comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hensibilia magistͦrũ facta displiceant: qͥtiꝰ subditoꝵ mens
a seruanda magisterii reuerentia. ñ recedat. Qd bene noe debͥ¬
ato expͥmit᷑: cuiꝰ nudata uerecundiora. boni filii auersi uenien¬
qr bonis subditis sic p̾positoꝵ suoꝵ mala displicent. ut tam̃
hec ab aliis occultent: oꝑm̃tum aũsi deferunt: qi iudicantes
factũ. ⁊uenerantes magisteriũ. nolunt iudere qd̾ tegunt. St uͦ
suos cẽporalia agere: ⁊ t̾rena considerant. mox ordinẽ suꝑne. dis¬
pensationis accusacnt: qd nequaꝗͣ bene ad regendũ p̃lati st̃. ꝑ qͦs
conũsationis ĩfime. exẽpla monstͣntur.S hi nimir̃ dũ tẽꝑare
meritis. usq ad rep̾hensionẽ conditoris excedunt. Cuiꝰ ꝓfecto
dispensario. iñ humilib rectior. agnͤitior: uñ ab elatis ñ rec¬
ta iudicat᷑. Quia enĩ potestas regiminis ministri ñ potest. si¬
ne studio tẽporał curȩ: aliquando om̃pc ds mira dispensati

Expanded text:
ehensibilia magistrorum facta displiceant, quatenus subditorum mens ehensibilia magistrorum facta displiceant, quatenus subditorum mens a servanda magisterii reverentia non recedat. « Dedit eiato exprimitur, cujus nudata verecundiora boni filii aversi venienquod bonis subditis sic praepositorum suorum mala displicent, ut tamen haec ab aliis occultent? Operimentum aversi deferunt, quia judicantes factum, et venerantes magisterium, nolunt videre quod tegunt. Rec. suos temporalia agere et terrena considerant, mox ordinem supernae dispositionis accusant, quod nequaquam bene ad regendum praelati sint, per quos conversationis infimae exempla monstrantur. Sed hi nimirum dum temperare xigentibus meritis, usque ad reprehensionem conditoris excedunt: cujus profecto dispensatio inde ab humilibus rectior agnoscitur, unde ab elatis non recta judicatur. Quia enim potestas regiminis ministrari non potest sine s
Abbreviated transcription (Latin):
subditos. hi qͥ prest᷑. minꝰ quã ipsi st̃ sapientes arbitͣntur. Et rui¬
sũ qͥ subiecti st̃. rectoꝵ suoꝵ actiones iudicant: ⁊ si ipsos regim̃
tenere contingeret. se potiusse agere meliꝰ putant. Uñ plerũq
fit. ut ⁊ recꝰtores minꝰ prudent᷑ ea quȩ agenda st̃ uideant: qr¬
iꝓ eo. qđ illa quȩ iudicauerit penetrat. saltẽ qr iudicauit eru¬
bescat. Igit᷑ sic̃ p̾latis curandũ ẽ. ne eoꝵ corda estimatione sin¬
gularis sapientiȩ locꝰ suꝑior ex tollat: ita subiectis ꝓuidendũẽ
ne sibi rector facta displiceant. Si aut̃ magistroꝵ uita uire re
p̃hendit᷑: oportet ut eos subditi etiã cũ displicent uenerent᷑.
S hoc ẽ sollert̃ intuendũ. ut aut quẽ. uenerari necesse ẽ imita¬
ri appetas: aut quẽ mnutari despicis. uenerari contẽpnas. Sub¬
tilis & enĩ uia tenenda ẽ: rectitudinis ⁊ humilitatis. Et sic rep̃

Expanded text:
subditos, hi, qui praesunt minus quam ipsi sunt, sapientes arbitrantur; et rursubditos, hi, qui praesunt minus quam ipsi sunt, sapientes arbitrantur; et rursum qui subjecti sunt rectorum suorum actiones judicant; et si ipsos regimen tenere contingeret. se potuisse agere melius putant. Unde plerumque fit ut et rectores minus prudenter ea quae agenda sunt videant, qpro eo, quod illa quae judicaverat, perpetrat, saltem quae judicavit, erubescat. Igitur sicut praelatis curandum est, ne eorum corda aestimatione singularis sapientiae locus superior extollat, ita subjectis providendum est, ne sibi rectorum facta dispprehenditur, oportet ut eos subditi etiam cum disciplina venerentur. Sed hoc est solerter intuendum, ne aut quem venerari necesse est imitari appetas, aut quem imitari despicis venerari contemnas; subtilis etenim via tenenda est, via rectitudinis et humilit
Abbreviated transcription (Latin):
bio uditio reseruant᷑. Igit᷑ dũ salua fide res agit᷑: uirtutis ẽ me¬
ritũ. si qͥsqͥd poris ẽ tolerat᷑. Debet tam̃ humilit᷑ suggeri: si for¬
tasse ualeat. qd̵ displicet emendari. S curandũ sũmoꝑe ẽ: ne
in suꝑbiã tͣnseat iusticiȩ mordinata defensio: ne dũ rectitu¬
do incaute diligit᷑. ipsa magist᷑ rectitudinis humilitas immu¬
tet᷑: ne eũ sibi preẽe. qͥsq despitiat. quẽ fortasse contingit. ut
in aliqua actione rep̃hendat. Contͣ hunc tumorẽ suꝑbiȩ. sub¬
ditoꝵ mens ad custodiã humilitatis edomat᷑: si infirmitas ꝓpͥa
incessant̃ attendit᷑. Nam uires nr̃as ueratit examinare neglegi
mꝰ: ⁊ q de nob̃ fortiora querimꝰ. iccuco eos qͥ nob p̃lati st᷑ dis¬
Ecte iuidimꝰ. Quo enĩ nosmet ipsos minꝰ agnoscimꝰ : eo illos quos
rep̃hendere nitim. plꝰ uidemꝰ. Singła hȩc mala st̃. quȩ sepe a
subditis in p̃latis. sepe a platis in subditis cõmittunt᷑: qr ⁊ om̃s

Expanded text:
um salva fide res agitur, virtutis est meritum, si quidquid prioris est toleratur: debet tamen humiliter suggeri, si fortasse valeat quod displicet emendari; sed curandum summopere est, ne in superbiam transeat justitiae inordinata defensio; et dum rectitudo incaute diligitur, ipsa magistra rectitudinis humilitas amittatur; nec eum sibi praeesse quisque despiciat, quem fortasse contingit ut in aliqua actione reprehendat, contra hunc tumorem superbiae, subditorum mens ad custodium humilitatis edomatur, si infirmitas propria incessanter attenditur; nam vires nostras veraciter examinmus; et quia de nobis fortia credimus, idcirco eos, qui nobis praelati sunt, districte judicamus. Quo enim nosmetipsos minus agnoscimus, eo illos, quos reprehendere nitimur, plus videmus. Singula haec mala sunt, quae saepe a subditis in praelatos, saepe a praelatis in subditos committuntur; quia et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cõpatiunt᷑. etiã iustis dolentib. s eos insuꝑ sub specie iustȩ
mcrepationis affligunt. Et uł si qͣ in eis st̃. pͣua mala exaggẽ¬
rant: uł ea quȩ uere bona st̃. male apud se int̃pretando com¬
mutant. Quãus etiã casti docꝰtores sepe exagerare soleant de¬
sunquentiũ uitiata. ⁊ ex qͥbdã signis publicis occulta rimari:
ut possint ex minimis. maiora cognoscere. Uñ ad erechiel dr̃.
fili hominis. fode parietẽ Sbi mox subdidit. Et cũ fodissẽ pa¬
rietẽ. apparuit ostiũ unũ: ⁊ dix̃ ad me. Ingredere:i uide abho¬
minationes qͦs isti faciunt. Et ingressus uidi: ⁊ecce om̃is similitu

Expanded text:
non compatiuntur, etiam justis dolentibus, sed eos insuper sub specie justae non compatiuntur, etiam justis dolentibus, sed eos insuper sub specie justae increpationis affligunt. Vel si qua in eis sunt parva mala exaggerant, vel ea quae vere bona sunt, male apud se interpretanda commutant. Quamvis etiam casti doctores saepe exaggerare soleant delinquentium vitia, et ex quibusdam signis publicis occulta rimari, ut possint ex minimis majora cognoscere. Unde ad Ezechiel dicitur: « Fili hominis, fode parietem. » Ubi mox subdidit. « Et cum perfodissem parietem, apparuit ostium unum. Et dixit ad me: Ingredere et vide abominationes pess
Abbreviated transcription (Latin):
uota sunt. ut uitã dolentiũ examinare acriꝰ de p̃cent¬
qr quantomagis sibimetipsis iustiores st̃. tanto alie S nis dolo¬
rib duriores existunt. Nesciunt enĩ i se passionẽ alienȩ
infirmitatis tͣhere: ⁊ sic̃ sue. ita etiã ꝓemi i ⁊ becillitati mise¬
reri. Quia enĩ de se aͥtius sentiunt: iccirco humilib nullatenus
condescendunt. Nelui beatũ iob ꝓ culpa ꝑcussum credidit: atq
ideo exibenda ei pietatis uscera nec mnt᷑ tot dolores estimauit.
l iri aut̃ ueracit᷑ scĩ. cũ flagellari quẽpiã etiã ꝓ culpa cognosẽt.
⁊ si quedã eiꝰ mordinata corripiunt. ad quedã tam̃ dolentia¬
cõpatiunt᷑ : ⁊ sic scuint tum̃tia p̾mere. ut sciant etiã cruenta
refouẽre: qͣtinꝰ in eis cũ dura emolluint. infirma roborent᷑.
At contͣ arrogantes uiri. qr caritatis uiscera ñ habent: ñ solum

Expanded text:
vota sunt, ut vitam dolentium examinari acrius deprecentvota sunt, ut vitam dolentium examinari acrius deprecentur, quia quanto sibimetipsis justiores sunt, tanto alienis doloribus duriores existunt. Nesciunt enim in se passionem alienae infirmitatis trahere, et sicut suae, ita etiam proximi imbecillitati misereri. Quia enim de se alta sentiunt, idcirco humilibus nullatenus condescendunt. Eliu beatum Job pro culpa percussum credit, atque ideo exhibenda ei pietatis viscera nec inter tot dolores aestimavit. Viri autem veraciter sancti cum flagellari quempiam etiam pro culpa cognoscunt, etsi quaedam ejus inordinata corripiunt, ad quaedam tamcompatiuntur, et sciunt sic tumentia premere, ut sciant etiam cruenta refovere, quatenus in eis cum dura emolliunt, infirma roborent.At contra arrogantes viri quia charitatis viscera non habent, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
dendo bona uirtutis ꝓpͥȩ p̃dicatores erroꝵ pualere ꝑmisiss.¬
S: qr arrogantes uiri in eo qd bonoꝵ dicꝰta. suꝑbȩ examinanͭ:
uerboꝵ magis suꝑfitiẽ. ꝗͣ rex̃ cardinẽ pensant: helui beati iob
suꝑboꝵ. usq ad duritiã maleditionis extendit᷑: ilico contͣ bea¬
tũ iob. quasi ad dm̃ faciens uerba subiungit. Pat̃ mi ꝓbet᷑ iob¬
usq ad finẽ. fcce hoc qđ quasi arrogantiȩ tumore conceꝑat:
in uerb̃ etiã maledictionis exaltat. S fortasse beniuolȩ uim ꝓ¬
hationis optaret: si stetisse eũ m ꝓbatione iudicass Ut gͦ aꝑte
malitia eiꝰ crudelitatis appareat. ꝓbari eũ adhuc ꝑ flagella dep̾¬
cat᷑: quẽ int᷑ flagella lapsũ fuisse tã querit᷑. P remisit qđ sensit:
ut aꝑtiꝰ cognosci debeat. qđ optauit. Adhuc ferire postulat: quẽ
iam peccasse sub manu ferientis accusat. Propͥ a hȩc arrogantiũ

Expanded text:
dendo virtutes proprias praedicatores errorum praevalere permisissdendo virtutes proprias praedicatores errorum praevalere permisissSed quia arrogantes viri in eo quod bonorum dicta superbe examinant, verborum magis superficiem quam rerum ordinem pensant, Eliu beati Job superborum usque ad duritiam maledictionis extenditur, illico contra beatum Job, quasi ad Deum faciens verba, subjungit: CAPUT VI Rec. Iusque ad finem. - Ecce hoc quod de arrogantiae tumore conceperat, in verbis etiam maledictionis exaltat, sed fortasse benevole vim probationis optaret, si stetisse eum in probatione judicasset. Ut vero aperte malitia ejus crudelitatis appareat, probari eum adhuc per flagella deprecatur, quem inter flagella lapsum fuisse jam queritur. Praemisit quod sensit, ut apertius cognosci debeat quod optavit. Adhuc feriri postulat quem jam peccasse sub manu ferientis accusat. Propria haec arrogantium
Abbreviated transcription (Latin):
xit. Uit t sapiens audiat me. Acsi diceret. N uic loqͥ uiste
concedit᷑  qͥ etiã audire ũbasapientiũ meret᷑. atq mex apte
qͣ despecta ae illo sentiat. manifestat dicens. Iob autẽ sttil
locutũ beatũ iob credidit: ꝙ iustũ se in suis oꝑib fuisse me¬
morauit. Uera fortasse helui diceret: si ea quȩ beatus iob de¬
ipso narrauerat. ñ de illo hȩc eadẽ ipse disciplins auctor estimas¬
s. Innocent᷑ enĩ iob se adseruit flagellatũ: quẽ ds̃ etiã ꝑhibuit
frust᷑ ꝑcussum. Quid gͣ uox ꝑcussi suꝑbũ sonuit: quȩ a secenti¬
a ferientis nullatenꝰ discrepauit: Incaute st̃ humiles. qͥ se m̃dati¬
o illaqueant. dum arrogantiã uitant. mumo m̃tiendo suꝑbiunt:
qͥ contͣ ueritatẽ se erigunt. quã derelinquunt. Qui enĩ necessi¬
tate cogente. uera de se bona loqͥtur: tantomagis humilitate
mulatione ueritatis. contͣ falsos apłos. tot de se discipłis fortia
gesta narrauit. ciui nimir̃ ueritati mimicꝰ existeret: si abscon¬

Expanded text:
et: Huic loqui injuste conceditur, qui etiam audire verba sapientium non meretur. Atque mox aperte quam despecta de illo sentiat, manifestat dicens: VERS. 35. Job aulocutum beatum Job credidit, quia justum se in suis operibus fuisse memoravit. Verum fortasse Eliu diceret, si ea quae beatus Job de seipso narraverat, non de illo haec eadem ipse disciplinae auctor aestimasset. Innocentem enim Job se asserit flagellatum, quem Deus etiam perhibuit frustra percussum. Quod ergo vox percussi superbum sonuit, quae a sententia ferientis nullatenus discrepavit? Incaute sunt humiles, qui se mendacio illaqueant, dum arrogantiam vitant, imo mentiendo superbiunt, qui contra veritatem se erigunt quam relinquunt. Qui enim necessitate cogente, vera de se bona loquitur, tanto magis humilitati ritatis aemulatione contra falsos apostolos tot de se discipulis fortia gesta narravit? Cui nimirum veritati inimicus existeret, si abscon
Abbreviated transcription (Latin):
rauerit. reqͥrebat. Neq enĩ reqͥreret: si se errasse credidiss Est
nãq ut dixi ꝓpͥa arrogantiȩ fraus: ut tc̃ de exrore reqͥrere
studeant. quando se nouerint ñ errasse. Qui rursũ reqͥrere
ut arguũ de exrore despitumt: si quando se errasss tieracit᷑
recognoscunt. Non enĩ eẽ s uideri humiles appetunt: ⁊ tc̃
reqͥtendo spetiẽ humilitatis adsumunt. qͣndo de ipsa magis
inq̾sitione laudant᷑. S qr om̃ino difficile ẽ. ut elatio quȩ reg¬
nat m corde. ñ erũpat in uoce. auditores arrogantiũ. si eoꝵ
dicꝰta paułꝑ taciti expectant. atq considerant: citiꝰ corda illoꝵ
subsequentia uerba manifestant. Dui qͥppe atorari ñ possc̃
in ipsa humilitatis ymagine. quȩ spetie. humilitatis ablataẽ.

Expanded text:
raverit, requirebat. Neque enim requireret, si se errasse credidisset. Est raverit, requirebat. Neque enim requireret, si se errasse credidisset. Est namque, ut dixi, propria arrogantium fraus ut tunc de errore requirere studeant, quando se noverint non errasse. Qui rursum requirere vel argui de errore despiciunt, si quando se errasse veraciter praecognoscunt. Non enim esse, sed videri humiles appetunt; et tunc requirendo speciem humilitatis assumunt, quando de ipsa magis requisitione laudantur. Sed quia omnino difficile est ut elatio quae regnat in corde non erumpat in voce; auditores arrogantium si eorum dicta paulisper taciti exspectant atque considerant, citius corda illorum subsequentia verba manifestant. Diu quippe morari non possunt in ipsa humilitatis imagine, quam specie tenus sumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qr sic̃ inflant᷑ laudib: ita correptionib inflãmant᷑. Et a qͦli¬
bet se uł niste rep̃hendi despitunt: mox q in malis suis fomi¬
teni defensionis exquirt̃. quom̃ gͦ de bonis suis humilit̾ ambigĩ
qͥ mala sua ñ solũ defendere. s etiã ꝑferre moliunt᷑. Ille ẽ eni
uere humił m bonis: qͥ ñ ẽ defensor in mał. Nã qͥ de mał suis
arquit᷑. ⁊ contͣ uer̾ba arguentis accendit᷑. quando de bonis suis
qͣsi humilit᷑ titubat. ꝑ humilitatis uocẽ ornari appetit. ñ doce¬
ri. helui itaq uitã arrogantiũ signans. postꝗͣ multa interna
⁊ sublimia intulit. ecce in ũbis. formã humilitatis adsumit.
⁊ eqͥtate p̃posita. sub quadã discipulat᷑ imagine. beatũ iob
i exraui: tu doce me. Si miqͥtatẽ locut᷑ sũ: ultͣ ñ add̾am Sic̃
sepe contingit ut bona loquant᷑ ⁊ mali. multa helui fortia
paulo suꝑiꝰ dixisse memmerat: ⁊ securꝰ iccirco. ne fortasse ex¬

Expanded text:
 laudibus, ita correptionibus inflammantur; et cum a quolibet se vel juste reprehendi conspiciunt, mox in malis suis fomitem defensionis exquirunt. Quomodo ergo de bonis suis humiliter ambigunt, qui mala sua defendere etiam perverse moliuntur? Ille est enim vere humilis in bonis, qui non est defensor in malis. Nam qui de malis suis arguitur, et contra verba arguentis accenditur, quando de bonis suis quasi humiliter titubat, per humilitatis vocem ornari appetit, non doceri. Eliu itaque vitam arrogantium signans, postquam multa interna et sublimia intulit, ecce in verbis formam humilitatis assumit, et aequitate proposita, sub quadam discipulatus imagine beatum Job Si erravi, tu doce me. Si iniquitatem locutus sum, ultra non addam. - Sicut saepe contingit ut bona loquantur et mali, multa Eliu fortia paulo superius se dixisse memorat, et secuturus idcirco, ne fortasse er
Abbreviated transcription (Latin):
designari. Seductor qͥppe ille sanctitatẽ tc̃ simulat. ũt ad in¬
qͥtatẽ tͣhat.S. ꝓp̃t peccata pbpłi regnare ꝑmittit᷑: q nimit̃
illi tc̃ sub illiꝰ regimine p̃ordinant᷑. qͥ digni eiꝰ dominio ante
scła p̃sciunt᷑: qͥ peccatis subsequentib exigunt. ut sub illo iu
nat: non ẽ ex iniusticia iudicis. s ex culpa patientis. Quãuis
pleriq pͥncipatũ illiꝰ ñ uidert̃. ⁊ tam̃ euis pͥncipatui pecca¬
toꝵ suoꝵ conditione deseruiunt: qr ⁊ quẽ dñantẽ sibi mini¬
me conspitiunt. eũ ꝓculdubio ꝑuerse iuuendo uenerant᷑.
An non eiꝰ m̃bͣ st̃. qͥ ꝑ affectate scĩtatis spetiẽ. appetunt uidi

Expanded text:
designari; seductor quippe ille tunc sanctitatem simulat, ut ad iniquitatem trahat, sed propter peccata populi regnare permittitur, quia nimirum tunc ipsi sub illius regimine praeordinantur, quia digni ejus Domino ante saecula praesciuntur qui peccatis subsequentibus exigunt, ut sub illo judnat, non est ex injustitia judicis, sed ex culpa patientis; quamvis plerique et principatum illius non viderunt, et tamen ejus principatui peccatorum suorum conditione deserviunt, quia et quem dominantem sibi minime conspiciunt, eum procul dubio perverse vivendo venerantur. An non ejus membra sunt qui per affectatae sanctitatis speci
Abbreviated transcription (Latin):
excusabilis quȩ in corda latent̃ oborit᷑. Considerandũ qͦq qͣlis mtͥn¬
secꝰ regnat. quȩ eo usq seruata ẽ. ut etiã foras erũꝑe ñ erubescat.
elu gͥ qr magna sensit. semetipsũ humilit̾ tẽꝑare nesciuit: scientiȩ
celsitudinẽ tenuit. humilitatis grãm recusau̾it. Et dũ seqͥt᷑ bonũ.
qͦ benedicere appetiit: bonũ qd bene uiuere potuiss. amisit. Scientia
quippe inflat: caritas uͦ edificat. S iam nunc rectũ dicat. qd̾ tam̃ recte
dicere ignorat. Nam postꝗͣ inflatas animi cogitationes. ꝑ uerba elati¬
onis exalauit: fortẽ sententiã subdidit dicens. Ds̃ potens ñ abicit.¬
sic̃ peccata. atq flagitia. Iuedã uͦ nonnũꝗͣ nob ex his quȩ circa ipsa st̃
nocent. sic̃ tẽporał potentia. uł copula coniugał. bonũ namq ẽ con¬
iugiũ: s mala st̃ quȩ circa illud ex huius mundi cura succrescunt.

Expanded text:
ritur. Considerandum quoque qualis intrinsecus regnat, quae eo usque servata est, ut etiam foras erumpere non erubescat. Eliu ergo quia magna sensit, semetipsum humiliter temperare nescivit, scientiae celsitudinem tenuit, humilitatis gratiam recusavit; et dum sequitur bonum quo bene dicere appetiit, bonum quo bene vivere potuisset amisit. Scientia quippe instat, charitas vero aedificat . Sed jam nunc rectum dicat, quod tamen recte dicere ignorat. Nam postquam inflatas animi cogitationes per verba elationis exhalavit, fortem sententiam subdidit, dicens: sicut peccata atque flagitia; quaedam vero nonnunquam nobis ex his quae circa ipsa sunt nocent, sicut temporalis potentia, vel copula conjugalis. Bonum est conjugium, sed mala sunt quae circa illud ex hujus mundi cura succrescunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ita pat̃. Atꝙ mox tamqͣ rationẽ quandã absconsionis ⁊ reuelationi
aduingens ait: ꝙ sic fuit placitũ ante te. Quib nimir̃ uerb̃
exempla humilitatis accipimꝰ: ne temere discutere suꝑna
consilia. de alioꝵ uocatione alioꝵ uͦ repulsione p̃su maniꝰ.
Cum enĩ intuliss utrũq non mox rationẽ reddidit. s sic̃ deo pla¬
citũ ẽ dix̃: hoc uidelicet ostendens. qr iustũ ẽẽ non potest. qd pla¬
cuit iusto. Uñ ⁊ in uineã mercedẽ laborantib reddens. cũ quoᷤ¬
dam oꝑarios. mequales in oꝑe. equaret in p̃mio: n plus in mer¬
cede quereret. qͥ labori ampliꝰ insudasset. Ait. Nonne ex de na¬
rio conuenisti mec̃: Nolo aut̃ ⁊ huic nouissimo dare. sic̃ ⁊ tibi.
anñ licet mͥ qd̵ uolo facere: In cunctis gͦ quȩ exteriꝰ isponunt᷑.
aꝑta causa rationis ẽ occulte iusticia uoluntatis. Dicat᷑ itaq¬

Expanded text:
Pater. Atque mox tanquam rationem quamdam absconsionis et revelationis adjungens, ait: Quia sic fuit placitum ante te. Quibus nimirum verbis exempla humilitatis accipimus, ne temere discutere superna cCum enim intulisset utrumque, non mox rationem reddidit, sed sic Deo placitum dixit: hoc videlicit ostendens quia injustum esse non potest quod placuit justo. Unde et in vinea mercedem laborantibus reddens, cum quosdam operarios inaequales in opere aequaret in praemio, et plus in mercede quaereret qui labori amplius insudasset, ait: Nonne ex denario convenisti mecum? Volo autem et huic novissimo dare, sicut et tibi. Aut non licet mihi, quod volo facere ? In cunctis ergo quae exterius disponuntur aperta causa rationis est occultae justitia voluntatis. Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ peccatũ p̃cipitatione cõmitut᷑: qd̾ tam̃ consilio. ⁊ delib̾atio¬
ne dampnat᷑. Ex infirmitate enĩ pler̃q solet accidere amare.
bonũ: s implere ñ posse. Ex studio uͦ peccare. ẽ: bonũ nec fac̃e.
ita nequĩ ẽ odisse iusticiã. ꝗ̃ non fecisse. St̃ g ñnulli i eccłia.
ñ solũ bona ñ fatumt s etiã ꝑsequunt᷑: ⁊ quȩ ipsi negleg ̃t¬
iplere . nec tam̃ possent. ea que in se neglegunt. saltẽ in aliis
amarent. Si enĩ ea ipsi uł solo uoto appeterent: facta ab aliis
non odissent. S quia eadẽ audiendo cognoscuntbona. iuiuendo

Expanded text:
enim peccatum praecipitatione committitur, quod tamen consilio et deliberatioenim peccatum praecipitatione committitur, quod tamen consilio et deliberatione damnatur. Ex infirmitate enim plerumque solet accidere, amare bonum, sed implere non posse; ex studio non peccare, est bonum nec facere ita nequius est odisse justitiam quam non fecisse. Sunt ergo nonnulli in Ecclesia qui non solum bona non faciunt, sed etiam implere bona, nec tamen possent, ea quae in se negligunt saltem in aliis amarent. Si enim ea ipsi vel solo voto appeterent, facta ab aliis non odissent; sed quia bona eadem audiendo cognoscunt, vivendo
Abbreviated transcription (Latin):
paulus peccauerat cũ dicebat. Iui priꝰ fui blasphemꝰ npersecu¬
toriii eentumeliosus. s miscdiã consecut᷑ sum: q ignorans feci.
in ineredulitate. Petiꝰ uͦ in infirmitate peccauit. quando m
eũ robur fidei qͦd dno ꝑhibuit. una uox puellȩ concussit.⁊ n
dm̃ quẽ corde tenuit. uoce denegauit. S qi infirmitatis cul¬
pauł ignorantiȩ. ed faciliꝰ t̾git᷑ qͦ non studio ꝑpetrat᷑. paulus
quȩ ignorauit. sciendo correx̃: ⁊ petrꝰ motã. ⁊ quasi arescentẽ
iam radicem fidei. lacmis rigando solidauit. Ex inddusfa uͦ pec¬
cauert hi: de qͥb ipse ꝑ se magist̃ dicebat. Si ñ inuenissẽ ⁊ lo¬
cut᷑ eis fuissem: peccatũ ñ haberent. Nc̃ aut̃ excusationẽ non
habent de peccato suo. Et paulopost:⁊ uider̃t. ⁊ oder̃t. ⁊me:⁊
patirem meũ. Aliud ẽ enĩ bona ñ facere. aliud bonoꝵ odisse do¬
torẽ . sic̃ ẽ aluid p̃cipitatione. aliud delibatione peccare. Sepe

Expanded text:
 fui blasphemus, et persecutor, et contumeliosus, sed misericordiam consecutus sum: quia ignorans feci in incredulitate . Petrus vero infirmitate peccavit, quando omne in eo robur fidei quod Domino perhibuit una vox puellae concussit, et Deum quem corde tenuit voce denegavit. Sed quia infirmitatis culpa vel ignorantia eo facilius tergitur, quo non studio perpetratur, Paulus qui ignoravit sciendo correxit, et Petrus motam et quasi arescentem jam radicem fidei lacrymis rigando solidavit. Si ei non venissem, et locutus eis fuissem, peccatum non haberent. Nunc autem excusationem non habent de peccato suo . Et paulo post: Et viderunt, et oderunt et me et Patrem meum. Aliud est enim bona non facere, aliud bonorum odisse doctorem; sicut aliud est praecipitatione, aliud deliberatione peccare. Saepe
Abbreviated transcription (Latin):
luunt: ⁊ suꝑ hoc iundictã iusti iuditii retͥbui disfidunt. Et sepe
cũ bene iuuere neglegunt. etiã ꝑsequente nullo. usq ad ꝑfidiam
dilabunt᷑. Nam qͥ imminere distͥctũ iuditiũ ñ credunt. qͥ multe.
se peccatores suspicant᷑. qͦ pacto uł ẽẽ. uł dici. fideles possunt. Sfidẽ
qͥppe ꝑdidisse ẽ: incorreptis malis oꝑib digna supplitia reddi pos¬
se ñ credere. Qiuia gͦ digna fidei oꝑa seruare contẽpnunt. etiã fidẽ
ꝑdunt. ꝗͣ tenere uidebant᷑ Suꝑ qͦs bene ꝑ ꝓpħam suꝑ iherłm spe¬
tie mimicoꝵ destruentiũ uerba memorant᷑.: ã qͥb scilicet d̃r. Exi¬
nanite exinanĩte. qͦusq ad fundam̃tũ in ea. Paulꝰ ͥppe ait. funda¬
m̃tũ aliud nemo potest ponere p̃t id qd̃ positũ ẽ. qͥ ẽ xp̃c ĩc Ini

Expanded text:
nt, et super hoc vindictam justi judicii retribui posse diffidunt; et saepe cum bene vivere negligunt, etiam persequente nullo usque ad perfidiam dilabuntur. Nam qui imminere districtum judicium non credunt, qui inulte se peccare suspicantur, quod pacto vel esse vel dici fideles possunt? Fidem quippe perdidisse, est incorrectis malis operibus digna supplicia reddi posse non credere. Quia ergo digna fidei opera servare contemnunt, etiam fidem perdunt, quam tenere videbantur. Super quos bene per Prophetam sinimicorum destruentium verba memorat, a quibus scilicet dicitur: Exinanite, exinanite usque ad fundamentum in ea. Paulus quippe ait: Fundamentum aliud nemo potest ponere, praeter id, quod positum est, quod est Chri
Abbreviated transcription (Latin):
la uͭ sentiant. q̃ et̾na eos suplitia expecłant. Bene. aut̃ eoꝵ inulta
nequitia. cham peccante signata ẽ: cui a patre dr̃. Maledictꝰ chana¬
an puer: seruus erit fr̃ĩb suis. Chanaan uidelicet. cham filiꝰ fuit.
Et quid ẽ qd̵ cam peccante. cha naan eiꝰ filiꝰ sententiã ultionis acci¬
pit: qͣd ẽ qđ non in se. s in posteritate ꝑcutit᷑. nͥ qd reꝓboꝵ neqͥ¬

Expanded text:
la non sentiant, quo aeterna eos supplicia exspectant. Bene autem inulta eorum la non sentiant, quo aeterna eos supplicia exspectant. Bene autem inulta eorum nequitia Cham peccante signata est, cui a patre dicitur: Maledictus Chanaan puer, servus erit fratribus suis . Chanaan videlicet Cham filius. Et quid est quod Cham peccante Chanaan ejus filius sententiam ultionis accipit? Quid est quod non in se, sed in posteritate percutitur, nisi quod re
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ñ infert furorẽ fuũ: nec ulciscit᷑ ualde scelus. Du qͥppe ds
tolerat. qr in ꝑpetuũ dampnat:  furorẽ nc̃ inferre dissimulat. qi
effundendũ sine fine in poster̃ seruat. Flectoꝵ nãq ẽ hic conteri: ut
ad p̃mia debeant ȩt̃nȩ hereditatis erudiri. Nr̃m ẽ hic flagella ꝑ¬
ciꝑe: qͥb seruat᷑ de et̾nitatȩ gaudere. Hinc enĩ scriptũ ẽ. flagellat
om̃ẽm filiũ quẽ recipit. hinc ad ioħem dr᷑. Ego qͦs amo: arguo. ⁊ cas
tigo Nmc petrꝰ ait. Tẽpꝰ ẽ. ut incipiat iuditrũ de domo dñ. Ubi
niox admirando subiunx̃ Si aut̃ pͥmũ ã nob̃: qͥs fims eoꝵ qͥ ñ ere¬
dunt dei ewangłio : peccata qͥppe neqͥꝗͣ diuina seueritas multa re¬
manere ꝑmittit: s irã inditu a nr̃a hic correptione inchoat. ut
in repboꝵ dampnatiõe conqͥescat. Fant gͦ nẽ rxꝓbi: ⁊ uoluptatũ
suarꝰ ddesideria multa iiqͥtate consiłment᷑: atq eo tẽporalia flagel¬

Expanded text:
fert furorem suum, nec ulciscitur valde. - Scelus quippe Deus diu tolerat, quia in perpetuum damnat, et furorem nunc inferre dissimulat, quia effundendum sine fine in posterum servat. Electorum namque est hic conteri, ut ad praemia debeant aeternae haereditatis erudiri; nostrum est hic flagella percipere, quibus servatur de aeternitate gaudere. Hinc enim scriptum est: « Flagellat omnem filium quem recipit . » Hinc ad Joannem dicitur: « Ego quos atigo . Hinc Petrus ait: Tempus est ut incipiat judicium de domo Dei . Ubi mox admirando subjungit: Si autem primum a nobis, qui finis eorum qui non credunt Dei Evangelio ? Peccata quippe nequaquam divina severitas inulta remanere permittit, sed ira judicii a nostra hic correptione inchoat, ut in reproborum damnatione conquiescat. Eant ergo nunc reprobi, et voluptatum suarum desideria inulta iniquitate consumment; atque eo temporalia flagel
Abbreviated transcription (Latin):
petrati. Peccatũ qͥppͥe qͣd penitentia ñ diluit. ipso suo ponders
mox ad aliud tͣhit. Uñ fit. ut ñ solũ peccatũ sit: s peccatũ.⁊
causa peccati. Ex illo qͥppe uitio. culpa subsequens orit᷑. ex qͦ
non iã peccatũ tantũmodo. s peccatũ ẽ :⁊ pena pena pecfati.
q iusto uiditio om̃pe ds cor peccantis obnubilat. ut p̃cetlent.
peccati merito etiã in alios cadat. Quẽ enĩ lib̃are noluit: dese¬
rendo ꝑcͣsit. Non gͦ mmimerito pena peccati dr̃: qd iusta desuꝑr
rogata cecitate. ex p̃cedentis peccati ultione ꝑpet̾tur. d uideli¬
cet᷑ agit᷑ dispositione suꝑiꝰ ordimata. ẜ inferiꝰ miqͥtate confusa.
ut . ⁊ p̃cedens culpa sit causa subsequentis :⁊ rursũ causa subse¬
quens sit pena p̃ceddentis. Id bene in mfidelib ⁊ lubcis. paule
qͣsi qddã sem̃ eͥroris aspexerat. cũ dicebat. Q cũ cognoussent dm.

Expanded text:
peccati. Peccatum namque quod poenitentia non diluit, ipso suo pondere peccati. Peccatum namque quod poenitentia non diluit, ipso suo pondere mox ad aliud trahit. Unde fit, ut non solum peccatum sit, sed peccatum et causa peccati. Ex illo quippe vitio culpa subsequens oritur, ex qunon jam peccatum tantummodo, sed peccatum est et poena peccati, quia justo judicio omnipotens Deus cor peccantis obnubilat, ut praecedentis peccati merito etiam in aliis cadat. Hinc David ait: rendo percussit. Non ergo immerito poena peccati dicitur, quod justa desuper irrogata caecitate ex praecedentis peccati ultione perpetratur: quod videlicet agitur dispositione superius ordinata, sed inferius iniquitate confusa, ut et praecedens culpa sit causa subsequentis, et rursum culpa subsequens sit poena praecedentis. Quod bene in infidelibus et lubricis Paulus quasi quoddam semen erroris aspexerat cum dicebat: Qui cum cognovissent Deum,
Abbreviated transcription (Latin):
hereditabit. In tanta qͥppe multitudine gentiũ. ad dexterã
extendit᷑: dum qͦsdã ustificandos suscipit. Ad leuã qͦr dila¬
tat᷑: dũ ad qͦsdã etiã in iniqͥtate ꝑmansuos admittit. Prop¬
t̃ hanc multitudinẽ. quȩ extͣ electoꝵ numer̃ iacet. in exoan¬
gelio dñs dic̃. multi uocati. pauci uͦ electi. S q hoc qd elec
nouit enĩ oꝑa eoꝵ: ⁊ iecirco induc̃ noctẽ: ⁊ conterent᷑. Sciendũ
sũmoꝑe ẽ. qd miquus qͥsq duob modis in nocte conteritur.
uł cũ occulta sententia interiꝰ cecat᷑. In nocte corruit: cũ ꝑ
extremũ iuditiũ uiuendi lum̃ in ꝑpetuũ amittit. Uñ scriptũ
ẽ Aigate ei manꝰ ⁊ pedes: ⁊ mittite eũm tenebras exteriores. Tc̃
tiũ confusiõe dampnatꝰ. ueritatis lum̃ ñ inueñ: ⁊ qͥd demceps
agere debeat. ñ agnoscit. Oñe qͥppe peccatũ. qd̾ tam̃ citiꝰ peni
tendo ñ t̾git᷑. aut peccatũ ẽ.:⁊ causa peocati: aut peccatũ : pęna

Expanded text:
um gentes haereditabit . In tanta quippe multitudine gentium ad dexteram 799 extenditur, dum quosdam justificandos suscipit. Ad laevam quoque dilatatur, dum ad se quosdam etiam in iniquitate permansuros admittit. Propter hanc multitudinem, quae extra electorum numerum jacet, in Evangelio Dominus dicit: Multi sunt vocati, paNovit enim opera eorum, et idcirco inducit noctem et conterentur. - Sciendum summopere est, quod iniquus quisque duobus modis in nocte conteritur, vel cum occulta sententia interius caecatur. In nocte corruit, cum per extremum judicium vivendi lumen in perpetuum amittit. Unde scriptum est: Ligate ei manus et pedes, et mittite eum in tenebras exteriores . Tunc tium confusione damnatus, veritatis lumen non invenit, et quid deinceps agere debeat tendo non tegitur, aut peccatum est et causa peccati, aut peccatum et poena
Abbreviated transcription (Latin):
t̾̃na ꝑdidert̃. Indicat qͥd sententia occulta dec̃nit᷑: ne mimoderate
a nob̾ hȩc publica cogitent᷑. Dic̃ qͥd suꝑ nos agat᷑ d̾e nob̃. ut ab ħ
publico tẽporalitatis. colligamꝰ ocłm cord̃. ad secretũ int̾nȩ disposi

Expanded text:
terna perdiderunt. Indicat quid sententia occulta decernitur, ne immoderate terna perdiderunt. Indicat quid sententia occulta decernitur, ne immoderate a nobis haec publica cogitentur. Dicit quid super nos agatur de nobis, ut ab hoc publico temporalitatis colligamus oculum cordis
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑: ⁊ qͥd de se intͥnsecꝰ agat᷑. obluuscit᷑. dũ extͥnsecꝰ occupat᷑. diui¬
na aut̃ uex t̾ribilib sententus suis. qͣsi qͥbdã clauis illud pun¬
git ut eiugilet: ⁊ homo occulta suꝑ se iuditia. quȩ p̃ssus torpõ¬
re dissimulat: trore. saltẽ pulsatꝰ expauescat. Ut enĩ suꝑiꝰ dixmꝰ
ipso usu uitȩ ueteris. mens male assueta depͥmit᷑. ⁊ in hec quȩ
expectat exteriꝰ. qͣsi dormiens sopit᷑: qr postꝗͣ semel se ad appe¬
tenda usibilia foras fudit. a contẽpland̃ inuisibilib intꝰ euanu¬
it. Uñ nc̃ necesse ẽ. ut quȩ ꝑ uisibilia spargit᷑. de iusibilib uidi¬
ous feriat᷑: ⁊ qr in his se exteriorib male delectata ꝓst̾uit. saltẽ ꝑ¬
cͥsa reqͥrat qd̃ deseru it. Ecce scriptura sacͥ t̾rore qͦdam torpentia
corda tͣnfigit: ne in his inhereant. quȩ exteriꝰ defluunt. s interiꝰ ȩ¬

Expanded text:
gitur, et quid de se intrinsecus agatur, obliviscitgitur, et quid de se intrinsecus agatur, obliviscitna autem vox terribilibus sententiis suis quasi quibusdam clavis illud pungit ut evigilet, ut homo occulta super se judicia quae pressus torpore dissimulat, terrore saltem pulsatus expavescat. Ut enim superius diximus, ipso usu vitae veteris mens male assueta deprimitur, et in haec quae spectat exterius quasi dormiens sopitur: quae postquam semel se ad appetenda visibilia foras fudit, a contemplandis invisibilibus intus evanuit. Unde nunc necesse est ut quae per visibilia spargitur de invisibilibus judiciis feriatur; et quia in iis se exterioribus male delectata prostravit, saltem percussa requirat quod deseruit. Ecce autem Scriptura sacra terrore quodam torpentia corda transfigit, ne in his inhaereant quae exterius defluunt, sed quae interius ae
Abbreviated transcription (Latin):
ũbũ cdei.: quoꝵ intuentes exitũ conũsatiõis mitamini fidẽ. Su¬
piꝰ udelicet dũ sp̃italia p̃cepta loqueret᷑ qͦsi funes miserat: post¬
modũ uͦ memorans exẽpla maioꝵ. qͣsi ueteres pannos. adhibebat.
Excitati s tot uocib p̃ceptoꝵ. aduiti tot cõparatioĩb exẽploꝵ. ad
corda nra redeamꝰ. discutiamꝰ om̃e qͥd aganꝰ: ⁊ qͥcqͥdl in nob duins
rectitudinis regłam offendit accusemꝰ: ut ap̃d disfctũ uidiõe
ipsa nos accusatio excuset. In hoc enĩ m̃tis nr̃e iuditio. tanto
citiꝰ absoluim᷑: qͣnto nos distͥctiꝰ reos tenemꝰ. Nec ad hȩc agenda
ꝑdenda st̃ tẽpora qͥb uacant: qr ad hȩc agenda post huiꝰ uitȩ
possumꝰ. ne nc̃ qd̃ possumꝰ neglegamꝰ S ecce negotia occupant.
quȩ nob̃ incessant̃ apposita. a considerandis nob m̃tis nr̃s ocłm
declinãt. In istis nãq uisibilib quȩ intuet᷑ cor nr̃m. extͣse spar¬

Expanded text:
rbum Dei: quorum intuentes exitum conversationis imitamini fidem . » Superius videlicet, dum spiritalia praecepta loqueretur, quasi funes miserat: postmodum vero memorans exempla majorum, quasi veteres pannos adhibebat. Excitati ergo tot vicibus praeceptorum, adjuti tot comparationibus exemplorum, ad corda nostra redeamus, discutiamus orectitudinis regulam offendit, accusemus, ut apud districtum judicem ipsa nos accusatio excuset. In hoc enim mentis nostrae judicio tanto citius absolvimur, quanto nos districtius reos tenemus; nec ad haec agenda perdenda sunt tempora, quibus vacat; quia ad haec agenda post hujus vitae possumus, nec nunc quod possumus, negligamus. Sed ecce negotia occupant, quae nobis incessanter opposita a considerandis nobis mentis nostrae oculum declinant. In istis namque visibilibus, quae intuemur, cor nostrum extra se spar
Abbreviated transcription (Latin):
m̃suie. Cuutatẽ quippe ẽt̃ dñi scãm eccliã nullꝰ ignorat. Ana¬
nehel uͭ. dei gr̃a interp̃tat᷑. In angulo aut̃. dupplex paries uin¬
git᷑. Ciuitas gͦ dñi a turre ananehel. usq ad portã anguli. ȩdi¬
ficari ꝑhibetur: qr sc̃a eccł̃ia ã celsitudine suꝑnȩ gr̃ȩ nchoan

Expanded text:
mensurae . Civitatem quippe esse Domini sanctam Ecclesiam nullus ignorat. Anamensurae . Civitatem quippe esse Domini sanctam Ecclesiam nullus ignorat. Ananehel vero Dei gratia interpretatur. In angulo autem duplex paries jungitur. Civitas ergo Domini a turre Ananehel usque ad portam anguli aedificari perhibetur, quia sancta Ecclesia a celsitudine supernae gratiae inchoan
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tam̃ uitã nr̃am feuentiorib studiis ant̃ ire. Tm̃idũ itaq ẽ
ne etiã nob̾ cadentib surgait. qͥ nob stantib ixridet᷑. ꝗͣuis
Qui se existimat stare. uideat ne cadat. d̃ aũ dicens. conterit mul¬
titudo. ilico aduinx̃ mnumerabiles: uł multitudinẽ expͥmere.
studuit reꝓboꝵ. quȩ humane rationis mimer̃ transit.: ul in
dicart uoluit crte. qd om̃is qͥ ꝑeunt itͣ electoꝵ num̃um ñ
habent᷑: ut eo sint innum̃abiles. qͦ extͣ numei̾ curr̃t. Unde
ꝓiħa intuens tantos hoc eocłȩ tẽpore spetietenꝰ credere qͣn¬
tos nimĩr. certũ ẽ electoꝵ numer̃ sumãq transire. ait. Aulti¬
plicati st̃ suꝑ numer̃. ac si diceret. Multis eccl̃iam intͣntib e
tiã hi ad fidẽ spetietenꝰ uenient. qr num̃o regni olestis exclu¬
dunt᷑: q electoꝵ sũmam sua uidelicet multiplicatione tͥnscen¬
turre ananehel. usq ad portã anguli:⁊ exibit ultͣ normã

Expanded text:
um itaque est ne etiam nobis cadentibus surgat, qui a nobis stantibus irridetur; quamvis Qui se existimat stare, videat ne cadat . Quod autem dicens: Conterit multos, illico adjunxit, Innumerabiles, vel multitudinem exprimere studuit reproborum, quae humanae rationis numerum transit; vel certe indicare voluit quod omnes qui pereunt intra elechabentur, ut eo sint innumerabiles, quo extra numerum currunt. Unde Propheta intuens tantos hoc Ecclesiae tempore specie tenus credere, quantos nimirum certum est electorum numerum summamque transire, ait: plicati sunt super numerum . Ac si diceret: Multis Ecclesiam intrantibus, etiam hi ad fidem specietenus veniunt qui a numero regni coelestis excluduntur, quia electorum summam, sua videlicet multiplicitate, transcenl usque ad portam anguli, et exibit ultra normam
Abbreviated transcription (Latin):
tolerare. Quia gͦ ex nichilo condita. ex se nichilonunꝰ infra se
tendit: nͥ ad boni desiderii statũ artificis sui teneat᷑: ex eo itaq
qd̃ creatura ẽ. deorsũ ire habet. Hirtute nãq ꝓpa in p̃ceps posse
se ire considerat. s ad creatorẽ suũ amoris manu se retinet ne
cadat. qͦusq ad immutabilitatẽ tͥnseat. ⁊ eo uere immortalit̃.
ti: qͣteñ aut sua sponte caderent. aut ex arbitͥo starent. S qr hu¬
milit̾ elegert̃ eimherere: ã qͦ creati st̃. hanc ipsã in se mutabilita¬
tẽ suã standi. iã immutabilitate uicert̃: ut hoc ipso merito tͣns¬
cenderent. qd nat᷑ȩ suȩ ordine mutabilitati subeẽ potuissent.

Expanded text:
tur. Quia ergo ex nihilo condita est, ex se nihilominus infra se tendit, nisi ad boni desiderii statum artificis sui manu teneatur. Ex eo itaque quod creatura est, deorsum ire habet: virtute namque propria in praeceps posse se ire considerat, sed ad Conditorem suum amoris manu se retinet, ne cadat, quousque ad immutabilitatem transeat, et eo vere immortaliter, ti, quatenus aut sua sponte caderent, aut ex arbitrio starent. Sed quia humiliter elegerunt ei inhaerere, a quo creati sunt, hanc ipsam in se mutabilitatem suam, standi jam immutabilitate vicerunt, ut hoc ipso merito transcenderent, quod naturae suae ordine mutabilitati subesse potuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
memoriã: ut uidicem᷑ simul. Narra si qͥd habes: ut iustificeris.
Debet enĩ unĩciũq mens ⁊ causas suas apud dñm: ⁊ causas dñi
contͣ se sollicita inquisitiõe discutere. Debet caute. pensare.
uł quȩ ab eo bona ꝑceꝑit. uł quȩ mala bonis illiꝰ ꝑu̾se uiuen¬
do respondit. qd electi quidẽ cotidie facere om̃ino ñ cessant.
U ñ bene salomon ait. Cogitationes iustoꝵ iuditia. Accedunt e¬
nĩ ad secretariũ iudicis. intͣ sinũ cord considerant. ꝗͣ distͥcꝰte
qͣndoq feriat. qͥ dui patient̃ expectat: metuunt in his quȩ
se egisse meminẽrt̃. puniunt flendo qd̃ ꝑpetsse se intellegunt.
timent subtilia duina iuditia. etiã de his quȩ in semetipsis i¬
tellegere fortasse ñ posst̃. Uident enĩ uideri diuinitꝰ. qd ipsi in

Expanded text:
memoriam, ut judicemur simul; narra si quid habes ut justificeris . Debet enim uniuscujusque mens et causas suas apud Dominum, et causam Domini contra se sollicita inquisitione discutere. Debet caute pensare vel quae ab eo bona perceperit, vel quae mala bonis illius perverse videndo responderit: quod electi quidem quotidie facere omnino non cessant. Unde bene Salomon ait: Cogitationes justorum judicia : accedunt enim ad secretarium judicis intra sinum cordis, et considerant quam districte quandoque feriat, qui diu patienter exspectat. Metuunt in his, quae se egisse meminerunt, et puniunt flendo, quod perpetrasse se intelligunt, timent subtilia divina judicia, etiam de his quae in semetipsis intelligere fortasse non possunt. Vident enim
Abbreviated transcription (Latin):
creatori atq dñatori spͦuum qͣnto distamꝰ inferiꝰ. agnoscamus.
Corpoream tam̃ celi etherisq matͥeriã. hoc loco nichil obstat.
Nam si iugilant᷑ exteriora conspicimꝰ: ꝑ ipsa eadẽ ad interiora re¬
tendimꝰ. si eũ in his quȩ fec̃ miram. Eius gͥ uestigia creaturã
dicimꝰ: qr ꝑ hȩc quȩ ab ipso st̃. sequendo nꝰ ad ipsum uñ pau¬
lus ait. Iniusibilia eiꝰ ꝑ ea quȩ facta st̃. intellecta conspitiunt᷑:

Expanded text:
Creatori atque Dominatori spirituum quanto distamus interius agnoscamus, Creatori atque Dominatori spirituum quanto distamus interius agnoscamus, corpoream tamen coeli aetherisque materiam hoc loco sentire nil obstamus. Nam si vigilanter exteriora conspicimus, per ipsa eadem ad interiora retendimus, si eum in his quae fecit miramur. Ejus ergo vestigia creaturam dicimus, quia per haec quae ab ipso sunt, sequendo imus ad ipsum. Unde Paulus ait: Invisibilia ejus per ea q
Abbreviated transcription (Latin):
bis: & si multiplicate fuerint inqͥtates tuȩ: qͥd facies contͣ
eũ : ẜ orro si uste egeris: qd donab ei: aut qͦd de manu tua
acipiet. Quãuis beati iob scienti maiora. neqͣꝗͣ dici ista debu¬
exunt: uiera tam̃ st̃ quȩ dicunt᷑: qd uidelicet deo nec peccata
nr̃a noceant. nec bene gesta conc᷑rant. U ñ subsecutꝰ ad uraxit.
homini qͥ simił cui ẽ. nocebit impietas tua: i filiũ hominis ad
niuabit isticia cua. S int̃̾ hec. illud ẽ sollert̃ intuendũ qd̾ ant.
suspice olũ : ⁊ intuere. ⁊ concẽplare eghera: qd altior te sit. Rec
enĩ dicens nimiũ collig̃. ut considerare debeat homo. quamdini¬
ñ deo actione sua aut ꝓsit. aut noceat: qͥ altitudini celi atq e¬
theris ꝓdesse uł nocẽre non possit. Iuãtus in celo uł ethere pos¬
sumꝰ suꝑnas potestates acciꝑe. diuinis sẽꝑ obtutib mherentes.
ut eũ angłicos spc̃ longe adhuc a nob̾ distare conspicinꝰ. ĩpsi

Expanded text:
facies contra eum? Porro si juste egeris, quid donabis ei, aut quid de manu tua accipiet? - Quamvis beato Job scienti majora nequaquam dici ista debuerunt, vera tamen sunt quae dicuntur, quod videlicet Deo nec peccata nostra noceant, nec bene gesta concurrant. Sequitur: VERS. 8. Homini, qui similis tui est nocebit impietas tua, et filium lerter intuendum quod ait: Suspice coelum, et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Haec enim dicens, nimirum colligit ut considerare debeat quanto minus Deo actione sua aut prosit aut noceat, cui altitudine coeli atque aetheris prodesse vel nocere non possit. Quamvis in coelo vel aethere possumus supernas potestates accipere, divinis semper obtutibus inhaerentes, ut cum angelicos spiritus longe adhuc a nobis distare conspicimus, ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
claudicamꝰ. Nssi enĩ m conspectu eiꝰ iste assidius nr̃ar̃ menti¬
ũ lapsus incresceret: ꝑ ꝓpħam scilicet ñ clamaret. Auferte
malũ cogitationũ ur̃aru ab ocłis meis. Hȩc nimir̃ dicens. iũ

Expanded text:
claudicamus. Nisi enim in conspectu ejus iste assiduus nostrarum menticlaudicamus. Nisi enim in conspectu ejus iste assiduus nostrarum mentium lapsus incresceret, minime clamaret: Auferte malum cogitationum vestrarum ab oculis meis. Haec nimirum dicens vim
Abbreviated transcription (Latin):
pmq̃ mꝰ. Ad dm̃ enĩ qͦsi tot gressib mens accedit: qͦt bonis motib
ꝓfic̃. Et rursũ tot gressib longe fit: qͦt malis cogitationib decres¬
cit. Uñ pler̃q contingit. ut necdũ ꝓcedat moꝑe motꝰ m̃tis: ⁊ tam̃
ꝑfecꝰta iã culpa sit. ex ipso reatu cogitatiois sic̃ scriptũ ẽ. Maa̾
in manũ. ñ erit innocens mał. Manꝰ enĩ manui iungi solet. q̃nd
qͥescit in otio: mnulłꝰ eã usus laboris exeret. Manꝰ gͣ mͦ manu. ñe
rit innocens malus. Acsi diceret. Ꝙ cũ manꝰ cessat ab inqͦ oꝑe:
mab tam̃ ñ ẽ ninocens ꝑ cogitationẽ Q iua gͦ nouimꝰ qd̃ diffcte
om̃ia ñ solũ facta s saltẽ cogitata pensant̃: qd faciem̃ de inces¬
su mali oꝑ̃is. si sic subtilit̃ ds̃ iudicat gressus corlis Fcce oc¬
culta m̃tis nr̃s itinera nullus hominũ uidet: ⁊tam̃ ant dei¬
oculos. tot gressus ponimꝰ. qͦt affectꝰ mouemꝰ. Lotiens ante
ilbũ labim̃: qͥtiens a recto itinere. infirme cogitationis pecde

Expanded text:
mus. Ad Deum enim quasi tot gressibus mens accedit, quot bonis motibus proficit. Et rursum tot gressibus longe fit, quot malis cogitationibus deterescit. Unde plerumque contingit ut necdum procedat in opere motus mentis, et tamen perfecta jam culpa sit ex ipso reatu cogitationis, sicut scriptum est: Manus in manu non erit innocens malus . Manus enim manui jungi solet, quando quiescit in otio, et nullus eam usus laboris exercet. Manus ergo in manu non erit innocens malus. Ac si diceret: Et cum manus cessat ab iniquo opere, malus tamen non est innocens per cogitationem. Quia ergo novimus quod districte omnia non solum facta, ssu mali operis, si sic subtiliter Deus judicat gressus cordis? Ecce occulta mentis nostrae itinera nullus hominum videt, et tamen antoculos tot gressus ponimus, quot affectus movemus. Toties ante illum labimur, quoties a recto itinere infirmae cogitationis pede
Abbreviated transcription (Latin):
serit. Nã ecce subito uolentũ rapuit: ⁊mala eiꝰ que expectando
ꝑtulit. anĩadũtendo resecauit. Nemo gͥdicat humana facta dm̃
ñ cernere: cũ iiquũ quẽpiã iniqͥtates suas libere ꝓspic̃ cumula¬
re. Subito enĩ tollit̾: qͥ dii tolerat᷑. Gressus hommũ uocat. ut¬

Expanded text:
serit. Nam ecce subito violentum rapuit, et mala ejus quae exspectando serit. Nam ecce subito violentum rapuit, et mala ejus quae exspectando pertulit animadvertendo resecavit. Nemo igitur dicat humana facta Deum non cernere, cum iniquum quempiam iniquitates suas libere prospicit cumulare. Subito enim tollitur, qui diu toleratur. 7. Gressus hominis quos
Abbreviated transcription (Latin):
utit᷑ eo in suꝑbia S epe etiã qi penã. quã meret᷑ repente ñ sus¬
cipit: hoc ipsũ deo ñ estimat displicẽre. qd̃ fac̃. Eat itaq nc̃. ⁊ ad
quelibet blasphemia p̃sum̃do ꝓrũpat. ũoluptatũ suar̃ neqͥtiã
impleat. aliena rapiat. innocentũ opp̃ssions satiet᷑. Et qr necdũ
peutit᷑ uias suas ã dño: aut ñ uideri estimet. aut qd peiꝰ ẽ ap¬
ꝓbari Ueniet ꝓfecto ueniet ȩt̃na ⁊ repentina ꝑcussio: ⁊ tẽ
cognoscet a deo cuncta conspi i. qͣndo se mꝓiuso exitu uiderit
ꝓ cuncłoꝵ retͥbutione dãpnari. Tc̃ in pena sua oculos aꝑit.
quos diu tenuit clausos in culpa. Tc̃ considerasse om̃ia uerum
rudicẽ sentit: qͣndo maloꝵ suoꝵ meritũ iã euadere fentiendo
ñ possit. Iniquus gͦ qͥ dii expectatꝰ ẽ. iccirco ẽ repente. sublatꝰ. ꝙ
oculi dñi suꝑ uas hominũ:⁊ om̃s gressus eoꝵ considerat. Acsi
diceret. Atua ea quȩ dui patient̃ conspic̃: quandoq multa ã de¬

Expanded text:
it. Saepe etiam quia poenam quam meretur, repente non suscipit, hoc ipsum Deo non aestimat displicere quod facit. Eat ita nunc, et ad quaslibet blasphemias praesumendo prorumpat voluntatum  Text., impleat, aliena rapiat, innocentium oppressione 790 satietur, et quia necdum percutitur, vias suas a Domino aut non videri aestimet, aut quod pejus est, approbari! Veniet profecto, veniet aeterna et repentina percussio; et tunc cognoscet a Deo cuncta conspici, quando se improviso exitu viderit pro cunctorum retributione damnari. Tunc in poena sua oculos aperiet, quos diu tenuit clausos in culpa. Tunc considerasse omnia verum judicem sentiet, quando malorum suorum meritum jam evadere sentiendo non possit. Iniquus ergo qui diu exspectatus est, idcirco est repente sublatus, quia oculi Domini super vias hominum, et omnes gressus eorum considerat. Ac si diceret: Quia ea quae diu patienter conspicit, quandoque inulta non de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbos om̃s. uitã ñc̃ humiliũ depͥm̃tes. in uiditio nescue se phibis
dicens. Nescio uos un sitis. Et qi sic potent̃ eũ iuilt destruit. sic̃
eu uoluit potent̃ creauit: apte ratĩnando subuinait. Op̃ eni
bito diues ille stultꝰ ẽ: qͥ horrea quȩ parabat deseriut nrnfer¬
ni locũ quẽ ñ p̃uidebat mueñ. Ad aliud exexcebat animam
ꝑ cogitationẽ s ad alud emi sit ꝑser ntentiã. Aluid dũ ui¬
ueret contẽplat᷑ ẽ: aluid dũ moreret exꝑtꝰ Reliqͥd enĩ dui tͣc
tata tẽporalia: ⁊ mopmata inuẽnit et̾na. Uñ ei ꝓpt̃ hanc
iguorantiã cecitatis su. bene ꝑ diuinã sententiã dr̃. Hac noc¬
łe animã tuã repetunt a te. In nocte qͥppe ablata ẽ. quȩ
ine obscuritate ẽ cordis admissa. In nocte ablata s̃: quȩ consi¬
derationis: lucẽ habere noluit: ut qd̾ poterat patip̃uideret
In bene disci pulis futura cogitan tib paul apłs die. Uos

Expanded text:
milium deprimentes, in judicio se nescire perhibet, dicens: « Nescio vos, unde sitis . » Et quia sic potenter cum vult destruit, sicut cum voluit potenter creavit, apte ratiocinando subjungitur: Opus enim bito dives ille stultus est, qui horrea quae praeparabat deseruit, et inferni locum quem non praevidebat invenit. Ad aliud exercebat animam per cogitationem, sed ad aliud emisit per sententiam. Aliud dum viveret contemplatus Unde ei propter hanc ignorantiam caecitatis suae bene per divinam sententiam dicitur: Hac nocte animam tuam repetunt a te . In nocte quippe ablata est, quae in obscuritate est cordis amissa, in nocte ablata est quae considerationis lucem habere noluit, ut quod poterat pati praevideret. Unde bene discipulis futura cogitantibus Paulus apos