comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam. Suꝑextollit autẽ miscđiam iuidi
cio In om̃ib gͦ fili dilectissime cor custodi.
sicut scriptũ est: om̃i eustodia serua cor tuũ.
moratione caritatis rescripsi: s peto ut pro
nuis me spiritib & a ꝑuersis hominib custo¬
dire dignet᷑: qͥa in hac uite mee peregrinati¬
one mala me simul & multa circumdant.
ita ut cũ psalmista uire dicam: In me tͣnsiert̃
irȩ tuȩ. & terrores tui conturbauert᷑ me. Cir¬
cumdedert̃ me sic̃ aqua tota die. circundedert̃
me simul. Celestis gr̃a & nos in urbib & uos
locis a temptatione ñ excludit᷑. qͥa si in para¬
dyso hominẽ strauit: quis locus extra parady¬
sum esse potest. in qͦ mentes hominũ pene¬
trare ñ ualeat .d In sola & creatoris nr̃i ꝓtec̃¬
tione fidendũ est: cui ex intimo corde clame
ano & Decio. u̾ũ c̾c̃ consulibus.

Expanded text:
misericordiam. Superextollit autem misericordiam judicio . » In omnibus ergo, fili dilectissime, cor custodi, sicut scriptum est: « Omni custodia custodi cor tuum, moratione rescripsi. Sed peto ut pro t a malis me spiritibus, et a perversis hominibus custodire dignetur, quia in hac vitae meae peregrinatione mala me simul multa circumdant, ita ut cum Psalmista jure dicam: In me pertransierunt irae tuae, et terrores tui conturbaverunt me. Circumdederunt me sicut aqua tota die, circumdederunt me simul. Coelestis gratia et nos in urbibus, et vlocis a tentatione non excluditur; quia si in paradiso hominem stravit, quis locus extra paradisum esse potest, in quo 1094 mentes hominum penetrare non valeat? In sola ergo Creatoris nostri protectione fidendum ano et Decimo IV cc. consul.
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtari & gaudere
me plurimum in
ta fecert᷑: quib eui¬
denter ostenditur.
quantũ catholicã
diligis fidẽ: & qͥn¬
tũ prauoꝵ homi¬
nũ detestaris erro¬
rem. Om̃is eniͣ
Heresis nimis est
impia & euũgłicȩ ueritatis inimica: quȩ ñ
portionẽ aliquã ledere. s ipsa xp̃iane reli¬
gionis conat᷑ fundam̃ta conuellere. Uemor
cuiꝰ fides nullũ unquã fallit s om̃s quide
hereses destruit. Intelligo autẽ mͥ aliter nͦ
licere: quã ut om̃s conatus meos ei cause in
qua uniuersalis eccłiȩ salus infestat᷑ impen¬
post tempora filium dĩ natũ s aute omnia
tempora de pat̾no utero menarrabilit᷑ gene¬
ratũ: ipso dõ patre ꝑ ꝓpħam dicente: In splaui¬
dorib scõꝵ ex ut̾o aute luciferũ genui te Quã
sententiã & isaias ꝓpła dubiĩs atq increduls
euident᷑ expressit: dũ ñ aliunde filiũ quam
de patre natũ meffabilit᷑. ostendit. In humili¬
tate inquit iudiciũ erꝰ sublatũ ẽ: natiuitat᷑ sꝰ

Expanded text:
Laetari et gaudere me plurimum in ta fecerunt, quibus evidenter ostenditur, quantum catholicam diligis fidem, et quantum pravorum hominum detestaris errorem. Omnis enim haeresis nimis est impia, et evangelicae veritatis inimica, quae non portionem aliquam laedere, sed ipsa christianae religionis conatur fundamenta convellere. Memor cujus fides nullum unquam fallit, sed omnes quidem haereses destruit. Intelligo autem mihi aliter non licere, quam ut omnes conatus meos ei causae, in qua universalis ecclesiae salus infestatur, impenpost tempora Filium Dei natum, sed ante omnia tempora de paterno utero inenarrabiliter generatum, ipso Deo patre per prophetam dicente: In splendoribus sanctorum ex utero ante Luciferum genui te . Quam sententiam et Isaias propheta dubiis atque incredulis evidenter expressit, dum non aliunde filium, quam de Patre natum ineffabiliter ostendit: In humilitate, inquit, judicium ejus sublatum est. Nativitatem ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ditio & apłice sedis u̾etꝰ forma nͨ recipit:
qͥa nec litteris carens sacris esse potest
aptꝰ officiis & uiciosum nichil dõ ꝓrsꝰ
offerri legalia precepta sanxerunt. Itaq
ritate ꝓpria uł incuria presidentiũ tales
ante suscepti st̃. in his in quib constituti
st̃ locis eatenꝰ ꝑseuerent ut nichil unꝙͣ.
ꝓmotionis arripiant: satisq habeant
Hoc ipsũ sibi ꝓ nimia miseratione ꝑmissũ.
paterni canones euident᷑ sequenda posu¬
erunt: quoꝵ tenorem sufficiat indidisse¬
Dicunt enĩ. talia ꝑpetrantes mox ut ag¬
niti fuerint a munere clericali debere
eos secludi. qđ modis om̃ib custodire nos
conuenit: qͥa fas esse nullis suppeditat.
uit forma censere
XX.

Expanded text:
ditio, et apostolicae sedis vetus forma non recipit; ditio, et apostolicae sedis vetus forma non recipit; quia nec litteris carens sacris esse potest aptus officiis et vitiosum nihil prorsus Deo offerri legalia prritate propria, vel incuria praesidentium tales ante suscepti sunt, in his quibus constituti sunt locis eatenus perseverent, ut nihil unquam promotionis arripiant, satisque habeant hoc ipsum sibi pro nimia miseratione permissum. Paterni canones evidenter sequenda posuerunt, quodicunt enim talia perpetrantes, mox ut agniti fuerint, a munere clericali debere eos secludi, quod modis omnibus custodire nos convenit, quia fas esse nulli suppeditat quvit forma censere. XX.
Abbreviated transcription (Latin):
onsequens fuit ut illa qͦ que de pice¬
ni partib nuꝑ admissa relatio nun¬
tiauit: nec pret̾eunda putamꝰ id est
plurimos clericoꝵ negociationib in ho¬
nestis & lucris turpib imminere. nullo
pudore cernentes euũgłicam lectionem.
qua ipse dñs negociatores e templo uer¬
beratos flagellis assertt᷑ expulisse: nec
apłi uerba recolentes. qͥb ait: Nemo mi¬
litans d̾o implicat se negociis scłarib
Psalmistam qͦ: dauid surda dissimulantes
aure cantantem: Qm̃ ñ cognoui negoci¬
ationes. introibo in potentias añi. Proide
huiꝰmodi & ab indignis postea questib
nouerint abstinendũ. & ab om̃i ciuꝰlibet
negociationis ingenio uł cupiditate ces¬
sandũ. aut in quocũq gradu sint positi
mox a clericalib officiis abstinere cogant᷑.
qm̃ domꝰ dĩ que domꝰ orationis & esse de¬
bet & dici. ne officina negociationis &
spelunca potiꝰ sit latronũ.
minutos. sine ullo respectu ad eccłasticũ

Expanded text:
onsequens fuit ut illa quoque quae de Piceni partibus nuper ad nos missa relatio nuntiavit, non praetereunda putaremus, id est, plurimos clericorum negotiationibus inhonestis et lucris turpibus imminere, nullo pudore cernentes evangelicam lectionem, qua ipse Dominus negotiatores e templo verberatos flagellis asseritur expulisse ; nec Apostoli verba recolentes, quibus ait: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularibus ; Psalmistam quoque David surda dissimulantes aure cantantem: Quoniam non cognovit negotiationes, introibo in potentias Domini . Proinde hujusmodi aut ab indignis post hac quaestibus noverint asbtinendum, et ab omni cujuslibet negotiationis ingenio vel cupiditate cessandum; aut in quocunque gradu sint positi, mox a clericalibus officiis abstinere cogantur: quoniam domus Dei, domus orationis et esse debet, et dici, ne officina negotiationis et spelunca potius sit latronum .minutos, sine ullo respectu ad ecclesiastic
Abbreviated transcription (Latin):
axbis pupilli existunt. sacerdotali tutela foue¬
ant᷑ ut & uita eoꝵ a criminib intacta sit. & res
ab iniuria reꝓboꝵ Qui autẽ his p̾ceptis resuł¬
tauerut. monasteriis deputent᷑: ut uagantes
ammi & suꝑbi. seueriori regła distringant᷑¬
guorantia mat᷑ cunctoꝵ erroꝵ maxime in sacer¬
dotib di uitanda est: qͥ docendi officiũ in ppłis
suscepint. Sacerdotes enĩ legere scãs scripturas
frequent̾. adionet & paulꝰ apłs: dicens ad timo¬
theunr Intende lectioni & exhortationi Doc̃¬
lores semꝑ manere in his se sciant. Igit᷑ sacer¬
lotes scripturas scãs & canones meditent᷑: tit
om̃c opꝰ eoꝵ in pͣdicatione diuina & doctrina
consistat: atq edificent cunctos tam fidei sci¬
cuitia quam operum disciplina. Ax¬
XXU.

Expanded text:
ex his pupilli existunt, sacerdotali tutela foveex his pupilli existunt, sacerdotali tutela foveantur, ut et vita eorum a criminibus intacta sit, et res ab injuria improborum. Qui autem his praecentis resultaverint, monasteriis deputentur, ut vagantes animi et superbi severiori regula distringantsacerdotibus Dei vitanda est, qui docendi officium in populis susceperunt, sacerdotes enim legere sanctas Scripturas frequenter admonet Paulus apostolus dicens ad Timotheum: « Intende lectioni et exhortationi . » Doctores semper manere in his se sciant. Igitur sacerdotes Scripturas sanctas et canones meditentur, ut omne opus eorum in praedicatione divina et doctrina consistat, atque aedificent cunctos tam fidei scientia, quam operibus disciplina. XXV.
Abbreviated transcription (Latin):
usq sacerdotũ ñ modicũ scandalũ creauert̃:
dł in conuersatione uitȩ ñ honȩ famȩ existunt.
Vr gͥ exdndatur deuiceps om̃is nefanda suspici¬
ous occasio & ne detur ultra scłarib locꝰ obtrecꝰ¬
tindi. oportet ep̃os testimoniũ ꝓbabiliũ ꝑso¬
narũ conuersationis & uitȩ in conclaui suo ba¬
a ȩołiş ꝑ optimam famam. XXII
ita prbi atq leuite. qͦs forte infirmitas aut
etatis grauitas in conclaui suo manere ñ sinit:¬
ie in cellulis suis testes urtȩ habeant. uitãq
suã sicut nomine ita & meritis teneant. MII
rona est om̃is etas ab adolescentia in malũ
Nichil enĩ incertius quã uita adolescentiũ.
Ob hoc constituendũ oportuit: ut siqui in
dero pueri aut adolescentes existunt. om̃s in
ima conclaui atrii cõmorent᷑: ut lubricȩ etatis
aunos nͨ in luxuria s in disciplinis eccłiasticis
agant. deputati. ꝓbatissimo seniori: quẽ & magis¬
tĩ discipline & testem uitȩ habeant. Qđ si aliqͥ

Expanded text:
scandalum creaverunt, dum in conversatione vitae non bonae famae existunt. Ut ergo excludatur deinceps omnis nefanda suspicionis occasio, et ne detur ultra saecularibus locus obtrectandi, oportet episcopos testimonium probabilium personarum conversationis et vitae in conclavi suo ha per optimam famam. XXIIIita presbyteres atque levitae quos forte infirmitas aut aetatis gravitas in conclaiidem in cellulis suis testes vitae habeant, vitamque suam sicut nomine, ita meritis teneant. XXIII. Prona est omnis aetas ab adolescentia in malum, nihil enim incertius quam vita adolescentium; ob hoc constituendum oportuit, ut si qui in clero pueri aut adoleuno conclavi atrii commaneant, ut lubricae aetatis annos non in luxuria, sed in disciplinis ecclesiasticis agant, deputati probatissimo seniori, quem et magistrum disciplinae, et testem vitae habeant. § 1. Quod si aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
sbils ese debent. paulo apło actestante: opor
minculitos decet existere sacerdotes. nec ulle
iprutationis contagio pollui.si caste uuien¬
e puidos se mnetipsos celebrandis erlibeant.
astamertis Abstincamꝰ g nos ab om̃i opere
nlora ab om̃i inquinam̃to carnis liberi ma¬
nais t uiundi corpore. purgati mente
posiri. ad sacrificiũ ap̃i digni accedere: & dm̃¬
pes delietis omnium deprecari.
calniis conscientiã purã apud dm̃ nos ha¬
uore aporteat: tam̃ & apud homines faniã
syninã custodire conuenit. ut uixta p̃ceptũ
a plicum ñ tantũ corã dõ s etiã corã hominib¬

Expanded text:
biles esse debent, Paulo apostolo attestante: Oportimmaculatos decet Dei existere sacerdotes, nec ullo eos fornicationis contagio pollui, sed caste viventes mundos semetipsos celebrandis exhibeant sacramentis. Abstineamus ergo nos ab omni opere malo, et ab omni inquinamento carnis liberi maneamus, ut mundi corpore, purgati mente, possimus ad sacrificium pro delictis omnium deprecari. XXI. Quamvis conscientiam puram apud Deum nos habere oporteat, tamen et apud homines famam optimam custodire convenit, ut juxta praeceptum apostolicum non tantum coram D
Abbreviated transcription (Latin):
Uetͦpolitanꝰ autẽ ñ nͥ in ciuitate metͦpoli: cõ¬
ꝓuincialib ibidẽ conuenientib Siqͥs autem
deinceps contͣ pͣdicta uetita canonũ ad gradum
sacerdotũ indignꝰ aspirare contenderit: cũ ordi¬
natorib suis adepti honoris ꝑiculo subiacebit
Nos & diuinȩ legis & concilioꝵ p̃cȩpti imme¬
mores: infantes & pueros lȩuitas facimꝰ autt
legitimã etatẽ. arte exꝑientiã uitȩ. Ioq ne
ulteriꝰ fiat a nobis: & diuinȩ legis & canonũ

Expanded text:
 in civitate metropoli, comprovincialibus ibidem convenientibus. Si quis autem deinceps contra praedicta vetita canonum ad gradum sacerdotii indignus aspirare contenderit, cum ordinatoribus suis adepti honoris periculo subjacebitNos et divinae legis, et conciliorum praecepti immemores, infantes et pueros levitas facimus, ante legitimam aetatem, et ante experientiam vitae. Ideoque ne ulterius fiat a
Abbreviated transcription (Latin):
pliꝰ habere animalib ut pote rationabiles ho¬
mines & cȩlestiũ sensuũ capaces: quib sũmi
studii esse debet ab om̃i inquinam̃to cordis
conscientiã custodire. Bonũ est autẽ & puri¬
tati conueniens: etiã corpꝰ aqua diluere. Bo¬
nũ uͦ dico ñ quasi pͥncipale illud in qͦ mens¬
purificatur: s qđ sequela sit illiꝰ boni hoc
in quo caro diluit᷑ Sic enĩ & magister nr̃
quosła phariseoꝵ & scribarũ qui uidentur
esse cet̾is meliores & a uulgo separati incre¬
pabat. dicens eos yppochritas: quia ea solumͦ
quȩ hominib uidebant᷑ purificabant. corda
uͦ que solꝰ d̾s aspicit inquinata relinquebãt

Expanded text:
plius habere animalibus, utpote rationabiles hoplius habere animalibus, utpote rationabiles homines et coelestium sensuum capaces, quibus summi studii esse debet ab omni inquinamento cordis conscientiam custodire. Bonum est autem et puritati conveniens etiam corpus aqua diluere. Bonum vero dico non quasi principale illud in quo menspurificatur, sed quod sequela sit illius boni hoc, in quo caro diluitur, sicut enim et Magister noster quosdam Pharisaeorum et Scribarum, qui videbantur esse caeteris meliores et a vulgo separati, increpabat, dicens eos hypocritas, quia eo solummodo quae hominibus videbantur, purificabant, corda vero, quae solus Deus aspicit, inquinata relinquebant
Abbreviated transcription (Latin):
moratũ est confiriatꝰ. qui alit᷑ ꝑfectꝰ esse xp̃ia¬
nus nequaꝗͣ poterit. nec sedem habere inter
ꝑfectos. si ñ necessitate s incuria aut uoluntate
remanserit. ut a beato petro accepimꝰ & cȩteri
oꝑib bonis ostendat in se similitudinẽ eiꝰ qui
eũ genuit patris. Post hec uͦ agnoscat dm̃ ho¬
norare. Honor autẽ ciꝰ: ut ita uiuat sicut ip¬
se uult. Uult autẽ unumquẽq ita iuiuere
ut homicidiũ & adulteriũ nesciat. odium &
auariciã fugiat. iram. suꝑbiã. iactantiã respuat
& execret᷑. Inudiam qͦq & çȩtera his similia
penitꝰ a se ducat aliena: Est sane ꝓpͥa quȩd̃a
nr̃e religionis obseruantia: quȩ nͨ tam impo¬
nit᷑ honunib quã ꝓprie ab unoqͦq dnm co¬
lente causa puritatis expetitur. De castimonie
dico cautela: cuiꝰ species multȩ st̃. S ut pͥmo
obseruet unusqͥsq ne menstruatȩ mulieri
misceat᷑. Noc enĩ execrabile ducit lex dĩ. Qđ¬
uolueremur in stercore . Debemꝰ aliqͥd am¬

Expanded text:
moratum est, confirmatus, quia aliter perfectus esse Christianus nequaquam poterit, nec sedem habere inter perfectos si non necessitate, sed incuria aut voluntate remanserit, ut a beato Petro apostolo accepimus operibus bonis ostendat in se similitudinem ejus, qui eum genuit, Patris. Post haec vero agnoscat Dominum honorare, honor autem ejus est, ut ita vivat sicut ipse vult; vult enim unumquemque ita vivere, ut homicidium, et adulterium nesciat, odium et avaritiam fugiat, iram, superbiam, jactantiam respuat et exsecretur. Invidiam quoque et caetera his similia penitus ad se ducat aliena. Est sane propria quaedam nostrae religionis observantia, quae non tam imponitur hominibus quam proprie ab unoquoque Dominum colente causa puritatis expetitur, de castimoniae dico cautela cujus species multae sunt. Sed ut primo observet unusquisque, ne menstruatae mulieri misceatur, hoc enim exsecrabile ducit lex Domini. Qu libenter volveremur in stercore. Debemus aliquid am
Abbreviated transcription (Latin):
pacc̃ nuittere in terrã s gladiũ. Qđ si dicit
aliquis. & qͦmͦ iustũ uidetur separari filios a
parentib: audi qͦmͦ. quia cũ ipsis si in errore
ꝑmaneant. neq illis ꝓderunt. & ipsi cũ illis
parit᷑ interibunt. Iustũ gͥ & ualde iustũ est
separari eu qͥ saluari uult ab eo qui ñ uult.
S & illud aduerte. quia nͨ ex illis qui rectiꝰ
intelligunt uenit ista separatio. Illi enĩ uolt̾
esse parit᷑: e ꝓdesse his & docere meliora: S &
istud ꝓpriũ ignorantie uiciũ: ut confutantẽ
se ueritatis lucẽ ñ ferat habere de ꝓximo: & ido̾
ex illis ista nascitur separatio. Nã qui scientiã
ueritatis accipiunt. quia bonitatis plena est
tamꝗͣ. a bono dõ datam. cupiunt eã si fieri po¬
test cũ om̃ib habere comiune᷑ etiã cum his
qui oderunt eos & ꝑsecunt᷑. Sciunt enĩ quia

Expanded text:
pacem mittere in terram, sed gladium . » Quod si dicit pacem mittere in terram, sed gladium . » Quod si dicit aliquis: Et quomodo justum videtur separari filios a parentibus ? Audi quomodo: quia cum ipsis si in errore permaneant, neque illis proderunt, et ipsi cum illis pariter interibunt, justum igitur et valde justum est separari eum qui salvari vult ab eo qui non vult. Sed et illud adverte, quia non ex illis qui rectius intelligunt, venit ista separatio, illi enim volunt esse pariter et prodesse his et docere meliora. Sed proprium est ignorantiae vitium, ut confutantem se, veritatis lucem non ferat habere de proximo. Et ideo ex illis ista nascitur separatio. Nam qui scientiam veritatis accipiunt, quia bonitatis plena est, tanquam a bono Deo datam, cupiunt eam si fieri potest cum omnibus habere communem. Etiam cum his qui oderunt eos, et persequuntur. Sciunt e
Abbreviated transcription (Latin):
tia erroris abstractos merito dolerent: & ira¬
cundiȩ salutaris ignẽ aduersũ deceptricẽ suã
conciperent ignorantiã. Ob hoc itaq dicebat
igne̾ ueni mittert in terrã: quẽ uolo ut accen¬
datur. Est gͦ pugna queda quȩ gerenda no¬
bis est in hac uita. Serino enĩ ueritatis & sci¬
entiȩ necessario separat homines ab errore &
ignorantia: sicut sepe uidemꝰ putrefactas &
emortuas corꝑis carnes a conexione uiuentiũ
membroꝵ ferro secantis separari. Iale gͦ ali¬
quid est qd̾ ait ueritatis agnitio. Necesse. ẽ. enĩ
ut salutis causa. filiꝰ uerbi gr̃a qui sermonẽ
receꝑit ueritatis a parentib separet᷑ in creduilis.
aut rursũ pater separetur a filio. aut filia a
matre. Et hoc mͦ uit ꝓpinqͦs atq consangui¬
neos credentes atq incredulos. scientie atq ig¬
norantiȩ. ueritatisq & erroris. pugna consistit
Et ob hoc iterũ dicebat qui nos muisit: n ueni

Expanded text:
tia erroris abstractos merito dolerent, et iratia erroris abstractos merito dolerent, et iracundiae salutaris ignem adversum deceptricem suam conciperent ignorantiam. Ob hoc itaque dicebat: « Ignem veni mittere in terram, quem volo ut accendatur . » Est ergo pugna quaedam quae gerenda nobis est in hac vita. Sermo enim veritatis et scientiae necessario separat homines ab errore et ignorantia, sicut saepe videmus putrefactas et emortuas carnes corporis a connexione viventium membrorum ferro secantis separari. Tale ergo aliquid est quod agit veritatis agnitio. Necesse est enim, ut salutis causa filius verbi gratia qui sermonem receperit veri tatis a parentibus separetur incredulis, aut rursum, pater separetur a filio, aut filia a matre. Et hoc modo inter propinquos atque consanguineos credentes, atque incredulos, scientiae atque ignorantiae veritatisque et erroris pugna consistit. Et ob hoc iterum dicebat qui nos misit: « Non veni
Abbreviated transcription (Latin):
simꝰ ignis iste coalescat. si consideretis in qͣntos
uos errores deduxerit ignorantiȩ malũ. qͣnto̾q
lapsꝰ & qͣnta p̾cipitia ad peccandũ dedit. a qͣn¬
tis uos bonis abstraxit. & in que p̾cipitauit
mala. & qđ est suꝑ om̃ia grauiꝰ qd̾ uos in fut᷑o
scło eternis penis obnoxios fecit. Nonne pro
his om̃ib ubi uobis ueritatis lumen effulsit
ignis ustissimȩ indignationis accenditur. &
iracundiȩ dõ placite intͣ uos consurgit incen¬
dium. quo consumat᷑ & radicitꝰ intereat om̃e
germ̃ sicut forte intͣ uos malȩ concupiscen¬
tię pullulauit.Unde & ipse qui musit nos
cũ uenisset. & omnẽ mundũ uidisset ad mali¬
tiam declinasse: nͨ continuo ei pace̾ in errori¬
hꝰ posito dedit. ne eũ confirmaret in malis:
s ignorantiȩ eiꝰ ruinis scientiã ueritatis op¬
posuit. ut siqui forte resipiscerent. & lumen
ueritatis aspicerent. deceptos se & in precipi¬

Expanded text:
simus ignis iste coalescat, si consideretis in quantos simus ignis iste coalescat, si consideretis in quantos vos errores deduxerit ignorantiae malum, quantosque lapsus et quanta praecipitia ad peccandum dedit, a quantis vos bonis abstraxit, et in quae praecipitavit mala, et, quod est super omnia gravius, quod vos in futuro saeculo aeternis poenis obnoxios fecit. Nonne pro his omnibus ubi vobis veritatis lumen effulsit, ignis justissimae indignationis accenditur, et iracundiae Deo placitae intra vos consurgit incendium, quo consumatur et radicitus intereat omne germen quod forte in terra malae concupiscentiae pullulavit? Unde et ipse qui misit nos cum venisset, et omnem mundum vidisset ad malitiam declinasse, non continuo ei pacem, in erroribus posito, dedit, ne eum confirmaret in malis, sed ignorantiae ejus ruinis scientiam veritatis opposuit, ut, si qui forte resipiscerent, et lumen veritatis aspicerent, deceptos se, et in praecipi
Abbreviated transcription (Latin):
rus & diligens cordis colono assiduis excolat
disciplinis. Ur̃m gͦ est prȩbere ohȩdientũ.
& occupationes ac sollicitudines suꝑfluas
amputare: ne bonũ uerbi semen enecet
noxiũ germ̃. Potest cnũ fieri ut multi
temporis negligentiã breuis & assidua re-¬
paret diligentia. Incertũ namq est uniꝰ
salutẽ: ne forte cunctantẽ mors repentina
preueniat. & ob hoc acrius innitendũ est
ut dũ est temporis spaciũ. collecta male con¬
suetudinis uicia resecent᷑. Quod nͨ aliter
facere poteritis nisi ut irascamini quodãmͦ
aduersũ uosmetipsos ꝓ his quȩ inutiliter
errauit & ꝑperã gessit indignet᷑ & semetipsũ
acciset. Ex qua indignatione accendit᷑ in
nobis ignis quidã. qui uelut agro sterili im¬
missꝰ consumptis & excoctis radicib pessime
uoluntatis bono semine uerbi dei fecundiorẽ
cordis p̃paret glebam. Puto autẽ qđ satis dig¬
nas habeatis causas iracundiȩ: & quib iustis¬

Expanded text:
rus et diligens cordis colonus assiduis excolat rus et diligens cordis colonus assiduis excolat disciplinis. Vestrum ergo est praebere obedientiam et occupationes, ac sollicitudines superfluas amputare, ne bonum verbi semen enecet noxium germen: potest enim fieri ut multi temporis negligentiam, brevis et assidua reparet diligentia. Incertum namque est uniu est ad salutem, ne forte cunctantem mors repentina praeveniat; et ob hoc acrius innitendum est, ut dum est temporis spatium collecta malae consuetudinis vitia resecentur. Quod non aliter facere poteritis, nisi ut irascamini quodammodo adversum vosmetipsos pro his quae inutiliter erravit et perperam gessit, indignetur et semetipsum accuset. Ex qua indignatione accenditur in nobis ignis quidam, qui velut agro sterili immissus, consumptis et excoctis radicibus pessimae voluntatis, bono semini verbo Dei fecundiorem cordis praeparet glebam. Puto autem quod satis dignas habeatis causas iracundiae, ex quibus justis
Abbreviated transcription (Latin):
uilio & iuliano ac reliqͥs
consodalib nr̃is. gentibq
que circa uos st̃. Opor¬
tet fr̃s. om̃s doctores qui
ad salutẽ animarũ insti¬
tuti st̃. & ad lucrandas
animas ep̃i st̃ consecrati. ꝓ cunctis sollicitudinẽ
gerere: & errantes ad uiam ueritatis & ad por¬
tum salutis reducere. Et licet ꝓpt̾ gentes
que cirea uos st̃ in modico uos errasse contige¬
rit: meliꝰ tam̃ redire ad ueritatis uiã quã du¬
tius in ipso errore ꝑdurare. Quoscũq enim
de his qui uos errare fecerunt. uel de his qui
adhuc uerbũ p̃dicationis ñ audierunt potestis
uobiscũ assumite. & ad uiã ueritatis reducite:
ne infructuosi dño inuenianuni. Et qm̃qͥdẽ
sicut a cultore neglecta terra spinas & tribulos
necessario ꝓducit: ita sensꝰ ur̃ longi temporis
incuria multas & noxͥas opiniones reruꝰ. & in¬
telligentias false scientię germinauit. opꝰ es ł
nune multa diligentia ad excolendum rus
ientis uỹe. ut hic sermo ueritatis qui est ue¬

Expanded text:
ULIO et JULIANO ac reliquis consodalibus nostris, gentibusque quae circa vos sunt. Oportet, fratres, omnes doctores qui ad salutem animarum instituti sunt, et ad lucrandas animas episcopi sunt consecrati, pro cunctis sollicitudinem gerere, et errantes ad viam veritatis et ad portum salutis reducere. Et licet propter gentes quae circa vos sunt in modico vos errasse contigerit, melius est tamen redire ad veritatis viam quam diutius in ipso errore perseverare. Quoscunque enim de his qui vos errare fecerunt, vel de his qui adhuc verbum praedicationis non audierunt, potestis, vobiscum assumite, et ad viam veritatis reducite, ne infructuosi Domino inveniamini. Et quoniam quidem sicut a cultore neglecta terra spinas et tribulos necessario producit, ita sensus vester longi temporis incuria multas et noxias opiniones rerum et intelligentias falsae scientiae germinavit, opus est nunc multa diligentia ad excolendum rus mentis vestrae, ut hoc sermo veritatis qui est ve
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc idolum ꝑmanere. & ab ipso ꝓhiberi
ad aqͣs ꝓperare quȩ salutem conferunt. Siue
enĩ iustꝰ siue sit inuistꝰ: baptismũ ꝑ om̃ia
necessariũ est. Iusto quidẽ. ut adimpleatur
in eo ꝑfectio: & regeneret᷑ dõ. Iniusto uͦ: ut
peccatoꝵ que gessit remissio concȩdatur. Om̃ib
gͦ festinandũ est sine mora renasci dõ. & de¬
niũ consignari ab ep̃o. id est septiformem gr̃ã¬

Expanded text:
 idolum permanere, et ab ipso prohiberi  idolum permanere, et ab ipso prohiberi ad aquas properare quae salutem conferunt. Sive enim justus, sive sit injustus, baptismus per omnia necessarius est, justo quidem ut adimpleatur in eo perfectio et regeneretur Deo, injusto vero ut peccatorum quae gessit remissio concedatur. Omnibus ergo festinandum est sine mora renasci Deo, et demum consignari ab episcopo, id est, septiformem gra
Abbreviated transcription (Latin):
tasse. Quid confert aquȩ baptysiꝰ ad cłĩ cul¬
dum. Primo quidẽ: quia qđ d̾o placuit im¬
pletur. Scdo: quia regenerano ex aqͥs & deo.
renato fragilitas prioris natiuitatis quȩ uob̃
ꝑ hominẽ facta est amputat᷑. & ita demũ per¬
uenire poteritis ad salutẽ. Aliter impossibi¬
le est. Sic enĩ uobis cũ sacram̃to uerus ꝓpħa
testatꝰ est dicens: amen dico uobis. nisi quis
denuo renatꝰ fuerit ex aqua uiua: nͨ introi¬
bit in regnũ çeloꝵ. Et id̾o accęlerate. Est euĩ
in aqͥs istis miscdia eiꝰ quędã qui ex inicio
ferebat᷑ suꝑ eas. & aguoscit eos qui baptirant᷑
sub appellatione triplicis sacramenti. & eripit
cos de suppliciis futuris qͣzi donũ qͦdda offe¬
rens dõ animas ꝑ baptismũ consecratas. Ton¬
fugite gͦ ad aquas istas. Sole st̃ enĩ quȩ posst̃
uim futuri ignis extinguere. Ad quas qui
morat᷑ accedere: constat in eo infidelitatis¬

Expanded text:
tasse: Quid confert aquae baptismus ad Dei cultasse: Quid confert aquae baptismus ad Dei cultum? Primo quidem, quia quod Domino placuit impletur. Secundo, quia regenerato ex aquis et Deo renato fragilitas prioris nativitatis quae vobis per hominem facta est amputatur, et ita demum pervenire poteritis ad salutem. Aliter impossibile est. Sic enim nobis cum sacramento verus Propheta testatus est, dicens: « Amen, amen dico vobis, nisi quis denuo renatus fuerit ex aqua viva, non introibit in regnum coelorum . » Et ideo accelerate. Est enim in aquis istis misericordia ejus quaedam quae ex initio ferebatur super eas, et agnoscit eos qui baptizantur sub appellatione triplicis sacramenti, et eripit eos de suppliciis, futuris, quasi donum quoddam offerens Deo animas per baptismum consecratas. Confugite ergo ad aquas istas, solae sunt enim quae possunt vim futuri ignis exstinguere. Ad quas qui moratur accedere, constat in eo adhuc infidelitatis
Abbreviated transcription (Latin):
denuo renascamini. Qui enĩ regeratꝰ fuerit
ꝑ aquam bonis oꝑib rẽpletꝰ heres efficit᷑ eiꝰ
a quo in incorruptione regeneratꝰ est. Propt᷑
qđ paratis animis accędite qͣsi filui ad patrẽ.
ut peccata ur̃a diluant᷑: & causa coꝵ sola igno¬
rantia fuisse ꝓbet᷑ apud dm̃. Nam si pt agni¬
tione̾ horu᷑ ꝑmanetis in incredulitate: uobis
iam ꝑdicionis ut̃ȩ causa & nͨ ignorantię repu¬
tabitur. Nec putetis qđ etiã si omne̾ pietatẽ
colatis omnẽq iusticiã. baptẏsmũ uͦ ñ accipi¬
tis. spem possitis habere apud dm̃. immo ma¬
iore pena digni eritis. qui bona oꝑa ñ bene
oꝑati estis. Confertur enĩ meritũ homina
ex bonis gestis: s si ita gerant᷑ sicut ds̃ iubet.
Ds autẽ uissit omnẽ colentẽ se baptysmo con¬
signari. Qđsi uos renueritis. ut ur̃e uolunta¬
ti magis quã di optemꝑetis: contrarĩi sine du¬
bio & inimici estis uoluntati eiꝰ. S dicitis for¬

Expanded text:
denuo renascamini. Qui enim regeneratus fuerit denuo renascamini. Qui enim regeneratus fuerit per aquam, bonis operibus repletus, haeres efficitur ejus a quo in incorruptione regeneratus est. Propter quod, paratis animis accedite, quasi filii ad patrem, ut peccata vestra diluantur et causa eorum sola ignorantia fuisse probetur apud Dominum. Nam si post agnitionem horum permanetis in incredulitate, vobis jam perditionis vestrae causa, et non ignorantiae, reputabitur; nec putetis etiam quod si omnem pietatem colatis omnemque justitiam, baptismum vero non accipiatis, spem possitis habere apud Dominum, imo majore poena digni eritis qui bona opera non bene operati estis. Confertur enim meritum homini ex bonis gestis, sed si ita gerantur sicut Deus jubet: Deus autem jussit omnem colentem se baptismo consignari. Quod si vos renueritis, ut vestrae voluntati magis quam Dei obtemperetis, contrarii sine dubio et inimici estis voluntati ejus. Sed dicetis for
Abbreviated transcription (Latin):
pducere uissa est animantia: & om̃ia quȩ ur̃o
usui uoluntatiq seruirent. An non ꝓpt̾ uos
uenti spirant: ut ex ipsis concipiens fructus
uobis terra parturiat.Noune ꝓpt̾ uos imbres
ꝓfluunt: & tempora uicissitudines mutant &
Nonne ꝓpt̾ uos sol orit᷑ & occidit: & mutatio¬
nes luna ꝑpetit᷑ d Propt᷑ uos mare exhibet fa¬
mulatũ suũ: ut uobis ingratis cuncta subiace¬
ant. Donne ꝓ his om̃ib iusta erit ultiotus
pęna: quia hoꝵ om̃ium largitorẽ quẽ ante oĩa
&e agnoscere & uenerari debuistis solũ prȩ
cȩt̾is ignoratis AS & nune idẽ uos adhuc in
intelligentia eiꝰ duco. Uidetis eteni᷑ qđ om̃ia
gignunt᷑ ex aqͥs: Aqua uͦ ꝑ unigenitũ ex initio
facta est. uiugeniti uͦ omĩps ds caput est: per
quẽ tali ordine ut supͣ dixiꝰ ꝑuenit᷑ ad patrẽ.
Cum autẽ ꝑueneritis: agnoscite hanc esse
uoluntatẽ eiꝰ. ut ꝑ aqͣs quę pͥmȩ create sunt

Expanded text:
producere jussa est animantia et omnia quae nostro producere jussa est animantia et omnia quae nostro usui voluntatique servirent. An non propter vos venti spirant? ut ex ipsis concipiens fructus vobis terra parturiat? Nonne propter vos imbres profluunt et tempora vicissitudines mutant? Num propter vos sol oritur, et occidit, et mutationes luna perpetitur? propter vos mare exhibet famulatum suum, ut vobis ingratis cuncta subjaceant? Nonne pro his omnibus justa erit ultionis poena, quia horum omnium largitorem quem ante omnia et agnoscere et venerari debuistis, solum 12 prae caeteris ignoratis? Sed et nunc per idem vos adhuc in intelligentiam ejus duco. Videtis etenim quod omnia gignuntur ex aquis, aqua vero per Unigenitum ex initio facta est, Unigeniti vero omnipotens Deus caput est, per quem tali ordine, ut supra diximus, pervenitur ad Patrem. Cum autem perveneritis, agnoscite hanc esse voluntatem ejus, ut per aquas, quae primae creatae sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
lignu̾ aut lapis aut es uel alia hui modi
materia nͨ sit . Qđ si in his quȩ facile depͣ¬
hendere potiustis animũ ad discutiendũ uo¬
liustis intendere: certũ est quia & in aguiti¬
one dĩ impediti estis nͦ impossibilitatis s ig¬
nauie uicio. Nam si uoluissetis: ex his ipsis
utilib simulachris ꝓfecto accȩpissetis intelli¬
gentiȩ uiam. Certũ est quia ꝑ ferrũ facta
st᷑ simulachra. Ferrũ uͦ ꝑ ignẽ confectũ est
Sic en ĩ dicit moyses ꝓpħa. in pͥncipio fecit
as clũ & terrã. Terra autẽ erat inuisibilis &
icom posita: & tenebrȩ erant suꝑ faciem abys¬
nebris. & post illud iniusibile celũ istud uisi¬
bile ꝓduxit. ut suꝑiora quidẽ babitaculum
ficeret angłis. inferiora uero hominib pt᷑
uos uissu di aqua quȩ erat suꝑ faciem terrȩ
secessit: ut terra uobis ꝓduceret fructꝰ. Qui
etã humoꝵ uenas latent̾ inseruit: ut uobis
& ea ꝓfluerent fontes & flumina: Propt᷑ uos

Expanded text:
lignum aut lapis aut aes vel hujusmodi lignum aut lapis aut aes vel hujusmodi materia Deus non sit? Quod si in his quae facile deprehendere potuistis animum ad discutiendum voluistis intendere, certum est quia et in agnitione Dei impediti estis, non impossibilitatis sed ignaviae vitio, nam si voluissetis ex his ipsis inutilibus simulacris profecto accepissetis intelligentiae viam. Certum est, quia per ferrum facta sunt simulacra, ferrum vero per ignem confectum est.Sic enim dixit Moyses propheta: « In principio fecit Deus coelum et terram. Terra autem erat invisibilis et incomposita, et tenebrae erant super faciem abysnebris, et post illud invisibile coelum istud visibile produxit, ut superiora quidem habitaculum faceret angelis, inferiora vero hominibus. Propter vos jussu Dei aqua quae erat super faciem terrae secessit, ut terra vobis produceret fructus. Cui etiam humorum venas latenter inseruit ut vobis ex ea profluerent fontes et flumina. Propter nos
Abbreviated transcription (Latin):
retur ad crucc̃: orabat patrẽ ꝓ interfectoribus
suis. & dicebat: Pat̾ dimitte his peccatũ: nesciuss
eni qͥd faciunt. Imitantes quoq discipłi ma¬
gistrũ : etiã ipsi cũ paterent᷑ similit᷑ ꝓ int̾fec̃¬
torib siuis orabant. Qł si disciplina nobis ẽ.
ferre. & ꝓ conuersione eoꝵ orare credimus
Tum deinde etiã illud diligentiꝰ consideremꝰ:
quȩ sit nobis causa parentes diligendi. Pro eo
inquit qđ uitȩ nr̃ȩ uidentur auctores. Auc̃¬
tores quidẽ uitȩ nr̃e parentes ñ st̃ s ministri
Non enĩ uitam p̾bent: s ingredicendi nobis
ad hane uitã exhibent iinisteriũ. Auctor
autẽ uite. unꝰ & solꝰ est ds. Si autẽ auctorẽ
iute diligere uolumꝰ illũ nobis diligendum¬
esse sciamꝰ.S illum inquit cognoscere non
potuimꝰ: istos autẽ & noumꝰ & in affectu
habemꝰ. Esto. Non potuistis cognoscere qͥd
sit d̾s: quid tam̃ ñ sit ds̃ ꝑfacile scire potuis¬
tis. Nam quomͦ latere potuit hominẽ quod

Expanded text:
crucem, orabat Patrem pro interfectoribus suis, et dicebat: « Pater, dimitte eis peccatum, quia nesciunt quid faciunt . » Imitantes quoque discipuli magistrum, etiam ipsi cum paterentur, similiter pro interfectoribus suis orabant. Quod si disciplina nobis est ferre, et pro conversione eorum, orare credimur? Tum deinde etiam diligentius consideremus quae sit nobis causa parentes diligendi, pro eo, inquit, quia vitae nostrae videntur auctores. Auctores quidem vitae nostrae, parentes non sunt, sed ministri. Non enim vitam praebent, sed ingrediendi nobis ad hanc vitam exhibent ministerium, auctor autem vitae unus et solus est Deus. Si autem auctorem vitae diligere volumus, illum nobis esse diligendum sciamus, sed illum, inquit, cognoscere non potuimus, istos autem et novimus, et in affectu habemus. Esto, non potuistis cognoscere quis sit Deus, quid tamen non sit Deus perfacile scire potuistis. Nam quomodo latere potuit hominem, quod
Abbreviated transcription (Latin):
quia mundatis calicis & parapsidis qđ defo¬
ris est. intꝰ autẽ plena st̃ sordib. Pharisee
çȩce. munda priꝰ qđ intꝰ est: & qd̾ deforis est
erit mundũ. Uere enĩ si mens mundetur
luce scientiȩ. cũ ipsa fuerit munda ac splen¬
dida: tunc etiã ciꝰ qui deforis est hominis
ipsa necessario curã gerit. id est carnis suę:
ut & ipsa purificetur. Ubi autẽ ista quȩ defo¬
ris est purificatio carns negligitur: certum
ẽ neq de puritate mentis ac mundicia cordis
curã geri. Ita gͦ fit. ut is qͥ intrinsecꝰ mundꝰ
est: mundet᷑ sine dubio & extrinsecꝰ. Non
semꝑ autẽ is qͥ mundat᷑ extrinsecꝰ etiã intrin¬
secꝰ mundꝰ est: uidelicet cũ agit hec ut homi¬
nib placeat. S & ulla species castimonie obser¬
uanda est. uti ne passim & libidinis soliꝰ causa
feminis coeatur: s posteritatis reparandȩ gr̃a
Que obseruantia cũ etiã in nonnullis pecudi¬
bus inueniat᷑: pudoris est si ñ ab hominibꝰ

Expanded text:
dis quod deforis est, intus autem plena sunt sordibus. Pharisaee caece, munda prius quod intus est, et quod deforis est erit mundum. Vere enim si mens mundetur luce scientiae, cum ipsa fuerit munda ac splendida, tunc etiam ejus qui deforis est hominis ipsa necessario curam gerit, id est carnis suae, ut ipsa purificetur; ubi autem ista quae deforis est purificatio carnis negligitur, certum est neque de puritate mentis ac munditia cordis curam geri. Ita ergo fixtrinsecus; non semper autem is qui mundatur extrinsecus, etiam intrinsecus mundus est, videlicet cum agit haec ut hominibus placeat, sed et illa species castimoniae observanda est, uti ne passim et libidinis solius causa feminis coeat quis, sed posteritatis reparandae gratia, quae observantia cum etiam in nonnullis pecudibus inveniatur, pudoris est si non ab omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
prȩuidicare pręsumat. donec cũ litterarũ
nr̃arum ad uos ꝓsecutione ꝑueniat.
anȩ plebis affectio ꝓuocet᷑. hoc qđ ad dilecti¬
onem tuã scripsimꝰ. in om̃ium uolumꝰ
notitiam ꝑuenire: ut qui do nr̃o deser¬
uiunt. de confirmata apud te sedis apłice¬
pace gratulent᷑. De cȩt̾is uͦ carsis atq ꝑso¬
nis dilectio tua litteris quas ꝑ nr̃os acci¬
piet: pleniꝰ instruet᷑ Data. era qua supͣ.¬

Expanded text:
praejudicare praesumat, donec cum litterarum praejudicare praesumat, donec cum litterarum nostrarum ad vos prosecutione perveniat.  Christianae plebis affectio provocetur, hoc quod ad dilectionem tuam scripsimus in omnium volumus notitiam pervenire: ut qui Deo nostro deserviunt de confirmata apud te pace sedis apostolicae gratulentur. De caeteris vero causis atque personis dilectio tua litteris, quas per nostros accipiet, plenius instruetur. Data idibus Ap
Abbreviated transcription (Latin):
e nominib autẽ dioscori. iuuena¬
lis. eustachii ad sacrũ altare ñ
recitandis. dilectionẽ tuã hoc de¬
cet custodire: qđ nr̃i ibidẽ constituti
faciendũ esse dixert᷑. qđ q honorẽ det.
& sc̃i flauiani memoriȩ ñ repugnet.
& a gr̃a tua xp̃ianę ple̾bis animos n᷑
auertat. Nam inimicũ nimis est atq
incongruũ. eos qui innocentes catholi
tam impietatẽ nͣ deserentes ipsi se sua
prauitate condemnent. qͦs conuenit
aut ꝑcelli ꝓ ꝑfidia: aut laborare ꝓuenia.
uł clericos qͥ sc̃e memoriȩ flauuiano fi¬
delib officiis adheserunt. dilectioni
quoq tuȩ uolumꝰ adherere: ut qͦs fidi suę
meritis uiuere apud dñm nr̃m nouimꝰ
in te sibi eũ presentẽ esse cognoscant. Illud
discrimina laboresq tolerauit nobiscum
interim demorari & in nr̃a ne comiu¬
nione ꝑsistere. Cuiꝰ eccł̃iam tua sollici¬
tudine uolumꝰ esse defensam. ut nichił
eodẽ absente deꝑeat: & nullꝰ ei in aliquo

Expanded text:
e nominibus autem Dioscori, Juvenalis et Eustachii ad sacrum altare non recitandis dilectionem tuam hoc decet custodire quod nostri ibidem constituti faciendum esse dixerint, quodque honorandae sancti Flaviani memoriae non repugnet, et a gratia tua Christianae plebis animos non avertat. Nam iniquum nimis est atque incongruum eos qui innocentes et catholictam impietatem non deserentes, ipsi se sua pravitate condemnent, 69 quos convenit aut percelli pro perfidia, aut laborare pro venia. et clericos qui sanctae memoriae Flaviano fidelibus officiis adhaeserunt, dilectioni quoque tuae volumus adhaerere: ut quem fidei suae meritis vivere apud Deum nostrum novimus, in te sibi eum praesentem esse cognoscant. Illud discrimina laboresque toleravit, nobiscum interim demorari et in nostra nunc communione persistere: cujus Ecclesiam tua sollicitudine volumus esse defensam, ut nihil eodem absente depereat, et nullus ei in aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
cationes fr̃ibq subuenire. & inuicẽ ñ inuidere
s adiuuare. Nos gͦ qui discipłi dñi & dici &
esse cupimus. portare crucem xp̃i. & compati
fr̃ib debemꝰ. & ñ quascũq eis uisidias aut
foueas preparare: quia talionẽ meret᷑. qͥ fr̃ib
foueam parat. Nolite errare fr̃s. quia ds̃ nori
irridetur. Huiꝰ rei gr̃a uobis dñs commisit
eccłiam suã: ut ꝓ om̃ib laboretis. & cunctis
oppressis opem ferre ñ negligatis. Unde dñs ꝑ
calumniantis: ne forte egrediatur quasi ignis
indignatio mea. & succendatur & ñ sit qui
extinguat. Uos gͦ qui in summo speculo a
dño constituti estis. attendere eos & opprime¬
re oportet. qui in fr̃s seditiones & scandala exci¬
tant: ne simul cum eis pereatis. Salutate om̃s
qui recte laborant in ȩuũgło. axp̃i. & iuste gu¬
bernant nauim eiꝰ. ne cohabitantes in ea mer¬
guntur aut suffocent᷑. Salutat uos om̃is apłica

Expanded text:
cationes, fratribusque subvenire, et invicem non invidere, sed adjuvare. Nos ergo qui discipuli Domini et dici et esse cupimus, portare crucem Christi et compati fratribus debemus, et non quascunque eis insidias aut foveas praeparare, quia talionem meretur qui fratribus foveam praeparat. Nolite errare, fratres, quia Deus non irridetur. Hujus rei gratia Dominus vobis commisit Ecclesiam suam, ut pro omnibus laboretis, et cunctis oppressis opem ferre non negligatis; unde Dominuscalumniantis, ne forte egrediatur quasi ignis indignatio mea, et succendatur et non sit qui exstinguat . » Vos ergo qui in summo speculo a Domino constituti estis, attendere eos et opprimere oportet qui in fratres seditiones et scandala excitant, ne simul cum eis pereatis. Salutate omnes qui recte laborant in Evangelio Christi et juste gubernant navem ejus ne cohabitantes in ea demergantur aut suffocentur. Salutat vos omnis apostolica
Abbreviated transcription (Latin):
subleuabunt animas eoꝵ. Et erit sicut ppłs
sic sacerdos: & uisitabo suꝑ eũ uias erꝰ. & cogitati¬
ones eiꝰ reddam ei. Et comedent & ñ satura¬
bunt᷑. fornicati st̃ & ñ cessauerunt: qm dnm
dereliquerunt in nͦ custodiendo. Hȩc cauete¬

Expanded text:
abunt animas eorum. Et erit sicut populus, sic sacerdos: et visitabo super eum vias ejus, et cogitationes ejus reddam ei. Et comedent, et non saturabuntur: fornicati sunt, et non cessaverunt: quoniam Dominum dereliquerunt in non custodiendo. Fornicat
Abbreviated transcription (Latin):
ad patrẽ: qm naturę humanę gratulanduꝰ
est. eo qđ sic assumpta est a uerbo uingi¬
nito ut immortalis constituert᷑ inalo
atq ita fieret terra sublimis. ut incorrus¬
tibilis puluis sederet ad dexteram paris
Sancti lohannis constantino politan ep̃i&
confessoris in omelia de crucȩ & latrone

Expanded text:
am naturae humanae gratulandum est, eo quod sic assumpta est a Verbo unigenito ut immortalis constitueretur in coelo, atque ita fieret terra sublimis, ut incorruptibilis pulvis sederet ad dexteram Patris. Sancti Joannis Constantinopolitani episcopi et confessoris in homelia de cruce et latrone
Abbreviated transcription (Latin):
olo itaq dubitare ibi ncͣ esse homi¬
mortter recole. tene & fideliter
xp̃ianam confessionem. qm resurrexit
a mortus. ascendit in cęlũ. sedet ad dex¬
dũ est ire uisꝰ in celũ: id est in eadẽ for¬
ma carnis atq substantia. cui ꝓfecto im¬
mortalitatẽ dĩ natura ñ abstulit. Ltẽ
eiꝰdẽ in epła ad uolusianũ int̾ cęt᷑a. Nc̃¬
uͦ int᷑ dm̃ & homines mediator apparuit:
ut in unitate ꝑsonȩ copulans utramq
naturã. & solita sublimaret insolitis &
insolita solitis temperaret. Item esͥ¬

Expanded text:
oli itaque dubitare ibi nunc esse homimoriterque recole et fideliter tene christianam confessionem, quoniam resurrexit a mortuis, ascendit ad coelum, sedet ad dexdum est ire visus in coelum , id est, in eadem forma carnis atque substantia: cui profecto immortalitatem dedit, naturam non abstulit. Item ejusdem in epistola ad Volusianum inter caetera. N inter Deum et homines mediator apparuit, ut in unitate personae copulans utramque naturam et solita sublimaret insolitis, et insolita solitis temperaret. » Item e
Abbreviated transcription (Latin):
nopolitane eccłiarũ ep̃is scribere ur̃a beatitudo
dignet᷑. ut cremplaria uerissima concilii hiceni
sub stipulatione litterarũ suaꝵ dirigant: quo
clara ueritas ea capitula que in cõmonitorio
asellꝰ secum attulert᷑. aut ibide reꝑta a nobis
firmabunt᷑: aut si ñ inueniunt᷑. collecta syno¬
do de hoc in sequenti tractabimus. Daniel nota¬
rius. Niceni conciłii ꝓfessionẽ fidei uł eiꝰ statuta
recitauit in concilio africano. Sẏmbolũ gicenũ.
Redunꝰ in unũ dm̃ patrẽ om̃ipotentem.
om̃ium iusibiliũ & inuisibiliũ conditorẽ.

Expanded text:
nopolitanae ecclesiarum episcopis scribere vestra beatitudo nopolitanae ecclesiarum episcopis scribere vestra beatitudo dignetur ut exemplaria verissima concilii Nicaeni sub stipulatione litterarum suarum dirigant, quo clara veritas ea capitula quae in commonitorio Asellus secum attulerunt, aut ibidem reperta a nobis firmabitur, aut si non inveniuntur collecta synodo de hoc in sequenti tractabimus. Daniel notarius Nicaeni concilii professionem fidei vel ejus statuta recitavit in concilio Africano. Symbolum Nicaenum. XI. Credimus in unum Deum Patrem omnipotentem, omnium visibilium et invisibilium conditorem,
Abbreviated transcription (Latin):
un p̃m ur̃a scribere dignet᷑ ꝯc̃itas: ut i. ipse
qd cõs augustinꝰ statuere dignatꝰ est. delibera¬
re possit. utrũ & hoc concedendũ sit an reticen¬
dũ. hoc est de appellationib inferioris gradus.
Si gͦ adhuc in dubiũ uenit de hoc capitulo: ius¬
tum ẽ ut beatissimȩ Romane sedis ep̃c informa¬
re debeat. si tam̃ in approbatis canonib hoc in
nc patimini exemplaria statutoꝵ Niceni conci¬
lii. s & quȩ hic salubriter a nr̃is decessorib scđm
eiuscłe concilii normã formata st̃. uł que nunc
ordinata st̃ a nobis recitari & gestis inserr. Dẽ
conciliũ dixit. Exemplaria fidi & statuta nice
tionis olim p̃decessorẽ tuȩ scĩtatis qui int̾fuit
cecilianũ ep̃m allata st̃: s & quȩ patres exempla¬
ria sequentes hic constituert᷑. uł nc̃ cominuni
tractatu statiumꝰ. his gestis eccłiasticis inserta
manebunt: ita ut suꝑi dictũ est uenerabilib
uiris antiochene & alexandrinȩ s & constanti¬

Expanded text:
tas, ut et ipse quod sanctus Augustinus statuere dignatus est, deliberare possit, utrum et hoc concedendum sit an reticendum hoc est, de appellationibus inferioris gradus, si ergo adhuc in dubium venit de hoc capitulo, justum est ut beatissimae Romanae sedis episcopus informari debeat, si tamen in approbatis canonibus hoc innon patimini exemplaria statutorum Nicaeni concilii, sed et quae hic salubriter a nostris decessoribus secundum ejusdem concilii normam formata sunt, vel quae nunc ordinata sunt, a nobis recitari et gestis inseri. Omne concilium dixit: Exemplaria fidei et statuta Nicaetionis olim praedecessorem tuae sanctitatis qui interfuit, Cecilianum episcopum allata sunt, sed et quae patres exemplaria sequentes hic constituerunt, vel nunc communi tractatu statuimus, his gestis ecclesiasticis inserta manebunt, ita ut superius dictum est venerabilibus viris Antiochenae et Alexandrinae, sed et Constanti
Abbreviated transcription (Latin):
uenturꝰ iudicare uiuos & mortuos. Et in sp̃m
scm̃. Eos autẽ qui dicunt. erat qͣndo ñ erat. &
priꝰꝗͣ. nasceret᷑ ñ erat. & qͥa ex nullis existentib
mutabilẽ & conuertibilẽ filiũ dĩ: hos anathe¬
matirat catholica & apłica eccłia. Epła affri

Expanded text:
ortuos: et in Spiritum sanctum. Eos autem qui dicunt: Erat quando non erat, et priusquam nasceretur non erat, et quia ex nullis exstantibus mutabilem et convertibilem Filium Dei; hos anathematizat catholica et apostolica Ecclesia. XI.
Abbreviated transcription (Latin):
austinꝰ ep̃c legatꝰ eccłie Romane dirit Adhuc
scłm ꝓfessionẽ sc̃itatis ur̃e. tã scĩ alippii quã
di fr̃is nr̃i iocundi. aliqua firmari credo. aliqͣ¬
infirmari debeant: eũ iã in dubiũ ipsi canones
uenerint. Ergo ut placet & nobis & beatitudini

Expanded text:
us legatus ecclesiae Romanae dixit: Adhuc secundum professionem sanctitati vestrae tam sancti Alippii quam et fratris nostri Jocundi aliqua firmari credo, aliqua firmari debeant, cum jam in dubium ipsi canones venerint. Ergo ut placet et vobis et beatitudini