comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nocauit inquit post se abiezer: qui utu
nusquã erat. Interpretat᷑ aut̃ abiezer. p¬
tris mei auxilium. Non gͦ hominẽ aligi
s patris summi. gedeon. in uocasse uidetus
auxilium. Mittit interea. et auxilia con¬
uocari. Conueniunt ppłi: & om̃is ad gedi¬
on exercitus congregat᷑. Et tunc inqut
manu mea isrł quẽ admodũ locutus es

Expanded text:
ocavit, inquit, post se Abiezer, qui utique nusquam erat. Interpretatur autem Abiezer patris mei auxilium; non ergo hominem aliquem, sed patris summi Gedeon invocasse videtur auxilium. Mittit interea et auxilia convocari, conveniunt populi, et omnis ad Gedeon exercitus congregatur. Dixitque manum meam Israel, sicut locutus
Abbreviated transcription (Latin):
atũ dñi: ut in uerbo doctrinȩ purgent᷑
anditores. a sordibus peccators: ut abici¬
ciamur de thalamo sponsi ꝓsordidis in du¬
mentis: s candidis uestibus lotis pedibꝰ
mundi corde recumbamꝰ. in conuiuio spon¬

Expanded text:
datum ut in verbo doctrinae purgentur auditores a sordibus peccatoruciamur de thalamo sponsi pro sordidis indumentis; sed candidis vestibus, lotis pedibus et mundo corde recumbamus in convivio spon
Abbreviated transcription (Latin):
ex corde dicamus: miser egõ. Unus qͥsꝙ a
detur causas miseriarũ suarũ & delicta
et dicamꝰ surgentes ad orationẽ. memos
qͥdem quasi confitentes. obliti aut̃ qus
iam ñ facientes. & dicamꝰ: miser ego hon¬
qm̃ cõpunctus sũ. Non ẽ cõpunctus am
uideret uisionẽ. anteꝗͣ orias moreret᷑ l
incipit penitentiã agere. statim dicos
pinctus sum. Si quis sine sensu ẽ. iuxta in¬
nore hominẽ cum peccator sit ñ cõpungi
si quasi in exteriora membra licet adhi¬
t stimulũ. non sensit mortuũ corpus:
aem mͦ etiã si adhibeas peccatori uerba
uma mortificato ꝑ peccatũ & ñ agenti
ententiã. neq mestus ẽ. neq penitet. neq¬
ibt tristiciã oꝑantẽ confessionẽ: tristiciã
e scd̃m dm̃ est. Si quis aut̃ uult saluari
audierit sermones arguentis se &e corri-¬
intis: statim dicit. omiser ego. Nec suf¬
ut dicere miser ego: apponendũ ei est. qͥa
õpunctus sũ: utinãq amplius cõpungat᷑:

Expanded text:
ex corde dicamus, miser ego sum. Unusquisque recordetur causas miseriarum suarum, et delicta, et dicamus surgentes ad orationem, memores quidem quasi confitentes, obliti autem quasi jam non facientes, et dicamus: Miser ego, quoniam compunctus sum. Non est compunctus antequam videret visionem, antequam Osias moreretur: cum incipit poenitentiam agere, statim dicit: quoniam compunctus sum. Si quis sine sensu est juxta interiorem hominem, cum peccator sit, non compungitur: sed quasi in exteriora membra licet adhibeas stimulum, non sentit mortuum corpus: eodem modo si adhibeas peccatori verba divina mortificato per peccatum, et non agenti poenitentiam, neque moestus est, neque poenitet, neqt tristitiam operantem confessionem, tristitiam quae secundum Deum est. Si quis autem vult salvari, et audierit sermones arguentis se, et corripientis, statim dicit: O miser ego! Nec sufficit dicere, miser ego: apponendum est ei, quia compunctus sum. Utinam amplius compungamur!
Abbreviated transcription (Latin):
db ille ñ multũ utilitatis ẽ. consecutus:
qͥ ñ mul tũ cõpunctus est. S cõpune¬
us qͥdem ẽ: semel aut̃. Quã obrem dictũ
ł iudisti quomͦ cõpunctus ẽ achab. Si uͦ
uistalis fuerit ut ñ cesset cõpungi: dicit
hliter ut apłs ñ sum dignus uocari
uls ꝓpter hoc qͥa ꝑsecutus sũ eccłiam dei.

Expanded text:
 utilitatis est consecutus, quia non multum compunctus est : sed compunctus quidem est semel tantum. Quamobrem dictum est: Vidisti quomodo compunctus est Achab. Si vero quis talis fuerit ut non cesset compungi, dicit similiter ut Apostolus: Non sum dignus vocari Apostolus propter hoc quod persecutus sum Ecclesiam Dei .
Abbreviated transcription (Latin):
purgauit. Mordeat nos sermo diuinus:
exurat animas nr̃as. Dicamus audientes.
non ne cor nr̃m ardens erat in nos: ut aufe¬
rantur iniquitates nr̃ȩ atq peccata: et
mundi effecti mundo ore mundoq corde.
et munda tota conscientia gr̃as agamus
omĩpotenti dõ in xp̃o iħu: cui est. gła et

Expanded text:
purgavi. Mordeat nos sermo divinus, purgavi. Mordeat nos sermo divinus, exurat animas nostras. Dicamus audientes: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis? ut auferantur iniquitates nostrae, atque peccata, et mundi effecti mundo ore, mundoque corde, et munda tota conscientia, gratias agamus omnipotenti Deo in Christo Jesu, cui est gloria
Abbreviated transcription (Latin):
ueni mittere suꝑ terrã: & utinã iam ardeat:
Et missus est ad me unus de seraphin: et
in manu eius habebat carbonẽ quẽ forfice
acceꝑat de altari. Non quocũq simplicit̾
et fortuito ꝓpħa igne tactus ẽ: s qui ẽ de
altario dĩ. Si purgatus ñ fueris altaris ig
talis ignis altaris. Om̃s igni tradendi st̃: s ñ om̃s
uni igni. Alios de altario ignis expectat: altos
bia m̃tis & animȩ nr̃ȩ sermo corripiens: ut & noᷤ
dicamꝰ. & tetigit os meũ. Si mundauero os meũ ut
nichil ociosũ. nichil fatuũ. nichil turpe. nichil
scurrile. ut om̃a semel nominẽ. nichil eoꝵ qͦ inter¬
dicta st̃ loquar: tc̃ possũ dicere. tetigit os meum:
Porro quã dui ĩmunda labia habeo. & ĩmundas
res gero. ꝓpt̾ uerba peccati ñ tangit me ignis de
altario: neq mittit᷑ ad me unꝰ de seraphin. & dix̃:
Ecce tetigi hoc labia tua: et abstulit¬
iniquitates tuas. & peccata tua circum¬

Expanded text:
veni mittere super terram. V. Et utinam jam ardeat! veni mittere super terram. V. Et utinam jam ardeat! Et missus est ad me unus de Seraphim, et in manu ejus habebat carbonem, quem acceperat forcipe de altari. Non quocumque simpliciter et fortuito Propheta igne purgatur, sed qui est de altari Dei. Si purgatus non fueris altaris igntalis ignis de altari. Omnes igni tradendi sunt, sed non omnes uni igni, alios de altari ignis exspectat, alios bia mentis et animae nostrae sermo corripiens, ut et nos dicamus: et tetigit os meum. Si mundavero os meum, ut nihil otiosum, nihil fatuum, nihil turpe, nihil scurrile ut omnia semel nominem, nihil eorum, quae interdicta sunt, loquar, tunc possumus dicere: tetigit os meum. Porro quamdiu immunda labia habeo, et 1120 immundas res gero propter verba peccati, non tangit os meum ignis de altari, neque mittitur ad me unus de Seraphim. VI. Et dixit: Ecce tetigi labia tua, et abstuliiniquitates tuas, et peccata tua circum
Abbreviated transcription (Latin):
qua cũ sim homo & immunda labia ha¬
btam. in medio qͦq ppłi immunda labia
limonibꝰ erant: ꝓpter qd ait. qͥa cũ homo
lui & immunda labia habeam. Erat aut̃
tt płs. immunda labia habens. Non decuit
imacusare ppłm &e dicere plura peccata
cogitauerimꝰ. cũ adhuc simus peccatores: et
nos dicamus quȩ nunc dicit ꝓpħa. & misus ẽ.
ad me unus de seraphin. Quã bonus ds̃. qͥa
inquit audio confitentẽ isaiam. dixit enĩ o
miser ego. qͥa audio penitentẽ. ait quippe cõ¬
punctus sũ: quia ꝓpria delicta nunciauit
dicens. cũ sim homo et immunda labia habe¬
am. in medio quoq ppłi immunda labia ha¬
bentis habitẽ: & ego adhuc loquente eo dico
ecce adsũ. Et missus est. ad me unus de sera¬
phin: & in manu eiꝰ habebat carbonẽ. Carbo
defertur ad ꝓpħam: ut ꝑ ignis exustionem
purgent᷑ labia eiꝰ. quȩ aliquando peccauerañ:
Quis ẽ. iste unus de seraphin: Dñs m̃s iħs xp̃s.
bens in manu sua carbonẽ & dicens. ignem

Expanded text:
quia cum sim homo, et immunda labia habeam, in medio quoque populi immunda labia sermonibus erant. Propter quod ait: Quia cum homo sim, et immunda labia habeam. Erat autem et populus immunda labia habens. Non decuit eum accusare populum, et dicere plura peccata cogitaverimus, cum adhuc sumus peccatores, et nos dicamus, quae nunc dicit Propheta: Et missus est de me unus de Seraphim. Quam bonus Deus! Quia, inquit, audio confitentem Isaiam, dixit enim: O miser ego, quoniam audio poenitentem, ait quippe: Compunctus sum: quia propria delicta pronuntiavit dicens: Quam, in medio quoque populi immunda labia habentis habitem . Ecce adsum. Et missus est ad me unus de Seraphim, et in manu sua habebat carbonem. Carbo defertur ad Prophetam, ut per ignis ustionem purgentur labia ejus, quae aliquando peccaverant. Quis est iste unus de Seraphim? Dominus meus Jesus bens in manu sua carbonem, et dicens: Ignem
Abbreviated transcription (Latin):
et ego particeps sũ istius dicti. plena e n
terra gła eiꝰ. Cum gͦ omĩa ista fecero: le¬
tum est. suꝑ liminare a uoce qua clanis¬
unum quẽq nr̃m ita laborare. ut parai
nuncupari. Eleuatũ est. suꝑliminare in
ce qua clamabant: & domus repleta ẽ fiu
Fumus iste bonus est. de gła dĩ. & dixit
Omiser ego qm̃ compunctus sũ. Antequs
uideas uisionẽ. non confiteris ẽẽ te mies
o isaia. Non noui ait quãdiu uixit orian
neq in sensũ meũ uenit. qͥa miser essen
cipio enĩ nosse quia miser sim: quandor
dico. O miser ego. Nunc incipio et egna
fiteri dño & dicere de memet ipso. omib
liauero & penitens suꝑ peccatis meis flui¬
ro. exaudiet me ds̃. & dabit mͥ lib̾atorri¬

Expanded text:
et ego particeps sum istius dicti: Plena est terra gloria ejus. Cum ergo omnia ista fecero, elevatum est superliminare a voce Seraphuemque nostrum ita laborare ut particeps nuncupari. III. Elevatum est superliminare a voce qua clamabant, et domus repleta est fumo. Fumus iste donum est de gloria Dei: Et dixi: O miser ego quoniam compunctus sum. Antequam vido Isaia? Non ait: quamdiu vixit Osias, neque in sensum meum venit quia miser essem. Incipio autem nosse quia miser sum, quando veproso, et dico: O miser ego ! Nunc incipio et ego confiteri Domino, et dicere de memetipso: O miser miliavero, et poenitens super peccatis meis flevero, exaudiet me Deus, et dabit mihi liberator
Abbreviated transcription (Latin):
ste e angłi qͥ uident iugit̃ faciem patris
qui est. in cęlis: uident & principia negotioꝵ
Sic aut̃ & pedes abscondunt ante homines
seraphin. Nouissima eñĩ ut sunt: ñ ualent
enarrari. Quis annuntiauit de nouissimis
ait scriptura: Quȩ uidemꝰ ut tam̃ concedat᷑
quia aliquid uidemꝰ: media sunt. Quȩ ante
mundũ fuerint: ignoramꝰ. Fuerunt porro
quedã ante mundũ. Quȩ post mundũ secu¬
tura sint: certũ non apprehendimꝰ. Erunt
aut̃ alia post mundũ. Ea gͥ quȩ scͥpta sunt:
Inprincipio fecit ds̃ cȩlũ et terrã. Terra aut̃
erat in uisibilis & in cõposita: & tenebrȩ erass

Expanded text:
te Angeli qui vident jugiter faciem Patris qui est in coelis, vident et principia negotiorum. Sic autem et pedes abscondunt ante homines Seraphim. Novissima enim ut sunt, non valent enarrari. Quis annuntiabit de novissimis? ait Scriptura . Quae videmus ut tamen concedatur, quia aliqua videmus media sunt: quae ante mundum fuerint, ignoramus. Fuerunt porro quaedam ante mundum. Quae post mundum secutura sint, ad certum non apprehendimus. Erunt autem alia post mundum. Ea igitur quae scripta sunt: In principio fecit Deus coelum et terram, terra autem erat invisibilis
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersa terra plena ẽ gła dĩ. Olim ñ om̃is
terra plena erat gła dei. s unus angulus t̾rȩ:
qͥa de eo dicebat᷑. notus in iudea ds̃ in isrł mag¬
num nom̃ eius. Gta dõ qui misit filiũ suum:
ut om̃is terra plena fieret gła sua. S quid
głe plenitudinis dei: Tu gͦ labora. & in cun¬

Expanded text:
universa terra plena est gloria Dei. Olim non omnis universa terra plena est gloria Dei. Olim non omnis terra plena erat gloria Dei, sed unus angulus terrae, quando dicebatur: Notus in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus. Gloria Deo, qui misit Filium suum, ut omnis terra plena fieret gloria sua. Sed quid gloriae plenitudinis Dei? Et tu ergo labora, et in cun
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑta sunt media. ad contẽplandũ. & clama-¬
bant alter ad alterũ. Non alter ad plures:
s alter ad alterũ. Audire enĩ sc̃itudinẽ
dei quȩ annunciat᷑ asaluatore. iuxta dig¬
nitatẽ rei nemo potest nͥ sp̃s sc̃s: quomͦ
rursũ in habitare scimoniam dĩ. quȩ an¬
nunciat᷑ ab spũ scõ. nemo potest nͥ solus
saluator. Ob id alter ad alterũ clamabant.
et dicebant. sc̃s sẽs sc̃s. Non eis sufficit semel
clamare sc̃s. neq bis: s ꝑfectũ numerum
trinitatis assumunt: ut multitudinẽ sc̃ĩta¬
tis manifestent dĩ. Quȩ est trinȩ sc̃itatis
repetita cõmunitas: sc̃itas patris. sanctitas
unigeniti filii. & sp̃s sc̃i. Et enĩ scĩficans. &
scĩficati: ex uno om̃s. Qui scĩficat saluator
ẽ: iuxta qd̾ homo ẽ. a dõ patre accipiens
sabaoth. Inter pretat᷑ sabaoth. ut aquila
tradidit. dñs militiarũ. Plena om̃is terra
tione sua glorificant dm̃. gła eius ẽ: atq ita

Expanded text:
Aperta sunt media ad contemplandum. Et clamaAperta sunt media ad contemplandum. Et clamabant alter ad alterum. Non alter ad plures, sed alter ad alterum. Audire enim sanctitudinem Dei quae annuntiatur a Salvatore, juxta dignitarursum inhabitare sanctimoniam Dei quae annuntiatur a Spiritu sancto, nemo potest nisi solus Salvator. Ob id alter ad alterum clamabant, et dicebant: Sanctus, sanctus, sanctus. Non eis sufficit semel clamare sanctus, neque bis, sed perfectum numerum Trinitatis assumunt , ut multitudinem sanctitatis manifestent Dei, quae est trinae sanctitatis repetita communitas, sanctitas Patris, sanctitas unigeniti Filii, et Spiritus sancti. Etenim sanctificans et sanctificati ex uno omnes . Qui sanctificat Salvator est, juxta hoc quod homo est a Deo Patre accipiens s, Dominus Deus Sabaoth. Interpretatur Sabaoth ut Aquila tradidit Dominus militiarum, II. Plena est omnis terra tione sua glorificent Deum, gloria Dei est, atque ita
Abbreviated transcription (Latin):
bat sp̃s dei. S et tenebrȩ quȩ suꝑ abyssũ
erant: ñ sunt ignitȩ. Utrumq enĩ ex ni¬
chilo creatũ est. Audi in isaiam dicentem
dm̃. Ego ds̃ qui construxi lucẽ. & feci tene¬
bras. Audi sapientiã in ꝓuerbiis predican¬
tem. Ante omĩs abyssos. nata sũ. Non erat
ista in genita. S quando uel quomͦ nata
sit nescio. Uelant᷑ enĩ aseraphin pͥora oꝑum
dei: idest facies dĩ. Similiter aut̃ & pedes.
lorum ẽ hominũ noticiã polliceri nescien¬
tium: quia homo tantũ potest caꝑe quȩ
media sunt. & ea quȩ post mundũ usq ad
consũmationẽ scłi in iudicio sunt futura:
de penis. de retributione. & hoꝵ quoq mul¬
ta absconsa st̃ nob̃. Ista ꝓpter hoc qd̾ scrip¬
tum ẽ. duabus uelabant faciem. Non solũ
aut̃ uelabant s et contegebant. id est. uela¬
bant. ut nec modicũ uideret᷑ pͥoꝵ. dico aut̃
faciei: neq paululũ qͥd agnoscatur nouissi¬
moꝵs. hoc est. pedũ eius. & duabꝰ uolabant:

Expanded text:
s Dei. Sed et tenebrae quae super abyssum erant, non sunt ingenitae. Utrumque enim ex nihilo creatum est. Audi in Isaia dicentem Dominum: Ego Deus qui construxi lucem, et feci tenebras . Audi sapientiam in Proverbiis praedicantem: Ante omnes abyssos nata sum . Non erant ista ingenita, sed quando, vel quomodo sunt nata, nescio. Velantur enim a Seraphim priora operum Dei, id est, facies Dei: similiter autem et pedes. lorum est hominum horum notitiam polliceri, nescientium quia homo ea tantum potest capere quae media sunt, et ea quae post mundum usque ad consummationem in judicio sunt futura, de poenis, de retributione. Et horum quoque multa absconsa sunt nobis, ut propter hoc quidem scriptum sit: Duabus velabant faciem. Non solum autem velabant, sed et contegebant, id est sic velabant, ut nec modicum videretur priorum, dico autem faciei: neque paululum 1116 quid agnosceretur novissimorum, hoc est, pedum ejus. Duabus volabant.
Abbreviated transcription (Latin):
ginem istȩ quȩ interris sunt continent.
quȩ nunc in hac scriptura mistice nob̾
ꝑ iħm naue filium. designant᷑. Et de ip-¬
sis puto ciuitatibus dictum. ȩdificabunt᷑
ciuitates iudȩ: et habitabunt ibi. & he¬
reditabunt eas. De ipsis etiam dñs & sal¬
uator dicit: quia multȩ mansiones st̃
apud patrem. Et de ipsis credendũ est.
ciuitatibus. seruo illi qui bene negotiatꝰ
fuerat. dñm dicere. quia potestatem ha¬
bebis supra decem ciuitates: & alii supra
quinq ciuitates. Hȩc de diuisione sortiũ
terrȩ iudee. ꝓferre ad uos in quantũ fas
quȩ nob̾ occasionem dederunt sentire de
his omĩbus: qd̾ mysteria in his cęlestia de¬

Expanded text:
ginem istae quae in terris sunt continent, ginem istae quae in terris sunt continent, quae nunc in hac Scriptura mystice nobis per Jesum Nave filium designantur. De ipsis puto civitatibus dictum: « Aedificabuntur civitates Judae, et habitabunt ibi, et haereditabunt eam . » De ipsis etiam Dominus et Salvator dicit, « quia multae mansiones sunt apud Patrem meum ; » et de ipsis credendum est civitatibus servo illi qui bene negotiatus fuerit Dominum dicere: « Habe potestatem supra decem civitates , » et alii supra quinque. Haec de divisione sortium terrae Judae proferre ad vos, in quantum fas quae nobis occasionem dederunt sentire de his omnibus quae mysteria in his coelestia de
Abbreviated transcription (Latin):
in terris. Hinc gͦ est qd̾ dispensauit di-¬
uina sapientia. nomina quȩdã locor¬
inscribi inscripturis. quȩ misticã quan¬
dam interpretationẽ contineant: per
quȩ indicatur nob̃. quia hȩc certis qͥbꝰq
iationibus. et non casu. uel fortuitu fie¬
Ii dispensant᷑. Sicut enĩ non ẽ. putan¬
dũ qd̾ fortuito acciderit. uerbi causa. ut
briel. alius uero raphael: & ut ad humana
descendam. sicut ñ fuit fortuitu. ut ille
patriarcha abraham uocaret᷑. & ille isaac.
et alius isrł. s ne infeminis qͥdem casu ac¬
cidit. s certa et diuina ratione. ut illa sara
uocaret᷑ ex saray. uel ille isrł ex iacob. uel
ille abraham ex abram: & ut certum est.
qd unusquisq uel angłoꝵ uel hominum
ex his quȩ sibi in uingunt᷑ officiis. uel ex¬
actibus. etiam nomina sortiatur: ita con¬
sequens est. etiam loca quȩdã esse cȩlestia
on: esse etiam alias quarũ typũ & ima¬

Expanded text:
in terris. Hinc ergo est quod dispensavit diin terris. Hinc ergo est quod dispensavit divina sapientia nomina quaedam locorum scribi in Scripturis, quae mysticam quamdam interpretationem contineant. Per quae indicatur vobis, qui haec cernitis, quibusque rationibus et non casu vel fortuito fieri dispensentur. Si enim non est putandum quod fortuito acciderit, verbi causa ut r, alius vero Raphael et ut ad humana descendam sicut non fortuito ut ille patriarcha Abraham vocaretur: et ille Isaac, et alius Israel, sed ne in feminis quidem casu accidit, sed certe divina ratione ut illa Sara vocaretur ex Sarai, et ille Israel ex Jacob, vel ille Abraham, et ut certum est, quod unusquisque angelorum vel hominum ex his, quae sibi injungantur officiis et actibus etiam nomina sortiuntur: ita consequens est etiam loca quaedam esse coelestia em et Sion esse, etiam alias, quarum typum et ima
Abbreviated transcription (Latin):
quãq uirtutẽ dirimant᷑ officia. Sic en
ditatẽ ꝑ unamquãq tribum diuina
aspensatione decerni: & ꝑ in effabilem
udentiam dei ac prescientiã. in his sor¬
tbus adumbrari. futurȩ hereditatis in
in montẽ. & ad ciuitatẽ dĩ uiuentis. le¬
nusalem cȩlestem: est aliqua in cęlis ciui¬
tis quȩ dicit᷑ ierłm. et mons syon. Non
ẽutiq sine causa. qd beniamin in sorte
sia accepit ierłm et montẽ syon: nisi
quia illius cȩlestis ierłm ratio. sine dubio
hoc exigebat: ut ñ alii quã beniamin
dari deberet ierłm terrestris quȩ illiꝰ
celestis figuram seruat. ac formã. Simi¬
liter aut̃ etiam de bethleem dicendum
dȩ sorte decernit᷑. uel hebron. uel aliȩ
singulȩ ciuitates. singulis qͥbusq tribu¬
bus conscribant᷑: nisi quia sicut diximꝰ¬
his uel uicina uel coniuncta st̃ loca. hoc
inse causȩ. et rationis continebant in
cȩlis. qd̾ sorte distributȩ gub̾nabantur

Expanded text:
mquamquam virtutem dirimantur officio. Sic enim mquamquam virtutem dirimantur officio. Sic enim amque tribum divina dispensatione decerni, et per ineffabilem providentiam Dei a praesentibus in his sortibus adumbrari futurae haereditatis poron montem et civitatem Dei viventis Jerusalem coelestem. » Est aliqua in coelis civitas, quae dicitur Jerusalem et mons Sion: Non est utique hoc sine causa quod Benjamin in sorte sua accepit Jerusalem et montem Sion, quia coelestis illius Jerusalem ratio sine dubio hoc exigebat ut jam aliquam Benjamin dare deberet Jerusalem terrestris, quae illius coelestis figuram servat ac formam. Similiter autem de Benjamin dicendum dae sortem decernitur, vel Hebron vel aliae singulae civitates singulis quibusque tribubus conscribuntur: nisi quia ihis vel vicina, vel conjuncta sunt loca, hoc in se causa et ratione continebant in coelis, quod sorte distribuendo figurabatur
Abbreviated transcription (Latin):
statim anatiuitate sortiatur: uelcerti
illud qd̃ erga homines geri. ex scͥpturs
scĩs sepe docuimus. qd̾ et boni angłi ad¬
sint hominibꝰ & contrarii: qd̾ non utiꝙ
fortuitu & absq iudicio. ille angłs ilu
animȩ uerbi causa petri. custos esse sin¬
tus sit. & alius pauli. uel alius unius
cȩlis est: De quibus utiq dubitandum
non ẽ. qd̾ iudicio dei qui uel illoꝵ dis¬
nitatem. uel nr̃ȩ animȩ ad liquidum¬
ꝑspicit qualitatẽ unius cuiꝰq nr̃m cus
diam sortiat᷑: sorte quadã mystica xp̃
dispensatione directa. Ego aut̃ quanti
ad opinionem meam spectat. puto aude¬
ter dicendũ. etiam de his uirtutibꝰ quę
mundi huiꝰ ministeria susceꝑunt. qd i
exhibeat: alia ymbrium. alia uentoꝵ
alia marinis. alia aut̃ terrestribus anit¬
libus. uel singulis quibusq eterra gigi¬
tibus presit: & esse in his singulis saen¬
menta in effabilia diuinȩ dispensatione
ut ordine suo cuncta et cõpetenti. ꝑua¬

Expanded text:
tam novitate sortitur; vel certo illud quod erga homines geri ex Scripturis sanctis saepe docuimus, quod et boni angeli adsint hominibus, et contrarii; quod utique fortuito et absque judicio sit ille angelus illius animae, verbi causa, et Petri custos fortuitu sit, et alius Pauli, vel alius unius tris qui in coelis est ; » de quibus utique dubitandum non est quod judicio Dei, qui vel illorum dignitate vel nostrae animae aliquid perspicit, et qualitatem uniuscujusdiam sortitur sorte quadam mystica Christi dispensatione directa. Ego autem, in quantum ad opinionem meam spectat, puto audenter dicendum etiam de his virtutibus quae mundi hujus ministeria susceperunt, quod non exhibeat, alia imbrium, alia ventorum, alia marinis, alia autem terrestribus animalibus singulis quibusque a terra gignentibus praesit: et esse in his singulis sacramenta meffabilia divinae dispensationis, ut ordini suo cuncta et competenti per una
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ apud dm̃ meritoꝵ contemplatione distin¬
guitur. etiam in tempore illo habitã cum
diuideret excelsus gentes. & disseminaret
filios adam. et constitueret finẽsigentium.
scd̃m numerũ angłoꝵ dĩ÷ & facta ẽ portio
dñi iacob: funiculus hereditatis eiꝰ isrł:

Expanded text:
quae apud Domimum meritorum contemplatione distinquae apud Domimum meritorum contemplatione distinguitur, etiam illo tempore habeatur; cum dividerit Excelsus gentes, et disseminaverit filios Adam , et constituerit filios gentium secundum numerum angelorum Dei; et facta est portio Domini Jacob, funiculus haeredit
Abbreviated transcription (Latin):
insedit. Illud tamen in quantũ res patit᷑
contigisse sufficiat. qd̾ nob̃ ab apłis sors
ducta designat: quia ubi ex fide integͣ
et oratione premissa sors ducit᷑: ea quȩ
dĩ uoluntas continet in occulto. sors
hominibus declarat in manifesto. Scd̾m in
teriorem uͦ intellectũ. sicut paulus uidet᷑
solum in hominibus. s et in suꝑnis uirtuti¬
bus sors agatur: & presideat aliqua uirtꝰ
huic officio. quȩ uerbi causa iħu filio na-¬
ue. nunc sorte hereditatẽ distribuenti. ñ¬
ad aliquã gr̃ãm. s scđm hoc qd̾ scit deo pla¬
cere. ductũ prebet sortis: & illi qͥdem fa
ciat euenire quȩ pͥma sunt. quẽ scit apud
dm̃ pͥmũ locum tenere. quo hoc qd̾ in oc¬
cultis habetur apud dm̃. sortis guberna¬
tione etiam hominibꝰ demonstret᷑: alium
uͦ facere scd̃i loci. et alium tercii. Qđ ita¬
gestum non solũ in terris arbitror. uerum
etiam in cęlestibus: & huiuscemodi sortem.

Expanded text:
insedit. Illud autem inquantum res patitur insedit. Illud autem inquantum res patitur contigisse sufficiat, quod nobis ab apostolis sors ducta designat. Quia ubi fide integra ac oratione praemissa sors ducitur, ea quae Dei voluntas continet in occulto, sors hominibus declarat in manifesto. Secundum vero interiorem intellectum sicut Paulus videtur solum hominibus, sed et in supernis virtutibus sors Agassur et praesideat aliqua virtus huic officio, quae verbi causa Jesu filio Nave nunc sorte haereditatem distribuendi non aliquam gratiam, sed secundum hoc quid sit placere Deo ducatum praebeat so quae prima sunt, quem scit apud Deum primum locum tenere, ut hoc, quod in occultis apud Deum habetur, sortis gubernatione etiam hominibus demonstretur, alium vero facere secundi loci et alium tertii, quod non solum in terris arbitror, verum etiam in coelestibus; et hujusmodi sorte
Abbreviated transcription (Latin):
dente namq oratione. ñ iam casu sed ꝓ-¬
uidentia. sors diuinũ iudicium defere¬
bat: s ad huc querebam in nouo testa¬
mento sicubi sors in xp̃o uel ineccłia
nominat᷑: uel in rebus misticis. & quȩ
ad animã ꝑtinere uideant᷑. In uenio
paulum ad ephesios scribentẽ: dicere
de xp̃o. In quo inquit sorte uocati sumꝰ.
predestinati scd̃m ꝓpositũ eius qͥ omĩa
oꝑatur scđm consilium uoluntatis eius.
ut simus in laudem głȩ eiꝰ. qͥ ante spe-¬
ses hȩc scribentem: gr̃as agentes deo pa¬
tri qui idoneos nos fecit. in parte sortis
scõꝵ in lumine. Tam multis gͥ exscrip¬
turis sc̃ĩs. de cõmemoratione sortium testi
moniis congregatis. quo ex multoꝵ locoꝵ
consid̾atione. rei uirtutẽ possemꝰ diligen¬
tius apprehendere: mͥ quidem ex his om¬
nibus. uel eiudens ad huc sensus ad liqͥdũ.
patere non potuit: uel etiã de re tanta
enunciandi. et ꝓferendi archani metus

Expanded text:
dente namque ratione, non jam casu sed prdente namque ratione, non jam casu sed prudentia sors divinum judicium deferebat. Sed adhuc quaerebam in Novo Testamento si sors in Christo vel in Ecclesia nominatur, vel in rebus mysticis quae ad animam pertinere videantur. Invenio Paulum ad Ephesios scribentem, dicere de Christo: « In qua, inquit, sorte vocati sumus, praedestinati secundum propositum ejus qui omnia operatur secundum consilium voluntatis ejus, ut simus in laudem gloriae ejus qui ante speses haec scribentem: « Gratias agentes Deo Patri, qui idoneos nos fecit in partem sortis sanctorum in lumine . » Tam multis ex Scripturis sanctis de commemoratione sortium testimoniis congregatis, quo ex locorum multorum consideratione virtutem reposcimus diligentius apprehendere, mihi quidem ex his omnibus vel evidens adhuc sensus ad liquidum patere non potuit, vel etiam de re tanta enuntiandi et proferendi animi metus
Abbreviated transcription (Latin):
gͦde his: inuenio et salomonem in ꝓuer-¬
biis dicentẽ. Contradictiones cohibet sors.
et inter potentes definit: ueluti cessare
ostendens contradiciones. ubi dimittit᷑
ca referri de sortibus inuenirem: con¬
uerti me etiam ad nouũi testamentum.
ut uiderem si forte uel ibi contẽpnunt᷑
sortes. aut ne ibi qͥdem earũ usus abici-¬
tur: & inuenio quod aliquando cũ de¬
esset de numero apłoꝵ unus apłs. et
eẽt necessarium in loco uidȩ alium
sub rogari: conuenientes apłi. qͥutiq
nulto sapientiores erant. quã hi qui
nunc ep̃os. uel prb̃ros. uel diaconos ordi¬
nant: elegert̃ duos. et statuert̃ eos in me¬
dio: nec tamen de eis. sibimet ipsis iudiciũ
cõmiserunt. ut illũ facerent quẽ ipsi uo¬
liussent: s orantes inquit miserunt sortẽ
ex illis duobus. quos statuerant incons¬
pectu dĩ. id est ioseph qͥ uocabat᷑ barsabaᷤ.
qui cognominatus ẽ. iustus: & mathiam:

Expanded text:
de his invenio et Salomonem in Proverde his invenio et Salomonem in Proverbiis dicentem « Contradictiones cohibet sors, et inter potentes definit , » veluti cessare ostendens contradictiones ubi mittitur sca referri de sortibus invenirem, converti me etiam ad Novum Testamentum, ut viderem si forte vel ibi contemnuntur sortes, aut num ibi quidem earum usus alibi dicitur; et invenio quod aliquando cum deesset numero apostolorum unus, et esset necessarium in locum Judae alium subrogari, convenientes apostoli qui utique multo sapientiores erant quam hi qui nunc episcopos, vel presbyteros, vel diaconos ordinant et elegerunt duos, et statuerunt in medio, nec tamen de his sibimetipsis judicium permiserunt, ut illum facerent quem ipsi voluissent; « sed orantes, inquit, miserunt sortem, » ut ex illis duobus quos statuerant in conspectu Dei, id est, Joseph qui vocabatur Barnabas, qui cognominatus est Justus, et Mathiam.
Abbreviated transcription (Latin):
in eccłia filios isrł: & dixit. Mittã sori
et ꝓferam inconspectu dñi sortem: s
prius describentes terrã attuleritis
mͥ descriptionẽ eius. Et ita posthȩc
sortibus missis. sic hereditas popło ad
sitem: ubi erat ierłm. Post hanc: tribus
sͥmcon scd̾a. Post hanc ysachar. deinde
abulon: deinde aser. Post etiã neptalim:
nde dan. In quibus nouissime ueniunt
nsillȩ tribus: quȩ ex concubinis descen-¬
derunt iacob. Quȩ gͦ sit ratio sortium.
apud memet ipsũ requirebam: ut ex mul
noscerem. Inueniebam sane inscripturis.
etam gentiles homines usos esse sortibꝰ
tunc cum nauigaret ionas: & tẽpestas
sirgeret. Aiunt namq hi: qͥ nauigabas:
Alittamus sortem. & sciamus cuiꝰ causa
hec tanta malicia est: quasi sors tantum
ualeret. ut ꝓdere eum posset. cuiꝰ causa
piculũ nauigantibꝰ immineret. Et quã¬
uis gentiles essent. & alieni a cognitione
dei: non tam̃ in hac opinione fallunt᷑:
sed qd̾ uerũ erat. ꝓdidit eis sors. Deniq

Expanded text:
in ecclesia filios Israel et dixit: Mittam sortem, et proferam in conspectu Domini, si prius describentes terram, et tuleritis mihi descriptionem ejus. Et ita post haec sortibus missis haereditas populo Dei sortem ubi erat Jerusalem, post haec tribus Simeon secunda, post haec Issachar, deinde Zabulon, deinde Aser, post haec etiam Nephthalim, deinde Dan; in quibus novissime veniunt tres illae tribus quae ex concubinis descenderant Jacob. Quae ergo ratio sortium apud memetipsum requirebam, ut ex multnoscerem. Inveniebam sane in Scripturis etiam gentiles homines usos esse sortibus. Hinc cum navigaret Jonas, et tempestas urgeret; aiunt namque illi qui navigabant: « Mittamus sortem, et sciamus cujus causa haec tanta malitia , » quasi sors tantum valeret ut prodere posset cujus causa periculum navigantibus immineret. Quamvis gentiles essent et alieni a cognitione Dei, non tamen hac opinione falluntur, sed quod verum erat prodidit eis sors super
Abbreviated transcription (Latin):
moabitarũ. & alii indiam. uel unã quãq
nationem earũ quȩ sunt suꝑ terras. Sed
ibi etiã si scd̃m numerũ angłoꝵ dĩ dican¬
tur sorte gentes esse diuisȩ: tam̃ illa sors
sicut in hominibus diximus quia dĩ uidi¬
cium quod in occulto est. sors pandit in
publico. talis etiam ibi fuisse credenda est:
qua ꝓmerito & uirtute sua unusquisq
angłs illam uel illam gentẽ. in diuisione
susceꝑit. & quid dico de magnis & gene¬

Expanded text:
am vel unamquamque nationem earum quae sunt super terram. Sed et ibi etiamsi secundum numerum angelorum Dei dicantur sorte gentes istae divisae, tamen illa sors, sicut in hominibus diximus, quia Dei judicium quod in occulto est sors pandit in publico, ita etiam ibi fuisse credendum est, ut pro merito et virtute unusquisque angelus etiam et illam gentem in divisionem susc
Abbreviated transcription (Latin):
N consuetudinem quidem hominũ. cuna¬
quid sorte diuiditur: fortuito uideturs
illa ad illum. uel alia ad alium cadere
In scriptura aut̃ sc̃a: non ita ẽ. & aliq¬
tiens querebam apud memet ipsũ: si de
re tanta ac tali. patres scĩ sortibus iudu¬
um commisissent. Quod si esset hoc apui
scõs ita gestũ: iam de aliis hominibus
uel gentilibus nichil mirũ uideri: si
chil haberetur eximium. in his quȩ de
scĩs dicunt᷑ sorte diuisa. S uideamus hi
neatur in sortibus manifestet. Incipu¬
mus igitur a leuitico. ubi scͥptũ est. es
accipiunt inquit duas sortes. sors una
dño: & sors una apopompeo hoc ẽ. tran¬
missori. & suꝑ quencũq uenerit sors a¬
popompei. accipiet hircũ illũ. & abdu¬
cet eum in locũ heremi uiuum. &d
mittet eum ibi in dimissione sua. ali
uͦ hircũ immolabunt dño: & reliqua
quȩ ibi st̃. quȩ utiq sciunt qui legum
et iterũ ubi moyses sortem diuisit tri¬
bui ruben. et tribui gad. et dimidiȩ tr¬

Expanded text:
n consuetudine quidem hominum cum aliquid sorte dividitur, fortuito videtur sors illa ad illum, vel alia ad alium cedere; in Scriptura autem sancta non ita est: et aliquotiens quaerebam apud memetipsum si de re tanta ac tali Patres sancti sortibus judicium commisissent. Quod si esset apud sanctos ita gestum, jam de aliis hominibus vel gentibus nihil mirum videris, si nihil haberetur eximium in his quae a sanctis dicuntur sorte divisa. Sed videamus si tis contineatur in sortibus manifestet. Incipiamus igitur a Levitico, ubi scriptum est: « Et accipient, inquit, duas sortes, sors una Domino, et sors una Apopompaeo, hoc est transmissori. Et super quemcunque venerit sors, Apopompaei accipient hircum illum et abducent in locum eremi vivum, et dimittent illum in dimissionem suam, alium vero hircum immolabunt Domino, » et reliqua, quae ibi sunt, quae utique sciunt, qui legunt. Et iterum: ubi Moyses sorte divisit tribui Ruben et tribui Gad et dimidiae tr
Abbreviated transcription (Latin):
tutes assumens ꝓpħa. fortitudine.
sapientiã atq prudentiã. uniculs
earũ ꝓpͥa oꝑa distribuit: fortitisis
nñ: sapientie. orbẽ t̾rarũ: prudentiȩ. cȩlũ:

Expanded text:
tutes assumens propheta fortitudinem, sapientiam, atque prudentiam, unicuique earum propria opera distribuit: fortitudini terram, sapientiae orbem terrarum, prudentiae coelu
Abbreviated transcription (Latin):
nenũ eoꝵ quȩ animã hominis intir¬
munt dogmatũ. uenenũ falsi non¬
nis scientię. S mĩs iħs contra fecne
ens aureum calicem ⁊ abuli. & pra¬
uens ne aliquis ad fidem suã ueniens
suspicaret᷑ etiã xp̃i talem esse calicen
qualem reliquerat. & ꝑ similitudinem
matheriȩ formidaret errorẽ: ideo cu¬
rauit ut haberemꝰ thesaurũ istũ in
uasis fictilibꝰ. Sepe uidi aureũ caliẽ
in pulchro sermonis ornatu: & dogill¬
tũ uenena considerans. deprehendi
calicem babilonis. Calix aureus bibl.¬
lon in manu dei. Non semꝑ calix auss¬
us babilon. Cũ aut̃ uenerit ad uisi¬
ostinetur: s ultionis tantũ dempore cũ

Expanded text:
nenum eorum, quae animam hominis interinenum eorum, quae animam hominis interimunt dogmatum, venenum falsi nominis scientiae. Sed meus Jesus contra fecit, sciens aureum calicem Zabuli, et praecavens ne aliquis ad fidem suam veniens, suspicaretur etiam Christi talem esse calicem, qualem esse requirat, et per similitudinem materiae formidaret errorem: ideo curavit 766, ut haberemus thesaurum istum in vasis fictilibus. Saepe vidi aureum calicem in pulchro sermonis ornatu, et dogmatum venena considerans, deprehendi calicem Babylonis. Calix aureus Babylon in manu Dei. Non semper calix aureus Babylon. Cum autem venerit ad vindicontinetur, sed ultionis tantum tempore, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter hoc cõmotȩ sunt gentes: & su-¬
bito cecidit babylon. et contrita est.
Nabuchodonosor uolens deciꝑe homi¬
nes ꝑ calicem babilonis dolosum. non
miscuit in uase fictili quã parabat po¬
tionem. s neq in paulo meliore &e exo
uase uel stagneo. et qd̾ ista precellat
argenteo: uerũ eligens uas aureũ in
eo poculũ temꝑauit: ut quis uidens
decorem auri. dũ radiantis metalli
pulchritudine delectat᷑. & totus ocu¬
lis heret in specie. ñ consideret qͥd in¬
trinsecus latitet: & accipiens calicem
bibat. nesciens calicem nabuchodon¬
sor. Intelligens aut̃ calicem aureun
in presenti nominatũ. animaduertis
pessimoꝵ dogmatũ uerba mortifera
qualem habeant cõpositionẽ. qualemn¬
decorem eloquentiȩ. qualem rerum
diuisionẽ: & cognoscas quomͦ unꝰ qͥsꝙ
poetarũ qui putant᷑ apud uos diser¬
tissimi. calicem aureum tẽꝑauit:
in calicem aureũ uenenũ in iecert
idolatriȩ. et uenenũ turpiloquii. ue¬

Expanded text:
pter hoc commotae sunt gentes, et subito cecidit Babylon, et contrita est. Nabuchodonosor volens decipere homines, per calicem Babylonis dolosum, non miscuit in vase fictili, quod parabat potari, sed neque in paulo meliore, et aereo vase, vel stanneo, et quod ista praecellit argenteo: verum eligens vas aureum, in eo poculum temperavit, ut quis videns decorem auri, dum radiantis metalli pulchritudine delectatur, et totus oculis haeret in specie, non consideret quid intrinsecus latitet, et accipiebibat, nesciens calicem Nabuchodonosor. Intelliges autem calicem aureum in praesenti nominatum, si animadvertas pessimorum dogmatum verba mortifera, qualem habeant compositionem sedecorem eloquentiae, qualem rerum divisionem: et cognosces quomodo unusquisque poetarum, qui putantur apud vos disertissimi, calicem aureum temperaverit, et in calicem aureum venenum injecerit idololatriae, et venenum turpiloquii, ve
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ꝑeat: quȩ alia talis erit ut babia
Attamen neq istam despicit ds̃. Precit
enĩ medicis ut accipiant resinã suꝑbabs¬
resinã ad corruptionẽ eius: audienta
medici & dicunt. Curauimus babli
et ñ est. sanata: relinquamꝰ eã. Ude
aut̃ homo nequando angłis precipit
ds̃. ut ad languorẽ animȩ tuȩ maa¬
minũ emplastra conficiant. si qͥno
dicentes curauimꝰ babilonẽ & soni
sanata: relinquamꝰ eam. Stetert u
ei sub magno medico angłi dei. ull¬
tes curare imbecillitates nr̃as. uoss¬

Expanded text:
quae pereat, quae alia talis erit ut Babylon? quae pereat, quae alia talis erit ut Babylon? attamen neque istam despicit Deus. Praecepit enim medicis, ut accipiant resinam super Babyem  Al. corruptionem ejus, audientes medici, et dicunt; Curavimus Babylonem, et non est sanata. Relinquamus eam. Vide autem, homo, ne quando angelis praecipiat Deus, ut ad languorem animae tuae medicaminum emplastra conficiant, si quomodicentes: Curavimus Babylonem, et non est sanata; relinquamus eam. » Steterunt medici sub magno medico angeli Dei, volentes curare imbecillitates nostras, vol
Abbreviated transcription (Latin):
tite ut ueniat iħs in corda ur̃a: & con¬
terat babilonẽ. & faciat ruere omnem
maliciam eius: ut reȩdificet ꝓhis quȩ
subuersa sunt. & ꝓbabilone quȩ fuerat
et accipite resinã corruptioni eius: si
quo modo sanabit᷑. Plangite ait babilo¬
nem. Deinde qͥa om̃is anima reciꝑe po¬
test salutẽ. & neq una apud dm̃ in sana-¬
bilis ẽ: iccirco consiliũ dat his qͥ possunt
habere resinã ad emplastra facienda. ut
assumant medicamina: & quanto ualen
studio. sanitati restituant babilonem:
ma imponere. & oleum & alligaturas:
et imponentes colligemꝰ uulnera babilo
nis. imitantes samaritem: ut sanata mi¬
sera ciuitas & curata. desinat ẽẽ qd fuerat:
Istud est. qd̾̃ ait. accipite resinã corrut¬
ni eius. si quo modo sanabit᷑. Vbist herq¬
ci. ubi st̃ qui naturas quasdã introdum¬
tes asserunt ẽẽ materiã desꝑabilem. qu
penitus ñ recipiat salutẽ: Si ẽ natin

Expanded text:
tite ut veniat Jesus in corda vestra, et contite ut veniat Jesus in corda vestra, et conterat Babylonem, et faciat ruere omnem malitiam ejus, 768 et reaedificet pro his, quae subversa sunt, et pro Babylone, quae fuerat et accipite resinam correptionis ejus, si quomodo sanabitur. Plangite, ait, Babylonem. Deinde quia omnis anima recipere potest salutem, et neque una apud Deum est insanabilis, idcirco consilium dat his, qui possunt habere resinam ad emplastra facienda, ut assumant medicamina, et quanto valent studio, sanitati restituant Babylonem. ma imponere, et oleum, et alligaturas, et impnis, imitantes Samariten, ut sanetur misera civitas, et curata desinat esse quod fuerat. Istud est quod ait: Accipe resinam correptionis ejus, si quomodo sanabitur. Ubi sunt haeretici, ubi sunt, qui naturas quasdam introducentes, asserunt esse materiam desperabilem, quae penitus non recipiat salutem? Si est natura
Abbreviated transcription (Latin):
mentis cõmotionẽ consistit. Biberunt
gentes. ꝓpt̾ea cõmotȩ sunt: & subito ce-¬
cidit babilon. & contrita ẽ. Quando
bant & bibebant. emebant & uendebaÑ.
plantabant ȩdificabant. donec uenit
inundatio: similiter autẽ & in diebus
loth: sic et consũmatio mundi ñ per
partes fiet s repente. Huic conferendũ
tas corruens subito disꝑiit: & iuxta
hanc similitudinẽ babilonẽ qͦ consũ¬
matione scłi casurã esse & subito conteren¬
dam. & hec qͥdem de consũmatione dic-¬
ta sunt. Si uͦ ueneris ad aduentũ dñi
lis dogmata. ut credentes de erroris
eximeret iugo: intelligis qͥa in tẽpore
passionis eiꝰ babilon extimplo corruit
et contrita ẽ. Unusquisq nr̃m considet
se ipsũ: & animaduertat babilonẽ in
suo tẽpore corruisse. Si aut̃ in aliciuus
corde ñ cecidit ciuitas confusionis: huic
babilon ruere consueuit. Propter hoc
ad orationũ presidia confugientes. pe¬

Expanded text:
mentis commotione consistit. Biberunt mentis commotione consistit. Biberunt gentes, propterea commotae sunt, et subito cecidit Babylon, et contrita est . Quando bant, et bibebant, emebant, et vendebant, plantabant, et aedificabant, donec venit inundatio: similiter autem, et in diebus Loth, sic et consummatio mundi non per partes fiet, sed repente. Huic conferendum tas corruens subito disperiit: et juxta hanc similitudinem Babylonem quoque in consummatione saeculi casuram esse, et subito conterendam, et haec quidem de consummatione dicta sunt. Si vero veneris ad adventum Dominlis dogmata, ut credentes de erroris eximeret jugo, intelliges quia in tempore passionis ejus Babylon extemplo corruit et contrita est. Unusquisque nostrum consideret seipsum, et animadvertat Babylonem in suo pectore corruisse. Si autem et in alicujus corde non cecidit civitas confusionis, huic Babylon ruere consuevit. Propter hoc ad orationum praesidia confugientes, pe
Abbreviated transcription (Latin):
nat enĩ imaginẽ cȩlestis. Igit᷑ ut
eludã. calix aureus in hebriat om
terrã: id est om̃s ab eo in hebriam̃.
ii liquorem. si suꝑ sitim &e suꝑmen¬
suram biberint. uidemus ebrii corpus
motũ: uacillantes pedes: caput ac
timpora pregrauata: os dissolutũ: lin¬
guã significantẽ. sermonis ebrii. & he¬
rentibus labiis uerba precisa. Similit̃
ẽ. uidere eos qui de calice aureo bibe¬
rint babilonis quomͦ moueant᷑. quomͦ
instabiles gressu sunt: quomͦ debilita¬
ta mente & fluctuante cogitatu. nichil
ra diuina de istiusmodi hominibus in
alio loco ita ait. Propt̾ea cõmoti sunt.
Inter ponamꝰ aliquid mysterii quid de
peccatore dicit cain: qd̾ egressis afaciȩ
dei. habitauit in terra naid contra e¬
den. Naid. in greca lingua interp̃tat᷑
cõmotio. Qui enĩ dereliquit dm̃. qui
deserit sensũ de eo iugiter cogitandi:
iste in terra naid hodie qͦ habitat:
id est. inturbationẽ mali cordis & in

Expanded text:
Portat enim imaginem coelestis. Igitur ut Portat enim imaginem coelestis. Igitur ut concludam, calix aureus inebriat omnem terram, id est, omnes ab eo inebriamur vini liquorem, si super sitim, et super mensuram biberint, videmus ebrii corporis motum, vacillantes pedes, caput ac tempora 767 praegravata, os dissolutum, linguam significantem sermones ebrii, et haerentibus labiis verba praecisa: similiter est videre eos, qui de calice aureo biberint Babylonis, quomodo moveantur, quomodo instabiles gressu sint, quomodo debilitata mente, et fluctuante cogitatu  Al. cora divina de istius modi hominibus in alio loco ita ait: Propterea commoti sunt. Interponamus aliquid mysterii, quid de peccatore dicatur Cain. Cum egressus est a facie Dei, habitavit in terra Naid, contra Edem . Naid in Graeca lingua interpretatur commotio. Qui enim derelinquit Deum, qui deserit sensum de eo jugiter cogitandi, iste in terra Naid hodieque habitat, id est, in tribulatione mali cordis, et
Abbreviated transcription (Latin):
Quomͦ aut̃ uniuersam terrã in hebri
uerit: facile scies si consideraueris
anis homines hebrios. In hebriamur
m: in hebriam᷑ tristicia: in hebriam᷑.
ꝓ mente : excedimus amore. concu¬
scentiis. & uana gła. Quanta pocu-¬
a temꝑauit. quot hebrietatis porre¬
urit calices: quid necesse ẽ dicere:
salix aureus babilon. in hebrians
mnẽ terrã. Animaduerte omnẽ terrã
plenã esse peccatis: & ñ queris quomͦ
labilon omnẽ terrã in hebriauerit:
h si forte uideris iustũ hebrium ñ
ũ de calice peccatoꝵ: noli putare
enpturã esse mentitã. quȩ dixerit
mebrians omnẽ terrã: eũ iste non
nhebriat᷑ ababilone. & tam̃ consistat
nterra. Audi quia iustus ñ sit terra
areus. Iustus uͦ cũ sit suꝑ terrã. con¬
ursationẽ in cęlis habet: & ꝓpter hoc
son conuenit ulterius iusto dici. terra¬
soe in terrã ibis: s si necesse ẽ auden¬
ar loqui. dicit iusto ds̃ adhuc consi¬
anti suꝑ terrã. cęlũ es & in cęlũ ibis

Expanded text:
Quomodo autem universam inebriaverit terram, facile scies, si consideraveris omnes homines ebrios. Inebriamur ira, inebriamur tristitia, inebriamur et mente, excidimus amore, concupiscentiis et vana gloria. Quanta pocula temperaverit, quot ebrietatis porrexerit calices, quid necesse est dicere? « Calix aureus Babylon inebrians omnem terram. » Animadverte omnem terram plenam essBabylon omnem terram inebriaverit. Sed si forte videris justum, ebrium non esse de calice peccatorum, noli putare Scripturam esse mentitam, quae dixerit: inebrians omnem terram, cum iste non inebrietur a Babylone, et tamen consistat in terra. Audi quia justus non sit terra aureus. Justus vero cum sit super terram, conversationem in coelis habet. Et propter hoc non cones, et in terram ibis . » Sed si necesse est, audenter loqui: dicit justo Deus adhuc consistenti super terram: Coelum es, et in coelum ibis.
Abbreviated transcription (Latin):
quunt nos desꝑantes animã nr̃am:
aunt. ñ est malagna imponere.
 oleum. neq alligaturas: qͥa ap¬
ꝓpinquauit in cęlũ iudicium eiꝰ. eleua
uit usq ad sidera. Qui paruũ habet pec¬
catũ non usq ad cęlũ & sidera iudiciũ
suũ effert: pusillũ eñĩ et humile est.
Qui uͦ crescit in scelere. crescit & in iu¬
dicio: simulq cũ uiciis auget᷑ & pena:
Et quia in tantũ deliquit. ut iudiciũ
eiꝰ usq ad cȩlestia subleuet᷑. & ꝑ impie¬
tatẽ suã resistens dõ adsuꝑiora conscen¬
dat: ꝓfert ds̃ iudicium suũ. in humi¬

Expanded text:
quunt nos desperantes animam nostram, et quunt nos desperantes animam nostram, et aiunt: Non est malagma imponere, neque oleum, neque alligaturas, quia appropinquavit in coelum judicium ejus. Et elevatum est usque ad astra. Qui parvum habet peccatum, non suum effert, pusillum enim et humile est. Qui vero crescit in scelere, crescit in judicio, simulque cum vitiis arguetur et poena. Et quia in tantum deliquit, ut judicium ejus usque ad coelos sublevetur, et impietate sua resistens Deo, ad superiora conscendat; profert Deus judicium suum ad humi
Abbreviated transcription (Latin):
Uident se oꝑam ꝑdere. colloquuil
uicem & dicunt. relinquamꝰ ean d
nã curaremꝰ humanã: adhibuimꝰ ad¬
ĩ contumax ẽ. non uult obseruare
sd dicimus: studium nrm ñ sequitur
fectus: relinquamꝰ eam & ab eamus
inusqͥsq in terrã suã: idest domesti¬
nequando relinquat te medicus siue
ingl̾s dĩ. siue qͥ cũq hominũ eui cre¬
nta ẽ cura sermonũ. ad salutis medici
sdixerit ab eamus unusquisq in t̾rã
hã. quia appropinquauit usq in cęlũ
udicium eius: manifestũ est qͥa ab-¬
hesio eiꝰ condẽpnatio tua sit: ut irre¬
lespant᷑: ut utentes uoluntate morb
ad peiora demergant᷑: Fiunt his
huilia. & in consuetudinẽ istius uitȩ.
prudentibꝰ medicis. Accedit aliquis
idustria medicamina ñ cessant:
Is aut egritudo tanta sit. ut repug¬
et curationi. aut ipse in ualidus ꝑ
npatientiã doloris contrafaciat quã
bet᷑: relinquit medicus: desperat
anus suas expirans. causam interitꝰ
a dño destinati sunt moriam᷑. re¬

Expanded text:
ident se operam perdere, cum loquuntur invicem, et dicunt: Relinquamus eam, mam curaremus humanam: adhibuimus adtum contumax est, non vult observare, quod dicimus, studium nostrum non sequitur effectus. Relinquamus eam, et abeamus unusquisque in terram suam, id est, domestinequando relinquat te medicus, sive Angelus Dei, sive quicumque hominum, cui credita est cura sermonum ad salutis medicinet dixerint: Abeamus unusquisque in terram suam, quia appropinquavit in coelum judicium ejus, manifestum est quia abscessio eorum condemnatio tua sit, ut irredesperantur, utentes voluntate morbi sui, ut ad pejora demergantur? Fiunt his similia et in consuetudine istius vitae a prudentibus medicis. Accedit aliquis industria medicinae non cessat: sed si aut aegritudo tanta sit, ut repugnet curationi, aut ipse invalidus per impatientiam doloris contra faciat quam jubetur, relinquit medicus, desperansmanus suas exspirans, causam interitus a Domino destinati sunt, moriamur, relin