comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cito a nobis reced̾e cupi:
Cur alumnos tuos or¬
batos relinquis. aut cui
pater optime gregẽ quẽ
ex gentib congregasti.
fouendum committis:

Expanded text:
cito a nobis recedere cupis? Cui alumnos tuos orbatos relinquis, aut cui, pastor optime, gregem, quem ex gentibus congregasti, fovendum committis
Abbreviated transcription (Latin):
b. sunul et signoꝵ grã:
fuerant concessa. Au¬
gens quotidie p̾dicati¬
onẽ uerbi dei. et saluta¬
ria senuna regni celoꝵ
per oẽm terramn latius

Expanded text:
 simul et signorum gratia, fuerat concessa, augens quotidie praedicationem verbi Dei, et salutaria semina regni coelorum per omnem terram latius
Abbreviated transcription (Latin):
cõmandasse decorem: recole
quod in alio psalmo legis.
Speciosus forma pre filiis ho¬
minũ. diffusa est gratia in
labiis tius: propterea bene¬
dixit te deus meternũ. Gene¬

Expanded text:
commendasse decorem, recole quod in alio psalmo legis: Speciosus forma prae filiis hominum: diffusa est gratia in labiis tuis, propterea benedixit te Deus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuenire possimus: nõ
quia malũ est qd̃ queri¬
mus. sed quia nõ ĩ loco
suo q̃rimus. Aluis dic.
btĩ qui militãt. Negat
alius et dicit. Btĩ: sed
qui agrum colũt. Et
hoc negat alius et dicit.
Btĩ qui inforo popula¬
ri. claritate uersantur.
causasqz defendũt:mor¬
gua moderãtur. et hoc a¬
lius negat et dicit. Btĩ
sed qui iudicant:qui
endi et discernendi. Ne¬
gat hoc alius: et dicit.
Btĩ qui nauigant. mł¬
tas regiones discunt:

Expanded text:
invenire possimus: non quia malum est quod quaerimus, sed quia non in loco suo quaerimus. Alius dicit: Beati qui militant. Negat alius, et dicit: Beati, sed qui agrum colunt. Et hoc negat alius, et dicit: Beati qui in foro populari claritate versantur, causasque defendunt, vigua moderantur. Et hoc alius negat, et dicit: Beati, sed qui judicant, qui endi et discernendi. Negat hoc alius, et dicit: Beati qui navigant, multas regiones discunt
Abbreviated transcription (Latin):
ducatur. nec occiditur
ut mãducet᷑. sed mortu¬
os uiuificat. Qũ man¬
ducatur reficit: sed non
deficit. Non ergo tunca¬
nius frẽs manducare
istum panẽ ne forte fiu

Expanded text:
ducatur, nec occiditur, ut manducetur, sed mortuos vivificat. Quando manducatur, reficit, sed non deficit.  Non ergo timeamus, fratres, manducare istum panem, ne forte fi
Abbreviated transcription (Latin):
fiat mraculum de miracłis
Uide autẽ ne hectã magnifica
que ab angelo audis premun¬
ciata ab ip̃o sꝑes perficienda:
a quo ergo si queris. ipsum
angelum audi. quia nõ erit
inquit impossibile apud deũ
omne uerbum. Tanquam
diceret. Hec que ego tam fidẽt
promito. non de mea sz de illi
qui me misit uirtute p̾sumo.
quia non erit impossibile a¬
pud deun omne uerbum.
Quale enim illi uerbũ un¬
possibile poterit esse. qui oĩa
fecit in uerbo. Mouet me et
hoc in uerbis angelicis. quod
signanter non ait. quia nõ
erit impossibile apud deum
omne uerbum: s õe uerbum
An idcuto posuit nerbũ. quia
quam facile possunt hommes
lcqui quod uolunt. eciã qd̃
nullatenus facere possunt.

Expanded text:
fiat miraculum de miraculo. 7. Vide autem ne haec tam magnifica, quae ab angelo audis praenuntiata, ab ipso speres perficienda. A quo ergo si quaeris; ipsum audi Angelum. Quia non erit, inquit, impossibile apud Deum omne verbum; tanquam diceret: Haec quae ego tam fideliter promitto, non de mea, sed de illius qui me misit, virtute praesumo. Quia non erit impossible apud Deum omne verbum. Quale enim illi verbum impossibile poterit esse, qui omnia fecit in Verbo? Movet me et hoc in verbis angelicis, quod signanter non ait? Quia non erit impossibile apud Deum omne factum; sed, omne verbum. An idcirco posuit verbum, quia quam facile possunt homines loqui quod volunt, etiam quod nullatenus facere possunt
Abbreviated transcription (Latin):
tremur nos app̾hendis¬
se. sed seiꝑ extendauiꝰ
et imꝑfectũ nr̃m dum¬
ne uuscricordie obtuti¬
b iugiter exponamuᷤ¬

Expanded text:
tremur nos apprehendisse, sed semper extendamur et imperfectum nostrum divinae misericordiae obtutibus jugiter exponamu
Abbreviated transcription (Latin):
cõuertitur pontifex ad
altare: incipiens anti¬
tare. et fundit qd̾ remã¬
sit de aqua purificatior
ad basim altaris: qr qd̃¬

Expanded text:
convertitur pontifex ad altare, incipiens antitare et fundit quod remansit de aqua purificationis ad basim altaris. Quid
Abbreviated transcription (French):
ce ĩmolatur: et passto
ut qui seiuel moriendo
mortẽ uicerat: quotidie
ntidiua delictoꝵ per hec
sacramenta corporis et
sangiunis pctã relaxet.

Expanded text:
ce immolatur, et passio ut qui semel moriendo mortem vicerat, quotidie recidiva delictorum per haec sacramenta sui corporis et sanguinis peccata relaxet.
Abbreviated transcription (Latin):
nura ornamẽta celi. so¬
lein uidelicet et lunam
et stellas: mirarefamu¬
latũ eoꝵ qualitꝰ a mun¬
di iuitio usq ad finẽ di¬
e noctuq currũt ad occi¬
dentem. et redeũt adori¬
entem: et nũꝙͣ fatigan

Expanded text:
re ornamenta celi, solem videlicet lunam et stellas, mirare famulatum eorum, qualiter a mundi initio usque ad finem die noctuque currunt ad Occidentem et redeunt ad Orientem et numquam fatigan
Abbreviated transcription (Latin):
gno ad bestias. ĩ mari
et in terra: nocte et die li¬
gatus cũ decem leopar¬
dis. hoc est mlitib qui
me custodiũt. Quibz

Expanded text:
gno ad bestias, in mari et in terra, nocte dieque ligatus cum decem leopardis, hoc est, militibus, qui me custodiunt: quib
Abbreviated transcription (Latin):
michi scd̃m uerbum timm
ffiat est desiderii signũ: non
dubitatioiis uidicũ. et y¬
hoc qd̃ dicit. fiat in secundñ
uerbũ tuũ. magis intalicẽ¬
dã est: affectũ expumere dd̃i¬
derantis. quã effcctum req¬
rere more dubitantis. quã¬
quã iul obstat intelligi hia
c̃e uerbũ or̃onis. Nano qpe
orat. insi qd̃ credit et stial
uult autẽ a se requit dus.
eciam qd pollicetur. Et idi
forte multa que dare dibꝑ¬
sint prius pollictur. ul
promissione deuotio cill¬
tur. sic q qd̃ gratis datuas
Sic prius dñs qui omulꝰ

Expanded text:
mihi secundum verbum tuum. Fiat est desiderii signum, non dubitationis indicium. Et hoc quod dicit, fiat mihi secundum verbum tuum, magis intelligenda est affectum exprimere desiderantis, quam effectum requirere more dubitantis. Quanquam nil obstat intelligi, fiat, esse verbum orantis. Nemo quippe orat, nisi quod credit et sperat. Vult autem a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione devotio excitetur: sicque quod gratis daturus Sic pius D
Abbreviated transcription (Latin):
niũ. fiat nͥ de uerbo scd̃mui
uebũ tuũ. Uerbũ qd̃ erat
m principio apud deũ: fiat
caro de carne mea scd̃m nbũ
tiũ. ffiat mͥ obsecro uerbum
ron prolatum qd̃ transcat.
zonceptũ ut mancat carne
mdlicet indutum non acre.
tat in nõ tantũ andibile
tnibz. s et insibile cculis pal¬
reile mambz gestabile hume¬
te nee fiat mͥ uerbũ scriptũ
lst nõ mutis figuris mortu
supllib exaratum: s in
eua humana meis castis
ite non mortui calai de
Qntmm ante me factũ est.
dm post me faciendum ẽ
mltifariã mutisq¬
quidem in aure. aliis in ore.
aliis eciam in manu factũ ẽc.
ncrbũ dñi memoratur. Michi
autẽ oro ut et in utero fiat:
ixta nerbum tuũ. Nolo nt

Expanded text:
tuum. Fiat mihi de Verbo secundum verbum tuum. Verbum quod erat in principio apud Deum, fiat caro de carne mea secundum verbum tuum. Fiat, obsecro, mihi verbum, non prolatum quod transeat, sed conceptum ut maneat, carne videlicet indutum, non aere. Fiat mihi non tantum audibile auribus, sed et visibile oculis, palpabile manibus, gestabile humeris. Nec fiat mihi verbum scriptum est, non mutis figuris, mortuis in pellibus exaratum - sed in forma humana meis castis hoc non mortui calami dequo nemini ante me factum est, nemini post me faciendum. Porro multifariam multisqquidem in aure, aliis in ore, aliis etiam in manu factum esse verbum Domini memoratur: mihi autem oro ut in utero fiat juxta verbum tuum. Nolo
Abbreviated transcription (Latin):
ed cuur ip̃a con¬
¶ Dceptio fundamentum
quid dicemus: Utiq
iherciniam. Priusꝙͣ te
formarem inut̃o noui
te: et ante ꝙͣ exires de uẽ¬
tre scĩficauite. et ꝓpbetã
in gentib dedi te. De io¬
hanne quoqz. angelus
qui eum uasciturũ pre¬
huc ex utero matris sue.
Si igr̃ iheremias qui ĩ
gentib erat ꝓphetauen¬
turus. in uulua est scĩfi

Expanded text:
ed cum ipsa conceptio fundamentum,quid dicemus? utique Jeremiam : Priusquam te formarem in utero, novi te : et antequam exires de ventre, sanctificavi te; et prophetam in gentibus dedi te . De Joanne quoque angelus, qui eum nasciturum praehuc ex utero matris suae . Si igitur Jeremias, quia in gentibus erat propheta futurus, in vulva est s
Abbreviated transcription (Latin):
malicie sunt hec: qͥbr magis
Oeruntamen sapiẽcia m̃cit
maliciam. cũ ercasionem
reme quam a te deus ĩterro¬
gando clicere temptauit s
non potuit: ⁊̃ thesauro inde¬
ficientis sue pictatis ĩuenit.
Redditur nempe femina ꝓ
femina. prudens profatua:
humilis pro superba. q̃ pro
ligno mortis gustũ tibi por¬
rigat uite: et pro uenenoso
cibo illo amaritudnus. dul¬
cedinen pariat fructus et̾m

Expanded text:
haec, quibus magis Verumtamen Sapientia vicit malitiam, cum occasionem veniae, quam a te Deus interrogando elicere tentavit, sed non potuit, in thesauro indeficientis suae pietatis invenit. Redditur nempe femina pro femina, prudens pro fatua, humilis pro superba; quae pro ligno mortis gustum tibi porrigat vitae, et pro venenoso cibo illo amaritudinis dulcedinem pariat fructus aeter
Abbreviated transcription (Latin):
monẽ recordabatur di
ceus. Preterita obluuscẽ ᷤᷤ
et in futurũ conualescẽs.
Meminerat quoq helre
appositũ: qr non compu¬

Expanded text:
monum recordabatur, qui ait: Praeterita obliviscens, et in futurum convalescens . Meminerat quoque Eliaeappositum, quia non compu
Abbreviated transcription (Latin):
pruuendis cupiditati¬
b. et sapientie ꝓfectib
adipiscendis: or̃ouibs
se. et abstiuentie frenis
constringebat. Et ita ei
ab ip̃is cun abulis eccli¬
stica regula in obseruã¬
tia honorabilis fuit. ut
multoꝵ iuuenũ ac señ
ad eum confluentium
turbas: de fidei nr̃e reli

Expanded text:
primendis cupiditatibus et sapientiae profectibus adipiscendis, orationibus se et abstinentiae frenis constringebat; et ita ei ab ipsis cunabulis ecclesiastica regula in observantia honorabilis fuit, ut multorum juvenum ac senum ad eum confluentium turbas de fidei nostrae reli
Abbreviated transcription (Latin):
qut acressura erat tp̃s.
crunt uicia que accesse¬
rant tempore: ut neqz ĩ
co qd̃ aptum et congru¬
ui dies allaturi fuerãt
uatura fraudetur. neq
i eo ꝙ aduersum atq
contrariũ dies attulerãt
uatura turpetur: sed ĩte¬
gietur quod nondũ crat
integrum. sicut iustau

Expanded text:
quae accessura erat tempore, erunt vitia quae accesserant tempore: ut neque in eo quod aptum et congruum dies allaturi fuerant, natura fraudetur; neque in eo quod adversum atque contrarium dies attulerant, natura turpetur; sed integretur quod nondum erat integrum, sicut instau
Abbreviated transcription (Latin):
tredecim pauꝑib in se¬
cretiori loco congrega¬
tis flexis genib pedes
deosculans: lauit et de¬
tersit. unicuiq quattu
orerogans argenteos:
ut sic primicias operis
duuni deo quem expres¬
sius unitabatur. scĩfi¬
caret. Quotidie etiam
tot pauperib uite neces¬
saria. tum in cibis. tũ
in bestimẽtis ministra¬
bat: et ministrandu
pͥdicabat. ut licet mul¬
titudo infinita mendi¬
cantiũ ad eum conflu¬
eret:potius tameu ex
paucitate eorũdem ꝙͣ
ex uoluntate cohibedi
manũ largiri cessabat.
reminiscens illius ꝓphe¬
tici: disꝑsit dedit pauꝑi¬
b. non uni totũ sed p̃ar¬
tes multis ut in exulta¬
tione meteret: qd̃ hic se¬
minaret erogauit: non¬

Expanded text:
tredecim pauperibus in secretiori loco congregatis flexis genibus pedes deosculans lavit et detersit, unicuique erogans quatuor argenteos, ut sic primitias operis diurni Deo, quem expressius imitabatur, sanctificaret, quotidie etiam tot pauperibus vitae necessaria tum in cibis tum in vestimentis ministrabat, et in ministrando praedicabat, ut licet multitudo infinita medicantium ad eum conflueret, potius tamen ex paucitate eorumdem, quam ex voluntate cohibendi manum largiri cessaret. Reminiscens illius prophetici: « Dispersit, dedit pauperibus, » non uni totum, sed partes multis, ut in exsultatione meteret quod hic seminaret, erogavit.
Abbreviated transcription (Latin):
uid etiam Digñ
referam de tam
regali mysterio: qd̃ ab
ip̃o est in rege collatũ:
Deniq clodoueus dum

Expanded text:
uid etiam dignum referam de tam regali mysterio, quod ab ipso est in rege conlatum. Denique Chlodoveus dum
Abbreviated transcription (Latin):
huissanctus. Seqͥtur
autui de promisso filio.
lstutis quod debrat
dñs ih̃s: nemo dubitat. Qro
autẽ quomodo dederit ei deus
sedem dauid patris sui: cũ ip̃e
in ihrlmi non regnauert. Qͥn¬
nimo turbis cum uolentib
constituere regeui nõ adquie¬
uerit: sz et ante faciem pilati
protestatus sit: regnum meũ

Expanded text:
us sanctus. SequiturVirginem de promisso Filio, promittentis quod debeatnus Jesus, nemo dubitat. Quaero autem, quomodo dederit ei Deus sedem David patris sui, cum ipse in Jerusalem non regnaverit, quin imo turbis eum volentibus constituere regem, non acquieverit , sed et ante faciem Pilati protestatus sit: Regnum meu
Abbreviated transcription (Latin):
on est dubiũ quicquid
n laudibus matris
pttr̃imus. ad filiũ ꝑtincre:
uesum cũ filium honora
Ia gla matris non re¬
nuis. Nani si rixta salo¬
enen filius sapicus gla
patis. quantomagis
uolum est matrem effi
psmpto ĩ cius laudibus.
au landa bilem p̾dicant

Expanded text:
on est dubium, quidquid in laudibus Matris proferimus, ad Filium pertinere; et rursum, cum Filium honoramus, a gloria Matris non recedimus. Nam, si juxta Salomonem, Filius sapiens gloria est patris : quanto magis gloriosum est matrem ipsius ego tento in ejus laudibus, quam laudabilem praedicant
Abbreviated transcription (Latin):
c ip̃e iohannes suunet
ut it a loquar ꝓph̃a factꝰ
rolantem in nustica ui¬
siõe conspexit: ad uiucã
angeloꝵ et hoũn escam
i̾ius librata subliuuũ
icritoꝵ feliciter euola¬
uit. Licet enĩ ubicũq fu¬
eut corpus. illic necessa¬
nocongregentur ⁊ aqͥ¬
arius ad uite pabulum
oruptioĩs uinculis iã
solutus accedit. ꝙͣto et
incarne ad huc positus
in ip̃m et̾ui solis orbem.

Expanded text:
 ipse Joannes suimet, ut ita loquar, propheta factus, volantem in mystica visione conspexit, ad unicam angelorum et hominum escam, pennis librata sublimium meritorum feliciter evolavit. Licet enim ubicunque fuerit corpus, illic necessario congregentur et aquarius ad vitae pabulum, corruptionis vinculis jam solutus accedit, quanto et in carne adhuc positus in ipsum aeterni solis orbem
Abbreviated transcription (Latin):
culata fide se comprehẽ¬
disse. deuni et reliquias
ip̃ius martyris in eccle¬
sia quã passione sua cõ¬
tristauit et sepultũ uene¬
ratur: nobis ꝙͣ pluri¬
ms testatus est. lcõ.

Expanded text:
culata fide se comprehendisse, Deum et reliquias ipsius martyris in Ecclesia, quam passione sua contristavit, et sepultura veneratur, nobis quamplurimis testatus est. C
Abbreviated transcription (Latin):
it non uiderunt: audi¬
n et non audierunt.
Non solum uidere et au¬
dire : sed etiam baiulare:
deducere amplecti deos¬
culari nutrire et custo¬

Expanded text:
 non viderunt; audire, et non audierunt; non solum videre et audire, sed etiam portare, deducere, amplecti, deosculari, nutrire et custo
Abbreviated transcription (Latin):
nqz põpam renuit scl̃i.
Aurui spreuit: argẽ¬
tum reprobauit ut lu¬
tum. Concilia celebrat.
epõs per synodos euocat:
monet crebrone diui¬
na pretermittant᷑ mã¬
data. ꝓrsus replicans

Expanded text:
 pompam renuit saeculi, aurum sprevit, argentum reprobavit ut lutum. Concilia celebrat, episcopos per synodos evocat, monet crebro ne divina praetermittantur mandata, prorsus replicans
Abbreviated transcription (Latin):
debitis. Ideoq ualete ĩ
pace. et me iam de cetero
sinite quiescere: paten¬
temq materiam ꝑuit¬
tite tandem redire ad ter

Expanded text:
debitis, ideoque valete in pace, et me jam de caetero sinite quiescere, parentemque materiam permittite tandem redire ad ter
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. Et facta est por colũ¬
regina in requiẽ in tab̾¬
uacula chrĩ. Bta es q̃¬
eteruam audisti. Tunc

Expanded text:
rum. Et fac| ta est uox columrina in requie in ta| bernacula christi. Beata es queterne| accipisti. Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
mox ut angelus qui loq̃¬
batur ei ad celestia rediit.
surgit ac montana con¬
scendit: gestansq in utero
deũ seruõꝵ dei habitacula
petit. ac requirit alloquia.
Et apte post uisionẽ an¬
geli in mõtana subiit:

Expanded text:
mox, ut angelus qui loquebatur ei ad coelestia rediit, surgit ac montana conscendit, gestansque in utero Deum servorum Dei habitacula petit, ac requirit alloquia. Et apte post visionem angeli in montana subiit
Abbreviated transcription (Latin):
species noĩatur. post bũ¬
dictioem chri corpus sig¬
iuficatur.Iu illo sacra¬
mento christus ẽ. Qͥ mã

Expanded text:
species nominatur; post benedictionem corpus significatur. Item, in illo sacramento Christus est. Item,
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ ꝑuenire: qr sine ip̃a
uec in hoc sclo quisꝙͣ iusti¬
fucatioius consequitur
giãmi nec ui futuro ui¬
tam possidebit cternam.
Et si quis hie non ãbu¬
lauit per fidem: non per¬
ueniet ad speciem bt̃e iu¬
Proinde onũs aĩa ratio¬
uabilis etate congrua
discat fidem catholicã.
maxune pplĩ predicato¬
res chrĩani. et ecclĩarum
dei doctores: ut possut re¬
ritati contradicentibuᷤ
resistere: et catholicam
amantibz pacem ꝓdesse.
Quomodo docet quis qd̃
non didiscit: Del qualr̃
pastor ẽe poterit. si pane
uite gregem sibi cõmis¬
sum pascere ignorat:

Expanded text:
e ipsa nec in hoc saeculo quisquam justificationis consequitur gratiam, nec in futuro vitam possidebit aeternam. Et si quis hic non ambulaverit per fidem, non perveniet ad speciem beatae viProinde omnis anima rationalis aetate congrua discat fidem catholicam, maxime populi praedicatores Christiani, et ecclesiarum Dei doctores, ut possint veritati contradicentibus resistere, et catholicam amantibus pacem prodesse. Quomodo docebit quis quod non didicit? Vel qualiter pastor esse poterit, si pane vitae gregem sibi commissum pascere ignorat
Abbreviated transcription (Latin):
cere deo. Constat ergone¬
minẽ ad ueram ꝑuenire
posse btĩtudinem. iusi
deo placcat: et dco neminẽ
placere posse. iusi per fidẽ.
Fides uãq est: bonorum

Expanded text:
cere deo. Constat enim neminem ad veram pervenire posse beatitudinem nisi deo placeat et deo neminem placere posse nisi per fidem. 2 FIDES namque est bonor
Abbreviated transcription (Latin):
est:sed onĩa in sius usi¬
b erant lignea. fictilia.
et marmorea. O ĩteme¬
rata constantia qui ui¬
tam quibz pulsatur hu¬
mana fragilitas: paci¬
entie uirtute calcauit.
Et qũĩ scdm̃ saluatoriᷤ
uocem ea docuit que ip̃e
prius per onũa fecerat:
nulli dubiũ quin sit
magnus in regno celo¬

Expanded text:
est, sed omnia in suis usibus erant lignea, fictilia, et marmorea. O intemerata constantia! quae vitia quibus pulsatur humana fragilitas, patientiae virtute calcavit. Et quoniam secundum Salvatoris vocem ea docuit quae ipse prius per omnia fecerat, nulli dubium quod esset magnus in regno coelo
Abbreviated transcription (Latin):
mi: cui tantũ p̾mium
pparatur. Quid ergo ẽ
habere cor mundũ. nisi
uis que p̃dicte sunt stude¬
re uirtutib: U idere au¬
tan deũ ꝙͣte sit btĩtudi

Expanded text:
mi, cui tantum praemium praeparatur. Quid ergo est habere cor mundum, nisi eis quae supra dictae sunt studere virtutibus? Videre autem Deum quantae sit beatitudi
Abbreviated transcription (Latin):
testimonia. Quid illud
qd utiq de carne tonsums
sinc mulnere carnis ĩ arta
ponitur: et nũc quidẽ lana
nunc uero area rore ꝑfũdrtꝰ
nisi carnem assumptam
de carne uirginis. et abses
detrimento iurguntatis:

Expanded text:
testimonia. Quid illud quod utique de carne tonsum, sed sine vulnere carnis in area ponitur, et nunc quidem lana, nunc vero area rore perfunditur , nisi carnem assumptam de carne Virginis, et absque detrimento virginitatis
Abbreviated transcription (Latin):
sequar: ut regina existã
suꝑ oẽm regni tui poten¬
ciam et decorcui. Hoc ꝙͣ¬
tum ad pus sclm̃ attinet:
qua si iuste. quasi rect
si mcliorem te iuenire
ualeo. si potentiorem re¬
guo.glia. et decore. et̾ui¬
tate ac potestate: quẽ prĩ

Expanded text:
sequar, ut regina existam super omnem regni tui potentiam et decorem; hoc, quantum ad presens seculum attinet, quasi iuste, quasi recte si meliorem te invenire valeo, si potentiorem regno gloria et decore eternitate atque potestate, quem pri
Abbreviated transcription (Latin):
taxat diuini uerbi cõ¬
muttere mynisterium.
et ita corambiturico
clero sacerdocu nbi iu¬
ra suscepit. Onarrare
quis ualeat qua huĩli¬
tate. quaue caritate cir¬
ca suoꝵ conutũ et mi¬
iustrorum ac p̃sidia
pauperũ. deuiceps se ex¬
hibere conatus est: Q
semꝑ euangelicũ illud¬

Expanded text:
taxat divini verbi committeret ministerium: et ita conhibito clero, sacerdotii inibi jura suscepit. 27. Enarrare quis valeat qua humilitate, qua charitate circa suorum comitum et ministrorum ac praesidia pauperum deinceps se exhibere contentus est? Qui semper evangelicum illud
Abbreviated transcription (Latin):
tandum:sed potius so
luppliciter pro urĩs faci¬
norbs dep̾cari touantem.
Quatinus ĩmensa sua¬
uictate qd̃ nequiter com¬
nusimus. clementissĩe
dignetur absolue. Uide

Expanded text:
tandum sed potius indsuppliciter pro nostris facinoribus deprecari tonantem, quatenus sua immensa pietate, quod nequiter commisimus, clementissime dignetur absolvere
Abbreviated transcription (Latin):
aĩad uerteris. ĩterroga ⁊
disce. quis sit eoꝵ oĩu
patrator. Cũ autẽ illu
ip̃o utiq donãte intelle¬
xeris. nec similem illi¬
adora. ip̃m glifica: ⁊ õs
tibi subiectos illi famu¬
lari exhortare. qui habet
potestatem corpus et a

Expanded text:
animadverteris, interroga et disce, quis sit eorum omnium patrator. II 26 Cum autem illum, ipso utique donante, intellexeris, nec similem inveadora, ipsum glorifica et omnes tibi subiectos illi famulari exhortare, qui habet potestatem corpus et an
Abbreviated transcription (Latin):
Et aperte lex noua in
monte p̾dicatur: quia
uetus moysi in monte¬
monte data est. Et ape¬
riens os suũ: docebat eos
dicens. In aꝑiendo emĩ
os. ostendit ꝓfundum
et occultũ sermonẽ ꝓla¬
turum. siue hic etiam
os suũ dicitur aꝑire : qͥ
prius ꝓph̾arum ora ape

Expanded text:
et aperte lex nova in mente praedicatur, quia vetus Mosi in monte data est. Et aperiens os suum, docebat eos, dicens. In aperiendo enim os, ostendit profundum et occultum sermonem prolaturum suum, hic enim os suum dicitur aperire, quod prius prophetarum ora ape
Abbreviated transcription (Latin):
bras: Iuscia ne fuit et
impotens sapientia
decet uirtus. mundũ
sibi habitaculũ cond̾e
remota oniĩ labecõdi¬
tionis humane: An

Expanded text:
bat. Insciane fuit et impotens sapientia Dei et virtus mundum sibi habitaculum condere, remota omni labe conditionis humanae? An
Abbreviated transcription (Latin):
cio iterauit: et sic semꝑ
qui essent latrones quos
nuchi castitatem niteba¬
tur auferre. irreparabilẽ
erpendens itasp

Expanded text:
io iterauit et sic semper eum qui essent latrones quos michi castitatem hospita nitebatur auferre irreparabilem Perpendens ita
Abbreviated transcription (Latin):
atis. Cui cesar. Siitas
ĩquit ut asseris: ĩ ꝑpetia¬
do nulla erit dilano. A
rote quattuor. et in una

Expanded text:
 Cui cesar: «Si ita est, ut asseris, in perpetrando nulla erit dilatio». «rotae quattuor et in una
Abbreviated transcription (Latin):
eatus sulpicius
ortus clarissĩs
parentib. ciuiũ pene
primorib castris rega¬
lib alitus: biturice fu
it egregius pastor. ⁊ ñc

Expanded text:
tur Sulpicius ortus claris parentibus, civium pene primoribus castrisque regalibus altus, Bituricae fuit urbis egregius pastor, et n
Abbreviated transcription (Latin):
sat ad hostiũ. Osi te morãte
pertransierit: et rursus mci-¬
pias dolens querere quem
diligit anima tua. Surge.
curre aperi. surge per fidem.

Expanded text:
sat ad ostium. O si te morante pertransierit, et rursus incipias dolens quaerere quem diligit anima tua! Surge, curre, aperi. Surge per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
talis. Cum ergo ponti¬
fex uirga suꝑliminare
ostendit qr sibi celi et t̾re
et inferni potestas cedit.
Unde et post ꝑcussionem
ostiũ aꝑitur. quia sibi
potestatem suã digne
conseruanti: pars ad¬
uersa resistere nõ potest.

Expanded text:
tur. Cum ergo pontifex super liminare ostendit quia sibi coeli et terrae et inferi potestas cedit. Unde et post trinam percussionem ostium aperitur, quia sacerdoti potestatem suam indigne conservanti, pars adversa resistere non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
Quam etiam diẽ pri¬
mam nr̃e reparationi
et salutis. dispositor
nr̃e saluationis inter
ceteros dies fecit: p̾ele

Expanded text:
quam etiam diem primam nostrae reparationis et salutis dispositor nostrae salvationis inter caeteros dies fecit, prae
Abbreviated transcription (Latin):
dertrain cruẽti ꝑcussori
effugit: nõ uiuenes a
corona iute huius dul¬
cedoreuocauit. nou ex¬
spirentiũ mẽbra palpi¬
tantiũ paruulorũ cru

Expanded text:
dextram cruenti percussoris effugit: non juvenes a corona vitae hujus dulcedo revocavit: non exspirantium membra palpitantium parvulorum cru
Abbreviated transcription (Latin):
dixisse udetur quando al
serpentem ait: municias
pouaui inter te et uubie¬
rem: Et si adhuc dubites
quod de maria nõ dixtrit
audi quod sequitur. Ipsa

Expanded text:
dixisse Deus videtur, quando ad serpentem ait: Inimicitias ponam inter te et mulierem? Et si adhuc dubitas quod de Maria non dixerit, audi quod sequitur: Ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
Auditioni etiam scrip¬
turarum ita studiũ cõ¬
modabat. ut icbilexaꝰ
aimo laberetur:sed
uniuersa dns p̾cepta cu¬
stodiẽs. memoriam pro

Expanded text:
Auditioni etiam Scripturarum ita studium commodabat, ut nihil ex ejus animo laberetur; sed universa Domini praecepta custodiens, memoriam pro
Abbreviated transcription (Latin):
ad prc̃m et filiũ: qr prĩs
e filu sp̃s est. Dicimus
patrem sp̃s scĩ: ne filius e¬
ius ĩtelligatur sp̃s sc̃s.

Expanded text:
ad Patrem et Filium, quia Patris et Filii Spiritus est. Dicimus Patrem Spiritus sancti, ne Filius ejus intelligatur Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
non cum ceteris mor¬
talib. sed cum angelis
ĩmortalib habere cre¬
uit fallacias. ac blan¬
dimeuta respuit mun¬
di: ut recte cum apło
diceret. Michi uiuere

Expanded text:
non cum caeteris mortalibus, sed cum angelis immortalibus habere crem fallaciam ac blandimenta respuit mundi, ut recte cum Apostolo diceret: Mihi vivere
Abbreviated transcription (Latin):
onis quo errãtẽ corrige¬
re uolebas forte ꝑuitio¬
siꝰ errare: tu tam̃ ꝓtuo
turo lucis gr̃a donaberi.
Hec cnĩ ypochrisis phari¬
scoꝵ subdole signa que

Expanded text:
onis quo errantem corrigere volebas, forte perniciosius errare, tu tamen pro turo, lucis gratia donaberis. Haec contra hypocrisin Pharisaeorum subdole signa qu
Abbreviated transcription (Latin):
supplantaretur insi¬
dus. Dignũ quoq in
cunctis habens ingeni¬
um: et facile loquebat᷑
et pure. Ecclesiarum
etiam conuenticulis
frequenter intererat.
et quecunq ibi ex diui¬
nis scripturis recitabã¬
tur: aurem libenter ac¬
cõmodans auidissune
hauriebat. atq ita in
cordis sui memoriam
recundebat: ut etiam
cum absens esset ea q̃
aliquot annos contĩ¬
git ob ꝙͣdam causam
diuina credo gubernã¬
te ꝓuidentia. ut relicta
patria et parentib: frã¬
corum adiret solum.
Ubi paucis degens die¬
b. factus est notus cu¬
idam regis thesaurari¬
o.boboni uocabulo. ui¬
ro honesto et mansue¬
to: cuius se patrocinio

Expanded text:
subplantaretur insidiis; dignum quoque in cunctis habens ingenium, et facile loquebatur et purae. Ecclesiarum etiam conventiculis frequenter intererat, et quaecumque ibi ex divinis scripturis recitabantur, aurem libenter accommodans, avidissime hauriebat atque ita in cordis sui memoriam recondebat, ut etiam, cum absens esset, ea quae aliquot annos exstitit quaedam causa, divina, credo, gubernante providentia, ut, relicta patria, et parentibus, Francorum adiret solum, ubi paucis degens diebus factus est notus cuidam regis thesaurario, Bobboni vocabulo, viro honesto et mansueto, cujus se patrocinio
Abbreviated transcription (Latin):
Iplius mores: instituta sunt¬
qum que precellit cunctis:
supereiuiet uiuuersis. Pro¬
pterca quecunqz anima sibi
ab ca optat premiũ et ĩplorat
auxilium: debet unitari exem

Expanded text:
cujus mores instituta suntquae praecessit cunctos, supereminet universis. Propterea quaecumque virgo sibi ab ea optat praemium et implorat auxilium, debet imitari exem
Abbreviated transcription (Latin):
mansuctudinem descender
dignatur. qua scilicet ñ corẽ
toudente sz coram occidente
se obunituit. At tñ salube

Expanded text:
mansuetudinem descendere dignatur, quia scilicet non coram tondente, sed coram occidente, se obmutuit. Attamen salub
Abbreviated transcription (Latin):
ererit ocłos ad celũ regi¬
na: ambasq extendẽus
ad sydera palmas. con¬
firmet inquit d̾s qd̃ ope¬
ratus est in nobis ꝑos
tuũ uirgo beatissima.
Ego enĩ toto nisir toto
conaminemẽtis. me p̃¬
paro ad p̾liandũ: tu au¬
tem obsecra deũ ut ꝑte
et alia salutifera loquẽ¬
tes: ꝑtraxerũt sermonẽ
usq ad mediã noctem.
Inter hec autem cũ atten¬
toanimo porphirius
cuncta audisset: ꝓcidit
ussima. o celestis uite a¬
matrix. noli me frauda

Expanded text:
erexit oculos ad celum regina ambasque extendit ad sidera palmas: «Confirmet» inquiens «deus, quod operatus est in nobis per os tuum, beatissima. II 119 Ego enim toto nisu toto conamine mentis me preparo ad preliandum; tu autem obsecra deum, ut per te et alia salutifera loquentes protraxerunt sermonem usque ad mediam noctem. II 121 Inter haec autem, cum attento animo Porphirius cuncta audisset, procidit domina karissima, o celestis vitae amatrix, noli me frauda
Abbreviated transcription (Latin):
de inferno. Nam qd̃ di¬
ctũ est apparuit illis mo¬
yses et helyas cũ eo loquẽ¬
tes. et alio refertur euan¬
gelio quod nũciasset eis
que ilxrosolimis passu¬
rus esset. Lex ostendit᷑

Expanded text:
de inferno . Nam quod dictum est: Apparuerunt illis Moyses et Elias, cum eo loquentes; et in alio refertur Evangelio, nuntiasse ei quae Jerosolymis passurus esset : Lex ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
acceptio apud deũ. Iu
cõmumi posita est. offͣ¬
tur omĩb. et nemo il¬
lius expers: nisi qui re¬
nuit. Deriuãtur aque
tue foras dũe deus: ni¬
chilominus tamẽ fou
tuus tibi ꝓprius est. et
nou bibit alienus ex eo.
Qui tuus est nou uide¬
bit mortẽ donec uiderit
chr̃m diũ: ut securus
dunittatur in pace.

Expanded text:
arum apud Deum. In communi posita est, offertur omnibus, et nemo illius expers, nisi qui renuit. Derivantur aquae tuae foras, Domine Deus: nihilominus tamen fons tuus tibi proprius est, et non bibit alienus ex eo. Qui tuus est, non videbit mortem, donec viderit Christum Domini, ut securus dimittatur in pace.
Abbreviated transcription (Latin):
lamũ etĩũ regis: ad cas¬
dem nuptias que in ut̾o
eius sũt dedicate.pro qͥb
arras accepit sponsa ch¬
stim dotis titulo: et pi¬
guus hẽditatis ctue. spi¬

Expanded text:
lamum aeterni regis, ad easdem nuptias quae in utero ejus sunt dedicatae, et pro quibus arrhas accepit sponsa Christi in dotis titulo, et pignus haereditatis aeternae, Spi
Abbreviated transcription (Latin):
et habitaret totus deus
in hoĩe. Et ideo totus in
nobis. totus christus in
ea fuit. Ac ꝑhoc quẽ celi
et t̾ra nõ capiũt. totũ cõ

Expanded text:
et habitaret totus Deus in homine. Et ideo totus in nobis, quia totus Deus in ea fuit; ac per hoc, quem coeli et terra non capiunt, totum co
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑne dulcedinis porti¬
onẽ: et in amorẽ castis¬
sume uolũtatis exarsit.
ut sp̃tis omĩb tp̃alib
ad edcudam bibendãq
iusticiam toto accende¬
retur affectu: et illius.
priu maudati app̃hen¬
deret ueritatem dicente.
diliges dñm deũtuũ ex
toto corde tuo. et ex tota
aĩa tua. et ex tota u̾tute
dilig̃e deũ. ꝙͣ amare in¬
sticiam. Deniq sicut il¬
lic dilectioni dei procum
cura subiũgitur: itaet

Expanded text:
e dulcedinis portionem, et in amorem castissimae voluptatis exarsit, ut spretis omnibus temporalibus, ad edendam bibendamque justitiam toto accenderetur affectu, et illius primi mandati apprehenderet veritatem dicentis: Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et exex tota virtute diligere Deum quam amare justitiam. Denique sicut illi dilectioni Dei, proximi cura subjungitur, ita et
Abbreviated transcription (Latin):
oui. Quẽ idco celestis di¬
pensatio hac parua ten¬
ut cunctis palam m̃ote¬
sceret hic uir exunius. cu¬
ius foret meriti ãte oclõs
ligiosus ergo pontifer
bruno ad scle pruos cle¬
ri cõuocat. eis coepiscop
sui diũ gausclun traus¬
itũ flebilem notificat:
quẽq illi successorẽ sub¬
roget familiariter cõsul¬
tat.. Nox decanus duui¬
ne amator ueligioĩs: sa¬
n prudens consilu eus

Expanded text:
us; quem ideo caelestis dispensatio hac parva perut cunctis palam innotesceret hic vir eximius, cujus foret meriti ante oculos is. Religiosus ergo pontifex Bruno ad sese primos cleri convocat, eis coepiscopi sui domni Gauzlini transitum flebilem notificat, quemque illi successorem dignum subroget, familiariter consultat. Mox decanus divinae amator religionis, sani prudens consilii, ejus
Abbreviated transcription (Latin):
aut. et ungues ad un¬
gues: an quicquid eoꝵ
perat mutetur ĩ carnẽ.
stin partes alias corpo¬
us reuocetur: curante
anficis ꝓuidentia. ne
qud indecẽs fiat. łc.uii.¬
ec illud est conse

Expanded text:
ant, et ungues ad ungues, an quidquid eorum perierat mutetur in carne, et ad partes alias corporis revocetur, curante artificis prudentia ne quid indecens fiat. Nec illud est conse
Abbreviated transcription (Latin):
singuloꝵ grãs haurie¬
bat. Huius contiuẽtiã.
iocunditatem illius se¬
tabutur. Istius leuitate
illius uigilias: alterui
legendi emulabaturĩ¬
dustriã. Istum ieuinã¬
tem. illũ humi quiesce¬
tem: mirabatur. Altiũ
pacientiam: alterius
mansuetudinem p̾dica¬
bat. Dũu quoq uica¬
riam erga se retinẽs ca¬
ritatem. atq unuu̾sis

Expanded text:
singulorum gratias hauriebat: hujus continentiam, jucunditatem illius sectabatur; istius lenitatem, illius vigilantiam, alterius legendi aemulabatur industriam; istum jejunantem, illum humi quiescentem mirabatur; alterius patientiam, alterius mansuetudinem praedicabat. Omnium quoque vicariam erga se retinens charitatem, atque universis
Abbreviated transcription (Latin):
Mantem de his quos ex
ambitio: et honor ip̃e
cuiitur haberi contemptui qͥ
in sua domo non nisi contẽp¬
tibiles esse potuerunt: nt qͥa
indelicet ubi a pluribz honores

Expanded text:
autem de his quos excaecat ambitio, et honor ipse tiuntur haberi contemptui, qui in sua nonnisi contemptibiles esse potuerunt: ut quia videlicet, ubi a pluribus honores
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Namq uidebat ad¬
se introire uiueã colum¬
deciui. dũ sollicita esset
de regis pũtia metuq
penaꝵ. et dũm supplicit
exoraret: ecce astitit ei do¬
minus christus ĩ ea for¬
ma qua ab hoĩb uideri
solet. cum cetu ãgelico:

Expanded text:
tur: namque videbat introire ad se niveam columdecim, dum sollicita esset de regis presentia metuque penarum et dominum suppliciter exoraret, ecce astitit dominus Christus in ea forma, qua ab hominibus videri assolet, cum cetu angelico
Abbreviated transcription (Latin):
moitaliq inilitẽ regi:
ldĩmortali et celesti do¬
uiuo ihũ chr̃o. cũ aliis
auibusdam ducentis
uulitib. qui hanc nuli¬
lal couseq iui cupiũt:
totomentis amore. Au¬

Expanded text:
mortalique militem regi sed immortali et celesti domino Iesu Christo cum aliis quibusdam ducentis militibus, qui hanc militiam consequi cupiunt toto mentis amore».
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo suꝑbe: Maria
uirginem se oblita. glatur
de humilitate: et tu negligẽ¬
do humilitatem. blandiasi
de uirginitate: Respenit ait
illa deus humilitatẽ ancli
sue. Que illa: Uirgo utis
saucta. iurgo sobria: urci

Expanded text:
virgo superbe? Maria virginem se oblita gloriatur de humilitate: et tu negligdo humilitatem, blandiris tibi de virginitate? Respexit, ait illa, humilitatem ancillae suae. Quae illa? Virgo utique sancta, vir
Abbreviated transcription (Latin):
defecisse interitu. Nuid
plura: Clerus conuen¬
tusq turbatur. cuutas.
omusq ppłs: hoc atto¬
utus facto nuratur.
Synodus disiungit.
epĩ om̃s cum reuerẽtia
et laudib bt̃issinu uiri¬
dõni hylarii: ad ꝓpria
erroris capite contrito

Expanded text:
defecisse interitu. Quid plura? Clerus conventusque turbatur, civitas omnisque populus hoc attonitus facto miratur. Synodus disiungitur, episcopi omnes cum reverentia et laudibus beatissimi viri Hylarii ad propria, erroris capite contrito,
Abbreviated transcription (Latin):
media noctis parte trãs¬
gressa: gratus ꝑuigileᷤ
om̃m oculos uicerat sopor.
Tum anthonius aĩa
paululum redeũte: sus¬
pirans eleuauit caput.

Expanded text:
media noctis parte transgressa, gravis pervigiles omnium oculos vicerat sopor. Tum Antonius anima paululum redeunte suspirans, elevavit caput;
Abbreviated transcription (Latin):
postolo. Uade inquit pꝰ me
sathanas: quia non sapis
ea que dei sunt. Quotiens
crũ hominib preesse desidero:
totiens deũ incũ p̾ue cõtẽdo.
et tunc uere ñ sapioea que
dei sunt. De ip̃o nãq dictũ ẽ:
et erat subditus illis. Si hõis
o homo mutari dedignaris
exemplũ: certe ñ crit tibi in¬
dignom sequo auctorẽ tuũ.
Saiñ potes forsitan: sequi eũ
quocũq iexit: dignare uel
sequi quo tibi condescendit.
bos est. si nõ potes sublincu
incederesemutan uͥginitati
sequere uel deũ ꝑ tutissimã
miaut humilitatis. Acuius
rectitudine siqͥ eciã de uirgi¬
nbus deuiauccint: xt rerũ
fatear. nec ip̃i secuntur as¬
nũ quocũq ierit. Sequitu
quidem agnũ comqnatue
humilis. sequitur et urigo
supbr s neuter qͦcũq ierit
quia nec ille ascendere pores

Expanded text:
postolo: Vade, inquit, post me, Satana, quia 736 non sapis ea quae Dei sunt . Quoties enim hominibus praeesse desidero, toties Deum meum praeire contendo: et tunc vere non sapio ea quae Dei sunt. De ipso namque dictum est: Et erat subditus illis. Si hominis, o homo, imitari dedignaris exemplum, certe non erit tibi indignum sequi Auctorem tuum. Si non potes forsitan sequi eum quocunque ierit, dignare vel sequi quo tibi condescendit. Hoc est, si non potes sublimem incedere semitam virginitatis, sequere vel Deum per tutissimam viam humilitatis: a cujus rectitudine si qui etiam de virginibus deviaverint, ut verum fatear, nec ipsi sequuntur Agnum quocunque ierit. Sequitur quidem Agnum coinquinatus humilis, sequitur et virgo superbus; sed neuter quocunque ierit: quia nec ille ascendere potes
Abbreviated transcription (Latin):
ille carnalis: iste spua¬
lis. S ꝙͣtum cignatis
spũalis carualem neces¬
situdinẽ ꝓbatur excellere.
mpĩus diũ uerbis pos¬
sumus luce clarius ĩue¬
uire. Ait ciũ. Sp̃s est qui
uiuificat: nam caro nõ
pest quicꝙͣ. Iacobum
taq ut frater eẽt dñ. na

Expanded text:
 iste spiritualis. Sed quantum cognatio spiritualis carnalem necessitudinem probatur excedere, in ipsius Domini verbis possumus luce clarius invenire. Ait enim: Spiritus est qui vivificat, nam caro non prodest quidquam. Jacobum itaque, ut frater esset Domin
Abbreviated transcription (Latin):
origo omniũ rerũ iura gu¬
bernat in celis. Ait enĩbeat
euangelista. Liber genera¬
tionis iesu christi filii dauid.
filii abraam. Sed querendũ
hic uidetur: cum tot patrũ
numerola series ĩtermittit᷑.
potius filius ielle uel filius
obeth uel ceteroꝵ deinceps in
medio positorũ: Sed hec que¬
stio facile soluitur: si facta
iunitus utriq promissio
recensetur. Abras quidẽ di

Expanded text:
origo omnium rerum jura gubernat in coelis. Ait enim beatus 231 evangelista: «Liber generationis Jesu Christi filii David, filii Abraham .» Sed quaerendum hic videtur cur tot patrum numerpotius filius Jesse, vel filius Obeth, vel caeterorum deinceps in medio positorum? Sed haec quaestio facile solvitur, si facta divinitus utrisque promissio recensetur. Abrahae quippe di
Abbreviated transcription (Latin):
partum: in pristinum
statum reduxisti. Tu¬
leges inferni. Deuicto
per mortem filu tui pͥn¬
cipe mortis euertisti:
tu deniq cunctis deum
ac dũm quem ignora¬
bant. iusibilem ac ꝓpi¬
ciatorem exhibuisti.

Expanded text:
partum, in pristinum statum reduxisti. Tuleges inferni, devicto per mortem filii tui principe mortis, evertisti. Tu denique cunctis Deum ac Dominum, quem ignorabant, visibilem et propitiatorem exhibuisti.
Abbreviated transcription (Latin):
stut impetres cius oratiõis
hisftragnu. ne deseras con¬
tsatisius cxemplũ. Ip̃am
iasus non deuias. iplam
rais non desperas: ipãm
taus non crras. Ip̃a tett¬
aut uon corrius. ip̃a prote¬
ut uon metuis: ip̃a duce
ued nos n transitu.
llidinẽ tanti uminis
lamur. Ut eñi uechis
celitis utar. tonum est¬
nos hic ẽẽ. et libet dulcitet con¬
templari in sileucio: qd̃ labo¬
riosa uon sufficit explicare lo¬
cutio. Interim autem ex deuo¬
ta scintillantis syderis contẽ¬
platione. feruencior repabitur

Expanded text:
ut impetres ejus orationis suffragium, non deseras conversationis exemplum. Ipsam sequens non devias: ipsam rogans non desperas: ipsam cogitans non erras. Ipsa tenente non corruis; ipsa protegente non metuis; ipsa duce ne et nos in transitu claritatem tanti luminis intueamur. Ut enim verbis apostolicis utar, Bonum esnos hic esse : et libet dulciter contemplari in silentio, quod laboriosa non sufficit explicare locutio. Interim autem ex devota scintillantis sideris contemplatione, ferventior reparabitur
Abbreviated transcription (Latin):
quasdam rerũ uel tempoꝵ
congniencias ꝓpt̾ ordinis
pulcritudinem seruare cõ¬
sueint: ita in hoc quoq tam

Expanded text:
quasdam rerum vel temporum congruentias propter ordinis pulchritudinem servare consuevit, ita in hoc quoque tam
Abbreviated transcription (Latin):
tib. nutiori et letiori
at et auxilietur: paciẽ¬
lati fundamentũ ĩua¬
tum. et structure que
foret edificanda incon¬
gruũ et non cohereus:
non puto.sisaperet. et
ꝓpositum suũ ad effe¬
ctum ꝑducere uellet. Er¬
go sapientiam dei ãte
omĩa secula ꝓposuisse
sibi habitaculũ quod
specialiter inhabitaret.
bitata fide tenemus.
Quod autem ip̃m ha¬
bitaculũ fuerit: mũdo
oc enini habita

Expanded text:
tibus mitiori et laetiori at, et auxilietur. Paterepalatii fundamentum invaum, et structurae, quae foret aedificandae incongruum, et non cohaerens? Non puto, si saperet, et propositum suum ad effectum perducere vellet. Ergo Sapientiam ante omnia saecula proposuisse sibi habitaculum, quod specialiter inhabitaret, bitata fide tenemus. Quod autem habitaculum istud fuerit, jam oc enim habita
Abbreviated transcription (Latin):
nunc erit. dulciori quodã
atq elegantiori carmine
letificatam esse ciuitatem
dei. Cuius itaq dulcisonos
de promere uel exprimere mo

Expanded text:
une erit, dulciori quodam atque elegantiori carmine laetificaturam esse civitatem Dei. Cujus utique dulcisonos depromere vel exprimere mo
Abbreviated transcription (Latin):
christi martyres fierẽt.
Quoꝵ corpora in eo lo
ico muenies in quo sta
et oras. du odecĩ pedum
altitudine terre cooꝑtã
archam inuenies. quã
archã superiꝰ exaltabis.

Expanded text:
Christi martyres efficerentur. Quorum corpora in eodem loco invenies, in quo stas et oras. Duodecim pedum altitudine terra coopertam arcam invenies, quam arcam superius exaltabis
Abbreviated transcription (Latin):
regre proficiscitur nisi
redemptor ñr qui in ea
carne quam assum ꝑse¬
rat abiit in celum: Car¬
nis enim locus propriꝰ
terra est que quasi ad

Expanded text:
regre proficiscitur nisi Redemptor noster, qui in ea carne quam assumpserat abiit in coelum. Carnis enim locus proprius terra est, quae quasi ad
Abbreviated transcription (Latin):
te bel pauci: qui docente
filio eius mites facti st̃
tres. Unũ est in quonec
primã siilẽ uisa c̃: noc
labere sequentẽ. gaudi

Expanded text:
te vel pauci, qui, docente Filio ejus, mites facti sunt eres. Unum est, in quo nec primam similem visa est, nec habere sequentem, gaudi
Abbreviated transcription (Latin):
tro iohãues mł¬
tipliciter comparetur.
cum discipulos suos re¬
demptor ũr inquiret. qͥ
circa se opinione hoĩes
duccrẽtur. illiq ꝓtinus
respondissent: alii iohã¬
nem baptistam. alii au¬
tis. oouec ad petrũ uentũ
est nut abat assertio: nec
ambiguitatis uinculũ
solucbatur. At ubi quid
habcat discipuloꝵ sesus
exigitur. p̾cedit in u̾ita

Expanded text:
tro Joannes multipliciter comparetur, cum discipulos suos Redemptor noster inquireret qua circa se opinione homines ducerentur, illique protinus respondissent: alii Joannem Baptistam, alii autis . Donec ad Petrum ventum est, nutabat assertio nec ambiguitatis vinculum solvebatur. At ubi quid habeat discipulorum sensus exigitur, praecedit in verita
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ idem atq ip̃e esses:
multo alter fidei ꝓcessi¬
b extitisti. In extĩorini¬
chil additũ est: et totũ ĩ
ĩteriorimutatũ est. Ac
sic homo chrĩfiliꝰ effectu.
et christus hoĩs in mẽte
formatus ẽ. Sicut ergo
sine corporalisensu ui¬
subito nouã indutus
es dignitatẽ: et siẽ hoc
uit. infecta diluit. mã¬
culata detersit: nõ oclĩs
sed sensib tius sũt cre¬
dita. et cũ reuerendum¬
ad altare cibis spũali¬
bs saciandus ascendi᷑.
sacrũ deitui corpus et
sanguinẽ fide respice.
honora. et mirare: mẽte
contĩge. cordis manu
suscipe: et marĩe mẽte
totũ haustu ĩterioris

Expanded text:
Cum idem atque ipse esses, multo aliter fidei processibus exstitisti. In exteriore nihil additum est, et totum in interiore mutatum est: ac sic homo Christi filius effectus, et Christus in hominis mente formatus est. Sicut ergo sine corporali sensu prsubito novam indutus es dignitatem: et sicut hoc vit, infecta diluit, maculata detersit; non oculis tuis, sed sensibus tuis sunt credita: ita et cum reverendum altare cibis spiritualibus satiandus ascendis, sacrum Dei tui corpus, et sanguinem fide respice, honora, mirare, mente continge, cordis manu suscipe, et maxime totum haustu interioris
Abbreviated transcription (Latin):
cidit: quia ueritate apparco
ĩ carne. figura pertransi
uñ et nazareth cuntas gaui¬
lee dicitur .i. transmigrato¬
nis. quia nascente xp̃o illa
omnia transicrũt que supi

Expanded text:
cidit, quia veritate apparente in carne, figura pertransiit. Unde et Nazareth civitas Galilaeae dicitur, id est transmigrationis: quia nascente Christo, omnia illa transierunt quae sup
Abbreviated transcription (Latin):
electa causa: ne nobis
nocea pena. Nam ma¬
la causa nullũ habet p̃¬
mũ: sed iustum tormẽ¬
tum. Non est in hoĩs po¬
testate quo exitu uitam
finiat. sed est in hoĩs po¬
testate quomodo uiuat:

Expanded text:
electa causa, ne nobis noceat poena. Nam mala causa nullum habet praemium, sed justum tormentum. Non est igitur in hominis potestate quo exitu hanc vitam finiat: sed est in hominis potestate quomodo vivat
Abbreviated transcription (Latin):
uagatur. Quapropter
statuendo censemus. ut
sacratissimis dus quo¬
rum beneficio et potesta¬
te regnamus:publica
reuerentia et peculiaris
quodã modo erhibeatur

Expanded text:
agatur. II 9 Quapropter statuendo censemus, ut sacratissimis diis, quorum beneficio et potestate regnamus, publica reverentia et peculiaris quodammodo exhibeatur
Abbreviated transcription (Latin):
Audi filia et uide et melina
aurem tuã et obluscere po¬
pulum tuũ. et domũ patris
tui. Et si hoc feceris cc̃cupiscet
rex decorem tuũ. Audunt qͥppe
et indit. non ut quidam qui
audientes non audiunt et
uidentes non intelligunt.
Sed audunt et credidit: in¬
dit et m ͬ tellexit. Et ĩclina

Expanded text:
Audi, filia, et vide, et inclina aurem tuam, et obliviscere populum tuum et domum patris tui. Et si hoc feceris, concupiscet rex decorem tuum . Audivit quippe et vidit, non ut quidam, qui audientes non audiunt, et videntes non intelligunt; sed audivit et credidit, vidit et intellexit. Et inclina