comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
anis. Nec de lege conqueror: s doleo cur me¬
ruerimꝰ hanc legẽ. Cauteriũ bonũ est. S qͦ
michi uulnꝰ: ut indigeã cauterio: Puida
seuera q est legis cautio: ⁊ tñ nec sic re¬
frenatur auaricia: ꝑ fidei cõmissa. legi¬
b illudimꝰ. Et quasi maiora sint impe¬
ratoꝵ scita quã xp̃i leges timemꝰ: euan¬
gelia contẽ nimꝰ. Sit heres ⁊ mat̾ filio¬
rum. idẽ gen̾is sui ȩccłia: quȩ illos ge¬
nuit. nutriuit.⁊ pauit. Quid nos inse¬
rimus int̾ matr̃e n liberos: Gła ep̃i est:
pauperũ opibus ꝓiudere. Ignominia
sacerdotis est: ꝓ priis studere duiciis. Na¬
tus in paupere domo. ⁊ in tugurio ru¬
sticano. qui uix milio ⁊ cibario pane ru¬
gientem saciare uentrẽ poterã: n̾c simi¬
lam ⁊ mella fastidio. Noui ⁊ genera et
nõia pisciũ: in quo lit ore conca lecta
sit. Calleo. saporib auiũ discerno ꝓ un¬
cias: & ciboꝵ me raritas. ac nouissime

Expanded text:
anis. nec de lege conqueror, sed doleo, cur meanis. nec de lege conqueror, sed doleo, cur meruerimus hanc legem. cauterium bonum est, sed quo mihi uulnus, ut indigeam cauterio? prouida seueraque legis cautio, et tamen nec sic refrenatur auaritia. per fideicommissa legibus inludimus et, quasi maiora sint imperatorum scita quam Christi, leges timemus, euangelia contemnimus. sit heres, sed mater filiorum, id est gregis sui, ecclesia, quae illos genuit, nutriuit et pauit. quid nos inserimus inter matrem et liberos? gloria episcopi est pauperum opibus prouidere, ignominia omnium sacerdotum est propriis studere diuitiis. natus in paupere domo et in tugurio rusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac nouissime
Abbreviated transcription (Latin):
Non est tam inhumana: ut nullũ precer
te habeat. cui se debeat credere. Caueto õs
suspiciones: ⁊ quuquid ꝓbabilit̾ fingi po¬
test. ne fingatur ante deuita. Crebra mu¬
nuscula. ⁊ sudariola. ⁊ fasciolas. ⁊ uestes
ori applicitas. ⁊ oblataf. ac degustatos cibos
blandasq ⁊ dulces litterulas: sc̃s amor ñ
dignas urbanitates. ⁊ ceteras ineptias a¬
matoꝵ. in comediis erubescimꝰ: in secul
hõib detestamur: quantomagis in mona
chis & in clericis. quoꝵ ⁊ sacerdociũ ꝓposi¬
to. & ꝓpositũ ornator sacerdocio: Hec hoc
dico quod aut in te. aut in sc̾is uiris ista
formidem: s quod in õi ꝓposito. in om̃i gra¬
du & sexu ⁊ boni & mali repperiantur:
maloꝵ q condempnatio laus bonoꝵ sit.¬
Pudet dicere. Sacerdotes idoloꝵ. mimi. auri¬
ge. & scorta hereditates capiunt: solis cleri¬
cis ⁊ monachis hoc lege ꝓhibet᷑. Et ꝓhibe¬
tur: non a ꝑsecutorib s a principib xp̃i¬

Expanded text:
non est tam inhumana, ut nullum praeter non est tam inhumana, ut nullum praeter te habeat, cui se audeat credere. Caveto omnes suspiciones, et quidquid probabiliter fingi potest, ne fingatur, ante devita. CREBRA MUNUSCULA, et sudariola, et fasciolas, et vestes ori applicitas, et oblatos ac degustatos cibos, blandasque es et risu dignas urbanitates, et caeteras ineptias amatorum in comoediis erubescimus, et in saeculi hominibus detestamur: quantchis et in Clericis, quorum et Sacerdotium proposito, et propositum ornatur Sacerdotio? Nec hoc dico, quod aut inte aut in sanctis viris ista formidem; sed quod in omni proposito, in omni gradu et sexu, et et boni et mali reperiantur: MALORUMQUE condemnatio, laus bonoPudet dicere: sacerdotes idolorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc lege prohibetur et prohibetur non a persecutoribus, sed a principibus Christi
Abbreviated transcription (Latin):
bet fr̾ assistat: & germana uel mat̾. aut
ꝓbate quelibet apud om̃s fidei. Quod si
huiꝰmodi ñ fuerint consanguinitatis ca¬
stimoniȩ q ꝑsonȩ  multas anus nutrit
ȩccłia. quȩ ⁊ officiũ prebeant. ⁊ beneficiõ
accipiant ministrando: ut infirmitas qͦ
tua fructũ habeat elemosinȩ Scio quosła
conualuisse corpore: & animo egrotare ce¬
pisse. Periculose tͥ ministrat: cuiꝰ uultũ
frequent̾ attendis. Si ꝓpt̾ officiũ clerica¬
tus aut uidua uisitatus aut uirgo: nũqͣ
domũ solus introeas: talesq habeto soci¬
os quoꝵ contubernio non infameris. Si
lector.si acolitus. si psaltes sequit᷑. non or¬
nentur ueste s morib: nec calamistro eri¬
spent comas: s pudicitiã habito pollice¬
antur. Solus cum sola asecreto. ⁊ absq ar¬
bitre uel teste ñ sedeas. Sefaliliarius:
aliquid loquen dum: habeaa nutricẽ. ma¬
iorem domꝰ. uirginẽ. uiduã. maritatam.

Expanded text:
bet frater adsistat et germana uel mater aut bet frater adsistat et germana uel mater aut probatae quaelibet apud omnes fidei. quodsi huiusce modi non fuerint consanguinitatis castimoniaeque personae, multas anus nutrit ecclesia, quae et officium praebeant et beneficium accipiant ministrando, ut infirmitas quoque tua fructum habeat elemosynae. scio quosdam conualuisse corpore et animo aegrotare coepisse. periculose tibi ministrat, cuius uultum frequenter adtendis. si propter officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolnentur veste, sed moribus: nec calamistro crispent comas; sed pudicitiam habitu polliceantur. SOLUS CUM SOLA, secreto, et absque arbitro, vel teste, non sedeas. Si familiarius est aliquid loquendum, habet nutricem majorem domus, virginem, viduam, vel maritam:
Abbreviated transcription (Latin):
Clerici eoꝵ. non ꝓderunt eis. Mensulam
tuam pauperes ⁊ peregrini possideant:¬
⁊ cũ illis xp̃m conuuiam noueris. Ne¬
gociatorẽ clericũ. ⁊ ex inope diuitem.
ex ignobili gloriosũ quasi quandã pestẽ
fuge. Corrũpunt mores bonos: confabu¬
lationes pessimȩ. Tu aurũ contẽpnis: aliꝰ¬
diligit. Tu calcas opes: ille sectatur. Tibi
cordi est mansuetudo: silentiũ secretũ:
illi loquacitas. attrita frons. fora placens
n plateȩ. ⁊ medicoꝵ taberne. In tanta
morũ discordia. quȩ potest esse concor¬
dia: Hospitiolũ tiũ aut raeio. aut nun¬
quam mulierũ pedes terant. Om̃s pu¬
ellas & uirgines xp̃i. aut equalit̾ igno¬
ra aut equalit̾ dilige: nec sub eodem
tecto manseris. necin preterita castitate
confidas. Nec dauid sanctior: nec salo¬
mone potest ẽẽ sapientior. Memento sem¬
ꝑ quod paradysi colonũ de possessione
sua mulier eiecerit. Egrotanti tͥ sc̃s quili¬

Expanded text:
cIeri eorum non proderunt eis. mensulam cIeri eorum non proderunt eis. mensulam tuam pauperes et peregrini et cum illis Christus conuiua nouerit; negotiatorem clericum et ex inope diuitem et ex ignobili gloriosum quasi quandam pestem fuge. corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae. tu aurum contediligit. Tu calcas opes, ille sectatur. Tibi cordi est mansuetudo, silentium, secretum: illi loquacitas, attrita frons, fora placent, et plateae, et medicorum tabernae. In tanta morum discordia quae potest esse concordia? Hospitiolum tuum aut raro, aut nunquam mulierum pedes terant. Omnes puellas et virgines Christi, aut aequaliter ignora, aut aequaliter dilige. Ne sub eodem tecto manseris, nec in praeterita castitatconfidas. nec Dauid sanctior nec Salomone potes esse sapientior; memento semper, quod paradisi colonum de possessione sua mulier eiecerit. aegrotanti tibi sanctus quili
Abbreviated transcription (Latin):
qui xp̃i seruit ȩccłiȩ. int̾pretecus primo
uocabulũ suũ: ⁊ nominis diffinitione p̾la¬
cantur clerici qr de sorte st̃ dñi: uel qr
dñs ipse sors. id est pars clericoꝵ est. Et qr
talem se exibere debet. ut ipse possideat
dñm. & ipse possideatur a dño. Qui pos
quippiã habuerit p̾ter dñm: pars eius
non erit dñs. Uerbi gr̃a si aurũ. si argen¬
tum. si possessiones. si uariã surpellecti
lem: cũ istis partib dñs pars euis fieri
non dignatur. Si autẽ ego pars dñi sũ.
⁊ funiculus hereditatis eiꝰ. nec accipio
partẽ int̾ ceteras tribus. s quasi leuita
⁊ sacerdos uiuo de decimis. ⁊ altari ser¬
uiens. altaris oblatione sustentor:ha¬
bens uictũ ⁊ uestitũ his contentꝰ ero:
⁊ nudam crucẽ nudus sequar. Ob secro
itaq te. ⁊ repetens iterum. iterũq
monebo. ne officiũ clericatꝰ genꝰ antiq̃
quando clericus ẽẽ cepisti: ⁊ dicat᷑ tibi.

Expanded text:
qui Christi seruit ecclesiae, interpretetur primum qui Christi seruit ecclesiae, interpretetur primum uocabulum suum et nominis definitione praelacantur clerici, uel quia de sorte sunt domini uel quia dominus ipse sors, id est pars, clericorum est. qui autem talem se exhibere debet, ut et possideat dominum et ipse posquippiam aliud habuerit preter Dominum, pars eius non erit Dominus. Verbi gratia: si aurum, si argentum, si possesslem, cum his partibus dominus pars eius fieri non dignatur. si autem ego pars domini sum et funiculus hereditatis eius nec accipio partem inter ceteras tribus, sed quasi leuita et sacerdos uiuo de decimis et altari semiens altaris oblatione sustentor, habens uictum et uestitum his contentus ero et nudam crucem nudus sequar. obsecro itaque te, et repetens iterum iterumque monebo, ne officium clericatus genus antiquae quando clericus esse coepisti, et dicatur tibi:
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ: ñ que in similitudinẽ mariȩ cũ
cotidie generet semꝑq parturiat. incor¬
rupta est. Hinc reor dixisse ⁊ apłm. sp̃u¬
feruentes: & in eugłio dñm p̾dicasse. qđ
in sine mundi q̃n iuxta ꝓpħam ⁊acha¬
riam stultꝰ pastor ẽe ceperit. sap̃ia decres¬
scente refrigescet caritas multoꝵ. Audi
igitur ut beatꝰ cyprianꝰ ait. non diserta
s fortia: audi fr̃em collegio. patr̃e senio
qui te ab incunabulis fidei usq ad ꝑ¬
fectam ducat ecatẽ: ⁊ ꝑ sugulos gradus
uuendi p̾cepta constituens. in te cete¬
ros erudiat. Scio quidem ab auunculo
tuo beato eliodoro. qui nc̃ pontifex xp̃i
est. te ⁊ didicisse quȩ sc̃a sunt. ⁊ cotidie
discere: normãq te eiꝰ ⁊ exẽpłu habere
uirtutũ. S nr̃a qualiacũq sint suscipe.
⁊ libellũ hunc libello illiꝰ copulato: ut
cũ ille te monachu erudierit. hic eleri¬
cum doceat ẽẽ ꝑfectũ. Igitur lericos

Expanded text:
rpetuae et in similitudinem Mariae, cum rpetuae et in similitudinem Mariae, cum cotidie generet semperque parluriat, . incorrupta est. hinc reor dixisse et aposferventes et in evangelio dominum praedicasse, quod in fine mundi, quando iuxta prophetam Zachariam stultus pastor esse coeperit, sapientia decrescente refrigescet caritas multorum. Audi igitur, ut beatus Cyprianus ait, non diserta, sed fortia. Audi fratrem collegio, patrem senio, qui te ab incunabulis fidei usque ad perfectam ducat aetatem et per singulos gradus vivendi praecepta constituens in te ceteros erudiat. Scio quidem ab avunculo tuo, beato est, te et didicisse, quae sancta sunt, et cotidie discere normamque uitae eius exemplum habere uirtutum; sed et nostra, qualiacumque sunt, suscipe et libellum hunc libello illius copulato, ut, cum ille te monachum erudierit, hic clericum doceat esse perfectum. Igitur clericus,
Abbreviated transcription (Latin):
res: qui ab eo quod parietẽ diuiserat du
os populos ante separantẽ duusoris id÷
phares sortitꝰ est nom̃. & raab meretrix
in typo ȩccłiȩ. rusticulam mysterium
sanguinis continentẽ. ut iherico pereun¬
te domꝰ euis saluaret᷑ appendit in fenest᷑.
domꝰ recãb. Et dñs nr̃ in eu̾gelio. Igñe in¬
quit ueni mittere suꝑ t̾ram: ⁊ qũe uolo
ut ardeat. Qui in discipuloꝵ cordib sue¬
cen succensus: cogebat eos dicere. Non¬
ne cor nr̃m ardens erat in nobis: dũ loq̃¬
retur in uia ⁊ aperiret nobis scripturas:
Quorsum hȩc tã longoͬ repetita principio:
Ne a me queras pueriles declamationes. sen¬
tentiarum flosculos. uerboꝵ lenocinia:
n ꝑ fines capituloꝵ singuloꝵ acuta que¬
dam breuiterq conclusa: quȩ plausus
& clamore ᷤ excitent audientiũ. Amplec¬
tatur me modo sapientia: ⁊ aby sac nr̃a
quȩ nũqũa senescit. in meo requiescat
sinu. Impolluta est uirginitatisq ꝑpe¬

Expanded text:
res, qui ab eo quod parietem diviserat, duos res, qui ab eo quod parietem diviserat, duos ante populos separantem, divisoris, id est, Phares, sortitus est nomen. Et Rahab meretrix in typo Ecclesiae resticulam, mysterium sanguinis continentem, ut Jericho pereunte domus ejus salvaretur, appendit al. domus Rechab. et dominus noster in.euangelio: ignem, inquit, ueni mittere in terram et quam uolo, ut ardeat! qui in discipulorum corde succensus cogebat eos dicere: nonne cor nostrum erat ardens in nobis, dum loqueretur in uia et aperiret nobis scripturas? Quorsum haec tam longo repetita principio? ne a me quaeras pueriles declamationes, sententiarum flosculos, uerborum lenocinia et per fines capitum singulorum acuta quaedam breuiterqu# conclusa, quae plausus et clam ores excitent audien. tum. amplexetur me modo sapientia et Abisag nostra, quae numquam senescit, in meo requiescat sinu. inpolluta est uirgi\'nitatisque pe
Abbreviated transcription (Latin):
uidicib: ⁊ tantũ sap̃iȩ in etate iam frac¬
ta specim̃ dedit. ut seueritatẽ tribunaliõ
nec erubuerit. nec desperauerit. Certe ho¬
merus refert. quod de lingua nestoris iam
uetuli. ⁊ pene decrepiti. dulcior melle
orem. Int̾pretatur enĩ pat̾ meus suꝑfluꝰ:
uel patris mei rugitus. Uerbũ suꝑflui am¬
biguũ est. s in p̾senti loco uirtutẽ sonat.
quod amplior sit in senib & redundans ac
larga sap̃ia. In alio autẽ loco: suꝑfiuus qͣ¬
si non necessariꝰ ꝓonitur. Abysacͥ autẽ. id
ctus resonat: ⁊ ut ita dica de pelago ue¬
niens fremitus auditur. Ex quo ostendit᷑.
abundantissimũ ⁊ ultra humana uocem
rari. Porro sunamitis in lingua nr̃a cocci¬
nea dicitur: ut significet calere sap̃iam.
& diuina lectione feruere. Quod licet dñi¬
ci sanguinis indicet sacram̃tũ. tñ ⁊ feruo¬
rem sapientiȩ. ostendit. Unde & obstetrix
illa in genesi. coccinũ ligat in manu pba

Expanded text:
iudicibus: et tantum sapientiae in aetate iam fraciudicibus: et tantum sapientiae in aetate iam fracta specimen dedit, ut seueritatem tribunalium nec erubuerit nec desperauerit discere. certe Homerus refert, quod de lingua Nestoris iam uetuli et paene decrepiti dulcior melle orem. interpretatur enim \'pater meus superfluus\' uel \'patris mei rugitus.\' uerbum \'superfluum\' ambiguum est et in praesenti loco uirtutem sonat, quod amplior sit in senibus et redundans ac larga sapientia, in alio autem loco \'superfluus\' quasi \'non necessarius\' ponitur. \'sag\' autem, id ctus resonant et, ut ita dicam, de pelago ueniens fremitus auditur. ex quo ostenditur abundantissimum et ultra humanam uocem rari. porro \'Somanitis1 in lingua nostra \'coccinea\' dicitur, ut significet calere sapientiam et diuina lectione feruere; quod, licet dominici sanguinis indicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et obstetrix illa in Genesi coccinum
Abbreviated transcription (Latin):
xerunt. ⁊ in lege dñi meditati sunt die
ac nocte etate fit doctior. usu tritior ꝓ¬
cessu tẽporis sapientior: ⁊ ueterũ studioꝵ
dulcissimos frugtꝰ mȩcit: Unde ⁊ sapieis
ille iur greciȩ themosthecles. cũ exple¬
tis centũ septẽ annis se mori cerneret:
dixisse fertur se dolere quod t̾c egredere¬
tur e uita. q̃n sapere cepisset. Plato oc¬
togesimo uno anno scribens mortuus ::
⁊ socrates nonaginta noue annos indo¬
cendi. scribendiq dolore labore q ꝯpleuit
Taceo ceteros philosophos. phytagor̃a. do¬
mocritũ: senocratem. ⁊ enonẽ eleantẽ. qui
iam etate longeua. in sap̃iȩ studus fioru¬
erunt: ad poetas uenio. homerũ. hesiodũ
sy monidem. tesicorũ. qui grandes natu
cgneũ nescio quid ⁊ solito dulciꝰ. uicina
morte cecinerunt: Sophocles cũ ꝓpt̾ nimi¬
am senectutẽ. & rei familiaris negligenti¬
am. a filus accusaretur amentiẽ. edipi
fabulam quã nuꝑ scripserat recitauit

Expanded text:
xerunt et in lege domini meditati sunt die xerunt et in lege domini meditati sunt die ac nocte, aetate fit doctior, usu tritior, processu tem poris sapientior et ueterum studiorum dulcissimos fructus metit. unde et sapiens ille tis centum septem annis, se mori cerneret, dixisse fertur, se dolere quod tur e uita, quando sapere coepisset; Plato octogesimo et uno anno scribens est mortuus; Isocrates nonaginta et nouem annos in docendi scribendique labore conpleuit; taceo ceteros philosophos, Pythagoram, Democritum, Xenocratem, Zenonem, Cleanthem, qui iam aetate longaeua in sapientiae studiis floruerunt: ad poetas uenio, Homerum, Hesiodum, Simonidem, Stesichorum, qui grandes natu cygneum nescio quid et solito dulcius uicina morte cecinerunt. Sophocles, cum propter nimiam senectutem et rei familiaris neglegentiam a filiis accusaretur amentiae, Oedipi fabulam, quam nuper scripserat. recitauit
Abbreviated transcription (Latin):
scente: sap̃ia decrescunt cetera: leuinia.
cameniȩ. huc illiicq discursus. ꝑ egrino¬
Irum susceptio. defensio pauperũ instas¬
Itia oracionũ. ⁊ ꝑseuerantia. uisitatio
Alanguentiũ. labor manuũ. unde p̾bean¬
tur elemosinȩ Et ne sermonẽ longiꝰ tra¬
ham: encta quȩ ꝑ corpꝰ exercentur frac¬
to corpore minora fuint. Nec hoc dicoqͥ
in iuuenib. ⁊ adhuc solidioris etatis. hi
dum taxat qui labore ⁊ ardentissimo sto¬
dio uitȩ quoq sc̃imonia. ⁊ orationis ad
dñm frequentia scientiã consecuti suss.
frigeat sap̾ia. quȩ in plerisq senib eta¬
te marcesscit. s quod ad olescentia mul¬
ta corporis sustinet bella. ⁊ int̾ innȩcen¬
tiua iucioꝵ ⁊ carnis titillatio¬
nes. quasi ignis in lignis uiridib suf¬
focetur. ut suũ ñ possit explicare fulgo¬
rem. Senectꝰ uero. rursus ammoneo. eoꝵ
qui ad olescentiã suã honestis actib instro¬

Expanded text:
scente sola sapientia decrescunt ceterae: ieiunia, scente sola sapientia decrescunt ceterae: ieiunia, chameuniae, huc illucque discursus, peregrinorum susceptio, defensio pauperum, standi in oratione perseuerantia, uisitatio languentium, labor manuum, unde praebeantur elemosynae, et, ne sermonem longius traham, cuncta, quae per corpus exercentur, fracto corpore minora fiunt. nec hoc dico, quod in iuuenibus et adhuc solidioris aetatis, his dumtaxat, qui labore et ardentissimo studio, uitae quoque sanctimonia et orationis ad deum frequentia scientiam consecuti sunt, frigeat sapientia, quae in plerisque senibus aetate marcescit, sed quod adulescentia multa corporis bella sustineat et inter incentiua uitiorum et carnis titillationes quasi ignis in lignis uiridioribus suffocetur et suum non possit explicare fulgorem. senectus uero — rursus admoneo — eorum, qui adulescentiam suam honestis artibus instru
Abbreviated transcription (Latin):
iam uetula nũqua refrixit. Taceo de
priorib ante diluuiũ uiris: qui pꝰ an¬
nos nongentos. non dico senililib. sed
pene iam curuosis artub. nequaquam
pueliares quesuiere cõplexus. Certe mo¬
ista igit᷑ sunamitis uxor ⁊ uirgo: tã
feruens ut frigidũ calefaceret: tam
sc̃a ut calentẽ ad libidinẽ ñ ꝓuocaret:
Ex ponat sapientissimꝰ salomon. patris
sui delicias: ⁊ pacificus. bellatoris ui¬
ri narret amplexus. Posside sapientiã.
posside incelligentiã. ne ob liuis caris
& ne declinu̾is a uerbis oris mei. Ne dere¬
li.queris eã. & app̾hendet te: ama illã
& seruabit te. Principiũ sap̃iȩ. posside
sapientiã: ⁊ in om̃i possessione tua possi¬
de intelligentiã. Circunda illã et exalta¬
bit te: honora illam ⁊ amplexabitur te:
ut det capiti tuo coronã gr̃arũ: corona
quoq deliciarũ ꝓteget te. Om̃s pene uir¬
tutes corporis mutantur in senib : ⁊creᷤ¬

Expanded text:
iam uetula numquam refrixit; taceo de iam uetula numquam refrixit; taceo de prioribus ante diluuium uiris, qui post annos nongentos non dico senilibus, sed paene iam cariosis artubus nequaquam puellares quaesiere conplexus; certe Moigitur ista Somanitis uxor et uirgo tam feruens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non prouocaret? exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias et pacificus bellatoris uiri narret amplexus: posside sapientiam, posside int.ellegentiam. ne obliuiscaris et ne declinaueris a uerbis oris mei et ne dereliqueris eam et adprehendet te; ama illam et seruabit te. principium sapientiae: posside sapientiam et in omni possessione tua posside intellegentiam; circumda illam et exaltabit te; honora illam et amplexabitur te, ut det capiti tuo coronam gratiarum, corona quoque deliciarum protegat te. omnes paene uirtutes corporis mutantur in senibus et incre
Abbreviated transcription (Latin):
tot carmina. uox quoq merĩ iam
fugit ipsa. Quod ne de gentili tantum
litteratura ꝓferre uideamur: diuinorũ
uoluminũ sacram̃ta cognosce. Dauid an¬
nos natus .lxx. bellicosus quondã uir: se¬
nectute frigescente non poterat calefie¬
ri. Queritur itaq puella de uniuer¬
sis finib isrł. abisac sunamitis: que
cum rege dormiret. ⁊ senile corpꝰ calefa¬
ceret.Nonne tͥ uidetur si occidentem
sequaris litterã: uel figmentũ ẽẽ de
mimo. uel a tellenarum Ildicra: Fri¬
gidus senex obuoluitur uestim̃tis: et
nisi cõplexu adolescentulȩ non tepescit.
U uiebat adhuc bethsabeȩ. suꝑerat abiga
il: ⁊ reliquȩ uxores. ⁊ concubine quaᷤ.
scriptura cõmemorat. Om̃s quasi frigi¬
dȩ repudiantur : ⁊ in uniꝰ tantũ gran¬
deuus calescit amplexib. Abraham mul¬
to dauid senior fuit: ⁊ t̾n iuuente sara
aliam non quesiuit uxorẽ. Y saac dupli¬
ces dauid annos habuit: ⁊ cum rebecca

Expanded text:
tot carmina, uox quoque Moerim iam tot carmina, uox quoque Moerim iam fugit. Quod ne de gentili tantum litteratura proferre uideamur, diuinorum uoluminum sacramenta cognosce. Dauid annos natus septuaginta, bellicosus quondam uir, senectute frigente non poterat calefieri. quaeritur itaque puella de uniuersis finibus Israhel Abisag -Somanitis, quae cum rege dormiret et senile corpus calefaceret. nonne tibi uidetur, si occidentem sequaris litteram, uel figmentum esse de mimo uel Atellanarum ludicra? frigidus senex obuoluitur uestimentis et nisi conplexu adulescentulae non tepescit. uiuebat adhuc Bersabee, supererat Abigea et reliquae uxores eius et concubinae, quas scriptura commemorat: omnes quasi frigidae repudiantur, in unius tantum grandaeuus calescit amplexibus. Abraham multo Dauid senior fuit et tamen uiuente Sarra aliam non quaesiuit uxorem; Isaac duplices Dauid annos habuit et cum Rebecca
Abbreviated transcription (Latin):
teris transmarinis ⁊ crebro pe¬
Etis. ut tibi breui uolumine dige¬
ram precepta uiuendi: ⁊ qua rationẽ
is qui scłi milicia derelicta. uel mona¬
chus ceperit ẽẽ uel cleriuis. rectũ xp̃i tra¬
mitem teneat. nec ad diuersa uicioꝵ di
uerticula rapiatur. Dũ essem adolescens
immo pene puer. ⁊ primos impetꝰ lasci¬
uientis etatis. heremi duricia refrenarẽ.
łscripsi ad auunculũ tuũ scm eliodorum
ex hortatoriã epłam. plenã lacrimis que¬
rimoniisq: ⁊ quȩ deserti sodalis mon¬
straret affectũ. S in illo opere ꝓ etate
tunc lusimꝰ. ⁊ calentib adhuc rechorum
Dstudus atq doctrinis quedã scolastico flo¬
Tre depinximꝰ: nunc ĩa cano capite. ⁊ ara¬
ta rugis fronte. ⁊ instar boũ pendentib
amento palearibus. frigidus obsistit cir¬
cum p̃cordia sanguis. Unde ⁊ in alio loco
idem poeta canit. Om̃ia fert ecas: animũ
quoq. Et pꝰ modicũ. Nunc oblita mici

Expanded text:
teris transmarinis, et crebro pteris transmarinis, et crebro petis, ut tibi brevi volumine digeram praecepta bene vivendi; et qua ratione is qui, saeculi militia derelicta, vel monachus coeperit esse vel clericus, rectum Christi tramitem teneat, ne uerticula rapiatur. dum essem adulescens, immo paene puer, et primos impetus lasciuientis aetatis heremi duritia refrenarem, scripsi ad auunculum tuum, sanctum Heliodorum, exhortatoriam epistulam plenam lacrimis querimoniisque et quae deserti sodalis monstraret affectum. sed in illo opere pro aetate tunc lusimus et calentibus adhuc rhetorum studiis atque doctrinis quaedam scolastico flore depinximus. nunc iam cano capite et arata fronte, ad instar boum pendentibus a mento palearibus frigidus obsistit circum praecordia sanguis. unde et in alio loco idem poeta canit: omnia fert aetas, animum quoque et post modicum: nunc oblita mihi
Abbreviated transcription (Latin):
ad uocem tubȩ pauebit t̾ra cũ populis:¬
⁊ tu gaudebis udicaturis eũ dño. Lugu¬
bre mundus immugiet: tribus ad tribũ
pectora ferient: potentissimi quondã regeᷤᷤ
nudo latere palpitabunt: exibebitur uere¬
cum ꝓle sua uere t̾c ignitꝰ urrpit̾. adduce¬
tur ⁊ cũ suis stultꝰ plato discipulis. aristo¬
tilis argumenta non ꝓderunt. Tunc tu
rusticanꝰ ⁊ pauꝑ. exultabis ⁊ gaudebis. ac
dices. Ecce crucifixus deus meus: ecce ui¬
dex qui obuolutꝰ pannis in p̾sepio uagiit
Hic est ille operariȩ ⁊ questuariȩ filiꝰ: hic qͥ
matris gestatuᷤ sinu. hõiem deus fugit
in egyptũ. Hic uestitꝰ coccino: hic sentib
coronatus: hic magus. demoniũ habens.
ras: cerne latꝰ romane quod foderas. Ui¬
dete corpus an idem sit: quod dicebatis
elam nocte sustulisse discipulos. Ut hȩc
tibi fr̾ dicerem. tua me compulit dilec¬
tio: Et ut his tͥ interesse contingat. qui¬
etis a me nepotiane km̃e lit¬

Expanded text:
ad uocem tubae pauebit terra cum populis,ad uocem tubae pauebit terra cum populis, tu gaudebis. indicaturo domino lugubre mundus inmugiet; tribus ad tribum ferient pectora; potentissimi quondam reges nudo latere palpitabunt; exhibebitur cum prole sua uere tunc ignitus Iuppiter; adducetur et cum suis stultus Plato discipulis; Aristoteli argumenta non proderunt. tunc tu rusticanus et pauper exultabis, ridebis et dices: \'ecce crucifixus deus meus, ecce iudex, qui obuolutus pannis in praesepio uagiit. hic est ille operarii et quaestuariae filius, hic, qui matris gestatus sinu hominem deus fugit in Aegyptum, hic uestitus coccino, hic sentibus cras; cerne latus, Romane, quod foderas. Videte corpus, an idem sit quod dicebatis clam nocte sustulisse discipulos. Ut haec tibi, frater, dicerem, tua me compulit dilectio, et ut te gaudiis his interesse contingat, labPetis a me, Nepotiane charissime, lit
Abbreviated transcription (Latin):
pauperes xp̃c appellat. Labore t̾reris: ne¬
mo athleca sine sudore coronatur. De cibo
cogitas: s fides fam̃ non timet. Supra nu¬
dam mecius humũ exesa ieuinuis menbra
collidere: s dñs tecũ iacet. Squalidi capi¬
tis horret inculta cesaries: s caput tuũ
xp̃e est. Infinita heremi uastitas t̾ret: s
tu paradysũ mente deambula.
Quocienscũq illiic mente conscenderis:
tociens in heremo non eris. Scabra sine
balneis attrahitur uitis: s qui in xp̃o se¬
mel lotus ẽ non habet necesse iterũ lauari.
Et ut breuit̾ ad cuncta audias apłm respos¬
dentem: non sunt condignȩ inquit pas¬
siones huiꝰ seculi ad suꝑ uenturã głam
quȩ reuelabitur in nobus. Delicatꝰ es fr̃:
si ⁊ hic uis gaudere cũ scło. ⁊ pꝰea regna¬
re cum xp̃o. Ueniet. ueniet illa dies: qͣ
corruptuium hoc ⁊ mortale induat in¬
corruptionẽ. ⁊ immortalitatẽ. Beatꝰ ser¬
uus: quẽ dñs inurnerit uigilantẽ. Turc

Expanded text:
pauperes Christus appellat. Labore terreris? Nepauperes Christus appellat. Labore terreris? Nemo athleta sine sudore coronatur. De cibo cogitas? Sed fides famem non timet. Supra nudam metuis humum exesa ieiuniis membra collidere? Sed Dominus tecum iacet. Squalida capitis horret inculta cęsaries? Sed caput tuum Christus est. Infinita eremi uastitas terret? Sed tu paradisum mente deambula! Quotiescunque illuc mente conscenderis, toties in eremo non eris. Scabra sine balneis attrahitur cutis. Sed qui in Christo semel lotus est, non habet necesse iterum lauare. Et breuiter, ad cuncta audias Apostolum respondentem: Non sunt condignę, inquit, passiones huius seculi ad superuenturam gloriam, quę reuelabitur in nobis. Delicatus es, frater, si et hic uis gaudere cum seculo et postea regnare cum Christo. Veniet, veniet illa dies qua corruptivum hoc et mortale induat incorruptionem induat et inmortalitatem. beatus seruus, quem dominus inuenerit uigilantem. tunc
Abbreviated transcription (Latin):
lum templi tui. ⁊ candelabrũ tuũ de¬
loco moueat. Edificaturus turỹi. futu¬
ri operis sũptꝰ supputa. Infatuatũ sal¬
⁊̃ ad nichilũ ꝓdest: nisi ut ꝓiciatur foras
n a porcis conculcet᷑ Monachus si cecide¬
rit: rogabit ꝓ eo sacerdos. ꝑ sac̃dotis lapso
quis rogaturus est. S qm̃ scopulosis lociᷤ
enauigauit oratio.⁊ int̾ cauas spumeis
fluctib cautes fragilis in altũ cimba ꝓ¬
cessit: pandenda uela sunt uentis. et que ᷤᷤ¬
tionũ scopulis transuadatis. letantium
qua illi nascuntur lapides. de quib in
apocalypsi ciuitas magni regis construit᷑:
o heremꝰ familiariꝰ deo gaudens. Quid agiᷤ
fr̾ in seculo: qui maior es mundo: Quam¬
dui te tectoꝵ umbrȩ premunt: quãdiu
tumosarũ urbiũ carcer iniludit: Crede
michi nescio quid plus lucis aspicio. Liber
sarcina corporis abiecta: ad purum etheris
uolare fulgorẽ. Pauꝑtatẽ times: s beatos

Expanded text:
lum templi tui, qui candelabrum tuum lum templi tui, qui candelabrum tuum loco moueat. aedificaturus turrem futuri operis sumptus supputa. infatuatum sal ad nihilum est utile, nisi ut proiciatur foras et a porcis conculcetur. monachus si ceciderit, rogabit pro eo sacerdos; pro sacerdotis lapsu quis rogaturus est? Sed quoniam e scopulosis locis enauigauit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cautes fragilis in altum cumba processit, expandenda uela sunt uentis et quaestionum scopulis transuadatis laetantium qua illi nascuntur lapides, de quibus in Apocalypsi ciuitas maO eremus familiarius Deo gaudens! Quid agis, frater, in seculo, qui maior es mundo? Quandiu te tectorum umbrę premunt? Quandiu fumosarum urbium carcer includit? Crede mihi, nescio quid plus lucis aspicio. Libet sarcina corporis abiecta ad purum ętheris uolare fulgorem. Paupertatem times? Sed beatos
Abbreviated transcription (Latin):
damgnat sententia: qui tam non tan¬
tum turpia. s etiã nefanda cõmentus
est: ut neophitarũ heresis ex ula radice
nascatur. Pbet se unꝰquisq: ⁊ sic acce¬
dat. Non facit eccłiastica dignitas xp̃i¬
anum. Corneliꝰ centurio: adhuc ethni¬
daniel uidicat: amos sicomoꝵ mora di¬
tringens. repente ꝓrũpit nec tacet.
Dauid pastor adlegitur in regẽ: minimõ
discipulũ amat iħc plurimũ. Inferiꝰ fr̾
accumbe: ut minore adueniente. sursũ
iubearis ascendere. Suꝑ qũe dñs requie¬
scit. nisi suꝑ humilem ⁊ quietũ. ⁊ trem̃¬
tem uerba sua: Cui plus ereditur: pls
ab eo exigitur. Potentes. potent̾ tormen
Ebo ocioso quodcumq locuti fuerint ho¬
mines reddituri ꝓ eo rationẽ in die uidi¬
cii: cũ etiã inimici reatꝰ conuiciũ sit in
fr̃em. Non est facile stare loco pauli. pe¬
Etri tenere gradũ. sa cũ xp̃o regnantium.
ne forte ueniat angelus qui scindat ue¬

Expanded text:
damnat sententia: qui tadamnat sententia: qui tam turpia et nefanda commentus est, ut Ophitarum heresis ex illa radice nascatur. probet se unusquisque et sic accedat. non facit ecclesiastica dignitas Christianum. Cornelius centurio adhuc ethniDanihel puer iudicat; Amos ruborum mora destringens repente propheta est; Dauid pastor adlegitur in regem; minimum discipulum Iesus amat plurimum. inferius, frater, accumbe, ut minore uemente sursum iubearis accedere. super quem dominus requiescit, nisi super humilem et quietum et trementem uerba sua? cui plus creditur, plus ab eo exigitur. potentes potenter tormentrbum otiosum, quodcumque locuti fuerint homines, reddituri sint pro eo rationem in die iudicii, cum eatus. non est facile stare loco Pauli, tenere gradum iam cum Christo regnantium, ne forte ueniat angelus, qui scindat ue
Abbreviated transcription (Latin):
dei in conscientia pura. Hi autẽ ꝓben¬
tur primũ. ⁊ sic ministrent: nullũ oi¬
men habentes. Ue illi hõi: qui uestem
non habens nuptialem ingreditur ad
cenam. Nichil suꝑest: nisi statĩ audi¬
at Amice quomͦ hũc intrasti: Et ulo ob¬
mutescente dicatus ministris. Tollite
in tenebras exteriores: illic erit fletus
& stridor dentiũ. Ue illi qui acceptũ ta¬
lentũ in sudario ligans: ceteris luchra
facientib id tantum quod acceperat
reseruauit. Ilico indignantis dñi respos¬
sione ac clamore ferietur. Serue neqͣ¬
quã quare ñ dedisti pecuniã meã ad
mensam: nego ueniens cũ usuris exe¬
gissem: Idest deposuisses ad altare. quod
ferre ñ poteras. Dũ enĩ tu ignauus negoci¬
ator denariũ tenes: alteriꝰ locũ qui peco¬
niam dupplicare poterat occupasti. Qũa¬
obrem sicut illi qui bñ ministrant bonõ
gradũ sibi acquirt̾: ita qui indigne ad
Attendis petrũ: s ⁊ uidã considera. Ste¬
phanũ suspicis. s ⁊ nicholaũ respice qͥ

Expanded text:
pura. Et hi autem probentur primam et sic ministrent nullum crimen habentes. Vae illi homini, qui vestem non habens nuptialem ingreditur ad cenam! Nihil superest, nisi ut statim audiat: Amice, quomodo huc venisti? et illo obmutescente dicatur ministris: Tollite tenebras exteriores, ubi erit fletus et stridor dentium . Vae illi qui acceptum talentum in sudario ligans, caeteris lucra facientibus, id tantum quod acceperat, reservavit. Illico indignantis Domini clamore ferietur: Serve nequam, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego veniens cum usuris exegissem eam ? Id est, deposuisses ad altare, quod ferre non poteras. Dum enim tu ignavus negotiator denarium tenes, alterius locum, qui pecuniam duplicare poterat, occupasti. Quamobrem sicuti qui bene ministrat, bonum gradum sibi acquirit: ita qui indigne ad Attendis Petrum: sed et Judam considera. Stephanum suspicis: sed et Nicolaum respice,
Abbreviated transcription (Latin):
modi irrep̾hensibilem eẽ. unius uxoris
uirum: sobriũ pudicũ. prudentẽ. orna¬
tum. hospitalem. docibilem: ñ uinolen
tum. ñ ꝑcussorẽ. s modestũ. Et ceteris
quȩ de eo sequunt᷑ explicitis: non mino¬
rem in t̾cio gradu adhibuit diligenti¬
am dicens. Diaconos similit̾ pudicos. ñ¬
bilingues. non multo uino deditos. nos¬

Expanded text:
smodi inreprehensibilem esse, unius uxoris smodi inreprehensibilem esse, unius uxoris uirum, sobrium, pudicum, prudentem, ornatutum, non percussorem, sed modestum . Et caeteris, 35 quae de eo sequuntur, explicitis, non minorem in tertio gradu adhibuit diligentiambilingues, non multo uino deditos, no
Abbreviated transcription (Latin):
clericoꝵ. Uerici oues pascunt: ego pa¬
scor. Iui de altario uiuiunt: michi qua¬
si infructuosȩ arbori securis ad ponit᷑
ad radicem: si munꝰ ad altare non defero.
Nec possum obtendere pauꝑtatẽ. cumi
in eu̾gelio anũ uiduam duo quȩ sibi so¬
la supererant exa mtttentẽ. laudat dñs.
Alichi ante pb̃rm sedere ñ licet: illi si pec¬
cauero licet tradere me sathanȩ in inte¬
iħu. Et in ueteri quide lege quicũq sac̃¬
dotib non obtẽperasset. aut extra castra
positus lapidabatur a populo: aut gla¬
dio ceruice subiecta. contemptũ expiãbat
cruore. Nunc uero inobediens sp̃ali ani
maduersione truncatur : aut eiectꝰ de
ȩccłia rabido demonũ ore decerpitur. Qd
si te quoq ad eundem ordinẽ pia fratrũ
blandimenta sollicitant: gaudebo deascẽ¬
su: timebo de lapsu. Qui ep̃atũ deside¬
rat: bonũ opus desiderat. Scimꝰ ista: s
uinge quod sequitur. Oportet autẽ huiꝰ¬

Expanded text:
clerici; clerici oves pascunt, ego paclerici; clerici oves pascunt, ego pascor; illi de altario vivunt, mihi quasi infructuosae arbori securis ponitur ad radicem, si munus ad altare non defero, nec possum obtendere paupertatem, cum in Evangelio anum viduam duo quoque, quae sibi sola supererant, aera, mittentem laudaverit, mihi ante presbyterum sedere non licet; illi, si peccauero, licet tradere me satanae in inteiat. et in ueteri quidem lege, quicumque sacerdotibus non obtemperasset, aut extra castra positus lapidabatur a populo aut gladio ceruice subiecta contemptum expiabat cruore. nunc uero inoboediens spiritali mucrone truncatur aut eiectus de ecclesia rabido daemonum ore discerpitur. quod si te quoque ad eundem ordinem pia fratrum blandimenta sollicitant, gaudebo de ascensu, timebo de lapsu. qui episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. scimus ista, sed iunge, quod sequitur: oportet autem huiu
Abbreviated transcription (Latin):
mea. Neq dñs querebat: qui cũ a tur¬
bis rex constitueret᷑. aufugit. S ubi ho¬
nor non est. ibi contẽptꝰ: ubi autẽ con¬
temptus ibi frequent inuiria. ubi ue¬
ro inuiria. ibi ⁊ indignatio: ubi indig¬
autem ꝑ inquietudinẽ aliquid aufert᷑
ex studio. minꝰ fit ab eo quod tollitur:
⁊ ubi minꝰ est. ꝑfectũ non potest dici.
Ex hac supputatione illa summa nasci
tur: monachũ in sua patria ꝑfectum
esse non posse. ꝑ fectũ autẽ ẽe noue:
delinquere ẽ. S de hoc gradu pulsus:
ꝓuocabis ad clerieos: an de his aliquid
audeã dicere: qui certe in suis urbibus
commorant᷑. Absit autẽ ut quicqũa de
his sinistrũ loquar. qui aplico gradus
succedentes. xp̃i corpus sacro ore confi¬
ciunt. ꝑ quos nos etiã xp̃iani sumꝰ. qui
claues regni celoꝵ habentes quodã modo
ante uidicu diẽ udicant. qui sponsam
dñi sobria castitate conseruant. S alia
ut ante ꝑstrinxi monachi causa ẽ: alia

Expanded text:
mea. Neque Dominus quaerebat, quippe qui ne a turmea. Neque Dominus quaerebat, quippe qui ne a turbis rex constitueretur, aufugit. Sed ubi honor non est, ibi contemptus est. Ubi contemptus, ibi frequens injuria: ubi autem injuria, ibi et indignatio: ubi 34 indigautem per inquietudinem aliquid aufertur ex studio, minus fit ab eo, quod tollitur: et ubi minus est, perfectum non potest dici. Ex hac supputatitur, monachum perfectum in patria sua esse non posse. perfectum autem esse nolle delinquere est. Sed de hoc gradu pulsus prouocabis ad clericos: \'an de his aliquid audeam dicere, qui certe in suis urbibus commorantur?\' absit ut quicquam de his sinistrum loquar, qui apostolico gradui succedentes Christi corpus sacro ore conficiunt, per quos nos etiam Christiani sumus, qui claues regni caelorum habentes quodammodo ante iudicii diem iudicant, qui sponsam dut ante perstrinxi, monachi causa est, alia
Abbreviated transcription (Latin):
tam: Perfectꝰ autẽ seruus xp̃i: nichil
tus ñ est. Et si ꝑfectꝰ non est. cũ se ꝑfectõ
fore deo pollicitꝰ sit ante : mentitus ẽ
Os autẽ quod mentitur: occidit animam.
Igitur ut concludã. si ꝑfectꝰ es cur bona
paterna desideras: Si ꝑfectꝰ non es: de¬
um fefellisti. Diuiniᷤᷤ eugeliũ uocibus
monȩ ⁊ dño seruiendo i Uociferatur il¬
le sepe. si quis uult pꝰ me uenire ab ne¬
get se ipsum sibi et tollat crucẽ suam
⁊ sequatur me. & ego onustꝰ auro. arbi¬
tror me xp̃m sequi: Qui dicit se in
xp̃m credere: debet quomodo ille ambu¬
lauit & ipse ambulare. Quod si nichil
habes ut responsurs scio: cur tã bñ pa¬
ratus ad bella ñ militas: Nisi forte in
patria tua te arbitraris hoc facere: cũ
in sua dñs signa ñ fecerit. Et cur id̾ cuo
auctoritate sume racionẽ. Nemo ꝓpħa.
in patria sua honorẽ ht̃. Non quero in¬
quies honorẽ: sufficit michi conscientia

Expanded text:
tam? PERFECTUS AUTEM servus Christi, nihiltam? PERFECTUS AUTEM servus Christi, nihilus non est, et si perfectus non est, cum se perfectum fore Deo pollicitus sit, ante, mentitus est. Os autem quod mentitur, occidit animam. Igitur ut concludam, si perfectus es, cur bona paterna desideras? Si perfectus non es, Deum fefellisti. Divinis evangelium vocibus mone et Domino serviendo? Vociferatur ille sepe: Si quis vult post me venire, abneget seipsum sibi, et tollat crucem suam, et sequatur mei et ego onustus auro arbitror me Christum sequi? « Qui dicit se in stum credere, debet quomodo ille ambulavit, et ipse ambulare. » . 7. Quod si nihil habes ut te responsurum scio cur, tam bene paratus ad bella, non militas? Nisi forte in patria tua te arbitraris hoc facere, cum in sua Dominus signa non fecerit. Et cur id? Cum auctoritate sume rationem. Nemo Propheta in patria sua honorem habet . Non quaero, inquies, honorem: sufficit mihi conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
per naufragio eiectꝰ in letus. timidana¬
uigaturis uoce denuntio. In illo estu cͥa¬
ribdis luxuriȩ. salutẽ uoratꝰ ibi ore iur¬
gineo ad pudicitiȩ ꝑpetranda naufragia
scillaceo renidens libido blanditur. Hic̃bar¬
barũ litꝰ: hic diabolus pirata cũ soci¬
is. portat uincula capiendis. Nolite
credere: nolite esse securi. Licet in morẽ
stagni fusũ equor arrideat: licet uix sũ¬
ma iacentis elem̃ti sp̃u terga crispent᷑.
magnos hic campus montes ht̃ intus
inclusos. Intus est periculũ : intꝰ est ho¬
stis. Ex edito rudente uela suspendite:
trucis antenna figatur in frontibus.
Quicũq in ciuitate sunt. xp̃iani non
sunt: Non tͥ est eað̾e causa quȩ ceteriᷤ.
Dñm ausculta dicentẽ. Si ius ꝑfectꝰ esse
uade uende om̃ia tua. ⁊ da pauperib:
⁊ ueni sequere me. Tu autem ꝑfectũ
momilicia. te castrasti ꝓpt̾ regna celo¬
rũ: quid aliud qu̾a ꝑfectã sectatꝰ es ui¬

Expanded text:
per naufragio ejectus in littus, timida naper naufragio ejectus in littus, timida navigaturis voce denuntio. In illo aestu Charybdis luxuriae, salutem vorat. Ibi ore virgineo, ad pudicitiae perpetranda naufragia, Scyllaeum renidens libido blanditur. Hic barbarum littus, hic diabolus pirata, cum sociis portat vincula capiendis. Nolite credere, 33 nolite esse securi. Licet in modum stagni fusum aequor arrideat: licet vix summa jacentis elementi spiritu terga crispentur, magnos hic campus montes habet. Intus inclusum est periculum, intus est hostis. Expedite rudentes, vela suspendite. Crucis antenna figatur in frontibus. quicumque in civitate sunt, Christiani non sunt? non est tibi eadem causa quae caeteris. Dominum ausculta dicentem: Si vis perfectus esse: vade, vende omnia tua, et da pauperibus, et veni, sequere me . Tu autem perfectum mo, militia , te castrasti propter regna caelorum, quid aliud quam perfectam sequutus es vi
Abbreviated transcription (Latin):
dat merũ. Neget auariciã ẽẽ idolatriã.
qui potest .xxx. argenteis dñm uenditõ.
appellare iusticiã. Neget sacrilegiũ ẽẽ¬
que in libidine: sed qui menbra xp̃i et
hostiam uiuã placentẽ deo. cũ publica¬
rum libidinũ iuctimis nefaria collu-¬
uione uiolat. Non fateatur fraude ido¬
latriam ẽẽ. s similis eoꝵ qui in actib apo¬
stoloꝵ ex patrimonio suo partẽ p̾cii re¬
seruantes p̾senti periere uindicta. Ani¬
maduerte fr̾: non tibi licere quicquam¬
de tius habere reb. Om̃is inquid dñs
qui non renuntiauerit om̃ib quȩ pos¬
sidet: non potest meus e̾ẽ discipulus.
de theloneo puplicanũ. stat̾i apłm. Filiꝰ
hõis ñ ht̃ ubi caput suũ reclinet: ⁊ tu
amplas porticus. ⁊ ingentia tectoꝵ spa¬
nachi: hoc est nom̃ tus. Qd facis in tor¬
ba qui solus es: Et hec ego ñ integra pa¬
te uel mercib. nec quasi ignarus fiuc¬
tuum doctus nauta p̾moneo: s quasi nu¬

Expanded text:
dat merum. neget auaritiam idolatriam, dat merum. neget auaritiam idolatriam, qui potest triginta argenteis dominum uenditum appellare iustitiam; neget sacrilegium in libidine, sed is, qui membra Christi et hostiam uiuam placentem deo cum publicarum libidinum uictimis nefaria conluuione uiolauit; non fateatur idolatras eos, sed similis eorum, qui in actibus apostolorum ex patrimonio suo partem pretii reseruantes praesenti periere uindicta. animaduerte, frater: non tibi licet de tuis quicquam habere . rebus. omnis, inquit dominus, qui non renuntiauerit cunctis, quae possidede telonio Publicanum, statim Apostolum. Filius hominis non habet, ubi caput reclinet: et tu amplas porticus, et ingentia tectorum spanachi, hoc est nomen tuum. Quid facis in turba qui solus es? Et hoc ego, non integris rate, vel mercibus, nec quasi ignarus fluctuum doctus nauta praemoneo; sed quasi nu
Abbreviated transcription (Latin):
tur luxuria. inde auaricia conatur ir¬
rumꝑe. inde uenter meus uult michi d̾s
esse ꝓͥ xp̃o. compellit libido ut habitas¬
tem in me sp̃m sc̃m fugẽ ut tẽplũ eius
iuolem. ꝑsequitur inquã me hostis. cui
nomina mille. mille nocendi artes: et
ego infelix uictorẽ me putabo dũ capi
sententiã. qui ait. Hoc enĩ scitote intelli¬
gentes: qr om̃is fornicator. aut immun¬
idoloꝵ seruitꝰ: non ht̃ hereditatẽ in regno
xp̃i & dei. Et quãquã generalit̾ aduer¬
sum deũ sapiat quicquid diaboli ẽ ⁊ qd̾
diaboli ẽ idolatriȩ sit. cui idola om̃ia mas¬
cipantur: tñ ⁊ in alio loco speciatĩ nõia¬
timq determinat dicens. Mortificate
fornicationẽ ⁊ immundiciã. ⁊ concupi¬
scentiã malam. & cupiditatẽ. ⁊ auarici¬
am.quȩ sunt idoloꝵ seruitꝰ ꝓpt̾ quȩ
est tantũ in eo seruitꝰ idoli. si quis duo¬
bus digitulis thura cõp̾hensa inbustõ
arȩ iaciat: aut haustũ patera poculo fun¬

Expanded text:
itur luxuria, inde auaritia conatur initur luxuria, inde auaritia conatur inrumpere, inde uenter meus uult mihi deus esse pro Christo, conpellit libido, ut habitantem in me spiritum sanctum fugem, ut templum eius uiolem, persequitur me, inquam, hostis, cui nomina mille, mille nocendi artes: et ego infelix uictorem me putabo, dum capiosententiam, qui ait: hoc enim scitote intellegentes, quia omnis fornicator aut inmunidolatria, nonhabethereditatem in regno dei et Uhnstl. et quamquam generaiiter aauersus deum sapiat, quidquid diaboli est, et, quod diaboli est, idolatria sit, cui omnia idola mancipantur, tamen et in alio loco speciatim j nominatimque determinat dicens: mortificate fornicationem, inmunditiam et concupiscentiam malam et cupiditatem, quae sunt idolorum seruitus, propter quae est tantum in eo seruitus idoli. si quis duobus digitulis tura conprehensa in bustum arae iaciat aut haustum patera fun
Abbreviated transcription (Latin):
sa non debeo: quã etiam om̃ib eius cab¬
sa debeo. Dño passuro timide consuleis
petrus: scandalũ fuit. Paulus retinen
tib se fratrib ne iherosolimã ꝑgeret:
respondit. Quid facitis plorantes. ⁊ cor¬
tatis quo sides quatitur : eugłii retun¬
dendus est muro. Mat̾ mea ⁊ fr̾s mei
hi sunt : quicũq facint uoluntatẽ
patris mei qui in celis e̾. Si credunt
in cristũ faueant mͥ ꝓ eiꝰ nomine
pugnaturo: si ñ credunt. mor¬
tui sepeliant mortuos suos. Sz hoc
si te oppugnari nescis. Ad uersariꝰ nr̃
tamquam leo rugiens circuit aliqͣ
deuorare querens circuit: ⁊ tu pacẽ
putas. Sedet in insidiis cũ diuitib. ut
in occultis int̾ficiat innocentẽ : oculi esꝰ
in pauperẽ respiciunt. insidiatur in oc¬
cultis sicut leo in cubili suo: insidiator
ut rapiat pauperẽ: ⁊ tu frondosȩ arbo¬
ris tectus umbraculo. molles somnos
futurus preda carpis. Inde me ꝑ seqͥ¬

Expanded text:
sa non debeo, quam etiam omnibus eius causa non debeo, quam etiam omnibus eius causa debeo? domino passuro timide consulens Petrus scandalum ftibus fratribus, ne Hierosolymam pergeret, respondit: Quid facitis plorantes et contatis, quo fides quatitur, evangelii retundendus est muro: Mater mea et fratres mei hi sunt, quicumque faciunt voluntatem patris mei, qui in caelis est. Si credunt in Christo, faveant mihi pro eius nomine pugnaturo; si non credunt, mortui sepeliant mortuos suos. Sed hoc, si te oppugnari nescis. Adversarius noster tamquam leo rugiens aliquem devorare quaerens circuit, et tu pacem putas? Sedet in insidiis cum divitibus inoccultis, ut interficiat innocentem; oculi eius in pauperem respiciunt; insidiatur in occulto sicut leo in spelunca sua; insidiatur, ut rapiat pauperem: et tu frondosae arboris tectus umbraculo molles somnos, futura praeda, carpis? inde me persequ
Abbreviated transcription (Latin):
scio. qua te nc dicas cõpede prepediri.
Non est nobis ferreũ pectꝰ. nec dura p̾cor¬
dia: non exsilice natos yrcane nutrie¬
re tygrides. Et nos ꝑ ista transiuimꝰ. Nc
tibi blandis uidua soror heret lacertis:
nunc illi cũ quib adoleuisti uernacoli
auint. cui nos seruituros relinquis: Nle
⁊ gerula quondã anus ĩa. ⁊ nutricios
secundus pꝰ naturalẽ pietatẽ pat̾. cla¬
mitant. Morituros expecta paulisper:
sepeli. Forsitan ⁊ laxis uberũ pellib
arata rugis fronte. antiquõ referens
mamma lallare congeminet. Dicant¬
⁊ si uolunt grammatiq: in te om̃is do¬
mus inclinata recũbit. Facile rũpit
hȩc iuncula amor xp̃i: ⁊ timor gehen¬
nȩ. At contra scriptura p̾cipit parenti¬
bus obsequendũ. S quicũq eos super
xp̾m amat: ꝑdit animã syã. Gladium
tenet hostis ut me ꝑimat. ⁊ ego de ma¬
iris lacrimis cogitabo: Ppter patrẽ
miliciã deserã: Cui sepulturã. xp̾i cab¬

Expanded text:
scio, qua te nunc dicas conpede praepediri. scio, qua te nunc dicas conpede praepediri. non est nobis ferreum pectus nec dura praecordia, non ex silice natos Hyrcanae nutriere tigrides. et nos per ista transiuimus. nunc tibi blandis uidua soror haeret lacertis, nunc illi, cum quibus adoleuisti, uernulae aiunt: \'cui nos seruituros relinquis?\' nunc et gerula quondam, iam anus, et nutricius, secundus post naturalem pietatis pater, clamitat: \'morituros expecta paulisper et sepeli.\' forsitan et laxis uberum pellibus, arata rugis fronte antiquum referens mamma lallare congeminet. dicant, si uolunt, et grammatici: in te omnis domus inclinata recumbit. facile rumpit haec uincula amor Christi et timor gehennae. at scriptura praecipit parentibus obsequendum\': sed quicumque eos supra Christum amat, perdit animam suam. gladium tenet hostis, ut me perimat, et ego de matris lacrimis cogitabo ? propter patrem militiam deseram, cui sepulturam Christi cau