comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
liberius uir nobilissimꝰ atq ueracissimꝰ qui se
sare suosq homines uit̾ fuisse testantur ⁊ ren
quã narrant nꝑ ingenuensi urbe cõtigisse
de lubritꝰ. ⁊ cunclis leuitatib otrupatus cuiꝰ
corpus in eccłia beati martoris syri sepultũ
est. Nocte autẽ media in ecrłra facte sũt uo¬
ces. ac si quis iuolenter ex ea repelleret᷑ atq¬
foras traheretar ¶id quas iimirũ uoces cucur¬
rerunt custodes. ⁊ uiderunt duos quostã teter¬
rimos sp̃s qui enistem ualentim pedes qͣdã
liguatura extriuxert. ⁊ eũ ab eccłia claman¬
tem ac niniũ uociferantẽ foras trahebant.
Qui uidelicet exterriti ad suũ stratũ reu̾si¬
sunt. Maue autẽ facbo aꝑienres sepulchrũ
inquo idem ualentinꝰ positꝰ fuenit. xiꝰ corpꝰ¬
nõ inuenert. Cum extͣ eccłiam quererẽt ubi
prorectũ esset inuenert̃ hoc in sepuloro alio
posicũ ligans ad huc pedibꝰ sicut de eccłia su¬
era abstractũ. Ex qua re petro collge quia hii

Expanded text:
nobilissimus atque veracissimus, qui se scire, suosque homines interfuisse testantur ei rei quam narrant nuper in Genuensi urbe contigisse.de lubricus, et cunctis levitatibus occupatus, cujus corpus in ecclesia beati martyris Syri sepultum est. Nocte autem media in eadem ecclesia factae sunt voces, ac si quis ac traherentur foras. Ad quas nimirum voces currebant custodes, et viderunt duos quosdam teterrimos spiritus, qui ejusdem Valentini pedes quadam ligatura strinxerant, et eum ab ecclesia clamantem ac nimium vociferantem foras trahebant. Qui videlicet territi ad sua strata sunt reversi. Mane autem facto aperuerunt sepulcrum in quo idem Valentinus positus erat, non invenerunt. Cumque extra ecclesiam quaererent ubi projectum esset, invenerunt hoc in sepulcro alio positum, ligatis adhuc pedibus sicut de ecclesia fuit abstractum. Ex qua re, Petre, collige, quia hi
Abbreviated transcription (Latin):
epõ tumuit confiteri. ⁊ rursus admonitꝰ declina¬
uit. Pie aucẽ tricesimo eiusdẽ ciuitatis ep̃t cũ
uesꝑtina hora sanus atq ĩ colunus adlectũ
redisset. subita ⁊ mopinata morte defuuctꝰ est

Expanded text:
episcopo timuit confiteri. Et rursus admonitus declinaepiscopo timuit confiteri. Et rursus admonitus declinavit. Die autem trigesimo ejusdem civitatis episcopus cum vespertina hora sanus atque incolumis ad lectum rediisset, subita et inopinata morte defunctus est.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc surgens mane frĩb uarraret. ⁊ locũ uellet
ostendere in quo fuerit igne cõsumpta ipa flã¬
ac si illic eadem femina corporeo fuisset igne
cremata. Ex qua re aꝑte datur intelligi. quia
dũ iudicium sacris locis post mortẽ non ua
p̃fectoꝵ seruans. nuꝰ ueritatis atq graui¬
tatis sic nouimꝰ. Qui mͥ testatus est ualeria¬
num patriciũ in ciuitate que brixa dicit᷑ fuisse
defunctũ. Cui eiusdem ciuitatis ep̃e accepto pre¬
cio locum meccłia prebuit in quo sepeliri debu¬
isset. Qui uidelicet ualerianꝰ usq ad etatem¬
decrepitã leiuus ac lubritꝰ exticit. modũq suis
prntatibꝰ ponere cõtempsit. Eadem uͦ nocte
qua sepultus est bent̾ faustuꝰ martir in tuius
eccłia corpus illiꝰ fuerat humatũ custodi suo
apparuit dicens. Uide ⁊ dic ep̃o ut prohiciar huis
fetentes carnes quas hic posrut qͥa si nõ fecerit
die tricesimo ipse morietur. Quã uisionẽ custos

Expanded text:
hoc surgens mane fratribus narraret, et locum vellet hoc surgens mane fratribus narraret, et locum vellet ostendere in quo fuerat igne consumpta, ipsa flammoribus, ac si illic eadem femina corporeo fuisset igne concremata. Ex qua re aperte datur intelligi, quia dum judicium sacris locis post mortem non valpraefectorum servans, cujus veritatis atque gravitatis sit novimus, qui mihi testatus est, Valerianum patricium in civitate quae Brixa dicitur fuisse defunctum. Cui ejusdem civitatis episcopus accepto pretio locum in Ecclesia praebuit, in quo sepeliri debuisset. Qui videlicet Valerianus usque ad aetatemdecrepitant levis ac lubricus exstitit, modumque suis pravitatibus ponere contempsit. Eadem vero nocte qua sepultus est, beatus Faustinus martyr, in cujus ecclesia corpus illius fuerat humatum, custodi suo apparuit, dicens: Vade, et dic episcopo projiciat hinc has fetentes carnes, quas hic posuit, quia si non fecerit, die trigesimo ipse morietur. Quam visionem custos
Abbreviated transcription (Latin):
nõ depͥmunt. hoc ꝓdese mortius si in es¬
clesia sepeliantur. quod eoꝵ ꝓxiui quociens
Iad egdem sacra loca cõueninue. suor quoꝵ
sepulchra aspiciunt iecordant᷑ ⁊ pro eis dño
pretes sundunt. Nam quos grauia pecrata
deprimũt. non ad absolutõnem. s potius ad
maiorem dãpuatõnis cumulũ eoꝵ corꝑa mec¬
clesiis ponũtur. Quod meliꝰ ostendimꝰ. sea que
diebꝰ urĩs gesta sunt bixuit̾ uarramꝰ. Uir uẽꝙ¬
uenerabilis felix portuensis ep̃c. in sabinensi pro¬
uinria ortus atq nutritꝰ est. qui qnͣdam stĩmo¬
nialem feminã in loco eodem fuisse testatur
que car is quidẽ cõtinentiã habuit. s liugue
ꝓcatitatem acii stultiloquiũ non decliuauit.
Hec iꝑat᷑ de suuctaa in eccłia sepulta est. Nocte
autẽ eccdem. eiusdem eccłie custos per reuelatõ¬
nem uidit quia deducta aute sacrum alta re
ꝑ mediũ secabatur. ⁊ pars una illiꝰ igne crema¬
batur pars aut̃ altera iutacta remanebar. Eũq

Expanded text:
non deprimunt, hoc prodest mortuis si in ecclesia sepeliantur, quod eorum proximi quoties ad eadem sacra loca conveniunt, suorum quorum sepulcra conspiciunt, recordantur, et pro eis Domino 460 preces fundunt. Nam quos peccata gravia deprimunt, non ad absolutionem potius quam ad majorem damnationis cumulum eorum corpora in ecclesiis ponuntur. Quod melius ostendimus, si ea quae diebus nostris gesta sunt, breviter enarremus. enerabilis Felix, Portuensis episcopus, in Sabiniensi provincia ortus atque enutritus est, qui quamdam sanctimonialem feminam in loco eodem fuisse testatur, quae carnis quidem continentiam habuit, sed linguae procacitatem atque stultiloquium non decliHaec igitur defuncta, atque in Ecclesia sepulta est. Nocte autem eadem ejusdem Ecclesiae custos per revelationem vidit, quia ducta ante sacrum altare per medium secabatur, et pars una illius igni cremabatur, pars autem altera intacta remansit. Cumque
Abbreviated transcription (Latin):
etiam post mortem sacra oblatio hostie salutaris
uenerabilis uite pb̾ro qui usq ante bienmũ
uixit. ⁊ in diocesi centũ cellensis urbis habitauit
atq eccłie beati ioh̃is que in loco qui taurina dr᷑

Expanded text:
etiam posetiam posvenerabilis vitae presbytero qui usque ante biennium vixit, et in dioecesi Centumcatque ecclesiae B. Joannis quae in loco qui Tauriana dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis impendere. ⁊ cũ in qnͣtum possumꝰ
ut exipiatur adiuuari. Uadeitam ⁊ ab ho¬
dierun die. dieb triginta cõtiuuis osferre
pro et sacrificiũ stude. ⁊ nullus onũno p̃ter¬
nuttatur dues quo ꝑ abso lutõne illius salu¬
atqi euolutos dies mimerãtib isdem frat̾
qui defunctꝰ fuerat nocte quodã fratri suo
ger mano copioso ꝑ uisionẽ apparuit. Niẽ
ille cũ udisser inquisunt dicens. Ceud est fr̃¬
iuom̃ es: Cui ipse respondit. Nunt uisq iusi¬
le fui. s modo bes sum. quia hodie cõ mu¬
mionem recepi. Quod isdem copiosus ꝑgens
protnꝰ indicauit in monascerio fr̃ib. Fratces
steterat quo pro eo tricesuna oblatio furrat
copiosus udisset. uno eodemi tempore dũ
cognorusset ille isti quid eixerant atii illicos¬
nouissent ille qui uiderat. concordantes sumul
iusionem ⁊ sactificiũ. res aꝑte claruit quia sr̃¬
qui defunctus suerar ꝑsti lutarẽ hostiam¬

Expanded text:
charitatis impendere, et eum in quantum possumus, charitatis impendere, et eum in quantum possumus, ut eripiatur, adjuvarerre pro eo sacrificium stude, ut nullus omnino praetermittatur dies, quo pro absolutione illius saluatque evolutos dies non numerantibus, idem frater qui defunctus fuerat, nocte quadam fratri suo germano Copioso per visionem apparuit. Quem ille cum vidisset, inquisivit dicens: Quid est, frQuomodo es? » Cui ipse respondit: « Nunc usque male fui, sed jam modo bene sum, quia hodie communionem recepi. » Quod idem Copiosus pergens protinus indicavit in monasterio fratribus. Fratres exstitit, quo pro eo tricesima oblatio fuit Copiosus vidisset, uno eodemque tempore, dum cognoscit ille quid isti egerant, atque illi cognoscunt quid ipse viderat, concordante simul visione et sacrificio, res apte claruit quia frqui defunctus fuera
Abbreviated transcription (Latin):
ad mortem atq auxie estuaret frĩb cõmen¬
dare. nullusq ex frĩb ei cipplicare uł digna¬
retur. loqui et carnalis fr̃ cur ab omĩb esse
abonunutꝰ indicauit. Nui ꝑtinꝰ de rentu suc
ueh em̃ter ĩgemuit atii m ipsa tristitia e
corpore exutus. ita est sepratꝰ ut dixeram. S
frẽs om̃s xadẽ eius penitentia ꝑturbati. cẽpe¬
runt singłi extrena queq ⁊ iulia. ⁊ que eis
habere semꝑ regularit̾ licurrat. adinedium
pro ferre. uehem̃terq sormidare ne quid apd̾
se esset unde rep̃hendi potuissẽt. Cã uero post
mortera eius triginta iam essent dies euobati
cepit auiuiꝰ uĩs defuncto fr̃i cõpari. ousq do
lore gninui supplicia pensare. ⁊ si quod esset
creptõnis eius remediũ querere. Tũt euocaro
ad me p̾cioso eodem monasterii nrĩ p̃posito
tristis dixi. Dui est qd̾ frater ille qui defut¬
tus est. in igne crriciatur. debemus ei siliquid

Expanded text:
ad mortem atque anxie se quaereret fratribus commenad mortem atque anxie se quaereret fratribus commendare, nullusque e fratribus ei applicare et loqui dignaretur; ei carnalis frater cur ab omnibus esset abominatus indicavit. Qui protinus de reatu suo vehementer ingemuit, atque in ipsa tristitia e corpore exivit. Qui ita est sepultus ut dixeram. Sed res omnes eadem ejus sententia conturbati, coeperunt singuli extrema quaeque et vilia, et quae eis habere regulariter semper licuerat, ad medium proferre, vehementerque formidare ne quid apud se esset unde reprehendi potuissent. Cum vero post mortem ejus triginta jam essent dies evoluti, coepit animus meus defuncto fratri compati, ejusque cum dolore gravi supplicia pensare, et si quod esset ereptionis ejus remedium quaerere. Tunc evocato ad me eodem Pretioso monasterii nostri praeposito, tristis dixi: Diu est quod frater ille qui defunctus est in igne cruciatur, debemus ei aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
uiuerent. quatiuiꝰ eis sungłis milla habere ꝓpͥ̾a
li ceret. Et tunc inuo merore ꝑcussus. cogͥtare
cepi uel quid ad purtatõem morientis fircere
uel quid ad exemplũ uiuentibꝰ frĩb ꝓuiderem.
morientẽ ungat. nec seruonẽ ũsolatõnis ex
cuiꝰ libet xoꝵ ore ꝑcipiat S tũ in mortem cõsti¬
tutus. fres quesierit. ei siuis srat̾ caru alis dicat.
quia pro solidis quos oculte habuit a ciuiclis
sracrib abominatꝰ sit ut saltim in morte cul¬
pasua mencẽ illius amaritudo tnͣsuerleret.
atq ⁊ pecraato quod perpetͣuit purgetur. Cum
corporib nõ ponatur. s quolib fossam inster¬
quiliuiũ fitrte. ⁊ in ea corpus eius ꝑiate. ibuẜ
suꝑ eumi tres aureos quos reliquid ĩactate simual
om̃s clamantes. Pecunia tua terũ sit inperdi¬
prodesse. ut ⁊ ilbã amaritudo mortis aculpa
so lubilẽ fuceret. ⁊ istos aiuaricie tanta damꝑ¬
natio miłceri inculpa phiberet. Qiod ita fue¬
tum est. Nam cũ idem monachus ꝑuenisser

Expanded text:
rent quatenus eis singulis nulla habere propria liceret. Tunc nimio moerore percussus, cogitare coepi, vel quid ad purgationem morientis facerem, vel quid ad exemplum viventibus fratribus providerem. morientem jungat, nec sermonem consolationis ex cujuslibet eorum ore percipiat; sed cum in morte constitutus fratres quaesierit, ei suus frater carnalis dicat, quod pro solidis quos occulte habuit, a cunctis fratribus abominatus sit, ut saltem in morte de culpa sua mentem illius amaritudo transverberet, atque a peccato quod perpetravit, purget. Idem corporibus non ponatur, sed fossam in sterquilinio facite, et in ea corpus ejus projicite, ibique super eum tres aureos quos reliquit, jactate, simul omnes clamantes: Pecunia tua tecum sit in perdiprodesse; ut et illum amaritudo mortis a culpa solubilem faceret, et istos avaritiae tanta damnatio misceri in culpa prohiberet. Quod ita factum est. Nam cum idem monachus pervenisset
Abbreviated transcription (Latin):
terrã. ac pedib eius ad uoluerent᷑. rogare
ceperũt. ut int̾rogoaret eum a quo esser occisus.
Tũ ille. Her inquit nõ interrogabo Suffici
enĩ michi ut innocens liberetur. non est
Autẽ ineum. ut reus prodatur.. non eit¬
luid quoq eius genus miracali fereba¬
tur Guusdami in uiano oppido pntris
iliss iungo filia ꝑfanrasias magions inde¬
cuttu hoiuib in equinũ animal uersa ut
putaretur equa esse ⁊ non puelia. Hane addii¬
xerunt ad eum Tũ isse ꝑcunctatꝰ qd uellent.
aiunt parentes eius. Equa hec quam uidẽt ocli
tus puella iugo ⁊ filia ura fuit. S homines
pessimi magicis artib in animca hoc quod
ludes erm mutauerũt. Rogamꝰ ergo ut ores
dum̃ ⁊ cõmutes eam in hoc quod fuit At ilłe
ait Ego hanc quã ostendicis pueliã iudeo nich
in se pecudis habentẽ. Hoc aut̃ qd̾ dicins nou
est in eus corpore s mouilis intuentiũ. Fan¬
tasie enĩ demonũ sunt iste. nõ ueritas rersĩ
Et cũ introduxisset eam cũ parentibus siis

Expanded text:
terram, ac pedibus ejus advolverentur, rogare caeperunt, ut interrogaret eum a quo esset occisus. Tunc ille: Hoc, inquit, non interrogabo: sufficit enim mihi, ut innocens liberetur, non est autem meum, ut reus prodatur. Aliud quoque ejus genus miraculi ferebatur. Cujusdam in vicino oppido patris familias virgo filia per phantasias magicas videbatur hominibus in equinum animal versa, ut putaretur equa esse, et non puella. Hanc adduxerunt ad eum. Tunc ille perconctatus, quid vellent? aiunt parentes ejus: Equa haec quam vident oculi tui, puella virgo et filia nostri fuit, sed homines pessimi, magicis artibus in animal hoc quod vides mutaverunt eam. Rogamus ergo, ut ores Dominum, ut commutet eam in hoc quod fuit. At ille ait: Ego hanc quam ostenditis mihi puellam video, nihil in se pecudis habentem: hoc autem quod dicitis, non est in ejus corpore, sed in oculis intuentium. Phantasiae enim daemonum sunt istae, non veritas rerum. Et cum introduxisset eam, cum parentibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
esse scõꝵ auimas incelo sacri eloquii
satisfactõne cixdidudi. oportet ut ꝑ onuã
esse credas ⁊ inquoꝵ aunuas in inferuo. quia
ex retributõne eterne iusticiẽ ex qua iñ iusti
glantur. necelse esb per omĩa ut inusti cru¬
cientur Nam sicut electos bentitudo letisi¬
cat ita credi necesse est quod a die xxitus
su igius reprobos exurat. petrus
t qua nitione credendum est quia

Expanded text:
esse sanctorum animas in coelo sacri eloquii satisfactione credidisti, oportet ut per omnia esse credas et iniquorum animas in inferno, quia ex retributione aeternae justitiae, ex qua justi jam gloriantur, necesse est per omnia ut et injusti crucientur. Nam sicut electos beatitudo laetificat, ita credi necesse est quod a die exitus sui ignis reprobos exurat. PETR. Et qua ratione credendum est quia
Abbreviated transcription (Latin):
ignosce michi ⁊ dixit angelus. Surgas. ig¬
nostit tibi deus. s custodi de cetero ne adu¬
dices quẽquam pͥusqmͣ deus adiudicet eum.
rater aliquando in stichi
inuentus est culpabilis: ⁊ fecerunt ses¬
mores comientũ: ⁊ iuserũt ad abb̾em moy

Expanded text:
ignosce mihi. Et dixit angelus: Surge, ignoscit tibi Deus; sed custodi de caetero ne adjudices quemquam, priusquam Deus adjudicet eum. 4. Frater aliquando in Scythi inventus est culpabilis, et fecerunt seniores conventum, et miserunt ad abbatem Moy
Abbreviated transcription (Latin):
diaconꝰ ati abbas eius monasterii qd̃ in
Cumpanie ꝑtibꝰ aliberio quõdam patricio fuerat
cõstructũ. ad eũ uisitatõnis gr̃a ex more conue¬
nerat. Euis quippe mouasteriũ srequẽtabat ut qr
dulcia sibi inuicem uite uerba tnffiuiderẽt ⁊ suauẽ
cibũ celestis patrie qui ad huc ꝑfecte gaudendo ũ
liero hora umi quiecis exigeret. in eiꝰ turribꝰ superi¬
orib se uenerabilis benedictꝰ. in eius uero inferio¬
rib se seruandꝰ diaconꝰ collocauit. quo udelioet in¬

Expanded text:
diaconus atque abbas ejus monasterii quod in Campaniae partibus a Liberio quondam patricio fuerat constructum, ad eum visitationis gratia ex more convenerat. Ejus quippe monasterium frequentabat; ut quia dulcia sibi invicem vitae verba transfunderent, et suavem cibum coelestis patriae, quia adhuc perfecte gaudendo non que hora jam quietis exigeret, in cujus turris superioribus se venerabilis Benedictus, in ejus quoque inferioribus se Servandus diacon
Abbreviated transcription (Latin):
ata nõ poterat. uir ergo qui intueri globum
dit. qui subleuatꝰ in mẽtis lumine extͣ iun¬
dũ fuit: Quod aũt̃ collectus mũdus aute eiꝰ
oculos dr̃. nõ celum ⁊ terra creata est s ui¬
dentis animꝰ dilatatꝰ. qui indeo raptꝰ iudere.
siue difficultate potuir om̃e qd infta dm̃i est.
In illa engo luce que exterioribꝰ oculis fulsit.
lux interior in mc̃te fuit. que uidẽtis Aũm
ad suꝑiora rapuit. ei qmͣ augusta essent uia
inferiora monsorauit. Petrus
ideor michi uti lic̾ non intellexisse que

Expanded text:
ata non poterat. Vir ergo Dei, qui intuens globum ata non poterat. Vir ergo Dei, qui intuens globum dit, qui sublevatus in mentis lumine extra mundum fuit? Quod autem collectus mundus ante ejus oculos dicitur, non coelum et terra contracta est, sed videntis animus est dilatatus, qui in Deo raptus videre sine difficultate potuit omne quod infra Deum est. In illa ergo luce quae exterioribus oculis fulsit, lux interior in mente fuit, quae videntis animum cum ad superiora rapuit, ei quam angusta essent omnia inferiora monstravit. Petr. Videor mihi utiliter non intellexisse qu
Abbreviated transcription (Latin):
nocte cransniteret ⁊ quid de germauo epõ age¬
retur agnosceret ⁊ iudicaret. Factũ q est. ⁊ re¬
uerentissimũ uirũ germanũ epm̃ is qui missus
fuerrt iam defunctũ repperit. ⁊ requirens subtili¬
ter. agno uit eodem mom̃to fuisse illius obitũ
quo uir dĩ eius agnouit ascensum. ꝓ petrus.
ra res ualde ⁊ uehem̃ter scupenda. S hoc
qued dictũ est. quia aute oculos ipsius qͣsi
lub uuo solis redio collectus omis mũdus ad¬
Ductꝰ est. sicut nũqm̃ exꝑtus sum ita nes couicẽ¬
scio. quo ordine fieri potest ut mundus omuis
abuno homine udeatur.⁊ Gregꝰ
luce iusionis intune mentis laratur suꝰ. tan¬
tũq expandit᷑ in deo. ut suꝑior existat mundo
Fit uero ipã uidentis amima etiã suꝑ semet¬
ip̃am. ⁊ cũ indei lumine rapit᷑ suꝑse. in uit̾i¬
orib ampliat᷑ ⁊ dũ sub se cõspicit exaltata cõ¬
p̃hendit. ꝙͣ breue sit qd̾ cõprehendere humili¬

Expanded text:
nocte transmitteret, et quid de Germano episcopo agenocte transmitteret, et quid de Germano episcopo ageretur agnosceret et indicaret. Factumque est, et reverentissimum virum Germanum episcopum is qui missus fuerat jam defunctum reperit, et requirens subtiliter agnovit eodem momento fuisse illius obitum quo vir Domini ejus cognovit ascensum. Petr. Mira res valde, et vehementer stupenda. Sed hoc quod dictum est, quia ante oculos ipsius quasi sub uno solis radio collectus omnis mundus adductus est, sicut nunquam expertus sum, ita nec conjicescio quonam ordine fieri potest, ut mundus omnis ab homine uno videatur. Gregor. luce visionis intimae, mentis laxatur sinus, tantumque expanditur in Deo, ut superior existat mundo: fit vero ipsa videntis anima etiam super semetipsam. Cumque in Dei lumine rapitur super se, in interioribus ampliatur; et dum se sub se conspicit exaltata, comprehendit quam breve sit quod comprehendere humili
Abbreviated transcription (Latin):
turne oratõuis tẽpora p̃uenisser. ad fenestrã stãs
cunctas noctis tenebras effugare. tautoq splen¬
dore clarestere ut diem uinceret lur illa. que
iuter teuebras radiasset. Mira aut̃ ualde res in
bac spetulatõne sequuta est. quia sicut post ipse
tiarrauit totus etiam mũdus uelut sub uuo so¬
lis radio collectus. Aute euis orulos adductꝰ esto.
Qui uenerabilis pater dũ intantẽ oculoꝵ aciem
in hoc splendore chorusce lucis iosigeret. iudit
grrmani capuani ep̃i aiam inspera ignea ab
iugłis in celũ ferri. Tuuo tanci testẽ uolens ad¬
hibere mitałi: seruandũ diaconũ iterato bis
terꝑ eius noiẽ cũ clamoris magnitudine uo¬
cauit. Cum ille suisset insolico tanti uiri cla¬
more turbatꝰ ascendit. respexit. ꝑtemꝙ lucis exi¬
ꝯuiã iam iudit. Cui cautũ hoc obstupescenti mi¬
incłm .uir dei ꝑordinẽ que fuerant farta uarta¬
uit. Statim q in cassinũ castrũ teopbo peligroso
inco mandaisit. ut ad capuanã urbem subeadẽ

Expanded text:
enestram stans cunctas noctis tenebras effugasse tantoque splendore clarescere, ut diem vinceret lux illa, quae inter tenebras radiasset. Mira autem valde res in hac speculatione secuta est, quia sicut post ipse narravit, omnis etiam mundus, velut sub uno solis radio collectus ante oculos ejus adductus est.Qui venerabilis Pater, dum intentam oculorum aciem in hoc splendore coruscae lucis infigeret, vidit Germani Capuani episcopi animam in sphaera ignea ab angelis in coelum ferri. Tunc tanti sibi testem volens adhibere miraculi, Servandum diaconum iterato bis terque ejus nomine, cum clamoris magnitudine vocavit. Cumque ille fuisset insolito tanti viri clamore turbatus, ascendit, respexit, partemque jam lucis exiguum vidit. Cui tantum hoc obstupescenti miraculum, vir Dei per ordinem quae fuerant gesta narravit, statimque in Cassinum castrum religioso mandavit ut ad Capuanam urbem sub eadem
Abbreviated transcription (Latin):
oniĩporenti deo longuiquũ fit. quͣto huic
mũdo proximũ. multum qupe deorsum
duomur. dũ loquutõne cõtua fecula ibꝰ
ad miscem᷑. Quod bene ꝓsaias postꝙͣ regem
dnm̃ execcituũ uidit semet ipsũ rep̃hendit
pollutus labiis ego sum. Qui cur polluta la¬
bra haberet ostendit cũ subiungit. In medio
popłi pollura labia habentis ego habito Pol¬
lutionem namq labioꝵ habere se doluit.
s uude hanc contraxerit iudicauit. cũ in me¬
dio populi polluta labia habentis se habitare
ꝑhibuit. Loalde enĩ difficile est. ut liugua se¬
culariũ mentẽ nõ iqunes. quã tangit᷑. quia
dum plerũq eis ad quedam loquenda cõdescẽ¬
dinus. Paulisꝑ assueti. hanc ipãu loquntõem
que nobis iudigna est etiam delectabilit̾
tenemꝰ. ut er ea redite nõ libeat ad quam
ex condescensione ducti ueniuꝰ muiti. Sirq

Expanded text:
omnipotenti Deo tanto longinquum fit, quanto huic omnipotenti Deo tanto longinquum fit, quanto huic mundo proximum. Multum quippe deorsum ducimuradmiscemur. Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum vidit, in semetipso reprehendit, pollutus labiis ego sum . Qui cur polluta labia haberet, aperuit, cum subjunxit: In medio populi polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque labiorum habere se doluit; sed unde hanc contraxerit, indicavit, 313 cum in medio populi polluta labia habentis se habitare perhibuit. Valde enim difficile est ut lingua saecularium mentem non inquinet quam tangit, quia dum plerumque eis ad quaedam loquenda condescendimus, paulisper assueti, hanc ipsam locutionem quae nobis indigna est etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam velut ex condescensione ducti venimus inviti. Sicque
Abbreviated transcription (Latin):
auferret.ad cuiꝰ uocem subitꝰ celũ ĩtonut
atq isdem tontruus om̃s illos qui euudem
locum occupauerant serpentes ratt̾rit᷑. Q
dum uir dei florentiꝰ interẽptos aspiteret
dixit. Etoe occidisti eos dñt. quĩ eos huic le¬
uat᷑ Moxq ad eius urtem tante aues uene¬
runt quanti serpentes occisi erant. Qur eor¬
portantes singłos. ⁊ longiꝰ ꝑroicientes locum
habitatõ ius illius mundum omuimodo a
serpentibus reddiderunt. petrus
lud uirtutis quid fiusse mueriti dicimus
pud omĩ potentis dei singłarem mũ¬
diciam atq eius simplicem uaturã.
multũ petre humani cordis mũdicia ua
quiuare deuitant. anctoris sui ꝑre cet̾is caa¬
diconem ĩpetrant. cui in qnͣtum pꝯssibłr est
ipsa puritate ac suplicitate cogitationis
quasl ex quadam uim similitudirie. cõtor¬
dant. Nos atẽ turbis popłłribus adiuret
dum frequent̾ ociosa. nũnũꝙͣ uero etitan
grauiter noxia loquimur: os nr̃m tantũ

Expanded text:
auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem locum occupaverant, serpentes interemit. Quos cum vir Dei Florentius interemptos aspiceret, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes singulos, et longius projicientes, locum habitationis illius mundum a serpentibus omnimodo reddiderunt. PETR. Quid virtutis, quid fuisse meriti dicimus, Apud omnipotentis Dei singularem munditiam, atque ejus simplicem naturam multum, Petre, humani cordis munditia atqquinare devitant, auctoris sui prae caeteris exauditionem impetrant. Cui in quantum est possibile, ipsa puritate ac simplicitate cogitationis, quasi ex quadam jam similitudine concordant. Nos autem turbis popularibus admisti, dum frequenter otiosa, nonnunquam vero etiam graviter noxia loquimur, os nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
cur me percanctaris au graue sit. cũ
caulus dicat. neq maledici renũ dei possi¬
debunt: Pensa itaq quam grauis culpa est.
que sepanit a regno uite. ꝑ Pecrus
lud si homo nõ fortaste ex ualiua. s¬
x liugtue iucuria maledictõis uerbũ
Si apud districtum iudicem petre otio¬
sus sermo reprehenditur. quũto ma¬
gis noxius. Pensa ergo quantũ sit dãpna¬
bilis qui a malicia non uacat. si ille seris
peualis est qui a bonitate humlitatis u¬
cat. ꝑpetrus ssencio.c Gregoꝰ
ldem uir dei egit aluid quod sileri ũ debet
Cum eium magna eius opinio lõge latesꝑ
cre boesceret. quidam diaconꝰ longe positue
adeum ꝑgere studuit ut se eiuus orõnb
cõmendanit. Nun ad eius cellam nem
ens omẽm locum per eitcuitia uiuenit
in numeris serpentibꝰ plenũ. Curq irehem̃¬
ter expauisset clamauit dicens. Serue diũ
ora. Erat slutẽ tunc inira sereuitas. Egres¬
sus uero florentiꝰ. oculos ad celum ⁊ palinas
tetendit. ut illam pestẽ sicur sciret donimus

Expanded text:
cur me percunctaris an grave sit, cum Paulus dicat: Neque maledici regnum Dei possidebunt ? Pensa itaque quam gravis culpa est, quae separat a regno vitae. PETR. Quid si homo non fortasse ex malitia, seex linguae incuria, maledictionis verbum Si apud districtum judicem, Petre, otiosus sermo reprehenditur, quanto magis et noxius? Pensa ergo quantum sit damnabilis, qui a malitia non vacat, si et ille sermo poenalis est, qui a bonitate utilitatis vacat. PETR. Assentio. GREGOR. Idem vir Dei egit aliud, quod sileri non debeat. Cum enim magna ejus opinio longe lateque crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret. Qui ad ejus cellulam venplenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendit, ut illam pestem, sicut sciret Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
timentũ illius assidue dĩgnabatur oꝑtri. slam
quotieus plurua dexrat. ⁊ estu niuuo terram
longa siccitas ex uoclut. collecti in unũ ciues
urbis illius. eius tuaicam leuar. atq in con¬
spectu dnũi cũ precibꝰ offerre cõsucuerant. Cum
qua dũ ꝑ agros exorantes ꝑgerent. repẽte pla¬
uia tribuebatur. que pbene terrã saciare potius¬
see. Ex qua re paruit eius anima quid uirtu¬
tis uitꝰ quid merui haberet. cuius foris ostensa
uestis iram conditoris auerteret.

Expanded text:
timentum illius assidue dignabatur operari. Nam quoties pluvia deerat, et aestu nimio terram longa siccitas exurebat, collecti in unum cives urbis illius, ejus tunicam levare atque in conspectu Domini cum precibus offerre consueverant. Cum qua, dum per agros pergerent exorantes, repente pluvia tribuebatur, quae plene terram satiare potuisset. Ex qua re patuit, ejus anima quid virtutis intus, quid meriti haberet, cujus foris ostensa vestis iram Conditoris averteret.
Abbreviated transcription (Latin):
ta frem̃ uorare cõsueuentt. ursus ninime te¬
uerteretur. DDie uero altera prexit id agrũ
urss̃i piter ouesq quesiturus. quẽ occisum
repperit. s sollicite in ꝯuirens citius aquib
dedit. frm̃ magis ia lician quam ursi mor¬
tem deploraus. Quem uenerandus iur enchi¬
tiuis adse deductũ consblari studuit. S isdem
uir dũi coram eo doloris magui stimulis ac¬
ceusus ĩprecat᷑ esb dicens. S pero in omĩpo¬
tenti deo quiam hac uita ante ocłos ouũum
ex malicia sua iuudictã recipient qui ul se
ledentẽ ursum uicũ ocuderiut Cuiꝰ uocem ꝑ¬
cius ultio diuina sequuta est. Num qͣtuor
monachi qui eundem ursum occiderãs statĩ
elephant iuo morbo ꝑcussi sunt. ut mnẽbris
Rlebat. quia exauditus fuetat. seseq crudebẽ
un eoꝵ morte clamabut homicidam. Quod
iccitoo omĩpotentẽ dm̃i ferisse creduũ. ne
qur intrr simplicitatis qnͣtolibet dolore cõ¬
uotus. intorquere ultra presuueret ia¬

Expanded text:
lta fratrem vocare consueverat ursus minime relta fratrem vocare consueverat ursus minime reverteretur. Die vero altera perrexit ad agrum, ursum pariter ovesque quaesiturus; quem occisum reperit. Sed sollicite inquirens, citius a quibudedit, Fratrum malitiam magis quam ursi mortem deplorans. Quem venerandus vir Eutychius ad se deductum consolari studuit; sed idem vir Domini, coram eo doloris magni stimulis accensus, imprecatus est, dicens: Spero in omnipotenti Deo, quia in hac vita ante oculos omnium ex sua malitia vindictam recipiant qui nihil se laedentem ursum meum occiderunt. Cujus vocem protinus ultio divina secuta est. Nam quatuor monachi qui eumdem ursum occiderant statim elephantino morbo percussi sunt, ut membris pae tempore flebat quia exauditus fuerat, se crudelem, se in eorum morte clamabat homicidam. Quod idcirco omnipotentem Dominum fecisse credimus, ne vir mirae simplicitatis, quantolibet dolore commotus, intorquere ultra praesumeret ja
Abbreviated transcription (Latin):
eice: ad sextam uero horam reuertere. Cepit
hoc itaq in desiuẽter agere. In uingebatur
urso cura pastoralis. ⁊ iiuas manducare cõ¬
sueuerat pasce bat oues bestia ieiuua Cũ uir
piebat urso cum illis iruerti. cũ uͦ uoliusset
obtempabat uesus ut neq ad sextam iussus re¬
diret ad nonam: neq ad nonã uissus rediret
ad sextam. Cumq du hoc ageretur. cepit ĩ loto
eodem tante uirtutis longo laceq fuma cre¬
brestere S quia antiquus hostis uude bonos
ceruit in nitestere ad głam iude puersos per r¬
uidiam mpit ad penam. quatuor uiri ex disci¬
pulis uentrabilis iuri euthici uehem̃ter ĩ ui¬
deutes quod eox magist̾ signa nõ faceret. ⁊¬
is qui solus ab eo relictus fuerat. tanto hoc ini¬
intulo clarus appareret. eundẽ ursũ uisidian¬
tes occderunt. Cumq hora qua iuissus sueuit
nõ rediret iurdei Florentius suspectus est red¬
ditus. Quẽ usq ad horam nesperis expectans
aifligi cepit. quod is quem ex sim plicitate ił¬

Expanded text:
ejice, ad horam vero sextam revertere. Coepit itaque hoc indesinenter agere. Injungebatur urso cura pastoralis, et quas manducare consueverat, pascebat oves bestia jejuna. Cum vir piebat urso cum ovibus reverti; cum vero noluisset, obtemperabat ursus, ut neque ad sextam jussus, rediret ad nonam, neque ad nonam jussus, rediret ad sextam. Cumque diu hoc ageretur, coepit in loco eodem tantae virtutis fama longe lateque crebrescere. Sed quia antiquus hostis unde bonos cernit enitescere ad gloriam, inde perversos per invidiam rapit ad poenam, quatuor viri ex discipulis venerabilis Eutychii vehementer invidentes quod eorum magister signa non faceret, et is qui solus ab eo relictus fuerat, tanto hoc miraculo clarus appareret, eumdem ursum insidiantes occiderunt. Cumque hora qua jussus fuerat non rediret, vir Dei Florentius suspectus est redditus, quem usque ad horam vesperi exspectans, affligi coepit, quod is quem ex simplicitate mu
Abbreviated transcription (Latin):
habitu scẽ cõuersatõus simul habita bãt qu
ius enthitiꝰ alter uero florentiꝰ dicebatur.
S isteui euthiciꝰ ii spirituali zelo atq in fei¬
uore uirtutis excreuerat. multoꝵq aii mas
ad dm̃i ꝑducere exhortando satagebat. Florentiᷤ
uero in simplicitate atq moratione deditũ du¬
cebut uitam. Non longe autẽ erat mouaste¬
rium quod rectoris sui morte suerit destitutũ
in quo sibi monachi crundẽ enthitiũ preelse uo¬
lucrunt. Qui eoꝵ ꝑretibus ad quiescens młtis
annis mouasteriũ rexit discipłoꝵq ammas
iustudio sc̃ẽ cõuersatõnis exccenit. ac ne ora¬
toriũ in quo prius habitauerat solũ reman̾e̾
potiusset. illic uenerabilẽ uirum florentirm
reliquit. In quo dũ solus habicaret die quadã
sese moratoriũ proftuit. atq ab omĩpotenti
dño ꝑeciit. ut ei illic ad habitandũ aliqi uod
solatium douare dignaretur. Qui mox ut
cõpleuit oratienẽ oratorium egressus ante
fores ursuui repperitstantem. Qui dũ ad ter

Expanded text:
ersationis habitabant, quorum unus Eutychius, alter vero Florentius dicebatur. Sed idem Eutychius in spirituali zelo atque in fervore virtutis excreverat, multorumque animas ad Deum perducere exhortando satagebat; Florentius vero simplicitati atque orationi deditam ducebat vitam. Non longe autem erat monasterium, quod rectoris sui morte erat destitutum, ex quo sibi monachi eumdem Eutychium praeesse voluerunt. Qui eorum precibus acquiescens, multis annis monasterium rexit, discipulorumque animas in studio sanctae conversationis exercuit. Ac ne oratorium in quo prius habitaverat solum remanere potuisset, illic 309 venerabilem virum Florentium reliquit. In quo dum solus habitaret, die quadam sese in orationem prostravit, atque ab omnipotenti Domino petiit ut ei illic ad habitandum aliquod solatium donare dignaretur. Qui mox ut implevit orationem, oratorium egressus, ante fores ursum reperit stante
Abbreviated transcription (Latin):
inquinatur stulta loquutõne. quia sicat scciꝑ¬
tatu est. qui a uertit aurem suam ne audiat
legem. oratio eius erit execrabilis. Quid ergo
nirũ si postulantes tarde a dño audim᷑: qui p̃¬
cipientem dimã aut tarde. aut nullo mͦ audi¬
nius: Et quid nurũ si florentiꝰ in p̃ce sua titiꝰ
est auditus: qui i preceptis sius dominum
Lichil est quod responderi ualeat aꝑte ratõi
dicti florentii in uia dei souus fuenat. mag¬
nus post mortem claruit in urture signorũ.
Nam cũ multa ciues urbis illius de cosoleant
uarrate miratła: illud tamẽ precipuũ quod¬

Expanded text:
utione, quia sicut scriptum est: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo modo audimus? Et quid mirum si Florentius in prece sua citius est auditus, qui in praeceptis suis Dominum Nihil est quod responderi valeat apertae ratiqui praedicti Florentii in via Domino socius fuerat, magnus post mortem claruit in virtute signorum. Nam cum multa cives urbis illius de eo soleant narrare miracula, illud tamen e
Abbreviated transcription (Latin):
fitrete. s enaui studire nõ potenit Nũquam se
ad stẽ cõuersatõnis habitũ uenire. iurando.
lrascendo. detrahendo cestabatur. In hac autem
pestibentia que huiꝰ urbis popłmn magna ex ꝑte
sres ut egressũ illiꝰ orando ꝓtege̾nt. Iam corpus
eius ab excrema fuerat patte premortuũ in so¬
lo trũ modo pectore uitalis ad huc calor auele¬
bat. Cuncdi autẽ frẽs tunto pro eo ceperunt eui¬
xiuis orare. quauto eũ iaui uidebant sub celeri¬
tate discedere. cum ixpente cepit eistem fr̃ib
assistentib clamure. at cũ magnis uocib
oratõnes eoꝵ int̾rumꝑe dicens. Necedite. rece
dite quia diachoni ad deuorandũ datus sum
qui ꝓpter unĩm p̾sentiam deuorare me non
potesb. Caput mnrũ in ore suo iani absorbuut.
Date locum ut nõ me ampliꝰ cruciet. s faciae
quod farturus est. Si ei adeuorandũ datꝰ sum.
quare ꝓpter uos uioras patiorͤ Tuc frẽs
ceperunt ei dicere. Quid est qd̾ loqueris fr̃:

Expanded text:
facere, sed etiam audire non poterat. Nunquam se ad sanctae conversationis habitum venire, jurando, irascendo, deridendo testabatur. In hac autem pestilentia quae nuper hujus urbis populum magna ex parte onvenerunt fratres, ut egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus ab extrema parte fuerat praemortuum, in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autem fratres tanto pro eo coeperunt enixius orare, quanto eum jam videbant sub celeritate discedere. Cum repente coepit eisdem fratribus assistentibus clamare, atque cum magnis vocibus oratdite, ecce draconi ad devorandum datus sum, qui propter vestram praesentiam devorare me non potest. Caput meum jam in suo ore absorbuit, date locum ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter vos moras patior? Tunc fratres coeperunt ei dicere: Quid est quod loqueris, frater?
Abbreviated transcription (Latin):
Guis deo xcoe draco qui me ad deuorandũ
Accepennt fugit. orõuib uestris expulsus
sture non potiit. Pro peccatis meis modo
intercedite quia cõuerti partꝰ sum ⁊ se¬
tulurẽ uitam sunditꝰ relinquere. Homo gͦ
qui sicut iam dictũ est ab extrena corpis

Expanded text:
Gratias Deo, ecce draco qui me ad devorandum 1645 acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et saecularem vitam funditus relinquere. Homo ergo, qui, sicut jam dictum est, ab extrema corporis
Abbreviated transcription (Latin):
ut in me ꝓbarem ea etiam de illo uera esse
quibꝰ niue interfuissem. petrus
uia eiuidem uirum magne cõpuctõnis
suisse dixisti. ipsam lacrimarũ uu lar¬
gius ad discere aipio. Unde queso ut m quod
sint genera cõpuuctõnis edisseras. Gre¬

Expanded text:
ut in me probarem ea etiam de illo vera esse ut in me probarem ea etiam de illo vera esse quibus ipse minime interfuissem. PETR. Quia eumdem virum magnae compunctionis fuisse dixisti, ipsam lacrymarum vim largius addiscere cupio. Unde quaeso ut quot sunt genera compunctionis mihi edisseras.
Abbreviated transcription (Latin):
dem uirũ dei secreto i oratorĩ duoe̾ni. eũq
ꝑxterem quatirꝰ mͥ dic illo uirtus ad ieuã¬
dum daretur. apud omĩpotentẽ dñi sius
p̃tibus obtineret Quod factũ est. Nam mox
ut oratorium ingressi sumꝰ. ame humilit̾
postulatꝰ. se se cũ lacrimis in oratõem dedie
⁊ post paululũ completa orõne eriit: ⁊ ad uo¬
tem benedictõius illius urtutem tantã mtꝰ
stomachus accepis. ut michi funditꝰ amemo¬
ria tolleretur cib ⁊ egritudo ⁊ cepi mirari
quis essem quis fuerim. quia ⁊ cũ ad animũ
recognoscebam. Cuniq in dispositione mona¬
sterui occupata mens esset. obliuiscebar sim¬
datus egrituduus mec. Si uero ut p̃drei redi¬
ret egrituto ad mrmoriam. cũ tam fortẽ me
esse sentirem mirabar si nõ comedissem. Qui
ad uespum ueniens. tante fortitudius iue¬
uiuen ut si uolussem ieuimũ usq ad diem
alterũ tranfterre potuissem. Sic n factũ est

Expanded text:
dem virum Dei secreto in oratorium ducerem, eumque dem virum Dei secreto in oratorium ducerem, eumque peterem quatenus mihi ut die illo virtus ad jejunandum daretur, suis apud omnipotentem Dominum precibus obtineret; quod et factum est. Nam mox ut oratorium ingressi sumus, a me humiliter postulatus, sese cum lacrymis in orationem dedit, et post paululum completa oratione exiit. Sed ad vocem benedictionis illius, virtutem tantam meus stomachus accepit, ut mihi funditus a memoria tolleretur cibus et aegritudo. Coepi mirari quis essem, quis fuerim, quia et cum ad animum memineram recognoscebam. Cumque in dispositione monasterii occupata mens esset, obliviscebar funditus aegritudinis meae. Si vero, ut praedixi, rediret aegritudo ad memoriam, cum tam fortem me esse sentirem, mirabar si non comedissem. Qui ad vesperam veniens, tantae me fortitudinis inveni, ut si voluissem, jejunium usque ad diem alterum transferre potuissem. 353 Sicque factum est
Abbreviated transcription (Latin):
cõsolati uoluissent. respondit dicens. Credite
m quia in uulliꝰ urm̃ ore hodie panis ingre¬
ditur. nisi puer ite ademonio fuerit ereptus
Tunc se in oratõem cũ cunctis frĩb stranit. ⁊
cousq oratum est. quousq puer auexatõne
sanaretur. Qui ⁊ tam ꝑfecte sanatꝰ est. ut ad
huus malignus spc accedenda ausum ulteriꝰ
non haberet ⁊ petrus
redo quod ei elatio parua subrepserat
non potuit. diuisit hoc frĩbus ⁊ portauit.
Huius uiri oratio qnͣte uirtutis esset in me¬
inet ipso exptus sum. Nam cũ quodã tẽpore
i monasterio positus intisionẽ iutaliũ pa¬
terer. crebrisq angustiis ꝑ horarũ moñta
ad exitum ꝑropiqͥrem. quam medici molestiã
greco eloq uo sinchopi uorant. ⁊ nisi me fr̃s¬
sarratissimo sabło in quo om̃s eniã paruuili
pueri reiunant. ego ieuinare nõ potiussem.
cepi plus merore quã infirmitate deficere.
S tristis animꝰ consiliũ atius iuenit. ut eũ¬

Expanded text:
consolari voluissent, respondit, dicens: Credite consolari voluissent, respondit, dicens: Credite mihi, quia in nullius vestrum ore hodie panis ingreditur, nisi puer iste a daemonio fuerit ereptus. Tunc se in orationem cum cunctis fratribus stravit, et eo usque oratum est, quousque puer a vexatione sanaretur, Qui tam perfecte sanatus est, ut ad hunc malignus spiritus accedendi ausum ulterius non haberet. PETR. Credo quod ei elatio parva subrepserat,non potuit, divisit hoc cum fratribus, et portavit. Hujus viri oratio quantae virtutis esset, in memetipso expertus sum. Nam cum quodam tempore in monasterio positus incisionem vitalium paterer, crebrisque angustiis per horarum momenta ad exitum propinquarem quam medici molestiam Graeco eloquio syncopin vocant, et nisi me frsacratissimo Sabbato, in quo omnes et parvuli pueri jejunant, ego jejunare non possem, coepi plus moerore quam infirmitate deficere. Sed tristis animus consilium citius invenit, ut eum
Abbreviated transcription (Latin):
dederant nocte radem fecisset. Qui inutꝰ cur ita
requierent respondat. sul. Tunc ille eiusdem pue¬
ri in uoruerũt atusam ⁊ quod maliguꝰ spirit̾
uulla ab eo nocte recederet indicauert̃. sũmo¬
pere postulantes ut hunc secum ad mouuste¬
riũ tolleret. quiaiam ueratõnem illiꝰ ipse
idere nõ possens. Consensit senex. puerum ad
monasteriũ durit. Qui cũ multo tẽpore i
monasterio fusset atq ad hunc antuinus
hostis accedere minime p̃sumpsisset. eiusdem
senis aumus de salute pueri inmoderatius
pleticiam tactus est. Nam coiã positis sr̃ib
dirit. Frs diabolus illic cũ illis sororibꝰ iocu¬
batur At uero ubi ad seruos dei uentum est.
ad hunc puerũ aocedete non presumpsit Post
quã uocem hora eadem ac momento isdem
puer corã cunctis frĩbꝰ diabolose inuesdente
uexatus esb. Quo uiso senex. ꝑtinus in lamẽ¬
tum se dedit. Quem dũ lugentẽ dui fratres

Expanded text:
dederant nocte eadem fecisset. Qui miratus cur ita dederant nocte eadem fecisset. Qui miratus cur ita requirerent, respondit: Nihil. Tunc illae ejusdem pueri innotuerunt causam, et quod malignus spiritus nulla ab eo nocte recederet indicaverunt, summopere postulantes ut hunc secum ad monasterium tolleret, quia jam vexationem 352 illius videre ipsae non possent. Consensit senex, puerum ad monasterium duxit. Qui cum multo tempore in monasterio fuisset, atque ad hunc antiquus hostis accedere minime praesumpsisset, ejusdem senis animus de salute pueri immoderatius per laetitiam tactus est. Nam coram positis fratribus dixit: Fratres, diabolus ibi cum illis sororibus jocabatur; at vero ubi ad servos Dei ventum est, ad hunc puerum accedere non praesumpsit. Post quam vocem, hora eadem ac momento, idem puer coram cunctis fratribus diabolo se invadente vexatus est; quo viso senex, se protinus in lamentum dedit. Quem dum lugentem diu fratres
Abbreviated transcription (Latin):
du metũ est in hac ꝑte urbe in meo monasterio
cõuersatus. ibiq def mictus est. quen siu disapłi
ferebant urando mortuũ suscitasse. Uir suitem
tante simplicitatis erat et cõpunctõnis ut dubiũ
non esset quodille lacrime ex tam humili simpli¬
ciq m̃te edite. apud onuĩpotentẽ dm̃ multa obti¬
uere pot ussent.Niuꝰ ergo aliquod miraculum
uarro quod in quisitꝰ uͥ simpliater ⁊ ipse fateba¬
tur. Quedam namq die dura iter carperet facto
uespere cũ ad secedendũ locus deesset. in monaste¬
riũ urgnnũ deuenit. in quo quidã ꝑunlus puer
enic. quẽ malignꝰ spc̃ omi nocte uexare cõsue¬
uerit.S  sc̃imonisles femine ut iurũ dei sus¬
ceperunt. eum uogauert̃ dicentes. Tecum pater
puer iste ac nocte maneat. Quem ipse benigne
sus cepit. secumq eũ nocte eadem ieccere ꝑmisit
Facho aucẽ maue. ceꝑunt stĩnionales femine eũ dẽ¬
patrem iugilant̾ in quirere siquid puer quem

Expanded text:
diu mecum est in hac urbe in meo monasterio diu mecum est in hac urbe in meo monasterio conversatus, ibique defunctus est. Quem sui discipuli referebant orando mortuum suscitasse. Vir autem tantae simplicitatis erat et compunctionis, ut dubium non esset quod illae lacrymae ex tam humili simplicique mente editae apud omnipotentem Deum multa obtinere potuissent. Hujus ergo aliquod miraculum narro, quod inquisitus mihi simpliciter et ipse fatebatur. Quadam namque die dum iter carperet, facto vespere cum ad secedendum locus deesset, in monasterium virginum devenit, in quo quidam puer parvulus erat, quem malignus spiritus omni nocte vexare consueverat. Sed sanctimoniales feminae ut virum Dei susceperunt eum rogaverunt, dicentes: Tecum, Pater, hac nocte puer iste maneat. Quem ipse benigne suscepit, secumque eum nocte eadem jacere permisit. Facto autem mane coeperunt sanctimoniales feminae eumdePatrem vigilanter inquirere, si quid ei puer quem
Abbreviated transcription (Latin):
Dlacet quod dicis petrus
qi iruq eo tempore profugi ad rõstanti¬
uo politauam. urbem uenerunt Eo quoq
tempore quo pro explendas responsis eccłie ad ptin¬
cipe in ipse tnͣsmissus sum. semorẽ quendã epm̃
repperi . qui se ad huc eoꝵ ora sinc liugnuis loqñ¬
cia uidisse testabatur. ita ut aꝑtis oribus clama¬
rent. Etce uidete quia linguas non habemus.
⁊ loiuimur. Uidebatur eni a respicientibꝰ ut fe¬
rebat. quia abscisis rndicitꝰ linguis qi quoddã
batatrũ parebat in gutture. ⁊ tamẽ ore uaruo.
plena ad intrgruri uerta formabant᷑. Quorũ
imus illic i luxuria lapsus. mox priuatꝰ est
dono munculi. recto udelicet omĩipotẽtis. dei
uidicio. ut qui caruis cõtinentiã seruare negle¬
uenit. sine laigua crnea non haberet uerba
urtutis.S hec nos pro arrine hereseos damp¬
natõne dixisse sufficiat nuc ad ea que nuper
in italia iesta sunt signa redeanus.
is autẽ cuiꝰ suꝑius memoriam
fea eleutherius pater monasterii bĩ marti

Expanded text:
lacet quod dicis. GREGOR. Hi itaque, eo tempore profugi, ad Constantantinopolitanam urbem venerunt. Eo quoque tempore quo pro explendis responsis Ecclesiae ad principem ipse transmissus sum, seniorem quemdam episcopum reperi qui se adhuc eorum ora sine linguis loquentia vidisse testabatur, ita ut apertis oribus clamarent: Ecce videte, quia linguas non habemus et loquimur. Videbatur enim a respicientibus, ut ferebat, quia abscissis radicitus linguis, quasi quoddam barathrum patebat in gutture, et tamen ore vacuo plena ad integrum verba formabantur. Quorum illic unus in luxuriam lapsus, mox privatus est dono miraculi; recto videlicet omnipotentis Dei judicio, ut qui carnis continentiam servare neglexerat, sine lingua carnea non haberet verba virtutis. Sed haec nos pro Arianae haereseos damnatione dixisse sufficiat, nunc ad ea quae nuper in Italia gesta sunt signa redeamus.Is autem, cujus superius memoriam feci , Eleutherius Pater monasterii beati evan
Abbreviated transcription (Latin):
modũ suũ plene sacruam stripturã disceret. cũ
semꝑ grãs agere ꝓmius dei ⁊lauuidibꝰ diebꝰ ac
uoctib uarare. S cum iã tempꝰ esset ut tr̃ta
eius pritientia renimerari debuisset. me broꝵ
dolor ad iutalia rediit. Cumq seiam morti pro¬
ximũ agnouit. ꝑegrinos uiros atq in hospita¬
litate suscepros admonuis ut surgerens. ⁊ cun
eo psalmos pro expectatõne exitus decantarent
Cinuq cũ eis ⁊ ipse moriens ꝑsalleret. uoces
psallentiũ repente compestuit cũ tertore mag¬
ni clamoris dicens. Tacete tatete. Nlũquid non
auditis qnͣte resonent laudes icelo: Et dũ id
eastem laudes quas incuitus audierat aurẽ cor¬
dis intenderet. scã illa auima carne soluta est¬
Qua scilicet exenute. tanta illic fuglancia odo¬
ris asꝑsa est. ut om̃s illi qui aderant i estunsi¬
bili suauitate replerentur. ita ut ꝑ hoc patenter
agnoscerent. quod eandem laudes in celo suscopis¬

Expanded text:
modum suum plene sacram Scripturam disceret, cum, modum suum plene sacram Scripturam disceret, cum, et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remunerari debuisset, membrorum dolor ad vitalia rediit. Cumque se jam morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret, voces psallentium repente compescuit, cum terrore magni clamoris, dicens: Tacete, nunquid non auditis quantae resonant laudes in coelo? Cumque ad easdem laudes quas intus audierat aurem cordis intenderet, sancta illa anima a carne soluta est. Sed exeunte illa tanta illic fragrantia odoris aspersa est, ut omnes illi qui aderant inaestimabili suavitate replerentur, ita ut per hoc patenter agnoscerent quod eam laudes in coelo suscepis