comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
is resurrexit. Unde qͥdã mẏstice
interp̃tati st̃. Mortificato ritu
iuidaico tamꝗͣ fr̃is defunc̾ti ri¬
tus ueteris. eugłio mulierẽ illã
intellegibilẽ nubere ex lege uo¬
p̃licatione p̾cessit. Ergo sẏnago¬
ge caput mortuũ est. hoc ẽ cap̃
eiꝰ: lex mortua ẽ. obseruatio ui¬
delicet legis. E uacirata ẽ legis lit¬
tera: sp̃ualis eiꝰ intellectus adstru¬
itur. Nuiꝰ cõmotionis meminit
Posusti s in parabolã gentib. cõ¬
motionẽ capitis in popłis: eo qd̃
a lege in erigłm sit facta cõmo¬
tio. quasi transitus quidã. In xxͦ
ꝓphetat᷑ series passionis: sic hab&.
O m̃s qͥ conspitiebant me asꝑta¬
bant᷑ me: & locuti st̃ labiis ⁊ mo¬
uert̾ cap̃. Sꝑauit in dño eripi¬
at eũ: saluũ faciat eũ qm uult
eũ. Mouert̾ gͦ legem quȩ immo¬
bilis uidebat᷑: & finis legis. xp̃c.
intrauit. Qui mouerͣt capita
pharisei fuert̾. id ẽ aueritate
diuisi: unde n in ueritatẽ non

Expanded text:
is resurrexit. Unde quidam mystice is resurrexit. Unde quidam mystice interpretati, mortificato ritu Judaico, tamquam fratri defuncti ritus veteris Evangelio mulierem illam intelligibilem nubere ex Lege vopraedicatione praecessit. Ergo Synagogae caput mortuum est, hoc est caput eius lex mortua est, obseruatio uidelicet legis, euacuata est legis littera, spiritalis eius intellectus adstruitur. huius commotionis meminit posuisti nos in parabolam gentibus, commotionem capitis in populis, eo quod a lege in euangelium sit facta commotio quasi transitus quidam. in uiceprophetatur series passionis, sic habet: omnes qui conspiciebant me aspernabantur me et locuti sunt labiis et mouerunt caput. sperauit in domino, eripiat eum; saluum faciat eum, quoniam uult eum. mouerunt ergo legem quae inmobilis uidebatur et finis legis Christus intrauit. Qui mouerant capita Pharisaei fuerunt, id est a ueritate diuisi, unde et in ueritatem non
Abbreviated transcription (Latin):
stetit : cui dic̾tũ ẽ. tu aut̃ hice sta
mecũ. Stetit cũ illo qͥ ait. E go
sũ uias ueritas ⁊ iita. Hanc qui
transit uiam: labit᷑. Moyses aut̃
ñ lapsus ẽ. s ꝑtransiuit a secula¬
rib ad spũalia. a tẽporalib ad et̾¬
na .Ꝙ. qui uidet impiũ nec re¬
mansit s ꝑtransiuit. euasit: qͥ a
ũ adhesit impio ne fieret unum
corpꝰ. s se ab eodem separauit. Q.
cui dicit᷑ transi recumbe. euadit
utiq laboriosã p̾sentiam serui¬
tutis: ut habeat głosam futuro¬
rũ quietẽ. E sponse dr̃. Ad es huc
a libano sponsa. ad es huc a liba¬
no: transibis ⁊ ꝑtransibis a pͥnci¬
pio fidei. Transit ⁊ ꝑtransit qͥ fes¬
qͥd sit mouere caput. Quis ẽ popłi
caput aut̾ iuiri xp̃e. S etiã lex
cap̃ intellegibilis mulieris. Deni¬
q mulier sub lege tamquã sub
iuro fuit: mortificato aut̃ ritu
uidaico qͥ erat scdm litterũ legiᷤᷤ.
nupsit ei mulier qui a mortu¬

Expanded text:
stetit, cui dictum est: t n autem hic sta stetit, cui dictum est: t n autem hic sta mecum. stetit cum illo qui ait: ego sum uia, ueritas et uita. hanc qui uiam transit, labitur. Moyses autem non lapsus est, sed pertransiuit a saecularibus ad spiritalia, a temporalibus ad aeterna. et qui uidit impium nec remansit, sed pertransiuit, euasit, quia non adhaesit impio, ne fieret unum corpus, sed se ab eodem separauit. et cui dicitur: transi, recumbe, euadit utique laboriosam praesentem seruitutem, ut habeat gloriosam futurorum quietem. et sponsae dicitur: ades ha Libano, Sponsa, ades huc a Libano, transibis et pertransibis a principio fidei . Transit et pertransit, quae fesquid sit movere caput. Quis est populcaput autem viri Christus . Sed etiam Lex caput intelligibilis mulieris. Denique mulier sub Lege tamquam sub viro fuit. Mortificato autem ritu Judaico qui erat secundum litteram Legis, innupsit ei mulier qui a mortu
Abbreviated transcription (Latin):
is iherłm: in quib ꝑfidi stare non
poterant: & id̾o p̾teribant. sicut
marcus significauit. Prȩterit um¬
bra: non ueritas. Dies euis sic̃ um¬
bra p̾teriit: qui obliuiscit᷑ qͥ delur¬
quit. S & transire infideles legi¬
mus: sicut ẽ illud . Ꝙ. uindemiarł
Quis enĩ nisi ꝑfidus despoliauit
Ꝙ non dixert̾ transeuntes uiã.
benedictio dñi suꝑ uos. Stanti
ut ẽ illud moysi. Transiens uide¬
bo hoc uisũ magnũ. Ꝙ qͥ iudit
impiũ exaltatũ ultra cedros li¬
hani: transiui inqͥd ⁊ ec̃ce ñ erat.
& nemo dic̃ seruo. transi recũbe.
Que gͦ distinctio sit consideremꝰ:
nͥ forte illa qͥa ubi in bono acci¬
pit᷑ transire. absolute lecꝰtum ẽ
ubi in malo. transeuntes inquid
uiã. Nia enĩ bona ẽ: quȩ a com¬
meantib frequentat᷑. Non faci¬
le incurisat᷑ a latronib: qui a¬
uersa uiarũ obsidere consuert̃.
Iter regale: munitũ ẽ. Moyses
aut̃ non transiuit uiã. s in uia

Expanded text:
is Hierusalem, in quibus perfidi stare non is Hierusalem, in quibus perfidi stare non poterant et ideo praeteribant, sicut Marcus significauit. praeterit umbra, non ueritas. dies eius sicut umbra praeterit qui obliuiscitur, qui derelinquit. sed et transire infideles legimus, sicut est illud: et uindemiant quis enim nisi perfidus despolit non dixerunt transeuntes uiam: benedictio domini super uos; stantibut est illud Moysi: transiens uidebo hoc uisum magnum, et qui uidit impium exaltatum ultra cedros Libani: transiui, inquit, et ecce non erat, et nemo dicit seruo: transi, recumbe. Quae ergo distinctio sit consideremus, nisi forte illa, quia, ubi in bono accipitur transire, absolute dictum est, ubi in malo: \'transeuntes, inquit, uiam. uia enim bona est quae a commeantibus frequentatur, non facile incursatur a latronibus, qui auersa uiarum obsidere consuerunt; iter regale munitum est. Moyses autem non transiuit uiam, sed in uia
Abbreviated transcription (Latin):
cunditas uniuersȩ terre. Passionẽ
saluatoris ꝓpħari liquet ac defle¬
oꝵꝑ. Qd̃ cum ex aliis tum ex illo
intelligi potest. quia in posterio
tius. quando ñ nom̃ expressũ ẽ.
& cõprehensio inter manus ꝑse¬
quentiũ ꝑfidoꝵ ẽ declarata:. et
umbra uiuificans ⁊ gr̃a gentib
conferenda descripta ẽ. S etiam
ipsa uerba significant quȩ in
eugłio de passiõe dñi legimꝰ: qͥa
hoc loco mors eius adnuntiata ẽ
ꝑ ꝓpħam. Sic enĩ matheus scrip¬
sit. Transeuntes aut̃ blasphema¬
bant. mouentes capita sua .&. di¬
centes. Uah qui destruit tẽplũ d̾i:
& in triduo illud elificat. Libera
te: si filius di es. Uulgus popłi cũ
insultat alicui. sibilare consueiit.
Simul qͥa uocẽ non habebant qui
uerbũ negabant. sicut inrationa¬
bilia animalia sibilabant. &. id̾o
transibant uiã. qui in uia stare
debuerant. Non stabant gͦ quasi
constantes: s transibant qͥsi mobi¬
les. Iusti aut̃ pedes stabant in atri¬

Expanded text:
uersae terrae a e. passionem saluatoris prophetans reliquit defleorum. quod cum ex aliis tum ex illo intellegi potest, quia in posteriortius, quando et nomen expressum est et conprehensio inter manus persequentium perfidorum est declarata et umbra uiuificans et gratia gentibus conferenda descripta est? Sed etiam ipsa uerba significant quae in euangelio de passione domini legimus, quia hoc loco mors eius adnuntiata est per prophetam. sic enim Matthaeus scripsit: transeuntes autem blasphemabant eum mouentes capita sua et dicentes: uah qui destruebat templum dei et in triduo illud reaedificabat! libera te, si filius dei es. uulgus populi cum insultat alicui, sibilare consueuit. simul quia uocem non habebant, qui uerbum negabant, sicut inrationabilia animalia sibilabant et ideo transibant uiam qui in uia stare debuerant. non stabant ergo quasi constantes, sed transibant quasi mobiles. iusti autem pedes stabant in atri
Abbreviated transcription (Latin):
frustra ⁊ inflatus m̾te carnis suȩ.
cũ se humiliat. inclinat. Humili¬
auit enĩ & ipse se xp̃s: ut nouũ
conderet testamentũ. Cum lego
eugłm. audio filiũ di carnẽ sũp¬
sisse de maria: uideor mͥ cũ xp̃o
ipse descendere. Lego enĩ eum qͥ
cũ in forma d̾i eẽt: semetipsum
exinanunt. E xinauit aut̃ ut for¬
mã serui acciꝑet. ta specie inuen¬

Expanded text:
frustra et inflatus mente carnis suae, frustra et inflatus mente carnis suae, cum se humiliat, inclinat. Humiliauit enim et ipse se Christus, ut nouum conderet testamentum. cum lego euangelium, audio filium dei carnem sumpsisse de Maria, uideor mihi cum Christo ipse descendere. lego enim eum, qui cum esset in forma dei semet ipsum exinaniuit, exinaniuit autem, ut formam serui acci-
Abbreviated transcription (Latin):
hereditatẽ quesunt:Que duo e¬
lementa contestatus ẽ etiam d̾s:
cũ legẽ daret. Quia quesunt de¬
um de quo dic̃ sc̃s portio mea
uit sp̃m sc̃m̃: & post illa que¬
siuit angłos. & cũ illis uiuit
apłi cũ uerberarent᷑: cũ. in car¬
cere intruderent᷑. E xultans igit᷑
in testimoniis dñi: uire dicebat.
Inclinam cor meuͣ ad facieͬclas
iustificationes tuas inet̃nũ ꝓpt̃¬
ui retributionẽ bonoꝵ retͥbutionẽ¬
oꝑm̃sperat a xp̃o. & ad eum
festinat: inclinat cor suũ ut fa¬
ticia: Sine nos inqͥd implere om¬
nẽ iusticiã: quia peccatũ minu¬
itur. culpa laxatur. E bene ait
inclinaui: ut non sit tibi arduu̾
atq dificile. cum mentem tuã
quasi ad humilia n plana conu̾¬
tas. Aut certe qm̃ sapientia car¬
nis legi di non ẽ subdita. uidet᷑
inclinare cor. suũ. qui legi facit
esse subiectũ. E xtolentẽ se corꝑis
sensũ contuitu religionis inflec¬
tit: atq ille dudũ extollens se

Expanded text:
hereditate quaesiuit, quae duo ehereditate quaesiuit, quae duo elementa contestatus est etiam deus, cum legem daret, quia quaesiuit deum de quo dicit sanctus: portio mea uit spiritum sanctum et post illa quaesiuit angelos apostoli cum verberarentur, cum in carcerem truderentur. 45. Exsultans igitur in testimoniis Domini jure dicebat: Inclinavi cor meum ad faciendas justitias tuas in aeternum, proptui retributionem bonorum operum sperat a deo et ad eum festinat, inclinat cor suum, ut fatitia ? sine nos, inquit, implere omnem iustitiam, qua peccatum minuitur, culpa laxatur. et bene ait \'inclinaui\', ut non sit tibi arduum atque difficile, cum mentem tuam quasi ad humilia et plana conuertas. aut certe, quoniam sapientia carnis legi dei non est subdita, uidetur inclinare cor suum, qui legi facit esse subiectum extollentem se corporis sensum et contuitu religionis inflectit. atque ille dudum extollens se
Abbreviated transcription (Latin):
mã studiosam tranqͥllitatis ⁊ pa¬
cis: quã fecit ad imagine̾ ⁊ simi¬
litudinẽ suam. Noli inquã auferre
umnaginẽ celestem: ⁊ imaginem
mortis umponere. Ri ecusasti hȩre¬
ditatẽ scłi. serua xp̃i testimonia.
qͣm in his exultatio atq letieia
est: quando quidẽ om̃is fletus
delebit᷑. &. mors ñ erit ampliꝰ ne¬
q luctus. neq fletus neq clamor.
passio xp̃i regni fuit imago cȩ¬
lestis. Nemo audiuit in plateis
uocẽ eius: quia illo silentio pas¬
sionis suȩ clamorem omnẽ in
posterũ impie uocis abholebat.
Nolebat fleri: qui dicebat ad fi
me flere: s uos ipsas flete. Abla¬
turus enĩ om̃s lacrimas sue be¬
neficio crucis: in passione ꝓpͥa
future instar beatitudinis exihe¬
bat ut nemo fleret. nͥ qui xp̃i
beneficia non teneret. Merito gͦ
uir euangłicus dicit. Herecditate
quesiui testimonia tua in eter¬
nũ: qm̃ exuiltatio cordis mei st̃.
Quis ñ exultet qͥa celũ ⁊ terrã

Expanded text:
mam studiosam tranquillitatis et pamam studiosam tranquillitatis et pacis quam fecit ad imaginem suam. noli, inquam, auferre imaginem caelestem et imaginem mortis inponere. recusasti hereditatem saeculi; serua Christi testimonia, quoniam in his exultatio atque laetitia est, quandoquidem omnis fletus delebitur et mors non erit amplius neque luctus neque fletus neque clamor. passio Christi regni fuit imago caelestis. nemo audiuit in plateis uocem eius, quia illo silentio passionis suae clamorem omnem in posterum impiae uocis abolebat. nolebat fleri qui dicebat ad filme flere, sed uos ipsas flete. ablaturus enim omnes lacrimas suae beneficio crucis in passione propria futurae instar beatitudinis exhibebat, ut nemo fleret nisi qui Christi beneficia non teneret. Merito ergo uir euangelicus dicit: hereditate quaesiui testimonia tua in aeternum, quoniam exultatio cordis mei sunt. quis non exultet, quia caelum et terram
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ resurgens om̃ib resurrexit.
qm̃ ꝑ hominẽ resurrectio mortu
oꝵ. Quomͦ gͥ potest singłoꝵ esse
dispendiũ: quȩ ẽ totiꝰ corporis &
humani generis reformatioꝰ he¬
dixerit hoc aut̃ testamentũ qd̃
testabor ad illos dicit dñs dando
leges meas in cordib eoꝵ ⁊ in sen¬
sib eoꝵ scribam eas: & peccati. &
inuisticie eoꝵ non ero memor.
Ouere testator ȩternus. qui nr̃is
cordib leges sus affigit. q& scribit
in sensib: ut nichil aliud cogita¬
re nisi duuna p̾cepta possimus.
nichil alud sentere nͥ oracula de¬
beamꝰ. Dedit gr̃am: reformauit
naturã sibi. Quȩ obliuisci nichil
solet memoriam meoꝵ abstulit
peccatoꝵ. mͥ dedit p̃ceptoꝵ. suoꝵ.
Noli gͦ tollere de corde tuo legem
dei: & affigere legem peccati. Noli¬
gͦ scribere in sensib tuis diaboli
inlecebras: & di delere mandata
ẜoce ego inquid ꝑinxi muros tu¬
os dic̃ dñs ad iherłm: hoc ẽ ad ani¬

Expanded text:
enim resurgens omnibus resurrexit, enim resurgens omnibus resurrexit, quoniam per hominem resurrectio mortuorum. Quomodo igitur potest singulorum esse dispendium, quae est totius corporis et humani generis reformatio? Redixerit: Hoc autem testamentum quod testabor ad illos, dicit Dominus. Dabo leges meas in cordibus eorum, et in sensibus eorum scribam eas et peccati et iniustitiae eorum non ero memor. o uere testator aeternus, qui nostris cordibus leges adfigit suas et scribit in sensibus, ut nihil aliud cogitare nisi diuina praecepta possimus, nihil aliud sentire nisi dei oracula debeamus! dedit gratiam, reformauit naturam, sibi qui obliuisci nihil solet memoriam meorum abstulit peccatorum, mihi dedit praeceptorum suorum. Noli ergo tollere de corde tuo legem dei et adfigere legem peccati; noli scribere in sensibus tuis diaboli inlecebras et dei delere mandata. ecce ego, inquit, pinxi muros tuos, dicit dominus ad Hierusalem, hoc est ad ani
Abbreviated transcription (Latin):
rib fuerit adquisitũ. Alia condi¬
tio ẽ hereditatis humane. Si di¬
uisa fuerint emolum̃ta minuun¬
tur: & heredis ẽ dampnũ descrip¬
tio coheredis. Indiuisũ regnũ xp̃i
poterat ut diuisa eẽt hereditas. cũ
hȩreditatis fructus sit indiuisus:
qd̾ ẽ regnũ celoꝵ :Aurũ argentũ
prediũ ab homine plurib derelic¬
tũ distribuit᷑ ac secatur: solida
ad singulos xp̃i dona ꝑueniunt.
Om̃s habent: & nemo fraudatur.
Audiamꝰ gͥ cõmoda hereditaria. Re¬
missio peccatoꝵ : hereditas xp̃i ẽ.
Certe solida ꝑ singłos: & in cõmu¬
ne ẽ lucratiua. Quib cumq enim
conlata fuerit. nulli decidit: acce¬
dit om̃ib. Corpori adquiritur:
quicqͥd uniquiq relaxat᷑. Nam
si angłi suꝑ uno peccatore peni¬
tentiam agente letant᷑ quia lu¬
crũ suũ putant hominis redẽp¬
tionẽ: quantomagis lucrũ ẽ gene¬
ris. qd̾ ẽ lucrũ nature: hereditas
nũ suũ dixerit: quȩ in uno cõm¬

Expanded text:
ribus fuerit adquisitum. alia condiribus fuerit adquisitum. alia condicio est hereditatis humanae. si diuisa fuerit, emolumenta minuuntur et heredis est damnum adscriptio coheredis. indiuisum regnum 25 Chpoterat, ut diuisa esset hereditas, cum hereditatis fructus sit indiuisus, quod est regnum caelorum? aurum argentum praedium ab homine pluribus derelictum distribuitur ac secatur, solida ad singulos Christi dona perueniunt; omnes habent et nemo fraudatur. Audiamus igitur commoda hereditaria. remissio peccatorum hereditas Christi est. certe solida per singulos et in commune est lucratiua; quibuscumque enim conlata fuerit, nulli decedit, accedit omnibus. corpori adquiritur quicquid unicuique relaxatur. nam si angeli super uno peccatore paenitentiam agente laetantur, quia lucrum suum putant hominis redemptionem, quanto magis lucrum summ generis quod est lucrum naturae! hereditas num suum duxerit, quae in uno com
Abbreviated transcription (Latin):
tam̾ si cestimonii fuerit con¬
uictus alteriꝰ. solet ꝓdere ueri¬
tatem: quantomagis in iuditio
est. Ꝙ bene ait hereclitate
quesuu testimonia tua. qm̃¬
sic̃ ante heredes fumꝰ peccato¬
ris. ita nc̃ heredes sumus xp̃i
Illa fuit criminũ: hecͤ uirtu¬
tis. Hereditas illa nos obliga¬
uit: hec soluit. Illa oberratos
fȩnore delictoꝵ adiudicauit
inimico: hec redemptos dnice
uit. Mala eue successio totũ
hominẽ deuorabat: p̃clara
xp̃i hereditas totũ hominem
lib̾auit. Nec ad unũ quidẽ
non ad paucos: s ad omnes
testamentũ suũ scripsit iħc¬
Om̃s scripti heredes sumꝰ. non pro
portione s ꝓ uniuersitate testam̃tũ
cõmune s ẽ om̃ium: hereditas uniũ¬
sorũ. n soliditas singłoꝵ. Nͥ ouum
tam̾ testamentũ singłi adeunt. &.
om̃s possident : nec minuit᷑ heredi
quicqͥd a coheredib uindicat᷑. Ma¬
net emolumentũ integrũ: qr eo
magis singulis crescit. quo plu¬

Expanded text:
tamen, si testimonio fuerit contamen, si testimonio fuerit conuictus alterius, solet prodere ueritatem, quanto magis in iudicio est! Et bene ait: hereditate quaesiui testimonia tua, quosicut ante heredes fuimus peccatoris, ita nunc heredes sumus Christi. illa fuit criminum, haec est uirtutis hereditas; illa nos obligauit, haec soluit; illa obaeratos faenore de- lictorum adiudicauit inimico, haec redemptos dominiuit. mala Euae successio totum hominem deuorabat, praeclara Christi hereditas totum hominem liberauit. non ad unum quidem, non ad paucos, sed ad omnes testamentum suum scripsit Iesomnes scripti heredes sumus non pro portione, sed pro uniuersitate. testamentum commune est et ius omnium, hereditas uniuersorum et soliditas singulorum. nouum tamen testamentum et singuli adeunt et omnes possident nec minuitur heredi quicquid a coheredibus uindicatur. manet emolumentum integrum et eo magis singulis crescit, quo plu
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ista uox martyrũ est: di¬
centiũ qd̾ hereditatẽ acceperut
celestiũ testimonioꝵ. Dicit gͦ ꝓpħxi.
Heres sum mandatoꝵ. tuoꝵ: succes¬
sionẽ tuã fidei pietatisq uire que¬
siui. Non potest dicere istud. nisi
qui mandata custodit: cęlo & t̾ra
testib ad quisita. Dixit enĩ dñs.
Audi celũ ⁊ aurib ꝑcipt terra
Testat᷑ elem̃ta dñs ad redarguen¬
dos eos qui noluerint p̾cepta diui¬
na seruare. ut refugia omĩa ex¬
cusationis obsepiat : testat᷑ &r in
homines dicens Rstote mͥ testess
& ego testis dic̃ dñs. Mandata
gͦ dñi plena st̃ testimonia. &. ip¬
sa st̃ testimonia. quoꝵ satis ido¬
neus testis ẽ qui ñ mentitur ds̃.
apud quẽ ⁊ conscientia tua tes¬
tis ẽ cogitationib accusantib aut
etiam defendentib. Satis fidelis
etiã in infido pectore: qm̃ arbi¬
trũ omniũ quȩcũq cõmissa st̃
latere non possunt. Nam si in
iuditio terrestri etiã his qui ad
mentiendũ uenerit sub ornatꝰ

Expanded text:
Etiam ista vox martyrum est, dicentium quod haereditatem acceperint coelestium testimoniorum. Dicit ergo Propheta: Haeres sum mandatorum tuorum, successionem tuam fidei pietatisque jure quaesivi. Non potest dicere istud, nisi qui mandata custodit, coelo et terra testibus, acquisita. Dixit enim Dominus: Audi, coelum, et auribus percipe, terra . Testatur elementa Dominus ad redarguendos eos, qui noluerint praecepta divina servare; ut refugia omnia excusationis obsepiat. Testatur et homines, dicens: Estote mihi testes, et ego testis, dicit Dominus . Mandata ergo Domini plena sunt testimoniis, et ipsa sunt testimonia, quorum satis idoneus testis est, qui non mentitur Deus, apud quem et conscientia tua testis est, cogitationibus accusantibus, aut etiam defendentibus, satis fidelis etiam in infido pectore; quoniam arbitrum omnium quaecumque commissa sunt, latere non possunt. Nam si in judicio terrestri etiam is qui ad mentiendum venerit subornatus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħa ꝑ literã. audi. E ut sciis
mysticũ eẽ qđ audire debeas: sub¬
iecit huiꝰ modi seriem huic lite¬
re. Abstulit om̃s fortes meos dñs
de medio mei . uocauit in me
tẽpus ut contereret inme electos
meos: lacũ calcauit dñs uirgini
filiȩ uide. N on tc̃ abstulit om̃s
iudee fortes dñs quando in baby¬
loniam regionẽ captiuus ductus
uenit. n libertatẽ animȩ suȩ cap¬
tua ñ uidit: nesciens grauib in¬
curuata peccatis m̃tis sue erigere
ceruicẽ. & quedã fidei colla ad lu¬
cem cognitionis actollore. Ideo la¬
cus factus ẽ iudeis. passio saluato¬
ris. quȩ gentib portũ salutis os¬
tendit. quia crux dñi ñ creden¬
tib p̃cipitiũ ẽ: uita credentib.
Hac ratione p̾misit audi: ut fu¬
tura cognosceret. Alio qͦq loco hu¬
ic litere ista subiecit. Tenuert̃
suꝑ te om̃s manus. transeuntes
ꝑ uiam sibilauert̃ & mouerunt
cap̾ suũ suꝑ filiã iherłm. Hec ẽ

Expanded text:
anc litteram: \'audi\'. et ut scias anc litteram: \'audi\'. et ut scias mysticum esse quod audire debeas, subiecit huiusmodi seriem huic litterae: abstulit omnes fortes meos dominus de medio mei, uocauit in me tempus, ut contereret in me electos meos; lacum calcauit dominus uirgini filiae Iudae. non tunc abstulit omnes Iudaeae fortes dominus, quando in Babyloniam regionem captiuus ductus aduenit et libertatem animae suae captiua non uidit, nesciens grauibus incuruata peccatis mentis suae erigere ceruicem et quaedam fidei colla ad lucem cognitionis adtollere. ideo lacus factus est Iudaeis passio saluatoris, quae gentibus portum salutis ostendit, quia crux domini non credentibus praecipitium est, uita credentibus. hac ratione praemisit \'audi\', ut futura cognosceres. Alio quoque loco litterae huic ista subiecit: tenuerunt super te manus omnes transeuntes per uiam, sibilauerunt et mouerunt caput suum super filiam Hierusalem; haec e
Abbreviated transcription (Latin):
& loquar. Lex utiq sp̃ualis est.
Audi gͦ spiritalit᷑. Beniq qͥ scruit
audire. ait. Audiam qͥd loquatur
in me d̾s: id ẽ ut cognoscã quid lo¬
cutus inme fuerit d̾s. Id̾oq ali¬
bi ait. quanta auduumus ⁊ cog¬
nouimꝰ ea: ut comp̾henderet ñ
solũ audisse se: s etiã intellexisse.
Nemo enĩ cognoscit: nisi pruis
intellexerit. Audi gͦ: ne rite au¬
diat neglegentẽ. Heniat petrus
arripiat gladiũ. abscidat auri¬
culam tuã. qd̾ suꝑfluo habeas
aurẽ corporis: qui audire ⁊⁊ ex¬
aminare ñ noueris. Et fortasse
uirtutẽ animȩ quȩ examinat
quecũq audiunt᷑ habent ampu¬
tatam: qui ea altitudine qua
scriptũ ẽ audire ñ posst̃. Mleri¬
toq hanc litterã firmamentũ
alii interp̾tati st̃: qd̾ cum suꝑio¬
re interp̾tatione concurrit. Hisi
enĩ unusqͥsq audierit qͥd sequi
debeat: nemo firmat᷑. In officio
gͥ audiendi: omniũ firmam̃tũ ẽ.
Dicit᷑ gͥ tͥ in threnis iheremias

Expanded text:
et loquar. lex utique spiritalis est; et loquar. lex utique spiritalis est; audi ergo spiritaliter. denique qui sciuit audire, ait: audiam quid loquatur in me deus, id est: cognoscam quid locutus in me fuerit deus. ideoque alibi ait: quanta audiuimus et cognouimus ea, ut conprehenderet non solum audisse se, sed etiam intellexisse; nemo enim cognoscit nisi prius intellexerit. audi ergo, ne, si te uideat neglegentem, ueniat Petrus, arripiat gladium, abscidat auriculam tuam, quod superfluo habeas aurem corporis, qui audire et examinare non noueris. et fortasse uirtutem animae, qua examinantur quaecumque audiuntur, habeant amputatam, qui ea altitudine qua scriptum est audire non possunt. Meritoque hanc litteram \'firmamentum\' alii interpretati sunt, quod cum superiore interpretatione concurrit; nisi enim unusquisque audierit quid sequi debeat, nemo firmatur. in officio igitur audiendi omnium firmamentum est. Dicit igitur tibi in Threnis Hieremias
Abbreviated transcription (Latin):
discite a me quia potens sũ. non¬
qͥa humilis sũ. qd potestis imita¬
ui. Nolite uos extollere: nolite ex¬
altare cor ur̃m. Docuit gͦ me hu¬
miliari. & inclinare cor meũ ad
faciendas iusticias: non ad iniqui¬
tatẽ s ad ȩquitatẽ inclinare. ꝓpt̾
retͥbutionẽ. Retributio. regnũ cȩ¬
lorũ & paradysi est incolatus.
& suppetit uniuersis ipso uire na¬
ture. E id̾o non ẽ otiosũ qd̃ ammo¬
nieris ut audias: cũ etiã inuiti &
aliud agentes sonũ tam̃ aut uo¬
cẽ audire solemꝰ. S quia non est
solũ audire hoc qd̃ suppetit offiti
Dnaturȩ. s etiam illud qd ma¬
nis ẽ ut audias ñ usu tantũ cor¬
poris. quantũ intellectu m̃tis: id̾o
diligentiꝰ c̃sidera istiꝰ littere inter¬
p̃tationẽ seriemq uersuũ qͥ secun¬
tur. Ut noueris aut̃ mysticũ esse
audire. ut audias ⁊ intellegas mys¬
teria: de uideis scriptũ ẽ. quia mys¬
teria legis audiert̾. s ñ intellexert̃.
Unde ait dñs. Audi popłs meus.

Expanded text:
\'discite a me quia gloriosus suquia humilis s u m, quod potestis imitari. nolite uos extollere, nolite exaltare cor uestrum. docuit me ergo humiliari et inclinare cor meum ad faciendas iustitias, non ad iniquitatem, sed ad aequitatem inclinare propter retributionem. retributio regnum caelorum et paradisi est incolatus. et suppetit uniuersis ipso iure naturae. et ideo non est otiosum, quod admoneris ut audias, cum etiam inuiti et aliud agentes sonum tamen aut uocem audire solemus. sed quia non est solum audire hoc quod suppetit officio naturae, sed etiam illud quod maius est, ut audias non usu tantum corporis quantum intellectu mentis, ideo diligentius considera istius litterae interpretationem seriemque uersuum qui secuntur. Ut noueris autem mysticum esse audire, ut audias et intellegas mysteria, de Iudaeis scriptum est, quia mysteria legis audierunt, sed non intellexerunt. unde ait dominus: audi, populus meus,
Abbreviated transcription (Latin):
in ultionib ẽ: ñ solũ qͥa unꝰqͥsq
uiste culpe suȩ preciũ luit: ue¬
tum etiam qͥa dũ unus punit᷑.
plurimi corriguntur. Ananias
in actib apłoꝵ fraudati p̃tii qd̃
de agri uenditione ꝑceperat cri¬
men admisit : qui potuerat ni¬
chil offerre. n crim̃ euadere. Herũ
ne quis impune circũscribendos
apłos arbitret᷑. aut misccłie sue
munꝰ fraude contaminare ꝑfidiȩ:
morti addictus eternȩ. uniuersos
ad fidei studiũ iusto terrore cõ¬
posuit. ꝑharao cũ popło suo flue¬
tib mersus mundane conuersa¬
tionis exemplũ ẽ: ne quis di po¬
pulũ ꝑsequat᷑. Deniq potuit eũ
uoluntati sue facere obedientẽ:
s eiꝰ pena om̃s uoluit emendari.
Id̾oq dicit ad eum dñs. qͥa ad
hoc ipsũ te suscitaui ut ostendeã
inte uirtutem meam: ⁊ adnun¬
tietur nom̃ meum in uniuersa

Expanded text:
tionibus est, non solum quia unusquisque juste culpae suae pretium luit: verum etiam, quia, dum unus punitur, plurimi corriguntur. Ananias in Actibus apostolorum fraudati pretii, quod de agri venditione perceperat, crimen admisit, qui potuerat nihil offerre, et crimen evadere. Verum ne quis impune circumscribendos apostolos arbitraretur, aut misericordiae suae munus fraude contaminare perfidiae, morti addictus aeternae, universos ad fidei studium justo terrore composuit. Pharao cum populo suo fluctibus mersus mundanae conversationis exemplum est; ne quis Dei populum persequatur. Denique potuit eum Deus voluntati suae facere obedientem: sed ejus poena omnes voluit emendari. Ideoque dicit ad eum Dominus: Quia ad hoc ipsum te suscitavi: ut ostendam in te virtutem meam: et annuntie
Abbreviated transcription (Latin):
sitit ueniat ad me ⁊ bibat .¶. ue¬
re magna cdamabat qͥ uocabat
homines ad regnũ cȩloꝵ. ad illũ
uenerabilẽ potũ. qͦ uite ȩterne
flucꝰtus infundit᷑. Et. tu cũ oras.
magna ora: id ẽ ora que ȩterna
st̃. ñ caduca. Ora que diuina st̃.
atq celestia: ut sis sicut angłi in
cȩlo. Noli orare ꝓ petunia. quia
erugo ẽ. Noli ꝓ auro: qͥa metal¬
lũ ẽ. Noli ꝓ possessione: quia t̾ra ẽ.
Oratio ista ad dm̃ ñ ꝑuenit. Non

Expanded text:
sitit, ueniat ad m e et bibat. et uesitit, ueniat ad m e et bibat. et uere magna clamabat, qui uocabat homines ad regnum caelorum. ad illum uenerabilem potum, quo uitae aeternae fluctus infunditur. et tu cum oras magna ora. id est ora quae aeterna sunt. non caduea. ora quae diuina sunt atque caelestia, ut sis sicut angeli in caelo. noli orare pro pecunia, quia aerugo est, noli pro auro, quia metallum est. noli pro possessione, quia terra est; orat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑericłis n querelis. expectans fidẽ
celestiũ ꝓmissoꝵ: & tacitus secũ
ipse uoluebat qua tandẽ dñs ope
inuirie inmemor. memor gr̃e
subueniret. dic̃ ad eũ d̾s. Sid cla¬
mas ad me: Sonũ eiꝰ ñ audio.
uocẽ eiꝰ agnosco: silentiũ. eiꝰ lego.
clamorem eiꝰ in oꝑib dep̾hendo.
me: ñ enĩ ad dm̃ damabat po-¬
pulus qͥ inusta ⁊ iuris indigna
clamabat: s moysi dictũ ẽ quid
damas ad me. Hoc ẽ tu solus ad
me. qͥ de me speras. Tu solus ad me
clamas qͥ uirtutẽ meã excitas. Tu
solus ad me clamas. qui ꝑ iuuuer¬
sam terrã annuntiari meũ nom̃
expectas. Clamabat gͦ moyses in
corde suo. Qr omĩs sapiens in corde
suo clamat. Deniq sapientia cũ
altissuna p̾dicatione conuocat
ad craterã dicens. Relinqͥte insi¬
pientiã: & querite sapientiã. Mlag¬
ne sublunitatis. magne uocis hec
p̃dicatio ẽ: quȩ stultis sapientiã
pollicet᷑. Ꝙ. iħc dñs clamabat. Siqͥs

Expanded text:
periculis et querellis, expectans fidem periculis et querellis, expectans fidem caelestium promissorum, et tacitus secum ipse uoluebat. qua tandem dominus ope iniuriae inmemor, memor gratiae subueniret. dicit ad eum dominus: quid clamas ad me? sonum eius non audio, uocem eius agnosco; silentium eius lego, clamorem eius in operibus deprehendo. me ? non enim ad deum clamabat populus qui iniusta to et uiris indigna clamabat. sed Moysi dictum est: quid clamas ad me?, hoc est: tu solus ad me clamas qui de me speras. tu solus ad me clamas qui uirtutem meam excitas, tu solus ad me clamas qui per uniuersam terram adnuntiari meum nomen expectas. Clamabat ergo Moyses in corde suo, et omnis sapiens in corde suo clamat. denique sapientia cum altissima praedicatione conuocat ad craterem dicens: relinquite insipientiam et quaerite sapientiam. magnae sublimitatis, magnae uocis haec praedicatio est quae stultis sapientiam pollicetur. et Iesus dominus clamabat: si quis
Abbreviated transcription (Latin):
batur fortasse. qͥa filios postula¬
bat : hoc ẽ bona quidẽ. s pͥuata.
Non publica clamabeit. S quia
a dño postulabat qͥa dũo eum
si quẽ susciperet offerebat: loque¬
batur d̾o. Clamabat aut̾ moyses:
batur. Unde dictũ ẽ ei a dño. Qid
clamasꝰ Clamabat affectu pio.
⁊ sensu ꝓfundo: ⁊ ꝑsonabat in
cȩlo. miraculis petens digna ce¬
lestib. ut mundi elem̾ta muta¬
ret. Beniq n ipsius loci seriem
recenseamꝰ. Instabat pharao : ꝙẜ
innumeris egẏptioꝵ. stipatus
currib urgebat. hebreos. Hutic
circũfusus hostis. inter fusus ma¬
re plebẽ d̾i clauserat. Nulla in
armis fidutia. spes nulla. in ui¬
rib strepebat: tantũm querela
miserabilis qͦd cõmodus sibi fo¬
ret dura in egypto seruitutis
oꝑaͫ subire. quam acerba in de¬
serto morte consuumi: querela ni¬
chil p̾sidii ferens. plurimũ offen¬
sȩ afferens. Stabat gͦ moyses mes¬
tus. sollicitus. auxius popłi &

Expanded text:
batur, fortasse quia filios postulabatur, fortasse quia filios postulabat, hoc est bona quidem, sed priuata, non publica; non clamabat, sed quia a domino postulabat, quia domino eum, si quem susciperet, offerebat, loquebatur deo; clamabat autem Moyses, batur. unde dictum est ei a domino: qui d clamas? clamabat affectu pio et sensu profundo et personabat in caelo, miraculis petens digna caelestibus, ut mundi elementa mutaret. Denique et ipsius loci seriem recenseamus. instabat Pharao et innumeris Aegyptiorum stipatus curribus urgebat Hebraeos; hinc circumfusus hostis. inde interfusum mare plebem dei clauserat. nulla in armis fiducia, spes nulla in uiribus. strepebat tantummodo querella miserabilis, quod commodius sibi foret dura in Aegypto seruitutis onera subire quam acerba in deserto morte consumi, querella nihil praesidii ferens, plurimum offensae adferens. stabat ergo Moyses maestus sollicitus anxius populi et
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinis quȩ ad d̾m ꝑuenit. De¬
niq d̾s dicit. Uex sanguinis fr̾ĩs
tui clamat ad me. Clamat gͦ cor nr̃m
ñ sono corporis. s cogitationũ sub¬
limitate concentuq uirtutum.
Gandis fidei clamor. Deniq in sp̃u adopi
clamamꝰ abba pater: & ipse spͣs di
clamat in nob̾. Magna uox iusti¬
ciȩ. magna ẽ caritatis. ꝑ quã &
mortui locuntur. Nec solũ locun¬
tur. s eciã sic̃ abel clamant. At uͦ
inuisti anima nec uiuens clamat:
qͥa d̾o mortua ẽ. Nichil in ea sub¬
lime. nichil magnificũ ẽ: quale
eoꝵ quoꝵ sonus in omnẽ terrã
exuut. & uerbei in fines orbis ter¬
rarũ. Gracili uoce loquebat᷑ mo¬
ẏses. &. plus om̃ib audiebat᷑. Co¬
tidie auditur in ęccłia. Ab illis
solis hoc ẽ uideis non auditur:
qͥ aure audiint. s ñ audiunt.
ꝓphete dicit᷑ alteri. Exalta uirib
uocẽ tuã. Anna tam̾ ñ clamabat
in corde suo sic̃ moyses: s loque¬

Expanded text:
sanguinis. quae ad deum peruenit; desanguinis. quae ad deum peruenit; denique deus dicit: uoxsanguinis fratris tui clamat ad me. clamat ergo cor nostrum non sono corporis, sed cogitationum sublimitate concentuque uirtutum. grandis fidei clamor: denique in spiritu adoptionis clamamus: abba pater et ipse spiritus dei clamat in nobis. magna uox iustitiae, magna est castitatis. per quam et mortui locuntur nec solum locuntur, sed etiam sicut Abel clamant. at uero iniusti anima nec uiuentis clamat, quia deo mortua est. nihil in illa sublime, nihil magnificum est quale eorum, quorum sonus in omnem terram exiuit et uerba in fines orbis terrarum. gracili uoce loquebatur Moyses et plus omnibus audiebatur, cotidie auditur in ecclesia. ab illis solis, hoc est Iudaeis, non auditur. qui aure audiunt, sed non audiunt. prophetae dicitur alteri: exalta uiribus uocem tuam. Anna tamen non clamabat in corde suo sicut Moyses, sed loque
Abbreviated transcription (Latin):
litate : ut omniũ misereat᷑. S iã
consideremꝰ qͥd in conclusione di¬
cendũ sit : & unde incipiendum.
Exclamaui in toto corde exaudi¬
me dnẽ. iustificatioes tuas re
icit dauid. Eum im quirã.
pressiones patim᷑ corporales.
exclamare consueuimus: ut ali¬
os ad presidiũ nob̾ uocare possi¬
mus. Premebat᷑ sc̃s ꝓpłia: appro¬
pinquantib sibi ꝑsecutorib. Sa¬
ul pͥmo infestus. armato eũ inse¬
quebatur ȩxercitu. Postea parri¬
cida filius unminebat. Non con¬
tentus fugientis exilio. uitã pa¬
tris querebat eripere. Sed ab il¬
lis minus pati poterat qͦs ude
Est enum coluctatio sc̃ĩs non solũ
aduersus carnem n sanguinen: s
etiã aduersus pͥncipatus ⁊⁊ potes¬
tates istius mundi. rectoresq te¬
nebrarũ: qui latronum modo in
uideret incursus: exclamauit in
toto corde suo. &. enũ aduersus
diabolũ non uocis magnitudine
s magnanimitate cordis utendũ ẽ.
Est tam̃ ⁊ uox cordis: qͥa ẽ i uor

Expanded text:
litate, ut omnium misereatur. sed iam consideremus, quid in conclusione dicendum est et unde incipiendum. Exclamaui in toto corde meo: exaudime, domine, iustitias tuas exquiram, dicit Dauid. cum inpres- siones patimur corporales, exclamare consueuimus, ut alios ad praesidium nobis uocare possimus. premebatur sanctus propheta adpropinquantibus sibi persecutoribus. Saul primo infestus armato eum insequebatur exercitu, postea parricida filius inminebat; non contentus fugientis exilio uitam patris quaerebat eripere. sed ab illis minus pati poterat, quos inest enim conluctatio sanctis non solum aduersus carnem et sanguinem, sed etiam aduersus principatus et potestates istius mundi rectoresque tenebrarum. qui latronum modo in uideret incursus, exclamauit in toto corde suo. etenim aduersus diabolum non uocis magnitudine. sed magnanimitate cordis utendum est. Est tamen et uox cordis, quia est et uox
Abbreviated transcription (Latin):
bra erat. ł cce dñs sedet suꝑ nu¬
bem leuẽ: ⁊ ueniet in egyptum.
& dauid dicit. Sub umbra alarũ
tuarũ ꝓtege me. factus ẽ gͥ exina¬
nitts umbra nob̃. qͦs sol iniqͥta¬
tis exusserat. Uidimꝰ gͦ eum in
umbra. cũ adhuc fides pͥma ꝓce¬
deret: s iam nc̃ totũ illuminauit
mundũ. E tam̃ adhuc eũ ꝑ sui

Expanded text:
bra erat: ecce dominus sedet super nubra erat: ecce dominus sedet super nubem leuem et ueniet in Aegyptum. et Dauid dicit: sub umbra alarum tuarum protege me. factus est igitur exinanitus umbra nobis, quos sol iniquitatis exusserat. uidimus ergo in umbra eum, cum adhuc fides prima proeederet. sed nunc iam totum inluminat mundum et tamen adhuc eum per sui
Abbreviated transcription (Latin):
rũ gentiũ declarauiti. Hinc il¬
lud apłicum. quia cecitas ex par¬
te isrł contigit. donec plenitudo
gentiũ intraret: & sic omĩs iscł
saluus fierit. Heni dñe iłni: s rã
ñ in umbra. s in sole iusticiȩ. Si
umbra ꝓfuit. si passionis tue um¬
bra ꝓtexit. si corporis umbra sal¬
uauit: qͥntũ conferre poterit ela¬
ritas aperte uirtutis: ꝑ umbrã
lepra curata ẽ: ꝑ umbrã quoq il¬
lius feminȩ quȩ fimbriã uestis
dñice attigit. sanguis stetit. Per
umbrã te uidimꝰ: quando nĩ habe¬
bas speciem neq decorem. Nmbra
tua caro fuit. quȩ nr̃arũ estus
refrigerauit cupiditatũ. quȩ res¬
tinxit ignes libiduũ: quȩ aua¬
ritiȩ diuersarũq passionũ incen¬
dia temꝑauit. & qͥd dicam de um¬
bra dñi: quando & apłoꝵ umbra
sanabeit.  Ueniente s enĩ petro i¬
nusqͥsq offerebut egros suos: qͦs
transeuntis apłi umbra rebdidit
sanitati. Audi qͥa caro dñi um¬

Expanded text:
m gentium declarauit! hinc ilm gentium declarauit! hinc illud apostolicum: quia caecitas exparte Israel contigit, donec plenitudo gentium intraret et sic omnis Israel saluus fieret. Ueni. domine Iesu, sed iam non in umbra, sed in sole iustitiae. si umbra profuit, si passionis tuae umbra protexit, si corporis umbra saluauit. quantum conferre poterit claritas aperta uirtutis! per umbram lepra curata est, per umbram quoque illius feminae, quae fimbriam uestis dominicae attigit, sanguis stetit, per umbram te uidimus. quando non habebas speciem neque decorem. umbra tua caro fuit, quae nostrarum aestus refrigerauit cupiditatum. quae restinxit ignes libidinum, quae auaritiae diuersarumque passionum incendia temperauit. et quid dicam de umbra domini. quando et apostolorum umbra sanabat? ueniente etenim Petro unusquisque offerebat aegros suos, quos transeuntis apostoli umbra reddidit sanitati. Audi quia caro domini um
Abbreviated transcription (Latin):
diũ. Extolle ad dñm manꝰ tuas.
ꝓ animab paruuloꝵ. tuoꝵ. qͥ de¬
ficiunt a me in plateis omniũ
itinerũ. Nonne ⁊ a parte conclu¬
sionis ostendit angustias. & mo¬
net ut intentioe cordis in quo ẽ
ocłi melioris obtutus. remediũ
tͥ salutare ꝓuideas: Deniq infra
etiã iterũ sub hac littera ait: Ap¬
propiauit enĩ tempꝰ nrm. reple¬
ti st̃ dies nr̃i. aduenit finis nr̃.
Leues facti st̃ qui ꝑsecuti st̃ nos
suꝑ aquilas cęli. in montib ascen¬
si st̃: in deserto insidiatus ẽ nob̾.
Demonstrauit sũmam c̾clusionẽ.
nec ullũ remediũ nisi in aduen
peratis possit afferre medicinã.
E quasi ostendens eum dic̃. Sp̃s
bra eiꝰ uiuemꝰ it̾ gentes. sẜ infra.
bibes inqͥd & in ebriaberis. adhuc
uisitauit iniqͥtates tuas: reuela¬
uit suꝑ peccata. Quã breuiter
aduentũ ⁊ passionẽ eiꝰ expressit.
remissionẽq omniũ peccatorũ:
Quã aꝑte congregationẽ futura¬

Expanded text:
domini. extolle ad dominum manus tuas domini. extolle ad dominum manus tuas pro animabus paruulorum tuorum qui deficiunt fame in plateis omnium itinerum. nonne et aperte conclusionis ostendit angustias et monet, ut intentione cordis, in quo est oculi melioris obtutus. remedium tibi salutare prouideas? denique etiam infra iterum sub hac littera ait: adpropiauit enim tempus nostrum, repleti sunt dies nostri, aduenit finis noster; leues facti sunt qui persecutisunt nos super aquilas caeli. in montibus accensi sunt. in deserto insidiatus est nobis. Demonstrauit summam conclusionem nec ullum remedium nisi in aduentperatis possit adferre medicinam. et quasi ostendens eum dicit: spirbra eius uiuemus inter gentes, et infra: bibes, inquit, et inebriaberis adhuc. uisitauit iniquitates tuas, reuelauit super peccata. quam breuiter aduentum et passionem eius expressit remissionemque omnium peccatorum. quam aperte congregationem futura
Abbreviated transcription (Latin):
get. feruet. noxia conscientia mo¬
les peccatoꝵ premit. intercipuit
sensũ m̃tis angustiȩ. Cognosce te
ipsũ: n orationis quere medicinã.
Posce ut ueniat medicis ille qͥ
descendit de celo: qͥ maxime ȩgro¬
tos requirit. siẽ ipse ait. Non opꝰ
ẽ sanis medicus: s his qͥ male ha¬
bent. Habes uulnera: ne differas.
Non ẽ apucd eũ ulla comꝑerendina¬
cio sanitatis. Habes ulcera: ne tune¬
as. Herbo ñ ferro curare consue¬
uit. Aspice gͥ illis ocłis: qͥb dauid
auxiliũ quesiit. ⁊ meruit. Leua¬
ui inqͥd ocłos meos ad montes.
quesiui unde mͥ ueniret auxiluĩ.
ñ inueni nͥ mͦ dño. Qui enĩ mun¬
dũ condidit: tuetur acolas mun¬
di. Aspice gͦ m semꝑ aspice: quia
uisti oculi semꝑ ad domiu̾t. Hoc
monet te etiã iheremias in thre¬
nis sub hac ipsa littera: dicens ab
ierusalẽ. Surge ⁊ exꝑgiscere in
nocte in pͥncipio uigiliȩ tue. esfũ¬
de sic̃ aquã cor tuũ contͣ faciem

Expanded text:
get, feruet noxia conscientia, moget, feruet noxia conscientia, moles peccatorum premit, intercipiunt sensum mentis angustiae: cognosce te ipsum et orationis quaere medicinam, posce ut ueniat medicus ille qui descendit de caelo, qui maxime aegrotos requirit, sicut ipse ait: nonopus estsanis medicus, sed his qui male habent. habes uulnera? ne differas; non est apud eum ulla conperendinatio sanitatis. habes ulcera? ne timeas; uerbo, non ferro curare consueuit. aspice igitur illis oculis, quibus Dauid auxilium quaesiuit et meruit. \'leuaui\', inquit, \'oculos meos ad montes, quaesiui unde mihi ueniret auxilium, non inueni nisi a domino\'. qui enim mundum condidit. tuetur accolas mundi. aspice ergo et semper aspice, quia iusti oculi semper ad dominum. Hoc monet te etiam Hieremias in Threnis sub hac ipsa littera dicens ad Hierusalem: surge et expergiscere in nocte in principio uigiliae tuae, effunde sicut aquam cor tuum contra faciem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ causã pericłi ñ dissimulare:
marume cũ letale discrimen sit.
Concdudit᷑ unusquisq tumescen¬
tib uiscerib internis ice faucib:
cũ intercluso sp̃s cõmeatu spiran¬
di ac respirandi cõmercia coartan¬
tur. Concludit᷑ fȩmina cũ fit ꝑidro.¬
me matricis qua pectoris ipsius pre¬
mit᷑ pͥncipale unde graues oriunt᷑
angustie: & nisi in locũ suũ illa
recipiendorũ seminũ aula retio¬
cetur. uitã consueuit excludere.
ta etiã qͥ animo angitur. &.
qͥbusdã aduersis imminentibus
ꝑurgetur. concludi dicit᷑. non mi¬
norib angustiiu mentis qͣm cor¬
poris. Maiores enĩ animȩ ȩstus
feruoresq st̃ animoꝵ: quã corpoꝵ.
Conclusus gͥ iuiscerũ tumore me¬
dicũ. querit ut possit ꝓpulsare
periculũ: & constricta laxare. He¬
niens medicus temꝑtat om̃ia: ex¬
plorat interna. Etu gͦ conclusus
anuni feruore: aspice temet ipsu
interiore oculo. Morbi iurus ur¬

Expanded text:
et causam periculi non dissimulare; et causam periculi non dissimulare; maxime cum lethale discrimen sit. Concluditur unusquisque tumescentibus visceribus, internisve faucibus, cum intercluso spiritus commeatu, spirandi ac respirandi commercia coactantur. Concluditur femina, cum fit peridrome matricis, qua pectoris ipsius premitur principale; unde graves oriuntur angustiae, et nisi in locum suum illa recipiendorum seminum aula revocetur, vitam consuevit excludere. Ita etiam qui animo angitur, et quibusdam adversis imminentibus pernrgetur, concludi dicitur non minoribus angustiis mentis quam corporis. maiores enim animae aestus febresque sunt animorum quam corporum. Conclusus igitur uiscerum tumore medicum quaerit, ut possit propulsare periculum et constricta laxare. ueniens medicus temptat omnia. explorat interna. et tu ergo conclusus animi feruore aspice temet ipsum interiore oculo. morbi uis ur
Abbreviated transcription (Latin):
&. regaliũ diuitiarũ copias. s sapi¬
entiã ad intellegenda dñi iudicia
qr uisticias depoposcit: id̾o tantũ
popłm regno pacifico gub̾nauit.
quia non usurpauit ut adam bo¬
ni ⁊ mali scire distantiã. s intelle¬
gendi eiꝰ grãm orauit a xp̃o. Qued
enĩ scire diuinũ ẽ. hoc a dño do
tuo ut possis cognoscere ꝓmeren¬
Si petisset ⁊ adam sic̃ petunt
dauid. nequaꝗͣ. illos in extricabilis
erroris laqueos incidisset. qͥb eiꝰ
omĩs heredĩtas strangulat᷑. Id̾oq
mortiuis ẽ. n qd̾ grauius ẽ morte
peccati: qͥa ante usurpauit scire.
quã intellectũ quo uiuificaretur
acciperet. Uuuficat gͦ intellectus
ut sp̃s. quia ipse intellectus gr̃a
quo docemur qͥa non solũ sensu
complecti. s etiam factis id quod
intellegimus exequi debeamꝰus.
cuiꝰ interp̃tatio ẽ conclusio.
& sicut alibi inuenimus
istat littera: con  aspice.¬
gruit sensus. Nam qui con¬
eluditur. circumspicere se debet.

Expanded text:
et regalium diuitiarum copias, sed sapiet regalium diuitiarum copias, sed sapientiam ad intellegenda domini iudicia et iustitias depoposcit et ideo tantum populum regno pacifico gubernauit, quia non usurpauit ut Adam boni et mali scire distantiam, sed intellegendae eius gratiam orauit a Christo. quod enim scire diuinum est, hoc a domino deo tuo ut possis cognoscere promerensi petisset et Adam. sicut petiuit Dauid. nequaquam illos inextricabiles erroris laqueos incidisset, quibus omnis eius hereditas strangulatur. ideoque mortuus est et, quod grauius est, morte peccati, quia ante usurpauit scire quam intellectum quo uiuificaretur acciperet. Uiuificat ergo intellectus, ut spiritus, quia ipse intellectus gratiquo docemur, quia non solum sensu conplecti, sed etiam factis id quod intellegimus exequi debeamus. us interpretatio est, Conclusio; et sicut alibi invenimus, Aspice. Distat littera, congruit sensus. Nam qui concluditur, circumspicere se debet,
Abbreviated transcription (Latin):
Pietas inquã ustoꝵ. tribunal.
egenoꝵ portus. miseroꝵ suffra¬
giũ. uidulgentia peccatoꝵ. Qui¬
enĩ habet intelectũ: iꝑse uere ẽ
pius Incellegit ent̃ humanȩ lu
datũ nature ususq consortium:
& ideo pauperib tamꝗͣ. debitũ sol¬
uit. n̾ inficiatur tamꝗͣ. indebitũ.
Intellegit ẽẽ
ido tanꝗͣ. nau¬
ragis mun di istius¬
qͦdã sue hu manitatis occurrit.
hec ꝑfecta uirtus in hominibus
hec plena in d̾o laus ẽ. Merito in¬
tellec̾tum sibi etiã salomon pater¬
nũ. secutus magisteriũ a dũo pos¬
tulauit dicens. Ego sũ puer humi¬
lis ⁊ ignoro introitũ meũ ⁊ exitũ
meũ. ⁊ serius tuuis
in medio
popłi cui quẽ
elegisti.
popłm multũ
sic̃ arena
maris que
durumera¬
ri ñ potest.
pre multi¬
tudine: & da¬
bis seruo tuo
co prudens.¬
cũ iusticia popłm tuũ. & intellige
int̾ bonũ ⁊ malũ. Unde complacuit
.dnõ. quia ñ sibi longeuitatẽ uitȩ.

Expanded text:
pietas, inquam, iustorum tribunal, pietas, inquam, iustorum tribunal, egenorum portus, miserorum suffugium, indulgentia peccatorum. Qui habet intellectum, ipse uere est pius; intellegit enim datum naturae ususque consortium; et ideo pauperibus tamquam debitum solvit, non inficiatur tamquam indebitum. Intelligit vices ideo tamquam naufragiis mundi istiuodam suae humanitatis occurrit. Haec perfecta virtus in hominibus, haec plena in Deo laus est. 47. Merito intellectum sibi etiam Salomon, magisterium secutus paternum, a Domino postulavit, dicens: Ego sum puer humilis, et ignoro introitum meum, et exitum meum, et servus tuus in medio populi tui, quem elegisti, populum multum sicut arenam maris, quae dinumerari non potest prae multitudine: et dabis servo tuo cor prudecum justitia populum tuum, et intelligere inter bonum et malum . Unde complacuit Domino; quia non sibi longaevitatem vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
tribulationẽ noti refugit: inuenit᷑.
Non enĩ refugit. qui mandata d̃i
lensu suo oꝑibq meditatur. Nã
utiq illũ athletam certamina in¬
ueniunt: qͥ in uisu exetitiĩ fuerit
constitutus. Qui uͦ exertittũ dere¬
liquerit. sine dubio ñ poterit re¬
periri: quia indignꝰ ẽ qͣueratur.
Dauid gͦ quasi bonus atħ leta
dic̃. Tribulatio ⁊ necessitas ur¬
uenert̾ me: quia paratũ semꝑ
habuert̾ ñ refugientẽ ncessitatũ
⁊ tͥbulationũ proelia. s petentẽ.
Sequitur Nusta testimonia
uis tantus qͥ possit intellegere
dñi testimonia. E id̾o intelectus
a dũo postulandus ẽ: cuiꝰ tanta ẽ
lusꝰ ut mnitiũ eiꝰ sit plenitudo uir¬
tutis. Deniq scriptũ ẽ.Fietas aut̃
in d̾o iitiũ intellecꝰtusq uirtu¬
tum om̃iũ fundam̃tũ ẽ. huma¬
narũ uxta rerũ ⁊⁊ cęlestiũ disci¬
plinam. Pietas amica d̾o paren¬
tib grata. dnm conciliat. neces¬
situdines fouet. d̃i cultura. mer¬
ces parentũ. filioꝵ stipendium

Expanded text:
t, qui non refugit, inuenitur; non enim refugit qui mandata dei sensu operibusque meditatur. nam utique illum athletam certamina inueniunt, qui in usu exercitii fuerit constitutus; qui uero exercitium dereliquerit, sine dubio non poterit repperiri, quia indignus est ut quaeratur. Dauid ergo qudicit: Tribulatio et necessitas invenerunt me; quia paratum semper habuerunt, non refugientem necessitatum et tribulationum praelia, sed petentem. 45. Sequitur: Justa testimonia  vivifica me. Quis tantus, qui possit intelligere Domini testimonia? Et ideo intellectus a Domino postulandus est, cujus tanta est vis; ut initium ejus sit plenitudo virtutis. Denique scriptum est: Pietas autem in deo initi u m intellectus, quae uirtutum omnium fundamentum est huinanarum renun et caelestium disciplinam. pietas amica deo, parentibus grata, dominum conciliat, necessitudines fouet, dei cultura, merces parentum, filiorum stipendium;