comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ta ergo spes nostra in deo sit. uichilq
de nobis tanquam de nostris ui rib
presuuiaurus ne nostrum facientes
quod ab illo est et quod ab ipso acce¬
pimus: amittamus. de correptõ ẽ¬

Expanded text:
ta spes nostra in Deo sit, nihilque de nobis tanquam de nostris viribus praesumamus; ne nostrum facientes quod ab illo est, et quod accepimus amittamus. 2. vers.
Abbreviated transcription (Latin):
Seuire uidetur deꝰ ꝯ hoc facit Neti
meas quia pater est Nunquams
seuit ut perdar Quando male fa¬
cis si parcit: plus irascitur Sir ergo
Manus paterna super te. et si filiꝰ
bonuses noli repelsere disciplinã¬

Expanded text:
evire videtur Deus, cum ista facit. Ne metuas, pater est. Nunquam sic saevit, ut perdat. Quando male vivis, si parcit, plus irascitur. Omanus paterna super te, et si filius bonus es, noli repellere disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
spũ. plallã ⁊ mente. Sicut enĩ orõnib regi¬
m ita psalmoꝵ studio delectam᷑. Psallendi
n. utilitas tͥstia corda ꝯsolatͦ. gͣtõies m̃tes
facit. fastidiosos oblt᷑at iuertes extitat
pec̃ores ad lam̃ta ĩuit̾at. Nam ꝙͣ uis gͣuia¬
ł dura siñt carnalia corda statim ut psal¬
mi dulcedo insonuerit: ad affcm̃ pietatis
modulatõ s tm̃ u̾ba dĩna q̃ ibi diꝯt᷑ debeat̃
cõmou̾e: nescio quo tñ pacto ꝑ modulatõ¬
nẽ tanentis maior nascit᷑ ꝯpũctõ cordis.
Multi .n. reꝑiunt᷑ ͣ cantꝰ suauitate ꝯmo¬
ti sua cͥmła plangũt atq ex ea ꝑ te ma¬
gis flectũt᷑ ad lacrimas ex qua psallentis
insonuerit dłcedo suauissima. Or̃o in¬

Expanded text:
onibus regimur, ita psalmorum studiis delectamur. Psallendi enim utilitas tristia corda consolatur, gratiores mentes facit, fastidiosos delectat, inertes exsuscitat, peccatores ad lamenta invitat. Nam quamvis dura sint carnalium corda, statim ut psalmi dulcedo intonuerit, ad affectum pietatis ae ibi dicuntur, debeant commovere, nescio quo tamen pacto modulatione canentis major nascitur compunctio cordis. Multi enim reperiuntur qui, cantus suavitate commoti, sua crimina plangunt, atque ex ea parte magis flectuntur ad lacrymas, ex qua psallentis insonuerit dulcedo suavissima. 33.
Abbreviated transcription (Latin):
tardius exaudiũt᷑ quoꝵdã arqnes: ut̃ dum
differũt ᷑ forciꝰ excitate maiorib pͥmiis cu
quib ꝙͣto taidiu̾s sata seĩa exeũt.tanto ad
frugẽ cumłatius cͦscunt. Quotiens orãtes
nõ cito exaudim᷑ nostͣ nob̾ stã ĩ ocłis ꝓpona¬
mus. Ut hoc ip̃m ꝙ differim᷑ͦ dĩne roputetur
Sepe enĩ dã młtos nõ exaudit ad ualũcatem
ut exaudiat ad utilitatẽ. Multi orantes nõ
exaudiũt᷑ ꝓuidente illis deo meliora ꝙͣ petũt.
sicut ꝯting̾e soli ꝑuulis qui ne in scolis uapu¬
lent dm̃ exorant. s nõ datur illis postulatoĩs
effeũs.qr impedit tals exauditõ ad ꝓfc̃m. Nõ¬

Expanded text:
tardius exaudiuntur quorumdam orationes, ut dum differuntur, fortius excitatae majoribus praemiis cumquibus quanto tardius sata semina exeunt, tanto ad frugem cumulatius crescunt. 24. Quoties orantes non cito exaudimur, nostra nobis facta in oculis proponamus, ut hoc ipsum quod differtur divinae reputetur Saepe enim multos Deus non exaudit ad voluntatem, ut exaudiat ad salutem. 26. Multi orantes non exaudiuntur, providendo illis Deus meliora quam petunt, sicut contingere solet parvulis, qui, ne in scholis vapulent, Deum exorant. Sed non datur illis postulationis effectus, quia impeditur talis auditio ad profectum. No
Abbreviated transcription (Latin):
.n. sapient̾ agit qui qd̾ oꝑat᷑ nõ intelligit. Qd̃
.n.⁊ in om̃ib cibis gustꝰ qͦ diguoscit᷑ cuius
sop̾oris sit. Hoc ÷ in u̾bis sacre scripture pru¬
dentia ⁊ sonsus. Si quis gͦ aiam̃ suã ita
iñtendat in singula u̾ba psalmodie/ sic̃ gustꝰ

Expanded text:
 sapienter agit, qui quod operatur non intelligit. Quod enim est in omnibus cibis gustus, quo dignoscitur cujus saporis sit, hoc est et in verbis sanctae Scripturae, prudentia et sensus. Si quis ergo ita animam suam intendat in singula verba psalmodiae, sicut gustus
Abbreviated transcription (Latin):
scire qr ita÷: Ueni stemꝰ parit̾ ad osõnẽ. Et
extendens ĩ celũ manꝰ orauit. ⁊ statĩ pluuiã
descendit. Q cũ uidisset fi̾ ille timuit: ⁊ pri¬
dens adorauit eũ. Nã ⁊ dñs discipłis ait. Ha¬
bete fidẽ. Amẽ dico uob̾. qr qͥ dix̾it huic mõti

Expanded text:
ariter ad orationem. Et extendens in coelum manus oravit, et statim plavia descendit. Quod cum vidisset frater ille, timuit; et procidens adoravit senem Nam et Dominus discipulis ait: Habete fidem. Amen dico vobis, quia quicunque huic monti
Abbreviated transcription (Latin):
deb eiga deũ orãtis affcũs ut nõ desꝑet p̾cis
effc̃m. In anit̾ aͥ oramꝰ. si spei fiduciã nõ ha
tnͣdi orata. si se adhuc animꝰ sentiat cͥca pec¬
cãdi affcõnẽ u̾sari. siõ enĩ potest hr̃e p̾cis
c̾tam fiduciã qͥ adhuc ĩ p̾ceptis dei pigͥtat᷑:

Expanded text:
 erga Deum affectus, ut non desperet precis effectum. Inaniter autem oramus, si spei fiduciam non habtrandi orata, si se adhuc animus sentiat circa peccandi affectionem versari. Non enim potest habere precis certam fiduciam, qui adhuc in
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc÷ ꝙ ĩ h̾emo ppło uocib ꝑst᷑ꝑit. ⁊ moyses
estrepitu u̾boꝵ tac. ⁊ tam̃ silẽs aure dĩne ꝓie¬
tatis audit᷑: cui d᷑. Qͥd clamas ad me : Intꝰ ÷ gͦ
⁊̃ defider io clamor sectꝰ qͥ ad hũanas auiaes nõ
ꝑueĩt. ⁊ tam̃ auditũ ꝯditoris replet. Nũꝙͣ⁊
finegemitu orandũ. Nã pct̃aꝵ recordatõ meioeẽ
gig̾uit. Sũ enĩ oramꝰ ad memoriã culpã re¬
ducimꝰ. ⁊ magis reos tũc nos ẽẽ cegnoscimꝰ. Pi
cũ deo assistimꝰ geni̾e ⁊ flere debemꝰ. remiscẽtẽs

Expanded text:
strepit, et Moyses a strepitu verborum tacet: et tamen silens, aure divinae pietatis auditur. Cui dicitur: Quid clamas ad me ? Intus est ergo in desiderio clamor secretus, qui ad humanas aures non pervenit, et tamen auditum conditoris replet. Nunquam est sine gemitu orandum. Nam peccatorum recordatio moerorem gignit. Dam enim oramus, ad memoriam culpam reducimus: et magis reos tunc nos esse cognoscimus. Ideoque cum Deo assistimus, gemere et flere debemus, reminiscentes
Abbreviated transcription (Latin):
uature qͣrit. ⁊ ñ q̃ edendi libido
sugg̾it. S magnꝰ discredoĩs
labor est huic exactori. ⁊ aliqͥ
ĩpende̾. ⁊ aliꝙ̾ denegare. ⁊ nõ
dando gulã rest̾ng̾e. ⁊ dandona¬
turã nut̾re. Qͥ sortasse disc̾tõ

Expanded text:
quaerit, et non quae edendi libido suggerit. Sed magnus discretionis labor est huic exactori et aliquid impendere, et aliquid denegare; et non dando gulam restringere, et dando naturam nutrire.
Abbreviated transcription (Latin):
s̾ ꝯmissi sut eẽ sibimet ĩdigs
fũditꝰ negligant. ⁊ sem̃ꝑ ta-¬
citis cogitatõnib rectoris
sui iudices fiant. Qui dũ
uertũt. Q ĩ huiꝰ uite itinere
offendentes corruũt. dũ alibi in¬

Expanded text:
missi sunt, esse sibimet indignos funditus negligant, et semper tacitis cogitationibus rectoris sui judices fiant: qui dum vertunt, quia in hujus vitae itinere offendentes corruunt, dum alibi in
Abbreviated transcription (Latin):
moriam cuha reuocatur
admiserit. ex ip̃a fractus diffĩ¬
cultate cognoscit. Reũ seigit᷑
ꝯ ĩpensis p̃mus agnoscens:
wlt adepte locũ sublimita¬
tis deserere. s timet: ne gͣ¬
uiꝰ sit delictũ suscepti gͣgis
custodiam reliquisse. uult
suscepti gͦgis curã ge̾re. s for¬
udat. ne detĩor culpa sit re¬
possidere. ꝑ honoris gͦ ambi¬
tũ. Hudiq metuit. ⁊ suspe¬
ctus latus om̃e ꝑtimesct.
ne aũt stans in empto regĩe
de sereus emendat. aut c̾te
regimẽ deserens . d̾ aliud
fleie nitit᷑. rursus aliudde
uodis ligat. ut plerũq
mens ĩ dubio adducta. uñ
se a culꝑa solue intitur. ĩde
ĩculpa artius astrĩgatur:

Expanded text:
moriam culpa revocatur, admiserit, ex ipsa fractus difficultate cognoscit. Reum igitur se cum impensis praemiis agnoscens, vult adeptae sublimitatis locum deserere, sed timet ne gravius delictum sit suscepti gregis custodiam reliquisse; vult suscepti gregis curam gerere, sed formidat ne deterior culpa sit repossidere. Per honoris ergo ambitur. Undique metuit, et suspectus latus omne pertimescit, ne aut stans in empto regimine deserens emendat; aut certe regimen deserens, dum aliud flere nititur, rursus aliud denodis ligat, ut plerumque mens in dubium adducta, unde se a culpa solvere nititur, inde in culpa arctius a
Abbreviated transcription (Latin):
dyaꝰ ꝑt᷑. qͥ se mel ĩꝑadiso hoĩ
male ꝑ suasionis mĩmũ ꝯtulit
⁊ cõcidie ab eo hꝰ debiti exigere
reatũ querit. Nuiꝰ exactoris
sermo. est male suggestionis
nichoatio. hiͦ exactoris damor
est. iã nõ leuie̾ s uiolẽta tẽptat̃o.
ꝑ exactorem intllĩgi uentrẽ.¬

Expanded text:
 982 qui semel in paradiso homini malae persuasionis nummum contulit , et quotidie ab eo hujus debiti exigere reatum quaerit? Hujus exactoris sermo est malae suggestionis inchoatio. Hujus exactoris clamor est jam non lenis, sed violenta tentatio.  per exactorem intelligi ventre
Abbreviated transcription (Latin):
uite nũto super ceto̾s excrenit¬
⁊ si qua ab eo bene aliqñ gesta
sũt. hec ĩportue eiꝰ aĩc obitit
⁊ ꝗ hũc deo singłarit᷑ placuisse
insimat qͦ facile suggesta ꝑ¬
suadcͣ t ipãm ad testimoim pc̃a¬
tis tradite retͥbutõnẽ uocat

Expanded text:
vitae merito super caeteros excrevit; et si qua ab eo bene aliquando gesta sunt, haec importune ejus animo objicit, et cum hunc Deo singulariter placuisse insinuat, quo facile suggesta persuadeat, ipsam ad testimonium potestatis traditae retributionem vocat
Abbreviated transcription (Latin):
da ñ trepidat ⁊ quasi ꝑ negłiam
In errorẽ discipulus labit᷑. ⁊ tñcor
ypoc̾te nlło dolore sauciatur Ire
ĩ iquitatis uoraginẽ ꝯmissos s̾
At si quid s̾ leuit᷑ inferre tẽpale¬

Expanded text:
da non trepidat, et quasi per negligentiam In errore discipulus labitur, et tamen cor hypocritae nullo dolore sauciatur, ire in iniquitatis voraginem commissos sibi at si quod sibi leviter inferri
Abbreviated transcription (Latin):
Quia inquit alios religionẽ ue¬
n̾ari ꝯspicĩt. ip̃i cultũ religio¬
nis assumũt. ⁊ bonoꝵ uitam.
sub despectis uestib. iniquis me¬
rib p̃mũt. Mũdi qͥppe dilectores
tur ostenduͣt. atq eis qui semet¬
ip̃os despiciũt. ñ m̃te copulant᷑¬

Expanded text:
Quia enim illos religionem venerari conspiciunt, ipsi cultum religionis assumunt, et bonorum vitam sub despectis vestibus iniquis moribus premunt. Mundi quippe dilectores tur ostendunt, atque eis qui vere semetipsos despiciunt, non me
Abbreviated transcription (Latin):
quam non debuit: ex soluit pro ser
ciende sunt. ut cuui de preceritis pec¬
catis dominum deprecamur: exau¬
diamur. non ut in eis perseueranteᷤ
licencia in malefaciendi per elemo¬
siuas comparare creclamus Mul-
rum eirim est quantaslibet elemosi
et in consuetudine scelerum permna¬

Expanded text:
ropter ciendae sunt, ut cum de praeteritis peccatis deprecamur, exaudiamur, non ut in eis perseverantes, licentiam malefaciendi nos per eleemosynas comparare credamus. rum est quantaslibet elemosinas et in consuetudine scelerum perma
Abbreviated transcription (Latin):
eos dicens. Tu hͣc nocte hũisti
fornicatoĩs desid̾iũ. Tu u̾o di¬
xisti ĩ corde tuo. nicħ int̾est sũ
dat. Et aliꝰ dubitatõem huit
in corde suo .d. qͥd .ii. cõĩo scĩfi ͤ¬

Expanded text:
eos, dicens: Tu hac nocte habuisti fornicationis desiderium. Tu vero dixisti in corde tuo: Nihil interest sive dit. Et alius dubitationem habuit in corde suo,
Abbreviated transcription (Latin):
equales debent
ed gratulatio frat̾m
quidã suꝑiores ulꝰ equales sũt.
quid te ledit: Quid te nocet:
Caue ꝓrsus ne dũ aliis locũ
celsicudinis inuides: illũ ii¬
teris de quo scͥptũ retines: Inui¬
dia diy aboli mors intͦiuit morbẽ
traꝵ: imitant᷑ aũt illũ q̃ ex
parte illus sũt: Odium dicit.¬
diũ dicit. Ab sit ut illũ
habes: qui t̾ derogat. qͥ t̾ mñsul¬
tat. qui te conuitiis exasꝑat.
qui t̾ pcc̃a tua p̃perat. qui te
dictis. oꝑib atq honorib sẽꝑ¬
p̃ire festinat: Nisi em̃ t̾ inuide¬
ret: ne quaquã se t̾ ita p̃fr̾et

Expanded text:
equales esse CONGRATULATIO FRATRUMquidam superiores, alii aequales sunt, quid te laedit? quid te nocet? Cave prorsus, ne dum aliis locum celsitudinis invides, illum imiteris, de quo scriptum est: Invidia diaboli mors introivit in orbem terrarum . Imitantur autem illum qui ex parte DIUM DICIT: Absit, ut illum habes; qui tibi derogat, qui tibi insultat, qui te injuriis exasperat, qui tibi peccata tua improperat, qui te dictis, operibus, atque honoribus praeire festinat. Nisi enim tibi invideret, nequaquam se tibi ita prae
Abbreviated transcription (Latin):
Proles de celo ꝓdut noinis u¬
tens ꝓdignis celũ cecis aꝑuit
siccis mare uestigiis s poliatis
egiptiis tͣnͣsite diues s pauꝑis
nec rẽ nec nom̃e ꝑdidit factus
Felix ꝓ miseris a ssumptus cũ
intulit. F ac tua tabertiacula
obsequiũ t̾ntatis officiũ festo
solenni celebrat ui reꝑat¬

Expanded text:
Proles de caelo prodiit, Novis utens prodigiis: Caelum caecis aperuit; Siccis mare vestigiis, II. Spoliatis Aegyptiis, Transit dives; sed pauperis Nec rem vel nomen perdidit, Factus felix pro miseris. III. Assumptus cum intulit: IV. "Fac tria tabernacula", obsequium, Trinitatis officium Festo solemni celebrat,
Abbreviated transcription (Latin):
unanimes. Ergo diłiĩi ut
audistis p̾sẽtiã lñi ita retine
q̃cũq facitiᷤ.⁊ qd̾ ẽ optimũ.¬
sordidos õs ĩ lucͦ. st sit petici¬
ciones ure palã ap̃ dm̃. & estote

Expanded text:
unanimes. Ergo, dilectissimi, ut audistis praesentiam Domini, ita retinetquaecunque facitis. Et quod est optimusordidos omnes in lucro. Omnes sint petitiones vestrae palam apud Deum, et estote
Abbreviated transcription (Latin):
sũ misero ad te. ar temã
luit tichicũ festina ad me
uenire. nichopolĩ. ibi .it. statui
hyemare. zenã legilꝑitũ ⁊ ap¬
ollo sellitite p̾mitte ut nich ilł
desit. Discãt ã ⁊ nr̃is bonis

Expanded text:
Cum misero ad te Artemam, aut Tychicum, festina ad me venire Nicopolim: ibi enim statui hyemare. Zenam legisperitum et Apollo sollicite praemitte, ut nihil illis desit. Discant autem et nostri bonis
Abbreviated transcription (Latin):
or respõsũ acceỹ ab angło
sc̃o accersire te ĩ domũ suã
⁊ audire u̾ba abs te. Intͦ¬
ducẽs gͥ eos recep̃ ospitio. Se¬
q̃nti ã die surgẽs petrꝰ ꝓfe

Expanded text:
orum, responsum accepit ab angelo sancto, accersire te in domum suam, et audire verba abs te. Introducens ergo eos, recepit hospitio. Sequenti autem die surgens profe
Abbreviated transcription (Latin):
t cũ dies aliqͦt tͣnsacti
essẽt. agͥppa rex ⁊ bero¬
nice descẽder̃ cesareã ad sa¬
lutãdũ festũ. & c̃ dies plur¬
es ibidẽ morarent᷑. festꝰ regi
ĩdicaũ de paulo dicẽs. Uir
qͥdã ẽ delict᷑ a felico uĩctuᷤ
De qͦ cũ eẽm ĩ ibrłimis adier̃¬

Expanded text:
t cum dies aliquot transacti essent Agrippa rex et Bernice descenderunt Caesaream ad salutandum Festum et cum dies plures ibi demorarentur Festus regi indicavit de Paulo dicens vir quidam est derelictus a Felice vinctus de quo cum e
Abbreviated transcription (Latin):
tes. qr ĩ ħ uocati estis ũ bñ¬
dictõnẽ heditate possid̾ aui.
uid̾e dies bonos: coerceat
lĩguã sirã a malo. ⁊ labra
sua ne lo quãt᷑ dolũ. deli¬
net ã amalo ⁊i fatiat bo¬
nũ. ĩ qͥrat pacẽ ⁊ sequat᷑

Expanded text:
 in hoc vocati estis, ut benedictionem haereditate possideatis. videre dies bonos, coerceat linguam suam a malo, et labia sua ne loquantur dolum. Declinet a malo, et faciat bonum: inquirat pacem, et sequatur
Abbreviated transcription (Latin):
deseruiẽtes sꝑãt deuenire.
De qͣ spe accusor a iudeis
rex. qd̃ ĩ credibile uidicat᷑
apd̃ uos. Si d̃ĩ mortuoᷤ sũ¬
citat ⁊ ego qͥdẽ ex istima¬

Expanded text:
deservientes sperant devenire de qua spe accusor a Iudaeis rex quid incredibile iudicatur apud vos si Deus mortuos suscitat et ego quidem existima
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓiciẽtibꝰ uestim̃ta sua ⁊
pulũẽ ractãtibꝰ ĩ aerem:
iussit tͥbunꝰ ĩ tͦduci eũ ĩ caft᷑
⁊ flagelł cedi.⁊ teq̃ri eũ. ut
sciret ꝓpt̾ qͣ c̾ãm sic ad clamͣ¬
ssẽt ei. & cũ adstͥnxissẽt eũ
loris. dix̃ adstãti sibi cẽturio¬
ni: paulꝰ. Si hoĩem rom̃nũ

Expanded text:
proicientibus vestimenta sua et pulverem iactantibus in aerem iussit tribunus induci eum in castra et flagellis caedi et torqueri eum ut sciret propter quam causam sic adclamarent ei et cum adstrinxissent eum loris dixit adstanti sibi centurioni Paulus si hominem roman
Abbreviated transcription (Latin):
or respõsũ acceỹ ab angło
sc̃o accersire te ĩ domũ suã
⁊ audire u̾ba abs te. Intͦ¬
ducẽs gͥ eos recep̃ ospitio. Se¬
q̃nti ã die surgẽs petrꝰ ꝓfe¬
ioppe comitati st̃ eũ. Alt̾a ã

Expanded text:
orum, responsum accepit ab Angelo sancto, accersire te in domum suam, et audire verba abs te. Introducens igitur eos, recepit hospitio. Sequenti autem die surgens, profeJoppen comitati sunt cum eo. Altera
Abbreviated transcription (Latin):
exies ĩde donec etrã nouis¬
simũ mimitũ reddaᷤᷤ.xlui
I derãt ã qͥdã ip̃o tẽpore
Inũtiates illi de galileis
quor sãguinẽ pilatꝰ miscuit
cũ sacͥficiis eoꝵ. & respõdẽs
dix̃ eis. Putatis qd̾ hi galilei

Expanded text:
 donec etiam novissimum minutum reddas. Aderant autem quidam in ipso tempore nunciantes illi de galileis: quorum sanguinem Pilatus miscuit cum sacrificiis eorum: Et respondens divit illis. Putatis quod hi galilei
Abbreviated transcription (Latin):
intentionẽ intuens admirãs et amplectẽs nõ so¬
lũ ut cõmãdatũ ẜ ut filiũ uiice diligibat atq idcͥco
en tã celebrẽ ymo quasi furtinũ de mõdo recessũ pe¬
ne assidue dolendo deflebat Eo tractꝰ affrũ orabat
net saçian orãdo psallãdo merẽdo ꝑ ip̃iꝰ m̃a potãt
Cũq hec tã deuoti oã sui pia studia nullo fe̾ tp̃
int̾miltẽt nec ab hiis qñcũq facultas dabal᷑ cessaret
uolẽs deꝰ hoiẽm sarũ aut a tam duro laboe relena¬
ret᷑ Mernottabatꝭ aliqñ sub diuo bonꝰ ille ꝯu̾sꝰ
uti sepe fat̾e ꝯsuenerat ac sp̃m̃ celo ĩtãtũ ab
oroyns labore nel scudio ut de magno martino
Legit᷑ ñõ relaxabat Eñq defixis nõ solũ mẽtꝭ s
eciã corꝑis oculis ĩ celũ deũ ut hõi erat possile
ge oñn corꝑea luce clarior ei de suꝑnis infulsit
Et ut serui sui uotis ille qͥ uolũtatẽ trmetiũ se
facit satisface̾t ꝯspicit et dilc̃m pñm ỹmo in

Expanded text:
s et amplectens, eum non solum ut commendatum, sed ut filium unice diligebat, atque idcirco ejus tam celerem, imo quasi furtivum de mundo recessum, pene assidue dolendo deflebat. Eo tractus affectu orabatnec satiari orando, psallendo, moerendo, pro ipsius anima poterat. Cumque haec tam devoti animi sui tam pia studia, nullo fere tempore intermitteret, nec ab his, quantum facultas dabatur, cessaret, volens Deus hominem suum aut a tam duro labore relevaretur. Pernoctabat aliquando sub diuo bonus vir, vt sæpe facere consueuerat, ac spiritum cœlo intentum ab orationis labore vel studio, vt de magno Martino legitur, non relaxabat. Cumque defixis non solum mentis, sed & corporis oculis in cœlum, Deum vt homini erat poge omni corporea luce clarior ei de supernis infulsit, Et ut servi sui votis, ille qui voluntatem timentium se facit, satisfaceret, conspicit et dilectum puerum, imo in
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat nullo mͦ osensit ẜ ip̃o spretõ atq ꝯtep̃to a¬
postolico ualefaciẽs ad calabe quaadã hemu cuitur¬
ris nome erat deo duce ꝑuenit Ibiq ml̃tis clericis
et laycis cõgregatis monast̾ĩ ĩstituit ĩ quo usq ad fi¬
ne bite sue ĩsolitarie uite ꝓposito hũilitate cõstans
caritate fragãs deuotione feruẽs/ deo sꝑ adhesit ibide
itinerari su cursũ felicit ꝯsimimauit᷑. ¶ũẽ glori¬
osũ patre adeptũ fuisse brantũ et coronã felicitatis
etne diuina clemetia ꝑ multa miraculosa ĩdicia decla

Expanded text:
fuerat, nullo modo consensit, sed ipso spreto atque contempto, apostolico valefaciens ad Calabriae quandam eremum, cui Turris nomen erat, Deo duce, pervenit, ibique, multis clericis et laicis congregatis, monasterium instituit, in quo usque ad finem vitae suae in solitariae vitae proposito humilitate constans, charitate Quem gloriosum Patrem adeptum fuisse bravium, et coronam felicitatis aeternae divina clementia per nonnulla miraculosa indicia declar
Abbreviated transcription (Latin):
cessit ẜ sicut locutꝰ ei facie ad facĩe fuãt sic sꝑ ad
se guerso uoltu ad suꝑna tendẽs tãdiu ꝑm̃asit
quonsq et ut de martino iã dc̃o legi᷑ patẽti celo
receptꝰ uidẽi ultra nõ potuit. Que uisio in hoc
forte uisiom illi ppõdãt ꝙ seuerꝰ suplicꝰ illã
sicut ille ꝑhibet licet matutinis horis leuit̾ dor

Expanded text:
tus facie ad faciem fuerat, sic semper ad se conuerso vultu ad superna tendens, tam diu permansit, quousque vt de Martino iam dicto legitur, patente cœlo receptus, videri vltra non potuit. Quæ visio, in hoc forte visioni illi præponderat, quod Seuerus Sulpitius illam sicut ipse perhibet, licet matutinis horis leuiter dor
Abbreviated transcription (Latin):
a malo xloy emĩ ut neꝙͣ ille monũ ut dc̃m ẽ ad xũ
rapiendũ et lncum ut uidbat᷑ freũ ad eũ discpen¬
dum extendit statim om̃ipotẽtis filii dei mater
mater ul uti dicimꝰ miseĩcordie in qua ille sicut dem̃
est/ totã spem sũa post deũ posuerat uasibisit᷑ affuit
ac uirga leui manu pretensa quomodo inquit huc
de testãdi uenire ansi fuistise Põ est hic uester rec
dc̃o belocius totũ illud nefandũ collegiũ ut fumꝰ
enonuit Rerstitit illa post demonũ fugã cũ
liora ꝑseuerãt᷑ ꝓficere stude Et ut tͥ aliquid singu¬
lare in mãdatis tradam stude uilib estis amplecte
abiectas bestes operi manuũ denotꝰ insiste hiis¬
uͥgo beata ãmatũ hominẽ relinquens celos repe¬
tiit ¶ Ostud de hoc bons cõuerso miracului aliue

Expanded text:
malo. Mox enim ut nequam ille manum, ut dictum est, ad eum rapiendum, et uncum, ut videbatur, ferreum ad eum discerpendum extendit, statim omnipotentis Filii Dei Mater, Mater vere, ut dicimus, misericordiae, in qua ille, sicut dictum est, totam spem suam post Deum posuerat, visibiliter adfuit, ac virga levi manu praetensa: Quomodo, inquit, huc detestandi venire ausi fuistis? Non est, non est hicdicto velocius, totum illud infandum collegium ut fumus evanuit. Perstitit illa post daemonum fugam, cum liora perseveranter proficere stude. Et ut tibi aliquid singulare in mandatis tradam, stude vilibus escis, complectere abjectas vestes, operi manuum devotus insiste. His animatum hominem virgo relinquens, coelos repetiit. Istud de hoc bono viro miraculum, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
discpẽdũ adaxtans cũ nimio trore pene mẽte exce
ducas ĩtemptationẽ ẜ libera nos a malo teptatoẽm
tã durã nõ ẽ passus ultͣ ꝓcedo̾s sua ĩfinita mĩa¬

Expanded text:
discerpendum adaptans, eum nimio terrore pene mente exceddiscerpendum adaptans, eum nimio terrore pene mente excedducas in tentationem, sed libera nos a malo, tentationem tam duram non est passus ultra procedere, sed multa mi
Abbreviated transcription (Latin):
designata Cum ecce ĩ m̃lto iã ꝓcessu noctꝭ adhuc
uigilãti et celestia meditãti demonũ turlia ĩspe¬
cie porchoꝵ agrestiũ apparuit Furebãt ubiq ꝑ
totã cellã et disc̾sum ĩsamo ructu horrĩdo dentibꝰ
longissimis ac uelut in nece eiꝰ exacittis panefcm̃
ac tremẽtẽ hominẽ cͥcũstabãt Gudabat ille pre
nisi mortẽ ultimã pͣstolabat᷑ Talia es paciẽte ad¬
auctus est metus cũ quenidã e normis magni¬
tudinis homm̃e ut ex cordis sui iudicio sibi uide
Qui pͥmo ĩgressu sue cõu̾sus ad porcos quid aat
segnes facitis: Cur hunc iã nõ rapiustis ẽ Cur
ñõ discerpsistise Quid dicis inquiunt porci mag-¬
no conatufac̾e insi sumus ẜ cũcta temptãtes nil
face̾ potigmꝰ Ego inquit ille Iã faciã qd̾ uos de¬
sides fac̾e̾ mimie potiustꝭ Quo dc̃o uncũ f̾r̾eũ
longis ac recturnis ungulis tribilem ainnaci ma¬
nu p̾tendẽs ad atq ad uirũ dei rapĩẽdũ ỹmo ad

Expanded text:
designata. Et ecce in multo jam processu noctis ipsi, adhuc vigilanti et coelestia meditanti, daemonum turba in specie porcorum aggrestium apparuit. Furebant ubique per totam cellam, et discursu insano, rictu horrendo, dentibus longissimis ac velut in necem ejus exacutis, pavefactum ac trementem hominem circumstabant. Sudabat ille, ut nisi mortem ultimam praestolabatur. Talia eo patiente adauctus est metus, et quemdam enormis magnitudinis hominem, ut ex cordis sui judicio sibi videbQui primo ingressu suo conversus ad porcos: Quid, ait, segnes facitis? Cur jam hunc non rapuistis? Cur non discerpsistis?--Quod dicis, inquiunt porci, magno cognatu facere nisi sumus, sed cuncta tentantes, nil facere potuimus.--Ego, inquit ille, jam faciam, quod vos desides facere non potuistis. Quo dicto uncum ferreum longis ac recurvis ungulis terribilem, minaci manu protendens, atque ad virum Dei rapiendum, imo ad
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ibꝰ audiẽtibꝰ alta et tribili uoce clamait Iu¬
sto dei iudicio accusatꝰ sũ Et hoc dc̃o caput de xesint
et decubuit mortusꝰ sicut pͥus lua uoce cũcti attom¬
ti et triti delibauerũt ip̃m illo die nulło modo fore
sepeliendũ s usq ĩ crastinũ resernãdũ ehorie ergose¬
pti cñ multitudo magna cõuenisset dcm q finꝰ

Expanded text:
 audientibus, alta et terribili voce clamabat: Justo Dei judicio accusatus sum, et, hoc dicto, caput deposuit, et decubuit mortuus, sicut prius. 3. Qua voce cuncti attoniti et territi deliberaverunt, ipsum illo die nullo modo fore sepeliendum, sed usque in crastinum reservandum. Mane ergo sequenti cum multitudo maxima convenisset, et
Abbreviated transcription (Latin):
ac iuuenis etate moribꝰ generosꝰ uiteq sanctitate
ꝓuectꝰ Wic toto studio obedientie humilitati-
mortificationi in omne ꝙͣ poterat operã adhibẽs
mũdũ sibi seq mũdo nõ solũ crucifixeat ẜ eciã sepe¬
lierat, actiori diuino et specialit᷑ memorie matris
dñi ita se totũ deuouerat ut abonis uiris ip̃m
uitãq eiꝰ cognoscẽtibꝰ nichil scĩe indicaret᷑ insi

Expanded text:
, juvenis aetate, sed moribus generosus et vitae sanctitate provectus. Hic toto studio, obedientiae, humilitati, mortificationi, omnem quam poterat operam adhibens, mundum sibi, seque mundo non solum crucifixerat, sed etiam sepelierat. Amori divino, et specialiter memoriae Matris Domini, ita se totum devoverat ut a bonis viris ipsum vitamque ejus cognoscentibus, nihil scire judicaretur, ni
Abbreviated transcription (Latin):
recesserãt ĩseptio ãno redierũt ut daretur eis i¬
telligi ꝙ sicut septĩa die dñs ĩ creatioẽ ꝓͥmaĩa
a laborios oꝑibꝰ reqͥeuit et pꝰ passionẽ eodẽ
dicit᷑ Iubileus ita septĩo ãno hĩtatores carthu
xp̃i id ẽ ĩ claustro et cellis abscõditi quiescẽtes
tãdẽ ad septimũ septẽnariũ uibilei laudẽ ⁊ reqͥẽ¬

Expanded text:
esserant, in septimo anno redierunt, ut daretur eis intelligi, quod, sicut septima die Dominus in creatione primaria a laboriosis operibus requievit, et post passionem eodem dicitur jubilei, ita septimo anno habitatores CarthusChristi, id est in claustro et cellis absconditi quiescentes, tandem ad septimum septenarium jubilei, laudem et req
Abbreviated transcription (Latin):
lens licite denegare ne locꝰ carthusie a cellicolis de¬
relitꝰ ad ꝓ̃phanas ñl ĩdignas manus ac usus secu-¬
loriũ deueniret ip̃m abbati case dei qui fuerat unꝰ
de pͥmis donatoribꝰ fcã donatione et cessione reliquit
ꝯfecto suꝑ h ͦ ei publico ĩstrum̃ẽto Weide uenea¬
bilis pater ad sũmũ põtificẽ uer̃es eid nõ longo s
bren tp̃e assistẽs ꝯsiliis et auxiliis saluto̾ibꝰ eiꝰ multa
on̾a supportabat et m̃ltũ ĩtegerrime sc̃e dei ecc̃ie eꝰ
sollicitudiñe sua pomptitudine sublenabat Din tñ
patiẽter dissimulare nõ potuit tristiciã et dolore
ꝯceptũ de suoꝵ disꝑsione filioꝵ et strepitꝰ ac tu¬
multꝰ curie ĩpedientes dulcedine et quietã quafrui
ac pasci ĩ hẽmo ꝯsuenerat groauter ferens ac dñ¬
tius ferre nõ sustiñes exposita sĩmo põtifia sua de¬
solatide cũ sũma ĩstãtia ĩplorant et impetranit
acuria seꝑari et ꝙ posset ad henu et celle iã pgu¬

Expanded text:
lens licite denegare, ne locus Carthusiae, a cellicolis derelictus, ad profanas et indignas manus, aut usus saecularium deveniret, ipsum Casae-Dei abbati, qui fuerat unus de primis fundatoribus, facta donatione et cessione, reliquit, confecto super hoc ei publico instrumento. Deinde venerabilis Pater, ad summum pontificem veniens, eidem non longo, sed brevi tempore assistens, consiliis et auxiliis salutaribus ejus multa onera supportabat, et multum in regimine sanctae Dei Ecclesiae ejus sollicitudinem sua promptitudine sublevabat. 17. Diu tamen patienter dissimulare non potuit tristitiam, et dolorem conceptum de suorum dispersione filiorum, et strepitus et tumultus curiae, impedientes dulcedinem et quietem, qua frui et pasci in eremo consueverat, graviter ferens et diutius ferre non sustinens, exposita summo pontifici sua desolatione, cum summa instantia imploravit et impetravit a curia separari, et quod posset ad eremum et cellae jam praegu
Abbreviated transcription (Latin):
ut eñ mg̃r brimo nõmĩꝙ exire compellerit Ite di¬
cẽs ite ad ones br̃as eisq quod debetis exsoluite Eo
so pauꝑibꝰ pretio ꝓpriis pedibꝰ ĩ p̃dicatioe discurre¬
re Ged homo ꝓfundi cordis ingͣr scil bruno cuiꝰ
ꝯsilio nõ alit̾ ꝙͣ p̃ceptis obtemperabat abbatis nõ ꝯ¬
cessit timẽs ne apud sede hoc forsan extolleret᷑ ant
acet̾is de singularitate ĩdicaret᷑ aut ꝙ dubiũ nõ e¬

Expanded text:
ut eum magister Bruno nonnunquam exire compelleret, Ite dicens, ite ad oves vestras, eisque, quod debetis exsolvite. 25ogare, propriisque pedibus in praedicatione discurrere; sed homo profundi cordis magister Bruno, cujus consiliis non aliter quam praeceptis obtemperabat abbatis, non consensit, timens ne apud se de hoc forsitan extolleretur, aut a caeteris de singularitate judicaretur episco
Abbreviated transcription (Latin):
bero et pͥus diuini amoris totus ardẽt ĩcendiis
nõ alit tñ ad discipline celestꝭ excercitia eoꝵ exem¬
plis at fanuiliaritate ĩferbuit ꝙͣ si flamãti qͥs faci
fredi abbas/ ingr̃o brunoni eciã rp̃e religiosa deno
biii quippe tũc ꝑ singulas habitabãt cellas apud

Expanded text:
etiam prius divini amoris totus arderet incendiis, non aliter tamen ad disciplinae coelestis exercitia eorum exemplis et familiaritate inferbuit, quam si flammanti quis faci fredi abbas, magbini quippe per singulas habitabant cellas apud
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃c cũ tãta reuerãtia sic feruẽter et hu̾ilit̾ adhebat
Et qr bere de eo dici potest ꝙ domus et ordinis
fũdata et ĩchoata domꝰ et ordo carthuẜ tp̃e sui
põtificis gregorii septimi Cui ĩ papatu successit
papa uictor qui ualde modicũ id ẽ tãtũ uno ãdio
et m̃esibꝰ quatuor cͥciter uixit Quo mortuo ur-
fuerat et ingr̃. Hic cito p̃ost creatione suã recor-¬
datus sapiẽtie et sonctitatis ac discretionis exinue
ng̃ri suibrimonis statim cogitauit eũ secum habere
ut dirigeret et iuuaret ad apostolatꝰ sollictudinẽ
suor cellicolaꝵ societate gratissim̃a saltẽ as tp̃s de¬
serere ix̃i subditi sui tãto sũt ꝓpt̾ hoc dolore cõcus¬
si et tãto tristicie dolore ꝑturbati ꝙ om̃ino etiã ip̃i
dixerũt se nullo mͦ ĩ carthusia mãsirros si eosd̃ at

Expanded text:
pus cum tanta reverantia, sic ferventer et humiliter adhaerebat, et cum eodem vere dici potest domus et ordinis fundata et inchoata fuit domus, et ordo Carthusiensis tempore summi pontificis Gregorii septimi, cui in papatu successit papa Victor, qui valde modicum, id est, tantum uno anno et mensibus quatuor circiter vixit. Quo mortuo, Urbfuerat et magister. 15. Hic cito post creationem suam recordatus sapientiae et sanctitatis et discretionis eximiae magistri sui Brunonis, statim cogitavit eum habere, ut eum dirigeret et juvaret ad apostolatus sollicitudinesuorum cellicolarum societatem gratissimam, saltem ad tempus, deserere, ipsi subditi sui tanto sunt propter hoc dolore concussi, et tanta tristitia perturbati, quod omnino etiam ipsi dixerunt, se nullo modo in Carthusia m
Abbreviated transcription (Latin):
entiaq fomosꝰ honestatis et granitatis ac totins
maturitatis quasi equoddã simulachrũ Lhabebat
antẽ socios ingr̃m landolbinũ qui post eũ extitit¬
por carthusie et duos stephanos burgẽsẽ et dyensem
hii scĩ rufi canonici fuerũt ẜ desiderio uite solitarie
ets abbate fauẽte sese ꝯuẽcerũt R ugone etĩa ꝙ̃
gnã cogndinabãt cappellanũ eo ꝙ solꝰ ex eis sacer
ꝯuersos andrẽa et gariũ Querebãt oũte locũ hemi¬
tisce uite ꝯgruũ necdũq reppererãt. Lac igitꝰ spe

Expanded text:
entia famosus, honestatis et gravitatis ac totius maturitatis quasi quoddam simulacrum; habebat autem socios magistrum Landuinum, qui post eum prior Carthusiae exstitit, duos Stephanos, Burgensem et Diensem hi Sancti Rufi canonici fuerant, sed desiderio vitae solitariae eis, abbate favente, sese conjunxerat, Hugonem etiam, quem cognominabant Capellanum, eo quod solus ex eis sacerdconversos, Andream et Guarinum; quaerebant autem locum eremiticae vitae congruum, necdumque repererant.
Abbreviated transcription (Latin):
rũt et esd auxiliũ et ꝯsiliũ reqͥrere bt ĩ eiꝰ droce¬
si quã audinerat m̃ltis desertis mõtibꝰ hobũdare
mererẽt᷑ locũ ꝯgrim optin̾e̾ ĩ quo suũ scmñ ac sa¬
lubre ꝓpositũ posset effectiu mãçipare ¶ Septẽ
igit᷑ sc̃i uiri ĩfra scͥpti p̃fata de carisa ad p̃dc̃m scrũ

Expanded text:
et ejusdem auxilium et concilium requirere, ut in ejus dioecesi, quam audierant multis desertis montibus abundare, mererentur locum congruum obtinere, in quo suum sanctum et salubre propositum possent effectui mancipare. Septem igitur sancti viri suprascripti praedicta de causa ad praedictum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ et tr̃aquillitatẽ salutis et̾ni¶ Lxiis et similibꝰ
ubis atq sentẽtiis serpm̃ et quosdã socios suos al¬
loquẽs et exhortãs delibauerũt ip̃e et sex alii ꝓbi
uiri secũ abrenũtiare mũdo et om̃bꝰ pompis eiꝰ
et ad ꝑfam̃ penitẽtiã ꝑagẽdã h̾emi deserta ꝯpe¬
tãtia quer̾e et ibid̃ relictꝭ om̃ibꝰ diuiciis deliciis
et honeribꝰ huimũdi accipere singuli cruces suas
tatores mũdi ꝑ ducit ad supplicia dap̃natoꝵ¬

Expanded text:
similibus verbis atque sententiis seipsum et quosdam socios alloquens et exhortans deliberaverunt ipse et sex alii probi viri secum abrenuntiare mundo et pompis ejus, et ad perpetuam poenitentiam peragendam eremi deserta competentia quaerere, et ibidem, relictis omnibus divitiis et deliciis et honoribus hujus mundi, accipere singuli cruces suas,tatores mundi perducit ad supplicia damnato
Abbreviated transcription (Latin):
nisset et fimꝰ cuctis pp̃aatis bellet ad tuanetsnd¬
postare defuct sicut  pͥus iã t̾cio alossimo de pnes¬
honestate uite claritate fame dignitatis excellentia
et multiplia scĩa ac sapĩa p̃fulgere ¶ Ca tempes¬
tate erat ibi magister bruno doctor famosꝰ natione
tenthonicꝰ de cnutate colonia nõ obserris parẽtibus
natꝰ  ecc̃ie remẽsis canonicꝰ et ibid scolariũ ing̃r qui

Expanded text:
sset, et funus, cunctis praeparatis, vellent ad tumulum deportare, defunctus, sicut prius, jam tertio altissimo et moeshonestate vitae, claritate famae, dignitatis excellentia, et multiplici scientia ac sapientia praefulgere. Ea tempestate erat ibi magister Bruno, natione Teutonicus, de civitate Colonia non obscuris parentibus natus, ec
Abbreviated transcription (Latin):
diuina ꝙ humana elo¬
quẽtia tulliana p̃clarus dis¬
cretione deuotione moꝵ ex¬
cellenti honestate p̃fulgens
celestiũq u̾tutũ copioso the¬
zaiuro ditatꝰ ac dotatꝰ deo et
hoĩbus dilectꝰ atq grar̾ꝰ hemũ carthusie sex¬
et nõ diu pꝰ ad hẽmũ calabe̾ cui turris nomẽ ẽ
bite sue cursu ꝑacto migͣuit ad dñm pꝰ egressũ
carthusie undecimo plꝰ minꝰ ãno sicut ĩ libro ꝯsuetu

Expanded text:
quam humana, eloquentia Tulliana praeclarus, discretione, devotione, morum excellenti honestate praefulgens, coelestiumque virtutum copioso thesauro ditatus atque dotatus, Deo et hominibus dilectus et gratus, eremum Carthusiae rexet non diu post ad eremum Calabriae, cui Turris nomen est, vitae suae cursu peracto, migravit ad Dominum post egressum Carthusiae undecimo anno nec
Abbreviated transcription (Latin):
est ĩ dexta dei sedens inuoñe sibi creditũ bonꝰ doc¬
tor edocuit Edoctꝰ ille ab eo nõ ĩ uamũ laborasse
doctorẽ suũ ut quid̃ ĩdisciplinati facĩt ostẽdit ẜ
scapore ĩbuta odoñe inde ꝯtractũ nõ dn tãtũ ut ille ait
s sẽꝑ qͥ admxit seruauit E placuit deo ne puer
tã bene educatꝰ tã sce edoctꝰ diu ꝑticeps morta¬
ueret Riaptꝰ ẽ igit᷑ me malicia mutaret cor eiꝰ ant¬

Expanded text:
est in dextera Dei sedens , juvenem sibi creditum bonus doctor edocuit. Edoctus ille ab eo, in vanum laborasse doctorem suum, ut quidam indisciplinati faciunt, ostendit;sapore imbuta, odorem inde contractum non diu tantum, ut ille ait, sed semper quoad vixit servavit. Sed placuit Deo, ne puer tam bene educatus, tam sancte edoctus, diu particeps mortaherent. Raptus est igitur, ne malitia mutaret
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdigiũ dicit᷑ accidisse Quidã eñi doctor p̾cipuns et
uita ut uidebat᷑ atq fama doct̾na et sciã ĩter om̃es
doctores ꝑisienses excellent honoratꝰ et mirabilit̾ gra¬
tiosus graui et ultima ĩfirmitate p̃uẽtꝰ/ nõ duc
decubens dĩe clausit exͣmũ Q ñq tota illa die qua
defuttus est iuore parisiẽsi ĩ enila funen feretro
restio moue ꝯgregata ibid unnisitate pisiesi tã
scolariũ ꝙͣ doctoꝵ ut tã honorabili uiro solẽnis et

Expanded text:
se. Quidam enim doctor praecipuus, et vita, ut videbatur, fama atque doctrina et scientia inter omnes doctores Parisienses excellenter honoratus, et mirabiliter gratiosus, gravi et ultima infirmitate praeventus, non diu decumbens diem clausit extremum. 2. Cumque tota die, qua defunctus est, more Parisiensi in aula, funere in feretro crastino mane, congregata ibidem universitate Parisiensi tam scholarium quam doctorum, ut tam honorabili viro solemnem et
Abbreviated transcription (Latin):
m arido quid fietzẽ Si homo tãte dignitatis tã¬
te lr̃ature tãte scĩe qui uidebat᷑ tã honeste uite
qui erat tã celebris fame sic ĩdubitãt ẽ dãpna¬
tus ꝙ nos misexrimi homũculi faciemꝰ. Ei l¬
gubri uoce uinꝰ homũtionis tã horribili ac stupe¬
do timore ac tremore ꝯcussi et stupefcĩ sumꝰ qͥd
faciemꝰ cũ rugitꝰ seonis cũ extremi iudicii tuba
octres nr̃as ꝑcussit̾ cũ om̃es auidiemꝰ surgite mor¬
tui uenite ad indiciũ e Quo tũc fugiemꝰ Qũo¬

Expanded text:
arido quid fiet? Si homo tantae dignitatis, tantae litteraturae, qui videbatur tam honestae vitae, qui erat tam celebris famae, sic indubitanter damnatus est, quid nos miserrimi homunculi faciemus? Si lugubri voce unius homuncionis tam horribili et stupendo timore et tremore concussi et stupefacti sumus, quid faciemus, dum rugitus leonis, cum extremi judicii tuba aures nostras perculerit? Cum omnes audiemus: Surgite, mortui, venite ad judicium? Quo tunc fugiemu
Abbreviated transcription (Latin):
q infuturo. In qua sententia da¬
t incelligi quasdã culpas in hoc
scło: quasdã uero in futuro posse
laxari. Qd̾ enĩ de uno negat᷑: conse¬
quens intellectꝰ patet. qr de quib dam
concedit᷑. s tam̃ ut p̃dixi hoc
de paruis minimisq peccatis fieri poᷤ¬
se credendũ ẽ: sic̃ ẽ assiduus ociosus
sermo. immoratꝰ risus.. uł peccatũ eu¬
rȩ rei familiariᷤ. quȩ uix sine culpa.
uł ab ipsis agit᷑. qͥ culpã qualit̃ decli

Expanded text:
que in futuro. In qua sententia datur intelligi, quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro posse laxari. Quod de uno negatur, consequens intellectus patet quia de quibusdam conceditur. Sed tamen, ut praedixi, hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus risus, vel peccatum curae rei familiaris, quae vix sine culpa vel ab ipsis agitur qui culpam qualiter decli
Abbreviated transcription (Latin):
o &̃ delicie. Et quã magna in dauid
icut impossibile ẽ ut ignis inflam¬
met᷑ in aqua: ita impossibile ẽ con¬
punctionẽ cordis uigere in deliciis.
Contͣria hȩc enĩ sibi inuicẽ sunt & ꝑ¬
uolare facit ad cęlũ: hȩc plunmbi pon¬
dus imponit. & demergit in infer¬
nũ. ꝓphea nãq dd corde conpunctꝰ
iudiciĩ futuri intra semetipsũ me¬
moriã recexens diẽq illũ semꝑ in
ocłis habens nunquã a tribulatione.
animi. & conpunctione cordis uacabat.
quȩq nos uix aliquando & satis ra-¬
ro ad memoriã reuocamꝰ. illiꝰ mens
& cogitatio habebat semꝑ intͣ  se &
dĩ iudicia totis sensib intramebat.
Nã & isdẽ beatꝰ dauid rex erat. s ta.¬
m̃ cunctis quȩ eũ cireũstare & con-¬
stringere uidebant᷑ abruptis. ita
erat in potestate positꝰ tanquã oĩb

Expanded text:
o et deliciae, et quod magna in David o et deliciae, et quod magna in David icut impossibile est ut ignis inflammetur in aqua, ita impossibile est compunctionem cordis vigere in deliciis. Contraria haec enim sibi invicem sunt et pervolare facit ad coelum, haec plumbi pondus imponit et demergit in infernum. Propheta namque David corde compunctus, judicii futuri intra semetipsum memoriam retexens, diemque illum semper in oculis habens, nunquam a tribulatione animi et compunctione cordis vacabat: quaeque nos vix aliquando et satis raro ad memoriam revocamus, illius mens et cogitatio habebat semper intra se, et Dei judicia totis mentibus intremebat. Nam et idem beatus David rex erat, sed tamen cunctis quae eum circumstare et constringere videbantur abruptis, ita erat in potestate positus, tanquam o
Abbreviated transcription (Latin):
genera compunctionis.LUiii.¬
dñis. quib semetipsos dño fideles in
ara cordis immolant: qr nimirũ
dm̃ sitiens anima priꝰ timore con-¬
pungit᷑. post amore. Priꝰ enĩ sese in
lacriiis afficit: qr dũ maloꝵ su¬
or recolit. ꝓ his pati supplicia eter¬
na ꝑtimescit. At dũ longa meroris
anxietate fuerit formido consũptȩa.
quedã iã de p̃sũptione uenie secur itas
nascit᷑. & in amore cęlestiũ gaudior
animꝰ inflam̃mat᷑. & qui priꝰ flebat
ne duceret᷑ ad supplici ũ. postino¬
dũ flere amarissime incipit q dif¬
fert᷑ a regno. Contẽplat᷑ & enĩ menͤ
qͥ sint illi angłoꝵ chori. que ipsa
societas beator spũum que maiestaᷤᷤ
et̾ne uisionis dĩ. & am̃pliꝰ plangit.: qr
a bonis ꝑhennib deest quã flebat pͥ¬
us cũ mala et̾na metuebat. Utrãq
to lugentib atq afflictis clem̃t̃ er¬
rata dimittit. & ꝓ ingressu uite ce¬
lestis. tota m̃tis intentione feruen¬
tes. et̾nȩ sue uisionis luce reficit.

Expanded text:
genera compunctionibus semetipsos Domino fideles in ara coDomini sitiens anima prius timore compungitur, post amore. Prius enim se in lacrymis afficit, quia dum malorum suorum recolit, pro his pati supplicia aeterna pertimescit. At dum longa moeroris anxietate fuerit formido consumpta, quaedam jam de praesumptione veniae securitas nascitur, et in amore coelestium gaudi. Et qui prius flebat ne duceretur ad supplicium, postmodum flere amarissime incipit quia differtur a regno. Contemplatur etenim mens qui sint illi angelorum chori, quae societas beatorum spirituum, quae majestas aeternae visionis Dei, et amplius plangit quia a bonis perennibus deest, quam flebat prius, cum mala aeterna metuebat. Utramque to lugentibus atque afflictis clementer errata dimittit, et pro ingressu vitae coelestis tota mentis intentione ferventes aeterna suae visionis luce reficit.
Abbreviated transcription (Latin):
tac largit᷑ fiat : horttat᷑ dicens. hona
e oratio cũ ieiunio & elemosina: qr
helemosina a morte liberat. & ipsa
purgat peccata. Ostendit orationes
nr̃as ac
ieiunia minꝰ posse:
nisi elemosinis adiuuent᷑. dep̾cationes
solas parũ ad impetr̃adu ualere: nisi
factoꝵ & operũ accessione socient᷑.
Reuelat angelus & manifestat & fir¬
mat elemosinis peticiones nr̃as effica¬
tiores fieri: elemosinis uitã de pericu¬
lis. redimi elemosinis a mor¬
te animas liberari. Que st̃ elemosinȩ.¬
Una corporalis egenti dare quicquid po¬
tueris: altera spũalis dimittere a quo
lesus fueris. De laude & utilitate elemo

Expanded text:
ter ac largiter fiat hortatur, dicens: Bona ter ac largiter fiat hortatur, dicens: Bona est oratio cum ieiunio et eleemosyna, quia eleemosyna a morte liberat et ipsa purgat peccata. ostendit orationes nostras ac ieiunia minus posse, nisi eleemosynis adiuuentur, deprecationes solas parum ad inpetrandum ualere, ni factorum et operum accessione satientur. reuelat angelus et manifestat et firmat eleemosynis petitiones nostras efficaces fieri, eleemosynis uitam de periculis redimi, eleemosynis a morte animas liberari. Nec siuna corporalis, egenti dare quidquid potueris; altera spiritalis, dimittere a quo laesus fueris. De rapinis alienis eleemo
Abbreviated transcription (Latin):
nascimur. ut dõ placeamus: eui meri¬
to displicet qd̃ uascendo contraximus.
hec ẽ prima elemosina qu̾a nob̃ debͤmꝰ.¬
tem qui dat esurienti cibũ. sicienti potũ
nudo uestimentũ. peregnanti hospitiũ¬
fugienti latibulũ. egro uel incluso uisi¬
tationẽ: captiuo redemptionem. debili
subuectionẽ: cęco deductionẽ: tristi con¬
solationẽ. non sano medelã. erranti ui¬
ani. deliberanti consiliũ: & qd cuiq neces¬
sariũ indigenti. Uerum etiam qui dat
ueniã peccanti elemosinã dat. & qui emen¬
dat uerbere in quẽ potestas dat᷑. uł
cohercet aliqua disciplina. & tamen pec¬
catũ eiꝰ qd ab illo lesus uł offensus ẽ di¬
mitit excorde. uł oratut
ut
ei dimittat᷑ non solũ in eo qđ dimittit
atq orat. uerũ etiã in eo qd corripit. ⁊¬
aliqua emendatoria pęna plectit: hele¬
mosinã dat. qui miscdiam p̃stat. Rapha cyp̃¬
el quoq angelus ut elemosina liben¬

Expanded text:
nascimur, ut Deo placeamus, cui merinascimur, ut Deo placeamus, cui merito displicet quod nascendo contraximus. Haec est prima eleemosyna quam nobis dedimm qui dat esurienti cibum, sitienti potum, nudo vestimentum, peregrinanti hospitiufugienti latibulum, aegro vel incluso visitationem, captivo redemptionem, debili subvectionem, caeco deductionem, tristi consolationem, non sano medelam, erranti viam, deliranti consilium, et quod cuique necessarium est indigenti; verum etiam qui dat veniam peccanti, eleemosynam dat; et « qui emendat verbere, in quem potestas datur, vel coercet aliqua disciplina, » et tamen peccatum ejus, quo ab illo laesus aut offensus est, dimittit ex corde, vel orat ut eatque orat, verum etiam in eo quod corripit, et aliqua emendatiora poena plectit, eleemosynam dat, qui misericordiam praestat. Raphael quoque angelus ut eleemosyna liben
Abbreviated transcription (Latin):
colliget te. Lunc in uocabis & dñs exaudiet.
clamabis. & dicet erce adsum. Widetis ergo ie¬
iumũ nequaquam principale bonũ adño iudicari.
eo qd non ꝑ ipfum s ꝑ alia oꝑa bona. bonũ ac deo
placitum fiat . Et rursum ex accidentib causis
non solum uanum uerũ etram odibile censeatur.
enus oculos manus helemosinarum leuat. quod
cum proximn dilectione agit᷑. qd ex pietate con¬
dit᷑. ħ ergo qd̵ tibi subtrais alteri largire.
ut unde tua caro affligitur. inde egentis
ꝓxum caro reparetur. Hnc & enim ꝑ ꝓphetam
dñs dicit. Cum ierunaretis & plangeretis.
ta corporis que sunt communia dona condi¬
taris. sine indigentib ꝑcipit. Et sibi quisq ie¬
iunat. si ea que ad tempus subtrait pauperib.¬
non tribuit. s uentri post modum offerenda
iunctis bonis aliis dignam deo abstinenttam
a seipso debet incipere: & eam sibi pri-¬
mũ dare. Est enun elemosina opus mi¬
scdie: uerissimeq dictũ eͣ. Miserere a¬
nime tue: placens do. Propter hoc re.¬

Expanded text:
colliget te. Tunc invocabis, et Dominus exaudiet, clamabis, et dicet: Ecce adsum . Videtis ergo jejunium nequaquam principale bonum a Domino judicari, eo quod non per ipsum, sed per alia opera bonum ac Deo bene placitum fiat. Et rursum ex accedentibus causis non solum vanum, verum etiam odibile censetur, dejus oculos, manus eleemosynarum levat. Quod cum proximi dilectione agitur, quod ex pietate conditur, hoc ergo quod tibi subtrahis alteri largire, ut unde tua caro affligitur, inde egentis proximi caro reparetur. Hinc etenim per prophetam Dominus dicit: Cum jejunaretis et plangeretis, nta corporis, quae sunt communia bona Conditoris, sine indigentibus percipit. Et sibi quisque jejunat, si ea quae ad tempus subtrahit non pauperibus tribuit, sed ventri postmodum offerenda junctis bonis aliis, dignam Deo abstinentiam a seipso debet incipere, et eam sibi primum dare. Est enim eleemosyna opus misericordiae, verissimeque dictum est: Miserere animae tuae placens Deo . Propter hoc re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetue. ita tamen ut duar̃ rerum festimeido
ammendẽt᷑. idest oratione & mssecł̃ia. Qd¬
ꝑ se solrm ieiumum ꝓdesie ñ possit: facrindi¬
simis doctor cassianus in inoẽsima prima
coltatione ꝓpheticis demonstrat testimonisi ta
dixisset. quare ieiunaurmnus et non aspexisti:
humiliauimꝰ anmas nr̃as & nescisti. confestim
subitiens. ꝓdidit causas cur non mer̃entur au¬
diri. Ecce inquid in diebus ieniui ur̃i iueni¬
petitis. Ecce ad lites & contemptiones iezua

Expanded text:
perpetuae, ita tamen ut duarum rerum testimonio perpetuae, ita tamen ut duarum rerum testimonio commendentur, id est oratione et misericordia. Quod per solum jejunium prodesse non posse facundissimus doctor Cassianus in vicesima prima collatione propheticis demonstrat testimoniis, itdixisset: Quare jejunavimus et non aspexisti? humiliavimus animas nostras et nescisti? Confestim subjiciens prodidit causas cur non mererentur audiri: Ecce, inquit, in diebus jejunii vestri invenipetitis. Ecce ad l