comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nrã remotis excusationib: confitebimur
Tuncenĩ iuditiũ ẽ dnĩ talib. misereri:
ꝗd bene ille p&it quẽ humiliatum at quẽ
supplicem uiuificare scđmiudicium dinĩ
posculauit : Illeenĩ ꝗan do iudicat mise¬
retur: Quandomiseret &iudicit̃ quia
neque siciudiciomiseretur nequesine
misericordiaudicut: Cui psalmi graphus
dicit: iudicium etmiscricordium canta¬
botibi dnẽ. Om̃senimuir tutes. illim

Expanded text:
nostra, remotis excusationibus, confitemur. nostra, remotis excusationibus, confitemur. Tunc enim judicium est Domini talibus misereri, quod ille bene petit, qui se humiliatum atque supplicem vivificari secundum judicium Domini postulavit. Ille enim quando judicat miseretur, quando miseretur et Judicat: quia neque sine judicio miseretur, neque sine misericordia judicat: cui Psalmigraphus dicit: judicium et misericordiam cantabo tibi, Domine . Omnes enim virtutes illi
Abbreviated transcription (Latin):
onisayimaret : et ꝑfidos ꝓposicudũ natio ne
crrserec:. Qđspecialiter in tellegendũ xsci
non ei credendo a selongius effecerunt
Iñ ut crede repotuissent. iuscificationes testa¬
mentiueteris minime ꝑ quirere uoluerunt.
nquibus ut sepe diccũ c. pfiguratũ e diũ
naluatoris aduentus: Merico ergo ad
salute longe faccis quires puerunt salutis.
erunt dimitisibi obduracis mentib elegerr̃:
dnĩꝑ quus afflictis et sauciis. diuersis mo¬
dis subuenire dignat᷑: Sicut io sephqui
carcereis nexib tenebat᷑ inclusus: sicut
ionam quẽ coecus absorbuit: Sicut susannã
quã falso crimine luboruntẽ ꝑsententiam
dani helis absoluit: Lutronẽ quoque mo¬
mentanea confessiones aluauit. et cetera
cium p&atur. cautissime debemꝰaduer¬
tere quia non .ẽ. humanȩ confidentiae.
illud poscere : de quodictũ .ẽ. Ne in tresin
iudicium cum seruotuo : Iudiciũ ẽ. utique
qđ p&ere debemꝰ : quando nos humilissa¬
cis fuctione ꝓscernimꝰ : quando peccuta

Expanded text:
natione terreret. Quod specialiter intelligendum aestimo non ei credendo, a se longius effecerunt. Nam ut credere potuissent, justificationes Testamenti Veteris minime perquirere voluerunt, in quibus ut saepe dictum est praefiguratus est Domini Salvatoris adventus. Merito ergo a salute longe facti sunt, qui respuerunt salutis erunt, dimitti sibi obduratis mentibus elegeruntDomini, per quas afflictis et sauciis diversis modis subvenire dignatur: sicut Joseph qui carcereis nexibus tenebatur inclusus; sicut Jonam quem cetus absorbuit; sicut Susannam, quam falso crimine laborantem per sententiam Danielis absolvit; latronem quoque momentanea confessione salvavit; et caetera udicium petatur cautissime debemus advertere, quia non est humanae confidentiae illud poscere, de quo dictum est: Ne intres in judicium cum servo tuo . Judicium est utique quod petere debemus, quando nos humili satisfactione prosternimus, quando peccata
Abbreviated transcription (Latin):
Nicuersus sollicita  piecilte querendus ẽ
Ieqđ absit cohorsscorum ꝑ arrogantĩ
ndicure ÷quaesis seuideat᷑ : dequib serp¬
tum cluscus in principio sernionis
accusutor ẽ sui: sed iudiciũ suum illud.
dicii quo uerbo crẽdidit quo in carnatio¬
nem dñ puramente suscepit: lecurum
ltac que iuditiu de quonullus possit dnĩ
formidare iudicium Nãin hisquȩ ꝑ dĩ
gratiam bene etedendo iudicunt sci sa¬
cursemꝑ efficiuncur: Et meri coineis
examinatione diuinamp&unt : quia se
iniosis glori ficandos. eẽ cognoscunt
acspicẽ quã pulcherrime factadorumi¬
nauonen. Qđ ar gumentũ đr a coniuga¬
osu quandonomen de nomine concordias
utp quoma eme sangui nem redetionis
effunderet di fidoli mulus tionftion

Expanded text:
Hic versus sollicita pietate quaerendus est, ne quod absit cohors sanctorum per arrogantiam judicari quaesiisse videatur: de quibus scriptum est: Justus in principio sermonis accusator est sui . Sed judicium suum illud dicit, quo verbo credidit, quo incarnationem Domini pura mente suscepit. Securum utique judicium, de quo nullus possit Domini formidare judicium. Nam in his quae per Dei gratiam bene credendo judicant sancti, securi semper efficiuntur: et merito in eis examinationem divinam petunt, quia se in ipsis glorificandos esse cognoscunt. Et respice quam pulcherrime facta denominatio est. Quod argumentum dicitur a conjugatis, quando nomen de nomine concordi asaut pro quo maxime sanguinem redemptionis effunderet, si fidelis famulus non
Abbreviated transcription (Latin):
tra peccuta sua confidenter obiciat: sedillã
cancũ miseri cordiã p&it: quȩ exmiseris be¬
atos facit excaptiuis liberos: exmortui s ui¬
uos excemporadib: sempiternos Seqr̃ scđm
iudicium tuũ uiuificame. Scilic& illo quos
supplicantib parcis : quossedã nantesclomen¬
terabsolues: Etcũ ad didit uiuificame
Confitetur se mortuũ. eẽ lege peccati. Vliui¬
ficuri enim nom potest : nisi quiinse ꝓpriam
fuctus sum Noueratꝓsheticus sp̃s beatoꝵ
que pericula grauiter imminerent : Ccmi¬
sericordiũ ancep&ut ut meri nullu possiN
a crocitute superart Aꝓpinquanti nimp

Expanded text:
tra peccata sua confidenter objiciat; sed illam tra peccata sua confidenter objiciat; sed illam tantum petit misericordiam quae ex miseris beatos facit, ex captivis liberos, ex mortuis vivos, ex temporalibus sempiternos. Sequitur, secundum judicium tuum vivifica me, scilicet illo quo supplicantibus parcis, quo se damnantes clementer absolvis. Et cum addidit, vivifica me, confitetur se mortuum esse lege peccati. Vivificari enim non potest, nisi qui in se propriam facti sunt. Noverat propheticus spiritus beatorum quae pericula graviter imminerent; et misericordiam ante petiit, ut in eis nulla possint atrocitate superari. Appropinquan
Abbreviated transcription (Latin):
in radiaree aduentur: diluculo enĩ signi¬
ficut iniciũ lucis: Idẽ dici monseratur ad¬
uentꝰ : quando posttenebras peccueorum
quib hicmundus cenebat̾ obnoxius. dnip̃¬
de diluculo uenitmaria ad monumentũ et c̃:
eqr̃ : Vt meditarer eloquiatua: Causam
redditur curantediluculũ mens deuota resur¬
recxit. Nonuta grum coleret nonut saluta¬
tiones potentium p̃ueniret : u seduc dnime¬
ditaret᷑ eloquia qua non possunt piuuotet
refugere dũ suauitas eorũ semꝑ uidet᷑ ad¬
crescere : Si cut in tertia decimalittera die¬
tũ t̃ quã dulcia faucib meis eloquiatua:
piciamꝰ quã mirabilimodestia uere famuli
sumendum sialiquid nob ꝑdĩgratiã ꝓspe¬
ritatis arriserit. illeenĩ quiuincensa tutẽ
puerilib annis clamauit ad dnm̃ quidilu¬
culo surrexit semꝑ ad laudes: Misericor¬
diam p&it et utiuuific& exorat: quia in
nullis ẽ. operib nisi in soludnĩ pieacep̃su¬
mendũ : Cũ dicit enĩ uocẽ meã ex audidnẽ:

Expanded text:
jus irradiaret adventus. Diluculo enim significat initium lucis, id est diei monstratus adventus, quando post tenebras peccatorum quibus hic mundus tenebatur obnoxius, Dode diluculo, venit Maria ad monumentum , etc. Sequitur, ut meditarer eloquia tua. Causa redditur cur ante diluculum mens devota surrexerit, non ut agrum coleret, non ut salutationes potentium praeveniret, sed ut Domini meditaretur eloquia, quae nunquam possunt pia vota refugere, dum suavitas eorum semper videtur accrescere, sicut in decima tertia littera dictum est: Quam dulcia faucibus meis eloquia tua!piciamus quam mirabili modestia veri famuli sumendum si aliquid nobis per Dei gratiam prosperitatis arriserit. Ille enim qui vincens aetatem puerilibus annis clamavit ad Dominum, qui diluculo surrexit, semper ad laudes misericordiam petit, et ut vivificetur exorat, quia in nullis est operibus, nisi in sola Domini pietate praesumendum. Cum dicit enim: Vocem meam exaudi,
Abbreviated transcription (Latin):
numeruscreuit : quantũ sytr̃rannorũ
ira succedit : Uerũ intorhȩcomã nulla¬
tenꝰ sea coscimoniis dnĩ declinasseto sca¬
tus . ẽ. Gratius enĩ deuotio suscipit.
quȩ interuite pericula custoditur
Uidi non seruantes pactũ ettubescebam
quia eloquiatu a noncus todierunt.
accũ ẽ interdiffidentes affec tugratia
definita conditio: a pacedictũ quasi pacis
actũ : Vnde merito utrius que legis consci¬
tutũ : paccũ uocat: qd genꝰ humanũ ad diui¬
nagratia segregatũ in pacẽ dm̃ c̃cordiũ que
ꝑsequutioties superauerit: gloriosa debeat
eloctione coronari. hocilliminime seruauer̃
qui fragili remissione conuersi inꝑsequutoꝵ
suorũ gaudi corruer̃: Qđ coborsscã respicien
affugebaat se fidei sociosꝑdidisse: etutni¬
mixutẽ doloris ostender& : tabescebã dix̃
qđ sol& longa egritudine fatigatis corpo¬
rib euemie: Sedunde tabescebat oscendit.
quiopuaricator nequaꝗ dnĩ eloquiacuss¬
todiuit:

Expanded text:
norum ira succendit. Verum inter haec omnia nullatenus se a testimoniis Domini declinasse testatus est. Gratius enim devotio suscipitur, quae inter vitae pericula custoditurVidi non servantes pactum, et tabescebam, quia eloquia tua non custodierunt. Pactum est inter dissidentes affectu gratiae definita conditio; a pace dictum, quasi pacis actum. Unde merito utriusque legis constitutum pactum vocatur, quod genus humanum a divina gratia segregatum in pacem Domini concordiamque persecutiones superaverit, gloriosa debeat electione coronari. Hoc illi minime servaverunt, qui fragili remissione conversi, in persecutorum suorum gaudia corruerunt. Quod cohors sancta respiciens, affligebatur se fidei socios perdidisse. Et ut nimietatem doloris ostenderet, tabescebam, dixit, quod solet longa aegritudine fatigatis corporibus evenire. Sed unde tabescebat ostendit: quia praevaricator nequaquam Domini eloquia custodivit.
Abbreviated transcription (Latin):
tio significat erudimentil seli quando a nisco
sedeb sacerdocis oblatumiunera domideis
corporis p̃figuratione susceptispna ue¬
uit etiam abinitio quando abraba filiu suun
umisceriumdm̃ saluatoris obtulit immola¬
dum : ethis similia quasacrarum licterarua
leccionib: continentur : hac sine dubio ma

Expanded text:
tio significat a rudimentis saeculi, quando a justo chisedech sacerdotis oblata munera in dominici corporis praefiguratione suscepta sunt. Cognovit etiam ab initio, quando Abraham filium suum in mysterium Domini Salvatoris obtulit immolandum, et his similia, quae sacrarum litterarum lectionibus continentur . Haec sine dubio in
Abbreviated transcription (Latin):
tradet fulcre aut̃ addidit: spt̃discretionẽ
iuste : quia possunt et ꝑsecutionẽ paciquirei
sunt : inquib: latrocinia cõmissa puniunt᷑
sed addidit ꝓpt̃ iuscitiũ boneaut̃ hic dictum ẽ
salutem p̃dicabant mortieos putarent e ẽ
subdendos seqr̃ Alege aut̃ tua longe factis:
sascilicet ꝑsecutores: quantu ad scorũ poenas
ad ꝓpinquabant tanco alege dni recedebant
Necesse ẽ enĩ ut deserant iustitiã: quia prauitas
semitasmaliciam qua festinans. quiadiõ
ꝓximare non possunt : nisi quiei regulis obse¬
cundant: Quȩ figura đr sincbresis : quotiens
meliorẽ causa nram̃ quã ad uersariorũ. eẽ mons

Expanded text:
tradet . Pulchre autem addidit propter discretionem, injuste, quia possunt et persecutionem pati qui rei sunt, in quibus latrocinia commissa puniuntur, sed addidit, propter justitiam. Bene autem hic dictum est, salutem praedicabant, morti eos putarent esse subdendos. Sequitur, a lege autem tua longe facti sunt. Isti scilicet persecutores quanto ad sanctorum poenas appropinquabant, tanto a lege Domini recedebant. Necesse enim est ut deserant justitiam, qui ad pravas semitas malitiamque festinant, quia Domino proximare non possunt, nisi qui ejus regulis obsecundant. Quae figura dicitur syncrisis, quoties meliorem causam
Abbreviated transcription (Latin):
pcqdonen suaem dirigit totocordisafferti
ẽ amhicue saluĩ mefac: in anima uilcincel¬
sig nonincor pore. unde reueradinĩ poterat
iustodiemiandata: Ne que enĩ salucẽ car¬
nis pocterepoterat: qui libenter corporeis
puerlibus modestiã seneceutis anticipac.
itunte fana gracissi mamentem quã possic
pnorũ numnerosicute canescere : Qua¬
us nisembus laus si deficientes in longos
unulas aci potius conquiesdnt Contru¬

Expanded text:
petitionem suam dirigit toto cordis affectu. Sed cum dicit, salvum me fac, in anima vult intelligi, non in corpore, unde revera Domini poterat custodire mandata. Neque enim salutem carnis petere poterat, qui libenter corporeis puerilibus modestiam senectutis anticipat, et ante facit gravissimam mentem, quam possit annorum numerositate canescere. Qualis enim senibus laus est, si deficientes in longo luxu, lassati potius conquiescant? Contr
Abbreviated transcription (Latin):
greditur reuerentis simohoriftinqua
iustificationes dm̃ sepollicttur exquire¬
it. Etinuerbo eĩ anticipata confissione
gauderes adiciens secognolus siaestuui¬
nia dnĩ ina ternũ eẽ fundatass luore¬
deamꝰ aduersumfideliu: Imque lamo
deuotementis affec tus ẽ qui nontancum
sermo ꝓmicticur sed magna cordisinten¬
tione ꝓfert : Clam abae em̃popilusi
murmuransiudeorũ et non exidiba¬
tura dño Cacebat mnorses etibĩs eidiceba

Expanded text:
greditur reverentissimus chorus, in qua justificationes Domini se pollicetur exquirere, et in verbo ejus anticipata confessione gaudere: adjiciens se cognovisse testimonia Domini in aeternum esse fundata. Nunc redeamus ad versum. Fidelium itaque clamor devotae mentis affectus est, qui non tantum sermone promitur, sed magna cordis intentione profertur. Clamabat enim populus murmurans Judaeorum, et non exaudiebatur a Domino. Tacebat Moyses
Abbreviated transcription (Latin):
ducudnĩsũ moscudior quisiuit. Longe aus
apeccu coribus salute. eẽ cõmemos łs qułp
similiaanohi fexet̃ Principium quõ que lito¬
ltte rahiuꝰ praneipia redeam oiq̃ ilbides
buynlitatenim ea : qđ hicuideturadinar¬
ares ꝑtinerel Quorũ corꝑͥi ingentiba
tormentis affligieutnonimipsis uacurã

Expanded text:
studio requisivit. Longe autem a peccatoribus salutem esse commemorat, quia similia non fecerunt. Principium quoque verlitterae hujus principia redeamus, dicit: Vide humilitatem meam. Quod hic videtur ad martyres pertinere, quorum corpus ita ingentibus tormenti
Abbreviated transcription (Latin):
sus: sed ipsespacia cuncta replens atq: cõplec¬
tens : Nam cumꝓpheca uellet ostendere ubi¬
que eiꝰ eẽ p̃sentiam. Alibi dicit: si ascendero
sisumsero penna smeas ancelucẽ et abitauero
in postre mamaris et enĩ illuc manustul de
ducetme: Sed cũ dicit illi ꝓpees dnẽ: confite t᷑
non eum ignorae si ꝑuerse gerimꝰ : nec declina¬
re cumfugimꝰ : Vncaẽi ego salus: aedipsumfes¬
tinare quẽ non possit effugere: Addiditquoq
Etomã mandatatur ueritas: hoc ille potest
dicere : quiueri tati idẽ. dñõ xp̃o credidit

Expanded text:
sus, sed ipse spatia cuncta replens atque complectens. Nam cum propheta vellet ostendere ubique ejus esse praesentiam, alibi dicit: Si ascendero Si sumsero pinnas meas ante lucem  et habitabero in postremis maris. Etenim illuc manus tua dducet me . Sed cum dicit: Prope es, Domine, confitetur non eum ignorare si perverse gerimus, nec declinare cum fugimus. Una est ergo salus ad ipsum festinare, quem non possis effugere. Addidit quoque, et omnia mandata tua veritas. Hoc ille potest dicere qui veritati, id est Domino Christ
Abbreviated transcription (Latin):
gimine tẽperentur: sicie
remusa Gonũ ẽ. uiro quigraue por¬
taut iugõ aiuuentute sua: sedebic singu¬
tariter etsilebit: quia sustinuir iugũ gra¬
uo: seqr et in uerbotuo sperain: hocẽ utiq
qđ inma currtate ꝓuenerat: Etclu mauit
ad dnm quia in uerbo ipsicis ldẽ in aduen¬
dudñĩ saluatoris fixamentisprrared
pbndesticit: Iti enĩ uiriquã uisde side¬
riomagno flac̃mentꝰ expectutioms sua
urdorẽ seuꝑ adiciunt dũ tanto plus
uentura felicitas expetit᷑ quantoampli¬

Expanded text:
ne temperentur? sicut Jeremias ait: Bonum est viro, qui grave portavit jugum a juventute sua. Sedebit singulariter et silebit, quia sustinuit jugum grave . Sequitur, et in verbo tuo speravi. Hoc est utique quod in maturitate praevenerat, et clamavit ad Dominum, quia in verbo ipsius, id est in adventu Domini Salvatoris fixa mente sperare non destitit. Sancti enim viri, quamvis desiderio magno flammentur, exspectationi suae ardorem semper adjiciunt, dum tanto plus ventura felicitas expetitur, quanto ampli
Abbreviated transcription (Latin):
sariũ quoque cumqr ceciderit ucre surot
Talee enĩ etillu Redde uicinisis septuplũ
insinueorum : hocc̃ multiplicir: Cciput
morsen: oñs quioceiderit ca in sepcupłupuni¬
&  Idẽ multiplicicer: Ec hassi mmliu Vlerũ
ut haslaudescontinuas deberem̃ intlleg¬
re. subt̃adiunxit: suꝑiuditiiuscitietue

Expanded text:
sarium quotiescunque ceciderit ut resurgat. Tale est et illud, redde vicinis nostris septuplum in sinu eorum ; hoc est multipliciter. Et apud Moysen: Omnis qui occiderit Cain septuplum punietur , id est multipliciter; et his similia. Verum ut has laudes continuas debeas intelligere, subter adjunxit: Super judicia justitiae
Abbreviated transcription (Latin):
Paxmulta diligentib legemax etuonẽ
illis scundalum: Cum sicdsinꝑ tuibact
purituco cranquillus necesseẽ undiigns¬
tib: legẽei pacisgaudia concedint᷑. sede
multa mentispuritis et fider cepia debe
intellegi: que contrauitudeceneterons¬
porins etbrums cribulatiorm baii. fomou

Expanded text:
Pax multa diligentibus legem tuam: et non est illis scandalum. Cum sit Deus imperturbata puritate tranquillus, necesse est ut diligentibus legem ejus pacis gaudia concedantur. Sed pax multa, mentis puritas et fidei copia debet intelligi, quae contra vitia decenter opponimus. Caeterum tribulationibus
Abbreviated transcription (Latin):
rnibiũ. Tecuprincipium indiȩurtu¬
asuua insplendo ꝗb: scoru. Vlenitad secum¬
ducaput ubi ꝑ hos duosuersus uerba patris
upienda sunt: ut fasfuit. de generatione
denter oscendere diatomni potens pac̃
deonmni potente filiosuo: Eetũprincipium

Expanded text:
in die virtutis tuae in splendoribus sanctorum. Venit ad secundum caput, ubi per hos duos versus verba Patris accipienda sunt, ut fas fuit de generatione denter ostenderet, dicit omnipotens Pater de omnipotente Filio suo: Tecum princip
Abbreviated transcription (Latin):
auidissima inaentioni ꝑquirunt in quo
alie. detemlitte resdigesex. Tertioredq¬
tos asserirxp̃ianos. & tescrmentunoiun
xternagratia consecratũ. Isteue ore silua
seclicit rasrecipienstotu alfubaxids decora
perfectione cõpleuit. Contite portim¬

Expanded text:
avidissima intentione perquirant; in quo aliae decem litterae sunt digestae. Tertio redemptos asserit Christianos, et Testamentum Novum aeterna gratia consecratum. Ista vero residuas sex litteras recipiens, totum alphabetum decora perfectione complevit. Exposi
Abbreviated transcription (Latin):
quemad modum ualeat conp̃hendi. de
qua scriptum . ẽ. Gengrationemaut̃ eĩ
qui s enarrabit: mirabreuitas & iufficiens
pnrã infirmitate mansura. Quia nec plus
possum capere & hocabunde sufficitutiq
cat eẽ uelturu. Et ut oscende r& in conp̃¬
hensibile qnestio quiddicit prius. cẽ geni¬
tum ante quam illud exister&: qđ sol& uen¬
curum diein sȩculonuntiare. Nonenĩ potesc
pricipiũciꝰ comphendi. a quo cunc tu ereata cre¬
acasunt : nunc ad tertiae partis ueniam ini¬
nium in quanterum ꝓph&aloquit᷑¬
sluriuicdns & non penitebit eũ : cues sacerdos
inaȩternum scđm ordinẽ mel chi sedech:
Hiciterũ ꝓpheta sicut dictũ e. ꝓmissionẽ mo¬
morat pacris. iurauit enifilio: sedia xp̃o qui
exmaria uirginenatus .ẽ. nam soli uerbo
quid potuit ꝓmiccere : qui omã cĩipso sẽꝑ
uoscit possidere lurare enĩ aliquid firmũ
sub adtestatione pmittete. Etciumelius

Expanded text:
quemadmodum valeat comprehendi, de quemadmodum valeat comprehendi, de qua scriptum est: Generationem autem ejus quis enarrabit ? Mira brevitas, et sufficiens pro nostra infirmitate mensura: quia nec plus possumus capere, et hoc abunde sufficit utique cat esse venturum. Et ut ostenderet incomprehensibile nescio quid, dicit prius esse genitum antequam illud existeret quod solet venturum diem saeculo nuntiare. Non enim potest principium ejus comprehendi, a quo cuncta creata sunt. Nunc ad tertiae partis veniamus initium, in qua iterum prophetDominus, et non poenitebit eum: Tu es Sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech. Hic iterum propheta sicut dictum est promissionem memorat Patris. Juravit enim Filio, sed jam Christo, qui ex Maria Virgine natus est. Nam soli Verbo quid potuit promittere, qui omnia cum ipso semper noscitur possidere? Jurare est enim aliquid firmum sub attestatione promittere. Et cui melius
Abbreviated transcription (Latin):
dix insplendorib scorũ filiũ. eẽ genicum
nuncdee iꝰ scã generatione dicturus .ẽ
Quaelic& sicin enarrabilis aliquatarites
cõmemorictione ꝑstringit᷑. nartitio
inestabilis intellect in conp̃hensibilis engia¬
tatio supracreatura rũ omnium uires
uy̧ atigelotum quo que superatsensim
ei tamen nob seue ꝓcapere potius semꝰ in¬
dulgens Dsenim x ternus atq in cõmuta¬
bilis insuanatura ꝑmanens dignatẽ
assumere huniani tatem nra. Vt uetereni
hominem in nouar& : uedemor tadi facer&
inmortalem depeccatore iustum. deali¬
cnatosiuiregni iubere eõpartem. neima¬
ginem suam in confitentib patereturpe¬
rireprius quam adnihi lare uoluit cru¬
delisinimicus: Nunc aduersus istius expo¬
nenda uerba ueniamꝰ: Dicitenim pater ad
filium: Exutero genuite : Id ẽ ex arcasus tan¬
tia mee exipsa scilic& dĩ cate totum ex coto
omini potentem de omni potente . lumenex
lumine : simimũ ex sũmo qđ nulla in uestiga¬
tio nullus sensus possit adtingere: Nã

Expanded text:
in splendoribus sanctorum Filium esse genitum, nunc de ejus sancta generatione dicturus est, quae, licet sit inenarrabilis, aliqua tamen commemoratione perstringitur. Narratio ineffabilis, intellectus incomprehensibilis, 379 cogitatio supra omnium creaturarum vires, quae angelorum quoque superat sensum; et tamen nobis se, prout capere potuissemus, indulgens. Deus enim aeternus atque incommutabilis in sua natura permanens, dignatus est assumere humanitatem nostram, ut veterem hominem innovaret, ut de mortali faceret immortalem, de peccatore justum, de alienato sui regni juberet esse participem: ne imaginem suam in confitentibus pateretur perire pius, quam annihilare voluit crudelis inimicus. Nunc ad versus istius exponenda verba veniamus. Dicit enim Pater ad Filium: Ex utero genui te, id est ex arcano substantiae meae, ex ipsa scilicet deitate, totum ex toto, omnipotentem de omnipotente, lumen ex lumine, summum ex summo, quod nulla investigatio, nullus sensus possit attingere. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
percato. Audisdeniq sedec addexterapa¬
tris adubica scum itxinere qđ humani¬
cuti eiꝰ potescsolũmo do conueniite. Per
dici qui rectepotese tali nomine nuncu¬
pari cum duab naturis adiinatis atque

Expanded text:
enique, Sedet ad dexteram Patris, et dubitas eum retinere quod humanitati ejus potest solummodo convenire? Permistum Dominum semper dici, qui recte potest tali nomine nuncupari, cum in duabus naturis adunatis atque
Abbreviated transcription (Latin):
conficeri: scilice qm̃iconifulis plecuatulus
ipse saluatus Suparius drxit ad oxens
iuda adstare diubolũ qmerat delicroro
fece delictorum sibiaut dicit adstitisse
ad extrispaupere quia peccita non halun
icafidelib: assistie cumdeluture misenti

Expanded text:
eri; scilicet quoniam confusis persecutoribus ipse salvatus est. Superius dixit a dextris Judae astare diabolum, quoniam erat delictorum faece pollutus; sibi autem dicit astitisse a dextris Patrem, quia peccatum non habuit. Sic et fidelibus assistit, cum delicta remitti
Abbreviated transcription (Latin):
inxp̃odño facta putiatis ad huo misirri con¬
loquia Nob cũcertetr elitis qđ inutero
maria semꝑ uirginis: Uerbucuro fuctu
et habitecuit in noł eũq massupta huma¬
terum terreni sapitis quiusqi ad ea lescia
pueniscis abie trgo illa natura cũquaduis
iscenditincelos morteia perire nom pociuo
Testitt aplo: Hocsuientes qđ xpresurgens

Expanded text:
ino factam putatis adhuc miscere colloquia. Nobiscum certe creditis quod in utero Mariae semper Virginis Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ; eumque in assumpta humaterum terrena sapitis, qui usque ad coelestia pervenistis? Ubi est ergo illa natura cum qua Dominus ascendit in coelos? Morte jam perire non potuit, testante Apostolo: Hoc scientes quod Chris
Abbreviated transcription (Latin):
dumcorpore ꝑtulit: sed dũ nuiadidit intala
uis oscendit : & uelo assimtransitindicat
Perquã iterantes uehi solent ad aliam mansi¬
onem Ipsec aut̃ qui audiuit sed eadextris meis
ipsecuidictur: Tuessacerdosina ternũ scłm
ordinem mel chisedech Ipsequi conquas sat
capira peceatium auꝓpt gloriose miritu

Expanded text:
dum corpore pertulit. Sed dum in via dicitur, illata dum corpore pertulit. Sed dum in via dicitur, illata vis ostenditur, et velocissimus transitus indicatur, per quem itinerantes vehi solent ad aliam mansionem. Ipse est autem qui audivit, Sede a dextris meis; ipse est cui dicitur, Tu es Sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech; ipse qui conquassat capita peccatorum; cui propter meritu
Abbreviated transcription (Latin):
simngences in superiore uersudixit ꝓpt̃
suꝑbiã trranmao nunc populasiudicari
asuis intentionib: felicit̃ cadunt. dũ ipri¬
oremalignitate bonoꝓ posito conuersionis
absaedunc : Et considera quomodo hicdicit
titucarruere. Delictaq noxia medatione
salubrima disperire: qđ ꝑut. descruo seos¬
tuonedistab eos. Qđ utiq non dicer& nisi
l seruerene aliqui ꝓsperius innouandi
Seq̃r Conquas iabio gipiae malcorũ in corra
copiosa. Capitu illoru utique qui caput non.
habent xpm̃. pia quidiabolum diuersis se¬
quunt᷑ errorib: confuerina crretti capite suo
sine dubitatione quassant. Capad uero di
sublime atq honor abile cumcorpons nris a¬
pellatũ aciptendo eo qđ sensus nroscapie
uniuersos Idẽ uisum. auditũ guscu olfact
tactũ: Qđ utiq alia menbranra: excepto tactu
non capiunt. Etidco capu dnimirecte possum
dicert que decernim sequi. Terra uero copi¬
osã dicit: quȩ p&atores habundant̃ enu¬
trit quasimensem germenq uitiorum:

Expanded text:
eriore versu dixit propter superbiam tyrannicam, nunc populos judicari a suis intentionibus feliciter cadunt, dum a priore malignitate bono proposito conversionis abscedunt. Et considera quomodo hic dicitcata corruere, delictaque noxia emendatione saluberrima disperire. Quod per is eos ; quod utique non diceretur, nisi destruerentur aliqui prosperius innovandi. Sequitur, conquassabit capita multa in terra copiosa. Capita illorum utique qui caput non habent Christum; nam qui diabolum diversis sequuntur erroribus, cum fuerint correcti, capite suo sine dubitatione quassantur. Caput vero dicitur sublime atque honorabile culmen corporis nostri, appellatum a capiendo, quod sensus nostros capiat universos, id est visum, auditum, gustum, 380 olfactum, tactum, quod utique alia membra nostra excepto tactu non capiunt. Et ideo caput nostrum recte possumus dicere, quem decernimus sequi. Terram vero copiosam dicit, quae peccatores abundantes enutrit, quasi messem germenque vitiorum.
Abbreviated transcription (Latin):
in seretual tissime contemplationis entt
in primo uersu in estimabiia uerbare fert
qua ompspat̃ omni potenti et quo& nosibi
filio dixerit natura simuldicatis ehunaani¬
tutis ostendens. Nam cuꝓnuntiat dix
inimi costuos scabellu pedutuoru et uirgi
uirtutistue emnittet dñs exion et domina
sueris in medio in imicorutuoꝵ humani ta¬
tisci subuntia dẽclarit que potuit qđ non
ibebat accipere. Insecunda uero diuisiona
incoat pater natura ci diuini tiatis pmo dulo
nrẽ capacitatis aliquaten indicart: diceni.
Tecuprincipiu in dieuirtutistue insplendorl¬

Expanded text:
e contemplationis evectus, in primo versu inaestimabilia verba refert, quae omnipotens Pater omnipotenti et coaeterno sibi Filio dixerit, naturam simul Deitatis et humanitatis ostendens. Nam cum pronuntiat, Dixinimicos tuos scabellum pedum tuorum; et, Virgam virtutis tuae emittet Dominus ex beris in medio inimicorum tuorum, humanitatis ejus substantia declaratur, quae potuit quod non habebat accipere. In secunda vero divisione inchoat Pater naturam ejus divinitatis pro modulo nostrae capacitatis aliquatenus indicare. Dicit enim: Tecum principium in die virtutis tuae in splendor
Abbreviated transcription (Latin):
at sia uobdnm siluatoremꝑuersitas cfessio¬
ineryri pealm ex. Allelua. Quĩuis
hõ nomen laudis generale. cẽ uidoat. tamen
ibi maxime apponicor ubi magna exulcti¬
one gaud& Laudat enĩdnm populus suus
quicimundi cladeliberat intiorũ nescit sus¬
tinere seruitium: Quaelaus future figura
noscit᷑ portare leitie ubidiis a fidelib suis
absq interinissione conspitit &sinefineluu

Expanded text:
lvatorem perversitas confessioIN PSALMUM CX. Alleluia. Quamvis hoc nomen laudis generale esse videatur, tamen ibi maxime apponitur, ubi magna exsultatione gaudetur. Laudat enim Dominum populus suus, qui a mundi clade liberatus, vitiorum nescit sustinere servitium. Quae laus futurae figuram noscitur portare laetitiae, ubi Dominus a fidelibus suis absque intermissione conspicitur e
Abbreviated transcription (Latin):
ctiã nuncduas nacuras in xp̃odnõ minime
confitentur: peccatoruid& humanitate.
beatꝰ conspicit simul& dĩtatem Qd siuna
e& ut confingunt natura non poterant pec¬
catores carnem quã conpunxor in resurrec¬
cione solamrespicere. etdĩcatem ipsius
parit̃ non uidere. splendores aut̃ scorums.
quando in resurrectionelucbunt sicut
anglidĩ &icapurificati ad que ꝑspicuer
ut illum maiestatẽ quȩ anccordis oculis

Expanded text:
etiam nunc duas naturas in Christo Domino minime etiam nunc duas naturas in Christo Domino minime confitentur? Peccator videt humanitatem, beatus conspicit simul et deitatem. Quod si una esset ut confingunt natura, non poterant peccatores carnem quam compunxerunt in resurrectione solam respicere, et deitatem ipsius pariter non videre. Splendores autem sanctorum sunt, quando in resurrectione lucebunt sicut angeli Dei, et ita purificati atque perspicui erunt, ut illam majestatem queant cordis
Abbreviated transcription (Latin):
doquor uob. Uerũ nonduo principia
salsicut unus ds ẽ alta camnũ constat eẽ
in principionequeunc in cuere nameusi
um uidereaphilippus dix oscende nobis patie
Iuibait integritus. Que me uidit uidepa
trer: Tuncenim quando ꝑgratiam dnĩ
plenissimo coeperit s̃plepidore radiari. ui¬
dent prancipium xp̃m. in principio ee patre
cum scospũ Quapropt̃ ꝑfidia desinat ariana
consurgere Id eoenĩ principium patera
filius dicit. ut eorũ coa ternitas declarẽt.
Nam sic& tempus quandononerat filius
solus pat̃ dicitp otuit eẽ principiũ: seqr. In
dicuir tutis tua insplendorib scorũ: Res¬
picẽsingula uerba quã uimhabeant: quem
honorem In die significat x ternicutem
Heatim undo corde qm̃ipsidm̃ uidebunt
Eede impiislegit. Tollacur impius neuideat
glorium dĩ . Ons enĩ uidebunt filium homi¬
nisiudicureuiuose mortuos. sed dĩcatẽ ip¬
sius solibeatissimi contuent. Vbis illiqui

Expanded text:
loquor vobis . Verum non duo principia, sed sicut unus Deus, ita et unum constat esse in principio nequeunt intueri. Nam cum Filium videret Philippus, dixit: Ostende nobis Patrem. Quibus ait Integritas: Qui me videt, videt et Patrem . Tunc enim, quando per gratiam Domini plenissimo coeperint splendore radiari, vident principium Christum in principio esse Patre cum sancto Spiritu. Quapropter perfidia desinat Ariana consurgere. Ideo enim principium Pater et Filius dicitur, ut eorum coaeternitas declaretur; nam si esset tempus quando non erat Filius, solus Pater dici potuit esse principium. Sequitur, in die virtutis tuae in splendoribus sanctorum. Respice singula verba quam vim habeant, quem honorem. In die significat aeternitatem,Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Et de impiis legitur: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei . Omnes enim videbunt Filium hominis judicare vivos et mortuos, sed deitatem ipsius soli beatissimi contuentur. Ubi sunt illi qui
Abbreviated transcription (French):
binto inspesideliumagna gulticio
intiraa sun dtimistico uhienumero qui
numq lirginub aelat e quinꝙ libris ascrip
sedquaniuis e illasint salutis
us sihil acceptius e qua incurnatidñi ado¬
tuudi susciptr epus sient ma congruunt
oma sibilucidi parilecate respondent
Vi cuptperit messi a subuit agnus inmacula¬
tus occisus e Redimpto surrexir amortias
e haulira credidit. et alhu iudaorus simulat

Expanded text:
into in spe fidelium magna exsultatione finiti sunt: ut mystico huic numero, qui quinque virginibus datus est, quinque libris ascriptSed quamvis et illa sint salutis us, nihil acceptius est, quam incarnati Domini adorandam suscipere passionem. Omnia congruunt, omnia sibi lucida parilitate respondent. Virgo peperit, Messias venit, Agnus immaculatus occisus est, Redemptor surrexit a mortuis, orbis audita credidit, et adhuc Judaeus simulat
Abbreviated transcription (Latin):
Vt comheuuicis situdo xqualis ponit maitis
hicaur mitius aliquid nulla modo sentiacur
Reg sconfregit illos significat dequib.
disdatsalmus ait, Asciterunt reges
tent aprincipesconuerer in unũ ad uer

Expanded text:
t cum haec vicissitudo aequalis ponitur, majus hic aut minus aliquid nullo modo sentiatur. Reges confregit, illos significat de quibus secundus psalmus ait: Astiterunt reges terrae, et principes convenerunt in unum adver
Abbreviated transcription (Latin):
tatis sue uirtute cõplectitur. hoc ẽ qđ superius dix̃.
Vid easq bona sunt in hierusalẽ. Ist aenĩpax ẽ qua omnis
desiderat deuot̾. cuisus pirat. cingemit. ꝓqua ipsam
animam libente reffundit. Eonc lusio
Cogno uimus in p̃sente psalmo. quaedintimeñtib
sint ꝓmissa quos fruct recipiat. quidnm̃ anceram̃to
formidat Icudioeigomaximodep̃cemutistũci¬
morẽ accipere mereamur : quinonad poenã pexic
sed salutẽ : Vnde talia ꝓueniunt qualia nũquã de
mundiobliuione nascunt᷑: Det eenimpeci nimia
supplicutione qdđ sumũ ẽ. Quaꝓpt̾ut dictũ e

Expanded text:
tatis suae virtute complectitur. Hoc est quod superius dixit: tatis suae virtute complectitur. Hoc est quod superius dixit: Videas quae bona sunt in Jerusalem. Ista enim pax est quam omnis desiderat devotus, cui suspirat, cui gemit, pro qua ipsam animam libenter effundit. Conclusio psalmi. Cognovimus in praesenti psalmo quae Deum timentibus sint promissa, quos fructus recipiat qui Dominum sincera mente formidat. Studio ergo maximo deprecemur, ut istum timorem accipere mereamur, qui non ad poenam petitur, sed ad salutem; unde talia proveniunt, qualia nunquam de mundi oblectatione nascuntur. Decet enim peti nimia supplicatione quod summum est. Quapropter ut dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
a⁊ simbenedictionibus suis ut illo quibictima
̃ dñm uide at in illabeatitudie filios filiorũ suorũ
qđ &iam & spadonib accidere nondubium ẽ fili¬
i sunt sicut ia diccum .ẽ. quispiritali doctranagene¬
rant᷑. sed minꝰ giudũ fuerat filio ad quisis sespiritalo
nisieiam &xipsiquido eti sunt alios filios generatꝰ
uiderent Filio sonifiliorum significatne poces
Quoutique beatis inris contingerepotest. quipdicati¬
onib: scis populo s instruere consuerunt: Ctintuere
qđ inter sumagaudia memorat hocuidendũ. Ne¬
ios seẽ eniin iut quesic̃ fidelis magnũ gaudiũ pereat
ad quirenti quiai magna inde ꝓbat̃ mercede cumulaf¬
đ. Ad quosillud talentum respicit quod pater qđ¬
pacer familias. duplicatũ lex inuenit: Seqr̃ sententia
quae beatitudinis illiusculmen suauitateq declarat.
ut supra illam beatã hierus alẽ. paxidẽ dns saluacos
insideat. & cunctabeata faciat: Quatũq maies¬

Expanded text:
versum benedictionibus suis; ut ille qui hic timet Dominum videat in illa beatitudine filios filiorum suorum; quod etiam et spadonibus accidere posse non dubium est. Filii sunt sicut jam dictum est qui spirituali doctrina generantur. Sed minus gaudii fuerat filios acquisiisse spirituales, nisi etiam et ipsi qui docti sunt, alios filios generasse viderentur. Filios enim filiorum significat nepotes, quod utique beatis viris contingere potest, qui praedicationibus sanctis populos instruere consuerunt. Et intuere quod inter summa gaudia 445 memorat hoc videndum. Necesse est enim ut acquisitus fidelis magnum gaudium pariat acquirenti, quia magna inde probatur mercede cumulandus. Ad quos illud talentum respicit, quod paterfamilias duplicatum laetus invenit. Sequitur sententia quae beatitudinis illius culmen suavitatemque declarat; ut supra illam beatam Jerusalem pax, id est Dominus Salvator insideat, et cuncta beata faciat, quaecunque majes
Abbreviated transcription (Latin):
x ꝓnominisui qualitatetã quã pastorioptimo semꝑ
a scribit : Sionenĩ sicut sepedictõ ẽ intorp̃tat᷑ speculatio
q̃. Etuido as quabona sunt in hieru silẽ Nccosse
rob ẽ ista uerba frequent exponere: quia positi sensus
exipsismaximo pendere noscunt. Incrusilẽ indi¬
catꝰ uisio pacis. Px hic in insibilis res ẽ quatuncui¬
debit. quando uctor ni xpsdns bea camente toris¬
pict Obtat orgo ut in hicrus alẽ iudeat cunccaqua
bonasundi Aspĩcitenim illicipsedns qui& ipsos

Expanded text:
et pro nominis sui qualitate tanquam pastori optimo semper et pro nominis sui qualitate tanquam pastori optimo semper ascribitur. Sion enim sicut saepe dictum est interpretatur speculatio et videas quae bona sunt in Jerusalem. Necesse nobis est ista verba frequenter exponere, quia positi sensus ex ipsis maxime pendere noscuntur. Jerusalem indicatur visio pacis. Pax hic invisibilis res est, quae tunc videbitpicitur; optat ergo ut in Jerusalem videat cuncta quae bona sunt. Aspicitur enim illic ipse Dominus, qui et ipsos
Abbreviated transcription (Latin):
Nec putes in cassum oliuam at que intem: lucor¬
parationib fuis sesocitã: Na ille quila tronib
ineugło uulneratus fuerat: In fusouino oleo
iuditio ẽ: Inolgo lenita smisericordiae Illud
adu&. iscud ad nouum potes respicere testamentũ
Na qđ uxoriuitẽ filiissimilauit olinas. parabole
figum. ee dinoscit. Qm̃res sibi generedis similes
cõparauit. Eece sic benedicet᷑ omnis homo qui
tim & dnm Secuta ẽ beatuillius quitim& dim
ꝑfectu conclusio: Nacũdicta sic benedicetꝰ
ꝑ gnificat. sicut superius constat expositum:
iceni mereret benedici qui suum tim& aucto¬
remi quia formidare desinit mama quica stodm̃
timorecoplotur. Etindeordinedictorũ. Atenĩ
prius. Ecce sicbenedic& omnis homo. E nosibi
hanebenedictionem usurparent centuma ces
dñs exion &uideas quae boni sunt inbierusale
omnibi dicb. uitȩtua. Venit ad secundũ membrũ
ubi pi&ate sanctissima illos postulat benedici qui
adomnebonum studrum dnĩ timor flamantur

Expanded text:
sum olivam atque vitem his comparationibus fuisse sociatam; nam ille qui a latronibus in Evangelio vulneratus fuerat, infuso vino et oleo justitiae est, in oleo tenitas misericordiae; illud ad Vetus, istud ad Novum potest respicere Testamentum. Nam quod uxori vitem, filiis similavit olivas, parabole figura esse dignoscitur, quoniam res sibi genere dissimiles comparavit. Vers. 5. Ecce sic benedicetur omnis homo qui timet conclusio. Nam cum dicit: Sic benedicetur, significat sicut superius constat expositum, sic enim meretur benedici, qui suum timet auctorem, qui formidare desinit inania, qui casto Domini timore completur. Et vide ordinem dictorum; ait enim prius: Ecce sic benedicetur omnis homo; et ne sibi hanc benedictionem usurparent contumaces ideas quae bona sunt in Jerusalem omnibus diebus vitae tuae. Venit ad secundum membrum, ubi pietate sanctissima illos postulat benedici, qui ad omne bonum studium Domini timore flammantur,
Abbreviated transcription (Latin):
etiteru d ꝓfatos hecomã possidere quo madoin
istamnpass beacicudinis applicabis que sabtrac¬
tiploru uebonis & iniquis potius ad tributa cog¬
nostis : Axor enim dictue quasiut soror. Qua ꝓpõ
uaoro sucbeatiuiri sapientia debemꝰ acciper
sicuta salomona : Qui uoluoritsapientia
maritu. uitisurro materẽ uuauerunt qua
dulcauin ꝓfundenscordan t̃recreat: Sic &
istauxor udõ sapientia fructꝰ inferemcun¬
dos suauinos delectatione lotificat. Domꝰ aut̃
nr̃a patas dicit᷑ ppria cogitatio. quando in ca¬
dem defixi qua sumquibi dã edib: cõmoram̃:
stusaut̃ domparixes duo sunt cescamenta
in quib menescã. uel ut quibda laterib fir
uarũ in cireuitumen setua: Deuxore sapien
niuequiaba secis nominat̃ utris que cõplectit᷑

Expanded text:
et iterum sceleratos haec omnia possidere, quomodo in istam partem beatitudinis applicabis, quae subtracta plerumque bonis, et iniquis potius attributa cognoscis? Uxor enim dicta est, quasi ut soror. Quapropter uxorem hic beati viri sapientiam debemus accipere, sicut Salomon dicit: Qui voluerit sapientiam maritum. Vitis vero mater est uvarum, quae dulcia vina profundens, corda nostra recreat: sic et ista uxor, id est sapientia, fructus inferens jucundos, suavi nos delectatione laetificat. Domus autem nostra recte dicitur propria cogitatio, quando in eadem defixi, quasi in quibusdam aedibus commoramur. Istius autem domus parietes, duo sunt testamenta, in quibus mens sancta velut quibvarum in circuitu mensae tuae. De uxore sapientsive quia hic sexus nominatus utrumque complectitur,
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eloquiatua : si eutquim uenit spoliua multa
Comparatio ẽ factiobellantium qui & hostẽ
seuicil segaudent: ec exuillia smulta sinue¬
nis segratulantur. sed consideremꝰ illeani¬
muspius. quaratione : uirisse cõparasse uide¬
at᷑ inmanib: Murty resenĩ quãuis humi¬
lis ortemorererentus inue mebant spolia

Expanded text:
super eloquia tua: sicut qui invenit spolia multa. Comparatio est facta bellantium, qui et hostem se vicisse gaudent, et exuvias multas invenisse gratulantur. Sed consideremus ille animus pius qua ratione viris se comparasse videatur immanibus. Martyres enim, quamvis humili sorte morerentur, inveniebant spolia
Abbreviated transcription (Latin):
et gencibi i cem̃ etdiubolũ pripinpetadi¬
cim qui sibiprima cũ in soclerd uun dic̃a uine
ra is quia nullum uexat religio xp̃iana
sea magis ꝑcepto dominico pomiib or ct
quicã nicunt᷑ in cõpetent̃ affligere scriptũ
paciebant᷑ a principibus quando nec som¬
temnineceis subtrabi tribucap ceptusun
dicumnim. Om̃ib pocescatib sublimiorib
subdiciestoce Nonẽ enĩpocesci snisiadõ
Redditeca sariquȩ casarissunt. et dõquae
di sunt. Tributũ quoque deorepiscis ꝓse
et p&ro ipse ꝑsoluit uccunctis in dubitunter
appareat : grocisin illos: inpudentissimã
ꝑsequucione factũ qui se conuersionẽ in noxia
eractare maluer̃. Sed noncimendo calia
nĩ subiunxit formi dassemandata. Nãcũ
illi tem poraleminarentur exiticium : iste
x ternum pauescebat interitũ : neab solutꝰ
humanasententia incurrer& aternaiuiditia
llaenĩ uerba formidabat qua dñsin eugło¬

Expanded text:
et gentibus . Sic enim et diabolum principem dicimus, qui sibi primatum in sceleribus vindicavit. Gratis, quia nullum vexat religio Christiana, sed magis praecepto dominico pro omnibus orat, qui eam nituntur incompetenter affligere; scriptumpatiebantur a principibus, quando nec contemni, nec eis subtrahi tributa praecepta sunt. Dicit enim, Omnibus potestatibus sublimioribus subditi estote, non est enim potestas nisReddite Caesari, quae Caesaris sunt; et Deo quae Dei sunt . Tributum quoque de ore piscis pro se et Petro ipse persolvit ; ut cunctis indubitanter appareat gratis in illos impudentissimam persecutionem factam, qui se conversatione innoxia tractare maluerunt. Sed non timendo talia, Domini se subjunxit formidasse mandata; nam cum illi temporale minarentur exitium, iste aeternum pavescebat interitum: ne absolutus humana sententia, incurreret aeterna judicia. Illa enim verba formidabat, quae Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
let ciore periri : Non enimutalia dilectio
mandutorũ dñi mediocris eẽ pocest : niue
hement̃ hic qđ expetitur diligat᷑. Quiꝓpe
mandatudñi iure uehe menẽ dilexit dilex
ꝑquȩ in cordis laticudine fiducialiter am
tificutionib: tuis: superiore uersud ix̃ medi¬
tubor inmandatistuis. qđ ad uirtute respi¬
cit inspectiuũ : Modo autem dic̃: leuabo
manus meas qđ ad partẽ ꝑcina actualem
Veuure enĩ : significat bonis operib occupari.
Ceterum quimalis accionib detin&. non le¬
uut mañsuus. sed deierit: Et ui dequia mus
trius que patib ponit. quȩ dilexi. Ibiuehe¬
nient̃ hicnimis. qm̃ utrumque opes sub
magna ambitione fuciendum ẽ ut fructũ
possit ab ere dnõ miserante quiꝑfecit. Ad¬
didit: Exercebur in iuscificatiombi tuis¬

Expanded text:
lectio reperiri. Non enim ut alia dilectio lectio reperiri. Non enim ut alia dilectio mandatorum Domini mediocris esse potest, nisi vehementer quod hic expetitur diligatur. Quapropter mandata Domini jure vehementer dilexit, per quae in cordis latitudine fiducialiter ambjustificationibus tuis. Superiori versu dixit: Meditobar in mandatis tuis, quod ad virtutem respicit inspectivam; modo autem dicit: Lavabo manus meas, quod ad partem pertinet actualem. Levare enim manus significat bonialis actionibus detinetur, non levat manus suas, sed dejicit. Et vide, quia in utrisque partibus ponit, quae dilexi; ibi, vehementer; hic, nimis; quoniam utrumque opus sub magna ambitione faciendum est, ut fructum possit habere, Domino miserante, qui perficit. Addidit, et exercebar in jus
Abbreviated transcription (Latin):
tua ex quisiui: Iscalaticudo quã inquar¬
talit tera dix̃iuiam manda torum tuorum
cucurrium dilacares cormeũ: scientia sci¬
licet multiplex atq salutaris: quã ideo me¬
ruit: quia mandatorũ intellegentia requi¬
siuit. Quam merito dicimꝰ. eẽ caricutem:
non recipit sed in latitudine mentis suspicit᷑
a quo caelum terramque cõplot᷑. Patulum
et acciperat ut respondera exꝓbrantibus
uuurbumeia firmitate roborat᷑ an¬
tutem quãmor conceperat in crepidis ser¬
ingnib serebat. Confunditͥaut̃ ille ꝑra¬
tionatitionẽ diceauincuntur: aduere cun¬
diumenimuenire nonpo aest : qui ueritustis
ipsius cestimonioro boratur. Nonem̃ ille sub
ditutionisardorẽ. Medi tariem̃ manda¬
tu non potest : nisi quiea assidua lectionicu¬
currerit : Et ut hanc frequentiã euidenti¬
us decluraret: ad didic: quia dilexi: Neg¬
legere enimnumquam pocest home qua
diligit: sed nehanc quoque dilectionem
tepidam forsitan aestimares: Addidit.
uehementer : supraquam nulla potes di¬

Expanded text:
uam in quarta littera dixit: Viam mandatorum tuorum cucurri, cum dilatares cor meum; scientia scilicet multiplex atque salutaris, quam ideo meruit, quia mandatorum intelligentiam requisivit; quam merito dicimus esse charitatem, non recipit; sed in latitudine mentis suscipitur, a quo coelum terraque completur. Patulum tiverat et acceperat ut responderet exprobrantibus sibi verbum. Qua firmitate roboratus aneritatem, quam mente conceperat, intrepidis sermonibus exercebat. Confunditur autem illenationem dicta vincuntur. Ad verecundiam enim venire non potest, qui veritatis ipsius testimonio roboratur. Non enim ille sub ditationis ardorem. Meditari enim mandata non potest nisi qui ea assidua lectione cucurrerit. Et ut hanc frequentiam evidentius declararet, addidit, quae dilexi. Negligere enim nunquam potest homo quae diligit. Sed ne hanc quoque dilectionem tepidam forsitan aestimares, addidit, vehementer, supra quam nulla potest di
Abbreviated transcription (Latin):
cuenstiuis speraui ludicia erant
sthuq ꝗd turbemantrrum diuersis cruci¬
anlus a gebautur. sed in his semagił spẽ¬
gnienꝙficet᷑i qui a scriptum ẽ: Fla¬
gellut orpnenifilium que mrecipit
piiquieĩ: curꝰi moles tantur desperant:
seluirisiaffligintu. spemmagis fuae
bldionis accipiunt: hac teñ luterȩ is¬
tusuersas babeat orationẽ  sub sequen
usquead fint̾ narrationis ordintꝰ
tꝓmuntur. Eccustodiam legemtuũ¬
uersus usq ad finẽ littere non habent
dep̃eationẽ sed narrationem: superius
summ p&iit ut accipera: hiciamde p̃cep¬
as beneficus graciu sagic: Cusco dire seledo
dni semꝑadfirmat. quia in ipsa uorate

Expanded text:
ciis tuis speravi. Judicia erant Domini, quod turbae martyrum diversis cruciatibus agebantur. Sed in his se magis speprofitetur, quia 405 scriptum est: Flagellat omnem filium quem recipit . Iniqui enim cum molestantur desperant; sancti viri, si affligantur, spem magis suae dilectionis accipiunt. Hactenus litterae istius versus babuerunt orationem, subsequentes vero usque ad finem narrationis ordine depromuntur. versus usque ad finem litterae non habent deprecationem, sed narrationem. Superius enim petiit ut acciperet, hic jam de perceptis beneficiis gratias agit. Custodire se legem Domini semper affirmat, quia in ipsa variari
Abbreviated transcription (Latin):
̃treauseras deore meo uerbum
Atis usque quaque quia iniudiciis cuis
sptri. Ragat ut confessionẽ ueritatis
decie mulle poenȩ. nallusterror ex¬
inflit in una uoce conscantiae ꝑseue¬
ret quix non inurib humanis. sed indi¬
umiscog uitur sperasse iudiciis: sed cũ
dicit usquequacque significat uerbum
ueruutis idempus aliquib fuisse sub¬

Expanded text:
auferas de ore meo verbum veritatis usquequaque, quia in iudiciis tuis supersperavi. Rogat ut confessionem veritatis de eius ore nullae poenae, nullus terror, exinflicta in una voce constantiae perseveret: quia non in viribus humanis, sed in divinis cognoscitur sperasse judiciis. Sed cum dicit, usquequaque, significat verbum veritatis ad tempus aliquibus fuisse sub