comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sollempnia celebramus. ita ipsis
int̾cedentib expectamus a dño
consequi temporalia beneficia.
ut ipsos martyres imitando. ac¬
cipere mereamur ȩterna. Ab
eis enim scõꝵ martyrum in ue¬
ritate festiuitatũ gaudia ce¬
lebrant᷑: qui ipsoꝵ martyrũ
exempla sequunt᷑. Sollẽpnita¬
tes enim martyrũ. exhortati¬
ones sunt martyrioꝵ: ut imi¬
tari ñ pigeat. qd celebrare de¬
lectat. S uolumus gaudere cũ
scĩs: & tribulationes mundi no¬
lumus sustinere cum illis. L .ii.

Expanded text:
solemnia celebramus, ita ipsis intercedentibus exspectemus a Domino consequi temporalia beneficia, ut ipsos martyres imitando, accipere mereamur aeterna. Ab eis enim sanctorum martyrum in veritate festivitatum gaudia celebrantur, qui ipsorum martyrum exempla sequuntur. Solemnitates enim martyrum, exhortationes sunt martyriorum, ut imitari non pigeat, quod celebrare delectat. sanctis et tribulationes mundi nolumus sustinere cum illis. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
socii passionũ: erimus &. conso¬
dus uos odit: scitote: qr me pͥo¬
rem uobis odio habuit. Recusat
ẽẽ in corpore : qͥ odium ñ uult
sustinere cum capite. S dic̃ aliqͥs.
tyrũ uestigia sequi: huic ego
respondeo : qr ñ solum marty
imitari. Audi ñ me: s ipsũ do¬
minũ generi humano claman¬
tẽ. Discite a me: quia mitis sum
& humilis corde. .Le .iiiͦ.

Expanded text:
um, erimus et consodus vos odit, scitote quia me priorem vobis odio habuit . Recusat esse in corpore, qui odium non vult sustinere cum capite. 2. Nec martyrum tyrum vestigia sequi? Huic ego respondeo, quia non solum martyrimitari. Audi non me, sed ipsum Dominum generi humano clamantem, Discite a me quia mitis sum et humilis corde . Audi
Abbreviated transcription (Latin):
niuersi. Iohannes est inquit no¬
men eius: hoc est non nos ei no¬
men imponimus. qui iam a dõ
tia celebrare. Si enim celebramus
frequentissime natalicia agnoꝵ.
b enim quos lucrati sunt apłi pre¬
dicatione sua. scriptum est. Af¬
ferte dño filios arietum. Per angꝰ¬
tias passionum.per uiam spinis
plenam.per tribulationes perse¬
quutionum: ut transire possent
fideles. apłos duces habuerunt.
qui dixit ego sum primus &e no
uissimus: ad unum diem sibi oc
currerunt. primus & nouissimꝰ.
Petrus ordinator sc̃i stepha¬
ni fuit. Quando ordinatus est
diaconus martyr stephanus: int̾
alios apłos eum ordinauit apłs
petrus. Petrus illius ordinator̃ pau¬
lus illius persequutor. Sed prima
pauli non queramus: de nouis¬
simis eius gaudeamus. Nam si pͥ¬
ora querimus: nec ipsius petri
satis placebunt. Le.iiiͦ.¬
Daulum diximus stephani fu¬
isse ꝑsequutorem. Petrũ res¬
gatorem. Petrus dñi negationẽ
lacrimis lauit: paulus ꝑsequuti¬
onem stephani cecitate expiauit.

Expanded text:
marito. Iohannes est inquit nomen eius, hoc est: non ei nos nomen inponimus, qui iam a deo tia celebrare. Si enim celebramus frequentissime natalitia agnorumbus enim, quos lucrati sunt Apostoli praedicatione sua, scriptum est, Afferte Domino filios arietum . Per angustias passionum, per viam spinis plenam, per tribulationes persecutionum, ut transeant postea fideles, Apostolos duces habuerunt. qui dixit, Ego sum primus, et ego sum novissimus ; ad unum diem passionis sibi occurrerunt primus et novissimus. Petrus ordinator sancti Stephani fuit . Quando ordinatus est diaconus martyr Stephanus, inter alios Apostolos eum ordinavit apostolus Petrus. Petrus illius ordinator, Paulus illius persecutor. Sed prima Pauli non quaeramus, de novissimis novissimi gaudeamus. Nam si priora quaerimus, nec ipsius Petri satis placebunt. Paulum diximus Stephani fuisse persecutorem, Petrum resgatorem. Petrus negationem Domini lacrymis lavit: Paulus persecutionem Stephani caecitate expiavit.
Abbreviated transcription (Latin):
oquor km̃i. letus quidem
hodierna die. ꝓpter tan¬
tam festi uitatem. sed aliqͥd
tristis: quia non uideo tantum po¬
płm congregatum. quantus congre¬
gari debuit natalicũs passionis a¬
postoloꝵ. Si lateret nos. non nob̾
imputaretur. Si autem neminẽ
latet: quȩ est ista tanta pigri¬
cia: Num amatis petrum et
paulum: Ego in uobis: illis lo¬
quor qui hic non sunt. Nam uo
Si autem frigidus est: legat &¬
amet. Si adhuc non amat: sa¬
gittam uerbi in cor accipiat.
De ipsis apłis dic̃tum est. Sagit¬
te tuȩ accutȩ potentissime. Qb
sagittis factum est quod seqͥtur:
populi sub tecadent. Lc.uͭ.¬
ona sunt talia uulnera. Nul¬
nus amoris salubrȩ ẽ.Spon¬
sa xp̃i cantat in cantico canti¬
coꝵ. lulnerata caritate ego sũ.
Uulnus hoc quando sanatur:
Quando satiabitur in bonis de¬
siderium nr̃m. llulnus dicitur
quamdui desideramus: ce non¬
dum tenemus. Sic est enĩ amor.
ut sit illic & dolor. Cum ꝑuene¬
dolor. non deficit amor. Audisti¬

Expanded text:
mi, laetus quidem hodierno die propter tantam festivitatem, sed aliquantulum tristis, quia non video tantum populum congregatum, quantus congregari debuit in Natali passionis Apostolorum. Si lateret nos, non nobis imputaretur: si autem neminem latet, quae est ista tanta pigritia? Non amatis Petrum et Paulum? Ego in vobis illis loquor qui hic non sunt. Nam vobSi adhuc frigidus est, legat et amet: si adhuc non amat, sagittam verbi in cor accipiat. De ipsis enim Apostolis dictum est, Sagittae tuae acutae, potentissimae. Quibus sagittis factum est quod sequitur, Populi sub te cadent . Bona sunt talia vulnera. Vulnus amoris salubre est. Sponsa Christi cantat in Cantico canticorum, Vulnerata charitate ego sum . Vulnus hoc quando sanatur? Quando satiabitur in bonis desiderium nostrum. Vulnus dicitur, quamdiu desideramus, et nondum tenemus. Sic enim est amor, ut sit illic dolor. Cum pervenedolor, non deficit amor.
Abbreviated transcription (Latin):
Elisabeth impletum est tem¬
pus pariendi: & peperit filium.¬
erbum ĩpletionis. sc̃a scrip
tura in bonoꝵ tantum or¬
nitudinem ꝑfectionis habere sig¬
nificat. Deniq elisabeth impletũ
est tempus pariendi: impleti st̃
dies mariȩ ut pareret: impleuit
salomon edificare domum: defũc¬
tus est abraham uel alius aliqͥs
patrum senex & plenus dierũ:
ex postquam uenit plenitudo tẽ¬
poris. misit deus filium suum.
At contra dies impioꝵ. mnanes
sunt ce uacui. Hiri enim sangui¬
nuni ce dolosi: non dimidiabuit
t audierunt uicini & cog¬
nati euis. quia magnificauit
dñs miscdĩam suam cum illa. &e
congratulabantur ei. Habet sc̃õ¬
rum editio leticiam plurimoꝵ:
quia commune. est bonũ. Iusti¬
cia enum communis est uirtus.
&r ideo in ortu iusti future ui¬
te insignȩ ꝓmittitur: & gr̃a
sequutura uirtutis exultatio¬
ne uicinoꝵ p̾figurante signat᷑.
Etͣfactum est in die oc̾tauo ue¬
nerunt circumcidere puerũ:
or uocabant eum nomine pats

Expanded text:
Elizabeth impletum est tempus pariendi, et peperit filium.erbum impletionis Scriptura sacra in bonorum tantum ornitudinem perfectionis habere significat. Denique Elisabeth impletum est tempus pariendi. Impleti sunt dies Mariae, ut pareret . Implevit Salomon aedificare domum Domini . Defunctus est Abraham, vel alius aliquis patrum senex et plenus dierum. Et postquam venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum . At contra dies impiorum inanes sunt et vacui. Viri enim sanguinum et dolosi, non dimidiabunt t audierunt vicini et cognati ejus quia magnifDominus misericordiam suam cum illa, et congratulabantur ei. Habet sanctorum editio laetitiam plurimorum quia commune est bonum, justitia enim communis est virtus, et ideo in ortu justi futurae vitae insigne praemittit, et gratia secuturae virtutis exultatione vicinorum praefigurante signatur. Et factum est in die octavo venerunt circumcidere puerum, et vocabant eum nomine patris
Abbreviated transcription (Latin):
mittendum putauit. quod
plurum infantem patris noĩe
tachariȩ applellandum putart :
ut aduertas matri non nom̃
alicuius displicuisse generis. s
ab angło ante tacharie fuerat
prenuntiatum: & quidem ille
mutus intimare uocabulum fi¬
lii nequiuit uxori: sed ꝑ prophe¬
tiam elisabeth didicit. quod ñ¬
didicerat a mario. E dixert̃
ad illam: quia nemo est in cog¬
natione tua qui uocetur hoc
nomine. Innuebant autem pa

Expanded text:
mittendum putauit quod plurimi infantem patris nomine Zacchariae adpellandum putarunt, ut aduertas matri non nomen alicuius displicuisse degeneris, sed ab angelo ante Zacchariae fuerat praenuntiatumutus intimare vocabulum filii nequivit uxori, sed per prophetiam Elisabeth didicit, quod didicerat a marito. Et dixerunt ad illam: Quia nemo est in cognatione tua qui vocetur hoc nom
Abbreviated transcription (Latin):
egauit eacharias muneri a¬
nimum: & exercuit angłs
in lingua supplicium. Non credi¬
dit: & siluit. Angelus loquebat᷑.
&e rachariȩ sermo in palato liga¬
batur. Ille in promisso filio titu
lingia secabat. Ex pectabat angłs
fidem. Vbi tacharias non credidit:
ilico in ore compedes tacit᷑¬
nitatis
accepit. Ulolu¬
tabat
sermo in cra¬
ris. nec audiri po¬
trum in labũs tachariȩ posuit:
& hospicium uerbi conclusit.¬
Ascendit unde uenerat: nec sol¬

Expanded text:
egavit Zacharias muneri animum, et exercuit angelus in lingua supplicium. Non credidit, et siluit, angelus loquebatur, et Zacharias in sermonis palato ligabatur. Ille in promisso filio titublio titubabat, exspectabat angelus fidem. Ubi Zacharias non credidit, illico in ore compedes taciturnitatis accepit. Volutabatur sermo in craris, nec audiri potrum in labiis Zachariae posuit, et hospitium verbi conclusit.Ascendit unde venerat, s
Abbreviated transcription (Latin):
ce głosam resurrec¬
cristi. qua uerum dei templũ
iudaica impietate resolutũ.
diuina in triduo potentia sus¬
citauit. quadragenarius ho¬
die oilectissimi scoꝵ dierum
expletus est numerus: sacratis¬
sima ordinatione dispositus. et
ad utilitatem nostrȩ eruditiõis
impensus. ut dum a dño in hoc
spatium mora presentiȩ corpo¬
ralis extenditur. fides resur rectio¬
nis documentis necessariis muni¬
retur. Mors enim xp̃i multorum
discipłoꝵ corda turbauerat: &
de supplicio crucis. de emissiõe
sp̃c. de exanimati corporis sep al¬
tura. grauatis mestitudine men¬
tib. quidã diffidentiȩ torpor ob¬
am cum sc̃ȩ mulieres sicut
eugłica patefecit hystoria. reuo¬
lutum a monumento lapidem.
sepulchrum corpore uacuum:
cr uiuentis dñi testes angłos ñ¬
tiarent: uerba earum apłis ali¬
isq discipłis deliramentis simi¬
lia uidebantur. Quam utiq he¬
sitationem humana infirmita¬
te nutantem. nequaquam per¬
misisset sp̃c ueritatis predicato¬

Expanded text:
gloriosam resurrecChristi, qua verum Dei templum Judaica impietate resolutum divina in triduo potentia suscitavit, quadragenarius hodie, dilectissimi, sanctorum dierum expletus est numerus, sacratissima ordinatione dispositus, et ad utilitatem nostrae eruditionis impensus: ut dum a Domino in hoc spatium mora praesentiae corporalis extenditur, fides resurrectionis documentis necessariis muniretur. Mors enim Christi multum discipulorum corda turbaverat, et de supplicio crucis, de emissione spiritus, de exanimati corporis sepultura gravatis moestitudine mentibus quidam diffidentiae torpor obam cum sanctae mulieres, sicut evangelica patefecit historia, revolutum a monumento lapidem, sepulcrum corpore vacuum, et viventis Domini testes angelos nuntiarent, verba earum apostolis aliisque discipulis deliramentis similia videbantur. Quam utique haesitationem humana infirmitate nutantem, nequaquam permisisset Spiritus veritatis praedicato
Abbreviated transcription (Latin):
In die illa sumet᷑ suꝑ uos ꝑabo¬
la: &e cantaant᷑ canticũ cũ sua¬
uitate dicentiũ. Bepopulati¬
one uastati sumus : pars popłi
mei cõmutata est. Quomͦ re¬
cedet a me: cũ reuertat᷑ qͥ re¬
giones nr̃as diuidat : Propter
hoc non erit tibi mittens funicłm
sortis. in cȩtu dm̃. Ne loquamini
loquentes: non stillabit suꝑ istos.
ñ comprehendet confusio. Biẽ do¬
mus iacob. Nũquid adbreuiatus
ẽ spc̃ dñi:. aut tales st̃ cogitatio¬
nes eiꝰ: Nonne uerba mea bona

Expanded text:
e illa sumetur super vos parabola et cantabitur canticum cum suavitate dicentium depopulatione vastati sumus pars populi mei commutata est quomodo recedet a me cum revertatur qui regiones nostras dividat propter hoc non erit tibi mittens funiculum sortis in coetu Domini ne loquamini loquentes non stillabit super istos non conprehendet confusio dicit domus Iacob numquid adbreviatus est spiritus Domini aut tales sunt cogitationes eius nonne verba mea bona
Abbreviated transcription (Latin):
enemꝰ panes ut manducent hi.
ꝓuida utiq dispensatiõe. facit:
non ut ipse qd ñ nouerat dis¬
cat. sed ut philippꝰ tarditatem
sue fidei. qmͣ magistro sciente
ipse nesciebat tẽptatus agnoscat.
&e miracło facto castiget. Neq
eni dubitare debuerat p̾sente
rerum creatore. qͥ educit panẽ.
de t̾ra. &e uino letificat cor ho¬
minis. paucoꝵ denarioꝵ panes
sufficere. turbaꝵ milib ñ pau¬
cis: ut unusqͥsꝙ sufficient̃ acci¬
ꝑet: e iã saturatꝰ abiret. Qͥnq
aut̃ panes qͥb multitudinẽ po¬
płi saturauit. qͥnq st̃ libri moy¬
si: qͥb spiritali intellectu pate¬
factis. & habundantiore iã sen¬
su multiplicatis. auditoꝵ fideli¬
um cotidie corda reficit. Le .ix

Expanded text:
ememus panes ut manducent hi? Provida utique dispensatione facit. Non ut ipse quae non noverat, discat, sed ut Philippus tarditatem suae fidei, quam magistro sciente, ipse nesciebat, tentatus agnoscat et miraculo facto castiget. Neque enim dubitare debuerat, praesente rerum creatore, qui educit panem de terra, et vino laetificat cor hominis, paucorum denariorum panes sufficere turbarum millibus, non paucis, ut unusquisque sufficienter acciperet, etiam saturatus abiret. Dicit autem panes, quibus multitudinem populi saturavit, quinque sunt libri Moysi, quibus spiritali intellectu patefactis, et abundantiori jam sensu multiplicatis, auditorum fidelium quotidie corda reficit. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ocłos ih̃c ee uenientẽ ad se
multitudinẽ uidisse ꝑibet᷑. diui¬
nȩ pietatis indiciũ est: qr uideli¬
cet cunctis ad se uenire queren¬
tib. gr̃a miscdĩȩ celestis occurre.¬

Expanded text:
oculos Ihesus et uenientem ad se multitudinem uidisse perhibetur diuine pietatis indicium est, quia scilicet cunctis ad se uenire querentibus gratia misericordie celestis occurre
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ myxtice designent testatur
in apocalipsi iħes. qͥ figurate lo¬
quens de illo. cr uidi inqͥt agnũ
stantẽ tanqm occi: sũ. habent̾ẽ
cornua septẽ & ocłos septẽ: qui

Expanded text:
ejus mystice designent, testatur in Apocalypsi Joannes, qui figurate loquens de illo: Et vidi, inquit, agnum stantem tanquam occisum, habentem cornua septem, et oculos septem, qui
Abbreviated transcription (Latin):
n geth nolite annuntiare: la¬
crimis ne ploretis: in domo pul¬
ueris. puluere uos consꝑgite.
Transite uobis habitatio pul¬
chra. confusa ignominia: non
ẽ egressa quȩ habitat in exi¬
tu. Panctũ domꝰ uicinȩ acci¬
piet ex uobis. quȩ stetit sibi¬
met. qr infirmata ẽ. in bonũ.
quȩ habitat in amaritudinib:
qr descendit malũ a dño in
porta iherłm. Tumultꝰ qͣdri¬
ge stuporis habitanti lachis.¬

Expanded text:
n Geth nolite adnuntiare lacrimis ne ploretis in domo Pulveris pulvere vos conspergite et transite vobis habitatio Pulchra confusa ignominia non est egressa quae habitat in Exitu planctum domus Vicinae accipiet ex vobis quae stetit sibimet quia infirmata est in bonum quae habitat in Amaritudinibus quia descendit malum a Domino in portam Hierusalem tumultus quadrigae stuporis habitanti Lachis
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝑe huiusmodi: ut cooꝑatores
simus ueritatis. Scripsissem for¬
sitan eccłiȩ: sed his qui amat pͥ¬
matum gerere in eis diotreyes
non recepit nos. Propter hoc si
uenero commoneam eius oꝑa quȩ
facit. uerbis malignis garriens
in nos: &e quasi non ei sufficiatt¬
ista. neq ipse suscipit fr̃es. et
eos qui suscipiunt ꝓhibet. & de
ecclesia eicit. Le .uiͦ.¬
N m̃e noli imitari malum: sed
quod bonum est. Qui bene¬
facit: ex deo est. Qui male facit.
non uidit eum. Demetrio testi¬
monium redditur ab omnib.
ce ab ipsa ueritate. & nos testi¬
monium ꝑhibemus: & nosti qͦ¬
niam testimonium nr̃m uerũ
est. Multa habui scribere tibi.
sed nolui ꝑ atramentum & cala¬
mum scribere tibi. Sꝑo autẽ
ꝓtinus te uidere: &e os ad oslo¬
quemur. Pax tibi. Salutant te¬
s amici. Saluta tu amicos nomi¬

Expanded text:
e hujusmodi, ut cooperatores simus veritatis. Scripsissem forsitan Ecclesiae: sed is, qui amat primatum gerere in eis, Diotrephes, non recipit nos. Propter hoc si venero, commonebo ejus opera, quae facit verbis malignis garriens in nos: et quasi non ei ista sufficiant; neque ipse suscipit fratres, et eos, qui suscipiunt, prohibet, et de Ecclesia ejicit. Charissime, noli imitari malum, sed quod bonum est. Qui benefacit, ex Deo est: qui malefacit, non vidit Deum. Demetrio testimonium redditur ab omnibus et ab ipsa veritate et nos autem testimonium perhibemus et nosti quoniam testimonium nostrum verum est multa habui scribere tibi sed nolui per atramentum et calamum scribere tibi spero autem protinus te videre et os ad os loquemur pax tibi salutant te amici saluta amicos
Abbreviated transcription (Latin):
mnis qui preceoit &e nonper
manet in doctrina xp̃i: deum
non habet. Qui ꝑmanet indoc¬
trina: hic filium & patrem ha¬
bet. Si quis uenit ad uos or. hanc¬
doc̃trinam non affert. nolite.
reciꝑe eum in domum: nec aue.
ei dixeritis. Qui enim dicit illi a¬
ue: communicat oꝑib iliusma¬
lignis. Piura habens uobis seribe¬
re: nolui ꝑ cartam &e atramen¬
tum. Spero enim futurum me.¬
ad uos. & os ad os loqui: ut gau¬
dium ur̃m plenum sit. Salutan
te filu sororis tuȩ electȩ. Epl̃a sei¬

Expanded text:
mnis qui praecedit et non manet in doctrina Christi deum non habet: qui permanet in doctrina. hic et filium et patrem habet. si quis uenit ad uos et hancdoctrinam non adfert, nolite recipere eum in domum, nec haue ei dixeritis. qui enim dicit illi haue, communicat operibus eius «nalignis plura habens vobis scribere nolui per cartam et atramentum spero enim me futurum apud vos et os ad os loqui ut gaudium vestrum plenum sit salutant te filii sororis tuae electae
Abbreviated transcription (Latin):
ne meo dabit uobis: cum non
solum nr̃i similes multa quȩ pa¬
trem in xp̃i nomine uidentur
petere non accipiant. uerum
etiam ipse. apłs paulus. tercio do¬
minum rogauerit. ut a se an¬
głs sathanȩ a quo tribulabat᷑
abscederet. nec impetrare potu¬
erit. Seo huius motio quȩstiõis
antiqua iam patrum explana¬
tione reserata est: qui in noĩe
petunt: ideoq apłm non in no¬
mine saluatoris petisse. ut tẽp¬
tatione careret. quam ob custo¬
diam humilitatis acceꝑat: qr
si hac caruisset. saluus ẽẽ non pos¬
set. ipso affirmante cum ait. &
petentes non exaudimur. id̃õ
fit. uel qr contra auxilium nr̃ȩ
salutis petimus. ac ꝓpterea a
misericorde patre beneficii gr̃a
nobis quod inepte petimus de¬
negatur: quod eidem apło pau¬
lo contigisse: ꝓbatur:cui ter pe¬
tenti. responsum est sufficit tibi
gr̃a mea. nam uirtus in infir mi¬
tate ꝑficitur: uel utilia quidẽ
&r quȩ ad ueram salutem respi¬
ciant petimus: sed ipsi male ui¬

Expanded text:
ne meo, dabit vobis, cum non solum nostri similes multa quae Patrem in Christi nomine videntur petere non accipiant, verum etiam ipse apostolus Paulus tertio Dominum rogaverit, ut a se angelus Satanae, a quo tribulabatur, abscederet, nec impetrare potuerit. Sed hujus motio quaestionis antiqua jam Patrum explanatione reserata est, qui veracitepetunt; ideoque apostolum non in nomine Salvatoris petisse aiunt, ut tentatione careret, quam ob custodiam humilitatis acceperat, quia si hac caruisset, salvus esse non posset, ipso affirmante cum ait: Neergo petentes non exaudimur, ideo fit, quia vel contra auxilium nostrae salutis petimus, ac propterea a misericorde Patre beneficii gratia nobis quod inepte petimus negatur, quod eidem apostolo Paulo contigisse probatur, cui ter petenti responsum est: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus in infirmitate perficitur; vel utilia quidem, et quae ad veram salutem respiciant petimus, sed ipsi male vi
Abbreviated transcription (Latin):
uenientib fr̃ib. & testimoniũ
ꝑibentib ueritati tuȩ: sicut tu¬
ambulas in ueritate. Maiorem
hoꝵ non habeo grãm:. quam ut
audiam filios meos amb
nos qui testimonium reodide:¬
runt caritati tuȩ in conspectu
eccłiȩ: quos benefaciens deduces

Expanded text:
enientibus fratribus et testimonium perhibentibus veritati tuae sicut tu in veritate ambulas maiorem horum non habeo gratiam quam ut audiam filios meos in vinos qui testimonium reddiderunt caritati tuae in conspectu ec
Abbreviated transcription (Latin):
Nam neq facta sunt si ipse ñ fecit:
neq futura st̃ si ipse ñ fecerit.
p̃destinando. facturus ẽ ope¬
rando. Sic̃ discipłos qnͣdo elege¬
rit satis indicat ȩu̾głium. tunc
utiq qͣndo eos uocauit: & tam̃
ait apłs. elegit nos ante mundi
constitutionem. p̾destinando u¬
tiq ñ uocando. Eͦs aut̃ p̾desti¬
nauit: illos &e uocauit. Ilegit p̃¬
destinando ante mundi consti¬
tutionẽ: elegit uocando ante
mundi consummationẽ. Sic &
mansiones p̃ꝑauit: & preparat.
Nec alias: sed quas preꝑauit has
p̃parat. Qui fec̃ quȩ futura st̃:
quas p̃parauit p̃destinando. p̃¬

Expanded text:
ipse non fecit: neque futura sunt, si ipse non fecerit. aedestinando, facturus est operando. Sicut discipulos quando elegerit, satis indicat Evangelium; tunc utique quando eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit nos ante mundi constitutionem : praedestinando utique, non vocando. Quos autem praedestinavit, illos et vocavit : elegit praedestinando ante mundi constitutionem, elegit vocando ante mundi consummationem. Sic et mansiones praeparavit et praeparat; nec alias, sed quas praeparavit, has praeparat, qui fecit quae futura sunt: quas praeparavit praedestinando, pr
Abbreviated transcription (Latin):
na eẽ eq̃lem dõ. Semetipsũ enĩ
exinaniuit : non tam̃ formam
dei amittens. s formã serui ac¬
cipiens. Mortẽ metuitis huic
formȩ serui: non turbetur cor
ur̃m suscitabit illam forma dĩ.
S qͥd ẽ qd̃ seqͥtur in domo pa¬
tͥs mei mansiones multȩ st̃: nͥ
qr &e sibi metuebant: unde au¬
dire debuert̃ non turbet᷑ cor
cũ petro dictũ eẽt. fidentiori
atq. ꝓmptiori. ñ cantabit gal¬
lus donec me ter neges: Tanꝙͣ̃
gͦ ẽẽnt ab illo ꝑituri: merito
turbabantur. Le. ixͣ.¬
um̾ audiunt in domo pa¬
tris mei mansiones multȩ st̃.
si qͦminus dixissem uob̃ qi uado
parare uobis locũ. a ꝑturbatione.
recreant᷑. certi ac fidentes etiã
post ꝑicłm tẽptationũ se apud
si aliꝰ est alio fortior. aliꝰ alio sapi¬
entior. aliꝰ alio iustior. aliꝰ alio
sanctior. in domo patͥs mei mul¬
nabit᷑ ab illa domo. uͥ mansionẽ
Denariꝰ qͥdem ille eqͣlis ẽ om̃ib
quẽ pat̾familias eĩs qͥ oꝑati st̃

Expanded text:
Deo: semetipsum enim exinanivit; non tamen formam Dei amittens, sed formam servi accipiens . Mortem metuitis huic formae servi; non turbetur cor vestrum, suscitabit illam forma Dei. 2. Sed quid est quod sequitur, In domo Patris mei mansiones multae sunt, nisi quia et sibi metuebant? Unde audire debuerunt, Non turbetur cor cum Petro dictum eatque promptiori: Non cantabit gallus, donec ter me neges? Tanquam ergo essent ab illo perituri, merito turbabantur. Sed cum audiunt: In domo Patris mei mansiones multae sunt, si quo minus, dixissem vobis quia vado parare vobis locum; a perturbatione recreantur, certi ac fidentes etiam post pericula tentationum se apud tsi alius est alio fortior, alius alio sapientior, alius alio justior, alius alio sanctior; in domo Patris mansionnabitur ab illa domo, ubi mansionem Denarius quidem ille aequalis est omnibus, quem paterfamilias eis qui operati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nobis frẽs km̃i ad deũ
maĩor intentio: ut uerba sc̃ĩ
sonuert. etiam m̃te capere ut¬
cũq possimus. Ait enĩ dñs ihc̃
xp̃c. Non turbet᷑ cor urm: cre¬
ditis in dm̃ & in me credite.
Ne mortẽ tanqmͣ hominestime
rent & ideo turbarent᷑. consola¬
tur eos: etiã dm̃ se ẽẽ contes
debeatis : qd̃ non eẽt conseq̃ns
reditis in dm̃ &e in me cre¬

Expanded text:
nobis, fratres, ad Deum major intentio, ut verba sancti sonuerunt, etiam mente capere utcumque possimus. Ait enim Dominus Jesus: Non turbetur cor vestrum. Credite in Deum, et in me credite. Ne mortem tanquam hominesrent, & ideo turbarētur, consolatur eos, & Deum se esse contestdebeatis. Quod non esset consequens, redite in Deum, & in
Abbreviated transcription (Latin):
inuidia imparis claritatis: qm̃
regnabit in om̃ib unitas carita¬
Itis. Proinde respuendi st̃ a xp̃ia
multas eẽ mansiones. quia extra
regnum çeloꝵ erit aliquid ubi
beate maneant innocentes qui si¬
ne baptismo ex hac uita emigra¬
runt: quia sine illo in regno ce¬
loꝵ intrare non poterunt. Hȩc
fides non est fides: quoniam non
est uera &e catholica fides: Le .iii.¬
ta ne tandem stulti homines a
carnalib cogitationib excecati
no celoꝵ seꝑaretis: ñ uos putatis
ẽẽ reꝓbandos qͥ domũ dei patris
inde seꝑatis:Non enĩ ait dñs in
uniuerso mundo.aut in uniuer¬
sa creatura. aut in uita. uel in be¬
atitudine sempit̾na mansiones
multȩ st̃ : sed in domo patͥs mei¬

Expanded text:
invidia imparis claritatis, quoniam regnabit in omnibus unitas charitatis. Proinde respuendi sunt a cordemultas esse mansiones, quia extra regnum coelorum erit aliquid ubi beate maneant innocentes, qui sine Baptismo ex hac vita emigrarunt, quia sine illo in regnum coelorum intrare non poterunt. Haec fides non est fides, quoniam non est vera et catholica fides. Itane tandem stulti homines, et carnalibus cogitationibus excaecati, no coelorum separaretis; non vos putatis esse reprobandos, qui domum Dei Patris inde separatis? Non enim ait Dominus, In universo mundo, aut, in universa creatura, aut, in vita vel beatitudine sempiterna mansiones multae sunt; sed, In domo
Abbreviated transcription (Latin):
scitis. & uiam scitis. Quomͦ uadit
ce parat locũ: si iam multȩ man¬
siones st̃: Si quominus dixisset
uado parare aut si adhuc locus¬
parandus est:cur non merito
dixisset uado parare: an iste man¬
siones & st̃ & parande st̃: Si qͦ¬
minus enim ẽẽnt: dixisset ua¬
do parare. Le..
rande sint. ñ eas uadit parare
sic̃ sunt. s si abierit &e p̃ꝑauerit
sic̃ future st̃. iterũ ueniens ac¬
cipiet suos ad seipsũ: ut uͥ ẽ ipse
sint etiã ipsi. Qͦmͦ gͦ mansiones
in domo patͥs ñ aliȩ s ipse sine
dubio iam st̃. sic̃ parandȩ sunt.

Expanded text:
s sitis. Quomodo vadit et parat locum, si tam multae mansiones sunt? Si quominus dixisset, Vado parare; aut si adhuc parandus est, cur non merito dixisset, Vado parare? An istae mansiones et sunt, et parandae sunt? Si quminus enim essent, dixisset, Vado parare. Et randae sint, non eas vadit parare sicut sunt: sed si abierit et paraverit sicut futurae sunt, iterum veniens accipiet suos ad seipsum, ut ubi est ipse, sint etiam ipsi. Quomodo ergo mansiones in domo Patris non aliae, sed ipsae, et sine dubio jam sunt sicut parandae non
Abbreviated transcription (Latin):
re ce mente ꝑmansit. Quã
sane angls gabriel ac si ce¬
lestis ꝑ animphus intactam
ce cõmisit. uͥgo uͥginem serua¬
uit. suisq deseruiuit obseqͥis:
ñ qd̵ eximius ille scõꝵ chorꝰ
apłoꝵ eam deseruerit. inter
quos post resurrectionẽ intͣis
& exiens familiarius contulit
de xͥ incarnatione. Le.ui.¬

Expanded text:
re ac mente permansit: quam sane angelus Gabriel, ac si coelestis paranymphus, intactam ce commisit, virgo virginem servavit, suisque ei deservivit obsequiis: non quod eximius ille sanctorum chorus apostolorum deseruerit eam, inter quos post resurrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatione: t
Abbreviated transcription (Latin):
ursũ puer respondit saul ce¬
ait. Ecce inuenta est in manu
nob̾ uiã nr̃am. Olim in isrł sic lo¬
quebat᷑ unusqͥsq uadens consu¬
lere dm̃. Uenite: & eamꝰ ad ui¬
dentẽ. Qͥ enim ꝓpħa diciͣt hodie :

Expanded text:
ursum puer respondit Saulait ecce inventa est in manu nobis viam nostram olim in Israhel sic loquebatur unusquisque vadens consulere Deum venite et eamus ad videntem qui enim propheta dici
Abbreviated transcription (Latin):
qr hodie repꝑie tis eũ. & as¬
cender̃t in ciuita tẽ. Cũq illi ã¬
bularent in medio urbis: appa¬
ruit samuhel egrediens obuiam
eis. ut ascenderet in excelsum.
Dñs autẽ reuelauerat auricłam
samuhel ante unũ diẽ qũã ue¬
niret saul dicens. Hac ipsa quȩ
nẽ est hora. eras mittã ad te uirũ
de t̾ra beniamin: e unges eũ du

Expanded text:
 hodie repperietis eum et ascenderunt in civitatem cumque illi ambularent in medio urbis apparuit Samuhel egrediens obviam eis ut ascenderet in excelsum Dominus autem revelaverat auriculam Samuhel ante unam diem quam veniret Saul dicens hac ipsa quae nunc est hora cras mittam ad te virum de terra Beniamin et ungues eum du
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilia miracła choruscant.
ut corda uidentium ad fidem
inuisibilium ꝑtrahant: ut ꝑ
hoc quod mirum foris agitur.
hoc quod intus est longe mira¬
bilius ẽe sentiatur. Le .iiii.¬
ntra scãm ȩccłiam multi sunt qͥ
uitam uirtutum tenent & sig¬
na uirtutum non habent: qr
si deest quod intus oꝑetur. Nam
iuxta magistri gentium uocem.
linguȩ in signum sunt: non fide¬
lib sed infidelib. Unde isdem p̾¬
dicator egregius qui ad p̃dicatio¬
nis uerba dormientẽ cadentẽq
de fenestra euthicum atq a u
ta sua funditus extinctũ. coram
cunc̾tis infidelib orando susci¬
tauit: militene ueniens. ce ple¬
nam infidelib insulã sciens. pa¬
trem publũ desinteria febrib q
uexatum. orando saluauit: ꝑe¬
dicatiõis adiutorẽ timotheum
ex infirmitate stomachi lassescen¬
tẽ. non uerbo eurat. s medicina¬
li arte parat dicens. Modico uino
utere ꝓpt̃ stomachum: & frequen
tes infirmitates tuas.Le qͥnta.

Expanded text:
isibilia miracula coruscant, ut corda videntium ad fidem invisibilium pertrahant, ut per hoc quod mirum foris agitur hoc quod intus est longe mirabilius esse sentiatur. t Ecclesiam, multi sunt qui vitam virtutum tenent, sed signa virtutum non habent, quisi deest quod intus operetur. Nam juxta magistri gentium vocem: Linguae in signum sunt non fidelibus, sed infidelibus . Unde et idem praedicator egregius inter praedicationis verba dormientem, cadentemque de fenestra Eutychum, atque a vita funditus exstinctum, coram cunctis infidelibus orando suscitavit . Meliten veniens, et 1449 plenam infidelibus insulam sciens, patrem Publii dysenteria febribusque vexatum, orando sanavit . Pedicationis adjutorem Timotheum, ex infirmitate stomachi lassescentem, non verbo curat, sed medicinali arte reparat, dicens: Modico vino utere, propter stomachum et frequentes tuas infirmitates . Q
Abbreviated transcription (Latin):
magnus in uniuersis. Omnes
etiam qui credebant erant pa¬
riter: &. habebant omĩa com¬
munia. Possessiones &e substͣnti¬
as uendebant: & diuidebant
illa om̃ib. ꝓut euiq opuserat.
otidie quoq ꝑdurantes una¬

Expanded text:
magnus in universis. Omnes etiam qui credebant, erant pariter, et habebant omnia communia. Possessiones et substantias vendebant, et dividebant illa omnibus, prout cuique opus erat. Quotidie quoq
Abbreviated transcription (Latin):
min. & reliqui popłi ascender̃t
post saul obuiam popło qui ex¬
pugnabat eos. uenientes a gal¬
gala in gabaa in colle beniamin.
& recensuit saul popłm: qui in¬
uenti fuerant cum eo quasi ses¬

Expanded text:
 reliqui populi ascenderunt post Saul obviam populo, qui expugnabat illos: venientes ex Galgala in Gabaa Benjamin.et recensuit Saul populum qui inventi fuerant cum eo quasi ses
Abbreviated transcription (Latin):
in antris. & in cisternis. Hebrei
aut̾ transiert iordanen terrã
gad & galaad. Cumq adhuc eẽt
saul in galgala. uniuersus popłs
ꝑterritus est qui sequebatur eũ.
& expectauit septẽ dieb iuxtͤa
placitũ samuhelem: & ñ uenit
samuhel in galgala. Dilapsusq est
popłs ab eo. Ait gͦ saul. Afferte
mͥ holocaustũ & pacifica. & obtu¬
lit holocaustum. Cumq comples¬
set offerens holocaustũ: ecce sa¬
Agressus est saul obuiã samuhe¬
Sli: ut salutaret eũ. Loquutꝰq
est ad eum samuhel. Qͥd fecisti:
Respondit saul. Qͥa uidi qd̃ dila¬
beretur popłs a me. & tu non
ueneras iuxta placitos dies: por¬
ro phylistum congregati sunt
in machinas. dixi. Nunc descen
dent phylistum ad me in galga¬
la. & faciem dñi non placaui: ne¬
cessitate cõpulsus obtuli holocaus¬
tum. Dix̾q samuhel ad saul. Stul¬
te egisti: nec custodisti mandata
Inunc preꝑasset dñs regnũ tu¬
um suꝑ isrł in sempit̾num: sed ne¬
quaqm regnũ tuũ ultra consur¬

Expanded text:
i autem transierunt Iordanem terram Gad et Galaad cumque adhuc esset Saul in Galgal universus populus perterritus est qui sequebatur eum et expectavit septem diebus iuxta placitum Samuhel et non venit Samuhel in Galgala dilapsusque est populus ab eo ait ergo Saul adferte mihi holocaustum et pacifica et obtulit holocaustum cumque conplesset offerens holocaustum ecce Saegressus est Saul obviam ei ut salutaret eum locutusque est ad eum Samuhel quid fecisti respondit Saul quia vidi quod dilaberetur populus a me et tu non veneras iuxta placitos dies porro Philisthim congregati fuerant in Machmadent ad me Philisthim in Galgala, et faciem Domini non placavi. Necessitate compulsus, obtuli holocaustum. Dixitque Samuel ad Saul: Stulte egisti, nec custodisti mandata nunc preparasset Dominus regnum tuum super Israel in sempiternum. Sed nequaquam regnum tuum ultra consur
Abbreviated transcription (Latin):
rahel aduersus phylistuim. Clama¬
uit gͦ popls post saul in galga¬
la. & phylistum congregati st̃
ad preliandũ contra isrł: trigin¬
ta milia currum. & sex milia
equitũ: & reliquũ uulgus sicut
arena quȩ est in littore maris
plurima. Q ascendentes: castra¬
mȩtati st̃ in machinas ad orien¬

Expanded text:
mavit ergo populus post Saul in Galgala et Philisthim congregati sunt ad proeliandum contra Israhel triginta milia curruum et sex milia equitum et reliquum vulgus sicut harena quae est in litore maris plurima et ascendentes castrametati sunt in Machmas ad orien
Abbreviated transcription (Latin):
in carnatõnis q astruamꝰ mist̾i:
uitatem. Nuraqͥd naic᷑ usus p̾sfeu¬
sit: cum dñs ib̾c ex marta nascets
Si ordiuem querimus: uiro mixta
femina gencrare confucuerat.Ii¬
quet igitur qd̾ p̃ter nature ordi¬
uera: uirgo generauit. Et hoc qd̾
conficimus: corpꝰ xp̃i er uirgine
est Quid hic q̃ris nature ordĩem
in xp̃i corꝑe: cũ pret̾ naturam sit¬

Expanded text:
astruamus mysterii ueritate. Nunquid nature usus precessit, cum Iesus dominus ex Maria nasceretur? Si ordinem querimus, uiro mixta femina generare consueuit. Liquet igitur quod preter nature ordinem uirgo generauit, et hoc quod conficimus corpus ex uirgine est. Quid hic queris nature ordinem in Christi corpore, cum pret
Abbreviated transcription (Latin):
addidit. & ego dico tibi. T̃anqmͣ
diceret. Quia tu dixisti mͥ tu es
xp̃c filius dei uiui: & ego dico tͥ.
tu es petrus. Symon quippe an¬
tea uocabatur. Hoc autem ei no¬
men ut petrus appellaretur a
dnõ impositum est. & hoc in ea
figura ut significaret eccłiam.
Qiuia enim xp̃c petra. petruspo¬
płs. xpĩanus. Petra enim pͥncipa¬
le nomen est. Ideo petrus a petͣ.
non petra a petro: quomͦ non
uocatur.
u es inquit petrus: & super
hanc petram quam confessus
es suꝑ hanc petram quam cogno¬
iusti. dicens tu es. xp̃e filius dei
uiuii. edificabo eccłiam meam:. id
est suꝑ me ipsum filium dei uiui.
edificabo eccłiam meam. Suꝑ me
edificabo te: non me suꝑ te. Nã
homines: dicebant. Ego quidem
sum pauli. ego autẽ apollo. ego
uero cephe. ipse est petrus: et
alii qui nolebant ȩdificari super
petrum. sed suꝑ petram: ego au
cognouit se eligi. & xpm̃ con¬
tempni: diuisus est xp̃c inquit.¬

Expanded text:
addidit: Et ego dico tibi. Tanquam diceret: Quia tu dixisti mihi, Tu es Christus Filius Dei vivi: et ego dico tibi, Tu es Petrus. Simon quippe antea vocabatur. Hoc autem ei nomen, ut Petrus appellaretur, a Domino impositum est: et hoc in ea figura, ut significaret Ecclesiam. Quia enim Christus petra, Petrus populus christianus. Petra enim principale nomen est. Ideo Petrus a petra, non petra a Petro: quomodo non vocatur. Tu es ergo, inquit, Petrus; et super hanc petram quam confessus es, super hanc petram quam cognovisti, dicens, Tu es Christus Filius Dei vivi, aedificabo Ecclesiam meam : id est, Super me ipsum Filium Dei vivi, aedificabo Ecclesiam meam. Super me aedificabo te, non me super te. CAhomines, dicebant: Ego quidem sum Pauli, ego autem Apollo, ego vero Cephae, ipse est Petrus. Et alii qui nolebant aedificari super Petrum, sed super petram, Ego autcognovit se eligi, et Christum contemni: Divisus est, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
tibi: scit enĩ conscientia tua
qr tu crebro maledixisti alus.
Cuncta temptaui in sapientia.
Bixi sapiens efficiar. & ipsa longi¬
us recessit a me multomagis qmͣ
erat : & alta profunditas.¬

Expanded text:
cientia quia et tu crebro maledixisti aliis cuncta temptavi in sapientia dixi sapiens efficiar et ipsa longius recessit a me multo magis quam erat et alta profunditas
Abbreviated transcription (Latin):
desiderabiliter. ꝓuidens. mala soller¬
ter cauens. Sed nos sepe dum ali¬
is rebus intendimus : fit ut alia
Imnia tempus habent: & suis
spacuis transeunt uniuersa sub
celo. Tempus nascendi: et tem¬
pus moriendi. Tempus plantan¬
di:. et tempus euellendi quod
plantatum est. Tempus occiden
di: et tempus sanandi. Tempus
di. Tempus flendi: et tempus
ridendi. Tempus plangendi. &
tempus saltandi. Tempus spar¬
gendi lapides: et tempus col¬
yempus amplexandi. et tempꝰ
longe fieri ab amplexib. Tem¬
pus adquirendi. et tempus per¬
dendi. Tempus custodiendi: et
tempus abiciendi. Tempus semn¬
dendi: et tempus consuendi. T̃ẽ¬
pus tacendi: et tempus loquen¬
di. T̃empus dilectionis: et tem¬
pus odii. Tempus belli: et tem¬
pus pacis. Q uid habet amplius
homo: de uniuerso labore suo:
llidi afflictionẽ quã dedit deus
filus hominũ. ut distendant i

Expanded text:
desiderabiliter providens, mala solerdesiderabiliter providens, mala solerter cavens. Sed nos saepe dum aliis rebus intendimus, fit ut alia mnia tempus habent et suis spatiis transeunt uniuersa sub caelo. tempus nascendi et tempus moriendi. tempus plantandi et tempus euellendi quod plantatum est. tempus ocdi, et tempus sanandi. Tempus di. Tempus flendi, et tempus ridendi. Tempus plangendi, et tempus saltandi. Tempus spargendi lapides, et tempus colTempus amplexandi, et tempus longe fieri a complexibus. Tempus acquirendi, et tempus perdendi. Tempus custodiendi, et tempus abjiciendi. Tempus scindendi, et tempus consuendi. Tempus tacendi, et tempus loquendi. Tempus dilectionis, et tempus odii. Tempus belli, et tempus pacis. Quid habet amplius homo de labore suo? Vidi afflictionem, quam dedit Deus filiis hominum, ut di
Abbreviated transcription (Latin):
bat. Deus gr̃as ago tibi: quia nõ
sum sicut ceteri hominum. Rap¬
tores iniusti adulteri: uelut etiã
hic publicanus. Quatuor sunt spe¬
cies quibus omnis tumor arrogan¬
tium demonstratur: cum bonum
aut a semetipsis habere. se estunart.
aut sibi datum desuper credunt.
ac ꝓ suis meritis se. hoc accepisse pu
tant: aut certe cum iactant se ha¬
bere quod non habent: aut despec¬
tis ceteris. singulariter uideri appe¬
tunt habere quod habent. Qua pha¬
riseus iste iactantiȩ peste laboras¬
se deprehenditur: qui iccirco de
templo absq iustificatione des¬
cendit. quia bonorum operum
merita sibi singulariter tribuers.
oranti publicano se pretulit. iepu¬
no bis in sabbato. decimas do om̃i¬
um que possideo. Hierechiel ꝓpħa
de ostensis sibi cęli animalib scribit:
& totum corpus plenum ocuilis in
circuitu ipsoꝵ quatuor. Corpora
quippe animalrum iccireo plena
oculis describuntur. qr sc̃oꝵ ac̾tio
ab om̃i parte. cireũspec̃ta ẽ: bona

Expanded text:
as ago tibi, quia non sum sicut caeteri hominum, raptores, injusti, adulteri, velut etiam hic publicanus. Quatuor sunt species quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, cum bonum aut a semetipsis habere se aestimant, aut si sibi datum desuper credunt, pro suis se hoc accepisse meritis putant; aut certe cum jactant se habere quod non habent; aut despectis caeteris, singulariter videri appetunt habere quod habent. Quia Pharisaeus istae jactantiae peste laborasse deprehenditur, qui idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti publicano se praetulit. Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quae possideo. Ezechiel propheta de ostensis sibi coeli animalibus scribit: Et totum corpus plenum oculis, in circuitu ipsorum quatuor . Corpora quippe animalium idcirco plena oculis describuntur, quia sanctorum actio ab omni parte circumspecta est, bona
Abbreviated transcription (Latin):
Drex est nobilis: & cuius pͥnci¬
pes uescuntur in tẽpor suo. ad
reficiendũ & non ad luxuriam.
In pigritus humiliabit᷑ contig¬
natio: & in infirmitate manuũ
ꝑstillabit domus. In risu facunt
panẽ & uinũ ut epulentur bi¬
bentes: & pecuniȩ obediunt õĩa.
In cogitatione tua regi ne det᷑¬
has. & in secreto cubicłi tui ne
maledixeris diuiti. qr auis cȩli
portabit uocẽ tͥuam: & qͥ habet
pennas annuntiabit sententiã.
transeuntes aquas: quia post
multa tẽpora inuenies eũ. Ba par¬
tes septe necñ & octo: qr igno¬
ras qͥd futurũ sit mali suꝑ t̾ram.¬

Expanded text:
rex nobilis est, et cujus principes vescuntur in tempore suo, ad reficiendum, et non est ad luxuriam. In pigritia humiliabitur contignatio, et infirmitatate manuum praestillabit domus. In risu faciunt panem, et vinum ut epulentur viventes: et pecuniae obediunt omnia. In cogitatione tua regi ne detrahas, et in secreto cubiculi tui ne maledixeris diviti: Quia avis coeli portabit vocem tuam, et qui habet pennas annuntiabit sententiam. per transeuntes aquas: quia post multa tempora invenies illum. Da partem septem, necnon et octo: quia ignoras quid futurum sit mali su
Abbreviated transcription (Latin):
Capientia hominis lucet in uul¬
tu eius: & potentissimus faci¬
em illius imnuitabit. Ego os regis
obseruo: & p̾cepta iuramenti dĩ.
Ne festines recedere a facie eius.
neq ꝑmaneas in oꝑe malo. quia
om̃e qd̃ uoluerit faciet: & sermo
illius potestate plenus est. nec di¬
ure ei qͥs qm potest quare ita
facis. Qui custodit preceptum:
non exꝑietur quicqmͣ mali. Tem¬
pus &e responsionẽ:cor sapientis
intelligit. Om̃i negocio tempꝰ ẽ.
&r oportunitas: & multa hominiᷤ

Expanded text:
apientia hominis lucet in vultu eius et potentissimus faciem illius commutavit ego os regis observo et praecepta iuramenti Dei ne festines recedere a facie eius neque permaneas in opere malo quia omne quod voluerit faciet et sermo illius potestate plenus est nec dicere ei quisquam potest quare ita facis qui custodit praeceptum non experietur quicquam mali tempus et responsionem cor sapientis intellegit omni negotio tempus est et oportunitas et multa hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ui fodit foueam Lc. ii.¬
incidet in eam: & qͥ dĩssi¬
pat sepem moidebit eũ colub̾.
Qui transfert lapides afflige¬
tur in eis : & qͥ :indit ligna
uulnerabitur a eis. Si retu¬
sum fuerit ferrum ce hoc ñ
ut pͥus. sed ebetatũ fuerit. mul¬
to labore exacuetur: ce post in¬
dustriã sequetur sapientia. Si
mordrat serpens in filentio: ni¬
chilominus habet qͥ occulte de¬
sapientis grã: &r labia insi

Expanded text:
ui fodit foveam, incidet in eam; et qui dissipat sepem, mordebit eum coluber. Qui transfert lapides, affligetur in eis; et qui scindit ligna, vulnerabitur ab eis. Si retusum fuerit ferrum, et hoc non ut prius, sed hebetatum fuerit; multo labore exacuetur, et post industriam sequetur sapientia. Si mordeat serpens in silentio, nihil eo minus habet qui occulte desapientis
Abbreviated transcription (Latin):
qua semꝑ orare &e non deficere do¬
cebat. ita conclusit ut diceret. ue¬
niente udice difficile fidem in
terra reperiendam: ne quis sibi
iincta parabola. diligentius osteñ¬
dit a deo fidei non uerba examinan¬
da sed opera: inter quȩ nuirum
opera maxime regnat humilitas.
Unde &e supra cum fidem grano
sinapis minuto quidem. sed ex con¬
tritione flagranti. compararet.
quasi exponendo subiunxit. Cum
feceritis omnia que precepta sunt
uobis: dicite serui inutiles sumus.
Cui contra superbi
cum nequaquam omnia. sed mo¬
dicum quid eorum quȩ precepta
sunt faciant. non solum mox de
sua iusticia presumunt. sed or in¬
firmos quosq despiciunt: atq i¬
deo quasi fide uacui. cum oraue¬
rint non exaudiuntur. Duo ho¬
mines ascenderunt in templum
ut orarent: unus phariseus et
alter publ̾icanus. Publicanus
humiliter orans. ad illa prefate
uiduȩ:. hoc est ecclesiȩ menbra per¬
tinet: de quibus supra dicitur.
Deus autem non faciet uindictã
electoꝵ suorum camantium ad se:

Expanded text:
qua semper orare et non deficere docebat, ita conclusit, ut diceret, veniente judice, difficile fidem in terra reperiendam, ne quis sibi juncta parabola diligentius ostendit a Deo, fidei non verba examinanda, sed opera. Inter quae nimirum opera maxime regnat humilitas. Unde et supra, cum fidem grano sinapis minuto quidem, sed ex contritione flagranti compararet, quasi exponendo subjunxit: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutiles sumus . Cui contra superbi, cum nequaquam omnia, sed modicum quid eorum quae praecepta sunt faciant, non solum mox de sua justitia praesumunt, sed et infirmos quosque despiciunt, atque ideo, quasi fide vacui, cum oraverint, non exaudiuntur. Duo homines ascenderunt in templum, ut orarent. Unus Pharisaeus et alter Publicanus. Publicanus humiliter orans, ad illa praefatae viduae, hoc est, Ecclesiae membra pertinet, de quibus supra dicitur: Deus autem non faciet vindictam electorum suorum clamantium ad se?
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. Sciphos & urceos in ministerio
ad uina fundenda: & suꝑgressus
sum opibus oinnes qui fuerunt an¬
te me in iherusalẽ. Sapientia qͦq¬
siderauerunt oculi mei non negaui
eis: nec ꝓhibui cor quin om̃i uolup¬
tate frueretur. & oblectaretur se
in his quȩ p̃ꝑaueram: & hanc ratꝰ
sum partẽ meã si uterer labore meo.

Expanded text:
rcelos urceos in ministerio ad vina fundenda: et supergressus sum opibus omnes qui fuerunt ante me in Jerusalem, et omnia qsideraverunt oculi mei non negavi eis, nec prohibui cor meum, quin omni voluptate frueretur, et oblectaretur se in illis quae paraveram. Et hanc ratus sum partem meam, si uterer labore meo.
Abbreviated transcription (Latin):
tor centies facit malũ. &r ꝑ pa¬
cientiã substentatur: ego cog¬
noui qd̾ erit bonũ timentib
dm̃. qui uerentur faciem eius.
Non sit bonũ upio. nec ꝓlon¬
gentur dies. eius: sed quasi um¬
bra transeant qͥ non timent
faciem dei. Est & alia uanitas :

Expanded text:
 centies facit malum et per patientiam sustentatur, ego cognoui quod erit bonum timentibus deum, qui uerentur faciem eius. non sit bonum impio, nec prolongentur dies eius, sed quasi umbra transeant qui non timent faciem dei. Et post aliquantum:
Abbreviated transcription (Latin):
ad irascendum: qr ira insi¬
nu stulti reqͥescit. Ne dicas qͥd
putas causȩ est. qd̃ pͥora tem¬
pora meliora fuere qmͣ nunc
sunt : stulta est enim huiusce¬
modi int̾rogatio. Utilior ẽ sa¬
pientia cum diuitus: & magis
prodest u̾dentib solem. Sicut
enim protegit sapientia: sic
protegit pecunia. Hoc autem
amplius habet eruditio. & sa¬
pientia: quod uitam tribuuit
possessor suo. Considera opera
dei: quod nemo possit corrige¬
re qũe ille despexerit.u.L ii.¬
n die bona fruere bonis: & ma
lum diem precaue: Sicut enmi
hanc sic & illam fecit ds: ut ñ
inueniat homo contra eũ iustas¬
querimonias. Hec quoq uidi in di¬
eb uanitatis meȩ. lustus perit in
iusticia sua: & impius multo uiuit
tempore in malicia sua. Noli eẽ
iustus multũ: neq plus sapias
qmͣ necẽe. est. ne obstupescas.
Ne impie agas multũ: &e noli ẽẽ
stultus. ne moriaris in tẽpore ñ
tuo. bonũ est te sustentare ius¬
tũ. sed & ab illo ne subtrahas
manũ tuã : quia qui deum ti¬

Expanded text:
 ira in sinu stulti requiescit ne dicas quid putas causae est quod priora tempora meliora fuere quam nunc sunt stulta est enim huiuscemodi interrogatio utilior est sapientia cum divitiis et magis prodest videntibus solem sicut enim protegit sapientia sic protegit pecunia hoc autem plus habet eruditio et sapientia quod vitam tribuunt possessori suo considera opera Dei quod nemo possit corrigere quem ille despexerit in die bona fruere bonis lum diem praecave. Sicut enim hunc, sic et illum fecit Deus, ut non inveniat homo contra eum querimonias haec quoque vidi in diebus vanitatis meae iustus perit in iustitia sua et impius multo vivit tempore in malitia sua noli esse iustus multum neque plus sapias quam necesse est ne obstupescas ne impie agas multum et nolstultus, ne moriaris in tempore non tuo. Bonum est te sustentare justum, sed et ab illo ne subtrahas manum tuam: quia qui Deum ti