comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Palmites significant discipulos
ni. quib ipse in euangelio dicit:
Ego sum uitis uera. ⁊ uos palmites.
Mare: cunctarum gentium uult in
mundi partes extensa est. Accipere
nim ñ possumꝰ localem: de qua iã
lictum ẽ. plantasti radices eiꝰ et im¬
pleta ẽ terra. Propagines autem el.
filios regenerationis dicit qui a flu¬
mine iordane emanau̾nt. ubi dñs
mexemplum nr̃e salutis baptizari

Expanded text:
Palmites significant discipulos Domini, quibus ipse in Evangelio dicit: Ego sum vitis vera, et vos palmites . Mare, cunctarum gentium vult intmundi partes extensa est. Accipere enim non possumus localem, de qua jam dictum est: Plantasti radices ejus, et repleta est terra. Propagines autem ejus filios regenerationis dicit, qui a flumine Jordane emanaverunt, ubi Dominus in exemplum nostrae salutis baptizari
Abbreviated transcription (Latin):
u post resurronẽ q̃ itribulatione
concinuit quando freqnt̃ caris in¬
bccillitate peccatoꝵ et. colorib uicta
pserumꝙ n sintiu inmita ꝓbabilia
compdeit disposita. hnc aute dĩ mun̾a
tanta copia caritatis ostendit᷑. ut ad¬
uersa omĩa sitꝑasse monstretur.

Expanded text:
 resurrectionem, quae in tribulatione concinuit, quando frequenter carnis imbecillitate peccatur, et doloribus victa plerumque non sinitur anima probabilia complere disposita. Hic autem Dei munere tanta copia charitatis ostenditur, ut adversa omnia superasse monstretur.
Abbreviated transcription (Latin):
futurum regnũ seminatumes
qd̃ uentura messis ostendat. siõ et
inuicesimo pͥmo psalmo ipse dicit
Sem̃ meũ seruiet illi. Manebunt gͦ
ta conu̾satione demorant᷑: Unde ilõ
ꝓpͥe manere ñ dicimꝰ qui a regao. m̃
respuunt᷑: Hhronꝰ autẽ dĩ hic iuteł¬
ligendus ẽ anima fideł in qͣ reuera

Expanded text:
 in ipsis futurum regnum seminatum est, quod ventura messis ostendit, sicut et in vicesimo primo psalmo ipse dicit: Semen meum serviet illi. Manebunt ergta conversatione demorantur. Unde illos proprie manere non dicimus, quia a regno Domini repelluntur. Thronus autem Dei hic intelligenda e
Abbreviated transcription (Latin):
meo Erit scit anima illa iusti:  fn
sedem diximus dni saluatoris. Dice¬
do autem sic̃ sol: comꝑationẽ retu
ui fibilium fac̃. Nam ẜ magnum
de creatura clarescere: multo mei
decreatore lucere:¬

Expanded text:
e erat anima illa justi, quam sedem diximus Salvatoris. Dicendo autem sicut sol, comparationem rerum visibilium facit. Nam si magnum est de creatura clarescere, multo melius de Creatore lucere
Abbreviated transcription (Latin):
De iłt sic̃ arbitror dic̃ reliquiᷤ
i mathatiȩ studio congregati: le¬
em dñi custodire meruerunt. Iste
Intuentũ s̃ auten inlamentatione
sila qua suauitate m̃cluserit. a ĩt adm̃i¬
̃ dicat eẽ gregem: ꝓ quõ de uotissi

Expanded text:
De illis sicut arbitror dicit reliquis qui Mathathiae studio congregati, legem Domini custodire meruerunt. IstaeIntuendum autem est lamentationem suam qua suavitate concluserit, ut Domini di
Abbreviated transcription (Latin):
cha diũ fuisse legit᷑ constituta.
ꝑ sacerilotes supplicantes. he¬
ei diiuina responsa capiebant. an¬
uam templum eẽt ierosolimis fab¬
stum. Hoc gͦ tabnacłm repulisse¬
udre dignatꝰ ẽ.: sic̃ in alio ꝓpħa legi¬
at Uide quid fici silo: ubi erat tab̾¬
culam meum. S metuentum no
nos tractamꝰ in habitat sic̃ dic̃ apło.
Templum enĩ dĩ scm̃ ẽ: qd estis uos¬

Expanded text:
ca Domini fnisse legitur constituta: unde per sacerdotes supplicantes, Hebraei divina responsa capiebant, antequam templum esset Jerosolymio fabricatum. Hoc ergo tabernaculum repulissebitare dignatus est, sicut in alio propheta legitur: Vide quid feci Silo, ubi erat tabernaculum meum . Sed metuendum est nos tractamus, inhabitat, sicut dicit Apostolus: Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes hominum. quib seꝑ
dñs inuenitur adu̾sus. quandou
culturas demonũ iiqͣ p̃sumptioe
ꝓsiliunt: Emulati sunt quippe
eum cumhonorem dñi simulacris
detestabilib contulerunt. Cimilano
enim ista in malam partem ñ in bo¬
nam debet intelligi. Nã uide qͥd seqͥt¬

Expanded text:
inum, quibus semper Dominus invenitur adversus, quando in culturas daemonum iniqua praesumptione prosiliunt, Aemulati sunt quippe eum, cum honorem Domini simulacris detestabilibus contulerunt. Aemulatio enim ista in malam partem, non in bonam debet intelligi; nam vide quid seq
Abbreviated transcription (Latin):
uidens ꝓph̃a. blasphemoꝵ
miquitates in magnam ꝓ silisse licen¬
tiam: distͣctionem eis dñi quasi terri¬
biii a fulmina cõminat᷑: ut tante
maiestatis timore ꝑ t̾riti asuis ꝑu̾si¬
catib redłent᷑ aueni. Dic̃ enĩ ds̃ tri¬
bile nom̃ qm̃ extimore descendit:
E ut dñm intelligas saluatorẽ: seqͥt᷑
gitionũ dñs. so est qui uidicaturꝰ ẽ
ntindum. ⁊ ultionib iustis afflig̾ẽ
ueuiet obstinatos. Quis gͦ taliñter¬
dicem. qui se potest intelligere pec¬
catorem: Repetit ds̃ ultionũ libe
egit. idest uullo impediente uidica-¬
uit. sic̃ fec̃ qñ phariseis ⁊ potesta¬
tem habentib suas nequiti as un-¬
putauit: Lib̾e qͦ egit: qñ intem¬
plo docuit ppłos tanqͣ potestatẽ
habens Sic ⁊ in alio loco pater de
ĩpso dicit. Ponam suꝑ salutarimeo
fiducialit̃ agamineo. Qua ꝓpter
constat enm egisse lib̾e. cuiꝰ nec u̾i¬
tas rep̃hentli poterat. nec potestate
obiuari posse constabat In illoesũ

Expanded text:
idens propheta blasphemorum iniquitates in magnam prosiluisse licentiam, districtionem eis Domini quasi terribilia fulmina comminatur; ut tantae majestatis timore perterriti, a suis perversitatibus redderentur alieni. Dicit enim, Deus, terribile nomen, quoniam ex timore descendit. Et ut Dominum intelligas Salvatorem, sequitur, ultionum Dominus, id est qui judicaturus est mundum, et ultionibus justis affligere veniet obstinatos. Quis ergo tali non tericem  ed., judicem, qui se potest intelligere peccatorem? Repetit, Deus ultionum libere egit, id est, nullo impediente judicavit; sicut fecit quando Pharisaeis et potestatem habentibus suas nequitias imputavit. Libere quoque egit, quando in templo docuit populos tanquam potestatem habens. Sic et in alio loco Pater de ipso dicit: Ponam super salutari meo; fiducialiter agam in eo . Quapropter constat eum egisse libere, cujus nec veritas reprehendi poterat, nec potestati obviari posse constabat. In illo enim
Abbreviated transcription (Latin):
decursa et laude diuinitatis compi¬
ter impleta. uenit ad scd̾am sectionei
inqua ꝓ menbris suis orat ut eis dñs
ꝓfutura concedat. Dum dicit dedus
me dñe inuia tua. ad huc ibi ñ fu sse
monstratur Et hoc dño xp̃o ñ petesi
conuenire cuin ipse dicat. Ego sam
uia ueritas et uita. S hoc magis
gruenter accipitur a parte fidelug
Leceuir cormeum ut timeat nomen.
tiim. Quid sit timor dñi: mita¬
bili ordine declaratur: Nam in
timore isto mundano pͥus p̃cedit qu
nux mereatur. Et reuera talem ddecet
habe intrnitum⁊ quẽ ad salutem suã
humanitas. sentit indultum. Hieiu¬

Expanded text:
decursa, et laude Divinitatis competenter impleta, venit ad secundam sectionem, in qua pro membris suis orat, ut eis Dominus profutura concedat. Dum dicit: Deduc me, Domine, in via tua, adhuc ibi non fuisse monstratur; et hoc Domino Christo non potest convenire, cum ipse dicat: Ego sum via, veritas et vita . Sed hoc magis congruenter accipitur a parte fideliumlaetetur cor meum, 292 ut timeat nomen tuum. Quid sit timor Domini mirabili ordine declaratur. Nam in timore isto mundano praecedit prius nire mereatur. Et revera talem decet habere introitum, quem ad salutem suam humanitas sentit indultum. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
testat᷑. Et ne credes post. suscer
beatam ⁊ refugium salutare li
bo iueum. Nequis in se fragilissimo
debeat aliqñ p̃sumere s inillo semꝑ
qui ꝓbat᷑ omĩa continere: Hoc s
adam fuisset secutus: nec sibi conqͥ¬
sisset reatum. nec suis posteris trãs¬
misisset interitum:
Quã apse liberauit me dela quis
uenantium ⁊ auerborasꝑo. Causa

Expanded text:
testatur. Et ne crederes post susceptionem beatam et refugium salutare nonrabo in eum: ne quis in se fragilissimo debeat aliquando praesumere, sed in illo semper qui probatur omnia continere. Hoc si Adam fuisset secutus, nec sibi conquisiisset reatum, nec suis posteris transmisisset interitum. Quoniam ipse liberavit me de laqueo venantium, et a verbo aspero. C
Abbreviated transcription (Latin):
oc dic̃ ille qui de animo suo no¬
mas p̃ sumptiones abiciẽs. solum
sui credit utile qd̾ dignat᷑ pietas
es. totum se confirmat in eiꝰ
bonesicia ꝓiecisse ut defelici quadã
sami iritate głietur. id⁊ qui dic̃¬

Expanded text:
oc dicit ille qui de animo suo noxias praesumptiones abjiciens, solum sibi credit utile, quod dignatur pietas ptor meus es, totum se confirmat in ejus beneficia projecisse, ut de felici quadam familiaritate glorietur. Item qui dic
Abbreviated transcription (French):
didit q nuicissim soleatq luna astris¬
ꝓpͥo auctore lucebit: Et uota qd̾ ordi
uerb euangelii assona ueritate con
su li laluaor puehts et ppętuas
men accepit. Debe diasoluin¬

Expanded text:
erdit, quae non vicissim sole atque astrisproprio auctore lucebit. Et nota quod ordirbis Evangelii assona veritate conss Salvatoris adventu, et perpetuas men accepit. Debellavi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ solus mous qui patͥ complacuit
ut in eodem habitaret. sic ipse testait᷑
Hic ẽ filiꝰ ma diectꝰ in qͦ mͥ bene cõ¬
placui. Nam qd̃ dic̃ habitare ĩeo: et
ipse meuanglio dic̃. Ego in patre

Expanded text:
enim solus mons qui Patri complacuit, ut in eodem habitaret; sicut ipse testatur: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui . Nam quod dicit: Habitare in eo, et ipse in Evangelio dicit: Ego in Patre
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipes: malorum consilium
ificant᷑ auctores. Hereditate pos¬
teditas. ut illi magis hereditatẽ
uade niterent᷑. quã nire sibi do¬
us iundicauit: S que sit ista
ditas consequent̃ exponitur.¬

Expanded text:
ncipes malorum consiliorum significantur auctores. Haereditate possii dicitur haereditas; ut illi magis haereditatem invadere niterentur, quam jure sibi Dominus vindicavit. Sed quae sit ista haereditas consequenter exponitur
Abbreviated transcription (Latin):
retribuet ilł oꝑationes suas: S in¬
telligamus quio sit qd̃ dic̃. ⁊ redle
ist inquitatẽ ipsoꝵ. id÷ retribuit
mał scđm nota nequitiȩ suȩ ñ se¬
cumlum illõ bonum qđ uident᷑
facere nescientes. Nam qui scĩssi¬
mos ꝑsecuntur ad celoꝵ quidem
regna transimittunt: s c̃dunt̃ se
ꝑde. quos statuerunt inqͣ uoluntate.
trucidare U̾m isti tales in illa parte
uidicandi sunt: in qͣ malitiam con¬
cepisse noscunt᷑. Et nota qd̃ hoc no¬
men malitie omĩum criminũ capex
eẽ dicat᷑. Nam sic̃ caritas multifariaᷤᷤ
uirtutes continet: ita malicia crimi¬
na diu̾sa complectitur: Disꝑdet eos
idest a suo regno efficit alienos. ubi
in comp̃hensibilem penam sustu et
miali: c̃ a tanto munere redlunt᷑ nei.

Expanded text:
nes suas. Sed intelligamus quid sit quod dicit, et reddet illis iniquitatem ipsorum, id est retribuet malis secundum vota nequitiae suae, non secundum illud bonum quod videntur facere nescientes. Nam qui sanctissimos persequuntur, ad coelorum quidem regna transmittunt; sed credunt se perdere, quos statuerint iniqua voluntate trucidare. Verum isti tales in illa parte judicandi sunt, in qua malitiam concepisse noscuntur. Et nota quod hoc nomen malitiae omnium criminum capax esse dicatur. Nam sicut charitas multifarias virtutes continet, ita malitia crimina diversa complectitur. Disperdet eos, id est, a suo regno efficiet alienos, ubi incomprehensibilem poenam sustinent mali, cum a tanto munere redduntur extranei.
Abbreviated transcription (Latin):
quippe dictum ẽ. qd̃ ipsum sit dolõ
idest hominũ falfitate reꝑtum. Si¬
mulacrum asimulatione sac᷑ com¬
positum. qd̾ ilł detͣ honor alienꝰ.
mundi se cupiunt adorari dun
falsos sibi honores uindicant qͦi
eorum miquitas ñ meret᷑ acciꝑe.
uide quid sequit᷑ Adorate eum om̃
angłi eiꝰ. Bonus enĩ angelus adora
dñm. qr recto coroe suũ cognosert
auctorem. Nec se abhominib ad¬
orari ꝑmittit sic̃ in apocalipsi angi
ioħi ꝓcidenti ad pedes suos dicit
Uide ne ficeris. Conseruus enĩ tui
sum ⁊ fr̃m trioꝵ. Malienim se p̃cipuit
adorari. sic in enangłio sathanas
dix dño xp̃o. cum eum assumpsisset
inmontem ⁊ ostendisset regna min¬
di. Hec onũa tibi dabo si procides
ador aueris me:¬

Expanded text:
quippe dictum est, quod ipsum sit dolum, id est, hominum falsitate repertum. Simulacrum, a simulatione sacra compositum, quod illis detur honor alienus.iam spiritus immundi se cupiunt adorari, dum falsos sibi honores vindicant, quos eorum iniquitas non meretur accipere, vide quid sequitur: Adorate eum, omnes angeli ejus. Bonus enim angelus adorat Dominum, quia recto corde suum cognoscit auctorem; nec se ab hominibus adorari permittit, sicut in Apocalypsi angelus Joanni procidenti ad pedes suos dicit: Vide ne feceris, conservus enim tuus sum et fratrum tuorum . Mali enim praecipiunt se adorari, sicut in Evanisto, cum eum assumpsisset in montem, et ostendisset regna mundi: Haec omnia tibi dabo, si procidens adoraveris me
Abbreviated transcription (Latin):
crepatio strenuos iuroᷤ
ugilantes efficere. hic ab
onit. Qui ascendunt eqͦs. id est
infupbia crescentes. quasi equis
entib. mundi istiꝰ illecebras ꝑua-¬
si causam tante p̃cipitationis
as. feruor ille dormitat. festina
Eurtꝰ atq cqͦs increpationes dñi
satiata mente comtempsit. et dor¬
ubinulla requies inuenit᷑¬

Expanded text:
crepatio strenuos viros cautos atque vigilantes efficere, hic ab sequenter exponit: qui ascenderunt equos, id est qui in superbiam crescentes, quasi equis currentibus mundi istius illecebras si causam tantae praecipitationis excutias, fervor ille dormitat, festinatcurrus atque equos, increpationes Domini obstinata mente contempsit, et dorubi nulla requies invenit
Abbreviated transcription (Latin):
se ꝑsonis. Regitur qui isrłe
tis erat: rogat ut beneficio sc̃ẽ p
nationis appareat quatinus fid
suos firmissima credulitate con¬
lidet. Et uide qr trina inuocati
uersus iste contextus ẽ: ut omĩa

Expanded text:
ersonis. Regitur qui Israeltis erat, rogat ut beneficio sanctae incarnationis appareat; quatenus fideles suos firmissima credulitate consolidet. Et vide quia trina invocatione versus iste contextus est, ut omnia
Abbreviated transcription (Latin):
enim hoͥc: significat intelligentu
tilitatem que adsuꝑnas cogitati
cominota. semꝑ ascendit. Hare
innumerabilem prudentiȩ
saisi maris sapore conditam
cat. deserta Arena uͦ maris: epitheton

Expanded text:
m hic significat intelligentiae subtilitatem, quae ad supernas cogitationes commota semper ascendit; arena vero innumerabilem prudentiae 267 copiam salsi maris sapore conditam:nguescat. Arena vero maris, epitheton
Abbreviated transcription (Latin):
II Dele̾cta utiꝙ que legis distrit¬
ne dampnant᷑. Hec uelut aqua ho¬
nes cͥcũeunt qñ uudiq scaturire nos¬
cuntur. Ex quo enim latere ñ credamꝰ
uenire peccata. q̃ nec mom̃tis horarii
a nob̃ redunt᷑ aliena: Merito gͦ aqui
comꝑata sunt. q̃ nos copiosissima uit¬
undatione concludunt. qõ apte toi
accipitur. a parte menbroruui:
piis mr̃ib contigerunt. a quib tro¬
re mortis officia humana subtracta
sunt: Amicos enini significat. qui ho

Expanded text:
 Delicta utique quae legis districtione damnantur, haec velut aqua homines circumeunt, quando undique scaturire noscuntur. Ex quo enim latere non credamus venire peccata, quae nec momentis horarum a nobis redduntur aliena? Merito ergo aquis comparata sunt, quae nos copiosissima inundatione concludunt. Quod apte totum accipitur a parpiis martyribus contigerunt, a quibus terrore mortis officia humana subtracta sunt. Amicos enim significat, qui hon
Abbreviated transcription (Latin):
Postquam narrauit ebraice gentis
grauissimas calamitates: nunc pecit
a uisto uidice ut uastatores eoꝵ asfli¬
ctiones sustineant qui nom̃ eiꝰ omin¬
modis nesciebant. Effunde iramtuã
dic. id÷ supra adu̾sarios indignatio¬
nem tuam abundant̃ enite. ut

Expanded text:
Postquam narravit Hebraicae gentis gravissimas calamitates, nunc petit a justo judice ut vastatores eorum afflictiones sustineant, qui nomen ejus omnimodis nesciebant. Effunde iram tuam, dicit, id est, supra adversarios indignationem tuam abundanter emitte; ut
Abbreviated transcription (Latin):
quartum menbrum ubi adorã¬
Dum dñm a cunctis gentib dicit:
et beneficia ipsiꝰ subt̃ ex ponit: Põs
reges cunctas nos uoluit intellig̾e̾
nationes: qr nulla gense

Expanded text:
quartum membrum, ubi adorandum Dominum a cunctis gentibus dicit, et beneficia ipsius subter exponit. Per omnes reges, cunctas nos voluit intelligere nationes; quia nulla gens
Abbreviated transcription (Latin):
em dñi ñ eẽ diffusam. Dicendo
oins gentes quascumq fecisti:
te ꝓbat uniu̾sitatem. qr nulla
ristit. nisi quam ipse plasmauit.
orificabunt nom̃ tutun. figuralit̃
nificat. Honorabunt᷑ deuoti ex no¬
ne tuo qr cultꝰ hominũ ñ fatit
norabilem dm̃ quem constat bono¬
m omĩum ꝓculdubio largitorem:¬

Expanded text:
mini non esse diffusam. Dicendo enim: Omnes gentes quascunque fecisti, absolute probat universitatem; quia nulla gens existit, nisi quam ipse plasmavit, orificabunt nomen tuum. Cum significat honorabuntur devoti ex nomine tuo, quia cultus hominum non facit honorabilem Deum, quem constat bonorum omnium proculdubio largitorem
Abbreviated transcription (Latin):
Querendum ẽ quare plebem dixe¬
rit suam. q̃ eum ñ erat auditur
Suam dix̃: qr ei legem dedit. m
magna monstrauit. ut culpa cr
cum meum plebs elocta peccasset.
Et nota quemadmodũ se inhoc
pͥmo u̾su subseqñtia uerba decia¬
rant Qrd̃ dix̃ plebs mea. hoc signis.¬
cat isrł. Qd̃ ait audiss me: hoc
uult intelligi simuiis meis ambu¬
lasset. Ille enim et audit dñm t
inuiis eiꝰ ambulat. qui mandati
ipsiꝰ ñ repꝑit᷑ aduersꝰ. Et uide ꝯtoi¬
nem fuisse seruatum: Priꝰ emine
doceri nos. at deinde audita cõpleri.
Sequit᷑ p̃mium. qd̾ mereri ñ potuit
indeuotꝰ. Ad nicħm inimicos eoꝵ
humiliassem. d suꝑ tribulantes cos

Expanded text:
Quaerendum est quare plebem dixerit suam, quae eum non erat auditura? Suam dixit, quia ei legem dedit, miracula magna monstravit; ut culpa cresceret, cum in eum plebs electa peccasset. Et nota quemadmodum se in hoc primo versu subsequentia verba declarant. Quod dixit, plebs mea, hoc significat Israel. Quod ait, audisset me, hoc vult intelligi, si in viis meis ambulasset. Ille enim et audit Dominum, et in viis ejus ambulat, qui mandatis ipsius non reperitur adversus. Et vide ordinem fuisse servatum. Prius enim est doceri nos, ac deinde audita compleri. Sequitur praemium quod mereri non potuit indevotus: Ad nihilum inimicos eorum humiliassem, et super
Abbreviated transcription (Latin):
Postquam dix̃
malorum se fugisse consortia unde
plerumq posstͣ euenire peccata:
nunc aom̃tis sue interiora conu̾̃¬
Asillam pestẽ tyrannicã uastat̾cẽ
gneris humani. id ÷ pͣuam demoñ
suggestionẽ: quẽ admodum depena¬
ibilib suis expicłit decent̃ expo¬
E Inmatutims: impsis udelicet¬

Expanded text:
Postquam dixit malorum se fugisse consortia, unde plerumque possunt evenire peccata, nunc ad mentis suae interiora conversus, illam pestem tyrannicam, vastatricem generis humani, id est pravam daemonum suggestionem, quemadmodum de penetralibus suis expulerit, decenter exponit. In matuti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑost captiuitatem:
uantum ad litt̾am ꝑtinet
tempꝰ illut fignificatur
titulo. cum a zorobabel filio sala¬
tiel post captiuitatem templu
nicħ tale insubseqñtib dicat ue
auqñ titulus discrepet a narrati
psalmorum restat ut eũ spualte
enim ista id est uir se eccłia anq̃

Expanded text:
ost captivitatem. Quantum ad litteram pertinet, tempus illud significatur in titulo cum a Zorobabel filio Salathiel post captivitatem templum nihil tale in subsequentibus dicat, nec aliquando titulus discrepet a narratione psalmorum, restat ut eum spirituaenim ista, id est universalis Ecclesia,
Abbreviated transcription (Latin):
nulli alteri possit aptari. sint a
ysi et aaron manu. so: moꝑatiope
quã diu̾sorum miraculoꝵ nouitate
faciebant. Et benedix̃ sic oues ñ tam̃
oues: qr ñ credendo facti sunt hedi
Hic enim sic̃ u̾itatẽ ñ significat. s
magniem: Moyses autem intp̃tatur
assumptꝰ. qm̃ de flumine collectius
afitia pharaonis. Aaronuꝰ. foxtitu¬
dinis mons Que nomina⁊ ipsasꝙͦ qͣs¬

Expanded text:
nulli alteri possit aptari, sine dubio ysi et Aaron manu, id est operatione quam diversorum miraculorum novitate faciebant. Et bene dixit: Sicut oves, non tamen oves, quia non credendo facti sunt haedi. Hic enim, sicut, veritatem non significat, sed imaginationem. Moyses autem interpretatur assumptus, quoniam de flumine collectus est a filia Pharaonis. Aaron vero fortitudinis mons. Quae nomina ipsas q
Abbreviated transcription (Latin):
Utiq male
qi falsa locuti sunt: Quid autem dice¬
runt: subsequent̃ explanat. Nunqͥd
pot̾it ds̃ ꝑare mensam indeserto:
Humquid imputatiue legendũ ẽ.

Expanded text:
Utique male, quia falsa locuti sunt. Quid autem dixerint, subsequenter explanat: Nunquid poterit Deus parare mensam in deserto? Nunquid imputative legendum est;
Abbreviated transcription (Latin):
Miscdem patrẽ
pacientem. ⁊ ueracem. a parte qua
issus ẽ filisꝰ rogat. ut respiciat meũ.
elerrima illi resurrõne subueniat.
Dic enum misertꝰ ẽ ut impso illã nat᷑aͣ
u ortalem ingłam resurrõnis et et̃m-¬
tis eueheret. Qd̃ tam̃ sic a patre po¬
stalat fieri: ut et ase factum eẽ decla
neuangłio quippe ait. Soluite
tlum hoc⁊ et intriduo edificabo

Expanded text:
dem Patrem, et patientem, et veracem, a parte qua passus est Filius rogat, ut respiciat in eum, et celerrima illi resurrectione subveniat. Sic enim misertus est, ut in ipso illam naturam mortalem in gloriam resurrectionis et aeternitatis eveheret; quod tamen sic a Patre postulat fieri, ut a se factum esse declaret. In Evangelio quippe sic ait: Solvite templum hoc, et in triduo aedificabo
Abbreviated transcription (Latin):
peccata nr̃a faciunt. s penitentiȩ
edlunt. lauachra decoros. Et ideo
mundissimã spẽm ante dm̃ dicit
stare conspectum. q̃ fuĩt fideli cõ¬
sisfionẽ purgata. Sequit᷑. Scĩtas et
Iaficentia inscĩficatione eiꝰ.¬

Expanded text:
peccata nostra faciunt; sed poenitentiae reddunt lavacra decoros. Et ideo mundissimam speciem ante Domini dicit stare conspectum, quae fuerit fideli confessione purgata. Sequitur, sanctitas et magnificentia in sanctificatione e
Abbreviated transcription (Latin):
eralitatem quã instituit
ne utilitatem catholice reli¬
is ostendit: Dic̃ enim quẽ ao¬
um ⁊ speciosi ⁊ magnifici red¬
t qui ad in̾dulgentiam peccatoꝵ
nire meruĩnt. Confessionem
tõ bñ sequit᷑ pulcͥtudo qi nemo
est eẽ spetiosus. nisi qui dm̃ fu¬

Expanded text:
eralitatem quam instituit admonere utilitatem catholicae religionis ostendit. Dicit enim quemadmodum et speciosi et magnifici reddantur, qui ad indulgentiam peccatorum pervenire meruerint. Confessionem siquidem bene sequitur pulchritudo, quia nemo potest esse speciosu
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃e. ⁊ alt̃ omĩpc uerbum. qd̾ sibine¬
storiana confingit in sania S hoc
Lipalt intelligi ut ipsum saluasse
cognosceres. qui dix̃. Potestatem
habeo ppnendi animã meã. ⁊ po¬
tetatem habeo iterum simĩdie
Et brachium dnĩ cui reuelatum est:
Dextera ꝑtinet ad oꝑationes mirabile.
brachium ad fortitudinẽ singlarem.

Expanded text:
et alter omnipotens Verbum, quod sibi Nestoriana confingit insania; sed hoc vult intelligi, ut ipsum salvasse cognosceres, qui dixit: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam Et brachium Domini cui revelatum est ? Dextera pertinet ad operationes mirabiles; brachium ad fortitudinem singularem.
Abbreviated transcription (Latin):
et mͥ: De me enim ille scripsit
qr utraq psalimis iste coniunxi
merito illi tale nomen appositu
qd̃ duo satramenta ui. sui nomi
indicaret: Moy ses quippe intp̃ta
assumptꝰ. eo qd̾ de aliquis afilia
pharaonis fuĩt eleuatus. Qd̃ ꝓpt̃
mare rubrum isrłitas significat
ꝓpt grãm uͦ baptismatis ꝑtinet
ad ppłm xp̃ianum. Adlitum ẽ eti
hominis dĩ. ne alt̾m fortasse cogit¬
res. insieum qui diumis colloquii
honoratus meruit eẽ pͥmariꝰ. ut
ñ seruus. s hõ ipsiꝰ eẽ diceretur.
Hoc ẽ ñ de famulis. s de libis¬

Expanded text:
t quia utraque psalmus iste conjunxit, merito illi tale nomen appositum est, quod duo sacramenta vi sui nominis indicaret. Moyses quippe interpretatur assumptus, eo quod de aquis a filia Pharaonis fuerit elevatus; quod propter mare Rubrum Israelitas significatbaptismatis pertinet ad populum Christianum. Additum est etiam, hominis Dei, ne alterum fortasse cogitares, nisi eum qui divinis colloquiis honoratus, meruit esse primarius; ut jam non servus, sed homo ipsius esse diceretur. Hoc enim non de famulis, sed de lib
Abbreviated transcription (Latin):
marito mat̾ illoꝵ: De aduena qͦq
in pentateycho sic iubetur. Pegranũ
⁊ aduenam ñ noceb. Ad uene enun ⁊
ipsi fuistis in terra egipti. Hic gͦ ut
crimen exaggeret. inter fectos ait i.¬
duas et aduenas et pupillos. ut qͦs
eis manus scelerata ñ parceret: Ecce
argum̃tum qd̃ dicunt oratores alap¬
de rei lese. quam bene tuuc u̾itas
ꝓfudit. qd̾ nunc ad usus ueri similẽ
subtilitas humana conuertit:
Ex aggerauerunt

Expanded text:
atri illorum . De advena quoque in Pentateucho sic jubetur: Peregrinum et advenam non nocebis: advenae enim et ipsi fuistis in terra Aegypti . Hic ergo ut crimen exaggeret, interfectas ait viduas, advenas et pupillos; ut quos eis manus scelerata non parceret. Ecce argumentum quod dicunt oratores a laude rei laesae, quam bene tunc veritas profudit, quod nunc ad usus verisimiles subtilitas humana convertit. Exaggeraverunt
Abbreviated transcription (Latin):
toia edificabit᷑. Sunt enim edi¬
ationes que confurgere neq̃unt.
leis fuĩt p̃missa destructio. ut
oloꝵ cultores. ut pessimarum cõ¬
tudinum sequaces. Isti enim
im nequeunt edificari. sic̃ di
e ieremiȩ. Ecce pofui te ut edi¬

Expanded text:
ia aedificabitur. Sunt enim aedificationes quae consurgere nequeunt, nisi eis fuerit praemissa destructio, ut idolorum cultores, ut pessimarum consuetudinum sequaces. Isti enim,bonum nequeunt aedificari, sicut dictum est Jeremiae: Ecce posui te, ut aedi
Abbreviated transcription (Latin):
admodum iram suam dñs inti
dignatus ẽ. ⁊ salus ꝓueniret qu
desꝑatio ꝓ factorum suorum qu¬
tib imminebat. sic̃ in euangłio ip
testatur: Non sum missus nisi
sequit᷑ iterum culpas quas inde
saluatorem uideoꝵ nefanda

Expanded text:
dmodum iram suam Dominus mitigare dignatus est, et salus proveniret quibus desperatio pro factorum suorum qualitatibus imminebat, sicut in Evangelio ipse testatur: Non sum missus nisi Prosequitur iterum culpas, quas in Dominum Salvatorem Judaeorum nefanda
Abbreviated transcription (Latin):
dince p agutuut quado et icarnat
dei filius ipsa uerba locutiisẽ: Coniede¬
bat eiłim zelus domꝰ di: quaniso fum¬
cło facto: cathedras uendentiuin cosubi.
et nũmu lariorum iñsas en̾tit doctus
aliudeẽ templum sem. auro uagori

Expanded text:
itatem, quando et incarnatus Dei Filius ipsa verba locutus est. Comedebat enim eum zelus domus Dei, quando funiculo facto cathedras vendentium columbas, et nummulariorum mensas evertit , docens aliud esse templum sanctum, ali
Abbreviated transcription (Latin):
Isrłitarum populus qui figam contines
deuotissune sinagoge. ꝑ totum loquit᷑
psalmum. In pͥma sectione de plorat
cur traditi fu̾nt gentib ita ut scũariũ
dñi inimicoꝵ ꝓfanass audacia. memo¬
rans qͦꝵdam iudeoꝵ cor inpenitens dñi
ꝓuocasse censuram Ex quib tam̃ in

Expanded text:
Israelitarum populus, qui figuram continet devotissimae Synagogae, per totum loquitur psalmum. In prima sectione deplorat cur traditi fuerint gentibus, ita ut sanctuarium Domini inimicorum profanasset audacia, memorans quorumdam Judaeorum cor impoenitens Domini provocasse censuram; ex quibus tamen in
Abbreviated transcription (Latin):
sepe parib plerumq constat inip¬
rib. Insipiens ẽ qui celesti sapientia
uacius humanis uersutiiu ꝙbat᷑ de
plenissimus. Iste utiq ñ cognosut
oꝑa dei qi easuale credit eẽ qd̾ gerit᷑
sic quidam phrlꝯ soꝑhi dixemint ĩ

Expanded text:
plerumque constat imparibus. Insipiens est qui coelesti sapientia vacuatus, humanis versutiis probatur esse plenissimus. Iste utique non cognoscet opera Dei, quia casuale credit esse quod geritur, sicut quidam philosophi dixerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ante aduentum dñi ignis p̃cessit.
qũ p̃dicatione ꝓpħarum infideliũ
coroa fremuerunt. ut iracumdie ar¬
dore succensi dep̃dicantium nece ttͣ¬
tarent: Ipse ẽ g̃ ignis qui ante ipse
p̃ibit. s uos potius consumpsit au¬
tores. sic̃ ẏsaias ꝓpħa dic̃. Et nunc
ignis adu̾sarios co sumet: Sequit᷑
Et inflamnnabit ⁊ aciituminicos
eiꝰ. Inflaminabit sic̃ diximꝰ adindi¬
gnationem ꝑtinet ⁊ subitum animi
alorem quem illo temꝑe scẽ eccłie
paciebant᷑ inunici. Incircuitumn-¬
diq debemꝰ adu̾tere. qr dum pau-¬
ti ẽẽnt p̃dicatores adu̾sarioꝵ erat
circumdans. ⁊ inn̾uabit iultitudo¬

Expanded text:
Ante adventum Domini ignis praecessit, quando praedicatione prophetarum infidelium corda fremuerunt; ut iracundiae ardore succensi, de praedicantium nece tractarent. Ipse est ergo ignis qui ante ipsum praeibit, sed suos potius consumpsit auctores, sicut Isaias propheta dicit: Et nunc ignis adversarios consumet . Sequitur, et inflammabit in circuitu inimicos ejus. Inflammabit sicut diximus ad indignationem pertinet, et subitum animi calorem, quem illo tempore sanctae Ecclesiae patiebantur inimici. In circuitu, undique debemus advertere, quia dum pauci essent praedicatores, adversariorum erat circumdans et innu
Abbreviated transcription (Latin):
Tribulationes quas homiu
ꝑpendat. ut delectatum se ineis diceter
ꝑ quas humiliandum ppłm salutarit
sentiebat: Sciebat enim fidelib uiris
noxiam eẽ suꝑbiam: et inde grãs agit.
unde credentes ꝓfecisse cognouit: Qua¬
ꝓpter iuut anns se delectatum eẽ con¬
fitetur. in quib uideat mala: Mala
scit que gͣuia putabat: dum putaret᷑
humanitas. Nam uiro scõ et contem¬
planti u̾itatem. ñ solum grauia ñ fue¬
runt. s etiam suauia sibi extitissẽ ꝓ

Expanded text:
Tribulationes quas hominiperpenderat, ut delectatum se in eis diceret, per quas humiliandum populum salutariter sentiebat. Sciebat enim fidelibus viris noxiam esse superbiam; et inde Domino gratias agit, unde credentes profecisse cognovit. Quapropter in illis annis se delectatum esse confitetur, in quibus viderat mala; mala scilicet quae gravia putabat, dum pateretur humanitas. Nam viro sancto et contemplanti veritatem non solum gravia non fuerunt, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ctis tam̃ suis tm̃ ista disposuit qui
ei dono ipsiꝰ crede maluerunt. ne
se ad ꝓmissionem talem ⁊ illitens¬
rent. qui de dł semine se descende
carnalit̃ p̃ferebant. Adlidit: In a¬
ui dł seruomeo. Diuinum sacram̃¬
tum ꝓmissionis noscit᷑ eẽ securitas.
qr solus iꝰte et definitiue ꝓmitit.
cui subiacet implere qd̃ dixerit.
Humana enĩ fragilitas idõ ꝓhibet᷑
sacramentoꝵ se ꝓmissionib obliga¬
re: qr ñ ẽ in potestate ipsiꝰ que polu¬
cetur efficere: Iurat g̃ iustissime ds.

Expanded text:
a disposuit, qui ei dono ipsius credere maluerunt; ne ad promissionem talem et illi tenerentur, qui de David semine se descendere carnaliter praeferebant. Addidit, juravi David servo meo. Divinum sacramentum promissionis noscitur esse securitas, quia solus juste et definitive promittit, cui subjacet implere quod dixerit. Humana enim fragilitas ideo prohibetur sacramentorum se promissionibus obligare, quia non est in potestate ipsius quae pollicetur efficer
Abbreviated transcription (Latin):
t fic̃ uulneratum suꝑbum. Dia¬
um em̃m significat qui elatus supͣ
uulneratus de celo corruit. in
N aeris densissimã crassitatem.
os autem dic̃ infideles iudeos. qͥ¬

Expanded text:
 Sicut vulneratum superbum. 300 Diabolum enim significat, qui elatus supra id quod tanquam vulneratus de coelo corruit in hanc aeris donsissimam crassitatem, micos autem dicit infideles Judaeos, q
Abbreviated transcription (Latin):
Iam quidẽ dñi saluatoris uerba re¬
ferunt᷑ et poterat eẽ diuisio: nisip
uersum istum diapsalma. sequere
hoc schema dr̃ ethopea. quotiens
aliquem introducimus ad loquen¬
dum. Imputant᷑ eni beneficia
ut grauior estimet᷑ offensa. Ipse
enim nos de tribulatione lib̾at

Expanded text:
am quidem Domini Salvatoris verba referuntur, et poterat esse divisio, nisi post versum istum diapsalma sequeretur: hoc schema dicitur ethopoeia, quoties aliquem introducimus ad loquendum. Imputantur enim beneficia, ut gravior aestimetur offensa. Ipse enim nos de tribulatione liberat
Abbreviated transcription (Latin):
ex ietini. q apse spccialiter conuenre
indicauit intemutabił titulus passioĩs.
Nant et ipse introganti pilato de se dix.
Ego inhoc natꝰ sum. dic̃ etiã letabitur
inaño. id in patre sic̃ ipse testatur Ego
in patre: & pat mine ẽ. ad iecit. Lauda¬

Expanded text:
 quod ipsi specialiter convenire indicavit incommutabilis titulus passionis. Nam et ipse interroganti Pilato de se dixit: Ego in hoc natus sum . Dicit etiam, laetabitur in Domino, id est in Patre; sicut ipse testatur: Ego in Patre
Abbreviated transcription (Latin):
Redit iterum ad ꝑtinaces. qui dĩ mu¬
nera ñ babebunt. Possunt enim auqͥ
hoc scło salutarit᷑ confundi ⁊ eru-¬
besecre. qũ conũsionis dona ꝑcipiũt.
Lonfundant᷑ antẽ ⁊ conturbant᷑ in
fiłmi scłi: qui eterna ultione damp¬
mandi sunt. Sequit᷑. Et reuereantur
t ꝑeant. Ipse sensus ẽ quem suꝑiꝰ dix̃¬

Expanded text:
Redit iterum ad pertinaces, qui Dei munera non habebunt. Possunt enim aliqui in hoc saeculo salutariter confundi et erubescere, quando conversionis dona percipiunt. Confunduntm saeculi, qui aeterna ultione damnandi sunt. Sequitur et revereantur et pereant . Ipse sensus est quem superius dix
Abbreviated transcription (Latin):
gentes absolata rõne complȩxꝰ ẽ. Se¬
qnit᷑. mirabilia esꝰ. id÷ incarnatioĩs¬
ciꝰ archamim: qui dũ sit altissimꝰ
factus ẽ ꝓnob libandis humillimus.
Intelligamus autem qnͣtũ ꝓfecerit
edificatio scẽ domus. q̃ totum orbe
noscit complexa terrarum:
Qĩ magnus dus ⁊ laudabit nimiꝰ¬

Expanded text:
. Sequitur, mirabilia ejus. Incarnationis arcanum, qui dum sit altissimus, factus est pro nobis liberandis humillimus. Intelligimus autem quantum profecerit aedificatio sanctae domus, quae totum orbem noscitur complexa terrarum. Quia magnus Dominus, et laudabilis nimi
Abbreviated transcription (Latin):
Et humiliabit calumpie. sa
lumpniatorẽ diabolum sigificat
suꝑbum. crudelẽ. in satiabi
malorum omĩũ pͥncipẽ. Dibutiamꝰ
enim: quare dictus ẽ calumpuator.
kliteram : iudices antiqͣ
nationib affligebant: Et
crudelis impugnator con
militem calumpniatorem
itaꝙ ẽ qui innocentiam

Expanded text:
et humiliabit calumniatorem. 241 Calumniatorem diabolum significat, superbum, crudelem, insatiabilem, malorum omnium principem. Discutiamus enim quare dictus est calumniator. K litteram judices antiqui damnationibus affigebant; et quoniam crudelis impugnator conds, K litterae militem calumniatorem itaque est qui innocentiam
Abbreviated transcription (Latin):
hanc corona I bilis illa beatitu
ntur. ꝑhanc celorum regna reserat᷑
E as ms mauxilium speimeȩ: Dũ
dic̃ auxilium: ostendit se ad huceẽ
spei mee. Qm̃ hic adhuc spem ha¬
bemus. ñ remtenemꝰ. s cumillõ
tempꝰ it uelationis eluxerit spem

Expanded text:
hanc coronalis illa beatitudceditur; per hanc coelorum regna reserantur; eus in auxilium spei meae. Dum dicit, auxilium, ostendit se adhuc essespei meae, quoniam hic adhuc spem habemus, non rem tenemus; sed cum illud tempus revelationis illuxerit, spem
Abbreviated transcription (Latin):
taret dm̃ curã ñ habe mortalium
qñ uersa uice uistos uidebat contͣ¬
rietate p̃mi. ⁊ impios ꝓsꝑitatib
eleuari. In pͥma parte dñm rogat
ut retribuat suꝑbis. ꝑ quos mundũ
tali ęstimatiõe cognouit eẽ uitiatu
Scd̾a parte ipsos inuehitur qui sii¬
tis murmurationib blasphemabãt
ut dm̃ putarent humanarium rer̃
sollicitudinẽ ñ habe: dum ipse cre¬
aturis suis ꝓbetur intelligentiã
p̃stitisse. beatum illum existimãs.
qui muncdi istiꝰ felicitate. despecta

Expanded text:
ium, quando versa vice justos videbat contrarietate premi, et impios prosperitatibus elevari: in prima parte Dominum rogat ut retribuat superbis, per quos mundum tali aestimatione cognovit esse vitiatum. Secunda parte ipsos invehitur, qui stultis murmurationibus blasphemabant, ut Deum putarent humanarum rerum sollicitudinem non habere, dum ipse creaturis suis probetur intelligentiam praestitisse: beatum illum existimans qui, mundi istius felicitate despecta
Abbreviated transcription (Latin):
um illa u̾ba nota sint que p̃¬
cedunt: quid fit quarta
sabb̃i opportet nos diligentiꝰ ꝑ se u¬
tari. Quarta salbati ẽ asabbato quar
uiros de quib psalmꝰ iste dicturꝰ ẽ.
Qui m̾ito iuminarib celi comꝑant᷑
quĩ interra celesti conu̾satione res¬
plendent. Magno autem inisterlo
hunc et duos p̃cedentes psalmos
talium dierum cõmemoratione p̃¬
notauit. ut ꝑ significantias rerũ
uirtarem uidetur indicare psal-¬
morum
Diuisio psalm

Expanded text:
um illa verba nota sint quae praecedunt, quid sit quarta sabbati oportet nos diligentius perscrutari. Quarta sabbati esuibus psalmus iste dicturus est; qui merito coeli luminaribus comparantur, quoniam in terra coelesti conversatione resplendent. Magno autem mysterio hunc et duos praecedentes psalmos talium dierum commemoratione praenotavit, ut per significantias rerum virtutem videretur indicare psalmorum. Divisio ps
Abbreviated transcription (Latin):
Grande sacramentum. grande mimꝰ
diuinitatis exponitar. q tam diusor¬
sitan dubitari potuit. qd̾ isrł saluis
fieret. donec salutaris dñs adueni¬
ret: Illoemim ueniente. ꝓmissie
tota completa ẽ: Nec ult̾uis abipsꝯ
discedit eccłia. q̃ sponso suo sp̃u
dilectione comuncta est: Nam cum
exposcit. Ipse ẽ enim dextera patris.
deqͦ alio loco dix̃. Nõ enim in arcumeo

Expanded text:
Grande sacramentum, grande munus Divinitatis exponitur: quia tandiu forsitan dubitari potuit, quod Israel salvus fieret, donec salutaris Dominus adveniret. Illo enim veniente promissio tota completa est, nec ulterius ab ipso discedit Ecclesia, quae Sponsi sui spirituali dilectione conjuncta est. Nam cum  incarnationis exposcit. Ipse est enim dextera Patris, de quo alio loco dicit: Non enim in arcu meo
Abbreviated transcription (Latin):
sius qui peccata ñ habuit s iles
mundi quib laborabat huna
Hic enim piꝰ miserator ad animo
molestiam traxerat. dum omib
dolebat. sic̃ ⁊ intͥcesimo t̾cio psalmo
dix̃ Retribuebant mͥ mala ꝓbomi.
sterilitatem anime mee. Nõ qr ipse
sterit eẽt. s qr de illoꝵ incredulitate
se ꝑhibebat eẽ ieuinium. Potest et
ad huiꝰ ꝓpͥam tristiciam trahi. si hoc
uerbum ad illas iniquitates referas
quas ei uidaicꝰ ppło inferebat. Sequit
Et uita mea minferno appropinqua¬
uit. Hoc ad tempꝰ głose ꝑtinet passio¬
nis. sic in euangłio dix̃. Iristis ẽ aĩa
mea usq admortem. Nam ꝓpt̃ nos

Expanded text:
is, qui peccata non habuit, sed delictis mundi quibus laborabat humanitas. Haec enim pius miserator ad animae suae molestiam traxerat, dum omnibus condolebat, sicut et in trigesimo quarto psalmo dixit: Retribuebant mihi mala pro bonis, sterilitatem animae meae ; non quia ipse sterilis erat, sed quia de illorum incredulitate se perhibebat esse jejunum. Potest et ad hujus propriam tristitiam trahi, si hoc verbum ad illas iniquitates referas, quas ei Judaicus populus inferebat. Sequitur, et vita mea inferno appropiavit. Hoc ad tempus gloriosae pertinet passionis; sicut in Evangelio dicit: Tristis est anima mea usque ad mortem . Nam propter nos
Abbreviated transcription (Latin):
m humanitatẽ eiꝰ. mͦ diuinitdem
alternis partib euidenter ossenoẽs.
¶n pͥma parte uerba facit ad ꝑatrẽ
iudicium filio petens ad ppłosuret¬
candos. qd̾ tam̃ p̃destinatum ante
scła eẽ noscitur. ¶ Secunda in iudi¬
tio dm̃i filios pauꝑm̃ dic̃ eẽ saluaudox
et humiliandam diaboli sine ubsta¬
tione suꝑbiam. Nam et ipsum qͦq
uirginis partum: ꝑ quasdam simili¬
tudines mirabiliter cognoscitur. in¬
dicate. Mercia parte refert que¬

Expanded text:
 humanitatem ejus, modo divinitatem alternis partibus evidenter 240 ostendens. In prima parte verba facit ad Patrem, judicium Filio petens ad populos judicandos, quod tamen praedestinatum ante saecula esse cognoscitur. Secunda, in judicio Domini filios pauperum dicit esse salvandos, et humiliandam diaboli sine dubitatione superbiam. Nam et ipsum quoque Virginis partum per quasdam similitudines mirabiliter cognoscitur indicare. Tertia parte refert qu
Abbreviated transcription (Latin):
quadrati significant. qui intra
ctum tr̃e circłm continet᷑ Nam
aborientis cardine in austrum et
inquilonem singulas rectas lin
ducas. similit̃ qͦ ⁊ si ab occidentis
dine ad pdictos cardines idest austi
⁊aquilonem singłas rectas lineas te¬
das: facis quadratum tr̃e intta o¬
bem p̃dictũ: S qm quadratꝰ iste
demonstrantib intͣ circulum scri
debeant: euclides in .iiͦii.¬

Expanded text:
 angulos quadrati significant, qui intra praedictum terrae circulum continetur. Nam si ab orientis cardine in austrum et in aquilonem singulas rectas lineas ducas, similiter quoque et si ab occidentis cardine ad praedictos cardines, id est austrum et aquilonem, singulas rectas lineas tendas, facis quadratum terrae intra orbem praedictum. Sed quomodo quadratus iste demonstrandus intra circulum scribi debeat, Euclides in
Abbreviated transcription (Latin):
ine honorat. cor autem eorum
ẽ ame. Deinde ad quas epula
didit ddño. De qͦ uera p̃samptio
gaudet᷑. ubi exultatio edificati
repꝑit ñ utiq rumam. Sequitur¬

Expanded text:
me honorat, cor autem eorum longe est a me . Deinde ad quas epulas addidit, Domino: de quo vera praesumptione gaudetur, ubi exsultatio aedificationem reperit, non utique ruinam. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
nitudinẽ brachiitui posside fiues
morte punitoꝵ. Nuis pia sune
et affectuosa p̃catio. ne filios eoponis
a sua possessione ꝓiciat. qui ꝓeis⁊
religione morte puniti sunt. Inuui¬
mera enim tuncabi turba mr̃m fuit.
quorum post̃os dñm desidat posside.
ne aliquo errore uitient᷑ Ille siquid̃
qñ nos possidet: diabolica inuob

Expanded text:
nitudinem brachii tui posside filios morte punitorum. Nimis pia suboritur et affectuosa precatio, ne filios eorum Dominus a sua possessione projiciat, qui pro ejus religione morte puniti sunt. Innumera enim tunc ibi turba martyrum fuit, quorum posteri Dominum desiderant possidere, ne aliquo errore vitientur. Ille siquidem quando nos possidet, diabolica in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
Mei autem pene moti st̃
pedes. pene effusi sunt gressus mei.
Ut i  ꝓfitet᷑ talia repudiasse in
nr̃is se ib pͣuas cogitationes ñ sinat
ullateris introire: Quaꝓpt incre¬
patit pnuntiandum ẽ. oͦ sine cansa
iustificaui cormeũ. quasi in ani spe
aliquis se putet elusum. si in hoc sibi
mundo fructum iusticie ñ sentiat.
eẽ collatum. Causa enĩ a casu dicta ẽ
qd sepe bona sit. sepe mala. Hoc genꝰ
causa aboratorib anceps dr̃ qd̾ ma-¬
tie inde lib̾ationib ꝓuenit. qͣnͣdo
dubiꝰ ẽ animꝰ quid sequat᷑. Adlidit.
Et laui inter innocentes manus
meas. Ad huc ipsun q cepit exe-¬
quitur. Ac sidiceret: Quid mͥ pro¬
fuit ꝓbabili me conuersatione tra

Expanded text:
Mei autem pene moti sunt pedes, pene effusi sunt gressus mei; ut cum se profitetur talia repudiasse, in nostris sensibus pravas cogitationes non sinat ullatenus introire. Quapropter increpative pronuntiandum est: Ergo sine causa justificavi cor meum? quasi inani spe aliquis se putet elusum, si in hoc sibi mundo fructum justitiae non sentiat esse collatum. Causa enim a casu dicta est, quod saepe bona sit, saepe mala. Hoc genus causae ab oratoribus anceps dicitur, quod maxime in deliberationibus provenit, quando dubius est animus quid sequatur. Addidit, et lavi inter innocentes manus meas. Adhuc hoc ipsum quod coepit exsequitur. Ac si diceret: Quid mihi profuit probabili me conversatione tra
Abbreviated transcription (Latin):
dum ẽ. S ꝑscrutandum qd̾̃ dic̃ mor¬
tuis ñ facies mirabilia dum conster
resuscitatos innumeros S mortius
io÷ ñ credentib mirabilia nequaquã
fec dum eos ad conu̾sionem ꝑducere ñ
potuit infidelitas sua: mirabilia
enim ilł fuint. qui magnalia dñia
sub credulitate conspiciunt: Sequit᷑
Aut medici resuscitabunt ⁊ confiteb
tͥ. Idem et hoc dr̃ negatiue. qr medi
qͦs c̃didit humanitas artis bñficu
salutem dare languentib.: mortur
resustitare ñ possunt. ut dño debe¬
ant confiteri: quanuus dĩ sine
nere nec ipsam corꝑeam p̃ualere
egris tribuere sospitatem. Siue ht
magis subtiliꝰ intelligendum e q
medici dum corꝑib adhibeant cura
ammas tam̃ peccatis mortuas resus¬
citare ñ p̃ualent: ut confessione
u̾issima uiuificentur. qͦs infideli-¬
tatis suȩ uulnera ꝑtulerunt

Expanded text:
dum est. Sed perscrutandum quod dicit: Mortuis non facies mirabilia, dum constet resuscitatos innumeros. Sed mortuis, id est non credentibus mirabilia nequaquam fecit, dum eos ad conversionem perducere non potuit infidelitas sua. Mirabilia enim illis fiunt, qui magnalia Domini sub credulitate conspiciunt. Sequitur, aut medici resuscitabunt et confitebuntur tibi? Idem et hoc dicitur negative, quia medici quos credidit humanitas artis beneficio salutem dare languentibus, mortuos resuscitare non possunt; ut Domino debeant confiteri, quamvis sine Dei munere nec ipsam corpoream praevaleant aegris tribuere sospitatem. Sive hoc magis subtilius intelligendum est; quia medici, dum corporibus adhibeant curam, animas tamen peccatis mortuas resuscitare non praevalent; ut confessione verissima vivificentur, quos infidelitatis suae vulnera perculerunt
Abbreviated transcription (Latin):
sentiunt᷑. qui manus suas quidẽ uł ne
dñi minime miscuerunt. s contr
leratas p̃sumptiones obuiare nom
quib et albi dr̃. Canes multi
runt latrare: Ipsi gͦ cõmonent᷑
sinant in iuiste traditum eriꝑi
erant iniqͦ facinore peccat᷑i. Nam
possis obuiare ꝑuersis. si desin
uersari: consenfus erroris ẽ

Expanded text:
sentiuntur, qui manus suas quidem in nece Domini minime miscuerunt, sed contra sceleratas praesumptiones obviam ire nquibus et alibi dicitur: Canes muti nescierunt latrare . Ipsi ergo commonentur, ne desinant injuste traditum eripere, qui erant iniquo facinore peccaturi. Nam cum possis obviare perversis, si desinas adversari, consensus erroris est
Abbreviated transcription (Latin):
Si ꝓͣ omnẽ trã hic bene intelligimꝰ
peccatores. Supͣ om̃s dõs iustos hoĩes
competent̃ adũtimꝰ qͦs deos recte
enis creaturis. ⁊ celestib imꝑare.

Expanded text:
Supra omnem terram, hic bene intelligimus peccatores; supra omnes deos, justos homines competenter advertimus, quos deos recte et terrenis creaturis et coelestibus imperare;
Abbreviated transcription (Latin):
tenebatui unde etian e icries
accepit. Hic autem comp
mundi cupiditatib redlatur
inacłam ñ habebat. Lih eroditntib
me Istud ad uidaitum qlur  anifestũ
ẽ ꝑtinere. qi resurgente ⁊p colamnodia

Expanded text:
tenebatur, unde etiam mortem crucis accepit. Hic autem compemundi cupiditatibus reddatur habebat. Libera me ex odientibus me. Istud ad Judaicum populum manifestum est pertinere, quia resurgente Christo eorum odia
Abbreviated transcription (Latin):
tera. tua. Brachium frequent̃ quidẽ
legimus humanam significare uir¬
tutem. sic ꝓpħa dic̃. Maledictus qui
ponit carnem spem brachii sui et a
dño recedit cor eiꝰ. S ñ potest habe
potentiam. nisi qͣuta ei ꝓtemꝑe fui̾t
attͥbuta. Hic autem ut significaret
dñm saluatorem. dictum ẽ brachiu
suũ cum potentia. Hoc ẽ illi eẽ qd̾ põ¬
se. nec aliqñ potentia eiꝰ torpescit:
ui iugit omĩa fac̃ q̃ uult incelo &e
at̾ra. Adlidit. Firmet᷑ manꝰ tua.
Et exaltetur dextera tua: manus et
dextera. si subtilit̃ inspiciamꝰ longe
diu̾sa funt: Rogat enĩ ut manus
id: oꝑatio firmetur in suꝑbos quati¬
nus inclinati tribulationib celerri¬
me ad conu̾sionis studia ꝑducant᷑:
Exaltetur autem dextera tua hic for-¬
tasse dictum ẽ. id÷ clarificet᷑ numerꝰ
p̃destinatorum qui ẽ ad dexteram col¬
locandus

Expanded text:
tera tua. Brachium frequenter quidem legimus humanam significare virtutem, sicut propheta dicit: Maledictus homo qui ponit carnem spem brachii sui, et a Domino recedit cor ejus . Sed non potest habere potentiam, nisi quanta ei pro tempore fuerit attributa. Hic autem, ut significaret Dominum Salvatorem, dictum est: Brachium tuum cum potentia; hoc est illi esse quod posse; nec aliquando potentia ejus tepescit, qui jugiter omnia facit quae vult in coelo et in terra. Addidit, firmetur manus tua, et exaltetur dextera tua. Manus et dextera, si subtiliter inspiciamus, longe diversa sunt. Rogat enim ut manus, id est operatio firmetur in superbos, quatenus inclinati tribulationibus celerrime ad conversionis studia perducantur. Exaltetur autem dextera tua hic fortasse dictum est, id est clarificetur numerus praedestinatorum, qui est ad dexteram collocandus