comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sticia ñ erat. nisi in oculis hominũ. Dñs autẽ querebat
munditiã nr̃am int̾iorẽ: quȩ si fuerit. necesse ẽ. ut
et quȩ foris s̃ munda sint. Mundate inqͥt quȩ intꝰ s̃
et quȩ foris s̃ munda er̃. Ipse dñs dic̃ alioloco. Uerũ
date elemosinã: et ecce omĩa munda s̃ uob̾. Unde au¬
tẽ ꝓcedit elemosina: De corde. Si enĩ manũ porrigas.
nec in corde miserearis nichil fecisti.Si autẽ in corde
miserearis. etiã si ñ habeas qđ porrigas manu accep¬
tat ds elemosinã tuã.Ili autẽ inqͥ. foris querebant
munditiã. De talibꝰ erat etiã ille phariseus qͥ inuita¬
uerat dñm: qͣndo accessit mulier quȩ in ciutate erat¬
peccatrix et famosa. quȩ lacrimis lauit pedes dm̃ ca-
dñm. et munditiã ñ habebat nuisi forinsecus corpo-¬
ris. corde autẽ plenꝰ erat iniqͥtate et rapina: dix̃ apd̃
semetipsũ. Iste si ee̾t ꝓpħa. sciret quȩ mulier illi ac¬

Expanded text:
justitia non erat, nisi in oculis hominum. Dominus autem quaerebat justitia non erat, nisi in oculis hominum. Dominus autem quaerebat munditiam nostram interiorem; quae si fuerit, necesse est ut et quae foris sunt munda sint. «Mundate,» inquit, «quae intus sunt, et quae foris sunt munda erunt» . Ipse Dominus dicit alio loco: «Verum date eleemosynas, et ecce omnia munda sunt vobis» . Unde autem procedit eleemosyna? De corde. Si enim manum porrigas, nec in corde miserearis, nihil fecisti; si autem in corde miserearis, etiamsi non habeas quod porrigas manu, acceptat Deus eleemosynam tuam. Illi autem iniqui, foris quaerebant munditiam. De talibus erat etiam ille pharisaeus qui invitaverat Dominum, quando accessit mulier quae in civitate peccatrix erat et famosa, quae lacrymis lavit pedes Domini, taverat Dominum, et munditiam non habebat nisi forinsecus corpore, corde autem plenus erat iniquitate et rapina, dixit apud semetipsum: «Iste si esset propheta, sciret quae mulier illi ac
Abbreviated transcription (Latin):
conũtit captiuitatẽ nrãm: ut iã de captiuitate uiã
teneamꝰ. et eamꝰ ad patriã. lã gͦ redẽpti inuia ñ time¬
amꝰ insidiantes hostes nrõs. Ideo enĩ redemit nos: ut
latro ad te ñ audeat accedere: Tu abea noli recedere:
et latro ad te ñ audet accedere. Ambula gͦ in xp̃o
et canta gaudens. Canta tanꝗͣ consolatꝰ. qr ille te
qđ habemꝰ in corpore. qͦmͦ implet᷑ gaudio: Non solet
impleri: nisi aut cibo aut potu. aut aliquare tali mis¬
sa in os implet᷑ aliqͣndo os nr̃m. Et plus ẽ. qđ dicimꝰ
scĩtati urẽ. Quando osplenũ habemꝰ: loqͥ ñ possumꝰ.
habemꝰ autẽ intꝰ os id ẽ in corde: unde qͥcqͥd ꝓcedit.
si malũ. ẽ inqͥnat nos si bonũ ẽ mundat nos. De
ipso ore audistis. cũ euangłm legeret᷑. Insultabant
enĩ dño uidȩi: qr discipuli eiꝰ ñ lotis manibꝰ manduca¬
bant. Illi insultabant: qͥ munditiã foris habebant.
et intꝰ maculis plenierant. Illi insultabant: quoꝵ u

Expanded text:
captivitate viam teneamus, et eamus ad patriam. Jam ergo redempti, in via non timeamus insidiantes hostes nostros. Ideo enim redemit nos, ut latro ad te non audeat accedere; tu ab illa noli recedere, et latro ad te non audet accedere. Ambula ergo in Christo et canta gaudens, canta tanquam consolatus; quia ille te quod habemus in corpore, quomodo repletur gaudio? Non solet impleri, nisi aut cibo, aut potu, aut aliquare tali missa in os. Impletur aliquando os nostrum: et plus est quod dicimus Sanctitati vestrae; quando os plenum habemus, loqui non possumus. Habemus autem intus os, id est in corde, unde quidquid procedit, si malum est, inquinat nos; si bonum est, mundat nos. De ipso enim ore audistis, dum Evangelium legeretur. Insultabant enim Judaei Domino, quia discipuli ejus non lotis manibus manducabant. Illi insultabant, qui munditiam foris habebant, et intus maculis pleni erant; illi insultabant, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
to orbe t̾rarũ pretiũ nr̃m accipit᷑: am̃ respondet᷑.
Dicunt gͦ int̾ gentes ierusolimitan captiui. ieruso¬
limitani redituri. ꝑegrini suspirantes patriȩ suȩ.
Qͥd dicunt: Magnificauit dñs facere nob̾cũ. facti
sumꝰ iocundati. Nũqͥd ipsi secũ fecer̃: Ipsi secũ male

Expanded text:
rarum pretium nostrum accipitur; Amen respondetur. Dicunt ergo inter Gentes Jerosolymitani captivi, Jerosolymitani redituri, peregrini, suspirantes patriae suae. Quid dicunt? «Magnificavit Dominus facere nobiscum; facti sumus jucundati.» Numquid ipsi secum fecerunt? Ipsi male
Abbreviated transcription (Latin):
huc gemis: et qͦmͦ saluator te saluũ fec̃ qͥ gemit
nob̾ in dño ñ spe sedre salua facta ẽ Resirrer̃en
t ascendit. In capite nr̃ caro nr̃a salua in m̃bris e¬
adhuc saluanda. Secura gaudeant m̃bra qr acapi¬
te suo ñ s̃ deserta. Dix̃ eñ m̃bris laborantibꝰ fceceg
uob̾cũ sũ. usq ad consũmationẽ sclłi Ita factũe ut
conũterem᷑ ad dm̃. Spẽ enĩ ñ habebamꝰ nisi ad scłm.
et inde serui miseri. Et bis miseri: qr et in hac uita:
et dorsũ ad scłm: qr adhuc in uia sumꝰ. tam̃ patriã
attendimꝰ. Et qͣndo forte aliquã tribulationẽ pati¬
et ciro ꝑdiic̃. Quia gͦ de captiuitate nr̃a gemelumꝰ
gemunt autẽ et illi qͥ iã credider̃: qͦmͦ autẽ captiu
factifumꝰ obliti fumꝰ. sed ꝑ scripturã cõmemorimꝰ:

Expanded text:
huc gemis; et quomodo Salvator salvum te fecit? qui gemit, nobis in Domino, non spe, sed re salva facta est. Resurrexit enim et ascendit in capite nostro caro nostra salva; in membris adhuc salvanda est. Secura gaudeant membra, quia a capite suo non sunt deserta. Dixit enim membris laborantibus: «Ecce ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi» . Ita factum est ut converteremur ad Deum. Spem enim non habebamus, nisi ad saeculum; et inde servi miseri, et bis miseri, quia et in hac vitaet dorsum ad saeculum, qui adhuc in via sumus, tamen patriam attendimus: et quando forte aliquam tribulationem pati, cito perducit. Quia ergo de captivitate nostra gemebamus, gemunt autem et illi qui jam crediderunt; quomodo autem facti sumus captivi, obliti fuimus, sed per Scripturam commemoramur:
Abbreviated transcription (Latin):
entes. Unũ sanguinẽ fudit: eiꝰ qͥ ñ solũ ustficatus.
sed iustꝰ natꝰ ẽ. Illo sanguine fuso ꝑdicdit quos tenebat.
uoluit dicere factisumꝰ gaudentes. Quando: Cĩam.¬
ũterit dñs captiuitatẽ sion. Quȩ sion: ipsa irusalẽ.
Et̃na sion. Quomͦꝰ ȩc̃na sion: Quomꝰ capciua sion:

Expanded text:
entes. Unum sanguinem fudit ejus qui non justificatus, sed justus natus est: illo sanguine fuso, perdidit quos tenebat. voluit dicere, Facti sumus gaudentes. Quando? «Cum converteret Dominus captivitatem Sion.» Quae Sion? Ipsa Jerusalem, et aeterna Sion. Q
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te credidimꝰ et in ipsa fide pͥmitias qͣsdã dedimꝰ. ut
pͥmitias nr̃as sequam᷑: gͦ et nosipsi in nob̃met ipsis
ingemiscimꝰ adoptionẽ expectantes redẽptionem
corporis nr̃i. Gemebat gͦ et ipse : et gemunt om̃s fi-¬
deles. adoptionẽ expectantes redẽptionẽ corporis
sui. Ubigemunt: In ista mortalitate. Iuã redẽpti-¬
onẽ expectant: Corporis sui: quȩ p̃cessit in dño.
qͥ surrex̃ amortuis et ascendit in cȩlũ. Hoc nobis
ante quã reddat᷑ necesse ẽ. gemamꝰ: etiã fideles. etiã

Expanded text:
te Deo credidimus, et in ipsa fide primitias quasdam dedimus, ut te Deo credidimus, et in ipsa fide primitias quasdam dedimus, ut primitias nostras sequamur: ergo «et nos ipsi in nobismetipsis ingemiscimus, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis nostri.» Gemebat ergo et ipse, et gemunt omnes fideles, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis sui. Ubi gemunt? In ista mortalitate. Quam redemptionem exspectant? Corporis sui, quae praecessit in Domino, qui resurrexit a mortuis, et ascendit in coelum. Hoc nobis antequam red
Abbreviated transcription (Latin):
qũ mortiuis resuragxisset et ascencuset in gluon
suspirabant tam̃ illi ciuitati. quantũ oportet nos de¬
si derare qͦ nos ipse p̃cessit. et unde nũꝗ̃ recessit: Non
enĩ dñs sic uenit ad nos: ut desereret angłos. Et illis
mansit. et ad nosuenit. Illis mansit maiestate: uenit
ad nosin carne. Eramꝰ autẽ ubi : Si re dẽptornr ille
dr̃: captiui tenebam᷑. Ubi gͦ cenebam̃ ut ille ueni¬
ret redimere captiuos: Ubi tenebam᷑ : Forte apud
barbaros Peior ẽ barbaris diabolus: et angeli eiꝰ. Ip¬
ista captiuitate. suspirans ȩt̃nã ierłm: et docuit nos
gemere ex ipso spũ qͦ et ille impletꝰ gemebat. Hoc
enĩ ait. Om̃ĩs creatura ingemiscit. et dolet usq nc̃.
hominibꝰ etiã ñdũ credentibꝰ sed tam̃ credituris: in¬
rit ereatura: Nonsolũ autẽ inqͥt. sed et nosipsi pͥmi¬
tias sp̃s habentes id ẽ qͥ iã spũ deo seruimꝰ. qͥ iã deo¬

Expanded text:
quam mortuus resurrexisset et ascendisset in coelum, quam mortuus resurrexisset et ascendisset in coelum, suspirabant tamen illi civitati; quantum nos oportet desiderare, quo nos ipse praecessit, et unde nunquam recessit? Non enim Dominus sic venit ad nos, ut desereret Angelos: et illis mansit, et ad nos venit; illis mansit in majestate, ad nos venit in carne. Eramus autem ubi? Si redemptor noster ille dicitur captivi tenebamur. Ubi ergo tenebamur, ut ille veniret redimere captivos? ubi tenebamur? Forte apud barbaros? Pejor est barbaris diabolus et angeli ejus. Ipista captivitate, suspirans aeternae Jerusalem; et docuit nos gemere ex ipso Spiritu quo et ille impletus gemebat. Hoc enim ait: «Omnis creatura congemiscit et dolet usque nunchominibus etiam non credentibus, sed tamen credituris, insed et nos ipsi primitias spiritus habentes,» id est, qui jam spiritu Deo servimus, qui jam men
Abbreviated transcription (Latin):
icut iã meoINISIS ex ordine nob̾
tractantibꝰ iste psalmꝰ. ẽ. centesimꝰ uice-¬
simꝰ qͥntꝰ qͥ int̃ illos psalmos ẽ. quoꝵ
titulus ẽ. canticũ graduũ. Est autẽ sic̃ nostis. uox
ascendentiũ. Quo. nisi ad illã suꝑnã ierłm. matrẽ
om̃iũ nr̃m. quȩ ẽ. in cęlis: Quȩ suꝑna: ȩt̃na et ip
sa.Hȩc autẽ quȩ int̾ra fint: ũbrã habebat illius.
Itaq ista cecidit: illa ꝑmanet. Hȩc impleuit tempꝰ
p̃dictionis: illa tenet ȩtĩntatẽ nr̃ȩ reparationis.
Ab illa ꝑegrinam᷑ in hac uita. ad eiꝰ reditũ fuspi¬
ramꝰ: tã du miseri et laborantes. donec ad illã rede¬
amꝰ Nec ciues nr̃i angłi dimiser̃ nos in ꝑegrinati¬
one: sed annunciauer̃ nob̃ ipsũ regẽ uenturũ ad
nos. Et uenit ad nos. et contẽptꝰ ẽ int̾ nosa nobis et
postea nob̾cũ. Et docuit nos contẽpni. qr contẽptꝰ ẽ.
Docuit tolerare: qr tolerauit. Docuit pati: qr passus
ostendens qͥd sꝑare debeamꝰ. Sigͦ ꝓpħȩ antiqui pa.¬

Expanded text:
icut jam meministis, ex ordine nobis tractantibus iste psalmus est centesimus vicesimus quintus, qui inter illos psalmos est, quorum est titulus, «Canticum graduum.» Est autem, sicut nostis, vox ascendentium: quo, nisi ad illam supernam Jerusalem, matrem omnium nostrum, quae est in coelis ? Quae superna eaec autem quae in terra fuit, umbram habebat illius. Itaque ista cecidit, illa permanet: haec implevit tempus praedicationis, illa tenet aeternitatem nostrae reparationis. Ab illa peregrinamur in hac vita, ad ejus reditum suspiramus: tamdiu miseri et laborantes, donec ad illam redeamus. Nec cives nostri Angeli dimiserunt nos in peregrinatione, sed annuntiaverunt nobis ipsum Regem venturum ad nos. Et venit ad nos, et contemptus est inter nos a nobis, et postea nobiscum: et docuit nos contemni, quia contemptus est; docuit tolerare, quia toleravit; docuit pati, quia passus ostendens quid sperare debeamus. Si ergo prophetae et pa
Abbreviated transcription (Latin):
nens ad dm̃. In hac confusione id ẽ. in ista babilo-¬
catẽ sion: et facti sumꝰ inqͥt sic̃ consolati . Id ẽ. ga-¬
uisi sumꝰ: tanquã consolationẽ accipientes. Consola-¬
tio ñ ẽ insimiseroꝵ. Consolatio ñ ẽ: nisigem̃tiũ. lu
gentiũ Quare sic̃ consolati nisi qi adhuc gemuimꝰ:
Gemimꝰ in re consolam᷑ in spe. Cũ transierit res de ge-¬
mitu gaudiũ ueniet ȩt̾nũ: ubi ñ opꝰ erit consolatio¬
ne. qr nulla miseria sauciabim᷑. Quare autẽ sic̃ conso¬
lati ait et ñ ait consolati : Non sẽꝑ quasi ad similitu-
locutione hominũ danda s. ut facile intelligatur.
Quomꝰ dicimꝰ Sic̃ uix̃ pat̾ ita et filiꝰ. Ad similitudi¬

Expanded text:
nens ad Deum. In hac confusione, in ista Babylonens ad Deum. In hac confusione, in ista Babylotatem Sion. 4. «Et facti sumus,» inquit, «sicut consolati:» id est, gavisi sumus, tanquam consolationem accipientes. Consolatio non est nisi miserorum, consolatio gentium, Quare «quasi consolati,» nisi quia adhuc gemimus. Gemimus in re, consolamur in spe: cum transierit res, de gemitu gaudium veniet aeternum, ubi non opus erit consolatione, quia nulla miseria sauciabimur. Quare autem «velut consolati» ait, et non ait, consolati? Non semper quasi ad similitudi nobis etiam de communi locutione hominum danda sunt, ut facile intelligatur. Quando dicimus, Sicut vixit pater, ita et filius; ad similitudi
Abbreviated transcription (Latin):
tatis illiꝰ ciues captiui s̃. sedqͥ inde ꝑegrinant᷑ ipsi
captun s. homo cius ẽ erł̃m: seduendit sib peca.¬
co fact᷑ẽ ꝑegrinꝰ. De ꝓpagine ipsiꝰ natũ ẽ genꝰ hu-¬
manũ et impleuit tras captiuitas siom. Et ista
captiua sion. qͦmͦ ũbra illiꝰ ierłm. ũbra illiꝰ sion quã
acceper̃ iudȩi in imagine in figura fiuit in capti¬¬
tẽpꝰ qd .uii. diebꝰ uoluit᷑. Cũ autẽ transierit om̃e
me Babilonia ẽ. mundus iste. Babilonia enĩ. int̾¬
p̃tat᷑ confusio. Uidete si ñ ẽ confusio tota uita hu-¬
mana. Q cqͥd agunt homines in spe uana: qͣndo
cognouerint qͥd agunt. erubescunt. Quare labo¬¬
rant: Cui laborant: filiis meis inqͥt. Et ipsi cui :
filiissuis Et illi qͥbꝰ: filiis suis. Nemogͦ sibi. Ab ista
confusione iã conũsi erant: qͥbꝰ dic̃ apł̃s. Quã enimr
głam habebatis in his in qͥbꝰ nunc erubescitis: Con-¬
fusiogͦ ẽ. tota uita ista rerũ mundanarũ: non ꝑti-¬

Expanded text:
e peregrinantur, ipsi captivi sunt. Homo civis est Jerusalem, sed venditus sub peccato, factus est peregrinus. De propagine ipsius natum est genus humanum, et implevit terras captivitas Sion. Et ista captivitas Sion quomodo umbra illius Jerusalem? Umbra illius Sion quam acceperunt Judaei in imagine, in figura fuit in captivtempus quod septem diebus volvitur: cum autem transierit omne iae. Babylonia est enim mundus iste: Babylonia enim interpretatur, Confusio. Videte si non est confusio tota vita humana. Quidquid agunt homines in spe vana, quando cognoverint quid agunt, erubescunt. Quare laborant? cui laborant? Filiis meis, inquit. Et ipsi cui? Filiis suis. Et ipsi quibus? Filiis suis. Nemo ergo sibi. Ab ista ergo confusione jam conversi erant, quibus dicit Apostolus: «Quam enim gloriam habebatis in his, in quibus nunc erubescitis» ? Confusio ergo est ista tota vita rerum humanarum, non perti
Abbreviated transcription (Latin):
festi st quifͤes sic ust ficifti. Et qr bon es sicut
bonꝰ fecisti. Ergo qr et isti uere consolatierant. sic̃ conso¬
latigaudebant: id. ẽ. magnũ erat gaudiũ ipsoꝵ sic̃
consolaroꝵ: illo consolante morituros. qͥ mortitus ẽ.
Oñs enĩ morigemimꝰ. Consolatꝰ ẽ ille: qͥ mortuus ẽ. ne
mori timeremꝰ. Prior resurrex̃: ut haberemꝰ qđ sꝑaremꝰ.

Expanded text:
sicut justus fecisti; et quia bonus es, sicut bonus fecisti. Ergo quia et isti vere consolati erant, «sicut consolati» gaudebant; id est, magnum erat gaudium ipsorum, tanquam consolatorum, illo consolante morituros qui mortuus est. Omnes enim moriendo gemimus: consolatus est ille qui mortuus est, ne mori timeremus. Prior res
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit morsin uictoriã. et esi corruptibile hoc indu¬
erit incorruptionẽ. et mortale hoc induerit immorta-¬
litatẽ: tunc erit uera sanitas. Iunc erit uera et ꝑfecta
iustitia: ut nichil mali ñ solũ facere. sed nec cogitare
possimꝰ. Modo autẽ in opes pauꝑes et egentes dolentes
suspiramꝰ. gemimꝰ. oramꝰ. leuamꝰ oculos ad dm̃: qm̃ et illi
qͥ felices sunt in hoc mundo. despiciunt nos: abundant
enĩ et illi qͥ infelices s̃ in hoc scło. despiciunt nos: q et
ipsi abundant: et iusticia. ẽ. in corde ipsoꝵ sed falsa.
Ideo ñ ꝑueniunt ad uerã: qi replecis falsa lu autẽ ut
ꝑuenias ad uerã. esto egens et m̃dicus ipsiꝰ iustitiȩ: et
audi euangłm. Beati qͥ esuriunt et siciunt iustitiã :
qm̃ ipsi saturabuntua.

Expanded text:
fuerit mors in victoriam, et cum corruptibile hoc indufuerit mors in victoriam, et cum corruptibile hoc induerit incorruptionem, et mortale hoc induerit immortalitatem ; tunc erit vera sanitas, tunc erit vera et perfecta justitia, ut nihil mali non solum facere, sed nec cogitare possimus. Modo autem inopes, pauperes, egentes, dolentes suspiramus, gemimus, oramus, levamus oculos ad Deum: quoniam et illi qui felices sunt in hoc mundo, despiciunt nos; abundant enim: et illi qui infelices sunt in hoc saeculo, despiciunt; quia et ipsi abundant, et justitia est in corde ipsorum, sed falsa. Ideo non perveniunt ad veram, quia repleti sunt falsa. Tu autem ut pervenias ad veram, esto egens et mendicus ipsius justitiae; et audi Evangelium: «Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi satura
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ptationes Possumꝰ continere ab homicidio ab
adulcerio afiutis. a ꝑuiriis. a fraudibꝰ. Nũqͥd ab iniqͥs
cogitationibꝰ: Nũ qͥd et a suggestionibꝰ malarũ cupidi-¬
tatũ : Quȩ ẽ. gͦ iusticia nr̃a: Totũ gͦ esuriamꝰ totũ siti¬
amꝰ: et ueras diuitias. et uerã sanitatẽ. et uerã iustitiam.
Quȩ suerȩ diuitiȩ: Celestis illa mansio ierłm. Quis enĩ
dr̃ diues in hac t̾ra: Quando laudat᷑ diues. qͥd dr̃:
Multũ diues ẽ: nichil illi deest. Laus certalaudantis
illa. ẽ. Nã ista ñ ẽ. Cũ dic̃ nichil illideẽ: attende si ni-¬
chil illi deẽ. Si nichil cupit: nichil illi deẽ. Si autem
adhuc cupit maiora quã habet: ad hoc accesser̃ diui¬
tiȩ ut egestas eresceret. In illa uͦ ciuitate uerȩ er̃ diui¬
tiȩ qr ibi nichil nob̾ dcerit. q nec indigebimꝰ aliqͣ re.
Et uera sanitas erit. Quȩ. ẽ. uera sanitas: Cũ absorta

Expanded text:
tentationes? Possumus continere ab homicidio, ab tentationes? Possumus continere ab homicidio, ab adulterio, a furtis, a perjuriis, a fraudibus: numquid ab iniquis cogitationibus? numquid et a suggestionibus malarum cupiditatum? Quae est ergo justitia nostra? Totum ergo esuriamus, totum sitiamus, et versalem. Quis enim dicitur dives in hac terra? Quando laudatur dives, quid dicitur? Multum dives est; nihil illi deest. Laus certa laudantis illa est: nam ista non est, cum dicitur, Nihil illi deest. Attende si nihil deest. Si nihil cupit, nihil illi deest: si autem adhuc cupit majora, quam quae habet, ad hoc accesserunt divitiae, ut egestas cresceret. In illa vero civitate verae erunt divitiae, quia ibi nihil nobis deerit; quia nec indigebimus aliqua re, et vera sanitas erit. Quae est vera sanitas? Cum absorpta
Abbreviated transcription (Latin):
dei: qi manducamꝰ et bibimꝰ. Medicam̃tas ipsa. quȩ
nob̾ opponunt᷑. fr̃s si uultis uidere qualis morbꝰ nos
habeat: qͥ teumat septẽ diebꝰ fame consumit᷑. Ergo il¬
la fames ibi ẽ. sed ideo illã ñ sentis. qi quotidie illam
curas. Eigo nec ipsa sanitas. nob̃ ẽ ꝑfecta. Intendat
caritas urã qͦmͦ nos intelligamꝰ inopes: ut gaudeamꝰ
ad eũ et leuemꝰ oculos ad eũ qͥ habitat incelo. Non
sillȩ uerȩ diuitiȩ. Plus augent cupiditatẽ eis qͥ eas
possident. Non ẽ illa uera corporis sanitas: qr ubiq
deficit In ipso adiutorio: ñ inuenies firmam̃tũ. Las¬
sa t᷑ stando sedere uult. Nũqͥd uel sedendo dura¬
bit: Qđ sibi elegit ut ñ fatigaret᷑: ibi habet deficere.
ñ deficit: Lassatꝰ ẽ ieuinando. refecturus ẽ. Si plus
refecerit inde deficit. In nullare potest ꝑseuerare ista
infirmitas. lustitia quid: Quanta iuisti. tia int̾ tantas

Expanded text:
Dei, quia manducamus et bibimus: medicamenta ipsa sunt, quae Dei, quia manducamus et bibimus: medicamenta ipsa sunt, quae nobis apponuntur. Fratres, si vultis videre qualis morbus nos habeat; qui jejunat septem diebus, fame consumitur. Ergo illa fames ibi est; sed ideo illam non sentis, quia quotidie illam curas: ergo nec ipsa sanitas nobis est perfecta. 12. Intendat Charitas vestra quomodo nos intelligamus inopes, ut gaudeamus ad eum, et levemus oculos ad eum qui habitat in coelo. Non sunt illae verae divitiae; plus augent cupiditatem eis qui eas possident. Non est illa vera corporis sanitas; quia portdeficit. In ipso adjutorio non invenies firmamentum: lassatur stando; sedere vult; numquid vel sedendo durabit? Quod sibi elegit ut non fatigaretur, ibi habet deficere. n deficit? Lassatus est jujunando, refecturus est: si plus refecerit, inde deficit. In nulla re potest perseverare ista infirmitas. Justitia quid? Quanta justitia est inter tantas
Abbreviated transcription (Latin):
Etia ipsiudit̃ abundar in conde suo adũsis usticiã
de Et que abundantia uititiȩ niẽ: Iuantacũq iuftiti
am nob̾ fuerit: ros ẽ nescio qͥs ad illũfontẽ. ad sagnã
ilã tantã stillicidia quȩcã s̃ quȩ uitã nẽmmolliant.
et dirã inqͥtatẽ soluant. Modo desideremꝰ de pleno
fonte usticiȩ saginari: desidẽmꝰ ub̃tate illa satiari de
qua dr̃ in psalmo Inebriabunt᷑ ab ub̾tate domꝰ tuȩ.
et corrente uoluptatis tuȩ potabis eos. Hic autẽ cũ su¬
mꝰ inopes nos eẽ intelligamꝰ et egentes ñ selũ harũ di-¬
utiarũ que ñ s̃uere diuitiȩ sed et ipsiꝰ salutis. Quan
diuem̃ corpꝰ hoc esurit et sitit. quãdi corpꝰ hoc iugi¬
lando fatigat᷑. stando facigat᷑ ambulando fatigat᷑. se-¬
dendo fatigat᷑ manducando fatigat᷑: qͦcũq se uerte-¬
rit ad subsidiũ fatigationis ibi inuenit aliã facigatio-¬
to erescit inopia et auaritia. Non. ẽ ista salus corpo-¬
ris sedinfirmitas Paregoritam᷑ quotidie medicam̃cis

Expanded text:
undare in corde suo adversum justitiam Dei. Et quae abundantia justitiae nostrae? Quantacumque justitia in nobis fuerit, ros est nescio quis ad illum fontem; ad saginam illam tantam stillicidia quaedam sunt, quae vitam nostram molliant, et duram iniquitatem solvant. Modo desideremus de pleno fonte justitiae saginari, desideremus ubertate illa satiari, de qua dicitur in psalmo: «Inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos» . Hic autem cum sumus, inopes nos esse intelligamus et egentes, non solum harum divitiarum quae non sunt verae divitiae, sed et ipsius salutis. Et quanim corpus hoc esurit et sitit, quamdiu hoc corpus vigilando fatigatur, stando fatigatur, ambulando fatigatur, sedendo fatigatur, manducando fatigatur; quocumque se verterit ad subsidium fatigationis, ibi invenit aliam fatigatioto crescit inopia et avaritia. Non est ista salus corporis, sed infirmitas. Paregorizamur quotidie medicamentis
Abbreviated transcription (Latin):
facta sua mala. Et cũ cogitauerit facta sua mala. nec
sic uult confiteri qr digna patit᷑ sed dic̃. Eece manisfe¬
ste feci multa: sed multos uideo peiora fecisse et ni¬
chil mali pati. Iustꝰ ẽ. contra dm̃. Abundat gͦ et ipse
Plenũ habet pectꝰ iusticia. qͣndo qͥdẽ illi ds uidetur
male facere: et ipse sibi uidet᷑ iniuste pati. Et si dares
illi nauẽ gub̾nandã in naufragiũ iret cũ illa. Uult
autẽ dm̃ excutere de gub̾natione huiꝰ mundi et ip¬
se tenere gub̾nacula creature. et distribuere om̃bꝰdo¬
lores et lecitias pęnas et p̃mia infelix anima. Qiuid
miramini: Abundat.: Sed abundat neqͥtia abindat
dare. sed pauperẽ debet se cognoscere. Et si habet di.¬
uitias scire debet qi ñ sillȩ uere duutiş it alias desi.¬

Expanded text:
facta sua mala; et cum cogitaverit facta sua mala, nec facta sua mala; et cum cogitaverit facta sua mala, nec sic vult confiteri quia digna patitur: sed dicit, Ecce manifeste feci multa; sed multos video pejora fecisse, et nihil mali pati. Justus est contra Deum. Abundat ergo et ipse, plenum habet pectus justitia; quandoquidem illi Deus videtur malefacere, et ipse sibi videtur injuste pati. Et si dares illi navim gubernandam, in naufragium iret cum illa: vult autem Deum excutere de gubernatione hujus mundi, et ipse tenere gubernacula creaturae, et distribuere omnibus dolores et laetitias, poenas et praemia. Infelix anima! et quid miramini? abundat, sed abundat nequitia, abundat  debet abundare, sed pauperem se debet cognoscere; et si habet divitias, scire debet quia non sunt illae verae divitiae, ut alias desi
Abbreviated transcription (Latin):
qmꝰ debemꝰ nos flagellri qͥ fecinꝰ quare fsglentire
Cuiita cdixerinꝰ illis et de infelieitate a chue surbue
et ipsi insultant: qͥd putamꝰ fr̃s quasi ñ eos cõmenor¬
tos in hoc psalmo cũ diceret oꝓbriũ eis qͥ abundat
et despectio suꝑbis quando qͥdẽ insultat᷑ xp̃ianiset
ab eis qͥ ñ abundant sed eũ sint in egestate et erũns
nec ipsi cessant insultare: Certe gͦ obpbriũ eisqͥ a¬
bundant. Anforte nullus inuent᷑. qͥ etiãposit mei:
lamitate insultet: Non si ñ insultaut latro qͥcũ eni¬
cifixo dño crucifixus erat. Si gͦ insultant et illi qͥ ñ
abundant. qͣre psalmꝰ ait. obꝓbriũ eis qͥ abundant:
abundarent: suꝑbi ñ essent. Unde abundant: Aliꝰ
abundat pecunia: et inde suꝑbꝰ. ẽ. Aliꝰ abundat
accusant: et dicunt. Qͥd admisi. aut qͥd feci: Et tu
dicis. Respice: recordare peccata tua. si nichil fecisti.
Titillat᷑ aliqͣntũ conscientia. et recdit ad se: et cogicat

Expanded text:
 debemus nos flagellari, qui fecimus quare flagellamur? Cum ista dixerimus, illi et de infelicitate superbiunt adhet ipsi insultant, quid putamus, fratres, quasi non eos commemoratos in hoc psalmo, cum diceret, «Opprobrium eis qui abundant, et despectio superbis:» quandoquidem insultatur Christianis et ab eis qui non abundant; sed cum sint in egestate et aerumnis, nec ipsi cessant insultare? Certe ergo, «Opprobrium eis qui abundant:» an forte nullus invenitur qui etiam positus in calamitate insultet? Si non insultavit latro, qui cum crucifixo Domino crucifixus erat ? Ergo si insultant et illi qui non abundant, quare psalmus ait, «Opprobrium eis qui abundant?»abundarent, superbi non essent. Alius enim abundat pecunia, et inde superbus est; alius abundat accusant, et dicunt: Quid admisi, aut quid feci? Et tu dicis: Respice, recordare peccata tua, si nihil fecisti. Titillatur aliquantum conscientia, et redit ad se, et cogitat
Abbreviated transcription (Latin):
in manꝰ dñe tuȩ: qr seruus et ancilla es. Seruus qr
ppłs es: ancilla qr ȩccłia es. Ipsa autẽ ancilla: magnã di-¬
gnitatẽ inuenit apud dm̃. Exor facta ẽ. Sed donec
ueniat ad amplexus illos spũales ubi securã ꝑfrua-¬
t᷑ eo quẽ dilex̃. et cui suspirauit in ista diuturna
ꝑegrinatione. sponsa. ẽ: et accepit arrã magnã. san-¬
giuinẽ sponsi cui secura suspirat: nec illi dr̃ noli ama-
illi ungat᷑. Amet. et de longinquo amet: et de lon¬
ginqua ꝑegrinatione suspiret. Solus duc̃. qr solus
talẽ arrã dedit. Quis eñ potest sic ducere. ut mori-¬
at᷑ ꝓ ea quã uult ducere: Si enĩ uoluerit ꝓ ea mori:
ñ erit qͥ ducat. Securus autẽ ille ꝓ sponsa mortuus
ẽ: quã resurgens erat ducturus. Uerũtam̃ fr̃s inte¬
rĩsimꝰ qͦ mͦ serui et ancilla. dictũ qͥ dẽ ẽ. ñ uosdicã
seruos sed amicos. Sesforte solis discpilis ar̃ añ a¬

Expanded text:
inae tuae: quia et servus et ancilla es; servus, quia populus es; ancilla, quia Ecclesia es. Ipsa autem ancilla magnam dignitatem invenit apud Deum: uxor facta est. Sed donec veniat ad amplexus illos spirituales, ubi secure perfruatur eo quem dilexit, et cui suspiravit in ista diuturna peregrinatione, sponsa est: et accepit arrham magnam, sanguinem sponsi, cui secura suspirat. Nec illi dicitur, Noli amareilli jungatur, amet, et de longinquo suspiret et de longinqua peregrinatione. Solus ducet, quia solus talem arrham dedit. Quis enim potest sic ducere, ut moriatur pro ea quam vult ducere? Si enim mori pro ea voluerit, non erit qui ducat. Securus autem ille pro sponsa mortuus est, quam resurgens erat ducturus. Verumtamen, fratres, interim simus quomodo servi et ancilla. Dictum est quidem «Non vos dicam servos, sed amicos,» : sed forte solis discipulis dixit
Abbreviated transcription (Latin):
uia ueritatis. et iustitiȩ lum̃ ñ lux̃ nob̾: et solñ ortꝰ
ẽ nob̃. Qͥd nob̾ ꝓfuit suꝑbia. et diuitiarũ iactatio
qͥcd contulit nob̾: Ibitu ñ eis insultas: qr ipsi sibi¬
iã insultant. Qđ donec fiat fr̃s: leuemꝰ oculos ad
eũ qͥ habitat in celo. et ñ ab illo collamꝰ oculos qͦ¬
adusq misereat᷑ nr̃i : et liberet ab om̃i tẽptatione.
et obꝓbrio et despectu. huc accedit: qđ aliqͦndo
et ipsi qͥ s̃ inflagello infelicitatis tẽporalis insultant
nob̾. Inuenis aliquẽ ꝓ merito iniqͥtatũ suarũ siue
occulto udicio dei siue manifesta dãpnatione. in
carcerẽ mitti. portare cathenã. Et ipse insultat.
Et cũ ei dictũ fuerit quare ñ bene upxisti ecce qͦ ue¬
nistimale uiuendo: ille respondet. Q uare: Illi qi
bene uiuunt. ñne ista patiunt᷑: Sed illi ꝓptẽa pa-¬
tiunt᷑ ut ꝓbent᷑. ut tẽptationibꝰ exerceant᷑ ut fla¬
gellis ꝓsierant qi flagellat omnẽ filũ quẽ nrcipit Et si¬

Expanded text:
obis, et sol non ortus est nobis. Quid nobis profuit superbia? et divitiarum jactatio quid contulit nobis» ? Ibi tu non eis insultas, quia jam ipsi sibi insultant. Quod donec fiat, fratres, levemus oculos ad eum qui habitat in coelo; et non ab illo tollamus oculos, quoadusque misereatur nostri, et liberet ab omni tentatione et opprobrio et despectu. 10. Huc accedit quod aliquando et ipsi qui sunt in flagello infelicitatis temporalis, insultant nobis. Invenis aliquem pro merito iniquitatum suarum, sive occulto judicio Dei, sive manifesta damnatione, mitti in carcerem, portare catenam: et ipse insultat. Et cum ei dictum fuerit, Quare non bene vixisti? ecce quo venisti male vivendo: ille respondet, Quare illi qui bene vivunt, ista patiuntur? Sed illi propterea patiuntur, ut probentur, ut tentationibus exerceantur, ut flagellis proficiant; quia flagellat Deus omnem filium quem r
Abbreviated transcription (Latin):
in põpa diuutiarũ suarũ. qͦndo se iactant in uento¬
sitate falsoꝵ honoꝵ: Tunc insultant nob̾: & qͣsi dicuis.
Ecce bene mͥ.ẽ. Fruor ego rebꝰ p̃sentibꝰ. Recedant a me:
qͥ pmitunt qđ ñ ostendunt. Qđ uideo teneo: qdđ ui¬
deo fruor Bene mͥ sit in hac uita Tu securior esto. qr
resurrex̃ xp̃s. et docuit te qͥd in alia uita daturus sit.
Certꝰ esto: qr dat. Sed insultat ille qͥ tenet ferto in¬
sultantẽ: et ridebis gem̃tẽ Postea enĩueniet tẽpus:
qͣndo dicturis illi ipsi. his̃ qͦs aliqͣndo habuimꝰ in ri-¬
sũ. Uerba s̃ libri sapientiȩ: qr ꝓdidit nob̾scriptura
quȩ dicturis illiipsi qͥ mͦ nos irrident. qͥ nos despici-

Expanded text:
in pompa divitiarum suarum, quando se jactant in ventoin pompa divitiarum suarum, quando se jactant in ventositate falsorum honorum; tunc insultant nobis, et quasi dicunt: Ecce mihi bene est, fruor ego rebus praesentibus, recedant a me qui promittunt quod non ostendunt; quod video teneo, quod video fruor; bene mihi sit in hac vita. Tu securior esto; quia resurrexit Christus, et docuit te quid in alia vita daturus sit: certus esto quia dat. Sed insultat ille, quia tenet. Ferto insultantem, et ridebis gementem: postea enim veniet tempus quando dicturi sunt illi ipsi, «Hi sunt quos aliquando habuimus in risum.» Verba sunt libri Sapientiae; quia prodidit nobis Scriptura quae dictur
Abbreviated transcription (Latin):
actauũ. Et iã nomina ñ potest dicere. Nonne inde
potiꝰ treris qr multos attendis transisse ꝑ illã domũ.
et neminẽ ipsoꝵ secũ illã tulisse ad et̃ nã domũ:
Pat̃ cius hic eã dimisit: transut ꝑ illã. Sicet tu
trainsibis. Si gͦ transitũ habetis in cdomo ura: stabu ⁊¬
lũ ẽ transeuntiũ ñ habitatio cõmanentiũ. Et tam̃
sꝑamꝰ et ñdũ apparuit qͥd erimꝰ quãiuis iã filii dei
simꝰ qr uita nr̃a abscondita ẽ cũ xp̃o in deo repleci
sumꝰ despectione id ẽ contẽptu. ab his qͥ felicitatẽ
Et qđ ẽ qͥ abundant hoc c̃ suꝑbis. Repeatiosen¬
tentiȩ. ẽ. Ohpbriũ eis qͥ abundant: et despectio suꝑb̾.
Quare abundant suꝑbi: qr hic uolunt eẽ. felices & a
qͣndo et ipsi miseri er : Nũqͥd abundant: Sed forte
qͣndo miseris. ñ nob̾ insultant. Intendat caritas ur̃a
Tunc insultant force qͦndo felices s̃: qͣndo se iactant

Expanded text:
atavum, et jam nomina non potest dicere. Non inde atavum, et jam nomina non potest dicere. Non inde potius terreris, quia multos attendis transisse per illam domum, et neminem ipsorum secum illam tulisse ad aeternam domum? Pater tuus hic eam dimisit; transiit per illam: sic et tu transibis. Si ergo transitum habetis in domo vestra, stabulum est transeuntium, non habitatio commanentium. Et tamen s, et nondum apparuit quod erimus, quamvis jam filii Dei simus ; quia vita nostra abscondita est cum Christo in Deo: «repleti sumus despectione,» id est contemptu, ab his qui felicitatem et quod est, «qui abundant;» hoc est, «superbis.» Repetitio sententiae est, «opprobrium eis qui abundant, et despectio superbis.» Quare abundant superbi? Quia hic volunt esse felices. Quid? quando et ipsi miseri sunt, numquid abundant? Sed forte quando miseri sunt, non nobis insultant. Intendat Charitas vestra. Tunc insultant forte quando felices sunt, quando se jactant
Abbreviated transcription (Latin):
uniere: quoꝵ felicitas toca t̾rena ẽ. Irrident᷑ illi qͥ felici¬
tatẽ uocant quã oculis indere ñ possunt: et dr̃ eis Qͥ d
credis insane: Uides qđ credis: Reũsus ẽ. aliqͥs ab in-¬
feris et reculit tͥ qͥd ibi agit᷑: fcce ego qđ amo uideo:
et fruor. Despiceris qi sꝑas qđ ñ uides: et despic̃ te
ille qͥ quasi tenet qđ uidet. Attende: supse tenet.
Noli turbari. Uide si ipse tenet. et ñ tibi insultet:
rofelicitatẽ. Noli turbari. Attende sitenet. Labit᷑
hoc ab illo qd tenet: uel ipse ab eo qđ tenet. Necesse
ẽ transeat aut ipse ꝑ res suas: aut res ipsiꝰ ꝑ illum.
Perquẽ transeunt ressuȩ: Qui uiuus labefactꝰ erit.
Qͥs transit ꝑ ressuas: Qui in diuitiis morit᷑. qr cũ
morit᷑ ñ eas secũ fert ad inferos. Domũ meã habeo:
lactauit se. Queris. Quã domũ tuã: Iuã mͥ dimisit
pat̾ mis. Et ille unde habuit hanc domũ: Auus
nr̃ illi eã dimisit. Recurre et ad ꝓauĩi. Inde ad

Expanded text:
tota terrena est. Irridentur illi qui felicitatem vocant quam oculis videre non possunt, et dicitur eis: Quid credis, insane? Vides quod credis? Reversus est aliquis ab inferis, et retulit tibi quid ibi agitur? Ecce ego quod amo video, et fruor. Despiceris, quia speras quod non vides; et despicit te ille, qui quasi tenet quod videt. Attende si ipse tenet: noli turbari; vide si ipse tenet, et non tibi insultet; itatem futuram: noli turbari; attende si tenet. Labitur hoc ab illo quod tenet, vel ipse ab eo quod tenet; necesse est transeat aut ipse per res suas, aut res ipsius per illum. Per quem res transeunt suae? Qui vivus labefactus erit. Quis transit per res suas? Qui in divitiis moritur; quia cum moritur, non eas secum aufert ad inferos. Domum meam habeo, jactavit se. Quaeris, Quam domum tuam? Quam mihi dimisit pater meus. Et ille unde habuit hanc domum? Avus noster illi eam dimisit. Recurre et ad proavum, inde ad
Abbreviated transcription (Latin):
is aũteris faciẽ tuã tuipse urasceris peccatis tuis. Si
autẽ cuñ aũcis faciẽ tuã a peccatistiuis: tu agnos¬
eis et ille ignoseit. At uͦ a ce leua oculos ad illũ. et
dic. Ad te leuaui oculos meos: qͥ habitas in celo. Cȩlũ
fr̃s mei si corporalit̾ intellexerimꝰ hoc qđ uidemꝰ oculis
corporeis: uere sic errabimꝰ ut ñ putemꝰ nosilluc ascen-¬
⁊ dere nisi scalis positis: aut aliqͥbꝰ machinam̃tis. Si autẽ
spĩalit̃ ascendimꝰ. spũ alit̃ celũ incelligere debemꝰ. Si as-¬
census in affectu. celũ in iustitia. Qd ẽ. gͦcelũ dei: Om̃s
ne essent. celũ erant: qr in illis dñs sedens. ꝑ tocũ mundũ
ambulabat. Ergo habitat incelo. Quomꝰ: Quomͦ dic̃ in
alio psalmo. Tu autẽ in scõ habitas laus ifrł. Iui habitat
enĩ dei scm̃. ẽ: qã estis uos. Sed om̃s adhuc infirmi et
scdm fidẽ ambulantes: scdm fidẽ s̃tẽplũ dei. Fr̃ enim

Expanded text:
is averteris faciem tuam, tu ipse irasceris peccatis tuis: si is averteris faciem tuam, tu ipse irasceris peccatis tuis: si autem tu non avertis faciem tuam a peccatis tuis, tu agnoscis, et ille ignoscit. 4. At vero a te leva oculos ad illum, et dic, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» Coelum, fratres mei, si corporaliter intellexerimus hoc quod videmus oculis corporeis, vere sic errabimus, ut non putemus nos illuc ascendere, nisi scalis positis, aut aliquibus machinamentis: si autem spiritualiter ascendimus, spiritualiter coelum intelligere debemus; si ascennt carne, coelum erant; quia in illis Dominus sedens, per totum mundum ambulabat. Ergo habitat in coelo. Quomodo? Quomodo dicit in alio psalmo, «Tu autem in sancto habitas, laus Israel» . Qui habitat enim Dei sanctum est, quod estis vos» . Sed omnes adhuc infirmi et secundum fidem ambulantes , secundum fidem sunt templum Dei, erunt
Abbreviated transcription (Latin):
Cui placuerit ds̃. Displicere sibi ds̃ñ potest. Paceat &
tͥ ut placeas illi. Sed tͥ ille placere ñ poterit: nisitu
tͥ displicueris. Si aute cdisplices tͥ. tolle ate oculũ. Ut¬
qͥdemĩ te aitendis: Si enĩ uerũ te attendis inuenis in
te qđ tͥ displiceat: et dicis deo. peccatũmeũ corã me ẽ.
semꝑ Peccatũ tiuĩ ante te sit: ut ñ sit ante dm̃. Et cu
noli esse ante te: ut sis ante dm̃. Quomͦ enĩ uolumꝰ ut
ñ a nob̾ aũtat faciẽ ds̃. sic uolumꝰ ut aũtat faciem a
peccatis nr̃i. Nã utrũq illic cantat᷑ in psalmis. Ne
aũtas faciẽ tuã a me. Uox ẽ. psalmi: uox ẽ. gͦ nr̃ã.
Et ille qͥ dic̃ ne aũtas faciẽ tuã a me: uide qͥd alio
loco dicat. Aũte faciẽ tuã apeccatis meis. Si uisut
aũtat ficiẽ suã a peccaris cius: tu ipse aũte faciẽ
cuã a te. et a peccatis tuis noli aũtere. Sieñ ñ abe¬

Expanded text:
Cui placuerit Deus. Displicere sibi Deus non potest; placeat et Cui placuerit Deus. Displicere sibi Deus non potest; placeat et tibi, ut placeas illi. Sed tibi ille placere non poterit, nisi tu tibi displicueris. Si autem displices tibi, tolle a te oculum. Utquid te enim attendis? Si enim vere te attendis, invenis in te quod tibi displiceat; et dicis Deo, «Peccatum meum ante me est semper» . Peccatum tuum sit ante te, ut non sit ante Deum; et tu noli esse ante te, ut sis ante Deum. Quomodo enim volumus ut non a nobis avertat faciem Deus, sic volumus ut avertat faciem a peccatis nostris: nam utrumque illi cantatur in Psalmis. «Ne avertas faciem tuam a me» ; vox est psalmi, vox est ergo nostra: et ille qui dicit, «Ne avertas faciem tuam apeccatis meis» . Si vis ut avertat faciem suam a peccatis tuis, tu ipse a te averte faciem tuam, et a peccatis tuis noli avertere. Si enim non ab e
Abbreviated transcription (Latin):
Tanta eni int̾ualla cernimꝰ int̃ celũ et t̾rã. Ianta sepa-¬
ratio ẽ. et tanta spatia locoꝵ llluc uolumꝰ ascendere:
scalas ñ uidemꝰ. Nũqͥd forte falimꝰ nos. qr canticũ gra-¬
duũ id ẽ canticũ ascensionis cantamꝰ: Ascendimꝰ ad
celũ. si cogitamꝰ dm̃ qͥ ascensus in corde fecit. Qͥd ẽ as¬
cendere incorde: ꝓficere in dm̃. Quomͦ om̃is qͥ defic̃ ñ
ascendit sed cadit: sic om̃is qͥ ꝓfic̃ ascendit. Secd si sic
ꝓficiat ut ñ suꝑbiat: si sic ascendat ut ñ cadat. Si aũ
ꝓficiendo suꝑbiat: ascendendo iterũ cadit. Sed ut ñ
suꝑbiat. qͥd debet facere: Leuet oculossuos ad illũ qͥ
habitat in cęlo: ñ se attendat. Om̃is enĩ suꝑbꝰ se attenc¬
dit. et magnꝰ sibi uidet᷑ qͥ sibi placet. Sed qͥ sibi placet.
stulto homini placet: qr illeipse stultꝰ ẽ cũ sibi placet.
Solus securus placet: qͥ deo placet: Et qͥs ẽ qͥ placet dõ

Expanded text:
Tanta enim intervalla conspicimus inter coelum et terram, tanta sepaTanta enim intervalla conspicimus inter coelum et terram, tanta separatio est, et tanta spatia locorum: illuc volumus ascendere, scalas non videmus: numquid forte fallimus nos, quia «Canticum graduum,» id est, canticum ascensionis cantamus? Ascendimus ad coelum, si cogitamus Deum, qui ascensus in corde fecit. Quid est ascendere in corde? Proficere in Deum. Quomodo omnis qui deficit, non descendit, sed cadit: sic omnis qui proficit, ascendit: sed si sic proficiat, ut non superbiat; si sic ascendat, ut non cadat: si autem proficiendo superbiat, ascendendo iterum cadit. Sed ut non superbiat, quid debet facere? Levet oculos suos ad illum qui habitat in coelo, non se attendat. Omnis enim superbus se attendit, et magnus sibi videtur qui sibi placet. Sed qui sibi placet, stulto homini placet; quia ille ipse stultus est, cum sibi placet. Solus securus placet qui Deo placet. Et quis est qui placet Deo?
Abbreviated transcription (Latin):
et mali. Uerbi gr̃a qr dãpriũ patiunt᷑. Na sunde
angit᷑ cor: cinis ẽ. Quia nescio quẽ tuoꝵ ex uolunta.¬
te dei amisisti. si inde angit᷑ cor qͥd magnũ: hine
angunt᷑ et corda infideliũ. Ista patiunt᷑ et qͥñdũ¬
credider̃ in xp̃m. Unde angit᷑ cor xp̃iani: qr ñ dũ
felix secłm scłm fueris. gemis. Et si omĩa ꝓsꝑa confu.¬
ant et undiq tͥ mundus iste arrideat: tutam̃ se¬
mis qr in ꝑegrinatione te constitutũ uides Et senas
iã qͥdẽ te habere felicitatẽ sed̃m oculos stultoꝵ sed
rens desideras Et acsid̃ando ascendis. Et ascendendo:
cantas cinticũgriduũ Et cantando canticũ gradiuũ:
dics Na ce leuau ocilos meos qͥ habitas melo. as
ceindens qͣ leuaturus erat oculos nis illuc qͦ tendebat.
et ascendere desiderabat: De t̾ra enĩ ad celũ ascendit.
fece t̾ra deorsũ. quã calcamꝰ pedibꝰ nr̃is Eece etiã cȩ¬
lũ sursũ qd iudemꝰ oculis nr̃is. et ascendendo cantamꝰ

Expanded text:
mali, verbi gratia, quia damnum patiuntur: nam si inde angitur cor, cinis est. Quia nescio quem tuorum ex voluntate Dei amisisti, si inde angitur cor, quid magnum? Hinc anguntur et corda infidelium; ista patiuntur et qucrediderunt. Unde angitur cor christiani? Quia nondum felix secundum saeculum fueris, gemis; et si omnia prospera confluant, et undique tibi iste mundus arrideat, tu tamen gemis, quia in peregrinatione te constitutum vides; et sentis jam quidem te habere felicitatem secundum oculos stultorum, srens desideras, et desiderando ascendis et ascendendo cantas «Canticum graduum,» et cantando «Canticum graduum,» dicis, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» 3. Ascendens, quo levaturus erat oculos, nisi illuc quo tendebat, et ascendere desiderabat? De terra enim ad coelum ascendit. Ecce terra deorsum, quam calcamus pedibus nostris; ecce etiam coelum sursu
Abbreviated transcription (Latin):
uapulat: et sint istȩ uniꝰcuiꝰq nr̃m uoces. et qͣndo
bene nob̾ ẽ. Nã qͥs ñ intelligat uapulare se. qͥndo
egrotat. qͣndo in carcere.ẽ. qͣndo forte in cathena.
qͣndo forte latrones patit. qͣndo ab aliqͥbꝰ imꝓbis ei
aliquȩ molestiȩ irrogantur : Sentit uapulare se.
Magnꝰ sensus ẽ: uidere qr uapulat. et qͣndo illi be¬
ne. ẽ. Non enĩ ait scriptura in iob. tẽptationibꝰ abun¬
dat uita humana: sed ait. Nũ qͥd ñ tẽptatio ẽ. uita
humana suꝑ t̾rã : Totã ipsã uitã. tẽptationẽ dixit.
uiuis in t̾ra. siue felicit̾ uiuas siue in aliqͦ tribula¬
tione consticutꝰ sis. Clama. Ad te leuauu ocłos me-¬¬
os: qͥ habitas incȩlo.Clama ad manꝰ dm̃ qͥ te iussit
cecdi cui dicis in alio psalmo łpt̃ inqͥtatẽ erudisti
hominẽ: et tabescere fecisti sic̃ araneã animã meao.
Clama ad manꝰ cȩdentis. et dic.   serere nr̃i dñe:

Expanded text:
vapulat, et sint istae uniuscujusque nostrum voces et quando vapulat, et sint istae uniuscujusque nostrum voces et quando nobis bene est. Nam quis non intelligat vapulare se quando aegrotat, quando in carcere est, quando forte in catena, quando forte latrones patitur? Quando ab aliquibus improbis ei aliquae molestiae irrogantur, sentit vapulare se. Magnus sensus est, videre quia vapulat et quando illi bene est. Non enim ait Scriptura in Job, Tentationibus abundat vita humana; sed ait, «Numquid non tentatio est vita humana super terram» ? Totam ipsam vitam tentationem dixit. vivis in terra: sive feliciter vivas, sive in aliqua tribulatione constitutus sis, clama, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo.» Ad manus Domini, qui te jussit caedi, cui dicis in alio psalmo, «Propter iniquitatem erudisti hominem; et tabescere fecisti sicut araneam animam meam;» clama ad manus caedentis, et dic, «Miserere nostri, Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ẽ et tabificationẽ. sic̃ aranea infirma facta ẽ et de
paradiss expulsa ẽ. Tunc ussus ẽ seruus cedi. fr̃s
mei iudete ex qͦ uapulamꝰ. In om̃ibꝰ qͥ ab initio gene
ris humaninatis. in om̃ibꝰ qͥ nunc s̃ in om̃ibꝰ qͥ postea
nasent᷑ adã uapulat. Uapulat adã. id ẽ. genꝰ hu¬
manũ. Et multi sic obduruer̃. ut nec plagas senti.¬
ant. Qui uͦ ex ipso genere filu factis: receper̃ sensũ
doloris. sentiunt se uapulare. et nouer̃ qͥs iussit ut
uapulent: leuauer̃ oculos suos ad eũ qͥ habitat
isto scło ridentes: iactantesse. Non uapulant. Immo
peiꝰ uapulant. hoc ipso grauiꝰ cȩdunt᷑: qͦ sensũ iã ꝑ¬
dider̃. Fingilent. et uapulent. Sentiant qr uapu-¬
lant. sciant qr uapulant. et doleant qr uapulant:
qm̃ qͥ apponit scientiã. apponit dolorẽ. Hoc seri.¬
ptura dix̃. Ideo dñs in euangłio. Beati lugentes:
qm̃ ipsi consolabunt᷑. Audiamꝰ uocẽ hominis qͥ

Expanded text:
tem et tabificationem, sicut aranea infirma facta est, et de tem et tabificationem, sicut aranea infirma facta est, et de paradiso expulsa est. Tunc jussus est servus caedi. Fratres mei, videte ex quo vapulamus. In omin omnibus qui nunc sunt, in omnibus qui postea nascentur, Adam vapulat. Vapulat Adam, id est, genus humanum; et multi sic obduruerunt, ut nec plagas suas sentiant. Qui vero ex ipso genere filii facti sunt, receperunt sensum doloris: sentiunt se vapulare, et noverunt quis jussit ut vapulent; et levaverunt oculos suos ad eum qui habitatisto saeculo ridentes, jactantes se; non vapulant: imo pejus vapulant; hoc ipso gravius caeduntur, quo sensum jam perdiderunt. Evigilent, et vapulent; sentiant quia vapulant, sciant quia vapulant, et doleant quia vapulant. Quoniam «qui apponit scientiam, apponit dolorem:» hoc Scriptura dixit . Ideo Dominus in Evangelio: «Beati lugentes, quoniam ipsi consolabuntur» . 7. Audiemus vocem hominis qui
Abbreviated transcription (Latin):
uel dña. Fãc gͦ aliquẽ dñm iufsisse seruũ suũ cȩdi Ua¬
pulat seruus. sentit plagarũ dolores: attendit manꝰ
dñi sui qͦadusq dicat. parce. Manũ enĩ ipsa potesta¬
nr̃a.Sapientia dei iussit noscȩdi: et in hac uitaua-¬
pulamꝰ. et tota ista uita mortalis plaga nr̃a ẽ Au¬
di uocẽ psalmi Ero iniqͥtate erudisti hominẽ ⁊ ca-¬
bescere fecisti sic̃ araneã animã meã. Actendite fis
quã cabida ẽ. aranea: ut leui tactii conquasset᷑ et
moriat᷑. Et ne qͣsi carnẽ solã in firmitate mortalita¬
tis putaremꝰ nos habere tabidã: ñ dix̃ cabescert me
ficstitn sedim camẽ intelligeremꝰ: secdat. labesere
festisic̃ artineã animã meã. Niechil eñ infirmus
anma nta posta in medus cẽptationbꝰ seluan medus
gemtib̾et parturitionibꝰ molestiarũ Pchil ea infir¬
mus donec hereat soliditati cȩlesti. et sit in tẽplo dei
unde iã ñ cadat: qr pͥmo ut ueniret adbanc infirmita¬

Expanded text:
vel domina. Fac ergo aliquem dominum jussisse servum caedi: vapulat servus, sentit plagarum dolores; attendit ad manus domini sui, quoadusque dicat, Parce. Manum enim, ipsam potestara sapientia Dei jussit nos caedi; et in hac vita vapulamus, et tota ista vita mortalis plaga nostra est. Audi vocem psalmi: «Pro iniquitate erudisti hominem; et tabescere fecisti sicut araneam animam meam» . Attendite, fratres, quam tabida est aranea, ut levi tactu conquassetur et moriatur. Et ne quasi carnem solam infirmitate mortalitatis putaremus nos habere tabidam, non dixit, Tabescere me fecisti; ne secundum carneam intelligeremus: sed ait, «Tabescere fecisti sicut araneam animam meam.» Nihil enim infirmius anima nostra posita in mediis tentationibus saeculi, in mediis gemitibus et parturitionibus molestiarum; nihil ea infirmius donec haereat soliditati coelesti, et sit in templo Dei, unde jam non cadat: quia primo ut veniret ad hanc infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
indomo: si subtracta fuerit. cadis. Bs autẽ sic habitat
in seĩs ut supse discesserit. caclant. Quicũq gͦ sic por¬
tat dm̃ ut sit tẽplũ dei: ñ putet sic a se portari dm̃. ut
t̃reat dm̃ si se subducat. Uȩ illi si se subtraxerit ds̃:
ipsa nos continent: in quibꝰ ds̃ habitat. ipse illos continet.
lã uidete quantũint̾est int̃ nrãm habitationẽ et dei
Et sic elieat anma ad te leuaui oculos meos qͥ habitas
in celo: ut intelligat qr ds̃ nec cȩlo indiget ubi habi¬
tet. sed celũ ipso indiget ut ab ipso inhabitet᷑. Qͥ a gͦ¬

Expanded text:
in domo; si subtracta fuerit, cadis; Deus autem sic habitat in domo; si subtracta fuerit, cadis; Deus autem sic habitat in sanctis, ut si ipse discesserit, cadant. Quicumque ergo sic portat Deum, ut sit templum Dei; non putet sic a se portari Deum, ut terreat Deum, si se subducat. Vae illi si se subtraxerit Deus; os habitamus, ipsa nos continent; in quibus Deus habitat, ipse illos continet. Jam videte quantum interest inter nostram habitationem, et Dei: et sic dicat anima, «Ad te levavi oculos meos, qui habitas in coelo;» ut intelligat quia Deus nec coelo indiget, ubi habitet; sed coelum ipso indiget, ut ab ipso inhabitetur. 5. «ve