comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um mouebunt᷑ muri tui: dum in¬
gressus fuerit portas tuas quasi ꝑ i
troitus urbis dissipate siue quasi in¬
grediens urbem de campo. Ungulis
equoꝵ suoꝵ conculcabit om̃s plate¬
as cuas. popłm tuũ gladio cedet: &
statue tue nobiles in t̾ram corruent.
siue substantiam fortitudinis tuȩ in
t̾ram deducent. Uastabunt siue uas¬
tabit opes tuas. diripiet negotiacio¬
nes tuas. siue spoliabit substantiam
tuam. & destruet uel destruent mu¬
ros tuos. & domos tuas p̃claras siue
desiderabiles subu̾tet siue eu̾tent: &
lapides tuos & ligna tua siue pulue¬
rem tuum in medio aquarũ ponet.
tudinem musicoꝵ tuoꝵ: & sonitus
cythararum tuarũ. siue uox orga¬
noꝵ tuoꝵ non audiet᷑ amplius. Et
dabo te inlimpidissimam petram.¬
siue intidissimam: siccatio sagenaꝵ
eris. nec edificaberis ultra: quia ego¬
dñs locutus sum dic̃ dñs deus.
Utramq editionẽ ex more conuuxi:
& inquibꝰ discrepant ex latere copu¬

Expanded text:
um movebuntur muri tui, dum inum movebuntur muri tui, dum ingressus fuerit portas tuas quasi per introitum urbis dissipatae sive quasi ingrediens urbem de campo. Ungulis equorum suorum conculcabit omnes plateas tuas: populum tuum gladio caedet, et statuae tuae nobiles in terram corruent sive substantiam fortitudinis tuae in terram deducet. Vastabunt sive vastabit opes tuas, diripient negotiationes tuas sive spoliabit substantiam tuam et destruent vel destruet muros tuos, et domos tuas praeclaras sive desiderabiles subvertent sive vertet et lapides tuos et ligna tua et pulverem tuum in medio aquarum ponent tudinem musicorum tuorum, et sonitus cithararum tuarum sive vox organorum tuorum non audietur amplius. Et dabo te in limpidissimam sive nitidissimam petram. Siccatio sagenarum eris, nec aedificaberis ultra, quia ego locutus sum, dicit Dominus Deus. Utramque editionem ex more conjunxi, et in quibus discrepant, ex latere copu
Abbreviated transcription (Latin):
eant piscatores. quos dñs ad piscau¬
dum misit: s & filias eiꝰ quȩ prius
quasi in thalamo seruabantur. &
ꝓmisticis secretioribꝰq doctrinis
nulli facile credebant᷑. ꝓcessuras ꝓ¬
trahendasq inpublicum. & eccłasti¬
co mucrone truncandas: & tunc in¬
telligant quod ipse sit dñs. qͥ & ieru¬
salem ꝓ peccatis parumꝑ reliquit.
& tiri ꝓinsultatione eiꝰ & gaudio mu¬
nimenta destruxit. Quia hȩc dic̃
dñs. Ecce ego adducam ad tyrium
siue ad te sor. nabuchodonosor regẽ
babilonis abaquilone. regẽ regum
cum equis & curribus & equitibus
& cetu popłoq magno. filias tuas qͦ
sunt in agro gladio int̾ficiet. & circũ¬
dabit te munitionibꝰ. & cõportabit ag¬
gerem ingyro. & leuabit contra te
clipeum: & uineas & arietes siue lan¬
ceas temꝑabit in inuros tuos. & tͦres
tuas destruet in armatura sua. Inun¬
datione equoꝵ eiꝰ. oꝑiet te puluis eoꝵ
asonitu equitum & rotarũ & curru¬

Expanded text:
eant piscatores, quos Dominus ad piscaneant piscatores, quos Dominus ad piscandum misit. Sed et filias ejus, quae prius quasi in thalamo servabantur, et pro mysticis secretioribusque doctrinis nulli facile credebantur, processuras protrahendasque in publicum, et Ecclesiastico mucrone truncandas, ut intelligant quod ipse sit Dominus, qui et Jerusalem pro peccatis parumper reliquit, et Tyri pro insultatione ejus et gaudio munimenta destruxit. 296 Quia haec dicit Dominus: Ecce ego adducam ad Tyrum sive ad te SOR Nabuchodonosor regem Babylonis ab Aquilone, regem regum, cum equis, et curribus, et equitibus, et coetu populoque magno. Filias tuas, quae sunt in agro, gladio interficiet, et circumdabit te munitionibus, et comportabit aggerem in gyro, et levabit contra te clypeum, et vineas, et arietes sive lanceas temperabit in muros tuos, et turres tuas destruet in armatura sua. Inundatione equorum ejus operiet te pulvis eorum, a sonitu equitum, et rotarum, et curru
Abbreviated transcription (Latin):
ista p̃cepi. Potest uixta tropologiã
quia sor nom hebraicum u̾titur in
angustiam. omnis anima quȩ pea¬
turbatiombꝰ occupata ẽ. soi. appella¬
ri: quȩ qͣndo uiderit ꝓsius uitiis atq
peccatis dĩ uidicio subu̾ti ierłm in
qua fuit templum & pacis uisio ex¬
ultat: & ad se putat urbis quondam
inelitȩ imꝑium tͣnsferendum. Qd̾ &
in contrariis doginatibꝰ accipitur. &
in hominibꝰ scłi. qnͣdo uiderint homi¬
nem scm ꝑ negligentiam ẽẽ ꝓlapsum:¬
gaudent eñi & exultant quasi alioꝵ
ruina sua resurrectio sit. Propt̾a dñs
cõminat᷑. quod ipse contͣ homines
plurimas nationes. quȩ destruant
neis quicqͥd munitissimũ & firmũ
uidetur. & ita omnia eoꝵ argumenta
subu̾tat. ut inpultierẽ redigantur:
sagenas quoq & retia quibꝰ prius de¬
ceptam multitudinẽ piscabant᷑ ces¬
sare faciat. & in desertȩ urbis solo ex¬
pandi atq siccari. ut pro illis alii sub¬

Expanded text:
ista praecepi. Potest juxta tropologiam ista praecepi. Potest juxta tropologiam quia SOR nomen Hebraicum vertitur in angustiam, omnis anima quae perturbationibus occupata est, Sor appellari, quae quando viderit pro suis vitiis atque peccatis Dei judicio subverti Jerusalem, in qua fuit templum et pacis visio, exsultat et ad se putat urbis quondam inclytae imperium transferendum. Quod et in contrariis dogmatibus accipitur, et in hominibus saeculi, quando viderint hominem sanctum per negligentiam esse gaudent et exsultant, quasi aliorum ruina, sua resurrectio sit. Propterea Dominus comminatur, quod ipse contra eos hujplurimas nationes, quae destruant in eis quidquid munitissimum et firmum videtur, et ita omnia eorum argumenta subvertat, ut in pulverem redigantur. Sagenas quoque et retia quibus prius deceptam multitudinem piscabantur, cessare faciat, et in desertae urbis solo expandi atq
Abbreviated transcription (Latin):
ante rediget᷑ insolitudinem. quia gͥ
ista dixisti. & riunis ierłm quȩ dei in¬
dicio ꝓpt̃ peccata subu̾sa ẽ insultasti.
ꝓpt̃a ñ ꝑnuntios. nec ꝑ quoslibet ali¬
os. s ego ipse ero adu̾sum te tyre: &
instar fluctuum maris ascendere fa¬
ciam contra te babilonios cum pluri¬
inis nationibꝰ. quarũ oppugnatione
muri tui & turres destruent᷑. intan¬
tum ut usq ad solum concidant. &
puluis illiꝰ radatur. siue in partes ua¬
rias uentiletur: & sic humiliabitur
ut petrȩ intidissime cõparet᷑. Canta¬
q erit inurbe quonda frequentissi¬
ma solitudo: ut sagene piscatorũ ex¬
pandat᷑ & siccentur in mnedio eiꝰ. Ego
reptionem gentibus: filie quoq eius
que sunt in agro siue in campo. hoc
ẽ inphenicis litore. urbes & oppida.
uici atq castella int̾ficient᷑ gladio.
Mẽtaphoricõs quia filias appellauit.
int̾fectionem ponit gladii: ut rerũ
fine cognoscant me ẽẽ dñm qui fieri

Expanded text:
ante, redigetur in solitudinem. Quia igitur ante, redigetur in solitudinem. Quia igitur ista dixisti, et ruinis Jerusalem, quae Dei judicio propter peccata sua per nuntios, nec per quoslibet alios, sed ego ipse ero adversum te, Tyre, et instar fluctuum maris ascendere faciam contra te Babylonios cum plurimis nationibus, quarum 295 oppugnatione muri tui et turres destruentur, intantum ut usque ad solum concidant, et pulvis illius radatur, sive in partes varias ventiletur, et sic humiliabitur, ut petrae nitidissimae comparetur: tantaque erit in urbe, quondam frequentissima, solitudo, ut sagenae piscatorum expandantur et siccentur in medio ejus. Ego reptionem gentibus. Filiae quoque ejus, quae sunt in agro sive in campo, hoc est in Phoenicis littore, urbes et oppida, vici atque castella interficientur gladio: metaphoric ῶs, quia filias appellavit, interfectionem ponit gladii, ut rerum fine cognoscant me esse Dominum, qui fieri
Abbreviated transcription (Latin):
ascendere faciam ad te gentes multas.
sic̃ ascendit mare fluctuans. & dissipa¬
bunt muros tẏri. & destruent tuͣres eiꝰ:
& radam siue uentilabo puluerem eiꝰ
medio maris. quia ego locutus sum
ait dñs d̾s. & erit indireptionẽ genti¬
bus. filiȩ quoq eiꝰ quȩ sunt in agro
siue incampo gladio int̾ficient᷑. & sci¬
ent quia ego dñs. Consequenter
ꝓphetiȩ ordo texitur. Locutus erat con¬
tra filios aminon. & moab. & seyr qͥ
ipsi sunt idumei. & philistiim qui st̃
inlitore & infuniculo maris. Eundẽ
lunitem tenet. post palestinos em̃i
succedit fenicis regio. cuiꝰ metropolis
ẽ ciuitas tyrus. quȩ appellat᷑ hebreo
syroq sermone sor. Et quia capta
ierłin etiam ipsa gauisa ẽ. & insul¬
tauit acdixit. confracte sunt porte
popłoꝵ. ego portum tutissimĩ habeo.
illaq subuersa adme om̃is multi¬
tudo conuersa ẽ quȩ illius regebat᷑
arbito. & quia illa deserta ẽ. iccirco
ego implebor. siue quȩ plena fuit

Expanded text:
er te Vulg. ad te gentes multas, sicut ascendit mare fluctuans. Et dissipabunt muros Tyri, et destruent turres ejus, et radam sive ventilabo pulverem ejus medio maris, quia ego locutus sum, ait Dominus Deus, et erit in direptionem gentibus. Filiae quoque ejus quae sunt in agro sive in campo gladio interficientur, et scient quia ego Dominus. Consequenter prophetiae ordo contexitur. Locutus erat contra filios Ammon et Moab et Seir, qui et ipsi sunt Idumaei, et Philisthiim qui sunt in littore, et in funiculo maris eumdem limitem tenent. Post Palaestinos enim succedit Phoenicis regio, cujus metropolis est civitas Tyrus, quae appellatur Hebraeo Syroque sermone SOR  . Et quia capta Jerusalem, etiam ipsa gavisa est, et insultavit ac dixit: Confractae sunt portae populorum, ego portum tutissimum habeo, illaque subversa, ad me omnis multitudo conversa est, quae illius regebatur arbitrio, et quia illa deserta est, idcirco ego implebor, sive quae plena fuit
Abbreviated transcription (Latin):
et amplius ñ ero: ñ qͦ eẽ desistat qͥ
in penis ẽ sempit̾nis: s qͦ qͥ dõ non
uiuit. in scripturis scĩs dicat᷑ non
subsistere. Unde . hester contra
ydola loquẽs: ne tradas inquit scep¬
trũ tuum his qͥ non sunt. Utiq erãt
qͥbis obsecrat ne tradat᷑. s d̾o ñ erant.
qui uirtutibꝰ et uiuenti d̾o ẽs̃ cessa¬
rant. Et hoc notandũ qd̾ querit᷑ tyrꝰ¬

Expanded text:
e desistat qui in poenis est sempiternis: sed quod qui Deo non vivit, in Scripturis sanctis dicatur non subsistere. Unde et Esther contra idola loquens: Ne tradas, inquit, sceptrum tuum his qui non sunt . Utique erant quibus obsecrat ne tradatur; sed Deo non erant, qui virtutibus, et viventi Deo esse cessarant. Et hoc notandum, quod quaeritur Tyr
Abbreviated transcription (Latin):
meam. & auferam de ea hominem
& nũntum. & faciam eã desertam ab
cadent. Et dabo ultionem meam
suꝑ idiumeã ꝑmanũ popłi mei isrł:
& furorẽ meũ: & scient uindictam
meã dic̃ dñsdeus. Lxx. Hȩc dic̃
adonay dñs. Pro eo quod fecit idu¬
mea ut ulciscerent᷑ ultionẽ de domo
uida. & memoraam retinuerunt
mali. & ulti sunt ultione: ꝓpt̃a hec
dicit adonay dñs. Extendam ma¬
num meã suꝑ idumeã. & int̾ficiam
de ea hominẽ & pecus. & ponam eã

Expanded text:
aeam, et auferam de ea hominem aeam, et auferam de ea hominem et jumentum, et faciam eam desertam ab cadent. Et dabo ultionem meam super Idumaeam per manum populi mei Israel: rem meum, et scient indignationem meam, dicit Dominus Deus. LXX: Haec dicit Adonai Dominus: Pro eo quod fecit Idumaea, ut ulciscerentur ultionem de domo Juda, et memoriam retinuerunt mali, et ulti sunt ultione: propterea haec dicit Adonai Dominus: Extendam manum meam super Idumaeam, et interficiam de ea hominem et pe
Abbreviated transcription (Latin):
dissoluit᷑: ut ꝓbetur nichili putabat᷑¬
quod ẽẽ fortissimum. S & ysaias
suꝑbiam arguit moab dicens. Audi¬
uimꝰ contumeliã moab: contumeli¬
osus ẽ nunis: suꝑbiã. eiꝰ abstuli. Iere¬
mias quoq contra om̃s uaticinans
nationes: ꝓpͥe loquit᷑ ab moab. Qm̃
confidebas in munitionibꝰ tuis. Et
pꝰ paululũ. Habebas fidutiã ingła
tua. Q iterum. Qͦ mͦ dicis fortes su¬
mꝰ: Ac deinde. Iuxta ẽ dies moab
ut ueniat: & malicia eiꝰ uelox minis.
Et manifestius. Dicite. qͣmͦ contͥtus
ẽ baculus gloriosus. uirga magnifi¬
centiȩ. Et iterum. Contritũ ẽ cornu
moab. Hȩc autẽ dicunt᷑: ut sub no¬
mine moab stulta scli incelum se effe¬
rens suꝑbia conterat᷑. Hȩc diẽ dñs
ds. Pro eo quod fecit ydumea ultio¬
nem ut sc uindicaret de filiis iuda.
peccauitq delinquens. & uindictã
expetiuit de eis. iccuxo hȩc dicit diis
dds. Extendam manũ meã suꝑidu.¬

Expanded text:
dissolvitur; ut probetur nihili, quod putabatdissolvitur; ut probetur nihili, quod putabatur esse fortissimum. Sed Isaia superbiam arguit Moab, dicens: Audivimus contumeliam Moab: contumeliosus est nimis: superbiam ejus abstuli . Jeremias quoque, contra omnes vaticinans nationes, proprie loquitur ad Moab: Quoniam confidebas in munitionibus tuis . Et post paululum: Habebis fiduciam in gloria tua. Et iterum: Quomodo dicitis, fortes sumus? Ac deinde: Juxta est dies Moab ut veniat, et malitia ejus velox nimis . Et manifestius: Dicite quomodo contritus est baculus gloriosus, virga magnificentiae ? Et iterum: Contritum est cornu Moab. Haec autem dicuntur, ut sub nomine Moab, stulta saeculi in coelum se efferens superbia conteratur. Haec dicit Dominus Deus: Pro eo quod fecit Idumaea ultionem, ut se vindicaret de filiis Juda: peccavitque delinquens, et vindictam expetivit de eis. Idcirco haec dicDeus: Extendam manum meam super Idum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmittentes: tam̃ illuc conu̾tent᷑. ut
& ipsi tͣdant᷑ filiis orientis. ueri in xp̃o
lumus. sic̃ traditi sunt filii ãmon
qui sibi inheretica multitudine con¬
fidebant. Et consideremꝰ ꝓfectum. atq
in ipsa cõminatione clementiã dei.
Ut tradant᷑ ait cum filiis ammon fi¬
liis orientis in hereditatem & neqͣqm
heresis ulla nominet᷑ ingentib s fac¬
tis in moab iudiciis & ultionibꝰ ꝓ ar
rogantia. rerum fine cognoscant dñm
ẽẽ qui cuncta dispenset. Ad apꝑban¬
dum autem quod moab inp̃senti
loco suꝑ philosophoꝵ intelligatur
gentium reꝓbabo: pauca de prophe¬
tis exempla replicanda sunt. Amos
loquit᷑. Hȩc dic̃ dñs. Suꝑ tribꝰ impie¬
tatibꝰ moab & suꝑ quatuor ñ au̾sabor
eum: ꝓ eo qͦd cõbussit ossa regis idu
nam scientiam ꝑtinet. & putat᷑ ẽe ro¬
bustum. hoc dialectica arte subu̾tit᷑.¬
& instar incendii incineres fauillasq

Expanded text:
promittentes: tamen illuc convertentur, ut promittentes: tamen illuc convertentur, ut et ipsi tradantur filiis Orientis, veri in Christo luminis; sicut traditi sunt filii Ammon, qui sibi in haeretica multitudine confidebant. Et consideremus profectum, atque in ipsa comminatione clementiam Dei, ut tradantur cum filiis Ammon filii Orientis in haereditatem: et nequaquam haeresis ulla nominetur in gentibus; sed factis in Moab judiciis suis, et ultionibus pro arrogantia, rerum fine cognoscant Dominum esse qui cuncta 290 dispenset. Ad approbandum autem quod Moab in praesenti loco super Philosophorum intelligatur gentium reprobabo , » pauca de prophetis exempla replicanda sunt. Amos loquitur: « Haec dicit Dominus, super tribus impietatibus Moab, et super quatuor non aversabor eum, pro eo quod combussit ossa regis Idumnam scientiam pertinet, et putatur esse robustum, hoc dialectica arte subvertitur, et instar incendii in cineres favillasque
Abbreviated transcription (Latin):
iuda in qua uera confessio ẽ: & putat
tam facile eã posse subu̾ti. qͣm cet̾aꝵ
subũtunt᷑ urbiũ munim̃ta. Unde
dñs cõminat᷑ aꝑturũ sesiue dissolu¬
turũ omnem fortitudinẽ moabitaꝵ.
ut ciuitates habere desistant. & neqͣ¬
cti illilis t̃mim quos ꝑ illisione fluc¬
tuũ uocat ꝓmuntoria destruant᷑. &
inclite atq electe trȩ. bethĩesimoth
quȩ int̾p̃tat᷑ domus solitudinis atq
deserta. & beelincon quȩ & ipsau̾tit᷑
habens fontem. siue suꝑfontem. &
cãriathaim quam .lxx. ciuitatẽ ma¬
ritimã tͣnstulerunt ꝑeant. Quãuis
eñi habeant robora pugnatoꝵ. & in¬
clita ꝑgant adp̃lium arte pugnandi.
& exomi parte circumsepti munitiq
gradiant᷑: tam̃ inclita eoꝵ t̾ra non ẽ
domꝰ habitationis s domus solitudi¬
nis. Quodq se putant habere fontem
scientiȩ. & urbem maritimam quȩ
cunctas sustinere possit scli tempes¬
tates. patientiam sibi & fortitudinem

Expanded text:
Juda, in qua vera confessio est, et putat Juda, in qua vera confessio est, et putat tam facile eam posse subverti, quam caeterarum subvertuntur urbium munimenta. Unde et Dominus comminatur aperturum se, sive dissoluturum omnem fortitudinem Moabitarum: ut civitates habere desistant, et nequcti illius termini, quos pro illisione fluctuum vocant promontoria, destruantur; et inclytae atque electae terrae Beth Jesimoth, quae interpretatur domus solitudinis atque deserta, et Beelmeon, quae et ipsa vertitur habens fontem, sive super fontem, et Cariathaim, quam LXX civitatem maritimam transtulerunt, pereant. Quamvis enim habeant robora pugnatorum, et inclyta pergant ad praelium arte pugnandi, et ex omni parte circumsepti munitique gradiantur: tamen inclyta eorum terra non est domus habitationis, sed domus solitudinis. Quodque se putant habere fontem scientiae, et urbem maritimam, quae cunctas sustinere possit saeculi tempestates, patientiam sibi et fortitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
inmoab ẽẽ desistant. & infinibꝰ eiꝰ ac
tĩninis urbes inclite destruant᷑. quaꝵ
ponit nomina bethiesunoth & beel¬
imẽoñ & cãriãthaĩm̃. ꝓ quibꝰ nescio qͥt
uolentes .lxx. int̃pretati sunt domũ
bechiesimõch. cum hoc uocabulum
uillam desertam significet: Geelmeon
qͦ usq hodie in moab uicus sit maxi¬
mus. quẽ illi u̾terunt suꝑ fontem. &
cariathaim ciuitatem maritimam: tra¬
diturq & ipsa cum filiis ammon filiis
orientis. babiloniis uidelicet. iuxta il¬
lum sensum quẽ contra filios ãmon
int̾pretati sumꝰ. Et dabo inquit moab
inhereditatem: ut qͦrͦa filioꝵ ãmon
ñ ẽ memoria ultra ingentibꝰ sic & in
moab ultiones faciam atq iudicia:
& cognoscant quod ego sum dñs. qui
iudam tͣdidi ꝓpeccato: & infilios am.¬
mon. & inmoab ultor existam. Usq
hodie autem moab qui int̃p̃tat᷑ expa¬
tre. & seyr qui inpilosũ u̾tit᷑ & husu¬
tum. despicit & conteminit domum

Expanded text:
in Moab esse desistant, et in finibus ejus ac in Moab esse desistant, et in finibus ejus ac terminis urbes inclytae destruantur, quarum ponit nomina Bethiesimoth, et Beelmeon, et Cariathaim, pro quibus nescio quid volentes, LXX interpretati sunt domum Beth Iasimuth, cum hoc vocabulum villam desertam significet. Beelmeon quoque usque hodie in Moab vicus sit maximus, quem illi verterunt super fontem, et Cariathaim civitatem maritimam; traditurque et ipsa cum filiis Ammon, filiis Orientis, Babyloniis videlicet, juxta illum sensum quem contra filios Ammon interpretati sumus. Et dabo, inquit, Moab in haereditatem, ut quomodo filiorum Ammon non est memoria ultra in gentibus, sic et in Moab ultiones faciam atque judicia: ut cognoscant quod ego sim Dominus, qui Judam tradidi pro peccato, et in filios Ammon, et in Moab ultor existam. Usque hodie autem Moab, qui interpretatur ex patre, et Seir, qui in pilosum vertitur et hirsutum, despicit et contemnit domum
Abbreviated transcription (Latin):
dedi eiͣ hereditatem. ut non sit memo¬
ria filioꝵ ammon ingentibus. & in
moab faciam ultiones: & cognoscent
quia ego dñs. Hoc quod nos int̾pre¬
tati sumꝰ. & seyr. in .lxx. non habetur:
s de theoditionis editione additum
ẽ. Ridiculam uͦ in hoc loco hebrei
uarrant fabulam. Postqͣm urbs aꝑta
templumq reseratum ẽ filiisammon
& moab & seyr ingressi sunt tẽplum.
uideruntq cherubin ꝓtegentia pro
pitiatorium: dixerunt. Sic̃ cuncte
gentes colunt simulachra. ita & iudas
habet suȩ religionis idola: & iccirco
inquiunt iratus ẽ dñs. & eos tradidit
captiuitati. Nos autem hoc dicemus.
quod & isti insultauerint domui iu¬
dȩ qͣndo achaldeis capta ẽ. putantes
sic̃ inceteris gentibus non fuit auxi¬
nȩ potestati: iccirco non multo post
temꝑe s inp̃sentiarũ dñs cõminat᷑.
se humerũ. robur uidelicet & fortitu¬
dinẽ moab de ciuitatibus eiꝰ dissolutu¬
rum siue aꝑturum. ut ad ipsos qͦq
babilomus uictor introeat. & ciuitates

Expanded text:
t non sit memoria filiorum Ammon in gentibus, et in Moab faciam ultiones, et cognoscent quoniam ego Dominus. Hoc quod nos interpretati sumus et Seir, in LXX non habetur, sed de Theodotionis editione additum est. Ridiculam vero in hoc loco Hebraei narrant fabulam. Postquam urbs aperta, templumque reseratum est, filiique Ammon, et Moab, et Seir ingressi sunt templum, videruntque Chpitiatorium, dixerunt: Sicut cunctae gentes colunt simulacra, ita et Juda habet suae religionis idola. Et idcirco, inquiunt, iratus est Dominus, et eos tradidit captivitati. Nos autem hoc dicemus, quod et isti insultaverint domui Judae, quando a Chaldaeis capta est, putantes sicut in caeteris gentibus non ibi esse auxiniae potestati. Idcirco non multo post tempore, sed inpraesentiarum Dominus comminatur se humerum, robur videlicet et fortitudinem Moab, de civitatibus ejus dissoluturum, sive aperturum, ut ad ipsos quoque Babylonius victor introeat, et civitates
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ficiant᷑ depopłis & ꝑeant & conte¬
rant᷑ & nequaquã de stirpe abraham
s de cunctis nationibus ẽẽ credendi sc̃:
& tunc maloꝵ cognoscant magnitudi¬
ne & contricione sua. & int̾fectione po¬
gaudent scłi homines. & adu̾sariȩ po¬
testates. simulti temporis ꝑdiderut
pudiciciam: dum mali consolationem
suoꝵ scelerum putant. si plures habe¬
ant consortes criminũ atq supplicii.
Et hoc nemo facit nisi fuerit filius am¬
mon: hoc ẽ filius popłi qui indeclina¬
tione generatus. ẽ. Hex dic̃ dñs ds.
Pro eo quod dixerunt moab & seyr. ecce
sic̃ om̃s gentes domꝰ iuda. iccirco ecce
ego aꝑiam humerum moab deciuita¬
tibus. de ciuitatibus inquam eiꝰ & de
fimbus eiꝰ inclitas t̃re. bethiesimoth.
& b̃eelieon. & cãriathaun filiis ori¬
entis cum filiis ammon. & dabo eã m here¬
ditatem ut non sit memoria ultra fi¬
lioꝵ aminon ingentibꝰ. & in moab fa¬
ciam iudicia: & scient quia ego dũs.¬

Expanded text:
interficiantur de populis, et pereant, et conteinterficiantur de populis, et pereant, et conterantur, et nequaquam de stirpe Abraham, sed de cunctis nationibus esse credendi sint; et tunc malorum cognoscant magnitudine et contritione sua, et interfectione pogaudent saeculi homines et adversariae potestates, si multi temporis perdiderint pudicitiam; dum mali consolationem suorum scelerum putant, si plures habeant consortes criminum atque supplicii, et hoc nemo fecit, nisi fuerit filius Ammon, hoc est filius populi, qui in declinatione generatus est. « Haec dicit Dominus Deus. pro eo quod dixerunt Moab et Seir ecce sicut omnes gentes domus Iuda idcirco ecce ego aperiam umerum Moab de civitatibus de civitatibus inquam eius et de finibus eius inclitas terrae Bethiesimoth et Beelmeon et Cariathaim filiis orientis cum filiis Ammon et dabo eam in hereditatem ut non sit memoria ultra filiorum Ammon in gentibus et in Moab faciam iudicia et scient quia ego Dom
Abbreviated transcription (Latin):
tiuitatẽ. & seruire dño desierunt. Iccir¬
coo omĩs insultaus traderis filiis orien¬
calibus qui de uero lumine sunt ꝓfecti.
& traderis inhereditatem. ut tu quoq
dicas dñm confiteri. Et ꝑtͣnslationem
dicit᷑. quod filii orientis ponant suꝑ eos
caulas suas. & figant tentoria. & bibant
lac. & comedant fruges. & ciuitas. qͦn¬
dam suꝑbiȩ fiat habitaculum cameloꝵ
qui possuit deposito ouere peccatoꝵ in¬
tͣre ꝑforamen acus. & incubile pecorum
quȩ regunt᷑ a pastore bono: ut cum hoc
fecerint. mixti & traditi orientis pastori¬
bus. intelligant quod ipse sit dñs. Rur¬
sumq exꝓbrat eis. quare insultaueriss
nimio cordis affectu ruinis popłi dĩ.
& t̾ram isrł putaueruit omĩno desertã
ꝓ quo mereant᷑ manum ulciscentis dĩ:
ut qui excesserant modũ exultationis
& gaudii suꝑ ruina domus uidȩ. ne¬
quaqͣm tradant᷑ filiis orientis s sint
indireptionem cunctarũ gentium. &

Expanded text:
tivitatem, et servire Domino desierunt, idcirtivitatem, et servire Domino desierunt, idcirco, omnis insultans, traderis filiis Orientalibus qui de vero lumine sunt profecti, et traderis in haereditatem, ut tu quoque discas Dominum confiteri. Et per translationem dicitur quod filii Orientis ponant super eos caulas suas, et figant tentoria, et bibant lac, et comedant fruges: et civitas quondam superbiae fiat in habitaculum camelorum qui possint, deposito onere peccatorum, intrare per foramen acus. Et in cubile pecorum quae reguntur a pastore bono, ut cum hoc fecerint misti et traditi Orientis pastoribus intelligant quod ipse sit Dominus. Rursumque exprobrat eis quare insultaverunt nimio cordis affectu ruinis populi Dei, et terram Israel putaverunt omnino desertam, pro quo mereantur manum ulciscentis Dei: ut qui excesserant modum exsultationis et gaudii super ruina domus Judae, nequaquam tradantur filiis Orientis, sed sint in direptionem cunctarum gentium, et
Abbreviated transcription (Latin):
tunc intelligat quod ipse dñs sit qui
cuncta diiudicet. & in om̃s t̃ras habe¬
at potestatem. Possumꝰ iuxta trõpolõ¬
giam̃ filios ammon intelligere qui
de loth inspelunca generati sunt se¬
mine. & generati inebrietate & inces¬
tu. om̃s hereticos: de quibus dicit &
clinatione orti siuit. hoc enim loch
inlinguam nr̃am uertitur: quia
om̃s declinauerunt simul inutiles
facti sunt. non ẽ qui faciat bonum.
non ẽ usq adunum. Adu̾sum hos po¬
nitur siue offirmat᷑ facies ꝓpħalis. ut
eos sua austeritate conterat: & dicit eis.
Quia insultastis eccłȩ mee tempore ꝑse¬
cutionis diu̾soꝵq uitioꝵ quod pollu¬
tum eẽt scũarium meum. siue eoꝵ uttio
qui mͥ seruiebant. siue hostium crude¬
litate qui meos ꝑsequebantur. t̾ram qͦ
isił sensus uidentes dm̃. ẽẽ desolatam
uututum cͤoro. Et qm̃ filii domus iuda.
domus dm̃ confitentis. in qua ẽ uera
fides & recta confessio. ducti sunt incap¬

Expanded text:
tunc intelligat quod ipse sit Dominus qui tunc intelligat quod ipse sit Dominus qui cuncta dijudicet, et in omnes tat potestatem. Possumus juxta tropologiam filios Ammon intelligere, qui de Loth in spelunca genarati sunt semine, et generati in ebrietate et incestu, omnes haereticos, de quibus dicit etclinatione orti sunt: hoc enim Loth in linguam nostram vertitur: « Quia omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt, non est qui faciat bonum, non est usque ad unum . » Adversum hos ponitur sive obfirmatur facies prophetalis, ut eos sua austeritate conterat. Et dicit eis: Quia insultastis Ecclesiae meae tempore persecutionis, diversorumque vitio, quod pollutum esset sanctuarium meum, sive eorum vitio qui mihi serviebant, sive hostium crudelitate qui meos persequebantur: terram quoque Israel, sensus videntes Deum, esse desolatam virtutum choro; et quoniam filii domus Juda, id est Dominum confitentis, in qua est vera fides et recta confessio, ducti sunt in cap
Abbreviated transcription (Latin):
munitissimã. Et rursum. Hec dic̃
dĩis ds̃ ad filios ammon: & ad oppro¬
brium eoꝵ. Uenient gͦ filii cẽcdem. &
collocabunt caulas suas quasi pastores:
figentq tentoria. Ipsi uastabunt fru¬
ges tuas. & bibent lac & ubertatem
t̾rȩ. iminissis gregib cameloꝵ & om¬
nium popłoꝵ. ita ut sint filii ammon
incubile pecoꝵ: & inaloꝵ necessitate
intelligant quod ipse sit dñs. qui &
futura p̃dixit. & ut fierent imꝑauit.
Nec hoc suffecit filiis ammon ut insul¬
tarent & dicerent euge euge suꝑ tem¬
plo & sc̃uario dñi quod pollutum erat
diu̾sarum introitu natiouun. s tanta
fuit insultandi lasciiia. ut cunctus
simul popłs manibꝰ & pedibꝰ concre¬
paret. &. extoto cordis clamaret affectu.
eo quod t̾ra isrł eẽt desolata. Propt̃ea ñ
endum tradet eam indireptionem ne¬
qͣquam camelis & ouium gregibꝰ. sed
manifestius gentibꝰ. ut de popłoꝵ nu¬
mero peuitus eradicetur. & ꝑeat & re¬
digat᷑ ad mchili: & pꝰqͣm contrita fuert.

Expanded text:
Haec dicit Dominus Deus ad filios Ammon, et ad opprobrium eorum . Venient ergo filii CEDEM, et collocabunt caulas suas, quasi pastores, figentque tentoria. Ipsi vastabunt fruges tuas, et bibent lac, et ubertatem terrae, immissis gregibus camelorum, et omnium populorum: ita ut sint filii Ammon in cubile pecorum, et malorum necessitate intelligant, quod ipse sit Dominus qui et futura praedixit, et ut fierent imperavit. Nec hoc suffecit filiis Ammon, ut insultarent, et dicerent: Euge, euge super templo et sanctuario Domini, quod pollutum erat diversarum introitu nationum; sed tanta fuit insultandi lascivia, ut cunctus simul populus manibus et pedibus concreparet, et ex toto cordis clamaret affectu: eo quod terra Israel esset desolata. Propterea no suam ad percutiendum, tradet eam in direptionem, nequaquam camelis et ovium gregibus, sed manifestius gentibus, ut de populorum numero penitus eradicetur, et pereat, et redigatur ad nihilum: et postquam contrita fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ iacob. quia earneum atq t̾renũ
supplantat & suꝑat: & benedictiones
maliciã apuericia: erroresq aboles¬
centiȩ ȩtas matura condemuat. Un¬
de & cdauid. Delicta inquit iuuentu¬
tis meȩ. & ignorantias meas ne memi¬

Expanded text:
autem Jacob, quia carneum atque terrenum autem Jacob, quia carneum atque terrenum supplantat et superat, et benedictiones malitiam a pueritia, erroresque adolescentiae aetas matura condemnat . Unde et David: Delicta, inquit, juventutis meae, et ignorantias meas ne memi
Abbreviated transcription (Latin):
Iduinea t̾rena appellat᷑ & carnea. que
consurgit contra sp̃m. ut ñ faciamꝰ ea
quȩ sp̃s sunt. & animã in meditullio
positam ad se trahere festinat. uultq
ultiones reddere quibꝰ prius subdita
fuerat. filiis iuda. & recordat᷑ doloris
antiqui quod ñ ꝓpͥe fuerit potestatis:
& ideo uindictam expecit de eis qui
recedentes a carne sp̃m sequebant᷑.
Propt̃ea ipse dñs filioꝵ iuda ultor exis¬
teus. extendit manũ suꝑ idumeam.
& aufert. de ea hominem & ium̃tum.
quicqͥd uel rationis uidet᷑ habere uel
suplicis fidei. ut eã redigat insolitudi¬
nẽ. & de theman quȩ int̾pretat᷑ defici¬
ens. & dedan quȩ & ipsa cognationem
sonat. om̃s gladio int̾ficit. quẽ posuit
in manu popłi sui isrł ut subu̾tatur
edom. & irã dñi sentiat ac furorem: & in¬
telligat uindictam eiꝰ ad hoc ꝓfecisse.
ut seruiat domui uide. Hoc ẽ illud
de quo & apłs disputat scribens. Iacob
dilexi: esau autẽ odio habui. Diligit

Expanded text:
Idumaea terrena appellatur, et carnea quae Idumaea terrena appellatur, et carnea quae consurgit contra spiritum, ut non faciamus ea quae spiritus sunt, et animam in meditullio positam ad se retrahere festinat, vultque ultiones reddere quibus prius subdita fuerat filiis Juda, et recordatur doloris antiqui, quod non propriae fuerit potestatis. Et ideo vindictam expetit de eis, qui recPropterea ipse Dominus filiorum Juda ultor existens, extendit manum super Idumaeam, et aufert de ea hominem et jumentum, quidquid vel rationis videtur habere, vel simplicis fidei, ut eam redigat in solitudinem. Et de Theman, quae interpretatur deficiens, et Dedan, quae et ipsa cognationem sonat, omnes gladio interfecit, quem posuit in manu populi sui Israel, ut subvertatur Edom, et iram Domini sentiat ac furorem, et intelligat vindictam ejus ad hoc profecisse, ut serviat domui Judae. Hoc est illud de quo et Apostolus disputat scribens: Jacob dilexi, Esau autem odio habui . Diligit
Abbreviated transcription (Latin):
ca tͣnͣslatio. Nequaꝗͣ gͦ idumea ut
moab locutus ẽ. s fecit ultionem de
filiis ud.a. peccauitq siue memori¬
am pͥstini doloris tenuit: ut ultio¬
ne de eis caꝑet a quibꝰ in utero sup¬
plantatꝰ ẽ. Iccuro non ꝑ angłos neq
ꝑ alium quẽlibet s ipse dñs manũ
extendens suꝑ idumeã. abstulit de
ea hominem & iumentũ. & ciuitates
illius redegit indesertum. id ẽ the¬
man. quã nos in austrum u̾timus:
de qua & alia urbe dedau int̃fecti
gladio cadent. Cumq illi se de uida
ulti fuerint. ego dabo ultionem suꝑ
idumeos. ꝑmanum siue inmanu
popłi mei isrł: ut abhis oppͥmant᷑
inquos exercuere uindictam. Qui
facient inedom siue idumeã iuxta
iram & furorem meum ut meam
expleant indiguationẽ. & ꝑ manum
popli mei isrł in ininicã gentem
inea ira deseuiat: & intelligant contͣ¬
imꝗͣ ultionem idumee meã iustam
fuisse uindictam. dic̃ adonay dñs.
Scdm tropologiã. hic mͥ sensus iudet᷑

Expanded text:
ca translatio. Nequaquam ergo Idumaea ut ca translatio. Nequaquam ergo Idumaea ut Moab locutus est, sed fecit ultionem de filiis Juda, peccavitque, sive memoriam pristini doloris tenuit, ut ultionem de eis caperet, a quibus in utero supplantatus est. Idcirco non per Angelos, neque per alium quemlibet: sed ipse Dominus manum extendens super Idumaeam, abstulit de ea hominem et jumentum, et civitates illius redegit in desertum, id est Themam, quam nos in Austrum vertimus: de qua gladio cadent. Cumque illi se de Juda ulti fuerint, ego dabo ultionem super Idumaeos per manum, sive in manu populi mei Israel, ut ab his opprimantur, in quos exercuere vindictam; qui facient in Edom sive Idumaeam juxta iram et furorem meum, ut meam expleant indignationem. Et per manus populi mei Israel mimicam gentem mea ira desaeviat, et intelligant conte meam justam fuisse vindictam, dicit Adonai Dominus. Secundum tropologiam hic mihi sensus videtur:
Abbreviated transcription (Latin):
isrł: & facient in idumeã iuxta ir̃a
meam & furorem meũ: & cognos¬
cent ultionem meam dicit adonay
dñs. Supͣ duo ꝓposuerat. ꝓ eo
quod dixerunt moab & serr. & pꝰea
de seyr tacens contra moab tantũ
locutus ẽ: nunc reddit ceptum ꝓ¬
blema quid seyr hoc ẽ ydumea fe¬
cerit. Quot autẽ esau & seyr & edom
& idunea & duna. una gens appel¬
lent᷑. ñ ambiget qui scientiam habu¬
erit scͥpturarũ: & ut deceteris ꝓpħis
taceam. ysaia. ieremnia. amos. qui con¬
tra idumeã & dumã & edom uatici¬
nati sunt. abdias ꝓpħa totã ꝓphetiã
contͣ hanc dirigit nationem. quem
ut potuimꝰ olim disseruimꝰ. Arguit᷑¬
gͥ seyr: quiquia hispidus erat pilo¬
si nom̃ accepit: & edom sanguinariꝰ.
qui oblenticulȩ rufȩ coctionẽ pͥmo¬
genita ꝑdidit. & ab eduliosor titus
uocabulum ẽ: esau quoq facta int̾¬
p̃tant᷑. Et hoc sciendum quod in
hebreo nũquã scͥbat᷑ iduinea s semꝑ
edom: quẽ idumeam expressit gre¬

Expanded text:
Israel, et facient in Idumaea juxta iram meam, et furorem meum, et cognoscent ultionem meam, dicit Adonai Dominus. Supra duo proposuerunt, pro eo quod dixerunt Moab et Seir, et postea de Seir tacens, contra Moab tantum locutus est: nunc reddit coeptum problema, quid Seir, hoc est, Idumaea fecerit. Quod autem Esau et Seir, et Edom, et Idumaea, et Duma, una gens appellentur, non ambiget qui scientiam habuerit Scripturarum. Et ut de caeteris prophetis taceam, Isaia, Jeremias, Amos, qui contra Idumaeam, et Dumam, et Edom vaticinati sunt: Abdias propheta totam prophetiam contra hanc dirigit nationem, quem ut potuimigitur Seir, qui quia hispidus erat pilosi nomem accepit. Et Edom sanguinarius, qui ob lenticulae rufae coctionem primogenita perdidit, et ab edulio sortitus vocabulum est. Esau quoque facta interpretantur. Et hoc sciendum, quod in Hebraeo nunquam scribatur Idumaea, sed semper Edom, quem Idumaea expressit Grae
Abbreviated transcription (Latin):
tes. quibꝰ adĩ popło diuisi sunt. Cũq
diis dicat. mͥ uindictam ego retribu¬
am dicit dñs ipsi se ulciscunt᷑: int̾fici¬
entes & implentes antiqua odia. ꝓp¬
ter quȩ extentam suꝑ se manum dm̃
sentient. qui int̾ficiet int̾fectores. pro
quo .lxx. nescio quid uolentes creten¬
ses int̾pretati sunt: cum & aquila &
sẏminachus & theodotio uel ipsum
u̾bum hebraicũ chorẽtiin. uel uitfec̃¬
tores & int̾fectionem u̾teriit. ñ solum
in p̃senti loco. s etiam insophonia. uͥ
contͣ palestinos istadicunt᷑. Gazadi¬
repta erit. & ascalon in ꝑditionem: &
a rotus & acharon eradicabunt᷑. Ne ha¬
bitatoribꝰ fuiculo maris: accole cretaꝵ.
Uerbum dñi suꝑuos chanaan t̾ra alie¬
ingenarũ. & disꝑdam uos ex habitatio¬
ne: & erit creta inpabulum pastorũ
& cubile ouium. Et hic enim cum

Expanded text:
tes, quibus a Dei populo divisi sunt. Cumque tes, quibus a Dei populo divisi sunt. Cumque Dominus dicat: Mihi vindictam, et ego retribuam , ipsi se ulciscuntur interficientes, et implentes antiqua odia. Propter quae extentam super se manum Domini sentient, quae interficiet interfectores. Pro quo LXX, nescio quid volentes, Cretenses interpretati sunt, cum et Aquila et Symmachus, et Theodotio ipsum verbum Hebraicum CHORETHIM  , vel interfectores, vel interfectionem verterint, non solum in praesenti loco, sed etiam in Sophonia, ubi contra Palaestinos ista dicuntur: Gaza direpta erit, et Ascalon in perditionem, et Azotus et Accaron eradicabuntur. Vae habitatoribus funiculi maris, accolae Cretarum, verbum Domini super vos Chanaan terra alienigenarum, et disperdam vos ex habitatione, et erit Creta in pabulum pastorum, et cubile ovium . Et hic enim cum
Abbreviated transcription (Latin):
rebiquias maritimȩ regionis. Faciamq
in eis ultiones magnas. arguens in
furore: & scient quia ego dñs cum de¬
dero uindictam meam suꝑ eos. L. xx.
Propt̾ea hec dic̃ adonay dñs. ꝓ eo quod
fecerunt alieingenȩ multione. & sus¬
citauerunt uindictam. insultantes
ex animo ut delerent usq in ȩt̾̃num:
ꝓpt̾ea hec dic̃ adonay dñs. Ecce ego ex¬
tendam meã manum suꝑ alienigenas.
& disꝑdam fiue int̾ficiam cretenses. &
ultiones magnas inuindicta furoris: &
cognoscent quia ego adonay dñs. cum
dedero ultione meam suꝑ eos. Post
filios ammon moab & seyr. qui ipsi st̃
domui iudȩ cognatione sociantur.
quȩ non sunt de genere iudeoꝵ sed
spetiali gentis suȩ quȩ nunc dicitur
palestina. mutata p̃he littera iuxta
num pascha celebrat᷑. Philistiim in¬
t̃pretant᷑ cadentes poculo: qui & ipsi
de aureo babilonis calice mebriati st̃.
& seiuunt & toto ammo insultant. in¬
uniciciarũ contͣ isrł ueterũ recordan¬

Expanded text:
egionis, faciamque in eis ultiones magnas, arguens in furore, et scient quia ego Dominus, cum dedero vindictam meam super eos. LXX: Propterea haec dicit Adonai Dominus: Pro eo quod fecerunt alienigenae ultionem, et suscitaverunt vindictam insultantes, ex animo, ut delerent usque in aeternum: propterea 293 haec dicit Adonai Dominus: Ecce ego extendam manum meam super alienigenas, et disperdam, sive interficiam Cretenses, et ultiones magnas in vindicta furoris, et cognoscent quia ego Adonai Dominus, cum dedero ultionem meam super eos. Post filios Ammon, Moab, et Seir, qui et ipsi sunt domui Judae cognatione sociantur, quae non sunt de genere Judaeorum, sed speciali gentis suae, quae nunc dicitur Palaestina, mutata PHE littera, juxta num pascha celebratur. Philisthiim interpretantur cadentes poculo, qui et ipsi de aureo Babylonis calice inebriati sunt, et saeviunt, et toto animo insultant, inimicitiarum contra Israel veterum recordan
Abbreviated transcription (Latin):
dent & ẽẽ nichili monstrabunt᷑. cũ
ceciderit tyrus. & umu̾sa gła eiꝰ. finẽ
habuerit ruinarũ. Multitudinẽ
qui absq nomine dignitatum simm¬
li iudicio conterent᷑. Mixtaq ꝓpħia
ẽ iut̃ urbem & nauem. ut exaltero
alterum intelligas: & tam̃ utrũq
ad consuminationẽ scłi ꝑtineat atq
naufragiũ. Asointu clamoris
gub̃natorum tuoꝵ conturbabunt᷑
classes. & descendent denauib suis
om̃s qui tenebant remum. siuenau
tȩ & uniu̾si gub̃natores maris uec̃¬
bunt suꝑ te uoce magna:. clamabt̃
amare. & suꝑiacient puluerẽ capi-¬
tib suis. & cinere consꝑgentur. siue¬

Expanded text:
dent, et esse nihili monstrabuntur, cum dent, et esse nihili monstrabuntur, cum ceciderit Tyrus, et universa gloria ejus finem habuerit ruinarum. Multitudinem qui absque nomine dignitatum, 322 simili judicio conterentur. Mixtaque prophetia est inter urbem et navem, ut ex altero alterum intelligas: et tamen utrumque ad consummationem saeculi pertineat, atque in nae tuae a sonitu clamoris gubernatorum tuorum conturbabuntur classes et descendent de navibus suis omnes qui tenebant remum nautae et universi gubernatores maris bunt super te voce magna et clamabunt amare et superiacient pulverem capitibus suis et cinere conspergentur
Abbreviated transcription (Latin):
u̾saq substantia. in corde maris
sit posita. & scłi fluctib obruat᷑
nichilq habeant stabile habita¬
tores eiꝰ atq ꝑpetuũ. impleto illo
euangłico. stulte. hac nocte aufe¬
rent aminã tuã ade quȩ autẽ pre¬
parasti cuiꝰ erunt: & illo apłico.
Qui uolunt diuites fieri. incidunt
intẽptationẽ & muscipulas mul¬
tas: & detrahunt᷑ in ꝑfundũ. Ma¬
infesta ẽ hystoria. & ꝓ pt̾ea singulis
pene u̾siculis breues sententiolas
coaptannuis: iam em̃i adfinem libri
festinat oratio. Hautȩ siue remi¬
ges tui. & gub̾natores tui qui tene¬
bant suppellectilem tuam & popło
tuop̃erant. uiri quoq bellatores
tui. quierant inte. cũ uniu̾sa mul¬
titudine tua quȩ ẽ in medio tui: ca¬
dͥent incorde maris indie ruinȩ tue¬
H emiges siue nautas urbis tyriȩ
sẏdonios leginus & aradios. deqͥb
consiliarios bybli. quȩ hebraice ap¬
pellat᷑ gebal: uiros quoq bellatores
eiꝰ. ꝑsas. lydos. & lybias. qui om̃s ca¬

Expanded text:
saque substantia in corde maris sit posita, et saeculi fluctibus obruatur, nihilque habeant stabile habitatores ejus atque perpetuum, impleto illo Evangelico: Stulte, hac nocte auferent animam tuam a te, quae autem praeparasti cujus erunt ? Et illo apostolico: Qui volunt divites fieri, incidunt in tentationem et muscipulas multas, et trahuntur in profundum . Manifesta est historia; et propterea singulis pene versiculis breves sententiolas coaptamus. Jam enim ad finem libri festinat oratio. . Nautae sive remiges tui, et gubernatores tui, qui tenebant supellectilem tuam, et populo tuo praeerant: virique bellatores tui qui erant in te, cum universa multitudine tua quae est in medio tui, cadent in corde maris in die ruinae tuae. Remiges sive nautas urbis Tyriae, Sidonios legimus et Aradios, de quibSeptuaginta consiliarios Bybli, quae Hebraice appellatur GEBAL  : viros quoque bellatores ejus Persas, Lydos, et Libyas, qui omnes ca
Abbreviated transcription (Latin):
ratũ: qui ut aliud nichil fecerit. neq
enim rapinas eiꝰ & inquitates scͥpt᷑a
testat᷑. crudelitas eius atq suꝑbia ũ
habet modum. lazaro ante fores ia¬
centi atq semineci ne ea quidem ius¬
sit dari quȩ cambus ꝑiciunt᷑. Qnͣti
ñc lazari iacent. & qntoꝵ purpurȩ di¬
u̾sis uestium coloribus ꝓteguntur:
ne inusus quidem ꝓpͥos u̾tentium
que ꝑitura conseruant. Hȩc uirgo x
eustochium excordis abundantia os
locutum sit: & paulo liberiꝰ quam hu¬
militati nr̃e conuenit. dixerimꝰ. Ceterũ
octauus in ierechielem liber qui filioꝵ
ãmon & gentium ceterarũ increpa¬
tionem continet & uaticumũ futu¬
rorum:hoc habebit exordium:
dicens. Fili hominis.

Expanded text:
ratum, qui ut nihil aliud fecerit, neque ratum, qui ut nihil aliud fecerit, neque enim rapinas ejus et iniquitates Scriptura testatur , crudelitas ejus atque superbia non habebat modum: Lazaro ante fores jacenti atque semineci, ne ea quidem jussit dari quae canibus projiciuntur. Quanti nunc Lazari jacent, et quantorum purpurae diversis vestium coloribus proteguntur, ne in usus quidem proprios vertentium quae peritura conservant! Haec, virgo Christi Eustochium, ex cordis abundantia os locutum sit, et paulo liberius quam humilitati nostrae convenit, dixerimus. Caeterum octavus in Ezechielem liber, qui filiorum Ammon et gentium caeterarum increpationem continet, et vaticinium futurorum, hoc habebit exordium. dicens: Fili hominis,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a dictatio. dei u¬
dicii ẽ: eoꝵq consci¬
entiȩ qͥ
omissis declamationibus ac plausu
& cõpositione u̾boꝵ. cupiunt scire
quid eoꝵ sermo uł narret p̃teritum.
Nobis interim primum ꝓdest. Dum
eñi hoc facimus. & nichil aliuo co¬
gitamus. immo dum furta explana¬
tionis aggredimur. &̃ dierum miseri¬
as noctium studio cõpensamꝰ. pascit᷑
anunus. & obliuiscitur scłi calamita¬
tum: quod inextremo fine iam positũ
congemiscit & parturit. donec qui te¬
net de medio fiat. & pedes statue
quondã ferrei fragilitate digitorũ
fictilium conterant᷑. Cadit mundus:
& ceruix erecta non flectitur. Pereuis
diuitiȩ: & nequaquã ce̾sat auaricia.
congregare festinans quȩ rursum
abaliis occupent᷑. Aruerunt lacͥmȩ:
pietas omĩs ablata ẽ. Multi qui pe¬
tant: ꝑauei qui tribuant. Nec erubes¬
cimꝰ pauꝑtatem uili palliolo p̾feren¬
ces. croesi opibus incubare. famẽq &
interitum plurimoꝵ nr̃is custodire
thesauris. scdm illum diuitẽ purpu¬

Expanded text:
ra dictatio, Dei judicii est, eorumque conscientiae, qui, omissis declamationibus ac plausu et compositione verborum, cupiunt scire quid eorum sermo, vel narret praeteritum, Nobis interim prodest: dum enim hoc facimus, et nihil aliud cogitamus, in modum furti explanationes aggredimur, et dierum miserias, noctium studio compensamus: pascitur animus, et obliviscitur saeculi calamitatum, quod in extremo fine jam positum congemiscit et parturit , donec qui tenet de medio fiat, et pedes statuae quondam ferrei, fragilitate digitorum fictilium conterantur. Cadit mundus, et cervix erecta non flectitur. Pereunt divitiae, et nequaquam cessat avaritia. Congregare festinant, quae rursum ab aliis occupentur. Aruerunt lacrymae, pietas omnis ablata est. Multi qui petant, pauci qui tribuant. Nec erubescimus, paupertatem vili palliolo praeferentes, Croesi opibus incubare; famemque et interitum plurimorum nostris custodire thesauris, secundum illum divitem purpu
Abbreviated transcription (Latin):
det suꝑ excelsa terrȩ: & cõmouebunt᷑
montes subt̃ eũ: & ualles tabescent
sic̃ cera a facie ignis: & sic̃ aqua quȩ
defert᷑ in p̃ceps. Descendente enimi
dño saluatore & ꝓficiscente de patre.
excelsa t̾re montesq cõmoti sunt: &
inferiora uallium liquefacta. Potest
de qua & apłs loquitur. Qui solus
habet immortalitatem. & lucẽ habi¬
tat in accessibilem. Qnͣdo p̃terita iu¬
dicia dñi animo reuoluimꝰ. audimꝰ¬

Expanded text:
det super excelsa terrae, et commovebuntur det super excelsa terrae, et commovebuntur montes subter eum, et valles tabescent sicut cera a facie ignis, et sicut aqua quae defertur in praeceps . Descendente enim Domino Salvatore, et proficiscente de Patre, excelsa terrae montesque commoti sunt, et inferiora vallium liquefacta. Potest de qua Apostolus loquitur: Qui solus habet immortalitatem, et lucem habitat inaccessibilem . Quando praeterita judicia Domini animo revol
Abbreviated transcription (Latin):
dicta gła dñi deloco suo. Deus de
quo scriptũ ẽ. assumens mansuetos
erat incarne s in sp̃u. & ambulans
sp̃u. carnis oꝑa non implebat: sp̃s
eñi dei erat ineo: quam obrem & t̾re¬
na contemnens rapit᷑ a sp̃u: & audit
post se uocem commotionis magne.
pret̾itorũ obliuiscens & infuturum
se extendens. ut inumicorũ insidias
post tergum relinqueret. Tale quid
& in exodo legimꝰ. qnͣdo pharao &
om̃is exercitus eiꝰ ꝑsequebat᷑ isił: &
angłs incolumna nubis deseruit
priora castrorũ. uenitq postt̾gum.
& tota nocte stecit int̾ isrł & egyꝓtios:
ut ꝑterritis adu̾sariis audiret isrł.
Benedicta gła dm̃ deloco suo. Locus
autẽ dñi ẽ. om̃s inquib hospitium
inueiit. Aut certe filius locus est
patris. sic̃ & pat̃ locus ẽ filii: dicente
dño saluatore. ego in patre & pater in
me. Hoc idem significat & micheas.
Ecce dñs egrediet᷑ deloco suo: & descen¬

Expanded text:
dicta gloria Domini de loco suo. Deus de dicta gloria Domini de loco suo. Deus de quo scriptum est: Assumens mansuetos erat in carne, sed in spiritu, et ambulans in spiritu, carnis opera non implebat: spiritus enim Dei erat in eo. Quamobrem et terrena contemnens rapitur a spiritu, et audit post se vocem commotionis magnae, praeteritorum obliviscens, et in futurum se extendens, ut inimicorum insidias post tergum relinqueret. Tale quid et in Exodo legimus , quando Pharao et omnis exercitus ejus persequebatur Israel, et angelus in columna nubis deseruit priora castrorum; venitque post tergum, et tota nocte stetit inter Israel et Aegyptios: 31 ut, perterritis adversariis, audiret Israel: Benedicta gloria Domini de loco suo. Locus autem Domini est omnis in quibus hospitium invenit. Aut certe Filius locus est Patris, sicut et Pater locus est filii, dicente Domino Salvatore: Ego in Patre, et Pater in me . Hoc idem significat et Michaeas: Ecce Dominus egredietur de loco suo, et descen