Holofernis, significat duritiam pravi cordis, et errorem genuit male
Abbreviated transcription (Latin):
dienciam et exercitꝰum boni oꝑis
sbi preparat: De quo cibo lieritas
in euangłio ait Oꝑamini cibum
non qui perit. s qui ꝑmanet in
utam eternam Et alibi discipir¬
ls rogantibꝰ eum ut manducaret:
respondit Ego cibum habeo man¬
ducare quẽ uos nescitis Meus eñi
cibus est ut faciam  eiꝰ qui misit¬
Frant aut̃ om̃s fatigati auino.
Eratq udith sola in cubiculo Por¬
r holofernes iacebat in lecto. ni¬
mia ebrietate sopitus Uinum ho-¬
lofernis et satellitum eius. illud
erat: a quo apls credentes conpes¬
euit dicens: Nolite in ebriari uino
in quo est luxuria Et in cantico
de utero nomii de huiuscemodi
uno scriptum est. Uua eoꝵ uua
fallis. et botrus amaritudinis. fu¬
ror draconum uinũ eorum.
et furor aspidum in sanabilis
Hoc gͦ uino debriatus hostis
ȩccłe iacebat in lecto nefan¬
de securitatis. qua se inpu¬
ne posse peccare confidebat.
iuxta illud: impius cum in
profundũ malorũ uenerit.

Expanded text:
dientiam et exercitium boni operis dientiam et exercitium boni operis sibi praeparat. 15 De quo cibo ipsa Veritas in evangelio ait: «Operamini cibum non qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam». Et alibi, discipulis rogantibus eum ut manducaret, respondit: «Ego cibum habeo manducare quem vos nescitis; meus enim cibus est ut faciam voluntatrant autem omnes fatigati a vino, eratque Iudith sola in cubiculo. Porro Holofernis iacebat in lecto nimia ebrietate sopitus». Vinum Holofernis et satellitum eius illud erat a quo Apostolus credentes conpescuit dicens: «Nolite inebriari vino, in quo est luxoria». Et in cantico Deuteronomii de huiuscemodi vino scriptum est: «uva eorum, uva fellis et botrus amaritudinis; furor draconum vinum eorum, et furor aspidum insanabilis». 2 Hoc ergo vino debriatus hostis ecclesiae iacebat in lecto nefandae securitatis, qua se inpune posse peccare confidebat, iuxta illud: «Impius, cum in profundum malorum venerit,
Abbreviated transcription (Latin):
pessimumꝰ appecit: Qui enim ad exen¬
plum holofernis. uirtutes spiritales
ad carnales reflectere uult concups¬
centias. ꝑuite ministrum: mortis si¬
bi ad quirit casum: Hinc paulusas
Deo aut̃ grãs qui semꝑ trumn¬
phat nos in xp̃o iħu. et odorem
noticiȩ sue manifestat ꝑ nos in om̃i
loco: quia xp̃i bonus odor sumus
deo in his qui salui fiunt. et in his
qui pereunt: Aliis quidem odor
mortis in mordem: aliis quidem il
fernes: Bibe nune et acumbe in io¬
cunditate: qm̃ grãm in uenisti cord
omnibꝰ diebꝰ meis: Et accepit et man¬
ducauit et bibit corã ipsor ea que
parauera  illi ancilla eius Nota
quod iudit apud holofernem con¬
ui samo. non coinquita est ciois ui
qstu gentilium. s ea manducauit
plibit que sibi p̃ꝑauerat ancilla
nis: quia ȩccła inter gentes habi¬
ans. nullo modo polluit᷑ idolatͥa
aut suꝑsticione gentilitatis: s his
utiur que uictui suo iudicat ẽe con¬
dina: que deuotio fidelium ꝑ obe¬

Expanded text:
pessimum habere appetit! Qui enim ad exemplum Holofernis virtutes spiritales ad carnales reflectere vult concupiscentias, per vitae ministrum mortis sibi adquirit casum. 12 Hinc Paulus ait: «Deo autem gratias qui semper triumphat nos in Christo Iesu et odorem notitiae suae manifestat per nos in omni loco, quia Christi bonus odor sumus Deo in his qui salvi fiunt et in his qui pereunt. Aliis quidem odor mortis in mortem, aliis quidem odofernis: “Bibe nunc et accumbe in iucunditate, quoniam gratiam invenisti coram omnibus diebus meis”. Et accepit, et manducavit et bibit coram ipso ea quae paraverat illi ancilla eius». 14 Nota quod Iudith, apud Holofernem conversans, non coinquinata est cibis vel potu gentilium, sed ea «manducavit et bibit quae sibi praeparaverat ancilla eius»: quia ecclesia inter gentes habitans nullo modo polluitur idolatria aut superstitione gentilitatis, sed his utitur quae victui suo iudicat esse condigna, quae devotio fidelium per obe
Abbreviated transcription (Latin):
as nuntios. ꝑ omnes ciuitates et
regiones isrł Omnis itaq regio
om̃isq urbs. electam iuuentutẽ
ti sunt eos in ore gladii quousq
ꝑ uenerunt ad extremitatẽ fini¬
um suarũ Reliqui autẽ qui
erant inbethulia ingressisunt
castra assyrioꝵ: et p̃dam quã
fugientes assyrii reliquerant.
astulerunt: et onustati sunt ual¬
de. Orias qui in derp̃tatur ro¬
Abur dñi nuntios ꝑ om̃s ciuita¬
tes et regiones isri mittit. exhor

Expanded text:
as nuntios per omnes civitates et as nuntios per omnes civitates et regiones Israel. Omnis itaque regio, omnisque urbs electam juventutem ti sunt eos in ore gladii, quousque pervenirent ad extremitatem finium suorum. Reliqui autem, qui erant in Bethulia, ingressi sunt castra Assyriorum, et praedam, quam fugientes Assyrii reliquerant, abstulerunt, et onustati sunt valde. » Ozias, qui interpretatur robur Domini, nuntios per omnes civitates et regiones Israel mittit
Abbreviated transcription (Latin):
lit atq in eis famosissimam uicto¬
riam de hostib̾sius ꝑcepit: ut pre¬
figuraret futuros eu angłii p̃coneᷤ
quibus colluctatio non erat geren¬
da contͣ carnem et sanguinem s
aduersus principes & potestates
istus scłi. aduersus mundi recto¬
res tenebrarum harum. contra
spiritalia nequitie in celȩstibꝰ: uoce
predicationis et miraculoꝵ fulgo¬
re magis quã armoꝵ oonquassa¬
tione. terrere atq suꝑare hostes
unuersos. Et nota quoa aieit
assyrios non adunatos in fugam
isse precipites. filios autẽ isrł uno
agmine eos ꝑsequentes: quia
paganoꝵ et hereticoꝵ et omniũ
impioꝵ multiplices sunt erroreᷤᷤ
et uaria iniquitatum deuia. in
quib disꝑsi numquã se coadu¬
nare in uia iusticiȩ possunt: Po¬
pulus autẽ dei et ueri confesso¬
res xp̃i. uno agmine hoc ẽ uno¬
fidei tenore ueritatis tramitem
ꝑgunt: et certam uictoriã de ꝑ¬
secutoribꝰ cͥaͤpiunt. Misitq ori¬

Expanded text:
lit, atque in eis famosissimam victolit, atque in eis famosissimam victoriam de hostibus suis percepit: ut figuraret futuros Evangelii praecones, quibus colluctatio non erat gerenda contra carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates istius saeculi, adversus mundi rectores tenebrarum harum, contra spiritalia nequitiae in caelestibus,voce praedicationis et miraculorum fulgore magis quam armorum conquassatione terrere atque superare hostes universos. 5 Et nota quod dicit «Assyrios non adunatos in fugam isse praecipites, filios autem Israhel uno agmine eos persequentes»: quia paganorum et hereticorum et omnium impiorum multiplices sunt errores et varia iniquitatum devia, in quibus dispersi numquam se coadunare in via iustitiae possunt. Populus autem Dei et veri confessores Christi uno agmine, hoc efidei tenore veritatis tramitem pergunt, et certam victoriam de persecutoribus suis capiunt. « Misitque Ozi
Abbreviated transcription (Latin):
neq consilium. neq potentia. a¬
put eos qui contͣ dnm rebella¬
re disponunt sĩc scriptũ ẽ: Non
est prudentia. nõ ẽ sapieneia. ñ
est consilium. contͣ dñm Et
hieremias. ñ effugiet in quit ue¬
lox. nec saluari se putat fortis:
dies autẽ dñi exercituũ. sumet
uindictam de inimicis suis:
Beuorabit gladius. et saturabi¬
tur: et in ebriabitur sanguine eoꝵ¬
ittos. descendentes cangent si
tubis et ululantes post ipsos:
et qm̃ assyrii non adunati in
fugam ibant precipites filii isrł
autẽ uno agmine ꝑsequentes.
debilitabant omnes quos inue¬
nire potuissent: Fugientes ad¬
uersarios israhelite ꝑsecuntur
clangentes dubis et ululantes:
quia predicatores sc̃i non armiᷤ
carnalibꝰ s tuba euangłica hosti¬
um fugant exercitumꝰ. et uicto¬
riam sumere certant de inimi-¬
cis sius Unde in libro iudicũ
gedeon contͣ madianitas pug¬
naturus. non hastam clipeũ aut
gladium.s tubas & lampades tu¬

Expanded text:
neque consilium neque potentia aneque consilium neque potentia apud eos qui contra Dominum rebellare dispoest prudentia, non est sapientia, non est consilium contra Dominum». Et Ieremias: «Non effugiet» inquit, «velox, nec salvari se putat fortis»; «Dies autem Domini exercituum sumet vindictam de inimicis suis, devorabit gladius et saturabitur, et inebriabitur sanguine eoillos, descenderuntque clangentes tubis et ululantes post ipsos. Et quoniam Assyrii non adunati in in fugam ibant praecipites, filii autem Israel uno agmine persequentes debilitabant omnes quos invenire potuissent. » Fugientes adversarios Israelitae persequuntur clangentes tubis et ululantes; quia praedicatores sancti non armis carnalibus, sed tuba Evangelica hostium fugant exercitum, et victoriam sumere certant de inimicis suis. Unde in libris Judicum Gedeon contra Madianitas pugnaturus non hastam, clypeum aut gladium, sed tubas et lampades tu
Abbreviated transcription (Latin):
inducti armis cęlestibꝰ id ẽ
seuto fidei. lorica iusticiȩ. gale¬
a salutis. glacho sp̃s. quod est
uerbũ dĩ: non segniter s forci¬
ter inimicoꝵ cuneum ꝑ seqͣn¬
tur At illi obedientes uoci ma¬
gistre: ꝑ omnia sieut erant e¬
docti ita faciunt Unde exter¬
riti duces aduẽsi exercitus
ad pricipem suuĩ suscitandum
ire cogunt᷑: eum primi ꝑsecutoꝵ
uidentes sc̃ȩ eccłȩ un animitatẽ.
et fiduciam contra se erectam.
adidola sua falsa numina con¬
currt̃ ut eoꝵ munimine ꝓ¬
tegan tur S cũ adeos fuge¬
rint: inuenient illos fedȩtate pro¬
prie nequitiȩ ẽẽ spurcissimos: nec
eis aliqͦd solatium conferre posse
cũ ipsi omni uirtute atq robore
sint destituti Unde fuge presi¬
dio se saluari sperantes relinquun
omnia cum quibꝰ se demꝑaliter
ceteris excellere posse credebant.
& ꝑ campoꝵ uias ce. semitas calli¬
um disꝑgunt᷑: quia nõ ẽ uirtus

Expanded text:
induti armis caelestibus, id est induti armis caelestibus, id est scuto fidei, lorica iustitiae, galea salutis, gladio spiritus quod est verbum Dei,non segniter sed fortiter inimicorum cuneum persequantur. 4 At illi obedientes voci magistrae per omnia, sicut erant edocti ita faciunt. Unde exterriti duces adversi exercitus «ad principem suum suscitandum» ire coguntur, cum primi persecutorum, videntes sanctae ecclesiae unanimitatem et fiduciam contra se erectam, ad idola sua et falsa numina concurrunt ut eorum munimine protegantur. 5 Sed cum ad eos confugerint invenient illos foeditate propriae nequitiae esse spurcissimos, nec eis aliquod solatium conferre posse, cum ipsi omni virtute atque robore sint destituti. Unde, fugae praesidio se salvari sperantes, relinquunt omnia cum quibus se temporaliter ceteris excellere posse credebant, et per camporum vias et semitas callium disperguntur; quia non est virtus
Abbreviated transcription (Latin):
Sixit autẽ udith ad omnem
popłm Audite me fr̃s. Suspen¬
dite caput hoc suꝑ muros nr̃os.
et cełim exierit. sol. accipiat unꝰ.¬
quisq arma sua et exite cũ im¬
petu: non ut descendatis deorsũ:
s quasi impetum facientes:
ẽunc exploratores necesse erit
ut fugiant ad principem suũ
excitandum ad pugnam Cũq
duces coꝵ cucurrerint ad tro¬
naculum. holofernis. et in ue¬
nerint eum truncum in suo san¬
guine uolutatum: decidet suꝑ
eos timor Cumq cognoueritis
fugere illos: ite post illos securi.
qm̃ añs conderet eos sub pedibꝰ
materno affectu atq magiste¬
riali auctoritate. filios suos qͣ¬
liter hostem spiritalem inse¬
quantur: seilicet ut cũ exie¬
rit sol suspendant caput ini¬
mici sui suꝑ muros suos. hoc
est cum serenitas diuinȩ placa¬
tionis et suꝑni solatii illis res¬
plenduerit. mox contritam su¬
ꝑbiam hostis antiqui doctrina
euangłiea qua muniuntur ere¬
dentes omnibꝰ patefaciant. et

Expanded text:
ixit autem Iudith ad omnem populum: “Audite me, fratres, suspendite caput hoc super muros nostros. Et erit cum exierit sol accipiat unusquisque arma sua et exite cum impetu, non ut descendatis deorsum sed quasi impetum facientes. Tunc exploratores necesse erit ut fugiant ad principem suum excitandum ad pugnam. 2 Cumque duces eorum cucurrerint ad tabernaculum Holofernis et invenerint eum truncum in suo sanguine volutatum, decidet super eos timor. Cumque cognoveritis fugere illos ite post illos securi, quoniam Dominus conteret eos sub pedibus materno affectu atque magisteriali auctoritate filios suos qualiter hostem spiritalem insequantur, scilicet ut «cum exierit sol suspendant caput inimici sui super muros suos»; hoc est cum serenitas divinae placationis et superni solatii illis resplenduerit, mox contritam superbiam hostis antiqui doctrina evangelica qua muniuntur credentes omnibus patefaciant, et
Abbreviated transcription (Latin):
dedisti quod ulciscatur se demi¬
micis suis: ipse caput omniũ
in creduloꝵ in eidit in hac nocte
inmanu mea. Ut probes quia
ita ẽ: ecce caput olofernis. qui in
contẽptu suꝑbiȩ suȩ. dm̃ isrł con-¬
tempsit: et tibi inderitum mina-¬
batur dicens Cum captus fue¬
rit popłs isrł: gladio ꝑ forare p̃-¬
cipiam latera tua Uidens aut̃
achior caput olofernis: angusti¬
atus prepauore cecidit in faciem
suꝑ terramꝰ et estuauit anima
eius Postea uͦ quã resumpto sp̃u
recr eatus ẽ: procidit ad pedes
eius. et adoraunt eam et cetera:
Per achior ducem ammani¬
tarum ut supradiximꝰ paganĩ
siue hertaci desigͣant: qui cum
torum suoꝵ ferotatem suꝑare᷑.
nimio pauore concussi. a con¬
tumatia elationis sue corruut.
atq scãm eccłam uenerari ni¬
mio terrore compellunt᷑. sicq
cum sequatibus suis errorem
suum relinquere. atq fidelium
numero se ꝑ  catholicam con¬
fessionem et baptis matis ꝑ¬

Expanded text:
dedisti, quod ulciscatur se de idedisti, quod ulciscatur se de inimicis suis, ipse caput omnium incredulorum incidit in hac nocte in manu mea. Et ut probes, quod ita est, ecce caput Holofernis, qui in contemptu superbiae suae Deum Israel contempsit, et tibi interitum minabatur dicens: Cum captus fuerit populus Israhel, gladio perforare praecipiam latera tua”. 36 Videns autem Achior caput Holofernis, angustiatus prae pavore cecidit in faciem super terram, et aestuavit anima eius. Postea vero quam resumpto spiritu recreatus est, procidit ad pedes eius et adoravit eam»et cetera. 37 Per Achior ducem Ammonitarum, ut supra diximus, pagani sive heretici designantur, qui cum torum suorum ferocitatem superare, nimio pavore concussi a contumacia elationis suae corruunt, atque sanctam Ecclesiam venerari nimio terrore compelluntur, sicque cum sequacibus suis errorem suum relinquere, atque fidelium numero se per catholicam confessionem, et baptismatis p
Abbreviated transcription (Latin):
micos nr̃os Porro orias prin¬
ceps ppłi ifrł. dixit adeam Bene¬
dicta es tu filia a dño deo excel¬
so. pre omnibꝰ mulierib super
terram Benedictus dñs qui ere
iuilnera capitis principis ini¬
mieorum nostroꝵ: quia hodie
nom̃ tuum ita magnificauit.
ut non recedat laus tua de ore
hominum Fenedicta ẽ ȩccła
in uirtute dm̃i quia ꝑ ipsam dñs
contriuit potestatem diaboli Et
bendicta ẽ illa pre omnibꝰ muli¬
eribus suꝑ t̾ram: quia fidei eius
confessio et diuini cultus uera
religio. in doto orbe retinet pal¬
mam Cuius laus non recedet
de ore hominum qui memores
sunt eiꝰ studii et bonoꝵ autuum.
eo quod ꝑ dilectionem dei et ꝓxi¬
mi qua maxime feruet. non ue.¬
retur magnitudinem p̃sentium
tribulationum: s fide plena & spe
frma adtendit ademꝰ¬
inen.¬
ciam celestium p̃mioꝵ.ubi
ubi
in futura uita consor erit gaudii
e beatitudinis sc̃oꝵ angelorum.
Porro achior uocatus uenit: et
dixit. Ds̃ ifrł cui tu testimoniũ

Expanded text:
ostros. Porro Ozias princeps populi dixit ad eam: Benedicta es tu, filia, a Domino Deo excelso prae omnibus mulieribus super terram. Benedictus Dominus, qui vulnera capitis principis inimicorum nostrorum; quia hodie nomen tuum ita magnificavit, ut non recedat laus tua de ore hominum. » Benedicta est Ecclesia in virtute Domini, quia per ipsum Dominus contrivit potestatem diaboli, et benedicta est illa prae omnibus mulieribus super terram; quia fidei ejus confessio, et divini cultus vera religio in toto orbe retinet principatum. Cujus laus non recedet de ore hominum, qui memores sunt ejus studii, et bonorum actuum, eo quod per dilectionem Dei et proximi, qua maxime fervet, non miretur magnitudinem praesentium tribulationum, sed fide plena et spe firma contendit ad eminentiam coelestium praemiorum, ubi in futura vita consors erit gaudii et beatitudinis sanctorum angelorum. « Porro Achior vocatus venit, et dixit ei: Deus Israel, cui tu testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
et colitur aiudeis. hoc ẽ confessori¬
bus ex illo tẽpore usq in p̃sentem
diẽ: quia om̃s qui in uia istius
uite positi transire eupiunt ad
regnũ cȩlȩste. et confitent᷑ dño
misedias eius et mirabilia eius
suꝑ filios hominũ: nullomodo
obliu isci poterunt sollempni-¬
tatis istius: s in numero dierũ
scõꝵ accipiunt illam. quando
hanc solam in gaudio uniuer¬
sarum sollempnitarũ suarum
celebrant. ex eo scilicet tempore
quo primũ ꝑ baptismũ de ini¬
mici euaserũt potestate. usq in
presentẽ diẽ. id est donec pre¬
sens scłm finiatur. Cum autẽ
uenerit uita. tunc iam festiuitas
stabilis erit atq ꝑfecta quando
uidebitur ds̃ deoꝵ in syon: et
sc̃i eius regnabunt cũ eo in scła
seculorum a in en.

Expanded text:
et colitur a Iudaeis», hoc est confessoriet colitur a Iudaeis», hoc est confessoribus, «ex illo tempore usque in praesentem diem»; 99 quia omnes qui in via istius vitae positi transire cupiunt ad regnum caeleste, et confitentur Domino misericordias eius et mirabilia eius super filios hominum, nullo modo oblivisci poterunt sollemnitatis istius, sed «in numero dierum sanctorum accipiunt» illam, quando hanc solam in gaudio universarum sollemnitatum suarum celebrant. 100 «Ex eo» scilicet «tempore» quo primum per baptismum de inimici evaserunt potestate, «usque in praesentem diem», id est donec praesens saeculum finiatur; cum autem futura venerit vita, tunc iam festivitas stabilis erit atque perfecta, quando videbitur Deus deorum in Sion et sancti eius regnabunt cum eo in saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
uocauit hos et iustificauit:¬
Quos autẽ iustifieruit: illos et
głorificauit. Si ds̃ pronobis. qͥs
contra nos: Cunctis gͦ diebus qͥ¬
bus eccła in meolatu istius mun¬
di ꝑeregrinatur: electi filii eius
subumbra alarum dei usq ad
finẽ uitȩ prodeguntur illesi: Et
si in hoc tempore doloribus et
angustiis plenissimo sine damy¬
no salutis suȩ conseruantur:
quantomagis post finẽ istuᷤ
uite sine omni angustia gemitu
et ꝑieło custodiuntur. ubi dolor
uel gemitus amplius iam non
erit ullus : Et hoc ẽ quod drͣ.
post mortẽ eius annis multis:
quia post obitum presentis
uite. in scłm scłi anni eius sunt.
quibus cũ xp̃o fidelicer uiuit
et regnat in ecernum:
ies autẽ uictoriẽ huius
festiuitatis. ab hebreis
numerũ dierũ sc̃oꝵ acci¬
pitur: et colit᷑ auideis ex illo
tẽpore usq in p̃sentem diẽ. Me-¬
rito gͥ festiuitas huiuiᷤᷤ uictorie.
ab hebreis hoc ẽ transitoribus
Innumero dierũ scõꝵ accipitur.

Expanded text:
cavit hos et iustificavitquos autem iustificavit illos et glorificavit. Si Deus pro nobis, quis contra nos?». Cunctis ergo diebus quibus ecclesia in incolatu istius mundi peregrinatur, electi filii eius sub umbra alarum Dei usque ad finem vitae proteguntur inlaesi. 97 Et si in hoc tempore doloribus et angustiis plenissimo sine damno salutis suae conservantur, quanto magis post finem istius vitae sine omni angustia, gemitu et periculo custodiuntur, ubi dolor vel gemitus amplius iam non erit ullus? Et hoc est quod dicitur «post mortem eius annis multis»; quia post obitum praesentis vitae in saeculum saeculi anni eius sunt quibus cum Christo feliciter vivit et regnat in aeternum. 98 «Dies autem victoriae huius festivitatis ab Hebreis in numero dierum sanctorum accipitur, et colitur a Iudaeis ex illo tempore usque in praesentem diem». Merito igitur «festivitas huius victoriae ab Hebreis», hoc est transitoribus, «in numero dierum sanctorum accipitur
Abbreviated transcription (Latin):
lissima suꝑno sponso ueraeit̃
coniuncta. sine macła. et sine
ruga et sine coruptione ulla
cȩlestem hierusalem intraint.
uerse t̾re isrł: quia sola ȩccła
catholica eminet toto orbeter¬
rarum: suꝑnas diuicias que¬
rens. thalamo cȩlȩstis regis dig¬
nissima et cum eo ꝓpecuum
regnum possessura Be qua
ipsesponsus in eantico canti¬
coꝵ ait. Sexaginta sunt regi¬
ne. & octoginta coneubine:
una ẽ columba mea. ꝑfecta
ma̾. una ẽ matris sue: electa ge

Expanded text:
lissima superno sponso veraciter lissima superno sponso veraciter conjuncta, sine macula, et sine ruga, et sine corruptione ulla coelestem Jerusalem intraverit. versae terrae Israel, quia sola Ecclesia catholica eminet in toto orbe terrarum supernas divitias quaerens, thalamo coelestis regis dignissima, et cum eo perpetuum regnum possessura. De qua ipse sponsus in Cantico canticorum ait: « Sexaginta sunt reginae, et octoginta concubinae; una est columba mea, perfecta mea, una est matris suae electa
Abbreviated transcription (Latin):
manet & ds̃ in eo. Per tres men¬
ses gͦ huiuscemodi gaudium
celebrat. omnis qui ad et̾nam
bertrui dinem rret puenire
desiderat: et pia intentione rec¬
ta locutione atq bona oꝑatio¬
ne uitã presentẽ ducendo. ad¬
uentum iudicis sui sollicitꝰ
expectat Cum autẽ ille uene¬
rit. et tempus laboris istius
transierit. tunc fiet quod se¬
quitur: Post dies autẽ illos.
unusquisq crediit in sua.
Quia finito iudicio accep¬
ta sententia. scĩ dei de ꝑegri¬
natione istius mundi migra¬
⁊ bunt ad possidendũ
regnũ patris ecerii. qd pa¬
ratum est illis aborigine
mundi Et iudich magna
facta ẽ in bethulial et precla¬
rior erat uniuerse terre isrł̾z
QUia tune apparebit gla
latebat cum in pressuris istiꝰ
mundi uersabatur Tuno
enĩ uxta euangn̾cum testi¬
moniũ rusti fulgebunt siõ
sol in regno patris eoꝵ: eti
głabatur in uera bethulia
hoc est in uirginitate ꝑpetua
clarebit: quando sponsa nobi¬

Expanded text:
manet, et Deus in eo . » Per tres menmanet, et Deus in eo . » Per tres menses ergo hujuscemodi gaudium celebrat omnis qui ad aeternam beatitudinem recte pervenire desiderat, et pia intentione, recta locutione atque bona operatione vitam perfectam ducendo adventum judicis sui sollicitus exspectat. Cum autem ille venerit, et tempus laboris illius transierit, tunc fiet quod sequitur: « Post dies autem illos unusquisque redit in sua. » Quia finito judicio acceptae sententiae sancti Dei de peregrinatione istius mundi migrabunt ad possidendum regnum Patris aeterni, quod paratum est illis ab origine mundi. « Et Judith magna facta est in Bethulia, et praeclarior erat universae terrae Israel. » Quia tunc apparebit clarlatebat, cum in pressuris istius mundi versabatur. Tunc enim juxta Evangelicum testimonium: « Justi fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum , » et gloriabatur, in vera Bethulia, hoc est, in virginitate perpetua clarebit, quando sponsa nobi
Abbreviated transcription (Latin):
non et in hac ꝑegrinatione.iam
in sp̃e futuroꝵ bonoꝵ. quodam¬
modo iocundus et letus est. Uñ
dicit apłs: Spe iam salui facti su-¬
mus.: Et iterum. Spe inquid gau-¬
dentes: in tribulatione pacien¬
tes. hinc et ipsa ueritas in euan¬
grlis. cise pulis ait. Cum uos
ꝑseruttr int et dixerint ome
malum aduersum uos men¬
cientes ꝓpter nom̃ meum: gau¬
dete et exultate quia merces
ur̃a copiosa est incelis. Et ꝑ¬
tres menses. gaudium huius
uictorie celebratum est cũ iu¬
dith. Qid ẽ ꝑtres menses
gaudium huius uictorie ce¬
lebrare cũ iudith: nisi quem¬
libet sc̃oꝵ fide spe caritate in
incolatu istius mundi cum
matre ȩccła congratula¬
riꝰ et pro uiribus certare ut
diuina gr̃a adiutus integrũ
et si ne querela sp̃m suũ animã
et corpus in aduentũ dñ
eñi: dño testante. hominẽ saluũ
facit Et de spe psalmista ait:
Qui sperat in dño: non con¬
fundetur in eternum: Hine
Qui manet in caritate. in deo

Expanded text:
non et in hac peregrinatione iam non et in hac peregrinatione iam in spe futurorum bonorum quodammodo iucundus et laetus est. Unde dicit Apostolus: «Spe iam salvi facti sumus». 69 Et iterum: «Spe» inquit, «gaudentes, in tribulatione patientes». Hinc et ipsa Veritas in evangelio discipulis ait: «Cum vos persecuti fuerint et dixerint omne malum adversum vos, mentientes propter nomen meum, gaudete et exultate quia merces vestra copiosa est in caelis». s victoriae celebratum est cum Judith. » Quid est per tres menses gaudium hujus victoriae celebrari cum Judith. nisi quemlibet sanctorum fide, spe et charitate in incolatu istius mundi cum matre Ecclesia congratulari, et pro viribus certare, ut divina gratia adjutus, integrum et sine querela spiritum suum, animam et corpus in adventum Domienim, Domino testante, hominem salvum facit. Et de spe psalmista ait: « Qui sperat in Domino, non confundetur in aeternum . » Hi« Qui manet in charitate, in Deo
Abbreviated transcription (Latin):
alliget. et tunc domum eiꝰ diripi
et Cum enĩ redẽptor humani
generis. principem huius mucdi
eiecit foras et alligauit fortem:
tunc accepit ȩccła ipsius ab eo po¬
testatem. ut uasa hostis diripienᷤ
conuerteret in uasa pietatis: Nec
non et studium quod nefandhi
seductoris fraudes predieando
detegebat: ipsũ etiã pro dono
acceptabili offert regi et creatori
suo Unde subiungitur. Et co¬
nopcum quod ipsa tulerat in a¬
nathema obluiionis. Conopeũ
gͦ quod rȩte muscarum ẽe dici¬
tur: doli sunt quibus inpruden¬
tes capiuntur: Sed hos apache¬
matizat et dampnat sc̃a mater
ȩccła: quia illos displicere q̃o
nouit. innocenciã autẽ place¬
reꝰ iuxta illud psalmiste. In nocenᷤ
manibus et inundo corde. qui
non accepit inuano animã suã.
nec iurauit in dolo proximo su¬
o: hie accipiet benedictionem a
dño et miscdiam a dõ salutari
cum ꝑuenerit ad contemplatio¬
nem uultus conditoris sui Nec

Expanded text:
alliget et tunc domum eius diripiet». alliget et tunc domum eius diripiet». 66 Cum enim redemptor humani generis principem huius mundi eiecit foras et alligavit fortem, tunc accepit ecclesia ipsius ab eo potestatem ut, vasa hostis diripiens, converteret in vasa pietatis, nec non et studium, quo nefandi seductoris fraudes praedicando detegebat, ipsud etiam pro dono acceptabili offert regi et creatori suo. 67 Unde subiungitur: «Et conopeum quod ipsa tulerat in anathema oblivionis». Conopeum ergo, quod rete muscarum esse dicitur, doli sunt quibus inprudentes capiuntur; sed hos anathematizat et damnat sancta mater ecclesia quia illos displicere Domino novit, innocentiam autem placere; iuxta illud psalmistae: «Innocens manibus et mundo cordeimam suam, nec juravit in dolo proximo suo, hic accipiet benedictionem a Domino, et misericordiam a Deo salutari cum pervenerit ad contemplationem vultus condito
Abbreviated transcription (Latin):
tustatis. quando quidem et
corpora cȩlȩstis. incorruptio
sublimabit. et mentes eterni
regis pascet intuitus: et mors
ultra non erit neq luctus neq
clamor neq dolor erit. que pͥ¬
ma abierunt: cum sc̃a ciuitate
nouissimo iudicio głificata. do-¬
lor luctus et mortalitas tantum
ingehenna remanebunt P or¬
ro iudithuniuersa uasa bellica
holofernis que dedit ei popls.
et conopeum quod ipsa sustu¬
lerat in anathema obliuionis.
Subauditur obtulit deo:
¶aod gͦ uidich uniuersa uasa
belliea holoferni sibi data a po¬
pule consecrauit dño: significat
quod sca eccła illas animas qͣs
diabolus sua malicia delusas.
in usum ministerii sui ad oꝑa
scilicet impietatis subiectas habu
it: ipsa ꝑbonũ studium ab illius
potestate eruens. uasa acceptabi¬
lla. aqua et uerbo effecit dõ: iuxte
illam parabolam euangelii qua
dñs ad uideos loquitur dicens.
Nemo potest uasa fortis in gressꝰ
in domũ eliriꝑe nisi prius fortẽ

Expanded text:
tustatis, 63 quandoquidem et tustatis, 63 quandoquidem et corpora caelestis incorruptio sublimabit et mentes aeterni regis pascet intuitus. «Et mors ultra non erit neque luctus, neque clamor neque dolor erit quae prima abierunt» cum, sancta civitate novissimo iudicio glorificata, dolor, luctus et mortalitas tantum in gehenna remanebunt. 64 «Porro Iudith universa vasa bellica Holofernis quae dedit ei populus, et conopeum quod ipsa sustulerat in anathema oblivionis», subauditur: obtulit Deo. Quod ergo «Iudith universa vasa bellica Holofernis, sibi data a populo», consecrabat Domino significat quod sancta ecclesia illas animas, quas diabolus sua malitia delusas in usum ministerii sui, ad opera scilicet impietatis subiectas habuit, 65 ipsa per bonum studium ab illius potestate eruens, vasa acceptabilia aqua et verbo effecit Deo, iuxta illam parabolam evangelii qua Dominus ad Iudaeos loquitur dicens: «Nemo potest vasa fortis ingressus in domum diripere, nisi prius fortem