comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuitam a dernam: Aliquid plus iste promittebat. quã morses: Permor senquippe
promittebatur regnum & terra trohens lac & mel temporolispax abundantia filioꝵ
salus corporis & c& estromnia temporelia quidem: in figurto tamon spiritalia.
quia u&eri homini inuetere testamento promit tebanturAdtendebant
ergo promissa permor sen & ad tendebant promissa perxp̃m Ille plenum
uontrempromittebat in terra. sed cibo quiperuit: iste promittebat cibum
non qui perit. sed qui perman& in a&ernum: A¬
Ad tendẽbant eũ plus
promittentem & quasi nondumuidebant maiora facientem: Adtondebant itaq:
qualia fecis s&mor ses. adhuc aliqua maiora uolebant fieri abeo quitam in agna
pollicebatur: Quid inquiunt facis ut credamus tibi: Etut noueris quiami
pacula illa huic mierculo conparobant. & ideo qua siminora ista iudicabant quac
saciebat ihs. patres nr̃i inquiunt mannamanduca uerunt indesesto¬

Expanded text:
in vitam aeternam. Aliquid plus iste promittebat quam Moyses. Per Moysen quippe in vitam aeternam. Aliquid plus iste promittebat quam Moyses. Per Moysen quippe promittebatur regnum, et terra fluens lac et mel, temporalis pax, abundantia filiorum, salus corporis, et caetera omnia, temporalia quidem, in figura tamen spiritualia: quia veteri homini in Vetere Testamento promittebantur. Attendebant ergo promissa per Moysen, et attendebant promissa per Christum. Ille plenum ventrem promittebat in terra, sed cibo qui perit: iste promittebat cibum non qui perit, sed qui permanet in aeternum. Attendebant eum plus promittentem, et quasi nondum videbant majora facientem. Attendebant itaque qualia fecisset Moyses, et adhuc aliqua majora volebant fieri ab eo qui tam magna pollicebatur. Quid, inquiunt, facis, ut credaracula illa huic miraculo comparabant, et ideo quasi minora ista judicabant quae faciebat Jesus. Patres nostri, inquiunt, manna manducaverunt in dese
Abbreviated transcription (Latin):
ab operibus fides sicut apostolus dicit iustificari hominem ꝑfidem sine operibus
legis. Et sunt operio qua eudentur bona sine fidexp̃i & non suntbona qui a non
referuntur adeum finemex quo sunt bona : .F. inisemm legis xp̃s adiustitiam omni
credenti: Ideo noluit discernere ab opere fidem sed ipsam fidom dixesse opus:
Aesteniifides quae perdilectionemopentur  Nec dixit hoc est opus
uestrum sed hocest opusdĩ ut credatis in eum quemmisit illẽ : Vt quigloriatur
indinoglori&ur: Quia ergo inuitabat eos ad fidem illiadhuc quaerebant signa
quibus crederent : Vide si non iudaei signa p&unt Dixeruntergoer
quodergotusacis signum ut iuideamus & credamustibi quid opẽnoris
Parum neeuat quod dequinque panibus pasti sunt: sciebant hoc quidem sedhuic cibo
manna decaelo priteferebant: Dñs autemibs talem sedicebat. ut morsi praepoi
Nonenim ausus est morses de sedicere quodd ar& cibum non quiperit: sed quipet man&

Expanded text:
ab operibus fides, sicut Apostolus dicit, justificari hominem per fidem sine operibus Legis : et sunt opera quae videntur bona, sine fide Christi; et non sunt bona, quia non referuntur ad eum finem ex quo sunt bona: Finis enim Legis Christus, ad justitiam omni credenti . Ideo noluit discernere ab opere fidem, sed ipsam fidem dixit esse opus. Ipsa est enim fides quae per dilectionem operatur . Nec dixit, Hoc est opus vestrum; sed, Hoc est opus Dei, ut credatis in eum quem misit ille: ut qui gloriatur, in Domino glorietur . Quia ergo invitabat eos ad fidem, illi adhuc quaerebant siquibus crederent. Vide si non Judaei signa petunt? Dixerunt ergo ei, quod ergo tu facis signum, ut videamus et credamus tibi? quid operaris? Parumne erat quod de quinque manna de coelo praeferebant. Dominus autem Jesus talem se dicebat, ut Moysi praeponeret. Non enim ausus est Moyses de se dicere quod daret cibum non qui perit, sed qui permanet
Abbreviated transcription (Latin):
Loquatur ergo &audiamus: Respondit ihs &dixit: Amen
amendico uobis:
Quaeritis me non quiaui distissigna: sed quia manducas¬
tis expanibus meis: Propter carnem mequaeritis. non propter sp̃m p
quammulti nonquaerunt ihm nisiut illis faciat bene secundum tempus:
lius negotium habens. quaerit intercessionem dericorum: Alius p
a potentiore: fugit adecclesiam:Alius uult prose interueniri: apud
eum apudquem parumual&:fllesio Illesic: Impl&ur cotidie talib:
ecclesia uixquaeritur ih̃s¬
cibum qui perit sed qui perman& inuitama xernam: Quaeritis me

Expanded text:
pereant. Loquatur ergo, et audiamus. Respondit Jesus, et dixit, Amen pereant. Loquatur ergo, et audiamus. Respondit Jesus, et dixit, Amen amen dico vobis, Quaeritis me, non quia vidistis signa, sed quia manducas panibus meis. Propter carnem me quaeritis, non propter spiritum. Quam multi non quaerunt Jesum, nisi ut illis faciat bene secundum tempus! Alius negotium habet, quaerit intercessionem clericorum; alius premitur a potentiore, fugit ad ecclesiam; alius pro se vult interveniri apud eum apud quem parum valet: ille sic, ille sic; impletur quotidie talibus ecclesia. Vix quaeritur Jescibum, qui perit, sed qui permanet in vitam aeternam. Quaeritis me
Abbreviated transcription (Latin):
ilim Insinuatum ẽ tamenillis tammagnummirocculum uiderunt enim quod disci¬
puli soliascendissent innauem: & quia n auis nonibiert : Veneruntautem in
& naues iuxta locumillum ubimanducauerunt panem In quibus euiturbȩ secutae sunt
Cumdiscipulis ergononascenderat : alia nauis illic nonerat: unde subitotiaens mare
sactus ẽ ihs̃ Nisiquia supermare ambulauit ut mirculum monstrar&: Et cũin¬
ienissent eum turbae eccepraesentat se turbis a quibus rapitim uerat & in mon¬
temfugerat : Omnino confirmat & insinuatnobis in mysterio dicta esse illa omnia
& facta in magnos a cimento ut aliquid significarent : Ecce .ẽ. ille : quun mon¬
temfugenat turbas : Non ne cumipsis turbis loquitur: modoteneant: modo
Sille postmiraculis a cramentum & sermoneminfest: ut si fieri potest
qui pastisunt pascantur: Et quorum satiauit panibus uentres: sati& sermonib
mentes: Sed sicapiunt. & si non capiunt. sumant quod capiunt: ne fragmenta

Expanded text:
 Insinuatum tamen est illis tam magnum miraculum. Viderunt enim quod discipuli soli ascendissent in navem, et quia alia navis non ibi erat. Venerunt autem inde et naves juxta locum illum ubi manducaverunt panem, in quibus eum turbae secutae sunt. Cum discipulis ergo non ascenderat, alia navis illic non erat: unde subito trans mare factus est Jesus, nisi quia super mare ambulavit, ut miraculum monstraret? 9. Et cum invenissent eum turbae. Ecce praesentat se turbis, a quibus se rapi timuerat, et in montem fugerat. Omnino confirmat et insinuat nobis in mysterio dicta esse illa omnia; et facta in magno sacramento, ut aliquid significarent. Ecce est ille qui in montem fugerat turbas: nonne cum ipsis turbis loquitur? Modo teneant, modo ndo huc venisti? 10. Ille post miraculi sacramentum, et sermonem infert, ut si fieri pqui pasti sunt, pascantur: et quorum satiavit panibus ventrem, satiet sermonibus mentem, sed si capiunt; et si non capiunt, sumant quod capiunt, ne fragmenta
Abbreviated transcription (Latin):
tribulationes ut &iamipsi qui crediderunt inihm & qui conantur perse uerare
usq: infinem ex pauescant nedeficiant Xp̃o fluctus calcante saeculi: ambin¬
tiones & altitudines deprimente.: ex pauescat xp̃ianus: Nonne haeo illi puxe¬
dista sunt merito &ihũ influctibus ambul&te timuerunt: Quamodoxp̃iani
quamuis habentes speminfuturosaeculo: quandouiderint de primialtitudinem
sacculihuius plerumq conturbantur de contritione rerum humanarum . a periunt
euangelium aperiunt scriptuuas & in ueniuntibusta omnia predicta: quia hoc
dñs facit : De primicelsitudines saeculi : ut ab humilibus glorificeur: Dequ¬
rum alttudine pracedictum ẽ: Ciuitates firmissimas destrues & in imicide fece¬
lo quitur: Egosum nolit&imere quidhaec ex pauescitis: quid am &is ego
ista pracedixi : ego facio necesse ẽ ut fiant : Egosum nolit& mere  Volu¬

Expanded text:
tribulationes, ut etiam ipsi qui crediderunt in Jesum, et qui conantur perseverare tribulationes, ut etiam ipsi qui crediderunt in Jesum, et qui conantur perseverare usque in finem, expavescant ne deficiant: Christo fluctus calcante, saeculi ambitiones et altitudines deprimente, expavescit christianus. Nonne haec illi praedicta sunt? Merito et Jesu in fluctibus ambulante, timuerunt: quomodo Christiani quamvis habentes spem in futuro saeculo, quando viderint deprimi altitudinem saeculi hujus, plerumque conturbantur de contritione rerum humanarum. Aperiunt Evangelium, aperiunt Scripturas; et inveniunt ibi ista omnia praedicta; quia hoc Dominus facit. Deprimit celsitudines saeculi, ut ab humilibus glorificetur. De quorum altitudine praedictum est, Civitates firmissimas destrues; et, Inimici defece? Christus loquitur: Ego sum, nolite timere. Quid haec expavescitis? Quid timetis? Ego ista praedixi, ego facio, necesse est ut fiant. Ego sum, nolite timere. Volu
Abbreviated transcription (Latin):
ihs Sufficer& .xxv sufficer& .xxx maximae quia aestimantis eract non ad¬
mantis Num quid periclitar&ur ueritas in aestimante sidicer& stadia fer
adlegempestin& ipsi sunt quinq: librimorsi Ipse sunt quinq posticus ille languidos conti¬
nentes ipsiquinq panes quinq: milia hominum pascentes: ergolegem significat numo
huic legi ante quam euan geliumuenir& de erat perfectio : Perfectio autẽ:
narionumero conprehenditur propterea sexdiebus ds̃ mundum perfecit. & quinq
ipsa persex multi plicantur: utlex pereuangelium adimpleatur ut fiant sexies
in i xxx ad eosergo quuimplent legemuenitihs & uenit quomodo calo
fluctus : Omnes tumores mundi subpedibus habens: omnescelsitudines saeculi
procemens: Hocagitur quantum additur tempori : & quantum accedit a&as
sactuli augentur in istomundo tribulationes : augentur mala : augentur contriti¬
ones exaggerantur haecomnia : ihstirn sit calcans fluctus & tamen tantae sunt

Expanded text:
 sufficeret triginta, maxime quia aestimantis erat, non affirmantis. Numquid periclitaretur veritas in aestimante, si diceret stadia ferme ad legem pertinet: ipsi sunt quinque libri Moysi, ipsae sunt quinque porticus illos languidos continentes, ipsi quinque panes quinque millia hominum pascentes. Ergo Legem significat numehuic Legi antequam Evangelium veniret, deerat perfectio. Perfectio autem in senario numero comprehenditur. Propterea sex diebus Deus mundum perfecit , et quinque ipsa per sex multiplicantur, ut Lex per Evangelium adimpleatur, ut fiant sexies quini triginta. Ad eos ergo qui implent Legem, venit Jesus. Et venit, quomodo? Calcans fluctus; omnes tumores mundi sub pedibus habens, omnes celsitudines saeculi premens. Hoc agitur quantum additur tempori, et quantum accedit aetas saeculi. Augentur in isto mundo tribulationes, augentur mala, augentur contritiones, exaggerantur haec omnia: Jesus transit, calcans fluctus. 7. Et tamen tantae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
A prinapibus sacerdotum. & no sinquiunt sperabamus quia ipse ess& redemptio iebel
torinso pirebias ueruimspenaebati sinilo ẽ redemptioisrochel. sed quid festinats rapere
uultis penilud& iamindicat nobis hunc sensum quia cumabeo qua ererent discipuli
dofine dixerunt euud di hocintempore pioresentaberis & quandoregnumisuerhel
Iamenimesse cupiebant lamuolebant. hoc est ipere uelle &ra

Expanded text:
a principibus sacerdotum; Et nos, inquiunt, sperabamus quia ipse esset redempturus Israel a principibus sacerdotum; Et nos, inquiunt, sperabamus quia ipse esset redempturus Israel . Recte sperabatis, verum sperabatis: in illo est redemptio Israel. Sed quid festinatis? Rapere vultis. Illud etiam indicat nobis hunc sensum, quia cum ab eo quaererent discipuli de fine, dixerunt ei: Si hoc in tempore praesentaberis, et quando regnum Israel? Jam enim esse cupiebant, jam volebant; hoc est rapere velle, et
Abbreviated transcription (Latin):
regno &iam a postolus dicit cumtra diderit regnumdõ & patriunde &iamipse
Ienitebenedicto patris mei percipite regnum quod uobis paraecum .ẽ. ab initi
Discipuli autem & turba ecredentes In eum putauerunt eum sicuenisse ut lam
regnar& hoc ẽ uellerapere & regemfacere pneuenire uelle tempus cius
quo dipse apudse occultabat uto posturne proder& &opostune in finescłide¬
festum xp̃iregnum: quemprimoopostebat iudicari & deindeiudicare ubieruc fixus
t& illi quiin cumsperabant spemresurrectionis eius perdideraent: R
amostuis inuenit indeduos cumdisperaetione sibi sermocinantes & cum gemitu quae gefa
fuerant conloquentes & apparens eis uelut in cognitus. cume orumouiltenerenturt
peabtis a gnoscer&ur sermonem tirnctantibus miscuit: Atillina nrentes ei unde
sermocinantur dixerunt :: Quo dille magnus prophera in factis et dicas occiuis endi

Expanded text:
regno etiam Apostolus dicit, Cum tradiderit regnum Deo et Patri . Unde etiam ipseregno etiam Apostolus dicit, Cum tradiderit regnum Deo et Patri . Unde etiam ipseenite benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . Discipuli autem et turbae credentes in eum, putaverunt illum sic venisse ut jam regnaret: hoc est velle rapere et regem facere, praevenire velle tempus ejus, quod ipse apud se occultabat, ut opportune proderet et ofestum Christi regnum, quem primo oportebat judicari, et deinde judicare: ubi crucifixus est, et illi qui in eum sperabant, spem resurrectionis ejus perdiderant, resurgens a mortuis invenit inde duos cum desperatione sibi sermocinantes, et cum gemitu quae gesta fuerant colloquentes; et apparens eis velut incognitus, cum oculi eorum tenerentur ne ab eis agnosceretur, sermonem tractantibus miscuit: at illi narrantes ei unde sermocinarentur, dixerunt quia ille magnus propheta in factis et dictis occisus esset
Abbreviated transcription (Latin):
fierirex eux tomnino nectalisrex qui ab hominibus fier&. sed talis qui hominibus
regnum dar&. Numquid foste & hicaliquid significat nobisibs̃ cuius fasta uerba sunt
Ergo in hoc quoduoluerunt eumipere & regemfacere & propterhoc fugit in montems
Ip̃sesolus hocin illo factumtac& nihilloquitur nihil significat. An foste hocerat rapor
tum pue uenire uelle tempus regnieius: & enimuenerat modo noniam reg
quomod o regnaturus ẽ. in eo quod dicimus adueniat regnumtuum semper qui demille
cum patre regnat secundum quod ẽ filius dĩ uerbum dĩ uerbum perquod facta sunt
nia : pnredixeruntautem proph&ae regnumeius &iam secundumid quod hor
est xp̃s & fecit fidelessuos xp̃ianos eritergoregnum xp̃ian orum quod mod o colligicuit
quod modo comparaturi quod modoemitur. sanguin exp̃i erit aliquando manifestum
regnum eius quando erit apestam claritas scorum eius postiudicium ab eo farocum.
quodiudicium suproc ipsedixier ir quod filius hominis ipse facturus sit in.Dequo

Expanded text:
fieri rex? Erat omnino; nec talis rex qui ab hominibus fieret, sed talis qui hominibus regnum daret. Nunquid forte et hic aliquid significat nobis Jesus, cujus facta verba sunt? Ergo in hoc quod voluerunt eum rapere et regem facere, et propter hoc fugit in montem ipse solus, hoc in illo  Ms., ipso factum tacet, nihil loquitur, nihil significat? An forte hoc erat rapere eum, praevenire velle tempus regni ejus? Etenim venerat modo, non jam regnare, quomodo regnaturus est in eo quod dicimus: Adveniat regnum tuum. Semper quidem ille cum Patre regnat, secundum quod est Filius Dei, Verbum Dei, Verbum per quod facta sunt omnia. Praedixerunt autem prophetae regnumet fecit fideles suos Christianos. Erit ergo regnum Christianorum, quod modo colligitur, quod modo comparatur, quod modo emitur sanguine Christi: erit aliquando manifestum regnum, quando erit aperta claritas sanctorum ejus propter judicium ab eo factum, quod judicium supra ipse dixit quod Filius hominis facturus sit; de quo
Abbreviated transcription (Latin):
sic fecit pauit & ascendit: quare autem dictum ẽ fugit ñ eq: enimuere sinoll& tener& ur
sinoll& rper&ur. quisinoll& necagnoscer&ur: Namut noueritis hoc mrstice
tum non ex necessitate sed ex significante dispositonei modo in consequentiuio
quia cisdem turbis quae eum qua erebant apparuit. & cum eis loquens multa illis dixit.
multa depane caelestidisputauit: non necumipsis depane disputans erat aquibus
e tener&ur aufugerat: non ergo &tunc poterat agere ut non ab eis con¬
der&ur. que madmodum postea quandocum eis loquebatur. aliquidergo significa¬
uit fugiendo : quidẽ fugit ñom potuit intellegi altitudo eius: quicquidenim nonin¬
llexeris fugitme dicis: Ergo fugic iterum in montem ipsesolus. primogeni
amostuis ascendens super omnes caelos & interpellans pronobis: Interea illo sursum
posito solo a sacerdote magno qui in trocuit in interiora ueliforis populo constitito.

Expanded text:
tum est, fugit? Neque enim vere si nollet teneretur, si nollet raperetur, qui si nollet nec agnosceretur. Nam ut noveritis hoc mystice factum, non ex necessitate, sed ex significante dispositione, modo in consequenti videbitis; quia eisdem turbis quae eum quaerebant apparuit, et cum eis loquens multa eis dixit, multa de pane coelesti disputavit: nonne cum ipsis de pane disputans erat, a quibus ne teneretur aufugerat? Non ergo et tunc poterat agere ut non ab eis comprehenderetur, quemadmodum postea quando cum eis loquebatur? Aliquid ergo significavit fugiendo. Quid est, fugit? Non potuit intelligi altitudo ejus. Quidquid enim non intellexeris, Fugit me, dicis. Ergo fugit iterum in montem ipse solus. Primogenitus a mortuis ascendens super omnes coelos, et interpellans pro nobis . 5. Interea illo surposito solo in monte magno, qui intravit in interiora veli, foris populo constituto.
Abbreviated transcription (Latin):
cunt terrores crescitiniquitas. crescit in fidelitas : luxdeniq quae caritas apud
lobannem ipsum euan gelistam satis aperteque demonstratur lta utdicer& : qui
odie fiecremsuum in tenebris ẽ creberrime extinguitur: Crescunt iste cenebre
odiorum fiaternorum totidie crescunt nondumuenitibs : unde apparee quia cres¬
cunt  qñmabundauit iniquitas refrigesc& carita smultorum Crescunttenebre
Sed tamen nauis ambulat: quienim perseu era ueritusq infinem hic saluuserit
ecipse stadiorumnumerus contemnendus ẽ yNeque enim uere poss& nihilsi¬

Expanded text:
cunt terrores, crescit iniquitas, crescit infidelitas: lux denique quae charitas apud cunt terrores, crescit iniquitas, crescit infidelitas: lux denique quae charitas apud Joannem ipsum evangelistam satis aperteque demonstratur, ita ut diceret, Qui odit fratrem suum, in tenebris est , creberrime exstinguitur: crescunt istae tenebrae odiorum fraternorum, quotidie crescunt; et nondum venit Jesus. Unde apparet quia crescunt? Quoniam abundabit iniquitas, refrigescet charitas multorum. Crescunt tenebrased tamen navis ambulat, quia qui perseveraverit in finem, hic salvus erit . Nec ipse stadiorum numerus contemnendus esse videtur. Et quare dixi
Abbreviated transcription (Latin):
illoergo sursum posito discipuli in nauicula quid patiebantur Nam illo in altis consti¬
tuto nauicula illa ecclesiam prace signebat. sin on hoo primo in ecclesia Intellegimusp
uod illa nauicula patiebatur non eraentilla significantia sed simpliciter tro¬
tia : si autemuidemus ex primiine cclesia ueritatem illarum significationum manifes¬
tum quia facta xp̃igenera sunt loquutionum  ut autem sero factum est. inquit
escenderunt discipuli eius admare. &cumascendissent nauicula uenerun
mare incapharnaum. ci todixit finitum quod postea factum ẽ uenerunt trans
mare incapharnaum & redit ut exponat quomodo uenerunt. quia perstagnum
nauigantes transierunt & dumnauigarent ad eum locum quo eos uenisse lamdix̃
recapitulando exponit quida cciderittenebrace lam fact& errnt & ponuenerat
adillosihs. Meri to tenebiare quia lux non uenerat. tenebuce lam faetaeroent
& nonuenerat adillosihs: Quantum accedit finis mundi crescunt errores crebres¬

Expanded text:
illo ergo sursum posito, discipuli in navicula quid patiebantur? Nam illo in altis constituto, navicula illa Ecclesiam praesignabat. Si non hoc primo in Ecclesia intelligimus, quod illa navicula patiebatur; non erant illa significantia, sed simpliciter transeuntia: si autem videmus exprimi in Ecclesia veritatem illarum significationum; manifestum est quia facta Christi genera sunt locutionum. Ut autem sero factum est, inquit, descenderunt discipuli ejus ad mare: et cum ascendissent naviculam, venerunt trans mare in Capharnaum. Cito dixit finitum quod postea factum est. Venerunt trans mare in Capharnaum. Et redit, ut exponat quomodo venerunt, quia per stagnum navigantes transierunt. Et dum navigarent ad eum locum quo eos venisse jam dixit, recapitulando exponit quid acciderit: Tenebrae jam factae erant, et non venerat ad eos Jesus. Merito tenebrae, quia lux non venerat: Tenebrae jam factae erant, et non venerat ad eos Jesus. Quantum accedit finis mundi, crescunt errores, crebres
Abbreviated transcription (Latin):
quiper medullam ordei ostendebatur perpaleam uero ordei occultabatur.¬
Venit ipseunus ut ramque personam insepostans sacerdotis & regis Sacerdotis
peruistimam quam se ipsum optulit pronobis dõ Regis quia regimur ab eo
& aperiuntur quae clausa postabantur Gratias illi impleuit perse quod per
u&us testamentum promittebatur. & frangiius sit panes fraengendom
sunt. Nihiluerius. quinq: enim illilibri morsi quam multos libros cumexpo¬
nuntur tamquam frangendo. Id est diserendo fecerunt
Sed quia in illo
hordeo ignorantia primipopuli tegebatur
Dequo primo populodictum ẽ
Quam diu legitur morses uela mensupra corda eorum positumest
Nondum
enimablatũ merat uelamen quia nondum ueneratxp̃s Nondum uelum
Nondum uelum
templifuerat illo incruce pendente conscissum. Quia ergo ignonentia

Expanded text:
quando qui per medullam hordei ostendebatur, per paleam vero hordei occultVenit ipse unus utramque personam in se portans, sacerdotis et regis: sacerdotis per victimam, quam seipsum obtulit pro nobis Deo; regis, quia regimur ab eo: et aperiuntur quae clausa portabantur. Gratias illi; implevit per se quod per Vetus Testamentum promittebatur. Et frangi jussit panes: frangendo multiplicati sunt. Nihil verius. Quinque enim illi libri Moysi, quam multos libros, cum exponuntur, tanquam frangendo, id est disserendo, fecerunt? Sed quia in illo hordeo ignorantia primi populi tegebatur, de quo primo populo dictum est, Quamdiu legitur Moyses, velamen supra corda eorum positum est : nondum enim ablatum erat velamen, quia nondum venerat Christus; nondum velum templi fuerat illo in cruce pendente conscissum: quia ergo ignorantia
Abbreviated transcription (Latin):
proph& a dñs
& nullus proph&a sine
uerbodĩ proph&at cumproph&is uerbumdĩ. & proph&a uerbum dĩ.¬
Meruerunt priora. tempora proph&as afflatos &impl&os uerbo dĩ Meru¬
imus nos proph&am ipsum uerbumdĩ Sic autem proph&a xp̃s. dñs prophe¬
Nam &ipsedictus est. magni
consiluangelus
Verum tamena libi quid dicit proph&a. qr
Idest ad saluos faciendos
eos Nonmittit legatum¬
ueni& & ipse angelus. Ceste nonperangelum N
Nisi qui aiste sic
Si xp̃s nihil adnuntiar& angelus Non dicer&urSixp̃s uihil proph&ar&
Sixp̃s nihil proph&ar&
proph&a non dicer &ur
Exostatus estnos ad fidem & ad capessendam uitam
a&ernam aliquid prcesens adnuntiauit aliquid futurum praedixit  exeoquod
praesens ad nuntiauit angelus erat

Expanded text:
Propheta Dominus, et nullus propheta sine verbo Dei prophetat. Cum prophetis Verbum Dei, et propheta Verbum DMeruerunt priora tempora prophetas afflatos et impletos Verbo Dei. Meruimus nos prophetam ipsum Verbum Dei. Sic autem propheta Christus Doipse dictus est magni consilii angelus . Verumtamen alibi quid dicit propheta? Quid est, ad salvos faciendos eos non mittet legatumveniet? Ipse angelus. Certe non per angelum, nisi quia iste sic istus nihil annuntiaret, angelus non diceretur. Christus si nihil prophetaret, propheta non diceretur. Exhortatus est nos ad fidem, et ad capessendam vitam aeternam. Aliquid praesens annuntiavit, aliquid futurum praedixit. Ex eo quod praesens annuntiavit, angelus erat
Abbreviated transcription (Latin):
in illis oculiualuerunt. hoc in nobis fides. cernimus quippe animo quod oculis
Addo autem quia foste & intelleximus quodilla turba na
intellexit & uerenos pastisumus quiad medullam hordei peruenire potuimus
Deniq homines illi quiuiderunt hocquidputauerunt illunqui¬

Expanded text:
in illis oculi valuerunt, hoc in nobis fides. Cernimus quippe animo quod oculis in illis oculi valuerunt, hoc in nobis fides. Cernimus quippe animo quod oculis , et credunt . Addo autem quia forte et intelleximus quod illa turba non intellexerit, et vere nos pasti sumus, qui ad medullam hordei pervenire potuimus. Denique homines illi qui viderunt hoc, quid putaverunt? Ill
Abbreviated transcription (Latin):
omniainuunt sed intellestorem¬
equirunt Nam &ipsenumerus pastipopuli.
populum significabat
sublege constitutum
Quur enim quinquemili a eraont
Nisi quia sub
lege erant qua elex quin que libris morsi explicatur. Vnde &quitq: ili¬
posticibus languidi prodebantur Non sanabantur
Ille autẽ mibi curocuit
languidum qui & hic turbas dequinque panibus pauit
Nã & suꝑfaenũ discũbebant:
alus ̃ potuit manducare. Intelleguntu rergo quaedã secr&ior intellegentiȩ
quȩ multitudo ñ potest capere Quid ergo restat. Nisiut secr&iora intellegentiae
quae non potest capere multitudo illis credantur quuidonei sunt & alios docere
sicut erant a postoli¬
fastum est
hoc & mircebiliter quia magnum fastumest & utiliter quia s piritale factiimest
quitunc uiderunt admirati sunt Nos autem non mirxinur cumauidimus
st enimutilli uiderent scriptum est autem ut nos audiremus. Quod

Expanded text:
omnia innuunt, sed intellectoremequirunt: nam et iste numerus pasti populi, populum significabat sub Lege constitutum. Cur enim quinque millia erant, nisi quia sub Lege erant, quae Lex quinque libris Moysi explicatur? Unde et quiporticibus languidi prodebantur, non sanabantur. Ille autem ibi curavit languidum , qui et hic turbas de quinque panibus pavit. Nam et super fenum discumbebant: menta, nisi quae populus non potuit manducare? Intelliguntur ergo quaedam secretiora intelligentiae, quae multitudo non potest capere. Quid ergo restat, nisi ut secretiora intelligentiae, quae non potest capere multitudo, illis credantur qui idonei sunt et alios docere, sicut erant ApostolFactum est hoc et mirabiliter, quia magnum factum est; et utiliter, quia spirituale factum est. Qui tunc viderunt, admirati sunt: nos autem non miramur cum audimus. Factum est autem ut illi viderent, scriptum est autem ut nos audiremus. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
Nam eẽmostemind&erius esse mosteminmelius scripturnosdoc&: utiq In
deerius mostuierant: de quibus dicitur. Sine mostui sepeliant mostuossuos: &¬
mostui audient & qui audierint uiuent: Ind &erius mostuierant. Id eoreuiue scunt.
reuiue scendo moriuntur inmelius quia re ui uescendo nonerunt quod eraent : Non
esse autem quod enat mors est sed fostesininelius .ẽ. non appellatur mors : Appellau
illammostema postolus: Si autemimostui estis cum xp̃o ab elementis mundihuius quid

Expanded text:
Nam esse mortem in deterius, esse mortem in melius Scriptura nos docet. Utique in Nam esse mortem in deterius, esse mortem in melius Scriptura nos docet. Utique in deterius mortui erant, de quibus dicitur, Sine mortuos, sepeliant mortuos suos mortui audient, et qui audierint vivent. In deterius mortui erant, ideo reviviscunt. Reviviscendo moriuntur in melius, quia et reviviscendo non erunt quod erant: non esse autem quod erat, mors est. Sed forte, si in melius est, non appellatur mors? Appellavit illam mortem Apostolus: Si autem mortui estis cum Christo ab elementis hujus mund
Abbreviated transcription (Latin):
aliud quam ẽ deđo senseritis : Nondum potest peruenire adquid sit: perueniat
adquid nonsit: Nonẽ dĩ corpus. nontemax non caelum. non luna. non sol
nonstellae nancorporrlia ista Si enimnon caelestia quan tominus temena
Tolleomne corpus : adhucaudialiud: non est ds̃mutabilissp̃s : Nam fateor & faten
ransi sp̃mquimodo scit modonescit Mod o meminit &obliuiscitur. uult quod nole
nis inđo aliquid mnutabilitatis Non aliquid quod aliter nuncsit aliter paulo ante fuerit:
Namubiinuenis aliter & aliter : facta est ibi quaedam mors : Mors enim est
sse quod fuit: In mostalis dicitur anima.: Est quidem qui auiuit semper
anima : & est inilla quaedamuita permanens. sed mutabilis uita: Seciindum muta¬
bilitatem uita ehuius: & mostalis dici potest: Quia siuiuebat sapienter & desipit.
nostua ẽ. ind&erius : Siuiuebat insipienter & sapit mostua est in meli

Expanded text:
aliud quam est, de Deo senseritis. Nondum potes pervenire ad quid sit, perveni aliud quam est, de Deo senseritis. Nondum potes pervenire ad quid sit, perveni ad quid non sit. Non est Deus corpus, non terra, non coelum, non luna, non sol, non stellae, non corporalia ista. Si enim non coelestia, quanto minus terrena? Tolle omne corpus. Adhuc audi aliud: non est Deus mutabilis spiritus. Nam fateor, et fatenum, transi spiritum qui modo scit, modo nescit, modo meminit, et obliviscitur; vult quod nolebenis in Deo aliquid mutabilitatis, non aliquid quod aliter nunc sit, aliter paulo ante fuerit. Nam ubi invenis aliter et aliter, facta est ibi quaedam mors: mors enim est, non esse quod fuit. Immortalis dicitur anima: est quidem, quia vivit semper anima, et est in illa quaedam vita permanens, sed mutabilis vita. Secundum mutabilitatem vitae hujus et mortalis dici potest: quia si vivebat sapienter, et desipit, mortua est in deterius; si vivebat insipienter, et sapit, mortua est in melius.
Abbreviated transcription (Latin):
Habcomn quis aliud quod ostendam : Ita
ẽ enimeruditus filiusmeus. ut necloquentem me
aridiat sed nutu ei ostendo quod faciat
Eccenunctuostende quoduis: Cesteanimus
tuus. uulto stendere quod in sehab&.
Vnde facisnutum: De corporescilic& labiis.
uultu. supercilus. oculis manibus. Hae comnia non sunt quod animustuus. & iamista
mediauint : In tellectum ẽ aliquid perha ecsigna quae non sunt quod animustuus. necqo
animus filiitui. Sed hoctotum quod corpore agis in frocanimumtuum & in froc
animum filuiturẽ : Nec potest cognoscere animumtuum filiustuus nisi dederis ei signa
drpore: quidigitur facio: Nonẽ hocibi simplicita sibiẽ pater ostendit
qued facit. & ostendo filium gignit : Video quid dixerim sed quia uideo & quib
dlixegeo fiatin uobis intellectus iste quando quȩ nunc sinon potestis conpicehendere
quidiit di uel hocconpiehendite. quid non sit ds̃: Multum profsceritissi non

Expanded text:
Habeo, inquis, aliud quo ostendam: ita enim est eruditus filius meus, ut nec loquente me audiat, sed nutu ostendo ei quod faciat. Ecce nutu ostende quod vis, certe animus tuus vult ostendere quod in se habet. Unde facis nutum? De corpore, scilicet, labiis, vultu, superciliis, oculis, manibus. Haec omnia non sunt quod animus tuus; etiam ista media sunt: intellectum est aliquid per haec signa, quae non sunt quod animus tuus, nec quod animus filii tui: sed hoc totum quod corpore agis, infra animum tuum est, et infra animum filii tui; nec potest cognoscere animum tuum filius tuus, nisi dederis ei signa de corpore. Quid igitur facio? Non est hoc ibi, simplicitas ibi est. Pater ostendit Filio quod facit, et ostendendo Filium gignit. Video quid dixerim: sed quia video et quibus dixerim, fiat in vobis intellectus iste quandoque. Nuncsi non potestis comprehendere quid sit Deus, vel hoc comprehendite quid non sit Deus: multum profeceritis, si non
Abbreviated transcription (Latin):
q uiare nit bora quandomostui audient uncmfiliidĩ ue qui audigrintt aiuient: hacr
nondixit. credent ei qun nisit me &ideouient sed audiendo uotem filudẽ. quiauo¬
dierint hoest obaudierint filio diñ uuent , ergo expatie unuent. iumcredent patituo¬
x exfilio uiuenti aimaudiert uocmfiluidĩ.: Quare ie expatreuiuent. &sexfilio uiuent
cct enim pater hab& uitam in somaipso: sdedit filio in tamhabert in scr& ip
icorporum : ec potcstatem deditei. & iudioumfacert: nonsullim anima s perfidem
apicntiam susutare : sul & iudicium suere quant ept iabaeoꝰqnm̃ fili
hominis est facitergo aliquid pert pirrium hommnis quod nonfaut ex substan¬
tia suacuatqualisofi filius siemat siminasa siu ipsum trucifigisicut

Expanded text:
quia venit hora, quando mortui audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent. Hic non dixit, Credent ei qui misit me, et ideo vivent; sed audiendo vocem Filii Dei, qui audierint, hoc est obaudierint Filio Dei, vivent. Ergo et ex Patre vivent, cum credent Patri; et ex Filio vivent, cum audient vocem Filii Dei. Quare et ex Patre vivent et ex Filio vivent? Sicut enim corporum. Et potestatem dedit ei et judicium facere: non solum animas per fidem et sapientiam suscitare, sed et judicium facere. Quare autem haec? Quia filius hominis est. Facit ergo aliquid Pater per Filium hominis, quod non facit ex substantia sua cui aequalis est Filius; sicut ipsum nasci, sicut ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
s perhibuit testimoniui
Peripsum filium suum indicatds̃ filium indicat seperfilium Ad huncsi potuerit homoper¬
uenire : neclucernis in digebit. & uere fodiendo altius aedificiam perducit ad p&ram
Pacilis ẽ ergo fractres hodiernalectio sed propter hesternumdiebitum. scio enim
quid distulerim non abstulerim : & dñs dignatus ẽ donare &iam hodie loquiad uos
decor damini quidre poscere debeatissi fofteali quomodo seruata pieate & salubri
humilitate extendamus nos non aduersus dm̃sed addm̃ & leuemus ad eumanima
nostram effundentes ea i supernossicutille inpsalmocuidicebatur: Vbie dtu
Haecinquit meditatussum & effudi superme animamieam. Leuemus en¬

Expanded text:
 Deus testimonium per ipsum Filium suum indicat Deus Filium, indicat se per Filium. Ad hunc si potuerit homo pervenire, nec lucernis indigebit, et vere fodiendo altius, aedificium perducet ad petram. 5. Facilis est ergo, fratres, hodierna lectio: sed propter hesternum debitum scio enim quid distulerim, non abstulerim, et Dominus dignatus est donare etiam hodie loqui ad vos, recordamini quid reposcere debeatis, si forte aliquo modo servata pietate et salubri humilitate, extendamus nos non adversus Deum, sed ad Deum; et levemus ad eum animam nostram, effundentes eam super nos, sicut ille in Psalmo, cui dicebatur, Ubi est Deus tuus? Haec, inquit, meditatus sum, et effudi super me animam meam . Levemus e
Abbreviated transcription (Latin):
urerat ibi quidam puer postans quinque panes orde aceos & duos pisces
eaisu facite bomines discumbere ierat autem ibi multu faenum
& discubin erunt ferme quinque milta homni uimubia ccepit adididñs ib sai
panesigratias egit inlussit frasti sunt panes positi ante discumbentes undui up¬
am quinque panes sed quod adiecerat qui creauerat quod astum erat
& depiscibus quantum sufficiebat. Parum est turbam illam fuisse satiatã
&iani fragmenta residerunt. & ipsa colligi iussa sunt neperirent. Et im¬
pleuerunt duo decim cophinos fragmentorum.
Breuiter ut curramus
quinque panes intelleguntur quinque libri morsi merito non triticei sed
orde atiqu nadu&us testamentum pestinent do
Nostis autem ordeum ita
creatum  ut ad medullam eius uix perueniatur. Vestitur autem eadem¬
medulla cegmina paleae
& ipsa palea tenax & in haerens. ut cum labore
Talis est littera u&eris testamenti uestita tegminibus

Expanded text:
ur, erat ibi quidam puer portans quinque panes hordeaceos et duos pisces. ur, erat ibi quidam puer portans quinque panes hordeaceos et duos pisces. Et ait Jesus: Facite homines discumbere. Erat autem ibi multum fenum,  discubuerunt ferme quinque millia hominum. Accepit autem Dominus Jesus panes, gratias egit, jussit, fracti sunt panes, positi ante discumbentes. Non jam quinque panes, sed quod adjecerat, qui creaverat quod auctum erat. Et de piscibus quantum sufficiebat. Parum est turbam illam fuisse satiatam, etiam fragmenta resederunt: et ipsa colligi jussa sunt, ne perirent; et impleverunt duodecim cophinos fragmentorum. 5. Breviter ut curramus, quinque panes intelliguntur quinque libri Moysi: merito non triticei, sed hordeacei; quia ad Vetus Testamentum pertinent. Nostis autem hordeum ita creatum, ut ad medullam ejus vix perveniatur: vestitur medulla tegmine paleae, et ipsa palea tenax et inhaerens, ut cum labore exuatur. Talis est littera Veteris Testamenti, vestita tegminibus
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantiae discipuli aliquid significauit. Apparebit ergo cum ipsum sac ramen¬
tum de quinque panibus coeperit nobis loqui & quid signific& indicare. Ibi enim
uidebinus quare dñs in hoc fasto ignorantiam discipuli uoluit interro gando quod
sciebat ostendere Nam interro gamus aliquando quod nescimus. audire
uolentes ut discamus. Aliquando interrogamus quod scimus. scire uolentes
utrum & illesciat quem interrogamus. Vtrumque hoc nouerat dñs. &
quod interro gabat sciebat. & quid enim ess& fasturus ipsenouerat & hoc
nescire philippum sciebat similiter Quare itaque in terrogabat nisi quia
illius ignorantiam demonstrabat Et hoc quare fecerit ut dixi post intellege¬
mus andreasait Est hic puerquidam qui habe quinque panes & duos
pisces sed haec quid sunt adtantosCum dixiss& philippus in terro
ducentorum denariorum panes non sufficere quibus tanta illa turba reficere¬

Expanded text:
ignorantiae discipuli aliquid significavit. Apparebit ergo cum ipsum sacramenignorantiae discipuli aliquid significavit. Apparebit ergo cum ipsum sacramentum de quinque panibus nobis coeperit loqui, et quid significet indicare. Ibi enim videbimus quare Dominus in hoc facto ignorantiam discipuli voluit interrogando quod sciebat ostendere. Nam interrogamus aliquando quod nescimus, audire volentes ut discamus. Aliquando interrogamus quod scimus, scire volentes utrum et ille sciat quem interrogamus. Utrumque hoc noverat Dominus: et quod interrogabat sciebat, et quid esset facturus ipse noverat, et hoc nescire Philippum sciebat similiter. Quare itaque interrogabat, nisi quia illius ignorantiam demonstrabat? Et hoc quare fecerit, ut dixi, postea intelligemus. Andreas ait: Est hic puer quidam qui habet quinque panes et duos pisces. Sed haec quid sunt inter tantos? Cum dixisset Philippus interrogatus, ducentorum denariorum panes non sufficere quibus tanta illa turba reficeret
Abbreviated transcription (Latin):
liter enim uid&ur pistura. aliter uidentur litterae. Pisturam cum ui
hoc est totum uidisse laudasse Litteras cum uideris. non hoc est totum qñm
commoneris & legere. & enim dicis cum uideris litteras si fostenoneas nosti
gere quid putamus esse quod hic scriptum est. Interrogas quid sit cum
uideas aliquid aliud tibi demonstraturus est aquo quaeris cognoscere quod uidisti
alios illeoculos hab& aliostu. Non ne similiter apices uid&is. sed non similiter
signa cognoscitis. Tuergo uides & laudas. Illeuid& laudat lea
in fame & ipsi turbas uolebant pascere ut non remanerent in ani
iptura. Hoc autem dicebat temptans eum discipulum scilic& philippu
quem in terrogauerat pseenim sciebat quid ess& fasturus. Cuiergo bono temp¬
itabat nisiquia ignorantiam discipuli demonstrabat. & foste in de monstrationẽ

Expanded text:
Aliter enim videtur pictura, aliter videntur litterae. Picturam cum videris, Aliter enim videtur pictura, aliter videntur litterae. Picturam cum videris, hoc est totum vidisse, laudasse: litteras cum videris, non hoc est totum; quoniam commoneris et legere. Etenim dicis, cum videris litteras, si forte non eas nosti legere, Quid putamus esse quod hic scriptum est? Interrogas quid sit, cum jam videas aliquid. Aliud tibi demonstraturus est, a quo quaeris agnoscere quod vidisti. Alios ille oculos habet, alios tu. Nonne similiter apices videtis? Sed non similiter signa cognoscitis. Tu ergo vides et laudas: ille videt, laudat, in fame, et ipsi turbas volebant pascere, ut non remanerent inanes,Et ait Scriptura: Hoc autem dicebat tentans eum, discipulum scilicet Philippum quem interrogaverat. Ipse enim sciebat quid esset facturus. Cur ergo de bono tentabat, nisi quia ignorantiam discipuli demonstrabat? et forte in demonstratione
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Nec tamen sufficit haec intueri in miraculis xp̃i interrogemus ipsa mira culo
quid nobis loquantur dexp̃o. Habentenim si intellegantur linguam suam. Nam
nobis est. Hoc ergo
miraculum sicut audiuimus quam magnumsit: quaeramus
pro fundum sit. Non tantum eius superficie delestemur. sed &iam altitidinem
perscrutemur Hab& enim aliquid intus hoc quod miramur foris Vidensus¬
exspestauimus inagnum quiddam praeclarum quiddam. &omninod
quod fieri nisi adõ nom possit. Laud auimus defasto fastorem Sed quemad¬
modum silitteras puldras alicubi inspiceremus. non nobis sufficer& laudare
scriptoris asticulum qnm eas pariles aequales decoras fecit: nisi &am lege
quid nobis perillas indicauerit. Ita fastum hoc quitantum inspicit delestatur
pulchritudine fasti ut admireur astificem. qui autem intellegit quasilegit

Expanded text:
mus. 2. Nec tamen sufficit haec intueri in miraculis Christi. Interrogemus ipsa miracula, mus. 2. Nec tamen sufficit haec intueri in miraculis Christi. Interrogemus ipsa miracula, quid nobis loquantur de Christo: habent enim si intelligantur, linguam suam. Nam nobis est. Hoc ergo miraculum, sicut audivimus quam magnum sit, quaeramus etiam quam profundum sit: non tantum ejus superficie delectemur, sed etiam altitudinem perscrutemur. Habet enim aliquid intus, hoc quod miramur foris. Vidimus, spectavimus magnum quiddam, praeclarum quiddam, et omnino divinum, quod fieri nisi a Deo non possit: laudavimus de facto factorem. Sed quemadmodum si litteras pulchras alicubi inspiceremus, non nobis sufficeret laudare scriptoris articulum, quoniam eas pariles, aequales decorasque fecit, nisi etiam legeremus quid nobis per illas indicaverit: ita factum hoc qui tantum inspicit, defectatur pulchritudine facti ut admiretur artificem; qui autem intelligit, quasi legit.
Abbreviated transcription (Latin):
opostuno tempore praer usitatum cursum ordinemq: naturae ut non maiora. sed in¬
solita uidendo stuperent quibus cotidiana uiluerant Maiusenim miraculum est
gubernatio totius mundi quam saturatio quinquemilium hominũ dequinque
panibus & tamen haec ne momiratur Illud mirantur homines. Non quia maui
est sed quia rarum est. Quis enim & nunc pascit uniuer summundum Nisi ille
quide paucis granis seg&es creat: fecitergo quomodo ds̃. Vndeenim multiplicas
de paucis granis seg&es. inde inmanibus suis multi plicauit quinque panes. Potesta
enimerat in manibus xp̃i. Panes autem illiquin que quasi semina erant. Non
quidem terrae mandata sed abeo qui terram fecit multiplicata: Hoc ergo ad motũ
est sensibus quo erigereur mens exhibitum oculis ub. exercer&ur intellestus: ut in uisib¬
lem dm̃ peruisibilia opera miraremur. &eresti ad fidem & purgatiperfidem &iam
ipsum in uisibiliter uiderecuperemus quem derebus uisibilibus in uisibilem noscere¬

Expanded text:
portuno tempore praeter usitatum cursum ordinemque naturae, ut non majora, sed insolita videndo stuperent, quibus quotidiana viluerant. Majus enim miraculum est gubernatio totius panibus, et tamen haec nemo miratur. Illud mirantur homines, non quia majus est, sed quia rarum est. Quis enim et nunc pascit universum mundum, nisi ille qui de paucis granis segetes creat? Fecit ergo quomodo Deus. Unde enim multiplicat de paucis granis segetes, inde in manibus suis multiplicavit quinque panes. Potestas enim erat in manibus Christi: panes autem illi quinque quasi semina erant, non quidem terrae mandata, sed ab eo qui terram fecit multest sensibus, quo erigeretur mens, et exhibitum oculis ubi exerceretur intellectus, ut invisibilem Deum per visibilia opera miraremur, et erecti ad fidem et purgati per fidem, etiam ipsum invisibiliter videre cuperemus, quem de rebus visibilibus invisibilem noscere
Abbreviated transcription (Latin):
beluinam : Excepta quippe ractionalȩ mente : uita beluina ẽ:Sed quia expulsi sunt
& ueritate expulsi sunt : Accip&otum xp̃m uerbum mentem rationalem & carnem
octotum xp̃s ẽ: Resurgat animatua ab iniquitate perid quod ds̃ ẽ : Resi
onis huius quantum mihiuid&ur profunditatem . &uid &e quemad modum loquatur
hicxp̃s : Nihilaliud quam quare uenerit xp̃s ut resurgant animae abiniquitate
resurgant corponpa corruptione : Iamdixianimae perquid resurgant peripsam
substantiam dĩ : Corporrperquid resurgant: per dispensationem humanam dñi

Expanded text:
asi animam belluinam: excepta quippe rationali mente, vita belluina est. Sed quia expulsi sunt, asi animam belluinam: excepta quippe rationali mente, vita belluina est. Sed quia expulsi sunt, et veritate expulsi sunt; accipe totum Christum, Verbum, mentem rationalem, et carnem. Hoc totum Christus est. Resurgat anima tua ab iniquitate per id quod Deus est, resurgat ionis hujus, quantum mihi videtur, profunditatem; et videte quemadmodum loquatur hic Christus, nihil aliud quam quare venerit Christus, ut resurgant animae ab iniquitate, resurgant corpora a corruptione. Jam dixi animae per quid resurgant, per ipsam substantiam Dei; corpora per quid resurgant, per dispensationem humanam Domi
Abbreviated transcription (Latin):
o  quid nosini moquinon pateramus infirmi & humi repentes at tingere dm̃
mamdiamittens : factus ergo homoquie rat ds̃ accipiendo quod non eroct.
uonam¬
do quodenat. Ita factus ẽ homids̃ : ibi habes aliquid propterin firmita¬
temtuam Ibihabes aliquid propterperfectionemtuam : Erigatte xp̃sperid quod
homo ẽ ducatte perid quod ds homo ẽ perducatte adid quod ds̃ ẽ & tota prxedicatio
dispensatioque perxp̃m Haeo ẽ frxtres & alianonẽ : ut resurgant animae ado
resurgant corpora : Vtrumq: quippe mostuum erat. corpus ex in firmitate animȩ
exiniquitate : qui autrumq mostuum eraet : resurgat ut rumq: quiducrumq: anima
sed &iamractionale quod mens dicitur :Euerunt enim quidamher&ici & pulsi sunt
decclesia quiputarent non haberementem rectionalem corpus xp̃i. sed quas

Expanded text:
 quid nos in imo, qui non poteramus infirmi et humi repentes attingere Deum, quid nos in imo, qui non poteramus infirmi et humi repentes attingere Deum, Non ergo formam Dei amittens. Factus est ergo homo qui erat Deus, accipiendo quod non erat, non amittendo quod erat: ita factus est homo Deus. Ibi habes aliquid propter infirmitatem tuam, ibi habes aliud propter perfectionem tuam. Erigat te Christus per id quod homo est, ducat te per id quod Deus homo est, perducat te ad id quod Deus est. Et tota praedicatio dispensatioque per Christum haec est, fratres, et alia non est, ut resurgant animae, resurgant et corpora. Utrumque quippe mortuum erat; corpus ex infirmitate, anima ex iniquitate. Quia utrumque mortuum erat, resurgat utrumque. Quid utrumque? Anima sed etiam rationale quod mens dicitur. Fuerunt enim quidam haeretici, et pulsi sunt ab Ecclesia, qui putarent non habere mentem rationalem corpus Christi, sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
fierinisi pasticipatione illiusuitae semperuiuae: In comimutabilis a &ernaeque substantie
quod ds ẽ : ut quom odo anima qua c inferior do ẽ Id quod ipsa inferius ẽ hoc ẽ corpus
faciat uiuere : sic eandemanimam non facitbeatã euiuere nis quodipsa anima superios ẽ.
Superior enimanima quam corpus & superior quam animads̃ prestataliquid inferiori
prestaturillia superiore : seruia tdñ osuo ne conculc&ur a seruosuo : Haee ẽ fractres mei
murmunaentibus & ubipnxeualent saeuientibus: Haec ẽ religiox p̃ranaut talatur unus
quamete iamtriduo uersamus atq tractamus & prouiribus fodimus donecad p& naem perueni
unusds̃ Illuc perge anima contemptis c&eris uel &i am traenscensis illuc perge : pihil
potentius ista creatura quamendicitur roctionalis nihilhaccreatura sublimius quicquid

Expanded text:
fieri nisi participatione illius vitae semper vivae, incommutabilis, aeternaeque substantiae, fieri nisi participatione illius vitae semper vivae, incommutabilis, aeternaeque substantiae, quae Deus est: ut quomodo anima quae inferior Deo est, id quod ipsa inferius est, hoc est corpus, facit vivere; sic eamdem animam non faciat beate vivere, nisi quod ipsa anima est superius. Superior enim anima quam corpus, et superior quam anima Deus. Praestat aliquid inferiori, praestatur illi a superiore. Serviat Domino suo, ne conculcetur a servo suo. Haec est, fratres mei, ncuntur, murmurantibus; ubi praevalent, saevientibus. Haec est religio christiana, ut colatur unus quam ecce jam triduo versamus atque tractamus, et pro viribus fodimus, donec ad petram perveniaunus Deus. Illuc perge, anima, contemptis caeteris, vel etiam transcensis; illuc perge. Nihil potentius ista creatura, quae mens dicitur rationalis, nihil hac creatura sublimius: quidquid