comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uendentes et ementes de tem
plo. et mensas numulariorũ
et cathedras nendentium co¬
lumbas cucrtit. Quod maledi¬
cendo ficum in fructuosam ꝑ
figuram fecit dominus. hoc idẽ
mox apertius ostendit. cicien¬
do impro bos de trmplo.⁊eq
cnim aliquid peccauit arbor q̃
csuricnte domino poma non i¬
habuit. quorum necdum tem¬
pus aduenerat: sed pecc auere
saccrdotes qui in domo dĩn
sccularia negotia gerebant.
Set fructum pictatis quem de¬
bucrant. quemq in cis do¬
minus csuriebat. ferre recu

Expanded text:
entes et plo, et mensas nummulariorum, et cathedras vendentium columbas evertit. Quod maledicendo ficum infructuosam per figuram fecerit Dominus, hoc idem mox apertius ostendit ejiciendo improbos e templo. Neque enim aliquid peccavit arbor, quae esuriente Domino poma non habuit, quorum necdum tempus advenerat, sed peccavere sacerdotes qui in domo Domini saecularia negotia gerebant, et fructum pietatis quem debuerant quemque in eis Dominus esuriebat, ferre su
Abbreviated transcription (Latin):
Icomedie:¬
pantaleonis.
Qui cum u¬
bente maximi¬
ano artem di¬
sceret medicine. ⁊ presbitero
herinelao. ad fidem cristi con¬
uersus. mult. ⁊ miracula fecit.
patremq suum senatorem en¬
storgium.cristi fidei subiuga¬
uit. Ob quam causam ab co¬
dem maximiano equulei pen¬
na et lampadarum exustione
cruciatus est. Sed inter hec
domino sibi apparente refrige¬
ratus. tandem ictu gladii ⁊¬
martirium consum auit. In¬

Expanded text:
icomediPantaleonis pueri. Qui cum jubente Maximiano artem disceret medicinae, a presbytero Hermolao ad fidem Christi conversus, multa miracula fecit, patremque suum Eustorgium senatorem Christi fidei subjugavit. Ob quam causam ab eodem Maximiano equulei poena et lampadum exustione cruciatus, sed inter haec Domino sibi apparente est refrigeratus, tandem ictu gladii martyrii cursum consummavit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ptaui et datus est
michi sensus. inuoca¬
ui et uenit in me spiri¬
tus sapientic. et preposui illa
regnis et sedibus. et diuitias
nichil esse dixi. in comparati¬
one illius.

Expanded text:
ptaui, et datus est mihi sensus; et inuocaui, et uenit in me spiritus sapientię; et pręposui illam regnis et sedibus, et diuitias nihil esse dixi in comparatione illius.
Abbreviated transcription (Latin):
crum omnium quo monduᷤ estat
conditus. uel quo resiurgens cõ¬
ditor. nos morte uicta liberet .ii.¬
ulsis procul torporibus.i
surgamius omnes occius. et
nocte queramus pium sicut i¬
prophetam nouimus. I o¬
stras preces ut audiat. suaq
dextram porrigat. et expiatos
sordibus. redoat polorum se¬
dibus. Et quiq sacratissi¬
mo. hiius diei tempore. horis
quictis ꝑsallimus. donis bea¬
tis muncret. Mam nunc pa¬
terna claritas. te postulamus
affatin. absit libido sordidãs.
omnisq actus noxius. Nc
feda sit uel lubrica. compago
nostri corporis. per quã auerni
ignibus. ipsi crememnur acri¬
us. Mb hoc redemptor que

Expanded text:
rum omnium Quo mundus exstat conditus, Vel quo resurgens Conditor Nos morte victa libera Pulsis procul torporibus Surgamus omnes ocius, Et nocte queramus pium Sicut Profetam novimus. Nostras preces ut audiat, Suamque dextram porrigat, Et hic piatos sordibus Reddat polorum sedibus. Ut quique sacratissimo Huius diei tempore Horis quietis psallimus Donis beatis muneret. Iam nunc paterna claritas Te postulamus affatim, Absit libido sordidans Omnesque actus noxius. Ne feda sit vel lubrica Compago nostri corporis, Per que aberni ignibus Ipsi crememur acrius. Ob hoc Redemtor que
Abbreviated transcription (Latin):
gi uitentes stellam dixerunt ad in¬
uicem: hoc signum magni regis ẽ.
camus et inquiramus cum. et of¬
feramus ci munera aurum. thus.

Expanded text:
gi viderunt stellam, dixerunt ad invicem: hoc signum magnum magni Regis est, eamus et inquiramus eum, et offeramus ei munera, aurum, thus
Abbreviated transcription (Latin):
Ostis herodes impie.
cristum uenire quid tĩ¬
mes. non cripit morta¬
lia. qui regna dat celesti. ab.
magi quam uiderant. stellam
sequentes preuiam. lumen req¬
runt luuinc. deum fatentur a¬
tis. celestis agnus attigit. ꝓec̃ca¬
ta que non detulit. nos abluẽ¬

Expanded text:
ostis Herodes impie, Christum uenire quid times? Non eripit mortalia Qui regna dat caelestia. Ibant magi qua uenerant, Stellam sequentes praeuiam; Lumen requirunt lumine, Deum fatentur tis Coelestis agnus attigit, Peccata, quae non detulit, Nos abluen
Abbreviated transcription (Latin):
silidis. cyrim. naboris.
et naçarii. que sumus
dominc. natalitia nobis uoti¬
ua resplendeant. et quod illis
contulit excellentia sempiter¬
na ÷ fructibus nostre deuotio¬
nis accrescat. Per. Lectio pͥma.
ctorum martirum. na¬
carii. et celsi pucri: Be¬
ati naçarii pater affricanus:a
mater nero perpetua. abeato ⁊
apostolo baptiçata. Ipse ucro¬
⁊ sanctus naçarius: a sancto cle¬
mente instructus et baptiçatus
est. Quem anolinus sub rabie
persccutionis. que per neronez
excitata est: dui maceratum
et afflictum in carcere. cum a¬
quo beatissimum celsum pucrũ.
quem idem ipse nutrierat. gla¬
dio feriri iussit. Quorum cor¬
pora cristiam furati. quinto i¬
Kalendas augustarum. sepe¬
licrunt foras portam que dici¬
tur romana. in propriis ortis.

Expanded text:
silidis, Cyrini, Naboris, et Nazarii, quaesumus, Domine, natalitia nobis votiva resplendeant, et 405 quod illis contulit excellentia sempiterna, fructibus nostrae devotionis adcrescat. Per. Super oblata. ctorum martyrum Nazarii et Celsi pueri. Beati Nazarii pater Africanus, mater vero Perpetua, beato Petro apostolo baptizati: ipse vero sanctus Nazarius a sancto Clemente instructus et baptizatus est. Quem Anolinus sub rabie persecutionis quae per Neronem excitata est, diu maceratum et afflictum in carcere, et cum eo beatissimum Celsum puerum, quem idem ipse nutrierat, gladio feriri jussit. Quorum corpora Christiani furati, quinto Kalendas Augusti sepelierunt foris portam, quae dicitur Romana, in propriis hortis.
Abbreviated transcription (Latin):
habitauit in predio¬
lo suo. quod est uia portuen¬
se. Et a gentibus postinodum
hereticis. exinde leuatus. ductꝰ
est in ciuitate:. capiteq trim¬
cato. martirio coronatur quar¬
to idus nouembris. Exinde
raptum corpus cius a presbi¬
teris et clericis: sepultus est¬
in basilica. quam ipse constru¬
xerat. nia aurelia. quintodeci¬
mo kalendas decembris. mi

Expanded text:
habitavit in praediolo suo, quod est via Portuensi. Et agentibus postmodum haereticis, exinde levatus, ductus est ad civitatem, et capite truncato, martyrio coronatur IV Idus Novembris. Exinde raptum corpus ejus a presbyteris et clericis, et sepultum in basilica quam ipse construxit via Aurelia, quintodecimo Kalendas Decembris, i
Abbreviated transcription (Latin):
sub ipso splentore. pallio can¬
didissimo amictus iuuenis. ap¬
gerebantur intra domu primi
nomine nichostrati. a.¬
pud quem custodiebantur mar.¬
cellianus et marchus. Qui ni¬
chostratus habebat uxorem no¬
annos. egritudinis nunietate
facta est muta. prudentia au¬

Expanded text:
sub ipso splendore, candidissimo pallio amictus est agerebantur intra domum Primiscrinii, nomine Nicostrati, apud quem custodiebantur Marcellianus et Marcus. Qui Nicostratus habebat uxorem, noannos aegritudinis nimietate facta est muta, prudentiam ta
Abbreviated transcription (Latin):
martires cosinas. et damianũ.
antimus. lcontius. et cuppre¬
mensis septembris. Quorum
corpora religiosi uiri sepellie¬
runt in loco uenerabili: non
longe a cinitate egra:Ouorũ
autem fratrum cosme et da¬
miani memoriam: roma tem
plo preclaro opere. nomini e¬
orum edificato. sollenniter a

Expanded text:
ati Cosmas et Damianus, Anthimus, Leontius, et Eutromensis Septembris. Quorum corpora religiosi viri sepelierunt in loco venerabili, non longe a civitate Aegaea. Duorum autem fratrum Cosmae et Damiani memoriam Roma etiam, templo praeclaro opere nomini eorum aedificato, solemniter a
Abbreviated transcription (Latin):
enim ccli. lingna est petri. Qa
singulorum merita censendo
apostolus: incuique regnũ
⁊celi. ant claudir. aut aperit.
On crgo clauis ista
mortalis artificis apta¬
⁊ cristo est potestas iuidican.¬
diri Oeniq ait cis. Quorum
remiseritis peccata remissa .e.¬
runt. et quorum rerinucritis
retenta erunt. Hic est petrus
quem cristi esse con fidentissi¬
inuin. subiecta uestigiis ciuc
maria. probauerunt. Aaura
a domino suor nonos sibi da¬
ri in fluctibus gressus. ut fide¬
lis poposcit: et ut dilectus e

Expanded text:
enim coeli lingua est Petri: quia singulorum merita censendo, apostolus unicuique regnum coelorum aut claudit aut aperit.  ergo clavis ista mortalis artificis aptaa Christo potestas est judicandi. Denique ait eis: Quorum remiseritis peccata, remissa sunt, et quorum detinueritis, detenta sunt . Hic est Petrus, quem Christi esse confidentissimum subjecta vestigiis ejus maria probaverunt; nam a Domino suo novos sibi dari in fluctibus gressus, ut fidelis poposcit, et ut dilectus
Abbreviated transcription (Latin):
Ilicctus natione syrꝰ¬
ex patre iohanne deai
uico amissa: sedit añ¬
bus seucri. et marci. a consu¬
latu gallicam. et neteris: us¬
q ad presentem et ruffinu.
Hic constituit ut clerus co¬
mam non nutrurt. secundũ

Expanded text:
ICITUS, natione Syruex patre Joanne, vico Amisa, sedit anbus Severi et Marci, a consulatu Gallicani et Veteris usque ad Praesentem et Rufinum. Hic constituit ut clerus comam non nutriat. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
hannes apostolus
quem ihesus amauit
plurimum. filius çe¬
bedei. et frater iacobi aposto¬
li. quem herodes post passionẽ
domini decollauit. nouissimii
omnium.scripsit cuangeliuz.
rogatus ab asie episcopis ad¬
nersus cherintum aliosq he¬
reticos. et maxime tunc ebro¬
nicum dogma consirgens. qui
asserunt cristum ante mariã
non fuisse. Unde ctiam compul¬
sus est diuinam cius natiuita¬
tem edicere. lectio secunda.

Expanded text:
annes apostolus, quem Iesus amavit plurimum, filius Zebedei et frater Iacobili , quem Herodes post passionem Domini docellavit , novissimus omnium scripsit Evangelium, rogatus ab Asiae episcopis, adversus Cerinthum, aliosque haereticos, et maxime tunc Ebionitarum dogma consurgens, qui asserunt Christum ante Mariam non fuisse. Unde et compulsus est divinam ejus nativitatem edicere. Sed et a
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad gallum et barduami
consules. martirio coronatur
Hic titulos in urbe roma dini¬
sit presbiteris. et septem diaco¬
nes ordinauit. qui custodirẽt
episcopum predicantem pro¬
ordinationes tres per mensez
decembrium. presbiteros septe̾.
diacones duos. episcopos per
diuersa loca numero quinque.¬

Expanded text:
usque ad Gallum et Braduam consules. Martyrio coronatur. Hic titulos in urbe Roma divisit presbyteris, et septem diaconos constituit, qui custodirent episcopum praedicantem proordinationes duas per mensem Decembrium, presbyteros viginti sex, diacones novem, episcopos per diversa loca numero quadr
Abbreviated transcription (Latin):
natione grecũ
ex patre h. abũ¬
dio. de opido⁊
nichopolim: sẽ¬
it annos ui¬
gutiunum. menses sex. dies
quinque guit autem tempori¬
bus antomini. et comodi asq
ad patrianum. et barluam.i
Hic iccepit cpistolam a lucio
britonico rege. ut cristianus i¬
efficcretur per cius mandatuz.
Et hic iterum firmauit: ut nul¬
la esca usualis ⁊ cristianis re¬
pudiaretur. maxime fidelibii.
quam deus creauit: que ta¬
men rationalis et human a
est. Hic fecit ordinationes
tres per mensem decembrium.

Expanded text:
natione Graecus, ex patre Abundio, de oppido Nicopoli, sedit annos quindecim, menses sex, dies quinque. Fuit autem temporibus Antonini et Commodi usque ad Paternum et Braduam. Hic accepit epistolam a Lucio Britanniae rege, ut Christianus efficeretur per ejus mandatum, et hoc iterum firmavit, ut nulla esca usualis a Christianis repudiaretur, maxime fidelibus, quam Deus creavit, quae tamen rationalis et humana em. Hic fecit ordinationes tres per mensem Decembrem, p
Abbreviated transcription (Latin):
Situr martinus sabba¬
ric pannoniorum op¬
pido oriundus fuit:
sed intra italiam ticini alitus
est. parentibus sccundum se¬
culi dignitatem nou infimis.
gentilibus tamen. Pater eius
miles primum. post tribunus
militum fuit. ipse armatam
militiam in adolescentia se¬
entus. inter scalares alas. i¬
sub rege constantino. deinde
sub inliano cesare militauit.
⁊lon tamen sponte quia a.x
primis fere annis. diuinam
potius seruitutem saera illu¬
stris pueri spirauit infantia.
Nant cum esset annorum de¬
cem. innitis parentibus. add
ccclesiam confugit. seq cathe¬
cuminum fieri postulquit.i
Uox inirum in modum. to¬
tus in dei opere conuersus:
cum esset aimorum duodeci
heremum concupiuit. feciss¬
q uotis satis. si ctatis infir¬
mitas non obstitisser. animꝰ¬

Expanded text:
itur Martinus Sabaria Pannoniarum oppido oriundus fuit, sed intra Italiam Ticini alius est, parentibus secundum saeculi dignitatem non infimis, gentilibus tamen. Pater ejus miles primum, post tribunus militum fuit. Ipse armatam militiam in adolescentia secutus inter scolares alas sub rege Constantio, deinde sub Iuliano Caesare militauit: non tamen sponte, quia a - primis fere annis diuinam potius seruitutem sacra inlustris pueri spirauit infantia. nam cum esset annorum decem, inuitis parentibus ad ecclesiam confugit seque catechumenum fieri postulauit. mox mirum in modum totus in Dei opere conuersus, cum esset annorum duodecim, eremum concupiuit, fecissetque uotis satis, si aetatis infirmitas non obstitisset. animu
Abbreviated transcription (Latin):
cit dominus. Nunquid quial
non erat deus in israel. anisisti
ut consulctur behelçebub deus
acharon. Idenro de lectulo su¬
per quem ascendisti non descẽ¬
des: sed morte morieris. Qui a
dixit eis. Quius figure et ha¬
bitus est uir illet qui occurrit
nobis. et locutus est uerba hecꝰ¬
At illi dixorunt Uir pillosus.
Set cona pellicca accinetus re¬
nib̾us. Qui ait. Heheas tesor¬

Expanded text:
t enim: « Nunquid quia non erat Deus in Israel, misisti ut consulatur Beelzebub Deus Accharon? Ideo de lectulo, super quem ascendisti, non descendes, sed morte morieris. » « Adicens: Cuius figure et habitus est vir ille qui occurrit vobis et locutus est verba hec?, dixerunt: Vir pilosus et zona pellicea accinctus renibus. Qui ait: Helyas Thesbí
Abbreviated transcription (Latin):
ta qui crant sub co. Qui ascẽ¬
ditad cum sedentiq in uerti¬
ccmontis ait. Nomo der rex
precepit nt escendas: Respõ¬
densq: helyas: quinquagena¬
rio dixit. Si homo dei sum̾i: de¬
scendat ignis de celo. et deuo¬
ret te. et quinquagiita tuos.

Expanded text:
a qui erant sub eo. Qui ascendit ad eum, sedentique in vertice montis ait: Homo Dei, rex praecepit ut descendas. Respondensque Elias, dixit quinquagenario: Si homo Dei sum, descendat ignis de coelo, et devoret te et quinquaginta tuos.
Abbreviated transcription (Latin):
uia salaria. qui ad arenam fo¬
diendam daminati fuerant pro
tristi nomine. Quos iussit ut
in figlina for.is muros porte sa¬
loco clausi sunt in ciuit atis a.¬

Expanded text:
ia Salaria arenam fodientes, damnati fuerant pro Christi nomine. Quos jussit Claudius ut in figlina foris muros portae Saloco inclusi in civitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tremefactus: cecidit ad pedes
sinsinmii diacom dicens. Ad¬
uiro te per ihesum cristũ que
confiteris: ne tardes me bap¬
tiçare. et facias me pertingere
tecum ad coronam. Qui bapti¬
çatus. statim obtruncatione.⁊
capitis. coronam martirii ĩue¬
nit: Retruditur igitur in custo¬
dia sisinnius. et senes saturni¬
nus cum illo: ubi multos gen

Expanded text:
tremefactus cecidit ad pedes Sisinii diaconi, dicens: Adjuro te per Christum quem confiteris, ne tardes me baptizare, faciasque me pertingeree ad coronam. Qui baptizatus, statim obtruncatione capitis coronam martyrii invenit. Retruditur iterum in custodiam Sisinnius, et senex Saturninus cum illo, ubi multos gen
Abbreviated transcription (Latin):
Radirus igitur laudi¬
tio prefecto: missus est
in custodiam decem et
septem diebus. Inde exhibitꝰ
⁊ab amporniano cõmentariẽse.
aspectibus lauditii: subito lux
de celo facta est. et nox de luce

Expanded text:
raditus igitur Laodicio praefecto, missus est in custodiam decem et septem diebus. Inde exhibitus est ab Aproniano commentariensi aspectibus Laodicii. Et subito lux de coelo facta est, et vox cum luce
Abbreviated transcription (Latin):
Ohannes na¬
tione tuscus.
ex patre con
consulati mnaximiani. usq
ad consulatum olimbrii. tem¬
pore theodorici regis. et iustim
est a rege theodorico rauennã.
Quem ipse rex rogans misit¬
in constantinopolim cum le¬
gatione. ad iustinnm impera¬
torem orthodoxum. Qui codẽ¬

Expanded text:
ohannes natione Tuscus, ex patre Consconsulatu Maximi usque ad consulatum Olibrii temporibus Theoderici regis et Iustini est a rege Theodorico Ravenna. Quem ipse rex rogans, misit Constantinopolim ad Iustinum imperatorem orthodoxum, quia eode
Abbreviated transcription (Latin):
Odem tempore beatis¬
simus gregorius mi¬
sit seruos dei. mellitũ.
augustinum. et iohannem.⁊
alios plures cum cis mona¬
chos timentes deum. in predi¬

Expanded text:
odem tempore misit Gregorius servos Dei Mellitum, Augustinum, Johannem et alios plures cum eis monachos timentes Deum, quale
Abbreviated transcription (Latin):
fides sperand arum rerum. arglie¬
mentum non apparentium. pros¬
fecto liquet. qura fides illarum
reͥrum argumentum est. quei
appareit non possunt. Quc enĩ
apparent. iam fidem non habẽt
sed agnitionem: Qum crgo
indit thomas. dummipalp aurit.
cur cudicitur. quia uidisti me
credidisti: Sed aliud uidit. ali¬
nd credidit. A mortali quippe
homino: duunitas uideri nõ
potuit: Hominem igitur idit.
et deuñ confessus est dicens.
Dominus nicus et deus me¬

Expanded text:
ia sperandarum rerum, argumentum non apparentium , profecto liquet, quia fides illarurerum argumentum est, quae apparere non possunt. Quae enim apparent, jam fidem non habent, sed agnitionem. Dum ergo vidit Thomas, dum palpavit, cur ei dicitur: « Vidisti me, credidisti? » Sed aliud vidit, aliud credidit; a mortali quippe homine divinitpotuit. Hominem igitur uidit et deum confessus est dicens: dominus meus et deus me
Abbreviated transcription (Latin):
domum tuam
Actum est autem: ut
trium dicrum accepto
spatio: uirgo sancta ic¬
iuniis et or ationibus occupa¬
retur. habens secum sanctam
uirginem feliculam collecta¬
neam suam. in dei timore per¬
fectam. Tertio autem die. ue¬
mens ad cam sanctus nicho¬
medes presbiter: celebr auit
numentanos intra arenariũ.
quinto idus uinii ab urbe ro¬
ma miliario quartodecimo.i

Expanded text:
domum tuam. » Factum est autem ut trium dierum acceptum spatium virgo sancta jejuniis et orationibus occuparet, habens secum sanctam virginem Feliculam, collactaneam suam, in Dei timore perfectam. Tertio itaque die veniens ad eam sanctus Nicomedes presbyter, celebravit Numentanos, intra arenarium, quinto Idus Junii, ab urbe Roma milliario quartodecimo.
Abbreviated transcription (Latin):
altare domino: et tollens de
cunctis pecoribus et uolucri¬
bus mundis. obtulit holocau¬
sta super altare. Odoratusq
est dominus odorem suauita¬
tis. et ait ad cum. Ecquaꝙͣ
ultra maledicam terre propter
homines. Sensus enun et co¬
gitatio humani cordis ĩ ma¬
lum prona sunt. ab adolescẽ¬
tia sua. Non igitur percuti a¬
ultra omnem animam uiuen¬
tem sicut feci. Cunctis dieb
terre. sementis et messis: frigu
et estus. estas et ycms: nox et

Expanded text:
altare Domino, et tollens de cunctis pecoribus et volucribus mundis, obtulit holocausta super altare. Odoratusque est Dominus odorem suavitatis, et ait ad eum: Nequaquam ultra maledicam terrae propter homines: sensus enim et cogitatio humani cordis in malum prona sunt ab adolescentia sua; non igitur ultra percutiam omnem animam viventem, sicut feci. Cunctis diebus terrae, sementis et messis, frigus et aestus, aestas et hyems, nox et
Abbreviated transcription (Latin):
Ominus exerrituu
preccpit militie belli:
uementibus de terra
procul. Asumitate celi domi¬
nus. et uasa furoris eius. ntẽ
disperdat omnem terram. Ul¬
lulate quia prope est dies do¬
mini. quasi uastitas a domĩ¬
no ueniet. Propter hoc ces
manus dissoluentur ⁊ omne
cor hominis contabescet ⁊ co¬
teretur. Tortiones et dolores
tenebunt. quasi paturiens do¬
lebunt. Unusquisque ad pro¬
ximum suum stupebit. facies
combuste nultus corum. le iiĩ.¬
Cce dies domini ueni¬
et crudelis et indigna¬
tione plenus. et ire
furoris q: ad ponendam terrã
in solitudinem et peccatores e¬
ius conterendos de ca. Quo¬
niam stelle celi. et splendor e¬
arum. non expandent lumen
suum. Obtenebratus est sol.
in ortu suo. et luna non splen¬
debit in lumine suo. Et nisita¬
bo super mala. et contra ĩ¬
pios iniquitatem corum. Et
quiescere faciam. superbiam ĩ¬
fidelium: et arrogantiam forti¬
um humiliabo.

Expanded text:
ominus exercituum praecepit militiae belli, venientibus de terra procul. A summitate coeli Dominus, et vasa furoris ejus, ut disperdat omnem terram. Ululate, quia prope est dies Domini: quasi vastitas a Domino veniet. Propter hoc omnes manus dissolventur, et omne cor hominis contabescet, et conteretur. Torsiones et dolores tenebunt; quasi parturiens, dolebunt: Unusquisque ad proximum suum stupebit, facies combustae vultus eorum. Ecce dies Domini venit, crudelis, et indignationis plenus, et irae furorisque, ad ponendam terram in solitudinem, et peccatores ejus conterendos de ea. Quoniam stellae coeli, et splendor earum, non expaudent lumen suum: Obtenebratus est sol in ortu suo, et luna non splendebit lumine suo. Et visitabo super orbis mala, et contra impios iniquitatem eorum, et quiescere faciam superbiam infidelium, et arrogantiam fortium humiliabo.
Abbreviated transcription (Latin):
Situr dum parentes
beate agnetis assiduis
pernoctationibus ui¬
gilarent ad tumulum cius. i¬
uident in medio noctis silctio
exercitum uirginum. que om̃es
auro textis cyeladibus indu¬
te. cum ingenti lumine preteri¬
bant. Inter quas uident beatis¬
sim am agnem simili neste ful¬
gentem. et ad dexteram cius
Ec itaq dum uiderent
parentes cius. et qui si
agnes rogat sanctas uirgines.
parumper gradum figere: et a¬
stans parentibus suis dixit.
Ridete ne me quasi mortuam
lugeatis. sed congaudete mi¬
chi et congratulamini. quia
cum his omnibus lucidas se¬
des accepi. Et illi sum iuncta
in celis. quem in terris posita
tota anuni intentione dilexi.
Et his dictis pertransiit. Et hec

Expanded text:
itur dum parentes sanctae Agnae assiduis pernoctationibus vigilarent ad sepulcrum ejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas etiam vident beatissimam Agnem similiter fulgentem, et ad dexteram ejus ec dum viderent parentes ejus, et qui simAgnes rogat sanctas virgines parumper gradum figere, et stans parentibus suis dixit: Videte ne me mortuam lugeatis, sed congaudete mihi et congratulamini; quia cum his virginibus lucidas sedes accepi, et illi sum juncta in coelis, quem in terris posita tota devotione dilexi. Et his dictis, pertransiit. 17. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
tria milia hominum ad fidẽ
cristi conuersi sunt: Nouissi¬
me successor predicti. uilianꝰ.
post fornacem candentem.u¬
bi quinque diebus illesa per¬
mansit. post serpentes a ue¬
nefico immissos: sed fide cristĩ
superatos: post ibscisionem
lingne. sagittis cam configi

Expanded text:
tria millia hominum ad fidem Christi conversa sunt. Novissime successor praedicti Julianus, post fornacem candentem, ubi quinque diebus illaesa permansit, post serpentes a venefico immissos, sed Christi fide superatos, post abscisionem linguae, sagittis eam configi
Abbreviated transcription (Latin):
ab hominibus neq
per hominiem. sed per
ilxsum cristum et deum patrẽ
qui suscit.auit eum a mortus.
et qui mecum sunt omnes fra

Expanded text:
ab hominibus neque per hominem, sed per Iesum Christum et deum patrem, qui suscitauit eum a mortuis, et, qui mecum sunt, omnes fra
Abbreviated transcription (Latin):
Euersus autem cum
quibusdam monacis
ad patriam. parenti¬
bus iam defunctis: partem
substantie fratribus partem
pauperibus largitus est. ni¬
chil sibi omnino rescruans.

Expanded text:
eversus autem cum quibusdam monachis ad patriam, parentibus jam defunctis, partem substantiae fratribus, partem pauperibus largitus est, nihil sibi omnino servans.
Abbreviated transcription (Latin):
ud sebastem
ciitateni. pas¬
sii episcopi.
Qui multorũ
patrator mĩrã¬
culorum. sub preside agricolao.
in ligno: ubi pectinibus ferre.¬
is carnes cius disrupte sunt.
post iterum teterrimum carce¬
rem. post dunersionem laci:i
unde super uatens. Saluus exi¬
uit. iubente iniquissimo uidi¬
ce.capite ad cxtremum cum
duobus pueris truncatus. fe¬
licia regna ita cum ipsis ĩgres¬
sus est. Ipso autem ad huc ã¬
goniȩante. septem mulieres i¬
be atissime. queguttas sangui¬
nis eius preterfluentes. de be¬
atissimis plagis corporis ip̃si
us colligebant. deprehense ꝙ
essent cristiane: post eaminu̾
ignis. ubi p̃lumbo supcrinfuse
sunt. post pectines frrreos. qui¬
bus carnes earum disrupte.¬
sunt. post erras tunicas et cã¬
dentes: nonissime sententia da¬
ta. gladio percusse. datoq pre¬
tio sanguinis:uitam merean¬

Expanded text:
ud Sebasten civitatem passii episcopi. Qui multorum patrator miraculorum sub praeside Agricolao ppensionem in ligno ubi pectinibus ferreis carnes ejus disruptae sunt; postea iterum teterrimum carcerem, post demersionem in lacum, unde supernatans salvus exivit: jubente iniquissimo judice capite ad extremum cum duobus pueris truncatur, felicia regna ita cum ipsis ingressus. Ipso autem adhuc agonizante, septem mulieres beatissimae, quae guttas sanguinis ejus praeterfluentes de beatius colligebant, deprehensae quod essent Christianae, post caminum ignis, ubi plumbo superinfusae sunt, post pectines ferreos, quibus carnes earum disruptae, post aereas tunicas excandentes, novissime data sententia gladio percussae, datoque pretio sanguinis, vitam mereban
Abbreviated transcription (Latin):
ret apostolo. Cum uniuersi a
te sanentur infirmi: quare pe¬
tromillam paraliticam iaccre
perinitris: Apostolus ait. Sic
expedit ei. Sed ne cxistime tur
impossibilitas eius incolumi¬
tatis meis sermomibus excu
sterio autem expleto. iussit cã
redire ad grabatum suuni. Le

Expanded text:
xit apostolo Petro: « Cum universi a te salventur infirmi, quare Petronillam paralyticam jacere permittis? » Apostolus vero ait: « Sic expedit ei. Sed ne existimetur impossibilitas ejus incolumitatis excusari meis sermonibus, avit. Ministerio autem expleto, jussit eam redire ad grabatum.
Abbreviated transcription (Latin):
tibus: Responderunt. Nũꝙͣ
tam bene epulati sumus. Mx¬
do cepimus esse fixi in amo¬
re cristi. Utinam nos sic esse
sicut sumus tam diu perinit¬
tas: ꝙͣ di huius tegimur a¬
corporis indumento. Cumq
transisset una dies et una ɨ¬
nox. et illi in psalmis ⁊ yinis
laudantes cristum perseuera¬
rent: lanccis per latera trans

Expanded text:
tibus, responderunt: Nunquam tam bene epulati sumus, modo coepimus esse fixi in amore Christi: utinam nos sic esse, sicut sumus, tandiu permittas, quandiu hujus regimur corporis indumento. Cumque transisset una dies et una nox, et illi in psalmis et hymnis laudantes Christum perseverarent lanceis per latera trans
Abbreviated transcription (Latin):
bis. immolatus uiceriti E
parentis prothoplasti. fraude
facta condolens. quando po¬
mi noxialis. morte morsu cor¬
ruit. ipse lignum tunc notauit:
damna lign̾i ut solucret. Hoc
opus nostre salutis. ordo depo¬
posccrat: multiforinis prodito¬
ris. ars ut artem falleret. et
medellam ferixt inde. hostis
unde lescrat. Quando uenit
ergo sacri. plenitudo temporis.
missus est ab aree patris. na
ts orbis conditor. atq uen¬
tre uirginali. caro factus pro¬
diit. ¶Lagit infans inter
atra. conditus presepia mem¬
bra pannis inuoluta uugo
mater alligat. et manus pedẽ¬
q crura. stricta cingit fascra.

Expanded text:
erit. De parentis protoplasti fraude factor condolens, quando pomi noxialis morte morsu conruit, ipse lignum tunc notavit, damna ligni ut solveret. Hoc opus nostrae salutis ordo depoposcerat, multiformis perditoris arte ut artem falleret et medellam ferret inde, hostis unde laeserat. Quando venit ergo sacri plenitudo temporis, missus est ab arce patrtus orbis Conditor, Atque ventre virginali Carne factus prodiit. Vagit infans inter arcta Conditus praesepia: Membra pannis involuta Virgo mater alligat; Et manus, pedesque, crura Stricta cingit fascia.
Abbreviated transcription (Latin):
Nunquid non est deus israel:
ut catis ad consulendum belce¬
bub deum acharon: Q̃obrem.
super quem ascendisti non de¬
scendes.sed morte morieris. Et¬

Expanded text:
Nunquid non est Deus in Israel, ut eatis ad consulendum Belsebutb Deum Acharon? » Quamobrsuper quem ascendisti non descendes sed morte morieris
Abbreviated transcription (Latin):
IReuaricatus
est autem mo¬
ab in israel. a
per cancellos cenaculi sii. quod
habebat in samaria: et egrota¬
uit. Misitq nuntios dicons
ad cos. Ite consulite behelçebub

Expanded text:
evaricatus est autem Moab in Israel, poper cancellos coenaculi sui, quod habebat in Samaria, et aegrotavit: misitque nuntios, dicens ad eos: Ite, cons
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur posito ĩ
administratio¬
ne prefecture
galliarum pa¬
tre cius ambro¬
sio.natus ci ĩ
ambrosins est. Qui infans ĩ
area pretorii in cuna positus.
cum dormiret apcrto ore. sũ¬
bito examen apum adueĩeuᷤ.
faciem cius atq os comple¬
nit: ita ut in grediendi in os.
egrediendiq frequentarent¬
nices. Quas pater ꝗ prope
cum matre uel filia deambu¬
labat ne abigerentur ab an¬
cilla. que curam nutriendix
infantem susceperat prohibẽe
sollicita enim erat. ne infan¬
ti nocerent. Ex pectabat tam̃¬
patrio affectui. quo fine illud
Iniraculum clauderet: le .ii.
Tille post aliquãdiu
cuolantes. in terata
lacris altitudinc suble¬
uate sunt. ut humanis oculis
minime niderentur. Quo fa¬
cto. territus pater ait. Si ni¬
xcrit infantulus iste. aliquid
liberalibus disciplinis. ex urbe
egressus est. profectusq ĩ ad
dide causas perorauit. ut elli¬
geretur. ⁊ iiro illustri probo.i
prefecto pretorii. ad consciliũ
tribuendum. Postꝙͣ consula¬

Expanded text:
gitur posito in administratione praefecturae Galliarum patre ejus Ambrosio, natus est Ambrosius. Qui infans in area praetorii in cuna positus, cum dormiret aperto ore, subito examen apum adveniens, faciem ejus atque ora complevit; ita ut ingrediendi in os, egrediendique vices frequentarent. Quae pater, qui propter cum matre vel filia deambulabat, ne abigerentur ab ancilla, quae curam nutriendi infantis susceperat, prohibens sollicita enim erat ne infanti nocerent exspectabat patrio affectu, quo fine illud miraculum clauderetur. At illae post aliquamdiu evolantes, in tantam aeris altitudinem sublevatae sunt, ut humanis oculis minime viderentur. Quo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid liberalibus disciplinis, ex Urbe egressus est, professusque in audide causas peroravit; ut eligeretur a viro illustri Probo, tunc praefecto praetorii, ad consilium tribuendum. Post haec consula
Abbreviated transcription (Latin):
honor patri inminum. aquo
est omne datum optimum. et
omnc donum perfectum. Acun¬
ctis fidelibus et orthodoxis
cultoribus. quorum spes ten¬
dit ad supcros. summis et sedu¬
lis deuotionis et reuerentie
studiis reformatur. Ipse nãq
in miscricordia copiosus libe¬
ralis in gratiis. et in retributi¬
lorum ad ymina mondi oculos
suc maiestatis inficctens. et be¬
nigna consiteratione discuti¬
ciis. beati lutonici quondam
regis francic incliti.suiq glo¬
riosissimi confessons merita
grandia. operaq mirificq. qui¬
bus ipse constitutus in scculo.
uelut lncerna luminosa respłe¬

Expanded text:
honor Patri luminum a quo est omne datum optimum, & omne donum perfectum a cunctis Fidei orthodoxæ cultoribus, quorum spes tendit ad superos, summis, & sedulis devotionis, & reverentiæ studiis referantur. Ipse namque in misericordia copiosus, liberalis in gratiis, & in retributilorum ad ima Mundi oculos suæ Majestatis inflectens, & benigna consideratione discutiens Beati Ludovici a , quondam Regis Franciæ b inclyti, suique gloriosissimi Confessoris merita grandia, operaque mirifica, quibus ipse constitutus in sæculo ceu lucerna luminosa resple
Abbreviated transcription (Latin):
gelice fratres karissimi.
uolo si possumm sub bre¬
intate transcurrere. ut in fine eiꝰ
uale a larguis ad loquenduz
n.acare. Sed querendum prius
est. an hec apud machcum ipsa
fit lectio. que apud lucam sub
appellatione cene describitur.
Et quidem funt nonnulla que
sibi dissona essc uidentur. qui a

Expanded text:
arissimi, volo, si possum, sub brevitate transcurrere, ut in fine ejus valeam ad loquendum largius vacare. Sed quaerendum prius est an haec apud Matthaeum ipsa sit lectio quae apud Lucam sub appellatione coenae describitur . Et quidem sunt nonnulla quae sibi dissona esse videntur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
clitiano
tharsum
tatem passi. sed rome in
que latina nuncupatur
ti. Qui cum esset procui
rum cuiusdam nobilis
augusti. et ipsa cum sorore ui¬
xta patrem sanctum pudentẽ¬

Expanded text:
imiano Tarsum civitatem passi, sed Romae, in via quae Latina nuncupatur, sepulti. Qui cum esset procurator rerum cujusdam nobilis Augusti, et ipsa cum sorore juxta patrem sanctum Pudente
Abbreviated transcription (Latin):
soriuim. Ut digni efficiamur pro¬
missionibus cristi. Id Magni¬
panie.pauor infidelium.nouaa
patrocinium. ne pro lapsis uenie
tempus brene creditum defiuat

Expanded text:
ix, R Vt digni efficiamur promissionibus Christi. Ant. Ad Magniiae, Pauor infidelium, Miles patrocinium, ne tempus hoc ueniae, breue nobis creditum, defluat
Abbreviated transcription (Latin):
uitulum: et obtulcrunt pue¬
rum hely. Et ait anna. Ob¬
secro mi domine. miuit ania
tua. domine sum illa mulier
que steti coram te hic: or ans
dominum pro puero isto: ⁊¬

Expanded text:
itulum, et obtulerunt puerum Heli. Et ait: Obsecro, domine mi, vivet anima tua Deo! ego sum illa mulier quae steti coram te, hic orans Dominum pro puero isto.
Abbreviated transcription (Latin):
sed precipne primatem. celestis
exercitus. michaelem in nirtu¬
te. conterentem çabulon.
Quo custode p̾rocul pelle. rex
criste piissime. omne nephas i¬
numici. mundo corde et corpore.
paradiso redoe tuo. nos solai
clementia. Eloriam patri i
melodis. personemus uocibus.
gloriam cristo canamus. glori¬
am paraclito. qui dens trinus
et unus. ext.it. inte sccula. Amc̃.

Expanded text:
Sed precipue primatem celestis exercitus, Michaelem in virtute conterentem Zabulon. Quo custode procul pelle, rex Christe piissime, Omne nephas inimici mundo corde et corpore, Paradiso redde tuo nos sola clementia. Gloriam Patri melodis personemus vocibus, Gloriam Christo canamus, gloriam Paraclito, Qui Deus trinus et unus extat ante secula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
Ome natale sancti sa¬
turnini martiris. et se¬
nis et sisimiii di acomi
sub maximiano.⁊ quo p̾mo
inter alios seruos dei damnati
sunt ad fodiendam arenaz. ad
faciendas thermas diocletias.
Quorum unum sisinmum .a.¬
presentatum sibi. cum interro¬
gisset istem maximianus ꝗs
uocaretur: Respondit. Ego a¬
peccator sisimnius. seriuis ẜuo¬
rum domini nostri ihesu cristi.
Cui cum post talia diceret isde̾¬
maximiamdsunt sacrifica deo
hereuli: aut carnes tuas igni
crem.ibo:Respondit. Et ego ꝗ¬
dem semper hoc optaui. uerun¬
tamen si meritus fuero:nt co¬

Expanded text:
omae, natalis sancti Saturnini martyris, Sennis et Sisinnii diaconorum, sub Maximiano: a quo primo inter alios servos Dei damnati sunt ad fodiendam arenam, ad faciendas thermas Diocletianas; quorum unum Sisinnium praesentatum sibi, cum interrogasset idem Maximianus qui vocaretur, respondit: Ego peccator Sisinnius, servus servorum Domini Jesu Christi. Cui cum post alia diceret Maximianus: Aut sacrifica deo Herculi, aut carnes tuas ignibus cremabo, respondit: Et ego quidem semper hoc optavi verumtamen si meritus fuero
Abbreviated transcription (Latin):
Uurgo prutentissuna quo progre¬
deris quasi aurora ualde rutilans.
fili.⁊ syon. tota formosa et suauis
es. pulera ut luna. electa ut sol. or̃o.

Expanded text:
Virgo prudentissima, quo progrederis quasi aurora valde rutilans? filia Sion, P. Tota formosa et suavis es: pulchra, ut Luna, electa, ut Sol. V\.
Abbreviated transcription (Latin):
diuitias tuas extunes. cum
tibi deus etiam uictum cum
ceteris animantibus uoluit
esse comunem. aues celi spetia¬
le nichil uendicant. et ideo pa¬
bulis in digere nescuirit. quia
non noruit aliis inuidere. ⁊

Expanded text:
diuitias tuas aestimes, cum tibi deus etiam uictum cum ceteris animantibus uoluerit esse conmunem ? aues caeli speciale sibi nihil uindicant et ideo pabulis indigere nesciunt. quia non norunt aliis inuidere.
Abbreviated transcription (Latin):
turbis furentibus di
ritum. Non dubium est.ꝙ in
suo sanguine sit baptiçata.
que pro defensione iustitic. dĩ
confitrretur dominum mortẽ
constanter accepit. Eadem de

Expanded text:
turbis furentibus dicritum. Non dubium est quod in suo sanguine sit baptizata, quae pro defensione justitiae, dum confiteretur Dominum, mortem constanter excepit. Eadem de
Abbreviated transcription (Latin):
Onsors patermi lumi¬
nis. lux ipse lucis et
dies. noctem canendo
rumpũnus. assiste postulanti¬
bus. ufer tenebras men¬
tium fugi cateruas demonũ.
expelle somnolentiam. ne pi¬
gritantes obruat. Sic creste
nobis omnibus indulgeas

Expanded text:
onsors paterni luminis, Lux ipse lucis, et dies, Noctem canendo rumpimus, Assiste postulantibus. Aufer tenebras mentium, Fuga catervas daemonum: Expelle somnolentiam, Ne pigritantes obruat. Sic, Christe, nobis omnibus Indulgeas
Abbreviated transcription (Latin):
uide. depositio
sancti ieronimi
presbiteri. Hic
natus in oppi¬
do stridonis.i
quod dalmatie quondam pã¬
Inomeq confimum fuit. pa¬
tre ensebio: uestem cristi puer
rome suscepit.ibiq literis
grecis ac latinis adprimum
cruditus est. Postꝙ autem o¬
nnc mondanarum studium
literarum adeptus est. proba¬
tissimorum quoqz mona cho

Expanded text:
udae, depositio sancti Hieronymi presbyteri. Hic natus in oppido Stridonis, quod Dalmatiae quondam Pannoniaeque confinium fuit, patre Eusebio, vestem Christi puer Romae suscepit, ibique litteris Graecis ac Latinis a primaevo eruditus est. Postquam autem omne mundanarum studium litterarum adeptus est, probatissimorum quoque monacho
Abbreviated transcription (Latin):
ignatii cpisco¬
pi et martiris.
Qui tertius i¬
post petrum a¬
postolum anthi¬
ochiam rexit ecclesiam. Qui
persecutione trai.ani damnał.
ad bestias romam uinctus
mittitur. Ubi presente truano
cirum sedente scniatu. pilis plũ
latera eius dilaniata. ẽt lapi

Expanded text:
Ignatii episcopii et martyris, qui tertius post Petrum apostolum Antiochenam rexit Ecclesiam: qui persecutione Trajani damnatus ad bestias Romam vinctus mittitur; ubi praesente Trajano cicumsedente senatu, pilis plomblatera ejus dilaniata, et lapi
Abbreviated transcription (Latin):
Edente traiano pro x¬
tribunali in amphrte¬
atro concurrente om̃i
turba romanorum. ligatus.i
duobus obicitur lconibus.
Cumq iam proiectus bestias
rugientes audiret. Ardore patr¬
enti ait. Uiri romani qui hoc re¬
certamen spectatis. non sine a¬
causa laboraui. con propter
prauitatem hec patior. sed proesi¬
pter pictatem. grumentum
cristi sum. dentibus bestiaru
molar. ut panis mundus in

Expanded text:
edente Trajano pro tribunali in amphithatro, concurrente omni turba Romanorum, ligatus duobus objicitur leonibus. Cumque jam projectus bestias rugientes audiret, ardore patiendi ait: Viri Romani, qui hoc certamen spectatis, non sine causa laboravi, non propter pravitatem haec patior, sed propter pietatem; frumentum Christi sum, dentibus bestiarum molar, ut panis mundus in
Abbreviated transcription (Latin):
icthro. cognati
sii sacordotis.
in adran. Cum¬
q minasset i¬
gregem ad interior.a deserti: uc¬
nit ad montem dei oreb. Appa¬
ruitq ei dominus in flamina
ignis de medio rubi. et uidebat
ꝙ rubus arderet. et non com¬

Expanded text:
ro cognati sui sacerdotis Madian. Cumque minasset gregem ad interiora deserti, venit ad montem Dei Oreb; apparuitque ei Dominus in flamma ignis de medio rubi, et videbat quod rubus arderet, et non com
Abbreviated transcription (Latin):
O quod antra dixe¬
ramus implete men¬
suram patrum uestro¬
rum ad personam dominiɨ
pertinere: eoq occidendus es¬
set ab eis. potest et ad disci¬
pulos cius referri: de quibus
nunc dicit. Ecce ego mitto
Ad uos prophetas. et sapien¬
tes. et scribas: et ex illis occi¬
detis et crucifigetis. et ex cis¬

Expanded text:
Hoc quod antea dixeramus, Implete mensuram patrum vestrorum, ad personam Domini pertinere, eo quod occidendus esset ab eis, potest et ad discipulos ejus referri, de quibus nunc dicit: Ecce ego mitto ad vos prophetas, et sapientes, et scribas, et ex illis occidetis, et crucifigetis
Abbreviated transcription (Latin):
Onoratus ctiam sac¬
dos ecclesie uercellenz¬
sis. cum in superiora.
domus suc ad quiescendum¬
se composuisset: tertio uocem
nocantis se. iudinit. dicentis¬
q sibi. Singe festina. quia ĩ¬
modo est rẽcessurus. Qui de¬
scendens: o btulit sanctum do¬
mini corpus. Quo accepto
ut glutunt. emisit spiritum ⁊
bonum maticum ferens. ut ĩ
uirtute esce anim a refectiorañ¬
gelorum consortio. quorum⁊̃
uita nixit in terris. et helye
societate letarctur. Quia nt
helyas nunꝙͣ regibus nel
ullis potestatibus. it.a et iste
pro dei timore loqui ueritus
non est.Atq inde ad ecclesiã
maiorem ante lucanam hora
qua defimcrus est. corpus. i

Expanded text:
onoratus etiam sacerdos Ecclesiae Vercellis cum in superioribus domus se ad quiescendum composuisset, tertio vocem vocantis se audivit, dicentisque sibi: Surge, festina, quia modo est recessurus. Qui descendens, obtulit sancto Domini corpus: quo accepto ubi glutivit, emisit spiritum, bonum viaticum secum ferens; ut in virtute escae anima refectior, angelorum nunc consortio, quorum vita vixit in terris, et Eliae societate laetetur; quia ut Elias numquam regibus vel ullis potestatibus, ita nec iste pro Dei timore loqui veritus est. 48. Atque inde ad Ecclesiam majorem antelucana hora qua defunctus est, corpus i
Abbreviated transcription (Latin):
Er idem tempus mor¬
tuo auxentio arriane
perfidie episcopo: qui
dionisio beate memorie con¬
fessore ad exilium destinato
incumbebat ecclesie. eũ populꝰ
ad seditionem surgeret in pe¬
tendo episcopo: essctq illi cu¬
ra sedande seditionis. ne popu¬
lus ciuitatis in periculum sui
conuerteretur: perrexit ad ecle¬
siam ibiq cum alloqueretur
plebem. subito uox fertur in¬
fantis in populo sonnisse: am¬
brosium episcopum. Ad cuiꝰ
uocis sonitum. totius populi ĩ¬
ora conuersa sunt. ac claman¬
tes ambrosium episcopum.
Itaq qui ante turbulentissime

Expanded text:
er idem tempus, mortuo Auxentio Arianae perfidiae episcopo qui Dionysio beatae memoriae confessore ad exsilium destinato, incubabat Ecclesiam cum populus ad seditionem surgeret in petendo episcopo, essetque illi cura sedandae seditionis, ne populus civitatis in periculum sui verteretur, perrexit ad Ecclesiam: ibique cum alloqueretur plebem, subito vox fertur infantis in populo sonuisse Ambrosium episcopum. Ad cujus vocis sonum totius populi ora conversa sunt, acclamantis Ambrosium episcopum; ita qui antea turbulentissime
Abbreviated transcription (Latin):
nocturno. antiphona.. Har¬
tinus adhuc cathecuminus hac
me ueste contexit. psalinus. Be¬
atus uir. antiphona. Sancte
crinitatis fidem martinus cõfes¬
sus est. baptisini gratiam perre¬
pit. psalmus. Quare fremucrt.
antiphona. Ego signo crucis
non clipeo protectus ant galea.

Expanded text:
nocturno. Antiph. Martinus adhuc catechumenus hac me veste contexit. Psal. Beatus vir. Ant. Sanctae Trinitatis fidem Martinus confessus est, baptismi gratiam percepit. Psal. Quare fremuerunt. Ant. Ego signo crucis non clypeo protectu
Abbreviated transcription (Latin):
ius: non interrogat
quasi nescicns ut ar¬
diret quid uelet. sed ut illa⁊õ
exponente. manifestam fe¬
ceret irrationabilem petitio¬
nem illorum: quoniam petet¬
bant quidem quasi religiosi
et celestis glorie amatores.
non quasi scientiam halẽtes
utilium postulationum et no¬
minus patitur discipulos su¬
os. aliquid non recte. aut dis¬
cere. ant agere. aut cogitair
ut ca illorum culpa decasionẽ
inueniat docendi. et exponci¬
di regulam pictatis: scicus

Expanded text:
ideo interrogat quasi nesciens, ut audiat quid velit; sed ut illa petente, manifestam faceret irrationabilem petitionem eorum qui petebant, quasi religiosi et coelestis gloriae amatores, tamen non quasi scietionum discretionem. Et notitur Dominus discipulos suos, aliquid non recte aut dicere, aut agere, aut cogitare, ut ex illorum culpa inveniat occasiones docendi et expondi regulam pietatis; sciebat
Abbreviated transcription (Latin):
Erueniens igitur post
dies aliquot tharsum
ciuitatem. dixit. ad cos
qui cum eo erant bonifacius.
Uiri cuntes requirite nobis
hospitium. ego autem ibo ui¬
dere cos quos ualde desiderio¬

Expanded text:
erveniens igitur post dies aliquot Tarsum civitatem, dicit ad eos, qui cum eo erant, Bonifacius: Viri, euntes requirite nobis hospitium, ego autem ibo videre eos, quos valde desidero
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ras et nomi¬
ne: ib ipso i
pueritie suc tempore. eor grrẽs
semle. Et atem quippe moribꝰ
transicus. nulli animum uo¬
luprati dedit. Sed dum ini
hac terra adhuc esset. quo tẽ¬
por aliter libere uti potuisset:
despexit iam quasi aridum x¬
mondum cum flore. Qui li¬
heriori grnere ex prouincia
nuisse exortus. rome liberali¬
bus litrerarnm studiis tradi¬
tus fuit. S ed cum in eis mul¬

Expanded text:
s et nomine, ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum voluptati dedit: sed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore. Qui liberiori genere ex provincia Nursiae exortus, Romae liberalibus litterarum studiis traditus fu
Abbreviated transcription (Latin):
diuinis uoluminibus reus
scribitur: qui non studuerir
dare gratis. quod ipse gratis
accepit. Quicquid enun ec¬
clesie dei profuturum erati
subtraxisse arguitur. cum ꝓ¬
nolucrit tradere omnibus:
quod ipse non celandum ac¬
cepit. Unde psalmographus
canit. Iustitiam tuam non
abscondi in corde meo. ueri¬
tatem tuam et salutare tuũ
dixi: non celarii misericordi¬
am tuam a consilio multo¬
rum. Et pro hoc opere. quasi
incissitudinem a deo postulas.
adiecit. Tu autem domine
ne clonges misericordiam
tuam ame. Quasi deo dicerrt.
Sicut ego feci alios miscricor¬
diam inuenire: ita et ipse
non pariaris. longe ficri mi¬
scricordias tuas a me. Aperi¬
ꝯinus ergo cur ista premisi¬
mus: et nestros animos qui

Expanded text:
divinis voluminibus reus subscribitur, qui non studuerit dare gratis, quod ipse gratis accepit; quidquid enim Ecclesiae Domini profuturum erat, subtraxisse arguitur, cum noluerit tradere omnibus, quod ipse non celandum acceperit. Unde Psalmographus vates canit: Justitiam tuam non abscondi in corde meo: veritatem tuam et salutare tuum dixi. Non celavi misericordiam tuam in concilio multorum . Et pro hoc opere quasi vicissitudinem a Deo postulans adjecit: Tu autem, Domine, ne elonges misericordiam tuam a me . Quasi diceret Deo: sicut ego feci alios misericordiam invenire, ita et ipse non patiaris longe fieri misericordias tuas a me. Aperiamus ergo cur ista praemisimus, et vestros animos qui
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ad cum. Dic domine sile¬
ueri papa. quid frcimus tibi
et romani. nt tu uelles nos i¬
in manus gothorum tradere:¬
Et adhuc illa loquente. ingres
sus subdi aconus regionari¬
us prime regionis. tulit pal¬
lium de collo cius. et duxit
in cubiculum: et expolians
Nus regionis sexte. i¬
nachum. egressus for.is. nima¬
tiauit ad clerum dicens:
quia domnus papa depositu
est: et factus est monachus
diaconus in sua quasi fite.
et misit cum in exilium in¬
pontianas. et sustentauit cũ
panc tribulationis. et aqua
angustie. Qui deficiens mor¬
tuus est. confessor factus.
Qui ctiam sepultus est in e¬

Expanded text:
dixit: Dic Domine Silveri Papa, quid fecimus tibi et Romanis, ut tu velles nos in manus Gothorum tradere? Adhuc ea loquente, ingressus Joannes Subdiaconus regionarius primae sedis tulit pallium de collo ejus, et duxit in cubiculum, ubi exspoliatum nus regionis sextae vnachum, egressus foras nunciavit ad clerum, dicens: Quia domnus Papa depositus est, et factus est monachus. us archidiaconus in sua quasi fide, et misit eum in exilium inPontias et sustentavit eum pane tribulationis, et aqua angustie qui deficiens mortuus est et confessor factus est, et sepultus est in e
Abbreviated transcription (Latin):
Urrexerunt antem i¬
quidam de sinagoga
que. ippellabatur liber¬
tinorum. et cirenensium. et .a¬
lexandrinorum. et eorum qui
erant a cilicia. ct asia. disputã¬
tes cum stephano. et non poᷤ¬
terant resistere sapientie ctn

Expanded text:
urrexerunt autem quidam de Synagoga que appellabatur Libertinorum et Cirenensium et Alexandrinorum: et eorum qui erant a Cilicia et Asia disputantes cum Stephano: et non poterant resistere sapienti