comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obtimi scłariũ quid ⁊̃ belloꝵ signa conspicitis. s ñ ad hec arma ꝓuo¬
co. Non ad hec bella aĩos ur̃os uirtutẽ ꝙ cohortor. aliud nob̃ genꝰ eligen¬
dũ ẽ p̃lioꝵ. Non ꝑ hos gladios potestis ad regna celestia ꝓꝑare: robur
nob̾ oꝑandũ ẽ aĩarũ: inuicta defensioe fidẽ quã deo ꝓmisimꝰ in ultimis

Expanded text:
optim“us” secularium| quidem bellorum signa perspicitis . sed non ad hec ar| ma prouooptim“us” secularium| quidem bellorum signa perspicitis . sed non ad hec ar| ma prouoco . non ad haec bella animos uestros| uirtutemque conpello . aliod nobis genus elegendum| est praeliorum non per hos gladios potest . ad regna| caelestia properare. Robor nobis opus est animorum| inuicta defensio est. Fidem quam deo promiseris in| ultimes
Abbreviated transcription (Latin):
olĩ deuotas aĩas subdamꝰ p̃ciͦsissime passiõi. Sit nob̾ uirił animꝰ: fids
iniuiolata ꝑmaneat. Iã cerno ante tͥbunal xp̃i stantes eos. qͦs ne¬
satellitib demꝰ. Ia nuntia. Milites quidẽ cesar tui sumꝰ: et ad de¬
fensionẽ reipublice. romana. arma suscepimꝰ. Nec ũquã aut deser¬
b xp̃ianis. demonũ cultus. & aras sẽꝑ pollutas sanguine uitaremꝰ.
Cõꝑimꝰ p̃cepisse te. aut saclegiis pollui xp̃ianos. aut de denis int̃¬
legioĩs ꝓbat᷑ assensu: et cesari ꝑ satellites nuntiat᷑. Tc̃ p̃ses in¬
clem̃ti p̃cep̃ iussioẽ. uͥiterũ decimũ renouate crudelitatis ordo
consumeret. Post hanc uocẽ ad legionẽ uelocit᷑ ꝓꝑat᷑. crudelia
p̃cepta ꝑagunt᷑: reliqͥ uͦ ũ octodorũ redeant iubet᷑. Tc̃ exuꝑiꝰ quẽ
ante pͥncipẽ uł cãpi doctorẽ supĩ memoraui. correptis legioĩs suȩ
signis hac circunstantes orõe confirmabat. Tenere me comilitones

Expanded text:
lim deuot\a/s| animas subdamus praeciosissimae passioni sit no| bis uirilis animus . fides inuiolata permaneat. Iam| cerno ante tribunal christi stantes eos quos nesatel| litibus demus. Ii . nuncia milites quidem caesar tui sumus| et ad defensionem rei pupuci . romana arma suscipi| mus. Nec umquam aut deserchristianis| demonum cultus et aras semper pollutas sangui| ne uitaremus. Conperimus praecepisse te . ut aut| sacrilegies pollueris cristianos . aut dederes legiones probatur . ascensu et cesari per satellites nun| ciatur Inclemente praecipet iussione . ut iterum de| cimum renouate crudilitates ordo consummeret .| post anc uocem ad legionem uelociter properaant . iubetur. Tunc exsuperius quem ante prenci| pem uel campidoctorem superius memoraui superius| legionis sui signis hac circumstantes oracione confer| mat tenere me commilitones
Abbreviated transcription (Latin):
potuissent circa beatissimoꝵ triũ pueroꝵ corꝑa regis ꝑsarũ ualuis
tiusset ꝓpħ̃a. Sacram̃ta olĩ dedisse nos memini: qđ contẽptu lucis
istiꝰ. ꝙ desꝑatiõe uite defensare rẽpublicã deberemꝰ. Iã tc̃ ꝓmisi mei
corꝑis uilitatẽ. & spopondi hanc ĩꝑatorib fidẽ. nec tam̃ mͥ ullus tẽ

Expanded text:
potuissent circa| beatissimorum puerorum corpora reges persarum ualuis|potuissent circa| beatissimorum puerorum corpora reges persarum ualuis|suisset sacramenta olim dedisse| nos menime quod contemtu lucis istius et disperacione| uitae defensare rem puplicam deberemus . iam tunc| promisi mei corporis uilitatem et spopondi hanc impe| ratoribus fidem . nec tamen mihi ullus tunc
Abbreviated transcription (Latin):
T mco celestis iniuria. et mecũ parit̾ religio remana acrepint᷑. Sen¬
discant equalui nece. qͦs e do p̾miserit moriendi. qualit maximianꝰ
paritores uissio in faustũ porrigit᷑. ad legionẽ uelocit ꝓꝑat᷑. cru¬
delia p̃cepta reserant᷑. Tradunt᷑ neci. qͦs ordo repperit numerandi.
Leti ꝑcussorib ceruices ꝓbent. solaq int eos erat de głose mortis
acceleratioẽ contentio. ꝑ fecto itaq scelere. uͥ octodorũ legio redeat
iubet᷑. Tẽ mauriciꝰ pͥmiceriꝰ paululũ a satellitib regiis segregatus co¬
uocat legionẽ. & hac orõe sanctiores alloqͥt᷑. Gratulor uirtuti ur̃e.
cõmilitones obtimi: qđ amore religiois. nullã uob̾ ecsaris p̃cepta adtu¬
lere formidinẽ. Gaudentib quodãmodo animis. tradi ad necẽ gło¬
sã cõmilitones ur̃os uidistis. qͥb timui ne qͥs quã qd̃ armatis facile
ta codicib legebamus: iã nc̃ ꝑ nometipsos. qͦs seqͥ debemꝰ aspeximꝰ.

Expanded text:
tui meo celestes iniuria et mecum| paretur religeo romana contemnitur. SenDiscant equalium neces ques ordo| praemiserit moriendi. Qualiter maximianparitur iussio infausta por| rigitur Ad legionem uelociter properatur . crudilia| praecepta reserantur . traduntur neci quos ordo| repperit numerandi. Laeti percussoribus ceruices| praebent. Solaque inter eos est de gloriosae mortes| occupacione contencio perfecto scelere ut octodorum| legio redeat iubetur. Tunc . mauricius primicerius .| paululum a satellibus regiis segregatus conuocat| legionem et hac orationem sancti oris alloquitur.| Gratulor uirtute uestrae commilitones| optimi quod amore relegionis nullam uobis caesa| ris praecepta attullere formidinem . gaudentibus| quodam modo animis . tradi ad necem gloriosam| commilitonis uestros uidistis quam timui ne quis| quam quod armatis facile ta codicibus legebamus| Iam nunc per nosmet ipsos quos sequi deberemus as| peximus.
Abbreviated transcription (Latin):
tulissent puelle linteamia. accipiens manib suis t̃gebat de eis ulcera
sit aut̃ cũ eis in carcere dies septẽ: in om̃ib curans uulnera eoꝵ
Completo aut̃ die ꝓductionis martyrũ. tyrannꝰ iussit exhiberi scõs¬
in conspectu suo. ꝙ statĩ uenientes ad carcerẽ hi qͥ missi fuerant. com¬
pellebant eos ut egrederent᷑. Et cũ uidissent eos ã penis ãbulare ñ

Expanded text:
t ualde praeciosa . et accipiens ea . ma| nibus suis tergebat de eis ulcera sit autem cum eis in carcerem . dies septem .| in omnibus curans uulnera sanctorum. Conpleta| autem die productiones martyrum . adueniiones martyrum . aduenientes| ad carcerem hii qui missi fuerant . conpellebant| eos ut egrederentur. Et dum uidissent eos resolu| tis a
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ fuerat xp̃iana. ꝓpt̃ imminentẽ amarisimã ꝑsequutionẽ. Et dũ
minũ. Uere dñe mĩs. nẽ congregasti tͥ diuitias in uiuentute tua qͦs
ñ poteras inuenire in senectute tua. Nere nc̃ securꝰ ꝑges ad illd̾ scłm
di tẽpꝰ. nec mutuũ accipiendi. cũ nullus neminẽ poterit liberare de
penis. nec aliqͥs alique adiuuabit. nec pat̃ filiũ. nec mat̃ filiã. uec

Expanded text:
 christiana . propter inmi| nentem amarissimam persecutionem. Et dum minus meus nunc congregasti tibi diuicias| in iuuentute tua . quas non poteras inuenire in senecta /tua\| Vere nunc securus perges ad illum seculum di| tempus . nec mutuo accipiendi . dum nullus neminem| poterit liberare de poenis. nec aliquis aliquem ad| iuuabit. Nec pater filium. nec mater filiam.| Nec
Abbreviated transcription (Latin):
Qui cũ missi ad beatissimã legionẽ uenissent. otringunt in scõs umn¬
piũ ferrũ. mori ñ recusantes uite amore. Cedebant᷑ itaq passim
gladus ñ reclamantes salti. aut repugnantes. s. depositis armis. cer¬
uices ꝑsequutorib p̃bentes. Et uigulũ ꝑcussorib. uł intectũ corpꝰ of¬
ferentes. ñ uł ipsa suoꝵ multitudine. ñ armoꝵ munitioe elati s̃. ut
ferro conarent᷑ adsserere iusticie causã: s hoc solũ reminiscentes se
illũ confiteri. qͥ nec reclamando ad occisionẽ ductꝰ ẽ. a tãquã agnꝰ
ñ aperuit os suum. Ipsi quoq tanquã grex dincus ouiũ laniari. tãꝙͣ.

Expanded text:
qui cum missi ad beatissimam legionem uenissent. stringunt in sanctos impium ferrum mori non recusantes uitae amore. caedebantur itaque passim gladiis non reclamantes saltim aut repugnantes, sed depositis armis ceruices persecutoribus praebentes et iugulum percussoribus uel intectum corpus offerentes. non uel ipsa suoruferro conarentur asserere justitiae causam; sed hoc solum reminiscentes, se illum confiteri, qui nec reclamando ad occisionem ductus est, et tamquam agnus non aperuit os suum: ipsi quoque tamquam grex Dominicarum ovium, laniari se tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
etis a me ut uob rescͥbã. qͥd mͥ de quodã libello uideat᷑: qͥ de nati¬
uitate sc̃e marie. a non nulł habet᷑. Et ideo scire uos uolo. multa
in eo falsa mueniri. Quidã nãꝙ seleucus. qͥ passiones apłoꝵ c̾scripsit¬
⁊ huuc libellũ composuit. S sic̾ de uirtutib ꝑ eos factis ⁊ miracuł
cor de suo cͥfinx̃. Sinde ut in hebreo habet᷑. u̾bũ ex u̾bo transferre cu
auctori p̾fationis i fidei scriptoris cõmuto. Ipse ut hec dubia ẽẽ ꝓnun¬
tio: ita liqͥdo falsa n affirmo. Illud libere dico. qd̃ fideliũ neminẽ
negaturũ puto. siue hec uera sint. siue ab aliqͦ conficta. scãm sc̃e¬
suisse. Et iccirco salua fide abhis qͥ ista facere dm̃ posse credunt:
sine pericło anime sue credi ⁊ legi potiusse. D eniq in quantũ re¬

Expanded text:
ut vobis rescribam, quid mihi de quodam libello videatur, qui de nativitate sanctae Mariae a nonnullis habetur. Et ideo scire vos volo, multa in eo falsa inveniri. Quidam namque Seleucus, qui passiones apostolorum conscripsit, hunc libellum composuit. Sed sicut de virtutibus corde suo confinxit. Proinde ut in Hebraeo habetur, verbum ex verbo transferre curauctori praefationis, et fidei scriptoris committo. Ipse enim, ut haec dubia esse pronuntio, 102 ita liquido falsa non affirmo. Illud autem libere dico, quod fidelium neminem negaturum puto, sive haec vera sint, sive ab aliquo conficta, sacfuisse: et idcirco salva fide ab his qui Deum ista facere posse credunt, sine periculo animae suae credi et legi posse. Denique in quantum re
Abbreviated transcription (Latin):
appensus. t̾cio auditꝰ. in confessione dñi ꝑ̃seuerans. missus ẽ in fo¬
ueã. & dimissa ẽ suꝑ eũ massa arenaria : & ipse cũ martyrii pal
enti st̃ post hec sc̃i marcellianꝰ. s marcꝰ. & ambo ligati ad sti¬
pitẽ. in pedib accutos accepert̃ glauos. Quib insaissimus
fabianꝰ. dicebat. Tandiii fixis stabitis plantis: quandui diis debi¬
tũ exhibcatis officiũ. Tunc ambo fr̃es in uno ligno confixi. psal¬
lebant dicentes. ẜ cce quã bonũ & quã iocundum habitare fr
inunũ. Dicit eis fabianꝰ. Infelices ꝙ miseri. deponite amentiã.
respondentes ambo frẽs dixert̃. Nomquã tã bene epulati sumꝰ.
mͦ cepious ẽẽ fixi in amore. rp̃i. Utinã nos sic eẽ sicut sumus
tandiu ꝑmittas: quandui huiꝰ tegimꝰ corꝑis indum̃to. Cũ ꝙ¬
transsissent una dies & una nor. & illi in psalmis & hẏmnis

Expanded text:
appensus, tertioque auditus, in confessione Domini perseverans, missus est in foveam, et demissa est super eum massa arenaria atque ita cum palentur post haec Marcellianus et Marcus; et ambo ligati ad stipitem clavos in pedibus acutos acceperunt; quibus dicebat insanissimus Fabianus: Tamdiu fixis stabitis plantis, quousque diis debitum redhibeatis officium. Tunc ambo fratres in uno ligno confixi psallebant dicentes: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Dicit eis Fabianus: Infelices et miseri, deponite amentiam vrespondentes ambo dixerunt: Numquam tam bene epulati sumus: modo coepimus esse fixi in amore Christi. Utinam nos sic esse sicut sumus tamdiu transisset una dies et una nox, et illi in psalmis et hymnis
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ nominare. Tẽ iratꝰ fabianꝰ: dictauit sententiã dicens. Blaspha md¬
tor deorũ. u reus atrociaꝵ iniuriarũ: gladio animasuertatur.
ab urbe. & effundens orationẽ ad dñm. uno ictu gladii uerberat᷑
abressit. ⁊ in eodẽ loco apparente quodã xp̃iano sepultus ẽ. In qu

Expanded text:
 nominare. Tunc iratus Fabianus dictavit sententiam dicens: Blasphema nominare. Tunc iratus Fabianus dictavit sententiam dicens: Blasphemator deorum, et reus atrocium injuriarum, gladio animadvertatur. ab Urbe, et effundens orationem ad Dominum uno ictu gladii verberatus abscessit. Et in eodem loco a parente quodam Christiano sepultus est: in quo
Abbreviated transcription (Latin):
a meretricẽ uenerẽ. & incestũ iouẽ. a mercuriũ fallacẽ. a saturnũ
filiorũ suorũ occisorẽ colere nolo: infamiã generositatis incurro:
et qr unũ & uerũ dm̃ qͥ in oeł regnat. adoro q ueneror: suppliciis
ad celũ possit asaendere. Ideo istas om̃s uanas effigies quas colitis sine
causa. ꝓculcans pedib meis: dõ omipotenti me subieci. Tunc fabianᷤ
uissit ante pedes eiꝰ carbones ardeutes effundi: ⁊ ait ad eũ. Elige tͥ
unũ ẽ duob. Aut thura in istis carbonib adice: aut pedib nudis
nuda suꝑ eos ingressus ẽ planta. i cepit p̃fecto dicere. Depone infide
Mute tu si potes in nomine dĩ tui iouis manꝰ in calida aqua: & si potest
iouis tuus. faciat te ñ sentire feruorẽ ardoris. Nã mͥ in nomine dnĩ¬
atoris famulat᷑ imperio. f abianꝰ dix̃. Quis ignorat magicã uos docius
hanc iniuriã facere: ut audiã te rabido ore latrantẽ mellifluũ nom̃¬

Expanded text:
a meretricem Venerem, et incestum Jovem, et Mercurium fallacem, et Saturnum filiorum occisorem colere nolo, infamiam generositatis incurro: et quia unum et verum Deum, qui in coelis regnat, adoro et veneror, suppliciis ad coelum posset ascendere; ideo istas omnes vanas effigies, quas colitis sine causa, proculcans pedibus meis, Deo me omnipotenti subjeci. 81. Tunc Fabianus jussit ante pedes ejus carbones ardentes effundi; et ait ad eum: Elige tibi unum e duobus, aut thura in istis carbonibus adjice, aut pedibus supernuda super eos ingressus est planta, et coepit praefecto dicere: Depone infidel dominari. Mitte tu, si potes, in nomine Jovis dei tui manus in calidam aquam; et si potest Jovis tuus, faciat te non sentire fervorem ardoris. Nam mihi in nomine Doatoris famulatur imperio. » Cui Fabianus ait: « Quis ighanc injuriam facere, ut audiam te rabido ore latrantem, mellifluum nom
Abbreviated transcription (Latin):
Sacras.
Diẽ festũ sacratissime uirginis celebremꝰ: hinc psalmi
resonent. inde concrepent lectiones. hinc popłoꝵ tur¬
be letent᷑. inde subleuint᷑ pauꝑes xp̃i. Om̃s gͦ gratu¬
lemur in dño: ⁊ ad edificationẽ uirgint̾s. qualit̾ pas¬
sa sit beatissima. agnes. ad memoriã reuocemꝰ. Tercio
decimo ctatis sue anno. mortẽ ꝑdidit. ⁊ uitã inuenit: qr solũ
uite dilexit auctorẽ. Infantia conputabat᷑ in annis: s erat se¬
nectus m̃tis immensa. Corꝑe quidẽ iuuencła: s animo cana. Pul¬
chra facie. s pulchrior fide: & elegantior castitate. Que dũ ascoł
reuerteret᷑: a pfecti urb filio ad amat᷑. Cuiꝰ parentes dũ requissent

Expanded text:
sacris. 1. Diem festum sacratissimae virginis celebremus: hinc psalmi resonent, inde concrepent lectiones: hinc populorum turbae laetentur, inde subleventur pauperes Christi. Omnes ergo gratulemur in Domino, et ad aedificationem virginum qualiter passa sit Agnes beatissima, ad memoriam revocemus. Tedecimo aetatis suae| anno mortem perdedit uitam inuenit Quia solum uitae| delexit auctorem infantia conputabatur in annis . sed| erat senis mente corpore quidem iuuencola . sed animo cana| Pulchra faciae sed pulcrior fide et elegancior castita| te. Dum ab scolis reuerteretur a praefectis urbis filio
Abbreviated transcription (Latin):
ipsis queunt humanis mentib comp̃hendi. Unde nec digntas
honoris & magnificentie eor̃: hominis cogitatu potest atting
P rꝑiunt᷑ tam̃ infirmi. aͥ quibcũꝙ it anxietatib asflc̾ti. mn eodẽ
tũ diꝰ samulos conuenat honorari : quor᷑ int̾uentis recipit eecitas
uisũ. debilitas gressũ. & obstricꝰte auriũ ianue reciꝑe merent
auditũ. Sed nec illud silendũ ẽ. qdđ immundor spũũ infestan¬
one uerati. dũ ad memorator̃. xp̃i restiũ. tumulos examinandi ur¬
tute diumna ducunt᷑. scor᷑ ipsor cogant᷑ imꝑio. quo quisꝙ sit mar¬
tyr̃ positꝰ loco. designatis nominib indicare.
uorum memoranda & głosissima passio. ȩ regione urb pari¬
sior̾. in colle qͥ antea monis mercurii. qm̃ in ibi idolũ ipsus pͥn¬
simo .iiiͦi. etatis uͦ bĩ dionysii. circit̃ nonagesimo. ĩꝑii ꝙͦ domiciam
crudełsimi cesariꝰ. xui. xͫ ingruente. Quẽ ultio diuina ut & n¬

Expanded text:
ipsis queunt humanis mentibus comprehendi. Unde nec dignitas ipsis queunt humanis mentibus comprehendi. Unde nec dignitas honoris et magnificentiae eorum hominis cogitatu potest attingi. Experiuntur tamen infirmi ac quibuscunque anxietatibus afflicti, in eodem entu recipit caecitas visum, debilitas gressum et obstrictae aurium januae recipere merentur auditum. Sed nec illud silendum est, quod immundorum spirituum infestatione vexati, dum ad memoratorum Christi testium tumulos examinandi virtute divina ducuntur, sanctorum ipsorum coguntur imperio, quo quisque martyrum sit positus loco, designatis nominibus indicare. Quorum memoranda et gloriosissima passio e regione urbis Parisiorum in colle qui antea mons Mercurii, quoniam inibi idolum ipsius prino beatissimi Dionysii circiter nonagesimo, imperii quoque Domitiani crudelissimi Caesaris decimo sexto ingruente. Quem ultio divina, ut et N
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsũq loc̃ eminentis mausiolei edificatione signauit.
antTORŨ qͦq corꝑib digna ueneratione scpultis. eorum
uestim̃ta. tunica uideł. ciliciũ & calige dionysii p̾ciosi.
q̃ casula scĩ rustici archipb̃ri. atq dalmatica beati eluterii ar¬
chidiaconi. exceptis portionib que ꝓ reliquiis electoꝵ dnĩ a fi¬
deliũ deuotione sũpta s̃. usq hodie debiti cultus reuerentia
conseruant᷑. Quorũ meritis & p̾cib eadẽ uenerabił femina. in
nomine scẽ tͥnitatis. ex aqua & sp̃ũ scõ renata. cuncta que hab̾e
cras ęxcubias apud cor̃ cerꝑa. quandui suꝑiurerat celebrans. in bo
tercedentib migrare ꝓmeruit.
Ro cessu uͦ tẽꝑis. multiplicata fideliũ numerositate. xp̃iani &
beati dionysii patrociniis deuotissimi. basilicã suꝑ p̃ciosor mar¬
tẏrũ corꝑa. magno su̾ptu cultuq eximio construxert: uͥ cottid

Expanded text:
ipsumque locum eminentis mausolei aedificatione signavit. ipsumque locum eminentis mausolei aedificatione signavit. Sanctorum quoque corporibus digna veneratione sepultis, eorum vestimenta, tunica videlicet, cilicium, et caligae Dionysii pretiosi, et casula sancti Rustici, archipresbyteri, atque dalmatica beati Eleutherii archidiaconi, exceptis portionibus quae pro reliquiis electorum Domini, a fidelium devotione sumptae sunt, usque hodie debiti cultus reverentia conservantur, quorum meritis et precibus, eadem venerabilis femina, in nomine sanctae Trinitatis ex aqua et Spiritu sancto renata, cuncta, quae habecras excubias apud eorum corpora, quandiu supervixerat, celebrans, in bontercedentibus migrare promeruit. Processu vero temporis, multiplicata fidelium numerositate, Christiani et beati Dionysii patrociniis devotissimi, basilicam super pretiosorum martyrum corpora, magno sumptu, cultuque eximio construxerunt: ubi quot
Abbreviated transcription (Latin):
nocturna secreta silentia. pͣscripta mrͣm corpora collentes beati di¬
onisii corpori coniuinxert̃. ⁊ ueneratione qua int̾ ꝑsecutoꝵ rabiẽ¬
poterant. deuotissime frequentabant.
acta deinceps satione. nec suũ seges negaũ obsequiũ: que
tali ẽ fecundata pinguedine. Atq sic se in eã beneficiũ urbe¬
tatis effudit. ut centuplicatos fructus. deuotissima cultrit ad¬
quireret : & patria mereret᷑ salutẽ.
tepuisse feruorẽ. locũ tantor̾ martyrũ ossa seruantẽ. qua
oportuit honorificentia unã cũ scĩs dnĩ sacerdotib & fidelium
turb. reuerentissime satis aggredit᷑: & incõꝑabilẽ thesaurum
quẽ diu sibi & posteris ꝓfuturũ seruauit. omĩb patent̃ eadẽ
sacratissima die innotuit. qua beatꝰ dignisius cũ sociis suis tri¬
umphans. agone expleũ. & coronã uictorie acciꝑe de manu
dñi meruit. atq testis ihu dñ p̾ciosus. sydereũ senatũ possedit.

Expanded text:
nocturna secreta silentia, praescripta martyrum corpora tollentes, beati Dinocturna secreta silentia, praescripta martyrum corpora tollentes, beati Dionysii corpori conjunxerunt, et veneratione, qua inter persecutorum rabiepoterant, devotissime frequentabant. Facta deinceps satione, nec suum seges negavit obsequium, quae tali est fecundata pinguedine, atque sic se in eam beneficium ubertatis effudit, ut centuplicatos fructus devotissima cultrix acquireret, et patria mereretur salutem. vidit persecutionis tepuisse fervorem, locum tantorum martyrum ossa servantem, qua oportuit honorificentia una cum sanctis Domini sacerdotibus et fidelium turbis reverentissime satis aggreditur, et incomparabilem thesaurum, quem diu sibi et posteris profuturum servavit, omnibus patenter eadem sacratissima die innotuit, qua beatus Dionysius cum sociis suis triumphans agonem explevit, et coronam victoriae accipere de manu Domini meruit, atque testis Jesu Domini pretiosus sidereum senatum possedit,
Abbreviated transcription (Latin):
lat scoꝵ corpoꝵ ꝑditores. Et̃ dũ eis copiã oblatȩ humanitatis ex pendit.
a menoria eoꝵ quȩ susceꝑant agenda discussit. Ei idelib q. suis ⁊ famili¬
aris uoti consciis. secreta ordinatione cõmittit. ut substracta furto p̃¬
ciosa corpora beatorum diligens elaboret occultare: ꝓuisio. Iui dñȩ uo¬
luntate ⁊ iussione comꝑta. festinant᷑ qd̃ eis p̃ceptũ fuerat exequunt᷑.
furtũq laudabile qd̃ nemini dampnũ intulit. ⁊ omĩb pie credentib
luerũ maximũ contulit. sexto a memorata urbe lapide. in sulcis autũ¬
nalib quos tẽ seminib iaciendis p̾scripta matrona in abundantia pa¬
rabat arantiũ speciem agricolarũ p̃tendentes. uelut quiddã ruralis
oꝑis laborantes abscondunt. Locũ etiã certo notamine assignare. ꝓcu¬
rant. Ex quo eadẽ dĩ futura pleniꝰ femuna. ac sibi collegs xꝑĩani. int̾

Expanded text:
t sanctorum corporum perditores. Et dum eis copiam oblatae humanitatis expendit, t sanctorum corporum perditores. Et dum eis copiam oblatae humanitatis expendit, a memoria eorum quae susceperant agenda, discussit, fidelibusque suis et familiaris voti consciis secreta ordinatione committit, ut subtracto furto pretiosa corpora beatorum diligens laboret occultare provisio. Qui dominae voluntate et jussione comperta, festinanter, quod eis praeceptum fuerat exsequuntur, furtumque laudabile, quod nemini damnum intulit, et omnibus pie credentibus lucrum maximum contulit, sexto a memorata urbe lapide, in sulcis autumnalibus, quos tunc seminibus jacendis, praescripta matrona in abundantia parabat arantium, speciem agricolantium praetendentes, velut quiddam ruralis operis laborantes abscondunt: locum etiam certo notamine assignare procurant. Ex quo eadem Dei futura plenius femina, ac sibi collegae Christiani, inter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑat romã ductꝰ. domiciano eiꝰ pilato. ꝑ tres cexares militauit.
& sub scõ masso ep̃o. qͥ terciꝰ a beato dionisio parisior̃ rex̃ eccłam re¬
lange. ne conu̾si popłi fidelissima ꝓbataq deuotione. scõr̾ corꝑarul¬
tici & eleuterii que in monte uͥ ipsi unã cũ beato dionisio fuerant
martyrizati iacebant ꝓfutura sͥ ad patrociniũ colligerent. & cu¬
mularent. inito consilio eligunt tetris sequane ꝓfundisq gurgi¬
tib martyr̃ corꝑa ꝑdenda cõmittere. Quȩ imposita nauib. ad ꝑ¬
liũ. qui malũ olofernis conceptũ prudentia beneuolentis feminȩ im¬
mutauit. iniquoꝵ consilia suȩ dispositionis arti. industria qua uolu
licet paganoꝵ adhic errorib. necessitate potiꝰ quã uoluntate teneret᷑
addicta. conu̾ti tam̃ ad fidẽ. xpĩ ꝑ exempla martyrũ atq. ad baptismi
ta. mac̾tȩ uirtutis consiliũ appetiuit. atq. ad coniuuiũ uenire postũ

Expanded text:
perat, Romam ductus, Domitiano evespillatoper tres Caesares militavit, perat, Romam ductus, Domitiano evespillatoper tres Caesares militavit, et sub sancto Masso episcopo, qui tertius a beato Dionysio Parisiorum rexit Ecclesiam relanges, ne conversi populi fidelissima probataque devotio, sanctorum coripsi una cum beato Dionysio fuerunt martyrisati, jacebant, profutura sibi ad patrocinium colligerent, et tumularent, initio consilio, eligunt terris Sequanae profundisque gurgitibus martyrum corpora perdenda committere. Quae imposita navibus, ad plium: qui malum Holophernis conceptum prudentia benevolentis feminae immutavit, iniquorum consilia suae dispositionis arti, industria qua voluilicet paganorum adhuc erroribus necessitate potius quam voluntate, teneretur addicta, converti tamen ad fidem Christi, per exempla martyrum, atque ad baptismi ta, mactae virtutis consilium appetivit, atque ad convivium venire postula
Abbreviated transcription (Latin):
empe nouũ pͥus & mauditũ miracubũ. exanime corpus uiuen¬
tis more currere: ⁊ homine iã mortuũ recto gressu incedere.
S quaquã sit mirũ. n ͤ tam̃ difficile. p̃ciso capite scĩssimi iuri cor¬
pus angłico ministerio immodũ uiuentis ambulare: cũ idẽ ds̃ sua
omnipotentia efflato spu cadauer eiꝰ facile ꝓpt̾ fidei suȩ cõmen¬
dationẽ quã isdẽ suis fideł seruus p̾dicauerat. facile ut iret po¬
tuit regere. qͥ id ipsũ corpus de puluere t̾re copingens. sp̃u quo
uegetaret᷑ dignatꝰ ẽ inspirare. eundẽꝙ redactũ incinerẽ digna¬
ntur reꝑare : & qua uixerat anima. uiuidũ ꝑenit̃ reddere.
uod stupendũ miracłm. cũ suꝑius fata larcia conspexisset. ꝓsi¬
liuit in infideliũ tͥbas: & uociferataͤ se ẽẽ xp̃i grã. xp̃ianam.¬
te ab immundicia ydolor̃ occubuit baptirata: in remissionem
peccator̃. Cuiꝰ filiꝰ uisbuis quẽ ex p̾cripto lisbio uiro suo susce¬

Expanded text:
empe novum, prius et inauditum, miraculum, exanime corpus viventis currere more, et hominem jam mortuum recto gressu incedere. Sed quanquam sit mirum, non est tamen difficile, praeciso capite, sanctissimi viri corpus angelico ministerio in modum viventis ambulare, cum idem Deus sua omnipotentia efflato spiritu, cadaver ejus facile propter fidei suae commendationem, quam idem suus fidelis servus praedicaverat facile ut iret, potuit regere, qui idipsum corpus de pulvere terrae compingens, spiritum, quo vegetaretur, dignatus est inspirare: idemque redactum in cinerem dignabitur reparare, et qua vixerat anima, vividum perenniter reddere. Quod stupendum miraculum, cum superius fata Larcia conspexisset, prosiluit in infidelium turbas, et vociferata est se esse Christi gratiate ab immunditia idolorum occubuit baptizata in remissionem peccatorum. Cujus filius Visbius, quem ex praescripto Lisbio viro suo susce
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ab̾condisti a me: s sẽꝑ in muscdia & mirationib tuis multis.
consolat᷑ es me. & fuisti mec̃ in om̃ib ad quecũcꝙ ꝑreri. t gr̃s ago¬

Expanded text:
non abscondisti a me: sed semper in misericordia et miserationibus multis non abscondisti a me: sed semper in misericordia et miserationibus multis consolatus es me, et fuisti mecum in omnibus, ad quaecunque perrexi; tibi g
Abbreviated transcription (Latin):
humiliare dispoñ. quos in celesti regno tã głose exaltari dispon¬
ante om̃e tẽpis decreũ. Deinde t̾rore subiuncto. multisq inui¬
riis. ꝙ ñ anͣ ꝑlatis suppliciis macerati. xp̃i se famulos magna con¬
fessionis uoce ꝓnuntiant. Lacerabat᷑ ꝙ p̾cipue sc̃s dĩ sacerdos.
humana rabie: cui seruiũ & bestia. Qui p̾currebat ad torm̃ta.
ne tarde iret ad głam. P rouocabat in se penã: ut maior ẽẽt
uictoria. Confligebant inter se illinc carnifices: hinc palmata
uor martyris. Ambiebat supplicia. ut torm̃to crescente crescere
& corona. Quappt᷑ itͣm uelut ab inicio uirgis in conspectu om̃i
ũ martyres nudi cesi & suis uestib reinduti. ẽ regione Pdoliimer¬
curii. ad loc̃ constitutũ educti: ad decollationẽ s̃ genua flect
us ds̃ m̃o qͥ creasti me. & grã tua in uitã hanc induxistime.
qr et̾na sapientia tua dociusti me. & consilia secretor̃ tuor̃

Expanded text:
humiliare disponit, quos in coelesti regno tam gloriose exaltari humiliare disponit, quos in coelesti regno tam gloriose exaltari ante omne tempus decrevit. Deinde terrore subjuncto, multisque injuriis et non ante perlatis suppliciis macerati, Christi se famulos magna confessionis voce pronuntiant: lacerabaturque praecipue sanctus Dei sacerdos humana rabie, cui servivit et bestia: qui praecurrebat ad tormenta, ne tarde iret ad gloriam. Provocabat in se poenam, ut major esset victoria. Confligebant inter se, illinc carnifices, hinc palmata vox martyris. Ambiebat supplicia, ut tormento crescente, cresceret et corona. Quapropter iterum, velut ab initio, virgis in conspectu omnes sancti martyres nudi caesi, et suis vestibus reinduti, e regione idoli Mercurii, ad locum constitutum educti, ad decollationem sunt genua flecDeus, Deus meus, qui creasti me, et gratia tua in vitam hanc induxisti me, qui aeterna sapientia tua docuisti me, et consilia secretorum tuorum
Abbreviated transcription (Latin):
ui laudẽ. Dillectio aut̃ & benignitas quã habes: sẽꝑ ꝓ quib cũq
petierit impetrabit. Huiꝰ uͦ t̾ribił & admirandi spectaculi misterio.
quãquã adhuc pagana. curiositate miraculor̃ tam̃ sollicita. p̾dicta
los de scalore carceris educentes: pfecti obtutib iterũ p̾sentart̃. qui¬
b p̾fectꝰ ait. Si prudenti consilio tandẽ ad uitã tenditis: immolate
diis & uiuite. Si uͦ morieligitis. mortuor̾ quos seduristis cadaue¬
ra infelicit᷑ inhumata. & tormentor̃ adhuc signa seruantia eunte
cernite: & si ñ resipueritis. infelicitatẽ eor̃. infelicitate excedite: & in¬
felicit᷑ ut desideratis obite. Ad hanc uocẽ rp̃i martyres. dionisius.
rusticus. ꝙ elcuteriꝰ. in agonia pari confessione fidei. & uirtutis co¬
tantia roborati. post nimia torm̾ta głosũ complere martiriũ elege¬
rt̃. abstracti E iuidicis abstracti conspectib. ac funerib sͥ scõr̃ osten¬
sis. diuina usta & occulta laudauere iudicia. qui sic eos in p̾senti

Expanded text:
 laude, Dilectio autem et benignitas, quam habes semper, pro quibuscunque petierit, impetrabit. Hujus vero terribilis et admirandi spectaculi mysterio, quanquam adhuc pagana curiositate, tamen miraculorum sollicita, praedicta los de squalore carceris educentes, praefecti obtutibus iterum praesentarunt. Quibus praefectus ait: Si prudenti consilio tandem ad vitam tenditis, immolate diis, et vivite: si vero mori eligitis, mortuorum quos seduxistis, cadavera infeliciter inhumata, et tormentorum adhuc signa servantia, euntes cernite, et si non respueritis, infelicitatem eorum infelicitate excedite, et infeliciter, ut desideratis, obite. Ad hanc vocem Christi martyres, Dionysius, Rusticus et Eleutherius, in agonia pari confessione fidei et virtutis constantia roborati, post nimia tormenta gloriosum complere martyrium elegerunt. Et judicis abstracti conspectibus, ac funeribus sibi sanctorum ostensis, divina justa et occulta laudavere judicia, qui sic eos in praesenti
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ. Et nc̃ ueni mec̃ ad catabuli loc̃. in que̾ piecisti eũ. Is aut̃
timore ꝑculsus. ñ ausus remiti quin cũ eo uemiret. ad loc̃ ubi eñ

Expanded text:
justum. Et nunc veni mecum ad catabuli locum, in quem projecisti eum. Is autem justum. Et nunc veni mecum ad catabuli locum, in quem projecisti eum. Is autem timore perculsus. non est ausus reniti quin cum eo veniret ad locum ubi e
Abbreviated transcription (Latin):
tatꝰ ẽ eumittsi authoninꝰ conualesceret. ex̃ inde illi habundantissime
ministraret: si etiã uita deceret. honostissime sepeliret: & sic it̃ qđ¬
ceꝑat. ꝑ agendũ arripuit. Et cũ beatꝰ sanctinꝰ fines romanor̃ iã cõn¬
tingit : anthoninꝰ uita decessit. Quẽ pͥnceps domꝰ retentis om̃ĩb
lia eiꝰ manebant axes leuauit ⁊ in fossã uͥ stercora ⁊ urina anima¬
lui defluebant ꝓiecit. ⁊ desuꝑ ares remisit. Quȩ mox omĩa beatꝰ sanc¬
tinꝰ ꝑ sp̃m scm cognouit. ⁊ cũ maxima festinatione reu̾sus ad do¬
mũ in quã antoninũ iacentẽ dimiserat flens ⁊ dolens ꝑuenit. & pͥn¬
cipẽ domꝰ int̾rogauit. ubi ẽ inquiens antoninꝰ fr̃ ms̃ c̃arissimꝰ.s
Is aut fictis genutib ac suspiriis simulata mestitia. mortuus ẽ in¬
quit: quẽ de mͥ comissis honestissime sepeliui. Cui sanc̾tinꝰ. Men¬
tiris inquit fili diaboli: insterquilinũ ꝓiecisti eũ. uirũ sc̃m &

Expanded text:
tatus est ut, si Antoninus convalesceret, exinde illi habundantissime ministraret, si vero vita decederet, honestissime sepeliret: et sic it. Et cum jam Sanctinus fines Romanorum contigit, Antoninus vita decessit. Quem princeps domus, retentis omnibus lia ejus jacebant axes levavit, et in fossam ubi stercora et urinae animalium defluebant eum projecit, et desuper axes remisit. Quae otum sanctum cognovit, et cum magna festinatione reversus ad domum in qua Antoninum jacentem dimiserat, flens et dolens pervenit, et principem domus interrogavit: Ubi est, inquiens, Antoninus frater meus karissimus? Is autem fictis gemitibus ac suspiriis simulata mestitia: Mortuus est, inquit: quem de mihi a te commissis honestissime sepelivi. Cui Sanctinus: Mentiris, ait, fili diaboli; in sterquilinium projecisti eum virum sanctum et
Abbreviated transcription (Latin):
offerendũ putaui ut si que st̃ illor̃ reliquie qͥ negabant dom¬
nũ &s patrẽ nr̃m. patronũ ur̃m dionisiũ ariopagitã a beato pau
lo apło baptiratũ. & atheniensiũ ordinatũ ep̃m. ꝙ in gallias
a beato clem̃te directũ. ex his quȩ greca testificatio. & sc̃e sedis¬
romane attestatio: & gallicana intimat concertatio ratũ & in hac

Expanded text:
offerendum putavi: ut si quae sunt illorum reliquiae, qui negabant Domofferendum putavi: ut si quae sunt illorum reliquiae, qui negabant Dominum et Patrem nostrum, patronum nostrum Dionysiuo baptizatum, ac Atheniensium ordinatum episcopum, et in Gallias a sancto Clemente directum, ex his quae Graeca testificatio et Romanae sedis assertio et Gallicana intimat contestatio, ratum et in hac
Abbreviated transcription (Latin):
onysii monasterio didicit. ad erudiendos clericos suos obtinuit:
cui abbatiolã bĩ sc̃ĩni inbeneficiũ dedit. Isdẽ aut̃ uualdelinarus
in loco s cõmisso quat̾niunculos ualde contritos. & quȩ in eis scrip¬
ta fuerant pene deleta. de uita & actib bĩ sanc̾tini repperit:
qͦo ꝓpt̾ familiaritatis noticiã. & qr me sciolũ putabat. ad exauri¬
enda ea que in isdẽ quat̾muncłis contineri uidebant᷑. & ad trans¬
ribendũ aꝑte. in noua ꝑgamena mͥ cõmisit: qd & studiose ꝑeg¬
e inͥ cõm̃ta. cõmendanti restitui. S qr dui ẽ qd̾ idẽ urandelinarus
etiã ante obitũ hucberti defunctꝰ fuit. & sicut audiui idẽ loc
neglectꝰ extitit. ac demũ in eadẽ ciuitate nortinanni fuert̃. & que¬
q̃ ibi ucendio concremauert᷑. quedã uͦ p̃dantes diripuert᷑. nescio
siipsi quat̾niunculi uł eoꝵ exẽplaria in eadẽ ciuitate ualeant re

Expanded text:
onysii monasterio didicit, ad erudiendos clericos suos obtinuit; onysii monasterio didicit, ad erudiendos clericos suos obtinuit; cui abbatiolam sancti Sanctini in beneficium dedit. Idem autem Wandelmarus in loco sibi commisso quaterniunculos valde contritos, et quae in eis scripta fuerant pene deleta, de Vita et actibus beati Sanctini reperit, quos ob familiaritatis notitiam, et quia mesciolum putabat, ad exhaurienda ea quae in eisdem quaterniunculis contineri videbantur, et ad transcribendum aperte in nova endata emendanti restitui. Sed quia diu est quod idem Wandelmarus etiam ante obitum Hucberti defunctus fuit, et sicut audivi, idem locus neglectus exstitit, ac demum in eadem urbe Nortmanni fuerant, et quaedam incendio concremaverant, quaedam vero praedantes diripuerant, nescio si ipsi quaterniunculi vel eorum exemplaria in eadem urbe valeant rep
Abbreviated transcription (Latin):
karolo imꝑatori augusto. hincmarus. nomine
ñ merito. remor̃ ep̃e. ac pleb̾ dĩ famulus. Lecta bĩ dio¬
nysii passione. a met̾odio constantinopoli roma directo. grece
dictata. & ab anastasio utriꝰq lingue perito. & uñcũꝙo doctis¬
simo sc̃e apłicȩ sedis bibliot hecario latie conseripta. sicut its p̃fiuene
sua uarrit recoguoui. his queq ibi scripta st̃ ea quȩ in adolescen¬
tuaalegerẽ consonare. uideł ꝑ qͦs e ac qualit̃ gesta martyrii beati
dionysii socior̃q eiꝰ. ad romanoꝵ cognitionẽ. indeq ad noticiã gre¬
eoꝵ ꝑuenert̃. Nã quando dõ disponente in franconos ad palatium
uati estis: humb̾to p̃centori palatii episcopiũ medensis ciuitatis
oetera queq necessaria neglecta inuenit. Quappt̃ ã familiari suo
bodone cleriço dõmni & nutritoris mei hilduini abbatis sacripa¬
latii clericor̃ sũmi. quendã clericũ ipsiꝰ bodonis ꝓpͥncũ. nomine
uandelmnarũ. qͥ cantilenã optime a teutgario magistro in sci di¬

Expanded text:
AROLO imperatori Augusto, HINCMARUS, nomine, non merito, Rhemorum episcopus, ac plebis Dei famulus. Lecta beati Dionysii Passione a Methodio Constantinopolim Roma directo Graece dictata, et ab Anastasio utriusque linguae perito et undecunque doctissimo, apostolicae sedis bibliothecario, Latine conscripta, sicut in praefatione sua narrat, recognovi his quae ibi scripta sunt ea quae in adolescentia legeram consonare, videlicet per quos et qualiter gesta martyrii beati Dionysii sociorumque ejus ad Romanorum notitiam indeque ad Graecorum pervenerint. Nam quando Deo disponente in Franconofurth palatio nati estis, Hucberto praecentori palatii episcopium Meldensis urbis comcaetera quaeque necessaria neglecta invenit. Quapropter a familiari suo Bodone clerico domni et nutritoris mei Hilduini abbatis sacri palatii clericorum summi, quemdam clericum ipsius Bodonis propinquum, nomine Wandelmarum, qui cantilenam optime a Teugario magistro in sancti Di
Abbreviated transcription (Latin):
tor̃ in dm̃n credidert̃. Non aut̃ credentes: nimio t̾rore ꝑculsi:
tioni. mirificatũ scm̃ suũ incł. talit̾ demonstrare in t̾ris. qui ad
ferocissimos popłos inclitꝰ nunti. & confessor ipsius p̾ciosus. succen¬

Expanded text:
torum, in Dominum crediderunt. Non credentes autem, nimio terrore perculsi, torum, in Dominum crediderunt. Non credentes autem, nimio terrore perculsi, tioni mirificatum sanctum suum in coelis taliter demonstrare in terris, qui ad ferocissimos populos inclytus nuntius et confessor ipsius pretiosus, succen
Abbreviated transcription (Latin):
sii se cadauer erex̃: scãꝙ manu caput ã corꝑe dolabra lictoris trum¬
catũ anglieo ductu gressũ regentẽ. iluee celesti cirefulgente. penduł ce pit
brachiis uectitałe.
t facta ẽ comes multitudo celestis ȩxercitꝰ. eramini eiꝰ corpori caput
ppriũ ab ipso monte uͥ fuerat decollatꝰ. ꝑ duo fere milia deportant
usq ad loc̃ in qͦ nẽ dĩ dispositione & sua electione requiescit. huma¬
tũ sine cessatione dm̃ bymnis dulcisonis dm̃ laudans. S & celos pe¬
tentia diuinor̃ spirituũ innumerabilia agmina s̃ audita: camnore in¬
estimabił suauitatis modulantia. gła tͥ domine: adiuncto frenquen¬
tiꝰ alła. Nã ꝓut discerni potuit tantꝰ auditꝰ. uelut alt̾nati chori
anglici. hec & alia quoꝵ intelletꝰ ñ potuit ꝑcipi concinebant.
Quod uidentes & audientes innumeri popłi. ꝙ multi etiã ꝑsequis¬

Expanded text:
sii se cadaver erexit, sanctaque manu caput a corpore dolabra lictoris trunsii se cadaver erexit, sanctaque manu caput a corpore dolabra lictoris truncatum, angelico ductu gressum regente, et luce coelesti circumfulgente, pendulis coepit brachiis vectitare. Et facta est comes multitudo coelestis exercitus exanimi ejus corpori caput proprium, ab ipso monte, ubi fuerat decollatus, per duo fere millia deportanti usque ad locum, in quo nunc Dei dispositione et sua electione requiescit humatum, sine cessatione hymnis dulcisonis Deum laudans. Sed et coelos petentia divinorum spirituum innumerabilia agmina sunt audita, canore inaestimabilis suavitatis modulantia: Gloria tibi, Domine, adjuncto frequentius, Alleluia. Nam prout discerni potuit tantus auditus, velut alternatim chori angelici, haec et alia, quorum intellectus non potuit percipi, concinebant. Quod videntes et audientes innumeri populi, et multi etiam persecu
Abbreviated transcription (Latin):
decollati st̃. atq. i hac ficdi constantia ꝑmanentes. reddentes t̾re corpora.
beatas celo animas intulerunt. taliꝙ ad dnm meruert᷑ ꝓfessione
migrare. ut amputatis capitib adhuc putaret᷑ lingua palpitans¬
sis capitib. qđ ore iã sũpserat. sermonib estuabat ardor.
exe beata nimiũ & dõ nr̃o grata societas. int̾ qͦs nec pͥmꝰ alter
potuit eẽ. nec t̾cius: s tͥnitatẽ confitentes. trino meruert̃ deco¬
tu ciuitatis. ꝓ. xp̃i nomine cesa. & diu̾sissimis ac antea inauditis. sup¬
pliciis ẽ affecta: ut parisius uideret᷑ impletũ. qd̃ de ierusał ꝓphetico
uaticiuo fuerat ꝑoratũ. Posuert̃ mortalia seruor̃. tuor̾ m circuiti
eiꝰ. q ñ erat qui sepeliret. Nãꝙ ad declaranda martyris. & galliar̃
pͥmi sacerdotis merita głosa. ut uͥ salutifer pͥmo ceꝑat fructꝰ oriri.
eo ampliꝰ głe ipsius pateret tͥumphus: maximꝰ cunctos adstantes hor¬
ror inuasit. ac lux ineffabił cuntꝰtis resplenduit: & beatissimi dioni¬

Expanded text:
onuntiant. 25 In hac ergo fidei pertinatia permanentes, reddentes terrae corpora, beatas caelo animas intulerunt, tali ad dominum meruerunt professione migrare, ut amputatis capitibus adhuc putabatur lingua palpitanssis capitibus, quod ore jam sumpserat, sermonibus aestuabat ardor. Vere beata nimium et Deo nostro grata societas, inter quos nec primus alter potuit esse, nec tertius: sed Trinitatem confitentes, trino meruere decoitu civitatis pro Christi nomine caesa et diversissimis ac antea inauditis suppliciis est affecta, ut Parisiis videretur impletum quod de Hierusalem prophetico vaticinio fuerat peroratum: posuerunt mortalia servorum tuorum in circuitu ejus, et non erat qui sepeliret. Namque ad declaranda sancti martyris et Galliarum primi sacerdotis merita gloriosa, ut ubi salutifer primo coeperat fructus oriri, eo amplius gloriae ipsius pateret triumphus, maximus cunctos honor assistentes invasit, ac lux ineffabilis cunctis resplenduit; et beatissimi Diony
Abbreviated transcription (Latin):
dñ insuis ordinib consecrarat p̃dicationis & diumi obsequit
cõministros: ꝑsecutor̃ dirꝰ furor inueñ. hi scĩ uiri abeatissimi di¬
onisii nũquã sustinuerant abesse p̾sentia. qͦs diuina dĩgnatio. e¬
t᷑ni regni iã p̾sciebat ẽẽ consortes: quosq ab inuicẽ ignite tem¬
pestatis insectatio ꝑ martyrii certamina nullosue calliditatis aut
seueritatis astu seꝑare p̾ualebat.
Eniꝙ aduentus p̾fecti fescentum sisiniii. cũ romanor̃ militũ
apparicione. in urbe parisior & ꝑ omẽm regionẽ subito ꝑso¬
nat᷑ : & ã pͥmorib ciuitatũ galliar̃ ei occurrit᷑ : imꝑiał uissio suꝑ

Expanded text:
Domini in suis ordinibus consecrarat, praedicationis et divini obsequii Domini in suis ordinibus consecrarat, praedicationis et divini obsequii comministros, persecutorum dirus furor invenit. Hi sancti viri a beatissimi Dionysii nunquam sustinuere abesse praesentia: quos divina dignatio aeterni regni jam praesciebat esse consortes, quosque ab invicem ignitae tempestatis insectatio, per martyrii certamina nullo suae calliditatis, aut severitatis astu separare praevaluit. Denique adventus praefecti Fescennii Sisinnii, cum Romanorum militum apparitione, in urbe Parisiorum, et per omnem regionem subito personatur, et a primoribus civitatum Galliarum ei occurritur imperialis jussio
Abbreviated transcription (Latin):
ratũ ĩm̃sis. & penis exquisitissimis torm̃tatũ. int̾ cetera etiã scđm legeᷤᷤ
romanas utpote eũ qui p̾stantissima nobilitate terrena floruerat.
& contra senatꝰ ac reipublice ꝓmulgationes. contraq imꝑiũ ege¬
rat. nudũ publice uirgis ce sũ securi ꝑcuteret.
Taq cũ p̾dictꝰ fescentinꝰ sisinmꝰ suiq cõmanipulares p̃ceptũ
pͥncipis suscepissent: ꝓ macharii dionysii inquisitione. galliar
penetrant fines. Quib adhuc longe ꝓcul positis. scĩ uiri cele¬
bre nom̃ innotuit. Uñ ampliꝰ efferati. cursu ueloriori tum̃tibus
animis. uultib trucidissimis. parisius adier̃t. uͥ beatũ dionysium
contͣ incrudulos dunicantẽ. & p̃dicatione continua popłi multi¬
tudinẽ ad fidẽ iuueniunt exortantẽ. Cũ quo etiã beatũ uirũ rus¬
tic̃ archip̾sbiterũ. & eleutheriũ archidiaconẽ. qͦs ipse famulus

Expanded text:
ratum immensis et poenis exquisitissimis tormentatum, inter caetera etiam secundum leges ratum immensis et poenis exquisitissimis tormentatum, inter caetera etiam secundum leges Romanas, ut pote eum, qui praestantissima nobilitate terrena floruerat, et contra senatus ac Reipublicae promulgationes, contraque imperium egerat, nudum, publice virgis caesum, securi percuteret.taque cum praedictus Fescennius Sisinnius suique commanipulares praeceptum principis suscepissent, pro Macarii Dionysii inquisitione Galliarum penetrant fines. Quibus adhuc procul positis, sancti viri celebre nomen innotuit. Unde amplius efferati, cursu velociori, tumentibus animis, vultibus trucissimis, Parisius adiere: ubi beatum Dionysium contra incredulos dimicantem, et praedicatione continua populi multitudinem ad fidem inveniunt exhortantem. Cum quo etiam beatum virum Rusticum archipresbyterum, et Eleutherium archidiaconum, quos ipse famulus
Abbreviated transcription (Latin):
ne suꝑ eẽ posset. qͥ ualeret ad qͥrere qđ peribat. ꝑ sequutionis
gͦ publicata sententia. inicor̃ gaudens t̾ba in omẽm mundi par
at. Non cunctati appetere gladio: quos dñs monstrauerat ẽẽ sig¬
nacło. Quadere nulla iã ꝓ xp̃o certantib p̃sentis uite indulge¬
bat᷑ tranquillitas: nulla sc̃or̾ martyr erat excusata lib̾tas: s cunc¬
ti ꝓdolor aut impiis uissionib obedibant: aut statutũ qd̃ acru¬
dełsimo cesare fuerat ꝑferebant.
irigit᷑ ꝓide p̃festus fescencuiꝰ sisuiꝰ. tradita sͥ electa appari¬
tione. cũ ingenti strepitu ad partes occidentaliũ regionũ ut
scm̃ senẽ. nominatissimũ ꝙ doctna uirũ. & uirtutũ insignib p̃¬
cipuũ machariũ dionꝰsui ubic̃ꝙ reperire potuissẽt. ꝑguirens.
aut decreto principis idoł turificare cõpelleret : aut torm̃tis lace¬

Expanded text:
ne superesse possit qui valeret adquirere quod periebat. 22 Persecutionis ne superesse possit qui valeret adquirere quod periebat. 22 Persecutionis ergo publicata sententia, impiorum gaudens turba progreditur at, non cunctati appetere gladio, quos Dominus suos monstraverat esse signaculo. Qua de re nulla jam pro Christo certantibus praesentis vitae indulgebatur tranquillitas, nulla sanctorum martyrum erat excusata libertas; sed cuncti, proh dolor! aut impiis jussionibus obediebant, aut quod statutum a crudelissimo caesare fuerat, perferebant. Dirigitur proinde praefectus Fescennius Sisinnius, tradita sibi electa apparitione, cum ingenti strepitu ad partes occidentalium regionum, ut sanctum senem, nominatissimumque doctrina virum, et virtutum insignibus praecipuum Macarium Dionysium, ubicunque reperire potuisset, perquirens, aut decreto principis idolis thurificare compelleret, aut tormentis lace
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ efficerent᷑ cõpotes uotisui. ut domitiano qͥ post neronẽ ꝑditi¬
onis filiũ sccłam ꝑi sequutionẽ u xp̃ianos exercuit. suꝑ uirtutũ
& p̃dicationis p̃como scĩ uiri. qđ se iã longe lateq diffuderat. i¬
timarent : quatenꝰ deor̃ suor̃ otus uenerationi consuleret: que
iã ꝙ iã ab ipsa hominũ memoria ꝑ dionisiũ ut asserebant quen
̃ p̃stibatorẽ ꝙ magũ inuictissimũ. eiꝰ ꝙ sequaces abolebat᷑.
ue aucdiens ĩmanissime crudelitatis: domitianꝰ. in tantã rabiẽ bebi.¬
quẽpiã reperisset. aut cogeret diis sacͥficare uicestis : aut diuer¬
sis penis addictũ gladio traderet piniendũ. S & totũ ꝑ sͥ sub¬
ditũ orbẽ. in cunctis ciuitatib. oppidis. municipiis qͦ. ꝙ uicis.
publicũ pependit edictũ. ut administrationes infuł seruientes. os
xp̃i nominis amatores exponere diu̾sitate sepplicii maturarett.¬

Expanded text:
quo efficerentur compotes voti sui, ut Domitiano, qui post Neronem, perditiquo efficerentur compotes voti sui, ut Domitiano, qui post Neronem, perditionis filium, secundam persecutionem in Christianos exercuit, super virtutem et praedicationis praeconio sancti viri, quod se jam longe lateque diffuderat, intimarent: quatenus ocius deorum suorum venerationi consuleret, quae jam etiam ab ipsa hominum memoria per Dionysium, ut asserebant, quemdam praestigiatorem et magum invictissimum, ejusque sequaces abolebatur. Quae audiens immanissimae crudelitatis bellua Domitianus, in tantam rabiem hristianum quempiam reperisset, aut cogeret diis sacrificare incestis, aut diversis poenis indictum, gladio traderet puniendum. Sed et totum per sibi subditum orbem in cunctis civitatibus, oppidis, municipiis quoque et vicis publicum pependit edictum, ut administrationis infulis servientes, omnes Christi nominis amatores exponere diversitati s
Abbreviated transcription (Latin):
abilit᷑ in eo lux celestis gr̾e radiabat. ut aut om̃i feritate̾ depo
aufugerent: miroq mͦ inermi uiro. ñ ualebat plebs armatare¬
sistere: s subdebat se illi potiꝰ certatĩ gallicanꝰ coturnꝰ. atꝙ ger¬
tͥtione poscebat. Ab ipsis qͦꝙ destruebant᷑ idola : quor̃ sũptu fue¬
rant & studio fi abricata. E uiuento salutis portu: idolorũ g¬
debant naufragio. Lugebat qͦq portio uicta diaboli: cũ de ea
unc hostis antiquus uidens sͥ perire. qđ dñõ constakat
assidua popłor̃ c̃uersione ꝓficere. totã artificii sui machinã
ad ĩpugnanda que fuerant construta conu̾tit. Uñ sue partis.
auctores. deor̃ suor̃ flentes exicia. qͦs ad impietatẽ ꝑsequutionis
fidẽ deuoto corde receꝑant. cũ qđ male cupierant ꝑficere ꝓꝑ
fideliũ multitudine ñ ualerent. ac calliditate sue artis instrix̃.

Expanded text:
fabiliter in eo lux coelestis gratiae radiabat, ut aut omni ferocitate una fabiliter in eo lux coelestis gratiae radiabat, ut aut omni ferocitate una aufugerent. Miroque modo inermi viro non valebat plebs armata resistere, sed subdebat se illi potius certatim Gallicanus cothurnus, atque Gerimponi poscebat. Ab ipsis quoque destruebantur idola, quorum sumptu fuerant et studio fabricata: et invento salutis portu, idolorum gaudebant naufragio. Lugebat quoque portio victa diaboli, cum de ea unc hostis antiquus videns sibi perire, quod Domino constabat assidua populorum conversione proficere, totam artificii sui machinam ad impugnanda, quae fuerant constructa, convertit. Unde partis auctores, deorum suorum flentes exsilia, quos ad impietatem persecutionis fidem devoto corde receperant; cum quod male cupierant, perficere propter fidelium multitudinem non valerent, hac calliditate suae artis instruxit,