comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
curramꝰ ꝓpositũ nob̾ certam̃. aspicientes in
auctorẽ fidi. & consũmatorẽ ihin: ꝗͥ ꝓposito
sibi gaudio sustinuit crucẽ. confusione con¬
tempta: Adhoc itaq dñs apparuit in car¬
ne. ut humanã uicã ammonendo excitaret:
exempla p̃bendo accẽderet: moriendo redi¬
meret: resurgendo repararet: Cum gͦ nulla
in se beatꝰ iob̃ iure redarguenda repperit:
ad excedentẽ om̃a redemptoris uita. mentis
oculos tendit: ut in illa cognoscat ipse qͥd
minꝰ habeat. cũ dicit si ambulaui in uani¬
tate. & festinauit indolo pesm̃s. appendat
me instatera iusta: & seiat ds̃ simplicitatẽ
meã: desi aꝑte dicat: Si qua umꝗͣ leuit̾. si
qua ꝑniciõse ꝑpetraui ͥ dĩ & hominũ medi¬
ator appareat: ut in eiꝰ uita cognescã. an
ego ueracit᷑ simplex fui Qui enĩm ut dixim:
suoꝵ temporũ uires excesserat. mediatorem
dĩ &e hominũ querebat: ut in illo pensat ag¬
nosceret. si uitã simplicẽ uere tenuisset Dicac

Expanded text:
entes in auctorem fidei et consummatorem Jesum, qui proposito sibi gaudio sustinuit crucem, confusione contempta . Ad hoc itaque Dominus apparuit in carne, ut humanam vitam admonendo excitaret, exempla praebendo accenderet, moriendo redimeret, resurgendo repararet. Cum ergo nulla in se beatus Job jure redarguenda reperit, ad excedentem omnia Redemptoris vitam mentis oculos tendit, ut in illa cognoscat ipse quid minus habeat, cum dicit: Si ambulavi in vanitate, et festinavit in dolo pes meus, appendat me in statera justa, et sciat Deus simplicitatem meam. Ac si aperte dicat: Si qua unquam leviter, si qua perniciose perpetravi, Dei et hominum Mediator appareat, ut in ejus vita cognoscam an ego veraciter simplex fuerim. Qui enim, ut diximus, suorum temporum viros excesserat, Mediatorem Dei et hominum quaerebat, ut in illo pensatus agnosceret si vitam simplicem vere tenuisset. Dicat
Abbreviated transcription (Latin):
euis fuit arbitrii. ut cũ ipso ꝑficeret: liquet tam̃
qr eiꝰ arbitrii ñ fuit. ut cũ ipso exiret de utero:
Constat gͦ qr sue uirtuti tribuit: qui profecto
testatur. qr hoc exconditionis munere accepit
Bonũ qͥ qͥd a conditione habuisse se intimat. li¬
quet᷑ pculdubio qr adlaudẽ conditoris narrat
indicans ab ipso se accepisse ut pius esset. a qͦ ac¬
cepit ut ẽẽt: quia sicut suo opere in utero con¬
ditꝰ ñ fuit : ita nec sua uirtute ab utero pius fuit
Sed pensandũ nob̾ est qđ asserit: creuit mecũ:
Non nulli enĩ qͦd adetatẽ crescunt: ab innocentia
decrescunt : electiꝰ uero cũ foras etas corporis:
intꝰ si dici liceat. crescit ȩtas uirtutis. Sequitꝰ¬

Expanded text:
ejus fuerit arbitrii, ut cum ipso proficeret, liquet tamen quia ejus arbitrii non fuit ut cum ipso de utero exiret. Constat ergo quia suae virtuti nil tribuit, qui profecto testatur quia hoc ex conditionis munere accepit. Bonum igitur quod a conditione habuisse se intimat, liquet procul dubio quia ad laudem conditoris narrat, indicans ab ipso se accepisse ut pius esset, a quo accepit ut esset, quia sicut suo opere in utero conditus non fuit, ita nec sua virtute ab utero 692 pius fuSed pensandum nobis est quod asserit, crevit mecum. Nonnulli enim quod aetate mores coeperunt ab innocentia deintus, si dici liceat, crescit aetas virtutis. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
ipso dationis sue inunere. uix eundẽ excessũ
sermonis tegunt Quib bene ꝑ ecclesiasticum
librũ dicit᷑. Om̃i dato: ñ des cristitiã uerbi
mali. E rursũ ecce uerbũ suꝑdatũ bonũ. &
utraq cũ homine iustificato  delicet ut da¬
tũ exhiberi debeat ꝓpietatẽ: & bonũ uerbũ
tribui ꝑhumilitatẽ. At condir alii egenos
fr̃s ñ student reb fulcire cũ possint: sed blan¬
dis tantũ sermonib fouere. Quos uehem̃ t̃
iacobi predicatiosea reprehendit : dicens:
Si auc̃ fr̃ aut soro nudi sunt. & indigent uictu

Expanded text:
ipso dationis suae munere vix eumdem excessum ipso dationis suae munere vix eumdem excessum sermonis tegunt. Quibus bene per Ecclesiasticum librum dicitur: Omni dato non des tristitiam verbi mali . Et rursum: Ecce verbum super datum bonum, et utraque cum homine justificato , videlicet, ut datum exhiberi debeat per pietatem, et bonum verbum tribui per humilitatem. At contra, alii egenos fratres non student rebus fulcire cum possint, sed blandis tantum sermonibus fovere. Quos vehementer Jacobi praedicatio sancta reprehendit, dicens: Si autem frater aut sor
Abbreviated transcription (Latin):
ctus est. Quod pauꝑem ñ desper: iurtutẽ hum¬
litatis exhibuit: quod autẽ operiut: pietatis.
Que quippe iste uirtutes ita sibimet ẽẽ. conere
debent. ut uicaria semꝑ ope se fulciant : quatin
nec humilitas cũ uenerat᷑ ꝑximũ. largitatis
gram deserat: nec pietas cũ largit᷑. intunescat
Erga indigentiã itaq. ꝑximi. humilitatẽ pietas
fulciat. Humilitas pietatẽ: ut cũ indigentẽ
reb necessariis naturȩ tuȩ consortẽ uideris:
nec ꝑ impietatẽ desinas tegere: nec psuꝑbiam¬
2. negligas uenerari quẽ tegis Nam sunt ĩmulli
qͥ mox ut ab egenis fratrib fuerint necessariȩ
postulati : post dona largituri. in eis prius
contumeliosa uerba iaculantur Qui &e si reb
ministeriũ pietatis ꝑficiunt: uerbis tam̃ grãm
humilitatis ꝑdunt: ita ut plerũq uideantur
qr illatȩ iam iniurię satisfactionẽ soluunt.
cũ post contumelias dona largiuntur
Nec magni ẽ oꝑis qđ postulata tribiuint: qͥa

Expanded text:
ciunt.---Quod pauperem non despexit, virtutem humilitatis exhibuit; quod autem operuit, pietatis. Duae quippe istae virtutes ita sibimet esse connexae debent, ut vicario semper opere fulciantur; quatenus nec humilitas, cum veneratur proximum, largitatis gratiam deserat, nec pietas cum largitur intumescat. Erga indigentiam itaque proximi humilitatem pietas fulciat, humilitas pietatem, ut cum indigentem rebus necessariis naturae tuae consortem videris, nec per impietatem desinas tegere, nec per superbiam negligas venerari quem tegis. Nam sunt nonnulli qui mox ut ab egenis fratribus fuerint necessaria postulati, post dona largituri, in eos prius contumeliosa verba jaculantur. Qui etsi rebus ministerium pietatis perficiunt, verbis tamen gratiam humilitatis perdunt; ita ut plerumque videatur quia illatae jam injuriae satisfactionem solvunt, cum post contumelias dona largiuntur. Nec magni est operis quod postulata tribuunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
turalii. Et qr plerũq hoc qđ faciendo ñ ꝓpen¬
dim quã graue sit. paciendo pensamꝰ : eiꝰ aẽ
iuim facinoris qd se pati si reus sit debere de¬
nuntiat: ex prim̃do manifestat dicens: Hoc¬

Expanded text:
quia plerumque hoc quod faciendo non perpenquia plerumque hoc quod faciendo non perpendimus quam grave sit, patiendo pensamus ejusdem vim facinoris quod se pati, si reus sit, debere denuntiat, exprimendo manifestat, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
Sed adhec fortasse aliqͥs dicat: Quid de se mi¬
rũ sc̃s uir isserit᷑: si ñ solũ ab adulterii crimine
uerũ etiã a fornicationis inqͥnatione se liberũ
seruauit: Hȩc aut̃ paruipendimꝰ: si uirtutũ
eiꝰ temporae ininime pensamꝰ: Nec dũ enĩ
adrestrictionẽ carnis. reuelata gr̃ẽ distric¬
tior censurae ꝑcesserat: quȩ ñ solũ corporis. sed
& cordis lasciuia rep̃hendit Rec dũ multorũ
continentium castitatis bona imitanda ꝓ¬
dierant: & tamen beatus iob exempla mun¬
ditiae quae non acceperat ⁊radebat:
A multis aut̃ nunc etiã post ꝓhibitionem dei
carnus in munditia ꝑpetrat᷑: Hine g colligendũ
elibꝰ eli qͣnta culpa nunc etiã post pͥceptũ ĩ
guib delinquit᷑: cũ tanta laude antea a grauib ab¬
stinebat᷑ Qui hoc siumꝗͣ fecerit : eandẽ cul¬
pã uerti sibi expetit inpenam dicens. Scor¬
tũ sit alterius uxor mea : oe suꝑ illã incuruen

Expanded text:
Sed ad haec fortasse aliquis dicat: Quid de se miSed ad haec fortasse aliquis dicat: Quid de se mirum sanctus vir asserit, si non solum ab adulterii crimine, verum etiam a fornicationis inquinatione se liberum servavit? Haec autem parvipendimus, si virtutum ejus tempora minime pensamus. Necdum enim ad restrictionem carnis revelatae gratiae districtior censura processerat, quae non solum corporis, sed et cordis lasciviam reprehendit. Necdum multorum continentium castitatis bona imitanda prodierant, et tamen beatus Job exempla munditiae, quae non acceperat, tradebat. A multis autem nunc etiam post prohibitionem Dei carnis immunditia perpetratur. Hinc ergo colligendum est, cum tanta culpa nunc etiam post praeceptum in gravibus delinquitur, cum quanta laude antea a gravibus abstinebatur. Qui si hoc unquam fecerit, eamdem culpam verti sibi expetit in poenam, dicens: CEt
Abbreviated transcription (Latin):
phibet᷑: aꝑte ueritas ostendit. qr etia solo ui su
cũ turpit᷑ uł innupta c̃cupiscit᷑. adulteriũ ꝑpe¬
tratur. Quod tam̃ plerũq ex loco uł ordine
c̃cupiscentis discernitꝰ: qr sic hunc insaero or¬
dine studiosa concupiscentia. sic̃ illũ adulte¬
rii inqͥnat culpa In ꝑsonis tam̃ ñ dissimilibꝰ.
isdem luxurie distinguit᷑ reatus. In quib for¬
nicationis culpa. qr ab adulterii reatu discer¬
nit᷑. p̃dicatoris egregii lingua testat᷑: que inter
ceterr asserit dicens: Neq fornicari. neque
idolis seruientes. neq adulteri: regnũ di possi¬
debunt. Quod enĩ disuncte reatui sclitentiȩ
subdidit : q̃m ñ ualde ase dissidat ostendit:
Cer hoc gͦ qd dicit᷑ si deceptũ ẽ cormeũ suꝑ mu¬
lierẽ: nec cogitasse uir sẽs de fornicationis ma¬
cula de monstrat᷑: ꝑ hoc aut̃ qd subicit. & si ad
ostiũ amici mei insidiatꝰ sũ patent̃ in notescit.
quod areatu adulterii liber fuit:

Expanded text:
hibetur, aperte Veritas ostendit quia et solo visu, cum turpiter vel innupta concupiscitur, adulterium perpetratur. Quod tamen plerumque ex loco vel ordine concupiscentis discernitur: quia sicut hunc in sacro ordine studiosa concupiscentia, sic illum adulterii inquinat culpa. In personis tamen non dissimilibus idem luxuriae distinguitur reatus, in quibus fornicationis culpa, qua ab adulterii reatu discernitur, praedicatoris lingua testatur, quae inter caetera asserit dicens, Neque fornicarii, neque idolis servientes, neque adulteri regnum Dei possidebunt . Quod enim disjunctae reatui sententiae subdidit, quoniam valde a se dissideat ostendit. Per hoc ergo quod dicitur: Si deceptum est cor meum super muliere, neque cogitasse vir sanctus de fornicationis macula demonstratur. Per hoc autem quod subjicit: Et si ad ostium amici mei insiditatus sum, patenter innotescit quod a reatu adulterii liber fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetrando ꝑuertit Unde scĩ uiri tanto
se sub tilus in cogitatione constringunt :
quanto a supno iudice districtius conside¬
rari se conspiciunt Mentẽ qͥppe discuti¬
unt: inuenire siqua deliquerint quert̃.
ut tanto fiant iꝑ rep̃hensibiles iudici. qͣn¬
to semet ipsos eotidie &e sine cessatione re¬
p̾hendunt Neo tam̃ hac dere iã gaudia
sec uritatis sumunt : qr ab illo se uideri con¬
siderant. qͥ in eis &e illa uidet. quȩ uidere
ipsi in semet ipsis ñ ualent &: quidẽ beat
iob ꝑfectionis uitã int̾ ueteres tenuit:
sed qr eiꝰ intentio ad redẽptoris aduentũ
ꝓphetico spũ erũpit: in illiꝰ p̃ceptis pen¬
sat ipse quã multa de ꝑfectione minꝰ ha¬

Expanded text:
rpetrando pervertit. Unde sancti viri tanto rpetrando pervertit. Unde sancti viri tanto se subtilius in cogitatione constringunt, quanto a superno judice districtius considerari conspiciunt. Mentem quippe discutiunt, invenire si qua dereliquerint quaerunt, ut tanto fiant irreprehensibiles judici, quanta semetipsos quotidie et sine cessatione reprehendunt. Nec tamen hac de re jam gaudia securitatis sumunt, quia ab illo se videri considerant qui in eis et illa videt quae videre ipsi in semetipsis non valent. Et quidem beatus Job perfectionis vitam inter veteres tenuit; sed quia ejus intentio ad Redemptoris adventum prophetico spiritu erumpit in illius praeceptis, pensat ipse quam multa de perfectione minus ha
Abbreviated transcription (Latin):
subtili ex aminatione considerat: ut in uno¬
quoq nr̃m nec ea quę remuneret bona
p̃tereat: noc mala qus uidelicet displiceñ.
lubitas. ubi sedes ẽ. satanc: & tenes nom̃
meũ. & ñ negasti fidem meã Et paulo
post Sed habeo aduersũ te pauca: qr
habes illic tenentes doctrinã balaam: hinc
angło thyatire dr̃ Noui oꝑa tua . ꝙ. caritatẽ. et
fidẽ.&. ministeriũ. et patientiã tuã. et oꝑa tua no.¬
dicit propħã docere ce seducere seruos
meos & fornicari. & manducare ydoloti¬
tũ. Ecce bona inemorat. nec tam̃ resecan¬
da mala sine penitentia relaxat: qr scili¬
cet sic singuloꝵ uias considerat. sic gress
enumerans pensat: ut subtili examine ꝑ¬
pendat. uł qͣntũ quisq ad bona ꝑficiat᷑:
uł qͣntũ admala deuians. sus p̾ro uectib
contradicat. Incrementũ qͥppe meritoꝵ
qđ bone uite studiis augetur. plerumq
mali admixtione retrahit᷑: &e bonũ quod
animꝰ opando construit. hoc mala alia¬

Expanded text:
subtili considerat, ut in unoquoque nostrum, nec ea quae remunerat bona praetereat, nec mala quae videlicet displicent habitas, ubi sedes est satanae: et tenes nomen meum, et non negasti fidem meam . Et paulo post: Sed habeo adversum te pauca, quia habes illic tenentes doctrinam Balaam. Hinc angelo Thyatirae dicitur: Novi opera tua, et charitatem, et fidem, et ministerium, et sapientiam tuam, et odicit propheten, docere et seducere servos meos, et fornicari, et manducare idolothytum . Ecce bona memorat, nec tamen resecanda mala sine poenitentia relaxat, quia scilicet sic singulorum vias considerat, sic gressus enumerans pensat, ut subtili examine perpendat vel quantum quisque ad bona proficiat, vel quantum ad mala devians suis profectibus contradicat. Incrementum quippe meritorum, quod bonae vitae studiis augetur, plerumque mali admistione retrahitur; et bonum quod animus operando construit, hoc alia pe
Abbreviated transcription (Latin):
gentis ẽ: non districtio punientis Ex ipso gͦ
p̾senti uerbere : iudicia etna pensanda sũnt:
inc enĩ ꝑpendere hinc summopere debemus.
quomodo feratur illa quȩ reꝓbat: si ferri
modo uix ualet eius ire quae purgat¬

Expanded text:
gentis est, non districtio punientis. Ex ipso ergo gentis est, non districtio punientis. Ex ipso ergo praesenti verbere judicia aeterna pensanda sunt. Hinc etenim perpendere summopere debemus quomodo feratur illa quae reprobat, si ferri modo vix valet ejus ira quae purgat
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solũ tunc uidẽ. s etiã se nc̃ p̃uid̾e ꝑtimescatł
Considatione nãq tanti t̾roris. metũ animus
palpitat: & intentionis suȩ oculos declinans.
intueri qͦd p̃uidet recusat Bene gͦ dicit᷑. &
pondus eiꝰ ferre ñ potui: qr cũ suꝑne maies¬
tatis uim adiudiciũ uenientis. terrorẽq tan¬
ti ex aminis considerando animꝰ conat᷑ ex qui¬
rere: mox adsemet ipsũ refugiens. sese expa¬
uescit inuenisse Sed int̾ hec pensandũ ẽ qr
beatꝰ iob ista de se loquit᷑. laudatꝰ & flagellatꝰ¬
sic timuit: quomͦ feriendꝰ ẽ. qui contẽpnat.
Quomͦ de p̾ssura sunt dĩ uidicia eos qui se
poterit ferre qui despicit: si hoc &e ille in
uerbere ꝑ tulit. qui ꝑtimorem prȩuidit:
nde sũmopere formidandũ ẽ. nob̾. illud tantę
districtionis examen Constat autẽ qr in hac
uita cũ ꝑcutit. si ꝑcussionẽ corres tio sequit᷑
disciplina patris ẽ. ñ ira uidicis Amor corri¬

Expanded text:
ertimescat. Consideratione namque tanti terroris metu animus palpitat, et intentionis suae oculos declinans, intueri quod praevidet recusat. Bene ergo dicitur: Et pondus ejus ferre non potui, quia cum supernae majestatis vim ad judicium venientis terroremque tanti examinis considerando animus conatur exquirere, mox ad semetipsum refugiens, sese expavescit invenisse. Sed inter hbeatus Job ista de se loquitur, laudatus et flagellatusic timuit, quomodo feriendus est qui contemnit? Quomodo depressura sunt Dei judicia eos qui se poterit ferre, qui despicit, si hoc et ille in verbere pertulit, qui per timorem praevidit? Unde summopere formidandum nobis est illud tantae districtionis examen? Constat autem quia in hac vita cum percutit, si percussionem correctio sequitur, disciplina patris est, non ira judicis; amor corri
Abbreviated transcription (Latin):
płis sius ñ solũ aliis laudẽ ñ m̾uident. sed utili¬
iatẽ eis etĩa ꝓuectus exorant: ipsi & integros¬
& uiuentes filios recipiunt: qͥndo insũpmo
examine. ex eorũ uita ꝑfecte retributionis gaudia
consequunt᷑: Hȩc paucis ꝑ excessũ dixim: ut auci¬
torũ ꝓgenies ꝑdoctorũ negligentiã qualit̾ extin¬
guitur monstrarem᷑ qr quisqͥs iuxta hoc qd loq¬
tur ñ uiuit: qͦs uerbo genuit ab stabilitate recdi¬
uigilans edidit. nequaꝗͣ actione dormiens extinx̃:
atq idõ fidelit̃ dic̃. si quominꝰ p̃dicta cõpleuit
seram &e alius comedat: & ꝓgenies mea eradicet᷑

Expanded text:
pulis suis non solum aliis laudem non invident, sed utilipulis suis non solum aliis laudem non invident, sed utilitatem eis etiaet viventes filios recipiunt, quando in supremo examine ex eorum vita perfectae retributionis gaudia consequuntur. Haec paucis per excessum diximus, ut auditorum progenies per doctorum negligentiam qualiter exstinguitur monstraremus, quia quisquis juxta hoc quod loquitur non vivit, quos verbo genuit a stabilitate rectiicatione vigilans edidit, nequaquam actione dormiens exstinxit, atque ideo fidenter dicit: Si quominus praedicta complevi, Seram, et alius comedat, et progeni
Abbreviated transcription (Latin):
ut soli post modũ matri reddat᷑: qr in hac ui¬
ta quasi partiri conceditꝰ uita discipłi: dum
exilla ñ numꝗͣ alt̾ apud dm̃ meritũ: alter uͦ
apud homines laudem habere ꝑmittitur:
it : qr arrogantes magistri &e caritatis ignari.
si plenissimũ nom̃ laudis ex alienis discipłis c̃seqͥ
nequeunt. eorũ uitã crudelit̃ insequunt᷑
nuidiȩ enã face succensi. nolunt aliis uiuere:
qͦs se conspiciunt ñ posse possidere: Unde illic
ꝑuersa mulier clamat : nec mssit. nec istius:
⁊ enĩ diximꝰ. qͦs sibi obsequi ñ uident. ad głam
temporalẽ: eos alii s̃ inuident uiuere ꝑ ueri¬
tatẽ. Wera aut̃ mat̾ satagit ut eiꝰ filius saltẽ
magisterii laudẽ habeant. si tam̃ integrita tẽ
uitẽ idẽ discipuli ñ amitant: Perque pietatiᷤ
magisteriũ in examine caritatis approbat᷑
Et sola totũ recipere meruit. quȩ quasi totũ q̃¬
siuit: qr fideles p̃positi ꝑ eo quod ex bonis disci¬

Expanded text:
ut soli postmodum matri reddatur, quia in hac viut soli postmodum matri reddatur, quia in hac vita quasi partiri conceditur vita discipuli, dum ex illa nonnunquam alter apud Deum meritum, alter vero apud homines laudem habere permittiturit, quia arrogantes magistri et charitatis ignari, si plenissimum nomen laudis ex alienis discipulis consequi nequeunt, eorum vitam crudeliter insequuntur. Invidiae enim face succensi, nolunt aliis vivere, quos se conspiciunt non posse possidere. Unde illic perversa mulier clamat. Nec mUt enim diximus, quos sibi obsequi non vident ad gloriam temporalem, eos aliis invident vivere per veritatem. Vera autem mater satagit ut ejus filius saltem ii quidem magisterii laudem habeant, sed integritatem vitae iidem discipuli non amittant. Perque pietatis magisterium in examine charitatis approbatur. Et sola totum recipere meruit, quae quasi totum cessit: quia fideles praepositi pro eo quod ex bonis disci
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ quẽ uigilais lactare consueuerat. dormi¬
qͥdẽ scientia. sed uita do mientes. auditores
suos qͦs ꝑ uigilias p̃dicationis nutriunt. dũ
qͦd dicunt facere negligunt. ꝑ somnũ corpo¬
ris occidunt: & negligendo õppͥmunt. quos
alere uerboꝵ lacte uidebant᷑. Unde plerũ¬
Q dũ ipsi rephenfibilit̾ uiuunt. & habere
discipłos uite laudabilis nequeunt. alienos
sibi ad trahere conant᷑ : quatinꝰ dũ bonos se
hab̾e seqͥ ces ostendunt. apud iudicia homi¬
nu excusent mala que agunt. & quasi ꝑ sub¬
dicoꝵ uitã. mortiferã tegant negligentiam:
Unde illic mulier filiũ qr ex tinxit ꝓpriũ: quȩsi¬
uit alienũ: s tam̃ uerã matrẽ salomonis gla¬
dius inuenit: qr uidelicet eui fructus uiuãt.
uł ciuꝰ intereat. ex tremo examine ira distric¬
ti iudicis demonstrat Ubi ce illud ẽ. sollert᷑
intuendũ. qđ iuiuens filius pͥus diuidi p̾cipit᷑.

Expanded text:
filium, quem vigilans lactare conata fuerat, dormifilium, quem vigilans lactare conata fuerat, dormiquidem scientia sed vita dormientes, auditores suos quos per vigilias praedicationis nutriunt, dum quod dicunt facere negligunt, per somnum temporis occidunt, et negligendo opprimunt quos alere verborum lacte videbantur. Unde plerumque dum ipsi reprehensibiliter vivunt, et habere discipulos vitae laudabilis nequeunt, et alienos sibi attrahere conantur, quantenus dum bonos se habere sequaces ostendunt, apud judicia hominum excusent mala quae agunt, et quasi per subditorum vitam mortiferam tegant negligentiam. Unde illic mulier filium quia exstinxit proprium, quaesivit alienum. Sed tamen veram matrem Salomonis gladius invenit, quia videlicet cujus fructus vivat, vel cujus intereat, extremo examine ira districti judicis demonstrat. Ubi et illud est solerter intuendum, quod vivens filius prius dividi praecipitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tores suꝑ om̃s aquas seminare conspexit:
qͥ cunc tis late popłis uitȩ uerba quasi celes¬
tis panis grana tradidert᷑ Comedere aut̃ ẽ:
bonis oꝑib saciari Unde ꝑsemet ipsã ueri¬
tas dic̃ Meus cib ẽ: ut faciã uoluntatẽ erꝰ
qui me misit Si gͦ ea quȩ p̃tulit. facere pr̃
misit: ait. serã &e alius comedat: de si aꝑte
dicat: Quod osmeũ loquit᷑: ñ ego sed alter
oꝑetur: Predicator qͥppe qͥ asuis uocib mo¬
rib discrepat. ieuinus serit. qͦd aliꝰ man¬
ducat: qr suo semine ipse ñ pascit᷑ qͣndo
au̾bi sui rectitudine praua actione uacuat̾
cũ ex magistri uitio oꝑm exempla destru¬
unt᷑: recte subiungitur: &e ꝓgenies mea
eradicet᷑ Doctoris enĩ pgenies eradicatur.¬
qͣndo is qui ꝑuerbũ nadeit᷑ ꝑ exẽplũ neca¬
tur : quia quã lingua iugilans gignit. uitȩ ne¬
gligentia occidit. Neq eiũ torpenti nobis est
inte transeundũ. qd apud salomonẽ mulier

Expanded text:
es super omnes aquas seminare conspexit, quia cunctis late populis verba vitae, quasi coelestis panis grana, tradiderunt. Comedere autem est bonis operibus satiari. Unde per semetipsam Veritas dicit: Meus cibus est ut faciam voluntatem ejus qmisit, ait: Seram, et alius comedat. Ac si aperte dicat: Quod os meum loquitur, non ego, sed alter etur. Praedicator quippe 686 qui a suis vocibus moribus descrepat, jejunus serit quod alius manducet, quia suo semine ipse non pascitur, quando a verbi sui rectitudine prava actione vacuaturcum ex magistri vita operum exemplo destruuntur, recte subjungitur: Et progenies mea eradicetquando is qui per verbum nascitur, per exemplum necatur, quia quem lingua vigilans acuit, vitae negligentia occidit. Neque enim torpenti nobis est mente transeundum, quod apud Salomonem, mulier
Abbreviated transcription (Latin):
sentiat. repente aperit: cum sub iungit:
Qui enĩ udicari cũ seruis ancillisq ñ renuit
liquido indicat. qͦd contrae nullũ umꝗͣ pximũ
apudse tumidus fuit Int̾hec aut̃ lib̾et intueri
uitã suã in om̃ibꝰ qͣnta uir scc̃ diseretione custodit
Non enĩ longe suꝑius dix̃. uidebant me iuuenes
& abscondebant᷑. & senes ad surgentes stabant:¬

Expanded text:
s fuit aperit, cum subjungit: Qui judicari cum servis suis ancillisque non renuitliquido indicat quod contra nullum unquam proximum apud se tumidus fuit. Inter haec autem libet inquiri vitam suam in omnibus quanta vir sanctus discretione custodit. Non enim longe superius dixit: « Videbant me juvenes, et abscondebantur, et senes assurgentes stabant
Abbreviated transcription (Latin):
puersis morib contẽpserunt Floreant igit᷑
iniqͥ a flore etnȩ hereditatis alieui: iusti uero
semet ipsos solerter inspiciant : & incunctis
actionib suis. ad ño se uideri ptimescan Un¬
de ce apte mox subditꝰ Nonne̾ ipse considerat

Expanded text:
perversis moribus contempserunt. Floreant igitur perversis moribus contempserunt. Floreant igitur iniqui, a flore aeternae haereditatis alieni; justi vero semetipsos solerter inspiciant, et in cunctis actionibus suis a Domino se videri pertimescant. Unde et apte mox subdit
Abbreviated transcription (Latin):
mirũ uitulus ad laboris usum uitȩ deputat.
sub iugo retinet᷑: Negantꝰ electis in hac uita
lona t̾rena: qr & egris quib spes uiuendi ẽ.
ne qͣqͣm amedico cuneta quę appetunt con¬
ceduntꝰ: dantꝰ aut̃ reꝓbis bona quȩ in hac
uita appetunt: qr ce desperatis egris. om̃e
qđ desiderant ñ negatꝰ: Perpendant gͥ iusti
quaꝗ eoꝵ felicitati in uideant quę pereur¬
rit: Quid ẽ. enĩ qͦd de eorũ gauduis ad miren¬
tur: quando & ipsi ꝑiter afperũ ad salutis
patriã. & illi quasi ꝑ amena prata ad foueã
tendunt: dicat gͦ iur iustus: Num qͥd non
ꝑditio ẽ. iniquo: & alienatio oꝑantib iniqui¬
tatẽ. Quod uidelicet alienationis uerbũ duri¬
us sonaret: si hoc interpres insue linguę uoce
tenuisset. Quod enĩ apud nos alienatio: hoc
apud hebreos anathema dicitꝰ: Tunc gͦ aliena¬
tio erit reꝓbis. cũ abhereditate districti ui¬
dicis. se anathema eẽ. conspiciunt : qr hic eũ

Expanded text:
mirum vitulus ad laboris usum vitae deputatus mirum vitulus ad laboris usum vitae deputatus sub jugo retinetur. Negantur electis in hac vita bona terrena, quia et aegris, quibus spes vivendi est, nequaquam a medico cuncta quae appetunt conceduntur. Dantur autem reprobis bona quae in hac vita appetunt, quia et desperatis aegris omne quod desiderantquam eorum felicitati invideant quae percurrit. Quid est enim quod de eorum gaudiis admirentur, quando et ipsi per iter 682 asperum ad salutis patriam, et illi quasi per amoena prata ad foveam tendunt? Dicat ergo vir sanctus: Nunquid non perditio est iniquo, et alienatio operantibus iniquitatem? Quod videlicet alienationis verbum durius sonaret, si hoc interpres in suae linguae voce tenuisset. Quod enim apud nos alienatio, hoc apud Hebraeos anathema dicitur. Tunc ergo alienatio erit reprobis, cum ab haereditate districti judicis se anathema esse conspiciunt, quia hic eum
Abbreviated transcription (Latin):
tio oꝑantib iniqͥtatem: Festina consolatiobono¬
rũ e ̃ consuleratus finis maloꝵ Dũ enĩ ex eo¬
rũ interitu malum conspiciunt qđ euadunt :
leue existimant. qͥcqͥd adiisum inhac ulta
pariunt᷑. Eant gͦ nunc repbi. & delectationũ
suarũ desideria cõpleant: infinis sui damꝑ¬
natione sensuri sunt.qr mortẽ male uiuen¬
tes a mauert̃. Iransitorio aut̃ uerbere affligan¬
tur electi: ut aprauitate flagella corrigan.
qͦs patna pietas adhereditatẽ seruat: surric
onĩ flagellat᷑ iustus ce uerbere discipline cor¬
rigitꝰ: qr ad et̾nȩ hereditatis patrimonium
pparatur: In siuis aut̃ uoluptatib relaxat᷑
iniustus : qr tanto ei temporalia bona suꝑpe¬
tunt. qͣnto et̾na denegant᷑: Inustus addebi¬
tã mortẽ currens. effrenatis uoluptatib utit᷑:
qr & uituli qͥ mactandi sunt. in liberis pastibꝰ
relinquunt᷑: At contrie iustus adelectationis
transitorie iocunditate restringit᷑ : qr & ni¬

Expanded text:
tio operantibus iniquitatem? - Festina consolatione bonorum consideratur finis malorum. Dum enim ex eorum interitu malum conspiciunt quod evadunt, leve existimant quidquid adversum in hac vita patiuntur. Eant ergo nunc reprobi, et delectationum suarum desideria compleant, in finis sui damnatione sensuri sunt quia mortem male viventes amaverunt. Transitorio autem verbere affligantur electi, ut a pravitate flagella corrigant quos paterna pietas ad haereditatem servat. Nunc etenim flagellatur justus, et verbere disciplinae corrigitur, quia ad aeternae haereditatis patrimonium praeparatur. In suis autem voluptatibus relaxtur injustus, quia tanto ei temporalia bona suppetunt, quanto aeterna denegantur. Injustus ad debitam mortem currens, effrenatis voluptatibus utitur, quia et vituli qui mactandi sunt in liberis pastibus relinquuntur. At contra justus a delectationis transitoriae jucunditate restringitur, quia et ni
Abbreviated transcription (Latin):
pe in ebrȩo eloquio. uox int̾iectionis ẽ: que
quidẽ animũ irascentis ostendit : nec tam̃
plenũ uerbũ iracundiȩ exprimit Prius
ergo ira rep̃hendit᷑ sine uoce: post inodũ
uero ira cũ uoce: sed nocdũ pleno uerbo for¬
mata: Ad extremũ quoq cũ dicit᷑ fatue.
ira redarguit᷑. que cũ excessu uocis. expletꝰ
etiã ꝑfectione sermonis & notandũ quod
inira ꝑ hibet reu̾ eẽ. iudicio: inuoce irȩ qͦd
est racha. reũ concilio: in uerbo uocis qͦd ẽ
fatue. reũ gehennȩ: Per gradus & enĩ culpę
creuit ordõ sententię: qr in uidicio adhuc¬
causa discutitꝰ. in concilio aut̃ iã cause sen¬
tentia definitꝰ : ingehenna uͦ ignis. ẽa quȩ
de contilio egreditur. sententia explecur.
Quia gͥ humanoꝵ actuũ dñs subtili exami¬
natione gressus enumerat: ira sine uoce
iudicio. ira in uoce c̃cilio: ira uero inuoce
atq sermone. gehennȩ ignib mancipat᷑

Expanded text:
pe in Hebraeo eloquio vox interjectionis est, quae pe in Hebraeo eloquio vox interjectionis est, quae quidem animum irascentis ostendit, nec tamen plenum verbum iracundiae exprimit. Prius ergo ira reprehenditur sine voce, postmodum vero ira cum voce, sed necdum pleno verbo formata. Ad extremum quoque cum dicitur fatue, ira redarguitur, quae cum excessu vocis expletur etiam perfectione sermonis. Et notandum quod in ira perhibet reum esse judicio, in voce irae quod est racha, reum concilio, in verbo vocis, quod est fatue reum gehennae. Per gradus etenim culpae crevit ordo sententiae, quia icausa discutitur, in concilio autem jam causae sententia definitur, in gehenna vero ignis ea quae de concilio egreditur sententia expletur. Quia igitur humanorum actuum Dominus subtili examine gressus enumerat, ira sine voce, judicio; ira in voce, concilio; ira vero in voce atque sermone, gehennae ignibus mancipatur.
Abbreviated transcription (Latin):
siuiꝰ insi uł motus mentiũ. ut ꝓuectus acci¬
pimꝰ meritoꝵ : quib ꝑ fecdo gressibus: ad
semet ipsa nos uerita uoct dicens Wenite
ad me oms qui laboratis. & onerati estis: Ad
se qͥppe uerire nos dns p̃cipit: nimirũ non
gressib corꝑis. sed ꝑuectib cordis Ipse nãq
ait Ueniet hora : quando neq in monte hoc
neq in hierosolimis. ad orabitis patrẽ Et pau
lo post Ueri adoratores adorabunt patrẽ.
inspũ &e ueritate: Nam &e pat̾ tales quęrit :¬
qui adorent eũ: In corde ergo gressus insinui¬
at.ͥ quando &e ut ueniamus uocat: et tam̃ motu
corpis nequa qͣ nos ad alia transire denun
sic dinumerat gressus: ut nec minutissimȩ
quidẽ cogitationes. eiꝰ iudicio ac uerba te¬
niussima. quȩ apud nos usui uiluer̃. indis¬
cussa remaneant: Hinc & enĩ dic̃ Qui iras
cit᷑ fratri suo: reus erit iudicio Qui dixerit
fr̃i suo racha: reus erit c̃cilio Qui dixerit
fatue: reus erit gehennȩ ignis Racha qͥp¬

Expanded text:
nisi vel motus mentium, vel profectus accipimus meritorum? Quibus profecto gressibus ad semetipsam nos Veritas vocat, dicens: Venite ad me omnes, qui laboratis, et onerati estis . Ad se quippe venire nos Dominus praecipit, nimirum non gressibus corporis, sed profectibus cordis. Ipse namque ait: Veniet hora quando neque in monte hoc, neque in Jerosolymis adorabitis Patrem . Et pauVeri adoratores adorabunt Patrem in spiritu et veritate, nam et Pater tales quaerit qui adorent eum . In corde ergo esse gressus insinuat, quando et ut veniamus vocat et tamen motu corporis nequaquam nos ad alia transire denuntsic dinumerat gressus, ut ne minutissimae quidem cogitationes ejus judicio ac verba tenuissima, quae apud nos usu viluerunt, indiscussa rcitur fratri suo, reus erit judicio. Qui dixerit fratri suo racha, reus erit concilio. Qui dixerit fatue, reus erit gehennae ignis . Racha quip
Abbreviated transcription (Latin):
mea: Scire dĩ dicit᷑. scire nos facere. usita¬
to nr̃e locutionis modo. qui lȩtũ diem dici¬
mus. ex qͦ contingit ut lȩcemur: hinc ẽ eni quod ad
abraham dñs dic̃it: Nunc cognoui. quod timeas
dm̃. Neq enĩ ereator tempoꝵ qͥcꝗͣ cognouit ex
tempore: sed cognoscere eiꝰ est. excuiꝰ libet cau¬
se emergentis arciculo. nobis cognitionẽ pre¬
bere: quis uͦ statere nomine. nisi mediator di
aut̃ statenr appendimur: quotiens aduitae
eiꝰ exempla puocamꝰ : Hinc namq scriptum

Expanded text:
 Scire Deus dicitur scire nos facere, usitato nostrae locutionis modo, qui laetum diem dicimus, ex quo contingit ut laetemur. Hinc est enim quod ad Abraham Dominus dicit: Nunc cognovi quod timeas Deum . Neque enim creator temporum quidquam cognovit ex tempore; sed cognoscere ejus est ex cujuslibet causae emergentis articulo nobis cognitionem praebere. Quis vero staterae nomine nisi Mediator Dei autem statera appendimur, quoties ad vitae ejus exempla provocamur. Hinc namque scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
Simentẽ in cogitatione polluero: eiꝰ qͥ mien¬
diciȩ auctor ẽ. ẽẽ hereditas nequaꝗͣ possũ.
Nulla enĩ bona sunt cetera: si occulti iudicis
oculis. castitatis testimonio ñ approbantur.
Oiñs qͥipe uirtutes in conspectu conditoris u¬
caria ope se subleuant : ut qr una uirtꝰ sine
alia. uł nulla ẽ. om̃ino uł minima uicissum
sua coniunctione fulciant᷑: Si enĩ uł casti¬
tatẽ humilitas deserat. uł humilitatẽ casti
tas relinquat: apud auctorẽ humilitatis
castitas. uł humilitas inquinata. Sõs ignꝰ¬
uir ut ab auetore suo inbonis reliqͥe possideri me¬
reatꝰ: cordis mundiciã custodiens dicat: pepigi

Expanded text:
Si mentem in cogitatione polluero, ejus qui munditiae auctor est, esse haereditas nequaquam possum. Nulla enim bona sunt caetera, si occulti judicis oculis castitatis testimonio non approbantur. Omnes quippe virtutes in conspectu conditoris vicaria ope se sublevant, ut quia una virtus sine alia vel nulla est omnino, vel minima, vicissim sua conjunctione fulciantur. Si enim vel castitatem humilitas deserat, vel humilitatem ctas relinquat. Apud auctorem humilitatis castitas, vel humilitas inquinata. Sivir ut ab auctore suo in bonis reliquis possideri mereatur, cordis munditiam custodiens, dicat: Pepigi
Abbreviated transcription (Latin):
Habere me possessionẽ sua excelsoꝵ condicorre¬
nuit: si mera mea ante conspectũ illiꝰ minfimis
ẽẽ. qͦd animuis de tẽptatione carnis patit᷑ : aliud¬
u̾cũ ꝑ consensũ delectationibus obligatur.
P lerumq eñ cagitatione praua pulsatꝰ : seo renicit᷑:
plerũq aut̃ cũm ꝑu̾sum qͥd concipit: hoc introe
semet ipsũ & iã ꝑdesideriũ uoluit Et nimirũ
mentẽ nequaꝗͣ cogitatio minunda inquinat cũ¬

Expanded text:
Habere me possessionem suam excelsorum conditor renuit, si mens mea ante conspectum illius in infirmis esse, quod animus de tentatione carnis patitur, aliud, cum per consensum delectationibus obligatur. Plerumque enim cogitatione prava pulsatur, sed renititur. Plerumque autem cum perversum quid concipit, hoc intra semetipsum etiam per desiderium volvit. Et nimirum mentem nequaquam cogitatio immunda inquinat cu
Abbreviated transcription (Latin):
tatio ẽ. qua plerũq in cogitatione tangim᷑ & iã
nolentes: qr ut ñ nũquã & illicita ad animum
ueniant: hoc utiq in nobismet ipsis ex hiunani
tatis corruptibilis ponder e habemus
Iam uͦ demoniaca ẽ. & ñ humana tẽptatio: cũ ad
hoc quod caro corruptibilis suggerit. ꝑ consen¬
fũ se animꝰ astringit: hinc iterũ dicit: Non
nare prohibuit : quia icarne corruptibili
non regnare potest. sed non esse non pocest
Hoc ipsũ nãq ei de peccato tẽptari.ꝓeçcatũ est
Iuo qr quandu uiuimꝰ ꝑfecte oiimodo non
caremus: scã p̃dicatio qm̃ hoc expellere plene
ñ potuit. ei de nr̃i cordis habitaculo regnũ tu¬
lit: ut appecitus illicitus. & si plerũq bonis
nr̃is cogitationib occulto se quasi fur inserit.
saltim si ingreditur. non dominetur UiR
igit᷑ sc̃s dicens. pepigi fedus cũ oc ulis in eis. it
ne cogitarẽ quidẽ de uirgine: nequaꝗͣ uult
intelligi.qr eius animã culpa in cogitatione ñ

Expanded text:
tatio est qua plerumque in cogitatione tangimur etiam nolentes, quia ut nonnunquam et illicita ad animum veniant, hoc utique in nobismtatis corruptibilis pondere habemus. Jam vero daemoniaca est, et non humana tentatio, cum ad hoc quod carnis corruptibilitas suggerit per consensum se animus astringit. Hinc iterum dicit: Non  prohibuit, quia in carne corruptibili non regnare potest, sed non esse non potest. Hoc ipsum namque ei de peccato tentari peccatum est, quo quia quandiu vivimus perfecte omnimodo non caremus; sancta praedicatio quoniam hoc expellere plene non potuit, ei de nostri cordis habitaculo regnum tulit, ut appetitus illicitus etsi plerumque bonis nostris cogitationibus occulte se quasi fur inserit, saltem si ingreditur, non dominetur. Vir igitur sanctus dicens: Pepigi foedus cum oculis meis, ut ne cogitarem quidem de virgine, nequaquam vult intelligi quia ejus animum culpa in cogitatione non
Abbreviated transcription (Latin):
igitꝰ quomͦ beatus iob id qͦd in eo fluxũ ac
p̾uerile caro sapere potuit: iuuenili sapien¬
tie ugore restringens ait: Pepigi fedus cũ
oculis meis: De qr non inse actionẽ tantũ¬
modo. sed etiã cogitationẽ luxurie extiux̃:

Expanded text:
igitur quomodo beatus Job id quod in eo fluxum ac igitur quomodo beatus Job id quod in eo fluxum ac puerile caro sapere potuit, juvenili sapientiae vigore restrinxit. Ait enim: Pepigi foedus cum oculis meis. Et quia non in se actionem tantummodo, sed
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ eẽt. lignũ aduescendũ. & pulchrũ ocłis.
aspectuq delectabile: & culit de fructu il¬
lius & comedit. Hinc gͦ pensandũ ẽ. cũ qͣnto
debemꝰ moderamine erga illicita uisũ restrm¬
gere. nos qͥ mortalit̾ uiu̾imꝰ: si &e mat̾ iuuen¬
tiũ ꝑ oculos admortẽ uenit: Hinc etiã sub iu¬
deae uoce. quȩ exteriorae uidendo concupis¬
cens. bona interiora ꝑdiderat : propħa diẽ
Oculus m̃s dep̃datus ẽ. animã meã Concupis¬
cendo enĩ iusibilia: inuisibiles uirtutes amisit
Que gͦ interiorẽ fructũ ꝑ exteriorẽ iusũ ꝓdi¬
dit : ꝑ oculũ corꝑis ꝑ tulit predam cordis
Unde nob̾ ad custodiendã cordis mundiciam.
ex terioꝵ quoq sensuũ disciplina seruanda ẽ:
Ham quantalibet uirtute mens polleat: quan¬
talibet grauitate uigeat: carnales tamen
& nisi interioris grauitatis pondere. & quasi
iuuenili quodã uigore refrenent᷑. ad fluxa q̃q
et leuia mentem eneruẽ trahunt Uideam¬

Expanded text:
onum esset lignum ad vescendum, et pulchrum oculis, aspectuque delectabile, et tulit de fructu illius, et comedit . » Hinc ergo pensandum est, quanto debemus moderamine erga illicita visum restringere, nos qui mortaliter vivimus, si et mater viventium per oculos ad mortem venit. Hinc etiam modo sub Judaeae voce, quae exteriora videndo concupiscens, bona interiora perdiderat. Propheta dicit: « Oculus meus depraedatus est animam meam; » concupiscendo enim visibilia, invisibiles virtutes amisit. Quae ergo interiorem fructum per exteriorem visum perdidit, per oculum corporis pertulit praedam cordis. Unde nobis ad custodiendam cordis munditiam, externorum quoque sensuum disciplina servanda est. Nam quantalibet virtute mens polleat, quantalibet gravitate vigeat, carnales tamen t nisi interioris gravitatis pondere, et quasi juvenili quodam vigore refrenentur, ad fluxa quaeque et levia mentem enervem trahunt. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
tur: secreta polluere cogitatione molitur:
.nde . & serpenti ad nõ dicitur pectore & uen¬
tre repes Serpens uidelicae uentre repit:
quando hostis lubricus ꝑhumana m̃bra sibim&
subdita. usq ad explectionẽ oꝑis. luxuriã exercor
Serpens aut̃ repit pectore: qͣndo eos qͦs in oꝑe
luxuriȩ non ualet. polluit in cogitatione
Alius itaq luxuriã iam ꝑpetrat actione: huic
serpens repit exuentre: Alius aut̃ ꝑ petran¬
dã uersat inm̃te: huic serpens repit expec¬
tore: Sed qr ꝑ cogitationẽ. idopera explenda
ꝑuenitur: rectẽ serpens prius pectore. &
post modũ repere uentre describit᷑ Uude
tenuit: una custodia serpentis pectus uen¬
trẽq superauit dicens: pepigi fedus cũ ocu¬
lis meis. ut ne cogitarẽ quidẽ de uirgine: qr

Expanded text:
tur, secreta polluere cogitatione molitur. tur, secreta polluere cogitatione molitur. Unde et serpenti a Domino dicitur: Pectore et ventre repes . Serpens videlicet ventre repit, quando hostis lubricus per humana membra sibimet subdita usque ad expletionem operis luxuriam exercet. Serpens autem repit pectore, quando eos quos in opere luxuriae non valet polluit in cogitatione. Alius itaque luxuriam jam perpetrat actione, huic serpens repit ex ventre. Alius autem perpetrandam versat in mente, huic serpens repit ex pectore. Sed quia per cogitationem ad explenda opera pervenitur, recte serpens prius pectore, et postmodum repere ventre describitur. Rectenuit, una custodia serpentis pectus ventremque superavit, dicens: Pepigi foedus cum oculis meis, ut ne cogitarem quidem de virgine.
Abbreviated transcription (Latin):
redeptor nrͣ ueniens. legnꝰ p̃cepta transcende¬
ret : &. ib electis suis ñ iolum luxuriã carnis.
sed etiã cordis aboleret dicens: Scriptũ est:
luxuria ꝑpecrata: ꝑ auctorem uͦ munditie.
luxuria cogitata dãpnatur Hinc est enĩ. qđ
discrpuilis primus ecclesiae pastor dicit:
Propt̃ qͦd succincti lumbos iptis ur̃e : sobrii ꝑ¬
fecte sꝑate in eam quę offertur uob̾ gram:
Lumbos enĩ carnis succingere ẽ: hanc ẽtiã a co
gitatione restringere. Hinc ẽ. qͦd angłs qͥ io¬
ħem alloquitꝰ: dona aurca suꝑ mamillas
cinctus eẽ. ꝑhibet᷑ Quia enĩ testam̃ti noui
munditia. & iã cordis luxuriã frenat: angłs qui
in eo apparuit. inpectore cinctus uenit Quem
bene cona aurea stringit: qr quisqͥs suꝑnę pa¬
triȩ ciuis ẽ. ñ iam timore supplicii. sed amore ela
ritatis nrmnundiciã deserit Malũ uero luxuriȩ.
aut cogitatione ꝑpetrat᷑. aut oꝑe: Callidus
namq adu̾sarius nr̃. cũ ab effectu oꝑis expelli¬

Expanded text:
Redemptor noster veniens legis praecepta transcenderet, et ab electis suis non solum luxuriam carnis, sed etiam cordis aboleret, dicens: Scriptum est: luxuria perpetrata, per auctorem vero munditiae luxuria cogitata damnatur. Hinc est enim quod discipulis primus Ecclesiae pastor dicit: Propter quod succincti lumbos mentis vestrae, sobrii perfecte sperate in eam quae offertur vobis gratiam . Lumbos gitatione restringere. Hinc est quod angelus qui Joannem alloquitur, zona aurea super mamillas cinctus esse perhibetur, quia enim Testamenti novi munditia et cordis luxuriam frenat, angelus qui in eo apparuit in pectore cinctus venit, quem bene zona aurea stringit, quia quisquis supernae patriae civis est, non jam timore suritatis immunditiam deserit. Malum vero luxuriae aut cogitatione perpetratur, aut opere. Callidus namque hostis noster cum ab effectu operis expelli
Abbreviated transcription (Latin):
textum &e misterium tanta ẽ. libra¬
tione pensandus⁊ ut utriusq partis
lance moderata. hunc neq nimię dis¬
cussionis pondus p̃mat. neq rursus
torpor incuriȩ uacuũ relinquat: Mul¬
tȩ quippe eiꝰ sententie. tanta allegoria¬
rũ conceptione sunt grauide : ut quis¬
qͥs eas ad solam tenere historia nititur.
earũ noticia ꝑsuã incuriã priuetur:
Non nullȩ uͦ ita ex teriorib p̾ceptis inser¬

Expanded text:
textum et mysterium tanta est libratione pensandus, ut utriusque partis lance moderata, hunc neque nimiae discussionis pondus deprimat, neque rursum torpor incuriae vacuum relinquat. Multae sacri eloquii sententiae tanta allegoriarum conceptione sunt gravidae, ut quisquis eas ad solam tenere historiam nititur, earum notitia per suam incuriam privetur. Nonnullae vero ita exterioribus praeceptis inser
Abbreviated transcription (Latin):
ordo loquentis uocat Nam ses ur postquã ea
uufeualis ante flagellũ frerie ininoceseit: sic
ulos bibutoiã texens ut ui ꝑrarũ aliqͥd q̃uod
aAllegoriee intelligi pessit interserat: quatin᷑ &
imagua parto bistorica sint. quȩ memorat: ce
tts aiquando  hȩc ade ad spualẽ incelligen¬
ta consurgat: Qua itaq forticudine ab onmni
lipsirexceriorr sua custodiç interioris duscipli¬
na constrincerit : insinuat dicens. Pepigi fedus¬
uinoetulis meis: ut ne cogitarem quidẽ de uirgin
Cum sit iniusibilis animã nequa ꝗ corpore.aru re¬
rũ delecdatione tangit᷑: nusi quod inherens er¬
poriquasi quedã egrediendi foramina eiusdẽ
ccapis sensus habet᷑. Uisus qͥpe auditus gust
odonitus & tctus. quasi quedã iuix m̃tisꝰ sura.
quib foras ueniat: & ea quȩ extrir ei sunt sub¬
stantiã concupiscat. ler hos & enĩ corꝑis sensus.

Expanded text:
ordo loquentis vocat. Nam sanctus vir postquam ea ordo loquentis vocat. Nam sanctus vir postquam ea utes, qualis ante flagellum fuerit innotescit; sic vitae suae historiam texens, ut ei perrarum aliquid quod allegorice intelligi possit interserat, quatenus et ex magna parte historica sint quae memorat, et tamen aliquando per haec eadem ad spiritalem intelligentiam consurgat. Qua itaque fortitudine ab omni lapsu exteriora sua custodiae interioris disciplina constrinxerit, insinuat dicens: CAPUT cum oculis meis, ut ne cogitarem quidem de virgine. - Cum sit invisibilis anima, nequaquam cor earum rerum delectatione tangitur, nisi quod inhaerens corpori, quasi quaedam egrediendi foramina ejusdem corporis sensus habet. Visus quippe, auditus, gustus, odoratus et tactus, quasi quaedam viae mentis sunt, quibus foras veniat, et ea quae extra ejus sunt substantiam concupiscat. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
rimus. butirum inuenimꝰ : qr dũ nutriri uel
tenui intellectu quęrimus: ub̾ tate int̾nę pin¬
guedinis unguimꝰ Quod tam̃ nec nimie nec semꝑ
agendũ ẽ : ne dũ lac queritꝰ. ab uber̾ibsanguis
sequat᷑. Perumq & enĩ quidã dũ uerba sacri
eloquii plusꝗͣ debent discutiunt: in carnalem
intellectũ eãdunt Sanguinẽ quippe elicit.
qui uehement emulget᷑ : qr carnale efficitur
hoc qͦd exnimia spc̃ discussione sentit᷑ Unde
necesse ẽ. ut beati iob oꝑa. quę int̾ increpanti¬
um amicoꝵ uerba io circo narrat. ne afflicta
mens illiꝰ indesperationẽ deficiat. uixta pon¬
dus historie pscrutemur : ne si hȩc animꝰ plus¬
quã necesse est sp̃ualit̾ inuestigat: a uerboꝵ
eius uberib sanguis nob̾ placteꝰ respondeat:
Si quando uͦ quedã mistica. in suoꝵ oꝑum nar¬
ratione ꝑiniscet: adhec necesse ẽ. ut mens con¬
cita redeat : adꝗͤ hanc ipse ut datur intelligi

Expanded text:
rimus, butyrum invenimus, quia dum nutriri vel rimus, butyrum invenimus, quia dum nutriri vel tenui intellectu quaerimus, ubertate internae pinguedinis ungimur. Quod tamen nec nimie nec semper agendum est, ne dum lac quaeritur ab uberibus, sanguis sequatur. Plerumque etenim quidam dum verba sacri eloquii plus quam debent discutiunt, 678 in carnalem intellectum cadunt. Sanguinem quippe elicit, qui vehementer emungit, quia carnale efficitur hoc quod ex nimia spiritus discussione sentitur. Unde necesse est ut beati Job opera, quae inter increpantium amicorum verba idcirco narrat ne afflicta mens illius in desperatione deficiat, juxta pondus historiae perscrutemur, ne si haec animus plusquam necesse est spiritaliter investiget, a verborum ejus uberibus sanguis nobis pro lacte respondeat. Si quando vero quaedam mystica in suorum operum narratione permiscet, ad haec necesse est ut mens concita redeat, ad quae hanc ipse, ut datur intelligi,
Abbreviated transcription (Latin):
corticẽ reseruam. Dumq ab ipsis cortex litere
subducit᷑ allegoriȩ candor interior demonstrat̾:
e duĩ cortex relinquit: ex ceriors intelligentie
iurentia exempla monstrant᷑ Quas benẽ iacob
inaquȩ. ca nalib posuit : qr &e rederaptor nr in
libris eas sacre scripturȩ sententias quib nos
intrinsecꝰ in fundimn fixit Has aspicientes ariece.
cũ ouib coeunt: qr rationales nr̃i sp̃s. dum in
earũ intentione defixi sunt. singulis quibusq
actionib ꝑmiscentur : ut tales fetus operũ pro¬
creent. qualia exempla p̃cedentiũ. inuoeil us
p̃ceptoꝵ uident & diu̾sum colorẽ ꝑles boni
operis habeat: qr & ñ numꝗͣ subtracto litterae
cortice acutius int̾na considerat: & reseruato
ñnumꝗͣ historie teginine. bene se in exterio rib
ubera ad eliciendũ lac. exprimit butirũ i & qui
uehement̃ emulget. elicit sanguinẽ Ubera qͥp¬
pe fortit̃ p̃mimus: cũ uerba sacri eloquii. sub¬
tili intellectu pensamꝰ. Qua p̾ssione dũ lac que¬

Expanded text:
icem servamus. Dumque ab ipsis cortex litterae subducitur, allegoriae candor interior demonstratur, et dum cortex relinquitur, exteriora intelligentiae virentia exempla monstrantur. Quas bene Jacob in aquae canalibus posuit; quia et Redemptor noster in libris eas sacrae scientiae, quibus nos intrinsecus infundimur, fixit. Has aspicientes arietes cum ovibus coeunt, quia rationales nostri spiritus, dum in earum intentione defixi sunt, singulis quibuscunque actionibus permiscentur, ut tales fetus operum procreent, qualia exempla praecedentium in vocibus praeceptorum vident, et diversum colorem proles boni operis habeat, quia et nonnunquam subtracto litterae cortice acutius interna considerat, et reservato nonnunquam historiae tegmine bona in exterioribus ubera ad eliciendum lac, exprimit butyrum: et qui vehementer emungit, elicit sanguinem . Ubera quippe fortiter premimus, cum verba sacri eloquii subtili intellectu pensamus, qua pressione dum lac quae