comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
na. castra filioꝵ in deserto. Sa¬
phar. mons saphar in deserto
castra filioꝵ isrł. Satym uͥ pol¬
lustus ẽ popłs fornicatione fi¬
liaꝵ moab. Est aũ iuxta mon¬
tẽ phogor. unde & ihe explo¬
ratores misit ad inuestigandã¬
& cognoscenda iherieo. S aba¬
ma ciuitas moab. in t̾ra gala¬
ba. ciuitas regis og. in regiõe

Expanded text:
na, castra filiorum Israel in deserto. Saphar, mons Saphar in deserto, castra filiorum Israel. Sattim, ubi populus pollutus est fornicatione filiarum Moab. Est autem juxta montem Phogor: unde et Jesus exploratores ad investigandam et noscendam misit Jericho. Sabama, civitas Moab, in titas regis Og, in regione
Abbreviated transcription (Latin):
nen. Sacharana. in tͥbu iuda.
amen in tͥbu iuda. Saal in tͥ¬
bu uida siuie symeon. Siceleg
qͣ achis rex alienigenigenaꝵ
dedit ad inhabitandũ dauid.
Est aũ in daroma. sortis uide si
ue symeon . Sansana in tͥbu
uida. Salei in tͥbu uida. Saara
uicꝰ in finib eleutheropoleos ẽ¬
tra sept̾etͥonẽ ꝑgentib nicho

Expanded text:
nem. Sacharoma, in tribu Juda. Samem, in tribu Juda. Saal, in tribu Juda, vel Simeon. Sicelech, quam Achis rex alienigenarum dedit ad inhabitandum David. Est autem in Daroma sortis Judae, vel Simeonis. Sansana, in tribu Juda. Selei, in tribu Juda. Saara, vicus in finibus Eleutheropoleos contra septentrionem pergentibus Ni
Abbreviated transcription (Latin):
libro hebraicoꝵ nominũ dixi¬
mꝰ. Hoc etiã nc̃ in .s. littere ui¬
det᷑ titulo p̃notatũ. apud he¬
breos tria ẽẽ .s. hoc ẽ samech &¬
sade & sin. Qͤ cũ apud hebre¬
os ⁊ latinos sono simili ꝓferaqͣ.
in sua lingua alit̃ atq alit̃ so¬
nant. Inde accidit ut eadẽ
noĩa apud nos diu̾sa sonare
hec habeant. Non enĩ ex u

Expanded text:
libro Hebraicorum nominum diximus, hoc etiam nunc in S litterae videtur titulo praenotandum: apud Hebraeos tria esse S, hoc est samec, sade, et sin. Quae cum apud Graecos et Latinos sono simili proferantur, in sua lingua aliter atque aliter resonant. Unde accidit, ut eadem nomina apud nos diversum sonare haec habeat. Non enim ex u
Abbreviated transcription (Latin):
hodie uicꝰ ostendr iuxta mont̃e
thabor. Sasima. t̃minꝰ ysachar.
Syon in tribir aser. Synanim
quercus ꝑtineis ad t̾minũ nep¬
tali. Sorrech in tͥbu dan. uͥ san¬
son fugisse legimꝰ. iuxta estaol
de qͣ iam supra diximꝰ. Sames
in tͥbu dan. de qua & supͣ memo

Expanded text:
hodieque ostenditur villa juxta montem Thabor. Sasima, terminus Issachar. Sior, in tribu Aser. Sennanim, quercus pertinens ad terminum Nephtalim. Sorech, in tribu Dan, ubi Samson fuisse legimus, juxta Estaol de qua jam supra diximus. Samer, in tribu Dan: de qua et supra memo
Abbreviated transcription (Latin):
ydon. urbs phenicis insigni¬
aqͥlonẽ respiciens. & postea re¬
gionis uidee. Cecidit aũ in soe¬
tem tͥbus aser. s. ñ eã possedit
qr hostes nequaqͣ ualuit expel¬
lere. Sennaar cãpus babylo¬
nis in qͦ turris extructa ẽ. uñ
egressus assur. edyficauit ni¬
niuẽ. Meminit huiꝰ loci iose¬
phꝰ in pͥmo antiqͥtatũ libroi
ta scribens. De cãpo qͥ in baby¬
lonia regione appellat᷑ senna¬
ar. narrat aeffriacus hysto¬
ricus dicens. Qͥdã sacerdotũ
ꝓfugi de templo eniali. iouis
saera rapientes. in sennaar
cãpũ babylonis ꝑuenere.
gychẽ & salem que latine et
grece syechima uocata ẽ. ei¬
uitas iacob. nẽ deserta. Osten¬
đr aũ locus in suburbanis
neapoleos. iuxta sepulchrũ
ioseph. Qũa subu̾tit abime¬
lech & seminauit in ea salẽ.
sic̃ in libro iudicũ scriptũ ẽ.
Postea uͦ iustaurata ẽ ab ihe¬
roboã ut regnoꝵ narrat hys

Expanded text:
urbs est Phoenicis insigniaquilonem respiciens, et postea regionis Judtem tribus Aser, sed non eam possedit, quia hostes nequaquam valuit expellere. Sennaar, campus Babylonis, in quo turris exstructa est. Unde egressus Assur aedificavit Ninevem. Meminit hujus loci Josephus in primo Antiquitatum libro, ita scribens: « De campo qui in Babylonia regione vocatur Sennaar, narrat Hestiaeus historicus, dicens: Quidam sacerdotum profugi de templo Enyalii Jovis sacra rapientes, in Sennaar campum Babyloniae pervenere. Sichem et Salem, quae Latine et Graece Sicima vocata est, civitas Jacob, nunc deserta. Ostenditur autem locus in suburbanis Neapoleos juxta sepulcrum Joseph; quam subvertit Abimelec, et seminavit in ea salem, sicut in libro Judicum scriptum est. Postea vero instaurata est a Jeroboam, ut Regnorum narrat his
Abbreviated transcription (Latin):
Iahad. Diximꝰ & supͣ daseyr.
Syrboreb qͦd int̃p̃tat᷑ petra
oreb. Selmon. mons quẽ conscen¬
dit abimech adu̾sus siccima di¬
micans. Sephina ꝓ qͦ aqͥla & sy¬
machꝰ int̃p̃tant᷑ aqͥlonẽ. Sorech
nom̃ torrentis de quo fuit da¬
lila illa sansonis. S usq hodie
ad septẽtonalẽ plagã eleuthe¬
ropoleos uicꝰ ostend̾r noĩe caphar.¬
sorech iuxta tullã saraã unde
sanson fuit. S̾ regnoꝵ libris¬
ophim mons effraim. in loco
amathen. Salisa ꝗͣ ꝑtransi¬
uit saul. Senna. nom̃ petre.
Saalim uilla ꝗͣ ꝑtransitut saul.
in finib eleuthe ropoleos contͤ
occidentẽ. septẽ ab ea milibus
distais. Stiph. uͥ samuel inue¬
nit saulem: Sabim. uͥ saul p̃¬
liatꝰ ẽ. S ophan. unde fuit su¬
hodie uicꝰ in finib sebaste in re¬

Expanded text:
Ahud. Diximus et supra de Seira. Sur Choreb, quod interpretatur, petra Choreb. Selmon, mons quem conscendit Abimelec adversus Sicimam dimicans. Sephina: pro quo Aquila et Symmachus interpretantur, aquilonem. Sorech, nomen torrentis, de quo loco fuit Dalila, illa Samsonis: sed et usque hodie ad septentrionalem plagam Eleutheropoleos vicus ostenditur, nomine Capharsorech, juxta villam Saar, unde et Samson fuit. DE REGNORUM LIBRIS. Sophim, mons Ephraim in monte Armathem. Salisa, quam pertransiit Saul. Senna, nomen petrae. Saalim, villa quam pertransiit Saul in finibus Eleutheropoleos contra Occidentem, septem ab ea millibus distans. Sim, ubi Samuel invenit Saulem. Sabim, ubi Saul praeliatus est. Sonam, unde fuit ilhodie vicus in finib
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ meminit ysayas in uisio¬
ne cont᷑ moab. Raseph ciuitas
syrie. Lapheth urbs assyrioꝵ.
in regione theman. de qua
In ysaia scribit᷑. ebla in ter¬
ra emath unde uicto pharao
adductũ ioachaꝵ transtulit e
gyptũ. emnia mons in ysaia
ꝓ quo aquila int̃pretat᷑ mors¬
ammona. symacꝰ in armenia.
Est & uilla in daroma remma.
Porro in regnoꝵ libris rẽmã¬
domꝰ dr̃ idoli damasceni. Reb¬
latha regio babylonioꝵ. siue
urbs quã nẽ anthiochiã uocañ.
Ramala. ꝓ qͦ aqͥla int̃pretatur
exaltabit᷑. scriptũ in ⁊ acha

Expanded text:
hujus meminit Isaias in visione contra Moab. Raseph, civitas Syriae. Raphet, urbs Assyriorum in regione Theman, de qua in Isaia scribitur. Rebla, in terra Emath: unde victor Pharao adductum Joacha transtulit in Aegyptum. Remma, mons in Isaia: arcem. Rogellim, unde fuit Berzellai Gallaadites amicus David. Raphaim, vallis Allophylorum ad septentrionalem plagam Jerusalem. Remdomus dicitur idoli Damasceni. Reblatha, regio Babyloniorum sive urbs quam nunc Antiochiam vocant. Ramale: pro quo Aquila interpretatur, exaltabitur: scriptum est in Zacha
Abbreviated transcription (Latin):
elyam in nono millario uie pub¬
lice. unꝰ in monte ⁊ alter in c̃ãpo
sitꝰ. qͥ soccoth nuncupat᷑. Saram
in tͥbu uida. Senam in tͥbu uida.
Saphir. uilla in monte sita inter
eleutheropolim & aschalonẽ in
tͥbu iuda. Soccho de qͦ & supra

Expanded text:
, in nono milliario viae publicae: unus in monte, alter in campo situs, qui Sochoth nuncupantur. Sarain, in tribu Juda. Senam, in tribu Juda. Saphir, villa in montanis sita inter Eleutheropolim et Ascalonem, in tribu Juda. 274 Soccho, de
Abbreviated transcription (Latin):
in.xiͦ. eiꝰ miliario. Rogel nom̃
fontis in tͥbu beniamin. Rama
in tͥbu beniamin ciuitas sacer¬
dotał in .uiͦ. miliario ab elẏa.
ad septetͥonalem plagã contra
betel. Meminit huiꝰ & ieremi¬
as. Lecem in tͥbu beniamin.
eminon. petra. Lemmon intͥ¬
bu symeon siue ⁊ abulon. Eab¬
both in tͥbu ysachar. E usq

Expanded text:
imo ejus milliario. Rogel, nomen fontis in tribu Benjamin. Rama, in tribu Benjamin civitas Saulis in sexto milliario ab Aelia ad septentrionalem plagam contra Bethel. Meminit hujus et Jeremias. Recem, in tribu Benjamin. Remmon, petra Remmon, in tribu Simeonis, sive Zabulon. Rabb
Abbreviated transcription (Latin):
responsio. siue responclen
signũ. ł obediedientia. Amon.
ꝯfideł uł nutriens. siue bonꝰ.
Achobor. mus. Anania. gr̃ã dis¬
sipata. uł gr̃a łi. Azor. adiitꝰ.
Amasia. factura d̃ĩ. Ananeel.
sulo. ł robustam. Abama. pa¬
hel. seruiens dño. Abdemelech.
seruus regis. Asa. factura.A¬
free. furor alienꝰ. suie uita dissi¬
pata atq discissa. Azan. forti¬

Expanded text:
responsio, sive respondens signum, vel obedientia. Amon, fidelis, vel nutriens, sive onus. Achbor, mus. Anania, gratia dissipata, sive gratia Dei. Azor, adjutus. Amasia, factura Dei. Anameel, sulo, vel robustam. Abania, pael, serviens Deo. Abdemelech,, servus regis. Asa, factura. Aphrec, furor alienus, sive vita dissipata, atque discissa. Azan
Abbreviated transcription (Latin):
stharoth. caule. presepia ui¬
ua. siue atria. Ara. fortitu¬
do eus. Araba. occidens. siue
ita tam̃ ut ꝓnuncietur au.¬
thiair. Achan. necessitas. A se¬
roch: atria. siue uestibula. si

Expanded text:
staroth, caulae, praesepia, ovilia, vel atria. Aza, fortitudo ejus. Araba  , occidens, sive ita tamen ut pronuntietur Authjair. Acan, necessitas. Aseroth, atria, sive vestibula: si
Abbreviated transcription (Latin):
elementum. O bab. dilectus.
siue amplexatus. aut sepes. Ori.
coquens. ł excluclens me. ł appre¬
dens. Qsee. saluator. aut saluãs.
Onan. dolor. ł triticia eoꝵ.
aut musitacio. ł murmu

Expanded text:
Reesa. Og. Obab, dilectus, sive amplexatus, aut sepes. Ori, coquens, vel excludens me, vel apprehendens. Osee salvator, aut salvans. Onam, dolor, vel tristitia eorum, aut mus
Abbreviated transcription (Latin):
aut uegecũ possumus appella
ticio. ł petens. Semron. nom̃
uidit .ł custos eius. Sichem.
humerus. Semidabe: nom̃ me¬
ũ scientia. Safaad. umbra for¬
midinis. siue umbra in idipsũ.
id ẽ. pariter. Sutale: poculũ
mixtũ. siue spina uiridis. aut
madicla. Sufan. atterens. siue
redde. Sabama. conuersio que¬
piã. siue leua in eis. ł tolle al
portionis. siue umbra nume¬
siciens. Senna. uoluntas. siue
mandatũ eius. Seddata. ex
latere eiꝰ. Safan. labiũ. siue
barba superioris labii. quã
hole. uermiculusi siue eocci¬
Inũ. Thersa. complacers sibi.
Thena. castra.ł donata. Theech.
stura. siue nequitia. hec om̃ia
quȩ ex .t. litterã posuimus.
cũ aspiratione in suis legenda
principiis sũt. Tapsiet. finiꝰ
meus.

Expanded text:
vel vegetum possumus appellartitio, vel petens. Semron, nomen vidit, vel custos ejus. Sichem, humerus. Semidae, nomen meum scientia. , umbra formidinis, sive umbra in idipsum, id est pariter. Suthale, poculum mistum, sive spina viridis, vel madida. , atterens, sive redde. Sabama, conversio quaepiam, sive leva in eis, vel tolle altportionis, sive umbram numesitiens. Senna, voluntas, sive mandatum ejus. Sedada, ex latere ejus. Sophan, labium, sive barba superioris labii, quam Tholae, vermiculus, vel coccinum. Thersa, complacens sibi, Thena, castra, vel donata. Theeth pastura, sive nequitia. Haec omnia, quae ex T littera posuimus, cum aspiratione in suis legenda sunt principiis. Vaphsi, et finis meus.
Abbreviated transcription (Latin):
afas. sanans. aut medicans.¬
N aoli. platea. siue latitudo.
Recem. uarietas. siue picture.
bitur. Rathm᷑a. uisio cõsumma¬
ta. siue impurus. ł sonitus.
łpax mea d̃s. Surisadde:
contineis mea ubera. ł fortis
m̃s dñs. Surihel. continens me

Expanded text:
sanans, aut medicans. Roob, plateae, sive latitudo. Recem, varietas, sive picturae. bitur. Rathma, visio consummata, sive juniperus, vel sonitus. vel pax mea Deus. Surisadai, continens mea ubera, vel fortis meus Dominus. Suriel, continens me
Abbreviated transcription (Latin):
ram legerimꝰ. nẽ aspiratione ad¬
dita legendũ ẽ. Thobel. siue thu¬
bal. ductus ad luctũ. siue conuer¬
sus. aut uniu̾sa. Thiras. timeis.
siue rediens. aut suꝑfluus. Tho¬
gorma. incolatꝰ qͥspiã. aut inter¬
pres. Thares. exploratores leticie.
siue gaudiũ. Thara. exploratores
odoris. siue exploratio ascensiõis.
ł explorator. Thamnar. palma.
siue amaritudo. ł comutais. T̃ be¬
man. auster ł affricꝰ. Thamina.
uetans. ł deficieis Themath. ꝑfei¬

Expanded text:
m legerimus, nunc aspiratione addita, legendum est. Thobel, sive Thubal, ductus ad luctum, vel conversus, aut universa. Thiras, timens, sive rediens, aut superfluum. Thogorma, incolatus quispiam, aut interpres. Tharsis, exploratores laetitiae, sive gaudium. , exploratores odoris, sive exploratio ascensionis, s jugum, vel explorator. Thamar, palma, sive amaritudo, vel commutans. Theman, auster, vel Africus. Thamna, vetans, vel deficiens
Abbreviated transcription (Latin):
coniunctꝰ m̃s. s meliꝰ custos. So
ue similitudo eor. S eboim. cap̃¬
aꝵ. ł dãmulaꝵ. siue statio eiꝰ ma¬
re.ł statio maris. s ela. missa. So¬
fera. narratio siue lib̃. Serug.
corrigia. siue ꝑfectus. Sarai. pͥn¬
ceps mea. Sichem. humeri. ł la¬
bor. Soor. parua.ł meridiana.
Sennaab. dentis pat̃. siue fetor pa¬
tris. Semebat. nom̃ ꝑditionis. si¬
ue ibi ꝑditio. Segor. parua. ipsa
ẽ que & supͣ soor. S sciendũ ẽ qd̃
.g. litterã in medio ñ habeat. seri¬
batq apud hebreos ꝑ uocalẽ am.
Sau. siue saue. digne ł eleuatio.
Seir. pilosus. uł hispidus. Sara pͥn¬
ceps .sur. murꝰ. ł directꝰ. ł conti¬
nens. Saba. conu̾sio. siue rector.
Sue. loquens siue cantilena. Sy¬
meon. exauditio. ł nom̃ habitacu¬
li. Salem .pax. ł reddeis. Sychimo
rũ. humeri. ipsa ẽ que & sychẽ.
s in latinũ & grecũ sonũ uertit᷑.
Sebeon. stante iniqͥtate. Sofar.

Expanded text:
conjunctum meum, sed melius custos. Sodel similitudo eorum. Seboim, caprearum, vel damularum, sive statio ejus mare, aut statio maris. Sala  , missa. Sophera  , narratio, sive liber. , corrigia, sive perfectus. Sarai, princeps mea. Sichem, humeri, vel labor. Soor, parva, vel meridiana. Sennaab, dentis pater, sive fetor patris. Semebad, nomen perditionis, sive ibi perditio. Segor  , parva: ipsa est quae et supra Soor. Sed sciendum, quia G litteram in medio non habeat, scribaturque apud sive Save, digne, vel elevatio. Seir, pilosus, vel hispidus. Sara  , princeps. Sur, murus, vel directus, aut continens. Saba  , conversio, sive rete. Sue, loquens, sive cantilena. Simeon, exauditio, vel nomen habitaculi. Salem, pax, vel reddens. Sichimorum  , humeri: ipsa est quae et Sichem. Sed in Latinum et Graecum sonum vertitur. Sebeon, stante iniquitate. Sophar,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tat᷑ absconditor reꝑtor. Porro
ab egyptiis didicimꝰ: qđ in lingͦ
eor resonet saluator mudi. Sem¬
ron. nom̃ uidens aut custos. Sarad
ut descendet. Sephion. egressũ ẽ

Expanded text:
tur, absconditorum repertor. Porro ab Aegyptiis didicimus, quod in lingua eorum resonet, salvator mundi. Semron, nomen videns, aut custos. Sarad, ut descenderet.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ utilitat̾e. Lẏstris. utilitas angꝰ¬
tie. ł tͥbulatiõis. Lucas. ipse consur¬
gens. siue ipse eleuans. Linꝰ. can¬
didꝰ. siue tibicen. Moyses. palpais.
siue contrectans. Membranaᷤ. aꝑ
Prudens. indutꝰ consilio. Rama.
excelsa. siue tonitruũ. Troadi.
seruienti. Trophimũ. dissoluen¬
tẽ talamos.

Expanded text:
et P. R et T. Lystris, utilitas angustiae, vel tribulationis. Lucas, ipse consurgens, sive elevans. Linus, candidus, sive tibicen. Moses, palpans, sive contrectans. Membranas, apeentem. Pudens, indutus consilio. 117 Roma, excelsa, sive tonitruum. Troadi, servienti. Trophimum, dissolventem thalamos.
Abbreviated transcription (Latin):
sia. eleuatio. Archippꝰ. longitudo
oꝑis. Aristareꝰ. monꝰ facture suꝑ¬
Anchiochia. pauꝑtatis silentiũ. Aqͥla.
dolens. siue parturiens. Crescens.
tenebrosus. Carpũ. scient̾e ꝑspicue.
Chorintꝰ. orit᷑ ipse. Claudia. spe tͦn¬
qͥllitatis. Nauid. desid̾abił. siuie ma¬
nu fortis. Demas. silens. siue t̾renꝰ.
t̃e gͣndẽ. E unice. ornantis. E uo¬
diã. app̃hendentẽ dnm. Ermo¬
genes. uomens eos in ualle. s me¬
liꝰ mons scrutatꝰ. E pheso. uoluntaᷤ
eiꝰ. Erastus. fr̃uidens. E ubolꝰ. oa¬
bitator. E igelus. occurrens. siue

Expanded text:
do operis. Aristarchus, mons facturae supAntiochia, paupertatis silentium. Aquila, dolens, sive parturiens. Crescens, tenebrosus. Carpum, scientem perspicue. Corinthus, oritur ipse. Claudia, spes tranquillitatis. 116 David, desiderabilis, vel fortis manu. Demas, silens, sive terrenus, tem grandem. Eunice, ornantis. Evodiam, apprehendentem Dominum. Ermogenes, vomens eos in valle: sed melius, mons scrutatus. Epheso, voluntas ejus. Erastus, frater videns. Eubulus, cohabitator. Fygelus, occurrens, sive
Abbreviated transcription (Latin):
rant. liuor exarsit. Uerũ hocut
merito accidit: quoꝵ in theatͥs
curia. contione ꝓ rostris ȩlo¬
quentia ꝑtonabat. Semꝑ enĩ
in ꝓpatulo foctitudo emulos
habet: feriuntq sũmos ful¬
gura montes . Mle uͦ ꝓeul ab
urbib. foro. litib. turbis re¬
motũ. sic qͦq ut qͥntilli anus
ait : latentẽ inuenit inuidia.
Unde lectorẽ obsecro. si quis
tam̃ hec qͦq. siqͥs captus amore
rat eloquentiã. ñ oratoꝵ lepo¬
rẽ: s magis inimicis ꝓ nob̃
respondeat ipse. nouo oꝑi ue¬
niam concedens. Ut enĩ nos
humiles atq pauꝑculi nec ha¬
bemꝰ diuitias. nec oblatas dig¬
nam᷑ accipere: ita ⁊ illi noue¬
rint. ñ posse noticiã scriptu
di parit amare diuitiis. Stu¬
dii gͦ nr̃i erit. uel eoꝵ qͥ de li¬
bris ebraycis uaria suspican¬
tur. errores repellere. uł ea gͣ
in latinis codicib et grecisca¬

Expanded text:
rant, livor exarserit. Verum hoc illis merito accidit, quorum in theatris, curia, concione, pro rostris eloquentia pertonabat. Semper enim in propatulo fortitudo aemulos habet, feriuntque summos Fulmina montes . Me vero procul ab urbibus, foro, litibus, turbis remotum, sic quoque ut Quintilianus ait latentem invenit invidia. Unde lectorem obsecro, . . . . si quis tamen haec quoque, si quis. Captus amore rat eloquentiam, non oratorum leporem; sed magis inimicis pro nobis ipse respondeat, Novo operi veniam concedendam. Ut enim nos humiles atque pauperculi, nec habemus divitias, nec oblatas dignamur accipere: ita et illi noverint, non posse se notitiam Scriptudi pariter habere divitiis. Studii ergo nostri erit, vel eorum, qui de libris Hebraicis varia suspicantur, errores refellere: vel ea quae in Latinis et Graecis
Abbreviated transcription (Latin):
redẽpta dño. uiolentũ. Cy¬
rene. heres. Cret̾e. uocationes
cui uocante. ster syrũ & hebre¬
un. Cayphas. inuestigator. aut
sagax. aut uomens ore. Cypriꝰ
tristis aut meror. Cẏrenenses
heredes. Cylicia. cetus aut luc¬
tus. ł assũptio. aut uomitꝰ eiꝰ.
esarea. possessio pͥncipis. Can¬
dacis. cõmutate. Corneliꝰ. in¬
telligens circũcisionẽ. E lau¬
diꝰ spes tranquillitatis. Cis uo¬
mens iuir. aut durus. Coloni¬
ã. reuelationẽ eoꝵ. aut uocẽ¬

Expanded text:
no. Violentum. Cirenae, haeres. Creta, vocationis, aut vocatae. Inter Syrum et Hebraeum. Caiphas, investigator, aut sagax, vel vomens ore. Cyprius, tristis, aut moeror. Cyrenenses, haeredes. Cilicia, coetus, aut luctus, vel assumptio, aut vomitus ejus. Caesarea, possessio principis. Candacis, commutatae. Cornelius, intelligens circumcisionem. Claudius, spes tranquillitatis. Cis, vomens vir, aut durus. Coloniam, revelationem eorum, aut voce
Abbreviated transcription (Latin):
tus. fortitudo. E lisame. d̾s m̃s
aucliuit᷑. Elisamath. els̃ meus
inundatio pascet me Er. uigi¬
lansi aut. consurgens. aut pel¬
nius. Ei ran. uacuefecit. E than.
tristiciȩ: E liclad. d̾s m̃s patru¬
elis. ł d̃s ms̃ patriuis.
adasur. redẽptio fortis. siue
uallata. F egihel. occurre
rau.ferus eoꝵ. aut frugifer.

Expanded text:
tus fortitudo. Elisame, Deus meus audivit. Elisama, Deus meus inundatio pascet me. 28 Er, vigilans, aut consurgens, vel pelimus. Eran, vacuefecit. Etthan, tristitiae. Elidad, Deus meus patruelis, vel Deus meus patruus. Fodasur, redemptio fortis, sive vallata. Fagiel, occurre ferus eorum, vel frugifer.
Abbreviated transcription (Latin):
sbel. ignis uetus. siue uanus.
Cii. desideraui. Elade. ad af¬
censũ. O brona. transcensus. si¬
ue transgressio. Ennihel. grã
meã d̾s. E foch. suꝑ indumen¬
tũ. ł suꝑ humerale. Eschol. bo¬
trus. siue ignis om̃is. Huc usq
ꝑ. ẽ. breuẽ litterã legerimus.
ex in ꝑ extensũ legamus elemen

Expanded text:
bel, ignis vetus, sive vanus. , desideravi. Elale, ad ascensum. Ebruna, transcensus, sive transgressio. Eniel, gratia mea Deus. Ephod, superindumentum, vel superhumerale. Escol, botrus, sive ignis omnis. Hucusque per E brevem litteram legerimus: exin per extensum legum
Abbreviated transcription (Latin):
nanias. grã dñi. Abdena¬
dixit princeps. Arioch. ad soli¬
tudinẽ redigens. Asuerus. atͥ¬
um eiꝰ. uł beatitudo. Astiage.
uoluntas. ł consiliũ festiuitatis.
bbachue. amplexans eos. siue
suscipiciens eos. Archaxerses.

Expanded text:
nania, gratia Dei. Abdenadixit princeps. Arioch, ad solitudinem redigens. Assuerus, atrium ejus, vel beatitudo. Astiage, voluntas, vel consilium festivitatis. Ambacum, amplexans eos, sive suscipiens eos. Artaxerxes
Abbreviated transcription (Latin):
eniamin.
filiꝰ dext̾e. Clemeis. eccłastes.
siue concionator. E pafroditũ.
frugiferũ. Ebreus. transitor.
uodiã. app̃hendent̾e dñm. Philip¬
penses. os sapadaꝵ. Phariseus. di¬
uisus. P hilippꝰ. os manuũ. siue lã¬

Expanded text:
enjamin, filius dexterae. 112 Clemens, ecclesiastes, sive concionator. Epaphroditum, frugiferum. Ebraeus, transitor. Evodiam, apprehendentem Dominum. Philippenses, os lampadarum. Pharisaeus, divisus. Philippus, os manuum, sive la
Abbreviated transcription (Latin):
defluens. suie desipiscens popłs.
abin. intelligens. ł sapiens.
carnale. siue incipiens. Ioas spe¬
rans. siue teporał. ł dni robur.
Ierobaal. iudicet baal. ł iudice
habens. aut suꝑior. sui uirgi¬
ũ habens. Iechare. torcular.
lupi. I ecba. torcular. Ioathan
ẽ ꝑfectꝰ. I air. illuminans. I o¬
nathan. colũbe donũ. ł colũ¬
be dedit dñi donũ. Iabes. exie¬
cata ł siccitas. quasi¬
afidoth. lampas. siue os cultri.

Expanded text:
defluens, vel desipiscens populus. Jabin, intelligens, vel sapiens. cervale, sive incipiens. sperans, sive temporalis, vel domini robur. Jerobaal, judicet Baal, vel judicet habens, aut superior, sive jurgium habens. Jecbaze , torcular lupi. Jecba, torcular. Jotham, est perfectus. Jair, illuminans. Jonathan, columbae donum, vel columbae dedit, aut Domini donum. Jabes, exsiccata, vel siccitas. fidoth, lampas, sive quasi os cultri
Abbreviated transcription (Latin):
siue micans. Baalmesur. ha¬
bens. ł uir ex pͥncipe. Sarach. ful¬
gurais. Hachal. uigũ. Hara. cre
li. Baalberith. hñs pactũ. Oera.
puteus. S erith. pactũ. Haaltha
mar. hñs palmã. S oor. in forti¬
tudine. siue in qͦ uirtus.
enez. possessio contẽptibilis.
tio inutilis. Quatuͣ alia noĩa que
genda st̃. Chetim. insanientes.
ł formidans. siue signata. C hu¬
san. ethiopia eoꝵ. Chamos. qua¬
si attrectais. ł congregans. C hely¬
on. c̃sũmatio. siue õĩs dolor. ł ab initio. M¬

Expanded text:
sive micans. Baalmesar, habens, vel vir ex principe. Barac, fulgurans. Bachal, jugum. Bara, creali. Baalberith, habens pactum. Bera  , puteus. mar, habens palmam. Booz, in fortitudine, sive in quo virtus. Cenez, possessio contemptibilis. tio inutilis. Quatuor nomina, quae genda. Chettim  Hetthim , insanientes, vel formidans, sive signata. Chusam, Aethiopia eorum. Chamos, quasi attrectans, vel congregans. , consummatio, sive omnis dolor, vel ab initio.
Abbreviated transcription (Latin):
uenert antequã transirent ma¬
re rubrũ. Legimꝰ & in ihere¬
chiele de magdolo usq seonẽ
Poero iheremias iudeos qui se¬
cũ fugerant babylonioꝵ impe¬
tus declinantes. in hac urbe
egypti habitasse refert. Mer¬
ra. qd int̾pretat᷑ amaritudo.
Est aũ locꝰ in quo amaras aqͦs¬
moyses iacto ligno in dulc̃e uer¬
tit saporẽ. d numeris & dut̾oñ

Expanded text:
ervenerunt, antequam transirent maervenerunt, antequam transirent mare Rubrum. Legimus et in Ezechiel de Magdolo usque Syenen. Porro Jeremias Judaeos, qui secum fugerant, Babyloniorum impetum declinantes, in hac urbe Aegypti habitasse refert. Merra, quod interpretatur amaritudo. 243 Est autem locus, in quo amaras aquas jactu ligni Moses in dulcem vertit saporem. DE NUMERIS ET DEUTERON
Abbreviated transcription (Latin):
sse regio indie: in quaha¬
bitauer̃t filii iectan. filii
heber. Mam᷑re. hec ẽ chebron.
iuxta ꝗͣ sepultus ẽ abraham.
cũ ysaãc & iacob. de qͦ supra
diximꝰ. Mambre aũ uocabat᷑
an urbs ab uno filioꝵ abrahã
ex chetura sic uocata. Est aũt
trais arabiã ad meridiẽ in de¬
serto sarracenoꝵ. contͣ orien¬
t̃e maris rubri. unde uocat
madianei. & madianea regio.
Legimꝰ & filias iobab soceri mo¬
ysi. filias madian. S hec allas
iuxta arnonẽ & areopolim.¬
cuiͦ nẽ ruine tancũmodo de¬
monstrant᷑. Moab ab uno fi¬
lioꝵ loch. qͥ uocabat᷑ moab. urbᷤ
arabie. que nẽ areopolis d̃r. sic
ab .i. grandis moab. Lasreca
ciuitas regni edom. circa ge¬
balenẽ. Labsar. usq ad p̃sen¬
t̃ẽ diem uicꝰ grandis in regi
ne balena appellat᷑ masara.
ad urbẽ petrã ꝑtineis. La¬
gehel. & hec in regione bale¬
ne. & possessa quondã a duci¬
b edom. de exodo.
agdolus ad quẽ filii isrł
cũ exissent de egypto ꝑ¬

Expanded text:
sse, regio Indiae, in qua habitaverunt filii Jectan, filii Heber. Mambre, haec est Chebron, juxta quam sepultus est Abraham cum Isaac et Jacob: de qua et supra diximus. Mambrean urbs est ab uno filiorum Abraham ex Cethura sic vocata. Est autem trans Arabiam Eudaemonem in deserto Saracenorum, contra orientem maris Rubri unde vocantur Madiani et Madianea regio. Legimus et filias Joab, soceri Moysi, filias Madian dictas. Sed haec alia juxta Arnonem cujus nunc ruinae tantummodo demonstrantur. Moab, ab uno filiorum Lot, qui vocabatur Moab, urbs Arabiae, quae nunc Areopolis dicitur, ab id est grandis Moab. Masseca, civitas regni Edom, circa Gebalenen. Mabsar, usque ad praesentem diem vicus grandis in regione Gebalena, appellatur Mabsara ad urbem Petram pertinens. Magediel, et haec in regione Gebalena possessa quondam a ducibus Edom. DE EXODO. Magdolus, ad quem filii Israel, cum exissent de Aegypto, p
Abbreviated transcription (Latin):
rus. siie maceria leticie.¬
guedinẽ. Tabita. dãma ł ca¬
prea. Tyrii. coangustati ut sup᷑
diximꝰ ab hebraico sermone decli¬
natũ. Troadẽ. requiem. Tyram¬
ni. continentes eos. siue confor¬
tantes eos. Tertullus. placens
stercore. ł ager eoꝵ. Taberne ui¬
siones eoꝵ. sue bona uisio. Huc¬
usq ꝑ simplicẽ litterã tau. ñc ꝑ¬
laudatio. suie capiens. aut sig.¬
nũ. Tharsensis. explorator leticie
hiatyra. illuminata. Thessaloni:¬
censiũ. festinantiũ umbrã robo¬
rare. siue firmare. ð epła iacobi

Expanded text:
rus, sive maceria laetitiguedinem. Tabita, damna, vel caprea. 105 Tyrii, coangustati, ut supra diximus, ab Hebraico sor   nomine declinatum. Troadem, requiem. Tyranni, continentis eos, sive confortantis eos. Tertullus, placens stercore, vel aggere eorum. Tabernae, visionis eorum, sive bona visio. Hucusque per simplicem litteram tau  laudatio, sive capiens, aut signum. Tharsensis, explorator laetitiae. Thyatira, illuminata. Thessalonicensium, festinantium umbram roborare, sive firmare. DE EPISTOLI
Abbreviated transcription (Latin):
Appia. c̃tinens. siue contint᷑ia. ł li¬
b̃e. Archippo. longitudini oꝑis.
m̃tũ possumꝰ dicere. P hilemoni.
mire donato.ł dãpnato.ł certe os
panis eoꝵ. O nesimũ. respondentẽ.
Amagedon. ẽsurrectio tecti. siue
consurrectio in pͥora. s meliꝰ mons
bylon. c̃fusio. siue tͣnsiatio. Hiabolꝰ
deorsũ fluens. Dauid. desid̾abilis.
Ephesũ. uoluntas mea. siuie ẽsiliũ
meũ. Eufrate. frugifero. Filadel¬
phia. saluans herente dño. Gad.
tẽptatio. Gog. doma .i. tectũ. I eza¬
bel. fluxꝰ sanguinis. ł fluens sangͥ

Expanded text:
Apphia, continens, sive continentia, vel libera. Archippo, longitudini operismentum possumus dicere. Filemoni, mire donato, vel certe os panis eorum. Onesimum, respondentem. consurrectio tecti, sive consurrectio in priora; sed melius, mons bylon, confusio, sive translatio. Diabolus, deorsum fluens. David, desiderabilis. Ephesum, voluntas mea, sive consilium meum Euphrate, frugifero. Filadelphia, salvans haerentem Domino. Gad, tentatio. Gog, δῶμα; id est, tectum. Jezabel, fluxus sanguinis, vel fluens san
Abbreviated transcription (Latin):
flitio. siue eccła languens. uł stul¬
ticia excl̃e languentis. Neptalim.
c̃uersantis. Gaulo. ori eoꝵ. siuie o¬
ri tube. Pergamo. diuidenti cor¬
nua eoꝵ. ł dissicenti uallẽ. Ru
ben. uidete filiũ. siue uidete in
medio. Smirne. cantico eoꝵ pͥn
audienti tͥsticias. Sodoma peco¬
ri tacenti. E abulon. habitacu¬
lum pulchritudinis. Barnabe.¬

Expanded text:
fusio , sive Ecclesia languens, vel stultitia Ecclesiae languentis. Nephthali, conversantis. Apollyon, ori eorum, sive ori tubae. Pergamo, dividenti cornua eorum, vel dissecanti vallem. 119 Ruben, videte filium, sive videte in medio. Smyrnae, cantico eorum. Saudienti tristitias. Sodoma, pecori tacenti. habitaculum pulchritudinis. DE
Abbreviated transcription (Latin):
libͥs.lxxxii. aiãs ex lamech ꝓgenie
repperiri. q̃ dilulo delete sint. et
in ħ numero de lamech factã ẽẽ
undictã. qd̃ genꝰ ipsiꝰ usq ad ca¬
taclismũ ꝑseuerauerit.

Expanded text:
septem animas ex Lamech progenie repperiri, quae diluuio deletae sint, et in hoc numero de Lamech factam esse uindictam, quod genus ipsius usque ad cataclysmum perseuerarit.
Abbreviated transcription (Latin):
esram. hostes eoꝵr. aut egyp¬
tus. Moyses. attrectais. siuẽ
palpans. aut sũptus de aqua. si¬
ue assũptio. Madian. de iudicio.
Merari. amarã. suie amaritudines.
Mooli. de infirmitate. siue chorus
m̃s. aut ambitio. Musi. attrecta¬
tor. si ue palpator m̃s. Misahel.
tactꝰ di. siue qͥs int̾rogauit. Mag¬
dola. qͥs grandis. ł turris. Moab.
de patre. M aria. illuminatrix
mea. ł illuminans eos. aut smir¬
na maris. aut stella maris. Mer
ra. amaritudo. Marad. amara.

Expanded text:
r. hostes eorum, vel Aegyptus. Moses, attrectans, vel palpans, aut sumptus ex aqua, sive assumptio. Madian, de judicio. Merari, amara, sive amaritudines. Mooli, de infirmitate, sive chorus meus, aut ab initio. Musi, attrectator, sive palpator meus. Misael, tactus Dei, sive, quis interrogavit? Magdola  , quis grandis? vel turris. Moab, de patre. illuminatrix mea, vel illuminans eos, aut smyrna maris, vel stella maris. Merra  , amaritudo.   Marath, amara.
Abbreviated transcription (Latin):
gustans ds. ł robustꝰ ds. Salu tẽp¬
exactor m̃s. ł absconsio mea. S o¬
chot. tab̃nacła. Sur. murus. aut
robustus. siue angustia. Sin. am¬
phora mea.ł mensura mea. ł man¬
datũ. S abbata. requies . S. echim.¬
spinaꝵ. emana. auster. The
lame: riui aquaꝵ. ł ag¬
ger aquaꝵ. T holae. u̾miculus
qut co ccinũ. Thehech. subter.
R. ignis. aut. lumen.
abulon. habitacłm fortitudinis
Techri. memoria mea.

Expanded text:
gustans Deus, vel robustus Deus. Salu, tenexactor meus, vel absconsio mea. , tabernacula. Sur, murus, aut robustus, sive angustia. phora mea, sive mensura mea, vel mandatum. Sabbatha, requies. , spinarum. Themana lame, rivi aquarum, vel agger aquarum. Tholae, vermiculus, aut coccinum. Theeth, subter. Ur  , ignis, aut lumen. Zebulon, habitaculum fortitudinis. Zechri, memoria mea.
Abbreviated transcription (Latin):
fecħ. amentes. siue trahen¬
tes Magog. qđ cectũ. ł de
tecto Metia. despectio. Macha
lim. tͣnsinigrationes uł coloni¬
e. Manaim. de reliquie Noe
¶tab̃nacłm meũ in ea Defa.

Expanded text:
e. amentes, sive trahentes. Magog, quod tectum? vel de tecto. Megia, despectio. Machallim, transmigrationes, sive coloniae. Manaim  , de requie. Noe, tabernaculum meum in ea. Oepha,
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. uł exꝑta. Semi. exeuntes.
Sodada. latꝰ eiꝰ. a latere. ñ alati¬
tudine intelligendũ. Sa aba¬
rim. circuire montes. Saffirꝰ.
speciosus egregius. Sua. salua

Expanded text:
ejus, vel experta. Seim , exeuntes. Sodada, latus ejus: a latere, non a latitudine intelligendum. Srim, circumire montes. Saffirus , speciosus, egregius. Sua, salvat
Abbreviated transcription (Latin):
aphet in tͥbu manasse.aa¬
lon in tͥbri zabulon. ciuitas
separata leuitis. eceb in tͥ¬
bu neptali. De libro iudicũ.
eela. De. hac alienigenas
zabulon ñ quiuit expelle¬
re. Est hodieq in regione
bathanea uiculus nomine
neila: abe siue nolba. ad gͦ
ascendit gedeon. urbs sacer¬
dotib separata. qͣ postea legi¬
mꝰ saulis furore subu̾sã. Dem¬
ra ciuitas tͥbus ruben in t̃ra
galaad. & usq ad p̃sens uicus
grandis. namara in regione
bathanea. ð regnoꝵ libris.
arioth. locus in rama ubi
int̃pretat᷑ area p̃parata. Ue¬
phath eiuitas uniꝰ pͥncipis salo¬
monis. eriger. & hanc extru

Expanded text:
Manasse. Naalol, in tribu Zabulon, civitas separata Levitis. Neceb, in tribu Nephtalim. DE LIBRO JUDICUM. Neela, de hac alienigenas Zabulon non valuit expellere. Est hodieque in regione Batanaea viculus nomine Neila. Nabbe, sive Nobba, ad quam ascendit Gedeon, urbs sacerdotibus separata, quam postea legimus Saulis furore subversam. Nemra, civitas tribus Ruben in terra Galaad: et usque ad praesens vicus grandis Namara, in regione Batanaea. DE REGNORUM LIBRIS. Navioth, locus in Rama, ubiinterpretatur, area praeparata. Nephath, civitas unius principum Salomonis. Nerigel, et hanc ex
Abbreviated transcription (Latin):
ysaias in uisione cont᷑ moab. ꝙ
ieremias. Nẽ autẽ ẽ uicus no¬
mine benamerĩ. ad septẽtona¬
lẽ plagã zoare. abeoth. re¬
gio de qua seribit ysaias. a¬
ñr narareus uocatus ẽ. S et
nos apud ueteres quasi ꝓ obp¬
brio nararei uocabam᷑. quos
nẽ xp̃ianos uocant. Est aut̃e
ad orientalẽ plagã iuxta mon¬
tẽ thabor. noĩe nazora. a¬
im oppidũlũ in quo filiũ uidu¬
e a mortuis suscitauit dñs.
& usq hodie in scđo miliario
thabor montis ostendr contra
meridiẽ iuxta endor. Genesi.

Expanded text:
Isaias in visione contra Moab, et Jeremias: nunc autem est vicus nomine Bennamarim ad septentrionalem plagam Zoarae. Nebeoth, regio de qua scribit Isaias. Nazaraeus vocatus est: sed et nos apud Veteres quasi opprobrio Nazaraei dicebamur, quos nunc Christianos vocant. Est autem ad orientalem plagam, juxta montem Thabor nomine Nazara. Naim, oppidulum, in quo filium viduae a mortuis Dominus suscitavit, et usque hodie, in secundo milliario Thabor montis ostenditur, contra meridiem juxta Aendor. DE GENESI.
Abbreviated transcription (Latin):
inuie urbs assyrioꝵ. quã edy¬
fic auit assur egredieis de t̾ra
sennaar. Est & alia usq hodie
ciuitas iudeoꝵ noĩe niniue
in angulo arabie. quã nunc
corrupte neuen uocant.a
lyel iuxta arnonẽ castra fili¬
oꝵ isrł. abau qđ hebraice
đr nebo. mons suꝑ iordanen.
cont᷑ ierichũ in t̾ra moab. ubi
moyses mortuus ẽ. & usq ho¬
die ostendr in .uͦi. miliariour¬
bis ebus. orientalẽ plag̃a.
abo ciuitas filioꝵ ruben in
regione galaad. cuiꝰ memiñ
ysaias inone contͤ moab.
& ieremias. Est uͦ & cuiusdã
uiri uocabulũ naban. qͥ cha

Expanded text:
e, urbs Assyriorum, quam aedificavit Assur egrediens de terra Senaar. Est et alia usque hodie civitas Judaeorum nomineArabiae quam nunc correpte Nineve vocant. Naaliel, juxta Arnonem castra filiorum Israel. Nabau quod Hebraice dicitur Nebo , mons supra Jordanem contra Jerichum in terra Moab, ubi Moses mortuus est: et usque hodie ostenditur in sexto milliario urbis Esbus contra orientalem plagam. Nabo, civitas filiorum Ruben in regione Galaad: cujus meminit Isaias in visione contra Moab, et Jeremias. Est vero et cujusdam viri vocabulum Nabau, qui Ca
Abbreviated transcription (Latin):
e desertus ostenłr locꝰ naban:
distars a ciuitate sebus milib
octo contͤ meridiana plagã.
ageb. Auster apud hebreos
nageb đr. qdđ symachus int̃¬
p̃tatur meridiem. Sciendũ
aũ qđ eadẽ plaga apud hebͤ¬
os trib uocabulis appelletur.
Nageb. theman. daron. qđ
nos possumꝰ. austrũ. affricũ
& meridiẽ. siue eyrum int̾p̃¬
tari. De libro ihũ. Uephen¬
dor. qd̃ symachiis int̃pretat᷑

Expanded text:
 desertus locus Naba, distans a civitate Esbus millibus octo contra meridianam plagam. Negeb, Auster: apud Hebraeos Nageb dicitur, quod Symmachus interpretatur, meridiem. Sciendum autem quod eadem plaga apud Hebraeos tribus vocabulis appellatur, Nageb, Theman, Darom, quod nos possumus Austrum, Africum, et Meridiem, sive Eurum interpretari. 254 DE LIBRO JESU. Nepheddor
Abbreviated transcription (Latin):
rat eloquentiã. ñ oeatoꝵ lepo¬
rẽ: s magis inimicis ꝓ nob̃
respondeat ipse. nouo oꝑi ue¬
niam concedens. Ut enĩ nos
humiles atq pauꝑculi nec ha¬
bemꝰ diu̾itias. nec oblatas dig¬
nam accipere: ita ⁊ illi noue¬
rint. ñ posse noticiã seriptu
di parit̾ am̃are diuitiis. Stu¬
dii gͦ nr̃i erit. uel eoꝵ qͥ de li¬
bris ebrayeis uaria suspican¬
tur. errores repellere. uł ea qͦ
in latinis codicib et greciꝰsca¬

Expanded text:
n oratorum leporem; sed magis inimicis pro nobis ipse respondeat, Novo operi veniam concedendam. Ut enim nos humiles atque pauperculi, nec habemus divitias, nec oblatas dignamur accipere: ita et illi noverint, non posse se notitiam Scriptudi pariter habere divitiis. Studii ergo nostri erit, vel eorum, qui de libris Hebraicis varia suspicantur, errores refellere: vel ea quae in Latinis et Graecis
Abbreviated transcription (Latin):
UIIN
princiis
librorũ
debebam
secuturi oꝑis
argum̃ta ꝓponere. cogor pͥ
rentii quippiã sustinens: qui
comediaꝵ ꝓlogos in defensio¬
nẽ sui scenidabat. Urgebat
eũ enim luscuis lanuinꝰ nr̃o
luscio similis: et qͣsi publici
bat᷑. Hocidem passus ẽ ab emu¬
lis & mantuanꝰ uates: ut cum
quosdam uersus omeri trans¬
tulisset ad uerbum. cõpilator
ueterũ diceret᷑. Quib ille res¬
pondit : magnaꝵ ẽẽ uiriũ
clauã herculi extorquere de
manu. S ⁊ tulliꝰ qͥ in arce
oratoꝵ. ⁊ latine lingue illus¬
trator: repetundaꝵ causatur
a grecis. Non gͦ mirũ si con¬
tra me paruũ homuncłm.
ĩmundȩ sues gruniant. & pe-¬
dib margaritas conculcent:
cũ adu̾sus doctissimos uiros. n
N gła inuidiam suꝑare debue¬
rant. liuor exarsit. Uerũ hocut
merito accidit: quoꝵ in theatͥs
curia. contione ꝓ rostris elo¬
quentia ꝑtonabat. Semꝑ enĩ
in ꝓpatulo forcitudo emulos
ꝓhabet: feriuntq sũmos ful¬

Expanded text:
ui in principiis librorum debebam secuturi operis argumenta proponere, cogor prirentii quippiam sustinens, qui comoediarum prologos in defensionem sui scenis dabat. Urgebat enim eum Luscius Lanuinus, nostro Luscio similis, et quasi publici batur. Hoc idem passus est ab aemulis et Mantuanus vates, ut cum quosdam versus Homeri transtulisset ad verbum, compilator veterum diceretur. Quibus ille respondit, magnarum esse virium, clavam Herculi extorquere de manu. Sed et Tullius, qui in arce oratorum, et Latinae linguae illustrator, repetundarum accusatur a Graecis. Non mirum ergo si contra me parvum homunculum immundae sues grunniant, et pedibus margaritas conculcent, cum adversus doctissimos viros, et qui gloria invidiam superare debuerant, livor exarserit. Verum hoc illis merito accidit, quorum in theatris, curia, concione, pro rostris eloquentia pertonabat. Semper enim in propatulo fortitudo aemulos habet, feriuntque summos Ful
Abbreviated transcription (Latin):
ta diu̾sitas. simplici sumꝰ elatiõe
contenti. Inde accidit ut ea¬
dẽ uocabula que ap̃ illoꝰ ñ sim¬
tatiõe uariari.

Expanded text:
ta diversitas, simplici sumus elatione contenti. Unde accidit, ut eadem vocabula, quae apud illos non simetatione variari.
Abbreviated transcription (Latin):
grecis qͣ latinis mnauditũ usq¬
sciꝰ ad lectionẽ eoꝵ ꝓuocẽ ñescien¬
tes. Si qͥs gͥ ce illos. & p̃sens uo¬
sũ hab̃e uoluerit. paruipendet᷑
ructũ & nausiã uideoꝵ. Ac ne
forte consũmato edyficio qua¬
si extrema deẽẽt manꝰ. noui tes¬
tam̃ti u̾ba & noĩa int̃p̃tatꝰ sũ
imitari uoleis ex parte origenẽ.
ta. etiã in ħ laborauit. ut qđ
philo quasi udeus omiserat.
ra que apud hebreos dicit᷑
alepħ. ponunt᷑ noĩa estimandũ
ẽ ipsã solã ẽẽ que ponit᷑. lam
int̾dũ ex aĩn. sepe ex hẽ. ñnũꝗͦ

Expanded text:
Graecis quam Latinis usque Graecis quam Latinis usque ientes. Si quis igitur et illos, et praesens vosum, habere voluerit, parvipendet ructum et nauseam Judaeorum. Ac ne forte consummato aedificio quasi extrema deesset manus, novi Testamenti verba et nomina interpretatus sum: imitari volens ex parte Origenem, nta etiam in hoc laboravit, ut quod Philo quasi Judaeus omiserat, ra quae apud Hebraeos dicitur ALEPH  , ponuntur nomina, aestimandum est, ipsam solam esse, quae ponitur. Nam int
Abbreviated transcription (Latin):
llo uir disertissimꝰ ui¬
deoꝵ. origenis qͦ tes¬
imonio cõꝓbat᷑ edi¬
disse librũ hebraico¬
rũ nominũ. eoꝵq e
thimologias uixta
ordinẽ litteraꝵ e latere co¬
pulasse. Qͥ cũ uulgo habea¬
tur a grecis. & bibliothecas
orbis impleuerit. studii mͥ
fuit in latinã eũ linguã ũ
tere. Uerũ tam dissona in¬
t̃ se exẽplaria repperi. & sie
confusũ ordinẽ. ut tacere melius
uidicauerim. ꝗͣ rep̃hensione qͥd
dignũ scribere. Itaq hortatu frã¬
trũ. lupuli & ualeriani. qͥ me
putant aliqͥd in hebree lingue
noticia ꝓfecisse. & rei ipsiꝰ noui¬
tate cõmotꝰ. singła ꝑ ordinem
seturaꝵ uolumina ꝑcucurri.
&e uetus edyficiũ noua cura ins¬
taurans. fecisse me reor qd̃ agre¬
cis qͦ appetendũ sit. ꝓpterea &
illud in p̃facione cõmoneo. ut
si qua hic p̾t̾missa st̃. alteri sci¬
at lector oꝑi reseruata. Libros
enĩ hebraicaꝵ questionũ nẽ in
manib habeo. opus nouũ. & tã

Expanded text:
lo vir disertissimus Judaeorum, Origenis quoque testimonio comprobatur, edidisse librum Hebraicorum Nominum, eorumque etymologias juxta ordinem litterarum e latere copulasse. Qui cum vulgo habeatur a Graecis, et bibliothecas orbis impleverit, studii nostri fuit in Latinam linguam eum vertere. Verum tam dissona inter se exemplaria reperi, et sic confusum ordinem, ut tacere melius judicaverim, quam reprehensione quid dignum scribere. Itaque hortatu fratrum Lupuliani et Valeriani, qui me putant aliquid in Hebraeae linguae notitia profecisse, et rei ipsius utilitate commotus, singula per ordinem Scripturarum volumina percucurri; et vetus aedificium nova cura instaurans, fecisse me reor, quod a Graecis quoque appetendum sit. Praeterea et illud in Praefatione commoneo, ut si qua hic praetermissa sunt, alteri sciat lector operi reservata. Libros enim Hebraicarum Quaestionum nunc in manus habeo, opus novum, et tam
Abbreviated transcription (Latin):
Pleriq estimant. siẽ in
alc̾catione qͦq iasõnis.⁊
papisci scriptũ ẽ. et t̾tul¬
lianuf¬
hiants in libro contͣ pra¬
xeã disputat. necnon hy¬
lariꝰ in expositiõe cuiꝰdam
ꝑsalmi. arfirmat in hȩ¬
brȩo haberi. in filio fecit
ed̃s celũ ⁊ t̾ram: qđ falsũ
ẽẽ rei ipsius ueritas cõp¬

Expanded text:
Plerique existimant, sicut in Altercatione quoque Jasonis et Papisci scriptum est, et Tertullianus in libro contra Praxeam disputat: necnon Hilarius in expositione cujusdam Psalmi affirmat, in Hebraeo haberi: In filio fecit Deus coelum et terram: quod falsum esse, ipsius rei veritas comp
Abbreviated transcription (Latin):
eius iacob: subplantauit enĩ me
en altera uice. Primogenita me¬
a ante tulit: nunc sccło subri¬
put benedictioñẽ meam. Rur¬
sufq ad patrem. Nunquid non
reseuasti ait ⁊ michi. benedicti¬
onem: Respondit ysaac. Dñm
tuum illum cõstitui: et omnes
fratres eiꝰ seruituti illiꝰ subunga¬
ui. frum̃to ⁊ uino stabiliui eũ:¬
⁊ tibi post hec fili mi ułtra qͥci

Expanded text:
e en altera vice: primogenita mea ante tulit, et nunc secundo subripuit benedictionem meam. Rursumque ad patrem: Nunquid non servasti, ait, et mihi benedictionem? Respondit Isaac: si dominum tuum illum constitui, et omnes fratres ejus servituti illius subjugavi: frumento et vino stabilivi eum, tibi post haec, fili mi, ultr
Abbreviated transcription (Latin):
Respondens autem eunucꝰ.
philippo dixit. Obsecro te:
de quo ꝓpħa dicit hoc. de se
ande alio aliquo Aꝑiens
autem philippus os suum.
et incipiens a scriptura ista:
euuͣgłiauit illi iħm. Et dũ
irent ꝑ uiam: uenerunt ad
quandam aquam. Et ait
eunuchus. Erce aqua. Quis
ꝓhibet me baptirari: Dixit
autem philippus. Si credis
ex toto corde licet. Et resp̃o¬
dens clixit. Credo d̾i filium
rum. E descenderunt ut̃ꝙ
in aquam. philippus et eunu¬
chus : et baptirauit eum.
Cum autem ascendissent de
aqua: sp̃c dñi rapuit philip¬
pum. et amplius non uidit
eum eunuchus. Ibat autẽ
ꝑ uiam suam gaudens: phi¬
lippus autem inuentꝰ ẽ in
aroco. Et ꝑtransiens enu¬
głnabat ciuitatib cunctis.
donec ueniret cesaream:

Expanded text:
unuchus Philippo, dixit: Obsecro te, de quo propheta dicit hoc? de se, an de alio aliquo? Aperiens autem Philippus os suum, et incipiens a Scriptura ista, evangelizavit illi Jesum. Et dum irent per viam, venerunt ad quamdam aquam: et ait Eunuchus: Ecce aqua, quid prohibet me baptizari? Dixit autem Philippus; Si credis ex toto corde, licet. Et respondens ait: Credo, Filium rum: et descenderunt uterque in aquam, Philippus, et Eunuchus, et baptizavit eum. Cum autem ascendissent de aqua, Spiritus Domini rapuit Philippum, et amplius non vidit eum Eunuchus. Ibat autem per viam suam gaudens. Philippus autem inventus est in Azoto, et pertransiens evangelizabat civitatibus cunctis, donec veniret Caesaraeam.
Abbreviated transcription (Latin):
pprehendent septẽ mulieres
urrũ unum in clie illa dicẽ¬
tes. Panem nostrũ comedemus.
⁊ uestimentis nostris operiemur:
tantumm innocetur nom̃ tuum
suꝑnos: aufer obprobriũ nr̃m. In
die illa erit germen dñi in mag

Expanded text:
pprehendent septem mulieres virum unum in die illa dicentes: Panem nostrum comedemus, et vestimentis nostris operiemur: tantummodo invocetur nomen tuum super nos, aufer opprobrium nostrum. In die illa, erit germen Domini in mag
Abbreviated transcription (Latin):
Uorna thalam̃u tuũ syoti et
suscipe regem xp̃m amplect̾e
mariã que est celestis porta ip̃a enim
portat regem głe noui luminis sub¬
sistit urgo adducens inmanib fili¬
uin ante luciferũ quẽ accipiens syme¬
on in uluas suas p̾dicauit ppłis dnm̃
eum ẽẽ uite et mortis et saluatorẽ¬

Expanded text:
Adorna thalamum tuum Sion, et suscipe regem Christum. Amplectere Mariam, quae est coelestis porta. Ipsa enim portat regem gloriae. Novi luminis subsistit virgo, adducens manibus filium ante luciferum. Quem accipiens Symeon in ulnas suas praedicavit populis Dominum eum esse vitae et mortis, et Salvatore
Abbreviated transcription (Latin):
cauerit pes ur: nr̃ erit. Adeserto
⁊ libano ⁊ flumine magno eufra¬
te: usq ad mare occidentale: erñt
termim uestri. Nullus stabit
contra uos. Terror̃e uestrũ ⁊ for¬
midinem dabit dominus ds
uester suꝑ omnẽ terram quã
calcaturi estis: sucut locutus

Expanded text:
ster erit. A deserto et Libano a flumine magno Eufrate: usque ad mare occidentale erunt termini vestri: nullus stabit contra vos. Terrorem vestrum et formidinem dabit Dominus Deus vester super omnem terram: quam calcaturi estis: sicut locutus
Abbreviated transcription (Latin):
ostias tibi dñe humili
placatione deferimꝰ: ut aĩe
famuloꝵ famularumq tu¬
officia tuam misccłiam con¬
sequantur. ꝑ. d.n.¬
famuloꝵ famulaꝵq tuaꝵ¬
&e omĩum in xp̃o quiescenti¬
um lucis etne consortium:
qui in hac luce positi tuum
consecuti sunt sacram̃tum. ꝑ .e.

Expanded text:
ostias tibi, Domine, humili placatione deferimus, ut animae famulorum famularumqofficia tuam misericordiam consequantur. Per.famulorum famularumque tuarum, omnium in Christo quiescentium lucis aeternae consortium: qui in hac luce positi tuum consecuti sunt sacramentum. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
pitert. Porro mater pueri ait .ui¬
uit d̃ns ⁊ uiuit animatua. nõ
dimittam te. Surrexit gͦ: et
secritus est eam. Gieri autem
baculum super faciem pueri.
et non erat ei uox neq sensus
Reuersusq in occursum euil:
nuntiauit e⁊ dicens. Non sur¬
rexit puer. Ingressusq est he

Expanded text:
pueri. Porro mater pueri ait: Vivit Dominus, et vivit anima tua, non dimittam te. Surrexit ergo, et secutus est eam. Giezi autem , et posuerat baculum super faciem pueri, et non erat vox, neque sensus: reversusque est in occursum ejus, et nuntiavit ei, dicens: Non surrexit puer. Ingre
Abbreviated transcription (Latin):
set eam uir dei de contra: ait acl
gieri puerũ suũ. Etce sunami¬
tis illa. uade gͦ in occursum eiꝰ:
et dic ei. Recte ne agitur circa
te. et circa uicũ tuũ. et circa fi
montem:appiehendit pedes eius.
Et accessit gieri: ut araoueret cam.
Et ait homo dei. Simitte eam: aĩa¬

Expanded text:
 ait ad Giezi puerum suum: Ecce Sunamitis illa. Vade ergo in occursum ejus, et dic ei: Rectene agitur circa te, et circa virum tuum, et circa filmontem, apprehendit pedes ejus, et accessit Giezi, ut amoveret eam. Et ait homo Dei h. vir Dei: Di
Abbreviated transcription (Latin):
km̃i. Euuodiam rogo: et
sintechen obsecro. id ip̃m sa¬
pere in dño. Etiam rogo et
te germane compar : adiu¬
ua illas que mecum labora¬
uerunt. in eungłio cum cle¬
mente: et ceteris coaduito¬
rib meis quoꝵ nomina sũt
in libro uite. iberasti

Expanded text:
mi. Euchodiam rogo et Synticen deprecor idipsum sapere in Domino. Etiam rogo et te, Germane compar, adjuva illas quae mecum laboraverunt in Evangelio cum Clemente, et caeteris adjutoribus meis, quorum nomina sunt in libro vitae.
Abbreviated transcription (Latin):
simus. & famulum tuum
ab omni culpa lib̾um ẽẽ
concede : ut qui conscientie
reatu constringit᷑. celestis
remedii plenitudine głet᷑.

Expanded text:
simus, et famulum tuum ab omni culpa liberum esse concede, ut qui conscientiae suae reatu constringitur, de coelestis remedii plenitudine glorietur.