comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conuingere ualebis micantes stellas pliades. aut girũ
arcturi poteris dissipare subaudis. ut ego: qui tunc
scõrum uitam etiam ꝑspeciem utuo. cum girum um¬
uersalis ȩccłiȩ corporaliter soluo: & quis hominum so¬
lius diuinȩ hoc ẽẽ uirtutis ignorat: Sed ut cognoscai
homo quid ipse sit: memoretur assidue. quid solus oo¬
atq arcturo aliud senitiamus: Pliades quippe ab orien¬
te: arcturtis uero ex parte aquilonis surgit Q uaqͣ au
& cum lux diei iam uicina esticitur: stellarum eius
ordo distenditur. Potest gͥ ꝑ acturum qui aplaga frigori
nascitur. lex ꝑ pliades uero quȩ ab oriente surgunt. te¬
stamenti noui gr̃a designari: Quasi enim ab aquilone
uenerat lex: quȩ tanta subditos rigiditatis asperita¬
te terrebat. Nam dum ꝓculpis suis alios preceperit
lapidibus obrui. alios gladii morte multari: plaga cor¬
pens. et uelut a sole caritatis aliena. preceptorum suo¬

Expanded text:
conjungere valebis micantes stellas Pleiades, aut gyrum conjungere valebis micantes stellas Pleiades, aut gyrum Arcturi poteris dissipare? Subaudis ut ego, qui tunc sanctorum vitam etiam per speciem unio, cum gyrum universalis Ecclesiae corporaliter solvo. Et quis hominum solius divinae hoc esse virtutis ignorat? Sed ut cognoscat homo quid ipse sit, memoretur assidue quid solus Doatque Arcturo aliud sentiamus. Pleiades quippe ab Oriente, Arcturus vero ex parte Aquilonis surgit. Quocumque  cum lux diei jam vicina efficitur, stellarum ejus ordo distenditur. Potest igitur per Arcturum, qui a plaga frigoris nascitur, lex; per Pleiades vero, quae ab Oriente surgunt Testamenti Novi gratia designari. Quasi enim ab Aquilone lex venerat, quae tanta subditos rigiditatis asperitate terrebat. Nam dum pro culpis suis alios praeciperet lapidibus obrui, alios gladii morte mulctari, plaga torpens, et velut a sole charitatis aliena, praeceptorum suo
Abbreviated transcription (Latin):
de opere suꝑbientibus diciti Si abraham ex oꝑibꝰ
iustificatus est: habet gloriam. sed non apud d̾m:
Quid enim scriptura dicit Credidit abtaham do
& reputatum est ei adiusticiam: Uideamus quo¬
modo quatuor eleuet. tres deponat. Eoce ꝑ iacobũ
de fide contra opem suꝑbientibus dicit. Sicut cor¬
pus sine sp̃u emortuum est: ita et fides sine oꝑibꝰ
mortua est. arcturus itaq uoluitur: quia sc̃a
ȩccłia iuxta auditorum suorum mentes in diues¬
o latere predicationis arte uersatur: Areturus uol¬
uitur: quia hȩc in noctis huius tribulationibus ro¬
tatur. Sed hunc arcturi girum quandoq dominus
dissipat: quia labores eccłiş ad requiem ꝑmucat: Iunc
it pliades plenius iungit. cum gyrum arcturi destruit.
quia tunc nimirum scĩ om̃s etiam uisionis sibi specie
copulantur: quando infine mundi sc̃a ȩcclĩa ab his qͦs
nunc sustinet laboribus soluitur: Dicat ergo: Numꝗd

Expanded text:
de opere superbientibus dicitur: Si Abraham ex operibus de opere superbientibus dicitur: Si Abraham ex operibus justificatus est, habet gloriam, sed non apud Deum . Quid enim Scriptura dicit? Credidit Abraham Deo, et reputatum est illi ad justitiam . Videamus quomodo quatuor elevet, tres deponat. Ecce per Jacobum de fide contra opera superbientibus dicitur: Sicut corpus sine spiritu mortuum est, ita fides sine operibus mortua est . Arcturus itaque volvitur, quia sancta Ecclesia juxta auditorum suorum mentes in diverso latere praedicationis arte versatur. Arcturus volvitur, quia haec in noctis hujus tribulationibus rotatur. Sed hunc Arcturi gyrum quandoque Dominus dissipat, quia labores Ecclesiae ad requiem permutat. Tunc et Pleiades plenius jungit, cum gyrum Arcturi destruit, quia tunc nimirum sancti omnes etiam visionis sibi specie copulantur, quando in fine mundi sancta Ecclesia ab his quos nunc sustinet laboribus solvitur. Dicat ergo: Nunquid
Abbreviated transcription (Latin):
Est in arcturo quod consid̾atius possimus intueri
In septem quippe stellis uoluitur: & modo quide
tres ad summa eleuat: atq adima quatuor inclinat.
modo quatuor suꝑius erigit: et tres inferius pre¬
mit. Sc̃a quoq eccłia cum modo infidelibus trinita¬
tis noticiam. Modo autem fidelibus uirtutes qua¬
tuor idest. prudentiam. fortitudinem. temperan¬
tiam. iusticiam. predicat: quasi rotatu predicationis.
status sui spetiem quodammodo inmiitat: Nam cum
quibusdam de oꝑibus sius gloriantibus confiden¬
tiam ꝓprii laboris euacuat et fidem tr̾initatis exal¬
dat: quid aliud facit nisi tres stellas aitturus ele¬
uat. quatuor inclinat & dum quosdam bona o¬
ꝑa non habentes de sola fide presumere prohibet.
sed operari enixius quȩ precepta sunt uibet: quid
aliud aroturus facit. nisi quatuor stellas erigit.
tres de potite Uideamus quomodo tres eleues:
quatu or deponat: Ecce ꝑ paulum contra fidem

Expanded text:
it. Vet. XXIX. Est in Arcturo quod consideratius possimus intueri. it. Vet. XXIX. Est in Arcturo quod consideratius possimus intueri. In septem quippe stellis volvitur, et modo quidem tres ad summa elevat, atque ad ima quatuor inclinat, modo 950 quatuor superius erigit, et tres inferius premit. Sancta quoque Ecclesia cum modo infidelibus Trinitatis notitiam, modo autem fidelibus virtutes quatuor, id est prudentiam, fortitudinem, temperantiam, justitiam praedicat, quasi rotatu praedicationis status sui speciem quodammodo immutat. Nam cum quibusdam de operibus suis gloriantibus confidentiam proprii laboris evacuat, et fidem Trinitatis exaltat, quid aliud facit nisi tres stellas Arcturus elevat, quatuor inclinat? Et dum quosdam bona opera non habentes de sola fide praesumere prohibet, sed operari enixius quae praecepta sunt jubet, quid aliud Arcturus facit, nisi quatuor stellas erigit, tres deponit? Videamus quomodo tres elevet, quatuor deponat. Ecce per Paulum contra fidem
Abbreviated transcription (Latin):
quia solius diuinȩ uirtutis est. & disuinctis tempori¬
bus missos in fidei predicatione coniungere: et dissi¬
milibus uirtutibus preditos fulgore intentionis u¬
nire. tecte dicitur: Num quid conuingere ualebis mi¬
cantes stellas pliades. ac sidicat. ut ego. qui unus om¬
nia impleo: atq in unitatis sensu electorum mentes
implendo cotrango:
n arcturo autem qui ꝑ girum suum nocturna spa¬
cia non casurus illustint: nequaquam partim edi¬
ta uita scõrum. sed tota simul ȩccłia designatur:
quȩ fatigationes quidem pacitur. nec tamen adde¬
fectum ꝓprii status inclinatur. girtun laborum
tolerat : sed ad occasum cum temporibus tĩ festinat:
Neq enim ad ima poli arcturus cum nocturno tem¬
pore ducitur: sed dum ipse uoluitur non finitur:
quia nuirum dum sc̃a ȩccłia innumeris tribula¬
tionibus quatitur. presentis uitȩ umbra termina¬
tur: eaq stante nox precerit: quia illa in sua incolu¬

Expanded text:
quia solius divinae virtutis est, et disjunctis temporiquia solius divinae virtutis est, et disjunctis temporibus missos in fidei praedicatione conjungere, et dissimilibus virtutibus praeditos fulgore intentionis unire, recte dicitur, Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades? Ac si dicat ut ego, qui unus omnia impleo, atque in unitatis sensu electorum mentes implendo conjungo. n Arcturo autem, qui per gyrum suum nocturna spatia non occasurus illustrat, nequaquam particulatim edita vita sanctorum, sed tota simul Ecclesia designatur, quae fatigationes quidem patitur, nec tamen ad defectum proprii status inclinatur: gyrum laborum tolerat, sed ad occasum cum temporibus non festinat. Neque enim ad ima poli Arcturus cum nocturno tempore ducitur, sed dum ipse volvitur, nox finitur, quia nimirum dum sancta Ecclesia innumeris tribulationibus quatitur, praesentis vitae umbra terminatur; eaque stante nox praeterit, quia illa in sua incolu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonas innotuit: quod suꝑius t̃cio idipsum dixit. Qua¬
si ergo et uno loco pliades sitȩ sunt. quia de deo con¬
corditer sentiunt: & tam̃ semet ipsas non tangunt:
quia sicut dictum est ꝑ huius mundi tempora diuer¬
pheta describit.
ui cum diuersi generis animalia uidere se
diceret: adiunxit: lunctȩq erant penniȩ eoꝵ:
alterius ad alterum Penne quippe aui¬
malium alterius ad alterum iuncte sunt: quia et¬
si dissimilia sunt que agunt: uno tamen eodemq
sensu sibi scõrum uoces uututesq sociantur & qũa.¬
iuis alius rationabiliter cuncta agesido sit homo: a¬
lius in passionibus fortis. aduersa mundi non timen¬
do sit leo : alius ꝑ abstinentiam semet ipsum uiuam
hostiam offerendo sit uitulus: alius se inalta rapi¬
endo. contemplationis uolatu sit aquila: pennis se
tamen dum uolant tangunt: quia & confessione uo¬
cum. & uirtutum sibi unatumitate iunguntur. Qg

Expanded text:
personas innotuit, quod superius tertio idipsum dixit. Quapersonas innotuit, quod superius tertio idipsum dixit. Quasi ergo et uno in loco Pleiades sitae sunt, quia de Deo concorditer sentiunt, et tamen semetipsas non tangunt, quia sicut dictum est per hujus mundi tempora diverpheta describit, qui cum diversi generis animalia videre se diceret, adjunxit: Junctaeque erant pennae eorum alterius ad alterum . Pennae quippe animalium alterius ad alterum junctae sunt, quia etsi dissimilia sunt quae agunt, uno tamen eodemque sensu sibi sanctorum voces virtutesque sociantur. Et quamvis alius rationabiliter cuncta agendo sit homo, alius in passionibus fortis adversa mundi non timendo sit leo, alius per abstinentiam semetipsum vivam hostiam offerendo sit vitulus, alius se in alta rapiendo contemplationis volatu sit aquila, pennis se tamen dum volant tangunt, quia et confessione vocum, et virtutum sibi unanimitate junguntur. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
apparuit: sed tam̃ nullus eorum alteri diuersum sen¬
sit: quia & si semetipsos non nouerant facie: unum
tamen didicerant ex diuina cognitione: Dauid quippe
ut auetorem omnium dm trinitatem ostenderet:
dixit Benedicat nos deus deus noster: benedicat nos
deus ac ne tertio đm nominaus. tres deos dixisse puta¬
retur: ilico unitatem eiusdem trinitatis in sinuatis.
ad didit & metuant eum om̃s fines terre. Qui etum ñ
eos sed eum subdidit: uinum tria quȩ dixerat intimauit.
lsaias quoq cum laudem de diuinitate trinitatis ape¬
Qui ergo non domini dii sed dominus deus addidit.
unum existere quod tertium scm̃ uocauerat. indica¬
uit Pauluis quoq ut oꝑationem sc̃e triitatis osten¬
deret: ait. Ex ipso et ꝑ ipsum: & in ipso sunt omnia
atq ut unitatem eiusdem trinitatis intimaret: ꝓti¬
nus aodidit: Ipsi gła in scła scłorum amen: Qui gͥ non
ipsis sed ipsi subdidit: unum naturaliter. tria scdm

Expanded text:
apparuit; sed tamen nullus eorum alteri diversum senapparuit; sed tamen nullus eorum alteri diversum sensit, quia etsi semetipsos non noverant facie, unum tamen didicerant ex divina cognitione. David quippe ut auctorem omnium Deum in Trinitate ostenderet, dixit: Benedicat nos Deus, Deus 949 noster, benedicat nos Deus . Ac ne tertio Deum nominans tres Deos dixisse putaretur, illico unitatem ejusdem Trinitatis insinuans addidit: Et metuant eum omnes fines terrae . Qui enim nos eos, sed eum subdidit, unum tria quae dixerat intimavit. Isaias quoque cum laudem de unitate Trinitatis apeQuia ergo non domini dii, sed Dominus Deus addidit, unum existere quod tertio sanctum vocaverat indicavit. Paulus quoque ut operationem sanctae Trinitatis ostenderet, ait, Ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia . Atque ut unitatem ejusdem Trinitatis intimaret, protinus addidit: Ipsi gloria in saecula saeculorum, amen . Qui igitur non ipsis, sed ipsi subdidit, unum naturaliter, tria secundum
Abbreviated transcription (Latin):
sed non semet ipsos tangunt: quia indiũsis t̃ꝑib par¬
& ioħs apparuit : diuisi quidem fuerunt tempore.
sed non p̃dicatione: Nam abel redemptoris nr̃i pas¬
sionem significatis: agnum insacrificium obtulit:
De cuius passione ysaias att Sicut aguus coram ton¬
dente se obmutescet: et non aꝑiet os suum: De quo¬
iohannes quoq ait Ecce agnus di: qui tollit peccata
mundi: E cce diuisis quidem temporibus missi. et
tamen concorditer de redemptoris nr̃i innocentia sen¬
tientes: eundem agnum iohannes ostendendo. ysci¬
as ꝓuidendo abel offerendo loquutus est Et quem io¬
hannes in ostensiotie: quem ysaias in locutione: hũc
abel significando in manibus tenuit: Quia gͥ quo¬
modo plyades stellȩ de humanitate redemptoris con¬
cinant diximus: nunc quomodo inostendenda unica¬
te trinitatis concorditer luceant demonstremus: Diuersis
quippe temporibus huic mundo dauid. usaias. & paulꝰ

Expanded text:
sed non semetipsos tangunt, quia in divisis temporibus parsed non semetipsos tangunt, quia in divisis temporibus paret Joannes apparuerunt; divisi quidem fuerunt tempore, sed non praedicatione. Nam Abel Redemptoris nostri passionem significans, agnum in sacrificio obtulit; de cujus passione Isaias ait: Sicut agnus coram tondente se obmutescet, non aJoannes quoque ait: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . Ecce divisis quidem temporibus missi, et tamen concorditer de Redemptoris nostri innocentia sentientes, eumdem agnum Joannes ostendendo, Isaias praevidendo, Abel offerendo locutus est; et quem Joannes in ostensione, quem Isaias in locutione, hunc Abel significando in manibus tenuit. 70. Quia igitur quomodo Pleiades stellae de humanitate Redemptoris sibi concinant diximus, nunc quomodo in ostendenda unitate Trinitatis concorditer luceant demonstremus. Diversis quippe temporibus huic mundo David, Isaias et Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
dec: quia arcturi girum dissipare ñ potest quein
tamen cernere ipsa sua uertigine pene dissipatum
potest. An ut in istis misteriis auctoris potentiam
pensans infirmitatis suȩ meminerit: et eum quem
adhuc in maiestate sua uidere non poterat. qua sit in¬
estimabilis in ipsa muinisteriorum cȩlestium gub̃nati
urgemur: ut hȩc uerba mysticis sensibus grauida cog
sunt. aluid quam sc̃os om̃s denuntiant: qui int̾ presen
illustrant: qui abipsa mundi origine usq ad eius ter¬
minum diuersis temporibus ad ꝓphetandum missi
iuxta aliquid sibi coniuncti sunt ⁊ iuxta aliquid ñ¬
coniuncti: Stellȩ enim pliades sicut supradictum est
uicititate sibi coniunctȩ sunt: tactu disuinctȩ: Si¬
mul quidem sitȩ sunt: & tam̃ lucis suȩ uiritim ra
dum temporibus apparentes & disiuncti sunt ꝑ
uisionem sue imaginis: & coniuncti sunt ꝑ intenti¬
onemmentis. Simul micant. quia unum predicant.

Expanded text:
det, quia Arcturi gyrum dissipare non potest, quem det, quia Arcturi gyrum dissipare non potest, quem tamen cernere ipsa sua vertigine pene dissipatum potest? An ut in istis ministeriis auctoris potentiam pensans, infirmitatis suae meminerit, et eum quem adhuc in majestate sua videre non poterat quam sit inaestimabilis in ipsa ministeriorum coelestium gubernatiurgemur, ut haec verba mysticis sensibus gravida cognsunt, aliud quam sanctos omnes denuntiant, qui inter praeseillustrant, qui ab ipsa mundi origine usque ad ejus terminum diversis temporibus ad prophetandum missi, et juxta aliquid sibi conjuncti sunt, et juxta aliquid disjuncti? Stellae enim Pleiades, sicut supra dictum est, vicinitate sibi conjunctae sunt, et tactu disjunctae. Simul quidem sitae sunt, et tamen lucis suae Ita dum temporibus apparentes, et disjuncti sunt per visionem suae imaginis, et conjuncti per intentionem mentis. Simul micant, quia unum praedicant;
Abbreviated transcription (Latin):
so quod uidet aut audit ex me: Qui gͥ foris aduetsa
tolerans ne fortasse in laudibus deflueret. archana sua
aperire metuebat: quid aliud quam secretorum suo¬
rum abyssum ꝑ constrictam suꝑficiem presserat Seqͥ¬
tur. Num quid coniungere ualebis micantes stellas
plyades: aut girum arcturi poteris dissipare: Plya¬
des stelle apotuplystu. id est apluralitate uocatȩ ft̃.
lta autem uicinȩ sibi diuisȩ sunt condite utͤ simul
sint. & tamen coniungi nequaquam possuit: quati¬
nus uicinitate quidem conuincte sint. sed tactu dis
ut in cęli axe positus ꝑ diuersa se uertat. nec tamen
occidat. Neꝙ enim extra currens uoluitur: sed in lo¬
co positus cunctis mundi partibus nequaquam casu¬
rus inclinatur Quid ergo est quod homo ext̾ra fac¬
tus atq interra positus de cęlesti administratione
discititur. quia plyades conuingere ñ ualet. quas
uicinas sibimet ipsis conditas et pene coniunctas ui¬

Expanded text:
ut audit aliquid ex me . Qui igitur foris adversa ut audit aliquid ex me . Qui igitur foris adversa tolerans, ne fortasse in laudibus deflueret, arcana sua aperire metuebat, quid aliud quam secretorum suorum abyssum per constrictam superficiem presserat? Seq Nunquid jungere valebis micantes stellas pleiades? aut gyrum arcturi poteris dissipare? . Pleiades stellae apo tou pleioteta, id est, a pluralitate vocatae sunt: ita autem vicinae sibi et divisae sunt conditae, ut et simul sint, et tamen conjungi nequaquam possint, quatenus in civitate quidem conjunctae sint, sed tactu disjut in coeli axe positus per diversa se vertat, nec tamen occidat. Neque enim extra se currens volvitur, sed in loco situs, in cunctis mundi partibus nequaquam casurus inclinatur. Quid ergo est quod homo ex terra factus, atque in terra positus , de coelesti administratione discutitur, quia Pleiades conjungere non valet, quas vicinas sibimetipsis conditas et pene conjunctas vi
Abbreviated transcription (Latin):
pe lapidis aqua duruerat: cum ille prius in patiens
ille ꝑsecutor postmodum paulus dicebat Imple o ea
quȩ desunt passionum xp̃i incarne mea. & quia cũ¬
deprimuntur aduersis. sollertius interna dona cu¬
stodiunt: recte additur & suꝑficies abyssi constrin¬
gitur: Solet enim leticia. arthana menitis aperire.
atq aꝑiendo amittere: aduersa uero cũm nos exteri¬
us deprimunt. interuis cautiores reddunt: P gelu itaq
uel glatiem suꝑficies abyssi constringitur: qͥa mens
nĩa ad conseruanda ꝓ funda dona que acceperit ipsis
aduersitatibus munitur abyssi enim suȩ suꝑficiem y¬
salas constrinxerat: cum dicebat Secretum meum mi¬
chi: secretum meum michi abyssi suȩ suꝑficiem paulꝰ
constrinxerat: qui tot periculis aduersitatis in sudas
sub pretextu cuiusdam de semetipso loquitur dicens:
Audiuit archana uerba: quȩ non licet homini loqͥ
s tursum: Parto autem nequis me existimet supra

Expanded text:
pe lapidis aqua duruerat, cum ille prius impatiens pe lapidis aqua duruerat, cum ille prius impatiens persecutor postmodum Paulus dicebat: Impleo ea quae desunt passionum Christi in carne mea . 66. rimuntur adversis, solertius in terna dona custodiunt, recte additur: Et superficies abyssi constringitur. Solet enim laetitia arcana mentis aperire, atque aperiendo amittere; adversa vero cum nos exterius deprimunt, interius cautiores reddunt. Post gelu itaque vel glaciem superficies abyssi constringitur, quia mens nostra, ad conservanda profunda dona quae acceperit, adversitatibus munitur. Abyssi enim suae superficiem Isaias constrinxerat, cum dicebat: Secretum meum mihi, secretum meum mihi . Abyssi suae superficiem Paulus constrinxerat, qui tot periculis ac adversitatibus insudans, sub praetextu cujusdam de semetipso loquitur, dicens: Audivi arcana verba, quae non licet homini loqui . Et rursum: Parco autem, ne qu
Abbreviated transcription (Latin):
stiis exerteri ꝑmitrit. atq ad melioris uite statum in¬
terueniente tristicia ꝓuehit. miro consilio suꝑ fu¬
turam frugem gelu & glaciem gignit: ut electus
quisq in hac uita tamquam in hieme. aduersa uen¬
torum. et frigorum toleret: & uelut inestiua sere¬
nitate postmnodum fructus quos hic conceperit
demonstret. In de & sponsi uoce: unicuiq animȩ
post huius mundi turbines ad illa ȩcernitatis a¬
mena ꝓperanti dicitur. Surge ꝓpera amica mea. for¬
mosa mea: et ueni lam enim hiems transiit. Umber
abiit ⁊ recessit: & quia sisola nobis ad sunt ꝓsꝑa sol¬
uimur: ad iuitutem uero melius ꝑ aduersa solida
quȩ durantur. Mentes enim quȩ ꝑ ꝓspera mollit
fluerent: constrictȩ aduersitatibus durescunt &
ad similitudinem lapidis aqua ꝑducitur: quando in¬
firmus quisq ꝑ acceptam de suꝑ tolerantiam passio¬
nes sui redemptoris imitatur In similitudinem quip¬

Expanded text:
stiis exerceri permittit, atque ad melioris vitae statum instiis exerceri permittit, atque ad melioris vitae statum interveniente tristitia provehit, miro consilio super futuram frugem gelu et glaciem gignit, ut electus quisque in hac vita, tanquam in hieme, adversa ventorum et frigorum toleret, et velut in aestiva serenitate postmodum fructus quos hic conceperit demostret. Unde et sponsi voce unicuique animae post hujus mundi turbines ad illa aeternitatis amoena properanti dicitur: Surge, propera, amica mea, formosa mea, et veni; jam enim hiems transiit, imber abiit et recessit . Et quia si sola nobis adsunt prospera solvimur, ad virtutes vero melius per adversa solidaminem lapidis aquae durantur. Mentes enim quae per prospera molliter fluxerant constrictae adversitatibus durescunt; et ad similitudinem lapidis aqua perducitur, quando infirmus quisque per acceptam desuper tolerantiam passiones sui Redemptionis imitatur. In similitudinem quip
Abbreviated transcription (Latin):
gelu premuntur: ut tanto post fȩcundius exe¬
ant: quanto diuini iudicii prem̃tia pondera pa¬
ualent. eo ipso quo ab intentione sua prosiliunt
asdem temptationes cogitationum cõprimunt:
seq ꝑ exercitationis usum in quodam uiuendi
rigore componunt bene subditur: In similitu¬
dinẽ lapidis aquȩ durantur: quia & si fluxȩ co¬
gitationes intedius laces eunt: nequaquam
tamen usꝙ ad consensum praui oꝑis trahunt: sed
nens subinolita bene uiuendi consuetudine. quasi
sub quadam duricia exterius abscondit quicquid int̾
ex temptationis pulsatione mollescit Ubi et bene sub¬
intgitur: & suꝑficies ab yssi constringitur: quia pra¬
ua cogitatio & si usq ad suggestionem uenit. usq ad
cotisensum non prosilit: quia fluctuantes motus a¬
etiam ingelui uel glatie presentis uitȩ adũsitas desig¬
nari: quȩ dum sub asꝑitate sua sc̃os comprunit: ualer¬
tiores reddit: Dum etum nos omnipotens deus mole¬

Expanded text:
gelu premuntur, ut tanto post fecundius exegelu premuntur, ut tanto post fecundius exeant, quanto divini judicii prementia pondera pavalent, eo ipso quo ab intentionis suae perfectioasdem tentationes cogitationum comprimunt, seque per 947 exercitationis usum in quodam vivendi rigore componunt, bene subditur: In similitudinem lapidis aquae durantur. Quia etsi fluxae cogitationes interius lacessunt, nequaquam tamen usque ad consensum pravi operis trahunt. Sed mens sub inolita bene vivendi consuetudine quasi sub quadam duritia exterius abscondit quidquid intus ex tentationis pulsatione mollescit. Unde et bene subjungitur: Et superficies abyssi constringitur. Quia prava cogitatio et si usque ad suggestionem venit, usque ad consensum non prosilit, quia fluctuantes motus aetiam in gelu vel glacie praesentis vitae adversitas designari, quae dum asperitate sua sanctos comprimit, valentiores reddit. Dum enim nos omnipotens Deus mole
Abbreviated transcription (Latin):
pa oꝑationem non inquinet. sed ne cogitationem
pulset & adhuc quidem incorpore positi sunt: sed
appetunt: sed interuenientibus temptationibus
reuerberantur: ut uidelicet infirmitatis sue me
agitur. quid aliud quam suꝑ infusam tetram. gelu
de cȩlo generatur: quid aliud quam de dei utero
glaties ꝓducitut: quando de interno secitto dispet¬
satio egreditur. et uoluntates nr̃e etiam in bonis de¬
licet terra. quanta discipline glatiȩ prematur: dit:
Uelle adiacet michi. ꝑficere autem bonum non in¬
uenio: Qui enim uelle habere se asserit. iam ꝑ u
fusionem gr̃ȩ que in se lateant semina ostendit.
sed dum ꝑficcre bonum non inuenit. ꝓfecto indicat.
quanta illum dispensationis suꝑnȩ glaties premat.
an ista glaties eorum corda non presseitit. quibus di¬
cebat : ut non quȩcumq uultis illa faciatis: Ac
si aꝑte diceret Occulta cordis ur̃i semina iam ꝓ¬
dere infrugem querunt: sed suꝑni moderamiuis

Expanded text:
pa operationem non inquinet, sed nec cogitationem pa operationem non inquinet, sed nec cogitationem pulset. Et adhuc quidem in corpore positi sunt, sed appetunt, sed intervenientibus tentationibus reverberantur, ut videlicet infirmitatis suae meagitur, quid aliud quam super infusam terram gelu de coelo generatur? Quid aliud quam de Dei utero glacies producitur, quando de interno secreto dispensatio egreditur, et voluntates nostrae etiam in bonis delicet terra, quanta disciplinae glacie prematur, dum ait: Velle adjacet mihi, perficere autem bonum non invenio . Qui enim velle habere se asserit, jam per infusionem gratiae, quae in se lateant semina ostendit. Sed dum perficere bonum non invenit, profecto indicat quanta illum dispensationis supernae glacies premat. An ista glacies eorum corda non presserat, quibus dicebat, Ut non quaecunque vultis, illa faciatis ? Ac si aperte diceret: Occulta cordis vestri semina jam prodire in frugem quaerunt, sed superni moderaminis
Abbreviated transcription (Latin):
modum ne inconceptis untutibus in moderatius
ꝓfluat. disciplinȩ intimȩ dispensatione premit.
ut quam ꝑceptȩ gr̃ȩ pluuia irrigat. etiam disci¬
pline rigor astringat: nesi aut antequam de¬
bet. aut plusquam necesse est conceptas uircutes
ꝓferat. fruges in herbam uertat: Plerumq eñi
ab inchoantibus opus bonum dum prius quam
oporcet ostenditur. a grano ꝑfectionis in anitur :
dominus uel ante tempꝰ desidĩa renuit. ł rursum
intempore ultra mensuram ꝓfectus prenait: ne
si aut antequam debent aut plusquam debent ꝑ¬
ficiant: ꝑ profectus sui magnitudinem in elatio¬
nis defectum cadant Nam cum cor post peccata oc̃¬
pungitur. terra quȩ aruerat in fusione pluuig ri¬
gatur: & cum relictis iniquitatibus bona exequi
oꝑa propotit: quasi post infusionem semina accepit.
& pleriq cum desidia sca coucipiunt. in sumis exer¬
cere iam mitutibus in ardescunt: ut non solum cul¬

Expanded text:
modum, ne in conceptis virtutibus immoderatius modum, ne in conceptis virtutibus immoderatius profluat, disciplina intimae dispensationis premit, ut quam acceptae gratiae pluvia irrigat, etiam disciplinae rigor astringat, ne si aut antequam debet, aut plusquam necesse est conceptas virtutes proferat, fruges in herbam vertat? Plerumque enim ab inchoantibus opus bonum dum priusquam oportet ostenditur, a grano perfectionis inanitur, etDominus vel ante tempus desideria renuit, vel rursum in tempore ultra mensuram profectus premit, ne si aut antequam debent, aut plus quam debent, proficiant, per profectus sui magnitudinem in elationis defectum cadant. Nam cum cor post peccata compungitur, terra quae aruerat infusione pluviae rigatur; et cum relictis iniquitatibus bona exsequi opera proponit, quasi post infusionem semen accipit. Et plerique cum desideria sancta concipiunt, in summis jam exerceri virtutibus inardescunt ut non solum cul
Abbreviated transcription (Latin):
uiȩ pater: uel quis genuit stillas roris. Statimq
additur De cuius utero egressa est glaties: & ge¬
lu de cȩlo quis genuit. Si ergo dictis precedentibꝰ
sequens sententia non dispari sensu coniungitur.
ꝓfecto et in bonam partem nobis eius intelligentia
sum si illa pluuia immoderatus irrigat. inculino
pinguedinem frumti uircutemq mutat Sin uero
iactatum semen post pluuiam gelu premitur:
quo foras citius apparere repellitur. eo intus fe¬
cundius radicatur: & quo uetatur ꝓgredi cogitur
multiplicari: quia cum ab inmaturo ortu restrin¬
gitur. in conceptionis suę tarditate laxatum. ad
fructum ubius impletur. Quid ergo est quod do¬
mitius prius quidem patrem se pluiuȩ insitiuat. pꝰ¬
modum uero de suo egredi utero glatiem narrat.
seq gelu gignere de cęlo ꝓnuntiat: nisi quod miro
modo ñri pectoris terram. ad suscipienda uerbi semi¬
na. et prius ꝑ occulte gr̃e pluuiam infundit. & pꝰ¬

Expanded text:
viae pater vel quis genuit stillas roris? Statimque viae pater vel quis genuit stillas roris? Statimque additur: De cujus utero egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? Si ergo dictis praecedentibus sequens sententia non dispari sensu conjungitur, profecto et in bonam partem nobis ejus intelligentia sum si illam pluvia immoderatius irrigat, in culmo pinguedinem frumenti virtutemque mutat. Sin vero jactatum semen post pluviam gelu premitur, quo foris citius apparere repellitur, eo intus fecundius radicatur; et quo vetatur progredi, cogitur multiplicari, quia cum ab immaturo ortu restringitur, ex conceptionis suae 946 tarditate laxatum ad fructum uberius impletur. Quid est ergo quod Dominus prius quidem patrem se pluviae insinuat, postmodum vero de suo egredi utero glaciem narrat, seque gelu gignere de coelo pronuntiat, nisi quod miro modo nostri pectoris terram ad suscipienda verbi semina, et prius per occultae gratiae pluviam infundit, et post
Abbreviated transcription (Latin):
humanas laudes uirtutis imago retinetur: recte sub¬
iungitur In simlitudine lapidis aquȩ durantur.
& suꝑficies abyssi constringitur. Aquȩ enim ꝑ gla¬
tiem in suꝑficiem durescunt: sed fluide in intimis
iemanent: Et quid ꝑaquas: nisi fluxa accipimus cor¬
da repborum: Quȩ cum expposito uirtutem deserũt
forte̾s se in bonis oꝑibus ꝑ ypocrisin ostendunt: dũq
in intimis siuis aduitia diffluunt. ⁊ foris se scõrum ac
fortium imitatores fingunt: aquȩ in similitudine
lapidis durantur. et suꝑficies abissi constringitur:
quia ꝑ suꝑductam scĩtatis spetiem. fluxa ac instabilis
eorum conscientia hominibus regitur Nam cum si¬
bimet ipsis intrinsecus turpes sicit: ante alietios tam̃
nequis hȩc uerba domini in bonam iutelligi parce
uesit: debemus etiam querentibus astruere. dum¬
modo minime iudicemur. quȩ ꝑscrutanda fuerant
neglexisse. Suꝑiori enim uersu dicitur Quis est plu¬

Expanded text:
humanas laudes virtutis imago retinetur, recte subhumanas laudes virtutis imago retinetur, recte subjungitur: In similitudinem lapidis aquae durantur, et superficies abyssi constringitur. Aquae enim per glaciem in superficie durescunt, sed fluidae in intimis remanent. Et quid per aquas nisi fluxa accipimus corda reproborum? Quae cum ex proposito virtutem deserunt, fortes se in bonis operibus per hypocrisim ostendunt; dumque in intimis suis ad vitia defluunt, et foris se sanctorum ac fortium imitatores fingunt, Aquae in similitudinem lapidis durantur, et superficies abyssi constringitur, quia per superductam sanctitatis speciem fluxa ac instabilis eorum conscientia hominibus tegitur. Nam cum sibimetipsis intrinsecus turpes sint, ante alienos tamen ne quis haec verba Domini in bonam intelligi partem velit, debemus sic etiam quaerentibus astruere, dummodo minime judicemur quae perscrutanda fuerant neglexisse. Superiori enim versu dicitur: Quis est plu
Abbreviated transcription (Latin):
ens sole nos usticie illustrat: Quod dum nos uitȩ
presentis nox cõntinet. stellis nob̃ mandatorum
fulget: Sed quia oportet hereses ẽẽ. ut ꝓbati ma¬
nifesti fiant: cum ab intellectu sano mens suꝑba
repellitut. ultione districti uidicis gelu de cęlo ge¬
neraturꝰ ut cum ipsa scriptura sacra melectorũ
cordibus caleat: eos qͥ se suꝑbe scire appetunt. a se
frigidos emittat: Ibi quippe errant ubi cortigere
errata debuerant: & dum a suꝑni intelligenria
resplendentes eloquii. et obdurati ipsi & seducen¬
tes ceceros cortuunt: ad ima uenientes. ut gelu &
alios astringunt. Semet ipsum tam̃ dominus hoc
gelu gignere ꝑbibet: non quo prauorum mentes
ipse ad culpam formet: s qͦ a culꝑa ñ lib̾et: sic̃ scͥptũ est
go obduitibo cor pharaonis Quod quia
mi sericorditer emollire noluit. ꝓfecto
districte se obdurare nuntiauit. Quia uero cum in¬
choata diuini timoris uirtus amittitur. propter

Expanded text:
ens, sole nos justitiae illustrat, quod dum nos vitae ens, sole nos justitiae illustrat, quod dum nos vitae praesentis nox continet, stellis nobis mandatorum fulget? Sed quia oportet esse haereses, ut probati manifesti fiant , cum ab intellectu sano mens superba repellitur, ultione districti judicis gelu de coelo generatur, ut cum ipsa Scriptura sacra in electorum cordibus caleat, eos qui se superbe scire appetunt a se frigidos emittat. Ibi quippe errant ubi corrigere errata debuerant; et dum a superna intelligentia resplendentis eloquii, et obdurati ipsi, et seducturi caeteros, corrunt, ad ima venientes ut gelu, et alios astringuat. Semetipsum tamen Dominus hoc gelu gignere perhibet, non quod pravorum mentes ipse ad culpam formet, sed quod a culpa non liberat, sicut scriptum est: Ego obdurabo cor Pharaonis . Quod quia misericorditer emollire noluit, profecto districte se obdurasse nuntiavit. 61. choata divini timoris virtus amittitur, propter
Abbreviated transcription (Latin):
tales a secretis cęlestibus ꝑ extremum ⁊ publicum ui¬
dicium repellit. His itaq uerbis quid aꝑte agitur
nisi ut beatus iob de summis suis uitutibus humili¬
etur: ne in hoc qd̃ bene uiuendo claruerat.⁊ suꝑbi¬
endo frigescat. & a diuinitatis utero repulsus exe¬
at. si intra sinum cordis sui se tumidus extollat: &¬
quia iusto iudiuo suꝑbas mentes ad culpam egredi
ex accepta uirtute ꝑmittit: recte ad huc subiungit᷑
Et gelu de glo quis genuit: Plerumq enim sacri
eloquii scientiam prestat: Sed dum eadem sciencia
is qui accipit extollitut. ira districti iuidicis in ipso e
loquio cȩcatur : ut exceriores fauores ꝑ illam sequẽs
iam eius interna ñ uideat : & qui intus manens ca¬
lere poterat. exeundo frigescat: duratusq inima
corruat.: qui ad cognitionem dei prius tractabilis.
in summis liquidus stabat: an sacrum eloquiũ
celum non est. quod diem nob intelligentiȩ aperi¬

Expanded text:
tales a secretis coelestibus per extremum et publicum jutales a secretis coelestibus per extremum et publicum judicium repellit. His itaque verbis quid aperte agitur, nisi ut beatus Job de summis suis virtutibus humilietur, ne in hoc quod bene vivendo caluerat, superbiendo frigescat, et a Divinitatis utero repulsus exeat, si intra sinum sui cordis se tumidus extollat? quia justo judicio superbas mentes ad culpam egredi ex accepta virtute permittit, recte adhuc subjungitur: Et gelu de coelo quis genuit? Plerumque enim sacri eloquii scientiam praestat, sed dum de eadem scientia is qui accipit extollitur, 945 ira districti judicis in ipso sacro eloquio caecatur, ut exteriores favores per illam sequens, ejus jam interna non videat; et qui intus manens calere poterat, exeundo frigescat, duratusque in ima corruat, qui ad cognitionem Dei prius tractabilis in summis liquidus stabat. An sacrum eloquium coelum non est, quod diem nobis intelligentiae aperi
Abbreviated transcription (Latin):
unde ad interna diligenda ardeutius flagrare de¬
buerunt: Dumꝙ iste signus. ille scientia. iste ꝓpła. il¬
lemagnis opibus pollet. atq ꝑ hȩc dona placere ho¬
minibus appetit: omne quod prius intimum claru¬
etat. exteriorem laudem diligens. intorporem uertit.
Quasi ergo glaties de utero egreditur: dum post do¬
norum beneficia a uisceribus pietatis suꝑnę seꝑatus:
Annon sunt glacies qui in iuitutibꝰ quas accipuint.
laudes ab hominibus querunt: Et tam̃ uenienti ui¬
dici dona sua ad eiusdem memoriam reuocantes dicũt:
Domine domine. nonne in nomine tuo ꝓpħauimus.
et in nomine tuo demonia eiecunusꝰ et intuo nomi
ne uirtutes multas fecimus: Sed quomodo hanc do¬
minus glatiem ꝓiciat: ostendit dicens Nescio uos
unde sitis: discedite. ame om̃s operarii iniquitatis.
Hanc glatiem nunc in utero dominus portat: quia
intra sinum ȩccłiȩ tolerat. Sed tunc aꝑte eicte: eũ

Expanded text:
unde ad interna diligenda ardentius flagrare deunde ad interna diligenda ardentius flagrare debuerunt. Dumque iste signis, ille scientia, iste prophetia, ille magnis operibus pollet, atque per haec dona placere hominibus appetit, omne quod prius intimum caluerat, exteriorem laudem diligens, in torporem vertit. Quasi ergo glacies de utero egreditur, dum post donorum beneficia a visceribus pietatis supernae separatur. An non sunt glacies, qui in virtutibus quas accipiunt laudes ab hominibus quaerunt? Et tamen venienti judici dona sua ad ejus memoriam revocantes, dicunt: Domine, Domine, nonne in nomine tuo prophetavimus, et in nomine tuoDominus projiciat ostendit, dicens: Nescio vos unde sitis, discedite a me, omnes operarii iniquitatis . Hanc glaciem nunc in utero Dominus portat, quia intra sinum Ecclesiae tolerat. Sed tunc aperte ejicit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
tionis acte plerumq ꝓponit laudabilia ut ad illi¬
cita ꝑtrahat. abyssi ergo suꝑficies constringitur.
quia dum quasi bona ꝑsuasionis eius species. ue¬
lut solida de suꝑ glaties ostenditur. in ꝓfundum la-¬
mus Mentes namq hominum otanipotens deus
dum in suo timore firmat quasi concipit: easq ad a¬
ꝑtas uirtutes dum ꝓuehit gignit: sed si de acceptis¬
untuibus extolluntur relinquit. & sepe quos¬
dam cognouunus malorum suorum considãtione
compungi: diuini terroris pauore feruescere: et
ꝑ pauoris exordia usq ad iuitutum suimama ꝑueni¬
re S dum de eisdem iuitutibus quas accipiunt ex¬
tolluntur: in anis głȩ laqueo astricti. ad autiquũ
torporem redeunt: Recte ergo cum tales ꝓicit dñs
nim de di utero glaties egreditur: quando hii qͥ
lam intus incaluerant ex uirtutum dono friges¬
cunt: et inde exteriorem głãm torpentes appetũt:

Expanded text:
tionis arte plerumque proponit laudabilia, ut ad illitionis arte plerumque proponit laudabilia, ut ad illicita pertrahat. Abyssi ergo superficies constringitur, quia dum quasi bona persuasionis ejus species, velut solida desuper glacies ostenditur, in profundum la. Mentes namque hominum omnipotens Deus dum timore format, quasi concipit, easque ad apertas virtutes dum virtutibus extolluntur, relinquit. Et saepe quosdam cognovimus malorum suorum consideratione compungi, divini terroris pavore fervescere, et per pavoris exordia usque ad virtutum summa pervenire; sed dum de eisdem virtutibus quas accipiunt extolluntur, inanis gloriae laqueo astricti, ad antiquum torporem redeunt. Recte ergo cum tales Dominus pronim de Dei utero glacies egreditur, quando hi qui jam intus incaluerant ex virtutum dono frigescunt; et inde exteriorem gloriam torpentes appetunt,
Abbreviated transcription (Latin):
delligi. Ipse quippe quasi de dei utero glaties ꝑces
sit: quia acalore secretorum eiꝰ malitię torpore fri¬
gidus. magiter iniquitatis exiuit Ipse gelu de cęlo
est genitus. quia constricturus corda reꝓborum. a sũ¬
mis cadere est adima ꝑmissus: Qui bene in cȩlestibꝰ
conditus inculpȩ frigore mñtes sequatium quasi ge¬
lu dum cecidit astrinxit Qui ad terrani ueniens.
quid in hominibus egerit expletur cum subditur In
ppłi: ꝑ lapidem uero eiusdem sathan duritia desig¬
natur Illo gͥ adima ueniente. insimilitudinem la¬
pidis aque durate sunt: quia eius maliciam imita¬
ti homines. mollia uiscera caritatis amiserunt: Cuiꝰ
fraudulenta consilia. quia a seductis hominibus de¬
prehendi non possunt: recte subiungitur Et suꝑ¬
ficies abyssi constringitur: Aliud quippe eius intͥn¬
secus latec: atq aliud extrinsecus ostendit. Trans¬
figurat enim se uelut angłm lucis: & callida decep¬

Expanded text:
telligi. Ipse qutelligi. Ipse qusit, quia a calore secretorum ejus malitiae torpore frigidus, magister iniquitatis exivit; ipse gelu de cest genitus, quia constricturus corda reproborum, a summis cadere est ad ima permissus. Qui bene in coelestibus conditus, in culpae frigore mentes sequacium quasi gelu dum cecidit astrinxit. 944 Qui ad terram veniens, quid in hominibus egerit, expletur cum subditur: In populi, per lapidem vero ejusdem Satanae duritia designatur. Illo igitur ad ima veniente, in similitudinem lapidis aquae duratae sunt, quia ejus malitiam imitati homines, mollia viscera charitatis amiserunt. Cujus fraudulenta consilia quia a seductis hominibus deprehendi non possunt, recte subjungitur: Et superficies abyssi constringitur. Aliud quippe ei intrinsecus latet, atque aliud extrinsecus ostendit. Transfigurat enim se velut angelum lucis , et callida decep
Abbreviated transcription (Latin):
pulsione udeorum. subtilit̾ pensaus: seq occulta di
iuidicia comptebendere non posse considerans: excla¬
mando subiunxit Oaltitudo diuitiarum sapientis.
et scientiȩ dĩ quam in comprehenfibilia sunt uidicia
euis. et inuestigabiles iue eus Unde hic quoq cũ
de iudeorum ꝑfidia dñs diceret. in similitudine lapi¬
dis aquȩ durantur: ut de repulsione eorum occulta
ẽe sua uidicia demonstraret: apte subdit. & suꝑfi¬
cies abyssi constringitur: quia suꝑiecto quodam
ignorantiȩ nr̃e uelamine. in comprehensibilitas
duuim iudicii humanȩ mentis oculo nullatenus
eligatur: uel cur cum alius eligitur. alius repella¬
tur: quia suꝑficies abissi constringitur & atcestã¬
te paulo in scrutabilia sunt uidicia eius. & in ue¬
stigabiles uis eus ꝑ hoc uero quod dictum est.
de cuius utero egiessa est glaties. & gelu de celo qͥs
genuit: etiam sathan in gelu & glatie nil obstat in¬

Expanded text:
pulsione Judaeorum subtiliter pensans, seque occulta Dei pulsione Judaeorum subtiliter pensans, seque occulta Dei judicia comprehendere non posse considerans, exclamando subjunxit: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae Dei, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus, et investigade Judaeorum perfidia Dominus diceret: « In similitudinem lapidis aquae durantur, » ut de repulsione eorum occulta esse sua judicia demonstraret, apte subdidit: « Et superficies abyssi constringitur , » quia superjecto quodam ignorantiae nostrae velamine, incomprehensibilitas divini judicii humanae mentis oculo nullatenus eligatur; vel cur cum alius eligitur, alius repellatur: quia superficies abyssi constringitur, et, attestante Paulo, « inscrutabilia sunt judicia ejus, et inveigi.---Per hoc vero quod dictum est: De cujus utero egressa est glacies, et gelu de coelo quis genuit? etiam Satan in gelu et glacie nil obstat in
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. & uideorum infidelitas obdurata: bene dictũ
est fin similitudine lapidis aque durantur Ae si di¬
cetet Illa mollia ⁊ penetrabilia fidi corda iudeorũ.
in insensibilitatẽ uertuntur gentilium: Cum e¬
nun misericors gentes atfaxit: iratus iudeam rep¬
pultt actumq ẽ. ut sicut dudum ad ꝑcipiendum
fidem gentilitas fuerat obdutata: ita post modum
ad fidem gentilitate suscepta. uideȩ ppłs ꝑfidiȩ tor¬
pore dure sceret Inde paulus apłs eisdem gentib
dicit. Sicut aliquando uos non credidistis do. tune
autem miscđiam consecuti estis ꝓpter illorum in¬
credulitatem: ita et isti nunc  crediderunt in urãm
misericordiam ut et ipsi misccłiam consequantur.
Conclusit etum deus omĩa in incredulitate: ut om¬
nium misereatur Quam sententiam suã primũ
quidem de uocatione uideorum ⁊ repulsione genti¬
um: postmnodum uero. de uocatione gentium ⁊ re¬

Expanded text:
sunt, et Judaeorum infidelitas obdurata, bene dictum sunt, et Judaeorum infidelitas obdurata, bene dictum est: In similitudinem lapidis aquae durantur. Ac si diceret: Illa mollia ac penetrabilia fidei corda Judaeorum in insensibilitatem vertuntur gentium. Cum enim misericors Deus gentes traxit, iratus Judaeam repulit. Actumque est ut sicut dudum ad percipiendam fidem gentilitas fuerat obdurata, ita postmodum ad fidem gentilitate suscepta, Judaeae populus perfidiae torpore duresceret. Unde Paulus apostolus eisdem gentibus dicit: Sicut aliquando vos non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consecuti estis propter illorum incredulitatem; ita et isti non crediderunt in vestra misericordia, ut et ipsi misericordiam consequantur. Conclusit enim Deus omnia in incredulitate, ut omnium misereatur . Quam sententiam suam primum quidem de vocatione Judaeorum, et repulsione gentium, postmodum vero de vocatione gentium, et re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmisit uiuere toletando patienter: et quia illa quon¬
dam tenera ac fidei penetrabilia corda iuideorum. ꝑ
fidiȩ postmodum obstinatione durata sunt. tecte
tui: aquas enim ppłos accipi: iam sepuis edocius¬
se me memini lapis uero ꝑ ipsa duritia. aliquando
gentiles populi designantur Ipsi quippe lapides
coluerunt. & de eis ꝑ ꝓpħam dictum ÷ Similes il¬
lis fiant qui faciunt ea : et om̃s qui confidunt in
eis Uñ iohs uideos aspiciens se de estimatione gene¬
rationis extollere: & gentiles preuidens ad abrabe
ꝓlem fidĩ cognitione transire: ait Ne uelitis dice¬
re intra uos: patrem habemus abrabam Dico et̃
uobis. quia pocens est d̾s de lapidibus istis suscita
re filios abrahȩ. lapides utiq duros ꝑfidiȩ gentiles
uocans Quia ergo pͥmum uidea deo credidit. gen
tilitate omĩ in ꝑfidiȩ suȩ obstinatione remanente.
post modum uero adfidem gentilium corda mollita

Expanded text:
permisit vivere tolerando patienter. Et quia illa quonpermisit vivere tolerando patienter. Et quia illa quondam tenera ac fidei penetrabilia corda Judaeorum, in perfidiae postmodum obstinatione durata sunt, recte t.---Aquas enim populos accipi jam saepius edocuisse me memini. In lapide vero pro ipsa duritia aliquando gentiles populi designantur. Ipsi quippe lapides coluerunt. Et de his per prophetam dictum est: Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . Unde Joannes Judaeos aspiciens se de stemmate generationis extollere, et gentiles praevidens ad Abrahae prolem fidei cognitione transire, ait: Ne velitis dicere intra vos, Patrem habemus Abraham. Dico enim vobis quia potens est Deus de lapidre filios Abrahae ; » lapides utique duros perfidia gentiles vocans. Quia ergo primum Judtilitate omni in perfidiae suae obstinatione remanente, postmodum vero ad fidem gentilium corda mollita
Abbreviated transcription (Latin):
lum & loquar Nosi enim insensibili: sed tationabili
creature loquebatur: De hoc olo ait dominus: Cȩlũ
michi sedes est De qua sede alias seriptum ẽ anuna
iusti: sedes sapientiȩ. Quia ergo sapientia ẽ deus: si
sedes di celum est. et auima iusti sedes est sapientiȩ cȩ¬
lum est utiq anima uisti Cȩlum fuit ab raham: celũ
ysaac. cȩlum iacob Sed quia ꝑsecutores dñi. pontifi¬
ces iudeorum ꝑfidiȩ torpore frigidi de illorum patrũ
ꝓgenie ꝓcesserunt: quasi decȩło gelu exiit: quia de
sublimi ple scõrum ꝓcessit frigida ꝓles infidelium: Cũ
etum de abraham nat᷑ est caẏphas: quid aliud nisige¬
lu de celo ꝓcessit: Quod tam̃ gelu idcͥco dñs genuisse
se dicit: quia uideos quos naturalit̾ ipse bonos condi¬
dit. iusto iudicio ꝑ eorum malitiam frigidos ase exi¬
re ꝑmisit: Dominus enim auctor est naturȩ. ñ eul¬
pȩ: Genuit ergo creando naturaliter: quos iniquos

Expanded text:
lum, et loquar . Non enim insensibili, sed rationabili lum, et loquar . Non enim insensibili, sed rationabili creaturae loquebatur. De hoc coelo Dominus ait: Coelum mihi sedes est . De qua sede alias scriptum est : Anima justi sedes sapientiae est. Quia ergo sapientia est Deus, si sedes Dei coelum est, et anima justi sedes est sapientiae, coelum est utique anima justi. Coelum fuit Abraham, coelum Isaac, coelum Jacob. Sed quia persecutores Domini pontifices Judaeorum perfidiae torpore frigidi de illorum patrum progenie processerunt, quasi de coelo gelu exiit, quia de sublimi prole sanctorum processit frigida plebs infidelium. Cum enim de Abraham natus est Caiphas, quid aliud nisi gelu de coelo processit? Quod tamen gelu idcirco Dominus genuisse se dicit, quia Judaeos, quos naturaliter ipse bonos condidit, justo judicio per eorum malitiam frigidos a se exire permisit. Dominus enim auctor est naturae, non culpae. Genuit ergo creando naturaliter quos iniquos
Abbreviated transcription (Latin):
audiamus nunc quomodo ea que quasi tudentur int̾¬
na ꝓiciat Neq enim sic colligit electos ut ñ etiam ui¬
dicet reꝓbos: neq sic quibusdam culpas relaxat: ut ñ &
inquibusdam feriat. Scxiptum quippe est Miscdia e¬
nim et ira ab illo: Inde hic quoq postquam tot dona
gr̃e intulit: etiam ire sue uidicia ñ abscondit. Nã sequit᷑¬
uel glatie. nisi frigida et ꝑfidiȩ torpore con¬
stricta accipimus corda uideorum: qui quondam ꝑ ac¬
ceptionem legis. ꝑ custodiam mandatorum. ꝑ ministe¬
ria sacrificii. ꝑ ministeria ꝓphetie. sic iutra sinum gr̃e qͣ¬
si intra uterum creatoris habebantur: S. quia ueni¬
este dño constricti frigore ꝑfidie. feruorem fidei et
caritatis amiserunt: a secreto gr̃x sinu ꝓiecti. quasi
glaties de utero creatoris egressi sunt & gelu de cȩlo
quis genuit. Quid hic alud cȩlum: nisi sublimis
debet intelligi uita scõrum: Cui cȩlo dr: atcende qe¬

Expanded text:
audiamus nunc quomodo ea quae quasi videntur inteaudiamus nunc quomodo ea quae quasi videntur interna projiciat. Neque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quibusdam culpas relaxat, ut non et in quibusdam feriat. Scriptum quippe est: Misericordia enim et ira ab illo . Unde hic quoque postquam tot dona gratiae intulit, etiam irae suae judicia non abscondit. Nam sequitvel glacie nisi frigida et perfidiae torpore constricta accipimus corda Judaeorum? Qui quondam per acceptionem legis, per custodiam mandatorum, per ministeria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra sinum gratiae, quasi intra uterum creatoris, habebantur. Sed quia, veniente Domino, constricti frigore perfidiae, fervorem fidei et caritatis amiserunt, a secreto gratiae sinu projecti, quasi glacies, de utero creatoris egressi sunt: Et gelu de coelo quis genuit? Quid hic aliud coelum, nisi sublimis debet intelligi vita sanctorum? cui coelo dicitur: Attende coe