comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
onemẜui catilie iulia m¬
ulier detexit .⁊.m. tullium
ꝯsulem iudicium eius m¬
struxit. HErmogͥ
natorum oẜuar diuus se¬
uerus decut. Et timedemũ
fisco uendican si nemodꝙ̃¬
nati liborum existat Ndẽ

Expanded text:
ergii Catilinae Iulia mulier detexit et Marcum Tullium consulem indicium eius instruxit. Hermogennatorum conservari divus Severus decrevit et tunc demum fisco vindicari, si nemo damnati liberorum e
Abbreviated transcription (Latin):
quo tenetur is ciꝰ oꝑa dolor
malo ꝯfiliu mitum erit qͦ
obsides miisu principis in¬
t̾cidentur. quo armati hõie
cum telis lapidib uemur
besint. ꝯueniantue adu̾sꝰ
rem .pii. locaue occupentur.
fiat. hominesne ad seditõ
ꝯuocentur. Cuiͦe oꝑa consci¬
lio. dolomalo ꝯscilium initũ
erit quo quis magr̾atus ppłi
at occidat quoue quis conẗ
rem .p. ana ferat qui ue hoᷤ¬
tib ppłi. Ro. nũcium litt̾asue
miserit signumneded̾int fe¬
cit ne dolo malo quo hostes
ppłi ro. conscilio niuentur ad¬
uincia cum ei successum ess
ñ discessit ant qui excitum
deserint uł pͥuatus ad hoste
ꝓfugit qui nesciens falsum
conscripsit ułrecitau̾it ĩta¬
bulis publicis. Nam ⁊ ħ capi¬
qui ostem concitau̾t quine
opem hostitrad̾it capitepu¬
nin. lex aũt uilia maiesta¬
tis p̾cepit eum qui maiesta¬
tem publicam lesit tem̾. q̃li
est ille qui mn bellis cesserit. au̾
gesẜit delectum uehabuit
exͥcitum successori non tradi¬

Expanded text:
quo tenetur is, cuius opera dolo malo consilium initum erit, quo obsides iniussu principis interciderent: quo armati homines cum telis lapidibusue in urbe sint conueniantue aduersus rem publicam, locaue occupentur fiat hominesue ad seditionem conuocentur: cuiusue opera consilio malo consilium initum erit, quo quis magistratus populi abet occidatur: quoue quis contra rem publicam arma ferat: quiue hostibus populi Romani nuntium litterasue miserit signumue dederit feceritue dolo malo, quo hostes populi Romani consilio iuuentur aduincia, cum ei successum esset, non discessit: aut qui exercitum deseruit uel priuatus ad hostes perfugit: quiue sciens falsum conscripsit uel recitauerit in tabulis publicis: nam et hoc capiqui hostem concitauerit quiue ciuem hosti tradiderit, capite puniri. lex autem Iulia maiestatis praecipit eum, qui maiestatem publicam laeserit, teneri: qualis est ille, qui in bellis cesserit aut agesserit dilectumue habueriexercitum successori non tradi
Abbreviated transcription (Latin):
litem qui causas alias defẽ¬
dere non possunt. Nam qui
ꝓpace excubant magis ma¬
gisq ad hane accusatõm al¬
mistendi sunt ẜm quoq de
btiñcrimen aidicib non
in hoccasionem obprincip¬
alis maiestatis uen̾atõne
habendumest. s mintate
fec̾it ⁊ an cogitar̾t.⁊ ansa¬
ne m̃tis fi̾it. nec lubricum.
linge ad penam faciletrahẽ¬
dum est. Qmꝙͣ enim teme¬
rarii digni pena sunt tm̃
insanis ilł parcendum ẽ
si nõtale sit delictum ꝙ uł
exscriptura legis descendit
iestatis fco ułuiolatis sta¬
tins ulymaginib maxie
ex acbatur m milites.

Expanded text:
lites, qui alias causas defendere non possunt. Nam qui pro pace excubant, magis magisque ad hanc accusationem admittendi sunt. Servi quoque Hoc tamen crimen a judicibus non in occasionem ob principalis majestatis venerationem habendum est, sed in veritate. fecerit et an cogitaverit et an sanae mentis fuerit. nec lubricum linguae ad poenam facile trahendum est: quamquam enim temerarii digni poena sint, tamen ut insanis illis parcendum est, si non tale sit delictum, quod vel ex scriptura legis descendit iestatis facto vel violatis statuis vel imaginibus maxime exacerbatur in milites.
Abbreviated transcription (Latin):
ut cmi ne cesse est ab adu
git pegisse aut nõ alias qui
indetur msi ⁊ condempnau̾it.
Marito uire mariti accusanti
illa p̾scriptõ obicitur. si lege
nocinii ꝗdem crmenlege iu¬
ladeadultis p̾scriptuesti
cum sit in eundem mantum
pena statuta quide adultis
uxoris sue quidceꝑit. Item
menm qui madult̾o dep̾hen¬
sam retinint. Getenu quipa¬
tituruxorem suam delinqͥre

Expanded text:
ut, cui necesse est ab adulregerit. peregisse autem non alias quis videtur, nisi et condemnaverit. Marito iure mariti accusanti illa praescriptio obicitur, si legem nocinii quidem crimen lege Iulia de adulteris praescriptum est, cum sit in eum maritum poena statuta, qui de adulterio uxoris suae quid ceperit, item in eum, qui in adulterio deprehensam retinuerit. Ceterum qui patitur uxorem suam delinquere
Abbreviated transcription (Latin):
od.  pud p̃fectum ẽp¬
ti possum seruum man
adfilium sciens romed
eriosecum hebat uindc̃a
lib̾are a postqͣm filius sti¬
cum manuisit ap̃ pre¬
torem q̃ ro anfec̾ĩtlib̾u¬
mus priutremittẽ pos¬
solamem m electionem
cente expechrisolet. ⁊u̾ba
ut dcã accipumtur.
nõ e. apud ꝯsilium recte

Expanded text:
.Apud praefectum Aegypti possum seruum manuad filium sciens Romae erio secum hic habebat, uindicta liberare: post quam filius Stichum manumisit apud praetorem: quaero, an fecerit libmus patri, ut permittere possolam enim electionem cente expediri solet, et uerba ut dicta accipiuntur. non est apud consilium recte
Abbreviated transcription (Latin):
st eadẽq ⁊ decuratore dicẽ¬
da. ¶tem q̃situm ẽ rõem
ageti redde̾ iuissus in qrẽ
modum intelligẽdus ⁊¬
sit ꝯlitiom paruisse idest
fumił recipet ea hr̃di red
dita sit hrditas ułsiquis
omissa cãcestĩ abintesta

Expanded text:
tore dicenda. item quaesitum est, rationem argenti reddere iussus in quem modum intellegendus sit condicioni paruisse, id estmilias reciperet, ea heredi reddadita sit hereditas, vel si quis omissa causa testa
Abbreviated transcription (Latin):
xerat priorenixa filium
exposint ħ sb̾latus abalio
educatus ẽ nomine patriꝰ
nocitatus ẽ usq adutetẽ¬
pus prĩs tam abeo quam
anire anuiiorum nũo¬

Expanded text:
xerat: prior enixa filium exposuit: hic sublatus ab alio educatus est nomine patris uocitatus usque: ad uitae tempus patris tam ab eo quam a matre, an uiuorum nu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtrou̾si am patiebatur rd¬
amus an exceptiom locus
sit ⁊ putem sb̃uemendum
mͥ qris qui michi uendid̃¬
rit millam litem hũit et
qd fĩ pot̾. ut duo innecem
eius litem int̾ se uingant
qui cum ip̃o litigare nõ po¬
terant᷑ sitñ cum ꝓcuratore
solitigetur ita cum ad ex¬
ceptionem ꝑtinẽ¬

Expanded text:
siam patiebatur, uideamus, an exceptioni locus sit. et putem subueniendum mihi, quia is, qui mihi uendidit, nullam litem habuit et quod fieri potest, ut duo in necem eius litem inter se iungant, qui cum ipso litigare non poterant. si tamen cum procuratore so litigetur, ita eum ad exceptionem pertiner
Abbreviated transcription (Latin):
dedicare alioquindupli pe¬
nam patimur. nec inmeĩ¬
norem adusaru condici¬
onem face̾ s duplum utr̾
luti solatium hẽt pro eo q̃
potẽtiori adusario traditꝰ

Expanded text:
dedicare: alioquin dupli poenam patimur, nec immeriiorem aduersarii condicionem facere. sed duplum utrum luti solacium habeat pro eo, quod potentiori aduersario traditus
Abbreviated transcription (Latin):
alie iudiciales sunt alie
p̃torie alie conuentiona
ales suntdum taxat q̃ a
mero iudicis offõ profic¬
iscuntur peluti campĩ¬

Expanded text:
aliae iudiciales sunt, aliae praetoriae, aliae conventionalales sunt dumtaxat, quae a mero iudicis officio proficiscuntur : veluti
Abbreviated transcription (Latin):
ueluticum hominemi
gñalrstipłor aut lancẽ
aut qd̾ libet uas. nami
sisticipars soluta sit no¬
dum minilla ptestipr¬
latiomis lib̾ationataẽ.
S aut statim repeti pot
aut inpendentie donec
nec hrdes quidem pro
ꝑte soluendo liberan poᷤᷤ¬
sint quam diuno eand̾
missa nõ rectp̃ ulutiuia
br̃des promissoris sing¬
nli insoudum tenentũ
iꝰ solidum prestitit pe¬
titioem h̾ebit acob̾rde fa¬
milie hrciscunde iuditõ¬

Expanded text:
ueluti cum hominem generaliter stipulor aut lancem aut quodlibet uas: nam si Stichi pars soluta sit, nondum in ulla parte stipulationis liberatio nata est, sed aut statim repeti potest aut in pendenti est, donec ne heredes quidem pro parte soluendo liberari possunt, quamdiu non eandem promissa non recipit, ueluti uia, heredes promissoris singuli in solidum tenentur: dibus solidum praestiterit, repetitionem habebit a coherede famili
Abbreviated transcription (Latin):
scipłones no s muciles.
qd tibititius d cum deb¬
itor c̃e desierit darespon¬
si sb̾quauis alia conditi
nicħ indotem h̾t docis
nomine c. dari stiplecũ¬

Expanded text:
tiones non sunt inutiles: 'quod tibi Titius debet, cum debitor esse desierit, dare sponsub quauis alia condicionihil in dote habeat, dotis nomine centum dari stipuletu
Abbreviated transcription (Latin):
ulatio non
est conficin
quomam exaudire mir¬
cem debent. Siquis igit᷑
exhis uult scipłari. peꝵ
seruum presentem scipr¬
letim ⁊ ad quirat eiextip¬
ulatu actionem. Item si
quis obligariuent inbe

Expanded text:
ulatio non potest confici nquoniam exaudire inuicem debent. si quis igitur ex his uult stipulari, per seruum praesentem stipuletur, et adquiret ei ex stipulatu actionem. item si quis obligar
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm possit quam explora¬
tum sit aneam diem in
itauam uenire titium ñ
posse n uenisse siũ iiuo
sius mortuo id accidit.

Expanded text:
m possit, quam exploratum sit ante eam diem in Italiam uenire Titium non posse neque uenisse, siue uiuo siue mortuo id acciderit.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊p̃. ¶scmbomis intẽ¬
dictum ẽ stipłando sibi
ad quirit. tradẽ uõ ñ p̃t.
ł promittendo obligari
ald̃o nec fideuissor proeo
si incclum nõ ascende¬
sens ẽ ⁊ peccunam cre¬
ditam continet.
.x. dure spondes. mortu
inus ⁊proculus expectã¬
dum diem actori puta
qd̾ ẽ uerius. Tota emin
quiita promisit si intra
ksas cligito celum nõ te¬
tigerit agiprotinus p̾t.¬

Expanded text:
interdictum est, stipulando sibi adquirit, tradere uero non potest uel promittendo obligari: et ideo nec fideiussor pro eo'si in caelum non ascendeaesens est et pecuniam creditam continet. decem dare spondes?' mortuoinus Proculus exspectandum diem actori putant, quod est uerius: tota enim qui ita promisit: 'si intra kalendas digito caelum non tetigerit', agi protinus pot
Abbreviated transcription (Latin):
sibi brdiq suo agere li¬
cere ⁊ unus exbrdib eiꝰ
proibeatur int̾ ẽẽ dicem
utrum insolidum com¬
mutatur scipło. an pr¬
oparte eius qmprohibiͣt
ẽ. nam sipena stipłoi ad¬
iecta sit insolidum com¬
mittetur.s quinon st
sit. turic prarteeis tan¬
tum qui ꝓibitus ẽ com¬
mittetur stipło.¬

Expanded text:
 suo agere licere, et unus ex heredibus eius prohibeatur, interesse dicemus, utrum in solidum committatur stipulatio an pro parte eius, qui prohibitus est. nam si poena stipulationi adiecta sit, in solidum committetur, sed qui non sunt sit, tunc pro parte eius tantum qui prohibitus est committetur stip
Abbreviated transcription (Latin):
dete fuerotenebenis mͥ¬
h̾ hr̃s eris nomineqm
incorpore ꝯsenserimus
s exdolimali clausular
tecum h̾tagam sisciẽs

Expanded text:
de te fuero, teneberis mihi huius aeris nomine, quoniam in corpore consenserimus: sed ex doli mali clausula tecum agam, si sciens
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ nec enuicum sacco. ad
titio solu posse aliid pea
pmissu mõ idcontinge̾
nam cuiuire scipłonis i
recte soluitur. el ⁊ probi¬
bente me recte solui potẽ
nõ alias promissor solu
cinon recte soluitur si priꝰ¬
quam solueretur demm¬
tiauerim ꝓmissorine ei

Expanded text:
 nec enim cum sacco adirTitio solui posse, aliud postea permissu meo id contingere. nam cui iure stipulationis recte soluitur, ei etiam prohibente me recte solui potest: cui uero alias permisero solui, ei non recte soluitur, si, priusquam solueretur, denuntiauerim promissori, ne ei
Abbreviated transcription (Latin):
.R. siqd̾ dabit insortem se
dare dixiss usuris non de¬
bere proficere. Galerianꝰ
lutu titu seruus scripsit:
maiore tot aureos q̃roan
hec summa inproximu
annum elaccepco ferri
debeat cum suꝑioris am
sit reliquator .R̾. indera
lib̾atioem proficere. Titt̾
mutuam pecumam acce¬
pit ⁊quin tũces uẜas spo¬
pondit. easq pancis ani
soluiti. p̾ea nullo pacto in¬
tuemente perrorem ⁊ igꝰ¬
rantiam semisses usira
soluiti. quero an pate fcõ
errore idqd̃ amplius us¬
arum nomine sobutum
qm instipłatum decductẽ¬
rore plus musuris solui¬
s quam debẽt. hndam rõ¬
nem insortem eixis ꝙ am¬
plius solutumẽ.¬

Expanded text:
 si qui dabat, in sortem se dare dixisset, usuris non debere proficere. Ualerius Lucii Titii seruus scripsit: maiore tot aureos': quaero, an haec summa in proximum annum ei accepto ferri debeat, cum superioris anni sit reliquator. respondi uideri liberationem proficere. Titius mutuam pecuniam accepit et quincunces usuras spopondit easque paucis annis soluit: postea nullo pacto interueniente per errorem et ignorantiam semisses usuras soluit: quaero, an patefacto errore id, quod amplius usurarum nomine solutum esset quam in stipulatum deducturore plus in usuris soluisset quam deberet, habendam rationem in sortem eius quod amplius solutum
Abbreviated transcription (Latin):
q q̃ munito merecte eisol¬
intur. Ei ãtcm issi deb¬
itorem meum. post mõ¬
tem meam soluere. ñ rec¬
te soluitur qr mãdacum
morte dissoluitur. Raccep

Expanded text:
 invito me recte ei solvitur. ei autem, cui iussi debitorem meum post mortem meam solvere, non recte solvitur, quia mandatum morte dissolvitur. IV
Abbreviated transcription (Latin):
cahis inquem edificiu¬
quam inipositume̾. non
emm desut mrerum na¬
tura ec mimo ⁊ petipot̃ a
rta ⁊ extimatio eĩ solui de¬
bebit ꝑs enminsule are
ac. ⁊ quidem maximea ỹ
q̃ suꝑficies ci cedet liueir¬
sum clicemus si seruus ꝓ¬

Expanded text:
edificium positum est: non enim desiit in rerum natura esse. immo et peti potest area et aestimatio eius solui debebit: pars enim insulae area est et quidem maxima, cui etiam superficies cedit. diuersum dicemus, si seruus
Abbreviated transcription (Latin):
dei cominissi inferre deb¬
uerant lib̾atas inderi. qm̃
quidam excollegis perro
am cͥditoris pignoris di¬
strabentis nam cum deb¬
itor solum pecumam.in
potãte eius ẽius comin¬
emorare inquam cãmso

Expanded text:
deicommissi inferre debuerant, liberatos uideri, quoniam quidam ex collegis per eram creditoris pignus distrahentis: nam cum debitor soluit pecuniam, in potestate eius esse commemora
Abbreviated transcription (Latin):
bło debiti soluatur.
usq demonstratiõe cessa¬
te. pocior heb̾r cã euus pre¬
uine q̃ subinfamica deb¬
etur mox eius que penaz
thece uł pignore cc̃ta est ĩ¬

Expanded text:
o debiti soluatur. usque demonstratione cessante potior habebitur causa eius pecuniae, quae sub infamia debetur: mox eius, quae poenam theca uel pignore contract
Abbreviated transcription (Latin):
itam aut pr̃i. s no incõ¬
mode pot̾ adibere clistin¬
ulante pris tunc adicia¬
tur ꝑsona cum stiplo eĩ
erad quiri no possit. Etõ¬
trario ãt ncħ̾ proib pa¬
trestiplante filii ꝑscam
aditi. cum tociens ꝙ pr
filio stipłatur sibi stipu¬
latus intlłr. cum ip̃e sibiꝰ
stipulatus nõe om̃ppo
usum fructum m aut
titio dari scipłatus sum
titio capite cdimimto
facultas soluendi titio
nõ int̃cidit. qr ꝯsic scip¬
ulari possumus mͥ aut
titio cum capite munit
erit dari. Nam si furiosi
uł pupilliꝑsona. ioiec¬
tasit. ita tutori łcuratoi̾
pecunia recta dab̾r sic̾ cõ¬
cdicionis quoq iplede
cã recte pecum a tutori ł
curatoridatur. qd̃ qdem
labeo ⁊ pegasus putaue¬
runt utisitatis cã recipi¬
endum /roq ita recipip̃t
si pecumam inrem uł px¬
pilli uł furiosi uersa ẽ qli¬
omodo sidomino iissus
die seruo dediss ut dño
daret. ceterum qd̃ seruo
dare uissus ẽ dominodã¬
do nõ alit̾ inplessecond¬
itionem intelligẽdum

Expanded text:
i aut patri?' sed non incommode potest adhiberi distinulante patris tunc adiciatur persona, cum stipulatio ei adquiri non possit: e contrario autem nihil prohibeat patre stipulante filii personam adici, cum totiens, quod pater filio stipulatur, sibi stipulatus intellegitur, cum ips‹i› sibi stipulatus non est, et Usum fructum mihi aut Titio dari stipulatus sum: Titio capite deminuto, facultas soluendi Titio non intercidit, quia et sic stipulari possumus: 'mihi aut Titio, cum capite minutus erit, dari?' Nam si furiosi uel pupilli persona adiecta sit, ita tutori uel curatori pecunia recte dabitur, si condicionis quoque implendae causa recte pecunia tutori uel curatori datur. quod quidem Labeo et Pegasus putauerunt utilitatis causa recipiendum: idque ita recipi potest, si pecunia in rem uel pupilli uel furiosi uersa est, quomodo si domino iussus dare seruo dedisset, ut domino daret. ceterum qui seruo dare iussus est, domino dando non aliter implesse condicionem intel
Abbreviated transcription (Latin):
titiosolutis lib̾abr reus a
stipłce. Sd̃ ita pot̾ admit¬
ti.si hoc ip̃m expressim a¬
gebatur ut qͣi pena adiec¬
tasit inpsona stipłantis
sititiosouitum non eẽt.
ceptio stipłonis ut ame
liberetur porro si .x. solu̾e

Expanded text:
Titio solutis liberabitur reus a stipulatore. quod ita potest admitti, si hoc ipsum expressim agebatur, ut quasi poena adiecta sit in persona stipulantis, si Titio solutum non esset. ceptio stipulationis, ut a me liberetur: porro si decem solue
Abbreviated transcription (Latin):
nec cditoris detrim̃tum
te debitacon stara densu¬
ris litigatum eẽi. nomis¬
sime exappellatiõe p̃mi¬
tiatum ẽ solutas quide
usuras no repeti infutu¬
rum nõ no deberi. Quer
ro.p. datautrum usuris
ce dẽ debẽt qd̃petitor defey

Expanded text:
nec tutoris detrimentum te debita constaret, de usura litigatum esset, nouissime ex appellatione pronuntiatum est solutas quidem usuras non repeti, in futurum uero non deberi: quaero, pecunia data utrum usuris cedere deberet, quod petitor
Abbreviated transcription (Latin):
tuario scipłetur inutilis ẽ
si ip̃i domino aut fructu¬
ario stipłe̾tur. recte stipla
si alienam mea domimu
insulam edificauit ansti¬
seruus effectus sit petipo¬
se inꝑpetuum enim sub¬
lata obło restituino pot᷑.
⁊ si seruus effectus sit ali
indetur ẽẽ.nec smili arg¬
unito usus ẽ ũtͣsinauem
quam tuꝓmisistidomimꝰ
dissolũit. de inde hisdẽ ta¬
enim eademꝰ natus ẽ qͣm
te daturum spopondistiũ¬

Expanded text:
tuario stipul‹e›tur, inutilis est si ipsi domino aut fructuario stipul‹e›tur, recte stipulasi alienam: in ea dominus insulam aedificauit: an stiseruus effectus sit, petierpetuum enim sublata obligatio restitui non potest, et si seruus effectus sit, alius uidetur esse. nec simili argumento usus est, ut, si nauem, quam tu promisisti, dominus dissoluenim eadem navis est, quam te daturum spopondisti
Abbreviated transcription (Latin):
hrdem quidem fideuisso¬
n testatori id qd̃ante ad¬
itam hr̃ditatem abeo so¬
lucum ẽ debẽ statim sol¬
uere. cum aliquoscił. te

Expanded text:
de qui fideiussori testatoris id quod ante aditam haereditatem ab eo solutum est debere statim solvere, cum aliquo scilice
Abbreviated transcription (Latin):
silegatum ꝯ̃ placitum pe¬
tẽt exceptionem ꝑacti nõ
dem tp̃r pignora duobus
d nec marbitrio eius elc¬
tio eit cum debitor precir̃
pignoris sorti ommn sub¬
iocerit qd̾ si tp̃ib discretis
suꝑfluum pigniorum iu¬

Expanded text:
si legatum contra placitum peteret, exceptionem pacti non dem tempore pignora duobus debet nec in arbitrio eius electio erit, cum debitor pretium pignoris consortioni subiecerit: quod si temporibus discretis superfluum pignorum
Abbreviated transcription (Latin):
itorem admonitim itar
negecium suum gestum
fuisse simeb̾ horum inter¬
ueniat uetustior contra¬
tus añ soluetir. simaior
pecuma mimerata sit q̃
tu somto qd̾pocior eĩt suꝑ¬
fluum ordim scd̾o uł m¬

Expanded text:
itorem admonitum ita negotium suum gest‹u›rum fuisse. si nihil eorum interueniat, uetustior contractus ante soluetur. si maior pecunia numerata sit, quam tu soluto, qui potior erit, superfluum ordini secundo u
Abbreviated transcription (Latin):
pecume croclite fidenisso¬
rem in .xx. dedit ⁊ping¬
nus in .x.exuenditione
pignoris c̾cditor .x.con¬
secutus ẽ utrum exum¬
u̾sitate id decedit ut qri¬
dam putant simsoluen¬
dis .x. incħ̾ debitor dixis¬
dixit id pocius solutum
existimetur qd̃ sat dato
debẽãt mag̾ t̾nexistimo
licuisse creditorim qd̾ sõ¬
lus debebat reus accept

Expanded text:
ssorem in uiginti dedi et pignus: ex uenditione autem pignoris creditor decem consecutus est: utrum ex uniuersitate id decedit, ut quidam putant, si in soluendis decem nihil debitor dixidixit, id potius soluturum existimetur, quod satisdato debeatur? magis tamen existimo licuisse creditori in id, quod solus debebat reus, accept
Abbreviated transcription (Latin):
tio daristipłatussim. Si.
U.accipiam reliquumm
promissor recte titio dab̾
Si fidemssor procurato
post tpẽ quo lib̾ari fideniꝰ¬
sor pot̾it ratum hnit tã¬
adhẽ exrcã si deuissionis.
tenentur soluit necrepe¬
on terc pot̾ nec minus agẽ
adu̾sus reunimãda t᷑u
pot̾. quam sicum prẽse¬
ti decliss. Item signorã
creditor procuratori soly¬
tum. serno debitoris. fil¬
ioue acceptum fuĩt po¬
stea aut rescierit ⁊ ratũ
tio ⁊ qd̃ acceptolatu sit
millius mom̃ti ẽ ⁊ tre

Expanded text:
tio dari stipulatus quinque accipiam, reliquum promissor recte Titio dabit. Si fideiussor procuratori post tempus, quo liberari fideiussor poterit, ratum habuit, tamadhuc ex causa fideiussionis teneretur, soluit, nec repetere potest nec minus agere aduersus reum mandati potest, quam si tum praesenti dedisset. Item si ignorans creditor procuratori suo solutum seruo debitoris filioue acceptum fecerit, postea autem rescierit et ratum tio et quod acceptum latum sit, nullius mo
Abbreviated transcription (Latin):
siq̾s cum sbreptus sibi
seruus eẽt sb̾conditioe
stipłatus fuĩt quiequid
furem dare facere o. Nã
si dominus oblatum si¬
bi accipere noluit sitnceᷤ
inprouncia forte ẜuus
ge priusqͣm facultate
eħ namcisceretur fur ł
promissor decessisse seiz¬

Expanded text:
s, cum subreptus sibi seruus esset, sub condicione stipulatus fuerit quidquid furem dare facere oportet: nam si dominus oblatum sibi accipere noluit. si tamen, cum in prouincia forte seruus ge prius quam facultatem eius nancisceretur fur uel promissor, decessisse se
Abbreviated transcription (Latin):
itum ẽ ibuenire sexui
mułis q̃ suo nomine ꝑ¬
iclitetu. ¶ Qd̾ milgo ta¬
ctatur fideuassorem qd̃
debitori brs extit̾it. Ex
cã fideuissionis lib̾arito¬
ciens uerum ẽ quociẽs
rei plemor promittẽcli
oblõ inuenitur. Nami
sireus dum tarat fuit i¬
obligatus fide ussor ni¬
berabr. Eccͣĩo nõ pot dici

Expanded text:
itum est subuenire sexu‹i› mulieris, quae suo nomine periclitetur. Quod uolgo iactatur fideiussorem, qui debitori heres extitit, ex causa fideiussionis liberari, totiens uerum est, quotiens ‹r›ei plenior promittendi obligatio inuenitur. nam si reus dumtaxat fuit obligatus, fideiussor liberabitur. e contrario non potest dici
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ido sicam pecuniam sol¬
nat quam sbripuerat a
mandati agꝰ postqm fur¬
tuił exca condictionis p̃¬
stitit. ¶ Fanius ianuariꝰ
papiniano sauriteni cum
titius gaio seio debẽt exc̃a
fidei commissi c̾tam quã¬
titatem ꝯcĩndem eidem ex

Expanded text:
am pecuniam soluat, quam subripuerat, mandati aget, postquam furti uel ex causa condictionis praestiterit. Fabius Ianuarius Papiniano salutem. Cum Titius Gaio Seio deberet ex causa fideicommissi certam quantitatem et tantundem eidem ex
Abbreviated transcription (Latin):
cditori soluit lib̾atio ꝯtin¬
git sine malo oscilo cum
toris cclicor pupillo tenet.
si eum ꝯscilium frandis p¬
ticipasse constabit. ¶Sicũ
pupilla magratui qd̃ per
frandem ꝓupillorum tut¬
orem ded̾it br̃s exticit si̾tr
tores eius cum adolescẽtẽ
transegit eam transactio¬
nem pupilla ratam hre ro¬
rum pecuma lib̾ata nec tr¬
tores q̃ adolescẽtem actio¬
nem nec utilẽ hẽbunt qri
suum recupanit piane si
adolescens pecumam res¬
tituere tutoripupille ma¬
liñt rescisso qd gestum ẽ
actionem utilem. in pup¬
illam br̃dem magrãtus

Expanded text:
toris soluit: liberatio contigit, si non malo consilio cum toris creditor pupillo tenetur, si eum consilium fraudis participasse constabit. Cum pupilla magistratui, qui per fraudem pupillo tutorem dedit, heres extitisset, tutores eius cum adulescente transegerunt: eam transactionem pupilla ratam habere norum pecunia liberata nec tutores contra adulescentem actionem nec utilem habebunt, qui suum reciperauit. plane si adulescens pecuniam restituere tutori pupillae maluerit, rescisso quod gestum est actionem utilem in pupillam heredem magistratus
Abbreviated transcription (Latin):
tum sine pacto ullo om¬
ne qurdem erca trtele de¬
beatur actionis post alt̃
int̾uallum cesse sunt.a
nicħ ea cessione actum¬
ẽ. Cũm milla acto super¬
fuerit qd̃ si an solutioem
hoc factumeꝰ uscum cõ¬
ueniss ut mandarentũ
mandatum subsecutu.
ẽ saluas eẽ mandaras ꝙ¬
tum quam actio q̃ frnt

Expanded text:
tum sine ullo pacto omne, quod ex causa tutelae debeatur, actiones post aliquod interuallum cessae sint, nihil ea cessione actum, cum nulla actio superfuerit: quod si ante solutionem hoc factum est uel, cum conuenisset, ut mandarentur mandatum subsecutum est, saluas esse mandatas actum quam actio quae fuit
Abbreviated transcription (Latin):
rt b̃roi eius soluẽ non
eẽ sipretor adit̾ iusiss
meꝑti brdum̃ eam lã¬
cem tradẽ quo cãu depo¬
siti mereliquis coh̾rd¬
torc sine dolo malo hoc
fecero libabor aut quo
uerius est. nõ incidam¬

Expanded text:
rit, heredi eius soluere non esse, si praetor aditus iussisset me parti heredum eam lancem tradere, quo casu depositi me reliquis coheredaetore sine dolo malo hoc fecero, liberabor aut quod uerius est
Abbreviated transcription (Latin):
sor liberafus inquidem
iri. ⁊hic erhis dari scip¬
ulatus ẽ qd̃ eius nõ era
furigamus itastipłatu
hominem exhis quos
sempromius religo dre̾
spondes cum tres semp¬
nius reliquiss eorumi
aliquem stiplonis fins¬
se. meimortuns duob
qd̃ alterius erant sup eĩt
nisi ante mortem drio¬
hum prando ci lib̾ta
excã fidei commnissi ꝑan¬
da ẽ non indetur lib̾atus
Nam aniinus hic seru¬
um declit quam ille qri
seruum declit. nõ dum
norasolutum. num gͦ
⁊ si uespellionem auta¬
lias turpem ded̾it homi¬
midem fit asanc datum
negare nõ possumus set
differt hec sp̃es apriorib
sor serm eum d hõiem

Expanded text:
eratur: vi quidem ipsa et hic ex his dari stipulatus est, qui eius non erant. fingamus ita stipulatum: "hominem ex his, quos Sempronius reliquit, dare spondes?", cum tres Sempronius reliquisset, eorumque aliquem stipulatoris fuisse: num mortuis duobus, qui alterius erant, supererinisi ante mortem duohum, cui libertas ex causa fideicommissi  non uidetur liberatus: nam uel minus hic seruum dedit quam ille, qui seruum dedit nondum noxa solutum. num ergo et si uispellionem aut alias turpem dederit hominem, idem sit? et sane datum negare non possumus et differt haec species a prioribus: sor serui eum debet hominem
Abbreviated transcription (Latin):
llo serment que põt in¬
pleri citra int̾uentum
corem dando li uẽtur. ⁊
finge alicui fuirouz le¬
gatum si dedisse puipu¬
lo furiosoue ⁊ scienon
ẽ mominib istis casib
tutori quidem ułcura¬
coruitilit dependi ipsi
nõ recte psolu ne datio
ecillorum in becillitae
pereat. Nec hoc egit testa¬
tor ut quoquo modo eẽt
datum expleta inderet᷑¬

Expanded text:
llo seruierit', quae potest impleri citra interuentum tori dando liberetur? et finge alicui fundum legatum, si dedisset pupillo furiosoue. et sciendum est in omnibus istis casibus tutori quidem uel curatori utiliter dependi, ipsis non recte persolui, ne datio ex illorum inbecillitate pereat: nec enim hoc egit testator, ut, quoquo modo esset datum, expleta uideret
Abbreviated transcription (Latin):
elsus. Si bommem in
natus. estecum agẽ iud¬
icatinec expectabimns ñ
creclitor inricat. s si nsus
fructus int̾ierit uł clisso¬
luta fueritpignoris ob¬
ligatio eristimo process¬
uram liberationem.¬

Expanded text:
n  condemnatus es, tecum agere iudicati, nec exspectabimus, ut creditor evincat. sed si usus fructus interierit vel dissoluta fuerit pignoris obligatio, existimo processuram liberationem.
Abbreviated transcription (Latin):
Rocuł. S icum corneli
fundum suumnomi¬
ne seie uiro eius dan de¬
diss nec de eo reddendo
quicquam cauiss ⁊ fẽt
ciscerentur ut cliuortior
reddẽtiu no puto dixo¬
tio fc̃o auiro uetante seͣ¬
ia eũ fundum titio cor
nillum int̾cessiss dix¬
ortio fc̃o mułr iussit eñ
fundum cornelio reddi
deide an qͣm reddẽtim
uenisse nõ tuto reddẽtũ
s si an quam seia ueta¬
ret cornelio eum fund̾
redclidiss nec cam hab¬
niss existimandi id in¬
uita seia facturum ec̃. ñ
meliꝰ nec equius ẽẽ exi¬
stimarem eum fũdimm
missus in soluet ñ repet¬

Expanded text:
rum. Si, cum Cornelius fundum suum nomine Seiae uiro eius doti dedisset nec de eo reddendo quicquam cauisset, fecit, ciscerentur, ut diuortio redderetur: non puto divortio facto virum vetante Seia eum fundum Cornelio nullum intercessisset, diuortio facto mulier iussit eum fundum Cornelio reddi, deinde antequam redderetur, uetuisset, non tuto redderetur. sed si antequam Seia uetaret, Cornelio eum fundum reddidisset nec causam habuisset existimandi id inuita Seia facturum esse, nec melius nec aequius esse existimarem eum fundum Sumissus mihi soluerit, non repet
Abbreviated transcription (Latin):
li nõ fuerat nec pͥupillo
us iussu oxit. s pupill¬
umi in qntum loccipleti¬
or fc̃s ẽ ut pote debito li¬
chum soluerit. pot̾ eĩde
stichi dmium postea cõ¬
secutus dandolib̾ari In
lla clubitao ẽ. Nam ⁊ ꝓ̃
uellet . 1. posse sepins il¬
los nimmos accipiedo
abeo eiq retro dando ac
rursus accipiendo id ef¬
ficẽ uelriti. si .c. debitoe
.x. acceptis liberare cͥdi¬
tor uelitut cum .x. acce¬
perit eadem erretroces¬
at reddat mor aueo a¬
cipiat ae nouissime re
tineat. ⁊ sine lubitaticẽ
aquibodam hoc maie de¬
ducatur qd nõ possit in¬
deri is qd̾ita accep̃nt ei
aquo accepit retro red¬

Expanded text:
li non fuerat, nec pupillo us iussu contraxit: sed pupillus in quantum locupletior factus est, utpote debito lichum soluerit, poterit eiusdem Stichi dominium postea consecutus dando liberari. in lla dubitatio est: nam et apud uellet, respondit posse saepius aliquos nummos accipiendo ab eo eique retro dando ac rursus accipiendo id efficere: ueluti, si centum debitorem decem acceptis liberare creditor uelit, ut, cum decem acceperit, eadem ei retro reddat, mox ab eo accipiat ac nouisstineat: etsi in dubitationem a quibusdam hoc male deducatur, quod non possit videri is qui ita accepit, ut ei a quo accepit retro red
Abbreviated transcription (Latin):
D. Niliris gõ ministrab¬
at ut hr̃s prna bona pocu¬
mam exhis sempromo
mutnam dedit⁊ eãdem
ꝑticłatim accep̃. deindese
abstinint qr minor am̃is
erat abea broitateq̃sicum
c̃ ciratorbonorum pr̃is
ꝯstitutus adu̾s sempro¬
numi utilem actionem

Expanded text:
. Filius, qui administrabat ut heres paterna bona, pecuniam ex his Sempronio mutuam dedit et eandem particulatim recepit, deinde se abstinuit, quia minor annis erat, ab ea hereditate: quaesitum est, curator bonorum patris constitutus an aduersus Sempronium utilem actionem
Abbreviated transcription (Latin):
eẽnt.R. iure lib̾ates. clar¬
dius sb̾ẽ emim illa eciũ¬
risclictione pendens qo
anp̃tia rerum quescieb¬
ant pupille bona fide
soluisse uideantur ma¬
tri.q̃ ius ãt munstrato¬
nis nõ hebat ⁊̃oq si hoc
sciebant nõ liberantur
scil sim̾r soluẽdoñsit.

Expanded text:
s. Claudius: subest enim illa ex iurisdictione pendens quaestio, an pretia rerum, quae sciebant esse pupillae, bona fide soluisse uideantur matri, quae ius administrationis non habebat: ideoque si hoc sciebant, non liberantur, scilicet si mater soluendo non sit.
Abbreviated transcription (Latin):
ta ut discerm nõ possĩt
enis fieri qd̾ iccep̃ ninib¬
ris gan scriptum ẽ itar
ut.ictõ domino cum eõ
bes aut aliam remsim
ꝯspectu meo ponẽ te ii¬
beam. efficitur ut stati
liberis. ⁊mea ẽẽ incipia
slam cũ qd aniula corp¬
oralit̾ eius rei põdetinet¬

Expanded text:
ta ut discerni non possent, eius fieri qui accepit in libris Gaii scriptum est, ita ut actio domino cum eo, bes, aut aliam rem si in conspectu meo ponere te iubeam, efficitur, ut et tu statim libereris et mea esse incipiat: nam tum, quod a nullo corporaliter eius rei posse
Abbreviated transcription (Latin):
dacẽ uelit. hoc int̾clictu
loc hre pot̾ pretea labeo
scribit. ⁊ siqdem cluctꝰ aͣ¬
rum nõ sint fundi. qri
quoc̃q ducipossunt cm̃
alhoc int̾dictum ꝑtinẽ¬

Expanded text:
re uelit, hoc interdictum locum habere potest. Praeterea Labeo scribit, etsi quidam ductus aquarum non sit fundi, quia quocumque duci possint, tamen ad hoc interdictum pertine
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc int̾ dc̃a deaq̃. item de
fonte. ad eam aq̃m ptirẽ
indentur q̃ acpite duci¬
cur nõ aliunde. harumi
atur ip̃e fons. Si exflĩe
la ł lau prima incilia uł
principia fossarum qͥb

Expanded text:
c interdicta de aqua, item de fonte ad eam aquam pertinere uidentur, quae a capite ducitur, non aliunde: harum eatur, ipse fons: si ex flumine uel lacu, prima incilia uel principia fossarum, quib
Abbreviated transcription (Latin):
ce̾ seputamt cum nõ in
uire s in fcoerranit dic¬
endum ẽ eoq iire utimꝰ
ut int̾ dc̃o hoc utipossit.
Suffic̾ enim siuire secdu¬
cẽputauit. nec in nec el¬
am nec p̃cario dux̃. ¶lld̾¬

Expanded text:
cere se putauit, cum non in iure, sed in facto errauit, dicendum est eoque iure utimur, ut interdicto hoc uti possit: sufficit enim, si iure se ducere putauit nec ui nec clam nec precario duxit. Ill
Abbreviated transcription (Latin):
ta. deinde acclitore ꝯclucta
conuenit ut is quir pote¬
cam de diss procolono in
agro edib autem proin¬
possidẽ undetim.
uł.Qm absenti serno xͥ¬
tionem suam mid tp̃e cõ¬
ferre quo suus certior fos
fuit. ¶ Siquis põem fũ¬
di ita tradidit utita demr̃
cede̾ eam clicat sup̃ius fũ¬
dus eẽt non indetur pot¬
dita si fumdus alienꝰ sit
hoc amplius existimand̃
di posse sicut res sub ꝯliti¬
onc traduntur. neq alit̾
accipientis fruĩt quam si¬
conditio existit ¶Siis ꝗ ti¬
tio sernum uendiderat.¬

Expanded text:
ta, deinde a creditore conducta conuenit, ut is, qui hypothecam dedisset, pro colono in agro, aedibus autem pro inpossidere uidetur.ui absenti seruo tionem in id tempus conferre, quo seruus certior factus fuerit. Si quis possessionem fundi ita tradiderit, ut ita demum cedere ea dicat, si ipsius fundus esset, non uidetur podita, si fundus alienus sit. hoc amplius existimandumdi posse, sicut res sub condicione traduntur neque aliter accipientis fiunt, quam condicio exstiterit. Si is, qui Titio seruum uendiderat,
Abbreviated transcription (Latin):
amus donec alius corpore
eopossideamus donec reu̾¬
tentes nos aliquis repell¬
at. annos ita animo desir¬
amus possidẽ qd suspicere¬

Expanded text:
amus, donec alius corpore eo possideamus, donec revertentes nos aliquis repellat aut nos ita animo desinamus possidere, quod suspice
Abbreviated transcription (Latin):
uus fruatur. n alt̾ius fr¬
uctus amputari si alt̾ poᷤ¬
sideat ¶ Eum quiedificae̾
prohibetur possidẽ quoq
proiberi mamfestum est
¶Spes inducendi muacu¬
am põnem alicuius reiẽ
prohibẽ ingredienti uim
fi¶Stati emin cede̾ ad¬
nersarim. ⁊nacuam re¬

Expanded text:
lius fruatur, neque alterius fructum amputari, si alter possideat. Eum, qui aedificare prohibeatur, possidere quoque prohiberi manifestum est. Species inducendi in possessionem alicuius rei est prohibere ingredienti uim fieri: statim enim cedere aduersarium et uacuam re
Abbreviated transcription (Latin):
sci ait lab̾o ueluti si acer¬
uum lignorum emeroer
am posuissem traditusi
mͥ uidetur. Idem iuris ẽ¬
inuino uendito cum mñ¬
uerse amphore uimi sumł
eent. s uideamus inqrid
ne hec ip̾a corporis corpori¬
traditio sit. iqr nicħ int̃¬
ẽ utrum michi ancuilib¬
et uisserim custodia trada¬
tur. in eo puto hanc qoem
consistere an q̃ sicorpore ⁊¬
acernus ant amphore
apprehensenõ sunt nicł¬
ommius tradite indean¬
tur. ncħ uideo int̾ eẽ. ntr

Expanded text:
s ait Labeo: ueluti si aceruum lignorum emero etam posuissem, traditus mihi uidetur. idem iuris esse uino uendito, cum uniuersae amphorae uini simul essent. sed uideamus, inquit, ne haec ipsa corporis traditio sit, quia nihil interest, utrum mihi an et cuilibet iusserim custodia tradatur. in eo puto hanc quaestionem consistere, an, etiamsi corpore aceruus aut amphorae adprehensae non sunt, nihilo minus traditae uideantur: nihil uideo interesse, utr
Abbreviated transcription (Latin):
ns seꝑatio. Nam saltus y¬
bernos ⁊ estinos quorim
lonum ibi habemus.
posito possidendi fiñtali
ingressus tam diuprio
ignoret. Ut enim codem
solinitur quo q̃n assolet¬
te depositam aut excomo¬
tem rensum ẽ. Cuius rei
forsitan illa rõẽ quereru
mobilium neglecta atq
omissa custodiaquam iꝰ
eas nemo alius muaserit
afferre consuennt idq ne¬
na filius libris deusucapi
ombretulit. Idem scribit
aliam cãm eẽ hominis co¬
modati omissa custodia
fieri quam dunemo aliꝰ
cum possi dẽ cepit indel i
ideo qr pot̾ homo ꝓposito
re deundi domino ponem
sin conseruare cuius cor

Expanded text:
separatio est. nam saltus hibernos et aestiuos, quorum lonum ibi habeamus,posito possidendi fuerit alius ingressus, tamdiu prioignoraret. ut enim eodem soluitur, quo quate depositam aut ex commotem responsum est. cuius rei forsitan illa ratio est, quod rerum mobilium neglecta atque omissa custodia, quamvis eas nemo alius invaserit, adferre consuevit: idque Nerva filius libris de usucapirettulit. idem scribit aliam causam esse hominis commodati omissa custodiafieri, quamdiu nemo alius eum possidere coeperit, videlicet ideo, quia potest homo proposito redeundi domino possessionem sui conservare, cuius corp
Abbreviated transcription (Latin):
quiciuilit quidem possi¬
tenet. dominus cditur põ¬
sidẽ. Qd̾ nõ exmnaleficiis
ita ꝑdiderimus ut igno¬
animo possidemno q̃ritu
utrum neusq eos posside

Expanded text:
em possitenet, dominus creditur possidere. quod uero ex maleficiis ita perdiderimus, ut ignoanimo possidemus, quaeritur, utrumne usque eo posside
Abbreviated transcription (Latin):
te po̾ tradita ẽ. Ssiid fe¬
cerit. cum scira dominu
nem fundi cornelliami
ĩfun dum sempmanũ
missum ⁊ ĩcornelianum
incorpore ꝯsenserimus.i
mus an ate tantum rece¬

Expanded text:
o tradita erit. sed si id fecerit, cum sciret dominum sionem fundi Cornelianiin fundum Sempronianum missum et in Cornelianum in corpore consenserimus. mus, an a te tamen rece
Abbreviated transcription (Latin):
si iñ pecculiaticũ ⁊ eor aĩopossidamꝰ.uttorei.⁊t ⁊ añmiorntaunio dit.
possidẽ non puco ꝙcum
ita sehea multonimus
pillimres eius ate possi¬
dentur. neq enimrerum
nã recipit ut peum aliqd
possidẽ possim quẽ ciulit
inmea potãte nõhẽo.
rante te upossidet id tu
nõ possides qm is qui in
tua potae ẽ ignorante t̾
nõ corporalem põnem s
iustam pot̾ ad quirẽ. Si¬
cut idqd̾ expeculio puene
cum seruum dominis qͣ

Expanded text:
dit: possidere non puto: quod cum ita se habeat, multo minus per illum res eius a te possidebuntur: neque enim rerum natura recipit, ut per eum aliquid possidere possimus, quem ciuiliter in mea potestate non habeo. rante te ui possidet, id tu non possides, quoniam is, qui in tua potestate est, ignoranti tibi non corporalem possessione, sed iustam potest adquirere: sicut id, quod ex peculio ad eum tum per seruum dominus quoque
Abbreviated transcription (Latin):
nimis quem possidebamꝰ
Namq loc̾ religiosum aũ
sacrum possumus possidẽ
ligionem. ⁊propriuato t¬
eum teneamus sic̾ homi¬
nem liberum. Itemcum
tum dñm amittere labeo
ait. Item qd̾ amariaũ flu¬
mine occupatum sit possid¬
ere nos desimnmus. aut sii
qui possidet mait̾ius pote¬
statem puenit. ¶Itẽ d̃ mo¬
bieẽ multis moĩs desim¬
mus possice̾. ¶Si aut nol¬
unus aut seruum puta
manumittam Itensic
possidebamus manam spẽ
transiatum sit ueluti ues¬
tim̃tum erlanafactum. q̃
ꝑcolonum possideo heres
nõ pot̾ possitẽ̾. Retinene
mus adipisci nõ possum̃

Expanded text:
quem possidebamus: namque locum religiosum aut sacrum non possumus possidere, ligionem et pro priuato eum teneamus, sicut hominem liberum. Item cum tum dominum amittere Labeo ait. Item quod mari aut flumine occupatum sit, possidere nos desinimus, aut si is qui possidet in alterius potestatem peruenit. Item quod mobile est, multis modis desinimus possidere: si aut nolimus, aut seruum puta manumittamus, item si quod possidebam in aliam speciem translatum sit, ueluti uestimentum ex lana factum. Quod per colonum possideo, heres non poterit possidere: retinere mus, apisci non p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯip̃m possidẽ ⁊ eum quip¬
carium acceperit. Ider tre¬
batius ꝓprolut eristimã
posse alium iuste alium
iiuste possidẽ. duos inus¬
te uł duos iuste nõ posse q̃
ẽ iuste quis an inuiste pos
aris meo loco in quo egost¬
o uł in quo egoseeo tu sedẽ
et intuenda ẽ ¶ taq sun fr̃¬
dosis ⁊ tm nolueris cum p¬
sidẽ protinus amictes pos¬
sessionem. Igitur amitti
⁊ ammo solo pot̾ quam ui
Adquiri nõ pot̃. S si aioi
solo possideas alius lsit ĩ
fundo adhucãt possides :
Siquis nuntiet domum
alatronib occupatam. ⁊
dominus timore conteri¬
tus nolu̾it accede̾. amisis¬
se cum põem placet. Qd̾si
seruus uł colonus ꝑquos
corpore possidebam discss
erĩt . ł animo rcaneboposs¬
essionem. s si alii tradider¬
constat posside̾ nos donec
aut nr̃a uoluntate dissce¬
serimus aut iñ deiecti fuc¬
rinus. ¶Sisernus quem
possi debam prolib̾os eger

Expanded text:
et ipsum possidere et eum qui pet ipsum possidere et eum qui precario acceperit. idem Trebatius probabat existimans posse alium iuste, alium iniuste possidere, duos iniuste uel duos iuste non posse. quem rest, iuste quis an iniuste possaris in eo loco, in quo ego sto, uel in quo ego sedeo, tu sedere et intuenda est: itaque si in fundo sis et tamen nolis eum possidere, protinus amittes possessionem. igitur amitti et animo solo potest, quamuis adquiri non potest. Sed et si animo solo possideas, licet alius in fundo sit, adhuc tamen possides. Si quis nuntiet domum a latronibus occupatam et dominus timore conterritus noluerit accedere, amississe eum possessionem placet. quod si seruus uel colonus, per quos corpore posserintue, animo retinebo possessionem. Et si alii tradiderconstat possidere nos, donec aut nostra uoluntate discesserimus aut ui deiecti fuerimus. Si seruus, quem possidebam, pro libero se ger
Abbreviated transcription (Latin):
põ ꝑ procuratorem ignorã¬
ti queritur nsurapio uero
scienti ꝯpet. tantum cuic¬
tiomis actiodomiino ꝯͣ uẽ¬
ditorem inuito procura¬
tore nõ datur. s ꝑ actioẽm
mandati eam cedẽ cogitũ.

Expanded text:
per procuratorem ignoranti quaeritur, usucapio uero scienti competit, tamen euictionis actio domino contra uenditorem inuito procuratore non datur, sed per actionem mandati ea cedere cogitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃Peregre profecturus
pecumam int̾ra custodie
cã condidat. Cunreuer¬
sus locum thesauri me i¬
moria nõ repet̾et. andesi¬

Expanded text:
Peregre profecturus pecuniam in terra custodiae causa condiderat: cum reuersus locum thensaur‹i m›emoria non repeteret, an desi
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq addimus macces¬
sione dein ⁊clam ⁊precai̾o
uenditoris. ¶Preterea q̃¬
ritur. siquis hominem i¬
uenditori redlibuit. an
accessioẽ uti possit expso¬
naeius ¶Et sunt quipu¬
tent nõ posse quia uendi¬
tiomis resolutio ẽ reclibit¬
io. ¶Alii emptorem uẽcli¬
toris accessione usur. arẽ¬
ditorememptoris qd̃ ma¬
gis probandum puto. si
liber homo łalienus suus
cum bona fide seruiropa¬

Expanded text:
accessione de vi et clam et precario venditoris. Praeterea quaeritur, si quis hominem venditori redhibuerit, an accessione uti possit ex persona eius. et sunt qui putent non posse, quia venditionis est resolutio redhibitio: alii emptorem venditoris accessione usurum et uenditorem emptoris, quod magis probandum puto. Si liber homo uel alienus seruus, cum bona fide seruire‹
Abbreviated transcription (Latin):
tatis amici fundum ing̾¬
clitur. nõ uidetur posside
qr no eo animo ingressus
est ut possi det licet corpo¬
um nomine possideatur.
abomnb possider ĩtel

Expanded text:
atis amici fundum ingreditur, non uidetur possidere, quia non eo animo ingressus est, ut possideat, licet corpoium nomine possideatur, ab omnibus possideri intel
Abbreviated transcription (Latin):
siquis siluamemit uid̾i
enm omis feras possidere
qd falsum ẽ ¶Aues ãt poᷤ¬
sidemius q̃s inclusas hab¬
enius. at siq̃ mansueter
fce custodie nr̃e sb̾iecte sũt.
Quidam recte putant co
que exalueis m̃is euolat
redeunt anb̾ possider Ma¬
beo ⁊ nerua fuus re der. De¬
sinere me posside̾ eum loc
quem flumen aut mare
occupam̃it. ¶Sirem ap̃ te
depositam furti faciẽclicã
qͣ tractañs. desinoposside̾
s sieam loco nõ moueris
qui ficiandi ammum hẽ¬
cassius recte renderunt i¬
possorem memanẽ quia
furtum sine contractatio

Expanded text:
si quis siluam emerit, uideri eum omnes feras possidere, quod falsum est. Aues autem possidemus, quas inclusas habemus, aut si quae mansuetae factae custodiae nostrae subiectae sunt. Quidam recte putant colquae ex alueis nostris euolant redeunt, a nobis possideri. Labeo et Nerua filius responderunt desinere me possidere eum locum, quem flumen aut mare occupauerit. Si rem apud te depositam furti faciendi causa contrectaueris, desino possidere. sed si eam loco non moueris et infitiandi animum habCassius recte responderunt possessorem me manere, quia furtum sine contrectatio
Abbreviated transcription (Latin):
nem saltus retinet furez
conductio si spalr̾ põms so¬
lius ꝯducẽdem ł p̃cario ro¬
ne tutoris auc̃te muittẽ i
rosseꝯstat nõ ut ammos
ut corpore desin possidere
nem uelit amittẽ hoc enĩ¬

Expanded text:
nem saltus retineret, furconductio, specialiter possutrum sciam me possidere an ignne tutoris auctoritate amittere posse constat, non ut animo, sed ut corpore desinat possidernem uelit amittere: hoc eni
Abbreviated transcription (Latin):
indemus eas corudem et
anmo ⁊ corpore possidere
Nerua filius res mobues
exceptohomine q̃tenus
sub custodianra sint has¬
tenus possidẽ .i. quatenu
muematin. protinus de¬
sinẽ anob̾ possideri. licet
anullo possideatur dissi i¬
minit᷑ atq sisb̃custodia i¬
mea sit nec inuematim
ias qͣs iniunuarus recluse¬
mnns ꝯpisces quos inpi¬
scina collegerimus a nob̾
possideri. ¶S eos pisces q
instagnos aut feras que
insilius circum sceptis i¬
nagantur a nob̾ no possi¬
deri. q̃m relicte sunt inli

Expanded text:
uidemur eas eorundem et animo et corpore possidere. Nerua filius res mobiles excepto homine, quatenus sub custodia nostra sint, hactenus possideri, id est quatenus, inueniatur, protinus desinere a nobis possideri, licet a nullo possideatur: dissimiliter atque si sub custodia mea sit nec inueniaturias, quas uiuariis incluserimus, et pisces, quos in piscinas coiecerimus, a nobis possideri. sed eos pisces, qui in stagno sint, aut feras, quae in siluis circumseptis uagantur, a nobis non possideri, quoniam relictae sint in li
Abbreviated transcription (Latin):
cam põms posse mutare
it ut alia exc̃a id possidẽt
nõ siquis dimissa pone¬
rit emptoriq tradi inss¬
ent nec ille tradidit aliaᷤ
scenti eicommodatum

Expanded text:
onis posse mutare,it, ut alia ex causa id possideret, non si quis dimissa possrit emptorique tradi iusserit nec ille tradiderit, aliscenti ei commodatum
Abbreviated transcription (Latin):
qui infugasit nch̾ posse
nos possidẽ nerua filius
abalio nõ possideatur a
nb̾ eum possideri. Idooq
int̾un ⁊̃ usucapi. S uti¬
litatis cã receptum ẽ ut

Expanded text:
qui in fuga sit, nihil posse nos possidere Nerua filius ab alio non possideatur, a nobis eum possideri ideoque interim etiam usucapi. sed utilitatis causa receptum est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
rum ea quoq q̃ unqͣm te¬
statoris fuerat. Indotem
⁊ quo sires data fuerit uł ex
dote accepta. accessiodab
cariodicendum accedẽ po
nem eius tpͣis quo precãĩo
possidebatur. E xfcõ que¬
ritur siquis manumissũ
ercã peculiari hẽa rem nõ
concesso poculio sͥ. dem̃ do
põe accessice̾ uti an possit
⁊ placuit nõ ẽẽ dandamh¬
anc adiectioẽm quecam i¬
hĩtaẽ predone possidente
Tiiussu iudicio res mͣ re¬
stitutasit accessioẽm mͥ ẽẽ
tp̃is dandam placuit. Ser
⁊legatario dandam acces¬
sionem eius tp̃is quofu¬
t ap̾testatorem sciẽdumẽ
deamus ⁊puto sue pure
siue conditione fiñt relic¬
tum dicendum eẽ id tp̃ri
quo br̃s possedit. ancrist¬
entem conditionem ułre¬
stitutiõem rei ⁊ legatario
profice̾. testatoris at tp̃c
semper proderit legatario
silegatum nẽ fint uł fidi¬
ꝯmissum. S ꝯhis cuire
donaa ẽ accessione ntetr̃
exꝑsona eius quidonaũ
Accessioẽs in eorum peir

Expanded text:
rum ea quoque, quae umquam testatoris fuerit. In dote quoque si data res fuerit uel ex dote recepta, accessio dabicario, dicendum esse accedere ponem eius temporis, quo precario possidebatur. Ex facto quaeritur, si quis manumissus ex causa peculiari habeat rem non concesso sibi peculio, deinde doone accessione uti, an possit. et placuit non esse dandam hanc accessionem, quae clam habita est. Praedone possidente si iussu iudicis res mihi restituta sit, accessionem esse mihi dandam placuit. Sed et legatario dandam accessionem eius temporis, quo fuit apud testatorem, sciendum est. deamus: et puto, sive pure sive sub condicione fuerit relictum, dicendum esse id temporis, quo heres possedit ante existentem condicionem uel restitutionem rei, legatario proficere. testatoris autem semper proderit legatario, si legatum uere fuit uel fideicommissum. Sed et is, cui res donata est, accessione utetur ex persona eius qui donauit. Ac