comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
miraculũ. & donatꝰ orauit: & respondit ei dñs
de cęlo: Primo aut̃ fallunt᷑. aut fallunt: Postre¬
remo. fac illũ montes transferre: caritatẽ aut̃
in qͥt non habeã: nichil sũ: Wideamꝰ utr̃u ha¬
buerit caritatẽ Crederẽ: si non diuisisset
unitatẽ Nam & contra istos ut sic loquar mi¬
rabiliarios: cauctũ me fecit dñs meus dicens
In nouissimis aũt tẽporib. ęxurgent pseudo ꝓ¬
si fieri potest etiã electos: Ecce p̃dixi uob̾ Er
cipi non debemꝰ Auquando enĩ & desertor:
tr̃et ꝓuincialẽ S utrũ in castris sit. & aliqͥd
illi ꝓsit caracter ille in quo signatꝰ est: hoc at¬
tendit qui t̾reri & seduci non uult: Teneamꝰ
gͦ unitatẽ fr̃s mei Pret̃ unitatẽ: & qui facit
miracula. nichil est: In unitate enĩ erat popu¬
lus isrł: & non faciebat miracula: Preter
unitatẽ erant magi pharaonis: & faciebant si¬

Expanded text:
miraculum; et Donatus oravit, et respondit ei Deus miraculum; et Donatus oravit, et respondit ei Deus de coelo. Primo, aut falluntur aut fallunt. Postremo, fac illum montes transferre: Charitatem autem, inquit, non habeam, nihil sum. Videamus utrum habuerit charitatem. Crederem, si non divisisset unitatem. Nam et contra istos, ut sic loquar, mirabiliarios cautum me fecit Deus meus, dicens: In novissimis temporibus exsurgent pseudoprsi fieri potest, etiam electos: ecce praedixi vobis . cipi non debemus. Aliquando enim et desertor terret provincialem; sed utrum in castris sit, et aliquid illi prosit character ille in quo signatus est, hoc attendit qui terreri et seduci non vult. Teneamus ergo unitatem, fratres mei: praeter unitatem, et qui facit miracula nihil est. In unitate enim erat populus Israel, et non faciebat miracula: praeter unitatem erant magi Pharaonis, et faciebant si
Abbreviated transcription (Latin):
audires te: Audiendo enĩ eũ stares. & audres
Nã loquerisi& tibi caput in flas: E go inqͥt eccła
si sponsa sũ: si arras accepi. si p̃cio sanguinis
illiꝰ redẽpta sũ. audio uocẽ sponsi Et uocem
amici sponsi tunc audio: si sponso meo det gła
non sibi: Dicat amicus: qui habet sponsam
sponsus est: Amicus aũt sponsi. stat & audit
eũ: & gaudio gaudet ꝓpt̾ uocẽ sponsi E cce ha¬
bes sacram̃ta: & ego concedo: Habes formã: s
sarm̃tũ es. de uite p̃cisũ Tu formã ostendis:
ego radicẽ quero: De forma fructus non exit:
nͥ ubi est radix Ubi aut est radixꝰ in caritate:¬
Et audi formã sacram̃toꝵ: paulus loquat᷑: Si
sciam inqͥt omĩa sacram̃ta: & habeã omnẽ ꝓphe¬
ciã & pninẽ fidem Et quantã fidẽ : ita ut mon¬
tes transferã. caritatẽ aũt non habeã: nichil sũ
Nemo gͦ uobis fabulas uendat: Et pontiꝰ fecit

Expanded text:
audires te! Audiendo enim eum, stares et audires: audires te! Audiendo enim eum, stares et audires: nam loqueris, et tibi caput inflas. Ego, inquit Ecclesia, si sponsa sum, si arrhas accepi, si pretio sanguinis illius redempta sum, audio vocem sponsi; et vocem amici sponsi tunc audio, si sponso meo det gloriam, non sibi. Dicat amicus, Qui habet sponsam, sponsus est: amicus autem sponsi stat et audit eum, et gaudio gaudet propter vocem sponsi. Ecce habes Sacramenta, et ego concedo. Habes formam, sed sarmentum es de vite praecisum; tu formam ostendis, ego radicem quaero: de forma fructus non exit, nisi ubi est radix; ubi autem est radix, nisi in charitateEt audi formam sarmentorum; Paulus loquatur: Si sciam, inquit, omnia sacramenta, et habeam omnem prophetiam et omnem fidem et quantam fidem?, ita ut montes transferam, charitatem autem non habeam, nihil sum . 17. Nemo ergo vobis fabulas vendat. Et Pontius fecit
Abbreviated transcription (Latin):
angłice loquunt᷑ : Audiant anicũ sponsi:
relantẽ sponso non sibi Si linguis hominũ
loquar & angłoꝵ: caritatẽ aut̃ ñ habeam: fac¬
tus sũ eram̃tũ sonans. aut cymbalũ tinniens:
S quid dicunt: Habemꝰ baptismũ: Habes: sed
non tuũ: Aliud est habere: aliud donare Baptis¬
mũ habes. qͥa accepisti ut baptitatꝰ sis: accepi¬
sti tanquã illuminatꝰ. si tam̃ a te ñ tenebratus
Et quando das: ut minister das. ñ possersor:
Preco clamas: non uidex Per p̃conẽ loquit᷑ uidex:
& in actis tam̃ non scribit᷑ p̃co dixit. s uidex dixit:
Pro inde uide qđ das: si tuũ est potestate: Si aũt¬
potestatẽ accepisti. confitere cũ a mico sponsi: non
potest homo acciꝑe qͥcquã. nisi fuerit datũ de ẽi¬
celo: Confitere cũ amico sponsi: qui habet spon¬
sam sponsus est: amicꝰ aut̃ sponsi stat & audit
eũ S o si stares & audires eũ: & ñ caderes ut

Expanded text:
angelice loquuntur? Audiant amicum sponsi angelice loquuntur? Audiant amicum sponsi zelantem sponso, non sibi: Si linguis hominum loquar et Angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum ut aeramentum sonans, aut cymbalum tinniens . 16. Sed quid dicunt? Habemus Baptismum. Habes, sed non tuum. Aliud est habere, aliud dominari. Baptismum habes, quia accepisti ut baptizatus sis, accepisti tanquam illuminatus; si tamen a te non tenebratus: et quando das, minister das, non possessor; praeco clamas, non judex. Per praeconem loquitur judex, et in actis tamen non scribitur, Praeco dixit; sed, Judex dixit. Proinde vide si tuum est quod das, potestate. Si autem accepisti, confitere cum amico sponsi, Non potest homo accipere quidquam, nisi datum fuerit ei de coelo. Confitere cum amico sponsi, Qui habet sponsam, sponsus est; amicus autem sponsi stat et audit eum. Sed o si stares et audires eum, et non caderes ut
Abbreviated transcription (Latin):
se dñabit᷑ gentiũ: Ecce qͥd emit: ecce qm̃ ds̃
tes omĩs terrȩ est sponsus tuus Quid gͦ ad
pannos uis deduci: talẽ diuitẽ agnosce To¬
tũ emitͥ & tu dicis partẽ hic habess O place¬
res sponso: o si non corrupta loquereris: & cor¬
tapta quđ peuis est corde non cor pore. Amas
hominẽ ꝓ xp̃o. amas dicentẽ ego baptiro: a mi¬
cũ sponsi ñ audis dicentẽ. hic est qui baptitat.⁊
non audisti dicentẽ. qui habet sponsã sponsus
est: Ego non habeo sponsã dixit: S quid sũ :
Amicus aut̃ sponsi qui stat & audit eũ: gaudio
gaudet ꝓpt̾ uocẽ sponsi E uident̃ gͦ fr̃s mei.
nichil ꝓdest istis seruare u̾ginitatẽ: habere
continentiã: elemosinas dare: Omĩa illa quȩ
laudant᷑ in eccła nichil eis ꝓsunt: qͥa conscin¬
dunt unitatẽ. id est tunicã illã caritatis:
Quid faciunt : diserti st̃ Mułti inter illos
magnȩ linguȩ: flumina linguarũ: Nũquid

Expanded text:
se dominabitur gentium . Ecce quid emit. Ecce quoniam se dominabitur gentium . Ecce quid emit. Ecce quoniam rex omnis terrae Deus est sponsus tuus. Quid ergo ad pannos vis deduci talem divitem? Agnosce: totum emit, et tu dicis, Partem hic habes. O si placeres sponso, o si non corrupta loquereris, et corrupta, quod pejus est, corde, non corpore! Amas hominem pro Christo, amas dicentem, Ego baptizo: amicum sponsi non audis dicentem, Hic est qui baptizat; non audis dicentem, Qui habet sponsam, sponsus est. Ego non habeo sponsam, dixit: sed quid sum? Amicus autem sponsi, qui stat et audit eum, gaudio gaudet propter vocem sponsitatem, habere continentiam, eleemosynas dare; omnia illa quae laudantur in Ecclesia, nihil illis prosunt: quia conscindunt unitatem, id est, tunicam illam charitatis. Quid faciunt? Diserti sunt multi inter illos, magnae linguae, flumina linguarum. Numquid
Abbreviated transcription (Latin):
mũ.: se suꝑ uestẽ meã miserunt sortẽ: Westẽ
ꝑsecutores non diuiserunt: xp̃iani eccłam di¬
uidunt: Sed quid dicã fr̃s : A ꝑte udeamus
quid emerit: Ibi enĩ emit: ĩbi p̃ciũ dedit: Pro
quanto dedit: Si ꝓ affrica dedit. simꝰ donati
d onatistȩ: S ñ tacuit in cõmertio suo qͥd eme¬
Non nos fefellit: Opus est ut aucdiat illa sponsa:
& ibi intelligit cui uouerit uirginitatẽ: Ibi
in ipso psalmo. ibi dictũ est foderunt manus
meas & pedes meos lintimerauerunt omĩa os¬
sa mea: ibi passio dñi aꝑtissime de claratur:
Qui psalmꝰ om̃i anno legit᷑ nouissima ebdomada:
intento uniu̾so ppopło. imminente passione
xp̃i Et apud nos & apud illos palmꝰ iste intel
ligit᷑: Intendite fr̃s mei: qͥd ibi emit Reciten¬
tur tabule cõmerciales: quid ibi emit audite
Cõmemorabunt᷑ & conu̾tent᷑ ad dñm uniuersi
fines t̾rȩ: & ad orabunt in sconspectu eiꝰ uniu̾¬
se patriȩ gentiũ: Qm̃ ipsuis est regnũ: & ip¬

Expanded text:
 Vestem persecutores non consciderunt: christiani Ecclesiam dividunt. 14. Sed quid dicam, fratres? Aperte videamus quid emerit. Ibi enim emit, ubi pretium dedit. Pro quanto dedit? Si pro Africa dedit, simus DonatiDonatistae. Sed non tacuit in commercio suo quid emenon nos fefellit. Opus est ut audiat illa sponsa, et ibi intelligat cui voverit virginitatem. Ibi in ipso psalmo ubi dictum est, Foderunt manus meas et pedes, dinumeraverunt omnia ossa mea; ubi passio Domini apertissime declaratur: qui psalmus omni anno legitur novissima hebdomada intento universo populo, imminente passione Christi, et apud nos, et apud illos psalmus iste legitur. Intendite, fratres, quid ibi emit; recitentur tabulae commerciales; quid ibi emit, audite: Commemorabuntur et convertentur ad Dominum universi fines terrae; et adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium: quoniam ipsius est regnum, et ip
Abbreviated transcription (Latin):
gaudio gaudes ꝓp̃t uocẽ sponsi Sic & apłs
amicus sponsi telat᷑ & ipse: ñ sibi s sponso: Au¬
di uocẽ telantis: Telo. dĩ uo̾ telo dix̃. N meo ñ mͥ: s
telodĩ. Uñ: quomͦ: Quẽ elas: uel cui

Expanded text:
gagaamicus sponsi zelat, et ipse non sibi, sed sponso. Audiat vocem zelantis zelo Dei. Vos zelo dixit, non meo, non mihi, sed zelo Dei. Unde? Quomodo? Quem zelas, cui
Abbreviated transcription (Latin):
tera cogitationib ur̃is: Non enĩ dico.: si loquar
tota die Si plangã tota die: non sufficio: Non
dico si habeam sic̃ dicit ꝓpħa fontẽ lacrimarũ:
s si conuertar in lacrimas: & lacrime fiam in
linguas: & linguȩ fiam: parũ ẽ : Redeamus:
uideamꝰ quid dicit iste: Qui habet sponsam:
sponsus est: Non est mea: non ẽ mea sponsa:
Et non gaudes innuptiis: Im mo gaudeo ait: a¬
micus aũt sponsi qui stat & audit eũ: gaudio
gaudet ꝓpt̾ uocẽ sponsi: Non inqͥt gaudeo ꝓp̃t
uoeẽ meã: s ꝓp̃t uocẽ sponsi gaucdeo Ego sũ
in audiendo: ille in dicendo: Ego enĩ sum
illuminandus: ille lum̃ E go sũ in aure.: ille
u̾bũ ẽ: eͦ amicꝰ sponsi stat:⁊ audit eũ: Quare stat:
quia non cadit: Quare non cadit: qͥa humi¬
lis est Uide stantẽ in solido: non sũ dignꝰ cor¬
rigiã calciam̃ti eiꝰ sołere Bene te humilias. me¬
rito ñ cadis. merito stas. merito audis eũ: et

Expanded text:
tera cogitationibus vestris. Non enim dico, si loquar tera cogitationibus vestris. Non enim dico, si loquar tota die; si plangam tota die, non sufficio: non dico, si habeam, sicut dicit propheta, fontem lacrymarum ; sed si convertar in lacrymas, et lacrymae fiam, in linguas, et linguae fiam, parum est. 12. Redeamus, videamus quid dicit iste: Qui habet sponsam, sponsus est; non est mea sponsa. Et non gaudes in nuptiis? Imo gaudeo, ait: Amicus autem sponsi, qui stat et audit eum, gaudio gaudet propter vocem sponsi. Non, inquit, gaudeo propter vocem meam, sed propter vocem sponsi gaudeo. Ego sum in audiendo, ille in dicendo: ego sum enim illuminandus, ille lumen; ego sum in aure, ille Verbum. Ergo amicus sponsi stat et audit eum. Quare stat? Quia non cadit. Quare non cadit? Quia humilis est. Vide stantem in solido: Non sum dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Bene te humilias, merito non cadis, merito stas, merito audis eum, et
Abbreviated transcription (Latin):
& tam̃ presens est maiestate: Fallat᷑ amicus.
qui trans mare ꝓfectus est: & si fallit᷑. ue il¬
u qui fallit. Qa cũ fallere conantur dm̃¬
in tuentẽ omĩũ corda:. & omĩũ secreta rimantẽ :
Existit aliquis hereticus & dicit: ego do. ego scĩfi¬
co. ego uistifico: Nolo eas ad aliam sectã: Bene
quidẽ telatur: s uideo cui: Non eas ad idola
bene zelatur: ñ ad sortilogos. bene zelatur S¬
uideamꝰ cui zelatur: Ego qđ do scm̃ est: quia
ego do: Ego quẽ baptiro baptitatus est: quẽ
non baptiro ñ est baptiratus: Audi amicũ spon¬
si: disce telari amico tuo: Audi uocẽ illiꝰ: hic
est qui baptirat: Quare tibi uis arrogare qđ tu¬
um non est: uisq ad eo absens est. qui hic reliqͥt
sponsã suam: N escis qͥa ille qui amortius re¬
surrexit ad dexterã patris sedet : Si contẽpse¬
runt eũ iudei in ligno pendentẽ: tu contẽpnis
in cȩlo sedentẽ: Nouerit caritas ur̃a. magnũ
dolorẽ me pati de hac re: s ut dixi: dimitto ce¬

Expanded text:
t tamen praesens est majestate. Fallatur amicus qui trans mare profectus est; et si fallitur, vae illi qui fallit! quid Deum fallere conantur, Deintuentem omnium corda, et omnium secreta rimantem? Existit aliquis haereticus, et dicit: Ego do, ego sanctifico, ego justifico, nolo eas ad illam sectam. Bene quidem zelat, sed vide cui. Non eas ad idola, bene zelat: non ad sortilegos, bene zelat. Videamus cui zelat: Ego quod do sanctum est, quia ego do; ego quem baptizo baptizatus est, quem non baptizo non est baptizatus. Audi amicum sponsi, disce zelare amico tuo: audi vocem illius, Hic est qui baptizat. Quare tibi vis arrogare quod tuum non est? Usque adeo absens est qui hic reliquit sponsam suam? Nescis quia ille qui a mortuis resurrexit, ad dexteram Patris sedet? Si contempserunt eum Judaei in ligno pendentem, tu contemnis in coelo sedentem? Noverit Charitas vestra magnum dolorem me pati de hac re: sed, ut dixi, dimitto cae
Abbreviated transcription (Latin):
datã sibi. quã detestandus. uniu̾so generi hu¬
mano apparet.: Uideat illã aliquanto petu¬
lantiꝰ ꝑ fenestrã attendere: aut iocari cũ ali¬
quo: ꝓhibet tanquã telans. Uideo zelantẽ:
s uideã cui: utrũ amico ab senti. an sibi p̃senti

Expanded text:
data sibi, quam detestandus universo humano gedata sibi, quam detestandus universo humano generi apparet? Videat illam aliquanto petulantius per fenestram attendere aut jocari cum aliquo, prohibet tanquam zelet: video zelantem, sed videam cui; utrum amico absenti, an sibi praesenti.
Abbreviated transcription (Latin):
exit: ⁊ dic̃ ego baptiro: qͥs huc xxit: ⁊ dic̃ ⁊ego qł dedero
hoc ẽ scm̃: Qͥs huc ꝓcedit ⁊ dic̃: bonũ ẽ tͥ ut nascaris
ex me: Amicũ sponsi audiamꝰ: ñ ad ulteros sponsi.
Audiamꝰ telantẽ: s non sibi. Fratres re-¬
gredimini corde ad ur̃as domos: carnalia lo¬
quor:. t̾rena loquor humanũ dico: ꝓpt̃ in fir¬
mitatẽ carnis ur̃ȩ: Multi habetis coniuges mul¬
ti habere uultis: Multi & si non uultis. habu¬
istis: Multi qͥ omĩno conuiges habere non
uultis: de coniugib patrũ ur̃oꝵ. nati estis:
Nullũ cor est. qđ ñ iste tangat affectus Nul¬
lus in rebus humanis tam auius a genere hu¬
mano est: qui qđ dico non sentiat: Ponite
aliquẽ ꝑegre ꝓfectũ: cõmendasse amico suo
sponsã suã Uide queso te carus meus es: ne
forte me absente. ꝓ me aliquis amet᷑ Qua¬
lis gͦ ille est qui custodiens sponsã uel uxorẽ

Expanded text:
exit et dicit, Ego baptizo? quis huc exit et dicit, Ego quod dedero, exit et dicit, Ego baptizo? quis huc exit et dicit, Ego quod dedero, hoc est sanctum? quis huc procedit qui dicit, Bonum est tibi ut nascaris ex me? Amicum sponsi audiamus, non adulteros sponsi: audiamus zelantem, sed non sibi. 11. Fratres, regredimini corde ad vestras domos, carnalia loquor, terrena loquor; humanum dico, propter infirmitatem carnis vestrae . Multi habetis conjuges, multi habere vultis, multi etsi non vultis, habuistis; multi qui omnino conjuges habere non vultis, de conjugibus patrum vestrorum nati estis: nullum cor est quod non iste tangat affectus; nullus in rebus humanis tam avius a genere humano est, qui quod dico non sentiat. Ponite aliquem peregre profectum, commendasse amico suo sponsam suam: Vide, quaeso te, charus meus es, ne forte me absente pro me aliquis ametur. Qualis ergo ille, qui custodiens sponsam vel uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
aliquẽ hominẽ amare ꝓ xp̃o.: ad ulteriũ est
Quare hoc dico: Attendamꝰ uocẽ ioħis Poterat
in illo errari: poterat ipse putari qͥa non erat.
Respuit ase falsũ honorẽ. ut teneat solidã ueri¬
tatẽ. Uidete qͥd dicat. xp̃m: quid se: Qui ha¬
bet sponsa: sponsus est. Casti estote. sponsũ
anate:. Quid aut tu es qui nob dicis: qui ha¬
bit sponsa sponsus est : a micus aut̃ sponsi
qui stat & audit eũ: ⁊ gaudio gaudet ꝓpt̃ uocẽ
Multo enĩ gemitu plenũ est: dicere qđ doleo: S
obsecro uos ꝑ ipsũ xp̃m: ut qđ dicere non po¬
tuero. uos cogitetis: Noui enĩ dolorẽ meũ:
exprimi satis digne non posse: Multos enĩ
ad ulteros uideo. qui sponsã tanto p̃cio emp¬
tam. amatã fedã. ut pulera fieret illo emptore.
illo liberatore. illo decoratore possidere uolunt:
& id agunt uerbis suis ut ꝓsponso amentur:
De illo dictũ est. hic est qui baptizat: Quis huc

Expanded text:
aliquem hominem amare pro Christo, adulterium est. aliquem hominem amare pro Christo, adulterium est. Quare hoc dico? Attendamus vocem Joannis: poterat in illo errari, poterat ipse putari qui non erat; respuit a se falsum honorem, ut teneat solidam veritatem. Videte quid dicat Christum, quid se: Qui habet sponsam, sponsus est. Casti estote, sponsum amate. Quid autem tu es, qui nobis dicis, Qui habet sponsam, sponsus est? Amicus autem sponsi, qui stat et audit eum, gaudio gaudet propter vocem multo enim gemitu plenum est, dicere quod doleo: sed obsecro vos per ipsum Christum, ut quod dicere non potuero, vos cogitetis; novi enim dolorem meum exprimi satis digne non posse. Multos enim adulteros video, qui sponsam tanto pretio emptam, amatam foedam ut pulchra fieret, illo emptore, illo liberatore, illo decoratore, possidere volunt; et id agunt verbis suis, ut pro sponso amentur. De illo dictum est, Hic est qui baptizat . Quis huc
Abbreviated transcription (Latin):
runt ei Rabbi qui erat tecũ trans iordanẽ.
cui tu testimoniũ ꝑhibuisti. eoce hic baptitat.
s om̃s ueniunt ad illũ: Hoc est qͥd dicis: Non
st̃ ꝓhibendi ut ad te potiꝰ ueniant: Respon
se hoc ioħ̃m: de se ipso: Quasi homo accepi.
ait de cȩlo: Intendat caritas ur̃a: Non potest
Ipsi uos mͥ testimoniũ ꝑhibetis: qđ dixerĩ ego
non sũ xp̃c: Tanquã dicens: Quid uos falli¬
tis: uos ipsi mͥ qui mͦ ꝓposuistis istã questionẽ:
qͥd mͥ dixistis: Rabbi qui erat tecũ trans ior¬
dinẽ cui tu testimoniũ ꝑhibuisti: Nostis gͦ.:
quale testimoniũ illi ꝑhibui: Modo dictu¬
rus sũ non eẽ illũ. quẽ dixi ẽẽ: ego qui aliqͥd
accepi de cȩlo ut aliqͥd eẽm. Inanẽ me uultis
esse. ut loquar contra ueritatẽ: Non porest
illo. qͥa tu illũ baptirasti: Missus sũ. ego p̃co
sũ ille uidex est: Et audi testimoniũ multo
uehem̃ti: multo ex p̃ssirs: Uidete qͥd nob̾ cũ
agit᷑: iudete qͥd amare debeamꝰ. Uidete. quia

Expanded text:
t ei: Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui tu testimonium perhibuisti, ecce hic baptizat, et omnes veniunt ad illum: hoc est, Quid dicis? non sunt prohibendi, ut ad te potius veniant? Respondse Joannem? De seipso: Quasi homo accepi, ait, de coelo. Intendat Charitas vestra. Non potest Ipsi vos mihi testimonium perhibetis quod dixerim: Ego non sum Christus. Tanquam dicens: Quid vos fallitis? Vos ipsi mihi quomodo proposuistis istam quaestionem? Quid mihi dixistis? Rabbi, qui erat tecum trans Jordanem, cui testimonium perhibuisti? Nostis ergo quale testimonium illi perhibui modo? Dicturus sum non esse illum quem dixi esse ego, qui aliquid accepi de coelo, ut aliquid essem. Inanem me vultis esse, ut loquar contra veritatem. Non potest illo, quia tu illum baptizasti? Missus sum: ego praeco sum, ille judex est. 10. Et audi testimonium multo vehementius, multo expressius. Videte quid nobiscum agitur; videte quid amare debeamus; videte quia
Abbreviated transcription (Latin):
onĩa ossa mea: ipsi uͦ considerauerunt & conpere¬
unit me. diuiserunt sibi uestimenta mea. & suꝑ
uest̾ meã miserunt sortẽ: Si sponsa es: agnosce
uest̃ sponsi tui: Suꝑ quã uestẽ missa est sors e¬
n t̾ioga eugłm: WUide cui desponsata sis: uide a
quo arras acceꝑis: In t̾roga eugłm Uide qͥd
aibi dicat in passione dñi: Erat ibi tunica:
Mideamꝰ qualis: De suꝑ contexta. De suꝑ contexta
tinitaꝰ qͥd significat nͥ karitatẽ: de suꝑ ꝯcexta tunica:
ꝓ significat nͥ unttatẽ : hanc tunicã attende: quã

Expanded text:
ideraverunt, et conspexerunt me; diviserunt sibi vestimenta mea, et super vestem meam miserunt sortem? Sponsa es, agnosce vestem sponsi tui. Super quam vestem missa est sors? Interroga Evangelium; vide cui desponsata sis, vide a quo arrhas accipias. Interroga Evangelium; vide quid tibi dicat in passione Domini. Erat ibi tunica: videamus qualis: desuper texta. Desuper texta tunica quid significat, nisi charitatem? desuper texta tunica quid signifi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ iã ipse. & non ds̃ est. Si aut̃ om̃s homines
de plenitudine eiꝰ accipiunt.: ille fons est. illi bi¬
hertes qui bibunt fontẽ. & sitire possunt & bi¬
bere. fons nũquã sitit: fons seipso non eget:
fonte egent homines. aridis uiscerib aridis
fiucib. currunt ad fontẽ. ut reficiant᷑: Fons
fluit ut reficiat: ita dñs iħe Uideamꝰ gͦ qͥd

Expanded text:
sic non Deus est. Si autem omnes homines de plenitudine ejus accipiunt, ille est fons, illi bibentes. Qui bibunt fontem, et sitire possunt et bibere; fons nunquam sitit, fons se ipso non eget. Fonte egent homines; aridis visceribus, aridis faucibus currunt ad fontem ut reficiantur: fons fluit ut reficiat; ita Dominus Jesus 9. Vid
Abbreviated transcription (Latin):
ri Ergo ut ostenderet᷑ melior baptismus
solus aut̃ baptiratꝰ est ab eo: ne baptismꝰ ioħis m¬
ne quis arrogans qd habeat habundantiã alitis
gr̃ȩ. declignet᷑ baptirari baptismo dni: Quan¬
tũcũq enĩ cathecuminꝰ ꝓficiat: ad huc sareinã
iniquitatis suȩ portat: Non illi dimitaitur
nͥ cũ uenerit ad baptismũ: Quomͦ ñ caruit
popłs isrł popło egyptioꝵ. nͥ cũ uenisset ad
mare rubrũ: sic p̾ssura peccatoꝵ. ne mo cart
nͥ cũ ad fontẽ baptismi uenerit: Facta est gͥ
questio ex discipłis ioħis cũ uideis: de puriti¬

Expanded text:
ri. Ergo ut ostenderetur melior baptismus solus autem baptizatus est ab eo, ne baptismus Joannis mne quis arrogans quod habeat abundantiam alicujus gratiae, dedignetur baptizari baptismo Domini. Quantumcumque enim catechumenus proficiat, adhuc sarcinam iniquitatis suae portat: non illi dimittitur, nisi cum venerit ad Baptismum. Quomodo non caruit populus Israel populo Aegyptiorum, nisi cum venisset ad mare rubrum ; sic pressura peccatorum nemo caret, nisi cum ad fontem Baptismi venerit. 8. Facta est ergo quaestio ex discipulis Joannis cum Jud
Abbreviated transcription (Latin):
tatus dñs. uiã se fecit uenientib ad se: Ipsũ
audiamus: Ego sũ uia. ueritas & uita Si
ueritatẽ queris: uiã tene: Nam ipsa ẽ uia:
quȩ est ueritas: Ipsa est quo is: ipsa est qua is
non ꝑ aliud is ad aliud: ñ ꝑ aliũ uenis ad xp̃m¬

Expanded text:
zatus Dominus viam se fecit venientibus. Ipsum zatus Dominus viam se fecit venientibus. Ipsum audiamus: Ego sum via, veritas et vita . Si veritatem quaeris, viam tene: nam ipsa est via quae est veritas. Ipsa est quo is, ipsa est qua is; non per aliud is ad aliud, non per aliud venis ad
Abbreviated transcription (Latin):
dixisset psalmꝰ qm̃ rex om̃is terre ds
cit statĩ. psallite intelligent᷑: Qdias
regẽ nr̃m int̾ homines uidistis: als
minẽ uidistis: passũ. crucifixũ mas
Latebat aliqͥd in illa carne: quã ocla
neis uidere potiuistis: Quid ibilese
te conspicit᷑: Psallite lingua: qͥa int̾ uos caro
S qͥa u̾bũ caro factũ est & habitauit in nobis.
reddite sonũ carni: reddite dõ mentis obtitũ
P sallite intelligent̃: & uidetis qͥa u̾bũ caro fac¬
cũ est. & habitauit in nobis: Dicat & ioħs tes
timoniũ: Post hȩc uenit iħc & discipłi eiꝰ in
uideã terrã: & illic demorabat᷑ cũ eis. & bapti¬
tabat: Baptiratus baptizabat: Non eo baptis¬
mo baptirabat. quo baptizatus est: Dat baptis¬
mũ dñs baptizatus a seruo: ostendens humili¬
tatis uiam & ꝑ ducens ad baptismũ dñi. Hoc ẽ
baptismũ suũ: p̃bendo humilitatis exemplũ.
qͥa ipse non respuit baptismũ serui: Et in
baptismo serui uia p̃parabatur dño: & bapti¬

Expanded text:
dixisset Psalmus, Quoniam rex omnis terrae Deus; subjecit statim, Psallite intelligenter. Quod regem nostrum inter homines vidistis tanquam hominem, vidistis passum, crucifixum, mortuum: latebat aliquid in illa carne quam oculis carneis videre potuistis. Quid ibi latete conspicitur. Psallite lingua, quia inter vos caro; sed quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis, reddite sonum carni, reddite Deo mentis obtutum. Psallite intelligenter, et videtis quia Verbum caro factum est, et habitavit in nvenit Jesus et discipuli ejus in Judaeam terram, et illic demorabatur cum eis, et baptizabat. Baptizatus baptizabat. Non eo baptismo baptizabat quo baptizatus est. Dat baptismum Dominus baptizatus a servo, ostendens humilitatis viam, et perducens ad baptismum Domini, hoc est baptismum suum, praebendo humilitatis exemplum, quia ipse non respuit baptismum servi. Et in baptismo servi via praeparabatur Domino, et bapti
Abbreviated transcription (Latin):
ipse dignꝰ corrigiam calciam̃ti eiꝰ soluere: Iam
magnitudo ista multũ dat intelligi. cuiꝰ ñ
erat dignus corrigiam calciam̃ti soluere: ille
quo nemo surrexerat maior in natis mulierũ:
Plus enĩ xp̃c erat om̃ib hominib & angłis:
Nã angłm inuenimꝰ ꝓhibuisse: ne homo illi ad
pedes caderet: Cũ enĩ quedã in a pocalipsi¬
lipsi angłs ostenderet ioħi qui scripsit hoc
eugłm: cont̾ritus magnitudine uisionis ioħs.
cecidit ad pedes angłi Et ille. Surge. uide
ego conseruus tuus sũ: & fr̃m tuoꝵ: Cade¬
ne manifestũ ẽ qͥa suꝑ om̃s angłos est. cui ta¬
lis homo quo maior nemo surrexit in natis
mulierũ. dicit. in dignũ se eẽ soluere cori¬
giam calciam̃ti : tam̃ aliqͥd euidentiꝰ dicat
mus hoc in p̃senti lectione: qͥa forte & de illo
cantauimꝰ : regnauit dñs suꝑ omnẽ terrã:
Contra qd̾ surdi sunt: qui putant eũ in affri¬
ca sola regnare: Non enĩ ñ dictĩ a¬

Expanded text:
ipse dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Jam ipse dignus corrigiam calceamenti ejus solvere . Jam magnitudo ista multum dat intelligi, cujus non erat dignus corrigiam calceamenti solvere, ille quo nemo surrexerat major in natis mulierum. Plus enim erat omnibus hominibus et Angelis. Nam angelum invenimus prohibuisse, ne homo illi ad pedes caderet. Cum enim quaedam in Apocalypsi Angelus ostenderet Joanni, qui scripsit hoc Evangelium, conterritus magnitudine visionis Joannes cecidit ad pedes Angeli. Et ille: Surge, vide ego conservus tuus sum et fratrum tuorum . Cadene manifestum est quia super omnes Angelos est, cui talis homo, quo major nemo surrexit in natis mulierum, dicit indignum se esse solvere corrigiam calceamenti? 3. Tamen aliquid evidentius dicat us hoc in praesenti lectione, quia forte et de illo cantavimus, Regnavit Deus super omnem terram: contra quod surdi sunt, qui putant eum in Africa sola regnare. Non enim non
Abbreviated transcription (Latin):
remo. parate uiã dño. rectas facite semitas eiꝰ:
Tale testimoniũ. reddidit dño suo: & qͥa & ille dig¬
natꝰ ẽ amico suo: Dñs quoq ipsius & amicus
ipsiꝰ ꝑhibuit & ipse testimoniũ ioħi: Dixit
enĩ de ioħȩ: In natis mulierũ: nemo exurrexit
maior ioħe baptista: S qͥulli se p̃posuit: in hoc
qd plus erat ioħȩ.ds̃ erat: Qui aut̃ minor est
inqͥt in regno cȩloꝵ maior illo est: Minor na¬
tiuitate: maior potestate: maior diuinitate:
maiestate. claritate: tanquã qͥ in pͥ ncipio erat
Sic aut̃ ꝑhibuerat in suꝑiorib lectionib ioħs
dño testimoniũ. ut filiũ dĩ qͥdem diceret: dm̃
non diceret. nec tam̃ negaret: Tacuerat dm̃:
non negauerat dm̃: s non omĩno tacuit dm̃
Fortassis enĩ inuenimꝰ hoc in hodierna lectione:
Dixerat filiũdĩ: s dicti st̃ & homines filii dĩ
Dixerat tante excellentiȩ illũ fuissȩ. ut non eẽt

Expanded text:
remo, Parate viam Domino, rectas facite semitas ejus . remo, Parate viam Domino, rectas facite semitas ejus . Tale testimonium reddidit Domino suo, et quia ille dignatus est amico suo: Dominusque ipsius et amicus ipsius perhibuit et ipse testimonium Joanni. Dixit enim de Joanne, In natis mulierum non exsurrexit major Joanne Baptista. Sed quia illi se praeposuit, in hoc quod plus erat Joanne, Deus erat. Qui autem minor est, inquit, in regno coelorum, major est illo . Minor nativitate, major potestate, major divinitate, majestateSic autem perhibuerat in superioribus lectionibus Joannes Domino testimonium, ut Filium Dei quidem diceret, Deum non diceret, nec tamen negaret: tacuerat Deum, non negaverat Deum, sed non omnino tacuit Deum: fortassis enim invenimus hoc in hodierna lectione. Dixerat Filium Dei: sed dicti sunt et homines filii Dei. Dixerat tantae excellentiae illum fuisse, ut non esset
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ potestis meminisse qui curã ge¬
ritis ꝓfectꝰ ur̃i ita sequit᷑. ut hȩc quȩ
modo lecta est. hodie nob̾ tractanda ꝓponat᷑:
Ab ipso principio usq ad hodiernã lectionẽ.: quȩ
supra dicta st̃ meministis iã ẽẽ tractata Et
si forte inde multa estis obliti: certe uel offi¬
ciũ nr̃m manet in ur̃a memoria: Quȩ
hinc audiretis de baptismo ioħis. & si
non tenetis omĩa. audisse tam̃ uos credo qd̃
teneatis. quȩ dicta st̃: etiã quare sp̃s sõs
in colũbȩ spetie apparuit: et qͦmͦ illa nodo¬
sissima questio soluta sit. qͥa nescio qͥd qd ñ
nouerat. didicit ioħs in dño ꝑ colũbã: cũ eũ
tam nosset quando uenienti ut baptitaret᷑
ait: ego ate debeo baptizari. & tu uenis ad
me: quando ei dñs respondit. sine mͦ. ut
impleat᷑ omĩs iusticia: Aunc gͦ ad eundem¬
ioħ̃m cogit nos ordo lectionis reuerti Ipse ẽ ille
qui ꝓpħatus ẽ ꝑ ysaiam Uex clamantis in he¬

Expanded text:
sicut potestis meminisse, qui curam geritis profectus vestri, ita sequitur, ut haec quae modo lecta est, hodie nobis tractanda proponatur. Ab ipso principio usque ad hodiernam lectionem, quae supra dicta sunt, meministis jam esse tractata. Et si forte inde multa estis obliti, certe vel officium nostrum manet in vestra memoria. Quae hinc audieritis de baptismo Joannis, etsi non tenetis omnia, audisse vos tamen credo quod teneatis: quae dicta sunt etiam, quare Spiritus sanctus in columbae specie apparuerit; et quomodo illa nodosissima quaestio soluta sit, quia nescio quid quod non noverat, didicit Joannes in Domino per columbam, cum jam eum nosset, quando venienti ut baptizaretur, ait, Ego a te debeo baptizari, et tu venis ad me? Quando ei Dominus respondit, Sine modo, ut impleatur omnis justitia . 2. Nunc ergo ad eumdemnnem cogit nos ordo lectionis reverti. Ipse est ille qui prophetatus est per Isaiam, Vox clamantis in e
Abbreviated transcription (Latin):
sine causa tenere corporis uirginitatẽ: Au¬
gͦ dicã fr̃s : Et heretici habent uirginsia
multe st̃ uirgines hereticoꝵ: Uideamsl
sponsũamant.: ut uirginitas ista custodin
uirginitas: Cito ꝓbare potestis: E cce olli¬
do sponsũ: qͥa ipse se ostenclet: P hibet il
testimoniũ ioħs: hic est qui baptitat. Do
uirgo. si sponso huic seruas uirginitatẽ tulꝰ
quare curris ad eũ qui dicit ego baptico ai
amicus tui sponsi dicat hic ẽ qͥ baptiat:
inde sponsus tuus totũ orbem tenet: quals
tu in parte corrũꝑis: Quis est sponsus:
ligas qͥd emerit Quod p̃ciũ dedit: sans¬
nẽ dedit Ubi dedit: ubi fudit sangils
suũ: in passione: Non ne sponso tuo cass
aut cantare te fingis. quo emptꝰ ẽ cotꝰaet

Expanded text:
sine causa tenere corporis virginitatem. sine causa tenere corporis virginitatem. atres? Et haeretici habent virgines, et multae sunt virgines haereticorum. Videamus si sponsum amant, ut virginitas ista custodiatvirginitas; cito probare poteritis. Ecce ostendo sponsum, quia ipse se ostendit: perhibet illi testimonium Joannes, Hic est qui baptizat. O tu virgo, si sponso huic servas virginitatem tuam, quare curris ad eum qui dicit, Ego baptizo; cum amicus sponsi tui dicat, Hic est qui baptizat? Deinde sponsus tuus totum orbem tenet; quare tu in parte corrumperis? Quis est sponsus? ligas quid emerit: quod pretium dedit? Sanguinem dedit. Ubi dedit, ubi fudit sanguinem suum? In passione. Nonne sponso tuo cantas, aut cantare te fingis, quando emptus est t
Abbreviated transcription (Latin):
euã astutia sua: sic & ur̃i sensus corrũpantir
a castitate quȩ est in xp̃o: Om̃is eccła uirgo
pellata est Di uersa eẽ menbra eccłȩ: diueni
donis pollere uidetis. atq gaudere: Alisi cin¬
iugati : aliȩ coniugate: Aiii uiduati uxons
ultra non querunt alias: aliȩ uiduate man¬
tis. ultra non querunt alios: Alii integͥtas
ab ineunte etate conseruant: aliȩ uirgint¬
tẽ suã dõ uouerunt: Diuersa sunt mung
s om̃s isti. una uirgo est Ubi ista uirgna
nitas in uiris potest: paucoꝵ uiroꝵ ista sc̃its¬
est. in tegritas etiã corporis est in ȩccła. & hu¬
norabilus menbrũ est: Alia aut̃ m̃bra ñ u
corpore: s omĩa in m̃te seruant uirginitat̃
Quȩ est uirginitas mentis: in tegra fides: selia
spes: sincera caritas Hanc uirginitatẽ tim¬
bat ille: qui zelabat᷑ sponse a serpente corĩ
Sicut enĩ menbrũ corporis uiolat᷑ in quodu
Aloco: sic seductio linguȩ uiolat u̾ginitat̃ u¬
dis: In mente ñ corrũpat᷑: quȩ non uilt

Expanded text:
Evam astutia sua, sic et vestri sensus corrumpantur a castitate quae est in Christo . Omnis Ecclesia virgo appellata est. Diversa esse membra Ecclesiae, diversis donis pollere videtis atque gaudere: alii conjugati, aliae conjugatae, alii viduati uxores ultra non quaeruntquaerunt, alii integritatem ab ineunte aetate conservant, aliae virginitatem suam Deo voverunt; diversa sunt munera, sed omnes isti una virgo est. Ubi est ista virginitas in viris potest, paucorum virorum sancta integritas etiam corporis est in Ecclesia, et honorabilius membrum est: alia autem membra non in corpore, sed omnia in mente servant virginitatem. Quae est virginitas mentis? Integra fides, solida spes, sincera charitas. Hanc virginitatem timebat ille, qui zelabat sponso, a serpente corrumpi. Sicut enim membrum corporis violatur in quodam loco, sic seductio linguae violat virginitatem cordis. In mente non corrumpatur, quae non vult
Abbreviated transcription (Latin):
bati st̃ discipłi ioħis: & ceperunt questioni
tractare cũ iudeis: qͦmͦ solet fieri. ut inteli¬
tismũ debere concurri: Illi nondũ intelligi¬
tes: defendebant baptismũ ioħis: Uemi at
ad ipsũ ioħm: ut solueret questionẽ: Intall¬
gat caritas ur̃a Et hic utilitas ipsa hum¬
utatis agnoscit᷑ & ostendit᷑: utrũ in ipsa q¬
tione cũ errarent homines. głari apudscu
ioħ̃s: baptitato xp̃o Quantũ se si uelleo
tencderet. habebat ubi se extenderet: s melis
nouerat apud quẽ se humiliaret: Quẽ s
nouerat nascendo antecedere: illi uolus
confitendo cedere Salutẽ suã intelligis¬

Expanded text:
bati sunt discipuli Joannis, et coeperunt quaestionem tractare cum Judaeis, quomodo solet fieri. Intelli ejus baptismum debere concurri. Illi nondum intelligentes, defendebant baptismum Joannis. Ventum est ad ipsum Joannem, ut solveret quaestionem. Intelligat Charitas vestra. Et hic utilitas ipsa humilitatis agnoscitur, et ostenditur utrum in ipsa quaestione cum errarent homines, gloriari apud Joannes, baptizato Christo. Quantum, se si vellet extendere, habebat ubi se extenderet? Sed melius noverat apud quem se humiliaret: quem se noverat nascendo antecedere, illi voluit confitendo cedere; salutem suam intellig
Abbreviated transcription (Latin):
in uidea. ambulans in t̃ homines a
gens. crescens. manducans. bibense
dormiens. fatigatꝰ. ad puteũ sedensa
est interior oculus: Non enĩ nullos o
bebat tobias. quando cecus oculis cor
ut pedibus ambularet: ille filio consl
bat. ut uiam uisticiȩ teneret: Et hus
tis uitȩ consiliũ. quã oculi tenentis
Tales oculos querebat & iħc: quandos¬

Expanded text:
in Judaea, ambulans inter homines, natus, sugens, crescens, manducans, bibens, vigilans, dormiens, fatigatus ad puteum sedens, est interior oculus. Non enim nullos oculos habebat et Tobias, quando caecus oculis corp tenebat, ut pedibus ambularet: ille filio consilium dabat, ut viam justitiae teneret. Et hac dantis vitae consilium, quam oculi tenentis manum. Tales oculos quaerebat et Jesus, quando
Abbreviated transcription (Latin):
ligendum dm̃. ex his quȩ ꝓpius subic̾ta sunt dõ. Ec¬
ce ego ipse quantũ attinet ad animũ meũ cũ hoc
sim quod estis & uos. si taceo. apud me ipsũ sum:
si aut̃ loquor uobis qđ intelligatis: quodaminodo
ad uos ꝓcedo. nec me relinquo: s ad uos accedo.
et non recedo unde ꝓcedo. Cum aut̃ tacuero quo¬
dammͦ ad me redeo: & quodammͦ uob̾cum maneo:
si tenueritis qđ audistis in sermone quẽ dico. Si
hoc potest imago quã fecit ds̃: quid potest ñ adeo
facta. s ex deo nata imago dei ds̃: Cuius illud qͦ
ad nos egressus ẽ. & in quo a nob̾ regressus ẽ corpuᷤ:
ñ sicut m̃s elapsus ẽ sonus: s manet ubi iã non
moritur: et mors ei ultra ñ dñabitur. Multa de
his eugłicis uerbis ad buc dici fortasse poterant &¬
debebant: s non sunt corda ur̃a spiritalib cybis
quãlibet suauibus oneranda: maximeq qr sp̃c
prontus est: caro aut̃ in firma

Expanded text:
ligendum Deum ex his quae proprius subjecta sunt Deo. Ecligendum Deum ex his quae proprius subjecta sunt Deo. Ecce ego ipse quantum attinet ad animum meum, cum hoc sim quod estis et vos, si taceo, apud meipsum sum. Si autem loquor vobis quod intelligatis, quodammodo ad vos procedo, nec me relinquo, sed et ad vos accedo, et non recedo unde procedo. Cum autem tacuero, quodammodo ad me redeo, et quodammodo vobiscum maneo si tenueritis quod audistis in sermone quem dico. Si hoc potest imago quam fecit Deus, quid potest non a Deo facta, sed ex Deo nata imago Dei Deus? Cujus illud quo ad nos egressus est, et in quo a nobis regressus est, corpus, non sicut meus elapsus est sonus, sed manet ibi ubi jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur ? Multa de his evangelicis verbis adhuc dici fortasse poterant et debebant: sed non sunt corda vestra spiritualibus cibis quamlibet suavibus oneranda; maxime quia spiritus promptus est, caro autem infirma
Abbreviated transcription (Latin):
caro factum ẽ id est homo. Non itaq alia uerbi.
ꝑ sona. Ac ꝑhoc quẽ ad modũ caro cũ mortua est.
xp̃c est mortuus. et cã caro sepulta est oep̃e sepul¬
tus est. sic enĩ corde credimus ad iusticiã÷ sic ore
confessionem facimus ad salutẽ: ita cum caro a
ẽ. xp̃c ẽ uita: itamito quodam et in effabili
modo. qui nũquã dimisit uel am isit se ipsum.
uenit ad se ipsum. Uenerat aut̃ ut dictũ est. ꝑ
carnẽ ds̃ ad homines: ueritas ad mendaces. Ds̃
enĩ uerax: omĩs aut̃ homo mendax. Cum itaq
ab hominibus abstulit. atq illuc ubi nemo menti¬
tur carnem suam leuauit: idem ipse quia uer¬
bũ caro factum est. ꝑ se ipsum id est ꝑ carnẽ ad
ueritatem qđ est ipse remeauit: quam quidem
ueritatem. quãuis inter mendaces et in morte
seruatut. Aliquando enĩ axp̃c fuit mortiuis:
sed numquã fuit falsus. Accipite quãuis diuer¬
sum. & longe impar exemplũ: tam̃ ut cũq ad intel¬

Expanded text:
caro factum est, id est, homo; non itaque alia Verbi, caro factum est, id est, homo; non itaque alia Verbi, rsona. Ac per hoc quemadmodum caro cum mortua est, Christus est mortuus; et cum caro sepulta est, Christus sepultus est sic enim corde credimus ad justitiam, sic ore confessionem facimus ad salutem, ita cum caro a est vita. Ita miro quodam et ineffabili modo, qui nunquam dimisit vel admisit seipsum, venit ad seipsum. Venerat autem, ut dictum est, per carnem Deus ad homines, Veritas ad mendaces. Deus enim verax, omnis autem homo mendax. Cum itaque ab hominibus abstulit, atque illuc ubi nemo mentitur, carnem suam levavit: idem ipse quia Verbum caro factum est, per seipsum velut per carnem ad veritatem, quod est ipse, remeavit: quam quidem veritatem, quamvis inter mendaces, et in morte servavit. Aliquando enim Christus fuit mortuus, sed nunquam fuit falsus. Accipite quamvis diversum et longe impar exemplum, tamen utcumque ad intel
Abbreviated transcription (Latin):
aut in quantũ possum suꝑ me effundere animã
meam: ubi non sonantẽ et tam̃ docentẽ audiã te.
Dic mͥ obsecro: quomͦ uadis ad te. Nũquidnã
ut uenires ad nos reliqueras te. maxime qr non
a te ipso uenisti s pater te misit: Scio quidem
qd te exinanistis qͥa formã serui accepisti. ñ quia
formã dei uel ad quã redires dimisisti. uel quam
reciꝑes amisisti: et tam̃ uenisti. et non solum usq
ad carnales oculos uerũ etiã usq ad manus ho¬
minũ ꝑuenisti. Quomͦ nisi in carne: Per hanc
uenisti manens ubi eras: ꝑ hanc redisti. ñ relin¬
quens quo ueneras. Si gͦ ꝑ hanc uenisti & redisti:
ꝑ hanc ꝓculdubio non solũ nobis es qua ueniremꝰ
ad te : uerũ etiam tibi qua uenires et redires uia¬
fuisti. Cum uͦ ad uitã quod es ipse isti: eandem
ꝓfecto carnẽ tuã ad uitam de morte dixisti. Ali¬
ud quippe uerbũ dei est. aliud homo: sed uerbũ

Expanded text:
autem inquantum possum super me effundere animam autem inquantum possum super me effundere animam meam, ubi non sonantem et tamen docentem audiam te. Dic mihi, obsecro, quomodo vadis ad te? Numquidnam ut venires ad nos, reliqueras te: maxime quia non a teipso venisti, sed Pater te misit? Scio quidem quod te exinanisti; sed quia formam servi accepisti , non quia formam Dei vel ad quam redires demisisti, vel quam reciperes amisisti: et tamen venisti, et non solum usque ad carnales oculos, verum etiam usque ad manus hominum pervenisti. Quomodo, nisi in carne? Per hanc venisti manens ubi eras, per hanc redisti non relinquens quo veneras. Si ergo per hanc venisti et redisti; per hanc procul dubio non solum nobis es qua veniremus ad te, verum etiam tibi qua fuisti. Cum vero ad vitam, quod es ipse, isti, eamdem profecto carnem tuam ad vitam de morte duxisti. Aliud quippe Verbum Dei est, a
Abbreviated transcription (Latin):
part: nisi ꝑ me. Ne ꝑ hoc et ipse ꝑ se ipsum.
ria se ipsum. & ad patrẽ: et nos ꝑ ipsum & ad
isu. et ad patrẽ. Quis hȩc sapit nisi qui spiri¬
alit̃ sapit: Et quantũ est qđ hic capit. etiã¬
i spritalit̾ capit: Fr̃s mei quid ad me ista
suultis exponis Cogitate quã excelsa sint.
tis quid sim: uidetis quid sitis. In omĩbus
is corpus quod corrũpitur aggrauat animã:
id primit t̾rena in habitatio sensum multa
entatem. Putamiisne possumus dicere ad
liuaui animã meam qui habitas in cęlis:
sub tanto pondere ubi in gemiscimꝰ graua¬
li quomodo leuabo animã meã: nisi mecũ
met. qui posuit ꝓ me suam: Dicam gͦ qđ
psum: capiat ur̃m qui po test. Quo donan
duo. eo donante capit qui capit: et eo do¬
lute erdit. qui nondũ capit. Nisi enĩ in
dñe meus: quid dicam seruis tuis. conseruis
meis. Thomas apłs ut te int̾rogaret habuit te
ante se: nec tam̃ intelligeret te nisi haberet in se
Ego int̾rogo te: quia te scio esse suꝑ me. In t̾rogo

Expanded text:
oc et ipse per se ipsum et ad seipsum et ad Patrem, et nos per ipsum et ad ipsum et ad Patrem. Quis haec capit, nisi qui spiritualiter sapit? Et quantum est quod hic capit, etiamsi spiritualiter sapit? Fratres, quid a me ista vobis vultis exponi? Cogitate quam excelsa sint. Videtis quid sim, video quid sitis: in omnibus nobis corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Putamusne possumus dicere, Ad te levavi animam meam, qui habitas in coelo ? Sed sub tanto pondere ubi ingemiscimus gravati, quomodo levabo animam meam, nisi mecum levet qui posuit pro me suam? Dicam ergo quod possum, capiat vestrum qui potest. Quo donante dico, eo donante capit qui capit, et eo donante credit qui nondum capit. Nisi enim cre Dic mihi, Domine meus, quid dicam servis tuis conservis meis? Thomas apostolus ut te interrogaret, habuit te ante se; nec tamen intelligeret te, nisi haberet in se: ego interrogo te, quia te scio esse super me; interrogo
Abbreviated transcription (Latin):
Ita dñe para quod paras : nos enĩ tibi paras.
et te nobis paras: qm̃ locũ paras. et tibi in nob̾.
⁊ inte nob̾. T uenĩ diristimanete in me: ⁊ ego in uobis.
Quantũ quisq fuerit particeps tui : alius minꝰ.
alius amplius: hec erit diuersitas p̃miorum.
ꝓ diuersitate meritoꝵ: hec erit multitudo man¬
sionum pro disparilitate mansoꝵ: sedtam̃ omĩ
um ȩt̾̃nitate uiuoꝵ: & sine fine beatoꝵ. Sed quid
est quo uadis: Quid est quo uenis: Si bene te
intelligo: nec unde uadis. nec unde uenis. re¬
cedis Uadis latendo: uenis apparendo. Sed nͥ
maneas regendo. ut ꝓficiamus bene uiuendo:
quomͦ parabitur loctis. ubi possimus maner x¬
endo: hȩc de uerbis quȩ racctata sunt auga
tur. ut ubi ego sum et uos sitis. et quo eg iui
seitis & uiam scitis: post int̾rogationem atirio
a discipuliꝰ facta: tanquã ꝑ eos et nos ind̃u

Expanded text:
Ita, Domine, para quod paras: nos enim tibi paras, Ita, Domine, para quod paras: nos enim tibi paras, et te nobis paras; quoniam locum paras, et tibi in nobis, et in te nobis. Tu enim dixisti, Manete in me, et ego in vobis . Quantum quisque fuerit particeps tui, alius minus, alius amplius, haec erit diversitas praemiorum pro diversitate meritorum: haec erit multitudo mansionum pro disparilitate mansorum; sed tamen omnium in aeternitate vivorum, et sine fine beatorum. Quid est quod vadis? quid est quod venis? Si bene te intelligo, nec unde vadis nec unde venis, recedis: vadis latendo, venis apparendo. Sed nisi maneas regendo, ut proficiamus bene vivendo; quomodo parabitur locus ubi possimus manere perfruendo? Haec de verbis quae recitata sunt evangelicis, sequitur, Ut ubi ego sum, et vos sitis. Et quo ego vado scitis, et viam scitis; post interrogationem quae sequitur a discipulo f
Abbreviated transcription (Latin):
buc paratur: ad huo congregat᷑. In illo erunt
mansiones. sic̃ eas ad huc parat dñs: in illo iã
sunt. sic̃ p̃destinatit iam dñs. Sed quid est
quod ut p̃ꝑaret abiit. cum ꝓfecto nos ipsos p̃¬
ꝑaret. quod non faciet si reliquerit.: Agnosco
dñe ut possum. Nimirũ illud fignificas: quia
ut parentur. iste mansiones. uiuere debet iustus ex
fide. Qui enĩ a dño peregrinatur. opus habet exfide
uiuere: quia ꝑ hanc ad spetiem contẽplandam pa¬
ratur. Beati enĩ mundi corde: quia ipsi deũ uide¬
bunt: et fide mundat corda eort. Illud in eugłio:
mundantur: quod non uidet credit. Nam si ui¬
des: non est fides. Gredenti colligitur meritũ:
uidenti redditur p̃mitm. Eat gͦ dñs & paret
locũ: eat ne uideat᷑: lateat ut credatur. Tunc
enĩ locus paratur. si ex fide uiuatur: creditus
desideretur. ut desideratus habeatur. Deside¬
riũ dilectionis: preparatio est mansionis:

Expanded text:
huc paratur, adhuc congregatur. In illo erunt huc paratur, adhuc congregatur. In illo erunt mansiones, sicut eas adhuc parat Dominus: in illo jam sunt, sicut praedestinavit jam Dominus. 3. Sed quid est quod ut praepararet abiit, cum profecto nos ipsos praepararet, quod non faciet si reliquerit? Agnosco, Domine, ut possum: nimirum illud significas, quia ut parentur istae mansiones, vivere debet justus ex fide . Qui enim a Domino peregrinatur, opus habet ex fide vivere; quia per hanc ad speciem contemplandam paratur . Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in Evangelio, mundantur; quod non videt, credit. Nam si vides, non est fides. Credenti colvidenti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum; eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui et si nunc habent ꝑmixta t irania: mittet
in fine rex ipse anglos. et colligent de regno eiuis
onĩa scandala. Tunc iusti fulgebunt sic̃ sol in
regno patris sui. Regnũ fulgebit in regno. cum
regno uenerit regnũ: quo& nunc oramꝰ et dicimꝰ
ueniat regnũ tuũ. Nunc gͦ iam regnũ uocatur.
s ad huc non regnat sed uocatur. Si enĩ regnũ
non uocaretur: colligent de regno eiꝰ omĩa scan¬
cala non diceretur. Sed nondũ regnat hoc
regnum. Proinde sic est etiã regnũ: ut cũ de
illo collecta fuerint omĩa scandala. trinc ꝑuemi¬
at ad regnũ : ut non solum regni nom̃ sed etiam
regnandi habeat potestatem. Huic quippe regno
ad dexteram stanti. in fine dicetur. Uenite bene¬
dicti patris mei ꝑcipite regnũ: id est qui regnũ
eratis et non regnabatis. uenite regnare: tt qđ
in spe fueratis. etiã in re esse possitis. Hec gͦ domꝰ
cȩloꝵ. ad huc ȩdificatur: ad huc fabricatur: ad¬

Expanded text:
qui etsi nunc habent permixta zizania, mittet qui etsi nunc habent permixta zizania, mittet in fine rex ipse Angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala. Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris suiquod nunc oramus, et dicimus, Veniat regnum tuum . Nunc ergo jam regnum vocatur, sed adhuc convocatur: si enim regnum non vocaretur, Colligent de regno ejus omnia scandala, non diceretur. Sed nondum regnat hoc regnum. Proinde sic jam est regnum, ut cum de illo collecta fuerint omnia scandala, tunc perveniat ad regnum; ut non solum regni nomen, sed etiam regnandi habeat potestatem. Huic quippe regno ad dexteram stanti, in fine dicetur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum : id est, qui regnum eratis et non regnabatis, venite, regnate; ut quod in spe fueratis, etiam in re esse possitis. Haec ergo docoelorum adhuc aedificatur, adhuc fabricatur, ad